cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਗਿਨੀਜ਼ ਵਰਲਡ ਰਿਕਾਰਡਜ਼
ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ
ਗਿੰਨੀਜ਼ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਵਰਲਡ ਰਿਕਾਰਡਜ਼ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ 26 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ‘ਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਨਾਂ ਰਿਕਾਰਡ ਹਨ। ਇੱਕ ਤਾਂ ਇਹ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ‘ਚ ਇਸ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਰਿਕਾਰਡ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਕਿਤਾਬ ‘ਚ ਦਰਜ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਦੂਜਾ ਰਿਕਾਰਡ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਨੇ ਸੰਨ 1974 ‘ਚ ਉਦੋਂ ਬਣਾਇਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਦੇਖਦਿਆਂ ਹੀ ਦੇਖਦਿਆਂ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦੀਆਂ 2 ਕਰੋੜ 39 ਲੱਖ ਕਾਪੀਆਂ ਵਿਕ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਸਾਡੇ ਲਈ ਇਹ ਵੀ ਬੜੇ ਮਾਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਗਏ ਕਈ ਰਿਕਾਰਡ ਵੀ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ‘ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਵਾਲਾ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਵਿੱਜੀ ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ
ਕੈਰੀਅਰ
ਕੇ. ਬਲਾਚੰਦਰ ਦੀ ਪਾਰਥਲੇ ਪਰਵਾਸਮ (2001) ਵਿੱਚ ਰਾਘਵ ਲਾਰੈਂਸ ਦੀ ਭੈਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਮਣੀ ਰਤਨਮ ਦੀ ਅਯਥਾ ਏਜ਼ੁਥੂ (2004) ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਦੀ ਭੈਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 20 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਹ 35 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। 2012 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਰਾਮਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਦੀ ਅਰੋਹਣਮ ਵਿੱਚ ਬਾਇਪੋਲਰ ਡਿਸਆਰਡਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਇੱਕ ਸਬਜ਼ੀ ਵਿਕਰੇਤਾ ਨਿਰਮਲਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਜਿੱਤੀ। Sify.com ਦੇ ਇੱਕ ਆਲੋਚਕ ਨੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ: "ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਵਾਲੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ, ਵਿਜੀ ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ ਸ਼ੋਅ ਨੂੰ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਧੁਰੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਫਿਲਮ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ।"
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਅਕਸੈ
thumb|ਰੂਸ ਦਾ ਕੋਟ ਔਫ਼ ਆਰਮਜ਼(ਸ਼ਾਹੀ ਨਿਸ਼ਾਨ) ਇਹ ਰੂਸ (ਰਸ਼ੀਅਨ ਫ਼ੈਡਰੇਸ਼ਨ) ਵਿੱਚਲਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
ਭੂਗੋਲ
thumb|ਰੂਸ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ
ਜੋਤੀ ਸੁਨੀਤਾ ਕੁਲੂ
ਜਯੋਤੀ ਸੁਨੀਤਾ ਕੁੱਲੂ (ਸੁੰਦਰਗੜ, ਉੜੀਸਾ ਵਿੱਚ 9 ਸਤੰਬਰ 1978 ਨੂੰ ਜਨਮਿਆ ) ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਮਾਦਾ ਹਾਕੀ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ 1996 ਵਿੱਚ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਗੋਲਡ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਜੱਦੀ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਆਪਣਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੜਾਅ ਕੀਤਾ ਸੀ | 2002 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਜੋਹਾਨਸਬਰਗ ਵਿੱਚ, ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਛੇ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਗੋਲ ਨਾਲ ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਚੈਲੇਂਜ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣੇ | ਉਸੇ ਸਾਲ ਕੁਲੂ ਨੇ 2002 ਵਿੱਚ ਮੈਨਚੈੱਸਟਰ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਸੁਨਹਿਰੀ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ |
References
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1978 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਧਨਾਸ
ਧਨਾਸ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਰਾਜ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਪਿੰਡ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਪੀ.ਜੀ.ਆਈ. ਦੀਆਂ ਨੀਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਬਿਆ ਗਿਆ ਪਿੰਡ ਧਨਾਸ ਕਦੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ (ਯੂ.ਟੀ.) ਦੇ ਜੰਗਲਨੁਮਾ ਖੇਤਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੂਰ-ਦੂਰ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਥੋਂ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਹੇਠ 50-60 ਹੱਥ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ’ਤੇ ਪਾਣੀ ਸੀ। ਮੁੱਢਲੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਇਥੇ ਚੀਣਾ (ਝੋਨੇ ਦੇ ਦਾਣੇ ਵਰਗਾ) ਅਨਾਜ ਦੀ ਫਸਲ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਇਹ ਫਸਲ 50 ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੱਕ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਲੋਕ ਕਣਕ ਦੀ ਥਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਹੀ ਦੁੱਧ/ਦਹੀਂ ਵਿੱਚ ਪਾ ਕੇ ਖਾਂਦੇ ਸਨ। ਇਥੇ ਖੂਬ ਦਾਲਾਂ ਵੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਚੁਫੇਰੇ ਬਾਗਾਂ ਦੀ ਬਹਾਰ ਸੀ। ਪਹਿਲੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਮੰਡੀ ਲਿਜਾਣ ਜੋਗੇ ਦਾਣੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਖੂਹ ਸੈਣੀਆਂ ਵਾਲਾ ਖੂਹ ਸੀ। ਬਾਗ ਵਿਚਲੇ ਨਾਈਆਂ ਵਾਲੇ ਖੂਹ ਦੀ ਵੀ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮਹਤਤਾ ਹੈ। ਦੋ ਹੋਰ ਖੂਹ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਦਫਨ ਹੋ ਗਏ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਭਗਤਾਂ ਵਾਲਾ ਖੂਹ ਬੜਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ। ਪੀ.ਜੀ.ਆਈ. ਦੀ ਜੱਦ ਵਿੱਚ ਮੁਨਸ਼ੀ ਜੱਟ ਦੀ ਖੂਹੀ ਆ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਪਿੰਡ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਪਿੰਡ ਸਰਹਾਲੀ (ਤਰਨ ਤਾਰਨ) ਦੇ ਸੰਧੂਆਂ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਪਿੰਡ ਧਨਾਸ ਵਸਾਇਆ ਸੀ। ਦਰਅਸਲ, ਮੁੱਢਲੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਸਰਹਾਲੀ ਦੇ ਕੁਝ ਟੱਬਰ ਪਿੰਡ ਨੈੜੂ (ਪਟਿਆਲਾ) ਵਿਖੇ ਆ ਵਸੇ ਸਨ। ਉਦੋਂ ਪਟਿਆਲਾ ਵੱਡੀ ਰਿਆਸਤ ਸੀ। ਮਨੀਮਾਜਰਾ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਇਮਦਾਦ ਲਈ ਪਟਿਆਲੇ ਦੇ ਰਾਜੇ ਕੋਲੋਂ ਬੰਦੇ ਮੰਗੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਟਿਆਲੇ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਸੰਧੂਆਂ ਦੇ ਟੱਬਰਾਂ ਨੂੰ ਇਥੇ ਭੇਜਿਆ ਸੀ। ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਉਦੋਂ ਇਹ ਜੰਗਲਨੁਮਾ ਖੇਤਰ ਸੀ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇ ਕਿਸੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਦੇ ਨਾਮ ’ਤੇ ਪਿੰਡ ਧਨਾਸ ਬਝਿਆ ਸੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਥੇ ਇੱਕ ਪੱਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਨੀਮਾਜਰੇ ਦਾ ਰਾਜਾ ਪੜਾਅਵਾਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲਿਆ ਕੇ ਇਥੇ ਵਸਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਇਥੇ ਆ ਕੇ ਵਸੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਹੱਡਭੰਨਵੀਂ ਮਿਹਨਤ ਕਰਕੇ ਇਸ ਜੰਗਲਨੁਮਾ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਆਬਾਦ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਥੋਂ ਲੰਘਦੀ ਪਟਿਆਲਾ ਕੀ ਰਾਓ ਨਦੀ ਕਾਰਨ ਇਥੋਂ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਸੇਮ ਦੀ ਮਾਰ ਹੇਠ ਆ ਰਹੀ ਸੀ।
ਪਿੰਡ ਦੀ ਵਸੋਂ ਅਤੇ ਪੰਚਾਇਤ
ਪਿੰਡ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੰਚਾਇਤ 1958 ਵਿੱਚ ਬੱਝੀ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ 40-45 ਘਰ ਅਤੇ 150-200 ਦੇ ਕਰੀਬ ਵੋਟਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਪਿੰਡ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸਰਪੰਚ ਬਸਤਾ ਸਿੰਘ ਬਣਿਆ ਸੀ। ਹੁਣ ਧਨਾਸ ਦੀਆਂ 2500 ਦੇ ਕਰੀਬ ਵੋਟਾਂ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿਚੋਂ ਜੱਦੀ ਵੋਟਾਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਰਹਿ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੁੱਗਾ ਮਾੜੀ, ਲਾਲਾ ਵਾਲਾ ਪੀਰ, ਮਾਤਾ ਰਾਣੀ ਥਾਂ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹਨ।
ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਦੀ ਮਾਰ
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਆਬਾਦ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਧਨਾਸ ਦੀ ਬਰਬਾਦੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਪਹਿਲੀ ਸੱਟੇ ਹੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਨਦੀ ਨਾਲ ਲਗਦੀ 200 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਕੌਡੀਆਂ ਦੇ ਭਾਅ ਖੋਹ ਲਈ। ਫਿਰ ਇਥੇ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਭੱਠੇ ਲਾਉਣ ਦੀ ਆੜ ਹੇਠ ਸਸਤੇ ਭਾਅ ਜ਼ਮੀਨ ਖੋਹੀ ਗਈ ਪਰ ਭੱਠੇ ਲਾਉਣ ਦੀ ਥਾਂ ਇਥੇ ਕਲੋਨੀਆਂ ਹੀ ਉਸਾਰੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਮੌਜੇ ਵਿੱਚ ਟਾਹਲੀ ਦੇ ਕਮਾਲ ਦੇ ਦਰੱਖ਼ਤ ਸਨ। ਜਿਉਂ-ਜਿਉਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਇਥੇ ਆਬਾਦ ਹੋਇਆ ਤਿਉਂ-ਤਿਉਂ ਟਾਹਲੀਆਂ ਦੀ ਬਰਬਾਦੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਕਿਉਂਕਿ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਬੇਸ਼ੁਮਾਰ ਟਾਹਲੀ ਧੇਲਾ ਦਿੱਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕੱਟ ਲਈ। ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਭਵਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਵੀ ਧਨਾਸ ਦੀ ਟਾਹਲੀ ਦੀ ਲੱਕੜ ਬਰਕਰਾਰ ਹੈ। ਹੁਣ ਤਾਂ ਧਨਾਸ ਵਿੱਚ ਪਿੰਡ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ ਅਮਨ, ਚਮਨ, ਅੰਬੇਦਕਰ ਤੇ ਮਿਲਕ ਕਲੋਨੀਆਂ ਰਹਿ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਡਬਲ ਸਟੋਰੀਜ਼ ਅਤੇ ਹਾਊਸਿੰਗ ਬੋਰਡ ਦੇ ਫਲੈਟਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰ ਕੇ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ। ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਾਲੀ ਕੇਵਲ 150 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਬਚੀ ਹੈ। ਲੋਕ ਕਿਰਾਏ-ਭਾੜੇ ’ਤੇ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਦੇ ਕੇ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਦਾ ਧੰਦਾ ਕਰਕੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਰੇੜ੍ਹ ਰਹੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਸਾਉਣ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਖੋਹੀ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਇਵਜ਼ ਵਜੋਂ ਜਿਥੇ ਮੁੜ-ਵਸੇਬੇ ਲਈ ਇੱਕ ਕਮਰਾ ਵੀ ਮੁਹੱਈਆ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਇਆ, ਉਥੇ ਜੱਦੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਦੇਣ ਦਾ ਸਬੱਬ ਵੀ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਇਥੋਂ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਖੋਹੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਦੇ ਇਵਜ਼ ਵਜੋਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿਖੇ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਲੈ ਕੇ ਮਾੜੀ-ਮੋਟੀ ਖੇਤੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਕੌਡੀਆਂ ਦੇ ਭਾਅ ਖੋਹੀ ਜ਼ਮੀਨ ਕਾਰਨ ਉਹ ਰੋਪੜ, ਮੁਹਾਲੀ ਤੇ ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਲੈ ਕੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਧਨਾਸ ਝੀਲ
ਧਨਾਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਝੀਲ ਵੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਧਨਾਸ ਝੀਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਝੀਲ ਚੰਡੀਗੜ ਧਨਾਸ ਪਿੰਡ,ਨੇੜੇ ਪੈਂਦੇ ਸੈਕਟਰ 38 ਦੇ ਕੋਲ ਹੈ ਵਿਖੇ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।ਇਹ ਝੀਲ ਪਟਿਆਲਾ ਕੀ ਰਾਓ ਨਦੀ ਤੇ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਉਦਘਾਟਨ 2004 ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।ਇਸ ਝੀਲ ਤੇ ਕਾਫੀ ਖੇਤਰੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਪੰਛੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਤਸਵੀਰਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਨੌਜਵਾਨ ਭਾਰਤ ਸਭਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦਾ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ
ਜ਼ਾਗਰਬ
ਜ਼ਾਗਰਬ ਜਾਂ ਜ਼ਗਰੇਬ ਕ੍ਰੋਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਸਾਵਾ ਦਰਿਆ ਕੰਢੇ, ਮੇਦਵੇਦਨਿਕਾ ਪਹਾੜ ਦੀਆਂ ਦੱਖਣੀ ਢਲਾਣਾਂ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 122 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉੱਚਾਈ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਆਖ਼ਰੀ ਅਧਿਕਾਰਕ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 792,875 ਸੀ। ਵਡੇਰੇ ਜ਼ਾਗਰਬ ਮਹਾਂਨਗਰੀ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ਾਗਰਬ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵੱਖ ਜ਼ਾਗਰਬ ਕਾਊਂਟੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜਿਸ ਕਰ ਕੇ ਇਸ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 1,110,517 ਹੈ। ਇਹ ਕ੍ਰੋਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਮਹਾਂਨਗਰੀ ਇਲਾਕਾ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਅਬਾਦੀ 10 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਰਪ ਦੀਆਂ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕ੍ਰੋਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਆਟਾ ਚੱਕੀ
ਆਟਾ ਮਿੱਲ (ਮੱਕੀ ਮਿੱਲ) ਵਿੱਚ ਅਨਾਜ ਨੂੰ ਪੀਹ ਕੇ ਆਟਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਟਾ ਚੱਕੀਆਂ
ਦਿਪਸਾ ਟਿਰਕੀ
ਦਿਪਸਾ ਟਿਰਕੀ (ਜਨਮ 15 ਅਕਤੂਬਰ 1998) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਖੇਤਰੀ ਹਾਕੀ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਡਿਫੈਂਡਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। ਉਹ 2016 ਪੁਰਸ਼ ਹਾਕੀ ਜੂਨੀਅਰ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਦਾ ਉਪ-ਕਪਤਾਨ ਸੀ।
ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ
ਟਿਰਕੀ ਦਾ ਜਨਮ 15 ਅਕਤੂਬਰ 1998 ਨੂੰ ਸੁੰਦਰਗੜ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਸੌਨਾਰਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਮਾਤਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਾਕੀ ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਉਗਾਇਆ ਹਾਕੀ ਸਟਿੱਕ ਨਾਲ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1998 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਅਜ਼ਾਦੀ ਦਿਵਸ (ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼)
ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦਿਵਸ (ਬੰਗਲਾ : স্বাধীনতা দিবস ਸ਼ਾਧਿਨਤਾ ਦਿਬੋਸ਼), 26 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਛੁੱਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਬੰਗਬੰਧੁ ਦੇ ਨਾਮ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸ਼ੇਖ ਮੁਜੀਬੁੱਰਹਮਾਨ ਦੇ ਵੱਲੋਂ 25 ਮਾਰਚ 1971 ਦੀ ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਦੇ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਗ, ਉਸਦੇ ਬਾਅਦ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਦੁਆਰਾ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। 26 ਮਾਰਚ 1971 ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ 16 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੀ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਫਤਹਿ ਦਿਵਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੇਖ ਮੁਜੀਬੁੱਰਹਮਾਨ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਲੜਾਈ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦਵਾਈ। ਉਹ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣੇ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਬਣੇ।
ਇਸ ਮੌਕੇ ਉੱਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦਿਨ ਪਰੇਡ, ਰਾਜਨੀਤਕ ਭਾਸ਼ਣਾਂ, ਮੇਲਿਆਂ, ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਉਤਸਵ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਟੀਵੀ ਅਤੇ ਰੇਡੀਓ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਭਗਤੀ ਦੇ ਗੀਤਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਸ ਦਿਨ ਸਵੇਰੇ ਵਿੱਚ ਆਜੋਜਿਤ ਸਮਾਰੋਹ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇਕੱਤੀ ਤੋਪਾਂ ਦੀ ਸਲਾਮੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਸੜਕਾਂ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਧਵਜ ਤੋਂ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੱਖਰਾ ਰਾਜਨੀਤਕ ਦਲ ਅਤੇ ਸਾਮਾਜਿਕ ਸੰਗਠਨਾਂ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਉਚਿਤ ਤਰੀਕੇ ਤੋਂ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਦਿਨ ਸਮਾਰੋਹ ਢਾਕੇ ਦੇ ਆਸ ਪਾਸ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮਾਰਕਾਂ ਉੱਤੇ ਆਜੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
26 ਮਾਰਚ 1971 ਵਿੱਚ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪੂਰਬੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਰਗਾਂ ਦੇ ਮੁਕਤੀ ਲਈ, ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਦੇ ਲਗਾਤਾਰ ਹੋ ਰਹੇ ਜ਼ੁਲਮ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ, ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਨੇ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ। ਅਜ਼ਾਦੀ ਹਿੱਤ ਲੜੀ ਇਸ ਲੜਾਈ ਦੇ ਨੌਂ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ ਜੀਵਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਨੂੰ 3 ਮਿਲਿਅਨ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਇਸ ਗ੍ਰਹਿ ਯੁੱਧ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ 16 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੀ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਿ ਫਤਹਿ ਦਿਵਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼
ਗਿਆਨ ਮੀਮਾਂਸਾ
ਗਿਆਨ ਮੀਮਾਂਸਾ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Epistemology) ਦਰਸ਼ਨ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਉਹ ਸਾਖਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਸੰਬੰਧ ਗਿਆਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਅਤੇ ਖੇਤਰ ਨਾਲ ਹੈ। ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਗਿਆਨ-ਸਿਧਾਂਤ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਰਸ਼ਨ ਸ਼ਾਸਤਰ
18 ਫ਼ਰਵਰੀ
18 ਫ਼ਰਵਰੀ ਗ੍ਰੈਗਰੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਸਾਲ ਦਾ 49ਵਾਂ ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸਾਲ ਦੇ 316 (ਲੀਪ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 317) ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਹਨ।
ਛੁੱਟੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦਿਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਵਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ ਦੇ ਦਿਨ
ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ
ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਇੱਕ ਸੋਗਮਈ ਕਾਵਿ-ਰੂਪ ਹੈ ਜੋ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਲੋਕ ਕਾਵਿ-ਰੂਪ ਹੈ। ਅਲਾਹੁਣੀ ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੈ, ਉਸਤਤੀ ਜਾਂ ਸਿਫ਼ਤ। ਜਦ ਕਿਸੇ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਸਦੀਵੀਂ ਵਿਛੋੜਾ ਦੇ ਗਏ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਜਿਹੜੇ ਕਰੁਣਾਮਈ ਤੇ ਸੋਗ-ਗੀਤ ਇਸਤਰੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਅਲਾਪੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਲਾਹੁਣੀ ਮਰਾਸਣ ਜਾਂ ਨਾਇਣ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਸਿਆਪਾਕਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮੂਹਰੇ-ਮੂਹਰੇ ਨੈਣ ਅਲਾਹੁਣੀ ਦੀ ਇੱਕ ਤੁਕ ਆਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਲੋ-ਨਾਲ ਇਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ਨਾਨੀਆਂ ਸੁਰ ਮਿਲਾਉਂਦੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਲਾਹੁਣੀ ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਗਾਈ ਜਾਣ ਕਰ ਕੇ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ-ਗਾਨ ਹੈ। ਇਸ ਤੋੱ ਵੱਧ ਅਲਾਹੁਣੀ ਸਿਆਪਾ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਉੱਚਾਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਾਲਵੇ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ਾਵਾਰ ਸਿਆਪਾਕਾਰ ਤੇ ਅਲਾਹੁਣੀਕਾਰ ਦਾ ਕੰਮ ਮਿਰਾਸਣਾਂ, ਡੂਮਣੀਆਂ, ਨਾਇਣਾਂ ਆਦਿ ਨਿਭਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਾਰੀਆਂ ਸਵਾਣੀਆਂ ਇੱਕ ਗੋਲ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੇਵਾਰ ਸਿਆਪਾਕਾਰ ਵਿਚਕਾਰ ਖਲੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਦੋਵੇਂ ਹੱਥ ਪਹਿਲਾਂ ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਫੇਰ ਪੱਟਾਂ ਉੱਤੇ ਮਾਰਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਾਕੀ ਸਵਾਣੀਆਂ ਇੱਕੋ ਤਾਲ ਵਿੱਚ ਹੱਥ ਮਾਰਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਾਥ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪੇਸ਼ੇਵਾਰ ਸਿਆਪਾਕਾਰ ਆਪਣੀ ਦੁੱਹਥੜ ਦੀ ਤਾਲ ਅਨੁਸਾਰ ਅਲਾਹੁਣੀ ਉੱਚਾਰਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਸਵਾਣੀਆਂ ਦੀ ਤਾਲ ਦਾ ਖਿਆਲ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਰ ਤੁਕ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ ਦੂਜੀਆਂ ਸਵਾਣੀਆਂ ਅੰਤਰੇ ਦੀ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਕੇੱਦਰੀ ਤੁਕ ਨੂੰ ਉੱਚਾਰਦੀਆਂ ਜਾਂ ਦੁਹਰਾਉਂਦੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਾਰੀ ਅਲਾਹੁਣੀ ਇੱਕਲੀ ਸਿਆਪਾਕਾਰ ਵਲੋਂ ਉੱਚਾਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਸਮੂਹ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਤੁਕ ਦੇ ਦੁਹਰਾਉ ਰਾਹੀਂ ਹੁੰਗਾਰਾ ਭਰਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ:-
ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ
ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ (ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ) ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਇਕ ਕਿਸਾਨ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ। ਇਹ ਚੌਧਰੀ ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾਡ਼ੀ ਯੂਨੀਅਨ (ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ) ਵਿਚੋਂ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਇਸ ਦੀ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸ਼ਾਖਾ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਹ ਯੂਨੀਅਨ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਕਿਸਾਨ ਸੰਘਰਸ਼ ਕੋਆਰਡੀਨੇਸ਼ਨ ਕਮੇਟੀ ਅਤੇ ਵਾਇਆ ਕੈਂਪਸੀਨਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਯੂਨੀਅਨ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਿਸੌਲੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ ।
ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ
ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਸਿਆਪਾਕਾਰ: ਮਾਵਾਂ-ਧੀਆਂ ਦੀ ਦੋਸਤੀ ਕੋਈ ਟੁੱਟਦੀ ਕਹਿਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਪੱਟੀ ਧੀ ਨੀ ਮੇਰੀਏ ਅੰਬੜੀਏ
ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ
ਇਤਿਹਾਸ
ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ (ਬੀ.ਕੇ.ਯੂ.) ਦੀ ਨੀਂਹ ਮਈ 1972 ਵਿਚ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿਚ 11 ਕਿਸਾਨੀ ਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰੀ ਯੂਨੀਅਨ (ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਬਦਲ ਕੇ ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਅਨ) ਦੇ ਗਠਨ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ। 1978 ਵਿੱਚ, ਜਨਤਕ ਪਾਰਟੀ (ਸੈਕੂਲਰ) ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਦਲ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫੋਰਮ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਪੀ.ਕੇ.ਯੂ. ਨੂੰ ਬੀ.ਕੇਯੂ. ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਭਾਰੀ ਲਾਮਬੰਦੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹੀ। 12 ਦਸੰਬਰ 1980 ਵਿੱਚ, ਇੱਕ "ਆਲ-ਇੰਡੀਆ ਕਿਸਾਨ ਸੰਮੇਲਨ" ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੀ.ਕੇ.ਯੂ. ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਮੇਟੀ (ਹਰਿਆਣਾ), ਰਾਇਤੂ ਸੰਘਾ (ਕਰਨਾਟਕ) ਅਤੇ ਵਿਆਸਯਾਈਗਲ ਸੰਘਮ (ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ) ਦੀ ਏਕਤਾ ਵੇਖੀ ਗਈ। 1982 ਵਿਚ, ਯੂਨੀਅਨ ਨੂੰ ਨਾਰਾਇਣਸਮੀ ਨਾਇਡੂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਬੀਕੇਯੂ(ਐਨ) ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਅਤੇ ਭੁਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਬੀਕੇਯੂ(ਐਮ) ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੰਖੇਪ ਰੂਪ ਵਿਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ। ਸੰਗਠਨ ਨੂੰ ਹਾਲਾਂਕਿ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰੀ ਰਾਜ ਇਕਾਈਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਘੀ ਢਾਂਚੇ ਤਹਿਤ ਸ਼ਰਦ ਅਨੰਤ ਰਾਓ ਜੋਸ਼ੀ ਦੇ ਦਖਲ ਨਾਲ ਮੁੜ ਸੰਗਠਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਦੀ ਪੁਨਰ ਗਠਨ 17 ਮਈ 1986 ਵਿਚ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਟਿਕੈਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਪਿਛਲੀ ਸਾਂਝ ਦੇ ਉਲਟ ਪੱਛਮੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸੀਸੌਲੀ ਵਿਚ ਆਪਣਾ ਹੈਡਕੁਆਰਟਰ ਕਰਕੇ ਇਕ ਗੈਰ-ਪੱਖੀ ਸੰਗਠਨ ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ
ਸਮੂਹ: ਹਾਏ ਹਾਏ ਨੀ ਮੇਰੀਏ ਅੰਬੜੀਏ ···
ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ
ਇਤਿਹਾਸ
1980 ਵਿਆਂ ਦੌਰਾਨ, ਇਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅੰਦੋਲਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਭਰਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਿਹਾਰ ਅੰਦੋਲਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਦੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਹੋਈ। ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ ਨੇ ਜਨਵਰੀ - ਫਰਵਰੀ 1988 ਵਿਚ "ਮੇਰਠ ਘੇਰਾਬੰਦੀ" ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦਿਆਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤ ਜੋ ਕਿ ਮੇਰਠ ਵਿੱਚ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਦਫ਼ਤਰ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ 25 ਦਿਨਾਂ ਲੰਬਾ ਧਰਨਾ ਸੀ (ਜਿਸਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਆਸ ਪਾਸ ਦੇ ਸੈਂਕੜੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਇਕੱਠ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ, ਉਸੇ ਹੀ ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਟਿਕੈਤ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿਚ ਬੀਕੇਯੂ ਨੇ "ਬੋਟ ਕਲੱਬ ਰੈਲੀ" ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਪੱਛਮੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ 800,000 ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਇਕੱਠ ਨੇ ਉੱਤਲੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਉਦਯੋਗ ਭਵਨ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ੀ ਭਵਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤਾ। ਟਰੈਕਟਰਾਂ ਅਤੇ ਬੈਲ ਗੱਡੀਆਂ ਲੈ ਕੇ ਪਹੁੰਚੇ ਵਿਰੋਧ ਕਰ ਰਹੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਇੰਡੀਆ ਗੇਟ ਤੋਂ ਵਿਜੇ ਚੌਕ ਤੱਕ 3 ਕਿ.ਮੀ. ਤੱਕ ਫੈਲ ਗਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਸਨ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਆਰਥਿਕ ਉਦਾਰੀਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਅ ਦੌਰਾਨ ਗੰਨੇ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ 'ਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ, ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕਰਜ਼ਾ ਮੁਆਫੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਦਰਾਂ ਘੱਟ ਕਰਨ ਵਰਗੇ ਉਪਾਅ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਜਾਣ।  ਬੀਕੇਯੂ ਨੇ ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਰਿਆਇਤਾਂ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਿਚ ਅਨੁਸਾਰੀ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।  ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਪੱਛਮੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸ਼ਾਖਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਟਿਕੈਤ ਨੇ 17 ਅਕਤੂਬਰ 1986 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ
ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਸਿਆਪਾ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗੱਲ੍ਹਾਂ ਜਾਂ ਪੁੜਪੁੜੀਆਂ ਉੱਤੇ, ਫੇਰ ਪੱਟਾਂ ਉੱਤੇ, ਮੁੜ ਫੇਰ ਪੱਟਾਂ ਉੱਤੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਛਾਤੀ ਜਾਂ ਗੱਲ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਹੱਥ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਉਹ ਤਿੱਹਥੜਾ-ਸਿਆਪਾ ਕਹਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸਿਆਪੇ ਦੀਆਂ ਹਰਕਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਅਲਾਹੁਣੀਕਾਰ ਦੇ ਉੱਚਾਰ ਦਾ ਲਹਿਜੇ ਹੌਲੀ-ਤੇਜ਼ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਲਾਹੁਣੀ ਵਿੱਚ ਸਿਆਪੇ ਦਾ ਸਾਥ ਹੋਣ ਕਰ ਕੇ ਅਲਾਹੁਣੀਕਾਰ ਦੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਬੋਲ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਹਰਕਤ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ
ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ
ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ (ਬੀ.ਕੇ.ਯੂ.) ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇਕ ਨਿਰਪੱਖ ਕਿਸਾਨ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਯੂਨੀਅਨ ਦਾ ਮਕਸਦ ਚੋਣ ਰਾਜਨੀਤੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰੋਂ ਦਬਾਅ ਸਮੂਹ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਯੂਨੀਅਨ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਵਪਾਰ ਸੰਗਠਨ ਨੂੰ ਇਕ “ਗੈਰ-ਵਾਜਬ ਸ਼ਾਸਨ” ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪੀੜਤ ਬਣਾ ਕੇ ਅਸਮਾਨ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ੀ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਬੀਕੇਯੂ ਮੰਗ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਵਪਾਰ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਖ਼ਤਮ ਕੀਤੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਪੇਟੈਂਟ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਉੱਤੇ ਪੇਟੈਂਟ ਸਿਰਫ਼10 ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਰਹਿਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ
ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਰਨ ਵਾਲਾ ਇਨਸਾਨ ਬੱਚਾ, ਜਵਾਨ, ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਦਾ ਬਜ਼ੁਰਗ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੀ ਕੁੜੀ, ਨੂੰਹ, ਧੀ, ਸੱਸ ਆਦਿ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸੋ ਇਹਨਾਂ ਸੰਬੰਧੀ ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਤਰੀਆਂ ਦੇ ਗੁਣ ਕ੍ਰਮ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖਰੇ ਹੋਣਗੇ। ਬੱਚੇ ਜਾਂ ਕੱਚੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਮੌਤ ਸੰਬੰਧੀ ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਮਤਾ ਵਧੇਰੇ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਜੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪੱਕੀ ਉਮਰ ਦਾ ਬੁੱਢਾ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੋ ਜਾਏ ਤਾਂ ਵੱਡਾ ਕਰਨ ਦੀ ਰੀਤ ਨਾਲ ਵਿਛੋੜੇ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਸਤੰਸ਼ਟਤਾ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਿਆਪੇ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਾਇਣ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਦੇ ਜੁਆਨ ਪੁੱਤ ਜਾਂ ਧੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਉਸ ਉੱਤੋਂ ਦੁੱਖੀ ਹਿਰਦੇ ਨਾਲ ਪਾਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਅਲਾਹੁਣੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ: ਸੋਹਣੀ ਛੈਲ ਛਬੀਲੀ, ਨੀ ਧੀਏ ਮੋਰਨੀਏ, ਹਾਏ ਹਾਏ ਧੀਏ ਮੋਰਨੀਏ।
ਪਹਿਲੀ ਤੁਕ ਦਾ ਉੱਚਾਰਨ ਨਾਇਣ ਜਾਂ ਮਰਾਸਣ ਕਰੇਗੀ ਅਤੇ ਪਿਛਲੀ ਤੁਕ ਦਾ ਉੱਚਾਰਨ ਸਮੂਹ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਸਤਰੀਆਂ ਕਰੀ ਜਾਣ ਗਈਆਂ। ਮਰੀ ਹੋਈ ਧੀ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਇਸਤਰੀਆਂ ਕਰਦੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ।
“ਜੇ ਕਿਸੇ ਜੁਆਨ ਆਦਮੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਏ ਅਤੇ ਦੋਨੋਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਔਰਤਾਂ ਪਿੜ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਖਲੋਤੀਆਂ ਹੋਣ ਤਾਂ ਨਾਇਣ ਪਹਿਲਾਂ ਬੋਲ ਉੱਚਾਰ ਕੇ ਅਲਾਹੁਣੀ ਇੰਝ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੇਗੀ:
ਮੌਤ ਪੁੱਛੇਂਦੀ ਆਈ, ਹਾਏ ਵੇ ੇਰ ਜਵਾਨਾ
ਦੋਹਾਂ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਛਾਤੀ, ਪੱਟਾਂ ਅਤੇ ਮੂੰਹ ਉੱਪਰ ਦੱਹਥੜਾ ਮਾਰ ਕੇ ਬਾਕੀ ਕਹਿਣਗੀਆਂ:
ਹਾਇ ਵੇ ੇਰ ਜਵਾਨਾ”
ਜੇ ਪਕੇਰੀ ਉਮਰ ਦੇ ਬੁੱਢੇ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਅਜਿਹੇ ਮੌਕੇ ’ਤੇ ਮਰਾਸਣ ਵਲੋਂ ਪਾਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਅਲਾਹੁਣੀ ਦਾ ਨਮੂਨਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ: ਬੁੱਢਾ ਤਾਂ ਬਹਿੰਦਾ ਕੁਰਸੀ ਡਾਹ, ਹਾਏ ਨੀ ਬੁਢੜਾ ਮਰ ਨੀ ਗਿਆ ਬੁਢੜੀ ਰੰਡੀ ਕਰ ਨੀ ਗਿਆ।
ਮੌਤ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਗਹਿਰੇ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਸਮੂਹ ਇਸ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰੀਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਦੁੱਖ ਦਾ ਭਾਰ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮਹੱਤਵ
ਸਾਡਾ ਰਿਸ਼ਤਾ-ਨਾਤਾ ਢਾਂਚਾ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਰਸਮਾਂ-ਰੀਤਾਂ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਰੱਖ ਕੇ ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਅਨਿੱਖੜ ਅੰਗ ਹੋ ਨਿਬੜਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਦਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮਹੱਤਵ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਮਹੱਤਤਾ ਬਹੁਤ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜੰਮਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਧੀਆਂ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਭਰੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਖ਼ੀਰ ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਮੌਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਸਮੇਂ ਵੀ ਸੋਗਮਈ ਗੀਤ ਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ, ਕੀਰਨੇ ਅਤੇ ਵੈਣ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਲੋਕ ਗੀਤ ਨਾ ਹੋਣ ਤਾਂ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਧੂਰੀ ਹੈ।
ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕਠਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਖੋਜ ਕਰਨ ਸੰਬੰਧੀ ਬਹੁਤ ਉੱਪਰਾਲੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਡਾ· ਨਾਹਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕੀਰਨਾ ਅਤੇ ਅਲਾਹੁਣੀ ਦਾ ਬਤੌਰ ਲੋਕ-ਕਾਵਿ ਦੇ ਰੂਪ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮਹੱਤਵ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਮਹੱਤਤਾ ਵੀ ਹੈ। ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਦੇ ਨੌ ਸ਼ਬਦ ਮਿਲਦੇ ਹਨ:
(ੳ) ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ: ਵਡਹੰਸ ਰਾਗ, ਪੰਜ ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ, ਪੰਨੇ 578-82
(ਅ) ਗੁਰੂ ਅਮਰਦਾਸ: ਵਡਹੰਸ ਰਾਗ, ਚਾਰ ਬਦ, ਪੰਨੇ 582-85
ਜਾਨ ਸਟੁਅਰਟ ਮਿੱਲ
ਜਾਨ ਸਟੁਅਰਟ ਮਿੱਲ (20 ਮਈ 1806 – 8 ਮਈ 1873) ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਆਰਥਕ, ਸਮਾਜਕ, ਰਾਜਨੀਤਕ ਅਤੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਚਿੰਤਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਸਨ। ਉਸਨੂੰ "19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ " ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਮਿੱਲ ਦੇ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਨੇ ਬੇਅੰਤ ਰਾਜਕੀ ਕੰਟਰੋਲ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨੂੰ ਜਾਇਜ ਠਹਿਰਾਇਆ।
ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ
ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮਹੱਤਵ
ਹਰ ਇਨਸਾਨ ਦੀ ਮੌਤ ਸਮੇਂ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੀਆਂ ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਉੱਚਾਰੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਬੁੱਢੇ ਦੀ ਮੌਤ ਸਮੇਂ ਹੋਰ ਅਲਾਹੁਣੀ ੳਚਾਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁੜੀ ਅਤੇ ਜੁਆਨ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਮੌਤ ਸਮੇਂ ਹੋਰ ਅਲਾਹੁਣੀ ਉੱਚਾਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਅਲਾਹੁਣੀ ਅਲਾਪੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਬੰਦੇ ਦੇ ਮਨ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਅਲਾਹੁਣੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਕਾਵਿ-ਰੂਪ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਮਨ ਦਾ ਭਾਰ ਹਲਕਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਜਾਨ ਸਟੁਅਰਟ ਮਿੱਲ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1806 ਜਨਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1873 ਮੌਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ ਨਾਸਤਿਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ
ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ
ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮਹੱਤਵ
{{ਅੰਤਕਾ|1=ਹਵਾਲਾ ਕਿਤਾਬਾਂ|2= 1· ਡਾ· ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਥਿੰਦ, ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਲੋਕ ਵਿਰਸਾ, ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਕਾਸ ਵਿਭਾਗ, ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ, 1996, ਪੰਨਾ-163
2· ਡਾ· ਨਾਹਰ ਸਿੰਘ, ਲੋਕ-ਕਾਵਿ ਦੀ ਸਿਰਜਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ, ਲੋਕ ਗੀਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ, ਸਰਹਿੰਦ, 1983, ਪੰਨਾ-181-182 5· ਡਾ· ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਥਿੰਦ, ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਲੋਕ ਵਿਰਸਾ, ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਕਾਸ ਵਿਭਾਗ, ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ, 1996, ਪੰਨਾ-164 6· ਡਾ· ਨਾਹਰ ਸਿੰਘ, ਲੋਕ-ਕਾਵਿ ਦੀ ਸਿਰਜਣ ਪਕਿਰਰਿਆ, ਲੋਕ ਗੀਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ, ਸਰਹਿੰਦ, 1983, ਪੰਨਾ-188
7· ਡਾ· ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਥਿੰਦ, ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਲੋਕ ਵਿਰਸਾ, ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਕਾਸ ਵਿਭਾਗ, ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ, 1996, ਪੰਨਾ-164-165
9· ਡਾ· ਨਾਹਰ ਸਿੰਘ, ਲੋਕ-ਕਾਵਿ ਦੀ ਸਿਰਜਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ, ਲੋਕ ਗੀਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ, ਸਰਹਿੰਦ, 1983, ਪੰਨਾ-190
10· ਡਾ· ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਥਿੰਦ, ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਲੋਕ ਵਿਰਸਾ, ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਕਾਸ ਵਿਭਾਗ, ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ, 1996, ਪੰਨਾ-165-166
ਹਵਾਲੇ
}}
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ
ਖਨਾਨ ਕਾਰਾਖਾਨੀ
ਖਨਾਨ ਕਾਰਾਖਾਨੀ (, Qarākhānīyān or خاقانيه, Khakānīya,, 桃花石) ਕੇਂਦਰੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਸਲਤਨਤ ਹੈ ਜਿਸ ਤੇ ਤੁਰਕ ਵੰਸ ਨੇ ਰਾਜ ਕੀਤਾ।
ਵੰਸ਼
ਪੱਛਮੀ ਕਨਾਨ
ਪੱਛਮੀ ਖਨਾਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ
ਵਿਖੰਡਨ (ਮੌਤ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ)
ਮੌਤ ਤੋਂ ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਉੱਪਰੰਤ ਹੀ ਰੈਟਿਨਾ ਦੇ ਵੈਸੀਕਲ੍ਜ਼ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਖੂਨ ਦੇ ਕਾਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਦਾ ਵਿਖੰਡਨ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਇੱਕ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਖੜੇ ਟਰੱਕਾਂ ਵਾਂਗ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ trucking ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਰਕਤਚਾਪ ਘੱਟ ਹੋਣ ਕਰ ਕੇ ਪੂਰੇ ਸ਼ਰੀਰ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਔਪਥੈਲਮੋਸਕੋਪ ਰਾਹੀਂ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬਵਾਸੀਰ
ਬਵਾਸੀਰ (Hemorrhoids) (ਅਮਰੀਕੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ) ਜਾਂ ਬਵਾਸੀਰ (haemorrhoids), ਮਲ-ਤਿਆਗ ਦੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੁਦਾ ਨਲੀ ਵਿੱਚ ਨਾੜੀ ਸੰਬੰਧੀ ਸੰਰਚਨਾਵਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਉਦੋਂ ਰੋਗਾਤਮਕ ਜਾਂ ਬਵਾਸੀਰ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੁੱਜ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਲਾਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਰੀਰਿਕ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਧਮਣੀਦਾਰ-ਰਗਦਾਰ ਰਸਤਾ ਅਤੇ ਸੰਯੋਜਕ ਊਤਕ ਦੇ ਬਣੇ ਸਿਰਹਾਣਿਆਂ ਵਾਂਗ ਕੰਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਰੋਗਾਤਮਕ ਬਵਾਸੀਰ ਦੇ ਲੱਛਣ ਮੌਜੂਦਾ ਕਿਸਮ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਅੰਦਰੂਨੀ ਬਵਾਸੀਰ ਦਰਦ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਗੁਦਾ (ਮਲ-ਦੁਆਰ) ਤੋਂ ਖੂਨ ਦਾ ਵਹਾਅ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਜਦ ਕਿ ਬਾਹਰੀ ਬਵਾਸੀਰ ਦੇ ਕੁਝ ਲੱਛਣ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਜੇ ਜੰਮੇ ਹੋਏ ਖੂਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ (ਥ੍ਰੋਂਬੋਸਡ) ਜਿਸ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਦਰਦ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਗੁਦਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਰਦ ਹੋਵੇ। ਕਈ ਲੋਕ ਗੁਦਾ ਦੇ ਭਾਗ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦਿਖਣ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਲੱਛਣ ਨੂੰ ਗਲਤ ਢੰਗ ਨਾਲ “ਬਵਾਸੀਰ” ਦਾ ਰੂਪ ਸਮਝ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਕਾਰਨਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਕਿ ਬਵਾਸੀਰ ਦਾ ਸਹੀ ਕਾਰਨ ਅਗਿਆਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਨੇਕਾਂ ਤੱਥ ਜੋ ਅੰਤਰ-ਗਰਭ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕਬਜ਼ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲਾ ਰੋਗ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਮੱਧਮ ਰੋਗ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਆਹਾਰ ਰੇਸ਼ਾ, ਮੌਖਿਕ ਦ੍ਰਵ ਤੋਂ ਜਲੀਕਰਨ ਬਣਾਏ ਰੱਖਣਾ, ਦਰਦ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ NSAIDs ਅਤੇ ਆਰਾਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਲੱਛਣ ਗੰਭੀਰ ਹੋਣ ਜਾਂ ਪੁਰਾਤਨ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਨਾਲ ਸੁਧਾਰ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਅਨੇਕਾਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸਰਜਰੀ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਇਹਨਾਂ ਵਿਧੀਆਂ ਨਾਲ ਸੁਧਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਅੱਧੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਕਿਸੇ ਸਤਰ ਤੇ ਬਵਾਸੀਰ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਤੀਜੇ ਚੰਗੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਬਾਹਰੀ
ਜੇਕਰ ਥ੍ਰੋਂਬੋਸਡ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਤਾਂ ਬਾਹਰੀ ਬਵਾਸੀਰ ਕਾਰਨ ਕਈ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਥ੍ਰੋਂਬੋਸਡ (ਜੰਮੇ ਹੋਏ ਖੂਨ ਕਾਰਨ ਰੁਕੀ)ਹੋਣ ਤੇ ਬਵਾਸੀਰ ਬਹੁਤ ਦਰਦਨਾਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਵੀ ਇਹ ਦਰਦ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 2 – 3 ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਸੋਜਿਸ਼ ਦੂਰ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਕਈ ਹਫ਼ਤੇ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਠੀਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚਮੜੀ ਤੇ ਦਾਗ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਬਵਾਸੀਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਫਾਈ ਸੰਬੰਧੀ ਮੁੱਦੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਚਮੜੀ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਜਲਣ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੁਦਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਖਾਰਿਸ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅੰਦਰੂਨੀ
ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਬਵਾਸੀਰ ਦਰਦ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਮਲ-ਤਿਆਗ ਹੋਣ ਦੌਰਾਨ ਜਾਂ ਇਸ ਸਮੇਂ ਚਮਕਦਾਰ ਲਾਲ ਰੰਗ, ਗੁਦਾ ਵਿੱਚੋਂ ਖੂਨ ਨਿਕਲਣਾ ਦਾ ਖੂਨ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੂਨ ਮਲ ਨੂੰ ਢੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਹੇਮਾਟੋਸ਼ੇਜਿਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਟੁਆਇਲਟ ਪੇਪਰ ਜਾਂ ਮਲ ਤਿਆਗ ਵਾਲੀ ਸੀਟ ਖੂਨ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਲ ਰੰਗਦਾਰ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਲੇਸਦਾਰ ਪਦਾਰਥ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਇਹ ਗੁਦਾ ਤੋਂ ਸਰਕਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਮੂਲਾਧਾਰ ਭਾਗ ਵਿਚਕਾਰ ਵਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਖਾਰਿਸ਼, ਅਤੇ ਮਲ ਦੀ ਅਸੰਜਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅੰਦਰੂਨੀ ਬਵਾਸੀਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੇਵਲ ਉਦੋਂ ਦਰਦਨਾਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇਹ ਥ੍ਰੋਂਬੋਸਡ ਜਾਂ ਪੱਠਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਕਾਰਨ
ਚਿੰਨ੍ਹਾਤਮਕ ਬਵਾਸੀਰ ਦਾ ਬਿਲਕੁਲ ਸਹੀ ਕਾਰਨ ਅਗਿਆਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਨਿਯਮਿਤ ਮਲ ਤਿਆਗ (ਕਬਜ਼ ਜਾਂ ਦਸਤ), ਕਸਰਤ, ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤਾਂ (ਘੱਟ ਰੇਸ਼ੇ ਵਾਲੇ ਆਹਾਰ) ਦੀ ਕਮੀ, (ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਖਿਚਾਅ ਪੈਣਾ, ਤਰਲ ਨਿਕਾਸੀ, ਅੰਤਰਪੇਟ ਦੇ ਦਬਾਅ ਦੇ ਵਧਣ ਜਾਂ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ), ਜੀਨ ਸੰਬੰਧੀ, ਬਵਾਸੀਰ ਦੀਆਂ ਨਸਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਨਸਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਲਵ ਦੀ ਗੈਰ-ਮੌਜੂਦਗੀ ਅਤੇ ਉਮਰ ਵਧਣ ਸਹਿਤ ਅਨੇਕਾਂ ਕਾਰਕਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮੋਟਾਪਾ, ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬੈਠਣਾ, ਚਿਰਕਾਲੀਨ ਖਾਂਸੀ ਅਤੇ ਪੇਡੂ ਦੇ ਤਲ ਦਾ ਸਿਥਿਲਤਾ ਸਮੇਤ ਦੂਜੇ ਅਜਿਹੇ ਕਾਰਕ ਹਨ ਜੋ ਜ਼ੋਖਿਮ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹਨਾਂ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪੁਖਤਾ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ, ਭਰੂਣ ਨਾਲ ਪੇਟ ਤੇ ਦਬਾਅ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਾਰਮੋਨ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਰਤਨਾਂ ਕਾਰਨ ਬਵਾਸੀਰ ਦੀਆਂ ਧਮਣੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆ ਹਨ। ਪ੍ਰਸਵ ਨਾਲ ਵੀ ਅੰਤਰ-ਪੇਟ ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵਿਰਲੇ ਹੀ ਸਰਜੀਕਲ ਇਲਾਜ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਡਿਲੀਵਰੀ ਦੇ ਬਾਅਦ ਲੱਛਣ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦ ਹਨ।
ਰੋਗ ਦਾ ਭੌਤਿਕੀ ਵਿਗਿਆਨ
ਬਵਾਸੀਰ ਦੀਆਂ ਗੰਢਾਂ ਸਧਾਰਨ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਉਦੋਂ ਆਤਮਕ ਰੋਗ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸਧਾਰਨ ਪਰਿਵਰਤਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਆਮ ਗੁਦਾ ਨਲੀ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੰਢਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ, ਸੱਜੇ ਮੁਹਰਲੇ ਪਾਸੇ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਮਗਰਲੇ ਆਸਣਾਂ ਤੇ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਨਾ ਤਾਂ ਧਮਣੀਆਂ ਨਾਲ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ ਨਾ ਹੀ ਨਾੜੀਆਂ ਨਾਲ ਪਰੂੰਤ ਇਹਨਾਂ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿਨੂਸੋਇਡ, ਸੰਯੋਜਕ ਊਤਕ ਅਤੇ ਮਾਸ਼ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਕੁਲੀਆਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਿਨੂਸੋਇਡ ਦੀਆਂ ਦੀਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਊਤਕ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਹ ਸ਼ਿਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਧਮਣੀਆਂ ਦੇ ਇਸ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਬਵਾਸੀਰ ਨਾੜੀ ਜਾਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਵਾਸੀਰ ਦੀਆਂ ਗੰਢਾਂ ਸੰਜਮ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਸਥਿਰਤਾ ਸਮੇਂ ਗੁਦਾ ਦੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਦੇ ਦਬਾਅ ਵਿੱਚ 15–20% ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਮਲ ਦੇ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਗੁਦਾ ਸੰਕੋਚਕ ਪੇਸ਼ੀ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾ ਕੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅੰਤਰ-ਪੇਟ ਦਬਾਅ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਵਾਸੀਰ ਦੀਆਂ ਗੰਢਾਂ ਗੁਦਾ ਨੂੰ ਬੰਦ ਰੱਖਣ ਲਈ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬਵਾਸੀਰ ਦੇ ਲੱਛਣ ਉਦੋਂ ਦਿਖਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਨਾੜੀ ਸੰਬੰਧੀ ਸੰਰਚਨਾਵਾਂ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਖਿਸਕ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਜਦੋਂ ਸ਼ਿਰ ਸੰਬੰਧੀ ਦਬਾਅ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਧੀਆ ਸੰਕੋਚਕ ਪੇਸ਼ੀ ਦਬਾਅ ਵਿੱਚ ਬਵਾਸੀਰ ਦੇ ਲੱਛਣ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਦੋ ਕਿਸਮ ਦੀ ਬਵਾਸੀਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ; ਵੱਡਾ ਬਵਾਸੀਰ ਨਾੜੀ ਜਾਲ ਦੁਆਰਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਬਵਾਸੀਰ ਨਾੜੀ ਜਾਲ ਦੁਆਰਾ ਬਾਹਰੀ। ਦੰਦੇਦਾਰ ਰੇਖਾ ਦੋਵਾਂ ਭਾਗਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਦੀ ਹੈ।
ਰੋਗ ਦੀ ਪਛਾਣ
ਬਵਾਸੀਰ ਦੀ ਪਛਾਣ ਵਿਸ਼ੇਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਕੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਗੁਦਾ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਭਾਗ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਗਤ ਬਾਹਰੀ ਜਾਂਚ ਜਾਂ ਸਰਕੀ ਹੋਈ ਬਵਾਸੀਰ ਦੁਆਰਾ ਰੋਗ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਗੁਦਾ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਿਤ ਗੰਢ ਪੋਲੀਪੀ (ਚਿਪਚਿਪੀ ਝਿੱਲੀ ਤੇ ਨਾੜੀਆਂ ਦਾ ਵਾਧਾ) ਵੱਡੀ ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਗ੍ਰੰਥੀ, ਜਾਂ ਫੋੜਿਆ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਗੁਦਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਂਚ ਦਰਦ ਕਾਰਨ ਉਚਿਤ ਦਰਦਨਾਸ਼ਕ ਦਵਾਈ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਬਵਾਸੀਰ ਦਰਦ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਬਵਾਸੀਰ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਗਤ ਪੁਸ਼ਟੀ ਲਈ ਇੱਕ ਖੋਖਲੀ ਟਿਊਬ ਵਾਲਾ ਉਪਕਰਨ ਐਨੋਸਕੋਪੀ ਜਿਸਦੇ ਇੱਕ ਸਿਰੇ ਤੇ ਲਾਈਟ ਲੱਗੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।ਦੀ ਲੋੜ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬਵਾਸੀਰ ਦੀਆਂ ਦੋ ਕਿਸਮ ਹਨ: ਬਾਹਰੀ ਅਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ। ਦੰਦੇਦਾਰ ਰੇਖਾ ਸੰਬੰਧੀ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦੁਆਰਾ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਲੱਛਣ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਦਰਦ ਵਰਤਮਾਨ ਸਥਿਤੀ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਅੰਦਰੂਨੀ ਬਵਾਸੀਰ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਗੁਦਾ ਦਰਾਰ ਜਾਂ ਬਾਹਰੀ ਬਵਾਸੀਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅੰਦਰੂਨੀ
ਅੰਦਰੂਨੀ ਬਵਾਸੀਰ ਉਹ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਦੰਦੇਦਾਰ ਰੇਖਾ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਤੰਭਕਾਰ ਉਪਕਲਾ ਦੁਆਰਾ ਢੱਕੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਕਰਕੇ ਦਰਦ ਰਿਸੈਪਟਰਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ 1985 ਵਿੱਚ ਸਰਕਣ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਚਾਰ ਦਰਜ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਰਗੀਕ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਬਾਹਰੀ
ਬਾਹਰੀ ਬਵਾਸੀਰ ਉਹ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਦੰਦੇਦਾਰ ਜਾਂ ਕੰਘੇਦਾਰ ਲਾਈਨ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਲਗਭਗ ਐਨਡਰਮ ਦੁਆਰਾ ਢੱਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਦੋਵੇਂ ਦਰਦ ਅਤੇ ਤਾਪਮਾਨ ਪ੍ਰਤੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਅੰਤਰ
ਦਰਾਰ, ਭਗੰਦਰ, ਫੋੜੇ, ਗੁਦਾ ਦਾ ਕੈਂਸਰ, ਰੈਕਟਲ ਵੇਰੀਜ਼ ਅਤੇ ਖਾਰਿਸ਼ ਸਮੇਤ ਗੁਦਾ ਅਤੇ ਮਲ-ਦੁਆਰ ਸੰਬੰਧੀ ਕਈ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਇੱਕੋ-ਜਿਹੇ ਲੱਛਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਬਵਾਸੀਰ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗੁਦਾ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਸਹਿਤ, ਵੱਡੀ ਅੰਤੜੀ ਦੀ ਸੋਜਿਸ਼, ਸੋਜਿਸ਼ ਅੰਤੜੀ ਰੋਗ, ਮਾਰਗ ਮੋੜਕ ਰੋਗ, ਅਤੇਐਂਜਿਓਡਾਇਸਪਲੇਸਿਆ ਦੇ ਕਾਰਨਗੁਦਾ ਵਿੱਚੋਂ ਖੂਨ ਵਗਣਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਐਨੀਮਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਸੰਭਾਵਿਤ ਕਾਰਨਾਂ ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਹੋਰ ਸਥਿਤੀਆਂ ਜੋ ਗੁਦਾ ਗੁੱਛਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: ਚਮੜੀ ਦੇ ਧੱਬੇ, ਗੁਦਾ ਦੀਆਂ ਗੰਢਾਂ, ਗੁਦਾ ਦਾ ਸਰਕਣਾ, ਪੋਲੀਪੀ (ਚਿਪਚਿਪੀ ਝਿੱਲੀ ਤੇ ਨਾੜੀਆ ਦਾ ਵਾਧਾ) ਅਤੇ ਫੋੜਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਗੁਦਾ ਦਾ ਫੁੱਲਣਾ। ਵਧੇ ਹੋਏ ਪੋਰਟਲ ਹਾਇਪਰਟੈਂਸ਼ਨ (ਪੋਰਟ ਨਸਦਾਰ ਸਿਸਟਮ) ਵਿੱਚ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਕਾਰਨ ਐਨੋਰੈਕਟਲ ਵੇਰੀਜ਼ ਬਵਾਸੀਰ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰੂੰਤ ਇਹ ਵੱਖਰੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈ।
ਰੋਕਥਾਮ
ਮਲ-ਤਿਆਗ ਸਮੇਂ ਜ਼ੋਰ ਲਗਾਉਣਾ, ਕਬਜ਼ ਅਤੇ ਦਸਤ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਜਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰੇਸ਼ੇ ਵਾਲਾ ਆਹਾਰ, ਖਾਣਾ ਅਤੇ ਭਰਪੂਰ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਵ ਪੀਣਾ ਜਾਂ ਰੇਸ਼ੇ ਵਾਲੇ ਪੂਰਕ ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਕਾਫੀ ਕਸਰਤ ਕਰਨ ਸਹਿਤ ਅਨੇਕਾਂ ਰੋਕਥਾਮ ਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਸਿਫਾਰਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਲ-ਤਿਆਗ ਦੌਰਾਨ ਘੱਟ ਸਮਾਂ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ ਕਰਨਾ, ਪਖਾਨੇ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਕੇ ਪੜ੍ਹਣ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਇਸਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਾਰ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਭਾਰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਭਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਸਿਫਾਰਿਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪੁਰਾਤਨ
ਪੁਰਾਤਨ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰੇਸ਼ੇ ਵਾਲਾ ਆਹਾਰ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਪੋਸ਼ਣ ਜਲੀਕਰਨ ਨੂੰ ਬਣਾਏ ਰੱਖਣ ਲਈ ਮੌਖਿਕ ਦ੍ਰਵ, ਸਟੀਰੋਇਡ ਰਹਿਤ ਸੋਜਿਸ਼ ਵਿਰੋਧੀ ਦਵਾਈਆਂ (NSAID)s, ਸਿਟਜ ਬਾਥ, ਅਤੇ ਆਰਾਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵੱਧ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਰੇਸ਼ੇਦਾਰ ਭੋਜਨ ਲੈਣਾ ਸੁਧਰੇ ਨਤੀਜੇ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਹਾਰ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਰਤਨ ਕਰਕੇ ਜਾਂ ਰੇਸ਼ੇਦਾਰ ਪੂਰਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਵੀ ਸਿਟਜ਼ ਬਾਥ ਦੇ ਫਾਇਦਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣ ਦੀ ਕਮੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਤੇ 15 ਮਿੰਟ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਬਵਾਸੀਰ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਕਾਰਕ ਅਤੇ ਸਪੋਸ਼ਿਟਰੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਹੈ। ਸਟੀਰੋਇਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਾਰਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ 14 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹਨਾਂ ਕਾਰਨ ਚਮੜੀ ਪਤਲੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਕ੍ਰਿਆ ਸਮੱਗਰੀ ਦਾ ਤਾਲਮੇਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋਕਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਰੀਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਜੈਲੀ ਜਾਂ ਜਿੰਕ ਆੱਕਸਾਈਡ, ਦਰਦਨਾਸ਼ਕ ਏਜੰਟ ਜਿਵੇਂ ਲਿਡੋਕੇਨ, ਅਤੇ ਵੈਸੋਕੋਨਸ ਟ੍ਰਿਕਟਰ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਏਪਿਨੇਫ੍ਰੀਨਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਫਲੇਵੋਨੋਇਡ ਸੰਭਾਵਿਤ ਦੁਰਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨਾਲ ਆਪੱਤੀਜਨਕ ਲਾਭ ਸਹਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਲੱਛਣ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਸਕ੍ਰਿਆ ਇਲਾਜ ਅਕਸਰ ਪ੍ਰਸਵ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ
ਅਨੇਕਾਂ ਦਫ਼ਤਰ ਆਧਾਰਿਤ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਘੱਟ ਗੰਭੀਰ ਦੁਰਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਗੁਦਾ ਦੇ ਜ਼ਖ਼ਮ ਦਾ ਗਲਣਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗ੍ਰੇਡ 1 ਤੋਂ 3 ਰੋਗ ਨਾਲ ਪੀੜਿਤ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਢਲੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ* ਰਬੜ ਬੈਂਡ ਬੰਨਣ ਦੀ ਸਿਫਾਰਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅੰਦਰੂਨੀ ਬਵਾਸੀਰ ਤੇ ਇਸਦੀ ਖੂਨ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਰੋਕਣ ਲਈ ਦੰਦੇਦਾਰ ਰੇਖਾ ਤੋਂ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 1 ਸੇਮੀ. ਉੱਪਰ ਇਲਾਸਿਟਕ ਦੀਆਂ ਪੱਟੀਆਂ ਬੰਨ੍ਹੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। 5–7 ਦਿਨਾਂ ਅੰਦਰ, ਸੁੱਕੀ ਬਵਾਸੀਰ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਪੱਟੀ ਦੰਦੇਦਾਰ ਰੇਖਾ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕ ਰੱਖੀ ਗਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਤੁਰੰਤ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਰੋਗ ਠੀਕ ਹੋਣ ਦੀ ਦਰ ਲਗਭਗ 87% ਹੈ ਇਹ 3% ਤੱਕ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੀ ਜਟਿਲਤਾ ਦਰ ਨਾਲ ਹੈ।
ਸਰਜਰੀ
thumbnail|ਬਵਾਸੀਰ ਵਿਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸਰਜਰੀ ਜੇਕਰ ਪੁਰਾਤਨ ਅਤੇ ਸਧਾਰਨ ਵਿਧੀਆਂ ਅਸਫ਼ਲ ਰਹਿਣ ਤਾਂ ਅਨੇਕਾਂ ਸਰਜਰੀਕਲ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਸਰਜਰੀਕਲ ਇਲਾਜ ਖੂਨ ਵਗਣ, ਸੰਕਰਮਣ, ਗੁਦਾ ਨਾੜੀ ਦਾ ਸੁੰਗੜਾਅ ਅਤੇ ਬਲੈਡਰ ਨੂੰ ਪੂਰਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਦੇ ਬਲੈਡਰ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੀ ਰੁਕਾਵਟ, ਸਮੇਤ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜਟਿਲਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਮਲ ਤਿਆਗ ਅਸੰਜਮ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਦ੍ਰਵ ਦਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਜ਼ੋਖਿਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ 0% ਅਤੇ 28% ਵਿਚਕਾਰ ਦੀਆਂ ਸੂਚਿਤ ਦਰਾਂ ਨਾਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।. ਚਿਪਚਿਪੀ ਝਿੱਲੀ ਐਕਟਰੋਪਾਇਨ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜੋ ਬਵਾਸੀਰ ਦੇ ਇਲਾਜ (ਅਕਸਰ ਗੁਦਾ ਦੇ ਸੰਕੁਚਨ ਨਾਲ) ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਉਹ ਸਥਾਨ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਗੁਦਾ ਦੀ ਚਿਪਚਿਪੀ ਝਿੱਲੀ ਗੁਦਾ ਤੋਂ ਪਲਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਗੁਦਾ ਦੇ ਸਰਕਣ ਦੀ ਬਹੁਤ ਹਲਕਾ ਜਿਹੀ ਅਵਸਥਾ।
ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਵਿਗਿਆਨ
ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੈ ਕਿ ਬਵਾਸੀਰ ਕਿੰਨੀ ਸਧਾਰਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਕਈ ਲੋਕ ਇਸ ਰੋਗ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਪ੍ਰੋਵਾਇਡਰ ਕੋਲ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲਾਖਣਿਕ ਬਵਾਸੀਰ ਯੂ. ਐਸ. ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ 50% ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਕਈ ਵਾਰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੌਰਾਨ ਅਤੇ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਲਗਭਗ ~5% ਭਾਗ ਕਿਸੇ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਮੇਂ ਤੇ ਹੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਲਿੰਗਾਂ ਨੂੰ ਰੋਗ ਦੀ ਲਗਭਗ ਇੱਕੋ- ਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਇਹ 45 and 65 ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ ਆਪਣੀ ਉੱਚ ਦਰ ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰੋਗ ਗੋਰੀ ਨਸਲ ਅਤੇ ਉੱਚ ਸਮਾਜਿਕ–ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਤੀ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਹੈ। ਦੀਰਘਕਾਲੀਨ ਨਤੀਜੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੰਗੇ ਹਨ, ਫਿਰ ਵੀ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲੱਛਣ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਥੋੜ੍ਹੇ ਜਿਹੇ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਰੋਗ ਸਰਜਰੀ ਕਰਨ ਤੇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇਸ ਦਰਦ ਦਾ ਉਲੇਖ 1700 BC ਦੇ ਮਿਸਰ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀ ਪੈਪਰਸ, ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ: “… ਤੂੰ ਇੱਕ ਦਵਾਈ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਜਬਰਦਸਤ ਮਹਰੱਮ ਦਾ ਨੁਸਖਾ ਦੇ ; ਕਿੱਕਰ ਦੇ ਪੱਤੇ ਹਿਲਾਏ ਕੇ ਪਕਾਏ ਹੋਏ। ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਸਤਹਿ ਗੁਦਾ ਵਿੱਚ ਬਣਾਓ ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਠੀਕ ਕਰ ਦੇਵੇਗੀ।" 460 ਈ. ਪੂ. ਵਿੱਚ, ਹਿਪੋਕ੍ਰੇਟਿਕ ਸਮੂਹ ਨੇ ਆਧੁਨਿਕ ਰਬੜ ਪੱਟੀ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੇ ਸਮਾਨ ਇਲਾਜ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ: “ਅਤੇ ਬਵਾਸੀਰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਸੂਈ ਨਾਲ ਇਸਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਬਹੁਤ ਮੋਟੇ ਅਤੇ ਊਨੀ ਧਾਗੇ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਊਨੀ ਦੇਰ ਤੱਕ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਰੱਖੋ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਨਾ ਪਵੇ, ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇੱਕ ਛੱਡ ਕੇ ਬੰਨ੍ਹੌ ; ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਰੋਗੀ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਹੈਲਬੋਰ ਕੋਰਸ ਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦਿਓ।” ਬਵਾਸੀਰ ਦਾ ਵਰਣਨ ਬਾਇਬਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ "hemorrhoid" ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1398 ਈ. ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਪੁਰਾਣੀ ਫ੍ਰੈਂਚ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ "emorroides", ਲਾਤੀਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ "hæmorrhoida -ae" ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਯੂਨਾਨੀ ਵਿੱਚ "αἱμορροΐς" (ਹੇਮਰੋਇਸ), "ਖੂਨ ਛੱਡਣ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ", "αἷμα" (ਹੇਮਾ), "ਖੂਨ" ਹੈ, + "ῥόος" (ਰਹੂਜ਼), "ਧਾਰਾ, ਪ੍ਰਵਾਹ, ਲਹਿਰ", "ῥέω" (ਰਹਿਓ), "ਪ੍ਰਵਾਹਿਤ ਹੋਣਾ, ਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਵਗਣਾ" ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਵਰਣਨਯੋਗ ਮਾਮਲੇ
ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬੇਸਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਜਾਰਜ ਬ੍ਰੈਟ ਨੂੰ ਬਵਾਸੀਰ ਦੇ ਦਰਦ ਕਾਰਨ 1980 ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਲੜੀ ਦੀ ਖੇਡ ਤੋਂ ਹਟਾਇਆ ਗਿਆ। ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਸਰਜਰੀ ਕਰਵਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬ੍ਰੈਟ ਅਗਲੀ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਠੀਕ ਹੋ ਕੇ ਖੇਡਣ ਲਈ ਵਾਪਿਸ ਆ ਗਿਆ। "...ਮੇਰੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਮੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਹਨ।" ਬ੍ਰੈਟ ਨੂੰ ਅਗਲੀ ਬਸੰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਰਜਰੀ ਕਰਵਾਉਣੀ ਪਈ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਰਾਜੀਨਿਤਕ ਟਿੱਪਣੀਕਾਰ ਗਲੈਨ ਬੈਕ ਨੂੰ ਬਵਾਸੀਰ ਲਈ ਸਰਜਰੀ ਕਰਵਾਉਣੀ ਪਈ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ 2008 ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੇਖੀ ਗਈ ਯੂ ਟਿਊਬ ਵੀਡਿਓ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਸ਼ਟਦਾਇਕ ਅਨੁਭਵ ਦੱਸਿਆ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਹਤ ਵਿਗਿਆਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਮਾਰੀਆਂ
1 (ਸੰਖਿਆ)
1 ਪ੍ਰਕਿਰਤਕ ਸੰਖਿਆ ਹੈ ਜੋ 0 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ 2 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਬਾਈਨਰੀ ਕੋਡ ਸਮੇਂ 1 ਅਤੇ 0 ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਹਲਕਾ ਤੱਤ ਹਾਈਡਰੋਜਨ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਅੰਕ ਇੱਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 1 ਧਰਤੀ, 1 ਚੰਦਰਮਾ, 1 ਆਤਮਾ, ਸੂਰਜ ਦਾ ਰੱਥ ਹੈ। 1 ਨੂੰ ਫ਼ਾਰਸੀ ਵਿੱਚ ‘ਯਕ’ ਅਤੇ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ‘ਵਨ’ (One) ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਵਿੱਚ ‘1’ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਸੁਚਨਾਤਮਕ ਸੰਖਿਆ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਅਧਿਆਤਮਕ ਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਲਈ ਵੀ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਵਲੋਂ ਉੱਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਪਹਿਲਾ ਸ਼ਬਦਾਂਸ਼ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਵਿੱਚ ‘1’ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਦੁਤੀ ਪੱਖ ਵੇਖਣ ਨੁੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੰਖਿਆ, ਇੱਕ ਸ਼ਬਦ (ਇੱਕ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੇ ਹੀ ਨਜ਼ਾਰੇ ਦਾ ਰੂਪ ਲੇ, ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਇੱਕ ਮੁੱਡਲੇ ਸਿਧਾਂਤ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਵੱਲ ਅਗ੍ਰਸਰ ਹੁੰਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਵੇਲੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ‘ਮਹਲਾ’ ਸ਼ਬਦ ਆ ਜੁੜਦਾ ਹੈ। ‘ਮਹਲਾ 1’ ਯਾਨੀ ਕਿ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ! ਇੱਥੇ ‘1’ ਦਾ ਅਰਥ ‘ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ’ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ!
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਣਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖਿਆ
ਡਗਲਸ ਐਡਮਸ
ਡਗਲਸ ਨੋਇਲ ਐਡਮਜ਼ (11 ਮਾਰਚ 1952 - 11 ਮਈ 2001) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਲੇਖਕ, ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਲੇਖਕ, ਨਿਮਰਤਾਵਾਦੀ, ਵਿਅੰਗਕਾਰ ਅਤੇ ਨਾਟਕਕਾਰ ਸਨ।
ਐਡਮਜ਼ ਨੇ "ਦਾ ਹਾਈਚਾਇਕਰਸ ਗਾਈਡ ਟੂ ਦ ਗ੍ਲੈਕ੍ਸੀ" ਕਿਤਾਬ ਲਿਖੀ, ਜਿਸਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1978 ਵਿੱਚ ਬੀਬੀਸੀ ਰੇਡੀਓ ਕਾਮੇਡੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪੰਜ ਬੁੱਕਸ ਦੀ "ਤ੍ਰਿਕੋਨੀ" ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ 15 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਪੀਆਂ ਵੇਚਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ, ਕਈ ਸਟੇਜ ਦੇ ਨਾਟਕ, ਕਾਮਿਕਸ, ਇੱਕ ਕੰਪਿਊਟਰ ਗੇਮ, ਅਤੇ 2005 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਬਣੀ। ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਰੇਡੀਓ ਵਿੱਚ ਐਡਮਜ਼ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਰੇਡੀਓ ਅਕਾਦਮੀ ਦੇ ਹਾਲ ਆਫ ਫੇਮ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਐਡਮਜ਼ ਨੇ Dirk Gently's Holistic Detective Agency (1987) ਅਤੇ The Long Dark Tea-Time of the Soul (1988), ਅਤੇ The Meaning of Liff (1983) ਦੀ ਮਿਤੀ ਦਾ ਸਹਿ-ਲੇਖ, The Deeper Meaning of Liff (1990), Last Chance to See (1990), ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ਦੇ Doctor Who ਲਈ ਤਿੰਨ ਕਹਾਣੀਆਂ ਲਿਖੀਆਂ; ਉਸਨੇ 1979 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋ ਦੇ ਸਤਾਰਵੀਂ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਐਡੀਟਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਅਧੂਰੀ ਨਾਵਲ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਧੂਰੇ ਨਾਵਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ,ਨੂੰ 2002 ਵਿੱਚThe Salmon of Doubt ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਜੈਕ ਬਾਰਨ
ਜੈਕ ਮੈਥਿਊ ਬਾਰਨ (ਜਨਮ 13 ਜਨਵਰੀ, 1997), ਯੂਟਿਊਬ ' ਤੇ ਥੈਸੋਜੈਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਉਹ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਯੂਟਿਊਬ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਹੈ।
ਡਗਲਸ ਐਡਮਸ
ਐਡਮਜ਼ ਵਾਤਾਵਰਣ ਅਤੇ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਇੱਕ ਐਡਵੋਕੇਟ ਸੀ, ਫਾਸਟ ਕਾਰਾਂ, ਕੈਮਰੇ, ਤਕਨੀਕੀ ਨਵੀਨਤਾ ਅਤੇ ਐਪਲ ਮੈਕਿਨਤੋਸ਼, ਅਤੇ ਇੱਕ "ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਨਾਸਤਿਕ" ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੇਮੀ।
ਜੈਕ ਬਾਰਨ
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਬਾਰਨ ਦਾ ਜਨਮ ਫੇਅਰਫੀਲਡ, ਕਨੈਕਟੀਕਟ ਵਿੱਚ 13 ਜਨਵਰੀ 1997 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2014 ਵਿੱਚ ਫੇਅਰਫੀਲਡ ਵਾਰਡ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।
ਡਗਲਸ ਐਡਮਸ
ਧਰਮ ਤੇ ਨਾਸਤਿਕਤਾ ਉੱਪਰ ਵਿਚਾਰ
ਐਡਮਜ਼ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ "ਕ੍ਰਾਂਤਿਕ ਨਾਸਤਿਕ" ਕਿਹਾ ਅਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇਣ ਲਈ "ਇਨਕਲਾਬੀ" ਕਿਹਾ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਤੋਂ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾਵੇਗਾ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਨਾਸਤਿਕ ਸੀ ਉਸਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਸਤਿਕਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਨੇ ਇਸ ਤੱਥ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਚਿੱਕੜ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕੀਤੀ ਜੋ ਇੱਕ ਸਵੇਰ ਉੱਠਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੋਚਦਾ ਹੈ, "ਇਹ ਇੱਕ ਦਿਲਚਸਪ ਸੰਸਾਰ ਹੈ ਜੋ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਲੱਭ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ - ਮੇਰੇ ਲਈ ਇੱਕ ਦਿਲਚਸਪ ਮੋਹ ਹੈ - ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਚੰਗੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਹੈ ਨਾ? ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਢੰਗ ਨਾਲ ਫਿੱਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹੋਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ! " ਆਪਣੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਕਿ ਪਰਮਾਤਮਾ ਲਈ ਵਧੀਆ ਤਰਕੀਬ ਦਲੀਲ ਇੱਕ ਭਰਮ ਸੀ।
ਜੈਕ ਬਾਰਨ
ਕਰੀਅਰ
ਬਾਰਨ ਨੇ 2010 ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਯੂਟਿਊਬ ਚੈਨਲ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਹੁਣ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਵੀਲੌਗ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਅੱਪਲੋਡ ਕਰਦਾ ਹੈ। 2015 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਬਾਰਨ ਨੇ ਪੌਲੀਨਾ ਸੇਰਿਲਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਟੀਵੀ ਸਕਿੱਟ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਇੱਕ ਸਟਾਰਬਕਸ ਬਾਰਿਸਟਾ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ। 2015 ਦੀਆਂ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਾਰਨ ਅਤੇ ਸਾਥੀ ਯੂਟਿਊਬ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਜੇਨ ਮੈਕਐਲਿਸਟਰ (ਜੇਨਐਕਸਪੇਨ) ਨੇ ਜੈਕ + ਜੇਨ ਦੇ ਨਾਲ ਫਸਟ ਟਾਈਮਜ਼ ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਟੀਵੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਦਸੰਬਰ 2016 ਵਿੱਚ ਜੈਕ ਬਾਰਨ, ਸਹਿ-ਅਦਾਕਾਰ ਗੈਬੀ ਹੈਨਾ, ਐਂਡਰਿਊ ਲੋਵੇ, ਚਾਚੀ ਗੋਂਜਾਲੇਸ ਅਤੇ ਰਿਕੀ ਡਿਲਨ ਨਾਲ ਡ੍ਰੌਪ ਦ ਮਾਈਕ ਟੂਰ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਟੇਟਸ ਲਿਪ-ਸਿੰਕਿੰਗ ਵਿੱਚ ਗਿਆ।
ਡਗਲਸ ਐਡਮਸ
ਧਰਮ ਤੇ ਨਾਸਤਿਕਤਾ ਉੱਪਰ ਵਿਚਾਰ
ਉਹ ਮਨੁੱਖੀ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਤੇ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਾਰਨ ਧਰਮ ਦੁਆਰਾ ਮੋਹਿਆ ਰਿਹਾ। "ਮੈਂ ਇਸ ਤੇ ਪਕੜ ਅਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਰੱਖਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਸੋਚਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮੋਹ ਮੇਰੇ ਲਿਖਾਈ ਵਿੱਚ ਫੈਲਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ।"
ਪਾਤਾਗੋਨੀਆ ਮਾਰੂਥਲ
ਪਾਤਾਗੋਨੀਆ ਮਾਰੂਥਲ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਾਤਾਗੋਨੀਆਈ ਮਾਰੂਥਲ ਜਾਂ ਪਾਤਾਗੋਨੀਆਈ ਰੜੇ ਮੈਦਾਨ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਵਿਚਲਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ ਪੱਖੋਂ ਸੱਤਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਮਾਰੂਥਲ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਕੁੱਲ ਖੇਤਰਫਲ 673,000 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ (260,000 ਵਰਗ ਮੀਲ) ਹੈ। ਮੁਢਲੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਹ ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਦੇ ਪਾਤਾਗੋਨੀਆ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ ਪਰ ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ਚਿਲੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਐਂਡਸ ਪਹਾੜਾਂ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਅੰਧ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਨਾਲ਼ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਦੇ ਮਾਰੂਥਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚਿਲੀ ਦੇ ਮਾਰੂਥਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਰੂਥਲ
ਡਗਲਸ ਐਡਮਸ
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਐਡਮਜ਼ ਦਾ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸੈਲੀ ਐਮਰਸਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਤੋਂ ਅਲੱਗ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਐਡਮਜ਼ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਲਾਈਫ, ਦ ਬਿਗਜ ਅਤੇ ਹਰ ਚੀਜ ਐਮਰਸਨ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। 1981 ਵਿੱਚ ਐਮਰਸਨ ਆਪਣੇ ਪਤੀ, ਪੀਟਰ ਸਟੋਾਰਡ, ਬ੍ਰੈਂਟਵੁੱਡ ਸਕੂਲ ਵਿਖੇ ਐਡਮਜ਼ ਦੇ ਸਮਕਾਲੀ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦਿ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕ ਸਨ। ਐਡਮਜ਼ ਛੇਤੀ ਹੀ ਦੋਸਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜੇਨ ਬੇਲਸਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਬੇਲਸਨ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅੱਧ ਦੌਰਾਨ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਜੈਕੇਟ-ਫਲੈਪ ਜੀਵਨੀ ਵਿੱਚ "ਲੇਡੀ ਬੈਰਿਸਟਰ" ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ("ਉਹ [ਐਡਮਜ਼] ਇੱਕ ਲੈਂਡਿਅਲ ਬੈਰਿਸਟਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਐਪਲ ਮੈਕਿਨਤੋਸ਼ ਨਾਲ ਈਲਿੰਗਟਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ")। ਉਹ ਦੋਵੇਂ 1983 ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਲੌਸ ਏਂਜਲਸ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਐਡਮਜ਼ ਨੇ ਹਾਈਚਾਇਕਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਸੌਦਾ ਡਿੱਗਿਆ, ਉਹ ਲੰਦਨ ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਗਏ, ਅਤੇ ਕਈ ਵੱਖਰੇ ਵੱਖਰੇਵਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ("ਉਹ ਇਸ ਵੇਲੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ ਕਿ ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਕਿਸਦੇ ਨਾਲ)" ਅਤੇ ਇੱਕ ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 25 ਨਵੰਬਰ 1991 ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ।
ਐਡਮਜ਼ ਅਤੇ ਬੇਲਸਨ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜਕੀ, ਪੋਲੀ ਜੇਨ ਰੌਕੇਟ ਐਡਮਜ਼, 22 ਜੂਨ 1994 ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਐਡਮਸ 42 ਬਣ ਗਏ। 1999 ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰ ਲੰਦਨ ਤੋਂ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਸਾਂਟਾ ਬਾਰਬਰਾ ਤੱਕ ਰਹਿਣ ਚਲੇ ਗਏ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤਕ ਜੀਉਂਦੇ ਰਹੇ। ਅੰਤਿਮ-ਸੰਸਕਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੇਨ ਬੇਲਸਨ ਅਤੇ ਪੋਲੀ ਐਡਮਜ਼ ਲੰਦਨ ਪਰਤ ਆਏ। ਜੇਨ ਦੀ ਮੌਤ 7 ਸਤੰਬਰ 2011 ਨੂੰ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਸੀ, ਜੋ 59 ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ।
ਮੌਤ
ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਮੋਂਟੇਟੀਟੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਜਿਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਰੈਗੂਲਰ ਕਸਰਤ ਤੋਂ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਐਡਮਜ਼ ਦੀ ਬੀਮਾਰੀ 11 ਮਈ 2001 ਨੂੰ 49 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਅਣਜਾਣੇ ਨਾਲ ਕਾਰੋਨਰੀ ਨਾੜੀਆਂ ਦੀ ਸੰਕੁਚਿਤ ਕਮੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਾਇਓਕਾਰਡੀਅਲ ਇਨਫਾਰਕਸ਼ਨ ਅਤੇ ਘਾਤਕ ਕਾਰਡੀਆਿਕ ਐਰੀਥਮੀਆ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ।  ਐਡਮਜ਼ 13 ਮਈ ਨੂੰ ਹਾਰਵੇ ਮੂਡ ਕਾਲਜ ਵਿਖੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸਨ। ਉਸ ਦਾ ਸਸਕਾਰ 16 ਮਈ ਨੂੰ ਸਾਂਟਾ ਬਾਰਬਰਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੂਨ 2002 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਲੰਡਨ ਦੇ ਹਾਈਗੈਟ ਕਬਰਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅਸਥੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਇੱਕ ਯਾਦਗਾਰ ਦੀ ਸੇਵਾ 17 ਸਤੰਬਰ 2001 ਨੂੰ ਸੇਂਟ ਮਾਰਟਿਨ-ਇਨ-ਦ-ਫੀਲਡਜ਼ ਚਰਚ, ਟ੍ਰਫਲਲਾਗ ਸੌਰਵਰ, ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ ਬੀਬੀਸੀ ਦੁਆਰਾ ਵੈਬ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਪਹਿਲੀ ਚਰਚ ਸੇਵਾ ਹੈ। ਸੇਵਾ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਕਲਿਪ ਡਾਊਨਲੋਡ ਲਈ ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਵੈਬਸਾਈਟ 'ਤੇ ਅਜੇ ਵੀ ਉਪਲਬਧ ਹਨ।
ਐਡਮਸ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਦੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਬਾਅਦ, 25 ਮਈ 2001 ਨੂੰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਨੇ ਤੌਵੈਲ ਦਿਵਸ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹਰ ਸਾਲ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
2011 ਵਿੱਚ, ਇਲਲਿੰਗਟਨ ਵਿੱਚ ਪੀਪਲਜ਼ ਪਲੇਕਜ਼ ਦੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਲਈ 3,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਵੋਟ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ; ਐਡਮਜ਼ ਨੂੰ 489 ਵੋਟਾਂ ਮਿਲੀਆਂ।
11 ਮਾਰਚ 2013 ਨੂੰ ਐਡਮਜ਼ ਦੇ 61 ਵੇਂ ਜਨਮ ਦਿਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਗੂਗਲ ਡੂਡਲ ਨਾਲ ਮਨਾਇਆ ਗਿਆ।
2018 ਵਿੱਚ, ਜੋਹਨ ਲੋਇਡ ਨੇ ਬੀ ਐੱਸ ਬੀ ਐੱਸ ਰੇਡੀਓ ਚਾਰ ਡੌਕੂਮੈਂਟਰੀ ਆਰਚੀਵ 4 ਦੇ ਇੱਕ ਘੰਟਾ-ਲੰਬੇ ਐਪੀਸੋਡ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਐਡਮਸ ਦੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਪੱਤਰਾਂ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜੋ ਕਿ ਸੇਂਟ ਜਾਨਜ਼ ਕਾਲਜ, ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਹ ਏਪੀਸੋਡ ਆਨਲਾਈਨ ਉਪਲਬਧ ਹੈ।
ਜੈਕ ਬਾਰਨ
ਕਰੀਅਰ
2017 ਵਿੱਚ ਬਾਰਨ ਨੇ ਗ੍ਰੈਮੀ ਅਵਾਰਡਸ ਲਈ ਸਨੈਪਚੈਟ 'ਤੇ ਇੱਕ ਗੇਮ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ, ਅਵਾਰਡ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨ ਬਾਰੇ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ।
28 ਅਕਤੂਬਰ 2021 ਤੱਕ ਉਸਦੇ ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ 1.2 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਬਸਕ੍ਰਾਇਬਰ ਹਨ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਬਾਰਨ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। 24 ਜੁਲਾਈ, 2015 ਨੂੰ ਬਾਰਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਯੂਟਿਊਬ ਚੈਨਲ 'ਤੇ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਅਪਲੋਡ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ 'ਆਈ ਐਮ ਗੇਅ' ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਗੇਅ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ। ਬਾਰਨ ਅਪ੍ਰੈਲ 2019 ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਸਰਗਰਮ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਯੂਟਿਊਬ, ਟਵਿੱਟਰ ਅਤੇ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਅਕਾਉਂਟਸ ਨੂੰ ਡਿਲੀਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। 5 ਜੁਲਾਈ, 2020 ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਯੂਟਿਊਬ ਚੈਨਲ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਟਵਿੱਟਰ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸਰਗਰਮ ਕੀਤਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਦੇ ਬਾਅਦ ਤੋਂ ਉਸਦੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਤੋਂ ਬਹੁਤੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨਹੀਂ ਆਈ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮਾਂ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪਡੇਟ ਕਰੇਗਾ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰਨਾ ਠੀਕ ਸਮਝੇਗਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਯੂਟਿਊਬਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1997
ਡੀਨ ਸਪੈਡ
ਐਡਵੋਕੇਟ ਨੇ ਮਈ 2010 ਵਿੱਚ ਸਪੈਡ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਕ "ਫੋਰਟੀ ਅੰਡਰ 40" ਵਿੱਚ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ। ਯੂਟਨੇ ਰੀਡਰ ਨੇ 2009 ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੇ "50 ਵਿਜ਼ਨਰੀਜ਼ ਹੂ ਆਰ ਚੇਂਜਿੰਗ" ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸਪੈਡ ਅਤੇ ਟਾਇਰਨ ਬਾਊਚਰ ਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਸਪੈਡ ਪੇਂਡੂ ਵਰਜੀਨੀਆ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਇਕੱਲੀ ਮਾਂ ਦਾ ਬੱਚਾ ਸੀ। 9 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਭੈਣ ਨਾਲ ਪੈਸੇ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਮਕਾਨਾਂ ਅਤੇ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਸਫਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਵਾਧੂ ਆਮਦਨੀ ਲਈ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਕਿਰਾਇਆ ਪੇਂਟਿੰਗ ਵੱਲ ਵਧਿਆ। 14 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੋ ਮਾਪਿਆਂ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਲੱਗਾ।
ਸਪੈਡ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਵੀਮਨ ਸਟੱਡੀ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਨਾਲ, ਬਰਨਾਰਡ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ 2001 ਵਿੱਚ ਯੂਸੀਐਲਏ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਲਾਅ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਅਰਸੇ ਦੌਰਾਨ ਲੌਸ ਏਂਜਲਸ ਵਿੱਚ ਸੈਕਸ-ਪੁਨਰ ਨਿਰਧਾਰਣ ਸਰਜਰੀ ਲਈ ਮਾਸਟੈਕਟੋਮੀ ਦੀ ਮੰਗ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਰਜਰੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਮਾਨਸਿਕ-ਸਿਹਤ / ਅਪੰਗਤਾ ਦੇ ਮਾਡਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਬਾਈਨਰੀ ਲਿੰਗ ਸਮੀਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਬੈਠਦੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1977 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਵਰਗ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ
ਅਲਾਗਿਰ
ਭੂਗੋਲ
thumb|ਰੂਸ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ
ਇਤਿਹਾਸ
thumb|ਕ੍ਰੈਮਲਿਨ ਸੈਨੇਟ
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਪੰਜਾਬ ਇਨ ਨਾਰਥ ਅਮੈਰੀਕਾ
ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਪੰਜਾਬ ਇਨ ਨਾਰਥ ਅਮੈਰੀਕਾ, (APNA) ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ,ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਮੁਨਾਫਾ ਸਵੈ-ਸੇਵੀ ਸੰਸਥਾ ਵਿਸ਼ਵੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਜੋ 1984 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਵਿੱਲਖਣਤਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਸਾਂਝੀਵਾਲਤਾ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀ ਸਾਂਝੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਵੱਲੋਂ ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਗੁਰਮੁਖੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਹਮੁਖੀ ਲਿਪੀਆਂ ਦੇ ਵਖਰੇਵੇਂ ਕਰਨ ਪਏ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਦੇ ਉਪਰਾਲੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਦੋਹਾਂ ਲਿਪੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਕੈਡਮੀ ਵੱਲੋ ਇੱਕ ਸਾਂਝ ਨਾਮ ਦਾ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਵੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸ਼ਾਹਮੁਖੀ ਅਤੇ ਗੁਰੁਮੁਖੀ ਦੋਵਾਂ ਲਿਪੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਅਤੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕੇ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਬਣਾਈ ਹੋਈ ਹੈ ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਸਾਹਿਤ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ, ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਖੋਜ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਸਲੀਕੇ ਨਾਲ ਅਤੇ ਤਰਤੀਬ-ਬੱਧ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਸੰਸਥਾ ਨੇ ਇਹ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 2010 ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਸ ਅਕੈਡਮੀ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 'ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਗੀਤ ਸੰਗੀਤ, ਸੂਫ਼ੀ ਕਾਵਿ, ਫ਼ਿਲਮਾਂ, ਨਾਟਕ ਆਦਿ ਦੀਆਂ ਆਡੀਓ, ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਦੋਵਾਂ ਪੰਜਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝਾਂ ਦਾ ਪੁਲ ਉਸਾਰਨ ਦੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਦੀ ਪਿਰਤ ਪੱਕਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੰਸਥਾ ਆਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਮੈਂਬਰ
ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਕੁੱਲ 7580 ਮੈਂਬਰ ਹਨ ਜੋ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਸਮੇਤ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ 42 ਦੇਸਾਂ ਜਿਵੇਂ ਅਮਰੀਕਾ ,ਕਨੇਡਾ, ਆਸਟਰੇਲੀ , ਜਾਪਾਨ ;ਜਰਮਨੀ , ਨੀਊਜੀਲੈਂਡ ਆਦਿ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।
ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਟੀਮ
ਸੰਸਥਾ ਦੀ 19 ਮੈਂਬਰੀ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਟੀਮ ਹੈ। ਅਕੈਡਮੀ ਵਲੋਂ ਹਰ ਐਤਵਾਰ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮਾਗਮ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਕਾਰਜਕਾਰਨੀ ਮੈਂਬਰ ਸ੍ਰੀ ਜਾਵੇਦ ਬੂਟਾ ਵੱਲੋਂ ਤਾਲਮੇਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਇਸਾਕ ਆਲਬੇਨੀਸ
ਇਸਾਕ ਮਾਨੁਏਲ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ ਆਲਬੇਨੀਸ ਈ ਪਾਸਕੁਆਲ (29 ਮਈ 1860 – 18 ਮਈ 1909) ਇੱਕ ਸਪੇਨੀ ਕੰਪੋਜ਼ਰ ਅਤੇ ਪਿਆਨੋਵਾਦਕ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਪਿਆਨੋ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਸੰਗੀਤ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਸਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਗਿਟਾਰ ਉੱਤੇ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਆਸਤੂਰੀਆਸ, ਗਰਾਨਾਦਾ, ਸਿਵੀਆ ਅਤੇ ਕਾਦਿਸ ਇਸਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹਨ।
ਕੇਨ ਦਰਿਆ
ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ ਦਾ ਇੱਕ ਦਰਿਆ ਹੈ ਜੋ ਕੈਮੂਰ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ ਦਮੋਹ ਤੇ ਪੰਨਾ ਵਿਚੋਂ ਦੀ ਵਗਦਾ ਹੋਇਆ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਬਾਂਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਾਂਦਾ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਅਤੇ ਬਾਂਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚੋਂ ਦੀ ਗੁਜ਼ਰਦਾ ਹੋਇਆ ਸੋਮੇ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 370 ਕਿ. ਮੀ. ਦੂਰ ਬਾਂਦਾ-ਫ਼ਤਿਹਪੁਰ ਸੜਕ ਕੋਲ ਚਿਲਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਮਨਾ ਦਰਿਆ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦਰਿਆ ਡੂੰਘਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਂਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਜਹਾਜ਼ਰਾਨੀ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਬਹੁਤੀ ਆਵਾਜਾਈ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਬਾਂਦਾ ਵਿਖੇ ਦਰਿਆ ਦਾ ਤਲ ਰੇਤਲਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਲੌਰੀ ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਚਟਾਨਾਂ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਜੋ ਬੜੇ ਪਾਲਿਸ਼ ਹੋਏ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਗਹਿਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬਾਂਦਾ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਪਾਸੇ ਤਲ ਚਟਾਨੀ ਹੈ ਅਤੇ ਖਰੌਨੀ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਦਰਿਆ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ ਹੈ। ਸਾਬਕਾ ਅਜੈਗੜ੍ਹ ਸਟੇਟ ਵਿੱਚ ਬਰਿਆਪੁਰ ਦੇ ਨੇੜਿਉਂ ਇਸ ਦਰਿਆ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਨਹਿਰ ਕੱਢੀ ਗਈ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਨਦੀਆਂ
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭੌਤਿਕ ਓਲੰਪੀਆਡ
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭੌਤਿਕ ਓਲੰਪੀਆਡ ਇੱਕ ਸਲਾਨ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਹੈ ਜੋ ਹਰ ਸਾਲ ਜੂਨ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਆਦਰਸ ਅਧਿਆਪਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ।ਪਹਿਲੀ ਓਲੰਪੀਆਡ ਵਾਰਸਾ ਪੋਲੈਂਡ ਵਿੱਖੇ 1967 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ । ਇਨ੍ਹਾਂ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੇ ਸਾਇੰਸ-ਓਲੰਪੀਆਡ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਹਰ ਸਾਲ ਅਲੱਗ ਅਲੱਗ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੰਨ 1998 ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ ਸੀ। ਫਿਜ਼ਿਕਸ ਵਿਸ਼ੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇਹ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੀ-ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਹੈ।
ਉਦੇਸ਼
ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਵ ਪ੍ਰੀ-ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪੱਧਰ ਤੋਂ ਹੀ ਫਿਜ਼ਿਕਸ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਉਤਮਤਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਕੇ ਖੋਜ ਕਾਰਜਾਂ ’ਚ ਨਿਪੁੰਨ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ।
ਯੋਗਤਾ
ਨੌਵੀਂ, ਦਸਵੀਂ, ਗਿਆਰਵੀਂ ਅਤੇ ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹ ਰਹੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਇਸ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਹਨ। ਕੁਝ ਖ਼ਾਸ ਹਾਲਤਾਂ ’ਚ ਅੱਠਵੀਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵੀ ਖੇਤਰੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਤਕ ਇਹ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਇੱਕ ਜਾਂ ਵੱਧ ਵਿਸ਼ਿਆਂ, ਫਿਜ਼ਿਕਸ, ਕੈਮਿਸਟਰੀ, ਬਾਇਓਲੋਜੀ, ਗਣਿਤ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ ਪਾਸ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ, ਇਸ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦਾ ਪਾਠਕਰਮ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਪੱਧਰ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਪੰਜ ਸਟੇਜਾਂ ’ਚ ਮੁਕੰਮਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਸਟੇਜ 1
ਪਹਿਲੀ ਸਟੇਜ ਭਾਰਤੀ ਭੌਤਿਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੰਸਥਾ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਅਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਚਾਰ ਸਟੇਜਾਂ ਹੋਮੀ ਭਾਬਾ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਸਾਇੰਸ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ, ਮੁੰਬਈ ਵੱਲੋਂ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਰ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁੱਲ 300 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸਟੇਜ-3
ਇਹ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਅਪਰੈਲ ਤੋਂ ਜੂਨ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ 2-3 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਲਈ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕੈਂਪ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਲਿਖਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਯੋਗੀ ਟੈਸਟ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪ੍ਰਯੋਗੀ ਭਾਗ ਲਈ ਇਹ ਕੈਂਪ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਉਪਯੋਗੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੈਰਿਟ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲੇ ਪੰਜ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਰ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ 5,000 ਰੁਪਏ, ਕਿਤਾਬਾਂ ਜਾਂ ਨਕਦ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਐਵਾਰਡ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪੰਜੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਭਾਰਤੀ ਪਾਸਪੋਰਟ, ਉਮਰ ਸੀਮਾ, ਮੈਡੀਕਲ ਫਿੱਟਨੈੱਸ, ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹੋਣ।
ਸਟੇਜ-5
ਪੰਜ ਮੈਂਬਰੀ ਟੀਮ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋ ਗਾਈਡ ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਇੰਟੀਫਿਕ ਅਬਜ਼ਰਵਰ ਡੈਲੀਗੇਟਜ਼ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੁਲਾਈ ਜਾਂ ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸਨਮਾਨ
ਪਹਿਲੀਆਂ ਪੁਜ਼ੀਸ਼ਨਾਂ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸੋਨ, ਚਾਂਦੀ ਅਤੇ ਕਾਂਸੇ ਦੇ ਤਮਗੇ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਭਾਗ ਲੈਣ ਲਈ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉੱਚਤਮ ਅੰਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਸੋਨ ਤਗਮੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੁਰਸਕਾਰ ‘ਐਬਸੋਲੂਟ ਵਿਨਰ’ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲਗਪਗ 60 ਓਲੰਪੀਅਨ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਕਈ ਨੋਬੇਲ ਵਿਜੇਤਾ, ਕਈ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਜਾਂ ਡਾਕਟਰ ਬਣ ਕੇ ਸਮਾਜ ਲਈ ਵਰਦਾਨ ਬਣ ਗਏ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਡ.ਟੀ.ਆਰ.ਵਿਨੋਦ ਸਾਹਿਤ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ,ਪ੍ਰਕਾਰਜ ਤੇ ਕਰਤੱਵ
ਡਾ.ਟੀ.ਆਰ ਵਿਨੋਦ (27ਮਈ1935 ਤੋਂ 3ਫਰਵਰੀ2010) ਲੇਖ:- "ਸਾਹਿਤ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ,ਪ੍ਰਕਾਰਜ ਤੇ ਕਰਤੱਵ"
ਸਾਹਿਤ ÷ ਹਰੇਕ ਸਮਾਜ ਦਾ ਵੱਖਰਾ ਸਾਹਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਵੀ ਅਪਣਾ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਕਿੱਸੇ, ਨਾਵਲ, ਨਾਟਕ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਆਦਿ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਟੀ.ਆਰ.ਵਿਨੋਦ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਨਾਲ ਜੋੜਦੇ ਹੋਏ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਸਾਹਿਤ ਰਚ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਪਾਠਕ ਸਾਹਿਤ ਪੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਜਿਹੀ ਚੇਤਨਾਂ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ,ਜਿਹੜੀ ਸਧਾਰਨ ਸਥਿਤੀ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨਾਲੋ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਅਨੁਭਵ ਦੀ ਨਵੀਨਤਾ, ਤੀਬਰਤਾ ਕਰਕੇ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਇਹ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਸਮਾਨਯ ਲੱਛਣ ਹੈ। ਪ੍ਰਕਾਰਜ ਤੇ ਕਰਤੱਵ ÷ ਇਹ ਇੱਕ ਨੈਤਿਕ ਸੰਕਲਪ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਦੀ ਮਨੋਰਥ ਕ੍ਰਿਆ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਕਰਤੱਵ ਸੰਬੰਧੀ ਜਿੰਨੀ ਵੀ ਚਰਚਾ ਹੋਈ ਹੈ,ਉਹ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਮਨੋਰਥ ਸੰਬੰਧੀ ਹੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਥਿਤੀ ਪ੍ਰਤੀ ਮਨੁੱਖ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਭਾਵ ਦਾ ਉਦੈ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਕਰਨਾਂ ਹੈ। ਇਹ ਸਥੂਲ ਬਿੰਬ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਨਾਲ ਸੰਭਵ ਹੈ। ਚੇਤਨਾ ਵਿਚਾਰਾਂ ਤੇ ਭਾਵਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਹੈ । ਵਿਚਾਰ ਅਤੇ ਭਾਵ ਕਿਸੇ ਸਥਿਤੀ ਪ੍ਰਤੀ ਮਨੁੱਖੀ ਮਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ । ਇਕ ਪਾਸਿਉਂ ਮਨੁੱਖ ਕੁਝ ਸੋਚਦਾ - ਮਹਿਸੂਸਦਾ ਹੈ, ਦੂਸਰੇ ਪਾਸਿਉਂ ਉਹ ਕਿਸੇ ਸਥਿਤੀ ਪ੍ਰਤੀ ਕੁਝ ਹੋਰ ਸੋਚਦਾ - ਮਹਿਸੂਸਦਾ ਹੈ । ਸੋ ਸਾਹਿਤ ਕਿਸੇ ਸਥਿਤੀ ਪ੍ਰਤੀ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰਦਾ ਹੈ । ਇਹ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਪਹਿਲੋਂ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਜਾਂ ਤਾਂ ਹੋਰ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਫਿਰ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ । ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਸੰਕਲਪਾਤਮਕ ਰੂਪ ਨਿਰਾ ਅਰਥ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਹੈ , ਜਦ ਕਿ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਰਜ ਨਿਰਾ ਅਰਥ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਵਾਉਣ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ । ਸਾਹਿਤ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਸਥਿਤੀ ਪ੍ਰਤੀ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਭਾਵ ਜਗਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ । ਸੰਕਲਪਾਤਮਕ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ , ਸਗੋਂ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਸਥੂਲ ਵਰਨਣ ਹੀ ਅਜਿਹਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ । ਸੋ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਰਜ ਤਦੇ ਪੂਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੇ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਸਥੂਲ ਵਰਨਣ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ।
ਮਨੁੱਖੀ ਭਾਵਾਂ ਦੀ ਉਤੇਜਨਾ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਦੋ ਸਥਿਤੀਆਂ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ÷ 1. ਭਾਂਤ ਦੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ 2. ਤੁਸ਼ਟੀਕਾਰਕ ਸਥਿਤੀਆਂ
1.ਭਾਂਤ ਦੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ÷ ਇਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਉਤੇਜਨਾਂ ਤੇ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਉਦੇਸ਼ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਅਜਿਹਾ ਕੰਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਣ ÷ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਦਾ ਸਾਧਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
2. ਤੁਸ਼ਟੀਕਾਰਕ ਸਥਿਤੀਆਂ ÷ ਇਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਤੁਸ਼ਟੀਕਾਰਕ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਣ ÷ ਤਾਸ਼ ਖੇਡਣ ਦਾ ਕਰਮ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਹੀ ਖਿਡਾਰੀ ਦਾ ਤੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਾਹਿਤ ਭਾਵਾਂ ਦਾ ਊਦੈ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਨੰਦ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਰਜ਼ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾ ਦਾ ਹੈ÷ 1.ਦਿਸਦਾ 2.ਲੁਕਵਾ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਦੋਵੇ ਪ੍ਰਕਾਰਾਜ਼ ਕਲਪਨਾਂ ਦੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਹੜੀ ਰਚਨਾਂ ਪ੍ਰਕਾਰਜ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਹੈ। ਉਹ ਸਾਹਿਤ ਹੈ। ਪਰ ਕਿਸੇ ਰਚਨਾਂ ਦਾ ਨਿਰਾ ਸਾਹਿਤ ਹੋਣਾ ਕਾਫੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਮਹਾਨ ਸਾਹਿਤ ਵੀ ਬਣਨਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਦਾ ਆਧਾਰ ਇਹ ਹੈ ਸਾਹਿਤ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਕਾਰਜ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਕਰੇ ਇਹ ਸਾਹਿਤ ਨਾਲੋਂ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਵੱਖਰਾ ਮਨੋਰਥ ਹੈ ਜੋ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਸੀਂ ਵੇਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਲੁਕਵਾਂ ਪ੍ਰਕਾਰਜ ਇਸੇ ਮਨੋਰਥ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਚੇਤੰਨ ਭਾਂਤ ਵਿਚ ਵਰਤਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿਉਂ ਕਿ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਬੁਨਿਆਦੀ ਮਸਲਾ ਆਲੇ - ਦੁਆਲੇ ਆਪਣੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਦੇ ਰਾਸ ਕਰਨ ਦਾ ਹੈ । ਆਦਿਕਾਲ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖ ਇਹੋ ਕੁਝ ਕਰਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਨੰਤਕਾਲ ਤੱਕ ਕਰਦਾ ਰਹੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਜਿਹੜੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ , ਉਸ ਸਫ਼ਲਤਾ ਵਿੱਚੋਂ ਨਵੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ , ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਮਨੁੱਖ ਮੁੜ ਜੱਦੋ - ਜਹਿਦ ਕਰਨੀ ਆਰੰਭ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ । ਅਜਿਹਾ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਮਨੁੱਖ ਜਿੱਥੇ ਆਪਣੇ ਆਲੇ - ਦੁਆਲੇ ਨੂੰ ਬਦਲਦਾ ਤੁਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ , ਉੱਥੇ ਉਸਦਾ ਅੰਦਰਲਾ ਵੀ ਬਦਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ । ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਪਰਸਪਰ ਰਸਾਈ ਵਿਚ ਹੈ । ਇਕ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਆਲੇ - ਦੁਆਲੇ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਢਲੇ ਬਿਨਾ ਉਹ ਆਲੇ - ਦੁਆਲੇ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ । ਦੂਸਰੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖ ਦੀਆਂ ਵਾਸਤਵਿਕ ਲੋੜਾਂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਢਲ ਕੇ ਹੀ ਆਲਾ ਦੁਆਲਾ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਵਾਸਤਵਿਕ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਦਾ ਸਬੱਬ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।