cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਆਚਾਰੀਆ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ
ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਂਵਾਂ
ਸਾਹਿਤ ਦਰਪਣ ਵਿੱਚ ਕਾਵਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ੇ ਆ ਗਏ ਹਨ। ਕੇਵਲ ਨਾਟ ਆਦਿ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਵਰਨਣ ਵਾਧੂ ਹੈ। ਸਾਹਿਤ ਦਰਪਣ ਦਾ ਨਾਟ ਵਰਨਣ ਦਸ਼ਰੂਪਕ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਚੰਗੇਰਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਨਾਟਕ ਸੰਬੰਧੀ ਭਾਗ ਭਰਤ ਤੇ ਧਨੰਜਯ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ। ਆਲੰਕਾਰਾਂ ਦੇ ਵਾਲਾ ਭਾਗ ਰੁੱਯਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਦਾ ਭਾਗ ਮੰਮਟ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ।
ਸਾਹਿਤ ਦਰਪਣ ਸਮੇਤ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਦੀਆਂ ਕ੍ਰਿਤਾਂ ਕੁੱਲ ਨੌਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਾਲਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਨ:-
ਉੱਪਰ ਦੱਸੇ ਨੌਵਾਂ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਾਹਿਤਯ ਦਰਪਣ ਹੀ ਸਾਹਿਤ-ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਿਰਤ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਵੱਡਾ ਗੁਣ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਇਕੱਲੀ ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿੱਤ-ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਦਾ ਪੂਰਾ-ਪੂਰਾ ਵਰਨਣ ਹੈੈ। ਹੋਰ ਗੁਣ ਹੈ ਇਸ ਦੀ ਸਰਲ ਅਤੇ ਸੌਖੀ ਸ਼ੈਲੀ।
ਸਾਹਿਤ ਦਰਪਣ ਕਾਵਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਸ਼ੇੈਲੀ ਤੇ ਹੀ ਲਿਖੀ ਹੋਈ ਪੁਸਤਕ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਕਾਰਿਕਾ, ਵ੍ਰਿੱਤੀ ਅਤੇ ਉਦਹਾਰਣ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੈੈ। ਕਾਵਿਕਾਵਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 800 ਅਤੇ ਉਦਹਾਰਣ 740 ਹਨ। ਕੁਝ ਉਦਹਾਰਣ ਲੇਖਕ ਦੇ ਆਪਣੇ ਰਚੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਭਾਵੇਂ ਦਰਪਨ ਦੇ ਕਰਤਾ ਨੇ ਮੰਮਟ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਸਮੱਗਰੀ ਲਈ ਹੈ, ਫੇਰ ਵੀ ਵਾਕਯੰ ਰਸਾਤਮਕੰ ਕਾਵਯੰ ਇਹ ਲੱਛਣ ਦੱਸ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦੋਸ਼, ਗੁਣ, ਰੀਤੀ, ਅਲੰਕਾਰ ਸਭਨਾਂ ਨੂੰ ਰਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕਰਕੇ ਰਸ-ਸਿਧਾਂਤ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਤਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਧ੍ਵਨੀ ਨੂੰ ਵੀ ਮੁੱਖ ਸਮਝ ਕੇ ਧ੍ਵਨੀ-ਕਾਵਿ ਨੂੰ ਉੱਤਮ ਕਾਵਿ ਮੰਨਿਆ ਹੈ, ਫੇਰ ਰਸਾਇਧ੍ਵਨੀ ਹੀ ਮੁੱਖ ਸਮਝੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਵਸਤੂ ਧ੍ਵਨੀ ਅਤੇ ਅਲੰਕਾਰ-ਧ੍ਵਨੀ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਗੌਣ ਮੰਨੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਰਸ ਅੱਠ ਦੀ ਥਾਂ ਦਸ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ; ਸ਼ਾਂਤ ਰਸ ਅਤੇ ਵਾਤਸਲ ਰਸ ਵਾਧੂ ਹਨ। ਨਾਇਕ ਅਤੇ ਨਾਇਕਾ ਦੇ ਭੇਦ ਦਰਪਣ ਵਿੱਚ ਚੋਖੇ ਵਿਸਤਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ।
ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਦੇ ਮਤ ਅਨੁੁੁਸਾਰ ਮਹਾਂਂਕਾਵਿ ਦਾ ਸਰੂੂੂਪ
ਵਿਸ਼ਵ ਨਾਥ ਦੇ ਗ੍ਰੰਥ 'ਸਾਹਿਤਯ ਦਰਪਣ' ਵਿੱਚ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਦੇ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਲੱਛਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ:
1 ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਦੀ ਕਹਾਣੀ (ਕਥਾਨਕ) ਸਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਜੜੀ ਹੋਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
2 ਨਾਇਕ ਦੇਵਤਾ ਜਾਂ ਉੱਚ ਘਰਾਣੇ ਦਾ ਜੰਮ-ਪਲ ਹੋਵੇ, ਗੰਭੀਰਤਾ, ਖਿਮਾ, ਸਨਿਮ੍ਰਤਾ, ਦ੍ਰਿੜਤਾ, ਸ੍ਵੈਮਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
4 ਕਥਾਨਕ (ਕਥਾ-ਵਸਤੂ ) ਵਿੱਚ ਨਾਟਕੀ ਸੰਧੀਆਂ ਹੋਣ।
5 ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਜਾਂ ਉਚੇ ਆਚਰਣ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਕਹਾਣੀ ਹੋਵੇ।
6 ਧਰਮ,ਅਰਥ,ਕਾਮ ਤੇ ਮੋਕਸ਼ ਚਾਰ ਮਨੁੱਖੀ ਆਦਰਸ਼ਾਂ ਦਾ ਉਲੇਖ ਹੋਵੇ।
7 ਮੁੱਢ ਵਿੱਚ ਮੰਗਲਾਚਰਣ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਬੰਦਨਾ,ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ, ਸੱਜਣਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਸਾ, ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
8 ਸਰਗ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਛੰਦ ਬਦਲ ਜਾਵੇ ਪਰ ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਵਹਿਣ ਨੂੰ ਨਿਰਵਿਘਨ ਜਾਰੀ ਰਖਣ ਲਈ ਇਕੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਛੰਦ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
9 ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਅੱਠ ਛੰਦ ਹੋਣ ਜੋ ਨਾ ਤਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਹੋਣ।
10 ਸਰਗ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਅਗਲੇ ਸਰਗ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਕਹਾਣੀ ਦੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸੂਚਨਾਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
11 ਮੌਕੇ ਮੁਤਾਬਕ ਅਤੇ ਥਾਂ ਸਿਰ ਆਥਣ,ਸੂਰਜ, ਰਾਤ,ਅਨ੍ਹੇਰਾ,ਪ੍ਰਭਾਤ,ਦੁਪਹਿਰਾ, ਸ਼ਿਕਾਰ, ਪਹਾੜ, ਰੁੱਤਾਂ,ਜੰਗਲਾਂ, ਸਮੁੰਦਰਾਂ, ਵਿਆਹ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਅਤੇ ਉਤਸਵਾਂ,ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਦੇ ਜਨਮ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
12 ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਦਾ ਨਾਮ ਕਵੀ,ਕਥਾਨਕ, ਨਾਇਕ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਪਾਤਰ ਨੂੰ ਮੁਖ ਰੱਖਕੇ ਰਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਾਵਿ-ਸ਼ਾਸਤਰ
ਜ਼ੋਹਰਾ ਸਹਿਗਲ
ਜੋਹਰਾ ਸਹਿਗਲ (27 ਅਪਰੈਲ 1912 – 10 ਜੁਲਾਈ 2014) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਸੀ। ਇਸਨੇ 1935 ਵਿੱਚ ਉਦੇ ਸ਼ੰਕਰ ਨਾਲ ਡਾਂਸਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇਸਨੇ ਕਈ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਤੇ ਕਈ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋਲ ਅਦਾ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਦੂਸਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਿਵਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪਦਮ ਵਿਭੂਸ਼ਣ 2010 ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਜ਼ੋਹਰਾ ਦਾ ਜਨਮ 1912 ਵਿੱਚ ਸਹਾਰਨਪੁਰ ਦੇ ਇੱਕ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰ ਘਰਾਣੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ ਲਾਹੌਰ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਕੂਈਨ ਮੇਰੀ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਦਾਖਿਲਾ ਲੈ ਸਕੇ ਜਿੱਥੇ ਕੁਲੀਨ ਘਰਾਂ ਦੀਆਂ ਬੇਟੀਆਂ ਹੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਸਨ। ਕੂਈਨ ਮੇਰੀ ਕਾਲਜ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਯੂਰਪ ਜਾਣ ਦੀ ਠਾਨ ਲਈ ਅਤੇ ਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਸ਼ਾਮ ਹੁੰਦੀ ਹੋਈ ਮਿਸਰ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਅਤੇ ਉਥੋਂ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰੀਆ ਬੰਦਰਗਾਹ ਤੋਂ ਜਹਾਜ ਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋਕੇ ਯੂਰਪ ਪਹੁੰਚ ਗਈ।
ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਡਰਾਮਾ
ਜ਼ੋਹਰਾ ਨੇ ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਥਿਏਟਰ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ ਅਤੇ ਥਿਏਟਰ ਗਰੁਪ ਦੇ ਨਾਲ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਫਿਲਮ ਧਰਤੀ ਕੇ ਲਾਲ ਅਤੇ ਨੀਚਾ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਦੋਨੋਂ ਫਿਲਮਾਂ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਖਿਆਲ ਬੁਧੀਜੀਵੀਆਂ ਅਤੇ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਦਾ ਫਲ ਸਨ। ਜ਼ੋਹਰਾ ਦਾ ਪਤੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕਲਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਜ਼ੋਹਰਾ ਨੇ ਕੋਰੀਓਗਰਾਫੀ ਦਾ ਕਾਰਜ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ।
1959 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ ਦਾ ਦਿਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ। 1962 ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੱਕ ਵਜ਼ੀਫ਼ਾ ਤੇ ਲੰਦਨ ਗਈ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਟੀਵੀ ਦੇ ਕਈ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ ਜਿਵੇਂ: ਮਾਈਂਡ ਯੂਅਰ ਲੈਂਗੁਏਜ, ਜੈਵਲ ਇਨ ਦੀ ਕਰਾਊਨ, ਤੰਦੂਰੀ ਨਾਇਟਸ ਵਗ਼ੈਰਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਮੌਤ
10 ਜੁਲਾਈ 2014 ਨੂੰ 102 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1912 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2014
ਜਟਾਣਾ ਉੱਚਾ
ਜਟਾਣਾਂ ਉੱਚਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬੱਸੀ ਪਠਾਣਾਂ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੱਸੀ ਪਠਾਣਾਂ ਬਲਾਕ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਬਿਲਟੌਂਗ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖਾਣਾ
ਤਰਸੇਮ ਬਾਹੀਆ
ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਤਰਸੇਮ ਬਾਹੀਆ (1 ਜੁਲਾਈ 1944 - 31 ਮਾਰਚ 2021) ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਖੱਬੇ ਪੱਖੀ ਚਿੰਤਕ, ਲੇਖਕ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ, ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰੀ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਲਹਿਰ ਦੇ ਕਈ ਦਹਾਕੇ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਪਧਰ ਤੇ ਆਗੂ ਰਹੇ।
ਜੀਵਨ
ਤਰਸੇਮ ਬਾਹੀਆ ਦਾ ਜਨਮ 1 ਜੁਲਾਈ 1944 ਨੂੰ ਸ੍ਰੀ ਹੰਸ ਰਾਜ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ।
ਅਧਿਆਪਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ
ਬਾਹੀਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਭਾਈ ਰੂਪਾ (ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬਠਿੰਡਾ) ਦੇ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਲਗਪਗ 28 ਸਾਲ ਏ.ਐਸ. ਕਾਲਜ ਖੰਨਾ ਵਿਖੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ 1997 ਤੋਂ 2004 ਤਕ ਇਸੇ ਕਾਲਜ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਰਹੇ। ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਣ ਉਹ ਲਿੰਕਨ ਕਾਲਜ ਆਫ ਲਾਅ ਅਤੇ ਲਿੰਕਨ ਕਾਲਜ ਆਫ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ, ਸਰਹਿੰਦ (ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ) ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੇ 2006 ਤੋਂ 2008 ਤਕ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1944 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2021
ਸੇਂਟ ਜੇਮਜ਼ ਦਾ ਰਾਹ
ਸੇਂਟ ਜੇਮਸ ਦਾ ਮਾਰਗ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ Way of St. James, St. James's Way, St. James's Path, St. James's Trail, Route of Santiago de Compostela, ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ Camino de Santiago), ਮੱਧਕਾਲੀ ਸਮੇਂ ਦਾ ਇਸਾਈ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹਤਵਪੂਰਣ ਮਾਰਗ ਸੀ। ਇਹ ਰਸਤਾ ਜਾਂ ਮਾਰਗ ਸਾਂਤੀਆਗੋ ਦੇ ਕੋਮਪੋਸਤੇਲਾ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਥਾਨ ਧਾਰਮਿਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰੋਮ ਅਤੇ ਜੇਰੂਸੇਲਮ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਦੀ ਮਹਤਤਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੇਂਟ ਜੇਮਸ,ਜੋ ਜਵੇਦੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ, ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਦਫਨਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿਹਨਾ ਦੇ ਸ਼ਰੀਰ ਨੂੰ ਜੇਰੂਸੇਲਮ ਤੋਂ ਇੱਕ ਕਿਸ਼ਤੀ ਰਾਹੀਂ ਇੱਥੇ ਲਿਆ ਕਿ ਦਫਨਾਇਆ ਗਿਆ। ਉਹਨਾ ਨੂੰ ਜਿਸ ਥਾਂ ਦਫਨਾਇਆ ਗਿਆ ਉੱਥੇ ਹੁਣ ਸਾਂਤੀਆਗੋ ਦੇ ਕੋਮਪੋਸਤੇਲਾ ਦਾ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ।
ਇਸ ਮਾਰਗ ਤੇ ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਪਾਉਲੋ ਕੋਇਲੋ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਿਤਾਬ ਦ ਪਿਲਗ੍ਰਿਮੇਜ਼ ਲਿਖੀ ਹੈ। ਅਕਤੂਬਰ 1987 ਵਿੱਚ ਯੂਨੇਸਕੋ ਵਲੋਂ ਇਸਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਸੇਂਟ ਜੇਮਸ ਦਾ ਮਾਰਗ ਇਸਾਈ ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹਤਵਪੂਰਣ ਮਾਰਗ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਅਸਥਾਨ
ਸੂਖਮ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ
ਸੂਖਮ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਉਹ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਜੀਵਨ ਭਰ ਪਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਿਕਦਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਸਥੂਲ ਪੋਸ਼ਕ ਤਤਾਂ ਤੋਂ ਉਲਟ, ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਿਕਦਾਰ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਖਣਿਜ ਪਦਾਰਥ ਹੈ (ਆਮਤੌਰ ਉੱਤੇ 100 ਮਾਇਕਰੋਗਰਾਮ/ਦਿਨ ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ)। ਸੂਖਮ ਪੋਸ਼ਕ ਤਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਹਾ, ਕੋਬਾਲਟ, ਕਰੋਮਿਅਮ, ਤਾਂਬਾ, ਆਇਓਡੀਨ, ਮੈਂਗਨੀਜ਼, ਸੇਲੇਨੀਅਮ, ਜਸਤਾ ਅਤੇ ਮੋਲੀਬਡੇਨਮ ਆਦਿ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।
ਐਂਡਰੋਇਡ
ਐਂਡਰੋਇਡ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ:
ਐਂਡਰੋਇਡ ਦਾ ਇਹ ਮਤਲਬ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ:
ਮਖ਼ਦੂਮ ਮੁਹੀਉੱਦੀਨ
ਮਖ਼ਦੂਮ ਮੁਹੀਉੱਦੀਨ (4 ਫਰਵਰੀ 1908 -25 ਅਗਸਤ 1969) (ਉਰਦੂ: مخدوم محی الدین, ਤੇਲੁਗੂ : మఖ్దూం మొహియుద్దీన్) ਉਰਦੂ ਜ਼ਬਾਨ ਦੇ ਸ਼ਾਇਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਨਾਮਵਰ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਆਗੂ ਵੀ ਸਨ।
ਜਿੰਦਗੀ
ਮਖ਼ਦੂਮ 4 ਫਰਵਰੀ 1908 ਨੂੰ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੇਡਕ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਗਰਾਮ ਅੰਦੋਲੇ ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ। ਇਹ ਜਿਲ੍ਹਾ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਰਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਸੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਾੱਲੁਕ ਇੱਕ ਕੱਟੜ ਮਜ਼ਹਬੀ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਨਾਲ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਾਦਾ ਜੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੱਕਨ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ੀ ਮੱਕਾ ਮਸਜਦ ਵਿੱਚ ਕਾਰੀ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਪ ਗ਼ੌਸ ਮੁਹੀਉੱਦੀਨ ਵੀ ਮਜ਼ਹਬੀ ਇਦਾਰੇ ਨਾਲ ਵਾਬਸਤਾ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਵੀ ਮਸਜਦ ਹੀ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਪੈਦਾਇਸ਼ੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਘਰਾਣਾ ਬੇਹੱਦ ਗਰੀਬ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਨੇੜੇ ਤੇੜੇ ਗ਼ੁਰਬਤ ਦਾ ਦੌਰ ਦੌਰਾ ਵੇਖ ਉਹ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਖਿਆਲਾਂ ਤੋਂ ਮੁਤਾਸਿਰ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਜਿੰਦਗੀ ਭਰ ਜੱਦੋਜਹਦ ਵਿੱਚ ਰਹੇ।
ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਤੇ ਜੱਦੋਜਹਦ
ਮਖਦਮੂ ਨੇ ਉਸਮਾਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਐਮ ਏ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਸਿਟੀ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਲੱਗੇ । ਅਧਿਆਪਕੀ  ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਹਿਤਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਕੰਮ ਵੀ  ਚੱਲਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਆਪਣੇ  ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡੁੱਬ ਕੇ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ੧੯੪੬-੪੭ ਵਿੱਚ ਨਿਜਾਮ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਚਲੇ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਤੇਲੰਗਾਨਾ  ਦੇ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਕਿਸਾਨ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਕੈਫੀ ਆਜਮੀ ਦੇ ਨਾਲ ਬੰਦੂਕ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਲੜੇ ।  ਉਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਸੀ ਪੀ ਆਈ) ਦੇ ਸਰਗਰਮ ਮੈਂਬਰ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵਿਧਾਇਕ ਵੀ ਚੁਣੇ ਗਏ ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਪੱਖ  ਦੇ ਨੇਤਾ ਵੀ ਰਹੇ।
ਮੌਤ
25 ਅਗਸਤ 1969 ਈ. ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਤੋਂ ਇੱਕ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕਰਨ ਦਿੱਲੀ ਆਏ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੰਤਕਾਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੱਕਨ ਵਿੱਚ ਕਬਰਿਸਤਾਨ ਸ਼ਾਹ ਖ਼ਮੂਸ਼ ਵਿੱਚ ਦਫਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਰਦੂ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮੀਏ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਆਗੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਰਦੂ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1908
ਕਮਪੈਕਟ ਡਿਸਕ
ਕਮਪੈਕਟ ਡਿਸਕ (ਸੀ.ਡੀ) ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭੰਡਾਰਨ ਯੰਤਰ ਹੈ।ਇਸ ਵਿੱਚ ਅੰਕੜੇ ਸਾਂਭਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ 700 ਮੈਗਾਬਾਈਟ ਤੱਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਵਿਆਸ 12 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਮੋਟਾਈ 1 ਮੀਲੀਮੀਟਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਭਾਰ ਲਗਭਗ 16 ਗ੍ਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਮਪੈਕਟ ਡਿਸਕ
ਪਹੁ ਫੁਟਾਲੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ (ਨਾਵਲ)
ਪਹੁ ਫੁਟਾਲੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਜੋ ਕਿ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋ ਪਹਿਲਾ ਦੇ ਹਾਲਾਤ, ਸੰਘਰਸ਼ ਤੇ ਜੈਤੋ ਦੇ ਮੋਰਚੇ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਨੱਥਾ ਸਿੰਘ, ਦੀਨਾ ਤੇ ਜਗਨਾ ਨਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਨੌਜਵਾਨ ਹਨ ਜੋ ਪੜਦੇ-ਪੜਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਅਨੀਕਾ ਅਲਬ੍ਰਿਟ
thumb|ਅਨੀਕਾ ਅਲਬ੍ਰਿਟ ਅਨੀਕਾ ਅਲਬ੍ਰਿਟ (ਜਨਮ 7 ਅਗਸਤ, 1988) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਅਲਬ੍ਰਿਟ ਦਾ ਜਨਮ ਡੈਨਵਰ, ਕੋਲੋਰਾਡੋ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਇਸਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਐਰੀਜ਼ੋਨਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਇਸਦੀ ਜਵਾਨੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਚਲੀ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਹਿ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਸਕਾਂਸਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਹੀ ਸੀ।
ਅਲਬ੍ਰਿਟ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਤਕਨੀਸ਼ੀਅਨ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੇ ਅਣੂ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਬਿਜਨਸ ਵਿੱਚ ਡੱਬਲ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ। ਇਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਚਾਰ ਭੈਣ-ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਇਸਦਾ ਪੇਸ਼ਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਅਲਬ੍ਰਿਟ ਨੇ ਅਕਤੂਬਰ 2011 ਵਿੱਚ, ਬਾਲਗ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਜੂਨ 2015 ਵਿੱਚ, ਅਲਬ੍ਰਿਟ, ਮਿਕ ਬਲੂ ਅਤੇ ਮਾਏਸਟ੍ਰੋ ਕਲੌਡਿਓ ਨੇ ਇਵਿਲ ਏਂਜਲ ਲਈ ਗਠਨ ਕੀਤਾ। ਇਸੇ ਸਾਲ, ਇਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਫ਼ਿਲਮ ਅਨੀਕਾ'ਸ ਬੂਟੀਸੀਜ਼ ਬਣਾਈ।
ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਪਛਾਣ
ਅਲਬ੍ਰਿਟ ਮੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਾਡਲ ਸੀ ਅਤੇ ਅਡਲਟ ਫ਼ਿਲਮ ਕੈਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਨੇ ਕੁਝ ਐਕਸਟਰਾ ਟੈਲੀਵੀਜ਼ਨ ਸ਼ੋਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਅਲਬ੍ਰਿਟ ਨੂੰ ਦੁਲਿੰਗਕ ਤੌਰ ਉੱਪਰ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਵਿਆਹ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਅਭਿਨੇਤਾ ਮਿੱਕ ਬਲੂ ਨਾਲ ਮਾਰਚ 2014 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮਾਰੂਥਲੀਕਰਨ
ਮਾਰੂਥਲੀਕਰਨ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜ਼ਮੀਨੀ ਨਿਘਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਸ਼ਕ ਭੋਂ ਵਾਲ਼ਾ ਇਲਾਕਾ ਹੋਰ ਵੀ ਮਾਰੂ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸੋਮੇ ਅਤੇ ਜੰਗਲੀ ਅਤੇ ਜੜ੍ਹ ਜੀਵਨ ਗੁਆ ਬੈਠਦਾ ਹੈ। ਇਹਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕਈ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੌਣਪਾਣੀ ਤਬਦੀਲੀ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਕਾਰਵਾਈਆਂ। ਮਾਰੂਥਲੀਕਰਨ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਪਰਿਆਵਰਨੀ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨੀ ਉਲਝਣ ਹੈ।
ਬਾਹਰਲੇ ਜੋੜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਰੂਥਲੀਕਰਨ
ਏਨਟ੍ਰਾਛਟ ਫ਼ਰਾਂਕਫ਼ੁਰਟ
ਏਨਟ੍ਰਾਛਟ ਫ਼ਰਾਂਕਫ਼ੁਰਟ, ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਜਰਮਨ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ ਹੈ, ਇਹ ਫ਼ਰਾਂਕਫ਼ੁਰਟ, ਜਰਮਨੀ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਡੌਇੱਚ ਬੈਂਕ ਪਾਰਕ, ਫ਼ਰਾਂਕਫ਼ੁਰਟ ਅਧਾਰਤ ਕਲੱਬ ਹੈ , ਜੋ ਬੁੰਡਸਲੀਗਾ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦਾ ਹੈ।
ਗੈਰ ਸਰਕਾਰੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਗਿਰਫਤਾਰੀ
ਗੈਰ ਸਰਕਾਰੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਗਿਰਫਤਾਰੀ ਜਾਬਤਾ ਫੋਜਦਾਰੀ ਸੰਘਤਾ 1973 ਦੀ ਧਾਰਾ 43 ਵਿੱਚ ਗੈਰ ਸਰਕਾਰੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਗਿਰਫਤਾਰੀ ਬਾਰੇ ਦਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇੱਕ ਗੈਰ ਸਰਕਾਰੀ ਵਿਅਕਤੀ ਵੀ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਗਿਰਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਿਸਨੇ ਉਸਦੀ ਮੋਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗੈਰ ਜਮਾਨਤਯੋਗ ਅਪਰਾਧ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਦੁਆਰਾ ਹੱਥ ਪਾਉਣ ਯੋਗ ਅਪਰਾਧ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ ਜਾ ਫੇਰ ਉਹ ਭਗੋੜਾ ਅਪਰਾਧੀ ਹੋਵੇ। ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਗਿਰਫ਼ਤਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਅਪਰਾਧੀ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਤੋ ਜਲਦੀ ਨਜਦੀਕ ਦੇ ਪੁਲਿਸ ਥਾਣੇ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਜਾਵੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਨੂੰਨ
ਸੁਲਤਾਨ ਕੋਸੇਨ
ਸੁਲਤਾਨ ਕੋਸੇਨ ਇੱਕ ਤੁਰਕ ਕਿਸਾਨ ਹੈ ਜੋ ਗਿਨੀਜ਼ ਵਰਲਡ ਰਿਕਾਰਡਜ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਜ਼ਿੰਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਆਦਮੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਲੰਬਾਈ 251 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ (8 ਫੁੱਟ 2 3⁄4 ਇੰਚ) ਹੈ।. .   thumb|2009 ਵਿੱਚ ਸੁਲਤਾਨ ਕੋਸੇਨ
ਤਖ਼ਤ-ਏ -ਤਾਊਸ
ਬਘੇਲ ਸਿੰਘ-ਏ-ਤਾਊਸ (ਫਾਰਸੀ تخت طاووس‎,) ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹਾਂ ਦਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਸੀ। ਇਸ ਸਿੰਘਾਸਣ ਨੂੰ ਮੋਰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ 17 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ਾਹ ਸ਼ਾਹ ਜਹਾਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਦੀਵਾਨ-ਏ-ਖ਼ਾਸ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸੀ। 1739 ਦੇ ਹਮਲੇ ਦੌਰਾਨ ਇਰਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ਾਹ ਨਾਦਰ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ ਲੱਗੇ ਕੀਮਤੀ ਜਵਾਹਰਾਤ ਲੁੱਟ ਲਏ ਸੀ। 1783 ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਸਰਦਾਰ ਬਘੇਲ ਸਿੰਘ, ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ, ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਲਾਲ ਕਿਲੇ ਉਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ ਲਹਿਰਾਇਆ। ਉਹਨਾ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਉਤੇ ਹੋਏ ਅਤਿਆਚਾਰਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿਚ ਇਸ ਤਖਤ ਨੂੰ ਘੋੜੇ ਆ ਮਗਰ ਬੰਨਕੇ ਘਸੀਟ ਦੇ ਹੋਏ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਲੈ ਆਏ। ਜਿਥੇ ਇਹ ਅੱਜ ਵੀ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ ਬੁੰਗਾ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।ਇਸਦਾ ਨਾਮਮੋਰ ਸਿੰਘਾਸਣ ਕਰਕੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦੇ ਪਿਛਲੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਦੋ ਮੋਰਾਂ ਨੂੰ ਨੱਚਦੇ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁਗਲ ਕਲਾ
ਫ਼ਰੌਰ
ਫ਼ਰੌਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬੱਸੀ ਪਠਾਣਾਂ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਗੀਤ ਚਤੁਰਵੇਦੀ
ਗੀਤ ਚਤੁਰਵੇਦੀ (ਜਨਮ 27 ਨਵੰਬਰ 1977, ਮੁੰਬਈ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ) ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਿੰਦੀ ਕਵੀ, ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਅਤੇ ਨਾਵਲਕਾਰ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ 2007 ਵਿੱਚ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਭਾਰਤ ਭੂਸ਼ਣ ਅਗਰਵਾਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਭੋਪਾਲ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਗਲਪ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਆਲੋਚਕ ਦੋਨਾਂ ਵਜੋਂ ਸਰਗਰਮ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ, ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ 'ਦਸ ਸਰਵੋਤਮ ਲੇਖਕਾਂ' ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਦੀਆਂ 22 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਮਹਾਨ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਕਵੀ ਪਾਬਲੋ ਨੇਰੂਦਾ ਦੇ ਕੰਮ ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ।
ਅਨੁਵਾਦ
ਇਸ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਗੀਤ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਅਨੇਕ ਸਿਖਰ ਕਵੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1977 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਫਰਨਾਜ਼ ਸ਼ੈਟੀ
ਫਰਨਾਜ਼ ਸ਼ੈਟੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਫਿਲਮ ਇੰਦੂਵਦਨਾ ਵਿੱਚ ਇੰਦੂ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਸ਼ੈਟੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਜਾਂ ਅਦਾਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਏ। ਦਿਲ ਕੀ ਨਜ਼ਰ ਸੇ ਖੁਬਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਇੱਕ ਕੌਫੀ ਸ਼ਾਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਸਟਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੁਆਰਾ ਉਸਨੂੰ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਬਾਰਬਰਾ ਵਾਲਟਰ
ਬਾਰਬਰਾ ਜਿੱਲ ਵਾਲਟਰਜ਼ (ਜਨਮ 25 ਸਤੰਬਰ, 1929) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਪੱਤਰਕਾਰ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਹੈ। ਵਾਲਟਰ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਟੂ ਡੇਅ, ਦਿ ਵਿਊ, 20/20, ਅਤੇ ਏ ਬੀ ਸੀ ਈਵਨਿੰਗ ਨਿਊਜ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਉਹ ਕਦੇ ਕਦੇ ਏ ਬੀ ਸੀ ਨਿਊਜ਼ ਲਈ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਵਾਲਟਰਜ਼ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਐਨ ਬੀ ਸੀ ਨਿਊਜ਼ ਦੇ ਸਵੇਰ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਦਿ ਟੂਡੇ ਸ਼ੋਅ' ਦੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸੀ। ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਬੇਮਿਸਾਲ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਏਅਰਟਾਇਮ ਮਿਲਿਆ। ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਇੱਕ ਨਿਰਮਾਤਾ ਦੇ ਫਰਜ਼ਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ 1971 ਵਿੱਚ ਛੱਡਿਆ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਕੋਲ ਕੋਈ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਤਾਂ ਫਿਰ ਫਰੈਂਕ ਮੈਕਗਈ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 1974 ਵਿੱਚ ਮੈਕਗਈ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਵਾਲਟਰ ਨੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਸਹਿ-ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਖ਼ਬਰਾਂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਤੇ ਅਜਿਹੇ ਅਹੁਦੇ ਵਾਲੀ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਬਣੀ।  1976 ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਮੋਹਰੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਉਹ ਸ਼ਾਮ ਦੀਆਂ ਖਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਸਹਿ-ਐਂਕਰ ਬਣ ਗਈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਉਹ ਏ ਬੀ ਸੀ ਨਿਊਜ਼ ਫਲੈਗਸ਼ਿਪ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ, ‘’ਏ ਬੀ ਸੀ ਈਵਨਿੰਗ ਨਿਊਜ਼’’'ਤੇ ਹੈਰੀ ਰੀਜ਼ਰਨਰ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੀ ਕਮਾਈ 1 ਮਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਸੀ।
1979 ਤੋਂ 2004 ਤੱਕ, ਉਸ ਨੇ ਏ.ਬੀ.ਸੀ. ਨਿਊਜ਼ ਮੈਗਜ਼ੀਨ 20/20 ਲਈ ਸਹਿ-ਹੋਸਟ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਡਿਊਸਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
1997 ਵਿੱਚ, ਵਾਲਟਰਜ਼ ਨੇ 'ਦਿ ਵਿਊ' ਸ਼ੌਅ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਹਿ-ਹੋਸਟ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਹ 16 ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 2014 ਵਿੱਚ ਸਹਿ-ਹੋਸਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋ ਗਈ, ਪਰ ਅਜੇ ਵੀ ਇਸ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਮਾਤਾ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਵਿਊ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ 20/20 ਅਤੇ ਏ ਬੀ ਸੀ ਨਿਊਜ਼ ਲਈ ਕਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਤੇ ਇਨਵੈਸਟੀਗੇਸ਼ਨ ਡਿਸਕਵਰੀ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਵਾਲਟਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਾਲਾਨਾ 10 ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਿਲਚਸਪ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਏਬੀਸੀ 'ਤੇ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਜੈਨ
ਜੈਨ ਤੋਂ ਤੁਹਾਡਾ ਮਤਲਬ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ:
ਡਬਲਿਊ ਐਚ ਆਡੇਨ
ਵਿਸਟਾਨ ਹਿਊਗ ਆਡੇਨ (21 ਫਰਵਰੀ 1907 – 29 ਸਤੰਬਰ 1973), ਜਿਸਦਾ ਕਲਮੀ ਨਾਮ ਡਬਲਿਊ ਐਚ ਆਡੇਨ ਸੀ, ਐਂਗਲੋ-ਅਮਰੀਕੀ ਕਵੀ ਸੀ। <ref name="OEDdef">The first definition of "Anglo-American" in the OED (2008 revision) is: "Of, belonging to, or involving both England (or Britain) and America." See also the definition "English in origin or birth, American by settlement or citizenship" in See also the definition "an American, especially a citizen of the United States, of English origin or descent" in  See also the definition "a native or descendant of a native of England who has settled in or become a citizen of America, esp. of the United States" from The Random House Dictionary, 2009, available online at  ਦਾ ਜਨਮ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਗਰਿਕ ਬਣ ਗਏ, ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਆਲੋਚਕ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਲੇਖਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਗਿਣਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਸਟਾਈਲਿਸਟਿਕ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ, ਨੈਤਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ, ਅਤੇ ਟੋਨ, ਫਾਰਮ ਅਤੇ ਅੰਤਰਵਸਤੂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।  ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਥੀਮ ਪਿਆਰ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕਤਾ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਚਲਣ, ਅਤੇ ਵਿਲੱਖਣ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਅਗਿਆਤ, ਸੰਸਾਰ ਵਿਚਕਾਰ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕਵੀ
ਖ਼ੱਯਾਮ ਉਡਾਰੀ
ਖ਼ੱਯਾਮ ਉਡਾਰੀ 11 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਇਰਾਨੀ ਕਵੀ ਉਮਰ ਖ਼ਯਾਮ (1048–1131) ਦੀਆਂ ਰੁਬਾਈਆਂ (ਫ਼ਾਰਸੀ: رباعیات عمر خیام) ਦਾ ਸ਼ ਸ਼ ਜੋਗੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਪੰਜਾਬੀ ਤਰਜਮਾ ਹੈ।
ਤਰਜਮੇ ਬਾਰੇ
ਇਸ ਤਰਜਮੇ ਬਾਰੇ ਸੁਰਜਨ ਜ਼ੀਰਵੀ ਹੁਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦੀ ਪਰਵੇਸ਼ਕਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ: "ਸ਼ ਸ਼ ਜੋਗੀ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਖ਼ਯਾਮ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਹਮਸੁਖ਼ਨ ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਮਨਾ ਦਾ ਮਹਿਰਮ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਰਖਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਖ਼ਾਮੋਸ਼ ਘਾਲਣਾ ਦਾ ਸਿੱਟਾ ਹੈ। ਇਹ ਗਲ ਉਹੀ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਖ਼ਯਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਇੱਕ ਰੁਬਾਈ ਨੂੰ ਤਰਾਸ਼ਣ ਤੇ ਸਵਾਰਨ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਕਿੰਨੀਆਂ ਬੇਚੈਨ ਸ਼ਾਮਾਂ ਗੁਜ਼ਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਢੁਕਵੇਂ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਜੁਗਨੂੰ ਦਾ ਪਿਛਾ ਕਰਦਿਆਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿੰਨੇ ਜਗਰਾਤੇ ਕਟਣੇ ਪਏ। ਬਹੁਤੀਆਂ ਰੁਬਾਈਆਂ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਉਹਨਾਂ ਸਿਧਾ ਫ਼ਾਰਸੀ ਤੋਂ ਕੀਤਾ ਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਰੁਬਾਈਆਂ ਦੇ ਤਰਜਮੇ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਫ਼ਿਟਜ਼ਜੈਰਾਲਡ ਦੇ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਤਰਜਮੇ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਰਖਿਆ ਹੈ। ਪਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਰੁਬਾਈਆਂ ਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਰੂਪਾਂਤਰਣ ਵਿਚਲੀ ਇਕਸਾਰਤਾ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ ਆਉਣ ਦਿੱਤਾ।"
ਤਰਜਮੇ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਵੰਨਗੀਆਂ
ਏਨੀਆਂ ਲੰਮੀਆਂ ਵਾਟਾਂ ਦੇ ਜੋ ਪਾਂਧੀ ਹੈਸਨ ਸਾਰੇ ਪਰਤ ਕੇ ਕੋਈ ਨਾ ਆਇਆ ਜੋ ਭੇਦਾਂ ਦਾ ਹਾਲ ਗੁਜ਼ਾਰੇ ਰਹਿਣ ਦੇਈਂ ਨਾ ਰੀਝ ਕੋਈ ਤੂੰ ਏਸ ਸਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਕੇ ਏਥੋਂ ਜੋ ਵੀ ਕੂਚ ਕਰ ਗਿਆ, ਮੁੜ ਨਾ ਫੇਰਾ ਮਾਰੇ
ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਏਦਾਂ ਤੁਰੀਂ ਕਿ ਤੈਨੂੰ ਕੋਈ ਨਾ ਕਰੇ ਸਲਾਮ ਵਿਚਰੀਂ ਖ਼ਲਕ ‘ਚ ਏਦਾਂ ਤੈਨੂੰ ਕੋਈ ਨਾ ਮਿਲੇ ਇਨਾਮ 'ਉੱਤੇ ਜਦ ਤੂੰ ਜਾਏਂ ਮਸੀਤੇ, ਏਦਾਂ ਅੰਦਰ ਵੜੀਂ ਕਿ ਤੇਰਾ'' ਕਰ ਕੇ ਸੁਆਗਤ ਤੈਨੂੰ ਕਿਧਰੇ ਥਾਪ ਨਾ ਦੇਣ ਇਮਾਮ
ਜਦੋਂ ਰਾਤ ਨੇ ਚਾਦਰ ਆਪਣੀ ਦੁਨੀਆ ਤੋਂ ਖਿਸਕਾਈ ਸੁਣਿਆਂ ਮੈਂ ਕਿ ਮੈਖ਼ਾਨੇ ‘ਚੋਂ ਇੱਕ ਆਵਾਜ਼ ਇਹ ਆਈ ਜਾਗੋ ਮੇਰੇ ਜੀਣ ਜੋਗਿਓ ਭਰ ਲਓ ਜਾਮ ਕਿ ਕਿਧਰੇ ਜੀਵਨ ਮਧੂ ਪਿਆਲੀ ਸੁਕ ਕੇ ਪਾਟ ਨਾ ਜਾਏ ਤਿਹਾਈ''
ਸੇਢਾ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ
ਸੇਢਾ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਕੋਟਕਪੂਰਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮੱਧਕਾਲੀ ਸੰਗੀਤ
thumb| ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦਾ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਟਰੌਬਾਡੋਰ ਮੱਧਕਾਲੀਨ ਸੰਗੀਤ ਮੱਧ ਯੁੱਗ ਦੌਰਾਨ ਪੱਛਮੀ ਯੂਰਪ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਸੰਗੀਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਲਗਭਗ 6ਵੀਂ ਤੋਂ 15ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ। ਇਹ ਪੱਛਮੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਯੁੱਗ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੁਨਰਜਾਗਰਣ ਸੰਗੀਤ ਹੈ ; ਦੋ ਯੁੱਗਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਵਿਗਿਆਨੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਗੀਤ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਆਮ ਅਭਿਆਸ ਦੀ ਮਿਆਦ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ। ਮੱਧ ਯੁੱਗ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਵੰਡ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਮੱਧਕਾਲੀ ਸੰਗੀਤ ਨੂੰ ਅਰਲੀ (500–1150), ਉੱਚ (1000–1300), ਅਤੇ ਦੇਰ (1300–1400) ਮੱਧਕਾਲੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਮੱਧਕਾਲੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਚਰਚ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਧਾਰਮਿਕ ਸੰਗੀਤ, ਅਤੇ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਸੰਗੀਤ, ਗੈਰ-ਧਾਰਮਿਕ ਸੰਗੀਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ; ਸਿਰਫ਼ ਵੋਕਲ ਸੰਗੀਤ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗ੍ਰੇਗੋਰੀਅਨ ਚੈਂਟ ਅਤੇ ਕੋਰਲ ਸੰਗੀਤ (ਗਾਇਕਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਲਈ ਸੰਗੀਤ), ਸਿਰਫ਼ ਇੰਸਟ੍ਰੂਮੈਂਟਲ ਸੰਗੀਤ, ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਜੋ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਯੰਤਰਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ (ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਾਲੇ ਯੰਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ)। ਕੈਥੋਲਿਕ ਮਾਸ ਦੌਰਾਨ ਭਿਕਸ਼ੂਆਂ ਦੁਆਰਾ ਗ੍ਰੇਗੋਰੀਅਨ ਗੀਤ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਮਾਸ ਮਸੀਹ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਭੋਜਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪੁਨਰ-ਨਿਰਮਾਣ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਮਨੁੱਖ ਅਤੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਸਬੰਧ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਬੰਧ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਸੰਗੀਤ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ
ਮੱਧਯੁਗੀ ਦੌਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸੰਗੀਤ ਸੰਕੇਤ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਸਿਧਾਂਤ ਅਭਿਆਸਾਂ ਲਈ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ ਗਈ ਸੀ ਜੋ ਪੱਛਮੀ ਸੰਗੀਤ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ਰੂਪ ਦੇਣਗੇ ਜੋ ਸਾਂਝੇ ਸੰਗੀਤ ਲਿਖਣ ਦੇ ਅਭਿਆਸਾਂ ਦੇ ਸਾਂਝੇ ਅਭਿਆਸ ਦੌਰ ਦੌਰਾਨ ਵਿਕਸਤ ਹੋਏ ਸਨ ਜੋ ਬੈਰੋਕ ਯੁੱਗ (1600-1750), ਕਲਾਸੀਕਲ ਯੁੱਗ (1600-1750) ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦੇ ਸਨ। 1750-1820) ਅਤੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਯੁੱਗ (1800-1910)। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਸੰਗੀਤ ਨੋਟੇਸ਼ਨਲ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗੀਤਾਂ ਦੀਆਂ ਧੁਨਾਂ ਅਤੇ ਸਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਰਚਮੈਂਟ ਜਾਂ ਕਾਗਜ਼ 'ਤੇ ਲਿਖਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਇਆ। ਸੰਗੀਤਕ ਸੰਕੇਤ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਗਾਣਿਆਂ ਅਤੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਨੂੰ "ਕੰਨ ਦੁਆਰਾ" ਸਿੱਖਣਾ ਪੈਂਦਾ ਸੀ, ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਤੋਂ ਜੋ ਇੱਕ ਗਾਣਾ ਜਾਣਦਾ ਸੀ ਦੂਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੈ ਕਿ ਕਿੰਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਸੰਗੀਤ ਸਿਖਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਖੇਤਰਾਂ ਜਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸੰਗੀਤ ਫੈਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸੰਗੀਤ ਸੰਕੇਤ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੇ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਭੂਗੋਲਿਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਗੀਤਾਂ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤਕ ਟੁਕੜਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨਾ ਆਸਾਨ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਿਧਾਂਤਕ ਉੱਨਤੀ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਾਲ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ — ਨੋਟਸ ਦਾ ਸਮਾਂ — ਅਤੇ ਪੌਲੀਫੋਨੀ — ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਕਈ, ਇੰਟਰਵੀਵਿੰਗ ਧੁਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ — ਪੱਛਮੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਬਰਾਬਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ।
ਸ਼ੈਲੀਆਂ
ਮੱਧਕਾਲੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ, ਕੁਝ ਵੋਕਲ ਅਤੇ ਇੰਸਟ੍ਰੂਮੈਂਟਲ ਸੰਗੀਤ ਲਈ, ਕਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੰਗੀਤ ਸ਼ੈਲੀਆਂ (ਸੰਗੀਤ ਦੀਆਂ ਸ਼ੈਲੀਆਂ) ਲਈ ਸੁਧਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਵਿੱਤਰ (ਚਰਚ ਦੀ ਵਰਤੋਂ) ਅਤੇ ਧਰਮ-ਨਿਰਪੱਖ (ਗੈਰ-ਧਾਰਮਿਕ ਵਰਤੋਂ) ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਮੱਧਕਾਲੀ ਸੰਗੀਤ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਸਿਵਾਏ ਕੁਝ ਪਵਿੱਤਰ ਵੋਕਲ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਯੰਤਰ ਸੰਗੀਤ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਜੋ ਸੁਧਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ (ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ)। ਪੁਰਾਣੇ ਮੱਧਕਾਲੀ ਦੌਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਧਾਰਮਿਕ ਸ਼ੈਲੀ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਿਕਸ਼ੂਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਗ੍ਰੇਗੋਰੀਅਨ ਗਾਇਨ, ਮੋਨੋਫੋਨਿਕ ਸੀ ("ਮੋਨੋਫੋਨਿਕ" ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਇੱਕ ਸਿੰਗਲ ਸੁਰੀਲੀ ਲਾਈਨ, ਬਿਨਾਂ ਇਕਸੁਰਤਾ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਜਾਂ ਸਾਧਨਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ)। ਪੌਲੀਫੋਨਿਕ ਸ਼ੈਲੀਆਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸੁਤੰਤਰ ਸੁਰੀਲੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਉੱਚ ਮੱਧਯੁਗੀ ਯੁੱਗ ਦੌਰਾਨ ਵਿਕਸਤ ਹੋਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 13ਵੀਂ ਅਤੇ 14ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਪੌਲੀਫੋਨਿਕ ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ, ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਆਪਸ ਵਿੱਚ, ਅਕਸਰ ਮੱਧਕਾਲੀ ਅਰਸ ਨੋਵਾ ਸ਼ੈਲੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ 1300 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਵਧਿਆ ਸੀ। ਆਰਸ ਨੋਵਾ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਨਵੀਂ ਕਲਾ", ਸੰਗੀਤ ਲਿਖਣ ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਨਤਾਕਾਰੀ ਸ਼ੈਲੀ ਸੀ ਜੋ ਮੱਧਕਾਲੀ ਸੰਗੀਤ ਸ਼ੈਲੀ ਤੋਂ 1400 ਦੇ ਪੁਨਰਜਾਗਰਣ ਸੰਗੀਤ ਯੁੱਗ ਦੇ ਵਧੇਰੇ ਭਾਵਪੂਰਣ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਤਬਦੀਲੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਮੋਨੋਫੋਨਿਕ ਪਲੇਨਚੈਂਟ ਉੱਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਕਾਢਾਂ ਹੇਟਰੋਫੋਨਿਕ ਸਨ। "ਹੇਟਰੋਫੋਨੀ" ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਦੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕੋ ਧੁਨੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ ਕਲਾਕਾਰ ਉਹਨਾਂ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਬਦਲਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਹ ਵਰਤ ਰਹੇ ਹਨ। ਹੇਟਰੋਫੋਨੀ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਧਾਰਨ ਰੂਪ ਗਾਇਕਾਂ ਲਈ ਧੁਨੀ ਦੀ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਸ਼ਕਲ ਗਾਉਣਾ ਹੈ, ਪਰ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਧੁਨ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਵਿਅਕਤੀ ਉੱਚੀ ਜਾਂ ਨੀਵੀਂ ਪਿੱਚ 'ਤੇ ਧੁਨ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਔਰਗੈਨਮ, ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਪੌਲੀਫੋਨੀ ਅਤੇ ਮੋਨੋਫੋਨੀ ਦੇ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ ਰੂਪ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਬਦਲਾਵ ਦੇ ਨਾਲ, ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਅੰਤਰਾਲ (ਅਕਸਰ ਮੁੱਖ ਧੁਨੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸੰਪੂਰਨ ਪੰਜਵਾਂ ਜਾਂ ਸੰਪੂਰਨ ਚੌਥਾ ) 'ਤੇ ਗਾਇਆ ਗਿਆ, ਇੱਕ ਨਾਲ ਵਾਲੀ ਲਾਈਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਾਦੇ ਧੁਨ ਉੱਤੇ ਫੈਲਾਇਆ ਗਿਆ। ਆਰਗੇਨਮ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਇੱਕ ਅਗਿਆਤ 9ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਟ੍ਰੈਕਟ, ਮਿਊਜ਼ਿਕਾ ਐਨਚਿਰਿਆਡਿਸ ਤੋਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੇ ਇੱਕ ਅਸ਼ਟੈਵ, ਪੰਜਵੇਂ ਜਾਂ ਚੌਥੇ ਦੇ ਅੰਤਰਾਲ 'ਤੇ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਗਤੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੂਰਵ-ਮੌਜੂਦਾ ਪਲੇਨਚੈਂਟ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਨ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। thumb| ਚਾਰਲਸ ਦ ਨੋਬਲ ਦੇ ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਹਾਸ਼ੀਏ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੀਵ ਵਿਏਲ ਖੇਡਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੱਧਯੁਗੀ ਯੰਤਰਾਂ ਦੇ 180 ਚਿੱਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਸ਼ਾਇਦ ਘੰਟਿਆਂ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹੋਰ ਕਿਤਾਬ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ। left|thumb| [[ਡੇਵਿਡ ਰਬਾਬ ਵਜਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਪਕੜੇ ਹੋਏ ਵਾਜੇ ਅਤੇ ਤਾਲੇ/ਝੰਝਾਂ ਦੇ ਨਾਲ। ਲਗਭਗ 795, ਜਰਮਨੀ ਜਾਂ ਫਰਾਂਸ।]]
ਤਾਲ
thumb| ਪੈਰੋਟਿਨ, "ਐਲੇਲੁਆ ਨਾਟੀਵਿਟਸ", ਤੀਜੇ ਤਾਲਬੱਧ ਮੋਡ ਵਿੱਚ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="0">
ਵਿਲੀਅਮ ਹੈਨਰੀ ਸੇਵਰਡ
ਵਿਲੀਅਮ ਹੈਨਰੀ ਸੇਵਰਡ (ਮਈ 16, 1801 – ਅਕਤੂਬਰ 10, 1872) ਨਿਊਯਾਰਕ (ਅਮਰੀਕਾ) ਦਾ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ। ਉਹ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦਾ 12ਵਾਂ ਰਾਜਪਾਲ ਸੀ। ਉਹ ਅਬਰਾਹਿਮ ਲਿੰਕਨ ਅਤੇ ਅਨਡਰਯੂ ਜੋਨਸਨ ਅਧੀਨ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਸਕਤਰੇਤ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸੰਸਦ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਰਿਹਾ। ਉਸਨੇ ਜੋਨਸਨ ਦੇ ਸੱਕਤਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 1867 ਵਿੱਚ ਅਲਾਸਕਾ ਰੂਸ ਤੋਂ ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਵਿਓਂਤ ਬਣਾਈ। ਇਸਨੂੰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੇਵਰਡ ਦੀ ਮੂਰਖਤਾ (Seward's Folly) ਕਿਹਾ ਸੀ।
ਕੋ ਉਨ
ਕੋ ਉਨ ਕੋਰੀਆ ਦਾ ਇੱਕ ਜੈੰਨ ਕਵੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਜਨਮ 1933 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ| ਜਵਾਨੀ ਦੀ ਉਮਰੇ ਉਸਨੇ ਕੋਰੀਅਨ ਜੰਗ ਦੀ ਤਬਾਹੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅਖੀਂ ਦੇਖਿਆ। ਉਸਨੇ ਪੀਪਲਜ਼ ਆਰਮੀ ਲਈ ਆਪਣੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਵੀ ਕੀਤੀ। ਪਰ ਵਜ਼ਨ ਘੱਟ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਸਨੂੰ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਦ ਕੋ ਉਨ ਇੱਕ ਜੈੰਨ ਬੋਧ ਭਿਖਸ਼ੂ ਬਣ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਕਰੀਬ ਭਿਖਸ਼ੂ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਜਿਉਂ ਤੋਂ ਬਾਦ ਮੁੜ ਸੰਸਾਰਿਕ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਪਰਤ ਆਇਆ। ਫੇਰ ਕੋ ਉਨ ਦਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੇ ਆਪਹੁਦਰੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਉਠ ਖਲੋਤਾ ਤੇ ਉਸਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਚਲਦੀਆਂ ਮੁਹਿਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਗਿਆ। ਆਪਣੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਕਾਰਨ ਉਸਨੂੰ ਬਹੁਤ ਤਸੀਹੇ ਝਲਣੇ ਪਏ ਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਜੇਲ ਜਾਣਾ ਪਿਆ। 1980 ਵਿੱਚ ਦਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਵਧਣ ਫੁਲਣ ਤੋਂ ਬਾਦ ਆਖਿਰਕਾਰ ਉਸਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਸੀਬ ਹੋਈ ਤੇ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਦੌਰਿਆਂ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਦ ਕੋ ਉਨ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਤੇ ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਯਾਤਰਾ 'ਤੇ ਵੀ ਗਿਆ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਹ ਤੀਰਥਯਾਤਰਾ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਨਾਂ ਵਾਟ?: 108 ਜੈੰਨ ਪੋਇਮਜ਼ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਅਨੁਵਾਦ ਬ੍ਰਾਦਰ ਏੰਥਨੀ ਆਫ਼ ਤਾਇਜ਼ੇ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1933 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਿਤ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆਈ ਕਵੀ
ਜੱਜ ਦੁਆਰਾ ਗਿਰਫ਼ਤਾਰੀ
ਜੱਜ ਦੁਆਰਾ ਗਿਰਫ਼ਤਾਰੀ ਜਾਬਤਾ ਫੋਜਦਾਰੀ ਸੰਘਤਾ 1973 ਦੀ ਧਾਰਾ 44 ਵਿੱਚ ਜੱਜ ਦੁਆਰਾ ਗਿਰਫ਼ਤਾਰੀ ਬਾਰੇ ਦਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਅਪਰਾਧ ਕਿਸੇ ਜੱਜ ਸਾਹਮਣੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਓਸਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੋਵੇ ਤਾ ਉਹ ਅਪਰਾਧੀ ਨੂੰ ਖੁਦ ਗਿਰਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਗਿਰਫ਼ਤਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਨੂੰਨ
ਹੁਆਝੀ ਪਿੰਡ (ਚੀਨ)
ਚੀਨ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੁਆਝੀ (ਸਰਲ ਚੀਨੀ: 华西村; ਰਿਵਾਇਤੀ ਚੀਨੀ: 華西村; ਪਿਨਯਿਨ: huā xī cūn,English:Huaxi),ਜੋ ਜੀਆਂਗਸੁ ਰਾਜ ਦੇ ਜੀਆਂਗਯਿਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਚੀਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਵੂ ਰੇਨਬਾਓ (ਸਰਲ ਚੀਨੀ: 吴仁宝; ਰਿਵਾਇਤੀ ਚੀਨੀ: 吳仁寶; ਪਿਨਯਿਨ: wú rénbǎo, English:Renbao),ਜੋ ਹੁਆਝੀ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਭੂਤਪੂਰਵ ਸਕੱਤਰ ਸਨ, ਨੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕਾਇਆ ਕਲਪ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚਕਾਰ ਘਿਰਿਆ ਇੱਕ ਗਰੀਬ ਪਿੰਡ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਮਾਡਲ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਿੰਡ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।''
ਪਿੰਡ ਬਾਰੇ
ਹੁਆਝੀ ਪਿੰਡ ਅਸਮਾਨ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਵਲ ਦਰਜੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ 1961 ਵਿੱਚ ਬੱਝਾ ਸੀ। ਖੇਤਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਸਨੀਕ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 100,000 ਯੋਰੋ ਸਲਾਨਾ ਦੀ ਧਨ ਰਾਸ਼ੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਸਨ। ਇਹ ਚੀਨ ਅਤੇ ਕਈ ਪੱਛਮੀ ਮਿਆਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕਾਫੀ ਰਾਸ਼ੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਕੋਲ ਬਹੁ-ਭਾਂਤੀ ਉਦਯੋਗਿਕ ਕੰਪਨੀ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਸਾਰੇ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀ ਮੈਂਬਰ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਕੰਪਨੀ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ ਨਾਲ ਦਰਜ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਨੇ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ ਕੰਪਨੀ ਵੀ ਖਰੀਦੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਹਿਸੇਦਾਰ ਹਨ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਕੁੱਲ ਮੁਨਾਫੇ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਇਹਨਾਂ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਕੁਲ ਟਰਨਓਵਰ (Turnover) 6.5 ਬਿਲੀਅਨ ਯੂਰੋ ਹੋਣ ਦੀ ਆਸ ਸੀ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ 2000 ਮੂਲ ਵਸਨੀਕ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਤਕਰੀਬਨ 20,344 ਪਰਵਾਸੀ ਕਾਮੇ ਅਤੇ 28,240 ਲਾਗਲੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਕਾਮੇ ਲੋਕ ਸਨ। ਹੁਆਝੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਨਵਾਂ ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਇਥੇ ਇਸਦੀ ਗਗਨ ਚੁੰਭੀ ਬਹੁ ਮੰਜਲੀ ਇਮਾਰਤ ਭਾਵ 328 ਮੀਟਰ ਉਚੇ ਲੋਂਗਸੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹੋਟਲ (Longxi International Hotel) ਦਾ ਇਸਦੀ 50 ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇ ਗੰਢ ਸਥਾਪਨਾ ਮੌਕੇ ਉਦਘਾਟਨ ਕਰਕੇ ਖੋਲਿਆ ਜਾਣਾ ਹੈ।
ਕਾਮਰਸਬਂਕ-ਆਰੇਨਾ
ਕਾਮਰਸਬਂਕ-ਆਰੇਨਾ, ਇਸ ਨੂੰ ਫ਼ਰਾਂਕਫ਼ੁਰਟ, ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਫੁੱਟਬਾਲ ਸਟੇਡੀਅਮ ਹੈ। ਇਹ ਏਨਟ੍ਰਾਛਟ ਫ਼ਰਾਂਕਫ਼ੁਰਟ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਮੈਦਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 51,500 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਮੈਦਾਨ
ਓਟੋ ਰੈਂਕ
ਓਟੋ ਰੈਂਕ (ਲਾਤੀਨੀ ਲਿਪੀ: Otto Rank; 22 ਅਪਰੈਲ 1884 – 31 ਅਕਤੂਬਰ 1939) ਇੱਕ ਆਸਟਰੀਆਈ ਮਨੋਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ। ਇਹ 20 ਸਾਲ ਸਿਗਮੰਡ ਫ਼ਰਾਇਡ ਦੇ ਨੇੜਲੇ ਸਹਿਕਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਰਿਹਾ।
ਜੀਵਨ
ਇਸ ਦਾ ਜਨਮ 22 ਅਪਰੈਲ 1884 ਨੂੰ ਵੀਏਨਾ ਵਿੱਚ "ਓਟੋ ਰੋਜ਼ਨਫ਼ੀਲਡ" ਦੇ ਨਾਂ ਹੇਠ ਹੋਇਆ।
21 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇਸਨੇ ਕਲਾਕਾਰ ਬਾਰੇ ਆਪਣਾ ਲਿਖਿਆ ਖਰੜਾ ਫ਼ਰਾਇਡ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫ਼ਰਾਇਡ ਨੇ ਰੈਂਕ ਨੂੰ ਵੀਏਨਾ ਸਾਈਕੋਐਨਾਲਿਟਿਕ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦਾ ਸਕੱਤਰ ਬਣਨ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਸਟਰੀਆਈ ਲੇਖਕ
ਆਵੀਲਾ, ਸਪੇਨ
ਆਵੀਲਾ ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਸਮੁਦਾਇ ਕਾਸਤੀਲ ਅਤੇ ਲੇਓਨ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਅਤੇ ਆਵੀਲਾ ਸੂਬੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ।
ਤਾਪਮਾਨ
ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਔਸਤ ਤਾਪਮਾਨ 19.7 °C ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸਫ਼ੀਨਾ ਹੁਸੈਨ
ਸਫ਼ੀਨਾ ਹੁਸੈਨ, ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕ ਅਤੇ, ਐਜੂਕੇਟ ਗਰਲਜ਼- ਇੱਕ ਗੈਰ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਸੰਸਥਾ ਦੀ  ਬਾਨੀ ਅਤੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ ਮੁੰਬਈ, ਭਾਰਤ ਵਿਖੇ ਹੈ। ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗ ਅਸਮਾਨਤਾ ਦੀ ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਪਟਾਉਣਾ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਸਫ਼ੀਨਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੁਏਸ਼ਨ ਲੰਡਨ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਇਕਨਾਮਿਕਸ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਪੇਂਡੂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਅੰਡਰ-ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਦੋਨਾਂ ਸਮੁਦਾਇ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਕਾਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। 1997 ਤੋਂ 2004 ਤੱਕ, ਉਹ ਸਾਨ ਫ਼ਰਾਂਸਿਸਕੋ ਸੀਏ, ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਬਾਲ ਫੈਮਲੀ ਹੈਲਥ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਲਈ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸੀ, ਸਿਹਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੇ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਸੀ। ਸਫ਼ੀਨਾ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਐਕਸਚੇਂਜ ਦੀ ਬੋਰਡ ਚੇਅਰ ਵੀ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਊਊਰੇਗ ਝੀਲ
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css">
ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਇਆ ਚਿੰਨ੍ਹ
ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ (₹) ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ (ISO 4217: INR), ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਮੁਦਰਾ ਲਈ ਮੁਦਰਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਡੀ. ਉਦੈ ਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਭਾਰਤੀ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖੁੱਲੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੁਆਰਾ ਇਸਦੀ ਚੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 15 ਜੁਲਾਈ 2010 ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਰੁਪਏ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਰੁਪਏ, Re ਜਾਂ Rs, ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਢੁਕਵਾਂ ਸੰਖੇਪ ਰੂਪ ਸੀ।
ਊਊਰੇਗ ਝੀਲ
ਊਊਰੇਗ ਝੀਲ ( Үүрэг нуур, Üüreg nuur, 乌雷格湖 ) ਪੱਛਮੀ ਮੰਗੋਲੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਐਂਡੋਰਹੀਕ ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖਾਰੀ ਝੀਲ ਹੈ, ਜੋ ਯੂਵੀਐਸ ਨੂਰ ਬੇਸਿਨ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਕਿਨਾਰੇ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਗ੍ਰੇਟ ਲੇਕਸ ਹੋਲੋ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਤਸਾਗਾਨ ਨਦੀ ਦੀ ਖੱਡ ( ਤਸਾਗਾਨ ਸ਼ੁਵੁਤ ਉਲ ) ਝੀਲ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਇਆ ਚਿੰਨ੍ਹ
ਇਹ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦੇਵਨਾਗਰੀ ਅੱਖਰ "र" 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਦੋਹਰੀ ਲੇਟਵੀਂ ਲਾਈਨ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਲੰਬਕਾਰੀ ਪੱਟੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਲਾਤੀਨੀ ਵੱਡੇ ਅੱਖਰ "R" ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ।
ਊਊਰੇਗ ਝੀਲ
ਭੂਗੋਲ
ਝੀਲ ਦੇ ਕੰਢੇ ਥੋੜੇ ਜਿਹੇ ਢਲਾਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਨਿਰਵਿਘਨ ਹਨ, ਬਿਨਾਂ ਖਾੜੀਆਂ ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪਾਂ ਦੇ। ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਕਈ ਨਦੀਆਂ ਵਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਰੁਕ-ਰੁਕ ਕੇ ਹਨ। ਨਿਰੰਤਰ ਵਹਾਅ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਨਦੀ ਖਾਰੀ ਨਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਝੀਲ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵਗਦੀ ਹੈ। ਖਾਰੀ ਨਦੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਨੇੜੇ ਦਲਦਲ ਕਿਸਮ ਦੇ ਬੂਟੇ ਅਤੇ ਦਲਦਲ ਉੱਗਦੇ ਹਨ। ਝੀਲ ਦਾ ਪਾਣੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਾਸ਼ਪੀਕਰਨ ਅਤੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਕਾਰਨ ਖਾਰਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਇਆ ਚਿੰਨ੍ਹ
ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਲਈ ਯੂਨੀਕੋਡ ਕੋਡ ਪੁਆਇੰਟ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ ਜੋ ਰੁਪਏ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਨੇਪਾਲ, ਜੈਨਰਿਕ   character ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ
ਊਊਰੇਗ ਝੀਲ
ਭੂਗੋਲ
ਊਊਰੇਗ ਝੀਲ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ ਇੱਕ ਮਾਰੂਥਲ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਾਫ਼ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ। ਔਸਤ ਸਾਲਾਨਾ ਵਾਸ਼ਪੀਕਰਨ 800-900 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਹੈ। ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਵਹਾਅ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਸ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਦੀ ਆਮ ਖਾਰਾਪਣ 4.17 g/L ਹੈ।
ਬਨਸਪਤੀ ਅਤੇ ਜੀਵ ਜੰਤੂ
ਖਾਨਖੁਖੀ ਪਹਾੜ, ਤੋਖਤੋਸ਼ਿਨ-ਸ਼ੀਲ ਪਹਾੜ, ਖਰਖਿਰਾ ਤੁਰਗਨ ਪਹਾੜ, ਉਲਿਆਸ ਕੱਚ ਦਾ ਜੰਗਲ [, ਉੱਚਾ ਪਹਾੜ, ਚੱਟਾਨ ਅਰਗਾਲੀ, ਰਾਮ, ਹਿਰਨ, ਹਿਰਨ, ਚੀਤਾ, ਲਿੰਕਸ, ਆਈਬੈਕਸ, ਮਾਰਟਨ, ਸੂਰ, ਬਘਿਆੜ, ਰੋ ਹਿਰਨ, ਬਘਿਆੜ, ਲੂੰਬੜੀ, ਗਿਲਹਰੀ, ਪਟਰਮਿਗਨ, ਬਾਰਿਸ਼, ਸਾਇਬੇਰੀਅਨ ਕੈਪਰਕੇਲੀ, ਤਿਤਰ, ਹੇਜ਼ਲ ਪਹਾੜੀ ਗਰੌਸ , ਖਰਗੋਸ਼, ਸਾਇਬੇਰੀਅਨ ਚਿਪਮੰਕ, ਕੋਰਸੈਕ ਲੂੰਬੜੀ, ਮੈਨੁਲ, ਬੈਜਰ, ਬਦਬੂਦਾਰ ਭੂਰਾ [, ਆਰਟੀਚੋਕ, ਖਰਗੋਸ਼, ਮਾਰਮੋਟ, ਗਿਲਹਰੀ, ਸਤਰੰਗੀ ਤਿੱਤਰ [, ਮੰਗੋਲੀਆਈ ਪੰਜ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਾ ਜਰਬੋਆ, ਡੇਸਮੈਨ, ਮੰਗੋਲੀਆਈ ਗਰਾਉਂਡ ਜੇ, ਬੋਜ਼ਲੌਗ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਪੌਦੇ। ਝੀਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੰਛੀਆਂ ਦਾ ਘਰ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪੰਛੀ (ਹੰਸ, ਹੰਸ, ਬਤਖ), ਮੋਰ, ਪੈਲੀਕਨ ਅਤੇ ਹੋਰ। ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਮੱਛੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੰਗੋਲੀਆਈ ਗ੍ਰੇਲਿੰਗ ( ਥਾਈਮੈਲਸ ਬ੍ਰੇਵਿਰੋਸਟ੍ਰਿਸ ) ਅਤੇ ਅਲਤਾਈ ਕਾਰਪ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੰਗੋਲੀਆ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਜਮੇ ਨੂੰ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ
ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਇਆ ਚਿੰਨ੍ਹ
ਡਿਜ਼ਾਇਨ
ਅੰਤਮ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਪ੍ਰਤੀਕ ਡੀ. ਉਦੈ ਕੁਮਾਰ, ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਦੇ ਇੱਕ ਬੈਚਲਰ ਅਤੇ (ਉਸ ਸਮੇਂ) ਉਦਯੋਗਿਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੇਂਦਰ, IIT ਬੰਬੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਅਤੇ ਫਲਸਫੇ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਦਸਤਖਤ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਮਨਜ਼ੂਰੀ 2010 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਅੰਡਰ ਸੈਕਟਰੀ ਸੁਸ਼ੀਲ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
ਵਰਤੋਂ
thumb|New two-rupee coin with the Rupee sign. ਜੁਲਾਈ 2010 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਕ ਨੂੰ ਅਪਣਾਏ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ 18 ਤੋਂ 24 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਸ ਚਿੰਨ੍ਹ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੇਗੀ।
ਵੱਡੇ ਬੈਂਕਾਂ ਨੇ ਵੀ ਨਵੇਂ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਨਾਲ ਚੈਕਾਂ ਨੂੰ ਛਾਪਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਰਵਾਇਤੀ ₨ ਚਿੰਨ੍ਹ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਭਾਰਤੀ ਡਾਕ ਵਿਭਾਗ ਨੇ 3 ਅਕਤੂਬਰ 2010 ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਦੀ ਯਾਦਗਾਰੀ ਟਿਕਟ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਸਮੇਂ ਇਸ ਨਵੇਂ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਨਾਲ ਡਾਕ ਟਿਕਟਾਂ ਦੀ ਛਪਾਈ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। 28 ਫਰਵਰੀ 2011 ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬਜਟ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ, ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ, ਪ੍ਰਣਬ ਮੁਖਰਜੀ, ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਸਿੱਕੇ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚਿੰਨ੍ਹ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਨਵੇਂ ਰੁਪਏ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਾਲੇ ₹1, ₹2, ₹5 ਅਤੇ ₹10 ਦੇ ਸਿੱਕੇ ਪ੍ਰਚਲਨ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਜਨਵਰੀ 2012 ਤੱਕ, ₹10, ₹100, ₹500 ਅਤੇ ₹1000 ਦੇ ਕਰੰਸੀ ਨੋਟਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ    ਅਤੇ 12 ਅਪ੍ਰੈਲ 2012 ਤੱਕ ਇਸ ਨੂੰ ₹20 ਅਤੇ ₹50 ਦੇ ਸੰਪ੍ਰਦਾਵਾਂ ਤੱਕ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਪੈਸੇ ਲਈ ਚਿੰਨ੍ਹ
thumb|Proposed symbol for Paisa ਪੈਸੇ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵੀ ਉਸੇ ਸੰਕਲਪ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਰੁਪਏ ਲਈ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕਿਉਂਕਿ ਪੈਸੇ ਦੇ ਸਿੱਕੇ ਹੁਣ ਨਹੀਂ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ, 2019 ਤੱਕ, ਪੈਸੇ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਮੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਨੋਟਬੰਦੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਪ੍ਰਚਲਨ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਰਬੀਆਈ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੈਸੇ ਦੇ ਸਿੱਕਿਆਂ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ 'ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਚਿੰਨ੍ਹ ਕਦੇ ਵੀ ਕਿਸੇ ਸਿੱਕੇ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ।
ਵਿਵਾਦ
ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਦੀ ਚੋਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਟੀਸ਼ਨਰ ਰਾਕੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ, ਜੋ ਕਿ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਭਾਗੀਦਾਰ ਸੀ, ਨੇ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ "ਵਿਸੰਗਤੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ" ਅਤੇ "ਖਾਮੀਆਂ" ਵਾਲਾ ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਿਆ ਪ੍ਰਤੀਕ ਚੋਣ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਨੂੰ ਜਵਾਬਦੇਹ ਵਜੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ। 26 ਨਵੰਬਰ 2010 ਨੂੰ, ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸਿੰਗਲ ਬੈਂਚ ਨੇ ਰਿੱਟ ਪਟੀਸ਼ਨ ਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਕਥਿਤ ਦੋਸ਼ਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਜਾਇਜ਼ ਆਧਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ 30 ਜਨਵਰੀ 2013 ਨੂੰ ਡਬਲਯੂ.ਪੀ. (c) 2449/2012 ਸਿਰਲੇਖ ਰਾਕੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਸਿੰਘ ਬਨਾਮ. ਯੂਨੀਅਨ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (ਪੀ.ਆਈ.ਐਲ.) ਅਤੇ ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀਮਾਨ ਜਸਟਿਸ ਵੀ ਕੇ ਜੈਨ ਦੇ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਬੈਂਚ ਅੱਗੇ ਸੂਚੀਬੱਧ, ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਜਾਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਹੋਰ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਜਾਂ ਲੋਗੋ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕਰਨ ਜਾਂ ਲੋਗੋ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕਰਨ ਦੇ ਜਨਤਕ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਬੇਨਿਯਮੀਆਂ ਅਤੇ ਮਨਮਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਫੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੰਤਰਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਜਾਂ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ। ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ, ਜਨਤਾ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਅਤੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਇਕਸਾਰ ਸੁਭਾਅ ਦੇ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਇਕਸਾਰ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚਿੰਨ੍ਹ
ਬਰਵਾਲੀ ਕਲਾਂ
ਬਰਵਾਲੀ ਕਲਾਂ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬੱਸੀ ਪਠਾਣਾਂ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸ਼ਿਵਦੇਵ ਸੰਧਾਵਾਲੀਆ
ਸ਼ਿਵਦੇਵ ਸੰਧਾਵਾਲੀਆ (ਜਨਮ ਅਕਤੂਬਰ 1918) ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮੀ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਹੈ।
ਸ਼ਿਵਦੇਵ ਦਾ ਜਨਮ ਝੰਡਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰ ਪਿੰਡ ਸੰਧਾਵਾਲਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿ ਵੰਡ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਹਾਇਸ਼ ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖੀ। ਉਸ ਨੇ ਜਨਰਲ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਆਜ਼ਾਦ ਹਿੰਦ ਫ਼ੌਜ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਕੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਭਾਰਤੀ ਸੈਨਾ ਦੀ ਨੌਕਰੀ (1937-46) ਕਰਦਿਆਂ ਤਿੰਨ ਵਰ੍ਹੇ ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਭੋਗੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ
ਜਾਹਨ ਨੇਪੀਅਰ
ਜਾਹਨ ਨੇਪੀਅਰ ((1 ਫਰਵਰੀ, 1550 – 4 ਅਪਰੈਲ 1617) ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਦਾ ਇੱਕ ਜ਼ਿੰਮੀਦਾਰ ਹਿਸਾਬਦਾਨ, ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਤਾਰਾ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਫਿਲਾਸਫ਼ਰ ਅਤੇ ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੀ। ਉਹ ਜ਼ਰਬਾਂ, ਤਕਸੀਮਾਂ ਤੇ ਘਾਤਾਂ/ਮੂਲਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਜਮ੍ਹਾ ਮਨਫ਼ੀ ਦੇ ਸਰਲ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲੌਗਰਿਦਮ ਨਾਮ ਦੀ ਸੁਵਿਧਾਜਨਕ ਵਿਧੀ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਜਾਨ ਨੇਪੀਅਰ ਦਾ ਜਨਮ 1550 ਵਿੱਚ ਮਰਕਿਸਟਨ ਕੈਸਲ ਐਡਨਬਰਾ, ਸਕੌਟਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਸਰ ਆਰਕੀਬਾਲਡ ਨੇਪੀਅਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਤਾ ਜੈਨੇਟ ਨੇਪੀਅਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁਢਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਗੈਰਰਸਮੀ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, 1563 ਵਿੱਚ ਉਹ ਸੇਂਟ ਸਾਲਵੇਟਰਜ਼ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤਾ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਨਾ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਤੇ ਯੂਰਪ ਦੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਚਲਾ ਗਿਆ ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸਕੌਟਲੈਂਡ ਦੇ ਉਸ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚੋਂ ਕਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1571 ਵਿੱਚ ਨੇਪੀਅਰ, 21 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸਕੌਟਲਡ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਆਇਆ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਕਿਲਾ ਖਰੀਦਿਆ।
ਗੈਸਟ੍ਰੋਐਂਟਰਾਲੋਜੀ
ਗੈਸਟ੍ਰੋਐਂਟਰਾਲੋਜੀ ਚਿਕਿਤਸਾ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਉਹ ਵਿਭਾਗ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਣ ਤੰਤਰ ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਰੋਗਾਂ ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੂਨਾਨੀ ਸ਼ਬਦ gastros (ਪੇਟ), enteron (ਅੰਤੜੀ) ਅਤੇ logos (ਸ਼ਾਸਤਰ) ਤੋਂ ਹੋਈ ਹੈ।
ਗੈਸਟ੍ਰੋਐਂਟਰਾਲੋਜੀ ਪੋਸਣਾ ਨਾਲੀ (alimentary canal) ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਮਲਦਵਾਰ ਤੱਕ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗਾਂ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰੋਗੋਂ ਤੇ ਕੇਂਦਰਤ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਗੈਸਟ੍ਰੋਐਂਟਰਾਲੋਜਿਸਟ (gastroenterologists) ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚਿਕਿਤਸਾ ਸ਼ਾਸਤਰ
ਫਰਮਾਨ ਬਾਸ਼ਾ
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਬਸ਼ਾ ਦਾ ਜਨਮ 25 ਮਾਰਚ 1974 ਨੂੰ ਬੈਂਗਲੁਰੂ, ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿਚ ਡਿਪਲੋਮਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਮ ਵਰਗ ਦੇ ਐਥਲੀਟ ਐਂਟੋਨੀਟਾ ਫਰਮੈਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਬਾਸ਼ਾ ਪੋਲੀਓਮਾਈਲਾਇਟਿਸ ਨਾਲ ਗ੍ਰਸਤ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਉਸਨੇ ਇਕ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਸਮਝੌਤਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਸਥਾਈ ਸਰੀਰਕ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਹ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਦੇ ਅਯੋਗ ਹੈ ਅਤੇ ਕੈਲੀਪਰਾਂ ਅਤੇ ਪਹੀਏਦਾਰ ਕੁਰਸੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪਾਵਰ ਲਿਫਟਿੰਗ
ਪੈਰਾ ਉਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ, ਬਾਸ਼ਾ ਬਾਡੀ ਬਿਲਡਿੰਗ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਪਾਵਰਲਿਫਟਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੇ ਗੁਆਂਢੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਰੀਰਕ ਅਪਾਹਜ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਲਈ ਖੇਡਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੂ ਕਰਾਇਆ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਿਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ ਉਹ 1997 ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਹੀਏਦਾਰ ਕੁਰਸੀ ਖੇਡਾਂ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਇਸ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ "ਵਧੇਰੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਖੇਡ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ" ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕੀਤਾ।
1998 ਵਿੱਚ, ਬਾਸ਼ਾ ਨੇ ਇੱਕ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਬੈਂਕਾਕ ਵਿੱਚ 1999 ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਫੇਪਪਿਕ ਖੇਡਾਂ (ਫਾਰ ਈਸਟ ਅਤੇ ਸਾਊਥ ਪੈਸੀਫਿਕ ਗੇਮਜ਼ ਅਪਾਹਜਾਂ) ਲਈ ਦੱਖਣੀ ਜ਼ੋਨ ਚੋਣ ਟਰਾਇਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਕਾਇਮ ਕੀਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਕੁੱਲ 7 ਵੇਂ ਸਥਾਨ ’ਤੇ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਨੇ 2006 ਵਿਚ ਅਪਾਹਜ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਲਈ ਇਕ ਈਵੈਂਟ ਵਿਚ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਕਾਰਨਾਮੇ ਨੇ "ਪਾਵਰਲਿਫਟਿੰਗ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ [ਇੰਡੀਅਨ ਪਾਵਰ ਲਿਫਟਿੰਗ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ] ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ" ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਨੇ ਅਪਾਹਜ ਅਥਲੀਟਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਨੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ ਮੈਲਬੌਰਨ ਵਿੱਚ 2006 ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 156.8 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ (346 lb) ਭਾਰ ਚੁੱਕਿਆ ਅਤੇ ਦਸਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਿਹਾ।
ਉਸਨੂੰ 2008 ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 2010 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਏਕਲਵਯ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ - ਰਾਜ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ ਹੰਸਰਾਜ ਭਾਰਦਵਾਜ ਵੱਲੋਂ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਖਿਡਾਰੀ (2008 ਲਈ) ਲਈ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ।
ਉਹ ਇੱਕ ਕੰਪਨੀ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਤੀ ਮਹੀਨਾ 5,000-5,500 ਰੁਪਏ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਐਂਟੋਨੀਟਾ ਦੁਆਰਾ ਬਾਕੀ ਦੇ ਖਰਚੇ ਲਈ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਯੋਜਿਕ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1974 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀ
ਵੁਮੈਨ ਇਨ ਬਲੈਕ
thumb|ਨਿਊ ਪਾਲਤਜ਼, ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੋਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵੁਮੈਨ ਇਨ ਬਲੈਕ (נשים בשחור, Nashim BeShahor), ਇੱਕ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਵਿਰੋਧੀ ਜੰਗ ਮੁਹਿੰਮ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਲਗਪਗ 10,000 ਕਾਰਕੁਨ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1 ਫਰਵਰੀ 1988 ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਜੇਰੂਸਲਮ 'ਚ ਕੀਤੀ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਕਬਜ਼ੇ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਗੰਭੀਰ ਉਲੰਘਣਾ ਦੇਖਦਿਆਂ, ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਯਰੂਸ਼ਲਮ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮੀ ਰੱਖੀ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੇ ਪੀੜਤਾਂ ਲਈ ਸੋਗ ਵਜੋਂ ਕਾਲੇ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨੇ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਮੂਹ ਦਾ ਕੋਈ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਸੀ ਪਰੰਤੂ ਇਸ ਨੂੰ ਕਾਲੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਛੇਤੀ ਹੀ ਪਛਾਣ ਮਿਲ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਵਿਲੱਖਣ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਸੀ।
ਇਹ ਪਹਿਲ ਕਦਮੀ ਜਲਦੀ ਹੀ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਫੈਲ ਗਈ, ਔਰਤਾਂ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਚੌਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਅੰਤਰ-ਸ਼ਹਿਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗਾਂ ਤੇ ਜੰਕਸ਼ਨਾਂ 'ਤੇ ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਫੈਸਲੇ ਮੁਤਾਬਿਕ, ਅੰਦੋਲਨ ਨੇ ਕਿੱਤੇ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨਹੀਂ ਅਪਣਾਇਆ। ਸਥਾਨਕ ਸਮੂਹ ਅਜਿਹੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰੀ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਥਾਂ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਜਗ੍ਹਾ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅੰਤਰ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਰਛਾਵੇਂ ਸਨ।
ਇਨਟੀਫਿਡਾ ਦੀ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਤੀਹ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਸਨ। ਸੰਨ 1993 ਵਿੱਚ ਓਸਲੋ ਸਮਝੌਤੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਗਿਣਤੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਘਟ ਗਈ, ਜਦੋਂ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਫਿਲਸਤੀਨੀਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨੇੜੇ ਹੈ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਹਿੰਸਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਅਚਨਚੇਤੀ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਸੀ।
ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਸਰਗਰਮ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਫਿਰ ਹੋਰ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਬਕਾ ਯੂਗੋਸਲਾਵੀਆ ਵਿੱਚ ਵੁਮੈਨ ਇਨ ਬਲੈਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ, ਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਖੂਨ-ਖ਼ਰਾਬਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਹਿੰਸਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਸੀ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਹਿੰਦੂ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਅਤੇ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਹਨ ਜਿਸ ਨਾਲ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ ਅੱਤਿਆਚਾਰ ਹੋਇਆ। ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲੜਾਈ ਅਤੇ ਸੰਗਠਿਤ ਜੁਰਮਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ, ਡਬਲਿਊ.ਆਈ.ਬੀ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਕਿ ਹਰੇਕ ਸਮੂਹ ਆਪਣੇ ਟੀਚਿਆਂ ਅਤੇ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਲਈ ਸੁਤੰਤਰ ਹੈ, ਔਰਤਾਂ ਈ-ਮੇਲ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈਟ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯਮਤ ਸੰਪਰਕ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਾਲਾਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਨਫਰੰਸਾਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕਦਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਖੜੇ ਹੋਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਪੂਰਨ ਚੁੱਪ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਪੈਦਲ ਯਾਤਰੀ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਨਾ ਪੁੱਛਣ, ਜੋ ਕਈ ਵਾਰ ਪੂਰੀ ਦਲੀਲਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬਲੈਕ-ਕਾਉਂਟਰ ਗਰੁੱਪ ਨੂੰ ਵੁਮੈਨ ਫਾਰ ਇਜ਼ਰਾਈਲ'ਸ ਟੂਮਾਰੋ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਰੀ ਟੋਪੀਆਂ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
2015 ਦਾ WIB ਇਕੱਠ ਕਈ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸਿਆਸੀ ਸਥਿਤੀ
ਇਜ਼ਰਾਇਲ ਵਿੱਚ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੰਗਠਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਬਲੈਕ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਰੈਡੀਕਲ ਲੈਫਟ ਤੋਂ ਹਨ।
ਅਵਾਰਡ
2001 ਵਿੱਚ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿਕਾਸ ਫੰਡ ਫਾਰ ਵੁਮੈਨ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਲਹਿਲ ਨੂੰ ਮਿਲੇਨਿਅਮ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸੇ ਸਾਲ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਸਰਬੀਅਨ ਸਮੂਹ ਨੋਬਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:CS1 errors: missing author or editor ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ
ਰਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ (ਲੇਖਕ)
ਰਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ (ਜਨਮ 4 ਫਰਵਰੀ, 1982) ਭਾਰਤੀ ਅੰਗਰੇਜੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਤਿੰਨ ਨਾਵਲ i too had a love story, can love happen twice ਤੇ like it happened yesterday ਲਿਖੇ ਹਨ।
ਰੁਚਾ ਇਨਾਮਦਾਰ
ਰੁਚਾ ਇਨਾਮਦਾਰ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ ਜੋ ਕਈ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਫਿਲਮੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹਿੰਦੀ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮਾਂ ਚਿਲਡਰਨ ਆਫ ਵਾਰ (2014) ਅਤੇ ਅੰਡਰ ਦ ਸੇਮ ਸਨ (2015) ਨਾਲ ਹੋਈ।  2017 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਗਣੇਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ ਦੀ ਮਰਾਠੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਫਿਲਮ ਭਿਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸਵਪਨਿਲ ਜੋਸ਼ੀ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਵਪਾਰਕ ਫਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਰੁਚਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਡਿਜੀਟਲ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕ੍ਰਿਮੀਨਲ ਜਸਟਿਸ (ਭਾਰਤੀ ਲੜੀ) ਵਿੱਚ ਅਵਨੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਤਾਰੀਫ ਹੋਈ। ਰੁਚਾ ਨੂੰ ਹੌਟਸਟਾਰ ਸਪੈਸ਼ਲ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ " ਦਿ ਗ੍ਰੇਟ ਇੰਡੀਅਨ ਮਰਡਰ " ਵਿੱਚ ਰਿਤੂ ਰਾਏ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਰੁਚਾ ਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਜੇਜੇ ਹਸਪਤਾਲ ਕੈਂਪਸ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਯੋਗ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਡਾਕਟਰ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
ਰੁਚਾ ਨੇ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ, ਆਮਿਰ ਖਾਨ, ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਖਾਨ, ਅਨਿਲ ਕਪੂਰ, ਜੌਨ ਅਬ੍ਰਾਹਮ ਸਮੇਤ ਸੁਪਰਸਟਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ 70-75 ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿਗਿਆਪਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਨੁਰਾਗ ਕਸ਼ਯਪ, ਸ਼ੂਜੀਤ ਸਿਰਕਾਰ, ਪ੍ਰਦੀਪ ਸਰਕਾਰ, ਗੌਰੀ ਸ਼ਿੰਦੇ ਵਿਨ, ਸਮੇਤ ਨਾਮਵਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।, ਰਾਮ ਮਾਧਵਾਨੀ, ਪ੍ਰਸੂਨ ਪਾਂਡੇ, ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਵਰਮਨ, ਅਨੁਪਮ ਮਿਸ਼ਰਾ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਵਰਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ। ਰੁਚਾ ਦਾ ਥੀਏਟਰ ਪਿਛੋਕੜ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਥਕ ਅਤੇ ਲਾਤੀਨੀ ਬਾਲਰੂਮ ਡਾਂਸਰ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ
ਵਰੰਟ ਗਿਰਫ਼ਤਾਰੀ
ਵਰੰਟ ਗਿਰਫ਼ਤਾਰੀ ਜਾਬਤਾ ਫੋਜਦਾਰੀ ਸੰਘਤਾ ੧੯੭੩ ਦੀ ਧਾਰਾ 70 ਤੋ 81 ਤੱਕ ਵਰੰਟ ਗਿਰਫ਼ਤਾਰੀ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਬਾਰੇ ਦਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੋਰ ਤੇ ਗਭੀਰ ਕੇਸਾ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਵਿਅਕਤੀ ਸੰਮਨ ਲੈਣ ਤੋ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਵਰੰਟ ਲਿਖਤੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ ਤੇ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਹੋਣੇ ਜਰੂਰੀ ਹਨ। ਇਸ ਤੋ ਇਲਾਵਾ ਅਦਾਲਤ ਦੀ ਮੋਹਰ ਲੱਗੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਤੇ ਅਪਰਾਧੀ ਦਾ ਸਾਰਾ ਵੇਰਵਾ ਲਿਖਿਆ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਪਹਿਚਾਨਿਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਪਰਾਧੀ ਦੇ ਅਪਰਾਧ ਬਾਰੇ ਸਾਫ਼ ਦਸਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਰੰਟ
ਬਰਵਾਲੀ ਖ਼ੁਰਦ
ਬਰਵਾਲੀ ਖ਼ੁਰਦ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬੱਸੀ ਪਠਾਣਾਂ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਅਮਰਜੀਤ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰੀ
ਅਮਰਜੀਤ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰੀ (1933 - 24 ਫਰਵਰੀ 2022) ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਉਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿੰਗ ਇਪਟਾ ਦੇ ਬਾਨੀ ਕਾਰਕੁਨ, ਅਤੇ ਉਘਾ ਲੋਕ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਹ ਇਪਟਾ ਦੀ ਪੰਜਾਬ ਇਕਾਈ ਦਾ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਖੁਸ਼ਹੈਸੀਅਤ ਮੋਰਚੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੰਘਰਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।
ਬਰਵਾਲੀ ਖ਼ੁਰਦ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਮਰਜੀਤ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰੀ
ਜੀਵਨ
ਅਮਰਜੀਤ ਨੇ 1933 ਵਿੱਚ ਸਰਦਾਰ ਰਛਪਾਲ ਸਿੰਘ ਰੰਧਾਵਾ ਦੇ ਘਰ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਦੀ ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਤਹਿਸੀਲ ਦੇ ਪਿੰਡ ਉਦੋਵਾਲੀ ਕਲਾਂ ਦੇ ਵਾਸਿੰਦਾ ਸੀ।
ਸਨਮਾਨ
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰੀ ਨੂੰ " ਅਵਤਾਰ ਜੰਡਿਆਲਵੀਂ " ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਸਨਮਾਨ 25 ਅਕਤੂਬਰ 2015 ਨੂੰ ਅਦਾਰਾ ਹੁਣ ਵਲੋਂ ਕਲਾ ਭਵਨ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿਖੇ ਕਰਵਾਏ ਸਮਾਗਮ ਵਿਖੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਪੰਜਾਬ ਕਲਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਵੱਲੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ‘ਗੌਰਵ ਪੰਜਾਬ’ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1933
ਰਾਊਵਾਲਾ
ਰਾਊਵਾਲਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਕੋਟਕਪੂਰਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਰੇਤ ਘੜੀ
thumb|200px| ਤਿੰਨ ਪਾਵਿਆਂ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਰੇਤ ਘੜੀ ﻿ਰੇਤ ਘੜੀ, ਵਕਤ ਮਾਪਣ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਤਰਕੀਬ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਕੰਚ ਦੇ ਗਲਾਸ ਵਿਚੋਂ ਕਿਰਨ ਵਾਲੀ ਰੇਤ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਸਮੇਂ ਦਾ ਪਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਰੇਤ ਘੜੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਪਾਦਰੀ ਨੇ ਅੱਠਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਦੀ ਕਾਢ ਕੱਢੀ ਸੀ। ਇਹ ਡਮਰੂ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਕਚ ਦੇ ਦੋ ਬਲਬ-ਨੁਮਾ ਪਾਤਰ ਜੋੜ ਕੇ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਤੰਗ ਮੂੰਹ ਜੁੜਨ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਇੱਕ ਭੀੜੀ ਮੋਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉੱਪਰਲੇ ਪਾਤਰ ਦੀ ਰੇਤ ਸਹਿਜੇ ਸਹਿਜੇ ਹੇਠਲੇ ਪਾਤਰ ਵਿੱਚ ਕਿਰਦੀ ਜਾਂਦੀ। ਪੂਰੀ ਰੇਤ ਕਿਰਨ ਤੇ ਇੱਕ ਇੱਕਾਈ ਸਮਾਂ ਬੀਤ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਤਰਕੀਬ ਨੂੰ ਉਲਟਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨੱਤੀਆਂ
ਨੱਤੀਆਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਨਾ ਹਾਰ-ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਮੱਦ, ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਗਹਿਣਾ ਹੈ। ਇਹ ਭੰਗੜੇ ਦੀ ਪੋਸ਼ਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਮੁਰਕੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ
ਜੇ ਤੂੰ ਸੁਨਿਆਰੇ ਕੋਲੋ ਨੱਤੀਆਂ ਕਰਾਉਨੀਆਂ, ਮੈਨੂੰ ਕਰਵਾ ਦੇ ਗੁੱਟ ਮੁੰਡਿਆਂ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਜਾਣਗੇ ਮੁਲਾਜੇ ਟੁੱਟ ਮੁੰਡਿਆਂ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ..........,
ਜੇ ਤੂੰ ਸੁਨਿਆਰੇ ਕੋਲੋ ਨੱਤੀਆਂ ਕਰਾਉਨੀਆਂ, ਮੈਨੂੰ ਕਰਵਾ ਦੇ ਛੱਲਾ ਮੁੰਡਿਆਂ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਰੋਵੇਂਗਾ ਸਿਆਲ ਵਿੱਚ ਕੱਲਾ ਮੁੰਡਿਆਂ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ..........,
ਜੇ ਤੂੰ ਸੁਨਿਆਰੇ ਕੋਲੋ ਨੱਤੀਆਂ ਕਰਾਉਨੀਆਂ, ਮੈਨੂੰ ਕਰਵਾ ਦੇ ਛੱਲੇ ਮੁੰਡਿਆਂ, ਭਾਵੇਂ ਲਾ ਬੱਠਲਾਂ ਨੂੰ ਥੱਲੇ ਮੁੰਡਿਆਂ, ਭਾਵੇਂ ਲਾ .........,
ਜੇ ਤੂੰ ਸੁਨਿਆਰੇ ਕੋਲੋ ਨੱਤੀਆਂ ਕਰਾਉਨੀਆਂ, ਮੈਨੂੰ ਕਰਵਾ ਦੇ ਸੱਗੀ ਮੁੰਡਿਆਂ, ਵੇ ਤੇਰੇ ਮਗਰ ਫਿਰੁੱਗੀ ਭੱਜੀ ਮੁੰਡਿਆਂ, ਵੇ ਤੇਰੇ .........,
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਹਿਣੇ
ਝੜੀ (ਖਮਾਣੋਂ)
ਝੜੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬੱਸੀ ਪਠਾਣਾਂ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਰੀਜਨ ਸੇਵਕ ਸੰਘ
ਹਰੀਜਨ ਸੇਵਕ ਸੰਘ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਅਛੂਤਤਾ ਦੇ ਖਾਤਮੇ ਲਈ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੁਆਰਾ 1932 ਵਿਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇਕ ਗੈਰ-ਮੁਨਾਫਾ ਸੰਸਥਾ ਹੈ, ਜੋ ਹਰੀਜਨ ਜਾਂ ਦਲਿਤ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਹਾਸ਼ੀਆ 'ਤੇ ਧੱਕੀ ਹੋਈ ਜਮਾਤ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਕਿੰਗਸਵੇ ਕੈਂਪ ਵਿਖੇ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿਚ 26 ਰਾਜਾਂ ਵਿਚ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਦੂਸਰੀ ਰਾਉਂਡ ਟੇਬਲ ਕਾਨਫਰੰਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਬੀ.ਆਰ. ਅੰਬੇਦਕਰ ਦੀ ਬੇਨਤੀ 'ਤੇ ਦੁਖੀ ਵਰਗ ਨੂੰ ਕਮਿਊਨਲ ਅਵਾਰਡ ਦੇਣ 'ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਜਤਾਈ। ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਲਈ ਉਹ ਮੰਨਦੇ ਸਨ ਕਿ ਇਹ ਹਿੰਦੂ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਵੰਡ ਦੇਵੇਗਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਯਰਵਦਾ ਜੇਲ ਵਿੱਚ ਅਣਮਿੱਥੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਮਰਨ ਵਰਤ ‘ਤੇ ਚਲਾ ਗਏ। ਅੰਬੇਦਕਰ ਨਾਲ ਪੂਨਾ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ 24 ਸਤੰਬਰ 1932 ਨੂੰ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਵਰਤ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। 30 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਛੂਤ-ਛਾਤ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਐਂਟੀ ਅਨਟਚਬੇਲਟੀ ਲੀਗ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਨਾਂ ਬਦਲ ਕੇ ਹਰੀਜਨ ਸੇਵਕ ਸੰਘ ("ਅਛੂਤ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੇ ਸੇਵਕ") ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਘਨਸ਼ਿਆਮ ਦਾਸ ਬਿਰਲਾ ਇਸ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਨ ਅਤੇ ਅਮ੍ਰਿਤਲਾਲ ਟੱਕੜ ਇਸਦੇ ਸਕੱਤਰ ਸਨ।
ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ
ਸੰਘ ਨੇ ਉਦਾਸ ਵਰਗ ਦੀ ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਮੰਦਰਾਂ, ਸਕੂਲ, ਸੜਕਾਂ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਰੋਤਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕਰਨ ਵਿਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ, ਅੰਤਰ-ਖਾਣ ਪੀਣ ਅਤੇ ਅੰਤਰ ਜਾਤੀ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਏ। ਇਹ ਸੰਘ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿਚ ਕਈ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਹੋਸਟਲ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।
1939 ਵਿਚ ਏ ਵੈਦਨਾਥ ਅਈਅਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦਾ ਹਰੀਜਨ ਸੇਵਕ ਸੰਘ, ਮਦੁਰਾਈ ਦੇ ਮੀਨਾਕਸ਼ੀ ਅੱਮਾਨ ਮੰਦਰ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ, ਉੱਚ ਜਾਤੀ ਦੇ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪੀ ਕੱਕਨ ਸਮੇਤ ਉਦਾਸ ਵਰਗ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਘ ਨੇ ਅਈਅਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਅਤੇ ਤ੍ਰਾਵਾਨਕੋਰ ਵਿੱਚ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਕਈ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਦੋਲਨਾਂ ਦੁਆਰਾ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਰਗਾਂ ਲਈ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਗਿਆ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਲਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੈਰ-ਮੁਨਾਫ਼ਾਕਾਰੀ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ
ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ
ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਢਿਲੋਂ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਸਿੱਧ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਹੈ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਈ ਸੀ ਏ ਆਰ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ, ਐਨ.ਬੀ.ਪੀ.ਜੀ. ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ (ਆਈ ਸੀ ਏ ਆਰ), ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਖੋਜ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 1 976-78, 1988-90 ਅਤੇ 2007-11 ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੱਕੀ ਅਤੇ ਕਣਕ ਸੁਧਾਰ ਕੇਂਦਰ, ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਿੱਚ 1993-94 ਵਿੱਚ Hohenheim ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਸਟੂਟਗਾਰਟ, ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 1989 ਵਿੱਚ ਬਰਮਿੰਘਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਯੂਕੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਮੱਕੀ ਬ੍ਰੀਡਿੰਗ, ਜੈਨੇਟਿਕਸ ਅਤੇ ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੌਜੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਜਨਮ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਢਿੱਲੋਂ ਦਾ ਜਨਮ 1947 ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਮੱਕੀ ਦੇ ਪ੍ਰਜਨਨ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਫਲਤਾ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਢਿੱਲੋਂ ਨੇ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬੀ.ਐਸ.ਸੀ. ਕੀਤੀ; ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ M.Sc. ਪੰਜਾਬ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਰਿਸਰਚ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ (ਆਈ.ਏ.ਆਰ.ਆਈ.), ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਡਾਕਟਰੇਟ ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 340 ਖੋਜ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।
ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਉੱਨਤਕਾਰ
ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਉੱਨਤਕਾਰ ਉਹ ਸਖ਼ਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਵਾਸਤਾ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਉੱਨਤੀ ਅਮਲ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਹਿਲੂਆਂ ਨਾਲ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ, ਉੱਨਤਕਾਰ ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਵਰਤਣ ਲਈ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ "ਬਣਾਉਂਦੇ" ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਖੋਜ, ਡਿਜ਼ਾਇਨਿੰਗ, ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣਾ ਅਤੇ ਪਰਖ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਕ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਉੱਨਤਕਾਰ ਡਿਜ਼ਾਇਨ, ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਿੰਗ, ਜਾਂ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਉੱਨਤਕਾਰ ਆਗੂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਰਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਮਾਈ ਲੈਂਦੇ ਹੋਣ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ
ਗੋਹ
ਗੋਹ ਛਿਪਕਲੀਆਂ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸੰਬੰਧੀ ਹਨ, ਜੋ ਅਫਰੀਕਾ, ਆਸਟਰੇਲਿਆ, ਅਰਬ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ ਆਦਿ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਇਹ ਛੋਟੇ ਵੱਡੇ ਸਾਰੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੁੱਝ ਦੀ ਲੰਮਾਈ ਤਾਂ 10 ਫੁੱਟ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੰਗ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭੂਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਰੀਰ ਛੋਟੇ ਛੋਟੇ ਸ਼ਲਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਜੀਭ ਸੱਪ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੁਫੰਕੀ, ਪੰਜੇ ਮਜ਼ਬੂਤ, ਪੂਛ ਚਪਟੀ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਗੋਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਆਪਣਾ ਜਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਗੁਜ਼ਾਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ, ਲੇਕਿਨ ਉਂਜ ਸਾਰੇ ਗੋਹ ਖੁਸ਼ਕੀ, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਰੁੱਖਾਂ ਉੱਤੇ ਰਹਿ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਭ ਮਾਸਾਹਾਰੀ ਜੀਵ ਹਨ, ਜੋ ਮਾਸ ਮੱਛੀਆਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਕੀੜੇ ਮਕੋੜੇ ਅਤੇ ਆਂਡੇ ਖਾਂਦੇ ਹਨ; ਕੁਝ ਫਲ ਅਤੇ ਬਨਸਪਤੀ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਇਸ ਗੱਲ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਨਵਰ