cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਏਕਾਦਸ਼ੀ
ਗਣਨਾ
thumb|ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਆਸ਼ਾਧੀ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਵਰਗੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਰਤ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਖਾਧਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਆਮ ਦੁਪਹਿਰ ਦਾ ਖਾਣਾ ਵੈਸ਼ਨਵੀਆਂ ਅਤੇ ਸਮਾਰਟਾਂ ਲਈ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਵੱਖਰੀ ਹੈ। ਕਲਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਕਾ, ਇੱਕ ਜੋਤਿਸ਼ ਪਾਠ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ("ਮੁਹੂਰਤਾ") ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਲਈ ਸ਼ੁਭ ਸਮਿਆਂ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰਤ ਉਸ ਦਿਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਦਸਵੀਂ ਤਿਥੀ ਜਾਂ ਚੰਦਰ ਦਿਨ ਦੇ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੁਆਰਾ ਛੂਹਿਆ ਜਾਂ ਬਰਬਾਦ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੱਟਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ 96 ਮਿੰਟ ਪਹਿਲਾਂ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਦਸਵਾਂ ਦਿਨ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ 96 ਮਿੰਟ ਪਹਿਲਾਂ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਵਜੋਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਦਸਵਾਂ ਦਿਨ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ 96 ਮਿੰਟ ਪਹਿਲਾਂ ਅਧੂਰਾ ਹੈ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਉਸ ਦਿਨ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਦਸ਼ਮੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰਤ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਕੈਲੰਡਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਤਿਉਹਾਰ
ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਕਾਨੂੰਨ
ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਕਨੂੰਨ ਅਸੂਲਾਂ ਦਾ ਉਹ ਜੁੱਟ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮੁਲਕਾਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਸਬੰਧਾਂ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਥਾਈ ਅਤੇ ਜੱਥੇਬੰਦ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਵਾਸਤੇ ਇੱਕ ਖ਼ਾਕੇ ਦਾ ਕੰਮ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਕਨੂੰਨ ਮੁਲਕਾਂ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦਕਿ ਕਿਸੇ ਮੁਲਕ ਦਾ ਆਪਣਾ ਕਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸਿਰਫ਼ ਉਹਦੇ ਆਪਣੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਨੂੰਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਕਨੂੰਨ
ਮਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਘ
ਮਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਘ (ਐਮਆਰਐਸ) ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸੰਸਥਾ ਸੀ ਜਿਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸਿਆਸੀ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਬੰਗਾਲ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, 1928 ਵਿੱਚ ਲਤਿਕਾ ਬੋਸ ਦੁਆਰਾ ਸੁਭਾਸ ਚੰਦਰ ਬੋਸ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਨੇਤਾ ਦੀ ਪਰੇਰਨਾ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕੀ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਲਈ ਸਵੈ-ਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਅਟੁੱਟ ਉਦੇਸ਼ ਸਨ, ਐਮਆਰਐਸ ਇੱਕ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਆਪਣਾ ਟੀਚਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਸਾਧਨ ਵਜੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜ਼ੋਰ ਸੀ।
ਪਿਛੋਕੜ
ਲਤਿਕਾ ਬੋਸ (ਪਹਿਲਾਂ ਘੋਸ), ਸ਼੍ਰੀ ਅਰਬਿੰਦੋ ਦੀ  ਭਤੀਜੀ [./Mahila_Rashtriya_Sangha#cite_note-FOOTNOTEMohapatraMohanty200271-2 [2] ] ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸੁਭਾਸ ਚੰਦਰ ਬੋਸ ਨੂੰ ਸਾਈਮਨ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਰੋਸ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਬੋਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ 1928 ਵਿੱਚ ਐਮਆਰਐਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। [./Mahila_Rashtriya_Sangha#cite_note-FOOTNOTEForbes200551-3 [3]  ] ਲਤਿਕਾ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹੀ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕਾ ਸੀ ਅਤੇ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਦੀ ਸਮਰਥਕ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜਾਂ ਅਤੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਵਿਭਾਗਾਂ ਤੋਂ ਲੱਗਪਗ 300 ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਭਰਤੀ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ 1928 ਵਾਲੇ ਸੈਸ਼ਨ ਵਿਖੇ ਬੰਗਾਲ ਵਾਲੰਟੀਅਰਾਂ ਦੇ ਰੋਸ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ।[./Mahila_Rashtriya_Sangha#cite_note-FOOTNOTELebra200824-4 [4]  ] ਉਸ ਨੇ ਸੁਭਾਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਕਿ ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸਭ ਨੂੰ ਫੌਜੀ ਵਰਦੀ ਪਹਿਨਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਨੂੰ ਨਾ ਮੰਨ ਕੇ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮਹਿਲਾ ਵਾਲੰਟੀਅਰ ਲਾਲ ਪੱਟੀ ਵਾਲੀਆਂ ਗੂੜੀਆਂ ਹਰੀਆਂ ਸਾੜੀਆਂ ਤੇ ਸਫੈਦ ਬਲਾਊਜ ਪਹਿਨਣਗੀਆਂ। ਇਸ ਨੇ  ਅਤੇ ਹੋਰ ਫੈਸਲਿਆਂ ਨੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ ਕਿ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਕੈਂਪ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਨਹੀਂ ਠਹਿਰਨਗੀਆਂ, ਅਤੇ ਟਿਕਟ ਵੇਚਣ ਅਤੇ ਚਾਹ ਵਰਤਾਉਣ ਵਰਗੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਹਾਇਤਾ ਵਾਪਸ ਲੈਣ ਨੇ, ਸਰਤ ਬੋਸ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸਨੂੰ ਚਿੰਤਾ ਸੀ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਨਾਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਸਮਰਥਕ ਨਾਰਾਜ਼ ਹੋ ਸਕਦੇ ਸਨ। [./Mahila_Rashtriya_Sangha#cite_note-FOOTNOTEForbes200874-75-5 [5]  ]
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦਾ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ
1895
1895 89 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ।
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
1952 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ
1952 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਜਾਂ XV ਓਲੰਪੀਆਡ ਫ਼ਿਨਲੈਂਡ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈਲਸਿੰਕੀ ਵਿੱਚ ਹੋਏ। ਪਹਿਲਾ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ 'ਚ 1940 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਖੇਡਾਂ ਹੋਣੀਆਂ ਸਨ ਜੋ ਦੂਜੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਏ ਜਾ ਸਕੇ। ਇੰਡੋ-ਯੂਰਪੀਅਨ ਭਾਸ਼ਾ ਨਾ ਬੋਲਦੇ ਦੇਸ਼ 'ਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਕਈ ਰਿਕਾਰਡ 2008 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਖੇਡਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਤੋੜੇ ਨਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਹਨਾਂ ਖੇਡਾਂ 'ਚ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ, ਚੀਨ, ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ, ਇਜ਼ਰਾਇਲ, ਥਾਈਲੈਂਡ ਅਤੇ ਜ਼ਾਰਲਾਂਡ ਨੇ ਪਹਿਲਾ ਵਾਰ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਮਹਿਮਨਾ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਚੋਣ
21 ਜੂਨ, 1947 'ਚ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਓਲੰਪਿਕ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ 'ਚ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ 17 ਖੇਡਾਂ ਦੇ 149 ਈਵੈਂਟ 'ਚ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੇ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ
ਨੁਏਸਤਰਾ ਸੇਨਿਓਰਾ ਦੇ ਲਾ ਆਸੁਨਸੀਓਨ ਦਾ ਗਿਰਜਾ (ਮੇਕੋ)
ਨੁਏਸਤਰਾ ਸੇਨਿਓਰਾ ਦੇ ਲਾ ਆਸੁਨਸੀਓਨ ਦਾ ਗਿਰਜਾ (ਸਪੇਨੀ: Parroquia de Nuestra Señora de la Asunción) ਮੇਕੋ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਗਿਰਜਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1981 ਵਿੱਚ ਬੀਏਨ ਦੇ ਇੰਤੇਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਾਲ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਕਿਊਬਾ
ਕਿਊਬਾ, ਅਧਿਕਾਰਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਕਿਊਬਾ ਦਾ ਗਣਰਾਜ, (República de Cuba, ਰੇਪੂਵਲਿਕਾ ਦੇ ਕੂਬਾ) ਕੈਰੀਬਿਅਨ ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟਾਪੂਨੁਮਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਊਬਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਟਾਪੂ, ਹੂਵੇਨਤੂਦ ਦਾ ਟਾਪੂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਟਾਪੂ-ਸਮੂਹ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਹਵਾਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ। ਸਾਂਤਿਆਗੋ ਦੇ ਕਿਊਬਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ (140 ਕਿ.ਮੀ. ਦੂਰ) ਅਤੇ ਬਹਾਮਾਸ, ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਮੈਕਸੀਕੋ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਕੇਮੈਨ ਟਾਪੂ ਅਤੇ ਜਮੈਕਾ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਹੈਤੀ ਅਤੇ ਡੋਮਿਨਿਕਾਈ ਗਣਰਾਜ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।
28 ਅਕਤੂਬਰ 1492 ਨੂੰ ਕਰਿਸਟੋਫਰ ਕੋਲੰਬਸ ਨੇ ਕਿਊਬਾ ਦੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਵਾਕਫ਼ ਕਰਵਾਇਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਸਪੇਨ ਦੀ ਬਸਤੀ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ 1898 ਦੇ ਸਪੇਨ -ਅਮਰੀਕੀ ਯੁਧ ਤੱਕ ਕਿਊਬਾ ਸਪੇਨ ਦੀ ਬਸਤੀ ਰਿਹਾ। ਥੋੜੀ ਦੇਰ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਤਹਿਤ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1902 ਵਿੱਚ ਇਹ ਆਜ਼ਾਦ ਦੇਸ਼ ਬਣ ਗਿਆ। ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਕਿਊਬਾ ਦੀ ਜਾਤੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਉੱਤੇ ਗਹਿਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਇਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਦੇਸ਼
੨੦੦੮ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਤੀ – ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਫ੍ਰੀਸਟਾਇਲ ੭੨ ਕਿਲੋਗਰਾਮ
ਬੀਜਿੰਗ, ਚੀਨ ਦੇ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ੨੦੦੮ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦਾ ਫ੍ਰੀਸਟਾਇਲ 72 ਕਿਲੋਗਰਾਮ ਮੁਕਾਬਲਾ ਅਗਸਤ 17 ਨੂੰ ਚਾਈਨਾ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਯੂਲੀਵਰਸਿਟੀ ਜਿਮਨੇਜੀਅਮ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।
ਇਹ ਫ੍ਰੀਸਟਾਇਲ ਕੁਸ਼ਤੀ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਇੱਕ ਸਿੰਗਲ-ਇਲਿਮਨੈਸ਼ਨ ਪ੍ਰਤਿਯੋਗਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਰ੍ਹੇਪਚੇਂਜ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਦੋ ਮੈਡਲ ਦੇਣ ਲਈ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਜੋ ਦੋ ਆਖਰੀ ਭਲਵਾਨ ਬਚੇ ਸਨ, ਉਹ ਫਿਰ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਤਗਮੇ ਲਈ ਘੁਲੇ। ਜੋ ਵੀ ਭਲਵਾਨ ਹਾਰਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਫਿਰ ਰ੍ਹੇਪਚੇਂਜ ਦੇ 'ਚ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੋ ਸੇਮੀਫਾਇਨਲ ਵਿੱਚ ਹਾਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਿਰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਬਰੈਕਟ ਦੇ ਵਿੱਚੋਂ ਬਚੇ ਰ੍ਹੇਪਚੇਂਜ ਦੇ ਭਲਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਤਗਮਿਆਂ ਲਈ ਖੁਲੇ।
ਹਰ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਦੌਰ, ਹਰ ਦੋ ਮਿੰਟ ਲੰਬੇ ਸਨ। ਹਰ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਸਕੋਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਭਲਵਾਨ ਉਸ ਦੌਰ ਦਾ ਜੇਤੂ ਸੀ; ਇਸ ਨਾਲ ਦੋ ਦੌਰ ਜਿੱਤਣ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਖਤਮ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਮੈਚ ਉਸ ਭਲਵਾਨ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
Main bracket
The gold and silver medalists were determined by the final match of the main single-elimination bracket.
Repechage
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:੨੦੦੮ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਤੀ
ਕਰੇਨ ਰਾਜ
ਕਈਨ ਰਿਆਸਤ ( ਲਾਤੀਨੀ: Kayin State) ਮਿਆਂਮਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਆਸਤ ਹੈ।
ਵੇਰਵਾ
ਕਈਨ ਰਿਆਸਤ ਦਾ ਰਕਬਾ 30,383 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 1,431,377 ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਿਆਂਮਾਰ ਦੇ ਰਾਜ
ਨਰਸਿੰਗ
ਨਰਸਿੰਗ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਮਰੀਜਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗਰੂਕ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ
ਪੀਏਰਾ
ਪੀਏਰਾ (ਵਰੋਨੀਅਨ ਉਪਭਾਸ਼ਾ ਸ਼ਬਦ, ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ "ਪੇਪਰਡ") ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਵਰੋਨੀਆਈ ਚਟਣੀ ਹੈ ਜੋ ਬਰੇੱਡ ਦੇ ਟੁਕੜਿਆਂ, ਬੀਫ਼ ਅਤੇ ਮੁਰਗੀ ਸਟੋਕ, ਬੀਫ ਮੈਰੋ ਅਤੇ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਲੇਸੋ ਈ ਪੈਰਿਸ (ਲੇਸੋ ਵੈਨੇਤੀਆਈ ਹੈ ਬੋਲੀਤੋ) ਬਣਾ ਕੇ, ਬੋਲੀਤੋ ਮੀਸੋ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਰੋਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਪਕਵਾਨ ਵੇਰੋਨਾ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹੈ।
ਸਮੱਗਰੀ ਅਤੇ ਤਿਆਰੀ
ਪੀਏਰਾ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਲੇਸੋ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਜੁਲਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਸਟੋਕ ਅਤੇ ਮਾਸ ਤੋਂ ਇਹ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਸਟੋਕ ਨੂੰ ਮੀਟ, ਮੁਰਗੀ ਅਤੇ ਜੜ੍ਹੀਆਂ ਬੂਟੀਆਂ (ਗਾਜਰ, ਪਿਆਜ਼ ਅਤੇ ਸੈਲਰੀ) ਨੂੰ ਉਬਾਲ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸੰਪੂਰਨ ਵਿਅੰਜਨ ਵਿੱਚ ਵੱਛੇ ਦਾ ਸਿਰ ਅਤੇ ਪੂਛ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੀਏਰਾ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਹੌਲੀ ਪਕਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਦੀਆਂ ਖ਼ਾਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਲਈ, ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਟੇਰਾਕੋਟਾ ਬਰਤਨ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਰੋਟੀ ਦੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਨੂੰ ਬਰਤਨ ਵਿੱਚ ਪਿਘਲੇ ਹੋਏ ਮੈਰੋ ਅਤੇ ਮੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਗਾਤਾਰ ਇਸ ਨੂੰ ਰਲਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਵਿੱਚ ਗਰਮ ਸਟਾਕ ਮਿਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦੋ ਘੰਟਿਆਂ ਲਈ ਘੱਟ ਅੱਗ 'ਤੇ ਪੱਕਣ ਲਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਕਰੀਮੀ ਅਤੇ ਸੰਘਣਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਪੱਕਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਖੀਰ 'ਚ ਤਾਜ਼ਾ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ ਮਿਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜੈਤੂਨ ਦਾ ਤੇਲ ਅਤੇ ਪੀਸਿਆ ਹੋਇਆ ਪਰਮੀਗਿਆਨੋ ਰੇਜੀਜਿਆਨੋ ਜਾਂ ਗ੍ਰਾਨਾ ਪਦਨੋ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵੈਨੇਤੋ ਦੇ ਪਕਵਾਨ
1887
1887 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1880 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਕਰਕ
ਰਾਸ਼ੀ ਚੱਕਰ ਦੀ ਇਹ ਚੌਥੀ ਰਾਸ਼ੀ ਹੈ। ਇਹ ਉੱਤਰ ਦਿਸ਼ਾ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਲ ਤ੍ਰਿਕੋਣ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਰਾਸ਼ੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਕੇਕੜਾ ਹੈ, ਇਹ ਚਰ ਰਾਸ਼ੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਚੱਕਰ 90 ਤੋਂ 120 ਅੰਸ਼ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਰਾਸ਼ੀ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਚੰਦਰਮਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਦਰੇਸ਼ਕਾਣਾ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਚੰਦਰਮਾ, ਮੰਗਲ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਅੰਤਰਗਤ ਪੁਨਰਵਸੁ ਨਛੱਤਰ ਦਾ ਅਖੀਰ ਪੜਾਅ, ਪੁਸ਼ਯ ਨਛੱਤਰ ਦੇ ਚਾਰੇ ਪੜਾਅ ਅਤੇ ਸ਼ਲੇਸ਼ ਨਛੱਤਰ ਦੇ ਚਾਰੇ ਪੜਾਅ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੋਤਿਸ਼ ਵਿੱਦਿਆ
ਨਿਉਰੇਨੀ ਝੀਲ
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> ਨਿਉਰੇਨੀ ਝੀਲ ਨੂੰ ਨਿਉਰੇਨੀ ਝੀਲ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਿਯੁਰੇਨੀ ਝੀਲ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਕਾਸਕੀ ਦੀ ਲੇਖਨਾਥ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਝੀਲ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਰਾਮਸਰ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਫੇਵਾ, ਬੇਗਨਾਸ, ਰੂਪਾ, ਦੀਪਾਂਗ, ਮਾਈਡੀ, ਖਸਤੇ, ਕਮਾਲਟਾਲ ਅਤੇ ਗੁਡੇ ਝੀਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੰਡਕੀ ਸੂਬੇ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੇਪਾਲ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਜਮੇ ਨੂੰ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ
ਵੰਟਹੁਕ
thumbnail|300px|ਵੰਟਹੁਕ thumbnail|left|300px|ਵੰਟਹੁਕ thumbnail|left|170px|ਵੰਟਹੁਕ ਵੰਟਹੁਕ ਨਮੀਬੀਆ ਦਾ ਰਾਜਧਾਨੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਮੀਬੀਆ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਫ਼ਾਰਮੂਲਾ ਵਨ
ਫ਼ਾਰਮੂਲਾ ਵਨ, ਜਿਹਨੂੰ ਫ਼ਾਰਮੂਲਾ 1 ਜਾਂ ਐੱਫ਼1 ਵੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਫ਼ਤਰੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ '''ਐੱਫ਼.ਆਈ.ਏ. ਫ਼ਾਰਮੂਲਾ ਵਨ ਵਿਸ਼ਵ ਮੁਕਾਬਲਾ''' ਕਹਿ ਕੇ ਸੱਦਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਸੀਟ ਵਾਲ਼ੀਆਂ ਗੱਡੀਆਂ ਦੀਆਂ ਦੌੜਾਂ 'ਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਦਰਜੇ ਦਾ ਟਾਕਰਾ ਹੈ ਜਿਹਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੋਟਰ-ਕਾਰ ਸੰਘ (ਐੱਫ਼।ਆਈ.ਏ.) ਵੱਲੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ "ਫ਼ਾਰਮੂਲਾ ਅਸੂਲਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸੇਦਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਡੀਆਂ ਨੇ ਮੰਨਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਟਾਕਰੇ ਦੀ ਹਰੇਕ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਦੌੜਾਂ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗਰਾਂ ਪ੍ਰੀ (ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਤੋਂ, ਮੂਲ ਭਾਵ 'ਮਹਾਨ ਇਨਾਮ') ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਜੱਗ ਭਰ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਅਤੇ ਇਰਾਦਤਨ ਬਣਾਏ ਚੱਕਰਾਂ ਉੱਤੇ ਕਰਵਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖੇਡਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਾਰਮੂਲਾ ਵਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਰ ਦੌੜ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖੇਡਾਂ
ਨਦੇਜ਼ਦਾ ਕਰੁੱਪਸਕਾਇਆ
ਨਦੇਜ਼ਦਾ ਕਰੁੱਪਸਕਾਇਆ ਦਾ ਜਨਮ (26 ਫਰਵਰੀ 1869 -27 ਫਰਵਰੀ 1939) ਸੇਂਟ ਪੀਟਰਸਬਰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉੱਚ ਜਮਾਤ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।
ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਜੀਵਨ
1903 ’ਚ ਕਰੁੱਪਸਕਾਇਆ ਰੂਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਡੈਮੋਕਰੇਟਿਕ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਬਣੀ ਅਤੇ 1905 ਵਿੱਚ ਉਹ ਕੇਂਦਰੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਸੈਕਟਰੀ ਬਣੀ। 1917 ਦੇ ਅਕਤੂਬਰ ਇਨਕਲਾਬ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਾਦਿਆ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਲੋਕ ਕੌਮੀਸਾਰ ਦੀ ਡਿਪਟੀ ਬਣੀ। ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਬਾਲਗ ਸਿੱਖਿਆ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ। ਐਜ਼ੂਕੇਸ਼ਨ ਕਮੇਟੀ 1920 ਵਿੱਚ ਉਹ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਬਣੀ। ਸੋਵੀਅਤ ਵਿਦਿਅਕ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਹ ਕੋਮਸੋਸੋਲ ਤੇ ਪਾਈਨੀਰ ਲਹਿਰ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਵੀ ਰਹੀ। 1924 ’ਚ ਉਹ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਬਣੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਕਾਰਕੁਨ
ਬਾਰ ਸੁਦਾਲ
ਬਾਰ ਸੁਦਾਲ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਧਾਰ ਕਲਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਤੋਂ 85 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ ਧਾਰ ਕਲਾਂ ਤੋਂ 24 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੁਰ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਆਬਾਦੀ
ਸਨ 2011 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਅਨੁਸਾਰ ਬਾਰ ਸੁਦਾਲ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 780 ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 377 ਪੁਰਸ਼ ਅਤੇ 403 ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਹਨ। ਇਸੇ ਜਨਗਣਨਾ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 127 ਅਤੇ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਕਬੀਲਿਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 0 ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਜ਼ਿੰਦਗੀ (ਨਾਵਲ)
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਰਦੂ ਨਾਵਲ
ਕੰਨਿਆ
ਇਹ ਰਾਸ਼ੀ ਚੱਕਰ ਦੀ ਛੇਵੀਂ ਰਾਸ਼ੀ ਹੈ. ਇਸ ਰਾਸ਼ੀ ਦਾ ਚਿਹਨ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਕਣਕ ਦੀ ਬੱਲੀ ਲਈ ਖੜੀ ਕੰਨਿਆ ਹੈ. ਇਸ ਬੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਚਿੱਤਰਾ (Spica) ਨਛੱਤਰ ਦਾ ਤਾਰਾ ਹੈ. ਇਸ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਰਾਸ਼ੀ ਚੱਕਰ ਦੇ 150 ਅੰਸ਼ਾਂ ਵਲੋਂ 180 ਅੰਸ਼ ਤੱਕ ਹੈ. ਇਸ ਦੇ ਅੰਤਰਗਤ ਉੱਤਰਾਫਾਲਗੁਨੀ ਨਛੱਤਰ ਦੇ ਦੂਜੇ, ਤੀਸਰੇ ਅਤੇ ਚੌਥੇ ਪੜਾਅ, ਹਸਤ ਨਛੱਤਰ ਦੇ ਚਾਰ ਪੜਾਅ ਚਿੱਤਰਾ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦੋ ਪੜਾਅ ਆਉਂਦੇ ਹਨ.
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੋਤਿਸ਼ ਵਿੱਦਿਆ
ਜਯਾ ਤਿਆਗਾਰਾਜਨ
ਜਯਾ ਤਿਆਗਾਰਾਜਨ (1956 ਵਿਚ ਕੋਇਮਬਟੂਰ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ, ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ) ਇਕ ਰਵਾਇਤੀ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੀਆਂ ਤਨਜੋਰ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।  ਜਯਾ ਦਾ ਜਨਮ ਮਦਰਾਸ ਰਾਜ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਸਿੱਖਿਆ
1976 ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ ਆਰਟਸ ਵਿਚ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਉਸ ਨੇ ਬੈਚਲਰ ਅਤੇ ਆਰਟਸ ਵਿਚ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਾਸਫੀ ਵਿਚ 1978 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਜਯਾ ਨੇ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਿਪਲੋਮਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਜਯਾ ਨੇ ਕਲਾਕਸ਼ੇਤਰ ਸ਼੍ਰੀ ਕੇ ਸਰੀਨਵਾਸੂਲੋ, ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਮਦਰਾਸ ਵਿਚ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਦੇ ਸਕੂਲ ਵਿਚੋਂ ਡਿਪਲੋਮਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਜਯਾ ਤੰਜੌਰ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਪੇਂਟਿੰਗਜ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਪੈਰੋਕਾਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਪੁਰਾਣੇ ਤੰਜੌਰ ਦੇ ਕੁਝ ਮਹਾਨ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਜਨਨ ਹਨ।
ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ
thumb| ਏਸ਼ੀਆ ਪਹਿਲਕਦਮੀ, ਨਿਊ ਯਾਰਕ, ਅਪ੍ਰੈਲ 2009 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੇਲੇ ਜਯਾ ਤਿਆਗਾਰਾਜਨ (ਅਤਿ ਸੱਜੇ) ਕੌਂਸਲ ਜਨਰਲ ਸ੍ਰੀ ਪ੍ਰਭੂ ਦਿਆਲ ਅਤੇ ਰਾਜਦੂਤ ਫਿਲਿਪ ਟਾਲਬੋਟ ਨਾਲ। ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ 1980 ਵਿਚ ਕਲਾਕਸ਼ੇਤਰ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ 1981 ਵਿਚ ਇਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਹੋਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1982 ਵਿਚ ਮੈਕਸ ਮੁਲਰ ਭਵਨ ਅਤੇ ਮਈ 1992 ਅਤੇ ਅਗਸਤ 1993 ਵਿਚ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿਚ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀ ਵਿਚ ਸਫਲ ਸੋਲੋ ਵਿਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਲਗਾਈ। ਉਸ ਨੂੰ 1986 ਵਿਚ ਲਲਿਤ ਕਲਾ ਅਕੈਡਮੀ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਕਲਾ-ਮੇਲੇ ਵਿਚ ਭਾਗ ਲੈਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਜਯਾ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਜ਼ ਦੀ ਚੋਣ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਐਂਡ ਕਰਾਫਟਸ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੁਆਰਾ 1989 ਅਤੇ 2000 ਵਿਚ ਆਯੋਜਿਤ ਰਵਾਇਤੀ ਕਲਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਜਨਤਕ ਅਤੇ ਜੂਨ 1992 ਅਤੇ ਅਕਤੂਬਰ 1993 ਵਿਚ ਪੂਮਪੁਹਾਰ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਐਂਪੋਰਿਅਮ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਚੁਣੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਜਯਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਅਕਤੂਬਰ 1995 ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਵਿਚ,  ਡੇਨਿਸ ਪਾਲਿਕਾ, ਰਿਯੂਨਿਯਨ ਇਸਲੈਂਡ, ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ, ਲਈ ਇੰਦਰਾ ਸਰਕਾਰ ਮਾਰਿਟਿਯਸ ਅਪ੍ਰੈਲ 1997 ਵਿਚ ਅਤੇ ਏਐਨਜੀ ਗਰੀਂਡਲੇਅਜ਼ ਬੈਂਕ, ਦਿੱਲੀ ਅਕਤੂਬਰ 1997,1998 ਵਿਚ ਲਗਾਈ। 2002 ਵਿੱਚ ਜਯਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਭਾਰਤੀ ਦੂਤਾਵਾਸ, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਡੀ ਸੀ ਵਿਖੇ ਲਗਾਈ। ਉਸਨੇ 2006 ਵਿੱਚ ਜਵਾਹਰ ਕਲਾ ਕੇਂਦਰ, ਜੈਪੁਰ ਵਿਖੇ ਆਪਣੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਵੀ ਲਗਾਈ ਸੀ।
ਜਯਾ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਆ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਮੌਕੇ ਏਸ਼ੀਆ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ, ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਦੇ ਕੌਂਸਲੇਟ ਜਨਰਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ ਤਨਜੋਰ ਪੇਂਟਿੰਗਜ਼ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਵੀ ਲਾਈ।
ਜਯਾ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਦਫਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਣ ਵਾਲੀ ਜਗ੍ਹਾ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੀਆਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1956
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭਾਸ਼ਾ
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਉਹ ਭਾਸ਼ਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਕਿਸੇ ਰਾਸ਼ਟਰ ਜਾਂ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਕੰਮਕਾਜ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹਿੰਦੀ ਹੈ । ਕਿਸੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਇੱਕ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਤਕਰੀਬਨ 150 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ
ਉਰਦੂ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜੀ
ਭਾਰਤ
ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ 'ਚ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਪ੍ਰਾਦੇਸ਼ਿਕ ਸਤਰ 'ਤੇ ਬੋਲੀ ਅਤੇ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾਈ ਭਿੰਨਤਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾਈ ਮੁੱਦੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾਈ ਰਾਜਨੀਤੀ
ਤੱਕੜੀ (ਰਾਸ਼ੀ)
ਇੱਕ ਰਾਸ਼ੀ
ਪਰਾਦੋ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ
ਪਰਾਦੋ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ ਮਾਦਰੀਦ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸਪੇਨ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕਲਾ-ਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1819 ਵਿੱਚ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੇ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ ਵਜੋਂ ਹੋਈ ਸਨ ਪਰ ਹੁਣ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕਲਾ-ਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। 2012 ਵਿੱਚ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ ਵਿੱਚ 2.8 ਮਿਲੀਅਨ ਦਰਸ਼ਕ ਆਏ।
ਪਾਰਬਤੀ ਨਦੀ
ਪਾਰਬਤੀ ਨਦੀ:
ਨੇਲੀ ਸੇਠਨਾ
ਨੇਲੀ ਹੋਮੀ ਸੇਠਨਾ ( née ਮਹਿਤਾ; 1 ਨਵੰਬਰ 1932 – 1992) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਬੁਣਕਰ, ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ, ਖੋਜਕਾਰ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ ਕਾਰਕੁਨ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸਕੈਂਡੇਨੇਵੀਅਨ ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਚੁਰਾਹੇ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸਦੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਆਕਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਕਮਲਾਦੇਵੀ ਚਟੋਪਾਧਿਆਏ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਬੰਧਾਂ ਨੇ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ ਦੇ ਪੁਨਰ-ਸੁਰਜੀਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
1 ਨਵੰਬਰ 1932 ਨੂੰ ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ, ਨੇਲੀ ਪੇਸਟਨਜੀ ਅਤੇ ਗੁਲਬਾਨੂ ਮਹਿਤਾ ਦੀ ਧੀ ਸੀ।
ਨੇਲੀ ਨੇ ਬੰਬਈ ਦੇ ਸਰ ਜੇਜੇ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਆਰਟ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰਕ ਕਲਾ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਨੇ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸਨੂੰ ਡਿਮੋਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ 1954 ਵਿੱਚ ਲੰਡਨ ਚਲੀ ਗਈ ਤਾਂ ਜੋ ਰੀਜੈਂਟ ਸਟਰੀਟ ਪੌਲੀਟੈਕਨਿਕ (ਹੁਣ, ਵੈਸਟਮਿੰਸਟਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ) ਵਿੱਚ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ 1955 ਵਿੱਚ ਸਿਟੀ ਐਂਡ ਗਿਲਡਜ਼ ਆਫ਼ ਲੰਡਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵਿੱਚ ਹੈਂਡ ਕਢਾਈ ਦੇ ਕੋਰਸ ਲਈ ਇੱਕ ਪਾਸ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਆਰਟ ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ 1955 ਵਿੱਚ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਲਈ ਅਤੇ 1956 ਵਿੱਚ ਫੈਬਰਿਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਲਈ ਇੱਕ ਇਨਾਮ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸਨੇ 1956 ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਡਿਪਲੋਮਾ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ। ਸਟੁਟਗਾਰਟ, ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗ੍ਰਾਫਿਕ ਸਟੂਡੀਓ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨੇਲੀ 1957 ਵਿੱਚ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ।
ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੈਨਬਰੂਕ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਆਰਟ ਵਿੱਚ ਆਰਟਿਸਟ-ਇਨ-ਰਿਜ਼ੀਡੈਂਸ ਅਤੇ ਬੁਣਾਈ ਦੀ ਮੁਖੀ ਮਾਰੀਅਨ ਸਟ੍ਰੇਂਗਲ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। ਸਟ੍ਰੇਂਜੇਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੇਠਨਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮੀਟਿੰਗ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਸਟ੍ਰੇਂਜਲ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ, ਨੇਲੀ ਨੂੰ 1958-59 ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੈਨਬਰੂਕ ਵਿਖੇ ਬੁਣਾਈ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਏਲਨ ਬੂਥ ਸਕ੍ਰਿਪਸ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ। ਸਟ੍ਰੇਂਜੇਲ ਦੀ ਅਪ੍ਰੈਂਟਿਸਸ਼ਿਪ ਅਧੀਨ, ਨੇਲੀ ਨੇ 'ਸਵੈ-ਬਣਾਇਆ' ਉਤਪਾਦ ਬਣਾਉਣਾ ਸਿੱਖਿਆ ਜੋ ਨੋਰਡਿਕ ਸਲੋਇਡ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਸਨ। ਉਸਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਕਨੀਕਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ ਅਤੇ ਸਮੱਸਿਆ ਹੱਲ ਕਰਨ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਸੇਥਨਾ ਨੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਟ੍ਰੇਂਜੇਲ ਨਾਲ ਪੱਤਰ ਵਿਹਾਰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਦੇ ਮੌਕੇ ਬਾਰੇ ਆਪਣਾ ਧੰਨਵਾਦ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ। ਸਟ੍ਰੇਂਜੇਲ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸਦਾ ਜੀਵਨ ਭਰ ਲਈ ਸਲਾਹਕਾਰ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਵਾਰਡ
1985 ਵਿੱਚ, ਸੇਠਨਾ ਨੂੰ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਰਸੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਪਾਰਸੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1932 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1992 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਲੋਕ
1700 ਦਾ ਦਹਾਕਾ
1700 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਵਿੱਚ ਸਾਲ 1700 ਤੋਂ 1709 ਤੱਕ ਹੋਣਗੇ|
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:18ਵੀਂ ਸਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਂ
ਸ਼ੰਖਪੁਸ਼ਪੀ
ਸ਼ੰਖਪੁਸ਼ਪੀ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀConvolvulus, ਲਗਪਗ 200 ਤੋਂ 250  ਸ਼ੰਖ ਦੇ ਸਮਾਨ ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਵਾਲੇ ਚਿੱਟਾ ਪੁਸ਼ਪ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਸਨੂੰ ਸ਼ੰਖਪੁਸ਼ਪੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ ਕਸ਼ੀਰਪੁਸ਼ਪ (ਦੁੱਧੀਆ ਫੁਲ ਵਾਲਾ), ਮੰਗਲੀ ਜਾਇਫਲ (ਜਿਸਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਮੰਗਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕੁੱਲ ਹਿੰਦ ਉਪਮਹਾਦੀਪ ਵਿੱਚ ਪਥਰੀਲੀ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਪੁਸ਼ਪਭੇਦ ਪੱਖੋਂ ਸ਼ੰਖਪੁਸ਼ਪੀ ਦੀ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਦੱਸੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਚਿੱਟੇ, ਲਾਲ ਅਤੇ ਨੀਲੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀ। ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਚਿੱਟੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀ ਸ਼ੰਖਪੁਸ਼ਪੀ ਹੀ ਔਸ਼ਧੀ ਮੰਨੀ ਗਈ ਹੈ।
ਡੇਵਿਡ ਹਿਊਮ
ਡੇਵਿਡ ਹਿਊਮ (7 ਮਈ 1711 - 25 ਅਗਸਤ 1776) ਦਾ ਇੱਕ ਸਕਾਟਿਸ਼ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ਰ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਸੀ। ਹਿਊਮ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਅਨੁਭਵ ਦੀ ਪਿੱਠਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਪਰਮ ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਅਨੁਭਵ (impression) ਅਤੇ ਇੱਕਮਾਤਰ ਅਨੁਭਵ ਹੀ ਹੈ ਜੋ ਅਸਲੀ ਹੈ। ਅਨੁਭਵ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਕੋਈ ਵੀ ਗਿਆਨ ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਵੀ ਗਿਆਨ ਦਾ ਪਰਕਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਬੁੱਧੀ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਮਨੁੱਖ ਅਨੁਭਵ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਮਜ਼ਮੂਨਾਂ ਦਾ ਸੰਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਨਵੇਂ ਗਿਆਨ ਦਾ ਵਾਧਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਸਕਾਟਿਸ਼ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਹਿਊਮ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ, ਬਰੀਆਨ ਮੈਗੀ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਨਿਰਣਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ "ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖਣ ਵਾਲਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਮਝਿਆ" ਜਾਂਦਾ ਹੋਵੇ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੇ ਉਸ ਦੇ ਯਤਨ ਅਸਫਲ ਰਹੇ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੂਟਨੀਤਕ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਲਿਖਿਆ ਜੋ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦਾ ਮਿਆਰੀ ਇਤਿਹਾਸ ਬਣ ਗਿਆ।
ਨਗਰ ਨਿਗਮ (ਭਾਰਤ)
ਇੱਕ ਮਿਊਂਸੀਪਲ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਜਾਂ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਸਥਾਨਕ ਸਰਕਾਰ ਹੈ ਜੋ 10 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੀ ਵਧਦੀ ਆਬਾਦੀ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਨੇ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਸਥਾਨਕ ਗਵਰਨਿੰਗ ਬਾਡੀ ਦੀ ਲੋੜ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਜੋ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਟੈਕਸ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਗ੍ਰਾਂਟਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਕੇ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ, ਸਿੱਖਿਆ, ਰਿਹਾਇਸ਼ ਅਤੇ ਆਵਾਜਾਈ ਵਰਗੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਸਕੇ।
ਇਸ਼ਿਤਾ ਮੋਇਤਰਾ
ਇਸ਼ਿਤਾ ਮੋਇਤਰਾ ਮੁੰਬਈ, ਭਾਰਤ ਅਧਾਰਿਤ ਇੱਕ ਸਕ੍ਰੀਨਰਾਈਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਫ਼ਿਲਮਾਂ, ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਅਤੇ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ।
ਨਗਰ ਨਿਗਮ (ਭਾਰਤ)
ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਗਠਿਤ ਡਿਵੀਜ਼ਨਾਂ ਜਾਂ ਵਿਭਾਗਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ ਵਾਟਰ ਸਪਲਾਈ ਅਤੇ ਸੀਵਰੇਜ ਡਿਸਪੋਜ਼ਲ ਅੰਡਰਟੇਕਿੰਗ, ਹਾਊਸਿੰਗ ਬੋਰਡ, ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਵਿਭਾਗ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੇਕ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਅਤੇ ਯੋਗ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਸ਼ਿਤਾ ਮੋਇਤਰਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕਹਾਣੀ ਲੇਖਕ
ਨਗਰ ਨਿਗਮ (ਭਾਰਤ)
ਨਗਰ ਨਿਗਮਾਂ ਲਈ ਹੋਰ ਨਾਮ
ਮਿਉਂਸਪਲ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (ਖੇਤਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਭਿੰਨਤਾਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ), ਇਹਨਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ "ਨਗਰ ਨਿਗਮ" ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਗਰ ਨਿਗਮ (ਦਿੱਲੀ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਉੱਤਰਾਖੰਡ, ਬਿਹਾਰ, ਝਾਰਖੰਡ, ਰਾਜਸਥਾਨ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ), ਨਗਾਰਾ ਨਿਗਮ (ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ), ਮਹਾਂਨਗਰ ਪਾਲਿਕਾ (ਗੋਆ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ), ਮਹਾਂਨਗਰ ਪਾਲੀਕੇ (ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ), ਮਹਾਂਨਗਰ ਸੇਵਾ ਸਦਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। (ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ), ਪੌਰੋ ਨਿਗਮ (ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ), ਪੌਰੋ ਨਿਗਮ (ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ), ਪੁਰ ਪੋਰੀਸ਼ੋਦ (ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ ਵਿੱਚ), ਨਗਰ ਪਾਲਿਕਾ ਨਿਗਮ (ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਅਤੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ), ਨਾਗਰਾ ਪਾਲਕਾ ਸੰਸਥਾ ਜਾਂ ਮਹਾਨਗਰ ਪਾਲਕਾ ਸੰਸਥਾ (ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਤੇਲੰਗਾਨਾ), ਨਗਰ ਸਭਾ (ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ) ਅਤੇ ਮਾਨਗਾਰਾਚੀ (ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ)।
ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਵਡੋਦਰਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਡੋਦਰਾ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ "ਵਡੋਦਰਾ ਮਹਾਂਨਗਰ ਸੇਵਾ ਸਦਨ" ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਬੁਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਬੰਗਲੌਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਗ੍ਰੇਟਰ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ "ਬ੍ਰੁਹਤ ਬੇਂਗਲੁਰੂ ਮਹਾਨਗਰ ਪਾਲੀਕੇ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਜ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹਨਾਂ ਸ਼ਹਿਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਬਣਤਰ ਰਾਜ ਤੋਂ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਅਤੇ ਕਾਰਜ ਲਗਭਗ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਵ੍ਰਸਚਿਕ
ਵ੍ਰਸਚਿਕ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ੀ ਹੈ। ਇਸ ਰਾਸ਼ੀ ਦਾ ਸਮਾਂ 23 ਅਕਤੂਬਰ ਅਤੇ 22 ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੋਤਿਸ਼ ਵਿੱਦਿਆ
ਹਰਿਦਵਾਰ ਦਿਹਾਤੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਹਰਿਦ੍ਵਾਰ ਦਿਹਾਤੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ 70 ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਹਰਿਦੁਵਾਰ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿੱਤ ਇਹ ਹਲਕਾ ਜਨਰਲ ਹੈ। 2012 ਵਿੱਚ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 96,902 ਵੋਟਰ ਸਨ।
ਵਿਧਾਇਕ
2012 ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਯਤੀਸ਼ਵਰਾਨੰਦ ਇਸ ਹਲਕੇ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕ ਚੁਣੇ ਗਏ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ।
!ਸਾਲ !colspan="2" align="center"|ਪਾਰਟੀ !align="center" | ਵਿਧਾਇਕ !ਰਜਿਸਟਰਡ ਵੋਟਰ !ਵੋਟਰ % !ਜੇਤੂ ਦਾ ਵੋਟ ਅੰਤਰ !ਸਰੋਤ
ਸਿਲਿਸਲੇਵਾਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ
ਦੇਹਰਾਦੂਨ
ਦੇਹਰਾਦੂਨ (ਗੜ੍ਹਵਾਲੀ/ਹਿੰਦੀ: देहरादून) ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦੇ ਰਾਜ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ। ਇਹ ਗੜ੍ਹਵਾਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ 236 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਖੇਤਰ ਉੱਤੇ ਵਧਦੇ ਅਬਾਦੀ ਦੇ ਭਾਰ ਨੂੰ ਹੌਲ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਬਣਾਏ ਗਏ ਉਪ-ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੂਨ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਹਿਮਾਲਾ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਤਾਕਤਵਰ ਦਰਿਆਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ - ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਗੰਗਾ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਯਮੁਨਾ- ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਾਂ ਦੀਆਂ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ
ਫਰਿੱਟੇਲੇ
ਫਰਿੱਟੇਲੇ ਜਾਂ ਫਰਿਟੋਲ ਵੇਨੇਸ਼ੀ ਡੋਨਟ ਹਨ ਜੋ ਸਿਰਫ ਕਾਰਨੀਵਲ ਤਿਉਹਾਰ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਪਰੋਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੰਬੋਲੋਨੀ ਵਾਂਗ ਗੋਲ, ਖਮੀਰ- ਉਠੀਆਂ ਤਲੀਆਂ ਪੇਸਟਰੀਆਂ ਹਨ। ਫਰਿੱਟੇਲੇ ਨੂੰ ਕਈ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੇ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰੋਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਫ੍ਰਿਟੇਲ ਵੇਨੇਜ਼ੀਆਨੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ , ਜਿਹੜੀ ਭਰੀ ਹੋਈ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਪਰ ਆਟੇ ਵਿੱਚ ਪਾਈਨ ਗਿਰੀਦਾਰ ਅਤੇ ਕਿਸ਼ਮਿਸ਼ ਪਾ ਕੇ ਬਣਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਦੀਆਂ ਕਈ ਭਰ ਕੇ ਬਣਾਈ ਹੋਈਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਫਿਲਿੰਗਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੇਸਟ੍ਰੀ ਕਰੀਮ, ਜ਼ਾਬਾਯੋਨ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਆਮ ਭਰਾਈ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਐਪਲ ਜਾਂ ਚਾਕਲੇਟ ਕਸਟਾਰਡ ਕਰੀਮ ਆਦਿ।
ਮੋਲਫੇਟਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਬਾਰੀ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਪੂਲੀਆ ਖੇਤਰ ਫਰਿੱਟੇਲੇ (ਕਈ ਵਾਰ ਫਰਿੱਟੇਲੀ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਲਈ ਹੋਰ ਨਾਮ ਪੈਨਜ਼ੀਰੋਟੀ ਦੀ ਵਰਤੋ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵੈਨੇਤੋ ਦੇ ਪਕਵਾਨ
ਧਨੂ ਰਾਸ਼ੀ
ਇੱਕ ਰਾਸ਼ੀ
ਮੁਕਬਲ
ਮੁਕਬਲ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਕਿੱਸਾਕਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪੂਰਾ ਨਾਂ ਸ਼ਾਹ ਜਹਾਨ ਮੁਕਬਲ ਸੀ, ਪਰ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਉਹ ਮੁਕਬਲ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਉੱਚ-ਕੋਟੀ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਕਰ ਕੇ ਉਹ ਕਾਫ਼ੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਜੀਵਨ
ਮੱਧਕਾਲ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਕਿੱਸਾਕਾਰਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਕਬਲ ਦੇ ਜਨਮ ਅਤੇ ਮਰਨ ਬਾਰੇ ਵੀ ਬਹੁਤੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਆਪਣੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਕੁਝ ਸੰਕੇਤਾਂ ਤੋਂ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਜੰਗਨਾਮੇ ‘ਜੰਗਨਾਮਾ ਇਮਾਮ ਹਸਨ ਹੁਸੈਨ’ ਦੇ ਅੰਤਲੇ ਬੰਦ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ:- ਸ਼ਹਿਰ ਜੀਕਾਦੋ ਸੱਤਵੀਂ, ਰੋਜ਼ ਦੋ ਸ਼ੰਬਾ ਪੀਰ।
ਯਾਰਾਂ ਸੈ ਲੈ ਆਠਵੀਂ, ਸੰਨ ਹਿਜਰੀ ਤਹਿਰੀਰ।
ਅਹਿਦ ਮੁਹੰਮਦ ਸ਼ਾਹ ਦਾ, ਸੰਨ ਉਨੱਤੀ ਜਾਣ।
ਇਹ ਰਿਸਾਲਾ ਜੋੜਿਆ, ਮੁਕਬਲ ਸ਼ਾਹ ਜਹਾਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਮੁਹੰਮਦ ਸ਼ਾਹ ਰੰਗੀਲਾ ਦੇ ਤਖਤ ਤੇ ਬੈਠਣ ਤੋਂ 29 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ‘ਜੰਗਨਾਮਾ’ ਲਿਖਿਆ ਜੋ ਕਿ 1717 ਈ: ਵਿੱਚ ਤਖਤ ਤੇ ਬੈਠਿਆ। ਪਰ ਪ੍ਰੋ. ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਆਪਣੀ ਪੁਸਤਕ ‘ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਤੇ ਵਿਕਾਸ’ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਰਚਨਾ ਕਾਲ 1747 ਈ: ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂਕਿ ਮੁਹੰਮਦ ਸ਼ਾਹ ਰੰਗੀਲਾ ਦੇ ਤਖਤ ਤੇ ਬੈਠਣ ਤੋਂ 29 ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਸੰਨ 1746 ਈ: ਬਣਦਾ ਹੈ।ਇਸ ਤੋਂ ਸਿੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ‘ਜੰਗਨਾਮਾ’ 1746 ਈ: ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਲਈ ਮੁਕਬਲ ਦਾ ਜਨਮ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਮੁਕਬਲ ਦੇ ਪਿੰਡ ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਬਾਰੇ ਵੀ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਜੰਗਨਾਮੇ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ ਉਸ ਦੇ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਅੰਨ੍ਹਾ ਹੋਣ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ:- ਤਖ਼ਲਸ ਏਸ ਦਾ, ਮੁਕਬਲ ਹੈ ਮਸ਼ਹੂਰ।
ਉਸ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਉਸ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ-ਬਿਰਤੀ ਹੋਣ ਦਾ ਵੀ ਪਤਾ ਚਲਦਾ ਹੈ:- ਪੰਜਾਂ ਪੀਰਾਂ ਨੇ ਰਾਂਝੇ ਨੂੰ ਹੀਰ ਬਖ਼ਸੀ,
ਜਾਮੇ ਵਿੱਚ ਨਾ ਮੂਲ ਸਮਾਂਵਦਾ ਈ।
‘ਮੁਕਬਲ’ ਗ਼ੌਸ ਮਹੀਉੱਦੀਨ ਪੀਰ ਮੇਰਾ,
ਕੁੱਲ ਖ਼ਲਕ ਦੀ ਆਸ ਪੁਜਾਂਵਦਾ ਈ।
ਰਚਨਾਵਾਂ
ਮੁਕਬਲ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹੇਠ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ:
1.ਕਿੱਸਾ ਹੀਰ-ਰਾਂਝਾ,
3.ਸੀਹਰਫ਼ੀ ਮਦਹ ਪੀਰਾਨ ਪੀਰ ਦਸਤਗੀਰ ਮਹਈਊਦੀਨ ਸਯਦ ਅਬਦੁਲ ਕਾਦਰ ਜੀਲਾਨੀ
ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਚਨਾ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿੱਸਾ ਹੀਰ-ਰਾਂਝਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਕਬੂਲ ਹੋਈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਪਲੱਬਧ ਕਿੱਸਿਆਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਇਹ ਤੀਜਾ ਅਜਿਹਾ ਪੰਜਾਬੀ ਕਿੱਸਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੀਰ ਰਾਂਝੇ ਦੇ ਰੁਮਾਂਸ ਨੂੰ ਚਿਤਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਮੋਦਰ ਅਤੇ ਅਹਿਮਦ ਗੁੱਜਰ ਦੁਆਰਾ ਕਿੱਸੇ ਲਿਖੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਸਨ।ਕਿੱਸਾ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਮੁਕਬਲ ਦਾ ਤੀਸਰਾ ਸਥਾਨ ਹੈ।ਇਸ ਕਿੱਸੇ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਵਾਰਿਸ ਦੀ ਹੀਰ ਦਾ ਆਧਾਰ ਤਿਆਰ ਹੋਇਆ। ਵਾਰਿਸ ਦੀ ਹੀਰ ਦੇ ਸੋਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁਕਬਲ ਦੀ ਹੀਰ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਹੈ।
ਮੁਕਬਲ ਦੇ ਹੀਰ ਦਾ ਕਿੱਸਾ ਲਿਖਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚੋਂ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ:- ਰਲ ਆਖਿਆ ਆਸ਼ਕਾਂ ਮੁਕਬਲੇ ਨੂੰ,
ਸਾਨੂੰ ਹੀਰ ਦਾ ਇਸ਼ਕ ਸੁਣਾਈਏ ਜੀ।
ਭੜਕੀ ਇਸ਼ਕ ਦੀ ਭਾਹ ਪਤੰਗ ਵਾਂਗੂੰ,
ਮੂਲ ਜਲਦਿਆਂ ਅੰਗ ਨਾ ਮੋੜੀਏ ਜੀ।
ਭੁੱਜ ਮਰਨ ਕਬੂਲ ਹੈ ਆਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ,
ਨੇਹੁੰ ਲਾਇਕੇ ਮੂਲ ਨਾ ਤੋੜੀਏ ਜੀ।
ਮੁਕਬਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਮੇਰੇ ਹੱਡ ਪਈ,
ਗਲ ਪਈ ਨਬਾਹਨੀ ਲੋੜੀਏ ਜੀ। ਮੁਕਬਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਿੱਸੇ ਨੂੰ ਸੰਜਮ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਲੋਕ-ਜੀਵਨ ਦੇ ਬੜਾ ਨੇੜੇ ਰੱਖਿਆ ਹੈ।ਇਸ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਕੇਂਦਰੀ ਪੰਜਾਬੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਬੈਂਤ ਛੰਦ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋੋ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਰਿਸ ਨੇ ਵੀ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ। ਮੁਕਬਲ ਦੇ ਬੈਂਤ ਚਾਰ-ਚਾਰ ਤੁਕਾਂ ਦੇ ਜੁੱਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਪਰ ਵਾਰਿਸ ਦੇ ਬੈਂਤ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰੋ. ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ ਅਨੁਸਾਰ, “ਮੁਕਬਲ ਦਾ ਛੰਦ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਅਤੇ ਬੋਲੀ ਦੀ ਠੁੱਕ, ਵਾਰਿਸ ਨਾਲੋਂ ਜੇ ਕੁਝ ਵਧੇਰੇ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਘੱਟ ਕਿਸੇ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਹੀਂ।”
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿੱਸਾਕਾਰ
ਮਾਤਾ ਖੀਵੀ
ਮਾਤਾ ਖੀਵੀ(1506 - 1582) ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਮਹਾਨ ਔਰਤ ਤੇ ਲੰਗਰ ਪ੍ਰਥਾ ਦੀ ਸਿਰਜਣਹਾਰੀ ਦਾ ਜਨਮ ਸੰਨ 1506 ਈ: ਵਿੱਚ ਭਾਈ ਦੇਵੀ ਚੰਦ ਖੱਤਰੀ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ, ਮਾਤਾ ਕਰਮ ਦੇਵੀ ਦੀ ਕੁੱਖੋਂ ਹੋਇਆ। ਭਾਈ ਦੇਵੀ ਚੰਦ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦੇ ਨਗਰ ਸੰਘਰ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਸਨ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਹ ਨਗਰ ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਭਾਈ ਦੇਵੀ ਚੰਦ ਇਕ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਸਨ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਹੂਕਾਰੀ ਦਾ ਕੰਮ ਵੀ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਜੀਵਨ
ਬਚਪਨ ਵਿਚ ਹੀ ਸਾਊ, ਮਿਠਬੋਲੜਾ ਅਤੇ ਮਸਤ ਸੁਭਾਅ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬੱਚੀ ਦਾ ਨਾਂ ਖੀਵੀ ਰੱਖਿਆ। ਸੰਨ 1519 ਈ: ਵਿਚ ਮਾਤਾ ਖੀਵੀ ਜੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਵਾਸੀ ਭਾਈ ਫੇਰੂ ਮੱਲ ਜੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਭਾਈ ਲਹਿਣਾ ਜੀ ਨਾਲ ਹੋ ਗਿਆ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਦੂਜੇ ਗੁਰੂ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਬਣੇ।
ਲੰਗਰ ਪ੍ਰਥਾ
ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਮਹਾਨ ਔਰਤ ਤੇ ਲੰਗਰ ਪ੍ਰਥਾ ਦੀ ਸਿਰਜਣਹਾਰੀ ‘ਮਾਤਾ ਖੀਵੀ ਜੀ’ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਵਿਚ ਸਿਰਫ ਮਾਤਾ ਖੀਵੀ ਜੀ ਹੀ ਅਜਿਹੀ ਔਰਤ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਮਾਤਾ ਖੀਵੀ ਨੇ ਲੰਗਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਆਪ ਸੰਭਾਲਦੇ ਸਨ। ਮਾਤਾ ਖੀਵੀ ਵੱਲੋਂ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਲੰਗਰ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸੰਗਤਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਛਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਮਾਤਾ ਜੀ ਨੇ ਲੰਗਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਭ ਲਈ ਪ੍ਰੇਮ ਭਰਿਆ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵੀ ਸਿਰਜਿਆ। ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਵੱਲੋਂ ਮਾਤਾ ਖੀਵੀ ਜੀ ਨੂੰ ਸੌਂਪੀ ਲੰਗਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨੂੰ ਮਾਤਾ ਜੀ ਨੇ ਇੰਨੀ ਸਹਿਜਤਾ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਾਲ ਨਿਭਾਇਆ ਕਿ ਅੱਜ ਵੀ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਲੰਗਰ ਪ੍ਰਥਾ ਕਰਕੇ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਗ੍ਰਹਿਸਥ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਂਵਾਰੀਆਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਭਾਉਂਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੰਦਰ ਵੀ ਧਾਰਮਿਕ ਸੰਸਕਾਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
ਅਕਾਲ ਚਲਾਣਾ
ਸੰਨ 1582ਈ: ਵਿਚ 75 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਮਾਤਾ ਜੀ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣਾ ਕਰ ਗਏ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਜਦੋਂ ਔਰਤ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿਚ ਵੀ ਬਣਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਵੀਂ ਪੋੜੀ ‘ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਧਰਮ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਉਸ ਪ੍ਰਥਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੌਂਪੀ, ਜੋ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਬਣਨੀ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖੀ
ਭਾਟੀ ਦਰਵਾਜ਼ਾ
ਭਾਟੀ ਦਰਵਾਜ਼ਾ (بھاٹی دروازه‬‎) ਦੇ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਬੰਧਨਕਾਰੀ ਗੇਟਸ ਦੀ ਲਾਹੌਰ, ਪੰਜਾਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੇਰਾਂ ਗੇਟ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।ਭਾਟੀ ਗੇਟ ਰਾਵੀ ਜ਼ੋਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਯੂਨੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।  ਇਹ  ਗੇਟ ਦਾਤਾ ਦਰਬਾਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਪੱਖੋਂ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ।
ਪਿਛੋਕੜ
ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਪੱਛਮੀ ਕੰਧ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਭਾਟੀ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਅੰਦਰੂਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਦੋ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਐਂਟਰੀ ਪੁਆਇੰਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਗਜ਼ਨਵੀ ਦੌਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਉੱਤਰੀ-ਦੱਖਣੀ ਆਮ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮਾਰਗ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਗੇਟ ਦਾ ਨਾਂ ਰਾਜਪੂਤਾਂ ਦੇ ਭਾਟੀ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਸਥਾਨ
ਅਜੀਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸ਼ਾਹ
ਜਸਟਿਸ (Retd.) ਅਜੀਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸ਼ਾਹ (ਜਨਮ 13 ਫਰਵਰੀ 1948, ਸੋਲਾਪੁਰ ਵਿਖੇ) ਭਾਰਤ ਦੇ 20ਵੇਂ ਕਾਨੂੰਨ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਹਨ। ਉਹ ਮਈ 2008 ਤੋਂ ਫਰਵਰੀ 2010 ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਸੇਵਾਮੁਕਤੀ ਤਕ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਸਨ। ਜਸਟਿਸ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਲੇਰਾਨਾ ਫੈਸਲਿਆਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜਸਟਿਸ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਸ਼ੋਲਾਪੁਰ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਲਾਅ ਕਾਲਜ, ਮੁੰਬਈ ਤੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਲਈ। ਸੋਲਾਪੁਰ ਜ਼ਿਲਾ ਅਦਾਲਤ ਵਿਚ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਦੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ 1977 ਵਿਚ ਬੰਬਈ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿਚ ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਐਡਵੋਕੇਟ ਸ਼੍ਰੀ ਐਸ ਸੀ ਪ੍ਰਤਾਪ ਦੇ ਚੈਂਬਰ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਉਸ ਨੇ ਸਿਵਲ, ਸੰਵਿਧਾਨਿਕ, ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਕਿਰਤ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿਚ ਅਨੁਭਵ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਜਸਟਿਸ ਸ਼ਾਹ 18 ਦਸੰਬਰ 1992 ਨੂੰ ਬੰਬਈ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਐਡੀਸ਼ਨਲ ਜੱਜ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਏ ਸਨ ਅਤੇ 8 ਅਪਰੈਲ 1994 ਨੂੰ ਬੰਬਈ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸਥਾਈ ਜੱਜ ਬਣ ਗਏ। 12 ਨਵੰਬਰ 2005 ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮਦਰਾਸ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਾਰਜਭਾਰ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ  ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ 7 ਮਈ 2008 ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਚੀਫ ਜਸਟਿਸ ਵਜੋਂ ਟਰਾਂਸਫਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਜੂਨ 2011 ਤੋਂ, ਜਸਟਿਸ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ (ਆਈ.ਬੀ.ਐੱਫ.) ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਤ ਗੈਰ-ਖਬਰ ਦੇ ਜਨਰਲ ਮਨੋਰੰਜਨ ਚੈਨਲਾਂ (ਜੀ.ਈ.ਸੀ.) ਲਈ ਸਵੈ-ਨਿਯੰਤ੍ਰਕ ਸੰਸਥਾ, ਬਰਾਡਕਾਸਟਿੰਗ ਕਾਨਟੈਂਟ ਕੰਪਲੇਂਟਸ ਕੌਂਸਲ (ਬੀ.ਸੀ.ਸੀ.ਸੀ.) ਦੇ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਓਐੱਨਜੀਸੀ ਵਿਵਾਦ 'ਚ ਸ਼ਾਹ ਕਮੇਟੀ ਨੂੰ ਆਰਆਈਐਲ ਨੇ ਰੱਦ ਕੀਤਾ
11 ਜਨਵਰੀ 2016 ਨੂੰ, ਰਿਲਾਇੰਸ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ (ਰਿਲਾਇੰਸ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼) ਨੇ ਰਿਲਾਇੰਸ-ਓ ਐਨ ਜੀ ਸੀ ਵਿਵਾਦ ਵਿਚ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਇੱਕ ਪੈਨਲ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਨੇ ਜਸਟਿਸ ਏ.ਪੀ. ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਪੈਨਲ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਕੇ ਵਿਵਾਦਗ੍ਰਸਤ ਤੇਲ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ। ਪੈਨਲ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਬੈਠਕ ਵਿਚ 31 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ, ਰਿਲਾਇੰਸ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਾਰਟਨਰ ਨੀਕੋ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਦਾ ਬਾਈਕਾਟ ਕਰਨਗੇ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1948 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਜੱਜ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਖੜੀਆ ਮਿੱਟੀ
ਖੜੀਆ ਮਿੱਟੀ ਜਾਂ ਸਿਲਖੜੀ ਜਾਂ ਜਿਪਸਮ (Gypsum) ਇੱਕ ਕੂ਼ਲ਼ਾ ਸਲਫ਼ੇਟ ਧਾਤ ਜੋ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਸਲਫ਼ੇਟ ਡਾਈਹਾਈਡਰੇਟ ਤੋਂ ਬਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜੀਹਦਾ ਰਸਾਇਣਕ ਫ਼ਾਰਮੂਲਾ CaSO4·2H2O ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹਨੂੰ ਖਾਦ ਦੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਪਲਸਤਰ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦੇ ਖਣਿਜ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਲਫ਼ੇਟ ਦੇ ਖਣਿਜ
ਹਿਤੇਨ ਨੂਨਵਾਲ
ਹਿਤੇਨ ਨੂਨਵਾਲ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਲਾਕਾਰ, ਕੋਸਪਲੇਅਰ, ਡਰੈਗ ਕਵੀਨ ਅਤੇ ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਡਰੈਗ ਦੀ ਆਪਣੀ ਐਵਾਂ ਗਾਰਦ ਸ਼ੈਲੀ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਿਤੇਨ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ 800 ਤੋਂ ਵੱਧ ਡਾਂਸ ਸ਼ੋਅ ਕੀਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਜੈਂਡਰ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਵਰਕਸ਼ਾਪਾਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹਿਤੇਨ ਦੀ ਪੂਰਬੀ ਬੇਲੀ ਡਾਂਸ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਂਸ ਦੇ ਨਾਲ ਡਰੈਗ ਹੈ; ਉਸ ਨੂੰ ਵਹਾਅ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੂੜ੍ਹੀਵਾਦੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਹਿਤੇਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਜਾਣੇ ਬਿਨਾਂ ਆਪਣੀ ਕਲਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਹਿਤੇਨ ਨੂੰ ਲਿੰਗ ਤਰਲ ਵਜੋਂ ਪਛਾਣਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਿਤੇਨ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਿਤੂ ਕੁਮਾਰ ਵਿਖੇ ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਅਤੇ ਰਾਅ ਮੈਂਗੋ ਵਿਖੇ ਸਹਾਇਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਡਿਜ਼ਾਈਨ, ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਤੋਂ ਅਪੈਰਲ/ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.ਕਿਉ+ ਪ੍ਰਭਾਵਕ ਹੈ। ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਨੱਥਿੰਗ ਬਟ ਏ ਹਿਊਮਨ ਨੂਨਵਾਲ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਗਰੀਬੀ
ਗਰੀਬੀ, ਅਨਾਜ ਜਾਂ ਧਨ ਦੀ ਇੱਕ ਖਾਸ ਰਕਮ ਜਾਂ ਪੈਸੇ ਦੀ ਕਮੀ ਹੈ। ਗਰੀਬੀ ਇੱਕ ਬਹੁਪੱਖੀ ਸੰਕਲਪ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਿਕ, ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸੰਪੂਰਨ ਗਰੀਬੀ, ਅਤਿ ਦੀ ਗਰੀਬੀ, ਜਾਂ ਗੰਦਗੀ ਦਾ ਭਾਵ ਭੋਜਨ, ਕੱਪੜੇ ਅਤੇ ਆਸਰੇ ਵਰਗੀਆਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਅਰਥਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਘਾਟ ਹੈ।
ਥ੍ਰੈਸ਼ਹੋਲਡ ਜਿਸ ਤੇ ਪੂਰਾ ਗਰੀਬੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਉਸ ਬਾਰੇ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਸਥਾਈ ਸਥਾਨ ਜਾਂ ਯੁੱਗ ਤੋਂ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਦੀ ਗਰੀਬੀ ਉਦੋਂ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਜੋ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਬਾਕੀ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ "ਜੀਵਣ ਮਿਆਰਾਂ" ਦੀ ਇੱਕ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਪੱਧਰ ਦਾ ਆਨੰਦ ਨਹੀਂ ਮਾਣਦਾ। ਇਸ ਲਈ, ਜਿਸ ਥ੍ਰੈਸ਼ਹੋਲਡ ਤੇ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਗਰੀਬੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਉਹ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਦੂਜੇ, ਜਾਂ ਇੱਕ ਸਮਾਜ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਤਕ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਗ਼ਰੀਬੀ ਬਹੁ-ਦਿਸ਼ਾਵੀ ਧਾਰਨਾ ਹੈ। ਮੋਟੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਹ ਉਹ ਦਿਸ਼ਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਕਲਿਆਣ ਅਧੂਰਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਅਪ੍ਰਵਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਗ਼ਰੀਬੀ ਉਹ ਦਸ਼ਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੀਆਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਲੋੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਨਾ ਕਰ ਸਕਣ ਕਾਰਨ ਸਿਹਤਮੰਦ ਅਤੇ ਉਪਜਾਊ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨਾ ਜਿਊਂ ਸਕਣ।
ਬੁਨਿਆਦੀ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ, ਟੈਕਸ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਕਰਜ਼ਾ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਵਿਦਿਅਕ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਨਿਕਾਸੀ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬੁਨਿਆਦੀ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਿਫਾਇਤੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਆਮਦਨ ਵਧਾਉਣ ਦੀਆਂ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਲਿਆਣ, ਆਰਥਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਵਰਗੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਲਈ ਗਰੀਬੀ ਘਟਾਉਣਾ ਹਾਲੇ ਵੀ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਮੁੱਦਾ (ਜਾਂ ਟੀਚਾ) ਹੈ।
ਗਲੋਬਲ ਪ੍ਰਚਲਨ
alt=a poor boy sitting in the streets of Mumbai|thumb|ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਬੈਠਾ ਇੱਕ ਗਰੀਬ ਲੜਕਾ thumb ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਨੇ 2015 ਵਿੱਚ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਸੀ ਕਿ 1990 ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ 702.1 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕ ਬੇਹੱਦ ਗਰੀਬੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਸਨ, 1990 ਵਿੱਚ ਇਹ 1.75 ਅਰਬ ਸੀ। 2015 ਦੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਵਿੱਚ 347.1 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕ (35.2%) ਸਬ-ਸਹਾਰਾ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ 231.3 ਮਿਲੀਅਨ (13.5%) ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਅਨੁਸਾਰ, 1990 ਅਤੇ 2015 ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ, ਬੇਹੱਦ ਗ਼ਰੀਬੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ 37.1% ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ 9.6% ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 10% ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬੇਹੱਦ ਗ਼ਰੀਬੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵ-ਵਿਆਪੀ ਚੁਣੌਤੀ ਹੈ; ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਹਰ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਵਿਕਸਿਤ ਅਰਥਚਾਰੇ ਸਮੇਤ ਯੂਨੀਸੈਫ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਅੱਧੇ ਬੱਚੇ (ਜਾਂ 1.1 ਅਰਬ) ਗਰੀਬੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਵਿਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਈ ਐੱਮ ਐੱਫ ਅਤੇ ਵਰਲਡ ਬੈਨ ਦੁਆਰਾ ਤਰੱਕੀਯਾਬੀ ਨਵਉਦਾਰਵਾਦੀ ਨੀਤੀਆਂ ਦਰਅਸਲ ਗ਼ੈਰ-ਬਰਾਬਰੀ ਅਤੇ ਗਰੀਬੀ ਦੋਨਾਂ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਇਕ ਹੋਰ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਦੀ ਦਰ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰੀਬੀ ਦੇ ਅਸਲ ਸਕੇਲ ਨੂੰ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ, 4.3 ਅਰਬ ਲੋਕ (ਸੰਸਾਰ ਦੀ 59% ਆਬਾਦੀ) ਰੋਜ਼ਾਨਾ $ 5 ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਦੇ ਨਾਲ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰਥ ਹਨ।
ਸੰਪੂਰਨ ਗਰੀਬੀ
ਸੰਪੂਰਨ ਗਰੀਬੀ ਇੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਮਿਆਰ ਨੂੰ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਕਸਾਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1990 ਵਿੱਚ, ਡਾਲਰ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦੀ ਗਰੀਬੀ ਰੇਖਾ, ਜੋ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਗਰੀਬ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੂਰਨ ਗਰੀਬੀ ਨੂੰ ਮਾਪਦੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਨੇ ਸਾਲ 2005 ਲਈ ਨਵੇਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗਰੀਬੀ ਰੇਖਾ $ 1.25 ਇੱਕ ਦਿਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ (1996 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ $ 1.00 ਦੇ ਬਰਾਬਰ)। ਅਕਤੂਬਰ 2015 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ $ 1.90 ਮੁੜ ਸੈਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਰਥਿਕ ਸੂਚਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਰਥਿਕਤਾ
ਮਕਰ
ਮਕਰ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਜਾ, ਜੀ, ਜੂ, ਜੇ, ਜੋ, ਖਾ, ਗਾ, ਗੀ, ਅੱਖਰ ਆਉਂਦੇ ਹੈ | ਇਸ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਮੰਗਲ ਉੱਚ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਇਹ ਸ਼ਨੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਦੀ ਰਾਸ਼ੀ ਹੈ | ਕਾਲ ਪੁਰਖ ਚੱਕਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਰਾਸ਼ੀ ਪੈਰ ਵਿੱਚ ਜੰਘਾ ਨੂੰ ਸੂਚਤसौभाग्य ਕਰਦੀ ਹੈ | ਮਕਰ ਰਸ਼ਿ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਨੀਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਰਥਾਤ ਉਹ ਉਹ ਇੱਥੇ ਆਪਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨਿਮਨ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ |
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੋਤਿਸ਼ ਵਿੱਦਿਆ
ਨਗਰ ਪਾਲਿਕਾ (ਭਾਰਤ)
ਨਗਰ ਪਾਲਿਕਾਵਾਂ ਸਥਾਨਕ ਸਵੈ-ਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਵੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਕਰਤੱਵਾਂ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਸੌਂਪੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੰਵਿਧਾਨਕ (74ਵੀਂ ਸੋਧ) ਐਕਟ, 1993 ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ। ਧਾਰਾ 243Q ਦੇ ਤਹਿਤ, ਹਰ ਰਾਜ ਲਈ ਅਜਿਹੀਆਂ ਇਕਾਈਆਂ ਦਾ ਗਠਨ ਕਰਨਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।
74ਵੀਂ ਸੋਧ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਸਥਾਨਕ ਸਰਕਾਰਾਂ (ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ) ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਵਿਵਸਥਾਵਾਂ ਕੀਤੀਆਂ।
ਤਰਾਖ਼ੇ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ
ਤਰਾਖੇ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ (ਸਪੇਨੀ: Museo del Traje) ਮਾਦਰੀਦ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਫੈਸ਼ਨ ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਾਕਾਂ ਸੰਬੰਧਿਤ ਕਲਾ-ਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਸ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ ਵਿੱਚ 1,60,000 ਦੇ ਕਰੀਬ ਕਲਾ-ਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਹਨ। ਮੌਜੂਦਾ ਇਮਾਰਤ 1973 ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੱਧ ਕਾਲ ਦੀਆਂ ਪੁਸ਼ਾਕਾਂ ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਸਮਕਾਲੀ ਸਪੇਨੀ ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਇਨਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਕਪੜੇ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ 1962 ਵਿੱਚ ਬੀਏਨ ਦੇ ਇੰਤੇਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਾਲ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਮੌਜੂਦਾ ਤਰਾਖੇ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ 2004 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਲੰਮਾ ਇਤਿਹਾਸ ਹੈ।
ਇਮਾਰਤ
ਇਸ ਇਮਾਰਤ ਦੇ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਖੇਮੇ ਲੋਪੇਜ਼ ਦੇ ਆਸੀਆਈਨ ਨੂੰ ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ 1969 ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਦੀ ਉਸਾਰੀ 1971 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਅਤੇ 1973 ਦੀ ਪੂਰੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ 1975 ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਅਜਾਇਬ ਘਰ
ਨੀਲਮ ਮਹਿਰਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਨਿੰਦਰ ਗਿੱਲ
ਨਿੰਦਰ ਗਿੱਲ (ਜਨਮ .....- ਮੌਤ 13 ਨਵੰਬਰ 2022 ) ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਅਤੇ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸੀ। ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 1980ਵਿਆਂ ਦੇ ਸੰਕਟ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੁਝ ਨਾਵਲਾਂ ਵਿੱਚ ਚਿਤਰਣ ਦੇ ਤਕੜੇ ਉਪਰਾਲੇ ਕਰ ਕੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜੀਵਨ
ਨਿੰਦਰ ਗਿੱਲ ਦਾ ਜੱਦੀ ਪਿੰਡ ਜੰਡਾਲੀ, ਤਹਿਸੀਲ ਪਾਇਲ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਸੀ। ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਲੋਕਲ ਆਡਿਟ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਆਡੀਟਰ ਉਹ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਚ ਰਿਹਾ । ਸਾਲ 1994 ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ-ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਹ ਸਵੀਡਨ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਨਿੰਦਰ ਗਿੱਲ ਨੇ ਸਵੀਡਨ ਵਿੱਚ 30 ਸਾਲ ਦਾ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਗੁਜ਼ਾਰਿਆ।
ਸਾਹਿਤਕ ਸਰਗਰਮੀਆਂ
ਨਿੰਦਰ ਗਿੱਲ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਵਿੱਚ ਪੀ ਏ ਯੂ ਸਾਹਿੱਤ ਸਭਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ।ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰਨ ਦੀ ਚੇਟਕ ਸੰਨ 1975 ਵਿੱਚ ਉਸ ਸਮੇਂ ਲੱਗੀ ਜਦੋਂ ਨਕਸਲਵਾਦੀ ਲਹਿਰ ਜ਼ੋਰਾਂ ’ਤੇ ਸੀ। ਓਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੁਸਤਕ ‘ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ’ ਛਪੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਕਵਿਤਾ ਬਾਰੇ ਪੁਸਤਕ ‘ਸਵੀਡਿਸ਼ ਕਵਿਤਾ’ ਲਿਖੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਪੰਜਾਬੀ ਡਿਕਸ਼ਨਰੀ ਵੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2022
ਸੋਨੀਪਤ
ਸਥਾਪਨਾ
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਉੱਤਰ 'ਚ 43 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਲਗਭਗ 1500 ਈ.ਪੁ. ਵਿੱਚ ਆਰੰਭਿਕ ਆਰੀਅਨਾ ਨੇ ਕੀਤੀ। ਯਮੁਨਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉਪਰ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਵਧਿਆ ਫੂਲਿਆ ਅਤੇ ਹੁਣ 15 ਕਿਲੋ ਮੀਟਰ ਪੂਰਵ ਵੱਲ ਸਥਾਨ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਗਿਆ। ਇਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹਿੰਦੂ ਮਹਾਂ ਕਾਵਿ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਵਿਚ 'ਸਵ੍ਰਣਪ੍ਰਸਥ' ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਅਬਦੂਲ ਨਸੀਰੂਦੀਨ ਦੀ ਮਸਜਿਦ (1272 ਵਿੱਚ  ਨਿਰਮਿਤ) ਅਤੇ  ਖ਼ਵਾਜ਼ਾ ਖ਼ਿਜ਼ਰ (1522- 1525)  ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਕਿਲਿਆਂ ਦੇ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਸੋਨੀਪਤ ਦੇ ਲੋਕ ਰੋਜਾਨਾ ਦਿੱਲੀ ਕੰਮਕਾਰ ਲਈ ਆਉਦੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਸਿਟੀ
ਹਰਿਆਣਾ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਉਚ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਸਥਾਨਾ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵ ਪੂਰਨ ਯੋਜਨਾ ਸੋਨੀਪਤ ਦੇ ਕੁੰਡਲੀ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:​​ਸੋਨੀਪਤ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ
ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਦੇਵੀ
ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਦੇਵੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ 16ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੋਵਯਾਨ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।
ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਦੇਵੀ ਦਾ ਜਨਮ ਸ਼ਾਹਜਹਾਨਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।  ਉਸ ਨੇ ਛਤਰਪਤੀ ਸ਼ਿਵਾਜੀ ਇੰਟਰ ਜੋਗੀ  ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਅੱਠਵੇ ਗਰੇਡ ਤੱਕ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ
ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਦੇਵੀ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿਧਾਇਕ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੋਵਾਯਾਨ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1972 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਨਿਉਂਦਾ
ਨਿਉਂਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਰਹਿਤਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਮਾਇਕ ਸਹਾਇਤਾ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਵਿਆਹ ਦੇ ਮੌਕੇ ਤੇ ਵਿਆਹ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਕਰੀਬੀ ਸੰਬੰਧੀਆਂ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਇਹ ਹੋਰ ਦੇਣ-ਲੈਣ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਲਿਖਤੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਹਿਸਾਬ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਹਿਲੇ ਹਿਸਾਬ ਅਨੁਸਾਰ ਖੜੀ ਰਾਸ਼ੀ ਜਮ੍ਹਾਂ ਵਾਧਾ ਦੇਕੇ ਅੱਗੇ ਲਈ ਲਿਖਤ ਬਣ ਜਾਂਦੀ। ਹੁਣ ਇਹ ਰਵਾਜ ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਕਿਸੇ ਥਾਂ ਮਿਲਦਾ ਹੋਵੇ।
ਕੁੰਭ
thumb|250px ਇੱਕ ਰਾਸ਼ੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੋਤਿਸ਼ ਵਿੱਦਿਆ
ਨਿਉਂਦਾ
ਨਿਉਂਦਾ ਉਗਰਾਉਣ ਲਈ ਵਿਆਹ ਵਾਲੇ ਘਰ ਦੇ ਨਿਉਂਦਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਸਾਕ-ਸੰਬੰਧੀ ਆਦਿ ਜੁੜ ਬਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਇੱਕ ਪਰਾਤ ਜਾਂ ਥਾਲੀ ਵਿੱਚ ਨਿਉਂਦਾ ਲਿਖਣ ਵਾਲੀ ਬਹੀ, ਥੋੜੀ ਜਿਹੀ ਹਲਦੀ, ਆਦਿ ਰੱਖ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਸੀ। ਨਿਉਂਦਾ ਲਿਖਣ ਵਾਲੇ ਪੰਨੇ ਦੇ ਉੱਪਰ ਹਲਦੀ ਨਾਲ ਸਵਾਸਤਿਕਾ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਵਿਆਪਕ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਉਂਦਾ ਸ਼ਬਦ ਤੋਂ ਸੱਦੇ, ਬੁਲਾਵੇ ਜਾਂ ਨਿਮੰਤ੍ਰਣ ਦਾ ਭਾਵ ਹੈ, ਪਰ ਮੁਢਲੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੱਦਾ ਨਿਉਂਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਅੱਜ ਕਲ੍ਹ ਇਸ ਦੀ ਲਾਖਣਿਕ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਆਮ ਹੈ - ਜਿਵੇਂ ਗਵਰਨਰ ਵਲੋਂ ਫਲਾਣੀ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਨਿਉਂਦਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਿਸ਼ਤੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਇਸ਼ਾਨੀ ਸ਼ਰਮਾ
ਇਸ਼ਾਨੀ ਸ਼ਰਮਾ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ ਦੇ ਸ਼ੋਅ ਹਮਕੋ ਤੁਮਕੋ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਪਿਆਰ ਕਯਾ ਕਰੇ ਵਿੱਚ 'ਅਨੋਖੀ' ਅਤੇ ਕਲਰਜ ਟੀਵੀ ਦੇ ਸ਼ੋਅ ਬੇਪਨਾਹ ਵਿੱਚ 'ਮਿਲੀ' ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।.
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਝੁੱਗੀਆਂ ਨੂਰ ਮੁਹੰਮਦ
ਝੁੱਗੀਆਂ ਨੂਰ ਮੁਹੰਮਦ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਵਲਟੋਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲਾਕ ਵਲਟੋਹਾ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਬਾਬੂਲਾਲ ਗੌਰ
ਬਾਬੂਲਾਲ ਗੌਰ ਯਾਦਵ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਰਹੇ। ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਨੇਤਾ ਹਨ।
ਜੀਵਨ
ਗੌਰ ਦਾ ਜਨਮ ਪ੍ਰਤਾਪਗੜ੍ਹ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚੋ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਅਹੀਰ ਜਾਤੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1930 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਤ ਲੋਕ
ਆਨੰਧੀ
ਆਨੰਧੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ ਜੋ ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਕੰਮ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਬੱਸ ਸਟਾਪ (2012) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਮਿਲੀ। ਉਹ ਵੇਤਰੀਮਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਪੋਰੀਆਲਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਸੁਲੇਮਾਨ ਦੀ "ਕਾਇਲ" ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਸਿਰਲੇਖ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਸੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਇਸਨੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਮੁਰੂਤੀ ਦਾਸਾਰੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਸ ਸਟੌਪ (2012) ਵਿੱਚ ਸੀਮਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਨੇ ਪ੍ਰਿੰਸ, ਕਾਨਾ ਅਤੇ ਸਾਥੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਦਿਵਿਆ ਸਮੇਤ ਇੱਕ ਸਟਾਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਨਵੰਬਰ 2012 ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆ ਲਈ ਫਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਤੋਂ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਵਰੁਨ ਸੰਦੇਸ਼ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਗਲੇ ਉੱਦਮ "ਪ੍ਰੀਅਤਮਾ ਨੀਵਾਚਤ ਕੁਸ਼ਲਾਮ" ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰ-ਅੰਦਰ ਹੀ ਇਸਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਮਾਰਚ 2013 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਇਹ ਫਿਲਮ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਮਿਲੀ।
ਅਨੰਧੀ ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਵਿਜੇ ਮਡਾਲਾ ਦੇ ਅਗਲੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਉੱਦਮ "ਗ੍ਰੀਨ ਸਿਗਨਲ" ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਨਵੇਂ ਆਏ ਰੇਵੰਥ ਦੇ ਨਾਲ ਨਜ਼ਰ ਆਈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ। 2013 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਮਨੀਮਰਨ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਹਰੀਸ਼ ਕਲਿਆਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ, ਪੋਰੀਆਲਨ ਲਈ ਵੀ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਣ ਦੇ ਐਲਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵੇਤਰੀਮਾਰਨ ਨੇ ਸਹਿ-ਨਿਰਮਾਤਾ ਵਜੋਂ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਚੁਣਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਲਈ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ, ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਮੱਧਮ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਤਾਮਿਲ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ, ਪ੍ਰਭੂ ਸੁਲੇਮਾਨ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਕਾਇਲ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨ ਲਈ ਗਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਸਿਰਲੇਖ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫਿਲਮ ਲਈ ਰਕਸ਼ੀਤਾ ਤੋਂ ਆਨੰਧੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਲਿਖਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸੁਲੇਮਾਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦੋ ਵਾਰ ਆਡੀਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਦੀ ਜਵਾਨ ਕੁੜੀ ਦਾ ਚਿਤਰਣ ਕੀਤਾ ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਪ੍ਰੇਮੀ 2004 ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਦੇ ਭੂਚਾਲ ਅਤੇ ਸੁਨਾਮੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਦੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਚਿੱਤਰਣ ਲਈ ਅਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਰੈਡਿਫ.ਕਾੱਮ ਨੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ "ਸੰਪੂਰਣ ਵਿਕਲਪ ਸੀ" ਅਤੇ ਉਹ "ਇੰਨੀ ਸਧਾਰਮ, ਇੰਨੀ ਅਸਲ ਜਾਪਦੀ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਮਜਬੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਿਆਰ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਪਾਉਂਦੇ ਹੋ।", ਜਦੋਂ ਕਿ sify.com ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ "ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ" ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, "ਦਿ ਹਿੰਦੂ" ਦੇ ਇੱਕ ਆਲੋਚਕ ਨੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ, "ਨਵੇਂ-ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀ ਆਨੰਦੀ ਪਿਆਰੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੀ ਹੈ", ਜਦੋਂ ਕਿ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਨੂੰ ਵਿਜੇ ਅਵਾਰਡਾਂ ਸਮੇਤ, 2014 ਲਈ ਕਈ ਸਰਵਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਡੈਬਿਊ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
2015 ਵਿੱਚ, ਅਨੰਦੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਏ. ਸਾਰਕੁਨਮ ਦੀ ਬਾਲਾ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ "ਚਾਂਦੀ ਵੀਰਨ" ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਅਥਰਵਾ ਦੇ ਪਾਤਰ ਦੀ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਰੁਚੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ। ਆਨੰਧੀ ਨੇ ਫਿਰ ਬਾਲਗ ਕਾਮੇਡੀ ਫਲਿੱਕ ਤ੍ਰਿਸ਼ਾ ਇਲਾਨਾ ਨਯਨਥਰਾ (2015) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜੀ.ਵੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਮੁਟਿਆਰ ਔਰਤ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ।
ਰੰਗਾਵਲ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੰਗਾਵਲ ਜਾਂ ਪ੍ਰਿਜ਼ਮ (Prism) ਪੱਧਰੇ ਅਤੇ ਚਮਕਾਏ ਹੋਏ ਤਲਾਂ ਵਾਲ਼ਾ ਇੱਕ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ੀ ਤੱਤ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦਾ ਅਪਵਰਤਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹਦੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦੋ ਪੱਧਰੇ ਤਲਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਕੋਣ ਹੋਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਕੋਣ ਦਾ ਸਹੀ ਮਾਪ ਵਰਤੋਂ ਜਾਂ ਲੋੜ ਮੁਤਾਬਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੰਗ
ਨਵਤੇਜ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ
ਨਵਤੇਜ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ (8 ਜਨਵਰੀ 1925 - 12 ਅਗਸਤ 1981) ਇੱਕ ਉੱਘੇ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸਨ। ਓਹ ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ ਦੇ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ ਅਤੇ ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਾਲੇ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ ਵਿੱਚ ਛਪਦੇ ਆਪਣੇ ਬਾਕਾਇਦਾ ਫ਼ੀਚਰ ਮੇਰੀ ਧਰਤੀ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਕਰਕੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੰਜਾਬੀ ਪਾਠਕ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਉੱਘਾ ਨਾਮ ਰਹੇ। ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰੀਬੀ ਸੰਬੰਧ ਸਨ।
ਜੀਵਨ
ਨਵਤੇਜ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ 8 ਜਨਵਰੀ 1925 ਨੂੰ ਸਿਆਲਕੋਟ (ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਵਿੱਚ ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸਾਬਕਾ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ ਰਹੀ ਮਹਿੰਦਰ ਕੌਰ ਨਾਲ਼ ਹੋਇਆ ਜੋ ਕਲਕੱਤਾ ਦੇ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਿਕ ਵੀ ਰਹੀ ਸੀ। ਮਹਿੰਦਰ ਕੌਰ ਦਾ (2 ਮਈ 2011 ਨੂੰ) ਪ੍ਰੀਤ ਨਗਰ ਵਿਚਲੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ 87 ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ ਹਨ - ਪਾਬਲੋ, ਸੁਮਿਤ ਰਿਤੂਰਾਜ, ਰਤੀਕੰਤ। ਸੁਮੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੋਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰੀਤ ਲੜੀ ਦਾ ਕੰਮ ਸੰਭਾਲਿਆ ਸੀ। ਪਰ 1984 ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦਾਂ ਨੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
12 ਅਗਸਤ 1981 ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਕੰਮ
ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ ਦੇ ਨਾਲ਼ ਨਵਤੇਜ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ ਰਸਾਲੇ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਹਥ ਵਟਾਉਂਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਪੂਰਾ ਕੰਮ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ। ਉਹ ਸੰਪਾਦਕ, ਫੀਚਰ ਲੇਖਕ, ਸਰਗਰਮ ਰਾਜਸੀ ਕਾਰਕੁਨ ਦੇ ਨਾਲ਼-ਨਾਲ਼ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਵੀ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1925 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1981
ਮੀਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੋਤਿਸ਼ ਵਿੱਦਿਆ
ਸਵਾਰੀ
ਸਵਾਰੀ ਜਾਂ ਗੱਡੀ ਜਾਂ ਵਾਹਨ ਇੱਕ ਚੱਲ ਮਸ਼ੀਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਮਾਲ-ਅਸਬਾਬ ਦੀ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਦੇ ਕੰਮ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਬਹੁਤਾ ਕਰ ਕੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਗੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਕਾਰਖ਼ਾਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਾਲ ਗੱਡੀਆਂ, ਸਾਈਕਲਾਂ, ਮੋਟਰ ਗੱਡੀਆਂ (ਕਾਰਾਂ, ਟਰੱਕ, ਬੱਸਾਂ), ਲੀਹਦਾਰ ਗੱਡੀਆਂ (ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ, ਟਰੈਮਾਂ), ਪਣਗੱਡੀਆਂ (ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼, ਬੇੜੇ), ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਅਤੇ ਪੁਲਾੜੀ ਜਹਾਜ਼।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਵਾਰੀਆਂ
ਬਲੌਰ
ਬਲੌਰ ਜਾਂ ਰਵਾ ਇੱਕ ਠੋਸ ਪਦਾਰਥ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੀਹਦੇ ਪਰਮਾਣੂ, ਅਣੂ ਜਾਂ ਆਇਨ ਇੱਕ ਬੜੇ ਹੀ ਸੁਚੱਜੇ ਸੂਖ਼ਮ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਚਾਰ-ਚੁਫੇਰੇ ਪਸਰੀ ਹੋਈ ਬਲੌਰੀ ਜਾਲ਼ੀ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਅਗਾਂਹ ਪੜ੍ਹੋ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲੌਰ
ਝਬਰੇੜਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਝਬਰੇੜਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ 70 ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਹਰਿਦੁਵਾਰ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿੱਤ ਇਹ ਹਲਕਾ ਅਨੁਸੂਚੀਤ ਜਾਤੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾ ਹੈ। 2012 ਵਿੱਚ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 95,231 ਵੋਟਰ ਸਨ।
ਵਿਧਾਇਕ
2012 ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰੀ ਦਾਸ ਇਸ ਹਲਕੇ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕ ਚੁਣੇ ਗਏ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ।
!ਸਾਲ !colspan="2" align="center"|ਪਾਰਟੀ !align="center" | ਵਿਧਾਇਕ !ਰਜਿਸਟਰਡ ਵੋਟਰ !ਵੋਟਰ % !ਜੇਤੂ ਦਾ ਵੋਟ ਅੰਤਰ !ਸਰੋਤ
ਸਿਲਿਸਲੇਵਾਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ
ਰਿਸਾਕੋ ਕਾਵਾਈ
ਰਿਸਾਕੋ ਕਾਵਾਈ ਇੱਕ ਜਪਾਨੀ ਪਹਿਲਵਾਨ ਹੈ। ਉਹ 2015 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਵਿਸ਼ਵ ਕੁਸ਼ਤੀ ਚੈਮਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਲਾਸ ਵੇਗਾਸ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 2016 ਦੀਆਂ ਉਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1994 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਤ ਲੋਕ
ਬਰਟਰੈਂਡ ਰਸਲ
ਬਰਟਰੈਂਡ ਆਰਥਰ ਵਿਲੀਅਮ ਰਸਲ, ਤੀਜਾ ਅਰਲ ਰਸਲ, ਓਐਮ, ਐਫਆਰਐੱਸ (18 ਮਈ 1872 – 2 ਫਰਵਰੀ 1970), ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ਰ, ਗਣਿਤਗਿਆਨੀ, ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ, ਲੇਖਕ, ਸਮਾਜਿਕ ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਕਾਰਕੁਨ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮਿਆਂ ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉਦਾਰਵਾਦੀ, ਸਮਾਜਵਾਦੀ, ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀਵਾਦੀ ਕਿਹਾ, ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਡੂੰਘੇ ਗੰਭੀਰ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਹਿਸਾਬਦਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਹਿਸਾਬਦਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੋਬਲ ਜੇਤੂ ਸਾਹਿਤਕਾਰ
ਐਲਨ ਡੰਡਜ਼
ਲੋਕ ਦੀ ਇਸ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਸਮਾਜਿਕ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਲੋਕਧਾਰਾਵਾਂ ਦੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਪਦਾਰਥ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਨਜ਼ਰੀਆ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਲੀਅਮ ਵਿਲਸਨ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, “ਚੀਜ਼ਾਂ ਜੋ ਲੋਕ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ (ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਲੋਰ), ਉਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ (ਪਦਾਰਥਕ ਲੋਰ), ਅਤੇ ਉਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਜੋ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ (ਰਵਾਇਤੀ ਲੋਅਰ) ”(2006, 85).
ਡੁੰਡਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਲੋਕ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰਭਾਵ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕਧਾਰਾਵਾਦੀ ਕੰਮ ਵਿਆਖਿਆਤਮਕ ਜਾਂ ਵਿਗਿਆਨਕ ਹੈ ਨਾ ਕਿ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਲਈ. 1978 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਕਾਦਮਿਕ ਰਚਨਾ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿਚ, ਐੱਸਜ਼ ਇਨ ਫੋਕਲੋਰੀਓਸਟਿਕਸ, ਡਾਂਡੇਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਵਿੱਚ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ, “ਫੋਕਲੋਰੀਸਟਿਕਸ ਲੋਕ-ਕਥਾ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਭਾਸ਼ਾ-ਵਿਗਿਆਨ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨ ਹੈ। [. . . ] ਇਹ ਲੋਕ ਕਥਾਵਾਂ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਤੇ ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ methodੰਗ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੇ ਕੁਝ ਯਤਨ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਖਤ ਬੌਧਿਕ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "(vii). ਦੂਜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿਚ, ਡੁੰਡਸ ਲੋਕ-ਕਥਾ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਅਕਾਦਮਿਕ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਲਈ ਤਰਜੀਹੀ ਸ਼ਬਦ ਵਜੋਂ ਲੋਕ- ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕਰਦਾ ਹੈ.
ਡੰਡਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਲੋਕਧਾਰਾਵਾਦੀ ਕੰਮ ਸ਼ਾਇਦ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਰਹੇਗਾ. ਡੁੰਡੇਜ਼ ਲਿਖਦਾ ਹੈ, “ਲੋਕਧਾਰਾ ਇੱਕ ਸਰਵ ਵਿਆਪਕ ਹੈ: ਹਮੇਸ਼ਾ ਲੋਕ-ਕਥਾ ਹੁੰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲੋਕ ਕਥਾਵਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਮਨੁੱਖ ਸੰਵਾਦ ਰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਚਾਰ ਦੇ ਰਵਾਇਤੀ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਵਰਤਦਾ ਹੈ, ਲੋਕਧਾਰਾਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਲੋਕਧਾਰਾਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਅਵਸਰ ਮਿਲਦੇ ਰਹਿਣਗੇ "( ਵਿਕਾਸਵਾਦੀ ਪ੍ਰੀਮਿਸ, 19). ਲੋਕ-ਕਥਾ ਵਾਚਕ ਵਿਲੀਅਮ ਏ. ਵਿਲਸਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, “ਇਸ ਲਈ ਲੋਕ-ਕਥਾਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨਾ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਮਨਮੋਹਕ ਮਨੋਰੰਜਨ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿਹਲੇ ਪਲਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਇਹ ਸਾਡੇ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰੀ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹੈ. "(2006, 203).
ਸਨਮਾਨ
ਡੁੰਡੇਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਸੰਮੇਲਿਤ ਲੇਖਾਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੁਆਰਾ 2018 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੈਸਟੀਚ੍ਰਿਫਟ ਵਜੋਂ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
8 ਸਤੰਬਰ, 1934 ਨੂੰ ਨਿ Newਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ, ਉਸਨੇ ਯੇਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਕੈਰੋਲਿਨ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹ 48 ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਹੋਏ ਸਨ। ” ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ (ਡੇਵਿਡ) ਦੀਆਂ ਦੋ ਬੇਟੀਆਂ (ਲੌਰੇਨ ਅਤੇ ਐਲਿਸਨ) ਅਤੇ ਛੇ ਪੋਤੇ-ਪੋਤੀਆਂ ਸਨ।”,
ਮੌਤ
ਇੱਕ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਸੈਮੀਨਾਰ ਦਿੰਦੇ ਸਮੇਂ ਡੰਡਸ collapਹਿ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ.
ਹਵਾਲੇ
Ipi
1 2 3 4 5 6
ਫੌਕਸ, ਮਾਰਜਲਿਟ (2005-04-02). "ਐਲਨ ਡੰਡੇਸ, 70, ਫੋਕ ਕਲੇਰੋਇਸਟ ਜੋ ਹਿ Humanਮਨ ਕਸਟਮ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਮਰਦਾ ਹੈ". ਨਿ. ਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼. 2008-10-31 ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ.
1 2 3
Eedਰਿੱਡ, ਕ੍ਰਿਸਟੋਫਰ (27 ਅਪ੍ਰੈਲ 2005)  "ਓਬੀਟੁਰੀ: ਐਲਨ ਡੰਡਸ". ਸਰਪ੍ਰਸਤ. 11 ਸਤੰਬਰ 2019 ਨੂੰ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ.
↑
ਬਰੈਸ, ਚਾਰਲਸ (2005-04-02)  "UC ਲੋਕਧਾਰਾਵਾਦੀ ਡੰਡਸ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸਦੀ ਵਿਦਵਤਾ ਨੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ". ਸੈਨ ਫ੍ਰਾਂਸਿਸਕੋ ਕ੍ਰੋਨਿਕਲ. 2008-10-31 ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ.
ਐਲਨ ਡੰਡਸ, ਆਲੋਮੋਟਿਫਜ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕਤਮਕ ਸਮਾਨਤਾ
ਐਲਨ ਡੁੰਡੇਸ, "ਐਟਿਕ ਤੋਂ ਐਮੀਕ ਯੂਨਿਟ ਟੂ ਸਟ੍ਰਕਚਰਲ ਸਟੱਡੀ ਆਫ ਫੋਕਟੇਲਜ਼", ਦ ਜਰਨਲ ਆਫ਼ ਅਮੈਰੀਕਨ ਫੋਕਲੇਅਰ;  ਵਾਲੀਅਮ  75, ਨੰਬਰ 296 (ਅਪ੍ਰੈਲ - ਜੂਨ., 1962), ਪੀਪੀ 95-105 ਫਰਮਾ: ਜੇਐਸਟੀਓਆਰਏ
Iedਮਾਇਡਰ, ਵੌਲਫਗਾਂਗ (2006)  "" ਕਹਾਵਤਾਂ ਦਾ ਸਬੂਤ ਪੜਤਾਲ ਵਿੱਚ ਹੈ ": ਪਾਇਨੀਅਰਿੰਗ ਪੈਰੇਮੋਲੋਜਿਸਟ ਵਜੋਂ ਐਲਨ ਡੰਡਸ". ਪੱਛਮੀ ਲੋਕਧਾਰਾ (ਗਰਮੀ 2006): 26-27. 2007-12-22 ਨੂੰ ਅਸਲ ਤੋਂ ਪੁਰਾਲੇਖ ਕੀਤਾ ਗਿਆ. 2008-10-31 ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ.
Li ਓਲੀਵਰ, ਮਿਰਨਾ (2005-04-03). "ਐਲਨ ਡੰਡੇਜ਼, 70; ਲੋਕਧਾਰਾਵਾਦੀ ਡ੍ਰਾਫ ਹਾਸਾ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣੀ". ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਟਾਈਮਜ਼  2008-10-31 ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ.
ਡੰਡਸ, ਐਲਨ. "ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਇੱਕ ਚਿਕਨ ਕੂਪ ਪੌੜੀ ਵਰਗੀ ਹੈ", ਆਈਐਸਬੀਐਨ 0-8143-2038-4. ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ,  ਪ.ਵੀ.ਆਈ.: "ਇਸ ਲੇਖ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਸੰਸਕਰਣ ਅਕਤੂਬਰ, 1980 ਵਿੱਚ ਪਿਟਸਬਰਗ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਅਮੈਰੀਕਨ ਫੋਕਲੇਅਰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਭਾਸ਼ਣ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।"
ਭਾਸ਼ਣ ਦਾ ਟ੍ਰਾਂਸਕ੍ਰਿਪਟ of ਜਰਨਲ ਆਫ਼ ਅਮੈਰੀਕਨ ਫੋਕਲੋਰੀ  (ਭਾਗ 118, ਨੰਬਰ 470) ਦੇ ਪਤਝੜ 2005 ਦੇ ਅੰਕ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸਟੈਫਨੋਵਿਟਸ, ਅਨਾਟੋਲ (2012-03-02). It ਕੋਈ ਸ਼ੀਟ!
Un ਹੰਟਰ, ਡੀ. ਲਾਇਨ (2000-04-19). "ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਨੇ ਸਾਬਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਤੋਂ ਅਚਾਨਕ ਵਿੰਡੋਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ". ਬਰਕਲੇਅਨ. 2009-08-26 ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ.