cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਕਾਲੀਆਂ ਹਰਨਾਂ ਰੋਹੀਏ ਫਿਰਨਾ ਪੁਸਤਕ
ਪਿਉ ਤੇਰੇ ਨੂੰ ਸਹੁਰਾ
ਤੇਰੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਨੀ
ਛੱਡ ਕੇ ਫਿਰੂੰਗਾ ਟੋਰਾ..........
ਢਾਈਆ - ਢਾਈਆ - ਢਾਈਆ
ਸੁਣ ਲੋ ਖਾਲਸਿਉ
ਮੇਰੇ ਆਦ ਬੋਲੀਆਂ ਆਈਆਂ
ਨੱਕੇ ਛੱਡਦੇ ਨੇ
ਮੈਂ ਬਹਿ ਕੇ ਆਪ ਬਣਾਈਆਂ
ਹੁਣ ਨਾ ਸਿਆਣਦੀਆਂ
ਦਿਉਰਾ ਨੂੰ ਭਰਜਾਈਆ.................
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਜਾਰਡਨ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਭੰਡਾਰ
thumb| ਪਹਿਲੇ ਛੇ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਟਿਕਾਣੇ ਜਾਰਡਨ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸੱਤ ਕੁਦਰਤ ਭੰਡਾਰ ਹਨ। 1966 ਵਿੱਚ, ਸੰਸਥਾ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜਾਰਡਨ ਦੇ ਕੁਦਰਤ ਭੰਡਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੇਗੀ, ਰਾਇਲ ਸੋਸਾਇਟੀ ਫਾਰ ਕੰਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਨੇਚਰ, ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। RSCN ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਯਤਨਾਂ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖ਼ਤਰੇ ਵਾਲੀਆਂ ਨਸਲਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। 1973 ਵਿੱਚ, RSCN, ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਾਰ ਲਾਇਸੰਸ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ RSCN ਨੂੰ ਵਿਨਾਸ਼ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੱਥ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਹਿਲਾ ਕਦਮ 1975 ਵਿੱਚ ਜਾਰਡਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਕੁਦਰਤ ਰਿਜ਼ਰਵ, ਸ਼ੌਮਰੀ ਵਾਈਲਡਲਾਈਫ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸੀ। ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪੈ ਰਹੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਧਨ ਬਣਾਉਣਾ ਸੀ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ: ਅਰਬੀ ਓਰੀਕਸ, ਗਜ਼ਲ, ਸ਼ੁਤਰਮੁਰਗ ਅਤੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਓਨਾਜਰਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ।
1994 ਵਿੱਚ, ਡਾਨਾ ਬਾਇਓਸਫੇਅਰ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ, RSCN ਨੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਖੋਜ ਦੁਆਰਾ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਟਿਕਾਊ ਰਹਿਣ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਭੰਡਾਰਾਂ 'ਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨ ਦੇ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਟੀਚੇ ਦੇ ਨਾਲ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਆਪਣਾ ਖੋਜ ਅਤੇ ਸਰਵੇਖਣ ਭਾਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ, ਵਾਈਲਡ ਜੌਰਡਨ ਨੂੰ ਸਮਾਜਿਕ-ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ RSCN ਦੀ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਸ਼ਾਖਾ ਵਜੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। 1999 ਵਿੱਚ, RSCN ਨੇ ਕੁਦਰਤ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਹੁਨਰ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। RSCN ਨੇ 2005 ਵਿੱਚ "ਸੇਵ ਜੌਰਡਨ ਦੇ ਰੁੱਖ" ਮੁਹਿੰਮ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ। ਜਾਰਡਨ ਦਾ ਛੇਵਾਂ ਅਤੇ ਨਵੀਨਤਮ ਕੁਦਰਤ ਰਿਜ਼ਰਵ, ਡਿਬੀਨ ਫੋਰੈਸਟ ਰਿਜ਼ਰਵ, 2004 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, 1200 km2 ਪੂਰੇ ਜਾਰਡਨ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੁਦਰਤੀ ਲੈਂਡਸਕੇਪ ਦਾ।
ਫੀਫਾ ਨੇਚਰ ਰਿਜ਼ਰਵ ਨੂੰ 2011 ਵਿੱਚ ਮਨੋਨੀਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 2018 ਵਿੱਚ ਬੁਰਕੁ, ਦਾਹੇਕ, ਅਤੇ ਦਮੀਥਾ ਕੁਦਰਤ ਭੰਡਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਨੋਨੀਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਵਾਧੂ ਕੁਦਰਤ ਭੰਡਾਰ ਅਤੇ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਸਾਈਟਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਜਲੌਨ ਰਿਜ਼ਰਵ
right|thumb| ਅਜਲੌਨ ਜੰਗਲ ਅਜਲੌਨ ਫੋਰੈਸਟ ਰਿਜ਼ਰਵ ਉੱਤਰੀ ਜਾਰਡਨ ਵਿੱਚ, ਜੇਰਾਸ਼ ਅਤੇ ਅਜਲੌਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਜਲੌਨ ਕੈਸਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਰਿਜ਼ਰਵ ਵਿੱਚ ਭੂਮੱਧ ਸਾਗਰ ਵਰਗੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜੋ ਸਦਾਬਹਾਰ ਓਕ ਵਿੱਚ ਢਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਨਾਲ ਹੀ ਸਟ੍ਰਾਬੇਰੀ ਅਤੇ ਪਿਸਤਾ ਦੇ ਦਰੱਖਤ, ਹੋਰਾਂ ਵਿੱਚ। ਸਟੋਨ ਮਾਰਟਨ, ਗਿੱਦੜ, ਲਾਲ ਲੂੰਬੜੀ, ਧਾਰੀਦਾਰ ਹਾਇਨਾ, ਫ਼ਾਰਸੀ ਗਿਲਹਰੀਆਂ, ਸੂਰ ਅਤੇ ਬਘਿਆੜ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਨਿੱਜੀ ਮਾਲਕੀ ਵਾਲੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਖਤਰੇ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਿਜ਼ਰਵ ਤੱਕ ਨਾਜਾਇਜ਼ ਪਹੁੰਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਸ਼ਿਕਾਰ, ਲੱਕੜ ਕੱਟਣਾ ਅਤੇ ਚਰਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਸਥਾਨਕ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਵਧੀ ਹੈ।
ਅਜ਼ਰਕ ਵੈਟਲੈਂਡ ਰਿਜ਼ਰਵ
left|thumb| ਅਜ਼ਰਕ ਵੈਟਲੈਂਡ ਅਜ਼ਰਾਕ ਵੈਟਲੈਂਡਜ਼, ਜੋਰਡਨ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਰੇਗਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਅਜ਼ਰਾਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਆਰਐਸਸੀਐਨ ਦਾ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਵੈਟਲੈਂਡ ਰਿਜ਼ਰਵ ਹੈ। ਰਿਜ਼ਰਵ, ਜੋ ਕਦੇ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਤੋਂ ਯੂਰੇਸ਼ੀਆ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਲੱਖਾਂ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਪੰਛੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਟਾਪਓਵਰ ਸੀ, ਹੁਣ ਜਾਰਡਨ ਦੀ ਵਧਦੀ ਆਬਾਦੀ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦੇਣ ਲਈ ਓਵਰ-ਪੰਪਿੰਗ ਕਾਰਨ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। 1978 ਵਿੱਚ, ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਓਏਸਿਸ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦੇ ਯਤਨ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 1981 ਅਤੇ 1993 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਘਟਿਆ, ਜਿਸਦਾ ਸਿੱਟਾ 1992 ਵਿੱਚ ਚਸ਼ਮੇ ਦੇ ਸੁੱਕਣ ਨਾਲ ਹੋਇਆ। ਅਜ਼ਰਕ ਅੱਜ ਆਪਣੇ ਪੁਰਾਣੇ ਆਕਾਰ ਦਾ ਸਿਰਫ 0.04% ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਅਜ਼ਰਕ ਕਿਲਫਿਸ਼ ਵਰਗੀਆਂ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਮੱਛੀਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਅਤੇ ਸਾਈਟ ਨੂੰ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਸਥਾਨ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਆਰਐਸਸੀਐਨ ਦੁਆਰਾ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਯਤਨ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਫਲ ਹੋਏ ਹਨ; ਕੁਝ ਪੰਛੀ ਵਾਪਸ ਆ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਮੱਛੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਪਰ ਅਸਲ ਆਕਾਰ ਦੇ 10% ਤੱਕ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪੁੰਜ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਅਸਫਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਵਾਟਰ ਪੰਪਿੰਗ ਅਤੇ ਮੈਨਪਾਵਰ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਵੈਟਲੈਂਡ ਦਾ ਤਜਰਬਾ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਨੀਵਾਂ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਬੁਰਕੁ ਨੇਚਰ ਰਿਜ਼ਰਵ
ਬੁਰਕੁ ਨੇਚਰ ਰਿਜ਼ਰਵ ਨੂੰ 2018 ਵਿੱਚ ਮਨੋਨੀਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ 906.44 ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ km 2, ਕਾਸਰ ਬੁਰਕੁ ' ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ।
ਦਾਨਾ ਬਾਇਓਸਫੀਅਰ ਰਿਜ਼ਰਵ
left|thumb| ਦਾਨਾ ਗੋਰਜ ਦਾਨਾ ਬਾਇਓਸਫੇਅਰ ਰਿਜ਼ਰਵ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਸਿਰਫ਼ ਦਾਨਾ ਨੇਚਰ ਰਿਜ਼ਰਵ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵਾਦੀ ਅਰਬਾ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਨਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅਤੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਰਿਜ਼ਰਵ ਦਾ ਭੂਗੋਲ ਛੋਟੇ ਰੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਝਾੜੀਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀਆਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਵਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਵਿਭਿੰਨ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨ ਚੂਨੇ ਦੇ ਪੱਥਰ ਤੋਂ ਰੇਤਲੇ ਪੱਥਰ ਤੋਂ ਗ੍ਰੇਨਾਈਟ ਤੱਕ ਬਦਲਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚਰਾਉਣ ਅਤੇ ਲੱਕੜ ਕੱਟਣਾ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਸ਼ਿਕਾਰ ibex ਅਤੇ chukar ਆਬਾਦੀ ਨੂੰ ਖਤਰਾ ਹੈ.
ਦੀਬੀਨ ਫੋਰੈਸਟ ਰਿਜ਼ਰਵ
right|thumb| ਡਿਬੀਨ ਵਿੱਚ ਵਿਸਟਾ ਡਿਬੀਨ ਫੋਰੈਸਟ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰੋਮਨ ਸ਼ਹਿਰ ਜੇਰਾਸ਼ ਦੇ ਨੇੜੇ, 2004 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੰਗਲ ਇੱਕ ਪਾਈਨ-ਓਕ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਸਥਾਨ ਹੈ, ਜੋ ਅਲੇਪੋ ਪਾਈਨ ਨੂੰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੇ ਜੰਗਲ ਦੀ ਭੂਗੋਲਿਕ ਸੀਮਾ ਨੂੰ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਫਾਰਸੀ ਗਿਲਹਰੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਸਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਤਰਜੀਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਸਟ੍ਰਾਬੇਰੀ, ਪਿਸਤਾ ਅਤੇ ਜੰਗਲੀ ਜੈਤੂਨ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਵੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਵਿੱਚ ਉੱਗਦੇ ਹਨ। ਰੱਦੀ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਲਾਸਟਿਕ, ਰਿਜ਼ਰਵ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਕਸਰ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਫੀਫਾ ਨੇਚਰ ਰਿਜ਼ਰਵ
13 ਜੁਲਾਈ, 2011 ਨੂੰ, ਫੀਫਾ ਨੇਚਰ ਰਿਜ਼ਰਵ ਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਜਾਰਡਨ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਰਿਜ਼ਰਵ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 23.2 ਹੈ km 2 ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਲ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ, ਰਿਜ਼ਰਵ ਵਿੱਚ ਲੂਣ ਪੌਦੇ ਦਾ ਨਮੂਨਾ ਅਤੇ ਗਰਮ ਖੰਡੀ ਪੌਦਿਆਂ ਦਾ ਪੈਟਰਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਵਾਦੀ ਮੁਜੀਬ
right|thumb| ਵਾਦੀ ਮੁਜੀਬ ਮੁਜੀਬ ਨੇਚਰ ਰਿਜ਼ਰਵ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਾਦੀ ਮੁਜੀਬ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੋਆਬ ਦੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ ਕੁਦਰਤ ਰਿਜ਼ਰਵ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦੇ ਮ੍ਰਿਤ ਸਾਗਰ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਲੰਬੀ ਘਾਟੀ ਹੈ। ਮ੍ਰਿਤ ਸਾਗਰ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ, ਵਾਦੀ ਮੁਜੀਬ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਸੁੱਕੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਉਪਜਾਊ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਹਰੇ-ਭਰੇ ਨਦੀ ਦੇ ਤੱਟ ਜਲ-ਪੌਦਿਆਂ ਲਈ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪੌਦਿਆਂ ਦੀਆਂ 300 ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਵਾਦੀ ਮੁਜੀਬ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ 10 ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਮਾਸਾਹਾਰੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜਾਨਵਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਾਈਰੈਕਸ, ਬੈਜਰ, ਅਤੇ ਨੂਬੀਅਨ ਆਈਬੈਕਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ RSCN ਦੁਆਰਾ ਜੰਗਲੀ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਸ਼ਿਕਾਰ ਜੰਗਲੀ ਆਈਬੈਕਸਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸਥਾਈ ਸੰਖਿਆ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਬਣ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸ਼ੌਮਰੀ ਰਿਜ਼ਰਵ
right|thumb| ਸ਼ੌਮਰੀ ਵਿੱਚ ਰੀਡਜ਼ ਸ਼ੌਮਰੀ ਵਾਈਲਡਲਾਈਫ ਰਿਜ਼ਰਵ ਪੂਰਬੀ ਜਾਰਡਨ ਦੇ ਮਾਰੂਥਲ ਵਿੱਚ ਅਜ਼ਰਾਕ ਵੈਟਲੈਂਡ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੇਗਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਵਾਦੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ ਖੇਤਰ ਦਾ 65% ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ 35% ਰਿਜ਼ਰਵ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਾਲੇ ਫਲਿੰਟ ਵਿੱਚ ਕਵਰ ਕੀਤੇ ਹਮਾਡਾ ਖੇਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। 1975 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ, ਸ਼ੌਮਰੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਮਾਰੂਥਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੇ ਮੁੱਖ ਟੀਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਲੋਪ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਰਬੀ ਓਰੀਕਸ ਨੂੰ ਜੰਗਲੀ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣਾ ਹੈ। 1978 ਵਿੱਚ, 4 ਅਰਬੀ ਓਰੀਕਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਜਨਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਲਈ ਰਿਜ਼ਰਵ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1983 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, 31 ਓਰੀਕਸ ਜੰਗਲੀ ਵਿੱਚ ਛੱਡੇ ਗਏ ਸਨ, ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਓਰੀਕਸ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਮੂਲ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹੋਰ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੋਮਾਲੀ ਸ਼ੁਤਰਮੁਰਗ, ਫ਼ਾਰਸੀ ਓਨੇਜਰ ਅਤੇ ਗਜ਼ਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਲਗਭਗ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਸਥਾਨਕ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਨਾ, ਇੱਕ ਸਮੱਸਿਆ ਜਿਸ ਨਾਲ RSCN ਨਜਿੱਠਣ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਭਵਿੱਖ
ਰਾਇਲ ਸੋਸਾਇਟੀ ਫਾਰ ਕੰਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਨੇਚਰ ਨੇ ਜਾਰਡਨ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਵਾਧੂ ਕੁਦਰਤ ਭੰਡਾਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦਿਖਾਈ ਹੈ।
ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਨਵੀਆਂ ਰਿਜ਼ਰਵ ਸਾਈਟਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਾਰੇ 1979 ਅਤੇ 1998 ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਦੋ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਸਾਈਟਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਜਮੇ ਨੂੰ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ
ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ
ਉਹ ਆਦਿ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਹਿਲੂ ਹੈ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ "ਕੁਲਦੇਵੀ ਮਾਤਾ" ਵਜੋਂ ਵੀ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰਕਸ਼ੀ
ਉਸ ਨੂੰ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਅਤੇ ਚਾਰ ਸਿਰਾਂ ਵਾਲੀ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਜਾਂ ਛੇ ਬਾਹਾਂ ਵੀ ਵਰਣਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸ ਨੇ ਮਾਲਾ ਅਤੇ ਕਮੰਡਲੁ (ਪਾਣੀ ਦੇ ਘੜੇ) ਜਾਂ ਕਮਲ ਦੀਆਂ ਡੰਡੀਆਂ, ਵੇਦ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਫੜੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਉਸ ਦਾ ਵਾਹਨ ਹੰਸ ਹੈ ਜਿਸ ਉੱਪਰ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਰਾਜਮਾਨ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਪਹਿਨਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਟੋਕਰੀ ਵਰਗੀ ਸ਼ਕਲ ਦੇ ਮੁਕਟ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹਨ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਰਾਂਦਾ ਮੂਕੁਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਦੇਵੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages with unreviewed translations
ਪੱਛਮੀ ਝੀਲ
ਪੱਛਮੀ ਝੀਲ (Wu Chinese  ) ਹਾਂਗਜ਼ੂ, ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਝੀਲ ਹੈ। ਇਹ ਤਿੰਨ ਕਾਜ਼ਵੇਅ ਰਾਹੀਂ ਪੰਜ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਝੀਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮੰਦਰ, ਪਗੋਡਾ, ਬਗੀਚੇ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ/ਨਕਲੀ ਟਾਪੂ ਹਨ। ਗੁਸ਼ਾਨ (孤山) ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੁਦਰਤੀ ਟਾਪੂ ਹੈ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਨਕਲੀ ਟਾਪੂ ਹਨ: ਜ਼ਿਆਓਇੰਗਜ਼ੌ (小瀛洲), ਹੁਇਕਸਿਨ ਪਵੇਲੀਅਨ (湖心亭), ਅਤੇ ਰੁਆਨ ਗੋਂਗਡੁਨ (阮公墩) ਝੀਲ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ। ਲੀਫੇਂਗ ਪਗੋਡਾ (雷峰塔) ਅਤੇ ਬਾਓਚੂ ਪਗੋਡਾ (保俶塔) ਝੀਲ ਕਰਕੇ ਵਖ ਵੱਖ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, "ਇੱਕ ਪਹਾੜ, ਦੋ ਬੁਰਜ, ਤਿੰਨ ਟਾਪੂ, ਤਿੰਨ ਕੰਢੇ ਅਤੇ ਪੰਜ ਝੀਲਾਂ" ਦਾ ਮੂਲ ਪੈਟਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਵੈਸਟ ਲੇਕ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕੁਦਰਤੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਪੂਰੇ ਚੀਨੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਕਵੀਆਂ ਅਤੇ ਚਿੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਚੀਨੀ ਬਾਗ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਰੋਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 2011 ਵਿੱਚ ਯੂਨੈਸਕੋ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਸਾਈਟ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਵਰਣਨ "ਬਾਕੀ ਚੀਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਜਾਪਾਨ ਅਤੇ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਗ਼ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ" ਅਤੇ ਇਹ "ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਆਦਰਸ਼ ਸੰਯੋਜਨ" ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। thumb|300x300px| Hangzhou, ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ ਝੀਲ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ thumb|300x300px| [[ਲੀਫੇਂਗ ਪਗੋਡਾ]]
ਵੈਸਟ ਲੇਕ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਨਾਮ " ਵੂ ਫੌਰੈਸਟ ਰਿਵਰ " ( 武林水 ) ਸੀ। ਹਾਨ ਦੇ "ਭੂਗੋਲ ਕਾਲਮ" ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਕਿਆਨਤਾਂਗ, ਪੱਛਮੀ ਗਵਰਨਰ ਜਨਰਲ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਵੂ ਫੋਰੈਸਟ ਪਹਾੜ ( Wǔlínshan ) ਵੂ ਫੋਰੈਸਟ ਨਦੀ ਦਾ ਮੂਲ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਹ " (ਲਗਭਗ, 350 km ). ਹੋਰ ਪੁਰਾਣੇ ਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ " ਕਿਆਨ ਨਦੀ ", " ਕਿਆਨਤਾਂਗ ਝੀਲ", "ਮਿੰਗਸ਼ੇਂਗ ਝੀਲ", "ਜਿਨੀਉ ਝੀਲ", "ਸ਼ਿਹਾਨ ਝੀਲ", "ਸ਼ਾਂਗ ਝੀਲ", "ਲਿਆਨਯਾਨ ਝੀਲ", "ਫਾਂਗਸ਼ੇਂਗ ਤਲਾਬ ", "ਜ਼ੀਜ਼ੀ ਝੀਲ" ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। "ਗਾਓਸ਼ੀ ਝੀਲ", "ਜ਼ਿਲਿੰਗ ਝੀਲ", "ਮੀਰੇਨ ਝੀਲ", "ਜ਼ਿਆਨਜ਼ੇ ਝੀਲ", ਅਤੇ "ਮਿੰਗਯੂ ਝੀਲ"। ਪਰ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਦੋ ਹੀ ਨਾਮ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਇੱਕ ਹੈ "ਕੀਅਨਟੈਂਗ ਝੀਲ", ਇਸ ਤੱਥ ਦੇ ਕਾਰਨ ਕਿ ਹਾਂਗਜ਼ੌ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣੇ ਜ਼ਮਾਨੇ ਵਿੱਚ "ਕਿਆਂਤਾਂਗ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਝੀਲ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਦੂਜਾ ਨਾਂ "ਵੈਸਟ ਲੇਕ" ਹੈ। "ਵੈਸਟ ਲੇਕ" ਨਾਮ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਬਾਈ ਜੂਈ ਦੀਆਂ ਦੋ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਸੀ, "ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਵੈਸਟ ਲੇਕ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਅਤੇ ਗੁਸ਼ਨ ਮੰਦਿਰ ਵੱਲ ਮੁੜਦੇ ਹੋਏ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ" (西湖晚歸回望孤山寺贈諸客) ਅਤੇ "ਹਾਂਗਜ਼ੌ ਨੂੰ ਵਾਪਸੀ ਵਾਲੀ ਕਿਸ਼ਤੀ 'ਤੇ" (杭州回舫 ). ਉੱਤਰੀ ਗੀਤ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ, ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚ "ਵੈਸਟ ਲੇਕ" ਨਾਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ "ਕਿਆਨਤਾਂਗ ਝੀਲ" ਨਾਮ ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਬਰਤਰਫ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੂ ਸ਼ੀ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ "ਵੈਸਟ ਲੇਕ ਡਰੇਜ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਬੇਨਤੀ" ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੀ ਜਦੋਂ "ਵੈਸਟ ਲੇਕ" ਨਾਂ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰਤ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਝੀਲ ਕਦੇ ਝੀਲ ਸੀ। ਗਾਦ ਨੇ ਫਿਰ ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਰਸਤਾ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਝੀਲ ਬਣ ਗਈ। 1975 ਵਿੱਚ ਝੀਲ-ਬੈੱਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਸ਼ਕ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਤਲਛਟ ਪਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਇਸਦੇ ਮੂਲ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ। ਨਕਲੀ ਸੰਭਾਲ ਨੇ ਝੀਲ ਨੂੰ ਦਲਦਲ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ।
1607 ਵਿੱਚ, ਕਿਆਨਤਾਂਗ ਕਾਉਂਟੀ ਦੇ ਗਵਰਨਰ, ਨੀ ਜ਼ਿੰਟਾਂਗ (聶心湯 ) ਨੇ ਟਾਪੂ "ਜ਼ੀਓ ਯਿੰਗ ਝੂ" ਦੇ ਫਾਂਗਸ਼ੇਂਗ ਟੋਭੇ ਦੇ ਬਾਹਰ ਦੱਖਣ ਤੋਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਇੱਕ ਗੋਲਾਕਾਰ ਕਾਜ਼ਵੇਅ ਬਣਾਇਆ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ "ਆਈਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਝੀਲ, ਟਾਪੂ ਵਿੱਚ ਝੀਲ" ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ। 1611 ਵਿੱਚ, ਯਾਂਗ ਵਾਨਲੀ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰੀ ਕਿਨਾਰੇ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ 1620 ਤੱਕ ਪੂਰਾ ਪਲਾਟ ਸਾਕਾਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਤਾਲਾਬ ਦੇ ਬਾਹਰ ਤਿੰਨ ਛੋਟੇ ਪੱਥਰੀਲੇ ਪਗੋਡਾ ਖੜ੍ਹੇ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ "ਥ੍ਰੀ ਪੌਂਡ (ਜਾਂ ਪੂਲ) ਮਿਰਰਿੰਗ ਦ ਮੂਨ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਅਕਸਰ ਜ਼ੀਓ ਯਿੰਗ ਟਾਪੂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਵੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
right|thumb|250x250px| ਬਾਓਚੂ ਪਗੋਡਾ right|thumb|250x250px| ਰਾਤ ਨੂੰ ਪੱਛਮੀ ਝੀਲ left|thumb|250x250px| ਪੱਛਮੀ ਝੀਲ, ਹਾਂਗਜ਼ੂ, ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਮਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਤਿੰਨ ਪੂਲ। thumb|250x250px| ਕਿਆਨ ਕਿੰਗ ਟੈਂਪਲ, ਸ਼ੀ ਹੂ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਕਰਸ਼ਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ: ਵਿਲੋਜ਼ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਓਰੀਓਲਜ਼ ਨੂੰ ਸੁਣਨਾ thumb| ਬਾਂਸ ਦੇ ਗਰੋਵ ਵਿੱਚ ਬੱਦਲ-ਸਥਾਈ ਮਾਰਗ thumb| ਨੌ ਧਾਰਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਧੁੰਦਲੇ ਰੁੱਖ
ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾਵਾਂ
ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ, ਪੱਛਮੀ ਝੀਲ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਝੀਲ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਡ੍ਰੀਮ ਇਨ ਵੈਸਟ ਲੇਕ ਅਤੇ ਦ ਐਨਚਿਰਿਡੀਅਨ ਆਫ਼ ਲੇਕ ਐਂਡ ਮਾਉਂਟੇਨ ਨੇ ਵੈਸਟ ਲੇਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹਾਂਗਜ਼ੂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕਿੱਸਿਆਂ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਬਾਈ ਜੁਈ, ਸੂ ਸ਼ੀ, ਜ਼ੂ ਝੀਮੋ ਅਤੇ ਹੂ ਸ਼ੀਹ ਵਰਗੇ ਕਵੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਪੱਛਮੀ ਝੀਲ ਬਾਰੇ ਅਣਗਿਣਤ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਲਿਖੀਆਂ। ਵ੍ਹਾਈਟ ਸੱਪ ਦੀ ਚੀਨੀ ਦੰਤਕਥਾ ਵੀ ਹੈਂਗਜ਼ੂ ਵਿੱਚ ਵੈਸਟ ਲੇਕ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲੀ ਗਈ ਹੈ।
ਮਲਾਰਡਸ, ਹੈਲਸੀਓਨ ਅਤੇ ਕੋਈ ਕਾਰਪ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਕਸਰ ਦੇਖੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ। ਕਿਨਾਰੇ 'ਤੇ ਦਰਖਤਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਗਿਲਹਰੀਆਂ ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਹਨ। right|thumb|250x250px| ਪੱਛਮੀ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਕਮਲ right|thumb|250x250px| ਪਲੱਮ ਦੇ ਫੁੱਲ thumb|250x250px| ਗੀਫੂ, [[ਜਪਾਨ|ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਗੀਫੂ ਪਾਰਕ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪੱਛਮੀ ਝੀਲ ਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਤੀ]]
ਆਕਰਸ਼ਣ
right|thumb|250x250px| ਚ੍ਯੂ ਫੀ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਹਾਲ ਹੋਰ ਆਕਰਸ਼ਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਉਰਮਿਲਾ ਮਾਤੋਂਡਕਰ
ਉਰਮਿਲਾ ਮਾਤੋਂਡਕਰ (ਜਨਮ 4 ਫਰਵਰੀ 1974) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਜਿਸਨੇ ਮੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਰਮਿਲਾ ਨੇ ਮਰਾਠੀ, ਤੇਲਗੂ, ਤਾਮਿਲ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਭਾਸ਼ਾ ਫਿਲਮ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾਈ। ਉਸਨੇ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਨੰਦੀ ਅਵਾਰਡ ਸਮੇਤ ਕਈ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਆਪਣੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਆਨ-ਸਕਰੀਨ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜੋ ਉਸਦੀ ਤੀਬਰ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਨੱਚਣ ਦੇ ਹੁਨਰ ਬਣ ਕੇ ਉੱਭਰੀ।
1977 ਦੀ ਫਿਲਮ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਰਮਿਲਾ ਨੇ ਮਾਸੂਮ (1983) ਨਾਲ ਪਛਾਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਕੁਝ ਹੋਰ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮ ਚਾਣਕਯਾਨ(1989) ਵਿੱਚ ਸੀ, ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਅਗਲੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਐਕਸ਼ਨ ਡਰਾਮਾ ਨਰਸਿਮਹਾ (1991) ਵਿੱਚ ਸੀ, ਦੋਵੇਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲਤਾਵਾਂ ਸਨ।
ਥੋੜ੍ਹੇ ਜਿਹੇ ਵਕਫ਼ੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਰਮਿਲਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਡਰਾਮਾ ਰੰਗੀਲਾ (1995) ਨਾਲ ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ; ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਡਰਾਮਾ ਜੁਦਾਈ (1997), ਅਪਰਾਧ ਫਿਲਮ ਸਤਿਆ (1998), ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ ਖੁਬਸੂਰਤ (1999), ਅਤੇ ਥ੍ਰਿਲਰ ਜੰਗਲ (2000) ਨਾਲ ਹੋਰ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਅੰਥਮ (1992), ਗਯਾਮ (1993), ਇੰਡੀਅਨ (1996) ਅਤੇ ਅਨਾਗਾਨਾਗਾ ਓਕਾ ਰੋਜੂ (1997) ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਾਲ ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਥ੍ਰਿਲਰ ਅਤੇ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਤੀਬਰ ਕਿਰਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੀਰੀਅਲ ਕਿਲਰ ਕੌਨ (1999), ਪਿਆਰ ਤੂਨੇ ਕਯਾ ਕਿਆ (2001) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰੇਮੀ, ਭੂਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਬਜ਼ ਔਰਤ ਅਤੇ (2003) ਏਕ ਹਸੀਨਾ ਥੀ (2004) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਿੰਸਕ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਰਮਿਲਾ ਨੇ ਆਰਟ-ਹਾਊਸ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਸੁਤੰਤਰ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਹਿਯੋਗ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਾਟਕ ਤਹਿਜ਼ੀਬ (2003), ਪਿੰਜਰ (2003), ਮੈਂਨੇ ਗਾਂਧੀ ਕੋ ਨਹੀਂ ਮਾਰਾ (2005), ਬਸ ਏਕ ਪਲ (2006) ਅਤੇ ਮਰਾਠੀ ਫਿਲਮ ਅਜੋਬਾ (2014) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਰਮਿਲਾ ਕਈ ਮਾਨਵਤਾਵਾਦੀ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਦਰਪੇਸ਼ ਮੁੱਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਬੋਲਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕੰਸਰਟ ਟੂਰ ਅਤੇ ਸਟੇਜ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ ਸਮੇਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਡਾਂਸ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਲਈ ਇੱਕ ਜੱਜ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ
ਉਰਮਿਲਾ ਮਾਤੋਂਡਕਰ ਦਾ ਜਨਮ 4 ਫਰਵਰੀ 1974 ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤ ਅਤੇ ਸੁਨੀਤਾ ਮਾਤੋਂਡਕਰ ਦੇ ਘਰ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਮਮਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਕੇਦਾਰ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਮੈਂਟੇਨੈਂਸ ਟੈਕਨੀਸ਼ੀਅਨ ਵਜੋਂ ਕਾਰਜ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਮਮਤਾ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਰਮਿਲਾ ਦੀ ਮੂਲ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ ਮਰਾਠੀ ਹੈ। ਉਰਮਿਲਾ ਨੇ ਦਸਵੀਂ 1984 ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਤੋਂ ਕੀਤੀ।
3 ਮਾਰਚ 2016 ਨੂੰ ਉਰਮਿਲਾ ਨੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਅਧਾਰਿਤ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਮੋਹਸੀਨ ਅਖਤਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। right|thumb|ਮਾਤੋਂਡਕਰ, ਜੁਲਾਈ 2010 ਵਿੱਚ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1974 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਰਾਠੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਬਾਲ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਲਾ ਹਫ਼ਤਾ 2022 ਵਿੱਚ ਸੋਧੇ ਗਏ ਲੇਖ
ਜੇਮਸ ਬੱਗ (James's flamingo)
ਜੇਮਸ ਬੱਗ (James's flamingo), ਇੱਕ ਪੰਛੀ ਹੈ ਜੋ ਪੇਰੂ,ਚਿੱਲੀ ,ਬੋਲਵੀਆ,ਅਤੇ ਅਰਜਨਟਾਈਨਾ ਆਦਿ ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਉੱਚੇ ਪਠਾਰਾਂ ਤੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਕੁਦਰਤ ਪ੍ਰੇਮੀ, ਹੈਰੀ ਬਰਕਲੇ ਜੇਮਸ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਪਿਆ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਇਸ ਪੰਛੀ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਪੰਛੀ ਝੁੰਡ-ਬਸਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਪੰਛੀ ਨੂੰ 1956 ਤੱਕ ਅਲੋਪ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਪੰਛੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ ਸੀ ਜਦ ਦੂਰ ਦੁਰਾਡੀਆਂ ਥਾਂਵਾਂ ਤੇ ਇਸ ਦੀ ਵਸੋਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਾ।
ਵੰਸ਼ ਉਤਪਤੀ
ਇਸ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਦੇ ਨਰ ਅਤੇ ਮਾਦਾ ਪੰਛੀ ਵੰਸ਼ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ 6 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਿਲਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਵੰਸ਼ ਉਤਪਤੀ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਜਿਆਦਾ ਨਿਯਮਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰੀ ਇਹ ਕੋਈ ਸਾਲ ਛੱਡ ਵੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਪੰਛੀਆਂ ਦਾ ਮਿਲਾਪ ਕਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਬੜਾ ਅਦਭੁਤ ਅਤੇ ਅਨੋਖਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੰਛੀ ਬਸਤੀ-ਝੁੰਡਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਸਾਰੀ ਬਸਤੀ ਦਾ ਇਕੋ ਵੇਲੇ ਮਿਲਾਪ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਨਰ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਾਦਾ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਤ ਲਈ ਕੁਝ ਖ਼ਾਸ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਹਰਕਤਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਉੱਚੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਕੱਦਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਗਰਦਨ ਸਿੱਧੀ ਕਰ ਕੇ ਅਗੇ ਪਿਛੇ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਲਈ ਚਾਹਵਾਨ ਮਾਦਾ ਚੱਲ ਕੇ ਝੁੰਡ ਤੋਂ ਵੱਖ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਰ ਉਸਂਦੇ ਪਿਛੇ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਰ ਅਤੇ ਮਾੜਾ ਦੋਵੇਂ 26-31 ਦਿਨ ਆਂਡਿਆਂ ਤੇ ਬੈਠਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਚੂਚੇ ਨਿਕਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਨਵਜਾਤ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਖੰਭ ਚਿੱਟੇ ਅਤੇ ਲੱਤਾਂ ਗੁਲਾਬੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਅਖਾਂ ਸਲੇਟੀ ਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਮਾਪੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਝੁੰਡ ਵਿਚੋਂ ਇਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਦਿੱਖ ਤੋਂ ਪਹਿਚਾਨ ਣ ਦੇ ਸਮਰਥ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ੇ ਡੋਰੌਨ
ਸ਼ੇ ਡੋਰੌਨ (ਜਿਸਦਾ ਜਨਮ 1 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1985) ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ. ਉਹ ਮੈਕਕਬੀ ਅਸ਼ੌਡ ਲਈ ਖੇਡਦਾ ਹੈ.
ਜੀਵਨੀ
ਡੋਰੋਨ ਦਾ ਜਨਮ ਰਾਮਤ ਹਸ਼ਰੋਨ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿੱਚ ਯਹੂਦਾ ਅਤੇ ਤਾਮਾਰੀ ਡੋਰੋਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਡੋਰੋਨ ਨੇ ਰਮਤ ਹਾਸ਼ਰੋਨ ਵਿੱਚ ਰੋਟਬਰਗ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਲਈ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖੇਡਿਆ, ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਟੀਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਤਿੰਨ ਰਾਜ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪਾਂ ਅਤੇ ਦੋ ਕੱਪ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿੱਚ ਟਰੈਕ ਅਤੇ ਫੀਲਡ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ 60 ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ। ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖੇਡਣ ਦੀ ਉਮੀਦ, ਅਤੇ ਡਬਲਿਊ.ਐਨ.ਬੀ.ਏ. ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੇਡਣ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਨਿਊਯਾਰਕ ਚਲੀ ਗਈ, (ਜਿੱਥੇ ਉਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਪਹਿਲਾਂ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ) ਮਸ਼ਹੂਰ ਕ੍ਰਾਈਸਟ ਦ ਕਿੰਗ ਰੀਜਨਲ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਮਹਿਲਾ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਟੀਮ ਲਈ ਆਪਣੇ ਜੂਨੀਅਰ ਅਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸਾਲ ਖੇਡਣ ਲਈ। ਉਹ 1,800 ਕੈਥੋਲਿਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਯਹੂਦੀ/ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੀ। ਇੱਕ ਜੂਨੀਅਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਉਸਨੇ ਕ੍ਰਾਈਸਟ ਦ ਕਿੰਗ ਦੀ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਟੇਟ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਦਕਿ ਪ੍ਰਤੀ ਗੇਮ 17.1 ਅੰਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ। ਅਗਲੇ ਸਾਲ, ਉਸਨੇ ਟੀਮ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਲਗਾਤਾਰ 19ਵੇਂ ਬਰੁਕਲਿਨ-ਕਵੀਨਜ਼ ਖਿਤਾਬ ਲਈ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਮੈਕਡੋਨਲਡ ਦੀ ਆਲ-ਅਮਰੀਕਨ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕੁੜੀ ਬਣ ਗਈ, ਅਤੇ ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਦੇ ਨਾਈਕੀ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਐਮਵੀਪੀ ਅਤੇ ਪਲੇਅਰ ਆਫ਼ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ। ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਉਸਦੇ ਜੂਨੀਅਰ ਅਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸੀਜ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਤੋਂ ਗੇਟੋਰੇਡ ਪਲੇਅਰ ਆਫ਼ ਦਾ ਯੀਅਰ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਆਖ਼ਰੀ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ, ਡੋਰੋਨ ਨੇ ਔਸਤਨ 17.2 ਪੁਆਇੰਟ, 4.2 ਅਸਿਸਟ, 5.5 ਰੀਬਾਉਂਡ, ਅਤੇ 6.0 ਸਟੀਲ ਪ੍ਰਤੀ ਗੇਮ, ਰਾਇਲਜ਼ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨੰਬਰ 1 ਰੈਂਕ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ।
ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਦਾ ਤਜਰਬਾ
2003 ਦੀਆਂ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿਚ, ਡੌਰਨ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਲਈ ਖੇਡੀ. 2005 ਵਿੱਚ, ਡੋਰੋਨ ਨੇ ਅੰਡਰ -20 ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਕੌਮੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀਮ ਲਈ ਬ੍ਰੋਨ ਵਿੱਚ ਡਵੀਜ਼ਨ ਬੀ ਯੂਰਪੀਅਨ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਦੇ ਖ਼ਿਤਾਬ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਸੀ. ਉਸਨੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ 24.7 ਪੀ.ਜੀ.ਜੀ. ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਕੀਮਤੀ ਖਿਡਾਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਉਹ ਯੂਰੋਪੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੇ ਐਮਵੀਪੀ ਨਾਮ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਸਨ ਅਤੇ ਟਰਕੀ ਵਿੱਚ ਖੇਡੇ ਗਏ ਕੁਆਲੀਫਾਇੰਗ ਰਾਊਂਡ ਦਾ ਐਮ ਵੀ ਪੀ ਵੀ ਸੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਬਰੂ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਲਿਖਤ ਰੱਖਣ ਵਾਲ਼ੇ ਲੇਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1985 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮੋਪਿਨ
thumb|ਮੋਪਿਨ ਤਿਉਹਾਰ ਡਾਂਸ ' ਮੋਪਿਨ' ਜਾਂ 'ਮੂਪਿਨ' ਤਿਉਹਾਰ ਇੱਕ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ ਜੋ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਭਾਰਤ ਦੇ ਗਾਲੋ ਕਬੀਲੇ ਦੁਆਰਾ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੂਰਬੀ ਸਿਆਂਗ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਸਿਆਂਗ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਗਾਲੋ ਸਮੂਹ ਦੇ। ਇਹ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਹੈ ਜੋ "ਲੂਮੀ" ਅਤੇ "ਲੂਕੀ" ਦੇ ਗਾਲੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਾਰਚ-ਅਪ੍ਰੈਲ ਅਤੇ ਗਾਲੋ ਕਬੀਲੇ ਲਈ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ। ਗਾਲੋ ਕਬੀਲਾ ਡੋਨੀ-ਪੋਲੋ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਦੁਸ਼ਮਣੀਵਾਦੀ ਧਰਮ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੋਪਿਨ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੀ ਮਿਤੀ 5 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਜਸ਼ਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2 ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮੁੱਖ ਸਮਾਗਮ (ਭਾਵ 5 ਅਪ੍ਰੈਲ) ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਝੋਨੇ ਦੇ ਖੇਤ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 7-8 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੂੰ RIGA ALO ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਜਸ਼ਨ ਇੱਕ ਮਹੀਨਾ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੋਪਿਨ ਤਿਉਹਾਰ ਸਾਰੇ ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਸਮੁੱਚੇ ਭਾਈਚਾਰੇ ਲਈ ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਮੋਪਿਨ ਤਿਉਹਾਰ ਮਨਾਉਣ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਬੁਰਾਈਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਮਨੁੱਖਤਾ ਲਈ ਅਸੀਸਾਂ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਲਿਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤਿਉਹਾਰ ਦੌਰਾਨ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਮੁੱਖ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਮੋਪਿਨ ਅਨੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਗੈਲੋਸ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਅਤੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਪਜਾਊ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਮੌਜ-ਮਸਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦੇ ਚਿਹਰਿਆਂ 'ਤੇ ਚੌਲਾਂ ਦਾ ਆਟਾ Ett ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਗਾਲੋ ਲੋਕ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਚਿਹਰਿਆਂ 'ਤੇ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਆਟੇ ਦਾ ਚਿੱਟਾ ਪੇਸਟ ਮਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮੋਪਿਨ ਦੀ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ ਦਿੰਦੇ ਹਨ । ਕਿਉਂਕਿ ਚੌਲ ਗਾਲੋ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਭੋਜਨ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਰਸਮ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਮਾਜਿਕ ਏਕਤਾ, ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।
ਭਾਗੀਦਾਰ ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਪੋਪੀਰ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਰਵਾਇਤੀ ਨਾਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮੋਪਿਨ ਦੇ ਜਸ਼ਨ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਬਿੰਦੂ ਮਿਥੁਨ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਗਾਇਲ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਦਾ ਬਲੀਦਾਨ ਹੈ, ਇੱਕ ਗੋਵਿੰਦ ਜੀਵ ਜੋ ਸਿਰਫ ਉੱਤਰ ਪੂਰਬੀ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਬਰਮਾ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁਰਬਾਨੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਿਥੁਨ ਦਾ ਖੂਨ ਵਰਦਾਨ ਵਜੋਂ ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈ ਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
1966 ਤੋਂ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਸਿਆਂਗ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਕਸਬੇ ਅਲੌਂਗ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਲੋ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੋਪਿਨ ਤਿਉਹਾਰ ਸਮਾਗਮ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਕਬਾਇਲੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਲਈ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮੋਪਿਨ ਦਾ ਆਯੋਜਨ 5 ਅਪ੍ਰੈਲ 2016 ਨੂੰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ 2016 ਇਸ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਮੋਪਿਨ ਜਸ਼ਨ ਦੀ ਸੁਨਹਿਰੀ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਸੀ।
ਹਸਨ ਨਸਰਅੱਲਾ
ਹਸਨ ਨਸਰਅੱਲਾ ਲਿਬਨਾਨ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਅਰਧ-ਫ਼ੌਜੀ ਪਾਰਟੀ ਹਿਜ਼ਬੁੱਲਾ ਦਾ ਤੀਜਾ ਸਕੱਤਰ ਜਨਰਲ ਸੀ। ਨਸਰਅੱਲਾ ਨੂੰ ਅਲ ਸਯੱਦ ਹਸਨ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਯੱਦ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮੁਹੰਮਦ ਦਾ ਵੰਸ਼ਜ ਹੈ।
ਮੁਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਸੱਯਦ ਹਸਨ ਨਸਰਅੱਲਾ ਦਾ ਜਨਮ 1960 ਵਿੱਚ ਪੂਰਬੀ ਬੈਰੂਤ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਬੁਰਜ ਹਮੋਦ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। 1975 ਵਿੱਚ ਜਬ ਲਿਬਨਾਨ ਖ਼ਾਨਾ ਜੰਗੀ ਦੀ ਲਪੇਟ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ ਤਾਂ ਉਸਦਾ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦੱਖਣੀ ਲਿਬਨਾਨ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਬਜ਼ੂਰੀਏ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਬਜ਼ੂਰੀਏ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹਸਨ ਨੇ ਅਮਲ ਤਹਿਰੀਕ ਵਿੱਚ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਇਖ਼ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਵਕਤ ਲਿਬਨਾਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੀਆ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਾ ਤਹਿਰੀਕ ਸੀ। ਉਸ ਵਕਤ ਹੁਸਨ ਦੀ ਉਮਰ ਪੰਦਰਾਂ ਬਰਸ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲਿਬਨਾਨ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸੱਯਦ ਸੱਜਾਦ ਹੈਦਰ ਯਲਦਰਮ
ਸੱਯਦ ਸੱਜਾਦ ਹੈਦਰ "ਯਲਦਰਮ" (1880 – 1943) ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਉਰਦੂ ਲਘੂ ਕਹਾਣੀ ਲੇਖਕ, ਯਾਤਰਾ ਲੇਖਕ, ਅਨੁਵਾਦਕ, ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਨਿਬੰਧਕਾਰ ਅਤੇ ਹਾਸਰਸਕਾਰ ਸੀ।
ਜਿੰਦਗੀ
ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਅਜੋਕੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਬਿਜਨੌਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਨੇਹਤੌਰ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1901 ਵਿੱਚ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਮੁਸਲਿਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਬਗਦਾਦ ਵਿੱਚ 3 ਸਾਲ ਸਰਕਾਰੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਤੁਰਕੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸਿੱਖੀ। ਉਸਨੇ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਮੁਸਲਿਮ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ। ਕੁਰਤੁਲਾਇਨ ਹੈਦਰ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਓਟੋਮਨ ਰਾਜ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ ਯੰਗ ਤੁਰਕਸ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਸੀ।
ਗੈਬੀ ਡਨ
ਗੈਬੀ ਡਨ (ਜਨਮ 1 ਜੂਨ, 1988) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ, ਅਦਾਕਾਰ, ਪੌਪ ਪੱਤਰਕਾਰ, ਕਾਮੇਡੀਅਨ, ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ. ਕਾਰਕੁਨ, ਅਤੇ ਪੋਡਕਾਸਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਯੂਟਿਊਬ ਕਾਮੇਡੀ ਸ਼ੋਅ ਅਤੇ ਪੋਡਕਾਸਟ ਜਸਟ ਬਿਟਵੀਨ ਅਸ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਸਾਬਕਾ ਬਜਫੀਡ ਲੇਖਕ ਐਲੀਸਨ ਰਾਸਕਿਨ ਨਾਲ ਫੋਕਸ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਜਫੀਡ ਵੀਡੀਓ ਦੇ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੀ।
ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਵਜੋਂ ਡਨ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਦ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼, ਦ ਬੋਸਟਨ ਗਲੋਬ, ਪਲੇਬੁਆਏ, ਵਾਈਸ, ਦ ਹਫਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ, ਕੌਸਮੋਪੋਲੀਟਨ, ਸੈਲੂਨ ਅਤੇ ਸਲੇਟ ਵਿੱਚ ਛਪੀਆਂ ਹਨ। ਰਸਕਿਨ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਸਾਂਝਾ ਨਾਵਲ, ਆਈ ਹੇਟ ਹਰ ਕੋਈ ਬਟ ਯੂ, 5 ਸਤੰਬਰ, 2017 ਨੂੰ ਬੁੱਧਵਾਰ ਬੁੱਕਸ ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੀ ਬੈਸਟ ਸੇਲਰ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸਿਖਰਲੇ ਦਸ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1">
ਡਾ. ਲੱਖਾ ਲਹਿਰੀ
''ਡਾ. ਲੱਖਾ ਲਹਿਰੀ'' ਪੰਜਾਬੀ ਥੀਏਟਰ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨਾਲ਼ ਜੁੜਿਆ ਰੰਗਕਰਮੀ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਵੇਲ਼ੇ (ਮਈ 2023) ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਥੀਏਟਰ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਸੀਨੀਅਰ ਤਕਨੀਕੀ ਸਹਾਇਕ ਹੈ। ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲ ਸੁੰਦਰੀ ’ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਬਣਾਏ ਨਾਟਕ ‘ਸੁੰਦਰੀ’ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ‘ਭਾਅ ਜੀ ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਸਿੰਘ ਥੀਏਟਰ ਐਵਾਰਡ, ਬੈੱਸਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ’ ਇਨਾਮ ਮਿਲ਼ਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੰਗਕਰਮੀ
ਮਾਨਸੀ ਮੋਗੇ
ਮਾਨਸੀ ਮੋਗੇ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Manasi Moghe; ਜਨਮ 29 ਅਗਸਤ 1991) ਇੱਕ ਖਿਤਾਬਧਾਰਕ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਮਿਸ ਦਿਵਾ ਯੂਨੀਵਰਸ 2013 ਦਾ ਤਾਜ ਪਹਿਨਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 9 ਨਵੰਬਰ 2013 ਨੂੰ ਮਾਸਕੋ, ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਮਿਸ ਯੂਨੀਵਰਸ 2013 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਮਨਪਸੰਦ ਵਜੋਂ, ਉਸਨੇ 5ਵੀਂ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੋਟੀ ਦੇ 10 ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਿੱਚ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾਈ।
ਸ਼ੁਰੁਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਮਾਨਸੀ ਮੋਗੇ ਦਾ ਜਨਮ ਇੰਦੌਰ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਰਾਠੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸ਼੍ਰੀ ਸੱਤਿਆ ਸਾਈਂ ਵਿਦਿਆ ਵਿਹਾਰ, ਇੰਦੌਰ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।
ਮਿਸ ਯੂਨੀਵਰਸ 2013
ਮਿਸ ਯੂਨੀਵਰਸ 2013 ਪੇਜੈਂਟ ਕ੍ਰੋਕਸ ਸਿਟੀ ਹਾਲ, ਮਾਸਕੋ, ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਫਿਨਾਲੇ 9 ਨਵੰਬਰ 2013 ਨੂੰ ਸੀ ਅਤੇ ਮਾਨਸੀ ਮੋਘੇ ਨੂੰ ਪੰਜਵੇਂ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਵਜੋਂ ਚੋਟੀ ਦੇ 10 ਫਾਈਨਲਿਸਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮਿਸ ਦੀਵਾ - 2013
thumb|427x427px| 2013 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਮਿਸ ਦੀਵਾ ਯੂਨੀਵਰਸ ਦਾ ਤਾਜ ਪਹਿਨਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਨਸੀ ਮੋਗੇ। ਮਿਸ ਦੀਵਾ - 2013 ਫਾਈਨਲ, 5 ਸਤੰਬਰ 2013 ਨੂੰ ਵੀਰਵਾਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਹੋਟਲ ਵੈਸਟਨ ਮੁੰਬਈ ਗਾਰਡਨ ਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਾਨਸੀ ਮੋਘੇ ਸਮੇਤ 14 ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਨਜ਼ਰ ਆਏ।
ਮਾਨਸੀ ਮੋਘੇ ਨੂੰ ਮਿਸ ਦੀਵਾ ਯੂਨੀਵਰਸ 2013 ਦਾ ਤਾਜ ਪਹਿਨਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਗੁਰਲੀਨ ਗਰੇਵਾਲ ਨੂੰ ਮਿਸ ਦੀਵਾ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ 2013 ਅਤੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਰਾਣਾ ਨੂੰ ਮਿਸ ਦੀਵਾ ਏਸ਼ੀਆ ਪੈਸੀਫਿਕ ਵਰਲਡ 2013 ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ।
ਮਾਨਸੀ ਨੇ ਫਿਰ ਮਾਸਕੋ ਵਿੱਚ ਮਿਸ ਯੂਨੀਵਰਸ 2013 ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕੀਤਾ, ਚੋਟੀ ਦੇ 10 ਵਿੱਚ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਫੈਮਿਨਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ 2013
ਮਾਨਸੀ ਫੈਮਿਨਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ 2013 ਦੇ 21 ਫਾਈਨਲਿਸਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪੇਜੈਂਟ ਵਿੱਚ ਵਾਈਲਡ ਕਾਰਡ ਐਂਟਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਮਿਸ ਐਕਟਿਵ ਉਪ-ਟਾਈਟਲ ਜਿੱਤਿਆ।
ਫਿਲਮ ਕੈਰੀਅਰ
ਮਾਨਸੀ ਨੇ ਸਾਲ 2014 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਰਾਠੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਫਿਲਮ ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ ਬੁਗਦੀ ਮਾਂਜ਼ੀ ਸੰਦਲੀ ਗਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਿਨੇਮਿਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕਸ਼ਯਪ ਪਰੂਲੇਕਰ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਬਣਾਈ ਸੀ। ਉਹ ਸਤੀਸ਼ ਰਾਜਵਾੜੇ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਮਰਾਠੀ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰਸਟਾਰ ਅੰਕੁਸ਼ ਚੌਧਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਅਨਵਰ ਜ਼ਾਹਿਦੀ
ਅਨਵਰ ਜ਼ਾਹਿਦੀ (ਉਰਦੂ: انور زاہدی) (ਜਨਮ 9 ਜੁਲਾਈ, 1946) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਉਰਦੂ ਲੇਖਕ ਜਿਸ ਨੇ ਕਵਿਤਾ, ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਸਫ਼ਰਨਾਮਾ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਦੀਆਂ ਬਾਰਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਨਵਰ ਜ਼ਾਹਿਦੀ ਨੇ 1970 ਵਿੱਚ ਮੁਲਤਾਨ ਦੇ ਨਿਸ਼ਤਰ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਐਮ.ਬੀ.ਬੀ.ਐਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਅਭਿਆਸੀ ਡਾਕਟਰ, ਅਨਵਰ ਜ਼ਾਹਿਦੀ ਨੇ ਅੱਖਰਾਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਲਈ ਇੱਕ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾਈ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਕਹਾਣੀ ਲੇਖਕ, ਕਵੀ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦਕ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸੁਨਹਿਰੇ ਦਿਨੋਂ ਕੀ ਸ਼ਾਇਰੀ (ਸੁਨਹਿਰੇ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਕਵਿਤਾ-1985) ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1991 ਵਿੱਚ ਅਜ਼ਬ-ਏ ਸ਼ਹਿਰ ਪਨਾਹ (ਦ ਟਾਰਚਰ ਆਫ਼ ਦ ਰਾਮਪਾਰਟਸ) ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸੀ। ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਨਵਾਂ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਮੇਰੀ ਆਂਖੇ ਸਮੰਦਰ ਅਤੇ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਮੌਸਮ ਜੰਗ ਕਾ ਕਹਾਨੀ ਮੁਹੱਬਤ ਕੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਅਧੀਨ ਹਨ।
ਖੇਡ ਲੀਗ
ਖੇਡ ਲੀਗ ਜਾਂ ਸਪੋਰਟਸ ਲੀਗ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਐਥਲੀਟਾਂ, ਖੇਡ ਟੀਮਾਂ ਜਾਂ ਕਲੱਬਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਖਾਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਅੰਕ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਲੀਗ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸਰਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਸ਼ੁਕੀਨ ਅਥਲੀਟਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਸਮੂਹ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਟੀਮਾਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵੀਕਐਂਡ 'ਤੇ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਇਸਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਲੀਗ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੋ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪੈਸਾ ਕਮਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦਰਜਨਾਂ ਟੀਮਾਂ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਬਸਪਾ ਯੁਵਾ ਮੋਰਚਾ
ਬਸਪਾ ਯੂਵਾ ਮੋਰਚਾ ਨੂੰ ਬਹੁਜਨ ਵਲੰਟੀਅਰ ਫੋਰਸ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੋਹਾਲੀ ਤੋਂ ਹਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਸੁੰਡਰਾ ਬਸਪਾ ਯੂਵਾ ਮੋਰਚੇ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਯੂਵਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਸਪਾ ਲਈ ਵਧੀਆ ਕਾਰਜ ਕਰਵਾਏ ਤੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਤੇ ਪਾਰਟੀ ਲਈ ਕਾਰਜ ਕਰਵਾਏ
ਅੰਜੁਲੀ ਸ਼ੁਕਲਾ
ਅੰਜੁਲੀ ਸ਼ੁਕਲਾ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੈ। ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਅਤੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਸਰਬੋਤਮ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ। ਕੁੱਟੀ ਸਰਾਂਕ, ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ, ਨੇ ਉਸਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਸਰਬੋਤਮ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਹਾਲੀਆ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ, 'ਹੈਪੀ ਮਦਰਜ਼ ਡੇ' ਚਿਲਡਰਨਜ਼ ਫਿਲਮ ਸੋਸਾਇਟੀ, ਇੰਡੀਆ (ਸੀਐਫਐਸਆਈ) ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਫਿਲਮ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਇੰਡੀਆ (ਆਈਸੀਐਫਐਫਆਈ) ਦੇ 19ਵੇਂ ਐਡੀਸ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਫਿਲਮ ਸੀ। ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ, ਸ਼ੁਕਲਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੰਤੋਸ਼ ਸਿਵਨ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਜੀਵਨੀ
ਸ਼ੁਕਲਾ ਦਾ ਜਨਮ ਲਖਨਊ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੋ ਫਿਲਮ ਇੰਡਸਟਰੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਲਖਨਊ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਲਖਨਊ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੋਰਸ ਕਰਨ ਲਈ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਇੰਡੀਆ (FTII) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ "ਰਚਨਾਤਮਕਤਾ" ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਆਦਰਸ਼ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ। FTII ਵਿਖੇ ਸ਼ੁਕਲਾ ਦੀ ਡਿਪਲੋਮਾ ਫਿਲਮ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਕੈਮਰੀਮੇਜ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਐਫਟੀਆਈਆਈ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕੋਰਸ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਸੰਤੋਸ਼ ਸਿਵਾਨ ਨਾਲ ਇੱਕ ਅਪ੍ਰੈਂਟਿਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਦੋ ਹਾਲੀਵੁੱਡ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ - ਦਿ ਮਿਸਟ੍ਰੈਸ ਆਫ਼ ਸਪਾਈਸਜ਼ ਅਤੇ ਬਿਫੋਰ ਦ ਰੇਨਜ਼ ਸਮੇਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਗਈ। ਉਹ ਮਣੀ ਰਤਨਮ ਦੀਆਂ ਤਾਮਿਲ-ਹਿੰਦੀ ਦੋਭਾਸ਼ੀ ਫਿਲਮਾਂ ਰਾਵਣ ਅਤੇ ਰਾਵਨਨ (2010) ਲਈ ਦੂਜੀ ਯੂਨਿਟ ਕੈਮਰਾਵੁਮੈਨ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸ਼ਾਜੀ ਐਨ. ਕਰੁਣ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮ ਕੁੱਟੀ ਸਰਾਂਕ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਬ੍ਰੇਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਫਿਲਮ ਨੂੰ ਮਲਿਆਲਮ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਹੋਣ ਦਾ ਮਾਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਸਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸ਼ੁਕਲਾ ਦੇ ਕੰਮ ਨੇ ਉਸਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ 57ਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਸੀ। ਕੁੱਟੀ ਸਰਾਂਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਇੱਕ ਪੀਰੀਅਡ ਡਰਾਮਾ ਉਰੂਮੀ ਲਈ ਸੰਤੋਸ਼ ਸਿਵਨ ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਈ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ
ਨਾਮਜ਼ਦ :
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1">
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਕੇਸਰੀ (ਅਖਬਾਰ)
thumb|257x257px| ਅਖਬਾਰ ਦਾ ਸੰਪਾਦਕੀ ਕੇਸਰੀ ( ਮਰਾਠੀ : ਕੇਸਰੀ ਸ਼ੇਰ ਲਈ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸ਼ਬਦ ਹੈ।) ਇੱਕ ਮਰਾਠੀ ਅਖਬਾਰ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 4 ਜਨਵਰੀ 1881 ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨੇਤਾ ਲੋਕਮਾਨਯ ਬਾਲ ਗੰਗਾਧਰ ਤਿਲਕ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਅਖਬਾਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਕੇਸਰੀ ਮਰਾਠਾ ਟਰੱਸਟ ਅਤੇ ਤਿਲਕ ਦੀਆਂ ਅਗਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਹੁਣ ਵੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਾਲ ਗੰਗਾਧਰ ਤਿਲਕ ਆਪਣੇ ਦੋ ਅਖਬਾਰਾਂ, ਕੇਸਰੀ, ਮਰਾਠੀ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਮਹਾਰੱਤਾ (ਕੇਸਰੀ-ਮਰਾਠਾ ਟਰੱਸਟ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਕੇਸਰੀ ਵਾੜਾ, ਨਰਾਇਣ ਪੇਠ, ਪੁਣੇ ਤੋਂ ਚਲਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਚਿਪਲੁਨਕਰ, ਅਗਰਕਰ ਅਤੇ ਤਿਲਕ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸਹਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ, ਸੰਪਾਦਕ ਅਤੇ ਲੇਖਕ
ਕੇਸਰੀ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕਾਂ ਵਿੱਚ ਅਗਰਕਰ (ਇਸਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੰਪਾਦਕ), ਚਿਪਲੁੰਕਰ ਅਤੇ ਤਿਲਕ ਸਮੇਤ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੈਨਾਨੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਕ ਕਾਰਕੁਨ/ਸੁਧਾਰਕ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਅਗਰਕਰ ਨੇ 1887 ਵਿਚ ਕੇਸਰੀ ਛੱਡ ਕੇ ਆਪਣਾ ਅਖਬਾਰ ਸੁਧਾਰਕ (ਸੁਧਾਰਕ) ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਿਲਕ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ਚਲਾਉਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ। ਜਦੋਂ ਤਿਲਕ ਨੂੰ 1897 ਅਤੇ 1908 ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਤਾਂ ਨਰਸਿਮ੍ਹਾ ਚਿੰਤਾਮਨ ਕੇਲਕਰ, ਤਿਲਕ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਨੇ ਦੋ ਵਾਰ ਸੰਪਾਦਕ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
ਵਰਤਮਾਨ ਸਥਿਤੀ
ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ 'ਦ ਡੇਲੀ ਕੇਸਰੀ' ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਔਨਲਾਈਨ ਮਰਾਠੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਲੋਕਮਾਨਿਆ ਬਾਲਗੰਗਾਧਰ ਤਿਲਕ ਦੇ ਪੜਪੋਤੇ ਦੀਪਕ ਤਿਲਕ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕੇਸਰੀ ਵਾੜਾ ਅਤੇ ਤਿਲਕ ਅਜਾਇਬ ਘਰ
ਵਾੜਾ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਗਾਇਕਵਾੜਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਬੜੌਦਾ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਯਾਜੀਰਾਓ ਗਾਇਕਵਾੜ III ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਸੀ। ਇਹ 1905 ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਜਾ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਉਚਿਤ ਕੀਮਤ 'ਤੇ ਤਿਲਕ ਨੂੰ ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਸਲੀ ਵਾੜਾ (ਵਿਹੜੇ/ਇਮਾਰਤ ਲਈ ਮਰਾਠੀ ) ਜਿੱਥੇ ਤਿਲਕ ਨੇ ਅਖਬਾਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉੱਥੇ ਅੱਜ ਵੀ ਕੇਸਰੀ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਹਨ। ਕੇਸਰੀ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਵਿਹੜੇ ਵਿੱਚ ਤਿਲਕ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਅਤੇ ਕੇਸਰੀ-ਮਰਾਠਾ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਇਕੱਠੇ ਤਿਲਕ ਦੇ ਯਾਦਗਾਰੀ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਲਿਖਣ ਦਾ ਡੈਸਕ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਸਲ ਦਸਤਾਵੇਜ਼, ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਝੰਡਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜੋ 1907 ਵਿੱਚ ਸ਼ਟੁੱਟਗਾਰਟ ਵਿੱਚ ਮੈਡਮ ਕਾਮਾ ਦੁਆਰਾ ਲਹਿਰਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਗਣੇਸ਼ ਚਤੁਰਥੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਵਾੜਾ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬੀਅਰ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਚਾਵਲ ਜਾਂ ਬਾਜਰੇ ਤੋਂ ਰਵਾਇਤੀ ਬੀਅਰ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ, ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਬੀਅਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਬੀਅਰ, ਦੇਸੀ ਦਾਰੂ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ-ਬਣਾਈ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸ਼ਰਾਬ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਵਿਸਕੀ ਵਰਗੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਲਕੋਹਲ ਵਾਲੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਜਿੰਨੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬੀਅਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬੀਅਰ ਹਨ।
ਬ੍ਰਾਂਡ ਅਤੇ ਬਰੂਅਰੀਆਂ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਕਣ ਵਾਲਾ ਬੀਅਰ ਬ੍ਰਾਂਡ ਕਿੰਗਫਿਸ਼ਰ ਹੈ। ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭਾਰਤੀ ਬ੍ਰਾਂਡ ਹਨ ਹੰਟਰ, ਕਲਿਆਣੀ, ਹੇਵਰਡਸ, ਨਾਕ ਆਊਟ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਗਾਰੋ। ਬਾਜ਼ਾਰ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਬਰੂਅਰੀ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਸਥਿਤ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਬਰੂਅਰੀਜ਼ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬ੍ਰੂਅਰੀਆਂ ਹਨ ਕਾਰਲਸਬਰਗ, ਐਸਏਬੀਮਿਲਰ ਇੰਡੀਆ, ਬੀ9 ਬੇਵਰੇਜਜ਼ (ਬੀਰਾ 91) ਸੋਮ ਡਿਸਟਿਲਰੀਜ਼ ਐਂਡ ਬਰੂਅਰੀਜ਼ ਲਿਮਿਟੇਡ ਅਤੇ ਐਨਹਿਊਜ਼ਰ-ਬੁਸ਼ ਇਨਬੇਵ। 2013 ਵਿੱਚ, ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਬਰੂਅਰੀਜ਼ ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ 55% ਸੀ ਅਤੇ SABMiller India ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ 23% ਸੀ। SABMiller India Haywards ਬ੍ਰਾਂਡ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, KALS ਬਰੂਅਰੀਜ਼ ਫੋਸਟਰ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਯੂਨਿਟਾਂ ਦੀ ਮਾਲਕ ਹੈ।
ਬਾਜ਼ਾਰ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬੀਅਰ ਦੇ ਕੁਝ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬ੍ਰਾਂਡ ਹਨ:
ਵਿਕਰੀ ਅਤੇ ਖਪਤ
2014-15 ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬੀਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ 6% ਵਧ ਕੇ 22.3 ਮਿਲੀਅਨ ਹੈਕਟੋਲੀਟਰ (ਜਾਂ 286 ਮਿਲੀਅਨ ਕੇਸਾਂ ਤੱਕ) ਹੋ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਪਾਸੇ, ਇਹ ਦਰ 2013-14-ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੋ ਗੁਣਾ ਤੇਜ਼ ਹੈ; ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਇਹ ਪਿਛਲੇ ਦਹਾਕੇ ਦੀ ਔਸਤ ਦਰ ਨਾਲੋਂ ਅੱਧਾ ਹੈ। ਬੀਅਰ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਖਪਤ 1.6 ਲੀਟਰ ਹੈ। ਡਿਸਪੋਸੇਬਲ ਆਮਦਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਅਤੇ ਸਮਝਦਾਰ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ. ਉਦਯੋਗ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਾਧੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਵਧ ਰਹੇ ਮੱਧ ਵਰਗ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਧੀ ਹੋਈ ਖਪਤ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜੌਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਬੀਅਰ ਨਾਲੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਲਕੋਹਲ ਵਾਲੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਿਸਕੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਸਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਲਕੋਹਲ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਧੇਰੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਰੂ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। 2012 ਵਿੱਚ 5-8% ਦੀ ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਅਲਕੋਹਲ ਸਮੱਗਰੀ ਵਾਲੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬੀਅਰ ਦੀ ਕੁੱਲ ਬੀਅਰ ਵਿਕਰੀ ਦਾ 83% ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਬੀਅਰ ਦੀ ਖਪਤ ਕੁੱਲ ਅਲਕੋਹਲ ਦਾ ਸਿਰਫ 5% ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਘੱਟ ਖਪਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਉੱਚ ਕੀਮਤ, ਉਪਲਬਧਤਾ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਰਨਾਟਕ ਅਤੇ ਕੇਰਲਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਦੋ ਰਾਜ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਅਲਕੋਹਲ ਵਾਲੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬੀਅਰ ਲਈ ਘੱਟ ਟੈਕਸ ਦਰ ਹੈ। ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਟੈਕਸ 43% ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਨਵੀਨਤਮ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬੀਰਾ 91 ਬ੍ਰਾਂਡ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬੀਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਘਰੇਲੂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਬੀਅਰ 650-ml ਦੀਆਂ ਬੋਤਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਕ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ 6 ਦੇ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਨਿਰਯਾਤ-ਮਾਰਕੀਟ ਬੀਅਰ 330-ml ਸਟੈਂਡਰਡ ਯੂਰਪੀਅਨ ਜਾਂ 625-ml (22 imp. oz.) ਬੋਤਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਹਲਕੇ (4% ਤੋਂ 5% ABV) ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ (6% ਤੋਂ 8% ABV) ਲੈਗਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ
ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਦੇ ਗਣਿਤ ਨਾਲ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ
ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਦੇ ਗਣਿਤ ਨਾਲ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਦਿਆਂ ਇਹ ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਗਣਿਤ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਹੈ। ਗਤੀ ਦੀਆਂ ਨਿਊਟਨ ਦੀਆਂ ਥਿਊਰਮਾਂ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਵਸਤੂ ਪ੍ਰਵੇਗਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਵਸਤੂ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਅਤੇ ਸਮਾਂ ਬੀਤਣ ਦੀ ਦਰ ਸਥਿਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਨਿਊਟੋਨੀਅਨ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦੀਆਂ ਲਈ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਲੇ ਅਲਜਬਰੇ ਨਾਲ ਹੀ ਹੱਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਵਿੱਚ, ਫੇਰ ਵੀ, ਜਦੋਂ ਵਸਤੂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਸਪੀਡ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਵਸਤੂ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਅਤੇ ਸਮਾਂ ਬੀਤਣ ਦੀ ਦਰ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਵਸਤੂ ਦੀ ਗਤੀ ਦਾ ਹਿਸਾਬ ਕਿਤਾਬ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਹੋਰ ਜਿਆਦਾ ਅਸਥਿਰਾਂਕਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਠਿਨ ਗਣਿਤ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਨੂੰ ਵੈਕਟਰਾਂ, ਟੈਂਸਰਾਂ, ਸੂਡੋਟੈਂਸਰਾਂ (ਮਿੱਥ-ਟੈਂਸਰਾਂ) ਅਤੇ ਕਰਵੀਲੀਨੀਅਰ ਕੋ-ਆਰਡੀਨੇਟਾਂ (ਰੇਖਿਕ-ਵਕਰਿਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕਾਂ) ਵਰਗੀਆਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।
ਕਿਸੇ ਭਾਰੀ ਮਾਸ (ਪੁੰਜ) ਦੁਆਲੇ ਚੱਕਰਾਕਾਰ ਔਰਬਿਟਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਕੇ ਗਤੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਣਾਂ ਦੀ ਉਦਾਹਰਨ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਇੱਕ ਜਾਣ ਪਛਾਣ ਲਈ, ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਲਈ ਨਿਊਟੋਨੀਅਨ ਪ੍ਰੇਰਣਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਸਾਪੇਖਿਕ ਅਤੇ ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਲਈ ਸਿਧਾਂਤਕ ਪ੍ਰੇਰਣਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਪੇਖਿਕ ਨੁਸਖੇ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਵੈਕਟਰ
ਗਣਿਤ, ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ, ਅਤੇ ਇੰਜੀਨਿਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਯੂਕਿਲਡਨ ਵੈਕਟਰ (ਕਦੇ ਕਦੇ ਜੀਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਜਾਂ ਸਪੈਸ਼ੀਅਲ ਵੈਕਟਰ ਜਾਂ- ਜਿਵੇਂ ਇੱਥੇ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ- ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਵੈਕਟਰ) ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਜੀਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਚੀਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਇੱਕ ਮੁੱਲ/ਮਾਤਰਾ (ਜਾਂ ਲੰਬਾਈ) ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾ ਦੋਵੇਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਬਿੰਦੂ A ਨੂੰ ਬਿੰਦੂ B ਤੱਕ ਲਿਜਾ ਕੇ ਰੱਖਣ ਲਈ ਵੈਕਟਰ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਪੈਂਦੀ ਹੈ; ਲੈਟਿਨ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਵੈਕਟਰ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ “ਜੋ ਚੁੱਕ ਕੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਚੀਜ਼”। ਵੈਕਟਰ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਦੋ ਬਿੰਦੂਆਂ ਦਰਮਿਆਨ ਡਿਸਟੈਂਸ (ਦੂਰੀ) ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ A ਤੋਂ B ਤੱਕ ਦੇ ਡਿਸਪਲੇਸਮੈਂਟ (ਵਿਸਥਾਪਨ) ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਨੂੰ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦਿਸ਼ਾ ਇਸ ਵੈਕਟਰ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੋੜ, ਘਟਾਓ, ਗੁਣਾ, ਨੈਗੈਟਿਵ ਕਰਨਾ ਵਰਗੇ ਕਈ ਵਾਸਤਵਿਕ ਨੰਬਰਾਂ ਉੱਤੇ ਅਲਜਬਰਿਕ ਓਪਰੇਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਵੈਕਟਰਾਂ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਓਪਰੇਸ਼ਨਾਂ ਨੇੜੇ ਦਾ ਸਮਾਨ ਸਬੰਧ ਹੈ ਜੋ ਕਮਿਉਟੇਟੀਵਿਟੀ (ਵਟਾਂਦਰਾ ਸਬੰਧ ਦਾ ਗੁਣ), ਐਸੋਸੀਏਟੀਵਿਟੀ (ਸਹੋਯੋਗਤਾ), ਅਤੇ ਡਿਸਟ੍ਰੀਬਿਊਟੀਵਿਟੀ (ਵਿਸਥਾਰ ਵੰਡਤਾ) ਵਾਲੇ ਜਾਣੇ ਪਛਾਣੇ ਅਲਜਬਰਿਕ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਟੈਂਸਰ
ਇੱਕ ਟੈਂਸਰ ਵੈਕਟਰ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਵਾਧੂ ਅਯਾਮਾਂ ਤੱਕ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਸਕੇਲਰ, ਜੋ ਦਿਸ਼ਾ ਤੋਂ ਬਗੈਰ ਇੱਕ ਸਰਲ ਸੰਖਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਨੂੰ ਇੱਕ ਗਰਾਫ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਬਿੰਦੂ, ਇੱਕ ਜ਼ੀਰੋ-ਡਾਇਮੈਨਸ਼ਨਲ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਵੈਕਟਰ, ਜਿਸਦੀ ਇੱਕ ਮਾਤਰਾ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਗਰਾਫ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਰੇਖਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋ ਦਿਸ ਸਕਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਅਯਾਮੀ ਚੀਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਟੈਂਸਰ ਇਸ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਫਾਲਤੂ ਡਾਇਮੈਨਸ਼ਨਾਂ ਤੱਕ ਫੈਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਦੋ-ਡਾਇਮੈਨਸ਼ਨਲ ਟੈਂਸਰ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਦਰਜੇ ਦਾ ਟੈਂਸਰ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਕਿਸੇ ਪਲੇਨ ਸਤਹਿ ਉੱਤੇ ਬਹੁ-ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਤੀਸ਼ੀਲ, ਸਬੰਧਿਤ ਵੈਕਟਰਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸੈੱਟ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਉਪਯੋਗ
ਭੌਤਿਕੀ ਵਿਗਿਆਨਾਂ ਅੰਦਰ ਵੈਕਟਰ ਮੁਢਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ। ਇਹ ਹਰ ਓਸ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਿਸਦਾ ਇੱਕ ਮਾਤਰਾ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾ ਹੋਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਵਿਲੌਸਿਟੀ, ਜਿਸਦੀ ਮਾਤਰਾ ਸਪੀਡ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, “ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਨੂੰ 5 ਮੀਟਰ/ਸੈਕਿੰਡ ਵਾਲੀ ਵਿਲੌਸਿਟੀ” ਵੈਕਟਰ (0,5) ਨਾਲ ਦਰਸਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ (ਪੌਜ਼ੇਟਿਵ y ਧੁਰੇ ਨੂੰ “ਉੱਪਰ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ” ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ 2-ਡਾਇਮੈਨਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ)। ਵੈਕਟਰ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਸਤੁਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਾਤਰਾ ਫੋਰਸ (ਬਲ) ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦੀ ਇੱਕ ਮਾਤਰਾ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾ ਹੈ। ਵੈਕਟਰ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਭੌਤਿਕੀ ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਵੀ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਡਿਸਪਲੇਸਮੈਂਟ (ਵਿਸਥਾਪਨ), ਐਕਸਲਰੇਸ਼ਨ (ਪ੍ਰਵੇਗ), ਮੋਮੈਂਟਮ (ਆਵੇਗ), ਅਤੇ ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਮ (ਕੋਣਿਕ ਆਵੇਗ)। ਹੋਰ ਭੌਤਿਕੀ ਵੈਕਟਰ, ਜਿਵੇਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ (ਬਿਜਲਈ) ਅਤੇ ਮੈਗਨੈਟੈਨਿਕ (ਚੁੰਬਕੀ) ਫੀਲਡ, ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਭੌਤਿਕੀ ਸਪੇਸ ਦੇ ਹਰੇਕ ਬਿੰਦੂ ਉੱਤੇ ਵੈਕਟਰਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਿਸਟਮ ਦੇ ਰੂਪ ਵੈਕਟਰ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਯਾਨਿ ਕਿ ਇੱਕ ਵੈਕਟਰ ਫੀਲਡ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ।
ਅਯਾਮ
ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਵਿੱਚ, ਚਾਰ-ਅਯਾਮੀ ਵੈਕਟਰ, ਜਾਂ ਚਾਰ-ਵੈਕਟਰ ਚਾਹੀਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਚਾਰ ਅਯਾਮ (ਡਾਇਮੈਨਸ਼ਨਾਂ) ਲੰਬਾਈ, ਉੱਚਾਈ, ਚੌੜਾਈ, ਅਤੇ ਟਾਈਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਇੱਕ “ਬਿੰਦੂ” ਇੱਕ ਘਟਨਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦਾ ਸਥਾਨ ਅਤੇ ਵਕਤ ਦੋਵੇਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਵੈਕਟਰਾਂ ਦੇ ਵਾਂਗ ਹੀ, ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਵਿੱਚ ਟੈਂਸਰ ਵੀ ਚਾਰ ਅਯਾਮਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਨ ਰੀਮਾਨ ਕਰਵੇਚਰ ਟੈਂਸਰ ਹੈ।
ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ ਪਰਿਵਰਤਨ
ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਗਣਿਤਿਕ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਇੱਕ ਵੈਕਟਰ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਇੱਕ ਟੁਪਲ, ਜਾਂ ਨੰਬਰਾਂ ਦੀ ਲਿਸਟ ਨਾਲ ਪਛਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਬਾਹਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ ਸਿਸਟਮ ਜਾਂ ਰੈਫਰੈਂਸ ਫਰੇਮ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ ਪਰਿਵਰਤਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, ਰੋਟੇਸ਼ਨ ਜਾਂ ਖਿੱਚਾਓ ਨਾਲ, ਤਾਂ ਵੈਕਟਰ ਦੇ ਕੰਪੋਨੈਂਟ (ਹਿੱਸੇ) ਵੀ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਵੈਕਟਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਬਦਲਿਆ ਹੁੰਦਾ, ਪਰ ਰੈਫਰੈਂਸ ਫਰੇਮ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਵੈਕਟਰ ਦੇ ਕੰਪੋਨੈਂਟਾਂ ਨੂੰ (ਜਾਂ ਰੈਫਰੈਂਸ ਫਰੇਮ ਪ੍ਰਤਿ ਲਏ ਗਏ ਨਾਪਾਂ ਨੂੰ) ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਜਰੂਰ ਹੀ ਬਦਲਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ|
ਕੋਆਰਡੀਨੇਟ ਟਰਾਂਸਫੌਰਮੇਸ਼ਨ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਬਿਆਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਇੱਕ ਸਹੀ ਰੈਫੱਰੈਂਸ ਬਿੰਦੂ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਅਸੀਂ ਉੱਤਰ, ਪੂਰਬ, ਅਤੇ ਐਲੀਵੇਸ਼ਨ ਵਰਗੀਆਂ ਡਾਇਮੈਨਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਪੇਸ ਲਈ ਅਜਿਹੀ ਕੋਈ ਫਰੇਮ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਬਗੈਰ ਕਿਸੇ ਸਪਸ਼ਟ ਰੈਫਰੈਂਸ ਗਰਿੱਡ ਦੇ, ਚਾਰ ਅਯਾਮਾਂ ਨੂੰ ਵੱਲ/ਪਰੇ, ਖੱਬੇ/ਸੱਜੇ, ਉੱਪਰ/ਥੱਲੇ ਅਤੇ ਭੂਤ/ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦਰਸਾਉਣਾ ਜਿਆਦਾ ਸਹੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਘਟਨਾ ਦੀ ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਐਲਾਨ ਦੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨ ਦੀ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਲਓ। ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਦੇਖ ਰਹੇ ਮਾਊਂਟ ਰੇਨੀਅਰ ਉੱਤੇ ਕਿਸੇ ਅਜੋਕੇ ਦਰਸ਼ਕ ਲਈ, ਘਟਨਾ ਅੱਗੇ, ਸੱਜੇ, ਥੱਲੇ, ਅਤੇ ਭੂਤਕਾਲ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪਰ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਦੇਖ ਰਹੇ ਮੈਡੀਵਲ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਦਰਸ਼ਕ ਲਈ, ਘਟਨਾ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਵਕਤ ਪਿੱਛੇ, ਖੱਬੇ ਵੱਲ, ਨਾ ਥੱਲੇ ਨਾ ਉੱਪਰ, ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਘਟਨਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਬਦਲੀ ਹੁੰਦੀ, ਪਰ ਦਰਸ਼ਕ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਦਲ ਗਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਤਿਰਛੇ ਧੁਰੇ
ਇੱਕ ਓਬਲੀਕ (ਤਿਰਛਾ) “ਕੋ-ਆਰਡੀਨੇਟ ਸਿਸਟਮ” ਓਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਧੁਰਿਆਂ ਦਾ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਔਰਥੋਗਨਲ (ਸਮਕੋਣ) ਹੋਣਾ ਜਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਓਹ ਸਮਕੋਣ ਐਂਗਲਾਂ ਦੀ ਵਜਾਏ ਹੋਰ ਐਂਗਲਾਂ ਉੱਤੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਉੱਪਰ ਦੱਸੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ ਪਰਿਵਤਨ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਨਵਾਂ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ ਸਿਸਟਮ ਅਕਸਰ ਪੁਰਾਣੇ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਤਿਰਛੇ ਧੁਰੇ ਰੱਖਦਾ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਗੈਰ-ਟੈਂਸਰ
ਇੱਕ ਗੈਰ-ਟੈਂਸਰ ਜਾਂ ਨੌਨ-ਟੈਂਸਰ ਇੱਕ ਟੈਂਸਰ ਵਰਗੀ ਮਾਤਰਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸੂਚਕਾਂਕਾਂ ਨੂੰ ਉੱਪਰ-ਥੱਲੇ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਟੈਂਸਰਾਂ ਵਾਂਗ ਵਰਤਾਓ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਕਿਸੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ ਪਰਿਵਰਤਨ ਅਧੀਨ ਕਿਸੇ ਟੈਂਸਰ ਵਾਂਗ ਪਰਿਵਰਤਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, ਕ੍ਰਿਸਟੋਫਲ ਸਿੰਬਲ (ਚਿੰਨ) ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਟੈਂਸਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਜੇਕਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ ਕਿਸੇ ਰੇਖਿਕ ਤਰੀਕੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਬਦਲੇ ਜਾਂਦੇ।
ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਵਿੱਚ, ਕਿਸੇ ਐਨਰਜੀ ਮੋਮੈਂਟਮ ਟੈਂਸਰ ਰਾਹੀਂ ਗਰੈਵੀਟੇਸ਼ਨਲ ਫੀਲਡ ਦੀ ਐਨਰਜੀ ਅਤੇ ਮੋਮੈਂਟਮ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਸਗੋਂ, ਅਜਿਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਨੀਆਂ ਪੈਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਸਿਰਫ ਓਸ ਵੇਲੇ ਹੀ ਟੈਂਸਰਾਂ ਵਾਂਗ ਵਰਤਾਓ ਕਰਨ ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਸੀਮਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ ਪਰਿਵਰਤਨ ਪ੍ਰਤਿ ਵਰਤਾਓ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਸਖਤੀ ਨਾਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਅਜਿਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੀ ਟੈਂਸਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ। ਅਜਿਹੇ ਇੱਕ ਸੂਡੋਟੈਂਸਰ (ਮਿੱਥ-ਟੈਂਸਰ) ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਦਾਹਰਨ ਲਾਨਦਾਓ-ਲਿਫਸ਼ਿਟਜ਼ ਸੂਡੋਟੈਂਸਰ ਹੈ।
ਕਰਵੀਲੀਨੀਅਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ ਅਤੇ ਵਕਰਿਤ ਸਪੇਸ-ਟਾਈਮ
ਕਰਵੀਲੀਨੀਅਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ ਉਹ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਧੁਰਿਆਂ ਦਰਮਿਆਨ ਐੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿੰਦੂ ਤੋਂ ਬਿੰਦੂ ਤੱਕ ਤਬਦੀਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਸਿੱਧੀਆਂ ਰੇਖਾਵਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਗ੍ਰਿਡ ਦੀ ਜਗਹ ਗ੍ਰਿਡ ਵਿੱਚ ਕਰਵੇਚਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸਦੀ ਇੱਕ ਚੰਗੀ ਉਦਾਹਰਨ ਧਰਤੀ ਦੀ ਸਤਹਿ ਹੈ। ਜਦੋਂਕਿ ਨਕਸ਼ੇ ਵਕਤ ਵਕਤ ਤੇ ਨਿਯਮਿਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ, ਦੱਖਣ, ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਪੱਛਿਮ ਦੀ ਇੱਕ ਸਰਲ ਸਕੁਏਅਰ ਗ੍ਰਿਡ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਸਵੀਰ ਖਿੱਚਦੇ ਹਨ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮਾਮਲਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੁੰਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਗੋਂ, ਉੱਤਰ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਭੱਜੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਲੌੰਗੀਟਿਊਡ (ਲੰਬਾਤਮਿਕ) ਰੇਖਾਵਾਂ ਮੁੜੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਧਰੁੱਵ ਉੱਤੇ ਜਾ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਇਸ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਧਰਤੀ ਪੱਧਰੀ (ਫਲੈਟ) ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਸਗੋਂ ਗੋਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀਆਂ ਚਾਰੇਂ ਡਾਇਮੈਨਸ਼ਨਾਂ ਉੱਤੇ ਗਰੈਵਿਟੀ ਦੇ ਕਰਵੇਚਰ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਆਮ ਸਮਾਨ ਉਦਾਹਰਨ, ਖਿੱਚੀ ਹੋਈ ਕਿਸੇ ਰਬਰ ਸ਼ੀਟ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਭਾਰੀ ਵਸਤੂ ਰੱਖ ਦੇਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਰਬਰ ਸ਼ੀਟ ਨੂੰ ਥੱਲੇ ਵੱਲ ਮੋੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਮੋੜ ਵਸਤੂ ਦੁਆਲੇ “ਕੋ-ਆਰਡੀਨੇਟ ਸਿਸਟਮ” ਨੂੰ ਵਕਰਿਤ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਬਿਲਕੁਲ ਜਿਵੇਂ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵਸਤੂ ਆਪਣੇ ਘੇਰਨ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ “ਕੋ-ਆਰਡੀਨੇਟ ਸਿਸਟਮ” ਨੂੰ ਵਕਰਿਤ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਗਣਿਤ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਗਣਿਤ ਨਾਲੋਂ ਸੰਕਲਿਪ ਤੌਰ ਤੇ ਜਿਆਦਾ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕਿਸੇ 2D ਵਕਰਿਤ ਸਤਿਹ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਤਿੰਨ ਅਯਾਮਾਂ ਦੀ ਜਗਹ ਚਾਰ ਅਯਾਮਾਂ ਵਾਲੇ ਵਕਰਿਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕਾਂ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਉੱਚ-ਅਯਾਮੀ ਸਪੇਸ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਾਲ
ਕਿਸੇ ਯੂਕਿਲਡਨ ਸਪੇਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਬਿੰਦੂਆਂ ਦਰਮਿਆਨ ਨਿਖੇੜ ਨੂੰ ਦੋਵੇਂ ਬਿੰਦੂਆਂ ਦਰਮਿਆਨ ਦੂਰੀ ਰਾਹੀਂ ਨਾਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਡਿਸਟੈਂਸ ਸ਼ੁੱਧ ਤੌਰ ਤੇ ਸਪੈਸ਼ੀਅਲ (ਸਥਾਨਿਕ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਪੌਜ਼ੇਟਿਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਵਿੱਚ, ਦੋ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਵਿਛੋੜੇ ਨੂੰ ਦੋਵੇਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਇਨਵੇਰੀਅੰਟ ਇੰਟਰਵਲ (ਸਥਿਰ ਅੰਤਰਾਲ) ਰਾਹੀਂ ਨਾਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਨਾ ਕੇਵਲ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਸਥਾਨਿਕ ਵਿਛੋੜੇ ਨੂੰ ਹੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਕਤੀ ਵਿਛੋੜੇ ਨੂੰ ਵੀ ਲੇਵੇ ਕੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਦੋ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਅੰਤਰਾਲ s2 ਇਸ ਤਰਾਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ:
(ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਅੰਤਰਾਲ), ,
ਜਿੱਥੇ c ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਸਪੀਡ ਹੈ, ਅਤੇ Δr ਤੇ Δt ਕ੍ਰਮਵਾਰ, ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਸਪੇਸ ਅਤੇ ਟਾਈਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕਾਂ (ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਾਂ) ਦੇ ਅੰਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉੱਪਰ ਦਰਸਾਏ s^2 ਲਈ ਚਿੰਨਾ ਦੀ ਪਸੰਦ ਸਪੇਸ-ਲਾਈਕ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ (-+++) (ਸਪੇਸ-ਵਰਗੀ ਪ੍ਰੰਪਰਾ) ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਕੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਵਰਗੇ ਚਿੰਨਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ | s^2 ਨੂੰ ਅੰਤਰਾਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ s ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ, ਇਸਦਾ ਕਾਰਣ ਇਹ ਹੈ ਕਿ s^2 ਪੌਜ਼ੇਟਿਵ, 0 ਜਾਂ ਨੈਗੈਟਿਵ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਇੰਟਰਵਲਾਂ (ਅੰਤਰਾਲਾਂ) ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵੱਖਰੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ: ਟਾਇਮ-ਲਾਈਕ, ਲਾਈਟ-ਲਾਈਕ ਜਾਂ ਸਪੇਸ-ਲਾਈਕ, ਜੋ ਕਿ ਇਸ ਗੱਲ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੋ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਵਕਤੀ ਦੂਰੀ ਵੱਡੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਸਪੈਸ਼ੀਅਲ (ਸਥਾਨਿਕ) (\Delta r^2) ਦੂਰੀ ਵੱਡੀ ਹੈ
ਕੋਵੇਰੀਅੰਟ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ
ਕੋਵੇਰੀਅੰਟ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ ਵੈਕਟਰ ਕੈਲਕੁਲਸ ਤੋਂ ਦਿਸ਼ਾਈ (ਡਾਇਰੈਕਸ਼ਨਲ) ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ ਦੀ ਜਨਰਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ (ਸਰਵਸਧਾਰਨ ਕਰਨ) ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਦਿਸ਼ਾਈ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕੋਵੇਰੀਅੰਟ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ ਇੱਕ ਕਨੂੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਇਨਪੁੱਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ: (1) ਕਿਸੇ ਬਿੰਦੂ P ਉੱਤੇ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਵੈਕਟਰ u (ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ), ਅਤੇ (2) ਬਿੰਦੂ P ਦੇ ਗਵਾਂਢ ਵਿੱਚ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਵੈਕਟਰ ਫੀਲਡ v। ਬਿੰਦੂ P ਉੱਤੇ ਹੀ ਇੱਕ ਵੈਕਟਰ ਆਊਟਪੁੱਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਦਿਸ਼ਾਈ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ ਤੋਂ ਕੋਵੇਰੀਅੰਟ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ ਦਾ ਮੁੱਖ ਅੰਤਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਿਸੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸ਼ੁੱਧ ਸਮਝ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਿਸ “ਕੋ-ਆਰਡੀਨੇਟ ਸਿਸਟਮ” ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਓਸ ਤੋਂ ਜਰੂਰ ਹੀ ਸੁਤੰਤਰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸਮਾਂਤਰ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ
ਕੋਵੇਰੀਅੰਟ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ ਦਿੱਤੇ ਹੋਣ ਤੇ, ਕਿਸੇ P ਬਿੰਦੂ ਉੱਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਰਹੀ ਕਿਸੇ ਕਰਵ (ਵਕਰ) y ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ P ਬਿੰਦੂ ਉੱਤੇ ਕਿਸੇ ਵੈਕਟਰ ਦੀ ਸਮਾਂਤਰ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। γ ਦੇ ਹਰੇਕ ਬਿੰਦੂ x ਲਈ, x ਉੱਤੇ v ਦੀ ਸਮਾਂਤਰ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ x ਦਾ ਇੱਕ ਫੰਕਸ਼ਨ ਹੋਵੇਗੀ, ਅਤੇ v(x) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ v(0) = v ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫੰਕਸ਼ਨ v ਇਸ ਜਰੂਰਤ ਨਾਲ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ γ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ v(x) ਦਾ ਕੋਵੇਰੀਅੰਟ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ 0 ਹੋਵੇ। ਇਹ ਇਸ ਤੱਥ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਜੁਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਕੌਂਸਟੈਂਟ (ਸਥਿਰ) ਫੰਕਸ਼ਨ ਉਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ ਸਥਿਰਤਾ ਨਾਲ 0 ਹੋਵੇ।
ਜੀਓਡੈਸਿਕਸ
ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਜੀਓਡੈਸਿਕ ਕਿਸੇ “ਸਿੱਧੀ ਰੇਖਾ” ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਵਕਰਿਤ ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਤੱਕ ਜਨਰਲਾਈਜ਼ (ਸਰਵ ਸਧਾਰਨ ਕਰਨ) ਕਰਦੀ ਹੈ। ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੌਰ ਤੇ, ਸਾਰੇ ਬਾਹਰੀ ਗੈਰ-ਗਰੈਵੀਟੇਸ਼ਨਲ ਫੋਰਸ ਤੋਂ ਸੁਤੰਤਰ ਕਿਸੇ ਕਣ ਦੀ ਸੰਸਾਰ ਰੇਖਾ, ਇੱਕ ਖਾਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਜੀਓਡੈਸਿਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਜਾਂ ਡਿੱਗ ਰਿਹਾ ਕਣ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਇੱਕ ਜੀਓਡੈਸਿਕ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਗਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਵਿੱਚ, ਗਰੈਵਿਟੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਫੋਰਸ (ਬਲ) ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਵਕਰਿਤ (ਕਰਵਡ) ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਜੀਓਮੈਟਰੀ (ਰੇਖਾਗਣਿਤ) ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਕਰਵੇਚਰ ਦਾ ਸੋਮਾ ਸਟ੍ਰੈੱਸ-ਐਨਰਜੀ-ਟੈਂਸਰ (ਜਿਵੇਂ ਪਦਾਰਥ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫੇਰ, ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, ਕਿਸੇ ਤਾਰੇ ਦੁਆਲੇ ਚੱਕਰ ਲਗਾਉਂਦੇ ਕਿਸੇ ਗ੍ਰਹਿ ਦਾ ਰਸਤਾ, ਤਾਰੇ ਦੁਆਲੇ ਵਕਰਿਤ 4-ਡਾਇਮੈਨਸ਼ਨਲ ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਜੀਓਮੈਟਰੀ (ਰੇਖਾਗਣਿਤ) ਦੀ ਜੀਓਡੈਸਿਕ ਦਾ 3-ਡਾਇਮੈਨਸ਼ਨਲ ਸਪੇਸ ਵਿੱਚ ਪਰਛਾਵਾਂ (ਪ੍ਰੋਜੈਕਸ਼ਨ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇੱਕ ਕਰਵ (ਵਕਰ) ਇੱਕ ਜੀਓਡੈਸਿਕ (ਜਿਓਡੈਸਿਕ) ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਵਿੰਦੂ ਉੱਤੇ ਕਰਵ ਦਾ ਟੇਨਜੈਂਟ (ਸਪਰਸ਼) ਵੈਕਟਰ, ਅਧਾਰ ਬਿੰਦੀ ਦੇ ਟੇਨਜੈਂਟ ਵੈਕਟਰ ਦੀ ਸਮਾਂਤਰ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੋਵੇ।
ਕਰਵੇਚਰ ਟੈਂਸਰ
ਰੀਮਾੱਨ ਟੈਂਸਰ ਗਣਿਤਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ, ਸਪੇਸ ਦੇ ਕਿਸੇ ਦਿੱਤੇ ਹੋਏ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਕੁ ਕਰਵੇਚਰ ਹੈ। ਟੈਂਸਰ ਨੂੰ ਸੁੰਗੜਾ ਕੇ ਤਿੰਨ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਗਣਿਤਿਕ ਚੀਜ਼ਾਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹਨ:
ਰੀਮਾੱਨ ਕਰਵੇਚਰ ਟੈਂਸਰ ਨੂੰ ਕੋਵੇਰੀਅੰਟ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਟੈਂਸਰ \mathbf{G} ਇੱਕ ਰੈਂਕ-2 ਟੈਂਸਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸੂਡੋ-ਰੀਮਾੱਨੀਅਨ ਮੈਨੀਫੋਲਡਾਂ ਉੱਤੇ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸੂਚਕਾਂਕ-ਮੁਕਤ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,
ਜਿੱਥੇ \mathbf{R} ਰਿੱਚੀ ਟੈਂਸਰ ਹੈ, \mathbf{g} ਮੀਟ੍ਰਿਕ ਟੈਂਸਰ ਹੈ, ਅਤੇ R ਸਕੇਲਰ ਕਰਵੇਚਰ ਹੈ। ਇਹ ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਫੀਲਡ ਇਕੁਏਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਟ੍ਰੈੱਸ-ਐਨਰਜੀ ਟੈਂਸਰ (ਦਬਾਉ-ਊਰਜਾ ਟੈਂਸਰ)
ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਸਟ੍ਰੈੱਸ-ਐਨਰਜੀ ਟੈਂਸਰ (ਕਦੇ ਕਦੇ ਇਸਨੂੰ ਸਟ੍ਰੈੱਸ-ਐਨਰਜੀ-ਮੋਮੈਂਟਮ ਟੈਂਸਰ ਜਾਂ ਐਨਰਜੀ-ਮੋਮੈਂਟਮ ਟੈਂਸਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਟੈਂਸਰ ਮਾਤਰਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਵਿੱਚ ਨਿਊਟੋਨੀਅਨ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਸਟ੍ਰੈੱਸ ਟੈਂਸਰ ਦਾ ਸਰਵ ਸਧਾਰਨ ਕਰਨ ਕਰਦੀ ਹੋਈ, ਐਨਰਜੀ ਅਤੇ ਮੋਮੈਂਟਮ ਦੀ ਡੈਂਸਿਟੀ ਅਤੇ ਫਲੱਕਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਦਾਰਥ, ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ, ਅਤੇ ਗੈਰ-ਗਰੈਵੀਟੇਸ਼ਨਲ ਫੋਰਸ ਫੀਲਡਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਗੁਣ ਹੈ। ਸਟ੍ਰੈੱਸ-ਐਨਰਜੀ ਟੈਂਸਰ ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਦੀਆਂ ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਫੀਲਡ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਗਰੈਵੀਟੇਸ਼ਨਲ ਫੀਲਡ ਦਾ ਸੋਮਾ ਹੈ, ਬਿਲਕੁਲ ਜਿਵੇਂ ਨਿਊਟੋਨੀਅਨ ਗਰੈਵਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਅਜਿਹੀ ਕਿਸੇ ਫੀਲਡ ਦਾ ਸੋਮਾ ਮਾਸ ਡੈਂਸਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਇਕੁਏਸ਼ਨ
ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਫੀਲਡ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ (EFE) ਜਾਂ ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਦੀਆਂ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ (ਸਮੀਕਰਨਾਂ) ਅਲਬਰਟ ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਦੀ ਜਨਰਲ ਥਿਊਰੀ ਔਫ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਵਿੱਚ 10 ਸਮੀਕਰਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸੈੱਟ ਹਨ ਜੋ ਪਦਾਰਥ ਅਤੇ ਐਨਰਜੀ ਰਾਹੀਂ ਵਕਰਿਤ ਹੋ ਰਹੇ ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਗਰੈਵੀਟੇਸ਼ਨ ਦੀਆਂ ਮੁਢਲੀਆਂ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ (ਫੰਡਾਮੈਂਟਲ ਇੰਟਰੈਕਸ਼ਨਜ਼) ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। 1915 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਟੈਂਸਰ ਇਕੁਏਸ਼ਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪਬਲਿਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਫੀਲਡ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ ਸਥਾਨਿਕ ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਕਰਵੇਚਰ (ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਟੈਂਸਰ ਰਾਹੀਂ ਦਰਸਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ) ਦੀ ਸਥਾਨਿਕ ਐਨਰਜੀ ਅਤੇ ਮੋਮੈਂਟਮ ਨਾਲ ਉਸ ਸਪੇਸਟਾਈਮ (ਸਟ੍ਰੈੱਸ-ਐਨਰਜੀ ਟੈਂਸਰ ਰਾਹੀਂ ਦਰਸਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ) ਅੰਦਰ ਬਰਾਬਰ ਤੁਲਨਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਫੀਲਡ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰਾਂ ਲਿਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ,
ਜਿੱਥੇ G_{\mu \nu} ਨੂੰ ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਟੈਂਸਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ T_{\mu \nu} ਨੂੰ ਸਟ੍ਰੈੱਸ-ਐਨਰਜੀ ਟੈਂਸਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਸਪੇਸ ਦਾ ਕਰਵੇਚਰ (ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਟੈਂਸਰ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ) ਪਦਾਰਥ ਅਤੇ ਐਨਰਜੀ (ਸਟ੍ਰੈੱਸ-ਐਨਰਜੀ ਟੈਂਸਰ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ) ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਵਾਰਜ਼ਚਿਲਡ ਹੱਲ ਅਤੇ ਬਲੈਕ ਹੋਲਾਂ
ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਦੀ ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਵਾਰਜ਼ਚਿਲਡ ਮੀਟ੍ਰਿਕ (ਇਸਨੂੰ ਸ਼ਵਾਰਜ਼ਚਿਲਡ ਵੈਕੱਮ ਜਾਂ ਸ਼ਵਾਰਜ਼ਚਿਲਡ ਹੱਲ/ਸਲਿਊਸ਼ਨ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ), ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਫੀਲਡ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਹੱਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਗਰੈਵੀਟੇਸ਼ਨਲ ਫੀਲਡ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਸਫਰੈਰੀਕਲ (ਗੋਲ) ਮਾਸ (ਪੁੰਜ) ਦੇ ਬਾਹਰ ਇਹ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ, ਮਾਸ ਦਾ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਚਾਰਜ, ਮਾਸ ਦਾ ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਮ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ ਸਥਿਰਾਂਕ (ਯੂਨੀਵਰਸਲ ਕੌਸਮੌਲੌਜੀਕਲ ਕੌਂਸਟੈਂਟ) ਸਭ ਜ਼ੀਰੋ ਹਨ। ਇਹ ਹੱਲ ਧੀਮੀ ਗਤੀ ਵਾਲੀਆਂ ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਅਸਟ੍ਰੋਨੌਮੀਕਲ (ਖਗੋਲਿਕ) ਵਸਤੂਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਈ ਤਾਰੇ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਿ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਤੇ ਸੂਰਜ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ, ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈਲਾਭਕਾਰੀ ਸੰਖੇਪਤਾ (ਅਪ੍ਰੌਕਸੀਮੇਸ਼ਨ) ਹੈ। ਇਹ ਹੱਲ ਕਾਰਲ ਸ਼ਵਾਰਜ਼ਚਿਲਡ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਸਨੇ 1916 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇਹ ਹੱਲ ਛਾਪਿਆ।
ਬਿਰਖੌੱਫ ਦੀ ਥਿਊਰਮ ਮੁਤਾਬਿਕ, ਸ਼ਵਾਰਜ਼ਚਿਲਡ ਮੀਟ੍ਰਿਕ ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਫੀਲਡ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਸਫੈਰੀਕਲ ਸਮਿੱਟਰਿਕ, ਵੈਕੱਮ ਹੱਲ ਹੈ। ਇੱਕ ਸ਼ਵਾਰਜ਼ਚਿਲਡ ਬਲੈਕ ਹੋਲ ਜਾਂ ਸਥਿਰ ਬਲੈਕ ਹੋਲ ਓਹ ਬਲੈਕ ਹੋਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਕੋਈ ਚਾਰਜ ਜਾਂ ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇੱਕ ਸ਼ਵਾਰਜ਼ਚਿਲਡ ਬਲੈਕ ਹੋਲ ਨੂੰ ਸ਼ਵਾਰਜ਼ਚਿਲਡ ਮੀਟ੍ਰੀਕ ਰਾਹੀਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਮਾਸ (ਪੁੰਜ) ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਸ਼ਵਾਰਜ਼ਚਿਲਡ ਬਲੈਕ ਹੋਲ ਨਾਲੋਂ ਇਸਨੂੰ ਅਲੱਗ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਛਾਣਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ।
ਬਿਰਖੌੱਫ ਦੀ ਥਿਊਰਮ
ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਵਿੱਚ, ਬਿਰਖੌੱਫ ਦੀ ਥਿਊਰਮ ਬਿਆਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਵੈਕੱਮ ਫੀਲਡ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਸਫੈਰੀਕਲੀ ਸਮਿੱਟਰਿਕ (ਗੋਲ-ਸਮਰੂਪ) ਹੱਲ ਜਰੂਰ ਹੀ ਸਥਿਰ ਅਤੇ ਅਸਿੰਪਟੋਟੀਕਲੀ (ਮਨਮਰਜੀ ਤੱਕ ਨਜ਼ਦੀਕ) ਫਲੈਟ (ਪੱਧਰਾ) ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਬਾਹਰੀ ਹੱਲ (ਯਾਨਿ ਕਿ ਕਿਸੇ ਗੋਲ, ਨਾ-ਘੁੰਮਦੀ ਹੋਈ, ਗਰੈਵਿਟੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਵਸਤੂ ਦੇ ਬਾਹਰ ਦੀ ਸਪੇਸਟਾਈਮ) ਜਰੂਰ ਹੀ ਸ਼ਵਾਰਜ਼ਚਿਲਡ ਮੀਟ੍ਰਿਕ ਰਾਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।