cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਲੋਕ ਸਭਾ ਦਾ ਸਪੀਕਰ
ਸਪੀਕਰ ਦੀ ਚੋਣ
ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਪ੍ਰੋਟਮ ਸਪੀਕਰ ਨੂੰ ਨਾਮ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਾਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਆਪਣੇ ਸਹਾਇਕ ਸਕੱਤਰ-ਜਨਰਲ ਰਾਹੀਂ ਚੋਣਾਂ ਦੀ ਮਿਤੀ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਹੀ ਨਾਮ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਪੀਕਰ ਦੀ ਚੋਣ ਬਿਨਾਂ ਰਸਮੀ ਵੋਟ ਦੇ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜੇਕਰ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਵੋਟ ਦੁਆਰਾ ਚੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਜਿਹੀ ਮਿਤੀ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਫਲ ਉਮੀਦਵਾਰ ਨੂੰ ਅਗਲੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਤੱਕ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦਾ ਸਪੀਕਰ ਚੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਹੁਣ ਤੱਕ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਸਪੀਕਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਹੋਈ ਹੈ।
ਸਪੀਕਰ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਅਤੇ ਕਾਰਜ
ਲੋਕ ਸਭਾ ਦਾ ਸਪੀਕਰ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮਕਾਜ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫੈਸਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਬਿੱਲ ਮਨੀ ਬਿੱਲ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਮਰਿਆਦਾ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਬੇਰਹਿਮ ਵਿਵਹਾਰ ਲਈ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਾ ਮਤਾ, ਮੁਲਤਵੀ ਮਤਾ, ਨਿੰਦਾ ਦਾ ਮਤਾ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਨੋਟਿਸ ਤਲਬ ਕਰਨ ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਮਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਤਿਆਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਵੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਪੀਕਰ ਮੀਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ ਚਰਚਾ ਲਈ ਲਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਏਜੰਡੇ ਬਾਰੇ ਫੈਸਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਪੀਕਰ ਦੀ ਚੋਣ ਦੀ ਮਿਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਤੈਅ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸਦਨ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਣ ਸਪੀਕਰ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਪੀਕਰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਦੋਵਾਂ ਸਦਨਾਂ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਬੈਠਕ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਰਾਜ ਸਭਾ (ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਕੌਂਸਲ) ਵਿੱਚ ਸਪੀਕਰ ਦਾ ਹਮਰੁਤਬਾ ਇਸਦਾ ਸਭਾਪਤੀ ਹੈ; ਭਾਰਤ ਦਾ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦਾ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਸਭਾਪਤੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਕ੍ਰਮ 'ਤੇ, ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਸਪੀਕਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਛੇਵੇਂ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਹਨ। ਸਪੀਕਰ ਸਦਨ ਨੂੰ ਜਵਾਬਦੇਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਪੀਕਰ ਅਤੇ ਉਪ ਸਪੀਕਰ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਮਤ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਮਤੇ ਦੁਆਰਾ ਹਟਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਸਭਾ ਸਪੀਕਰ ਦੀ ਚੋਣ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਾਰੇ ਬਿੱਲਾਂ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਸਪੀਕਰ ਦੇ ਦਸਤਖਤ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿਚ ਜਾਣ। ਟਾਈ ਹੋਣ ਦੀ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਸਪੀਕਰ ਕੋਲ ਕਾਸਟਿੰਗ ਵੋਟ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰੀਜ਼ਾਈਡਿੰਗ ਅਫ਼ਸਰ ਲਈ ਇਹ ਰਿਵਾਜ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਾਸਟਿੰਗ ਵੋਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰੇ ਤਾਂ ਜੋ ਸਥਿਤੀ ਜਿਉਂ ਦੀ ਤਿਉਂ ਬਣੀ ਰਹੇ।
ਸਪੀਕਰ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣਾ
ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ [ਆਰਟੀਕਲ 94] ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸਦਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਬਹੁਮਤ ਦੁਆਰਾ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਮਤੇ ਦੁਆਰਾ ਸਪੀਕਰ ਨੂੰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੁਆਰਾ ਹਟਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਲੋਕ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਐਕਟ, 1951 ਦੀ ਧਾਰਾ 7 ਅਤੇ 8 ਦੇ ਤਹਿਤ ਲੋਕ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਅਯੋਗ ਠਹਿਰਾਏ ਜਾਣ 'ਤੇ ਸਪੀਕਰ ਨੂੰ ਵੀ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬਿੱਲ ਦੇ ਸਪੀਕਰ ਦੁਆਰਾ ਗਲਤ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪੈਦਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਮਨੀ ਬਿੱਲ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਅਨੁਛੇਦ 110 ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਅਸੰਗਤ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਅਦਾਲਤਾਂ ਕਿਸੇ ਬਿੱਲ ਨੂੰ ਮਨੀ ਬਿੱਲ ਵਜੋਂ ਗਲਤ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਪੀਕਰ ਦੀ ਗੈਰ-ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਕਾਰਵਾਈ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦਾ ਨਿਰਾਦਰ ਕਰਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ ਜੋ ਨੈਸ਼ਨਲ ਆਨਰ ਐਕਟ, 1971 ਦੇ ਅਪਮਾਨ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਧਾਰਾ 8K ਦੇ ਤਹਿਤ ਸਪੀਕਰ ਦੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਨੂੰ ਅਯੋਗ ਠਹਿਰਾਉਣ ਲਈ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਐਕਟ, 1951। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸਪੀਕਰ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਭੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰਾ 122 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਚੁਣੌਤੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ।
ਪ੍ਰੋਟਮ ਸਪੀਕਰ
ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਗਠਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵਿਧਾਨਕ ਸੈਕਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀਨੀਅਰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸੂਚੀ ਸੰਸਦੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਸੌਂਪੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਟਮ ਸਪੀਕਰ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਨਿਯੁਕਤੀ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਤੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਲੈਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।
ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲੀ ਮੀਟਿੰਗ ਜਦੋਂ ਸਪੀਕਰ ਅਤੇ ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਦੀ ਚੋਣ ਸੰਸਦ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਪ੍ਰੋਟੈਮ ਸਪੀਕਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਪੀਕਰ ਦੀ ਗੈਰ-ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਸਪੀਕਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਗੈਰ-ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਸਪੀਕਰ ਦੁਆਰਾ ਚੁਣੀ ਗਈ ਛੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ ਆਪਣੀ ਸੀਨੀਆਰਤਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸਪੀਕਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰੇਗੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਸਪੀਕਰ
ਕਾਹਲਮਾਂ
ਕਾਹਲਮਾਂ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ-1 ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਰੂਦਲ਼
ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਸ੍ਰੀ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਰੂਦਲ਼ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ 57 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦਾ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਸ਼ਖਸ ਹੈ। ਉਹ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਹੋ ਕੇ ਇਸਨੂੰ ਅਪਨਾਓਣ ਦੇ ਮੰਤਵ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲਈ ਆਇਆ।ਉਸਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸਿੱਖ ਔਰਤ ਸ੍ਰੀ ਮਤੀ ਬਲਵਿੰਦਰ ਕੌਰ, ਜੋ ਨੰਗਲ ਕਾਲਜ ਵਿਖੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੜਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇਥੇ ਆ ਕੇ ਜਮੀਨ ਖਰੀਦ ਕੇ ਖੇਤੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਜੈਵਿਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਖੇਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਰ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਖੁਦ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਧਰਮ ਅਤੇ ਨਾਮ ਬਦਲਣਾ
ਸ੍ਰੀ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਰੂਦਲ ਦਾ ਨੇ 1995 ਵਿੱਚ ਫ੍ਰਾਂਸੀਸੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਦਰਖਾਸਤ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਮਾਈਕਲ ਰੂਦਲ ਤੋਂ ਬਦਲਕੇ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਰੂਦਲ, ਰਖਣ ਦੀ ਇਜ਼ਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ, ਜੋ ਅਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ੍ਰੀ ਰੂਦਲ ਨੇ ਫਰਾਂਸ ਦੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਤਿਆਗ ਕੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਆਪਣਾ ਲਈ ਜਿਥੋਂ ਉਸਨੂੰ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਰੂਦਲ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪਾਸਪੋਰਟ ਜਾਰੀ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਖ਼
ਖ਼ ਗੁਰਮੁਖੀ ਵਰਣ ਮਾਲਾ ਦਾ ਅੱਖਰ ਹੈ। ਜੋ ਖ ਦੇ ਪੈਰ ਵਿੱਚ ਬਿੰਦੀ ਨਾਲ ਪੈਂਦਾ ਹੈ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਮੁਖੀ ਵਰਣ ਮਾਲਾ
ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ
ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ (ਜਨਮ: 2 ਫਰਵਰੀ 1927-16 ਨਵੰਬਰ 1985 ) ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਯੋਗਵਾਦੀ ਨਾਟਕਕਾਰ ਅਤੇ ਇਕਾਂਗੀਕਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕ ਪਾਗਲ ਲੋਕ ਲਈ 1984 ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹਨਾ ਨੂੰ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਹਾਸਿਲ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ ਦਾ ਜਨਮ 2 ਫਰਵਰੀ 1927 ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸਿਆਲਕੋਟ ਦੇ ਪਿੰਡ ਦੁਲਾਰੀ-ਕੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਬੁੱਢਾ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਹਰਨਾਮ ਕੌਰ ਸੀ। ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ ਦਾ ਵਿਆਹ ਮਨਜੀਤ ਕੌਰ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਘਰ ਚਾਰ ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ।
ਕਰੀਅਰ
ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ ਆਪਣੀ ਕਲਮ ਰਾਹੀਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਇਕਾਂਗੀ ਦਿੱਤੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਚਨਾ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਨਾਟਕ ਲਿਖੇ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂ ਰਾਹੀਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਨਾਟਕਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾਂ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਰਹੇ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਟੈਕਸਟ ਬੁੱਕ ਬੋਰਡ ਚੰਡੀਗੜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।
ਮੌਤ
ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ ਨੇ ਆਖਰੀ ਨਾਟਕ ਨਾਰੀ ਮੁਕਤੀ ਲਿਖਿਆ ਅਤੇ 16-ਨਵੰਬਰ-1985 ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਸੁਵੰਨਾਮਾਚਾ
ਸੁਵਨਾਮਾਚਾ (สุพรรณมัจฉา; សុវណ្ណមច្ឆា; ਸੋਵੰਨ ਮੱਚਾ ; Sanskrit: सुवर्णमत्स्य, ਸੁਵਰਨਮਤਸਿਆ; ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ "ਸੁਨਹਿਰੀ ਮੱਛੀ") ਤੋਸਾਕਾਂਤ ਦੀ ਇੱਕ ਧੀ ਹੈ ਜੋ ਥਾਈਲੈਂਡ ਅਤੇ ਰਾਮਾਇਣਦੇ ਹੋਰ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਜਲਪਰੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਹਨੂੰਮਾਨ ਦੁਆਰਾ ਲੰਕਾ ਤੱਕ ਇੱਕ ਪੁਲ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਹਨੂੰਮਾਨ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰ ਬੈਠਦੀ ਹੈ।
ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲਈ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ
ਸੁਵੰਨਾਮਾਚਾ
ਸੁਵੰਨਾਮਾਚਾ ਦਾ ਚਿੱਤਰ ਥਾਈ ਲੋਕਧਾਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਕਪੜੇ ਦੇ ਸਟ੍ਰੀਮਰ ਜਾਂ ਫਰੇਮਡ ਤਸਵੀਰਾਂ 'ਤੇ ਦਰਸਾਇਆ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਥਾਈਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਦੁਕਾਨਾਂ ਅਤੇ ਘਰਾਂ 'ਚ ਕਿਸਮਤ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸੁਹਜ ਵਜੋਂ ਲਟਕਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। thumb|ਥਾਈਲੈਂਡ ਦੇ ਨੋਂਥਾਬੁਰੀ ਵਿੱਚ ਨਦੀ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਦੁਕਾਨ ਵਿੱਚ ਸੁਵਾਨਾਮਾਚਾ ਕਿਸਮਤ ਮੋਹ ਲਈ ਲਗਾਈ ਗਈ ਤਸਵੀਰ।
ਕਥਾ
ਹਨੂੰਮਾਨ, ਇੱਕ ਪੁਲ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਨੂੰ ਜਲਪਰੀਆਂ ਨੇ ਲੱਭਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨੀਚੇ ਰੋਕ ਲਿਆ। ਜਦੋਂ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਰਾਮ ਉਸ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਹਨੂਮਾਨ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਕੁਝ ਗਲਤ ਜਾਪੁ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਨੂਮਾਨ ਨੂੰ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਨ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ। ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹਰ ਦਿਨ ਉਹ ਚੱਟਾਨਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਉਹ ਗਾਇਬ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਹਨੂੰਮਾਨ ਸਵੈ-ਇੱਛੁਕਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਲਈ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਹ ਦੂਸਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਚੱਟਾਨਾਂ ਸੁੱਟਦੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਹਦਾਇਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਈ ਸਵੈ-ਇੱਛੁਕ ਅੱਗੇ ਵਧੇ ਹਨ ਤਾਂ ਹਨੂੰਮਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਰੰਗਾਂ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਜਲਪਰੀਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਾਣੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਉਹ ਦੇਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਚੱਟਾਨ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਸੁੱਟੇ ਜਾਣ ਉਪਰੰਤ ਜਲਪਰੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਲੈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਨੂੰਮਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਗੂ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੁੰਦਰ ਦਿੱਖ ਵਾਲੀ ਧੌਂਸਦਾਰ ਜਲਪਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਉਸ ਵੱਲ ਤੈਰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਭਜਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਵਾਰ ਵਾਰ ਉਹ ਹਮਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਨਾਲ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਹਨੂੰਮਾਨ ਨੂੰ ਗਿਆਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਜੀਵ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਚਾਲਾਂ ਬਦਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਉਸ ਨੂੰ ਲੁਭਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਉਹ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਤਲ 'ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣਗੇ।
ਬਾਅਦ 'ਚ, ਹਨੂੰਮਾਨ ਜਲਪਰੀ ਤੋਂ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਪੱਥਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਚੋਰੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸੁਵੰਨਾਮਾਚਾ ਹੈ, ਰਾਵਣ ਦੀ ਇੱਕ ਧੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਰਾਵਣ ਨੇ ਹਨੂੰਮਾਨ ਦੀ ਵਾਨਰ ਸੇਨਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰਾਸਤਾ ਬਣਦਿਆਂ ਵੇਖਿਆ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਸੁਵੰਨਾਮਾਚਾ ਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਹਦਾਇਤ ਕੀਤੀ। ਹਨੂੰਮਾਨ ਜਲਪਰੀ ਨੂੰ ਸੀਤਾ ਦੇ ਅਗਵਾ ਹੋਣ ਬਾਰੇ, ਰਾਮ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਰਾਵਣ ਵਿਚਕਾਰ ਲੜਾਈ ਬਾਰੇ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ 'ਤੇ ਰਾਸਤਾ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸਦਾ ਹੈ।
ਸੁਵੰਨਾਮਾਚਾ ਹਨੂੰਮਾਨ ਵੱਲ ਮੁੜਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਕੀ ਉਹ ਹਨੂੰਮਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਮਿਸ਼ਨ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਹੋਰ ਨਹੀਂ ਰੋਕੇਗੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਜਲਪਰੀਆਂ, ਦਰਅਸਲ, ਚੋਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦੇਣਗੀਆਂ।
ਉਹ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਗਏ ਪਰ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਅੰਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਹਨੂੰਮਾਨ ਨੇ ਸੁਵੰਨਾਮਾਚਾ ਕੋਲ ਇੱਕ ਸੰਤਾਨ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮਚਾਨੂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਕਰਧੱਵਜ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਪਾਤਰ
ਲਾਹਿਰੂ ਥਿਰੀਮਾਨੇ
ਹੇਤਿਜ ਡਾਨ ਰੁਮੇਸ਼ ਲਹਿਰੂ ਥਿਰਿਮੰਨੇ, ਜਿਸਨੂੰ ਕਿ ਲਹਿਰੂ ਥਿਰਿਮੰਨੇ (ළහිරු තිරිමාන්න; ਜਨਮ 9 ਅਗਸਤ 1989) ਦੇ ਨਾਂਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਵੱਲੋਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਕਪਤਾਨ ਵੀ ਹੈ। ਲਹਿਰੂ ਖੱਬੂ ਹੱਥ ਦਾ ਬੱਲੇਬਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਮੱਧਮ-ਤੇਜ ਗਤੀ ਨਾਲ ਗੇਂਦਬਾਜੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਲਹਿਰੂ ਥਿਰਿਮੰਨੇ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਟੀਮ ਦਾ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਕਪਤਾਨ ਵੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਉਸਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਹੇਠ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਕੁਝ ਜਿਆਦਾ ਨਾਂ ਕਰ ਸਕੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਕਪਤਾਨੀ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖੇਡ-ਜੀਵਨ
2010 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲਹਿਰੂ ਥਿਰਿਮੰਨੇ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚ ਖੇਡਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਮੈਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਖਿਲਾਫ਼ ਜੂਨ 2011 ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ ਬਾਲ ਵਿਖੇ ਖੇਡਿਆ ਸੀ। ਤਿਲਕਰਾਤਨੇ ਦਿਲਸ਼ਾਨ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗਣ ਕਾਰਨ ਲਹਿਰੂ ਨੂੰ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਉਹ ਜਿਮੀ ਐਂਡਰਸਨ ਦੀ ਗੇਂਦ ਤੇ 10 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਕੈਚ ਆਊਟ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਥਿਰਿਮੰਨੇ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਓ.ਡੀ.ਆਈ. ਸੈਂਕੜਾ 2012-13 ਕਾਮਲਵੈਲਥ ਬੈਂਕ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੌਰਾਨ ਦੂਸਰੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਐਡੇਲੇਡ ਓਵਲ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿਖੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਮੁਕਾਬਲਾ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਖਿਲਾਫ਼ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ।
2014 ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਜੋ ਕਿ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਦੌਰਾਨ ਲਹਿਰੂ ਥਿਰਿਮੰਨੇ ਨੇ ਕੁਸਲ ਪਰੇਰਾ ਨਾਲ ਮਿਲਕੇ ਬੱਲੇਬਾਜੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਤਿਲਕਰਾਤਨੇ ਦਿਲਸ਼ਾਨ ਦੇ ਸੱਟ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਖਿਲਾਫ਼ ਦੋ ਸੈਂਕੜੇ ਬਣਾਏ ਅਤੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਬੱਲੇਬਾਜ ਬਣਿਆ। ਉਸਦੀ ਬੱਲੇਬਾਜੀ ਔਸਤ 55.80 ਸੀ। ਸੋ ਇਸ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਬਦਲੇ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਨੇ ਪੰਜਵੀਂ ਵਾਰ ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ 2016
ਕਾਰਸ਼ੀ
ਕਾਰਸ਼ੀ (Qarshi / Қарши; Nakhshab; Карши Karshi) ਦੱਖਣੀ ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਕਸ਼ਕਾਦਾਰਯੋ ਖੇਤਰ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ ਅਤੇ 1999 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਇਸਦੀ ਅਬਾਦੀ ਤਕਰੀਬਨ 197,600 ਹੈ। ਇਸਦੀ ਅਬਾਦੀ 24 ਅਪਰੈਲ, 2014 ਤੱਕ 222,898 ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਤਾਸ਼ਕੰਤ ਦੇ ਲਗਭਗ 520 km ਦੂਰ ਦੱਖਣੀ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਸਰਹੱਦ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 335 km ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਉਚਾਈ 374 ਮੀਟਰ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਬੁਣੇ ਹੋਏ ਕਾਲੀਨਾਂ ਲਈ ਵੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਨਖਸ਼ਾਬ ਦਾ ਸੌਗਦੀਆਈ ਸ਼ਹਿਰ, ਅਤੇ ਨਸਫ਼ ਦਾ ਇਸਲਾਮਿਕ ਉਜ਼ਬੇਕ ਸ਼ਹਿਰ, ਅਤੇ ਕਾਰਸ਼ੀ ਦਾ ਮੰਗੋਲ ਸ਼ਹਿਰ (ਜਿਸਨੂੰ ਖਰਸ਼ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ), ਕਾਰਸ਼ੀ ਬੁਖਾਰਾ ਦੇ ਅਮੀਰਾਤ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ। ਇਹ ਉਪਜਾਊ ਨਖਲਿਸਤਾਨ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਣਕ, ਕਪਾਹ ਅਤੇ ਰੇਸ਼ਮ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਇਹ ਬਲਖ ਅਤੇ ਬੁਖਾਰੇ ਦੇ 11 ਦਿਨਾ ਦੇ ਸਫ਼ਰ ਦੀ ਊਠਾਂ ਦੇ ਕਾਰਵਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਠਹਿਰ ਸੀ। ਮੰਗੋਲ ਖਨਾਨ ਚਗਤਈ, ਕੇਬੇਕ ਅਤੇ ਕਜ਼ਨ ਨੇ ਇੱਥੇ ਚੰਗੇਜ਼ ਖਾਨ ਦੀ ਗਰਮੀ ਦੀ ਚਾਰਾਗਾਹ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਹਵੇਲੀਆਂ ਵੀ ਬਣਾਈਆਂ ਸਨ। ਤੈਮੂਰ ਨੇ ਵੀ ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਕਿਲ੍ਹੇ-ਨੁਮਾ ਹਵੇਲੀ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ, ਜਿਹੜੀ ਕਿ ਹੁਣ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਨਾਂ ਕਰਸ਼ੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਕਿਲ੍ਹਾ ਹੈ।
18ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹਰੀਸਬਜ਼ ਦੇ ਪਤਨ ਨਾਲ, ਕਾਰਸ਼ੀ ਦਾ ਮਹੱਤਵ ਬਹੁਤ ਵਧ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਹ ਬੁਖਾਰੇ ਦੀ ਅਮੀਰਾਤ ਦੇ ਤਾਜਪੋਸ਼ ਯੁਵਰਾਜ ਦੀ ਸੀਟ ਸੀ। ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੋ ਕੰਧਾਂ ਸਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 10 ਕਾਰਵਾਂ-ਸਰਾਂਵਾਂ ਅਤੇ 4 ਮਦਰੱਸੇ ਸਨ। 1868 ਤੱਕ, ਰੂਸੀਆਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਜ਼ਰਫ਼ਸ਼ਾਨ ਵਾਦੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ ਲਿਆ ਅਤੇ 1873 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਧੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੁਖਾਰਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰੂਸੀ ਸੰਰੱਖਿਅਕ ਰਾਜ ਬਣਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਕਾਰਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ 1970 ਵਿੱਚ, ਮੁੱਖ ਸਿੰਜਾਈ ਦੇ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਭਾਗ ਇੱਥੇ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਮੂ ਦਰਿਆ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਤੁਰਕਮੇਨੀਸਤਾਨ ਵੱਲੋਂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੋੜ ਕੇ ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਤੋਂ ਕਾਰਸ਼ੀ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਸਿੰਜਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਲੱਗੀ। ਕਾਰਸ਼ੀ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੀਆਂ ਇਹਨਾਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਕਪਾਹ ਦੀ ਖੇਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਮੌਸਮ
ਕੋਪੇਨ ਜਲਵਾਯੂ ਵਰਗੀਕਰਨ ਨੇ ਕਾਰਸ਼ੀ ਦੇ ਜਲਵਾਯੂ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਅਰਧ-ਮਾਰੂਥਲੀ ਜਲਵਾਯੂ ਕਿਹਾ ਹੈ।
ਉਦਯੋਗ
ਇੱਕ ਗੈਸ ਤੋਂ ਤਰਲ ਪਲਾਂਟ ਜਿਹੜਾ ਕਾਰਸ਼ੀ ਤੋਂ 40 km ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਸੋਲ ਦੀ ਜੀ. ਟੀ. ਐਲ. ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਸਮਰੱਥਾ 1.4 ਮਿਲਿਅਨ ਮੀਟਰਿਕ ਟਨ ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਲ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ: ਜੀ. ਟੀ. ਐਲ. ਡੀਜ਼ਲ, ਨਪਥਾ ਅਤੇ ਤਰਲ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਗੈਸ। ਇਸ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਦੀ ਕੁੱਲ ਲਾਗਤ 4 ਬਿਲਿਅਨ ਡਾਲਰ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਯੁਰੇਸ਼ੀਅਨ ਮਹਾਂਦੀਪ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨਵੀਨ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਾਲਾ ਪਲਾਂਟ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਹ ਜੀ. ਟੀ. ਐਲ. ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਾਂਝਾ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਸੋਲ ਅਤੇ ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਤੇਲ ਕੰਪਨੀ ਦੋਵਾਂ ਦਾ 44.5% ਹਿੱਸਾ ਅਤੇ ਬਾਕੀ 11% ਹਿੱਸਾ ਮਲੇਸ਼ੀਅਨ ਪੈਟਰੋਨਸ ਦਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 2009 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਪਲਾਂਟ ਸ਼ੁਰਤਨ ਗੈਸ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣ ਕੰਪਲੈਕਸ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਖੇਡਾਂ
ਕਾਰਸ਼ੀ ਐਫ਼. ਸੀ. ਨਸਫ਼ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਮੈਦਾਨ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1986 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਨਸਫ਼ ਦੇ ਘਰੇਲੂ ਮੈਚ ਮਾਰਕੇਜ਼ੀ ਸਟੇਡੀਅਮ ਕਾਰਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਖੇਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜਾ 2006 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੌਗਦੀਆਈ ਸ਼ਹਿਰ
ਕਮਿਊਨਿਜ਼ਮ-ਵਿਰੋਧ
ਐਂਟੀ-ਕਮਿਊਨਿਜਮ ਜਾਂ ਕਮਿਊਨਿਜ਼ਮ ਵਿਰੋਧ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਲਹਿਰ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਖਾਸ ਕਰ ਕੇ ਰੂਸ ਵਿੱਚ 1917 ਦੇ ਅਕਤੂਬਰ ਇਨਕਲਾਬ ਦੇ ਬਾਅਦ ਕਮਿਊਨਿਜ਼ਮ ਦੇ ਉਭਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਵਜੋਂ ਵਿਕਸਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਸ਼ੀਤ ਯੁੱਧ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਗਲੋਬਲ ਪਸਾਰ ਅਖਤਿਆਰ ਕਰ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸਾਹਿਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਸ਼ਵ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਅੰਦੋਲਨ
ਅਸਥਿਰਾਂਕ (ਗਣਿਤ)
ਮੁਢਲੇ ਗਣਿਤ ਅੰਦਰ, ਇੱਕ ਅਸਥਿਰਾਂਕ ਇੱਕ ਵਰਣਮਾਲਾ ਅੱਖਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਨੰਬਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਸਥਿਰਾਂਕ ਦਾ ਮੁੱਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਜਾਂ ਤਾਂ ਮਨਮਰਜ਼ੀ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਰਸਾਿਇਆ ਗਿਆ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਜਾਂ ਅਗਿਆਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ| ਅਸਥਿਰਾਂਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਸਪਸ਼ਟ ਸੰਖਿਆਵਾਂ ਸਮਝ ਕੇ ਅਸਥਿਰਾਂਕਾਂ ਨਾਲ ਬੀਜਗਣਿਤਿਕ ਗਿਣਤੀਆਂ ਮਿਣਤੀਆਂ ਕਰਨ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਇਕਲੌਤੇ ਹਿਸਾਬ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲਦੀ ਹੈ| ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਉਦਾਹਰਨ ਦੋਘਾਤੀ ਫਾਰਮੂਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਸਥਿਰਾਂਕਾਂ ਪ੍ਰਤਿ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਸਮੀਕਰਨ ਵਿੱਚ ਗੁਣਾਂਕਾਂ ਦੇ ਸੰਖਿਅਕ ਮੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਸਰਲਤਾ ਨਾਲ ਭਰਕੇ ਹਰੇਕ ਦੋਘਾਤੀ (ਕੁਆਡਰੈਟਿਕ) ਸਮੀਕਰਨ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ|
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਣਿਤ
1 ਜੂਨ
1 ਜੂਨ ਗ੍ਰੈਗਰੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਸਾਲ ਦਾ 152ਵਾਂ (ਲੀਪ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 153ਵਾਂ) ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸਾਲ ਦੇ 213 ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਹਨ।
ਦਿਹਾਂਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੂਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ ਦੇ ਦਿਨ
ਕੁਵੈਤ ਸ਼ਹਿਰ
ਕੁਵੈਤ ਸ਼ਹਿਰ (ਅਰਬੀ: مدينة الكويت, ਲਿਪਾਂਤਰਨ: ਮਦੀਨਤ ਅਲ-ਕੁਵੈਤ) ਕੁਵੈਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਮਹਾਂਨਗਰੀ ਅਬਾਦੀ 23.8 ਲੱਖ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੱਧ-ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਰਸੀ ਖਾੜੀ ਦੇ ਤਟ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਕੁਵੈਤ ਦੀ ਸੰਸਦ ਮਜਲਿਸ ਅਲ-ਉੱਮਾ, ਬਹੁਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਦਫ਼ਤਰ, ਕੁਵੈਤੀ ਨਿਗਮਾਂ ਅਤੇ ਬੈਂਕਾਂ ਦੇ ਸਦਰ ਮੁਕਾਮ ਆਦਿ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ ਅਮੀਰਾਤ ਦਾ ਰਾਜਨੀਤਕ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਆਰਥਕ ਕੇਂਦਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੈਸੇ ਇਸਨੂੰ ਗਾਮਾ ਵਿਸ਼ਵ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਵਪਾਰਕ ਅਤੇ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਸੰਬੰਧੀ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਕੁਵੈਤ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ-ਅੱਡਾ, ਮੀਨਾ ਅਲ-ਸ਼ੂਵੇਕ (ਸ਼ੂਵੇਕ ਬੰਦਰਗਾਹ) ਅਤੇ ਮੀਨਾ ਅਲ-ਅਹਿਮਦੀ (ਅਹਿਮਦੀ ਬੰਦਰਗਾਹ ਜੋ 50 ਕਿ.ਮੀ. ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਹੈ) ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦੀਆਂ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੁਵੈਤ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਕਾਲਾਬਰੀਆ
ਕਾਲਾਬਰੀਆ (ਕਾਲਾਬਰੀਆਈ ਉਪਬੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ: Calabbria ਜਾਂ Calavria; ਯੂਨਾਨੀ ਵਿੱਚ: Καλαβρία, ਪੁਰਾਤਨ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਰੂਤੀਅਮ ਜਾਂ ਪੂਰਵਲਾ ਇਤਾਲੀਆ ਕਰ ਕੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਦੱਖਣੀ ਇਟਲੀ ਵਿਚਲਾ ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਹੈ ਜੋ ਇਤਾਲਵੀ ਪਰਾਇਦੀਪ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਪੋਲੀ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਕਾਤਾਨਜ਼ਾਰੋ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਾਲਵੀ ਖੇਤਰ
ਕੁਥਾਰ ਰਿਆਸਤ
ਕੁਥਾਰ  ਬਰਤਾਨੀਆ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਰਿਆਸਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਰਿਆਸਤ ਸੀ ਜੋ ਹੁਣ ਅਜੋਕੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਸਟੇਟ ਏਜੰਸੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਇਹ ਰਿਆਸਤ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ 1803 ਤੋਂ 1815 ਤੱਕ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਅਧੀਨ ਰਹੀ। ਇਸ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਰਾਜੇ ਰਾਣਾ ਦੇ ਖਿਤਾਬ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਕੁਥਾਰ ਰਿਆਸਤ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 50 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਸਦੀ ਵਸੋਂ 10 ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ
ਦਾ ਪ੍ਰਿੰਸਲੀ ਹਾਊਸ ਆਫ਼ ਕੁਥਾਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਰਿਆਸਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
ਅੰਦਾਜ਼ਨ
ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਰੀਖ਼ ਬਾਰੇ ਅਗਰ ਕਿਸੇ ਜ਼ਮਾਨੇ ਦਾ ਦਿਨ, ਮਹੀਨਾ ਅਤੇ ਸਾਲ ਬਿਲਕੁਲ ਦਰੁਸਤ ਪਤਾ ਨਾ ਲੱਗੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਤਾਰੀਖ਼ ਪਰ ਇਤਫ਼ਾਕ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦੀ ਤਸਦੀਕ ਦਾ ਕੋਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਸਬੂਤ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਐਸੀ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਉਸ ਤਾਰੀਖ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਅੰਦਾਜ਼ਨ, ਤਕਰੀਬਨ ਜਾਂ ਕਰੀਬਨ ਕਾ ਲਫ਼ਜ਼ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵੀਕੀਪੀਡਿਆ ਤੇ ਐਸੀ ਸੂਰਤੇਹਾਲ ਅੰਦਾਜ਼ਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਲਈ ਲਾਤੀਨੀ ਸ਼ਬਦ Circa ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਰੂਪ c. ਜਾਂ ca ਜਾਂ cca ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਬਰਵੇ
ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਬਰਵੇ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Priyanka Barve) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਬਰਵੇ ਨੇ ਮਰਾਠੀ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗੀਤ ਗਾਏ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਮਰਾਠੀ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਰਗਰਮ ਹੈ। ਬਰਵੇ ਨੂੰ ਫਿਰੋਜ਼ ਖਾਨ ਦੇ ਮੁਗਲ ਏ ਆਜ਼ਮ ਦੇ ਬ੍ਰੌਡਵੇ ਰੂਪਾਂਤਰ ਵਿੱਚ ਅਨਾਰਕਲੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੁਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਪੂਨੇ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਹੈ। ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤਕ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਅਨੁਭਵੀ ਗਾਇਕਾ ਪਦਮਾਕਰ ਅਤੇ ਮਾਲਤੀ ਪਾਂਡੇ-ਬਰਵੇ ਦੀ ਪੋਤੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਦਾਦੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਕਲਾਸੀਕਲ ਗਾਇਕੀ ਵਿੱਚ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।
ਕੈਰੀਅਰ
17 ਤੋਂ, ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਮਰਾਠੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ, ਬਰਵੇ ਇੱਕ ਗਾਇਕ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਫਿਲਮ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਰਵੇ ਨੇ ਕਈ ਮਰਾਠੀ ਫਿਲਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡਬਲ ਸੀਟ, ਮੁੰਬਈ-ਪੁਣੇ-ਮੁੰਬਈ 2, ਅਜਿੰਠਾ, ਔਨਲਾਈਨ ਬਿਨਲਾਈਨ, ਰਮਾ ਮਾਧਵ, ਅਤੇ ਲੌਸਟ ਐਂਡ ਫਾਊਂਡ ਲਈ ਗੀਤ ਗਾਏ ਹਨ।
ਉਸਨੇ ਮਰਾਠੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ਦੇ ਟਾਈਟਲ ਟ੍ਰੈਕ ਲਈ ਵੀ ਗਾਇਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਾਲਾ ਸਾਸੂ ਹਵੀ ਅਤੇ ਇਥੇਚ ਤਕਾ ਤੰਬੂ।
ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੰਗੀਤ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਸਾਗਰਿਕਾ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੀਡੀਓ ਸਿੰਗਲਜ਼ "ਪੈਚ ਅੱਪ", "ਪ੍ਰੇਮਾਲਾ", ਅਤੇ "ਤੁਜ਼ਿਆਸਾਵੇ ਤੁਜ਼ਿਆਵੀਨਾ" ਲਾਂਚ ਕੀਤੇ।
ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸਾਰੰਗ ਕੁਲਕਰਨੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਇਕੱਠੇ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਚੈਨਲ ਪ੍ਰਿਯਾਰੰਗ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਫਿਊਜ਼ਨ ਸੰਗੀਤ ਐਲਬਮਾਂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਦੂਜੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ
ਅਸਥਿਰਾਂਕ
ਵੇਰੀਏਬਲ ਜਾਂ ਅਸਥਿਰਾਂਕ ਇਹਨਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ:
ਰੋਮ-ਬਰਲਿਨ-ਟੋਕੀਓ ਧੁਰੀ
ਰੋਮ-ਬਰਲਿਨ-ਟੋਕੀਓ ਧੁਰੀ ਇਹ ਇੱਕ ਸੰਧੀ ਸੀ ਜੋ ੨੫ ਨਵੰਬਰ ੧੯੩੬ ਨੂੰ ਜਾਪਾਨ ਨੇ ਜਰਮਨੀ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਕਿ ਰੂਸ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਸ ਸੰਧੀ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਸਾਮਵਾਦ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਰ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਸੀ। ਸੰਨ ੧੯੩੭ ਵਿੱਚ ਇਟਲੀ ਵੀ ਇਸ ਸੰਧੀ ਵਿੱਚ ਸਾਮਿਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਪਾਨ ਧੁਰੀ ਰਾਸ਼ਟਰਾਂ ਵੱਲੋ ਦੂਜਾ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸਾਮਿਲ ਹੋਇਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਪਾਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੁਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸੰਧੀਆਂ
ਫ਼ੀਲਾਂਡੋ ਕੈਸਟੀਲ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ
ਫ਼ੀਲਾਂਡੋ ਕੈਸਟੀਲ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ 6 ਜੁਲਾਈ 2016 ਨੂੰ ਫੈਲਕਨ ਹਾਈਟਸ, ਮਿਨੀਸੋਟਾ, ਜੋ ਕਿ ਸੰ. ਪੌਲ ਦਾ ਇੱਕ ਉਪਨਗਰ ਹੈ, ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਕੈਸਟੀਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰੁਟੀਨ ਆਵਾਜਾਈ ਰੋਕ ਲਈ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੇਰੋਨਿਮੋ ਯਾਨੇਜ਼, ਜੋ ਕਿ ਸੰ. ਐਨਥੋਨੀ ਪੁਲਿਸ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹੈ, ਨੇ ਕੈਸਟੀਲ ਦਾ ਡਰਾਈਵਰ ਲਾਇਸੰਸ ਅਤੇ ਵਾਹਨ ਰਜਿਸਟਰੇਸ਼ਨ ਮੰਗਿਆ ਸੀ। ਕੈਸਟੀਲ ਦੀ ਪ੍ਰੇਮਿਕਾ ਡਾਈਮੰਡ ਰੈਨਲਡਸ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਵਾਹਨ ਵਿੱਚ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕੈਸਟੀਲ ਨੇ ਯਾਨੇਜ਼ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕੇ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੇ ਇੱਕ ਲਸੰਸਸ਼ੁਦਾ ਹਥਿਆਰ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਯਾਨੇਜ਼ ਨੇ ਕੈਸਟੀਲ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਕੈਸਟੀਲ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਥੋੜੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਰੈਨਲਡਸ ਨੇ ਇਸ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਲਾਈਵ ਸਟਰੀਮ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਪੁਲਿਸ ਸ਼ੂਟਿੰਗ
thumb|ਡਾਈਮੰਡ ਰੈਨਲਡਸ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੈਲੀ ਤੇ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਹੋਈ
ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ
thumb|ਮਿਨੀਸੋਟਾ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ [[ਮਾਰਕ ਡੇਟਨ|ਮਾਰਕ ਡੇਟਨ ਆਪਣੇ ਨਿਵਾਸ ਦੇ ਬਾਹਰ ਬੋਲਦੇ ਹੋਏ]]
ਕਾਲਕਟ
ਕਾਲਕਟ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ-1 ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਪੌਂਟਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਪੌਂਟਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ 68 ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਸਿਰਮੌਰ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿੱਤ ਇਹ ਹਲਕਾ ਜਨਰਲ ਹੈ। 2012 ਵਿੱਚ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 65,674 ਵੋਟਰ ਸਨ।
ਵਿਧਾਇਕ
2012 ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਰਨੇਸ਼ ਜੰਗ ਇਸ ਹਲਕੇ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕ ਚੁਣੇ ਗਏ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ।
!ਸਾਲ !colspan="2" align="center"|ਪਾਰਟੀ !align="center" | ਵਿਧਾਇਕ !ਰਜਿਸਟਰਡ ਵੋਟਰ !ਵੋਟਰ % !ਜੇਤੂ ਦਾ ਵੋਟ ਅੰਤਰ !ਸਰੋਤ
ਿਸਲਿਸਲੇਵਾਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ
ਭਰਪੂਰਗੜ੍ਹ
ਭਰਪੂਰਗੜ੍ਹ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਅਮਲੋਹ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਭਰਪੂਰਗੜ੍ਹ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਤਹਿਸੀਲ ਅਮਲੋਹ ਦਾ ਆਖ਼ਰੀ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਪਿੰਡ ਪਟਿਆਲੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਆਖ਼ਰੀ ਪਿੰਡ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਬੰਨਾ ਲੁਧਿਆਣੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਰੌਣੀ (ਜਰਗ) ਨਾਲ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਪਰ ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਹੱਦ ਵੀ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਛੱਡ ਕੇ ਹੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।
ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਵੰਨ-ਸੁਵੰਨੇ ਗੋਤ
ਜਦੋਂ ਰਿਆਸਤਾਂ ਟੁੱਟੀਆਂ ਤਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਅਫ਼ਵਾਹ ਫੈਲ ਗਈ ਕਿ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਸਰਦਾਰਾਂ ਕੋਲ ਇੱਕ ਹੱਦ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣੀਆਂ। ਇਹ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਖੋਹ ਲੈਣੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਅਫ਼ਵਾਹ ਤੋਂ ਘਬਰਾ ਕੇ ਜਿਹਨਾਂ ਕੋਲ ਵੀ ਰਿਆਸਤ ਵਿਚਲੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸਾਂਭੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵਾਧੂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਵੇਚਣੀਆਂ ਸ਼ੂਰੁ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਰਦਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੁਜ਼ਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਕਰ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਜ਼ਮੀਨ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ ਪਰ ਮੁਜ਼ਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਡਰ ਸੀ ਕਿ ਜ਼ਮੀਨ ਉਹਨਾਂ ਕੋਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣੀ। ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਖੋਹ ਲੈਣੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਜ਼ਮੀਨ ਸਰਦਾਰ ਦੀ ਹੈ। ਮੁਜ਼ਾਰੇ ਨਾ ਮੰਨੇ। ਜਦੋਂ ਸਰਦਾਰ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿਕਦੀ ਨਾ ਦਿਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਦੂਰ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਵੇਚਣ ਦੇ ਸੁਨੇਹੇ ਦੇ ਦਿੱਤੇ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੁਧਿਆਣੇ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਜ਼ਮੀਨ ਖ਼ਰੀਦਣ ਦਾ ਹੌਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੌਣੀ ਅਤੇ ਦੀਵਾ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਬੈਨੀਪਾਲ ਗੋਤ ਵਾਲੇ ਕਿਸਾਨ ਆਏ। ਸਰਵਰਪੁਰ ਤੋਂ ਘੁਮਾਣ ਗੋਤ ਦੇ ਤਿੰਨ ਘਰ ਆਏ। ਸੀਲੋਂ ਤੋਂ ਗਿੱਲ, ਰਾਮਪੁਰ ਅਤੇ ਛੰਦੜਾਂ ਤੋਂ ਮਾਂਗਟ, ਨੰਗਲਾਂ ਤੋਂ ਮਾਨ, ਲੰਢਾ-ਭੂਤਨਾ ਤੋਂ ਲੋਚਨ, ਘੁਢਾਣੀ ਤੋਂ ਬੋਪਾਰਾਏ, ਘਰਖਣਾ ਅਤੇ ਦੁਗਰੀ ਤੋਂ ਮੱਲੀ, ਦਾਊਮਾਜਰਾ ਤੋਂ ਲੱਧੜ, ਭੀਖੀ ਤੋਂ ਖੱਟੜਾ, ਬੁਆਣੀ ਤੋਂ ਝੱਜ, ਕਟਾਰੀ ਤੋਂ ਪੰਨੂੰ, ਚੋਪਦਾਰਾਂਵਾਲਾ ਤੋਂ ਧੱਮੀ, ਮਾਲੋਵਾਲ ਤੇ ਟਿੱਬੀ ਤੋਂ ਭੰਧੋਲ ਸਣੇ ਕਈ ਗੋਤਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਆਏ ਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਖ਼ਰੀਦ ਲਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮੀਨਾਮਾਤਾ ਰੋਗ
, ਜਿਹਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਚੀਸੋ-ਮੀਨਾਮਾਤਾ ਰੋਗ (チッソ水俣病) ਆਖ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੰਤੂ ਢਾਂਚੇ ਦਾ ਇੱਕ ਰੋਗ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪਾਰੇ ਦੇ ਘੋਰ ਜ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਕਰ ਕੇ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ। ਇਹਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਹਰਕਤ ਵਿਚਲੀ ਬੇਮੇਲਤਾ, ਹੱਥਾਂ-ਪੈਰਾਂ ਦਾ ਸੁੰਨ ਹੋਣਾ, ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਆਮ ਕਮਜ਼ੋਰੀ, ਨਿਗ੍ਹਾ ਦਾ ਘੇਰਾ ਘਟਣਾ ਅਤੇ ਸੁਣਨ ਤੇ ਬੋਲਂਣ ਨੂੰ ਹਾਨੀ ਪੁੱਜਣੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਧੇਰੇ ਮਾੜੇ ਹਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤੇ ਮਗਰੋਂ ਮੂੜ੍ਹਤਾ, ਅਧਰੰਗ, ਕੋਮਾ ਅਤੇ ਮੌਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਬਾਹਰਲੇ ਜੋੜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੀਨਾਮਾਤਾ ਰੋਗ
ਮੰਜਰੀ (ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕਾ)
ਮੰਜਰੀ ਨੂੰ ਇਲੈਹਿਆਰਾਜਾ ਦੁਆਰਾ ਸਾਠਿਯਾਂ ਅਨਥੀਕਾਡ ਦੀ ਫਿਲਮ, 'Achuvinte Amma' ਰਾਹੀਂ ਫਿਲਮ ਸੰਸਾਰ  ਵਿੱਚ,ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ।ਉਸ ਨੇ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਦੋ ਗੀਤ ਗਾਏ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ  ਇੱਕ ਦੋਗਾਣਾ ਡਾ ਜੇ ਕੇ ਯੇਸੂਦਾਸ ਨਾਲ ਅਤੇ ਇੱਕ ਏਕਲ ਗਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ  ਫਿਲਮ ਤੋਂ ਬਾਦ ਰਮੇਸ਼ ਨਾਰਾਇਣ, ਇਲੈਹਿਆਰਾਜਾ , <span id="result_box" class="" lang="pa"> ਐਮ ਜੀ ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ , ਕੈਥਾਪਰਾਮ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥਨ ,  ਵਿਦਿਆ ਸਾਗਰ  ,  ਐਮ ਚੰਦਰਨ  ਅਤੇ ਮਰਹੂਮ  ਰਵਿੰਦਰਮ ਦੇ  ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ Balabhaskar ਦੇ ਮਜ਼ਹਾਲੋ ਆਰੋ ਐਲਬਮ ਲਈ ਵੀ ਗਾਇਆ । ਉਸ ਨੂੰ 200 ਤੋਂ  ਵੱਧ ਤਾਮਿਲ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਕਈ ਐਲਬਮਾਂ ਦਾ ਸੇਹਰਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਉਸ ਨੂੰ ਕਰਨ ਲਈ ਕ੍ਰੈਡਿਟ. 2004 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ, ਮੰਜਰੀ ਨੇ "ਸੂਰੀਆ" ਦੇ ਵੱਕਾਰੀ ਬੈਨਰ ਹੇਠ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤਕ ਸਮਾਰੋਹ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਮੰਜਰੀ ਨੂੰ ਵੀ ਇੱਕ ਗ਼ਜ਼ਲ ਗਾਇਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਹਾਸਲ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 'ਮੀਡੀਆਵਨ ਟੀ.ਵੀ.' ਤੇ 'ਖਿਆਲ' ਸਿਰਲੇਖ ਹੇਠ ਇੱਕ ਨਿਵੇਕਲਾ ਗ਼ਜ਼ਲ ਸ਼ੋ ਕੀਤਾ ਜਿਥੇ ਅਤੀਤ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਦਾ ਗਾਇਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1986 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
XYY ਸਿੰਡਰੋਮ
XYY ਸਿੰਡਰੋਮ ਇੱਕ ਜੈਨੇਟਿਕ ਅਵਸਥਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਾਧੂ Y ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਲੱਛਣ ਅਕਸਰ ਘੱਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਔਸਤ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਲੰਬਾ ਹੋਣਾ, ਫਿਣਸੀ, ਅਤੇ ਸਿੱਖਣ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਜੋਖਮ ਦਾ ਵੱਧ ਹੋਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵਿਅਕਤੀ ਆਮ ਤੌਰ' ਤੇ ਹਰ ਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਮ ਪ੍ਰਜਨਨ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ।
ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਪਰ ਇਹ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂ ਦੇ ਸੈੱਲ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਬੇਤਰਤੀਬ ਘਟਨਾ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ।ਨਿਦਾਨ ਇੱਕ ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮਲ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਦੁਆਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ 46 ਦੀ ਬਜਾਏ 47 ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ 47,XYY ਕਾਰਓਟਿਪ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਬੋਲਣ ਦੀ ਥੈਰੇਪੀ (ਸਪੀਚ ਥੈਰੇਪੀ) ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਨਤੀਜੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੰਗੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਰੋਕਥਾਮ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੈ। 1000 ਵਿਚੋਂ 1 ਦੇ ਕਰੀਬ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।  ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਕੋਲ ਇਹ ਹੈ। ਇਸ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1961 ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸਰੀਰਕ ਲੱਛਣ
47, XYY ਕਾਰਯੋਟਾਈਪ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਵਾਧੇ ਦੀ ਦਰ ਵੱਧ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅੰਤਮ ਉਚਾਈ ਔਸਤਨ ਨਾਲੋਂ 7 ਸੈ:ਮੀਟਰ (3") ਵੱਧ। ਐਡਿਨਬਰਗ, ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਵਿੱਚ, ਅੱਠ 47, XYY ਮੁੰਡੇ ਜੋ 1967-19 72 ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਜਨਮੇ ਪ੍ਰੀਖਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਓਹਨਾ ਦੀ ਔਸਤ ਉਚਾਈ 188.1 ਸੈਮੀ (6'2") ਸੀ - ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਔਸਤ ਉਮਰ 174.1 ਸੈਮੀ (5'8½ "), ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਦੀ ਔਸਤਨ ਉਚਾਈ 162.8 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ (5'4") ਸੀ।
ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ 47, XYY ਮਰਦਾਂ ਦਾ ਲਿੰਗੀ ਵਿਕਾਸ ਆਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਾਧਾਰਨ ਪ੍ਰਜਨਨਤਾ ਸ਼ਕਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਕਾਰਨ
47, XYY ਵਿਰਾਸਤੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਪਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ੁਕ੍ਰਾਣੂ ਸੈੱਲਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਬੇਤਰਤੀਬ ਘਟਨਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ। Anaphase II (ਮੀਓਸੌਸ II) ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮ ਵਿਛੋੜੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਨੋਨ-ਡਿਸਜੰਕਸ਼ਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂ ਦੇ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਈ-ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮ ਦੀ ਇੱਕ ਵਾਧੂ ਕਾਪੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਇਹਨਾਂ ਅਟਿਪੀਕੀਅਲ ਸ਼ੁਕ੍ਰਾਣੂ ਸੈੱਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜੈਨੇਟਿਕ ਬਣਾਵਟ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਬੱਚੇ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਹਰੇਕ ਕੋਸ਼ੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਧੂ Y-ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮ ਹੋਵੇਗਾ।
ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਭਰੂਣਿਕ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੋਸਟ-ਜੀਯਗਾਗੈਟ ਮਾਈਟੋਸਿਸ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸੈੱਲ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਨੋਨ-ਡਿਸਜੰਕਸ਼ਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਵਾਧੂ ਵਾਈ-ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ 46, XY / 47, XYY ਮੋਜ਼ੇਕ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨਿਦਾਨ
47, XYY ਸਿੰਡਰੋਮ ਦਾ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਟਾਈਮ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲਗਦਾ। ਸਿੰਡਰੋਮ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮ ਕੈਰੀਓਟਾਈਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਐਮਨੀਓਸੈਨਟਿਸਿਸ ਅਤੇ ਕੋਰਯੋਨਿਕ ਵੈਲੂਸ ਨਮੂਨੇ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਅਸਮਾਨਤਾ ਵੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ 47 ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਸਿਰਫ 15-20% ਬੱਚੇ, ਆਪਣੇ ਜੀਵਣ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਸ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲਗਭਗ 30% ਨੂੰ ਪੈਨਕੈਟਲੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਿਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਾਕੀ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਜਣੇਪੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਸ਼ਖ਼ੀਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਲਗਭਗ ਅੱਧਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਦੇਰੀ ਜਾਂ ਸਿੱਖਣ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਕਾਰਨ ਬਚਪਨ ਜਾਂ ਕਿਸ਼ੋਰ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਨਿਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਾਕੀ ਕੁੱਝ ਕਾਰਣਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਣਨ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ (5%) ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਐਪੀਡੈਮਿਓਲਾਜੀ
1,000 ਮੁੰਡਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲਗਭਗ 1 ਦੀ ਉਮਰ ਇੱਕ 47, XYY ਕਾਰੀਓਟਾਈਪ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। 47,XYY ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਹਤ ਵਿਗਿਆਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਲਾ ਸਿਹਤ ਲੇਖ ਸੰਪਾਦਨ ਮੁਹਿੰਮ 2018
ਹਰਸ਼ਦਾ
ਹਰਸ਼ਦਾ ਗਰੁੜ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Harshada Garud) ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਵੇਟਲਿਫਟਰ ਹੈ। 2022 ਜੂਨੀਅਰ ਵਿਸ਼ਵ ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਉਹ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਜੂਨੀਅਰ ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਬਣ ਗਈ।
ਜੀਵਨੀ
ਹਰਸ਼ਦਾ ਗਰੁੜ ਦਾ ਜਨਮ 8 ਨਵੰਬਰ 2003 ਨੂੰ ਪੁਣੇ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਵਡਗਾਓਂ ਮਾਵਲ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਹਰਸ਼ਦਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸ਼ਰਦ ਗਰੁੜ ਵੀ ਇੱਕ ਵੇਟਲਿਫਟਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਟੇਟ ਸਕੂਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਵਿਤਰੀਬਾਈ ਫੂਲੇ ਪੁਣੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਬੀਏ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਕਰੀਅਰ
2022 ਵਿੱਚ, ਹਰਸ਼ਦਾ ਗਰੁੜ ਨੇ ਹੇਰਾਕਲੀਅਨ, ਗ੍ਰੀਸ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਵਿਸ਼ਵ ਜੂਨੀਅਰ ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਵ ਜੂਨੀਅਰ ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ 2020 ਖੇਲੋ ਇੰਡੀਆ ਯੂਥ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਡਰ -17 ਲੜਕੀਆਂ ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਅਤੇ ਤਾਸ਼ਕੰਦ ਵਿੱਚ 2020 ਏਸ਼ੀਅਨ ਜੂਨੀਅਰ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ, ਓਡੀਸ਼ਾ ਵਿਖੇ ਆਯੋਜਿਤ ਆਈਡਬਲਯੂਐਲਐਫ ਯੂਥ, ਜੂਨੀਅਰ ਅਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ 2021-22 ਵਿੱਚ 45 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਜੂਨੀਅਰ ਮਹਿਲਾ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਤੀਜਾ ਰੈਂਕ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 2003
ਕਿਓਤੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਕਿਓਤੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (京都大学 Kyōto daigaku), or Kyodai (京大 Kyōdai) ਕਿਓਤੋ, ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। ਇਹ ਜਪਾਨ ਦੀ ਦੂਸਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। ਇਹ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚ ਦਰਜੇ ਦੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਅਤੇ ਜਪਾਨ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਖੋਜ-ਮੁਖੀ ਸੰਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਕਿਓਤੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਬੇਹਤਰੀਨ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਨੌਂ ਤੋਂ ਤੇਰਾਂ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ, ਦੋ ਖੇਤਰੀ ਮੈਡਲ ਜੇਤੂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੌਸ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੇ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਕਿਓਤੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਹਿਲਾਂ 1869 ਵਿੱਚ ਓਸਾਕਾ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਰਸਾਇਣਿਕ ਸਕੂਲ ਸੀ, ਇਸਦੇ ਨਾਮ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇਥੇ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਥਰਡ ਹਾਈ ਸਕੂਲ (第三 髙 等 學校, Daisan-kōtō-gakkō) ਨੂੰ 1886 ਵਿੱਚ ਸੇਮੀ-ਕਿਯੂਕੋਈ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸੇ ਸਾਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਥਰਡ ਹਾਇਰ ਸਕੂਲ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ 18 ਜੂਨ 1897 ਨੂੰ ਸ਼ਾਹੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਕਿਓਤੋ ਇਮਪੀਰੀਅਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (京都帝國大學 Kyōto-teikoku-daigaku) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਗਲੀ ਦੇ ਪਾਰ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਅੱਜ ਯੋਸ਼ੀਦਾ ਦੱਖਣ ਕੈਂਪਸ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸਥਾਪਤੀ ਦੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਕਾਲਜ ਆਫ ਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਕਾਲਜ ਆਫ ਲਾਅ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਆਫ ਮੈਡੀਸਨ 1899 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, 1906 ਵਿੱਚ ਕਾਲਜ ਆਫ ਲੈਟਰਸ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਬਾਹਰਲੇ ਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਕੈਂਪਸ
right|thumb|240x240px|ਕਲੋਕਟਾਵਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਯੋਸ਼ੀਦਾ, ਕਿਓਤੋ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਕੈਂਪਸ ਹਨ; ਕਤਸੁਰਾ, ਕਿਓਤੋ ਵਿੱਚ; ਗੋਕਸ਼ੋ ਵਿੱਚ, ਯੂਜੀ।
ਯੋਸ਼ੀਦਾ ਕੈਂਪਸ ਮੁੱਖ ਕੈਂਪਸ ਹੈ, ਯੂਜੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾਵਾਂ ਹਨ।
ਸੰਗਠਨ
ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਅੰਡਰਗ੍ਰੈਜੁਏਟ ਅਤੇ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ 22,000 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਨ।
ਅਕਾਦਮਿਕ ਦਰਜਾਬੰਦੀ
ਟਾਇਮਸ ਹਾਇਰ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਅਨੁਸਾਰ:
ਆਮ ਦਰਜਾਬੰਦੀ
ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ 2008 ਅਤੇ 2010 ਵਿੱਚ ਟੋਯੋ ਕੇਜ਼ਾਈ ਦੁਆਰਾ "ਸੱਚੀਆਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ" ਦੀ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਵਿੱਚ ਤੀਜੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਸੀ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਰੈਂਕਿੰਗ ਵਿੱਚ ਜਾਪਾਨੀ ਪ੍ਰੈਪ ਸਕੂਲ ਕਾਵਾਏਜੁੂੰ ਨੇ ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਦਰਜਾ ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ।
ਅਥਲੈਟਿਕਸ
ਕਿਓਤੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ 48 ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕੰਸਾਈ ਬਿਗ ਸਿਕਸ ਬੇਸਬਾਲ ਲੀਗ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।
ਵਿਵਾਦ
ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕਨ ਫੁੱਟਬਾਲ ਟੀਮ ਦੇ ਮੈਂਬਰ, ਕਿਓਤੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਗੈਂਗਸਟਰਾਂ ਨੂੰ 2006 ਵਿੱਚ ਸਮੂਹਿਕ ਬਲਾਤਕਾਰ ਲਈ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਜਨਵਰੀ 2005 ਵਿੱਚ ਸੁਪਰ ਫ੍ਰੀ ਬਲਾਤਕਾਰ ਵਿਵਾਦ ਦੇ ਬਾਅਦ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਪੈਨਲ ਕੋਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਤਿੰਨ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਬੇਚੈਨੀ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਸਮੇਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਸਮੂਹਿਕ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀਮ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੋਸ਼ੀ ਸਨ।
ਮੰਗਲ ਪਾਂਡੇ
ਮੰਗਲ ਪਾਂਡੇ (মঙ্গল পান্ডে; 19 ਜੁਲਾਈ 1827 - 8 ਅਪਰੈਲ 1857) ਸੰਨ 1857 ਦਾ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਦੇ ਅਗਰਦੂਤ ਸਨ। ਇਹ ਸੰਗਰਾਮ ਪੂਰੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦੇ ਜਵਾਨਾਂ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਲੜਿਆ ਸੀ। ਇਸਨੂੰ ਬਰਤਾਨਵੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਦਬਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਪੂਰਨ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਿੰਦੂਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਬਰਤਾਨੀਆ ਹਕੂਮਤ ਦਾ ਕਰ ਮਾਰ ਪਾਇਆ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮੀਏ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1827 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1957
ਰਾਮਨਾਰਾਇਣ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਪਾਠਕ
ਰਾਮਨਾਰਾਇਣ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਪਾਠਕ ਭਾਰਤ ਦੇ ਗੁਜਰਾਤੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਸਨ। ਗਾਂਧੀਵਾਦੀ ਸੋਚ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਹੋ ਕੇ ਪਾਠਕ ਨੇ ਅਲੋਚਨਾ, ਕਵਿਤਾ, ਨਾਟਕ, ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਅਤੇ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਲਿਖੀਆਂ। ਉਸਨੇ ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦਾ ਸੰਪਾਦਨ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੂੰ 1946 ਵਿਚ ਗੁਜਰਾਤੀ ਸਾਹਿਤ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ (ਗੁਜਰਾਤੀ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ) ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ 1949 ਵਿਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗੁਜਰਾਤੀ ਛੰਦੋ ਲਈ ਗੁਜਰਾਤੀ ਸਾਹਿਤਕ ਇਨਾਮ ਨਰਮਦ ਸੁਵਰਨਾ ਚੰਦਰਕ ਅਤੇ 1956 ਵਿਚ ਬਰੂਹਤ ਪਿੰਗਲ ਲਈ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਨਿਵਾਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
left|thumb| ਰਾਮਨਾਰਾਇਣ ਪਾਠਕ ਅਤੇ ਚੁੰਨੀਲਾਲ ਮਡੀਆ ਰਾਮਨਾਰਾਇਣ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਪਾਠਕ ਦਾ ਜਨਮ 8 ਅਪ੍ਰੈਲ 1887 ਨੂੰ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ (ਹੁਣ ਢੋਲਕਾ ਤਾਲੁਕਾ, ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ) ਗਨੋਲ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਮੁੱਢਲੀ ਅਤੇ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਜੇਤਪੁਰ, ਰਾਜਕੋਟ, ਜਾਮਖੰਭਾਲੀਆ ਅਤੇ ਭਾਵਨਗਰ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। 1904 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਦਸਵੀਂ ਪਾਸ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਵਜ਼ੀਫ਼ਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਸ਼ਾਮਲਦਾਸ ਕਾਲਜ, ਭਾਵਨਗਰ ਵਿਖੇ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਵਿਲਸਨ ਕਾਲਜ, ਮੁੰਬਈ (ਉਸ ਸਮੇਂ ਬੰਬੇ) ਵਿਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ 1908 ਵਿਚ ਤਰਕ ਅਤੇ ਮਨੋਬਲ ਦਰਸ਼ਨ ਵਿਚ ਬੈਚੁਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਕੈਰੀਅਰ ਅਤੇ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲਤਾ
ਪਾਠਕ ਨੇ ਵਿਲਸਨ ਕਾਲਜ ਵਿਖੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਪੜ੍ਹਾਈ। 1911 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਬੰਬੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੈਚੁਲਰ ਆਫ਼ ਲਾਅ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸੱਤ ਸਾਲ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਅਤੇ ਸਦਰਾ ਵਿਚ ਕਾਨੂੰਨੀ ਵਕੀਲ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਤਪਦਿਕ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੋਣ ਦਾ ਪਤਾ ਚੱਲਿਆ, ਉਸਨੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ 1919 ਵਿਚ ਸਦਰਾ ਵਿਚ ਸੈਟਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਇੰਦੂਲਾਲ ਯਾਗਨਿਕ ਦੇ ਸੱਦੇ 'ਤੇ, ਉਸਨੇ ਥੋੜਾ ਸਮਾਂ 1920 ਵਿੱਚ ਗੁਜਰਾਤ ਕੇਲਵਾਨੀ ਮੰਡਲ ਦੇ ਜੇ ਐਲ ਨਿਊ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਸਕੂਲ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1920 ਵਿਚ ਅਸਹਿਯੋਗ ਅੰਦੋਲਨ ਦੌਰਾਨ, ਉਹ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਹ 1921 ਵਿਚ ਰਸਿਕਲਾਲ ਪਰੀਖ ਦੇ ਨਾਲ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿਦਿਆਪੀਠ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ 1928 ਤਕ ਉਥੇ ਤਰਕ, ਗਿਆਨ-ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਬਾਰੇ ਉਸ ਦੇ ਲੇਖ ਸਾਬਰਮਤੀ, ਪੁਰਾਤੱਤਵ, ਯੁਗਧਰਮ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਏ। ਉਸਨੇ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿਦਿਆਪੀਠ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ 1926 ਵਿਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਗੁਜਰਾਤੀ ਰਸਾਲੇ ਪ੍ਰਸਠਾਨ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀਆਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਲਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਜਿਸ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਜੇਲ ਵੀ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਉਸਦੀ ਮੌਤ 21 ਅਗਸਤ 1955 ਨੂੰ ਬੰਬੇ ਵਿਚ ਦਿਲ ਦੀ ਗਤੀ ਬੰਦ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਈ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਪਾਠਕ ਨੇ ਦੋ ਵਾਰ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦਾ ਦੂਜਾ ਵਿਆਹ ਹੀਰਾ ਪਾਠਕ ਨਾਲ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਆਪ ਕਵੀ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ ਸੀ। ਇਸ ਜੋੜੇ ਦੇ ਕੋਈ ਔਲਾਦ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪੈਰੋਲੋਕ ਪਾਤਰ (1978) ਲਿਖਿਆ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਮ੍ਰਿਤਕ ਪਤੀ ਰਾਮਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਅਲੋਚਨਾਤਮਕ ਰਚਨਾਵਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਪਨੁ ਵਿਵੇਕਾਨਸਹਿਤਯ ਅਤੇ ਕਾਵਯਭਵਨ ਲਿਖੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਮਿਲੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1955 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1887
ਤਖਤੂਪੁਰਾ
ਤਖਤੂਪੁਰਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਮੋਗਾ ਜਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਬਲਾਕ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਮੋਗਾ ਤੋਂ ਤਕਰੀਬਨ 40 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ ਤੋਂ ਤਕਰੀਬਨ 10 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਵਿੱਥ ’ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ
ਪਿੰਡ ਤਖ਼ਤੂਪੁਰਾ ਵਿਖੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ, ਛੇਵੀਂ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਦਸਵੇਂ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੁਬਾਰਕ ਚਰਨ ਪਾਏ ਅਤੇ ਇਸ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਭਾਗ ਲਾਏ। ਤਿੰਨ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ’ਚ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ, ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ ਦਸਵੀਂ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹਨ। ਇਥੇ ਮੱਸਿਆ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮਾਘੀ ਅਤੇ ਵਿਸਾਖੀ ਮੌਕੇ ਭਾਰੀ ਜੋੜ-ਮੇਲਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਨੇ ਆਪਣੀ ਦੂਜੀ ਉਦਾਸੀ ਸੰਨ 1567 ਵਿੱਚ ਆਰੰਭ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਗੁਰੂ ਜੀ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਤੋਂ ਚੱਲ ਕੇ ਧਰਮਕੋਟ, ਤਖ਼ਤੂਪੁਰਾ, ਮੱਤੇ ਦੀ ਸਰਾਂ, ਬਠਿੰਡਾ, ਸਰਸਾ, ਬੀਕਾਨੇਰ, ਅਜਮੇਰ ਅਤੇ ਰਾਜਪੁਤਾਨੇ ਵਿੱਚੋਂ ਦੀ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਸੰਗਲਾਦੀਪ ਤੱਕ ਗਏ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਤਖ਼ਤੂਪੁਰਾ ਵਿਖੇ ਰੁਕੇ। ਇਥੇ ਇੱਕ ਝਿੜੀ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਰਥਰੀ ਅਤੇ ਗੋਪੀ ਚੰਦ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਾਧੂ ਮਹਾਤਮਾ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਮੀਰੀ-ਪੀਰੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਭਾਈਕੀ ਡਰੋਲੀ ਤੋਂ ਮਹਿਰਾਜ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਸਥਾਨ ’ਤੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਦੇ ਪਾਵਨ ਸਥਾਨ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਹੀ ਬਿਰਾਜੇ ਸਨ। ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਰਾਏਕੋਟ, ਲੰਮੇ ਜੱਟਪੁਰਾ ਅਤੇ ਚਕਰ ਆਦਿ ਸਥਾਨਾਂ ਤੋਂ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਪਿੰਡ ਪੁੱਜੇ ਸਨ।
ਪੱਛਮੀਕਰਨ
ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ
ਵਣਜਾਰਾ ਬੇਦੀ ਅਨੁਸਾਰ, “ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਆਪਣੀ ਹੀ ਗੌਰਵਮਈ ਵਿਲੱਖਣਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਦੀਆਂ ਦੇ ਲੰਮੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪੈਂਡੇ ਵਿੱਚ ਸਹਿਜ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਗਸੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਅਨੇਕਾਂ ਆਰਿਆਈ, ਗੈਰ-ਆਰਿਆਈ ਤੇ ਬਦੇਸ਼ੀ ਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਸਾਂਸਕ੍ਰਿਤਕ ਤੱਤਾਂ, ਜੀਵਨ-ਜੁਗਤਾਂ ਤੇ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਨੇ ਬੜਾ ਅਹਿਮ ਹਿੱਸਾ ਪਾਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਏਥੋਂ ਦੀ ਵਸੋਂ ਵਿੱਚ ਰਲ ਕੇ ਇਸ ਮੂਲ ਪਰਿਵਾਹ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਨਸਲੀ ਸੰਜੋਗ ਦੇ ਫਲਸਰੂਪ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਇੱਕ ਬਹੁਬਿਧ, ਮਿੱਸਾ ਤੇ ਲਚਕਦਾਰ ਸਰੂਪ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰ ਗਿਆ ਹੈ।” ਈ. ਸੇਰੇਬਰੀਆਕੋਵ ਦੇ ਕਥਨ ਅਨੁਸਾਰ, “ਭਾਰਤੀ ਬੁੱਧੀ ਵੇਤਾ ਬਰਤਾਨਵੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਏ ਤੇ ਇਸ ਰਾਹੀ ਹੀ ਹੋਰ ਯੂਰਪੀ ਰਾਸ਼ਟਰਾਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਕਿਰਤਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਅਗਾਂਹ-ਵਧੂ ਸਮਾਜਕ ਵਿਚਾਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ, ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਅਜੇ ਆਪਣੇ ਮੁੱਢਲੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਨ, ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਹੀ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਅਗਾਂਹ-ਵਧੂ ਵਿਕਾਸ ਵੱਲ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਇਸੇ ਤੱਥ ਨੇ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਬਸਤੀ-ਵਾਦ ਹੇਠ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ ਬੁੱਧੀਵੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਯੂਰਪੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀਆਂ ਅਗਾਂਹ-ਵਧੂ ਅਤੇ ਕ੍ਰਾਂਤੀ-ਕਾਰੀ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਣ ਲਈ ਉਤੇਜਿਤ ਕੀਤਾ।” ਲੂਨੀਆਂ ਦੇ ਕਥਨ ਅਨੁਸਾਰ, “ਅੰਗਰੇਜ਼ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਵਰਗ ਕਾਇਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਇਛੁੱਕ ਸਨ ਜਿਹੜੇ ਲੱਖਾ ਗ਼ੁਲਾਮ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੇ ਸਨਮੁਖ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦਾ ਪੱਖ ਪੂਰ ਸਕਣ। ਅਜਿਹੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਰਗ, ਜਿਹੜੇ ਰੰਗ ਜਾਂ ਖੂਨ ਕਰਕੇ ਤਾਂ ਭਾਰਤੀ ਹੋਣ ਪਰ ਸੁਹਜ, ਰਾਏ ਸਦਾਚਾਰ ਅਤੇ ਬੌਧਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਹੋਣ। ਪੱਛਮੀਕਰਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਇਸ ਪੱਛਮੀਕਰਨ ਦੀ ਰੁਚੀ ਨੇ ਸਾਡੀ ਸੁੱਚਜੀ ਭਰਪੂਰ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਸਾਡੇ ਵਿਹਾਰ-ਸਲੀਕੇ, ਸਾਡੇ ਨਿੱਘੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ, ਸਾਡੀ ਨਿਆਰੀ ਜੀਵਨ ਜਾਂਚ ਨੂੰ ਇਤਨਾ ਝੰਜੋੜਿਆ ਅਤੇ ਪੈਰੋਂ ਕੱਢਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ‘ਦੇਸੀ ਅੰਗਰੇਜ਼` ਬਣ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਪੰਜਾਜੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਰੂਪਾਂਤਰਨ ਦਾ ਇਹ ਅਮਲ ਇਤਨਾ ਵਿਆਪਕ ਅਤੇ ਡੂੰਘਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੇ ਪਹਿਰਾਵੇ, ਬੋਲੀ, ਸਾਹਿਤ, ਜੀਵਨ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿਹਾਰਕ ਪੈਟਰਨ ਇੱਥੋਂ ਤਕ ਕਿ ਰਿਸ਼ਤੇ ਬਦਲ ਗਏ ਹਨ।
ਪਹਿਰਾਵਾ
ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਪਿੱਛਲ ਝਾਤ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਵੇਖਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਾਡਾ ਖੇਤਰੀ ਪਹਿਰਾਵਾਂ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸ਼ ਧੋਤੀ-ਕੁਰਤ ਪਜ਼ਾਮਾ ਪਹਿਨਦੇ ਸਨ ਹੁਣ ਲਗਭਗ ਅਲੋਪ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਹੁਣ 95% ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਪੈਂਟ-ਸਰਟ ਪਹਿਨਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਪਹਿਰਾਵੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਸਾਡੀ ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜ੍ਹੀ ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਹਿਰਾਵੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਜੀਨ ਤੇ ਟੀ.ਸ਼ਰਟ ਨੂੰ ਹੀ ਤਰਜ਼ੀਹ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਪੱਛਮੀ ਜੀਵਨ ਢੰਗ ਅਤੇ ਫ਼ੈਸਨਾਂ ਦੀ ਅੰਧਾ-ਧੁੰਦ ਨਕਲ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਹੁਣ ਕਿਸੇ ਵੀ ਖੇਤਰ ਦਾ ਪਹਿਰਾਵਾ ਉਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਧਰਮ ਜਾਂ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ। ਕਿਉਂਕਿ ਪੱਛਮੀਕਰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਵੱਖਰੀ ਪਹਿਚਾਣ ਨੂੰ ਗੁਆ ਚੁੱਕੇ ਹਾਂ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਸਾਡੇ ਪਹਿਰਾਵੇ ਤੋਂ ਹੁਣ ਸਾਡੇ ਧਰਮ ਜਾਂ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਪਛਾਣ ਗੁਆਚ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਭਾਸ਼ਾ
ਪੱਛਮੀਕਰਨ ਨੇ ਸਾਡੀ ਖਾਲਸ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ। ਇੱਕ ਅਸਲ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਭਾਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਖਾਸ ਭੂਗੋਲਿਕ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਰਹੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਸਥਾਨਕ ਭਾਸ਼ਾ ਪੰਜਾਬੀ ਆਪਦੀ ਹੋਂਦ ਗੁਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਪੱਛਮੀਕਰਨ ਕਾਰਨ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਬੋਲੀ ਸਾਡੀ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਦਖ਼ਲ-ਅੰਦਾਜ਼ੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਈ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਬਹੁਤ ਜਲਦ ਹੀ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਹੀ ਇੱਕ ਆਮ ਭਾਸ਼ਾ ਬਣ ਜਾਵੇਗੀ। ਹੁਣ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਸਰੂਪ ਅਲੋਪ ਹੋਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਇਸਨੇ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਅਤੇ ਮੌਲਿਕਤਾ ਗੁਆ ਲਈ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਮੁੱਚੀ ਜਨਮਸੰਖਿਆ ਦਾ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਹਿੱਸਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਬਣ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।
ਲੋਕਧਾਰਾ
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰਸਮ-ਰਿਵਾਜ, ਲੋਕ ਗੀਤ, ਲੋਕ ਨਾਚ ਉੱਤੇ ਵੀ ਪੱਛਮੀਕਰਨ ਨੇ ਡੂੰਘਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਇਆ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਨਾਚ ਗਿੱਧਾ, ਭੰਗੜਾ, ਸੰਮੀ ਆਦਿ ਹੀ ਸਨ। ਵਿਆਹ ਸ਼ਾਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨੂੰ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ, ਬੋਲੀਆਂ, ਟੱਪਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਵਿਅਕਤ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਅੱਜ ਪੱਛਮੀਕਰਨ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਸਭ ਦੀ ਥਾਂ ਆਰਕੈਸਟਰਾਂ, ਡੀ.ਜੀ. ਆਦਿ ਨੇ ਲੈ ਲਈ ਹੈ। ਹੁਣ ਪਿੰਡਾ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਲੋਕ ਨਾਚਾਂ ਤੋਂ ਪੱਛਮੀਕਰਨ ਕਾਰਨ ਵਿਗੜ ਰਹੇ ਹਨ। Banchod
ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਰਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਤੀ ਨਾਲ ਸਨਅਤੀ ਦੌਰ ਦਾ ਆਰੰਭ ਹੋਇਆ। ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਸਣ ਲੱਗੇ। ਪਿੰਡਾਂ ਤੋਂ ਕਿਰਤੀ ਕਾਮੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਲੱਗੇ। ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਘਟਣ ਲੱਗੀ। ਸਨਅਤੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਾਮੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧਣ ਲੱਗੀ। ਸ਼ਹਿਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਈ। ਸ਼ਹਿਰੀ ਸਭਿਅਤਾ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਾਂ ਦੇ ਵਧਣ-ਫੁੱਲਣ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਨਵੀਂ ਪੜ੍ਹੀ ਲਿਖੀ ਮੱਧ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਵਿਰੋਧ ਦਾ ਅਖਾੜਾ ਬਣੀ। ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਸ਼ਹਿਰਾ ਦਾ ਇਹ ਮਹੱਤਵ ਇਸ ਲਈ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਸ਼ਹਿਰ ਆਰਥਿਕ, ਸਮਾਜਿਕ, ਧਾਰਮਿਕ, ਰਾਜਸੀ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਗਏ ਸਨ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਖਿੱਚੇ ਜਾਣਾ ਕੁਦਰਤੀ ਸੀ। ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਣ ਨਾਲ ਪੇਂਡੂ ਸਭਿਅਤਾ ਲੋਪ ਹੋਣ ਲੱਗੀ।
ਮਸ਼ੀਨੀਕਰਨ
ਮਸ਼ੀਨੀ ਸਭਿਅਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮਨੁੱਖ ਵਧੇਰੇ ਪਦਾਰਥਵਾਦੀ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਬਨਾਵਟ ਤੇ ਜਟਲਤਾ ਆ ਗਈ। ਉਹ ਕੁਦਰਤ ਨਾਲੋਂ ਟੁੱਟ ਗਿਆ। ਪਿੰਡ ਦਾ ਲੁਹਾਰ, ਕਿਸਾਨ ਦਾ ਹਲ ਬਣਾਉਂਦਾ ਸੀ। ਪਰ ਮਸ਼ੀਨੀਕਰਨ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਟਰੈਕਟਰ, ਟਿਊਬਵੈੱਲ ਆ ਗਏ। ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰੁਝੇਵੇਂ ਵੀ ਵਧ ਗਏ। ਮਸ਼ੀਨੀਕਰਨ ਨਾਲ ਉਪਜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਕਿਸਮ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਜਿਉਣ ਲੱਗੇ। ਹੁਣ ਜੀਵਨ ਜੀਉਂਦੇ ਰਹਿਣ ਲਈ ਘੋਲ ਬਣ ਗਿਆ ਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਵੇਧਰੇ ਸਵੈਂ ਕੇਂਦਰਤ ਸਵਾਰਥੀ ਅਤੇ ਮੋਹ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਬਣਦਾ ਗਿਆ।
ਵਿਦਿਅਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ
ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ ਆਪਣੀ ਭੌਤਿਕ ਰੂਪ ਰੇਖਾ, ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਸਿੱਖਿਆ, ਕਾਰਨ ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖਰੇ ਵੀ ਹਨ। ਇਹ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਕਈ ਪੱਖਾਂ ਉੱਪਰ ਆਪਣਾ ਡੂੰਘਾ ਅਤੇ ਸਥਾਈ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ ਤੇ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਨਕਾਰਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ। ਇਹ ਸੰਗਠਿਤ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਆਸਾ ਰੱਖਦੀ ਵਿਦਿਅਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾ ਦੀ ਹੀ ਦੇਣ ਹੈ। ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਰ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਚੇਤਨਾ ਨੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਇਸਤਰੀ ਦਾ ਦਰਜਾ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਸਿੱਟਾ
ਪੱਛਮੀਕਰਨ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਚੁਣੌਤੀ ਬਣ ਕੇ ਖਲੋਅ ਗਿਆ ਹੈ। ਨਾ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਪੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਕਾਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਨਾਂ ਹੀ ਖੁੱਲੇ ਦਿਲ ਨਾਲ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਪੱਛਮੀਕਰਨ ਦੇ ਨਵੀਨ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਵਰਗੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਲੋੜ ਹੈ ਪਰ ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਵੱਡਮੁੱਲੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ। ਲੋੜ ਹੈ ਸਾਨੂੰ ਅਤੇ ਸਾਡੀ ਨਵੀਨ ਪੀੜ੍ਹੀ ਇਸਦੇ ਚੰਗੇ ਮੰਦੇ ਪੈ ਰਹੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਤੋਂ ਜਾਗਰੂਕ ਹੋਣ ਦੀ ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਡਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਸਾਡਾ ਵਿਰਸਾ ਅਤੇ ਸਾਡਾ ਮਾਣ ਸਤਿਕਾਰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ ਰਹੇ। ਇਸ ਲਈ ਵਿਰਸੇ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਲਈ ਯੋਗ ਕਰਵਾਈ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਕਦੇ ‘ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ` ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿਚੋਂ ਵਿਸਾਰੀਏ ਨਾਂ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਤਖ਼ਤ ਸ੍ਰੀ ਪਟਨਾ ਸਾਹਿਬ
ਤਖ਼ਤ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਪਟਨਾ ਸਾਹਿਬ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਪੰਜ ਤਖ਼ਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਸਾਹਿਬ "ਪਟਨਾ ਸ਼ਹਿਰ" (Patna City) ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਜਨਮ (22 ਦਸੰਬਰ 1666) ਦੀ ਯਾਦਗਾਰ ਵੱਜੋਂ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ(1780-1839) ਨੇ ਇਸ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕਰਵਾਈ। ਏਥੇ ਗੰਗਾ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਕੰਗਣ ਘਾਟ ਸਾਹਿਬ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਤੱਖਤ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਨੇੜੇ ਉੱਤਰ ਵਾਲੀ ਸਾਹਿਬ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਸਾਹਿਬ ਪੂਰਬ-ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਲਗਭਗ 200 ਮੀਟਰ ਦੀ ਵਿੱਥ ਤੇ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਬਾਲ ਲੀਲਾ ਮੈਣੀ ਸੰਗਤ ਸਾਹਿਬ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਕਾਰ ਸੇਵਾ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਬਾਬਾ ਭੂਰੀ ਵਾਲੇ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ l ਇਸਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪਟਨਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ 3 ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਹੋਰ ਵੀ ਹਨ ਜੋ ਕਿ 25 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ l ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਹੈ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਗੁਰੂ ਕਾ ਬਾਗ 7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਦੂਜਾ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਹਾਁਡੀ ਸਾਹਿਬ 25 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਸੁਨਾਰ ਟੋਲੀ 500 ਮੀਟਰ ਦੀ ਵਿੱਥ ਤੇ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹਨ l
ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪਟਨਾ ਸਾਹਿਬ
right|thumb|ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਵੱਲੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸਰਵਰਕ
"ਜਿਵੇਂ ਚਾਰਲਜ਼ ਵਿਲਕਿਨਜ਼ ਨੇ ਬਿਆਨਿਆ" ਲਿਖਾਰੀ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਚਾਰਲਜ਼ ਵਿਲਕਿਨਜ਼ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸੋਧ-ਕਰਤਾ ਸੀ। ਆਪਜੀ ਨੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਦਾ ਵਿਆਕਰਨ ਤਿਆਰ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦਾ ਪਿਤਾਮਾ ਭੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ 1 ਮਾਰਚ 1781 ਨੂੰ ਲਿਖਿਆ: "ਮੇਰੇ ਕਲਕੱਤਾ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਸੱਜਣ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 'ਸਿੱਖ' ਨਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਫ਼ਿਰਕੇ ਦੇ ਲੋਕ ਜੋ ਹਿੰਦੂਆਂ ਅਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖਰੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਟਨਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਕਾਫ਼ੀ ਤਾਦਾਦ ਵਿੱਚ ਵਸੇ ਹੋਏ ਹਨ।" ਉਹ ਬਨਾਰਸ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ ਪਟਨਾ ਰੁਕੇ। ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪਟਨਾ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਵਰਨਣ ਇਉਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ:
"ਮੈਨੂੰ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਵਿਦਿਆਲਾ ਲੱਭਿਆ ਜੋ ਕਿ ਮਾਲ ਘਰ ਤੋਂ ਬਹੁਤੀ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਦਰਸ਼ਨੀ ਡਿਓਢੀ ਰਾਹੀਂ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਲੱਗਾ, ਮੈਨੂੰ ਦੋ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਹਰ ਫ਼ਿਰਕੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਖੁਲ੍ਹਾ ਹੈ ਪਰ ਅੰਦਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਨੂੰ ਜੁਤੀਆਂ ਉਤਾਰਨੀਆਂ ਪੈਣਗੀਆਂ। ਐਸਾ ਕਰਨ ਉੱਪਰੰਤ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਲੈ ਗਏ। ਸੰਗਤ ਦੀ ਤਾਦਾਦ ਇਤਨੀ ਸੀ ਕਿ ਪੂਰਾ ਹਾਲ ਭਰਿਆ ਪਿਆ ਸੀ।"
ਸੰਗਤ
thumb|200px|left|ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ,ਪਟਨਾ ਸਾਹਿਬਸੰਗਤ ਹਾਲ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਗਲੀਚੇ ਉੱਪਰ ਬੈਠੀ ਸੀ ਤਾਕਿ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੱਕ ਆਉਣ-ਜਾਣ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣੀ ਰਹੇ। ਇੱਕ ਚਿੱਟੀ ਦਾੜ੍ਹੀ ਵਾਲਾ ਬਜ਼ੁਰਗ ਮੱਥਾ ਟੇਕਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੁਰਬਾਣੀ ਕੀਰਤਨ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਤਬਲਾ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਛੈਣੇ ਲਈ ਕੁਝ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਸੰਗਤ ਭੀ ਆਨੰਦ ਵਿੱਚ ਕੀਰਤਨ ਕਰਨ ਲੱਗੀ ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਮੈਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪਤਾ ਲੱਗਾ, ਕੀਰਤਨ ਇੱਕ, ਸਰਵ-ਵਿਆਪਕ ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ ਦੀ ਉਸਤਤਿ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਮੈਨੂੰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ, ਮੈਂ ਕਦੀ ਕਿਸੇ ਦੇ ਮੂਂ`ਹ ਉੱਤੇ ਅਜਿਹੇ ਆਨੰਦ ਦੇ ਭਾਵ ਨਹੀਂ ਸੀ ਵੇਖੇ ਜਿਹੇ ਉਸ ਬਜ਼ੁਰਗ ਦੇ ਮੂੰਹ ਉੱਪਰ ਸਨ। ਕੀ ਰਤਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੰਗਤ ਉੱਠ ਖੜ੍ਹੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਨੌਜੁਆਨ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰ ਕੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਅਰਦਾਸ ਕਰਨ ਲੱਗਾ ਅਤੇ ਸੰਗਤ ਭੀ ਥੋੜ੍ਹੀ-ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ 'ਵਾਹਿਗੁਰੂ' ਉੱਚਾਰਦੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਲੰਗਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣ ਲਈ ਗੁਜ਼ਾਰਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਕੜਾਹ-ਪ੍ਰਸਾਦਿ
ਦੋ ਆਦਮੀ ਇੱਕ ਲੋਹੇ ਦੀ ਵੱਡੀ ਕੜਾਹੀ ਲੈ ਕੇ ਆਏ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਟੂਲ ਉੱਪਰ ਰੱਖ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਨੂੰ ਪੱਤਲਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਅਤੇ ਕੁਝ ਲੋਕ ਪਲੇਟਾਂ ਵਿੱਚ ਕੜਾਹ-ਪ੍ਰਸਾਦਿ ਪਾ ਕੇ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਵਰਤਾਉਂਦੇ ਰਹੇ। ਫ਼ਿਰ ਮੈਨੂੰ ਪਤਾਸੇ ਭੀ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰਲੇ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਗੁਰਦੁਆਰੇ
ਡਿਏਗੋ ਮੈਰਾਡੋਨਾ
ਡਿਏਗੋ ਮੈਰਾਡੋਨਾ (30 ਅਕਤੂਬਰ 1960) ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਦਾ ਮਹਾਨ ਫੁੱਟਬਾਲ ਦਾ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਖਿਡਾਰੀ ਦਾ ਹੈਡ ਆਫ ਗਾਡ ਗੋਲ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਗੋਲ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਸਕਦੇ ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਨੇ ਫੀਫਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਦਾ ਚੈਪੀਅਨ ਬਣਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫੁੱਟਬਾਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫੀਫਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫੁੱਟਬਾਲ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀ
ਤੁੰਬਾੜ
ਤੁੰਬਾੜ ਸਾਲ 2018 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾਈ ਡਰਾਉਣੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜੋ ਰਾਹੀ ਅਨਿਲ ਬਰਵੇ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਕ੍ਰਿਏਟਿਵ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਆਦੇਸ਼ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨੇ ਸਹਿ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮ ਮਿਤੇਸ਼ ਸ਼ਾਹ, ਆਦੇਸ਼ ਪ੍ਰਸਾਦ, ਅਨਿਲ ਬਰਵੇ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਗਾਂਧੀ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਸੋਹੁਮ ਸ਼ਾਹ, ਆਨੰਦ ਐਲ ਰਾਏ, ਮੁਕੇਸ਼ ਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਅਮਿਤਾ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਦਾਕਾਰ ਸੋਹੁਮ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਵਿਨਾਇਕ ਰਾਓ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਨਿਭਾਈ ਜੋ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪਿੰਡ ਤੁੰਬਾੜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਹੱਸਮਈ ਖਜ਼ਾਨੇ ਦੀ ਭਾਲ ਦੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪਲਾਟ
1947 ਵਿੱਚ, ਵਿਨਾਇਕ ਰਾਓ ਆਪਣੇ 14 ਸਾਲ ਦੇ ਬੇਟੇ ਪਾਂਡੁਰੰਗ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੀ ਦੇਵੀ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਹ ਬੇਅੰਤ ਸੋਨੇ (ਦੌਲਤ) ਅਤੇ ਅਨਾਜ (ਭੋਜਨ) ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਉਸ ਦੀ ਕੁੱਖ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਉਸਨੇ 160 ਮਿਲੀਅਨ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰੀ ਔਲਾਦ ਹਸਤਰ ਸੀ ਜੋ ਉਸਦੇ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਪ੍ਰਤੀ ਲਾਲਚੀ ਸੀ। ਹਸਤਰ ਦੇਵੀ ਪਾਸੋਂ ਸੋਨਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਗਿਆ ਪਰ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਹ ਭੋਜਨ ਵੱਲ ਜਾਣ ਲੱਗਾ ਦੂਸਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਸ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਦੇਵੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ਸ਼ਰਤ ਤੇ ਬਚਾਇਆ ਕਿ ਉਸਦੀ ਪੂਜਾ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਉਸਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਭੁੱਲ ਜਾਵੇਗਾ। ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਹਸਤਰ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੀ ਕੁੱਖ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸੁੱਤਾ ਪਿਆ ਹੈ।
ਸੰਨ 1918 ਵਿੱਚ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਤੁੰਬਾੜ ਵਿੱਚ, ਵਿਨਾਇਕ ਦੀ ਮਾਂ ਇਥੋਂ ਡੀ ਇੱਕ ਪੰਡਿਤ ਦੀ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹਸਤਰ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸੋਨੇ ਦਾ ਸਿੱਕਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਉਮੀਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਉਸਦੀ ਜਿਨਸੀ ਸੇਵਾ ਵੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਵਿਨਾਇਕ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਸਦਾਸ਼ਿਵ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਪੰਡਿਤ ਦੀ ਬਜ਼ੁਰਗ ਮਾਂ ਜਿਸਨੂੰ ਵੱਖਰੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਜੰਜ਼ੀਰ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਕੇ ਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਦੀ ਫਿਕਰ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪੰਡਿਤ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਂ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਪੁਣੇ ਜਾਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਨਾਇਕ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਦਫਨ ਖਜ਼ਾਨੇ ਨੂੰ ਲੱਭਣ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸਦਾਸ਼ਿਵ ਦੀ ਦਰੱਖਤ ਤੋਂ ਡਿੱਗਣ ਨਾਲ ਬੁਰੀ ਸੱਟ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਉਸਨੂੰ ਇਲਾਜ ਲਈ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਨਾਇਕ ਨੂੰ ਉਸ ਰਾਤ ਪੰਡਿਤ ਦੀ ਬਜ਼ੁਰਗ ਮਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਖੁਆਉਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਔਰਤ ਜਾਗਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ "ਹਸਤਰ" ਦਾ ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ ਸੁਲਾ ਦੇਵੇ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਸਦਾਸ਼ਿਵ ਦੀ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਮਾਂ ਪੰਡਿਤ ਦੇ ਮਹਿਲ 'ਚੋਂ ਸੋਨੇ ਦਾ ਸਿੱਕਾ ਵਾਪਸ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਵਿਨਾਇਕ ਬਜ਼ੁਰਗ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਖਵਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਰਾਖਸ਼ ਅਤੇ ਭੁੱਖੀ ਬੁੱਢੀ ਉਸ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਖਾਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਆਖਰਕਾਰ ਵਿਨਾਇਕ ਹਸਤਰ ਦਾ ਨਾਮ ਲੈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੁੱਢੀ ਸੌਂ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ, ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਹੀ ਦਿਨ ਉਹ ਅਤੇ ਵਿਨਾਇਕ ਤੁੰਬਾੜ ਛੱਡ ਪੁਣੇ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਏ। ਵਿਨਾਇਕ ਖਜ਼ਾਨੇ ਦੀ ਭਾਲ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਮਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਵਾਅਦਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਤੁੰਬਾੜ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਵੇਗਾ।
14 ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀ ਗਰੀਬੀ 'ਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਲਈ ਨਿਰਾਸ਼ ਵਿਨਾਇਕ ਤੁੰਬਾੜ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਬੁੱਢੀ ਔਰਤ ਲੋਕ ਖਜ਼ਾਨੇ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਬੁੱਢੀ ਔਰਤ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਰੁੱਖ ਉੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਉਹ ਖਜ਼ਾਨੇ ਭਾਵ ਹਸਤਰ ਨੂੰ ਛੂਹ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਉਸਨੂੰ ਸਦੀਵੀ ਅਮਰ ਬਣਨ ਦਾ ਸ਼ਰਾਪ ਮਿਲੇਗਾ ਅਤੇ ਉਸ ਵਰਗਾ ਰਾਖਸ਼ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਹ ਬੁੱਢੀ ਔਰਤ ਖਜ਼ਾਨੇ ਬਾਰੇ ਦੱਸਣ ਦੇ ਬਦਲੇ ਵਿਨਾਇਕ ਨੂੰ ਉਸਨੂੰ ਅੱਗ ਲਾ ਕੇ ਸਾੜਨ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਵਿਨਾਇਕ ਆਪਣਾ ਵਾਅਦਾ ਪੂਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਹਸਤਰ ਨੇ ਦੇਵੀ ਦਾ ਸੋਨਾ ਚੋਰੀ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਉਸ ਦਾ ਅਨਾਜ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰਥ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਭੁੱਖਾ ਹਸਤਰ ਖਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵਿਨਾਇਕ ਲੰਬੀ ਰੱਸੀ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਨਾ ਸਿੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਸਤਰ ਨੂੰ ਲੁਭਾਉਣ ਲਈ ਆਟੇ ਦੀਆਂ ਗੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਹਸਤਰ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਵਿਨਾਇਕ ਉਸਦੀ ਪੋਟਲੀ ਵਿਚੋਂ ਸੋਨਾ ਲੁੱਟ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਿਲਸਿਲਾ ਲਗਾਤਾਰ ਚੱਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੱਕੇ ਨਾਲ ਅਫੀਮ ਵਪਾਰੀ ਰਾਘਵ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ ਚੁਕਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਪੈਸੇ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਉਹ ਹਸਤਾਰ ਤੋਂ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਤੁੰਬਾੜ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਾਘਵ ਤੁੰਬਾੜ ਦੇ ਖਜ਼ਾਨੇ ਦੀ ਅਫਵਾਹ ਬਾਰੇ ਹੈਰਾਨ ਸੀ ਅਤੇ ਉਲਝਨ ਵਿੱਚ ਸੀ ਕਿ ਵਿਨਾਇਕ ਇੰਨੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਿੱਕੇ ਕਿਉਂ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਨਾਇਕ ਅਦੇ ਘਰ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਜਨਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਪਾਂਡੂਰੰਗ ਨੂੰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਸਾਰਜੈਂਟ ਕੂਪਰ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਪੈਸੇ ਵਾਪਸ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿਰਫ ਦੋ ਦਿਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਵਿਧਵਾ ਨੂੰਹ ਨੂੰ ਵਿਨਾਇਕ ਕੋਲ ਵੇਚ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਰਾਘਵ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਲੁੱਟਣ ਲਈ ਤੁੰਬਾੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵਿਨਾਇਕ ਉਸਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚਾਲਾਕੀ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਖੂਹ ਵਿੱਚ ਭੇਜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਖੂਹ ਵਿੱਚ ਜਾਣ 'ਤੇ ਹਸਤਰ ਰਾਘਵ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਗਰਭ ਦੀ ਕੰਧ ਵਿੱਚ ਜੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਦਰਦ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਵਿਨਾਇਕ ਉਸਨੂੰ ਜਿੰਦਾ ਸਾੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿਨਾਇਕ ਪਾਂਡੂਰੰਗ ਨੂੰ ਵੀ ਮਹਿਲ 'ਤੇ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਕੋਈ ਆਟੇ ਦੀ ਗੁੱਡੀ ਨਹੀਂ ਲਿਜਾਂਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਿਰਫ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਪਾਂਡੂਰੰਗ ਆਪਣੇ ਪਿਉ ਤੋਂ ਲੁਕੋ ਕੇ ਆਟੇ ਦੀ ਗੁੱਡੀ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਸਤਰ ਉਹਨਾਂ 'ਤੇ ਅਚਾਨਕ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਬੜੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਾਲ ਬਚ ਕੇ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵਿਨਾਇਕ ਪਾਂਡੂਰੰਗ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਝਿੜਕਦਾ ਹੈ। ਪਾਂਡੂਰੰਗ ਆਪਣੇ ਪਿਉ ਨੂੰ ਹਸਤਰ ਦੀ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੱਕਿਆਂ ਵਾਲੀ ਪੋਟਲੀ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਹਸਤਰ ਨੂੰ ਭਟਕਾਉਣ ਲਈ ਦਰਜਨਾਂ ਆਟੇ ਦੀਆਂ ਗੁੱਡੀਆਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਟੇ ਦੀਆਂ ਗੁੱਡੀਆਂ ਕੱਢਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਹਰੇਕ ਗੁੱਡੀ ਲਈ ਵੱਖਰਾ ਹਸਤਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਦੋਨੋਂ ਗਰਭ ਦੇ ਅੰਦਰ ਫਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬਚ ਨਿਕਲਣ ਦੀ ਕੋਈ ਉਮੀਦ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ ਤਾਂ ਵਿਨਾਇਕ ਗੁੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਹਸਤਰ ਦਾ ਧਿਆਨ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਪਾਂਡੂਰੰਗ ਬਚ ਕੇ ਨਿੱਕਲ ਸਕੇ। ਜਦੋਂ ਸਭ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਂਡੂਰੰਗ ਖੂਹ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਵਿਨਾਇਕ ਰਾਖਸ਼ ਵਿੱਚ ਬਦਲਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਦਾ ਹੈ। ਵਿਨਾਇਕ ਉਸ ਨੂੰ ਹਸਤਰ ਤੋਂ ਚੋਰੀ ਕੀਤੀ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੱਕਿਆਂ ਵਾਲੀ ਪੋਟਲੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਪਾਂਡੂਰੰਗ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਲੈਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਪਿਉ ਦਾ ਇਹ ਰੂਪ ਦੇਖ ਕੇ ਪਾਂਡੂਰੰਗ ਨੇ ਝਿਜਕਦਿਆਂ ਵਿਨਾਇਕ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲਗਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਥੋਂ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2018 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
2015 ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਚੌਣਾਂ
ਭਾਰਤ ਵਿਚ 2015 ਵਿਚ 1 ਸੂਬੇ ਅਤੇ ਇਕ ਕੇਂਦਰੀ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਹੋਣੀਆਂ ਤੈਅ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਲੋਕ ਸਭਾ, ਰਾਜ ਸਭਾ ਅਤੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀਆਂ ਖਾਲੀ ਸੀਟਾਂ ਤੇ ਉਪ-ਚੋਣਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਾਮ ਹਨ। ਕਈ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੌਂਸਲ ਚੋਣਾਂ ਵੀ ਇਸ ਵਿਚ ਸ਼ਾਾਮ ਹਨ।
ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
2020 ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ
2016 ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ
ਕਡਿਅਾਣਾ
ਕਡਿਆਣਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ-1 ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼ੇਰਗੜ੍ਹ, ਸਿਰਸਾ
ਸ਼ੇਰਗੜ੍ਹ ਹਰਿਆਣਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਿਰਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਹਰਿਆਣਾ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਡੱਬਵਾਲੀ-ਹਨੂੰਮਾਨਗੜ੍ਹ ਰੋਡ ਉਪਰ ਮੰਡੀ ਡੱਬਵਾਲੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਾਸ਼ਿੰਦਿਆਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਬਾਗੜੀ ਹੈ।
ਸ਼ੇੇਰਗੜ੍ਹ ਪਿੰਡ ਡੱਬਵਾਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਸਿਰਸਾ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਰਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਖੱਲ ਵਾਲਾ ਯੋਧਾ
ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਖੱਲ ਵਾਲਾ ਯੋਧਾ (ਜਾਰਜੀਆਈ ਭਾਸ਼ਾ: ვეფხისტყაოსანი Vepkhist'q'aosani ਯਾਨੀ,ਬਾਘ ਦੀ ਖੱਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਾਈਟ) ਸ਼ੋਥਾ ਰੁਸਥਾਵੇਲੀ ਦਾ 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਜਾਰਜੀਆਈ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਮਾਣ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਇਹ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਰਚਣਹਾਰ ਹੋਮਰ ਦੀਆਂ ਮਹਾਂਕਾਵਿਕ ਰਚਨਾਵਾਂ, ਪਲੈਟੋ ਦੇ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਅਤੇ ਅਰਬੀ ਅਤੇ ਫਾਰਸੀ ਸਾਹਿਤ ਤੋਂ ਵਾਕਫ਼ ਸੀ। ਇਹ ਕਈ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਜਾਰਜੀਆਈ ਰਾਜਧਾਨੀ ਤਬਿਲਿਸੀ ਵਿੱਚ 1712 ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ। 'ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਖੱਲ ਵਾਲਾ ਯੋਧਾ' ਦੀਆਂ ਪਾਂਡੂਲਿਪੀਆਂ ਨੂੰ ਜਾਰਜੀਆ ਵਿੱਚ ਰਚੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਧਕਾਲੀ ਸਾਹਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਰਜੀਆਈ ਸਾਹਿਤ
ਦਹੀਂ ਵੜਾ
ਦਹੀਂ ਵੜਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਖਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਪਰਸਿੱਧ ਵਿਅੰਜਨ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਦਹੀਂ ਵਿੱਚ ਵਾਦੇ ਨੂੰ ਪਿਓ ਕੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਵਿਧੀ
watch?v=yM1gvS3_GVo Demonstration of modern mechanized equipment] in the making of pişmaniye, a related Turkish confection
ਜ਼ਹਿਰ
ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਜ਼ਹਿਰ ਜਾਂ ਵਿਹੁ ਅਜਿਹੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਚੋਖੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਨਿਗਲੇ ਜਾਣ ਉੱਤੇ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਾਣੀ ਨੂੰ ਹਾਨੀ ਕਰਨ, ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਕਿਸੇ ਰਸਾਇਣਕ ਕਿਰਿਆ ਰਾਹੀਂ ਜਾਂ ਅਣੂ-ਪੱਧਰ ਦੀ ਕਿਸੇ ਕਾਰਵਾਈ ਰਾਹੀਂ। ਡਾਕਟਰੀ ਵਿਗਿਆਨ (ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਡੰਗਰਾਂ ਦੇ ਡਾਕਟਰ) ਅਤੇ ਜੰਤੂ ਵਿਗਿਆਨ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਜ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਮਾਦੇ ਅਤੇ ਵਿਸ ਤੋਂ ਅੱਡ ਦੱਸਦੇ ਹਨ।