cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ ਸ਼ੇਰਗਿਲ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਰੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1913 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1941 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਕਲਾਕਾਰ
ਕਰਿਸਟਨ ਸਟੀਵਰਟ
ਕਰਿਸਟਨ ਜੇਮਸ ਸਟੀਵਰਟ  (ਜਨਮ 9 ਅਪਰੈਲ 1990) ਅਮਰੀਕਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਮਸ਼ਹੂਰ ਫ਼ਿਲਮ ਟਵਾਈਲਾਈਟ ਸਾਗਾ ਵਿੱਚ ਬੈਲਾ ਸਵੈਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਟੀਵਰਟ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1999 ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮ ਪੈਨਿਕ ਰੂਮ ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਕਈ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਿਂਵੇ ਕਿ ਸਪੀਕ, ਜ਼ਥੁਰਾ, ਇਨ ਟੂ ਦ ਵਾਇਲਡ, ਏਡਵੈਂਚਰਲੈੰਡ, ਦ ਰਨਅਵੇਜ਼, ਸਨੋਅ ਵਾਇਟ ਐਂਡ ਦ ਹੁੰਟਸਮੈਨ, ਓਨ ਦ ਰੋਡ, ਸਟਿੱਲ ਐਲਿਸ ਸਟੀਵਰਟ ਵੈਨਿਟੀ ਫੇਅਰ ਨੇ ਮੁਤਾਬਿਕ 2010 ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੈਸੇ ਕਮਾਉਣ ਵਾਲੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਬਾਫਟਾ ਰਾਈਸਿੰਗ ਸਟਾਰ ਦਾ ਅਵਾਰਡ ਵੀ ਮਿਲਿਆ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਸਟੀਵਰਟ ਦਾ ਜਨਮ 1990 ਵਿੱਚ ਕੈਲੀਫ਼ੋਰਨੀਆ, ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਮਨੋਰੰਜਨ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਨ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਜੋਨ ਸਟੀਵਰਟ ਸਟੇਜ ਮੈਨੇਜਰ, ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪ੍ਰੋਡਉਸਰ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਫੌਕਸ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਤੋਂ ਸੀ, ਉਹ ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਸੁਪਰਵਾਈਜਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵੀ ਹੈ।  ਉਸ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਕੈਮਰੋਨ ਬੀ ਸਟੀਵਰਟ ਹੈ ਤੇ ਦੋ ਭਰਾ ਇਹਦੇ ਗੋਦ ਲਏ ਹੋਏ ਹਨ।
ਸਟੀਵਰਟ ਨੇ ਸੱਤਵੀਂ ਜਮਾਤ ਤੱਕ ਲੋਕਲ ਸਕੂਲਾਂ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦਾ ਅਭਿਨੈ ਵਿੱਚ ਜਿਆਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਸਟੀਵਰਟ ਲਾਸ ਐਂਜਲਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਟਵਾਈਲਾਈਟ ਤੇ ਸੈਟ ਤੇ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹਦੇ ਆਪਣੇ ਸਹਿ ਕਲਾਕਾਰ ਰੋਬਰਟ ਪੀਟਰਸਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਸਨ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਉਹਨਾਂ ਇਸ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਪੂਰੀ ਤਰਾਂ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕੀਤਾ। ਜੁਲਾਈ 2012 ਵਿੱਚ ਸਟੀਵਰਟ ਨੇ ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੋਬਰਟ ਪੀਟਰਸਨ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸੰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਕਬੂਲਿਆ ਜਦ ਯੂ ਐਸ ਵੀਕਲੀ ਨੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਰੂਪਰਟ ਸੈਂਡਰਸ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਛ ਫੋਟੋਆਂ ਪਾਈਆਂ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੁਲਿੰਗੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990
ਰਣਜੀਤ ਕੌਰ
ਰਣਜੀਤ ਕੌਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਇੱਕ ਉੱਘੀ ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕਾ  ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੁਹੰਮਦ ਸਦੀਕ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਦੋਗਾਣਿਆਂ ਸਦਕਾ ਵੀ ਖੂਬ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਇਸਨੇ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰਾ ਵਜੋਂ ਕੁਝ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਜਿਨਾ ਵਿਚੋ ਰਾਣੋ 1982 ਗੁਡੋ (1985)ਪਟੋਲਾ (1987)ਤੇ ਪੁੰਨਿਆ ਦੀ ਰਾਤ (2009) । ਅਜ ਕਲ ਰਣਜੀਤ ਕੋਰ ਸੋਲੋ ਗਾਇਕੀ ਵਿਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹਨ । ਉਹ ਕੁਝ ਹੋਰ ਕਲਾਕਾਰਾ ਦੇ ਵੀਡੀਉ ਗੀਤ ਵੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ।
ਜੀਵਨ
ਰਣਜੀਤ ਕੌਰ ਦਾ ਜਨਮ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਿਲ੍ਹਾ ਰੋਪੜ ਵਿੱਚ ਪਿਤਾ ਗਿਆਨੀ ਆਤਮਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਰੋਪੜ ਵਿਚ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਤੋ ਬਾਅਦ ਗਿਆਨੀ ਆਤਮਾ ਸਿੰਘ ਜੀ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ ਲੁਧਿਆਣਾ ਆ ਕੇ ਵੱਸ ਗਏ । 1966 ਵਿੱਚ ਰਣਜੀਤ ਕੌਰ ਦੀ ਦਸਵੀਂ ਵਿੱਚ ਪੜਦਿਆ ਦੀ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਅਮਰ ਸਿੰਘ ਸ਼ੇਰਪੁਰੀ ਨਾਲ ਹੋ ਗਈ ਦੋ ਗੀਤ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਵਾਏ ਉਹ ਦੋ ਗੀਤ ਸਨ 'ਮਾਹੀ ਵੇ ਮਾਹੀ ਮੈਨੂੰ ਭੰਗ ਚੜ ਗਈ' ਦੂਸਰਾ 'ਗਾਲ ਬਿਨਾ ਨਾ ਬੋਲੇ ਨੀ ਜੱਟ ਜਿਹਾ' ਇਹ ਦੋਵੇ ਗੀਤ ਉਸ ਸਮੇ ਬਹੁਤ ਮਸਹੂਰ ਹੋਏ ।1967 ਵਿਚ ਇਹਨਾ ਦੀ ਜੋੜੀ ਮੁਹੰਮਦ ਸਦੀਕ ਨਾਲ ਬਣ ਗਈ ।ਰਣਜੀਤ ਕੋਰ ਨੇ ਉਸਤਾਦ ਜਨਾਬ ਬਾਕਿਰ ਹੁਸੈਨ ਨੂੰ ਉਸਤਾਦ ਧਾਰਿਆ ।
ਗਾਇਕੀ
ਇਹਨਾਂ ਨੇ ਮੁਹੰਮਦ ਸਦੀਕ ਨਾਲ਼ ਕਰੀਬ 250 ਦੋਗਾਣੇ ਅਤੇ 39 ਸੋਲੋ ਗੀਤ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਵਾਏ। ਇਹਨਾਂ ਨੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਨ ਮਰਾੜਾਂ ਵਾਲ਼ਾ, ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ (ਪਿੱਥੋ), ਗਾਮੀ ਸੰਗਤਪੁਰੀਆ, ਬਿੱਕਰ ਮਹਿਰਾਜ, ਮਰਹੂਮ ਗੁਰਮੇਲ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ (ਭੁੱਖਿਆਂਵਾਲੀ ਵਾਲਾ), ਦੇਵ ਸੰਗਤਪੁਰਾ, ਧਰਮ ਕੰਮੇਆਣਾ, ਬਾਂਸਲ ਬਾਪਲੇ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਜਨਕ ਸ਼ਰਮੀਲਾ ਦੇ ਲਿਖੇ ਗੀਤ ਗਾਏ। ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਕੁਝ ਗੀਤ:
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਗਾਇਕਾਵਾਂ
ਅਜਮੇਰ
thumb|ਅਜਮੇਰ ਸ਼ਹਿਰ ਨੇੜੇ ਪੁਸ਼ਕਰ ਝੀਲ
ਅਜਮੇਰ ਜਿਸਨੂੰ ਇਹਤਰਾਮ ਨਾਲ ਅਜਮੇਰ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਏ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਿਆਸਤ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਜਿਲ੍ਹਾ ਅਜਮੇਰ ਦਾ ਸਦਰ ਮੁਕਾਮ ਹੈ । ਸੰਨ ੨੦੦੦ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੂਜਬ ਉਸਦੀ ਆਬਾਦੀ ੫ ਲੱਖ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲੀ ਨਵੰਬਰ ੧੯੫੬ ਤੱਕ ਇਹ ਰਿਆਸਤ ਅਜਮੇਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਪਰ ਬਾਦ ਵਿੱਚ ਸੂਬਾ ਰਾਜਸਥਾਨ ਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਅਜਮੇਰ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਰੇਲਵੇ ਜੰਕਸ਼ਨ ਹੈ ਤੇ ਕੱਪੜੇ ਦੀ ਸਨਅਤ ਦਾ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਮਰਕਜ਼ ਹੈ ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਅਜਮੇਰ ਦੀ ਨੀਂਹ ਦਸਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਚ ਰਾਜਾ ਅਜੈ ਪਾਲ ਚੌਹਾਨ ਨੇ ਰੱਖੀ। ੧੧੯੩ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਾਬ ਉੱਦ ਦੀਨ ਗੋਰੀ ਨੇ ਅਜਮੇਰ ਫ਼ਤਿਹ ਕੀਤਾ ਤੇ ਸਲਤਨਤ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦ ਰੱਖੀ। ਮੁਹੰਮਦ ਗ਼ੋਰੀ ਨੇ ਤਾਵਾਨ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਤੇ ਅਜਮੇਰ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮੁਆਮਲਾਤ ਮੁੜ ਚੌਹਾਨ ਹੁਕਮਰਾਨਾਂ ਦੇ ਸਪੁਰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ੧੩੬੫ ਤੱਕ ਇਹ ਸਲਤਨਤ ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਹੀ ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਮੇਵਾੜ ਦੇ ਹੁਕਮਰਾਨਾਂ ਨੇ ਫਤਿਹ ਕਰ ਲਿਆ। ੧੫੦੯ ਚ ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਮੇਵਾੜ ਦੇ ਮਰਹੱਟਿਆਂ ਤੇ ਮੇਵਾੜ ਦੇ ਹੁਕਮਰਾਨਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਕਸ਼ੀਦਗੀ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਰਿਹਾ ਤੇ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਮੇਵਾੜ ਦੇ ਹੁਕਮਰਾਨਾਂ ਨੇ ੧੫੩੨ ਚ ਉਸਦਾ ਮੁੜ ਮੁਕੰਮਲ ਕੰਟਰੋਲ ਲੈ ਲਿਆ। ੧੫੫੯ ਚ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ਾਹ ਅਕਬਰ ਨੇ ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਫ਼ਤਿਹ ਕਰ ਲਿਆ ਤੇ ੧੭੭੦ ਚ ਮਰਹੱਟਿਆਂ ਨੇ ਫਿਰ ਉਸਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰ ਲਿਆ। ੧੮੧੮ ਚ ਮਰਹੱਟਿਆਂ ਨੇ ੫੦ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏਆਂ ਚ ਅਜਮੇਰ ਨੂੰ ਬਰਤਾਨਵੀ ਹਕੂਮਤ ਨੂੰ ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਇਹ ਬਰਤਾਨਵੀ ਹਿੰਦ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਬੀੜ ਮਜਾਲ
ਬੀੜ ਮਝਾਲ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਬੀੜ ਮਝਾਲ ਪਿੰਡ ਭੁਨਰਹੇੜੀ ਬਲਾਕ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸੈਂਡੀ ਆਰੋਨ
ਸੈਂਡੀ ਆਰੋਨ (22 ਜੂਨ 1928 - 26 ਅਪ੍ਰੈਲ 2016) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ, ਜੋ 1957 ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਾਵਨਕੋਰ-ਕੋਚੀਨ ਅਤੇ ਕੇਰਲ ਲਈ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਚ ਖੇਡਿਆ ਸੀ।
ਤ੍ਰਾਵਣਕੋਰ-ਕੋਚੀਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਮੈਚ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਤੇ ਉਸਨੇ 77 ਦੌੜਾਂ ਦੇ ਕੇ 5 ਅਤੇ 40 ਦੌੜਾਂ ਦੇ ਕੇ 1 ਵਿਕਟ ਲਈ ਅਤੇ ਹਰ ਪਾਰੀ ਵਿੱਚ ਨਾਬਾਦ 29 (ਦਸਵੇਂ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ) ਅਤੇ 40 (ਨਵੇਂ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ) ਦੇ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਕੋਰ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2016 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1928
ਬਣਾਂਵਾਲਾ
ਬਣਾਂਵਾਲਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਝੁਨੀਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2001 ਵਿੱਚ ਬਣਾਂਵਾਲਾ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 1554 ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫ਼ਲ 11.65 ਕਿ. ਮੀ. ਵਰਗ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਭੋਜਪੁਰ
ਰਿਆਸਤ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਰਾਇਸੇਨ ਦੇ ਵਿੱਚ ਵੱਸਿਆ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਪਿੰਡ ਦਾ ਨਾਂ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਦੇ ਵਿੱਚ ਕੌਮੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਦਾ ਸਮਾਰਕ ਭੋਜੇਸ਼੍ਵਰ ਮੰਦਿਰ ਸਥਿਤ ਹੈ।ਸਾਲ 1972 ਵਿੱਚ, ਸ਼ਾਹਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਨੂੰ ਭੋਜਪੁਰ ਅਤੇ ਰੋਹਤਾਸ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਬਕਸਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਪੁਰਾਣੇ ਭੋਜਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਸਬ-ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਸੀ। 1992 ਵਿੱਚ, ਬਕਸਰ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਭੋਜਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਾਕੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤਿੰਨ ਸਬ-ਡਿਵੀਜ਼ਨਾਂ ਹਨ - ਆਰਾ ਸਦਰ, ਜਗਦੀਸ਼ਪੁਰ ਅਤੇ ਪੀਰੋ। ਇਹ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਸਰਹੱਦ ਸਾਂਝੀ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਭੋਜਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਾਹਬਾਦ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ 1972 ਵਿੱਚ ਭੋਜਪੁਰ ਅਤੇ ਰੋਹਤਾਸ ਨਾਮ ਦੇ ਦੋ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 1992 ਤੱਕ, ਬਕਸਰ ਵੀ ਭੋਜਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਉਪਮੰਡਲ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ 1992 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਭੋਜਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਉਪ ਮੰਡਲ ਹਨ- ਆਰਾ ਸਦਰ, ਪੀਰੋ ਅਤੇ ਜਗਦੀਸ਼ਪੁਰ। ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 14 ਬਲਾਕ ਹਨ।
ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਆਰਾ ਭੋਜਪੁਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੁੰਦਰ ਮੰਦਰ ਹਨ। ਅਰਣਿਆ ਦੇਵੀ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਦੇਵੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਮਾਂ ਅਰਣਿਆ ਦੇਵੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਵੀ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਾਥਿਨ ਮਾਈ (ਬਿਹੀਆ), ਬਖੋਰਾਪੁਰ ਕਾਲੀ ਮੰਦਰ ਆਦਿ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਥਾਨ ਹਨ।[5] ਇੱਥੇ ਜੈਨ ਸਮਾਜ ਦੇ ਕਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮੰਦਰ ਹਨ।[6] ਭੋਜਪੁਰ ਵਿੱਚ ਜਗਦੀਸ਼ਪੁਰ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਬਾਬੂ ਕੁੰਵਰ ਸਿੰਘ ਨੇ 1857 ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਾਈ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਆਰਾ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਬਾਕੀ ਹਿੱਸੇ ਨਾਲ ਰੇਲ ਅਤੇ ਸੜਕ ਰਾਹੀਂ ਵੀ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਵੀਰ ਕੁੰਵਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਇੱਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਉੱਚ ਦਰਜੇ ਦੇ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਸਕੂਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਵਿਦਿਅਕ ਪਛਾਣ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਕੂਲ ਹਨ ਕਸ਼ਤਰੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਹਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਜੈਨ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਟਾਊਨ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਆਦਿ। ਹਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਦਾਸ ਜੈਨ ਕਾਲਜ, ਮਹਾਰਾਜਾ ਕਾਲਜ, ਸਹਿਜਾਨੰਦ ਬ੍ਰਹਮਰਸ਼ੀ ਕਾਲਜ, ਜਗਜੀਵਨ ਕਾਲਜ, ਮਹੰਤ ਮਹਾਦੇਵਾਨੰਦ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਾਲਜ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਇਸੇਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਕਸਬੇ
ਸਿਲਸਿਲਾ
ਸਿਲਸਿਲਾ (سلسلة) ਇੱਕ ਅਰਬੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਸੰਗਲੀ। ਇਹਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬੰਸ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਇਹ ਧਾਰਮਿਕ ਰਵਾਇਤ ਦੇ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਹੱਤਤਾ
ਸਾਵਧਾਨ: ਇਥੇ ਸਿਲਸਿਲਾ ਦੀ ਸਖਤ ਸੂਫ਼ੀ ਵਿਆਖਿਆ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਸਹੀ ਸਹੀ ਬਿਆਨ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁ ਖੇਤਰ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਫਿਰ ਵੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਇਹ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਇੱਕ ਸੂਫ਼ੀ ਵਿਆਖਿਆ/ਸਮਝ ਹੈ।
ਪ੍ਰੀਤ ਭਰਾਰਾ
ਪ੍ਰੀਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ 'ਪ੍ਰੀਤ' ਭਰਾਰਾ (ਜਨਮ 13 ਅਕਤੂਬਰ 1968) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ-ਮੂਲ ਦਾ ਅਮਰੀਕੀ ਅਟਾਰਨੀ ਅਤੇ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਸਰਕਾਰੀ ਅਟਾਰਨੀ ਹੈ।  ਉਹ ਲੋਕ-ਭਲਾਈ ਲਈ ਮੁਕੱਦਮੇ ਕਰਨ ਕਾਰਨ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ,  ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਸਫ਼ਾਰਤਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਈ ਮੁਕੱਦਮੇ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਤਕਰੀਬਨ 100 ਵਾਲ ਸਟਰੀਟ ਕਾਰਜਕਾਰੀਆਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਮੁਕੱਦਮੇ ਕੀਤੇ ਹਨ,  ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਅੰਜਾਮ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਹੈ,   ਅਤੇ ਗ਼ੈਰ-ਇਖ਼ਲਾਕੀ ਆਰਥਕ ਅਮਲਾਂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਵਾਇਆ ਹੈ।
ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਭਰਾਰਾ ਦਾ ਜਨਮ 1968 ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਦੇ ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।  ਉਹ ਨਿਊ ਜਰਸੀ ਦੇ ਕਸਬੇ ਈਟਨਟਾਊਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ।  ਉਸਨੇ ਬੀ.ਏ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਰਵਰਡ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਲਾਅ ਸਕੂਲ ਵਿਖੇ ਵੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
thumb|ਭਰਾਰਾ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਭਰਾਰਾ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਗਰਿਕ ਹੈ।
ਭਰਾਰਾ ਨੂੰ ਵਕੀਲ ਬਣਨ ਦਾ ਸ਼ੌਕ ਸੱਤਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਉਦੋਂ ਪਿਆ ਜਦ ਉਸਨੇ ਇਨਹੈਰਿਟ ਦ ਵਿੰਡ ਨਾਮੀ ਨਾਟਕ ਪੜ੍ਹਿਆ।
2012 ਵਿੱਚ ਟਾਈਮ ਪਤ੍ਰਿਕਾ ਵੱਲੋਂ ਭਰਾਰਾ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ 100 ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਇੰਡੀਆ ਅਬਰਾਡ ਨੇ 2011 ਦਾ ਪਰਸਨ ਆਫ਼ ਦ ਈਅਰ ਦਾ ਖ਼ਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਭਰਾਰਾ ਨੂੰ ਬਲੂਮਬਰਗ ਮਾਰਕੀਟ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੇ 2012 ਦੇ 50 ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਫ਼ਹਿਰਿਸਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਵੈਨੇਟੀ ਫ਼ੇਅਰ ਨੇ 2012 ਅਤੇ 2013 ਦੀ ਨਿਊ ਐਸਟੈਬਲਿਸ਼ਮੈਂਟ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚ ਥਾਂ ਦਿੱਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1968 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਸਿੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਮੂਲ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਟੋਨੇਟ ਲੋਪੇਜ਼
ਟੋਨੇਟ ਲੋਪੇਜ਼ (ਮੌਤ 25 ਅਪ੍ਰੈਲ 2006) ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਔਰਤ ਕਾਰਕੁੰਨ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਏਸ਼ੀਆਈ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ. ਐਕਟੀਵਿਸਟ, ਐੱਚਆਈਵੀ / ਏਡਜ਼ ਖੋਜਕਰਤਾ ਅਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸੀ।
ਲੋਪੇਜ਼ ਨੇ 2005 ਵਿੱਚ 16 ਵੀਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਏਡਜ਼ ਸੰਮੇਲਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ।
ਗਾਹਮ ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼
2001 ਵਿੱਚ ਲੋਪੇਜ਼ ਨੇ ਸੇਬੂ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਗੇਅ ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ ਮੂਵਮੈਂਟ (ਗਾਹਮ) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2006 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ
ਟੀ. ਮੀਨਾ ਕੁਮਾਰੀ
'''ਟੀ. ਮੀਨਾ ਕੁਮਾਰੀ''' (ਜਨਮ 1951) ਭਾਰਤ ਦੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਜੱਜ ਹੈ। ਉਹ ਮੇਘਾਲਿਆ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਸੀ। ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਅਤੇ ਪਟਨਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਜੱਜ ਸੀ।
2013 ਵਿਚ ਮੇਘਾਲਿਆ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ 'ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਰਜੀਹ ਰਾਜ ਵਿਚ ਫਾਸਟ-ਟਰੈਕ ਕੋਰਟਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗੀ, ਨਾਲ ਹੀ ਨਾਲ ਖੇਤਰ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਬਕਾਇਆ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੋਵੇਗੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਹ ਸਿਰਫ ਪੰਜ ਮਹੀਨੇ ਲਈ ਹੀ ਸੀ। ਅਗਸਤ 2013 ਵਿਚ ਮੇਘਾਲਿਆ ਚੀਫ ਜਸਟਿਸ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਸੰਬਰ 2014 ਵਿਚ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਰਾਜ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਪੋਸਟ 2011 ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਸੀ2
ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਇੱਕ ਜੱਜ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਟੀ. ਮੁਰਲੀਧਰ ਰਾਓ ਬਨਾਮ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਜੱਜਾਂ ਬੈਂਚ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਈ। ਇਹ ਕੇਸ ਧਰਮ ਆਧਾਰਿਤ ਰਾਖਵੇਂਕਰਨ ਨਾਲ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਛੜੇ ਤਬਕਿਆਂ ਦੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵੇਂਕਰਨ ਦੇ ਸੰਬੰਧ 'ਚ, ਸੰਬੰਧਤ ਹੈ। ਬਹੁਮਤ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤੀ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਜਿਸ ਨੇ ਕੋਟੇ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਸੀ, ਜਸਟਿਸ ਟੀ. ਮੀਨਾ ਕੁਮਾਰੀ ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ।
ਉਸ ਨੇ ਓਸਮਾਨਿਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਲਾਅ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਅਖੀਰ ਵਿਚ ਵਾਇਲਨ ਵਜਾਉਣ ਵਾਲੀ ਪਦਮਸ਼੍ਰੀ ਵੈਂਕਟੇਸਵਾਮੀ ਨਾਇਡੂ ਦੀ ਪੋਤਰੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਵਕੀਲ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਜੱਜ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1951 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਕੋਟਉਮਰਾ
ਕੋਟਉਮਰਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮੰਜੂ ਭਰਗਵੀ
ਮੰਜੂ ਭਰਗਵੀ (ਜਨਮ 1955) ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਡਾਂਸਰ ਹੈ, ਉਹ ਤੇਲਗੂ ਬਲਾਕਬਸਟਰ ਫ਼ਿਲਮ ਸੰਕਰਭਾਰਨਮ (1979) ਅਤੇ ਨਾਇਆਕੁਡੂ ਵਿਨਾਯਕੁਡੂ (1980) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਮੰਜੂ ਭਰਗਵੀ ਦੇ ਮਾਪੇ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਸਨ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਮਦਰਾਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲੱਗੇ। ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਪਹਿਲਾਂ ਮੰਜੂਲਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਬਦਲ ਕੇ ਮੰਜੂ ਭਰਗਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਬਿਸਨ ਨਗਰ ਕੋਟਲਾ
ਬਿਸਨ ਨਗਰ ਕੋਟਲਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਬਿਸਨ ਨਗਰ ਕੋਟਲਾ ਪਿੰਡ ਭੁਨਰਹੇੜੀ ਬਲਾਕ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਮੰਜੂ ਭਰਗਵੀ
ਕਰੀਅਰ
ਉਸ ਨੂੰ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸਰ ਵਜੋਂ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਕਈ ਡਾਂਸ ਸ਼ੋਅਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸ਼ੋਅ 'ਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਰਾਓ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਤੇਲਗੂ ਫ਼ਿਲਮ ਗਾਲੀਪਤਾਲਾਲੂ (1974) ਵਿੱਚ ਡਾਂਸ ਲਈ ਕੰਮ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਹਿੱਟ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾਵੇਨੀ (1974), ਸੋਗਾਡੂ (1975) ਅਤੇ ਯਾਮਗੋਲਾ (1977) ਵਿੱਚ ਨ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਏ.ਐਨ.ਆਰ ਅਤੇ ਜੈਲਲਿਤਾ ਨਾਲ ਨਯਾਕੂਡੂ ਵਿਨਾਯਕੁਡੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਿਸ਼ਾਚ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ ਫ਼ਿਲਮ ਪ੍ਰੇਜ਼ੀਡੇਟ ਪੈਰਮਮਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਕੇ. ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਫੋਟੋਆਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕੋਈ ਮੇਕ-ਅਪ ਨਾ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ। ਮੰਜੂ ਨੇ ਇਸਦਾ ਪਾਲਣ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕੁਝ ਫੋਟੋਆਂ ਬਿਨਾਂ ਮੇਕ-ਅਪ ਤੋਂ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨੂੰ ਭੇਜੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਅਗਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸੰਕਰਭਾਰਨਮ (1979) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸਨੇ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਾਨ ਬਣ ਗਈ। ਸੰਕਰਭਾਰਨਮ ਦੇ ਡੱਬ ਵਰਜਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸਨੇ ਕੁਝ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਮਲਿਆਲਮ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ "ਬਿੱਲਾ" 1980 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਗਾਣੇ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਕਮਲ ਹਸਨ ਨਾਲ 1983 ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮ ਸਾਗਰ ਸੰਗਮ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸ ਸੀਕਨ ਵਿੱਚ ਕੈਮਿਓ ਵੀ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਫ਼ਿਲਮ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ, ਪਰ ਉਸਦੀ ਡਾਂਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਡਾਂਸ ਕਰਨ ਅਤੇ ਡਾਂਸ ਸਕੂਲ ਚਲਾਉਣ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਬਿਸਨ ਨਗਰ ਕੋਟਲਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮੰਜੂ ਭਰਗਵੀ
ਪਰਿਵਾਰ
ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਇੱਕ ਰਿਟਾਇਰਡ ਚੀਫ ਸੈਕਟਰੀ ਦਾ ਬੇਟਾ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਸੀ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲੱਗਾ ਸੀ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਇਸ ਸਮੇਂ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਬੇਟੇ ਸਨ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਇੱਕ ਬੇਟੇ ਦੀ 2007 ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਾਂਸ ਸਕੂਲ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਡਾਂਸ ਸ਼ੋਅ ਕਾਰਨ ਉਸ ਕੋਲ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਉਹ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਕੁਝ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਓਦੋਂ ਹੀ ਜਦੋਂ ਉਸ ਕੋਲ ਸਮਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 2008 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਹੈਟ੍ਰਿਕ ਹੋਡੀ ਮੈਗਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕੰਨੜ ਫ਼ਿਲਮ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਉਸਨੇ ਸਨ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਟੀ.ਵੀ. ਸੀਰੀਅਲ ਥੰਗਮ ਵਿੱਚ ਸੁਬੁਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1950 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਚ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਡਾਂਸਰ
ਖੰਨਾ
ਖੰਨਾ ਲੁਧਿਆਣੇ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਜੋ ਕਿ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਰਾਜ ਮਾਰਗ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। 2011 ਜਨਗਨਣਾ ਮੁਤਾਬਕ ਇਥੋਂ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ 74% ਹੈ। ਖੰਨਾ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਡੀ ਅਨਾਜ ਮੰਡੀ ਹੈ। ਗੁਰਕੀਰਤ ਸਿੰਘ ਕੋਟਲੀ ਏਥੋਂ ਦੇ ਕਾੰਗ੍ਰੇਸ ਵਲੋਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਜੋ 500 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ। ਖੰਨਾ ਇਕ ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਇਕ-ਚੌਥਾਈ (1/4 ਜਾਂ 0.25) ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਇਹ ਨਾਮ ਇਸ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਆਮ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਹੁਤ ਛੋਟਾ ਸੀ। ਇਤਿਹਾਸ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਸੂਰੀ ਨੇ ਦਿੱਲੀ-ਲਾਹੌਰ ਰੋਡ 'ਤੇ ਹਰੇਕ 12 ਤੋਂ 15 ਮੀਲ' ਤੇ ਕਈ ਸਰਾਂਵਾਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਵੀ ਇੱਕ ਸਰਾਂ ਉਸਾਰੀ ਗਈ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਪੁਰਾਣੀ ਸਰਾਂ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਮੁਗ਼ਲ ਰਾਜ ਦੇ ਪਤਨ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਬਹਾਦਰ ਨੇ ਸਰਹਿੰਦ ਤੋਂ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਤੱਕ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦਹੇੜੂ ਦੇ ਇੱਕ ਜੱਥੇਦਾਰ ਨੇ ਦਹਿੜੂ ਤੋਂ ਨਾਭੇ ਤੱਕ ਦੇ ਸਾਰੇ ਇਲਾਕੇ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਸਨੇ ਨਾਭੇ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਬੇਟੀ ਦਯਾ ਕੌਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹਿਆ। ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਨਵੀਂ ਪਤਨੀ ਵਿੱਚਕਾਰ ਪਰਿਵਾਰਕ ਝਗੜਾ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਨਾਭੇ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਪਤਨੀ ਉਸਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਕੋਲ ਦਹਿੜੂ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਲਈ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ। ਭਾਰਤੀ ਰਿਵਾਜਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਦਹਿੜੂ ਨਹੀਂ ਸੀ ਰਹਿ ਸਕਦੀ। ਇਸ ਲਈ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦਹਿੜੂ ਅਤੇ ਨਾਭਾ ਵਿਚਕਾਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਇੱਕ "ਕਣ", ਜਾਂ "ਛੋਟਾ ਹਿੱਸਾ" ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸਨੂੰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਨਾਮ ਦੇ ਉਚਾਰਨ ਨੂੰ "ਕਣ" ਤੋਂ "ਖੰਨਾ" ਕਿਹਾ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਕਸਬੇ
ਗੱਠ ਸਿਧਾਂਤ
thumb|A three-dimensional depiction of a thickened trefoil knot, the simplest non-trivial knot thumb|A knot diagram of the trefoil knot ਟੌਪੌਲੌਜੀ ਵਿੱਚ ਗੱਠ ਸਿਧਾਂਤ ਗਣਿਤਕ ਗੱਠਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਗਣਿਤ ਦੀ ਗੰਢ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਜੁੱਤੀਆਂ ਦੇ ਤਸਮਿਆਂ ਅਤੇ ਰੱਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਖਾਈ ਪੈਂਦੀਆਂ ਗੱਠਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਇਸ ਪੱਖ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਸਿਰੇ ਜੁੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਸ ਨੂੰ ਖੋਹਲਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਗਣਿਤ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਗੰਢ 3-ਆਯਾਮੀ ਯੁਕਿਲਡਨ ਸਪੇਸ, R3 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚੱਕਰ ਦਾ ਘਿਰਿਆ ਹੋਣਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ (ਟੌਪੌਲੌਜੀ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਚੱਕਰ ਕਲਾਸੀਕਲ ਰੇਖਾ ਗਣਿਤਕ ਸੰਕਲਪ ਨਾਲ  ਨਹੀਂ, ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਸਾਰੇ homeomorphisms ਨਾਲ ਪ੍ਰਣਾਇਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ)। ਦੋ ਗਣਿਤਕ ਗੰਢ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਗਰ ਇੱਕ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ R3 ਦੀ ਇੱਕ ਡੀਫਾਰਮੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਦੂਜੇ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹੋਵੇ (ਅੰਬੀਐਂਟ ਆਈਸੋਟੋਪੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ); ਇਹ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਇੱਕ ਗੱਠਲ ਸਟਰਿੰਗ ਦੇ ਜੋੜਤੋੜ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਟਰਿੰਗ ਕੱਟਣਾ ਜਾਂ ਸਟਰਿੰਗ ਨੂੰ ਖੁਦ ਇਸ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੰਢ ਥਿਊਰੀ
ਬਨਵਾਲਾ ਹਨਵੰਤਾ
ਬਨਵਾਲਾ ਹਨਵੰਤਾ ਫ਼ਾਜ਼ਿਲਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਫ਼ਾਜ਼ਿਲਕਾ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਅਬੋਹਰ ਨੂੰ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸੜਕ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਾਜ਼ਿਲਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਨਾਲੰਦਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਨਾਲੰਦਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕੇਂਦਰ ਸੀ। ਮਹਾਯਾਨ ਬੋਧੀ ਧਰਮ ਦੇ ਇਸ ਸਿੱਖਿਆ-ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਹੀਨਯਾਨ ਬੋਧੀ-ਧਰਮ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਹੋਰ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪੜ੍ਹਦੇ ਸਨ। ਵਰਤਮਾਨ ਬਿਹਾਰ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਪਟਨਾ ਤੋਂ 88.5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਵ ਅਤੇ ਰਾਜਗੀਰ ਤੋਂ 11.5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੋਲ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਕਨਿੰਘਮ ਦੁਆਰਾ ਖੋਜੇ ਗਏ ਇਸ ਮਹਾਨ ਬੋਧੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਖੰਡਰ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗੌਰਵ ਦਾ ਬਹੁਤ ਕੁੱਝ ਅਨੁਮਾਨ ਕਰਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਅਨੇਕ ਪੁਰਾਭਿਲੇਖਾਂ ਅਤੇ ਸੱਤਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਭ੍ਰਮਣ ਲਈ ਆਏ ਚੀਨੀ ਪਾਂਧੀ ਹਿਊਨ ਸਾਂਗ ਅਤੇ ਇਤਸਿੰਗ ਦੇ ਯਾਤਰਾ ਵਿਵਰਨਾਂ ਤੋਂ ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ 10,000 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪੜਾਉਣ ਲਈ 2,000 ਅਧਿਆਪਕ ਸਨ।
ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ
ਨਾਲੰਦਾ ਵਿਸ਼ਵਵਿਦਿਆਲੇ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਇੱਕ, ਬੋਧੀ ਵਿਹਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਗੁਪਤ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਸਮਰਾਟ ਕੁਮਾਰਗੁਪਤ(414-435ਈ:) ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੁਪਤ ਸ਼ਾਸ਼ਕਾਂ ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਕਰਾਦਿੱਤਯ, ਬੁੱਧਗੁਪਤ, ਬਾਲਾਦਿੱਤਯ ਆਦਿ ਨੇ ਇਸਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ। ਹਰਸ਼ ਨੇ ਇਸ ਵਿਸ਼ਵਵਿਦਿਆਲੇ ਦੇ ਨਾਮ 200 ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਭੂਮੀ ਲਗਵਾ ਦਿੱਤੀ ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸ ਵਿਸ਼ਵਵਿਦਿਆਲੇ ਦਾ ਖਰਚਾ ਚਲਦਾ ਸੀ।
ਭਵਨ ਅਤੇ ਪੁਸਤਕਾਲਯ
ਇਸਦੇ ਅੱਠ ਵਿਸ਼ਾਲ ਭਵਨ ਸਨ ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਭਵਨ ਤਿੰਨ ਮੰਜ਼ਲਾ ਸੀ ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹਾਲ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਲਗਭਗ 300 ਕਮਰੇ ਸਨ। ਇਸਦੀ ਲਾਇਬਰੇਰੀ ਵਿੱਚ ਅਣਗਿਣਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗ੍ਰੰਥ ਅਤੇ ਪਾਂਡੂ ਲਿਪੀਆਂ ਸਨ। ਚੀਨੀ ਯਾਤਰੀ ਹਿਊਨਯਾਂਗ ਨੇ ਇਸ ਵਿਸ਼ਵਵਿਦਿਆਲੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸਾਲ ਰਹਿ ਕੇ ਅਨੇਕਾਂ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ।
ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ
ਹਿਊਨਸਾਂਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਵਿਸ਼ਵਵਿਦਿਆਲੇ ਵਿੱਚ 10,000 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪੜ੍ਹਦੇ ਸਨ ਪਰੰਤੂ ਇਤਸਿੰਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸੰਖਿਆ 13,000 ਸੀ। ਇਸ ਵਿਸ਼ਵਵਿਦਿਆਲੇ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ 1510 ਸੀ। ਇਸਦਾ ਉਪ-ਕੁਲਪਤੀ ਸ਼ੀਲਭੱਦਰ ਸੀ ਜੋ 'ਸੱਚੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਭੰਡਾਰ' ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ। ਇਥੋਂ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦਾ ਆਚਰਨ ਬਹੁਤ ਉੱਚਾ ਸੀ।
ਮੁਫਤ ਵਿੱਦਿਆ
ਨਾਲੰਦਾ ਵਿਸ਼ਵਵਿਦਿਆਲੇ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਬਿਲਕੁਲ ਮੁਫਤ ਵਿੱਦਿਆ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਓਨ੍ਹਾ ਤੋਂ ਕੋਈ ਫੀਸ ਜਾਂ ਚੰਦਾ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਵਿਸ਼ਵਵਿਦਿਆਲੇ ਦੇ ਨਾਮ ਲੱਗੀ ਭੂਮੀ ਤੋਂ ਹੀ ਸਾਰੇ ਖਰਚ ਪੂਰੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।
ਨਾਲੰਦਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬਿਲ
28 ਮਾਰਚ 2006 ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਦੋਂ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਏਪੀਜੇ ਅਬਦੁਲ ਕਲਾਮ ਨੇ ਬਿਹਾਰ ਵਿਧਾਨ ਮੰਡਲ ਦੇ ਜੁਆਇੰਟ ਸੈਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਨਾਲੰਦਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੂੰ ਸੁਰਜੀਤ ਕਰਨ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਨਾਲੰਦਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬਿੱਲ, 2010, 21 ਅਗਸਤ 2010 ਨੂੰ ਰਾਜ ਸਭਾ ਅਤੇ 26 ਅਗਸਤ 2010 ਨੂੰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਬਿੱਲ ਨੂੰ 21 ਸਤੰਬਰ 2010 ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਮਿਲੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਿਲ ਇੱਕ ਐਕਟ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ 25 ਨਵੰਬਰ 2010 ਨੂੰ ਐਕਟ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਦਿਅਕ ਅਦਾਰੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਆ ਅਦਾਰੇ
ਯੋਗੀ ਵੇਮਾਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਯੋਗੀ ਵੇਮਾਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Yogi Vemana University),ਕੜੱਪਾ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿਚ ਇਕ ਨਵੀਂ ਸਥਾਪਿਤ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ, ਜੋ ਇਸ ਦੇ ਵੈਸਟ ਕੈਂਪਸ ਇਦੁਪੂਲਪਾਇਆ ਵਿਚ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ, ਇਹ ਸ੍ਰੀ ਵੈਂਕਟੇਸ਼ਵਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਇਕ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਚਿੰਤਕ, ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ, ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ ਯੋਗੀ ਵੇਮਨਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਤੇਲਗੂ ਕਵੀ ਅਤੇ ਹਰ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਰਫਾ ਸਈਦਾ ਜ਼ੇਹਰਾ
ਅਰਫਾ ਸਈਦਾ ਜ਼ੇਹਰਾ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਮਾਹਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਲਾਹੌਰ ਕਾਲਜ ਫਾਰ ਵੂਮੈਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਫਿਰ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਲਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਮਾਨੋਆ ਵਿਖੇ ਹਵਾਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਹੋਰ ਡਿਗਰੀਆਂ ਲੈ ਕੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਜ਼ੇਹਰਾ ਫੋਰਮੈਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਚੀਅਨ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਐਮਰੀਟਸ ਹੈ ਅਤੇ ਲਾਹੌਰ ਕਾਲਜ ਫਾਰ ਵੂਮੈਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਹੈ। ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਸੀ। ਜ਼ੇਹਰਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਕੇਅਰਟੇਕਰ ਸੂਬਾਈ ਮੰਤਰੀ ਹਨ। ਉਹ ਉਰਦੂ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਗਿਆਨ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬੌਧਿਕ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਸਮਾਜਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਾਹਰ ਹੈ; ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ, ਉਹ ਭਾਸ਼ਾ ਕਾਨਫਰੰਸਾਂ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਫੋਰਮਾਂ 'ਤੇ ਬੋਲਦੀ ਹੈ।
ਯੋਗੀ ਵੇਮਾਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਇਹ ਮਿੱੱਤਾਦੈਪੱਲੀ ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਪੰਚਾਇਤ ਵਿਖੇ ਕੜੱਪਾ-ਪੁਲੀਵੈਂਦੁਲਾ ਸੜਕ 'ਤੇ ਕੜੱਪਾ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 15 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ' ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਕੈਂਪਸ 450 ਏਕੜ (1.8 ਕਿਮੀ ਵਰਗ) ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਅਰਫਾ ਸਈਦਾ ਜ਼ੇਹਰਾ
ਸਿੱਖਿਆ
ਅਰਫਾ ਸਈਦਾ ਜ਼ੇਹਰਾ ਨੇ ਲਾਹੌਰ ਕਾਲਜ ਫਾਰ ਵੂਮੈਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਨਰਜ਼ ਨਾਲ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਲਾਹੌਰ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਲਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਮਾਨੋਆ ਵਿਖੇ ਹਵਾਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਆਫ਼ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਦੇ 1983 ਦੇ ਖੋਜ ਨਿਬੰਧ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਸੀ ਸਰ ਸੱਯਦ ਅਹਿਮਦ ਖ਼ਾਨ, 1817-1898: ਮੈਨ ਵਿਦ ਏ ਮਿਸ਼ਨ।
ਯੋਗੀ ਵੇਮਾਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਇਤਿਹਾਸ
ਸਵਰਗੀ ਡਾ. ਵਾਈ ਐਸ ਰਾਜੇਸ਼ੇਖਰਾ ਰੈਡੀ, ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਆਪਣੀ 312 ਏਕੜ (1.26 ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਜ਼ਮੀਨ ਵੈਸਟ ਕੈਂਪਸ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਦਾਨ ਕੀਤੀ। ਇਕ ਆਧੁਨਿਕ ਸੰਕਲਪ ਸਕੂਲ, ਜਿਸ ਨੂੰ 21 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਗੁਰੂਕੁਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਨਾਮ ਯੋਗੀ ਵੇਮਾਨਾ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਅਚਲਾ ਪਰਿਪੂਰਣ ਰਾਜਾ ਯੋਗ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਨਿਯਮਤ ਸਿਲੇਬਸ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਸਿਖਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਅਰਫਾ ਸਈਦਾ ਜ਼ੇਹਰਾ
ਵਿਦਵਾਨ ਕਰੀਅਰ
1966 ਤੋਂ 1972 ਤੱਕ, ਜ਼ੇਹਰਾ ਲਾਹੌਰ ਕਾਲਜ ਫਾਰ ਵੂਮੈਨ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਸੀ। ਉਹ 1972 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਬਣੀ ਅਤੇ 1984 ਤੱਕ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੀ ਰਹੀ ਉਸਨੇ 1988 ਤੋਂ 1989 ਤੱਕ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 1985 ਤੋਂ 1988 ਤੱਕ ਲਾਹੌਰ ਕਾਲਜ ਫਾਰ ਵਿਮੈਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਵਾਈਸ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। 1989 ਤੋਂ 2002 ਤੱਕ ਉਹ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਵੂਮੈਨ, ਗੁਲਬਰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਰਹੀ। 2002 ਤੋਂ 2005 ਤੱਕ ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਪਬਲਿਕ ਸਰਵਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ। ਜ਼ੇਹਰਾ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਸੀ। ਜ਼ੇਹਰਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਕੇਅਰਟੇਕਰ ਸੂਬਾਈ ਮੰਤਰੀ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਅਗਸਤ 2009 ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਫੋਰਮਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਚੀਅਨ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਫੈਕਲਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਲਾਹੌਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਸਾਇੰਸਜ਼, ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਪਬਲਿਕ ਪਾਲਿਸੀ, ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਵਿਜ਼ਿਟਿੰਗ ਫੈਕਲਟੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਖੋਜ ਬੌਧਿਕ ਇਤਿਹਾਸ, ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾ, ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਉਹ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਫੋਰਮੈਨ ਕ੍ਰਿਸਚੀਅਨ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਐਮਰੀਟਸ ਹੈ।
ਯੋਗੀ ਵੇਮਾਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਹਿਲਾਂ ਸ੍ਰੀ ਵੈਂਕਟੇਸ਼ਵਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪੀ ਜੀ ਸੈਂਟਰ, ਕੜੱਪਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਇਹ ਪੀ ਜੀ ਸੈਂਟਰ ਕੜੱਪਾ ਵਿਖੇ 20 ਨਵੰਬਰ 1977 ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀ ਵੈਂਕਟੇਸ਼ਵਾਵਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਤਿਰੂਪਤੀ ਦੇ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾਨ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇਸਨੂੰ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 9 ਮਾਰਚ 2006 ਨੂੰ ਏਪੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਐਕਟ ਰਾਹੀਂ ਯੋਗੀ ਵੇਮਣਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਜੋਂ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉੱਘੇ ਜੀਵ-ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਰਜੁਲਾ ਰਾਮਚੰਦਰ ਰੈਡੀ, ਯੋਗੀ ਵੇਮਾਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਕੜੱਪਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਉਪ-ਕੁਲਪਤੀ ਸਨ।
ਅਰਫਾ ਸਈਦਾ ਜ਼ੇਹਰਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਯੋਗੀ ਵੇਮਾਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਇਤਿਹਾਸ
ਚਰਿੱਤਰ ਪੱਖੋਂ ਅਰਧ-ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਯੋਗੀ ਵੇਮਾਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਇਕਸਾਰ ਰੁਤਬਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ ਆਧੁਨਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ, ਮਨੁੱਖਤਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿਚ ਅਸਾਧਾਰਣ ਅਕਾਦਮਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।
ਵਿਦਿਅਕ
ਯੋਗੀ ਵੇਮਾਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕੋਲ ਇਸ ਸਮੇਂ 15 ਵਿਭਾਗਾਂ ਨੇ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਪੱਧਰ ਤੇ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ / ਮਨੁੱਖਤਾ / ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ, ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਐਮ.ਬੀ.ਏ. ਅਤੇ ਐਮ.ਸੀ.ਏ. ਦੇ 17 ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਰਸ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਬਾਇਓਇਨਫਾਰਮੈਟਿਕਸ, ਜੀਓਨਫੌਰਮੈਟਿਕਸ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਵਰਗੇ ਨਵੇਂ ਵਿਗਿਆਨ ਹਨ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਐਮ.ਐੱਸ.ਸੀ. ਸਾਲ 2007-08 ਵਿਚ ਅਰਥ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਅਤੇ ਬਾਇਓ ਇਨਫਾਰਮੈਟਿਕਸ ਦੇ ਕੋਰਸ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ।
ਸੀ ਪੀ ਬ੍ਰਾਊਨ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ, ਕੜੱਪਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ, ਦੁਰਲੱਭ ਕਿਤਾਬਾਂ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਸਾਮਾਨਾਂ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੇ ਨਾਲ, ਯੋਗੀ ਵੀਮੇਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਜੋ ਕਈ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੋਜ ਸਹੂਲਤਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕੈਂਪਸ
ਯੋਗੀ ਵੇਮਾਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ, ਪ੍ਰੋੱਡਾਦੁਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 2008-2009 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਸਾਲ 2010 ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਯੋਗੀ ਵੀਮਾਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਵਾਈਐਸਆਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕਾਲਜ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਸਿਵਲ, ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਾਇੰਸ, ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਅਤੇ ਕਮਿਊਨੀਕੇਸ਼ਨਜ਼, ਇਨਫਰਮੇਸ਼ਨ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ, ਮਕੈਨੀਕਲ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕਲ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਛੇ ਰਵਾਇਤੀ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਪਰੋਕਤ ਦੇ ਨਾਲ ਕਾਲਜ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਾਲ ਤੋਂ "ਮੈਟਲਾਰਜਿਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ" ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕੋਰਸ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਉਸ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਛੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕੋਰਸ ਹਨ। ਧਾਤੂ ਅਤੇ ਸਮੱਗਰੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀ (ਐਮ.ਐਮ.ਟੀ.), ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਾਇੰਸ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ, ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ, ਮਕੈਨੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ, ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ, ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਅਤੇ ਸੰਚਾਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ। ਇਸ ਕਾਲਜ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਪ੍ਰੋ. ਬੀ. ਜੈਰਾਮਮੀ ਰੈੱਡੀ ਹਨ।
ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ
ਯੋਗੀ ਵੇਮਾਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀ ਦੀਆਂ 100 ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ 92 ਰੈਂਕ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ। ਯੋਗੀ ਵੀਮਾਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਕਾਉਂਸਲ ਦੁਆਰਾ 'ਬੀ' ਗ੍ਰੇਡ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਵੀ ਮਿਲੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਦਿਅਕ ਅਦਾਰੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ
ਮਹਾਂਸਾਗਰ
ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਜਲਮੰਡਲ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭਾਗ ਹੈ। ਇਹ ਖਾਰੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਖੇਤਰ ਹੈ। ਇਸ ਥੱਲੇ ਧਰਤੀ ਦਾ 71 % ਭਾਗ ਢਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ (ਲਗਭਗ 36.1 ਕਰੋੜ ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਜਿਸਦਾ ਅੱਧਾ ਭਾਗ 3000 ਮੀਟਰ ਡੂੰਘਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੂਗੋਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲਮੰਡਲ
ਜਰਮਨ ਭਾਸ਼ਾ
ਜਰਮਨ ( ਡੋਇਚ) ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਯੂਰਪ ਦੀ (ਰੂਸੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ) ਸਭ ਵਲੋਂ ਜਿਆਦਾ ਬੋਲੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਰਮਨੀ, ਸਵਿਟਜਰਲੈਂਡ ਅਤੇ ਆਸਟਰੀਆ ਦੀ ਮੁੱਖ ਅਤੇ ਰਾਜਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਹ ਰੋਮਨ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ (ਕੁਝ ਹੋਰ ਵਾਧੂ ਚਿੰਨਾਂ ਨਾਲ) ਲਿਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਹਿੰਦ-ਯੂਰੋਪੀ ਬੋਲੀ- ਪਰਵਾਰ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨਿਕ ਸ਼ਾਖਾ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਇਸਦਾ ਕਰੀਬੀ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੈ। ਲੇਕਿਨ ਰੋਮਨ ਲਿਪੀ ਦੇ ਅੱਖਰਾਂ ਦਾ ਇਸ ਦੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮੇਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਮੁਕ਼ਾਬਲੇ ਕਿਤੇ ਬਿਹਤਰ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਮਾਨਕੀਕ੍ਰਿਤ ਜਰਮਨ ਨੂੰ ਉੱਚ ਜਰਮਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਰਮਨ ਭਾਸ਼ਾ ਭਾਰੋਪੀ ਪਰਵਾਰ ਦੇ ਜਰਮੇਨਿਕ ਵਰਗ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉੱਚ ਜਰਮਨ ਦਾ ਉਹ ਰੂਪ ਹੈ ਜੋ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ, ਸਿੱਖਿਆ, ਪ੍ਰੈਸ ਆਦਿ ਦਾ ਮਾਧਿਅਮ ਹੈ। ਇਹ ਆਸਟਰੀਆ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਉਚਾਰਣ 1898 ਈ. ਦੇ ਇੱਕ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ। ਲਿਪੀ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਜੁਲਦੀ ਹੈ। ਰਤਮਾਨ ਜਰਮਨ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਘਾਤ ਹੋਣ ਉੱਤੇ ਕਾਕਲਿਅ ਸਪਰਸ਼ ਹਨ। ਤਾਨ (ਟੋਨ) ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਰਗੀ ਹੈ। ਉਚਾਰਣ ਜਿਆਦਾ ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦਕਰਮ ਜਿਆਦਾ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ। ਦਾਰਸ਼ਨਕ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਨਾਲ ਪਰਿਪੂਰਣ ਹੈ। ਸ਼ਬਦਰਾਸ਼ੀ ਅਨੇਕ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਲਈ ਗਈ ਹੈ।
ਉੱਚ ਜਰਮਨ, ਕੇਂਦਰ, ਉੱਤਰ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਆਪਣੀ ਪੱਛਮੀ ਸ਼ਾਖਾ (ਲਓ ਜਰਮਨ - ਫਰਿਜਿਅਨ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ) ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਛੇਵੀਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਹੋਣ ਲੱਗੀ ਸੀ। ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹਾਈ ਜਰਮਨ (750-1050), ਕੇਂਦਰੀ ਹਾਈ ਜਰਮਨ (1350 ਈ . ਤੱਕ), ਆਧੁਨਿ ਹਾਈ ਜਰਮਨ (1200 ਈ . ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ) ਤਿੰਨ ਵਿਕਾਸ ਪੜਾਅ ਹਨ। ਉੱਚ ਜਰਮਨ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਯਿਡਿਸ਼, ਸ਼ਵਿਜਟੁਂਸ਼, ਆਧੁਨਿਕ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਸਵਿਸ ਜਾਂ ਉੱਚ ਅਲੇਮੈਨਿਕ, ਫਰੰਕੋਨਿਅਨ (ਪੂਰਵੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ), ਟਿਪ੍ਰਅਰੀਅਨ ਅਤੇ ਸਾਇਲੇਸੀਅਨ ਆਦਿ ਹਨ।
ਨੋਟ
<references group="lower-alpha"/>
ਅਮ੍ਰਿਤਾ ਮੁਖਰਜੀ
ਅਮ੍ਰਿਤਾ ਮੁਖਰਜੀ ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਸੋਨੀ ਟੀਵੀ ਦੇ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ਬੜੇ ਅਛੇ ਲਗਤੇ ਹੈਂ ਵਿੱਚ ਪੀਹੂ ਰਾਮ ਕਪੂਰ (ਕਈ ਵਾਰ ਸਪੂਤ ਪਿਹੂ) ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਲੁੰਬਿਨੀ
ਲੁੰਬਿਨੀ ਮਹਾਤਮਾ ਬੁੱਧ ਦਾ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਬਿਹਾਰ ਦੀ ਉੱਤਰੀ ਸੀਮਾ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਵਰਤਮਾਨ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਯੁਨੈਸਕੋ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਬੋਧੀ ਸੰਪ੍ਰਦਾਏ (ਮਹਾਯਾਨ, ਬਜਰਯਾਨ, ਥੇਰਵਾਦ ਆਦਿ) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸਥਾਨ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਕਪਿਲਬਸਤੂ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਯੁਨੈਸਕੋ ਨੇ 1997 ਵਰਲਡ ਹੈਰੀਟੇਜ ਸਾਈਟ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਤਮਾਮ ਸੰਪਰਦਾਵਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਆਪਣੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਮੰਦਰ, ਗੁੰਬਾ, ਬਿਹਾਰ ਆਦਿ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ ਸਮਰਾਟ ਅਸ਼ੋਕ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਤ ਅਸ਼ੋਕ ਸਤੰਭ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮੀ ਲਿੱਪੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧ ਦਾ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਹੋਣ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਸ਼ਿਲਾਪਤਰ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਡਾਇਨਾਮਾਈਟ
ਡਾਇਨਾਮਾਈਟ ਦਾ ਖੋਜੀ ਨੋਬੇਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਵੀਡਨ ਦਾ ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਲਫ਼ਰੈਡ ਨੋਬਲ ਹੈ। ਅਲਫਰੈੱਡ ਨੋਬੇਲ ਦਾ ਪਿਤਾ ਪੁਲ਼ਾਂ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਰੂਦ ਨਾਲ ਚੱਟਾਨਾਂ ਉਡਾਉਣ ਦੀਆਂ ਕਈ ਤਕਨੀਕਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਪੀਟਰਸਬਰਗ (ਰੂਸ) ’ਚ ਇੱਕ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਖੋਲ੍ਹੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਰੂਦੀ ਸੁਰੰਗਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਲਪੁਰਜ਼ੇ ਬਣਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਇਟਲੀ ਦੇ ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨੀ ਆਸਕਾਨੀਓ ਸੌਬਰੈਰੋ ਨਾਲ ਹੋਈ ਜਿਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਵਿਸਫੋਟਕ ਤਰਲ ਨਾਈਟ੍ਰੋਗਲਿਸਰੀਨ ਖੋਜਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਵਿਸਫੋਟਕ ਨੂੰ ਸਾਂਭਣਾ ਜੋਖਮ ਭਰਿਆ ਕੰਮ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਫਟ ਜਾਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਹਰ ਵੇਲੇ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਅਲਫਰੈੱਡ ’ਤੇ ਨਾਈਟ੍ਰੋਗਲਿਸਰੀਨ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਲੱਭਣ ਦੀ ਧੁਨ ਸਵਾਰ ਹੋ ਗਈ। ਸਤੰਬਰ 1864 ’ਚ ਨਾਈਟ੍ਰੋਗਲਿਸਰੀਨ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਭਾਰੀ ਵਿਸਫੋਟ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਐਮਿਲ ਅਤੇ ਚਾਰ ਹੋਰ ਬੰਦੇ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਕਾਰਖ਼ਾਨਾ ਸੜ ਕੇ ਸੁਆਹ ਹੋ ਗਿਆ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਨਾਈਟ੍ਰੋਗਲਿਸਰੀਨ ਬਣਾਉਣ ’ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਾ ਦਿੱਤੀ। ਸੰਨ 1863 ’ਚ ਨੋਬੇਲ ਨੇ ‘ਡੈਟੋਨੇਟਰ’ ਖੋਜਿਆ ਅਤੇ 1865 ’ਚ ‘ਬਲਾਸਟਿੰਗ ਕੈਪ’ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ। ਅਲਫਰੈੱਡ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕਾਰਖਾਨਾ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈਮਬਰਗ ਵਿੱਚ ਲਾ ਲਿਆ। ਉੱਥੇ ਉਹ ਵਿਸਫੋਟਕ ਪਦਾਰਥ ਅਤੇ ਨਾਈਟ੍ਰੋਗਲਿਸਰੀਨ ਵੇਚਣ ਲੱਗਾ। ਨੋਬੇਲ ਨੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਪਦਾਰਥ ਲੱਭਿਆ, ਜੋ ਮਿੱਟੀ ਵਰਗਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸੌਖਿਆਂ ਹੀ ਨਾਈਟ੍ਰੋਗਲਿਸਰੀਨ ਨੂੰ ਸੋਖ ਲੈਂਦਾ ਸੀ। ਹੁਣ ਇੱਕ ਥਾਂ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਥਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਲਿਜਾਣਾ ਸੌਖਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਪੇਂਟ
ਇਸੇ ਲੜੀ ’ਚ ਨੋਬੇਲ ਨੇ 1867 ’ਚ ਵਿਸਫੋਟਕ ‘ਡਾਇਨਾਮਾਈਟ’ ਦੀ ਖੋਜ ਨੂੰ ਪੇਟੈਂਟ ਕਰਵਾਇਆ। ਡਾਇਨਾਮਾਈਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਡੇਗਣ, ਸੜਕਾਂ ਬਣਾਉਣ, ਚੱਟਾਨਾਂ ਤੋੜਨ ਅਤੇ ਖਾਣਾਂ ਦੀ ਖੁਦਾਈ ਵਿੱਚ ਬੜੀ ਲਾਹੇਵੰਦ ਸਾਬਤ ਹੋਣ ਲੱਗੀ। ਡਾਇਨਾਮਾਈਟ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊ ਵੀ। ਸੰਨ 1875 ’ਚ ਉਸ ਨੇ ਹੋਰ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਵਿਸਫੋਟਕ ‘ਜ਼ੈਲੀਗਨਾਈਟ’ ਖੋਜਿਆ। ਇਹ ਨਾਈਟ੍ਰੋਸੈਲੂਲੋਜ਼ ਅਤੇ ਨਾਈਟ੍ਰੋਗਲਿਸਰੀਨ ਦੇ ਮੇਲ ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਸੰਨ 1887 ’ਚ ਉਸ ਨੇ ‘ਬੈਲੀਸਾਈਟਸ’ ਪਦਾਰਥ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਫ਼ੌਜ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਇੱਕ ਧੂੰਆਂ ਰਹਿਤ ਵਿਸਫੋਟਕ ਪਾਊਡਰ ਵੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ।
ਕੋਲੰਬੀਆ ਲਾਅ ਸਕੂਲ
ਕੋਲੰਬੀਆ ਲਾਅ ਸਕੂਲ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਕਾਲਜ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਈਵੀ ਲੀਗ ਦਾ ਭਾਗ ਹੈ। ਇਹ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਇਹ ਕਾਲਜ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਕਈ ਵੱਡੀਆਂ ਕਾਨੂੰਨ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਲਈ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਵਾਨ ਗਾਗ ਦੇ ਸਵੈ-ਚਿੱਤਰ
ਦਰਜਨਾਂ ਵਿੱਚ  ਵਿੰਸੇਂਟ ਵਾਨ ਗਾਗ ਦੇ ਸਵੈ ਚਿੱਤਰ  ਵਿੰਸੇਂਟ ਵਾਨ ਗਾਗ (1853–1890) ਦੀ ਕਲਾ ਸਿਰਜਨਾ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਸਵੈ ਚਿੱਤਰ ਚਿਹਰੇ ਦਾ ਚਿਤਰਣ ਇਵੇਂ ਕਰ ਰਹੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਇਹ ਦਰਪਨ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਹੋਵੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਾਨ ਗਾਗ ਦੇ ਸਵੈ ਚਿੱਤਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਨਸੈਂਟ ਵਾਨ ਗਾਗ
ਤੋਸਾ ਮੈਦਾਨ
ਤੋਸਾ ਮੈਦਾਨ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਬੂਦਗਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚਰਾਗਾਹ ਹੈ। ਇਸ ਮੈਦਾਨ ਨੂੰ 1964 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤੋਪਖਾਨਾ ਫਾਇਰਿੰਗ ਰੇਂਜ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਫੌਜ ਨੂੰ ਪਟੇ ਤੇ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ 50-ਸਾਲ ਦਾ ਪਟਾ 18 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2014 ਨੂੰ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ। ਸਥਾਨਕ ਵਸਨੀਕ ਪਟੇ ਦੀ ਐਕਟੇਸ਼ਨ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਲੜ ਰਹੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦਾ ਭੂਗੋਲ
ਪੂਰਬੀ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਕਮਿਊਨਿਟੀ
ਪੂਰਬੀ ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਕਮਿਊਨਿਟੀ (ਈ.ਏ.ਸੀ) ਪੂਰਬੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਗ੍ਰੇਟ ਲੇਕ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਛੇ ਦੇਸ਼ਾਂ (ਬੁਰੂੰਡੀ, ਕੀਨੀਆ, ਰਵਾਂਡਾ, ਦੱਖਣੀ ਸੁਡਾਨ, ਤਨਜਾਨੀਆ, ਅਤੇ ਯੂਗਾਂਡਾ) ਦਾ ਇੱਕ ਅੰਤਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ ਹੈ। ਤਨਜ਼ਾਨੀਆ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਜਾਨ ਮਾਗੂਫਲੀ, ਈ.ਏ.ਸੀ. ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਹਨ। ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1967 ਵਿੱਚ ਹੋਈ, 1977 ਵਿੱਚ ਖ਼ਤਮ ਹੋਈ, ਅਤੇ 7 ਜੁਲਾਈ 2000 ਨੂੰ ਇਸਦਾ ਪੁਨਰ ਸੁਰਜੀਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
2008 ਵਿੱਚ, ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿਕਾਸ ਕਮਿਊਨਿਟੀ (ਐਸ.ਏ.ਡੀ.ਸੀ.) ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਕਾਮਨ ਮਾਰਕਿਟ (ਕੋਮੇਸਾ) ਨਾਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਈ.ਏ.ਸੀ. ਨੇ ਸਾਰੇ ਤਿੰਨ ਸੰਗਠਨਾਂ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਰਾਜਾਂ ਸਮੇਤ ਇੱਕ ਫੈਲਾਅ ਮੁਫ਼ਤ ਵਪਾਰ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਸਹਿਮਤੀ ਦਿੱਤੀ। ਈ.ਏ.ਸੀ. ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਆਰਥਿਕ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਅਨਿੱਖੜਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।
ਈਏਸੀ ਪੂਰਬੀ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸੰਘ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦਾ ਸੰਭਾਵੀ ਚੇਤਨਾ ਹੈ, ਇਸਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਸੰਘ ਇੱਕ ਸਿੰਗਲ ਸਰਵਜਨ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਹੈ। 2010 ਵਿੱਚ, ਈਏਸੀ ਨੇ ਇੱਕ ਆਮ ਮੁਦਰਾ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਅਤੇ ਆਖਰਕਾਰ ਇੱਕ ਪੂਰਨ ਰਾਜਨੀਤਕ ਸੰਗਠਨ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਖੇਤਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮਾਲ, ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਅਤੇ ਰਾਜਧਾਨੀ ਲਈ ਆਪਣੀ ਸਾਂਝੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
2013 ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਮੌਨਟਰੀ ਯੂਨੀਅਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਸਕੀਮਾਂ ਨੂੰ ਰੇਖਾਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਕਸਟਮ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ
ਕਸਟਮ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਪੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:
ਵੱਖਰੇ ਰੇਟ ਕੱਚੇ ਮਾਲ (0%), ਇੰਟਰਮੀਡੀਏਟ ਉਤਪਾਦਾਂ (10%) ਅਤੇ ਤਿਆਰ ਵਸਤਾਂ (25%) ਲਈ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਮਗਰੋਂ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਿਕਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਨੀਆ (35%), ਤਨਜ਼ਾਨੀਆ (40%) ਅਤੇ ਯੂਗਾਂਡਾ (15%) ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਕਸਟਮ ਯੂਨੀਅਨ ਅਜੇ ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਮਾਨ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਸਾਂਝੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਟੈਰਿਫ ਅਤੇ ਟੈਰਿਫ-ਫ੍ਰੀ ਅੰਦੋਲਨ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੂਚੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। EAC ਦੇ ਮੁੱਖ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹੋਣ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਲਈ ਤਕਨੀਕੀ ਕੰਮ ਦੀ ਵੀ ਲੋੜ ਹੈ।
ਉਭਰ ਰਹੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਰੁਝਾਨ
ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਆਗੂ ਈ ਏਸੀ ਦੇ ਇਕਜੁਟ ਹੋਣ ਦੇ ਲਾਭਾਂ ਬਾਰੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਹਨ, ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਦਮ ਵਜੋਂ ਰਵਾਇਤੀ ਯੂਨੀਅਨ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੋਮੇਸਾ ਅਧੀਨ ਵਿਆਪਕ ਏਕੀਕਰਣ। ਵੱਡਾ ਆਰਥਿਕ ਖਿਡਾਰੀ ਇੱਕ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਵਿਸਥਾਰ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਸਮਝਦੇ ਹਨ। ਖੇਤਰੀ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਪੈਟਰਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉਭਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਵਪਾਰ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ
ਈ.ਏ.ਸੀ. ਸਾਰੇ ਸਦੱਸ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਪਾਰਕ ਭਾਈਵਾਲਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਕ ਈਯੂਈ-ਈ.ਏ.ਸੀ ਆਰਥਿਕ ਭਾਈਵਾਲੀ ਸਮਝੌਤੇ (ਈਪੀਏ) ਲਈ 2014 ਵਿੱਚ ਗੱਲਬਾਤ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਜਨਵਰੀ 2014 ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦੇ ਸੈਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੂੰ 1 ਅਕਤੂਬਰ 2014 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਤਹਿ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਕੀਨੀਆ ਅਤੇ ਕੀਨੀਆ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਘੱਟ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਸ ਕਾਰਨ ਸਮਝੌਤਾ ਪਹੁੰਚਣ ਵਿੱਚ ਨਾਕਾਮ ਰਹਿਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ।
ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਇਨਵੈਸਟਮੈਂਟ ਭਾਈਵਾਲੀ (ਟੀ.ਆਈ.ਪੀ.) ਦੀ ਵਜ਼ਾਰਤ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਤੇ ਈ.ਏ.ਸੀ. ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚਕਾਰ ਚਰਚਾਵਾਂ ਵੀ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਗਰੀਬੀ ਘਟਾਉਣਾ
EAC ਦੀਆਂ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਗੈਰ-ਰਸਮੀ ਖੇਤਰ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਰਸਮੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਐਗਰੋ-ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਦੇ ਸਰੋਕਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਉਪਲਬਧ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸੇ ਦੁਆਰਾ ਸਾਂਝੇ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਖੋਜ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਖੇਤਰ ਦੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਿਹਾਤੀ ਗਰੀਬ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਦੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ 'ਤੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਨਿਵੇਸ਼ ਮਾਮੂਲੀ ਜਿਹਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ-ਉਦਯੋਗਿਕ ਫਰਮਾਂ ਦੇ ਬਾਹਰਲੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਪਵਾਦ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਫਿਰ ਛੋਟੇ ਧਾਰਕ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਦੇ ਤਾਲਮੇਲ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਲਈ।
ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟ
ਮੋਮਬਾਸਾ ਵਿੱਚ ਪੂਰਬੀ ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਿਜ਼ੀ ਪੋਰਟ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੀਨੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਬੰਦਰਗਾਹ ਦੀ ਉਸਾਰੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਲਾਮੂ ਪੋਰਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਤੇ 22 ਬਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੀ ਲਾਗਤ ਹੋਣ ਦੀ ਆਸ ਹੈ। ਪੂਰਾ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਤੰਜਾਨੀਆ ਵਿੱਚ ਬਾਗਾਯੋਈਓ ਪੋਰਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ 20 ਮਿਲੀਅਨ ਕਾਰਗੋ ਕੰਟੇਨਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲਈ ਵਰਤਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੋਵੇਗੀ।
ਜਨਸੰਖਿਆ
ਈ.ਏ.ਸੀ. ਵਿੱਚ 5 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 10 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ, ਡਾਰ ਐਸ ਸਲਾਮ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੈ। ਕੰਪਲਾ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਤਾਜ਼ੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਝੀਲ ਲੇਕ ਵਿਕਟੋਰੀਆ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰੀ ਕੇਂਦਰ ਹੈ ਅਤੇ ਮਵਾਨਾਜ਼ ਦੂਜਾ ਅਤੇ ਕਿਸ਼ੂਮੂ ਤੀਜਾ ਹੈ।
ਕੌਨੈਨ ਅੱਬਾਸ
ਕੌਨੈਨ ਅੱਬਾਸ (ਜਨਮ 7 ਮਈ 1990) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ 13 ਅਕਤੂਬਰ 2016 ਨੂੰ 2016-17 ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾਟਕ ਲਈ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ-ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 30 ਸਤੰਬਰ 2018 ਨੂੰ 2018-19 ਵਿਜੇ ਹਜ਼ਾਰੇ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾਟਕ ਲਈ ਆਪਣਾ ਲਿਸਟ ਏ ਮੈਚ ਖੇਡਿਆ ਸੀ। ਅੱਬਾਸ ਨੇ ਜੈਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਬੀ.ਏ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਲਈ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990
ਹਾਫ਼ਨੀਅਮ
ਹਾਫ਼ਨੀਅਮ ਇੱਕ ਰਸਾਇਣਕ ਤੱਤ ਹੈ ਜਿਹਦਾ Hf ਅਤੇ ਪਰਮਾਣੂ ਸੰਖਿਆ ੭੫ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਚਮਕਦਾਰ, ਸਲੇਟੀ ਚਾਂਦੀ ਰੰਗੀ, ਚਹੁਸੰਯੋਜਕੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਧਾਤ ਹੈ ਜੋ ਰਸਾਇਣਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜ਼ਿਰਕੋਨੀਅਮ ਵਰਗਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ਿਰਕੋਨੀਅਮ ਦੀਆਂ ਧਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਹਦੀ ਹੋਂਦ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ੧੮੬੯ ਵਿੱਚ ਦਮਿਤਰੀ ਮੈਂਡਲੀਵ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਨਾਂ Hafnia, "ਕੋਪਨਹੈਗਨ" ਦੀ ਲਾਤੀਨੀ, ਮਗਰੋਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਹਦੀ ਖੋਜ ਹੋਈ ਸੀ।
ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਹਿਲਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ
ਰੋਜ਼ਨਾਮਾ ਹਿਲਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ( Sindhi ) ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿੰਧੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਰੋਜ਼ਨਾਮਾ ਹਿਲਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸਿੰਧੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹੈ। ਇਹ ਸਿੰਧੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਤੀਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੋਲੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਜ਼ਬਾਨ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਿੰਧ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਰੋਜ਼ਨਾਮਾ ਹਿਲਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 1946 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਚਲਦਾ ਅਖਬਾਰ ਬਣ ਗਿਆ।
ਅਖਬਾਰ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਸਿੰਧੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ 11 ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਹੈ। ਇਹ ਏਪੀਐਨਐਸ, ਐਸੋਸੀਏਟਿਡ ਪ੍ਰੈਸ ਨਿਊਜ਼ ਸਰਵਿਸ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ, ਜੋ ਖ਼ਬਰਾਂ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਲੋਖਾਂ, ਇੰਟਰਵਿਊਜ਼ ਅਤੇ ਕਾਲਮ ਸਮੱਗਰੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸਰੋਤ ਹੈ।
ਬੋਧੀ ਰੁੱਖ
ਬੋਧੀ ਰੁੱਖ ਬੋਧਗਯਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਇਸ ਰੁੱਖ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਭਗਵਾਨ ਬੁੱਧ ਨੂੰ ਨਿਰਵਾਣ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੋਈ ਸੀ ਫਿਰ ਬੋਧੀ ਧਰਮ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਬੈਸ਼ਾਖ (ਮਈ) ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਮੇਲਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇਸ ਰੁੱਖ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਹਿਲਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੰਧੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਬੁਢਣਪੁਰ
ਬੁਢਣਪੁਰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਬੁਢਣਪੁਰ ਪਿੰਡ ਭੁਨਰਹੇੜੀ ਬਲਾਕ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਭਗਤ ਕਾਹਨਾ
ਭਗਤ ਕਾਹਨਾ , ਭਗਤੀ ਰਸ ਦਾ ਕਵੀ ਸੀ। ਉਹ ਉਹਨਾਂ ਭਗਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਬਾਣੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਉਹ ਸੂਫ਼ੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਸੀ। ਉਹ ਸਮਕਾਲੀ ਹਿੰਦੂਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿਧ ਭਗਤ ਸੀ।
ਜੀਵਨ
ਭਗਤ ਕਾਹਨਾ ਦੀ ਜਨਮ ਮਿਤੀ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ। ਉਹ ਲਾਹੌਰ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਹ ਜਹਾਂਗੀਰ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ ਸਮਕਾਲੀ ਸੀ। "ਤਵਾਰੀਖ਼ ਸਿਖਾਂ" ਦੇ ਕਰਤਾ ਮੁਨਸ਼ੀ ਖੁਸ਼ਬਖ਼ਤ ਰਾਏ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਭਗਤ ਕਾਹਨਾ, ਜਹਾਂਗੀਰ ਦੇ ਅਹਿਲਕਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਦੀਵਾਨ ਚੰਦ ਨਾਂ ਦੇ ਖੱਤਰੀ ਦਾ ਨਜਦੀਕੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹੈ। ਕੁਝ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਆਦਿ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸੰਪਾਦਨਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਤਾਂ ਭਗਤ ਕਾਹਨਾ ਨੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਸਦੀ ਬਾਣੀ ਨੂੰ ਆਦਿ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰ ਲਿਆ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਬਾਣੀ ਸੁਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਤਾਂ ਭਗਤ ਕਾਹਨਾ ਨੇ ਤੁਕ ਉਚਾਰੀ:-
ਮੈਂ ਓਹੀ ਰੇ ਮੈਂ ਓਹੀ ਰੇ ਜਾਂ ਕਉ ਸੁਰ ਨਰ ਮੁਨਜਨ ਖੋਜਤ ਭੇਦ ਨ ਪਾਵਤ ਕੋਈ ਰੇ
ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ
ਭਗਤ ਕਾਹਨਾ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਵੇਦਾਂਤ ਰੰਗਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਰਚਨਾ ਉੱਤੇ ਸੂਫੀ ਕਵੀ ਸ਼ਾਹ ਹੁਸੈਨ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਅਪਸਾਰੀ,ਨਿਰਾਸ਼ਾਵਾਦੀ ਅਤੇ ਵੈਰਾਗਮਈ ਗੁਣ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਗਤੀ ਲਹਿਰ
ਸਦਾਮ ਹੁਸੈਨ
thumb|right|200px|2004 ਵਿੱਚ ਸਦਾਮ ਹੁਸੈਨ ਸਦਾਮ ਹੁਸੈਨ (28 ਅਪ੍ਰੈਲ 1937 – 30 ਦਸੰਬਰ 2006) ਇਰਾਕ ਦਾ 5ਵਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ 16 ਜੁਲਾਈ 1979 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 9 ਅਪ੍ਰੈਲ 2003 ਤੱਕ ਇਸ ਅਹੁਦੇ ਉੱਤੇ ਰਿਹਾ।
ਜੀਵਨੀ
ਸੱਦਾਮ ਹੁਸੈਨ ਦਾ ਜਨਮ 28 ਅਪ੍ਰੈਲ 1937 ਨੂੰ ਬਗਦਾਦ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਤਿਕਰਿਤ ਦੇ ਕੋਲ ਅਲ-ਓਜਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਮਜਦੂਰ ਪਿਤਾ ਉਸ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸੁਰਗਵਾਸੀ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੇਵਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ ਲੇਕਿਨ ਬੱਚੇ ਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਦੀ ਖਾਤਰ ਉਸਨੂੰ ਛੇਤੀ ਹੀ ਤੀਸਰੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਾਉਂਣਾ ਪਿਆ। ਉਸ ਦੌਰ ਦਾ ਤਿਕਰਿਤ ਆਪਣੀਆਂ ਵੀਭਤਸਤਾਵਾਂ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਰਿਸਥਿਤੀਆਂ ਨੇ ਸੱਦਾਮ ਨੂੰ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਤੌਰ ਤੇ ਸ਼ੱਕੀ ਅਤੇ ਨਿਰਦਈ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ। ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਕੁੱਟਣ ਦੇ ਡਰੋਂ ਬਾਲ ਸੱਦਾਮ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਇੱਕ ਲੋਹੇ ਦੀ ਛੜੀ ਰੱਖਦਾ ਸੀ।
ਕਿਸ਼ੋਰਾਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਕਦਮ ਰੱਖਦੇ ਰੱਖਦੇ ਉਹ ਬਾਗ਼ੀ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਨਿਅੰਤਰਿਤ ਰਾਜਤੰਤਰ ਨੂੰ ਉਖਾੜ ਸੁੱਟਣ ਲਈ ਚੱਲ ਰਹੇ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਕੁੱਦ ਪਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਪੱਛਮ ਦੇ ਅਖਬਾਰ ਇਸ ਅੰਦੋਲਨ ਨੂੰ ਗੁੰਡੇ-ਬਦਮਾਸ਼ਾਂ ਦਾ ਟੋਲਾ ਹੀ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ। 1956 ਵਿੱਚ ਉਹ ਬਾਥ ਸੋਸ਼ਲਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਬਾਥ ਪਾਰਟੀ ਅਰਬ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਸਾਮਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਵਾਹਕ ਫੌਜ ਸੀ। ਸੱਦਾਮ ਉਸ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰਿਕ ਪ੍ਰਤਿਬਧਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ, ਆਪਣੀ ਦੀਰਘਕਾਲਿਕ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਤਹਿਤ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਇਆ।
ਇਸਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਰਾਕ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1937 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2006 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਰਾਕ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ
ਬਾਦਾਮੀ ਬਾਗ
ਬਾਦਾਮੀ ਬਾਗ (बादामी बाग़) ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਸ੍ਰੀਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ  ਦੇ ਬਾਹਰਵਾਰ ਇੱਕ ਛਾਉਣੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।  ਵਾਦੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਬਾਦਾਮੀ ਬਾਗ ਛਾਉਣੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਛਾਉਣੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸ਼੍ਰੀਨਗਰ-ਜੰਮੂ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇ ਸੜਕ ਦੇ ਦੋਨੋਂ ਪਾਸੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਭੂਗੋਲ
ਬਾਦਾਮੀ ਬਾਗ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਔਸਤ ਉਚਾਈ 1727 ਮੀਟਰ (5666 ਫੁੱਟ) ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ੍ਰੀਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਨਗਰ
ਭੈਣੀ ਗੁਜਰਾਂ
ਭੈਣੀ ਗੁਜਰਾਂ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਛਾਂਦੋਗਯ ਉਪਨਿਸ਼ਦ
ਛਾਂਦੋਗਯ ਉਪਨਿਸ਼ਦ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: chāndogyopaniṣad छान्दोग्योपनिषद्) ਉਹਨਾਂ ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਤੇ ਆਦਿ ਸੰਕਰ ਨੇ ਟੀਕਾ ਲਿਖਿਆ ਹੈ। ਜੈਮਿਨੀ ਉਪਨਿਸ਼ਦ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਹਦ ਆਰਣਿਅਕ ਉਪਨਿਸ਼ਦ ਸਹਿਤ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹਦਾ ਸਮਾਂ ਵੈਦਿਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਕਾਲ (8ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਪੂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ) ਦਾ ਹੈ।
ਫਾਸਟ ਫੂਡ
thumb|ਹੈਮਬਰਗਰਜ਼, ਫ੍ਰੈਂਚ ਫਰਾਈਸ, ਅਤੇ ਸਾਫਟ ਡਰਿੰਕਸ ਆਮ ਫਾਸਟ ਫੂਡ ਸਮਾਨ ਹਨ। ਫਾਸਟ ਫੂਡ, ਜਨ-ਉਤਪਾਦਨ ਭੋਜਨ ਹੈ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਭੋਜਨ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜਲਦੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਭੋਜਨ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੂਜੇ ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਘੱਟ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਮੁੱਲਵਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਘੱਟ ਤਿਆਰੀ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਫਾਸਟ ਫੂਡ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਖਾਸਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਇੱਕ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਵਿੱਚ ਵੇਚਿਆ ਭੋਜਨ ਜਾਂ ਫ੍ਰੋਜ਼ਨ, ਪ੍ਰੀਰਾਇਡ ਜਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤਿਆਰ ਸਮੱਗਰੀ ਨਾਲ ਸਟੋਰ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਗਾਹਕ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੈਕ ਕੀਤੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਛਾਂਦੋਗਯ ਉਪਨਿਸ਼ਦ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਪਨਿਸ਼ਦ
ਫਾਸਟ ਫੂਡ
ਫਾਸਟ ਫੂਡ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟਾਂ ਨੂੰ ਰਵਾਇਤੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇੱਕ ਡ੍ਰਾਈਵ-ਨਾਲ ਦੁਆਰਾ ਭੋਜਨ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਦੁਆਰਾ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਉਟਲੇਟ, ਸਟੈਂਡ ਜਾਂ ਕਿਓਸਕ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਵੀ ਆਸਰਾ ਜਾਂ ਬੈਠਣ, ਜਾਂ ਫਾਸਟ ਫੂਡ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ (ਜਿੰਨੀ ਤੇਜ਼ ਸੇਵਾ ਵਾਲੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ) ਮੁਹੱਈਆ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਫ੍ਰੈਂਚਾਈਜ਼ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਜੋ ਰੈਸਤਰਾਂ ਚੇਨਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ, ਕੇਂਦਰੀ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਸਥਾਨਾਂ ਤੋਂ ਹਰੇਕ ਰੈਸਟੋਰੇਂਸ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਮਿਆਰੀ ਖਾਣਾ ਕੇਂਦਰ ਹਨ।
1860 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਬਰਤਾਨੀਆ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਮੱਛੀ ਅਤੇ ਚਿੱਪਸ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਨਾਲ ਫਾਸਟ ਫੂਡ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵਿਚਲੇ 1950 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਡ੍ਰਾਈਵ-ਥਰੂ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ "ਫਾਸਟ ਫੂਡ" ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ 1951 ਵਿੱਚ ਮਰਿਯਮ-ਵੈਬਸਟ੍ਰਰ ਦੁਆਰਾ ਡਿਕਸ਼ਨਰੀ ਵਿੱਚ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ ਸੀ।
ਫਾਸਟ ਫੂਡ ਖਾਣ ਨਾਲ, ਦੂਜੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਕੋਲੈਸਟਰੌਲ ਕੈਂਸਰ, ਮੋਟਾਪੇ, ਉੱਚ ਕੋਲੇਸਟ੍ਰੋਲ ਅਤੇ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਤੇਜ਼ ਭੋਜਨ ਸੰਤ੍ਰਿਪਤ ਫੈਟ, ਖੰਡ, ਲੂਣ ਅਤੇ ਕੈਲੋਰੀ ਵਿੱਚ ਉੱਚੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਰਵਾਇਤੀ ਪਰਵਾਰਿਕ ਰਾਤ ਦੇ ਖਾਣੇ ਦੀ ਥਾਂ ਫਾਸਟ ਫੂਡ ਦੀ ਖਪਤ ਨੇ ਲੈ ਲਈ ਹੈ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਭੋਜਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਜੋੜਿਆਂ ਨਾਲ 2013 ਵਿੱਚ ਖੁਰਾਕ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ 47 ਮਿੰਟ ਅਤੇ 19 ਸਕਿੰਟ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਖਰਚ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
thumb|lamian ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਣਕ ਦੇ ਆਟੇ ਨੂੰ ਪਤਲੇ ਪਤਲਾਂ ਵਿੱਚ ਖਿਚਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ। ਵਿਕਰੀ ਲਈ ਤਿਆਰ-ਪਕਾਇਆ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਸ਼ਹਿਰੀ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਨੇੜਲੇ ਸਬੰਧ ਹੈ। ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਢੁਕਵੀਂ ਥਾਂ ਜਾਂ ਸਹੀ ਭੋਜਨ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭੰਡਾਰਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਖਾਣੇ ਦੀ ਬਾਲਣ ਦੀ ਖ੍ਰੀਦ ਨੂੰ ਖਰੀਦਿਆ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ਰਚ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰੀ ਤੇਲ ਦੇ ਵੱਟੇ ਖਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਖਤਰਨਾਕ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਮਹਿੰਗੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਸੀ ਕਿ ਇੱਕ ਠੱਗ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲਾ ਅੱਗ "ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪੂਰੇ ਆਂਢ-ਗੁਆਂਢ ਵਿੱਚ ਝਗੜਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਸੀ" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼ਹਿਰੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਵ-ਤਿਆਰ ਮੀਟ ਜਾਂ ਸਟੈਚ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰੋਟੀ ਜਾਂ ਨੂਡਲਜ਼ ਜਦੋਂ ਵੀ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰੋਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੜਕਾਂ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ - ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਿਰਵੀ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਕਾਊਂਟਰ ਜਿਸ ਤੋਂ ਭੋਜਨ ਜਾਂ ਪੀਣ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ।  ਇਹ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮਰੀਕੀ ਆਰਥਿਕ ਉਤਸ਼ਾਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੀ ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕੀਆਂ ਨੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਰਚ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਧੇਰੇ ਖਰੀਦਣ ਲੱਗ ਪਏ ਕਿਉਂਕਿ ਅਰਥਚਾਰਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਦ ਦੀ ਇੱਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਖਿੜ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਕਰਨ ਦੀ ਇਹ ਨਵੀਂ ਇੱਛਾ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਗਏ ਸਫ਼ਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜਦੋਂ ਮਰਦ ਦੂਰ ਸਨ, ਤਾਂ ਘਰ ਦੇ ਦੋਵਾਂ ਸਦਨਾਂ ਨੇ ਘਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਬਾਹਰ ਖਾਣਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਲਗਜ਼ਰੀ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਆਮ ਘਟਨਾ ਬਣ ਗਈ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਇੱਕ ਲੋੜ ਬਣ ਗਈ। ਵਰਕਰਾਂ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਖਾਣੇ ਅਤੇ ਰਾਤ ਦੇ ਖਾਣੇ ਦੇ ਲਈ ਤੁਰੰਤ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਸਸਤੇ ਭੋਜਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਜੋ ਛੇਤੀ ਫਾਸਟ ਫੂਡ ਦੇ ਮਾਹਰ ਦੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸਫਲਤਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਪਰਿਵਾਰ (ਫ਼ਰੈਂਕਲਿਨ ਏ. ਜੈਕਬਜ਼) 'ਤੇ ਸਫ਼ਰ ਕੀਤਾ। ਫਾਸਟ ਫੂਡ ਵਿਅਸਤ ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ਇੱਕ ਆਸਾਨ ਵਿਕਲਪ ਬਣ ਗਿਆ, ਅੱਜ ਦੇ ਕਈ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹੋਣ ਦਾ ਇਹੋ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਹਾਲਾਤ
ਨੈਸ਼ਨਲ ਐਮਪਲਾਇਮੈਂਟ ਲਾਅ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨੇ 2013 ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, "ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ-ਬਰਕਲੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਫਰੰਟ ਲਾਈਨ ਫਾਸਟ ਫੂਡ ਵਰਕਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਧੇ ਤੋਂ ਵੱਧ (52 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ) ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਫੂਡ-ਫੂਡ-ਇੰਡਸਟਰੀ ਦਾ ਘੱਟ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਮਾਡਲ, ਗੈਰ-ਮੌਜੂਦ ਲਾਭ, ਅਤੇ ਸੀਮਤ ਵਰਕ ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਔਸਤਨ $ 7 ਬਿਲੀਅਨ ਹਰ ਸਾਲ ਔਸਤਨ ਟੈਕਸਦਾਤਾਵਾਂ ਦੀ ਖਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ "। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਫੰਡਿੰਗ ਇਹਨਾਂ ਕਾਮਿਆਂ ਨੂੰ "ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ, ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬੁਨਿਆਦੀ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ"।
ਹਵਾਲੇ
Category:Wikipedia articles needing clarification from June 2016 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੋਜਨ
ਅਬਦੁਲ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਖਾਨ
ਅਬਦੁਲ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਖਾਨ (ਤਾਰੀਖਾਂ ਅਣਜਾਣ) 1912-1926 ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪਹਿਲੀ-ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ ਜੋ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮੁਸਲਿਮ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਲਈ ਖੇਡਦਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਗਿਆਰਾਂ ਮੈਚ ਖੇਡੇ, 43 ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਕੋਰ ਨਾਲ 185 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਅਤੇ 79 ਦੌੜਾਂ ਨਾਲ ਪੰਜ ਦੀ ਬਿਹਤਰੀਨ ਪਾਰੀ ਦੇ ਕੇ 18 ਵਿਕਟਾਂ ਲਈਆਂ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੀਆ ਸਰਨ
ਉਹ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਤਮਿਲ ਉਦਯੋਗਾਂ ਵਿਚ ਰਾਹ ਬਣਾਉਣ ਸਮੇਂ ਕਈ ਹੋਰ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ। 2007 ਵਿਚ, ਸਰਨ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤੌਹੀਲ ਫਿਲਮ ਸਿਵਾਜੀ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2007 ਦੀ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਦਾਕਾਰੀ ਆਵਾਰਪਾਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਡਰਾਫਟ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ। 2008 ਵਿਚ ਸਰਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਅਮਰੀਕੀ-ਭਾਰਤੀ ਸਹਿ-ਉਤਪਾਦਨ ਦਾ ਦੂਜਾ ਅੰਤ ਦਾ ਲਾਈਨ ਉਸ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਮਿਲ ਅਤੇ ਪੋਕਰੀ ਰਾਜਾ (2010) ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਫਿਲਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਤਮਿਲ ਅਤੇ ਪੋਕਰੀ ਰਾਜਾ (2010) ਵਿੱਚ ਮਲਿਆਲਮ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਊਥ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਸਾਲ 2012 ਵਿਚ, ਉਸ ਨੇ ਸਲਮਾਨ ਰਸ਼ਦੀ ਦੇ ਬੁੱਕਰ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਨਾਵਲ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼-ਕਨੇਡੀਅਨ ਫਿਲਮ' ਮਿਡਨਾਇਟ ਚਿਲ੍ਡਰਨ 'ਦੀ ਡਾਂਪਾ ਮੇਹਤਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਉਸੇ ਹੀ ਨਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮਾਰੋਹ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪਵਿਤਰ (2013) ਅਤੇ ਚੰਦਰਾ (2013) ਵਰਗੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ। 2014 ਵਿਚ, ਸਰਨ ਨੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੰਨੀ ਗਈ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ' ਮਨਾਮ 'ਵਿਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਨੂੰ ਲਿਆ।
ਫਿਲਮਾਂ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸਰਨ ਭਾਰਤ ਭਰ ਵਿਚਲੇ ਬ੍ਰਾਂਡਾਂ ਦੇ ਬ੍ਰਾਂਡ ਅੰਬੈਸਡਰ ਹਨ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਦੂਜੀਆਂ ਪਰਉਪਕਾਰ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿਚ, ਉਸ ਨੇ ਚੈਰਿਟੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਲਈ ਸਵੈਸੇਵ ਹੈ. 2011 ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਸੇਲਿਬ੍ਰਿਟੀ ਕ੍ਰਿਕੇਟ ਲੀਗ ਦੇ ਦੋ ਪਹਿਲੇ ਸੀਜ਼ਨਾਂ ਲਈ ਬ੍ਰਾਂਡ ਅੰਬੈਸਡਰ ਵੀ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ
ਸ਼੍ਰੀਆ ਸਰਨ ਭਟਨਾਗਰ ਦਾ ਜਨਮ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਰਿਦੁਆਰ ਵਿਖੇ 11 ਸਤੰਬਰ 1982 ਨੂੰ ਪੂਪੇਂਦਰ ਸਰਨ ਭਟਨਾਗਰ ਅਤੇ ਨੀਰਜ ਸਾਰਨ ਭਟਨਾਗਰ ਨੂੰ ਹੋਇਆ।  ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਭਾਰਤ ਹੈਵੀ ਇਲੈਕਟਰੀਕਲਜ਼ ਲਿਮਿਟੇਡ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦਿੱਲੀ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ, ਹਰਿਦੁਆਰ ਵਿਚ ਰਾਣੀਪੁਰ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ, ਮਥੁਰਾ ਰੋਡ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿਚ ਇਕ ਰਸਾਇਣਿਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ। ਸਰਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੋਵਾਂ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿਚ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਸਿਖਾਇਆ ਸੀ ਉਸ ਦਾ ਇਕ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਅਭਿਹਰੋਪ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਉਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਹਰਿਦੁਆਰ ਦੇ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਸ਼ਹਿਰ ਭੇਲ ਕਲੋਨੀ ਵਿਚ ਰਿਹਾ ਜਦੋਂ ਉਹ ਵੱਡਾ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਲੇਡੀ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹੀ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਵਿਚ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਸਰਨ ਇਕ ਨਿਪੁੰਨ ਡਾਂਸਰ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕੱਥਕ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਲੋਕ ਨਾਚ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬੱਚੇ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਭਨਾ ਨਾਰਾਇਣ ਦੁਆਰਾ ਕਥਕ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਨਾਲ ਕਈ ਡਾਂਸ ਟੀਮਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਸੀ. ਉਹ ਸਮਾਜਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਡਾਂਸ ਰੂਟੀਨ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨਗੇ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਸਰਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਨਾਜ਼ੁਕ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਲਿੰਕ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵਿਚ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਹੈ। 12 ਮਾਰਚ 2018 ਨੂੰ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਵਾਲਾ ਰਿਹਾਇਸ਼ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਰੂਸੀ ਪ੍ਰੇਮੀ ਅੰਦਰੇ ਕਾਸ਼ੀਚੇਵ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। [[ਤਸਵੀਰ:Shriya_Saran_bridal_week_2010.png|thumb|ਸਾਲਾਨ ਵਿਚ ਇੰਡੀਆ ਬ੍ਰਾਈਡਲ ਵੀਕ ਵਿਖੇ ਸਰਨ
]] ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਖੇਤਰੀ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਉਦਯੋਗਾਂ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਨ 'ਤੇ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ: "ਮੈਂ ਕੋਲੀਵੁੱਡ ਜਾਂ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਨੂੰ ਵੱਖਰੀਆਂ ਹਸਤੀਆਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦਾ। ਮੇਰੇ ਲਈ, ਸਿਰਫ ਇਕੋ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ, ਜੋ ਕਿ ਇਸਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਅਮੀਰ ਹੈ।. " ਉਹ ਹਿੰਦੀ, ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਮਾਹਿਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝ ਸਕਦੀ ਹੈ।  19 ਜਨਵਰੀ 2013 ਨੂੰ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਨੁਯਾਾਇਯੋਂ ਵਲੋਂ ਅਪਮਾਨਜਨਕ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਟਵਿੱਟਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਹ 27 ਜਨਵਰੀ 2015 ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਖਾਤੇ ਦੇ ਨਾਲ ਟਵਿੱਟਰ ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਿਆ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕੈਰੀਅਰ (2001–03)
ਜਦੋਂਕਿ ਉਸਦੇ ਦੂਜੇ ਸਾਲ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਐਲ.ਐਸ.ਆਰ (LSR) ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ, ਸਰਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਸ਼ੂਟ ਲਈ ਕੈਮਰੇ ਦੇ ਸਾਮ੍ਹਣੇ ਆਉਣ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ। ਆਪਣੀ ਡਾਂਸ ਟੀਚਰ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੂੰ ਰੇਨੋ ਨਾਥਨ ਦੀ ਫਿਲਮ "ਥਿਰਕਤੀ ਕਿਉਂ ਹਵਾ" ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਬਨਾਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਟ ਹੋਈ, ਵੀਡੀਓ ਰਾਮੋਜੀ ਫਿਲਮਾਂ ਨੇ ਵੇਖੀ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮ ਇਸ਼ਟਮ ਵਿੱਚ ਨੇਹਾ ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਸਰਨ ਨੇ ਇਸ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ, ਇਸ ਦੇ ਜਾਰੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਹੋਰ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
2003 ਵਿੱਚ, ਸਰਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਤੁਝੇ ਮੇਰੀ ਕਸਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਅਭਿਨੇਤਾ ਰਿਤੇਸ਼ ਦੇਸ਼ਮੁਖ ਅਤੇ ਜੇਨੇਲੀਆ ਡੀਸੂਜ਼ਾ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਨ।
ਕੈਰੀਅਰ ਦੇ ਉਤਰਾਅ ਚੜਾਅ (2004–07)
2004 ਵਿੱਚ, ਸਰਨ ਨੇ ਦੋ ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਦੋ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਨੇਨੂੰ ਨੰਨੂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਗਾਇਕੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਦਸ ਫਿਲਮਾਂ ਸਾਲ 2005 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨੌਂ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਸਨ। ਉਥੇ ਉਹ ਪ੍ਰਭਾਸ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਅਤੇ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਬੈਸਟ ਤੇਲਗੂ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
2007 ਵਿਚ ਵੀ ਸਰਨ ਨੇ ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿਚ ਅਵਾਰਾਪਨ ਨਾਲ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਇਕ ਸੰਯੁਕਤ ਨਿਰਮਾਣ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਮੁਸਲਮਾਨ ਔਰਤ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਉਰਦੂ ਸਿੱਖਣੀ ਪਈ। ਇਹ ਉਸਦੀ ਚੌਥੀ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਸੀ, ਪਰ ਬਾਕੀ ਕੋਈ ਪ੍ਰਭਾਵ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹੀ ਸੀ। ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਬਿਜ਼ਨਸ ਲਈ ਲਿਖ ਰਹੇ ਸੰਜੇ ਰਾਮ ਨੇ ਫਿਲਮ ਨੂੰ 5 ਵਿੱਚੋਂ 2.5 ਸਟਾਰ ਦਿੱਤੇ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਨ ਨੇ ਇੱਕ ਸੰਖੇਪ, ਮਜਬੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ। ਸਰਨ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਫਿਲਮ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਾਰੇ ਧਰਮ ਬਰਾਬਰ ਹਨ।
ਅਮਰੀਕੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ (2008-12)
2008 ਵਿੱਚ, ਸਰਨ ਨੇ ਅਸ਼ੋਕ ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ ਦੀ 'ਦ ਅਦਰ ਐਂਡ ਆਫ਼ ਦ ਲਾਈਨ' ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਮਰੀਕੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਿਆ ਸੇਠੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜੋ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਾਲ ਸੈਂਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟੈਲੀਫੋਨ ਆਪਰੇਟਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਜੈਸੀ ਮੈਟਕਾਫ਼, ਅਨੁਪਮ ਖੇਰ ਅਤੇ ਤਾਰਾ ਸ਼ਰਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੀਆ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਆਲੋਚਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜੇਸੀ ਮੈਟਕਾਫ਼ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਆਨ-ਸਕਰੀਨ ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਸੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਵੈਰਾਇਟੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਲਈ ਲਿਖਦੇ ਹੋਏ ਜੌਨ ਐਂਡਰਸਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ "ਸੁੰਦਰ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀਆ ਸਰਨ ਲਈ ਸਟੇਟਸਾਈਡ ਡੈਬਿਊ ਸੀ।" John Anderson, writing for Variety magazine, said it was "a winning Stateside debut for beautiful Indian actress Shriya Saran."
ਸਰਨ ਨੇ 2008 ਵਿੱਚ ਜ਼ਾਇਦ ਖਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ਬੀਰ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ ਦੇ ਨਾਲ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਮਿਸ਼ਨ ਇਸਤਾਂਬੁਲ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਅੰਜਲੀ ਸਾਗਰ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਜੋ ਕਿ ਫ਼ਿਲਮ ਲਕਸ਼ਿਆ, ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੀਤੀ ਜ਼ਿੰਟਾ ਦੁਆਰਾ ਨਿਭਾਈ ਗਈ ਰੋਮੀਲਾ ਦੱਤਾ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬੱਚਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੱਖ ਹੋਣ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਇਸ ਬੱਚੇ ਨਾਲ ਝਿਜਕਦਾ ਹੈ। ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਹੰਗਾਮਾ ਦੇ ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਬਰਬਾਦ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਸਕ੍ਰੀਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸ ਨੇ ਸਟਾਰਡਸਟ ਐਕਸਾਈਟਿੰਗ ਨਿਊ ਫੇਸ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਉਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ 2009 ਰਿਲੀਜ਼ ਵਿਕਰਮ ਦੇ ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਫਲ ਤਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਕੰਥਾਸਵਾਮੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਵਿਜੇ ਅਵਾਰਡਸ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਵਿਕਰਮ ਨੇ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਉਸਦੇ ਬਰਾਬਰ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸ਼ੋਅ ਚੋਰੀ ਕਰ ਲਿਆ। ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕਿਰਦਾਰ ਬਾਰੇ, ਸਰਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਉਸ ਨੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।[34] ਉਸ ਸਾਲ ਵੀ ਉਹ ਥੋਰਨਾਈ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਇੱਕ ਸਮੀਖਿਅਕ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਗਲੈਮਰ ਅਤੇ ਗੀਤ ਹੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਉੱਚ ਪੁਆਇੰਟ ਸਨ। ਥੋਰਨਾਈ ਅਤੇ ਕੰਥਾਸਵਾਮੀ ਲਈ ਇਕੱਠੇ, ਉਸ ਨੇ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਲਈ ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ ਮਾਥਰੂਭੂਮੀ ਅਵਾਰਡ ਆਪਣਾ ਤੀਜਾ ਇਨਾਮ ਜਿੱਤਿਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮ, ਕੁਕਿੰਗ ਵਿਦ ਸਟੈਲਾ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਕਾਮੇਡੀ ਹੈ ਜੋ ਨੌਕਰਾਂ ਅਤੇ ਮਾਲਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੀ ਗੰਭੀਰ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਟੋਰਾਂਟੋ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਰਨ ਨੇ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।