cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਅਨਾਮਿਕਾ (ਕਵਿਤਰੀ)
ਇਸਨੇ ਅੱਠ ਕਵਿਤਾ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ, ਪੰਜ ਨਾਵਲਾਂ ਅਤੇ ਚਾਰ ਆਲੋਚਨਾ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਸਨੇ, ਕਵਿਤਾ ਲਈ ਭਾਰਤ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਅਵਾਰਡ (1996), ਗਿਰਿਜਾ ਮਾਥੁਰ ਸਨਮਾਨ (1998), ਸਾਹਿਤੀਆਕਾਰ ਸਨਮਾਨ (1998), ਪਰੰਪਰਾ ਸਨਮਾਨ (2001), ਸਾਹਿਤਿਆਸੇਤੁ ਸਨਮਾਨ (2004) ਅਤੇ ਕੇਦਾਰ ਸਨਮਾਨ (2007) ਕਈ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤੇ। ਅਨਾਮਿਕਾ ਸਤਿਆਵਤੀ, ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਰੀਡਰ ਹੈ। 2021 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਟੋਕਰੀ ਵਿੱਚ ਦਿਗੰਤ ਨਾਾਮਕ ਕਵਿਤਾ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁੁੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1961 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਹਾਰ ਦੀਆਂ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ
ਫੱਗੂ
ਫੱਗੂ ਪਿੰਡ ਹਰਿਆਣਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਿਰਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਕਾਲਾਂਵਾਲੀ ਤਹਿਸੀਲ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਸਾ ਤੋਂ 35 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਫੱਗੂ ਪਿੰਡ ਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਹੈ।
ਪਿੰਡ ਦਾ ਕੁੱਲ ਭੂਗੋਲਿਕ ਖੇਤਰ 2449 ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ। ਫੱਗੂ ਕਾਲਾਂਵਾਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਅਤੇ ਸਿਰਸਾ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਕਾਲਾਂਵਾਲੀ ਫੱਗੂ ਪਿੰਡ ਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡ
ਫੱਗੂ ਦੇ ਆਲ਼ੇ-ਦੁਆਲ਼ੇ ਕੁਰੰਗਾਂਵਾਲੀ, ਭੀਮਾਂ, ਥਰਾਜ, ਦੇਸੂ ਖੁਰਦ, ਫੱਤਾ, ਸੂਰਤੀਆ, ਰੋੜੀ, ਰੋਹਣ, ਝੋਰੜਰੋਹੀ ਹਨ।
ਦੂਜੀ ਕੁਆਂਟਾਇਜ਼ੇਸ਼ਨ
ਦੂਜੀ ਕੁਆਂਟਾਇਜ਼ੇਸ਼ਨ ਬਹੁ-ਵਸਤੂ ਕੁਆਂਟਮ ਸਿਸਟਮਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਫਾਰਮੂਲਾ ਸੂਤਰੀਕਰਨ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਕਾਨੋਨੀਕਲ ਕੁਆਂਟਾਇਜ਼ੇਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਫੀਲਡਾਂ (ਆਮਤੌਰ ਤੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੇ ਵੇਵ ਫੰਕਸ਼ਨਾਂ) ਨੂੰ ਫੀਲਡ ਓਪਰੇਟਰਾਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸੋਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਬਿਲਕੁਲ ਉਵੇਂ ਹੀ ਜਿਵੇਂ ਭੌਤਿਕੀ ਮਾਤਰਾਵਾਂ (ਪੁਜ਼ੀਸ਼ਨ, ਮੋਮੈਂਟਮ ਆਦਿ) ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਕੁਆਂਟਾਇਜ਼ੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਓਪਰੇਟਰਾਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸੋਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਚਾਰ 1927 ਵਿੱਚ ਡੀਰਾਕ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਫੌਕ ਅਤੇ ਜੌਰਡਨ ਰਾਹੀਂ ਬਾਦ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ।
ਦੂਜੀ ਕੁਆਂਟਾਇਜ਼ੇਸ਼ਨ
ਇਸ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਅਸੀਂ ਦੂਜੀ ਕੁਆਂਟਾਇਜ਼ੇਸ਼ਨ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਰਚਣ ਲਈ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਬਿਆਨ ਕਰਾਂਗੇ| ਇਸ ਵਿੱਚ ਬੁਨਿਆਦੀ ਤੌਰ ਤੇ ਕਈ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਕਣ ਦੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਸਪੇਸ ਵਿੱਚ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨੀਕਲ ਡਿਗਰੀ ਨੂੰ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਚੁਣਨਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ| ਇਹ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦੇ ਹੈਮਿਲਟੋਨੀਅਨ (Hamiltonian) ਫਾਰਮੂਲਾ ਬਣਤਰ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ| ਕਈ ਹੋਰ ਪਹੁੰਚਾਂ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਫੇਨਮੇਨ ਦਾ ਰਸਤਾ ਜੋੜ ਤਰੀਕਾ (ਪਾਥ ਇੰਟੀਗਰਲ) ਜੋ ਇੱਕ ਲਗਰੇਂਜੀਅਨ ਫਾਰਮੂਲਾ ਬਣਤਰ ਵਰਤਦਾ ਹੈ| ਅਜਿਹੀ ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਪਰਿਮਾਣੀਕਰਨ (ਕੁਆਂਟਾਇਜ਼ੇਸ਼ਨ) ਤੇ ਲੇਖ ਪੜੋ|
ਬੋਸੌਨ
ਸਰਲਤਾ ਲਈ, ਅਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੋਸੌਨਾਂ ਲਈ ਦੂਜੀ ਨਿਰਧਾਰੀਕਰਨ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕਰਾਂਗੇ, ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਰਾਂ ਸਮਰੂਪ ਕੁਆਂਟਮ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਰਚਦੇ ਹਨ| ਆਓ ਪਰਸਪਰ ਔਰਥੋਗੋਨਲ (mutually orthogonal) ਇੱਕਲੌਤੇ ਕਣ ਦੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰਾਹੀਂ ਲਿਖੀਏ ਜੋ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਸੰਭਵ ਹਨ| ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ,  ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਇੱਕ ਕਣ ਨਾਲ ਅਤੇ  ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਦੋ ਕਣਾਂ ਨਾਲ ਬਣੀ 3-ਕਣ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰਾਂ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ;
ਦੂਜੀ ਕੁਆਂਟਾਇਜ਼ੇਸ਼ਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕਦਮ ਕਬਜ਼ਾ-ਸੰਖਿਆਵਾਂ (occupation numbers) ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀਆਂ ਕੁਆਂਟਮ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੈ| ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕਲੌਤੇ ਕਣ ਦੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੇਕ ਅਵਸਥਾ ਘੇਰਨ ਵਾਲੇ ਕਣਾਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਦੀ ਕਬਜ਼ਾ ਸੰਖਿਆ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੂਚੀ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ| ਇਹ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨਾਮ ਦੇਣ ਦਾ ਸਧਾਰਨ ਤੌਰ ਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਤਰੀਕਾ ਹੈ| ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ, ਉੱਪਰ ਦਰਸਾਈ 3-ਕਣ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੀ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇੱਕ N- ਕਣਾ ਅਵਸਥਾ N ਕਣਾਂ ਦੇ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਸਪੇਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦੀ ਹੈ| ਅਗਲਾ ਕਦਮ ਇੱਕ N-ਕਣ ਅਵਸਥਾ ਸਪੇਸਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਧਾਈ ਹੋਈ ਅਵਸਥਾ ਸਪੇਸ ਨਾਲ ਮਿਲਾਉਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੋਕ ਸਪੇਸ (Fock space) ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਣਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਵੀ ਸੰਖਿਆ ਦੇ ਸਿਸਟਮਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾ ਸਕਦੀ ਹੈ| ਇਹ ਬਗੈਰ ਕਿਸੇ ਕਣ (ਵੈਕੱਮ ਅਵਸਥਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ |0> ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਸਪੇਸ ਅਤੇ 1-ਕਣ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਸਪੇਸ ਦੇ ਜੋੜ ਦੀ ਬਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰਾਂ ਅੱਗੇ| ਕਣਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸੰਖਿਆ ਦਰਸਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਫੋਕ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: ਫੋਕ ਸਪੇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਆਮ ਤੱਤ ਫੋਕ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਰੇਖਿਕ ਜੋੜ ਹੋਵੇਗਾ| ਫੋਕ ਸਪੇਸ ਵਿੱਚ ਕਬਜ਼ਾ-ਸੰਖਿਆ ਪ੍ਰਸਤੁਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਬੋਸੋਨ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਇੱਕ-ਨਾਲ-ਇੱਕ ਸਿੱਧਾ ਸਬੰਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ| ਇਸ ਬਿੰਦੂ ਤੇ, ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨੀਕਲ ਸਿਸਟਮ ਸਾਡੇ ਉੱਪਰ ਦਰਸਾਏ ਮੁਤਾਬਿਕ ਇੱਕ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ| ਫੀਲਡ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਵਾਲੀ ਮੁਢਲੀ ਡਿਗਰੀ ਕਬਜ਼ਾ-ਸੰਖਿਆਵਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਕਬਜ਼ਾ ਸੰਖਿਆ ਇੱਕ ਨੰਬਰ j ਰਾਹੀਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕਲੌਤੇ ਕਣ ਦੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਰਚਣ ਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਚਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਕੇ ਖੋਜੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਣਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਦੇ ਅਤੇ ਘਟਾਉਂਦੇ ਹਨ| ਇਹ ਕੁਆਂਟਮ ਹਾਰਮੋਨੀਕ ਔਸੀਲੇਟਰ (quantum harmonic oscillator) ਸਮੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਲੈਡਰ ਓਪਰੇਟਰਾਂ ਸਮਾਨ ਹਨ, ਜੋ ਊਰਜਾ ਕੁਆਂਟਾ ਜੋੜਦੇ ਤੇ ਘਟਾਉਂਦੇ ਹਨ| ਫੇਰ ਵੀ, ਇਹ ਓਪਰੇਟਰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਇੱਕ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਕੁਆਂਟਮ ਅਵਸਥਾ ਤੇ ਕਣਾਂ ਨੂੰ ਰਚਦੇ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ| ਬੋਸੌਨਿਕ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਓਪਰੇਟਰ ਅਤੇ ਹੇਠਾਂ ਦਰਸਾਏ ਪ੍ਰਭਾਵ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਕਬਜ਼ਾ-ਸੰਖਿਆ ਪ੍ਰਸਤੁਤੀ ਵਿੱਚ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ;
ਇਹ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਆਮ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨੀਕਲ ਸਮਝ ਵਿਚਲੇ ਓਪਰੇਟਰ ਹਨ, ਯਾਨਿ ਕਿ ਫੋਕ ਸਪੇਸ ਤੇ ਕ੍ਰਿਆ ਕਰ ਰਹੇ ਰੇਖਿਕ ਓਪਰੇਟਰ ਹਨ| ਹੋਰ ਅੱਗੇ, ਇਹ ਸੱਚਮੁੱਚ ਹਰਮਿੱਟਨ ਇਕੱਠ (Hermitian conjugates) ਹਨ, ਜੋ ਸਾਡੇ ਲਿਖੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਤਰੀਕੇ ਨੂੰ ਸਹੀ ਸਾਬਤ ਕਰਦੇ ਹਨ| ਇਹ ਰੂਪਾਂਤਰਨ (commutation) ਸਬੰਧ ਦੀ ਵੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ;
ਜਿੱਥੇ ਕਰੋਨੈੱਕਰ ਡੈਲਟਾ (Kronecker delta) ਲਈ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ| ਇਹ ਸੰਖੇਪ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਜ਼ਾਦ ਕੁਆਂਟਮ ਹਾਰਮੋਨੀਕ ਔਸੀਲੇਟਰਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਅਨੰਤ ਸਮੂਹ ਲਈ ਲੈਡਰ ਓਪਰੇਟਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸਬੰਧ ਹਨ, ਜੋ ਹਰੇਕ ਇਕਲੌਤੇ ਕਣ ਅਵਸਥਾ ਲਈ ਇੱਕ ਇੱਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ| ਹਰੇਕ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਬੋਸੌਨਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨਾ ਜਾਂ ਘਟਾਉਣਾ ਇਸਲਈ ਇੱਕ ਹਾਰਮੋਨੀਕ ਔਸੀਲੇਟਰ ਵਿੱਚ ਊਰਜਾ ਦਾ ਇੱਕ ਕੁਆਂਟਮ ਜੋੜਨ ਜਾਂ ਕੱਢਣ ਸਮਾਨ ਹੈ| ਆਪਣੇ ਸਬੰਧਿਤ ਰਚਨਾਕਾਰ ਓਪਰੇਟਰ a_k^\dagger ਦੇ ਅੱਗੇ ਇੱਕ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰ ਓਪਰੇਟਰ a_k ਲਾਗੂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ kth ਇੱਕਲੌਤੇ ਕਣ ਦੀ ਖੁਦ-N_k ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ kth ਸੰਖਿਆ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਨਾਮਕ ਓਪਰੇਟਰਾਂ ਦੇ ਮੇਲ ਨੂੰ kth ਖੁਦ- ਅਵਸਥਾ ਲਈ ਸੰਖਿਆ-ਓਪਰੇਟਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ| ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਦਾ ਹੈਮਿਲਟੋਨੀਅਨ ਓਪਰੇਟਰ (ਜੋ ਸ਼ਰੋਡਿੰਗਰ ਸਮੀਕਰਨ ਵਿੱਚ ਯੰਤਰਾਵਲੀ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ) ਰਚਨਾਕਾਰ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਓਪਰੇਟਰਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ| ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ, ਮੁਕਤ (ਕ੍ਰਿਆ ਨਾ ਕਰ ਰਹੇ) ਬੋਸੋਨਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਲਈ, ਖੇਤਰ ਦੀ ਕੁੱਲ ਊਰਜਾ ਹਰੇਕ ਊਰਜਾ ਦੀ ਖੁਦ- ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਬੋਸੋਨਾਂ ਦੀਆਂ ਊਰਜਾਵਾਂ ਦਾ ਜੋੜ ਕਰਕੇ ਖੋਜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ| ਜੇਕਰ kth ਇਕਲੌਤੇ ਕਣ ਊਰਜਾ ਦੀ ਖੁਦ- ਅਵਸਥਾ ਦੀ ਊਰਜਾ E_k ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਇਸ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ N_k ਬੋਸੋਨ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਇਹਨਾਂ ਬੋਸੋਨਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਊਰਜਾ E_k N_k ਹੋਵੇਗੀ| ਸਾਰੀ ਦੀ ਸਾਰੀ ਫੀਲਡ ਦੀ ਊਰਜਾ ਫੇਰ k ਉੱਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜੋੜ ਹੋਵੇਗੀ: ਇਸਨੂੰ N_k ਦੀ ਜਗਹ ਸਬੰਧਿਤ ਨੰਬਰ ਨਾਲ ਬਦਲ ਕੇ ਹੈਮਿਲਟੋਨੀਅਨ ਓਪਰੇਟਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ| ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ;
ਫਰਮੀਔਨ
ਇਹ ਪਤਾ ਚਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਫਰਮੀਔਨਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਰਚਨਾ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਜਰੂਰ ਵਰਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ| ਪੌਲੀ ਐਕਸਕਲੂਜ਼ਨ ਸਿਧਾਂਤ ਮੁਤਾਬਿਕ, ਫਰਮੀਔਨ ਕੁਆਂਟਮ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਨਹੀਂ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰ ਸਕਦੇ, ਇਸਲਈ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕਬਜ਼ਾ-ਨੰਬਰ Ni ਸਿਰਫ 0 ਜਾਂ 1 ਦਾ ਮੁੱਲ ਹੀ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ| ਫਰਮੀਔਨਿਕ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰ ਓਪਰੇਟਰ c ਅਤੇ ਰਚਨਾਕਾਰ ਓਪਰੇਟਰ c^\dagger ਇੱਕ ਫੋਕ ਅਵਸਥਾ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀ ਕਾਰਵਾਈ ਰਾਹੀਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸਲਈ ;
ਇਹ ਇੱਕ ਉਲਟ-ਰੂਪਾਂਤਰਨ ਨਿਯਮ ਅਧੀਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ (anticommutation relation): ਇਸ ਤੋਂ ਇਹ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਫਰਮੀਓਨਿਕ ਰਚਨਾਕਾਰ ਓਪਰੇਟਰ ਨੂੰ ਦੋ ਵਾਰ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ 0 ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਕਣਾਂ ਲਈ ਇਕਲੌਤੇ ਕਣ ਦੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨਾ ਅਸੰਭਵ ਹੈ, ਜੋ ਐਕਸਕਲੂਜ਼ਨ ਸਿਧਾਂਤ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਹੈ|
ਫੀਲਡ ਓਪਰੇਟਰ
ਅਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਿਵੇਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇੱਕ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਵਿੱਚ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕਰਨ ਦੇ ਇੱਕ ਤਰੀਕੇ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਤਰੀਕੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ| ਦੂਜੀ ਕੁਆਂਟਾਇਜ਼ੇਸ਼ਨ ਇਕਲੌਤੇ ਕਣ ਦੀਆਂ ਕੁਆਂਟਮ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਗਿਣ ਕੇ ਫੀਲਡ ਨੂੰ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ| ਫੇਰ ਵੀ, ਜਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ‘ਫੀਲਡ’ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣਾ ਜਿਆਦਾ ਕੁਦਰਤੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨੈਟਿਕ ਫੀਲਡ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਥਾਨ ਦੁਆਰਾ ਸੂਚੀਬੱਧ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ| ਇਸ ਸਿਰੇ ਤੇ, ਅਸੀਂ ਫੀਲਡ ਓਪਰੇਟਰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਜੋ ਸਪੇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖਾਸ ਬਿੰਦੂ ਤੇ ਇੱਕ ਕਣ ਨੂੰ ਰਚਦਾ ਜਾਂ ਵਿਨਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ| ਪਾਰਟੀਕਲ ਫਿਜਿਕਸ ਵਿੱਚ, ਅਜਿਹੇ ਓਪਰੇਟਰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸੌਖੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੇ ਫਾਰਮੂਲੇ ਬਣਾਉਣਾ ਸੌਖਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਰੀਲੇਟੀਵਿਟੀ ਦੀਆਂ ਜਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹਨ| ਇਕਲੌਤਾ-ਕਣ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗਤੀ-ਨਾਪ (momenta) ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਗਿਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ (ਜਿਵੇਂ ਡੱਬੇ ਵਿੱਚ ਕਣ ਸਮੱਸਿਆ ਵਿੱਚ)| ਇਹਨਾਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਲਈ ਰਚਨਾਕਾਰ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰ ਓਪਰੇਟਰਾਂ ਤੇ ਫੋਰੀਅਰ ਟਰਾਂਸਫੌਰਮ (Fourier transform) ਲਾਗੂ ਕਰਕੇ ਅਸੀਂ ਫੀਲਡ ਓਪਰੇਟਰ ਰਚ ਸਕਦੇ ਹਾਂ| ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ, ਬੋਸੋਨਿਕ ਫੀਲਡ ਓਪਰੇਟਰ ਇਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ;
ਜਿੱਥੇ ਸੂਚਕ ਅੰਕ i ਅਤੇ j ਸਾਰੇ ਕਣਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਫੇਰ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਹੈਮਿਲਟੋਨੀਅਨ (ਨਾ-ਤੁਲਨਾਤਮਿਕ ਹੱਦ ਅਤੇ ਮਮੂਲੀ ਸਵੈ-ਕ੍ਰਿਆ ਲਈ) ਇਹ ਹੈ;
ਇਹ ਊਰਜਾ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਮੁੱਲ ਲਈ ਇੱਕ ਦਰਸਾਓ ਵਾਂਗ ਦਿਸਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਰੰਗ ਫੰਕਸ਼ਨ ਦਾ ਰੋਲ ਅਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ| ਫੀਲਡ ਓਪਰੇਟਰ ਅਤੇ ਤਰੰਗ ਫੰਕਸ਼ਨ ਦਰਮਿਆਨ ਇਹ ਸਬੰਧ ਸਪੇਸ-ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਡ ਹੇਮੀਲਟੋਨੀਅਨ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀਆਂ ਦੇ ਫਾਰਮੂਲਿਆਂ ਦੀ ਬਣਤਰ ਸੌਖੀ ਕਰਦਾ ਹੈ|
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਨਿਜ਼ਾਮ ਬਾਈ
ਪਿਛੋਕੜ
ਨਿਜ਼ਾਮ ਬਾਈ ਦੇ ਮੂਲ ਬਾਰੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਬਿਰਤਾਂਤ ਹਨ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਯਾਤਰੀ ਜੈਕ ਹੌਗ ਨੇ ਉਸਨੂੰ " ਨਵਾਬ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਨੱਚਣ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ" ਦੱਸਿਆ। ਵਿਕਲਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਲੇਖਕ ਮੁਨੀ ਲਾਲ ਨੇ ਇਹ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਧੇਰੇ ਪਾਈ ਕਿ ਉਹ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਇੱਕ ਨੇਕ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ, ਫਤਿਹਯਾਵਰ ਜੰਗ, ਦੱਖਣ ਸਲਤਨਤਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਮੁਗਲ ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਲਈ ਲੜੇ ਸਨ। ਨਿਜ਼ਾਮ ਬਾਈ ਦਾ ਵਿਆਹ ਇਸ ਸੇਵਾ ਦੇ ਮਾਨਤਾ ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਜੀਵਨ
ਨਿਜ਼ਾਮ ਬਾਈ ਦਾ ਵਿਆਹ 12 ਮਾਰਚ, 1660 ਨੂੰ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਿੰਸ ਮੁਅਜ਼ਮ (ਬਾਅਦ ਦੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਬਹਾਦਰ ਸ਼ਾਹ ਪਹਿਲੇ ) ਨਾਲ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਜੋੜੇ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਆਖ਼ਰੀ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਜਹਾਂਦਰ ਸ਼ਾਹ, ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਇੱਕ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦਿਲਚਸਪੀ ਕਲਾ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਚੈਰਿਟੀ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸੀ, ਉਸਦੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਵਾਂਝੇ ਲੜਕੀਆਂ ਲਈ ਦਾਜ ਦੇਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਨਿਜ਼ਾਮ ਬਾਈ ਦੀ 1692 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ, ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਸੋਗ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:17ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਮੀਨਾ ਖਾਦੀਕਰ
ਮੀਨਾ ਖਾਦੀਕਰ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Meena Khadikar) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਰਾਠੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਦੀਨਾਨਾਥ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੀ ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਧੀ ਹੈ। ਅਤੇ ਗਾਇਕਾ ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ, ਆਸ਼ਾ ਭੌਂਸਲੇ, ਊਸ਼ਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਅਤੇ ਹਿਰਦੇਨਾਥ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੀ ਭੈਣ ਹੈ।
ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਾਈਡ ਪਰੇਡ
ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ, ਉੜੀਸਾ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪ੍ਰਾਈਡ ਪਰੇਡ 27 ਜੂਨ 2009 ਨੂੰ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਈਡ 2010 ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਫਿਰ 2018 ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ, ਕਟਕ ਅਤੇ ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਸੈਂਕੜੇ ਲੋਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.+ ਪ੍ਰਾਈਡ ਪਰੇਡ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਉਤਰੇ ਸਨ।
ਮੀਨਾ ਖਾਦੀਕਰ
ਕਰੀਅਰ (1952-2000)
ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਮੀਨਾਤਾਈ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਮਦਰ ਇੰਡੀਆ (ਲਤਾ ਅਤੇ ਊਸ਼ਾ ਨਾਲ ਗਾਏ ਗਏ) ਦੇ ਗੀਤ ਦੁਨੀਆ ਮੇਂ ਹਮ ਆਏ ਹੈ ਤੋ, ਪਿਲਪਿਲੀ ਸਾਹਬ ਦੇ ਫਗੁਨ ਆਇਆ, ਫਿਲਮ ਫਰਮਾਇਸ ਵਿੱਚ ਮੁਹੰਮਦ ਰਫੀ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋਗਾਣਾ ਆਪਨੇ ਛੀਨ ਲਿਆ ਦਿਲ, ਹੈ ਮੌਸਮ ਯੇ ਮਸਤਾਨਾ, ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਮੁਸਕੁਰਾਣਾ, ਆਬਰੂ ਤੋਂ ਦਿਲ ਚੁਰਾਣਾ ਅਤੇ ਪਤਰਾਣੀ ਤੋਂ ਆਰੇ ਕੋਈ ਜਾਓ ਰੀ ਪਿਆ ਕੋ ਬੁਲਾਓ।
ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਾਈਡ ਪਰੇਡ
2009
ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕੁਈਰ ਪ੍ਰਾਈਡ ਪਰੇਡ 27 ਜੂਨ 2009 ਨੂੰ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਸਾਖਾ, ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਫਾਰ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਜ਼ ਐਂਡ ਰਿਸਰਚ (ਆਈ.ਡੀ.ਪੀ.ਆਰ.) ਅਤੇ ਸਾਥੀ ਦੁਆਰਾ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਮੈਂਬਰਾਂ, ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਗੈਰ ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਮੁੱਖ ਭਾਸ਼ਣ, ਇੱਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ, ਸਟਰੀਟ ਥੀਏਟਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ, ਵਾਕ ਐਂਡ-ਪੁਆਇੰਟ 'ਤੇ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਮੀਟਿੰਗ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ ਅਤੇ ਮੋਮਬੱਤੀ ਜਗਾ ਕੇ ਸਮਾਪਤੀ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਮੀਨਾ ਖਾਦੀਕਰ
ਕਰੀਅਰ (1952-2000)
ਪਰ ਉਹ ਮਰਾਠੀ ਉਦਯੋਗ ਲਈ ਸੰਗੀਤ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗੀਤ ਅਤੇ ਐਲਬਮ ਆਸਾਵਾ ਸੁੰਦਰ ਚਾਕਲੇਟਚਾ ਬੰਗਲਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬੰਗਾਲੀ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੀਨਾ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਯੋਗੇਸ਼ ਅਤੇ ਰਚਨਾ ਨੇ ਮੂਲ ਗੀਤ ਗਾਇਆ। ਉਸਦਾ ਗੀਤ ਸੰਗ ਸੰਗ ਭੋਲਾਨਾਥ ਵੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਾਈਡ ਪਰੇਡ
2010
3 ਜੁਲਾਈ 2010 ਨੂੰ, ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਦੂਜੀ ਰੇਨਬੋ ਪ੍ਰਾਈਡ ਵਾਕ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਏਕਤਾ ਸਮਾਗਮ ਅਤੇ ਮੋਮਬੱਤੀ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.ਆਈ. ਅਤੇ ਐਚ.ਆਈ.ਵੀ. ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਆਧਾਰਿਤ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਗੱਠਜੋੜ, ਸੰਪਰਕ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਵੈਂਟ ਨੂੰ ਟਰੈਵਲ ਬਲੌਗਰਸ ਦੁਆਰਾ ਕਵਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮੀਨਾ ਖਾਦੀਕਰ
ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫੀ
ਮਰਾਠੀ ਗੀਤ
ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਾਈਡ ਪਰੇਡ
2018
1 ਸਤੰਬਰ 2018 ਨੂੰ ਤੀਜੀ ਵਾਰ ਮਾਰਕ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਸ਼ਹਿਰ ਨੇ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਾਈਡ ਪਰੇਡ ਦੇਖੀ। 2018 ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਾਈਡ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਸੰਸਥਾਵਾਂ - ਸਾਥੀ, ਐਚਆਈਵੀ-ਏਡਜ਼ ਦੇਖਭਾਲ ਅਤੇ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.ਕਿਉ.ਆਈ. ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਐਨ.ਜੀ.ਓ. ਸਾਖਾ ਦੁਆਰਾ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਮੀਰਾ ਪਰੀਦਾ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਟ੍ਰਾਂਸ ਸਮੂਹਿਕ ਅਤੇ ਦ ਪਰੀਚੈ ਕੁਲੈਕਟਿਵ, ਓਡੀਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਕਿਉ. ਭਾਈਚਾਰਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਓਡੀਸ਼ਾ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਮਰਥਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਈਡ ਆਯੋਜਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਓਡੀਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕੁਈਰ ਭਾਈਚਾਰੇ ਲਈ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਦਿੱਖ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਈਡ ਮਾਰਚ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਵਰਗੇ ਟੀਅਰ II ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.+ ਭਾਈਚਾਰੇ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਈ ਗਈ। ਪ੍ਰਾਈਡ ਦਾ ਫੋਕਸ ਸਿਰਫ਼ ਦਿੱਖ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਅੰਤਰ-ਸਬੰਧਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਵੀ ਸੀ।
ਮੀਨਾ ਖਾਦੀਕਰ
ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫੀ
ਹਿੰਦੀ ਗੀਤ
ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਾਈਡ ਪਰੇਡ
2018
2018 ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਾਈਡ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਖਰੀ ਪ੍ਰਾਈਡ ਮਾਰਚ ਹੋਣ ਦਾ ਮਾਣ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਧਾਰਾ 377 - "ਗੈਰ-ਕੁਦਰਤੀ ਸੈਕਸ" ਨੂੰ ਅਪਰਾਧੀ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਧਾਰਾ 377 ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਫੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਹੀ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ 6 ਸਤੰਬਰ 2018 ਨੂੰ ਵਿੱਚ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮੀਨਾ ਖਾਦੀਕਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1931 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਾਈਡ ਪਰੇਡ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਪ੍ਰਾਈਡ ਮਾਰਚ
ਲਕਸ਼ਮੀ ਅੰਮਾਨੀ ਦੇਵੀ
ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਬੇਟਾਦਾਕੋਟੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸਰਦਾਰ ਕਾਠੀ ਗੋਪਾਲਰਾਜ ਉਰਸ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਮਹਾਰਾਜਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਰਾਜਾ ਵਡਿਆਰ II ਦੀ ਤੀਜੀ ਪਤਨੀ ਬਣੀ।
ਉਹ 25 ਜੂਨ 1799 ਤੋਂ ਫਰਵਰੀ 1810 ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਗੋਦ ਲਏ ਪੋਤੇ, ਮਹਾਰਾਜਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਰਾਜਾ ਵਡਿਆਰ III ਦੀ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਦੌਰਾਨ ਮੈਸੂਰ ਦੀ ਰੀਜੈਂਟ ਸੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਲਕਸ਼ਮੀ ਵਿਲਾਸ ਸੰਨਿਧਾਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਔਰਤ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਔਰਤ ਹਾਕਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1810
ਦੀਪਾ ਵੇਂਕਟ
ਦੀਪਾ ਵੇਂਕਟ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Deepa Venkat) ਇੱਕ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਹੈਲੋ ਐਫਐਮ ਚੇਨਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਬਿੰਗ ਕਲਾਕਾਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਰੇਡੀਓ ਡਿਸਕ ਜੌਕੀ ਵੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ 80 ਤੋਂ ਵੱਧ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਅਤੇ ਕੁਝ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਿਮਰਨ, ਸਨੇਹਾ, ਜਯੋਤਿਕਾ, ਨਯਨਥਾਰਾ, ਅਨੁਸ਼ਕਾ ਸ਼ੈਟੀ, ਕਾਜਲ ਅਗਰਵਾਲ, ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਰਾਏ ਬੱਚਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਡਬ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਕਾਲੀਮਮਨੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਦੀਪਾ ਨੇ 1994 ਵਿੱਚ ਅਰਵਿੰਦ ਸਵਾਮੀ, ਰੇਵਤੀ, ਸ਼੍ਰੀਵਿਦਿਆ, ਐਮ ਐਨ ਨੰਬਰੀਆਰ, ਅਤੇ ਚਿੰਨੀ ਜਯੰਤ ਦੇ ਨਾਲ ਫਿਲਮ ਪਾਸਮਾਲਰਗਲ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਅਭਿਨੈ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਇਆ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਬਾਲ ਕਲਾਕਾਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਜਾਨਵੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਡਬਿੰਗ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇਵਯਾਨੀ ਲਈ ਫਿਲਮ "ਐਪੂ" ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਲਈ ਡਬ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਬਾਲ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਧਰਮਸਾਗਰ
ਧਰਮਸਾਗਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤੇਲੰਗਾਨਾ ਵਿੱਚ ਹਨਮਕੌਂਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਕਸਬਾ ਅਤੇ ਮੰਡਲ ਹੈ। ਧਰਮਸਾਗਰ ਸੜਕ ਦੁਆਰਾ ਕਾਜ਼ੀਪੇਟ ਅਤੇ ਹਨਮਾਕੋਂਡਾ ਵਰਗੇ ਕਸਬਿਆਂ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਮੇਨ ਟਾਊਨ ਵਾਰੰਗਲ ਤੋਂ 14 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਰਾਜ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਤੋਂ 122 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ।
ਜਲ ਭੰਡਾਰ
ਧਰਮਸਾਗਰ ਦੀ ਝੀਲ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸੀਤਾ ਵੀ ਵਣਵਾਸ ਦੇ ਵੇਲੇ ਠਹਿਰੇ ਸਨ।
ਧਰਮਸਾਗਰ ਝੀਲ ਪਿਛਲੇ 30 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਪੀਣ ਯੋਗ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਵਾਰੰਗਲ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸਟੋਰੇਜ ਟੈਂਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਧਰਮਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲੰਗਾਨਾ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਜੌਨ ਜੈਕਬ ਐਸਟੋਰ
ਜੌਨ ਜੈਕਬ ਐਸਟੋਰ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: John Jacob Astor; ਜਨਮ ਨਾਮ: ਜੋਹਾਨ ਜਾਕੋਬ ਐਸਟੋਰ ; ਜੁਲਾਈ 17, 1763 - 29 ਮਾਰਚ 1848) ਇੱਕ ਜਰਮਨ-ਅਮਰੀਕੀ ਵਪਾਰੀ, ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਮੋਗੂਲ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਫਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਜਾਇਦਾਦ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਦੇ ਆਸ ਪਾਸ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
ਜਰਮਨੀ ਵਿਚ ਜੰਮੇ, ਐਸਟੋਰ ਇਕ ਅੱਲੜ ਉਮਰ ਵਿਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਇਕ ਸੰਗੀਤ ਸਾਧਨ ਨਿਰਮਾਤਾ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਅਮਰੀਕੀ ਇਨਕਲਾਬੀ ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਫਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬਣਾਇਆ ਏਕਾਧਿਕਾਰ ਹੈ, ਇੱਕ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਸਾਮਰਾਜ ਜੋ ਕਿ ਕਰਨ ਲਈ ਵਧਾਇਆ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਮਹਾਨ ਝੀਲਾਂ ਦਾ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਪੱਛਮੀ ਅਤੇ ਵਿੱਚ ਫੈਲਾ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਤੱਟ। ਮੰਗ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਨੂੰ ਵੇਖਦਿਆਂ, ਉਹ 1830 ਵਿੱਚ ਫਰ ਵਪਾਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆ ਗਿਆ, ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਲਾਵਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਬਣ ਗਿਆ।
ਉਹ ਏਸਟਰ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੈਂਬਰ ਸੀ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਕਰੋੜਪਤੀ ਸੀ।
ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ
19 ਸਤੰਬਰ, 1785 ਨੂੰ, ਐਸਟਰ ਨੇ ਸਾਰਾ ਕਾਕਸ ਟੌਡ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ, ਜਿਸਦੀ 1834 ਵਿਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਪੇ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਐਡਮ ਟੌਡ ਅਤੇ ਸਾਰਾ ਕੌਕਸ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਿਰਫ $ 300 ਦਾ ਦਾਜ ਲਿਆਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਕੋਲ ਇੱਕ ਝਗੜਾਲੂ ਸੋਚ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਫੈਸਲਾ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੇ ਬਹੁਤੇ ਵਪਾਰੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਵਧੀਆ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਵਿਹਾਰਕ ਵੇਰਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਤੋਂ ਦੂਰ ਸੀ ਤਾਂ ਐਸਟੋਰ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕੀਤਾ।
ਭਾਈਚਾਰਕ ਸੰਗਠਨ
ਐਸਟਰ ਇੱਕ ਫ੍ਰੀ ਮੈਸਨ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ 1788 ਵਿੱਚ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਸਿਟੀ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਹਾਲੈਂਡ ਲੌਜ ਨੰਬਰ 8, ਦੇ ਮਾਸਟਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਦੇ ਗ੍ਰੈਂਡ ਲਾਜ ਲਈ ਗ੍ਰੈਂਡ ਖਜ਼ਾਨਚੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ 1837 ਤੋਂ 1841 ਤੱਕ ਜਰਮਨ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਿਹਾ।
ਵਿਰਾਸਤ
1848 ਵਿਚ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਐਸਟਰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ, ਜਿਸਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 20 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਅਨੁਮਾਨਤ ਕੁਲ ਕੀਮਤ 2019 ਯੂ.ਐਸ. ਡਾਲਰ ਵਿਚ ਲਗਭਗ 649.5 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋਣੀ ਸੀ।
ਉਸਦੀ ਮਰਜ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਐਸਟਰ ਨੇ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਦੀ ਜਨਤਾ ਲਈ ਏਸਟਰ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ 400,000 ਡਾਲਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕੀਤੀ,[3] ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ ਨਾਲ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਪਬਲਿਕ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਜਰਮਨ ਜਰਮਨ ਵਲਡੋਰਫ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਰੀਬ ਘਰ ਅਤੇ ਅਨਾਥ ਆਸ਼ਰਮ ਲਈ 50,000 ਡਾਲਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ। "ਐਸਟੋਰੌਸ" ਹੁਣ ਇੱਕ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਐਸਟਰ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਫੇਸਟ ਹਾਲ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਐਸਟਰ ਨੇ 1837 ਤੋਂ 1841 ਤੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਜਰਮਨ ਸੁਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਦਿ ਸਿਟੀ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਨੂੰ 20,000 ਡਾਲਰ ਦੇ ਤੋਹਫ਼ੇ ਦਾਨ ਕੀਤੇ।
ਸੰਗਮਰਮਰ ਦੇ ਸ਼ੇਰਾਂ ਦੀ ਜੋੜੀ ਜੋ ਪੰਜਵੇਂ ਐਵੀਨਿਊ ਅਤੇ 42 ਵੀਂ ਸਟ੍ਰੀਟ ਵਿਖੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਪਬਲਿਕ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਮੇਨ ਬ੍ਰਾਂਚ ਦੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ ਦੇ ਕੋਲ ਬੈਠੀ ਹੈ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਲਿਓ ਐਸਟਰ ਅਤੇ ਲਿਓ ਲੇਨੋਕਸ ਦੇ ਨਾਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਐਸਟਰ ਅਤੇ ਜੇਮਜ਼ ਲੈਨੌਕਸ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਤੋਂ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਅੱਗੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਾਰਡ ਐਸਟਰ ਅਤੇ ਲੇਡੀ ਲੈਨੋਕਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ (ਦੋਵੇਂ ਸ਼ੇਰ ਮਰਦ ਹਨ)। ਮੇਅਰ ਫਿਓਰੇਲੋ ਲਾ ਗਾਰਡੀਆ ਨੇ ਮਹਾਨ ਦਬਾਅ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ "ਪੇਸ਼ੀਅੰਸ" ਅਤੇ "ਫੌਰਟੀਟਿਊਡ" ਰੱਖਿਆ।
1908 ਵਿਚ, ਜਦੋਂ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ ਐਫਸੀ ਐਸਟੋਰੀਆ ਵਾਲਡੋਰਫ ਦਾ ਗਠਨ ਜਰਮਨੀ ਵਿਚ ਐਸਟੋਰ ਦੇ ਜਨਮ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤਾਂ ਸਮੂਹ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿਚ ਇਸ ਦੇ ਨਾਮ ਨੂੰ "ਐਸਟੋਰੀਆ" ਜੋੜਿਆ।
ਪ੍ਰਤੀਪ
ਪ੍ਰਤੀਪ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: प्रतीप, ਪ੍ਰੀਤਾਪ), ਉਹ ਰਾਜਾ ਸੀ ਜੋ ਭਰਤ ਦੀ ਚੰਦਰਮਾ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਕਤਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤਨੂੰ ਦਾ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਭੀਸ਼ਮ ਦਾ ਦਾਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹਿੰਦੂ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਮਹਾਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਮੂਲ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ
ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਮਤਸਯ, ਭਾਵਿਸ਼ਯ ਅਤੇ ਵਾਯੂ-ਪੁਰਾਣ ਪ੍ਰਤਿਪਾ ਭੀਮਸੇਨਾ ਦਾ ਪੜਪੋਤਾ ਅਤੇ ਦਿਲੀਪ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਰਾਜੇ ਭੀਮਸੇਨਾ ਅਤੇ ਕੈਕੇਯਾਂ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਸੁਕੁਮਾਰੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਿਬਿਸ ਦੀ ਸੁਨੰਦਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਪੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤਨੂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।
ਗੰਗਾ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ
ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਤੀਪ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਗੰਗਾ ਸਵਰਗਲੋਕਾ ਤੋਂ ਭਗਵਾਨ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਸਰਾਪ ਕਾਰਣ ਕਾਰਣ ਧਰਤੀ ਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਗੰਗਾ ਆ ਕੇ ਪ੍ਰਤਿਪਾ ਦੀ ਸੱਜੀ ਗੋਦ ਵਿਚ ਬੈਠ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਟੁੱਟ ਗਿਆ। ਗੰਗਾ ਨੇ ਪ੍ਰਤਿਪਾ ਨੂੰ ਉਹ ਮਹੀਭੀਸਾ ਮੰਨਿਆ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸਰਾਪ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਤੀਪ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰੇ। ਪ੍ਰਤੀਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਿਉਂਕਿ ਗੰਗਾ ਉਸ ਦੀ ਸੱਜੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਬੈਠੀ ਸੀ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਧੀ ਜਾਂ ਨੂੰਹ ਲਈ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰਨਾ ਪਏਗਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਪ੍ਰਤੀਪ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਇਸ ਲਈ, ਉਸ ਨੇ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਬੇਟੇ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਨੂੰਹ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਗੰਗਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪ੍ਰਤਿਪਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕਰਨਾ ਪਏਗਾ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਸ਼ਰਤ 'ਤੇ ਵਿਆਹ ਕਰੇਗੀ ਕਿ ਪ੍ਰਤੀਪ ਦਾ ਬੇਟਾ ਇਹ ਨਹੀਂ ਪੁੱਛੇ ਕਿ ਉਹ ਕੌਣ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਵਿਵਹਾਰ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਨਾ ਚੁੱਕੇ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੰਗਾ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਤੀਪ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਅਜੇ ਵੀ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਸਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੁਝ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੇਟੇ ਸ਼ਾਂਤਨੂ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ. ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਗੰਗਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਦੇਵਵਰਤ ਜਾਂ ਭੀਸ਼ਮ ਦਾ ਪਿਤਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਾਤਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਿਥਿਹਾਸਕ ਰਾਜੇ
ਸਿਥਾਰਾ (ਅਭਿਨੇਤਰੀ)
ਸਿਥਾਰਾ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Sithara; ਜਨਮ 30 ਜੂਨ 1973) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਲਿਆਲਮ, ਤਾਮਿਲ, ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਕੰਨੜ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ 1989 ਵਿੱਚ ਕੇ. ਬਲਾਚੰਦਰ ਦੀ ਫਿਲਮ ਪੁਧੂ ਪੁਧੂ ਅਰਥਾਂਗਲ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਤਾਮਿਲ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਪਦਾਯੱਪਾ, ਹਲੁੰਡਾ ਤਾਵਾਰੂ, ਪੁਧੂ ਵਸੰਤਮ ਵਰਗੀਆਂ ਸੁਪਰ-ਹਿੱਟ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
37 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਫਿਲਮੀ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੌ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਦੀਆਂ ਹਾਲੀਆ ਤੇਲਗੂ ਹਿੱਟ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਮੰਥੁਡੂ, ਸ਼ੰਕਰਾਭਰਨਮ, ਅਤੇ ਭਲੇ ਭਲੇ ਮਾਗਦੀਵੋਯ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਸਿਤਾਰਾ ਨੇ ਗਿਨੀਜ਼ ਰਿਕਾਰਡ ਧਾਰਕ ਇਸਾਕ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਨਾਗੇਸ਼ ਥਿਰਾਈਰੰਗਮ ਨਾਲ ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਸੀਥਾਰਾ ਦਾ ਜਨਮ ਕਿਲੀਮਨੂਰ ਵਿੱਚ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰਨ ਨਾਇਰ ਅਤੇ ਵਾਲਸਾਲਾ ਨਾਇਰ ਦੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰਨ ਨਾਇਰ ਬਿਜਲੀ ਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਸਨ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਵੀ ਬਿਜਲੀ ਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਹਨ, ਪ੍ਰਤਿਸ਼ ਅਤੇ ਅਭਿਲਾਸ਼। ਉਸਨੇ ਲੌਰਡਸ ਮਾਉਂਟ ਸਕੂਲ, ਵੱਟਪਾਰਾ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਸ਼੍ਰੀ ਸੰਕਰਾ ਵਿਦਿਆਪੀਟਮ ਕਾਲਜ, ਕਿਲੀਮਨੂਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਲਈ ਪੜ੍ਹ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਕਾਵੇਰੀ (1986) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਸੀਤਾਰਾ ਨੇ ਕਦੇ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਇੱਕ ਫੈਸਲਾ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1973 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੇਖ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੋਂ ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ
ਉਰੀ ਗੇਰਸ਼ੁਨੀ
ਉਰੀ ਗੇਰਸ਼ੁਨੀ ਇੱਕ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਅਕ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ
ਉਰੀ ਗੇਰਸ਼ੁਨੀ ਦਾ ਜਨਮ 1970 ਵਿੱਚ ਰਾਨਾਨਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਮੋਸ਼ੇ ਗੇਰਸ਼ੂਨੀ ਅਤੇ ਮੂਰਤੀਕਾਰ ਅਤੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਬਿਆਂਕਾ ਏਸ਼ੇਲ ਗੇਰਸ਼ੂਨੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ।
ਉਹ 2003 ਅਤੇ 2007 ਤੋਂ ਯੇਡੀਓਥ ਅਹਰੋਨੋਥ ਲਈ ਇੱਕ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਸੀ। 2009 ਤੋਂ ਉਹ ਹਾਰੇਟਜ਼ ਲਈ ਇੱਕ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਹੈ।
ਉਰੀ ਗੇਰਸ਼ੂਨੀ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਤਲ ਅਵੀਵ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਆਫ਼ ਆਰਟ, ਹਾਇਫਾ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਆਫ਼ ਆਰਟ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, ਪੇਟਚ ਟਿਕਵਾ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਆਫ਼ ਆਰਟ, ਸ਼ਪਿਲਮੈਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਦੇ ਸਥਾਈ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਕਲਾਕਾਰ
ਸਟੈਲਾ ਬਾਊਲਜ਼
ਸਟੈਲਾ ਮਾਰਗੁਰੇਟ ਬੌਲਸ ਐਮ.ਐਸ.ਮੌਨਜ਼ (ਜਨਮ 2004) ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰੇਮੀ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਕੈਨੇਡਾ ਨੇ ਸਟੈਲਾ ਨੂੰ ਮੈਰਿਟਿਅਰਸ ਸਰਵਿਸ ਮੈਡਲ ਨਾਲ ਵੀ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ। ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਸਰਗਰਮੀ ਲਈ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਸਟੈਲਾ ਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਮਾਈ ਰਿਵਰ: ਕਲੀਨਿੰਗ ਅਪ ਦ ਲਾਹੇਵ ਰਿਵਰ, ਐਨੀ ਲੌਰੇਲ ਕਾਰਟਰ ਨਾਲ ਕਿਤਾਬ ਲਿਖੀ। ਸਟੈਲਾ ਨੇ ਲਾਹੇਵ ਨਦੀ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਟੇੱਡਐਕਸ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤਾ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
11 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਸਟੈਲਾ ਲਾਹੈਵ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਤੈਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਪਾਣੀ ਗੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਸਿੱਧੇ ਪਾਈਪਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦੂਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜੋ ਸਿੱਧੇ ਦਰਿਆ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਗੰਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ, ਡਾ. ਡੇਵਿਡ ਮੈਕਸਵੈਲ ਨੇ, ਨਦੀ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਦੇ ਪੱਧਰਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ। ਸਟੈਲਾ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਿਆ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਪੱਧਰ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ। ਸਟੈਲਾ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨੇ 2023 ਤੱਕ ਸਿੱਧੇ ਪਾਈਪਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਲਈ ਸੰਘੀ, ਸੂਬਾਈ ਅਤੇ ਮਿਉਂਸਪਲ ਸਰਕਾਰਾਂ ਤੋਂ 15.7 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦੀ ਵੰਡ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕੀਤਾ।
ਉਹ ਪਾਰਕ ਵਿਊ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰ ਵਿਖੇ ਸਕੂਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
ਸਟੈਲਾ ਹੁਣ ਕਾਨਫਰੰਸਾਂ ਅਤੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿਚ ਬੋਲਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਹੁਣ ਦੂਜੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਵਿਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਿਵੇਂ ਕਰਨੀ ਹੈ, ਬਾਰੇ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਉਸਨੇ ਸੇਂਟ ਫ੍ਰਾਂਸਿਸ ਜ਼ੇਵੀਅਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਇਕੱਠ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਜਸਟਿਨ ਟਰੂਡੋ ਨੂੰ ਵੀ ਮੁਖਾਤਿਬ ਹੋਈ।
ਲਾਹਵੇ ਰਿਵਰ ਦਾ ਸਫਾਈ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ 2023 ਤੱਕ ਹਰ ਸਾਲ 100 ਸਿੱਧੀਆਂ ਪਾਈਪਾਂ ਨੂੰ ਮੋੜ ਦੇਵੇਗਾ ਜਦੋਂ ਸਾਰੇ ਕੱਚੇ ਸੀਵਰੇਜ ਦਾ ਵਹਿਣਾ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਸਟੈਲਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵਕਾਲਤ ਕਨੇਡਾ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਕੈਵਿਨ ਡੁਰੰਟ
ਕੇਵਿਨ ਵੇਨ ਦੁਰਾਂਟ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Kevin Wayne Durant; ਜਨਮ 29 ਸਤੰਬਰ 1988), ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਸਕਿਟਬਾਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਐਨ.ਬੀ.ਏ.) ਦੇ ਬਰੁਕਲਿਨ ਨੈੱਟ ਲਈ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਟੈਕਸਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲਈ ਕਾਲਜ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਦਾ ਇੱਕ ਸੀਜ਼ਨ ਖੇਡਿਆ, ਅਤੇ ਸੀਏਟਲ ਸੁਪਰਸੋਨਿਕਸ ਦੁਆਰਾ 2007 ਦੇ ਐਨਬੀਏ ਡਰਾਫਟ ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਸਮੁੱਚੀ ਚੋਣ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਫਰੈਂਚਾਇਜ਼ੀ ਦੇ ਨਾਲ ਨੌਂ ਮੌਸਮ ਖੇਡੇ, ਜੋ ਕਿ ਸਾਲ 2008 ਵਿੱਚ ਓਕਲਾਹੋਮਾ ਸਿਟੀ ਥੰਡਰ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ, ਨੇ ਸਾਲ 2016 ਵਿੱਚ ਗੋਲਡਨ ਸਟੇਟ ਵਾਰੀਅਰਜ਼ ਨਾਲ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, 2017 ਅਤੇ 2018 ਵਿੱਚ ਬੈਕ-ਟੂ-ਬੈਕ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ।
ਡੁਰਾਂਟ ਇੱਕ ਭਾਰੀ ਭਰਤੀ ਹੋਏ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੀ ਜਿਸਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਉਸਦੀ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਸਰਬੋਤਮ ਖਿਡਾਰੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਕਾਲਜ ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਕਈ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਦੇ ਐਵਾਰਡ ਜਿੱਤੇ ਅਤੇ ਨੈਸੀਮਿਥ ਕਾਲਜ ਪਲੇਅਰ ਆਫ਼ ਦਿ ਯੀਅਰ ਦਾ ਨਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਨਵਾਂ ਆਦਮੀ ਬਣਿਆ। ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਵਜੋਂ, ਉਸਨੇ ਦੋ ਐਨਬੀਏ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ, ਇੱਕ ਐਨਬੀਏ ਮੋਸਟ ਵੈਲਯੂਏਬਲ ਪਲੇਅਰ ਅਵਾਰਡ, ਦੋ ਫਾਈਨਲ ਐਮਵੀਪੀ ਅਵਾਰਡ, ਦੋ ਐਨਬੀਏ ਆਲ-ਸਟਾਰ ਗੇਮ ਮੋਸਟ ਵੈਲਯੂਏਬਲ ਪਲੇਅਰ ਅਵਾਰਡ, ਚਾਰ ਐਨਬੀਏ ਸਕੋਰਿੰਗ ਖ਼ਿਤਾਬ, ਐਨਬੀਏ ਰੂਕੀ ਆਫ ਦਿ ਈਅਰ ਐਵਾਰਡ, ਅਤੇ ਦੋ ਓਲੰਪਿਕ ਸੋਨੇ ਦੇ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। ਡੁਰਾਂਟ ਨੂੰ ਨੌਂ ਆਲ-ਐਨਬੀਏ ਟੀਮਾਂ ਅਤੇ ਦਸ ਐਨ ਬੀਏ ਆਲ-ਸਟਾਰ ਟੀਮਾਂ ਲਈ ਵੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਦਾਲਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ, ਡੁਰਾਂਟ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਫੁਟ ਲਾਕਰ ਅਤੇ ਨਾਈਕ ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਸੌਦਿਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ। ਉਸਨੇ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਲਈ ਇੱਕ ਨਾਮਵਰਤਾ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਿਯਮਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਲ-ਸਟਾਰ ਦੀਆਂ ਵੋਟਾਂ ਅਤੇ ਜਰਸੀ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਵਿੱਚ ਲੀਗ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਵਜੋਂ ਪਲੇਅਰਜ਼ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ। 2012 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਫਿਲਮ ਥੰਡਰਸਟ੍ਰਕ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਿਆਂ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦਾ ਰੁਖ ਕੀਤਾ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਡੁਰਾਂਟ ਦਾ ਜਨਮ 29 ਸਤੰਬਰ, 1988 ਨੂੰ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ, ਡੀ.ਸੀ., ਵਾਂਡਾ (ਨੀ ਡੁਰਾਂਟ) ਅਤੇ ਵੇਨ ਪ੍ਰੈੱਟ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਦੁਰੰਤ ਇੱਕ ਬੱਚਾ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ; ਆਖਰਕਾਰ ਵਾਂਡਾ ਅਤੇ ਵੇਨ ਦਾ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਡੁਰਾਂਟ ਦੀ ਦਾਦੀ ਬਾਰਬਰਾ ਡੇਵਿਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ। 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤਕ, ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੁਬਾਰਾ ਲਈ ਅਤੇ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਦੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟਾਂ ਲਈ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ। ਡੁਰਾਂਟ ਦੀ ਇੱਕ ਭੈਣ, ਬ੍ਰਾਇਨਾ ਅਤੇ ਦੋ ਭਰਾ ਟੋਨੀ ਅਤੇ ਰੇਵੋਨੇ ਹਨ।
ਨੈਸ਼ਨਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਚੀਅਨ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿਖੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਓਕ ਹਿੱਲ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿਖੇ ਦੋ ਸਾਲ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖੇਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਡੁਰਾਂਟ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸਾਲ ਲਈ ਮੌਨਟ੍ਰੋਸ ਕ੍ਰਿਸ਼ਚੀਅਨ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਇੰਡੋ (2.01 ਮੀਟਰ) ਵਿੱਚ 6 ਫੁੱਟ 7 'ਤੇ ਸਾਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 5 ਇੰਚ (13 ਸੈ) ਵਧਿਆ। ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸਨੇ ਟੈਕਸਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨਾਲ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਜਤਾਈ। ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ ਆਲ-ਮੀਟ ਬਾਸਕੇਟਬਾਲ ਪਲੇਅਰ ਆਫ ਦਿ ਈਅਰ, ਅਤੇ 2006 ਦੇ ਮੈਕਡੋਨਲਡਜ਼ ਆਲ-ਅਮੈਰੀਕਨ ਗੇਮ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਕੀਮਤੀ ਖਿਡਾਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 2006 ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਸੰਭਾਵਨਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ
right|thumb| ਡੁਰਾਂਟ ਦੀ ਨੰਬਰ 35 ਦੀ ਜਰਸੀ ਟੈਕਸਾਸ ਦੁਆਰਾ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਈ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988
ਪੁਸ਼ਪਾ ਗਿਰਿਮਾਜੀ
ਪੁਸ਼ਪਾ ਗਿਰੀਮਾਜੀ ਇੱਕ ਲੇਖਕ, ਪੱਤਰਕਾਰ, ਉਪਭੋਗਤਾ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਅਤੇ ਉਪਭੋਗਤਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਕੀਲ ਹਨ। ਉਹ ਇਕਲੌਤੀ ਭਾਰਤੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਖਪਤਕਾਰ ਕਾਲਮ ਲਿਖਿਆ ਹੈ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਗਿਰੀਮਾਜੀ ਨੇ 1976 ਵਿੱਚ ਬੰਗਲੌਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਪੇਪਰ ਸਿਟੀ ਟੈਬ ਨਾਲ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਸਿਟੀ ਟੈਬ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ 1982 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਡੇਕਨ ਹੇਰਾਲਡ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1983 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਖਪਤਕਾਰ ਕਾਲਮ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਸਿੰਡੀਕੇਸ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜੋ ਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੇਪਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ: ਦਿ ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ, ਦਿਵਿਆ ਭਾਸਕਰ ਗੁਜਰਾਤ ਤੋਂ, ਅਮਰ ਉਜਾਲਾ, ਦੈਨਿਕ ਭਾਸਕਰ, ਦੈਨਿਕ ਜਾਗਰਣ, ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਕਰਨਾਟਕ ਅਤੇ ਵਿਜਯਾ ਕਰਨਾਟਕ, ਦੋਵੇਂ ਕੰਨੜ ਤੋਂ।
ਉਹ 2000 ਤੋਂ 2003 ਤੱਕ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਐਂਡ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਅਥਾਰਟੀ (IRDA) ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ ਅਤੇ ਕਈ ਨਿਯਮਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪਾਲਿਸੀ ਧਾਰਕਾਂ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ 'ਤੇ ਨਿਯਮ ਦੇ ਖਰੜੇ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1986 ਦੇ ਖਪਤਕਾਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਐਕਟ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸੋਧਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਉਪਭੋਗਤਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦੇਣ ਲਈ, ਅੰਡਰਰਾਈਟਰਜ਼ ਲੈਬਾਰਟਰੀ, ਯੂਐਸਏ, ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਖਪਤਕਾਰ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕੌਂਸਲ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਕੰਮ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਵੀ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾਟਕ ਰਾਜਯੋਤਸਵ ਅਵਾਰਡ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਅਵਾਰਡ, ਐਮਆਰ, ਪਾਈ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਚਮੇਲੀਦੇਵੀ ਜੈਨ ਅਵਾਰਡ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਦੁਰਗਾ ਜਸਰਾਜ
ਦੁਰਗਾ ਜਸਰਾਜ (12 ਸਤੰਬਰ 1966) ਇੱਕ ਅਸਲੀ ਤੱਥਾਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁ-ਦਿਸ਼ਾ ਲਈ ਆਦਿਵਾਸੀ ਆਈਪੀ ਅਤੇ ਫਾਰਮੈਟ  ਲਾਈਵ, ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ, ਔਨਲਾਈਨ, ਮੋਬਾਈਲ, ਰੇਡੀਓ, ਸੀਡੀ / ਡੀਵੀਡੀ ਬਣਾਉਣ ਉੱਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸਨੇ 1999 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਐਟ ਐਂਡ ਆਰਟਿਸਟਸ (ਆਈ) ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ, ਇੱਕ ਮਨੋਰੰਜਨ ਪਰੋਗਰਾਮਿੰਗ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 2006 ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਅਕਾਦਮੀ (ਆਈ ਐਮ ਏ) ਦੀ ਸਹਿ ਸੰਸਥਾਪਕ।
ਧਰਤੀ (ਮਾਤਾ)
ਧਰਤੀ ਜਾਂ ਧਰਤੀ ਮਾਤਾ (Sanskrit: पृथ्वी, pṛthvī, also पृथिवी, pṛthivī) "ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਥਾਂ" ਜਿਸ ਦਾ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ 'ਚ ਨਾਂ ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਦੇਵੀ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਬੁੱਧ ਧਰਮ 'ਚ ਵੀ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ ਭੂਮੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਦਯੂਸ ਪਿਤਾ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੈ।
ਦੁਰਗਾ ਜਸਰਾਜ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਦੁਰਗਾ ਜਸਰਾਜ ਦਾ ਜਨਮ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਕਲਾਸੀਕਲ ਗਵਣਤ ਪੰਡਤ ਜਸਰਾਜ  ਅਤੇ ਮਧਰਾ ਪੰਡਤ ਨੂੰ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ, ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸ਼ਾਰਾਂਗ ਦੇਵ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਨਾਨਕੇ ਬਤੌਰ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਿ. ਸ਼ਾਂਤਾਰਾਮ।
ਧਰਤੀ (ਮਾਤਾ)
ਬਤੌਰ ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਮਾਤਾ ("ਮਾਂ ਧਰਤੀ") ਉਹ ਦਯੂਸ ਪਿਤਾ ("ਪਿਤਾ ਆਕਾਸ਼") ਦੀ ਪੂਰਕ ਹੈ। ਰਿਗਵੇਦ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਸ਼ੁਰੂ 'ਚ ਹੀ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਪੂਰਕ ਵਜੋਂ ਬਤੌਰ ਦਯਵਪ੍ਰਿਥਵੀ ਵਰਣਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਗਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ।
ਦੁਰਗਾ ਜਸਰਾਜ
ਕੈਰੀਅਰ
ਦੁਰਗਾ ਨੇ ਇੱਕ ਕਲਾਸੀਕਲ ਗਵਾਨੀ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਕੇਵਲ ਸੱਤ ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ। ਕੇਤਨ ਆਨੰਦ ਦੀ ਆਜਾਰਾ ਮੇਰੀ ਜਾਨ (1993) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਐਕਸਟੈਂਚਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਚੰਦਰਕਾਂਤ (1994), ਮਹਾਭਾਰਤ (1988), ਟੀ.ਵੀ. ਸੀਰੀਅਲ ਕੀਤੇ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਕਈ ਸਾਲ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਧਰਤੀ (ਮਾਤਾ)
ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇਸ ਨੂੰ ਲਬੂ ਪ੍ਰਤਿਵੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦੁਰਗਾ ਜਸਰਾਜ
ਇੰਡੀਅਨ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਅਕੈਡਮੀ
ਉਸ ਨੇ 2006 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਵਜੋਂ ਇੰਡੀਅਨ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਅਕੈਡਮੀ (ਆਈ.ਐਮ.ਏ) ਦੀ ਸਹਿ-ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਸੰਸਥਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਰਸਮੀ ਉਦਘਾਟਨ 18 ਫਰਵਰੀ, 2006 ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਪਰਫਾਰਮਿੰਗ ਆਰਟਸ ਵਿਖੇ ਤਤਕਾਲੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਏ.ਪੀ.ਜੇ ਅਬਦੁੱਲ ਕਲਾਮ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਧਰਤੀ (ਮਾਤਾ)
ਬੁੱਧ ਧਰਮ 'ਚ
ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦੇ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵਰਣਨ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਨੂੰ ਗੌਤਮ ਬੁੱਧ ਦੀ ਰੱਖਿਅਕ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਗਵਾਹ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਪਾਲੀ ਕੈਨਨ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਬੁੱਧ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਭੂਮੀਸਪਾਰਸਾ ਜਾਂ "ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੂਹਣ" ਮੁਦਰਾ ਨੂੰ ਦੇਵੀ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਸੱਦਾ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪ੍ਰਥਵੀ ਸੂਕਤਾ
ਪ੍ਰਥਵੀ ਸੂਕਤਾ (ਜਾਂ ਭੂਮੀ ਸੂਕਤਾ) ਅਥਰਵ ਵੇਦ ਦਾ ਇੱਕ ਪਦ ਹੈ। (12.1).
ਦੁਰਗਾ ਜਸਰਾਜ
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਦੁਰਗਾ ਜਸਰਾਜ ਨੇ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਅਤੇ 21 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਬੇਟੀ ਅਵਨੀ ਹੈ।
ਧਰਤੀ (ਮਾਤਾ)
ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਣ
right|thumb|302x302px|Indonesian depiction of Prithvi in ancient regal attire as Ibu Pertiwi at the Indonesian National Monument
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="">
ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਦੇਵੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages with unreviewed translations
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਾਤਾਵਰਨ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਲ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਰੋਤ ਅਣਸੋਧਿਆ ਸੀਵਰੇਜ ਹੈ। ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਹੋਰ ਸਰੋਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਰਨ -ਆਫ ਅਤੇ ਅਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਛੋਟੇ-ਸਕੇਲ ਉਦਯੋਗ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਨਦੀਆਂ, ਝੀਲਾਂ ਅਤੇ ਸਤਹ ਦਾ ਪਾਣੀ ਉਦਯੋਗਾਂ, ਅਣਸੋਧਿਆ ਸੀਵਰੇਜ ਅਤੇ ਠੋਸ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਸਤ ਸਾਲਾਨਾ ਵਰਖਾ ਲਗਭਗ 4000 ਬਿਲੀਅਨ ਕਿਊਬਿਕ ਮੀਟਰ ਹੈ, ਪਰ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਸਿਰਫ਼ 1122 ਬਿਲੀਅਨ ਘਣ ਮੀਟਰ ਜਲ ਸਰੋਤ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹਨ। ਇਸ ਪਾਣੀ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਹਿੱਸਾ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਪਾਣੀ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਲ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਭਾਰਤੀ ਖਪਤਕਾਰਾਂ, ਇਸਦੇ ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੀਮਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਲਾਜ ਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀਵਰੇਜ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਪਾੜਾ ਹੈ। ਸਮੱਸਿਆ ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲੋੜੀਂਦੀ ਟਰੀਟਮੈਂਟ ਸਮਰੱਥਾ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਸੀਵਰੇਜ ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਪਲਾਂਟ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਉਹ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ।
ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਰਕਾਰੀ ਮਲਕੀਅਤ ਵਾਲੇ ਸੀਵਰੇਜ ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਪਲਾਂਟ ਗਲਤ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਜਾਂ ਖਰਾਬ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਜਾਂ ਪਲਾਂਟਾਂ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ਦੀ ਘਾਟ, ਗੈਰ-ਹਾਜ਼ਰ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਮੇਂ ਬੰਦ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਗੰਦਾ ਪਾਣੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਭਾਫ਼ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਕੱਠਾ ਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕੂੜਾ ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਸਥਾਈ ਸਥਿਤੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਤ੍ਹਾ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲੀਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। thumb ਸ਼ਹਿਰਾਂ, ਕਸਬਿਆਂ ਅਤੇ ਕੁਝ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲਾ ਸੀਵਰੇਜ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਲ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੁਆਰਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੀਵਰੇਜ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਸੀਵਰੇਜ ਦੀ ਇਸਦੀ ਟਰੀਟਮੈਂਟ ਸਮਰੱਥਾ ਵਿਚਕਾਰ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ 38,354 ਮਿਲੀਅਨ ਲੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ (ਐੱਮ.ਐੱਲ.ਡੀ.) ਸੀਵਰੇਜ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਸ਼ਹਿਰੀ ਸੀਵਰੇਜ ਟਰੀਟਮੈਂਟ ਸਮਰੱਥਾ ਸਿਰਫ 11,786 ਐਮ.ਐਲ.ਡੀ. ਘਰੇਲੂ ਸੀਵਰੇਜ ਦੇ ਨਿਕਾਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਨਦੀਆਂ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਹਨ।
1995 ਤੋਂ 2008 ਤੱਕ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਜਲ-ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜੈਵਿਕ ਅਤੇ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਦੀ ਗੰਦਗੀ ਗੰਭੀਰ ਹੈ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਕੇਂਦਰਾਂ ਤੋਂ, ਗੈਰ-ਸੋਧਿਆ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਰਨ-ਆਫ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਗੰਦਾ ਪਾਣੀ
ਕੀਟਨਾਸ਼ਕ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਜਲ ਸਰੋਤਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਕ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ ਗਈ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡੀਕਲੋਰੋਡੀਫੇਨਿਲਟ੍ਰਿਕਲੋਰੋਏਥੇਨ (ਡੀਡੀਟੀ), ਐਲਡਰਿਨ ਅਤੇ ਹੈਕਸਾਚਲੋਰੋਸਾਈਕਲੋਹੈਕਸੇਨ (ਐਚਸੀਐਚ), ਪਰ ਅਜੇ ਵੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਸਤੇ ਅਤੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਉਪਲਬਧ ਵਿਕਲਪ ਵਜੋਂ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਨੇ 1985 ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ 350,000 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਡੀਡੀਟੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਕਿ 1989 ਵਿੱਚ ਡੀਡੀਟੀ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ ਗਈ ਸੀ।  ਐਗਰੋ ਕੈਮੀਕਲਸ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਚਸੀਐਚ ਅਤੇ ਡੀਡੀਟੀ ਜਲ ਸਰੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਨਾਲ ਬਾਇਓਐਕਯੂਮੂਲੇਸ਼ਨ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਰਸਾਇਣ ਡਿਗਰੇਡੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਤੀ ਰੋਧਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਰਸਾਇਣ ਸਥਾਈ ਜੈਵਿਕ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਕਾਂ (ਪੀ.ਓ.ਪੀ.) ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਸੰਭਾਵੀ ਕਾਰਸੀਨੋਜਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਰਤਨਸ਼ੀਲ ਤੱਤ ਹਨ । ਕਈ ਭਾਰਤੀ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪੀਓਪੀ ਦਾ ਪੱਧਰ WHO ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਸੀਮਾ ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਉੱਪਰ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਈ ਉਦਯੋਗਾਂ ਦਾ ਗੰਦਾ ਪਾਣੀ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 2016 ਤੋਂ 2017 ਤੱਕ, ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਦਯੋਗਿਕ ਪਲਾਂਟਾਂ ਦੁਆਰਾ 7.17 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਖਤਰਨਾਕ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕੇਂਦਰੀ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕੰਟਰੋਲ ਬੋਰਡ (CPCB) ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੱਤੀ ਕਿ 2016 ਤੱਕ, 746 ਉਦਯੋਗ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਜਮ੍ਹਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਨਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲੀਡ, ਕੈਡਮੀਅਮ, ਤਾਂਬਾ, ਕ੍ਰੋਮੀਅਮ, ਜ਼ਿੰਕ ਅਤੇ ਆਰਸੈਨਿਕ ਵਰਗੀਆਂ ਭਾਰੀ ਧਾਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਜਲਜੀਵ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਿਹਤ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਧਾਤਾਂ ਦਾ ਬਾਇਓਐਕਯੂਮੂਲੇਸ਼ਨ ਸਿਹਤ 'ਤੇ ਕਈ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਮਜ਼ੋਰ ਬੋਧਾਤਮਕ ਕਾਰਜ, ਗੈਸਟਰੋਇੰਟੇਸਟਾਈਨਲ ਨੁਕਸਾਨ, ਜਾਂ ਗੁਰਦੇ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ।
ਹੋਰ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ
PRIMER ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕੰਟਰੋਲ ਬੋਰਡ ਦੁਆਰਾ 2008 ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਸਾਂਝੇ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਖੁਲਾਸਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਨਾਲੇ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਅਤੇ ਨਲਕੇ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਫਲੋਰਾਈਡ, ਪਾਰਾ, ਬੀਟਾ-ਐਂਡੋਸਲਫਾਨ ਅਤੇ ਹੈਪੇਟਾਕਲੋਰ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕ ਮਨਜ਼ੂਰ ਸੀਮਾ (MPL) ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸੀਓਡੀ ਅਤੇ ਬੀਓਡੀ (ਰਸਾਇਣਕ ਅਤੇ ਬਾਇਓਕੈਮੀਕਲ ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਮੰਗ), ਅਮੋਨੀਆ, ਫਾਸਫੇਟ, ਕਲੋਰਾਈਡ, ਕ੍ਰੋਮੀਅਮ, ਆਰਸੈਨਿਕ ਅਤੇ ਕਲੋਰਪਾਈਰੀਫੋਸ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕ ਦੀ ਉੱਚ ਗਾੜ੍ਹਾਪਣ ਸੀ। ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਨਿੱਕਲ ਅਤੇ ਸੇਲੇਨੀਅਮ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਨਲਕੇ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲੀਡ, ਨਿਕਲ ਅਤੇ ਕੈਡਮੀਅਮ ਦੀ ਉੱਚ ਮਾਤਰਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਮੌਨਸੂਨ ਦੌਰਾਨ ਹੜ੍ਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਜਲ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਿਗਾੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਠੋਸ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਅਤੇ ਦੂਸ਼ਿਤ ਮਿੱਟੀ ਨੂੰ ਇਸ ਦੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਅਤੇ ਗਿੱਲੀ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਵਿੱਚ ਧੋਦਾ ਅਤੇ ਭੇਜਦਾ ਹੈ।
ਗੁਣਵੱਤਾ ਨਿਗਰਾਨੀ
ਕੇਂਦਰੀ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕੰਟਰੋਲ ਬੋਰਡ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਇਕਾਈ ਹੈ, ਨੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਦੀਆਂ ਅਤੇ ਜਲ ਸਰੋਤਾਂ 'ਤੇ 28 ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ 6 ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ 1,429 ਨਿਗਰਾਨੀ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਸਮੇਤ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਲ ਗੁਣਵੱਤਾ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੈੱਟਵਰਕ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਯਤਨ ਸਾਲ ਭਰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੈੱਟਵਰਕ 293 ਨਦੀਆਂ, 94 ਝੀਲਾਂ, 9 ਟੈਂਕ, 41 ਤਾਲਾਬ, 8 ਨਦੀਆਂ, 23 ਨਹਿਰਾਂ, 18 ਡਰੇਨਾਂ ਅਤੇ 411 ਖੂਹਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੰਡਦਾ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦਾ 28 ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਲਈ ਨਿਯਮਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭੰਗ ਆਕਸੀਜਨ, ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਲਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸਥਾਪਤ ਮਾਪਦੰਡ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 9 ਟਰੇਸ ਧਾਤੂਆਂ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਅਤੇ 28 ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਬਾਇਓਮੋਨਿਟਰਿੰਗ ਖਾਸ ਸਥਾਨਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਜੈਵਿਕ ਪਦਾਰਥ
2010 ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ BOD (ਜੈਵਿਕ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦਾ ਇੱਕ ਮਾਪ) ਦੇ ਉੱਚ ਪੱਧਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਲਗਭਗ ਸਾਰੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਪਾਈਆਂ ਗਈਆਂ। ਸਭ ਤੋਂ ਭੈੜਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ, ਘਟਦੇ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ, ਮਾਰਕੰਡਾ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ (490 mg/L BOD), ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਲੀ ਨਦੀ (364), ਅਮਲਖਾੜੀ ਨਦੀ (353), ਯਮੁਨਾ ਨਹਿਰ (247), ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਯਮੁਨਾ ਨਦੀ (70) ਅਤੇ ਬੇਤਵਾ ਨਦੀ (58)। ਸੰਦਰਭ ਲਈ, 1 ਅਤੇ 2 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ 5-ਦਿਨ BOD ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ ਦਾ ਨਮੂਨਾ mg O/L ਬਹੁਤ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, 3 ਤੋਂ 8 mg O/L ਇੱਕ ਦਰਮਿਆਨੇ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, 8 ਤੋਂ 20 ਬਾਰਡਰਲਾਈਨ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ 20 ਤੋਂ ਵੱਧ mg O/L ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ, ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਕਸਬਿਆਂ ਦੇ ਨੇੜੇ BOD ਦੇ ਪੱਧਰ ਗੰਭੀਰ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਦਿਹਾਤੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਨਦੀ ਦੇ ਬੀਓਡੀ ਪੱਧਰ ਜਲਜੀ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦੇਣ ਲਈ ਕਾਫੀ ਸਨ।
ਕੋਲੀਫਾਰਮ ਦੇ ਪੱਧਰ
ਯਮੁਨਾ, ਗੰਗਾ, ਗੋਮਤੀ, ਘਾਘਰਾ, ਚੰਬਲ, ਮਾਹੀ, ਵਰਧਾ ਅਤੇ ਗੋਦਾਵਰੀ ਨਦੀਆਂ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੋਲੀਫਾਰਮ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਜਲ ਸਰੋਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਨ। ਸੰਦਰਭ ਲਈ, ਕੋਲੀਫਾਰਮ 104 MPN/100 mL ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤਰਜੀਹੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਆਮ ਮਨੁੱਖੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕੇ, ਅਤੇ ਸਿੰਚਾਈ ਲਈ ਜਿੱਥੇ ਕੋਲੀਫਾਰਮ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿੱਚ ਦੂਸ਼ਿਤ-ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਬਿਮਾਰੀ ਫੈਲਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।
2006 ਵਿੱਚ, ਪਾਣੀ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਦੇ 47 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਨੇ 500 MPN/100 mL ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਕੋਲੀਫਾਰਮ ਗਾੜ੍ਹਾਪਣ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ। 2008 ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਸਾਰੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਨਿਗਰਾਨੀ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 33 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਨੇ ਕੁੱਲ ਕੋਲੀਫਾਰਮ ਪੱਧਰ ਉਹਨਾਂ ਪੱਧਰਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਣ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕੰਟਰੋਲ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਅਤੇ ਟਰੀਟਮੈਂਟ ਪਲਾਂਟਾਂ ਨੂੰ ਅੱਪਗ੍ਰੇਡ ਕਰਨ ਲਈ ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਾਣੀ ਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਰੁਝਾਨ ਨੂੰ ਉਲਟਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਘਰੇਲੂ ਸੀਵਰੇਜ ਦਾ ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸਿੰਚਾਈ ਲਈ ਟ੍ਰੀਟ ਕੀਤੇ ਸੀਵਰੇਜ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜਲ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਸਿੰਚਾਈ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਘਟਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿੰਚਾਈ ਲਈ ਇੱਕ ਸਰੋਤ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ। 2005 ਤੋਂ, ਭਾਰਤੀ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਟਰੀਟਮੈਂਟ ਪਲਾਂਟ ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ 10 ਤੋਂ 12 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੀ ਦਰ ਨਾਲ ਸਾਲਾਨਾ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਇਲਾਜ ਉਪਕਰਨਾਂ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈਆਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਪਲਾਇਰ ਹੈ, ਨਵੀਂ ਸਥਾਪਨਾ ਦੇ 40 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਮਾਰਕੀਟ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਨਾਲ। ਵਿਸਤਾਰ ਦੀ ਉਸ ਦਰ 'ਤੇ, ਅਤੇ ਇਹ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਮਾਰਗ 'ਤੇ ਜਾਰੀ ਹੈ, ਸੀਵਰੇਜ ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਪਲਾਂਟਾਂ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਨਿਵੇਸ਼, ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਭਾਰਤ 2015 ਤੱਕ ਆਪਣੀ ਵਾਟਰ ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ, ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਸਮਰੱਥਾ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ। ਲਗਭਗ 2020 ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸੀਵਰੇਜ ਵਾਟਰ ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਲੋੜਾਂ।
ਹੱਲ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਗੰਗਾ ਪੁਨਰ ਸੁਰਜੀਤੀ ਦੇ ਯਤਨ, ਯਮੁਨਾ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੁਝ ਯਤਨ ਹਨ। ਚੇਨਈ ਰਿਵਰ ਰੀਸਟੋਰੇਸ਼ਨ ਟਰੱਸਟ ਦੇ ਚੇਨਈ ਵਿੱਚ ਕੂਮ, ਅਦਿਆਰ ਨਦੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਝੀਲਾਂ ਅਤੇ ਤਾਲਾਬਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਐਨਵਾਇਰਮੈਂਟਲਿਸਟ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (ਈਐਫਆਈ) ਵਰਗੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਗਏ ਨਾਗਰਿਕ ਸਮਾਜ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਕਾਸ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੀਵਰੇਜ ਦਾ ਇਲਾਜ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸੀਵਰੇਜ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੀਵਰੇਜ ਟਰੀਟਮੈਂਟ ਸਮਰੱਥਾ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਪਾੜਾ ਹੈ। ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਟਰੀਟਮੈਂਟ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰਾਂ 'ਤੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਕਈ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਅਸਮਾਨਤਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਲਗਭਗ 815 ਸੀਵਰੇਜ ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਪਲਾਂਟ (STPs) ਵਿਕਾਸ ਅਧੀਨ ਹਨ ਜਾਂ ਪਿਛਲੇ ਛੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ 2015 ਦੇ 37% ਤੋਂ 2021 ਵਿੱਚ 50% ਤੱਕ ਵਧ ਕੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਸੀਵਰੇਜ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤਤਾ ਵਧ ਗਈ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਰੋਤਾਂ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਜਾਂ ਉਦਯੋਗਿਕ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਲਾਜ ਕੀਤੇ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮੁੜ ਵਰਤੋਂ ਜਾਂ ਰੀਸਾਈਕਲਿੰਗ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਉਦਯੋਗਿਕ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਇਲਾਜ
ਉਦਯੋਗਿਕ ਗੰਦਾ ਪਾਣੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਲ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਕਈ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਜ਼ੀਰੋ ਲਿਕਵਿਡ ਡਿਸਚਾਰਜ (ZLD) ਉਦਯੋਗਾਂ ਤੋਂ ਤਰਲ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਵਾਟਰ ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਜੋ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਗੰਦਾ ਪਾਣੀ ਛੱਡਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਖਾਦ ਸੈਕਟਰ ਅਤੇ ਡਿਸਟਿਲਰੀਆਂ। ZLD ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਯੂਨੀਲੀਵਰ ਅਤੇ P&G ਵਰਗੇ ਕੁਝ ਵੱਡੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਪਲਾਂਟਾਂ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਸਥਾਪਨਾ ਦੀ ਲਾਗਤ ਅਤੇ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਘੁਲਣ ਵਾਲੇ ਠੋਸ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲਤਾ ਉਦਯੋਗਿਕ ਪਲਾਂਟਾਂ ਲਈ ਇਸ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਰੁਕਾਵਟ ਹੈ।
ਗੰਗਾ
thumb|300x300px| [[ਗੰਗਾ ਦਰਿਆ|ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦੇ ਘਾਟ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਹਨ।]] 500 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕ [ਗੰਗਾ] ਨਦੀ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਅੰਦਾਜ਼ਨ 2,000,000 ਲੋਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਸਿਹਤ ਲਈ ਵੱਡਾ ਖਤਰਾ ਹੈ।
ਐਨਆਰਜੀਬੀਏ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਭਾਰਤ ਦੀ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ, 20 ਫਰਵਰੀ 2009 ਨੂੰ ਵਾਤਾਵਰਣ ਸੁਰੱਖਿਆ ਐਕਟ, 1986 ਦੀ ਧਾਰਾ 3(3) ਦੇ ਤਹਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸਨੇ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ "ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨਦੀ" ਵਜੋਂ ਵੀ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਕੁਰਸੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਗੰਗਾ ਵਗਦੀ ਹੈ।
ਯਮੁਨਾ
thumb| ਮੁੰਬਈ ਦੁਆਰਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਠੋਸ ਅਤੇ ਤਰਲ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਨਾਲ ਓਸ਼ੀਵਾਰਾ ਨਦੀ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਹੈ। 2012 ਦੇ ਇੱਕ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਯਮੁਨਾ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ 100cc ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ 7,500 ਕੋਲੀਫਾਰਮ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਸਨ। ਕਈ ਗੈਰ ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ, ਦਬਾਅ ਸਮੂਹ, ਈਕੋ-ਕਲੱਬ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਨਾਗਰਿਕ ਅੰਦੋਲਨ, ਨਦੀ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹਨ।
ਭਾਵੇਂ ਭਾਰਤ ਨੇ 2002 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਲ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਸੰਸ਼ੋਧਿਤ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਕਿ ਭਾਈਚਾਰਕ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਜਲ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦਾ ਵਿਕੇਂਦਰੀਕਰਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ, ਦੇਸ਼ ਦੀ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਨੌਕਰਸ਼ਾਹੀ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ "ਇਰਾਦੇ ਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਬਿਆਨ" ਹੀ ਰਹੇ। ਪਾਣੀ ਦੇ ਮਸਲਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦਰਜਨ ਭਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੰਤਰਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿਚ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਤਾਲਮੇਲ ਦੇ ਵੰਡੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ 'ਤੇ ਕਈ ਸਾਲ ਅਤੇ 140 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਖਰਚਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਰਕਾਰੀ ਅਫਸਰਸ਼ਾਹੀ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿਭਾਗ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਣੀਤੀ
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1"> ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਟੀਪਾਈਮੁਖ ਰੋਡ
ਟੀਪਾਈਮੁਖ ਰੋਡ, (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ: Tipaimukh Road) ਮਨੀਪੁਰ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮਣਾ ਐਨ.ਐਚ.-150 ਹੈ।
ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇਅ 150
ਭਾਰਤ ਦੀ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 6 ਜਨਵਰੀ 1999 ਨੂੰ ਮਨੀਪੁਰ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜ ਮਾਰਗ, ਟੀਪਾਈਮੁਖ ਰੋਡ, ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ (ਐਨਐਚ 150) ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਹਾਈਵੇ ਦੀ ਕੁੱਲ ਲੰਬਾਈ 700 ਕਿੱਲੋਮੀਟਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਨੀਪੁਰ ਰਾਜ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦਾ ਤੀਜਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ ਹੈ, ਪੁਰਾਣੇ ਐਨਐਚ 53 ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਐਨਐਚ 39 ਦੇ ਨਾਲ। ਇਸ ਰਾਜ ਮਾਰਗ ਨੂੰ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਤਿੰਨ ਸਰਹੱਦੀ ਰਾਜਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਿਜ਼ੋਰਮ (141 ਕਿਮੀ), ਮਨੀਪੁਰ (523 ਕਿਮੀ) ਅਤੇ ਨਾਗਾਲੈਂਡ (36 ਕਿਮੀ) ਜੋੜਨ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਰਾਜਮਾਰਗ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮਿਜ਼ੋਰਮ ਵਿੱਚ ਸੇਲਿੰਗ (ਐਨ.ਐਚ. 54) ਤੋਂ ਮਨੀਪੁਰ ਵਿੱਚ ਟੀਪਾਈਮੁਖ-ਇੰਫਾਲ-ਉਕਰੂਲ-ਜੇਸਾਮੀ ਦੁਆਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਗਾਲੈਂਡ ਵਿੱਚ NH-53 ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜੰਕਸ਼ਨ ਤੇ ਬੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ (ਕੋਮੀਮਾ ਵਿਖੇ 0 ਕਿਮੀ)।
ਮੁਰੰਮਤ ਅਤੇ ਉਸਾਰੀ
ਇਸ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇ ਦਾ ਵਿਕਾਸ "ਉੱਤਰ ਪੂਰਬੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ-ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਏਜੰਡੇ" ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੋਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਜਨਵਰੀ 2000 ਵਿਚ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪ੍ਰਧਾਨਮੰਤਰੀ ਦੇ ਏਜੰਡੇ ਵਿਚ ਕੁਲ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ। 91  ਅਰਬ. ਇਸ ਵਿਚ ਪੇਂਡੂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟਾਂ, ਸਿੰਜਾਈ ਅਤੇ ਵਿਦਿਅਕ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬਾਗਬਾਨੀ ਅਤੇ ਆਈ ਟੀ ਵਿਕਾਸ ਆਦਿ ਸਮੇਤ 27 ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇ -150 ਦਾ ਪੂਰਾ ਹਿੱਸਾ ਡਬਲ ਲੇਨ ਹਾਈਵੇਅ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸੜਕ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਰਾਜਮਾਰਗ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਮਨਜ਼ੂਰਸ਼ੁਦਾ 10 ਵੀਂ ਯੋਜਨਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਅਗਸਤ 2004 ਵਿੱਚ, ਕੇਂਦਰੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ, ਸੜਕੀ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਰਾਜਮਾਰਗ ਮੰਤਰੀ, ਸ੍ਰੀ ਟੀ.ਆਰ. ਬਾਲੂ ਨੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਦੇ ਰਾਜਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਮੰਤਰੀਆਂ-ਇੰਚਾਰਜਾਂ, ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਤੇ ਬੀਆਰਓ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਦੇ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਸਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਉੱਤਰ ਪੂਰਬ ਵਿਚ ਲਗਭਗ 2,000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗਾਂ ਅਤੇ ਸੜਕਾਂ ਦੇ ਤੇਜ਼ ਟਰੈਕ ਵਿਕਾਸ ਲਈ 65 ਅਰਬ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤੇ। ਮੀਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਐਨਐਚ -150 'ਤੇ ਮਾਧਿਅਮ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਣ ਦਾ ਵੀ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਏਜੰਸੀ
ਬਾਰਡਰ ਰੋਡਜ਼ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ (ਬੀਆਰਓ) ਨੂੰ ਟੀਪਾਈਮਖ ਤੋਂ ਚੁਰਾਚੰਦਪੁਰ ਤੱਕ 262 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬੇ ਅਤੇ ਯਾਂਗਾਂਪੋਕਪੀ (488 ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਤੋਂ ਜੇਸਾਮੀ (63 ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਤੱਕ 175 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਦੇ ਸੁਧਾਰ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਚੁਰਾਚੰਦਪੁਰ ਤੋਂ ਯੇਯਾਂਗਪੋਕਪੀ ਤੱਕ, ਕੁੱਲ 86 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਮਨੀਪੁਰ ਰਾਜ ਦੇ ਲੋਕ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿਭਾਗ (ਪੀਡਬਲਯੂਡੀ) ਨੂੰ ਸੌਂਪੀ ਗਈ ਹੈ।
22 ਫਰਵਰੀ 2006 ਨੂੰ ਮਨੀਪੁਰ ਅਸੈਂਬਲੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸੰਬੋਧਨ ਵਿੱਚ ਰਾਜਪਾਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੁਰਾਚੰਦਪੁਰ ਤੋਂ ਯਾਂਗਾਂਗਪੋਕਪੀ ਤੱਕ ਐਨਐਚ -150 ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਚੰਗੀ ਤਰੱਕੀ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਬੀਆਰਟੀਐਫ ਨੇ ਚੁਰਾਚੰਦਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਟੀਪੈਮੁਖ ਵਿੱਚ ਐਨਐਚ -150 ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਮਨੀਪੁਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ 3 ਅਪ੍ਰੈਲ 2006 ਨੂੰ ਥਾਨਲੌਨ ਅਤੇ ਟੀਪਾਈਮੁਖ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਦੌਰੇ 'ਤੇ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਭਰੋਸਾ ਦਿਵਾਇਆ ਕਿ ਇੰਫਾਲ ਨਾਲ ਆਈਫਾੱਲ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਾਲੇ ਐਨਐਚ -150 ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਦਾ ਕੰਮ ਬਹੁਤ ਜਲਦ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਮਨੀਪੁਰ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ ਐਸ ਐਸ ਸਿੱਧੂ ਨੇ 10 ਮਾਰਚ 2006 ਨੂੰ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਦਿਆਂ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਐਨਐਚ -150 'ਤੇ ਕੰਮ ਬਹੁਤ ਜਲਦ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ 2006 ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਚਾਲੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਸੜਕਾਂ
ਮੀਨਾ ਕੋਤਵਾਲ
ਮੀਨਾ ਕੋਤਵਾਲ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Meena Kotwal) ਇੱਕ ਦਲਿਤ ਪੱਤਰਕਾਰ, ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ, ਅਤੇ ਦ ਮੂਕਨਾਇਕ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਔਨਲਾਈਨ ਨਿਊਜ਼ ਚੈਨਲ ਅਤੇ ਦਲਿਤ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਅਤੇ ਹਾਸ਼ੀਏ 'ਤੇ ਪਏ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸਮਾਜਿਕ ਨਿਆਂ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ
ਮੀਨਾ ਨੇ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਮਾਸ ਕਮਿਊਨੀਕੇਸ਼ਨ, ਦਿੱਲੀ (2013-14 ਬੈਚ) ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਰੇਡੀਓ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਜਾਮੀਆ ਮਿਲੀਆ ਇਸਲਾਮੀਆ (JMI) ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਭੀਮ ਰਾਓ ਅੰਬੇਡਕਰ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਮੀਨਾ ਨੇ ਸਤੰਬਰ 2017 ਤੋਂ ਜੁਲਾਈ 2019 ਤੱਕ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਬ੍ਰੌਡਕਾਸਟਿੰਗ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ (ਬੀਬੀਸੀ) ਦੇ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਪੱਤਰਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦ ਵਾਇਰ, ਦ ਪ੍ਰਿੰਟ, ਦਿ ਸ਼ੂਦਰ, ਯੁਵਾ ਕੀ ਆਵਾਜ਼ ਅਤੇ ਨਾਰੀਵਾਦ ਲਈ ਰਾਏ ਦੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ।। ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਕੰਗਨਾ ਰਣੌਤ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਚਿੱਠੀ ਦਿ ਵਾਇਰ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਦਸਤਕ ਲਈ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਔਨਲਾਈਨ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਜੋ ਹਾਸ਼ੀਏ 'ਤੇ ਪਈਆਂ ਪਛਾਣਾਂ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ।
25 ਦਸੰਬਰ 2021 ਨੂੰ, ਉਸਨੇ ਮਨੁਸਮ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਦੀ ਇੱਕ ਔਨਲਾਈਨ ਵੀਡੀਓ ਪੋਸਟ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਜਾਨੋਂ ਮਾਰਨ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਅਤੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਮਿਲਣ ਲੱਗੀਆਂ, ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਧਮਕੀਆਂ ਬਾਰੇ ਐਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕੀਤੀ। ਜਨਵਰੀ 2022 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਮਨੁਸਮ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਦੇ ਆਪਣੇ ਤਰਕ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ: "ਮਨੁਸਮ੍ਰਿਤੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿਰੋਧੀ ਅਤੇ ਦਲਿਤ ਵਿਰੋਧੀ ਸਮੱਗਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ ਵੀ 25 ਦਸੰਬਰ 1927 ਨੂੰ ਮਨੁਸਮ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਅੰਬੇਡਕਰਵਾਦੀ ਇਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਮਨੁਸਮ੍ਰਿਤੀ ਦਹਨ ਦਿਵਸ ਵਜੋਂ ਮਨਾਉਂਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।” ਫਰਵਰੀ 2022 ਵਿੱਚ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਰਾਖਿਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਬਾਰੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰਿਪੋਰਟਰ ਨੇ ਕੋਤਵਾਲ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਪੱਤਰ ਲਿਖਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1986 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ ਆਜ਼ਾਦ ਰਾਵਣ
ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ ਆਜ਼ਾਦ ਰਾਵਣ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ।
ਆਰੰਭਕ ਜੀਵਨ
ਰਾਵਣ ਸਹਾਰਨਪੁਰ ਦੇ ਧਦਕੁਲੀ ਪਿੰਡ, ਪੱਛਮੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਗੋਵਰਧਨ ਦਾਸ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਾਹਰ "ਧਦਕੁਲੀ ਦੇ ਮਹਾਨ ਚਮਾਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜੀ ਆਇਆਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ" ਸਿਰਲੇਖ ਹੇਠ ਇੱਕ ਬੋਰਡ ਲਗਾਉਣ ਕਾਰਨ ਦਲਿਤ ਨੇਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਭੀਮ ਆਰਮੀ
ਉਸਨੇ, ਵਿਨੈ ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ 2014 ਵਿੱਚ ਭੀਮ ਆਰਮੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦੁਆਰਾ ਦਲਿਤਾਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੱਛਮੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਦਲਿਤਾਂ ਲਈ ਮੁਫਤ ਸਕੂਲ ਚਲਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਉਸ ਨੂੰ ਸਹਾਰਨਪੁਰ ਹਿੰਸਾ ਦੀ ਘਟਨਾ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਕੈਦ
ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਐਕਟ ਅਧੀਨ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇਹ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋਣ ਦੀ ਟਿੱਪਣੀ ਨਾਲ ਜ਼ਮਾਨਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਪਰ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਕੈਦ ਰੱਖਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਾਰਕੁਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages with unreviewed translations ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਬੇਦਕਰਵਾਦੀ
ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਸਾ
ਭੈਣ-ਭਰਾ ਦੀ ਸਾਂਝ
ਮਨੁੱਖ ਸਮਾਜਕ ਜੀਵ ਹੈ | ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਇਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਤਾਣਾ-ਬਾਣਾ ਬੁਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ | ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿਚਲੀ ਰਿਸ਼ਤਾ - ਪ੍ਣਾਲੀ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਚੂਲ ਪਰਿਵਾਰ ਹੈੇ | ਪਰਿਵਾਰ ਵਿਚੋਂ ਹੀ ਵਿਵਿਧ ਕਿਸਮ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਪਨਪਦੇ, ਪਲਦੇ ਅਤੇ ਵਿਗਸਦੇ ਹਨ | ਮੁੱਖ ਤੋਰ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰਿਕ ਰਿਸ਼ਤੇ ਪਤੀ-ਪਤਨੀ, ਪਿਓ- ਪੁੱਤਰ, ਪਿਓ- ਧੀ, ਮਾਂ - ਪੁੱਤਰ, ਮਾਂ- ਧੀ, ਭਰਾ - ਭਰਾ, ਭੈਣ - ਭਰਾ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉੱਘੜਦੇ ਹਨ | ਭੈਣ - ਭਰਾ, ਇੱਕ ਮਾਂ- ਪਿਓ ਦੇ ਜਾਏ ਹੁੰਦੇ ਹਨ | ਭੈਣ -ਭਰਾ ਦੇ ਪਿਆਰ ਦਾ ਜਨਮ, ਭੈਣ - ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਹੀ ਆਰੰਭ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ | ਉਹ ਭੈਣਾਂ ਜੋ ਵੀਰਾਂ ਤੋਂ ਕੁਝ ਵੱਡੀਆਂ ਹੂੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਿੱਕੇ - ਨਿੱਕੇ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਖਿਡਾਉਂਦੀਆਂ, ਰੋਂਦੇ ਨੂੰ ਚੁੱਪ ਕਰਾਉਂਦੀਆਂ ਅਤੇ ਲੋਰੀਆਂ ਦੇਂਦੀਆਂ ਨਹੀਂ ਥੱਕਦੀਆਂ | ਦੋ ਦੜਿਕਾ ਪਿਆ ਪੜਿਕਾ ਮਾਂ ਰਾਣੀ ਘਰ ਹੋਇਆ ਨਿੱਕਾ ਪਿਓ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦਿਓ ਵਧਾਈ, ਸੇਰ ਸੱਕਰ ਮੈਨੂੰ ਆਈ | ਮਾਂ -ਪਿਓ ਨੇ ਤਾਂ ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਭੋਗ ਕੇ ਇਸ ਦੁਨੀਆ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਤੁਰ ਜਾਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੀਰ ਹੀ ਉਮਰ ਭਰ ਦੇ ਮਾਪੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ | ਭਰਾ ਸਦਾ ਹੀ ਭੈਣਾਂ ਦੀਆਂ ਤੰਗੀਆਂ ਤਰੁਸ਼ੀਆਂ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ | ਘਰ ਆਏ ਵੀਰ ਦੀ ਭੈਣ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਦੇ ਪੱਖੋਂ ਕੋਈ ਕਸਰ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦੀ | ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਸੱਸ ਦੀਆਂ ਝਿੜਕਾਂ ਵੀ ਕਿਉ ਨਾ ਖਾਣੀਆਂ ਪੈਣ | ਕੋਈ ਵੀ ਤਿਉਹਾਰ ਹੋਵੇ ਜਿਵੇ: ਲੋਹੜੀ, ਰੱਖੜੀ, ਤੀਆਂ ਆਦਿ ਤੇ ਵੀਰ ਦੇ ਆਉਣ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ | ਨਿਰਸੰਦੇਹ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਨਾਤੇ ਵਰਗਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਪਵਿੱਤਰ ਨਾਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ | ਇਸ ਨਾਤੇ ਦਾ ਕਿਤੇ ਅੰਤ ਨਹੀ, ਵਿਸਤਾਰ ਹੀ ਵਿਸਤਾਰ ਹੈ |
ਸਾਡੇ ਲੋਕ-ਨਾਚ
ਲੋਕ-ਨਾਚ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਕਿਸੇ ਖਿੱਤੇ ਦੇ ਜਨ - ਸਮੂਹ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ, ਨੈਤਿਕ, ਧਾਰਮਿਕ, ਰਾਜਸੀ, ਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਜੀਵਨ ਤੋਰ ਦੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਪਰਤਾਂ ਦਾ ਸਰੀਰਕ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਰਾਹੀਂ ਆਪ ਮੁਹਾਰਾ, ਸਾਧਾਰਨ, ਖੁਸ਼ੀਆਂ, ਅੰਦਰੂਨੀ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਬਾਹਰੀ ਪ੍ਗਟਾ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕ - ਕਲਾਵਾਂ ਵਾਂਗ ਪਰਵਾਹ ਮਾਨ ਹੁੰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ | ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਪੂਰਵ ਈਸਵੀ ਤੋਂ ਲੋਕ ਨਾਚ ਨੱਚਣ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਪ੍ਮਾਣ ਮਿਲ ਸਕਦੇ ਹਨ | ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ - ਨਾਚਾਂ ਦਾ ਵਰਗੀਕਰਣ ਦੋ ਪੱਧਰਾਂ ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ: ਇਸਤਰੀ ਜਾਤੀ ਦੇ ਲੋਕ- ਨਾਚ ਮਰਦਾਵੇਂ ਲੋਕ- ਨਾਚ | 1- ਇਸਤਰੀ ਜਾਤੀ ਦੇ ਲੋਕ-ਨਾਚ: ਗਿੱਧਾ, ਸੰਮੀ, ਕਿੱਕਲੀ 2- ਮਰਦਾਵੇਂ ਲੋਕ - ਨਾਚ: ਭੰਗੜਾ, ਝੂੰਮਰ, ਲੁੱਡੀ |