cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਕਨ੍ਹੱਈਆ ਮਿਸਲ
1774 ਵਿੱਚ ਜੈ ਸਿੰਘ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਕਟੜਾ (ਬਾਜ਼ਾਰ) ਬਣਵਾਇਆ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਟੜਾ ਕਨਹਈਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। 1782 ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਸੰਸਾਰ ਚੰਦ ਕਾਂਗੜੇ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆਂ। ਉਹ ਕਾਂਗੜੇ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਵਾਰ ਕਿਲ੍ਹੇ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਪਰ ਕਾਮਯਾਬੀ ਨਾ ਮਿਲੀ। ਸੈਫ਼ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਮੌਤ ਉੱਪਰੰਤ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਫਿਰ ਸੰਸਾਰ ਚੰਦ ਨੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਪਰ ਕਿਲ੍ਹੇ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਨਾ ਕਰ ਸਕਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਜੈ ਸਿੰਘ ਕਨਹਈਆ ਤੋਂ ਇਮਦਾਦ ਮੰਗੀ। ਜੈ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਪੁੱਤਰ ਗੁਰਬਖ਼ਸ਼ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਕੁਝ ਯੋਧਿਆਂ ਸਮੇਤ ਭੇਜਿਆ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਰਦਾਰ ਬਘੇਲ ਸਿੰਘ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ। ਇਸੇ ਸਾਲ ਹੀ ਜੈ ਸਿੰਘ ਦੇ ਆਰੰਭ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਰਹੇ ਖ਼ਾਸ ਦੋਸਤ ਹਕੀਕਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਖਾਲਸਾ ਫੌਜ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਕਾਂਗੜੇ ਦਾ ਕਿਲ੍ਹਾ ਫ਼ਤਿਹ ਹੋ ਗਿਆ। ਜੈ ਸਿੰਘ ਦੀ 1793 ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋਈ। ਉਹ ਉਸ ਸਮੇਂ 81 ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ। ਕਨਹਈਆ ਮਿਸਲ ਦਾ ਕੰਟਰੋਲ ਸਰਦਾਰ ਜੈ ਸਿੰਘ ਦੀ ਨੂੰਹ ਰਾਣੀ ਸਦਾ ਕੌਰ ਕੋਲ ਚਲਾ ਗਿਆ (ਸਦਾ ਕੌਰ ਦੇ ਪਤੀ ਗੁਰਬਖ਼ਸ਼ ਸਿੰਘ ਦੀ 1785 ਵਿੱਚ ਅਚਲ ਬਟਾਲਾ ਵਿਖੇ ਹੋਈ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ)। ਰਾਣੀ ਸਦਾ ਕੌਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬੇਟੀ ਮਹਿਤਾਬ ਕੌਰ ਦੀ ਸ਼ਾਦੀ ਸ਼ੁਕਰਚਕੀਆ ਮਿਸਲ ਦੇ ਸਰਦਾਰ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਤੇ ਦੋਹਾਂ ਮਿਸਲਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹਕ ਸੰਬੰਧਾਂ ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਮਿਸਲਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਬਣਾਇਆ। ਹਕੀਕਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਪੋਤੀ ਚੰਦ ਕੌਰ (ਬੇਟੀ ਸਰਦਾਰ ਜੈਮਲ ਸਿੰਘ) ਦੀ ਸ਼ਾਦੀ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸਪੁੱਤਰ ਕੰਵਰ ਖੜਕ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਹੋਈ। ਜੈਮਲ ਸਿੰਘ ਦਾ 1812 ਵਿੱਚ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਜੈਮਲ ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਾਰਾ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਫ਼ਤਿਹਗੜ੍ਹ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਇਲਾਕੇ ਪ੍ਰਿੰਸ ਖੜਕ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਦੀ ਹੈਸੀਅਤ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਰਾਣੀ ਸਦਾ ਕੌਰ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵੀ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਕਰਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਰਾਣੀ ਸਦਾ ਕੌਰ ਕੋਲੋਂ ਬਟਾਲਾ ਖੋਹ ਕੇ ਮਹਾਰਾਜੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ ਕੰਵਰ ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਰਾਣੀ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਕਨਹਈਆ ਮਿਸਲ ਦੀ ਸੁਤੰਤਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਰਦਾਰਨੀ ਬਣੀਂ ਰਹੇ ਪਰ ਜਦੋਂ ਮਹਾਰਾਜੇ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਰਾਣੀ ਖ਼ੁਫ਼ੀਆ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਰ ਚਾਰਲਸ ਮੈਟਕਾਫ਼ ਅਤੇ ਸਰ ਡੇਵਿਡ ਅਖ਼ਤਰਲੋਨੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਮਹਾਰਾਜੇ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਬਾਕੀ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਸਰਦਾਰ ਦੇਸਾ ਸਿੰਘ ਮਜੀਠੀਆ ਦੀ ਗਵਰਨਰਸ਼ਿੱਪ ਅਧੀਨ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਅਤੇ ਰਾਣੀ ਨੂੰ ਕੈਦ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਸ ਦੀ 1832 ਵਿੱਚ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮੌਤ ਹੋਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਮਿਸਲਾਂ
ਹੇਮਾ ਗਮਾਂਗ
ਹੇਮਾ ਗਮਾਂਗ (ਜਨਮ 31 ਮਾਰਚ 1961) ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਉਮੀਦਵਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਕੋਰਾਪੁਟ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।
ਗਮਾਂਗ ਦਾ ਜਨਮ 31 ਮਾਰਚ 1961 ਨੂੰ ਕੋਰਾਪੁਟ ਜ਼ਿਲੇ, ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਖਿਲਾਪਦਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਗਮਾਂਗ ਇੱਕ ਇੰਟਰਮੀਡੀਏਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਰਮਾ ਦੇਵੀ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ, ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ, ਓਡੀਸ਼ਾ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 4 ਅਪ੍ਰੈਲ 1975 ਨੂੰ ਗਿਰਧਰ ਗਮਾਂਗ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਹੈ।
ਗਮਾਂਗ 1999 ਵਿੱਚ 13ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ। 1999 ਤੋਂ 2000 ਤੱਕ, ਉਹ ਸ਼ਹਿਰੀ ਅਤੇ ਪੇਂਡੂ ਵਿਕਾਸ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ। ਫਿਰ, 2000 ਤੋਂ 2004 ਤੱਕ, ਉਸਨੇ ਸਟੀਲ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਟੈਲੀਫੋਨ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕਮੇਟੀ, ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1"> ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1961
ਗੋਂਗਜ਼ੁਕੂਓ
ਗੋਂਗਜ਼ੁਕੂਓ ( ਤਿੱਬਤੀ : གུང་རྒྱུད་མཚོ, Mandarin ਚੀਨੀ : 公珠错) ਚੀਨ ਦੇ ਆਟੋਨੋਮਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤਿੱਬਤ ਦੇ ਨਗਾਰੀ ਪ੍ਰੀਫੈਕਚਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਠਾਰ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ।
ਚਾਈਨਾ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇਅ 219 ਝੀਲ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਕੰਢੇ ਤੋਂ ਲੰਘਦਾ ਹੈ।
ਟਿਕਾਣਾ
ਗੋਂਗਜ਼ੂਕੁਓ ਝੀਲ ਤਿੱਬਤ ਦੇ ਨਾਗਾਰੀ ਪ੍ਰੀਫੈਕਚਰ ਦੇ ਬੁਰਾਂਗ ਕਾਉਂਟੀ ਵਿੱਚ 4786 m ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ । ਇਹ 66.2 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਔਸਤ ਸਾਲਾਨਾ ਤਾਪਮਾਨ 0-2 °C ਹੈ ਅਤੇ ਔਸਤ ਸਾਲਾਨਾ ਵਰਖਾ 200-300 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਹੈ। ਝੀਲ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਤ੍ਹਾ ਦੇ ਵਹਾਅ ਨਾਲ ਸਪਲਾਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਿੱਬਤ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੀਨ ਦਾ ਸਮਾਜਿਕ ਇਤਿਹਾਸ
ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ
ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਓਵਰਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੱਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਅਤੇ ਇਹ ਮੈਚ 4-5 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਚੱਲਦੇ ਹਨ। ਖੇਡਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦੋਵਾਂ ਟੀਮਾਂ ਨੇ ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਦੀ ਵਰਦੀ ਪਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਜਾਂ ਚਾਰ ਪਾਰੀਆਂ ਖੇਡੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਟੈਸਟ ਮੈਚਾਂ ਲਈ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੀ ਗੇਂਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਭੂਮੀਕਾ ਚਾਵਲਾ
ਭੂਮੀਕਾ ਚਾਵਲਾ (ਜਨਮ 21 ਅਗਸਤ 1978) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੇਲਗੂ ਫ਼ਿਲਮ ਯੁਵਕੂਦੁ (2000) ਦੇ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਈ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਉਸਦੀ ਤੀਹ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਤੇਲਗੂ, ਤਾਮਿਲ, ਹਿੰਦੀ, ਮਲਿਆਲਮ, ਕੰਨੜ, ਭੋਜਪੁਰੀ, ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਉਸਦੀ ਵਧੀਆ ਰਹੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਲਾੱਰੇਂਸ, ਓੱਕਦੁ, ਤੇਰੇ ਨਾਮ, ਮਿੱਸਮਮਾ, ਗਾਂਧੀ ਮਾਈ ਫ਼ਾਦਰ, ਬੱਡੀ ਅਤੇ ਅਨਸੁਆ ਹਨ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਚਾਵਲਾ ਦਾ ਜਨਮ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਉੱਥੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਫੌਜੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹਨ। ਭੂਮਿਕਾ ਦੇ ਦੋ ਭੈਣ-ਭਰਾ, ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਅਤੇ ਭੈਣ, ਹਨ। ਉਹ 1997 ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਐਡ ਫਿਲਮਾਂ ਤੇ ਹਿੰਦੀ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਐਲਬਮਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਜ਼ੀ ਟੀਵੀ ਦੀ ਲੜੀ ਹਿਪ ਹਿਪ ਹੁਰੇ ਅਤੇ ਸਟਾਰ ਬੈਸਟ ਸੇਲਰ - ਫੁਰਸਤ ਮੈਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਚਾਵਲਾ ਨੇ ਤੇਲਗੂ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਭਿਨੇਤਾ ਸੁਮੰਥ ਦੇ ਨਾਲ ਫੀਚਰ ਫ਼ਿਲਮ ਯੁਵਾਕੁਡੂ (2000) ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੀ ਦੂਜੀ ਰੀਲੀਜ਼, ਕੁਸ਼ੀ (2001), ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਪਵਨ ਕਲਿਆਣ ਦੇ ਨਾਲ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਸਫ਼ਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ - ਤੇਲਗੂ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਤੇਲਗੂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਹੇਸ਼ ਬਾਬੂ ਦੇ ਨਾਲ ਓਕਕਾਡੂ (2003) ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਮਹਾਦਰੀ (2003) ਜੂਨੀਅਰ NTR ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਤੇਲਗੂ ਵਿੱਚ ਸਾਲ ਦੇ ਦੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬਣ ਗਏ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਉਸਨੇ ਅਭਿਨੇਤਾ ਵਿਜੇ ਦੇ ਨਾਲ ਫਿਲਮ ਬਦਰੀ (2001) ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਦੀ ਦੂਜੀ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ਰੋਜ਼ਾ ਕੂਟਮ (2002) ਆਈ। ਮਿਸਾਮਾ (2003) ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ - ਤੇਲਗੂ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਲਈ ਨੰਦੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਕਈ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਫਲ ਫਿਲਮਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਚਾਵਲਾ ਨੇ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮ, ਤੇਰੇ ਨਾਮ (2003) ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਫਿਲਮ ਸਾਲ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਇਹ ਇੱਕ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਸਫਲਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਕਈ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਨੋਟਿਸਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਵਾਰਡ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਸਟ ਡੈਬਿਊ ਲਈ ਕਈ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਜਿੱਤੀਆਂ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਜ਼ੀ ਸਿਨੇ ਅਵਾਰਡ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਡੈਬਿਊ ਟਰਾਫੀ ਜਿੱਤੀ ਸੀ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਕਈ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਨ (2004), ਉਸੇ ਨਾਮ ਦੀ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ, ਦਿਲ ਨੇ ਜਿਸੇ ਅਪਨਾ ਕਹਾ (2004), ਦੁਬਾਰਾ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ ਦੇ ਨਾਲ, ਸਿਲਸਿਲੇ (2005) ਅਤੇ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਦੇ ਨਾਲ ਦਿਲ ਜੋ ਭੀ ਕਹੇ.. (2005) ਦੀ ਰੀਮੇਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਚਿਰੰਜੀਵੀ ਅਤੇ ਸਮੀਰਾ ਰੈੱਡੀ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾ ਆਟੋਗ੍ਰਾਫ (2004) (ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ ਆਟੋਗ੍ਰਾਫ ਦੀ ਰੀਮੇਕ) ਅਤੇ ਜੈ ਚਿਰੰਜੀਵਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਤੇਲਗੂ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਵਲਾ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਲਈ ਸਿਨੇਮਾ ਜਿਊਰੀ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੁਪਰਹਿੱਟ ਫਿਲਮ ਬਣ ਗਈ।
2006 ਵਿੱਚ, ਚਾਵਲਾ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ਸਿਲੁਨੂ ਓਰੂ ਕਢਲ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਅਸਲ-ਜੀਵਨ ਦੇ ਜੋੜੇ ਸੂਰਿਆ ਅਤੇ ਜੋਥਿਕਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਜੋ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਹਿੱਟ ਬਣ ਗਈ, ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਫੈਮਿਲੀ - ਟਾਈਜ਼ ਆਫ ਬਲੱਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸਕ੍ਰੀਨ ਸਪੇਸ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ। ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਅਤੇ ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ, ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਫੈਨਟਸੀ ਫਿਲਮ, ਮਾਇਆਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਗਾਂਧੀ, ਮਾਈ ਫਾਦਰ ਵਿੱਚ ਗੁਲਾਬ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਸਤਿਆਭਾਮਾ ਵਿੱਚ ਸਿਰਲੇਖ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਔਰਤ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਜਿਸਦੀ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਦੀ ਕਮੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਨਸੂਯਾ, ਇੱਕ ਅਪਰਾਧ ਥ੍ਰਿਲਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਭੋਜਪੁਰੀ ਫਿਲਮ, ਗੰਗੋਤਰੀ (2007 ਫਿਲਮ), 2006 ਦੀ ਸਫਲ ਭੋਜਪੁਰੀ ਫਿਲਮ ਗੰਗਾ ਦਾ ਸੀਕਵਲ, ਵਿੱਚ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਦੇ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਅਨਸੂਯਾ (2007) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖੋਜੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਇੱਕ ਸੀਰੀਅਲ ਕਿਲਰ ਦੇ ਕੇਸ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਨੂੰ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਮਿਲੀ। ਉਸਨੂੰ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ - ਤੇਲਗੂ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸੰਤੋਸ਼ਮ ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਉਸਨੇ ਕਲਕੀ ਕੋਚਲਿਨ ਅਤੇ ਸੰਜੇ ਸੂਰੀ ਦੇ ਨਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਭਰਮ ਨਾਲ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਸੀਤੀਮਾਰ ਅਤੇ ਈਧੇ ਮਾਂ ਕਥਾ ਅਤੇ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਮਜਨੂੰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 2021 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ। ਚਾਵਲਾ ਆਪਣੀ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਸੰਪਤ ਨੰਦੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਸਪੋਰਟਸ ਐਕਸ਼ਨ ਫ਼ਿਲਮ 'ਸੀਤੀਮਾਰ' 'ਚ ਨਜ਼ਰ ਆਵੇਗੀ। ਫਿਲਮ ਦੀ ਸਟਾਰ ਕਾਸਟ ਵਿੱਚ ਗੋਪੀਚੰਦ, ਤਮੰਨਾ, ਦਿਗਾਂਗਨਾ ਸੂਰਿਆਵੰਸ਼ੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਚਾਵਲਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਬੁਆਏਫ੍ਰੈਂਡ ਅਤੇ ਯੋਗਾ ਅਧਿਆਪਕ ਭਰਤ ਠਾਕੁਰ ਨਾਲ 21 ਅਕਤੂਬਰ 2007 ਨੂੰ ਦੇਵਲਾਲੀ, ਨਾਸਿਕ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਹ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਠਾਕੁਰ ਦੇ ਕੋਰਸਾਂ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ ਉਸ ਨੂੰ ਡੇਟ ਕਰਦੀ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਜੋੜੇ ਦੇ ਇੱਕ ਬੇਟੇ ਦਾ ਜਨਮ ਫਰਵਰੀ 2014 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1978 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੰਦੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਜਲਾਲੁੱਦੀਨ ਖ਼ਿਲਜੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖ਼ਿਲਜੀ ਵੰਸ਼
ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ੇਖ
ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ੇਖ (ਉਰਦੂ: پنجابی شيخ‎) ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਸ਼ੇਖਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਖਾ ਹੈ।
ਨਾਂਅ
ਸ਼ੇਖ ਇੱਕ ਅਰਬੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਵਡੇਰੇ, ਸਨਮਾਨਯੋਗ ਬਜ਼ੁਰਗ ਜਾਂ ਇਸਲਾਮੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੈ। ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਇਸਲਾਮੀ ਵਪਾਰਕ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ 713 ਈਸਵੀ ਦੌਰਾਨ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਣ ਲੱਹ ਪਈ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਇਸਲਾਮੀ ਵਪਾਰੀ, ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ, ਅਧਿਆਪਕ, ਸੈਨਿਕ, ਅਫ਼ਸਰਸ਼ਾਹੀ, ਸੂਫ਼ੀ, ਆਦਿ ਇਸਲਾਮੀ ਜਗਤ ਦੇ ਲੋਕ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਲਤਨਤ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵੱਲ ਆ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੱਕੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਥੇ ਰਹਿਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਵਵਧਧਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਾਰਨ ਕਈ ਹਿੰਦੂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੇ ਖੱਤਰੀ ਵੀ ਇਸਲਾਮ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਏ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ੇਖ (پنجابی شيخ) ਦੇ ਨਾਂਅ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਣ ਲੱਗੇ। ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ੇਖ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸੇਵਾਵਾਂ ਹੀ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਧੰਦਾ ਸੀ ਪਰ ਪੱਛਮੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਕੁਝ ਸ਼ੇਖਾਂ ਕੋਲ ਆਪਣੀ ਜ਼ਮੀਨ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਹ ਖੇਤੀ ਵੀ ਕਰਦੇ ਸਨ। 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਰਾਜਪੂਤਾਂ ਨੇ ਵੀ ਇਸਲਾਮ ਧਰਮ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲਿਆ ਜਿਸਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਅਰਬੀ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਜਾਂ ਪੀਰਾਂ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੇਖ ਦੀ ਉਪਾਧੀ ਬਕਸ਼ੀ। ਸ਼ੇਖ ਰਾਜਪੂਤ ਪਹਿਲੇ ਰਾਜਪੂਤ ਹੋਏ ਸਨ ਜਿਨਾਂ ਨੇ ਇਸਲਾਮ ਕਬੂਲ ਕੀਤਾ। ਇਹਨਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਉਦਹਾਰਣ ਖਵਾਜਾ ਸ਼ੇਖਾਂ ਦੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਬੇਜਾ ਰਿਆਸਤ
ਬੇਜਾ ਰਿਆਸਤ  ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਰਿਆਸਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਰਿਆਸਤ ਸੀ ਜੋ ਅਜੋਕੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ 18ਵੀੰ ਸਦੀ ਵਿੱਚ 15 ਅਪ੍ਰੈਲ 1948 ਤੱਕ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਰਹੀ। ਇਸ ਰਿਆਸਤ ਤੇ ਤੋਮਾਰਾ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਾਖਾ ਨੇ ਠਾਕੁਰ, ਨਾਮ ਹੇਠ ਰਾਜ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਰਿਆਸਤ ਕਸੌਲੀ ਦੇ ਕੋਲ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਹੋਰ ਰਿਆਸਤਾਂ ਜਿਂਵੇ ਮਹਿਲੋਗ ਰਿਆਸਤ,ਪਟਿਆਲਾ ਰਿਆਸਤ,ਕੁਥਾਰ ਅਤੇ ਬੜੋਲੀ ਆਦਿ ਹੋਰ ਰਿਆਸਤਾਂ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਲਗਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਰਿਆਸਤ ਵਿੱਚ 45 ਪਿੰਡ ਅਤੇ 13 ਕਿ.ਮੀ ਜਾਂ 5 ਮੀਲ ਰਕਬਾ ਖੇਤਰਫਲ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਰਿਆਸਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਅਤੇ ਢਾਂਚੇ
ਸੁਚੇਤਾ ਭੀੜੇ ਛਾਪੇਕਰ
ਸੁਚੇਤਾ ਭੀੜੇ ਛਾਪੇਕਰ (ਜਨਮ 6 ਦਸੰਬਰ 1948) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸਰ ਅਤੇ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਹੈ। ਉਹ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਵਾਦਕ ਹੈ। ਉਹ "ਕਲਾਵਰਧਿਨੀ" ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਹੈ, ਇੱਕ ਟਰੱਸਟ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸ ਵਿੱਚ ਉਪਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਭਰਤਨਾਤਮ ਵੀ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ. ਉਹ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ (2007) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
1948 ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ, ਛਾਪੇਕਰ ਨੇ 1963 ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਆਰਗੇਟਰਾਮ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਚਾਰੀਆ ਪਾਰਵਤੀ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਕੇਪੀ ਕਿੱਟੱਪਾ ਪਿਲਾਈ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਥਾਨਕ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਦਰਾਸ ਸੰਗੀਤ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ 1974 ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਸੀ। ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਪੁਣੇ ਚਲੀ ਗਈ। ਜੇਆਰਡੀ ਟਾਟਾ ਦੁਆਰਾ ਉਤਸ਼ਾਹਤ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ "ਨੀਲੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਸੁੰਦਰੀ" ਕਿਹਾ, ਉਸਨੇ 1982 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਦੌਰੇ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਲੰਡਨ, ਪੈਰਿਸ ਅਤੇ ਰੋਟਰਡਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। 1980 ਵਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਗ੍ਰਹਿ ਰਾਜ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਵੱਖ ਸਮਾਰੋਹ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ। ਇਹ ਉਹ ਸਮਾਂ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਦੀ ਮਹਾਨ ਪਾਲਣਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਫੇਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਰਾਠੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾਉਣ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਲੈ ਕੇ ਆਈ। ਇਸ ਦੇ ਫਲਸਰੂਪ, " ਨ੍ਰਿਤਾ ਗੰਗਾ " ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਹੋਇਆ, ਇੱਕ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਸਮਾਰੋਹ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 80 ਰਚਨਾਵਾਂ ਹਨ, ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹਨ। ਛਾਪੇਕਰ " ਕਲਾਵਰਧਿਨੀ " ਇੱਕ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਟਰੱਸਟ ਜੋ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸ ਵਿੱਚ ਉਪਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਹੈ।
ਸਾਲ 2008 ਵਿੱਚ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਮ੍ਰਿਤਾ ਮਹਾਦਿਕ ਨੇ ਵੋਯੋਮਾਗਮੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਛਾਪੇਕਰ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਾਰਜ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਹੈ। ਛਾਪੇਕਰ ਦੇ 60 ਵੇਂ ਜਨਮਦਿਨ ਸਮਾਰੋਹ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, ਵਯੋਮਗਾਮੀ ਨੂੰ "ਕਲਾਵਰਧਨੀ" ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰੋਡਿਉਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁਣੇ, ਗਣੇਸ਼ ਕਾਲਾ ਕ੍ਰਿਦਾ ਮੰਚ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਦਮ ਵਿਭੂਸ਼ਣ ਸੋਨਲ ਮਾਨ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪਤਵੰਤੇ ਸੱਜਣਾਂ ਵੱਲੋਂ ਛਾਪੇਕਰ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਕਿਤਾਬ ਨ੍ਰਿਤਿਆਤਮਿਕਾ ਦਾ ਵੀ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਛਾਪੇਕਰ ਸ਼ਾਦੀਸ਼ੁਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਧੀ ਅਰੁੰਧਤੀ ਪਟਵਾਰਧਨ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਸਿਖਿਅਤ ਡਾਂਸਰ ਹੈ। 2007 ਵਿੱਚ, ਛਾਪੇਕਰ ਨੂੰ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਖ਼ਿਲਜੀ ਵੰਸ਼
ਖ਼ਿਲਜੀ ਵੰਸ਼ ਜਾਂ ਖ਼ਲਜੀ ਸਲਤਨਤ ਮੱਧ ਕਾਲੀਨ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਸੀ। ਇਸਨੇ ਦਿੱਲੀ ਸਲਤਨਤ ਉੱਤੇ 1290-1320 ਈਸਵੀ ਤੱਕ ਰਾਜ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਜਲਾਲ ਉੱਦ-ਦੀਨ ਖਿਲਜੀ ਨੇ ਗ਼ੁਲਾਮ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਕੇ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਗੁਲਾਮੀ
ਸਲਤਨਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਅਲਾਉੱਦੀਨ ਖ਼ਿਲਜੀ ਦੇ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ, ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਅੱਧੀ ਆਬਾਦੀ ਮੁਸਲਿਮ ਅਹਿਲਕਾਰਾਂ, ਅਮੀਰਾਂ, ਦਰਬਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਕਮਾਂਡਰਾਂ ਲਈ ਨੌਕਰਾਂ, ਰਖੇਲਾਂ ਅਤੇ ਪਹਿਰੇਦਾਰਾਂ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਗੁਲਾਮ ਸਨ। ਖ਼ਿਲਜੀ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗੁਲਾਮੀ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਲਾਮੀ ਰਾਜਵੰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦੋ ਸਮੂਹ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ - ਫੌਜੀ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਦੌਰਾਨ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵਿਅਕਤੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਲੋਕ ਜੋ ਆਪਣੇ ਕਰ ਅਦਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਏ ਸਨ। ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਅਤੇ ਗੁਲਾਮੀ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਦੀ ਸੰਸਥਾ ਖ਼ਲਜੀ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਵਿਆਪਕ ਹੋ ਗਈ ਸੀ; ਮਰਦ ਗੁਲਾਮਾਂ ਨੂੰ ਬੰਦਾ, ਕਾਇਦ, ਗੁਲਾਮ ਜਾਂ ਬੁਰਦਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਬੰਦੀ ਜਾਂ ਕਨੀਜ਼ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਜਗ੍ਹਾ
ਅਲਾਉਦੀਨ ਖ਼ਿਲਜੀ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਇੰਡੋ-ਮੁਹੰਮਦਨ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ, ਇੱਕ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਉਸਾਰੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਤੁਗਲਕ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਵਧਿਆ ਸੀ। ਖਲਜੀ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਪੂਰੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ, ਅਲਾਈ ਦਰਵਾਜ਼ਾ - ਕੁਤਬ ਕੰਪਲੈਕਸ ਦੀਵਾਰ ਦਾ ਦੱਖਣੀ ਗੇਟਵੇ, ਰਾਪੜੀ ਵਿਖੇ ਈਦਗਾਹ, ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਜਮਾਤ ਖਾਨਾ ਮਸਜਿਦ ਹਨ। ਅਲਾਈ ਦਰਵਾਜ਼ਾ, ਜੋ ਕਿ 1311 ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਨੂੰ 1993 ਵਿੱਚ ਕੁਤਬ ਮੀਨਾਰ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਸਮਾਰਕਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਯੂਨੈਸਕੋ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਾ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨਵਾਂ ਸਾਲ
ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਉਹ ਸਮਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਕਲੰਡਰ ਸਾਲ ਮੁੱਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਵਾਂ ਕਲੰਡਰ ਸਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਗ੍ਰੇਗਰੀ ਕੈਲੰਡਰ ਵਾਲਾ ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਮਨਾਇਆ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਪੁਰਾਣੇ ਰੋਮਨ ਕੈਲੰਡਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਜੂਲੀਅਨ ਕੈਲੰਡਰ ਦੋਨਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ 1 ਜਨਵਰੀ (ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਦਿਵਸ) ਨੂੰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਅਵਾਰਡਾਂ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
thumb|ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ ਰਾਜੀਵ ਹਰੀ ਓਮ ਭਾਟੀਆ ਉਰਫ ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਹਨ। ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਰਤੁਤਮ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ 2016 ਵਿੱਚ ਸਰਬੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ ਲਈ ਕੌਮੀ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ. ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਦੋ ਵਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ. 2008 ਵਿਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿੰਘ ਇਜ਼ ਕਿਂਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਾ (ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਚੋਣ) ਲਈ ਸਕ੍ਰੀਨ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 2009 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਰਬੋਤਮ ਐਕਟਰ ਲਈ ਏਸ਼ੀਅਨ ਫ਼ਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਾਲ 2008, 2011, 2013 ਅਤੇ 2016 ਵਿੱਚ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਟਾਰ ਆਫ ਦਿ ਯੀਅਰ-ਨਰ ਅਵਾਰ੍ਡ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ।
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ
ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਫ਼ਿਲਮ ਐਵਾਰਡ ਸਮਾਰੋਹ ਹੈ. 1954 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ, ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲਜ਼ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਸਕਾਰ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਆਪਣੇ ਕੌਮੀ ਪੱਧਰ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਟਾਰ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ ਐਵਾਰਡਜ਼
ਸਟਾਰ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ ਐਵਾਰਡ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ ਅਤੇ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ ਇੰਡੀਆ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਸਹਿਯੋਗੀ ਹਨ। ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਅਧਾਰ' ਤੇ, ਸਟਾਰ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ ਅਵਾਰਡਸ ਸਮਾਗਮ ਨਿਰਜੀ ਤੌਰ ਤੇ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਮਾਨਸਾ, ਪੰਜਾਬ
ਮਾਨਸਾ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਬਠਿੰਡਾ-ਜੀਂਦ-ਦਿੱਲੀ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ ਅਤੇ ਬਰਨਾਲਾ-ਸਰਦੂਲਗੜ੍ਹ-ਸਿਰਸਾ ਰਾਜ ਮਾਰਗ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਆਬਾਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਲਵਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਮਾਨਸਾ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਕਪਾਹ ਪੱਟੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੀ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਨਵੰਬਰ ਅਤੇ ਦਸੰਬਰ ਦੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਇਸ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਸੈਲਾਨੀ ਕਪਾਹ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ, ਦੁੱਧੀ ਚਿੱਟੇ ਖਿੜ ਦਾ ਮਾਣਮੱਤਾ ਗਵਾਹ ਹੋਵੇਗਾ। ਮਾਨਸਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਬਾਬਾ ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ ਜੀ ਦਾ ਮੰਦਰ ਹੈ; ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮਾਰਚ-ਅਪ੍ਰੈਲ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਮੇਲਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
ਸਿੱਖਿਆ
ਮਾਨਸਾ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸਿੱਖਿਆ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਵਾਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਕਸਬੇ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਮੈਡੀਕਲ/ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਰਾਜ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀ ਦੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਕਾਲਜ ਹਨ - ਨਹਿਰੂ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਲਜ, ਮਾਤਾ ਸੁੰਦਰੀ ਗਰਲਜ਼ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਐੱਸ.ਡੀ. ਕੰਨਿਆ ਮਹਾਵਿਦਿਆਲਾ ਕਾਲਜ
ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਬਦਲਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇ ਹਨ ਪਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਹੋਰ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਕਸਬੇ
ਗੇਤਾ
[[Image:Geta.JPG|thumb| ਗੇਤਾ ਦਾ ਜੋੜਾ ਗੇਤਾ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਜਪਾਨੀ ਸੈਂਡਲ ਹਨ।ਇੰਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਮੋਨੋ ਦਾ ਪੱਲਾ ਦੇ ਉੱਪਰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਟੇਢਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੰਨਾ ਨੂੰ "ਤਾਬੀ" ਜੁਰਾਬਾਂ ਨਾਲ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੇਤਾ ਨਾਲ ਪੈਰ ਮਿੱਟੀ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਅਤੇ ਤੁਰਦੇ ਸਮੇਂ ਆਮ ਸੈਂਡਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। [[Image:Traditional Japanese Footwear.jpg|Top: Plain low (5 cm) geta with red straps, plain geta with black straps, tall/takai (10 cm) geta, one-tooth (14 cm) Tengu geta. Bottom: tall (18 cm) rain/ashida geta, Maiko's okobo (13 cm), tall (20 cm) Tengu geta.|thumb|right|200px]] ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਪਾਨੀ ਲੋਕ ਗੇਤਾ ਨੂੰ ਰਸਮੀ ਕਿਮੋਨੋ ਦੇ ਬਜਾਏ ਆਮ ਕਿਮੋਨੋ ਨਾਲ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ ਯੁਕਾਤਾ ਨਾਲ ਨੰਗੇ ਪੈਰ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੱਛਮੀ ਕੱਪੜੇ ਨਾਲ ਵੀ ਜਪਾਨੀ ਲੋਕ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਅੱਜ ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਹੀ ਕਿਮੋਨੋ ਜਾਂ ਗੇਤਾ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ ਬੱਜਰੀ ਵਾਲੀ ਸੜਕ ਤੋਂ ਅਤੇ ਰੇਤ ਸੜਕ ਵਿੱਚ ਟੋਕੀਓ ਓਲੰਪਿਕ ਦੇ ਲਈ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। 1995 ਤੋਂ ਗੇਤਾ ਨੂੰ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਇਸ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਦਿੱਖ ਤੇ ਆਵਾਜ਼ ਕਰ ਕੇ ਵੱਧ ਗਏ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਗੇਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਯੁਕਾਤਾ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵੱਧ ਗਈ। ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਤਾ ਜਪਾਨੀ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕੀ ਗੇਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਤੁਰਨਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਬਾਰ ਇਸਨੂੰ ਪਕੇ ਹਾਨਾਓ ਦੇ ਨਾਲ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਸੀ। ਹਾਨਾਓ ਵੱਡੇ ਅੰਗੂਠੇ ਤੇ ਦੂਜੀ ਉਂਗਲੀ ਦੇ ਵਿੱਚ ਰੱਸੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਗੇਤਾ ਨੂੰ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਯੁਕਾਤਾ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਜੁੱਤੇ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਕੇ ਜਪਾਨੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗੇਤਾ ਦੁਬਾਰਾ ਪਾਉਣੇ ਚੰਗੇ ਲੱਗਣ ਲੱਗ ਪਾਏ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਪਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ
ਤੋਪੋ
ਤੋਪੋ ਨੂੰ ਪੋਕੀ ਵੀ ਆਖਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਚਾਕਲੇਟ ਅਤੇ ਬਰੈਡ ਸਨੈਕ ਹੈ ਜੋ ਕੀ ਲੋਤੇ ਨਾਲ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਆਮਤਰ ਇਹ ਬਰੈਡ ਵਿੱਚ ਚਾਕਲੇਟ ਭਰਕੇ ਬਣਾਈ ਆਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਫਲੇਵਰ ਕਾਲੇ, ਨੀਲਾ, ਗ੍ਰੀਨ ਚਾ, ਸਟਰਾਬਰੀ, ਕਾਫੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੌਸਮੀ ਸਵਾਦ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ
ਸਿੱਖ ਰੈਜੀਮੈਂਟ
ਸਿੱਖ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੀਆਂ ਇਸ ਸਮੇਂ 19 ਬਟਾਲੀਅਨ ਹਨ ਅਤੇ ਆਰ.ਆਰ. ਰਾਈਫਲਜ਼ ਅਤੇ ਟੀ.ਏ. ਬਟਾਲੀਅਨਾਂ ਅੰਦਰ ਵੀ ਸਿੱਖ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੀ ਈ.ਆਰ.ਈ. ਹੈ। ਸਿੱਖ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੀ 1 ਅਗਸਤ 1846 ਨੂੰ 14 ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਸਿੱਖ ਅਤੇ 15 ਲੁਧਿਆਣਾ ਸਿੱਖ ਪਲਟਣਾਂ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ। ਸਿੱਖ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦਾ ਆਦਰਸ਼ ਵਾਕ (ਮੋਟੋ) 'ਨਿਸਚੈ ਕਰ ਅਪਨੀ ਜੀਤ ਕਰੋਂ' ਹੈ। ਸਿੱਖ ਬਟਾਲੀਅਨਾਂ ਦਾ ਜੰਗੀ ਨਾਅਰਾ 'ਬੋਲੇ ਸੋ ਨਿਹਾਲ, ਸਤਿ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ' ਦੀ ਗੂੰਜ ਨਾਲ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭਾਜੜਾਂ ਪਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। 10 ਸਾਲ ਬਾਅਦ 45 ਸਿੱਖ ਸੰਨ 1856 'ਚ ਖੜ੍ਹੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਬਿ੍ਟਿਸ਼ ਇੰਡੀਆ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸੰਨ 1887 ਵਿੱਚ ਨਿਰੋਲ ਜੱਟ ਸਿੱਖ ਬਟਾਲੀਅਨ ਅਤੇ 35 ਸਿੱਖ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ
ਵਾਗਾਦੁਗੂ
ਵਾਗਾਦੁਗੂ (ਮੋਸੀ: ) ਬੁਰਕੀਬਾ ਫ਼ਾਸੋ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ, ਸੰਚਾਰ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਆਰਥਕ ਕੇਂਦਰ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਅਬਾਦੀ 2006 ਵਿੱਚ 1,475,223 ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਨਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਛੋਟਾ ਕਰ ਕੇ ਸਿਰਫ਼ ਵਾਗਾ ਹੀ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਵਾਗਲੇਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੁਰਕੀਨਾ ਫ਼ਾਸੋ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਮਿਆਣੀ ਬਹਾਦਰ
ਮਿਆਣੀ ਬਹਾਦਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਮੱਲਾ
ਮੱਲਾ  ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਜਗਰਾਵਾਂ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮਨੋਵਿਕਾਰ
ਮਨੋਵਿਕਾਰ (Mental disorder) ਜਾਂ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਦੀ ਉਹ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਤੰਦੁਰੁਸਤ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਲ ਤੁਲਣਾ ਕਰਨ ਤੇ ਆਮ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ। ਮਨੋਰੋਗੀਆਂ ਦਾ ਵਿਹਾਰ ਅਸਾਧਾਰਨ ਅਤੇ ਮਾਹੌਲ ਨਾਲ ਅਣਫਿੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਪੀੜਾ ਅਤੇ ਅਸਮਰਥਤਾ ਜਰੂਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਮਨੋਰੋਗ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਰਾਸਾਇਣਕ ਅਸੰਤੁਲਨ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਮਨੋ-ਚਿਕਿਤਸਾ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ
ਬੱਚਾ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਬਾਅਦ, ਪਹਿਲੇ ਛੇ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਬਹੁਤ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਔਰਤ ਨੂੰ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਸਰੀਰਕ ਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਰਪੇਸ਼ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਚਲੀਹਾ (40 ਦਿਨ) ਜਾਂ ਛਿਲਾ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਦਾ ਸੂਚਕ ਵੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ ਹੋਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਬਾਕੀਆਂ ਦਾ ਵੀ ਕਾਰਗਾਰ ਇਲਾਜ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ- ਹਲਕੀ ਉਦਾਸੀ, ਗੰਭੀਰ ਉਦਾਸੀ, ਤੇ ਨੀਮ ਪਾਗਲਪਣ।
ਬਜੁਰਗਾਂ ਦੇ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ
ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਦਿਲ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਤਕ, ਲੱਤਾਂ-ਬਾਹਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਤੋਂ ਸਾਹ ਚੜਨ ਤਕ। ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਿਮਾਗ ਵੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਨਸਾਂ-ਤੰਤੂਆਂ ਦਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣਾ ਤਾਂ ਹੈ ਹੀ, ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਨਾੜਾਂ ਸੁੰਗੜਨ ਨਾਲ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਖ਼ੂਨ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵੀ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਪੂਰੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨਾਲ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਉਂਦੇ ਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਕੁਝ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ/ਤੰਤੂ ਨਕਾਰਾ ਵੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਭੁੱਲਣਾ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰ ਦੀ ਤਬਦੀਲੀ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦਾ ਸਬੱਬ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਬੇਲੋੜਾ ਤੇ ਤਰਕਹੀਣ ਵਿਹਾਰ, ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਆਪਣੇ ਵੱਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਗਲਤ ਧਾਰਨਾਵਾਂ
ਲੋਕ ਮਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਗਲਤ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਹਨ। ਕੁੱਝ ਲੋਕ ਸੋਚਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗੀ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਖਿਆਲ ਹੈ ਕਿ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗੀ ਕੀ ਕਰ ਬੈਠੇ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਿਆਸ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਕੁੱਝ ਲੋਕ ਇਹ ਗਲਤਫਹਿਮੀ ਵੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ ਦਾ ਇਲਾਜ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਦਾ ਅਸਰ ਇਹ ਹੋਇਆ ਕਿ ਕੁੱਝ ਲੋਕ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗਾਂ ਤੋਂ ਡਰਨ ਲੱਗ ਗਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਰੋਗਾਂ ਤੇ ਰੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਨਫ਼ਰਤ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਤਰਸ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਦੇਖਦੇ ਹਨ।
1616
1616 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1610 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਮਨੋਵਿਕਾਰ
ਮਾਨਸਿਕ ਵਿਕਾਰਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੇ ਉਪਾਅ
ਜੇ ਮਨ ਦੀ ਉਦਾਸੀ ਦੀ ਗੱਲ ਆਪਣਿਆਂ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ, ਹੋਰ ਨੇੜੇ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਸਨੇਹੀ ਮਿੱਤਰ ਮਰੀਜ਼ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਲੈਣ ਤਾਂ ਅਜਿਹੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਇਨਸਾਨਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।  ਜੇ ਸਧਾਰਨ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗਾਂ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗਾਂ ਦੇ ਇਸ ਫ਼ਰਕ ਨੂੰ ਸਮਝ ਲਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਘਰ ਟੁੱਟਣੋਂ ਬਚ ਸਕਦੇ ਹਨ।
1616
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਮਨੋਵਿਕਾਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ
ਰੋਮਾ ਅਰੋੜਾ
ਰੋਮਾ ਅਰੋੜਾ (ਜਨਮ 15 ਸਤੰਬਰ 1991) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਹ ਸੀਰੀਅਲ 'ਕੁੰਡਲੀ ਭਾਗਿਆ' ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਹ ਲਾਈਫ ਓਕੇ 'ਤੇ ਡਰੀਮਗਰਲ ਵਰਗੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ 'ਚ ਵੀ ਆ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1991 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਫ਼ਾਨੀ ਬਦਾਯੂਨੀ
ਫ਼ਾਨੀ ਬਦਾਯੂਨੀ (1879 - 27 ਅਗਸਤ 1961) (ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਸ਼ੌਕਤ ਅਲੀ ਖਾਨ ਫ਼ਾਨੀ ਬਦਾਯੂਨੀ ਉਰਦੂ: شوکت علی خان فانی بدایونی) ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਰਦੂ ਸ਼ਾਇਰ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਰਦੂ ਕਵੀ
ਮਰੀਅਮ ਮਿਰਜ਼ਾਖ਼ਾਨੀ
ਮਰੀਅਮ ਮਿਰਜ਼ਾਖ਼ਾਨੀ (ਫ਼ਾਰਸੀ: مریم میرزاخانی‎; ਮਈ 1977-15 ਜੁਲਾਈ 2017) ਇੱਕ ਇਰਾਨੀ ਹਿਸਾਬਦਾਨ ਸੀ। ਉਹ ਸਟੈਨਫ਼ੋਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਰਹੀ ਸੀ। । ਉਸਨੂੰ 2014 'ਚ ਹਿਸਾਬ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਫ਼ੀਲਡਜ਼ ਤਗਮਾ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਇਹ ਮੈਡਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਇਰਾਨੀ ਸੀ।
ਮਮਤਾ ਜੋਸ਼ੀ
'''ਡਾ. ਮਮਤਾ ਜੋਸ਼ੀ''' ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸੂਫ਼ੀ ਗਾਇਕਾ ਹੈ। ਉਹ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਪੀਐਚ.ਡੀ. ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਸਾਲ 2015 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੂਫ਼ੀ ਅਤੇ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਵੱਲੋਂ 'ਉਸਤਾਦ ਬਿਸਮਿਲਾ ਖਾਂ ਯੂਥ ਪੁਰਸਕਾਰ' ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ।
ਉਹ ਉਰਦੂ, ਪੰਜਾਬੀ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਥਾਨਕ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਯੂ ਐਸ ਏ ਟੂਰ 'ਚ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕਾਵਾਂ
1815
1815 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1810 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਖੋਟੇ
ਖੋਟੇ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੋਗਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ-ਬਾਘਾ ਪੁਰਾਣਾ ਸੜਕ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਖੋਟੇ ਅਤੇ ਕੂਕੇ
ਪਹਿਲੀ ਜੂਨ ਸੰਨ ੧੮੬੩: ਦੇ ਕਰੀਬ ਭਾਈ ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਜ਼ਿਲਾ ਫੀਰੋਜ਼ਪੁਰ ਦੇ ਪਿੰਡ ਖੋਟੇ ਪੁੱਜੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਚਾਰ ਪੰਜ ਸੌ ਸਿੰਘ ਸਨ। ਇਥੇ ਦੇ ਕੁਕਿਆਂ ਦੇ ਦੀਵਾਨ ਨੇ, ਮਾਲੂਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਸਰਕਾਰੀ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿਚ ਕਾਫੀ ਹਿਲ-ਜੁਲ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ੪ ਜੂਨ ੧੮੬੩ ਨੂੰ ਖੋਟਿਆਂ ਦੇ ਚੌਕੀਦਾਰ ਨੇ ਥਾਣਾ ਬਾਘਪੁਰਾਣਾ ਵਿਚ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਦੋ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਤੋਂ ਭਾਈ ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਓਥੇ ਆਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਤੇ ਚਾਰ ਪੰਜ ਸੌ ਸਿੰਘ ਉਸ ਪਾਸ ਇਕੱਠਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨਾਂ ਦੇ ਚਾਲੇ ਕੁਝ ਓਪਰੇ ਜੇਹੇ ਜਾਪਦੇ ਹਨ। ਕੁਕੇ ਰਾਜ ਵਿਣੁਧ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਛੇਤੀ ਹੀ ਮੁਲਕ ਵਿਚ ਰਾਜ ਉਨਾਂ ਦਾ ਹੋ ਜਾਏਗਾ ਅਤੇ ਸਵਾ ਲੱਖ ਹਥਿਆਰ-ਬੰਦ ਆਦਮੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਹੋ ਜਾਣਗੇ ਅਤੇ ਉਹ ਜ਼ਿਮੀਦਾਰਾਂ ਕੋਲੋਂ ਕੇਵਲ ਫਸਲ ਦਾ ਪੰਜਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਹਾਲੇ ਵਜੋਂ ਲਿਆ ਕਰਨਗੇ। ਇਕ ਪੁਲਸੀ ਹਵਾਲਦਾਰ ਝੱਟ ਮੌਕੇ ਤੇ ਪੁਜ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਚੌਕੀਦਾਰ ਦੇ ਬਿਆਨਾਂ ਦੀ ਤਸਦੀਕ ਕਰ ਲਈ। ੬ ਜੂਨ ਨੂੰ ਡਿਪਟੀ ਸੁਪ੍ਰਿੰਟੈਂਡੈਂਟ ਪੋਲੀਸ ਨੇ ਪਿੰਡ ਖੋਟੇ ਅਤੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਨੰਬਰਦਾਰਾਂ ਕੋਲੋਂ ਪੁਛ ਪੜਤਾਲ ਕੀਤੀ ਤੇ ਪਤਾ ਲਾਇਆ ਕਿ ਭਾਈ ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਸਰਕਾਰ ਵਿਰੁਧ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰੀਪੋਰਟ ਪੁੱਜਣ ਪਰ ਫੀਰੋਜ਼ਪੁਰ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਨੇ ਜ਼ਿਲਾ ਫੀਰੋਜ਼ਪੁਰ ਵਿਚ ਕੁਕਿਆਂ ਦੇ ਦੀਵਾਨਾਂ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਈ ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸੰਗੀਆਂ ਨੂੰ ਮੰਜ਼ਲੇ ਮੰਜ਼ਲ ਜ਼ਿਲਾ ਲੁਧਿਆਣੇ ਵਿਚ ਉਸ ਦੇ ਪਿੰਡ ਭੇਣੀ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿੱਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੋਗਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲਾਕ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ
ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲਾ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇੱਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਹੈ। ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ 13 ਅਪਰੈਲ 1992 ਨੂੰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲੇ ਦਾ ਨਾਮ ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਹੀ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਨਾਂ ਸਾਹਿਬਜਾਦਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ
ਰਾਜੇਸ਼ਵਰੀ ਢੋਲਕੀਆ
ਰਾਜੇਸ਼ਵਰੀ ਢੋਲਕੀਆ (राजेश्वरी ढोलकिया; ਜਨਮ 26 ਦਸੰਬਰ 1959) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਵੱਲੋਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਲਈ ਚਾਰ ਟੈਸਟ ਮੈਚ ਅਤੇ 13 ਓਡੀਆਈ ਮੈਚ ਖੇਡੇ ਹਨ।
ਕੋਇਟਾ
﻿ਕੋਇਟਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਸੂਬੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕੋਇਟਾ ਦਾ ਹੈੱਡਕੁਆਟਰ ਹੈ। ਇਹ ਸੂਬਾ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹਨੂੰ ਫ਼ਰੂਟ ਦਾ ਗੜ੍ਹ ਵੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ 1,680 ਮੀਟਰ (5,510 ਫੁੱਟ) ਦੀ ਮਦਰੀ ਉੱਚਾਈ ਤੇ ਵਸਿਆ ਹੈ। ਐਂਜ ਇਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇਕੱਲਾ ਉੱਚਾਈ ਤੇ ਵਸਦਾ ਅਹਿਮ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। 896,090 ਦੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਇਹਨੂੰ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਸ਼ਹਿਰ ਬਣਾਂਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਗੁਜ਼ਾ ਝੀਲ
ਕੋਟਰਾ ਸੋ ਜਾਂ ਗੁਜ਼ਾ ਝੀਲ ਚੀਨ ਦੇ ਤਿੱਬਤ ਆਟੋਨੋਮਸ ਖੇਤਰ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਨਗਾਰੀ ਪ੍ਰੀਫੈਕਚਰ ਵਿੱਚ ਰੁਟੋਗ ਕਾਉਂਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਲੇਸ਼ੀਅਲ ਝੀਲ ਹੈ। ਇਹ ਬਾਂਗਦਾ ਝੀਲ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਪੱਛਮੀ ਕੁਨਲੁਨ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸ਼ਿਨਜਿਆਂਗ ਦੀ ਖੇਤਰੀ ਸਰਹੱਦ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। 5080 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਸਥਿਤ, ਇਹ 81.9 ਮੀਟਰ ਦੀ ਅਧਿਕਤਮ ਡੂੰਘਾਈ ਦੇ ਨਾਲ 244 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 62 ਗਲੇਸ਼ੀਅਰਾਂ ਵਾਲੇ ਡਰੇਨੇਜ ਬੇਸਿਨ ਹਨ।
ਅਕਸਾਈ ਚਿਨ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਦਾਅਵਾ ਲਾਈਨ ਲਾਈਟਨ ਝੀਲ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਅਮਟੋਗੋਰ ਝੀਲ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਲਾਈਨ ਦੇ ਨਾਲ ਚੱਲਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਚੀਨ ਨੇ 1959 ਵਿਚ ਪੂਰੇ ਅਕਸਾਈ ਚਿਨ 'ਤੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਿੱਬਤ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਭਾਊ ਰਾਓ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਜੀ ਗਾਇਕਵਾੜ
ਭਾਊ ਰਾਓ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਜੀ ਗਾਇਕਵਾੜ (15 ਅਕਤੂਬਰ 1902 – 29 ਦਸੰਬਰ 1971) ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਾਦਾ ਸਾਹੇਬ ਗਾਇਕਵਾੜ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਨੇਤਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ ਸੀ।  ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਬਾਣੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ ਅਤੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਅਤੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਰਿਹਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਲਈ ਆਪਣੀ ਸਮਰਪਿਤ ਸੇਵਾ ਲਈ 1968 ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਭੀਮ ਰਾਓ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਾਥੀ ਅਤੇ ਅਨੁਆਈ ਸੀ।
ਵਜ਼ੀਰ ਖਾਨ ਮਸਜਿਦ
ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਵਜ਼ੀਰ ਖਾਨ ਮਸਜਿਦ ( Masjid Wazīr Kh ān), ਦਿੱਲੀ ਦਰਵਾਜ਼ਾ, ਚੌਕ ਰੰਗਮਹਿਲ ਅਤੇ ਮੋਚੀ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਤੋਂ ਤਕਰੀਬਨ ਇੱਕ ਫ਼ਰਲਾਂਗ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਚੌਕ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਪਾਸੇ ਵੱਡੀ ਸਰਾਏ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਚੌਕ ਵਜ਼ੀਰ ਖ਼ਾਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਚੌਕ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮਹਿਰਾਬੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਪੂਰਬ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਚਿੱਟਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ, ਦੂਜਾ ਉੱਤਰੀ ਪਾਸੇ ਰਾਜਾ ਦੀਨਾਨਾਥ ਦੀ ਹਵੇਲੀ ਨਾਲ ਜੁੜਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ, ਤੀਜਾ ਉੱਤਰੀ ਜ਼ੀਨੇ ਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਦਰਵਾਜ਼ਾ।
ਭਾਊ ਰਾਓ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਜੀ ਗਾਇਕਵਾੜ
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ 2002 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਯਾਦਗਾਰੀ ਟਿਕਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਦਾਦਾ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਜਨਮ 15 ਅਕਤੂਬਰ 1902 ਨੂੰ ਨਾਸਿਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਦੰਡੋਰੀ ਤਹਿਸੀਲ ਦੇ ਅੰਬੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਕਿਸਨ ਰਾਓ ਅਤੇ ਮਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਪਬਲੀ ਬਾਈ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਬਚਪਨ ਦਾ ਨਾਂ ਭਾਊ ਰਾਓ ਸੀ। ਭਾਊ ਰਾਓ ਦੇ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਸੰਯੁਕਤ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਭੈਣਾਂ ਸਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਾਰ ਭੈਣਾਂ ਸਨ। ਭਾਊ ਰਾਓ ਦਾ ਜਨਮ ਮਹਾਰ ਜਾਤੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਛੂਹਣਾ ਉੱਚ ਜਾਤੀ ਦੇ ਹਿੰਦੂ ਪਾਪ ਸਮਝਦੇ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਭਾਊ ਰਾਓ ਨੂੰ ਵੀ ਜਾਤ ਦਾ ਦਰਦ ਝੱਲਣਾ ਪਿਆ। ਸਕੂਲ ਦੇ ਰਜਿਸਟਰ ਵਿਚ, ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ 'ਭਾਵਇਆ ਕਿਸਨ ਮਹਾਰ' ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਜਿਥੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਲਾਈਨ ਖਤਮ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਬੈਠਣਾ ਪੈਂਦਾ ਸੀ। ਸਾਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਾਂਗ ਭਾਊ ਰਾਓ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਵਾਲ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਸਲੇਟ ਰੱਖ ਕੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਵੱਲ ਨੂੰ ਖਿਸਕਾਉਣਾ ਪੈਂਦਾ ਸੀ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ 'ਭਾਊ ਰਾਓ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਜੀ ਗਾਇਕਵਾੜ' ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਦਸ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਭਾਊ ਰਾਓ ਨੇ ਚੌਥੀ ਜਮਾਤ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਕੂਲ ਤੋਂ 8 ਜਮਾਤ ਪਾਸ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਪਲੇਗ ਦੀ ਮਹਾਮਾਰੀ ਕਰਕੇ ਭਾਊਰਾਓ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਰੁਕ ਗਈ।
1919 ਵਿੱਚ ਭਾਊਰਾਓ ਦੀ ਮਾਂ ਦੇ ਦੇਹਾਂਤ ਦੇ ਬਾਅਦ ਭਾਊਰਾਓ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਲਈ ਹੱਥ-ਪੈਰ ਮਾਰਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਉਸ ਨੇ ਮੈਟਰਿਕ ਪਾਸ ਕਰ ਲਈ ਸੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਨਾਸ਼ਿਕ ਦੇ ਐਕਸਾਈਜ ਡਿਪਾਰਟਮੇਂਟ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਮਿਲੀ, ਪਰ ਇਹ ਉਸਨੂੰ ਰਾਸ ਨਹੀਂ ਆਈ। ਪੋਸਟ ਐਂਡ ਟੇਲੀਗਰਾਫ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਭਾਊਰਾਓ ਨੇ ਕੁੱਝ ਸਮਾਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਮਗਰ, ਇੱਥੇ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਿਨ ਉਹ ਟਿਕ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ। 1920 ਦੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਰਾਜ-ਸ਼ੋਭਾ ਛਤਰਪਤੀ ਸ਼ਾਹੂ ਬੋਰਡਿੰਗ ਨਾਸ਼ਿਕ ਵਿੱਚ ਨਵਾਂ ਨਵਾਂ ਖੁੱਲ੍ਹਿਆ ਸੀ ਭਾਊ ਰਾਓ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਨੌਕਰੀ ਮਿਲ ਗਈ।
ਸੰਨ 1926 ਵਿੱਚ ਬਾਬਾ ਸਾਹੇਬ ਡਾ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਕੋਰਟ ਦੇ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਨਾਸ਼ਿਕ ਆਏ ਤਾਂ ਉਹ ਰਾਜ-ਸ੍ਰੀ ਛਤਰਪਤੀ ਸ਼ਾਹੂ ਬੋਰਡਿੰਗ ਵਿੱਚ ਠਹਿਰੇ ਸਨ। ਡਾ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਨਾਲ ਭਾਊਰਾਓ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਇਥੇ ਹੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਡਾ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਸੁਣ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਬਾਬਾ ਸਾਹੇਬ ਨੂੰ ਆਹਮੋ ਸਾਹਮਣੇ ਮਿਲ ਕੇ ਅਤਿਅੰਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਵਿਰਾਸਤ
ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਪਛੜੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਨਾਂ, ਕਰਮਵੀਰ ਦਾਦਾਸਾਹਿਬ ਗਾਇਕਵਾੜ, ਸਬਲੀਕਰਨ ਅਤੇ ਸਵਾਭਿਮਾਨ ਯੋਜਨਾ ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਹਾਇਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਲਿਖਤਾਂ
ਦਾਦਾ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਭਾਊਰਾਓ ਬਾਰੇ ਲਿਖੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਹਨ:
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1902 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1971 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਲਿਤ ਸੰਗਰਾਮੀਏ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਰਾਠੀ ਲੋਕ
ਫ਼ਾਤਿਮਾ ਸਨਾ ਸ਼ੇਖ
ਫ਼ਾਤਿਮਾ ਸਨਾ ਸ਼ੇਖ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਫ਼ੋਟੋਗ੍ਰਾਫ਼ਰ ਹੈ।  ਉਹ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਹ ਚਾਚੀ 420 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦੰਗਲ ਵਿੱਚ ਗੀਤਾ ਫ਼ੋਗਟ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਸੀ।
2016 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਸਪੋਰਟਸ ਡਰਾਮਾ ਫਿਲਮ ਦੰਗਲ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਪਹਿਲਵਾਨ ਗੀਤਾ ਫੋਗਾਟ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਬੀਜਿੰਗ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਬ੍ਰਿਕਸ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਜ਼ਫੀਰਾ ਬੇਗ ਵਜੋਂ, ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਐਕਸ਼ਨ-ਐਡਵੈਂਚਰ ਫਿਲਮ, ਠੱਗਸ ਆਫ ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਯੋਧਾ-ਤੀਰਅੰਦਾਜ਼ ਠੱਗ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਫਾਤਿਮਾ ਦਾ ਜਨਮ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਜੰਮੂ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਵਿਪਨ ਸ਼ਰਮਾ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀਨਗਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਮੁਸਲਮਾਨ ਰਾਜ ਤਾਬਾਸਮ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਸ਼ੇਖ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਚਾਚੀ 420' ਅਤੇ 'ਵਨ 2 ਕਾ 4' ਵਿੱਚ ਬਾਲ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮ 'ਤਹਾਨ' ਵਿੱਚ ਜ਼ੋਆ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਿਸ ਨੂੰ 2009 ਵਿੱਚ ਸਟੱਟਗਾਰਟ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ "ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਐਂਡ ਬਿਯੋਂਡ" ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ "ਦਿ ਜਰਮਨ ਸਟਾਰ ਆਫ ਇੰਡੀਆ" ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ ਸੀ।
ਸ਼ੇਖ ਨੂੰ ਸਾਨਿਆ ਮਲਹੋਤਰਾ ਦੇ ਨਾਲ ਨਿਤੇਸ਼ ਤਿਵਾੜੀ ਦੀ ਜੀਵਨੀ ਸੰਬੰਧੀ ਖੇਡ ਫ਼ਿਲਮ 'ਦੰਗਲ' ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਸ਼ੇਖ ਨੂੰ ਗੀਤਾ ਫੋਗਾਟ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਤਿਆਰੀ ਕਰਨ ਲਈ, ਉਸ ਨੇ "ਕੁਸ਼ਤੀ ਮੂਵ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕਿਵੇਂ ਚਲਦੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਭਾਸ਼ਾ" ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਕੁਸ਼ਤੀ ਦੇ ਕਈ ਵੀਡੀਓ ਵੇਖੇ ਹਨ। ਮਲਹੋਤਰਾ ਅਤੇ ਸ਼ੇਖ ਦੋਵੇਂ ਤਿਵਾੜੀ ਅਤੇ ਆਮਿਰ ਖਾਨ ਨਾਲ ਆਡੀਸ਼ਨਾਂ, ਸਰੀਰਕ ਸਿਖਲਾਈ ਅਤੇ ਵਰਕਸ਼ਾਪਾਂ ਦੇ ਪੰਜ ਦੌਰ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਚ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪਹਿਲਵਾਨ ਕ੍ਰਿਪਾ ਸ਼ੰਕਰ ਪਟੇਲ ਬਿਸ਼ਨੋਈ ਦੁਆਰਾ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। 2016 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ, ਦੰਗਲ ਨੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ 2,000 ਕਰੋੜ (US $ 280 ਮਿਲੀਅਨ) ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਕਮਾਈ ਦੇ ਨਾਲ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣ ਗਈ।
ਉਸ ਨੇ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਐਕਸ਼ਨ-ਐਡਵੈਂਚਰ ਫ਼ਿਲਮ, 'ਠਗਸ ਆਫ ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ' ਵਿੱਚ ਜ਼ਫੀਰਾ ਬੇਗ, ਇੱਕ ਯੋਧਾ-ਤੀਰਅੰਦਾਜ਼ ਠੱਗ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਸ਼ੇਖ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਅਰੁਵੀ ਦੇ ਹਿੰਦੀ ਰੀਮੇਕ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਹਿੰਦੀ ਸੰਸਕਰਣ ਅਪਲਾਉਸ ਇੰਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸਾਨ ਮਾਰਕੋਸ ਗਿਰਜਾਘਰ (ਖੇਰੇਸ ਦੇ ਲਾ ਫੋਰਨਤੇਰਾ)
ਸਾਨ ਮਾਰਕੋਸ ਗਿਰਜਾਘਰ ਦੱਖਣੀ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਖੇਰੇਸ ਦਾ ਲਾ ਫੋਰਨਤੇਰਾ ਦਾ ਇੱਕ ਗੋਥਿਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1931ਈ. ਵਿੱਚ ਬਿਏਨ ਦੇ ਇੰਤਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਲ ਸੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਗਿਰਜਾਘਰ ਨੂੰ 1264 ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਸਤੀਲੇ ਦੇ ਰਾਜੇ ਅਲਫਾਨਸੋ ਦਸਵੇਂ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਛੇ ਜਨਪਦਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਰੂਥ ਨੇਗਾ
ਰੂਥ ਨੇਗਾ (7 ਜਨਵਰੀ 1982 : ਜਨਮ) ਇੱਕ ਇਥੋਪੀਆਈ ਮੂਲ ਦੀ ਆਇਰਿਸ਼ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕੈਪੀਟਲ ਲੇਜ਼ਰਜ਼ (2004) (ਵੀ ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਟਰੈਫਿਕਸ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਨਜ਼ਰ ਅਾੲੀ ਹੈ। ਆਈਸੋਲੇਸ਼ਨ (2005), ਬ੍ਰੀਕਫਾਸਟ ਪਲਿਊਟੋ (2005) ) ਅਤੇ ਵੋਰਕਰਾਫਟ (2016). ਉਸਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ ਦੀ ਮਿੰਨੀ-ਸੀਰੀਜ਼ ਕ੍ਰਿਮੀਨਲ ਜਸਟਿਸ, ਆਰਟੀਈ ਦੇ ਪਿਆਰ / ਨਫ਼ਰਤ, ਈ 4 ਦੇ ਮੀਫਿਟਸ, ਅਤੇ ਏਬੀਸੀ ਦੇ ਮਾਰਵੇਲ ਏਜਲਜ਼ ਦੇ ਸ਼ੀਲਡ ਵਿੱਚ. 2016 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਏਐਮਸੀ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਵਿੱਚ ਟਲੀਪ ਓਹਾਰੇ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾੳੁਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1982 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਥਾਮਸ ਪੇਨ
ਥਾਮਸ ਪੇਨ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Thomas Paine, 9 ਫਰਵਰੀ 1737 - 8 ਜੂਨ 1809) ਇੱਕ ਲੇਖਕ, ਕਾਢੀ, ਬੁੱਧੀਜੀਵੀ, ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਿਤਾਮਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਨਾਰਫਕ ਕਾਉਂਟੀ ਦੇ ਥਟਫਰਡ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ 1774 ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੰਗਲੈਂਡ ਛੱਡ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਜਾ ਬਸੇ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸੰਨ 1776 ਦੀ ਅਮਰੀਕੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਯਾਦਗਾਰਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸੀਰੀਆ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ
ਸੀਰੀਆ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਭੂਮੱਧ ਸਾਗਰ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਦੇਸ਼ ਸੀਰੀਆ ਦਾ ਬਨਸਪਤੀ ਅਤੇ ਜੀਵ ਜੰਤੂ ਹੈਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਰੂਥਲ ਖੇਤਰ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ੋਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹਰ ਇੱਕ ਦੀ ਆਪਣੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਵਾਲੇ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਪੌਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਭੂਗੋਲ
ਸੀਰੀਆ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਭੂ-ਮੱਧ ਸਾਗਰ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ. ਇਸ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕੀ, ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਲੇਬਨਾਨ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ, ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਜਾਰਡਨ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਇਰਾਕ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਹੈ। ਟੌਪੋਗ੍ਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤੰਗ ਸਮੁੰਦਰੀ ਦਾ ਮੈਦਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸੀਰੀਆ ਦੇ ਤੱਟ ਪਰਬਤ ਲੜੀ ਤਕ ਚੜਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਮੁੰਦਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ 'ਤੇ 1973 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡੈਮ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਲ ਭੰਡਾਰ, ਅਸਦ ਝੀਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਸੀਰੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਝੀਲ ਹੈ. ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸੀਰੀਆ ਦਾ ਮਾਰੂਥਲ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਰ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਜਬਲ ਅਲ-ਡ੍ਰੂਜ਼ ਪਹਾੜੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਹੈ।
ਫਲੋਰਾ
ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 3,100 ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਫੁੱਲਦਾਰ ਪੌਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਲਗਭਗ 112 ਜਿਮਨਾਸਪਰਮਜ਼ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬਨਸਪਤੀ ਖੇਤਰਾਂ ਅਤੇ ਬਨਸਪਤੀ ਵਿਚਕਾਰ ਤਿੰਨ ਚੌਹਾਂ, ਯੂਰਪ, ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ.. ਬਰਫ਼ ਦੇ ਯੁੱਗਾਂ ਨੇ ਪਾਲੀਓਆਰਕਟਿਕ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਨੂੰ ਹੋਰ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਧੱਕ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਮੌਸਮ ਸੁੱਕ ਗਿਆ, ਕੁਝ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਤੁਰਕੀ, ਸੀਰੀਆ ਅਤੇ ਲੇਬਨਾਨ ਦੇ ਪਹਾੜੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫਸੀਆਂ ਰਹੀਆਂ। ਪ੍ਰਚਲਤ ਪੱਛਮੀ ਹਵਾਵਾਂ ਤੱਟ ਦੇ ਨੇੜੇ ਵਧੇਰੇ ਮੀਂਹ ਲਿਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਤੱਟਵਰਤੀ ਪਹਾੜੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਪਾਸੇ ਦੇ ਬਨਸਪਤੀ, ਪੂਰਬੀ ਪਾਸਿਓਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਹਾੜੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਤੋਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਵੱਖਰਾ ਹੈ. ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ, ਹਲਕੇ ਗਿੱਲੇ ਸਰਦੀਆਂ ਅਤੇ ਗਰਮ ਖੁਸ਼ਕ ਗਰਮੀਆਂ ਇਸ ਖੇਤਰ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਮੈਡੀਟੇਰੀਅਨ ਸ਼ੀਨਫਰ-ਸਕਲੇਰੋਫਿਲਸ-ਬ੍ਰਾਡਲੀਫ ਜੰਗਲਾਂ ਲਈ ਆਦਰਸ਼ ਸਥਿਤੀਆਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਦਾਬਹਾਰ ਓਕ, ਅਲੇਪੋ ਪਾਈਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕੋਨੀਫਾਇਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ. ਜਿਥੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਲੱਕੜ ਲਈ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਸਕਲੋਰੋਫਾਈਲਸ ਸਕ੍ਰੱਬ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੈਕਿਸ ਝਾੜੀ ਅਤੇ ਗਲੈਰੀਅਸ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਰੇਗ. ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ, ਜੰਗਲਾਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਇੱਕ ਸੌ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਇਹ ਘਟ ਕੇ ਲਗਭਗ 3% ਹੋ ਗਿਆ। ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਤਕਰੀਬਨ ਚਾਰ ਸੌ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਹਨ, ਖ਼ਾਸਕਰ ਤੱਟਵਰਤੀ ਪਹਾੜੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ, ਫਰਾਤ ਘਾਟੀ ਅਤੇ ਮੌਸਮੀ ਲੂਣ ਝੀਲਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸੁੱਕੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਸਬਖਤ ਅਲ ਜੱਬਬੁਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਲੂਣ ਝੀਲ ਦਾ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਰਿਜ਼ਰਵ ਹੈ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਬਲਦੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਵਾਸ ਦੁਆਰਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਬ੍ਰੀਡਿੰਗ ਪੰਛੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਗੰਜੇ ਆਈਬਿਸ ਦੇ ਕੁਝ ਜੋੜੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਘੱਟ ਕੁਆਸਟ੍ਰਲ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਬਰਸਟਾਰਡ ਦੁਰਲੱਭ ਵੇਖਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮੱਕੀ ਦੀ ਕਰੈਕ, ਡਾਲਮੇਟਿਅਨ ਪੈਲੀਕਨ, ਚਿੱਟੇ ਸਿਰ ਵਾਲਾ ਬਤਖ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਸਾਮਰਾਜੀ ਈਗਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਟਨਰਸ਼ਿਪ ਔਨ ਰਿਲਿਜਨ ਐਂਡ ਸਸਟੇਨੇਬਲ ਡਿਵਲਪਮੈਂਟ ( PaRD)
ਧਰਮ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ 'ਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਭਾਈਵਾਲੀ  ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਟਨਰਸ਼ਿਪ ਔਨ ਰਿਲਿਜਨ ਐਂਡ ਸਸਟੇਨੇਬਲ ਡਿਵਲਪਮੈਂਟ ( PaRD) ਨਾਂ ਦੀ ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਫਰਵਰੀ 2016 ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਮੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ ਟੀਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਣ  ਲਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ ਟੀਚੇ ਪੂਰੀ ਤਰਾਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੁਆਰਾ 2030 ਤੱਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਣ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਵੱਖ ਧਾਰਮਕ ਸੰਸਥਾਨਾਂ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮੀਅਤ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਲਈ ਕਈ ਅਹਿਮ ਗੋਸ਼ਟੀਆਂ ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੰਮੇਲਨ ਕਰਵਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਕਈ ਕਿਤਾਬਚੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। , ਅੰਤਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਧਰਮ  ਅਧਾਰਤ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕ ਸਮਾਜ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿਕਾਸ ਜਾਂ ਮਾਨਵਤਾਵਾਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਇਸਦੇ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਇਹ ਮੁਫਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਕੁੰਜੀ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਗਲੋਬਲ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੇ ਹੋਣ ਨਾਲ ਹੈ। ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਇਸ ਦੀਆਂ ਸਾਲਾਨਾ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਅਤੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਸਲਾਨਾ ਆਮ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਸਾਲ  2021 ਤੱਕ 5 ਅਜਿਹੀਆਂ ਆਮ ਅਸੈਂਬਲੀਆਂ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਆਖਰੀ ਵਾਰ ਅਜਿਹੀ ਆਮ ਸਭਾ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਕੇਪਟਾਊਨ ਵਿਖੇ 8 ਤੋਂ 10 ਨਵੰਬਰ 2021 ਨੂੰ ਹੋਈ ਹੈ।
ਬੌਨ ਅਤੇ ਬਰਲਿਨ ਵਿੱਚ ਦਾਏਸ਼ਸ਼ੇ ਗੇਸੇਲਸ਼ਾਫਟ ਫਾਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਜ਼ੁਸਾਮੇਨਾਅਰਬੀਟ (GIZ) ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ PaRD ਸਕੱਤਰੇਤ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਮੱਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਕੱਤਰੇਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਮੁੱਖੀ ਉੱਲਰਿਆ ਨਿਠਸ਼ਕੇ (Ulrich Nitschke) ਪੱਛਮੀ ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਇਕੋਨੋਮਿਕ ਸਾਂਝੀਵਾਲਤਾ ਤੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਵਜ਼ਾਰਤ ਦੇ ਨੁਮਾਂਇਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੰਜ ਸਾਲ ਬਾਦ ਖੁਸ਼ਵੰਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਆਖ਼ਰੀ ਜਨਰਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਉਦਘਾਟਨੀ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਪੀਆਰਡੀ ਸਕੱਤਰੇਤ ਦੇ ਨਵੇਂ ਮੁਖੀ ਖੁਸ਼ਵੰਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੂਰਦਰਸ਼ੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
PaRD ਦਾ ਵਿਕਾਸ
ਅਪ੍ਰੈਲ 2017 ਤੱਕ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਜਰਮਨੀ, ਬਰਤਾਨੀਆ, ਨਾਰਵੇ, ਵਰਲਡ ਬੈਂਕ , ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸੰਘ ਸਮੇਤ 17 ਸਰਕਾਰੀ ਅਦਾਰੇ ਇਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਚੁੱਕੇ ਸਨ ਤੇ ਲਗਭਗ 50 ਸੰਗਠਨ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਭਾਈਵਾਲ਼ ਬਣ ਚੁੱਕੇ ਸਨ । ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 135 ਹੈ।
ਕਾਰਜ ਖੇਤਰ
ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ ਟੀਚੇ ਹਾਸਲ ਕਰਨੇ:- border|right|416x416px|ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ ਟੀਚੇ
ਸਿਹਤ ਐਸਡੀਜੀ 3
ਲਿੰਗ ਸਮਾਨਤਾ ਤੇ ਸਸ਼ੱਕਤੀਕਰਨ ਐਸਡੀਜੀ 5
ਪਾਣੀ,ਵਾਤਾਵਰਨ ਤੇ ਪੌਣ ਪਾਣੀ ਐਸਡੀਜੀ 6, 13 ,14 ,15
ਬਾਹਰੀ ਜੋੜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧ
ਪਾਮੇਲਾ ਰੂਕਸ
ਸ਼ੁਰੁਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਪਾਮੇਲਾ ਜੁਨੇਜਾ ਦੇ ਘਰ ਇੱਕ ਫੌਜੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਕਰਨਲ ਸੀ. ਏਐਨ ਜੁਨੇਜਾ ਅਤੇ ਗੁਡੀ ਜੁਨੇਜਾ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਨੈਨੀਤਾਲ ਅਤੇ ਸ਼ਿਮਲਾ ਦੇ ਬੋਰਡਿੰਗ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਹੋ ਗਈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਜਨ ਸੰਚਾਰ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਦਿੱਲੀ-ਅਧਾਰਤ ਥੀਏਟਰ ਸਮੂਹ, ਥੀਏਟਰ ਐਕਸ਼ਨ ਗਰੁੱਪ (TAG), ਜਿਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਥੀਏਟਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਬੈਰੀ ਜੌਹਨ ਅਤੇ ਸਿਧਾਰਥ ਬਾਸੂ, ਰੋਸ਼ਨ ਸੇਠ, ਲਿਲੇਟ ਦੂਬੇ ਅਤੇ ਮੀਰਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਈ। ਨਾਇਰ ਆਦਿ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਦੁਰਘਟਨਾ ਅਤੇ ਮੌਤ
ਨਵੰਬਰ 2005 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਦਿਮਾਗੀ ਸੱਟ ਲੱਗੀ ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਮਾਰੂਤੀ ਆਲਟੋ ਨੇ ਕੰਟਰੋਲ ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਵਸੰਤ ਕੁੰਜ ਵਿਖੇ ਉਸਦੀ ਟੋਇਟਾ ਲੈਂਡਕ੍ਰੂਜ਼ਰ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਗਈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਐਮਸਟਰਡਮ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਡਰੱਗ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੋਮਾ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਪੰਜ ਸਾਲ ਤੱਕ ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਰਹੀ। ਉਹ ਕੋਮਾ ਤੋਂ ਕਦੇ ਵੀ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਅਤੇ 52 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 1 ਅਕਤੂਬਰ 2010 ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਡਿਫੈਂਸ ਕਲੋਨੀ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕਹਾਣੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2010 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1958
ਨਾਭਾ
ਨਾਭਾ ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣਾ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਨਾਂ ਨਾਭੀ ਹੈ। ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਬਣਦੀ ਗੱਡੇ ਦੀ ਨਾਭ ਬੜੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਨਾਭ ਗੱਡੇ ਦੇ ਪਹੀਏ ਦੇ ਉਸ ਭਾਗ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪਹੀਏ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਵਿਚਕਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਲੱਠ (ਧੁਰਾ) ਪੈਂਦਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਮਤ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਨਾਭੇ ਦੀ ਦੂਰੀ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਰੀਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਨਾਭ (ਧੁੰਨੀ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਾਹੌਰ-ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਸ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਨਾਭੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਅੱਜ ਦਾ ਨਾਭਾ ਸ਼ਹਿਰ ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਨਾਭੀ ਨਾਂ ਦਾ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਪਿੰਡ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਫੂਲਕੀਆਂ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਬਾਬਾ ਫੂਲ ਦੇ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਚੌਧਰੀ ਤਰਲੋਕ ਸਿੰਘ ਦੇ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਗੁਰਦਿੱਤ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਨਾਭਾ ਰਿਆਸਤ ਦਾ ਰਾਜਸੀ ਵੰਸ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਚੌਧਰੀ ਗੁਰਦਿੱਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਦੇ ਬਲਬੂਤੇ ਕਈ ਇਲਾਕੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਲਏ ਅਤੇ ਕਈ ਪਿੰਡ ਆਬਾਦ ਕੀਤੇ। ਚੌਧਰੀ ਗੁਰਦਿੱਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੁਰਤੀਆ ਸਿੰਘ ਦੀ 1752 ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਗੁਰਦਿੱਤ ਸਿੰਘ ਦੀ 1754 ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ
ਜਾਰਗੋ ਝੀਲ
ਚੀਨ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ, ਤਿੱਬਤ ਆਟੋਨੋਮਸ ਖੇਤਰ, ਨਾਗਕੂ ਪ੍ਰੀਫੈਕਚਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਠਾਰ ਝੀਲ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਨਈਮਾ ਕਾਉਂਟੀ ਅਤੇ ਜ਼ੈਨਜ਼ਾ ਕਾਉਂਟੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਝੀਲ, ਜੋ ਕਿ ਸਿਲਿੰਗ ਝੀਲ ਦੇ ਨਿਕਾਸੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ 1 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬੀ ਨਦੀ (ਉਰੂ ਝੀਲ ਤੋਂ) ਰਾਹੀਂ ਭਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਸਿਲਿੰਗ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਵਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਨਾਭਾ
ਰਿਆਸਤ ਨਾਭਾ
ਮੁਲਕ ਵਿਚਲੀਆਂ ਰਿਆਸਤਾਂ ਅਤੇ 12 ਸਿੱਖ ਮਿਸਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਰਿਆਸਤ 'ਨਾਭਾ ਦਾ ਨਾਂ ਬੜੇ ਮਾਣ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫੂਲਕੀਆ ਮਿਸਲ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਰਿਆਸਤਾਂ ਸਨ: ਰਿਆਸਤ ਪਟਿਆਲਾ ਨਾਭਾ ਅਤੇ ਜੀਂਦ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਰਿਆਸਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਟਿਆਲਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਅਤੇ ਜੀਂਦ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਰਿਆਸਤ ਸੀ ਭਾਵ ਰਿਆਸਤ ਨਾਭਾ, ਰਿਆਸਤ ਪਟਿਆਲਾ ਨਾਲੋਂ ਛੋਟੀ ਅਤੇ ਰਿਆਸਤ ਜੀਂਦ ਨਾਲੋਂ ਵੱਡੀ ਸੀ।
ਇਤਿਹਾਸਕ ਇਮਾਰਤ
ਪੀ.ਪੀ.ਐੱਸ ਨਾਭਾ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਇਮਾਰਤ ਜਿੱਥੇ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜੇ ਕਚਹਿਰੀ ਲਾ ਕੇ ਪਰਜਾ ਦੀਆਂ ਦੁੱਖ-ਤਕਲੀਫ਼ਾਂ ਸੁਣਦੇ ਸਨ। ਚੌਧਰੀ ਗੁਰਦਿੱਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪੋਤਰਾ ਹਮੀਰ ਸਿੰਘ ਨਾਭੇ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ। ਹਮੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦਾਦੇ ਦੇ ਰਾਜ ਭਾਗ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਲਾਇਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਰਾਜੇ ਦੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਮਕਬੂਲ ਹੋਇਆ। ਸੰਨ 1755 ਵਿੱਚ ਨਾਭੀ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਹੀ ਨਾਭਾ ਸ਼ਹਿਰ ਆਬਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। 1763 ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਹਮੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਾਈਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਜੈਨ ਖਾਨ ਦੇ ਸੂਬਾ ਸਰਹੰਦ ਨੂੰ ਫ਼ਤਿਹ ਕੀਤਾ ਤੇ ਅਮਲੋਹ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਨੂੰ ਨਾਭੇ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਸਿੱਕਾ ਚਲਾਇਆ। ਰਾਜਾ ਹਮੀਰ ਸਿੰਘ ਦੀ CT so ਮੌਤ 1783 ਵਿੱਚ ਨਾਭੇ ਹੀ ਹੋਈ। ਉਸ ਦੀ ਸਮਾਧ ਅੱਜ ਵੀ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਪਾਸੇ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਦੂਜਾ ਰਾਜਾ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ, ਰਾਜਾ ਹਮੀਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ 1775 ਵਿੱਚ ਪਿੰਡ ਬਡਬਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਪਿਤਾ ਹਮੀਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੌਤ ਸਮੇਂ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਉਮਰ ਅੱਠ ਸਾਲ ਸੀ। ਰਾਜਾ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਰਾਜ ਦੇ ਸਿਆਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ ਰਾਜ ਪ੍ਰਬੰਧ ਚੰਗੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਚਲਾਇਆ। ਰਾਜਾ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ 66 ਵਰ੍ਹੇ ਉਮਰ ਭੋਗ ਕੇ 1840 ਵਿੱਚ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣਾ ਕਰ ਗਿਆ। ਸ਼ਿਆਮ ਬਾਗ਼ ਵਿੱਚ ਸੁੰਦਰ ਸੰਗਮਰਮਰ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸਮਾਧ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਪੀ.ਪੀ.ਐੱਸ. ਸਕੂਲ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਹੋਸਟਲ ਹੈ।
ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਦੀਆਂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ
ਇਸ ਮੋਰਚੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 8 ਜੂਨ 1923 ਨੂੰ ਹੋਈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੀ ਇਸ ਕਾਰਵਾਈ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਲਈ 5 ਅਗਸਤ 1923 ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਿਪੁਦਮਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਹਮਦਰਦੀ ਦਾ ਮਤਾ ਪਾਸ ਕਰਕੇ 9 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਜੇ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ‘ਨਾਭਾ ਦਿਵਸ’ ਮਨਾਉਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਥਾਂ-ਥਾਂ ਰੋਸ ਮਾਰਚ ਕੱਢੇ ਗਏ। ਜੈਤੋ ਮੰਡੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰੋਸ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਲਈ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਗੰਗਸਰ ਵਿਖੇ ਦੀਵਾਨ ਸਜਾ ਕੇ ਅਖੰਡ ਪਾਠਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਸਮਝਿਆ। 14 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਜੈਤੋ ਦੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਦੀਵਾਨ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ ਅਤੇ ਅਖੰਡ ਪਾਠ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸਨ। ਅੰਗਰੇਜ਼ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨੇ ਉੱਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ, ਸੇਵਾਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਪਾਠੀ ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਖਿੱਚ-ਧੂਹ ਕਰਨ ਮਗਰੋਂ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਅਖੰਡ ਪਾਠ ਖੰਡਿਤ ਕਰਨਾ ਸਿੱਖ ਪੰਥ ਕਿਵੇਂ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਸਿੱਖ ਰਹਿਤ ਮਰਿਆਦਾ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਸੀ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਨਾਲ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਿਪੁਦਮਨ ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਿਆਸੀ ਮੁੱਦਾ, ਧਾਰਮਿਕ ਮੁੱਦਾ ਬਣ ਗਿਆ। ਸਿੱਖ ਪੰਥ ਦੀ ਇੱਕ ਹੀ ਮੰਗ ਅਖੰਡ ਪਾਠ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ ਸੀ। ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਵੱਲੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 25-25 ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਜਥਾ ਅਕਾਲ ਤਖਤ ਸਾਹਿਬ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਜੈਤੋ ਭੇਜਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ। ਜੈਤੋ ਦੇ ਮੋਰਚੇ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਿੱਖ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਅਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ। ਨਾਭੇ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ ਇਸ ਮੋਰਚੇ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਝੁਕਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਮੋਰਚੇ ਦੀ ਜਿੱਤ ’ਤੇ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਤਾਰ ਭੇਜ ਕੇ ਵਧਾਈ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਲੜਾਈ ਜਿੱਤ ਲਈ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਨਾਭੇ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਸਤਾਂ ਹੁਣ ਸ਼ਾਇਦ ਗੁੰਮ ਜਾਂ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਮਹਾਰਾਜਾ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਹੀਰਾ ਮਹਿਲ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਵਿਵਾਦਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਪੀ.ਪੀ.ਐੱਸ. ਸਕੂਲ ਦੀ ਬੇਮਿਸਾਲ ਇਮਾਰਤ ਮੁਲਕ ਦੀਆਂ ਚੋਣਵੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮੰਨੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਦੇਸ਼ੋਂ ਨਕਸ਼ਾ ਮੰਗਵਾ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਨਾਭੇ ਦਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਵੀ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। ਪੰਜ ਦਰਵਾਜ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮਹਿਸ, ਪਟਿਆਲਾ, ਬੌੜਾਂ ਅਤੇ ਅਲੋਹਰਾਂ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਨਾਂ ਹੀ ਲਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਜਦੋਂਕਿ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਲੋਪ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਸਿਰਫ਼ ਦੁਲੱਦੀ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਰਾਜਾ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਵੱਲੋਂ ਬਣਵਾਇਆ ਦੋ ਸੌ ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਕਿਲ੍ਹਾ ਉੱਦਮ ਕਰਨ ’ਤੇ ਸੰਭਾਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਾਤਤਵ ਵਿਭਾਗ ਨੂੰ ਇਸ ਵੱਲ ਪਹਿਲ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਰਿਪੁਦਮਨ ਕਾਲਜ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਪੁਰਾਣੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੱਕਾ ਬਾਗ ਭਾਵ ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਰਹਿਣ ਤੇ ਨਹਾਉਣ ਵਾਲਾ ਸਥਾਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ (ਲੜਕੇ) ਵੀ ਪੁਰਾਣੀ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਵੀ ਮਹਾਰਾਜਾ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਸਮੇਂ ਦੀ ਹੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਨਾਭੇ ਦਾ ਦੇਵੀ ਦੁਆਲਾ ਚੌਕ ਵੀ ਬੜਾ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਬੜਾ ਪੁਰਾਣਾ ਅਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਦੇਵੀ ਦੁਆਲਾ ਮੰਦਰ ਵੀ ਹੈ। ਨਾਭੇ ਪੀਰ ਇਨਾਇਤ ਸ਼ਾਹ ਬਲੀ ਦੀ ਦਰਗਾਹ ਵੀ ਹੈ। ਲੋਕ ਇਸ ਨੂੰ ਨਿਆਸ ਬਲੀ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਨਾਭਾ ਦਿਵਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ 17 ਜਲਾਵਤਨ ਸਿੰਘਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਇੱਕ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਅਮਲੋਹ ਵਿਖੇ ਵੀ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸ਼ਾਮ ਬਾਗ ਜਿੱਥੇ ਪੀ.ਪੀ.ਐੱਸ. ਸਕੂਲ ਦਾ ਹੋਸਟਲ ਹੈ ਉੱਥੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਸਮਾਧਾਂ ਵੀ ਹਨ। ਬੱਸ ਅੱਡੇ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਪੁਰਾਤਨ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਪਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਮਿਹਰਬਾਨੀ ਦੇ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਨਾਭਾ ਜੇਲ੍ਹ ਬੜੀ ਪੁਰਾਣੀ ਅਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਨਾਭੇ ਦੀ ਸਕੂਟਰ ਫੈਕਟਰੀ ਵਿੱਚ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਸਵਰਾਜ ਟਰੈਕਟਰ ਦੇ ਪੁਰਜ਼ੇ ਜਾਂ ਮਰੂਤੀ ਕਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ। ਨਾਭੇ ਦੀ ਫ਼ੌਜੀ ਛਾਉਣੀ ਵੀ ਮਹਾਰਾਜਾ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਹੈ। ਕਚਹਿਰੀਆਂ ਨਵੀਂ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਚਲੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂਕਿ ਥਾਣਾ ਸਦਰ ਅਤੇ ਕੋਤਵਾਲੀ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ’ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਸਥਿਤ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਅਕਾਲਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜੈਤੋ ਦੇ ਮੋਰਚੇ ਸਮੇਂ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ’ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕੋਤਵਾਲੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਨਾਭਾ ਸਨਅਤ ਪੱਖੋਂ ਆਪਣੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪਛਾਣ ਬਣਾ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।
ਮੰਤਰੀ
ਨਾਭੇ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਆਗੂ: ਨਾਭੇ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਮੱਲਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਬੜਾ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਯੁੱਧ ਹੁੰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਰਾਜਾ ਨਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਮਰਹੂਮ ਸ. ਗੁਰਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਕਾਂਗਰਸ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਵੱਲੋਂ ਅਨੇਕਾਂ ਵਾਰ ਚੋਣ ਲੜ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਆਧੁਨਿਕ ਨਾਭਾ
੧੯੪੭ ਵਿੱਚ, ਨਾਭਾ ਪਟਿਆਲਾ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਪਂਜਾਬ ਰਾਜ ਯੂਨੀਅਨ ਪੈਪਸੂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ| ਇੱਕ ਅਗਲੇ ਪੁਨਰਗਠਨ ਤੇ ਪਟਿਆਲਾ ਇੱਕ ਜਿਲਾ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਨਾਭਾ ਪਟਿਆਲੇ ਜਿਲੇ ਦੀ ਸਬਤਹਿਸੀਲ ਬਣ ਗਈ|
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪਟਿਆਲਾ
ਸੁਰੁਚੀ ਅਦਾਰਕਰ
ਸੁਰੁਚੀ ਅਦਾਰਕਰ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Suruchi Adarkar) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਰਾਠੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਮਰਾਠੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਪਨ ਨਾਟਕ ਅਵਾਘਾ ਰੰਗ ਇੱਕਚੀ ਝੱਲਾ ਨਾਲ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਜ਼ੀ ਮਰਾਠੀ ਦੇ ਕਾ ਰੇ ਦੁਰਵਾ ਵਿੱਚ ਅਦਿਤੀ ਖਾਨੋਲਕਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਅਦਾਰਕਰ ਕਾ ਰੇ ਦੁਰਵਾ ਵਿੱਚ ਅਦਿਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਉਸਨੇ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਤਥਾਸਤੁ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵੀ ਨਿਭਾਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਹੀਰੋ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਹ ਜ਼ੀ ਮਰਾਠੀ ਜਾਗ੍ਰਿਤੀ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਪਹਿਲ, ਮਹਿਲਾ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਰਾਠੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਨੂਰਪੁਰ
ਨੂਰਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਪਾਬਲੋ ਪਿਕਾਸੋ
ਪਾਬਲੋ ਪਿਕਾਸੋ (25 ਅਕਤੂਬਰ 1881-8 ਅਪ੍ਰੈਲ 1973) ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਚਿੱਤਰਕਾਰ, ਮੂਰਤੀਕਾਰ, ਪ੍ਰਿੰਟ-ਮੇਕਰ, ਸੀਰੈਮਿਕ ਡੀਜ਼ਾਈਨਰ ਅਤੇ ਸਟੇਜ ਡੀਜ਼ਾਈਨਰ ਵੀਂਹਵੀ ਸਦੀ ਦੇ ਮਹਾਨ ਚਿੱਤਰਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨਾਂ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਇਹ ਵੀ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪਿਕਾਸੋ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਆਧੁਨਿਕ ਆਰਟ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਪੇਨ ਦੇ ਨਾਮਕਰਣ ਰਿਵਾਜ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਆਪ ਦੇ ਨਾਮ ਵਿੱਚ ਰੂਈਜ਼ ਨਾਮ ਪਿਤਾ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵੱਲੋਂ ਅਤੇ ਪਿਕਾਸੋ ਮਾਤਾ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵੱਲੋਂ ਹੈ। ਸਵਾਦਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਆਪ ਦੇ ਨਾਮ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਵੀ ਜੁੜਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪੂਰਾ ਨਾਂ ਇਸ ਤਰਾਂ ਹੈ:-“Pablo Deigo Jose Francisso de Paula Juan Nepomuceno Maria de los Remedias Cipriano de la Santisma Trinidad Ruiz Y Picasso” ਇਸ ਵੱਡੇ ਨਾਂ ਨੂੰ ਛੋਟਾ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਪਾਬਲੋ ਪਿਕਾਸੋ ਨਾਲ਼ ਹੀ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਿਕਾਸੋ, ਹੈਨਰੀ ਮਾਤੀਸ ਅਤੇ ਮਾਰਸ਼ਲ ਡੂਸ਼ਾਂਪ ਤਿੰਨ ਕਲਾਕਾਰ ਹਨ ਜੋ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਪਲਾਸਟਿਕ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਇਨਕਲਾਬੀ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਲਈ, ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ, ਬੁੱਤਤਰਾਸੀ, ਪ੍ਰਿੰਟ-ਮੇਕਿੰਗ ਅਤੇ ਸੀਰੈਮਿਕ ਡੀਜ਼ਾਈਨਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਸਮਝੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਬਚਪਨ
ਪਿਕਾਸੋ ਦਾ ਜਨਮ ਮਾਲਾਗਾ, ਸਪੇਨ ਵਿਖੇ ਪਿਤਾ ਜੋਸ ਰੂਈਜ਼ ਵਾਈ ਪਿਕਾਸੋ ਦੇ ਘਰ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦਾ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੌਕ ਸੀ। ਇਹ ਸ਼ੌਕ ਉਸ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਹੀ ਮਿਲਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਮਾਲਗਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਰਟ-ਟੀਚਰ ਸਨ। ਪਿਕਾਸੋ ਨੇ 9 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀਕੁਝ ਤਸਵੀਰਾਂ ਬਣਾਈਆਂ।ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ, ਸਿਖਾਇਆ ਵੀ, ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰਾ ਕੀਤਾ। ਸਿਰਫ਼ 15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ ਉਸ ਦੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਨਿਖ਼ਾਰ ਆ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਹੈਰਾਨ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ ਵੀ ਸੀ। ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਪਣੀ ਟਰੇਨਿੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਿਕਾਸੋ ਨੂੰ ਦਾਖਲਾ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦਿਵਾਈ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਇਲ ਅਕੈਡਮੀ ਐਟ ਸੈਨ ਫਰਨੈਂਡੋ ਵਿੱਚ ਆਰਟ ਦੀ ਬਾਕਾਇਦਾ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਬਾਰਸੀਲੋਨਾ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 1904 ਵਿੱਚ ਉਹ ਪੈਰਿਸ ਵਿਖੇ ਸੈਟ ਹੋ ਗਿਆ। ਅਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹਨਾਂ ਰੂਪਾਂ ਤੇ ਹਲਕੀ ਚਰਚਾ ਕਰਾਂਗੇ ਜਿਨਾਂ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਵਿਸ਼ਾ ਵਸਤੂ ਅਤੇ ਚ ਪੇਂਟਿੰਗ ਜਾਂ ਚਿੱਤਰਕਲਾ –ਜਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੀ ਹਾਂ,ਦੋ-ਵਿਮਾਵਾਂ ਵਾਲ਼ੀ ਹੱਥੀਂ ਬਣਾਈ ਤਸਵੀਰ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਰੰਗਾਂ ਨਾਲ਼ ਸਿ਼ਗਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਗ਼ਜ਼, ਚਾਰਟ ਪੇਪਰ, ਆਰਟ ਪੇਪਰ, ਕੈਨਵਸ ਆਦਿ ਕਿਸੇ ਤੇ ਵੀ ਬਣਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸਕਲਪਚਰ ਜਾਂ ਬੁੱਤ-ਤਰਾਸ਼ੀ ਤਿੰਨ ਵਿਮਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਠੋਸ ਪਦਾਰਥ ਦੀ ਬਣੀ ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਹੈ। ਠੋਸ ਪਦਾਰਥ, ਪੱਥਰ, ਸੰਗਮਰਮਰ, ਧਾਤ, ਕੱਚ, ਲੱਕੜੀ,ਕਲੇਅ,ਪੌਲੀਮਰ ਜਾਂ ਪਲਾਸਟਿਕ ਆਦਿ ਕੁਝ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰਿੰਟ-ਮੇਕਿੰਗ ਸਧਾਰਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਸਲ ਤਸਵੀਰ ਦਾ ਹੂ-ਬ-ਹੂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਪਰਿੰਟ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਉਸੇ ਚਿੱਤਰ ਦੀਆਂ ਸੈਂਕੜੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਾਪੀਆਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਣ। ਸੀਰੈਮਿਕਸ ਅਤੇ ਸੀਰੈਮਿਕਸ ਆਰਟ ਕਲੇਅ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਟਾਈਲਾਂ ਆਦਿ ਤੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਦਾ ਨਾਂ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਪੌਟਰੀ ਵਿੱਚ। ਇਸੇ ਤਰਾਂ ਸੁੰਦਰ ਡਿਜ਼ਾਈਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਆਰਕੀੳਪੋਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਆਰਟੀਫੈਟਸ ਵਿੱਚ।
ਕਲਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ
ਪਿਕਾਸੋ ਉਪਰੋਕਤ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਕਲਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ। ਵਿਸ਼ਾ-ਵਸਤੂ ਪੱਖ ਤੋਂ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਜਿੰਦਗੀ ਦੇ ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ੇ ਆਪਣੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸਮੇਟੇ ਸਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਦੀ ਕਲਾ ਦੇ ਰੂਪਕ ਪੱਖ ਦੀ ਖੋਜ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰੀਏ।
ਕਿਊਬਇਜ਼ਮ
ਜਾਰਜ਼ ਬਰੈਕਊ ਨਾਲ਼ ਮਿਲ ਕੇ ਪਿਕਾਸੋ ਨੇ ਆਰਟ ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਵਿਧਾ ਕਿਊਬਇਜ਼ਮ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,ਫਿਰ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਦ ਪੁਨਰ-ਸੰਗਠਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਕਲਾਕਾਰ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕੋ ਨੁਕਤੇ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖਦੇ ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਲਈ ਜਿਆਦਾ ਕੋਣਾਂ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਕਿਊਬਇਜ਼ਮ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਵੱਖ ਤਲ ਪਹਿਲਾਂ ਅਨਿਸਿ਼ਚਿਤ ਕੋਣਾਂ ਤੇ ਕੱਟਦੇ ਹਨ ਡੂੰਘਾਈ ਦੇ ਪ੍ਰਤੱਖ ਪ੍ਰਭਾਵ ਜਾਂ ਅਹਿਸਾਸ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਿੱਠਭੂਮੀ ਅਤੇ ਵਸਤੂ-ਤਲ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਰਾਂ ਡੂੰਘੈ ਧਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਖਾਲੀ ਜਾਂ ਖੋਖਲਾ ਥਾਂ ਵੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕੇ। ਇਹੀ ਕਿਊਬਇਜ਼ਮ ਦੀ ਖਾਸ ਵਿਲੱਖਣਤਾ ਹੈ।