cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਕਰਿਸ਼ਤੋਵ ਕਿਸਲੋਵਸਕੀ
1975-1988: ਪੋਲਿਸ਼ ਫ਼ਿਲਮ ਕੈਰੀਅਰ
ਡੇਕਾਲੋਗ (1988), ਵਾਰਸਾ ਟਾਵਰ ਬਲਾਕ ਵਿੱਚ ਸੈੱਟ ਦਸ ਛੋਟੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰ ਇੱਕ ਨਾ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਸ ਹੁਕਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਪੱਛਮੀ ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਫੰਡਿੰਗ ਨਾਲ਼ ਪੋਲਿਸ਼ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ; ਇਹ ਹੁਣ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਲੋਚਨਾ ਦੀ  ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਖੱਟਣ ਵਾਲ਼ੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਕਿਸਲੋਵਸਕੀ ਅਤੇ ਪਾਈਸੀਵਿਜ਼ ਦੀ ਮਿਲ਼ ਕੇ ਲਿਖੇ ਇੱਕ ਇੱਕ ਘੰਟੇ ਦੇ ਦਸ ਐਪੀਸੋਡ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਦਸ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਪਰ ਕਿਸਲੋਵਸਕੀ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਉੱਤੇ ਆਪਣਾ ਨਿਯੰਤਰਣ ਨਹੀਂ ਸੀ ਛੱਡ ਸਕਦਾ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ  ਸਾਰੇ ਐਪੀਸੋਡਾਂ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਉਸ ਨੇ ਆਪ ਕੀਤਾ। ਐਪੀਸੋਡ ਪੰਜ ਅਤੇ ਛੇ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਏ ਸ਼ਾਰਟ ਫਿਲਮ ਅਬਾਊਟ ਕਿਲਿੰਗ  ਅਤੇ ਏ ਸ਼ਾਰਟ ਫਿਲਮ ਅਬਾਊਟ ਲਵ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਿਸਲੋਵਸਕੀ ਨੇ ਏ ਸ਼ਾਰਟ ਫਿਲਮ ਅਬਾਊਟ ਜੈਲਸੀ, ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ ਹੇਠ ਐਪੀਸੋਡ 9 ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਦੇ ਸੰਸਕਰਣ ਨੂੰ ਸ਼ੂਟ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਵੀ ਬਣਾਈ ਸੀ, ਪਰ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਥਕਾਵਟ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਤੇਰ੍ਹਵੀਂ ਫਿਲਮ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ।
1990-1994: ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲਤਾ
ਕਿਸਲੋਵਸਕੀ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਫਲ ਅੰਤਲੀਆਂ ਚਾਰ ਫਿਲਮਾਂ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸਹਿ-ਉਤਪਾਦਨ ਸਨ, ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫਰਾਂਸ ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰੋਮਾਨੀਆ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਨਿਰਮਾਤਾ ਮਾਰਿਨ ਕਰਮਿਟਜ਼ ਦੇ ਪੈਸੇ ਨਾਲ ਬਣੀਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਨੈਤਿਕ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸਨ ਜੋ ਡੇਕਲੌਗ ਅਤੇ ਬਲਾਇੰਡ ਚਾਂਸ ਨਾਲ਼ੋਂ ਮਿਲ਼ਦੀਆਂ ਜੁਲਦੀਆਂ ਲੀਹਾਂ ਤੇ, ਪਰ ਹੋਰ ਵੀ ਅਮੂਰਤ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵੱਧ ਛੋਟੀਆਂ ਕੈਸਟਾਂ, ਵਧੇਰੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਅਤੇ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦੇ ਨਾਲ਼ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪੋਲੈਂਡ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਬਾਹਰੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਹੋਈ।
ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲੀ ਸੀ ਦ ਡਬਲ ਲਾਈਫ ਆਫ ਵੇਰੋਨਿਕ (La double vie de Veronique, 1990), ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਰੇਨ ਜੈਕਬ ਨੇ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਫਿਲਮ ਦੀ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲਤਾ ਨੇ ਕਿਸਲੋਵਸਕੀ ਨੂੰ ਉਸਦੀਆਂ ਅਭਿਲਾਸ਼ੀ ਅੰਤਮ ਫਿਲਮਾਂ (1993-94), ਤਿਕੜੀ ਥ੍ਰੀ ਕਲਰਜ਼ (ਨੀਲਾ, ਚਿੱਟਾ, ਲਾਲ) ਲਈ ਫੰਡਿੰਗ ਦਿੱਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਫ੍ਰੈਂਚ ਝੰਡੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਸਾਕਾਰ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨੇ ਵੱਕਾਰੀ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹਾਸਲ ਕੀਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੇਨਿਸ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਫਿਲਮ ਲਈ ਗੋਲਡਨ ਲਾਇਨ ਅਤੇ ਬਰਲਿਨ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਲਈ ਸਿਲਵਰ ਬੀਅਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਇਸ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਤਿੰਨ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਵੀ ਮਿਲੀਆਂ।
ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ ਕੰਮ
ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਕਿਸਲੋਵਸਕੀ ਆਪਣੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਪਾਈਸੀਵਿਜ਼ ਨਾਲ ਦੂਜੀ ਤਿਕੜੀ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ: ਸਵਰਗ, ਨਰਕ ਅਤੇ ਪਰਗੇਟਰੀ। ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਕ੍ਰਿਪਟਾਂ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਸਿਰੇ ਲਾਇਆ: 2002 ਵਿੱਚ ਟੌਮ ਟਿਕਵਰ ਨੇ ਹੈਵਨ; 2005 ਵਿੱਚ ਡੈਨਿਸ ਟੈਨੋਵਿਕ ਨੇ ਨਰਕ ("L'Enfer"); ਅਤੇ ਪਰਗੇਟਰੀ ਦਾ ਅਜੇ ਤੱਕ ਨਿਰਮਾਣ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।
ਮੌਤ
13 ਮਾਰਚ 1996 ਨੂੰ, ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਦੋ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਕਿਸਲੋਵਸਕੀ ਦੀ ਦਿਲ ਦੇ ਦੌਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਓਪਨ-ਹਾਰਟ ਸਰਜਰੀ ਦੌਰਾਨ 54 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਨੂੰ ਵਾਰਸਾ ਵਿੱਚ ਪੋਵਜ਼ਕੀ ਕਬਰਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ। ਉਸਦੀ ਕਬਰ ਵਿੱਚ ਆਇਤਾਕਾਰ ਸਪੇਸ ਬਣਾਉਂਦੇ ਦੋ ਹੱਥਾਂ ਦੇ ਅੰਗੂਠਿਆਂ ਅਤੇ ਗਭਲੀਆਂ ਉਂਗਲੀਆਂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਹੈ। ਛੋਟੀ ਮੂਰਤੀ ਇੱਕ ਮੀਟਰ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਉੱਚੀ ਚੌਂਕੀ ਉੱਤੇ ਕਾਲੇ ਸੰਗਮਰਮਰ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਹੈ। ਕਿਸਲੋਵਸਕੀ ਦੇ ਨਾਮ ਅਤੇ ਮਿਤੀਆਂ ਵਾਲਾ ਸਲੈਬ ਹੇਠਾਂ ਹੈ। alt=Photo of Kieślowski's grave|thumb| ਕਿਸਲੋਵਸਕੀ ਦੀ ਕਬਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1996 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1941 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hAudio microformats
ਮੇਲਾਨੋਮਾ
ਮੇਲਾਨੋਮਾ, ਨੂੰ ਵੀ ਖਤਰਨਾਕ ਮੇਲਾਨੋਮਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਕ ਕਿਸਮ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਰੰਗ ਸੰਬਧੀ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੇਲਾਨੋਸਾਇਟ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।  ਮੇਲਾਨੋਮਾ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਚਮੜੀ ਵਿਚ ਵਾਪਰਦੇ ਹਨ, ਪਰੰਤੂ ਕਦੇ ਵੀ ਮੂੰਹ, ਆਂਤੜੀਆਂ ਜਾਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਵਾਪਰਦਾ | ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਲੱਤਾਂ 'ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ  ਪਿੱਠ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਉਹ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮਾਨਕੀਕਰਣ ਤੋਂ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ, ਅਨਿਯਮਿਤ ਕਿਨਾਰਿਆਂ, ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਵ, ਖਾਰਸ਼, ਜਾਂ ਚਮੜੀ ਵਿਕਾਰ।
ਮੇਲਾਨੋਮਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਅਲਟਰਾਵਾਇਲਟ ਚਮਕ ਦੇ ਘੱਟ ਪੱਧਰ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ (ਯੂਵੀ) ਐਕਸਪੋਜਰ ਹੈ। ਯੂਵੀ ਲਾਈਟ ਜਾਂ ਤਾਂ ਸੂਰਜ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਟੈਨਿੰਗ ਉਪਕਰਨ ਤਕਰੀਬਨ 25% ਮੋਲਿਆਂ ਤੋਂ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਹਾਂਮਾਰਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ, ਅਤੇ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਕਾਰਜ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵਧੇਰੇ ਜੋਖਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੁਰਲੱਭ ਜੈਨੇਟਿਕ ਨੁਕਸ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਜ਼ੇਰੋਡਰਮਾ ਪਿੰਮੇਂਟੋਮਸ ਦੇ ਵੀ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਦਾ ਹੈ | ਕਿਸੇ ਵੀ ਚਮੜੀ ਦੇ ਜਖਮ ਦੇ ਬਾਇਓਪਸੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਦਾ ਨਿਦਾਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸੰਭਾਵੀ ਕੈਂਸਰ ਹੋਣ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਹਨ।
ਸਨਸਕ੍ਰੀਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਯੂਵੀ ਲਾਈਟ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਨਾਲ ਮੇਲਾਨੋਮਾ ਰੋਕ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਲਾਜ ਆਮ ਤੌਰ ਟਤੇ ਸਰਜਰੀ ਦੁਆਰਾ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ | ਜਿਹੜੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਵੱਡੇ ਕੈਂਸਰਾਂ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਫੈਲਣ ਲਈ ਨੇੜੇ ਦੇ ਲਸੀਕਾ ਨੋਡਜ਼ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜੇ ਫੈਲਾਇਆ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਮੇਲਾਨੋਮਾ, ਫੈਲ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਇਮੂਨਾਥੈਰੇਪੀ, ਜੀਵੋਲਿਕ ਥੈਰੇਪੀ, ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਥਰੈਪੀ, ਜਾਂ ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਚਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਲਾਜ ਦੇ ਨਾਲ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਸਾਲ ਦੀ ਜੀਵਣ ਦੀ ਦਰ 98% ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਰੋਗ ਅਤੇ 17% ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਏਗਾ ਜਾਂ ਫੈਲ ਸਕਦਾ ਹੈ ਇਹ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਲਾਨੋਮਾ ਕਿੰਨੀ ਮੋਟੀ ਹੈ, ਸੈੱਲ ਕਿੰਨੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ  ਵੰਡ ਰਹੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਓਵਰਲਾਈਨ ਵਾਲੀ ਚਮੜੀ ਟੁੱਟ ਗਈ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।
ਮੇਲਾਨੋਮਾ ਚਮੜੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਕਿਸਮ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ, 2012 ਵਿੱਚ, ਇਹ ਨਵਾਂ 232,000 ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ । ਸਾਲ 2015 ਵਿਚ 3.1 ਮਿਲੀਅਨ ਦੀ ਸਰਗਰਮ ਬਿਮਾਰੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ 59,800 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਅਤੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਚ  ਮੇਲਾਨੋਮਾ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਦਰ ਹੈ | ਉੱਤਰੀ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉੱਚੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਏਸ਼ੀਆ, ਅਫਰੀਕਾ ਅਤੇ ਲਾਤੀਨੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਘੱਟ ਆਮ ਹੈ। ਮੇਲਾਨੋਮਾ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲੋਂ ਮਰਦਾਂ ਵਿਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਆਮ ਹੈ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸਮੇਂ ਮੇਲਾਨੋਮਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਆਮ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਜਿਆਦਾਤਰ ਸਫੈਦ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਲੱਛਣ
ਮੇਲਾਨੋਮਾ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਕੇਤਾਂ ਮੌਜੂਦਾ ਮੌਲ ਦੇ ਆਕਾਰ ਜਾਂ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਹਨ ਜਾਂ, ਨਾਈਸਲਰ ਮੇਲਾਨੋਮਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਚਮੜੀ ਤੇ ਕਿਤੇ ਵੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਕਾਂਟੇ ਦਾ ਆਕਾਰ | ਬਾਅਦ ਦੇ ਪੜਾਅ 'ਤੇ, ਮਾਨਕੀਕਰਣ ਖੁਜਲੀ, ਅਲਸੀਲੇਟ ਜਾਂ ਖੂਨ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਮੈਲਾਨੋਮਾ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਕੇਤਾਂ ਨੂੰ ਸਧਾਰਣ "ਏ ਬੀ ਸੀ ਡੀ" ਦੁਆਰਾ ਸੰਖੇਪ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ:
ਇਹ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ, ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮੇਲਾਾਨੋਮਾ, ਨੋਡਲਰ ਮੇਲਾਨੋਮਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਰੂਪ ਤੇ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ, ਜਿਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਹਨ:
References
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਂਸਰ
ਦੌਣ ਖੁਰਦ
ਦੌਣ ਖੁਰਦ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਪਟਿਆਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਦਾਨਾ ਸੂਬਾ
ਅਦਾਨਾ ਤੁਰਕੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਂਤ ਹੈ। ਇਹ ਤੁਰਕੀ ਦਾ 5ਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਬਾਦੀ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਾਂਤ ਹੈ।
ਅਨੰਨਿਆ ਪਾਂਡੇ
ਅਨੰਨਿਆ ਪਾਂਡੇ (ਜਨਮ 30 ਅਕਤੂਬਰ 1998) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ ਜੋ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਅਭਿਨੇਤਾ ਚੰਕੀ ਪਾਂਡੇ ਦੀ ਧੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਸਾਲ 2019 ਵਿੱਚ ਫਿਲਮ ਸਟੂਡੈਂਟ ਆਫ ਦਿ ਈਅਰ-2 ਨਾਲ ਫਿਲਮੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਸਾਲ 2019 ਵਿੱਚ ਫਿਲਮ ਪਤੀ ਪਤਨੀ ਔਰ ਵੋ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਪਿਛਲੀ ਫਿਲਮ ਲਈ, ਉਸਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨਵੀਂ ਅਦਾਕਾਰਾ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਅਨੰਨਿਆ ਪਾਂਡੇ ਦਾ ਜਨਮ ਅਦਾਕਾਰ ਚੰਕੀ ਪਾਂਡੇ ਦੇ ਘਰ 30 ਅਕਤੂਬਰ 1998 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ।  ਉਸਨੇ 2017 ਵਿੱਚ ਧੀਰੂਭਾਈ ਅੰਬਾਨੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 2017 ਵਿੱਚ ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਵੈਨਿਟੀ ਫੇਅਰ 'ਲੇ ਬਾਲ ਡੇਸ ਡੱਬੂਟੇਨਟੇਸ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ।
ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰੀਅਰ
ਅਨੰਨਿਆ ਪਾਂਡੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸਾਲ 2019 ਵਿੱਚ ਟੀਨ ਫਿਲਮ ਸਟੂਡੈਂਟ ਆਫ ਦਿ ਈਅਰ-2 ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਹਿ-ਅਦਾਕਾਰ ਟਾਈਗਰ ਸ਼ਰਾਫ ਅਤੇ ਤਾਰਾ ਸੁਤਾਰੀਆ ਸਨ। ਫਿਲਮ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਧਰਮਾ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਸਕ੍ਰੋਲ.ਇਨ ਲਈ ਲਿਖਦਿਆਂ, ਨੰਦਿਨੀ ਰਾਮਨਾਥ ਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਅਨੰਨਿਆ ਨੇ ਇੱਕ ਬੇਮਿਸਾਲ ਫਿਲਮ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦਿਖਾਈ। ਫਿਲਮ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਠੀਕ ਹੀ ਰਹੀ। ਅਨੰਨਿਆ ਦੀ ਅਗਲੀ ਫਿਲਮ ਪਤੀ ਪਤਨੀ ਔਰ ਵੋ (2019), ਕਾਰਤਿਕ ਆਰਯਨ ਅਤੇ ਭੂਮੀ ਪੇਡਨੇਕਰ ਨਾਲ ਸੀ। ਇਹ ਫਿਲਮ ਇਸੇ ਨਾਮ ਦੀ 1978 ਦੀ ਫਿਲਮ ਦਾ ਰੀਮੇਕ ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਇਹ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲਤਾ ਵਜੋਂ ਉਭਰੀ।
ਅਨੰਨਿਆ ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਐਕਸ਼ਨ ਫਿਲਮ ਖਾਲੀ ਪੀਲੀ, ਵਿੱਚ ਈਸ਼ਾਨ ਖੱਟਰ, ਅਤੇ ਸ਼ਕੁਨ ਬੱਤਰਾ ਦੀ ਅਜੇ ਤੱਕ ਬਿਨਾਂ ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲੀ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ, ਦੀਪਿਕਾ ਪਾਦੁਕੋਣ ਅਤੇ ਸਿੱਧਾਂਤ ਚਤੁਰਵੇਦੀ ਨਾਲ ਨਜ਼ਰ ਆਵੇਗੀ। ਉਹ ਪੁਰੀ ਜਗਨਨਾਥ ਦੀ ਬਹੁ-ਭਾਸ਼ਾਈ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਵਿਜੇ ਡੇਵੇਰਾਕੋਂਡਾ ਨਾਲ ਨਜ਼ਰ ਆਵੇਗੀ।
ਹੋਰ ਕੰਮ
2019 ਵਿੱਚ, ਅਨੰਨਿਆ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ 'ਤੇ ਬੁਲਿੰਗ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ, ਅਤੇ ਨਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸੋ ਪੋਜ਼ੀਟਿਵ ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਪਹਿਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। 2019 ਦੇ ਇਕਨਾਮਿਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਅਵਾਰਡਜ਼ ਵਿਚ, ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਨੂੰ ਸਾਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1998
ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰ
ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Folkloristics) ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾ-ਖੇਤਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨੇਮਾਂ ਅਧੀਨ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਮੁੱਚਤਾ (Totality)
ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਵੰਨਗੀਆਂ ਸੰਸਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵੰਨਗੀਆਂ ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ ਨਿਰੂਪਣ ਕਰਨ ਲਈ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਬੁਣਤ ਅਤੇ ਸੰਰਚਨਾ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀਆਂ ਵੰਨਗੀਆਂ ਸਮੁੱਚੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪਰਖੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਵੰਨਗੀਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਭੋਤਿਕ ਪ੍ਰਸਥਿਤੀਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁਖ ਦੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਸਿਰਜਨਾਵਾਂ ਦੇ ਸੰਚਾਰਤ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦਾ ਪੁਨਰ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਵਿਗਿਆਨਕ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਮੁੱਚਤਾ ਤੋਂ ਭਾਵ ਲੋਕਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਵੰਨਗੀ ਨੂੰ ਸਮੁੱਚਤਾ ਵਿੱਚ ਦੇਖਣ ਤੋਂ ਭਾਵਕਿ ਵੰਨਗੀ ਨੂੰ ਲੋਕਧਾਰਾ ਨਾਲ ਜੋੜਕੇ ਦੇਖਣਾ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਪੂਰਨ ਸਮੁੱਚਤਾ ਵਿੱਚ ਦੇਖਣ ਤੋਂ ਹੀ ਹੈ।
ਸਾਰਥਿਕਤਾ (Relevance)
ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਅਗਲਾ ਮੁਖ ਤੱਤ ਸਾਰਥਿਕਤਾ ਹੈ। ਲੋਕਧਾਰਾਦੇ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਨਤੀਜੇ ਸਾਰਥਕ ਭਾਵ ਅਰਥਪੂਰਨ ਅਤੇ ਸੰਗਠਤ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਲੋਕਧਾਰਾ ਲੋਕਮਨ ਦੀ ਉਪਜ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਸੰਚਾਰ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਵਖਰੇ-ਵਖਰੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀਆਂ ਵੰਨਗੀਆਂ ਦੇ ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਿੱਟੇ ਸਾਰਥਕ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਲੋਕਧਾਰਾ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਨਤੀਜੇ ਸਾਰਥਕ ਭਾਵ ਅਰਥਪੂਰਨ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਲੋਕਧਾਰਾ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਵੀ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ।
ਲੋਕਧਾਰ ਦੇ ਅਧਿਐਨਯੋਗ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪ‌‍ੜਾਅ
ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਨੇ ਕੁਝ ਪ‌‍ੜਾਅ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿਧੀਵੱਤ ਰੂਪ ਨਾਲ ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਹੇਠਾਂ ਲਿਖੇ ਪ‌‍ੜਾਅ ਮਿਥੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ
ਇਕੱਤਰੀਕਰਨ
ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪ‌‍ੜਾਅ ਸਮਗਰੀ ਦਾ ਇਕਤਰੀਕਰਨ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪ‌‍ੜਾਅ ਦੀ ਵਿਧੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਖੋਜੀ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਖੇਤਰ ਚੁਣਦਾ ਹੈ ਫਿਰ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਹਿਜਤਾ ਨਾਲ ਉਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਨੇੜੇ ਦੇ ਸਬੰਧ ਅਤੇ ਰਾਬਤਾ ਕਾਇਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਫਿਰ ਉਹ ਉਥੋਂ ਦੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀ ਸਮਗਰੀ ਨੂੰ ਇੱਕਠਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਖੋਜੀ ‘ਟੇਪ ਰਿਕਾਰਡ,ਡੀਟਾ ਫ਼ੋਨ ਜਾਂ ਰੀਕਾਰਡ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਜੰਤਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਸਾਰੀ ਸਮਗਰੀ ਇੱਕਠੀ ਕਰ ਕੇ ਉਸ ਉੱਪਰ ਲਿਖਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਰਾਹੀ ਉਸ ਨੂ ਆਪਣੀ ਲਿਖਤ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਕੰਮ ਸਮਝ ਕੇ ਲਿਖਦਾ ਹੈ।
ਵਰਗੀਕਰਨ
ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀ ਸਮਗਰੀ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਦੂਸਰਾ ਮੁਖ ਪ‌‍ੜਾਅ ਇੱਕਠੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸਮੱਗਰੀ ਦਾ ਵਰਗੀਕਰਨ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਪ‌‍ੜਾਅ ਦੌਰਾਨ ਖੋਜੀ ਸਾਰੀ ਇੱਕਠੀ ਕੀਤੀ ਸਮੱਗਰੀ ਦਾ ਵਰਗੀਕਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੱਗਰੀ ਵਿਚੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵੰਨਗੀਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਮੱਗਰੀ ਜਿਵੇਂ ਲੋਕ-ਧੰਦੇ, ਲੋਕ-ਕਾਵਿ ਅਤੇ ਲੋਕ-ਕਲਾਵਾਂ ਆਦਿ ਦਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਗੀਕਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਲੋਕਧਾਰਾ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਵਿਦਵਾਨ ਇਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਮੁੱਖ ਭਾਗਾਂ ਵਿਚ ਵੰਡ ਕੇ ਵੇਖਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਤੇ ਮੁੱਢਲਾ ਅੰਗ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਹੈ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਅੱਗੋਂ ਦੋ ਪ੍ਰੱਮੁਖ ਹਿੱਸੇ ਬਣਦੇ ਹਨ ਪਹਿਲਾ ਲੋਕ ਕਾਵਿ ਤੇ ਦੂਜਾ ਵਾਰਤਕ ਬਿਰਤਾਂਤ ਲੋਕ ਕਾਵਿ ਵਿਚ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਤੇ ਆਖਣਾਂ ਮੁਹਾਵਰਿਆਂ ਤੇ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਦੇ ਓਹ ਸਾਰੇ ਰੂਪ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਸ਼ਬਦ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਵਾਰਤਕ ਬਿਰਤਾਂਤ ਵਿਚ ਮਿਥਾਂ ਦੰਤ-ਕਥਾਵਾਂ ਤੇ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰੂਪ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਜਿਹੜੇ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਬਿਰਤਾਂਤ ਹਨ। ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਦੂਜਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਅੰਗ ਲੋਕ ਮਨੋਵਿਗਆਨ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਲੋਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੁਹ ਰੀਤਾਂ ਲੋਕ ਧਰਮ ਜਾਦੂ ਟੂਣੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਓਹ ਸਮੱਗਰੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਲੋਕ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਨਾਲ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਤੀਜੇ ਨੰਬਰ ਉਪਰ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀ ਵਸਤੂ ਸਮੱਗਰੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਸਾਜ ਹਥਿਆਰ ਬਰਤਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਸੰਦ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਚੌਥਾ ਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਲੋਕ ਕਲਾਵਾਂ ਹਨ। ਲੋਕ ਕਲਾਵਾਂ ਵਿਚ ਦਸਤਕਾਰੀ ਸਿਲਾਈ ਕਢਾਈ ਚਿਤਰਕਾਰੀ ਬੁਤਕਾਰੀ ਲੋਕ ਨਾਚ ਲੋਕ ਖੇਡਾਂ ਲੋਕ ਮਨੋਰੰਜਨ ਆਦਿ ਸਭ ਰੂਪ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਅਤੇ ਮੁਲਾਂਕਣ
ਸਮਗਰੀ ਦਾ ਇਕਤਰੀਕਰਨ ਅਤੇ ਵਰਗੀਕਰਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੀਸਰਾ ਮੁਖ ਪ‌‍ੜਾਅ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਅਤੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਅਧਿਅੈਨ-ਵਿਧੀਅਾਂ
ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਵਿਧੀ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਧੀਆਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਵੇਂ-
ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਭੂਗੋਲਿਕ ਵਿਧੀ
ਇਸ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਸੀ ਕਿ ਲੋਕਧਾਰਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਚਲੀਆਂ ਦੰਤ ਕਥਾਵਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਸਥਾਨ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਚ ਵਾਪਰੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਮੌਖਿਕ ਰੂਪ ਵਿਚ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਪਾਰ  ਕਰਕੇ  ਦੂਰ ਦੂਰ ਤਕ ਫੈਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਭੂਗੋਲਿਕ ਰੰਗਣ ਵਿਚ ਰੰਗੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਇੰਝ ਮੁਢਲੀਆਂ ਰੂੜੀਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਸਾਰੀ ਕਥਾ ਬੇਪਹਿਚਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦਾ ਮਤ ਸੀ ਕੇ ਇਸ ਵਿਧੀ ਰਾਹੀਂ ਓਹਨਾਂ ਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਪੜਾਵਾਂ ਦੀ ਪਹਿਚਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜਿਥੇ ਇਹਨਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਜਾਂ ਕਥਾਵਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ।
ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਪੁਨਰ ਸਿਰਜਣਾ ਵਿਧੀ
ਇਸ ਵਿਧੀ ਵਾਲੇ ਵਿਦਵਾਨ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਰੂਪਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕਿਸੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਪੁਨਰ ਸਿਰਜਣਾ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿਓੁਂਕੇ ਓਹਨਾਂ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਹੈ ਕੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੀਆਂ ਵੀ ਤੈਹਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਦੂਜੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋ ਜਿੱਤਾਂ ਹਾਸਿਲ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਜੇਕਰ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਉਪਰ ਢੁਕਾਅ ਕੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਗੱਲ ਸਮਝ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਰੂਪ ਜਾਂ ਵਸਤੂ ਸਮੱਗਰੀ ਤੋਂ ਇਹ ਤੈਹਾਂ ਸਾਫ਼ ਦੇਖੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦ ਅਸੀਂ ਬੋਲਦੇ ਹਾਂ ਖਾਦਾ ਪੀਤਾ ਲਾਹੇ ਦਾ ਬਾਕੀ ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹੇ ਦਾ ਤਾਂ ਅਹ੍ਮਿਦ ਸ਼ਾਹ ਦੀਆਂ ਲੁੱਟਾਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸਾਫ਼ ਜਾਹਿਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਵਿਚਾਰਧਾਰਤਮਕ ਵਿਧੀ
ਇਸ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਵਿਦਵਾਨ ਲੋਕਧਾਰਾ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਸੁ਼ਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਰਮਨ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਇਸ ਵਿਧੀ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਨਾਇਕਾਂ ਨੂੰ ਵਡਿਆਉਣ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸੁਝਾ ਵੀ ਦਿਤਾ ਕੇ ਕਿਸੇ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੇ ਪਰਚਾਰ ਲਈ ਲੋਕਧਾਰਾ ਇਕ ਵਧੀਆ ਮਾਧਿਅਮ ਹੈ।
ਮਨੋਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣਾਤਮਕ ਵਿਧੀ
ਇਸ ਵਿਧੀ ਵਾਲੇ ਵਿਦਵਾਨ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਜਾ ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿਚ ਆਏ ਪਾਤਰਾਂ ਜਾ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਵੇਖਣ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਓਹਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿਚ ਆਏ ਖੂਹ ਟੋਭੇ ਅਸਲ ਵਿਚ ਨਾਰੀ ਦੇ ਹੀ ਗੁਪਤ ਅੰਗਾਂ ਦਾ ਹੀ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹਨ ਜੇਕਰ ਨਾਇਕ ਮੱਛੀ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿਚ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਗੁਫਾ ਵਿਚ ਛੁਪ ਕੇ ਜਾਨ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਸਲ ਵਿਚ ਸਾਡੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਵਿਚ ਪਈ ਮਾਂ ਦੇ ਪੇਟ ਵਾਲੀ ਸੁਰਖਿਅਤਾ ਵੱਲ ਹੀ ਇਸ਼ਾਰਾ ਹੈ। ਓਹ ਵਿਦਵਾਨ ਤਾ ਏਥੋਂ ਤਕ ਵੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕੇ ਪਰੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਸਲ ਵਿਚ ਸਾਡੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਉਪਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ ਇੰਝ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਸੁਣਾਏ ਸੁਪਨੇ ਹੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿਚ ਸ਼ਮਿਲ ਹਨ।
ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਧੀ
ਅਜਿਹੀ ਵਿਧੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰੂਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਆਨੀ ਵਾਲਦੀਮੀਰ ਪ੍ਰੋਪ ਵਲੋਂ ਪਰੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਅੈਨ ਲਈ ੧੯੨੮ ਵਿਚ ਅਪਣਾਈ ਗਈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਓਸ ਨੇ ਬਨਸਪਤੀ ਵਿਗਆਨ ਨੂੰ ਨਾਲ ਰਖ ਕੇ ਮਾਰਠਾਲੇਜੀਕਲ ਮਾਡਲ ਬਣਾਇਆ ਜਿਵੇਂ ਬਨਸਪਤੀ ਵਿਗਆਨੀਆਂ ਵਲੋਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਬਣਤਰ ਨੂੰ ਅਧਾਰ ਬਣਾਕੇ ਸਾਰੀ ਬਨਸਪਤੀ ਨੂੰ ਕੁਝ ਘਰਾਣਿਆਂ ਵਿਚ ਰਖ ਕੇ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰੋਪ ਨੇ ਵੀ ਪਰੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਪਰ੍ਕਾਰਜਾ ਨੂੰ ਨਿਖੇੜ ਕੇ ਇਹ ਗੱਲ ਪੱਕੀ ਕੀਤੀ ਕੇ ਪ੍ਰਕਾਰਜ ਹੀ ਕਿਸੇ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਤੱਤ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਤੇ ਤਰਤੀਬ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਥੀਮੈਟਿਕ ਅਧਿਅੈਨ
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਅੈਨ ਦਾ ਅਗਲਾ ਪੜਾ ਥੀਮੈਟਿਕ ਅਧਿਅੈਨ ਹੈ ਇਸ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਭਾਵੇਂ ਇੱਕ ਦੁੱਕਾ ਕਾਰਜ ਹੀ ਹੋਏ ਹਨ ਪ੍ਰੰਤੂ ਇਹ ਅਧਿਅੈਨ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹੈ। ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਅਧਿਅੈਨ ਹੋਰ ਕਰਨ ਦੀ ਵੀ ਬੜੀ ਲੋੜ ਹੈ।ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਅਧਿਅੈਨ ਤੋਂ ਭਾਵ ਇਹ ਹੈ ਕੇ ਓਹਨਾਂ ਪ੍ਰਤਿਕਰਮਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨਾ ਜਿਹਨਾਂ ਤੋਂ ਕਿਸੇ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀ ਜਾ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਤੱਤ ਦੀ ਸਰੰਚਨਾ ਬਣੀ ਹੋਵੇ।
ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ
ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਔਖਾ ਅਤੇ ਕਠਿਨ ਕਾਰਜ ਹੁੰਦਾਂ ਹੈ। ਮੂਲ ਸਮਸਿਆ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਰੂਪ ਤੇ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਹੈ। ਡਾ.ਭੁਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਖਹਿਰਾ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮੂਲ ਤੱਤ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ ਕਿ ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਖੜੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਦੀਆਂ ਫਿਰ ਵੀ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਹਨ।
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਸਰਵੇਖਣ
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਕੰਮ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਰਾਜ ਸਮੇਂ ਪੱਛਮੀ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਵਲੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਕੰਮ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਇੱਕਠੀ ਕਰਨ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਪੱਛਮੀ ਵਿਦਵਾਨ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇ ਤੋਂ ਭਲੀ ਪ੍ਰਕਾਰ ਜਾਣੂ ਸਨ। ਕੈਪਟਨ ਆਰ.ਸੀ.ਟੈਂਪਲ ਪੇਸ਼ੇ ਵਜੋਂ ਫ਼ੋਜੀ ਅਫ਼ਸਰ ਸਨ, ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਰੁਚੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਇੱਕਠੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤੀ ਦੋਰਾਨ ਉਸ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਗਥਾਵਾਂ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ)1885 ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਜਿਲਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਪੂਰਨ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਐਚ.ਏ.ਰੋਜ਼ ਦੁਆਰਾ 1883 ਅਤੇ 1892 ਈ. ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਤੇ ਅਧਾਰਤ 6 ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਤਾਂ ਤੇ ਕਬੀਲਿਆਂ ਦੀ ਗਲੋਸਰੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ-ਧਰਮ, ਰਸਮਾਂ-ਰਿਵਾਜ, ਰਹਿਣ-ਸਹਿਣ ਬਾਰੇ ਕੀਮਤੀ ਸਮੱਗਰੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਦੂਸਰਾ ਦੌਰ ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਤਿਨ ਪੁਸਤਕਾਂ ਹੀ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਵੇਂ- ਇਹਨਾਂ ਸੰਕਲਨਾ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸੂਝ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ ਹੈ। ਸਮੱਗਰੀ ਨੂ ਕੋਈ ਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਧੀਵਤ ਤਰਤੀਬ ਨਹੀਂ ਦਿਤੀ ਗਈ। ਇਹ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀ ਕੱਚੀ ਸਮੱਗਰੀ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ 1936 ਈ. ਵਿੱਚ ਦੇਵਿੰਦਰ ਸਤਿਆਰਥੀ ਨੇ ਗਿੱਧਾ ਪੁਸਤਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਵਾਈ। ਡਾ.ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੰਧਾਵਾ ਨੇ ‘ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਲੋਕ ਗੀਤ’ 1955 ਈ. ‘ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਗੀਤ’ 1960 ਈ.ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਵਾਏ। ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਦੋਰਾਨ ਗਿਆਨੀ ਗੁਰਦਿੱਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ‘ਮੇਰਾ ਪਿੰਡ’ 1960 ਈ. ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ। ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਲਖਣ ਤਜਰਬਾ ਹੈ। ਤੀਸਰਾ ਦੌਰ ਲੋਕਧਾਰਾ ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਤੀਸਰਾ ਪੜਾਅ ਜਾਂ ਦੌਰ 1970 ਈ. ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਡਾ.ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਥਿੰਦ ਦੇ ਵਡਮੁਲੇ ਉੱਪਰਾਲੇ ਹਨ,ਇਹਨਾਂ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਤੇ ਮੁੱਢਲਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਕਾਰਜ ਅਰੰਭ ਕੀਤਾ ਤੇ ਸਮੱਗਰੀ ਤਿਆਰ ਕਰਵਾਈ ਸਗੋਂ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਯੂਨਿਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਪੇਪਰ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਵਾਇਆ। 'ਡਾ.ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ’ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਟਿਆਲਾ ਵਿੱਚ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਕੰਮ ਆਰੰਭ ਕਰਵਾਇਆ। ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ‘ਡਾ.ਨਾਹਰ ਸਿੰਘ’ ਨੇ ਸ਼ਲਾਘਾਯੋਗ ਕੰਮ ਕਰਵਾਇਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਡਾ.ਸੋਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬਣਜਾਰਾ ਬੇਦੀ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਮੁਲਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਡਾ.ਬੇਦੀ ਦਾ ਕੰਮ ‘ਲੋਕ ਆਖਦੇ ਹਨ’, ‘ਬਾਤਾਂ ਮੁੱਢ ਕਦੀਮ ਦੀਆਂ’ ਅਤੇ ਲੋਕਧਾਰਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਵਿਸ਼ਵ ਕੋਸ਼ ਅੱਠ ਜਿਲਦਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਹਨ।
ਸਬੰਧਿਤ ਪੁਸਤਕਾਂ
ਹੇਠ ਲਿਖਿਅਾਂ ਪੁਸਤਾਕਾਂ ਇਸ ਖੇਤਰ ਨਾਲ਼ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ-
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਓਸਮ ਗਾਡ
ਟਿੱਪਣੀਆਂ
ਦ ਲਾਈਟਹਾਊਸ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਮੈਗਜੀਨ ਨਾਲ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੌਰਾਨ ਅਪਰੈਲ 1996 ਦੇ ਵਿੱਚ ਮੁਲਿਨਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਗੀਤ ਉਹ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗੀਤ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਪਾਠ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ
ਤਾਪੁਰ ਚੈਟਰਜੀ
ਤਾਪੁਰ ਚੈਟਰਜੀ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Tapur Chatterji; ਜਨਮ 24 ਅਪ੍ਰੈਲ 1979) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਤਾਪੁਰ ਅਤੇ ਜੁੜਵਾਂ ਭੈਣ ਤੁਪੁਰ ਅਨੁਭਵੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਮੁਖਰਜੀ ਦੀਆਂ ਪੋਤੀਆਂ ਹਨ।
ਤਾਪੁਰ ਚੈਟਰਜੀ ਟਾਈਟਨ ਰਾਗਾ ਘੜੀਆਂ, ਲੈਕਮੇ, ਅਤੇ ਪਾਰਕ ਐਵੇਨਿਊ ਦੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਫੇਮਿਨਾ ਲਈ ਇੱਕ ਕਵਰ ਦੇ ਨਾਲ ਅਤੇ ਐਲੇ ਅਤੇ ਕੌਸਮੋਪੋਲੀਟਨ ਸਮੇਤ ਮੈਗਜ਼ੀਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਫੈਸ਼ਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਤਾਪੁਰ ਨੇ ਹੁਣ ਇੱਕ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੰਟੀਰੀਅਰ ਡਿਜ਼ਾਈਨਿੰਗ ਵਿੱਚ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਕਰੀਨਾ ਕਪੂਰ ਅਤੇ ਸੈਫ ਅਲੀ ਖਾਨ ਵਰਗੀਆਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਸਤੀਆਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ
ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ - ਕਲਰਸ ਟੀਵੀ ' ਤੇ ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ
ਸੋਨੀ ਟੀਵੀ ' ਤੇ ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 2
ਅਲਦੀ
ਅਲਦੀ 20 ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ 10 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਟੋਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋ ਛੋਟੀਆਂ ਸੁਪਰ ਮਾਰਕੀਟ ਚੇਨਸ ਦਾ ਸਾਂਝਾ ਬਰਾਂਡ ਹੈ, ਅਤੇ € 50 ਬਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਨ ਜੋੜ ਹੈ। ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਅਧਾਰਤ, ਇਸਨੂੰ  ਕਾਰਲ ਅਤੇ ਥਿਓ ਅਲਬਰੇਚ ਦੁਆਰਾ 1946 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਐਸੇਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਮਿਲੀ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ 1913 ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਸੀ। 1960 ਵਿੱਚ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਦੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਅਲਡੀ ਨੋਰਡ ਬਣ ਗਿਆ ਜਿਸਦੇ ਹੈਡਕੁਆਟਰ ਏਸੈਨ ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਅਲਡੀ ਸੂਡ ਜਿਸਦੇ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਮੁਲਹੈਮ ਵਿੱਚ ਹੈ।  1 9 62 ਵਿਚ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਨਾਂ ਅਲਦੀ (ਅਲਬਰਿਟ ਡਿਸਕੋੰਟ ਲਈ ਇੱਕ ਸਿਰਾਕ ਸੰਕਲਨ) ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ,  ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਉਚਾਰਣ । ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਅਲਦੀ ਨੋਰਡ ਅਤੇ ਅਡਲਿ ਸੁਡ 1966 ਤੋਂ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੱਖਰੇ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਦੋਵੇਂ ਡਿਵੀਜ਼ਨਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਏਨਟਰਪ੍ਰਾਈਜ਼ ਸਨ) ਜਾਂ ਕੁਝ ਸਟੋਰ ਬ੍ਰਾਂਡ ਨਾਲ ਜਾਂ ਠੇਕੇਦਾਰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ. ਇਸਦਾ ਰਸਮੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਨਾਮ ਅਲਦੀ ਏਕੀਊਫ ਜੀ.ਐਮ.ਬੀ.ਐੱਚ. & ਕੋੰਪਪਾਗਨੀ, ਓ ਐਚ ਜੀ ਹੈ।
ਅਲਦੀ ਦੇ ਜਰਮਨ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਆਡਡੀ ਨੋਰਡ ਦੀ 35 ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਖੇਤਰੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ, ਉੱਤਰੀ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 2,500 ਸਟੋਰ ਅਤੇ ਅਲਦੀ ਸੁਡ ਦੀਆਂ 32 ਖੇਤਰੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਪੱਛਮੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ 1,600 ਸਟੋਰ ਹਨ।ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਅਲਦੀ ਨੋਰਡ ਡੈਨਮਾਰਕ, ਫਰਾਂਸ, ਬੇਨੇਲਕਸ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ, ਪੁਰਤਗਾਲ, ਸਪੇਨ ਅਤੇ ਪੋਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਅਲਦੀ ਸੁਡ ਆਇਰਲੈਂਡ, ਗ੍ਰੇਟ ਬ੍ਰਿਟੇਨ, ਹੰਗਰੀ, ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ, ਚੀਨ, ਇਟਲੀ, ਆਸਟ੍ਰੀਆ ਅਤੇ ਸਲੋਵੇਨੀਆ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ। ਅਲਦੀ ਨੋਰਡ ਅਤੇ ਅਲਦੀ ਸੁਡ ਦੋਵੇਂ 2017 ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 1,600 ਸਟੋਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
thumb|Albrecht grocery store in Essen-Schonnebeck (1958) thumb|Aldi's original store in Essen, still in operation
ਇਨ-ਸਟੋਰ
thumb|Aldi Nord ਅੰਦਰੂਨੀ thumb|ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ Aldi Süd ਸਟੋਰ ਵਿੱਚ ਹੰਗਰੀ ਅਲਦੀ ਵਾਈਨ ਦਾ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਸਬਤੋਂ ਰਿਟੇਲਰ ਹੈ।   ਕੁਝ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆਈ ਸਟੋਰ ਹੁਣ ਅਲਕੋਹਲ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ ਵੇਚਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਅਮਰੀਕੀ ਸਟੋਰ ਵੀ ਅਲਕੋਹਲ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ (ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੀਅਰ ਅਤੇ ਵਾਈਨ) ਵੇਚਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਸਥਾਨਕ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਾਂਡ
ਸ਼ਿਪਰਾ ਨਦੀ
thumb|ਸ਼ਿਪਰਾ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਰਾਮ ਘਾਟ[[ਉੱਜੈਨ]] thumb|ਗਰਮ ਰੁੱਤ ਦੌਰਾਨ ਪੂਰੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਵਹਾਬ ਸਮੇਂ ਨਦੀ ਦੇ ਪੂਜਾ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ [[ਉੱਜੈਨ]] ਸ਼ਿਪਰਾ ਨਦੀ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਨਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੀਆ ਪਵਿੱਤਰ ਨਦੀਆ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਾਲਵਾ ਦੀ ਗੰਗਾ ਸ਼ਿਪਰਾ ਨਦੀ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ‘ਸਿੰਹਸਥ’ ਅਤੇ ਉਜੈਨ ਕੁੰਭ ਮੇਲੇ ਸ਼ਿਪਰਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਲਗਦਾ ਹੈ। ਉਦਾਸੀਨ ਸੰਪਰਦਾਇ ਦਾ ਆਪਣਾ ਸ੍ਰੀਚੰਦ ਦਾ ਵੱਡਾ ਮੰਦਰ ਸ਼ਿਪਰਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ‘ਆਸਤਾਨੇ ਆਲਿਆ ਹਜ਼ਰਤ ਮੌਲਾਨਾ ਮੋਗਿਸਉਦੀਨ ਚਿਸ਼ਤੀ ਮੌਜ’ ਦੀ ਦਰਗਾਹ ਹੈ।ਦਰਗਾਹ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੀ ਗਰਾਊਂਡ ਸ਼ਿਪਰਾ ਨਦੀ ਦੇ ਤੱਟ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਮਹਾਂਮੰਡਲੇਸ਼ਵਰ ਜੋਤੀ ਲਿੰਗ ਵੀ ਜਹੀ ਪਰ ਹੈ। ਸ਼ਿਪਰਾ ਨਦੀ ਇੰਦੌਰ ਕੋਲ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ 196 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੱਕ ਬਹਿੰਦੀ-ਬਹਿੰਦੀ ਇਹ ਚੰਬਾ ਵਿੱਚ ਜਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਨਦੀਆਂ
ਕੁਲਵੰਤ ਨੀਲੋਂ
ਕੁਲਵੰਤ ਨੀਲੋਂ (15 ਅਗਸਤ 1936--24 ਜੂਨ 1988) ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਸੀ ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗ਼ਜ਼ਲਗੋ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1936 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1988
ਅੰਤਾਲਿਆ ਸੂਬਾ
ਅੰਤਾਲਿਆ ਸੂਬਾ ਤੁਰਕੀ ਦੇ 81 ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਸੂਬੇ
ਮੋਹਾਲਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਬਾਬਾ (ਸਤਿਕਾਰਿਤ)
ਬਾਬਾ (: بابا,, ; ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ, ਪੰਜਾਬੀ, ਬੰਗਾਲੀ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਮਰਾਠੀ: ; ਪਿਤਾ; ਦਾਦਾ; ਸਿਆਣਾ ਬੁਢਾ ਮਨੁੱਖ; ਸ੍ਰੀਮਾਨ ਜੀ, ) ਇੱਕ ਫਾਰਸੀ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜੋ ਪੱਛਮੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਏਸ਼ੀਆਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਹੈ (ਟੀਵੀ ਡਰਾਮਾ)
ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਹੈ (ਉਰਦੂ: زندگی گلزار ہے) (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Life is a Rose Garden) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੀਵੀ ਡਰਾਮਾ ਹੈ ਜੋ ਇਸੇ ਨਾਂ ਦੇ ਨਾਵਲ ਉੱਪਰ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ| ਸੁਲਤਾਨਾ ਸਿੱਦਕ਼ੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਮੋਮਿਨਾ ਦੁਰੈਦ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਇਸ ਡਰਾਮੇ ਦਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਹਮ ਟੀਵੀ ਉੱਪਰ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਹ ਹਮਸਫ਼ਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਡਰਾਮਾ ਹੈ| ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਹੈ 23 ਜੂਨ 2014 ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਵੀ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੋਇਆ|   ਇਸਦੀ ਆਖਿਰੀ ਕਿਸ਼ਤ 18 ਜੁਲਾਈ 2014 ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੋਈ| ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਉਤੇ ਇਸਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਵੀ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ|
ਕਹਾਣੀ
ਇਹ ਡਰਾਮਾ ਜ਼ਰੂਨ(ਫ਼ਵਾਦ ਖਾਨ) ਅਤੇ ਕਸ਼ਫ਼(ਸਨਮ ਸਈਦ) ਨਾਂ ਦੇ ਦੋ ਅਲੱਗ-ਅਲੱਗ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਜੋ ਕਦੇ ਵੀ ਇਕੱਠੇ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਕਿਓਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਤੇ ਉਹ ਖੁਦ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ| ਦੋਵੇਂ ਇਕਠੇ ਪੜਦੇ ਹਨ ਤੇ ਬੋਲਦੇ ਵੀ ਹਨ ਪਰ ਸਿਰਫ ਲੜਨ ਲਈ| ਜ਼ਰੂਨ ਨੂੰ ਇਹ ਗਿਲਾ ਹੈ ਕਿ ਹੋਸ਼ਿਆਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਸਾਰੀ ਵਾਹੋ-ਵਾਹੀ ਦੀ ਪਾਤਰ ਕਸ਼ਫ਼ ਇਕੱਲੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਸ਼ਫ਼ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਬੁਰੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਰੂਨ ਸੋਹਣਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਸਾਰੇ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਹਰਮਨ-ਪਿਆਰਾ ਹੈ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਉਸ ਉੱਪਰ ਮਰਦੀਆਂ ਹਨ| ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਰੂਨ ਸਿਰਫ ਉਸਨੂੰ ਹੀ ਬੁਲਾਵੇ| ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਜਦ ਵਕ਼ਤ ਕਰਵਟ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਣਕਿਆਸੀ ਘਟਨਾ ਵਾਂਗ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ| ਜ਼ਰੂਨ ਦੀ ਹਾਲੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੋਸਤ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਅਕਸਰ ਮਿਲਦਾ ਵੀ ਹੈ| ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਅਸਮਾਰਾ ਉਸਦੇ ਕੁਝ ਜਿਆਦਾ ਹੀ ਨੇੜੇ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਕਸ਼ਫ਼ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ| ਫਿਰ ਉਸਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸਮਾਰਾ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦੀ ਹੈ| ਕਸ਼ਫ਼ ਨੂੰ ਇਹ ਜਾਣ ਬਹੁਤ ਧੱਕਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਰੂਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦਿੱਤਾ| ਉਹ ਘਰ ਛੱਡਕੇ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਪਰ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸਮਾਰਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਨ ਬਸ ਉਸਦੀ ਮਦਦ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ| ਜ਼ਰੂਨ ਅਤੇ ਕਸ਼ਫ਼ ਫਿਰ ਆਪਣੀ ਜਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਵ-ਜੰਮੀਆਂ ਦੋ ਬੱਚੀਆਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਬਣਾ ਦੇਂਦੀਆਂ ਹਨ|
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਚੈਨਲ ਦੇ ਡਰਾਮੇ
ਸਮੁੰਦਰੀ ਓਟਰ
ਸਮੁੰਦਰੀ ਓਟਰ ਉੱਤਰੀ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਉੱਤਰੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਕੰਢੇ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਇਸਤਰੀ ਜੀਵ ਹੈ। ਬਾਲਗ ਸਮੁੰਦਰੀ ਓਟਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 14 and 45 kg ਵਿਚਕਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀਜ਼ਲ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜੇ ਦਾ ਦੱਸਦੇ ਹਨ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵ ਥਣਧਾਰੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਉਲਟ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਓਟਰ ਦਾ ਮੁਢਲੇ ਰੂਪ ਦਾ ਇਨਸੂਲੇਸ਼ਨ ਇੱਕ ਫਰ ਦਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਸੰਘਣਾ ਕੋਟ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸੰਘਣਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਤੁਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਓਟਰ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਰਹਿਣ ਲਈ ਸਮਰੱਥ ਹੈ।
ਇਹ ਸਮੁੰਦਰੀ ਕੰਢੇ ਨੇੜਲੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਜਿਥੇ ਇਹ ਚਾਰਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਤਲ ਵੱਲ ਡੁੱਬਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਮੁੰਦਰੀ ਇਨਵਰਟੈਬਰੇਟਸ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਮੁੰਦਰੀ ਅਰਚਿਨ, ਵੱਖ ਵੱਖ ਮੋਲਕਸ ਅਤੇ ਕ੍ਰਾਸਟੀਸੀਅਨਾਂ ਅਤੇ ਮੱਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਕਿਸਮਾਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਖਾਣ ਦੀਆਂ ਅਤੇ ਖਾਣ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਕਈ ਪੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਯੋਗ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ, ਸ਼ਿਕਾਰ ਨੂੰ ਉਜਾੜਨ ਅਤੇ ਸ਼ੈੱਲ ਖੋਲ੍ਹਣ ਲਈ ਇਸ ਦੀਆਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸੰਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁਝ ਥਣਧਾਰੀ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਬਹੁਤੀ ਰੇਂਜ ਵਿਚ, ਇਹ ਇੱਕ ਕੀਸਟੋਨ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਹੈ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਅਰਚਿਨ ਆਬਾਦੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਕੈਲਪ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਰ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਹੜੀਆਂ ਮਨੁੱਖ ਦੁਆਰਾ ਭੋਜਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰੀ ਓਟਰ ਅਤੇ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਟਕਰਾਅ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਕਾਸ
ਸਮੁੰਦਰੀ ਓਟਰ ਸਭ ਤੋਂ ਭਾਰਾ ਹੈ (ਵਿਸ਼ਾਲ ਓਟਰ ਲੰਬਾ ਹੈ, ਪਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਤਲਾ) ਮਸਟੇਲੀਡੇ, ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ ਇਹ ਇੱਕ ਵਿਭਿੰਨ ਸਮੂਹ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 13 ਓਟਰ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਜਾਨਵਰ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਨੇਜ, ਬੈਜਰ ਅਤੇ ਮਿੰਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਐਨਹਾਈਡਰਾ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਦਾ ਇਕੋ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ, ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਦੂਜਾ ਹੋਰ ਮਸਾਲੇ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਤੋਂ ਇੰਨਾ ਵੱਖਰਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ 1982 ਵਿਚ, ਕੁਝ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਕੰਨ ਰਹਿਤ ਸੀਲਾਂ ਦੇ ਵਧੇਰੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਹੈ।
ਸਮੁੰਦਰੀ ਓਟਰ ਇਸਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਲਈ ਅਨੇਕਾਂ ਅਨੁਕੂਲਤਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਇਸਦੇ ਨੱਕ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਕੰਨ ਬੰਦ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਹਿੰਦ ਦੇ ਪੈਰ, ਜੋ ਤੈਰਾਕੀ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪ੍ਰਸਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਲੰਬੇ, ਚੌੜੇ ਅਤੇ ਚੌੜੇ ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੈੱਬ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹਰ ਇੱਕ ਪੈਰ ਦਾ ਪੰਜਵਾਂ ਅੰਕ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਪਾਸੇ ਤੈਰਨ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਤੁਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪੂਛ ਕਾਫ਼ੀ ਛੋਟੀ, ਸੰਘਣੀ, ਥੋੜੀ ਜਿਹੀ ਸਮਤਲ ਅਤੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਾਹਮਣੇ ਪੰਜੇ ਖਿੱਚਣ ਵਾਲੇ ਪੰਜੇ ਨਾਲ ਛੋਟੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹਥੇਲੀਆਂ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਪੈਡ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਫਿਸਲਣ ਵਾਲੇ ਤਿਲਕਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹੱਡੀਆਂ ਓਸਟੀਓਸਕਲੇਰੋਸਿਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਘਣਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਹਤਾਏ
ਹਤਾਏ ਦੱਖਣੀ ਤੁਰਕੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਂਤ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਸੂਬੇ
ਰਾਏਪੁਰ ਸਗਨੇਵਾਲ
ਰਾਏਪੁਰ ਸਗਨੇਵਾਲ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਫਿਲੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਇਸਪਾਰਤਾ ਸੂਬਾ
ਇਸਪਾਰਤਾ ਤੁਰਕੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸੂਬਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਇਸਪਾਰਤਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਸੂਬੇ
ਪਤੰਜਲੀ ਆਯੁਰਵੇਦ
ਪਤੰਜਲਿ ਆਯੁਰਵੇਦ ਲਿਮਿਟੇਡ ਭਾਰਤ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਉੱਤਰਾਖੰਡ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਰਿਦੁਆਰ ਜਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਆਧੁਨਿਕ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਉਦਯੋਗਕ ਇਕਾਈ ਹੈ।  ਇਸ ਉਦਯੋਗਕ ਇਕਾਈ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸ਼ੁੱਧ ਅਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾਪੂਰਣ ਖਣਿਜ ਅਤੇ ਹਰਬਲ ਉਤਪਾਦਾਂ  ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਹੇਤੁ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਯੁਰਵੇਦ ਕੰਪਨੀਆਂ
ਅਜਨਬੀ (ਨਾਵਲ)
ਅਜਨਬੀ (L’Étranger) ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਲੇਖਕ ਅਲਬੇਅਰ ਕਾਮੂ ਦਾ 1942 ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹਦੇ ਥੀਮ ਅਤੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਹੋਂਦਵਾਦ ਦੀਆਂ ਮਸਾਲਾਂ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਕਾਮੂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹੋਂਦਵਾਦੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਮੰਨਦਾ; ਦਰਅਸਲ, ਇਸਦੀ ਅੰਤਰਵਸਤੂ ਚਿੰਤਨ ਦੀਆਂ ਵਭਿੰਨ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸੰਪ੍ਰਦਾਵਾਂ ਨੂੰ ਟਟੋਲਦਾ ਹੈ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ (ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਤੇ ਖਾਸ) ਵਿਅਰਥਵਾਦ, ਨਿਸਚਤਾਵਾਦ, ਨਾਸਤੀਵਾਦ, ਪ੍ਰਕਿਰਤੀਵਾਦ, ਅਤੇ ਸਟੋਇਕਵਾਦ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਨਾਵਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਸਭਿਆਚਾਰ
ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੁੱਜੇ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨਾਲੋਂ "ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਦੇ ਹੱਕਾਂ" ਲਈ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੂੜ੍ਹੀਗਤ ਅਤੇ ਰੂੜ੍ਹੀਵਾਦੀ ਸ਼ਹਿਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਬੈਂਗਲੋਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਆਈਟੀ-ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਣਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਅਤੇ ਪਾਰ-ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬਧਿਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਆਪਣੇ ਅੰਤਰ ਪ੍ਰਵਾਹ ਵਿੱਚ ਲਿਆ। ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਲਈ ਵੱਡ-ਪੱਧਰੀ ਐਕਟਿਵਿਜ਼ਮ ਚਲਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ 2013, 2014 ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਆਤਮ-ਸਨਮਾਨ ਲਈ ਮਾਰਚ ਵੀ ਕੀਤੇ ਗਏ।.
ਸੰਸਥਾਵਾਂ
ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਆਵਾਜ਼ ਉਠਾਉਣ ਅਤੇ ਲੜਨ ਲਈ ਕਈ ਸਮੂਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਮਹਾਨ ਕਾਰਜ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਤਮ ਸਨਮਾਨ ਮਹੀਨਾ ਜੂਨ 2016
ਮਰਸਿਨ ਸੂਬਾ
ਮਰਸਿਨ (ਤੁਰਕੀ: Mersin ili, ਮਰਸਿਨ ਇਲੀ) ਤੁਰਕੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸੂਬਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਦੱਖਣੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਸੂਬੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਮਰਸਿਨ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਸੂਬੇ ਦਾ ਹੋਰ ਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰ ਟਾਰਸਸ ਹੈ।
ਰਿਤੂ ਮੈਨਨ
ਰੀਤੂ ਮੈਨਨ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
ਉਸਨੇ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੇ ਕਈ ਲੇਖ ਅਤੇ ਓਪ-ਏਡ ਵੀ ਲਿਖੇ ਹਨ। ਉਸਦੀ ਲਿਖਤ ਔਰਤ ਵਿਰੁੱਧ ਹਿੰਸਾ, ਔਰਤਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਧਰਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗ ਵੰਡ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਅਤੇ ਖੱਬੇਪੱਖੀ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਕੇਂਦਰਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸਨਮਾਨ
2000-2001 ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਰਾਜਾ ਰਾਓ ਅਵਾਰਡ ਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਬੋਰਡ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਸਾਲ 2011 ਵਿੱਚ ਮੈਨਨ ਅਤੇ ਬੁਟਾਲੀਆ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸੰਯੁਕਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਰੀਵਾਦੀ
ਗੋਕਿਓ ਝੀਲਾਂ
ਗੋਕਿਓ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਸਾਗਰਮਥ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਤਲ ਤੋਂ  4700 – ਦੀ ਉਚਾਈ' ਤੇ ਸਥਿਤ ਓਲੀਗੋਟ੍ਰੋਫਿਕ ਝੀਲਾਂ ਹਨ।  ਇਹ ਝੀਲਾਂ, ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਤਾਜ਼ਾ ਪਾਣੀ ਝੀਲ ਸਿਸਟਮ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਛੇ ਮੁੱਖ ਝੀਲਾਂ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਥੋਨਕ ਝੀਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਹੈ। ਸਤੰਬਰ 2007 ਵਿਚ, ਗੋਕਿਓ ਅਤੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੇਮ ਦੇ 7770 ਹੈਕਟੇਅਰ (30 ਵਰਗ ਮੀਲ) ਨੂੰ ਰਾਮਸਰ ਸਾਈਟ ਮਨੋਨੀਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਲੇਕ ਸਿਸਟਮ
ਗੋਕਿਓ ਝੀਲਾਂ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਸਾਗਰਮਥ ਜ਼ੋਨ ਦੇ ਸੋਲਕੁਮਬੁ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਖ਼ੁਮਜੰਗ ਪਿੰਡ ਵਿਕਾਸ ਕਮੇਟੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ। ਗੋਕਿਓ ਚੋ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੁਧ ਪੋਖਾਰੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, 42.9 ਹੈਕਟੇਅਰ (106 ਏਕੜ) ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਾਲੀ ਮੁੱਖ ਝੀਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਗੋਕਿਓ ਪਿੰਡ ਪੂਰਬੀ ਕਿਨਾਰੇ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਥੋਨਕ ਚੋ 65.07 ਹੈਕਟੇਅਰ (160.8 ਏਕੜ) ਦੇ ਖੇਤਰ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਝੀਲ ਹੈ। ਗਿਆਜ਼ੁੰਪ ਚੋ ਦਾ ਆਕਾਰ 29 ਹੈਕਟੇਅਰ (72 ਏਕੜ) ਹੈ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਾਨਜੰਗ ਚੋ ਦਾ ਖੇਤਰ 16.95 ਹੈਕਟੇਅਰ (41.9 ਏਕੜ) ਅਤੇ ਨਗੋਜੰਬਾ ਚੋ ਦਾ 14.39 ਹੈਕਟੇਅਰ (35.6 ਏਕੜ) ਹੈ। ਸਥਾਈ ਤਾਜ਼ਾ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸੋਮੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉੱਚ ਹਾਈਡਰੋਲੌਜੀਕਲ ਮੁੱਲ ਹੈ। ਇਹ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਨਾਗੋਜੰਪਾ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਤੋਂ ਰਿਸਾਓ, ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਤੋਂ ਪੈਂਦੇ ਰੇਨੋੋਜ ਲਾ ਦੱਰੇ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਸਟਰੀਮ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਨਾਗੋਜ਼ੁੰਡਾ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਟਰੀਮ। ਇਹ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰਾਂ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਜਲ-ਭੰਡਾਰ ਹਨ ਅਤੇ ਤੌਜਾਨ ਝੀਲ ਅਤੇ ਲੰਬਾ ਬਾਂਗਾ ਝੀਲ ਰਾਹੀਂ ਦੁਧ ਕੋਸੀ ਹੈੱਡਵੇ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਨਾਲੋਂ ਇਹ ਡੂੰਘੀਆਂ ਹਨ। ਚੌਥੀ ਝੀਲ (ਥੋਨਕ ਚੋ) ਸਭ ਤੋਂ ਡੂੰਘੀ ਝੀਲ (62.4 ਮੀਟਰ) ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਮਗਰੋਂ ਗੋਇਕੋ ਝੀਲ 43 ਮੀਟਰ ਹੈ। ਗੋਕਿਓ ਝੀਲ ਤੇ ਉੱਪਰਲੀ ਥੋਨਕ ਚੋ ਅਤੇ ਨਗੋਜੰਪਾ ਚੋ ਵਿਚਕਾਰ ਕੋਈ ਸਿੱਧਾ ਸੰਪਰਕ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਝੀਲਾਂ  ਭੂਮੀਗਤ ਰਿਸਾਓ ਦੇ ਪਾਣੀ ਰਾਹੀਂ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋm ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਗੋਕਿਓ ਝੀਲ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਰ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਅਤੇ ਅਸਥਿਰ ਜ਼ੋਨ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਨਗੋਜਜ਼ੁੰਪ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦਾ ਵਿਸਫੋਟ ਹਮੇਸ਼ਾ ਝੀਲਾਂ ਦੀ ਹੋਂਦ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
19 ਝੀਲਾਂ ਦੀ ਗੋਕਿਓ ਝੀਲ ਪ੍ਰਣਾਲੀ 196.2 ਹੈਕਟੇਅਰ (485 ਏਕੜ) ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ ਜੋ 4,600 ਤੋਂ 5,100 ਮੀਟਰ (15,100 ਅਤੇ 16,700 ਫੁੱਟ) ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। ਵੈੱਟਲੈਂਡ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰ ਦੁਧ ਕੋਸੀ ਦੇ ਸਿਖਰ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਚੋ ਓਯੂ ਤੋਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੇਪਾਲ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਧੀ
ਧੀ ਜਾਂ ਬੇਟੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧਾਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਮਦੀਨ ਔਲਾਦ; ਕੁੜੀ, ਜਾਂ ਮਾਦਾ ਪਸ਼ੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਨਰ ਹਮਰੁਤਬਾ ਪੁੱਤ ਜਾਂ ਬੇਟਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਮਰਦ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵੱਖ ਜਾਂ ਘੱਟ ਪਰਿਵਾਰਕ ਹੱਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹਾ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਅਤੇ ਪੁੱਤਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਮਕਸਦ ਲਈ ਮਦੀਨ ਭਰੂਣ ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਢੰਗ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਤਾਂ ਹੀ ਇਹ ਕਹਾਵਤ ਬਣ ਗਈ ਹੈ 'ਪੁੱਤਰ ਮਿੱਠੜੇ ਮੇਵੇ, ਰੱਬ ਸਭ ਨੂੰ ਦੇਵੇ'।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਿਸ਼ਤੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟੱਬਰ
ਸੀ ਐਸ ਲਕਸ਼ਮੀ
ਸੀ ਐਸ ਲਕਸ਼ਮੀ (ਜਨਮ 1944) ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਤਾਮਿਲ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਾਰੀ ਮਸਲਿਆਂ ਦੀ ਸੁਤੰਤਰ ਖੋਜਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਲਮੀ ਨਾਮ  ਅੰਬੈ  ਹੇਠ ਲਿਖਦੀ ਹੈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਜਨਮ 1944 ਵਿੱਚ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਕੋਇੰਬਟੂਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਮੁੰਬਈ ਅਤੇ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਮਦਰਾਸ ਕ੍ਰਿਸ਼ਚੀਅਨ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਅਤੇ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਏ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦਾ ਨਿਬੰਧ 1956 ਦਾ ਅਸਫ਼ਲ ਇਨਕਲਾਬ ਕਾਰਨ ਹੰਗਰੀ ਵੱਲ ਭੱਜ ਰਹੇ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਅਮਰੀਕੀ ਨੀਤੀ ਉੱਤੇ ਸੀ। ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਸਕੂਲ ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਮਾਥੁਰ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਕਲਮੀ ਕੈਰੀਅਰ
1962 ਵਿੱਚ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਰਚਨਾ "ਨੰਦਮਲਾਈ ਚਰਾਲੀ" (ਨੰਦੀ ਹਿਲਜ਼ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ) ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ - ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਲਿਖੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਕਿਸ਼ੋਰ ਉਮਰ 'ਚ ਸੀ। ਗਲਪ 'ਚ ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਗੰਭੀਰ ਰਚਨਾ ਤਮਿਲ ਨਾਵਲ "ਅੰਧੀ ਮਾਲਈ" (ਲਿਟ. ਟਵਿੱਲਾਈਟ) ਸੀ ਜੋ ਕਿ 1966 ਵਿੱਚ ਆਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ "ਕਲਾਈਮਗਲ ਨਾਰਾਇਣਸਵਾਮੀ ਅਈਅਰ" ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ। ਸਾਹਿਤਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਕਨਿਆਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਛੋਟੀ ਕਹਾਣੀ ਸਿਰਾਗੂਕਲ ਮੁਰਿਯਮ (ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਵਿੰਗ ਟੁੱਟ ਜਾਣਗੇ) (1967) ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਆਲੋਚਕ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਮਿਲੀ। ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1976 'ਚ ਇਸੇ ਨਾਮ ਹੇਠ ਛੋਟੀ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਰੂਪ 'ਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸੇ ਸਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਮਿਲ ਮਹਿਲਾ ਲੇਖਕਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਖੋਜ ਕਾਰਜ 1984 ਵਿੱਚ ਮਾਸਕ (ਐਡਵੈਂਟ ਬੁੱਕਸ) ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦਾ ਰੂਪ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। 1988 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦਾ ਦੂਜਾ ਤਾਮਿਲ ਲਘੂ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ "ਵੇਟੀਨ ਮੁਲਾਇਲ ਓਰੂ ਸਮਾਯਲਾਰਾਏ (ਲਿਟ. ਏ ਕਿਚਨ ਇਨ ਦੇ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਸੋਈ) ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਲਘੂ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਉਸ ਦੀ ਨਾਰੀਵਾਦ, ਵਿਸਥਾਰ ਲਈ ਇੱਕ ਅੱਖ, ਅਤੇ ਵਿਅੰਗਾਤਮਕ ਭਾਵਨਾ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।   ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਰਚਨਾਵਾਂ - ਏ ਪਰਪਲ ਸ਼ੀ (1992) ਅਤੇ ਇਨ ਵਨ, ਏ ਡੀਅਰ (2006) - ਦ ਲਕਸ਼ਮੀ ਹੋਲਮਸਟ੍ਰਾਮ ਦੁਆਰਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। 2006 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ (ਲਕਸ਼ਮੀ ਹੋਲਮਸਟ੍ਰਮ ਦੇ ਨਾਲ) ਵੋਡਾਫੋਨ ਕਰਾਸਵਰਡ ਬੁੱਕ ਅਵਾਰਡ (ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਗਲਪ ਅਨੁਵਾਦ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ) ਇਨ ਵਨ, ਏ ਡੀਅਰ ਲਈ ਜਿੱਤਿਆ। ਤਾਮਿਲ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ, ਉਸ ਨੂੰ ਕੈਨੇਡਾ ਸਥਿਤ ਤਾਮਿਲ ਸਾਹਿਤ ਗਾਰਡਨ ਦੁਆਰਾ 2008 ਦਾ ਇਯਾਲ ਵਿਰੂਧੁ (ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਅਕਾਦਮਿਕ ਕੈਰੀਅਰ
ਲਕਸ਼ਮੀ ਤੀਹ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੁਤੰਤਰ ਖੋਜਕਰਤਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਤਾਮਿਲ ਗਲਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਲਈ ਅੰਬੈ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਅਸਲ ਨਾਮ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡਾ. ਸੀ. ਲਕਸ਼ਮੀ) ਆਪਣੀ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਅਤੇ ਹੋਰ ਲੇਖ "ਦਿ ਹਿੰਦੂ" ਐਂਡ "ਦਿ ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ" ਵਰਗੇ ਅਖਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ "ਇਕਨਾਮੀਕਲ ਐਂਡ ਪੌਲੈਟੀਕਲ ਵੀਕਲੀ" ਵਰਗੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਦੀ ਹੈ। 1992 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਦੀ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਫਾਰ ਕਲਚਰ ਐਂਡ ਕਾਨਸ਼ੀਅਸਨੈਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਜ਼ਟਿੰਗ ਫੈਲੋ ਸੀ। ਰੋਜਾ ਮੁਥਈਆ ਚੇਤੀਅਰ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਸਮੱਗਰੀ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰ ਕੇ ਉਹ ਰੋਜਾ ਮੁਥਿਆ ਰਿਸਰਚ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ (ਆਰ.ਐੱਮ.ਆਰ.ਐੱਲ.) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਹ "ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਹਿਸਟੋਰੀਕਲ ਰਿਸਰਚ" ਵਿੱਚ ਰਿਸਰਚ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਲਜ ਲੈਕਚਰਾਰ ਰਹੀ ਹੈ। 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਦੋ ਖੋਜ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ - ਫੋਰਡ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਸਪਾਂਸਰ ਕੀਤੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਇਲੈਸਟਰੇਟਿਡ ਸੋਸ਼ਲ ਹਿਸਟਰੀ ਆਫ਼ ਵੂਮੈਨ ਅਤੇ ਸਾਈਲੇਂਸ ਦਾ ਇੱਕ ਇਡੀਅਮ: ਐਨ ਓਰਲ ਹਿਸਟਰੀ ਅਤੇ ਪਿਕੋਰਟਲ ਸਟੱਡੀ, ਹੋਮੀ ਜੇ ਭਾਭਾ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹੋਈ ਖੋਜ ਨੂੰ "ਸੈਵਨ ਸੀਜ਼" ਅਤੇ "ਸੈਵਨ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੀਆਂ ਦੋ ਖੰਡਾਂ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ ਖੰਡ, ਦਿ ਸਿੰਗਰ ਐਂਡ ਸੌਂਗ (2000), ਔਰਤ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਇੰਟਰਵਿਊਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਖੰਡ, ਮਿਰਰਸ ਐਂਡ ਗੈਸਚਰਜ਼ (2003), ਮਹਿਲਾ ਨ੍ਰਿਤਕਾਂ ਨਾਲ ਇੰਟਰਵਿਊਆਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ।  1988 ਵਿੱਚ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਮਹਿਲਾ ਲੇਖਕਾਂ ਅਤੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਪੁਰਾਲੇਖਾਂ ਲਈ ਸਪਾਰੋ (ਸਾਉਂਡ ਐਂਡ ਪਿਕਚਰ ਆਰਕਾਈਵਜ਼ ਫਾਰ ਰਿਸਰਚ ਆਨ ਵੂਮੈਨ) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਸਪਾਰੋ ਨੇ ਔਰਤ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਲੇਖਕਾਂ 'ਤੇ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। 2009 ਤੱਕ, ਉਹ ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਟਰੱਸਟੀਆਂ ਦੇ ਬੋਰਡ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਗਲੋਬਲ ਨਾਰੀਵਾਦ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੱਕ "ਨਾਰੀਵਾਦੀ" ਮੰਨਦੀ ਹੈ ਜੋ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਜੀਉਂਦੀ ਰਹੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਮਿਲ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਤ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਲੇਖਕ
ਥੀਮ (ਬਿਰਤਾਂਤ)
ਥੀਮ (ਅੰਗਰੇਜੀ: theme), ਸਮਕਾਲੀ ਸਾਹਿਤ ਅਧਿਐਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਕੇਦਰੀ ਵਿਸ਼ਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਟੈਕਸਟ ਵਿੱਚ ਨਿਭਾਇਆ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਤੋਮਾਸ਼ੇਵਸਕੀ ਅਨੁਸਾਰ ਥੀਮ, ਰਚਨਾ ਦੇ ਮੋਟਿਫਾਂ ਨੂੰ ਏਕਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੰਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਡਾ.ਹਰਿਭਜਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਅਨੁਸਾਰ: ਥੀਮ ਨਾ ਵਾਸਤਵਿਕ ਤੱਤ ਹੈ ਨਾ ਭਾਸ਼ਕ ਬਣਤਰ, ਥੀਮ ਸਾਹਿਤਕ ਹੋਂਦ ਹੈ। ਥੀਮ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਸਮਕਾਲੀ ਸਮਝ ਇੱਕ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਵਿਚਾਰ ਜਾਂ ਸੰਕਲਪ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਇੱਕ ਸ਼ਬਦ (ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ ਪਿਆਰ, ਮੌਤ, ਧੋਖਾ) ਵਿੱਚ ਸੰਖੇਪ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੋਵੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਰਤਾਂਤ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤਕ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਲਪ
ਪੂਰਬੀ ਜ਼ੋਨ ਕਲਚਰਲ ਸੈਂਟਰ
ਭਾਰਤ ਦੇ ਹੋਰ ਕਲਚਰਲ ਸੈਂਟਰ
ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਕਲਾ, ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ, ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਸਾਂਭਣ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਸੱਤ ਖੇਤਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਕੇਂਦਰ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸੰਗਠਨ
ਰਾਮਨਗਰ (ਘਨੌਰ)
ਰਾਮਨਗਰ  ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਘਨੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਓਸਮਾਨੀਏ
ਓਸਮਾਨਿਏ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਂਤ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਾਂਤ 1996 ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ। ਇਹ ਅਦਾਨਾ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਇਸ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਓਸਮਾਨਿਏ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
ਨੇਹਾ ਅਗਰਵਾਲ
ਨੇਹਾ ਅਗਰਵਾਲ ਇੱਕ ਭਾਰੀ ਟੇਨਿਸ ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ। ਜਿਸਨੇ ਬੀਜਿੰਗ ਦੀਆ 2008 ਵਿੱਚ ਗਰਮ ਰੁੱਤ ਦੀਆ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਨੇਹਾ ਅਗਰਵਾਲ ਇਕੱਲੀ ਔਰਤ ਖਿਡਾਰਨ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਖੇਡ ਦਿਖਾਈ। ਨੇਹਾ ਨੇ ਪੌਲੋਮੀ ਗਹਟਕ ਅਤੇ ਮੌਮਾ ਦਾਸ ਨੂੰ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਖੇਡ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਿਆਂ ਹੋਇਆ ਹਰਾਇਆ।
ਜੀਵਨ
ਨੇਹਾ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦਿੱਲੀ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ ਆਰ.ਕੇ. ਪੁਰਮ ਤੋਂ ਕੀਤੀ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਿਤ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਇਸਤਰੀ ਦਿਹਾੜਾ 2016 ਐਡੀਟਾਥਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990
ਸੁਜਾਤਾ ਮਨੋਹਰ
ਸੁਜਾਤਾ ਵਸੰਤ ਮਨੋਹਰ (ਜਨਮ 28 ਅਗਸਤ 1934) ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਜੱਜ ਹੈ (1999 ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਈ) ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੌਮੀ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਸ੍ਰੀਮਤੀ ਮਨੋਹਰ ਦਾ ਜਨਮ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪਿਛੋਕੜ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ - ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਕਾਂਤੀਲਾਲ ਠਾਕੁਰਦਾਸ ਦੇਸਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਨੋਹਰ ਗੁਜਰਾਤ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਦੂਜੀ ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਬਣੀ। ਉਸ ਨੇ ਐਲਫਿਨਸਟਨ ਕਾਲਜ, ਬੰਬੇ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਲੇਡੀ ਮਾਰਗਰੇਟ ਹਾਲ, ਆਕਸਫੋਰਡ ਚਲੀ ਗਈ ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ ਫਿਲਾਸਫੀ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਅਤੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਆਕਸਫੋਰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੂੰ ਲਿੰਕਨ'ਸ ਇੰਨ ਵਿਖੇ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ ਜਿਸਨੇ ਬਾਰ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇ ਭਾਗ 1 ਅਤੇ 2 ਦੇ ਸਾਰੇ ਕਾਗਜ਼ਾਤ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪਾਸ ਕੀਤੇ। ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ 1958 ਵਿੱਚ ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਅਸਲ ਪੱਖ ਤੋਂ ਅਭਿਆਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਪਾਰਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠੀ, ਪਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਹਾਇਤਾ ਸਕੀਮਾਂ ਦੇ ਤਹਿਤ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੇ ਕੇਸ ਵੀ ਲਏ ਸਨ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਦੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦਾ ਰਸਮੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ 30 ਤੋਂ ਵੱਧ ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਜੋੜ ਲਿਆ।
ਇੱਕ ਜੱਜ ਵਜੋਂ, ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਦਬਾਵਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਬਚਾਅ ਕਰਦਿਆਂ ਸਖ਼ਤ ਸੁਤੰਤਰ ਰੁਖ ਅਪਣਾਇਆ। ਇੱਕ ਕੇਸ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਕਾਰਜ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਪਹਿਲੂ ਦੀ ਸੰਵਿਧਾਨਕਤਾ ਬਾਰੇ ਫੈਸਲਾ ਲੈਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀਆਂ ਖੋਜ ਡਿਗਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲੇ ਲਈ ਕੋਟੇ ਦੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਅਰਥ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਉਪਲਬਧ ਸਥਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਨਾ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਸਗੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਤੀ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਪਾਰਸ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਜਸਟਿਸ ਮਨੋਹਰ ਨੇ ਇਹ ਗੈਰ-ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਰਾਜ ਕੀਤਾ, ਕੁਝ ਹਿੱਤਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਸਖ਼ਤ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਨਤਕ ਛਾਉਣੀ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪੁਤਲਾ ਸਾੜਿਆ।
ਸੇਵਾਮੁਕਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਲੇਡੀ ਮਾਰਗਰੇਟ ਹਾਲ, ਆਕਸਫੋਰਡ ਦੀ ਆਨਰੇਰੀ ਸਾਥੀ ਅਤੇ ਲਿੰਕਨ ਇਨ, ਲੰਡਨ ਦੀ ਆਨਰੇਰੀ ਬੈਂਚਰ ਹੈ। ਉਹ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਲਾਅ ਜਰਨਲ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਵੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਵਕੀਲ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1934 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਜੱਜ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸੋਟੋ ਅਯਾਮ
ਸੋਟੋ ਅਯਾਮ, ਲੋਂਟੋਂਗ ਜਾਂ ਨਾਸੀ ਹਿਮਪੀਟ ਜਾਂ ਕੇਟੂਪਤ (ਸਾਰੇ ਕੰਪਰੈੱਸ ਚਾਵਲ, ਜੋ ਕਿ ਫਿਰ ਛੋਟੇ ਕੇਕ ਵਿੱਚ ਕੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਇੱਕ ਪੀਲਾ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਚਿਕਨ ਸੂਪ  ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਵਰਮਿਸਿਲੀ  ਜਾਂ ਨੂਡਲਜ਼, ਨਾਲ ਵੀ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ, ਸਿੰਗਾਪੁਰ, ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਸੂਰੀਨਾਮ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਪੀਲਾ ਚੀਕਨ ਸੂਪ ਬਰੋਥ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮਗਰੀ ਹਲਦੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਭਵਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿ ਸੋਟੋ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰੂਪ ਹੈ, ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆਈ ਪਕਵਾਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਸੂਪ ਵਜੋਂ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚਿਕਨ ਅਤੇ ਵਰਮਿਸਿਲੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਸ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ-ਉਬਲੇ ਹੋਏ ਆਂਡੇ, ਤਲੇ ਹੋਏ ਆਲੂ ਦੇ ਟੁਕੜੇ, ਚੀਨੀ ਕੈਲਰੀ ਦੇ ਪੱਤੇ ਅਤੇ ਤਲੇ ਹੋਏ ਸ਼ਾਲਟਸ ਨਾਲ ਵੀ ਪਰੋਸਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਾਰੀਅਲ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਇੱਕ ਸਮਗਰੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਦੇ-ਕਦੇ, ਲੋਕ  "ਕੋਯਾ" ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰ ਦੇਣਗੇ , ਤਲੇ ਹੋਏ ਲਸਣ ਜਾਂ ਨਾਰੰਗੀ ਰੰਗਦਾਰ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਸਮਬਾਲ, ਕਰੂਪੁਕ ਜਾਂ ਐਮਪਿੰਗ ਨਾਲ ਮਿਕਸ ਪ੍ਰੌਨ ਕਰੈਕਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਾਊਡਰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਆਮ ਟਾਪਿੰਗ ਹੈ।
ਭਿੰਨਤਾਵਾਂ
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ 'ਚ ਇਸ ਡਿਸ਼ ਦੀ ਆਪਣੀ ਭਿੰਨਤਾ ਹੈ, ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ:
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆਈ ਪਕਵਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆਈ ਸੂਪ
ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗਾਥਾ
ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗਾਥਾ  ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਬਾਰੇ ਰਾਜਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਲਿਖੀ ਕਿਤਾਬ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੰਨ 1849 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 2000 ਈਸਵੀ ਤਕ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵੇਰਵਾ ਦਰਜ ਹੈ। ਇਹ ਵੇਰਵਾ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਪਰ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਜਿਕਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਵਿਲੱਖਣ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਇਵਾਂਕਾ ਦਾਸ
ਇਵਾਂਕਾ ਦਾਸ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਡਾਂਸਰ, ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫ਼ਰ, ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਡਰੈਗ ਕਵੀਨ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਅਸਲੀਅਤ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਡਾਂਸ ਦੀਵਾਨੇ ਅਤੇ ਨੈਟਫਲਿਕਸ ਦੀ ਲੜੀ ਬੰਬੇ ਬੇਗਮਜ਼ ਵਿਚ ਉਸ ਦੇ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਦੇ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਦਾਸ ਦਾ ਜਨਮ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਅਤੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਹੋਈ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਉਸ ਦੇ ਬਚਪਨ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਔਰਤ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਡਿਸਫੋਰੀਆ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਭਗਵਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਇਸਕੋਨ ਮੰਦਰ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਮਝਿਆ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਔਰਤ ਹੈ, "ਅਤੇ ਉਸ ਅਧਿਆਤਮਿਕਤਾ ਦੁਆਰਾ, ਮੈਨੂੰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸ਼ਕਤੀ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਮੈਂ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮ ਲਿਆ ਹੈ।"
ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਕਿਸੇ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਵਾਲ ਝੜਨ ਦਾ ਵੀ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ, ਆਖਰਕਾਰ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਮੁੰਨ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਡਲ ਬਣਨ ਲਈ ਭਰਤੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਚਲੀ ਗਈ।
ਕਰੀਅਰ
2017 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ, ਲਲਿਤ ਹੋਸਪਿਟੈਲਿਟੀ ਚੇਨ ਦੇ ਕੇਸ਼ਵ ਸੂਰੀ ਦੇ ਸੱਦੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦਾਸ ਨੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਕਿੱਟੀ ਸੂ ਕਲੱਬ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕਿਟੀ ਸੂ ਡਰੈਗ ਨਾਈਟਸ ਵਿੱਚ ਡਾਂਸਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਡਾਂਸ ਦੀਵਾਨੇ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਵੀ ਬਣ ਗਈ।
2019 ਵਿੱਚ ਉਹ ਨਵਤੇਜ ਸਿੰਘ ਜੌਹਰ ਬਨਾਮ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਬਰਸੀ ਦੇ ਜਸ਼ਨ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਵੋਗ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਇੱਕ ਔਨਲਾਈਨ ਕਵਰ ਉੱਤੇ ਫ਼ੀਚਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਯੂਨੀਅਨ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਜਿਸ ਨੇ ਬਾਲਗਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸਹਿਮਤੀ ਵਾਲੇ ਜਿਨਸੀ ਵਿਹਾਰ ਨੂੰ ਅਪਰਾਧ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕੀਤਾ।
2019 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਯੇ ਹੈ #ਮੰਡੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੇਸ਼ਵਾ ਮਾਲਕ ਕਰੀਨਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। 2020 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਨੈੱਟਫ਼ਲਿਕਸ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਬੰਬੇ ਬੇਗਮਜ਼ ਵਿੱਚ ਬਿਊਟੀ, ਇੱਕ ਟ੍ਰਾਂਸ ਵੂਮਨ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਵਜੋਂ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।
2020 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਨਿਖਿਤਾ ਗਾਂਧੀ ਨਾਲ ਐਮਟੀਵੀ ਬੀਟਸ ਲਵ ਡੁਏਟ ਐਲਬਮ ਗੀਤ "ਖੁਦ ਕੋ ਹੀ ਪਾਕੇ" ਵਿੱਚ ਫ਼ੀਚਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਆਦੀਆਮਾਨ ਪ੍ਰਾਂਤ
ਆਦੀਆਮਾਨ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਂਤ ਹੈ ਜੋ 1954 ਵਿੱਚ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ ਲਗਭਗ 7,606 ਅਤੇ ਜਨਸੰਖਿਆ 590,935 ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਪ੍ਰਾਂਤ
ਪੋਰਟ ਬਲੇਅਰ
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
ਇੰਦਰਾ ਕਾਲੋਨੀ (ਬਲਾਕ ਫਿਲੌਰ)
ਇੰਦਰਾ ਕਾਲੋਨੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਫਿਲੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਬੋਸੇਨ ਮੁਰਮੂ
ਬੋਸੇਨ ਮੁਰਮੂ (9 ਅਪ੍ਰੈਲ 1987 - 8 ਜੂਨ 2020 ) ਸੰਥਾਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਐਲਬਮ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਉੱਭਰਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਬੋਸੇਨ ਮੁਰਮੂ ਦਾ ਜਨਮ ਓਡੀਸ਼ਾ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਮਯੂਰਭੰਜ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਿਜਤਾਲਾ ਬਲਾਕ ਦੇ ਪਿੰਡ ਬਰਹਾਜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਨਾਰਨ ਮੁਰਮੂ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਮਾਇਨਾ ਮੁਰਮੂ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾਮ ਮਮਤਾ ਮਰਮੂ ਹੈ। ਭਾਗਿਆਲਕਸ਼ਮੀ ਮੁਰਮੂ ਉਸ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਧੀ ਹੈ।
ਮੌਤ
ਬੋਸੇਨ ਮੁਰਮੂ ਦੀ 8 ਜੂਨ 2020 ਨੂੰ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਸਮੇਂ ਉਹ ਸਿਰਫ 33 ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੂੰ ਕੋਈ ਬਿਮਾਰੀ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਸੀ। 8 ਜੂਨ ਨੂੰ ਉਹ ਅਚਾਨਕ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਉਪਰੰਤ ਉਸ ਨੂੰ ਇਲਾਜ ਲਈ ਰਾਇਰੰਗਪੁਰ ਸਰਕਾਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮ੍ਰਿਤਕ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2020 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਥਾਲੀ ਲੋਕ
ਬਾਂਡੀ
ਬੰਦੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਬਠਿੰਡੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਸੰਗਤ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਗਦਰ
ਗੁਮਾੜੀ ਵਿਠਲ ਰਾਓ ਮਸ਼ਹੂਰ ਨਾਮ ਗਦਰ (ਜਨਮ 1949) ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਭਾਰਤ ਦੇ ਤੇਲੰਗਨਾ ਖੇਤਰ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਇਨਕਲਾਬੀ ਕਵੀ ਹਨ। ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਹਿਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਬਣੀ "ਗਦਰ ਪਾਰਟੀ," ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਜੋਂ ਗਦਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਵਜੋਂ ਆਪਣਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਲੋਕ ਗੀਤ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪ ਹੀ ਗਾਉਂਦਾ ਵੀ ਹੈ। ਨਕਸਲਵਾਦੀਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਹਮਦਰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਵੱਖ ਤੇਲੰਗਾਨਾ ਰਾਜ ਲਈ ਵੀ ਗੀਤ ਲਿਖਦਾ ਅਤੇ ਗਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਬਾਤਮਾਨ ਸੂਬਾ
ਤੁਰਕੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਂਤ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਤਮਾਨ ਸੂਬਾ
ਜੰਗੀਰ ਕੌਰ ਸੇਖੋ
ਡਾ.ਜੰਗੀਰ ਕੌਰ ਸੇਖੋ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਜੰਮਪਲ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਤੋ ਨਰਸਿੰਗ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਜੰਗੀਰ ਕੌਰ ਜੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡ ਇਸੋਵਾਲ (issowal) ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਜੰਗੀਰ ਕੌਰ ਜੀ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਬਾਅਦ 1968 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਇੰਗਲੈਡ ਆ ਗਏ। ਡਾ: ਜੰਗੀਰ ਕੌਰ ਜੀ 1996 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕੌਸਲਰ ਬਣੀ। 1999 ਵਿੱਚ ਮੇਅਰ ਚੁਣੀ ਗਈ। ਡਾ: ਜੰਗੀਰ ਕੌਰ ਜੀ ਅੱਜਕੱਲ ਗ੍ਰੀਨਵਿਚ (ਯੂ. ਕੇ.) ਦੇ ਮੇਅਰ ਹਨ। ਇਸ ਦੋਰਾਨ ਜੰਗੀਰ ਕੌਰ ਜੀ ਔਰਤਾਂ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੇ ਅੰਗਹੀਣ ਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵਾ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਵਾਈਸ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵੀ ਰਹਿ ਚੁਕੀ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਸ਼ਲਾਘਾਯੋਗ ਕੰਮਾਂ ਕਰਕੇ ਇੰਗਲੈਡ ਦੀ ਮਹਾਰਾਣੀ ਤੋਂ (OBE) ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਡਾ: ਜੰਗੀਰ ਕੌਰ ਸੇਖੋ ਜੀ ਦਾ ਪੰਜਾਬ ਵੀ ਬਹੂਤ ਆਉਦੇ ਜਾਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਇਸਤਰੀ ਦਿਹਾੜਾ 2016 ਐਡੀਟਾਥਨ
ਮੈਡਮ ਸੀ.ਜੇ.ਵਾਕਰ
ਵਾਕਰ ਨੇ ਮੈਡਮ ਸੀ.ਜੇ. ਵਾਕਰ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਕੰਪਨੀ ਦੁਆਰਾ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਾਮਯਾਬ ਬਿਜ਼ਨਸ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਕਾਲੇ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਵਾਲਾਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦ ਦੀ ਵਿਉਂਤ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਮਾਰਕੀਟ ਕਰਕੇ ਆਪਣਾ ਭਵਿੱਖ ਬਣਾਇਆ। ਵਾਕਰ ਆਪਣੇ ਪਰਉਪਕਾਰ ਅਤੇ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅਨੇਕ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿੱਤੀ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਰਟ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਬਣੇ। ਵਿੱਲਾ ਲਵਰੋ, ਇਰਵਵਟਨ-ਔਨ-ਹਡਸਨ, ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਵਿਚ ਵਾਕਰ ਦੀ ਅਮੀਰ ਸੰਪੱਤੀ ਨੇ ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਅਮਰੀਕਨ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਲਈ ਇਕ ਸਮਾਜਿਕ ਇਕੱਤਰਤਾ ਵਾਲੀ ਜਗ੍ਹਾ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਗਲਪ/ਨਾਵਲ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1919
ਗਜਿਆਂਤੇਪ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਸੁਪਰਨੋਵਾ
ਸੁਪਰਨੋਵਾ ਖਗੋਲਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਤਾਰੇ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਵਿਸਫੋਟ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸੁਪਰਨੋਵਾ ਨੋਵਾ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਵੱਡਾ ਧਮਾਕਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਕਿਰਨਾਹਟ (ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ) ਇੰਨਾ ਜੋਰਦਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁੱਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਅੱਗੇ ਪੂਰੀ ਆਕਾਸ਼ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਵੀ ਧੁੰਦਲਾ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਲੇਕਿਨ ਫਿਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਕੁੱਝ ਹਫਤਿਆਂ ਜਾਂ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਦ ਧੁੰਦਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਅਰਸੇ ਦੌਰਾਨ ਜਦੋਂ ਸੁਪਰਨੋਵਾ ਆਪਣੀ ਚਰਮਸੀਮਾ ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇੰਨੀ ਉਰਜਾ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿੰਨੀ ਕਿ ਸਾਡਾ ਸੂਰਜ ਆਪਣੇ ਅਰਬਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਜੀਵਨਕਾਲ ਵਿੱਚ ਕਰੇਗਾ। ਸੁਪਰਨੋਵਾ ਤਾਰਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਟੁੱਟਦੇ ਤਾਰੇ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ, ਇਸ ਦਾ ਵਿਸਫੋਟ ਇੰਨਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੈਕਿੰਡ ਵਿੱਚ ਲਗਪਗ ਉਨੀ ਊਰਜਾ ਖਾਰਜ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿੰਨੀ ਕਿ ਸੂਰਜ ਇੱਕ ਸੌ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਧਮਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਤਾਰੇ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਜਾਂ ਸਾਰਾ ਪਦਾਰਥ (ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਸਪੀਡ ਦੇ 10%]]), 30,000 km/s ਤੱਕ ਵੇਗ ਨਾਲ ਝਟਕਾ-ਤਰੰਗ (ਸ਼ਾਕ ਵੇਵ) ਦਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਚੌਗਿਰਦੇ ਦੇ ਅੰਤਰਤਾਰਾ ਮਾਧਿਅਮ ਵਿੱਚ ਖਾਰਜ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਿਲਿਸ
ਤੁਰਕੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਂਤ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੁਰਕੀ
ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲਾ ਇੱਕ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮੰਤਰਾਲਾ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਨੀਤੀ ਦਾ ਚਾਰਜ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰ ਨਿਯੋਜਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਾਰੇ ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਲਈ ਵੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ।
ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰੀ ਕੋਲ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਕੈਬਨਿਟ ਰੈਂਕ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਮੰਤਰੀ ਮਨਸੁਖ ਐਲ. ਮਾਂਡਵੀਆ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਸਿਹਤ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ (ਐਮ.ਓ.ਐਸ.: ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਸਹਾਇਕ ਭਾਵ ਮਨਸੁਖ ਐਲ. ਮਾਂਡਵੀਆ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਹਾਇਕ) ਡਾ. ਭਾਰਤੀ ਪਵਾਰ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮੰਤਰਾਲੇ
ਮਹਾਸ਼ਵੇਤਾ ਦੇਵੀ
ਜੀਵਨ
ਮਹਾਸ਼ਵੇਤਾ ਦੇਵੀ ਦਾ ਜਨਮ ਸੋਮਵਾਰ 14 ਜਨਵਰੀ 1926 ਨੂੰ ਅਵਿਭਾਜਿਤ ਭਾਰਤ ਦੇ ਢਾਕੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਮਨੀਸ਼ ਘਟਕ ਕਵੀ ਅਤੇ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਧਾਰੀਤਰੀ ਦੇਵੀ ਵੀ ਲੇਖਿਕਾ ਅਤੇ ਸਾਮਾਜਕ ਸੇਵਕਾ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਢਾਕਾ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਭਾਰਤ ਵਿਭਾਜਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਕਿਸ਼ੋਰ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪਰਵਾਰ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਆਕੇ ਬਸ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਪ ਵਿਸ਼ਵਭਾਰਤੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਸ਼ਾਂਤੀਨਿਕੇਤਨ ਤੋਂ ਬੀ ਏ (ਆਨਰਜ) ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਕੋਲਕਾਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਐਮ ਏ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕੀਤੀ। ਕੋਲਕਾਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਸਿਖਿਅਕ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਨੌਕਰੀ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ 1984 ਵਿੱਚ ਲੇਖਣੀ ਉੱਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸੇਵਾਮੁਕਤੀ ਲੈ ਲਈ।
ਸਾਹਿਤਿਕ ਕਾਰਜ
ਦੇਵੀ ਨੇ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾਵਲ ਅਤੇ 20 ਤੋਂ ਵੱਧ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੰਗਾਲੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖੇ ਸਨ ਪਰੰਤੂ ਅਕਸਰ ਹੋਰ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਝਾਂਸੀ ਦੀ ਰਾਣੀ ਦੀ ਜੀਵਨੀ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ "ਝਾਂਸੀਰ ਰਾਣੀ" 1956 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਨਾਵਲ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਨ ਲਈ ਝਾਂਸੀ ਖੇਤਰ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਮਹਾਸ਼ਵੇਤਾ ਦੇਵੀ ਦੀ ਮੁਹਾਰਤ ਆਦਿਵਾਸੀ, ਦਲਿਤ ਅਤੇ ਹਾਸ਼ੀਏ ਵਾਲੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਤ ਕਰਨ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਉਹ ਦਮਨਕਾਰੀ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ, ਮਹਾਜਨ ਅਤੇ ਉੱਚ ਵਰਗ ਦੇ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਅਤੇ ਬੇਇਨਸਾਫ਼ੀ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਬਿਹਾਰ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਦੇ ਕਈ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਆਦੀਵਾਸੀ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਅਤੇ ਪਾਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਕੁਰਬਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਚਿੱਤਰਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਉਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਮਿਸਾਲ ਉਸ ਦੀ ਰਚਨਾ "ਚੋਟੀ ਮੁੰਡੀ ਈਬੋਂਗ ਤਾਰ ਤੀਰ" ਹੈ।
1964 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਵਿਜੇਗੜ੍ਹ ਜੋਤੀਸ਼ ਰੇਅ ਕਾਲਜ (ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਬੰਧਿਤ ਕਾਲਜ) ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿਜੈਗੜ੍ਹ ਜੋਤੀਸ਼ ਰੇਅ ਕਾਲਜ ਮਜ਼ਦੂਰ-ਕਲਾਸ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਲੇਖਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਲੋਧਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਬਰਾਂ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਆਦਿਵਾਸੀ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ, ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਦਲਿਤਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਬੰਗਾਲੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਅਕਸਰ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ ਉੱਚ ਜਾਤੀ ਦੇ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕਾਂ, ਪੈਸੇ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਜ਼ਾਲਮ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕਬਾਇਲੀ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਅਛੂਤ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਜ਼ੁਲਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦੇ ਸਰੋਤ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ:
"ਮੇਰਾ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਯਕੀਨ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸਲ ਇਤਿਹਾਸ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੈਂ ਨਿਰੰਤਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਵੱਖ ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ 'ਚ, ਲੋਕ-ਕਥਾਵਾਂ, ਗਾਥਾਵਾਂ, ਮਿਥਿਹਾਸਕ ਅਤੇ ਕਥਾ-ਕਥਾਵਾਂ ਦਾ ਸਧਾਰਨ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਰ ਪੀੜ੍ਹੀ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਲਿਆਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੀ ਲਿਖਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਉਹ ਲੋਕ ਹਨ ਜੋ ਸ਼ੋਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਵੀ ਹਾਰ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਮੇਰੇ ਲਈ, ਲਿਖਣ ਲਈ ਸਮੱਗਰੀ ਦਾ ਬੇਅੰਤ ਸਰੋਤ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਨੇਕ, ਦੁਖੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਨੂੰ ਕਿਤੇ ਹੋਰ ਕਿਉਂ ਭਾਲਾਂ? ਕਈ ਵਾਰ ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰੀ ਲਿਖਤ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਰਨੀ ਹੈ।"
ਉੱਤਰ-ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਵਿਦਵਾਨ ਗਾਇਤਰੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਸਪੀਵਾਕ ਨੇ ਦੇਵੀ ਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਕਿਤਾਬਾਂ "ਇਮੈਜਨਰੀ ਮੈਪਸ" (1995, ਰੁਟਲੇਜ), "ਓਲਡ ਵੂਮੈਨ" (1997, ਸੀਗਲ), ਦਿ ਬ੍ਰੈਸਟ ਸਟੋਰੀਜ਼ (1997, ਸੀਗਲ) ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।
ਸਮਾਜਕ ਸਰਗਰਮੀ
ਮਹਾਸ਼ਵੇਤਾ ਦੇਵੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਬਾਇਲੀ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਹੋ ਰਹੇ ਵਿਤਕਰੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕਈ ਵਾਰ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕੀਤੀ। ਦੇਵੀ ਦਾ 1977 ਦਾ ਨਾਵਲ "ਅਰਨੇਅਰ ਅਧਿਕਾਰ" (ਜੰਗਲ ਦਾ ਹੱਕ) ਬਿਰਸਾ ਮੰਡਾ ਦੇ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਸੀ। ਜੂਨ 2016 ਵਿੱਚ, ਦੇਵੀ ਦੀ ਸਰਗਰਮੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਝਾਰਖੰਡ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਖਰਕਾਰ ਮੰਡਾ ਦੇ ਬੁੱਤ ਸੰਬੰਧੀ, ਜੋ ਕਿ ਉੱਘੇ ਨੌਜਵਾਨ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਨੇਤਾ ਦੀ ਯਾਦਗਾਰ ਮੂਰਤੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ, ਗੁੰਝਲਤਾ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਦੇਵੀ ਨੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਪਿਛਲੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ) ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਉਦਯੋਗਿਕ ਨੀਤੀ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਅੰਦੋਲਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਉਪਜਾਊ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਟ੍ਰੈਕਟਾਂ ਦੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਤੋਂ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਸਖਤ ਅਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁੱਟੇ ਭਾਅ 'ਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਘਰਾਣਿਆਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੇ 2011 ਦੀ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰੀ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਜਿਸਦਾ ਨਤੀਜਾ ਸੀ.ਪੀ.ਆਈ (ਐਮ) ਦੇ 34 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਦੇ ਸ਼ਾਂਤੀਨੀਕੇਤਨ ਦੇ ਵਪਾਰੀਕਰਨ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਸੀ, ਜਿਥੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ ਬਿਤਾਏ ਸਨ। ਨੰਦੀਗ੍ਰਾਮ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਨੀਤੀ ਅਤੇ ਖ਼ਾਸਕਰ ਸਿੰਗੂਰ ਅਤੇ ਨੰਦੀਗ੍ਰਾਮ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਕਈ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀ, ਕਲਾਕਾਰ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਥੀਏਟਰ ਵਰਕਰ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ।
ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲੇਖਕ ਮਨੋਰੰਜਨ ਬਊਪਾਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ 'ਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲਿਖਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਰਸਾਲੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਮੋਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।