cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਛੱਲਾ
ਦੂਸਰੇ ਬਿਰਤਾਂਤ ਅਨੁਸਾਰ ਸਵਾਰੀਆਂ ਦੇ ਵਾਸਤੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਛੱਲੇ ਦਾ ਆਪਣੇ ਸਨੇਹੀ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਵਾਅਦਾ ਵੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਪਿਓ ਦੀ ਗੈਰ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਬੇੜੀ ਦਰਿਆ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਗਿਆ। ਉਸਦਾ ਸਨੇਹੀ ਦਰਿਆ ਪਾਰ ਉਸਦੀ ਮੁਹੱਬਤ ਨੂੰ ਨਾ ਮਿਲਾਉਣ ਤੇ ਉਸਦੇ ਸਿਰ ਚੜ੍ਹ ਮਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ:
ਫਜ਼ਲ ਜੱਟ ਅਤੇ ਅਲੀ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਗਾਏ ਕੁਝ ਬੰਦਾਂ ਦੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਦਾ ਵੀ ਫਰਕ ਹੈ। ਫਜ਼ਲ ਜੱਟ 'ਛੱਲਾ ਬੇੜੀ ਪੂਰ ਏ' ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਭਾਵ ਦੁਨਿਆਵੀ ਮੇਲ ਬੇੜੀ ਦੇ ਪੂਰ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿੰਝਣ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਵਰਗਾ ਮੇਲ ਹੈ ਅਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣ ਦਾ ਸਬੱਬ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ। ਇੱਥੇ ਅਲੀ ਭਰਾ 'ਛੱਲਾ ਬੇਰੀਂ ਬੂਰ ਏ' ਗਾਉਦੇ ਹਨ ਭਾਵ ਛੱਲੇ ਦੀ ਉਮਰ ਕੱਚੀ ਸੀ ਉਸਨੇ ਹਾਲੇ ਫੁੱਲ ਤੋਂ ਫਲ਼ ਬਣਨਾ ਸੀ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫੈਜ਼ਲ ਜੱਟ 'ਛੱਲਾ ਨੌ ਨੌ ਖੇਵੇ' ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਭਾਵ ਕੀਮਤੀ ਮੇਵਿਆਂ ਦੀ ਲੱਪ ਤੋਂ ਹੈ ਅਤੇ ਅਲੀ ਭਰਾ ਇੱਥੇ 'ਛੱਲਾ ਨੌ ਨੌ ਥੇਵੇ' ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਥੇਵਾ ਮੁੰਦਰੀ ਦਾ ਨਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਭਾਵ ਪੁੱਤਰ ਕੀਮਤੀ ਨਗੀਨੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਫਰਕ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਆਸ਼ਿਕ ਜੱਟ ਅਤੇ ਅਲੀ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਛੱਲੇ ਦੇ ਬਿਰਤਾਂਤ ਘੋਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਸ਼ਿਕ ਜੱਟ ਨੇ ਇਸ ਦਾਸਤਾਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਰੂਪ ਦੇ ਕੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਗਾ ਕੇ ਛੱਲੇ ਦਾ ਮੁੱਢ ਬੰਨ੍ਹਿਆ। ਫਿਰ ਇਨਾਇਤ ਅਲੀ ਅਤੇ ਸ਼ੌਕਤ ਅਲੀ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ। ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਛੱਲੇ ਦੇ ਡੁੱਬ ਜਾਣ ਦੀ ਘਟਨਾ ਸਤਲੁਜ ਦੇ ਹਰੀਕੇ ਪੱਤਣ ਦੀ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਝੱਲਾ ਹੋਇਆ ਜੱਲਾ ਦਰਿਆਵਾਂ ਕੰਢੇ ਘੁੰਮਦਾ-ਘੁੰਮਦਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਜਾ ਵੱਸਿਆ ਹੋਵੇ। ਆਸ਼ਿਕ ਜੱਟ ਅਤੇ ਫਜ਼ਲ ਜੱਟ ਦੇ ਜੱਦੀ ਪੁਸ਼ਤੀ ਲੋਕ ਦਾਸਤਾਨ ਗਾਇਕ ਹੋਣ ਨਾਤੇ ਅਤੇ ਅਲੀ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਜੱਲੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਨਾਲ ਜੁੜਦੇ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਗਾਏ ਛੱਲੇ ਹੀ ਅਸਲ ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਮੰਨੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਿਸਨੇ ਵੀ ਛੱਲਾ ਗਾਇਆ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਕਰਕੇ ਹੀ ਗਾਇਆ। ਪ੍ਰਦੇਸੀ ਸੱਜਣ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਵਜੋਂ 'ਛੱਲਾ ਮੇਰਾ ਜੀ ਢੋਲਾ' ਕਰਕੇ ਟੱਪਿਆਂ ਅਤੇ ਦੋਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੁਣਨ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਪ੍ਰੰਤੂ ਅਸਲ ਛੱਲਾ ਪਰਿਵਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ, ਵਿਛੋੜਿਆਂ ਅਤੇ ਦੁਖਾਂਤਾਂ ਦੀ ਦਰਦ ਭਰੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਦੁਆਵਾਂ ਮੰਗਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਪਿਓ ਤੋਂ ਉਸਦਾ ਪੁੱਤ ਨਾ ਵਿਛੜੇ, ਕਦੇ ਬਚਪਨ ਮਾਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਕਦੇ ਕੋਈ ਧੀ ਯਤੀਮ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਤੇ ਮਾੜਾ ਵਕਤ ਨਾ ਆਵੇ, ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮੁਹੱਬਤ ਤੋਂ ਦੂਰ ਨਾ ਰਹਿਣਾ ਪਵੇ ਅਤੇ ਰੱਬ ਸਭ ਨੂੰ ਔਲਾਦ ਬਖ਼ਸ਼ੇ।
18 ਮਈ 2019 ਦੇ “ ਪੰਜਾਬੀ ਟਿ੍ਰਬਿਊਨ “ ਅਖਬਾਰ ਵਿੱਚ “ ਸੁਖਵੀਰ ਸਿੰਘ ਕੰਗ “ਦਾ ਛਪਿਆ ਲੇਖ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਕੌਣ ਸੀ ਇਹ ਛੱਲਾ ?..ਕੀ ਕਹਾਣੀ ਸੀ ਛੱਲੇ ਦੀ..?
ਗੁਰਦਾਸ ਮਾਨ ਤੇ ਛੱਲਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਤਕਰੀਬਨ-ਤਕਰੀਬਨ ਸਾਰੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨੇ ਗਿਆ ਹੈ ਉਸ ਛੱਲੇ ਦੀ ਦੁੱਖ ਭਰੀ ਦਾਸਤਾਨ ਸ਼ਾਇਦ ਤੁਸੀਂ ਨਾ ਸੁਣੀ ਹੋਵੇ… ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਛੱਲੇ ਨਾਲ ਦਿਲੀਂ ਸਾਂਝ ਹੈ ਸਾਇਦ ਹੀ ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਪੰਜਾਬੀ ਹੋਵੇ ਜਿਸਨੇ ਆਪਣੀ ਜਿੰਦਗੀ(Life) ਚ’ ਕਦੇ ਛੱਲਾ ਨਾ ਗੁਣਗੁਨਾਇਆ ਹੋਵੇ| ਪਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਲੋਕ ਹੋਣਗੇ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਛੱਲੇ ਦੇ ਪਿਛੋੜਕ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਹੋਵੇਗਾ….… ਕੌਣ ਸੀ ਇਹ ਛੱਲਾ ??..ਕੀ ਕਹਾਣੀ ਸੀ ਛੱਲੇ ਦੀ..???
”ਛੱਲਾ” ਇੱਕ ਪਿਓ ਪੁੱਤ ਦੀ ਦਾਸਤਾਨ ਹੈ|ਜੱਲਾ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਮਲਾਹ ਹਰੀਕੇ ਪੱਤਣ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਰੱਬ ਨੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਨਿਵਾਜਿਆ ਸੀ| ਜੱਲੇ ਮਲਾਹ ਨੇ ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਛੱਲਾ ਰੱਖਿਆ ਸੀ| ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਜੱਲੇ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਬੜੇ ਲਾਡਾਂ (cuddle) ਨਾਲ ਪਾਲਿਆ| ਜਦ ਛੱਲਾ ਛੋਟਾਸੀ ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਮਰ ਗਈ | ਜੱਲਾ ਮਲਾਹ (boatman) ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਤੇ ਲੈ ਜਾਂਦਾ|ਇੱਕ ਦਿਨ ਛੱਲੇ ਨੂੰ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਜਦ ਜੱਲਾ ਮਲਾਹ ਕੰਮ ਤੇ ਗਿਆ ਤਾਂ ਜੱਲੇ ਮਲਾਹ ਦੀ ਸਿਹਤ ਖਰਾਬ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਸਵਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਬੇੜੀ (boat)’ਚ ਬਿਠਾਕੇ ਦੂਸਰੀ ਪਾਰ ਲਿਜਾਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ|ਸਵਾਰੀਆਂ ਕਹਿਣ ਲੱਗੀਆਂ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਕਹਿ ਦੇ ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਦੁਸਰੇ ਪਾਸੇ ਛੱਡ ਆਵੇਗਾ|
ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਜੱਲਾ ਮੰਨਿਆ ਨਹੀਂ ਪਰ ਸਾਰਿਆਂ ਦੇ ਜੋਰ ਪਾਉਣ ਤੇ ਜੱਲੇ ਮਲਾਹ ਨੇ ਛੱਲੇ ਨੂੰ ਬੇੜੀ ਲਿਜਾਣ ਲਈ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਸਾਰੇ ਬੇੜੀ ਚ’ ਸਵਾਰ ਹੋਕੇ ਦਰਿਆ ‘ਚ ਚਲੇ ਗਏ| ਛੱਲਾ ਚਲਾ ਤਾਂ ਗਿਆ ਲੇਕਿਨ ਕਦੇ ਵਾਪਿਸ ਨਹੀਂ ਮੁੜਿਆ| ਸਤਲੁਜ ਤੇ ਬਿਆਸ ‘ਚ ਪਾਣੀ ਬਹੁਤ ਚੜ ਗਿਆ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋੜ ਕੇ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਲੈ ਗਿਆ |ਜੱਲੇ ਮਲਾਹ ਨੂੰ ਉਡੀਕਦੇ -ਉਡੀਕਦੇ ਨੂੰ ਦਿਨ ਢਲ ਗਿਆ| ਪਿੰਡ ਵਾਲੇ ਵੀ ਆ ਗਏ ਅਤੇ ਛੱਲੇ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਲੱਗ ਗਏ ਕਈ ਦਿਨਾ ਤੱਕ ਲੱਭਦੇ ਰਹੇ ਪਰ ਛੱਲਾ ਨਾ ਮਿਲਿਆ | ਪੁੱਤ ਦੇ ਵਿਛੋੜੇ ਵਿੱਚ ਜੱਲਾ ਮਲਾਹ ਪਾਗਲ ਹੋ ਗਿਆ |ਉਹ ਨਦੀ ਕਿਨਾਰੇ ਗਾਉਂਦਾ ਫਿਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ…”” ਛੱਲਾ ਮੁੜਕੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ, ਰੋਣਾ ਉਮਰਾਂ ਦਾ ਪਾਇਆ, ਮੱਲਿਆ ਮੁਲਕ(country) ਪਰਾਇਆ ….ਜਦ ਜੱਲੇ ਮਲਾਹ ਨੂੰ ਛੱਲੇ ਦੀ ਮਾਂ ਚੇਤੇ ਆਉਂਦੀ ਤਾਂ ਉਹ ਸੋਚਦਾ ਕਿ ਕਾਸ਼ ਉਹ ਜਿਉਂਦੀ ਹੁੰਦੀ ਤਾਂ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਛੱਲੇ ਨੂੰ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣਾ ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਪੁੱਤ ਅੱਜ ਜਿੰਦਾ ਹੋਣਾ ਸੀ ਤੇ ਉਹ ਰੋਂਦਾ- ਰੋਂਦਾ ਗਾਉਣ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ,,
ਗੱਲ ਸੁਣ ਛੱਲਿਆ ਕਾਵਾਂ, ਮਾਵਾਂ ਠੰਡੀਆਂ ਛਾਵਾਂ।
ਜੱਲਾ ਪਾਣੀ ਚ’ ਹੱਥ ਮਾਰਦਾ ਤੇ ਲੋਕ ਪੁੱਛਦੇ ਕਿ ਜੱਲਿਆ ਕੀ ਲੱਭਦਾ ਏਂ…? ਤਾਂ ਜੱਲਾ ਕਹਿੰਦਾ…
ਛੱਲਾ ਨੌ-ਨੌ ਖੇਵੇ, ਪੁੱਤਰ ਮਿੱਠੜੇ ਮੇਵੇ। ਅੱਲਾ (God) ਸਭ ਨੂੰ ਦੇਵੇ।
ਰਾਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਤਾਂ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਜੱਲਿਆ ਘਰ ਨੂੰ ਚਲਾ ਜਾ ਤਾਂ ਜੱਲਾ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ
ਛੱਲਾ ਬੇੜੀ ਦਾ ਪੂਰ ਏ, ਵਤਨ ਮਾਹੀਏ ਦਾ ਦੂਰ ਏ, ਜਾਣਾ ਪਹਿਲੇ ਪੂਰ ਏ।
ਇਸ ਤਰਾਂ ਜੱਲਾ ਮਲਾਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਦੀ ਯਾਦ ਚ’ ਆਪਣੀ ਜਿੰਦਗੀ ਗੁਜ਼ਾਰਦਾ ਰਿਹਾ| ਫਿਰ ਉਹ ਹਰੀਕੇ ਤੋਂ ਗੁਜਰਾਤ (ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਚਲਾ ਗਿਆ| ਆਪਣੀਜਿੰਦਗੀ ਦੇ ਕੁੱਝ ਸਾਲ ਜੱਲੇ ਨੇ ਗੁਜਰਾਤ ਚ’ਬਿਤਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ| ਅੱਜ ਵੀ ਗੁਜਰਾਤ (ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਚ ਉਸਦੀ ਸਮਾਧੀ ਬਣੀ ਹੋਈਹੈ।
ਇਸੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ 21 ਸਤੰਬਰ 2013 ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਅਖਬਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰਬਚਨ ਸਿੰਘ ਵਿਰਦੀ ਜੀ ਦਾ ਇੱਕ ਖੋਜ ਭਰਪੂਰ ਲੇਖ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਥੇ ਪੋਸਟ ਕਰਨ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
‘ਛੱਲਾ’
=== ‘ਛੱਲੇ’ ਦੇ ਸਰਸਰੀ ਜਿਹੇ ਅਰਥ ਕਰਦਿਆਂ ਇਹ ਸਾਨੂੰ ਹੱਥ ਦੀ ਉਂਗਲੀ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਚਾਂਦੀ ਜਾਂ ਸੋਨੇ ਦਾ ਗਹਿਣਾ ਹੀ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪੁੱਤ-ਮੋਹ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ‘ਛੱਲਾ’ ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਨਾਇਕ ਪਾਤਰ ਹੈ। ਛੱਲੇ ਨੂੰ ਜਨਾਬ ਸ਼ੌਕਤ ਅਲੀ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਲਮਬੱਧ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਅਨਾਇਤ ਅਲੀ ਸਨ – ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨਾਮਵਰ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਨਕਾਰ। ===
ਪੰਜਾਬੀ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਗਾਇਨ ਵਿਧਾ ਹੈ ‘ਛੱਲਾ’ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਮਵਰ ਗਾਇਕਾਂ ਨੇ ਗਾ ਕੇ ਚੰਗਾ ਨਾਮਣਾ ਖੱਟਿਆ ਹੈ। ‘ਛੱਲੇ’ ਦੇ ਸਰਸਰੀ ਜਿਹੇ ਅਰਥ ਕਰਦਿਆਂ ਇਹ ਸਾਨੂੰ ਹੱਥ ਦੀ ਉਂਗਲੀ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਚਾਂਦੀ ਜਾਂ ਸੋਨੇ ਦਾ ਗਹਿਣਾ ਹੀ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪੁੱਤ-ਮੋਹ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ‘ਛੱਲਾ’ ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਨਾਇਕ ਪਾਤਰ ਹੈ। ਇਸ ਛੱਲੇ ਨੂੰ ਜਨਾਬ ਸ਼ੌਕਤ ਅਲੀ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਲਮਬੱਧ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਅਨਾਇਤ ਅਲੀ ਸਨ। ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨਾਮਵਰ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਨਕਾਰ ਸਨ। ਛੱਲੇ ਦੀ ਅਸਲ ਕਹਾਣੀ ਕੁਝ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇਸ਼ ਅੰਦਰ ਝਨਾਂ (ਚਨਾਬ) ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਵਸਿਆ ਹੋਇਆ ਗੁਜਰਾਤ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਕਾਫ਼ੀ ਵਸੋਂ ਝਨਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਵੀ ਵਸਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਲਈ ਕੋਈ ਪੁਲ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਦਰਿਆ ਪਾਰ ਜਾਣ ਲਈ ਕੇਵਲ ਬੇੜੀ ਤੇ ਮਲਾਹ ਹੀ ਜ਼ਰੀਆ ਬਣਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਸਵੇਰ ਵੇਲੇ ਹੀ ਇੱਥੇ ਕਈ ਮਲਾਹ ਆ ਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਬੇੜੀਆਂ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਲਾ ਦਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਲੋੜਵੰਦ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਰਿਆ ਪਾਰ ਕਰਾਉਣ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਮਿਥੀ ਗ਼ਰੀਬੀ-ਦਾਹਵੇ ਦੀ ਆਪਣੀ ਮਜ਼ਦੂਰੀ, ਕਿਰਾਏ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਸੂਲ ਕਰ ਕੇ ਆਪਣਾ ਨਿਰਬਾਹ ਕਰਦੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੇੜੀ, ਛੱਲੇ ਨਾਮਕ ਮੁੰਡੇ ਦੇ ਪਿਓ ਦੀ ਵੀ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਅਸਲ ਨਾਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ, ਜੱਲਾ ਹੀ ਆਖ ਕੇ ਬੁਲਾਉਂਦੇ। ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤ, ਛੱਲੇ ਨੂੰ ਵੀ, ਇਹ ਨਾਂ ਦਰਿਆ ਦੀਆਂ ਛੱਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਸਭ ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ ‘ਛੱਲਾ’ ਕਹਿ ਕੇ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਗ਼ਰੀਬ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਬੁਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਕਦੇ ਬੁਰਾ ਨਾ ਮਨਾਉਂਦੇ। ਛੱਲਾ ਤੇ ਜੱਲਾ ਪਿਓ-ਪੁੱਤ ਦਾ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰ ਸੀ। …ਕਦੀ-ਕਦੀ, ਗੁੱਸੇ-ਰਾਜ਼ੀ ਵੀ ਹੋ ਜਾਇਆ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਪਿਓ-ਪੁੱਤ ਦਾ ਇਹ ਗਿਲ੍ਹਾ ਥੋੜ੍ਹਚਿਰਾ ਹੀ ਹੁੰਦਾ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਜਾਨ ਛਿੜਕਦੇ ਸਨ। ਛੱਲਾ ਉਸ ਦਾ ਇਕਲੌਤਾ ਪੁੱਤ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਬੁਢਾਪੇ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਘਰ ਦਾ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਰੋਸ਼ਨ ਚਿਰਾਗ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਓ ਦਾ ਸਭ ਕੁਝ। ਛੱਲੇ ਨੂੰ ਉਸ ਦਾ ਅੱਬਾ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਲੈ ਜਾਇਆ ਕਰਦਾ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਸ਼ਤੀ ਚਲਾਉਣ ਦੇ ਗੁਰ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਤਾਂ ਕਿ ਸਮਾਂ ਆਏ ਤੇ ਉਹ ਮਾਹਿਰ ਮਲਾਹ ਬਣ ਕੇ ਉਸ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਸੰਭਾਲਣਯੋਗ ਬਣ ਸਕੇ। ‘ਛੱਲਾ’ ਸੋਲ੍ਹਾਂ-ਸਤਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦਾ ਇੱਕ ਸੋਹਣਾ-ਸੁਨੱਖਾ ਗੱਭਰੂ ਸੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ ਗੁਜਰਾਤ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੀ ਮਲਕੋਵਾਲੀ ਪਿੰਡ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਬੋਲ-ਬਾਣੀ ਹੋਣ ’ਤੇ ਛੱਲੇ ਦਾ ਅੱਬਾ ਉਸ ਨੂੰ ਬੇੜੀ ਸੌਂਪ ਕੇ ਮਲਕੋਵਾਲੀ ਪਿੰਡ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਾਂਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਛੱਲੇ ਨੂੰ ਹਦਾਇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਸਵਾਰੀਆਂ ਲੱਦਣ ਅਤੇ ਦਰਿਆ ਵਿੱਚ ਬੇੜੀ ਠੇਲ੍ਹਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾ ਕਰੇ। ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਕੇ ਉਹ ਆਪ ਸਭ ਸੰਭਾਲ ਲਵੇਗਾ। ਉਸ ਦਾ ਬਾਪ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤ ਅਜੇ ਸਵਾਰੀਆਂ ਦਾ ਪੂਰ ਢੋਅ ਕੇ ਬੇੜੀ ਚਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਹਿਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਤਫ਼ਾਕਵੱਸ ਉਸ ਦਿਨ ਦਰਿਆ ਕੰਢੇ ਸਵੇਰੇ-ਸਵੇਰੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਮਲਾਹ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਰੋਕਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਹ ਪਿਤਾ ਦੀ ਗ਼ੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਦਾ ਲਾਭ ਉਠਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਕਿਸੇ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਸਨੇਹੀ ਨੂੰ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਮਿਲਣ ’ਤੇ ਦਰਿਆਓਂ ਪਾਰ ਲਿਜਾਣ ਦਾ ਇਕਰਾਰ ਕਰ ਬੈਠਦਾ ਹੈ। ਛੱਲੇ ਦੀਆਂ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਸਤਰਾਂ ਗ਼ੌਰ ਫਰਮਾਓ:
=
ਓ ਛੱਲਾ ਕਾਲੀਆਂ ਮਰਚਾਂ। ਓ ਛੱਲਾ ਕਾਲੀਆਂ ਮਰਚਾਂ…। ਵੇ ਮਹੁਰਾ ਪੀ ਕੇ ਮਰਸਾਂ, ਵੇ ਸਿਰੇ ਤੇਰੇ ਚੜ੍ਹ ਸਾਂ। ਵੇ ਗੱਲ ਸੁਣ ਛੱਲਿਆ ਢੋਲਾ। ਵੇ ਸਾੜ ਕੇ ਕੀਤਾ ਈ ਕੋਲਾ। =====
ਵਾਅਦੇ ਤੋਂ ਮੱੁਕਰਨ ’ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਸਨੇਹੀ ਜ਼ਹਿਰ ਪੀ ਕੇ ਛੱਲੇ ਦੇ ਸਿਰ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਮਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਗਿਲ੍ਹਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਸੱਦ ਕੇ ਵਾਅਦਾ ਨਹੀਂ ਨਿਭਾਇਆ। ਇਸ ਗੱਲ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾੜ ਕੇ ਕੋਲੇ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ‘ਛੱਲਾ’ ਇਸ ਮੁਹੱਬਤ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਧੀਨ ਬੇੜੀ ਨੂੰ ਦਰਿਆ ਵਿੱਚ ਠੇਲ੍ਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉੱਧਰ ਦਰਿਆ ਦੀਆਂ ਛੱਲਾਂ ਜਿਵੇਂ ਛੱਲੇ ਦਾ ਹੀ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹੋਣ। ਅਣਜਾਣ ਛੱਲਾ ਦਰਿਆ ਦੀਆਂ ਉੱਠ ਰਹੀਆਂ, ਹੰਕਾਰੀ ਤੇ ਬੇਵਫ਼ਾ ਉੱਚੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤੀ ਦੇਰ ਤਕ ਸਾਹਮਣਾ ਨਾ ਕਰ ਸਕਿਆ ਅਤੇ ਮੁਸਾਫ਼ਿਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਬੇੜੀ ਸਮੇਤ ਉਹਨਾਂ ਲਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਕੇ ਰੁੜ੍ਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਬੇੜੀ ਦੇ ਮੁਸਾਫ਼ਿਰਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਚੱਲਦਾ ਕਿ ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਹਨ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਛੱਲੇ ਦਾ ਕੋਈ ਥਹੁ-ਪਤਾ ਲੱਗਦੈ। ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਤਾਂ ਛੱਲੇ ਦਾ ਅੱਬਾ ਆਪਣਾ ਨੌਜਵਾਨ ਪੁੱਤ ਗਵਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਛੱਲੇ ਦੇ ਡੁੱਬ ਮਰਨ ਦੀ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕ ਤਰ੍ਹਾਂ-ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅਫ਼ਵਾਹਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਛੱਲੇ ਬਾਰੇ ਭੰਡੀ-ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਵੇਖੋ:
ਓ ਛੱਲਾ ਕੰਨ ਦੀਆਂ ਡੰਡੀਆਂ… ਵੇ ਸਾਰੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਭੰਡੀਆਂ ਵੇ ਗੱਲਾਂ ਛੱਜ ਪਾ ਛੰਡੀਆਂ! ਵੇ ਗੱਲ ਸੁਣ ਛੱਲਿਆ… =====
ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਤਾਂ ਬੁੱਢੇ ਬਾਪ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਇਕਲੌਤੇ ਤੇ ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਤਕ ਨਹੀਂ ਲੱਭਦੀ, ਦੂਜਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਦਾ ਭੰਡੀ-ਪ੍ਰਚਾਰ ਨਾ ਸਹਿੰਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਪੁੱਤ-ਵਿਯੋਗੇ ਵਿੱਚ ਕੁਰਲਾ ਉੱਠਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਕੋਲ ਤਰਲੇ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਨਾਲ ਮਿਲਾਓ:
ਓ ਜਾਵੋ ਨੀਂ ਕੋਈ ਮੋੜ ਲਿਆਵੋ ਨੀਂ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਗਿਆ ਅੱਜ ਲੜ ਕੇ। ਓ ਅੱਲ੍ਹਾ ਕਰੇ ਜੇ ਆ ਜਾਵੇ ਸੋਹਣਾ, ਦੇਵਾਂ ਜਾਨ ਕਦਮਾਂ ਵਿੱਚ ਧਰ ਕੇ! =====
ਓ ਛੱਲਾ ਨੌਂ ਨੌਂ ਖੇਵੇ…। ਵੇ ਪੁੱਤਰ ਮਿੱਠੜੇ ਮੇਵੇ, ਵੇ ਅੱਲ੍ਹਾ ਸਭ ਨੂੰ ਦੇਵੇ। =====
- ਗੁਰਬਚਨ ਸਿੰਘ ਵਿਰਦੀ
।
ਪਰਿਵਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਲਈ ਦੁਆਵਾਂ ਮੰਗਦਾ – ਛੱਲਾ
ਸੁਖਵੀਰ ਸਿੰਘ ਕੰਗ
ਦੰਦਰਾਲਾ ਢੀਂਡਸਾ
ਦੰਦਰਾਲਾ ਢੀਂਡਸਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਨਾਭਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਓਬਿਸਤੋ ਦੇ ਮਾਦਰਿਦ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਓਬਿਸਤੋ ਦੇ ਮਾਦਰਿਦ ਗਿਰਜਾਘਰ (ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: Capilla del Obispo de Madrid) ਮਾਦਰਿਦ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1931 ਈ. ਵਿੱਚ ਬਿਏਨ ਦੇ ਇੰਤਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਲ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਕੈਪ੍ਰੀਵੀ
200px|thumbnail|right|ਕੈਪ੍ਰੀਵੀ ਦਾ ਝੰਡਾ 200px|thumbnail|right|ਨਕਸ਼ਾ
ਇਸ ਖੇਤਰ ਕੈਪ੍ਰੀਵੀ ਪੱਟੀ ਦੇ ਪੂਰਵੀ ਭਾਗ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਕੈਪ੍ਰੀਵੀ ਖੇਤਰ ਚਾਰ ਨਦੀਆਂ ਤੋਂ ਘਿਰਿਆ ਹੈ: ਕਵਾਂਡੋ, ਲਿਨਯੰਟੀ ਚੋਬੇ ਅਤੇ ਜ਼ੈਮਬੀਜ਼ੀ।
ਕੈਪ੍ਰੀਵੀ ਜੋ ਅੱਜ ਕੈਪ ਨਦੀਆਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਵੱਖ ਵੱਖ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਹੈ।
ਅਲਗਾਓਵਾਦ
1999 ਦੇ ਬਾਅਦ ਤੋਂ, ਨਾਮਿਬੀਆ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇਸ਼ਦਰੋਹ ਦੇ ਸ਼ੱਕ ਵਿੱਚ 120 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗਿਰਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਕੈਦ ਦੀਆਂ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਸੰਦਿਗਧੋਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਮਾਮਲਾ 2004 ਖ਼ਰੂਅਟਫ਼ੋਨਟੈਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਮੀਬੀਆ ਦੇ ਸੂਬੇ
ਆਭਾ ਨਗਰੀ
ਆਭਾ ਨਗਰੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਬੋਹਰ ਦਾ ਪੁਰਾਤਨ ਨਾਮ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਅਬੂ- ਨਗਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਲਗਪਗ 550 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦਰਿਆ ਸਤਲੁਜ ਦੇ ਕੰਢੇ ਵੱਸਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਹੁਣ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਰੇਤ ਅਤੇ ਪੱਥਰਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਸਾਰਾ ਟਿੱਬਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਇਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕ ਥੇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਥੇਹ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪੁਰਾਤਨ ਆਭਾ ਨਗਰੀ ਨਾਮ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵੰਸ਼ੀ ਰਾਜਾ ਅੱਬੂ - ਚਾਦਨੀ ਨੇ ਬਣਵਾਇਆ ਸੀ, ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਦਬਿਆ ਪਿਆ ਹੈ (ਅਬੋਹਰ: Wikipedia)।
ਆਭਾ ਨਗਰੀ ਬਾਰੇ ਦੰਦ ਕਥਾ
ਅੱਬੂ-ਚਾਦਨੀ ਰਾਜਾ ਦੇ ਰਾਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਬੂ ਨਗਰ ਉਤੇ ਰਾਜਾ ਹਰੀ ਚੰਦ ਨੇ ਰਾਜ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਅਚਾਨਕ ਕੋੜ੍ਹ ਦੇ ਰੋਗ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸਨੂੰ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਤਾਂ ਠੀਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੇ ਮੁਲਤਾਨ ਦੇ ਪੰਜ ਪੀਰਾਂ ਦੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਖੂਨ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਸ਼ਰੀਰ ਦੀ ਮਾਲਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ।ਰਾਜਾ ਹਰੀ ਚੰਦ ਦੀ ਔਲਾਦ ਉਸਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਪੁਤਰੀ ਸੀ ਜੋ ਬਹੁਤ ਬਹਾਦਰ ਖੂਬਸੂਰਤ, ਆਹਲਾ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ ਅਤੇ ਘੁੜ ਸਵਾਰ ਸੀ। ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਇਲਾਜ ਪੰਜ ਪੀਰਾਂ ਦੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਖੂਨ ਦੀ ਮਾਲਿਸ਼ ਨਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਰਾਜਾ ਹਰੀ ਚੰਦ ਦੀ ਬਹਾਦਰ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਨੇ ਪੰਜ ਪੀਰਾਂ ਦੇ 81 ਘੋੜੇ ਖੋਹ ਕੇ ਲੈ ਆਂਦੇ। ਪਰ ਰਾਜਾ ਹਰੀ ਚੰਦ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਦੇ ਪਹੁਚਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਦਮ ਤੋੜ ਗਿਆ। ਪੰਜ ਪੀਰਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਘੋੜੇ ਵਾਪਸ ਲੈਣ ਲਈ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ ਕਈ ਬੇਨਤੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਪਰ ਉਸਨੇ ਘੋੜੇ ਵਾਪਸ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਆਖਿਰਕਾਰ ਪੰਜ ਪੀਰ ਆਪਣੇ ਘੋੜੇ ਵਾਪਸ ਲੈਣ ਲਈ ਮੁਲਤਾਨ ਤੋਂ ਅਬੂ ਨਗਰ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਅਬੋਹਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਰੇਤ ਦੇ ਟਿੱਲੇ ਤੇ ਆਸਣ ਲਾ ਕੇ ਬੈਠ ਗਏ। ਕਈ ਦਿਨ ਬੀਤ ਜਾਣ ਤੇ ਵੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਨੇ ਘੋੜੇ ਵਾਪਸ ਨਾ ਕੀਤੇ। ਪੰਜ ਪੀਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਉਹਨਾ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਅਬੂ ਨਗਰ ਪਹੁੰਚ ਗਾਈਆਂ। ਉਹਨਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਪੰਜ ਪੀਰ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਅਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਪ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਓਹ ਉਥੇ ਹੀ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਭਸਮ ਹੋ ਗਈਆਂ ਅਤੇ ਅਬੂ ਨਗਰ ਵੀ ਤਹਿਸ ਨਹਿਸ ਹੋ ਗਿਆ।(ਅਬੋਹਰ ਟੂਰਿਜਮ: ਥੇਹ )
ਪੰਜ ਪੀਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕਬਰਾਂ
ਇਸ ਥੇਹ ਤੋਂ ਲਗਪਗ 500 ਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਓਹਨਾ ਪੰਜ ਪੀਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕਬਰਾਂ ਵੀ ਹਨ ਜਿਹਨਾ ਦੇ ਸਰਾਪ ਨਾਲ ਅਬੂ ਨਗਰ ਜਾਂ ਅਭਾ ਨਗਰੀ ਤਬਾਹ ਹੋਈ ਸੀ।
ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ
http://asi.nic.in/asi_monu_alphalist_punjab.asp
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਇਮਾਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਥੇਹ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਿਰਾਸਤੀ ਇਮਾਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਬੋਹਰ ਜਿਲੇ ਦੀਆਂ ਵੇਖਣਯੋਗ ਥਾਂਵਾਂ
ਅਰੁਣੋਦੇ ਸਿੰਘ
ਅਰੁਣੋਦੇ ਸਿੰਘ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਸਿਕੰਦਰ ਸੀ। ਉਹ ਸੁਧੀਰ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੇ ਫਿਲਮ ਯੇ ਸਾਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਭੱਟ ਦੀ ਫਿਲਮ ਜਿਸਮ 2 ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਡੇਵਿਡ ਧਵਨ ਦੇ ਫਿਲਮ ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਹੀਰੋ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਫਿਲਮ ਪੀਜ਼ਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1983 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਤ ਲੋਕ
ਕਾਸ਼ਤਾਨਕਾ
ਕਾਸ਼ਤਾਨਕਾ (ਰੂਸੀ: Каштанка) ਰੂਸੀ ਲੇਖਕ ਐਂਤਨ ਚੈਖਵ ਦੀ 1887 ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।
ਸਾਰ
ਕਾਸ਼ਤਾਨਕਾ ਇੱਕ ਸ਼ਰਾਬੀ ਤਰਖਾਣ ਦੀ ਕੁੱਤੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਹ ਇੱਕ ਦਿਨ ਲਈ ਬਾਹਰ ਘੁਮਾਉਣ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਘਰ ਪਰਤਦੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੌਜੀ ਪਰੇਡ ਦੀ ਉਲਝਣ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਗੁਆ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ ਇੱਕ ਅੰਤਰਯਾਮੀ ਬਿਰਤਾਂਤਕਾਰ ਵਲੋਂ, ਕਾਸ਼ਤਾਨਕਾ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ-ਬਿੰਦੂ ਤੋਂ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਉਸ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਕੁੱਤੀ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਾਹਸੀ ਅਨੁਭਵਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੈਖ਼ਵ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ
ਡੇਕ
ਡੇਕ (ਮੀਲੀਆ ਐਜੇਡੈਰੱਕ) ਜਾਂ ਧ੍ਰੇਕ ਇਹ ਦਰਮਿਆਨੇ ਕੱਦ ਵਾਲਾ ਪੱਤਝੜ੍ਹੀ ਰੁੱਖ ਹੈ। ਰੁੱਖ ਦੀ ਛਿੱਲ ਗੂੜ੍ਹੇ ਭੂਰੇ ਰੰਗ ਦੀ ਤੇ ਚੀਕਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਰੁੱਖ ਛੇਤੀ ਵਧਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਹਦਾ ਛੱਤਰ ਗੋਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਫੁੱਲ ਖੁਸ਼ਬੂਦਾਰ ਤੇ ਕਾਸ਼ਨੀ ਜਾਂ ਪਿਆਜੀ ਰੰਗ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਘਣਾ ਅਤੇ ਛਾਂ-ਦਾਰ ਦਰਖ਼ਤ ਹੈ। ਇਸ ਰੁੱਖ ਦਾ ਮੂਲ ਸਥਾਨ ਫਾਰਸ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਰੁੱਖ ਨੂੰ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹੀ ਫਾਰਸ ਤੋ ਲੈ ਕੇ ਆਏ ਸਨ। ਹੁਣ ਇਸ ਦਾ ਪੂਰਾ ਦੇਸੀਕਰਨ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਇਹ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਤੇ ਹਿਮਾਲਾ ਦੀਆ ਬਾਹਰੀ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਉੱਗਦਾ ਹੈ।
ਡੇਕ ਦਾ ਫਲ, ਫੁਲ ਅਤੇ ਪੱਤੇ ਨਿੰਮ ਦੇ ਦਰਖ਼ਤ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਲੇਕਿਨ ਫਲ ਦੇ ਚਾਰ ਖਾਨੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੇਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿਆਹ ਝਿੱਲੀ ਵਾਲਾ ਬੀਜ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅੰਦਰ ਤੋਂ ਸਫੈਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਬੀਜ ਨੂੰ ਬੀਜ ਡਕੋਲੀਆਂ ਜਾਂ ਧਰਕੋਨੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। thumb|ਡਕੋਲੀਆਂ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਰੱਖ਼ਤ
ਗੋ (ਗੇਮ)
ਗੋ, ਇੱਕ ਬੋਰਡ ਗੇਮ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਜਪਾਨੀ ਵਿੱਚ 'ਆਈਗੋ' ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਵਿੱਚ ਵੇਈ-ਚੀ। ਇਹਦੀ ਕਾਢ 2500 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲੀ ਸੀ। ਇਹ ਬੋਰਡ ਗਰਿੱਡ ਤੇ (ਕਾਲੇ ਅਤੇ ਚਿੱਟੇ) ਦੋ ਰੰਗ ਦੀਆਂ ਬੰਟਿਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਖਿਡਾਰੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ 19x19 ਵਰਗ ਗਰਿੱਡ ਦੇ ਇੰਟਰਸੈਕਸ਼ਨਾਂ ਤੇ ਵਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੇ ਰੰਗ ਦੀ ਗੋਲੀ ਖਾਨੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਆਪਣੀ ਚਾਲ ਚੱਲਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਆਮ ਗੋ ਬੋਰਡ ਤੇ ਲਕੀਰਾਂ ਦੀਆਂ 19 ਕਤਾਰਾਂ ਅਤੇ 19 ਕਾਲਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ 19x19 ਦੀ ਬਜਾਏ ਛੋਟੇ 9x9 ਜਾਂ 13x13 ਬੋਰਡ ਤੇ ਵੀ ਗੋ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕਮਚਾਤਕਾ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ
ਕਮਚਾਤਕਾ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ, ਕਮਾਂਡਰ ਟਾਪੂ ਅਤੇ ਕਾਰਾਗਿੰਸਕੀ ਟਾਪੂ ਸਾਰੇ ਰੂਸ ਦੇ ਕਾਮਚਾਤਕਾ ਕ੍ਰਾਇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਅਬਾਦੀ 322,079 ਹੈ ਅਤੇ ਵਸੋਂ ਵਧੇਰੇ ਰੂਸੀ ਮੂਲ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹੈ ਪਰ ਇੱਥੇ ਤਕਰੀਬਨ 13,000 ਕੋਰਿਆਕ ਲੋਕ ਵੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਕਮਚਾਤਕਾ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਵਿੱਚ ਪੈਣ ਵਾਲੇ ਕਮਚਾਤਕਾ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਯੂਨੈਸਕੋ ਵੱਲੋਂ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਾ ਕਰਕੇ ਨਿਵਾਜੇ ਗਏ ਹਨ।
ਦੀਪਕ ਮਿਸਰਾ
ਜਸਟਿਸ ਦੀਪਕ ਮਿਸਰਾ (ਜਨਮ 3 ਅਕਤੁਬਰ, 1953) ਭਾਰਤ ਦੇ 45ਵੇਂ ਚੀਫ ਜਸਟਿਸ ਹਨ। ਉਹਨਾ ਨੇ ਇਹ ਪਦ ਭਾਰਤ ਦੇ 44ਵੇਂ ਚੀਫ ਜਸਟਿਸ ਜਗਦੀਸ਼ ਸਿੰਘ ਖੇਹਰ ਤੋਂ ਸੰਭਾਲਿਆ। ਇਹ ਪਦ ਸੰਭਾਲਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਉਹਨਾ ਨੇ ਪਟਨਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ, ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਚੀਫ ਜਸਟਿਸ ਤੇ ਅਹੁਦੇ ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਜਸਟਿਸ ਮਿਸਰਾ ਨੇ 14 ਫਰਵਰੀ, 1977 ਨੂੰ ਬਤੌਰ ਵਕੀਲ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕਿਤਾ ਅਤੇ ਉਡੀਸਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ 'ਚ ਬਤੌਰ ਵਕੀਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ 1996 'ਚ ਉਡੀਸਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਅਤੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਹਾਈ ਕੋਰਟ 'ਚ ਅਡੀਸ਼ਨ ਜੱਜ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਈ। 19 ਦਸੰਬਰ, 1997 ਵਿੱਚ ਆਪ ਪੱਕੇ ਜੱਜ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਯੁਕਤ ਹੋਈ।
ਲੁਇਸ ਦੇ ਲੁਸੇਨਾ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਪਾਰਵਤੀ ਖਾਨ
ਪਾਰਵਤੀ ਖਾਨ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Parvati Khan) ਇੱਕ ਪੌਪ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ 1982 ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਹਿੱਟ ਫਿਲਮ ਡਿਸਕੋ ਡਾਂਸਰ, ਵਿੱਚ ਗੀਤ ਜਿੰਮੀ ਜਿੰਮੀ ਆਜਾ ਗਾਇਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਗੋਲਡ ਡਿਸਕ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਹ "ਖੁੱਲਾ ਤਾਲਾ ਛੋਡ ਆਈ" ਗੀਤ ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਪਾਰਵਤੀ ਖਾਨ ਦਾ ਜਨਮ ਤ੍ਰਿਨੀਦਾਦ ਅਤੇ ਟੋਬੈਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਭਾਰਤੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। 12 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਤ੍ਰਿਨੀਦਾਦ ਅਤੇ ਟੋਬੈਗੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟੀਵੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਮਸਤਾਨਾ ਬਹਾਰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਨਰਸ ਬਣਨ ਲਈ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ, ਪਾਰਵਤੀ ਖਾਨ ਨੇ 2 ਜੂਨ 2017 ਨੂੰ ਸ਼ਨਮੁਖਾਨੰਦ ਹਾਲ, ਮੁੰਬਈ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਲਈ ਬੱਪੀ ਲਹਿਰੀ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ ਨਿੱਜੀ ਸੱਦੇ 'ਤੇ ਗਾਇਕੀ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਪਾਰਵਤੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਸਿਨੇਮਾਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਨਦੀਮ ਖਾਨ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਡਾਕਟਰ ਰਾਹੀ ਮਾਸੂਮ ਰਜ਼ਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ। ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਜਤਿਨ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਹੈ।
ਉਸਨੇ ਕਾਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਮੰਦਿਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਕੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਵਾਦ ਛੇੜ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਨੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਉਸਨੇ 2004 ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਕਾਰਨ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਏ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਮਹਾਸ਼ਿਵਰਾਤਰੀ ਦੌਰਾਨ ਵਾਰਾਣਸੀ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਤਿਹਾੜ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਗੁਰੂ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਸਮੇਤ ਕਈ ਹੋਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੂਤ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸ਼ਾਂਤੀ, ਏਕਤਾ, ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ, ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੇਲ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ' ਸਤਿਸੰਗ ' ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸਰਗੇਈ ਬੁਬਕਾ
ਸੇਰਹੇ ਨਜ਼ਾਰੋਵਿਚ ਬੁਬਕਾ (Сергі́й Наза́рович Бу́бка; Серге́й Наза́рович Бу́бка, Sergey Nazarovich Bubka; ਜਨਮ 4 ਦਸੰਬਰ 1963) ਰਿਟਾਇਰ ਯੂਕਰੇਨੀ ਪੋਲ ਵਾਲਟਰ ਹੈ। 1991 ਵਿੱਚ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਭੰਗ ਹੋਣ ਤੱਕ ਉਸਨੇ ਇਸਦੀ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧਤਾ ਕੀਤੀ, ਵਾਰ ਵਾਰ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਰਬੋਤਮ ਅਥਲੀਟ ਬਣਿਆ। ਅਤੇ ਉਹ 2012 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ 24 ਅਥਲੀਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਹਾਲ ਆਫ਼ ਫ਼ੇਮ) ਦੇ ਉਦਘਾਟਨ ਲਈ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਆਈ ਏ ਏ ਐਫ ਸੰਸਾਰ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪਾਂ
ਬੁਬਕਾ ਨੇ 1983 ਤੋਂ 1997 ਤੱਕ ਲਗਾਤਾਰ 6 ਆਈ ਏ ਏ ਐਫ ਸੰਸਾਰ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ:
ਅ ਸੌਂਗ ਆਫ਼ ਆਈਸ ਐਂਡ ਫ਼ਾਇਰ
ਅ ਸੌਂਗ ਆਫ਼ ਆਈਸ ਐਂਡ ਫ਼ਾਇਰ  ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਅਤੇ ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ ਜਾਰਜ ਆਰ ਆਰ ਮਾਰਟਿਨ ਦੇ ਐਪਿਕ ਫੈਂਟਾਸੀ ਨਾਵਲਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਲੜੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਭਾਗ, ਅ ਗੇਮ ਆਫ਼ ਥਰੋਨਜ 1991 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ 1996 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਮਾਰਟਿਨ, ਜਿਸ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲੜੀ ਨੂੰ ਤ੍ਰੈਲੜੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚਿਤਵਿਆ ਸੀ, ਨੇ ਇੱਕ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੱਤ ਜਿਲਦਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। 2011 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੀ ਪੰਜਵੀਂ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ਾ ਜਿਲਦ, ਅ ਡਾਂਸ ਵਿਦ ਡਰੈਗਨਜ ਨੂੰ ਲਿਖਣ ਲਈ ਮਾਰਟਿਨ ਨੂੰ ਛੇ ਸਾਲ ਲੱਗ ਗਏ। ਉਹ ਅਜੇ ਵੀ ਛੇਵਾਂ ਨਾਵਲ, ਦ ਵਿੰਡਜ਼ ਆਫ ਵਿੰਟਰ ਲਿਖ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਅ ਸੌਂਗ ਆਫ਼ ਆਈਸ ਐਂਡ ਫ਼ਾਇਰ ਗਲਪੀ ਮਹਾਂਦੀਪਾਂ ਵੈਸਟੋਰਸ ਅਤੇ ਐੱਸੋਸ ਤੇ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਹਰੇਕ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਨੁਕਤਾ ਨਿਗਾਹ, ਪਾਤਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸੀਮਤ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਨਾਵਲ ਵਿੱਚ ਨੌਂ ਪਾਤਰ ਹਨ ਜੋ ਹਰ ਅਗਲੇ ਨਾਵਲ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੰਜਵੇਂ ਨਾਵਲ ਤੱਕ ਇਹ ਗਿਣਤੀ ਵੱਧ ਕੇ 31 ਪਾਤਰਾਂ ਤੱਕ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਲਚੀਆਂ ਪਲਚੀਆਂ ਹਨ: ਵੈਸਟਰੋਸ ਦੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਲਈ ਕਈ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਸ਼ਵਾਦ ਦੀ ਲੜਾਈ, ਵੈਸਟੋਰਸ ਦੇ ਸਿਰੇ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਲੌਕਿਕ ਹੋਰਨਾਂ ਦਾ ਵਧ ਰਿਹਾ ਖਤਰਾ, ਅਤੇ ਅਤੇ ਗੱਦੀ ਤੋਂ ਹਟਾਏ ਰਾਜੇ ਦੀ ਜਲਾਵਤਨ ਬੇਟੀ ਦੀ ਆਇਰਨ ਸਿੰਘਾਸਣ ਤੇ ਬੈਠਣ ਲਈ ਡੈਨਰੀ ਟਾਰਗਰੀਨ ਦੀ ਲਾਲਸਾ।
ਮਾਰਟਿਨ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੇਰਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਰਜ ਆਫ਼ ਦ ਰੋਜਜ਼ ਅਤੇ ਮੌਰਿਸ ਡਰੂਓਨ ਦੇ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਨਾਵਲ ਦ ਅਕਸਰਡ ਕਿੰਗਜ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।  ਅ ਸੌਂਗ ਆਫ਼ ਆਈਸ ਐਂਡ ਫ਼ਾਇਰ  ਦੀ ਇਸ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਵਰਣਨ ਲਈ ਨਾਲ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇ ਯਥਾਰਥਵਾਦ ਲਈ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।  ਪਾਠਕ ਦਾ ਵਾਹ ਅੱਡ ਅੱਡ ਅਤੇ ਅੰਤਰਮੁਖੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣਾਂ ਦੇ ਰਲਗੱਡ ਨਾਲ ਵਾਹ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਜਾਂ ਜਿਊਣਦਾਰੀ ਕਦੇ ਵੀ ਯਕੀਨੀ ਨਹੀਂ ਬਣਾਈ ਗਈ। ਅ ਸੌਂਗ ਆਫ ਆਈਸ ਐਂਡ ਫਾਇਰ ਦੇ ਅਕਸਰ ਨੈਤਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਅਸਪਸ਼ਟ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ, ਮਾਣ, ਮਨੁੱਖੀ ਲਿੰਗਕਤਾ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ, ਅਤੇ ਹਿੰਸਾ ਦੀ ਨੈਤਿਕਤਾ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸਵਾਲ ਅਕਸਰ ਉੱਠਦੇ ਹਨ।
ਅਪ੍ਰੈਲ 2015 ਤੱਕ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੀਆਂ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ 60 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਪੀਆਂ ਵਿਕੀਆਂ ਹਨ। ਅਤੇ, ਜਨਵਰੀ 2017 ਤੱਕ, 47 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਸੀ। ਚੌਥੀ ਅਤੇ ਪੰਜਵੀਂ ਜਿਲਦਾਂ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਤੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਕਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੁਸ੍ਤਕਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਦੇ ਸਿਖਰ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚੀਆਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਨਵੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਟੀਵੀ ਲੜੀ, ਇੱਕ ਕਾਮਿਕ ਕਿਤਾਬ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਅਤੇ ਕਈ ਕਾਰਡ, ਬੋਰਡ ਅਤੇ ਵਿਡੀਓ ਗੇਮਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਪਲਾਟ
ਅ ਸੌਂਗ ਆਫ਼ ਆਈਸ ਐਂਡ ਫ਼ਾਇਰ ਆਈਸ ਐਂਡ ਫਾਇਰ ਦਾ ਇੱਕ ਗੀਤ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਗਲਪੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰੁੱਤਾਂ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਅਚਾਨਕ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ (ਬੈਕਸਟੋਰੀ ਵੇਖੋ) ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਤਕਰੀਬਨ ਤਿੰਨ ਸਦੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਵੇਸਟੋਰੋਸ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਸਲਤਨਤਾਂ ਐਗੋਨ ਪਹਿਲੇ ਅਤੇ ਉਸਦੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਵਿਸੇਨੀਆ ਅਤੇ ਰਹਾਏਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਤਾਰਾਗਾਰੇਨ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਅਧੀਨ ਇਕਜੁਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਏਗੋਨ ਤਾਰਗਰੇਨ (ਦੱਖਣੀ ਡੋਰਨ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ) ਪੂਰੇ ਮਹਾਂਦੀਪ ਵੈਸਟੋਰੋਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ ਸੀ। ਅ ਗੇਮ ਆਫ਼ ਥਰੋਨਜ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ,ਲਾਰਡ ਰੌਬਰਟ ਬੈਰੈਥਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਵਿਦਰੋਹ ਨੇ ਆਖਰੀ ਤਾਰਗਾਰੇਨ ਰਾਜੇ ਅਰੀਸ ਦੂਜਾ "ਦ ਮੈਡ ਕਿੰਗ" ਨੂੰ ਗੱਦੀ ਤੋਂ ਲਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਰਾਬਰਟ ਨੂੰ ਸੱਤ ਰਾਜਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨੌਂ ਸਾਲ ਲੰਬੀ ਗਰਮੀ ਦੀ ਰੁੱਤ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਲਪ ਵਿੱਚ ਮੌਤ
ਕਮਾਂਡਰ ਟਾਪੂ
right|thumb|395x395px|ਕਮਾਂਡਰ ਟਾਪੂਆਂ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ ਕਮਾਂਡਰ ਟਾਪੂ ਜਾਂ ਕੋਮਾਂਡੋਰਸਕੀ ਟਾਪੂ (Командо́рские острова́, Komandorskiye ostrova) ਟਾਪੂਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਹੈ ਜੋ ਬੈਰਿੰਗ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਕਮਚਾਤਕਾ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਤੋਂ ਤਕਰੀਬਨ 175 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਲੀ ਅਬਾਦੀ ਬਹੁਤ ਖਿੰਡੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਟਾਪੂ ਹਰਿਆਵਲ-ਰਹਿਤ ਹਨ।
ਗਾਜਰ ਘਾਹ
ਗਾਜਰ ਘਾਹ ਇੱਕ ਗਾਜਰ ਜਿਹਾ ਦਿਖਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਪਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਮੁੱਖ ਨਦੀਨ ਹੈ। ਜਿਸਦਾ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਨਾਂਅ 'ਪਾਰਥੇਨਿਅਮ ਹਿਮਟੋਫੋਰਸ' ਹੈ। ਇਸ ਨਦੀਨ ਦਾ ਮੂਲ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਵੈਸਟ ਇੰਡੀਜ਼ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਘਾਹ ਸੰਨ 1956 ਵਿੱਚ ਪੂਨਾ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ। ਅੱਜ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਹਾਮਾਰੀ ਦਾ ਰੂਪ ਲੈ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਗਾਜਰ ਘਾਹ ਦੇ ਹੋਰ ਨਾਮ ਪਾਰਥੀਨੀਅਮ, ਸਫੈਦ ਟੋਪੀ, ਕਾਂਗਰਸ ਘਾਹ, ਗੰਦੀ ਬੂਟੀ, ਚੱਤਕ ਚਾਂਦਨੀ ਆਦਿ ਵੀ ਹਨ। ਇਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਨੁਕਸਾਨਦਾਇਕ ਹੈ। ਇਹ ਖਾਲੀ ਥਾਂਵਾਂ, ਸੜਕਾਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ, ਨਹਿਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪਟੜੀਆਂ, ਰੇਲ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਦੇ ਦੁਆਲੇ, ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਕਾਲੋਨੀਆਂ, ਸ਼ਾਮਲਾਟ ਜ਼ਮੀਨਾਂ, ਪੱਕੀਆਂ ਵੱਟਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਥਾਂਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਦੀਨ ਜੋ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਲੀ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਹੀ ਉੱਗਦਾ ਸੀ।
ਪਛਾਣ
ਗਾਜਰ ਘਾਹ ਡੂੰਘੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ, ਸਿੱਧੇ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਤਣੇ ਵਾਲਾ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਣ ਵਾਲਾ ਬੂਟਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਔਸਤਨ ਉੱਚਾਈ 3 ਤੋਂ 4 ਫੁੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਪੱਤੇ ਗਾਜਰ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਚੀਰਵੇਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬੂਟੇ ਨੂੰ ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਦੇ ਫੁੱਲ ਬਹੁਤ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਬੀਜ ਬਹੁਤ ਬਰੀਕ ਅਤੇ ਹਲਕੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਦੀਨ ਫ਼ਰਵਰੀ ਵਿੱਚ ਉੱਗਣਾ ਸ਼ੂਰੁ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਰਸਾਤਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਤਕਰੀਬਨ ਚਾਰ ਤੋਂ ਪੰਜ ਵਾਰੀ ਉਗੱਦਾ ਹੈ। ਗਾਜਰ ਘਾਹ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਲੋੜ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਬਰਾਨੀ ਹਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੀਜ ਬਣਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਗਾਜਰ ਘਾਹ ਦਾ ਇੱਕ ਬੂਟਾ 5000 ਤੋਂ 25000 ਬੀਜ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਹੜੇ ਕਿ ਹਵਾ ਜਾਂ ਪਾਣੀ, ਖਾਦਾਂ ਨਾਲ ਰਲ ਕੇ, ਰੇਲਾਂ ਜਾਂ ਗੱਡੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਥਾਂ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਥਾਂ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਅੰਦਰ ਥੋੜ੍ਹੀ ਨਮੀ ਮਿਲਣ ਨਾਲ ਹੀ ਉੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਗਾਜਰ ਘਾਹ ਆਪਣੇ ਟੁੱਟੇ ਅਤੇ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਵਧ-ਫੁੱਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਠੰਡ ਪੈਣ ਸਮੇਂ ਇਸ ਦੇ ਪੱਤੇ ਸੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਪਰੰਤੂ ਤਣਾ ਅਤੇ ਜੜ੍ਹ ਹਰੇ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਬਹਾਰ ਰੁੱਤ ਦੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਫਿਰ ਵਧਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਛਾਂ ਵਾਲੀ ਜਗ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਭਾਵੇਂ ਇਸ ਦਾ ਵਾਧਾ ਰੁੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰੰਤੂ ਬੂਟਾ ਹਰਾ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਦੀਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੌਦੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ
ਤੱਥ
ਤੱਥ ਜਾਂ ਅਸਲੀਅਤ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸੱਚਮੁੱਚ ਵਾਪਰੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਅਸਲੀ ਗੱਲ ਹੋਵੇ। ਕਿਸੇ ਤੱਥ ਦੀ ਆਮ ਪਰਖ ਉਹਦੀ ਤਸਦੀਕੀ ਭਾਵ ਸੱਚ-ਨਿਤਾਰੇ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਉਸ ਤੱਥ ਨੂੰ ਤਜਰਬੇ ਰਾਹੀਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤੱਥ ਜਾਂਚਣ ਵਾਸਤੇ ਮਿਆਰੀ ਹਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਆਮ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੱਥਾਂ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਉਣਯੋਗ ਤਜਰਬਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਤਸਦੀਕ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੱਲ-ਯੁੱਧ
ਮੱਲ-ਯੁੱਧ (ਦੇਵਨਾਗਰੀ: मल्लयुद्ध, মল্লযুদ্ধ, ਕੰਨੜ: ಮಲ್ಲಯುದ್ಧ, ਤੇਲਗੂ: మల్ల యుద్ధం malla-yuddhaṁ ਤਮਿਲ:மல்யுத்தம் malyutham, ਥਾਈ: มัลละยุทธ์ mạllayutṭh̒) ਮੱਲ-ਯੁੱਧ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਕੁਸ਼ਤੀ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਇਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ਿਰੀਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਸੀ। ਇਹ ਦੱਖਣੀਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਕੁਸ਼ਤੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਨਾਬਨ ਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕ ਸੰਬੰਧੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਵਾਨੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ
ਨਾਪ ਸਮੱਸਿਆ
ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਅੰਦਰ ਨਾਪ ਸਮੱਸਿਆ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਇਸ ਗੱਲ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ ਕਿ ਵੇਵ ਫੰਕਸ਼ਨ ਕਿਵੇਂ ਟੁੱਟਦਾ ਹੈ (ਜਾਂ ਟੁੱਟਦਾ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਨਹੀਂ)। ਇਸ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਿਰੀਖਣ ਨਾ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਣ ਦੀ ਅਸਮਰੱਥਾ ਨੇ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦੀਆਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਵਿਆਖਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੈੱਟ ਦੀ ਰੂਪਰੇਖਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਹਰੇਕ ਵਿਆਖਿਆ ਨੂੰ ਜਰੂਰ ਜਵਾਬ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਅੰਦਰ ਵੇਵ ਫੰਕਸ਼ਨ, ਵੱਖਰੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਰੇਖਿਕ ਸੁਪਰਪੁਜੀਸ਼ਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼੍ਰੋਡਿੰਜਰ ਇਕੁਏਸ਼ਨ ਮੁਤਾਬਕ ਨਿਰਧਾਰਤਮਿਕ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਵਾਸਤਵਿਕ ਨਾਪ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਭੌਤਿਕੀ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਅਵਸਥਾ ਅੰਦਰ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਕੋਈ ਵੀ ਭਵਿੱਖਤ ਉਤਪਤੀ ਓਸ ਅਵਸਥਾ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਖੋਜਿਆ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਨਾਪ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਨਾਪ ਨੇ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਕੁੱਝ ਅਜਿਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਪਸ਼ਟ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੋਡਿੰਜਰ ਉਤਪਤੀ ਦਾ ਇੱਕ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਮਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਖਰੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ (ਸਟੀਵਨ ਵੇਨਬਰਗ ਦੀ ਸੰਖੇਪ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਨ ਲਈ), ਸ਼੍ਰੋਡਿੰਜਰ ਵੇਵ ਇਕੁਏਸ਼ਨ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਬਾਦ ਦੇ ਵਕਤ ਉੱਤੇ ਵੇਵ ਫੰਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਔਬਜ਼ਰਵਰ (ਨਿਰੀਖਕ) ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਪਣ ਵਾਲ਼ੇ ਯੰਤਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਨਿਰਧਾਰਤਮਿਕ ਵੇਵ ਫੰਕਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਦਰਸਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਨਾਪਾਂ ਲਈ ਸ਼ੁੱਧ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਲਗਾ ਪਾਉਂਦੇ, ਸਿਰਫ ਪ੍ਰੋਬੇਬਿਲਟੀਆਂ ਹੀ ਕਿਉਂ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ? ਇੱਕ ਸਰਵ ਸਧਾਰਨ ਸਵਾਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਹੀਏ ਤਾਂ: ਕੁਆਂਟਮ ਅਤੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਯਥਾਰਤਿਕਤਾ (ਵਾਸਤਵਿਕਤਾ) ਦਰਮਿਆਨ ਇੱਕ ਮੇਲਜੋਲ ਕਿਵੇਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਸ਼੍ਰੋਡਿੰਜਰ ਦੀ ਬਿੱਲੀ
ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਜਾਣੀ ਪਛਾਣੀ ਉਦਾਹਰਨ ਸ਼੍ਰੋਡਿੰਜਰਜ਼ ਕੈਟ ਦੀ ਪਹੇਲੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਬਿੱਲੀ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਮਕੈਨਿਜ਼ਮ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਕੁਆਂਟਮ ਘਟਨਾ ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਰੇਡੀਓਐਕਟਿਵ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਦਾ ਵਿਕੀਰਣ ਵਰਗੀ ਘਟਨਾ, ਵਾਪਰੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪੈਮਾਨੇ ਦੀ ਵਸਤੂ, ਬਿੱਲੀ, ਦੀ ਕਿਸਮਤ ਕਿਸੇ ਕੁਆਂਟਮ ਵਸਤੂ, ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਦੀ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ ਇੰਟੈਗਲਡ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਿਰੀਖਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸ਼੍ਰੋਡਿੰਜਰ ਇਕੁਏਸ਼ਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਬਿੱਲੀ, ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਰੇਖਿਕ ਮੇਲ਼ ਵਿੱਚ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਰਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਜੀਵਤ ਬਿੱਲੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮਰੀ ਹੋਈ ਬਿੱਲੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੇਕ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਖਾਸ ਗੈਰ-ਜ਼ੀਰੋ ਪ੍ਰੋਬੇਬਿਲਟੀ ਐਂਪਲੀਟਿਊਡ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਕਿ ਬਿੱਲੀ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦੀ ਕੁਆਂਟਮ ਸੁਪਰਪੁਜੀਸ਼ਨ ਕਹੀ ਜਾਣ ਵਾਲ਼ੀ ਇੱਕ ਮੇਲ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਲਗਦੀ ਹੈ। ਫੇਰ ਵੀ, ਬਿੱਲੀ ਦਾ ਇੱਕ ਇਕਲੌਤਾ, ਖਾਸ ਨਿਰੀਖਣ ਪ੍ਰੋਬੇਬਿਲਟੀਆਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਨਾਪਦਾ: ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਜਾਂ ਤਾਂ ਇੱਕ ਜੀਵਤ ਬਿੱਲੀ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਇੱਕ ਮਰੀ ਹੋਈ ਬਿੱਲੀ ਖੋਜਦਾ ਹੈ। ਨਾਪ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ ਬਿੱਲੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜੀਵਤ ਜਾਂ ਮਰੀ ਹੋਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ: ਪ੍ਰੋਬੇਬਿਲਟੀਆਂ ਇੱਕ ਵਾਸਤਵ, ਤਿੱਖੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਨਤੀਜੇ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ?
ਕਈ-ਸੰਸਾਰ ਵਿਆਖਿਆ
ਹੂਗ ਐਵਰੈੱਟ ਦੀ ਮੈਨੀ-ਵਰਲਡਜ਼ ਇੰਟ੍ਰਪ੍ਰੈਟੇਸ਼ਨ (ਕਈ-ਸੰਸਾਰ ਵਿਆਖਿਆ) ਇਹ ਸੁਝਾਅ ਕੇ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਿਰਫ ਇੱਕੋ ਵੇਵ ਫੰਕਸ਼ਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਸਮਸਤ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀ ਸੁਪਰਪੁਜੀਸ਼ਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਟੁੱਟਦਾ- ਇਸਲਈ ਕੋਈ ਨਾਪ ਸਮੱਸਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੀ ਨਹੀਂ। ਇਸਦੀ ਵਜਾਏ, ਨਾਪ ਦਾ ਕਾਰਜ ਸਧਾਰਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੁਆਂਟਮ ਇਕਾਈਆਂ ਦਰਮਿਆਨ ਇੱਕ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਯਾਨਿ ਕਿ, ਔਬਜ਼ਰਵਰ, ਨਾਪ ਯੰਤਰ, ਇਲੈਕਟ੍ਰੌਨ/ਪੌਜ਼ੀਟ੍ਰੌਨ ਆਦਿ ਦਰਮਿਆਨ, ਜੋ ਇੱਕੋ ਇਕਲੌਤੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਇਕਾਈ ਰਚਣ ਲਈ ਇੰਟੈਂਗਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਜੀਵਤ-ਬਿੱਲੀ/ਖੁਸ਼-ਵਿਗਿਆਨਿਕ। ਐਵਰੈੱਟ ਨੇ ਉਹ ਤਰੀਕਾ ਵੀ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਵੀ ਕੀਤਾ ਕਿ ਨਾਪਾਂ ਅੰਦਰ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦੀ ਸ਼ਾਇਦਾਤਮਿਕ ਫਿਤਰਤ ਦਿਸਦੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ; ਜਿਸਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਬਾਦ ਵਿੱਚ ਬਰੇਸਿ ਡਿਵਿੱਟ ਦੁਆਰਾ ਵਧਾਇਆ ਗਿਆ।
ਡੀ-ਬ੍ਰੋਗਲਿ-ਬੋਹਮ ਥਿਊਰੀ
ਡੀ-ਬ੍ਰੋਗਲਿ-ਬੋਹਮ ਥਿਊਰੀ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਾਪ ਸਮੱਸਿਆ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ: ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਵਾਲ਼ੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਾ ਕੇਵਲ ਵੇਵ ਫੰਕਸ਼ਨ ਹੀ ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਕਣ (ਕਣਾਂ) ਦੀ ਪੁਜੀਸ਼ਨ ਦੱਸਣ ਵਾਲ਼ਾ ਪੂਰਕ (ਸਪਲੀਮੈਂਟਰੀ) ਆਂਕੜਾ (ਡੈਟਾ) (ਇੱਕ ਵਕਰਿਤ ਪਥ, ਟ੍ਰੈਜੈਕਟਰੀ) ਵੀ ਰੱਖਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਵੇਵ ਫੰਕਸ਼ਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਕਣਾਂ ਵਾਸਤੇ ਵਿਲੌਸਿਟੀ ਫੀਲਡ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਲੌਸਿਟੀਆਂ ਕੁੱਝ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਕਣ ਵਾਸਤੇ ਪ੍ਰੋਬੇਬਿਲਟੀ ਵਿਸਥਾਰ ਵੰਡ, ਪ੍ਰੰਪਰਿਕ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦੀਆਂ ਭਵਿੱਖ ਬਾਣੀਆਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਡੀ ਬ੍ਰੋਗਲਿ-ਬੋਹਮ ਥਿਊਰੀ ਮੁਤਾਬਿਕ, ਕਿਸੇ ਨਾਪ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆ ਦੌਰਾਨ ਵਾਤਾਵਰਨ ਨਾਲ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆ ਬਣਤਰ ਸਪੇਸ ਅੰਦਰ ਵੇਵ ਪੈਕਟਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖਰਾ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਉਹ ਜਗਹ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੋਂ ਸਪਸ਼ਟ ਵੇਵ ਫੰਕਸ਼ਨ ਕੋਲੈਪਸ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਵਾਸਤਵਿਕ ਕੋਲੈਪਸ ਹੋਇਆ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੋਵੇ।
ਕੁਆਂਟਮ ਡਿਕੋਹਰੰਸ
ਐਰਿਚ ਜੂਸ ਅਤੇ ਹੇਇਨਜ਼-ਡੀਟਰ ਜ਼ੇਹ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੁਆਂਟਮ ਡਿਕੋਹਰੰਸ ਦਾ ਵਰਤਾਰਾ, ਜੋ 1980ਵੇਂ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਠੋਸ ਅਧਾਰ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਨਿਵਾਰਣ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਿਚਾਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਵਾਤਾਵਰਨ ਅਸਥੂਲ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਦਿੱਖ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜ਼ੇਹ ਹੋਰ ਅੱਗੇ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਡਿਕੋਹਰੰਸ ਕੁਆਂਟਮ ਸੂਖਮ ਸੰਸਾਰ ਅਤੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸਮਝ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਵਾਲ਼ੇ ਸੰਸਾਰ ਦਰਮਿਆਨ ਇੱਕ ਧੁੰਦਲ਼ੀ ਹੱਦ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨਾ ਸੰਭਵ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਕੁਆਂਟਮ ਡਿਕੋਹਰੰਸ ਮੈਨੀ-ਵਰਲਡ ਵਿਆਖਿਆ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਅਨੁਕੂਲ ਇਤਿਹਾਸਾਂ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਕੌਪਨਹੀਗਨ ਵਿਆਖਿਆ ਦੀਆਂ ਕੁੱਝ ਅਜੋਕੀਆਂ ਤਾਜ਼ਾ ਸਥਿਤੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਵੀ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਕੁਆਂਟਮ ਡਿਕੋਹਰੰਸ ਵੇਵ ਫੰਕਸ਼ਨ ਟੁੱਟਣ ਦੀ ਵਾਸਤਵਿਕ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆ ਨੂੰ ਬਿਆਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਪਰ ਇਹ ਕੁਆਂਟਮ ਸ਼ਾਇਦਤਾਵਾਂ (ਜੋ ਇੰਟਰਫੇਰੈਂਸ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਿਖਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ) ਦਾ ਸਧਾਰਨ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸ਼ਾਇਦਤਾਵਾਂ (ਪ੍ਰੋਬੇਬਿਲਟੀਆਂ) ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਰਤਨ ਸਮਝਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਦੇਖੋ, ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਜ਼ੁਰੇਕ ਜ਼ੇਹ ਅਤੇ ਸ਼ਲੌਸ਼ਹਰ ।
ਤਾਜ਼ਾ ਸਥਿਤੀ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਸਪਸ਼ਟ ਹੁੰਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸ਼ਲੌਸ਼ਹਰ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਤਾਜ਼ਾ ਪਰਚੇ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ; ਸ਼ਾਇਦਤਾਵਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਨੂੰ ਸਪਸ਼ਟ ਕਰਨ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਬੌਰਨ ਰੂਲ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਸਤੇ ਬੀਤੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਡਿਕੋਹਰੰਸ-ਅਸਬੰਧਤ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਅੱਗੇ ਰੱਖੇ ਗਏ ਹਨ … ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਜਾਇਜ਼ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਫੈਸਲਾਤਮਿਕ ਨਤੀਜਾ ਇਹਨਾਂ ਵਿਓਂਤਬੰਦੀਆਂ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਦਾ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। …
ਜਿਵੇਂ ਇਹ ਗੱਲ ਸਭ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ [ਬੋਹਮ ਦੁਆਰਾ ਕਈ ਪੇਪਰ ਕਲਾਸੀਕਲ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਰੋਲ ਉੱਤੇ ਜੋਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ]। ਵਧ ਰਹੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲ਼ੇ ਪੈਮਾਨਿਆਂ ਉੱਤੇ ਸੂਖਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੱਖਰੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਸੁਪਰਪੁਜੀਸ਼ਨਾਂ ਵਾਸਤੇ ਪ੍ਰਯੋਗਿਕ ਸਬੂਤ ਅਜਿਹੇ ਅਨੁਛੇਦ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸੁਪਰਪੁਜੀਸ਼ਨਾਂ ਉੱਤਮ ਦਿਸਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਹੋਂਦ ਰੱਖਣ ਵਾਲ਼ੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ, ਅਕਸਰ ਬਗੈਰ ਕਿਸੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਵਿਰੋਧੀ ਸਾਥੀ ਦੇ ਦਿਸਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਿਰਫ ਸਿਸਟਮਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਭੌਤਿਕੀ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਹੀ ਫੇਰ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਸੰਰਚਨਾ ਨੂੰ ਕਲਾਸੀਕਲ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ ਖਾਸ ਸਿਸਟਮ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਲਾਸੀਕਲ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਸਾਪੇਖਿਕ-ਅਵਸਥਾ ਬੁੱਧੀ ਮੁਤਾਬਿਕ ਸਥਾਨਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਮਝਿਆ ਜਾਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭੌਤਿਕੀ ਥਿਊਰੀ ਅੰਦਰ ਕਿਸੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦਾ ਹੋਰ ਜਿਆਦਾ ਦਾਅਵਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਵਿਸ਼ਾਤਮਿਕ ਕੌਲੈਪਸ ਮਾਡਲ
ਇੱਕ ਚੌਥਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਵਿਸ਼ਾਤਮਿਕ ਕੌਲੈਪਸ ਮਾਡਲਾਂ ਰਾਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਮਾਡਲਾਂ ਅੰਦਰ, ਸ਼੍ਰੋਡਿੰਜਰ ਇਕੁਏਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਰੇਖਿਕ ਰਕਮਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਗੈਰ-ਰੇਖਿਕ ਸੁਧਾਰ ਉੱਘੜ ਦੁੱਘੜ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤੀ ਫਿਤਰਤ ਵਾਲ਼ੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਵਰਤਾਓ ਵੱਲ ਲਿਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਲਈ ਇਲੈਕਟ੍ਰੌਨਾਂ ਜਾਂ ਐਟਮਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਕੁਆਂਟਮ ਚੀਜ਼ਾਂ ਆਮ ਸ਼੍ਰੋਡਿੰਜਰ ਇਕੁਏਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲ਼ੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਨਾ-ਨਾਪਣਯੋਗ ਤੋਰ ਤੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਫੇਰ ਵੀ ਅਸਥੂਲ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਾਸਤੇ ਗੈਰ-ਰੇਖਿਕ ਸੁਧਾਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵੇਵ ਫੰਕਸ਼ਨ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਵਿੱਚ ਦਖਲ ਅੰਦਾਜੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਵਿਸ਼ਾਤਮਿਕ ਕੌਲੈਪਸ ਮਾਡਲ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਥਿਊਰੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਨਚਾਹਿਆ ਸੁਧਾਰ ਕਿਸੇ ਬਾਹਰੀ ਗੈਰ-ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਤੋਂ ਬਣੇ ਸੋਚੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਸ ਫੀਲਡ ਦੀ ਫਿਤਰਤ ਅਗਿਆਤ ਹੈ। ਇੱਕ ਸੰਭਵ ਉਮੀਦਵਾਰ ਗਰੈਵੀਟੇਸ਼ਨਲ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਡਿਓਸੀ ਅਤੇ ਪੈਨਰੋਜ਼ ਦੇ ਮਾਡਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਾਤਮਿਕ ਕੋਲੈਪਸ ਮਾਡਲਾਂ ਦੀ ਹੋਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣਾਂ ਪ੍ਰਤਿ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਅੰਤਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਝੂਠੇ ਹੋਣ ਯੋਗ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਮਿਆਰੀ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਯੋਗ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਸੌਟੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਇਹਨਾਂ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪਰਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਛੁਪੇ-ਨਾਪ ਵਾਲੀ ਵਿਆਖਿਆ
ਨਾਪ ਸਮੱਸਿਆ ਪ੍ਰਤਿ ਇੱਕ ਦਿਲਚਸਪ ਹੱਲ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦੀ ਛੁਪੇ-ਨਾਪਾਂ ਵਾਲੀ ਵਿਆਖਿਆ ਦੁਆਰਾ ਵੀ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਦੇ ਅਧਾਰ ਉੱਤੇ ਪਰਿਕਲਪਨਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕੁਆਂਟਮ ਨਾਪ ਵਿੱਚ ਓਸ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਕਮੀ ਦੀ ਹਾਲਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਬਾਬਤ ਨਾਪੀ ਗਈ ਇਕਾਈ ਅਤੇ ਨਾਪਣ ਵਾਲੇ ਯੰਤਰ ਦਰਮਿਆਨ ਪ੍ਰਯੋਗ ਦੀ ਹਰੇਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਉੱਤੇ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆ ਦਾ ਵਾਸਤਵੀਕਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫੇਰ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸੰਭਵ ਨਾਪ-ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਉੱਪਰ ਇੱਕ ਇੱਕਸਾਰ ਔਸਤ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬੌਰਨ ਰੂਲ ਦੀ ਵਿਓਂਤਬੰਦੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੁਆਂਟਮ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਰਿਤੂ ਡਾਲਮੀਆ
ਰਿਤੂ ਡਾਲਮੀਆ (ਜਨਮ 1973) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸ਼ੈੱਫ ਅਤੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਇਤਾਲਵੀ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਦੀਵਾ ਦੀ ਸ਼ੈੱਫ ਅਤੇ ਸਹਿ-ਮਾਲਕ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਉਸਨੇ 2000 ਵਿੱਚ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਗੀਤਾ ਭੱਲਾ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਫਰਮ "ਰੀਗਾ ਫੂਡ" ਅਧੀਨ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਹੋਰ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ "ਲੈਟੀਚਿਉਡ 28" ਅਤੇ "ਕੈਫ਼ੇ ਦਿਵਾ" ਹਨ। ਉਸਨੇ ਤਿੰਨ ਸੀਜ਼ਨਾਂ ਲਈ ਐਨ.ਡੀ.ਟੀ.ਵੀ. ਗੁੱਡ ਟਾਈਮਜ਼ ਲਈ ਟੀਵੀ ਕੁੱਕਰੀ ਸ਼ੋਅ, "ਇਟਾਲੀਅਨ ਖਾਨਾ" ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 2009 ਵਿੱਚ ਉਸੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਕੁੱਕਬੁੱਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ।
ਉਸਦਾ ਨਵਾਂ ਸ਼ੋਅ ਟਰੈਵਲਿੰਗ ਦੀਵਾ 2 ਫਰਵਰੀ 2012 ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਐਨ.ਡੀ.ਟੀ.ਵੀ. ਗੁੱਡ ਟਾਈਮਜ਼ ਚੈਨਲ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਡਾਲਮੀਆ ਇੱਕ ਲੈਸਬੀਅਨ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ. ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ। ਜੂਨ 2016 ਵਿੱਚ ਡਾਲਮੀਆ ਅਤੇ ਪੰਜ ਹੋਰ, ਖੁਦ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ. ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ, ਭਾਰਤੀ ਦੰਡ ਵਿਧਾਨ ਦੀ ਧਾਰਾ 377 ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਿੱਟ ਪਟੀਸ਼ਨ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਨਵਤੇਜ ਸਿੰਘ ਜੌਹਰ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਵਿਰੁੱਧ 2018 ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਫੈਸਲਾ ਆਇਆ। ਯੂਨੀਅਨ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ "ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਇੱਕੋ ਲਿੰਗ ਦੇ ਬਾਲਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਜਿਨਸੀ ਵਿਹਾਰ ਨੂੰ ਅਪਰਾਧ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ"।
ਕਰੀਅਰ
ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਰਵਾੜੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਡਾਲਮੀਆ ਨੇ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮਾਰਬਲ ਪੱਥਰ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਕੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਰੋਤਾਂ ਲਈ ਇਟਲੀ ਪਹੁੰਚਾਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਰੁਚੀ ਇਟਾਲੀਅਨ ਪਕਵਾਨਾਂ ਲਈ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਇਸਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਿੱਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ 1993 ਵਿੱਚ, 22 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ 'ਮੇਜ਼ਾਲੂਨਾ' ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, "ਇਟਾਲੀਅਨ ਲਹਿਜ਼ੇ" ਦੇ ਨਾਲ ਮੈਡੀਟੇਰੀਅਨ ਪਕਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਹੌਜ਼ ਖਾਸ ਪਿੰਡ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ, ਪਰ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਸਫ਼ਲ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਇਸਨੂੰ ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ 1996 ਵਿੱਚ, ਡਾਲਮੀਆ ਲੰਡਨ ਚਲੀ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਸਾਥੀ ਐਂਡੀ ਵਰਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਕਿੰਗਜ਼ ਰੋਡ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾ ਭਾਰਤੀ ਫਾਈਨ ਡਾਇਨਿੰਗ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਖੋਲ੍ਹਿਆ। ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਸਮੀਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਸੈਟਲ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ, 2000 ਵਿੱਚ ਡਾਲਮੀਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ ਵਰਮਾ ਨੂੰ ਵੇਚ ਦਿੱਤੇ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ। ਇੱਥੇ ਉਸੇ ਸਾਲ, ਉਸਨੇ 2000 ਵਿੱਚ ਪਾਸ਼ ਗ੍ਰੇਟਰ ਕੈਲਾਸ਼ II ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਥੀ ਗੀਤਾ ਭੱਲਾ ਨਾਲ "ਦੀਵਾ" ਇਟਾਲੀਅਨ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਖੋਲ੍ਹਿਆ।  ਅੱਜ ਦੀਵਾ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਉਹ ਡਿਪਲੋਮੈਟਿਕ ਐਨਕਲੇਵ, ਚਾਣਕਿਆਪੁਰੀ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਇਤਾਲਵੀ ਦੂਤਾਵਾਸ ਦੇ ਇਟਾਲੀਅਨ ਕਲਚਰਲ ਸੈਂਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੈਫੇ ਵੀ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ। "ਦਿਵਾ ਕੈਫੇ ਇਨ ਗ੍ਰੇਟਰ ਕੈਲਾਸ਼ I, ਐਨ-ਬਲਾਕ ਮਾਰਕਿਟ, "ਲੈਟੀਚਿਉਡ 28" ਖਾਨ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿਖੇ, ਅਲਾਇੰਸ ਫ੍ਰੈਂਕਾਈਜ਼, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਹੌਜ਼ ਖਾਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ "ਦਿਵਾ ਪਿਕੋਲਾ" ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਕੇਟਰਿੰਗ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵੀ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। 2007 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਐਨ.ਡੀ.ਟੀ.ਵੀ.ਗੁੱਡ ਟਾਈਮਜ਼ 'ਤੇ ਇੱਕ ਟੀਵੀ-ਸੀਰੀਜ਼ "ਇਟਾਲੀਅਨ ਖਾਨਾ" ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ, ਜਿਸਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਿਤਾਬ ਵੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਤਿੰਨ ਸੀਜ਼ਨਾਂ ਤੱਕ ਚੱਲਿਆ ਅਤੇ ਕਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ। ਉਹ 'ਅਸ਼ੋਕ ਹੋਟਲ', ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸਪਾ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ, ਦਿਵਾਤਰਾ ਨਾਲ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸ਼ੈੱਫ ਵੀ ਰਹੀ ਹੈ।
ਉਸ ਨੂੰ ਦਸੰਬਰ 2011 ਵਿੱਚ ਇਟਲੀ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ 'ਆਰਡਰ ਆਫ਼ ਦਾ ਸਟਾਰ ਆਫ਼ ਇਟਾਲੀਅਨ ਸੋਲੀਡੈਰਿਟੀ' ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਉਸਨੇ 2012 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੋਜਨ ਯਾਤਰਾ, ਕੁੱਕਬੁੱਕ, ਟ੍ਰੈਵਲਿੰਗ ਦੀਵਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀਅਨ, ਏਸ਼ੀਅਨ ਅਤੇ ਮੱਧ ਪੂਰਬੀ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਮਨਪਸੰਦ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਐਲਬੀਜੀਟੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਰਵਾੜੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1973
ਗਿਆਨ
ਗਿਆਨ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਸ਼ਖ਼ਸ ਬਾਬਤ ਵਾਕਫ਼ੀਅਤ, ਸਚੇਤਤਾ ਜਾਂ ਸਮਝ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਹਦੇ ਬਾਰੇ ਤੱਥ, ਜਾਣਕਾਰੀ, ਵੇਰਵਾ ਜਾਂ ਮੁਹਾਰਤ ਆਦਿ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਤਜਰਬੇ ਜਾਂ ਸਿੱਖਿਆ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਇਲਮ, ਖੋਜ ਜਾਂ ਸੋਝੀ ਰਾਹੀਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇ ਦੀ ਇਲਮੀ (ਸਿਧਾਂਤਕ) ਜਾਂ ਅਮਲੀ (ਵਿਹਾਰਕ) ਸਮਝ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਪਸ਼ਟ ਜਾਂ ਸੰਕੇਤਕ, ਪ੍ਰਤੱਖ ਜਾਂ ਪਰੋਖ, ਰਸਮੀ ਜਾਂ ਬੇਕਾਇਦਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨ ਦਾ ਮਤਲਬ ਕੋਈ ਖਾਸ ਗੁਣ ਜਾਂ ਆਦਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਅਮਲੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕਰਕੇ ਕਿਸੇ ਦੂਜੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਿਆ ਜਾਂ ਬਦਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਭਾਸ਼ਾ ਜਾ ਸੰਗੀਤ ਨਾਲ ਸਾਂਝ ਪਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਡੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲੇ ਅਹਿਸਾਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਫ਼ਰਕ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਕੁੱਝ ਸੰਕਲਪਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਦਰ ਅਸਲ ਸਾਰੇ ਮਨੁੱਖੀ ਤਜ਼ਰਬੇ ਨੂੰ ਹੀ ਗਿਆਨ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਗਿਆਨ ਦਾ ਅਰਥ ਉਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ ਜੋ ਸੱਚੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰਾਇ ਦੇ ਉਲਟ। ਜਾਣਕਾਰੀ ਜੋ ਸਹੀ ਹੈ ਉਹ ਗਿਆਨ ਹੈ। ਗਿਆਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਬੂਤ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕਿਸੇ ਬਿਆਨ ਦਾ ਸਬੂਤ ਦੁਆਰਾ ਸਮਰਥਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਇਹ ਗਿਆਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਸਬੂਤ ਇਸ ਨੂੰ ਜਾਇਜ਼ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਗਿਆਨ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇ ਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕ ਜਾਂ ਵਿਵਹਾਰਕ ਸਮਝ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰਾਈਲ ਦੇ "ਇਹ ਜਾਣਨਾ" ਅਤੇ "ਕਿਵੇਂ ਜਾਣਨਾ" ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਅੰਤਰ ਦਾ ਬਿੰਦੂ ਸੀ। ਇਹ  (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਿਵਹਾਰਕ ਹੁਨਰ ਜਾਂ ਮਹਾਰਤ ਦੇ ਨਾਲ) ਜਾਂ ਸਪੱਸ਼ਟ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇ ਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕ ਸਮਝ ਦੇ ਨਾਲ) ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ । ਇਹ ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ ਰਸਮੀ ਜਾਂ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦਰਸ਼ਨ ਵਿਚ ਗਿਆਨ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਮੀਮਾਂਸਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਪਲੂਟੋ ਨੇ ਗਿਆਨ ਨੂੰ “ਸਹੀ ਠਹਿਰਾਇਆ ਵਿਸ਼ਵਾਸ” ਵਜੋਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਿਆਨਕੋਸ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਿਆਨ
ਸਿਟੀ ਪੈਲੇਸ, ਉਦੈਪੁਰ
right|thumb|260x260px|Full view of the City Palace complex right|thumb|260x260px|Close-up of the Palace thumb|260x260px|Part of Badi Mahal in City Palace, Udaipur ਸਿਟੀ ਪੈਲੇਸ ਇੱਕ ਭਵਨ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਉਦੈਪੁਰ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਹ ਅੱਜ ਤੋਂ 400 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿਚੋਂ ਮਹਾਰਾਣਾ ਉਦੈ ਸਿੰਘ ਦੂਜਾ ਵਲੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ 1559 ਤੱਕ ਸਿਸੋਦੀਆ ਰਾਜਪੂਤ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਚਿਤੌੜ ਚਲੇ ਜਾਣ ਤੱਕ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਹ ਪਿਛੋਲਾ ਝੀਲ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਕਿਨਾਰੇ ਤੇ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਹੋਰ ਭਵਨ ਵੀ ਉਸਰੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਉਦੈਪੁਰ ਮੇਵਾੜ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੀ ਮਹਤੱਵਪੂਰਨ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਸੀ।
ਭਵਨ ਬਾਰੇ
ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਮਨਮੋਹਕ ਭਵਨ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਦੋ ਹਿੱਸੇ ਹਨ ਮਰਦਾਨਾ ਅਤੇ ਜ਼ਨਾਨਾ ਮਹਿਲ। ਮਰਦਾਨਾ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੀਸ਼ ਮਹਿਲ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਮਹਿਲ, ਮਦਨ ਵਿਲਾਸ, ਕੱਚ ਦਾ ਬੁਰਜ, ਮੋਤੀ ਮਹਿਲ, ਮਾਣਕ ਮਹਿਲ ਅਤੇ ਮਯੂਰ ਚੌਕ ਦਾ ਨਜ਼ਾਰਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਰਮਣੀਕ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂਕਿ ਜ਼ਨਾਨਾ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਬਾਦਲ ਮਹਿਲ, ਰੰਗ ਮਹਿਲ, ਵਿੰਟੇਜ ਮੋਟਰ ਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਤੋਪਾਂ ਦੇਖਣਯੋਗ ਹਨ। ਸਿਲਹਖਾਨੇ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਅਸ਼ਤਰ-ਸ਼ਸਤਰ ਰੱਖੇ ਗਏ ਹਨ। ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਲਈ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਮਹਿਲ ਦਾ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਹਿੱਸਾ 150 ਰੁਪਏ ਦੀ ਟਿਕਟ ਲੈ ਕੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂਕਿ ਦੋ ਤਿਹਾਈ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਰਾਜ ਘਰਾਣੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਪਰਿਵਾਰ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ 64ਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਵਾਰਿਸ ਮਹਾਰਾਣਾ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਤੇ ਅਰਵਿੰਦ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਰਾਜ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹੀ ਠਾਠ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਇਸ ਰਾਜ ਘਰਾਣੇ ਦੀ ਕਮਾਈ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਾਧਨ ਹੋਟਲ ਬਿਜ਼ਨਸ ਹੀ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
left|thumb|200x200px|Royal Angan the first structure built by Maharana uday Singh
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਥਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਥਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਿਆਸਤੀ ਥਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਦੈਪੁਰ ਦੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੂਗੋਲ
ਸਵਾਸਿਕਾ
ਪੂਜਾ ਵਿਜੇ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Pooja Vijay), ਆਪਣੇ ਸਟੇਜ ਨਾਮ ਸਵਾਸਿਕਾ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਡਾਂਸਰ, ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪੇਸ਼ਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅਜ਼ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਕੁਝ ਤਾਮਿਲ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਸਵਾਸਿਕਾ, ਵਿਜੇਕੁਮਾਰ ( ਬਹਿਰੀਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੇਖਾਕਾਰ) ਅਤੇ ਗਿਰਿਜਾ ਦੇ ਘਰ ਪੂਜਾ ਵਿਜੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ ਏਰਨਾਕੁਲਮ ਦੇ ਪੇਰੁੰਬਾਵੂਰ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਭਰਾ ਆਕਾਸ਼ ਹੈ। ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਡਾਂਸਿੰਗ ਸਬਕ ਲਈ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਸੁੰਦਰਪਾਂਡੀ ਦੀ ਵੈਗਾਈ ਸੀ, ਇੱਕ ਪ੍ਰੇਮ ਕਹਾਣੀ, ਉਸਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਇੱਕ ਅਸਲ ਜੀਵਨ ਵਿਅਕਤੀ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਰਾਸੂ ਮਧੁਰਾਵਨ ਦੁਆਰਾ ਗੋਰੀਪਾਲਯਮ (2010) ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਦੂਜੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ ਅਜੇ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਤੀਜੀ ਫਿਲਮ ਮੈਥਨਮ (2011) ਨੂੰ ਆਲੋਚਕਾਂ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੋਵਾਂ ਤੋਂ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆ ਮਿਲੀ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕੁੜੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜੋ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ "ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਦੀ ਕਦਰ" ਕਰਦੀ ਹੈ। ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੀਲਨ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੇ ਅਗਲੇ ਉੱਦਮ, ਕੰਦਾਧੂਮ ਕਾਨਧਾਦੁਮ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ "ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਨਸਲ ਦੀ ਕਾਲਜ ਕੁੜੀ" ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੇ ਸਿਨੇਮਾ ਕੰਪਨੀ (2012) ਨਾਲ ਮਲਿਆਲਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਜੀਵਨ ਅੰਤਿਕਾਡ ਦੀ ਪ੍ਰਭੂਵਿਂਤੇ ਮੱਕਲ (2012) ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰਾ ਸੀ। 2014 ਦੀ ਤਮਿਲ ਥ੍ਰਿਲਰ ਪਾਂਡੂਵਮ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜੋ ਕਿ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਦੇ ਉਲਟ ਇੱਕ ਆਧੁਨਿਕ ਪਾਤਰ ਹੈ।
ਉਹ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਐਂਕਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਜੀਵਨ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਮਜ਼ਹਵਿਲ ਮਨੋਰਮਾ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਅਲ ਧਤੂਪੁਥਰੀ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ ਕੁਝ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ 'ਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਅਗਲਾ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ, ਮਾਈ ਮਾਰੂਮਕਨ ਸੂਰਿਆ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੋਇਆ। 2017 ਵਿੱਚ, ਏਸ਼ੀਆਨੈੱਟ ' ਤੇ ਚਿੰਤਵਿਸ਼੍ਟਾਯਾ ਸੀਥਾ ਨੇ ਮਲਿਆਲੀ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਕਈ ਅਲਾਕੇਡ ਜਿੱਤੇ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਸੀਥਾ ਆਨ ਫਲਾਵਰਜ਼ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸੀਕਵਲ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਸੀਰੀਅਲ ਪ੍ਰਣਯਨੀ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਸੀ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤੋਂ ਹਟ ਗਈ। ਉਹ ਸਟੇਜ ਸ਼ੋਅਜ਼ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਡਾਂਸਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਮੌਜੂਦਗੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਐਂਕਰਿੰਗ ਵੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਸਨੇ ਕੁਝ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ, ਡਾਂਸ-ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਵੀਡੀਓ ਡਰਾਮੇ, ਲਘੂ ਫਿਲਮਾਂ, ਐਲਬਮਾਂ, ਡਾਂਸ ਕਵਰ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਰੈੱਡ ਕਾਰਪੇਟ
thumb|[[ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|President Barack Obama exiting Air Force One on red carpet]] ਰੈੱਡ ਕਾਰਪੇਟ, ਆਮ ਜਨਤਾ ਲਈ ਨਹੀਂ ਹੈ. ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੋਂ  ਖਾਸ ਲੋਕਾਂ ਲਈ, ਖਾਸਕਰ ਰਾਜ ਦੇ ਮੁਖੀਆਂ ਲਈ ਹੀ ਵਿਛਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ.
ਇਤਿਹਾਸ
left|thumb|Halle Berry attending the premiere of the movie Robots. A number of photographers are visible behind her, and there is a red carpet present right|thumb|Chilean President Sebastián Piñera arriving in [[ਪੈਰਿਸ|Paris in October 2010.]] ਪੱਛਮੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਜਿਕਰ ਯੂਨਾਨੀ ਡਰਾਮਾ ਅਗਾਮੇਮਨਾਨ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ. ਗਰੀਕ ਨਾਟਕਕਾਰ ਐਸਕਾਈਲਸ ਦੇ 458 ਈਪੂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੇ ਇਸ ਮਸ਼ਹੂਰ ਡਰਾਮੇ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਗਰੀਕ ਰਾਜਾ ਅਗਾਮੇਮਨਾਨ, ਟਰਾਏ ਦਾ ਯੁੱਧ ਜਿੱਤਕੇ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਪਰਤਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਮਹਾਰਾਣੀ ਕਲਾਇਟੇਮਨੇਸਟਰਾ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਸਵਾਗਤ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਚੱਲਣ ਲਈ ਰੈਡ ਕਾਰਪੇਟ ਵਿਛਾਉਂਦੀ ਹੈ: <blockquote style="min-height: 192px;" class="">ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ, ਆਪਣੇ ਰਥ ਤੋਂ ਥੱਲੇ ਕਦਮ ਰੱਖੋ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੈਰ, ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਨਾ ਦਿਉ. ਸੇਵਕੋ ਇਥੇ ਘਰ ਦੇ ਮੂਹਰੇ ਵਿਛਾ ਦਿਓ ਲਾਲ ਪਟੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਦੀ ਉਸਨੂੰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸੀ ਉਮੀਦ ਕਿ ਕਿਥੇ ਲੈ ਜਾਵੇਗੀ ਤਕਦੀਰ ਉਸਨੂੰ. ਜੇਤੂ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਖ਼ੁਦ ਅਗਾਮੇਮਨਾਨ  ਦੇ ਕਦਮ   ਉਸ ਰੈੱਡ ਕਾਰਪੇਟ ਉੱਤੇ ਚਲਦੇ ਹੋਏ ਲੜਖੜਾਉਂਦੇ ਹਨ. ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸੁਰਖ਼ ਰਸਤਾ ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ :<blockquote style="min-height: 96px;" class="">ਮੈਂ ਤਾਂ ਨਾਸਵਾਨ, ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਅਦਨਾ ਜਿਹਾ ਇਨਸਾਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਚਮਚਮਾਉਂਦੇ ਰਾਹਾ ਉੱਤੇ ਕਿਵੇਂ ਚੱਲ ਸਕਦਾ ਹਾਂ ਸਹਿਜ ਬਿਨਾਂ ਡਰੇ?
ਕਿਲਾ ਮੁਬਾਰਕ
ਕਿਲਾ ਮੁਬਾਰਕ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਬਠਿੰਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ ਇੱਕ ਕਿਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਲਗਭਗ 1,800 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਬਠਿੰਡਾ ਦਾ ਕਿਲਾ ਰਾਜਾ ਵਿਨੇ ਪਾਲ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਵਿਕਰਮਗੜ ਕਿਲਾ ਰੱਖਿਆ। ਉਸ ਪਿਛੋਂ ਰਾਜਾ ਜੈਪਾਲ ਨੇ ਕਿਲੇ ਦਾ ਜਾਂ ਜੈਪਾਲਗੜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਮੱਧ-ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਭੱਟੀ ਰਾਓ ਰਾਜਪੂਤ ਨੇ ਕਿਲੇ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਸਿਰਿਓ ਬਣਾਇਆ ਤੇ ਕਿਲੇ ਦਾ ਨਾਮ ਭੱਟੀ ਵਿੰਡਾ ਰੱਖਿਆ। ਇਸ ਕਰ ਕੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਨਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਟਿੰਡਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬਠਿੰਡਾ ਪਿਆ। ਜਦੋਂ 1707 ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਕਿਲੇ ਵਿੱਚ ਆਏ ਤਾਂ ਕਿਲੇ ਦਾ ਨਾਮ ਕਿਲਾ ਗੋਬਿੰਦਗੜ੍ਹ ਪੈ ਗਿਆ। ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਲਾ ਮੁਬਾਰਕ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰ੍ਰੰਤੂ ਸੈਰ ਸਪਾਟਾ ਵਿਭਾਗ ਪੰਜਾਬ ਵਲੋਂ ਹੁਣ ਇਸ ਕਿਲੇ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ ਰਜ਼ੀਆ ਕਿਲਾ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਰਾਣੀ ਮਹਿਲ
ਕਿਲਾ ਮੁਬਾਰਕ ਵਿਚਲਾ ਰਾਣੀ ਮਹਿਲ ਬਹੁਤ ਖੂਬਸੂਰਤ ਹੈ ਜਿਸ ਤੇ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਦੀ ਦਿੱਖ ਵੀ ਦੇਖਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਤਖਤ ਤੇ ਬੈਠਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਰਜ਼ੀਆ ਸੁਲਤਾਨ ਦੀ ਬਠਿੰਡਾ ਵਿੱਚ ਰਾਣੀ ਮਹਿਲ ਇਕਲੌਤੀ ਯਾਦਗਾਰ ਹੈ। ਰਜ਼ੀਆ ਸੁਲਤਾਨ ਜਦੋਂ 1239 ਵਿੱਚ ਗਵਰਨਰ ਅਲਤੂਨੀਆਂ ਦੀ ਬਗ਼ਾਵਤ ਦਬਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਬਠਿੰਡਾ ਆਈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਅਲਤੂਨੀਆਂ ਨੇ ਬਠਿੰਡਾ ਕਿਲੇ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ। ਕਰੀਬ ਦੋ ਮਹੀਨੇ ਉਹ ਇੱਥੇ ਕਿਲੇ ਵਿਚਲੇ ਰਾਣੀ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਰਜ਼ੀਆ ਸੁਲਤਾਨਾ ਰਾਣੀ ਮਹਿਲ ਦੀ ਖਿੜਕੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਕੇ ਸਾਮ ਵਕਤ ਮੀਨਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦਾ ਨਜ਼ਾਰਾ ਤੱਕਿਆ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਰਜ਼ੀਆ ਸੁਲਤਾਨਾ ਬਠਿੰਡਾ ਦੀ ਮਸਜਿਦ ਵਿੱਚ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹਨ ਜਾਇਆ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਸਮਾਂ ਸਾਰਣੀ
ਕਿਲਾ ਮੁਬਾਰਕ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਿਲਾ
ਜਾਣਕਾਰੀ
ਜਾਣਕਾਰੀ ਜਾਂ ਦੱਸ ਜਾਂ ਸੂਚਨਾ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕੁਝ ਦੱਸੇ ਭਾਵ ਜਿਸ ਤੋਂ ਕੋਈ ਸਮੱਗਰੀ ਜਾਂ ਅੰਕੜੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਸਕਣ। ਜਾਣਕਾਰੀ ਜਾਂ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਸੁਨੇਹੇ ਰਾਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵਸਤ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਜਾਂ ਅਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਵੇਖ-ਪਰਖ ਕੇ ਲਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਵੇਖ-ਪਰਖ ਕੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹਨੂੰ ਵੀ ਸੁਨੇਹਾ ਹੀ ਆਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸੇ ਕਰ ਕੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਿਸੇ ਸੁਨੇਹੇ ਰਾਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਘੱਲਣ ਜਾਂ ਸਮਝਣ ਵਾਸਤੇ ਇਹਨੂੰ ਕਈ ਖ਼ਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੰਕੇਤਬੱਧ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਣਕਾਰੀਡੱਬਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਣਕਾਰੀ
1692
1692 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1690 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਇਗੋਰ ਸਟਰਾਵਿੰਸਕੀ
ਇਗੋਰ ਫ਼ਿਓਦਰੋਵਿੱਚ ਸਟਰਾਵਿੰਸਕੀ  ( И́горь Фёдорович Страви́нский; 17 ਜੂਨ 1882 – 6 ਅਪਰੈਲ 1971) ਇੱਕ ਰੂਸੀ (ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਨੈਚਰਲਾਈਜ਼ਡ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਅਮਰੀਕੀ) ਕੰਪੋਜ਼ਰ, ਪਿਆਨੋਵਾਦਕ ਅਤੇ ਕੰਡਕਟਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ 20ਵੀਂ-ਸਦੀ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਕੰਪੋਜ਼ਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰੂਸੀ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿੱਚ ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਸਟਰਾਵਿੰਸਕੀ ਦਾ ਜਨਮ 17 ਜੂਨ 1882 ਰੂਸੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਪੀਟਰਜ਼ਬਰਗ ਦੇ ਲੋਮੋਨੋਸੋਵ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਬਚਪਨ ਪੀਟਰਜ਼ਬਰਗ ਵਿੱਚ ਬੀਤਿਆ। ਉਸਦਾ ਬਾਪ ਫ਼ਿਓਦਰ ਸਟਰਾਵਿੰਸਕੀ, ਪੀਟਰਜ਼ਬਰਗ ਦੇ ਮਾਰਿੰਸਕੀ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਏਕਲ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਅੰਨਾ ਵਧੀਆ ਪਿਆਨੋਵਾਦਕ ਅਤੇ ਗਾਇਕਾ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪੜਦਾਦਾ, ਸਟਾਨਿਸੌਆਫ਼ ਸਟਰਾਵਿੰਸਕੀ ਪੋਲਿਸ਼ ਕੁਲੀਨ ਘਰਾਣੇ ਦਾ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਗਾਇਕ
ਖ਼ਿਜ਼ਰ ਖ਼ਾਨ
ਖ਼ਿਜ਼ਰ ਖ਼ਾਨ (ਸ਼ਾਸਨ 28 ਮਈ 1414 – 20 ਮਈ 1421) ਤੈਮੂਰ ਦੇ ਹਮਲੇ ਅਤੇ ਤੁਗਲਕ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਪਤਨ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੱਯਦ ਖ਼ਾਨਦਾਨ, ਦਿੱਲੀ ਸਲਤਨਤ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੀ।
ਖ਼ਾਨ ਤੁਗਲਕ ਸ਼ਾਸਕ ਫ਼ਿਰੋਜ਼ ਸ਼ਾਹ ਤੁਗ਼ਲਕ ਦੇ ਅਧੀਨ ਮੁਲਤਾਨ ਦਾ ਗਵਰਨਰ ਸੀ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਯੋਗ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅਮੀਰ ਤੈਮੂਰ (ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਟੈਮਰਲੇਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਦੇ ਡਰ ਕਾਰਨ ਕੋਈ ਸ਼ਾਹੀ ਉਪਾਧੀ ਨਹੀਂ ਲਈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਰਿਆਤ-ਏ-ਆਲਾ (ਉੱਚਤਾਮਈ ਬੈਨਰ) ਅਤੇ ਮਸਨਾਦ-ਏ-ਆਲੀ ਜਾਂ (ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਅਹੁਦੇ) ਦੇ ਸਿਰਲੇਖਾਂ ਨਾਲ ਲੜਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ, ਪਿਛਲੇ ਤੁਗਲਕ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ਸਿੱਕੇ ਚਲਦੇ ਰਹੇ। 20 ਮਈ 1421 ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮੁਬਾਰਕ ਖਾਨ, ਉਸ ਦਾ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਬਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਮੁਈਜ਼-ਉਦ-ਦੀਨ ਮੁਬਾਰਕ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਲਿਆ ਸੀ।
ਵੰਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਇੱਕ ਸਮਕਾਲੀ ਲੇਖਕ ਯਾਹੀਆ ਸਰਹਿੰਦੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਾਰੀਖ-ਏ-ਮੁਬਾਰਕਸ਼ਾਹੀ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਖਿਜ਼ਰ ਖਾਨ ਇੱਕ ਸੱਯਦ ਦਾ ਸੀ। ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਮੁਹੰਮਦ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਯਾਹੀਆ ਸਰਹਿੰਦੀ ਨੇ ਬੇਬੁਨਿਆਦ ਸਬੂਤਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਸਿੱਟੇ ਕੱਢੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੀ ਸੱਯਦ ਵਿਰਾਸਤ ਦੇ ਉਚ ਸ਼ਰੀਫ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੰਤ ਸੱਯਦ ਜਲਾਲੂਦੀਨ ਬੁਖਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਆਮ ਮਾਨਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਸੁਲਤਾਨ ਦਾ ਉੱਤਮ ਚਰਿੱਤਰ ਜਿਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਮੁਹੰਮਦ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਵਜੋਂ ਵੱਖਰਾ ਕੀਤਾ। ਰਿਚਰਡ ਈਟਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਖਿਜ਼ਰ ਖਾਨ ਖੋਖਰ ਜੱਟ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਮੁਲਤਾਨ ਦੇ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਸਰਦਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੀ। ਮੁਲਤਾਨ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਮਲਿਕ ਮਰਦਾਨ ਦੌਲਤ ਨੇ ਖਿਜ਼ਰ ਖਾਨ ਦੇ ਪਿਤਾ ਮਲਿਕ ਸੁਲੇਮਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਗੋਦ ਲਿਆ ਸੀ। ਸੁਲੇਮਾਨ ਨੇ ਮਲਿਕ ਮਰਦਾਨ ਦੇ ਇਕ ਹੋਰ ਪੁੱਤਰ ਮਲਿਕ ਸ਼ੇਖ ਨੂੰ ਗਵਰਨਰ ਬਣਾਇਆ। ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਿਰੋਜ਼ ਸ਼ਾਹ ਤੁਗਲਕ ਨੇ ਖਿਜ਼ਰ ਖਾਨ ਨੂੰ ਗਵਰਨਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। ਪਰ 1395 ਵਿਚ ਮੱਲੂ ਇਕਬਾਲ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਭਰਾ ਸਾਰੰਗ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁਲਤਾਨ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਮੇਵਾਤ ਭੱਜ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਤੈਮੂਰ ਨਾਲ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਤੈਮੂਰ ਨੇ ਖਿਜ਼ਰ ਖਾਨ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਆਪਣਾ ਵਾਇਸਰਾਏ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਸੀ ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਸਿਰਫ ਮੁਲਤਾਨ, ਦੀਪਾਲਪੁਰ ਅਤੇ ਸਿੰਧ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਕੰਟਰੋਲ ਕਾਇਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਮੱਲੂ ਇਕਬਾਲ ਖਾਨ ਲੋਦੀ ਨੂੰ 1405 ਵਿੱਚ ਹਰਾਇਆ।
ਸ਼ਾਸਨ
ਗੱਦੀ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਖਿਜ਼ਰ ਖਾਨ ਨੇ ਮਲਿਕ-ਉਸ-ਸ਼ਰਕ ਤੁਹਫਾ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਵਜ਼ੀਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਜ-ਉਲ-ਮੁਲਕ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਹ 1421 ਤੱਕ ਇਸ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਰਿਹਾ। ਮੁਜ਼ੱਫਰਨਗਰ ਅਤੇ ਸਹਾਰਨਪੁਰ ਦੀ ਜਾਗੀਰ ਸੱਯਦ ਸਲੀਮ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਅਬਦੁਰ ਰਹਿਮਾਨ ਨੇ ਮੁਲਤਾਨ ਅਤੇ ਫਤਿਹਪੁਰ ਦੀਆਂ ਜਾਗੀਰਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ। 1414 ਵਿੱਚ, ਤਾਜ-ਉਲ-ਮੁਲਕ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੌਜ ਕਤੇਹਾਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਹਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਬਗਾਵਤ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਲਈ ਭੇਜੀ ਗਈ ਸੀ। ਰਾਜਾ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭੱਜ ਗਿਆ ਪਰ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਆਤਮ ਸਮਰਪਣ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਦੇਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਜੁਲਾਈ, 1416 ਵਿੱਚ ਤਾਜ-ਉਲ-ਮੁਲਕ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੌਜ ਨੂੰ ਬਯਾਨਾ ਅਤੇ ਗਵਾਲੀਅਰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਇਸ ਨੇ ਅਦਾ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀਆਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਦੀ ਰਕਮ ਵਸੂਲਣ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਲੁੱਟਿਆ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਲਿਆ। 1417 ਵਿੱਚ, ਖਿਜ਼ਰ ਖਾਨ ਨੇ ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਨਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਲਈ। 1418 ਵਿੱਚ, ਹਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਮੁੜ ਬਗ਼ਾਵਤ ਕੀਤੀ ਪਰ ਤਾਜ-ਉਲ-ਮੁਲਕ ਦੁਆਰਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਾਰ ਗਿਆ। 28 ਮਈ, 1414 ਨੂੰ, ਖਿਜ਼ਰ ਖਾਨ ਨੇ ਦਿੱਲੀ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਦੌਲਤ ਖਾਨ ਲੋਦੀ ਨੂੰ ਕੈਦ ਕਰ ਲਿਆ।
ਅਕਲੀਆ
ਅਕਲੀਆ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਤੇ ਤਹਿਸੀਲ ਮਾਨਸਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2001 ਵਿੱਚ ਅਕਲੀਆ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 7513 ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫ਼ਲ 26.28 ਕਿ. ਮੀ. ਵਰਗ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਮਾਨਸਾ-ਬਰਨਾਲਾ ਸੜਕ ਤੇ ਮਾਨਸਾ ਤੋਂ 24 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ ਬਰਨਾਲਾ ਤੋਂ 25 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਰੋਡ ਤੇ ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇਹ ਆਖਰੀ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਦੋ ਜ਼ਿਲਿਆਂ ਬਰਨਾਲਾ ਤੇ ਬਠਿੰਡਾ ਨਾਲ ਲਗਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪਿਛੋਕੜ
ਇਹ ਪਿੰਡ ਕਰੀਬ 450 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਜੈਤੋ ਦੇ ਪੜਪੋਤੇ 'ਅਕਲੀਆ' ਨੇ ਵਸਾਇਆ ਸੀ। ਜੋਗੇ,ਰੱਲੇ ਦੇ ਚਹਿਲਾਂ ਦੀ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਤੇ ਸਰਦਾਰੀ ਸੀ ਜੋ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਵਸਣ ਨਹੀਂ ਸੀ ਦਿੰਦੇ ਪਰ 'ਅਕਲੀਆ' ਨੇ ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ ਚਹਿਲਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪੱਖੋ ਕਲਾਂ ਤੇ ਚਉਕੇ ਕਲਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਖੋਹੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਛੁੜਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਧਾਕ ਜਮਾ ਲਈ ਜਿਸ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਨੇ ਅਕਲੀਆ ਨੂੰ 30000 ਵਿਘੇ ਦੀ ਢੇਰੀ ਪਿੰਡ ਵਸਾਉਣ ਲਈ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਪਿੱਛੋਂ ਜੋਗੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਰਦਾਰ ਜੁਗਰਾਜ ਸਿੰਘ ਵੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਧੀ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਅਕਲੀਆ ਨਾਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਅਕਲੀਏ ਦੇ ਛੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੰਦ,ਮੱਲਾ,ਕਾਂਧਲ,ਮਨੋਹਰ,ਲਾਲਾ,ਮਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਛੇ ਪੱਤੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਸਥਾਨ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦੁਰ ਜੀ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੈ। ਡੇਰਾ ਭਾਈ ਭਾਗ ਸਿੰਘ ਤੇ ਡੇਰਾ ਘੜੂਆਂ 'ਉਦਾਸੀਆਂ' ਦੇ ਡੇਰੇ ਹਨ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕੇ ਡੇਰਾ ਭਾਗ ਦੇ ਇੱਕ ਸੰਤ ਦੀ ਦਵਾਈ ਨਾਲ ਮਹਾਰਾਜਾ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ ਦੇ ਘਰ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ ਸੀ ਜਿਸਦੇ ਇਵਜ਼ ਵਜੋਂ 660 ਰੁਪਏ ਦੀ ਜਾਗੀਰ ਡੇਰੇ ਨੂੰ ਦਾਨ ਚ ਮਿਲੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸਾਗਰਿਕਾ ਘਾਟਗੇ
ਸਾਗਰਿਕਾ ਘਾਟਗੇ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਇਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਚੱਕ ਦੇ! ਇੰਡੀਆ ਵਿਚਲੀ ਭੂਮਿਕਾ "ਪ੍ਰੀਤੀ ਸਬਰਵਾਲ" ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ। ਇਸਨੇ "ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ (ਸੀਜ਼ਨ-6)" ਪ੍ਰਤਿਯੋਗਿਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਯੋਗੀ ਰਹੀ ਅਤੇ ਆਖ਼ਿਰ ਤੱਕ ਖੇਡੀ। ਇਹ ਰਾਸ਼ਟਰ ਪਧਰੀ ਐਥਲੀਟ ਵੀ ਹੈ।
ਕੈਰੀਅਰ
2007 ਵਿੱਚ, ਘਾਟਗੇ ਨੇ ਚੱਕ ਦੇ! ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰੀਤੀ ਸਬਰਵਾਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਾਕੀ ਟੀਮ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਇਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸੀ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਕਾਰਨ ਇਸਨੂੰ ਰੀਬੋਕ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਬ੍ਰਾਂਡ ਐਮਬੈਸਡਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।]] ਇਸਨੇ ਕਈ ਫੈਸ਼ਨ ਮੈਗਜ਼ੀਨਾਂ ਅਤੇ ਕਈ ਫੈਸ਼ਨ ਸ਼ੋਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਕਾਇਮ ਕੀਤੀ।. ਘਾਟਗੇ ਨੇ 2009 ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮ, ਫਾਕਸ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਉਰਵਸ਼ੀ ਮਾਥੁਰ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਨੇ ਕਭੀ ਮਿਲੇ ਨਾ ਮਿਲੇ ਹਮ ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਕਾਮਿਆਹ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਅਦਾ ਕੀਤੀ। ਘਾਟਗੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਫ਼ਿਲਮ ਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਇਮਰਾਨ ਹਾਸ਼ਮੀ ਦੇ ਨਾਲ ਨਿਭਾਈ। ਘਾਟਗੇ ਨੇ ਸਤੀਸ਼ ਰਜਵਾੜੇ ਦੀ ਮਰਾਠੀ ਫ਼ਿਲਮ "ਪ੍ਰੇਮਾਚੀ ਗੋਸ਼ਟਾ" ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੁਲ ਕੁਲਕਰਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 2015 ਵਿੱਚ, ਇਸਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਿੱਖੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦਿਲਦਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਅਵਾਰਡ
ਸਾਗਰਿਕਾ ਨੇ ''ਚੱਕ ਦੇ! ਇੰਡੀਆ'' ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ, ਸਕ੍ਰੀਨ ਅਵਾਰਡ ਫ਼ਾਰ ਬੇਸਟ ਸਪੋਰਟਿੰਗ ਐਕਟਰਸ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਸਾਰੀਆਂ ਚੱਕ ਦੇ! ਗਰਲਜ਼ ਨੂੰ ਵ ਇਸ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਲਾਇਨਸ ਗੋਲਡ ਅਵਾਰਡ ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
24 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2017, ਵਿੱਚ ਸਾਗਰਿਕਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੰਗਣੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕ੍ਰਿਕੇਟਰ ਜ਼ਹੀਰ ਖ਼ਾਨ ਨਾਲ ਕੀਤਾ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਿਤ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1986 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਬਫ਼ਰ ਰਾਜ
ਬਫ਼ਰ ਰਾਜ ਇੱਕ ਬਫ਼ਰ ਰਾਜ ਦੇ ਦੋ ਵਿਰੋਧੀ ਜਾਂ ਸੰਭਾਵੀ ਦੇਸਾ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਕਈ ਵਾਰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਰਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਬਫਰ ਨੂੰ ਰਾਜ ਦਾ ਇੱਕ ਆਪਸੀ ਕਿਸੇ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਫੌਜ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਨਾ ਦੇ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਨਾਸੇਨਿਕ ਤਾਕਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਦੋ ਵੱਡੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਿਆ ਖੇਤਰ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਦੋਨਾਂ ਦੀ ਸਹਿਮਤ ਹੋਣ ਉੱਤੇ ਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਦੇ ਕੇ, ਇੱਕ ਬਫਰ ਰਾਜ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਫ਼ਰ ਰਾਜ ਦਾ ਸੰਕਲਪ
ਬਫ਼ਰ ਰਾਜ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ 17 ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਯੂਰਪੀ ਰਣਨੀਤਕ ਅਤੇ ਡਿਪਲੋਮੈਟਿਕ ਸੋਚ ਕਰਕੇ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੋ ਕਿ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਸੰਤੁਲਨ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਰੋਧੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਗੈਰ- ਵਤਨ ਇਲਾਕਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਇੱਕ ਸੱਚ ਬਫਰ ਰਾਜ ਦੇ ਜਾਣ-ਬੁੱਝ ਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਦੋ ਪਾਸੇ ਕਿਸੇ ਸਥਿਤੀ ਵਿਰੋਧੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਕੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਦ ਕੀ ਬਫ਼ਰ ਸਟੇਟ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਕੰਟਰੋਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।