cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਫਰੀਡਾ ਕਾਹਲੋ
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਕਾਹਲੋ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਹੀ ਕਲਾ ਦਾ ਅਨੰਦ ਲੈਂਦੀ ਸੀ, ਪਰਿੰਟਮੇਕਰ ਫਰਨਾਂਡੋ ਫਰਨਾਂਡੀਜ਼ (ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਦੋਸਤ ਸੀ) ਤੋਂ ਡਰਾਇੰਗ ਦੀ ਹਿਦਾਇਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਸਕੈਚਾਂ ਨਾਲ ਨੋਟਬੁੱਕ ਭਰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। 1925 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਮਦਦ ਲਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਸਟੇਨੋਗ੍ਰਾਫ਼ਰ ਵਜੋਂ ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਫਰਨਾਂਡੀਜ਼ ਲਈ ਇੱਕ ਅਦਾਇਗੀ ਉੱਕਰੀ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਬਣ ਗਈ। ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਫਰੀਡਾ ਨੇ ਇਸ ਸਮੇਂ ਕਲਾ ਨੂੰ ਕੈਰੀਅਰ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਸੀ।
1925 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੱਸ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਹਲੋ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤਕ ਤੁਰਨ ਤੋਂ ਅਸਮਰੱਥ ਹੋ ਗਈ, ਉਸ ਨੇ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੈਡੀਕਲ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਵਜੋਂ ਵਿਚਾਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਵਧਾਈ। ਉਸ ਕੋਲ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਣੀ ਹੋਈ ਟੇਕ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਿਸਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪੇਂਟਿੰਗ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਉੱਪਰ ਸ਼ੀਸ਼ਾ ਰੱਖਵਾਇਆ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕੇ। ਪੇਂਟਿੰਗ ਕਾਹਲੋ ਲਈ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਹੋਂਦ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਢੰਗ ਬਣ ਗਈ।
ਟਰਾਂਸਫਾਰਮਰ
ਕਿਸਮਾਂ
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਿਜਲਈ ਪਰਕਾਰਜਾਂ ਲਈ ਅੱਡ ਅੱਡ ਕਿਸਮ ਦੇ ਟਰਾਂਸਫਾਰਮਰਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ:
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਜਲਈ ਯੰਤਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਜਲਈ ਪ੍ਰਵਾਹ ਦੇ ਸਾਧਨ
ਫਰੀਡਾ ਕਾਹਲੋ
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਇਸ ਸਮੇਂ ਕਾਹਲੋ ਦੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਆਪਣੀ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਕੂਲੀ ਸਹੇਲੀਆਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਸਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਮੁੱਢਲੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਅਤੇ ਪੱਤਰ ਵਿਹਾਰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਖ਼ਾਸਕਰ ਯੂਰਪੀਅਨ ਕਲਾਕਾਰਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸੈਂਡਰੋ ਬੋਟੀਸੈਲੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰੌਨਜੀਨੋ ਵਰਗੇ ਰੇਨੇਸੈਂਸ ਮਾਸਟਰਾਂ ਅਤੇ ਨੀ ਸਾਚਲਿਚਕੀਟ ਅਤੇ ਕਿਊਬਿਕਸ ਵਰਗੀਆਂ ਅਡਵਾਂਟ ਗਾਰਡਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਲਈ ਸੀ।
1929 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਰਿਵੇਰਾ ਨਾਲ ਮੋਰਲੋਸ ਚਲੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਕਾਹਲੋ ਨੂੰ ਕੁਏਰਨਵਾਕਾ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਲਾਤਮਕ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ਬਦਲਿਆ ਅਤੇ ਮੈਕਸੀਕਨ ਲੋਕ ਕਲਾ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਲਈ ਸੀ। ਕਲਾ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਐਂਡਰੀਆ ਕੇਟੈਨਮੈਨ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸ਼ਾਇਦ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਅਡੋਲਫੋ ਬੈਸਟ ਮੌਗਾਰਡ ਦੀ ਸੰਧੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਲਾ ਰਜ਼ਾ, ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਉਸ ਦੀ ਕਲਾ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਪਹਿਲੂ ਰਹੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਧੁਨਿਕ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1907 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1954
ਏਲਿਸ ਫ਼ੈਜ਼
ਏਲਿਸ ਫ਼ੈਜ਼ (ਉਰਦੂ: ایلس فیض) (ਜਨਮ 22 ਸਤੰਬਰ 1914 - ਮੌਤ 12 ਮਾਰਚ 2003) ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼-ਜਨਮੀ ਨੈਚਰੂਲਾਈਜ਼ਡ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਵੀ, ਲੇਖਕ, ਪੱਤਰਕਾਰ, ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨ, ਸੋਸ਼ਲ ਵਰਕਰ ਅਤੇ ​​ਅਧਿਆਪਕਾ ਸੀ। ਉਹ ਫੈਜ਼ ਅਹਿਮਦ ਫੈਜ਼ ਦੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਸਲੀਮਾ ਹਾਸ਼ਮੀ ਦੀ ਮਾਤਾ ਸੀ।
ਰਯਾਨ ਕਸਾਟਾ
ਰਯਾਨ ਓਟੋ ਕਸਾਟਾ (ਜਨਮ 13 ਦਸੰਬਰ, 1993) ਇਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ, ਜਨਤਕ-ਬੁਲਾਰਾ, ਲੇਖਕ, ਫ਼ਿਲਮਸਾਜ਼ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ। ਕਸਾਟਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਤਜੁਰਬੇ ਸਾਂਝੇ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਕ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਆਈਆਂ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਕੁੜੀ ਤੋਂ ਮੁੰਡੇ ਹੋਣ ਦੀ ਸਰਜਰੀ, ਇਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਜੋ ਉਸਨੇ ਜਨਵਰੀ 2012 ਵਿਚ ਕਰਵਾਈ ਸੀ ਬਾਰੇ ਵੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਹਿਜ਼ 18 ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ।
ਉਸਨੂੰ ਲੈਰੀ ਕਿੰਗ ਦੇ ਲਾਇਵ ਸ਼ੋਅ ਵਿਚ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ-ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ ਮਿਉਜ਼ਕ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿਚ ਪ੍ਰਫ਼ੋਰਮੈਨਸ਼ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਮਿਉਜ਼ਕ ਟੂਰ ਵੀ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਵਰਗ
ਸੇਠ ਗੋਵਿੰਦ ਦਾਸ
ਸੇਠ ਗੋਵਿੰਦਦਾਸ (1896 – 1974) ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਜ਼ਾਦੀ ਲੜਾਈ ਸੈਨਾਪਤੀ, ਪਾਰਲੀਮੈਂਟੇਰੀਅਨ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਦਾ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੰਨ ੧੯੬੧ ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਜਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੀ ਦਾ ਉਹ ਪ੍ਰਬਲ ਸਮਰਥਕ ਸੀ। ਸੇਠ ਗੋਵਿੰਦਦਾਸ ਹਿੰਦੀ ਦਾ ਅਨਿੰਨ ਸਾਧਕ, ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਵਿੱਚ ਅਟਲ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਕਲਾਪ੍ਰੇਮੀ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ-ਰਚਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਹਿੰਦੀ ਦਾ ਉੱਤਮ ਨਾਟਕਕਾਰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਸਾਰਵਜਨਿਕ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਅਤਿਅੰਤ ਸਵੱਛ, ਨੀਤੀ-ਵਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਸੁਲਝੇ ਹੋਏ, ਸੇਵਾਭਾਵੀ ਰਾਜਨੀਤੀਵਾਨ ਵੀ ਸੀ।
ਸੰਨ ੧੯੪੭ ਤੋਂ ੧੯੭੪ ਤੱਕ ਉਹ ਜਬਲਪੁਰ ਤੋਂ ਐਮਪੀ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕ ਸਾਥੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਦਮੋਹ ਵਿੱਚ ਅੱਠ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਸਜ਼ਾ ਭੁਗਤਣੀ ਪਾਈ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਚਾਰ ਡਰਾਮੇ ਲਿਖੇ - ਪ੍ਰਕਾਸ਼ (ਸਮਾਜਕ), ਕਰਤੱਵਯ (ਪੌਰਾਣਿਕ), ਨਵਰਸ (ਦਾਰਸ਼ਨਕ) ਅਤੇ ਸਪਰਧਾ (ਇਕਾਂਕੀ)।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਸੇਠ ਗੋਵਿੰਦ ਦਾਸ ਦਾ ਜਨਮ ਸੰਵਤ 1953 (ਸੰਨ‌ 1896) ਨੂੰ ਵਿਜੇ ਦਸ਼ਮੀ ਦੇ ਦਿਨ ਜਬਲਪੁਰ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮਹੇਸ਼ਵਰੀ ਵਪਾਰਕ ਪਰਵਾਰ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਗੋਕੁਲਦਾਸ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਰਾਜ ਪਰਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪਲੇ-ਵਧੇ ਸੇਠਜੀ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ-ਦੀਖਿਆ ਵੀ ਆਲਾ ਦਰਜੇ ਦੀ ਹੋਈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਕੇਟਿੰਗ, ਨਾਚ, ਘੁੜਸਵਾਰੀ ਦਾ ਜਾਦੂ ਵੀ ਇਸ ਤੇ ਚੜ੍ਹਿਆ।
ਉਦੋਂ ਗਾਂਧੀ-ਜੀ ਦੇ ਅਸਹਿਯੋਗ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਤਰੁਣ ਗੋਵਿੰਦਦਾਸ ਉੱਤੇ ਗਹਿਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਿਆ ਅਤੇ ਮਾਲਦਾਰ ਜੀਵਨ ਦਾ ਤਿਆਗ ਕਰ ਉਹ ਦੀਨ-ਦੁਖੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੇਵਕਾਂ ਦੇ ਦਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਦਰ-ਦਰ ਦੀ ਖਾਕ ਛਾਣੀ, ਜੇਲ੍ਹ ਗਿਆ, ਜੁਰਮਾਨਾ ਭੁਗਤਿਆ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਕੋਲੋਂ ਬਗਾਵਤ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜੱਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦਾ ਉਤਰਾਧਿਕਾਰ ਵੀ ਗੰਵਾਇਆ।
ਵੇਰਾ ਪਾਵਲੋਵਾ
ਵੇਰਾ ਅਨਾਤੋਲੀਏਵਨਾ ਪਾਵਲੋਵਾ (Вера Анатольевна Павлова; ਜਨਮ 1963, ਮਾਸਕੋ ਵਿਚ) ਇੱਕ ਰੂਸੀ ਕਵੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਨਿਊ ਯਾਰਕਰ  ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ
ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸੰਗੀਤ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਸਕਿਨਟਕੇ ਸੰਗੀਤ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕਰਨ ਉਪਰੰਤ ਉਸਨੇ "ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ" ਵਿਸ਼ੇ ਤੇ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ ਮਿਊਜ਼ਿਕ, ਗੈਸਿਨਸ ਤੋਂ ਪੋਸਟ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਸ਼ਾਲਿਆਪਿਨ ਅਜਾਇਬਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਾਈਡ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਸੰਗੀਤਕਾਰੀ ਬਾਰੇ ਲੇਖ ਲਿਖੇ, ਚਰਚ ਦੀ ਭਜਨ ਮੰਡਲੀ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 10 ਸਾਲ ਗਾਇਆ।
ਆਪਣੀ ਬੇਟੀ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 20 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਲਿਖਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਸਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਚੋਣਵੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਮੈਗਜ਼ੀਨ "ਯੂਨੋਸਤ" (ਜਵਾਨੀ) ਵਿੱਚ ਛਪੀਆਂ ਸੀ, ਪਹਿਲੀ ਅਖ਼ਬਾਰ "ਸਿਵੋਦਨਿਆ" ("ਅੱਜ") ਅਖਬਾਰ ਵਿੱਚ 72 ਕਵਿਤਾਵਾਂ (ਬੋਰੀਸ ਕੁਜ਼ਮਿੰਸਕੀ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਨਾਲ) ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਮਿਥੁਨ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਸੀ - ਇੱਕ ਸਾਹਿਤਕ ਝੂਠ - ਵੇਰਾ ਪਾਵਲੋਵਾ.
ਪਾਵਲੋਵਾ ਨੂੰ 2000 ਵਿੱਚ ਅਪੋਲੋਨ ਗ੍ਰੇਗਰੀਏਵ ਇਨਾਮ ਮਿਲਿਆ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ 22 ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਇੰਗਲੈਂਡ, ਜਰਮਨੀ, ਇਟਲੀ, ਫਰਾਂਸ, ਬੈਲਜੀਅਮ, ਯੂਕਰੇਨ, ਆਜ਼ੇਰਬਾਈਜ਼ਾਨ, ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ, ਹਾਲੈਂਡ, ਯੂਐਸਏ, ਯੂਨਾਨ, ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਕਵਿਤਾ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਤੁਰਕੀ-ਬੋਲੀ ਫੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਵਾਦ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਕਾਬਲੇ "ਅੱਕ ਟੌਰਨ" ਦੀ ਜੂਰੀ ਦੀ ਮੁਖੀ ਸੀ।.
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1963 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਕਵੀ
ਵੀਅਤਨਾਮੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ
ਵੀਅਤਨਾਮੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ (ਵੀਅਤਨਾਮੀ: Wikipedia tiếng Việt ) ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦਾ ਵੀਅਤਨਾਮੀ - ਭਾਸ਼ਾ ਐਡੀਸ਼ਨ ਹੈ। ਵੀਅਤਨਾਮੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸ਼ਰੀਕ ਵੀਅਤਨਾਮ ਦਾ ਕੋਸ਼ (Từ điển Bách khoa toàn thư Việt Nam) ਹੈ, ਜੋ ਰਾਜਕੀ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਆਨਲਾਈਨ ਉਪਲੱਬਧ ਹੈ।
ਨਵੰਬਰ 2015 ਤੱਕ ਇਸ ਵਿੱਚ ਲਗਪਗ 1,141,000 ਲੇਖ ਹਨ।  ਇਹ ਗੈਰ-ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਹੈ। ਇੱਕ ਹੀ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੈ। ਪਰ, ਇਸ ਦੇ ਸਿਰਫ 375.000 ਲੇਖ ਦਸਤੀ ਬਣਾਏ ਹਨ, ਇਸ ਦੇ 67%  ਲੇਖ ਬੋਟ ਸਿਰਜਿਤ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਜਪਾਨੀ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੈਰ-ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤੀਜੇ ਦਰਜੇ ਤੇ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ
ਬ੍ਰਾਉਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਬ੍ਰਾਉਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Brown University) ਪ੍ਰੋਵੀਡੈਂਸ, ਰ੍ਹੋਡ ਆਈਲੈਂਡ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਆਈਵੀ ਲੀਗ ਖੋਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। 1764 ਵਿੱਚ ਰ੍ਹੋਡ ਆਈਲੈਂਡ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਵਡੈਂਸ ਪੌਲੀਟੇਸ਼ਨਜ਼ ਦੀ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਕਲੋਨੀ ਵਿੱਚ ਕਾਲਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਇਹ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਸੱਤਵੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਰੈਵੋਲਿਊਸ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨੌਂ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਇਸ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦ 'ਤੇ, ਬ੍ਰਾਉਨ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਕਾਲਜ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਬੰਧਿਤ ਹੋਣ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਆਈਵੀ ਲੀਗ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 1847 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੇਟ-ਪ੍ਰਮੰਤਰੀ ਗ੍ਰਹਿਣ ਵਾਲੀਆਂ ਯੂ.ਐਸ. ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 1887 ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰੀ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।  ਇਸਦੇ ਨਵੇਂ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਉਨ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਲਾਬਿੰਗ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1969 ਵਿੱਚ ਫੈਕਲਟੀ ਵੋਟ ਵੱਲੋਂ ਗੋਦ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਨਵੇਂ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਨੇ "ਆਮ ਸਿੱਖਿਆ" ਵੰਡ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ "ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਿਲੇਬਸ ਦੇ ਆਰਕੀਟੈਕਟ" ਬਣਾਏ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀਜਨਕ ਜਾਂ ਅਣ-ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਾ-ਕਰੈਡਿਟ ਦੇ ਪੱਧਰ ਲਈ ਕੋਈ ਕੋਰਸ ਲੈਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। 1971 ਵਿੱਚ, ਬਰਾਊਨ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਮਹਿਲਾ ਸੰਸਥਾਨ, ਪੈਮਬੋਰੇਕ ਕਾਲਜ, ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ; ਪੈਮਬੋਰੋਕ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਉਨ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤੇ ਗਏ ਡਾਰਮਿਟਰੀ ਅਤੇ ਕਲਾਸਰੂਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਅੰਡਰਗ੍ਰੈਜੁਏਟ ਦਾਖਲੇ ਬਹੁਤ ਚੁਸਤ ਹਨ, 2022 ਦੀ ਕਲਾਸ ਲਈ 7.2% ਦੀ ਮਨਜੂਰੀ ਦਰ ਨਾਲ।  ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਾਲਜ, ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਸਕੂਲ, ਅਲਪਰਟ ਮੈਡੀਕਲ ਸਕੂਲ, ਸਕੂਲ ਆਫ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ, ਸਕੂਲ ਆਫ ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਅਤੇ ਸਕੂਲ ਆਫ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਸਟੱਡੀਜ਼ (ਜਿਸ ਵਿੱਚ IE ਬ੍ਰਾਊਨ ਕਾਰਜਕਾਰੀ MBA ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਬਰਾਊਨ ਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਨੂੰ ਵਾਟਸਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਐਂਡ ਪਬਲਿਕ ਅੇਅਰਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਸੰਗਠਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਕਾਦਮਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਅਤੇ ਰ੍ਹੋਡ ਆਈਲੈਂਡ ਸਕੂਲ ਆਫ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਰੋਜ ਆਈਲੈਂਡ ਸਕੂਲ ਆਫ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਦੇ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਵਾਲੀ ਬਰਾਊਨ / ਆਰ.ਆਈ.ਐਸ.ਡੀ. ਡਬਲ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ, ਇੱਕ ਪੰਜ ਸਾਲ ਦਾ ਕੋਰਸ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਬਰਾਊਨ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੈਂਪਸ ਪ੍ਰੋਵੀਡੈਂਸ, ਰ੍ਹੋਡ ਟਾਪੂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਕਾਲਜ ਹਿਲ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਆਂਢ-ਗੁਆਂਢ ਇੱਕ ਸੰਘੀ ਸੂਚੀਬੱਧ ਇਮਾਰਤਸਾਜ਼ੀ ਜਿਲੇ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਯੁੱਗ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਘਣਤਾ ਨਾਲ ਹੈ। ਕੈਂਪਸ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਕਿਨਾਰੇ 'ਤੇ ਬੈਨੀਫਿਟ ਸਟ੍ਰੀਟ' ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ,  ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਅਠਾਰ੍ਹਵੀਂ ਅਤੇ ਅਠਾਰਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਪੁਨਰ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੰਗ੍ਰਹਿ 'ਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਬਰਾਉਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ ਅਤੇ ਅਲੂਮਨੀ ਅੱਠ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ, ਪੰਜ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਿਊਮੈਨਟੀਜ਼ ਮੈਡਲਿਸਟਸ ਅਤੇ 10 ਨੈਸ਼ਨਲ ਮੈਡਲ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਐਵਾਰਡੀਜ਼। ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਅਹੁਦੇਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਠ ਅਰਬਪਤੀ ਗਰੈਜੂਏਟ, ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਚੀਫ ਜਸਟਿਸ, ਚਾਰ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਜ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕੈਬਨਿਟ ਅਧਿਕਾਰੀ, 54 ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰ, 55 ਰੋਡਜ਼ ਵਿਦਵਾਨ, 52 ਗੇਟਸ ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਸਕੋਲਰਜ਼, 49 ਮਾਰਸ਼ਲ ਸਕੋਲਰਜ਼, 14 ਮੈਕਥਰਥਰ ਜੀਨਸ ਫੈਲੋਜ਼, 21 ਪੁਲਿਜ਼ਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ, ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਰਾਇਲਜ਼ ਅਤੇ ਅਮੀਰ, ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਫਾਰਚਿਊਨ 500 ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਆਗੂ ਅਤੇ ਬਾਨੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ
ਗੰਗਾ ਦਾ ਆਰਥਕ ਮਹੱਤਵ
ਗੰਗਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਰਥਕ ਤੰਤਰ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭਾਗ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਸੀਂਚੀ ਗਈ ਖੇਤੀ, ਉਸ ਦੇ ਵਣਾਂ ਵਿੱਚ ਆਸ਼ਰਿਤ ਪਸ਼ੁਪਕਸ਼ੀ, ਉਸ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪਲਣ ਵਾਲੇ ਮੀਨ ਮਗਰ, ਉਸ ਦੇ ਉੱਤੇ ਬਣੇ ਬਾਂਧੋਂ ਵਲੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਤਾਣ ਗਏ ਪੁਲਾਂ ਵਲੋਂ ਵਧਦਾ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਜਲਮਾਰਗ ਵਲੋਂ ਹੁੰਦਾ ਮਰਨਾ-ਜੰਮਣਾ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਸੈਰ ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਾਲੀ ਹਾਲਤ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਾਧਨ ਸਾਬਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਗੰਗਾ ਆਪਣੀਉਪਤਿਅਕਾਵਾਂਵਲੋਂ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਬਾਂਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਆਧਾਰਿਤ ਮਤਲੱਬ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ਤਾਂ ਕਰਦੀ ਹੀ ਹੈ, ਇਹ ਆਪਣੀ ਸਹਾਇਕ ਨਦੀਆਂ ਸਹਿਤ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਖੇਤਰ ਲਈ ਸਿੰਚਾਈ ਦੇ ਬਾਹਰਮਾਹੀ ਸਰੋਤ ਵੀ ਹਨ। ਇਸ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਗਾਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਉਪਜ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖਤ: ਝੋਨਾ, ਗੰਨਾ, ਦਾਲ, ਤੀਲਹਨ, ਆਲੂ ਅਤੇ ਕਣਕ ਹਨ। ਜੋ ਭਾਰਤ ਦੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਜੋਕਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਰੋਤ ਹਨ। ਗੰਗਾ ਦੇ ਕਿਨਾਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦਲਦਲ ਅਤੇ ਝੀਲਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇੱਥੇ ਲੇਗਿਊਮ, ਮਿਰਚਾਂ, ਸਰਸੋਂ, ਤੀਲ, ਗੰਨੇ ਅਤੇ ਜੂਟ ਦੀ ਚੰਗੀ ਫਸਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਮੱਛੀ ਉਦਯੋਗ ਵੀ ਬਹੁਤ ਜੋਰਾਂ ਉੱਤੇ ਚੱਲਦਾ ਹੈ। ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਨਦੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 375 ਮੱਛੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਉਪਲੱਬਧ ਹਨ। ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ 111 ਮੱਛੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਬਤਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਫਰੱਕਾ ਬੰਨ੍ਹ ਬੰਨ ਜਾਣ ਵਲੋਂ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਹਿਲਸਾ ਮੱਛੀ ਦੇ ਬੀਜੋਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਗੰਗਾ ਦਾ ਮਹੱਤਵ ਸੈਰ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਕਮਾਈ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਤਟ ਉੱਤੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਨਜ਼ਰ ਵਲੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤੀ ਸੌਂਦਰਿਆ ਵਲੋਂ ਭਰਪੂਰ ਕਈ ਸੈਰ ਥਾਂ ਹੈ ਜੋ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਜੋਕਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਰੋਤ ਹਨ। ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਰੈਫਟਿੰਗ ਦੇ ਸ਼ਿਵਿਰੋਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸਾਹਸਿਕ ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਪਰਿਆਵਰਣ ਦੁਆਰਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਰਥਕ ਸਹਿਯੋਗ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਗੰਗਾ ਤਟ ਦੇ ਤਿੰਨ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ ਹਰਦੁਆਰ, ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਅਤੇ ਵਾਰਾਣਸੀ ਜੋ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਥਾਨ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਇੱਥੇ ਸ਼ਰੱਧਾਲੁਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸੈਰ ਵਿੱਚ ਮਹਤਵਪੂਰਮ ਯੋਗਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਗਰਮੀ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਪਹਾੜਾਂ ਵਲੋਂ ਬਰਫ ਖੁਰਦੀ ਹੈ, ਤਦ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਅਤੇ ਵਹਾਅ ਅੱਛਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਸਮੇਂ ਉਤਰਾਖੰਡ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ - ਬਦਰੀਨਾਥ ਰਸਤਾ ਉੱਤੇ ਕੌਡਿਆਲਾ ਵਲੋਂ ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੈਫਟਿੰਗ ਦੇ ਸ਼ਿਵਿਰੋਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਹਸਿਕ ਖੋਲਾਂ ਦੇ ਸ਼ੌਕੀਨੋਂ ਅਤੇ ਪਰਿਆਟਕੋਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਵਲੋਂ ਆਕਰਸ਼ਤ ਕਰ ਕੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਰਥਕ ਸਹਿਯੋਗ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਨਿਬੰਧ
ਨਿਬੰਧ ਆਧੁਨਿਕ ਯੁੱਗ ਦੀ ਵਾਰਤਕ ਵਿੱਚ ਨਿਬੰਧ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ ਸਥਾਨ ਹੈ।ਇਸਦਾ ਜਨਮ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਵੀ ਇਸੇ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਹੈ।ਇਸਨੂੰ ਵਾਰਤਕ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਪ੍ਰੋੜਤਾ ਦੀ ਕਸਵੱਟੀ ਵੀ ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਿਬੰਧ ਕਿਸੇ ਵਸਤੂ,ਵਿਅਕਤੀ,ਘਟਨਾ ਜਾਂ ਸਿਧਾਂਤ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਲਿਪੀਬੱਧ ਕਰਨ ਦਾ ਨਾਂ ਹੈ।ਇਸ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰਾਂ ਤੇ ਬੁੱਧੀ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।ਮਨ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਲੇਖਕ ਇਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਭਾਵਾਂ ਦੀ ਚਾਸ਼ਨੀ ਰੋਚਕ ਰੁਚੀ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਲਈ ਮਿਲਾਉਦਾ ਹੈ। ,
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤ ਰੂਪ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ
ਸੀ. ਕੇ. ਜਨੂ
ਸੀ ਕੇ ਜਨੂ (ਜਨਮ 1970) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁੰਨ ਹੈ।
ਜਨੂ ਦਾ ਜਨਮ ਚਿਕੋਟ, ਨੇੜੇ ਮਾਨਾਂਥਾਵਦੀ, ਇੱਕ ਕਬਾਇਲੀ ਪਿੰਡ, ਵਾਯੰਦ ਵਿੱਖੇ, ਗਰੀਬ ਕਬਾਇਲੀ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਰਾਵੁਲਾ ਭਾਈਚਾਰੇ ਤੋਂ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ, ਇਸ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੂੰ "ਆਦਿਆ" ਕਬੀਲਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਕਾਰਨ ਇਸਦਾ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਪਿਛੋਕੜ ਹੈ, ਇਹ ਕੇਰਲਾ ਦੇ ਕਬੀਲਾ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜੋ ਹਾਸ਼ੀਆ ਮਜ਼ਦੂਰ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਦੀਆ ਦਾ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਮਤਲਬ ਨੌਕਰ ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਜ਼ਮੀਨਹੀਣ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਹਨ। ਉਸ ਕੋਲ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ ਪਰ ਉਸਨੇ ਸਾਖਰਤਾ ਮੁਹਿੰਮ ਰਾਹੀਂ ਪੜ੍ਹਨਾ ਅਤੇ ਲਿਖਣਾ ਸਿੱਖ ਲਿਆ ਸੀ ਜੋ ਵਾਯੰਦ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਜਨੂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਸੰਬੰਧੀ ਕੈਰੀਅਰ ਬਤੌਰ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਨੌਕਰ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਨੌਕਰੀ ਸਥਾਨਿਕ ਸਕੂਲ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਘਰ ਸੱਤ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਉਸਨੇ ਪੰਜ ਸਾਲ ਤੱਕ ਨੌਕਰੀ ਕੀਤੀ। 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ 2 ਰੁਪਏ (3.5 ਯੂਐਸ ਸੈਂਟਸ) ਦੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਤਨਖ਼ਾਹ 'ਤੇ ਇੱਕ ਮਜ਼ਦੂਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸਿਲਾਈ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਦੁਕਾਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ, ਜੋ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਵਿੱਤੀ ਕਾਰਨ ਕਾਰਨ ਬੰਦ ਕਰਨੀ ਪਈ।
ਕੁਦੀਲ ਕੇੱਤੀ ਸਮਾਰਮ
ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ) ਨਾਲ ਜਨੂ ਦਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਭਵ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ। 2001 ਵਿੱਚ, ਜਨੂ ਨੇ ਰਾਜ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਰੋਸ ਮਾਰਚ ਕੱਢਿਆ ਅਤੇ ਤੀਰੂਵੰਥਪੁਰਮ ਵਿੱਚ ਸਕੱਤਰੇਤ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕੁਦੀਲ ਕੇੱਤੀ ਸਮਾਰਕ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 48 ਦਿਨਾਂ ਤਕ ਰਹਿ ਗਈ ਭੂਮੀਹੀਣ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਕੇਰਲ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਬਾਇਲੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਵੰਡਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ
ਜਨਵਰੀ 1994 ਵਿੱਚ, ਕੇਰਲ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਜਨੂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਕਬੀਲੇ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਲਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਨੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੇਰਲ ਦੇ ਕਬਾਇਲੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ 13 ਮੰਗਾਂ ਨੂੰ ਅਜੇ ਤੱਕ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।
ਜਨੂ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਕਬਾਇਲੀ ਆਗੂਆਂ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1999 ਵਿੱਚ ਪੀਪਲਜ਼ ਗਲੋਬਲ ਐਕਸ਼ਨ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਤਰਫੋਂ ਯੂਰਪ ਦਾ ਵੀ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅੱਠ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ 120 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਥਾਨਾਂ 'ਤੇ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤੇ। 2000 ਵਿੱਚ, ਜਨੂ ਨੇ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਪੀਪਲਜ਼ ਗਲੋਬਲ ਐਕਸ਼ਨ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਦੂਜੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਸੀ ਕੇ ਜਨੂ ਸਿੰਗਲ ਮਾਂ ਸੀ। ਇਸ ਕਬਾਇਲੀ ਨੇਤਾ ਨੇ ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਦੇ ਬਿਲਾਸਪੁਰ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਗੋਦ ਲਿਆ ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਉਸਨੇ ਸੀ ਕੇ ਜਾਨਕੀ ਰੱਖਿਆ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਮਾਂਵਾਂ- ਧੀਆਂ ਪਨਾਵੱਲੀ ਵਿੱਖੇ ਜਨੂ ਦੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਭੈਣ ਕੋਲ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀ ਕਾਰਕੁਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਲੋਰੇਨ ਕੈਮਰੋਨ
ਲੋਰੇਨ ਰੇਕਸ ਕੈਮਰੋਨ (ਜਨਮ 28 ਅਗਸਤ, 1959) ਇਕ ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਕਾਰਕੁੰਨ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੰਮ ਸਮਲਿੰਗਤਾ, ਟਰਾਂਸਸੈਕਸੁਅਲ ਸਰੀਰ, ਔਰਤ-ਮਰਦਾਵਾਂ ਦੋਵੇਂ ਕੱਪੜਿਆ 'ਚ ਅਤੇ ਅਲਫ ਨਗਨਤਾ ਦੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ
ਟੀਨਾ ਆਹੂਜਾ
ਟੀਨਾ ਆਹੂਜਾ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਅਭਿਨੇਤਾ ਗੋਵਿੰਦਾ ਅਤੇ ਸੁਨੀਤਾ ਆਹੂਜਾ ਨੂੰ ਜਨਮਿਆ, ਉਹ ਅਰੁਣ ਕੁਮਾਰ ਆਹੂਜਾ ਅਤੇ ਨਿਰਮਲਾ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੋਤਰੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਿਨੈ ਅਨੰਦ, ਰਾਗਿਨੀ ਖੰਨਾ, ਅਮਿਤ ਖੰਨਾ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ ਹਨ। ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨਿੰਗ ਦਾ ਮੁਢਲਾ ਕੋਰਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਸਦੇ ਕੰਮਕਾਰ ਕਿਸ਼ੋਰ ਨੀਤ ਕਪੂਰ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਅਤੇ ਲੰਡਨ ਫਿਲਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਤੋਂ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਿਆ।
ਆਹੂਜਾ ਨੇ 3 ਜੁਲਾਈ 2015 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਗਿੱਪੀ ਗਰੇਵਾਲ, ਧਰਮਿੰਦਰ ਅਤੇ ਗੀਤਾ ਬਸਰਾ ਦੇ ਨਾਲ ਕਾਮੇਡੀ ਡਰਾਮੇ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਹੱਥ ਪਰਵਾਰ ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।  ਉਸਨੇ ਛੇਵੀਂ ਸਾਲਾਨਾ ਇੰਡੀਆ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਕਨਕਲ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਅਫੇਅਰਜ਼ ਬਿਜ਼ਨਸ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਅਵਾਰਡ 2015 ਲਈ "ਇਮਰਜਿੰਗ ਐਕਟਰੈਸ ਆਫ ਦ ਈਅਰ" ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਸੱਤਵੀਂ ਸਾਲਾਨਾ ਇੰਡੀਆ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਕਨਕਲ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਅਮੇਪਜ਼ ਬਿਜ਼ਨੈਸ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਅਵਾਰਡਜ਼ 2016 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ "ਬੇਸਟ ਨਿਊ ਫੇਸ ਆਫ ਦਿ ਯੀਅਰ" ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਆਯੂਸ਼ਮਾਨ ਖੁਰਾਨਾ
ਆਯੂਸ਼ਮਾਨ ਖੁਰਾਨਾ (ਜਨਮ 14 ਸਤੰਬਰ 1984) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਭਿਨੇਤਾ, ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਐਂਕਰ ਹੈ। ਉਹ ਦੋ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਤਾ ਹੈ। 2012 ਵਿਚ, ਖੁਰਾਣਾ ਨੇ ਸ਼ੂਜੀਤ ਸਿਰਕਾਰ ਦੀ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ "ਵਿੱਕੀ ਡੋਨਰ" ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਫ਼ਿਲਮ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਬੇਸਟ ਨਰ ਡੈਬਿਊ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਮੇਡੀਜ਼ ਦਮ ਲਾਗਾ ਕੇ ਹਾਇਸ਼ਾ (2015) ਅਤੇ ਬਰੇਲੀ ਕੀ ਬਰਫੀ (2017), ਅਤੇ ਕਾਮੇਡੀ-ਡਰਾਮਾ ਸ਼ੁਭ ਮੰਗਲ ਸਾਵਧਾਨ (2017) ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਖ਼ਾਨ, ਪਰਿਣੀਤੀ ਚੋਪੜਾ ਅਤੇ ਕਰਣ ਜੌਹਰ ਨਾਲ 63 ਵੇਂ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਦੀ ਹੋਸਟਿੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਆਯੂਸ਼ਮਾਨ ਦਾ ਜਨਮ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪੂਨਮ ਅਤੇ ਪੀ. ਖੁਰਾਨਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸੈਂਟ ਜੋਨਸ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਡੀ.ਏ.ਵੀ. ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਸੀ।  ਉਸ ਕੋਲ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ • ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਦ ਸੰਚਾਰ ਅਧਿਐਨ ਵਿਭਾਗ ਤੋਂ ਮਾਸ ਸੰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਗੰਭੀਰ ਥੀਏਟਰ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਡੀ.ਏ.ਵੀ. ਕਾਲਜ ਦੇ "ਅਗਾਜ਼" ਅਤੇ "ਮਨਚਤੰਤਰ" ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਥੀਏਟਰ ਸਮੂਹ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਧਾਰਨ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਕਲਪ ਲਿਆ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਲਜ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੂਡ ਇੰਡੀਗੋ (ਆਈਆਈਟੀ ਬੰਬਈ), ਓਏਸਿਸ (ਬਿਰਲਾ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਐਂਡ ਸਾਇੰਸ, ਪਿਲਾਨੀ) ਅਤੇ ਸੈਂਟ ਬੇਦਸ ਸਿਮਲਾ ਵਿੱਚ ਇਨਾਮਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧਰਮਵੀਰ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੇ ਅਸ਼ਵਥੱਮਾ ਖੇਡਣ ਲਈ ਵੀ ਇੱਕ ਸਰਬੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ 2017 ਦੇ ਅਦਾਕਾਰ ਰਾਜੀਵ ਮਸਾਨ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਗੋਲਫ ਮੇਨੇਟ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
2004-2011: ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕਰੀਅਰ
ਅਯੂਸ਼ਮਾਨ ਖੁਰਾਨਾ ਨੂੰ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ। ਓਹ 2002 ਦੇ ਪੋਪਸਟਾਰਸ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। 2004 ਵਿੱਚ ਰੋਡੀਜ਼ ਆਯੋਜਿਤ ਹੋਇਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ 20 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਰੋਡੀਸਿਜ਼ 2 ਵਿੱਚ ਜੇਤੂ ਰਿਹਾ। ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਅਤੇ ਪੋਸਟ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਨੌਕਰੀ ਬਿੱਗ ਐਫ.ਐਮ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੇਡੀਓ ਜੌਕੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸ਼ੋਅ ਨੂੰ ਬਿਗ ਚਾਈ - ਮਾਨ ਨਾ ਮਾਨ, ਮੇਨ ਟੇਰਾ ਅਯੁਸ਼ਮਾਨ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਲਈ 2007 ਵਿੱਚ ਯੰਗ ਅਚਿਵਰਸ ਅਵਾਰਡ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਹ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਨਿਰਮਾਣ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੇ ਸਨ।
ਰੇਡੀਓ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਖੁਰਾਨਾ ਐਮਟੀਵੀ 'ਤੇ ਪੈਡੀ ਐਮਟੀਵੀ ਵੈਸੁਪ, ਦੀ ਵਾਇਸ ਆਫ ਯੰਗਟਾਏਨ, ਜੋ ਕਿ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸੂਚਨਾਜਨਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਹੈ,' ਤੇ ਵੀਡੀਓ ਜੌਕੀ ਬਣ ਗਈ।
ਉਸਨੇ ਐਮਟੀਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫਾਲਟੂ ਮੂਵੀਜ, ਚੈੱਕ ਦੇ ਇੰਡੀਆ ਅਤੇ ਜਾਦੂ ਇੱਕ ਬਾਰ ਜਿਹੇ ਐਮਟੀਵੀ ਐਮਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਫਿਰ ਟੀ.ਵੀ. ਹੋਸਟ ਨੂੰ ਮਲਟੀ-ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਆਧਾਰਿਤ ਰੀਲੀਜ਼ ਸ਼ੋਅ 'ਇੰਡੀਆਜ਼ ਗੋਟ ਟੈੱਲਟ ਆਨ ਕਲਰਸ ਟੀਵੀ' ਦੇ ਰੂਪ 'ਚ ਬਦਲਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਨਿਖਿਲ ਚਿਨਪਾ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰਿਪਡ ਨਾਲ ਮਿਲਵਰਤਣ ਦੇ ਰੂਪ' ਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਐਮਟੀਵੀ 'ਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਭਾਰਤੀ ਟੀ ਵੀ ਉਦਯੋਗ ਨਾਲ ਤਾਜ਼ਾ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਦਿਖਾਈ। ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ ਤੇ ਗਾਇਕ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸੰਗੀਤ ਕਾ ਮਹਾਂ ਮੁਕਤਬਲਾ ਦਾ ਐਂਕਰ ਵੀ ਸੀ।
ਐਮਟੀਵੀ ਰਾਕ ਓਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਗੌਟ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਦੂਜੀ ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਖੁਰਾਨਾ ਸੀਟੀ ਮੈਕਸ ਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਦੇ ਤੀਸਰੇ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਐਕਸਟਰਾ ਇਨੀਜਿੰਗ ਟੀ 20 ਦੇ ਅਨਾਰਕਰਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੌਰਵ ਕਪੂਰ, ਸਮੀਰ ਕੋਛੜ ਅਤੇ ਅੰਗਦ ਬੇਦੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਡਾਂਸ-ਅਧਾਰਿਤ ਰੀਤੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਸ਼ੋਅ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਨੂੰ ਲੈ ਲਿਆ।
2012-13: ਫਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ
2012 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਯਾਕੀ ਗੌਤਮ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸ਼ੂਜੀਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਵਿਕੀ ਡੌਨਡਰ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਫਿਲਮ ਨੇ ਅਭਿਨੇਤਾ ਜੌਹਨ ਅਬਰਾਹਮ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਡਿਊਸਰ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਵਿੱਕੀ ਅਰੋੜਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬਾਲੀਨੀ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਤੀਤ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਸ਼ੁਕ੍ਰਾਣਕ ​​ਦਾਨੀ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਦੱਸੇ। ਇਸਦੇ ਛੋਟੇ ਬਜਟ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਫਿਲਮ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲਤਾ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ ਇਸਨੇ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਫਿਲਮ ਲਈ, ਉਸ ਨੇ "ਪਾਨੀ ਦਾ ਰੰਗ" ਗੀਤ ਗਾ ਕੇ ਰਚਕ ਕੋਹਲੀ ਰਚਿਆ। ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਗਾਣੇ ਦੋਵੇਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਸਨ। ਖੁਰਾਨਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਨਿਵੇਕਲੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ. ਤਰਨ ਆਦਰਸ਼ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ: "ਆਯੂਸ਼ਮਾਨ ਪੂਰੀ ਕੁਦਰਤੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਅਭਿਨੇਤਾ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸ਼ੌਂਕਣੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੁਪਰ ਭਰੋਸੇਮ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ" ਗੌਰਵ ਮਲਾਨੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਖੁਰਾਨਾ "ਇੰਨੀ ਕੁਦਰਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਦੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ ਕਿ ਉਹ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪਰ ਰੋਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਕਾਮੇਡੀ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋ." ਖੁਰਾਨਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਰਵਸਰੇਸ਼ਠ ਪੁਰਸ਼ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਰਬੋਤਮ ਨਰ ਪਲੇਬੈਕ ਸਿੰਗਰ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਵਿੱਕੀ ਡੌਨਰ ਲਈ ਸਾਰੇ ਪਹਿਲੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ।
ਉਸ ਨੇ ਆਈਫਾ ਅਵਾਰਡ (2012), ਪੀਪਲਜ਼ ਚੁਆਇਸ ਅਵਾਰਡਜ਼ ਇੰਡੀਆ (2012) ਅਤੇ ਸਕ੍ਰੀਨ ਅਵਾਰਡਜ਼ (2013) ਨੂੰ ਐਂਕਰ ਕੀਤਾ। ਖੁਰਾਨਾ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ Peta ਵਿਗਿਆਪਨ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ, ਪਾਲਤੂ ਜਾਨਵਰ ਮਾਲਿਕ ਆਪਣੇ ਕੁੱਤੇ ਅਤੇ ਬਿੱਲੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਰਵਿਘਨ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ। [[ਤਸਵੀਰ:Ayuyshmann_Khurana_and_Kunaal_Roy_Kapur_at_'MTV_Video_Music_Awards_India_2013'.jpg|thumb|'ਐਮਟੀਵੀ ਵਿਡੀਓ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਐਵਾਰਡਜ਼ ਇੰਡੀਆ 2013' ਵਿੱਚ ਅਯੁਸ਼ਮਾਨ ਖੁਰਾਣਾ ਅਤੇ ਕੁਨਾਲ ਰੌਏ ਕਪੂਰ
]] ਖੁਰਾਨਾ ਨੂੰ ਰੋਹਨ ਸਿੱਪੀ ਦੀ ਨੌਟੰਕੀ ਸਾਂਲ ਵਿੱਚ ਸਹਿ-ਅਭਿਨੇਤਾ ਪੂਜਾ ਸਲਵੀ, ਕੁਨਾਲ ਰਾਏ ਕਪੂਰ ਅਤੇ ਐਵਲੀਨ ਸ਼ਰਮਾ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ। ਫਿਲਮ ਨੇ ਆਲੋਚਕਾਂ ਤੋਂ ਚੰਗੀਆਂ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਲਈ ਖੋਲ੍ਹਿਆ, ਤਰਾਨ ਆਦਰਸ਼ ਨੇ ਇਹ ਕਿਹਾ ਕਿ ਫਿਲਮ "ਨਿਰਲੇਪ, ਵਿਲੱਖਣ ਅਤੇ ਦਿਲਚਸਪ" ਸੀ। ਨੌਟੰਕੀ ਸਾਲਾ 12 ਅਪ੍ਰੈਲ 2013 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ ਫਿਲਮ ਘਰੇਲੂ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ ਤੇ ਇਸਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਲਾਗਤ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਿਹਾ ₹ 210 ਮਿਲੀਅਨ (3.2 ਮਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ)।
2014-ਵਰਤਮਾਨ: ਵਪਾਰਕ ਉਤਰਾਅ-ਚੜਾਅ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸਫਲਤਾ
2014 ਦੀ ਖੁਰਾਨਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਯਸ਼ਰਾਜ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀ ਬੁਆਕੁਓਫਿਆਨ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨੁੱੂਰ ਅਸ਼ਟਨਾ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸੋਨਮ ਕਪੂਰ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਕਪੂਰ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਹੀ ਫਿਲਮ ਦੇ "ਖਮਖ਼ਾਨ" ਲਈ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ ਸੀ, ਨੀਤੀ ਮੋਹਨ ਦੇ ਨਾਲ। ਫਿਲਮ 14 ਮਾਰਚ 2014 ਨੂੰ ਮਿਕਸ ਰਿਵਿਊ ਲਈ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ' ਤੇ ਅਸਫਲ ਰਹੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੇ ਅਨੁਪਮਾ ਚੋਪੜਾ ਨੇ ਖੁਰਨਾ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ। "ਇੱਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਆਯੂਸ਼ਮਾਨ ਦੀ ਹੈ." ਉਸ ਦਾ ਗੁੱਸਾ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਗੁਆਉਣ ਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਸਪਸ਼ਟ ਹੈ. " ਅਗਲੇ ਸਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਾਇਓਪਿਕ ਹੋਵੀਜ਼ਾਦਾ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਸ਼ਿਵਕਰ ਬਾਪਾਜੂ ਤਾਲਪਦੇ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਜੋ ਕਿ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਸਫਲ ਰਹੀ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਲੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਸ਼ਰਤ ਕਟਾਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਦਮ ਲਾਗਾ ਕੇ ਹਾਇਸ਼ਾ (2015) ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਸਮੀਖਿਆ ਲਈ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤਾ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਅਯੁਸ਼ਮੈਨ ਦੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ, ਇਹ ਫਿਲਮ ਯਸ਼ ਰਾਜ ਫਿਲਮਜ਼ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ ਹਿੱਟ ਸੀ। ਇਸ ਫਿਲਮ ਨੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਬੈਸਟ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ।
ਸਕਰੀਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲੰਬੇ ਗ਼ੈਰ-ਹਾਜ਼ਰ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਅਕਸ਼ੈ ਰਾਏ ਦੇ ਰੋਮਾਂਸ ਨਾਟਕ "ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ ਬਿੰਦੂ" ਵਿੱਚ ਪਰਨੀਤੀ ਚੋਪੜਾ ਨਾਲ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਆਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਫਿਲਮ ਨੂੰ ਮਿਸ਼ਰਤ ਸਮੀਖਿਆ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਅਸਫਲਤਾ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 2017 ਵਿਚ, ਦੋ ਹੋਰ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਖੁਰਾਨਾ ਨੇ ਬਰੇਲੀ ਕੀ ਬਰਫੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਮੰਗਲ ਸਾਵਧਣ ਵਿੱਚ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਿਸ ਦੇ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲ ਸਨ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਖੁਰਾਨਾ ਦਾ ਜਨਮ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਪੀ. ਖੁਰਾਨਾ ਜੋਤਸ਼-ਵਿੱਦਿਆ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ, ਜੋਤਸ਼ੀ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਪੂਨਮ ਬਰਮੀ ਦੇ ਮੂਲ ਨਿਵਾਸੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਯੋਗਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਐਮ.ਏ. ਜਦੋਂ ਕਿ ਅਯੂਸ਼ਮਾਨ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਅਜੇ ਵੀ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਰਾ ਅਪਾਰਸ਼ਕਤੀ ਖੁਰਾਨਾ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਓਈ 104.8 ਐਮਐਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੇਡੀਓ ਜੌਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2016 ਵਿੱਚ ਆਮਿਰ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ 'ਦੰਗਲ' ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਨੇ ਖੁਰਾਨਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਸ਼ੌਂਕ ਵਜੋਂ ਲਿਖਣ ਲੱਗੇ। ਉਹ ਇੱਕ ਬਲੌਗ ਵੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਦੇ ਦੋਸਤ ਤਹਿਰਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹੇ ਹੋਏ ਹਨ ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ, ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਿਰਾਵਵੀਰ ਦਾ ਜਨਮ 2 ਜਨਵਰੀ 2012 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧੀ ਵਰੁਸ਼ਕਾ ਦਾ ਜਨਮ 21 ਅਪ੍ਰੈਲ 2014 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਫਿਲਮੋਗਰਾਫੀ
{| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |ਸਾਲ ! scope="col" |ਸਿਰਲੇਖ ! scope="col" |ਭੂਮੀਕਾ ! class="unsortable" scope="col" |ਨੋਟਸ ! scope="row" | ਵਿੱਕੀ ਡੋਨਰ ! scope="row" | ਨੌਟੰਕੀ ਸਾਲਾ ! scope="row" | ਬੇਵਕੂਫੀਆਂ ! scope="row" | ਹਵਾਈਜ਼ਾਦਾ ! scope="row" | ਦਮ ਲਗਾਕੇ ਹਈਸ਼ਾ ! scope="row" | ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ ਬਿੰਦੁ ! scope="row" | ਬਰੇਲੀ ਕੀ ਬਰਫੀ ! scope="row" | ਸ਼ੁਭ ਮੰਗਲ ਸਾਵਧਾਨ ! scope="row" | ਤੁਮ੍ਹਾਰੀ ਸੁਲੂ ! scope="row" | ਅੰਧਾਧੁਨ ! scope="row" | ਬਧਾਈ ਹੋ
ਮੈਨਿਨਜੋਕੋਕਲ ਟੀਕਾ
ਮੈਨਿਨਜੋਕੋਕਲ ਟੀਕਾ ਅਜਿਹੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਟੀਕੇ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਨੀਸੀਰੀਆ ਮੈਨਿਨਜਿਟਾਈਡਿਸ ਦੁਆਰਾ ਫੈਲਣ ਵਾਲੇ ਲਾਗ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਨਿਨਜੋਕੋਕਸ ਦੀਆਂ ਏ (A), ਸੀ (C), ਡਬਲਯੂ 135 (W 135), ਅਤੇ ਵਾਈ (Y) ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਜਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਲਈ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਸੰਸਕਰਨ ਉਪਲਬਧ ਹਨ। ਟੀਕੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 2 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਲੱਗਭਗ 85 ਤੋਂ 100% ਵਿਚਕਾਰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਓਹਨਾਂ ਅਬਾਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੈਨਿਨਜਾਈਟਿਸ ਅਤੇ ਸੈਪਸਿਸ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਟੀਕੇ ਜਾਂ ਤਾਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਜਾਂ ਫਿਰ ਚਮੜੀ ਥੱਲੇ ਲਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਸਿਫਾਰਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜਿਹਨਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਦਰ ਦਰਮਿਆਨੀ ਜਾਂ ਉੱਚੀ ਹੈ ਜਾਂ ਜਿੱਥੇ ਰੋਗ ਅਕਸਰ ਫੈਲ ਰਹੇ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਟੀਕਾਕਰਣ ਕਰਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਘੱਟ ਜੋਖਮ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਓਹ ਜਿਆਦਾ ਜੋਖਮ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਟੀਕਾਕਰਣ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅਫਰੀਕੀ ਮੈਨਿਨਜਾਈਟਿਸ ਬੈਲਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤੋਂ 30 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੈਨਿਨਜੋਕੋਕਲ ਏ ਕੰਜੂਗੇਟ ਟੀਕੇ ਨਾਲ ਟੀਕਾਕਰਣ ਦੀਆ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਜਾਰੀ ਹਨ। ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਮ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕਿਸ਼ੋਰ ਅਤੇ ਉੱਚੇ ਜੋਖਮ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰਾਂ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਟੀਕਾਕਰਣ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਮੱਕਾ ਤੇ ਹੱਜ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵੀ ਜਰੂਰੀ ਹੈ।
ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਚੰਗੀ ਹੈ। ਟੀਕੇ ਵਾਲੀ ਜਗ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਰਦ ਤੇ ਲਾਲੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਗਰਭਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਗੰਭੀਰ ਐਲਰਜੀ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਦੱਸ ਲੱਖ (ਇੱਕ ਮਿਲੀਅਨ) ਖੁਰਾਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕ ਤੋਂ ਘੱਟ ਵਾਰ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ।
ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਨਿਨਜੋਕੋਕਲ ਟੀਕਾ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਜਰੂਰੀ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ, ਜੋ ਮੁਢਲੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਲੋੜਵੰਦ ਵਧੇਰੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੈ। 2014 ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਥੋਕ ਪ੍ਰਤੀ ਖੁਰਾਕ ਕੀਮਤ 3.23 ਅਤੇ 10.77 ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੀ। ਸੰਯੂਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਕੋਰਸ ਲਈ 100 ਤੋਂ 200 ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦਾ ਖਰਚਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸਹੋਰ
ਸਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਤਾਰਾ (ਰਾਮਾਇਣ)
ਤਾਰਾ ਰਾਮਾਇਣ ਵਿੱਚ ਬਾਲੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ
ਜਯਾ ਸ਼ਰਮਾ (ਨਾਰੀਵਾਦੀ)
ਜਯਾ ਸ਼ਰਮਾ ਇੱਕ ਕੁਇਰ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਲੇਖਕ ਹੈ  ਜੋ ਦਿੱਲੀ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਕਾਰਕੁਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਲਿੰਗ, ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਲਿੰਗਕਤਾ ਦੇ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਨਿਰੰਤਰ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਾਮੁਕਤਾ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨਾਲ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਸਮਰੱਥਾ ਨਿਰਮਾਣ, ਖੋਜ ਅਤੇ ਵਕਾਲਤ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ
ਉਹ ਨਿਰੰਤਰ (Nirantar), ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਅਧਾਰਿਤ ਲਿੰਗ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਕੇਂਦਰ, ਦੀ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।ਨਿਰੰਤਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਐਨ.ਜੀ.ਓ ਹੈ ਜੋ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਅਤੇ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪੰਦਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ LGBTQ + ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਉੱਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸੁਖਮਿੰਦਰ ਰਾਮਪੁਰੀ
ਸੇਟੇਨਿਲ, ਸਪੇਨ ਸੁਖਮਿੰਦਰ ਰਾਮਪੁਰੀ (1936 - 6 ਨਵੰਬਰ, 2021) ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ਾਇਰ, ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਵਾਰਤਕ ਲੇਖਕ, ਨਾਵਲਕਾਰ ਇਕ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਉੱਘੇ ਖਿਡਾਰੀ ਵੀ ਸਨ। ਆਪਣੇ ਸਮਰੱਥ ਗੀਤਾਂ ਦੇ ਸਦਕਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 19 ਵਾਰ ਕੌਮੀ ਕਵੀ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਹਾਜ਼ਰੀ ਭਰੀ। ਉਸਨੂੰ ਕੁਦਰਤ ਵੱਲੋਂ ਲਿਖਣ ਤੇ ਗਾਉਣ ਦਾ ਤੋਹਫਾ ਮਿਲਿਆ। ਸੁਖਮਿੰਦਰ ਰਾਮਪੁਰੀ ਦੀ ਸਮੁੱਚੀ ਕਵਿਤਾ ਲੋਕ ਪੱਖੀ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸਦਾ ਦੱਬੇ ਕੁੱਚਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਤਰਜਮਾਨੀ ਕਰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ।
ਸਾਹਿਤ ਸਫ਼ਰ
ਰਾਮਪੁਰੀ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਰਾਮਪੁਰ ਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸਭਾ (ਰਜਿ.) ਦੇ ਕਾਰਕੁਨ ਅਤੇ ਆਗੂ ਸਨ।
ਗੀਤ
ਉਸਦੇ ਕਈ ਗੀਤਾਂ ਦੇ ਮੁੱਖੜੇ ਲੋਕ ਮਨ ਦੀ ਵੇਦਨਾ ਹਨ। ਜਿਹਨਾਂ ਰੋਜ਼ ਹਰੇ ਰਹਿਣਾ! ਕੱਲਿਆਂ ਕੌਣ ਪੁੱਛਦਾ?"
ਦਿਹਾਂਤ
ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਚਰਚਿਤ ਕਵੀ ਅਤੇ ਸੁਰੀਲੇ ਗੀਤਕਾਰ ਸੁਖਮਿੰਦਰ ਰਾਮਪੁਰੀ 6 ਨਵੰਬਰ 2021 ਨੂੰ ਸਦੀਵੀ ਵਿਛੋੜਾ ਦੇ ਗਏ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੀਤਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ
136
136 ਦੂਜੀ ਸਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ।
ਅਕਤੂਬਰ-ਦਸੰਬਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਬਾਲੀ
ਬਾਲੀ ( /ˈ b ɑː l i / ; Balinese ) ਬਾਲੀ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇੱਕ ਟਾਪੂ ਸੂਬਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਵਾ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਲੋਮਬੋਕ ਬਾਲੀ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਇੱਕ ਟਾਪੂ ਹੈ। ਇੱਥੇ 200 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮੀ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਹਨ। ਬਾਲੀ ਦੀਪ ਦਾ ਨਾਂ ਵੀ ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। ਮਜਾਪਹਿਤ ਹਿੰਦੂ ਰਾਜ 1500 ਈਸਵੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਸਾਮਰਾਜ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸੁਲਤਾਨਾਂ ਨੇ ਸੱਤਾ ਸੰਭਾਲੀ, ਤਾਂ ਜਾਵਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਟਾਪੂਆਂ ਦੇ ਕੁਲੀਨ ਲੋਕ ਬਾਲੀ ਵੱਲ ਭੱਜ ਗਏ। ਇੱਥੇ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦਾ ਕੋਈ ਪਤਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।
ਮੁਸਲਿਮ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਵਾਲੇ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਬਾਲੀ ਇੱਕਮਾਤਰ ਹਿੰਦੂ-ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਵਾਲਾ ਸੂਬਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ 86.9% ਆਬਾਦੀ ਬਾਲੀ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਰਵਾਇਤੀ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਨਾਚ, ਮੂਰਤੀ, ਪੇਂਟਿੰਗ, ਚਮੜਾ, ਧਾਤ ਦਾ ਕੰਮ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਸਮੇਤ ਆਪਣੀਆਂ ਉੱਚ ਵਿਕਸਤ ਕਲਾਵਾਂ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਹਰ ਸਾਲ ਬਾਲੀ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਾਲੀ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਹੋਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਸ ਵਰਲਡ 2013 ਅਤੇ 2018 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਦਰਾ ਫੰਡ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਸਮੂਹ ਦੀਆਂ ਸਾਲਾਨਾ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ । ਮਾਰਚ 2017 ਵਿੱਚ, ਟ੍ਰਿਪਐਡਵਾਈਜ਼ਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਰੈਵਲਰਜ਼ ਚੁਆਇਸ ਅਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਬਾਲੀ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਚੋਟੀ ਦੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਵਜੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਇਸਨੇ ਜਨਵਰੀ 2021 ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ।
ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਵੰਡ
The province is divided into eight regencies (kabupaten) and one city (kota). These are, with their areas and their populations at the 2010 Census and the 2020 Census.
ਇਤਿਹਾਸ
thumb| ਸਬਕ ਸਿੰਚਾਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਬਾਲੀ 2000 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆਸਟ੍ਰੋਨੇਸ਼ੀਅਨ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਆਬਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਾਈਵਾਨ ਦੇ ਟਾਪੂ ਤੋਂ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੁਆਰਾ ਓਸ਼ੇਨੀਆ ਵਿੱਚ ਪਰਵਾਸ ਕਰ ਗਏ ਸਨ।  ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾਈ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਬਾਲੀਨੀਜ਼ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆਈ ਟਾਪੂ, ਮਲੇਸ਼ੀਆ, ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਅਤੇ ਓਸ਼ੇਨੀਆ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਨੇੜਿਓਂ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।  ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪੱਥਰ ਦੇ ਔਜ਼ਾਰ ਟਾਪੂ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਸੇਕਿਕ ਪਿੰਡ ਦੇ ਨੇੜੇ ਮਿਲੇ ਹਨ। left|thumb| ਪੁਪੁਟਨ ਸਮਾਰਕ thumb| 2002 ਬਾਲੀ ਬੰਬ ਧਮਾਕਿਆਂ ਦੀ ਯਾਦਗਾਰ left|thumb| ਬਾਲੀ ਮੈਨਾ ਸਿਰਫ ਬਾਲੀ 'ਚ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿਚ ਹੈ। thumb| ਉਲੂਵਾਟੂ ਵਿੱਚ ਬਾਂਦਰ
ਕੋਸੋਵੋ ਗਣਰਾਜ
ਕੋਸੋਵੋ ਗਣਰਾਜ (ਅਲਬਾਨੀਆਈ: Republika e Kosovës; ਸਰਬੀਆਈ: Република Косово, Republika Kosovo) ਦੱਖਣੀ-ਪੂਰਬੀ ਯੂਰਪ ਦਾ ਇੱਕ ਅੰਸ਼-ਪ੍ਰਵਾਨਤ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਪ੍ਰਿਸ਼ਤੀਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਜਿਸਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਮਕਦੂਨੀਆ ਗਣਰਾਜ, ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਅਲਬਾਨੀਆ ਅਤੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਮੋਂਟੇਨੇਗਰੋ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ; ਇਹ ਤਿੰਨੋਂ ਦੇਸ਼ ਹੀ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਕੋਸੋਵੋ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਇਲਾਕੇ 'ਤੇ ਕੋਸੋਵੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਹੈ ਪਰ ਉੱਤਰੀ ਕੋਸੋਵੋ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਰਬੀਆਈ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਇਲਾਕਾ ਹੈ, ਇਸ ਕਬਜੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਬੀਆਈ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਜਾਂ ਸਰਬੀਆ ਵੱਲੋਂ ਫੰਡ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਮਾਨ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੇਠ ਹੈ।
ਕੋਸੋਵੋ ਗਣਰਾਜ ਨੂੰ 96 ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿੱਤੀ ਫੰਡ, ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ, ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੜਕ ਅਤੇ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਯੂਨੀਅਨ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁੜ-ਉਸਾਰੀ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਯੂਰਪੀ ਬੈਂਕ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣਨ ਲਈ ਤਿਆਰ-ਬਰ-ਤਿਆਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਰਪ ਦੇ ਦੇਸ਼
ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਭੂਗੋਲ
ਪੰਜਾਬ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਤਰ ਵੱਲ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਉੱਤਰ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਹਰਿਆਣਾ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਧਰਤੀ ਜਰਖੇਜ਼ ਮੈਦਾਨ ਵਾਲੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਥੇ ਵਧੇਰੇ ਮਾਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਦੀਆਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਹੈ ਸਿੰਧੂ, ਰਾਵੀ, ਬਿਆਸ, ਸਤਲੁਜ ਘੱਗਰ ਨਦੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸਹਾਇਕ ਨਦੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਛੋਟੀਆਂ ਨਹਿਰਾਂ ਦਾ ਜਾਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਸਰਤ ਨਹਿਰੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਅਧਾਰ ਹੈ। ਅੱਜ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਕੁਦਰਤੀ ਖੇਤਰਾ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਹੈ। ਮਾਝਾ, ਮਾਲਵਾ, ਅਤੇ ਦੋਆਬਾ ਇਹਨਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਖੇਤਰਾ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਾਈ ਵੱਖਰੇਵੇ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਦੱਖਣ ਪੂਰਬ ਵਾਲਾ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇਲਾਕਾ ਅਰਧ ਬੰਜਰ ਹੈ ਅਤੇ ਸਹਿਜੇ ਹੀ ਰੇਗਿਸਤਾਨ ਭੂ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਚਿੱਤਰ ਪ੍ਰਦਿਸ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜੀ ਪੇਟੀ ਹੈ। ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਮੌਸਮ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਪਰੈਲ ਤੋ ਜੂਨ ਤੱਕ ਗਰਮੀ ਦਾ ਮੌਸਮ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ 45 ਡਿਗਰੀ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ ਤੱਕ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਬਾਰਿਸ਼ ਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਔਸਤਨ ਸਲਾਨਾ ਬਾਰਿਸ਼ ਅਰਧ ਪਹਾੜੀ ਥਾਵਾਂ ਤੇ 96 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਮੈਦਾਨੀ ਇਲਾਕਿਆ ਵਿੱਚ 46 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ ਮਾਰਚ ਤੱਕ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਸਰਦੀ ਵਾਲੇ ਮੌਸਮ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਮਹਾਨ ਝੀਲਾਂ
ਮਹਾਨ ਝੀਲਾਂ ਜਾਂ ਵੱਡੀਆਂ ਝੀਲਾਂ (ਕਈ ਵਾਰ, ਲੌਰੈਂਸ਼ੀ ਮਹਾਨ ਝੀਲਾਂ ) ਜਾਂ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਮਹਾਨ ਝੀਲਾਂ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ-ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਸਰਹੱਦ ਉੱਤੇ ਪੈਂਦੀਆਂ ਅਤੇ ਆਪਸ 'ਚ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਤਾਜ਼ਾ-ਪਾਣੀ ਝੀਲਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਹੈ ਜੋ ਸੇਂਟ ਲਾਰੰਸ ਪਣਜੋੜ ਰਾਹੀਂ ਅੰਧ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਨਾਲ਼ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਪੀਰੀਅਰ, ਮਿਸ਼ੀਗਨ, ਹਿਊਰਾਨ, ਈਰੀ ਅਤੇ ਓਂਟਾਰੀਓ ਝੀਲਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਤਾਜ਼ਾ-ਪਾਣੀ ਝੀਲਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਢਾਣੀ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕੁੱਲ ਸਤਹੀ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦਾ 24% ਪਾਣੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਨ ਝੀਲਾਂ
ਸਲੀਮਾ ਹਾਸ਼ਮੀ
ਸਲੀਮਾ ਹਾਸ਼ਮੀ (ਜਨਮ 1942) ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਲਾਕਾਰ, ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਲੇਖਕ, ਪੇਂਟਰ  ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ-ਵਿਰੋਧੀ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ। ਉਸ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਮੁਖੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੇ ਲਈ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨਾਮਵਰ ਉਰਦੂ ਸ਼ਾਇਰ ਫੈਜ਼ ਅਹਿਮਦ ਫੈਜ਼ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਜਨਮੀ ਐਲਿਸ ਫੈਜ਼ ਦੀ ਵੱਡੀ ਧੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੇਖਕ
ਮਨੀਸ਼ ਤਿਵਾੜੀ
ਮਨੀਸ਼ ਤਿਵਾੜੀ (8 ਦਸੰਬਰ 1965) ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਵਕੀਲ ਹਨ। ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਆਗੂ ਮਨੀਸ਼ ਤਿਵਾੜੀ ਸਤਾਰ੍ਹਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ (2019) ਵਿੱਚ ਹਲਕਾ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ, ਪੰਜਾਬ, ਤੋਂ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮ ਸਿੰਘ ਚੰਦੂਮਾਜਰਾ ਨੂੰ 46,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਹਰੀ ਕੇ ਜਿੱਤੇ ਹਨ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਮਨੀਸ਼ ਤਿਵਾੜੀ ਦਾ ਜਨਮ 8 ਦਸੰਬਰ 1965 ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਿਸ਼ਵਾਨਾਥ ਤਿਵਾੜੀ ਪੰਜਾਬੀ ਜ਼ੁਬਾਨ ਦੀ ਇੱਕ ਉੱਘੇ ਲਿਖਾਰੀ ਤੇ ਮਾਹਿਰ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਤਾ ਜੀ ਡਾ. ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਕੌਰ ਤਿਵਾੜੀ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਡਾਕਟਰ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਪੀ. ਜੀ. ਆਈ. ਚੰਡੀਗੜ੍ ਵਿੱਚ ਡੀਨ ਸਨ| ਵਿਸ਼ਵਾਨਾਥ ਤਿਵਾੜੀ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਖੇ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਨ, ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਵੱਲੋਂ 1982 ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 3 ਅਪ੍ਰੈਲ 1984 ਨੂੰ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਵਲ਼ੋਂ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਡਾਕਟਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਕੌਰ ਤਿਵਾੜੀ ਦਾ ਇੰਤਕਾਲ 14 ਜਨਵਰੀ 2018 ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦੇ ਦੌਰੇ ਕਰਨ ਹੋਇਆ ।
ਤਾਲੀਮ
= ਸਿਆਸਤ = ਮਨੀਸ਼ ਤਿਵਾੜੀ 1981-82 ਵਿੱਚ ਐਨ.ਐੱਸ.ਯੂ.ਆਈ. ਦੀ ਡੀ.ਏ.ਵੀ.ਕਾਲਜ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਸ਼ਾਖਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੇ, ਅਤੇ 1988-93 ਵਿੱਚ ਐਨ.ਐੱਸ.ਯੂ.ਆਈ. ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣੇ। 1991 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਏ.ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ.(ਅਖਿਲ ਭਾਰਤੀ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ) ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਅਤੇ 1997-98 ਵਿੱਚ ਏ.ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਦਾ ਸਕੱਤਰ। 2008 ਵਿੱਚ ਮਨੀਸ਼ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਵੀ ਬਣੇ। ਮਈ 2009 ਵਿੱਚ ਮਨੀਸ਼ ਤਿਵਾੜੀ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਟਿਕਟ ਤੇ ਲੁਧਿਆਣੇ ਤੋਂ ਸ਼ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਗ਼ਾਲਿਬ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਪੰਦ੍ਹਰਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਏ। 2014 ਵਿੱਚ ਖ਼ਰਾਬ ਸਿਹਤ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੀ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲਿਆ । 2019 ਵਿੱਚ ਮਨੀਸ਼ ਨੇ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਹਲਕੀ ਤੋਂ ਚੋਣ ਲੜੀ ਤੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮ ਸਿੰਘ ਚੰਦੂਮਾਜਰਾ ਨੂੰ ਹਰੀ ਕੇ ਸਤਾਰ੍ਹਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ  ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਏ। ਵਜ਼ੀਰ 2012 ਵਿੱਚ ਡਾ ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਮਨੀਸ਼ ਤਿਵਾੜੀ ਨੂੰ ਸੂਚਨਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਨ ਦਾ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
ਪਰਵਾਰ
ਮਨੀਸ਼ ਤਿਵਾੜੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਇੱਕ ਪਾਰਸੀ ਲੜਕੀ ਨਾਜ਼ਨੀਨ ਸ਼ਫ਼ਾ ਨਾਲ 1996 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਬੇਟੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਅਲ-ਫ਼ਾਰਾਬੀ
ਅਲ-ਫ਼ਰਾਬੀ (ابونصر محمد بن محمد فارابی / ਅਬੂ ਨਾਸਰ ਮੁਹੰਮਦ ਇਬਨ ਮੁਹੰਮਦ ਫ਼ਰਾਬੀ; ਹੋਰ ਦਰਜ਼ ਰੂਪਾਂ ਲਈ ਹੇਠਾਂ ਦੇਖੋ) ਪੱਛਮੀ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਅਲਫ਼ਰਾਬੀਅਸ ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ (ਅੰਦਾਜ਼ਨ 872 ਫ਼ਰਾਬ ਵਿੱਚ – 14 ਦਸੰਬਰ, 950 ਅਤੇ 12 ਜਨਵਰੀ, 951 ਵਿਚਕਾਰ ਦਮਾਸਕਸ), ਉਹ ਇਰਾਨੀ ਸੁਨਹਿਰੇ ਜੁੱਗ ਦਾ ਵੱਡਾ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸੀ। ਉਹ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਰਾਜਨੀਤਕ ਚਿੰਤਕ, ਤਰਕ ਸਾਸਤਰੀ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ, ਨੀਤੀ ਸਾਸਤਰੀ, ਅਤੇ ਮੁਸਲਿਮ ਵਿਦਵਾਨ ਵੀ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ
ਸੰਧੂ ਕਲਾਂ
ਸੰਧੂ ਕਲਾਂ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
੧੩੭
137 ਦੂਜੀ ਸਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ।
ਅਕਤੂਬਰ-ਦਸੰਬਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਅਪਰਾਧ ਅਤੇ ਦੰਡ
ਅਪਰਾਧ ਅਤੇ ਦੰਡ (Преступле́ние и наказа́ние Prestupleniye i nakazaniye) ਰੂਸੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਫਿਉਦਰ ਦੋਸਤੋਵਸਕੀ ਦਾ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1865-66 ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਸਾਹਿਤਕ ਰਸਾਲੇ 'ਦ ਰਸੀਅਨ ਮੈਸੇਂਜਰ' ਵਿੱਚ ਲੜੀਵਾਰ ਬਾਰਾਂ ਮਾਸਕ ਕਿਸਤਾਂ ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਜਿਲਦ ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ। ਦਸ ਸਾਲ ਸਾਇਬੇਰੀਆ ਵਿੱਚ ਜਲਾਵਤਨੀ ਕੱਟ ਕੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਦੋਸਤੋਵਸਕੀ ਦਾ ਦੂਸਰਾ ਵੱਡੇ ਆਕਾਰ ਵਾਲਾ ਨਾਵਲ ਸੀ। 'ਅਪਰਾਧ ਅਤੇ ਦੰਡ' ਉਹਦੀ ਲੇਖਣੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਢ ਪੜਾਅ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਮਹਾਨ ਨਾਵਲ ਹੈ। 1958 ਵਿੱਚ ਨਿਰਮਾਤਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਰਮੇਸ਼ ਸਹਿਗਲ ਦੀ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਫ਼ਿਲਮ ਫਿਰ ਸੁਬਹ ਹੋਗੀ ਲਈ ਇਸ ਨਾਵਲ ਨੂੰ ਅਧਾਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਦਿਆਰ-ਏ-ਦਿਲ (ਟੀਵੀ ਡਰਾਮਾ)
ਦਿਆਰ-ਏ-ਦਿਲ (lit. The Valley of Heart) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੀਵੀ ਡਰਾਮਾ ਹੈ ਜੋ ਫ਼ਰਹਤ ਇਸ਼ਤਿਆਕ਼ ਦੇ ਨਾਵਲਿਟ ਦਿਆਰ-ਏ-ਦਿਲ ਉੱਪਰ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਹਸੀਬ ਹਸਨ ਨੇ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਪ੍ਰੋਡਿਉਸਰ ਮੋਮਿਨਾ ਦੁਰੈਦ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਨਮ ਸਈਦ, ਮਾਇਆ ਅਲੀ , ਓਸਮਾਨ ਖਾਲਿਦ ਬੱਟ , ਮਿਕਾਲ ਜੁਲਫ਼ਿਕਾਰ , ਹਰੀਮ ਫ਼ਾਰੂਕ਼ ਅਤੇ ਅਲੀ ਰਹਿਮਾਨ ਖਾਨ ਕੇਂਦਰੀ ਕਿਰਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਸਾਰਾ ਬਿਰਤਾਂਤ ਉਸਮਾਨ ਖ਼ਾਲਿਦ ਬੱਟ ਦੇ ਮੂਹੋਂ ਫਲਾਇਸ਼-ਬੈਕ ਦੀ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਸੁਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਡਰਾਮਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ 17 ਮਾਰਚ 2015 ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਸਮਾਂ ਹਮ ਟੀਵੀ ਉੱਪਰ ਹਰ ਮੰਗਲਵਾਰ ਰਾਤ 8 ਵਜੇ ਹੈ। ਡਰਾਮੇ ਨੂੰ ਉਂਝ ਪਹਿਲਾਂ ਸਦਕ਼ੇ ਤੁਮਹਾਰੇ ਟੀਵੀ ਡਰਾਮੇ ਦੇ ਆਖਰੀ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਮਗਰੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਸਮਾਂ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਰਾਤ 8 ਵਜੇ ਸੀ ਪਰ ਫਿਰ ਕੁਝ ਤਕਨੀਕੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਸਨੂੰ ਮੰਗਲਵਾਰ ਦੇ ਦਿਨ ਲਈ ਨੀਅਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਡਰਾਮੇ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਕਿਸ਼ਤ ਨਾਲ ਹੀ ਪਾਠਕਾਂ ਅਤੇ ਸਮੀਖਿਆਕਾਰਾਂ ਦਾ ਦਿਲ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਇਸ ਵਿਚਲੀ ਲੋਕੇਸ਼ਨ ਦੀ ਤਾਰੀਫ ਹੋਈ। ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਤਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮਾਇਆ ਗਿਆ ਇਹ ਡਰਾਮਾ ਇਸੇ ਕਾਰਣ ਬਾਕੀ ਡਰਾਮਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਕੁਝ ਵੱਖਰਾ ਮਿਜ਼ਾਜ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਪਲਾਟ
ਕਹਾਣੀ ਆਗਾ ਜਾਨ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰਾਂ ਬਹਿਰੋਜ਼ ਅਤੇ ਸੋਹੇਬ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਬਹਿਰੋਜ਼ ਆਗਾ ਜਾਨ ਦੀ ਭਤੀਜੀ ਅਰਜੁਮੰਦ ਨਾਲ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਮੰਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਪਰ ਕਾਲਜ ਪੜਦਿਆਂ ਉਸਦਾ ਰੂਹੀਨਾ ਨਾਂ ਦੀ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਕ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਰਜੁਮੰਦ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣ ਤੋਂ ਮਨਾਂ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਆਗਾ ਜਾਨ ਇਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ ਸਮਝਦਾ ਹੋਇਆ ਉਸਨੂੰ ਘਰੋਂ ਕੱਢ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੋਹੇਬ ਨੂੰ ਅਰਜੁਮੰਦ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਾ ਲੈਣ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਅਰਜੁਮੰਦ ਸ਼ੁਰੂ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਆਗਾ ਜਾਨ ਦੇ ਹੁਕਮ ਅੱਗੇ ਹਵੇਲੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਦੀ ਨਹੀਂ ਚੱਲਦੀ। ਸਮਾਂ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਰੂਹੀਨਾ ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਫਰਾਹ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਰਜੁਮੰਦ ਵਲੀ ਅਤੇ ਜ਼ਰਮੀਨਾ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਵਲੀ ਦੇ ਜਨਮ ਨਾਲ ਸੋਹੇਬ ਅਤੇ ਅਰਜੁਮੰਦ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵਿਚਲੀ ਨਫਰਤ ਅਤੇ ਸ਼ਰਮ ਦੀ ਕੰਧ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਬਾਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 20 ਸਾਲ ਗੁਜ਼ਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫ਼ਰਾਹ ਤੇ ਵਲੀ ਹੁਣ ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਪੈਰ ਰੱਖ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਸੋਹੇਬ ਬਹਿਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵੀਹ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਾਰ ਉਸਦੇ ਘਰ ਜਾ ਮਿੰਨਤਾਂ ਕਰ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਅਤੇ ਆਗਾ ਜਾਨ ਆਪਣੇ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚਲੀ ਨਫਰਤ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਈ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਆਖਿਰ ਇੱਕ ਰਾਤ ਸੋਹੇਬ ਆਗਾ ਜਾਨ ਨੂੰ ਬਹਿਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਘਰ ਬੁਲਾਉਣ ਲਈ ਮੰਨ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਉਸੇ ਸਵੇਰ ਦੇ ਚੜਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਹੇਬ ਨੂੰ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਹਿਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਸਦਮਾ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਆਗਾ ਜਾਨ ਕੋਲ ਹੀ ਰਹਿਣ ਦਾ ਫੈਂਸਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਰੂਹੀਨਾ ਅਤੇ ਫਰਾਹ ਨੂੰ ਵੀ ਬੁਲਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਗਾ ਜਾਨ ਕੋਲ ਸੋਹੇਬ ਦੀ ਆਖਰੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵਲੀ ਅਤੇ ਫਰਾਹ ਦਾ ਨਿਕਾਹ ਕਰਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਬਹਿਰੋਜ਼ ਰੂਹੀਨਾ ਉੱਪਰ ਦਬਾਅ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਰਿਸ਼ਤੇ ਲਈ ਮੰਨ ਜਾਏ ਤੇ ਅਖੀਰ ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦਾ ਨਿਕਾਹ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰੂਹੀਨਾ ਇਸ ਉੱਪਰ ਕਦੇ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਅਤੇ ਉਹ ਹਵੇਲੀ ਛੱਡ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਕੋਲ ਰਹਿਣ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਲੀ ਅਤੇ ਫਰਾਹ ਦੋਵੇਂ ਅਜਨਬੀਆਂ ਵਾਂਗ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਗੁਜ਼ਾਰ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਬਹਿਰੋਜ਼ ਦੀ ਅਚਾਨਕ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਲੀ ਤੇ ਫਰਾਹ ਵਿਚਲੀਆਂ ਦੂਰੀਆਂ ਤਲਾਕ ਦੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਗਾ ਜਾਨ ਦੀ ਸਿਹਤ ਬਿਗੜ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਲੀ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਸਾਂਭਣ ਲਈ ਫਰਾਹ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਉਹ ਆਗਾ ਜਾਨ ਦਾ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਖਿਆਲ ਰੱਖ ਲਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਤਲਾਕ ਦੇ ਦਵੇਗਾ। ਫਰਾਹ ਮੰਨ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਆਗਾ ਜਾਨ ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਹਨ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਉਸਨੂੰ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਦੱਸਦੀ ਆ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਵਲੀ, ਹਵੇਲੀ ਅਤੇ ਆਗਾ ਜਾਨ ਨਾਲ ਮੋਹ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝੌਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਵੀ ਆਪਣਾ ਗੁੱਸਾ ਛੱਡ ਦਵੇ। ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੀ ਮੁਹਲਤ ਮੁੱਕਣ ਮਗਰੋਂ ਫਰਾਹ ਵਲੀ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਤਲਾਕ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਹਵੇਲੀ ਵਿਚੋਂ ਮੁੱਦਤਾਂ ਮਗਰੋਂ ਕਿਸੇ ਖੁਸ਼ਨੁਮਾ ਦਿਆਰ ਦਾ ਅਕਸ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸੰਗੀਤ
ਮੁੱਖ ਗੀਤ “ਦਿਆਰ-ਏ-ਦਿਲ” ਸ਼ਾਨੀ ਹੈਦਰ ਦਾ ਗਾਇਆ ਹੈ, ਬਿਲਾਲ ਨੇ ਸੰਗੀਤਬਧ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੋਲ ਸਬੀਰ ਜ਼ਫਰ ਨੇ ਲਿਖੇ ਹਨ। ਡਰਾਮੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਗੀਤ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਉਰਦੂ ਅਤੇ ਦੂਸਰਾ ਫ਼ਾਰਸੀ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੀਵੀ ਡਰਾਮੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਮ ਟੀਵੀ ਦੇ ਟੀਵੀ ਡਰਾਮੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2015 ਦੇ ਟੀਵੀ ਡਰਾਮੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਰਦੂ ਟੀਵੀ ਡਰਾਮੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਨਮ ਸਈਦ ਦੇ ਡਰਾਮੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਵਲਾਂ ਉੱਪਰ ਬਣੇ ਡਰਾਮੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਨਾਵਲਾਂ ਉੱਪਰ ਬਣੇ ਡਰਾਮੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਹਤ ਇਸ਼ਤਿਆਕ਼ ਦੇ ਨਾਵਲਾਂ ਉੱਪਰ ਬਣੇ ਡਰਾਮੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰੁਮਾਂਟਿਕ ਟੀਵੀ ਡਰਾਮੇ
ਮਾਹਿਰਾ ਖ਼ਾਨ
ਮਾਹਿਰਾ ਖ਼ਾਨ (ਮਾਹਿਰਾ ਹਫ਼ੀਜ਼ ਖਾਨ  ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮੂਲ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਡਰਾਮੇ ਹਮਸਫ਼ਰ ਨਾਲ ਹੀ ਚਰਚਾ ਦਾ ਪਾਤਰ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਗਈ|    . ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਸਨੇ ਨੀਅਤ, ਹਮਸਫ਼ਰ, ਸ਼ਹਿਰ-ਏ-ਜ਼ਾਤ ਅਤੇ ਸਦਕ਼ੇ ਤੁਮਹਾਰੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ|    ਸਾਲ 2011 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਤਿਫ ਅਸਲਮ ਨਾਲ ਬੋਲ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ| ਨਵੰਬਰ 2014 ਵਿੱਚ ਹਮਸਫ਼ਰ ਦਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਪ੍ਰਸਾਰਨ ਮਗਰੋਂ ਮਹਿਰਾ ਭਾਰਤ ਆਈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨਾਲ ਰੂਬਰੂ ਹੋਈ| ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਸਾਇਨ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਖਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਪਰਦੇ ਤੇ ਨਜਰ ਆਵੇਗੀ| ਅਲੀ ਜ਼ਾਫ਼ਰ, ਅਹਿਸਨ ਖਾਨ, ਹੁਮੈਮਾ ਮਲਿਕ ਅਤੇ ਫਵਾਦ ਖਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਹਿਰਾ ਪੰਜਵੀਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਮਹਿਲਾ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਈ ਹੈ|
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਖਾਨ ਦਾ ਜਨਮ 21 ਦਸੰਬਰ 1984 ਨੂੰ ਕਰਾਚੀ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਪੇ ਉਰਦੂ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਪਠਾਨ ਹਨ।  ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਹਾਫੀਜ਼ ਖਾਨ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ। ਉਸ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਹਸਨ ਖਾਨ ਹੈ ਜੋ ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹੈ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਖਾਨ ਨੇ 2006 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੀ.ਜੇ. ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਐਮ.ਟੀ.ਵੀ. ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧਾ ਸ਼ੋਅ ਮੋਸਟ ਵਾਂਟਿਡ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਪ੍ਰਸਾਰਤ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਫੇਰ ਉਸ ਨੇ 2008 ਵਿੱਚ ਮਾਹਿਰਾ ਦੇ ਨਾਲ ਏ.ਏ.ਜੀ. ਟੀਵੀ ਦੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ "ਵੀਕੈਂਡਜ਼" ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਦੀਆਂ ਵੀਡਿਓ ਬਣਾਈਆਂ, ਮਸ਼ਹੂਰ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਤੋਂ ਫੋਨ ਕਾਲ ਲਏ।
ਸਾਲ 2011 ਵਿੱਚ, ਖਾਨ ਨੇ ਸ਼ੋਇਬ ਮਨਸੂਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਬੋਲ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਸਹਿਯੋਗੀ ਭੂਮਿਕਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਇਸ਼ਾ ਨਾਮੀ ਕੁੜੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸ ਨੇ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਹੇਠਲੇ ਮੱਧ ਵਰਗੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਲੜਕੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰ ਮੁਸਤਫਾ ਨਾਲ ਸੰਗੀਤ ਪ੍ਰਤੀ ਰੁਚੀ ਵਿੱਚ ਆਪਸੀ ਸਾਂਝ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਅਤਿਫ਼ ਅਸਲਮ ਦੁਆਰਾ ਨਿਭਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ ਸਮੀਖਿਆਤਮਕ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣ ਗਈ। ਉਸੇ ਸਾਲ, ਖਾਨ ਨੇ ਵੀ ਮਰੀਨ ਜੱਬਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਨੀਯਤ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਟੀ.ਵੀ. ਡਰਾਮੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਸੀਰੀਅਲ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਸੈੱਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਈਲਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।
ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਸਰਮਦ ਖੁਸ਼ਸੱਤ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਨਾਟਕ ਸੀਰੀਅਲ ਹਮਸਫ਼ਰ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਖਾਨ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਆਲੋਚਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆ ਮਿਲੀ। ਟੀ.ਵੀ. ਸੀਰੀਜ਼ "ਜ਼ਿੰਦਗੀ (ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ)" 'ਤੇ ਵੀ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਲ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਬੈਸਟ ਟੀ.ਵੀ. ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਲਈ ਇੱਕ ਲੱਕਸ ਸਟਾਇਲ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਰਬੋਤਮ ਆਨਸਕ੍ਰੀਨ ਕਪਲ ਲਈ ਇੱਕ ਹਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
2013 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਸਰਮਦ ਖੁਸ਼ਤ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਸ਼ਹਰ-ਏ-ਜ਼ਾਤ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਨਾਟਕ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮੀਡੀਆ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਹਮ ਐਵਾਰਡਜ਼ ਤੋਂ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ। 2013 ਤੋਂ 2014 ਤੱਕ, ਉਸ ਨੇ ਟੀ.ਯੂ.ਸੀ. ਦਿ ਲਾਈਟਰ ਸਾਈਡ ਆਫ ਲਾਈਫ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ ਟਾਕ ਸ਼ੋਅ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਸਤੀਆਂ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਖਾਨ ਅਲੀ ਅਸਕਰੀ ਨੂੰ 2006 ਵਿੱਚ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਵਿਖੇ ਮਿਲੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2007 ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਬੇਟਾ, ਅਜ਼ਲਾਨ ਹੈ ਜੋ 2009 ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸਾਲ 2015 ਵਿੱਚ ਦੋਹਾਂ ਦਾ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਗੰਗਾ ਦੇ ਬੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਦਰਿਆਈ ਵਿਉਂਤਾਂ
ਫਰੱਕਾ ਬੰਨ੍ਹ (ਬੈਰਾਜ)
ਫਰੱਕਾ ਬੰਨ੍ਹ (ਬੈਰਾਜ) ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੱਛਮ ਬੰਗਾਲ ਪ੍ਰਾਂਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਬਣਾ ਇੱਕ ਬੰਨ੍ਹ ਹੈ। ਇਹ ਬੰਨ੍ਹ ਬਾਂਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੀਮਾ ਵਲੋਂ ਸਿਰਫ ੧੦ ਕਿੱਲੋ ਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਬੰਨ੍ਹ ਨੂੰ ੧੯੭੪ - ੭੫ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਕੰਸਟਰਕਸ਼ਨ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਬੰਨ੍ਹ ਦਾ ਉਸਾਰੀ ਕੋਲਕਾਤਾ ਬੰਦਰਗਾਹ ਨੂੰ ਗਾਰ (silt) ਵਲੋਂ ਅਜ਼ਾਦ ਕਰਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਦੀ ੧੯੫੦ ਵਲੋਂ ੧੯੬੦ ਤੱਕ ਇਸ ਬੰਦਰਗਾਹ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਮੱਸਿਆ ਸੀ। ਕੋਲਕਾਤਾ ਹੁਗਲੀ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬੰਦਰਗਾਹ ਹੈ। ਗਰੀਸ਼ਮ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਹੁਗਲੀ ਨਦੀ ਦੇ ਵਹਾਅ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਬਨਾਏ ਰੱਖਣ ਲਈ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦੀ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਫਰੱਕਾ ਬੰਨ੍ਹ ਦੇ ਦੁਆਰੇ ਹੁਗਲੀ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਮੋੜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਾਣੀ ਦੇ ਵੰਡ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਾਂਗਲਾਦੇਸ਼ ਏਵਮ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲੰਮਾ ਵਿਵਾਦ ਚੱਲਿਆ। ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦੇ ਪਰਵਾਹ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਾਂਗਲਾਦੇਸ਼ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਨਮਕੀਨਪਣ ਬੜ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਮਛਲੀ ਪਾਲਣ, ਪੇਇਜਲ, ਸਵਾਸਥ ਅਤੇ ਨੌਕਾਇਨ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਨਮੀ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇ ਚਲਦੇ ਬਾਂਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਖੇਤਰ ਦੀ ਧਰਤੀ ਬੰਜਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਵਿਵਾਦ ਨੂੰ ਸੁਲਝਾਣ ਲਈ ਦੋਨ੍ਹੋਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਸਮੱਝੌਤਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਫਰੱਕਾ ਪਾਣੀ ਸੁਲਾਹ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਰੱਖੀ।
ਟਿਹਰੀ ਬੰਨ੍ਹ
ਟਿਹਰੀ ਬੰਨ੍ਹ ਟਿਹਰੀ ਵਿਕਾਸ ਪਰਯੋਜਨਾ ਦਾ ਇੱਕ ਮੁਢਲੀ ਬੰਨ੍ਹ ਹੈ ਜੋ ਦੀ ਉਤਰਾਖੰਡ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਟਿਹਰੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਬੰਨ੍ਹ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਾਹਯੋਗੀ ਨਦੀ ਗੰਗਾ ਉੱਤੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਟੇਹਰੀ ਬੰਨ੍ਹ ਦੀ ਊਚਾਈ ੨੬੧ ਮੀਟਰ ਹੈ ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਪੰਜਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਬੰਨ੍ਹ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਬੰਨ੍ਹ ਵਲੋਂ ੨੪੦੦ ਮੇਗਾ ਵਾਟ ਬਿਜਲਈ ਉਤਪਾਦਨ, ੨੭੦, ੦੦੦ ਹੇਕਟਰ ਖੇਤਰ ਦੀ ਸੀਂਚਾਈ ਅਤੇ ਨਿੱਤ ੧੦੨. ੨੦ ਕਰੋਡ਼ ਲਿਟਰ ਪੇਇਜਲ ਦਿੱਲੀ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਏਵਮ ਉੱਤਰਾਂਚਲ ਨੂੰ ਉਪਲੱਬਧ ਕਰਾਣਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਹੈ।
ਭੀਮਗੋਡਾ ਬੰਨ੍ਹ
ਭੀਮਗੋਡਾ ਬੰਨ੍ਹ ਹਰਦੁਆਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਬੰਨ੍ਹ ਨੂੰ ਸੰਨ ੧੮੪੦ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜਾਂ ਨੇ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਵੰਡਿਆ ਕਰ ਉਪਰੀ ਗੰਗਾ ਨਹਿਰ ਵਿੱਚ ਮੋੜਨੇ ਲਈ ਬਣਵਾਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਬੰਨ੍ਹ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਰਸਤਾ ਲਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਹੱਤਿਆਰਾ ਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਬੰਨ੍ਹ ਦੇ ਉਸਾਰੀ ਦੇ ਪੂਰਵ ਈਸਟ ਇੰਡਿਆ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਪਾਣੀ ਪੋਤ ਟਿਹਰੀ ਜਿਵੇਂ ਉਚਾਈ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੱਕ ਆ ਸਕਦੇ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨ
ਤੰਤੂ ਪ੍ਰਬੰਧ
ਤੰਤੂ ਤੰਤਰ ਪ੍ਰਾਣੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਅੰਗ ਹੈ, ਜੋ ਇਸ ਦੇ ਸਵੈਇੱਛਤ ਅਤੇ ਅਣਇੱਛਤ ਕਾਰਜਾਂ ਦਾ ਤਾਲਮੇਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਕੇਤ ਭੇਜਦਾ ਹੈ। ਤੰਤੂ ਟਿਸ਼ੂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 55 ਤੋਂ 60 ਕਰੋੜ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸੁੰਡ-ਨੁਮਾ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਜਾਨਵਰ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਦੋ ਮੁੱਖ ਹਿੱਸੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਕੇਦਰੀ ਤੰਤੂ ਤੰਤਰ (ਸੀਐਨਐਸ) ਅਤੇ ਪੈਰੀਫਿਰਲ ਤੰਤੂ ਤੰਤਰ (ਪੀਐਨਐਸ)। ਸੀਐਨਐਸ ਵਿੱਚਦਿਮਾਗ ਅਤੇ ਸੁਖਮਨਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਪੀਐਨਐਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਹਰ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਸੀਐਨਐਸ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਵਾਲੇ ਤੰਤੂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਲੰਬੇ ਰੇਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਬੰਨੇ ਹੋਏ ਪੂਲੇ ਜਿਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੰਤੂ ਵਿਗਿਆਨ
ਫਤੇਹਪੁਰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਫਤੇਹਪੁਰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ 80 ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਹਲਕਾ ਜਨਰਲ ਹੈ।
ਸਾਂਸਦ
2014 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਰੰਜਣ ਜੋਤੀ ਇਸ ਹਲਕੇ ਦੇ ਸਾਂਸਦ ਚੁਣੇ ਗਏ। 1962 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਸਾਂਸਦਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ।
!ਸਾਲ !colspan="2" align="center"|ਪਾਰਟੀ !align="center" | ਸਾਂਸਦ !ਸਰੋਤ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ
ਰਣਬੀਰਪੁਰਾ
ਰਣਬੀਰ ਪੁਰਾ ( ਕੌਰਜੀ ਵਾਲਾ ) ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਗਰੂਰ ਅਤੇ ਨਾਭਾ ਨੂੰ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਭਾਖੜਾ ਨਹਿਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਦੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਾਂ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਮਹਾਰਾਜਾ ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਭਰਾ ਨੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਰਾਜੇ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਭਰਾ ਨੂੰ "ਕੌਰਜੀ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਕਰਕੇ ਪਿੰਡ ਦਾ ਨਾਮ - ਕੌਰਜੀ ਵਾਲਾ ਪਿਆ। ਪਿੰਡ ਦਾ ਦੂਜਾ ਨਾਂ ਰਣਬੀਰ ਪੁਰਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਟਿਆਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 10 ਕਿ.ਮੀ ਦੂਰ ਹੈ।
ਰਣਬੀਰ ਪੁਰਾ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰਤ ਨਾਮ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲ ਹਨ, ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਖੇਡ ਮੈਦਾਨ, ਦੋ ਗੁਰਦੁਆਰੇ, ਇੱਕ ਚਰਚ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਹਨ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂਆਂ ਅਤੇ ਇਸਾਈਆਂ ਦੇ ਵੀ ਕੁਝ ਘਰ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਮਿਲਜੁਲ ਕੇ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਸਾਰੇ ਤਿਉਹਾਰ ਇਕੱਠੇ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਤੇ ਉੱਦਮੀ ਉਦਯੋਗਿਕਤਾ ਵਜ਼ਾਰਤ
ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਤੇ ਉੱਦਮੀ ਉਦਯੋਗਿਕਤਾ ਵਜ਼ਾਰਤ,Ministry of Skill Development and Entrepreneurship ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਵਜ਼ਾਰਤ ਹੈ ਜੋ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਦੇ ਤਾਲਮੇਲ ਲਈ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ।ਇਸ ਦਾ ਮਕਸਦ ਹੁਨਰਮੰਦ ਮਨੁੱਖੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਮੰਗ ਤੇ ਪੂਰਤੀ ਵਿੱਚ ਅਸਮਾਨਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ
ਚੰਡੀਦਾਸ (ਦੋਆਬਾ)
ਚੰਡੀਦਾਸ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਿਲ੍ਹਾ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਦੇ ਬਲਾਕ ਦਸੂਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 84 ਪਰਿਵਾਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। 2011 ਦੇ ਆਂਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 418 ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 223 ਮਰਦ ਅਤੇ 195 ਔਰਤਾਂ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਔਸਤ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ 874 ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦੀ 895 ਔਸਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਘੱਟ ਹੈ। ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੇ ਲਏ ਬਾਲ ਲਿੰਗ ਦੀ ਅਨੁਪਾਤ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 846 ਦੇ ਔਸਤ ਤੋਂ ਘੱਟ, 591 ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ ਪੰਜਾਬ ਨਾਲੋਂ ਵਧ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 75.84 % ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 84.33% ਸੀ।  ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 89.05% ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 79.12% ਹੈ।
ਐਲਫਰਡ ਜੂਲਸ ਏਅਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ
138
138 ਦੂਜੀ ਸਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ।
ਅਕਤੂਬਰ-ਦਸੰਬਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਸੌਮਿਆ ਸੇਠ
ਸੌਮਿਆ ਸੇਠ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Soumya Seth) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸੀਰੀਅਲ "ਨਵਿਆ. ਨਯੇ ਧੜਕਨ ਨਯੇ ਸਾਵਲ" ਵਿੱਚ ਨਵਿਆ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਕੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਚੱਕਰਵਰਤੀਨ ਅਸ਼ੋਕ ਸਮਰਾਟ ਵਿੱਚ ਕੌਰਵਾਕੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੇ ਵੀ ਦਿ ਸੀਰੀਅਲ ਅਤੇ ਦਿਲ ਕੀ ਨਜ਼ਰ ਸੇ ਖੂਬਸੂਰਤ ਵਰਗੇ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਭਿਨੇਤਾ ਗੋਵਿੰਦਾ ਦੀ ਭਤੀਜੀ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੀ ਚਚੇਰੀ ਭੈਣ ਹੈ।
ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਸੌਮਿਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2007 ਦੀ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮ, ਓਮ ਸ਼ਾਂਤੀ ਓਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਿੱਖ ਨਾਲ ਕੀਤੀ, ਰਿਸ਼ੀ ਕਪੂਰ ਦੇ ਡਾਂਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ।
ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੀਰੀਅਲ <i id="mwLg">ਨਵਿਆ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ।</i> <i id="mwLg">.</i>  <i id="mwLg">.</i>  <i id="mwLg">ਨਏ ਧੜਕਨ ਨਏ ਸਾਵਲ</i>. 2011 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸ਼ੋਅ ਲਈ ਤਾਜ਼ਾ ਔਰਤ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਬਿੱਗ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤੇ। ਉਸਨੇ ਚੈਨਲ V 'ਤੇ ਸ਼ੋਅ ਵੀ ਦ ਸੀਰੀਅਲ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਸੋਨੀ ਟੀਵੀ ਦੇ ਦਿਲ ਕੀ ਨਜ਼ਰ ਸੇ ਖੁਬਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਅਰਾਧਿਆ ਰਾਹੁਲ ਪੇਰੀਵਾਲ ਵਰਗੀਆਂ ਮਹਿਲਾ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਬਿੰਦਾਸ ਦੀ ਯੇ ਹੈ ਆਸ਼ਿਕੀ ਵਿੱਚ ਕੌਰਵਾਕੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚੱਕਰਵਰਤੀਨ ਅਸ਼ੋਕ ਸਮਰਾਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਐਪੀਸੋਡਿਕ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਆਈ ਸੀ।
ਸੇਠ ਨੇ ਅਭਿਨੇਤਾ ਅਰੁਣ ਕਪੂਰ ਨਾਲ 15 ਜਨਵਰੀ 2017 ਨੂੰ ਵੈਸਟੀਨ ਫੋਰਟ ਲਾਡਰਡੇਲ ਬੀਚ ਰਿਜੋਰਟ ਵਿਖੇ ਆਯੋਜਿਤ ਇੱਕ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਜੋੜੇ ਨੂੰ 2017 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੇਟਾ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਏਡੇਨ ਕਪੂਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2019 ਵਿੱਚ ਕਪੂਰ ਨੂੰ ਤਲਾਕ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਇੱਕ ਔਰਤ ਦਾ ਚਿਹਰਾ
ਇੱਕ ਔਰਤ ਦਾ ਚਿਹਰਾ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: The Portrait of a Lady) ਹੈਨਰੀ ਜੇਮਜ ਦਾ ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਦ ਅਟਲਾਂਟਿਕ ਮੰਥਲੀ ਅਤੇ ਮੈਕਮਿਲਨ'ਜ ਮੈਗਜੀਨ ਵਿੱਚ 1880–81ਵਿੱਚ ਲੜੀਵਾਰ ਛਪਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ 1881 ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਿਤਾਬੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ। ਇਹ ਜੇਮਜ ਦਾ ਲੰਮਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਨਾਵਲ ਹੈ।
ਇਹ ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਅਮਰੀਕੀ ਔਰਤ, ਈਸਾਬੈਲ ਆਰਚਰ, ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਵਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲ
ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਸ਼ਾਸ਼ਤ ਪ੍ਰਦੇਸਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਭਾਰਤ ਸੰਘੀ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਘ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 28 ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੇ 8 ਕੇਂਦਰੀ ਸ਼ਾਸ਼ਤ ਰਾਜਖੇਤਰ ਹਨ। ਇਹ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਸ਼ਾਸ਼ਤ ਰਾਜਖੇਤਰ ਅੱਗੇ ਛੋਟੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਵੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। thumb|ਭਾਰਤ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ
ਕੇਂਦਰੀ ਸ਼ਾਸ਼ਤ ਰਾਜਖੇਤਰ
A. ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਟਾਪੂ
B. ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ
C. ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ
E. ਲਕਸ਼ਦ੍ਵੀਪ
F. ਲੱਦਾਖ
G. ਭਾਰਤ ਦੀ ਕੌਮੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦਿੱਲੀ
H. ਪੁਡੂਚੇਰੀ