cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਫੀਲਡ (ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ)
ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡਾਂ
ਕੁਆਂਟਮ ਕ੍ਰੋਮੋਡਾਇਨਾਮਿਕਸ ਅੰਦਰ, ਕਲਰ ਫੀਲਡ ਰੇਖਾਵਾਂ ਛੋਟੀਆਂ ਦੂਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਗਲੂਔਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਮੇਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਸੇਧ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਫੀਲਡ ਰਾਹੀਂ ਪੋਲਰਾਇਜ਼ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਅਸਰ ਇੱਕ ਸੂਖਮ ਦੂਰੀ (ਕੁਆਰਕਾਂ ਦੀ ਵਿਕਨਿਟੀ ਤੋਂ ਤਕਰੀਬਨ 1 fm ਤੱਕ), ਹੇਡ੍ਰੌਨਾਂ ਅੰਦਰ ਕੁਆਰਕਾਂ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਲਰ ਫੋਰਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੂਖਮ ਦੁਰੀ ਤੱਕ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਫੀਲਡ ਰੇਖਾਵਾਂ ਗਲੂਔਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕਸ ਕੇ ਇਕੱਠੀਆਂ ਖਿੱਚੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਸਲਈ ਇਹ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਚਾਰਜਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਕਿਸੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਫੀਲਡ ਦੀ ਤਰਾਂ ਬਾਹਰ ਵੱਲ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਝੁਕਦੀਆਂ। ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਤਿੰਨੇ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀਆਂ ਕਣ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਸਟੈਂਡਰਡ ਮਾਡਲ ਨਾਮਕ ਮਾਡਲ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਾਮਿਲਆਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵੀ ਵਿਓਂਤਬੰਦ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ, ਜੋ ਗਰੈਵਿਟੀ ਦੀ ਆਈਨਸਟਾਈਨੀਅਨ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਹੈ, ਅਜੇ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਕੁਆਂਟਾਇਝ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਬਾਕੀ ਹੈ। ਫੇਰ ਵੀ ਇੱਕ ਸ਼ਾਖਾ, ਥਰਮਲ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ, ਸੀਮਤ ਤਾਪਮਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਨਾਲ ਵਾਸਤਾ ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਕਦੇ ਕਦੇ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
BRST ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ, ਔਡ ਫੀਲਡਾਂ ਨਾਲ ਵਾਸਤਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਫਾਡੀਵ-ਪੋਪੋਵ ਗੋਸਟ। ਗਰੇਡਿਡ ਮੈਨੀਫੋਲਡਾਂ ਅਤੇ ਸੁਪਰਮੈਨੀਫੋਲਡਾਂ, ਦੋਹਾਂ ਉੱਤੇ ਔਡ ਕਲਾਸੀਕਲ ਫੀਲਡਾਂ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਵੱਖਰੇ ਵਿਵਰਣ ਹਨ।
ਜਿਵੇਂ ਉੱਪਰ ਦਰਸਾਏ ਵਾਂਗ ਕਲਾਸੀਕਲ ਫੀਲਡਾਂ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਮਿਲਦੀਆਂ ਜੁਲਦੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਵਰਤਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਸ਼ੁੱਧ ਗਣਿਤਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਕੁਆਂਟਮ ਵਿਰੋਧੀਸਾਥੀਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣਾਂ ਸੰਭਵ ਹੈ। ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ ਦਰਅਸਲ PD ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ ਹਨ (ਖਾਸ ਕਰ ਕੇ, ਸਾਪੇਖਿਕ (ਰੀਲੇਟੀਵਿਸਟਿਕ) ਵੇਵ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ (RW ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ))। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੀਆਂ ਸਬੰਧਿਤ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਹੱਲ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਯਾਂਗ-ਮਿਲਸ, ਡੀਰਾਕ, ਕਲੇਇਨ-ਜੌਰਡਨ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੋਡਿੰਜਰ ਫੀਲਡਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਸੰਭਵ ਸਮੱਸਿਆ ਇਹ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਾਪੇਖਿਕ (ਰੀਲੇਟੀਵਿਸਟਿਕ) ਵੇਵ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ ਐਗਜ਼ੌਟਿਕ ਅਲਜਬ੍ਰਿਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ (ਜਿਵੇਂ ਸਪਿੱਨੌਰ ਟੈਂਸਰ ਨਹੀੰ ਹੁੰਦੇ, ਇਸਲਈ ਸਪਿੱਨੌਰ ਫੀਲਡਾਂ ਉੱਪਰ ਕੈਲਕੁਲਸ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ) ਵਾਲੀਆੰ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਗਣਿਤਿਕ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਵਾਸਤਾ ਰੱਖ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਜੇ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਢੁਕਵੀਂ ਗਣਿਤਿਕ ਜਨ੍ਰਲਾਇਜ਼ੇਸ਼ਨ ਵਾਲੇ ਐਨਾਲਿਟੀਕਲ ਤਰੀਕਿਆੱ ਮੁਤਾਬਿਕ ਹੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ
ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਆਮਤੌਰ ਤੇ ਕਿਸੇ ਫੀਲਡ ਦੇ ਡਾਇਨਾਮਿਕਸ ਦੀ ਇੱਕ ਰਚਨਾ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਯਾਨਿ ਕਿ, ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਇੱਕ ਸਪੈਸੀਫੀਕੇਸ਼ਨ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਕੋਈ ਫੀਲਡ ਵਕਤ ਪਾ ਕੇ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਓਹਨਾਂ ਹੋਰ ਸੁਤੰਤਰ ਭੌਤਿਕੀ ਵੇਰੀਏਬਲਾਂ ਦੇ ਸੰਦ੍ਰਭ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਫੀਲਡ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੋਵੇ। ਆਮਤੌਰ ਤੇ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਫੀਲਡ ਦਾ ਇੱਕ ਲਗ੍ਰਾਂਜੀਅਨ ਜਾਂ ਹੈਮਿਲਟੋਨੀਅਨ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਅਨੰਤ ਸੰਖਿਆ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਸਿਸਟਮ ਦੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਮਕੈਨਿਕਸ ਜਾਂ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਤੀਜਨ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕਲਾਸੀਕਲ ਜਾਂ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀਆਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪੁਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਸਮਰੂਪਤਾਵਾਂ
ਫੀਲਡਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਦੀਆਂ ਟ੍ਰਾਂਸਫੋਮੇਸ਼ਨਾਂ ਅਧੀਨ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਰਤਾਓ ਮੁਤਾਬਿਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧਤਾ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਨਿਯਮ ਇਹ ਹਨ:
ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਮਰੂਪਤਾਵਾਂ
ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਸਮਰੂਪਤਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਫੀਲਡਾਂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਮਰੂਪਤਾਵਾਂ ਵੀ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, ਕਈ ਪ੍ਰਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਅਜਿਹੀਆਂ ਫੀਲਡਾਂ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਸਕੇਲਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸੂਚੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ: (φ1, φ2, ... φN)। ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, ਮੌਸਮ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਅੰਦਰ, ਇਹ ਤਾਪਮਾਨ, ਪ੍ਰੇੱਸ਼ਰ, ਨਮੀ, ਆਦਿ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਣ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅੰਦਰ, ਕੁਆਰਕਾਂ ਦੀ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆ ਦੀ ਕਲਰ ਸਮਰੂਪਤਾ ਆਇਸੋ-ਸਪਿੱਨ ਜਾਂ ਫਲੇਵਰ ਸਮਰੂਪਤਾ ਵਾਂਗ ਤਾਕਤਵਰ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆ ਦੀ ਇੱਕ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਮਰੂਪਤਾ ਦੀ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਨ ਹੈ।
ਜੇਕਰ ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਤੋਂ ਬਗੈਰ ਕਿਸੇ ਸਮੱਸਿਆ ਦੀ ਸਮਰੂਪਤਾ ਹੋਵੇ, ਜਿਸ ਅਧੀਨ ਇਹ ਕੰਪੋਨੈਂਟ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਵਿੱਚ ਟਰਾਂਸਫੌਮ ਹੁੰਦੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਸਮਰੂਪਤਾਵਾੰ ਦੇ ਅਜਿਹੇ ਸੈੱਟ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਮਰੂਪਤਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਮਰੂਪਤਾਵਾਂ ਅਧੀਨ ਫੀਲਡਾਂ ਦੇ ਚਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਟੈਟਿਸਟੀਕਲ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ
ਸਟੈਟਿਸਟੀਕਲ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਫੀਲਡ-ਸਿਧਾਂਤਿਕ ਪੈਰਾਡਿਗਮ ਨੂੰ ਕਈ-ਸ਼ਰੀਰ ਸਿਸਟਮਾਂ ਅਤੇ ਸਟੈਟਿਸਟੀਕਲ ਮਕੈਨਿਕਸ ਵੱਲ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉੱਪਰ ਵਾਂਗ, ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਆਰਗੂਮੈਂਟ ਦੀਆਂ ਆਮ ਅਨੰਤ ਸੰਖਿਆ ਦੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਜਿਵੇਂ ਸਟੈਟਿਸਟੀਕਲ ਮਕੈਨਿਕਸ ਕਲਾਸੀਕਲ ਅਤੇ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦਰਮਿਆਨ ਕੁੱਝ ਸਾਂਝ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰਾਂ ਸਟੈਟਿਸਟੀਕਲ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਕੁਆਂਟਮ ਅਤੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀਆਂ ਦੋਹਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰ ਕੇ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਨਾਲ ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਕਈ ਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਸਾਂਝ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਉਦਾਹਰਨ ਮੀਨ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਹੈ।
ਨਿਰੰਤਰ ਮਨਚਾਹੀਆਂ ਫੀਲਡਾਂ
ਉੱਪਰ ਦਰਸਾਏ ਵਾਂਗ, ਕਲਾਸੀਕਲ ਫੀਲਡਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨੈਟਿਕ ਫੀਲਡ, ਆਮਤੌਰ ਤੇ ਅੰਨਤ ਤੌਰ ਤੇ ਡਿਫ੍ਰੈਂਸ਼ੀਏਬਲ ਫੰਕਸ਼ਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਹਰ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਦੋ ਵਾਰ ਡਿਫ੍ਰੈਂਸ਼ੀਏਬਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਤੁਮਨਾ ਵਿੱਚ, ਜਨਰਲਾਇਜ਼ਡ ਫੰਕਸ਼ਨ ਨਿਰੰਤਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਸੀਮਤ ਤਾਪਮਾਨਾਂ ਤੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਫੀਲਡਾਂ ਨਾਲ ਵਰਤਦੇ ਵਕਤ, ਕੰਟੀਨਿਊਸ ਰੈਂਡੱਮ ਫੀਲਡਾਂ ਦੇ ਗਣਿਤਿਕ ਤਰੀਕੇ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਥਰਮਲ ਤੌਰ ਤੇ ਉਤ੍ਰਆ-ਚੜਾਅ ਵਾਲੀਆਂ ਕਲਾਸੀਕਲ ਫੀਲਡਾਂ ਕਿਤੇ ਵੀ ਡਿਫ੍ਰੈਂਸ਼ੀਏਬਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆੰ ਹਨ। ਰੈਂਡੱਮ ਫੀਲਡਾਂ ਰੈਂਡੱਮ ਵੇਰੀਏਬਲਾਂ ਦੇ ਸੂਚਕਾਤਮਿਕ ਸੈੱਟ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਇੱਕ ਨਿਰੰਤਰ ਰੈਂਡੱਮ ਫੀਲਡ ਓਹ ਫੀਲਡ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਇੰਡੈਕਸ ਸੈੱਟ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਫੰਕਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸੈੱਟ ਰੱਖਦੀ ਹੋਵੇ। ਖਾਸ ਕਰ ਕੇ, ਗਣਿਤਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਕਿਸੇ ਨਿਰੰਤਰ ਰੈਂਡੱਮ ਫੀਲਡ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਇੰਡੈਕਸ ਸੈੱਟ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਫੰਕਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਵਾਰਟਜ਼ ਸਪੇਸ ਰੱਖਦੀ ਹੋਣਾ ਲੈਣਾ ਅਸਾਨ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਨਿਰੰਤਰ ਰੈਂਡੱਮ ਫੀਲਡ ਇੱਕ ਛੇੜੀ ਹੋਈ ਵਿਸਥਾਰ-ਵੰਡ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਨਿਰੰਤਰ ਰੈਂਡੱਮ ਫੀਲਡ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਰਫ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੋਚ ਸਕਦੇ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ ਫੰਕਸ਼ਨ ਜੋ ਲੱਗਪਗ ਹਰ ਸਥਾਨ ਤੇ \pm\infty ਹੁੰਦਾ ਹੇ, ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਸੀਮਤ ਖੇਤਰ ਉੱਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਇਨਫਿਨਟੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵਜ਼ਨੀ ਮੱਧਮਾਨ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਨਤੀਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਅਨੰਤ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ; ਪਰ ਸੀਮਤ ਮੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਮੁੱਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਵਜ਼ਨੀ ਫੰਕਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਫੰਕਸ਼ਨਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜ ਸਕਦੇ ਹਾਂ, ਜੋ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਲੀਨੀਅਰ ਮੈਪ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਫੰਕਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸਪੇਸ ਤੋਂ ਵਾਸਤਵਿਕ ਨੰਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਰੰਤਰ ਰੈਂਡੱਮ ਫੀਲਡ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਧਾਂਤਕ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਆਤਿਸ਼ ਤਾਸੀਰ
ਆਤਿਸ਼ ਤਾਸੀਰ (ਜਨਮ 1980), ਬਰਤਾਨੀਆ ਲੇਖਕ-ਪੱਤਰਕਾਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਤਵਲੀਨ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਮਰਹੂਮ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਸਲਮਾਨ ਤਾਸੀਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਸਲਮਾਨ ਤਾਸੀਰ ਅਤੇ ਤਵਲੀਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਤਾਸੀਰ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸਕੂਲ ਹੋਸਟਲ ਕੋਦੈਕਨਾਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਸੁੰਨਤ ਕਰਾਈ ਅਤੇ ਮੁਸਲਿਮ ਨਾਂਅ ਆਤਿਸ਼ ਰੱਖਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਤਿਸ਼ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਪੇਸ਼ ਆਈ ਕਿ ਉਹ ਕੌਣ ਹੈ? ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ‘ਸਟਰੇਂਜਰ ਟੂ ਹਿਸਟਰੀ: ਜਰਨੀ ਥਰੂ ਇਸਲਾਮੀ ਲੈਂਡ।” ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਆਤਿਸ਼ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਨਾਨਕੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸਿੱਖੀ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਪਲ਼ਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਕੋਡੇਕਨਾਲ (ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ) ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਪਿਤਾ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨਾਲੋਂ ਅਲੱਗ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਦੇ ਮਿਲਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਅੱਠ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਇਰਾਨ, ਤੁਰਕੀ, ਸੀਰੀਆ, ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਕੇ ਇਸਲਾਮ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, ‘‘ਮੈਂ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਤੇ ਮੇਰੇ ਦਰਮਿਆਨ ਫਾਸਲਾ ਕਿਉਂ ਸੀ।... ਕਿ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਤੇ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਦੇ ਮਜ਼ਹਬਾਂ ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਕੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਕਰੀਬ ਆਉਣ... ਤੋਂ ਰੋਕੀ ਰੱਖਿਆ।’’ ਫਿਰ ਤਾਸੀਰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਸੰਬੰਧੀ ਕਿਹਾ, ‘‘ਸਾਡੇ ਦਰਮਿਆਨ ਜੋ ਵਖਰੇਵੇਂ ਸਨ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਛੇਤੀ ਮਿਟ ਗਏ। ਮੇਰਾ ਪਿਤਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਖ਼ਾਲਸ ਸੈਕੂਲਰ ਮੁਸਲਿਮ ਸੀ।’’
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪੱਤਰਕਾਰ
ਕਾਂਸਾ
thumb|ਆਰਟੀਮਿਸਨ ਬ੍ਰੋਨਜ਼ ਪੋਸਾਈਡੋਨ ਜਾਂ ਜ਼ਿਊਸ, ਸੀ. 460 ਬੀ.ਸੀ.। ਨੈਸ਼ਨਲ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, ਐਥਿਨਜ਼ 1928 ਵਿੱਚ ਕੇਪ ਆਰਟਿਸਮਿਸਿਅਮ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਕਿਨਾਰੇ ਆਪਣੇ ਜਾਲ ਵਿੱਚ ਮਛੇਰਿਆਂ ਨੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਮੂਰਤੀ ਦੀ ਇਹ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਰਚਨਾ ਲੱਭੀ ਸੀ। ਇਸ ਦੀ ਉਚਾਈ 2 ਮੀਟਰ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਹੈ। thumb|9 ਵੀਂ ਅਤੇ 6 ਵੀਂ ਸਦੀ ਬੀ.ਸੀ. ਵਿੱਚਕਾਰਾਲੇ ਸਮੇਂ ਕਾਂਸੀ ਤੋਂ ਬਣੀ ਹਿਰਨ ਦੀ ਮੂਰਤ, ਸੋਫੀਆ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, ਬਲਗਾਰੀਆ right|thumb|ਚੀਨੀ ਰੀਤੀ ਦਾ ਕਾਂਸੀ, ਡਿੰਗ ਫਾਰਮ, ਪੱਛਮੀ ਝੌਹ (1046-771 ਈ. ਬੀ.) ਕਾਂਸਾ, ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਧਾਤ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਿੱਤਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 12% ਟੀਨ ਦੇ ਨਾਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਧਾਤਾਂ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਲਮੀਨੀਅਮ, ਮੈਗਨੀਜ, ਨਿਕੋਲ ਜਾਂ ਜਸ) ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਗੈਰ-ਧਾਤਾਂ ਜਾਂ ਮੈਟਾਲੋਇਡ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਰਸੈਨਿਕ, ਫਾਸਫੋਰਸ ਜਾਂ ਸਿਲਿਕਨ ਦੇ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਧਾ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਲੌਕਿਕ ਅਲੌਇਸਿਜ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਇੱਕੱਲੇ ਤਾਈਂ ਨਾਲੋਂ ਔਖਾ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਉਪਯੋਗੀ ਸੰਪਤੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਠੋਰਤਾ, ਲਚਕੀਲੇਪਨ ਜਾਂ ਕਾਢ ਪਾਉਣ ਯੋਗਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਜਿੱਥੇ ਕਾਂਸਾ ਵਿਆਪਕ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਔਸਤ ਮੋਟਾ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਕਾਂਸਾ ਯੁੱਗ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੱਛਮੀ ਯੂਰੇਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ 4 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਬੀ.ਸੀ. ਦੇ ਮੱਧ ਤੱਕ ਅਤੇ ਚੀਨ ਵਿੱਚ 2,000 ਮੀਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇ ਸਮਾਪਤੀ ਤੱਕ ਸੀ। ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ ਇਹ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਪੂਰੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਕਾਂਸਾ ਯੁਗ ਮਗਰੋਂ ਲੋਹੇ ਦੀ ਉਮਰ 1300 ਬੀ ਸੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਯੂਰੇਸ਼ੀਆ ਦੇ ਲਗਪਗ 500 ਬੀ ਸੀ ਤਕ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨਾਲੋਂ ਕਾਂਸੇ ਦਾ ਵਧੇਰੇ ਵਿਆਪਕ ਪੱਧਰ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕਿਉਂਕਿ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੱਥਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਪਿੱਤਲ (ਪਿੱਤਲ ਅਤੇ ਜਸ) ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਚਨਾਵਾਂ, ਆਧੁਨਿਕ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿਦਵਤਾਪੂਰਵਕ ਵਰਣਨ ਨਾਲ ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਵਧੇਰੇ ਸੰਮਲਿਤ ਸ਼ਬਦ "ਪਿੱਤਲ ਅਲਾਇ", 'ਮਿਸ਼ਰਤ ਧਾਤ' ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
ਨਿਰੁਕਤੀ
ਪਿੱਤਲ (1730-40) ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਫ੍ਰਾਂਸੀਸੀ ਕਾਂਸੀ (1511) ਤੋਂ ਉਧਾਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਖੁਦ ਇਤਾਲਵੀ ਬੋਨਜ਼ੋ "ਘੰਟੀ ਦੀ ਧਾਤ, ਪਿੱਤਲ" (13 ਵੀਂ ਸਦੀ) (ਮੱਧਕਾਲੀਨ ਲਾਤੀਨੀ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰੋਨਜੀਅਮ)
ਇਤਿਹਾਸ
thumb|ਆਧੁਨਿਕ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਲੱਭੇ ਗਏ ਕਾਂਸਾ ਯੁੱਗ ਦੇ ਕਾਂਸੇ ਦੀ ਖੋਲ ਵਾਲੇ ਧੁਰੇ ਹਨ। ਇਹ ਇਸ ਸਮੇਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੰਦ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਵੀ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁੱਲ ਦੇ ਇੱਕ ਸਟੋਰ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਾਂਸਾ ਧਾਤੂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਸੰਭਵ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੰਢਣਸਾਰ ਸੀ। ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਸੰਦ, ਹਥਿਆਰ, ਬਸਤ੍ਰ ਅਤੇ ਉਸਾਰੀ ਸਮੱਗਰੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਜਾਵਟੀ ਟਾਇਲਜ਼, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਤੌਹੜੇ ("ਚਾਲਕੋਲੀਥ") ਪੂਰਵਕਤਾ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਸਖ਼ਤ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਹੰਢਣਸਾਰ ਸਨ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਕਾਂਸੇ ਅਤੇ ਆਰਸੈਨਿਕ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਆਰਸੈਨਿਕ (ਇੱਕ ਜ਼ਹਿਰੀਲਾ ਰਸਾਇਣਿਕ ਤੱਤ) ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ, ਜਾਂ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਂ ਅੰਸ਼ਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਿਸ਼ਰਣਾਂ ਦੇ ਮਿਸ਼ਰਣਾਂ ਅਤੇ ਤੌਬਾ ਅਤੇ ਆਰਸੈਨਿਕ ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਹੁਣ ਤਕ 5 ਵੀਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਈ. ਪੂ. ਤਕ ਰਿਹਾ ਜਦੋਂ ਟੀਨ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਬੀ.ਸੀ. ਦੇ ਤੀਸਰੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਦੇ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦੀ ਮੁੱਖ ਗੈਰ-ਤੌਹਰੀ ਸਮੱਗਰੀ ਬਣ ਗਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਂਸਾ
ਆਦੇਕਾਲੀ
ਆਦੇਕਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਰੁੜਕਾ ਕਲਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਜਿਓਵਾਨੀ ਪਾਲਿਸਤਰੀਨਾ
ਜੀਵਨੀ
ਪਾਲਿਸਤਰੀਨਾ ਦਾ ਜਨਮ ਰੋਮ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਾਲਿਸਤਰੀਨਾ ਨਾਂ ਦੇ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਜੋ ਉਸ ਵੇਲੇ ਪਾਪਾਲ ਸਟੇਟਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1537 ਵਿੱਚ ਰੋਮ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਇਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਸਾਂਤਾ ਮਾਰੀਆ ਮਾਗੀਓਰੇ ਵਿੱਚ ਕੋਆਇਅਰ ਗਾਇਕ ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸਨੇ ਰੌਬਿਨ ਮਾਲਾਪਰਟ ਅਤੇ ਫਿਰਮਿਨ ਲੇਬੇਲ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਇਸਨੇ ਆਪਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੰਮਕਾਜੀ ਜੀਵਨ ਰੋਮ ਵਿੱਚ ਹੀ ਬਤੀਤ ਕੀਤਾ।
ਇਸਨੇ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪੌਲੀਫੋਨੀ ਨਾਂ ਦਾ ਉੱਤਰੀ ਯੂਰਪੀ ਅੰਦਾਜ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਜੋ ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਦੇ ਦੋ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ, ਗੂਈਲੋਮ ਡੂਫ਼ੇ ਅਤੇ ਜੋਸਕਿਨ ਡੇਸ ਪਰੇਜ਼, ਕਾਰਨ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੰਮਕਾਜੀ ਜੀਵਨ ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗੁਜ਼ਾਰਿਆ ਸੀ। ਪੌਲੀਫੋਨੀ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਦੋਨਾਂ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਹੋਇਆ।
1544 ਤੋਂ 1551 ਤੱਕ ਇਹ ਆਪਣੇ ਮੂਲ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਗਿਰਜਾਘਰ ਸੰਤ ਆਗਾਪੀਤੋ ਕੈਥੀਡਰਲ ਵਿੱਚ ਔਰਗਨਵਾਦਕ ਸੀ। 1551 ਵਿੱਚ ਪੋਪ ਜੂਲੀਅਸ ਤੀਜੇ (ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਲਿਸਤਰੀਨਾ ਦਾ ਬਿਸ਼ਪ ਸੀ) ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਸੇਂਟ ਪੀਟਰ ਬਾਸੀਲਿਕਾ ਵਿਖੇ ਚਾਪੇਲਾ ਗਿਊਲੀਆ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਬਣਾਇਆ।
ਸੰਗੀਤ
ਸੰਗੀਤਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਵੱਡਾ ਨਾਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੇ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਲਿਖੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 105 ਮੀਸਾ, 68 ਔਫਰਟਰੀ, ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 140 ਮਾਦਰੀਗਾਲ ਅਤੇ 300 ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੋਟੇਟ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇਸਦੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 72 ਭਜਨ, 35 ਮਾਗਨੀਫੀਕਾਟ, 11 ਲਿਟਾਨੀ ਅਤੇ 4-5 ਲੇਮੈਂਟੇਸ਼ਨ (ਸੋਗ ਭਰੇ ਗੀਤ) ਹਨ। ਪਾਲਿਸਤਰੀਨਾ ਦੇ "ਮੈਗਨੀਫੀਕਾਟ ਤੇਰਤੀ ਤੋਨੀ" (Magnificat Tertii Toni) (1591) ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਗਲੋਰੀਆ ਮੈਲੋਡੀ ਨੂੰ ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ "ਵਿਕਟਰੀ" (Victory (The Strife Is O'er)) ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਸ਼ਹੂਰੀ
ਪਾਲਿਸਤਰੀਨਾ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਹੋਰ ਵੀ ਵੱਧ ਗਈ। ਰੋਮਨ ਸਕੂਲ ਦਾ ਇਸਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ (ਜਿਸਨੂੰ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੀਮਾ ਪ੍ਰਾਤੀਕਾ ਕਿਹਾ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ) ਵਿੱਚ ਹੀ ਲਿੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਇਹ ਕਾਰਜ ਇਸਦੇ ਹੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਓਵਾਨੀ ਮਾਰੀਆ ਨਾਨੀਨੋ, ਰੂਗੀਏਰੋ ਜੀਓਵਾਨੇਲੀ, ਆਰਕੇਂਜਲੋ ਚਰੀਵੇਲੀ, ਤਿਓਫਿਲੋ ਗਾਰਗਾਲੀ, ਫ਼ਰਾਂਸੇਸਕੋ ਸੋਰੀਆਨੋ, ਅਤੇ ਗਰੇਗੋਰੀਓ ਆਲੇਗਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਕੀ ਲੀਗ
ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਕੀ ਲੀਗ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: National Hockey League; NHL) ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਆਈਸ ਹੌਕੀ ਲੀਗ ਹੈ, ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ 31 ਟੀਮਾਂ ਹਨ: 24 ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਅਤੇ 7 ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ। ਐਨ.ਐਚ.ਐਲ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਆਈਸ ਹਾਕੀ ਲੀਗ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਕਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਖੇਡ ਲੀਗ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਸੈਸ਼ਨ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ, ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਖੇਡ ਟ੍ਰੌਫੀ, ਸਟੇਨਲੇ ਕੱਪ, ਹਰ ਸਾਲ ਲੀਗ ਪਲੇਆਫ ਚੈਂਪੀਅਨ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। Ligue nationale de hockey—LNH
ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਕੀ ਲੀਗ ਦਾ ਆਯੋਜਨ 26 ਨਵੰਬਰ, 1917 ਨੂੰ ਮਾਂਟਰੀਅਲ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਪੂਰਵ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਕੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਐਨ.ਐਚ.ਏ.) ਦੇ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1909 ਵਿੱਚ ਓਨਟਾਰੀਓ ਦੇ ਰੇਨਫੁਰੇ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਐਨ.ਐਚ.ਐਲ. ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਐਨਐਚਏ ਦੇ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਲੀਗ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਸਾਲਾਨਾ ਇੰਟਰਲੇਅ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗਿਤਾ ਵਿੱਚ ਸਟੈਨਲੇ ਕੱਪ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਲੀਗ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਲਿਆ ਅਤੇ 1926 ਵਿੱਚ ਸਟੈਨਲੀ ਕੱਪ ਲਈ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕਲੇ ਲੀਗ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਐਨ.ਐਚ.ਐਲ. ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਇਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੇ, ਐਨ.ਐਚ.ਐਲ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਟੀਮਾਂ ਸਨ - ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀਆਂ, ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਲੀਗ ਦੇ ਨਾਮ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਣ "ਰਾਸ਼ਟਰੀ". 1924 ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਬੋਸਟਨ ਬਰੂਨਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਿਆ, ਲੀਗ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਗਈ, ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮਰੀਕੀ ਅਤੇ ਕਨੇਡੀਅਨ ਟੀਮਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। 1942 ਤੋਂ 1967 ਤਕ, ਲੀਗ ਦੀਆਂ ਸਿਰਫ ਛੇ ਟੀਮਾਂ ਹੀ ਸਨ, (ਸਮਕਾਲੀਨ ਨਹੀਂ ਜੇ) "ਮੂਲ ਛੇਵਾਂ" ਦਾ ਉਪਨਾਮ ਹੈ। ਐਨ.ਐਚ.ਐਲ ਨੇ 1967 ਦੇ ਐਨਐਚਐਲ ਵਿਸਥਾਰ ਤੇ ਇਸ ਦੀ ਆਕਾਰ ਨੂੰ ਦੁੱਗਣੀ ਕਰਨ ਲਈ ਛੇ ਨਵੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਜੋੜੀਆਂ। ਫਿਰ ਲੀਗ ਨੂੰ 1974 ਵਿੱਚ 18 ਟੀਮਾਂ ਅਤੇ 1979 ਵਿੱਚ 21 ਟੀਮਾਂ ਤਕ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿਚ, ਐੱਨ.ਐੱਚ.ਐੱਲ ਨੂੰ 30 ਟੀਮਾਂ ਤੱਕ ਵਧਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ 2017 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ 31 ਵੀਂ ਟੀਮ ਨੂੰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ।
ਲੀਗ ਦੇ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰਾਂ ਨੂੰ 1989 ਤੋਂ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਮੌਂਟਰੀਆਲ ਤੋਂ ਉੱਥੇ ਗਿਆ ਸੀ।
ਕਿਰਤ-ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿਵਾਦ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜੋ ਕਿ ਪੂਰੇ 2004-05 ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਲੀਗ ਨੇ 2005-06 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਸਮੂਹਿਕ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਨਖਾਹ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। 2009 ਵਿੱਚ, ਐਨ.ਐਚ.ਐਲ ਸਪਾਂਸਰਸ਼ਿਪ, ਹਾਜ਼ਰੀ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦਰਸ਼ਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ ਉੱਚ ਦਰਜੇ ਦਾ ਅਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਸੀ।
ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਆਈਸ ਹਾਕੀ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ (ਆਈ.ਏ.ਐਚ.ਐਫ.) ਸਟੈਨਲੀ ਕੱਪ ਨੂੰ "ਖੇਡ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ" ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਮਝਦਾ ਹੈ। ਐਨ.ਐਚ.ਐਲ ਨੇ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਖਿੱਚਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 20 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀ ਹਨ। ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੇ ਨਾਲ ਕੈਨੇਡੀਅਨਾਂ ਨੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੇ ਬਹੁਮਤ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਟੀਮਾਂ
ਐਨ.ਐਚ.ਐਲ ਵਿੱਚ 31 ਟੀਮਾਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 24 ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਹਨ ਅਤੇ ਸੱਤ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਐਨਐਚਐਲ 31 ਟੀਮਾਂ ਨੂੰ ਦੋ ਕਾਨਫਰੰਸਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਦਾ ਹੈ: ਪੂਰਬੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਕਾਨਫਰੰਸ। ਹਰੇਕ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਨੂੰ ਦੋ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ: ਪੂਰਬੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ 16 ਟੀਮਾਂ (ਅੱਠ ਪ੍ਰਤੀ ਡਿਵੀਜ਼ਨ) ਹਨ, ਜਦਕਿ ਪੱਛਮੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ 15 ਟੀਮਾਂ (ਸੱਤ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਪ੍ਰੈਸਪੀਫਿਕ ਡਵੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਅੱਠ) ਹਨ। ਮੌਜੂਦਾ ਅਲਾਈਨਮੈਂਟ 2017-18 ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਐਨਐਚਐਲ ਟੀਮਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 2000-01 ਦੇ ਸੈਸ਼ਨ ਤੋਂ 30 ਟੀਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ ਰਹੀ ਜਦੋਂ ਮਿਨੀਸੋਟਾ ਵਾਈਲਡ ਅਤੇ ਕੋਲੰਬਸ ਬਲੂ ਜੈਕਟਾਂ 2017 ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈਆਂ। ਇਹ ਵਿਸਥਾਰ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਰਫਤਾਰ ਅਤੇ ਮੁੜ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸੀਮਤ ਰਿਹਾ ਐਨਐਚਐਲ ਨੇ 21 ਤੋਂ 30 ਟੀਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਨ ਲਈ 9 ਟੀਮਾਂ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਜਿਆਦਾਤਰ ਛੋਟੇ ਉੱਤਰੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ (ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਹਾਟਫੋਰਡ, ਕਿਊਬੈਕ) ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਗਰਮ ਮਹਾਂਨਗਰ ਖੇਤਰਾਂ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡੱਲਾਸ, ਫੀਨਿਕਸ) ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਟੀਮਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੀਆਂ। ਕਲੀਵਲੈਂਡ ਬੈਰਨਸ ਦੇ 1978 ਵਿੱਚ ਜੋੜ ਕੇ ਲੀਗ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸਮਝਿਆ। ਲੀਗ ਨੇ 17 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਵਿਜੇਂਸ ਗੋਲਡਨ ਨਾਈਟਸ ਦੇ ਨਾਲ 2017 ਵਿੱਚ 31 ਟੀਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ। 7 ਦਸੰਬਰ, 2017 ਨੂੰ, ਸੀਏਟਲ ਦੇ ਇੱਕ ਮਾਲਕੀਅਤ ਗਰੁੱਪ ਨੇ 32 ਵੀਂ ਟੀਮ ਬਣਨ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਸਥਾਰਤ ਫ੍ਰੈਂਚਾਈਜ਼ੀ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੱਤੀ।
ਫੋਰਬਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 2017 ਵਿੱਚ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੀਮਤੀ ਟੀਮਾਂ "ਮੂਲ ਛੇ" ਟੀਮਾਂ ਸਨ: ਨਿਊਯਾਰਕ ਰੇਂਜਰਾਂ ਦੀ ਤਕਰੀਬਨ 1.5 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ, ਟੋਰੰਟੋ ਮੈਪਲੇ ਲੀਫਜ਼ 1.4 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ, ਮੌਂਟਰੀਅਲ ਕੈਨਡੀਅਨਜ 1.25 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ, ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਬਲੈਕਹਾਕਸ $ 1 ਬਿਲੀਅਨ ਅਤੇ ਬੋਸਟਨ ਬਰੂਨਾਂ ਨੂੰ $ 890 ਮਿਲੀਅਨ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਅੱਠ ਐੱਨ ਐੱਚ ਐੱਲ ਐਲ ਕਲੱਬਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ।  ਐਨਐਚਐਲ ਟੀਮਾਂ ਕੈਨੇਡੀਅਨ-ਯੂਐਸ ਲਈ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਐਕਸਚੇਂਜ ਦਰ: ਟਿਕਟਾਂ ਤੋਂ ਮਾਲੀਆ, ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ, ਅਤੇ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਡਾਲਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਨੇਡਾ ਦੇ ਮੀਡੀਆ ਅਧਿਕਾਰ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪਦਮਾ ਸਚਦੇਵ
ਪਦਮਾ ਸਚਦੇਵ (ਜਨਮ: 17 ਅਪਰੈਲ 1940) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਵਿੱਤਰੀ ਅਤੇ ਨਾਵਲਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਡੋਗਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਆਧੁਨਿਕ ਕਵਿੱਤਰੀ ਹੈ।
ਉਹ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਲਿਖਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਕਈ ਕਵਿਤਾ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਮੇਰੀ ਕਵਿਤਾ ਮੇਰੇ ਗੀਤ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ 1971 ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਲ 2001 ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਅਤੇ ਸਾਲ 2007-08 ਵਿੱਚ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ 'ਕਬੀਰ ਸਨਮਾਨ' ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਪਦਮ ਸਚਦੇਵ ਦਾ ਜਨਮ ਪੁਰਮੰਡਲ, ਜੰਮੂ, ਵਿੱਚ 1940 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿਦਵਾਨ, ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਜੈ ਦੇਵ ਬਦੂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ 1947 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਦੌਰਾਨ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਪਦਮ ਸਚਦੇਵ ਨੇ 1966 ਵਿਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਡੋਗਰੀ ਕਵੀ ਵੇਦਪਾਲ ਦੀਪ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਸੰਗੀਤਕ ਜੋੜੀ “ਸਿੰਘ ਬੰਧੂ” ਦੇ ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਹ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
ਸਚਦੇਵਾ ਨੇ 1961 ਤੋਂ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ, ਜੰਮੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਘੋਸ਼ਣਾਕਰਤਾ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਸਿੰਘ ਬੰਧੂ ਸੰਗੀਤਕ ਜੋੜੀ ਦੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਗਾਇਕਾ ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਡਿਊਟੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੀ। ਅਗਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ, ਮੁੰਬਈ ਨਾਲ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਉਸ ਨੇ ਵੇਦ ਰਾਹੀ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ "ਪ੍ਰੇਮ ਪਰਬਤ" ਦੀ 1973 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਗੀਤ 'ਮੇਰਾ ਛੋਟਾ ਸਾ ਘਰ ਬਾਰ' ਦੇ ਬੋਲ ਲਿਖੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਜੈਦੇਵ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ 1978 ਦੀਆਂ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ "ਆਂਖੀ ਦੇਖੀ" ਦੇ ਦੋ ਗੀਤਾਂ ਦੇ ਬੋਲ ਲਿਖੇ, ਜਿਸ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਜੇਪੀ ਕੌਸ਼ਿਕ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਦੋਗਾਣਾ "ਸੋਨਾ ਰੇ, ਤੁਝੇ ਕੈਸੇ ਮਿਲੂ" ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ ਮੁਹੰਮਦ ਰਫ਼ੀ ਅਤੇ ਸੁਲੱਖਣ ਪੰਡਿਤ ਨੇ ਗਾਇਆ ਸੀ। ਯੋਗੇਸ਼ ਦੇ ਨਾਲ 1979 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸਹਿਸ ਦੇ ਗੀਤ ਵੀ ਲਿਖੇ, ਜਿਸ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਅਮੀਨ ਸੰਗੀਤ ਨੇ ਦਿੱਤਾ।ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ
ਪੁਸਤਕ-ਸੂਚੀ
Translations
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਡੋਗਰੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1940 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਲਾ ਹਫ਼ਤਾ 2021 ਵਿੱਚ ਸੋਧੇ ਗਏ ਲੇਖ
ਕਰਮਜੀਤ ਕਿਸ਼ਾਂਵਲ
ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਕਰਮਜੀਤ ਕਿਸ਼ਾਂਵਲ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਲੇਖਿਕਾ ਅਤੇ ਕਵਿਤਰੀ ਹੈ ਜਿਸਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਰੋੋਕਾਰ ਨਾਰੀ ਚਿੰਤਨ ਤੇ ਚੇਤਨਾ, ਵਰਤਾਰਿਆਂ ਦਾ ਮਾਨਸਿਕ, ਸਮਾਜਿਕ, ਰਾਜਨੀਤਕ, ਆਰਥਿਕ ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਹੈ।ਰੀੀ
ਰਚਨਾਵਾਂ
ਕਰਮਜੀਤ ਕਿਸ਼ਾਂਵਲ ਦੇ ਤਿੰਨ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋ ਚੁਕੇ ਹਨ।
ਸੰਪਾਦਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਇਸਤਰੀ ਦਿਹਾੜਾ 2016 ਐਡੀਟਾਥਨ
ਮੁਹੰਮਦ ਜ਼ਾਹਿਰ ਸ਼ਾਹ
ਮੁਹੰਮਦ ਜ਼ਾਹਿਰ ਸ਼ਾਹ (محمد ظاهرشاه, ; 16 ਅਕਤੂਬਰ 1914 – 23 ਜੁਲਾਈ 2007), ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦਾ ਆਖ਼ਰੀ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਸੀ ਜਿਸਨੇ 8 ਨਵੰਬਰ 1933 ਤੋਂ 17 ਜੁਲਾਈ 1973 ਤੱਕ ਰਾਜ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਗੱਦੀ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਦੋਸਤਾਨਾ ਸੰਬੰਧ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੀਤ ਯੁੱਧ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸਿਆਂ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਅਤੇ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਕੀਤਾ।
ਮੈਡੀਕਲ ਇਲਾਜ ਲਈ ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਜ਼ਾਹਿਰ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ 1973 ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੁਹੰਮਦ ਦਾਉਦ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਰਾਜਪਲਟਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਇੱਕ ਗਣਤੰਤਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।  ਉਹ 2002 ਤਕ ਰੋਮ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਲਾਵਤਨੀ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ, ਤਾਲਿਬਾਨ ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਅੰਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਪਰਤਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰ ਪਿਤਾ ਦਾ ਖ਼ਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਨੇ 2007 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤਕ ਰੱਖਿਆ ਸੀ।
ਪਰਿਵਾਰਕ ਪਿਛੋਕੜ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਜ਼ਾਹਿਰ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਜਨਮ 15 ਅਕਤੂਬਰ 1914 ਵਿੱਚ, ਕਾਬੁਲ, ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਮੁਹੰਮਦਜ਼ਾਈ ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਅਮਾਨੁੱਲਾ ਖਾਨ ਦੀ ਅਫਗਾਨ ਫੌਜ ਦੇ ਮੁਖ ਕਮਾਂਡਰ, ਮੁਹੰਮਦ ਨਾਦਿਰ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। 10 ਅਕਤੂਬਰ 1929 ਨੂੰ ਹਬੀਬੁਲਾ ਗਾਜ਼ੀ ਦੀ ਫਾਂਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਾਦਿਰ ਸ਼ਾਹ ਗੱਦੀ ਤੇ ਬੈਠਿਆ ਸੀ। ਮੁਹੰਮਦ ਜ਼ਾਹਿਰ ਦਾ ਪਿਤਾ, ਸਰਦਾਰ ਮੁਹੰਮਦ ਯੂਸਫ ਖਾਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਦੇਹਰਾਦੂਨ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ  ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਦੂਜੀ ਅੰਗਰੇਜ਼-ਅਫਗਾਨ ਜੰਗ ਦੇ ਬਾਅਦ ਜਲਾਵਤਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਨਾਦਿਰ ਸ਼ਾਹ,  ਅਮੀਰ ਦੋਸਤ ਮੁਹੰਮਦ ਖਾਨ ਸੌਤੇਲੇ ਭਰਾ ਸਰਦਾਰ ਸੁਲਤਾਨ ਮੁਹੰਮਦ ਖਾਨ ਤੇਲਾਈ ਦਾ ਉੱਤਰਅਧਿਕਾਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਦਾਦਾ ਮੁਹੰਮਦ ਯਾਹੀਆ ਖਾਨ  (ਆਮਿਰ ਯਾਕੂਬ ਖਾਨ ਦਾ ਸਹੁਰਾ) ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਹਕੂਮਤ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਇੰਚਾਰਜ ਸੀ ਜਿਸ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਗੰਦਮਕ ਦੀ ਸੰਧੀ ਸੀ।  1879 ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸਰ ਲੂਈ ਕਾਵਗਨਾਰੀ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਬਾਅਦ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯਾਕਬ ਖ਼ਾਨ, ਯਾਹੀਆ ਖਾਨ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦੋ ਬੇਟਿਆਂ ਮੁਹੰਮਦ ਯੂਸਫ਼ ਖ਼ਾਨ ਅਤੇ ਮੁਹੰਮਦ ਆਸਿਫ਼ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਬੰਦੀ ਬਣਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਅਮੀਰ ਅਬਦੁਰ ਰਹਿਮਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਸਾਲ (1901) ਦੌਰਾਨ ਦੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਬੁਲਾ ਲਿਆ। ਅਮੀਰ ਹਬੀਬੁੱਲਾ ਦੇ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੇ ਸਾਥੀ (ਮੁਸਾਹਿਬਾਨ) ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਜ਼ਾਹਿਰ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਕਾਬੁਲ ਦੇ ਹਬੀਬੀਆ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਿੱਖਿਆ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਰਾਜਦੂਤ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਥੇ ਉਸਨੇ ਪਾਸਚਰ ਸੰਸਥਾਨ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਮਾਂਟਪੇਲੀਅਰ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਾਪਸ ਪਰਤਿਆ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਚਾਚਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਫਰਾਤਫ਼ਰੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨਿਯੰਤ੍ਰਣ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਇਨਫੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਿਵੀ ਕੌਂਸਲਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। ਜ਼ਾਹਿਰ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਡਿਪਟੀ ਜੰਗੀ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਹੁਦਿਆਂ ਤੇ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਜ਼ਾਹਿਰ ਸ਼ਾਹ ਪਸ਼ਤੋ, ਫ਼ਾਰਸੀ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਹਿਰ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1914 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2007 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਸ਼ਤੂਨ ਲੋਕ
ਮਦਰ (1990 ਫਿਲਮ)
ਮਦਰ (Мать, ਗੁਰਮੁਖੀ: ਮਾਤ) 1990 ਗਲੇਬ ਪਾਨਫੀਲੋਵ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਸੋਵੀਅਤ ਡਰਾਮਾ ਫਿਲਮ ਹੈ। ਇਹਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਇਟਲੀ ਸਿਨਮੇ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਹੋਇਆ। ਇਹ 1990 ਕਾਨਜ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭੇਜੀ ਗਈ ਸੀ।
==ਹਵਾਲੇ==
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੋਵੀਅਤ ਫਿਲਮਾਂ
ਰਵਿੰਦਰ ਜੈਨ
ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਆ ਲਈ ਸੰਗੀਤ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਾਮਾਨੰਦ ਸਾਗਰ ਦਾ ਰਮਾਇਣ (1987) ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਸੰਗੀਤ ਹਿੰਦੂ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਕਲਾਵਾਂ ਵਿਚ ਪਾਏ ਯੋਗਦਾਨ ਬਦਲੇ ਉਸ ਨੂੰ 2015 ਵਿਚ ਗਣਤੰਤਰ ਦਾ ਚੌਥਾ-ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮੁਡਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਸਕੂਲ ਭੇਜਿਆ.।ਉਸ ਨੇ ਜੀ ਐਲ ਜੈਨ, ਜਨਾਰਧਨ ਸ਼ਰਮਾ ਅਤੇ ਨੱਥੂ ਰਾਮ ਵਰਗੇ ਸਟਾਲਵਰਟਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੰਗੀਤ ਦੀ  ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੇ ਵਿੱਚ ਹੀ, ਉਸਨੇ ਮੰਦਰਾਂ ਵਿਚ ਭਜਨ ਗਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
ਕਰੀਅਰ
ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਸੌਦਾਗਰ, ਚੋਰ ਮਚਾੲੇ ਸ਼ੋਰ, ਚੀਚੋਰ, ਗੀਤ ਗਾਤਾ ਚਲ, ਫਕੀਰਾ, ਅਣਖੀੳਂ ਕੇ ਝਾਰਖੋਂ ਸੇ, ਦੁਲਹਂ ਵਾਹੀ ਜੋ ਪਾਈ ਮਨ ਭ<a href="./ ਚੋਰ ਮਚਾਏ ਸ਼ੌਰ " rel="mw:WikiLink" data-linkid="42" data-cx="{&quot;adapted&quot;:false,&quot;sourceTitle&quot;:{&quot;title&quot;:&quot;Chor Machaye Shor&quot;,&quot;description&quot;:&quot;1974 film by Ashok Roy&quot;,&quot;pageprops&quot;:{&quot;wikibase_item&quot;:&quot;Q911026&quot;},&quot;pagelanguage&quot;:&quot;en&quot;},&quot;targetFrom&quot;:&quot;mt&quot;}" class="cx-link" id="mwEg" title=" ਚੋਰ ਮਚਾਏ ਸ਼ੌਰ ">ਏ</a>  ਪਹੇਲੀ, ਕੀ  ਜੱਸੋ ਕਰੋਪਤੀ ਪਤਨੀ ਔਰ ਵੋ, ਇਨਸਾਫ ਕਾ  ਤਾਰਾਜੁ  ਨਦੀਆ ਕੇ ਪਾਰ, ਰਾਮ ਤੇਰੀ ਗੰਗਾ ਮਾਈਲੀ ਅਤੇ ਹੇਨਾ । ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਗਾਉਣ ਲਈ ਯਸੂਦਾਸ ਅਤੇ ਹੇਮਲਟਾ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ।  ਉਸਨੇ ਬੰਗਾਲੀ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਸਮੇਤ ਵੱਖ ਵੱਖ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਧਾਰਮਿਕ ਐਲਬਮਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀਵਾਰਾਂ ਲਈ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ।ਰਾਮਾਨੰਦ ਸਾਗਰ ਦੀ ਰਮਾਇਣ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਬਣ ਗਿਆ।  ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹਨ - ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਅਲੀਫ ਲੈਲਾ, ਜੈ ਗੰਗਾ ਮਾਈਆ, ਜੈ ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ, ਸ਼੍ਰੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਮਹੇਸ਼, ਸਾਈਂ ਬਾਬਾ, ਜੈ ਮਾਂ ਦੁਰਗਾ, ਜੈ ਹਨੂੰਮਾਨ ਅਤੇ ਮਹਾਂ ਕਾਵਿ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਜੈਨ ਦਾ ਵਿਆਹ ਦਿਵਿਆ ਜੈਨ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਇਕ ਬੇਟਾ ਹੈ। 9 ਅਕਤੂਬਰ 2015 ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਕਈ ਅੰਗ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਅਵਾਰਡ
ਕਲਾਵਾਂ ਵਿਚ ਪਾਏ ਯੋਗਦਾਨ ਬਦਲੇ ਉਸ ਨੂੰ 2015 ਵਿਚ ਗਣਤੰਤਰ ਦਾ ਚੌਥਾ-ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 1985 ਵਿਚ ਰਾਮ ਤੇਰੀ ਗੰਗਾ ਮਾਈਲੀ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਸਰਬੋਤਮ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਰਵੀਂਦਰ ਜੈਨ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਕਈ ਹੋਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ।
ਵਿਰਾਸਤ
ਉਸ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਸਤੀਆਂ ਨੇ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ।. ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਹੁਪੱਖੀ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਲੜਾਈ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਲਈ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।"
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1944
ਈਰਾਨ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਰਹੱਦ
ਇਰਾਨ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਰਹੱਦ ( Persian  ;    ) ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੀਮਾ ਹੈ ਜੋ ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸੂਬੇ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਈਰਾਨੀ ਪ੍ਰਾਂਤ ਸਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਬਲੂਚੇਸਤਾਨ ਦੀ ਹੱਦਬੰਦੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਲੰਬਾਈ 909 km ਹੈ।
ਵਰਣਨ
thumb| ਇਰਾਨ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ [[ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ|ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਰਹੱਦਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਨਕਸ਼ਾ]] thumb| [[ਓਮਾਨ ਦੀ ਖਾੜੀ 'ਤੇ ਖਤਮ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਈਰਾਨ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਰਹੱਦ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਸਿਰੇ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਨਕਸ਼ਾ]] ਸਰਹੱਦ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਕੁਹ-ਏ-ਮਲਿਕ ਸਾਲੀਹ ਪਰਬਤ 'ਤੇ ਤਿਕੜੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸਿੱਧੀ ਰੇਖਾ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਪਹਾੜੀ ਪਹਾੜੀਆਂ, ਮੌਸਮੀ ਧਾਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਤਹਿਲਾਬ ਦਰਿਆ ਦੀ ਲੜੀ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਹੈਮੁਨ- ਦੇ ਨੇੜੇ-ਤੇੜੇ ਵੱਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਈ ਮਾਸ਼ਕਲ ਝੀਲ। ਸੀਮਾ ਫਿਰ ਸਿੱਧੀਆਂ ਰੇਖਾਵਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਰਾਹੀਂ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਕੁਝ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਸ਼ਕਿਲ ਨਦੀ ਤੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਇਹ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਚੱਲਦਾ ਹੈ, ਨਹੰਗ ਨਦੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜੋ ਇਹ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਹੰਗ ਨੂੰ ਛੱਡਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਓਮਾਨ ਦੀ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਗਵਾਦਰ ਖਾੜੀ ਤੱਕ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਹਾੜੀ ਪਹਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਸਿੱਧੀਆਂ ਰੇਖਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਆਧੁਨਿਕ ਸੀਮਾ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਟਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਖੇਤਰ ਜੋ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਰਸ਼ੀਆ (ਇਰਾਨ), ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰਿਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਾਮਰਾਜੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਲੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸੇ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਪਰਸ਼ੀਆ ਦੁਆਰਾ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਲਿਆਇਆ ਗਿਆ। 1871 ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ ( ਕਲਾਤ ਦੇ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ) ਅਤੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਆਪਣੀ ਆਪਸੀ ਸਰਹੱਦ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋਏ; ਇੱਕ ਸੀਮਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਖੇਤਰ ਦਾ ਸਰਵੇਖਣ ਕੀਤਾ ਪਰ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਸਰਹੱਦ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨਦੇਹੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਘੁਸਪੈਠ, ਸਰ ਰੌਬਰਟ ਗਰੋਵਸ ਸੈਂਡੇਮੈਨ ਦੇ ਅਧੀਨ, ਅਗਲੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ 1895-96 ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਥੰਮ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਟੀਕ ਸੀਮਾ ਨੂੰ ਸਹਿਮਤੀ ਅਤੇ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਕੁਝ ਮਾਮੂਲੀ ਅਲਾਈਨਮੈਂਟ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ 1905 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਾਂਝੀ ਸੰਧੀ ਦੁਆਰਾ ਸੁਲਝਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ
1947 ਵਿੱਚ, ਅੰਗਰੇਜ਼ ਚਲੇ ਗਏ, ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਮਿਲੀ। ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ 1958-59 ਵਿੱਚ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਕੇ, ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਪਿੰਗ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਥੰਮ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਸੀਮਾਬੱਧ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਆਪਸੀ ਸਰਹੱਦ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ।
ਈਰਾਨੀ ਫੈਂਸਿੰਗ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ (2011)
right|thumb| ਇਰਾਨ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਰਹੱਦ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਨਕਸ਼ਾ ਦੀ 3 ਫੁੱਟ (91.4 cm) ਮੋਟਾ ਅਤੇ 10 ਫੁੱਟ (3.05 ਮੀਟਰ) ਉੱਚੀ ਕੰਕਰੀਟ ਦੀ ਕੰਧ, ਸਟੀਲ ਦੀਆਂ ਡੰਡੀਆਂ ਨਾਲ ਮਜ਼ਬੂਤ, 700 ਤੱਕ ਫੈਲੇਗੀ ਤਫ਼ਤਾਨ ਤੋਂ ਮੰਡ ਤੱਕ ਫੈਲੀ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਸਰਹੱਦ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਵਪਾਰਕ ਲਾਂਘੇ ਅਤੇ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਵੱਡੇ ਮਿੱਟੀ ਅਤੇ ਪੱਥਰ ਦੇ ਬੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਡੂੰਘੇ ਟੋਏ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣਗੇ। ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪੁਲਿਸ ਨਿਰੀਖਣ ਟਾਵਰਾਂ ਅਤੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਲਈ ਕਿਲ੍ਹੇ-ਸ਼ੈਲੀ ਦੀਆਂ ਚੌਕੀਆਂ ਨਾਲ ਬਿੰਦੀ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਰਹੱਦੀ ਵਿਵਾਦ ਜਾਂ ਹੋਰ ਬੇਤੁਕੇ ਦਾਅਵੇ ਨਹੀਂ ਹਨ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ, "ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਕੋਈ ਰਾਖਵਾਂਕਰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਈਰਾਨ ਆਪਣੇ ਖੇਤਰ 'ਤੇ ਵਾੜ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ"।
ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਦੱਸਿਆ ਉਦੇਸ਼
ਇਹ ਕੰਧ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਰਹੱਦੀ ਲਾਂਘੇ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਬਣਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ, ਅਤੇ ਇਹ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲਿਆਂ ਦਾ ਜਵਾਬ ਵੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ 17 ਫਰਵਰੀ, 2007 ਨੂੰ ਈਰਾਨ ਦੇ ਸਰਹੱਦੀ ਕਸਬੇ ਜ਼ਹੇਦਾਨ ਵਿੱਚ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਈਰਾਨੀ ਰੈਵੋਲਿਊਸ਼ਨਰੀ ਗਾਰਡ ਦੇ ਨੌਂ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਸਮੇਤ 13 ਲੋਕ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਬੁਲਾਰਾ ਤਸਨੀਮ ਅਸਲਮ ਨੇ ਵਾੜ ਅਤੇ ਬੰਬ ਧਮਾਕੇ ਵਿਚਾਲੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਬੰਧ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਈਰਾਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਤੇ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਲਗਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਰੁਕਾਵਟ ਪ੍ਰਤੀ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖੇਤਰ 'ਚ ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਕੰਡਿਆਲੀ ਤਾਰ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸੂਬਾਈ ਅਸੈਂਬਲੀ ਵਿੱਚ ਕੰਧ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕੰਧ ਬਲੋਚ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰੇਗੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਭਾਈਚਾਰਾ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੋਰ ਵੰਡਿਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਵਪਾਰਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਨੇਤਾ ਕਚਕੋਲ ਅਲੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਬਲੋਚਾਂ ਨੂੰ ਭਰੋਸੇ 'ਚ ਨਹੀਂ ਲਿਆ, ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਕਿ ਕੰਧ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਤੁਰੰਤ ਬੰਦ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ, ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੂੰ ਬਲੋਚ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ।.
ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕੰਡਿਆਲੀ ਤਾਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ (2019)
2019 'ਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀ ਆਪਣੀ ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਵਾੜ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਮਈ 2019 ਵਿੱਚ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀ ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਵਾੜ ਲਗਾਉਣ ਲਈ 18.6 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦੇ ਫੰਡਾਂ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ।
ਸਤੰਬਰ 2021 ਵਿੱਚ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਸਰਹੱਦੀ ਵਾੜ ਲਈ $58.5 ਮਿਲੀਅਨ ਵਾਧੂ ਫੰਡ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤੇ।
2021 ਦੇ ਅੱਧ ਤੱਕ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ 46% ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਵਾੜ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦਸੰਬਰ 2021 ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਾੜ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ
ਜਨਵਰੀ 2022 ਤੱਕ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ 80% ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਵਾੜ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬਾਕੀ ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਵੀ ਵਾੜ ਲਗਾਈ ਜਾਵੇਗੀ।
ਬਾਰਡਰ ਕ੍ਰਾਸਿੰਗ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ, ਸਰਹੱਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਲਈ ਫਰੰਟੀਅਰ ਕੋਰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ, ਈਰਾਨੀ ਰੈਵੋਲਿਊਸ਼ਨਰੀ ਗਾਰਡ ਸਰਹੱਦ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਜਮੇ ਨੂੰ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ
ਉੱਤਰੀ ਜ਼ੋਨ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਕੇਂਦਰ
ਨਾਰਥ ਜ਼ੋਨ ਕਲਚਰਲ ਸੈਂਟਰ ਜਾਂ ਐਨਜ਼ੈੱਡਸੀਸੀ ਪਟਿਆਲਾ, ਕਲਾ, ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ, ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਸਾਂਭਣ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਸੱਤ ਖੇਤਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲਾ ਹੈ।
ਨਾਰਥ ਜ਼ੋਨ ਕਲਚਰਲ ਸੈਂਟਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦਾ ਐਲਾਨ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਹੁਸੈਨੀਵਾਲਾ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ 23 ਮਾਰਚ 1985 ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦੌਰੇ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।
1505
1505 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1500 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਘਟਨਾ
ਮਿਤੀ ਪਤਾ ਨਹੀਂ– ਸਪੇਨ ਦੇ ਖੋਜੀ ਜੂਆਨ ਡੇ ਬਰਮੂਡੇਜ਼ ਨੇ ਬਰਮੂਡਾ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ।
ਰਾਮ ਨਾਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ
ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਨਾਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ (15 ਅਪਰੈਲ 1914 - 8 ਮਾਰਚ 2009) ਡੋਗਰੀ ਕਵੀ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਵਿਦਵਾਨ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਡੋਗਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਉਥਾਨ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਸਦਕਾ "ਡੋਗਰੀ ਦਾ ਪਿਤਾ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਡੋਗਰੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1914 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2009
ਮਦਰ (1955 ਫਿਲਮ)
ਮਦਰ (Мать, ਗੁਰਮੁਖੀ: ਮਾਤ) 1956 ਮਾਰਕ ਡੋਨਸਕੋਏ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਸੋਵੀਅਤ ਡਰਾਮਾ ਫਿਲਮ ਹੈ। ਇਹ 1956 ਕਾਨਜ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭੇਜੀ ਗਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੋਵੀਅਤ ਫਿਲਮਾਂ
ਕਾਂਸੀ ਯੁੱਗ
ਕਾਂਸੀ ਯੁੱਗ ਉਸ ਕਾਲ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਤਾਂਬੇ ਅਤੇ ਉਹਦੇ ਟੀਨ ਨਾਲ਼ ਰਲ਼ਾ ਕੇ ਬਣੀ ਧਾਤ ਕਾਂਸੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਇਤਹਾਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਯੁੱਗ ਪੱਥਰ ਯੁੱਗ ਅਤੇ ਲੋਹਾ ਯੁੱਗ ਵਿਚਕਾਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਪੱਥਰ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਧਾਤ ਦਾ ਨੂੰ ਖਾਣਾਂ ਤੋਂ ਕੱਢ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਕਾਂਸੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਲੋਹੇ ਦੀ ਖੋਜ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਲੋਹਾ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਤਾਂਬਾ, ਕਾਂਸੀ ਅਤੇ ਲੋਹੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮਨੁੱਖ ਕਈ ਹੋਰ ਠੋਸ ਧਾਤਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਸਿੱਖ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮੌਜੂਦਗੀ
thumb|ਕਾਂਸੀ ਯੁੱਗ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਅਤੇ ਜ਼ੇਵਰ
ਕਦੀਮ ਪੂਰਬ ਕਰੀਬ ਕਦੀਮ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਯੁੱਗ ਦਾ ਦੋਰਾਨੀਆ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ:
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਿਹਾਸਕ ਯੁੱਗ
ਅਯੋਧਿਆ ਪ੍ਰਸਾਦ ਉਪਾਧਿਆਏ
ਅਯੋਧਿਆ ਪ੍ਰਸਾਦ ਸਿੰਘ ਉਪਾਧਿਆਏ ਹਰਿਔਧ (15 ਅਪਰੈਲ 1865-16 ਮਾਰਚ 1947) ਹਿੰਦੀ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਹੈ। ਇਹ ਹਿੰਦੀ ਸਾਹਿਤ ਸਮੇਲਨ ਦੇ ਸਭਾਪਤੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮੇਲਨ ਦੁਆਰਾ ਵਿਦਿਆਵਾਚਸਪਤੀ ਦੀ ਉਪਾਧਿ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਿਯ ਪਰਵਾਸ ਹਰਿਔਧ ਜੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗਰੰਥ ਹੈ। ਇਹ ਹਿੰਦੀ ਖੜੀ ਬੋਲੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਮੰਗਲਾਪ੍ਰਸਾਦ ਇਨਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਕਵੀ
ਲੱਲ ਕਲਾਂ
ਲੱਲ ਕਲਾਂ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਸਮਰਾਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ ਸਿੱਧੂ
ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ ਸਿੱਧੂ (ਬਠਿੰਡਾ, 30 ਅਕਤੂਬਰ 1981) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ ਹੈ। ਉਸਨੇ 2006 ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਗੇਮਜ਼ ਵਿੱਚ ਤੇਜਸਵਨੀ ਸਾਵੰਤ ਦੇ ਨਾਲ ਮਹਿਲਾ 10 ਮੀਟਰ ਏਅਰ ਰਾਈਫਲ (ਪੇਅਰਜ਼) ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸਨੇ 2008 ਦੇ ਬੀਜਿੰਗ ਦੇ ਸਮਰ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ 10 ਮੀਟਰ ਏਅਰ ਰਾਈਫਲ ਅਤੇ 50 ਮੀਟਰ ਰਾਈਫਲ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਅਹੁਦਿਆਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗਿਤਾ ਲੜੀ। ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਵਨੀਤ ਦੀਆਂ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਹਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ ਸਿੱਧੂ [[ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ|ਪੰਜਾਬ] ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਐਸ.ਐਸ.ਪੀ. ਬਣਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਓਲੰਪੀਅਨ ਬਣ ਗਈ। ਉਹ ਤੀਜੀ ਓਲੰਪੀਅਨ ਹੈ ਜੋ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਐਸ.ਐਸ.ਪੀ. ਬਣੀ ਹੈ।
ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ
ਅਗਸਤ 2006 ਵਿਚ, ਜ਼ਾਗਰੇਬ (ਕਰੋਸ਼ੀਆ) ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ 49 ਵੀਂ ਵਿਸ਼ਵ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਲਈ ਓਲੰਪਿਕ ਕੋਟਾ ਜਿੱਤਣਾ, ਉਹ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ 2008 ਬੀਜਿੰਗ, ਚਾਈਨਾ ਵਿੱਚ ਕੋਟਾ ਸਥਾਨ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਛੇਵੀਂ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣ ਗਈ। 2006 ਦੀਆਂ ਦੋਹਾ (ਕਤਰ) ਵਿਖੇ 15 ਵੀਆਂ ਏਸ਼ਿਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ 11 ਵੀਂ ਏਸ਼ਿਆਈ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਅਤੇ ਏ.ਆਈ.ਐਸ.ਐਲ. ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਕੱਪ II ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦਾ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਦੀ ਲੰਬੀ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਦਿ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ, ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸਨੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਅਤੇ ਕੌਮੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਰਜਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੋਨੇ ਦੇ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤੇ ਸਨ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਚਾਂਦੀ ਅਤੇ ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸਨੇ 12 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 2006 ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ 400 ਵਿੱਚੋਂ 397 ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਲਈ ਓਲੰਪਿਕ ਕੋਟਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ ਹੈ ਜੋ 2008 ਵਿੱਚ ਬੀਜਿੰਗ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਅਤੇ ਏਸ਼ਿਆਈ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, 29 ਅਗਸਤ 2008 ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਪਾਟਿਲ ਦੁਆਰਾ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਰਜੁਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਜੀਵਨੀ
1981 ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਅਵਨੀਤ ਨੇ ਬਠਿੰਡਾ ਵਿੱਚ ਸੈਂਟ ਜੋਸੇਫ ਦੀ ਕਾਨਵੈਂਟ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 2001 ਵਿੱਚ ਦਸ਼ਮੇਸ਼ ਗਰਲਜ਼ ਕਾਲਜ, ਬਾਦਲ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਛੇ ਸਾਲ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ 2006, ਮੇਲਬੋਰਨ (ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ) ਵਿਖੇ ਆਯੋਜਿਤ 18 ਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸਨੇ 2001 ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸ. ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਦੇ ਜੱਦੀ ਪਿੰਡ ਦਾਸਮੇਸ਼ ਗਰਲਜ਼ ਕਾਲਜ, ਬਾਦਲ ਤੋਂ ਬੈਚਲਰ ਇਨ ਕੰਪਿਊਟਰ ਐੱਪਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ ਡਿਗਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ 2005 ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਕੌਮੀ ਅਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ 60 ਦੇ ਕਰੀਬ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਮੈਨੇਜਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਬਠਿੰਡਾ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗ੍ਰਹਿ ਰਾਜ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਡਿਪਟੀ ਸੁਪਰਿਨਟੇਨਡੇਂਟ ਆਫ ਪੁਲਿਸ (ਡੀ.ਐਸ.ਪੀ) ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਉਹ ਸਾਬਕਾ ਭਾਰਤੀ ਹਾਕੀ ਕਪਤਾਨ ਰਾਜਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਵਿਆਹੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਬੱਚਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1981 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਔਰਤ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼
ਤਾਓ ਆਫ਼ ਫਿਜ਼ਿਕਸ
ਤਾਓ ਆਫ਼ ਫਿਜ਼ਿਕਸ, ਅਮਰੀਕੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਫ਼ਰਿਟਜੋਫ਼ ਕਾਪਰਾ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੁਸਤਕ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1975 ਵਿੱਚ ਬਰਕਲੇ, ਕੈਲਿਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਸ਼ੰਭਾਲਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੈਸਟਸੈਲਰ ਸੀ, ਅਤੇ 23 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 43 ਸੰਸਕਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਚੌਥਾ ਸੰਸਕਰਨ 2000 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਰਬੀ ਰਹੱਸਵਾਦੀ ਫਲਸਫੇ ਦੀਆਂ ਕਈ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਆਧੁਨਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਬਹੁਤ ਕਰੀਬ ਹਨ।
ਕਾਪਰਾ ਨੇ 1972 ਵਿੱਚ ਵਰਨਰ ਹਾਇਜ਼ਨਬਰਗ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਸਨੇ ਹੇਠ ਦਿੱਤੇ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ:
"ਮੈਂ ਹਾਇਜ਼ਨਬਰਗ ਨਾਲ ਕਈ ਵਾਰ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕੀਤੇ. ਮੈਂ ਉਸ ਸਮੇਂ [1972 ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ] ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਕਈ ਵਾਰ ਮਿਊਨਿਖ ਵਿੱਚ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਖਰੜਾ ਦਿਖਾਇਆ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਓਪਨ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕੀ ਗੱਲਾਂ ਦੱਸੀਆਂ ਜੋ ਮੇਰੇ ਖਿਆਲ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਤੌਰ ਤੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀਆਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੇ ਉਹ ਕਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਮਾਨਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਕੁਆਂਟਮ ਸਿਧਾਂਤ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀਤਾਂ ਉਹ ਭਾਸ਼ਣ ਦੇਣ ਭਾਰਤ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਟੈਗੋਰ ਦਾ ਮਹਿਮਾਨ ਰਿਹਾ। ਉਸਨੇ ਟੈਗੋਰ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਦਰਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਗੱਲਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਹਾਇਜ਼ਨਬਰਗ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਦਦ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿਖਾਇਆ ਕਿ ਕੁਆਂਟਮ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਾਰੇ ਨਵੇਂ ਵਿਚਾਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇੰਨੇ ਅਨੋਖੇ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਉਸਨੂੰ ਸਮਝ ਆਈ ਕਿ ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਸਮੁੱਚਾ ਸਭਿਆਚਾਰ ਸੀ ਜੋ ਐਨ ਸਮਾਨ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਧਾਰਨੀ ਸੀ। ਹਾਇਜ਼ਨਬਰਗ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਗੱਲ ਉਸ ਲਈ ਬੜੀ ਇਮਦਾਦੀ ਸੀ। ਨੀਲਸ ਬੋਹਰ ਨੂੰ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਤਜਰਬਾ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਚੀਨ ਗਿਆ ਸੀ।"
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਿਤਾਬਾਂ
ਸਭਿਆਚਾਰ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸ
ਇਤਿਹਾਸ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਅਹਿਮ ਤੱਤ ਹੈ।ਹਰ ਸਭਿਆਚਾਰ ਆਪਣੇ ਸਮਾਜਕ ਵੇਗ ਦੀ ਉਪਜ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸੰਦਰਭ ਤੋਂ ਨਿਰਲੇਪ ਰੂਪ ਵਜੋਂ ਗ੍ਹਹਿਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸਗੋਂ ਇਸ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਨੁਭਵ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।[1]ਇਤਿਹਾਸ ਮਾਨਵੀ ਜੀਵਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਘਟਨਾਵਾਂ ਸਖਸ਼ੀਅਤਾਂ ਅਤੇ ਵਰਤਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਾਲਕ੍ਮਿਕ ਤਰਤੀਬ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਸਧਾਰਨ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸ ਬੀਤ ਚੁੱਕੇ ਜਾਂ ਬੀਤ ਚੁੱਕੀਆਂ ਵਰਣਨ ਯੋਗ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਸੰਦਰਭ ਸਹਿਤ ਵਿਚਰਨ ਜਾਂ ਸੰਭਾਲਣ ਦਾ ਉਪਰਾਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਹਰ ਇੱਕ ਵਰਤਾਰੇ ਦਾ ਜਨਮਣਾ,ਵਿਗਸਣਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕ੍ਰਮ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਪਰੰਤੂ ਸਮੁੱਚੇ ਸਮਾਜਿਕ ਪਰਿਪੇਖ ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸ ਉਸ ਸਮੁੱਚੇ ਕਰਮ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਗੁਜਰ ਚੁੱਕੇ ਦਾ ਲੇਖਾਂ ਜੋਖਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਕਲਪਿਤ ਵਰਤਾਰੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਤਾਂ ਹੀ ਕਿਸੇ ਘਟਨਾ ਦੇ ਵਾਪਰਨ ਸੰਬੰਧੀ ਕਿਸੇ ਕਿਆਸ ਅਰਾਈ ਦੀ ਗੁੰਜਾਇਸ਼ ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਸਗੋਂ ਇਤਿਹਾਸ ਤਾਂ ਕੌੜੇ ਕਠੋਰ ਸੱਚ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦਾ ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਸਪੁਰਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। [2]ਇਤਿਹਾਸ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਪਰੰਪਰਾ ਅਤੇ ਨਵੀਨਤਾ ਦੇ ਦਵੰਦਾਤਮਿਕ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਇਸ ਲਈ ਹਰ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਉਸਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਜੋ ਵਿਭਿੰਨ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪੜਾਵਾਂ ਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।[3] ਇਤਿਹਾਸ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ, ਸਥਿਤੀ ਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿਚਲੀ ਅੰਤਰ ਵੇਦਨਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਨ ਵੱਲ ਰੁਚਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਜਦ ਕਿ ਸਭਿਆਚਾਰ ਆਪਣੇ ਸਮਕਾਲੀ ਸਮੇਂ ਦਾ ਭਾਵ ਬੋਧ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਸਗੋਂ ਇਹ ਉਸਦਾ ਸੰਵੇਦਨਾਤਮਿਕ ਚਿਤਰ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਇਸ ਤਰਾਂ ਸਭਿਆਚਾਰ ਸਮਾਜ ਦਾ ਸੰਵੇਦਨਾਤਮਿਕ ਚਿਤਰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪ੍ਰਤੀਕਾਇਆ ਵੀ ਹੈ।ਇਤਿਹਾਸ ਕਦੇ ਕਦੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਮਾਪਦੰਡ ਦੀਆਂ ਤਣੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਇਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕਸਦਾ ਹੈ।ਇਥੇ ਆ ਕੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਵਿਦਰੋਹੀ ਸੁਰ ਸਿਆਸਤ ਅਤੇ ਸੱਤਾ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਤੋਂ ਆਕੀ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਲੀਹੇ ਤੁਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।[4] ਸਿੰਘਾਂ ਤੇ ਫਿਰੰਗੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲੜਾਈਆਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਹੱਤਵ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ।ਸਮੁੱਚੇ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਅਤੇ ਬਰਤਾਨਵੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਨੂੰ ਮੁੱਠੀ ਭਰ ਸਿੱਖ ਫੌਜ ਨੇ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਰਾ ਦਿਤਾ ਸੀ।ਇਹ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸੱਚ ਹੈ ਪਰ ਜਿਵੇਂ ਖਾਲਸਾ ਫੌਜ ਜਿੱਤ ਕੇ ਵੀ ਹਾਰ ਦੀ ਨਮੋਸ਼ੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਈ ਸੀ ਇਹ ਵੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਘਟਨਾ ਹੈ।ਪਹਾੜਾਂ ਸਿੰਘ ਤੇ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਗਦਾਰੀ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਛੁਪੀ ਨਹੀਂ।ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਰਾਜ ਚੌਹਾਨ ਦੀ ਜਿੱਤ ਨੂੰ ਹਾਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਣ ਵਾਲਾ ਜੈਚੰਦ ਵੀ ਉਸੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।ਲੋਕ ਉਸੇ ਨੂੰ ਨਾਇਕ ਜਾਂ ਖਲਨਾਇਕ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦੇ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।ਘਟਨਾ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਇਤਿਹਾਸ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਚੰਗੇ ਜਾਂ ਬੁਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਾ ਨਿਤਾਰਾ ਸਭਿਆਚਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਇਉਂ ਸਭਿਆਚਾਰ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੋਵੇਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਗਹਿਰੇ ਰਿਸ਼ਤਾ ਸੰਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਥੱਲੇ ਤੱਕ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।ਦੋਵੇਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਵੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਖਿੱਤੇ ਦੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਉਸਦੇ ਸਹੀ ਪਿਛੋਕੜ ਅਤੇ ਬਣਤਰ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਉਜਾਗਰ ਕਰਨ ਲਈ ਇਤਿਹਾਸ ਹੀ ਨਿਰਮਾਣਕਾਰੀ ਸਿੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਜਿਵੇਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਿਛੋਕੜ ਇਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲੇ ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥ ਰਿਗਵੇਦ ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੱਕ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਦਾ ਹੈ।ਜਿਸ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ ਨੇ ਕਾਵਿਬੱਧ ਕੀਤਾ ਹੈ।ਤੇਰੀ ਤਹਿਜੀਬ ਕਦੀਮੀ ਹੈ,ਇਕ ਧੁੰਦਲੀ ਜਿਹੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ। ਕੁਦਰਤ ਪੰਘੂੜਾ ਘੜਿਆ ਸੀ,ਤੈਨੂੰ ਰਿਸ਼ੀਆ ਅਵਤਾਰਾ ਦਾ। ਸੂਫੀਆਂ,ਸ਼ਹੀਦਾ,ਭਗਤਾਂ ਦਾ, ਬਲਬੀਰਾ ਸਤੀਆਂ ਨਾਰਾਂ ਦਾ। [5]
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਭਿਆਚਾਰ
1506
1506 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1500 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਸਮਰਾਏ (ਬਲਾਕ ਰੁੜਕਾ ਕਲਾਂ)
ਸਮਰਾਏ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਰੁੜਕਾ ਕਲਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮਨਮੀਤ ਭੁੱਲਰ
ਮਨਮੀਤ ਸਿੰਘ ਭੁੱਲਰ (1 ਮਾਰਚ 1980 - 23 ਨਵੰਬਰ 2015) ਇੱਕ ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਅਲਬਰਟਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਹ ਪ੍ਰੋਗਰੈਸਿਵ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੈਲਗਰੀ-ਗ੍ਰੀਨਵੇ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਸੀ।  2011 ਤੋਂ  2015 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਗਰੈਸਿਵ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਹਾਰ ਹੋਣ ਤੱਕ, ਉਸਨੇ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਗਰੈਸਿਵ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਕਾਕਸ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਇੱਕ ਚੜ੍ਹਦੇ ਤਾਰੇ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਭੁੱਲਰ ਦੀ 23 ਨਵੰਬਰ 2015 ਨੂੰ  ਇੱਕ ਕਾਰ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਭੁੱਲਰ ਦਾ ਜਨਮ ਕੈਲਗਰੀ ਵਿੱਚ ਪੈਨਬ੍ਰੁਕ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਵਿੱਚ 1 ਮਾਰਚ, 1980  ਹੋਇਆ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਵ੍ਹਾਈਟਹਾਰਨ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਿਆ। ਜਿਥੇ ਉਸ ਨੇ ਮੁੱਖ ਜੱਜ ਮਿਲਵੈਨ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਐਨੀ ਗੇਲ ਜੂਨੀਅਰ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਮਨਮੀਤ ਫਿਰ ਲੈਸਟਰ ਬੀ ਪੀਅਰਸਨ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਜਾ ਲੱਗਿਆ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਸਕੂਲ ਦੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਟੀਮ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।
ਵਿਦਿਆ
ਭੁੱਲਰ ਨੇ 2005 ਵਿੱਚ ਐਥਾਬਾਸਕਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ   ਆਰਟਸ ਦੀ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਬੈਚਲਰ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ।  ਭੁੱਲਰ ਆਪਣੀ ਪੋਸਟ-ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਮਾਊਂਟ ਰਾਇਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। 2011 ਵਿੱਚ, ਭੁੱਲਰ ਨੇ ਵਿੰਡਸਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਬੈਚਲਰ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ
ਮਨਮੀਤ ਜਲਦ ਹੀ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਗਿਆ। ਭੁੱਲਰ ਇੰਸਪਾਇਰ, ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਸੰਗਠਨ ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੀ। ਭੁੱਲਰ ਨੇ ਕੈਲਗਰੀ ਵਿੱਚ ਭੁੱਖ ਭਜਾਓ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਤਾਲਮੇਲ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕੈਲਗਰੀ ਸਿਹਤ ਖੇਤਰ ਦੇ ਤਰਫੋਂ ਪੈਸਾ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਲੰਟੀਅਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ। ਭੁੱਲਰ ਨੇ ਇਸ ਸਮੇਂ ਹੋਰ ਨੌਜਵਾਨ ਗਰੁੱਪਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਭੁੱਲਰ ਨੂੰ ਅਲਬਰਟਾ ਸੈਂਟੇਨੀਅਲ ਮੈਡਲ, ਸੈਂਟੇਨੀਅਲ ਤਗ਼ਮਾ, ਅਤੇ ਐਥਾਬਾਸਕਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਐਵਾਰਡ ਮਿਲੇ। ਭੁੱਲਰ ਅਲਬਰਟਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਈਸਟ ਕੈਲਗਰੀ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਵਕੀਲ ਰਿਹਾ।
ਸਿਆਸੀ ਜੀਵਨ
ਭੁੱਲਰ ਰਿਕ ਡੀ ਓਰਮੈਨ, ਕੈਲਗਰੀ-ਮੋਂਟਰੋਜ਼ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਧਾਇਕ, ਦੀ ਮੁੜ-ਚੋਣ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਕੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੋਇਆ।  ਆਪਣੀ ਪੋਸਟ-ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ, ਭੁੱਲਰ 2003 ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰੈਸਿਵ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਪਾਰਟੀ ਲਈ ਜਿਮ ਪ੍ਰੇਂਟਿਸ ਦੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਸੀ।
ਭੁੱਲਰ ਫਿਰ ਜਿਮ ਪ੍ਰੇਂਟਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਦ ਉਹ ਕੈਲਗਰੀ ਸੈਂਟਰ-ਨਾਰਥ ਤੋਂ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਸੀ, ਅਲਬਰਟਾ ਅਤੇ ਰਾਜਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਖੇਤਰੀ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।
ਭੁੱਲਰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕੈਲਗਰੀ-ਮੋਂਟਰੋਜ਼ ਦੇ ਹਲਕੇ ਵਿੱਚ 2008 ਸੂਬਾਈ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਖੜਾ ਹੋਇਆ। ਉਮਰ ਦੇ 28ਵੇਂ ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਅਲਬਰਟਾ ਦੀ 27ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਿਆ।  ਉਹ 12 ਮਾਰਚ, 2008 ਨੂੰ ਤਕਨੀਕੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਸੰਸਦੀ ਸਹਾਇਕ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਸਦੀ ਸਹਾਇਕ ਜਾਂ ਸਕੱਤਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦਾ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਬਣ ਗਿਆ।   ਜਨਵਰੀ 2010 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨਗਰ ਪਾਲਿਕਾ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦਾ ਸੰਸਦੀ ਸਹਾਇਕ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਲਬਰਟਾ ਦਾ ਸੇਵਾ ਮੰਤਰੀ
12 ਅਕਤੂਬਰ  2011 ਨੂੰ ਭੁੱਲਰ ਅਲਬਰਟਾ ਦੇ ਸਰਵਿਸ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਕੈਬਨਿਟ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਪਦ ਰੱਖਣ ਪਹਿਲਾ ਪਗੜੀਧਾਰੀ ਸਿੱਖ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਸ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਵਿਚ, ਭੁੱਲਰ ਨੇ ਸੂਬੇ ਰਜਿਸਟਰੀ ਏਜੰਟਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਅਲਬਰਟਾ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਸਰਕਾਰੀ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਮੋਹਰੀ ਖਪਤਕਾਰ ਵਕੀਲ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ "ਆਖਰੀ ਮੀਲ" ਖ਼ਤਮ ਦਾ ਜਿਸਨੇ ਉੱਚ-ਰਫਤਾਰ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਨਾਲ ਅਲਬਰਟਾ ਦੇ 98% ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ, ਅਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਵਰਤੋਂਕਾਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੌਮੀ ਵਾਇਰਲੈੱਸ ਕੋਡ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਸੀਆਰਟੀਸੀ ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਪਾਉਣ ਲਈ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭੁੱਲਰ ਨੂੰ ਵੀ 2012 ਵਿੱਚ ਅਲਬਰਟਾ ਦੇ ਹੜ੍ਹ ਦੇ ਬਾਅਦ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾਉਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬੇਈਮਾਨ ਠੇਕੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਧਰਨ ਦੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ   ਅਤੇ ਕੰਡੋਮੀਨੀਅਮ ਮਾਲਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਝਗੜਾ ਸੁਲਝਾਊ ਸਿਸਟਮ ਸਮੇਤ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੰਡੋਮੀਨੀਅਮ ਐਕਟ ਲਈ ਬੁਨਿਆਦੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸ਼ੋਭਾ ਖੱਟੀ।
ਮਾਨਵ ਸੇਵਾ ਮੰਤਰੀ
13 ਦਸੰਬਰ 2013 ਨੂੰ ਭੁੱਲਰ ਨੂੰ ਤਰੱਕੀ ਦੇ ਕੇ ਮਾਨਵੀ ਸੇਵਾ ਮੰਤਰੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਖਰਚ ਪੱਖੋਂ ਤੀਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦਾ ਅਤੇ 4000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਦਾ ਇੰਚਾਰਜ ਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਅਲਬਰਟਾ ਦੇ ਬੱਚਾ ਦਖਲ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਫਿਕਸ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਉਸ ਨੇ ਸਿਸਟਮ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਤਜਰਬੇ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਤਾਕਤਵਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਕੀਤਾ, ਬੱਚਾ ਦਖਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਮਦਦ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤੇ, ਬਾਲ ਸੈਕਸ ਸੰਬੰਧੀ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਉੱਪਰ ਪਹਿਲੇ ਅਲਬਰਟਾ ਮੰਤਰੀ ਫੋਰਮ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਦੇਖਭਾਲ ਲੋੜੀਂਦੇ ਹਰ ਬੱਚੇ ਲਈ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਲੱਭਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮੁਹਿੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
ਵਿਰੋਧ
ਭੁੱਲਰ ਸਿਰਫ 10 ਪ੍ਰੋਗਰੈਸਿਵ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਜੋ 5 ਮਈ 2015 ਨੂੰ ਹੋਈ ਸੂਬਾਈ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਜਿੱਤ ਕੇ ਆਏ ਸਨ ਜਦ ਕਿ ਪ੍ਰੇਂਟਿਕ ਸਰਕਾਰ ਇਹ ਚੋਣ ਹਾਰ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤਕ ਅਲਬਰਟਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ।
ਮੌਤ
23 ਨਵੰਬਰ 2015 ਨੂੰ ਕੁਈਨ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈੱਥ II ਰਾਜਮਾਰਗ 'ਤੇ ਕੈਲਗਰੀ ਤੋਂ ਐਡਮਿੰਟਨ ਨੂੰ ਗੱਡੀ ਤੇ ਜਾਂਦਿਆਂ,  ਭੁੱਲਰ ਰੈੱਡ ਡੀਅਰ, ਅਲਬਰਟਾ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਇੱਕ ਟੱਕਰ ਵਿੱਚ ਉਲਝੇ ਡਰਾਈਵਰ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਰੁਕਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਖੁਦ ਬਾਅਦ ਘਾਤਕ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਦ ਭੁੱਲਰ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜੀ ਉਤਰਦੇ ਕੰਟਰੋਲ ਖ਼ੋ ਚੁੱਕੇ ਇੱਕ ਮੋਟਰ ਵਾਹਨ ਨਾਲ ਟੱਕਰ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਸਿੱਖ
ਜੂਲੀ ਕਵਨੇਰ
ਜੂਲੀ ਦਬੋਰਾਹ ਕਵਨੇਰ (ਜਨਮ 7 ਸਤੰਬਰ,1950) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਕਾਮੇਡੀਅਨ ਹੈ। ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਵੈਲਰੀ ਹਾਰਪਰ ਦੇ ਪਾਤਰ ਬ੍ਰੇਂਦਾ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਹਸਾਉਣਾ ਵਾਲੇ ਸੀਰੀਅਲ ਰੋਦੋ ਲਈ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਆਈ। ਇਸ ਕਾਮੇਡੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਬਕਾਇਦਾ ਸਹਾਇਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਵਜੋਂ ਅਦਾਕਾਰੀ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਪ੍ਰਾਇਮ ਟਾਈਮ ਏਮੇ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ। ਐਨੀਮੇਟਡ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੀ ਮਰਜ ਸਿੰਪਸਨ ਵਿੱਚ ਅਵਾਜ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1950 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਅਲ ਫਜ਼ਲ (ਅਖ਼ਬਾਰ)
ਅਲ-ਫਜ਼ਲ (ਉਰਦੂ الفضل) ਅਹਿਮਦੀਆ ਮੁਸਲਿਮ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਬਾਕਾਇਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਹੈ। ਇਹ ਉਰਦੂ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਕਾਦੀਆਂ ਵਿੱਚ 1913 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਅਖ਼ਬਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਫਿਰ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਅਤੇ ਫਿਰ 1935 ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 1947 ਤਕ ਇਹ ਕਾਦੀਆਂ ਅਤੇ ਫਿਰ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ 1954 ਤਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਰੱਬਵਾਹ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਅਖ਼ਬਾਰ ਲਗਭਗ ਸਦੀ ਤੋਂ ਸਾਰਿਆਂ ਖਾਲਿਫ਼ਾ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼, ਨਿਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਐਲਾਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਅਲ-ਫਜ਼ਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਹਿਕਮੇ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੀ ਜਿਸਨੇ 1984 ਵਿੱਚ ਅਖਬਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਨੂੰ ਕਈ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਮਿਸ਼ਨ
ਅਹਿਮਦੀਆ ਮੁਸਲਿਮ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਅਖਬਾਰ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਨੈਤਿਕ ਪਰਵਰਿਸ਼, ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਇਸ ਲਹਿਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਇੱਕ ਸਾਧਨ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ.
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਹੁੰਚ
ਯੁਨਾਈਟਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ, ਅਲ ਫਜ਼ਲ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੇਵਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾ 7 ਜਨਵਰੀ 1994 ਨੂੰ ਰਕੀਮ ਪ੍ਰੈਸ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਹ ਔਨਲਾਈਨ ਵੀ ਉਪਲਬਧ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਉਰਦੂ ਅਖ਼ਬਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਰਕਾਬ ਗੰਜ ਸਾਹਿਬ
thumb|ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਰਕਾਬ ਗੰਜ ਸਾਹਿਬ, ਦਿੱਲੀ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਰਕਾਬ ਗੰਜ ਸਾਹਿਬ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੰਸਦ ਭਵਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ 1783 ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੁੱਖੀ ਬਘੇਲ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਲੀ ਉੱਪਰ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਣਵਾਇਆ। ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦੇ ਹੁਕਮ 'ਤੇ 11 ਨਵੰਬਰ, 1675 ਈ: ਨੂੰ ਚਾਂਦਨੀ ਚੌਕ ਵਿਖੇ ਜੱਲਾਦ ਜਲਾਲਦੀਨ ਨੇ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਸੀਸ ਧੜ ਨਾਲੋਂ ਅਲੱਗ ਕਰਕੇ ਸ਼ਹੀਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਰਾਏਸੀਨਾ ਹਿੱਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪੁਰਾਣੇ ਰਾਏਸੀਨਾ ਪਿੰਡ (ਵਰਤਮਾਨ ਪੰਡਿਤ ਪੰਤ ਮਾਰਗ) ਵਿੱਚ 12 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ।
ਇਹ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਦਿੱਲੀ ਗੁਰੁਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਲਈ ਘਰ ਵਾਂਗ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਗੁਰੂ ਤੇਗ਼ ਬਹਾਦਰ ਜੀ  ਨੂੰ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦੇ ਹੁਕਮ 'ਤੇ ਸ਼ਹੀਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਸ਼ਹੀਦ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦੇਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦਾ ਇਹ ਵੀ ਹੁਕਮ ਸੀ ਕਿ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਦੇਹ ਦੇ ਚਾਰ ਟੁਕੜੇ ਕਰ ਕੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਲਟਕਾ ਦਿਤੇ ਜਾਣ ਪਰ ਹਨੇਰਾ ਪੈ ਚੁੱਕਾ ਹੋਣ ਕਰ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਇਸ ਹੁਕਮ 'ਤੇ ਅਮਲ ਨਾ ਹੋ ਸਕਿਆ | ਉਧਰ ਭਾਈ ਜੈਤਾ, ਭਾਈ ਨਾਨੂ ਰਾਮ, ਭਾਈ ਤੁਲਸੀ ਤੇ ਭਾਈ ਊਦਾ ਨੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਸੀਸ ਚੁਕ ਕੇ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਤਰਕੀਬ ਘੜੀ। ਭਾਈ ਜੈਤਾ ਆਪਣੀ ਟੋਕਰੀ ਸਿਰ 'ਤੇ ਚੁਕ ਕੇ ਲੈ ਗਿਆ ਅਤੇ ਰਾਤ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਸੀਸ ਚੁਕ ਲਿਆਇਆ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ (ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸਹੁਰਾ) ਭਾਈ ਲੱਖੀ ਰਾਏ ਵਣਜਾਰਾ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਭਾਈ ਨਿਗਾਹੀਆ, ਹੇਮਾ ਤੇ ਹਾੜੀ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ, ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਧੜ ਚੁਕ ਲਿਆਂਦਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਅੰਦਰ ਹੀ ਧੜ ਦਾ ਸਸਕਾਰ ਕਰ ਦਿਤਾ। ਇਸ ਥਾਂ 'ਤੇ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਰਕਾਬ ਗੰਜ ਸਾਹਿਬ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ।
ਦਿੱਲੀ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ 1984 ਸਿੱਖ ਵਿਰੋਧੀ ਕਤਲੇਆਮ ਵਿਚ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਿਖਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਇੱਕ ਯਾਦਗਾਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਦਿੱਲੀ ਉੱਚ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਵਿਚਾਰ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1783 ਦੇ ਅਦਾਰੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਕਿਰਤ ਸ਼ਕਤੀ
ਕਿਰਤ ਸ਼ਕਤੀ (ਜਰਮਨ Arbeitskraft; ਫਰਾਂਸੀਸੀ: force de travail) ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਸੰਕਲਪ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਮਾਰਕਸ ਨੇ ਪੂੰਜੀਵਾਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੀ ਆਪਣੀ ਆਲੋਚਨਾ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ। ਉਹ ਕਿਰਤ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਉਤਪਾਦਕ ਸ਼ਕਤੀ ਸਮਝਦਾ ਸੀ। ਕਿਰਤ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਸਰਲ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਕਿਰਤ-ਯੋਗਤਾ, ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕਿਰਤ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਵਜੂਦ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਐਪਰ, ਇਸਨੂੰ ਵਸਤਾਂ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਸਾਧਨਾਂ ਨਾਲ ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਉੱਤੇ ਜੁਟਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਸਦੇ ਇਤਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਨੇਕ ਰੂਪ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ।
ਤ੍ਰਿਧਾ ਚੌਧਰੀ
ਤ੍ਰਿਧਾ ਚੌਧਰੀ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Tridha Choudhury) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਿੰਦੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਅਤੇ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕਲੀਨ ਐਂਡ ਕਲੀਅਰ ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਫਰੈਸ਼ਫੇਸ 2011 ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ 2013 ਵਿੱਚ ਮਿਸ਼ਾਵਰ ਰਾਵਸ਼ਯੋ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਸ਼੍ਰੀਜੀਤ ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ ਦੀ ਲੜੀ ਦਹਲੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਜਿਸਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 14 ਮਾਰਚ 2016 ਨੂੰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਨਵੀਨਤਮ ਕੰਮ ਆਨੰਦ ਤਿਵਾੜੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਬੰਦਿਸ਼ ਡਾਕੂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਝਾਅ ਦੁਆਰਾ ਆਸ਼ਰਮ ਹੈ। \
2020 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਪ੍ਰਾਈਮ ਵੀਡੀਓ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਬੰਦਿਸ਼ ਬੈਂਡਿਟਸ ਅਤੇ ਐਮਐਕਸ ਪਲੇਅਰ ਅਸਲ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਆਸ਼ਰਮ '  ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਚੌਧਰੀ ਦਾ ਜਨਮ ਕੋਲਕਾਤਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਐਮਪੀ ਬਿਰਲਾ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਹਾਇਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਸਕਾਟਿਸ਼ ਚਰਚ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਮੀਡੀਆ
ਚੌਧਰੀ ਨੂੰ 2020 ਵਿੱਚ ਦ ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੀ "ਸਭ ਤੋਂ ਮਨਭਾਉਂਦੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ" ਵਿੱਚ 13ਵੇਂ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages using infoboxes with thumbnail images
ਪਾਰੋ, ਭੂਟਾਨ
ਪਾਰੋ ਇੱਕ ਕਸਬਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਭੂਟਾਨ ਵਿੱਚ ਪਾਰੋ ਘਾਟੀ ਕੋਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪਾਰੋ ਦੇ ਕੋਲ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਕਸਬਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਕਸਬੇ ਦਾ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕਈ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵੀ ਪਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਵੀ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਂਮ 'ਪਾਰੋ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ' ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੂਟਾਨ ਦੀਆਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਥਾਵਾਂ
ਦੀਪਾ ਦਾਸਮੁਨਸੀ
ਦੀਪਾ ਦਾਸਮੁਨਸੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 15ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਰਾਏਗੰਜ (ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ) ਤੋਂ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਮਈ 2014 ਤੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਸ਼ਹਿਰੀ ਵਿਕਾਸ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਰਹੀ ਹੈ।
ਆਰੰਭਕ ਜੀਵਨ
ਦਾਸਮੂਨਸੀ ਦਾ ਜਨਮ 15 ਜੁਲਾਈ 1960 ਨੂੰ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਬੇਨੋ ਘੋਸ਼ ਅਤੇ ਦੁਰਗਾ ਘੋਸ਼ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ 15 ਅਪ੍ਰੈਲ 1994 ਨੂੰ ਪ੍ਰਿਆ ਰੰਜਨ ਦਾਸਮੂਨਸੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਬੇਟਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਵਿਦਿਅਕ ਯੋਗਤਾ ਐਮ.ਏ. (ਡਰਾਮੇਟਿਕਸ) ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇਕੋਲਕਾਤਾ ਦੀ ਰਬਿੰਦਰਾ ਭਾਰਤੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਪਦਵੀ
1. 2006-2009 ਤੱਕ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ
2. 2009-2014 ਤੱਕ 15ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ
3 31 ਅਗਸਤ 2009, ਪਰਸੋਨਲ ਕਮੇਟੀ, ਲੋਕ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ, ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਨਿਆਂ ਦੀ ਮੈਂਬਰ
4. 28 ਅਕਤੂਬਰ, 2012, ਸ਼ਹਿਰੀ ਵਿਕਾਸ ਕੇਂਦਰੀ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ
ਸਾਹਿਤਕ, ਕਲਾਤਮਕ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ
1984 ਤੋਂ ਸਟੇਜ ਪਰਫਾਰਮਰ, ਟੀਵੀ ਆਰਟਿਸਟ, ਪੁਸ਼ਾਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ, ਆਰਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ (ਟੀ ਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ਅਤੇ ਛੋਟੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ) ਰਹੀ।
ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਕਲੱਬ
ਦਿੱਲੀ ਮਹਿਲਾ ਫੁਟਬਾਲ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ
ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲਿਸਟ ਅਤੇ ਥੀਏਟਰ 'ਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤੇ।
ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ
ਉਹ 2006 ਵਿੱਚ ਗੋਲਪੋਖਰ (ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ) ਤੋਂ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਰਾਜ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। 2009 ਵਿੱਚ, ਉਹ 15ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਪਰਸੋਨਲ, ਪਬਲਿਕ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ, ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਨਿਆਂ ਬਾਰੇ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਹ ਕੇਂਦਰੀ ਸ਼ਹਿਰੀ ਵਿਕਾਸ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਰਹੀ।
ਉਸ ਨੇ ਬੇਘਰੇ ਸਟ੍ਰੀਟ ਬੱਚਿਆਂ, ਅਪਾਹਜ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਆਦਿਵਾਸੀ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।