cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਓਟੋ ਜੈਸਪਰਸਨ
ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਓਟੋ ਜੈਸਪਰਸਨ ਦਾ ਜਨਮ ਜੱਟਲੈਂਡ ਦੇ ਰੈਂਡਰਜ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਡੈਨਿਸ਼ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀ ਰਸਮੁਸ ਰਾਸਕ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸੀ ਅਤੇ ਰਾਸਕ ਦੇ ਵਿਆਕਰਨ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਕੁਝ ਆਈਸਲੈਂਡਿਕ, ਇਟਾਲੀਅਨ ਅਤੇ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਨੂੰ ਸਿੱਖੀ। 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਸਮੇਂ 1877 ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾ ਕਰਨ ਲ ਕੋਪਨਹੈਗਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਇਆ ਪਰ ਭਾਸ਼ਾ ਅਧਿਐਨ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਭੁੱਲਿਆ। 1881 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਪੂਰਾ ਧਿਆਨ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਲਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ 1887 ਵਿੱਚ ਫ੍ਰੈਂਚ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ, ਨਾਲ ਦੀ ਨਾਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਲਾਤੀਨੀ ਦਾ ਵੀ ਸੈਕੰਡਰੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੌਰਾਨ ਸਕੂਲ ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਡੈਨਮਾਰਕ ਸੰਸਦ ਦੇ ਇੱਕ ਲਘੂ ਪੱਤਰਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਰਟ-ਟਾਈਮ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1887-1888 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਹੈਨਰੀ ਸਵੀਟ ਅਤੇ ਪਾਲ ਪਾਸੀ ਵਰਗੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨਾਲ ਇੰਗਲੈਂਡ, ਜਰਮਨੀ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ ਜੋ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਰਗੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਣ ਦੇਣ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਆਪਣੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵਿਲਹੈਲਮ ਥੌਸਮਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਤੇ ਉਹ ਅਗਸਤ 1888 ਵਿੱਚ ਕੋਪਨਹੈਗਨ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਤੇ ਡਾਕਟਰੇਟ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜੋ ਉਸ ਨੇ 18 91 ਵਿਚ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।
ਅਕਾਦਮਿਕ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕੰਮ
ਜੈਸਪਰਸਨ ਕਾਪਨਹੇਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ 1893 ਤੋਂ 1925 ਤੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦਾ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਰਿਹਾ।  ਉਸ ਦਾ ਮੁਢਲਾ ਕੰਮ ਭਾਸ਼ਾ ਸਿੱਖਣ ਕਲਾ, ਸੁਧਾਰਾਂ ਅਤੇ ਧੁਨੀ ਵਿਗਿਆਨ ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਸੀ ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਪਛਾਣ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਵਾਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਗ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਬਣੀ। ਉਹ ਕੁਝ ਕਿਤਾਬਾਂ ਕਰਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ Language: Its Nature, Development and Origin (1922) ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਬੇਹਤਰੀਨ ਰਚਨਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। Modern English Grammar on Historical Principles (1909–1949), ਅਰਥ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵਾਕ ਵਿਗਿਆਨ ਉੱਤੇ ਕੇਂਦਰਤ ਹੈ। Growth and Structure of the English Language (1905)ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1943 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀ
ਛੱਜਾ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ
ਸਰਦਾਰ ਛੱਜਾ ਸਿੰਘ, 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਖੇਤਰ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਬਹਾਦੁਰ ਦੇ ਪਿੱਛੋਂ ਜਥੇ ਦੇ ਸਿੱਖ ਯੋਧੇ ਅਤੇ ਆਗੂ ਸਨ। ਉਹ ਭੰਗੀ ਮਿਸਲ ਦਾ ਬਾਨੀ ਸੀ ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਝੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਤਰਨ ਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਪੰਜਵਾਰ ਪਿੰਡ ਦਾ ਜੱਟ ਸੀ ਜੋੋ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਲਗਭਗ ੨੪ ਕਿ.ਮੀ ਦੂੂੂਰ ਹੈ। ਉਹ ਬੰੰਦਾ ਸਿੰਘ ਬਹਾਦੁਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਸਾਥੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਣ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ ਸੀ।  ਕਨੱਈਆ ਲਾਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸਨੇ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਛਕਿਆ ਸੀ।
ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਬਹਾਦਰ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਛੱਜਾ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਜਗਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਭੂਮਾ ਸਿੰਘ ਢਿਲੋਂ, ਨਾਥ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਜਗਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਛਕਾਇਆ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਬਣਾਇਆ। ਛੱਜਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਭੂਮਾ ਸਿੰਘ ਢਿਲੋਂ ਨਾਲ ਪਰਿਵਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤਾ ਸੀ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹੋਰਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਰਕਾਰੀ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਥੋੜੇ ਚਿਰ ਬਾਅਦ ਛੱਜਾ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਮੋਹਣ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਗੁਲਾਬ ਸਿੰਘ ਧੂਸਾ ਪਿੰਡ (ਛੇ ਮੀਲ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ), ਚੌਧਰੀ ਕਰੋਰਾ ਸਿੰਘ, ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਰੋੜਾਂਵਾਲਾ ਦੇ ਸੰਧੂ ਜੱਟ, ਅਗਰ ਸਿੰਘ ਖੰਗੋੜਾ ਅਤੇ ਸਾਵਨ ਸਿੰਘ ਰੰਧਾਵਾ ਜੁੁੜ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਛੱਜਾ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਛਕਿਆ। ਛੱਜਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭੂਮਾ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ ਭੰਗੀ ਮਿਸਲ ਦੇ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਆਗੂ ਬਣੇ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="">
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages with unreviewed translations ਸ਼੍ਰੇਣੀ:18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਅੰਜੂ ਘੋਸ਼
ਅੰਜੂ ਘੋਸ਼ ਇੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ (ਟਾਲੀਵੁੱਡ) ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਹ 1989 ਵਿੱਚ ਫਿਲਮ ਬੇਦਰ ਮੇ ਜੋਸਨਾ ( ਜੋਸਨਾ, ਦਿ ਜਿਪਸੀ ਡਾਟਰ ) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ
ਕਰੀਅਰ
ਘੋਸ਼ ਨੇ ਐੱਫ. ਕਬੀਰ ਚੌਧਰੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਸੌਦਾਗੋਰ (1982) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਰਾਹੀਂ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਘੋਸ਼ ਨੇ ਲਗਭਗ 50 ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੇ ਸਹਿ-ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਅਬਦੁਰ ਰਜ਼ਾਕ, ਜ਼ਫਰ ਇਕਬਾਲ, ਵਸੀਮ ਅਤੇ ਇਲਿਆਸ ਕੰਚਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਰਣਜੀਤ ਮਲਿਕ, ਚਿਰੰਜੀਤ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸੇਨਜੀਤ ਚੈਟਰਜੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਘੋਸ਼ 1996 ਵਿੱਚ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਛੱਡ ਕੇ ਕੋਲਕਾਤਾ, ਭਾਰਤ ਚਲੇ ਗਏ। 2018 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸੈਦੁਰ ਰਹਿਮਾਨ ਸੈਦ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਇੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਫਿਲਮ, ਮਧੁਰ ਕੰਟੀਨ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
ਘੋਸ਼ ਨੇ 1990 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਐਲਬਮ, ਮਲਿਕ ਛੜਾ ਚਿਠੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 12 ਗੀਤ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਸਤਵੀਰ ਸਿੰਘ ਗੁਰਜਰ
ਸਤਵੀਰ ਸਿੰਘ ਗੁਰਜਰ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ 16ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।  ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਦਾਦਰੀ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਸਤਵੀਰ ਸਿੰਘ ਗੁਰਜਰ ਦਾ ਜਨਮ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਖੇਤਰ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਿੰਡ ਬਰੋਲਾ ਗੌਤਮ ਬੁੱਢਾ ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਗੁਰਜਰ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਐਸਕੇ ਇੰਟਰ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਦਸਵੀਂ ਜਮਾਤ ਤੱਕ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ
ਸਤਵੀਰ ਸਿੰਘ ਗੁਰਜਰ ਦੋ ਵਾਰ ਵਿਧਾਇਕ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਹ ਦਾਦਰੀ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1962
ਬਾਬਾ ਦਰਬਾਰਾ ਸਿੰਘ
ਬਾਬਾ ਦਰਬਾਰਾ ਸਿੰਘ ਖਾਲਸਾ ਪੰਥ ਬੁੱਢਾ ਦਲ ਦਾ ਦੂਜਾ ਜਥੇਦਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਰਹਿੰਦ ਦੇ ਦੂਜੇ ਦਰਬਾਰਾ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਭੁਲੇੇੇਖਾ ਨਾ ਕਰੋ ਜੋ ਅਨੰਦਪੁਰ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਲੜਿਆ ਸੀ।
ਦਰਬਾਰਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ ਪਿੰਡ ਦਾਨ ਦੇ ਭਰਾ ਨਾਨੂ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਜੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਨ। ਦਰਬਾਰਾ ਸਿੰਘ ਨੇ 16 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। 90 ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਪਿੱਛੋਂ ਨਵਾਬ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਉਹਨਾਂ ਦੇੇ ਉਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਬਣੇ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="">
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਕਾਲ ਤਖਤ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਿਹੰਗ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1643 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1733
ਡਾਈਕੋਫੋਲ
ਡਾਈਕੋਫੋਲ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Dicofol) ਇੱਕ ਓਰਗੈਨੋਕਲੋਰੀਨ ਕੀੜੇਮਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਰਸਾਇਣਕ ਡੀ.ਡੀ.ਟੀ. ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ, ਇਹ ਇੱਕ ਮਿਟੀਸਾਈਡ ਹੈ, ਜੋ ਕਿਮੱਕੜੀ ਮਾਈਟਸ ਵਿਰੁੱਧ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੈ।
ਇਸ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿਚ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਡੀ.ਡੀ.ਟੀ. ਹੈ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵਰਲਡ ਹੈਲਥ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਡਾਈਕੋਫੋਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੱਧਰ II ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ "ਮੱਧਮ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਖਤਰਨਾਕ" ਕੀਟਨਾਸ਼ਕ ਹੈ। ਇਹ ਜਲ-ਪਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਡੇ-ਪਤਲੇ ਪਤਲੇਪਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਡਾਈਕੋਫੋਲ ਅਤੇ ਡੀ.ਡੀ.ਟੀ. ਵਿਚਕਾਰ ਅੰਤਰ
ਡੀਕੋਫੋਲ ਢਾਂਚਾਗਤ ਤੌਰ ਤੇ ਡੀ.ਡੀ.ਟੀ. ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਡੀ.ਡੀ.ਟੀ. ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਹਾਈਡਰੋਜਨ (ਐਚ) ਨੂੰ ਸੀ -1 ਤੇ ਹਾਈਡਰੋਕਸਾਈਲ (ਓਐਚ) ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਸਮੂਹ ਦੁਆਰਾ ਬਦਲਣਾ। ਇਸ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿਚ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਡੀ.ਡੀ.ਟੀ ਹੈ।
ਅਸ਼ੁੱਧੀਆਂ
ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ-ਵਰਤਣ ਡਾਈਕੋਫੋਲ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਡੀਡੀਟੀ ਐਨਲੌਗਜ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਅਸ਼ੁੱਧੀਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਡੀ.ਡੀ.ਟੀ., ਡੀ.ਡੀ.ਈ., ਡੀ.ਡੀ.ਡੀ., ਅਤੇ ਇਕ ਪਦਾਰਥ ਜੋ ਐਸਟਰਾ-ਕਲੋਰੀਨ ਡੀ.ਡੀ.ਟੀ. ਜਾਂ ਸੀ.ਐਲ.-ਡੀ.ਡੀ.ਟੀ. ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਓਹਨਾ ਦੇ "ਓ,ਪੀ" ਅਤੇ "ਪੀ,ਪੀ" ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਨਿਯਮ
ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਫਸਲਾਂ ਅਤੇ ਗਹਿਣਿਆਂ 'ਤੇ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਇਮਾਰਤਾਂ' ਤੇ ਮਾਇਟਸ ਦੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਲਈ ਪੱਤਿਆਂ ਉੱਪਰ ਸਪਰੇਅ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਘੁਲਣਸ਼ੀਲ ਘੋਲ, ਵੇਟਟੇਬਲ ਪਾਊਡਰ, ਗੰਧਕ, ਵਰਤਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਤਰਲ ਅਤੇ ਐਰੋਸੋਲ ਸਪਰੇਅ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਡਾਈਕੋਫੋਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੂਜੇ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਰਗਨੋਫੋਫੇਟਸ, ਮੈਥਾਈਲ ਪੈਰਾਥੀਅਨ, ਅਤੇ ਡੀਮੈਥੋਏਟ।
ਪਰਭਾਵ
ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਭਾਗ ਕੋਲ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਆਪਕ ਘਟਨਾ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਹਨ। 1982 ਅਤੇ 1992 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਇਕੱਲੇ ਡਾਈਕੋਫੋਲ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ 38 ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ: ਪ੍ਰਣਾਲੀਵਾਦੀ 19 (50%); ਚਮੜੀ 10 (26%); ਅੱਖ 8 (21%); ਅਤੇ ਅੱਖ / ਚਮੜੀ 1 (3%). ਸਾਰੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਪ੍ਰਤੀ 1000 ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 0.11 ਤੋਂ 0.21 ਤੱਕ ਹੈ।
ਯੂ.ਐਸ. ਦੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪੈਸਟੀਸਾਈਡਜ਼ ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਨੈਟਵਰਕ ਦੇ ਡਾਟਾਬੇਸ ਨੇ 1984 ਤੋਂ 1991 ਤੱਕ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤੀਆਂ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 91 ਮਨੁੱਖੀ, 9 ਜਾਨਵਰਾਂ ਅਤੇ 31 ਹੋਰ ਜ਼ਹਿਰੀਲੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 131 ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਟਲਾਈਨ ਨੂੰ ਕੀਤੇ 571 ਫੋਨ ਕਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਡਾਈਕੋਫੋਲ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।
1990 ਵਿੱਚ, ਸਵੀਡਨ ਵਿੱਚ ਵਾਤਾਵਰਣ ਕਾਰਣਾਂ ਕਰਕੇ ਡਾਈਕੋਫੋਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਵਿਚ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਿਰਫ ਖੋਜ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਹੀ ਹੈ। ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਪੂਰੇ ਡੀ ਡੀ ਟੀ ਜਾਂ ਡੀਡੀਟੀ ਸਬੰਧਤ ਮਿਸ਼ਰਣਾਂ ਦੇ ਐੱਲ.ਜੀ./ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ (0.1%) ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਾਲੇ ਡਾਈਕੋਫੋਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ।
ਵਾਤਾਵਰਣ ਉੱਪਰ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵ ਜੰਤੂਆਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ: ਡਾਈਕੋਫੋਲ ਮੱਛੀ, ਜਲ-ਰਹਿਤ ਇਨਵਰਟੇਬਰੇਟਸ ਅਤੇ ਐਲਗੀ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਐਲਸੀ50 - ਸਤਰੰਗੀ ਟਰਾਉਟ ਵਿਚ 0.12 ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ/ਐਲ, ਸ਼ੀਪਸੈੱਡ ਮਿਨੋ ਵਿੱਚ 0.37 ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ/ਐਲ ਅਤੇ 0.06 ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ/ਐਲ ਮਿਸੀਡ ਝੀਂਗਾ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੈੱਲ ਸਿਮਟ ਵਿਚ 0.015 ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ/ਐਲ, ਅਤੇ ਐਲਗੀ ਵਿਚ 0.075 ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ/ਐਲ ਹੈ।
ਦੂਜੇ ਜੀਵਾਣੂਆਂ ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ: ਡਾਈਕੋਫੋਲ ਮਧੂ-ਮੱਖੀਆਂ ਲਈ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੀਟਨਾਸ਼ਕ
ਡੱਲਾ
ਡੱਲਾ ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਜਗਰਾਵਾਂ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮਾਈਟੀ ਰਾਜੂ
ਮਾਈਟੀ ਰਾਜੂ ਭਾਰਤੀ ਐਨੀਮੇਸ਼ਨ ਕਾਰਟੂਨ ਲੜੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਗਰੀਨ ਗੋਲਡ ਪ੍ਰਈਵੇਟ ਲਿਮਿਟਿਡ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਰਾਜੂ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਆਰੀਆਨਗਰ ਨਾਮਕ ਕਲਪਿਤ ਸ਼ਹਿਰ 'ਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਰਟੂਨ
ਸੰਜੇ ਸਿੰਘ ਯਾਦਵ
ਸੰਜੇ ਸਿੰਘ ਯਾਦਵ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੰਜੇ ਯਾਦਵ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹਨ। ਉਹ ਗਵਾਲੀਅਰ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੰਗੀਤਕਾਰ, ਗਾਇਕ, ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਗੀਤਕਾਰ ਹੈ - ਉਹ ਲਗਾਤਾਰ ਦੋ ਸਾਲਾਂ, 2013 ਅਤੇ 2014 ਲਈ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਸੌਂਗ ਰਾਈਟਿੰਗ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਸੈਮੀ-ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਉਸਨੇ ਹਿੰਦੀ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ, ਪੰਜਾਬੀ, ਗੁਜਰਾਤੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਸਮੇਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗਾਣੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਕਾਦਮਿਕ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਯਾਦਵ ਬਰਾਬਰੀ ਅਤੇ ਪਛਾਣ ਲਈ ਟਰੰਪਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਹਨ।
ਸਿੱਖਿਆ
ਯਾਦਵ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਕਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਕਈ ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਗਵਾਲੀਅਰ ਦੇ ਇੱਕ ਕੁਲੀਨ ਬੋਰਡਿੰਗ ਸਕੂਲ ਸਿੰਧੀਆ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। 1967-68 ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਮੁਕੇਸ਼ ਅੰਬਾਨੀ ਨਾਲ ਸਿੰਧੀਆ ਸਕੂਲ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਸਟਲ ਸਿਧਾਰਥ ਹਾਊਸ ਵਿੱਚ ਸਹਿ-ਬੋਰਡਿੰਗ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕੈਂਬਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਕਲੇਅਰ ਹਾਲ, ਇੱਕ ਕੈਂਬਰਿਜ ਕਾਲਜ, ਨੇ 1991 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਜੀਵਨ-ਮੈਂਬਰ ਚੁਣਿਆ। ਉਹ ਮਹਾਰਾਣੀ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਹਾਊਸ, ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਫੈਲੋ ਵੀ ਸੀ। ਯਾਦਵ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੇਟ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੀਤਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਕ
ਅਲਾਨਾ ਗੋਲਮੀ
ਡਾ. ਅਲਾਨਾ ਗੋਲਮੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਾਨਵਤਾਵਾਦੀ, ਕਾਰਕੁਨ, ਵਕੀਲ ਹੈ। ਉਹ ਪੰਨੂ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਬਰਮਾ ਸੈਂਟਰ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।
ਗੋਲਮੀ ਨੂੰ 2016 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਫਾਰ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਉਹ ਤਾਮੇਂਗਲੋਂਗ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਮਨੀਪੁਰ ਦੀ ਨਾਗਾ ਜਾਤੀ ਦੀ ਹੈ।
ਉੱਤਰ ਪੂਰਬ ਸਹਾਇਤਾ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਹੈਲਪਲਾਈਨ
ਉਸਨੇ 2007 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪੂਰਬ ਸਹਾਇਤਾ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਹੈਲਪਲਾਈਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਜੋ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ, ਉੱਤਰ ਪੂਰਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਕਬਾਇਲੀ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਉਤਪੀੜਨ ਅਤੇ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ। ਉਹ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਭਾਰਤੀ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਨਸਲੀ ਵਿਤਕਰੇ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਉਪਾਅ ਸੁਝਾਉਣ ਲਈ 2014 ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਗਈ ਬੇਜ਼ਬਰੂਆ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1">
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਏਕਤਾ ਭਯਾਨ
ਏਕਤਾ ਭਯਾਨ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Ekta Bhyan; ਜਨਮ 1985) ਇੱਕ ਪੈਰਾ ਐਥਲੀਟ ਹੈ ਜੋ ਮਹਿਲਾ ਕਲੱਬ ਅਤੇ ਡਿਸਕਸ ਥਰੋ ਈਵੈਂਟਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਜਕਾਰਤਾ, ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਵਿਖੇ ਹੋਈਆਂ 2018 ਏਸ਼ੀਅਨ ਪੈਰਾ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਲੱਬ ਥਰੋਅ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੈਰਾ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ( ਲੰਡਨ 2017 ਅਤੇ ਦੁਬਈ 2019 ) ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਦੂਜੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਟੋਕੀਓ 2020 ਪੈਰਾਲੰਪਿਕਸ ਲਈ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 2016 ਵਿੱਚ ਬਰਲਿਨ, 2017 ਵਿੱਚ ਦੁਬਈ ਅਤੇ 2018 ਵਿੱਚ ਟਿਊਨੀਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕਈ ਆਈਪੀਸੀ ਗ੍ਰਾਂ ਪ੍ਰੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਤਮਗੇ ਜਿੱਤੇ।
2016, 2017 ਅਤੇ 2018 ਨੈਸ਼ਨਲ ਪੈਰਾ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭਯਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਚੈਂਪੀਅਨ ਹੈ। ਉਸਨੇ 2018 ਵਿੱਚ ਅਪਾਹਜ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ, 2019 'ਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਮਾਨਯੋਗ ਰਾਜਪਾਲ ਦੁਆਰਾ ਰਾਜ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਉਸ ਨੂੰ ਪੈਰਾ ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਰਾਹੀਂ ਗੋਸਪੋਰਟਸ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਵੀ ਸਮਰਥਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ।
ਸਿੱਖਿਆ
ਭਯਾਨ ਨੇ ਹਿਸਾਰ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਅਤੇ ਪੋਸਟ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਹਿਸਾਰ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਵੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੀਜੀਟੀ ਵਜੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ। 2011 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਹਰਿਆਣਾ ਸਿਵਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਪਾਸ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ।
† ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਰਿਕਾਰਡ ਕਾਇਮ ਕੀਤਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1985
ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਟਿੱਬੀ ਸਾਹਿਬ
ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਟਿੱਬੀ ਸਾਹਿਬ ਭਾਰਤ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜ਼ਿਲਾ ਫਰੀਦਕੋਟ ਦੇ ਪਿੰਡ ਜੈਤੋਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਚਰਨ ਛੋਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ 15 ਅਪ੍ਰੈਲ 1706 ਨੂੰ ਕੋਟਕਪੂਰਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੈਤੋ ਆਏ।
ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਭਾਈ ਕਪੂਰੇ ਨੂੰ ਮੁਗਲ ਫੌਜ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ ਆਪਣਾ ਕਿਲਾ ਮੰਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਕਿਲਾ ਦੇਣ ਅਤੇ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਇੱਥੇ ਜੈਤੋ ਆਏ ਸਨ। ਇੱਥੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਟਿੱਬੀ (ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਚੋਟੀ) ਉੱਤੇ ਆਪਣਾ ਤੰਬੂ ਲਾਇਆ। ਇੱਥੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਤੀਰ ਚਲਾਉਣ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਵਾਇਆ। ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ਼੍ਰੀ ਗੰਗਸਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋ ਕੇ ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਮਾਲਵਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਘਾਟ ਸੀ। ਟਿੱਬੀ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਨੇੜੇ ਕੋਈ ਜਲ ਸਰੋਤ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਰ ਸ਼੍ਰੀ ਗੰਗਸਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਛੱਪੜ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਗੰਗਸਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਲੋੜ ਲਈ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਭਾਈ ਰਾਮ ਸਿੰਘ, ਭਾਈ ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ, ਭਾਈ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਭਾਈ ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਲਈ ਇਸ ਅਸਥਾਨ 'ਤੇ ਖੂਹ ਪੁੱਟਣ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਰਬ ਲੋਹ ਨਿਸ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਵੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ। ਸਰਬ ਲੋਹ ਨਿਸ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਖੂਹ ਅੱਜ ਤੱਕ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।
ਸੰਜੂ ਸੈਮਸਨ
ਸੰਜੂ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਸੈਮਸਨ ( /ˌ s ʌ n dʒ u s æ m s ən / ( / ) ; ਜਨਮ 11 ਨਵੰਬਰ 1994) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ ਜੋ ਘਰੇਲੂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਕੇਰਲ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਇਲਜ਼ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਦਾ ਵਿਕਟਕੀਪਰ-ਬੱਲੇਬਾਜ਼, ਉਹ 2014 ਅੰਡਰ-19 ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਅੰਡਰ-19 ਟੀਮ ਦਾ ਉਪ-ਕਪਤਾਨ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਜ਼ਿੰਬਾਬਵੇ ਦੇ ਖਿਲਾਫ 2015 ਦੂਰ T20I ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2021 ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਆਪਣਾ ਵਨਡੇ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਸੰਜੂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕਰੀਅਰ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੇਰਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਜੂਨੀਅਰ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਤਰੰਗਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ 2011 ਵਿੱਚ ਕੇਰਲ ਲਈ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਇਲਜ਼ ਲਈ 2013 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਆਈਪੀਐਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਾਲ ਦੇ ਉੱਭਰਦੇ ਖਿਡਾਰੀ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸਨੇ 2019-20 ਵਿਜੇ ਹਜ਼ਾਰੇ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਅਜੇਤੂ 212 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਅਤੇ ਛੇਵੇਂ ਮੌਕੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਨੇ ਲਿਸਟ ਏ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਦੋਹਰਾ ਸੈਂਕੜਾ ਲਗਾਇਆ, ਜੋ ਕਿ ਫਾਰਮੈਟ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਡਬਲ ਸੈਂਕੜਾ ਵੀ ਹੈ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਸੰਜੂ ਦਾ ਜਨਮ 11 ਨਵੰਬਰ 1994 ਨੂੰ ਕੇਰਲ ਦੇ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਵਿਜਿਨਜਾਮ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਤੱਟਵਰਤੀ ਪਿੰਡ ਪੁਲੁਵਿਲਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲਾਤੀਨੀ ਕੈਥੋਲਿਕ ਮਲਿਆਲੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ, ਸੈਮਸਨ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ, ਪਹਿਲਾਂ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁਲਿਸ ਕਾਂਸਟੇਬਲ ਸਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਫੁੱਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਸਨ ਜੋ ਸੰਤੋਸ਼ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ, ਲੀਗੀ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਸੈਲੀ ਸੈਮਸਨ ਨੇ ਜੂਨੀਅਰ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਕੇਰਲ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਏਜੀ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੰਜੂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬਚਪਨ ਜੀਟੀਬੀ ਨਗਰ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਦਿੱਲੀ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਕਾਲੋਨੀ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਰੀ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਡੀਐਲ ਡੀਏਵੀ ਮਾਡਲ ਸਕੂਲ, ਸ਼ਾਲੀਮਾਰ ਬਾਗ ਵਿੱਚ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਕੋਚ ਯਸ਼ਪਾਲ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਸੰਜੂ ਨੇ ਧਰੁਵ ਪਾਂਡਵ ਟਰਾਫੀ ਲਈ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਅੰਡਰ-13 ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਜਗ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾਈ, ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਫੋਰਸ ਤੋਂ ਸਵੈ-ਇੱਛਤ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈ ਲਿਆ; ਫੁੱਟਬਾਲ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈਣ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਕੇਰਲ ਚਲੇ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਸੰਜੂ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਭਰਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕਰੀਅਰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ। ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਗਰਾਊਂਡ, ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਵਿੱਚ ਬੀਜੂ ਜਾਰਜ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਅਕੈਡਮੀਆਂ ਬਦਲਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕਲੱਬ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਸੰਜੂ ਨੇ ਸੇਂਟ ਜੋਸੇਫ ਹਾਇਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ, ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ, ਕੇਰਲ ਤੋਂ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਮਾਰ ਇਵਾਨੀਓਸ ਕਾਲਜ, ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਬੀਏ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਕ੍ਰਿਕਟ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਚਪਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਆਈਪੀਐਸ ਅਫਸਰ ਬਣਨ ਦੀ ਸੀ।
ਨੌਜਵਾਨ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਕੈਰੀਅਰ
ਨੌਜਵਾਨ ਕੈਰੀਅਰ
ਸੰਜੂ 2007 ਵਿੱਚ ਕੇਰਲ ਦੀ ਅੰਡਰ-13 ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਕੇਐਸਸੀਏ ਅੰਤਰ-ਰਾਜੀ ਅੰਡਰ-13 ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਕੇਰਲ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 108.11 ਦੀ ਔਸਤ ਨਾਲ ਪੰਜ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਸੈਂਕੜੇ ਸਮੇਤ 973 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਖਿਡਾਰੀ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ। 2008-09 ਵਿਜੇ ਮਰਚੈਂਟ ਟਰਾਫੀ ਲਈ ਕੇਰਲਾ ਅੰਡਰ-15 ਟੀਮ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਗੋਆ ਦੇ ਖਿਲਾਫ 138 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋਹਰਾ ਸੈਂਕੜਾ ਲਗਾਇਆ ਅਤੇ ਦੋ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਸਮੇਤ 498 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਖਿਡਾਰੀ ਵਜੋਂ ਸਮਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਦੋ ਅਰਧ ਸੈਂਕੜੇ ਉਹ U-16 ਅਤੇ U-19 ਪੱਧਰ 'ਚ ਕੇਰਲ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਵੀ ਸੀ।
2010-11 ਕੂਚ ਬਿਹਾਰ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਅੰਡਰ-19 ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਜਗ੍ਹਾ ਦਿੱਤੀ ਜਿਸਨੇ ਜੂਨ 2012 ਵਿੱਚ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ 2012 ACC ਅੰਡਰ-19 ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਖੇਡਿਆ ਸੀ। ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾਜਨਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਉਹ 2012 ਦੇ ਅੰਡਰ-19 ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਚੁਣੇ ਜਾਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਜੂਨ 2013 ਵਿੱਚ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ 2013 ਦੀ ਸਿਖਰਲੀ ਅੰਡਰ-19 ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਅੰਡਰ-19 ਟੀਮ ਦਾ ਉਪ-ਕਪਤਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ ਅਗਸਤ 2013 ਤੱਕ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਭਾਰਤ ਅੰਡਰ-19 ਦੀ ਯੁਵਾ ਟੈਸਟ ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਦੋ ਅਰਧ ਸੈਂਕੜੇ ਲਗਾਏ। UAE ਵਿੱਚ 2013 ACC ਅੰਡਰ 19 ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੈਂਕੜਾ ਲਗਾਇਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਕੱਪ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੀ। ਉਹ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਪ ਕਪਤਾਨ ਵੀ ਸਨ। ਜਨਵਰੀ 2014 ਵਿੱਚ, ਬੀਸੀਸੀਆਈ ਨੇ ਸੰਜੂ ਨੂੰ 2014 ਅੰਡਰ-19 ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਟੀਮ ਇੰਡੀਆ ਦਾ ਉਪ-ਕਪਤਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਪਾਪੂਆ ਨਿਊ ਗਿਨੀ ਵਿਰੁੱਧ 45 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ 85 ਦੌੜਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਕੋਰ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਘਰੇਲੂ ਕੈਰੀਅਰ
2008-09 ਵਿਜੇ ਮਰਚੈਂਟ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਦੋਹਰੇ ਸੈਂਕੜੇ ਨੇ 2009-10 ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਲਈ ਕੇਰਲ ਦੀ ਟੀਮ ਲਈ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ 14 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਕੇਰਲ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦਾ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਉਸੇ ਸਾਲ 2009-10 ਸਈਅਦ ਮੁਸ਼ਤਾਕ ਅਲੀ ਟਰਾਫੀ ਲਈ ਕੇਰਲ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 3 ਨਵੰਬਰ 2011 ਨੂੰ ਵਿਦਰਭ ਦੇ ਖਿਲਾਫ 2011-12 ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਟੀਮ ਲਈ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ-ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 2011-12 ਸਈਅਦ ਮੁਸ਼ਤਾਕ ਅਲੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਖਿਲਾਫ 16 ਅਕਤੂਬਰ 2011 ਨੂੰ ਟਵੰਟੀ20 ਵਿੱਚ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੂੰ 2011-12 ਵਿਜੇ ਹਜ਼ਾਰੇ ਟਰਾਫੀ ਖੇਡਣ ਲਈ ਕੇਰਲਾ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ 23 ਫਰਵਰੀ 2012 ਨੂੰ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਆਪਣੀ ਲਿਸਟ-ਏ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਉਸਨੇ 2012-13 ਵਿਜੇ ਹਜ਼ਾਰੇ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਮੱਧਮ ਗੋਲ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੇਰਲ ਨੇ ਸੈਮੀਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 2012-13 ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਫਰਸਟ ਕਲਾਸ ਸੈਂਕੜਾ ਲਗਾਇਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੇ 207 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ 127 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਉਹ 2013-14 ਦੇ ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ 58.88 ਦੀ ਔਸਤ ਨਾਲ 530 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਕੇਰਲ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ। ਆਸਾਮ ਦੇ ਖਿਲਾਫ 2013-14 ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਦੋਹਰਾ ਸੈਂਕੜਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸਰਵੋਤਮ 211 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਦੂਜੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਪਾਰੀ ਵਿੱਚ 281 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ 115 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਪਾਰੀ ਵਿੱਚ 51 * ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਉਸਨੂੰ ਮਾਰਚ 2014 ਵਿੱਚ 2013-14 ਦੇਵਧਰ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਲਈ ਦੱਖਣੀ ਜ਼ੋਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 2014 ਵਿੱਚ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਏ ਟੀਮ ਦੀ ਚਤੁਰਭੁਜ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਤੇ, ਉਹ 81.33 ਦੀ ਔਸਤ ਨਾਲ ਸੱਤ ਪਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ 244 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਭਾਰਤ ਏ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਖਿਡਾਰੀ ਵਜੋਂ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ 2014-15 ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਦੂਜਾ ਪਹਿਲਾ-ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਦੋਹਰਾ ਸੈਂਕੜਾ ਲਗਾਇਆ। ਉਸਨੂੰ ਨਵੰਬਰ 2014 ਵਿੱਚ 2014-15 ਦੇਵਧਰ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਲਈ ਦੱਖਣੀ ਜ਼ੋਨ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਸੰਗਤ ਮੌਸਮ
ਸੰਜੂ ਨੂੰ 2015-16 ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਕੇਰਲ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ 20 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੇਰਲ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦਾ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਇੱਕ ਟਨ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਸਫਲ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਬਦਲਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ।
ਉਸਨੇ ਅਗਲੇ ਰਣਜੀ ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਖਿਲਾਫ 154 ਦਾ ਸਕੋਰ ਬਣਾ ਕੇ ਕੀਤੀ ਪਰ ਬਾਕੀ ਸੀਜ਼ਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਕੇਰਲ ਕ੍ਰਿਕੇਟ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੈਚ ਦੌਰਾਨ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨਹੀਣਤਾ ਦੀਆਂ ਕਥਿਤ ਹਰਕਤਾਂ ਲਈ ਕਾਰਨ ਦੱਸੋ ਨੋਟਿਸ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਫਾਰਮ 'ਤੇ ਵਾਪਸ ਜਾਓ
ਸੰਜੂ 2017-18 ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਕੇਰਲ ਲਈ ਸੱਤ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ 627 ਦੌੜਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ। ਸੌਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਇੱਕ ਲਾਜ਼ਮੀ ਮੈਚ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਪਾਰੀ ਵਿੱਚ 68 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਪਾਰੀ ਵਿੱਚ 180 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ 175 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਟੀਮ ਨੂੰ 309 ਦੌੜਾਂ ਦੀ ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਕੁਆਰਟਰ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਕੇਰਲ ਨੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਕੁਆਰਟਰ ਫਾਈਨਲ ਖੇਡਿਆ ਅਤੇ ਸੈਮਸਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।
ਨਵੰਬਰ 2017 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਦੋ-ਰੋਜ਼ਾ ਟੂਰ ਮੈਚ ਲਈ ਜ਼ਖਮੀ ਨਮਨ ਓਝਾ ਦੀ ਥਾਂ, ਬੋਰਡ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਇਲੈਵਨ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਮਹਿਮਾਨ ਟੀਮ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਸੈਂਕੜਾ ਜੜ ਕੇ ਮੈਚ ਡਰਾਅ 'ਤੇ ਖਤਮ ਕੀਤਾ।
ਅਗਸਤ 2018 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਠ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਰਲਾ ਦੇ ਕਪਤਾਨ, ਸਚਿਨ ਬੇਬੀ ਵਿਰੁੱਧ ਅਸਹਿਮਤੀ ਦਿਖਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੇਰਲ ਕ੍ਰਿਕਟ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਡੋਂਗਲਿੰਗ ਝੀਲ
ਪਲਾਯਾ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਡੋਂਗਲਿੰਗ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦੇ ਪਾਣੀ ਖਣਿਜਾਂ ਦੇ ਝਰਨੇ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਘੋਲ ਦੀ ਉੱਚ ਗਾੜ੍ਹਾਪਣ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸੰਜੂ ਸੈਮਸਨ
ਫਾਰਮ 'ਤੇ ਵਾਪਸ ਜਾਓ
ਸਤੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਏ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਏ ਟੀਮ ਵਿਚਕਾਰ ਪੰਜਵੇਂ ਗੈਰ-ਅਧਿਕਾਰਤ ਲਿਸਟ-ਏ ਮੈਚ ਵਿੱਚ 48 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ 91 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਮੈਨ-ਆਫ-ਦ-ਮੈਚ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਅਕਤੂਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਕੇਰਲ ਅਤੇ ਗੋਆ ਵਿਚਕਾਰ 2019–20 ਵਿਜੇ ਹਜ਼ਾਰੇ ਟਰਾਫੀ ਮੈਚ ਦੌਰਾਨ, ਸੰਜੂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਲਿਸਟ-ਏ ਸੈਂਕੜਾ ਦੁੱਗਣਾ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਫਾਰਮੈਟ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਦੋਹਰਾ ਸੈਂਕੜਾ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਭਾਰਤੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਸੈਂਕੜਾ ਸੀ। ਇਹ ਲਿਸਟ-ਏ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਵਿਕਟਕੀਪਰ ਵੱਲੋਂ 129 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜੇਤੂ 212 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਕੋਰ ਵੀ ਸੀ। ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਕੇਰਲ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਸਚਿਨ ਬੇਬੀ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸਦੀ 338 ਦੌੜਾਂ ਦੀ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਲਈ ਲਿਸਟ-ਏ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਅਤੇ ਫਾਰਮੈਟ ਵਿੱਚ ਤੀਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਪਾਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬੁਲਾਇਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਸੀਰੀਜ਼ ਖੇਡਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਡੋਂਗਲਿੰਗ ਝੀਲ
ਭੂਗੋਲ
ਡੋਂਗਲਿੰਗ ਝੀਲ ਕਰਹਾਨ ਪਲਾਯਾ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਕਿਨਾਰੇ 'ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ 2,690.3 ਮੀਟਰ (8,826 ਫੁੱਟ) ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 7.2 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 1 ਮੀਟਰ (3 ਫੁੱਟ 3 ਇੰਚ) ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਸੰਜੂ ਸੈਮਸਨ
ਫਾਰਮ 'ਤੇ ਵਾਪਸ ਜਾਓ
ਉਸਨੂੰ 2020-21 ਸਈਅਦ ਮੁਸ਼ਤਾਕ ਅਲੀ ਟਰਾਫੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੇਰਲ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕੇਰਲ ਨੇ ਉਸਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ 2021-22 ਸਈਅਦ ਮੁਸ਼ਤਾਕ ਅਲੀ ਟਰਾਫੀ ਅਤੇ 2021-22 ਵਿਜੇ ਹਜ਼ਾਰੇ ਟਰਾਫੀ ਦੇ ਕੁਆਰਟਰ ਫਾਈਨਲ ਖੇਡੇ।
ਸਤੰਬਰ 2022 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਏ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਦੇ ਖਿਲਾਫ 3 ਵਨਡੇ-ਸੀਰੀਜ਼ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀ ਭਾਰਤ ਏ ਟੀਮ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਨੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਨੂੰ ਵ੍ਹਾਈਟਵਾਸ਼ ਕੀਤਾ, ਸੈਮਸਨ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਸਨ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ
ਪਹਿਲੀ ਕਾਲਅਪ ਅਤੇ ਡੈਬਿਊ (2014-15)
ਅਗਸਤ 2014 ਵਿੱਚ, ਸੰਜੂ ਨੂੰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿਰੁੱਧ 5 ਵਨਡੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਟੀ-20 ਖੇਡਣ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ 17-ਮੈਂਬਰੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਅੰਤਿਮ ਗਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਗ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾ ਸਕਿਆ ਅਤੇ ਐਮਐਸ ਧੋਨੀ ਦਾ ਬੈਕਅੱਪ ਕੀਪਰ ਰਿਹਾ। ਅਕਤੂਬਰ 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਇੱਕਲਾ ਟੀ -20 ਖੇਡਣ ਲਈ ਟਵੰਟੀ20 ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਰੱਦ ਹੋ ਗਿਆ। ਦਸੰਬਰ 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ 2015 ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ 30 ਮੈਂਬਰੀ ਸੰਭਾਵੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੁਲਾਈ 2015 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਅੰਬਾਤੀ ਰਾਇਡੂ ਦੇ ਬਦਲੇ ਇੱਕ ਵਨਡੇ ਅਤੇ ਦੋ ਟੀ-20 ਮੈਚਾਂ ਲਈ ਜ਼ਿੰਬਾਬਵੇ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 19 ਜੁਲਾਈ 2015 ਨੂੰ ਹਰਾਰੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿੰਬਾਬਵੇ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਆਪਣਾ ਟੀ20ਆਈ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ। ਸਿਖਰਲੇ ਕ੍ਰਮ ਦੇ ਢਹਿ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸੈਮਸਨ ਨੇ ਘੱਟ ਸਕੋਰ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਟੂਅਰਟ ਬਿੰਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਛੇਵੇਂ ਵਿਕਟ ਵਿੱਚ 36 ਦੌੜਾਂ ਜੋੜੀਆਂ। ਭਾਰਤ ਆਖਿਰਕਾਰ ਜ਼ਿੰਬਾਬਵੇ ਤੋਂ ਇਹ ਮੈਚ 10 ਦੌੜਾਂ ਨਾਲ ਹਾਰ ਗਿਆ।
ਵਾਪਸੀ ਅਤੇ ਸਟਾਪ-ਸਟਾਰਟ ਕਰੀਅਰ (2019-21)
ਅਕਤੂਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਆਪਣੀ ਲੜੀ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ T20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (T20I) ਟੀਮ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ; ਪਰ ਪੂਰੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਬੈਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਨਵੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਸ਼ਿਖਰ ਧਵਨ ਦੇ ਸੱਟ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਟੀ-20I ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਦਸੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਖੇਡਣ ਲਈ 20 20 ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਤੀਜੇ ਟੀ-20 ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਗੇਂਦ 'ਤੇ ਛੱਕਾ ਮਾਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਊਟ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸਨੂੰ ਜ਼ਖਮੀ ਸ਼ਿਖਰ ਧਵਨ ਦੀ ਥਾਂ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ ਭਾਰਤ ਦੌਰੇ ਦੀ ਟੀ-20I ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਘੱਟ ਸਕੋਰ ਦੇ ਨਾਲ ਬੱਲੇ ਨਾਲ ਲੋੜੀਂਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ।
ਅਕਤੂਬਰ 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ T20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (T20I) ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 9 ਨਵੰਬਰ 2020 ਨੂੰ, ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਓਡੀਆਈ) ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਲਈ ਵੀ। ਉਸ ਨੇ ਤਿੰਨੋਂ ਟੀ-20 ਖੇਡੇ ਪਰ ਧੋਖਾ ਦੇਣ ਦੀ ਚਾਪਲੂਸੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੂੰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਅਗਲੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਟੀ-20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਜੂਨ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਓਡੀਆਈ) ਅਤੇ ਟੀ-20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਟੀ20ਆਈ) ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 23 ਜੁਲਾਈ 2021 ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਭਾਰਤ ਲਈ ਆਪਣਾ ਵਨਡੇ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਟੀ-20 ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿਚ ਬੱਲੇ ਨਾਲ ਨਿਰਾਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿਚ ਟੀਮ ਇੰਡੀਆ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਤੋਂ ਹਾਰ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਅਕਤੂਬਰ 2021 ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ 2021 ICC ਪੁਰਸ਼ ਟੀ-20 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਤੋਂ ਖੁੰਝ ਗਿਆ ਸੀ।
ਦੌੜਾਂ ਵਿੱਚ (2022-ਮੌਜੂਦਾ)
ਜੂਨ 2022 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ T20I ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਗਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੁਲਾਈ 2022 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੂਰ ਦੀ ਲੜੀ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੇ ਦੂਜੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਵਨਡੇ ਅਰਧ ਸੈਂਕੜਾ ਲਗਾਇਆ। ਚੌਥੇ ਵਿਕਟ 'ਚ ਸ਼੍ਰੇਅਸ ਅਈਅਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ 99 ਦੌੜਾਂ ਦੀ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਜਿੱਤ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ। 29 ਜੁਲਾਈ 2022 ਨੂੰ, ਕੇਐਲ ਰਾਹੁਲ ਦੇ ਕੋਵਿਡ-19 ਲਈ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਟੈਸਟ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਲਈ ਵੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਟਵੰਟੀ 20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਟੀ20I) ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸੇ ਮਹੀਨੇ, ਉਸਨੂੰ ਜ਼ਿੰਬਾਬਵੇ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਓਡੀਆਈ) ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜ਼ਿੰਬਾਬਵੇ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਦੂਜੇ ਵਨਡੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਅਜੇਤੂ 43 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਕੈਚ ਲਏ ਅਤੇ ਮੈਨ ਆਫ ਦਿ ਮੈਚ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ।
ਅਕਤੂਬਰ 2022 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿਰੁੱਧ ਤਿੰਨ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਮੈਚਾਂ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਵਨਡੇ ਵਿੱਚ 63 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਬਾਦ 86 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ।
ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ
left|thumb|ਸੈਮਸਨ ਨੇ [[2014 ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ|2014 ਆਈ.ਪੀ.ਐੱਲ]] ਸੰਜੂ ਨੂੰ ਕੋਲਕਾਤਾ ਨਾਈਟ ਰਾਈਡਰਜ਼ ਨੇ 2009 ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਪਲੇਅਰ ਪੂਲ ਵਿੱਚ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ 2012 ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੋਲਕਾਤਾ ਨਾਈਟ ਰਾਈਡਰਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਉਹ ਖੇਡਣ ਲਈ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ 2013 ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ 2013 ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਇਲਜ਼ ਲਈ ਖੇਡਣ ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਲਈ 14 ਅਪ੍ਰੈਲ 2013 ਨੂੰ ਕਿੰਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਆਈਪੀਐਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਨਿਯਮਤ ਵਿਕਟਕੀਪਰ ਦਿਸ਼ਾ ਯਾਗਨਿਕ ਸੱਟ ਤੋਂ ਉਭਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ। ਆਪਣੇ ਦੂਜੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ 41 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ 63 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ, ਅਰਧ ਸੈਂਕੜਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਆਈਪੀਐਲ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦਾ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣ ਗਿਆ। [Note 1] ਉਸਨੇ 10 ਪਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ 206 ਦੌੜਾਂ ਅਤੇ ਛੇ ਸਟੰਪਿੰਗਾਂ ਨਾਲ 2013 ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਸਰਵੋਤਮ ਨੌਜਵਾਨ ਖਿਡਾਰੀ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।
ਸੰਜੂ ਨੇ 21 ਸਤੰਬਰ 2013 ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਇਲਸ ਲਈ ਆਪਣੀ ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਲੀਗ ਟੀ-20 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 47 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ 54 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ, ਸੀਐਲਟੀ20 ਵਿੱਚ ਅਰਧ ਸੈਂਕੜਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦਾ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣ ਗਿਆ। 2014 ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਜਸਥਾਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਿਆ ਸੀ।
2016 ਵਿੱਚ, ਦਿੱਲੀ ਡੇਅਰਡੇਵਿਲਜ਼ ਨੇ ਸੰਜੂ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਮੈਚ ਫਿਕਸਿੰਗ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ੀ ਪਾਏ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਜਸਥਾਨ ਨੂੰ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗਿਤਾ ਤੋਂ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 2017 ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਦੌਰਾਨ ਰਾਈਜ਼ਿੰਗ ਪੁਣੇ ਸੁਪਰਜਾਇੰਟਸ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਟੀ-20 ਸੈਂਕੜਾ ਲਗਾਇਆ। ਉਹ 2018 ਦੀ ਆਈਪੀਐਲ ਨਿਲਾਮੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਾਪਸ ਪਰਤਿਆ ਉਸਨੇ ਅਗਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸਨਰਾਈਜ਼ਰਜ਼ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿਰੁੱਧ ਅਜੇਤੂ 102* ਦੌੜਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਦੂਜਾ ਆਈਪੀਐਲ ਸੈਂਕੜਾ ਬਣਾਇਆ। 2020 ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ, ਸੰਜੂ ਨੇ ਚੇਨਈ ਸੁਪਰ ਕਿੰਗਜ਼ ਦੇ ਖਿਲਾਫ 32 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ 74 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਉਸਨੇ ਅਗਲੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਕਿੰਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਵਿਰੁੱਧ 42 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ 85 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾ ਕੇ IPL ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੌੜਾਂ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਲਈ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ 100ਵਾਂ ਆਈਪੀਐਲ ਮੈਚ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ।
ਜਨਵਰੀ 2021 ਵਿੱਚ, ਸੰਜੂ ਨੂੰ 2021 ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਇਲਜ਼ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਕਪਤਾਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਸੈਂਕੜਾ ਜੜਿਆ ਅਤੇ ਇਹ ਉਪਲਬਧੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਆਈਪੀਐਲ ਕਪਤਾਨ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਈਪੀਐਲ ਵਿੱਚ 3000 ਦੌੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ।
ਨਵੰਬਰ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ 2022 ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਇਲਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੰਜੂ ਨੇ ਅਜਿੰਕਿਆ ਰਹਾਣੇ ਨੂੰ ਪਛਾੜ ਕੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਰਾਜਸਥਾਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣ ਗਿਆ। ਰਾਜਸਥਾਨ ਨੇ ਫਾਈਨਲ ਖੇਡਿਆ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਉਪ ਜੇਤੂ ਰਿਹਾ।
ਖੇਡਣ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ
ਸੰਜੂ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਮਲਾਵਰ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਚੰਗੀ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਤਕਨੀਕ ਅਤੇ ਵਿਕਟ ਕੀਪਿੰਗ ਦੇ ਹੁਨਰ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਵਜੋਂ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਬੱਲੇ ਨੂੰ ਹੈਂਡਲ 'ਤੇ ਉੱਚਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਢਿੱਲਾ ਮੋਢਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਹੱਥਾਂ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਬਾਂਹਾਂ ਅਤੇ ਹੱਥ-ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਵਧੀਆ ਤਾਲਮੇਲ ਨਾਲ ਲੈਸ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਗੇਂਦ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਟਾਈਮਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕਵਰ ਅਤੇ ਫਾਈਨ-ਲੇਗ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਆਪਣੀ ਰੇਂਜ ਨਾਲ ਚਿਪਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਕ੍ਰੀਜ਼ 'ਤੇ ਸਥਿਰ ਰਹਿਣ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਾਟ ਖੇਡਣ ਲਈ ਘੱਟ ਹੀ ਟਰੈਕ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਿੱਧਾ ਖੇਡਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਦੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਮਾਰਨਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਬਿਨਾਂ ਸਿਰ ਹਿਲਾਏ ਹਵਾਈ ਸ਼ਾਟ ਖੇਡ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਾਲੀਜ਼ਾ ਧਾਮੀ
ਕਰੀਅਰ
20 ਦਸੰਬਰ 2016 ਨੂੰ ਪਦਉੱਨਤ ਵਿੰਗ ਕਮਾਂਡਰ, ਧਾਮੀ ਅਗਸਤ 2019 ਵਿੱਚ ਫਲਾਈਟ ਕਮਾਂਡਰ ਬਣ ਗਈ, ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਹਿੰਡਨ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਸਟੇਸ਼ਨ 'ਤੇ ਚੇਤਕ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਯੂਨਿਟ ਦੀ ਫਲਾਈਟ ਕਮਾਂਡਰ ਹੈ। ਉਹ ਚੇਤਕ ਅਤੇ ਚੀਤਾ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰਾਂ ਲਈ ਆਈਏਐਫ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਫਲਾਇੰਗ ਇੰਸਟ੍ਰਕਟਰ ਵੀ ਬਣੀ; ਇਸ ਨਾਲ ਉਹ ਆਈਏਐਫ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਫਲਾਇੰਗ ਇੰਸਟ੍ਰਕਟਰ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। 18 ਦਸੰਬਰ 2018 ਨੂੰ, ਧਾਮੀ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਸਥਾਈ ਕਮਿਸ਼ਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਬਣ ਗਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸੰਜੂ ਸੈਮਸਨ
ਖੇਡਣ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ
ਉਹ ਇੱਕ ਐਥਲੈਟਿਕ ਫੀਲਡਰ ਵੀ ਹੈ  ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਊਟਫੀਲਡ ਵਿੱਚ ਫੀਲਡਿੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਫੀਲਡਿੰਗ ਕਰਨ ਲਈ ਲਚਕੀਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਅਸੰਗਤ ਹੋਣ ਲਈ ਉਸਦੀ ਅਕਸਰ ਆਲੋਚਨਾ ਹੁੰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਸ਼ਾਟ ਚੋਣ ਅਤੇ ਸੁਭਾਅ ਲਈ ਅਕਸਰ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕ੍ਰਿਕਟ ਤੋਂ ਬਾਹਰ
2016 ਤੱਕ, ਸੰਜੂ ਭਾਰਤ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ, ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਦੇ ਮੈਨੇਜਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। 2018 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਵਿੱਚ ਨੌਜਵਾਨ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕ੍ਰਿਕਟ ਅਤੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ "ਸਿਕਸ ਗਨਜ਼ ਸਪੋਰਟਸ ਅਕੈਡਮੀ" ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਖੇਡ ਅਕੈਡਮੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। 2021 ਦੀਆਂ ਕੇਰਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸਨੂੰ ਕੇਰਲ ਦੇ ਰਾਜ ਚੋਣ ਆਈਕਨ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਸੰਜੂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਰਾਹੀਂ 8 ਸਤੰਬਰ 2018 ਨੂੰ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਆਪਣੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪ੍ਰੇਮਿਕਾ ਚਾਰੁਲਥਾ ਰੇਮੇਸ਼ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਜੋੜਾ ਮਾਰ ਇਵਾਨੀਓਸ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਕਾਲਜ ਦੇ ਸਾਥੀ ਸਨ। ਇਹ ਵਿਆਹ 22 ਦਸੰਬਰ 2018 ਨੂੰ ਕੋਵਲਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਵਿਆਹ ਦਾ ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ ਉਸੇ ਦਿਨ ਨਲਾਂਚਿਰਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੰਜੂ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਕੋਚ ਅਤੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਰਾਹੁਲ ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਸਨ।
ਵਪਾਰਕ ਸਮਰਥਨ
ਸੈਮਸਨ ਨੂੰ MRF (2014-2015), ਕੂਕਾਬੂਰਾ (2019-2020), SS (2016-2019; 2020–2021) ਅਤੇ SG (2021–ਮੌਜੂਦਾ) ਵਰਗੇ ਬ੍ਰਾਂਡਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਪਾਂਸਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤਪੇ, ਮਾਈਫੈਬ11, ਬੇਸਲਾਈਨ ਵੈਂਚਰਜ਼, ਕਲੱਬ ਮਹਿੰਦਰਾ, ਹੇਲ ਅਤੇ ਜਿਲੇਟ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਬ੍ਰਾਂਡਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1">
ਰੁਕਮਣੀ ਵਰਮਾ
ਰੁਕਮਣੀ ਵਰਮਾ (ਜਨਮ 1940) ਬੇਂਗਲੂਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਭਾਰਨੀ ਥਿਰੂਨਲ ਰੁਕਮਨੀ ਬਾਈ ਵਜੋਂ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਤਰਾਵਣਕੋਰ ਦੀ ਚੌਥੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਹੈ। ਕੇਰਲਾ ਵਰਮਾ ਕੋਇਲ ਤਮਪੁਰਨ ਅਵਾਰਗਲ, ਉਹ ਮਹਾਰਾਣੀ ਸੇਤੂ ਲਕਸ਼ਮੀ ਬਾਈ ਦੀ ਪੋਤਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤਰਾਵਣਕੋਰ ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਹੈ।  ਉਸਦੇ ਮਹਾਨ ਦਾਦਾ ਜੀ ਰਾਜਾ ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਸਨ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਕੇਰਲਾ ਵਰਮਾ ਇੱਕ ਪੇਂਸਿਲ ਸਕੈਚ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਜੈ ਵਰਮਾ ਇੱਕ ਰੰਗਦਾਰ ਪੇਂਸਿਲ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ।
1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿਚ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਵਰਮਾ ਨੂੰ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ, ਕਥਕ, ਕਥਕਲੀ ਆਦਿ ਵਰਗੇ ਡਾਂਸ ਫਾਰਮ ਵਿਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਸਟੇਜ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 1965 ਵਿੱਚ, ਬੈਂਗਲੋਰ ਵਿੱਖੇ ਆਪਣਾ ਖ਼ੁਦ ਦਾ ਡਾਂਸ ਸਕੂਲ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਕਲਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ 1974 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ, "ਕਨਚ ਐਂਡ ਕਾਵੇਰੀ" ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ, ਦਿੱਤੀ ਜਿਸਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵੀ ਵੀ ਗਿਰੀ ਦੁਆਰਾ ਖੋਲਿਆ ਗਿਆ।  ਉਸਨੇ ਲੰਡਨ (1976, ਲਾਰਡ ਮਾਊਂਟਬੈਟਨ ਦੁਆਰਾ ਖੋਲੇ ਗਏ), ਜਹਾਂਗੀਰ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀ, ਬੰਬੇ (1981), ਬੌਨ, ਕੋਲੋਨ ਅਤੇ ਨਿਊਇਨਹਾਰ, ਜਰਮਨੀ (1975) ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਕੀਤੀ.
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1940 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਰਾਇਲਟੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਭੰਖਰਪੁਰ
ਭੰਖਰਪੁਰ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ-ਅੰਬਾਲਾ ਜਾਣੇ ਵਾਲੀ ਸੜਕ ਤੇ ਘੱਗਰ ਹਕਰਾ ਦਰਿਆ ਕੇ ਕਿਨਾਰਾ ਵਸਿਆ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਨੇੜੇ ਦਾ ਪਿੰਡ ਨਗਲਾ, ਡੇਰਾ ਬਸੀ, ਛੱਤਬੀੜ ਚਿੜ੍ਹੀਆਘਰ, ਛੱਤ, ਗੁਲਾਬਗੜ੍ਹ ਹਨ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪਟਿਆਲਾ 'ਚ ਹੈ।
ਨਾਗਰਿਕ
ਬਾਬਾ ਜਵਾਹਰ ਸਿੰਘ, ਬਾਬਾ ਉਦੈ ਸਿੰਘ, ਬਾਬਾ ਹਰੀ ਸਿੰਘ, ਬਾਬਾ ਚੇਤ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ਯਾਦਗਾਰਾ ਪਿੰਡ 'ਚ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹਨ। ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੰਗਰਾਮੀ ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ, ਸਾਧੂ ਸਿੰਘ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਸਨ। ਕਲਸੀਆ ਰਿਆਸਤ ਕੇ ਸੈਸ਼ਨ ਜੱਜ ਠਾਕੁਰ ਸਿੰਘ, ਸੈਸ਼ਨ ਜੱਜ ਐਨ.ਐਸ.ਮੁੰਦਰਾ, ਡੀਐਸਪੀ ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ, ਧਰਮ ਯੁੱਧ ਮੋਰਚੇ (1983) ਕੇ ਸ਼ਹੀਦ ਜਥੇਦਾਰ ਬਖ਼ਤਾਵਰ ਸਿੰਘ ਪਿੰਦ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਹਨ।
ਸਹੂਲਤਾਂ
ਗੁਰਦੁਆਰੇ, ਮੰਦਰ, ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ, ਸਰਕਾਰੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਸਕੂਲ ਜਾ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀ ਦੀ ਸਹੂਲਤਾ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਪੈਟਰਿਕ ਵਾਈਟ
ਪੈਟਰਿਕ ਵਿਕਟਰ ਮਾਰਟਿਨਡੇਲ ਵਾਈਟ (28 ਮਈ 1912 - 30 ਸਤੰਬਰ 1990) ਇੱਕ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਲੇਖਕ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 1935 ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਇਸ ਦੀ ਮੌਤ ਤੱਕ, ਇਸ ਦੇ 12 ਨਾਵਲ, 3 ਨਿੱਕੀ-ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਅਤੇ 8 ਨਾਟਕ ਛਪੇ।
ਇਹ ਆਪਣੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਚੇਤਨਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ਦੀ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। 1973 ਇਸਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਲਈ ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਹ ਇਨਾਮ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਲੇਖਕ ਸੀ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਵਾਈਟ ਦਾ ਜਨਮ 28 ਮਈ 1912 ਨੂੰ ਨਾਈਟਬ੍ਰਿਜ, ਲੰਡਨ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼-ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਮਾਪਿਆਂ,ਵਿਕਟਰ ਮਾਰਟਿਨਡੇਲ ਵਾਈਟ ਅਤੇ ਰੁੱਥ ਵਿਥੀਕੌਂਬ, ਦੇ ਹਾਈਡ ਪਾਰਕ ਦੇ ਪੁੱਠੇ ਪਾਸੇ ਸਥਿਤ ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਜਦੋਂ ਇਹ 6 ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਇਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਸਿਡਨੀ, ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਾਪਿਸ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਜਦੋਂ ਇਹ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਦਮੇ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੋ ਗਈ ਜਿਸ ਕਰ ਕੇ ਇਸ ਦੇ ਨਾਨੇ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਸਿਹਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੀ ਸੀ ਜਿਸ ਕਰ ਕੇ ਇਹ ਬਚਪਨ ਦੀਆਂ ਕਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਿਆ।
ਸਮਲਿੰਗਿਕਤਾ
1932 ਤੋਂ 1935 ਤੱਕ ਵਾਈਟ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿੰਗਜ਼ ਕਾਲਜ, ਕੈਂਬਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਅਤੇ ਜਰਮਨ ਸਾਹਿਤ ਪੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਪੇਪਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਸਮਲਿੰਗਿਕਤਾ ਕਰ ਕੇ ਇਸ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨੰਬਰ ਨਹੀਂ ਆਏ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਮੁੰਡੇ ਨਾਲ ਇਸ਼ਕ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਕਿੰਗਜ਼ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਦਰੀ ਬਣਨ ਆਇਆ ਸੀ। ਦੋਸਤੀ ਖੋ ਦੇਣ ਦੇ ਡਰ ਤੋਂ ਇਸਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਬਾਕੀ ਸਮਲਿੰਗੀ ਮਰਦਾਂ ਵਾਂਗ ਇਸਨੂੰ ਡਰ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਦੀ ਸਮਲਿੰਗਿਕਤਾ ਕਰ ਕੇ ਇਸਨੂੰ ਸਾਰਾ ਜੀਵਨ ਇਕੱਲੇ ਰਹਿਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਫਿਰ ਇੱਕ ਰਾਤ ਉਸ ਪਾਦਰੀ ਬਣ ਰਹੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੇ ਵਾਈਟ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦੋ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਕਬੂਲ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਵੱਲ ਕੋਈ ਖਿੱਚ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਹ ਵਾਈਟ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪਿਆਰ ਸਬੰਧ ਬਣਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੋਬਲ ਜੇਤੂ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਲੇਖਕ
ਬੌਰੀ ਤੰਦ
ਬੌਰੀ ਤੰਦ ਪੁਸਤਕ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ, ਜੋ ਕਵੀ ਪਰਦੀਪ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ 99 ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਹਨ। ਕਵੀ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਜਸਵੰਤ ਦੀਦ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਦ੍ਰੋਪਦੀ ਘਿਮੀਰਾਏ
thumb| ਸਾਬਕਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦੇਵੀਸਿੰਘ ਪਾਟਿਲ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ ਸਮਾਰੋਹ ਦੇ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਸਟਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ, 2011 ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਦ੍ਰੋਪਦੀ ਘਿਮੀਰੇ (ਸਿੱਕਮ) ਨੂੰ "ਰਾਣੀ ਗੈਦਿਨਲਿਯੂ ਜ਼ੇਲਿਯਾਂਗ ਅਵਾਰਡ" ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ। ਦ੍ਰੋਪਦੀ ਘਿਮੀਰੇ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ 2019 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਚੌਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਕੰਮ
ਘਿਮਾਰੇ ਨੇ ਸਿੱਕਮ ਦੇ ਅਪਾਹਜ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਲਾਭ ਲਈ ਸਿੱਕਮ ਵਿਕਲਾਂਗ ਸਹਾਇਤਾ ਸਮਿਤੀ (ਐਸਵੀਐਸਐਸ) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਕਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਾਰਕੁਨ
ਰਾਮ ਬਰਾਤ
ਰਾਮ ਬਾਰਾਤ ( ਹਿੰਦੀ : राम बारात) ਆਗਰਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਾਮਲੀਲਾ ਜਸ਼ਨ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇਹ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸਾਲਾਨਾ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਰਾਮ ਬਰਾਤ ਦਾ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ ਹੈ " ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਦੀ ਬਾਰਾਤ (ਵਿਆਹ ਜਲੂਸ)"। ਹਰ ਸਾਲ ਆਗਰਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਇਲਾਕਾ ਚੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਨਕਪੁਰੀ ਲਈ ਲਾਈਟਾਂ ਅਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਵਿਆਹ ਲਈ ਸਥਾਨ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਰਾਮ ਬਰਾਤ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ  ਲਗਭਗ 125 ਸਾਲ ਪਿੱਛੇ ਜਾਣ ਲਈ, ਜਦੋਂ ਲਾਲਾ ਕੋਕਮਲ, ਨਾਮਵਰ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਆਦਮੀ, ਨੇ ਸ਼ਾਹੀ ਵਿਆਹ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ 'ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਇੰਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਸੜਕ ਤੋਂ ਬਾਰਾਤ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ 'ਲਾਲਾ ਕੋਕਮਲ ਮਾਰਗ' ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਸ ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ ਰਾਮ ਲੀਲਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਲਾਲਾ ਕੋਕਮਲ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ 1966 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਧਾਰਮਣ ਨੇ 1978 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੱਕ ਰਾਮਲੀਲਾ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਵਜੋਂ ਕਾਰਜਭਾਰ ਸੰਭਾਲਿਆ। 2016 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਤੱਕ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਪੁੱਤਰ ਰਾਜ ਨਰਾਇਣ ਰਾਮਲੀਲਾ ਦਾ ਖਜ਼ਾਨਚੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੋਤਾ ਹਰੀ ਕਿਸ਼ਨ ਅਗਰਵਾਲ ਇਸ ਵੱਕਾਰੀ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦਾ ਮੀਤ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ। ਹੁਣ ਲਾਲਾ ਕੋਕਮਲ ਦੇ ਪੜਪੋਤੇ ਰਾਜੀਵ ਕੇ ਅਗਰਵਾਲ ਨੇ ਵੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫੰਡ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਕੇ ਸਮਾਗਮ ਲਈ ਆਪਣਾ ਸਮਾਂ ਦੇਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਤਿਆਰੀਆਂ
ਸਮਾਗਮ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਨਕ ਮਹਿਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਉੱਤਮ ਕਾਰੀਗਰਾਂ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਮ ਬਰਾਤ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ ਇਲਾਕੇ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਫੰਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਦੁਲਹਨ ਦੇ ਪੇਕੇ ਘਰ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਬਾਰਾਤੀਆਂ (ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਤਿਉਹਾਰ
ਤਿਉਹਾਰ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਚੱਲਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਵਿਆਹ ਦਾ ਜਲੂਸ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਆਗਰਾ ਵਿੱਚ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਰਾਜਸਥਾਨ ਅਤੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਗੁਆਂਢੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਲਾਕਾ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲਾਈਟਾਂ ਨਾਲ ਜਗਮਗਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਨਾਨ-ਸਟਾਪ ਸੰਗੀਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਿਨੇਮਾ ਥੀਏਟਰ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਭੀੜ ਨੂੰ ਅਨੁਕੂਲ ਕਰਨ ਲਈ ਰਾਤ ਭਰ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਸ਼ੋਅ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਕਾਰਨੀਵਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਉਣ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਅਲੀ ਬਾਬਾ ੪੦ ਡੋਂਗਾਲੁ
ਅਲੀ ਬਾਬਾ 40 ਡੋਂਗਾਲੂ ਬੀ. ਵਿਟਲਾਚਾਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ 1970 ਦੀ ਤੇਲਗੂ -ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਸਵੈਸ਼ਬਕਲਰ ਫਿਲਮ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਐਨਟੀ ਰਾਮਾ ਰਾਓ ਅਤੇ ਜੈਲਲਿਤਾ ਨੇ ਅਭਿਨੈ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਘੰਟਾਸਲਾ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਫਿਲਮ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਸ਼੍ਰੀ ਗੌਥਮ ਪਿਕਚਰਜ਼ ਦੇ ਬੈਨਰ ਹੇਠ ਐਨ. ਰਾਮਬ੍ਰਹਮ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਫਿਲਮ ਅਲੀ ਬਾਬਾ ਐਂਡ ਦ ਫੋਰਟੀ ਥੀਵਜ਼ ਨਾਮਕ ਅਰੇਬੀਅਨ ਨਾਈਟਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ।
ਫਿਲਮ ਬਗਦਾਦ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਕਿ 40 ਚੋਰ ਇੱਕ ਤਿਲ ਦੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਬਾਹੀ ਮਚਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਖਜ਼ਾਨੇ ਨੂੰ ਛੁਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਰਦਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਛੋਟੂ ਅਤੇ ਧੀ ਮਰਜੀਆਨਾ ਨੂੰ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਅਲਾਟ ਕੀਤਾ। ਉਥੇ ਹੀ, ਅਲੀਬਾਬਾ ਇੱਕ ਬਹਾਦਰ ਮਰਜੀਆਨਾ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਕੁਚਲਦੇ ਹਨ। ਅਲੀਬਾਬਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਚੰਦਬੀਬੀ ਆਪਣੇ ਕੰਜੂਸ ਅਮੀਰ ਭਰਾ ਕਾਸਿਮ ਖਾਨ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਸੂਝਵਾਨ ਪਤਨੀ ਸੁਲਤਾਨਾ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਅਲੀਬਾਬਾ ਨੂੰ ਦੋ ਗਧਿਆਂ ਨਾਲ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਫੰਡ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚੋਂ ਲੱਕੜਾਂ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਛੋਟੂ ਨੂੰ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਸਾਈਡ ਕਿੱਕਾਂ ਨਾਲ ਕੁਝ ਸ਼ਬਦ ਬੋਲਦਾ ਵੇਖਦਾ ਹੈ ਜੋ ਵਾਪਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੁੱਲ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਜਾਪ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਲੀਬਾਬਾ ਚੁੱਪਚਾਪ ਅੰਦਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਖਜ਼ਾਨੇ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਹੈਰਾਨ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਨਕਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਹੁਣ ਉਹ ਇੱਕ ਟਾਈਕੂਨ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਾਸਿਮ ਨਾਲ ਈਰਖਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਭੇਤ ਨੂੰ ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਦੋਂ ਚੋਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਕਾਸਿਮ ਨੂੰ ਫੜ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਿਲੇ ਵੱਲ ਵਧਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਤਸੀਹੇ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਿੱਠ ਵਿੱਚ ਜਾਪ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਹੋ ਕੇ, ਅਲੀਬਾਬਾ ਜਲਦੀ ਗੁਫਾ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਰਸਤਾ ਲੱਭਦਾ ਹੈ। ਵੈਸੇ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਵੀ ਕਾਬੂ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਮਰਜੀਆਨਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਾਸਿਮ ਨਾਲ ਛੁਡਵਾਇਆ। ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਛੋਟੂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਸਰਦਾਰ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਡਾਕੂਆਂ ਦੀ ਧਮਕੀ ਕਾਰਨ ਅਲੀਬਾਬਾ ਚੁੱਪਚਾਪ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਅੱਖਾਂ 'ਤੇ ਪੱਟੀ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਹਨੇਰੇ 'ਚ ਰੱਖ ਕੇ ਕਾਸਿਮ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਾਪਸੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਚਲਾਕ ਡਾਕਟਰ ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤਮਗ਼ਾ ਹੁਸਨ ਕਾਰਕਰਦਗੀ
ਤਮਗ਼ਾ ਹੁਸਨ ਕਾਰਕਰਦਗੀ (ਉਰਦੂ ਜਾਂ ਨਸਤਾਲੀਕ:تمغۂ حسنِ کارکردگی) ਸਾਹਿਤ, ਕਲਾ, ਖੇਡ, ਮੈਡੀਸ਼ਨ, ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵਿਲੱਖਣ ਹੋਣਹਾਰ ਕੰਮ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਨਮਾਨਿਤ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉਚਤਮ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਿਵਲ ਸਜਾਵਟ-ਚਿੰਨਾਂ ਦੀ ਦਰਜੇਬੰਦੀ ਵਿੱਚ ਇਹਦਾ ਕੋਈ ਖਾਸ ਅਧਿਕਾਰਿਤ ਸਥਾਨ ਨਹੀਂ।
ਇਸ ਇਨਾਮ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਰਕਾਰੀ ਨਾਗਰਿਕ ਇਨਾਮਾਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਿਨ (ਹਰ ਸਾਲ 14 ਅਗਸਤ) ਨੂੰ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਇਨਾਮ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਿਨ (23 ਮਾਰਚ, ਹਰ ਸਾਲ) ਉੱਤੇ ਆਜੋਜਿਤ ਇੱਕ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਾਚੀ ਮਿਸ਼ਰਾ
ਪ੍ਰਾਚੀ ਮਿਸ਼ਰਾ (ਜਨਮ 1988) ਫੈਮਿਨਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ ਅਰਥ 2012 ਦਾ ਤਾਜ  ਜਿੱਤਿਆ। ਇਸ ਨੇ ਸਬ-ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੌਰਾਨ ਫੈਮਿਨਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ 2012 ਦਾ ਵੀ ਖ਼ਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਪ੍ਰਾਚੀ ਦਾ ਜਨਮ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਜੱਜ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਤਾ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਚੀ ਦਾ ਜਨਮ ਅਤੇ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਪਰ ਵੱਖਰੇ-ਵੱਖਰੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਰਹੀ। ਇਸਨੇ ਆਪਣੀ ਬੈਚੁਲਰ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਇਨ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਾਇੰਸ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਕਾਲਜ ਦੇ ਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ, ਮਥੁਰਾ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਇਸਨੇ ਪੋਸਟ ਗਰੈਜੂਏਟ ਡਿਪਲੋਮਾ ਬੈਕਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਸਟਡੀਜ਼, ਪੁਣੇ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਤੋਂ ਕੀਤਾ। ਇਸਨੇ ਸਟੈਂਡਰ ਚਾਰਟਰਡ ਬੈਂਕ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਇੱਕ ਨਿਵੇਸ਼ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਮਿਸ ਅਰਥ 2012
ਇਸਨੇਮਨੀਲਾ, ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਮਿਸ ਅਰਥ 2012 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ। ਇਸਨੇ ਮਿਸ ਅਰਥ 2012 ਵਿੱਚ ਮਿਸ ਫ੍ਰੈਂਡਸ਼ਿਪ ਗਰੁੱਪ 1 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਮਿਸ ਕਨਜੇਨਿਲਿਟੀ 2012 ਦਾ ਖ਼ਿਤਾਬ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਮਾਡਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫੈਮਿਨਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ ਜੇਤੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਿਸ ਅਰਥ ਦੇ ਡੈਲੀਗੇਟ
ਪਰਮੈਥਰਿਨ
ਪਰਮੇਥਰੀਨ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ: Permethrin), ਜੋ ਹੋਰਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਨਿਕਸ ਬ੍ਰਾਂਡ ਨਾਮ ਹੇਠ ਵਿਕਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਦਵਾਈ ਅਤੇ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕ ਹੈ। ਦਵਾਈ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਖਾਰਸ਼ ਅਤੇ ਜੂਆਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਚਮੜੀ 'ਤੇ ਕਰੀਮ ਜਾਂ ਲੋਸ਼ਨ ਦੇ ਤੌਰ' ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਇਸ ਨੂੰ ਕੱਪੜਿਆਂ ਜਾਂ ਮੱਛਰ ਦੇ ਜਾਲਾਂ ਤੇ ਛਿੜਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੀੜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।
ਇਸਦੇ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਧੱਫੜ ਅਤੇ ਜਲਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਵਰਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਆਸ ਪਾਸ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵਰਤਣ ਲਈ ਮਨਜੂਰ ਹੈ। ਪਰਮੈਥਰੀਨ, ਪਾਇਰਥਰੋਈਡ ਦਵਾਈ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿਚੋਂ ਹੈ। ਇਹ ਜੂਆਂ ਅਤੇ ਖੁਰਕ ਦੇਕਣ ਦੇ ਜੀਵਣ ਦੇ ਨਿਯੂਰਨਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿਚ ਵਿਘਨ ਪਾਉਣ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕੀਟਨਾਸ਼ਕ ਵਜੋਂ:
3, ਉਦਯੋਗਿਕ/ਘਰੇਲੂ ਕੀਟ ਕੰਟਰੋਲ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। 4. ਉੱਨ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਕੀੜਿਆਂ ਦੇ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
5. ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਵਿਚ, ਡਬਲਯੂ.ਐਚ.ਓ., ਆਈ.ਐਚ.ਆਰ. ਅਤੇ ਆਈ.ਸੀ.ਏ.ਓ. ਦੀ ਮੰਗ ਹੈ, ਕਿ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਰਵਾਨਗੀ, ਉਤਰਨ ਜਾਂ ਉਤਾਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਡਿਸਇੰਸੈਕਟਡ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।
ਕੀੜਿਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ
1. ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਉਪਾਅ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ (ਕਪੜੇ ਗੈਰ ਜ਼ਰੂਰੀ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੱਛਰ ਦੇ ਜਾਲ ਅਤੇ ਖੇਤ ਪਹਿਨਣ ਵਿੱਚ): ਪਰਮੀਥਰੀਨ ਕੱਪੜੇ ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਸਿੱਧੀ ਚਮੜੀ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਲਗਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਧਿਆਨ ਦਿਓ ਕਿ ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਰਮੇਥਰੀਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕੀਟ-ਭੰਡਾਰ ਵਜੋਂ ਮਾਰਕੀਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਕੀੜੇ-ਮਕੌੜੇ ਨੂੰ ਲੈਂਡਿੰਗ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਰੋਕਦਾ। ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇਹ ਕੀੜੇ-ਮਕੌੜੇ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਜਾਂ ਮਾਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। 2. ਪਾਲਤੂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਝੱਖੜ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਾਲਰ ਜਾਂ ਇਲਾਜ ਵਿਚ (ਕੁੱਤਿਆਂ ਲਈ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪਰ ਬਿੱਲੀਆਂ ਨਹੀਂ)।
3. ਲੱਕੜ (ਟਿੰਬਰ) ਦੇ ਇਲਾਜ ਵਿਚ ਵਰਤੋਂ
ਬੁਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਪਰਮੇਥਰਿਨ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਚਮੜੀ ਦੀ ਹਲਕੀ ਖਾਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਜਲਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਘਰੇਲੂ ਰਸਾਇਣ
ਮੁਹਲਾ
ਇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਮੋਟੇ ਸੋਟੇ ਨੂੰ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉੱਖਲੀ ਵਿਚ ਪਾਈ ਹਰ ਵਸਤ ਨੂੰ ਕੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੁਹਲਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਮੋਹਲੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਮੁਹਲਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਤਿੰਨ/ ਚਾਰ ਕੁ ਫੁੱਟ ਲੰਮਾ ਸੋਟਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਦ ਕੇ ਗੁਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਵਿਚਾਲੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਨਾਲੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਪਤਲਾ ਕੀਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੁਹੱਲੇ ਦੇ ਇਸ ਪਤਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ ਜਨਾਨੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਪਰ ਨੂੰ ਚੱਕ ਕੇ ਤੇ ਫੇਰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਹੇਠਾਂ ਉੱਖਲੀ ਵਿਚ ਪਾਈ ਵਸਤ ਵਿਚ ਮਾਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਖਲੀ ਵਿਚ ਪਾਈ ਵਸਤ ਮੁਹਲੇ ਨਾਲ ਕੱਟੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਪਰਿਵਾਰ ਮੁਹਲੇ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਸਿਰਿਆਂ ਤੇ ਮੁਹਲੇ ਨੂੰ ਫਟਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਲੋਹੇ ਦੇ ਪੋਲਰੇ ਚਾੜ੍ਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੋਲਰਿਆਂ ਨੂੰ ਵੰਗੜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਹੁਣ ਉੱਖਲੀਆਂ ਹੀ ਨਹੀਂ ਰਹੀਆਂ। ਇਸ ਲਈ ਮੁਹਲੇ ਵੀ ਉੱਖਲੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਸਪਿਰੋਲੀਨਾ (ਖੁਰਾਕ ਪੂਰਕ)
right|thumb| ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਦੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਸਪਿਰੋਲੀਨਾ ਜਾਂ ਸਪੀਰੂਲਿਨਾ ਸਾਇਨੋਬੈਕਟੀਰੀਆ (ਨੀਲਾ-ਹਰਾ ਐਲਗੀ) ਦਾ ਇੱਕ ਬਾਇਓਮਾਸ ਹੈ ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਖਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਕਿਸਮਾਂ ਆਰਥਰੋਸਪੀਰਾ ਪਲੈਟੈਂਸਿਸ, ਏ. ਫਿਊਸੀਫਾਰਮਿਸ ਅਤੇ ''ਏ. ਮੈਕਸਿਮਾ'' ਹਨ।
ਆਰਥਰੋਸਪੀਰਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖੁਰਾਕ ਪੂਰਕ ਜਾਂ ਪੂਰੇ ਭੋਜਨ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਐਕੁਆਕਲਚਰ, ਐਕੁਏਰੀਅਮ ਅਤੇ ਪੋਲਟਰੀ ਉਦਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੀਡ ਪੂਰਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਇਕ ਖਾਣ ਵਾਲੀ ਸੂਖ਼ਮ ਐਲਗੀ (ਕਾਈ) ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰੀ ਘਾਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਨਸਪਤੀ ਦੀ ਇਸ ਪਹਿਲੀ ਜੀਵਿਤ ਫੋਟੋਸਿੰਥੈਟਕ ਉਤਪਤੀ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤ ਨੇ ਅੱਜ ਤੋਂ ਲਗਪਗ 3.5 ਕਰੋੜ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਨੀਲੇ-ਹਰੇ ਰੰਗ ਦੀ ਕਾਈ ਵਾਤਾਵਰਨ ਵਿਚ ਆਕਸੀਜਨ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਵਿਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿਗਿਆਨ
thumb| ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਪਾਊਡਰ 400×, ਬੇਦਾਗ ਗਿੱਲਾ ਮਾਊਂਟ ''ਏ. ਮੈਕਸਿਮਾ ਅਤੇ ਏ. ਪਲੇਟੈਂਸਿਸ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰ <id="mwKA">spirulina<> ਜੀਨਸ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਮ ਨਾਮ, ਸਪੀਰੂਲਿਨਾ, ਏ. ਪਲੇਟੈਂਸਿਸ ਦੇ ਸੁੱਕੇ ਬਾਇਓਮਾਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸੰਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ ਜੋ ਸਾਇਨੋਬੈਕਟੀਰੀਆ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਕਲੋਰੋਫਾਈਟਾ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਸਪੀਰੂਲਿਨਾ ਅਤੇ ਆਰਥਰੋਸਪੀਰਾ ਜੀਨਸ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਅੰਤਰ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਆਰਥਰੋਸਪੀਰਾ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਨੂੰ ਤਪਤ-ਖੰਡੀ ਅਤੇ ਉਪ-ਤਪਤਖੰਡੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਰੈਕਰਿਸ਼ ਖਾਰੇ ਅਤੇ ਖਾਰੇ ਪਾਣੀਆਂ ਤੋਂ ਨਿਖੇੜ ਕੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਆਰਥਰੋਸਪੀਰਾ ਜੀਨਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਏ. ਪਲੇਟੈਂਸਿਸ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖਿੰਡਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ, ਪਰ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। A. maxima ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਅਤੇ ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਪੀਰੂਲਿਨਾ'' ਸ਼ਬਦ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈ।
ਆਰਥਰੋਸਪੀਰਾ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਫ੍ਰੀ-ਫਲੋਟਿੰਗ, ਫਿਲਾਮੈਂਟਸ ਸਾਇਨੋਬੈਕਟੀਰੀਆ ਹਨ ਜੋ ਇੱਕ ਖੁੱਲੇ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਦੇ ਹੈਲਿਕਸ ਵਿੱਚ ਬੇਲਨਾਕਾਰ, ਬਹੁ- ਸੈਲੂਲਰ ਟ੍ਰਾਈਕੋਮ ਦੁਆਰਾ ਪਛਾਣੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉੱਚ ਪੀਐਚ ਅਤੇ ਕਾਰਬੋਨੇਟ ਅਤੇ ਬਾਈਕਾਰਬੋਨੇਟ ਦੀ ਉੱਚ ਗਾੜ੍ਹਾਪਣ ਵਾਲੀਆਂ ਤਪਤ-ਖੰਡੀ ਅਤੇ ਉਪ-ਤਪਤ-ਖੰਡੀ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। A. ਪਲੇਟੈਂਸਿਸ ਅਫਰੀਕਾ, ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ''ਏ. ਮੈਕਸਿਮਾ'' ਮੱਧ ਅਮਰੀਕਾ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਓਪਨ-ਚੈਨਲ ਰੇਸਵੇਅ ਤਾਲਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੈਡਲ ਪਹੀਏ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਹਿਲਾਉਣ  ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਰਤੋਂ
ਸਪੀਰੂਲਿਨਾ 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਐਜ਼ਟੈਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੇਸੋਅਮਰੀਕਨਾਂ ਲਈ ਭੋਜਨ ਦਾ ਸਰੋਤ ਸੀ; ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਿੱਚ ਟੇਕਸਕੋਕੋ ਝੀਲ ਤੋਂ ਵਾਢੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੇਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੋਰਟੇਸ ਦੇ ਇੱਕ ਸਿਪਾਹੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਐਜ਼ਟੈਕ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਟੇਕੁਇਟਲੈਟਲ ਕਿਹਾ।
1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਫ੍ਰੈਂਚ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਪਿਰੂਲਿਨਾ ਟੇਕਸਕੋਕੋ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਭਰਪੂਰ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਸ਼ਾਇਦ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਦੇ  ਸੁਕਾਏ ਜਾਣ ਕਾਰਨ, 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਐਜ਼ਟੈਕ ਦੁਆਰਾ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਭੋਜਨ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਕੋਈ ਹਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ।. 1520 ਵਿੱਚ ਖੋਜੇ ਗਏ ਟੇਕੁਇਟਲੈਟਲ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਦਾ 1940 ਤੱਕ ਦੁਬਾਰਾ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਬੈਲਜੀਅਨ ਫਿਕੋਲੋਜਿਸਟ ਪਿਏਰੇ ਡਾਂਗੇਰਡ ਨੇ ਕਾਨੇਮਬੂ ਕਬੀਲੇ ਜੋ ਅਫਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ ਚਾਡ ਵਿੱਚ ਚਾਡ ਝੀਲ ਤੋਂ ਇਸਦੀ ਕਟਾਈ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਦੁਆਰਾ ਖਾਧੀ ਗਈ ਇੱਕ ਕੇਕ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ । ਡਾਂਗੇਰਡ ਨੇ ਡੀਹੇ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਇਹ ਝੀਲ ਤੋਂ ਨੀਲੇ-ਹਰੇ ਐਲਗੀ ਦੇ ਬਸੰਤ ਰੂਪ ਦੀ ਸੁੱਕੀ ਹੋਈ ਰਸ ਹੈ। ਦੀਹੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਭੋਜਨ ਲਈ ਬਰੋਥ ਜਾਂ ਖਾਧ ਖੁਰਾਕ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵੇਚੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਚਡ ਝੀਲ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਛੋਟੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਅਤੇ ਛੱਪੜਾਂ ਤੋਂ ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਦੀ ਕਟਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
1964 ਅਤੇ 1965 ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਬਨਸਪਤੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਜੀਨ ਲਿਓਨਾਰਡ ਨੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਡਾਇਹੇ ਸਪੀਰੂਲਿਨਾ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸੋਡੀਅਮ ਹਾਈਡ੍ਰੋਕਸਾਈਡ ਉਤਪਾਦਨ ਸਹੂਲਤ ਲਈ ਐਲਗੀ ਦੇ ਖਿੜਾਅ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ ਇਸ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਆਧਾਰ ਵਜੋਂ ਸਪੀਰੂਲਿਨਾ ਦੇ ਵੱਡੇ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ -ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਅਤੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ।
ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਣ
ਭੋਜਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕੁਪੋਸ਼ਣ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਰਨ ਲਈ, ਅਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਪੇਸ ਫਲਾਈਟ ਜਾਂ ਮੰਗਲ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਖੁਰਾਕ ਸਹਾਇਤਾ ਵਜੋਂ ਸਪੀਰੂਲਿਨਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਖੋਜ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ। ਭੋਜਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਇਸਦਾ ਫਾਇਦਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸਨੂੰ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਜ਼ਮੀਨ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਸੁੱਕੀ ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਵਿੱਚ 5% ਪਾਣੀ, 24% ਕਾਰਬੋਹਾਈਡਰੇਟ, 8% ਚਰਬੀ, ਅਤੇ ਲਗਭਗ 60% (51-71%) ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇੱਕ ਸੁੱਕੇ ਪਾਊਡਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਖਾਸ ਪੂਰਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ ,ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਮੁੱਲ ਦੀ ਸਾਰਣੀ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਸਪਿਰੁਲੀਨਾ ਦੀ ਇੱਕ 100-g ਮਾਤਰਾ 290 kcal  ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਅਤੇ ਇਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ (ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਮੁੱਲ,  20% ਜਾਂ ਵੱਧ ਦੇ DV)ਜ਼ਰੂਰੀ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰੋਟੀਨ, ਬੀ ਵਿਟਾਮਿਨ (  ਕ੍ਰਮਵਾਰ 207%, 306%, ਤੇ 85% DV ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ )ਥਿਆਮਿਨ, ਰਿਬੋਫਲੇਵਿਨ, ਤੇਨਿਆਸੀਨ) ), ਅਤੇ ਖੁਰਾਕੀ ਖਣਿਜ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਇਰਨ (219% DV) ਅਤੇ ਮੈਂਗਨੀਜ਼ (90% DV) ਦਾ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਸਰੋਤ ਹੈ । ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਦੀ ਲਿਪਿਡ ਸਮੱਗਰੀ ਭਾਰ ਅਨੁਸਾਰ 8% ਹੈ ਜੋ  ਫੈਟੀ ਐਸਿਡ, ਗਾਮਾ-ਲਿਨੋਲੇਨਿਕ ਐਸਿਡ,  ਲਿਨੋਲਿਕ ਐਸਿਡ, ਸਟੀਰੀਡੋਨਿਕ ਐਸਿਡ, ਈਕੋਸੈਪੇਂਟੇਨੋਇਕ ਐਸਿਡ (ਈਪੀਏ), ਡੋਕੋਸਾਹੈਕਸਾਏਨੋਇਕ ਐਸਿਡ (ਡੀਐਚਏ), ਅਤੇ ਅਰਾਚੀਡੋਨਿਕ ਐਸਿਡ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।. ਉਹਨਾਂ 2003 ਦੇ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਦੇ ਉਲਟ (DHA ਅਤੇ EPA ਕੁੱਲ ਫੈਟੀ ਐਸਿਡ ਦੇ 2 ਤੋਂ 3% ਤੱਕ), 2015 ਖੋਜ ਨੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਿੱਚ (0.1% ਤੋਂ ਘੱਟ, DHA ਅਤੇ EPA ਸਮੇਤ) "ਕੋਈ ਖੋਜਣ ਯੋਗ ਓਮੇਗਾ -3 ਫੈਟੀ ਐਸਿਡ ਨਹੀਂ".
ਵਿਟਾਮਿਨ ਬੀ 12
ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੋਈ ਵਿਟਾਮਿਨ ਬੀ 12 ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਪੂਰਕਾਂ ਨੂੰ ਵਿਟਾਮਿਨ ਬੀ 12 ਦਾ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਸਰੋਤ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੂਡੋਵਿਟਾਮਿਨ ਬੀ 12 (Coα-[α-(7-ਐਡੇਨਾਇਲ)]-Coβ-cyanocobamide) ਹੈ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਜੀਵ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਹੈ। ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਖੁਰਾਕਾਂ 'ਤੇ 2009 ਦੇ ਇੱਕ ਪੋਜੀਸ਼ਨ ਪੇਪਰ ਵਿੱਚ, ਅਮਰੀਕਨ ਡਾਇਟੀਟਿਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਵਿਟਾਮਿਨ ਬੀ 12 ਦਾ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਸਰੋਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਡਾਕਟਰੀ ਸਾਹਿਤ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਪੀਰੂਲਿਨਾ ਬੀ 12 ਦੇ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਅਣਉਚਿਤ ਹੈ।
ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਐਕੁਆਕਲਚਰ
ਜਾਨਵਰਾਂ ਅਤੇ ਜਲ-ਪਾਲਣ ਲਈ ਵਿਕਲਪਕ ਫੀਡ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ 'ਤੇ ਕਈ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਸਪੀਰੂਲਿਨਾ ਨੂੰ ਪੋਲਟਰੀ ਲਈ 10% ਅਤੇ ਬਟੇਰ ਲਈ 4% ਤੋਂ ਘੱਟ ਖੁਆਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।  21-ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਬ੍ਰਾਇਲਰ ਨਰ ਚੂਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਵਿੱਚ,  16 ਦਿਨਾਂ ਲਈ 40 g/kg ਤੱਕ ਵਾਧਾ,  ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ,ਮਾਸ ਦਾ ਪੀਲਾ ਅਤੇ ਲਾਲ ਰੰਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਸੰਭਵ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਜ਼ੀਐਕਸੈਂਥਿਨ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣ ਕਾਰਨ। ਸੂਰ ਅਤੇ ਖਰਗੋਸ਼  ਫੀਡ ਦਾ 10% ਤੱਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ।ਪਸ਼ੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਸਮੱਗਰੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਅਤੇ ਭਾਰ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਬਿਗਮਾਊਥ ਮੱਝਾਂ, ਦੁੱਧ ਵਾਲੀ ਮੱਛੀ, ਕਲਚਰਡ ਸਟ੍ਰਿਪਡ ਜੈਕ, ਕਾਰਪ,  ਲਾਲ ਸਮੁੰਦਰੀ ਬਰੀਮ, ਤਿਲਪੀਆ  ਕੈਟਫਿਸ਼, ਪੀਲੀ ਪੂਛ, ਜ਼ੈਬਰਾਫਿਸ਼, ਝੀਂਗਾ,  ਅਤੇ ਐਬਾਲੋਨ, ਲਈ ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਕਲਪਕ ਫੀਡਸਟੌਕ ਅਤੇ ਇਮਿਊਨ ਬੂਸਟਰ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।ਅਤੇ ਐਕੁਆਕਲਚਰ ਫੀਡ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ,2% ਸਪੀਰੂਲੀਨਾ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੱਦ  ,ਨਾਲ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।