cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ
M-ਥਿਊਰੀ
M-ਥਿਊਰੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਥਿਊਰੀ ਹੈ ਜੋ ਸੁੱਪਰਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਥਿਰ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਇੱਕ ਥਿਊਰੀ ਦੀ ਹੋਂਦ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 1995 ਦੇ ਬਸੰਤ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਐਡਵਰਡ ਵਿੱਟਨ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ । ਵਿੱਟਨ ਨੇ ਐਲਾਨ ਨੇ ਦੂਜੀ ਸੁੱਪਰਸਟਰਿੰਗ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਉਤੇਜਨਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ।
ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਥਿਊਰੀ
ਗਣਿਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਨੰਬਰਾਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਆਂਕੜੇ ਦੀ ਇੱਕ ਆਇਤਾਕਾਰ ਲੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਮਾਡਲ ਭੌਤਿਕੀ ਥਿਊਰੀ ਦੀ ਇੱਕ ਖਾਸ ਕਿਸਮ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਗਣਿਤਿਕ ਫਾਰਮੂਲਾ ਸੂਤਰੀਕਰਨ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਮਾਡਲ ਮੈਟ੍ਰੀਸੀਜ਼ ਦੇ ਸੈੱਟ ਦੇ ਵਰਤਾੌ ਨੂੰ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਅੰਦਰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਮਾਡਲ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਉਦਾਹਰਨ ਟੌਮ ਬੈੰਕਸ, ਵਿੱਲੀ ਫਿਸ਼ਲਰ, ਸਟੀਫਨ ਸ਼ੇਂਕਰ, ਅਤੇ ਲੀਓਨਾਰਡ ਸਸਕਿੰਡ 1997 ਵਿੱਚ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਕੀਤਾ BFSS ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਇਹ ਥਿਊਰੀ 9 ਵੱਡੇ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸੈੱਟ ਦੇ ਵਰਤਾਓ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਅਪਣੇ ਅਸਲੀ ਪੇਪਰ ਵਿੱਚ, ਇਹਨਾਂ ਲੇਖਕਾਂ ਦੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾ ਨਾਲ ਨਾਲ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ ਕਿ, ਇਸ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਮਾਡਲ ਦੀ ਨਿਮਰ ਊਰਜਾ ਹੱਦ 11-ਅਯਾਮੀ ਸੁੱਪਰ ਗਰੈਵਿਟੀ ਰਾਹੀਂ ਦਰਸਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਗਿਣਤੀਆਂ ਮਿਣਤੀਆਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਇਆ ਕਿ BFSS ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਮਾਡਲ ਇੰਨਿਬਿੰਨ M-ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੀ ਹੈ। BFSS ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਮਾਡਲ ਨੂੰ ਇਸਤਰਾਂ M-ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਸਹੀ ਫਾਰਮੂਲਾ ਸੂਤਰੀਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਆਦਰਸ਼ ਮੂਲ ਮਾਡਲ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਰਲ ਸੈਟਿੰਗ ਵਿੱਚ M-ਥਿਊਰੀ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਜਾਂਚਣ ਲਈ ਇੱਕ ਔਜ਼ਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
M-ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਮਾਡਲ ਫਾਰਮੂਲਾ ਸੂਤਰੀਕਰਨ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੇ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਅਤੇ ਨੌਨਕਮਿਊਟੇਟਿਵ ਜੀਓਮੈਟਰੀ ਨਾਮਕ ਗਣਿਤ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਾਖਾ ਦਰਮਿਆਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਬੰਧਾਂ ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਾ ਸਧਾਰਨ ਜੀਓਮੈਟਰੀ (ਰੇਖਾਗਣਿਤ) ਦੀ ਇੱਕ ਜਨਰਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗਣਿਤ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨੌਨ-ਕਮਿਊਟੇਟਿਵ ਅਲਜਬਰੇ ਤੋਂ ਔਜ਼ਾਰ ਵਰਤ ਕੇ ਨਵੀਆਂ ਰੇਖਾਗਣਿਤਿਕ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ । 1998 ਤੋਂ ਇੱਕ ਪੇਪਰ ਵਿੱਚ, ਅਲੇਨ ਕੋਨੇਸ, ਮਾਈਕਲ ਆਰ. ਡਗਲਸ, ਅਤੇ ਅਲਬਰਟ ਸ਼ਵਾਰਜ਼ ਨੇ ਦਿਖਾਇਆ ਕਿ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਕੁੱਝ ਪਹਿਲੂ ਇੱਕ ਨੌਨ-ਕਮਿਊਟੇਟਿਵ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਰਾਹੀਂ ਦਰਸਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸਪੈਸ਼ਲ ਕਿਸਮ ਦੀ ਭੌਤਿਕੀ ਥਿਊਰੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਨੂੰ ਨੌਨਕਮਿਊਟੇਟਿਵ ਜੀਓਮੈਟਰੀ (ਰੇਖਾਗਣਿਤ) ਵਰਤਦੇ ਹੋਏ ਗਣਿਤਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਤਾਂ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਮਾਡਲਾਂ ਅਤੇ M-ਥਿਊਰੀ ਦਰਮਿਆਨ ਸਬੰਧ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ, ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਨੌਨਕਮਿਊਟੇਟਿਵ ਜੀਓਮੈਟਰੀ (ਰੇਖਾਗਣਿਤ) ਨਾਲ ਵੀ ਸਬੰਧ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ । ਇਸਨੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਨੌਨਕਮਿਊਟੇਟਿਵ ਜੀਓਮੈਟਰੀ (ਰੇਖਾਗਣਿਤ) ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਹੋਰ ਭੌਤਿਕੀ ਥਿਊਰੀਆਂ ਦਰਮਿਆਨ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਬੰਧਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਲਈ ਵੀ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ ।
ਕਾਲਾਬਿ-ਯਾਓ ਮੈਨੀਫੋਲਡ
ਇਸ ਸਪਸ਼ਟ ਅੰਤਰਵਿਰੋਧ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ 2 ਤਰੀਕੇ ਰੱਖੇ ਗਏ ਹਨ। ਪਹਿਲਾ ਵਾਧੂ ਅਯਾਮਾਂ ਨੂੰ ਸੂਖਮ ਬਣਾਉਣਾ; 6 ਜਾਂ 7 ਵਾਧੂ ਅਯਾਮ ਇੰਨੇ ਸੂਖਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਜੋਕੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਜਾਂਚ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ| ਸੁਪਰਸਮਿੱਟਰੀ ਦਾ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲੈਣ ਲਈ, ਇਹ ਸੁੰਗੜੀ ਹੋਈ ਸੂਖਮ ਸਪੇਸ ਜਰੂਰ ਹੀ ਬਹੁਤ ਸਪੈਸ਼ਲ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਹੋਲੋਨੋਮੀ (holonomy) ( ਗੋਲੇ ਤੇ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਰਸਤੇ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਬਲ ਦੀ ਸਮਾਂਤਰ ਸਵਾਰੀ ਦੀ ਯੋਗਤਾ)ਤੋਂ ਪਤਾ ਚਲਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ 6ਅਯਾਮੀ ਬਹੁ-ਪਰਤ ਜਰੂਰ ਹੀ SU(3) ਬਣਤਰ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਜੋ SU(3) ਹੋਲੋਮੋਨੀ ਦਾ ਸਪੈਸ਼ਲ ਕੇਸ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਰੋੜੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ (torsionless), ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਕੈਲਬੀ- ਯਾਊ ਬਹੁਪਰਤ Calabi–Yau ਸਪੇਸ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਇੱਕ 7 ਅਯਾਮੀ ਬਹੁਤ-ਪਰਤ ਜਰੂਰ ਹੀ G2 ਬਣਤਰ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ  ਉਹ G2 holonomy ਨਾਲ ਫੇਰ ਤੋਂ ਸਰਲ  ਸਪੈਸ਼ਲ ਕੇਸ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਪੇਸਾਂ ਇਸ ਮੰਤਵ ਲਈ  ਸਟਡੀ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਹੋ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਨੂੰ  4-ਅਯਾਮੀ ਸਟੈਂਡਰਡ ਮਾਡਲ ਨਾਲ ਅੰਸ਼ਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਗਿਣਤੀ ਦੀ ਸਰਲਤਾ ਲਈ ਸੁਪਰਸਮਿਟਰੀ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਕਰ ਸਕਣ ਲਈ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ| ਬਹੁ-ਅਯਾਮੀ ਸਪੇਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਇੱਕ ਬਗੀਚੇ ਦੇ ਰਬੜ ਦੇ ਪਾਈਪ ਦੀ ਇੰਨਬਿੰਨ ਸਟੈਂਡਰਡ ਉਦਾਹਰਨ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਪਾਈਪ ਜਰੂਰੀ ਮਾਤਰਾ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਿਰਫ 1 ਅਯਾਮੀ ਲਗਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇਸਦੀ ਲੰਬਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸੱਚਮੁੱਚ, ਇੱਕ ਗੇਂਦ ਬਾਰੇ ਸੋਚੋ ਜੋ ਇੰਨੀ ਛੋਟੀ ਹੋਵੇ ਕਿ ਪਾਈਪ ਵਿੱਚ ਨੂੰ ਦਾਖਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੋਵੇ| ਅਜਿਹੀ ਗੇਂਦ ਨੂੰ ਪਾਈਪ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟਣ ਤੇ, ਗੇਂਦ ਇੱਕ ਅਯਾਮ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ ਗਤੀ ਕਰ ਸਕੇਗੀ; ਕਿਸੇ ਵੀ ਪ੍ਰਯੋਗ ਵਿੱਚ, ਅਸੀਂ ਪਾਈਪ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀਆਂ ਗੇਂਦਾਂ ਸੁੱਟਣ ਨਾਲ, ਜਰੂਰੀ ਮਹੱਤਤਾ ਵਾਲੀ ਗਤੀ ਸਿਰਫ 1 ਅਯਾਮੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਯਾਨਿ ਕਿ, ਪਾਈਪ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਹੋਵੇਗੀ| ਫੇਰ ਵੀ, ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਕੋਈ ਪਾਈਪ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਦੇਖਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਖੋਜਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦਾ ਦੂਜਾ ਅਯਾਮ ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਦਾ ਘੇਰਾ(ਗੋਲਾਈ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਤਾਂ ਫੇਰ,  ਇਸਦੇ  ਅੰਦਰ ਤੁਰਦਾ ਇੱਕ ਕੀੜਾ 2 ਅਯਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਗਤੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੋਵੇਗਾ (ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਅੰਦਰ ਉਡਦੀ ਇੱਕ ਮੱਖੀ 3 ਅਯਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਗਤੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੋਵੇਗੀ)| ਇਹ ਵਾਧੂ ਅਯਾਮ ਦੀ "extra dimension" ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਪਾਈਪ ਦੇ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਹੀ ਦੇਖੀ ਜਾਣ ਜੋਗੀ ਹੋਵੇਗੀ,  ਜਾਂ ਜੇ ਕੋਈ ਇਨਸਾਨ ਇਸ ਵਿੱਚ ਜਰੂਰੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਛੋਟੀਆਂ ਚੀਜਾਂ ਸੁੱਟਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕੇਗੀ| ਇਸੇ ਤਰਾਂ, ਵਾਧੂ ਸੂਖਮ ਅਯਾਮ ਸਿਰਫ ਛੋਟੀਆਂ ਸੂਖਮ ਦੂਰੀਆਂ ਤੋਂ ਹੀ ਦੇਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਫੇਰ ਅਜਿਹੇ ਕਣਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਕੇ ਸੰਭਵ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਤਰੰਗ ਲੰਬਾਈਆਂ wavelengths ( ਸੂਖਮ ਸੁੰਗੜੇ ਅਯਾਮ ਦੇ ਅਰਧ ਵਿਆਸ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਦੀਆਂ ਵੇਵਲੈਂਥਾਂ ਨਾਲ) ਅੱਤ ਦਰਜੇ ਤੱਕ ਜਰੂਰੀ ਸੂਖਮ ਹੋਣ, ਜਿਨਾਂ ਨੂੰ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਵਿੱਚ  ਉੱਚ  ਉਰਜਾਵਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਰੇਨ ਸੰਸਾਰ ਕਥਾ
ਇੱਕ ਹੋਰ ਸੰਭਾਵਨਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਪੂਰੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀ 3+1 ਅਯਾਮੀ ਉਪ-ਸਪੇਸ (3 ਪੁਜੀਸ਼ਨ ਦੇ ਅਯਾਮ+1 ਵਕਤ ਦਾ ਅਯਾਮ) ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਏ ਹਾਂ| ਸੁਆਰ ਕੇ ਪੁਜੀਸ਼ਨ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਪਦਾਰਥ ਅਤੇ ਯਾਂਗ-ਮਿੱਲਜ਼ ਗੇਜ (Yang–Mills gauge) ਫੀਲਡਾਂ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੋਣਗੀਆਂ ਜੇ ਸਬ-ਸਪੇਸਸਮਾਂ ( ਉੱਪ ਸਪੇਸ ਟਾਈਮ) ਜਿਆਦਾ ਵੱਡੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੈੱਟ ਹੋਵੇ| ਇਹ ਸਪੈਸ਼ਲ ਸੈੱਟ ਕਲਾਬੀ-ਯੂ n-folds ਵਿੱਚ ਸਰਵ ਵਿਆਪਕ ਹਨ ਅਤੇ ਸਥਾਨਿਕ ਤੋੜਮਰੋੜ ਤੋਂ ਬਗੈਰ ਵਾਲੀਆਂ ਸਬਸਪੇਸਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਪੇਪਰ ਦੀ ਸ਼ੀਟ ਦੀ ਝੁਰੜੀ ਦੇ ਵਾਂਗ ਹਨ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵਧੀਆ ਕੰਚ ਦੀ ਤਰੇੜ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਜਿਸਦੇ ਗਵਾਂਢ ਵਿੱਚ ਸਪਸ਼ਟ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਪੈਸ਼ਲ ਸਬਸਪੇਸ ਦੇ ਅਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਸਪੇਸ ਹੈ। ਫੇਰ ਵੀ, ਰੰਡਲ ਤੇ ਸੁੰਦਰਮ ਦੇ ਕੰਮ ਤੱਕ ਇਹ ਅਗਿਆਤ ਸੀ ਕਿ ਗਰੈਵਟੀ ਵੀ ਸਬਸਪੇਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਪੁਜੀਸ਼ਨ-ਬੱਧ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।  ਇਸਦੇ  ਨਾਲ ਹੀ, ਸਪੇਸ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਪਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਵਸਿਥ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨ ਅਯਾਮਾਂ ਦੀਆਂ ਪਰਤਾਂ ਦਾ ਸਤਰ ਹੋਵੇ, ਜੋ ਸਾਨੂੰ 3+1-ਅਯਾਮੀ ਚਾਦਰ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾਸ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ- ਅਜਿਹੇ ਰੇਖਾ ਗਣਿਤ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ ਤੇ ਕਾਲਾਬੀ-ਯੂ ਸੁੰਗੇੜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਸਬਸਪੇਸਸਮੇ D-ਬਰੇਨ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਅਜਿਹੇ ਮਾਡਲ ਬਰੇਨ ਸੰਸਾਰ ਸਮਾਨ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਜਨ| ਜਿਸਨੂੰ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ अम्कऋ अंक आदि के टम का विवरण (ਅਰੰਭਿਕ ਅੰਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਵਿਵਰਣ) ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਬਰੇਨ ਸੰਸਾਰ ਪ੍ਰਤਿਬਿੰਬਾਂ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। अम्कऋ ਅੰਰਭ ਦੇ ਅਵਾਜ਼ ਦਾ ਵਿਵਰਣ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਲੁਕੇ ਅਯਾਮਾਂ ਦਾ ਅਸਰ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ, ਛੁਪੇ ਅਯਾਮ ਵਿੱਚ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਦੀ ਗਰੈਵਟੀ ਹੋਰ ਗੈਰ-ਗਰੈਵੀਟੇਸ਼ਨਲ ਬਲਾਂ ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਬਿਜਲਈ-ਚੁੰਬਕਤਾ| ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਕਲੂਜਾ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕੰਮ ਨੇ ਦਿਖਾਇਆ ਕਿ 5 ਅਯਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲਈ- ਚੁੰਬਕਤਾ ਦੀ ਹੋਂਦ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਫੇਰ ਵੀ, ਕਲਾਬੀ-ਯੂ ਬਹੁ-ਪਰਤਾਂ ਦੇ ਸੁਭਾਅ ਕਾਰਨ, ਸੂਖਮ ਅਯਾਮਾਂ ਤੋਂ ਕੋਈ ਨਵਾਂ ਬਲ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ, ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਅਕਾਰ ਇਸ ਗੱਲ ਤੇ ਜੋਰਦਾਰ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੇ 4-ਅਯਾਮੀ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿੱਚ ਸਟਰਿੰਗਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਬਲ ਕਿਵੇਂ ਦਿਸਦੇ ਹਨ। ਸਿਧਾਂਤ ਵਿੱਚ, ਫੇਰ ਵੀ, ਸਟੈਂਡਰਡ ਮਾਡਲ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ  ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਸਮਝ ਕੇ ਉਹਨਾਂ  ਵਾਧੂ ਅਯਾਮਾਂ ਦੇ ਸੁਭਾਅ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਅਜੇ ਪ੍ਰੈਕਟੀਕਲ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨਹੀਂ ਬਣ ਸਕਿਆ। ਗਰੈਵਟੀ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਟੈਸਟਾਂ ਰਾਹੀਂ ਛੁਪੇ ਅਯਾਮਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸ਼ੁੱਧ ਸੂਚਨਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਵੀ ਸੰਭਵ ਹੈ, ਪਰ ਅਜੇ ਤੱਕ ਇਹਨਾਂ ਟੈਸਟਾਂ ਨੇ ਅਜਿਹੇ ਸੂਖਮ ਅਯਾਮਾਂ ਦੀ  ਉੱਪਰਲੀ ਹੱਦ ਹੀ ਬੰਨੀ ਹੈ।
ਪਰਖ-ਯੋਗਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਯੋਗੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਆਂ
ਬੇਸ਼ਕ ਤਾਜਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਕੰਮ ਜਿਆਦਾਤਰ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਪਾਰਟੀਕਲ ਫਿਜਿਕਸ ਦੇ ਵਾਸਤਿਬਿਕ ਮਾਡਲ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਧਿਆਨ ਦਿੰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ, ਫੇਰ ਵੀ ਕਈ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਮਾਡਲਾਂ ਨੂੰ ਪਰਖਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਮਹਤੱਵਪੂਰਨ ਪਲੈਂਕ ਲੈਂਥ ਦਾ ਸੂਖਮ ਅਕਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਸਟਰਿੰਗ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਦੇ ਨੇੜੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (ਇੱਕ ਸਟਰਿੰਗ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਕਾਰ, ਜਿੱਥੇ ਸਟਰਿੰਗ ਕਣਾਂ ਨਾਲੋਂ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਵੱਖਰੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ)| ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਸਲਾ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂਆਂ ਦਾ ਖਾਲੀਪਣ ਹੈ, ਜੋ ਜਰੂਰ ਹੀ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ ਤੇ ਲੱਗਭੱਗ ਹਰੇਕ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਅਨੁਕੂਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅਸੀਂ ਨੀਵੀਆਂ ਊਰਜਾਵਾਂ ਤੇ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ।
ਸਟਰਿੰਗ ਹਾਰਮੋਨਿਕਸ (String harmonics)
ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦਾ ਇੱਕ ਨਿਰਾਲਾ ਅਨੁਮਾਨ ਸਟਰਿੰਗ ਹਾਰਮੋਨਿਕਸ ਦੀ ਹੋਂਦ ਹੈ। ਜਰੂਰਤ ਮੁਤਾਬਿਕ ਉੱਚ ਉਰਜਾਵਾਂ ਤੇ, ਕਣਾਂ ਦਾ ਸਟਰਿੰਗ ਵਰਗਾ ਸੁਭਾਅ ਸਪਸ਼ੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਟਰਿੰਗ ਦੇ ਉੱਚ ਆਵਰਤੀ ਵਾਲੇ ਹਾਰਮੋਨਿਕਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ, ਸਾਰੇ ਕਣਾਂ ਦੀਆਂ ਭਾਰੀਆਂ ਨਕਲਾਂ ਹੋਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੈ ਇਹ ਊਰਜਾਵਾਂ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਪ੍ਰੰਪਰਾਗਤ ਸਟਰਿੰਗ ਮਾਡਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਪਲੈਂਕ ਊਰਜਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਨਵੀਨ ਪਾਰਟੀਕਲ ਐਕਸੀਲੇਟਰ, LHC ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਆਸ਼ੀਲ ਹੋਣ ਯੋਗ ਊਰਜਾਵਾਂ ਤੋਂ 1014 ਗੁਣਾ ਜਿਆਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਸਾਨੂੰ ਨੇੜੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਪਾਰਟੀਕਲ ਐਕਸੀਲੇਟਰ ਨਾਲ ਇਸ ਅਨੁਮਾਨ ਨੂੰ ਪਰਖਣਾ ਅਸੰਭਵ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਫੇਰ ਵੀ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਾਧੂ ਅਯਾਮਾਂ ਨਾਲ ਇਹ ਸੰਭਵ ਤੌਰ ਤੇ LHC ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਾਂ ਇਸਦੀ ਪਹੁੰਚ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੀਆਂ ਊਰਜਾਵਾਂ ਤੇ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਫੀਨੋਮੀਨੌਲੌਜੀ
ਇੱਕ ਸਿਧਾਂਤਕ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦਾ ਵਿਚਾਰਯੋਗ ਵਿਚਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ, ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਵਾਸਤਵਿਕ ਸੰਸਾਰ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਮਾਡਲ ਰਚਣ ਲਈ ਢਾਂਚਾ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀਕਲ ਫਿਜ਼ਿਕਸ ਦਾ ਮੇਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਫੀਨੋਮੀਨੌਲੌਜੀ ਸਿਧਾਂਤਕ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਓਹ ਸ਼ਾਖਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੋ ਜਿਆਦਾ ਸੰਖੇਪ ਸਿਧਾਂਤਕ ਵਿਚਾਰਾਂ ਤੋਂ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਵਾਸਤਵਿਕ ਮਾਡਲ ਰਚਦੇ ਹਨ । ਸਟਰਿੰਗ ਫੀਨੋਮੀਨੌਲੌਜੀ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦਾ ਅਜਿਹਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਜੋ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਵਾਸਤਵਿਕ ਮਾਡਲ ਰਚਣ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕੁੱਝ ਸਿਧਾਂਤਕ ਅਤੇ ਗਣਿਤਿਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਕਾਰਣ, ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਇਹਨਾਂ ਥਿਊਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਯੋਗਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਟੈਸਟ ਕਰਨ ਲਈ ਅਤਿ ਉੱਚ ਊਰਜਾਵਾਂ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਹੁਣ ਤੱਕ ਕੋਈ ਪ੍ਰਯੋਗਿਕ ਸਬੂਤ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜੋ ਸਪਸ਼ੱਟ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰ ਸਕੇ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਮਾਡਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਮਾਡਲ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਵਿਵਰਣ ਦਾ ਸਹੀ ਮੁਢਲਾ ਵਿਵਰਣ ਹੈ। ਇਸ ਗੱਲ ਨੇ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਸਮਾਜ ਅੰਦਰ ਕੁੱਝ ਨੂੰ ਏਕੀਕਰਨ ਪ੍ਰਤਿ ਇਹਨਾਂ ਪਹੁੰਚਾਂ ਦੀ ਅਲੋਚਨਾ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਕਠਿਨਾਈਆਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਖੋਜ ਦੀ ਕੀਮਤ ਉੱਤੇ ਸਵਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਸੁੱਪਰ ਸਮਰੂਪਤਾ (Supersymmetry)
ਜੇਕਰ ਪ੍ਰਯੋਗਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਸਾਬਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੁਪਰਸਮਰੂਪਤਾ ਵੀ ਸੰਯੋਗਵਸ਼ ਗਵਾਹ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਲਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਰੀਆਂ ਸਥਾਈ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀਆਂ ਸੁਪਰਸਮਰੂਪ ਹਨ। ਫੇਰ ਵੀ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਹਾਡਰਨ ਕੋਲਾਈਡਰ LHC ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਆਯੋਗ ਊਰਜਾਵਾਂ ਤੇ ਸੁਪਰਸਮਰੂਪ ਕਣਾਂ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਜਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਨਾ ਕਰੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਜਿਸ ਊਰਜਾ ਪੈਮਾਨੇ ਤੇ ਸੁਪਰਸਮਰੂਪਤਾ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਉਹ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਐਕਸਲਰੇਟਰ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਤੋਂ  ਉੱਪਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
AdS/CFT ਮੇਲ
anti-de Sitter/conformal field theory (AdS/CFT) ਮੇਲ ਇੱਕ ਸਬੰਧ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਕੁੱਝ ਹਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਜਿਆਦਾ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਜਾਂ ਐੱਮ-ਥਿਊਰੀ ਨੂੰ ਇੱਕ anti-de Sitter ਪਿਛੋਕੜ ਤੇ ਦੇਖਣਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਦੀ ਸਮੀਕਰਨ ਦੇ ਕੁੱਝ ਹੱਲਾਂ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜ ਕੇ ਸਪੇਸਸਮੇਂ ਦਾ ਰੇਖਾ ਗਣਿਤ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਇਸ ਸੈੱਟਿੰਗ ਵਿੱਚ, ਸਪੇਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਹੱਦ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨੀ ਸੰਭਵ ਹੈ। AdS/CFT ਮੇਲ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਲਈ ਇਸ ਹੱਦ ਨੂੰ ਸਪੇਸ ਸਮਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰ ਵਿਸ਼ਾਲ ਗਰੂਕਾਰਸ਼ਨ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਸਮਝ ਅਨੁਸਾਰ ਬਰਾਬਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਦੂਜੀ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਨ ਦਾ ਸ਼ਬਦਕੋਸ਼ ਹੋਵੇ|
ਮੇਲ ਦੀਆਂ ਉਦਾਹਰਨਾਂ
AdS/CFT ਮੇਲ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਦਾਹਰਨ ਮੁਤਾਬਿਕ Type IIB ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ AdS5 × S5 ਦੀ ਪੈਦਾਵਰ ਤੇ 4-ਅਯਾਮੀ ਅਨੁਰੂਪ ਹੱਦ ਤੇ N = 4 super Yang–Mills ਥਿਊਰੀ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਇਸ ਮੇਲ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਨੁਭਵ ਅਨੁਸਾਰ AdS4 × S7 ਉੱਤੇ ਐੱਮ-ਥਿਊਰੀ 3-ਅਯਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ABJM superconformal ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਅਜੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਨੁਭਵ ਅਨੁਸਾਰ AdS7 × S4 ਉੱਤੇ  ਐੱਮ-ਥਿਊਰੀ 6-ਅਯਾਮਾਂ ਵਿੱਚ (2,0)-ਥਿਊਰੀ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਕੁਆਂਟਮ ਕਰੋਮੋਡਾਇਨਾਮਿਕਸ ਲਈ ਇਸਤੇਮਾਲ
ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦਾ ਸਧਾਰਨ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਨਾਲ ਮੇਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, AdS/CFT ਮੇਲ ਨੂੰ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਹਿਸਾਬ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਸਿਧਾਂਤਕ ਔਜਾਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ, ਇਸ ਮੇਲ ਨੂੰ ਕੁਆਰਕ-ਗਲੂਔਨ ਪਲਾਜ਼ਮਾ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਰਟੀਕਲ ਐਕਸੀਲੇਟਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਪਦਾਰਥ ਦੀ ਅਜੀਬ ਅਵਸਥਾ ਹੈ।
ਕੁਆਰਕ-ਗਲੂਔਨ ਪਲਾਜ਼ਮਾ ਦੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਕੁਆਂਟਮ ਕਰੋਮੋਡਾਇਨਾਮਿਕਸ ਰਾਹੀਂ ਚਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਤਾਕਤਵਰ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਬਲ ਦੀ ਮੁਢਲੀ ਥਿਊਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਥਿਊਰੀ ਕੁਆਰਕ-ਗਲੂਔਨ ਪਲਾਜ਼ਮਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਗਣਿਤਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਹੀ ਨਹੀਂ ਬੈਠਦੀ| ਕੁਆਰਕ-ਗਲੂਔਨ ਪਲਾਜ਼ਮਾ ਦੀਆਂ ਕੁੱਝ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ, ਸਿਧਾਂਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਇਸਲਈ AdS/CFT ਮੇਲ ਦੀ ਵਰਤੋ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਮੇਲ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸੁਪਰਸਮਰੂਪ ਗੇਜ਼ ਥਿਊਰੀ ਨਾਲ ਮਿਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ N = 4 super Yang–Mills theory ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਬਾਦ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਥਿਊਰੀ ਕੁਆਂਟਮ ਕਰੋਮੋਡਾਇਨਾਮਿਕਸ ਲਈ ਲੱਗਭੱਗ ਚੰਗੀ ਸਮਾਨਤਾ ਮੋਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਇਸਤਰਾਂ ਕੁਆਰਕ-ਗਲੂਔਨ ਪਲਾਜ਼ਮਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ  ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਜਿਆਦਾ ਅਸਾਨ ਹਨ। ਇਹ ਤਰੀਕੇ ਵਰਤਦੇ ਹੋਏ, ਸਿਧਾਂਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਕੁਆਰਕ-ਗਲੂਔਨ ਪਲਾਜ਼ਮਾ ਦਾ ਕੱਟਿਆ ਹੋਇਆ ਦਲਦਲਪੁਣਾ (shear viscosity) ਮਿਣਿਆ ਹੈ। 2008 ਵਿੱਚ, ਬਰੁੱਕਹੈਵਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ (Brookhaven National Laboratory) ਵਿੱਚ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਭਾਰੀ ਆਇਔਨ ਕੋਲਾਈਡਰ (Relativistic Heavy Ion Collider) ਤੇ ਇਹ ਅਨੁਮਾਨ ਸਾਬਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਸੰਘਣੇ ਪਦਾਰਥ ਵਾਲੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਲਈ ਇਸਤੇਮਾਲ
ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ, ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਸੰਘਣੇ ਪਦਾਰਥ ਦੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਤੇ ਵੀ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਕੁੱਝ ਸੰਘਣੇ ਪਦਾਰਥ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਸਮਝਣੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹਨ, ਅਤੇ AdS/CFT ਮੇਲ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਸਮਝਣ ਦੀ ਅਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਸੁਪਰਫਲੱਡ ਦੀ ਇੱਕ ਇਨਸੁਲੇਟਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਰਾਹੀਂ ਕਾਫੀ ਸਫਲਤਾ ਹਾਸਲ ਹੋਈ ਹੈ।
ਦਰਪਣ ਸਮਰੂਪਤਾ (Mirror symmetry)
ਦਰਪਣ ਸਮਰੂਪਤਾ ਦੀ ਖੋਜ ਰਾਹੀਂ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਨੇ ਗਣਿਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ, ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਸਥਾਨਿਕ ਅਯਾਮਾਂ ਦਾ ਅਕਾਰ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਕਾਲਾਬਿ-ਯਾਊ ਬਹੁ-ਪਰਤਾਂ ਨਾਮਕ ਗਣਿਤਿਕ ਚੀਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਕੇਤਿਕ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (encoded)| ਇਹ ਸ਼ੁੱਧ ਗਣਿਤ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਰਾਹੀਂ ਫਿਜਿਕਸ ਦੇ ਯਥਾਰਥਵਾਦੀ ਮਾਡਲਾਂ ਦੀ ਬਣਤਰ ਲਈ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। 1980ਵੇਂ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਿ ਕਿਸੇ ਦਿੱਤੇ ਹੋਏ ਫਿਜਿਕਲ ਮਾਡਲ ਲਈ, ਸਬੰਧਿਤ ਨਿਰਾਲੀ ਕਾਲਾਬਿ-ਯਾਊ ਬਹੁ-ਪਰਤ ਬਣਾਉਣੀ ਸੰਭਵ ਹੈ। ਸਗੋਂ, ਇਹ ਵੀ ਖੋਜਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਦੋ ਕਾਲਾਬਿ-ਯਾਊ ਬਹੁ-ਪਰਤਾਂ ਇੱਜੋ ਫਿਜਿਕਸ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਬਹੁ-ਪਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦੂਜੀ ਦੀਆਂ ਦਰਪਣ ਕਿਹਾ ਗਿਆ| ਵਿਭਿੰਨ ਕਾਲਾਬਿ-ਯਾਊ ਬਹੁ-ਪਰਤਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਇਸ ਦਰਪਣ ਸਮਰੂਪਤਾ ਸਬੰਧ ਦੀ ਹੋਂਦ ਦੀਆਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗਣਿਤਿਕ ਲੜੀਆਂ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਗਿਣਤੀ ਸੂਚਕ ਅਲਜਬਰਿਕ ਰੇਖਾਗਣਿਤ ਦੀਆਂ ਕਈ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੱਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਗਣਿਤਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਦੀ ਮਦੱਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅੱਜਕੱਲ ਗਣਿਤਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਜੇ ਵੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਸਹਿਜ ਗਿਆਨ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਦਰਪਣ ਸਮਰੂਪਤਾ ਦੀ ਗਣਿਤਿਕ ਸਮਝ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਸ਼ਿਖਰ ਅਪਰੇਟਰ ਬੀਜਗਣਿਤ (Vertex operator algebras)
ਦਰਪਣ ਸਮਰੂਪਤਾ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਗਣਿਤ ਵਿੱਚ ਉਪਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਖਰ ਅਪਰੇਟਰ ਬੀਜਗਣਿਤ (Vertex operator algebras) ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ, ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਵਿਚਾਰ 1992 ਵਿੱਚ ਰਿਚਰਡ ਬੋਰਚਰਡਜ਼ ਦੁਆਰਾ monstrous moonshine ਅਨੁਮਾਨ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਵਰਤੇ ਗਏ ਜੋ monster group (ਗਰੁੱਪ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਇੱਕ ਬਣਤਰ)ਤੇ modular functions (ਨੰਬਰ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫੰਕਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ) ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਸੀ।
ਵੀਣਾ
ਵੀਣਾ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿਧ ਸੰਗੀਤ ਸਾਜ਼ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਵੀਣਾ ਸੁਰ ਧੁਨੀਆਂ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋੰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਾਜ਼ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇ ਕਈ ਰੂਪ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ - ਰੂਦ੍ਰ-ਵੀਣਾ, ਵਚਿਤਰ ਵੀਣਾ ਆਦਿ। ਫਿਰ ਵੀ ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਨਾਮ ਇਕ-ਤੰਤੀ ਵੀਣਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮੱਧਕਾਲ ਵਿਚ ਅਮੀਰ ਖ਼ੁਸਰੋ ਨੇ ਸਿਤਾਰ ਅਤੇ ਬੈਂਜੋ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਬੀਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਮੱਤਭੇਦ ਹਨ ਪਰ ਪ੍ਰਸਿਧ ਵਚਿੱਤਰ ਵੀਣਾ ਵਾਦਕ ਡਾ. ਲਾਲਮਣੀ ਮਿਸ਼ਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤ ਯੰਤਰ ਵਿਚ ਇਸ ਨੂੰ ਇਕ-ਤੰਤੀ ਵੀਣਾ ਦਾ ਹੀ ਵਿਕਸਿਤ ਰੂਪ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਉੱਤਰ ਭਾਰਤੀ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਇੱਕ ਚਿਠੀ ਹੈ। ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਦੇ ਮਾਪ ਅਨੁਸਾਰ 3.5. ਫੁੱਟ (1 ਤੋਂ 1.2 ਮੀਟਰ) ਲੰਬਾ, ਇਸਦਾ ਇੱਕ ਖੋਖਲਾ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਸਿਰੇ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਦੋ ਵੱਡੇ ਗੂੰਜਦੀਆਂ ਗਾਰਟੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਮੁੱਖ ਤਾਰਾਂ ਹਨ ਜੋ ਸੁਰੀਕ ਹਨ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਸਹਾਇਕ ਡਰੋਨ ਤਾਰਾਂ ਹਨ. ਖੇਡਣ ਲਈ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਪਹਿਲੀ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਉਂਗਲਾਂ 'ਤੇ ਪਹਿਨਿਆ ਗਿਆ ਇੱਕ ਤੰਤਰ ਨਾਲ ਧੁਨ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਡਰੋਨ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਵਜਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹੱਥ ਦੀ ਛੋਟੀ ਉਂਗਲ ਨਾਲ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਗੂੰਜਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ, ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਹੱਥ ਦੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ ਨਾਲ ਵਾਦਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵੀਨਾ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਉੱਤਰ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸਿਤਾਰ ਨਾਲ ਤਬਦੀਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਵੀਨਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ, ਕਾਰਨਾਟਿਕ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ. ਇਹ ਲੰਬੀ ਗਰਦਨ ਵਾਲੀ, ਨਾਸ਼ਪਾਤੀ ਦੇ ਆਕਾਰ ਵਾਲਾ ਲੂਟ ਹੈ, ਪਰ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤੀ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਲੋਗ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਾਸ਼ਪਾਤੀ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦਾ ਲੱਕੜ ਦਾ ਟੁਕੜਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸਦੇ ਵੀ, 24 ਫ੍ਰੈਟਸ, ਚਾਰ ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਡਰੋਨ ਤਾਰਾਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ. ਕਲਾਸੀਕਲ ਕਾਰਨਾਟਿਕ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਤਰ ਦਾ ਸਾਧਨ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਇੱਕ ਖਿੰਡੇ ਹੋਏ, ਖਿੰਡੇ ਹੋਏ ਲੂਟੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਵੀਨਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ ਤਿੰਨ-ਅੱਕਟਵ ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਪਿੱਚਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਭਾਰਤੀ ਯੰਤਰਾਂ ਦੀ ਲੰਬੇ, ਖੋਖਲੇ ਗਰਦਨ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ, ਭਾਰਤੀ ਰਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਪੋਰਟਾਮੈਂਟੋ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਤੇ ਲੈਗੈਟੋ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ. ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਾਧਨ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਦੀ ਹਿੰਦੂ ਦੇਵੀ ਸਰਸਵਤੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਕੇ ਇਸ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਵਿੱਚ ਸਤਿਕਾਰ ਪਾਇਆ।
ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ
ਮੱਧਯੁਗ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ ਬਹੁ-ਵਚਨ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਯੰਤਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਆਮ ਸ਼ਬਦ ਹੈ. ਇਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਰਿਗਵੇਦ, ਸਮਾਵੇਦ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੈਦਿਕ ਸਾਹਿਤ ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਤਪਾਠ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਤੇ ਤਤੀਰੀਆ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚ, ਨਾਰਦਾ ਨੂੰ ਟੈਂਪੂਰਾ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸੱਤ ਤਾਰਾਂ ਵਾਲਾ ਉਪਕਰਣ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਸੁਨੀਰਾ ਕਸਾਲੀਵਾਲ, ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ, ਪੁਰਾਣੇ ਲਿਖਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਰਿਗਵੇਦ ਅਤੇ ਅਥਰਵੇਦ (ਦੋਵੇਂ 1000 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਈਸਾ ਪੂਰਵ) ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਉਪਨਿਸ਼ਦ (ਸੀ. 800–300 ਸਾ.ਯੁ.ਪੂ.) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਾਰ ਸਾਧਨ ਨੂੰ ਵਾਨਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵੀਨਾ ਬਣਨ ਦਾ ਸ਼ਬਦ. ਮੁ Sanskritਲੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਹਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਤਾਰ ਵਾਲੇ ਯੰਤਰ ਨੂੰ ਵਾਨਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਝੁਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਇੱਕ ਤਾਰਾ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਤਰਾਂ, ਤੰਦੂਰ, ਨਾਨ-ਫਰੇਟਡ, ਜ਼ੀਰੇਟ, ਲੂਟ ਜਾਂ ਬੀਜ ਦੀਆਂ ਸ਼ੈਲੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ੈਲੀ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਕਲਾਤਮਕ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਲਾਵਾਂ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਬਚੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹਿੰਦੂ ਪਾਠ ਭਰਤ ਮੁਨੀ ਦਾ ਨਾਟਯ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਵੀਨਾ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਪਾਠ, ਸ਼ਾਇਦ 200 ਸਾ.ਯੁ.ਪੂ. ਅਤੇ 200 ਸਾ.ਯੁ. ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਪੂਰਨ ਹੈ। ਇਹ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੀ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ "ਮਨੁੱਖੀ ਗਲਾ ਇੱਕ ਵਿਅੰਗਾ ਵੀਨਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਸਰੀਰ ਦਾ ਸੰਗੀਤਕ ਤਾਰ" ਜਦੋਂ ਇਹ ਸੰਪੂਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਕਿ ਗੰਧੜਵ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ ਅਜਿਹਾ ਗਲਾ, ਇੱਕ ਤਾਰ ਦਾ ਸਾਧਨ ਅਤੇ ਬੰਸਰੀ ਹੈ। ਮਨੁੱਖੀ ਅਵਾਜ ਅੰਗ ਦਾ ਵੀਨਾ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਹੋਣ ਦਾ ਉਹੀ ਰੂਪਕ, ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ itਤੇਰੀਆ ਅਰਨਯਕ ਦੀ ਆਇਤ 2.2., ਵਿਚ, ਸ਼ੰਕਯਾਨਾ ਅਰਣਯਕ ਦੀ ਆਇਤ 9.9 ਅਤੇ ਹੋਰ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨਾਰਦ ਦਾ ਵਰਣਨ ਵੈਦਿਕ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇੱਕ "ਵਿਨਾ ਖਿਡਾਰੀ" ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਿੰਦੂ ਦੇਵੀ ਸਰਸਵਤੀ ਵੀਨਾ ਯੰਤਰ ਨਾਲ। ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸਰਸਵਤੀ ਵਰਗੀ ਰਾਹਤ ਬਨਾਵਤੀ 200 ਬੀ ਸੀ ਈ ਤੱਕ ਦੀ ਬੋਧੀ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹੈ, ਜਿਥੇ ਉਸ ਕੋਲ ਇੱਕ ਬਿਜਾਈ ਵਾਲੀ ਸ਼ੈਲੀ ਦੀ ਵੀਨਾ ਹੈ। ਨਾਟਯ ਸ਼ਾਸਤਰ ਸੱਤ-ਸਤਰਾਂ ਵਾਲੇ ਉਪਕਰਣਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤਾਰਾਂ ਵਾਲੇ ਸਾਜ਼ਾਂ ਦਾ 35 ਆਇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਪਕਰਣ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਚਲਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਤਕਨੀਕ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਭਰਤ ਮੁਨੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਵੀਨਾ ਨਾਟਯ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਜ਼ੀਰੇ ਜਾਂ ਲੂਟ ਨਾਲੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਖਰੀ ਸੀ. ਐਲਿਨ ਮਾਈਨਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਵੀਨਾ ਇੱਕ ਰਬਾਬ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਲੂਟ ਅਤੇ ਜ਼ੀਟਰ ਸਟਾਈਲ ਦੀ ਵੀਨਾ ਵਜਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਆਮ ਯੁੱਗ ਦੀਆਂ ਮੁੱਢਲੀਆਂ ਸਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ ਅਤੇ ਬੋਧੀ ਗੁਫਾ ਮੰਦਰ ਦੀਆਂ ਰਾਹਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਦੀਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੱਧ ਤੱਕ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਿਲਪਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਰਾਂ ਦੇ ਵਜਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਲਗਭਗ ਛੇਵੀਂ ਸਦੀ ਸਾ.ਯੁ. ਤਕ, ਦੇਵੀ ਸਰਸਵਤੀ ਮੂਰਤੀਆ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਵੀਨਾ ਨਾਲ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗੀਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸਾਜ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤਕ ਸਾਜ਼
ਅਨੁਭਵ ਮੋਹੰਤੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਲੀਡਰ
ਰਤਨਗੜ੍ਹ ਪਾਟਿਆਂ ਵਾਲੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
25 ਅਪ੍ਰੈਲ
25 ਅਪਰੈਲ ਗ੍ਰੈਗਰੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਸਾਲ ਦਾ 115ਵਾਂ (ਲੀਪ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 116ਵਾਂ) ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸਾਲ ਦੇ 250 ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਹਨ।
ਵਾਕਿਆ
ਵਿਸ਼ਵ ਮਲੇਰੀਆ ਦਿਵਸ
ਦਿਹਾਂਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਪਰੈਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ ਦੇ ਦਿਨ
ਵੂਡੀ ਐਲਨ
ਵੂਡੀ ਐਲਨ, ਅਸਲੀ ਨਾਂ ਐਲਨ ਸਟੁਅਰਟ ਕੋਨਿਗਜ਼ਬਰਗ (ਜਨਮ 1 ਦਸੰਬਰ 1935) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਜੇਤਾ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਲੇਖਕ, ਅਭਿਨੇਤਾ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਨਾਟਕਕਾਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਨੂੰ ਅੱਧੀ ਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ "ਵਟਸ ਨਿਊ ਪੂਸੀਕੈਟ?" (What's New Pussycat?) 1965 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਵੂਡੀ ਨੇ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਦੋਹਾਂ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
ਕੁੱਖ ਤੋਂ ਕਬਰ ਤੱਕ (ਕਿਤਾਬ)
thumb|ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਲੋਕ ਅਰਪਣ ਕਰਨ ਸਮੇਂ ਗਾਇਕ [[ਗੁਰਦਾਸ ਮਾਨ ਅਤੇ ਲੇਖਿਕਾ ਹਰਪ੍ਰੀਤ ਮਾਨ ਔਲਖ]] ਕੁੱਖ ਤੋਂ ਕਬਰ ਤੱਕ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਕਿਤਾਬ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਡਾ: ਹਰਪ੍ਰੀਤ ਮਾਨ ਔਲਖ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਲੇਖਿਕਾ ਨੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ, ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ 'ਤੇ ਮਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਵਿਤਾ ਰਾਹੀਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਵਿਕਟਰ ਪਾਲਮੋਵ
thumb| ਮਾਸਕੋ ਟ੍ਰੈਟੀਆਕੋਵ ਗੈਲਰੀ ਵਿੱਚ ਪੇਂਟਿੰਗ ਵਿਕਟਰ ਪਾਲਮੋਵ (Віктор Никандрович Пальмов; 1888-1929), "ਡੇਵਿਡ ਬੁਰਲਿਉਕ" ਚੱਕਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਯੂਕਰੇਨੀ - ਰੂਸੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਐਵਾਂ ਗਾਰਦ ਕਲਾਕਾਰ (ਭਵਿੱਖਵਾਦ ਅਤੇ ਨਵ-ਆਦਿਵਾਦੀ) ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1929 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1888 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਕਰੇਨੀ ਕਲਾਕਾਰ
ਅਰਚਨਾ ਗੌਤਮ
ਅਰਚਨਾ ਗੌਤਮ (ਜਨਮ 1 ਸਤੰਬਰ 1995) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗਿਤਾ  ਖਿਤਾਬ ਧਾਰਕ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਮਿਸ ਬਿਕਨੀ ਇੰਡੀਆ 2018 ਜਿੱਤੀ, ਮਿਸ ਕੌਸਮੌਸ ਵਰਲਡ 2018 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦਾ ਉਪ ਖਿਤਾਬ  2018 ਜਿੱਤਿਆ।
ਗੌਤਮ ਨੇ ਆਈਆਈਐਮਟੀ, ਮੇਰਠ ਤੋਂ ਬੀ.ਜੇ.ਐਮ.ਸੀ.
ਅਰਚਨਾ ਨੇ 2015 ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬ੍ਰਾਂਡਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਿੰਟ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਪਨ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਡਲਿੰਗ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਦੀ ਆ  ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਗ੍ਰੇਟ ਗ੍ਰੈਂਡ ਮਸਤੀ ਸੀ,  ਜੋ ਸਫਲ ਰਹੀ। ਉਸਦੀ ਦੂਜੀ ਫਿਲਮ ਹਸੀਨਾ ਪਾਰਕਰ  ਅਤੇ ਤੀਜੀ ਫਿਲਮ ਬਾਰਾਤ ਕੰਪਨੀ ਵੀ ਸਿਨੇਮਾਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਟ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਹ ਜੰਕਸ਼ਨ ਵਾਰਾਣਸੀ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਆਈਟਮ ਗੀਤ ਲਈ ਕੈਮੀਓ ਵਜੋਂ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਉਸਨੇ ਟੀ-ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਲਈ ਵੀ ਸ਼ੂਟ ਕੀਤਾ ਹੈ।  ਉਸਨੂੰ 2014 ਵਿੱਚ ਮਿਸ ਯੂਪੀ (ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼) ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਮਿਸ ਬਿਕਨੀ ਇੰਡੀਆ 2018 ਜਿੱਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਿਸ ਬਿਕਨੀ ਯੂਨੀਵਰਸ 2018 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ। ਅਰਚਨਾ ਨੇ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਮਿਸ ਕੌਸਮੌਸ 2018 ਵਿੱਚ ਵੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਪ ਖਿਤਾਬ ਮੋਸਟ ਟੇਲੈਂਟ 2018 ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸਨੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ 2 ਸਤੰਬਰ 2018 ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਵਿਖੇ ਡਾ. ਐਸ. ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ 28 ਸਤੰਬਰ 2018 ਨੂੰ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿਖੇ ਵੂਮੈਨ ਅਚੀਵਰਸ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ।
ਰਾਜਨੀਤੀ
ਉਹ ਨਵੰਬਰ 2021 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ 2022 ਲਈ ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਤੋਂ ਟਿਕਟ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1995 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਖੁਰਲੀ
ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਪੱਠੇ ਪਾਉਣ ਲਈ ਮਿੱਟੀ, ਇੱਟਾਂ ਪੱਥਰ ਜਾਂ ਲੱਕੜ ਆਦਿ ਦੀ ਬਣਾਈ ਡੂੰਘੀ ਜਿਹੀ ਖਾਲੀ ਨੂੰ ਖੁਰਲੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਇੱਕ ਇਕੱਲੇ ਡੰਗਰ ਲਈ ਛੋਟੀ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਡੰਗਰਾਂ ਲਈ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਲੰਬਾਈ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਖੁਰਲੀ ਹਰ ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਖੁਰਲੀ ਇੱਕ ਮਸੀਹੀ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ, ਜੋ ਯਿਸੂ ਦੇ ਜਨਮ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਨੂੰ ਸਰਾ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਕਮਰਾ ਮਿਲਣ ਕਰ ਕੇ ਅਸਤਬਲ ਵਿੱਚ ਠਹਿਰਨਾ ਪਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਨਵਜਾਤ ਪੁੱਤਰ ਯਿਸੂ ਨੂੰ ਕਪੜੇ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟਿਆ ਅਤੇ ਖੁਰਲੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। (φατνη phatnē; Luke 2:7)
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ, ਤਰੀਖ਼ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਜਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਤਰੀਖ਼ ਦਾ ਮਤਲਬ ਉਸ ਇਲਾਕੇ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਹੈ ਜੋ ਕਿ 1947ਈ. ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦੀ ਵੰਡ ਦੇ ਮੌਕੇ ਅਤੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਕੇ ਇਸਲਾਮੀ ਜਮਹੂਰੀਆ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਜਾਂ ਇਸਲਾਮੀ ਲੋਕਰਾਜ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਖਵਾਇਆ। ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਪਹਿਲੋਂ ਦੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇਲਾਕਾ ਬਰਤਾਨਵੀ ਰਾਜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ, ਇਸ ਥਾਂ ਤੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਵੇਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਵੱਖ ਮੁਕਾਮੀ ਰਾਜਿਆਂ ਤੇ ਕਈ ਗ਼ੈਰ ਮੁਲਕੀ ਤਾਕਤਾਂ ਦਾ ਰਾਜ ਰਿਹਾ। ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਵੇਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਬਰ-ਏ-ਸਗ਼ੀਰ ਹਿੰਦ ਦੀਆਂ ਕਈ ਬਾਦਸ਼ਾਹਤਾਂ ਤੇ ਕੁੱਝ ਵੱਡੀਆਂ ਸ਼ਾਹੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਿਹਾ। 18 ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਬਰਤਾਨਵੀ ਹਿੰਦ ਨਾਲ ਰਲ਼ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਹਿਰ
ਹੰਬਲਵਾਸ
ਹੰਬਲਵਾਸ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸੁਨਾਮ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮੋਹਾਵੇ ਮਾਰੂਥਲ
ਮੋਹਾਵੇ ਮਾਰੂਥਲ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਕੈਲੀਫ਼ੋਰਨੀਆ, ਕੁਛ ਹਿੱਸਾ ਮਧ ਕੈਲੀਫ਼ੋਰਨੀਆ, ਪਛਮੀ ਨੇਵਾਡਾ, ਉੱਤਰ ਪਛਮੀ ਐਰੀਜ਼ੋਨਾ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪਛਮੀ ਯੂਟਾਹ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਮੋਹਾਵੇ ਮਾਰੂਥਲ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂਜੋਸ਼ੁਆ ਦਰਖ਼ਤਾਂ ਨਾਲ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਮਾਰੂਥਲ ਤੇ ਆਬਾਦੀ ਇਤਨੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਮਗਰ ਕੁਛ ਬੜੇ ਸ਼ਹਿਰ ਲੀਨਕਸਟਰ, ਕੈਲੀਫ਼ੋਰਨੀਆ, ਵਿਕਟਰ ਵੱਲ, ਕੈਲੀਫ਼ੋਰਨੀਆ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਬੜਾ ਸ਼ਹਿਰ ਲਾਸ ਵੇਗਾਸ, ਨੇਵਾਡਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਰੂਥਲ
ਜਖੇਪਲਵਾਸ
ਜਖੇਪਲਵਾਸ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸੁਨਾਮ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਏਏਏ ਬੈਟਰੀ
thumb|ਏਏਏ ਬੈਟਰੀਆਂ right|thumb|ਡੀ, ਸੀ, ਏਏ, ਏਏਏ, ਏਏਏਏ, 9-ਵੋਲਟ ਬੈਟਰੀਆਂ ਏਏਏ ਬੈਟਰੀ ਜਾ ਫਿਰ ਟਰਿੱਪਲ ਏ ਬੈਟਰੀ ਇੱਕ ਆਮ ਸਾਇਜ਼ ਦੀ ਬੈਟਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਘੱਟ ਊਰਜਾ ਵਰਤਣ ਵਾਲੇ ਉਪਕਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਟਰਿੱਪਲ ਏ ਬੈਟਰੀ ਦੀ ਲੰਬਾਈ  44.5 ਮਿਲੀਮੀਟਰ  ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਇਆਮੀਟਰ 10.5 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਟਰਮੀਨਲ  ਬਟਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਲੰਬਾਈ  0.8 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਇਆਮੀਟਰ 3.8 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ;  ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਟਰਮੀਨਲ ਦਾ ਡਾਇਆਮੀਟਰ 4.3 ਮਿਲੀਮੀਟਰ. ਅਲਕਾਲਾਇਨ ਏਏਏ ਬੈਟਰੀ ਦਾ ਭਾਰ 11.5 ਗ੍ਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਲਿਥੀਅਮ ਆਇਨ ਏਏਏ ਬੈਟਰੀ ਦਾ ਭਾਰ  7.6 ਗ੍ਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹੋਰ ਨਾਮ
right|thumb|ਰੀਚਾਰਜੇਬਲ ਬੈਟਰੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੈਟਰੀ ਸ਼ਕਲਾਂ
ਚਾਰੀਕਾਰ
thumb|230px|ਚਾਰੀਕਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡੰਗਰ ਡਾਕਟਰ ਚਾਰੀਕਾਰ (, ਉਚਾਰਨ Chârikâr) ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪਰਵਾਨ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਹਦਾਮਨ (ਮਤਲਬ: ਪਹਾੜ ਦਾ ਦਾਮਨ) ਨਾਮਕ ਵਾਦੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਅਤੇ ਗੋਰਬੰਦ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਵੇਰਵਾ
ਚਾਰੀਕਾਰ ਦੇ ਜਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਤਾਜਿਕ ਸਮੁਦਾਏ ਦੇ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇੱਥੇ ਕੁੱਝ ਉਜਬੇਕ ਲੋਕ, ਕਿਜਿਲਬਾਸ਼​ ਲੋਕ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾ ਲੋਕ ਵੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਆਪਣੀਆਂ ਉੱਤਮ ਦਾਖਾਂ ਅਤੇ ਮਿੱਟੀ ਦੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਕਾਬੁਲ ਤੋਂ ਉੱਤਰੀ ਸੂਬਿਆਂ ਵੱਲ 69 & nbsp ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ। ਮਜ਼ਾਰ-ਏ-ਸ਼ਰੀਫ਼, ਕੁੰਦੂਜ ਜਾਂ ਪੁਲ ਏ ਖ਼ੁਮਰੀ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਯਾਤਰੀ ਚਾਰੀਕਾਰ ਕੋਲ ਦੀ ਲੰਘਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਪੰਜਸ਼ੀਰ ਵਾਦੀ ਦਾ ਪਰਵੇਸ਼ ਦਵਾਰ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਮਧ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਚਾਰੀਕਾਰ ਖਵਾਰੇਜਮੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਸੰਨ 1220 ਵਿੱਚ ਚੰਗੇਜ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਮੰਗੋਲ ਫੌਜ ਨੇ ਇਸ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਲੇਕਿਨ ਪਰਵਾਨ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਖਵਾਰੇਜਮੀ ਸ਼ਾਸਕ ਜਲਾਲੁੱਦੀਨ ਮਿੰਗਬੁਰਨੁ ( Jalal ad-Din Mingburnu ) ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਟੋਕ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਅਤੇ ਉਸਦੀਆਂ ਕੁੱਝ ਫੋਜਾਂ ਖਵਾਰੇਜਮੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਬੱਚ ਸਕੀਆਂ। 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੇ ਇਹ ਕੁਝ ਹਜ਼ਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਨਸੰੱਖਿਆ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ ਬਣ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ। ਸੰਨ 1841 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਐਂਗਲੋ-ਅਫਗਾਨ ਯੁਧ ਦੇ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਬਰਤਾਨਵੀ ਰਾਜ ਦੀ ਛਾਉਣੀ ਤੈਨਾਤ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੱਗਪੱਗ 200 ਗੋਰਖਾ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ ਫੌਜੀ ਸਨ। ਕੁੱਝ ਇੱਕ ਨੂੰ ਛੱਡਕੇ ਲੱਗਪੱਗ ਸਾਰੇ ਮਕਾਮੀ ਕਬੀਲਾਈ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਉਸ ਹਾਦਸੇ ਦਾ ਵਰਣਨ ਲਿਖਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਬਰਤਾਨਵੀ ਅਫਸਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤਦ ਚਾਰੀਕਾਰ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਕਿਲੇ ਬਣੇ ਹੋਏ ਸਨ। 1979 - 89 ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸੋਵੀਅਤ ਜੰਗ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਵੀ ਇੱਥੇ ਬਹੁਤ ਜਬਰਦਸਤ ਲੜਾਈ ਹੋਈ।
14 ਅਗਸਤ 2011 ਨੂੰ ਲੱਗਪੱਗ ਛੇ ਆਤਮਘਾਤੀ ਬੰਬਾਰੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਨੇ ਚਾਰੀਕਾਰ ਵਿੱਚ ਰਾਜਪਾਲ ਦੇ ਮਹਿਲ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਰਾਜਪਾਲ ਅਬਦੁਲ ਬਸ਼ੀਰ ਸਲੰਗੀ ਤਾਂ ਬਚ ਗਏ ਪਰ 19 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਸਦੀ ਤਾਲਿਬਾਨ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲਈ।
ਨੰਦਪ੍ਰਯਾਗ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਨੰਦਪ੍ਰਯਾਗ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਸੀ। ਇਹ ਹਲਕਾ ਚਮੋਲੀ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿੱਤ ਸੀ। ਇਹ ਹਲਕਾ 2002 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰਾਖੰਡ (ਉਸ ਵੇਲੇ ਉੱਤਰਾਂਚਲ) ਦੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖ ਹੋਣ ਸਮੇਂ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਇਸਨੂੰ 2008 ਦੇ ਪਰਿਸੀਮਨ ਦੌਰਾਣ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਵਿਧਾਇਕ
ਇਸ ਹਲਕੇ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ।
!ਸਾਲ !colspan="2" align="center"|ਪਾਰਟੀ !align="center" | ਵਿਧਾਇਕ !ਰਜਿਸਟਰਡ ਵੋਟਰ !ਵੋਟਰ % !ਜੇਤੂ ਦਾ ਵੋਟ ਅੰਤਰ !ਸਰੋਤ
ਸਿਲਿਸਲੇਵਾਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ
ਕੀਥ ਮਿਲਰ
ਕੀਥ ਰਾਸ ਮਿਲਰ, (28 ਨਵੰਬਰ 1919 - 11 ਅਕਤੂਬਰ 2004) ਇੱਕ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਰਾਇਲ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਪਾਇਲਟ ਸੀ। ਮਿਲਰ ਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਆਲਰਾਉਂਡਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਕਾਬਲੀਅਤ, ਗੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਵਿਵਹਾਰ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਦਿੱਖ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਭੀੜ ਦਾ ਮਨਪਸੰਦ ਬਣਾਇਆ। ਇੰਗਲਿਸ਼ ਪੱਤਰਕਾਰ ਇਆਨ ਵੌਲਡ੍ਰਿਜ ਨੇ ਮਿਲਰ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦਾ “ਸੁਨਹਿਰਾ ਮੁੰਡਾ” ਕਿਹਾ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਸਦਾ ਨਾਮ “ ਨਗਗੇਟ ” ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ "ਇੱਕ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀ... ਉਸਨੇ ਇਸ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਕ੍ਰਿਕਟ ਨਾਲੋਂ ਜਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਸੀ "।
ਮਿਲਰ ਕ੍ਰਿਕਟ ਤੋਂ ਦੂਰ, ਇੱਕ ਸਫਲ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਨਿਯਮ ਫੁੱਟਬਾਲਰ ਵੀ ਸੀ। ਉਹ ਸੇਂਟ ਕਿਲਡਾ ਲਈ ਖੇਡਿਆ ਅਤੇ ਵਿਕਟੋਰੀਅਨ ਸਟੇਟ ਟੀਮ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸੇਂਟ ਕਿਲਡਾ ਲਈ 50 ਮੈਚ ਖੇਡੇ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸਨੇ 1941 ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਉੱਤਰੀ ਮੈਲਬਰਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਇੱਕ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਅੱਠ ਗੋਲ ਕੀਤੇ ਸਨ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ
12 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਅੰਡਰ -15 ਵਿਕਟੋਰੀਅਨ ਸਕੂਲਬੁਈ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਕੋਲ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਘਾਟ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਉਸਦੇ ਪੈਰ ਅਤੇ ਕੰਮ ਸ਼ੈਲੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮਿਲਰ ਨੇ ਤਰਕ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਛੋਟਾ ਹੋਣਾ ਵਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੌਕੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੈਰੀਅਰ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਜਾਂ ਫੁੱਟਬਾਲਰ ਨਾਲੋਂ ਇੱਕ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2004 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1919
27 ਅਪ੍ਰੈਲ
27 ਅਪ੍ਰੈਲ ਗ੍ਰੈਗਰੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਸਾਲ ਦਾ 117ਵਾਂ (ਲੀਪ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 118ਵਾਂ) ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸਾਲ ਦੇ 248 ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਹਨ।
ਦਿਹਾਂਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਪ੍ਰੈਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ ਦੇ ਦਿਨ
ਧੀਲਾਵਾਲ ਵਾਸ
ਧੀਲਾਵਾਲ ਵਾਸ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸੁਨਾਮ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਮਰੀਕ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋ
ਅਮਰੀਕ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ। ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ (ਐਮਐਲਏ) ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮਰਾਲਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ
1997, 2002, 2012, 2017 ਵਿਚ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ, ਮਾਪੇ ਅਧਿਆਪਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ, ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ (ਲੜਕੇ), ਸਮਰਾਲਾ; ਪੀ.ਏ.ਡੀ.ਬੀ., ਬੈਂਕ, ਸਮਰਾਲਾ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਬਣੇ ਰਹੇ।
ਮਟੁਰ, ਮੁਹਾਲੀ ਅਤੇ ਕਲਕੱਤਾ ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸੈਸ਼ਨ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ; ਕਮਜ਼ੋਰ ਵਰਗਾਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਦੱਬੇ-ਕੁਚਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨਾ। ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਕਮੇਟੀ ਅਤੇ ਗੋਵਟ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਬਣੇ ਰਹੇ। ਭਰੋਸਾ, ਪੇਪਰ ਲੈਡ, ਪਨਜਬ ਵਿਧਾਨ ਸਾਭ ਦੀ ਨਿਜੀ ਕਮੇਟੀ; ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਾਭ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਅਤੇ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਰਹੇ।
ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ (2018-19) ਦੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਰਹੇ।
ਦਿੱਲੀ ਸਮੂਹਿਕ ਬਲਾਤਕਾਰ 2012
ਦਿੱਲੀ ਸਮੂਹਿਕ ਬਲਾਤਕਾਰ 2012 ਮਾਮਲਾ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ 16 ਦਸੰਬਰ 2012 ਨੂੰ ਹੋਈ ਇੱਕ ਬਲਾਤਕਾਰ ਅਤੇ ਹੱਤਿਆ ਦੀ ਘਟਨਾ ਸੀ। ਇਸ ਦੀ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਕਹਾਣੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੀ ਦੀ ਅਧਿਐਨ ਕਰ ਰਹੀ ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਦੱਖਣ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪੁਰਖ ਮਿੱਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਬਸ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ 16 ਦਸੰਬਰ 2012 ਦੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਬਸ ਦੇ ਡਰਾਈਵਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪਹਿਲਾਂ ਫਬਤੀਆਂ ਕਸੀਆਂ ਗਈਆਂ(ਮਿਹਣੇ ਮਾਰੇ ਗਏ) ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਦੋਨਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੁੱਟਿਆ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਪੁਰਖ ਦੋਸਤ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਤਾਂ ਉਸ ਮੁਟਿਆਰ ਦੇ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਮੁਟਿਆਰ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਡਟਕੇ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦੇ - ਕਰਦੇ ਥੱਕ ਗਈ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਉਸ ਨਾਲ ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਪਰ ਸਫਲ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਉੱਤੇ ਉਸ ਦੇ ਯੌਨ ਅੰਗ ਵਿੱਚ ਵਹੀਲ ਜੈਕ ਦੀ ਰਾਡ ਪਾਕੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੰਤੜੀਆਂ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜ਼ਖਮੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਾਰੇ ਉਹਨਾਂ ਦੋਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਉਜਾੜ ਸਥਾਨ ਤੇ ਬਸ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਸੁੱਟਕੇ ਭੱਜ ਗਏ। ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸਫਦਰਜੰਗ ਹਸਪਤਾਲ ਲੈ ਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਉੱਥੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਪਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੁਧਾਰ ਨਾ ਹੁੰਦਾ ਵੇਖ ਉਸਨੂੰ 26 ਦਸੰਬਰ 2012 ਨੂੰ ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਦੇ ਮਾਉਂਟ ਏਲਿਜਾਬੇਥ ਹਸਪਤਾਲ ਲੈ ਜਾਇਆ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਦੀ 29 ਦਸੰਬਰ 2012 ਨੂੰ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀ ਔਰਤ ਮਹੀਨਾ 2015 ਦੌਰਾਨ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਿਤ ਸਫ਼ੇ
ਪਰਗਟ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਮਿਨੀਮੋਲ ਅਬ੍ਰਾਹਮ
ਮਿਨੀਮੋਲ ਅਬ੍ਰਾਹਮ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Minimol Abraham; ਜਨਮ 27 ਮਾਰਚ 1988) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਵਾਲੀਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਾਲੀਬਾਲ ਟੀਮ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਕਪਤਾਨ ਹੈ। ਮਿਨੀਮੋਲ ਘਰੇਲੂ ਵਾਲੀਬਾਲ ਕਲੱਬ ਇੰਡੀਆ ਰੇਲਵੇਜ਼ ਲਈ ਘਰੇਲੂ ਲੀਗ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਅਸਵਨੀ ਕਿਰਨ, ਪੂਰਨਿਮਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀ ਜੋਸਫ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਕੇਰਲ ਰਾਜ ਤੋਂ ਉੱਭਰਨ ਵਾਲੀ ਉੱਤਮ ਮਹਿਲਾ ਵਾਲੀਬਾਲ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988
ਅਮਰਨਾਥ
ਅਮਰਨਾਥ ਹਿੰਦੂਆ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਤੀਰਥ-ਅਸਥਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਰਾਜ ਦੇ ਸ੍ਰੀਨਗਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ 135 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਮੁੰਦਰ-ਤਲ ਤੋਂ 13,600 ਫੁੱਟ ਦੀ ਉੱਚਾਈ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਗੁਫਾ ਦੀ ਲੰਮਾਈ (ਅੰਦਰ ਦੇ ਵੱਲ ਗਹਿਰਾਈ) 19 ਮੀਟਰ ਅਤੇ ਚੋੜਾਈ 16 ਮੀਟਰ ਹੈ। ਗੁਫਾ 11 ਮੀਟਰ ਉੱਚੀ ਹੈ। ਅਮਰਨਾਥ ਗੁਫਾ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਧਾਰਮਿਕ ਥਾਂਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਅਮਰਨਾਥ ਨੂੰ 'ਤੀਰਥਾਂ ਦਾ ਤੀਰਥ' ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਥੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਮਾਂ ਪਾਰਬਤੀ ਨੂੰ ਅਮਰਤਵ ਦਾ ਰਹੱਸ ਦੱਸਿਆ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਤੀਰਥ-ਅਸਥਾਨ
ਦਸ਼ਰਥ ਸ਼ਰਮਾ
ਦਸ਼ਰਥ ਸ਼ਰਮਾ (1903, ਚੁੱਰੂ, ਰਾਜਸਥਾਨ - 1976) ਇੱਕ ਭਾਰਤਵਿਦ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਖੇਤਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਉਘੇ ਵਿਦਵਾਨ ਸਨ। ਉਹ 'ਭਾਸ਼ਾ ਆਚਾਰੀਆ' ਹਰਨਾਮਦੱਤ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਦੇ ਪੋਤੇ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਵਾਚਸਪਤੀ ਵਿਦਿਆਧਰ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਦੇ ਅਨੁਜ ਸਨ।
ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ
ਸ਼ਰਮਾ ਦੀ ਅਰੰਭਕ ਸਿੱਖਿਆ ਚੁੱਰੂ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਆਗਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਵਰਤਮਾਨ ਬੀ ਆਰ ਅੰਬੇਡਕਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ) ਤੋਂ ਕਰਮਵਾਰ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਕਲਾਧਿਸਨਾਤਕ ਪਰੀਖਿਆ ਪ੍ਰਥਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਪਾਸ ਕੀਤੀ। ਸੋਧ ਪ੍ਰਬੰਧ 'ਅਰਲੀ ਚੁਹਾਨ ਡਾਈਨੇਸਟੀਸ' ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਡੀ.ਲਿੱਟ ਦੀ ਉਪਾਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ।
ਵਿਦਯੋਚਤ ਕਰਮ
1925 ਈ. ਵਿੱਚ ਉਹ ਡੂੰਗਰ ਕਾਲਜ, ਬੀਕਾਨੇਰ ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਏ। 1935 ਈ. ਵਿੱਚ ਉਹ ਮਹਾਰਾਜਾ ਗੰਗਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੋਤੇ ਡਾ. ਕਰਣੀ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਿਜੀ ਸਿੱਖਿਅਕ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਏ। 1944 ਵਿੱਚ ਉਹ 'ਸਾਦੁਲ ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਰਿਸਰਚ' ਇੰਸਟਟਿਊਟ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। 1949 ਵਲੋਂ 1957 ਤੱਕ ਉਹ ਹਿੰਦੂ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੇ। 1957 ਵਿੱਚ ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਰੀਡਰ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਏ। ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਆਪਕ ਸੰਬੰਧ ਇਤਿਹਾਸ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਇਸ ਸਭ ਵਿਭਾਗਾਂ ਨਾਲੋਂ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ, ਹਿੰਦੀ, ਪਾਲੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤ ਦੇ ਸੋਧਾਰਥੀ ਸਾਥੀ ਰੂਪ ’ਤੇ ਕਾਰਜ ਕਰਦੇ ਸਨ। 1959 ਵਿੱਚ ਉਹ ਰਾਜਸਥਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਦੁਆਰੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਇਤਿਹਾਸ ਲਿਖਾਈ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੰਪਾਦਕ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਏ। ਇਹ ਪੁਸਤਕ 'ਰਾਜਸਥਾਨ ਥਰੂ ਦ ਏਜਿਜ' (ਭਾਗ ਇੱਕ) ਦੇ ਰੂਪੇ ਵਿੱਚ 1966 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ। 1966 ਵਿੱਚ ਉਹ ਜੋਧਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਵਰੱਤਮਾਨ ਜੈਨਾਰਾਇਣ ਵਿਆਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ) ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਏ। ਕੁੱਝ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਜੋਧਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਲਾ ਸੰਕਾਏ ਦੇ ਅਦਿਸ਼ਟਾਤਾ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਏ। 1969 ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਲਕੱਤਾ ਵਿਸ਼ਵਵਿਦਿਆਲਾ ਵਿੱਚ ਆਰ ਪੀ ਨੋਪਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾਨਮਾਲਾ ਦੇ ਅਨਤਰਗਤ ਸੱਤ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤੇ। ਇਹਨਾਂ ਭਾਸ਼ਣਾਂ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 'ਲੇਕਚਰਸ ਆਨ ਰਾਜਪੂਤ ਹਿਸਟਰੀ ਐਂਡ ਕਲਚਰ' ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਜੋਧਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵੱਲ ਸੇਵਾ ਨਿਵ੍ਰੱਤੀ ਤੋਂ ਬਾਦ ਉਹ ਰਾਜਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਚਿਅਵਿਦਿਆ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਟਾਨ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। 1967 ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੰਡੀਅਨ ਹਿਸਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤੀ ਖੰਡ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੇ ਅਤੇ 1969 ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ ਹਿਸਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਉਦੈਪੁਰ ਆਧਿਵੇਸ਼ਨ ਦੇ ਸਭਾਪਤੀ ਰਹੇ।
ਗ੍ਰੰਥਕਾਰਿਤਾ
ਡਾ. ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨਕਾਲ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ ਪੰਜ ਸੌ ਲੇਖ ਇਤਿਹਾਸ ਤਥਾ ਸਾਹਿਤ ਸਬੰਧਤ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਉੱਤੇ ਲਿਖੇ ਸਨ। ਇਸ ਦੇ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਸੌ ਤੋਂ ਅਧਿਕ ਲੇਖਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਡਾ ਦਸ਼ਰਥ ਸ਼ਰਮਾ ਲੇਖ ਸੰਗ੍ਰਿਹ (ਪ੍ਰਥਮ ਭਾਗ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੈ। ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਦੇ. ਏਂ. ਸ੍ਰੀਮਾਲੀ ਅਨੁਸਾਰ ਹਰ ਇੱਕ ਲੇਖ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਸੋਧ ਕਾਰਜ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਡਾ. ਸ਼ਰਮਾ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਸਨ ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਰਵਾਧਿਕ ਸੋਦ ਕਾਰਜ ਰਾਜਪੂਤਕਾਲ ਉੱਤੇ ਕੇਂਦਰਤ ਰਿਹਾ। 1959 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ 'ਅਰਲੀ ਚੌਹਾਨ ਡਾਈਨੇਸਟੀਸ' ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਥਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਪੁਸਤਕ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਸਪਸ਼ਟ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਚਾਲੁਕੀਆ ਸਾਮਰਾਜ ਅਤੇ ਚੌਹਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਸਪਰਧਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮੁਹੰਮਦ ਘੋਰੀ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਉੱਤੇ ਆਕਰਮਣ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ। ਰਾਜਪੂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸੂਰਮਗਤੀ ਅਤੇ ਨਿਪੁਣ ਸੇਨਾਨੀਆਂ ਦੀ ਕਮੀ ਨਹੀਂ ਸਨ ਪਰ ਰਾਜਪੂਤ ਸ਼ਾਸ਼ਕੋਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ ਦਾ ਆਭਾਵ ਸੀ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਉਤਰਾਰਧ ਵਿੱਚ ਚੁਹਾਨ ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਸ਼ਨ ਵਿਅਵਿਅਸਥਾ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਪੱਧਤੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੈ। 'ਲੇਕਚਰਸ ਆਨ ਰਾਜਪੂਤ ਹਿਸਟਰੀ ਐਂਡ ਕਲਚਰ' ਵਿੱਚ ਡਾ. ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਰਾਜਪੂਤਾਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਤੀਹਾਰ ਰਘੂਬੰਸ਼ੀ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਨਹੀਂ ਸਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਹਾਰਾਂ ਦਾ ਗੁਰਜਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸਬੰਧ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਡਾ. ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਪੰਦਰਵੀਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜਪੂਤਾਂ ਦੇ ਪੁਨਰੋਥਾਨ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਰਾਣਾ ਕੁੰਭਾ ਤਥਾ ਰਾਵ ਜੋਧੇ ਦੇ ਸ਼ਾਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਵਿਵਰਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਵਿਖਿਆਨਾਂ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ 800-1000 ਈ. ਦੇ ਰਾਜਪੂਤ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਨ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਰਾਜਸਥਾਨ 'ਥਰੂ ਦ ਏਜਿਜ' (ਪ੍ਰਥਮ ਭਾਗ) ਵਿੱਚ ਡਾ. ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਪ੍ਰਥਮਵਇਸ ਸਮਾਂ ਤੋਂ ਅੱਲਾਉੱਦੀਨ ਦੀ ਮ੍ਰਿਤੂ ਤੱਕ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਪ੍ਰਸਤੂਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਦਾ ਪ੍ਰਥਮ ਭਾਗ ਡਾ. ਸਤਿਅਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸ੍ਰੀਵਾਸਤਵ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਲੋੜ ਆਵੱਸ਼ਿਅਕਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਪਰਵਿਰਤਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਸੰਨ 701 ਈ. ਤੋਂ 1316 ਈ. ਦਾ ਸੰਪੂਰਣ ਭਾਗ ਡਾ. ਸ਼ਰਮਾ ਦੁਆਰਾ ਲਿਪਿਬੱਧ ਹੈ। ਡਾ. ਸ਼ਰਮਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸੰਨ 701 ਈ. ਤੋਂ ਬਾਦ ਰਾਜਪੂਤਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਧਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦਾ ਉਦਭਵ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਯੁੱਗ ਦਾ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ ਮਲੇਛਾਂ ਦੇ ਭਾਰਤ ਉੱਤੇ ਆਕਰਮਣ ਦਾ ਪ੍ਰਤਯੁਤਰ ਪ੍ਰਤੀਹਾਰਾਂ ਨੇ ਕੀਤਾ। ਪ੍ਰਤੀਹਾਰਾਂ ਦੇ ਪਸ਼ਚਾਤ ਚੌਹਾਨ, ਤੋਮਰ ਅਤੇ ਗਾਹਡਵਾਲਾਂ ਨੇ ਗਜਨੀ ਦੇ ਆਕਰਮਕਾਰੀਆਂ ਦਾ 1192 ਈ. ਤੱਕ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ। ਡਾ. ਸ਼ਰਮਾ ਅਨੁਸਾਰ ਰਾਜਪੂਤਾਂ ਦੀ ਪਰਾਜੈ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਤੀ ਵਿਵਸਥਾ, ਭਾਰਤੀ ਵਿਆਮੰਡਲ, ਸ਼ਾਸਤਰਧਰਮ ਦਾ ਅਭਿਮਾਨ, ਆਕਰਮਕਾਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਕੱਟਰਪੰਥੀ ਇਸਲਾਮ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ, ਬੋਧੀ ਅਤੇ ਜੈਨ ਧਰਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਅਹਿੰਸਾ ਦਾ ਪ੍ਚਾਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਨ। ਸਮਰਾਟ ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ ਚੌਹਾਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਯੁੱਗ ਆਪਕ ਚੌਥਾ ਗ੍ਰੰਥ ਹੈ। 'ਅਰਲੀ ਚੌਹਾਨ ਡਾਈਨੇਸਟੀਸ' ਅਤੇ 'ਰਾਜਸਥਾਨ ਥਰੂ ਦ ਏਜਿਜ' ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ ਚੌਹਾਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜਾ ਅਪੂਰਣ ਰਿਹਾ ਗਿਆ ਉਸ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਨਤਾਸ਼ਾ ਫ਼ਤਹ
ਨਤਾਸ਼ਾ ਫ਼ਤਹ ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਤਾਰਿਕ ਫ਼ਤਹ ਦੀ ਪੁੱਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਟੋਰਾਂਟੋ, ਕੈਨੇਡਾ ਵਿਖੇ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਫ਼ਤਹ ਦਾ ਜਨਮ ਕਰਾਚੀ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਬਚਪਨ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਰਿਆਦ ਅਤੇ ਜੇਦਾਹ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ; ਉਹ ਐਮਸਟਰਡਮ, ਮਾਂਟਰੀਅਲ ਅਤੇ ਮੈਕਸੀਕੋ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਮੁਸਲਿਮ ਕਾਰਕੁਨ ਤਾਰੇਕ ਫ਼ਤਹ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਹਨ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ, ਨਰਗਿਸ ਟੱਪਲ, ਗੁਜਰਾਤੀ ਮੂਲ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ੀਆ ਬੋਹਰਾ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੈ। ਫ਼ਤਹ ਨੇ ਟੋਰਾਂਟੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਟੋਰਾਂਟੋ ਦੀ ਰਾਇਰਸਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੱਤਰਕਾਰ
ਕਾਮਾਰਾ ਸਾਂਤਾ
ਓਵੀਏਦੋ ਦਾ ਕਾਮਾਰਾ ਸਾਂਤਾ (Cámara Santa de Oviedo) ਓਵੀਏਦੋ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਪੂਰਵ ਰੋਮਾਂਸਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ।
ਇਸ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਉਸਾਰੀ 9ਵੀਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਿਲ ਵਜੋਂ ਆਸਤੂਰੀਆਸ ਦੇ ਰਾਜਾ ਅਲਫੋਂਸੋ ਦੂਜੇ ਦੇ ਲਈ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।
ਦਸੰਬਰ 1998 ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਯੂਨੈਸਕੋ ਵੱਲੋਂ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਾ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਓਵੀਏਦੋ ਦਾ ਕੱਪੜਾ
ਓਵੀਏਦੋ ਦਾ ਕੱਪੜਾ ਲਹੂ ਨਾਲ ਲੱਥ-ਪੱਥ ਇੱਕ ਕੱਪੜਾ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਕਾਰਨ ਇਹ ਗਿਰਜਾਘਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਸੁਦਾਰਿਮ ਉਸ ਕੱਪੜੇ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਈਸਾ ਮਸੀਹ ਦੀ ਮੌਤ ਵੇਲੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਬੰਨਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਰੋਮਾਂ ਰੋਲਾਂ
ਰੋਮਾਂ ਰੋਲਾਂ (29 ਜਨਵਰੀ 1866 – 30 ਦਸੰਬਰ 1944) ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਾਟਕਕਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਕੇਂਦਰੀ ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਪੈਰਸ ਅਤੇ ਰੋਮ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਹ ਸੂਰਬਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪੈਰਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਨੇ ਲਿਓ ਤਾਲਸਤੋਏ, ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ, ਮਾਇਕਲਏਂਜਲੋ, ਆਦਿ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸ਼ਖਸ਼ੀਅਤਾਂ ਦੀਆਂ ਜੀਵਨੀਆਂ ਵੀ ਲਿਖੀਆਂ। ਉਹ ਸਮਾਜਵਾਦ ਦਾ ਸਮਰਥਕ ਸਨ। ਉਸਨੂੰ 1915 ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਜੀਵਨੀ
ਰੋਮਾਂ ਰੋਲਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 29 ਜਨਵਰੀ 1866 ਨੂੰ ਕਲੇਮੇਂਸੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਠੇਕੇਦਾਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਛੇ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਮੈਡੇਲੀਨ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਜਿਸਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਰੋਲਾਂ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਭਾਰਤੀ ਦੋਸਤਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਦੁਭਾਸ਼ੀਆ ਦਾ ਕਾਰਜ ਸੰਪੰਨ ਕੀਤਾ। 1880 ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਰਵਾਰ ਪੈਰਸ ਵਿੱਚ ਬਸ ਗਿਆ। ਇਕੋਲੇ ਨਾਰਮੇਲ ਸੁਪੀਰੀਅਰ ਵਿੱਚ 1886 ਤੋਂ 1889 ਤੱਕ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਰੋਲਾਂ ਨੇ ਇਤਹਾਸ ਦਾ ਅਧਿਅਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਭਗਵਤਗੀਤਾ ਅਤੇ ਉਪਨਿਸ਼ਦ ਪੜ੍ਹੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਪ੍ਰੇਰਣਾਦਾਇਕ ਦੱਸਿਆ। 1889 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਐਗਰੀਗੇਸ਼ਨ ਕੰਪੀਟੀਟਿਵ ਇਮਤਿਹਾਨ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਰੋਮ ਦੇ ਫਰੈਂਚ ਸਕੂਲ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਟਲੀ ਦੇ ਪਰਵਾਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਵਲ ਜੀਨ ਕਰਿਸਟੋਫੇ ਦੀ ਅਰੰਭਕ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਬਣਾਈ।1895 ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਾਂਸ ਆਕੇ ਆਪਣੀ ਡਾਕਟਰੇਟ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਲਈ। ਉਹਦਾ ਥੀਸਸ ਆਧੁਨਿਕ ਲਿਰਿਕ ਥੀਏਟਰ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਡੇਜੀਟੇਸ਼ਨ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਓਪੇਰਾ ਦੇ ਇਤਹਾਸ ਬਾਰੇ ਸੀ। 1897 ਵਿੱਚ ਰੋਲਾਂ ਨੇ ਨਾਟਕਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ ਅਰੰਭ ਕੀਤਾ। ਉਸਦਾ ਡਰਾਮਾ ਏਥਰਟ ਖੇਡਿਆ ਗਿਆ। ਉਸਦੇ ਬਾਅਦ‌ ਦ ਸਾਈਕਲ ਆਫ਼ ਰੈਵੋਲਿਊਸ਼ਨ ਦੇ ਕ੍ਰਮ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਡਰਾਮਾ ਦ ਵੋਲਵਸ (Wolves) ਅਤੇ ਫਿਰ ਦਾਂਤੋਂ (Doton) ਦਾ ਸ਼ੋ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਲਾਈਫ ਆਫ਼ ਬੀਥੋਵੇਨ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। 1903 ਤੋਂ 1912 ਤੱਕ ਦਾ ਸਮਾਂ ਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਦੀ ਕਥਾਵਸਤੂ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਆਪਣਾ ਮਹਾਨ‌ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਜੀਨ ਕਰਿਸਟੋਫੇ ਲਿਖਣ ਵਿੱਚ ਬਤੀਤ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਦਸ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਲਾਇਫ ਆਫ਼ ਮਾਇਕਲਏਂਜਲੋ (1906), ਹਾਏਨਡੇਲ (1910) ਅਤੇ ਲਾਈਫ਼ ਆਫ਼ ਟਾਲਸਟਾਏ (1911) ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਸਵਿਟਜਰਲੈਂਡ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕੋਲਾ ਬਰੂਗੋਂ ਨਾਮਕ ਨਾਵਲ ਲਿਖਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੋਬਲ ਜੇਤੂ ਸਾਹਿਤਕਾਰ
ਸਮੀਰ ਬਾਂਦੇਕਰ
ਸਮੀਰ ਬਾਂਦੇਕਰ (ਜਨਮ 29 ਅਕਤੂਬਰ 1964) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਮਰੀਕੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਅੰਪਾਇਰ ਹੈ। ਉਹ 2002 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਇਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਵਨਡੇ) ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਟੇਟ ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ 2015 ਵਿੱਚ ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਦੇ ਐਸੋਸੀਏਟ ਅਤੇ ਐਫੀਲੀਏਟ ਅੰਪਾਇਰ ਪੈਨਲ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ। ਮਈ 2015 ਵਿੱਚ ਉਹ 2015 ਆਈ,ਸੀ.ਸੀ. ਅਮੇਰਿਕਸ ਟੀ -20 ਡਵੀਜ਼ਨ ਵਨ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੇ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਅੰਪਾਇਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1964
28 ਅਪ੍ਰੈਲ
28 ਅਪਰੈਲ ਗ੍ਰੈਗਰੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਸਾਲ ਦਾ 118ਵਾਂ (ਲੀਪ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 119ਵਾਂ) ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸਾਲ ਦੇ 247 ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਹਨ।
ਦਿਹਾਂਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਪਰੈਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ ਦੇ ਦਿਨ
ਪੋਇਲ ਸੇਨਗੁਪਤਾ
thumb| ਪੋਇਲ ਸੇਨਗੁਪਤਾ 2014 ਪੋਇਲ ਸੇਨਗੁਪਤਾ (ਨੀ ਅੰਬਿਕਾ ਗੋਪਾਲਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ) (ਜਨਮ 1948) ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਹ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਨਾਟਕਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਰਸਮੀ ਪਹਿਲਾ ਨਾਮ ਅੰਬਿਕਾ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਲਿਖਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੋਇਲ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸੇਨਗੁਪਤਾ ਇੱਕ ਕਾਲਜ ਲੈਕਚਰਾਰ, ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਸਕੂਲ ਅਧਿਆਪਕ, ਇੱਕ ਵਿਦਿਅਕ ਸਲਾਹਕਾਰ, ਇੱਕ ਸੰਚਾਰ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾ ਹੁਨਰ ਸਲਾਹਕਾਰ, ਇੱਕ ਮਾਰਕੀਟ ਖੋਜ ਫਰਮ ਲਈ ਇੱਕ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸੰਪਾਦਕ, ਅਤੇ ਮੋਂਟੇਸਰੀ ਸਕੂਲ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਲਿਖਣਾ
ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸੇਨਗੁਪਤਾ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦ ਐਕਸਕਿਊਸਾਈਟ ਬੈਲੇਂਸ (1985), ਦ ਵੇ ਟੂ ਮਾਈ ਫ੍ਰੈਂਡਜ਼ ਹਾਊਸ (1988), ਦਿ ਸਟੋਰੀ ਆਫ ਦਿ ਰੋਡ (1993), ਹਾਉ ਦਾ ਪਾਥ ਗ੍ਰੂ (1997)- ( ਆਲ ਚਿਲਡਰਨਜ਼ ਬੁੱਕ ਟਰੱਸਟ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ), ਦ ਕਲੀਵਰ ਕਾਰਪੇਂਟਰ ਐਂਡ ਅਦਰ ਸਟੋਰੀਜ਼, ਦ ਨੌਟੀ ਡੌਗ ਐਂਡ ਅਦਰ ਸਟੋਰੀਜ਼, ਅਤੇ ਦ ਬਲੈਕ ਸਨੇਕ ਐਂਡ ਅਦਰ ਸਟੋਰੀਜ਼ (ਸਾਰੇ ਫਰੈਂਕ ਬ੍ਰਦਰਜ਼, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 1993), ਵਾਟਰਫਲਾਵਰਜ਼ (ਸਕਾਲਸਟਿਕ, 2000), ਵਿਕਰਮ ਅਤੇ ਵੇਟਲ (2006) ਅਤੇ ਵਿਕਰਮਾਦਿਤਿਆ ਦਾ ਸਿੰਘਾਸਨ (2007) (ਪਫਿਨ)। ਰੋਲ ਕਾਲ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਭਾਸਾ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਵਿਕਰਮ ਅਤੇ ਵੇਟਲ ਦਾ ਫ੍ਰੈਂਚ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸਨੇ (The Lights Changed) ਵੀ ਲਿਖਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਾਰਟ 6ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੀ ਨਾਗਰਿਕ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ NCERT ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਪਫਿਨ ਦੀਆਂ ਆਧੁਨਿਕ ਭਾਰਤੀ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਦ ਪਫਿਨ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਫਨੀ ਸਟੋਰੀਜ਼, ਲੜਕਿਆਂ ਲਈ ਮਨਪਸੰਦ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਕੁੜੀਆਂ ਲਈ ਮਨਪਸੰਦ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਇੱਕ ਸਾਫ਼ ਨੀਲਾ ਅਸਮਾਨ ਅਤੇ ਬੈਡ ਮੂਨ ਰਾਈਜ਼ਿੰਗ ਵਰਗੇ ਕਈ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।, ਭਾਰਤ, ਹੋਰ ਰਹੱਸਮਈ ਕਹਾਣੀਆਂ (1989), 24 ਲਘੂ ਕਹਾਣੀਆਂ (1991), ਦੋਵੇਂ ਚਿਲਡਰਨਜ਼ ਬੁੱਕ ਟਰੱਸਟ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ, ਮਾਫ ਕਰਨਾ, ਬੈਸਟ ਫ੍ਰੈਂਡ (1996) ਅਤੇ ਵਨ ਵਰਲਡ, ਦੋਵੇਂ ਤੁਲਿਕਾ, ਚੇਨਈ, ਟਾਰਗੇਟ ਐਨੁਅਲਸ (1989,1990) ਤੋਂ। ) ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਟੀਚਾ
ਉਸਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕਾਲਮ ਲਿਖੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ, 'ਏ ਲੈਟਰ ਟੂ ਯੂ', ਇੱਕ 10 ਸਾਲ ਦੇ ਲੜਕੇ ਪਰਕੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦੋਸਤ ਰਘੂ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਹਾਸਰਸ ਕਾਲਮ, ਹਫਤਾਵਾਰੀ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਾਸਿਕ, ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਵਿੱਚ ਰੁਕ-ਰੁਕ ਕੇ ਚੱਲਦਾ ਸੀ। ਤੀਹ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲਈ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ । ਸਕੂਲੀ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਉਸ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕਾਲਮ, 'ਰੋਲ ਕਾਲ', ਡੇਕਨ ਹੈਰਾਲਡ ਵਿੱਚ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰ ਛਪਦਾ ਸੀ; ਅਤੇ ਇੱਕ ਚੋਣ ਦੋ ਖੰਡਾਂ ਰੋਲ ਕਾਲ (2003) ਅਤੇ ਰੋਲ ਕਾਲ ਅਗੇਨ (ਰੂਪਾ, 2003) ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮਿਡਡੇ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਤੀਜਾ, ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਕਾਲਮ 'ਰਾਈਟ ਹੀਅਰ' ਸੀ।
ਅਸਤਾਦ ਦੇਬੂ
ਅਸਤਾਦ ਦੇਬੂ (आस्ताद देबू; ਜਨਮ 1947) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਮਕਾਲੀ ਡਾਂਸਰ ਅਤੇ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਕੱਥਕ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਕਥਾਕਲੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਨਾਚ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਵਿਲੱਖਣ ਨਾਚ ਫਾਰਮ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਨਾਚ ਦੇ ਪਾਇਨੀਅਰ ਬਣੇ।
ਪੋਇਲ ਸੇਨਗੁਪਤਾ
ਲਿਖਣਾ
ਇੱਕ ਨਾਟਕਕਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਉਸਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੂਰੇ-ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੇ ਨਾਟਕ, ਮੰਗਲਮ ਨੇ 1993 ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ-ਮਦਰਾਸ ਪਲੇਅਰਸ ਪਲੇਅਸਕ੍ਰਿਪਟ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸਮਾਜਿਕ-ਪ੍ਰਸੰਗਿਕ ਥੀਮ ਲਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ, ਉਸਨੇ ਬਾਲਗਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਨਾਟਕਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਲਿਖੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਨਰ ਲਾਅਜ਼ (1994), ਏ ਪ੍ਰਿਟੀ ਬਿਜ਼ਨਸ (1995), ਕੀਟਸ ਵਾਜ਼ ਏ ਟਿਊਬਰ (1996), ਕੋਲਾਜ (1998), ਅਲੀਫਾ (2001) ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਪੇਕ ਸ਼ੂਰਪਨਾਖਾ, ਸੋ ਸੈਡ ਸ਼ਕੁਨੀ (2001) ਅਤੇ ਯਵਮਾਜੱਕਾ (ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ) (2000)। 2008 ਵਿੱਚ, ਸਮਰਾ ਦੇ ਗੀਤ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ ਮੈਟਰੋ ਪਲੱਸ ਪਲੇਅ ਰਾਈਟ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਸ਼ਾਰਟਲਿਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਛੇ ਨਾਟਕ ਵੂਮੈਨ ਸੈਂਟਰ ਸਟੇਜ: ਦਿ ਡਰਾਮੇਟਿਸਟ ਐਂਡ ਦ ਪਲੇ, ਰੂਟਲੇਜ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਲੰਡਨ, 2010 ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਉਸਨੇ 1999-2001 ਵਿੱਚ, ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਨਾਟਕ ਲਿਖਣ ਲਈ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਇਹਨਾਂ ਨਾਟਕਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਚੰਗੇ ਸਵਰਗ! ਪਫਿਨ, ਇੰਡੀਆ (2006) ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਸਤਾਦ ਦੇਬੂ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1947
ਪੋਇਲ ਸੇਨਗੁਪਤਾ
ਲਿਖਣਾ
1991 ਵਿੱਚ, ਉਸਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਏ ਵੂਮੈਨ ਸਪੀਕਸ, ਰਾਈਟਰਜ਼ ਵਰਕਸ਼ਾਪ, ਕਲਕੱਤਾ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪੋਇਲ ਸੇਨਗੁਪਤਾ ਵੀ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਲਿਖਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਲਘੂ ਕਹਾਣੀ 'ਅਮੂਲੂ' ਨੂੰ 2012 ਦੇ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਲਘੂ ਕਹਾਣੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਸ਼ਾਰਟਲਿਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਕਤੂਬਰ 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਦਾ ਨਾਵਲ ਇੰਗਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1948
ਸੇਬ
ਸੇਬ ਇੱਕ ਫਲ ਹੈ ਜੋ ਸੇਬ ਦੇ ਰੁਖ ਉੱਤੇ ਲਗਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਗਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਰੁਖ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਆਰੰਭ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਜਿਥੇ ਇਸਦਾ ਜੰਗਲੀ ਪੂਰਵਜ ਅੱਜ ਵੀ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸੇਬ ਵਿੱਚ ਲੋਹਾ ਅਤੇ ਫਾਸਫੋਰਸ ਹੋਰ ਫਲਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਅਤਿਅੰਤ ਪੋਸ਼ਕ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਵਰਧਕ ਵੀ ਹੈ। ਆਇਰਨ ਜਿਥੇ ਖੂਨ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਫਾਸਫੋਰਸ ਪੇਟ ਦੀ ਭਰਪੂਰ ਸਫ਼ਾਈ ਕਰਕੇ ਕਬਜ਼ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਰੋਗਾਂ ਤੋਂ ਨਿਜਾਤ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਇਹ ਲਾਈਨ ਸੁਣੀ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹੀ ਹੋਵੇਗੀ “ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੇਬ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ“। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਇਕ ਸੇਬ ਖਾਣ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਣਾ ਕੋਈ ਵੀ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਸੇਬ ਖਾ ਕੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਚ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਕੀ ਗੱਲ ਹੈ।
ਸੇਬ ਨੂੰ ਇੱਕ ਚਮਤਕਾਰੀ ਫਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ ਸਟੋਰ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੇਬ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ ਖਾਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਕਈ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤਾਕਤ ਵੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਭਾਰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਡਾਈਟ ‘ਤੇ ਹੋ ਤਾਂ ਸੇਬ ਖਾਣਾ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਸੇਬ ਵਿੱਚ ਜ਼ੀਰੋ ਕੈਲੋਰੀ, ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਭਾਵ, ਇਸ ਨੂੰ ਖਾਣ ਨਾਲ ਇੱਕ ਤੀਰ ਨਾਲ ਦੋ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਲੱਗਣਗੇ, ਇਸ ਨੂੰ ਖਾ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਭੁੱਖ ਪੂਰੀ ਕਰੋਗੇ ਅਤੇ ਮੋਟਾਪਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਲੱਗੇਗਾ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਕਈ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਵੀ ਮਿਲਣਗੇ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਪਤਲੇ ਹੋ ਤਾਂ ਸੇਬ ਖਾਣਾ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਵੀ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਖਾਣ ਨਾਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਤਾਕਤ ਮਿਲੇਗੀ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਕਰੋਗੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਲ
ਟਰਾਏ ਦੀ ਜੰਗ
ਯੂਨਾਨੀ ਮਿਥਿਹਾਸ ਵਿੱਚ, ਟਰੋਜਨ ਜੰਗ  ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਯੂਨਾਨੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਲੜੀ ਗਈ ਸੀ ਜਦੋਂ ਟਰੌਏ ਦੇ ਪੈਰਿਸ ਨੇ, ਸਪਾਟਰਾ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੈਲਨ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਲੈ ਆਂਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਜੰਗ ਯੂਨਾਨੀ ਮਿਥਿਹਾਸ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਯੂਨਾਨੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਹੋਮਰ ਦੀ ਇਲਿਆਡ ਵਿੱਚ ਦੱਸੀ ਮਿਲਦੀ  ਹੈ।ਇਲਿਆਡ ਟਰੌਏ ਦੇ ਘੇਰੇ ਦੇ ਆਖਰੀ ਸਾਲ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਦੱਸਦਾ ਹੈ; ਓਡੀਸੀ ਵਿੱਚ, ਜੰਗ ਹੀਰੋਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਓਡੀਸੀਅਸ ਦੇ ਘਰ ਵਾਪਸੀ ਦੇ ਸਫ਼ਰ ਦੇ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੰਗ ਦੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸੇ ਐਪਿਕ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦੇ ਬੱਸ ਟੋਟੇ ਹੀ ਬਚੇ ਹਨ। ਜੰਗ ਦੇ ਐਪੀਸੋਡ ਯੂਨਾਨੀ ਤਰਾਸਦੀ ਅਤੇ ਯੂਨਾਨੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਰਚਨਾਵਾਂ ਲਈ ਅਤੇ ਵਰਜਿਲ ਅਤੇ ਓਵਿਡ ਸਮੇਤ ਰੋਮਨ ਸ਼ਾਇਰਾਂ ਲਈ ਸਮੱਗਰੀ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਯੂਨਾਨੀ ਮਿਥਿਹਾਸ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਪਲਿਊ ਅਤੇ ਥੀਟਸ ਦੀ ਸ਼ਾਦੀ ਦੇ ਮੌਕੇ ਤੇ ਤਮਾਮ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਦੇਵੀਆਂ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਈਆਂ। ਮਗਰ ਐਰਸ ਨੂੰ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਦੀ ਦਾਅਵਤ ਨਹੀਂ ਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਐਰਸ ਆਪਣੇ ਆਪ ਆ ਪਹੁੰਚੀ ਅਤੇ ਆਉਂਦੇ ਹੀ ਸੋਨੇ ਦਾ ਇੱਕ ਸੇਬ ਹਾਜ਼ਰੀਨ ਦੀ ਤਰਫ਼ ਵਗਾਹਿਆ, ਜਿਸ ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਦੇ ਲਈ। ਹੀਰਾ, ਜੋ ਜ਼ੀਓਸ ਦੀ ਬੀਵੀ ਅਤੇ ਆਸਮਾਨ ਦੀ ਦੇਵੀ, ਐਥਨਾ ਜੋ ਹਕੂਮਤ ਦੀ ਦੇਵੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਐਫਰੋਦਿਤ ਜੋ ਮੁਹੱਬਤ ਦੀ ਦੇਵੀ ਸੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸੁਨਹਿਰੀ ਸੇਬ ਦੀ ਦਾਵੇਦਾਰੀ ਹੋ ਗਈ। ਜਦ ਝਗੜਾ ਵਧ ਗਿਆ ਤਾਂ ਜੀਓਸ ਨੇ ਟਰਾਏ ਦੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਪਰਿਆਮ ਦੇ ਬੇਟੇ ਪਾਰਸ ਨੂੰ ਨਿਰਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ.
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨਾਨੀ ਮਿਥਿਹਾਸ
ਟੌਮ ਅਤੇ ਜੈਰੀ ਦੇ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਟਾੱਮ ਐਂਡ ਜੈਰੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਮਰੀਕੀ ਐਨੀਮੇਸ਼ਨ ਲੜੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਮੈਟਰੋ-ਗੋਲਡਵਿਨ-ਮੇਅਰ ਦੇ ਵਿਲਿਅਮ ਹੈਨਾ ਅਤੇ ਜੋਸਫ ਬਾਰਬੈਰਾ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਟਾਮ (ਬਿੱਲੀ) ਅਤੇ ਜੈਰੀ (ਚੂਹਾ) ਹਨ।
ਹੋਰ ਪਾਤਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਰਟੂਨ
ਬੋਧ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ
ਬੋਧਾਤਮਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ  "ਧਿਆਨ, ਭਾਸ਼ਾ ਵਰਤੋਂ, ਮੈਮੋਰੀ, ਪ੍ਰਤੱਖਣ ਅਤੇ ਸੋਚ" ਵਰਗੀਆਂ ਮਾਨਸਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਬੋਧ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਤੋਂ ਨਿਕਲੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨਾਂ ਦੇ ਹੋਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿਚ ਵਿਦਿਅਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਸਮਾਜਿਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਅਸਧਾਰਨ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਵਿਕਾਸ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਅਤੇ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਮਨੁੱਖੀ ਦਿਮਾਗ ਅਤੇ ਇਸਦੀਆਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਗੂੜ੍ਹ ਚਿੰਤਨ ਪੁਰਾਣੇ ਯੂਨਾਨੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਚਲਿਆ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਕਿ 387 ਈ. ਪੂ. ਵਿੱਚ ਪਲੈਟੋ ਨੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਦਿਮਾਗ ਮਾਨਸਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਟਿਕਾਣਾ ਸੀ।  1637 ਵਿੱਚ,  ਰੇਨੇ ਦੇਕਾਰਤ ਨੇ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਮਨੁੱਖਜਾਤੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਸਹਿਤ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਮਨ-ਜਿਸਮ ਦੇ ਦਵੈਤਵਾਦ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪਦਾਰਥ ਦਵੈਤਵਾਦ (ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਹੈ ਕਿ ਮਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੋ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪਦਾਰਥ ਹਨ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣਾ ਸੀ।   ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਸਾਰੀ 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਵੱਡੀਆਂ ਬਹਿਸਾਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਚਾਰ ਕੇਵਲ ਅਨੁਭਵਵਾਦੀ ਸਨ, ਜਾਂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਿਆਨ (ਨੇਟਿਵਵਾਦ) ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਇਸ ਬਹਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਰਜ ਬਰਕਲੀ ਅਤੇ ਜੌਨ ਲੌ, ਅਨੁਭਵਵਾਦ ਦੇ ਪੱਖ ਵੱਲ ਅਤੇ ਇੰਮਾਨੂਏਲ ਕਾਂਤ ਨੇਟਿਵਵਾਦ ਦੇ ਪੱਖ ਵੱਲ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਬਹਿਸ ਜਾਰੀ ਰਹਿਣ ਦੇ ਨਾਲ, 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਤੋਂ ਅਖੀਰ ਤੱਕ, ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮਾਂ ਸੀ। ਦੋ ਖੋਜਾਂ ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬੋਧਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਉਣੀਆਂ ਸਨ, ਉਹ ਸਨ ਪੌਲ ਬਰੋਕਾ ਦੀ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਉਸ ਖੇਤਰ ਦੀ ਖੋਜ ਜੋ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਉਤਪਾਦ ਲਈ ਜਿਆਦਾਤਰ ਜ਼ੁੰਮੇਵਾਰ ਸੀ, ਅਤੇ ਕਾਰਲ ਵੇਰਨੀਕੇ ਦੀ ਉਸ ਖੇਤਰ ਦੀ ਖੋਜ ਜੋ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਸਮਝ ਲਈ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜ਼ੁੰਮੇਵਾਰ ਸੀ।   ਦੋਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਰਸਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕਾਂ ਦਾਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਜਾਂ ਸਮਝ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਟਰੌਮਾ ਅਤੇ ਗੜਬੜ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ' ਤੇ ਬਰੋਕਾ ਦਾ ਅਫੇਸੀਆ ਅਤੇ ਵੇਰਨੀਕੇ ਦਾ ਅਫੇਸੀਆ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
1920 ਵਿਆਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 1950 ਵਿਆਂ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਲਈ ਮੁੱਖ ਪਹੁੰਚ ਵਿਵਹਾਰਵਾਦ ਸੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ, ਇਸਦੇ ਧਾਰਨੀ ਸੋਚਾਂ, ਵਿਚਾਰਾਂ, ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਚੇਤਨਾ ਵਰਗੀਆਂ ਮਾਨਸਿਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਗੈਰਨਿਰੀਖਣਯੋਗ, ਇਸ ਲਈ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਸਮਝਦੇ ਸਨ। ਬੋਧ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਇੱਕ ਪਾਇਨੀਅਰ, ਜਿਸ ਨੇ ਵਿਵਹਾਰਵਾਦ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ (ਬੌਧਿਕ ਅਤੇ ਭੂਗੋਲਿਕ ਦੋਵੇਂ) ਦੇ ਬਾਹਰ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਜੌਂ ਪੀਆਜੇ ਸੀ। 1926 ਤੋਂ 1950 ਵਿਆਂ ਤਕ ਅਤੇ 1980 ਵਿਆਂ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਬਾਲਗ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ, ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਅਕਲ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ।
20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੱਧ ਵਿਚ, ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਭਾਵ ਉੱਠ ਖੜੇ ਸਨ ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਰਸਮੀ ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੋਧ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਰੂਪਮਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ:
ਮਾਨਸਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ
ਬੋਧ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਧਿਆਨ ਉਹਨਾਂ ਮਾਨਸਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਹੇਠ ਦਰਜ਼ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਇਹਨਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ ਹੈ:
ਧਿਆਨ
ਧਿਆਨ ਦੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ "ਉਪਲੱਬਧ ਅਨੁਭਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਸਬਸੈਟ ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦੀ ਇੱਕ ਅਵਸਥਾ" ਹੈ।  ਧਿਆਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕੰਮ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਅਸਪਸ਼ਟ ਡਾਟਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਫਿਲਟਰ ਕਰਕੇ ਬਾਹਰ ਕਢਣ, ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਡਾਟਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਾਨਸਿਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਅਦਾ ਕਰੇ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਮਨੁੱਖੀ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਇਕੋ ਵੇਲੇ ਸੁਣਨ, ਦੇਖਣ, ਸੁੰਘਣ, ਚੱਖਣ ਅਤੇ ਛੋਹਣ ਤੋਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਦਿਮਾਗ ਇਸ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜ ਧਿਆਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਿਆਨ
ਲਾਰੀਸਾ ਬਾਕੁਰੋਵਾ
ਲਾਰੀਸਾ ਐਂਜਲਾ ਬਾਕੁਰੋਵਾ ( Лариса Бакурова, ; ਜਨਮ 21 ਫਰਵਰੀ, 1985) ਇੱਕ ਯੂਕਰੇਨੀਅਨ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਤਾਈਵਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਮਾਡਲਿੰਗ ਦੇ ਰੁਝੇਵਿਆਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਹ ਤਾਈਵਾਨੀ ਨਾਟਕ 'ਦੇ ਕਿਸ ਅਗੇਨ' ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ 'ਡੌਂਟ ਗੋ ਬ੍ਰੇਕਿੰਗ ਮਾਈ ਹਰਟ' ਦੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਸਾਲ 2012 ਵਿਚ ਬਾਕੁਰੋਵਾ ਨੇ ਡੀਜੇ ਚੇਨ ਯਿਨ-ਜੰਗ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਫ਼ਿਲਮ 'ਯੰਗ ਡੂਡਜ਼' ਵਿਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ।
ਬਾਕੁਰੋਵਾ 3-15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਰਿਦਮਿਕ ਜਿਮਨਾਸਟ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਕਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜਿੱਤੇ। ਉਹ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਮਿਸ ਕੀਵ ਸੀ। ਬਾਕੁਰੋਵਾ ਓਡੇਸਾ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇਕਨਾਮਿਕਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।
2013 ਵਿੱਚ ਬਾਕੁਰੋਵਾ ਨੇ ਤਾਈਵਾਨ ਸਥਾਈ ਨਿਵਾਸੀ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਨੈਚੁਰਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ 2015 ਵਿਚ ਤਾਈਵਾਨੀ ਨਾਗਰਿਕ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਾਲ 2016 ਵਿਚ ਇਕ ਧੀ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। 24 ਜਨਵਰੀ, 2019 ਵਿਚ ਬਾਕੁਰੋਵਾ ਯੂਕਰੇਨ ਮੂਲ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲੀ ਤਾਈਵਾਨ ਦੀ ਨਾਗਰਿਕ ਬਣ ਗਈ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਯੂਕਰੇਨੀਅਨ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਛੱਡਣ ਲਈ ਇੱਕ ਲੰਬੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਯੂਕਰੇਨ ਦੀ ਤਾਈਵਾਨ ਵਿੱਚ ਕੌਂਸਲੇਟ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1985 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਕਰੇਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਕਰੇਨੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ