cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ
ਇਹ 1882 ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਵਿਖੇ ਕਾਇਮ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 1947 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਤਕਸੀਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਦੇ ਹੈਡਕੁਆਟਰ ਸੋਲਨ (ਹੁਣ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼) ਵਿਖੇ ਕਾਇਮ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਤੇ 1956 ਵਿੱਚ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿਖੇ ਇਸ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਕੈਂਪਸ ਕਾਇਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜੋ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ 14 ਅਤੇ 25 ਸੈਕਟਰਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਸੈਕਟਰ 16 ਵਿੱਚ 550 ਏਕੜ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
"ਅਜੂਮਨ -ਏ -ਪੰਜਾਬ "ਤਕਰੀਬਨ ਦੋ ਸੋ ਮੈਬਰਾਂ ਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਸਭਾ ਜਿਸ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤੀ ਡਾ ਜੀ ਡਬਲਿਯੂ ਲੇਤਨਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਇਸ ਸਭਾ ਨੇ ਜੂਨ 20,1865 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੈਫ਼ੀਟੀ ਨਲ ਗਵਰਨਲ ਸਰ ਡੋਲਡ ਮੇਕਲੁਡ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਤਾ ਪਾਸ ਕਰ ਕੇ" ਉਰਿਅਤਲ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਪਸਾਰ ਲਈ "ਉਰਿਅਤਲ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ " ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਗੁਜਾਰਸ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਦਾ ਹੇਡ -ਕੁਆਟਰ ਲਹੋਰ ਵਿਖੇ ਹੋਵੇ | ਉਧਰ ਅੰਗਰੇਜੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਉਤਰੀ-ਪਛਮੀ ਇੱਕ ਸਾਖਾ ਨੇ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਮੁਕਾਮ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਕੋਸ਼ਿਸ ਕਰਨੀ ਸੁਰੂ ਕਰ ਦਿਤੀ ਪ੍ਰੰਤੂ ਵਾਇਸਰਾਏ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿਤੀ |ਇਸ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਨੇ ਇੱਕ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦੀ ਰਕਮ ਇਕਠੀ ਕਰ ਕੇ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਮੁਕਾਮ ਲਾਹੋਰ ਵਿਖੇ ਹੀ ਰਖਣ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਮਈ,1868ਵਿਚ ਇੱਕ ਵਿਸਥਾਰ ਪੂਰਬਕ ਖਰੜਾ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿਤਾ,ਸਰਕਾਰ ਨੇ 21,000/- ਰੁਪਏ ਗੋਰਮਿੰਟ ਕਾਲਜ,ਲਾਹੋਰ ਨੂੰ ਦੇਣ ਦੀ ਮਨਜੂਰੀ ਦੇ ਦਿਤੀ ਪ੍ਰੰਤੂ ਸਰਕਾਰ ਤੁਰੰਤ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਚੁਹਦੀ |ਕਾਫ਼ੀ ਖਤੋ -ਖਤਾਬ ਤੋਂ ਬਾਦ " ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਾਲਜ " ਦੀ ਸਥਾਪਨ ਕਰਨਾ ਮੰਨ ਗਈ |ਨਵੰਬਰ,1880 ਵਿੱਚ ਲਾਰਡ ਰਿਪਨ,ਵਾਇਸਰਾਏ, ਦੀ ਲਾਹੌਰ ਵਿਖੇ ਆਮਦ ਸੀ ਇਸ ਮੋਕੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਖਸੀਅਤਾਂ,ਖੇਤਰੀ ਅਮੀਰ ਲੋਕ, ਸਾਹਿਬਜਾਦੇ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਕਰਤਾ -ਧਰਤਾ ਨੇ ਇਸ ਆਮਦ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾਉਦੇ ਹੋਏ, ਵਾਇਸਰਾਏ ਨੂੰ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਲਈ ਰਜਾਮੰਦ ਕਰਵਾ ਲਿਆ |ਲਾਰਡ ਰਿਪਨ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮੁਖ ਸਕਤਰ ਨੂੰ ਲੈਜਸਤੇਤਵ ਕੋਸ਼ਲ ਦੇ ਅਕਤੂਬਰ,1882 ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਵਲੋਂ ਏਨਕਾਰ੍ਪੋਰੇਸਨ ਐਕਟ ਦੇ ਅਧੀਨ ਅਕਤੂਬਰ 14,1882 ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨਿਵਰਸਟੀ ਦਾ ਐਕਟ ਨੁੰਬਰ xix ਨਾਲ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰ ਦਿਤੀ ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਗਜਟ ਵਿੱਚ ਛਪ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਮਿਸਤਰ ਬਦਨ ਪੋਬਲ ਪਹਿਲਾ ਆਨਰੇਰੀ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਡਾ ਗੀ ਡਬਲਿਊ ਲਿਤਨਰ ਪਹਿਲਾ ਰਿਜਿਸਟਰਾਰ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਏ | ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬ, ਦੋ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ। 1947 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਦਾ 10 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਕੋਈ ਕੈਂਪਸ ਨਹੀਂ ਸੀ। 1956 ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਕੈਂਪਸ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਗਾਂਧੀ ਭਵਨ
ਗਾਂਧੀ ਭਵਨ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਥਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ | ਇਸ ਭਵਨ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ ਪੀਏਰ੍ਰੇ ਜੇੰਨੇਰੇਤ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ |
ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕੇਂਦਰ (ਸਟੂਡੇਂਟ ਸੈਂਟਰ)
੧੯੭੫ ਵਿੱਚ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਸ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕੋਂਸਲ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਇੱਕ ਹੋਟਲ ਵੀ ਹੈ |
ਮਸ਼ਹੂਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ
ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਖੁਰਾਣਾ (ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਵਿਜੇਤਾ), ਸ਼ੰਕਰ ਦਿਯਾਲ ਸ਼ਰਮਾ (ਭਾਰਤ ਦੇ ਨੌਵੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ), ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ (ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ), ਇੰਦਰ ਕੁਮਾਰ ਗੁਜਰਾਲ (ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ), ਕਲਪਨਾ ਚਾਵਲਾ (ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀ), ਸੁਸ਼ਮਾ ਸਵਰਾਜ (ਭਾਰਤ ਦੀ ਮੋਜੂਦਾ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ), ਕਿਰਨ ਬੇਦੀ (ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਆਈ. ਪੀ. ਐਸ. ਅਧਿਕਾਰੀ), ਬੱਬੂ ਮਾਨ (ਮਸ਼ਹੂਰ ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ), ਸਤਿੰਦਰ ਸਰਤਾਜ ਆਦਿ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਹੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਆ ਅਦਾਰੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ
ਮੱਲਾਦੀ ਸੁਬਾਮਾ
thumb| ਮੱਲਦੀ ਸੁਬਾਮਾ ਮੱਲੱਦੀ ਸੁਬਾਮਾ (2 ਅਗਸਤ 1924 - 15 ਮਈ 2014) ਗੁੰਟੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਰੇਪੇਲਾ ਵਿੱਚ ਪੋਥਰਧਕਮ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ| ਉਹ ਇੱਕ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਲੇਖਕ, ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਅਤੇ ਸਤਰੀ ਸਵੱਛ (ਸੰਚਾਰ) ਸੀ | ਉਸਨੇ ਔਰਤਾਂ  ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕਰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਸ਼ਰਾਬ ਵਿਰੋਧੀ ਅੰਦੋਲਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸੰਯੁਕਤ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਇਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਬਣ ਗਈ। ਅੰਦੋਲਨ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਦੀ ਵਿਕਰੀ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ 1994 ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਇੰਸਟੀਟਿਊਟ  ਐਡਵਾਂਸਮੈਂਟ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਮੁਖੀ ਵਜੋਂ, ਉਸਨੇ ਔਰਤਾਂ  ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਧਿਐਨ ਕੈਂਪ ਲਗਾਏ| ਉਹ ਮਾਨਵਵਾਦ ਦੀ ਸ਼ੌਕੀਨ ਪ੍ਰਸਤਾਵਕ ਸੀ| ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ। 2012 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਸਮਾਨ ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਕਮਾਈ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ 'ਤੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਵੁਮੈਨ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਇਮਾਰਤ ਵਿਚ ਦਾਨ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਤਕਰੀਬਨ 110 ਪੁਸਤਕਾਂ ਅਤੇ 500 ਲੇਖ ਲਿਖੇ ਹਨ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਔਰਤਾਂ  ਦੇ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਦੀਆਂ ,ਔਰਤਾਂ  ਦੇ ਮਸਲਿਆਂ ਤੇ ਪੁਸਤਕਾਂ ਲਿਖੀਆਂ |
ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਹੇਠਾਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹਨ:
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਰੀਵਾਦੀ
ਚੂਰੀ
ਚੂਰੀ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਭੱਖ(ਖਾਣਯੋਗ) ਪਦਾਰਥ ਹੈ। ਗਰਮ ਰੋਟੀਆਂ ਨੂੰ ਭੋਰਕੇ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਘਿਉ ਤੇ ਸ਼ੱਕਰ ਰਲਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮਿਸ਼ਰਣ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਗੁੰਨ ਕੇ ਪਿੰਨੀਆਂ ਬਣਾ ਲਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਖਾਣੇ ਦੇ ਮੌਕੇ ਤੇ ਹੀ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਚੂਰੀ ਦਾ ਭਰਪੂਰ ਜ਼ਿਕਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਚੂਰੀ
ਹੀਰ ਰਾਂਝੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਬੇਲੇ ਵਿੱਚ ਰਾਂਝੇ ਲਈ ਹੀਰ ਦਾ ਚੂਰੀ ਕੁੱਟ ਲਿਜਾਣਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਕਹਾਣੀ ਦੀਆਂ ਤੰਦਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਚੂਰੀ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਚੁੰਝ ਤੇਰੀ ਵੇ ਕਾਲਿਆ ਕਾਵਾਂ, ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਮੜ੍ਹਾਵਾਂ। ਜਾ ਆਖੀਂ ਮੇਰੇ ਢੋਲ ਸਿਪਾਹੀ ਨੂੰ, ਨਿੱਤ ਮੈਂ ਔਂਸੀਆਂ ਪਾਵਾਂ। ਖ਼ਬਰਾਂ ਲਿਆ ਕਾਵਾਂ, ਤੈਨੂੰ ਘਿਉ ਦੀ ਚੂਰੀ ਖੁਆਵਾਂ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖੁਰਾਕ
ਮਾਹੇਸ਼ਵਰ ਸੂਤਰ
ਮਾਹੇਸ਼ਵਰ ਸੂਤਰ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: महेश्वर सूत्राणि) ਜਾਂ ਸ਼ਿਵ ਸੂਤਰ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ:शिवसूत्राणि) 14 ਸਤਰਾਂ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦੇ ਧੁਨੀਮਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੈ। ਪਾਣਿਨੀ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦੀ ਵਿਆਕਰਨ ਅਸ਼ਟਧਿਆਯੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਸੂਤਰ ਇਸ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਤਰਾਂ ਸ਼ਿਵ ਦੁਆਰਾ ਪਾਣਿਨੀ ਨੂੰ ਦੱਸੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਮੱਤਭੇਦ ਹੈ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਲਿਖਣ ਦਾ ਕੰਮ ਪਾਣਿਨੀ ਨੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ।
ਉਤਪਤੀ ਦੀ ਕਥਾ
ਕਥਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਣਿਨੀ ਗੁਰੂਕੁਲ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੀ ਪਰ ਇਹ ਬਹੁਤ ਨਾਲਾਇਕ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਸਹਿਪਾਠੀ ਇਸਨੂੰ ਛੇੜਦੇ ਸਨ। ਇਹ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਗੁਰੂਮਾਤਾ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਹਿਮਾਲਿਆ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਤਪ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਸਲਾਹ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ ਪਾਣਿਨੀ ਹਿਮਾਲਿਆ ਉੱਤੇ ਜਾ ਕੇ ਸ਼ਿਵ ਲਈ ਤਪ ਕਰਨ ਲੱਗਿਆ। ਇਸ ਦੇ ਤਪ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਕੇ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਨ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਨ੍ਰਿਤ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਡਮਰੂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਣਿਨੀ ਨੂੰ ਮਾਹੇਸ਼ਵਰ ਸੂਤਰ ਸੁਣਾਈ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਪਾਣਿਨੀ ਨੇ ਇਹ ਲਿਖ ਲਿਆ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਵਿਆਕਰਨ ਦਾ ਆਧਾਰ ਬਣਿਆ।
ਹਰਮਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕੋਹਾਰਵਾਲਾ
ਹਰਮਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕੋਹਾਰਵਾਲਾ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਹੈ।
ਭਾਪਾ ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ
ਜੀਵਨੀ
ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ 16 ਜੁਲਾਈ 1914 ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਤਲਵੰਡੀ ਭਿੰਡਰਾਂ, ਜਿ਼ਲ੍ਹਾ ਸਿਆਲਕੋਟ (ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ, ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਆਰੀਆ ਸਕੂਲ ਗੰਜੀਬਾਰ ਤੋਂ ਪੰਜਵੀਂ ਕਰ ਕੇ ਉਹ ਗੁਰਦਵਾਰੇ ਦਾ ਗ੍ਰੰਥੀ ਬਣ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਉਹ 1936 ਵਿੱਚ ਗੁਰਬਖ਼ਸ਼ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪ੍ਰੀਤ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ ਤੇ ਪ੍ਰੀਤ ਲੜੀ ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਿਆ।
1942 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਾਦੀ ਦਿਲਜੀਤ ਕੌਰ (ਮੌਤ 1992) ਨਾਲ ਹੋਈ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਬੇਟੀਆਂ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ:"ਜਯੋਤਿਸਨਾ (1945), ਰੇਣੁਕਾ (1953) ਅਤੇ ਆਸ਼ਮਾ (1960)।
1947 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ 1950 ਵਿੱਚ ਚਾਂਦਨੀ ਚੌਕ ਵਿੱਚ ਨਵਯੁਗ ਪ੍ਰੈੱਸ ਲਾ ਲਈ ਅਤੇ 1952 ਵਿੱਚ ਨਵਯੁਗ ਪਬਲਿਸ਼ਰਜ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਥੋਂ ਹੀ ਉਸਨੇ 1958 ਵਿੱਚ ‘ਆਰਸੀ’ ਛਾਪਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਰੂਸੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਅਨੁਵਾਦ ਨਵਯੁਗ ਪ੍ਰੈੱਸ ਵਿੱਚ ਛਪਦਾ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵੀ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ। ਉਹ 1984 ਤੋਂ 2005 ਤੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਰਹੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1914
ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਰੰਗਮੰਚ ਦੇ ਬਦਲਦੇ ਪਰਿਪੇਖ
1. ਇਕ ਪਾਤਰੀ ਨਾਟਕ (ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਦੁੱਗਲ, ਅਮਰਜੀਤ ਗਰੇਵਾਲ, ਸੈਮੁਅਲ ਜੌਨ, ਪਾਲੀ ਭੁਪਿੰਦਰ, ਸੋਮਪਾਲ ਹੀਰਾ ਆਦਿ)
3. ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ (ਸ਼ੀਲਾ ਭਾਟੀਆ, ਤੇਰਾ ਸਿੰਘ ਚੰਨ, ਜੋਗਿੰਦਰ ਬਾਹਰਲਾ, ਜਗਦੀਸ਼ ਫਰਿਆਦੀ, ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨਰੂਲਾ, ਮੱਲ ਸਿੰਘ ਰਾਮਪੁਰੀ ਆਦਿ)
4. ਨ੍ਰਿਤ ਨਾਟਕ (ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨਾਜ਼, ਭਾਗ ਸਿੰਘ ਆਦਿ) 5. ਬਾਲ ਨਾਟਕ (ਸਾਧੂ ਸਿੰਘ, ਰਮਾ ਰਤਨ, ਜਗਦੀਸ਼, ਸਰਬਜੀਤ ਬੇਦੀ, ਕੇਵਲ ਧਾਲੀਵਾਲ, ਦਰਸ਼ਨ ਆਸ਼ਟ, ਤਰਲੋਚਨ, ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦੀਪ ਆਦਿ)
6. ਮੂਕ ਨਾਟਕ (ਸਤੀਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਵਰਮਾ, ਆਦਿ)
7. ਰੇਡੀਓ ਨਾਟਕ (ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਦੁੱਗਲ, ਸੁਖਚੈਨ ਭੰਡਾਰੀ ਆਦਿ)
8. ਬਹੁ ਵਿਧਾਈ ਨਾਟਕ (ਸਤੀਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਵਰਮਾ, ਰਵਿੰਦਰ ਰਵੀ, ਪਾਲੀ ਭੁਪਿੰਦਰ ਆਦਿ)
9. ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫੀ (ਲਗਭਗ ਸਾਰੀਆਂ ਨਾਟ ਮੰਡਲੀਆਂ ਗਾਹੇ ਵਗਾਹੇ ਇਸ ਵਿਧਾ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਂਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ
11. ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦਾ ਨਾਟਕ (ਕੇਵਲ ਧਾਲੀਵਾਲ, ਕੀਰਤੀ ਕਿਰਪਾਲ, ਅਤੇ ਥੀਏਟਰ ਵਿਭਾਗਾਂ ‘ਚੋਂ ਆਏ ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਆਰਟਿਸਟ)
12. ਨੁੱਕੜ ਨਾਟਕ (ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਸਿੰਘ, ਰਜਿੰਦਰ ਭੋਗਲ, ਸ ਨ ਸੇਵਕ, ਸਤੀਸ ਕੁਮਾਰ ਵਰਮਾ, ਟੋਨੀ ਬਾਤਿਸ਼, ਅਸ਼ੋਕ ਪੁਰੀ, ਦਰਸ਼ਨ ਮਿਤਵਾ, ਸੈਮੂਅਲ ਜੌਨ ਆਦਿ)
13. ਲਘੂ ਨਾਟਕ (ਅਜਮੇਰ ਔਲ਼ਖ, ਆਤਮਜੀਤ, ਪਾਲੀ ਭੁਪਿੰਦਰ, ਡਾ. ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦੀਪ ਆਦਿ) ਇਹ ਸਾਰੇ ਨਾਟਕੀ ਰੂਪ ਆਧੁਨਿਕ ਸਥਿਤੀਆਂ ਦੀ ਲੋੜ ਵਿੱਚੋਂ ਆਪਮੁਹਾਰੇ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਬਹੁਪਰਤੀ ਜੀਵਨ ਯਥਾਰਥ ਦੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਤੰਦਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਵਿਲੱਖਣ ਵਿਧਾਗਤ ਸਮਰਥਾ ਰਾਹੀਂ ਫੜਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।
ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦੀਪ ਅੱਗੇ ਕੁੱਝ ਸੁਝਾਅ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਦੇ ਹਨ:
ਜਿਵੇਂ:
2. ਨਾਟਕ ਰਾਤ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਮਾਹੌਲ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੌਸ਼ਨੀਆਂ ਅਤੇ ਮੰਚ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਖੇਡਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਨਿੱਠ ਕੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਕਾਰਜ ਹੈ।ਪਰੰਤੂ ਸਾਡਾ ਬਹੁਤਾ ਰੰਗਮੰਚ ਦਿਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਹੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।ਇਸ ਲਈ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕ ਰੰਗਮੰਚ ਲਈ ਅਜੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਤਲਾਸ਼ਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
3. ਸੁਤੰਤਰ ਲੇਖਨ ਅਤੇ ਸੁਤੰਤਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਸਾਡੇ ਨਾਟਕ ਰੰਗਮੰਚ ਲਈ ਹੋਰ ਦੋ ਵੱਡੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਹਨ।ਸਾਡੇ ਜਾਂ ਤਾਂ ਨਾਟਕ ਲਿਖਣ ਵਾਲੇ ਹੀ ਆਪਣੇ ਨਾਟਕ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹਨ ਜਾਂ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੀ ਆਪਣੇ ਲਈ ਨਾਟ ਲੇਖਨ ਦਾ ਕਾਰਜ ਕਰਦੇ ਹਨ।ਦੋਵੇਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਹੀ ਮੁਕੰਮਲ ਨਹੀਂ ਹਨ।ਜੇਕਰ ਨਾਟਕਕਾਰ ਬਤੌਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਆਪਣੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਰੱਖ ਕੇ ਨਾਟਕ ਲਿਖੇਗਾ ਤਾਂ ਉਹ ਸੰਪੂਰਨ ਰੰਗਮੰਚੀ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਵਾਲਾ ਨਾਟਕ ਨਹੀਂ ਲਿਖ ਸਕੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਬਤੌਰ ਨਾਟਕਕਾਰ ਆਪਣੇ ਲਈ ਨਾਟਕ ਲਿਖੇਗਾ ਤਾਂ ਉਹ ਸਿਰਫ ਥੀਏਟਰੀ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਰੱਖਕੇ ਮਕਾਨਕੀ ਮੰਚ ਸੰਪੂਰਨਤਾ ਤਾਂ ਲਿਆ ਸਕੇਗਾ ਪਰ ਕੋਈ ਅਰਥ ਭਰਪੂਰ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਕਿਰਤ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕੇਗੀ।
4. ਰੰਗਮੰਚੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਕਿੱਤਾਮੁਖੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਬਣਾਉਣਾ ਤਾਂ ਜੋ ਰੰਗਕਰਮੀ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਤੰਤਰ ਪ੍ਰਫੈਸ਼ਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਅਪਨਾਉਣ ਨਾ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਮਾਧਿਅਮ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਪੌੜੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤਣ।
5. ਰੰਗਮੰਚੀ ਸੂਝ ਅਤੇ ਰੰਗਮੰਚੀ ਪਸੰਦਗੀ ਵਾਲਾ ਦਰਸ਼ਕ ਵਰਗ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਜੋ ਨਾਟਕਰਮ ਅਤੇ ਰੰਗਕਰਮ ਨੂੰ ਢੁੱਕਵਾਂ ਰਿਸਪਾਂਸ ਦੇਵੇ।ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਰੰਗਮੰਚ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰਤਾ ਅਤੇ ਬੱਝਵੇਂ ਯਤਨਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਸੰਭਵ ਹੈ।
6. ਇਕਹਿਰੇ ਸੁਭਾਅ ਵਾਲੇ ਨਾਟਕਾਂ ਅਤੇ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਜਟਿਲ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵਾਲੇ ਨਾਟਕਾਂ ਅਤੇ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰਨੀ, ਜਿੰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਪਰਤੀ ਦਵੰਦ ਉਜਾਗਰ ਹੋ ਸਕਣ ਅਤੇ ਨਾਟਕ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਅੰਤਰਦਵੰਦਾਂ ਅਤੇ ਅੰਤਰਸੰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਪਕੜਨ, ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਸਕੇ।
7. ‘ਕਰਕੇ ਸਿੱਖਣ’ ਨਾਲੋਂ ‘ਸਿੱਖ ਕੇ ਕਰਨ’ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਦਾ ਅਨੁਸਰਨ ਕਰਨਾ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉੱਚ ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਨਾਟ ਸਿਰਜਣਾਵਾਂ ਅਤੇ ਰੰਗਮੰਚੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਹੋਂਦ ਵਿਚ ਆ ਸਕਣ ਅਤੇ ਥੀਏਟਰ ਦੀਆਂ ਮੁਕੰਮਲ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ। ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਟਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਜਿਆ ਖਾਨ
ਜਿਆ ਖ਼ਾਨ (ਉਰਦੂ: جیا خان ; ਜਨਮ: 20 ਫਰਵਰੀ 1988 - ਮੌਤ: 3 ਜੂਨ 2013) ਜਿਸਦਾ ਅਸਲੀ ਨਾਮ ਨਫੀਸਾ ਖਾਨ ਸੀ ਇੱਕ ਬਰਤਾਨਵੀ ਅਮਰੀਕਨ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਦਾਕਾਰ, ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਗਾਇਕਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ 2008 ਦੀ ਫਿਲਮ ਗਜਨੀ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤੀਸਰੀ ਅਤੇ ਅਖੀਰਲੀ ਫਿਲਮ 2010 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ ਫਿਲਮ ਹਾਉਸਫੁੱਲ ਸੀ। 2012 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਵਾਪਸ ਬਦਲਕੇ ਨਫੀਸਾ ਰੱਖ ਲਿਆ। 24 ਮਈ 2013 ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਅਖੀਰਲਾ ਟਵੀਟ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਅਲਵਿਦਾ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਜਿਆ ਨੇ ਟਵਿਟਰ ਅਕਾਉਂਟ ਅਸਲੀ ਨਾਮ ਨਫੀਸਾ ਖਾਨ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਹੀ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 24 ਮਈ ਨੂੰ ਆਖਰੀ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ, ਸਾਰੀ ਮੈਂ ਟਵਿਟਰ ਤੋਂ ਜਾ ਰਹੀ ਹਾਂ ਅਤੇ। ਥੋੜ੍ਹਾ ਬ੍ਰੇਕ ਲੈ ਰਹੀ ਹਾਂ. . . ਕਦੇ - ਕਦੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਯਾਦਾਂ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਆਰਾਮ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। 3 ਜੂਨ 2013 ਨੂੰ ਦੇਰ ਰਾਤ ਉਸ ਦੀ ਫ਼ਾਂਸੀ ਲੱਗੀ ਅਰਥੀ ਉਸ ਦੇ ਜੁਹੂ ਸਥਿਤ ਘਰ ਤੋਂ ਬਰਾਮਦ ਹੋਈ। ਇੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ।
ਜੀਵਨ
ਜਿਆ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਅਸਲੀ ਨਾਮ ਨਫੀਸਾ ਖ਼ਾਨ ਸੀ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ 20 ਫਰਵਰੀ 1988 ਨੂੰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ, ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਲੀ ਰਿਜ਼ਵੀ ਖ਼ਾਨ ਪਰਵਾਸੀ ਭਾਰਤੀ ਸਨ ਜੋ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਰਾਬੀਆ ਅਮੀਨ ਵੀ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਆਗਰਾ ਦੀ ਜੰਮਪਲ ਸੀ। ਜਿਆ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਲੰਡਨ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਜਵਾਨ ਹੁੰਦੇ ਹੀ ਉਹ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਭਵਿੱਖ ਅਜਮਾਉਣ ਲਈ ਭਾਰਤ ਆ ਗਈ। ਜਿਆ ਇੱਕ ਉਪੇਰਾ ਗਾਇਕ ਵੀ ਸੀ। ਸਿਰਫ਼ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ 6 ਪੌਪ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਨ੍ਰਿਤ ਦੀ ਵੀ ਬਕਾਇਦਾ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਮੈਨਹੱਟਨ ਵਿੱਚ ਲੀ ਸਟਰਸਬਰਗ ਥੀਏਟਰ ਐਂਡ ਫ਼ਿਲਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਇੱਥੇ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਕਈ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੀਆਂ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਹੋਈ, ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਮਨ੍ਹਾਂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਆ ਨੇ ਬਾਲ ਕਲਾਕਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ‘ਦਿਲ ਸੇ’ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਮਨੀਸ਼ਾ ਕੋਇਰਾਲਾ ਦੇ ਬਚਪਨ ਦਾ ਰੋਲ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁਕੇਸ਼ ਭੱਟ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ‘ਤੁਮਸਾ ਨਹੀਂ ਦੇਖਾ’ ਮਿਲੀ, ਪਰ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਉਹ ਇਹ ਕਿਰਦਾਰ ਨਾ ਕਰ ਸਕੀ ਤੇ ਫਿਰ ਇਹ ਕਿਰਦਾਰ ਦੀਆ ਮਿਰਜ਼ਾ ਨੇ ਕੀਤਾ। ਸਾਲ 2006 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ‘ਨਿਸ਼ਬਦ’ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਅਮਿਤਾਬ ਬੱਚਨ ਵੀ ਸਨ।
ਮੌਤ
ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਵੀ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਸ ਦੇ ਸਬੰਧ ਸੂਰਜ ਪੰਚੋਲੀ ਨਾਲ ਵੀ ਸਨ ਤੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਸੂਰਜ ਪੰਚੋਲੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਾਂ ਕਾਰਨ ਹੀ ਉਹ ਤਣਾਓ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਅੰਤ ਸਿਰਫ਼ 25 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 3 ਜੂਨ 2013 ਨੂੰ ਜੁਹੂ ਸਥਿਤ ਸਾਗਰ ਤਰੰਗ ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਫਾਂਸੀ ਦਾ ਫੰਦਾ ਲਾ ਕੇ ਆਤਮ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਲਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2013
ਜੀਤ ਤੋਸ਼ੀ
ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ "ਜੀਤ" ਤੋਸ਼ੀ (ਜਨਮ 30 ਅਪ੍ਰੈਲ 1991) ਬਹਿਰੀਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਿਕਸਡ ਮਾਰਸ਼ਲ ਕਲਾਕਾਰ ਅਤੇ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਹੈ। ਉਹ 2012 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਐਮ.ਐਮ.ਏ. ਫਾਈਟਰ ਹੈ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਬਹਿਰੀਨ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਬਣ ਗਈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਤੋਸ਼ੀ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕਿੱਕਬਾਕਸਿੰਗ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਇੱਕ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ
2012 ਵਿੱਚ, ਤੋਸ਼ੀ ਵਨ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਨਾਲ ਸਾਈਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਭਾਰਤੀ ਫਾਈਟਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਵਾਰ ਆਫ ਦਿ ਲਾਇਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਨਿਕੋਲ ਚੂਆ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ-ਨੰਗੇ ਚੋਕ ਦੁਆਰਾ ਲੜਾਈ ਹਾਰ ਗਈ।
2015 ਵਿੱਚ, ਤੋਸ਼ੀ ਨੇ ਵਨ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ: ਕਿੰਗਡਮ ਆਫ਼ ਖਮੇਰ ਵਿੱਚ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਫੈਸਲੇ ਰਾਹੀਂ ਕੰਬੋਡੀਆ ਦੇ ਥਰੋਥ ਸੈਮ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਕਰੀਅਰ
ਤੋਸ਼ੀ ਨੇ 5 ਨਵੰਬਰ 2019 ਨੂੰ ਦੁਬਈ ਵਿਖੇ ਹੋਈ ਸਾਵਰੇਨ ਬਾਕਸਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਬਹਿਰੀਨ ਲਈ ਆਪਣੀ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਗੀਜ਼ੇਲ ਕੈਮੋਏਂਸ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਅਤੇ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਫੈਸਲੇ ਨਾਲ ਬਾਊਟ ਜਿੱਤਿਆ।
2022 ਵਿੱਚ, ਤੋਸ਼ੀ ਨੇ ਬਹਿਰੀਨ ਬਾਕਸਿੰਗ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਬਹਿਰੀਨ ਦੇ ਘਰੇਲੂ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਈਵੈਂਟ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਹਮਵਤਨ ਜੋਤੀ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਮਹਿਲਾ ਏਲੀਟ 50 ਕਿਲੋ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਚੈਂਪੀਅਨ ਬਣੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1991 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਅਰਸਲਾਨਕੋਏ ਤਲਾਬ
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> ਅਰਸਲਾਨਕੋਏ ਤਲਾਬ ਮੇਰਸਿਨ ਸੂਬੇ, ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੈਰ ਕੁਦਰਤੀ ਤਲਾਬ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ 151 ha ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਸਿੰਚਾਈ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਤਾਲਾਬ ਮੇਰਸਿਨ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਅਰਸਲਾਂਕੀ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਹੈ। ਇਹ ਟੌਰਸ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਹ 37°00′29″N 34°17′05″E 'ਤੇ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਲ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਤਾਲਾਬ ਦੀ ਉਚਾਈ 1,370 ਮੀਟਰ (4,490 ਫੁੱਟ) ਹੈ। ਮਰਸਿਨ ਤੱਕ ਇਸਦੀ ਦੂਰੀ 53 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (33 ਮੀਲ) ਹੈ। ਇਹ 2007 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੁਰਕੀ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਪਦਮਨੀ (ਅਦਾਕਾਰਾ)
ਪਦਮਨੀ (12 ਜੂਨ 1932 – 24 ਸਤੰਬਰ 2006) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਨਰਤਕੀ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ 250 ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਤਾਮਿਲ, ਤੇਲਗੂ, ਮਲਿਆਲਮ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਪਦਮਨੀ, ਉਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਲਲਿਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਰਾਗਿਨੀ, ਤਿੰਨਾਂ ਨੂੰ "ਤਰਾਵਨਕੋਰ ਭੈਣਾਂ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਪਦਮਿਨੀ ਦਾ ਜਨਮ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਉੱਥੇ ਹੀ ਵੱਡੀ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਵੇਲੇ ਤਰਾਵਨਕੋਰ (ਹੁਣ ਭਾਰਤ ਦਾ ਕੇਰਲ ਰਾਜ) ਰਿਆਸਤ ਵੀ ਸੀ। ਉਹ ਸ਼੍ਰੀ ਥਾਂਗੱਪਨ ਨਈਅਰ ਅਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਦੀ ਦੂਜੀ ਧੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਲਲਿਤਾ ਅਤੇ ਰਾਗਿਨੀ ਵੀ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀਆਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸਨ। ਇਕੱਠੇ ਮਿਲ ਕੇ, ਤਿੰਨਾਂ ਨੂੰ ਤਰਾਵਨਕੋਰ ਭੈਣਾਂ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਦਮਿਨੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਨੇ ਤਿਰੁਵਿਦਮਰੂਦੂਰ ਮਹਲਿੰਗਮ ਪਿਲਾਈ ਤੋਂ ਭਰਥਨਾਟਿਅਮ ਸਿੱਖਿਆ। ਇਹ ਤਿਕੜੀ ਭਾਰਤੀ ਡਾਂਸਰ ਗੁਰੂ ਗੋਪੀਨਾਥ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਸ਼ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਕੋਲੋ ਨਾਚ ਦੇ ਕਥਕਲੀ ਅਤੇ ਕੇਰਲਾ ਰੁਪ ਸਿੱਖੇ। ਐੱਨ.ਐੱਸ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਜਦੋਂ ਉਹ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਵਿੱਚ ਪਰੀਜਾਥ ਪੁਸ਼ਪਹਾਰਨਮ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਬਣੇਗੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਹੀ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਮਨਮਾਗਲ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਨਾਇਕਾ ਲਿਆ ਸੀ।
ਤਰਾਵਨਕੋਰ ਭੈਣਾਂ ਪੂਜਾਪੁਰਾ, ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਂਝੇ ਪਰਿਵਾਰ ਥੈਰਾਵਦਾ (ਮਲਾਇਆ ਕਾਟੀਜ) ਵਿੱਚ ਪਲੀਆਂ ਸਨ। ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਮਾਤਰੀ ਮੁਖੀ ਕਾਰਥੀਯੈਨੀ ਅੰਮਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਪਤੀ ਪੀ.ਕੇ. ਪਿਲਾਈ (ਪਿਰਕੁੰਨਾਥੂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਪਿਲਾਈ ਚੈਰਥਲਾ) ਉਰਫ "ਪੇਨਾਗ ਪਦਮਨਾਭ ਪਿਲਾਈ" ਸੀ। ਪੀ.ਕੇ. ਪਿਲਈ ਦੇ ਛੇ ਬੇਟੇ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸੱਤਿਆਪਾਲਨ ਨਾਇਰ (ਬੇਬੀ) ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਮੁੱਢਲੀਆਂ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1955 ਦੇ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਪਦਮਿਨੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ ਅਤੇ 50, 60 ਅਤੇ 70 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਦਾਇਗੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ। ਉਹ 50 ਅਤੇ 60 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੀ ਇੱਕ ਖ਼ੁਬਸੂਰਤ ਸੁੰਦਰਤਾ ਕੁਈਨ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ 'ਨਾਟਿਆ ਪਰੋਲੀ' ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ 'ਚ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਤਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਥਿੱਲਾ ਮੋਹਨਮਬਲ, ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀ ਇੱਕ ਕਲਾਸਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜੋ ਅੱਜ ਵੀ ਯਾਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ "ਜਿਸ ਦੇਸ਼ ਮੈਂ ਗੰਗਾ ਬਹਿਤੀ ਹੈ" ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਖ਼ੁਬਸੂਰਤ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਟਾਰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।
ਕੈਰੀਅਰ
14 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਪਦਮਿਨੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਦਿਆਂ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ "ਕਲਪਨਾ" (1948) ਵਿੱਚ ਡਾਂਸਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਲਗਭਗ 30 ਸਾਲ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਪਦਮਿਨੀ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਵਾਜੀ ਗਣੇਸ਼ਨ, ਐਮ. ਜੀ. ਸਨ। ਉਹ ਸਿਵਾਜੀ ਗਣੇਸ਼ਨ ਨਾਲ 59 ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ।
ਉਸ ਨੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। 1950 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਇਜ਼ਾਈ ਪਦੁਮ ਪਦੁ, ਤਾਮਿਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸੀ। ਵੀ.ਏ. ਗੋਪਾਲਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨੇ ਪਦਮਿਨੀ ਭੈਣਾਂ ਨੂੰ ਤਾਮਿਲ ਸਿਖਾਈ, ਉਹ ਪਾਕਸ਼ੀ ਰਾਜਾ ਸਟੂਡੀਓ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਸਿਵਾਜੀ ਗਣੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਸਾਂਝ 1952 ਵਿੱਚ ਪਨਮ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਮਸ਼ਹੂਰ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਥੰਗਾ ਪਦਮੋਮਈ, ਅੰਬੂ, ਕੱਤੂ ਰੋਜਾ, ਥਿੱਲਾ ਮੋਹਨਮਬਲ, ਵੀਅਤਨਾਮ ਵੀਦੂ, ਐਧੀਰ ਪਰਧਥੂ, ਮੰਗੇਅਰ ਥਿਲਕਮ ਅਤੇ ਪੂਵ ਪੂਛੁਦਾਵਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮਲਿਆਲਮ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸੰਨਾ, ਸਨੇਹਸੀਮਾ, ਵਿਵਾਹੀਥਾ, ਅਧਿਆਪਿਕਾ, ਕੁਮਾਰਾ ਸੰਭਾਵਮ, ਨੋਕੇਕੇਟਧੂਰਥੂ ਕੰਨੂ ਨੱਟੂ, ਵਾਸਥੂਹਾਰਾ ਅਤੇ ਡੌਲਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਉਸ ਦੀਆਂ ਦੋ ਮਸ਼ਹੂਰ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮਾਂ- ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਜੋਕਰ ਅਤੇ ਜੀਸ ਦੇਸ਼ ਮੈਂ ਗੰਗਾ ਬਿਹਤੀ ਹੈ - ਵਿੱਚ ਉਹ ਰਾਜ ਕਪੂਰ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਰਾਜ ਕਪੂਰ - "ਆਸ਼ਿਕ" (1962) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਹੋਰ ਫ਼ਿਲਮ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਮਰ ਦੀਪ (1958), ਪਾਇਲ (1957), ਅਫਸਾਨਾ (1966), ਵਾਸਨਾ (1968), ਚੰਦਾ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ (1969) ਅਤੇ ਬਾਬੂਭਾਈ ਮਿਸਤਰੀ ਦੀ ਮਹਾਂਭਾਰਤ (1965) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
1961 ਵਿੱਚ, ਪਦਮਿਨੀ ਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਧਾਰਿਤ ਡਾਕਟਰ ਰਾਮਚੰਦਰਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈ ਲਿਆ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਗਈ, ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਜੀਵਨ ਉੱਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕੀਤਾ। ਪਦਮਿਨੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਰਵਾਇਤੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਪ੍ਰਤੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਰਪਤ ਸੀ। ਇਸ ਜੋੜੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰੇਮ ਰਾਮਚੰਦਰਨ ਨਾਲ ਨਿਵਾਜਿਆ ਗਿਆ ਜੋ ਨਿਊ-ਜਰਸੀ ਦੇ ਹਿਲਸਡੇਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਰਨਰ ਬ੍ਰਦਰਜ਼ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ 16 ਸਾਲ ਬਾਅਦ, 1977 ਵਿੱਚ, ਪਦਮਿਨੀ ਨੇ ਨਿਊਜਰਸੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸ ਸਕੂਲ ਖੋਲ੍ਹਿਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਪਦਮਿਨੀ ਸਕੂਲ ਆਫ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅੱਜ ਉਸ ਦਾ ਸਕੂਲ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਨਾਚ ਸੰਸਥਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਦਾਕਾਰਾ ਸੁਕੁਮਾਰੀ ਪਦਮਿਨੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਭੈਣਾਂ (ਟ੍ਰਾਵਣਕੋਰ ਭੈਣਾਂ) ਦੀ ਮਾਮੇ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਚਚੇਰੀ ਭੈਣ ਸੀ. ਸ਼ੋਬਾਨਾ, ਮਸ਼ਹੂਰ ਡਾਂਸਰ, ਪਦਮਿਨੀ ਦੀ ਭਾਣਜੀ ਹੈ। ਮਲਿਆਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅੰਬਿਕਾ ਸੁਕੁਮਰਨ ਉਸਦੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹੈ। ਅਦਾਕਾਰ ਵਿਨੀਤ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਉਸਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ.
ਪਦਮਿਨੀ ਦੀ 24 ਸਤੰਬਰ 2006 ਨੂੰ ਚੇਨਈ ਅਪੋਲੋ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦੇ ਦੌਰੇ ਨਾਲ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਸੀ.ਐਮ. ਐਮ ਕਰੁਣਾਨਿਧੀ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਸੀ।
ਪਦਮਿਨੀ ਅਤੇ ਵੈਜਯੰਤੀਮਾਲਾ, ਦੋਵੇਂ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸਰ, ਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੈਰੀਅਰਾਂ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਤਕਰਾਰ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਪੀਕ 'ਤੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਰੰਜਿਸ਼ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਈਰਖਾ ਅਸਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਡਾਂਸ ਡਰਾਮੇ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਪਦਮਿਨੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਵੈਜਯੰਤੀਮਲਾ, ਸਫ਼ਲ ਡਾਂਸਰ-ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਰੰਜਿਸ਼ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਵੰਜੀਕੋੱਟਾਈ ਵੈਲੀਬਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਾਂਸ ਨੰਬਰ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕੀਤੀ; ਇਹ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਾਣਾ "ਕੰਨੂ ਕੰਨਮ ਕਲੰਠੂ" ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੀ. ਲੀਲਾ ਅਤੇ ਜੀਕੀ ਨੇ ਗਾਇਆ ਸੀ। ਗਾਣੇ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਰੰਜਿਸ਼ ਕਾਰਨ, ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਜਾਰੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਾਣੇ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਈ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1932 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2006
ਮਾਰਲੇ ਡਿਆਸ
ਜਿੰਦਗੀ
ਮਾਰਲੇ ਡਿਆਸ ਦਾ ਨਾਮ ਰੈਗੇ ਗਾਇਕ ਬੌਬ ਮਾਰਲੇ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਜੋ ਜਮੈਕਨ ਅਤੇ ਕੇਪ ਵਰਡੀਅਨ ਮੂਲ ਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਫਿਲਡੇਲ੍ਫਿਯਾ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਨਿਉ ਜਰਸੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ। ਮਾਰਲੇ ਡਿਆਸ 11 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਸਦਾ ਸਾਰਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਿੱਟੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਅਤੇ ਕੁੱਤਿਆਂ ਬਾਰੇ ਹੈ।ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸੱਚਮੁੱਚ ਮੈਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਜੋ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸਾਂ।" ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਡਿਆਸ ਨੇ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਡਰਾਈਵ, #1000BlackGirlBooks, ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਾਲੀਆਂ ਅੋਰਤਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਗੁਣ ਦਿਖਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਾਹਿਤ ਵੱਲ ਵਧੇਰੇ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
2017 ਵਿੱਚ, ਡਿਆਸ ਨੇ ਯੂਥ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਸਮਿਥਸੋਨੀਅਨ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦਾ ਅਮੈਰੀਕਨ ਇਨਗੇਨਿਟੀ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ।
ਮੁਹਿੰਮ
ਮਾਰਲੇ ਡਿਆਸ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਡਰਾਈਵ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਤਾਬਾਂ' ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਲੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਹਨ।ਨਾਬਾਲਗ ਜਾਂ ਪਿਛੋਕੜ ਵਾਲੇ ਪਾਤਰ ਨਹੀਂ।ਉਸਨੇ ਕਾਲੀ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ 1000 ਕਿਤਾਬਾਂ ਇਕੱਤਰ ਕਰਨ ਦੇ ਟੀਚੇ ਨਾਲ, 2015 ਵਿੱਚ # 1000BlackGirlBooks ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਕੁਝ ਹੀ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿਚ, 9,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਤਾਬਾਂ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਜਮੈਕਾ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਡਰਾਈਵ ਤੇ ਭੇਜੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਮੁਹਿੰਮ ਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਦੀ ਘਾਟ ਵੱਲ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਵੀ ਕਿਹਾ।
ਮੁਹਿੰਮ ਦੇ ਬਾਅਦ
ਡਿਆਸ, ਜਿਸਦਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਨੇ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ, ਮਾਰਲੇ ਡਾਇਸ ਗੇਟਸ ਇੱਟ ਡਨ: ਐਂਡ ਸੋ ਕੈਨ ਯੂ ਨੂੰ ਲਿਖਿਆ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮਾਰਲੇ ਸਾਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਦਿਖਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਜਾਂ ਸੁਪਨੇ ਸਾਕਾਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਸੰਸਥਾ ਸਕਾਲਿਸਟਿਕ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਸਾਲ 2018 ਦੀ ਬਸੰਤ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਏਗੀ। ਮਾਰਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੇਰੇ ਖਿਆਲ ਲਿਖਣਾ ਮੈਨੂੰ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਪਸੰਦ ਹੈ ਮੈਂ ਜੋ ਵੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਕੋਈ ਕਹਾਣੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹਾਂ, ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਹਾਲਾਂਕਿ ਮਜ਼ਾਕੀਆ, ਉਦਾਸ ਜਾਂ ਖੁਸ਼ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ ਜੋ ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ. "
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ
ਹੈਰਾਨੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਲਵਲੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hAudio microformats
ਅਲਕੀਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਲਕੀਨਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਸਮੂਹ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਸਾਇਣਕ ਯੋਗ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਾਈਡਰੋਕਾਰਬਨ
ਮੁੰਡਾ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਡਾ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਡਾ. ਫ਼ਕੀਰ ਮੁਹੰਮਦ ਫ਼ਕੀਰ
'''ਡਾ. ਫ਼ਕੀਰ ਮੁਹੰਮਦ ਫ਼ਕੀਰ' (1900 - 11 ਸਤੰਬਰ, 1974) ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1924 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਸਦਾ-ਇ-ਫ਼ਕੀਰ'' ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਅੰਜੁਮਨ ਹਿਮਾਇਤ-ਇ-ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਸਾਲਾਨਾ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਉੱਚਾਰਨ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
ਜੀਵਨੀ
ਡਾ. ਫ਼ਕੀਰ ਮੁਹੰਮਦ ਫ਼ਕੀਰ ਦਾ ਜਨਮ 1900 ਈਸਵੀ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਗੁੱਜਰਾਂਵਾਲਾ, ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ (ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਵਿੱਚ ਵਾਲਿਦ ਹਕੀਮ ਲਾਲ ਦੀਨ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ
ਸੰਤ ਕ੍ਰਿਪਾਲ ਸਿੰਘ
ਕ੍ਰਿਪਾਲ ਸਿੰਘ (6 ਫ਼ਰਵਰੀ 1894–21 ਅਗਸਤ, 1974) ਇੱਕ ਅਧਿਆਤਮਕ ਸੰਤ ਸੀ। ਕ੍ਰਿਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ 1950 ਵਿੱਚ ਰੂਹਾਨੀ ਸਤਿਸੰਗ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ ਅਤੇ 1951 ਵਿੱਚ 'ਸਾਵਣ ਆਸ਼ਰਮ' "ਸ਼ਕਤੀ ਨਗਰ ਦਿੱਲੀ" ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1894 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1974 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਾਰਮਿਕ ਆਗੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੁ
ਸੁਬਰਾ ਸੁਰੇਸ਼
ਸੁਬਰਾ ਸੁਰੇਸ਼ (ਜਨਮ 30 ਮਈ 1956), ਕਾਰਨੇਗੀ ਮੈਲਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਨੌਵਾਂ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਪ੍ਰੈਜੀਡੈਂਟ ਹੈ।
ਮੁਹੱਬਤ ਦੀ ਗੱਲ
ਮੁਹੱਬਤ ਦੀ ਗੱਲ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦੀ 1975 ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਬੂਹੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਵਿਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਵੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੌਢ਼ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਅਹਿਮ ਵਿਸ਼ੇ, ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਵੰਡ ਦਾ ਸੁਹਜਾਤਮਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਪਿਛੋਕੜ
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ (1947) ਸਮੇਂ ਵਾਪਰੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਦੁਖਾਂਤ ਬਾਰੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਕਵੀਆਂ ਨੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਲਿਖੀਆਂ। ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ ਪ੍ਰੀਤਮ ਦੀ 'ਅੱਜ ਆਖਾਂ ਵਾਰਸ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ', ਹਰਭਜਨ ਸਿੰਘ ਦੀ 'ਸੌਂ ਜਾ ਮੇਰੇ ਮਾਲਕਾ' ਅਤੇ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦੀ 'ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਨੂੰ' ਇਸ ਪਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹਨ। ਇਸੇ ਵਿਸ਼ੇ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਚੁਥਾਈ ਸਦੀ ਬੀਤ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਰੋਮਾਂਸਵਾਦ ਦੇ ਆਪਣੇ ਦੌਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰੌਢ਼ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਪਿਰੋਣ ਦੇ ਮਕਸਦ ਨਾਲ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਹ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖੀ।
ਹਵਾਲੇ
_________
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ
ਨਾਸਟਰਡਾਮਸ
ਨਾਸਟਰਡਾਮਸ (14 ਜਾਂ 21 ਦਸੰਬਰ 1503 – 2 ਜੁਲਾਈ 1566)  ਇੱਕ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਹਕੀਮ ਅਤੇ ਜੋਤਸ਼ੀ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਛਾਪੀਆਂ ਜੋ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਈਆ। ਉਸ ਸਿਰ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਘਟਨਾਵਾਂ ਸਬੰਧੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸੋਧਕਾਰ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਸੂਤਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਨਾਸਟਰਡਾਮਸ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਏ ਗਏ ਸਬੰਧ ਕਾਫ਼ੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਗਲਤ ਵਿਆਖਿਆਵਾਂ ਜਾਂ ਗਲਤ ਅਨੁਵਾਦ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹਨ ਜਾਂ ਫਿਰ ਇੰਨੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਨ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਸਲੀ ਭਵਿੱਖ ਦੱਸਣ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਗਵਾਹੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਬੇਕਾਰ ਹੈ।
ਨਾਸਟਰਡਾਮਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਹੂਦੀ ਸੀ ਪਰ ਉਸਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੈਥੋਲਿਕ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਐਵੀਗੌਨ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਪਰ ਪਲੇਜ ਦੇ ਕਹਿਰ ਕਰਕੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬੰਦ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਸਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਈ ਛੱਡਣੀ ਪਈ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤਕ ਔਸਿਧਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਫਿਰ ਉਹ ਡਾਕਟਰੀ ਦੀ ਉਪਾਧੀ ਲੈਣ ਦੀ ਆਸ ਨਾਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਮੋਂਟੇਪਿੱਲਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਪਰ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਬਾਰੇ ਜਾਨਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੂੰ ਉਥੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਇੱਕ ਵਰਜਿਤ ਕੰਮ ਸੀ। ਸਾਲ 1531 ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਪਰ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਤੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਪਲੇਗ ਦੇ ਕਹਿਰ ਕਰਕੇ ਚਲ ਵਸੇ। ਐਨੇ ਪੋਨਮਾਰਤੇ ਉਸਦੀ ਦੂਜੀ ਪਤਨੀ ਬਣੀ, ਜਿਸਨੇ ਉਸਦੇ 6 ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1503 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1566 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਂਸੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਸਾਈ ਲੋਕ
ਲੰਬੜਦਾਰ
ਲੰਬਰਦਾਰ ਜਾਂ ਨੰਬਰਦਾਰ (ਹਿੰਦੀ: नम्बरदर, ਉਰਦੂ: لمبردار ਜਾਂ نمبردار) ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਹੁਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪਿੰਡ ਦੇ ਜਗੀਰਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਰਾਜ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਧਿਕਾਰ ਵਾਲਾ ਦਰਜਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਲੀਆ ਇਕੱਤਰ ਕਰਨ, ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਵਿਵਸਥਾ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਲਈ ਪੁਲਸ ਦਾ ਸਹਿਯੋਗ ਆਦਿ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਨਿਰੁਕਤੀ
ਨੰਬਰਦਾਰ ਸ਼ਬਦ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਨੰਬਰ (ਭਾਵ ਕਿ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਮਾਲ ਦੀ ਇੱਕ ਖਾਸ ਗਿਣਤੀ ਜਾਂ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ) ਅਤੇ ਦਾਰ (در ਫ਼ਾਰਸੀ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਅਹੁਦੇਦਾਰ, ਧਾਰਕ, ਰਖਵਾਲਾ ਜਾਂ ਮਾਲਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ) ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤਰਾਂ ਲੰਬਰਦਾਰ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਕੋਲ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਖਾਸ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਬਹਿਲੋਲ
ਬਹਿਲੋਲ (بهلول) ਜਾਂ ਬਹਿਲੋਲ ਦਾਨਾ (بهلول دانا) ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਵਹਾਬ ਇਬਨ ਅਮਰ واهب ابن عمرو) ਦਾ ਲਕਬ ਸੀ ਜੋ ਇੱਕ ਸੂਫ਼ੀ ਬਜ਼ੁਰਗ ਸੀ। ਉਹ ਇਮਾਮ ਮੂਸਾ ਕਾਜ਼ਿਮ ਦਾ ਦੋਸਤਦਾਰ ਸੀ ਅਤੇ ਖ਼ਲੀਫ਼ਾ ਹਾਰੂਨ ਉਲ ਰਸ਼ੀਦ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਅਨੋਖੀ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਾ ਆਲਮ ਅਤੇ ਜੱਜ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੀ ਮੱਕੇ-ਮਦੀਨੇ ਤੇ ਬਗ਼ਦਾਦ ਦੀ ਫੇਰੀ ਦੌਰਾਨ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਅਤੇ ਪੀਰ ਬਹਿਲੋਲ ਦੀ ਗੋਸ਼ਟੀ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਰਾਕੀ ਸ਼ੀਆ ਮੁਸਲਮਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਆਸੀ ਚੈਟਰਜੀ
ਸ਼੍ਰੇਆਸੀ ਚੈਟਰਜੀ (ਜਨਮ 1960, ਕੋਲਕਾਤਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਦੇਸੀ ਕੰਥਾ ਕਢਾਈ ਅਤੇ ਪੇਂਟਿੰਗ ਦੇ ਮਿਸ਼ਰਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਲਘੂ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਕਲਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਲੰਡਨ ਦੇ ਗੋਲਡਸਮਿਥ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1960
ਨਿਰਪੇਨ ਚਕਰਵਰਤੀ
ਨਿਰਪੇਨ ਚਕਰਵਰਤੀ (4 ਅਪਰੈਲ 1905 – 25 ਦਸੰਬਰ 2004 ) ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ 1978 ਤੋਂ 1988 ਤੱਕ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ ਰਾਜ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਨ। ਉਹ ਲਗਪਗ ਛੇ ਦਹਾਕੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਰਹੇ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ) ਦੇ ਆਗੂ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮੀਏ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1905
ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਰਾਹੀ
ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਰਾਹੀ (ਜਨਮ 1930 - 26 -10- 2020) ਰਵੀ ਸਾਹਿਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦਾ ਬਾਨੀ ਮਾਲਕ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਪੁਸਤਕਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪ੍ਰ੍ਕਾਸ਼ਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਵਜ਼ੀਰ ਹਿੰਦ ਪ੍ਰੈਸ ਵਿਚ ਦਸ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਉਹ ਇਕ ਕਾਪੀ ਹੋਲਡਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇਕ ਹੋਰ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਪ੍ਰੈੱਸ ਵਿਚ ਟਾਈਪ ਵੰਡ ਅਤੇ ਕੰਪੋਜਿੰਗ ਦਾ ਕੰਮ ਵੀ ਸਿੱਖਿਆ। ਉਸਨੇ 1965 ਤੋਂ 1970 ਵਿਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿਚ ਨਵਯੁਗ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੇ ਮਾਲਕ ਭਾਪਾ ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 1972 ਵਿਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਹਾਊਸ "ਰਵੀ ਸਾਹਿਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ" ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਸਹਿ-ਸਿੱਖਿਆ
ਸਹਿ-ਸਿੱਖਿਆ, ਮਿਸ਼ਰਤ ਲਿੰਗ ਸਿੱਖਿਆ, ਜਿਸਨੂੰ ਮਿਕਸ-ਲਿੰਗ ਸਿੱਖਿਆ, ਜਾਂ ਕੋ-ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ,ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਸਿੱਖਿਆ-ਸੰਸਥਾ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸ਼ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ (ਲੜਕੇ-ਲੜਕੀਆਂ) ਇੱਕਠੇ ਪੜ੍ਹਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਕਿ 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਤਕ ਇੱਕ ਲਿੰਗ-ਵਿੱਦਿਆ ਵਧੇਰੇ ਆਮ ਸੀ, ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਮਿਸ਼ਰਤ ਲਿੰਗ ਸਿੱਖਿਆ ਬਹੁਤ ਸਾਰਿਆਂ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿਚ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਪਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮੁਸਲਿਮ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਹਿਰੇ-ਲਿੰਗ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਤੁਲਨਾ ਅਤੇ ਸਾਰਥਕਤਾ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਦੀ  ਬਹਿਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਸਹਿ-ਵਿਦਿਅਕ ਸਕੂਲ ਡਾਲਰ ਅਕਾਦਮੀ, ਸਕਾਟਲੈਂਡ, ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜੋ ਕਿ 5 ਤੋਂ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਲੜਕਿਆਂ ਅਤੇ ਲੜਕੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਜੂਨੀਅਰ ਅਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸਕੂਲ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ  ਸਥਾਪਨਾ 1818 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਤੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਇਸ ਸਕੂਲ ਨੇ ਡਾਲਰ ਅਤੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਮੁੰਡੇ-ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਦਾਖਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਕੂਲ ਅੱਜ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 1250 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਿਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕਾਲਜ਼  ਓਬੈਰਲਨ, ਓਹੀਓ ਵਿੱਚ ਓਬੈਰਿਲਨ ਕਾਲਜੀਏਟ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਪਹਿਲਾ ਸਹਿ-ਵਿਦਿਅਕ ਕਾਲਜ ਸੀ।  ਇਹ 3 ਦਸੰਬਰ, 1833 ਨੂੰ 29 ਪੁਰਸ਼ ਅਤੇ 15 ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ  ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਵਿੱਚ 1837 ਤਕ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਬਰਾਬਰੀ ਦਾ ਦਰਜਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ ਪਰ 1840 ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਡਿਗਰੀ ਨਾਲ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਤਿੰਨ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਮਰਦਾਂ ਬਰਾਬਰ  ਦਰਜਾ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ।   20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤਕ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਜਿਆਦਾਤਰ ਅਦਾਰੇ ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਲਿੰਗ ਦੇ ਲੋਕਾਂ  ਲਈ ਸਨ ਉਹ ਸਹਿ-ਸਿੱਖਿਆ ਅਦਾਰੇ ਬਣ ਚੁੱਕੇ ਸਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਭਿਅਤਾਵਾਂ ਵਿਚ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ  ਗ਼ੈਰਰਸਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੜ੍ਹਾਇਆ  ਜਾਂਦਾ ਸੀ: ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ। ਜਿਉਂ-ਜਿਉਂ ਸਮਾਂ ਬੀਤਦਾ ਗਿਆ, ਵਿੱਦਿਆ ਵਧੇਰੇ ਢਾਂਚਾਗਤ ਅਤੇ ਰਸਮੀ ਬਣ ਗਈ।ਜਦੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਸਭਿਅਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਪੱਖ ਬਣਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਉਸ ਵਕਤ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਅਧਿਕਾਰ ਮਿਲੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੂਨਾਨੀ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਸਮਾਜਾਂ  ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਸਨ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰੋਮ ਵਿਚ, ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਔਰਤਾਂ ਤਕ ਵਧਾਈ ਗਈ, ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਰਦਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿਖਾਇਆ  ਸੀ। ਮੁਢਲੇ ਮਸੀਹੀ ਅਤੇ ਮੱਧਕਾਲੀ ਯੂਰਪੀਅਨ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਰੁਝਾਨ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਧਿਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਵਰਗਾਂ ਲਈ ਇਕਹਿਰੇ-ਲਿੰਗ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ ਨੇ ਸੁਧਾਰ ਲਹਿਰ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
16 ਵੀਂ ਸਦੀ, ਕੌਂਸਿਲ ਆਫ਼ ਟੈਂਟ ਵਿਚ, ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਚਰਚ ਨੇ ਸਾਰੇ ਵਰਗਾਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਮੁਢਲੇ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਬਣਾਇਆ ਜਿੱਥੇ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਜਿਨਸੀ ਭੇਦਭਾਵ ਦੇ ਮੂਲ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਪੱਛਮੀ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਪੁਨਰਸਥਾਪਣਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਹਿ-ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਦੋਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰੋਟੈਸਟੈਂਟ ਸਮੂਹਾਂ ਨੇ ਤਾਕੀਦ ਕੀਤੀ ਕਿ ਲੜਕਿਆਂ ਅਤੇ ਲੜਕੀਆਂ ਨੂੰ ਬਾਈਬਲ ਪੜ੍ਹਨਾ ਸਿਖਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਭਿਆਸ ਉੱਤਰੀ ਇੰਗਲੈਂਡ, ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਅਤੇ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਨਿਊ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹਰਮਨ ਪਿਆ ਹੋਇਆ, ਜਿਥੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ, ਨਰ ਅਤੇ ਮਾਦਾ ਦੋਵਾਂ, ਨੇ ਡੈਮ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਅਠਾਰਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਕਸਬਿਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਫਰੈਂਡਜ਼ ਇੰਗਲੈਂਡ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੋਵੇਂ ਥਾਈਂ ਸਾਂਝੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣੀ ਆਰੰਭ ਕੀਤੀ ਜੋ ਕਿ ਵਿਆਪਕ ਸਿੱਖਿਆ ਵੱਲ ਕਦਮ ਸੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕਾਲੋਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡਿਆਂ ਅਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਅਮਰੀਕੀ ਇਨਕਲਾਬ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲਾਂ ਜਾਂ ਚਰਚ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਉਹ ਲਗਭਗ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਸਨ, ਅਤੇ 1900 ਤੱਕ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਜਨਤਕ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵੀ ਸਹਿ-ਸਿੱਖਿਅਕ ਸਨ। 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਅਤੇ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ, ਸਹਿਜਤਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਜਿਆਦਾ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਗ੍ਰੇਟ ਬ੍ਰਿਟੇਨ, ਜਰਮਨੀ ਅਤੇ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਵਿੱਚ ਇਕੋ ਕਲਾਸਾਂ ਵਿੱਚ ਲੜਕੀਆਂ ਅਤੇ ਲੜਕਿਆਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਪੱਧਤੀ ਬਣ ਗਈ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਕੂਲਾਂ, ਕਾਲਜਾਂ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਇੱਕਲੇ ਲਿੰਗ ਲਈ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ, ਕਾਲਜਾਂ ਅਤੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿ ਸਿੱਖਿਆ ਹੈ।1947 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ ਪਰ ਔਰਤ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਅਨੁਪਾਤ 5% ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਸੀ। 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇਸਲਾਮਿਕੀਕਰਨ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਮਿਸ਼ਰਤ ਲਿੰਗ ਸਿੱਖਿਆ ਵਾਤਾਵਰਨ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਝਿਜਕਦੀਆਂ ਸਨ। ਅੱਜ, ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸਹਿ-ਸਿੱਖਿਆ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਕੂਲ ਦੀ ਕਿਸਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਆ
ਡਾ. ਤੇਜਵੰਤ ਮਾਨ
''ਡਾ. ਤੇਜਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ'' (ਜਨਮ 1 ਜਨਵਰੀ 1944), ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਨਾਮ ਤੇਜਵੰਤ ਮਾਨ ਡਾ. ਰਵਿੰਦਰ ਰਵੀ ਯਾਦਗਾਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਪੰਜਾਬੀ ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸਰਗਰਮ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ
ਤੇਜਵੰਤ ਮਾਨ ਦਾ ਜਨਮ 1 ਜਨਵਰੀ 1944 ਨੂੰ ਮਾਤਾ ਵਰਿਆਮ ਕੌਰ ਦੀ ਕੁੱਖੋਂ, ਪਿਤਾ ਸਰਦਾਰ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰ, ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਮੌੜਾਂ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਧਮਿੰਦਰ ਪਾਲ ਨਾਲ ਹੋਇਆ। ਉਸਦੇ ਤੇਜਿੰਦਰ ਕੌਰ, ਸਤਿੰਦਰ ਕੌਰ, ਰਾਜਵੰਤ ਕੌਰ ਤਿੰਨ ਧੀਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਓਂਕਾਰ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਹੈ।
ਡਾ. ਤੇਜਵੰਤ ਮਾਨ ਅਜਰਾਲੀ, ਰਣਬੀਰ ਕਾਲਜ ਸੰਗਰੂਰ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਟਿਆਲੇ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਐਮਏ, ਐਮਲਿਟ, ਪੀਐਚਡੀ ਤੱਕ ਉੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਕਾਲਜ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਪੂਰੇ 30 ਸਾਲ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।
ਇਨਾਮ ਸਨਮਾਨ
ਪੰਜਾਬ ਰਤਨ, ਵਿਰਸੇ ਦਾ ਵਾਰਸ, ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਥ ਲਾਂਬੜਾ ਵੱਲੋਂ ਐਵਾਰਡ, ਸਾਹਿਤ ਰਤਨ, ਸੰਤ ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਮਸਤੂਆਣਾ ਯਾਦਗਾਰੀ, ਕਿਰਤੀ ਐਵਾਰਡ, ਸਾਹਿਤ ਟਰੱਸਟ ਢੁੱਡੀਕੇ, ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ ਯਾਦਗਾਰੀ ਇਨਾਮ, ਸਾਹਿਤ ਫੁਲਵਾੜੀ, ਕਾਹਨ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ ਯਾਦਗਾਰੀ ਇਨਾਮ, ਡਾ. ਰਵਿੰਦਰ ਰਵੀ ਯਾਦਗਾਰੀ ਇਨਾਮ, ਸੰਤ ਰਾਮ ਉਦਾਸੀ ਯਾਦਗਾਰੀ ਇਨਾਮ, ਗਿਆਨੀ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਯਾਦਗਾਰੀ ਇਨਾਮ, ਰਸਲੋਕ ਹਰਿਆਣਾ, ਸੁਰਿੰਦਰ ਹੋਮ ਜੋਯੋਤੀ ਯਾਦਗਾਰੀ ਇਨਾਮ, ਸਾਹਿਤ ਅਚਾਰੀਆ, ਦੇਵਿੰਦਰ ਸਤਿਆਰਥੀ ਯਾਦਗਾਰੀ ਇਨਾਮ, ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ ਯਾਦਗਾਰੀ ਇਨਾਮ, ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਸਮੀਖਿਆ ਬੋਰਡ, ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਪੁਰਸਕਾਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਆਲੋਚਕ
ਗ੍ਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ
ਗ੍ਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਪਿੰਡ ਦੀ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਭਾਵ ਗ੍ਰਾਮ ਸਭਾ ਹੈ। ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ 73ਵੀਂ ਸ਼ੋਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਣੇ ਪੰਚਾਇਤੀ ਰਾਜ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਾਮ ਸਭਾ ਨੂੰ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਰੂਪ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਗ੍ਰਾਮ ਸਭਾ ਉਹ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵੋਟਰ ਸਥਾਈ ਮੈਂਬਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪੰਚਾਇਤ ਕੇਂਦਰੀ ਜਾਂ ਸੂਬੇ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮੁਖੀ ਸਰਪੰਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਸਥਾਨਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਦੀਆਂ ਅਸਫਲ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਕਾਰਨ, 1992 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਵਰਤੇ ਗਏ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ, ਸਥਾਨਕ ਸਵੈ-ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਇੱਕ ਸੰਗਠਨ ਵਜੋਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਦੀ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਇਜਲਾਸ
ਹਰੇਕ ਸਰਪੰਚ ਪੰਚਾਇਤੀ ਰਾਜ ਕਾਨੂੰਨ 1994 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਦਸੰਬਰ ਅਤੇ ਜੂਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਇਜਲਾਸ ਬੁਲਾਉਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ ਜੋ ਸਰਪੰਚ ਦੋਨੋਂ ਇਜਲਾਸ ਬੁਲਾਉਣ ਤੋਂ ਅਸਮਰਥ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਉਹ ਦੂਜੇ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਦਿਨ ਮੁਅੱਤਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਸਰਪੰਚ ਗ੍ਰਾਮ ਸਭਾ ਦਾ ਇਜਲਾਸ ਨਹੀਂ ਬੁਲਾਉੰਦਾ ਤਾਂ ਪਿੰਡ ਦੇ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵੋਟਰ ਵੀ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕਰ ਕੇ ਦੇਣ ਤਾਂ ਗ੍ਰਾਮ ਸਭਾ ਦਾ ਇਜਲਾਸ ਬੁਲਾਉਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਜਲਾਸ ਵਿੱਚ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵੋਟਰਾਂ ਦਾ ਆਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਜੇ ਇਹ ਸੰਖਿਆ ਪੂਰੀ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਦੂਜੀ ਬਾਰ 10 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵੋਟਰਾਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਾਲਾ ਇਜਲਾਸ ਵੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰਜ
ਗ੍ਰਾਮ ਸਭਾ ਦੇ ਇਜਲਾਸ ਵਿੱਚ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਜ਼ਟ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇਣਾ, ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਵਿਕਾਸ ਸਕੀਮਾਂ ਦੇ ਲਾਭ ਪਾਤਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸੂਚੀਆਂ ਨੂੰ ਪਰਵਾਨਗੀ ਦੇਣਾ ਅਤੇ ਪੰਚਾਇਤੀ ਫੰਡਾਂ ਦਾ ਲੋਖਾ-ਜੋਖਾ ਰੱਖ ਕੇ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਦੋ ਇਜਲਾਸ ਤਾਂ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਯੋਜਨਾ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਤੇ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਪੰਚਾਇਤ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਚਾਰ ਇਜਲਾਸ ਬੁਲਾਉਣ ਲਈ ਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਾਲ 2009-10 ਦੇ ਸਾਲ ਨੂੰ ਗ੍ਰਾਮ ਸਭਾ ਵਰ੍ਹੇ ਦੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਵੀ ਮਨਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਚਾਰਾਂ ਇਜਲਾਸਾਂ, 26 ਜਨਵਰੀ, 1 ਮਈ, 15 ਅਗਸਤ ਅਤੇ 2 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਗ੍ਰਾਮ ਸਭਾ ਦੇ ਇਜਲਾਸ ਦੀਆਂ ਪੱਕੀਆਂ ਤਰੀਕਾਂ ਤੈਅ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਲੋੜ ਸਮਝਣ ਉੱਤੇ ਗ੍ਰਾਮ ਸਭਾ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਵੀ ਬੁਲਾਈਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। 15 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਸਾਲ ਦੀ ਕੰਮ ਦੀ ਮੰਗ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਬਜ਼ਟ ਸਮੇਤ ਮਤੇ ਗ੍ਰਾਮ ਸਭਾ ਦੇ ਇਜਲਾਸ ਵਿੱਚ ਪਾਸ ਕਰਵਾ ਕੇ ਪੰਚਾਇਤ ਸਮਿਤੀ ਨੂੰ ਭੇਜੇ ਜਾਣ। ਬੀਡੀਪੀਓ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਲਾਕ ਪੱਧਰ ਦੇ ਮਤਿਆਂ ਨੂੰ 15 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਪੰਚਾਇਤ ਸਮਿਤੀ ਦੇ ਅੱਗੇ ਪੇਸ਼ ਕਰੇਗਾ। ਬਲਾਕ ਪੰਚਾਇਤ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਤਿਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ, ਜੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਕਾਨੂੰਨ ਮੁਤਾਬਿਕ ਠੀਕ ਨਾ ਲੱਗੇ ਤਾਂ ਵਾਪਸ ਪੰਚਾਇਤ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬਲਾਕ ਸਮਿਤੀ ਯੋਜਨਾ 2 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੰਚਾਇਤ ਕੋਲ ਪੇਸ਼ ਕਰੇਗੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤਾਂ
ਰਮੇਸ਼ ਚੰਦਰ ਸ਼ਾਹ
ਰਮੇਸ਼ ਚੰਦਰ ਸ਼ਾਹ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ, ਨਾਵਲਕਾਰ, ਆਲੋਚਕ ਹੈ। ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਅਕੈਡਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਨਾਵਲ, ਵਿਨਾਇਕ  ਦਾ ਲੇਖਕ ਹੈ।    ਉਸ ਨੂੰ 2004 'ਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਚੌਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ। ਨਿਰਮਲ ਵਰਮਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਰਮੇਸ਼ਚੰਦਰ ਸ਼ਾਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੁਝ ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇਕ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ‘ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਤਜਰਬੇ’ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੋਣਾਂ ਵਿਚੋਂ ਵੇਖਣ ਪਰਖਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਉਂਕਿ ਤਜਰਬਾ ਖ਼ੁਦ ਬਹੁਤ ਗੁੰਝਲਦਾਰ, ਪਰਭਾਵੀ ਅਤੇ ਸਿੰਥੈਟਿਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਸ਼ਾਹ ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟਾਉਣ ਲਈ ਹਰ ਵਿਧਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ- ਇਕ ਅਸਧਾਰਨ ਜਗਿਆਸਾ ਅਤੇ ਬੇਚੈਨੀ ਦੇ ਨਾਲ।
ਜੀਵਨੀ
ਰਮੇਸ਼ ਚੰਦਰ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਜਨਮ 1937 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਉਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਇੱਕ ਪਹਾੜੀ ਪਿੰਡ ਅਲਮੋੜਾ ਦੇ  ਦਰਮਿਆਨੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਧਨਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਿਅਕ ਪਿਛੋਕੜ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1960 ਵਿਚ ਉਸੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿਚ ਮਾਸਟਰ (ਐਮ.ਏ.) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ  'ਯੇਟਸ ਅਤੇ  ਇਲੀਅਟ: ਭਾਰਤ ਬਾਰੇ ਪਰਿਪੇਖ ਥੀਸਿਸ 'ਤੇ ਆਗਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਡਾਕਟਰੇਲ ਡਿਗਰੀ (ਪੀਐਚਡੀ) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਬਰੇਛੀਨਾ (ਉੱਤਰਾਂਚਲ) ਵਿਖੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਭੋਪਾਲ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਛੋਟੇ ਕਸਬਿਆਂ ਸਿੱਧੀ ਅਤੇ ਪਨਾ ਦੇ ਦੂਰ ਦੁਰਾਡੇ ਦੇ  ਕਾਲਜਾਂ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ।  ਉਹ 1997 ਵਿੱਚ ਹਮੀਦੀਆ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਐਚਓਡੀ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਸਾਹਿਤ ਵਜੋਂ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਇਆ ਸੀ।   ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਭਵਨ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਤ ਇਕ ਸਾਹਿਤਕ ਕੁਰਸੀ ਨਿਰਾਲਾ ਸਿਰਜਨਪੀਠ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕੀਤੀ। till 2000.
ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਅਨੇਕਾਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ, ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਸਫਰਨਾਮਿਆਂ, ਲੇਖਾਂ ਅਤੇ ਨਾਵਲਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਨਾ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ, ਗੋਬਰ ਗਣੇਸ਼, ਅਲਮੋੜਾ ਵਿੱਚ ਮੱਧਵਰਗੀ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 2004 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ।  ਵਿਨਾਇਕ ,  2011 ਦੀ ਇੱਕ ਰਚਨਾ ਰਚਨਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਨਾਵਲ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ  2014 ਦਾ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਕਈ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਪਤਨੀ ਜੋਤਸਨਾ ਮਿਲਾਨ ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਜੰਮਪਲ ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮੌਤ 2014 ਵਿੱਚ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। who died in 2014. ਸ਼ਾਹ ਹੁਣ ਭੋਪਾਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਨਵਤੇਜ ਸਿੰਘ ਚੀਮਾ
ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਚੀਮਾ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਉਪਿੰਦਰਜੀਤ ਕੌਰ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਸਾਲ 2012 ਵਿੱਚ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 2007 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ ਤੋਂ ਚੋਣ ਲੜੀ ਸੀ ਪਰ ਉਹ ਉਪਿੰਦਰਜੀਤ ਕੌਰ ਤੋਂ ਹਾਰ ਗਿਆ।
9 ਅਕਤੂਬਰ 2015 ਨੂੰ, ਚੀਮਾ ਨੇ ਪਾਰਟੀ ਸਮਰਥਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ-ਕਪੂਰਥਲਾ ਸੜਕ ਨੂੰ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ ਵਿਖੇ ਤਹਿਸੀਲ ਕੰਪਲੈਕਸ ਦੇ ਬਾਹਰ ਨਗਰ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਿਨੋਦ ਕੁਮਾਰ ਗੁਪਤਾ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਦੋਸ਼ ਦਾਇਰ ਕਰਨ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ।
ਲਿੰਗਾਇਤ ਧਰਮ
ਲਿੰਗਾਇਤ ਧਰਮ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਅਧੀਨ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਇੱਕ ਮੱਤ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੱਤ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਲਿੰਗਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਦੁਆਲੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਇੱਕ-ਮਾਤਰ ਭਗਵਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । ਇਹ ਮੱਤ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੇ ਕੁਝ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ, ਪੁਨਰਜਨਮ, ਕਰਮ ਅਤੇ ਜਾਤ-ਪਾਤ ਪ੍ਰਨਾਲੀ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੀ  । ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗਾਇਤ ਰੀਤ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਬਸਵ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਕਿਓਤੋ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਜਾਇਬਘਰ
ਕਿਓਤੋ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਜਾਇਬਘਰ ਜਪਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਲਾ ਅਜਾਇਬਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।  ਇਹ ਕਿਓਤੋ ਦੇ ਹਿਗਾਸ਼ਿਆਮਾ ਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ, ਅਜਾਇਬ-ਪੂਰਵ ਜਾਪਾਨੀ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਕਲਾ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਕਿਓਤੋ ਨੈਸ਼ਨਲ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, ਫਿਰ ਕਿਓਤੋ ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, 1889 ਵਿੱਚ  ਟੋਕੀਓ ਇਪੀਰੀਅਲ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ (ਟੋਕੀਓ ਨੈਸ਼ਨਲ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ) ਅਤੇ ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਆਫ ਨਾਰਾ (ਨਾਰਾ ਨੈਸ਼ਨਲ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ) ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਸੀ, ਅਤੇ ਅਕਤੂਬਰ 1895 ਵਿੱਚ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋਈ ਸੀ। ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ 1897 ਵਿੱਚ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।ਇਸ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਦਾ ਨਾਮ 1900 ਵਿੱਚ, ਕਿਓਤੋ ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, ਅਤੇ 1924 ਵਿੱਚ ਕਿਓਤੋ ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਗਿਫਟ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੌਜੂਦਾ ਨਾਮ ਕਿਓਤੋ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ ਰੱਖਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ 1952 ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਟਾਈਮਲਾਈਨ
ਅੱਜ ਦੇ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਇੱਕ ਵਿਕਸਿਤ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਰਹੀ ਹੈ:
ਖਾਕਾ (ਲੇਆਉਟ)
ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਵਿੱਚ ਕਈ ਇਮਾਰਤਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਹਾਲ (ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਹਾਲ) ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 1895 ਵਿੱਚ ਕਟਾਯਾਮ ਟੋਕਿਮਾ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਦ ਕਲੈਕਸ਼ਨ ਹਾਲ (ਨਿਊ ਪ੍ਰਦਰਸਨ ਹਾਲ), 1966 ਵਿੱਚ ਮੋਰੀਤਾ ਕੇਈਚੀ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਤੰਬਰ 2014 ਵਿੱਚ, ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਨੇ ਨਵੇਂ ਸਥਾਈ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹਾਲ, ਹੈਸੀ ਚਿਸ਼ਿੰਕਨ ਵਿੰਗ (ਦ ਕਲੈਕਸ਼ਨਜ਼ ਗੈਲਰੀਆਂ) ਤੇ ਮੁਰੰਮਤ ਦਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਯੋਸ਼ੀਓ ਟੈਗੂਚੀ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਮਾਡਰਨ ਆਰਟ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਟੋਕੀਓ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਜਾਇਬਘਰ ਵਿੱਚ ਹੋਰੀ-ਜੀ ਖਜ਼ਾਨੇ ਦੀ ਗੈਲਰੀ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਿਯਮਤ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਨੂੰ ਦ ਕਲੈਕਸ਼ਨਜ਼ ਗੈਲਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਪੈਸ਼ਲ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਹਾਲ ਖਾਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਹਾਲ, ਮੇਨ ਗੇਟ, ਅਤੇ ਟਿਕਟ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਜੋਂ ਨਾਮਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਕੁਲੈਕਸ਼ਨ
ਇਸ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਨੂੰ ਮੂਲ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੰਦਰਾਂ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨਾਂ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਦਰਜੇ ਦੇ ਕਲਾ ਖਜ਼ਾਨੇ ਅਤੇ ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਘਰੇਲੂ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੁਆਰਾ ਦਾਨ ਕੀਤੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨਵਾਲਾ ਘਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਚੀਜ਼ਾਂ ਇਹਨਾਂ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਹਨ।
ਇਹ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਪ੍ਰੀ-ਆਧੁਨਿਕ ਜਾਪਾਨੀ ਕੰਮ (ਇਸ ਨੂੰ ਹੇਅਨ ਮਿਆਦ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਕਲਾ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਦੁਰਲੱਭ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਚੀਨੀ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨੀ ਸੂਤਰਾਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਿਹਾਂ ਲਈ ਵੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਹੋਰ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 11 ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਸੇਂਜੂਈ ਬਾਈਓਬੂ (ਭੂ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਸਕ੍ਰੀਨ) ਅਤੇ 12 ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਗਕੀਜੋਸ਼ੀ (ਸਕ੍ਰੀਨ ਆਫ਼ ਬੈਟਰੀ ਭੂਟਸ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ:
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਪਾਨੀ ਕਲਾ ਦੇ ਅਜਾਇਬ ਘਰ
ਕੁਨਾਲ ਨਾਇਅਰ
ਕੁਨਾਲ ਨਾਇਅਰ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Kunal Nayyar; ਜਨਮ 30 ਅਪਰੈਲ 1981) ਇੱਕ ਬਰਤਾਨਵੀ-ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ ਜੋ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ਬਿਗ ਬੈਂਗ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਰਾਜ ਕੂਥਰਾਪਲੀ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਕੁਨਾਲ ਦਾ ਜਨਮ ਲੰਡਨ ਦੇ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਦਾ ਬਚਪਨ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਗੁਜ਼ਰਿਆ ਜਿੱਥੇ ਇਸਨੇ ਸੇਂਟ ਕੋਲੰਬੀਆਜ਼ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਸਕੂਲ ਦੀ ਟੀਮ ਲਈ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਵੀ ਖੇਡਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਦਾਕਾਰ
ਕਾਸ਼ੀ ਨਾਥ ਸਿੰਘ
ਕਾਸ਼ੀ ਨਾਥ ਸਿੰਘ ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨ ਹੈ, ਜੋ ਨਿੱਕੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਨਾਵਲ ਲਿਖਣ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 2011 ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਵਾਰਾਣਸੀ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ
ਕਾਸ਼ੀ ਨਾਥ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ 1 ਜਨਵਰੀ 1937 ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਭਾਰਤ ਦੇ ਚੰਦੌਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਅੰਦਰ ਪਿੰਡ ਜਿਆਂਪੁਰ ਦੇ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਮੁਢਲੀ ਵਿਦਿਆ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਲਈ ਅਤੇ ਉਚੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਬਨਾਰਸ ਹਿੰਦੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਬੀ.ਏ., ਐਮ.ਏ. ਅਤੇ ਪੀਐੱਚਡੀ ਦੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਸ ਨੇ 1965 ਵਿੱਚ ਬਨਾਰਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉੱਥੋਂ ਹੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਹੋਇਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਕਵੀ
ਰੂਸੀ ਕਰੰਜੀਆ
ਰੂਸੀ ਕਰੰਜੀਆ (15 ਸਤੰਬਰ 1912 - 01 ਫਰਵਰੀ 2008) ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਕ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਸਲੀ ਨਾਮ ਰੂਸਤਮ ਖੁਰਸ਼ੇਦਜੀ ਕਰੰਜੀਆ ਸੀ। ਉਹ ਬਲਿਟਜ਼ ਨਾਮਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰ ਸਮਾਚਾਰ ਪੱਤਰ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੰਪਾਦਕ ਸਨ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸਨੇ ਕਾਲਜ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ ਹੀ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਅਤੇ 1930ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਹ ਦ ਟਾਈਮਜ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦਾ ਸਹਾਇਕ ਸੰਪਾਦਕ ਲੱਗ ਗਿਆ ਸੀ। 1941 ਵਿੱਚ ਕਰੰਜੀਆ ਨੇ ਬਲਿਟਜ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰ ਸਮਾਚਾਰ ਪੱਤਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ 'ਦ ਟਾਈਮਜ਼' ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।  ਇਹ ਕੁਝ ਭਾਰਤੀ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਫੀਡਲ ਕਾਸਟਰੋ ਅਤੇ ਝਾਉ ਐਨ ਲਾਈ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਬਲ ਅਤੇ ਉੱਚੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਇੰਟਰਵਿਊਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1912 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2008
ਐਸ਼ਵਰਯਾ ਰੁਤੁਪਰਨਾ ਪ੍ਰਧਾਨ
ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਰਤੱਪੜਾ ਪ੍ਰਧਾਨ (ਪਹਿਲਾਂ ਰਤਕਾਂਤ ਪ੍ਰਧਾਨ) (12 ਨਵੰਬਰ 1983 ਨੂੰ ਜਨਮਿਆ) ਓਡੀਸ਼ਾ ਫਾਈਨੈਂਸ਼ੀਅਲ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ (ਓਐਫਐਸ) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਟੈਕਸ ਅਫਸਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਸਿਵਲ ਸਰਵੈਂਟ ਹੈ।  ਪ੍ਰਧਾਨ 2010 'ਚ ਰਤੀਤੰਤਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਓ. ਭਾਰਤੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ 2014 ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਨੂੰ ਤੀਜੀ ਲਿੰਗ ਸਮਝਦਿਆਂ, ਉਸਨੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ 2015 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਲਿੰਗ ਪਛਾਣ ਬਦਲ ਦਿੱਤੀ।
ਬਚਪਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਪ੍ਰਧਾਨ ਦਾ ਜਨਮ ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਕੰਧਮਾਲ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਕਤਿਬੀਗੇਰੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਬਾਲਿਆ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਨ।. ਪ.ਧਾਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸ ਨੇ ਜਾਣਿਆ ਕਿ ਜਦੋਂ ਉਹ ਛੇਵੀਂ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਲਿੰਗ ਪਛਾਣ ਨਾਰੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਮਖੌਲ ਉਡਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਜਿਨਸੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਯੋਗਤਾਵਾਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਿਵਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਈ. ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਟਰਾਂਸ ਦੀ ਪਛਾਣ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਹੁਣ ਚੀਜ਼ਾਂ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਵਧੇਰੇ ਅਸਾਨ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ"।
ਪ੍ਰਧਾਨ, ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਮੈਸ ਕਮਿਊਨੀਕੇਸ਼ਨ ਦਾ ਇੱਕ ਅਲਮ ਹੈ। ਉਹ ਜਨਤਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਗਰੀ ਵੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1983 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਲੋਕ
ਅਰਸ਼ਾ ਚੰਦਿਨੀ ਬੈਜੂ
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਅਰਸ਼ਾ ਦਾ ਜਨਮ 8 ਨਵੰਬਰ 1999 ਨੂੰ ਮੰਨਾਰ, ਅਲਾਪੁਝਾ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਸਿੱਖਿਅਕ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਕ੍ਰਿਸਤੂ ਜੋਤੀ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਐਂਡ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਸੇਂਟ ਐਲੋਸੀਅਸ ਕਾਲਜ, ਐਡਥੁਆ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ 2018 ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਯੂਥ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੇਡ ਏ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਥਾਇਓਲ
ਕਾਰਬਨੀ ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਥਾਇਓਲ ਇੱਕ ਕਾਰਬਨੋਸਲਫ਼ਰ ਯੋਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੀਹਦੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਰਬਨ ਨਾਲ਼ ਸਲਫ਼ਹਾਈਡਰਾਈਲ (–C–SH ਜਾਂ R–SH) ਸਮੂਹ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ (R ਕਿਸੇ ਅਲਕੇਨ, ਅਲਕੀਨ ਜਾਂ ਕਾਰਬਨ ਵਾਲ਼ੇ ਪਰਮਾਣੂਆਂ ਦੇ ਕੋਈ ਹੋਰ ਸਮੂਹ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ)। ਥਾਇਓਲ ਅਲਕੋਹਲਾਂ ਦੇ ਸਲਫ਼ਰੀ ਸਮਾਨਰੂਪੀ ਯੋਗ ਹਨ (ਭਾਵ ਅਲਕੋਹਲ ਦੇ ਹਾਈਡਰਾਕਸਿਲ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਥਾਂ ਸਲਫ਼ਰ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ) ਅਤੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ "ਥਾਇਓਨ" + "ਅਲਕੋਹਲ" ਦਾ ਜੋੜ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਸ਼ਬਦ ਯੂਨਾਨੀ θεῖον ("ਥਾਈਓਨ") = "ਸਲਫ਼ਰ" ਤੋਂ ਆਇਆ ਹੈ। –SH ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਵੀ ਥਾਇਓਲ ਸਮੂਹ ਜਾਂ ਸਲਫ਼ਹਾਈਡਰਾਈਲ ਸਮੂਹ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਰਸ਼ਾ ਚੰਦਿਨੀ ਬੈਜੂ
ਕੈਰੀਅਰ
ਅਰਸ਼ਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 2019 ਵਿੱਚ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮ ਪਥੀਨੇੱਟਮ ਪਾਡੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਖੇਪ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ -ਅਭਿਨੇਤਾ ਸ਼ੰਕਰ ਰਾਮਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਥਾਇਓਲ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਥਾਇਓਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਸਮੂਹ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਰਬਨੀ ਰਸਾਇਣਕ ਯੋਗ
ਅਰਸ਼ਾ ਚੰਦਿਨੀ ਬੈਜੂ
ਕੈਰੀਅਰ
2021 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਕਰਿੱਕੂ ਫਲੀਕ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਮਿਨੀਸੀਰੀਜ਼ ਔਸਤ ਅੰਬੀਲੀ ਵਿੱਚ ਸਿਰਲੇਖ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਔਸਤ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਉਸ ਦੇ ਚਿੱਤਰਣ ਲਈ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਿਆ ਜੋ ਪਿਤਾ-ਪੁਰਖੀ ਸਮਾਜ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਦ ਨਿਊ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੇ ਫਿਲਮ ਆਲੋਚਕ ਆਰੀਆ ਯੂਆਰ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ " ਅਰਸ਼ਾ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਇੱਕ ਨਜ਼ਰ ਜਾਂ ਮੁਸਕਰਾਹਟ ਨਾਲ ਬੋਲੇਗੀ, ਔਸਤ ਅੰਬੀਲੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਤੱਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ "। ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਮਿੰਨੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਅਸਾਧਾਰਨ ਕਹਾਣੀ ਲਈ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਹੁੰਗਾਰਾ ਮਿਲਿਆ।
ਅਗਲੇ ਸਾਲ, ਅਰਸ਼ਾ ਸੰਪਾਦਕ ਤੋਂ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਬਣੇ ਅਭਿਨਵ ਸੁੰਦਰ ਨਾਇਕ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਮੁਕੁੰਦਨ ਉਨੀ ਐਸੋਸੀਏਟਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਨੀਤ ਸ੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ, ਸੂਰਜ ਵੰਜਾਰਾਮੂਦ, ਸੁਧੀ ਕੋਪਾ ਅਤੇ ਤਨਵੀ ਰਾਮ ਦੇ ਸਹਿ-ਅਭਿਨੇਤਾ ਸਨ। ਫਿਲਮ ਵਪਾਰਕ ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਫਲ ਰਹੀ ਸੀ। ਸਿਨੇਮਾ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੇ ਵਿਗਨੇਸ਼ ਮਧੂ ਨੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕੀਤੀ ਕਿ "ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਮਿਲਣੀਆਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਰੂੜ੍ਹੀਵਾਦ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਅਰਸ਼ਾ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਮੌਕੇ ਦਾ ਲਾਭ ਉਠਾਇਆ"।
ਅਰਸ਼ਾ ਕਾਸਟਿਊਮ-ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਸਟੀਫੀ ਜ਼ਾਵੀਅਰ ਦੀ ਅਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਮਧੁਰਾ ਮਨੋਹਰਾ ਮੋਹਮ ਅਤੇ ਕੁਰਬਾਨੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਨ ਨਿਗਮ ਦੇ ਸਹਿ-ਅਭਿਨੇਤਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1999 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਕਾਲਾ ਤਿੱਤਰ
ਕਾਲਾ ਤਿੱਤਰ(en:black francolin:) ਇੱਕ ਤਿੱਤਰ (pheasant) ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਪਰਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਰਿਆਣਾ ਸੂਬੇ ਦਾ ਰਾਜ ਪੰਛੀ ਹੈ।
2004 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ
ਭਾਰਤ ਨੇ 2004 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਜੋ ਗਰੀਸ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਏਥਨਜ਼ ਵਿੱਖੇ 13 ਤੋਂ 29 ਅਗਸਤ, 2004 ਨੂੰ ਭਾਗ ਲਿਆ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਹਨਾਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ 73 ਖਿਡਾਰੀ ਜਿਹਨਾਂ 'ਚ 48 ਮਰਦ ਅਤੇ 28 ਔਰਤਾਂ ਨੇ 14 ਖੇਡ ਈਵੈਂਟ 'ਚ ਭਾਗ ਲਿਆ। ਟੀਮ ਹਾਕੀ ਨੇ ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਟੀਮ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਤਗਮਾ ਜੇਤੂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ
ਰੇਸ਼ਮ (ਅਦਾਕਾਰਾ)
ਰੇਸ਼ਮ ਇਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ।  ਉਹ ਸੰਗਮ ਵਿਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਕ ਵਧੀਆ ਅਦਾਕਾਰਾ ਲਈ ਇਕ ਕੌਮੀ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤੀ. ਉਹ ਡਰਾਮਾ ਦੀ ਲੜੀ ਨਾਗਿਨ ਵਿਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।  ਰੇਸ਼ਮ ਟ੍ਰਾਇਲ ਅਤੇ ਇਕ ਨਿਰਮਾਤਾ ਕਾਮਰਾਨ ਸ਼ਾਹਿਦ ਫਿਲਮ ਵਿਚ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣਗੇ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਰੇਸ਼ਮ ਨੇ ਮੁੱਢਲੀ ਵਿਦਿਆ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦਸਵੀਂ ਤੱਕ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰਕ ਪਿਛੋਕੜ ਪੰਜਾਬੀ ਮੂਲ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸੱਤ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਗੁਆ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਉਸਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਰੇਸ਼ਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1995 ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮ “ਜੀਵਾ” ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਫ਼ਿਲਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਛੋਟੇ ਰੋਲ ਕੀਤੇ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ “ਚੋਰ ਮਚਾਏ ਸ਼ੌਰ” ਅਤੇ “ਘੁੰਘਟ” (ਦੋਵੇਂ 1996), “ਸੰਗਮ” (1997) ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ - ਜਿਸ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ, “ਦੁਪੱਟਾ ਜਲ ਰਹਾ ਹੈ” (1998), ਅਤੇ ਇੰਠਾ (1999). [15] ਉਹ 2000 ਦੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਲਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਤਨ ਹੋਣ ਤੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਤੇ ਸਮਰਥਨ ਵਾਲੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੀ ਰਹੀ। 2011 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਫਿਲਮ ਲਵ ਮੈਂ ਘੁੰਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਜਿਸਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਉਸਦੀ ਦੋਸਤ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸਹਿ-ਸਟਾਰ ਰੀਮਾ ਖਾਨ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2014 ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਿਕ-ਨਾਟਕ ਸਵਰੰਗੀ ਨਾਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਅਤੇ ਨਸ਼ਿਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਉੱਤੇ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ. [16] ਫਿਲਮ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਅਸਫਲਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੇ ਕਈ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ ਗਈ ਸੀ. [17] [8] 2017 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੌਂਸਲ (ਪੀਐਫਡੀਸੀ) ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਇੱਕ ਫੈਸ਼ਨ ਵੀਕ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ. [2] 2017 ਤੋਂ 2019 ਤੱਕ, ਉਸਨੇ ਅਲੌਕਿਕ ਡਰਾਮਾ ਲੜੀ 'ਨਾਗੀਨ' ਵਿਚ ਸਾਜਨਾ ਸਪੈਰਨ (ਸੱਪ ਦਾ ਮਨਮੋਹਕ) ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜੋ ਕਿ ਇਛਾਧਾਰੀ ਨਾਗੀਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਅਲ ਹੈ। [18] [15] ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿ interview ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਨੂੰ "ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਚਰਿੱਤਰ, ਪਰ ਕਾਫ਼ੀ ਗਲੈਮਰਸ" ਦੱਸਿਆ. [15] ਨਵੰਬਰ 2018 ਵਿੱਚ, ਰੇਸ਼ਮ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਫਿਲਮ ਕਾਫ ਕੰਗਨਾ ਦੀ ਕਾਸਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਖਲੀਲ-ਉਰ-ਰਹਿਮਾਨ ਕਮਰ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। [19] ਉਸਨੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਉਸੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ. [20] 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀਵਾਰ ਨੂਰ ਬੀਬੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੂਹਾਨੀ womanਰਤ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ. [21] [8] ਉਸੇ ਸਾਲ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ਵਿੱਚ, ਅੱਧਾ ਅਲੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਮੁਥੀ ਭਾਰ ਚਾਹਤ ਹੈ. [22]
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਜੂਨ 2017 ਵਿੱਚ, ਰੇਸ਼ਮ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ 2018 ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਵੇਗੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਥੇ ਹੀ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ 2019 ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਨੂੰ ਨਕਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਅਪਰੈਲ 2018 ਵਿੱਚ, ਮੀਸ਼ਾ ਸ਼ਫੀ ਦੇ ਅਲੀ ਜ਼ਫਰ ਵਿਰੁੱਧ ਜਿਨਸੀ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਰੇਸ਼ਮ ਨੇ ਜ਼ਫਰ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ: “ਅਲੀ ਦੋਸਤੀ ਅਤੇ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਜਿਹਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।”
ਪੁੰਨ-ਦਾਨ ਕਾਰਜ
ਸਾਲ 2010 ਦੇ ਹੜ੍ਹਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਰੇਸ਼ਮ ਨੇ ਹੜ੍ਹ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਟਰੱਕ (ਖਣਿਜ, ਪਾਣੀ, ਦਾਲਾਂ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਵਰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਸਮੇਤ) ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਹੈਲਪਲਾਈਨ ਟਰੱਸਟ ਰਾਹੀਂ ਭੇਜਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਟਰੱਕ ਰਹੀਮ ਯਾਰ ਖ਼ਾਨ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਕੋਟ ਅੱਦੂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ। ਆਪਣੇ ਯੋਗਦਾਨਾਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ, ਰੇਸ਼ਮ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਮੈਂ, ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਾ ਵਜੋਂ, ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਮੇਰੀ ਸਮਾਜਿਕ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਦੂਜਿਆਂ ਤੋਂ ਸਹਾਇਤਾ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਪਣੇ ਪੈਸਿਆਂ ਤੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰੇ।"
2011 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਬਾਰੀ ਸਟੂਡੀਓ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ਸ਼ੀਲ ਅਦਾਕਾਰਾਂ, ਟੈਕਨੀਸ਼ੀਅਨ ਅਤੇ ਡਾਂਸਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਸੇ ਵੰਡੇ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਲਲਿਤ ਕਲਾ ਅਕਾਦਮੀ
ਲਲਿਤ ਕਲਾ ਅਕਾਦਮੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲਲਿਤ ਕਲਾਵਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਜੋ 5 ਅਗਸਤ 1954 ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਹ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਸੰਗਠਨ ਹੈ, ਜੋ ਮੂਰਤੀਕਲਾ, ਚਿਤਰਕਲਾ, ਗਰਾਫਕਲਾ, ਭਵਨ ਨਿਰਮਾਣ ਕਲਾ ਆਦਿ ਲਲਿਤ ਕਲਾਵਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਾਰਜ ਕਰਨ ਲਈ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਸੰਗਠਨ