cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ ਮਿਸਲ
5 ਫਰਵਰੀ 1762 ਈ: ਨੂੰ ਕੁੱਪ ਰੁਹੀੜਾ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੇ ਵੱਡੇ ਘੱਲੂਘਾਰੇ ਦੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਮੋਹਰੇ ਹੋ ਕੇ ਬੜੀ ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ ਕੌਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਆਪ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ 22 ਫੱਟ ਲੱਗੇ। 1764 ਈ: ਨੂੰ ਖਾਲਸੇ ਨੇ ਸਰਹਿੰਦ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਜੈਨ ਖਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਸਰਹਿੰਦ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। ਸ: ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੁਆਬੇ ਦਾ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਇਲਾਕਾ ਫਤਹਿ ਕਰਕੇ 1774 ਈ: ਵਿੱਚ ਕਪੂਰਥਲਾ ਨੂੰ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਣਾ ਕੇ ਰਿਆਸਤ ਕਾਇਮ ਕੀਤੀ। 1 ਮਾਰਚ 1783 ਈ: ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਸਰਦਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਸੰਯੁਕਤ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਫਤਹਿ ਕਰ ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ 'ਤੇ ਕੇਸਰੀ ਨਿਸ਼ਾਨ ਝੁਲਾਇਆ ਤਾਂ ਸੁਲਤਾਨ-ਉਲ-ਕੌਮ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਦੀਵਾਨੇ ਆਮ ਵਿੱਚ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਤੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸ: ਬਘੇਲ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਨ ਅਤੇ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਦਿੱਲੀ ਛੱਡ ਕੇ ਬਾਕੀ ਸਿੰਘ ਆਪ ਸਮੇਤ ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਆਏ। ਅੰਤ ਅਕਤੂਬਰ 1783 ਈ: ਨੂੰ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਲਾਸਾਨੀ ਜਰਨੈਲ, ਸੁਲਤਾਨ-ਉਲ-ਕੌਮ ਸ: ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ ਆਪਣੇ ਕੋਈ ਔਲਾਦ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਲਾਕੇ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸ: ਭਾਗ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਕੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣਾ ਕਰ ਗਏ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਬਾਬਾ ਅਟੱਲ ਵਿਖੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।ਬਾਬਾ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਜੀ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ ਵੈਲਫੇਅਰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਵੱਲੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਦਿਨ ਤੇ ਬਰਸੀ ਸਮਾਗਮ ਬੜੀ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਮਿਸਲਾਂ
121
121 2 ਦੂਜੀ ਸਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ।
ਅਕਤੂਬਰ-ਦਸੰਬਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਨੀਅਤ
ਨੀਅਤ ( نِيّة ) ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਅਰਬੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਦਿਲੀ ਇਰਾਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਨੀਅਤ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ "ਸਹੀਹ ਬੁਖ਼ਾਰੀ" ਵਾਲੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਹਦੀਸ ਤੋਂ ਹੀ ਸਪਸ਼ਟ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ "ਪੱਕੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਅਮਲਾਂ ਦਾ ਦਾਰੋਮਦਾਰ ਨੀਅਤ ਉੱਪਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।"
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਸਲਾਮ
ਆਰਥਰ ਸੀ ਕਲਾਰਕ
ਸਰ ਆਰਥਰ ਚਾਰਲਸ ਕਲਾਰਕ, CBE, FRAS (16 ਦਸੰਬਰ 1917 – 19 ਮਾਰਚ 2008) ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ਲੇਖਕ, ਸਾਇੰਸ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖਵਾਦੀ, ਖੋਜੀ, ਅੰਡਰਸੀ ਐਕਸਪਲੋਰਰ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ ਹੋਸਟ ਸੀ।
ਉਹ 1968 ਦੀ ਫਿਲਮ 2001: ਏ ਸਪੇਸ ਓਡੀਸੀ ਲਈ ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ ਦੇ ਸਹਿ-ਲੇਖਕ ਹੋਣ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਸਮਿਆਂ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।  ਕਲਾਰਕ ਇੱਕ ਸਾਇੰਸ ਲੇਖਕ ਸੀ, ਜੋ ਸਪੇਸ ਯਾਤਰਾ ਨੂੰ ਹਰਮਨਪਿਆਰਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਵਿਲੱਖਣ ਯੋਗਤਾ ਦਾ ਧਾਰਨੀ ਭਵਿੱਖਵਾਦੀ ਸੀ। ਇਹਨਾਂ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਦਰਜਨ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਕਈ ਲੇਖ ਲਿਖੇ, ਜੋ ਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਛਪੇ ਸਨ। 1961 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਕਾਲਿੰਗ ਇਨਾਮ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹੈ ਜੋ ਸਾਇੰਸ ਨੂੰ ਹਰਮਨਪਿਆਰਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਯੂਨੇਸਕੋ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੇ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਕਰਕੇ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਉਸ ਨੂੰ "ਸਪੇਸ ਯੁੱਗ ਦਾ ਪੈਗੰਬਰ" ਕਿਹਾ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਸੀ।   ਉਸ ਦੀਆਂ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਲਿਖਤਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਿਊਗੋ ਅਤੇ ਨੇਬੂਲਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿਵਾਏ, ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਪਾਠਕ ਦਾਇਰੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ਦੀਆਂ ਉਘੀਆਂ ਹਸਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣਾਇਆ। ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤਕ ਕਲਾਰਕ, ਰਾਬਰਟ ਹੈਨਲੀਨ ਅਤੇ ਇਸਾਕ ਅਸੀਮੋਵ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ਦੇ "ਬਿਗ ਥਰੀ" ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਕਲਾਰਕ ਸਪੇਸ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਜੀਵਨ ਭਰ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। 1934 ਵਿਚ, ਜਦੋਂ ਅਜੇ ਉਹ ਕਿਸ਼ੋਰ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸੀ, ਉਹ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਇੰਟਰਪਲੈਨੇਟਰੀ ਸੁਸਾਇਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ। 1945 ਵਿਚ, ਉਸ ਨੇ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਸੰਚਾਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।  ਉਹ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਇੰਟਰਪਲੈਨੇਟਰੀ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਵੀ ਰਿਹਾ, ਪਹਿਲਾਂ 1946-47 ਤੱਕ ਅਤੇ ਫਿਰ 1951-53 ਤੱਕ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ
ਕਲਾਰਕ ਦਾ ਜਨਮ ਮਾਈਨਹੈਡ, ਸੋਮਰਸੈਟ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਅਤੇ ਨੇੜਲੇ ਬਿਸ਼ਪ ਲਾਇਡੀਅਰਡ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਇੱਕ ਲੜਕੇ ਦੇ ਤੌ ਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਤਾਰੇ ਵੇਖਣ ਦਾ, ਪਥਰਾਟ ਇਕੱਤਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਪੜ੍ਹਨ ਦਾ ਬਹੁਤ ਸ਼ੌਕੀਨ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਟਾਊਨਟਨ ਵਿੱਚ ਰਿਚਰਡ ਹਿਊਸ਼ ਕਾਲਜ, ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1917 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2008 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ਲੇਖਕ
ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਸਾਮਰਾਜ
ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਸਾਮਰਾਜ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਪਿਛੇਤਰੇ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੱਕ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਰਾਜ ਹੇਠ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਰਾਜਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 19ਵੀਂ ਅਤੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਸਾਮਰਾਜ ਬਰਤਾਨਵੀ ਸਾਮਰਾਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਾਮਰਾਜ ਸੀ। 1920 ਅਤੇ 1930 ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੇ ਸਿਖਰਾਂ ਉੱਤੇ ਇਸ ਦਾ ਕੁੱਲ ਖੇਤਰਫਲ 24,000,000 ਵਰਗ ਕਿ.ਮੀ. (4,767,000 ਵਰਗ ਮੀਲ) ਸੀ। ਮੁੱਖਦੀਪੀ ਫ਼ਰਾਂਸ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਮੁ਼ਖ਼ਤਿਆਰੀ ਹੇਠਲੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 24,000,000 ਵਰਗ ਕਿ.ਮੀ. (4,980,000 ਵਰਗ ਮੀਲ) ਸੀ ਜੋ ਧਰਤੀ ਦੇ ਕੁਲ ਜ਼ਮੀਨੀ ਖੇਤਰਫਲ ਦਾ ਦਸਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰਭੁਤਾ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ, ਸਪੇਨੀ, ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਅਤੇ ਡੱਚ ਸਮੇਤ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਮਰਾਜ
ਪੰਡੋਰੀ ਗੋਲਾ
ਪੰਡੋਰੀ ਗੋਲਾ, ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੈ।ਇਸ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਗੋਲਾ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਰੰਧਾਵਾ ਗੋਤਰ ਦੇ ਜੱਟ ਵੱਲੋਂ ਵਸਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਿੰਡ ਦਾ ਰਕਬਾ 1350 ਏਕੜ ਹੈ ਅਤੇ 5 ਹਜ਼ਾਰ ਦੇ ਕਰੀਬ ਆਬਾਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਗਲੀਆਂ-ਨਾਲੀਆਂ ਪੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਸੁੰਦਰ ਇਮਾਰਤ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਲੋਕ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਵਸੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਜੱਟਾਂ ਦੀ ਉੱਪ ਜਾਤੀ ਰੰਧਾਵਾ ਹੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਪੰਜਾਬੀ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ
ਪੰਜਾਬੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ ਆਧੁਨਿਕ ਵਾਰਤਕ ਦੀ ਨਵੀਨ ਵੀਧਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਸੰਬੰਧ ਆਤਮ ਵਰਣਨ ਨਾਲ ਹੈ। 1947 ਤੋਂ 1980 ਤੱਕ  ਪੰਜਾਬੀ ਸਵੈ- ਜੀਵਨੀ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਹੈ।
ਪ੍ਰੀਭਾਸ਼ਾ:
ੳ) " ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਲਿਖੀ ਕਥਾ  ਸਵੈ- ਜੀਵਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।"( ਐਨਸਾਈਕਲਪੀਡੀਆ ਅਮੈਰੀਕਾੱਨ, ii, ਪੰਨਾ 639)
ਅ) "ਸਵੈ- ਜੀਵਨੀ ਉਸ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਲੇਖਕ ਆਪਣੇ ਸੰਪੂਰਨ ਜੀਵਨ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।"( ਡਾ. ਨਗੇਂਦ੍ਰ, ਭਾਰਤੀਯ ਸਾਹਿਤਯ ਕੋਸ਼)
ਸਵੈ- ਜੀਵਨੀ ਵਾਰਤਕ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਲੇਖਕ ਆਪਣੇ ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ ਦਾ ਬਿਉਰਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਲੇਖਕ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਾਰੇ ਜਦੋਂ ਆਪ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਉੱਤੇ ਪੂਰਨ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣਕਾਰੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਸਵੈ- ਜੀਵਨੀ ਬਾਰੇ ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿਚ ਆਪ ਹੰਢਾਏ ਅਤੇ ਭੋਗੇ ਪਲਾਂ ਦੀ ਦੀ ਪੁਨਰ ਉਸਾਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸੰਖੇਪ ਵਿਚ ਸਵੈ- ਜੀਵਨੀ, ਸਵੈ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲੇਖਕਾਂ ਅਤੇ ਚਿੰਤਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀਆਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ' ਅਦਿਕਾਵਾਂ ' ਵਿਚ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ, ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਲਿਖਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਦੇ ਮਹੱਤਵ ਆਦਿ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
* ਵਸਤੂ - ਸਮੱਗਰੀ:
ਭਾਵੇਂ ਹਰ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਵਿਚ ਲੇਖਕ ਆਪਣੀ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਵੇਰਵਿਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਆਪਣੀ ਰਚਨਾ ਦੀ ਵਸਤੂ ਸਮੱਗਰੀ  ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਤਾਂ ਵੀ ਕਿਸੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਕਿਸੇ ਦੂਜੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਨਾਲੋਂ ਭਿੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਿਸੇ ਰਾਜਸੀ ਨੇਤਾ ਦੀ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਵਿਚ ਉਸ ਦੇ ਰਾਜਸੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਵੇਰਵੇ ਵਧੇਰੇ ਹੋਣਗੇ, ਇਕ ਖਿਡਾਰੀ ਦੀ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਵਿਚ ਖੇਡਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਪੱਖ ਉੱਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣਗੇ, ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀਆਂ ਵਿਚ ਕਲਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੂਖਮ ਵੇਰਵਿਆਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀਆਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਹਿਤ ਸਿਰਜਣਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸਰੋਕਾਰ ਦੀ ਤਫ਼ਸੀਲ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਗੀਆਂ।ਇੱਕ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਦੀ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਕਈ ਪੱਖਾਂ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰ  ਦੀ ਸ਼ਖਸ਼ੀਅਤ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲੱਛਣ ਉਸ ਦੀ ਸੰਵੇਦਸ਼ੀਲਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
* ਸਵੈ - ਜੀਵਨੀ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਜਨ:
ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਹਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਨੇ ਆਪਣੀ - ਆਪਣੀ ਸਵੈ - ਜੀਵਨੀ ਲਿਖੀ ਹੈ। ਇਹਨਾ ਦੀਆਂ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀਆਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ  - ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਯੋਜਨ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਪ੍ਰੋ. ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ ਅਨੁਸਾਰ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਬਾਲਪਣ ਅਤੇ ਜਵਾਨੀ ਵਿਚ ਲਏ ਸੁਪਨਿਆਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਜਿਊਣ ਦੀ ਇੱਕ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਮਾਤਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਵਿਚ ਉਹ ਲਿਖਦਾ ਹੈ:
ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਇਕ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੈ, ਬਾਲਪਣ ਵਿਚ ਤੇ ਜਵਾਨੀ ਵਿਚ ਲਏ ਸੁਪਨਿਆਂ ਵਿਚ ਮੁੜ ਜਿਊਣ ਦੀ ਤੇ ਹੰਢੀ - ਵਰਤੀ ਤੇ ਥੱਕੀ - ਟੁੱਟੀ ਬੁੱਧੀ ਦੀਆਂ ਗਿਣਤੀਆਂ ਤੇ ਵਿਉਂਤਾਂ ਭੁਲਾਣ ਦੀ। ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਹਿਰਖ ਹੀ ਅਸਲੀਅਤ ਹਨ ਤੇ ਬਾਗ਼ ਵਿਚ ਇੱਕ ਕਲੀ ਦਾ ਖਿੜਨਾ ਤੇ ਜਵਾਨੀ ਦਾ ਜੋਬਨ ਵਿੱਚ ਆਉਣਾ, ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਤੇ ਸਭਨਾਂ ਲਈ , ਮੋਇਆਂ ਤੇ ਜਿਉਂਦਿਆਂ ਦੋਹਾਂ ਲਈ , ਮਨਮੱਲਵੇਂ ਵਿਸ਼ੇ ਹਨ। ਯਾਦਾਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹਨ ਤੇ ਮਨ ਦੀ ਟੋਕਰੀ ਵਿੱਚ ਫੁੱਲਾਂ ਨੂੰ , ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਤੇ ਸਿਤਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕਠਾ ਕਰੀ ਜਾਣਾ ਅਤਿ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਰੁਝੇਵਾਂ ਹੈ।
ਇਕ ਸੁਚੱਜੇ ਸਵੈਜੀਵਨੀਕਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ, ਸਮਾਜ , ਆਪਣੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ - ਵਿਸ਼ੇਸ਼ , ਸੁਦ੍ਰਿੜਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਿਲਪ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਤਕਾਜ਼ਿਆਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੱਖ ਜਾਂ ਤੱਤ ਵੱਲ ਧਾਰਨ ਕੀਤੀ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਉਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦੇ ਤਵਾਜ਼ਨ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸਵੈ - ਜੀਵਨੀ ਵਿਚ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਹੋਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ:
• ਸੱਚ ਦਾ ਸਹਿਜ ਪ੍ਰਕਾਸ਼:-
ਇੱਕ ਸੁਚੱਜੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਸਵੈ - ਜੀਵਨੀ ਸੱਚ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਵੈਜੀਵਨੀਕਾਰ ਲਈ ਇਹ ਉਚਿਤ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਮਹਿਮਾ ਮੰਡਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਝੂਠੀਆਂ ਜਾਂ ਕਲਪਿਤ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰਦਾ ਫਿਰੇ।
• ਸ਼ਖਸ਼ੀਅਤ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ:-
ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਦੀ ਮੂਲ ਵਸਤੂ ਲੇਖਕ ਦਾ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਬਿਰਤਾਂਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਜੀਵਨ ਦਾ ਬਿੰਬ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਜੀਵਨੀ ਨਾਲੋਂ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਦਾ ਨਾਇਕ ਵਧੇਰੇ ਸਜੀਵ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਣਵਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਡਾ.ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਜੱਗੀ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਦੇ ਪੱਖ ਵੱਲ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਇਸ ਰੂਪ ਵਿਚ ਲੇਖਕ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੁਨਰ - ਉਪਲਬਧ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਥੇ ਅਧਿਕਤਰ ਯਾਦ ਸ਼ਕਤੀ ਹੀ ਵਸਤੂ ਸੱਮਗਰੀ ਉਪਲਬਧ ਕਰਾਉਂਦੀ ਹੈ।
• ਇਤਿਹਾਸਿਕਤਾ:-
ਕੋਈ ਵੀ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਇਕ ਸਾਹਿਤਿਕ ਕਿਰਤ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ -  ਨਾਲ ਇਤਿਹਾਸਕ ਦਸਤਾਵੇਜ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਲੇਖਕ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਤੱਥਾਂ ਅਤੇ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮਾਂਤਰ ਸਮਕਾਲੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ, ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੰਗਰਾਮ , ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ, ਬੱਬਰ ਅਕਾਲੀ ਲਹਿਰ , ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ , ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਵਿਭਾਜਨ ਸਮੇਂ ਹੋਇਆ ਸਮੂਹਿਕ ਨਰ - ਸੰਘਾਰ ਕੁਝ ਅਜਿਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨਜ਼ਰ - ਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।
• ਸਮਾਜਿਕ - ਸਭਿਆਚਾਰ ਵੇਰਵੇ:-
ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਵਿਚ ਨਿੱਜੀ ਵੇਰਵਿਆਂ ਦਾ ਆਉਣਾ ਬਹੁਤ ਜਰੂਰੀ ਹੈ। ਕਿਉੰਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿਚ ਸੱਭਿਆਚਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਪਰਿਵੇਸ਼  ਬਹੁਤ ਮੁੱਲਪਰਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਹਰ ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਵਿਚ ਇਸ ਪਰਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਝਲਕ ਜਰੂਰ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਹੋਰ ਸਾਹਿਤ ਰੂਪਾਂ ਵਾਂਗ ਸਵੈਜੀਵਨੀ ਵਿਚ ਵੀ ਭਾਸ਼ਾ - ਸ਼ੈਲੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਸਾਹਿਤ ਵਿਚ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ, ਦੀ ਅਜਿਹੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਉਚਿਤ ਹੋਂਦ ਜਾਂ ਅਣਹੋਂਦ ਕਿਸੇ ਲੇਖਕ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦੇ ਮਹੱਤਵ ਨੂੰ ਵਧਾ - ਘਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ਵਿਚ ਭਾਸ਼ਾ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਦੁਕਵੇਂ ਰੂਪ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲੇਖਕ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰਲੇ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਉਚਿਤ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ । ਇਹ ਭਾਸ਼ਾ ਜਨ - ਸਧਾਰਣ ਦੇ ਪੱਧਰ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੋਈ ਵੀ ਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੂਖਮ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ ਅਤੇ ਸਵੈਜੀਵਨੀ ਆਧੁਨਿਕ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਅਤਿਅੰਤ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਰੂਪਕਾਰ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਅੰਤਰ ਸੰਬਧਾਂ ਨੂੰ ਪੱਕਾ ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਸੁਹਜ ਸੁਆਦ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਇਹ ਪਾਠਕਾਂ ਦੀ ਗਿਆਨ ਭੁੱਖ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਵੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਵਸੀਲਾ ਬਣਦੇ ਹਨ।ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਰੋਅ ਦੀ ਗਤਸ਼ੀਲਤਾ ਵਿਚ ਕੁਝ ਨਾ ਕੁਝ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਇਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਮਹੱਤਵ ਨਿਰਵਿਵਾਦ ਹੈ।
ਸੁਤੀਰਥਾ ਮੁਖਰਜੀ
ਸੁਤੀਰਥ ਮੁਖਰਜੀ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Sutirtha Mukherjee) ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੇਬਲ-ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੇਬਲ ਟੈਨਿਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ ਹੈ ਅਤੇ 2018 ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀਮ ਦਾ ਵੀ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।     ਉਸਨੇ 2020 ਸਮਰ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਕੀਤਾ ਸੀ। 2018 ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ, ਮੁਖਰਜੀ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।
ਵਿਵਾਦ
2021 ਵਿੱਚ, ਸਾਥੀ ਹਮਵਤਨ, ਮਨਿਕਾ ਬੱਤਰਾ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੋਚ ਸੌਮਯਦੀਪ ਰਾਏ 'ਤੇ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਕਿ ਉਹ ਓਲੰਪਿਕ ਕੁਆਲੀਫਾਇਰ (ਮਾਰਚ ਵਿੱਚ) ਦਾ ਇੱਕ ਮੈਚ ਸੁਤੀਰਥ ਨੂੰ ਸੁਤੀਰਥ ਨੂੰ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੇਣ ਲਈ ਦਬਾਅ ਪਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਮਨਿਕਾ ਬੱਤਰਾ ਆਪਣੀ ਉੱਚ ਰੈਂਕਿੰਗ ਕਾਰਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਦੋ ਸਾਬਕਾ ਜੱਜਾਂ ਦੀ ਬਣੀ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਰਾਏ ਨੇ ਸੱਚਮੁੱਚ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ ਪਰ ਬੱਤਰਾ ਦੁਆਰਾ ਮੁਖਰਜੀ ਨੂੰ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਹਾਰਨ ਵਿੱਚ ਮੈਚ ਨੂੰ ਹਾਰਨ ਦਾ ਕੋਈ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1995
ਲੋਕ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ
ਟੋਕਰੇ ਬਣਾਉਣਾ
ਟੋਕਰੇ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੂਤ ਨੂੰ ਛਾਂਗਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲੰਬੀਆਂ ਅਤੇ ਪਤਲੀਆਂ ਛਿਟੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਚਕਾਰ ਤੋਂ ਫਾੜ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤਿੱਖੇ ਕਰ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਛਾਂਗ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਟੋਕਰੇ ਦੇ ਸਾਇਜ਼ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਛਾਂਗੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਛਿਟੀਆਂ ਇੱਕ ਦੂਸਰੀ ਦੇ ਉੱਤੇ ਉਲਟ ਦਿਸ਼ਾ ਵਲ ਰਖ ਕੇ ਛਿਟੀਆਂ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਢੰਗ ਨਾਲ ਬੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ਿਲਪਾਕਰੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਲਪੀ ਦੁਆਰਾ ਲੋਹੇ ਦਾ ਤਿੱਖਾ ਦਾਤ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਔਰਤ ਜਾਂ ਘਰ ਦੀਆਂ ਸੁਆਣੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ
ਮੰਜੇ ਬੁਣਨਾ
‘ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੰਜੇ ਨੂੰ ਤਰਖਾਣ ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੰਜੇ ਦੀਆਂ ਛੇ-ਛੇ ਫੁੱਟ ਦੀਆਂ ਦੋ ਬਾਹੀਆਂ, ਤਿੰਨ ਤਿੰਨ ਫੁਟ ਦੇ ਦੋ ਸੇਰਵੇ ਅਤੇ ਦੋ-ਦੋ ਫੁੱਟ ਦੇ ਚਾਰ ਪਾਵੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮੰਜੇ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਦੁਆਰਾ ਬੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਸੂਤ, ਵਾਣ, ਨਮਾਰ ਆਦਿ। ਮੰਜੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੌਣ ਪਾਉਣ ਲਈ ਮੱਲ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਮੱਲ ਵਾਲੇ ਧਾਗਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 18 ਜਾਂ 20 ਦੇ ਲਗਭੱਗ ਹੁੰਦੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਧਾਗਿਆਂ ਨੂੰ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਲ ਪਾ ਕੇ ਬਾਹੀਆਂ ਕੋਲੋਂ ਗੁੱਠ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੱਲ ਨੂੰ ਕੱਸ ਕੇ ਰੱਖਣ ਲਈ ਵਟ ਦੇ ਕੇ ਡੰਡਾ ਪਾ ਕੇ ਸੇਰਵੇ ਤੇ ਰਖਸ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੰਜੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਬੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਸੰਘਿਆਂ ਵਾਲੇ ਮੰਜੇ ਕੁੰਡੀ ਵਾਲੇ ਮੰਜੇ ਕੁੰਡੀ ਵਾਲੇ ਮੰਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਕੁੰਡੀਆਂ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਣਾ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਕੁੰਡੀ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਪੇਟਾ ਪਾ ਕੇ ਮੰਜਾ ਬੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸੰਘਿਆਂ ਵਾਲੇ ਮੰਜੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਚਾਰ ਧਾਗਿਆਂ ਦਾ ਜੀ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਹੀ ਮੰਜੇ ਦੀ ਬੁਣਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਤਾਣਾ ਤੇ ਪੇਟਾ ਇੱਕਠੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹਰੇਕ ਸੰਘਾ ਲਗੱਭਗ 12 ਧਾਗਿਆਂ ਦਾ ਬਣਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਘੇ ਵਾਲੇ ਮੰਜੇ ਵਿੱਚ ਚਾਰ-ਚਾਰ ਧਾਗਿਆਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾ ਬੁਣਤੀ ਪਾ ਕੇ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਬਣਾ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਸੰਘਿਆਂ ਵਾਲੇ ਮੰਜੇ ਵਿੱਚ ਦੋਵੇਂ ਸੰਘੇ ਬਣਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਵੀ ਮੰਜਿਆ ਵਾਂਗ ਹੀ ਬੁਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉੱਪਰੋਕਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਹਿੰਦਰ ਕੌਰ, ਪਿੰਡ ਕਲਵਾਨੂੰ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪਟਿਆਲਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਸਰ੍ਹਾਣੇ ਬਣਾਉਣਾ
ਸਰ੍ਹਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: ਜਿਵੇਂ: ਕਰੋਸੀਏ ਨਾਲ, ਆਰਨ ਨਾਲ, ਜਾਲੀ ਵਾਲੀ ਕੇਸਮੈਂਟ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਤੇ ਸੂਈ ਨਾਲ ਪੱਸ਼ਮ ਦੇ ਧਾਗਿਆਂ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਪਾ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਰ੍ਹਾਣਿਆਂ ਤੇ ਕਢਾਈ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਅਤੇ ਕਈ ਨਮੂਨਿਆਂ `ਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਰ੍ਹਾਣਿਆਂ ਤੇ ਨਮੂਨੇ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕ ਵੇਦਨਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟਾਉਂਦੇ ਬੋਲ ਤੇ ਚਿੱਤਰਾਂ ਦੇ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ: ਹਾਏ ਵੇ ਠੂੰਹਾਂ ਲੜ ਗਿਆ, ਕਰੇਲਿਆਂ ਦੀ ਵਾੜ `ਚੋਂ। ਇਸ ਨੂੰ ਸਰ੍ਹਾਣੇ ਉੱਤੇ ਚਿੱਤਰ ਦੁਆਰਾ ਠੂੰਹਾਂ, ਕਰੇਲਿਆਂ ਦੀ ਵਾੜ ਅਤੇ ਔਰਤ ਮਰਦ ਦੇ ਚਿੱਤਰ ਬਣਾ ਕੇ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰੁਮਾਲ ਕੱਢਣਾ
ਰੁਮਾਲ ਚਾਰ ਕੋਣਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਕਿਨਾਰੀ ਚਾਰਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਰੰਗਦਾਰ ਧਾਗੇ ਨਾਲ ਕੱਢੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਚਕਾਰ ਫੁੱਲ ਰੁਮਾਲ ਨੂੰ ਸਜਾਉਣ ਲਈ ਕਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦੁਪੱਟਾ ਕੱਢਣਾ
ਦੁਪੱਟੇ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਕਢਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਈ ਵਾਰ ਦੁਪੱਟੇ ਦੇ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਪੱਟੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕੁਝ ਬੂਟੀਆਂ ਪਾ ਕੇ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਛਿੰਦੀ ਦੀ ਜਾਂ ਕੱਚੀ ਛਿੰਦੀ ਕਢਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਖੇਸ ਬੁਣਨਾ
‘ਖੇਸ ਘਰ ਵਿੱਚ ਆਮ ਵਰਤੋਂ ਲਹੀ ਅਤੇ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਦਾਜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਖੇਸ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਡਿਜ਼ਾਇਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਕੁੱਲ 400 ਧਾਗੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਵੀਹ ਧਾਗਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਜੁੱਟ ਬਣਾ ਕੇ ‘ਇਕ ਵੀਹ’ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ-ਮਿਣਤੀ ਲਈ ਵੀਹਾਂ ਦਾ ਹਿਸਾਬ ਰਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਣਾ ਤਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤਾਣੇ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਖੇਸਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਕਈ ਕਹ. ਖੇਸਾਂ ਦਾ ਤਾਣਾ ਇੱਕਠਾ ਹੀ ਤਣ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤਾਣਾ ਤਣਨ ਵੇਲੇ ਗਜ਼-ਗਜ਼ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਕਾਨੇ ਗੱਡ ਕੇ ਊਰੇ ਦੇ ਵੱਟੇ ਹੋਏ ਨੜਿਆਂ ਨੂੰ ਦੋ ਡੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਕਾਨਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬਾਹਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਤਾਣਾ ਤਣ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤਣੇ ਹੋਏ ਤਾਣੇ ਦਾ ਰੱਛ ਭਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰੱਛ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਸੌ ਸੀਖਾਂ ਵਾਲੀ ਕੰਘੀ ਅਤੇ ਤਾਰਾ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਧਾਗਿਆਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਰਾਂ ਫਿਰ ਕੰਘੀ ਵਿੱਚ ਲੰਘਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖੇਸ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਅਨੁਸਾਰ ਰੱਛ ਭਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਵੱਖ ਰੰਗਾਂ ਦੇ ਧਾਗਿਆਂ ਦਾ ਹਿਸਾਬ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਪੱਟੇ ਹੋਏ ਆਰਨ ਵਿੱਚ ਪੈੜੇ ਰੱਖ ਕੇ ਖੇਸ ਦੀ ਬੁਣਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਵਿੱਚ ਬੁਣਿਆ ਹੋਇਆ ਕੱਪੜਾ ਤੁਰ ਤੇ ਲਪੇਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੂਰ ਤਾਣੇ ਨੂੰ ਕੱਸ ਕੇ ਰੱਖਣ ਲਈ ਇੱਕ ਕਿੱਲਾ ਗੱਡਿਆ ਜਾਂਦ ਹੈ। ਰੱਛ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਭੌਣੀਆਂ ਨਾਲ ਬੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖੇਸਾਂ ਦੇ ਡਿਜਾਇਨਾਂ ਪੈੜਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਖੇਸ ਦੋ ਪੈੜੇ, ਚਾਰ ਪੈੜੇ, ਛੇ ਪੈੜੇ, ਅੱਠ ਪੈੜੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਡਿਜ਼ਾਇਨਾਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪੇਟੇ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਘਰ ਦਾ ਕੱਤਿਆ ਹੋਇਆ ਸੂਤ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੂਤ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਚਰਖੇ ਤੇ ਕੱਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਅਟੇਰਨ ਨਾਲ ਅਟੇਰ ਕੇ ਅੱਟੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ’ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਰੰਗ ਦਿਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਰੰਗ ਛਾਵੇਂ ਸੁਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅੱਟੀਆਂ ਊਰੀ ਤੇ ਚੜਾ ਕੇ ਚਰਖੇ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਨਲਕੀਆਂ ਵੱਟ ਲਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੋਹੇ ਦੀ ਨਾਲ਼ ਵਿੱਚ ਪਾ ਕੇ ਤਾਣੇ ਪੇਟੇ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਖੇਸ ਦੀ ਬੁਣਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੱਥੇ ਨੂੰ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਆਰਨ ਵਿੱਚ ਖੇਸ ਛੇ ਗਜ ਦਾ ਰਖ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੱਟ ਕੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਿਉਣ ਪਾ ਕੇ ਜੋੜ ਕੇ ਖੇਸ ਦੇ ਦੋਵਾਂ ਸਿਰਿਆਂ ਦੇ ਬੰਬਲ ਵੱਟੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉੱਪਰੋਕਰਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਗੁਰਮੀਤ ਕੌਰ, ਪਿੰਡ ਧੌਲਾ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬਰਨਾਲਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਪੱਖੀਆਂ ਬੁਣਨਾ
ਪੱਖੀਆਂ ਪੱਟ ਅਤੇ ਪੱਸ਼ਮ ਦੇ ਧਾਗਿਆਂ ਨਾਲ ਬੁਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਣਾ ਪਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੰਗੀਨ ਧਾਗਿਆਂ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਬੁਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੱਪੜੇ ਦੀ ਕੋਰ ਲਗਾ ਕੇ ਝਾਲਰ ਲਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪੱਛਮੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਅਨੇਕਾਂ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨਾਲੋਂ ਟੁੱਟ ਕੇ, ਨਵੀਆਂ ਉਦਯੋਗਿਕ ਵਸਤੂਆਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਲੋਕ ਸ਼ਿਲਪੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈਆ ਜਾਂਦੀਆ ਵਸਤੂਆਂ ਨੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਦੀ ਥਾਂ ਲੈ ਲਈ ਹੈ। ਲੋਕ ਸ਼ਿਲਪੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਨੂੰ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ ਸਜ਼ਾ ਕੇ ਰੱਖਣ ਲਗ ਪਏ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਨਿਤ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬੰਦ ਹੋ ਗਈ। ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਨੇ ਸਾਡੇ ਵਿਰਸੇ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਲਪੀ ਵਸਤੂਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖ਼ਤਮ ਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਨੰਗਲ, ਸੰਗਰੂਰ
ਨੰਗਲ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਮਲੇਰਕੋਟਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਥੋਂ ਨੇੜਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਮਲੇਰਕੋਟਲਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਕੰਗ ਸਾਬੂ
ਕੰਗ ਸਾਬੂ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਨਕੋਦਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਫੁਲਰੇਨੂ ਗੁਹਾ
ਡਾ: ਫੁਲਰੇਨੂ ਗੁਹਾ (ਨੀ ਦੱਤਾ, ਬੰਗਾਲੀ : ফুলেণু গুহ; ਜਨਮ 13 ਅਗਸਤ 1911) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਾਰਕੁਨ, ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ, ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੀ। ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਤੋਂ ਅਪ੍ਰੈਲ 1964 ਤੋਂ ਅਪ੍ਰੈਲ 1970 ਤੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਉਪਰਲੇ ਸਦਨ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਹ 1967 ਤੋਂ 1969 ਤੱਕ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰੀ ਰਹੀ। ਉਹ 1984 ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਕੋਨਟਾਈ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ 1977 ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ
ਗੁਹਾ ਦਾ ਜਨਮ 13 ਅਗਸਤ 1911 ਨੂੰ ਕਲਕੱਤਾ ਵਿੱਚ ਡਿਪਟੀ ਮੈਜਿਸਟਰੇਟ ਸੁਰੇਂਦਰਨਾਥ ਦੱਤਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨ ਅਬਲਾਬਾਲਾ ਦੱਤਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇੱਕ ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਸਮਾਜ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਨਿਆਂ ਲਈ ਖੜੇ ਹੋਣ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਗੁਹਾ ਆਪਣੀਆਂ ਯਾਦਾਂ, ਐਲੋ ਮੇਲੋ ਮੋਨੇ ਏਲੋ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਵੰਡ ਦੇ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਬਾਰੀਸਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ ਅਸ਼ਵਨੀ ਕੁਮਾਰ ਦੱਤਾ ਨੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮਨਾ ਲਿਆ। ਫਿਰ ਵੀ, ਉਸ ਦੇ ਇਸ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਸੁਭਾਅ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵਿਚ ਅਯੋਗ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਨਤੀਜਾ ਇਹ ਨਿਕਲਿਆ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਕਈ ਮੌਕਿਆਂ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਲ ਪੋਸਟਿੰਗ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ।ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਅਬਲਾਬਾਲਾ ਦਾ ਵੀ ਗੁਹਾ 'ਤੇ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਭਗਤੀ ਦਾ ਜੋਸ਼ ਅਤੇ ਅਣਗਿਣਤ ਸੰਵੇਦਨਾਵਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ ਢਾਲ਼ਿਆ।
ਗੁਹਾ ਨੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਕਲਕੱਤਾ ਦੇ ਗੋਖਲੇ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਗਰਲਜ਼ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮੋ ਗਰਲਜ਼ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਆਸਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਪਾਸ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਬਾਰੀਸਾਲ ਦੇ ਬ੍ਰਜੋਮੋਹਨ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਬੀਏ ਪਾਸ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸਰਵਪੱਲੀ ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਦੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਅਧੀਨ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੰਗਾਲੀ ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਏ.
ਬਾਰਿਸ਼ਾਲ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਸਾਲਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਯੁਗਾਂਤਰ ਪਾਰਟੀ ਵੱਲ ਖਿੱਚਿਆ, ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ ਪ੍ਰਤੀ ਵਚਨਬੱਧ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਦੋ ਵਾਰ ਰੂਪੋਸ਼ ਹੋ ਗਈ। ਇਹ ਉਹ ਥਾਂ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪਤੀ ਡਾ: ਬਿਰੇਸ਼ ਚੰਦਰ ਗੁਹਾ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਜੋ ਕਿ ਜੁਗਾਂਤਰ ਪਾਰਟੀ ਵਿਚ ਵੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਐਮ.ਐਸ.ਸੀ. 1925 ਵਿੱਚ ਜੈਵਿਕ ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕੈਮਿਸਟ-ਉਦਮੀ ਪ੍ਰਫੁੱਲ ਚੰਦਰ ਰੇ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਰੁਝੇਵਿਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਉਸਦੇ ਵਧ ਰਹੇ ਰੁਝਾਨ ਤੋਂ ਡੂੰਘੀ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ, ਉਸਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਓਰੀਐਂਟਲ ਸਟੱਡੀਜ਼, ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ।
ਵਿਦੇਸ਼ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ, ਗੁਹਾ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ-ਰਾਜਨੀਤਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਤੋਂ ਸੰਪਰਕ ਨਹੀਂ ਗੁਆਇਆ ਅਤੇ ਗੋਵਰ ਸਟ੍ਰੀਟ ਵਿੱਚ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਪਡੇਟ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚਿੱਠੀਆਂ ਅਤੇ ਅਖਬਾਰਾਂ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।ਲੰਡਨ ਤੋਂ, ਉਸਨੇ ਕਮਿਊਨਿਜ਼ਮ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ, ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਸੀਲੋਨੀਜ਼ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਗ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਗ੍ਰੇਟ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਨੇਤਾ, ਬੈਨ ਬ੍ਰੈਡਲੀ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ। 1928 ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਬੀਰੇਸ਼ ਇੰਗਲੈਂਡ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ, ਗੁਹਾ ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਸੋਰਬੋਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਬਿਰੇਸ਼ ਲੰਡਨ ਅਤੇ ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਵਿੱਚ ਸਰ ਜੈਕ ਡਰਮੰਡ ਅਤੇ ਸਰ ਫਰੈਡਰਿਕ ਗੌਲੈਂਡ ਹਾਪਕਿਨਜ਼ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਵਿਟਾਮਿਨਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਉਹ ਜੂਨ 1938 ਵਿੱਚ ਕਲਕੱਤੇ ਪਹੁੰਚੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਮਿਊਨਿਸਟਾਂ ਲਈ ਗ੍ਰੇਟ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਤੋਂ 3000 ਰੁਪਏ ਲੈ ਕੇ ਆਈ।
ਸਮਾਜ ਕਲਿਆਣ, ਸਰਗਰਮੀ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼
ਕਲਕੱਤਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਗੁਹਾ ਨੇ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਖਿਦਰਪੋਰ ਡੌਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅਨਪੜ੍ਹਤਾ ਮਿਟਾਉਣ ਦੀਆਂ ਕਲਾਸਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਸਮੇਤ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਵੇਸਵਾਵਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸੰਪਰਕ ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਜ਼ਰੀਆ, ਫਲਦਾਇਕ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਲਈ ਬੇਸਹਾਰਾ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਆਪਣੀ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਲਈ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਗਾਂਧੀਵਾਦੀ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਵਿਸ਼ਵਾਸੀ, ਉਹ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਜੰਗ ਵਿਰੋਧੀ ਅੰਦੋਲਨ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਅਹਿੰਸਾ ਦੇ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵੱਲ ਖਿੱਚੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਆ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ 17 ਜੁਲਾਈ 1945 ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਜੀਵ-ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨੀ ਡਾ: ਬਿਰੇਸ਼ ਚੰਦਰ ਗੁਹਾ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਤੋਂ ਕਈ ਸਾਲ ਬਾਅਦ। ਗੁਹਾ ਦਾ 2006 ਵਿੱਚ 95 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਦਿਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਇੱਕ ਪਰਿਪੱਕਤਾ ਘਰ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਸਨੇ ਜੈਨੇਟਿਕ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਲਈ ਬੀ ਸੀ ਗੁਹਾ ਸੈਂਟਰ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਖੁੱਲੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2006 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1911 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hAudio microformats
ਸਾਨ ਬੇਰਬਾਨੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਸਾਨ ਬੇਰਬਾਨੇ ਗਿਰਜਾਘਰ (ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: Iglesia de San Bernabé) ਏਲ ਏਸਕੋਰਲ, (El Escorial) ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1983 ਈ. ਵਿੱਚ ਬਿਏਨ ਦੇ ਇੰਤਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਲ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਟੋਡਰਪੁਰ
ਟੋਡਰਪੁਰ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ:
ਅਨਸੂਯਾਬਾਈ ਕਾਲੇ
ਅਨਸੂਯਾਬਾਈ ਕਾਲੇ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ। ਉਹ 1952 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਨਾਗਪੁਰ ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ, ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ 1957 ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਮੁੜ ਚੁਣੀ ਗਈ
ਉਹ ਔਂਧ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਦੀਵਾਨ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਨਾਸਿਕ ਦੇ ਵਾਘੇਰੇ ਦੇ ਕਾਲੇ ਦੀ ਕੈਡਿਟ ਸ਼ਾਖਾ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਸਨੇ ਪੂਨਾ ਦੇ ਹਜੂਰ ਪਾਗਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਫਰਗੂਸਨ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬੜੌਦਾ ਕਾਲਜ, ਬੜੌਦਾ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ ਬਾਲਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਕਾਲੇ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਦੋ ਧੀਆਂ ਸਨ। 1957 ਵਿੱਚ ਨਾਗਪੁਰ ਤੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1959
ਪਦਮਿਨੀ ਚੇਤੁਰ
ਪਦਮਿਨੀ ਚੇਤੁਰ (ਜਨਮ 1970) ਭਾਰਤੀ ਸਮਕਾਲੀ ਡਾਂਸਰ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਡਾਂਸਰ ਅਤੇ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਚੰਦਰਲੇਖਾ ਤੋਂ ਡਾਂਸ ਸਿੱਖਿਆ। ਉਹ ਚੇਨਈ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਆਪਣੀ ਡਾਂਸ ਕੰਪਨੀ, "ਪਦਮਿਨੀ ਚੇਤੁਰ ਡਾਂਸ ਕੰਪਨੀ" ਚਲਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਪਦਮਿਨੀ ਚੇਤੁਰ ਦਾ ਜਨਮ 1970 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸ-ਸ਼ੈਲੀ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਅਰੰਭ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1991 ਵਿੱਚ ਬਿਰਲਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਸੰਸਥਾ(ਬੀ.ਆਈ.ਟੀ.ਐੱਸ.), ਪਿਲਾਨੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਪਦਮਿਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਮਕਾਲੀ ਪ੍ਰਯੋਗ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ 1989 ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ।
1991 ਵਿੱਚ ਉਹ ਚੰਦਰਲੇਖਾ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਈ ਗਈ ਡਾਂਸ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ 2001 ਤੱਕ 'ਲੀਲਾਵਤੀ,' 'ਪ੍ਰਾਣ,' ਅੰਗਿਕਾ,  ਸ਼੍ਰੀ,  ਭਿੰਨਾ ਪ੍ਰਵਾਹ,  ਯੰਤਰ,  ਮਹਕਾਲ 'ਅਤੇ' ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨਜ਼' ਨਾਲ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਇਕੱਲਿਆਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ 'ਵਿੰਗਜ਼ ਅਤੇ ਮਾਸਕ' (1999) ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਨੂੰ 'ਬ੍ਰਾਉਨ' ਦੇ ਡਿਉਟ 'ਅਨਸੰਗ', 'ਫਰੈਜਲਿਟੀ' (2001) ਗਰੁੱਪ ਅਤੇ 'ਸੋਲੋ' (2003) ਦੇ ਤਿੰਨ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਮੂਹ ਉਤਪਾਦ 'ਪੇਪਰਡੌਲ' ਵਲੋਂ ਫੋਲੋ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ, 'ਪੁਸ਼ਡ' ਦਾ ਸਿਓਲ ਪਰਫਾਰਮਿੰਗ ਆਰਟਸ ਫੈਸਟੀਵਲ (ਐਸਪੀਏਐਫ) 2006, ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਬਰੱਸਲਜ਼, ਹੌਲੈਂਡ, ਸਾਲਜ਼ਬਰਗ, ਪੈਰਿਸ ਅਤੇ ਲਿਸਬਨ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ। 'ਬਿਉਟੀਫੁਲ ਥਿੰਗ 1' ਅਤੇ 'ਬਿਉਟੀਫੁਲ ਥਿੰਗ 2' ਤੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਗਰੁੱਪ ਅਤੇ ਇਕੱਲਿਆਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਸ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। 'ਵਾਲ ਡਾਂਸਿੰਗ' ਅਗਲਾ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਗਰੁੱਪ ਸੀ।
ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਹਰ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਇੰਗਲੈਂਡ, ਨੀਦਰਲੈਂਡਜ਼, ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਚੇਨਈ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਬੇਸਮੈਂਟ 21 ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਕ ਗਰੁੱਪ (ਡਾਂਸਰ-ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਪ੍ਰੀਤੀ ਅਥਰੇਆ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ-ਕੰਪੋਸਰ ਮਾਰਟਿਨ ਵਿਜ਼ਰ ਅਤੇ ਥੀਏਟਰ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ-ਅਦਾਕਾਰ ਪ੍ਰਵੀਨ ਕੰਨਨੂਰ) ਦੀ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਚ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਪਹਿਲੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ
ਪਹਿਲੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਜਾਂ ਪਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ (ਅੰਗਰੇਜੀ: World War I) ੨੮ ਜੁਲਾਈ 1914 ਤੋਂ ੧੧ ਨਵੰਬਰ 1918 ਤੱਕ ਚੱਲਿਆ। ਇਸ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਤਕਰੀਬਨ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਦੇਸ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਇਸ ਦੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਮਿਲਟਰੀ ਗੁੱਟ ਸਨ: ਸੈਂਟਰਲ ਪਾਵਰਜ਼ (ਜਰਮਨੀ, ਅਸਟਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਅਤੇ ਇਟਲੀ) ਅਤੇ ਟਰਿਪਲ ਏਨਟਟੇ (ਫਰਾਂਸ, ਰੂਸ ਅਤੇ ਬਰਤਾਨੀਆ) । ਇਸ ਵਿੱਚ ਲੱਭ-ਭੱਗ 7 ਕਰੋੜ ਮਿਲਟਰੀ ਦੇ ਸਿਪਾਹੀ ਲਾਮਬੰਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ ਇਹ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚੋ ਇੱਕ ਹੈ । ਇਸ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਲਗਪਗ ਇੱਕ ਕਰੋੜ ਆਦਮੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਮਨੁੱਖੀ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਜਾਨਾਂ ਲੈਣ ਵਾਲੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ।
ਸੰਨ 1914 ਨੂੰ ਸੇਰਾਜੇਵੋ ਵਿੱਚ ਗੇਵਰੀਲੋ ਪਰਿਨਸਿਪ (Gavrilo Princip) (ਇੱਕ ਸਰਬਿਆ ਨੈਸ਼ਨਲਿਸਟ ਗਰੁਪ ਦਾ ਆਦਮੀ) ਨੇ ਆਸਟ੍ਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਦੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਆਰਚਡੂਕ ਫਰੈਂਜ਼ ਫਰਡੀਨੈਂਡ (Archduke Franz Ferdinand) ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ । ਇਸ ਲਈ ਆਸਟਰੀਆ ਅਤੇ ਹੰਗਰੀ ਦੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਜਰਨੈਲਾਂ ਨੇ ਆਸਟਰੀਆ ਅਤੇ ਹੰਗਰੀ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਸਰਬੀਆ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਯੂਰਪ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਦੁਜੇ ਨਾਲ ਮਿਲਟਰੀ ਮਦਦ ਦੇ ਵਾਅਦੇ ਕੀਤੇ ਹੋਣ ਕਾਰਨ (ਕਿ ਜੇ ਕੋਈ ਦੇਸ਼ ਹਮਲਾ ਕਰੇ ਤਾਂ ਸਮਝੋਤੇ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ ਇੱਕ ਦੂਜਾ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਗੇ), ਇਸ ਘਟਨਾ ਕਾਰਣ ਪੂਰਾ ਯੂਰਪ ਜਲਦੀ ਹੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਕੁੱਦ ਗਿਆ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾ ਸੰਸਾਰ ਯੁੱਧ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ। ਯੂਰਪ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਕੀ ਹੋਰ ਮਹਾਂਦੀਪਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲੇ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਹ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਗਿਆ।
ਕਾਰਨ
left|thumb|400px|ਪਹਿਲੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਗਏ ਦੇਸ਼, ਹਰੇ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਐਲਾਏਜ਼, ਕੇਸਰੀ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਸੈਂਟਰਲ ਪਾਵਰਜ਼, ਅਤੇ ਜਿਹੜੇ ਦੇਸ਼ ਲੜਾਈ ਚੋ ਬਾਹਰ ਰਹੇ, ਉਹ ਸਲੇਟੀ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਹਨ। 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਵਿੱਚ, ਯੂਰਪਦੇ ਮੁੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਯੂਰਪ ਦੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਕਤੀ-ਸੰਤੁਲਨ ਰੱਖਣ ਲਈ, ਬਹੁਤ ਉਪਰਾਲੇ ਕੀਤੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪੁਰੇ ਯੂਰਪ ਮਹਾਂਦੀਪ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਉਲਝਵਾਂ ਸਿਆਸੀ ਅਤੇ ਫ਼ੌਜੀ ਗੱਠਜੋੜ ਬਣ ਗਏ ਸਨ । ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲਾ ਗੱਠਜੋੜ 1819 ਵਿੱਚ ਜਰਮਨ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ ਅਤੇ ਆਸਟਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਡੂਲ ਅਲਾਇਅੰਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਟੋਮਨ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਘਟਣ ਸਮੇਂ, ਆਟੋਮਨ ਦੇ ਬਾਲਕਨ ਹਿਸੇ ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਦੇ ਵਧਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਨਿਪਟਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਸੀ । ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਟਲੀ ਨੇ ਵੀ ਜਰਮਨ ਅਤੇ ਆਸਟਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤਾ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਸ ਨੂੰ ਟਰੀਪਲ ਅਲਾਇੰਸ ਕਿਹਾ ਜਾਣ ਲੱਗਾ । ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1892 ਨੂੰ ਫਰਾਂਸ ਅਤੇ ਰੂਸ ਨੇ ਟਰੀਪਲ ਅਲਾਇੰਸ ਦੇ ਵਿਰੁਧ ਫਰਾਂਕੋ-ਰੂਸੀ ਗਠਜੋੜ ਬਣਾਇਆ, ਅਤੇ ਫਿਰ 1907 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ ਵੀ ਫਰਾਂਸ ਅਤੇ ਰੂਸ ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਈ, ਅਤੇ ਟਰੀਪਲ ਏਨਟਟੇ ਬਣਾਇਆ ।
ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਉਦਯੋਗਕ ਸ਼ਕਤੀ ਵੱਧਣ ਬਾਅਦ, ਕੈਜ਼ਰ ਵਿਲਹੇਲਮ 2 (Kaiser Wilhelm II) ਨੇ ਬ੍ਰਿਟਿ ਦੀ ਰੋਇਲ ਨੇਵੀ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਜਰਮਨ ਨੇਵੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਕੈਜ਼ਰਲਿਚ ਮੇਰੀਨ (Kaiserliche Marine) ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਬਣਾੳੁਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਿਤੀ । ਇਸ ਕਾਰਨ ਦੋਨੋ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਅਤੇ ਜਰਮਨੀ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਤੋ ਵਧੀਆ ਨੇਵੀ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਜੁਟ ਗਏ । ਬਰਿਟਨ ਅਤੇ ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਇਹ ਹਥਿਆਰ ਦੌੜ, ਹੋਲੀ-ਹੋਲੀ ਯੂਰਪ ਦੇ ਬਾਕੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਗਈ, ਅਤੇ ਯੂਰੋਪ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਆਪਣੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਧਨ-ਸੰਪਤੀ ਲੜਾਈਆਂ ਲਈ ਹਥਿਆਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਲਾਉਣ ਲੱਗੇ । 1908 ਅਤੇ 1913 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਯੂਰਪ ਦਾ ਮਿਲਟਰੀ ਦੇ ਉਤੇ ਖਰਚਾ 50% ਵੱਧ ਗਿਆ ।
28 ਜੂਨ 1914 ਨੂੰ ਸੇਰਾਜੇਵੋ ਵਿੱਚ ਗੇਵਰੀਲੋ ਪਰਿਨਸਿਪ (Gavrilo Princip), ਜੋ ਬੋਸਨੀਆਂ ਦਾ ਸਰਬ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਯੰਗ ਬਾਸਨੀਆ (Young Basnia) ਦੇ ਗਰੁਪ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਆਸਟਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਦੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਆਰਚਡੂਕ ਫਰੈਂਜ਼ ਫਰਡੀਨੈਂਡ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ । ਆਸਟਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਨੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਰਬੀਆ ਦਾ ਹੱਥ ਸਮਝਿਆ, ਅਤੇ ਆਸਟਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਨੇ ਸਰਬੀਆ ਤੇ ਕੁਝ ਮੰਗਾਂ ਕੀਤੀਆਂ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਜੁਲਾਈ ਆਲਟੀਮੈਟਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । ਜਦ ਸਰਬੀਆ ਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਨਾਂ ਮੱਨੀਆਂ, ਤਾਂ ਆਸਟਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਨੇ 28 ਜੁਲਾਈ 1914 ਨੂੰ ਸਰਬੀਆ ਉਤੇ ਲੜਾਈ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ । ਇੱਕ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਰੂਸ ਦੀ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ ਨੇ ਵੀ ਲੜਾਈ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਿਤੀ, ਰੂਸ ਨਹੀਂ ਚਾਉਦਾ ਸੀ ਕਿ ਆਸਟਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਇਸ ਦਾ ਬਾਲਕਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵ ਖਤਮ ਕਰੇ। ਜਦੋਂ ਜਰਮਨੀ ਵੀ 30 ਜੁਲਾਈ 1914 ਨੂੰ ਇਸ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਫਰਾਂਸ ਵੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ । ਫਰਾਂਸ ਇਸ ਲਈ ਆਇਆ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਜਰਮਨੀ ਤੋਂ ਫਰੇਂਕੋ-ਪਰਸ਼ੀਆਨ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਦਾ ਬਦਲਾ ਚਾਉਂਦਾ ਸੀ।
ਸੇਂਟਰਲ ਪਾਵਰਜ਼ ਦੇ ਵਿੱਚ ਅਸਪਸ਼ਟਤਾ
ਯੁੱਧ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਸੇੰਟਰਲ ਪਾਵਰਜ਼ ਦੇ ਵਿੱਚ ਬਣਾਏ ਗੱਠਜੋੜ ਦੇ ਬਾਰੇ ਅਸਪਸ਼ਟਤਾ ਸੀ । ਜਰਮਨੀ ਨੇ ਆਸਟਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਨੂੰ ਸਰਬੀਆ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਵਾਅਦਾ ਕਿਤਾ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਦੋਨੋਂ ਦੇਸ਼ ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਸਮਝੇ । ਆਸਟਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਦੇ ਮੁਖੀ ਸੋਚਦੇ ਸਨ ਕਿ ਜਰਮਨੀ ਉੱਤਰ ਦੇ ਪਾਸੇਓਂ ਰੂਸ ਦੇ ਬਾਰਡਰ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਭੇਜੇਗਾ, ਪਰ ਜਰਮਨੀ ਨੇ ਸੋਚੇਆ ਕਿ ਆਸਟਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਆਪਣੀਆਂ ਜਿਆਦਾ ਫੌਜਾਂ ਰੂਸ ਦੇ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ ਭੇਜੇਗਾ, ਅਤੇ ਜਰਮਨੀ ਫਰਾਂਸ ਦੇ ਬਾਰਡਰ ਤੇ ਜਾਵੇਗਾ । ਇਸ ਅਸਪਸ਼ਟਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਆਸਟਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਦੀ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਹੋ ਕੇ ਰੂਸ ਅਤੇ ਸਰਬੀਆ ਦੇ ਬਾਰਡਰਾਂ ਤੇ ਜਾਣਾ ਪਿਆ । 9 ਸਤੰਬਰ 1916 ਨੂੰ ਫਿਰ ਜਰਮਨੀ ਨੇ ਐਲਾਏਜ਼ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ, ਨਵਾਂ ਪਲੇਨ ਤਿਆਰ ਕਿਤਾ ।
ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਫੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ
ਇਸ ਯੁੱਧ ਦਿਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਲੜਾਇਆਂ ਬਰੀਟਨ, ਫਰਾਂਸ, ਅਤੇ ਜਰਮਨ ਦੇ ਹੇਂਠ ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ । 7 ਅਗਸਤ 1914 ਨੂੰ ਬਰੀਟਨ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਦਿਆਂ ਸੈਨਾਂਵਾਂ ਨੇ ਜਰਮਨ ਦੇ ਰਾਜ-ਸਰਪਰਗਤ ਟੋਗੋਲੈਂਡ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਿਤਾ । ਅਤੇ ਫਿਰ 10 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਜਰਮਨ ਦਿਆਂ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦਿਆਂ ਸੈਨਾਂਵਾਂ ਨੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਿਤਾ । ਅਫ਼ਰਿਕਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਲੜਾਈਆਂ ਯੁੱਧ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਚਲਦੀਆਂ ਰਹਿਆਂ ।
ਸਰਬੀਆ ਵਿੱਚ ਫੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ
12 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਸਰਬੀਆ ਦੀ ਸੈਨਾ ਨੇ ਅਸਟਰੀਆ ਖਿਲਾਫ ਸੇਰ ਦੀ ਲੜਾਈ ਕੀਤੀ । ਸਰਬੀਆ ਨੇ ਡਰੀਨਾ ਅਤੇ ਸਾਵਾ ਦਰਿਆ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਪਾਸੇ ਮੋਰਚਾ ਲਾਇਆ । ਅਗਲੇ 2 ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਹਮਲਿਆਂ ਬਾਅਦ ਆਸਟਰੀਆ ਦੇ ਕਾਫੀ ਫੌਜੀ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਿਛੇ ਹਟਣਾ ਪਿਆ। ਇਹ ਏਲਾਇਜ਼ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਜਿੱਤ ਸੀ । ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਸਟਰੀਆ ਨੇ ਸਰਬੀਆ ਦੀ ਰਣਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਸੈਨਾ ਭੇਜੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰੂਸ ਦੇ ਪਾਸੇ ਇਸ ਦਾ ਲੜਾਈ ਤੇ ਕਾਬੂ ਕਰਨਾ ਕਮਜੋਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਬੇਲਜੀਅਮ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨ ਫੌਜਾਂ
ਜਰਮਨੀ ਦਾ ਪੱਛਮੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਹਮਲਾ ਬੇਲਜਿਅਮ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ । ਬੇਲਜੀਅਮ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਰਹਿਣਾ ਚਾਉਂਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਜਰਮਨੀ ਨੇ ਫਰਾਂਸ ਦੇ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਲਈ (ਫਰਾਂਸ ਨੇ ਜਰਮਨੀ ਵਾਲੇ ਬਾਰਡਰ ਤੇ ਕੰਧ ਬਣਾਈ ਹੋਈ ਸੀ) ਬੇਲਜੀਆਮ ਤੇ ਕਬਜਾ ਕਿੱਤਾ । ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ ਨੂੰ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲੀ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਰੂਸ ਨੇ ਵੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਅਤੇ ਜਰਮਨੀ ਤੇ ਪੂਰਬ ਦੇ ਪਾਸੋਂ ਹਮਲਾ ਕਿਤਾ, ਤਾਂ ਜਰਮਨੀ ਨੂੰ ਅੱਧੀਆਂ ਫੌਜਾਂ (ਜੋ ਪੱਛਮੀ ਬਾਰਡਰ ਲਈ ਸਨ) ਨੂੰ ਰੂਸ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜਿਆ । ਜਰਮਨੀ ਨੇ ਟੇਨਨਬਰਗ ਦੀ ਲੜਾਈ (17 ਅਗਸਤ – 2 ਸਤੰਬਰ) ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ, ਪਰ ਉਹ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਨਾਂ ਵਧ ਸਕੇ, ਕਿਉਕਿ ਰੂਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰੇਲਰੋਡ ਦੀ ਪਟੜੀ ਅਲੱਗ ਤਰਾਂ ਦੀ ਬਣਾਈ ਹੋਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਜਰਮਨੀ ਦਿਆਂ ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ਉਹ ਪਟੜੀ ਨਹੀਂ ਵਰਤ ਸਕਦੀਆਂ ਸਨ । ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਛਲਾਈਫੈਨ ਪਲੇਨ (Schlieffen Plan) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਚਾਉਂਦੇ ਸਨ ਕਿ ਫਰਾਂਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਹਫਤੇਆਂ ਵਿੱਚ ਹਰਾ ਕੇ ਪੈਰਿਸ ਤੇ ਜਲਦੀ ਕਬਜਾ ਕਰਨਾ ਚਾਉਂਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਬਰਿਟਨ ਦੀ ਮਦਦ ਕਾਰਨ ਮਾਰਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਲੜਾਈ (First Battle of the Marne ) (5 ਸਤੰਬਰ–12 ਸਤੰਬਰ) ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ ਨੂੰ ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ । ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੇਂਟਰਲ ਪਾਵਰਜ਼ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਜਿੱਤ ਨਾ ਮਿਲਣ ਕਾਰਨ, ਦੋਂ ਪਾਸਿਆਂ ਦੀ ਲੰਬੀ ਲੜਾਈ ਲੜਣੀ ਪਈ । ਜਰਮਨ ਫੌਜ ਨੇ ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਸੁਰੱਖਿਅਕ ਮੋਰਚੇ ਉੱਤੇ ਤੇਨਾਤ ਸਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਨਾਲੋਂ ਬਰੀਟਨ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਦੇ 2,30,000 ਵੱਧ ਫੋਜੀ ਮਾਰ ਗਿਰਾਏ ਸਨ । ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਮਾੜੇ ਸੰਚਾਰਣ ਅਤੇ ਕੁਝ ਮਾੜੀਆਂ ਆਦੇਸ਼ ਫੇਂਸਲੇਆਂ ਕਾਰਨ, ਜਰਮਨੀ ਨੇ ਜਲਦੀ ਲੜਾਈ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦਾ ਮੋਕਾ ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ ।
ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ
ਨਿਊ ਜ਼ੀਲੈਂਡ ਨੇ 30 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਜਰਮਨ ਸਮੋਆ (ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ ਸਮੋਆ) ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ । 11 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਆਸਟਰੇਲਿਆ ਦੀ ਜਲ ਅਤੇ ਥਲ ਫ਼ੌਜ ਨੇ ਨਿਊ ਪੋਮਰਨ (ਹੁਣ ਨਿਊ ਬਰੀਟਨ) ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ । ਜਪਾਨ ਨੇ ਜਰਮਨੀ ਦਿਆਂ ਮਾਇਕਰੋਨੇਸ਼ੀਆ ਨੇ ਖੇਤਰਾਂ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ । ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਏਲਾਇਜ਼ ਨੇ ਜਰਮਨੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਉਪਨਿਵੇਸ਼ ਖੇਤਰਾਂ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ । right|thumb|upright|In the trenches: Infantry with [[gas masks, Ypres, 1917]]
ਟਰੈਂਚ ਲੜਾਈ ਸ਼ੁਰੂ
ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਿਲਟਰੀ ਦੇ ਲੜਾਈ ਦੇ ਦਾਅਪੇਚ, ਵਧ ਰਹੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਤੇ ਅਸਮਰਥ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦਾ ਨਤੀਜਾ, ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਲਾ ਵਿਹਾ ਚੁੱਕੇ ਦਾਅਪੇਚ ਜੰਗ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਅਰਸੇ ਦੌਰਾਨ ਸਮਝਣ ਤੋਂ ਅਸਮਰਥ ਰਹੇ। ਕੰਡਿਆਲੀ ਤਾਰ ਪੈਦਲ ਫੌਜ ਦੇ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰੁਕਾਵਟ ਸੀ। ਤੋਪਖ਼ਾਨਾ, 1870ਵਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਘਾਤਕ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਮਸ਼ੀਨ ਗੰਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਨੇ ਖੁੱਲਾ ਮੈਦਾਨ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਕਠਿਨ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਗੋਬਿੰਦਪੁਰਾ
ਗੋਬਿੰਦਪੁਰਾ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ:
ਟ੍ਰਿਕਿਊਰੀਆਸਿਸ
ਕਾਰਨ
ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਉਦੋਂ ਫੈਲਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਲੋਕ ਅਜਿਹਾ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦੇ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੀੜਿਆਂ ਦੇ ਅੰਡੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਉਦੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਲਾਗਦਾਰ ਜਾਂ ਗੰਦੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਜਾਂ ਪਕਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ। ਅਕਸਰ ਇਹ ਅੰਡੇ ਉਹਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਖੁਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੱਗਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਬਿਨਾਂ ਸੋਧੇ ਮਾਨਵ ਮਲ (ਟੱਟੀ) ਨੂੰ ਖਾਦ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅੰਡੇ ਲਾਗ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਟੱਟੀ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਆਪਣੇ ਮੁੰਹ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚੇ ਵੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਲਾਗ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕੀੜੇ ਵੱਡੀ ਅੰਤੜੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਚਾਰ ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮਾਈਕਰੋਸਕੋਪ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਟੱਟੀ ਦਾ ਪਰੀਖਣ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਅੰਡਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਕੇ ਵਿਪਵੋਰਮ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅੰਡੇ ਢੋਲ-ਰੂਪੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਰੋਕਥਾਮ ਅਤੇ ਇਲਾਜ
ਰੋਕਥਾਮ ਲਈ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਕਾਉਣਾ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੱਥ ਧੋਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਹੋਰ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਫਾਈ ਵਿਵਸਥਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨਾ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕ੍ਰਿਆਸ਼ੀਲ ਅਤੇ ਸਾਫ-ਸੁਥਰੇ ਪਖਾਨਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਸਾਫ ਪਾਣੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਉਹਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਲਾਗ ਆਮ ਹੈ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪੂਰੇ ਦੇ ਪੂਰੇ ਸਮੂਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਰੋਜਾਨਾ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਲਾਜ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਦਵਾਈ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਅਲਬੈਂਡਾਜ਼ੋਲ, ਮੇਬੈਂਡਾਜ਼ੋਲ ਜਾਂ ਆਈਵਰਮੈਕਟਿਨ। ਅਕਸਰ ਲੋਕ ਇਲਾਜ ਪਿੱਛੋਂ ਦੁਬਾਰਾ ਲਾਗ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮਹਾਮਾਰੀ ਵਿਗਿਆਨ
ਵਿਪਵੋਰਮ ਲਾਗ ਸੰਸਾਰ ਭਰ 'ਚ ਲਗਭਗ 60 ਤੋਂ 80 ਕਰੋੜ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਤਪਤਖੰਡੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਪਵੋਰਮ ਲਾਗ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਕਸਰ ਹੁੱਕਵੋਰਮ ਅਤੇ ਐਸਕਾਰੀਆਸਿਸ ਲਾਗਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪੀੜਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ 'ਤੇ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਫਾਵ ਹੈ। ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਟੀਕਾ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਟ੍ਰਿਕੂਰੀਆਸਿਸ ਨੂੰ ਅਣਗੋਲੀ ਤਪਤਖੰਡੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਗੀਕ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬੈਂਬੂ ਚਿਕਨ
thumb| ਬਾਂਬੋ ਚਿਕਨ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਬੈਂਬੂ ਚਿਕਨ ਜਾਂ ਬਾਂਸ ਚਿਕਨ ਇੱਕ ਚਿਕਨ ਮੀਟ ਹੈ ਜੋ ਹਰੇ ਬਾਂਸ ਦੀ ਪੋਰੀ ਵਿੱਚ ਚਿਕਨ ਨੂੰ ਭਰ ਕੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਲੱਕੜ ਦੀ ਅੱਗ ਤੇ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੈਂਬੂ ਚਿਕਨ ਤੇਲ ਦੇ ਤੜਕੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਪਕਵਾਨ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਖੂਬੀ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਿਸੇ ਬਰਤਨ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੱਚੇ ਬਾਂਸ ਦੀ ਪਾਈਪ ਵਿੱਚ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਿੱਧੀ ਅੱਗ ਵੀ ਨਹੀਂ ਲਗਦੀ । ਇਹ ਸੇਕ ਨਾਲ ਹੀ ਪਕਦਾ ਹੈ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸੁਆਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਮੂਲ
ਬੈਂਬੂ ਚਿਕਨ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਵਿਸਾਖਾਪਟਨਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿਚ ਇੱਕ ਪਹਾੜੀ ਸਟੇਸ਼ਨ, ਅਰਾਕੂ ਵੈਲੀ ਦਾ ਇਕ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਆਦਿਵਾਸੀ ਰਸੋਈ ਪਕਵਾਨ ਹੈ।
ਤਿਆਰੀ
thumb| ਬੈਂਬੂ ਚਿਕਨ ਸਮੱਗਰੀ ਮੁਰਗਾ (ਛੋਟੇ ਟੁਕੜੇ ਵਿੱਚ ਮੁਰਚਾ ਕੱਟੋ), ਕੱਟਿਆ ਹੋਇਆ ਪਿਆਜ਼, ਕੱਟੀ ਹੋਈ ਹਰੀ ਮਿਰਚ, ਅਦਰਕ ਪੇਸਟ, ਲਸਣ ਦਾ ਪੇਸਟ, ਸੁੱਕੇ ਮਸਾਲੇ: ਨਮਕ, ਹਲਦੀ ਪਾਊਡਰ, ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਪਾਊਡਰ, ਗਰਮ ਮਸਾਲਾ ਪਾਊਡਰ, ਚਿਕਨ ਮਸਾਲਾ ਪਾਊਡਰ।
ਵਿਧੀ
ਇਹ ਪਕਵਾਨ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਕੱਲਾ, ਚੌਲ, ਰੋਟੀ, ਨਾਨ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ ਨਾਲ ਖਾਧਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਕਵਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖੁਰਾਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੋਜਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਚਿਕਨ ਪਕਵਾਨ
ਅਵਾਂ ਚਹਾਰਮੀ
ਅਵਾਂ ਚਹਾਰਮੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਨਕੋਦਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਹਦਾਇਤਪੁਰਾ
ਹਦਾਇਤਪੁਰਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਰਾਜਪੁਰਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਦ ਕਲੈਫਟ
ਦ ਕਲੈਫਟ (The Cleft) ਡੋਰਿਸ ਲੈਸਿੰਗ ਦਾ 2007 ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਨਾਵਲ ਹੈ।
ਕਹਾਣੀ ਸਾਰ
ਰੋਮੀ ਸਮਰਾਟ ਨੀਰੋ ਦੇ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ ਵਾਪਰੀ ਕਹਾਣੀ ਇੱਕ ਰੋਮੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਨੁੱਖੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਗੁਪਤ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਅਤੇ ਜੁਗੋ ਜੁਗ ਚਲੀਆਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਤੋਂ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ।
ਮਨੁੱਖਜਾਤੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਕੋਈ ਮਰਦ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਿਰਫ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਹੀ ਸਨ, ਜੋ ਗੈਰ ਜਿਨਸੀ ਤੌਰ ਤੇ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਨਾਰੀ ਕੌਮ ਸ਼ਾਂਤ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਹ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕੰਢੇ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਸੀ ਅਤੇ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ ਤੇ ਜਲ ਪ੍ਰਾਣੀ ਸਨ। ਉਹ ਕਲੈਫਟਾਂ ਕਹਾਉਂਦੀਆਂ ਸਨ ਜਿਸ ਦਾ ਅਧਾਰ ਚੱਟਾਨ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਕਲੈਫਟ (ਬਿਆਈ) ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਸਮਝਦੀਆਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਜਿਸਦੀ ਸ਼ਕਲ ਔਰਤ ਦੀ ਯੋਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਸੀ।
ਇਕ ਦਿਨ, ਇੱਕ ਕਲੈਫਟ ਨੇ ਇੱਕ ਨਰ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ - ਕਲੈਫਟਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ "ਰਾਖਸ਼" ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਹ ਐਨੀਆਂ ਡਰ ਗਈਆਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਹੋਰ "ਰਾਖਸ਼" ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਕਲੈਫਟਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਚੱਟਾਨ ਧਰ ਆਉਂਦੀਆਂ। ਨੇੜੇ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਗਿਰਝਾਂ ਨੇ ਮਰ ਰਹੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਝਪਟਾ ਮਾਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਇੱਕ ਨੇੜਲੀ ਵਾਦੀ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਕਰਨ ਲਗੀਆਂ ਜਿੱਥੇ ਰਹਿਮਦਿਲ ਹਿਰਨੀਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਇਆ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵੱਡੇ ਹੋਣ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਆਪਣੇ ਜੀਣ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਗਏ। ਜਲਦੀ ਹੀ ਗਿਰਝਾਂ ਨੇ ਹੋਰ ਮੁੰਡੇ ਲੈ ਆਂਦੇ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਕਬੀਲਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਇਕ ਦਿਨ, ਇੱਕ ਔਰਤ ਭਟਕ ਗਈ ਅਤੇ ਨਰ ਕਬੀਲੇ ਦੀ ਵਾਦੀ ਜਾ ਵੜੀ ਅਤੇ ਹੁਣ ਬਾਲਗ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਹ ਭੱਜ ਗਈ ਅਤੇ ਨੌ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ, ਇੱਕ ਮਿਸ਼ਰਿਤ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਹੋਰਨਾਂ ਕਲੈਫਟਾਂ ਨੂੰ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸੀ, ਦੋਨੋਂ ਕਬੀਲ ਜਲਦੀ ਹੀ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ। ਕੁੱਲਮਾਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰਾਖਸ਼ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਦਰ ਲੱਗਦਾ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਉਪਲਹੇੜੀ ਖੁਰਦ
ਉਪਲਹੇੜੀ ਖੁਰਦ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਰਾਜਪੁਰਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਮੀਆਂ
ਮੀਆਂ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ:
ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਖੇਤਰੀ ਦਲ
ਅਗਰ ਚੋਣ ਆਯੋਗ ਕਿਸੇ ਦਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖੇਤਰੀ ਦਲ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਉਸ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਉਪਯੋਗ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਤੀਕ ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਲਾਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੂਚੀ ਦਸੰਬਰ 2011 ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਸਪਸ਼ਟ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤਕ ਦਰਸ਼ਨ
ਪੀ ਕੇ ਰੋਜੀ
ਪੀ ਕੇ ਰੋਜੀ  (Rosamma) ਨੂੰ  ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ  ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਫਿਲਮ  ਵਿਗਾਥਾਕੁਮਰਨ ("ਗੁਵਾਚਿਆ ਬੱਚਾ") ਵਿੱਚ "ਸਰੋਜਿਨੀ" ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਿਸ ਨੂੰ  ਜੇ. ਸੀ. ਦਾਨੀਏਲ ਨੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ।
ਕੇਰਲਾ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇੱਕ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਤਾਂ ਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।
ਜੀਵਨੀ
ਉਹ 1903 ਵਿੱਚ ਨੰਦਨਕੋਡ, ਤ੍ਰਿਵਿੰਦਰਮ ਵਿਖੇ ਪਾਲੋਸ ਅਤੇ ਕੁੰਜੀ ਨੂੰ ਰੋਸਮਾ ਵਜੋਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਇੱਕ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਮਲਿਆਲਮ ਮੂਕ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਗੀਰੂ ਲਾਰਡਾਂ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇੱਕ ਥਿਆਨਿਆ ਔਰਤ ਨੇ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉੱਚ ਜਾਤੀ ਨੂੰ ਝੰਜੋੜ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਝੌਂਪੜੀ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਭੀੜ ਤੋਂ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਤੱਕ ਭੱਜ ਗਈ। ਉਹ ਕੇਸਾਵ ਪਿਲਾਈ ਨਾਲ ਵਿਆਹੇ ਹੋਏ ਸਨ ਪਦਮਾ ਅਤੇ ਨਾਗੱਪਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਹਨ। ਜਨਮੇ ਡੇਵਿਡ ਜੋ ਫ਼ਿਲਮ ਨੀਲ਼ਕਯਿਲ ਦੀ ਏਲਰੁਮ ਚੋਲਾਨੂ ਗੀਤ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ ਪੀ.ਕੇ. ਪਿਤਾ ਜੀ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਰੋਜ਼ੀ ਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਰੋਜ਼ੀ ਦੀ ਮੌਤ 1 9 88 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ, ਬਿਨਾਂ ਇਹ ਜਾਣੇ ਜਾਣੇ ਕਿ ਉਹ ਮਲਿਆਲਮ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ।
References
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1903 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1975 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਲਾਰਡ ਆਫ਼ ਦ ਫ਼ਲਾਈਜ
ਲਾਰਡ ਆਫ਼ ਦ ਫ਼ਲਾਈਜ ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਲਿਖਾਰੀ ਵਿਲੀਅਮ ਗੋਲਡਿੰਗ ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਵਲ 1954 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਗੋਲਡਿੰਗ ਨੇ ਦੋ ਨਿਜੀ ਅਨੁਭਵਾਂ ਉੱਤੇ ਇਸ ਨਾਵਲ ਨੂੰ ਆਧਾਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੇ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲਾਂ ਦੇ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਅਨੁਭਵ ਅਤੇ 2. ਦੂਜੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਦੇ ਅਨੁਭਵ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ: ਨਾਵਲ
ਚੌਪਈ ਛੰਦ
ਚੌਪਈ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਤ੍ਰਿਕ ਛੰਦ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ 4 ਤੁਕਾਂ ਦੇ ਬੰਦ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਰ ਤੁਕ ਵਿੱਚ 15 ਜਾਂ 16 ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ 8 ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਸਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਨਿਰੁਕਤੀ
"ਚੌਪਈ" ਦਾ ਅਰਥ ਹੁੰਦਾ ਹੈ "ਚਾਰ ਚਰਨਾਂ ਵਾਲਾ"।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਛੰਦ
ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇ 3 (ਭਾਰਤ)
ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇ 3(ਭਾਰਤ) ਜਿਹੜਾ ਮੁੰਬਈ ਅਤੇ ਆਗਰਾ ਨੂੰ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੜਕ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼(26ਕਿਮੀ), ਰਾਜਸਥਾਨ(32ਕਿਮੀ), ਅਤੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ(712) ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ(391ਕਿਮੀ) ਦਾ ਸਫਰ ਤਹਿ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਕੁੱਲ ਲੰਬਾਈ 1161 ਕਿਮੀ ਜਾਂ 721 ਮੀਲ ਹੈ। ਇਹ ਸੜਕ ਆਗਰਾ, ਧੌਲਪੁਰ, ਮੋਰੀਨਾ, ਗਵਾਲੀਅਰ, ਸ਼ਿਵਪੁਰੀ, ਗੁਨਾ, ਬਾਇਉਰਾ, ਮਕਸੀ, ਦੇਵਾਸ, ਇੰਦੋਰ, ਧੁਲੇ, ਨਾਸ਼ਿਕ, ਥਾਨੇ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਲੰਘਦੀ ਹੈ।
ਫ਼ਾਦੁਤਸ
ਫ਼ਾਦੁਤਸ ਜਾਂ ਵਾਦੁਜ਼ ( ਜਾਂ ) ਲੀਖਟਨਸ਼ਟਾਈਨ ਰਜਵਾੜਾਸ਼ਾਹੀ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਦ ਦਾ ਟਿਕਾਣਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਗਰ ਰਾਈਨ ਦਰਿਆ ਕੰਢੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ 2009 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 5,100 ਸੀ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਸਨ। ਇਸ ਦਾ ਗਿਰਜਾ ਫ਼ਾਦੁਤਸ ਦੇ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਲਾਟ ਪਾਦਰੀ ਦਾ ਟਿਕਾਣਾ ਹੈ।
ਭਾਵੇਂ ਫ਼ਾਦੁਤਸ ਇਸ ਰਜਵਾੜਾਸ਼ਾਹੀ ਦਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਗਰ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਹੀਂ ਹੈ: ਗੁਆਂਢੀ ਸ਼ਾਨ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਇਸ ਨਾਲੋ਼ਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਰਪ ਦੀਆਂ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੀਖਟਨਸ਼ਟਾਈਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਚੈੱਕ ਗਣਰਾਜ
ਚੈੱਕ ਗਣਰਾਜ (ਛੋਟਾ ਰੂਪ Česko ਚੈਸਕੋ) ਮੱਧ-ਯੂਰਪ ਦਾ ਇੱਕ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਪੋਲੈਂਡ, ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਜਰਮਨੀ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਆਸਟ੍ਰੀਆ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਸਲੋਵਾਕੀਆ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ (13 ਲੱਖ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਵਾਲਾ) ਪ੍ਰਾਗ ਹੈ। ਇਸ ਗਣਰਾਜ ਵਿੱਚ ਬੋਹੀਮੀਆ ਅਤੇ ਮੋਰਾਵੀਆ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਜਿਹੇ ਸਿਲੇਸੀਆ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਇਲਾਕੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਵਿਭਾਗ
2000 ਤੋਂ ਚੈੱਕ ਗਣਰਾਜ ਨੂੰ 13 ਖੇਤਰਾਂ ਅਤੇ ਰਾਜਧਾਨੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ (ਚੈੱਕ: kraje, ਇੱਕ-ਵਚਨ kraj]])। ਹਰੇਕ ਖੇਤਰ ਦੀ ਆਪਣੀ ਚੁਣੀ ਹੋਈ ਖੇਤਰੀ ਸਭਾ (krajské zastupitelstvo) ਅਤੇ hejtman (ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਤਰਜਮਾ ਹੇਤਮਨ ਜਾਂ "ਮੁਖੀ" ਹੈ) ਹੈ। ਪ੍ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤਾਕਤਾਂ ਸ਼ਹਿਰੀ ਕੌਂਸਲ ਅਤੇ ਮੇਅਰ ਦੇ ਹੱਥ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਰਪ ਦੇ ਦੇਸ਼
ਹੈਲੀ ਸੈਲਸੀ
ਹੈਲੇ ਆਈ (Ge'ez, Amharic ਉਚਾਰਨ:   link=| ਇਸ ਆਵਾਜ਼ ਬਾਰੇ ;  ਜੰਮਿਆ ਲੀਜ ਟਫਾਰੀ ਮੈਕੋਨਨ ਵੋਲਡੇਮਿਕੈਲ ; 23 ਜੁਲਾਈ 1892 - 27 ਅਗਸਤ 1975) 1916 ਤੋਂ 1928 ਤੱਕ ਈਥੋਪੀਅਨ ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਕ੍ਰਾ Princeਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਅਤੇ ਰੀਜੈਂਟ ਸੀ, ਅਤੇ ਫਿਰ 1928 ਤੋਂ 1930 ਤੱਕ ਕਿੰਗ ਅਤੇ ਰੀਜੈਂਟ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ 1930 ਤੋਂ 1974 ਤੱਕ ਸਮਰਾਟ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਆਧੁਨਿਕ ਈਥੋਪੀਅਨ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਰਿਭਾਸ਼ਤ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਹੈ। ਉਹ ਸੁਲੇਮਾਨ ਦੇ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਸਮਰਾਟ ਮੀਨੇਲਿਕ ਪਹਿਲੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ।
ਸੇਲੇਸੀ ਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਕਾਰਨ ਇਥੋਪੀਆ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਚਾਰਟਰ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਿਆ। 1936 ਵਿੱਚ ਲੀਗ ਆਫ ਨੇਸ਼ਨਜ਼ ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਇਟਲੀ ਦੀ ਦੂਜੀ ਇਟਲੋ-ਈਥੀਓਪੀਅਨ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਰਸਾਇਣਕ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ। ਕੁਝ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਏ ਖ਼ਾਨਦਾਨ (ਮੇਸਾਫਿੰਟ) ਵਿੱਚ ਬਗ਼ਾਵਤਾਂ ਦੇ ਦਮਨ ਲਈ ਅਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਹੜੀ ਉਸਦੇ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦਾ ਨਿਰੰਤਰ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦੀ ਸੀ; ਕੁਝ ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਇਥੋਪੀਆ ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਹੋਣ ਦੀ ਵੀ ਅਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦੌਰਾਨ ਹਰਾਰੀ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਅਤਿਆਚਾਰ ਹੋਏ ਅਤੇ ਕਈਆਂ ਨੇ ਹਰਾਰੀ ਖੇਤਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਸਮੂਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਅਲੋਚਨਾ ਵੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ ਵਾਚ ਵਰਗੇ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ ਅਤੇ ਵਿਦਰੋਹੀ।
ਰਸਤਫਾਰੀ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿਚ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ 700,000 ਤੋਂ 10 ਲੱਖ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਹੈਲ ਸੈਲੇਸੀ ਬਾਈਬਲ ਦੇ ਵਾਪਸ ਆਏ ਮਸੀਹਾ, ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਅਵਤਾਰ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। 1930 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਜਮੈਕਾ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ, ਰਸਤਾਫਰੀ ਲਹਿਰ ਹੈਲ ਸਲੇਸੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਸੀਹਾ ਵਿਅਕਤੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸਦੀਵੀ ਸ਼ਾਂਤੀ, ਧਾਰਮਿਕਤਾ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਸੁਨਹਿਰੀ ਯੁੱਗ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰੇਗੀ। ਉਹ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਇੱਕ ਈਥੋਪੀਅਨ ਆਰਥੋਡਾਕਸ ਈਸਾਈ ਸੀ।
ਨਾਮ
ਹੈਲੇ ਸਲੇਸੀ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਵਜੋਂ ਲੀਜ ਤਫਾਰੀ ਮਕੋਨਨੇਨ (ਅਮਹਾਰਿਕ: ልጅ ተፈሪ መኮንን as) ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ; lij teferī mekōnnin)।ਲੀਜ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ "ਬੱਚੇ" ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਨੇਕ ਲਹੂ ਨਾਲ ਹੈ.।ਮਉਸਦੇ ਦਿੱਤੇ ਨਾਮ, ਟਫਾਰੀ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਉਹ ਜਿਹੜਾ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਜਾਂ ਡਰਿਆ ਹੋਵੇ"। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਇਥੋਪੀਆਈ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸਦਾ ਨਿੱਜੀ ਨਾਮ "ਤਫਾਰੀ" ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਮਕੋਨਨੇਨ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦਾਦਾ ਵੋਲਡੇਮਿਕੈਲ ਦੇ ਬਾਅਦ ਆਉਂਦਾ ਹੈ. ਉਸਦਾ ਗੀਜ ਨਾਮ ਹੈਲ ਸੈਲਸੀ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਬਾਲ ਬਪਤਿਸਮੇ ਸਮੇਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 1930 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਰੈਗਨਲ ਨਾਮ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਦੁਬਾਰਾ ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਰਾਰ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ ਵਜੋਂ, ਉਹ ਰਸ ਤਫਾਰੀ ਮਕੋਨਨੇਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ link=| ਇਸ ਆਵਾਜ਼ ਬਾਰੇ. ਰਸ "ਸਿਰ" ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਦਾ ਨੇਕੀ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਦਾ ਇੱਕ ਦਰਜੇ ਹੈ ਡਿਊਕ ; ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਅਕਸਰ "ਰਾਜਕੁਮਾਰ" ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. 1916 ਵਿੱਚ, ਮਹਾਰਾਣੀ ਜੈਵਡੀਟੁਲ ਮੈਨੂੰ Balemulu Silt'an ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ Enderase (Regent Plenipotentiary)। 1928 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸ਼ੀਵਾ ਦੀ ਗੱਦੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸਨੇ ਉਸਦੀ ਉਪਾਧਿ ਨੂੰ ਨੇਗਸ ਜਾਂ "ਕਿੰਗ" ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।
2 ਨਵੰਬਰ 1930 ਨੂੰ, ਮਹਾਰਾਣੀ ਜ਼ੇਵਿਦਿਤੁ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਟਾਫਰੀ ਨੂੰ ਨੇਗੂਸਾ ਨਾਗਾਸਟ ਦਾ ਤਾਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਕਿੰਗਜ਼ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ " ਸਮਰਾਟ " ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਰੈਗਨਲ ਨਾਮ ਹੈਲੇ ਸਲੇਸੀ ਆਈ।ਹੈਲੇ ਦਾ ਅਰਥ ਗੀਜ਼ "ਪਾਵਰ ਆਫ" ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸੈਲੇਸੀ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਤ੍ਰਿਏਕ - ਇਸ ਲਈ ਹੈਲੇ ਸੈਲਾਸੀ ਮੋਟੇ ਤੌਰ 'ਤੇ "ਤ੍ਰਿਏਕ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ" ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਹੈਲੇ ਸਲੇਸੀ ਦਾ ਪੂਰਾ ਸਿਰਲੇਖ " ਯਹੂਦਾਹ ਦੇ ਟਰਾਇਬ ਦੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ੇਰ ਦੁਆਰਾ, ਉਸਦਾ ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਮੈਜਿਸਟ੍ਰੀ ਹੇਲ ਸੇਲੇਸੀ ਆਈ, ਇਥੋਪੀਆ ਦੇ ਕਿੰਗਜ਼, ਰਾਜਾ ਦੇ ਚੁਣੇ ਹੋਏ" ਸੀ. ਇਹ ਸਿਰਲੇਖ ਇਥੋਪੀਆਈ ਵੰਸ਼ਵਾਦੀ ਪ੍ਰੰਪਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੇ ਪਾਤਸ਼ਾਹਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਮੀਨੇਲਿਕ ਪਹਿਲੇ ਨਾਲ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਰਾਜਾ ਸੁਲੇਮਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ਬਾ ਦੀ ਰਾਣੀ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਸੀ।
ਇਥੋਪੀਅਨਾਂ ਲਈ, ਹੈਲੇ ਸਲੇਸੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਾਨਹੌਏ, ਤਾਲਕ ਮੇਰੀ ਅਤੇ ਅਬਾ ਟੇਕਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਰਸਤਫਾਰੀ ਲਹਿਰ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਅਪੀਲਾਂ ਨੂੰ ਵਰਤਦੀ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਜਾਹ, ਜਾਹ ਜਾਹ, ਜਾਹ ਰਸਤਫਾਰੀ ("ਉਸਦੇ ਸ਼ਾਹੀ ਮਜਬੂਰੀ" ਦਾ ਸੰਖੇਪ) ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
thumb|ਰਾਸ ਮੈਕੋਨੇਨ ਵੋਲਡੇਮਿਕੈਲ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਬੇਟਾ ਲੀਜ ਟਫਾਰੀ ਮੈਕੋਨੇਨ ਹੈਲੇ ਸਲੇਸੀ ਦੀ ਸ਼ਾਹੀ ਲਾਈਨ (ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮਾਂ ਦੁਆਰਾ) ਸ਼ੀਵਾਨ ਅਮਹਾਰਾ ਸੁਲੇਮਾਨਿਕ ਕਿੰਗ, ਸਾਹਲੇ ਸੇਲਾਸੀ ਤੋਂ ਆਈ. ਉਸਦਾ ਜਨਮ 23 ਜੁਲਾਈ 1892 ਨੂੰ ਈਥੋਪੀਆ ਦੇ ਹਰਾਰ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਏਜੇਰਸਾ ਗੋਰੋ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਤਾ ਵਿਉਜਰੋ ("ਲੇਡੀ") ਸੀ ਜਸ਼ਮੀਬੈਟ ਅਲੀ ਅੱਬਾ Jifar, ਵਿੱਚ ਵੋਰੇ ਇਲੂ ਤੱਕ ਇੱਕ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦੀ ਧੀ ਵੋਲੋ ਸੂਬੇ, ਅਲੀ ਅੱਬਾ ਜਿਫਰ। ਉਸਦੀ ਨਾਨੀ ਗਰੇਜ ਵਿਰਾਸਤ ਦੀ ਸੀ। ਟਫਾਰੀ ਦਾ ਪਿਤਾ ਰਾਸ ਮੈਕੋਨਨ ਵੋਲਡੇ ਮਿਕੈਲ ਸੀ ਜੋ ਕਿੰਗ ਸਾਹਲੇ ਸਲੇਸੀ ਦਾ ਪੋਤਰਾ ਅਤੇ ਹਰਾਰ ਦਾ ਗਵਰਨਰ ਸੀ। ਰਾਸ ਮੈਕੋਨਨੇਨ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਇਟਲੋ-ਈਥੋਪੀਅਨ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਨਰਲ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ, ਅਡਵਾ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈਲੇ ਸਲੇਸੀ ਆਪਣੇ ਪਾਤਸ਼ਾਹ, ਵੁਜ਼ੀਰੋ ਟੇਨੇਗਨੇਕਵਰਕ ਸਾਹਲੇ ਸਲੇਸੀ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਾਹੀ ਤਖਤ ਤੇ ਚੜ੍ਹਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਸਮਰਾਟ ਮੇਨੇਲਿਕ II ਦੀ ਮਾਸੀ ਸੀ ਅਤੇ ਸ਼ੀਵਾ ਦੇ ਸੁਲੇਮਾਨ ਦੀ ਅਮਹਰਾ ਕਿੰਗ, ਨੇਗਸ ਸਾਹਲੇ ਸੇਲਾਸੀ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੈਲੇ ਸਲੇਸੀ ਨੇ ਸ਼ਬੇ ਦੀ ਮਹਾਰਾਣੀ ਮਕੇਡਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੁਲੇਮਾਨ ਤੋਂ ਸਿੱਧਾ ਵਤਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ।
ਰਸ ਮਕੋਨਨਨਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਚਚੇਰੀ ਭੈਣ, ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਇਮਰੂ Haile Selassie, ਤੱਕ Harar ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਅੱਬਾ ਸਮੂਏਲ Wolde Kahin, ਇਥੋਪੀਆ ਦਾ ਭਿਕਸ਼ੂ, ਅਤੇ ਡਾ ਵਿਟੇਲਿਅਨ ਇੱਕ ਸਰਜਨ ਤੱਕ Guadeloupe. Tafari ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ Dejazmach (ਸ਼ਾਬਦਿਕ "ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਹਾਕਮ", ਆਮ "ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ") 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ 'ਤੇ, 1 ਨਵੰਬਰ 1905 ਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਰਾਸ ਮੈਕੋਨੇਨ ਦੀ 1906 ਵਿੱਚ ਕੁਲਬੀ ਵਿਖੇ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। left|thumb| ਦੇਜਮਾਮਤ ਟਫਾਰੀ, ਹਰਾਰ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ ਵਜੋਂ ਟਾਫਰੀ ਨੇ 1906 ਵਿੱਚ ਸੈਲੇਲ ਦੀ ਸਿਰਮੌਰ ਗਵਰਨਰਸ਼ਿਪ ਧਾਰਨ ਕੀਤੀ, ਇਹ ਇੱਕ ਮਾਮੂਲੀ ਮਹੱਤਤਾ ਦਾ ਖੇਤਰ ਸੀ, ਪਰ ਇੱਕ ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਇਆ. 1907 ਵਿਚ, ਉਸਨੂੰ ਸਿਦਾਮੋ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਰਾਜਪਾਲ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਦੇਰ ਕਿਸ਼ੋਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, Haile Selassie Woizero Altayech ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਯੂਨੀਅਨ ਤੱਕ, ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ Romanework ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਸੀ.
1907 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਯੇਲਮਾ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹਰਾਰ ਦਾ ਰਾਜਪਾਲ ਖਾਲੀ ਰਹਿ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਮੇਨੇਲਿਕ ਦੇ ਵਫ਼ਾਦਾਰ ਜਰਨੈਲ, ਦੇਜਾਮਾਚ ਬਾਲਚਾ ਸਫੋ 'ਤੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਬਾਲਚਾ ਸਫੋ ਦਾ ਹਰਾਰ ਦਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੇਨੇਲਿਕ II ਦੀ ਆਖਰੀ ਬਿਮਾਰੀ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਣੀ ਟਾਇਤੂ ਬਿੱਤੂਲ ਦੇ ਸੰਖੇਪ ਸ਼ਾਸਨ ਦੌਰਾਨ, ਟਫਰੀ ਨੂੰ 1910 ਜਾਂ 1911 ਵਿੱਚ ਹਰਾਰ ਦਾ ਗਵਰਨਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
3 ਅਗਸਤ ਨੂੰ, ਉਸਨੇ ਅੰਬੈਸਲ ਦੇ ਮੇਨਨ ਅਸਫੌ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ, ਜੋ ਗੱਦੀ ਦੀ ਵਾਰਸ ਦੀ ਭਾਣਜੀ, ਲੀਜ ਇਯਾਸੂ ਸੀ.
ਲਿਫ ਇਯਸੂ ਨੂੰ ਕੱoseਣ ਲਈ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਤਫਾਰੀ ਮਾਕੋਨਨੇਨ ਨੇ ਕਿਸ ਹੱਦ ਤਕ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਇਸ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਖ਼ਾਸਕਰ ਹੈਲੇ ਸੈਲੇਸੀ ਦੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੇ ਆਪਣੇ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿਚ. ਇਯਾਸੂ 1913 ਤੋਂ 1916 ਤੱਕ ਇਥੋਪੀਆ ਦਾ ਮਨੋਨੀਤ ਪਰ ਅਣਕਿਆਸੇ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ਾਹ ਸੀ. ਧੋਖਾਧੜੀ ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦਾਦਾ, Menelik II ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹੀ ਵੱਲ ਆਦਰ ਲਈ Iyasu ਦੇ ਵੱਕਾਰ, ਉਸ ਦੇ ਵੱਕਾਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ. ਈਯਾਸੂ ਦਾ ਇਸਲਾਮ ਨਾਲ ਭੜਾਸ ਕੱ theਣਾ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀ ਈਥੋਪੀਅਨ ਆਰਥੋਡਾਕਸ ਈਸਾਈ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ਧ੍ਰੋਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। 27 ਸਤੰਬਰ 1916 ਨੂੰ, ਆਇਯਸੂ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਕੱ. ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
Jਆਈਆਸੂ ਨੂੰ ਕੱ osed ੇ ਗਏ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਉਹ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਸਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਫਿਤਾਵਰਾਰੀ ਹੈਬਟੇ ਗਯੋਰਗਿਸ, ਮੇਨੇਲਿਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਯੁੱਧ ਮੰਤਰੀ ਸਨ। ਈਯਸੂ ਨੂੰ ਕੱoseਣ ਦੀ ਲਹਿਰ ਨੇ ਤਾਫ਼ਰੀ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੱਤੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੇ ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਅਤੇ ਰੂੜ੍ਹੀਵਾਦੀ ਧੜਿਆਂ ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਆਖਰਕਾਰ, ਈਯਾਸੂ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਕੱ dep ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸਦੀ ਜਗ੍ਹਾ, ਮੇਨੇਲਿਕ II ਦੀ ਲੜਕੀ (ਆਈਯਾਸੂ ਦੀ ਮਾਸੀ) ਦਾ ਨਾਮ ਮਹਾਰਾਣੀ ਜ਼ੇਵਡਿਤੂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਟਫਰੀ ਨੂੰ ਰਾਸ ਦੇ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਬਿਠਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਵਾਰਸ ਸਪਸ਼ਟ ਅਤੇ ਕ੍ਰਾ Princeਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨੂੰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਬਾਅਦ, Tafari ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ Regent Plenipotentiary (Balemulu 'Inderase) ਅਤੇ ਯਥਾਰਥ ਹਾਕਮ ਬਣ ਗਿਆ ਇਥੋਪੀਆਈ ਸਾਮਰਾਜ (Mangista Ityop'p'ya). ਜ਼ੇਵਿਦਿਤੂ ਸ਼ਾਸਨ ਕਰਨਗੇ ਜਦੋਂ ਕਿ ਟਾਫਰੀ ਚਲਾਉਣਗੇ. thumb|ਮਹਾਰਾਣੀ ਜ਼ੇਵਿਡਿਤੂ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਇੱਕ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਪੁਜਾਰੀ ਨਾਲ ਜਦੋਂ ਕਿ ਈਯਸੂ ਨੂੰ 27 ਸਤੰਬਰ 1916 ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਕੱ. ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, 8 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਉਹ ਓਗਾਡੇਨ ਮਾਰੂਥਲ ਵਿੱਚ ਭੱਜਣ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ, ਵੋਲੋ ਦੇ ਨੇਗਸ ਮੀਕੇਲ ਕੋਲ ਉਸਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਆਉਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਸੀ। 27 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ, ਨੇਗਸ ਮੀਕਾਏਲ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਫੌਜ ਨੇ ਜ਼ੀਵਿਡਿਟੂ ਅਤੇ ਟਾਫਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਵਫ਼ਾਦਾਰ ਫਿਤਾਵਰਾਰੀ ਹੈਬਟੇ ਜੀਯੋਰਗਿਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਇੱਕ ਫੌਜ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ. ਸੇਗਾਲੇ ਦੀ ਲੜਾਈ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਨੇਗਸ ਮੀਕੇਲ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ. ਕੋਈ ਵੀ ਮੌਕਾ ਜੋ ਇਯਾਸੂ ਦੇ ਗੱਦੀ ਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇਗਾ, ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਲੁਕ ਗਿਆ. 11 ਜਨਵਰੀ 1921 ਨੂੰ ਤਕਰੀਬਨ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਕੈਦ ਤੋਂ ਬਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਈਯਸੂ ਨੂੰ ਗੁਗਸਾ ਅਰਾਇਆ ਸੈਲੇਸੀ ਨੇ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ।
11 ਫਰਵਰੀ 1917 ਨੂੰ, ਜ਼ੇਵਿਡਿਟੂ ਦਾ ਤਾਜਪੋਸ਼ੀ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਰੀਜੈਂਟ, ਟਾਫਰੀ ਰਾਹੀਂ ਨਿਰਣੇ ਨਾਲ ਰਾਜ ਕਰਨ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ. ਜਦੋਂ ਕਿ ਟਫਾਰੀ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਸੀ, ਜ਼ੇਵਿਡਿਟੂ ਇੱਕ ਆਨਰੇਰੀ ਸ਼ਾਸਕ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਸੀ. ਉਸਦੀ ਪਦਵੀ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਧੜੇ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਆਰਬਿਟ ਕਰੇ। ਦੂਜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿਚ, ਉਸ ਕੋਲ ਆਖਰੀ ਸ਼ਬਦ ਸੀ. ਤਾਫਰੀ ਨੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦਾ ਭਾਰ ਚੁੱਕਿਆ ਪਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਦੀ ਸਥਿਤੀ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਲਈ ਅਕਸਰ ਵਿਅਰਥ ਦੀ ਇੱਕ ਕਸਰਤ ਸੀ. ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਨਿੱਜੀ ਸੈਨਾ ਬਹੁਤ ਮਾੜੀ ਸੀ, ਉਸਦੀ ਵਿੱਤ ਸੀਮਤ ਸੀ, ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਣੀ, ਯੁੱਧ ਮੰਤਰੀ, ਜਾਂ ਸੂਬਾਈ ਰਾਜਪਾਲਾਂ ਦੇ ਸਾਂਝੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਟਾਲਣ ਲਈ ਉਸ ਕੋਲ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਲਾਭ ਸੀ.
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1975 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1892 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:All articles with unsourced statements ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hAudio microformats ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages with unreviewed translations
ਸਹੀ ਅਲ ਬੁਖ਼ਾਰੀ
﻿ਸਹੀ ਅਲ ਬੁਖ਼ਾਰੀ (صحيح البخاري) ਜਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਅਲਬੁਖ਼ਾਰੀ ਜਾਂ ਸਹੀ ਬੁਖ਼ਾਰੀ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫ਼ਾਰਸੀ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਅਬੂ ਅਬਦੁੱਲਾਹ ਮੁਹੰਮਦ- ਬਿਨ-ਇਸਮਾਈਲ ਬੁਖ਼ਾਰੀ ਦਾ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤਾ ਇਹ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਹਦੀਸ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੀਆਂ ਛੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਮੂੰਹੋਂ-ਮੂੰਹੀਂ ਚਲੀਆਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਵਾਇਤਾਂ ਨੂੰ ਕਲਮਬੱਧ ਕੀਤਾ। 'ਸੁੰਨੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਇਸਨੂੰ ਸਹੀ ਮੁਸਲਿਮ ਅਤੇ ਮੁਵਾਤਾ ਇਮਾਮ ਮਲਿਕ ਸਹਿਤ ਤਿੰਨ ਸਭ ਤੋਂ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਹਦੀਸ-ਸੰਗ੍ਰਹਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਕੁਝ ਮੁਸਲਮਾਨ ਇਸ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਨੂੰ ਕੁਰਆਨ ਦੇ ਬਾਦ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਕਿਤਾਬ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਹਦੀਸ ਵਿੱਚ ਫ਼ਜ਼ਰ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇੱਕ ਅਫ਼ਸਾਨਾ ਹੈ ਜੋ ਫ਼ਜ਼ਰ ਦੀਆਂ ਗੰਢਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ ਸਵੇਰੇ ਫ਼ਜ਼ਰ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਦੇ ਵਕਤ ਸ਼ੈਤਾਨ ਸਾਡੇ ਗਲ ਵਿੱਚ ਰੱਸੀ ਪਾ ਤਿੰਨ ਗੰਢਾਂ ਮਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਗੰਢ ਬੰਨਣ ਦੇ ਨਾਲ ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, "ਸੌਂ ਜਾ, ਹਾਲੇ ਬਹੁਤ ਰਾਤ ਪਈ ਹੈ।" ਜੋ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸ਼ੈਤਾਨ ਦੀ ਇਸ ਕੁਰਾਫ਼ਾਤ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੁੱਤਾ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦਕਿ ਇੱਕ ਪੱਕਾ ਮੁਸਲਮਾਨ ਫ਼ਜ਼ਰ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਲਈ ਉੱਠ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਉੱਠਦੇ ਸਾਰ ਈ ਅੱਲਾਹ ਸ਼ਬਦ ਉਚਾਰਦਿਆਂ ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਗੰਢ ਖੁੱਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਪਰਸ਼ ਨਾਲ ਦੂਜੀ ਗੰਢ ਅਤੇ ਕਾਬੇ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰ ਫ਼ਜ਼ਰ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਤੀਜੀ ਗੰਢ ਵੀ ਖੁੱਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਸਲਾਮ
ਪੰਜਾਬ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਪੰਜਾਬ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਐਕਟ 2009 ਅਧੀਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦੇ ਪਿੰਡ ਘੁੱਦਾ ਵਿਖੇ 27 ਫਰਵਰੀ 2009 ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਕੈਂਪਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪੜਾਅ 2017 ਵਿੱਚ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਏਗਾ। 12ਵੀਂ ਯੋਜਨਾ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਮਗਰੋਂ ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕੈਂਪਸ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਦਾ ਕੰਮ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏਗਾ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਆਰਜ਼ੀ ਕੈਂਪਸ ਜੋ ਬਠਿੰਡਾ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਧਾਗਾ ਮਿੱਲ ਦੀ ਰੈਨੋਵੇਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਸਾਲ 2009 ਵਿੱਚ ਹੀ ਪਹਿਲਾ ਵਿੱਦਿਅਕ ਸੈਸ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਚਾਂਸਲਰ ਡਾ. ਸਰਦਾਰਾ ਸਿੰਘ ਜੌਹਲ ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਡਾ. ਜੈ ਰੂਪ ਸਿੰਘ ਸਨ। ਪੰਜਾਬ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਵਾਈਸ-ਚਾਂਸਲਰ ਪ੍ਰੋ. ਆਰ. ਕੇ. ਕੋਹਲੀ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ 5 ਸਤੰਬਰ, 2014 ਨੂੰ ਕਾਰਜਭਾਰ ਸੰਭਾਲਿਆ ਸੀ।
ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਸੈਂਟਰ
ਪੰਜਾਬ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੇਂ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਸੈਂਟਰ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ :
* ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਬੇਸਿਕ ਐਂਡ ਐਪਲਾਈਡ ਸਾਇੰਸਜ਼: ਸੈਂਟਰ ਫ਼ਾਰ ਐਨੀਮਲ ਸਾਇੰਸਜ਼, ਸੈਂਟਰ ਫ਼ਾਰ ਬਾਇਓਕੈਮਿਸਟਰੀ ਅਤੇ ਮਾਈਕਰੋਬਾਇਲ ਸਾਇੰਸਜ਼, ਸੈਂਟਰ ਫ਼ਾਰ ਕੈਮੀਕਲ ਸਾਇੰਸਜ਼, ਸੈਂਟਰ ਫ਼ਾਰ ਕੰਪਿਊਟੇਸ਼ਨਲ ਸਾਇੰਸਜ਼, ਸੈਂਟਰ ਫ਼ਾਰ ਮੈਥੇਮੈਟਿਕਸ ਅਤੇ ਸਟੈਟਿਕਸ, ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਐਂਡ ਨੈਚੁਰਲ ਪ੍ਰਾਡਕਟਸ, ਸੈਂਟਰ ਫ਼ਾਰ ਫਿਜ਼ੀਕਲ ਸਾਇੰਸਜ਼, ਸੈਂਟਰ ਫ਼ਾਰ ਪਲਾਂਟ ਸਾਇੰਸਜ਼
* ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨਿਅਰਿੰਗ ਐਂਡ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ: ਸੈਂਟਰ ਫ਼ਾਰ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਾਇੰਸ ਐਂਡ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ
* ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਇਨਵਾਇਰਮੈਂਟ ਐਂਡ ਅਰਥ ਸਾਇੰਸਜ਼: ਸੈਂਟਰ ਫ਼ਾਰ ਇਨਵਾਇਰਮੈਂਟ ਸਾਇੰਸ ਐਂਡ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਸੈਂਟਰ ਫ਼ਾਰ ਜਿਉਗ੍ਰਾਫ਼ੀ ਐਂਡ ਜਿਓਲੋਜੀ
* ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਗਲੋਬਲ ਰਿਲੇਸ਼ਨਜ਼: ਸੈਂਟਰ ਫ਼ਾਰ ਸਾਊਥ ਐਂਡ ਸੈਂਟਰਲ ਏਸ਼ੀਅਨ ਸਟੱਡੀਜ਼
* ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਹੈਲਥ ਸਾਇੰਸਜ਼: ਸੈਂਟਰ ਫ਼ਾਰ ਹਿਊਮਨ ਜੈਨੇਟਿਕਸ ਐਂਡ ਮੌਲੀਕਿਊਲਰ ਮੈਡੀਸਨ