cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਚਹਿਲਾਂ
ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ
ਚਹਿਲਾਂ ਪਿੰਡ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ ਸਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣਾ ਸ਼ਿਵ ਮੰਦਿਰ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਮੰਦਿਰ ਦੀ ਪੁਰਾਤਤਵ ਵਿਭਾਗ ਪੰਜਾਬ ਵੱਲੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਤੀ ਖੋਜ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਇੱਥੋਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ 1300 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 1700 ਈਸਵੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਰੋਵਰ ਦੇ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ ਵੀ ਮਿਲੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਤਿੰਨ ਪੁਰਾਤਨ ਮੰਦਿਰ ਇੱਕ ਹੀ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸ਼ਹੀਦ ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਗੁਰਦੁਆਰੇ, ਗੁੱਗਾ ਮਾੜੀ ਅਤੇ ਸਿੱਧ ਮੰਦਿਰ ਵੀ ਹੈ।
ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਪਿੰਡ ਚਹਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੇਂ ਕੁੱਲ 550 ਘਰ ਹਨ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 1700 ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਕੁੱਲ ਵੋਟਾਂ 1350 ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਪੰਚਾਇਤ ਪੜ੍ਹੀ ਲਿਖੀ ਹੋਣ ਸਦਕਾ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਵਿਕਾਸ ਦੀਆਂ ਲੀਹਾਂ ’ਤੇ ਤੋਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਗੋਤ- ਚਹਿਲ, ਸ਼ਰਮਾ, ਗੌਂਡ, ਲੱਧੜ, ਖਾਰ ਤੇ ਜਨਾਗਲ ਹਨ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੈਪਟਨ ਰਾਜਵੰਤ ਪਾਲ ਗੌਂਡ ਨੇ 1971 ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਬਹਾਦਰੀ ਦਿਖਾਈ ਪਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਯਾਦਗਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਫਿਰਨੀ ਪੱਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗਲੀਆਂ ਨਵੇਂ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਪੱਕੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਬਿਜਲੀ ਤੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਠੀਕ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਸਿੱਖਿਆ ਪੱਖੋਂ ਪੱਛੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ 12ਵੀਂ ਤਕ ਦਾ ਸਕੂਲ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਬੱਚੇ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਖੱਟੜਾ ਜਾਂ ਸਮਰਾਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲ ਹੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਪਿੰਡ ਵਾਲੇ ਅਪਗ੍ਰੇਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਸਿਹਤ, ਸਿੱਖਿਆ, ਸਫ਼ਾਈ ਤੇ ਵਿਕਾਸ ਪੱਖੋਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਨਜ਼ਰਸਾਨੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ
ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲਾ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇੱਕ ਜਿਲਾ ਹੈ। ਆਮ ਬੋਲਚਾਲ ਚ ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ 'ਰੋਪੜ' ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਜਿਲਾ ਸਦਰ ਮੁਕਾਮ ਰੋਪੜ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰੋਪੜ ਸ਼ਹਿਰ ਸਤਲੁਜ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਹੜੱਪਾ ਸਭਿਅਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜਦਾ ਹੈ।ਰੂਪਰ [ਸੋਧ] ਰੂਪਰ ਇਕ 21 ਮੀਟਰ ਉੱਚਾ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਟਿੱਦ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ (ਜੋ ਕਿ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਜਾਂ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਹੈ) ਦੇ ਉੱਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਉੱਪਰਲੇ ਸਤਲੁਜ ਦੇ ਖੱਬੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਮੈਦਾਨੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ. ਇਸ ਨੇ ਹੁੱਦਪਾ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਕੁਝ ਬ੍ਰੇਕ ਮੌਜੂਦਾ ਦਿਨ ਤੱਕ ਛੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਦੌਰ ਜਾਂ ਪੜਾਵਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ. ਖੁਦਾਈ ਡਾ.ਯੈ.ਡੀ. ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ. ਭਾਰਤੀ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਸਰਵੇਖਣ ਦੇ ਸ਼ਰਮਾ ਹੜਤਾਲਾਂ ਤੋਂ ਰੂਪਰਾਂ ਦਾ ਮਾਈਗਰੇਸ਼ਨ ਗੁਆਚ ਗਏ ਸਰਸਵਤੀ ਦਰਿਆ ਦੇ ਸਤਲੁਜ ਤਕ ਟਿਕਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਦੋਵੇਂ ਨਦੀਆਂ ਇਕ ਵਾਰ ਇਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਸਨ.
ਪੀਰੀਅਡ I Rupar ਖੁਦਾਈ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਵਾਂ ਪੱਧਰ ਪੀਰੀਅਡ 1 ਵਿੱਚ ਹੜੱਪਣ ਦੇ ਗੁਣ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਪ੍ਰਟੋ-ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ. ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲੱਭਤ ਸਿੰਧ ਦਰਿਆ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਵਪਾਰਕ ਸਾਮਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਜਲਾ ਕੇ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਟੁਕੜੇ ਦੀ ਮਾਤਰਾ, ਚੈਰੀ ਬਲੇਡ, ਤੌਪੀ ਉਪਕਰਣ, ਮੋਟਾ ਮੋਟਾ ਅਤੇ ਚੂੜੀਆਂ ਅਤੇ ਸਿੰਧ ਘਾਟੀ ਸਿਵਿਲਿਟੀ ਦੇ ਆਮ ਮਾਨਕੀਕਰਨ ਵਾਲੀ ਮਿੱਟੀ ਆਦਿ 'ਤੇ ਸੀਲ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸੀ. ਉਹ ਸਾਰੇ ਹੜੱਪਨ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਕਸਬਿਆਂ ਵਿਚ ਫੈਲ ਗਏ.
ਹੱਤਿਆ (ਸਿੰਧ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਵਿਚ ਕਬਰਸਤਾਨ ਵਿਚ ਆਰ -37 ਕਬਰਸਤਾਨ ਵਿਚ ਮੁਰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿਰ ਤੇ ਦਫਨਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ. ਹੜਤਾਲਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਛੱਡਣ ਦਾ ਕੀ ਕਾਰਨ ਸੀ?
ਪੀਰੀਅਡ II ਪੀਰੀਅਡ II ਪੇਂਟਡ ਸੁੱਟੇ ਭਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹੈ ਜੋ ਹੜੱਪਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ. ਇਸ ਮਿਆਦ ਦੇ ਪਰਾਇਰਿਟਿਕ ਪੇਂਟਰੀ ਵਿੱਚ ਜੁਰਮਾਨਾ ਗਰੇਵੇਅਰ ਪੇਂਟ ਕੀਤੇ ਕਾਲੇ, ਟਰਾਕੂੋਟਾ ਚੂੜੀਆਂ, ਅਰਧ ਕੀਮਤੀ ਪੱਥਰ, ਕੱਚ, ਹੱਡੀਆਂ ਦਾ ਤੀਰਾਹਟ, ਹਾਥੀ ਦੰਦ ਕਲੋਲ ਸਟਿਕਸ ਅਤੇ ਤੌਹਕ ਔਜਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ. ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਮਹਾਨ ਜੰਗ ਦੇ ਮਹਾਂਪੁਰਸ਼ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ.
600 ਬੀ.ਸੀ. ਦੁਆਰਾ ਇਕ ਨਵਾਂ ਸਮਝੌਤਾ ਹੋਇਆ. ਪੀਰੀਅਡ II ਦੇ ਸਲੇਟੀ ਪੋਟਰ ਹਾਲੇ ਵੀ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ. ਇਹ ਸਮਾਂ ਲਗਭਗ 600 ਬੀ.ਸੀ. ਤੋਂ 200 ਈ. ਇਸਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਸਿੱਕੇ (ਪੰਚ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਅਤੇ ਅਣ-ਨਿਰਦਿਸ਼ਟ ਕਾਸਟ ਸਿੱਕੇ), ਤੌਹ ਅਤੇ ਸਾਜ-ਸਮਾਨ ਉਤਪੰਨ ਕੀਤਾ. ਇਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਖੋਜ ਮੌਰੀਅਨ ਬ੍ਰਹਮੀ ਲਿਪੀ (ਚੌਥੀ ਅਤੇ ਤੀਜੀ ਸਦੀ ਬੀ.ਸੀ.) ਵਿਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਇਕ ਹਾਥੀ ਦੰਦ ਸੀ. ਉਪਜਾਊ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਮਾਤਾ ਦੇਵੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਚਿੱਤਰ ਅਤੇ ਮੋਟਿਫ ਨਾਲ ਮਿੱਟੀ-ਪੁਤਲੀਆਂ ਅਤੇ ਤਿੱਖੀ ਪੱਥਰ ਦੀਆਂ ਡਿਸਕਸੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਟਕਸਾਲੀ (ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚ), ਬਿਹਾਰ ਵਿਚ ਪਟਨਾ ਅਤੇ ਮੌਯਾਨ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਖੁਦਾਈ ਵਿਚ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ. ਚਿੱਕੜ ਅਤੇ ਭੱਠੀ ਦੀਆਂ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਮਕਾਨ ਕੋਈ ਵਿਰਲੇ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਸਨ. ਲਗਭਗ 3.5 ਮੀਟਰ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੀ 3.6 ਮੀਟਰ ਚੌੜੀ ਸਾੜ ਵਾਲੀ ਇੱਟ ਵਾਲੀ ਕੰਧ ਦੀ ਸੰਭਵਤ ਸ਼ਾਇਦ ਇਕ ਟੈਂਕ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਹੈ ਜੋ ਇਨਟੇਲ ਦੁਆਰਾ ਪਾਣੀ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦੀ ਹੈ. ਉਪਰਲੇ ਪੱਧਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁੰਗਾ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਕਾਲੇ ਵਾਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕੂਲ ਖੋਦ ਰਹੇ ਹਨ.
ਪੀਰੀਅਡ III ਤੋਂ V ਪੀਰੀਅਡ ਤੀਜੇ ਤੋਂ ਤੀਜੇ ਤੱਕ ਪੱਥਰੀ ਅਤੇ ਕੱਚੀ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕਾਫ਼ੀ ਅਮੀਰ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਕੰਪਲੈਕਸ ਹਨ. ਕੀਤੇ ਗਏ ਖੁਦਾਈ ਦੇ ਲੰਬਕਾਰੀ ਸੁਭਾਅ ਕਾਰਨ ਘਰਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ.
ਪੀਰੀਅਡ VI ਅਗਲਾ ਪੜਾਅ, ਪੀਰੀਅਡ ਛੇ ਨੇ ਸ਼ੁੰਗਸ, ਕੁਸ਼ਨ ਅਤੇ ਗੁਪਤਾ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਉਤਰਾਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣ ਦਿੱਤੇ. ਖੁਦਾਈਆਂ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਾਜਵੰਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਪੱਧਰ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕੀਤਾ. ਉਪਰਲੇ ਪੱਧਰ ਦੇ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਨ ਅਤੇ ਗੁਪਤ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਤੌਲੇ ਦੇ ਸਿੱਕੇ ਇੱਕ ਜਮ੍ਹਾ ਪਾਇਆ ਗਿਆ. ਇਸ ਵਿਚ ਗੁਪਤ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਚੰਦਰਗੁਪਤ-ਕੁਮੇਰਦੇਵੀ ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਇਕ ਸੋਨੇ ਦਾ ਸਿੱਕਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਚ ਸੋਨੇ ਦੀ ਉਮਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ.
ਸ਼ੂੰਗਾ, ਕੁਸ਼ਨ ਅਤੇ ਗੁਪਤਾ ਸਮੇਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਮਿਰਚੂ ਮੂਰਤ ਵੀ ਲੱਭੇ ਗਏ. ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਕ੍ਰਾਈਬਿਕ ਸਮੀਕਰਨ ਵਾਲਾ ਇਕ ਯਾਕੀ ਸ਼ਿਕਾਰ ਸੀ ਅਤੇ ਗੁਪਤਾ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੱਕਿਆਂ 'ਤੇ ਸਮੁਦਰਗੁਪਤ ਦੇ ਚਿੱਤਰ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ. ਗ੍ਰੀਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਅਭਿਆਸ ਲਈ ਤਿੰਨ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਭਾਂਡਿਆਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਗੁਪਤ ਰਾਜ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕਾਰੀਗਰੀ ਦੀ ਪਿੱਠਭੂਮੀ ਵਿਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ.
ਉਪਰੋਕਤ ਪੱਧਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਮਿਆਦ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਭੱਠੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਲਾਲ ਭਰੇ ਲਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਉਜਾਗਰ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਬ੍ਰੇਕ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਕਬਜ਼ੇ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹੈ ਜੋ ਛੇਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਪੀਰੀਅਡ V ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਜਾਂ ਚਾਰ ਸਦੀਆਂ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ. ਇਹਨਾਂ ਪੱਧਰਾਂ ਤੋਂ ਤੋਰਾਮਾ (ਲਗਭਗ AD 500) ਅਤੇ ਮਿਿਹਿਰਕੁਲ (ਲਗਭਗ 510-40) ਦੇ ਸਿੱਕੇ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ. ਪੰਜਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਇੱਟ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੰਗ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਸਬੂਤ ਇਸ ਮਿਆਦ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਚੰਗੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦਰਸਾਏ ਹਨ.ਸੰਭਵ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਿਆਗ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਇਕ ਨਵਾਂ ਸ਼ਹਿਰ 13 ਵੀਂ ਸਦੀ ਈ. ਦੇ ਅਰਸੇ ਵਿਚ ਪੇਰਿਆਡ ਛੇਵੇਂ ਨਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਅੱਜ ਦੇ ਦਿਨ ਤੱਕ ਫੈਲਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ.
ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਤਹਿਸੀਲ
1.ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ
3.ਨੰਗਲ
4.ਰੂਪਨਗਰ
ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਨਗਰ
ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਚਮਕੌਰ ਸਾਹਿਬ ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਮੋਰਿੰਡਾ ਨੰਗਲ ਰੂਪਨਗਰ ਕਮਲਪੁਰ ਘਨੌਲੀ ਦਾਧੀ ਭਰਤਗੜ੍ਹ ਕਰਤਾਰਪੁਰ
2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਰੂਪਨਗਰ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 683,349 ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਵਿਚ 507 ਵੀਂ ਰੈਂਕਿੰਗ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ (ਕੁੱਲ 640 ਵਿਚੋਂ)। ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਘਣਤਾ 488 ਲੋਕਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ (1,260 / ਵਰਗ ਮੀਲ) ਹੈ। 2001-2011 ਦੀ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਆਬਾਦੀ ਵਾਧਾ ਦਰ 8.67% ਸੀ। ਰੂਪਨਗਰ ਵਿਚ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 83.3% ਹੈ।
ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਲੋਕ
ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਕਾਂਸ਼ੀ ਰਾਮ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਰੋਪੜ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਸਨ
ਹਵਾਲੇ
^ ਤੱਕ ਛਾਲੋ: a b c d e f "ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ 2011". ਜਨ ਗਣਨਾ. 2011. ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ 2011-09-30. ^ US ਖੁਫੀਆ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ. "ਦੇਸ਼ ਦੀ ਤੁਲਨਾ: ਅਬਾਦੀ" ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ 2011-10-01. ਇਕੂਟੇਰੀਅਲ ਗਿਨੀ 668,225, ਜੁਲਾਈ 2011 ਈਸਟ ਹੈ. ^ "2010 ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਪੋਪੂਲੇਸ਼ਨ ਡੇਟਾ" ਤੇ ਜਾਓ. ਯੂ ਐਸ ਸੈਂਸਸ ਬਿਊਰੋ. ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ 2011-09-30. ਉੱਤਰੀ ਡਾਕੋਟਾ 672,591 ^ "ਕਾਂਸ਼ੀਰਾਮ ਦਾ ਜਨਮ 15 ਮਾਰਚ 1934 ਨੂੰ, ਬਿਸ਼ਨ ਕੌਰ ਅਤੇ ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਨੂੰ, ਖਰਖਰੀ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਖਾਂਸਪੁਰ ਪਿੰਡ ਦੇ ਪਿਰੀਤੀਪੁਰ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ."
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਕਾਮਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਮੀਡੀਆ ਹੈ. ਵਿਕੀਜ਼-ਲੋਗੋ.svg ਚਿਸ਼ੋਲਮ, ਹਿਊਗ, ਐੱਸ. (1911). "ਰੂਪਰ" ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਬ੍ਰਿਟੈਨਿਕਾ 23 (11 ਵੀਂ ਐਡੀ.). ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰੈਸ ਪੀ. 855 ਸਰਕਾਰੀ ਰੂਪਨਗਰ 'ਤੇ ਵੈਬਸਾਈਟ ਰੂਪਨਗਰ ਬੀ ਐਸ ਐੱਨ ਐਲ ਟੈਲੀਫੋਨ ਡਾਇਰੈਕਟਰੀ ਦੀ ਭਾਲ ਰੂਪਨਗਰ ਵਿਚ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ (ਭਾਰਤੀ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਸਰਵੇਖਣ)
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ
ਬਸੰਤਾ ਮੰਜਰੀ ਦੇਵੀ
ਬਸੰਤਾ ਮੰਜਰੀ ਦੇਵੀ (1900 – 7 ਜੂਨ 1961) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ 1946 ਦੀ ਹਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਮਹਿਤਾਬ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਦੀ ਉਪ ਮੰਤਰੀ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ
ਦੇਵੀ ਦਾ ਜਨਮ ਨੀਲਗਿਰੀ ਰਾਜ ਦੇ ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਸ਼ਿਆਮਾ ਚੰਦਰ ਭਾਣਜਾ ਮਰਦਰਾਜ ਹਰੀਚੰਦਨ ਸਨ। ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਰਾਣਪੁਰ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਬਿਰਾਂਚੀ ਨਰਾਇਣ ਸਿੰਘ ਦਿਓ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। 1946 ਦੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਰਾਨਪੁਰ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ 1946 ਦੇ ਹਰਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਮਹਿਤਾਬ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ, ਰਾਹਤ ਅਤੇ ਮੁੜ ਵਸੇਬਾ ਮੰਤਰੀ ਸੀ।
ਆਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉਹ 1953 ਵਿੱਚ ਉੜੀਸਾ ਦੀ ਉਪ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਸੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1961 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1900
1568
1568 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1560 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਬਜਰਾ
ਬਜਰਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਜਲੰਧਰ ਪੱਛਮੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅੰਗਾਣੂ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਾਣੂ
ਜੁਵੇਂਟਸ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ
ਜੁਵੇਂਟਸ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ, ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਇਤਾਲਵੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ ਹੈ,    ਇਹ ਟ੍ਯੂਰਿਨ, ਇਟਲੀ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਜੁਵੇਂਟਸ ਸਟੇਡੀਅਮ, ਟ੍ਯੂਰਿਨ ਅਧਾਰਤ ਕਲੱਬ ਹੈ, ਜੋ ਸੇਰੀ ਏ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਟਲੀ ਦੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ
ਦੁਰਗਾਬਾਈ ਦੇਸ਼ਮੁਖ
ਦੁਰਗਾਬਾਈ ਦੇਸ਼ਮੁਖ, ਲੇਡੀ ਦੇਸ਼ਮੁਖ (15 ਜੁਲਾਈ 1909 – 9 ਮਈ 1981) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਏ, ਵਕੀਲ, ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਯੋਜਨਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। thumb|ਰਾਜਾਮੁੰਦਰੀ ਵਿੱਚ ਦੁਰਗਾਬਾਈ ਦੇਸ਼ਮੁਖ ਦਾ ਬੁੱਤ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਕਾਰਕੁੰਨ, ਉਸਨੇ 1937 ਵਿੱਚ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਸਭਾ (ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਮਹਿਲਾ ਕਾਨਫਰੰਸ) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਕੇਂਦਰੀ ਸਮਾਜਿਕ ਕਲਿਆਣ ਬੋਰਡ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਵੀ ਸੀ। 1953 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇਸੀ.ਡੀ. ਦੇਸ਼ਮੁਖ, ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਗਵਰਨਰ ਅਤੇ 1950-1956 ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਕੈਬਨਿਟ ਵਿੱਚ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ, ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ।
ਕਰੀਅਰ
ਜਦੋਂ 1923 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਉਸਦੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਉਸਦੇ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਕਾਕੀਨਾਡਾ ਵਿੱਚ ਹੋਈ, ਉਹ ਇੱਕ ਸਵੈ-ਸੇਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਖੱਦਰ ਦੀ ਇੰਚਾਰਜ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਨਾਲ ਦੀ ਨਾਲ ਪਾਸੇ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸੀ ਕਿ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਟਿਕਟ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਨੂੰ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਵੀ ਮਨ੍ਹਾ ਕੀਤਾ।
ਉਹ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਇੱਕ ਚੇਲੀ ਸੀ। ਉਹ ਕਦੇ ਗਹਿਣੇ ਜਾਂ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਸਤਿਆਗ੍ਰਹੀ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ ਸੀ ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਸਿਵਲ  ਅੰਦੋਲਨ ਦੌਰਾਨ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਲੂਣ ਸਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਦੀਆਂ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਹ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਆਯੋਜਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਅ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਅਥਾਰਟੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ 1930 ਅਤੇ 1933 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਕੈਦ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤੀ।
ਦੁਰਗਾਬਾਈ ਬਲਾਈਂਡ ਰਿਲੀਫ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ। ਇਸ ਸਮਰੱਥਾ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਅੰਨ੍ਹਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸਕੂਲ-ਹੋਸਟਲ ਅਤੇ ਇੱਕ ਲਾਈਟ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਜੇਲ੍ਹ ਤੋਂ ਰਿਹਾਈ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਰਗਾਬਾਈ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਂਧਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੀ.ਏ. ਅਤੇ 1930 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਏ. ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 1942 ਵਿੱਚ ਮਦਰਾਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਮਦਰਾਸ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਵਜੋਂ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਦੁਰਗਾਬਾਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਸੰਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਚੇਅਰਮੈਨਾਂ ਦੇ ਪੈਨਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇਕਲੌਤੀ ਔਰਤ ਸੀ।[1] ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਮਾਜ ਭਲਾਈ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਉਹ 1952 ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਲਈ ਚੁਣੇ ਜਾਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਯੋਜਨਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਬਣਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਉਸ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਸਮਾਜਿਕ ਭਲਾਈ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨੀਤੀ ਲਈ ਸਮਰਥਨ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਨੀਤੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ 1953 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਸਮਾਜ ਭਲਾਈ ਬੋਰਡ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਈ। ਬੋਰਡ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸਵੈ-ਸੇਵੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਲਾਮਬੰਦ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਲੋੜਵੰਦ ਔਰਤਾਂ, ਅਪਾਹਜਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ, ਸਿਖਲਾਈ ਅਤੇ ਪੁਨਰਵਾਸ ਕਰਨਾ ਸੀ।
ਉਹ 1953 ਵਿਚ ਚੀਨ ਦੀ ਆਪਣੀ ਫੇਰੀ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੱਖਰੀਆਂ ਪਰਿਵਾਰਕ ਅਦਾਲਤਾਂ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਜਸਟਿਸ ਐਮ.ਸੀ. ਨਾਲ, ਚਾਗਲਾ ਅਤੇ ਜਸਟਿਸ ਪੀ.ਬੀ. ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਗਜੇਂਦਰਗੜਕਰ (ਉਸ ਸਮੇਂ) ਅਤੇ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ। ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅੰਦੋਲਨ ਅਤੇ ਸੰਗਠਨਾਂ ਤੋਂ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨਿਆਂ ਲਈ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, 1984 ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰਕ ਅਦਾਲਤਾਂ ਐਕਟ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਉਹ 1958 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਮਹਿਲਾ ਸਿੱਖਿਆ ਬਾਰੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਸੀ।[7] 1959 ਵਿੱਚ, ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੀਆਂ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ਾਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ:
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਦੁਰਗਾਬਾਈ ਰਾਜਮੁੰਦਰੀ, ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ, ਗੁੰਮਿਦੀਥਾਲਾ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ; ਦੁਰਗਾਬਾਈ ਦਾ ਵਿਆਹ 8 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ ਸੁੱਬਾ ਰਾਓ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ।  ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਪੱਕਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਭਰਾ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਨ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
1953 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਚਿੰਤਾਮਨ ਦੇਸ਼ਮੁਖ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ। ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਕਹੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਤਿੰਨ ਗਵਾਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸਨ।  ਸੀ.ਡੀ.. ਦੇਸ਼ਮੁਖ ਦੀ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਇੱਕ ਧੀ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਵਿਵਾਹਿਕ ਜੋੜਾ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਬੇਔਲਾਦ ਰਿਹਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਸੁੱਬਾ ਰਾਓ ਨਾਲ ਅੱਡ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਰਗਾਬਾਈ ਨੇ ਉਸਦੀ ਵਿਧਵਾ ਟਿੰਮਾਅੰਮਾ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਟਿੰਮਾਅੰਮਾ, ਦੁਰਗਾਬਾਈ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾਮਨ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਦੁਰਗਾਬਾਈ ਨੇ ਉਸ ਲਈ ਇੱਕ ਕਿੱਤਾ ਸਿਖਲਾਈ ਕੇਂਦਰ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ।
ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਨਾਰਾਸੰਨਾਪੇਟਾ ਸ੍ਰੀਕਾਕੂਲਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।
ਹਵਾਲੇ
http://durgabaideshmukhhospitals.com/
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1909 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਮੁੰਦਰੀ ਦੇ ਲੋਕ
ਅਭਿਨੇਤਰੀ (2015 ਫਿਲਮ)
ਅਭਿਨੇਤਰੀ – ਦਾ ਟਰੇਜਡੀ ਆਫ ਲੇਜੇਂਡ ਇੱਕ ਕੰਨੜ ਜੀਵਨੀ-ਆਧਾਰਿਤ ਫਿਲਮ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸਤੀਸ਼ ਪਰਧਾਨ ਹਨ। ਇਹ ਕਲਪਨਾ ਦੇ ਜੀਵਨ ਉੱਪਰ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਕਿਰਦਾਰ ਪੂਜਾ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਨਿਭਾਇਆ ਹੈ। ਫਿਲਮ 30 ਜਨਵਰੀ 2015 ਨੂੰ ਰੀਲਿਜ਼ ਹੋਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਨੀ-ਆਧਾਰਿਤ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮਾਂ
ਮਾਇਆ ਕੋਡਨਾਨੀ
ਮਾਇਆ ਕੋਡਨਾਨੀ ਗੁਜਰਾਤ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਰੋਦਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ 12ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਵਿਧਾਇਕਾ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਮਹਿਲਾ ਤੇ ਬਾਲ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰੀ ਹੈ। ਨਰੋਦਾ ਪਾਟੀਆ ਦੀ ਘਟਨਾ 28 ਫਰਵਰੀ 2002 ਨੂੰ ਗੋਧਰਾ ਕਾਂਡ ਦੇ ਬਾਅਦ ਹੋਈ ਸੀ ਜਦੋਂ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਦੇ ਨਰੋਦਾ ਪਾਤੀਆ ਇਲਾਕੇ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕਰ 97 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਲਜ਼ਾਮ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਭੀੜ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੋਡਨਾਨੀ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਮਾਇਆ ਕੋਡਨਾਨੀ ਨਰੇਂਦਰ ਮੋਦੀ ਦੀ ਕਾਫ਼ੀ ਕਰੀਬੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਵਿਧਾਇਕਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਗੁਜਰਾਤ ਹਿੰਸਾ ਲਈ ਸਜਾ ਮਿਲੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2002 ਦੀ ਗੁਜਰਾਤ ਹਿੰਸਾ
ਮੌੜ (ਫਰੀਦਕੋਟ)
ਮੋੜ ਪਿੰਡ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਫਰੀਦਕੋਟ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਰਕਬਾ 1000 ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਜਨ ਸੰਖਿਆ 2011 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਅਨੁਸਾਰ 2900 ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਵਿੱਚ ਡਾਕਘਰ ਵੀ ਹੈ, ਪਿੰਨ ਕੋਡ 151204 ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਕੋਟਕਪੂਰਾ ਮੁਕਤਸਰ ਸੜਕ ਤੋਂ 5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਵਾਂਦਰ ਜਟਾਣਾ 8 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸਿਨੇਕਡਕੀ
ਸਿਨੇਕਡਕੀ (Synecdoche) ' (, ; ਯੂਨਾਨੀ ਤੋਂ συνεκδοχή, synekdoche'', lit. "ਇੱਕੋ-ਵਕਤ ਸਮਝ") ਭਾਸ਼ਾ-ਪ੍ਰਯੋਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਾ ਮੈਟੋਨਮੀ ਅਲੰਕਾਰ (ਕਿਸੇ ਵਸਤੂ ਜਾਂ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪੁਕਾਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਸ ਵਸਤੂ ਜਾਂ ਸੰਕਲਪ ਨਾਲ ਕਰੀਬ ਤੋਂ ਜੁੜੇ ਕਿਸੇ ਅੰਗ ਜਾਂ ਵਸਤੂ/ਵਰਤਾਰੇ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪੁਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।) ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਿਨੇਕਡਕੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਭਾਗ ਜਾਂ ਅੰਗ ਦੇ ਨਾਮ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਚੀਜ਼ ਲਈ ਜਾਂ ਪੂਰੀ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਭਾਗ ਲਈ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਲੰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾਈ ਜੁਗਤਾਂ
ਇਨੂਇਤ
ਇਨੂਇਤ( ਇਨੂਕਤੀਤੁਤ: ᐃᓄᐃᑦ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Inuit ) ਲੋਕ ਅਲਾਸਕਾ, ਗਰਿਨਲੇਂਡ, ਕਨਾਡਾ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਰੂਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਬਰਫੀਲੇ ਆਰਕਟਿਕ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਕੁੱਝ ਮਨੁੱਖ ਜਾਤੀਆਂ ਦਾ ਸਮੂਹਿਕ ਨਾਮ ਹੈ। ਇਨੂਇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਉਪਜਾਤੀਆਂ ਹਨ ਲੇਕਿਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਸੀ ਸਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੰਬੰਧ ਹਨ। ਇਨੁਇਤ ਇੱਕ ਬਹੁਵਚਨ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਇਨੁਕ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਨੁਇਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਐਸਕੀਮੋ ਬੁਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਲੇਕਿਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਇਨੂਇਤ ਲੋਕ ਇਸਨੂੰ ਅਪਮਾਨਜਨਕ ਸ਼ਬਦ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਇਸ ਲਈ ਹੁਣ ਇਸ ਜਾਤੀ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਨੂਇਤ ਹੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨੂਇਤ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਮਤਲਬ ਲੋਕ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕ
ਐੱਫ਼. ਸੀ. ਸ਼ਾਖਤਰ ਡਨਿਟ੍ਸ੍ਕ
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ
ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ
ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਦਾ ਸੰਵਿਧਾਨ ਸਥਾਪਤ ਰਿਵਾਜਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਧਰਮ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਅਧਿਕਾਰ ਦਾ ਆਦਰ ਵਿੱਚ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਹਨ (ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਈਸਾਈਅਤ ਫੈਲਾਉਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ)। ਸੰਘੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸਲਾਮ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰਤ ਧਰਮ ਹੈ; ਸਰਕਾਰ ਇਸਲਾਮ ਤੋਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਜਾਂ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ
ਧਾਰਮਿਕ ਭੇਦਭਾਵ
ਦੇਸ਼ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 82,880 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (30,000 ਵਰਗ ਮੀ।) ਹੈ ਅਤੇ ਵਸਨੀਕ ਆਬਾਦੀ 7।4 ਮਿਲੀਅਨ (2010 ਈ।) ਸਿਰਫ ਲਗਭਗ 20% ਵਸਨੀਕ ਯੂਏਈ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਹਨ। 2005 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 100% ਨਾਗਰਿਕ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹਨ; 85 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਸੁੰਨੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਅਤੇ 15 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਸ਼ੀਆ ਹਨ। ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਤੋਂ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੱਧ ਪੂਰਬ, ਯੂਰਪ, ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ, ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਸੁਤੰਤਰ ਰਾਜਾਂ, ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਿਸ ਨੇ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤਾ, ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ ਦਾ 76 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਮੁਸਲਮਾਨ, 9 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਇਸਾਈ, ਅਤੇ 15 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹੋਰ ਹੈ। ਅਣਅਧਿਕਾਰਤ ਅੰਕੜੇ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 15 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਆਬਾਦੀ ਹਿੰਦੂ ਹੈ, 5 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਬੁੱਧ ਹੈ ਅਤੇ 5 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹੋਰਨਾਂ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮੂਹਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਗ਼ੈਰ-ਮੁਸਲਮਾਨ ਗ਼ੈਰ-ਮੁਸਲਿਮ ਹਨ, ਜੋ 70% ਤੋਂ ਵੱਧ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਕਾਫ਼ੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਗੈਰ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹਨ। ਪਾਰਸੀ, ਬਹਾਹੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖ। ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ, ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੀਆ ਮੁਸਲਿਮ ਪਰਦੇਸਾਂ ਨੂੰ ਯੂਏਈ ਤੋਂ ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਲੇਬਨਾਨ ਦੇ ਸ਼ੀਆ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਹਿਜ਼ਬੁੱਲਾ ਲਈ ਕਥਿਤ ਹਮਦਰਦੀ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਧਰਮ-ਤਿਆਗ
ਅਪਰਾਧ ਹੈ। 1978 ਵਿੱਚ, ਯੂਏਈ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮਿਕ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਦੋਂ ਇਸਦੀ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਨੇ ਸ਼ਰੀਆ ਨਾਲ ਟਕਰਾਅ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਉੱਚ ਕਮੇਟੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵੋਟ ਦਿੱਤੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਈਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਯੂਏਈ ਨੇ ਸ਼ਰੀਆ ਦੇ ਹੁੱਡੂ ਅਪਰਾਧਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਪੈਨਲ ਕੋਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ - ਧਰਮ-ਤਿਆਗ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਆਰਏਆਈ 1 ਅਤੇ ਯੂਏਈ ਦੇ ਪੈਨਲ ਕੋਡ ਦੀ ਧਾਰਾ 66 ਨੂੰ ਹੁੱਡੂ ਜੁਰਮਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਨਾਲ ਸਜ਼ਾ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਈਸਾਈਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੀਆਂ ਪੂਜਾ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬਦਲਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਈਸਾਈ, ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਰਾਣਾ ਸੁਰਤ ਸਿੰਘ
ਮਹਾਂ ਕਾਵਿ ‘ਰਾਣਾ ਸੁਰਤ ਸਿੰਘ’ ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਸਾਹਿਬ ਅਧੁਨਿਕ ਕਵਿਤਾ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ 1905 ਵਿੱਚ ਰਚੇ ਆਪਣੇ ਮਹਾਂ ਕਾਵਿ ‘ਰਾਣਾ ਸੁਰਤ ਸਿੰਘ’ ਨਾਲ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕਥਾ ਵਸਤੂ ਲਈ ਕਿੱਸਾ ਕਾਵਿ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਦਾ ਤਿਆਗ ਕਰ ਕੇ ਇਸ ਮਹਾਂ ਕਾਵਿ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਾਂਤ ਰਸ ਲਈ ਸਿਰਖੰਡੀ ਛੰਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਦਰਸ਼ਨਿਕ ਆਦਰਸ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਪੱਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਅਧਾਰ ਗੁਰਮਤਿ ਸਰਸ਼ਨ ਹੈ। ਰਾਣਾ ਸੁਰਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕੌਮੀ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹੀਦੀ ਪਿਛੋਂ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਰਾਣੀ ਰਾਜ ਕੌਰ ਉਸ ਦੇ ਵਿਛੋੜੇ ਵਿੱਚ ਵਿਆਕੁਲ ਹੋਈ ਤੜਫਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਰਦ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਲਈ ਯਤਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਅੰਤ ਗੁਰਮਤਿ ਦਾ ਹੀ ਸਹਾਰਾ ਉਸਨੂੰ ਆਤਮਿਕ ਸੁੱਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਵਰਨਣ ਕਾਫੀ ਅਦਭੁੱਤ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਂਤੀ ਤੇ ਗਿਆਨ ਦਾ ਵਹਿੰਦਾ ਦਰਿਆ ਹੈ। ਬੱਦਲ ਰਹੇ ਬਿਰਾਜ ਪਰਬਤ ਉੱਪਰੇ ਕਾਲੇ ਰੂਪ ਵਿਸ਼ਾਲ ਬੈਠੇ ਐਕੁਰਾਂ ਜ਼ਿਕਰ ਹਾਥੀ ਹੋਣ ਬੈਠੇ ਥਾਂਉ ਥਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੱਦਲਾਂ ਕੇਰੇ ਕਿੰਗਰੇ ਉਗੜੇ ਨਾਲ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਾਲ ਚਮਕੇ ਲਾਲ ਹੋ…… ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇ ਦੇ ਰੂਪ ਦੀ ਕਾਫੀ ਵੰਨਗੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤ ਵਿੱਚ ਰੱਬ ਦਾ ਝਲਕਾਰਾ ਦਿਸਦਾ ਹੈ। ‘ਮਟਕ ਹੁਲਾਰੇ’ ਵਿੱਚ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦਾ ਰੁਮਾਂਟਿਕ, ਰਸਮਈ ਤੇ ਰਹੱਸਮਈ ਵਰਨਣ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਮਹਾਂ ਕਾਵਿ
ਮਿੱਠਾ ਸੋਡਾ
ਸੋਡਿਅਮ ਬਾਈਕਾਰਬੋਨੇਟ ਇੱਕ ਅਕਾਰਬਨਿਕ ਯੋਗਿਕ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਮਿੱਠਾ ਸੋਡਾ ਜਾਂ ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਸੋਡਾ (ਬੇਕਿੰਗ ਸੋਡਾ) ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਅੰਜਨਾਂ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਆਈਊਪੀਏਸੀ ਨਾਮ ਸੋਡਿਅਮ ਹਾਇਡਰੋਜਨ ਕਾਰਬੋਨੇਟ ਹੈ।
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਰਿਲੀਜੀਅਸ ਸਟੱਡੀਜ਼
ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਦੂਜੇ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਗੁਰਿਆਈ ਦਾ ਲਗਭਗ 13 ਸਾਲ ਦਾ ਅਰਸਾ ਬਤੀਤ ਕਰਦਿਆਂ ਮਹਾਨ ਬਖ਼ਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। 18 ਅਪ੍ਰੈਲ 2004 ਨੂੰ ਸੰਗਤਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ 500 ਸਾਲਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਗੁਰਪੁਰਬ ਸੰਸਾਰ ਪੱਧਰ ਤੇ ਮਨਾਇਆ ਗਿਆ। ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਸਮਾਗਮਾ ਦੌਰਾਨ ਅਧਿਆਤਮਕ ਵਿੱਦਿਅਕ, ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਚਾਰੂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਬਾਬਾ ਸੇਵਾ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਕਾਰ ਸੇਵਾ ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਵੱਲੋਂ ਨਿਸ਼ਾਨ-ਏ-ਸਿੱਖੀ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਟਰੱਸਟ, ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਬਣਾਏ ਗਏ ਇਸ ਟਰੱਸਟ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰ. ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ‘ਬਾਜਵਾ’ ਸਕੱਤਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਅੱਠ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਪੰਜ-ਭੁਜ ਅਕਾਰ ਵਾਲੀ ਇਸ ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਾਰ ਸੇਵਾ ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤੀ ਹੇਠ ਚਲ ਰਹੀ ਵਿੱਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾ ਨਿਸ਼ਾਨ-ਏ-ਸਿੱਖੀ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਰਿਲੀਜੀਅਸ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਗੁਰਮਤਿ ਅਧਿਐਨ, ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ, ਪਾਸਾਰ ਅਤੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਖੋਜ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਣਮੱਤੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇਸ਼ਾਂ-ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖੀ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਕੇ ਨਾਮਣਾ ਖੱਟ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅੱਜ ਵੀ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਹਨ।
ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਸਿੰਘ ਸਾਹਿਬ ਗਿਆਨੀ ਜੋਗਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਵੇਦਾਂਤੀ (ਸਾਬਕਾ ਜਥੇਦਾਰ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ) ਅਤੇ ਕਾਰ ਸੇਵਾ, ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਮੁਖੀ ਬਾਬਾ ਸੇਵਾ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਦਾ ਸਾਕਾਰ ਰੂਪ ਹੈ। ਉਨਾਂ੍ਹ ਦੀ ਵੱਡੀ ਸੋਚ ਹੈ ਕਿ ਸਿੱਖ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਵੱਡੇ ਵਿਦਵਾਨ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸੁਚੱਜੀ ਗੁਰਮਤਿ ਰਹਿਣੀ ਅਤੇ ਆਤਮਿਕ ਅਨੁਭਵ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਹੋਣ। ਇਸ ਲਈ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਰਿਲੀਜੀਅਸ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਨਿੱਤ ਦੀ ਕਰਮ ਕਿਰਿਆ/ ਸਿਲੇਬਸ ਅਜਿਹਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਅਜਿਹੇ ਸੁਮੇਲ ਨੂੰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੂਰਤੀਮਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲੇ ਤੋਂ ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਹੋ ਕੇ ਰਹਰਾਸਿ ਸਾਹਿਬ/ਸੋਹਿਲਾ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪਾਠ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਨਾਲ ਸੰਪੂਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਰਿਲੀਜੀਅਸ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਸਿਮਰਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਜਪੁ, ਤਪੁ, ਸੰਜਮ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਅੱਠ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨਾਂ ਦੀ ਚਰਨ ਛੋਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ, ਕਾਰ ਸੇਵਾ ਵਾਲੇ ਮਹਾਂਪੁਰਸ਼ਾਂ ਸੰਤ ਬਾਬਾ ਗੁਰਮੁੱਖ ਸਿੰਘ ਜੀ, ਸੰਤ ਬਾਬਾ ਸਾਧੂ ਸਿੰਘ ਜੀ, ਸੰਤ ਬਾਬਾ ਝੰਡਾ ਸਿੰਘ ਜੀ, ਸੰਤ ਬਾਬਾ ਉੱਤਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਵਰਗੇ ਜਪੀਆਂ, ਤਪੀਆਂ ਦੀ  ਪਾਵਨ ਛੋਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਨਗਰੀ, ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੀ ਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਬਾਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜ਼ਿਕਰ ਆਇਆ ਹੈ।
ਫੇਰਿ ਵਸਾਇਆ ਫੇਰੁਆਣਿ ਸਤਿਗੁਰਿ ਖਾਡੂਰੁ॥
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ,ਅੰਗ 967
ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੁਸ਼ਮਣੀ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਅਤੇ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਕ-ਭਾਰਤ ਕ੍ਰਿਕਟ ਮੈਚ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕਰੋੜਾਂ ਦਰਸ਼ਕ ਦੇਖਦੇ ਹਨ।   ਦੋ ਟੀਮਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ 2011 ਸੈਮੀਫਾਈਨਲ ਨੂੰ ਲੱਗਭਗ 98.8 ਕਰੋੜ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਸੀ।
ਕਲਿਆਣਪੁਰ
ਕਲਿਆਣਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਜਲੰਧਰ ਪੱਛਮੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮੰਜੂਨਾਥ (ਫਿਲਮ)
ਮੰਜੂਨਾਥ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਜੀਵਨੀ-ਆਧਾਰਿਤ ਫਿਲਮ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੰਦੀਪ ਏ. ਵਰਮਾ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਮੰਜੂਨਾਥ ਸ਼ੰਮੁਘਮ ਦੇ ਜੀਵਨ ਉੱਪਰ ਬਣੀ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਨਵੰਬਰ 2005 ਵਿੱਚ ਆਈਆਈਟੀ ਲਖਨਊ ਵਿੱਚ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਨੀ-ਆਧਾਰਿਤ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮਾਂ
ਸੰਨੀ ਸਿੰਘ (ਲੇਖਿਕਾ)
ਸੰਨੀ ਸਿੰਘ (ਜਨਮ 20 ਮਈ 1969) ਇੱਕ ਲੇਖਿਕਾ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਸੰਨੀ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ ਵਾਰਾਣਸੀ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 20 ਮਈ, 1969 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸਰਕਾਰ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ ਜਿਸ ਦਾ ਅਰਥ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਪਰਿਵਾਰ ਨਿਯਮਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੁਰਦਾ-ਫਿਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਦੇਹਰਾਦੂਨ, ਡਿਬਰੂਗੜ, ਅਲੰਗ ਅਤੇ ਤੇਜੂ ਸਮੇਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਛਾਉਣੀਆਂ ਅਤੇ ਚੌਕੀਆਂ 'ਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਪਰਿਵਾਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਤੇ ਨਮੀਬੀਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਾਂਡਿਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਿਤ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਅਤੇ ਸਪੇਨ ਦੀ ਬਾਰਸੀਲੋਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸ ਨੇ ਕਲਮ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਤ ਕਰਨ ਲਈ 1995 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਪਰਤਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਕਸੀਕੋ, ਚਿਲੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ 'ਚ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਆਜ਼ਾਦ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਵਜੋਂ 2002 ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਦੋ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ 2002 ਵਿੱਚ ਬਾਰਸੀਲੋਨਾ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ 2006 ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਦੂਜਾ ਨਾਵਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ।
ਸਿੰਘ ਇਸ ਸਮੇਂ ਲੰਡਨ ਮੈਟਰੋਪੋਲੀਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕਰੀਏਟਿਵ ਰਾਈਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸੀਨੀਅਰ ਲੈਕਚਰਾਰ ਅਤੇ ਕੋਰਸ ਲੀਡਰ ਹੈ।
ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾ
ਸਿੰਘ ਨੇ ਤਿੰਨ ਨਾਵਲ, ਦੋ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਲਪਨਿਕ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਕਈ ਨਿੱਕੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਲੇਖ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੇ ਹਨ।
2003 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ, ਨਾਨੀ'ਜ਼ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਸੁਸਾਈਡਜ਼, ਨੇ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਦੇ ਲੈਟਰਸ ਇਨਾਮ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਹਾਲੀਆ ਨਾਵਲ, ਹੋਟਲ ਆਰਕੇਡੀਆ, ਕੁਆਰਟ ਬੁੱਕਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਸਿੰਘ ਲੰਦਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਸਿੰਘ ਲੇਖਕ ਕਲੱਬ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਹੈ। ਸਾਲ 2016 ਵਿੱਚ, ਸਿੰਘ ਨੇ ਰਾਈਟਰ ਆਫ਼ ਕਲਰਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਦਿ ਈਅਰ ਲਈ ਝਲਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1969 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਜੁਵੇਂਟਸ ਸਟੇਡੀਅਮ
ਜੁਵੇਂਟਸ ਸਟੇਡੀਅਮ, ਇਸ ਨੂੰ ਟ੍ਯੂਰਿਨ, ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਫੁੱਟਬਾਲ ਸਟੇਡੀਅਮ ਹੈ। ਇਹ ਜੁਵੇਂਟਸ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਮੈਦਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 41,254 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਟਲੀ ਦੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਮੈਦਾਨ
ਕੰਕਣ
ਕੰਕਣ ਇੱਕ ਦਰਬਾਰੀ ਕਵੀ ਸੀ। ਲਾਹੌਰ ਨਿਵਾਸੀ ਕਵੀ ਕੰਕਣ ਜੀ ਦਸਮ ਪਿਤਾ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੇ ਦਰਬਾਰੀ ਕਵੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਨ। ਉਹ ਹਰ ਵੇਲੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂਦੇਵ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀਦਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦਾ ਜਸ ਲਿਖ ਕੇ ਦੀਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਦਰਬਾਰੀ ਸੰਗਤਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਵਾਨ ਕਵੀ ਸਨ। ਡਾ. ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕੋਹਲੀਵੱਲੋਂ ਸੰਪਾਦਤ ‘ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ – ਭਾਗ ਦੂਜਾ’ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਗੁਰਮਤਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਵੀ ਕੰਕਣ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਤੇ ਵੇਰਵੇ ਦਰਬਾਰੀ ਕਵੀ ਵਜੋਂ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਸੈਂਟਾ ਰੋਜ਼ਾ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ
ਸੈਂਟਾ ਰੋਜ਼ਾ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਅਤੇ ਸੋਨੋਮਾ ਕਾਉਂਟੀ ਦੀ ਕਾਊਂਟੀ ਸੀਟ ਹੈ। 2014 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਅੰਦਾਜ਼ਨ ਆਬਾਦੀ 174,170 ਸੀ।   ਸੈਂਟਾ ਰੋਜ਼ਾ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਰੈਡਵੁਡ ਸਾਮਰਾਜ, ਵਾਈਨ ਕੰਟਰੀ ਅਤੇ ਨਾਰਥ ਬੇਅ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ; ਸੈਨ ਹੋਜ਼ੇ, ਸੈਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ, ਔਕਲੈਂਡ ਅਤੇ ਫ੍ਰੀਮੋਂਟ ਦੇ ਬਾਅਦ ਸੈਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ ਬੇਅ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੰਜਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਨਸੰਖਿਆ ਵਾਲਾ; ਅਤੇ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ 28 ਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਸੈਨਫ੍ਰਾਂਸਿਸਕੋ ਤੋਂ 50 ਮੀਲ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਹੈ।
ਭਾਗੀਰਥੀ ਦੇਵੀ
ਭਾਗੀਰਥੀ ਦੇਵੀ (ਜਨਮ 12 ਜਨਵਰੀ 1954) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਬਿਹਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਰਾਮਨਗਰ, ਪੱਛਮ ਚੰਪਾਰਨ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਭਾਗਰਿਥੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ inr 800  ਤਨਖ਼ਾਹ ਦੇ ਨਾਲ ਨਰਕਟੀਆਗੰਜ, ਪੱਛਮੀ ਚੰਪਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਬਲਾਕ ਵਿਕਾਸ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਸਵੀਪਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਉਹ ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਨਰਕਟੀਆਗੰਜ ਦੇ ਇੱਕ ਮਹਾਦਲਿਤ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਹੈ। ਭਾਗੀਰਥੀ ਨੇ 2015 ਬਿਹਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਉਮੀਦਵਾਰ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਰਾਮਨਗਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਸੀਟ ਤੋਂ ਦੁਬਾਰਾ ਚੋਣ ਲੜੀ ਅਤੇ ਸੀਟ ਜਿੱਤੀ।   ਅਪ੍ਰੈਲ 2015 ਵਿੱਚ, ਭਾਗੀਰਥੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਬਿਹਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸਿਫਰ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਜਨਤਾ ਦਲ (ਯੂਨਾਈਟਿਡ) ਦੇ ਅੰਨੂ ਸ਼ੁਕਲਾ ਨਾਲ ਮਨਰੇਗਾ ਸਕੀਮ ਤਹਿਤ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਨਾ ਮਿਲਣ ਦੇ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਲੜਾਈ ਹੋਈ ਸੀ। ਭਾਗੀਰਥੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ 2000 ਅਤੇ 2005 ਵਿੱਚ ਅਜੋਕੇ ਸ਼ਿਕਾਰਪੁਰ (ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ) ਤੋਂ ਚੋਣ ਜਿੱਤੀ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਇੱਕ ਰੇਲਵੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਮਾਮੀਖਾਨ ਰਾਉਤ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਅਵਾਰਡ
2019 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਰਨੀ ਸੈਂਡਰਸ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਤ ਲੋਕ
ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ
ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਜੋ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਜ਼ਮੀਨ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੈ। ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਦੇ ਚਹੁੰਦਿਸ਼ਾਵੀ ਲੱਗਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਖੁਦ ਵੀ ਸਮੁੰਦਰ ਤੱਕ ਕੋਈ ਪਹੁੰਚ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਕਜਾਖਸਤਾਨ, ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਤਾਜਿਕਸਤਾਨ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕਮੇਨਸਤਾਨ ਅਤੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ਵਾਲੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮੂਹ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਈਸਾਈ ਸੰਪ੍ਰਦਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਸੰਗਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਬਗੈਰ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀਆਂ ਸਖਤੀ ਰਜਿਸਟਰਡ ਸ਼ਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ. ਪਿਛਲੇ ਸਮਿਆਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਾਤੀਗਤ ਉਜ਼ਬੇਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰੋਟੈਸਟੈਂਟ ਸਮੂਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਡਰ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੱਤੀ. 2006 ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਨਵੇਂ ਅਪਰਾਧਿਕ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਿਆਂ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਦੋ ਪਾਦਰੀਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਅਪਰਾਧਿਕ ਦੋਸ਼ ਲਾਏ ਸਨ। ਇੱਕ ਨੂੰ ਕਿਰਤ ਕੈਂਪ ਵਿੱਚ 4 ਸਾਲ ਦੀ ਸਜਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ; ਦੂਸਰੇ ਨੂੰ ਮੁਅੱਤਲ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਬੇਸ਼ਨ ਮਿਲਿਆ. ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਛਾਪੇਮਾਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕੁਝ ਗੈਰ-ਰਜਿਸਟਰਡ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਤੰਗ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਕੀਤਾ, ਆਪਣੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜੁਰਮਾਨਾ ਕੀਤਾ। ਅਤਿਵਾਦੀ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਜਾਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ੱਕ ਦੇ ਅਣਅਧਿਕਾਰਤ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਹਿੰਮ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਕਈ ਕਥਿਤ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੰਮੀ ਜੇਲ੍ਹ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਿਜ਼ਬ-ਤਾ-ਤਾਹਿਰ (ਐੱਚ. ਟੀ.), ਇੱਕ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਇਸਲਾਮੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਲਹਿਰ, ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਮੂਹ ਅਕਰੋਮੀਆ (ਅਕਰੋਮਿਯਲਰ), ਜਾਂ ਅਸਹਿਮਤ " ਵਹਾਬੀ " ਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ੱਕੀ ਮੈਂਬਰ ਸਨ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਨਜ਼ੂਰਸ਼ੁਦਾ ਮਸਜਿਦਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਖਲ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਇਸਲਾਮੀ ਪ੍ਰਿੰਟ, ਆਡੀਓ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਸਮਗਰੀ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਧਾਰਮਿਕ ਅਥਾਰਟੀਆਂ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਪੜਤਾਲ ਅਧੀਨ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ “ਭੂਮੀਗਤ” ਮਸਜਿਦਾਂ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਲੀਆ ਜੌਨਸਨ
ਲੀਆ ਜੌਨਸਨ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਿਕਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਪਹਿਲੇ ਨਾਵਲ 'ਯੂ ਸ਼ੂਡ ਸੀ ਮੀ ਇਨ ਏ ਕ੍ਰਾਊਨ' (2020) ਨੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਟੋਨਵਾਲ ਬੁੱਕ ਆਨਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਦੂਜੀ ਕਿਤਾਬ 'ਰਾਈਜ਼ ਟੂ ਦਿ ਸਨ' 2021 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਹੈ।
ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ
ਧਾਰਮਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ
ਸੰਵਿਧਾਨ ਧਰਮ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ ਹੈ. ਸੰਵਿਧਾਨ ਚਰਚ ਅਤੇ ਰਾਜ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ ਵੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ. ਸਰਕਾਰ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਾਰਟੀਆਂ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਲਹਿਰਾਂ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਵਰਜਦੀ ਹੈ। ਕਾਨੂੰਨ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰਮਿਕ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਣ ਤੋਂ ਵਰਜਦਾ ਹੈ ਜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਰਜਿਸਟਰਡ ਕੇਂਦਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਸੰਸਥਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕੇਂਦਰੀ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਦੇ 13 ਸੂਬਿਆਂ ਵਿਚੋਂ 8 ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟਰਡ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮੂਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮੂਹਾਂ ਲਈ ਇਹ ਇੱਕ ਅਸੰਭਵ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਛੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਹਨ ਜੋ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਾਨੂੰਨ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ ਤੇ ਮਨਜ਼ੂਰਸ਼ੁਦਾ ਧਾਰਮਿਕ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਇੰਸਟ੍ਰਕਟਰਾਂ ਤੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਹਿਦਾਇਤਾਂ ਨੂੰ ਸੀਮਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕਾਨੂੰਨ ਕਿਸੇ ਨਿਜੀ ਹਿਦਾਇਤ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ ਅਤੇ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ 'ਤੇ ਜੁਰਮਾਨੇ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕਾਨੂੰਨ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਪੜ੍ਹਾਉਣ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਹੈ। ਅਪਰਾਧਿਕ ਅਤੇ ਸਿਵਲ ਕੋਡ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਸੰਬੰਧੀ ਹੋਰ ਨਿਯਮਾਂ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਜ਼ੁਰਮਾਨੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਵਰਜਿਤ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇੱਕ ਗੈਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮੂਹ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕਰਨਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਇਸ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਨਾਬਾਲਗਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਤੋਂ ਬਿਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸੰਸਥਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਰਜਿਸਟਰਡ ਧਾਰਮਿਕ ਸੰਸਥਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਕੋਈ ਵੀ ਧਾਰਮਿਕ ਸੇਵਾ ਗੈਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੈ।
ਲੀਆ ਜੌਨਸਨ
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਜੌਨਸਨ ਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਇੰਡੀਆਨਾਪੋਲਿਸ, ਇੰਡੀਆਨਾ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਇੱਕ ਸ਼ੌਕੀਨ ਪਾਠਕ ਸੀ। ਜੌਹਨਸਨ ਆਪਣੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਇੱਕ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ੋਅ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਬਣੇ। ਇੰਡੀਆਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬਲੂਮਿੰਗਟਨ ਵਿਖੇ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ, ਉਸਨੇ ਵਾਲ ਸਟਰੀਟ ਜਰਨਲ, ਡਬਲਯੂ.ਐਫ.ਆਈ.ਯੂ. ਅਤੇ ਡਬਲਯੂ.ਪੀ.ਐਲ.ਐਨ. ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨਿੰਗ ਕੀਤੀ। ਜੌਹਨਸਨ ਨੇ ਸਾਰਾਹ ਲਾਰੈਂਸ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗਲਪ ਲੇਖਣ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਐਮ.ਐਫ.ਏ. ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਕਰੀਅਰ
ਜੌਹਨਸਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਨਾਵਲ 'ਯੂ ਸ਼ੂਡ ਸੀ ਮੀ ਇਨ ਏ ਕ੍ਰਾਊਨ' ਲਈ 2018 ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਹ ਲਾਰੈਂਸ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਜੋਂ ਲਿਖਣ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਵੰਨ -ਸੁਵੰਨੇ ਵਾਈਏ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਘਾਟ ਬਾਰੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਲਿਟਰੇਚਰ ਨਿਬੰਧ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸੰਪਾਦਕ ਸਾਰਾਹ ਲੈਂਡਿਸ ਨੇ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਪਹੁੰਚ ਕੀਤੀ। 'ਯੂ ਸ਼ੂਡ ਸੀ ਮੀ ਇਨ ਏ ਕ੍ਰਾਊਨ' ਨਾਵਲ ਇੱਕ ਸ਼ਿਆਹਫਾਮ ਕੁਈਰ ਕਿਸ਼ੋਰ ਲੜਕੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਜੋ ਕਾਲਜ ਦੀ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਪ੍ਰੋਮ ਕਵੀਨ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਸਕਾਲਸਟਿਕ ਦੁਆਰਾ 2020 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ, ਉਸਦੀ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਮਿਲੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਸਟੋਨਵਾਲ ਬੁੱਕ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਹੋਰ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਰੀਜ਼ ਵਿਦਰਸਪੂਨ ਦੀ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਈ.ਏ. ਕਿਤਾਬ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ।
ਉਸਦਾ ਦੂਜਾ ਨਾਵਲ ਰਾਈਜ਼ ਟੂ ਦ ਸਨ 6 ਜੁਲਾਈ 2021 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਕਿਤਾਬ "ਟੋਨੀ ਅਤੇ ਓਲੀਵੀਆ ਨਾਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਲੜਕੀਆਂ ਬਾਰੇ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਦੋ ਬਹੁਤ ਵੱਖਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।"
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਜੌਨਸਨ ਬਰੁਕਲਿਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਕੁਈਰ ਵਜੋਂ ਪਛਾਣ ਰੱਖਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ 'ਯੂ ਸ਼ੂਡ ਸੀ ਮੀ ਇਨ ਏ ਕ੍ਰਾਊਨ' ਲਿਖਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੂਈਅਰ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1993
ਅਮਿਤਾ ਸ਼ਰਮਾ
ਅਮਿਤਾ ਸ਼ਰਮਾ (ਜਨਮ ਸਤੰਬਰ 12, 1982) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਬਤੌਰ ਆਲ-ਰਾਊਂਡਰ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।
ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ 2002 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਮੈਚ ਖੇਡਿਆ ਸੀ। ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਹੋਏ 2005 ਦੇ ਮਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ 14 ਵਿਕਟਾਂ ਲਈਆਂ ਸਨ।
ਸਿਉਂਕ
ਸਿਉਂਕ ਜਾਂ ਦੀਮਕ.ਇੱਕ ਬਸਤੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਿੱਟੀ ਦੀ 'ਬਰਮੀ' ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲਾਲ ਮੂੰਹ ਵਾਲਾ ਕੀਟ ਹੈ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਾਲਾ ਚੀਂਟੀਆਂ ਨਾਲ ਕਈ ਪੱਖੋਂ ਮਿਲਦਾ ਜੁਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਬਸਤੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਹੋਂਦ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਕਾਮਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕਾਮਿਆਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਕੁਛ ਨਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਜਾਂ ਇੱਕ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਾਣੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਾਰਕੁੰਨ ਦੀਮਕ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਅਤੇ ਫੁਰਤੀਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਔਰ ਰਾਣੀਆਂ ਸਭ ਸੇ ਬੜੀਆਂ। ਕਾਮਿਆਂ ਦੇ ਪਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
ਦੀਮਕ ਰੌਸ਼ਨੀ ਨੂੰ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਪਰਾਂ ਵਾਲੇ ਨਰ ਜਾਂ ਰਾਣੀਆਂ ਸਿਰਫ਼ ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਬਰਮਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਉੜਤਦੇ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਕੁਝਨਾਂ ਦੇ ਪਰ ਖ਼ੁਦ ਬਖ਼ੁਦ ਗਿਰ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਪਰਿੰਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਲੇ ਮੰਡਲਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਫੜ ਫੜ ਕੇ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਰਾਣੀ ਮਰਨ ਸੇਤੋਂ ਬਚ ਜਾਏ ਉਹ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਗਿਰ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਪਰ ਝੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਰਾਣੀ ਫਿਰ ਨਵੀਂ ਬਸਤੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਨਰ ਅਤੇ ਰਾਣੀਆਂ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਉੜਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਾਮੀਆਂ ਦੀਮਕਾਂ ਉਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀਂ ਆਪਣੇ ਜ਼ਮੀਨ ਦੋਜ਼ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਗਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਿਆਂ ਹਨ। ਅਗਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਖ਼ੁਰਾਕ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਣਾ ਪਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਪੌਦਿਆਂ ਅਤੇ ਰੇਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਚਬਾ ਕੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ ਕੇ ਛੋਟੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਬਣਾ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਕਿ ਅੰਦਰ ਹੀ ਅੰਦਰ ਉਹ ਅਪਣਾ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਣ।
ਡੋਨਬਾਸ ਅਰੇਨਾ
ਡੋਨਬਾਸ ਅਰੇਨਾ, ਡਨਿਟ੍ਸ੍ਕ, ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਫੁੱਟਬਾਲ ਸਟੇਡੀਅਮ ਹੈ। ਇਹ ਐੱਫ਼. ਸੀ. ਸ਼ਾਖਤਰ ਡਨਿਟ੍ਸ੍ਕ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਮੈਦਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 52,187 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ।
ਕੱਛ ਜ਼ਿਲਾ
ਕੱਛ ਗੁਜਰਾਤ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ । ਗੁਜਰਾਤ ਯਾਤਰਾ ਕੱਛ ਜਿਲ੍ਹੇ  ਦੇ ਭ੍ਰਮਣੋ  ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਅਧੂਰੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ।  ਪਰਿਆਟਕੋਂ ਨੂੰ ਲੁਭਾਣ ਲਈ ਇੱਥੇ ਬਹੁਤ ਕੁੱਝ ਹੈ ।  ਜਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਮੁੱਖਆਲਾ ਹੈ ਭੁਜ ।  ਜਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸੈਰ ਨੂੰ ਬੜਾਵਾ ਦੇਣ ਲਈ ਹਰ ਸਾਲ ਕੱਛ ਵੱਡਾ ਉਤਸਵ ਆਜੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ।  45652 ਵਰਗ ਕਿਮੀ. ਦੇ ਖੇਤਰਫਲ ਵਿੱਚ ਫੈਲੇ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਇਸ ਸਭਤੋਂ ਵੱਡੇ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਸਾਰਾ ਹਿੱਸਾ ਰੇਤੀਲਾ ਅਤੇ ਦਲਦਲੀ ਹੈ ।  ਜਖਾਊ,  ਕਾਂਡਲਾ ਅਤੇ ਮੁਂਦਰਾ ਇੱਥੇ  ਦੇ ਮੁਖਯ  ਬੰਦਰਗਾਹ ਹਨ ।  ਜਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਇਮਾਰਤਾਂ ,  ਮੰਦਿਰ  ,  ਮਸਜਦ ,  ਹਿੱਲ ਸਟੇਸ਼ਨ ਆਦਿ ਸੈਰ ਸਥਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ।
ਕੱਛ ਮਾਂਡਵੀ ਵਿੱਚ
ਭੁਜ ਵਲੋਂ ਕਰੀਬ 60 ਕਿਮੀ. ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਇਹ ਵਿੱਚ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਸਭਤੋਂ ਆਕਰਸ਼ਕ ਬੀਚਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ।  ਦੂਰ - ਦੂਰ ਫੈਲੇ ਨੀਲੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਦੀ ਰੇਤ ਉੱਤੇ ਟਲਹਨਾ ਪਰਿਆਟਕੋਂ ਨੂੰ ਖੂਬ ਭਾਤਾ ਹੈ ।  ਨਾਲ ਦੀ ਅਨੇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ  ਦੇ ਜਲਪਕਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਇੱਥੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ।  ਪ੍ਰਭਾਤ ਅਤੇ ਆਥਣ ਦਾ ਨਜਾਰਾ ਇੱਥੋਂ ਬਹੁਤ ਆਕਰਸ਼ਕ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦਾ ਹਨ ।
ਕੰਠਕੋਟ ਕਿਲਾ
ਇੱਕ ਵੱਖ - ਥਲਗ ਪਹਾੜੀ ਦੇ ਸਿਖਰ ਉੱਤੇ ਬਣੇ ਇਸ ਕਿਲੇ ਦਾ ਉਸਾਰੀ 8ਵੀਆਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ।  ਵੱਖ - ਵੱਖ ਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਉੱਤੇ ਸੋਲੰਕੀ,  ਚਾਵਡਾ ਅਤੇ ਵਘੇਲ ਵਸ਼ੋਂ ਦਾ ਕਾਬੂ ਰਿਹਾ ।  1816 ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜਾਂ ਨੇ ਇਸ ਉੱਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਸਾਰਾ ਹਿੱਸਾ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ।  ਕਿਲੇ  ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਹੀ ਕੰਥਡਨਾਥ ਮੰਦਿਰ  ,  ਜੈਨ ਮੰਦਿਰ  ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਮੰਦਿਰ  ਨੂੰ ਵੀ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ।
ਨਰਾਇਣ ਸਰੋਵਰ ਮੰਦਿਰ
ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਸਰੋਵਰ  ਦੇ ਨਾਮ ਵਲੋਂ ਚਰਚਿਤ ਇਸ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਪਵਿਤਰ ਝੀਲਾਂ ਹਨ ।  ਨਰਾਇਣ ਸਰੋਵਰ ਨੂੰਹਿੰਦੁਵਾਂਦੇ ਅਤਿ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਤੇ ਪਵਿਤਰ ਤੀਰਥਸਥਲੋਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਮਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ।  ਨਾਲ ਹੀ ਇਸ ਤਾਲਾਬੋਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ  ਦੇ ਸਭਤੋਂ ਪਵਿਤਰ ਤਾਲਾਬੋਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ।  ਸ਼੍ਰੀ ਤਰਿਕਮਰਾਇਜੀ,  ਲਕਸ਼ਮੀਨਰਾਇਣ ,  ਗੋਵਰਧਨਨਾਥਜੀ ,  ਦਵਾਰਕਾਨਾਥ ,  ਆਦਿਨਾਰਾਇਣ ,  ਰਣਛੋਡਰਾਇਜੀ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀਜੀ  ਦੇ ਮੰਦਿਰ  ਆਕਰਸ਼ਕ ਮੰਦਿਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ।  ਇਸ ਮੰਦਿਰਾਂ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਜ ਸ਼੍ਰੀ ਦੇਸ਼ਲਜੀ ਦੀ ਰਾਣੀ ਨੇ ਬਣਵਾਇਆ ਸੀ ।
ਭਦਰੇਸ਼ਵਰ ਜੈਨ ਮੰਦਿਰ
ਭਦਰਾਵਤੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇਹ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਜੈਨ ਮੰਦਿਰ ਜੈਨ  ਧਰਮ  ਦੇ ਅਨੁਯਾਾਇਯੋਂ ਲਈ ਅਤਿ ਪਵਿਤਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ।  ਭਦਰਾਵਤੀ ਵਿੱਚ 449 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਰਾਜਾ ਸਿੱਧਸੇਨ ਦਾ ਸ਼ਾਸਨ ਸੀ ।  ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਸੋਲੰਕੀਆਂ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੋ ਗਿਆ ਜੋ ਜੈਨ  ਮਤਾਵਲੰਬੀ ਸਨ ।  ਉਨ੍ਹਾਂਨੇ ਇਸ ਸਥਾਨ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲਕੇ ਭਦਰੇਸ਼ਵਰ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ।
ਕਾਂਡਲਾ ਬੰਦਰਗਾਹ
ਇਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬੰਦਰਗਾਹ ਦੇਸ਼ ਦੇ 11 ਸਭਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੈ ।  ਇਹ ਬੰਦਰਗਾਹ ਕਾਂਡਲਾ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਬਣਾ ਹੈ ।  ਇਸ ਬੰਦਰਗਾਹ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਵ ਸ਼੍ਰੀ ਖੇਨਗਰਜੀ ਤੀਸਰੀ ਅਤੇ ਬਰੀਟੀਸ਼ ਸਰਕਾਰ  ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਵਲੋਂ 19ਵੀਆਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ।
ਮਾਂਡਵੀ ਬੰਦਰਗਾਹ
ਇਸ ਬੰਦਰਗਾਹ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਣ ਦਾ ਪੁੰਨ ਮਹਾਰਾਜ ਸ਼੍ਰੀ ਖੇਨਗਰਜੀ ਪਹਿਲਾਂ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । ਲੇਖਕ ਮਿਲਬਰਨ ਨੇ ਮਾਂਡਵੀ ਨੂੰ ਕੱਛ  ਦੇ ਸਭਤੋਂ ਮਹਾਨ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਹੈ ।  ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ  ਦੇ ਜਹਾਜਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ।
ਮਾਝ ਕੀ ਵਾਰ
ਮਾਝ ਕੀ ਵਾਰ ਦਾ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਰ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਮਾਝ ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਹੈ। ਡਾ ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਪੁਸਤਕ 'ਬਾਣੀ ਬਿੳਰਾ' ਅਨੁਸਾਰ ਮਾਝ ਇੱਕ ਦੇਸੀ ਰਾਗ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੁਆਰਾ ਸਿਰਜੀ ਇਸ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਅਧਿਆਤਮਕ ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਚਾਂਰਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੋਣਾ ਅਤਿ ਜਰੂਰੀ ਹੈ।
ਕੱਛ ਜ਼ਿਲਾ
ਮੁੰਦਰਾ ਬੰਦਰਗਾਹ
ਇਹ ਬੰਦਰਗਾਹ ਮੁਂਦ੍ਰਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਲੋਂ ਕਰੀਬ 10 ਕਿਮੀ. ਦੀ ਦੂਰੀ ਉੱਤੇ ਹੈ । ਓਲਡ ਪੋਰਟ ਅਤੇ ਅਦਨੀ ਪੋਰਟ ਇੱਥੇ ਵੇਖੇ ਜਾ ਸੱਕਦੇ ਹਨ ।  ਇਹ ਬੰਦਰਗਾਹ ਪੂਰੇ ਸਾਲ ਵਿਅਸਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪਾਣੀ  ਦੇ ਜਹਾਜਾਂ ਦਾ ਇੱਥੋਂ ਆਣਾ - ਜਾਣਾ ਲਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ।  ਦੂੱਜੇ ਰਾਜਾਂ ਵਲੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇੱਥੇ ਕੰਮ ਕਰਣ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ।
ਸਰਵਣ (ਫ਼ਿਲਮ)
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2016 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਕੱਛ ਜ਼ਿਲਾ
ਜਖਊ ਬੰਦਰਗਾਹ
ਇਹ ਬੰਦਰਗਾਹ ਕੱਛ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸਭਤੋਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੈ ।  ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਮੱਛੀ ਪਕਡਨੇ  ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਵਲੋਂ ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ।  ਕੱਛ ਜਿਲ੍ਹੇ  ਦੇ ਇਸ ਖੂਬਸੂਰਤ ਬੰਦਰਗਾਹ ਵਿੱਚ ਤਟਰਕਸ਼ਕ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਬੀਏਸਫ ਦਾ ਜਲਵਿਭਾਗ ਹੈ ।
ਮਾਝ ਕੀ ਵਾਰ
ਮੰਗਲਾਚਰਣ
ਵਾਰ ਕਾਵਿ ਦੀ ਪ੍ਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਇਸ ਵਾਰ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ 'ਮੰਗਲਾਚਰਣ' ਅੰਕਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮੰਗਲਾਚਰਣ ਤੋ ਵੀ ਪਹਿਲਾ ਮੂਲ ਮੰਤਰ ੴ ਸਤਿਨਾਮ ਕਰਤਾ ਪੁਰਖੁ ਗੁਰਪ੍ਰਸ਼ਾਦਿ
'ਮਾਝ ਕੀ ਵਾਰ' ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਛੇ ਵਾਰ ਗਉੜੀ ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਬਿਲਾਵਲ੍ਹ ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਹੈ ਇਸ ਮੂਲ ਮੰਤਰ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਬਾਰੇ ਗੁਰਮਤਿ ਸੰਕਲਪ ਪੇਸ਼ ਹੋਇਆ ਹੈ | ਮੂਲ ਮੰਤਰ ਤੋ ਪਿਛੋ 'ਮੰਗਲਾਚਰਣ' ਆਇਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ | 'ਮੰਗਲਾਚਰਣ' ਵਾਲਾ ਭਾਗ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ ਗੁਰੁ ਦਾਤਾ ਗੁਰੁ ਹਿਵੈ ਘਰੁ ਗੁਰੁ ਦੀਪਕੁ ਤਿਹ ਲੋਇ|| ਅਮਰ ਪਦਾਰਥ ਨਾਨਕਾ ਮਨਿ ਮਾਨਿਐ ਸੁਖੁ ਹੋਇ||
ਮਾਝ ਕੀ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਰਚਿਤ ਪਉੜੀਆਂ ਨਿਮਨਲਿਖਤ ਹਨ। ਇਸ ਵਾਰ ਦੀਆ ਕੁਲ 27 ਪਉੜੀਆਂ ਹਨ। ਸਾਰੀਆ ਪਉੜੀਆਂ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੁਆਰਾ ਰਚੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ,ਹਰ ਪਉੜੀ ਵਿੱਚ 8 ਤੁਕਾਂ ਹਨ। ਇਸ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਕੁਲ ਸਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 63 ਹੈ। ਜਿਸ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ। ਸਲੋਕ ਮ. ਪਹਿਲਾ ਦੇ =46 (ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ) ਸਲੋਕ ਮ. ਦੂਜਾ ਦੇ =12 (ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ) ਸਲੋਕ ਮ. ਤੀਜਾ ਦੇ = 03 (ਗੁਰੂ ਅਮਰਦਾਸ ਜੀ ਦੇ) ਸਲੋਕ ਮ. ਚੋਥਾ ਦੇ =02 (ਗੁਰੂ ਰਾਮਦਾਸ ਜੀ ਦੇ)
ਕੱਛ ਜ਼ਿਲਾ
ਸੜਕ ਰਸਤਾ
ਕੱਛ ਸੜਕ ਰਸਤਾ ਦੁਆਰਾ ਗੁਜਰਾਤ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੁਆਂਢੀ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਲੋਂ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ।  ਰਾਜ ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਡੀਲਕਸ ਬਸਾਂ ਗੁਜਰਾਤ  ਦੇ ਅਨੇਕ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਲੋਂ ਕੱਛ ਲਈ ਚੱਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਮਾਝ ਕੀ ਵਾਰ
ਮੰਗਲਾਚਰਣ
ਇਸ ਵਾਰ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਗਾੳੇੁਣ ਸੰਬੰਧੀ ਆਦੇਸ਼ ਅੰਕਿਤ ਹੈ। "ਮਾਲਕ ਮੁਰੀਦ ਤਥਾ ਚੰਦ੍ਰਹੜਾ ਸੋਹੀਆ ਕੀ ਧੁਨੀ ਗਾਵਣੀ" ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਜਗੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਵਾਰ ਦੇ ਰਚਨ ਕਾਲ ਅਤੇ ਰਚਨਾ ਸਥਾਨ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਪ੍ਰਮਾਣ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪੁਰਾਤਨ ਜਨਮ ਸਾਖੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦਖਣ ਦੀ ਉਦਾਸੀ ਦੋਰਾਨ ਅਨਭੀ ਸਰੇਵੜੈ ਪ੍ਰਤੀ ਹੋਈ ਸੀ | ਵਿਸ਼ੇ ਯੋਜਨਾ,ਭਾਵ ਗੰਭੀਰਤਾ,ਚਿੰਤਨ ਸ਼ਕਤੀ ਆਦਿ| ਤਥਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਇਹ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਪ੍ਰੋੜ ਅਵਸਥਾ ਦੀ ਰਚਨਾ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ==ਵਾਰ ਦੀ ਮੂਲ ਕਥਾ == ਮੂਲਕ ਜਾਤ ਦਾ ਮੁਰੀਦ ਖਾਂ ਅਤੇ ਸੋਹੀ ਜਾਤ ਦਾ ਚੰਦ੍ਰਹੜਾ ਅਕਬਰ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੇ ਦੋ ਵਡੇ ਸਰਦਾਰ ਸਨ,ਇਹਨਾ ਦਾ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਸਿਰ ਵਡਵਾ ਵੈਰ ਸੀ |ਇਕ ਵਾਰ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਨੇ ਕਾਬਲ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਤੇ ਮਲਕ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ,ਜਿਸ ਨੇ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ ਜਿਤਿਆ ਪਰ ਸ਼ਾਤੀ ਦੀ ਬਹਾਲੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਦੇਰ ਹੋ ਗਈ| ਚੰਦ੍ਰਹੜਾ ਨੇ ਚੁਗਲੀ ਖਾਧੀ ਕਿ ਮਲਕ ਬਾਗੀ ਹੋ ਬੈਠਾ ਹੈ। ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਨੇ ਚੰਦ੍ਰਹੜਾ ਨੂੰੰ ਭੇਜਿਆ ਕਿ ਉਹ ਮਲਕ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰਾ ਸੋਧੇ | ਦੋਹਾ ਦੀ ਘਮਸਾਣ ਲੜਾਈ ਹੋਈ ਤੇ ਦੋਵੇ ਯੋਧੇ ਬੜੀ ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਲੜਦੇ ਗਏ| ਢਾਡੀਆ ਨੇ ਇਸ ਯੁਧ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੰਨਵੇ ਬਿਰਤਾਂਤ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਗਾਵਿਆ ਹੈ।
ਵੱਡਾ ਪਲੀਨੀ
ਪਲੀਨੀ ਐਲਡਰ (ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਗਿਆਉਸ ਪਲੀਨੀਅਸ ਸਿਕੰਦੂਸ, ਈ 23-79) ਸੀ, ਇੱਕ ਰੋਮਨ ਲੇਖਕ, ਕੁਦਰਤਵਾਦੀ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ਰ, ਸ਼ੁਰੂ ਰੋਮਨ ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਇੱਕ ਜਹਾਜੀ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਸੈਨਾਪਤੀ ਅਤੇ ਸਮਰਾਟ ਵੇਸਪਾਸੀਅਨ ਦਾ ਦੋਸਤ ਸੀ।
ਛੋਟੇ ਪਲੀਨੀ ਨੇ ਟੈਸੀਟਸ ਦੀ ਆਪਣੇ ਅੰਕਲ ਦੀ ਕਿਤਾਬ, ਜਰਮਨ ਯੁੱਧਾਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵੱਡੇ ਪਲੀਨੀ ਦੀ 79 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਪੁਲਾਪਈ ਅਤੇ ਹਰਕੁਲੈਨੀਅਮ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਮਾਊਂਟ ਵੇਸੂਵੀਅਸ ਦੇ ਵਿਸਫੋਟ ਤੋਂ ਸਟਾਬੀਏ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ ਰਾਹੀਂ ਬਚਾਅ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।  ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਦੇ ਫਟਣ ਦੀ ਛੇਵੀਂ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪਥਰੀਲੀ ਖਿਲਾਰ ਦੀ ਹਨੇਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਬੰਦਰਗਾਹ ਛੱਡਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ, ਅਤੇ ਸ਼ਾਇਦ ਪਲੀਨੀ ਦੀ ਇਸ ਦੁਰਘਟਨਾ ਦੌਰਾਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਪਿਛੋਕੜ
right|thumb|One of the Xanten Horse-Phalerae located in the [[ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ]] ਪਲੀਨੀ ਦੀਆਂ ਜਨਮ ਮਰਨ ਦੀਆਂ ਤਾਰੀਖ਼ਾਂ, 79 ਈ. ਵਿੱਚ ਵੇਸੂਵੀਅਸ ਪਹਾੜ ਦੇ ਫੱਟਣ ਤੋਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਨੈਫਿਊ ਦੇ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਤੋਂ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ 56 ਵੇਂ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣਾ ਕਰ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ 23 ਜਾਂ 24 ਈਸਵੀ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਪਲੀਨੀ ਇੱਕ ਘੋੜਸਵਾਰ, ਗਾਯੁਸ ਪਲਿਨਿਯੁਸ ਸੀਲਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਮਾਰਸੇਲਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ. ਨਾ ਤਾਂ ਛੋਟੇ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਵੱਡੇ ਪਲੀਨੀ ਨੇ ਨਾਵਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਰੋਤ ਵਰੋਨਾ ਦੇ ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ ਇੱਕ ਉਕਰੀ ਲਿਖਤ ਦਾ ਟੁਕੜਾ (CIL V 1 3442) ਹੈ ਅਤੇ ਵੇਰੋਨਾ ਵਿੱਚ 16 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਆਗਸਤੀਨ ਮੱਠ ਦਾ ਓਨੋਫਰੀਓ ਪੈਨਿਨੋਨੀ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਹੈ. ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਇਸ ਦੇ ਮੁੜ ਨਿਰਮਾਣ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।,  ਪਰ ਸਾਰੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਾਮ ਚਲੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਚਾਹੇ ਉਹ ਇੱਕ ਆਗਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਗ੍ਰੈਨੀਆ ਮਾਰਸੇਲਾ ਸੀ, ਇਹ ਘੱਟ ਨਿਸ਼ਚਤ ਹਨ। ਜੀਨ ਹਾਰਡੌਇਨ ਇੱਕ ਅਣਜਾਣ ਸ੍ਰੋਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸੀ, ਕਿ ਪਲੀਨੀ ਵਰੋਨਾ ਤੋਂ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਮਾਪੇ ਸੀਲਰ ਅਤੇ ਮਾਰਸੇਲਾ ਸਨ।   ਹਾਰਡੌਇਨ ਵੀ ਕੈਟਲੁਸ ਦੀ ਸਮਕਾਲੀਨਤਾ (ਹੇਠਾਂ ਦੇਖੋ) ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸੀਲਰ ਅਤੇ ਮਾਰਸੇਲਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਖ਼ਾਨਦਾਨੀ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਦੀਆਂ ਵਾਧੂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਐਵੇਂ ਅਟਕਲਾਂ ਹਨ। ਹਾਰਡੌਇਨ ਆਪਣੇ ਅਣਜਾਣ ਸਰੋਤ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਇਕੋ ਇੱਕ ਵਿਦਵਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਅਗਿਆਤ ਹੈ ਕਿ ਉਕਰਿਆ ਟੁਕੜਾ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰੋਨਾ ਆਇਆ ਸੀ। ਪਰ ਇਹ ਛੋਟੇ ਪਿਲੀਨੀ ਦੀ ਸੀਟਾ ਡੀ ਕੈਸਲੇਓ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਕੋਲੇ ਪਲੀਨੀਓ ਵਿੱਚ ਟਸਕਨ (ਹੁਣ ਉਮਬ੍ਰਿਯਨ) ਜਾਗੀਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੱਕੀ ਪਛਾਣ ਛੱਤ ਦੀਆਂ ਟਾਇਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਕਰੇ ਉਸਦੇ ਨਾਮ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਖਰਾਂ ਤੋਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦੇ ਬਿਖਰਾ ਤੋਂ ਆਇਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਲਾਸੀਕਲ ਰੋਮਨ ਸਾਹਿਤ
ਵਪਾਰ
ਵਪਾਰ ਇੱਕ ਇੰਟਰਪਰਾਈਜ਼, ਏਜੰਸੀ ਜਾਂ ਇੱਕ ਫ਼ਰਮ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣਿਆ, ਖਪਤਕਾਰ ਨੂੰ ਸਾਮਾਨ ਦੇਣ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਇੱਕ ਹਸਤੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਰਥ
ਕਾਰੋਬਾਰ ਪੂੰਜੀਵਾਦੀ ਅਰਥ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਦੀ ਸਭ ਨਿੱਜੀ ਮਲਕੀਅਤ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਮਾਨ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਦੇ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਹਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਮਾਨ, ਸੇਵਾ ਜਾਂ ਪੈਸੇ ਦੇ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਾਹਕ ਨੂੰ ਸੇਵਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮਾਜਿਕ ਗ਼ੈਰ-ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਉਦਯੋਗ ਜਾਂ ਰਾਜ- ਮਾਲਕੀ ਖ਼ਾਸ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਜਨਤਕ ਉੱਦਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਲਟੀਪਲ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕਿਸਮ
ਵਪਾਰ ਮਿਲ ਇੱਕ ਭਾਈਵਾਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਫਰਮ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰੋਬਾਰੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕਈ ਰੂਪਾਂ 'ਚ ਚਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਪਾਰ, ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਸੰਗਠਨ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਸਾਰੀ ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਸੈਕਟਰ ਨੂੰ ਭੇਜ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਉਹਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਅਜਿਹੇ ਸਹਿਮਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਹਾਤੇ ਫ਼ਾਰਮ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਰਥ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮਾਲ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਦੇ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ(ਸਪਲਾਇਰ) ਕੇ ਸਾਰੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਗੁਣ ਦਾ ਜੁੱਟ ਹਨ।
ਟੀਚਾ
ਵਪਾਰ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਲਾਭ ਕਮਾਉਣਾ ਹੈ।
ਮਲਕੀਅਤ ਦੇ ਮੁੱਢਲੀ ਫ਼ਾਰਮ
ਕਾਰੋਬਾਰ ਮਾਲਕੀ ਦੇ ਫ਼ਾਰਮ ਅਧਿਕਾਰ ਵੱਖ ਵੱਖ ਹਨ, ਪਰ ਕਈ ਆਮ ਫ਼ਾਰਮ ਮੌਜੂਦ ਹਨ:- ਸੋਲ ਪ੍ਰੋਪਰਾਈਟਰ : ਇੱਕ ਸੋਲ ਪ੍ਰੋਪਰਾਈਟਰ, ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਇਕੋ ਵਪਾਰੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣਿਆ, ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਫ਼ਾਇਦੇ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ. ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਇਕੱਲੇ ਜ ਹੋਰ ਲੋਕ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਚਲਿਤ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਇੱਕ ਸੋਲ ਪ੍ਰੋਪਰਾਈਟਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਕੇ ਖਰਚ, ਕਿ ਕੀ ਓਪਰੇਟਿੰਗ ਦੀ ਲਾਗਤ ਜ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਫ਼ੈਸਲੇ ਤੱਕ ਸਾਰੇ ਫਰਜ਼ ਲਈ ਬੇਅੰਤ ਦੇਣਦਾਰੀ ਹੈ. ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਜਾਇਦਾਦ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੇਲ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਕੰਪਿਊਟਰ, ਬੁਨਿਆਦੀ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਸਤੂ, ਨਿਰਮਾਣ-ਸਾਮਾਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਚੂਨ ਸਾਮਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਸਲੀ ਸੰਪਤੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਹੈ।
ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ : ਇੱਕ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦੇਣਦਾਰੀ ਹੀ ਸੀਮਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਕਾਨੂੰਨ-ਅਧਿਕਾਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਨਿਗਮ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਰਕਾਰ ਨਿੱਜੀ ਮਲਕੀਅਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਂ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਮਲਕੀਅਤ, ਲਈ -ਮੁਨਾਫਾ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ, ਜੋ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੇ ਬੋਰਡ ਦੀ ਚੋਣ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਸਟਾਫ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਨ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਹੈ. ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਮਲਕੀਅਤ, ਲਈ -ਮੁਨਾਫਾ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਕਿਸੇ ਨਿੱਜੀ ਵਿਅਕਤੀ, ਜ ਜਨਤਕ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਗਰੁੱਪ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ, ਇੱਕ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਜ਼ 'ਤੇ ਸੂਚੀਬੱਧ ਜਨਤਕ ਸੌਦਾ ਸ਼ੇਅਰ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਆਯੋਜਿਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਹਿਕਾਰੀ : ਅਕਸਰ ਇੱਕ " ਸਹਿ- ਅਪ " ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਇੱਕ ਸਹਿਕਾਰੀ ਸੀਮਤ - ਦੇਣਦਾਰੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇਸ ਲਈ -ਮੁਨਾਫਾ ਜ ਨਾ - ਲਈ -ਮੁਨਾਫਾ ਤੌਰ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਇੱਕ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਇਸ ਨੂੰ ਅੰਗ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਸ਼ੇਅਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਦਾ ਫੈਸਲਾ - ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਸ਼ੇਅਰ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਸਹਿਕਾਰੀ ਵੱਖ. ਸਹਿਕਾਰੀ ਖਾਸ ਤੌਰ ਕਿਸੇ ਖਪਤਕਾਰ ਸਹਿਕਾਰੀ ਜ ਵਰਕਰ ਸਹਿਕਾਰੀ ਵਰਗੀਕ੍ਰਿਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ. ਸਹਿਕਾਰੀ ਆਰਥਿਕ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਨੂੰ ਬੁਨਿਆਦੀ ਹਨ।
ਪ੍ਰਬੰਧਨ
ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਦੀ ਕੁਸ਼ਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਕਾਰਵਾਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਦਾ ਅਧਿਐਨ, ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ. ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸ਼ਾਖਾ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਪਰਬੰਧਨ, ਰਣਨੀਤਕ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਉਤਪਾਦਨ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਕਾਰਵਾਈ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਹਨ। ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ, ਜ ਮੈਨੇਜਰ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਕੀ ਕਰਨ ਦੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ. ਇਸ ਦੇ ਵਿੱਤੀ ਸਰੋਤ, ਰਾਜਧਾਨੀ ਜ ਠੋਸ ਸਰੋਤ, ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਵਸੀਲੇ: ਉਹ ਮਾਲਕ ਜ ਕਰਮਚਾਰੀ ਹਨ ਕੀ, ਮੈਨੇਜਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ' ਮੁੱਲ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਭਾਗ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ. ਇਹ ਸਰੋਤ 'ਤੇ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਪੰਜ ਕੰਮ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਚੁਕਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ: -ਕਾਨੂੰਨੀ ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ, ਨਿਰਮਾਣ ਜਾਂ ਸੇਵਾ ਉਤਪਾਦਨ, ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ, ਲੇਖਾ, ਵਿੱਤੀ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ।
ਰਾਜ ਦੇ ਉਦਯੋਗ ਪੁਨਰਗਠਨ
ਹਾਲ ਹੀ ਦਹਾਕੇ ਵਿਚ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਾਜ ਕਾਰੋਬਾਰ ਉਦਯੋਗ ਦੇ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀ ਜਾਇਦਾਦ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਦੇ ਕੁਝ ਮਿਸਾਲ ਸ਼ਆਮੀਲ ਹੈ।. 2003 ਵਿਚ, ਉਦਾਹਰਣ ਲਈ, ਚੀਨ ਦੀ ਪੀਪਲਜ਼ ਰੀਪਬਲਿਕ ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਰਾਜ - ਮਾਲਕੀ ਉੱਦਮ ਦੀ 80% ਇੱਕ ਕੰਪਨੀ -ਕਿਸਮ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਸਿਸਟਮ ਤੇ ਮਿਸਾਲ. ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸ਼ੇਅਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਜਨਤਕ ਸਟਾਕ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਤੇ ਦਿੱਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਕਈ ਰਾਜ ਦੇ ਅਦਾਰੇ ਅਤੇ ਚੀਨ ਅਤੇ ਰੂਸ ' ਚ ਉਦਯੋਗ, ਸੰਯੁਕਤ- ਸਟਾਕ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਵਪਾਰ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਪ੍ਰਬੰਧਨ (ਬੀ.ਪੀ.ਐੱਮ) ਇੱਕ ਸੰਪੂਰਨ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਗਾਹਕ ਦੀ ਲੋੜ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਹਰ ਪਹਿਲੂ ਿਾਤ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਪਹੁੰਚ ਹੈ. ਜਦਕਿ ਨਵੀਨਤਾ, ਲੱਚਕਤਾ, ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਏਕੀਕਰਨ ਲਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਇਹ ਕਾਰੋਬਾਰ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾਵਾ. ਬੀ.ਪੀ.ਐੱਮ ਲਗਾਤਾਰ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ. ਇਹ ਇਸ ਲਈ ਕਿ ਇੱਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ " ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ." ਇਹ ਦਲੀਲ ਹੈ ਕਿ ਬੀ.ਪੀ.ਐੱਮ, ਹੋਰ ਕੁਸ਼ਲ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕੰਮ ਫੋਕਸ, ਰਵਾਇਤੀ ਲੜੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਪਹੁੰਚ ਵੱਧ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੋਣ ਲਈ ਸੰਗਠਨ ਨੂੰ ਯੋਗ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੰਗਠਨ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਰੈਗੂਲੇਸ਼ਨ
ਕਈ ਕਾਰੋਬਾਰ ਅਜਿਹੇ ਇੱਕ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਜ ਇੱਕ ਭਾਈਵਾਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਹਸਤੀ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ (ਕਿਸੇ ਦੇ ਨਾਲ ਜ ਸੀਮਿਤ ਦੇਣਦਾਰੀ ਬਿਨਾ ਗਠਨ) ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ. ਬਹੁਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪੇਚ ਲੋਕ ਰਾਜ ਦੇ ਜ ਬਰਾਬਰ ਦੇ ਸਬੰਧਤ ਸਕੱਤਰ ਨਾਲ ਕੁਝ ਚਾਰਟਰ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦਾਇਰ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਚੱਲ ਫਰਜ਼ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰ ਕੇ ਐਸੀ ਹਸਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹਾਇਕ ਹੈ. ਰਿਸ਼ਤੇ ਅਤੇ ਸ਼ੇਅਰ, ਸੀਮਤ ਭਾਈਵਾਲ, ਜ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੱਕ ਹੱਦ ਚਾਰਟਰ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੇ ਕੇ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੁਆਰਾ ਲਾਗੂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ. ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੱਲ ਕਰ, ਨੂੰ ਇੱਕ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਅਰ, ਇੱਕ ਸੀਮਤ ਦੇਣਦਾਰੀ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੀਮਤ ਭਾਈਵਾਲੀ ਵਿੱਚ ਸੀਮਤ ਭਾਈਵਾਲ, ਅਤੇ ਅੰਗ ਕਰਜ਼ੇ ਅਤੇ ਹਸਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ' ਤੇ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ " ਵਿਅਕਤੀ " ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਦੀ ਫਰਜ਼ ਲਈ ਨਿੱਜੀ ਦੇਣਦਾਰੀ ਤੱਕ ਬਚਾਇਆ ਰਹੇ ਹਨ. ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਉੱਥੇ ਦੁਰਾਚਾਰ ਹੈ, ਦੇ ਮਾਲਕ ਦੇ ਆਪਣੇ ਧਨ ਦੀ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਸ਼ਰ੍ਹਾ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹਨ, ਜੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਾਮਯਾਬ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕੁਝ ਸੰਬੰਧਤ ਕਾਰਕ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਫ਼ੈਸਲਾ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ:
ਵਿਸ਼ਵ ਵਪਾਰ
ਸੰਸਾਰ ਵਪਾਰ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਮੁਲਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਖੁੱਲ੍ਹਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁਲਕ ਤੋਂ ਵਸਤੂਆਂ ਮੰਗਵਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਭੇਜ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕਸਟਮ ਅਤੇ ਦਰਾਮਦ ਡਿਊਟੀ ਨੂੰ ਹੀ ਕੁੱਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਵਧਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਮੁਲਕ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪੁਸ਼ਪਾ ਹੰਸ
ਪੁਸ਼ਪਾ ਹੰਸਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਚਹੇਤੀ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਗੀਤ ਗਾਇਕਾ ਦਾ ਜਨਮ 30 ਨਵੰਬਰ 1917 ਨੂੰ ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ (ਪੰਜਾਬ) ਵਿਖੇ ਮਾਤਾ ਜਨਕ ਰਾਣੀ ਕਪੂਰ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਰਤਨ ਲਾਲ ਕਪੂਰ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ। ਰਤਨ ਲਾਲ ਕਪੂਰ ਜੀ ਪੇਸ਼ੇ ਵਜੋਂ ਫ਼ੌਜਦਾਰੀ ਕੇਸਾਂ ਦੇ ਨਾਮੀ ਵਕੀਲ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਪੁਸ਼ਪਾ ਹੰਸ ਨੂੰ ਮੁੱਢਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਫ਼ਾਜਿਲਕਾ ਤੋਂ ਦਿਵਾਈ, ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਹਰ ਸਮੇਂ ਗੁਣ-ਗੁਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਦੇ ਉਹ ਸਖ਼ਤ ਵਿਰੋਧੀ ਸਨ। ਪਰ ਪੁਸ਼ਪਾ ਹੰਸ ਦਾ ਨਾਨਾ ਪੰਡਤ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦਿਗੰਬਰ ਪਾਲੂਸਕਰ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸ਼ੁਕੀਨ ਸੀ,ਅਤੇ ਉਹ ਪੁਸ਼ਪਾ ਤੋਂ ਕੁੱਝ ਨਾ ਕੁ੍ਝ ਸੁਣਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਆਪਣੇ ਦਾਮਾਦ ਅਰਥਾਤ ਪੁਸ਼ਪਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਸਮਝਾਇਆ।
ਸੰਗੀਤਕ ਰੁਚੀ
ਇੱਕ ਦਿਨ ਸੰਗੀਤ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰੀ ਪੰਡਤ ਓਂਕਾਰ ਨਾਥ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਘਰ ਆ ਗਏ,ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੁਸ਼ਪਾ ਨੂੰ ਕੁੱਝ ਸੁਨਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਸੁਰੀਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਗਾਇਨ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸਤਾਦ ਜੀ ਮੰਤਰ-ਮੁਗਧ ਹੋ ਸੁਣਦੇ ਗਏ। ਪੁਸ਼ਪਾ ਦੇ ਨਾਨੇ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੀ ਉਸਤਾਦ ਜੀ ਨੇ ਆਖੀ,ਤਾਂ ਪੁਸ਼ਪਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਨੇ ਹਾਮੀ ਭਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਉੱਪਰੰਤ,ਲਾਹੌਰ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਜਿੱਥੇ ਲਾਹੌਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਬੈਚੂਲਰ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ,ਉੱਥੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਨਾਮੀ ਸੰਗੀਤ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰੀਆਂ ਪੰਡਤ ਓਂਕਾਰ ਨਾਥ ਠਾਕੁਰ,ਕਿਰਣ ਘਰਾਣੇ ਦੀ ਸਰਸਵਤੀ ਬਾਈ,ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਘਰਾਣੇ ਪਟਵਰਧਨ ਤੋਂ ਕਰੀਬ 10 ਸਾਲ ਲਾਹੌਰ ਵਿਖੇ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵੀ ਹਾਸਲ ਕਰਦੀ ਰਹੀ।
ਰੇਡੀਓ ਸਟੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧ
ਰੇਡੀਓ ਸਟੇਸ਼ਨ 1942 ਵਿੱਚ ਸ਼ਰੂ ਹੋਏ ਅਤੇ ਇਸ ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਗਾਇਕੀ ਕੈਰੀਅਰ ਲਾਹੌਰ ਰੇਡੀਓ ਸਟੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਇੱਥੇ ਮਕਬੂਲ ਗਾਇਕ ਸ਼ਿਆਮ ਸੁੰਦਰ, ਸ਼ਮਸ਼ਾਦ,ਤਸੰਚਾ ਜਾਨ ਬੇਗ਼ਮ,ਅਤੇ ਉਮਰਾਵ ਜ਼ਿਆ ਖ਼ਾਨ ਵਰਗੇ ਨਾਮੀ ਵਿਅਕਤੀ ਵੀ ਲਾਹੌਰ ਰੇਡੀਓ ਸਟੇਸ਼ਨ ‘ਤੇ ਹੀ ਸਨ ਜੋ ਪੁਸ਼ਪਾ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਕਾਰੀ ਸਿੱਧ ਹੋਏ। ਏਸੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੁਸ਼ਪਾ ਹੰਸ ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਕੁਮਾਰ ਬਟਾਲਵੀ ਦੇ ਬ੍ਰਿਹੋਂ ਪਰੋਤੇ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਕੇ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਤਹਿਤ ਫ਼ਿਲਿਪਸ ਕੰਪਨੀ ਰਾਹੀਂ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ “ ਸ਼ਿਵ ਬਟਾਲਵੀ ਦੇ ਗੀਤ “ ਟਾਈਟਲ ਨਾਲ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਆਵਾਜ਼ ਦਾ ਲਿਬਾਸ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਅਜਿਹੀ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਪਿਠਵਰਤੀ ਗਾਇਕਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਅਤੇ ਆਸ਼ਾ ਭੋਂਸਲੇ ਨਾਲ ਡਾਕੂਮੈਂਟਰੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੀ ਇਸ ਚੋਣ ‘ਤੇ ਖ਼ਰੀ ਉਤਰਦਿਆਂ, ਉਸ ਨੇ ਵਧੀਆ ਨਿਭਾਅ ਕਰਦਿਆਂ ਮਧੁਰ ਆਵਾਜ਼ ਦਾ ਜਾਦੂ ਬਿਖੇਰਿਆ। ਉਹ ਹਰ ਮਹਿਫ਼ਲ ਅਤੇ ਵਿਆਹਾਂ ਮੌਕੇ ਮੁਹਰੇ ਹੁੰਦੀ,ਲੋਕ ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣਨ ਨੂੰ ਤਰਸਦੇ ਰਹਿੰਦੇ।
ਫ਼ਿਲਮੀ ਪ੍ਰਵੇਸ਼
ਪੁਸ਼ਪਾ ਹੰਸ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੰਜਾਬੀ ਗੀਤ ' ਚੰਨਾ ਕਿੱਥਾਂ ਗੁਜਾਰ ਆਈ ਰਾਤ ਵੇ', ' ਗੱਲਾਂ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਗਈਆਂ ' ਤੇ ' ਤਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛ ਚੰਨ ਵੇ, ਸਾਰੀ ਰਾਤ ਤੱਕਨੀਆਂ ਤੇਰਾ ਰਾਹ '’ ਸਮੇਤ ਕਈ ਹਿੰਦੀ ਗੀਤ ਵੀ ਗਾਏ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਮਕਬੂਲ ਹੋਏ। ਖ਼ਾਸਕਰ 1948 ਵਿੱਚ ਵਿਨੋਦ ਵੱਲੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ “ਚਮਨ” ਦੇ ਦੋ ਗੀਤ “ਚੰਨ ਕਿੱਥਾਂ ਗੁਜ਼ਾਰ ਆਈ – ਰਾਤ ਵੇ, ਮੇਰਾ ਜੀਅ ਦਲੀਲਾਂ ਦੇ ਵਾਸ ਵੇ ” ਅਤੇ ਤਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛ ਚੰਨ ਵੇ,ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫ਼ਰਸ਼ ਤੋਂ ਅਰਸ਼ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਗੀਤ ਹਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸਮੇਂ ਮੁੱਢਲੀ ਫ਼ਰਮਾਇਸ਼ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਿਆ ਕਰਦੇ। ਇਹੀ ਨਹੀਂ, ਪੁਸ਼ਪਾ ਹੰਸ ਨੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ 1949 ' ਚ ਵੀ. ਸ਼ਾਂਤਾ ਰਾਮ ਦੀ ' ਅਪਨਾ ਦੇਸ਼' ਅਤੇ 1950 'ਚ ਸੋਹਰਾਬ ਮੋਦੀ ਦੀ ' ਸ਼ੀਸ਼ ਮਹੱਲ ' ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਈ ਹੋਰ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਵੀ ਕੀਤਾ,ਅਤੇ ਪਿਠਵਰਤੀ ਗਾਇਕਾ ਵਜੋਂ ਨਾਮਣਾ ਵੀ ਖੱਟਿਆ।
ਰੌਚਕ ਕਿੱਸਾ
ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਇੱਕ ਰੌਚਕ ਗੱਲ ਅਜਿਹੀ ਵੀ ਵਾਪਰੀ ਕਿ ਵੀ ਸ਼ਾਂਤਾਰਾਮ ਦੇ ਸਟੁਡੀਓ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਵਾਜ਼ ਟੈਸਟ ਲਈ ਗਈ,ਉਸ ਦੇ ਇਸ ਟੈਸਟ ਸਮੇਂ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਕੈਮਰੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸਨ। ਕੈਮਰਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਵੇਖੀ ਤਸਵੀਰ ਅਤੇ ਗਾਇਕੀ ਦੇ ਨਾਲੋ-ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਅੰਦਾਜ਼ ਸਦਕਾ,ਵੀ ਸ਼ਾਤਾ ਰਾਮ ਅਜਿਹੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਕਿ ਉਹ ਅਗਲੀ ਸਵੇਰ ਪੁਸ਼ਪਾ ਦੇ ਘਰ ਜਾ ਪਹੁੰਚੇ,ਅਤੇ ਕਿਹਾ” ਸਾਨੂੰ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਹੀਰੋਇਨ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਹੈ,ਤੂੰ ਇਹ ਕੰਮ ਕਰੋਗੀ ?” ਪੁਸ਼ਪਾ ਨੇ ਨਾਂਹ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਰ ਵੀ ਸ਼ਤਾਰਾਮ ਜੀ ਪੁਸ਼ਪਾ ਦੇ ਪਤੀ ਹੰਸ ਰਾਜ ਚੋਪੜਾ ਜੀ ਕੋਲ ਦਫ਼ਤਰ ਜਾ ਪਹੁੰਚੇ,ਅਤੇ ਲਿਪੀਆਂ-ਪੋਚੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨਾਲ “ਹਾਂ” ਅਖਵਾ ਲਈ। ਇਸ ਹਾਂ ਵਾਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸੀ:” ਆਪਣਾ ਦੇਸ਼”, ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ ਸਿਲਵਰ ਜੁਬਲੀ ਮਨਾਈ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਪਾ ਨੂੰ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕਹਾਣੀ ਦੀ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਕਾਲਾ ਚਸ਼ਮਾਂ ਪਹਿਨਾਇਆ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ “ਕਾਲੇ ਚਸ਼ਮੇ” ਵਾਲੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆਂ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ।
ਸੰਗੀਤਕ ਮੋਹ
ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ ਤੋਂ ਦਿੱਲੀ ਜਾ ਵਸੀ ਪੁਸ਼ਪਾ ਹੰਸ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ-ਹਿੰਦੀ ਗੀਤਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕਈ ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਕਾਇਮ ਕੀਤੇ। ਵਡੇਰੀ ਉਮਰ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਟੀ ਵੀ, ਸਟੇਜ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਅਤੇ ਕੈਸਿਟ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੁਕਾਮ ਬਣਾਈ ਰੱਖਿਆ। ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਫ਼ਨ ਦਾ ਮੁਜਾਹਿਰਾ ਵੀ ਕੀਤਾ। ਅਮਰੀਕਾ,ਕੈਨੇਡਾ,ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਟੂਰ ਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇਸ ਗਾਇਕਾ ਨੇ ਸੁਨੀਲ ਦੱਤ ਦੀ “ਅਜੰਤਾ ਆਰਟਸ” ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਸੀਮਾਂਵਰਤੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ,ਮੋਰਚਿਆਂ ‘ਤੇ ਡਟੇ ਫ਼ੌਜੀ ਵੀਰਾਂ ਲਈ ਵੀ ਪ੍ਰੌਗਰਾਮ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ। ਜਦ ਹਰ ਸਮੇਂ ਸੁਨੀਲ ਦੱਤ ਜੀ ਉਸ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਤਾਂ ਨਰਗਿਸ ਦੱਤ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਪੁਸ਼ਪਾ ਨੂੰ ਫ਼ਸਟ ਲੇਡੀ ਵਜੋਂ ਪੁਕਾਰਦੇ। ਇਸ ਕਾਰਜ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ ਹੰਸ ਰਾਜ ਚੋਪੜਾ ਨੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕੀਤਾ। ਪੁਸ਼ਪਾ ਹੰਸ 17 ਸਾਲ “ ਦਾ ਈਵਸ ਵੀਕਲੀ ” ਜਿਸ ਦਾ ਸਬੰਧ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਨਾਲ ਸੀ,ਦੀ ਉਹ ਮੁ੍ਖ ਸੰਪਾਦਕ ਵੀ ਰਹੀ। ਪੰਜਾਬੀ ਅਕਾਦਮੀ ਦਿੱਲੀ ਵੱਲੋਂ ਦੋ ਸੂਫ਼ੀ ਸੰਤਾਂ ਹਜ਼ਰਤ ਨਿਜ਼ਾਮੂਦੀਨ ਔਲੀਆ ਅਤੇ ਅਮੀਰ ਖੁਸਰੋ ‘ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਡਾਕੂਮੈਟਰੀ ਮੂਵੀਜ਼ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਸਮੇਂ ਵੀ ਉਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਯੋਗਦਾਨ ਰਿਹਾ।
ਅਖ਼ਰੀ ਸਮਾਂ
ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੰਬੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਬਾਅਦ 93 ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਪਾ ਹੰਸ ਦਾ 8 ਦਸੰਬਰ 2011 ਨੂੰ ਦਿਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੋਗ ਦੀ ਲਹਿਰ ਫ਼ੈਲ ਗਈ।