cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਸ਼ਾਕੰਭਰੀ ਪੂਰਨਿਮਾ
ਪੂਰਨਿਮਾ ਦੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਦੌਰਾਨ ਇਸ਼ਨਾਨ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਸਮ ਹੈ। ਸਵੇਰ ਤੋਂ ਅਤੇ ਦਿਨ ਭਰ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਦੇਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ । ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਸੂਰਜ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਤੇ ਪਾਣੀ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਹੋਰ ਧਾਰਮਿਕ ਅਭਿਆਸਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਚੱਲਦੇ ਹਨ. ਸ਼ਕਤੀਪੀਠ ਸ਼ਾਕੰਭਰੀ ਦੇਵੀ ਮੰਦਿਰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਹਾਰਨਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਮਹਾਂਸ਼ਕਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਖੇਤਰ ਭਗਵਤੀ ਸ਼ਤਕਸ਼ੀ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਇਸ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਰਲੱਭ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਪੰਚਕੋਸੀ ਸਿੱਧਪੀਠ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਗਵਤੀ ਸਤੀ ਦਾ ਸਿਰ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਵੀ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸ਼ਕਤੀਪੀਠਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨੌਂ ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਯਾਤਰਾ ਦੇਵੀ ਸ਼ਾਕੰਭਰੀ ਦੇਵੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਪਹਾੜਾਂ 'ਤੇ ਸਥਿਤ, ਇਹ ਸ਼ਾਕੰਭਰੀ ਦੇਵੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੇ ਲੋਕ ਇਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਕੰਭਰੀ ਜਯੰਤੀ ਵਜੋਂ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਮਾਤਾ ਸ਼ਾਕੰਭਰੀ ਦੇਵੀ ਲੋਕ ਭਲਾਈ ਲਈ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆਈ ਸੀ। ਇਹ ਮਾਂ ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਹੈ। ਮਾਂ ਸ਼ਕੰਬਰੀ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੰਘਣੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮਾਤਾ ਸ਼ਾਕੰਭਰੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਭੁੱਖੇ ਮਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਸੁੱਕੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਜੀਵਨ ਮਿਲਿਆ। ਦੇਸ਼ ਭਰ 'ਚ ਮਾਤਾ ਦੇ ਕਈ ਮੰਦਰ ਹਨ ਪਰ ਸਹਾਰਨਪੁਰ ਸ਼ਕਤੀਪੀਠ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਨੋਖੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਮਾਤਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਸ਼ਕਤੀਪੀਠ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਸ਼ਕਤੀਪੀਠ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਮਾਤਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਸੀਕਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਅਰਾਵਲੀ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਕਰਾਈ ਮਾਤਾ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੌਹਾਨਾਂ ਦੀ ਕੁਲਦੇਵੀ ਵਜੋਂ ਮਾਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੰਦਰ, ਮਾਤਾ ਸ਼ਾਕੰਭਰੀ। ਦੇਵੀ ਸੰਭਰ ਵਿੱਚ ਲੂਣ ਝੀਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬੈਠੀ ਹੈ। ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਨਡੋਲ ਵਿੱਚ ਆਸ਼ਾਪੁਰਾ ਦੇਵੀ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਤੇ ਮਾਂ ਨਾਦੰਬਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਨਸ਼ੰਕਰੀ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਨਕਦੁਰਗਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਸ਼ਕੰਭਰੀ ਨਵਰਾਤਰੀ ਅਤੇ ਪੌਸ਼ਾ ਪੂਰਨਿਮਾ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਖ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਵਨ ਅਸਥਾਨ ਨੂੰ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਤਿਓਹਾਰ
ਬੀਬੀ ਪੁਰ
ਬੀਬੀ ਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਘਨੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਰੇਨੀ ਫੋਰਥ
ਰੇਨੀ ਫੋਰਥ (ਜਨਮ 28 ਜਨਵਰੀ 1987) ਇੱਕ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਨਿਯਮ ਫੁਟਬਾਲਰ ਹੈ, ਜੋ ਏ.ਐਫ.ਐਲ. ਵੂਮਨਜ਼ (ਏ.ਐਫ.ਐਲ.ਡਬਲਿਊ.) ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੇਟਰ ਵੈਸਟਰਨ ਸਿਡਨੀ ਅਤੇ ਐਡੀਲੇਡ ਲਈ ਖੇਡੀ ਸੀ।
ਹਸਨ ਅਬਦਾਲ
ਹਸਨ ਅਬਦਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਟਕ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬਾ ਦੀ ਉੱਤਰੀ ਸਰਹੱਦ ਦੇ ਕਰੀਬ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਜੀ ਟੀ ਰੋਡ ਪਰ ਸ਼ਾਹਰਾਹ ਕਰਾਕੁਰਮ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਤੋਂ ਲੱਗ ਭਗ 40 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਉੱਤਰ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇਸ ਕਸਬੇ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਆਬਾਦੀ ੫੦,੦੦੦ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਹਸਨ ਅਬਦਾਲ ਆਪਣੇ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਥਾਨਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਧਰਮ ਅਸਥਾਨ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪੰਜਾ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਹਰ ਸਾਲ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਿੱਖ ਯਾਤਰੀ ਵਿਸਾਖੀ ਦੇ ਮੇਲੇ ਤੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪੰਜਾ ਸਾਹਿਬ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਧਾਰਮਿਕ ਰਸਮਾਂ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਦੂਸਰੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਕਬਰਾ ਲਾਲਾ ਰੱਖ ਦੇ ਨਾਮਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਮੁਗ਼ਲ ਦੌਰ ਇੱਕ ਮਕਬਰਾ ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਹਸਨ ਅਬਦਾਲ ਦਾ ਹੁਜਰਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਮਕਬਰਾ ਲਾਲਾ ਰੱਖ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮੁਕਾਮ ਚੌਕੋਰ ਅਹਾਤੇ ਵਿੱਚ ਵਾਕਿਆ ਇੱਕ ਕਬਰ ਅਤੇ ਮਛਲੀਆਂ ਵਾਲੇ ਤਾਜ਼ਾ ਪਾਣੀ ਦੇ ਇੱਕ ਚਸ਼ਮੇ ਤੇ ਮੁਸ਼ਤਮਿਲ ਹੈ। ਅਬਦਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਹਸਨ ਇੱਕ ਪਹਾੜੀ ਦੇ ਦਾਮਨ ਵਿੱਚ ਆਬਾਦ ਹੈ। ਮੁਕਾਮੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਇਸ ਪਹਾੜੀ ਕੀਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਬੁਲੰਦ ਚੋਟੀ ਤੇ ਬਾਬਾ ਵਲੀ ਕੰਦ ਹਾਰੀ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਵਲੀ ਅੱਲ੍ਹਾ ਦਾ ਮੁਕਾਮ ਕਿਆਮ ਹੈ। ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਹਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਇਸੇ ਵਲੀ ਅੱਲ੍ਹਾ ਦਾ ਅਸਲੀ ਨਾਮ ਬਾਬਾ ਹਸਨ ਅਬਦਾਲ ਹੈ ਅਤੇ ਕਸਬੇ ਦਾ ਨਾਮ ਵੀ ਉਸੇ ਦੇ ਨਾਮ ਤੋਂ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਰੇਨੀ ਫੋਰਥ
ਕਰੀਅਰ
2016 ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਏ.ਐਫ.ਐਲ. ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਫਰੀਮੈਂਟਲ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਕੀਤੀ। ਫੋਰਥ ਨੂੰ 2016 ਡਬਲਿਊ.ਏ. ਰਾਜ ਮਹਿਲਾ ਫੁੱਟਬਾਲ ਰਾਜਦੂਤ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਚੱਲ ਰਹੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਰੋਲ ਮਾਡਲ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਏ.ਐਫ.ਐਲ.ਮਹਿਲਾ ਕਰੀਅਰ
ਫੋਰਥ 2017 ਦੇ ਉਦਘਾਟਨੀ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਐਲਾਨੇ ਗਏ ਦੋ ਗ੍ਰੇਟਰ ਵੈਸਟਰਨ ਸਿਡਨੀ ਮਾਰਕੀ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।
ਉਸਨੇ ਅਗਸਤ 2016 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਬਲਿਊ.ਏ.ਡਬਲਿਊ.ਐਫ.ਐਲ. ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਪੂਰਵ ਕ੍ਰੂਸਿਏਟ ਲਿਗਾਮੈਂਟ ਅਤੇ ਦਰਮਿਆਨੇ ਕੋਲੇਟਰਲ ਲਿਗਾਮੈਂਟ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ 2017 ਦੇ ਏ.ਐਫ.ਐਲ. ਵੂਮਨ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਪੂਰੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਉਹ 2017 ਵਿੱਚ ਜਾਇੰਟਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਕੋਚ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਜੂਨ 2018 ਵਿੱਚ ਫੋਰਥ ਦਾ ਐਡੀਲੇਡ ਲਈ ਵਪਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਫੋਰਥ ਨੂੰ ਕਾਰਲਟਨ ਦੇ ਐਡ ਕਰਨੋ ਦੇ ਨਾਲ ਏ.ਐਫ.ਐਲ. ਪਲੇਅਰਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਐਮ.ਵੀ.ਪੀ. ਅਵਾਰਡਸ ਰਾਤ ਵਿੱਚ, 2017 ਲਈ ਲਾ ਟ੍ਰੋਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਉੱਤਮਤਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਮਈ 2021 ਵਿੱਚ, ਐਡੀਲੇਡ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਅੱਗੇ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ।
ਹੋਰ ਕੰਮ
ਫੁੱਟਬਾਲ ਤੋਂ ਬਾਹਰ, ਫੋਰਥ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਸ਼ੀਅਨ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਫੋਰਥ ਨੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਮੈਂਟਰ, ਸਹਾਇਕ ਕੋਚ ਅਤੇ ਕੋਚ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਿਤਾਇਆ ਹੈ। ਫੋਰਥ ਐਨ.ਏ.ਬੀ. ਏ.ਐਫ.ਐਲ. ਵੂਮਨ ਅਕੈਡਮੀ ਲਈ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕੋਚ ਸੀ। ਉਹ ਐਨ.ਏ.ਬੀ. ਏ.ਐਫ.ਐਲ. ਮਹਿਲਾ ਅੰਡਰ 18 ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ 2017 ਸਹਿਯੋਗੀ ਟੀਮ ਲਈ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਕੋਚ ਸੀ। ਫੋਰਥ ਨੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਕੋਚ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਗਸਤ 2018 ਵਿੱਚ ਐਨ.ਏ.ਬੀ. ਏ.ਐਫ.ਐਲ.ਡਬਲਿਊ. ਅੰਡਰ 18 ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕੀਤਾ। ਚੌਥੇ ਸਹਾਇਕ ਨੇ ਗੋਲਡ ਕੋਸਟ 'ਤੇ 2018 ਏ.ਐਫ.ਐਲ. ਅੰਡਰ-18 ਯੂਥ ਗਰਲਜ਼ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰੀ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਕੋਚ ਕੀਤਾ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸਰਦਾਰਵਾਲਾ
ਸਰਦਾਰਵਾਲਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਲੋਹੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਬੂ ਤਾਹਿਰ (ਕਲਾਕਾਰ)
ਅਬੂ ਤਾਹਿਰ (1936 - 18 ਦਸੰਬਰ 2020) ਇੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਕਲਾਕਾਰ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 1994 ਵਿਚ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਏਕੁਸ਼ੀ ਪਦਕ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਤਾਹਿਰ ਇੱਕ ਸਮੀਕਰਨਵਾਦੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੱਡੇ ਕੈਨਵੈਸਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਕੰਮ ਮਜ਼ਬੂਤ ਘੇਰਬੰਦੀ, ਸੰਘਣੇ ਰੰਗ, ਟੁੱਟੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਅਸਪੱਸ਼ਟ ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਸੋਲੋ ਰੰਗ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਧਨਮੁੰਦੀ ਵਿਖੇ ਜੁਲਾਈ 2018 ਨੂੰ ਗੈਲਰੀ ਚਿਤਰਕ 'ਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2020 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1936
ਗਨੇਸਪੁਰ
ਗਨੇਸਪੁਰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਗਨੇਸਪੁਰ ਪਿੰਡ ਭੁਨਰਹੇੜੀ ਬਲਾਕ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਰਮਾਣੁ ਊਰਜਾ ਅਦਾਰਾ
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਰਮਾਣੁ ਊਰਜਾ ਅਦਾਰਾ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: ਇੰਟਰਨੇਸ਼ਨਲ ਏਟਾਮਿਕ ਏਨਰਜੀ ਏਜੰਸੀ, ਉਪਨਾਮ: ਆਈਏਈਏ) ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਸੰਸਾਰ ਸੰਸਥਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪਰਮਾਣੁ ਊਰਜਾ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀਪੂਰਨ ਵਰਤੌਂ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਣਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਰਮਾਣੂ ਊਰਜਾ ਦੇ ਫੌਜੀ ਵਰਤੋ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪ੍ਰਕਾਰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਗਠਨ 29 ਜੁਲਾਈ, 1957 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ ਵੀਆਨਾ, ਆਸਟਰੀਆ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਸੰਸਥਾ ਨੇ 1986 ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਦੇ ਚੇਰਨੋਬਲ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਨਾਭਿਕੀ ਦੁਰਘਟਨਾ ਦੇ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਨਾਭਿਕੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਮਹਾਸਚਿਵ ਮਿਸਰ ਮੂਲ ਦੇ ਮੋਹੰਮਦ ਅਲਬਾਰਦੇਈਆਂ ਹਨ। ਅਲਬਾਰਦੇਈ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰੂਪ ਤੋਂ 2005 ਦਾ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨੋਬੇਲ ਇਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਹੈਲੇਨ ਐਂਡੇਲਿਨ
ਹੈਲਨ ਬੇਰੀ ਐਂਡੇਲਿਨ (22 ਮਈ, 1920 – 7 ਜੂਨ, 2009)   ਇੱਕ ਫੈਸੀਨੇਟਿੰਗ ਵੁਮੈਨਹੁੱਡ ਲਹਿਰ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਨੇ 1960 ਵਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ  ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹੁਤਾ ਵਰਗਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ।ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਰਵਾਇਤੀ ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਆਪਣੀ ਸਲਾਹ ਲਈ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਹਾਲੇ ਵੀ ਸਮਰਥਨ ਵਾਲਿਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕਲਾਸਾਂ ਅਜੇ ਵੀ ਆਨਲਾਈਨ ਅਤੇ ਸੈਮੀਨਾਰ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਰਮਾਣੁ ਊਰਜਾ ਅਦਾਰਾ
ਇਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਹਾਸਚਿਵ ਡਬਲਿਊ ਸਟਰਲਿੰਗ ਕੋਲ (1957 - 1961) ਸਨ।
ਹੈਲੇਨ ਐਂਡੇਲਿਨ
ਪਰਿਵਾਰ
ਬਰਿੰਘਮ ਯੰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਉਹ ਔਬਰੀ ਪਾਸੀ ਐਂਡੇਲਿਨ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਜੋ ਔਬਰੀ ਉਲਫ਼ ਅਤੇ ਗਲੇਡੀਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਔਬਰੀ ਨੇ ਦੱਖਣੀ ਕੈਲੀਫ਼ੋਰਨਿਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੁਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਐਂਡੇਲਿਨ ਨੇ ਅੱਠ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਚਾਰ ਮੁੰਡੇ ਸਨ ਅਤੇ ਚਾਰ ਕੁੜੀਆਂ ਸਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1920 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2009 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਰਮਾਣੁ ਊਰਜਾ ਅਦਾਰਾ
ਆਈਏਈਏ ਬੋਰਡ ਦੇ 35 ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 26 ਨਾਭਿਕੀ ਆਪੂਰਤੀਕਰਤਾ ਸਮੂਹ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ ਹਨ। ਆਈਏਈਏ ਸਿੱਧੇ ਸਿੱਧੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸੰਘ ਦੇ ਅਧੀਨ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਲੇਕਿਨ ਇਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਮਹਾਸਭਾ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪਰੀਸ਼ਦ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੁੱਖ ਤਿੰਨ ਅੰਗ ਹਨ - •	ਰਾਜਪਾਲਾਂ ਦਾ ਬੋਰਡ (ਬੋਰਡ ਆਫ ਗਰਵਨਰਸ), •	ਸਧਾਰਨ ਸੰਮੇਲਨ (ਜਨਰਲ ਕਾਂਗਰਸ) ਹੋਰ •	ਸਕੱਤਰੇਤ (ਸੇਕੇਟਰੇਰਿਏਟ) ਬੋਰਡ ਆਫ ਗਰਵਨਰਸ ਵਿੱਚ ਮੈਬਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 35 ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ 13 ਮੈਂਬਰ ਪਿਛਲੇ ਬੋਰਡ ਤੋਂ ਲਈ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਾਕੀ 22 ਮੈਬਰਾਂ ਦਾ ਚੋਣ ਜਨਰਲ ਸੰਮੇਲਨ ਦੁਆਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬੋਰਡ ਆਫ ਗਰਵਨਰਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜ ਆਈਏਈਏ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਦਾ ਨਿਰਧਾਰਣ ਕਰਣਾ ਹੈ। ਸੰਸਥਾ ਆਪਣੇ ਬਜਟ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਜਨਰਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਇਸਨੂੰ ਮਹਾਸਚਿਵ ਦੀ ਚੋਣ ਵੀ ਕਰਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਨਰਲ ਕਾਂਫਰੇਂਸ ਦੀ ਹਰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਸਿਤੰਬਰ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਬੈਠਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੋਰਡ ਆਫ ਗਰਵਨਰਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਬਜਟ ਤੇ ਹੋਰ ਕਾਰਜਾਂ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਕੱਤਰੇਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮਹਾਸਚਿਵ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਜਨਰਲ ਕਾਂਫਰੇਂਸ ਅਤੇ ਬੋਰਡ ਆਫ ਗਰਵਨਰਸ ਦੁਆਰਾ ਲਿਆਏ ਗਏ ਪ੍ਰਸਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਾਰਜ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਉੱਤਰਦਾਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਹਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ
ਨਿਕੋਲੇਟ ਬਰਡ
ਨਿਕੋਲੇਟ ਬਰਡ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Nicolette Bird) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ 2008 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈਆਂ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ ਰਾਕ ਆਨ, ਅਤੇ 2010 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸਟਰਾਈਕਰ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿਗਿਆਪਨਾਂ ਅਤੇ ਮੈਗਜ਼ੀਨਾਂ ਦੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਬਰਡ ਨੇ ਕਈ ਵਿਗਿਆਪਨ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਰੌਕ ਆਨ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ!! ਤਾਨਿਆ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ। ਉਹ ਅਮਾਨ ਅਤੇ ਅਯਾਨ ਅਲੀ ਖਾਨ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ "ਪਾਥਵੇਅ ਟੂ ਦਿ ਅਣਜਾਣ" ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਹੌਂਡਾ ਸ਼ਾਇਰ, ਗਾਰਨਿਅਰ, ਏਲੇ 18, ਮਾਰੂਤੀ ਸਵਿਫਟ, ਡੋਏ ਕੇਅਰ ਲਈ ਵਿਗਿਆਪਨ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਬੌਸ, ਆਈ ਲਵ ਯੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਈਟਮ ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਅਗਲੀ ਫਿਲਮ ਸਟ੍ਰਾਈਕਰ (2010), ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਨੂਰੀ, ਇੱਕ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਬਰਡ ਐਡਵਿਨਾ ਬਰਡ ਅਤੇ ਕਲਕੱਤਾ ਦੇ ਨਿਕੋਲਸ ਬਰਡ ਦੀ ਧੀ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ, ਜੋ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹਨ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੌਕੀ ਸਨ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ Databazaar.com ਲਈ ਕਲਕੱਤਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਲਾਹਕਾਰ ਹੈ, ਮੀਰਾਮਾਰ, ਫਲੋਰੀਡਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਦਫਤਰ ਸਪਲਾਈ ਕੰਪਨੀ।
ਨਿਕੋਲੇਟ ਬਰਡ ਨੂੰ ਫਰਵਰੀ 2008 ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਪਸੀ ਦੋਸਤ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੇ ਜੀਵਨ ਸਾਥੀ, ਰਵੀ ਮਹਿਤਾ ਨਾਲ ਮਿਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਯਾਤਰਾ 'ਤੇ ਸੀ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਮਹਿਤਾ, ਜੋ ਕੋਲੋਰਾਡੋ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਕਾਰੋਬਾਰ ਲਈ ਹਰ ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਜਾਂਦਾ ਸੀ; ਉਹ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲੱਗੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਰੂਸੀ ਰੂਬਲ
ਰੂਬਲ (рубль ', ਬਹੁ-ਵਚਨ рубли rubli; (ਕੋਡ: RUB') ਰੂਸੀ ਸੰਘ ਅਤੇ ਦੋ ਅੰਸ਼-ਪ੍ਰਵਾਨਤ ਗਣਰਾਜ ਅਬਖ਼ਾਜ਼ੀਆ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਓਸੈਤੀਆ ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਹੈ। ਰੂਸੀ ਸਾਮਰਾਜ ਅਤੇ ਸੋਵੀਅਤ ਸੰਘ ਦੇ ਖ਼ਾਤਮੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵੀ ਮੁਦਰਾ ਸੀ। ਬੈਲਾਰੂਸ ਅਤੇ ਟਰਾਂਸਨਿਸਤੀਰੀਆ ਵੀ ਇਸੇ ਨਾਂ ਦੀਆਂ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਵਰਤਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਰੂਬਲ ਵਿੱਚ ਸੌ ਕੋਪਕ (копейка, kopéyka; ਬਹੁ-ਵਚਨ: копейки, kopéyki) ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹਦਾ ISO 4217 ਕੋਡ RUB'' ਜਾਂ 643 ਹੈ; ਇਹਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਕੋਡ RUR ਜਾਂ 810 ਸੀ।
ਡਮਿਤਰੀ ਬੋਰਗਮਾਨ
ਡਮਿਤਰੀ ਬੋਰਗਮਾਨ (1927–1985) ਇੱਕ ਜਰਮਨ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ ਹੈ ਜੋ ਮਨੋਰੰਜਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਬੋਰਗਮਾਨ ਦਾ ਜਨਮ 22 ਅਕਤੂਬਰ 1927 ਨੂੰ ਬਰਲਿਨ, ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦੇ ਯਹੂਦੀ ਹੋਣ ਕਰ ਕੇ ਇਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ 1936 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਹ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲੱਗੇ।  ਇਸਨੇ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੁਏਸ਼ਨ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀ
ਛੱਜੂ ਭਗਤ
ਛੱਜੂ ਭਗਤ ਲਾਹੌਰ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਹ ਸਰਾਫ਼ੀ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਛੱਜੂ ਭਗਤ ਨੇ ਜੱਲ੍ਹਣ ਜੱਟ ਅਤੇ ਸੁਥਰੇ ਵਾਂਗ ਸਲੋਕ ਉਚਾਰੇ ਸੀ। ਇਸਦੀ ਨਾਥਾਂ ਵਰਗੀ ਬੋਲੀ ਸੀ। ਸਰਾਫ਼ੀ ਕਰਨ ਕਾਰਨ ਛੱਜੂ ਭਗਤ ਬਾਰੇ ਏਸ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਅਖਾਣ ਹੈ।
ਜੇ ਸੁੱਖ ਛੱਜੂ ਦੇ ਚੁਬਾਰੇ।
ਉਹ ਬਲਖ਼ ਨਾ ਬੁਖਾਰੇ।
ਜੀਵਨ
ਛੱਜੂ ਭਗਤ ਸਬਰ ਸੰਤੋਖ ਵਾਲਾ ਬੰਦਾ ਸੀ। ਛੱਜੂ ਭਗਤ ਨੇ ਰਚਨਾ ਥੋੜ੍ਹੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪਰ ਇਹ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਸ਼ਲੋਕਾ ਅਤੇ ਛੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਛੱਜੂ ਭਗਤ ਨੇ ਜਿਆਦਾਤਰ ਆਪਣੀ ਰਚਨਾ, ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਸੱਚਾਈ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਟੀਆ ਜਾਤੀ ਨਾਲ ਸੰਬਧਿਤ ਸੀ। ਉਹ ਜਹਾਂਗੀਰ ਦਾ ਸਮਕਾਲੀ ਸੀ। ਛੱਜੂ ਪੰਥੀਆਂ ਨਿਯਮ ਹਿੰਦੂ ਮੁਸਲਮਾਨੀ ਧਰਮ ਦੇ ਮਿਲਵੇਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਸੁੱਖ ਅਸਥਾਨ ਮਲਕਾ ਹਾਂਸ ਜਿਹਨਾਂ ਮਿੰਟਗੁਮਰੀ (ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਹੈ। ਛੱਜੂ ਦੀ ਸੈਲੀ ਜਲ੍ਹਣ ਜੱਟ ਅਤੇ ਸੁਥਰੇ ਵਰਗੀ ਹੈ। ਛੱਜੂ ਭਗਤ ਦੀ ਚਾਲ ਸੱਠੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ `ਚ ਰਸ ਘੱਟ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਬਾਣੀ ਵਧੇਰੇ ਸਾਹਿਤਕ ਰੂਪ ਰੰਗ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਆਪ ਜੀ ਦੀ ਰਚਨਾ ਥੋੜ੍ਹੀ ਚੁਟਕਲੇ ਬਾਜ਼ੀ ਵਾਲੀ ਵੀ ਹੈ। ਆਪ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਛੱਜੂ ਭਗਤ ਵੈਰਾਗੀ ਸੀ। ਆਪ ਇਸਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਨਾਥਾਂ ਜੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਨਿੰਦਦੇ ਸੀ। ਆਪ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਪੁਰਾਣੀ ਸੀ। ਆਪ ਨੇ ਇਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿੰਦਿਆ ਉਦਾਹਰਣ ਦਿੱਤੀ ਦੇਖੋ:
ਕਾਗਦ ਸੰਦੀ ਪੁਤਲੀ; ਤਓ ਤ੍ਰਿਆ ਨਿਹਾਰ।
ਯੋਹੀ ਮਾਰ ਲਿਜਾਵਹੀ; ਯਥਾ ਬਲੋਚਨ ਧਾੜ।
ਰਚਨਾਵਾਂ
ਇਸ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਲੋਕ ਲਿਖੇ। ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਬਦ ਰਾਚਨਾ ਧਨਾਸਰੀ, ਆਸਾ, ਗੁਜਰੀ ਆਦਿ। ਭਗਤ ਜੀ ਲਹੌਰੀਏ ਦੱਸੇ ਹਨ। ਛੱਜੂ ਭਗਤ ਵੈਰਾਗੀ ਵੀ ਸਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੀਤਾ ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ ਦਾ ਨਜ਼ਮੀ ਤਰਜਮਾ ਤੇ ਮਹਾਤਮ ਦਾ ਨਸਰੀ ਓਲਥਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਉਲਥਾ ਪੰਜਾਬੀ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਗ੍ਰੰਥ ਦਾ ਹੋਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾਪਦਾ।
ਮੀਆਂ (ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਮਾਨਸਾ)
ਮੀਆਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਝੁਨੀਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2001 ਵਿੱਚ ਮੀਆਂ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 1092 ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫ਼ਲ 5.22 ਕਿ. ਮੀ. ਵਰਗ ਹੈ।
ਰਾਈ
ਰਾਈ (ਸੇਕੈਲ ਸਿਰੀਅਲ) ਇੱਕ ਅਨਾਜ, ਇੱਕ ਕਵਰ ਫਸਲ ਅਤੇ ਇੱਕ ਫਲਾਂ ਦੇ ਫਸਲ ਵਜੋਂ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਤੇ ਉਗਾਇਆ ਇੱਕ ਘਾਹ ਹੈ। ਇਹ ਕਣਕ ਕਬੀਲੇ (ਟਰੀਟਿਸੇਏ) ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ ਅਤੇ ਜੌਂ (ਜੀਨਸ ਹੌਰਡਯੂਮ) ਅਤੇ ਕਣਕ (ਟਰਟਿਕਮ) ਨਾਲ ਨੇੜਿਓਂ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਰਾਈ ਅਨਾਜ ਆਟਾ, ਰਾਈ ਰੋਟੀ, ਰਾਇ ਬੀਅਰ, ਕ੍ਰੀਜ਼ਪ ਬਰੈੱਡ, ਕੁਝ ਵ੍ਹਿਸਕੀ, ਕੁਝ ਵੋਡਕਾ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ ਚਾਰਾ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਵੀ ਖਾਧਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਫਿਰ ਉਬਾਲੇ ਹੋਏ ਰਾਈ ਉਗ ਜਾਂ ਰੋਲ ਹੋਏ ਹੋ ਕੇ, ਰੋਲ ਓਟ ਵਾਂਗ ਹੀ।
ਰਾਈ ਇੱਕ ਅਨਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਰਾਈ ਘਾਹ ਨਾਲ ਉਲਝਣ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਲਿਆਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਲਾਵਾਂ, ਚਰਾਂਸ਼ਿਆਂ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਪਰਾਗ (ਚਾਰੇ) ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਾਈ ਦਾ ਪੌਦਾ ਸਰ੍ਹੋਂ ਦੇ ਪੌਦੇ ਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਫਲ ਇਸ ਦਾ ਫਲੀਦਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚੋਂ ਸਰ੍ਹੋਂ ਦੇ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਬੀਜਾਂ ਵਰਗੇ ਬੀਜ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਆਚਾਰ, ਕਾਂਜੀ, ਚੱਟਣੀ ਆਦਿ ਵਿਚ ਖਟਾਈ ਵਜੋਂ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬੀਜ ਤੇ ਤੇਲ ਕਈ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿਚ ਕੰਮ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਹਾੜੀ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਜਦ ਖੇਤੀ ਸਾਰੀ ਮੀਹਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਜਿਮੀਂਦਾਰ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੀ ਫਸਲ ਬੀਜਦੇ ਸਨ। ਰਾਈ ਵੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਰ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਹਰ ਜਿਮੀਂਦਾਰ ਬੀਜਦਾ ਸੀ। ਹੁਣ ਆਮ ਜਿਮੀਂਦਾਰ ਰਾਈ ਨਹੀਂ ਬਾਜਦਾ। ਹੁਣ ਜਿਮੀਂਦਾਰ ਹਰ ਫ਼ਸਲ ਵਪਾਰ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਰੱਖ ਕੇ ਬੀਜਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਹੀ ਜਿਮੀਂਦਾਰ ਹੁਣ ਰਾਈ ਨੂੰ ਵਪਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੀ ਬੀਜਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
right|thumb|ਰਾਈ ਅਨਾਜ ਰਾਈ ਮੱਧ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਤੁਰਕੀ ਵਿਚ ਅਤੇ ਨੇੜੇ-ਤੇੜੇ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚ ਜੰਗਲੀ ਵਧਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਘਰੇਲੂ ਰਾਈ ਛੋਟੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ (ਏਸ਼ੀਆ ਮਾਈਨਰ) ਟਰਕੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਨਿਉਲੀਥਿਕ ਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪ੍ਰੀ-ਪੈਟਰੀ ਨਿਓਲੀਲੀਕ ਬੀ ਕਾਨ ਹਸਨ ਤੀਜੀ ਕੋਲਾਲੋਯੁਕ ਦੇ ਕੋਲ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋਂ ਕੇਂਦਰੀ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀ ਕਾਂਸੀ ਦੀ ਉਮਰ ਤਕ ਨਹੀਂ ਹੈ 1800-1500 ਬੀ.ਸੀ.ਈ।  ਇਹ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਰਾਈ (ਏਸ਼ੀਆ ਮਾਈਨਰ) ਤੁਰਕੀ ਤੋਂ ਪੱਛਮ ਵਿਚ ਕਣਕ ਵਿਚ ਇਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਸੰਕਰਮਣ (ਸੰਭਵ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਵੀਲੋਵੀਅਨ ਮਿਮਿਕਰੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ) ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿਚ ਹੀ ਉਗਾਇਆ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਅਨਾਜ ਦੇ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ​​ਰਾਈਨ, ਡੈਨਿਊਬ ਅਤੇ ਆਇਰਲੈਂਡ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿਚ ਰੋਮੀ ਸੰਦਰਭ ਵਿਚ ਲੱਭੇ ਗਏ ਹਨ, ਪਲੀਨੀ ਐਲਡਰ ਨੇ ਰਾਈ ਨੂੰ ਬਰਖ਼ਾਸਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਇਸ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਹ "ਬਹੁਤ ਮਾੜੀ ਭੋਜਨ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਰਫ ਭੁੱਖਮਰੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ" ਅਤੇ ਸਪੈਲ ਇਸ ਨੂੰ "ਇਸਦੇ ਕੌੜੀ ਸੁਆਦ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਲਈ" ਵਿੱਚ ਮਿਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਪੇਟ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਖਰਾਬ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਖੇਤੀ ਵਿਗਿਆਨ
ਵਿੰਟਰ ਰਾਈ ਸਰਦੀਆਂ ਲਈ ਗਰਾਉਂਡ ਕਵਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਪਤਝੜ ਵਿੱਚ ਲਾਇਆ ਗਿਆ ਰਾਈ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਨਸਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਰਦੀ ਦੇ ਨਿੱਘੇ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਉੱਗਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਰੁਕਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਸਥਾਈ ਤੌਰ ਤੇ ਪੌਦੇ ਨੂੰ ਸਮੇਟਦੀ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਉੱਥੇ ਆਮ ਬਰਫ਼ ਕਵਰ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਸਰਦੀਆਂ-ਹਾਰਡਡੀ ਬੂਟੀ ਦੇ ਵਾਧੇ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਗਲੀ ਗਰਮੀ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਜੈਵਿਕ ਪਦਾਰਥ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਬੋਨਸ ਫਸਲ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕਣਕ ਜਾਂ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਫੈਦ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕਸਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਈ ਵਾਰੀ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਆਮ ਨਰਸ ਫਸਲ ਹੈ।
ਬੀਮਾਰੀਆਂ
ਰਾਈ ਅਰਗੋਟ ਫੰਗਸ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਐਰੋਗਟ-ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਰਾਈ ਦੀ ਖਪਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਮੈਡੀਕਲ ਹਾਲਤ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਐਗੋਸਿਟੀਮ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਦੋਵੇਂ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੜਵੱਲ ਪੈਣ, ਗਰਭਪਾਤ, ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੀ ਨਰਕੋਰੋਸ, ਮਨੋ-ਭਰਮਾਰ ਅਤੇ ਮੌਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ ਤੇ, ਉੱਤਰੀ ਦੇਸ਼ ਜੋ ਰਾਈ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਫਸਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਸ਼ਰਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਦੀ ਮਹਾਂਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। 1692 ਵਿਚ ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਵਿਚ ਸਲੇਮ ਦੀਆਂ ਡਾਂਸ ਟ੍ਰਾਇਲਾਂ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਅਚਾਨਕ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਅਚਾਨਕ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਾਦੂਗਰ ਹੋਣਾ, ਪਰ ਪੁਰਾਣੇ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਯੂਰਪ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।"
ਉਪਯੋਗ
ਰਾਈ ਅਨਾਜ ਇੱਕ ਆਟੇ ਦੇ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਈ ਦਾ ਆਟਾ ਗਲਾਇਡਿਨ ਵਿਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਗਲੂਟੇਨਿਨ ਵਿਚ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਕਣਕ ਦੇ ਆਟੇ ਦੀ ਬਜਾਏ ਘੱਟ ਗਲੂਸ਼ਨ ਸਮੱਗਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਘੁਲਣਸ਼ੀਲ ਰੇਸ਼ਾ ਦੇ ਉੱਚ ਅਨੁਪਾਤ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਅਲਕਲੀਰੇਸੋਰਸਿਨਲਜ਼ ਫੀਨੋਲਿਕ ਲਿਪਾਈਡਜ਼ ਹਨ ਜੋ ਕਣਕ ਅਤੇ ਰਾਈ (0.1-0.3% ਸੁੱਕੇ ਭਾਰ ਦੇ) ਦੇ ਬਰੈਨ ਪਰਤ (ਜਿਵੇਂ ਪੇਰੀਕਾਰਪ, ਟੈਸਟਾ ਅਤੇ ਅਲੂਰੋਨ ਲੇਅਰਾਂ) ਦੀ ਉੱਚ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਰਾਈ ਰੋਟੀ, ਪਾਮਪਰਨਿਕਲ ਸਮੇਤ, ਰਾਈ ਦੇ ਆਟੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਯੂਰਪ ਵਿਚ ਇਕ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਖਾਧ ਭੋਜਨ ਹੈ। ਰਾਈ ਨੂੰ ਵੀ ਕਰਿਸਪ ਰੋਟੀ ਬਨਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਾਈ ਅਨਾਜ, ਅਲਕੋਹਲ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਰਾਈ ਵਿਸਕੀ ਅਤੇ ਰਾਈ ਬੀਅਰ। ਰਾਈ ਅਨਾਜ ਦੇ ਹੋਰ ਵਰਤੋਂ ਵਿਚ ਕਵਾਸ ਅਤੇ ਰਾਈ ਐਬਸਟਰੈਕਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹਰਬਲ ਦਵਾਈ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਰਾਇ ਸਟ੍ਰਾਅ ਨੂੰ ਕਵਰ ਫਸਲ ਅਤੇ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਸੋਧ ਲਈ ਹਰੀ ਖਾਦ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਬਿਸਤਰੇ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੱਕੀ ਡੂਲੀਜ ਵਰਗੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਮਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ।
ਕਟਾਈ
ਰਾਈ ਦੀ ਕਟਾਈ ਲਗਭਗ ਕਣਕ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਮਬਾਈਨਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਫ਼ਸਲ ਨੂੰ ਕੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੋਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਨਾਜ ਨੂੰ ਕੱਟਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਤੂੜੀ ਨੂੰ ਵਾਹਨਾਂ' ਤੇ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਖੇਤ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਸੋਧ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਤੀਜਾ ਅਨਾਜ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਸਿੰਲੋਸ ਵਿੱਚ ਸਟੋਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਖੇਤਰੀ ਅਨਾਜ ਐਲੀਵੇਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਟੋਰੇਜ ਅਤੇ ਦੂਰ ਦਰਾਮਦ ਲਈ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਕੈਨਕੀ ਖੇਤੀ ਦੇ ਦੌਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਰਾਈ ਦੀ ਕਟਾਈ, ਸਕਾਈਟਸ ਜਾਂ ਦਾਤਰੀ ਨਾਲ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਸੀ। ਕਟਾਈ ਰਾਈ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਸੁਕਾਉਣ ਜਾਂ ਸਟੋਰੇਜ ਲਈ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਖੋਦਣ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੰਜ਼ਿਲ ਜਾਂ ਹੋਰ ਵਸਤੂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਬੀਜਾਂ ਦੇ ਸਿਰਾਂ ਨੂੰ ਕੁੱਟ ਕੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੱਖ ਭੋਜਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਸਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਮੋਹਿਤ ਅਹਲਾਵਤ (ਕ੍ਰਿਕਟਰ)
ਮੋਹਿਤ ਅਹਲਾਵਤ (ਜਨਮ 25 ਦਸੰਬਰ 1995) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ, ਜੋ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਲਈ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। 7 ਫਰਵਰੀ 2017 ਨੂੰ ਅਹਿਲਾਵਤ 20 ਓਵਰਾਂ ਦੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਤੀਹਰਾ ਸੈਂਕੜਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣਿਆ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਟੀ-20 ਮੈਚ ਵਿੱਚ 72 ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ 300 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਸਨ।
ਉਸਨੇ 21 ਫਰਵਰੀ 2019 ਨੂੰ 2018-19 ਸਈਅਦ ਮੁਸ਼ਤਾਕ ਅਲੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਲਈ ਆਪਣਾ ਟਵੰਟੀ-20 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 27 ਸਤੰਬਰ 2019 ਨੂੰ 2019–20 ਵਿਜੇ ਹਜ਼ਾਰੇ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ ਆਪਣੀ ਲਿਸਟ ਏ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1995
ਓਡ ਟੂ ਸਾਈਕੀ
thumb|ਅਠਾਰਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਸੰਗਮਰਮਰ ਵਿੱਚ ਘੜੀ ਅਮੋਰ ਅਤੇ ਸਾਈਂਕੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ "ਓਡ ਟੂ ਸਾਈਕੀ" 1819 ਦੀ ਬਸੰਤ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਜੌਨ ਕੀਟਸ ਦੀ ਇੱਕ ਕਵਿਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਵਿਤਾ ਉਸ ਦੀਆਂ 1819 ਦੀਆਂ ਓਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲੀ ਹੈ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ "ਓਡ ਔਨ ਅ ਗ੍ਰੇਸੀਅਨ ਅਰਨ" ਅਤੇ "ਓਡ ਟੂ ਨਾਈਟਿੰਗੇਲ" ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। "ਓਡ ਟੂ ਸਾਈਕੀ" ਓਡ ਵਿਧਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਯੋਗ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੀਟਸ ਦੀ ਸੋਨੈਟ ਫਾਰਮੈਟ ਦੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਰੂਪ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਾਟਕੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਦਾ ਚਿਤਰਣ ਹੈ। ਇਹ ਕਵਿਤਾ, ਕੀਟਸ ਦੀਆਂ ਆਰੰਭਕ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਤੋਂ ਪਾਸੇ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੁਲਾਂਘ ਹੈ, ਜੋ ਅਕਸਰ ਕਲਪਨਾ ਦੇ ਸੁਹਾਵਣੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੁਪਣਗਾਹ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਕੀਟਸ ਨੇ ਕਲਪਨਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਿਰਤਾਂਤਕਾਰ ਦੇ ਸਾਈਕੀ ਨੂੰ ਮੁੜ ਜੀਉਂਦਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੇ ਇਰੋਸ (ਪਿਆਰ) ਵਜੋਂ ਪੁਨਰਜਨਮ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨੂੰ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਹੈ। ਕੀਟਸ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦਾ ਇੱਕ "ਅਣਗਾਹਿਆ ਖੇਤਰ" ਅਣਗੌਲੀ ਕੀਤੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਮਕਸਦ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਪਿਛੋਕੜ
ਕੀਟਸ ਕਦੇ ਵੀ ਕੋਈ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਲੇਖਕ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਉਸਨੇ ਉਸ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਆਮਦਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ ਜੋ ਉਹ ਗਾਈ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਸਰਜਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਮਾਉਂਦਾ ਸੀ। 23 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਕੀਟਸ ਨੇ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਣ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਹਸਪਤਾਲ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਆਪਣੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਸਰੋਤ ਗੁਆ ਲਿਆ ਸੀ। 1819 ਦੀ ਬਸੰਤ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਮਿੱਤਰ, ਚਾਰਲਸ ਬਰਾਊਨ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਕੀਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ। ਉਦੋਂ ਕੀਟਸ ਨੇ ਕਵਿਤਾ ਰਚੀ। ਇਸ ਯਤਨ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਿੱਚ 'ਲਾ ਬੈਲੇ ਡੈਮ ਸੈਨਸ ਮਰਸੀ' ਅਤੇ "ਓਡ ਟੂ ਸਾਈਕੀ" ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਓਡਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਸਾਲ ਉਸ ਨੇ ਲਿਖੀਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ ਕਿ ਕਦੋਂ ਇਹ ਕਵਿਤਾ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸੰਪੂਰਨ ਹੋਈ ਸੀ, ਪਰ ਕੀਟਸ ਨੇ 3 ਮਈ 1819 ਨੂੰ ਕਥਿਤ ਲਿਖਤ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੱਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਭੇਜੀ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, "ਇਹ ਵਾਲੀ ਕਵਿਤਾ, ਜੋ ਮੈਂ ਤਾਜਾ ਲਿਖੀ ਹੈ, ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਅਤੇ ਇਕੋ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਮੈਂ ਸਾਧਾਰਨ ਜਿਹੇ ਦਰਦ ਸਹੇਜੇ ਹਨ;ਮੈਂ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ, ਆਪਣੀਆਂ ਸਤਰਾਂ ਕਾਹਲੀ ਕਾਹਲੀ ਝਰੀਟ ਦਿੰਦਾ ਹਨ; ਇਹ ਮੈਂ ਬੜੇ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਲਿਖੀ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਇਸ ਕਰਕੇ ਵਧੇਰੇ ਅਮੀਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਸ਼ਾਂਤਮਈ ਅਤੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਭਾਵ ਵਿੱਚ ਲਿਖਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰੇਗੀ।"
ਕੀਟਸ ਨੂੰ ਸਾਈਕਿ ਦੀ ਮਿਥ ਦੇ ਕੁਝ ਸਰੋਤਾਂ ਦਾ ਹੀ ਪਤਾ ਸੀ। ਮਿਥਿਹਾਸ ਲਈ ਉਸਦੇ ਸਮਕਾਲੀ ਸ੍ਰੋਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਮਪ੍ਰੀਏਰ ਦੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਿਕਸ਼ਨਰੀ ਅਤੇ ਮੈਰੀ ਟਿਗੇ ਦੀ1805 ਦੀ ਰਚੀ 'ਸਾਈਕੀ' ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੀਟਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 1818 ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਕੀਟਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਜਾਰਜ ਨੂੰ "ਓਡ ਟੂ ਸਾਈਕੀ" ਲਿਖਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਉਹ ਹੁਣ ਟਿਗੇ ਦੀ ਲਿਖਤ ਤੋਂ ਉਹ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਅਸੰਤੁਸ਼ਟਤਾ ਦੀ ਇਸ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ 1566 ਵਿੱਚ ਵਿਲੀਅਮ ਅਡਲਿੰਗਟਨ ਵਲੋਂ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਐਪੁਲੀਅਸ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਗਧਾ (ਗੋਲਡਨ ਐਸ) ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਲਿਆ ਅਤੇ ਕਿਊਪਿਡ ਅਤੇ ਸਾਈਕੀ ਦੀ ਮਿਥ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਵਰਜ਼ਨ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਇਸ ਲਿਖਤ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਮਿਥ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਰੋਮਨ ਮਿਥਿਹਾਸ ਦੀ ਸੰਝ ਦੇ ਵੇਲੇ ਹੋਈ ਸੀ, ਕੀਟਸ ਨੇ ਜਾਰਜ ਨੂੰ ਲਿਖਿਆ ਸੀ:  "ਤੁਹਾਨੂੰ ਅਵਸ਼ ਚੇਤੇ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਈਕੀ ਦਾ ਦੇਵੀ ਦਾ ਰੂਪ ਅਪੂਲੇਈਅਸ ਪਲੈਟੋਨਿਸਟ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਅਗਸਤਅਨ ਜੁਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਸੀ। ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ, ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ ਕਦੇ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂ ਕੁਰਬਾਨੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ - ਅਤੇ ਸ਼ਾਇਦ ਪੁਰਾਣੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਇਹ ਸੋਚਿਆ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ - ਮੈਂ ਕਾਫ਼ੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਆਰਥੋਡਕਸ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਇੱਕ ਕਾਫਰ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਇਵੇਂ ਅਣਗੌਲਿਆ ਰਹਿਣ ਦੇਵਾਂ।"
ਸੰਰਚਨਾ
"ਓਡ ਟੂ ਸਾਈਕੀ", ਕੀਟਸ ਦੀ 67 ਸਤਰੀ ਓਡ, 1819 ਦੀਆਂ ਉਸਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਓਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਸੀ। ਵੈਸੇ ਇਹ ਕਵਿਤਾ ਓਡ ਸੰਰਚਨਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਯੋਗ ਹੈ ਜਿਸ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅਗਲੀਆਂ ਪੰਜ ਓਡਾਂ ਲਈ ਨਿਰਭਰ ਕਰਨਾ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੀਟਸ ਨੇ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮਾਂ ਲਾਇਆ ਸੀ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ, ਹਾਇਪਰੀਅਨ ਜਾਂ ਹੋਰ ਓਡਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਥੱਲੇ ਹੈ। "ਓਡ ਟੂ ਸਾਈਕੀ" ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕੀਟਸ ਦੇ ਬਦਲੀ ਹੋਈ ਸੌਨਟ ਰੂਪ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਯਤਨ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਲਾਈਨਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਅੰਤ ਇੱਕ ਸੁਨੇਹੇ ਜਾਂ ਸਚਾਈ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਹ ਇਹ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਕਵਿਤਾ ਕੇਵਲ ਸੁਨੇਹੇ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਬੁਣੀ ਹੋਵੇ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁਖਬੰਧ ਸਮੇਤ ਪਲਾਟ ਅਤੇ ਪਾਤਰਾਂ ਵਰਗੇ ਬਿਰਤਾਂਤਕ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਧਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਇੱਕ ਮੁਖਬੰਧ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅਗਲੀਆਂ ਓਡਾਂ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਮੇਂ ਸਥਾਨ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੇ ਵੇਰਵਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ; ਬਾਅਦ ਦੇ ਓਡਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਉਹ ਕੇਵਲ ਸੁਝਾਊ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੋਣੇ ਸਨ।
ਰਾਏ ਸਿੱਖ
ਰਾਅ ਸਿੱਖ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਦਲਿਤ ਬਰਾਦਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਬਰਾਦਰੀ ਦੇ ਲੋਕ ਹੁਣ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਮਜਦੂਰੀ ਵੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਰਾਏ ਸਿੱਖ ਬਰਾਦਰੀ ਦੇ ਲੋਕ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮਝਦਾਰ ਅਤੇ ਤੱਰਕੀ ਦੇ ਰਹ ਤੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਲੋਕ ਉਚੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਾਲੇ ਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀਆਂ ਵਾਲੇ ਹਨ।ਇਹ ਬਰਾਦਰੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਰ ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ ਤੱਕ ਬਾਡਰ ਪੱਟੀ ਤੇ ਬੈਠੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚੋਣਾਂ ਲੱੜਨ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਰਾਏ ਸਿੱਖ ਬਰਾਦਰੀ ਦਾ ਆਦਮੀ ਹੀ ਚੋਣਾਂ ਵਿਚੋਂ ਜੇਤੂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੌਮ ਬਹੁਤ ਬਹਾਦਰ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਰਾਅ ਸਿੱਖ ਰਾਜਸਥਾਨ ਅਤੇ ਮੁਲਤਾਨ ਜੋ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਚ ਹੈ, ਉੱਥੋਂ ਆਏ ਹੋਏ ਮੰਨੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਆਪਣਾ ਸੰਬੰਧ ਰਾਜਪੂਤ ਵੰਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦੱਸਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਜਾਤੀ ਦੇ ਕੁਝ ਕੂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਸਾਰੇ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਲੋਕ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਸਿੱਖ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਅੱਜ ਇਹ ਨਾਮਧਾਰੀ ਵੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਰਾਜਸਥਾਨ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਫ਼ਾਜਿਲਕਾ ਵਿੱਚ ਇਸਾਈ ਧਰਮ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਹੇਠ ਇਹਨਾਂ ਨੇ ਇਸਾਈ ਮਤ ਵੀ ਅਪਣਾ ਲਿਆ ਹੈ।
ਬੋਲੀ
ਇਸ ਜਾਤੀ ਦੀ ਬੋਲੀ ਵਿੱਚ ਲਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਬੋਲੀ ਦਾ ਰਲਾਅ ਹੈ ਪਰ ਅੱਜ ਕੱਲ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਤੇ ਮਾਹੌਲ ਕਰਕੇ ਇਹ ਹੁਣ ਟਕਸਾਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਹਾਲੇ ਵੀ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਭੰਡਾਰ ਲਹਿੰਦੀ ਵਾਲਾ ਹੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ1 ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਨਲੂਆ ਦੇ ਵਸ਼
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਜਾਤਾਂ ਅਤੇ ਕਬੀਲੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਮਾਜਕ ਸਮੂਹ
ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕਰਤੇ ਪਰਵਾਨ
thumb|ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕਰਤੇ ਪਰਵਾਨ ਦਾ ਅੰਦਰ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕਰਤੇ ਪਰਵਾਨ ਕਾਬੁਲ, ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕਰਤੇ ਪਰਵਾਨ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਖੇਤਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ  ਇੱਕ ਹੈ। ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੈ ਗੁਰੂ ਦਾ ਦਰ, ਅਤੇ ਇਹ ਸਿੱਖਾਂ ਲਈ ਬੰਦਨਾ ਦਾ ਸਥਾਨ ਹੈ।
1978 ਦੇ ਸਾਉਰ ਇਨਕਲਾਬ ਅਤੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸੋਵੀਅਤ ਜੰਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਬੁਲ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਿੱਖ ਰਹਿ ਰਹੇ ਸਨ। 1980 ਅਤੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਫ਼ਗਾਨ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਭੱਜ ਕੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਗੁਆਂਢੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਚਲੇ ਗਏ।   2001 ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੁਝ ਨੇ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। 2008 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ 2,500 ਸਿੱਖ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖੀ
ਜੋਤੀਰਾਦਿਤੀਆ ਸਿੰਧੀਆ
ਜੋਤੀਰਾਦਿਤੀਆ ਮਾਧਾਵਰਾਓ ਸਿੰਧੀਆ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਗੁਨਾ (ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ) ਤੋਂ ਚੋਣ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।
ਜੀਵਨ
ਸਿੰਧੀਆ ਦਾ ਜਨਮ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ, ਪਿਤਾ ਮਾਧਵਰਾਓ ਸਿੰਧੀਆ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਮਾਧਵੀ ਰਾਜੇ ਸਿੰਧੀਆ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਪਹਿਲਾ ਕੈਮਪੀਅਨ ਸਕੂਲ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਦੂਨ ਸਕੂਲ, ਦੇਹਰਾਦੂਨ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਉਸਨੇ 1993 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੇਜੂਏਸ਼ਨ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਕੀਤੀ। 2003 ਵਿੱਚ ਇਸਨੇ ਸਟੈਨਫੋਰਡ ਗਰੈਜੂਏਟ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਬਿਜ਼ਨਸ ਐਮ.ਬੀ.ਏ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਆਗੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਨੇਤਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਵਾਲੀਅਰ ਦਾ ਸਿੰਧੀਆ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:16ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਤ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1971 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਵਾਲੀਅਰ ਦੇ ਲੋਕ
ਲਿਪੀ
thumb|right|400px|ਦੁਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲਿਪੀਆਂ
ਲਿਪੀ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਰੂਪ
ਪਹਿਲਾਂ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਾਵਾਂ ’ਤੇ ਸੁਨੇਹਿਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਬੈਠੇ ਮਿੱਤਰਾਂ-ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਤੀਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਸੂਤਰਾਂ/ਧਾਗਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੰਗ ਦੇ ਕੇ ਜਾਂ ਘੋਗੇ, ਸਿੱਪੀਆਂ ਅਤੇ ਮਣਕੇ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਕੰਮ ਲੈਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦਿ ਲਿਪੀ ਹੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ‘ਸੂਤਰ ਲਿਪੀ’ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਰੱਸੀਆ, ਧਾਗਿਆਂ ਅਤੇ ਦਰਖ਼ਤਾਂ ਦੀਆਂ ਛਿੱਲਾਂ ਨੂੰ ਗੰਢਾਂ ਦੇ ਕੇ ਵੀ ਇਹ ਕੰਮ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਇਸਨੂੰ ‘ਗੰਢ ਲਿਪੀ’ ਕਿਹਾ ਗਿਆ।
ਸਹੀ ਮਾਅਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲਿਪੀ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਰੂਪ ਚਿਤਰਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਇਨਸਾਨ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਬਣਾ ਕੇ ਉਸ ਦਾ ਗਿਆਨ ਕਰਾਉਣ ਲੱਗਾ। ਇਸਨੂੰ ‘ਚਿਤਰ ਲਿਪੀ’ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਗਰੋਂ ਬੁੱਧੀ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ਼ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਥਾਂ ‘ਭਾਵ ਲਿਪੀ’ ਦੀ ਕਾਢ ਕੱਢੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚਿਤਰਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਸੰਕੇਤ-ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੈ ਲਈ। ਫਿਰ ਇਨਸਾਨ ਨੇ ‘ਭਾਵ ਲਿਪੀ’ ਤੋਂ ‘ਧੁਨੀ ਲਿਪੀ’ ਈਜਾਦ ਕੀਤੀ। ‘ਚਿਤਰ ਲਿਪੀ’ ਅਤੇ ‘ਭਾਵ ਲਿਪੀ’ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦਾ ਹੀ ਗਿਆਨ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ‘ਧੁਨੀ ਲਿਪੀ’ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਦੇ ਉਚਾਰਣ ਦਾ ਗਿਆਨ ਹੋਣ ਲੱਗਾ। ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ‘ਧੁਨੀ’ ਲਿਪੀਆਂ ਦਾ ਹੀ ਬੋਲਬਾਲਾ ਹੈ।
ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀਆਂ ਲਿਪੀਆਂ
ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਤੀਜੀ ਸਦੀ ਬੀ.ਸੀ.ਈ. ਵਿੱਚ ਖ਼ਰੋਸ਼ਠੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮੀ ਲਿਪੀਆਂ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਈਆਂ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਕੁ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਲਿਖਣ ਦੀ ਕਲਾ ਦਾ ਥਹੁ-ਪਤਾ ਲਗਦ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਸੈਂਕੜੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਮਿਲ਼ੇ ਹਨ, ਜੋ ਤਕਰੀਬਨ ਢਾਈ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੇ ਹਨ। ਹੜੱਪਾ ’ਤੇ ਮੋਹਿੰਜੋਦੜੋ ਦੀਆਂ ਥੇਹਾਂ ਤੋਂ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੇ ਚਿਤਰਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ’ਚ ਸਿੰਧੂ ਲਿਪੀ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਮਿਲ਼ੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਹਾਲੇ ਤੀਕ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੜ੍ਹੇ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕੇ। ਤੀਜੀ ਸਦੀ ਪੂਰਵ-ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਸਮਰਾਟ ਅਸ਼ੋਕ ਦੁਆਰਾ ਬ੍ਰਹਮੀ ਅਤੇ ਖ਼ਰੋਸ਼ਠੀ ਲਿਪੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਲਿਖਵਾਏ ਗਏ। ਬ੍ਰਹਮੀ ਲਿਪੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਲਿਪੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਗੁਰਮੁਖੀ ਵਾਂਗ ਖੱਬੇ ਤੋਂ ਸੱਜੇ ਨੂੰ ਲਿਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਖ਼ਰੋਸ਼ਠੀ ਸੱਜੇ ਤੋਂ ਖੱਬੇ ਨੂੰ ਲਿਖੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਖ਼ਰੋਸ਼ਠੀ ਲਿਪੀ ਤੀਜੀ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈ, ਪਰ ਬ੍ਰਹਮੀ ਵਿਕਾਸ ਕਰਦੀ ਰਹੀ।
ਮੌਜੂਦਾ ਭਾਰਤੀ ਲਿਪੀਆਂ
ਬ੍ਰਹਮੀ ਲਿਪੀ ਤੋਂ ਉੱਤਰੀ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਸ਼ੈਲੀ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਹੋਇਆ। ਉੱਤਰੀ ਸ਼ੈਲੀ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਲਿਪੀ ਅਤੇ ਗੁਪਤ ਲਿਪੀ ਤੋਂ ਕੁਟਿਲ ਲਿਪੀ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਈ। ਕੁਟਿਲ ਲਿਪੀ ਤੋਂ ਸ਼ਾਰਦਾ ਲਿਪੀ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਸ਼ਾਰਦਾ ਲਿਪੀ ਦੇ ਕਿਸੇ ਪੁਰਾਣੇ ਰੂਪ ਤੋਂ ਗੁਰਮੁਖੀ ਦੀ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਹੋਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਹਮੀ ਤੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੜਾ ਪਾਰ ਕਰ ਕੇ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਮੌਜੂਦਾ ਲਿਪੀਆਂ- ਦੇਵਨਗਰੀ, ਬੰਗਲਾ, ਕੈਥੀ, ਗੁਰਮੁਖੀ, ਮੋੜੀ, ਗੁਜਰਾਤੀ, ਤੈਲਗੂ ਅਤੇ ਕੰਨੜ ਆਦਿ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਰਦਾ ਅਤੇ ਗੁਰਮੁਖੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਟਾਕਰੀ, ਲੰਡੇ, ਭੱਟ ਅੱਛਰੀ, ਸਰਾਫ਼ੀ, ਅਰਧ-ਨਾਗਰੀ, ਸਿੱਧ-ਮਾਤ੍ਰਿਕਾ ਆਦਿ ਲਿਪੀਆਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਹੋਇਆ ਪਰ ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹੁਣ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਗੁਰਮੁਖੀ ਹੀ ਬਚੀ ਹੈ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹਰਮਨ-ਪਿਆਰੀ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਐ ਇਸਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਦਰਜਾ ਵੀ ਹਾਸਲ ਐ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਲਿਖਣ ਲਈ ਰਾਖਵੀਂ ਲਿਪੀ ਵੀ ਇਹੀ ਹੈ।
ਬਰੇਲ ਲਿਪੀ
ਲੂਈ ਬਰੇਲ ਦੀ ਬਣਾਈ ਬਰੇਲ ਲਿਪੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੇਤਰਹੀਣ ਲੋਕ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਲਿਪੀ ਛੇ ਬਿੰਦੂਆਂ ’ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਅੱਗੇ-ਪਿੱਛੇ ਕਰਨ ਨਾਲ਼ ਹੀ ਹੋਰ ਅੱਖਰ ਬਣਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲਿਪੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਅਬੂ ਤਾਹਿਰ (ਬੈਂਕਰ)
ਅਬੂ ਤਾਹਿਰ ਮੀਆਂ ( ਸੀ. 1932 - 23 ਸਤੰਬਰ 2004) ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਅਤੇ ਰਾਜਨੇਤਾ ਸੀ। ਮੀਆ ਇੱਕ ਬਾਨੀ ਮੈਂਬਰ, ਸਪਾਂਸਰ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਬੈਂਕ ਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਸੀ, ਜਿਸਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਉੱਦਮੀਆਂ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਬੈਂਕ ਲਿਮਟਿਡ ਅਤੇ ਓਰੀਅਨ ਲਿਮਟਿਡ, ਯੂਨੀਵਰਸਲ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਅਤੇ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਮੁਹੰਮਦ ਬਸੀਰ ਐਂਡ ਕੋ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸੀ। ਉਹ ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ ਅਤੇ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਵੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ, ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੈਸ਼ਨਲਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਬਤੌਰ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਕੋਮਿਲਾ -7 (ਬੜੂਰਾ) ਲਈ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।
ਭੂਰੀ ਮਾਜਰਾ
ਭੂਰੀ ਮਾਜਰਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਘਨੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਜੋਨਾਥਨ ਫਰੈਂਸਨ
ਜੋਨਾਥਨ ਅਰਲ ਫਰੈਂਸਨ (ਜਨਮ 17 ਅਗਸਤ 1959) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਅਤੇ ਨਿਬੰਧਕਾਰ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ 2001 ਦਾ ਨਾਵਲ,   ਦ ਕਰੈਕਸ਼ਨਜ '', ਇੱਕ ਰਮਣੀਕ, ਵਿਅੰਗ ਪਰਿਵਾਰ ਡਰਾਮਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਪੱਛਮੀ ਆਸਟਰੇਲੀਆ
ਪੱਛਮੀ ਆਸਟਰੇਲੀਆ (ਛੋਟਾ ਰੂਪ WA) ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਤੀਜੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਰਾਜ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਉੱਤਰ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਗਰੇਟ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਖਾੜੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ, ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਉੱਤਰੀ ਰਾਜਖੇਤਰ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਸਾਊਥ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਨਾਲ਼ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰਾਜ ਹੈ ਕਿਸਦਾ ਕੁੱਲ ਖੇਤਰਫਲ 2,529,875 ਵਰਗ ਕਿ.ਮੀ. (976,790 ਵਰਗ ਮੀਲ) ਹੈ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਵਿਭਾਗ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਲਗਭਗ 24 ਲੱਖ ਹੈ (ਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਦਾ 10%) ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ ਰਾਜ ਅਤੇ ਰਾਜਖੇਤਰ
ਪਾਓਲੋ ਵੈਰੋਨੀਜ਼ੇ
ਪਾਓਲੋ ਕੈਲੀਆਰੀ (1528 - 19 ਅਪ੍ਰੈਲ 1588), ਜਿਸਨੂੰ ਪਾਓਲੋ ਵੈਰੋਨੀਜ਼ੇ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੈਨਿਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਇਤਾਲਵੀ ਪੁਨਰ-ਜਾਗਰਣ ਕਾਲ ਦਾ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਧਰਮ ਅਤੇ ਮਿਥਿਹਾਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਚਿੱਤਰਾਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵੈਡਿੰਗ ਐਟ ਕਾਨਾ (1563) ਅਤੇ ਦ ਫੀਸਟ ਇਨ ਆਫ਼ ਲੈਵਾਈ (1573) ਆਦਿ। ਟਾਈਟੀਅਨ ਸਮੇਤ ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪੀੜੀ ਵੱਡਾ ਸੀ ਅਤੇ ਟਿੰਟੋਰੈਟੋ ਦੇ ਨਾਲ ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਵੱਡਾ ਸੀ,ਅਤੇ ਵੈਰੋਨੀਜ਼ੇ ਸਮੇਤ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਤਿਕੜੀ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਚਿੰਨਕੁਈਸੈਂਟੋ ਦੀ ਵੇਨੇਟੀਆਈ ਪੇਟਿੰਗ ਅਤੇ 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਪਿੱਛੋਂ ਦੇ ਪੁਨਰ-ਜਾਗਰਣ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਦਬਦਬਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਸੁਪਰੀਮ ਕਲਰਿਸਟ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਪੁਨਰ-ਜਾਗਰਣ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪਾਓਲੋ ਵੈਰੋਨੀਜ਼ੇ ਪੇਂਟਿੰਗ ਦੀ ਕੁਦਰਤਵਾਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਟਾਈਟੀਅਨ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸੀ। thumb|400x400px| ਸਿਕੰਦਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਰਿਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ (1565–1570)। ਕੈਨਵਸ ਉੱਪਰ ਤੇਲ, 236.2 ਸੈਮੀ × 475.9 ਸੈ.ਮੀ., ਨੈਸ਼ਨਲ ਗੈਲਰੀ, ਲੰਡਨ. ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿਆਪਕ ਬਿਰਤਾਂਤਕਾਰੀ ਚੱਕਰ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਨਾਟਕੀ ਅਤੇ ਰੰਗੀਨ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰਲ ਸੈਟਿੰਗਾਂ ਅਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਜਲੌਅ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਬਾਈਬਲੀ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਜ਼, ਅੰਕੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਵੈਨਿਸ ਅਤੇ ਵੈਰੋਨਾ ਵਿੱਚ ਮੱਠਾਂ ਦੇ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਕਮਰਿਆਂ ਲਈ ਪੇਂਟ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਛੱਤਾਂ ਦਾ ਮੋਹਰੀ ਵੈਨੇਸ਼ੀਅਨ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਵੀ ਸੀ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਕੰਮ ਸੀਟੂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹਨ, ਜਾਂ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਵੈਨਿਸ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਬਹੁਤੇ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਛੋਟੇ ਕੰਮਾਂ ਨਾਲ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੋਰਟਰੇਟ ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਦੇ ਉੱਤਮ ਜਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਖਾਸ ਨਹੀਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ।
ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਪੈਲੈਟ ਦੀ ਰੰਗੀਨ ਚਮਕ, ਉਸਦੇ ਬੁਰਸ਼ ਕਾਰਜਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਅਤੇ ਸੰਵੇਦਨਾ, ਆਪਣੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੀ ਕੁਲੀਨ ਖੂਬਸੂਰਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਤਮਾਸ਼ੇ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਲਈ ਉਸ਼ਦੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ "ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਇਜ਼ਾਜ਼ਤ ਨਾ ਦੇਣ ਲਈ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ" ਡੂੰਘੀ, ਮਨੁੱਖ, ਜਾਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ", ਅਤੇ" ਮਹਾਨ ਤਿਕੋਣੀ" ਦੀ ਉਹ ਆਧੁਨਿਕ ਆਲੋਚਨਾ ਲਈ ਉਸਦੀ ਘੱਟ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, "ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਹਾਨ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰੁਬੇਨਜ਼, ਵਾਟੀਊ, ਟਾਈਪੋਲੋ, ਡੈਲਾਕਰੌਏ ਅਤੇ ਰੇਨਵਰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।"
ਜਨਮ ਅਤੇ ਨਾਮ
ਵਰੋਨੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਜਨਮ ਨਾਮ ਆਪਣੇ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਵੈਰੋਨਾ ਤੋਂ ਲਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਵੈਨਿਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ। ਵੈਰੋਨਾ ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਤੋਂ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵੈਰੋਨੀਜ਼ੇ ਦਾ ਜਨਮ 1528ਈ. ਵਿੱਚ ਪੱਥਰ-ਤਰਾਸ਼ ਜਾਂ ਵੇਨੇਸ਼ੀਆਈ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ <i id="mwOw">ਸਪੈਨਜਪ੍ਰੇਡਾ</i> ( spezapreda ) ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਗੇਬਰੀਏਲ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾਮ ਕੈਟਰੀਨਾ ਸੀ। ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੰਜਵਾਂ ਬੱਚਾ ਸੀ।
ਪਰਮਜੀਤ ਖੁਰਾਣਾ
ਪਰਮਜੀਤ ਖੁਰਾਣਾ (ਜਨਮ 15 ਅਗਸਤ 1956) ਪਲਾਂਟ ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੌਜੀ, ਅਣੂ ਬਾਇਓਲੋਜੀ, ਜੀਨੋਮਿਕਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਸਮੇਂ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪੌਦੇ ਦੇ ਅਣੂ ਬਾਇਓਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਹਨ ਅਤੇ 125 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਗਿਆਨਕ ਪੇਪਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੇ ਹਨ।
ਜੀਵਨੀ
ਪਰਮਜੀਤ ਖੁਰਾਣਾ ਨੇ ਬੋਟਨੀ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ; (1975) ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ (ਬੀ. ਐਸ. ਸੀ.), 1977 ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ (ਐਮ. ਐਸ. ਸੀ), ਅਤੇ (1978) ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਫਿਲਾਸਫੀ (ਐਮ. ਫਿਲ)। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਡਾਕਟੋਰਲ ਡਿਗਰੀ, ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ. 1983 ਵਿੱਚ ਬੋਟਨੀ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਿਤੀ।
ਖੁਰਾਣਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1983-84 ਦੌਰਾਨ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪਲਾਂਟ ਸੈੱਲ ਅਤੇ ਅਣੂ ਬਾਇਓਲੋਜੀ ਯੂਨਿਟ ਲਈ ਯੂਨਿਟ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ। ਉਹ 1984 ਤੋਂ 1987 ਤੱਕ ਪੌਦਾ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਐਸ.ਜੀ.ਟੀ.ਬੀ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਰਹੀ। 1987-88 ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਐਮਐਸਯੂ), ਈਸਟ ਲੈਨਸਿੰਗ, ਯੂ.ਐਸ.ਏ ਵਿੱਚ ਰਿਸਰਚ ਐਸੋਸੀਏਟ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੇ ਉਸਨੇ ਲੈਕਚਰਾਰ (1989-90), ਰੀਡਰ (1990-98) ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ (1998 ਤੋਂ ਤਾਰੀਖ) ਪੌਦਾ ਅਣੂ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ, ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਸਾ ਥ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ 2004-07 ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਇਸ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਮੁਖੀ ਰਹੀ।
ਖੁਰਾਣਾ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਣਕ ਅਤੇ ਸੀਰੀਓਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਜੀਨੋਮਿਕਸ, ਕਣਕ ਦੀ ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੌਜੀ ਵਿੱਚ ਜੈਨੇਟਿਕ ਤਬਦੀਲੀ ਸੀਰੀਅਲ ਸਸਟ ਨਮੈਟੋਡ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਟਾਕਰੇ ਲਈ ਅਤੇ ਐਬੀਓਟਿਕ ਤਣਾਅ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ, ਲੂਣਾ ਅਤੇ ਸੋਕੇ ਦੇ ਤਣਾਅ ਦੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਮਲਬੇਰੀ ਟ੍ਰਾਂਜੈਨਿਕਸ ਦੇ ਵਿਕਾਸ, ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਜੈਨੇਟਿਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੇ ਪੌਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨੂੰ ਮੌਸਮ ਦੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ, ਚਾਵਲ ਦੇ ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮ 11, ਟਮਾਟਰ ਦੇ ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮ 5, ਅਤੇ ਮਲਬੇਰੀ ਦੇ ਕਲੋਰੋਪਲਾਸਟ ਜੀਨੋਮ ਦੀ ਤਰਤੀਬ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਲਈ। ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਉਸਨੇ 10 ਪੋਸਟ-ਡਾਕਟਰੇਟਸ, 15 ਪੀਐਚ.ਡੀ ਵਿਦਵਾਨ, 4 ਐਮਫਿਲ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਅਤੇ 20 ਮਾਸਟਰ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਉਸਦਾ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਹਰ ਮੌਸਮ ਦੀ ਫਸਲਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨਾ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤ ਦੀ ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਦੇ ਕਈ ਗੁਣਾ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਸ ਨੇ ਸੋਧਿਆ ਹੋਇਆ ਮਲਬੇਰੀ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ ਕੂੜੇਦਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਸ਼ਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਨਾ ਟੀਚਾ ਹੈ: “ਦਸ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ, ਮੈਂ ਅਜੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਾਂਗਾ। ਮੈਂ ਉਮੀਦ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮੇਰੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦਾ ਲਾਭ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਹੋਵੇਗਾ।"
ਅਵਾਰਡ
ਖੁਰਾਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ (2011) 'ਤੇ ਗੰਤਾਵਾਯ ਸੰਸਥਾ ਦੁਆਰਾ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ' ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਆਫ਼ ਆਨਰ 'ਅਤੇ 2011-2012 ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਸਾਇੰਸ ਕਾਂਗਰਸ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਰਚਨਾ ਸ਼ਰਮਾ ਯਾਦਗਾਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ
ਖੁਰਾਣਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਸ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਲਈ 125 ਵਿਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਕੁਝ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਲੇਖਕਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ:
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1956 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀ ਲਵਸ ਵੁਮੈਨ 2020
ਬੈਲਡ
ਬੈਲਡ ਵਸਤੂ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ੇ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਕਾਵਿ ਰਚਨਾ ਇੱਕ ਉਪਭੇਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚਲੀ ਬੀਰ ਕਥਾ ਜਾਂ ਪ੍ਰੇਮ ਕਥਾ ਨੂੰ ਸੰਗੀਤਮਈ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੂਲ
ਬੈਲਡ ਦਾ ਨਾਮ ਮੱਧਕਾਲੀ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਨਾਚ ਗਾਣੇ ਜਾਂ "ballares" (L: ballare, ਨੱਚਣਾ) ਤੋਂ ਆਇਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਵਿ ਰੂਪ
ਹਾਈਕਿੰਗ
ਹਾਈਕਿੰਗ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਪ੍ਰਕਿਰਤਿਕ ਵਾਤਾਵਰਨ ਵਿੱਚ ਪੈਦਲ ਚੱਲਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਈਕਿੰਗ ਤੇ ਤੁਰਨਾ ਦੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਤਿਵਿਧੀਆਂ ਹਨ। ਤੁਰਨਾ ਅਕਸਰ ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਪੈਦਲ ਸੈਰ ਕਰਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਈਕਿੰਗ ਇੱਕ ਜਾਂ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸਰਗਰਮੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਹਾਈਕਿੰਗ ਜੰਗਲੀ, ਪਹਾੜੀ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ, ਹਾਈਕਿੰਗ, ਤੇ ਪੈਦਲ ਤੁਰਨ ਨੂੰ ਤੁਰਨਾ ਹੀ ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ। ਹਾਈਕਿੰਗ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋ ਬਾਰੇ ਮੱਤਭੇਦ ਹਨ।
ਸਬੰਧਤ ਸ਼ਬਦ
ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਯੂਨਾਇਟੇਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ ਹਾਈਕਿੰਗ, ਸਧਾਰਨ ਚਲਣ ਦੇ ਬਜਾਏ ਕਰਾਸ-ਕੰਟਰੀ ਵਾਕਿੰਗ ਦਾ ਲਖਾਇਕ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਅਜਿਹੀ ਜਗ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਜਿੱਥੇ ਹਾਈਕਿੰਗ ਜੁੱਤੇ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਹਾਇਕ ਉਸ ਹਾਇਕ ਨੂੰ ਸੰਦਰਭਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਅਕਸਰ ਪਹਾੜੀ ਹਾਇਕ ਜਾਂ ਝੀਲ ਅਤੇ ਸਿਖਰ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬੁਸ਼ਵਾਕਿੰਗ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਵਲੋਂ ਘਣੇ ਜੰਗਲਾਂ, ਝਾੜੀਆਂ ਵਲੋਂ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਔਖਾ ਰਸਦੇ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਨੂੰ ਸੰਦਰਭਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਲਈ ਝਾੜੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਡਾਰਨ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਬੁਸ਼ਵਹੈਕਿੰਗ ਦੇ ਚਰਮ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਦਰਖਤ-ਬੂਟੇ ਇਨ੍ਹੇ ਘਣ ਹਨ ਕਿ ਇੰਸਾਨ ਦਾ ਰਸਤਾ ਅਵਰੁੱਧ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਰਸਤਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮੈਚਿਟ (ਝਾੜੀ ਕੱਟਣ ਦਾ ਇੱਕ ਹਥਿਆਰ) ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਸਟਰੇਲਿਆਈ ਲੋਕ ਪਗਡੰਡੀ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਪਗਡੰਡੀ ਵਾਲੇ ਰਸਦੇ ਉੱਤੇ ਚਲਣ ਲਈ ਬੁਸ਼ਵਾਕਿੰਗ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਨਿਊਜੀਲੈਂਡ ਦੇ ਲੋਕ ਟਰੈੰਪਿੰਗ (ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਵਲੋਂ ਰਾਤ ਭਰ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਲੰਬੀ ਹਾਈਕਿੰਗ ਦੇ ਲਈ), ਵਾਕਿੰਗ ਜਾਂ ਬੁਸ਼ਵਾਕਿੰਗ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ, ਨੇਪਾਲ, ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ, ਦੱਖਣ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਪੂਰਵੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਈਕਿੰਗ ਨੂੰ ਟਰੇਕਿੰਗ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਡਚ ਵੀ ਟਰੇਕਿੰਗ ਦਾ ਚਰਚਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਲੰਬੀ ਪਗਡੰਡੀਆਂ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੋਕ ਵਲੋਂ ਦੂੱਜੇ ਨੋਕ ਤੱਕ ਲੰਬੀ ਦੂਰੀ ਦੀ ਹਾਈਕਿੰਗ ਨੂੰ ਵੀ ਟਰੇਕਿੰਗ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਥਰੂ-ਹਾਈਕਿੰਗ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਿਰਦਿਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਦਾਹਰਣ ਲਈ ਅਪਲੇਚਿਅਨ ਟਰੇਲ (AT) ਜਾਂ ਵਰਮੋਂਟ ਵਿੱਚ ਲਾਂਗ ਟਰੇਲ (LT) ਉੱਤੇ ਲਾਂਗ ਟਰੇਲ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਲੰਮੀ ਦੂਰੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹਾਈਕਿੰਗ ਪਗਡੰਡੀ ਹੈ।
ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਹੋਰ ਰੂਪਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਤੁਲਣਾ
ਹਾਈਕਿੰਗ ਇੱਕ ਮੌਲਕ ਆਉਟਡੋਰ ਗਤੀਵਿਧੀ ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਈ ਖੂਬਸੂਰਤ ਜਗ੍ਹਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਜ਼ਮੀਨੀ ਰਸਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਸਿਰਫ ਹਾਈਕਿੰਗ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਅੱਪੜਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਲੋਕ ਕੁਦਰਤ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਹਾਈਕਿੰਗ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਛਾ ਤਰੀਕਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਹਾਈਕਰ ਇਸਨੂੰ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਾਹਨ ਵਿੱਚ ਬੈਠਕੇ (ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਜਾਨਵਰ ਉੱਤੇ ਬੈਠਕੇ, ਵੇਖੋ ਘੁੜਸਵਾਰੀ) ਘੁੱਮਣ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਅੱਛਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਾਂਧੀ ਦੀਆਂ ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਬਾਰੀਆਂ, ਇੰਜਨ ਦੇ ਰੌਲੇ, ਉੱਡਦੀ ਧੂਲ ਅਤੇ ਸਾਥੀ ਮੁਸਾਫਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੋਈ ਅੜਚਨ ਨਹੀਂ ਪੁੱਜਦੀ ਲੰਮੀ ਦੂਰੀ ਜਾਂ ਮੁਸ਼ਕਲ ਭਰੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਹਾਈਕਿੰਗ ਕਰਣ ਲਈ ਦੋਨਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਹਾਇਕ ਲਈ ਸਰੀਰਕ ਸਮਰੱਥਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਰਸਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਖਤਰ‌ੀਆਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ.
ਉਵੈਸ ਅਹਿਮਦ
ਉਵੈਸ ਅਹਿਮਦ (ਜਨਮ 28 ਦਸੰਬਰ 1999) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ 24 ਸਤੰਬਰ 2019 ਨੂੰ 2019-20 ਵਿਜੇ ਹਜ਼ਾਰੇ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਲਈ ਆਪਣੀ ਲਿਸਟ ਏ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1999
ਅਜਨੌਦ
ਅਜਨੌਦ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ:
ਚੇਤਨਾ
ਚੇਤਨਾ (Consciousness), ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਬਾਹਰੀ ਵਸਤ ਦਾ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰਲੇ ਕੁਝ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਜਾਂ ਬੋਧ ਹੋਣ ਦੇ ਗੁਣ ਜਾਂ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਯਾਨੀ, ਚੇਤਨਾ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਨੂੰ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਮੁਲੰਕਣ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ। ਚਕਿਤਸਾ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਚੇਤਨਾ ਉਹ ਅਨੁਭਵ ਹੈ ਜੋ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਆਵੇਗਾਂ (stimulus) ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਚੇਤਨਾ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ
ਕਈ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਚੇਤਨਾ ਇੱਕ ਏਕਾਤਮਿਕ ਸੰਕਲਪ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਸਹਿਜ ਬਿਰਤੀ ਨਾਲ ਸਮਝਦੇ ਹਨ। ਦੂਜੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਅਰਥ ਬਾਰੇ ਅਸਹਿਮਤੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਜਾਂ ਤਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵੱਖ ਵੱਖ ਹੈ (ਮਿਸਾਲ ਲਈ, ਬਾਹਰਮੁਖੀ ਬਨਾਮ ਅੰਤਰਮੁਖੀ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਪਹਿਲੂ), ਜਾਂ ਫਿਰ ਇਹ ਇੱਕ ਛੱਤਰੀ ਪਦ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕ ਅੱਡ ਅੱਡ ਅਰਥ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸਰਲ ਤੱਤ ਸਾਂਝ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ।
ਨੇਡ ਬਲਾਕ ਨੇ ਚੇਤਨਾ ਦੀਆਂ ਦੋ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਫ਼ਰਕ ਕਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਮਾਨ ਚੇਤਨਾ ਅਤੇ  ਪਹੁੰਚ ਚੇਤਨਾ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਮਾਨ ਚੇਤਨਾ ਤਾਂ ਅੱਲੜ੍ਹ ਅਨੁਭਵ ਹੈ: ਇਹ ਚੱਲਦੇ, ਰੰਗਦਾਰ ਰੂਪ, ਆਵਾਜ਼ਾਂ, ਅਹਿਸਾਸ, ਜਜ਼ਬਾਤ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਸਾਡੇ ਸ਼ਰੀਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਹਨ। ਇਹ ਅੱਲੜ੍ਹ ਅਨੁਭਵ, ਵਿਵਹਾਰ ਤੇ ਕਿਸੇ ਅਸਰ ਤੋਂ ਸੁਤੰਤਰ ਤੌਰ ਤੇ qualia ਕਹਿਲਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਪਹੁੰਚ ਚੇਤਨਾ' ਉਹ ਵਰਤਾਰਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਸਾਡੇ ਮਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਚੇਤਨਾ ਦੱਸਣ, ਤਰਕ ਕਰਨ, ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ ਦੇ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਜਦ ਅਸੀਂ ਉਸ ਸੂਚਨਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੱਖਣ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਕੀ ਪ੍ਰਤੱਖਣ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਇਹ ਪਹੁੰਚ ਚੇਤਨਾ ਹੈ; ਜਦ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਸੂਚਨਾ ਦਾ ਪੁਨਰ-ਪ੍ਰਤੱਖਣ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਇਹ ਪਹੁੰਚ ਚੇਤਨਾ ਹੈ; ਜਦ ਅਸੀਂ ਅਤੀਤ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਚੇਤੇ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਵਗ਼ੈਰਾ ਵਗ਼ੈਰਾ। ਭਾਵੇਂ ਦਾਨੀਏਲ ਦੇਨੇਤ ਵਰਗੇ ਕੁਝ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਫ਼ਰਕ ਦੀ ਵੈਧਤਾ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਹੋਰਨਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮੋਟੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਡੇਵਿਡ ਚਾਮਰਜ ਦੀ ਦਲੀਲ ਹੈ ਕਿ ਪਹੁੰਚ-ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਸਿਧਾਂਤਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਕਾਨਕੀ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਮਾਨ ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਕਿਤੇ ਵਧੇਰੇ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਹੈ: ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਔਖੀ ਸਮੱਸਿਆ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਕੁਝ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ਰਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ ਬਲਾਕ ਦੁਆਰਾ ਚੇਤਨਾ ਦੀਆਂ ਦੋ ਕਿਸਮਾਂ ਦਾ ਫ਼ਰਕ਼ ਕਰਨਾ ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਅੰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਵਿਲੀਅਮ ਲਾਈਕਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਚੇਤਨਾ ਅਤੇ ਅਨੁਭਵ ਵਿੱਚ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਅੱਠ ਕਿਸਮ ਦੀ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਸਾਫ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ (ਜੀਵ ਚੇਤਨਾ;ਕੰਟਰੋਲ ਚੇਤਨਾ; ਦੀ ਚੇਤਨਾ; ਸਥਿਤੀ/ਘਟਨਾ ਚੇਤਨਾ; ਰਿਪੋਰਟਯੋਗਤਾ; ਅੰਤਰਝਾਤੀ ਚੇਤਨਾ; ਅੰਤਰਮੁਖੀ ਚੇਤਨਾ; ਸਵੈ- ਚੇਤਨਾ)— ਅਤੇ ਇਸ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਹੋਰ ਅਸਪਸ਼ਟ ਕਿਸਮਾਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਰਸ਼ਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੇਤਨਾ
ਵਿਸ਼ਮਲਿੰਗਕਤਾ
thumb|ਮਰਦ ਅਤੇ ਔਰਤ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਹੱਥ ਫੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਵਿਸ਼ਮਲਿੰਗਕਤਾ ਇੱਕ ਰੁਮਾਂਟਿਕ ਜਾਂ ਲਿੰਗਕ ਖਿੱਚ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਲਿੰਗ ਜਾਂ ਜੈਂਡਰ ਲਈ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲਿੰਗਕ ਅਨੁਸਥਾਪਨ ਵਜੋਂ ਵਿਸ਼ਮਲਿੰਗਕਤਾ ਇੱਕ ਭਾਵੁਕ, ਰੁਮਾਂਟਿਕ ਜਾਂ ਲਿੰਗਕ ਖਿੱਚ ਹੀ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਲਿੰਗ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। "ਇਹ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਲਿੰਗਕ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਦਰਸ਼ਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਿਰਧਾਰਨ ਉਸਦਾ ਲਿੰਗਕ ਆਕਰਸ਼ਣ, ਲਿੰਗਕ ਸੁਭਾਅ ਅਤੇ ਉਹ ਭਾਈਚਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਰਗੀਆਂ ਲਿੰਗਕ ਖਿੱਚਾਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।"
ਵਿਸ਼ਮਲਿੰਗਕਤਾ ਲਿੰਗਕ ਅਨੁਸਥਾਪਨ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲਿੰਗਕ ਖਿੱਚ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਬਾਕੀ ਦੋ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਸਮਲਿੰਗਕਤਾ ਅਤੇ ਦੁਲਿੰਗਕਤਾ ਹਨ। ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਸ਼ਮਲਿੰਗੀ ਵੀ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਸਟਰੇਟ ਵੀ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Footnotes
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲਿੰਗਕ ਅਨੁਸਥਾਪਨ
ਸ਼ਾਹੀ ਹਲ ਵਾਹੁਣ ਦੀ ਰਸਮ
ਸ਼ਾਹੀ ਹਲ ਵਾਹੁਣ ਦੀ ਰਸਮ ( ព្រះរាជពិធីបុណ្យច្រត់ព្រះនង្គ័ល   ; වප් මඟුල්   ਵੈਪ ਮੈਗੁਲਾ; พระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ   ਫਰਾ ਰਤਚਾ ਫਿਥੀ ਚਰੋਤ ਫਰਾ ਨੰਗਖਨ ਰਾਇਕ ਨਾ ਖਵਾਨ ), ਜਿਸ ਨੂੰ ਹਲ ਵਾਹੁਣ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸ਼ਾਹੀ ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜ ਹੈ ਜੋ ਕਈ ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਉਗਾਉਣ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਰਵਾਇਤੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਾਹੀ ਹਲ ਵਾਹੁਣ ਦੀ ਰਸਮ, ਜਿਸਨੂੰ ਲੇਹਤੂਨ ਮਿੰਗਲਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ( လယ်ထွန်မင်္ဂလာ,  ) ਜਾਂ ਮਿੰਗਲਾ ਲੇਡਾਵ ( မင်္ဂလာလယ်တော် ), ਪੂਰਵ-ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਬਰਮਾ ਵਿੱਚ 1885 ਤੱਕ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਰਾਮਾਇਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ
ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਵਿੱਚ, ਸੀਤਾ, ਨਾਇਕਾ ਹਲ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਵਿਦੇਹਾ ਦਾ ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਸ਼ਾਹੀ ਰਸਮ ਵਿੱਚ ਖੇਤ ਨੂੰ ਹਲ ਵਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਸ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਰਸਮ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਬਿਰਤਾਂਤ ਹੈ।
ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜ
ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ, ਦੋ ਪਵਿੱਤਰ ਬਲਦਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਲੱਕੜ ਦੇ ਹਲ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਕਿਸੇ ਰਸਮੀ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚ ਹਲ ਵਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਚੌਲਾਂ ਦਾ ਬੀਜ ਦਰਬਾਰੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬੀਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਾਹੁਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਲਦਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦੀਆਂ ਪਲੇਟਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚੌਲ, ਮੱਕੀ, ਹਰੀਆਂ ਫਲੀਆਂ, ਤਿਲ, ਤਾਜ਼ੇ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਘਾਹ, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਵਿਸਕੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਬਲਦ ਕੀ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਦਰਬਾਰੀ ਜੋਤਸ਼ੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਵਧਣ ਦਾ ਮੌਸਮ ਭਰਪੂਰ ਹੋਵੇਗਾ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਰਸਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਵਿੱਚ ਜੜ੍ਹ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਚੰਗੀ ਫ਼ਸਲ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬਰਮੀ ਸ਼ਾਹੀ ਹਲ ਵਾਹੁਣ ਦੀ ਰਸਮ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਬੋਧੀ ਸੰਘ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਬੁੱਧ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਬਿਰਤਾਂਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਸਿਧਾਰਥ, ਇੱਕ ਬਾਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਸ਼ਾਹੀ ਹਲ ਵਾਹੁਣ ਦੀ ਰਸਮ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਇੱਕ ਗੁਲਾਬ ਸੇਬ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ( ဇမ္ဗုသပြေ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਸਿਮਰਨ ਕਰਕੇ, ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਚਮਤਕਾਰ ਕੀਤਾ। ), ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸਦੇ ਅਚਨਚੇਤੀ ਸੁਭਾਅ ਦੀ ਉਦਾਹਰਣ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਸਮ ਹੈ
ਮੁੱਖ ਸ਼ਿੰਟੋ ਪਾਦਰੀ ਵਜੋਂ ਜਪਾਨ ਦੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੇ ਕਰਤੱਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਟੋਕੀਓ ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਪੈਲੇਸ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਝੋਨੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਬੀਜ ਨੂੰ ਰਸਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੀਜਣਾ। ਉਹ ਵੀ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਰਸਮੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਢੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਏਬਲ ਤਸਮਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ
ਏਬਲ ਤਸਮਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ ਹੈ ਜੋ ਸੁਨਹਿਰੀ ਖਾੜੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਟਾਪੂ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਸਿਰੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਤਸਮਾਨ ਖਾੜੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। ਇਹ ਏਬਲ ਤਸਮਾਨ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਪਰ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ ਜੋ 1642 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਯੂਰੋਪੀਅਨ ਸੀ ਜੋ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਪਹੁੰਚਿਆ ਅਤੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਖਾੜੀ ਦਾ ਰਸਤਾ ਲੱਭਿਆ। 1942 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਏਬਲ ਤਸਮਾਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 225 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਰਕ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਟਾਪੂ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਸਿਰੇ ’ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨਾਲ ਲੱਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ, ਕੁਦਰਤੀ ਝਰਨੇ, ਨਦੀਆਂ, ਘਾਟੀਆਂ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਖਾੜੀਆਂ ਦਾ ਨਜ਼ਾਰਾ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਾਰਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸ਼ਹਿਰ ਮੋਟੂਏਕਾ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਕਰੀਬ 20 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ।
ਭੂਗੋਲ
ਇਸ ਪਾਰਕ ਦੀ ਬਨਸਪਤੀ ਅੱਜ ਵੀ ਜੰਗਲੀ ਅੱਗਾਂ ਅਤੇ ਕਟਾਈ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਬਿਆਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਪਾਰਕ ਦੇ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ’ਤੇ ਸਥਿਤ ਰੇਤ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਬੀਚ ਅਤੇ ਗ੍ਰੇਨਾਈਟ ਦੀਆਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਹੋਰ ਦਿਲ ਖਿੱਚਵਾਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਪੰਛੀ ਜਿਵੇਂ ਟੂਈ, ਬੈਲਬਰਡ ਅਤੇ ਪੂਕੈਕੋ ਆਦਿ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਪੂਰੇ ਏਬਲ ਤਸਮਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਲਈ ਦੋ ਰਸਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤੇ ਬਾਹਰੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਬਾਹਰੀ ਤੱਟੀ ਟ੍ਰੈਕ ਆਸਾਨ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਛੋਟੇ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਚੱਕਰ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ ਜੋ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਕਿਸ਼ਤੀ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਵੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੈ। ਮੋਟਰਸਾਈਕਲਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੀ ਚੜ੍ਹਾਈ ਵੀ ਇਸ ਪਾਰਕ ਦਾ ਆਕਰਸ਼ਣ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਾਲ ਨਿਰਧਾਰਤ ਰਸਤਿਆਂ ’ਤੇ ਹੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਕੰਢਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਅਤੇ ਤੈਰਾਕੀ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ ਨੀਲੇ ਪੈਂਗੁਇਨ ਵੀ ਦੇਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਪਾਰਕ ਵਿਚਲਾ ਵੱਡਾ ਝੂਲਦਾ ਹੋਇਆ ਪੁਲ ਦੇਖਣਯੋਗ ਹੈ। ਇਹ ਸਮੁੰਦਰੀ ਕੰਢਾ ਪੂਰੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਜਵਾਰਭਾਟਿਆਂ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਜਵਾਰਭਾਟਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਸਮੁੰਦਰੀ ਲਹਿਰਾਂ 15 ਫੁੱਟ ਤੱਕ ਉੱਚੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਦਸੰਬਰ ਤੋਂ ਫਰਵਰੀ ਜਦੋਂ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਦੀ ਰੁੱਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਤੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਛੁੱਟੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਇੱਥੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਭਰਮਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਇਹੀ ਸਮਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਢੁੱਕਵਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਵੱਡੇ ਟਾਪੂ ਟੋਂਗਾ, ਐਡਲੀ ਅਤੇ ਫਿਸ਼ਰਮੈਨ ਵੀ ਏਬਲ ਤਸਮਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਟਾਪੂਆਂ ’ਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਅਜਿਹੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਹੈ ਤੇ ਜੋ ਬਾਕੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮੀ ’ਤੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇੋ। ਇਸ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਈ ਰੱਖਣ ਦਾ ਕੰਮ ਵੀ ਨਾਲੋ-ਨਾਲ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਟੋਂਗਾ ਟਾਪੂ ਸੀਲ ਮੱਛੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਜਨਣ ਖੇਤਰ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਸ਼ੈੱਲ ਫਿਸ਼, ਪੈਂਗੁਇਨ ਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਆਬਾਦੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ ਪਰ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਟਾਪੂ ’ਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਐਡਲੀ ਅਤੇ ਫਿਸ਼ਰਮੈਨ ਟਾਪੂ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਟਾਪੂਆਂ ’ਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਦੇ ਜਾਨਵਰ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਐਡਲੀ ਟਾਪੂ ’ਤੇ ਕਈ ਸੁੰਦਰ ਬੀਚ ਹਨ। ਸੈਲਾਨੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਟਾਪੂਆਂ ’ਤੇ ਪੜਾਅ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਤੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਸਮੇਂ ਅੰਦਰ ਵਾਪਸ ਆਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਭੂਮੀ ਤੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਟਾਪੂਆਂ ’ਤੇ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆਂ ਆਪਣੇ ਬੂਟਾਂ ਤੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਲੱਗੀ ਮਿੱਟੀ ਤੇ ਘਾਹ-ਫੂਸ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦੇ ਬੀਜ ਲਿਜਾਣ ਦੀ ਵੀ ਮਨਾਹੀ ਹੈ। ਨਾਲ ਲਿਜਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਭੋਜਨ ਵਿੱਚ ਕੀੜੀਆਂ ਤੇ ਮੱਕੜੀਆਂ ਜਾਂ ਸੁੰਡੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਇਨ੍ਹਾਂ ਟਾਪੂਆਂ ਦੇ ਮੂਲ ਨਿਵਾਸੀ ਜੀਵਾਂ ਤੇ ਪੌਦਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੇ ਰਾਤ ਠਹਿਰਨ ਲਈ ਕਈ ਝੌਂਪੜੀਨੁਮਾ ਕਮਰੇ ਮੌਜੂਦ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸਥਾਨਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਕੋਲ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਲਈ ਅਗਾਊਂ ਬੁਕਿੰਗ ਕਰਵਾਉਣੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਨੀਂਦ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਹੋਟਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਤਾਰਿਆਂ ਦੀ ਛਾਂ ਹੇਠ ਝੌਂਪੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਹੀ ਸਹੀ ਮਾਅਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਾਰਕ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ
ਦਾ ਗੁੱਡ ਮੌਰੋ
"ਦਾ ਗੁੱਡ-ਮੌਰੋ" ਇੱਕ ਕਵਿਤਾ ਜੋ ਜੌਨ ਡਨ ਨੇ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ, 1633 ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੇ ਗੀਤ ਅਤੇ ਸੋਨਟਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਕਵਿਤਾ ਉਦੋਂ ਲਿਖੀ ਗਈ ਜਦੋਂ ਡਨ ਲਿੰਕਨ ਇੰਨ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੀ। ਇਹ ਕਵਿਤਾ ਉਸਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਰਚਨਾ ਮੰਂਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਥੀਮੈਟਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਗੀਤ ਅਤੇ ਸੋਨੇਟਸ ਵਿੱਚ "ਪਹਿਲਾ" ਰਚਨਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਸੋਨੇਟ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਰਚਨਾ ਅਜਿਹੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਤੁਕਬੰਦੀ ਵਿਉਂਤ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ - ਇੱਕ 14-ਲਾਈਨਾਂ ਦੀ ਕਵਿਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅੱਠ-ਲਾਈਨ ਦੀ ਪਉੜੀ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਛੇ-ਲਾਈਨਾਂ ਦੀ ਦੂਜੀ ਪੌੜੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸੌਨੇਟ ਏਨੀ ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਡਨ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ 21 ਸਤਰਾਂ ਤੱਕ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹੋਏ 7 ਸਤਰਾਂ ਦੀ ਤੀਜੀ ਪੌੜੀ ਵੀ ਲਿਖੀ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਪਉੜੀਆਂ ਵਿਚ. "ਦਿ ਗੁੱਡ-ਮੋਰਨ" ਉਡੀਕ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਗਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰੇਮੀ ਦੇ ਮਨੋਰਥ ਸੰਵੇਦਨਾਤਮਕ ਪਿਆਰ ਨੂੰ ਰੂਹਾਨੀ ਪਿਆਰ ਲਈ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰੂਹਾਨੀ ਪਿਆਰ ਨਾਲ, ਜੋੜਾ ਡਰ ਅਤੇ ਸਾਹਸ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਵਿਤਾ ਬਾਈਬਲੀਕਲ ਅਤੇ ਕੈਥੋਲਿਕ ਲਿਖਤਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਅਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸੱਤ ਸਲੀਪਰਾਂ ਅਤੇ ਪੌਲੁਸ ਰਸੂਲ ਦੀ ਦੈਵੀ ਦੇ ਪਿਆਰ ਦੇ ਵੇਰਵੇ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਡਨ ਇੱਕ ਕੈਥੋਲਿਕ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡੌਨ ਜਾਣਦਾ ਸੀ।
ਪਿਛੋਕੜ ਅਤੇ ਬਣਤਰ
ਕਵੀ ਜੌਨ ਡਨ ਦਾ ਜਨਮ 21 ਜਨਵਰੀ 1572 ਨੂੰ ਜੌਨ ਡਨ, ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਲੋਹੇ ਦਾ ਮਾਲਕ ਅਤੇ ਆਇਰਨਮੌਂਜਰਜ਼ ਦੀ ਵਰਸ਼ਿਪਫਲ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਇੱਕ ਵਾਰਡਨ, ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਤ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ. ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਉਹ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਸੀ, ਡੌਨ, ਇੱਕ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਣ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਇੱਕ ਸੱਜਣ ਆਦਮੀ ਵਿਦਵਾਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਿਖਿਅਤ ਸੀ; ਉਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਉਸ ਪੈਸੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਟਿਊਟਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਰਾਏ 'ਤੇ ਲੈਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉਸਨੂੰ ਵਿਆਕਰਣ, ਬਿਆਨਬਾਜ਼ੀ, ਗਣਿਤ, ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਇਲੀਜ਼ਾਬੇਥ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਇਹ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨ ਨਾਲ ਕਿ ਪਰਿਵਾਰ ਸੁਖੀ ਰਹੇ; ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਇੱਕ ਲੋਹਾਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਾਹਰੀ ਆਦਮੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਡੋਨੇ ਨੇ ਇਹ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਸੱਜਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਹਾਰਟ ਹਾਲ, ਆਕਸਫੋਰਡ ਵਿਖੇ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਡੌਨ ਦੀ ਨਿਜੀ ਵਿੱਦਿਆ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਲਿੰਕਨ ਇਨ ਵਿਖੇ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਇੰਨ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਸਮਾਂ ਇਤਿਹਾਸ, ਕਵਿਤਾ, ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ "ਮਨੁੱਖੀ ਸਿਖਲਾਈ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ" ਨਾਲ ਬਿਤਾਇਆ। ਇਹ ਲਿੰਕਨ ਇਨ ਵਿਖੇ ਹੀ ਸੀ ਕਿ ਡਨ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਣੀ ਅਰੰਭ ਕੀਤੀ, ਇਸ ਨੂੰ ਉਸ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਬਜਾਏ "ਜੀਵਨ-ਨਿਸ਼ਾਨ ਜਾਂ ਮਾਮੂਲੀ ਜਲਣ" ਵਜੋਂ ਵੇਖਿਆ ਜਿਸਨੇ ਉਸ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਦਿੱਤੀ. ਇਸ ਮੁਢਲੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ "ਦਿ ਗੁਡ-ਮੋਰੋ" ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, 1633 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਏ ਉਸ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੇ ਗਾਣੇ ਅਤੇ ਸੋਨੇਟਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦੇ ਰਹੇ; ਇਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਅਤੇ ਪਰਿਪੱਕਤਾ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ, "ਦਿ ਗੁੱਡ-ਮੋਰੋ" ਨੂੰ ਇਸ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪਹਿਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ
ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ (பரதநாட்டியம், భరత నాట్యం), ਜਾਂ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ, ਇੱਕ ਪੁਰਾਤਨ ਭਾਰਤੀ ਨਾਚ ਹੈ, ਜੋ ਤਾਮਿਲ ਨਾਡੂ ਦੇ ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।  ਨਾਚ ਦਾ ਇਹ ਰੂਪ ਮੰਦਰਾਂ 'ਚ ਨੱਚਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦੇਵਦਾਸੀਆਂ ਦੀ ਕਲਾ ਸਾਦਿਰ ਦੀ ਮੁੜ-ਉਸਾਰੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ
ਤਰਾਇਣ ਦੀ ਲੜਾਈ
ਤਰਾਇਣ ਦੀ ਲੜਾਈ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਲੜਾਈਆਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਤਰਾਇਣ (ਤਰਾਵੜੀ, ਹਰਿਆਣਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਲੜੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।
ਅਬਰਾਰ ਅਹਿਮਦ (ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ)
ਅਬਰਾਰ ਅਹਿਮਦ (ਜਨਮ 31 ਜੁਲਾਈ 1971) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਾਬਕਾ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ 1990 ਅਤੇ 1991 ਦਰਮਿਆਨ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਲਈ ਛੇ ਪਹਿਲੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਮੈਚ ਖੇਡੇ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1971
ਬਹਾਵਲਪੁਰ (ਪਟਿਆਲਾ)
ਬਹਾਵਲਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਘਨੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਫ਼ਾਰੂਖ਼ ਸ਼ੇਖ਼
ਫਾਰੂਖ਼ ਸ਼ੇਖ (25 ਮਾਰਚ 1948 - 27 ਦਸੰਬਰ 2013) ਦਾ ਜਨਮ ਮੁਸਤਫ਼ਾ ਸ਼ੇਖ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਵਕੀਲ ਸਨ, ਦੇ ਘਰ ਫਰੀਦਾ ਸ਼ੇਖ ਦੀ ਕੁੱਖੋਂ 'ਚ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਬੜੌਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਅਮਰੇਲੀ 'ਚ ਹੋਇਆ | ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਸਾਥਣ ਰੂਪਾ ਨੂੰ ਉਹ ਕਾਲਜ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣਦੇ ਸਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ ਸ਼ਾਇਸਤਾ ਤੇ ਸਨਾਅ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਇੱਕ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਆਪ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਐਕਟਰ, ਸਮਾਜ-ਸੇਵੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਪ੍ਰਸਤੁਤਕਰਤਾ ਹੈ। ਉਹ 70 ਅਤੇ 80 ਦੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਕਲਾ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਸਮਾਂਤਰ ਸਿਨੇਮਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸਤਿਆਜੀਤ ਰਾਏ, ਸ਼ਿਆਮ ਬੇਨੇਗਲ, ਮੁਜ਼ਫਰ ਅਲੀ, ਹਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਮੁਖਰਜੀ ਅਤੇ ਕੇਤਨ ਮਹਿਤਾ ਵਰਗੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।