cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਸਤਿਤਵਵਾਦੀ ਚਿੰਤਕ
ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਨੂੰ ਦੋ ਭਾਗਾਂ ਵਿਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਭਾਗ ਵਿਚ ਉਹ ਲਿਖਤਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਨਾਸਤਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਬਹੁਤੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਉਸਨੇ ਫ਼ਰਜ਼ੀ ਨਾਮਾਂ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ। ਇਹਨਾਂ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਭਿੰਨ-ਭਿੰਨ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਜੋ ਸਮਕਾਲੀ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲਏ ਗਏ ਹਨ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਅਭਿਵਿਅਕਤੀ ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਦਰਸ਼ਨ ਸ਼ਾਸਤਰ ਜਗਤ ਵਿਚ ਨਵੇਂ ਆਯਾਮਾਂ ਦੀ ਆਮਦ ਸਾਬਤ ਹੋਈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿਚ ਮਨੁੱਖੀ ਮਨ ਨੂੰ ਐਸੀਆਂ ਸਵੈ ਪੜਚੋਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਮਨੁੱਖ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਸਵੈ ਨੂੰ ਅਸਲ ਮਾਰਗ ਤੋਂ ਭਟਕਾਉਂਣ ਵਾਲੀਆਂ ਆਪਾ ਵਿਰੋਧੀ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਪਛਾਣ ਕਰਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਮਨੁੱਖੀ ਸਵੈ ਨੂੰ ਭਟਕਾਉਂਦੀਆਂ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਨਿਘਾਰ ਵੱਲ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖੀ ਮਨ ਦਾ ਵਿਕਾਰੀ ਰੂਪ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਦੂਸਰੇ ਭਾਗ ਵਿਚ ਉਹ ਲਿਖਤਾਂ ਰੱਖੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਧਾਰਮਿਕ (Religious) ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਲਿਖੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਇਹਨਾਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਬਾਈਬਲ ਦੀਆਂ ਸਾਖੀਆਂ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਜਗਿਆਸੂਆਂ ਨੂੰ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਧਰਮ-ਮਿਮਾਂਸਾ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਆਧਾਰ ਬਣਾਇਆ। ਇਹਨਾਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਪਾਠਕ ਜਗਤ ਦੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਕਿ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਈਸਾਈਅਤ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਈਸਾਈਅਤ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਸਕੇ। ਉਸਦੀਆਂ ਇਹ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵੀ ਭਾਵੇਂ ਸਿੱਧੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਧਾਰਮਿਕ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ ਪ੍ਰੰਤੂ ਇਹਨਾਂ ਲਿਖਤਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਈਸਾਈਅਤ ਦੀ ਸਮਝ ਦੁਆਰਾ ਮਨੁੱਖੀ ਹੋਂਦ ਦੀਆਂ ਵਿਆਖਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮਝ ਨੂੰ ਗਹਿਰਾਉਣ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਆਪਣੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਬੁੱਧ ਈਸਾਈਅਤ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਲਈ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਮੂਲ ਤਕ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹੋਏ ਧਰਮ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਸਰੂਪ ਨਾਲ ਸਾਂਝ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ। ਜਿਸ ਲਈ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੇ ਕਈ ਪੱਖ-ਪਾਤ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਜਿੱਤ ਕੇ ਪਾਰ ਕਰਨੇ ਹੋਣਗੇ। ਉਸ ਮੁਤਾਬਕ ਮਨੁੱਖੀ ਅਨੁਭਵ ਜੋ ਕਿਸੇ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਤੀਪਲ ਸਵੈ ਦੀ ਪੜਚੋਲ (Continuous introspection) ਦੀ ਤਿੱਖੀਧਾਰ ਉੱਤੇ ਚਲਣਾ ਪਵੇਗਾ ਜੋ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਭੁੱਲ ਜਾਂ ਮੁਆਫ਼ੀ ਦੀ ਗੁੰਜਾਇਸ਼ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਮੂਲ ਰਸਤਾ ਹੀ ਇਹ ਚੁਣਿਆ ਕਿ ਲੋਕ ਜੀਵਨ ਤਕ ਈਸਾਈਅਤ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਸਰੂਪ ਦੀ ਸਮਝ ਪਹੁੰਚਾਈ ਜਾਵੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ‘ਪਿਆਰ’ ਅਤੇ ‘ਕੁਰਬਾਨੀ'  ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਪਛਾਣਿਆ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ-ਪ੍ਰਸਾਰ ਵਿਚ ਵਾਧਾ ਹੋਵੇ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਪੁਸਤਕ ਵਿਚ ਲਿਖਦਾ ਹੈ:
ਮੇਰੇ ਸੁਭਾਅ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ। ਆਵਾਮ ਨੂੰ ਇਸ ਸੱਚ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਵੇ ਕਿ ਮੂਲ ਈਸਾਈਅਤ ਕੀ ਹੈ।
ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਨੇ ਸਮੂਹਿਕ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਬਜਾਏ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਅਨੁਭਵ ਦੀ ਗੱਲ ਛੇੜੀ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਸਵੈ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਲਈ ਧਰਮ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਢਾਂਚੇ ਅਤੇ ਅਯਥਾਰਥਕ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚੋਂ ਤਿਆਗਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਉਹ ਐਸੀਆਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿਚ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿਚ ਵਿਅਕਤੀ ਐਸਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰੇ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਆਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਦੇਖਣਾ ਪਵੇ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਯਥਾਰਥਕ ਜੀਵਨ ਤੋਂ ਧਿਆਨ ਭਟਕੇ। ਉਹ ਅਕਸਰ ਕਿਹਾ ਕਰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਐਸੇ ਖ਼ਿਆਲ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਵਿਚ ਹਾਂ ਜਿਸ ਲਈ ਮੈਂ ਜੀਊਂ ਸਕਾ, ਜਿਸ ਲਈ ਮੈਂ ਮਰ ਸਕਾ (The idea for which I can live or die)। ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਐਸੀ ਸਥਾਪਨਾ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਅਕਤੀਤਵ ਦਾ ਮੂਲ ਪਛਾਣਨ ਲਈ ਪਹਿਲੀ ਸ਼ਰਤ ਮੰਨਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ 'ਸੱਚ' ਨੂੰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਅਸਤਿਤਵੀ ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ ਉੱਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਬਾਹਰੀ ਅਤੇ ਅੰਦਰਲੀ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਨੂੰ 'ਐਬਸਰਡ' ਦੱਸਿਆ।
'ਐਬਸਰਡ' ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਆਧੁਨਿਕ ਰੂਪ ਵਿਚ ਇਸਤੇਮਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡੈਨਿਸ਼ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਨੇ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਈਸਾਈਅਤ ਨੂੰ ਐਬਸਰਡ ਦੱਸਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਤਾਰਕਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਰਾਹੀਂ ਇਸਦੇ ਅਸਤਿਤਵ ਨੂੰ ਸਿੱਧ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।
ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਦੀਆਂ ਐਸੀਆਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇਸ਼ਾਰੇ ਲੈ ਕੇ ਅਲਬੇਅਰ ਕਾਮੂ ਨੇ The Myth of Sisyphus ਨਾਮ ਦੀ ਪੁਸਤਕ ਲਿਖੀ ਜਿਸ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਐਬਸਰਡਿਟੀ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਆਪਣੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਵਿਚ ਇਸ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਈਸਾਈਅਤ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਨੁਕਤਾ ਮਨੁੱਖੀ ਬੁੱਧੀ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੈ ਭਾਵ ਉਸ ਸਾਹਮਣੇ ਮਨੁੱਖੀ ਬੁੱਧੀ ਤੁੱਛ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਧਰਮ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਵ ਮਨੁੱਖੀ ਮਨ ਵਿਚ ਅਨੁਭਵ ਤਾਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪ੍ਰੰਤੂ ਅਕਲ ਦੀ ਕਸੌਟੀ ਉੱਤੇ ਪਰਖਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਬੁੱਧ ਸਰੂਪ ਧਰਮ ਵਿਚ ਆਸਥਾ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖੀ ਮਨ ਵਿਚ ਪਛਾਣਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ Fear and Trembling (1843) ਵਿਚ ਹਜ਼ਰਤ ਇਬਰਾਹਮ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਬਲੀ ਦੇਣ ਦੀ ਸਾਖੀ ਨੂੰ ਪੁਨਰ - ਵਿਚਾਰ ਅਧੀਨ ਲਿਆਉਂਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਉੱਤੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਇਬਰਾਹਮ ਦੁਆਰਾ 'ਅਨੰਤ'(Infinite) ਉੱਤੇ 'ਆਸਥਾ'(Faith) ਹੀ ਐਬਸਰਡ ਦੀ ਤਾਕਤ ਹੈ। ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਵੀ ਉਸ ਖ਼ੁਦਾ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਕ ਐਸਾ ਜੂਆ ਖੇਡਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਜਾਂ ਤਾਂ ਪੂਰਨ ਜਿੱਤ ਹੈ ਜਾਂ ਫਿਰ ਪੂਰਨ ਹਾਰ ਅਤੇ ਜੋ ਪੂਰਨ ਰੂਪ ਵਿਚ ਹਾਰ ਲਈ ਤਿਆਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਜਿੱਤ ਉਸੇ ਨੂੰ ਹੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਇਸ ਵਿਰੋਧੀ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਮਨੁੱਖ ਆਸਥਾ ਦਾ ਜੂਆ ਖੇਡਦਾ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਹੀ ਹੈ ਪ੍ਰੰਤੂ ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਰਨ ਹਾਰ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿਚ ਹੀ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੇ ਇਸ ਪੂਰਨ ਹਾਰ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਉਹੀ ਪੂਰਨ ਜਿੱਤ ਨੂੰ ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਹਜ਼ਰਤ ਇਬਰਾਹਮ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਬਲੀ ਦੇਣਾ ਜੋ ਕਿ ਉਹ ਖ਼ੁਦਾ ਦੇ ਕਹਿਣ ਉੱਤੇ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਐਬਸਰਡ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਆਸਥਾ ਹੈ, ਭਾਵ ਮਨੁੱਖੀ ਸਮਝ ਤੋਂ ਪਰੇ(Beyond) ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਇਬਰਾਹਮ ਦੀ ਇਸ ਆਸਥਾ ਨੂੰ ਉਹ 'ਆਸਥਾ' ਦੀ ਕਾਲ (T.cap of Faith) ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਪਲ ਰਹੀ ਪ੍ਰਤੀ-ਪਲ ਦੀ ਵਿਰੋਧੀ ਸਥਿਤੀ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਉਸ ਲਈ ਦੋ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਇੱਕ ਚੋਣ ਕਰਨੀ ਹੈ, ਅਤਿ ਕਠਿਨ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ । ਐਸੀ ਸਥਿਤੀ ਜੋ ਮਨੁੱਖੀ ਡੋਖਲੇ ਵਰਗਾ ਅਨੁਭਵ ਦਿੰਦੀ ਅਤੇ ਇਹੀ ਇਸ ਤੋਂ ਪਾਰ ਵੀ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਨੈਤਿਕਤਾ ਦੀ ਚੋਣ ਅਤੇ ਧਰਮ ਵਿਚ ਆਸ ਦਰਮਿਆਨ ਆਪਣੇ ਸਹੀ ਫੈਸਲੇ ਲਈ ਲਟਕ ਰਿਹਾ ਹੈ।ਇਸੇ ਹੀ ਦਵੰਦ ਨੂੰ ਕਿਰਕੋਗਾਰਦ ਐਬਸਰਡ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਇਸ ਧਾਰਣਾ ਉੱਤੇ ਦ੍ਰਿੜ ਰਿਹਾ ਕਿ ਧਾਰਮਿਕ ਆਸਥਾ ਐਬਸਰਡ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧਾਭਾਸੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਨੈਤਿਕ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਮਭਾਵ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੀ।
ਈਸਾਈਅਤ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਸਰੂਪ ਉੱਪਰ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਧਰਮ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਰੂਪ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਤਕ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਉਪਰੋਕਤ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਥੂਲ ਕਰਨ ਲਈ ਉਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਾਂਤ ਸਿਰਜਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਮਰੀਜ਼ ਮੱਖੀਆਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਹਰ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਢੰਗ ਤਰੀਕੇ ਵਰਤ ਕੇ ਵੇਖ ਲਏ ਗਏ ਹਨ ਪਰ ਕੋਈ ਵੀ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ। ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸਲ ਵਿਚ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਵਿਚ ਜ਼ਹਿਰ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜੋ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਮਹਾਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦਾ ਇੱਕੋ ਹੀ ਹੱਲ ਹੈ ਕਿ ਇਮਾਰਤ ਨੂੰ ਜਲਦ ਤੋਂ ਜਲਦ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ । ਇਸੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਈਸਾਈਅਤ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਸਥਾਪਿਤ ਚਰਚ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਭਾਵ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਉਸਦੀ ਮਕਬੂਲੀਅਤ ਸਦਾ ਇੱਕ ਰੰਗ ਨਹੀਂ ਰਹੀ । ਉਸਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਨੂੰ ਅਪਨਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਵੀ ਕੋਈ ਕਮੀਂ ਨਹੀਂ ਸੀ । ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਚਰਚ ਵਿਰੋਧੀ ਵਿਚਾਰ ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਇਸਾਈਅਤ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਸਰੂਪ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਾਉਂਦਿਆਂ ਕਹੇ ਸਨ। ਉਸ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਦਾ ਕਾਰਣ ਬਣੇ । DLH (Danisli Lutheran Church) ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦਾ ਬਹੁਤ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਦੁਨੀਆ ਉੱਤੇ ਸ਼ੋਸ਼ਕ ਆਖਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਚਰਚ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿੱਤੇ ਐਸੇ ਵਿਚਾਰ ਰੂੜੀਵਾਦੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਉਭਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਦਨਾਮ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ । ਉਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ Peter Christian Kierkegaard ਨੇ ਉਸਦੇ ਸੋਚਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਅਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਧਰਮ ਪ੍ਰਤੀ ਉਸਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਰਾਜ਼ਗੀ ਜਤਾਈ। ਇੱਥੋਂ ਤਕ ਕਿ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਉੱਤੇ ਦਿੱਤੇ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿਚ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਅਸੰਲਿਤ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ। ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਬਾਅਦ ਤਕ ਉਸਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਇੱਕ ਹਨੇਰੇ ਵਿਚ ਰਹੀਆਂ ਅਤੇ ਪਾਠਕ ਜਗਤ ਤਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਪਾਈਆਂ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਦੀ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਮਕਬੂਲੀਅਤ ਤੋਂ ਵਾਕਿਫ਼ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਜਾਣਦਾ ਸੀ ਕਿ ਇੱਕ ਦਿਨ ਉਸ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੀ ਅਸਲੀਅਤ ਪਛਾਣ ਲਈ ਜਾਵੇਗੀ। ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਅੰਦਰ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਵਿਚਾਰਨ ਅਤੇ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਸੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਕਿ ਆਪਣੇ ਨਵੀਨ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣਾਂ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਸਨਾਤਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੀ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੀ ਚਿੰਤਾ ਵੀ ਵਿਅਕਤ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ ਸੱਚ` ਦੇ ਸਰੂਪ ਦੀ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਪਛਾਣ। ਸਭ ਨੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਹੱਲ ਲੱਭਿਆ ਅਤੇ ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਸੁਝਾਉਂਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ 'ਆਸਥਾ' ਵਿਚ ਸ਼ਰਣ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਹੱਲ ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਐਸੀ ‘ਆਸਥਾ’ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਐਬਸਰਡ ਕਿਹਾ।
ਐਬਸਰਡ ਦੀ ਉੱਤਮ ਉਦਾਹਰਣ ਦੇਣ ਲਈ ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਉਂਦਿਆਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਜੀਵੰਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਨਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰਿਆ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ।
ਉਸਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿਚ ਦਰਸ਼ਨ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਅਤਿ ਜਟਿਲ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰਦਿਆਂ ਕਾਵਿਮਈ ਸ਼ੈਲੀ ਅਪਣਾਈ ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਕਈ ਵਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਰਤਕ ਲਿਖਣ ਵਾਲਾ ਕਵੀ ਕਹਿਕੇ ਵੀ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਕਵੀ ਵਾਂਗ ਵਿਚਾਰਦਿਆਂ Louis Mocey ਨੇ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਵੀ ਲਿਖੀ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿਚ University of Pennsylvania ਤੋਂ Kierkegaard : A Kind of Poet ਸਿਰਲੇਖ ਹੇਠ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀ ਫ਼ਹਿਰਿਸਤ ਲੰਬੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ, ਧਰਮ-ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਤੇ ਕਵੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ : Titlich, Barth, WH. Auden, Albert Camtis, Franz Kafka, Jean Paul Sartre, August Stringberg , Martin Heidegger, Henrik lbsen etc. ਹਾਲ ਹੀ ਵਿਚ ਹੋਈਆਂ ਵਿਦਵਤਾ ਭਰਪੂਰ ਖੋਜਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਨੂੰ ਉੱਤਰ-ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਨਾਲ ਵੀ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਤਰ - ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਵਿਚਾਰ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਵਿਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। Merold Westpal ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੁਸਤਕ Becoming a Self : A Reading of Kierkegaard's Concluding Unscientific Postscript, (1993) ਵਿਚ ਕਿਰਕੇਗਾਰਦ ਨੂੰ ਉੱਤਰ-ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਫਰੈਡਰਿਕ ਨੀਤਸ਼ੇ(Freidrich Nietzsclie,1844-1900 )
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪੁਸਤਕ Birth of Tregy out of the Spirit of Music (1872) ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪੁਸਤਕ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ ਸਭ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਵਿਚ ਆ ਚੁੱਕਾ ਸੀ। ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਯੂਨਾਨੀ ਤ੍ਰਾਸਦੀ ਵਿੱਚੋਂ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਤ੍ਰਾਸਦੀ ਦੀ ਪੁਨਰ-ਸਿਰਜਣਾ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਯੂਨਾਨੀ ਸਦੀ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਭਵਿੱਖ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ। ਸਮਕਾਲੀ ਪ੍ਰਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿਚ, ਜੋ ਯੂਰਪੀ ਨਾਟਕ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈ, ਉਸਤੋਂ ਨੀਤਸ਼ੇ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਬਿਲਕੁਲ ਦਰੁਸਤ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ Classical Athenian Tregdy ਵਿਚ ਕੁਝ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤੱਤ ਹਨ ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਅਰਥਹੀਣ ਵਰਤਾਰੇ ਨੂੰ ਲੰਘ ਕੇ ਕਿਸੇ ਐਸੇ ਧਰਾਤਲ ਉੱਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਭਾਵੇਂ ਉਦਾਸੀ ਹੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਪ੍ਰੰਤੂ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਜਿਉਂਦੇ ਰਹਿਣ ਲਈ ਇੱਕ ਰਸ-ਰੰਗ ਘੜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਯੂਨਾਨੀ ਦੁਖਾਂਤ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਮੁਤਾਬਕ ਯੂਨਾਨੀ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਅਨੁਭਵ ਨੂੰ ਵਿਸਾਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ । ਉਹ ਆਪਣੀ ਹੋਂਦ ਦੀ ਸਥਾਪਤੀ ਕਿਸੇ ਐਸੀ ਦੁਨੀਆ ਤੋਂ ਹੋਈ ਮੰਨਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰੀ ਹਨ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨੈਤਿਕਤਾ ਦਾ ਪਾਠ ਸਿਖਾ ਸਕੇ। ਉਹ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਕਿਸੇ ਸਵਰਗ ਵਰਗੇ ਸੁਪਨੇ ਤੋਂ ਵੀ ਆਪਣੀ ਸੋਚ ਹਟਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਜੋ ਇਸ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਰਾਗ ਭਰ ਸਕੇ । ਉਹ ਤਾਂ ਇਸ ਅਹਿਸਾਸ ਵਿਚ ਟਿਕ ਗਏ ਹਨ ਕਿ ਜੀਵਨ ਦਾ ਆਨੰਦ ਕੇਵਲ ਯੁੱਧ ਦੇ ਅਹਿਸਾਸ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦੁਖਾਂਤ ਗਾਉਣ ਵਿਚ ਹੀ ਸਮਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ । ਉਸਨੇ Dionysian and the pollofliari ਦੀਆਂ ਦੋ ਯੂਨਾਨੀ ਮਿੱਥਾਂ ਦੇ ਦਵੰਦਾਤਮਕ ਸੁਭਾਅ ਦੇ ਟਕਰਾ ਵਿੱਚੋਂ ਜੀਵਨ ਦੀ ਹੋਂਦ ਦੇ ਅਰਥ ਤਲਾਸ਼ਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ । ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੀਵਨ ਦੇ ਦੋਨੋਂ ਅਹਿਸਾਸਾਂ ਦੀ ਇਸ ਟੱਕਰ ਵਿਚ ਦੋਵੇਂ ਧਿਰਾਂ ਆਪੋ-ਆਪਣੀ ਹੋਂਦ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਤਰੱਦਦ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਮਨੁੱਖ ਅੰਦਰਲਾ ਸੰਸਾਰਕ ਅਹਿਸਾਸ ਜੋ ਪਦਾਰਥਕ ਅਤੇ ਰਸ - ਰੰਗ ਦੇ ਮੋਹ ਵਿਚ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਹੋਂਦ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਰੱਬੀ ਖ਼ਿਆਲ ਜਾਂ ਜੀਵਨ ਦੇ ਆਦਰਸ਼ਵਾਦੀ ਰੂਪ ਨੂੰ ਨਕਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨੀਤਸ਼ੇ ਇਹ ਦਲੀਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਯੂਨਾਨੀ ਦੁਖਾਂਤ, ਕਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਉੱਚਾ ਨਮੂਨਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਜੀਵਨ ਦੇ ਦੋਨੋਂ ਸਿਰੇ Dionysian ਅਤੇ Apolonian ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸਤਰੰਗੀ ਪੀਂਘ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਰਗੀ ਆਪਸ ਵਿਚ ਘੁਲਣਸਾਰਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਪੂਰਨ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵਿਚ ਬੰਨਣ ਦੀ ਤਾਕਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਉਸਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਸਮੇਤ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਯੂਨਾਨੀ ਦੁਖਾਂਤ ਵਿਚ Dionysian ਭਾਗ Chorus ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ Apollonian ਭਾਗ ਰਚਨਾ ਦੇ ਸੰਵਾਦਾਂ ਦੁਆਰਾ । ਜੀਵਨ ਦੇ ਰਸ-ਰੰਗ ਵਾਲੇ Dinysian ਅਹਿਸਾਸ ਨੂੰ ਜੀਵੰਤ ਜਾਮਾ ਪਹਿਨਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ Apollonian ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਦੋਨਾਂ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ ਯੂਨਾਨੀ ਦੁਖਾਂਤ ਦਾ ਜਨਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਉਮਰੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪਹਾਰ (Arthur Sclhopenhauer,1788-1860) ਦੀ ਇੱਕ ਰਚਨਾ The World as will and idea (1844) ਲੱਭ ਗਈ। ਜਿਸ ਵਿਚੋਂ ਜਾਗੀ ਤੀਬਰ ਜਗਿਆਸਾ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਪ੍ਰਤੀ ਅਸ਼ ਭਰਿਆ ਵਤੀਰਾ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ Thus spoke Zarathustra A Book for all and none , (1885)ਵਿਚ ਵਰਤਿਆ । ਇਸ ਰਚਨਾ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸ਼ੀਸ਼ਾ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਮੈਂ ਸੰਸਾਰ, ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਕਿਰਤੀ ਨੂੰ ਭਿਆਨਕ ਭਵਯਤਾ ਨਾਲ ਚਿਤ ਹੋਇਆ ਦੇਖਿਆ ਹੈ। Will Durant ਆਪਣੀ ਪੁਸਤਕ The Story of Philosophy ( 1926 ) ਵਿਚ ਲਿਖਦਾ ਹੈ :
ਉਸਦਾ ਮੂਲ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਸ਼ਾਪਨਹਾਰ ਦੇ ਇੱਛਾ-ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਸਿਧਾਂਤ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ-ਜੁਲਦਾ ਹੋਣ ਉੱਤੇ ਵੀ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਸਥਿਤੀ ਇਖ਼ਤਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਾਪਨਹਾਰ ਨੇ ਇੱਛਾ-ਸ਼ਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਪਾਉਣ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ । ਉਹ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਮਨੁੱਖ ਸਹਿਭੋਗਤਾ ਬਣੇ, ਦੂਸਰਿਆਂ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਆਪ ਜੀਵੇ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਨਿਰਮਾਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ । ਉਸਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਕਬੂਲ ਅਤੇ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਨ ਵਾਲੀ ਕਿਤਾਬ Thus spoke Zarathustra :A Book For All And None(1885) ਛਪਣ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਸਭ ਦਾ ਧਿਆਨ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਜਿਸ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਮਹਾਂਮਾਨਵ (superhuman) ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਖ਼ਿਆਲ ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਪੂਰਬਲੀ ਰਚਨਾ The Gay Science (1882) ਲਿਖਦੇ ਸਮੇਂ ਆਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਕਲਪਨਾ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਲੰਘ ਜਾਣ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਉਸਨੇ ਪੁਸਤਕ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿਚ ਦੱਸਿਆ ਕਿ Zarathustra ਇੱਕ ਉੱਚੀ ਪਹਾੜੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਉਤਰਦਾ ਹੈ ਪ੍ਰੰਤੂ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਭੀੜ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣਨ ਦੀ ਬਜਾਇ ਇੱਕ ਮਦਾਰੀ ਵੱਲ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਰੱਸੇ ਉੱਤੇ ਤੁਰਨ ਦਾ ਕਰਤਬ ਦਿਖਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮਦਾਰੀ ਕਰਤਬ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਰੱਸੇ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਕੇ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। Zarathustra ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮੋਢਿਆਂ ਉੱਤੇ ਚੁੱਕ ਤੁਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਾਂਦਾ ਹੋਇਆ ਬੋਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੈਨੂੰ ਮੈਂ ਦਫਨਾਵਾਂਗਾ ਕਿਉਂ ਜੋ ਤੂੰ ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਵਿਹਾਰ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। ਤੂੰ ਐਸੇ ਕਰਤਬ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਮੌਤ ਨੂੰ ਚੁਨੌਤੀ ਦੇਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਜੀਵਨ ਜੀਵੋ । ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਬਣਾਓ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਜਹਾਜ਼ ਅਥਾਹ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਵਿਚ ਠੇਲ ਦਿਓ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਦਾ ਪਤਾ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਜੰਗ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿਚ ਜੀਵਨ ਜੀਓ। ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿਚ ਉਸਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਨੋਸਥਿਤੀ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਬਣਦੀ ਹੈ ਪ੍ਰੰਤੂ ਤਰਕਸੰਗਤ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਹੀ ਕਾਰਣ ਹੈ ਕਿ ਚਾਹੇ ਆਸਤਕ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾਸਤਕ, ਪਰੰਪਰਾਵਾਦੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਵਿਦਰੋਹੀ, ਸਾਰੇ ਉਸ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਸਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਜਿਸ ਸੱਚ ਨੂੰ ਅਭਿਵਿਅਕਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਉਸੇ ਦੇ ਹੀ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਵੀ ਓਨੀ ਹੀ ਸ਼ਿੱਦਤ ਨਾਲ ਲਿਖਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਐਸੀਆਂ ਵਿਰੋਧਾਭਾਸੀ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਪਈ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਉਸਨੇ ਪੁਸਤਕ ਦਾ ਉਪਨਾਮ A Book For All And None ਰੱਖਿਆ।
ਨੀਤਸ਼ੇ ਈਸਾਈਅਤ ਦਾ ਵਿਰੋਧੀ ਸੀ। ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਈਸਾਈਅਤ ਉੱਤੇ ਵਿਅੰਗ ਕਰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਈਸਾਈ ਆਪਣੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਇਸ ਲਈ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪ ਤਾਂ ਸਵਰਗ ਜਾਵੇ ਪਰ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਸਵਰਗ ਤੋਂ ਨਰਕ ਦੀ ਅੱਗ ਵਿਚ ਡਿੱਗਾ ਹੋਇਆ ਦੇਖੇ ਅਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋਵੇ। ਇਸੇ ਲਈ ਉਸਨੇ ਈਸਾਈਅਤ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਸਾਰੇ ਮੁੱਲ ਵਿਧਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਚਿੰਨ੍ਹ ਲਾਇਆ। ਇਸੇ ਇਵਜ਼ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਵਿਵਾਦਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਪੁਸਤਕ The Antichrisr ( 1888 ) ਲਿਖੀ। 1886 ਈ : ਵਿਚ ਉਸਦੀ ਪੁਸਤਕ Beyond Good And Evil ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਪਾਪ ਅਤੇ ਪੁੰਨ ਵਿਚ ਅੰਤਰ ਕਰਦਿਆਂ ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਲੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਈਸਾਈਅਤ ਦੇ ਆਲੋਚਕਾਂ ਉੱਪਰ ਵਾਰ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਤੋਂ ਪੂਰਵਲੇ ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੂੰ ਘੋਰ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਦੱਸਿਆ । ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਉਹ ਹਰ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਣੀ ਪੂਰਵ ਧਾਰਣਾ ਉੱਪਰ ਵਾਰ ਕਰਦਾ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਅਸਲ ਗਿਆਨ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਹਰੇਕ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਸੁਝਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਆਤਮਕਥਾ ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ Ecce Homo : How One Becomes What One Is (1908) ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੱਛਾ-ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਬਰੂਦੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਦੇ ਅਧਿਆਇ ਵੀ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਆਦਰਸ਼ਕ ਮਹਾਂਮਾਨਵ ਮੰਨ ਕੇ ਲਿਖੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਮਰ ਚੁੱਕੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਉੱਤਰ-ਅਧਿਕਾਰੀ ਕਿਹਾ। 'ਮੈਂ ਏਨਾ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਕਿਉਂ ਹਾਂ', 'ਮੈਂ ਇੰਨੀਆਂ ਚੰਗੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਕਿਉਂ ਲਿਖਦਾ ਹਾਂ’, ‘ਮੈਂ ਪ੍ਰਾਰਭਦੀ ਕਿਉਂ ਹਾਂ`, ਆਦਿ ਲੇਖ ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤੇ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪਾ ਪੜਚੋਲ ਕਰਨ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਉੱਤੇ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਪਹਿਰਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਮਨ ਦੇ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਵੀ ਪੱਖ-ਪਾਤ ਨੂੰ ਆਧਾਰ-ਭੂਮੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ। ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਯੁੱਧ-ਭੂਮੀ ਹੀ ਬਣਿਆ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜੁਟਿਆ ਰਿਹਾ। ਸੱਚ ਦੀ ਕੋਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਨਕਾਰਦਿਆਂ ਉਸਨੇ ਵਿਸਫੋਟਕ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਆਵਾਹਣ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿਚ ਧਰਮ-ਯੁੱਧ ਵਰਗੀ ਸਥਿਤੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖੀ।
ਮਰੀਅਮ ਬੱਟ
ਮਰੀਅਮ ਅਨਵਰ ਬੱਟ ਸਿਆਲਕੋਟ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਅਤੇ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟਰ
ਵਹੀਦਾ ਅਖ਼ਤਰ
ਵਹੀਦਾ ਅਖ਼ਤਰ (ਜਨਮ 10 ਅਪ੍ਰੈਲ 1995) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1995
ਦੋਸੁਤ
ਦੋਸੁਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਨੀਲਮ ਘਾਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ ۔
ਤਸਵੀਰਾਂ
thumb thumb thumb thumb thumb
ਸਾਦੀਆ ਬੱਟ
ਸਾਦੀਆ ਬਾਨੋ ਬੱਟ ਦਾ ਜਨਮ 2 ਮਾਰਚ 1975 ਵਿਚ ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਤਿੰਨ ਮਹਿਲਾ ਟੈਸਟ ਮੈਚ ਅਤੇ 24 ਮਹਿਲਾ ਇਕ ਰੋਜ਼ਾ ਖੇਡ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1975 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟਰ
ਇਬਰਾਹਿਮ ਹਬੀਬੁੱਲਾ
ਮੇਜਰ ਜਨਰਲ ਇਨਾਇਤ ਹਬੀਬੁੱਲਾ (ਜਨਮ 2 ਅਪ੍ਰੈਲ 1910, ਮੌਤ ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਅਣਜਾਣ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦਾ ਜਨਰਲ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੱਖਿਆ ਅਕੈਡਮੀ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਕਮਾਂਡੈਂਟ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਲਖਨਊ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਉਸਨੇ ਕਲਿਫਟਨ ਕਾਲਜ, ਬ੍ਰਿਸਟਲ ਅਤੇ ਰਾਇਲ ਮਿਲਟਰੀ ਕਾਲਜ, ਸੈਂਡਹਰਸਟ ਵਿਖੇ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ 28 ਅਗਸਤ 1930 ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਲਈ ਨਿਰਲੇਪ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸੈਕਿੰਡ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਹੋਣ ਅਤੇ 5 ਜਨਵਰੀ 1932 ਨੂੰ 16 ਵੀਂ ਲਾਈਟ ਕੈਵਲਰੀ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤਾਇਨਾਤ ਪਹਿਲੀ ਬਟਾਲੀਅਨ ਈਸਟ ਯੌਰਕਸ਼ਾਇਰ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਿਤਾਇਆ।
ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਮੇਜਰ ਵਜੋਂ ਉਸਨੇ 1945 ਵਿੱਚ 16 ਵੀਂ ਲਾਈਟ ਕੈਵਲਰੀ ਨਾਲ ਬਰਮਾ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।
1947 ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਵੇਲੇ ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ।
ਉਸਨੇ 1953-58 ਤੱਕ ਨੈਸ਼ਨਲ ਡਿਫੈਂਸ ਅਕੈਡਮੀ ਦੇ ਕਮਾਂਡੈਂਟ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। 28 ਅਗਸਤ 1955 ਨੂੰ ਮੇਜਰ-ਜਨਰਲ ਵਜੋਂ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਅਕਤੂਬਰ 1959 ਤੱਕ ਡਿਪਟੀ ਜੀਓਸੀ ਮਲੇਅਨ ਫੈਡਰਲ ਆਰਮੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ। 1965 ਵਿੱਚ ਰਿਟਾਇਰਡ ਮੇਜਰ ਜਨਰਲ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਹੋਏ।
ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵਜਾਹਤ ਹਬੀਬੁੱਲਾ ਇੱਕ ਉੱਘੇ ਨੌਕਰਸ਼ਾਹ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪੋਤੇ ਅਮਰ ਹਬੀਬੁੱਲਾ ਅਤੇ ਸੈਫ ਹਬੀਬੁੱਲਾ ਉੱਘੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਹਨ।
ਨੈਸ਼ਨਲ ਡਿਫੈਂਸ ਅਕੈਡਮੀ ਦੇ ਹਬੀਬੁੱਲਾ ਹਾਲ ਦਾ ਨਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1910
ਮਰੀਯਮ ਬੱਟ
ਮਰੀਯਮ ਬੱਟ (ਜਨਮ 26 ਅਪ੍ਰੈਲ 1985) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ 12 ਇਕ ਰੋਜ਼ਾ ਮੈਚ ਖੇਡ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ 2003 ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਕੁਆਲੀਫਾਇਰ ਦੇ ਉਦਘਾਟਨੀ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1985
ਮਲੀਹਾ ਹੁਸੈਨ
ਮਲੀਹਾ ਹੁਸੈਨ (ਜਨਮ 1974) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ 1997 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ 8 ਮਹਿਲਾ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ, ਜੋ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸੀਮਤ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1974
ਏਮਨ ਅਨਵਰ
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਰੀਅਰ
5 ਜੁਲਾਈ 2016 ਨੂੰ ਏਮਨ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੌਰੇ ਦੌਰਾਨ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਡਬਲਯੂ.ਟੀ-20 ਆਈ) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 8 ਫਰਵਰੀ 2017 ਨੂੰ 2017 ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਕੁਆਲੀਫਾਇਰ ਵਿੱਚ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ (ਡਬਲਿਊ.ਓ.ਡੀ.ਆਈ.) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ 2018 ਆਈਸੀਸੀ ਮਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਟੀ -20 ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਨਵਰੀ 2020 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ 2020 ਆਈਸੀਸੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਗੁਲਾਮ ਫ਼ਾਤਿਮਾ
ਗੁਲਾਮ ਫ਼ਾਤਿਮਾ (ਜਨਮ 5 ਅਕਤੂਬਰ 1995) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ (ਡਬਲਿਊ.ਓ.ਡੀ.ਆਈ.) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 7 ਫਰਵਰੀ 2017 ਨੂੰ 2017 ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਕੁਆਲੀਫਾਇਰ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ (ਡਬਲਿਉ.ਟੀ 20 ਆਈ) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 28 ਮਾਰਚ 2018 ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮਹਿਲਾ ਟੀਮ ਲਈ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1995
ਫੈਂਸੀ
ਸੈਮੂਅਲ ਟੇਲਰ ਕੋਲਰਿਜ ਦੁਆਰਾ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਬਾਇਓਗ੍ਰਾਫੀਆ ਲਿਟੇਰੀਆ ਇੱਕ ਸਵੈ -ਜੀਵਨੀ ਹੈ, ਜੋ ਉਸਨੇ 1817 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਕੋਲਰਿਜ ਦੇ ਮੁੱਖ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਅਧਿਐਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਇਸ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਲਿਖਣ ਦੇ ਤੱਤਾਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ. ਇਹ ਕਾਰਜ ਲੰਮਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਤੇ ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਵੈ -ਜੀਵਨੀ ਸੰਬੰਧੀ ਤੱਤ ਹਨ, ਇਹ ਇੱਕ ਸਿੱਧੀ ਸਵੈ -ਜੀਵਨੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਰਚਨਾ ਕੋਲਰਿਜ ਦੇ ਕਾਵਿਕ ਦਿਮਾਗ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਇਹ ਕਾਵਿ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਅਤੇ ਲੈਅ ਨਾਲ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ. ਇਸ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਦੁਆਰਾ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਨਿਰਣੇ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਰੁਖ ਦੀ ਸਪਸ਼ਟ ਸਮਝ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।ਉਹ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਦਾ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤੀ, ਧਰਮ, ਸਮਾਜਿਕ ਕਦਰਾਂ -ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਪਛਾਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।ਉਹ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਆਪਣੀ 1817 ਦੀ ਰਚਨਾ ਬਾਇਓਗ੍ਰਾਫੀਆ ਲਿਟਾਰੀਆ ਵਿੱਚ, ਸੈਮੂਅਲ ਟੇਲਰ ਕੋਲਰਿਜ ਨੇ "ਕਲਪਨਾ" ਅਤੇ "ਫੈਂਸੀ" ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਸੰਵੇਦਨਾਤਮਕ ਸਮਗਰੀ ਨੂੰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸੰਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤੇ ਬਗੈਰ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰਕਪੂਰਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਨੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਸੁਭਾਵਕ ਅਤੇ ਮੌਲਿਕ ਕਾਰਜ ਵਜੋਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ।
ਫੈਂਸੀ
ਕੋਲਰਿਜ ਫੈਂਸੀ ਤੋਂ ਘਟੀਆ ਹੋਣ ਨੂੰ ਕਲਪਨਾ ਮੰਨਦਾ ਹੈ।ਇਹ ਉਸਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇੱਕ ਰਚਨਾਤਮਕ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ. ਇਹ ਸਿਰਫ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੇ ਆਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋੜਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਕਲਪਨਾ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾਉਣਾ. ਉਸਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ "ਸਰੋਤ ਦੁਆਰਾ ਮੁੱਖ ਵਿੱਚ ਭਿੰਨ ਚਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਲਿਆਉਣ" ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ।ਪਰ ਸਥਿਰਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਚਤ. ਫੈਨਸੀ, ਕੋਲਰਿਜ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਕਾਰਜਾਂ ਲਈ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ "ਪੈਸਿਵ" ਅਤੇ "ਮਕੈਨੀਕਲ" ਸਨ.
ਫੈਂਸੀ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ ਦੇ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਲਪਨਾ ਬਾਹਰੀ ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਵੱਖੋ -ਵੱਖਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਅਤੇ ਇਕਜੁੱਟ ਕਰਕੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦੇ ਨਵੇਂ ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਰੂਪ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।ਜਦੋਂ ਕਿ ਫੈਂਸੀ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਹੈ;  ਇਹ ਬੇਤਰਤੀਬੇ ਰੂਪ ਨਾਲ ਚਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਵੱਖਰੀ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਸਿੱਟਾ
ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਬਾਇਓਗ੍ਰਾਫੀਆ ਲਿਟਰੇਰੀਆ ਪ੍ਰਤੀ ਸਖਤ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਪਰ ਕੋਲਰਿਜ ਬਾਇਓਗ੍ਰਾਫੀਆ ਲਿਟਰੇਰੀਆ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਦੂਜੇ ਵਿਚਾਰ ਦੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੋਈ ਅਸਹਿਮਤੀ ਹੋਵੇਗੀ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।  ਉਹ ਇੱਕ ਦਰਸ਼ਕ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ;  ਉਹ ਸਿਰਫ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕਲਰਿਜ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਸੀ। ਉਹ ਕਲਪਨਾ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਰਚਨਾਤਮਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਆਲੋਚਕ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਆਲੋਚਕ ਫੈਂਸੀ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ ਨੂੰ ਲਗਭਗ ਸਮਾਨਾਰਥੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਜੋਂ ਵਰਤਦੇ ਹਨ, ਕੋਲਰਿਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਫਰਕ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਆਲੋਚਕ ਹੈ।ਉਹ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਅਤੇ ਸੈਕੰਡਰੀ ਕਲਪਨਾ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕੋਲਰਿਜ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇ ਨਾਲ ਇਲਾਜ ਵਧੇਰੇ ਡੂੰਘਾਈ, ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਅਤੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸੂਖਮਤਾ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ. ਇਹ ਸਾਹਿਤਕ ਸਿਧਾਂਤ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਵਿਲੱਖਣ ਯੋਗਦਾਨ ਹੈ।
ਅਲਮਾਸ ਅਕਰਮ
ਅਲਮਾਸ ਅਕਰਮ (ਜਨਮ 15 ਅਪ੍ਰੈਲ 1988) ਨਨਕਾਣਾ ਸਾਹਿਬ ਤੋਂ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਲਰਾਊਂਡਰ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ 2009 ਵਿੱਚ ਵੀ ਖੇਡੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਘਰੇਲੂ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵੀ ਖੇਡਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988
ਵਰਡਜਵਰਥ ਦੀ ਕਾਵਿ ਭਾਸ਼ਾ
ਵਰਡਜ਼ਵਰਥ ਦੇ ਕਾਵਿ ਭਾਸ਼ਾ ਵਾਲੇ ਸੰਕਲਪ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਦਿਆਂ ਲੂਈ ਕਜ਼ਾਮੀਆਂ (Louis Cazanian) ਨੇ ਇਸਦੇ ਤਿੰਨ ਪੱਖਾਂ ਵਲ ਧਿਆਨ ਦਿਵਾਇਆ ਹੈ।
2. ਅਜਿਹੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਬਦ ਚੇਤਨਾ ਦੀਆਂ ਤੀਖਣ ਸਥਿਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਣ ਕਰਕੇ ਆਪ ਵੀ ਅਸੀਮ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤੀਖਣਤਾ ਅੰਦੂਰਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿੱਖੜਵਾਂ ਲੱਛਣ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਾਦਗੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ । ਇਥੇ ਹੀ ਇਸ ਸਿਧਾਂਤ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਛਿਪੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਵਰਡਜ਼ਵਰਥ ਪਿਛਲੀ ਸਦੀ ਦੇ ਕਵੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਪੰਡਤਾਊ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਦੇ ਵਿਰੁਧ ਸੀ। ਉਹ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿਚ ਸੁਭਾਵਿਕਤਾ ਦਾ ਸਮਰਥਕ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਆਮ ਆਦਮੀ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰ ਸਕਣ।
3. ਅੰਤ ਵਿਚ ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਮ ਆਦਮੀਆਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਥਿਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੈ-ਵਸਤੂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਚੁਣ ਕੇ ਅਤੇ ਆਮ ਆਦਮੀ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿਰੂਪਣ ਕਰਕੇ ਉਹ ਆਮ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਅਸਾਧਾਰਣ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵਿਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਯੋਜਨ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਵਰਡਜ਼ਵਰਥ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਵਾਰ ਕਿਸੇ ਚੰਗੀ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਕੁਝ ਬਹੁਤ ਦਿਲਚਸਪ ਹਿੱਸੇ ਅਜਿਹੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਲਿਖੇ ਮਿਲਣਗੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਗੁੱਦ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਨਾਮ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਇਸ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਉਹ ਇਕ ਹੋਰ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਾਵਿ-ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਗੱਦ-ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਨਾ ਤੇ ਕਦੇ ਕੋਈ ਨਿੱਖੜਵਾਂ ਫ਼ਰਕ ਸੀ ਅਤੇ ਨਾ ਕਦੇ ਹੋਵੇਗਾ। (It may be safely affirmed that there neither is, nor can be any essential difference between the language of prose and metrical composition.) ਕਾਵਿ-ਭਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਆਪਣੇ ਮੁਢਲੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਕੁਝ ਸੁਧਾਰਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਅਗੇ ਜਾ ਕੇ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਾਵਿ-ਭਾਸ਼ਾ ਖੇਤਰੀਵਾਦ ਅਤੇ ਅਸ਼ਿਸ਼ਟਤਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ ਅਤੇ ਇਹ ਇਕ ਪ੍ਰਬਲ ਤਰੰਗ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿਚ ਉਛਲ ਰਹੇ ਆਦਮੀਆਂ ਦੀ ਵਾਸਤਵਿਕ ਭਾਸ਼ਾ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਵਰਡਜ਼ਵਰਥ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਯੁਗ ਵਿਚ ਕਾਫ਼ੀ ਆਲੋਚਨਾ ਹੋਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਸੀ । ਕਾਲਰਿਜ ਨੇ ਵਰਡਜ਼ਵਰਥ ਦੇ ਕਾਵਿ-ਭਾਸ਼ਾ ਸੰਬੰਧੀ ਸੰਕਲਪ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਿਆਂ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਕਾਵਿਭਾ, ਕਲਪਨਾ ਦੁਆਰਾ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਾਵਿ ਦੇ ਹੋਰ ਤੱਤ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। (The linguily of poetry like the stuff of poety, comes from the imagination) Ouri ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਉੱਤਮ ਅੰਸ਼ ਆਤਮ ਚਿੰਤਨ ਵਿ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਨਪੜ੍ਹ ਵਿਅਕਤੀ ਉੱਤਮ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰਨੋਂ ਅਸਮਰੱਥ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ("The best part of human language properly so called is derived from the reflection on the acts of the mind itself. It is formed by a voluntary appropriation of fixed symbols internal acts, to processes and results of imagination the greater part of which have no place in consciousness of uneducated man.") ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਭਾਸ਼ਾ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਕੁਝ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਹੀ ਮਸਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਵੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਚੋਣ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਲ ਹੀ ਮੁੜਨਾ ਪਵੇਗਾ।
ਵਰਡਜ਼ਵਰਥ ਦੇ ਕਾਵਿ-ਸਿਧਾਂਤ, ਉਸਦੀ ਨਿਜੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਪਰਿਵੇਸ਼ ਵਿਚੋਂ ਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਥੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਿਧਾਤਾਂ ਨੇ ਇਕ ਜਰਜਰਿਤ ਹੋ ਰਹੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ ਸਾਦਗੀ ਅਤੇ ਸੱਚਾਈ ਦੀ ਪੁਨਰ-ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਉਥੇ ਵਿਸ਼ੈ-ਵਸਤੂ ਵਜੋਂ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕਾਵਿ ਵਿਚ ਇਕ ਗਣਤੰਤਰੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿਤਾ| ਆਪਣੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਲਿਖਣ ਸਮੇਂ ਤਕ ਉਹ ਆਪਣੇ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਨੂੰ ਨਕਾਰ ਚੁਕਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਰੁਧ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆ ਕਾਰਣ ਉਸਨੂੰ ਗਾਮੀ (ਕਨਜ਼ਰਵੇਟਿਵ) ਲੇਖਕ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਤਾਂ ਵੀ ਉਸਦੀਆਂ ਸਾਹਿਤਕ ਲਿਖਤਾਂ, ਉਸਦੇ ਯੁਗ ਦੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਲਹਿਰ ਦਾ ਇਕ ਅਟੁੱਟ ਹਿੱਸਾ ਬਣੀਆਂ ਰਹੀਆਂ। ਇਹ ਲਹਿਰ ਬਣਾਉਟੀਪਣ ਵਿਚ ਅਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਤੇ ਜਰਜਰਿਤ ਰੂੜੀਆਂ ਅਤੇ ਜ਼ੰਜੀਰਾਂ ਦੇ ਪਰਿਤਿਆਗ ਤੋਂ ਪ੍ਰਣਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਵਿਚ ਵਾਪਸ ਜਾ ਕੇ, ਸੱਚ ਅਤੇ ਯਥਾਰਥ ਦੀ ਨਵੇਂ ਸਿਰਿਉਂ ਤਲਾਸ਼ ਕਰਕੇ ਉਸ ਮੂਲ ਆਦਮੀਅਤ (manhood) ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਥੇ ਇਹ ਸਾਰੇ ਵਿਰੋਧੀ ਅਤੇ ਦੀਵਾਰਾਂ ਤੋਂ ਉਪਰ ਉੱਠ ਕੇ ‘ਇਕ’ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵਰਡਜ਼ਵਰਥ ਇਹ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ‘ਆਦਮੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਹ ਵਾਸਤਵ ਵਿਚ ਹਨ’ (man as they are nen within themselves) ਜਾਂ ਉਸਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਗੁਣਾਂ (no other than the very heart of man) ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਰਹਿਣਗੇ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਗਣਤੰਤਰੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਦੇ ਇਕ ਕਾਵਿ ਵਿਆਖਿਆਕਾਰ ਵਜੋਂ ਉਭਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਜਾਣਦਾ ਸੀ ਕਿ ਭਾਸ਼ਾ ਇਕ ਜਟਿਲ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਤਾਰਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿਚੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸਮਾਜਿਕ ਅਨਿਆਇ ਵਿਰੁਧ ਜੂਝ ਰਹੇ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਤਾਂਘਦੇ ਲੋਕ ਹੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀ ਗਰਿਮਾ (passion) ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜੋ ਮਹਾਨ ਲਿਖਤਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਲਈ ਇਕ ਯੋਗ ਮਾਧਿਅਮ ਬਣਦੀ ਹੈ।
ਸੁਖ਼ਨ ਫੈਜ਼
ਸੁਖ਼ਨ ਫੈਜ਼ ( سُکھاں فیض) (ਜਨਮ 9 ਮਾਰਚ 1988) ਮੁਲਤਾਨ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਘਰੇਲੂ ਪੱਧਰ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਖੇਡ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੇ ਸਿਰਫ 2 ਮੈਚ ਖੇਡੇ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ 2009 ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ 2 ਮੈਚ ਖੇਡੇ ਹਨ। ਉਹ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸੈਂਟਰਲ ਜ਼ੋਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਤੋਂ ਖੇਡ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਦੇ 2 ਮੈਚ ਖੇਡ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸਨਾ ਜਾਵੇਦ (ਕ੍ਰਿਕਟਰ)
ਸਨਾ ਜਾਵੇਦ (ਜਨਮ 27 ਮਾਰਚ 1983) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ 2005 ਅਤੇ 2009 ਦੌਰਾਨ 20 ਮਹਿਲਾ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚਾਂ (ਵਨਡੇ) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ 32 ਦਾ ਸਿਖਰਲਾ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਸਕੋਰ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1983
ਸਨਾ ਗੁਲਜ਼ਾਰ
ਕਰੀਅਰ
ਸਨਾ ਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਏਸ਼ਿਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਨਾ ਨੂੰ ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਵਿੱਚ 2011 ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਕੁਆਡਾਂਗੁਲਰ ਲੜੀ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1992
ਅਸਮਾਵੀਆ ਇਕਬਾਲ
ਅਸਮਾਵੀਆ ਇਕਬਾਲ ਖੋਖਰ (ਜਨਮ 1 ਜਨਵਰੀ 1988) ਮੁਲਤਾਨ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਹੈਟ੍ਰਿਕ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਸੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਉਹ 2009 ਅਤੇ 2017 ਵਿੱਚ ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਇਕਬਾਲ ਨੂੰ ਚੀਨ ਵਿੱਚ 2010 ਏਸ਼ਿਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988
ਕਾਇਨਾਤ ਹਫੀਜ਼
ਕਾਇਨਾਤ ਹਫੀਜ਼ (ਜਨਮ 17 ਜੂਨ 1996) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਨਵੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿਰੁੱਧ ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 14 ਦਸੰਬਰ 2019 ਨੂੰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਡਬਲਿਊ.ਓ.ਡੀ.ਆਈ.) ਬਣਾਈ ਸੀ।
ਜੂਨ 2021 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮਰੀਅਮ ਹਸਨ
ਮਰੀਅਮ ਹਸਨ ਸ਼ਾਹ (ਜਨਮ 19 ਸਤੰਬਰ 1985) ਝੰਗ, ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਘਰੇਲੂ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਖੇਡਿਆ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
ਮਰੀਅਮ ਹਸਨ ਨੇ 10 ਅਕਤੂਬਰ 2010 ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਪੋਚੇਫਸਟ੍ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਖਿਲਾਫ਼ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਚੀਨ ਵਿੱਚ 2010 ਏਸ਼ਿਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਤੋਂ ਵੀ ਖੇਡ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1985
ਆਬਿਦਾ ਖ਼ਾਨ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਚਾਗਈ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ
ਚਾਗਈ ਦਲਬਾਨਦਿਨ ਚਾਗਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਰਾਜਧਾਨੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਪ੍ਰਾਂਤ ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ 29 ° 18'0N 64 ° 42'0E 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਉਚਾਈ 850 ਹੈ ਮੀ (2791 ਫੁੱਟ) ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ
ਆਇਸ਼ਾ ਜਲੀਲ
ਆਇਸ਼ਾ ਜਲੀਲ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਲਈ ਖੇਡੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ (ਡਬਲਿਊ.ਓ.ਡੀ.ਆਈ.) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 28 ਜਨਵਰੀ 1997 ਨੂੰ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਮਹਿਲਾ ਟੀਮ ਖਿਲਾਫ਼ ਕੀਤੀ। 2018 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ 30 ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਮੁਸਲਿਮ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਨਿਦਾ ਦਾਰ
ਨਿਦਾ ਰਾਸ਼ਿਦ ਦਾਰ ਨੂੰ ਨਿਦਾ ਦਾਰ (2 ਜਨਵਰੀ 1987, ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ) ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਦੀ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਦੀ ਬ੍ਰੇਕ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਹੈ। ਟੀ -20 ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ 100 ਵਿਕਟਾਂ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
ਦਾਰ ਨੇ 6 ਅਕਤੂਬਰ 2010 ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਪੋਚੇਫਸਟ੍ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਆਇਰਲੈਂਡ ਖਿਲਾਫ਼ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਡਬਲਯੂ.ਟੀ 20 ਆਈ) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 6 ਮਈ 2010 ਨੂੰ ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਵਿਰੁੱਧ ਬਾਸੇਟੇਰੇ, ਸੇਂਟ ਕਿਟਸ ਵਿਖੇ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਚੀਨ ਵਿੱਚ 2010 ਏਸ਼ਿਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ 2018 ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਟੀ -20 ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ (ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ.) ਦੁਆਰਾ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਖਿਡਾਰੀ ਵਜੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਜਨਵਰੀ 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ 2020 ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿਰੁੱਧ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ 100 ਵਾਂ ਡਬਲਿਊ.ਟੀ 20 ਆਈ ਮੈਚ ਖੇਡਿਆ।
ਜੂਨ 2021 ਵਿੱਚ ਦਾਰ ਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਵਿਰੁੱਧ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੂਰ ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਸਾਰੇ ਫਾਰਮੈਟਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਟੀ -20 ਸੀਰੀਜ਼ ਦੇ ਉਦਘਾਟਨੀ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਪਾਰੀ ਦੇ 10 ਵੇਂ ਓਵਰ ਵਿੱਚ ਡੀਆੰਡਰਾ ਡੌਟਿਨ ਨੂੰ ਆਊਟ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ 100 ਵੀਂ ਵਿਕਟ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਟੀ -20 ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ 100 ਵਿਕਟਾਂ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਗੇਂਦਬਾਜ਼, ਮਰਦ ਜਾਂ ਔਰਤ ਬਣ ਗਈ। ਮੈਚ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਬੋਰਡ (ਪੀਸੀਬੀ) ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਉਪਲੱਬਧੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਵਧਾਈ ਦਿੱਤੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਦਾਰ ਦਾ ਉਪਨਾਮ, "ਲੇਡੀ ਬੂਮ ਬੂਮ", ਉਸਦੀ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਰਾਸ਼ਿਦ ਹਸਨ ਵੀ ਪਹਿਲੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਸਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987
ਸਾਦੀਆ ਇਕਬਾਲ
ਸਾਦੀਆ ਇਕਬਾਲ (ਜਨਮ 5 ਅਗਸਤ 1995) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਅਕਤੂਬਰ 2019 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿਰੁੱਧ ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 26 ਅਕਤੂਬਰ 2019 ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀਮ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2 ਨਵੰਬਰ 2019 ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਲਈ ਵੀ ਮਹਿਲਾ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖੇਡਿਆ। ਜਨਵਰੀ 2020 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ 2020 ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਜਾਵੇਰੀਆ ਰੌਫ਼
ਜਾਵੇਰੀਆ ਰੌਫ਼ (جواریہ راوُف) (ਜਨਮ 10 ਅਪ੍ਰੈਲ 1989) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ 2013 ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਪ੍ਰੈਲ 2019 ਵਿੱਚ ਆਖ਼ਰੀ ਵਾਰ 2014 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਡਬਲਿਊ.ਓ.ਡੀ.ਆਈ.) ਮੈਚ ਦੌਰਾਨ ਖੇਡਣ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਖਿਲਾਫ ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੂਨ 2021 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਖਿਲਾਫ਼ ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮਾਸੂਮਾ ਜੁਨੈਦ
ਮਾਸੂਮਾ ਜੁਨੈਦ ਫ਼ਾਰੂਕੀ ਨੂੰ ਮਾਸੂਮਾ ਜੁਨੈਦ (ਜਨਮ 21 ਨਵੰਬਰ 1989) ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ।
ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ
ਮਾਸੂਮਾ ਨੇ 21 ਅਪ੍ਰੈਲ 2011 ਨੂੰ ਕੋਲੰਬੋ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਖਿਲਾਫ਼ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਮੈਚ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਟੀ -20 ਆਈ
ਮਾਸੂਮਾ ਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989
ਮਰੀਨਾ ਇਕਬਾਲ
ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ
ਇਕਬਾਲ ਨੇ ਮਈ 2009 ਵਿੱਚ ਆਇਰਲੈਂਡ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਡਬਲਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਟੀ -20
ਇਕਬਾਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟੀ -20 ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2009 ਵਿੱਚ ਆਇਰਲੈਂਡ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਡਬਲਿਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ।
2010
ਮਰੀਨਾ 2010 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987
ਰੁਕਸਾਨਾ ਖ਼ਾਨ
ਰੁਕਸਾਨਾ ਖ਼ਾਨ (ਜਨਮ 1961) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਲਈ ਖੇਡ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ 1997 ਦੇ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ 10 ਦਸੰਬਰ 1997 ਨੂੰ ਡੈਨਮਾਰਕ ਮਹਿਲਾ ਟੀਮ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ (ਡਬਲਿਊ.ਓ.ਡੀ.ਆਈ.) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੌਰਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਪੰਜ ਮੈਚ ਖੇਡੇ ਸਨ।
ਏਲਿਜ਼ਾਬੇਥ ਖ਼ਾਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989
ਸ਼ਬਾਨਾ ਕੌਸਰ
ਸ਼ਬਾਨਾ ਕੌਸਰ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਲਈ ਖੇਡੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ (ਡਬਲਿਊ.ਓ.ਡੀ.ਆਈ.) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 28 ਜਨਵਰੀ 1997 ਨੂੰ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਮਹਿਲਾ ਟੀਮ ਖਿਲਾਫ਼ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਫੈਸਲਾਬਾਦ ਖੇਤਰ ਲਈ ਘਰੇਲੂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਲਈ ਵੀ ਖੇਡ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਅਰਮਾਨ ਖ਼ਾਨ
ਅਰਮਾਨ ਖ਼ਾਨ (ਜਨਮ 4 ਅਪ੍ਰੈਲ 1980) ਚਾਗਈ, ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਵਿਕਟ ਕੀਪਰ ਵਜੋਂ ਖੇਡ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਘਰੇਲੂ ਮੈਚ ਵੀ ਖੇਡੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ 2009 ਦੌਰਾਨ ਵੀ ਖੇਡੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਆਖ਼ਰੀ ਮੈਚ 6 ਮਈ 2010 ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਵਿਰੁੱਧ ਖੇਡਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1980 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਮਾਵਾਨ ਰਿਜ਼ਵਾਨ
ਮਾਵਾਨ ਰਿਜ਼ਵਾਨ (ਜਨਮ 18 ਅਗਸਤ 1992 ਨੂੰ) ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ -ਪੈਦਾਇਸ਼ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅਭਿਨੇਤਾ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਕਾਮੇਡੀਅਨ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਯੂਟਿਊਬਰ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਰਿਜ਼ਵਾਨ ਦਾ ਜਨਮ ਲਾਹੌਰ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ; ਉਸਦੀ ਮਾਂ, ਸ਼ਹਿਨਾਜ਼ ਨੌਂ ਭੈਣਾਂ-ਭਰਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਸੀ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਬਚਪਨ ਵਿਚ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਬਲੈਕ ਐਂਡ ਵਾਇਟ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਮਾਵਾਨ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਦੀ ਬਿਹਤਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਾਹਿਰ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਉਹ 1994 ਵਿਚ ਲੰਡਨ ਚਲੇ ਗਏ। ਛੇ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਅੱਠ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਰਿਜ਼ਵਾਨ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਲੇ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਪਰੰਤੂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਲੜਾਈਆਂ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਰਹਿਣ ਲਈ ਅਣਮਿਥੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਛੂਟ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
ਕਰੀਅਰ
ਰਿਜ਼ਵਾਨ ਨੇ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਯੂ-ਟਿਊਬ ਵੀਡੀਓ ਬਣਾਉਣਾ ਅਰੰਭ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਨੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮਿੰਗ ਵਿਚ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀਆਂ। 2013 ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਬਾੱਫਟਾ ਅਵਾਰਡ ਨਾਮਜ਼ਦ ਲੜੀ ਡੀ.ਐਨ.ਐਨ. ਵਿਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। 2015 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਓਲੀ ਵ੍ਹਾਈਟ ਅਤੇ ਜਿੰਮੀ ਹਿੱਲ ਦੇ ਨਾਲ ਡਿਜ਼ਨੀ ਐਕਸਡੀ ਯੂਕੇ ਦੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਮੈਗਾ ਓਸਮ ਸੁਪਰ ਹੈਕਸ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ।
2015 ਵਿਚ, ਰਿਜ਼ਵਾਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜਨਮ ਭੂਮੀ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 'ਹਾਓ ਗੇ ਇਜ਼ ਪਾਕਿਸਤਾਨ?' ਨਾਮੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਇਸਲਾਮੀ ਕਾਨੂੰਨ ਅਧੀਨ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ. ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦਰਪੇਸ਼ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਜਾਹਿਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸਮਲਿੰਗਤਾ ਨੂੰ ਗੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਸਮਝਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਏਬੀਸੀ 2, ਕਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਸੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਈਮ ਵੀਡੀਓ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਵੱਖ ਵੱਖ ਮਾਰਕੀਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਸਟੈਂਡ-ਅਪ ਕਾਮੇਡੀ ਵਿਚ ਰਿਜ਼ਵਾਨ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2010 ਵਿਚ ਹੋਈ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਲੈਸਟਰ ਸਕੁਏਅਰ ਦੇ ਇਕ ਬੇਸਮੈਂਟ ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦਿਖਾਈ। ਉਸਨੇ ਐਡੀਨਬਰਗ ਫੈਸਟੀਵਲ ਫਰਿੰਜ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ, ਉਸਦੇ 2018 ਅਤੇ 2019 ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਆਲੋਚਕਾਂ ਤੋਂ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ। 2018 ਵਿੱਚ ਰਿਜ਼ਵਾਨ ਨੇ ਚੈਰਿਟੀ ਬੈਨੀਫਟ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਪਲੇਹਾਊਸ ਥੀਏਟਰ ਵਿਖੇ ਐਨਜੀਓ ਸਹਾਇਤਾ ਰਫਿਊਜੀਆਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ, ਜਿਸਨੂੰ ਚੂਜ਼ ਲਾਫਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
2019 ਵਿੱਚ ਇਹ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਰਿਜ਼ਵਾਨ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਕਾਮੇਡੀ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਟੂ ਵੀਕਜ਼ ਟੂ ਲਿਵ', ਸਕਾਈ ਵਨ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕਰੇਗਾ, ਜੋ ਕਿ 2020 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਾਰਤ ਕੀਤੀ ਜਾਏਗੀ।
ਸਤੰਬਰ 2020 ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ ਸਹਿ-ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਵਜੋਂ ਜੋਨਾਥਾਨ ਰੋਜ ਦੀ ਕਾਮੇਡੀ ਕਲੱਬ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 15 ਅਕਤੂਬਰ 2020 ਨੂੰ ਰਿਜ਼ਵਾਨ ਟਾਸਕਮਾਸਟਰ ਦੀ 10ਵੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਰਿਜ਼ਵਾਨ ਗੇਅ ਹੈ, 24 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਰਵਾਇਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਮਾਪਿਆਂ ਕੋਲ ਆਇਆ ਸੀ। 2014 ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਾਂ, ਸ਼ਹਿਨਾਜ਼ ਦੇ ਨਾਲ, ਇੱਕ ਯੂ-ਟਿਊਬ ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਜਾਹਿਰ ਹੋਇਆ, ਜਿਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦਾ ਧਿਆਨ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿਚਿਆ ਅਤੇ ਆਖਰਕਾਰ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੀ ਲੜੀ ‘ਯੇ ਹੈ ਮੁਹੱਬਤੇਂ’ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਨਜ਼ਰ ਆਈ।
ਮਵਾਨ ਦੇ ਭਰਾ, ਨਾਭਾਨ ਨੇ ਵੀ ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਡਰਾਮਾ ਸੀਰੀਜ਼ ਇਨਫਾਰਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਅਭਿਨੈ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੇਅ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਮੁਸਲਿਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1992 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਯੂਟਿਊਬਰ
ਹੁਮੇਰਾ ਮਸਰੂਰ
ਹੁਮੇਰਾ ਮਸਰੂਰ (ਜਨਮ 5 ਅਗਸਤ 1967) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। 2005-06 ਦੇ ਮਹਿਲਾ ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਖਿਲਾਫ਼ ਹਾਰ ਦੌਰਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਵਾਰ ਡਬਲਿਊ.ਓ.ਡੀ.ਆਈ. ਵਿਚ (38 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ) ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚ ਵਿਚ ਇਹ ਉਸਦੀ ਇੱਕਲੌਤੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1967
ਮੇਹਰ ਮਿਨਵਾਲਾ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1977
ਫ਼ਰੀਹਾ ਮਹਿਮੂਦ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1994
ਸ਼ੁਮਾਇਲਾ ਮੁਸ਼ਤਾਕ
ਸ਼ੁਮਾਇਲਾ ਮੁਸ਼ਤਾਕ (ਜਨਮ 23 ਮਾਰਚ 1986) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਲਈ ਖੇਡ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਮਾਰਚ 2005 ਵਿੱਚ ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਚੋਣ ਸਮਿਤੀ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸਿਖਲਾਈ ਕੈਂਪ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ 33 ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ 20 ਦਸੰਬਰ 2005 ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਖਿਲਾਫ਼ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ (ਡਬਲਿਊ.ਓ.ਡੀ.ਆਈ.) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਅਪ੍ਰੈਲ 2008 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ 2008 ਮਹਿਲਾ ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1986
ਮਹੇਵਿਸ਼ ਖਾਨ
ਮਹੇਵਿਸ਼ ਸ਼ਾਹਿਦ ਖ਼ਾਨ ( ਉਰਦੂ : مہوش شاہد خان ) (ਜਨਮ 12 ਅਗਸਤ 1981) ਕਰਾਚੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਹੁਣ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਖੇਡ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਵੀ ਖੇਡ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਮਈ 2019 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ 2019 ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਕੁਆਲੀਫਾਇਰ ਅਮੇਰਿਕਾ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਲਈ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਟੀਮ ਦੀ ਕਪਤਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 17 ਮਈ 2019 ਨੂੰ ਅਮੇਰਿਕਸ ਕੁਆਲੀਫਾਇਰ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕੈਨੇਡਾ ਲਈ ਡਬਲਿਊ.ਆਈ.20ਆਈ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1981 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟਰ
ਸੇਮੁਅਲ ਟੇਲਰ ਕੋਲਰਿਜ
ਸੇਮੁਅਲ ਟੇਲਰ ਕੋਲਰਿਜ
ਸੇਮੁਅਲ ਟੇਲਰ ਕੋਲਰਿਜ ਦਾ ਜਨਮ 1772 ਈਸਵੀਂ ਵਿਚ ਓਟਰੀ ਸੇਂਟ ਮੇਰੀ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਰੋਮਾਂਸਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਵਿਚ ਕੋਲਰਿਜ ਦੀ ਥਾਂ ਕਾਫੀ ਉੱਚੀ ਹੈ। ਵਿਦਵਾਨ ਸਾਈਮਨਜ ਦੀ ਨਜਰ ਵਿਚ ਕੋਲਰਿਜ ਦੀ ਸੁਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਚਨਾ Biographia Literaria ਅੰਗਰੇਜੀ ਆਲੋਚਨਾ ਦੀ ਬਿਹਤਰੀਨ ਕਿਰਤ ਹੈ। ਕੋਲਰਿਜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ 1798 ਈਸਵੀਂ ਵਿਚ ਲਿਰਿਕਲ ਬੈਲੇਡਸ ਨਾਮ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। 1817 ਵਿਚ ਕੋਲਰਿਜ ਦਾ ਬਾਇਓਗਰਾਫੀਆ ਲਿਟਰੇਰੀਆ ਛਪਿਆ ਜਿਸ ਵਿਚ ਉਸ ਦੇ ਕਾਫੀ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਲੇਖਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ। ਲਿਰਿਕਲ ਬੈਲੇਡਸ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੰਸਕਰਣ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿਚ ਕੋਲਰਿਜ  ਨੇ ਕਾਵਿ ਆਲੋਚਨਾ ਬਾਰੇ ਜੋ ਸਮੱਗਰੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਉਸੇ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਮਗਰੋਂ ਬਾਇਓਗਰਾਫੀਆ ਲਿਟਰੇਰੀਆ ਵਿਚ ਥੋੜ੍ਹਾ ਬਹੁਤਾ ਬਦਲ ਕੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਗ੍ਰੰਥ ਸੱਚਮੁੱਚ ਅੰਗਰੇਜੀ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿਚ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਤੇ ਕਾਵਿ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰੀ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਕਾਵਿ ਅਭਿਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਕਲਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਅਸੀਂ ਪ੍ਰਗਟਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਤੇਜਨਾ ਅਭਿਵਿਅਕਤੀ ਕੀਤੀ ਤੇ ਜਗਾਈ ਜਾ ਸਕੇ ਪਰ ਉਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਤਾਂ ਤਤਕਾਲੀ ਆਨੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹਰ ਅੰਸ ਤੋਂ ਏਨਾ ਸੁਆਦ ਮਿਲੇ ਕਿ ਉਹ ਸਮੁੱਚ ਤੋਂ ਮਿਲੇ ਸੁਆਦ ਦੀ ਵਡੇਰੀ ਪੂੰਜੀ ਨਾਲ ਢੁੱਕਦਾ ਹੋਵੇ।           ਇਹ ਆਨੰਦ ਸੌਂਦਰਯ ਵਿਚੋ ਆਪ ਹੀ ਫੁੱਟਦਾ ਹੈ। ਇਹੋ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਆਨੰਦ ਹਰ ਸ਼ਖਸ ਨਹੀ ਲੈ ਸਕਦਾ। ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਆਨੰਦ ਤਾਂ ਓਹੀ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਕੋਮਲ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਵੁਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦਾ ਪਾਰਖੂ ਹੈ। ਕੋਲਰਿਜ ਕਵਿਤਾ ਵਿਚ ਅਨੇਕਤਾ ਵਿਚ ਏਕਤਾ ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ ਲਿਆ ਕੇ ਸੌਂਦਰਯ ਦਾ ਵਿਵੇਚਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਵੱਖ ਵੱਖ ਮਨੁੱਖੀ ਭਾਵਾਂ ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਨਾਲ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਅੰਗਾਂ ਦੇ ਆਪਸੀ ਸੁਮੇਲ ਨਾਲ ਕਾਵਿ ਵਿਚ ਸੌਂਦਰਯ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਕਾਵਿ ਸਿਰਜਣਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿਚ  ਕੋਲਰਿਜ ਕਲਪਨਾ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਅਹਿਮੀਅਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਕਲਪਨਾ ਇਕ ਅਜਿਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਸੱਚ ਦੇ ਕਿਸੇ ਆਧਾਰ ਦੇ ਨਾ ਹੋਣ ਤੇ ਵੀ ਨਵੇਂ ਪ੍ਤਿਰੂਪ ਘੜੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪੂਰਵ ਅਨੁਭੂਤੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੰਵਾਰ ਕੇ ਅਪੂਰਵ ਦੀ ਅਨੁਭੂਤੀ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕਿਰਿਆ ਜਾਂ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਕਲਪਨਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਵਰਤਮਾਨ ਨੂੰ ਫਰੋਲਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਤੱਖ, ਭੂਤ ਨੂੰ ਫਰੋਲਣ ਵਾਲੀ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਤੇ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਫਰੋਲਣ ਵਾਲੀ ਕਲਪਨਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਤੇ ਜਾਨਵਰ ਵਿਚ ਵੀ ਇਹ ਇਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਫਰਕ ਹੈ ਕਿ ਮਨੁੱਖ ਕਲਪਨਾ ਦੇ ਬੁਰਸ਼ ਨਾਲ ਮਨ ਚਾਹਿਆ ਸੰਸਾਰ ਸਿਰਜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਕੋਲਰਿਜ ਅਨੁਸਾਰ ਕਲਪਨਾ ਦੋ ਕਿਸਮ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਥਮਿਕ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਦੁਜੈਲੀ ਕਲਪਨਾ। ਕਲਪਨਾ ਦੀਆਂ ਇਹਨਾ ਦੋ ਕਿਸਮਾਂ ਨੂੰ ਪੁਨਰ ਵਰਿਤਿਆਤਮਕ ਤੇ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਕਲਪਨਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਸਾਹਿਤ ਜਾਂ ਕਾਵਿ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਸਿਰਜਣਿਤਮਕ ਕਲਪਨਾ ਦਾ ਹੀ ਮੁੱਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸੇ ਕਲਪਨਾ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਕਵੀ ਜਾਂ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਪਹਿਲਾਂ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤੇ ਤੱਥਾਂ, ਘਟਨਾਵਾਂ ਆਦਿ ਨੂੰ ਕਲਾਤਮਕ  ਲਿਬਾਸ ਪਾ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਾਣੇ ਅਨੁਭਵਾਂ ਨੂੰ ਜਿਉਂ ਦਾ ਤਿਉਂ ਦੇਖਣਾ ਆਮ ਬੰਦੇ ਦਾ ਕੰਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਇਸ ਕੰਮ ਵਿਚ ਪ੍ਰਾਥਮਿਕ ਕਲਪਨਾ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਕਲਪਨਾ ਕਵੀ ਦੀ ਮਰਜੀ ਮੁਤਾਬਿਕ ਚਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਮਾਨਸਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ।ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਕਲਪਨਾ ਦਾ ਮੂਲ ਆਧਾਰ ਪ੍ਰਾਥਮਿਕ ਕਲਪਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਕੋਲਰਿਜ ਕਲਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦਾ ਹੂਬਹੂ ਅਨੁਕਰਨ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ। ਉਸ ਦੇ ਮਤ ਅਨੁਸਾਰ ਕਲਾਕਾਰ ਮੂਲ ਵਸਤ ਦਾ ਅਨੁਕਰਨ ਤਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜਿਉਂ ਦਾ ਤਿਉਂ ਨਹੀਂ।ਉਹ ਉਸ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਵੱਲੋ ਵੀ ਜੋੜਦਾ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੇ ਰੰਗ ਵਿਚ ਰੰਗਦਾ ਹੈ।ਆਪਣੀ ਕਲਪਨਾ ਦੀ ਸੋਨ ਸੁਨਹਿਰੀ ਛੋਹ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਸਜਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕਲਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕਵਿਤਾ, ਉਸ ਵਿਚ ਜਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਹੂਬਹੂ ਪੇਸ਼ ਨਹੀ ਕੀਤਾ ਹੁੰਦਾ, ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਵੀ ਨਹੀ ਕਿ ਉਸ ਵਿਚ ਜਿੰਦਗੀ ਦੀ ਸਚਾਈ ਬਿਲਕੁਲ ਵੀ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਕਲਾ ਜਾਂ ਕਾਵਿ ਕਿਸੇ ਇਕ ਸ਼ਖਸ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵਰਗ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਧਾਰਮਿਕ ਸੰਪ੍ਦਾ ਵਾਲੇ ਬੰਦਿਆਂ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਨਹੀਂ। ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ  ਕਲਾ ਜਾਂ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸ਼ਰਤ ਉਸ ਦੀ ਸਰਬਵਿਆਪਕਤਾ ਹੈ।
ਕੋਲਰਿਜ ਇਹ ਵੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਾਵਿ ਵਿਚ ਅਸਲੀ ਤੇ ਨਕਲੀ ਦੋਹਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਮਿਲ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋ ਵਾਸਤਵਿਕ ਵਸਤੂ ਕਾਵਿ ਵਿਚ ਆ ਜਾਏ, ਤਾਂ ਉਸ ਉੱਤੇ ਕਲਪਨਾ ਦਾ ਇੰਨਾ ਗੂੜ੍ਹਾ ਰੰਗ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ ਜਿਵੇ ਕਿ ਅਸਲ ਵਸਤੂ ਵੀ ਅਸਲੀ ਨਾ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਨਕਲੀ ਵਸਤੂ ਕਾਵਿ ਵਿਚ ਪੇਸ਼ ਹੋਵੈ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਸੰਕੇਤਕ ਤਰਕ ਨਾਲ ਇਉਂ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਏ ਕਿ ਉਹ ਨਕਲੀ ਦੀ ਥਾਂ ਅਸਲੀ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇ।
ਸੱਚੀ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਕੋਲਰਿਜ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੱਚੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿਚ ਭਾਵਾਂ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਹਰ ਰੋਜ ਹੋਰ ਜਿਆਦਾ ਨਿੱਖਰਦੀ ਜਿਹੜੀ ਪਾਠਕਾਂ ਦੇ ਮਨਅੰਤਰ ਦੀਆਂ ਡੂੰਘਾਣਾਂ ਨੂੰ ਸਹਿਜੇ ਹੀ ਛੋਹ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਵ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰ ਪ੍ਰਵਾਹਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਜਿਆਦਾ ਮਹੱਤਾ ਦਿੰਦਾ ਸੀ। ਭਾਵਾਂ ਦੀ ਇਹ ਨਿੱਤ ਨਵੀਂ ਸੁੰਦਰਤਾ ਹੀ ਮਿਹਨਤ ਦਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਇਹ ਵੀ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਕਵੀ ਕਵਿਤਾ ਸਿਰਜ ਕੇ ਸਿਰਫ ਆਪਣੀ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਖਾਹਿਸ਼ ਦੀ ਹੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ,  ਸਗੋ ਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਲਾਤਮਕ ਛੋਹ ਦੇ ਕੇ ਪਾਠਕਾਂ ਤਕ ਵੀ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕੋਲਰਿਜ ਨੇ ਕਾਵਿ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਛੰਦਾਬੰਦੀ ਉੱਤੇ ਵੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਪਾਈ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਮਤ ਅਨੁਸਾਰ ਛੰਦ ਆਮ ਭਾਵਾਂ ਤੇ ਜਜ਼ਬਿਆਂ ਨੂੰ ਵਧੀਆਂ ਸੰਚਾਰ ਯੋਗ ਬਣਾਉਣ ਵਿਚ ਮਦਦਗਾਰ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਵੀ ਦੇ ਮਨ ਦੀਆਂ ਭਾਵ ਤਰੰਗਾਂ ਦੀ ਰਵਾਨੀ ਉਤੇ ਅੰਕੁਸ਼ ਲਾ ਕੇ ਇਕ ਖਾਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਅੰਗ ਸੰਤੁਲਨ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਕੋਲਰਿਜ ਨੇ ਛੰਦਾਂ ਨੂੰ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਕਾਵਿ ਦਾ ਅੰਗ ਮੰਨਿਆ ਹੈ। ਪਰ ਵਰਡਜਵਰਥ ਇਸ ਨੁਕਤੇ ਉਤੇ ਕੋਲਰਿਜ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤੀ ਨਹੀਂ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੀ ਰਾਇ ਵਿਚ ਗੱਦ ਤੇ ਛੰਦਬੱਧ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਨਾ ਕੋਈ ਫਰਕ ਹੈ, ਨਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਉਂ ਕੋਲਰਿਜ ਨੇ ਆਪਣੇ  ਗੂੜੇ ਯਾਰ ਵਰਡਜਵਰਥ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਛੰਦ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਕੀਤਾ। ਕੋਲਰਿਜ ਅਨੁਸਾਰ ਗੱਦ ਤੇ ਪਦ ਵਿਚਲੀ ਇਕੋ ਇਕ ਭੇਦਕ ਲਕੀਰ ਵੀ ਛੰਦ ਹੀ ਹੈ, ਵਰਨਾ ਗੱਦ ਤੇ ਪੱਦ ਵਿਚ ਫਰਕ ਹੀ ਕੀ ਹੈ। ਦੋਹਾਂ ਵਿਚ ਮਨੁੱਖੀ ਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦਾ ਜਰੀਆ ਦੋਹਾਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿਚ ਲਫਜ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਦ ਤੇ ਗੱਦ ਦਾ ਫਰਕ ਸਿਰਫ ਇਕੋ ਹੈ ਕਿ ਪਦ ਵਿਚ ਛੰਦ, ਤੁਕਾਂ ਜਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਦ ਕਿ ਗੱਦ ਵਿਚ ਅਜਿਹਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਕੋਰਲਿਜ ਅੰਗਰੇਜੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਆਲੋਚਕ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜੀ   ਆਲੋਚਨਾ ਨੂੰ ਕਾਵਿ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨੇਮਾਂ ਦੀ ਸਖਤੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਦਿਰੜ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਆਧਾਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਅੰਗਰੇਜੀ ਦੇ ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਕਾਵਿ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਪੱਖ ਜਾਂ ਕਲਾ ਪੱਖ ਨੂੰ ਹੀ ਮਹੱਤਤਾ ਦਿਤੀ।  ਡਰਾਇਡਨ ਤੇ ਜਾੱਨਸਨ ਆਦਿ ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਕਾਵਿ ਦੀ ਸ਼ਿਲਪ ਵਿਧੀ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਹੀ ਮੰਨੀ। ਕੋਰਲਿਜ ਨੇ ਕਾਵਿ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿਚ ਜਿਆਦਾ ਵਿਵਸਥਿਤ ਤੇ ਸੁਦਿਰੜ ਆਧਾਰ ਦਿਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਧਾਰਨਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਕਿ ਕਾਵਿ ਦੀ ਸਾਰੀ ਕਸ਼ਿਸ਼, ਸੌਦਰਯ ਤੇ ਅਸਰਦਾਇਕਤਾ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸਿਧਾਂਤ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਆਨੰਦ ਸਿਧਾਂਤ ਗਿਆਨ ਤੇ ਅਧਿਆਤਮ ਦਾ  ਮਿਲਗੋਭਾ ਹੈ। ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਕਾਵਿ ਦਾ ਆਨੰਦ ਖਾਲਸ ਸੁਹਜ ਸੁਆਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿਚ ਨੈਤਿਕ ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਉਪਦੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਇਹ ਆਨੰਦ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਪਾਸ਼ਵਿਕ ਆਨੰਦ ਨਾਲੋ ਭਿੰਨ ਤੇ ਉੱਚ ਕੋਟੀ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਤਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਵਿਗਿਆਨ ਤੇ ਇਤਹਾਸ ਤੋ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਸੁਆਦ  ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਵੱਖਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਾਵਿ ਤੇ ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਭੇਦਕ ਰੇਖਾ ਇਹੋ ਹੈ ਕਿ ਕਾਵਿ ਵਿਚੋ ਸ਼ੁੱਧ ਆਨੰਦ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਇੰਸ ਵਿਚੋ ਸੱਤ ਦੇ ਦੀਦਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕਾਵਿ ਆਨੰਦ ਤਤਕਾਲੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸੌਦਰਯ ਦੇ ਜਰੀਏ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਉਂ ਕੋਰਲਿਜ ਸੌਦਰਯ ਤੇ ਸੱਚ ਵਿਚ ਏਕਤਾ ਕਾਇਮ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਆਪਣੇ ਕਾਵਿ ਵਿਵੇਚਨ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਤੇ ਅਧਿਆਤਮ ਦੇ ਜੋੜ ਨਾਲ ਕਾਇਮ  ਹੋਏ ਸਾਂਝੇ ਧਰਾਤਲ ਉੱਤੇ ਟਿਕਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਰਲਿਜ ਨੇ ਕਲਪਨਾ ਕਾਵਿ ਭਾਸ਼ਾ ਤੇ ਛੰਦਾਬੰਦੀ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿਚ ਨਵੀਆਂ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਪੱਛਮੀ ਕਾਵਿ-ਸ਼ਾਸ਼ਤਰੀ ਚਿੰਤਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਕਾਫੀ ਮੁੱਲਵਾਨ ਹਨ।
ਨਾਹਿਦਾ ਖ਼ਾਨ
ਨਾਹਿਦਾ ਬੀਬੀ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਨਾਹਿਦਾ ਖ਼ਾਨ (3 ਨਵੰਬਰ 1986, ਕਵੇਟਾ ) ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਰੀਅਰ
ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 7 ਫਰਵਰੀ 2009 ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਬੋਗਰਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਹ ਉਸ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਦੌਰਾਨ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਨਾਹਿਦਾ 2010 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਦੌਰਾਨ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।
ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ 2018 ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਟੀ -20 ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਫਰਵਰੀ 2019 ਵਿੱਚ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਮਹਿਲਾ ਟੀਮ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਮਹਿਲਾ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ 1,000 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮਹਿਲਾ ਲਈ ਪੰਜਵੀਂ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਬਣ ਗਈ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1986
ਨਾਇਲਾ ਨਜ਼ੀਰ (ਕ੍ਰਿਕਟਰ)
ਨਾਇਲਾ ਨਜ਼ੀਰ (ਜਨਮ: 30 ਮਾਰਚ 1989) ਐਬਟਾਬਾਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਦੀ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਦੀ ਲੈੱਗ-ਬ੍ਰੇਕ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
ਨਜ਼ੀਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 17 ਫਰਵਰੀ 2009 ਨੂੰ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ੀਰ ਨੇ 9 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 6 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਅਤੇ 20 ਓਵਰਾਂ ਵਿੱਚ 4 ਓਵਰ ਆਟ ਕੀਤੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਕਨਿਤਾ ਜਲੀਲ
ਕਨਿਤਾ ਜਲੀਲ (ਜਨਮ 21 ਮਾਰਚ 1982) ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਜਲੀਲ ਦਾ ਜਨਮ ਖੈਬਰ ਪਖਤੂਨਖਵਾ ਦੇ ਐਬਟਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1982
ਆਇਸ਼ਾ ਨਸੀਮ
ਜੂਨ 2021 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਖਿਲਾਫ਼ ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 12 ਜੁਲਾਈ 2021 ਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਵਿਰੁੱਧ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਹੁਡਾ ਜ਼ਿਆਦ
ਹੁਡਾ ਜ਼ਿਆਦ (ਜਨਮ 6 ਮਈ 1983) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ 15 ਵਨਡੇ ਮੈਚ ਖੇਡ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਹੁਡਾ ਨੇ 2003 ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਕੁਆਲੀਫਾਇਰ ਦੇ ਉਦਘਾਟਨੀ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਵੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਸਬਾ ਨਜ਼ੀਰ
ਸਬਾ ਨਜ਼ੀਰ (ਜਨਮ 1 ਨਵੰਬਰ 1992) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਅਕਤੂਬਰ 2019 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿਰੁੱਧ ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 30 ਅਕਤੂਬਰ 2019 ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿਰੁੱਧ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਡਬਲਊ.ਟੀ. 20. ਆਈ.) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਕੰਵਲ ਨਾਜ਼
ਕੰਵਲ ਨਾਜ਼ (ਜਨਮ: 25 ਦਸੰਬਰ 1989) ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਦੀ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਹੌਲੀ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਦੀ ਆਰਥੋਡਾਕਸ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
=== ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚ ===
ਪਲੇਅਰ ਆਫ ਦ ਮੈਚ ਅਵਾਰਡ
2005 ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਮੈਚ ਵਿੱਚ, ਨਾਜ਼ ਨੇ 54 ਅੰਕ ਬਣਾਏ ਅਤੇ 7 ਮਾਰਚ 2005 ਨੂੰ ਪਲੇਅਰ ਆਫ ਦ ਮੈਚ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਨਤਾਲੀਆ ਪਰਵੇਜ਼
ਨਤਾਲੀਆ ਪਰਵੇਜ਼ (ਜਨਮ 25 ਦਸੰਬਰ 1995) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ (ਡਬਲਯੂ.ਟੀ 20 ਆਈ) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 9 ਨਵੰਬਰ 2017 ਨੂੰ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਮਹਿਲਾ ਟੀਮ ਖਿਲਾਫ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ 20 ਮਾਰਚ 2018 ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਵਿਰੁੱਧ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮਹਿਲਾ ਲਈ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਸਬਾ ਨਜ਼ੀਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1992
ਕੰਵਲ ਨਾਜ਼
ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ
ਨਾਜ਼ ਨੇ 6 ਅਕਤੂਬਰ 2010 ਨੂੰ ਆਇਰਲੈਂਡ ਖਿਲਾਫ਼ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਨਤਾਲੀਆ ਪਰਵੇਜ਼
ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ 2018 ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਟੀ -20 ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਕੰਵਲ ਨਾਜ਼
ਟੀ -20 ਆਈ
ਨਾਜ਼ ਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਵਿਚ ਏਸ਼ਿਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਖੇਡਿਆ ਨਹੀਂ ਗਿਆ।
ਨਤਾਲੀਆ ਪਰਵੇਜ਼
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1995
ਕੰਵਲ ਨਾਜ਼
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989
ਤਸਕੀਨ ਕਦੀਰ
ਤਸਕੀਨ ਕਦੀਰ (ਜਨਮ 18 ਅਪ੍ਰੈਲ 1979 ਲਾਹੌਰ, ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ 2005 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇੱਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਵਜੋਂ ਉਸਨੇ 19 ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚ ਖੇਡੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1979
ਅਰੂਜ਼ ਮੁਮਤਾਜ਼
ਅਰੂਜ਼ ਮੁਮਤਾਜ਼ ਖ਼ਾਨ (ਜਨਮ 1 ਅਕਤੂਬਰ 1985) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟਿੱਪਣੀਕਾਰ, ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਹੋਸਟ, ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ 1 ਅਕਤੂਬਰ 1985 ਨੂੰ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਫ਼ਾਤਿਮਾ ਜਿਨਾਹ ਡੈਂਟਲ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ੈਫੀਲਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਰੀਸਟੋਰੇਟਿਵ ਡੈਂਟਿਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਐਮ.ਐਮ.ਈ.ਐਸ.ਸੀ.ਆਈ. ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਲਈ ਇੱਕ ਆਲਰਾਊਂਡਰ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ ਇਲੈਵਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਟੈਸਟ ਮੈਚ, 38 ਵਨਡੇ ਅਤੇ ਨੌਂ ਟੀ -20 ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਸਨੇ 10 ਮਈ 2010 ਨੂੰ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਮਹਿਲਾ ਟੀਮ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ 2009 ਵਿੱਚ ਟੀਮ ਦੀ ਕਪਤਾਨ ਵਜੋਂ ਵੀ ਖੇਡ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
2010 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰੂਪਾਂ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈ ਲਿਆ।
ਮਾਰਚ 2019 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਸਾਰੇ ਮਹਿਲਾ ਚੋਣ ਪੈਨਲ ਦੀ ਮੁਖੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਪ੍ਰੈਲ 2019 ਵਿੱਚ ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਦੌਰੇ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀਮ ਦੇ ਨਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਅਕਤੂਬਰ 2020 ਵਿੱਚ ਉਹ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਕੁਮੈਂਟੇਟਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕੁਮੈਂਟੇਟਰ ਬਣ ਗਈ। ਇਹ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿੰਬਾਬਵੇ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਵਨਡੇ ਦੌਰਾਨ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਵਿਵਾਦ
ਇੱਕ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਬਾਤੂਲ ਫਾਤਿਮਾ ਨੇ ਅਰੂਜ਼ ਮੁਮਤਾਜ ਉੱਤੇ ਨਿੱਜੀ ਮੁੱਦਿਆਂ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਆਪਸੀ ਰੰਜਿਸ਼ ਕਾਰਨ ਸਾਬਕਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਸਨਾ ਮੀਰ ਨੂੰ 2020 ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੁਮਤਾਜ਼ ਨੇ ਬਾਤੂਲ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਏ ਗਏ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦਾ ਖੰਡਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੀਰ ਨੂੰ ਅਸੰਗਤ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1985 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟਰ