cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਪੰਜਾਬ , ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀਅਤ
• ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਰਦਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟਾਉਣ ਲਈ ਸਮਰੱਥ:-
ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੀ ਇਕ ਅਜਿਹੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ, ਜੋ ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਰਦਾਰ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਉੱਦਮੀ, ਹੌਂਸਲੇ ਵਾਲੇ, ਮਿਹਨਤੀ, ਉਦਾਰ- ਚਿਤ, ਬਹਾਦਰ ਆਦਿ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਰਦਾਰ ਦੀ ਮੂੰਹ ਬੋਲਦੀ ਤਸਵੀਰ ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਖਿੱਚੀ ਜਾ  ਹੈ।
• ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅੰਦਰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਸ਼ਬਦ:-
ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਕਾਫ਼ੀ ਸ਼ਬਦ ਆਸਟ੍ਰਿਕ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੀ ਕਿ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਪਹਿਲਾਂ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਅਪਭ੍ਰੰਸ਼ ਭਾਸ਼ਾ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਸ਼ਬਦ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਆਏ ਹਨ।
ਡਾ. ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਅਨੁਸਾਰ," ਪੰਜਾਬ, ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਕੋਈ ਵੱਖਰੇ ਵਰਤਾਰੇ  ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਰਤਾਰੇ ਦੇ ਬਦਲਵੇਂ ਰੂਪ ਹੀ ਹਨ।"
ਪੰਜਾਬੀਅਤ :-
ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੈ,ਜਿਸ ਤੋਂ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਵਿਲੱਖਣਤਾ ਦਾ ਝਲਕਾਰਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀਅਤ, ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਭੂਗੋਲਿਕ ਖਿੱਤੇ, ਉਸ ਖੇਤਰ ਦੀ ਸਥਾਨਕ ਭਾਸ਼ਾ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਹਿਤਲ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗੁਣਾਂ, ਜੀਵਨ ਜਾਂਚ ਆਦਿ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਪੰਜਾਬੀ ਪਛਾਣ ਦਾ ਦੂਜਾ ਨਾਂ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਬਾਕੀ ਕੌਮਾਂ ਤੋਂ ਅਲੱਗ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਨੂੰ ਕੌਮੀਅਤ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਹੈ। ਕੌਮੀਅਤ ਰਾਜਸੀ ਚੇਤਨਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਹੈ ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਕਿਸੇ ਜਨ-ਸਮੂਹ ਦੀ ਜੀਵਨ - ਜਾਚ ਤੇ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਨਾਲ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਣ ਲਾ ਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਕੌਮੀਅਤ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਦੇ ਸਮਾਨਾਰਥਕ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦਾ ਆਪਣੀ ਸ਼ਨਾਖਤ ਬਾਰੇ ਸੁਚੇਤ ਹੋਣਾ ਇਕ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਬਾਰੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਮਸਲੇ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਜ਼ੁਬਾਨ ਸੰਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਅਲੱਗ ਹਨ। ਦੋਹਾਂ ਪੰਜਾਬਾਂ ਦੀ 'ਪੰਜਾਬੀ' ਇੱਕ ਦੂਜੀ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਭਿੰਨ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਭਾਰੀ ਗਿਣਤੀ ਦਾ ਆਪਣੀ ਮਾਂ - ਬੋਲੀ ਤੋਂ ਬੇ-ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਦੇਣ ਹੈ। ਬੱਚਾ ਜਿਸ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਜੰਮਦਾ, ਪਲਦਾ ਤੇ ਵਿਚਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੀ ਅਭਿੱਜ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦਾ। ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਬਣਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਬੱਚੇ ਲਈ ਪੰਜਾਬੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਉਸਾਰਨ ਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਰਸੇ ਬਾਰੇ ਅਜਿਹਾ ਸਾਹਿਤ ਦੇਣ ਜਿਸ ਤੇ. ਉਸ ਨੂੰ ਫਖ਼ਰ ਹੋਵੇ। ਅੱਜ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਕਾਫ਼ੀ ਗਿਣਤੀ ਬਾਹਰਲੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿਚ ਹੈ। ਨਸਲਵਾਦੀ ਮਾਹੌਲ, ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਰੁਝੇਵੇਂ, ਨਵੀਂ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੀ ਟੱਕਰ, ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜ਼, ਸਮਾਜਿਕ ਬਣਤਰ, ਤੌਰ ਤਰੀਕੇ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਕਾਫ਼ੀ ਦੂਰ ਚਲੀ ਗਈ। ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਪੀੜ੍ਹੀ - ਪਾੜਾ ਆਪਣੀ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਪਹਿਚਾਣ ਗੁਆ ਬੈਠਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਇਸੇ ਸਵੈ-ਪਛਾਣ ਦੇ ਅਮਲ ਵਿਚ ਇਕ ਅਹਿਮ ਪੱਖ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿਸ਼ਾਲ ਮੈਦਾਨੀ ਇਲਾਕਾ ਹੈ। ਜ਼ਰਖੇਜ ਜ਼ਮੀਨ, ਉੱਤਮ ਪੌਣ-ਪਾਣੀ। ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਕਿਰਤ ਕਰਨ ਤੇ ਕਿਰਤ ਤੇ ਆਪਣਾ ਹੱਕ ਜਤਾਉਣਾ 'ਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਜੀਵਨ ਮਾਣਨ ਦਾ ਨਾਂ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਬਾਕੀ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਵਿਹਾਰ ਲਚੀਲਾਪਨ ਤੇ ਰੂਹਾਨੀ ਪਾਕੀਜ਼ਗੀ ਵਾਲਾ ਪੱਖ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਇਕ ਨਾਬਰ ਮਨੁੱਖ ਹਨ। ਨਾਬਰ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਨੇ ਜੇ ਨਾਇਕਤਵ ਬਖਸ਼ਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਮੂਹਿਕ ਨਾਬਰ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਦਾ ਇਹ ਸੂਚਕ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੂੰ ਲਕੀਰ ਦੇ ਫ਼ਕੀਰ ਹੋਣਾ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ। ਸਿੱਖ ਲਹਿਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਸੇ ਕਦੀਮੀ ਪ੍ਰਬਲ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਨੂੰ ਉਦਾਤੀਕ੍ਰਿਤ ਜ਼ੁਬਾਨ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਸੁਭਾਅ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਜਿਹੇ ਗੁਣ ਹਨ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਕੀਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ :-
ਅੱਜ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵਿਅਕਤੀ, ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਾ ਜਾਂ ਪੱਥਰ ਦੇ ਬੁੱਤ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਇਸ਼ਟ ਮੰਨ ਕੇ ਪੂਜਦੇ ਹਨ ਪਰ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਇਹ ਖੂਬੀ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਇਸ਼ਟ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਅੰਦਰ ਗੁਰਮੁੱਖ ਵਾਲੀ ਬਿਰਤੀ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸੂਫ਼ੀ ਦਰਵੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਨਗ਼ਮਾ ਇਹੋ ਹੈ ਕਿ :"ਇਕੋ ਅਲਫ਼ ਤੇਰੇ ਦਰਕਾਰ।"
ਦਿਲਹੁ ਮੁਹਬਤਿ ਜਿਨ੍ਹਾ ਸੇਈ ਸਚਿਆ। ਜਿਨ ਮਨਿ ਹੋਰ ਮੁਖਿ ਹੋਰੁ ਸੇ ਕਾਢੇ ਕਚਿਆ।
ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਉਹ ਇਕੋ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ। ਸਭ ਕੰਮ ਦੀ ਡੋਰ ਉਸ ਸਰਬਸ਼ਕਤੀਮਾਨ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਧਰਤੀ ਉਪਰ ਚਾਹੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਖ- ਵੱਖ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ :
"ਕੋਈ ਬੋਲੈ ਰਾਮ ਰਾਮ ਕੋਈ ਖ਼ੁਦਾਇ, ਕੋਈ ਸੇਵਹਿ ਗੁਸਈਆ ਕੋਈ ਅਲਾਹੁ। ਕਰਣ ਕਰਣ ਕਰੀਮ,ਕ੍ਰਿਪਾ ਧਾਇ ਰਹੀਮ।"
ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਬੇਅੰਤ ਹੈ, ਸਰਹੱਦੀ ਪ੍ਰਾਂਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਬਾਹਰੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਭ ਹਮਲਾਵਰ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਹੀ ਮੱਥੇ ਲੱਗਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਆਪਣੀ ਰੁਚੀ ਕਾਰਨ ਵੱਖ- ਵੱਖ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਏ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕਬੂਲਿਆ ਪਰ ਆਪਣੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਦਿੱਤਾ। ਸੋ ਈਰਾਨੀ, ਯੂਨਾਨੀ, ਅਰਬ, ਤੁਰਕ, ਮੁਗ਼ਲ ਪਠਾਣਾ ਜੋ ਵੀ ਆਏ ਇਸ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ ਗਏ ਇਸ ਗੱਲ ਵਿਚ ਸੱਚਾਈ ਹੈ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਸਭ ਦੀਆਂ ਖੂਬੀਆਂ ਤੇ ਖਾਮੀਆਂ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋ ਕੇ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਗਈਆਂ।
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਦਿਲਾਂ ਦੀਆਂ ਸੱਧਰਾਂ, ਉਮੰਗਾਂ, ਖਾਹਿਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ - ਸੁੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘੇ ਜਾਂ ਗੁਜ਼ਰ ਰਹੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਉਦਗਾਹਾਂ ਅਤੇ ਜ਼ਜ਼ਬਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਸਰਬ-ਸਾਂਝੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਬੋਲਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਬੋਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਦਾ ਉੱਚਤਮ ਨਮੂਨਾ, ਸਾਂਝੇ ਉਦਗਾਹਾਂ ਅਤੇ ਭਾਵਾਂ ਆਦਿ ਦਾ ਦਰਪਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸੋ ਅਸੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਅੱਜ ਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਪੀੜੀ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਊਣ ਦੇ ਨਵੇਂ ਤਰੀਕੇ ਅਪਣਾ ਰਹੀ ਹੈ ਤੇ ਨਾਲ - ਨਾਲ ਜਾਤ ਤੇ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਬੰਦਿਸ਼ਾਂ ਤੇ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਦੂਰ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਤੇ ਅਜਿਹੇ ਸੋੜੇ ਸਮਾਜਿਕ ਬੰਧਨਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਕੇ ਬਾਕੀ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿਚ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ, ਸਿੱਖ, ਇਸਲਾਮ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਚੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਪਹਿਚਾਣ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਅਸੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਦਾ ਲਚਕੀਲਾਪਣ ਤੇ ਫੈਲਾਉਣ ਇਸ ਨੂੰ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅਜੋਕਾ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਪਰੰਪਰਾ ਤੇ ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਵਿੱਚੋ ਆਪਣਾ ਨਿਵੇਕਲਾ ਸਰੂਪ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਸੰਜੀਵ ਤੇ ਉਸਾਰੂ ਬਣ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
1) ਡਾ. ਧਨਵੰਤ ਕੌਰ, ਪੰਜਾਬੀਅਤ: ਸੰਕਲਪ ਤੇ ਸਰੂਪ
ਰਾਧਕਮਲ ਮੁਕੇਰਜੀ
ਰਾਧਕਮਲ ਮੁਕੇਰਜੀ (1889–1968), ਆਧੁਨਿਕ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਚਿੰਤਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਲਖਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਉਪ-ਕੁਲਪਤੀ ਸਨ। ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿਚ ਇਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਅਤੇ ਉਸਾਰੂ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਅਤਿ ਮੂਲ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਸਭਿਅਤਾ ਦਾ ਸਮਝਦਾਰ ਦੁਭਾਸ਼ੀਆ ਅਤੇ 1962 ਵਿਚ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਦੇ ਤੀਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਤਮ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ
ਮੁਖਰਜੀ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਬਹਿਰਾਮਪੁਰ ਵਿਚ ਇਕ ਬੈਰਿਸਟਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਲਗਭਗ 185 ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਹੈ  ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਕਿ. ਉਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ ਜਿਸਦਾ ਵਿਦਵਤਾਪੂਰਣ ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਇਤਿਹਾਸ, ਸਾਹਿਤ, ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦੇ ਪਾਠਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਤ ਸੀ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨਗਰ ਕਾਲਜ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸ ਨੇ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਧੀਨ ਪੈਂਦੇ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਅਕਾਦਮਿਕ ਵਜ਼ੀਫ਼ਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਅਤੇ ਹਿਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਆਨਰਜ਼ ਦੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ।
ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾ
ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਅਸ਼ਟਵਕਰਾ ਗੀਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਵਚਨ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ 1971 ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਏ।
ਕੰਮ
ਰਾਧਕਮਲ ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸਮਝ ਪ੍ਰਤੀ ਅੰਤਰ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨੀ ਪਹੁੰਚ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ। ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਪੱਖਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਚਲੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਮੁਕੇਰਜੀ 1900 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਮੋਢੀ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1968 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1889
ਭੋਜੋਮਾਜਰੀ
ਭੋਜੋਮਾਜਰੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਨਾਭਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਰੈਸੀਡੈਂਸੀ ਟਾਵਰਜ਼ ਚੇਨਈ
ਰੈਸੀਡੈਂਸੀ ਟਾਵਰ੍ਸ ਚੇਨਈ ਇੱਕ ਚਾਰ ਸਿਤਾਰਾ ਲਗਜ਼ਰੀ ਹੋਟਲ ਹੈ, ਜੋ ਟੀ.ਨਗਰ, ਚੇਨਈ, ਭਾਰਤ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਹੈ I ਇਹ 500 ਮਿਲਿਯਨ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਟਲ ਹੈ ਜੋ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਰੈਸੀਡੈਂਸੀ ਹੋਟਲ ਹੈ ਅਤੇ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਚੌਥੀ ਥਾਂ ਤੇ ਹੈ I
ਦਾ ਹੋਟਲ
26 ਗਰਾਊਂਡ ਮਾਪ ਦੀ ਜਮੀਨ ਤੇ ਬਣੇ ਇਸ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ 176 ਕਮਰਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ 16 ਫ਼ਰਸ਼, 11 ਥੀਮ ਅਧਾਰਿਤ ਸੂਟ, ਥੀਮ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ, ਕੰਣਵੈਂਸ਼ਨ ਹਾੱਲ ਅਤੇ ਕਾਰ ਪਾਰਕਿੰਗ (ਦੋ ਬੇਸਮੈਂਟ ਫ਼ਰਸ਼) 180 ਤੋਂ 200 ਕਾਰਾਂ ਦੇ ਲਗਭਗ ਦੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਦਾਨ ਕੀਤੀ ਹੈ I 30% ਜ਼ਮੀਨ ਇਮਾਰਤ ਲਈ ਲਿਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਬਾਕੀ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਕਾਰ ਪਾਰਕਿੰਗ ਅਤੇ ਬਾਗਬਾਨੀ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਨੀ ਸੀ I ਹੋਟਲ ਦੀ ਹੋਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ- ਪਰਸਪਰ ਰਸੋਈ ਸਹਿਤ 24 ਘੰਟੇ ਵਾਲਾ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਅਤੇ ਮੁੜ ਦੁਬਾਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਬਜਟ ਵਾਲੀ ਯੂਰੋਪਿਅਨ ਸਟ੍ਰੀਟ, ਪੁਰਾਣੀ-ਦੁਨੀਆ ਥੀਮ ਦਾ ਬਾਰ, ਬੀਯਰ ਬੈਰੇਲਸ ਨਾਲ, ਪੁਰਾਣੇ ਪਿ੍ੰਟ ਅਤੇ ਇੱਕ 1945 ਦੀ ਨੋਰਟਨ ਦੀ ਮੋਟਰਸਾਇਕਲ ਛੱਤ ਤੋਂ ਮੁੱਅਲਤ ਅਤੇ ਇੱਕ ਦੱਖਣੀ ਖਾਸੀਅਤ ਵਾਲਾ ਮੁੜ ਦੁਬਾਰਾ ਚੇਤਿਨਾਦ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਦਾ, ਅਸਲੀ ਲੱਕੜ ਦੇ ਪਿਲਰਾਂ ਦਾ ਬਣਾਇਆ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਅਤੇ ਇਸ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਪੇਂਟਿੰਗ I
ਜੂਨ 2003 ਵਿੱਚ, ਹੋਟਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੱਖਣੀ ਖਾਸੀਅਤ ਵਾਲੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ, ਸਦਰਨ ਅਰੋਮਾਸ ਤੇ ਆਪਣੀ ਬਨਾਨਾ ਲੀਫ਼ ਸੇਵਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ I
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਮਿਲਨਾਡੂ
ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣਾ
thumb|ਮੋਰੋਕੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਣਾ। ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣਾ ਜਾਂ ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਣਾ (ਇੰਗ: Cooking) ਜਾਂ ਕੁੱਕਰੀ ਇੱਕ ਕਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਅੱਗ ਜਾਂ ਗਰਮੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਖਾਣੇ ਲਈ ਭੋਜਨ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕਲਾ, ਤਕਨਾਲੋਜੀ, ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਕਰਾਫਟ ਹੈ। ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਦੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਅਤੇ ਸੰਖੇਪ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਓਵਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਕਾਉਣਾ, ਵਿਲੱਖਣ ਵਾਤਾਵਰਣ, ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਰੁਝਾਨਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਸਟੋਵ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਅੱਗ ਉੱਤੇ ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਤੋਂ, ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਖਾਣਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਕੁੱਕ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇ ਹੁਨਰ ਅਤੇ ਕਿਸਮ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਉਹਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਰੈਸਤਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਖੁਰਾਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਰਸੋਈਏ ਅਤੇ ਸ਼ੈੱਫਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਰਸੋਈਕਲ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਗਰਮੀ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੇਵੇਚ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਪ੍ਰੰਪਰਾਗਤ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕੀ ਡਿਸ਼, ਜਿੱਥੇ ਮੱਛੀ ਨਿੰਬੂ ਜਾਂ ਚੂਰਾ ਦੇ ਵਿੱਚ ਐਸਿਡ ਨਾਲ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗਰਮੀ ਜਾਂ ਅੱਗ ਨਾਲ ਖਾਣਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਮਨੁੱਖਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹੈ। ਇਹ ਲਗਪਗ 2 ਮਿਲੀਅਨ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸਦਾ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਸਬੂਤ 10 ਲੱਖ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ।
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਵਪਾਰ, ਅਤੇ ਆਵਾਜਾਈ ਦੇ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ ਕੂਕਸ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਨਵੀਆਂ ਖੋਜਾਂ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਉਬਾਲਣ ਲਈ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਦੀ ਖੋਜ, ਵਿਕਸਤ ਰਸੋਈ ਤਕਨੀਕਾਂ ਕੁਝ ਆਧੁਨਿਕ ਕੁੱਕ ਰਸੋਈਏ ਦੀਆਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਤਕਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਖੁਰਾਕ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਡਾਂਸ ਦਾ ਸੁਆਦ ਵਧਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ।
ਸਮੱਗਰੀ
ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਮੱਗਰੀ ਜੀਵਤ ਜੀਵਾਂ ਤੋਂ ਬਣੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਫਲ, ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਨਟ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਅਤੇ ਮਸਾਲੇ ਪੌਦਿਆਂ ਤੋਂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮਾਸ, ਆਂਡੇ ਅਤੇ ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਮਸ਼ਰੂਮਜ਼ ਅਤੇ ਪਕਾਉਣਾ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਖਮੀਰ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਫੰਜੀਆਂ ਹਨ ਕੁੱਕ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਖਣਿਜ ਵੀ ਵਰਤਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲੂਣ। ਕੁੱਕ ਵੀ ਵਾਈਨ ਜਾਂ ਸਪਿਰਟ ਵਰਤ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਾਪਰ ਰਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਟੀਨ, ਕਾਰਬੋਹਾਈਡਰੇਟ ਅਤੇ ਫੈਟ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਖਣਿਜ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਅਣੂ ਦੇ ਰਸਾਇਣਕ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਢੰਗ
ਪਕਾਉਣ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਤਰੀਕੇ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਤੋਂ ਜਾਣੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਕਾਉਣਾ, ਭੁੱਖੇ, ਤਲ਼ਣ, ਗਿਲਿੰਗ, ਬਾਰਬੈਕਿੰਗ, ਸਮੋਕਿੰਗ, ਉਬਾਲਣ, ਭੁੰਨੇ ਅਤੇ ਬਰੇਿੰਗ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇੱਕ ਤਾਜ਼ਾ ਹਾਲੀਆ ਖੋਜ ਮਾਇਕ੍ਰੋਵਿੰਗ ਹੈ। ਕਈ ਢੰਗ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਨਮੀ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਪੱਧਰ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਕਾਉਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਚੁਣਿਆ ਵਿਧੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅੰਤ ਨਤੀਜਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਕੁਝ ਭੋਜਨ ਦੂਜੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਕੁਝ ਢੰਗਾਂ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਉਚਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਮੁੱਖ ਗਰਮ ਖਾਣ ਦੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: right|thumb|ਇੱਕ ਕੌਕਲੇਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਕਾਇਆ ਸਟੀਸ ਪਿਆਜ਼ ਅਤੇ ਹਰਾ ਮਿਰਚ.
ਭੁੰਨੇਂਣਾ
ਭੁੰਨਣਾ -ਬਾਰਬੇਕੁਆਇੰਗ - ਗਰਿਲਿੰਗ / ਬਰੋਇੰਗ - ਰੋਟਰੀਸੇਰੀ - ਸਦਰ
ਬੇਕਿੰਗ
ਪਕਾਉਣਾ - ਬੇਕਿੰਗ ਬਲਾਇੰਡ - ਫਲੈਬਸਿੰਗ
ਉਬਾਲਣ
ਉਬਾਲਣਾ - ਬਲਨਿੰਗ - ਬਰੇਜ਼ਿੰਗ - ਕੋਡੇਡਲਿੰਗ - ਡਬਲ ਸਟੌਮਿੰਗ - ਨਿਵੇਸ਼ - ਪੇਇਚਿੰਗ - ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ - ਸਿਮਰੀ ਕਰਨਾ - ਡ੍ਰਾਇਡਿੰਗ - ਸਟੀਮਿੰਗ - ਸਟਿੱਪਿੰਗ - ਸਟੀਵਿੰਗ - ਵੈੱਕਯੈਮ ਫਲਾਸਕ ਰਸੋਈ
ਫਰਾਈਂੰਗ
ਫਰਾਈਂੰ - ਡੂੰਘੀ ਤਲ਼ਣ - ਗਰਮ ਲੂਣ ਤਲ਼ਣ - ਗਰਮ ਰੇਤ ਤਲ਼ਣ - ਪੈਨ ਫਲਾਈਿੰਗ - ਦਬਾਅ ਫਰਾਈ - ਸਾਊਟਿੰਗ - ਤਲ਼ਣ
ਸਟੀਮਿੰਗ
ਲਗਾਤਾਰ ਉਬਾਲ ਕੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸਨੂੰ ਭਾਫ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਭਾਫ ਨੇੜੇ ਦੇ ਖਾਣੇ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭੋਜਨ ਪਕਾਉਂਦਾ ਹੈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਦਾ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰੂਪ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਜਾਂ ਪਕਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਮੀਟ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਐਨ ਪੈਪਲੇਟ - ਖਾਣੇ ਨੂੰ ਪਾਊਟ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬੇਕਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਨਮੀ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਭਾਫ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਧੂਆਂ
ਧੂਏਂ ਨੂੰ ਸਵਾਦ ਬਣਾਉਣ, ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਣ ਜਾਂ ਖਾਣੇ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਸਾੜਣ ਜਾਂ ਸੁੱਘੀ ਸਾਮੱਗਰੀ ਤੋਂ ਧੂੰਏ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੱਕੜ'।
ਘਰ-ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣਾ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਪਕਾਉਣਾ
"ਘਰ ਪਕਾਉਣ" ਦਾ ਅਰਥ "ਆਰਾਮ ਦਾ ਖਾਣਾ" ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਵਪਾਰਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਖਾਣੇ ਵਿਗਿਆਪਨ ਜਾਂ ਪੈਕਜਿੰਗ ਦੁਆਰਾ "ਘਰ ਦੇ ਪਕਾਏ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਅਸਲ ਅਸਲ ਤੋਂ ਹੀ ਹੋਣ।
ਵਪਾਰਕ ਪਕਾਉਣ ਦੀਆਂ ਵਿਧੀਆਂ ਇੱਕ ਬਿੰਦੂ ਤੱਕ ਵਿਕਸਤ ਹੋਈਆਂ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਮੱਗਰੀ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕਾਂ ਵਪਾਰਕ ਪਿਕਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਫਲਤਾ ਲਈ ਅਤੇ ਸਰਪ੍ਰਸਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਫੈਸ਼ਨ (2008 ਫਿਲਮ)
ਫੈਸ਼ਨ ਇੱਕ 2008 ਭਾਰਤੀ ਡਰਾਮਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੈ ਅਤੇ ਮਧੁਰ ਭੰਡਾਰਕਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸਿਤ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ ਨੂੰ ਅਜੈ ਮੋਗਾ, ਭੰਡਾਰਕਰ ਅਤੇ ਅਨੁਰਾਧਾ ਤਿਵਾੜੀ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਮੁਂਬਈ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਫੋਟੋਗਰਾਫੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸਦਾ ਸੰਗੀਤ ਸਲੀਮ-ਸੁਲੇਮਾਨ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਗੀਤ 'ਇਰਫਾਨ ਸਿਦੀਕੀ ਅਤੇ ਸੰਦੀਪ ਨਾਥ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੇ ਗਏ ਸਨ।
ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਚੋਪੜਾ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਮੇਘਨਾ ਮਾਥੁਰ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਫੈਸ਼ਨ ਮਾਡਲ ਹੈ; ਇਹ ਛੋਟੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਲੜਕੀ ਤੋਂ ਸੁਪਰ ਮਾਡਲ, ਭਾਰਤੀ ਫੈਸ਼ਨ ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਮਾਡਲਾਂ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਤੋਂ ਉਸਦੇ ਬਦਲਾਉ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਬਿਆਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਫੈਸ਼ਨ ਭਾਰਤੀ ਫੈਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਨਾਰੀਵਾਦ ਅਤੇ ਮਾਦਾ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਵੀ ਖੋਜ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਕੰਗਨਾ ਰਾਣਾਵਤ, ਮੁਗੱਧਾ ਗੌਡਸੇ, ਅਰਜਨ ਬਾਜਵਾ ਅਤੇ ਅਰਬਾਜ ਖ਼ਾਨ ਵੀ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਹਨ। ਕਾਸਟ ਵਿੱਚ ਕਈ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਫੈਸ਼ਨ ਮਾਡਲ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਆਪ ਖੇਡਦੇ ਹਨ।
ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ
ਫੈਸ਼ਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼, ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ, ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਤੱਕ ਲੈ ਕੇ ਕਈ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 56 ਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਤੇ, ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ ਦੋ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ: ਬਿਹਤਰੀਨ ਅਦਾਕਾਰਾ (ਚੋਪੜਾ) ਅਤੇ ਬਿਹਤਰੀਨ ਸਹਾਇਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ (ਰਾਨੌਤ)।   ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ 54 ਵੀਂ ਫ਼ਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਹਤਰੀਨ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ (ਭੰਡਾਰਕਰ) ਅਤੇ ਬੈਸਟ ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਅਤੇ ਬਿਹਤਰੀਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ (ਚੋਪੜਾ) ਅਤੇ ਬਿਹਤਰੀਨ ਸਹਾਇਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ (ਰਾਨਾੋਟ) ਲਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ।  ਇਸ ਨੂੰ ਚੌਥੇ ਅਪਸਾਰਾ ਫ਼ਿਲਮ ਐਂਡ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਪ੍ਰੋਡਿਊਸਸ ਗਿਲਡ ਅਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਛੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ: ਤਿੰਨ ਜੇਤੂਆਂ: ਬੈਸਟ ਐਕਟਰ (ਚੋਪੜਾ), ਬੈਸਟ ਸਪੋਰਟਿੰਗ ਐਕਟਰਸ (ਰਾਣਾਟ) ਅਤੇ ਬੈਸਟ ਸਟਾਈਲ ਡੈਬੂਟ (ਗੌਡਸੇ)।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2008 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਰੋਵਨ ਐਟਕਿਨਸਨ
ਰੋਵਨ ਸੇਬੇਸਟੀਅਨ ਐਟਕਿੰਸਨ (ਜਨਮ 6 ਜਨਵਰੀ 1955) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਦਾਕਾਰ, ਕਾਮੇਡੀਅਨ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸਿਟਕਾਮ ਬਲੈਕੈਡਰ (1983–1989) ਅਤੇ ਮਿਸਟਰ ਬੀਨ (1990–1995), ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਲੜੀ ਜੌਨੀ ਇੰਗਲਿਸ਼ (2003–2018) ਵਿੱਚ ਸਿਰਲੇਖ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ। ਐਟਕਿੰਸਨ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ ਸਕੈਚ ਕਾਮੇਡੀ ਸ਼ੋਅ ਨਾਟ ਦ ਨਾਇਨ ਓ'ਕਲੌਕ ਨਿਊਜ਼ (1979-1982) ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਨੋਰੰਜਨ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ 1981 ਦਾ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅਕੈਡਮੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਦ ਸੀਕਰੇਟ ਪੁਲਿਸਮੈਨਜ਼ ਬਾਲ (1979) ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਸਕਿਟ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਸਟੇਜ 'ਤੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਕਿਟਾਂ ਵਿਚ ਇਕੱਲੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਹਿਯੋਗ ਵੀ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਉਸਦੇ ਹੋਰ ਫਿਲਮੀ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਜੇਮਸ ਬਾਂਡ ਦੀ ਫਿਲਮ ਨੈਵਰ ਸੇ ਨੇਵਰ ਅਗੇਨ (1983), ਫੋਰ ਵੈਡਿੰਗਜ਼ ਐਂਡ ਏ ਫਿਊਨਰਲ (1994) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੰਬਲਭੂਸੇ ਵਾਲੇ ਵਿਕਾਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ, ਦਿ ਲਾਇਨ ਕਿੰਗ (1994) ਵਿੱਚ ਲਾਲ-ਬਿਲ ਵਾਲੇ ਹਾਰਨਬਿਲ ਜ਼ਜ਼ੂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼, ਅਤੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੇ ਸੇਲਜ਼ਮੈਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਰੂਫਸ ਇਨ ਲਵ ਐਕਚੁਲੀ (2003)। ਉਸਨੇ ਫਿਲਮ ਰੂਪਾਂਤਰਾਂ ਬੀਨ (1997) ਅਤੇ ਮਿਸਟਰ ਬੀਨਜ਼ ਹੋਲੀਡੇ (2007) ਵਿੱਚ ਮਿਸਟਰ ਬੀਨ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ। ਐਟਕਿੰਸਨ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਸਿਟਕਾਮ ਦ ਥਿਨ ਬਲੂ ਲਾਈਨ (1995–1996) ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਈਟੀਵੀ ਦੇ ਮੈਗਰੇਟ (2016–2017) ਵਿੱਚ ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ। ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ 2009 ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤਕ ਓਲੀਵਰ ਦੇ ਵੈਸਟ ਐਂਡ ਰੀਵਾਈਵਲ ਵਿੱਚ ਫੈਗਿਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ !.
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਐਟਕਿੰਸਨ ਦਾ ਜਨਮ 6 ਜਨਵਰੀ 1955 ਨੂੰ ਕੋਨਸੇਟ, ਕਾਉਂਟੀ ਡਰਹਮ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਚਾਰ ਮੁੰਡਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ, ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਐਰਿਕ ਐਟਕਿੰਸਨ, ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸਨ, ਅਤੇ ਏਲਾ ਮੇਅ (née Bainbridge), ਜਿਸਦਾ ਵਿਆਹ 29 ਜੂਨ 1945 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਉਸਦੇ ਤਿੰਨ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਪੌਲ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਰ ਗਏ ਸਨ; ਰੋਡਨੀ, ਇੱਕ ਯੂਰੋਸੈਪਟਿਕ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਜੋ 2000 ਵਿੱਚ ਯੂਕੇ ਇੰਡੀਪੈਂਡੈਂਸ ਪਾਰਟੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹਾਰ ਗਿਆ ਸੀ; ਅਤੇ ਰੂਪਰਟ।
ਐਟਕਿੰਸਨ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪੂਰਾ ਧਿਆਨ ਅਦਾਕਾਰੀ ਵੱਲ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਡਾਕਟਰੀ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਅਗਸਤ 1976 ਵਿੱਚ ਏਡਿਨਬਰਗ ਫੈਸਟੀਵਲ ਫਰਿੰਜ ਵਿੱਚ ਦ ਆਕਸਫੋਰਡ ਰੇਵਿਊ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਧਿਆਨ ਜਿੱਤਿਆ, ਉਸਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਕਸਫੋਰਡ ਵਿੱਚ ਐਟਸੀਟੇਰਸ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੋਅ ਲਈ ਸਕੈਚ ਲਿਖੇ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ। - ਪ੍ਰਯੋਗਾਤਮਕ ਥੀਏਟਰ ਕਲੱਬ (ETC) ਦਾ ਰਿਵਿਊ ਗਰੁੱਪ - ਅਤੇ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਡਰਾਮੈਟਿਕ ਸੋਸਾਇਟੀ (OUDS) ਲਈ, ਲੇਖਕ ਰਿਚਰਡ ਕਰਟਿਸ, ਅਤੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਹਾਵਰਡ ਗੁਡਾਲ ਨੂੰ ਮਿਲਣਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖੇਗਾ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
right|thumb|ਲੰਡਨ (2007) ਵਿੱਚ ਲੈਸਟਰ ਸਕੁਆਇਰ ਵਿਖੇ ਮਿਸਟਰ ਬੀਨ ਦੇ ਹਾਲੀਡੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਵਿੱਚ ਰੋਵਨ ਐਟਕਿੰਸਨ
ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਬੱਚੇ
ਐਟਕਿੰਸਨ ਮੇਕਅਪ ਆਰਟਿਸਟ ਸੁਨੇਤਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨੂੰ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਬੀਬੀਸੀ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਫਰਵਰੀ 1990 ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਐਪਥੋਰਪ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। 2013 ਵਿੱਚ, 58 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਐਟਕਿੰਸਨ ਨੇ 32 ਸਾਲਾ ਕਾਮੇਡੀਅਨ ਲੁਈਸ ਫੋਰਡ ਨਾਲ ਇੱਕ ਅਫੇਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਉਹ ਇਕੱਠੇ ਇੱਕ ਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਮਿਲੇ ਸਨ। ਫੋਰਡ ਨੇ ਐਟਕਿੰਸਨ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਲਈ ਕਾਮੇਡੀਅਨ ਜੇਮਸ ਐਕੈਸਟਰ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ 2014 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ 2015 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਤਲਾਕ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਫੋਰਡ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਬੱਚਾ ਹੈ।
ਸਿਆਸੀ ਸਰਗਰਮੀ
ਜੂਨ 2005 ਵਿੱਚ, ਐਟਕਿੰਸਨ ਨੇ ਵਿਵਾਦਗ੍ਰਸਤ ਨਸਲੀ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਨਫ਼ਰਤ ਬਿੱਲ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਨਿਕੋਲਸ ਹਾਈਟਨਰ, ਸਟੀਫਨ ਫਰਾਈ ਅਤੇ ਇਆਨ ਮੈਕਈਵਾਨ ਸਮੇਤ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੇ ਗੱਠਜੋੜ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਕਲਾਵਾਂ 'ਤੇ ਸੈਂਸਰਸ਼ਿਪ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਮਿਲੇਗੀ। 2009 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸਮਲਿੰਗੀ ਭਾਸ਼ਣ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਾਊਸ ਆਫ਼ ਲਾਰਡਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਮਲਿੰਗੀ ਨਫ਼ਰਤ ਵਿਰੋਧੀ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ-ਭਾਸ਼ਣ ਧਾਰਾ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਵੋਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਐਟਕਿੰਸਨ ਨੇ ਧਾਰਮਿਕ ਨਫ਼ਰਤ ਨੂੰ ਭੜਕਾਉਣ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਗੰਭੀਰ ਸੰਗਠਿਤ ਅਪਰਾਧ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਐਕਟ 2005 ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ, ਇਹ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ, "ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ - ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਮੰਨੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਦੇ ਹੋਣ - ਸਮਾਜ ਦੀਆਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਅਤੇ ਉਹ ਕਾਨੂੰਨ ਜੋ ਇਹ ਕਹਿਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਜਾਂ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਚਾਰ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਜੀਬ ਕਾਨੂੰਨ ਹੈ।"
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1955 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਓਪਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਓਪਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਹਿੰਦੀ: इंदिरा गाँधी राष्ट्रीय मुक्त विश्वविद्यालय, ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਇਗਨੂ -IGNOU) ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦੀ ਐਕਟ ਦੁਆਰਾ ਸਤੰਬਰ, 1985 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ (ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ (ਮੈਦਾਨ ਗੜੀ) ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਹੈ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਪੱਖੋਂ ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਹੋਰ 33 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਲੱਗਪੱਗ 40 ਲੱਖ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਓਪਨ ਅਤੇ ਦੂਰਵਰਤੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਾਧਨ ਕੇਂਦਰ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੂਰਵਰਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਮਿਆਰ ਉਚਿਆਉਣ ਅਤੇ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕਡ਼ੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਆਜ਼ਾਦ ਮੁਲਕਾਂ ਦੀ ਕਾਮਨਵੈਲਥ
ਆਜ਼ਾਦ ਮੁਲਕਾਂ ਦੀ ਕਾਮਨਵੈਲਥ (ਸੀਆਈਐਸ) (Содружество Независимых Государств, СНГ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸਾਬਕਾ ਸੋਵੀਅਤ ਗਣਰਾਜਾਂ ਤੋਂ ਕਾਇਮ ਕੀਤੇ ਗਏ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਖੇਤਰੀ ਸੰਗਠਨ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਰੂਸੀ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਪਿਨਾਰਾਏ ਵਿਜੇਅਨ
ਪਿਨਾਰਾਏ ਵਿਜੇਅਨ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। 25 ਮਈ 2016 ਤੋਂ ਇਹ ਕੇਰਲਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ) ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ 1998 ਤੋਂ 2015 ਤੱਕ ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ) ਦਾ ਸੈਕਟਰੀ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸੈਕਟਰੀ ਰਿਹਾ। ਉਹ 1996 ਤੋਂ 1998 ਤੱਕ ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਮੰਤਰੀ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਮਈ 2016 ਵਿੱਚ ਕੇਰਲਾ ਦੀ ਵਿਧਾਨਸਭਾ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਵੱਜੋਂ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਹੁਣ ਉਹ ਕੇਰਲਾ ਦੇ ਅਗਲੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਪਦ ਲਈ ਦਾਵੇਦਾਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਲੀਡਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ) ਦੇ ਮੈਂਬਰ
ਤੌਫ਼ੀਕ ਅਲ-ਹਕੀਮ
ਤੌਫ਼ੀਕ ਅਲ-ਹਕੀਮ (9 ਅਕਤੂਬਰ 1898 – 26 ਜੁਲਾਈ 1987) (توفيق الحكيم) ਮੂਲ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਾਟਕਕਾਰ ਸੀ, ਪਰ ਉਸਨੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਨਾਵਲ ਵੀ ਲਿਖੇ ਅਤੇ ਮਧਵਰਗ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਨੂੰ ਡਰਾਮਾਈ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਨੂੰ ਅਰਬੀ ਨਾਵਲ ਅਤੇ ਡਰਾਮੇ ਦੇ ਪਾਇਨੀਅਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਹ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰੀਆ, ਮਿਸਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਿਸਰੀ ਅਮੀਰ ਜੱਜ ਅਤੇ ਇੱਕ ਤੁਰਕ ਮਾਤਾ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਨਾਟਕਾਂ ਦੀ ਭਾਰੀ ਆਉਟਪੁੱਟ ਦੀ ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਜਿੱਤਾਂ ਅਤੇ ਅਸਫਲਤਾਵਾਂ ਉਹਨਾਂ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹਨ, ਜੋ ਮਿਸਰ ਦੇ ਨਾਟਕ ਵਿਧਾ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਆਏ ਹਨ ਜਦੋਂ ਇਸ ਨੇ ਸੰਚਾਰ ਦੇ ਆਪਣੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਢੰਗਾਂ ਨੂੰ ਮਿਸਰ ਦੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਢਾਲਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਰਬ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਜਮ ਮੀਨਾਰ
ਜਮ ਮੀਨਾਰ ਜੋ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਕੁਤਬ ਮੀਨਾਰ ਦਾ ਜਠੇਰਾ ਆਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਯੂਨੈਸਕੋ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤੀ ਸਮਾਰਕ ਐਲਾਨਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਦਰਿਆ ਕੰਢੇ ਬਣਿਆ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਸ ਦੀ ਨੀਂਹ ਨੂੰ ਸਲ੍ਹਾਬ ਤੋਂ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਜਮ ਮੀਨਾਰ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਪੱਛਮੀ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੈਰਾਤ ਤੋਂ ਲਗਪਗ 100 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪੂਰਬ ਵੱਲ 2400 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉੱਚਾਈ ਤਕ ਜਾਂਦੇ ਬੰਜਰ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਿਆ ਹਰੀਰੁਦ ਕੰਢੇ ਸੁਲਤਾਨ ਗਿਆਸੂਦੀਨ (1113-1203) ਨੇ ਕਰਵਾਈ ਸੀ। ਪੱਕੀਆਂ ਇੱਟਾਂ ਨਾਲ ਬਣੇ ਇਸ ਮੀਨਾਰ ਦੀ ਉੱਚਾਈ 65 ਮੀਟਰ ਜਾਂ 200 ਫੁੱਟ ਹੈ। ਇਸ ਮੀਨਾਰ ਦੀ ਨੀਂਹ ਭਾਵੇਂ ਅੱਠਕੋਣੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਦੀ ਉੱਪਰਲੀ ਉਸਾਰੀ ਗੋਲਾਕਾਰ ਹੈ ਜੋ ਉੱਪਰ ਨੂੰ ਵਧਦਿਆਂ ਘਟਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗੋਲ ਸਿਖਰ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਲਾਲਟੈਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਚੱਕਰਦਾਰ ਪੌੜੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਿਖਰ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮੀਨਾਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਧੁਰੇ ਜਾਂ ਲੱਠ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਛੱਜੇ ਅਤੇ ਬਾਲਕੋਨੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਹਨ। ਕੁਤਬ-ਉਦ-ਦੀਨ ਐਬਕ ਨੇ 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਕੁਤਬ ਮੀਨਾਰ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕਰਵਾਈ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਮਨੋਰਥ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਾਰੇ ਗਏ ਜਮ ਮੀਨਾਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਲਾਤਮਿਕ ਅਤੇ ਵੱਧ ਉੱਚਾਈ ਵਾਲਾ ਮੀਨਾਰ ਉਸਾਰਨਾ ਸੀ। ਭਾਵੇਂ ਕੁਤਬ ਮੀਨਾਰ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕੁਤਬ-ਉਦ-ਦੀਨ ਐਬਕ ਦੇ ਮਰਨ ਉੱਪਰੰਤ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸੰਪੂਰਨ ਕਰਵਾਈ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕੁਤਬ ਮੀਨਾਰ ਦੀ ਉੱਚਾਈ ਨੂੰ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਜਮ ਮੀਨਾਰ ਤੋਂ ਸੱਤ ਮੀਟਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰੱਖ ਕੇ ਕੁਤਬ-ਉਦ-ਦੀਨ ਐਬਕ ਦੇ ਮਨੋਰਥ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਅਨੋਖੀ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ
ਜਮ ਮੀਨਾਰ ਦੇ ਬਾਹਰਲੇ ਪਾਸੇ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਅਨੋਖੀ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕਲਾਤਮਿਕ ਕੰਮ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮੀ ਭਵਨ ਕਲਾ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਮੂਨਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇੱਟਾਂ ਨੂੰ ਜਟਿਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚਿਣ ਕੇ ਬਣਾਏ ਰੇਖਾ-ਗਣਿਤ ਅਤੇ ਫੁੱਲ-ਪੱਤੀਆਂ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਬਹੁਰੂਪਤਾ ਭਰੇ ਹਨ। ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਦੇ ਰੋਗਨ ਦਾ ਚਮਕੀਲਾ ਕੰਮ ਫਿਰੋਜ਼ੀ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਰੇਖਾ-ਗਣਿਤ ਨਮੂਨੇ, ਕੂਫੀ (ਮੂਲ ਅਰਬੀ ਵਰਣਮਾਲਾ) ਸੁਲੇਖ ਦਾ ਕੰਮ ਅਤੇ ਕੁਰਾਨ ਦੀਆਂ ਆਇਤਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ ਉੱਤੇ ਮੀਨਾਰ
11ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ 13ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੌਰਾਨ ਮੱਧ-ਏਸ਼ੀਆ, ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਲਗਪਗ 60 ਮੀਨਾਰ ਉਸਾਰੇ ਗਏ ਸਨ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਦਿੱਲੀ ਸਥਿਤ ਕੁਤਬ ਮੀਨਾਰ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ ਉੱਤੇ ਜਮ ਮੀਨਾਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਇਸ ਨੂੰ ‘ਫ਼ਤਿਹ ਬੁਰਜ’ ਸਮਝਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਭਾਵ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫ਼ਤਿਹ ਹੋਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੀਨਾਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾਂ ਆਦਿ ਦੇ ਪੁਰਾਤਤਵ ਚਿੰਨ੍ਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਹਨ ਪਰ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੀ ਡਾਵਾਂਡੋਲ ਸਿਆਸੀ ਸਥਿਤੀ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਪੁਰਾਤਤਵ ਖੋਜ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਸਿਰੇ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪੁਰਾਤਤਵ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਰਗੀ ਵਸੋਂ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਮੰਗੋਲ ਧਾੜਵੀ ਚੰਗੇਜ਼ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਬਰਬਾਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਬਿਲ ਕਲਿੰਟਨ
ਕਲਿੰਟਨ ਆਰਕੰਸਾ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਜਾਰਜ ਟਾਉਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਯੇਲ ਲਾਅ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਹਿਲੇਰੀ ਰੋਧਾਮ ਹਿਲੇਰੀ ਰੋਧਾਮ ਨੂੰ ਯੇਲ ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ 1975 ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਇਕਲੌਤੇ ਬੱਚੇ, ਚੈਲਸੀ ਦਾ ਜਨਮ 27 ਫਰਵਰੀ 1980 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਯੇਲ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਲਿੰਟਨ ਆਰਕੰਸਾ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਰਕੰਸਾ ਦੇ ਅਟਾਰਨੀ ਜਨਰਲ ਵਜੋਂ ਚੋਣ ਜਿੱਤ ਗਿਆ। ਅਤੇ 1977 ਤੋਂ 1979 ਤਕ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਕਲਿੰਟਨ, 1992 ਵਿੱਚ ਜਾਰਜ ਐਚ. ਡਬਲਿਉ. ਬੁਸ਼ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸਦੀ ਉਮਰ 46 ਸਾਲ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਤੀਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣਿਆ।
ਕਲਿੰਟਨ ਨੇ ਅਮਰੀਕਨ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀਪੂਰਵਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕਪੂਰਵਕ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਨਾਰਥ ਅਮਰੀਕਨ ਫ੍ਰੀ ਟ੍ਰੇਡ ਐਗਰੀਮੈਂਟ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਸੰਧੀ ਕੀਤੀ ਪਰ ਕੌਮੀ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਸੁਧਾਰ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ ਪਾਸ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ। 1994 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ, 40 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਕਾਂਗਰਸ ਤੋਂ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 1996 ਵਿੱਚ, ਕਲਿੰਟਨ ਪਹਿਲਾ ਡੈਮੋਕਰੇਟ ਬਣ ਗਿਆ। ਕਲਿੰਟਨ ਨੇ ਕਲਿਆਣ ਸੁਧਾਰ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਸਿਹਤ ਬੀਮਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪਾਸ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਗਰਾਮ-ਲੀਚ-ਬਲੇਲੇ ਐਕਟ ਅਤੇ 2000 ਅਤੇ ਕਮੋਡਿਟੀ ਫਿਊਚਰਜ਼ ਮਾਡਰਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਐਕਟ ਸਮੇਤ ਵਿੱਤੀ ਸੰਚਾਲਨ ਉਪਾਅ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵੀ ਪਾਸ ਕੀਤਾ। 1998 ਵਿੱਚ, ਵਾਈਟ ਹਾਊਸ ਦੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਮੋਂਕਾ ਲੈਵੀਨਸਕੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇੱਕ ਸੈਕਸ ਸਕੈਂਡਲ ਸਬੰਧਤ ਝੂਠੀ ਗਵਾਹੀ ਅਤੇ ਨਿਆਂ ਦੀ ਰੁਕਾਵਟ ਲਈ, ਹਾਊਸ ਆਫ ਰਿਪ੍ਰੈਜ਼ੈਂਟੇਟਿਵ ਦੁਆਰਾ ਕਲਿੰਟਨ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਕਲੈਂਟਨ ਨੂੰ 1999 ਵਿੱਚ ਸੈਨੇਟ ਨੇ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ। ਐਂਡਰਿਊ ਜੋਹਨਸਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਲਿੰਟਨ ਦੂਜਾ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਹੈ ਜਿਸ 'ਤੇ ਅਜਿਹਾ ਦੋਸ਼ ਲੱਗਾ ਹੋਵੇ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਕਲਿੰਗਟਨ ਦਾ ਜਨਮ ਅਗਸਤ 19, 1946 ਨੂੰ ਜੂਲੀਆ ਚੇਸਟਰ ਹਸਪਤਾਲ ਆਰਕੰਸਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਵਿਲਿਅਮ ਜੇਫਰਸਨ ਬਿਲਿਥ ਜੂਨੀਅਰ ਇੱਕ ਇੱਕ ਸੈਲਜ਼ਮੇਨ ਸਨ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਵਰਜੀਨੀਆ ਡੈਲ ਕੈਸੀਡੀ ਸੀ। ਕਲਿੰਗਟਨ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਲਿੰਟਨ ਨੇ ਸੇਂਟ ਜਾਨਜ਼ ਕੈਥੋਲਿਕ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲ, ਰੈਂਬਲ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਹੌਟ ਸਪ੍ਰਿੰਗਸ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਆਗੂ, ਦਿਲਚਸਪ ਪਾਠਕ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਸੀ। ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਟੈਨੋਰ ਸੈੈਕਸੋਟੋਨ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਸਟੇਟ ਬੈਂਡ ਸੈੈਕਸੋਫ਼ੋਨ ਸੈਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਸਥਾਨ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ।
ਕਲਿੰਟਨ ਨੇ ਹੌਟ ਸਪ੍ਰਿੰਗਜ਼ ਹਾਈ ਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰੋਮੀ ਸੈਨੇਟਰ ਕੈਟੀਲੀਨ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਆਪਣੀ ਲਾਤੀਨੀ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਬਹਿਸ ਕਰਨ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ ਨੂੰ ਸਵਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਬਚਾਓ ਪੱਖ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਜਿਸਨੇ ਆਪਣੇ "ਉਭਰਦੇ ਅਲੰਕਾਰਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਹੁਨਰ" ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਲਾਤੀਨੀ ਅਧਿਆਪਕ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਬੱਕ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ "ਉਸਨੇ ਅਨੁਭਵ ਕਰ ਲਿਆ ਕਿ ਇੱਕ ਦਿਨ ਉਹ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰੇਗਾ।"
ਕਲਿੰਟਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਦੋ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਪਲਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਦੋਵੇਂ 1963 ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਨੇ ਜਨਤਕ ਹਸਤੀ ਬਣਨ ਦੇ ਉਸ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੌਨ ਐੱਫ. ਕੈਨੇਡੀ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕਰਨ ਲਈ ਬੁਆਏ'ਜ਼ ਨੇਸ਼ਨ ਸੈਨੇਟਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਵਿੱਚ ਫੇਰੀ। ਦੂਜਾ, ਮਾਰਟਿਨ ਲੂਥਰ ਕਿੰਗ ਜੂਨੀਅਰ ਦੀ 1963 ਦੀ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਦੇਖੀ ਆਈ ਹੈਵ ਏ ਡਰੀਮ ਸਪੀਚ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ।
ਜਾਰਜਟਾਉਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ, ਕਲਿੰਟਨ ਨੇ 1968 ਵਿੱਚ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ, ਡੀ.ਸੀ. ਦੀ ਜਾਰਜਟਾਉਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੈਚਲਰ ਆਫ ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਸਾਲ 1964 ਅਤੇ 1965 ਵਿੱਚ, ਕਲਿੰਟਨ ਨੇ ਕਲਾਸ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਲਈ ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ। 1964 ਤੋਂ 1967 ਤੱਕ ਉਹ ਆਰਕੰਸਾ ਦੇ ਸੈਨੇਟਰ ਜੇ. ਵਿਲੀਅਮ ਫੁਲਬ੍ਰਾਈਟ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਕਲਰਕ ਸੀ। ਕਾਲਜ ਦੌਰਾਨ, ਉਹ ਸਹਿ-ਸੰਪਾਦਕ ਸੇਵਾ ਭਾਈਚਾਰੇ ਅਲਫ਼ਾ ਪੈਮੀ ਓਮੇਗਾ ਦੇ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਬਣਿਆ।
ਆਕਸਫੋਰਡ
1968 ਵਿੱਚ ਜਾਰਜਟਾਉਨ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਲਿੰਟਨ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਾਲਜ, ਆਕਸਫੋਰਡ ਵਿੱਚ ਰੋਡਜ਼ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤ ਲਈ। ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਆਫ ਫਿਲਾਸਫੀ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਅਤੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਪੜ੍ਹਿਆ ਸੀ ਪਰ ਫਿਰ ਬੈਚਲਰ ਆਫ ਲੈਟਰਜ਼ ਰਾਜਨੀਤੀ ਅਤੇ ਆਖਿਰਕਾਰ ਚਲਰ ਆਫ ਫਿਲਾਸਫੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇ ਸਦਾ ਤਬਾਦਲਾ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਯੇਲ ਲਾਅ ਸਕੂਲ, ਯੇਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਪੜ੍ਹਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਪਰ ਉਹ ਛੇਤੀ ਹੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਔਕਸਫੋਰਡ ਤੋਂ ਕੋਈ ਡਿਗਰੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ।
ਲਾਅ ਸਕੂਲ
ਆਕਸਫੋਰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਲਿੰਟਨ ਨੇ ਯੇਲ ਲਾਅ ਸਕੂਲ ਦੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1973 ਵਿੱਚ ਜੂਰੀਸ ਡਾਕਟਰ (ਜੇ.ਡੀ.) ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਯੇਲ ਲਾਅ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਹਿਲੇਰੀ ਰੋਧਾਮ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਤ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1946
ਸਕੰਦਗੁਪਤ
ਇਹ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤੀਜੀ ਵਲੋਂ ਪਾਂਚਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਸ਼ਾਸਨ ਕਰਣ ਵਾਲੇ ਗੁਪਤ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ। ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਪਾਟਲੀਪੁਤਰ ਸੀ ਜੋ ਵਰਤਮਾਨ ਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪਟਨੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਿਹਾਰ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਪਤ ਰਾਜਵੰਸ਼
2000 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ
2000 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਜਿਹਨਾਂ XXVII ਓਲੰਪੀਆਡ ਅਤੇ 2000 ਸਿਡਨੀ ਜਾਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਕਿਹਾਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਇਹ ਖੇਡ ਮੇਲਾਂ 15 ਸਤੰਬਰ ਤੋਂ 1 ਅਕਤੁਬਰ, 2000 ਤੱਕ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸਿਡਨੀ ਵਿੱਖੇ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਇਹ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ ਸੀ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ 1956 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ 'ਚ ਹੋਈਆ ਸਨ। ਇਹਨਾਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ 93 ਤਗਮੇ ਜਿੱਤ ਕੇ ਚੋਟੀ ਤੇ ਰਿਹਾ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੂਸ ਅਤੇ ਚੀਨ ਨੇ ਤਗਮੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ 58 ਤਗਮੇ ਜਿੱਤ ਕੇ ਚੋਥੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਰਿਹਾ। ਇਹਨਾਂ ਖੇਡਾਂ ਤੇ ਅਨੁਮਾਨ 6.6 ਬਿਲੀਅਨ ਅਸਟਰੇਲੀਅ ਡਾਲਰ ਖਰਚ ਆਇਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ
ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ, ਅਜਮੇਰ
ਜਵਾਹਰਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ, ਅਜਮੇਰ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਹੈ, ਜੋ ਅਜਮੇਰ (ਰਾਜਸਥਾਨ), ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। 1965 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇਹ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਛੇ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਚੌਥਾ ਕਾਲਜ ਹੈ। ਇਹ ਆਰ.ਯੂ.ਐਚ.ਐਸ. (ਰਾਜਸਥਾਨ ਹੈਲਥ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ) ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਬੈਚਲਰ, ਸਰਜਰੀ ਬੈਚਲਰ (ਐਮਬੀਬੀਐਸ) ਦੀ ਡਿਗਰੀ (ਐਮ ਸੀ ਆਈ ਦੁਆਰਾ 1973 ਤੋਂ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ) ਅਤੇ ਐਮਐਸ / ਐਮਡੀ / ਡੀਐਮ ਡਿਗਰੀਆਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੈਡੀਕਲ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਡਿਪਲੋਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਡਿਗਰੀਆਂ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਆਰ.ਯੂ.ਐਚ.ਐਸ. ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, 2005 ਵਿਚ, ਇਹ ਰਾਜਸਥਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੀ। ਇਹ ਅਜਮੇਰੂ ਜਰਨਲ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਰਿਸਰਚ (ਏ.ਜੇ.ਐਮ.ਈ.ਆਰ) ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਦਾਖਲੇ
ਮੈਡੀਕਲ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਐਮ.ਬੀ.ਬੀ.ਐਸ. ਡਿਗਰੀਆਂ ਲਈ 150 ਸੀਟਾਂ ਅਤੇ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਕੋਰਸਾਂ ਲਈ 88 ਸੀਟਾਂ ਹਨ। ਦਾਖਲੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਾਨਕੀਕ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰੀਮੇਡਿਕਲ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ: ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਕੋਰਸਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲੇ ਲਈ ਐਮ.ਬੀ.ਬੀ.ਐਸ. ਅਤੇ NEET-PG ਵਿੱਚ ਦਾਖਲੇ ਲਈ NEET-UG ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਹੈ।
ਵਿਦਿਅਕ
ਐਮਬੀਬੀਐਸ ਡਿਗਰੀ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਰਾਜਸਥਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਹੈਲਥ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਰਾਜਸਥਾਨ ਮੈਡੀਕਲ ਕੌਂਸਲ ਦੁਆਰਾ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਰਜਿਸਟਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵੱਖ ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਅਧਿਐਨ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕੈਂਪਸ
ਕਾਲਜ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ
ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਦੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 11000 ਬੱਧ ਰਸਾਲੇ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਹਨ। ਨਵੀਂ ਬਣੀ ਈ-ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਰਸਾਲਿਆਂ ਤਕ ਪਹੁੰਚ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਹੋਸਟਲ
ਹੋਸਟਲ ਮੁੱਖ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਮੁਤਾਬਿਕ ਵੱਖਰੇ ਵੱਖਰੇ ਹਨ। ਅੰਡਰਗਰੈਜੂਏਟ ਅਤੇ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਵੱਖਰੇ ਹੋਸਟਲ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਦਿਅਕ ਅਦਾਰੇ
ਅਲਤਾਫ਼ ਹੁਸੈਨ
ਅਲਤਾਫ਼ ਹੁਸੈਨ (ਜਨਮ 17 ਸਤੰਬਰ 1953, ਕਰਾਚੀ) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਜੋ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।  ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਚੌਥੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰਾਜਨੀਤਕ ਪਾਰਟੀ ਮੁੱਤਾਹਿਦਾ ਕ਼ੌਮੀ ਮੂਵਮੈਂਟ ਦਾ ਮੋਢੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਲੀ ਮੁਹਾਜਰ ਬਰਾਦਰੀ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਾ ਜਮਾਤ ਹੈ।
ਬਚਪਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ
ਅਲਤਾਫ ਹੁਸੈਨ ਦਾ ਜਨਮ 17 ਸਤੰਬਰ 1953 ਨੂੰ ਨਾਜ਼ਿਰ ਹੁਸੈਨ ਅਤੇ ਖ਼ੁਰਿਦ ਬੇਗਮ ਦੇ ਘਰ ਕਰਾਚੀ, ਸਿੰਧ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਹੁਸੈਨ ਦੇ ਮਾਪੇ ਨਾਈ ਕੀ ਮੰਡੀ, ਆਗਰਾ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਜੱਦੀ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸਨ। ਉਸਦਾ ਦਾਦਾ ਮੁਹੰਮਦ ਰਮਜ਼ਾਨ ਆਗਰਾ ਦੇ ਮੁਫ਼ਤੀ ਆਜ਼ਮ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਨਕੇ ਪੀਰ ਹਾਜੀ ਹਾਫਿਜ਼ ਰਹੀਮ ਬਖਸ਼ ਕਾਦਰੀ ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਦਵਾਨ ਸੀ। ਹੁਸੈਨ ਦੇ ਭੈਣ-ਭਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਭੈਣਾਂ ਅਤੇ ਛੇ ਭਰਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1953 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਬਿਜਲੀ
ਬਿਜਲੀ ਚਾਰਜਾਂ ਦੇ ਚਲਣ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ |
= ਕਿਸਮਾਂ = ਬਿਜਲੀ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ
ਬਿਜਲੀ ਚਾਰਜ
ਬਿਜਲੀ ਚਾਰਜ ਪਰਮਾਣੂ ਦੇ ਨਾਇਬ- ਪਰਮਾਣੂ ਕਣਾਂ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਗੁਣ ਹੈ |
ਸਥਿਰ ਬਿਜਲੀ
ਸਥਿਰ ਬਿਜਲੀ ਚਾਰਜਾਂ ਕਰ ਕੇ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ |
ਚਲੰਤ ਬਿਜਲੀ
ਚਲੰਤ ਬਿਜਲੀ ਚਾਰਜਾਂ ਦੇ ਚਲਣ ਕਰ ਕੇ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ |
ਆਸਮਾਨੀ ਬਿਜਲੀ
ਆਸਮਾਨੀ ਬਿਜਲੀ ਆਸਮਾਨ ਤੋਂ ਡਿਗਦੀ ਹੈ |
ਬਿਜਲੀ ਖੇਤਰ
ਬਿਜਲੀ ਖੇਤਰ ਉਹ ਖੇਤਰ ਜਿੱਥੇ ਬਿਜਲੀ ਚਾਰਜ ਦਾ ਜ਼ੋਰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਐ | = ਆਹ ਵੀ ਵੇਖੋ =
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਜਲੀ
ਸੰਯੋਜਤ ਵਿਆਪਕ ਸਮਾਂ
ਸੰਯੋਜਤ ਵਿਆਪਕ ਸਮਾਂ (Coordinated Universal Time) ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਮਾਨਕ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਮਾਂ ਦੀ ਮਿਣਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਗ੍ਰੀਨਵਿਚ ਮਾਨ ਸਮਾਂ (GMT) ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਸਮੇਂ ਦਾ ਮਾਨਕ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਲੰਘਣ ਨਾਲ ਕਈ ਵਾਰੀ ਸਮੇਂ 'ਚ ਕੁਝ ਸੈਕਿੰਡ ਜੋੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਗਤੀ 'ਚ ਅੜਚਣ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਮੇਂ ਦਾ ਅੰਤਰ 0.9 ਸੈਕਿੰਡ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਂ
ਪੋਰਟ ਵਿਲਾ
ਪੋਰਟ ਵਿਲਾ ਵਨੁਆਤੂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਆਖ਼ਰੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ (2009) ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 44,040 ਸੀ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਨਤੀਜੇ (1999 ਵਿੱਚ 29,356) ਨਾਲ਼ੋਂ 50% ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੈ। 2009 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਦਾ 18.8% ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਓਸ਼ੇਨੀਆ ਦੀਆਂ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਨੁਆਤੂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਉਰਦੂ ਵਰਨਮਾਲਾ
ਉਰਦੂ ਵਰਨਮਾਲਾ ਵਿੱਚ ਛੱਤੀ ਅੱਖਰ ਅਤੇ ਸੈਂਤੀ ਆਵਾਜਾਂ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਅਰਬੀ ਤੋਂ ਲਏ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਦੀਆਂ ਵੱਖ ਸ਼ਕਲਾਂ ਹਨ। ਕੁੱਝ ਅੱਖਰ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਵਰਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਮਿਸ਼ਰਤ ਅੱਖਰ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਦੋ ਅੱਖਰਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਕੁੱਝ ਲੋਕ ਐਨ ('ء') ਨੂੰ ਵੱਖ ਅੱਖਰ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ ਮਗਰ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਉਰਦੂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦਕੋਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਵੱਖ ਅੱਖਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੱਖ ਵੱਖ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੱਖ ਅੱਖਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ دائرہ (ਦਾਇਰਾ)। ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਰਦੂ ਤਖ਼ਤੀ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਵਰਨਮਾਲਾ ਦੋ ਵੱਖ ਗੱਲਾਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਰਦੂ ਤਖ਼ਤੀ ਵਿੱਚ ਉਰਦੂ ਵਰਨਮਾਲਾ ਦੇ ਕਈ ਰੂਪ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ ਅੱਖਰ ਦਾ ਦਰਜਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸਗੋਂ ਉਹ ਇੱਕ ਹੀ ਅੱਖਰ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਰੂਪ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਨੂਨ ਗੁੰਨਾ, ਨੂਨ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋ-ਚਸ਼ਮੀ ਹੇ ਅਤੇ ਗੋਲ ਹੇ ਇੱਕ ਹੀ ਅੱਖਰ ਦੇ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਰੂਪ ਹਨ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਉਦਾਹਰਨ ਅਲਫ਼ ਮਮਦੂਦਾ (آ) ਅਤੇ ਅਲਫ਼ ਮਕਸੂਰਾ (ا) ਦੀ ਹੈ ਜੋ ਉਰਦੂ ਤਖ਼ਤੀ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਹਨ ਲੇਕਿਨ ਉਰਦੂ ਦਾ ਇੱਕ ਹੀ ਅੱਖਰ ਸ਼ੁਮਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ 117 ਵਿਧਾਨਸਭਾ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ 28 ਨੰਬਰ ਚੌਣ ਹਲਕਾ ਹੈ।
ਇਹ ਹਲਕਾ ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
ਭੁਲੱਥ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਫਗਵਾੜਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ
ਉੱਤਰ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ
thumb|275x275px|ਹੈਨਰੀ ਰੂਸੋ, ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਦੀ ਸ਼ਤਾਬਦੀ, 1892, ਗੈਟੀ ਸੈਂਟਰ, ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਉੱਤਰ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਕਲਾ ਅੰਦੋਲਨ ਹੈ ਜੋ ਲਗਭਗ 1886 ਅਤੇ 1905 ਦੇ ਵਿੱਚ, ਆਖਰੀ ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਤੋਂ ਫਾਊਵਿਜ਼ਮ ਦੇ ਜਨਮ ਤੱਕ ਚੱਲਿਆ ਸੀ। ਰੋਸ਼ਨੀ ਅਤੇ ਰੰਗ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦੀਆਂ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀਵਾਦੀ ਚਿਤਰਕਾਰੀ ਲਈ ਹੇਜ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਵਜੋਂ ਉੱਤਰ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਅਮੂਰਤ ਗੁਣਾਂ ਜਾਂ ਪ੍ਰਤੀਕਮਈ ਕੰਨਟੈਂਟ ਤੇ ਇਸਦੇ ਵੱਡੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕਾਰਨ,ਉੱਤਰ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ ਵਿੱਚ ਨਵ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ, ਪ੍ਰਤੀਕਵਾਦ, ਕਲੋਇਜ਼ਨਨਿਜ਼ਮ, ਪੋਂਟ-ਏਵਨ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਸਿੰਥੇਟਿਜ਼ਮ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਬਾਅਦ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਅੰਦੋਲਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ [[ਪਾਲ ਸੈਜਾਂ
ਉੱਤਰ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ (ਪੋਸਟ-ਇਪ੍ਰੈਸ਼ਨਿਜ਼ਮ) ਪਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕਲਾ ਆਲੋਚਕ ਰੋਜਰ ਫ੍ਰਾਈ ਦੁਆਰਾ 1906 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।  ਆਲੋਚਕ ਫਰੈਂਕ ਰਟਰ ਨੇ ਆਰਟ ਨਿਊਜ਼ ਵਿੱਚ 15 ਅਕਤੂਬਰ 1910 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਸਲਨ ਡੀ ਆਟੋਮੇਨ ਦੀ ਇੱਕ ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਆਥੋਨ ਫਰੇਸਜ਼ ਦਾ "ਉੱਤਰ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ ਦੇ ਆਗੂ" ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ; ਫਰਾਂਸ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦੀ ਸ਼ੋ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਵੀ ਸੀ।  ਤਿੰਨ ਹਫਤਿਆਂ ਬਾਅਦ, ਰੋਜਰ ਫ੍ਰਾਈ ਨੇ ਦੁਬਾਰਾ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ 1910 ਦੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ, ਮੈਨੇਟ ਅਤੇ ਉੱਤਰ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦੀ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮੈਨੇਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਕਲਾ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ।
ਉੱਤਰ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਇਸਦੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰਦਿਆਂ ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਕੀਤਾ: ਉਹ ਜੀਵੰਤ ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਅਕਸਰ ਮੋਟੇ ਪੇਂਟ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਅਤੇ ਅਸਲੀ ਜੀਵਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾ ਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਉਹ ਜਿਆਦਾਤਰ ਜ਼ੈਮੈਟ੍ਰਿਕ ਰੂਪਾਂ ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇਣ ਵੱਲ ਝੁੱਕਦੇ ਸਨ, ਪ੍ਰਗਟਾਉ ਦੇ ਤੱਕੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਲਈ ਰੂਪ ਵਿਗਾੜਨ, ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਜਾਂ ਮਨਮਾਨੇ ਰੰਗ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਅਵਲੋਕਨ
ਉੱਤਰ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦੀ ਉਸ ਚੀਜ਼ ਤੋਂ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ ਸਨ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਾ-ਵਸਤੂ ਦੀ ਤੁੱਛਤਾ ਅਤੇ ਸੰਰਚਨਾ ਦੀ ਕਮੀ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਦੇ ਰਾਹ ਬਾਰੇ ਸਹਿਮਤ ਨਹੀਂ ਸਨ।ਜੌਰਜ ਸੀਰਾਟ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅਨੁਯਾਈਆਂ ਨੂੰ ਬਿੰਦੂਵਾਦ, ਰੰਗ ਦੇ ਛੋਟੇ ਛੋਟੇ ਧੱਬਿਆਂ ਦੀ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਸੀ। ਪੌਲ ਸੈਜ਼ੈਨ ਨੇ "ਮਿਊਜ਼ੀਅਮਾਂ ਦੀ ਕਲਾ ਦੇ ਵਾਂਗ ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ ਨੂੰ ਠੋਸ ਅਤੇ ਹੰਢਣਸਾਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ", ਪੇਂਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਵਿਵਸਥਾ ਅਤੇ ਸੰਰਚਨਾ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।   ਉਸ ਨੇ ਵਸਤਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਆਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਘਟਾ ਕੇ ਇਹ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਕਿ ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ ਦੇ ਸੰਤ੍ਰਿਪਤ ਰੰਗ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖੇ.। ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦੀ ਕਮੀਲ ਪਿਸਾਰਰੋ ਨੇ 1880 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅੱਧ ਅਤੇ 1890 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਨਵ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤੇ। ਉਸ ਨੇ ਰੋਮਾਂਚਕ ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ ਤੋਂ ਅਸੰਤੁਸਟ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਧੇਰੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ ਵੱਲ ਵਾਪਸ ਪਰਤਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੇ ਬਿੰਦੂਵਾਦ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਹ ਵਿਗਿਆਨਕ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ ਕਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਦੀ ਘੋਖ ਕੀਤੀ।  ਵਿਨਸੰਟ ਵੈਨ ਗਾਗ ਨੇ ਆਪਣੀ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਨੋ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਲਈ ਰੰਗ ਅਤੇ ਜਾਨਦਾਰ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ ਬਰੱਸ਼ ਛੋਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ।
ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਅਕਸਰ ਇਕੱਠੇ ਨੁਮਾਇਸ਼ਾਂ ਲਾਉਂਦੇ ਸਨ, ਪਰੰਤੂ ਉੱਤਰ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦੀ ਕਲਾਕਾਰ ਇੱਕ ਇੱਕਸੁਰ ਲਹਿਰ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਇਕਮੱਤ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਫਿਰ ਵੀ, ਇਹਨਾਂ ਸਾਰੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਇਕਸੁਰਤਾ ਅਤੇ ਸੰਰਚਨਾਗਤ ਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਅਮੂਰਤ ਸਰੋਕਾਰ, ਕੁਦਰਤਵਾਦ ਉੱਤੇ ਹਾਵੀ ਸਨ। ਸੀਰਾਟ ਵਰਗੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨੇ ਰੰਗ ਅਤੇ ਰਚਨਾ ਲਈ ਇੱਕ ਸ਼ੁੱਧ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਪਹੁੰਚ ਅਪਣਾਈ।
ਸਵਪਨਾ ਬਰਮਨ
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਬਰਮਨ ਦਾ ਜਨਮ 1996 'ਚ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਜਲਪਾਇਗੁੜੀ 'ਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਅਨੋਖੀ ਗੱਲ ਇਹ ਕਿ ਉਸੜੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀਆਂ ਛੇ ਛੇ ਉਂਗਲੀਆਂ ਹਨ।  ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਬੇਸਨਾ ਇੱਕ ਚਾਹ ਦੀ ਐਸਟੇਟ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਪੰਚਾਂਨ ਬਰਮਨ, ਰਿਕਸ਼ਾ ਚਾਲਕ ਸੀ ਅਤੇ 2013 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਟ੍ਰੋਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੰਜੇ ਤੇ ਪੈ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਚਾਰ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਬੜੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਬਣ ਆਈ। ਬਰਮਨ ਨੂੰ ਸਹੀ ਖਾਣਾ ਲੱਭਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਸੀ   ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅਸਾਧਾਰਨ ਪੈਰ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦਾ ਦਰਦ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮੇਚ ਦੇ ਦੌੜਨ ਵਾਲੇ ਜੁੱਟੇ ਨਹੀਂ ਸੀ ਖਰੀਦ ਸਕਦੀ। ਸਵਪਨ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਦੇਖ-ਭਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਇਨਾਮੀ ਰਾਸ਼ੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕੱਚੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। 2016 ਵਿੱਚ ਉਹ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀ ਸਫਲਤਾ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਲਈ 150,000 ਰੁਪਏ ਦੀ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ।  ਉਹ ਫਿਲਹਾਲ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਸਪੋਰਟਸ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਉੱਤਰ-ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਲਾ ਅੰਦੋਲਨ
ਸਵਪਨਾ ਬਰਮਨ
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
2017 ਦੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ - ਔਰਤਾਂ ਦੀ 800 ਮੀਟਰ ਹੈਪੇਟਾਲੋਨ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਮੌਕੇ ਬਰਮਨ ਢਹਿ ਗਈ।ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਰਮਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਈ ਨਿੱਜੀ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ ਸੀ    ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਪਿਛਲੀਆਂ ਛੇ ਇਵੈਂਟਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਾਫੀ ਅੰਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਏ ਸਨ ਅਤੇ ਉਹ 800 ਮੀਟਰ ਵਿੱਚ ਚੌਥੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਰਹੀ ਸੀ।
ਭੋੜੇ
ਭੋੜੇ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਨਾਭਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਬਦਲਾ
ਬਦਲਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਭੁਨਰਹੇੜੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਰਾਮਗੁਪਤ
ਇਹ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤੀਜੀ ਤੋਂ ਪੰਜਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਸ਼ਾਸਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਗੁਪਤ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ। ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਪਾਟਲੀਪੁਤਰ ਸੀ ਜੋ ਵਰਤਮਾਨ ਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪਟਨੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਿਹਾਰ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ।ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਨਾਟਕ ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਰਾਮ ਗੁਪਤਾ (IAST: राम-गुप्ता; r.c. 4ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ), ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਗੁਪਤਾ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮਰਾਟ ਸੀ। ਨਾਟਕ ਦੇ ਬਚੇ ਹੋਏ ਟੁਕੜੇ, ਹੋਰ ਸਾਹਿਤਕ ਸਬੂਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਹ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਧਰੁਵਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਕ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਸਪੁਰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ: ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਦੇ ਭਰਾ ਚੰਦਰਗੁਪਤ ਦੂਜੇ ਨੇ ਸ਼ਾਕ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਧਰੁਵਦੇਵੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਅਧਿਕਾਰਤ ਗੁਪਤ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਵਿੱਚ ਰਾਮਗੁਪਤਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ, ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤਮ ਕਥਾ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕਤਾ ਬਾਰੇ ਬਹਿਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਹੋਰ ਸਰੋਤ ਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਵਰਣਿਤ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਸਰੋਤ ਰਾਮਗੁਪਤਾ ਦੇ ਨਾਮ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਨਾਟਕ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੋਵੇ। ਗੁਪਤ ਲਿਪੀ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੇ ਗਏ ਅਤੇ ਮੱਧ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲੱਭੇ ਗਏ ਤਿੰਨ ਅਣਡਿੱਠੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ, ਰਾਮਗੁਪਤ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਰਾਜੇ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ: ਇਹ ਰਾਮਗੁਪਤ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਗੁਪਤ ਸਮਰਾਟ ਦੀ ਹੋਂਦ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤਮ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਸਿੱਧ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਗਲਤ ਸਾਬਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮੱਧ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਖੋਜੇ ਗਏ ਕੁਝ ਸਿੱਕਿਆਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਰਾਮਗੁਪਤ ਨੂੰ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਆਧੁਨਿਕ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਨੂੰ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸਤਰੋਤ
ਰਾਮਗੁਪਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਗੁਪਤ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਅਧਿਕਾਰਤ ਗੁਪਤਾ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਮੁੰਦਰਗੁਪਤ ਦਾ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਚੰਦਰਗੁਪਤ ਦੂਜਾ ਸੀ, ਜਿਸਦੀ ਰਾਣੀ ਧਰੁਵਦੇਵੀ ਸੀ। ਇਹ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਰਾਮਗੁਪਤ ਦੇ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਨੇ ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪੂਰਵਜ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਰਾਮਗੁਪਤ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਨਾਟਕ ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤਮ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਨਾਟਕ ਦਾ ਮੂਲ ਪਾਠ ਹੁਣ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਦੇ ਟੁਕੜੇ ਹੋਰ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬਚੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਾਹਿਤਕ ਅਤੇ ਐਪੀਗ੍ਰਾਫਿਕ ਸਰੋਤ ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤ ਦੀ ਕਥਾ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਨਾਮ ਨਾਲ ਰਾਮਗੁਪਤ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ (ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤ § ਇਤਿਹਾਸ ਦੇਖੋ)।
1923 ਵਿੱਚ, ਸਿਲਵੇਨ ਲੇਵੀ ਅਤੇ ਆਰ. ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤ ਤੋਂ ਸਰਸਵਤੀ ਦੇ ਨਿਚੋੜ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਖੋਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਮਗੁਪਤ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕਤਾ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹਿਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣ ਗਈ। ਲੇਵੀ ਸਮੇਤ ਕੁਝ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ। ਹੋਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਰ ਡੀ ਬੈਨਰਜੀ ਅਤੇ ਹੈਨਰੀ ਹੇਰਾਸ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਰਾਮਗੁਪਤ ਨੂੰ ਕਾਲਪਨਿਕ ਪਾਤਰ ਵਜੋਂ ਖਾਰਜ ਕਰਨ ਲਈ ਵਾਧੂ ਸਾਹਿਤਕ ਸਬੂਤ ਬਹੁਤ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਸਨ, ਅਤੇ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਸਿੱਕਿਆਂ ਦੀ ਖੋਜ ਭਵਿੱਖ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕਰੇਗਾ।ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਕੇ.ਡੀ. ਕੁਝ ਵਿਦਵਾਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬਾਜਪਾਈ, ਮੱਧ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲੱਭੇ ਗਏ ਕੁਝ ਤਾਂਬੇ ਦੇ ਸਿੱਕਿਆਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਰਾਮਗੁਪਤ ਨੂੰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਦੂਸਰੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡੀ.ਸੀ. ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਦੁਰਜਨਪੁਰ ਵਿਖੇ ਮਹਾਰਾਜਾਧੀਰਾਜਾ ਰਾਮਗੁਪਤ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦੇ ਤਿੰਨ ਜੈਨ ਮੂਰਤੀ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਮਿਲੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤਮ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਏ ਗਏ ਰਾਜੇ ਦੀ ਹੋਂਦ ਦੇ ਸਬੂਤ ਵਜੋਂ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ (ਹੇਠਾਂ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਵੇਖੋ)।
ਰਾਜ
ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤ ਦੇ ਬਚੇ ਹੋਏ ਟੁਕੜਿਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਹਾਇਕ ਸਬੂਤਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ, ਆਧੁਨਿਕ ਵਿਦਵਾਨ ਇਹ ਸਿਧਾਂਤ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਰਾਮਗੁਪਤ ਗੁਪਤ ਸਮਰਾਟ ਸਮੁੰਦਰਗੁਪਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਸੀ। ਨਾਟਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਮਗੁਪਤ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਧਰੁਵ-ਦੇਵੀ (ਜਾਂ ਧਰੁਵ-ਸਵਾਮਿਨੀ) ਨੂੰ ਸਾਕ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਉਸਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਚੰਦਰਗੁਪਤ ਰਾਣੀ ਦੇ ਭੇਸ ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਕੈਂਪ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਭੋਜ ਦੇ ਸ਼੍ਰਿੰਗਾਰਾ-ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤਮ ਮਾਰਗ ਅਨੁਸਾਰ ਅਲੀਪੁਰਾ ਵਿਖੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦਾ ਡੇਰਾ ਸੀ। ਬਾਣੇ ਦਾ ਹਰਸ਼-ਚਰਿਤ ਸਥਾਨ ਨੂੰ "ਅਰਿਪੁਰਾ" (ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ "ਦੁਸ਼ਮਣ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ") ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਹਰਸ਼-ਚਰਿਤ ਦੀ ਇੱਕ ਖਰੜੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਥਾਨ ਨੂੰ "ਨਲੀਨਾਪੁਰਾ" ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਰਾਮਗੁਪਤਾ ਦੇ "ਸ਼ਕ" (IAST: Śaka) ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੀ ਪਛਾਣ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਪਛਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਵੀ.ਵੀ. ਮਿਰਾਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸਦੀ ਪਛਾਣ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੁਸ਼ਾਨ ਰਾਜੇ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰਗੁਪਤ ਦੇ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਥੰਮ੍ਹ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਵਿੱਚ "ਦੇਵਪੁੱਤਰ-ਸ਼ਾਹੀ-ਸ਼ਾਨੁਸ਼ਾਹੀ" ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਏ.ਐਸ. ਅਲਟੇਕਰ ਨੇ ਉਸਦੀ ਪਛਾਣ ਕਿਦਾਰਾ ਪਹਿਲੇ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਪੀਰੋ ਨਾਲ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਪੱਛਮੀ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਅਲਟੇਕਰ ਨੇ ਸਿਧਾਂਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੀਰੋ ਨੇ ਪੂਰਬੀ ਪੰਜਾਬ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਰਾਮਗੁਪਤਾ ਨੇ ਲੜਾਈ ਦੇ ਵਧਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਤਰੱਕੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਜੈਨ ਮੂਰਤੀ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ (ਹੇਠਾਂ #Inscriptions ਦੇਖੋ), ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਤੇਜ ਰਾਮ ਸ਼ਰਮਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਰਾਮਗੁਪਤਾ ਨੇ ਸ਼ਾਕ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੁਆਰਾ ਅਪਮਾਨਿਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ਾਇਦ "ਸ਼ਾਂਤਮਈ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ" ਅਪਣਾਈ ਹੈ, ਜੋ ਜੈਨ ਧਰਮ ਪ੍ਰਤੀ ਉਸਦੇ ਝੁਕਾਅ ਨੂੰ ਦਰਸਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਗੁਪਤ ਨੇ ਰਾਮਗੁਪਤ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਧਰੁਵਦੇਵੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲਿਆ, ਜਿਸਦਾ ਗੁਪਤ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਗੁਪਤ ਦੀ ਰਾਣੀ ਵਜੋਂ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸਿਕਤਾ
ਵਿਦਿਸ਼ਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰਾਮਗੁਪਤਾ ਦੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਮਿਲੇ ਇਸ ਸਿਧਾਂਤ ਨੂੰ ਕਿ ਰਾਮਗੁਪਤਾ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਸੀ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਨੁਕਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸਮਰਥਤ ਹੈ: ਰਾਮਗੁਪਤ ਦੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਮੱਧ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲੱਭੇ ਗਏ ਹਨ (ਹੇਠਾਂ ਦੇਖੋ)। ਇਹ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਰਾਮਗੁਪਤ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਰਾਜੇ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੇ ਮਹਾਰਾਜਾਧੀਰਾਜਾ ਦਾ ਸ਼ਾਹੀ ਖਿਤਾਬ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ 4ਵੀਂ-5ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਦੀ ਗੁਪਤ ਬ੍ਰਾਹਮੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਜੋ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਰਾਮਗੁਪਤ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਪਤ ਸਮਰਾਟ ਸੀ। ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤਮ ਨਾਟਕ ਦੇ ਦੋ ਹੋਰ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਧਰੁਵਦੇਵ ਅਤੇ ਚੰਦਰਗੁਪਤ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਹਸਤੀਆਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੁਪਤਾ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਗੁਪਤ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਮਰਾਟ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਧਰੁਵਦੇਵੀ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਸ਼ਾਹੀ ਮੋਹਰ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਚੰਦਰਗੁਪਤ ਦੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਗੋਵਿੰਦਗੁਪਤ ਦੀ ਮਾਂ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰਗੁਪਤ ਦੇ ਇਰਾਨ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੀ ਰਾਣੀ ਦੱਤਾ-ਦੇਵੀ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪੋਤਰੇ ਸਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਨੂੰ ਕੂੜਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਸੰਮੇਲਨ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਕੇ, ਚੰਦਰਗੁਪਤ II ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਮਥੁਰਾ ਪੱਥਰ ਦੇ ਥੰਮ੍ਹ ਦੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਬਿਹਾਰ ਅਤੇ ਸਕੰਦਗੁਪਤ ਦੇ ਭਟਾਰੀ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚ "ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ" ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਟਕ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਆਧਾਰ ਹੈ। ਇਹ ਦੱਸਣ ਦਾ ਇੱਕ ਗੁਪਤ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਗੱਦੀ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਨ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਦੇ ਕਈ ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ (ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤਮ § ਇਤਿਹਾਸਿਕਤਾ ਦੇਖੋ) ਦੇਵੀਚੰਦਰਗੁਪਤਮ ਵਿੱਚ ਵਰਣਿਤ ਕਿੱਸੇ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਸਰੋਤ ਨਾਟਕ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸਲਈ, ਨਾਟਕ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕਤਾ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨਿਰਣਾਇਕ ਸਬੂਤ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ
ਜੈਨ ਤੀਰਥੰਕਰਾਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਪੱਥਰ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ, ਜੋ ਵਿਦਿਸ਼ਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੁਰਜਨਪੁਰਾ (ਜਾਂ ਦੁਰਜਨਪੁਰਾ) ਵਿਖੇ ਲੱਭੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਦੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਮਹਾਰਾਜਾਧੀਰਾਜਾ ਰਾਮਗੁਪਤ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਕ ਹੋਰ ਮੂਰਤੀ 'ਤੇ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨੁਕਸਾਨੇ ਗਏ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਵਿਚ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਨਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ। ਬੁਲਡੋਜ਼ਰ ਨਾਲ ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਬੁਲਡੋਜ਼ਰ ਦੁਆਰਾ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨੁਕਸਾਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸ਼ਿਲਾਲੇਖਾਂ ਨੂੰ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖਕਾਰ ਜੀ.ਐਸ. ਗਾਈ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸ਼ਿਲਾਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚ ਗੁਪਤ ਲਿਪੀ ਦੀ ਅਖੌਤੀ ਦੱਖਣੀ ਜਾਂ ਪੱਛਮੀ ਕਿਸਮ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ ,ਵਰਣਮਾਲਾ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਮੁੰਦਰਗੁਪਤ (ਜੋ ਰਾਮਗੁਪਤ ਦਾ ਪੂਰਵਗਾਮੀ ਸੀ) ਅਤੇ ਸਾਂਚੀ ਦੇ ਇਰਾਨ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਦੀ ਵਰਣਮਾਲਾ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ-ਜੁਲਦੀ ਹੈ। ਚੰਦਰਗੁਪਤ II ਦਾ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ (ਜੋ ਰਾਮਗੁਪਤ ਦਾ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ)। ਮੱਧਮ 'i' ਅੱਖਰ ਸਾਂਚੀ ਦੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਏ ਗਏ ਅੱਖਰ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਅੱਖਰ ਤੀਸਰੀ ਸਦੀ ਦੇ ਨੰਦਸਾ-ਯੁਪਾ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖਾਂ ਵਰਗੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ, ਰਾਮਗੁਪਤ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖਾਂ ਨੂੰ ਚੌਥੀ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਪਤ ਰਾਜਵੰਸ਼
ਬੁੱਢਾ ਅਤੇ ਮੌਤ
ਬੁਢਾ ਅਤੇ ਮੌਤ ਈਸਪ ਦੀ ਇੱਕ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਪੈਰੀ ਇੰਡੈਕਸ ਵਿੱਚ ਇਹ 60 ਨੰਬਰ ਤੇ ਹੈ। ਬੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਤਰ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇਹ ਦੁਰਲਭ ਕਹਾਣੀ ਹੋਣ ਕਰ ਕੇ, ਇਹ (ਖਾਸਕਰ ਫ਼ਰਾਂਸ ਵਿੱਚ) ਅਨੇਕ ਚਿੱਤਰਾਂ ਦਾ ਅਧਾਰ ਬਣੀ ਹੈ। ਫ਼ਰਾਂਸ ਯਾਂ ਦ ਲਾ ਫੋਂਤੇਨ ਦੀ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਬਣਾ ਦਿਤਾ।
ਜਿਉਣ ਦਾ ਮੋਹ
ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਅਤਿ ਦੁਖਦਾਈ ਹਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਿਉਣ ਦੇ ਮੋਹ (φιλοζωία) ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਸਰਲ ਟੋਟਕਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਮਿਆਰੀ ਬਿਰਤਾਂਤ ਰੋਜਰ ਲ' ਐਸਟਰੇਂਜ਼ ਵਾਲਾ ਹੈ: 'ਇੱਕ ਬੁਢਾ ਲਕੜਾਂ ਦੀ ਪੰਡ ਚੁੱਕੀ ਦੂਰ ਤੋਂ ਚਲਿਆ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹ ਏਨਾ ਥੱਕ ਗਿਆ ਕਿ ਉਸਨੇ ਪੰਡ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਮੌਤ ਕੋਲੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਮੌਤ ਦਾ ਦੇਵਤਾ ਤੁਰਤ ਹਾਜਰ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਲਈ ਕੀ ਕਰੇ। 'ਬੱਸ ਜਨਾਬ, ਜਰਾ ਕੁ ਮਿਹਰ ਕਰ ਦਿਉ। ਇਹ ਪੰਡ ਚੁਕਾ ਦਿਉ।' ਵੈਸੇ, ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹਦੀ ਬੇਨਤੀ ਸੀ ਕਿ ਮੌਤ ਦਾ ਦੇਵਤਾ ਉਹਦੀ ਪੰਡ ਚੁੱਕ ਕੇ ਉਸ ਨਾਲ ਚੱਲੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਈਸਪ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ
ਦੇਵਨੀਤ
ਦੇਵਨੀਤ (ਅਸਲੀ ਨਾਮ: ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ) (23 ਮਾਰਚ 1951 - 25 ਨਵੰਬਰ 2013) ਆਧੁਨਿਕ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਤੀਜੀ ਪੀੜੀ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਕਲਮੀ ਨਾਮ ਦੇਵਨੀਤ ਹੀ ਸਾਰੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇਸੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਜੀਵਨ
ਦੇਵਨੀਤ ਦਾ ਜਨਮ 23 ਮਾਰਚ 1951 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਨਸਾ ਜਿਲੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਨੰਗਲਾਂ ਦਾ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਂ ਕੇਹਰ ਸਿੰਘ ਸੀ ਅਤੋ ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਂ ਹਰਨਾਮ ਕੌਰ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਮਨਜੀਤ ਕੌਰ ਇੱਕ ਸੇਵਾ-ਮੁਕਤ ਅਧਿਆਪਕਾ ਸੀ। ਦੇਵਨੀਤ ਦੇ ਬੇਟੇ ਦਾ ਨਾਂ ਬਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਅਤੇ ਬੇਟੀ ਦਾ ਨਾਂ ਨੈਨਸੀ ਸਿੱਧੂ ਹੈ। ਦੇਵਨੀਤ ਸੇਵਾ-ਮੁਕਤ ਪੰਜਾਬੀ ਲੈਕਚਰਾਰ ਸੀ ਅਤੇ 31 ਮਾਰਚ 2009 ਨੂੰ ਸੇਵਾ-ਮੁਕਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਕਾਫੀ ਅਰਸੇ ਤੋਂ ਕੈੰਸਰ ਦੀ ਨਾਮੁਰਾਦ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹਾ ਸੀ। 25 ਨਵੰਬਰ 2013 ਦੀ ਸਵੇਰ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1951 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2013
ਛਾਬਾ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਂਡੇ
ਜੋਗਾ
ਜੋਗਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜ਼ਿਲਾ ਤੇ ਤਹਿਸੀਲ ਮਾਨਸਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2001 ਵਿੱਚ ਜੋਗਾ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 9325 ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫ਼ਲ 35.84 ਕਿ. ਮੀ. ਵਰਗ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਮਾਨਸਾ-ਬਰਨਾਲਾ ਰੋਡ ਤੇ ਮਾਨਸਾ ਤੋਂ 22 ਕਿਲੋ ਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਬਰਨਾਲਾ ਤੋ 28 ਕਿਲੋ ਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਪਿਛੋਕੜ ਅਤੇ ਯਾਦਗਾਰਾਂ
ਇਹ ਪਿੰਡ ਮੁਗਲ ਰਾਜ ਸਮੇਂ ਜੁਗਰਾਜ ਸਿੰਘ ਨਾਂ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਵਸਾਇਆ। ਪਹਿਲਾਂ ਜੋਗਾ,ਰੱਲਾ,ਸਕੇ ਭਰਾ ਅਤੇ ਮਾਖਾ ਮਤਰੇਈਆ ਭਰਾ ਸੀ (ਨੇੜੇ ਦਾ ਪਿੰਡ) ਤਿੰਨੋ ਭਰਾ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੇ ਵੱਖਰੇ ਪਿੰਡ ਬਣ ਗਏ। ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਚਾਲੀ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਚਹਿਲ ਗੋਤ ਨਾਲ ਸੰਬਧਿਤ ਹੋਣ ਕਰ ਕੇ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਨੂੰ ਚੁਲੇਰਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦੁਰ ਜੀ ਵੀ ਆਏ ਜਿੰਨਾ ਦੀ ਯਾਦ ਚ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਦੋ ਕੂਕੇ ਸਿੰਘ ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਮਲੇਰਕੋਟਲਾ ਵਿਖੇ ਤੋਪਾਂ ਅੱਗੇ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ ਜਿੰਨਾ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਹਸਪਤਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸੰਗਰੂਰ ਦੇ ਮੋਰਚੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹੀਦ ਜਥੇਦਾਰ ਅਣੋਖ ਸਿੰਘ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲਾਇਬਰੇਰੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਫਤੇਹ ਸਾਗਰ ਝੀਲ
ਫਤੇਹ ਸਾਗਰ ਝੀਲ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਉਦੈਪੁਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤਕ ਝੀਲ ਹੈ ਜੋ ਉਦੈਪੁਰ ਅਤੇ ਮੇਵਾੜ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਫਤੇਹ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਂ ਉੱਪਰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਉਦੈਪੁਰ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਅਤੇ ਪਿਛੋਲਾ ਝੀਲ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਹ 1680 ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚਲੀਆਂ ਚਾਰ ਝੀਲਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਬਾਕੀ ਤਿੰਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਪਿਛੋਲਾ ਝੀਲ (ਉਦੈਪਊ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੀ), ਉਦੈ ਸਾਗਰ ਝੀਲ (ਉਦੈਪੁਰ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ 13 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ)ਅਤੇ ਧੇਬਰ ਝੀਲ (ਇਸਨੂੰ ਜੈਸਮੰਦ ਝੀਲ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਉਦੈਪੁਰ ਦੇ ਦੱਖਣੀ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ 52 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ) ਹਨ।
ਉਦੈਪੁਰ ਝੀਲ ਸਰੱਖਣ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਝੀਲ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਉਪਲਬਧ ਕਰਾਉਣ, ਦੂਸ਼ਿਤ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕਰਨ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ, ਉਦਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਉਥੋਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਵਸੋਂ ਵਿਚੋਂ 60% ਵਸੋਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਦੇਣ ਦੇ ਕੰਮ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਥਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਥਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਿਆਸਤੀ ਥਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਦੈਪੁਰ ਦੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੂਗੋਲ
ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ
ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: RNT Medical College, Udaipur; ਸੰਖੇਪ: ਆਰ.ਐੱਨ.ਟੀ..ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ, ਉਦੈਪੁਰ), ਇਕ ਸਰਕਾਰ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਉਦੈਪੁਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਕਾਲਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1961 ਵਿੱਚ, ਉਦੈਪੁਰ ਦੇ ਮਹਾਰਾਣਾ ਸਾਬਕਾ ਮਹਾਰਾਣਾ ਦੁਆਰਾ ਦਾਨ ਕੀਤੀ ਇੱਕ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਬਲਾਕ ਸਲੰਬਰ ਰਾਓ ਦੁਆਰਾ ਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਹੋਰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਕਾਲਜ ਨੂੰ 1966 ਵਿਚ ਮੈਡੀਕਲ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਤੋਂ ਮਾਨਤਾ ਮਿਲੀ ਸੀ। ਕਾਲਜ ਦਾ ਨਾਮ ਮਸ਼ਹੂਰ ਭਾਰਤੀ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ, ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੰਗਰਾਮੀ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਵਿਦਿਅਕ
ਐਮ ਬੀ ਬੀ ਐਸ ਕੋਰਸ ਲਈ ਦਾਖਲਾ ਬਹੁਤ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਫਿਜ਼ਿਕਸ, ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਅਤੇ ਬਾਇਓਲੋਜੀ ਕੋਰ ਕੋਰਸ ਵਜੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਉਹ ਯੂਜੀ ਦਾਖਲਾ ਟੈਸਟ ਲਈ ਦਾਖਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਐਮਬੀਬੀਐਸ ਕੋਰਸ ਵਿਚ 150 ਸੀਟਾਂ, ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਗਰੀ ਕੋਰਸਾਂ ਵਿਚ 92, ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਪਲੋਮਾ ਕੋਰਸਾਂ ਵਿਚ 12, ਅਤੇ ਡੀਐਮ ਕਾਰਡਿਓਲੋਜੀ ਕੋਰਸ ਵਿਚ 2 ਸੀਟਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕੁਲ ਐਮ.ਬੀ.ਬੀ.ਐਸ. ਸੀਟਾਂ ਦਾ 15% ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ, ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਉਂਸਲਿੰਗ ਕਮੇਟੀ (ਐਮ.ਸੀ.ਸੀ) ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਕਾਊਂਸਲਿੰਗ ਦੁਆਰਾ ਭਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ 4% ਸੀਟਾਂ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਰਾਜਾਂ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਲਈ ਰਾਖਵੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਬਾਕੀ ਸੀਟਾਂ ਰਾਜ ਚੇਅਰਮੈਨ, ਐਨਈਈਟੀ ਯੂਜੀ ਮੈਡੀਕਲ ਅਤੇ ਡੈਂਟਲ ਐਡਮਿਸ਼ਨ / ਕਾਉਂਸਲਿੰਗ ਬੋਰਡ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਅਤੇ ਕੰਟਰੋਲਰ, ਐਸਐਮਐਸ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਹਸਪਤਾਲ ਜੈਪੁਰ ਦੇ ਦਫਤਰ ਦੁਆਰਾ ਕਰਵਾਏ ਰਾਜ ਪੱਧਰੀ ਕਾਊਂਸਲਿੰਗ ਦੁਆਰਾ ਭਰੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। 2013 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦਿਆਂ, ਅੰਡਰ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਦਾਖਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯੋਗਤਾ ਕਮ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਟੈਸਟ (NEET-UG) ਦੁਆਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਰੇਕ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਦੀਆਂ 50% ਸੀਟਾਂ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਮੈਡੀਕਲ ਦਾਖਲਾ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਰਾਜਸਥਾਨ ਪ੍ਰੀ-ਪੀਜੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੁਆਰਾ ਭਰੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸੰਸਥਾ ਪ੍ਰੀਵੈਂਟਿਵ ਐਂਡ ਸੋਸ਼ਲ ਮੈਡੀਸਨ, ਪੈਥੋਲੋਜੀ, ਚਤਰ ਵਿਗਿਆਨ, ਈ.ਐਨ.ਟੀ., ਜਨਰਲ ਮੈਡੀਸਨ, ਜਨਰਲ ਸਰਜਰੀ, ਔਬਸਟੈਟਿਕਸ ਅਤੇ ਗਾਇਨਕੋਲੋਜੀ, ਬਾਲ ਰੋਗ ਵਿਗਿਆਨ, ਅਨੱਸਥੀਸੀਓਲਾਜੀ, ਔਰਥੋਪੈਡਿਕਸ, ਰੇਡੀਓਡਾਇਗਨੋਸਿਸ / ਰੇਡੀਓਲੋਜੀ, ਰੇਡੀਓਥੈਰਾਪੀ, ਰੋਗ, ਅਤੇ ਰੋਗ, ਅਤੇ ਸੰਚਾਰ ਦੇ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਗਰੀ ਕੋਰਸਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਮੜੀ ਵਿਗਿਆਨ. ਪੋਸਟ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਪਲੋਮਾ ਕੋਰਸ ਐਨੇਸਥੀਸੀਓਲਾਜੀ, ਪੀਡੀਆਡੀਆਟ੍ਰਿਕਸ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਸੂਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਡੀ.ਐਮ. ਕਾਰਡਿਓਲੋਜੀ ਦੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਰਾਜਸਥਾਨ ਸਿਹਤ ਵਿਗਿਆਨ, ਜੈਪੁਰ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਸੁਪਰ ਸਪੈਸ਼ਲਿਟੀ ਦਾਖਲਾ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੁਆਰਾ ਭਰੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਹੇਠ ਦਿੱਤੇ ਹਸਪਤਾਲ ਕਾਲਜ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ:
ਪੱਲਵ ਰਾਜਵੰਸ਼
ਪੱਲਵ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਸੀ। ਚੌਥੀ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਵਿੱਚ ਇਸਨੇ ਕਾਞਚੀਪੁਰੰ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 600 ਸਾਲ ਤਮਿਲ ਅਤੇ ਤੇਲੁਗੁ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕੀਤਾ। ਬੋਧਿਧਰਮ ਇਸ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦਾ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹੇ ਧਿਆਨ ਯੋਗ ਨੂੰ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਫੈਲਾਇਆ। ਇਹ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ - ਕਸ਼ਤਰਿਅ ਮੰਣਦੇ ਸਨ।
ਉੱਤਰਕਾਲੀਨ ਪੱਲਵ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੱਲਵ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਮਿਲ ਰਾਜੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਰਾਧਾ ਕਮਲ ਮੁਖਰਜੀ
ਰਾਧਕਾਮਲ ਮੁਕੇਰਜੀ (1889–1968), ਆਧੁਨਿਕ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਚਿੰਤਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਲਖਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਉਪ-ਕੁਲਪਤੀ ਸਨ। ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿਚ ਇਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਅਤੇ ਉਸਾਰੂ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਅਤਿ ਮੂਲ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਸਭਿਅਤਾ ਦਾ ਸਮਝਦਾਰ ਦੁਭਾਸ਼ੀਆ ਅਤੇ 1962 ਵਿਚ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਦੇ ਤੀਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਤਮ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ।