cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਪਚਰੰਗਾ
ਭੁਗੋਲਿਕ ਸਥਿਤੀ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਜਨਸੰਖਿਆ 1162 ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ 612 ਮਰਦ ਅਤੇ 550 ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਰਕਬਾ 236 ਏਕੜ ਹੈ। ਕੁਲ ਵੋਟਰ 698 ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ 324 ਮਰਦ ਅਤੇ 374 ਔਰਤਾਂ ਵੋਟਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਗੇਅ ਵੇਗਾਸ
ਗੇਅ ਵੇਗਾਸ, ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ. ਦਿਲਚਸਪੀ ਵਾਲੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਹੈ, ਜੋ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਛਾਪੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁਫ਼ਤ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਗੇਅ ਵੇਗਾਸ ਬ੍ਰਾਂਡ ਵਿੱਚ GayVegas.com, ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਅਤੇ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਲਾਸ ਵੇਗਾਸ ਦੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ, ਰਾਜਨੀਤੀ, ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰਾ ਅਤੇ ਕਲਾਵਾਂ, ਲੈਸਬੀਅਨ, ਗੇਅ ਪੁਰਸ਼, ਦੁਲਿੰਗੀ, ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ, ਕੁਈਰ, ਇੰਟਰਸੈਕਸ, ਅਲੈਂਗਿਕ ਆਦਿ (ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.+) ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦੇ ਮਨੋਰੰਜਨ 'ਤੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਮੈਗਜ਼ੀਨ
ਪੀਅਰਸਨ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਟੈਸਟ
ਪੀਅਰਸਨ ਲੈਂਗੂਏਜ ਟੈਸਟ ਪੀਅਰਸਨ (ਪੀ ਐਲ ਸੀ) ਸਮੂਹ ਦੀ ਇੱਕ ਇਕਾਈ ਹੈ, ਜੋ ਗੈਰ-ਮੂਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ। ਟੈਸਟਾਂ ਵਿੱਚ ਪੀਅਰਸਨ ਟੈਸਟ ਆਫ਼ ਇੰਗਲਿਸ਼ (ਪੀਟੀਈ) ਅਕਾਦਮਿਕ, ਪੀਟੀਈ ਜਨਰਲ (ਪਹਿਲਾਂ ਲੰਡਨ ਟੈਸਟ ਆਫ਼ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ) ਸਮੂਹ ਦ੍ਰਿਸ਼-ਅਧਾਰਿਤ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ QCA, Ofqual, ਦੁਆਰਾ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹਨ ਅਤੇ Edexcel, ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਜਾਂਚ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਚਲਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਇਸ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 6,000 ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਟੈਸਟ ਨੂੰ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਬਾਰਡਰ ਏਜੰਸੀ ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆਈ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਆਫ਼ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਿਟੀਜ਼ਨਸ਼ਿਪ ਦੁਆਰਾ ਵੀਜ਼ਾ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਲਈ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪੀਟੀਈ-ਐ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਅਤੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵੀਜ਼ਾ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਸਵੀਕਾਰਯੋਗ ਹੈ। ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦੀ ਉਡੀਕ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਮਨੁੱਖੀ ਗ੍ਰੇਡ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੁਆਰਾ ਪੜ੍ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਕਾਦਮਿਕ ਦਾ ਪੀਅਰਸਨ ਟੈਸਟ
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਕਾਦਮਿਕ ਦਾ ਪੀਅਰਸਨ ਟੈਸਟ ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਟੈਸਟ ਹੈ ਜੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ-ਪੱਧਰ ਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਗੈਰ-ਮੂਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਪੀਅਰਸਨ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਗੈਰ-ਮੂਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦੇ ਵਧੇਰੇ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਲਈ ਸੰਸਥਾਵਾਂ, ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਪੀਟੀਈ ਅਕਾਦਮਿਕ ਬਣਾਇਆ।
ਪੀਟੀਈ ਜਨਰਲ
ਪੀਟੀਈ ਜਨਰਲ (ਪਹਿਲਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਲੰਡਨ ਟੈਸਟ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ) ਜਾਂ ਪੀਅਰਸਨ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ (ਦਸੰਬਰ 2020 ਤੱਕ) । ਇਹ ਪੀਅਰਸਨ ਲੈਂਗੂਏਜ ਟੈਸਟਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ Edexcel ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ QCA, ਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਅਥਾਰਟੀ ਦੁਆਰਾ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹਨ। ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ (ਉਦਾ ਪੋਲੈਂਡ, ਗ੍ਰੀਸ) ਮੌਖਿਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਫਰਾਂਸ, ਇਟਲੀ, ਅਰਜਨਟੀਨਾ) ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਪੀਟੀਈ ਯੰਗ ਲਰਨਰਜ਼ ਨੂੰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ 1982 ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਲੰਡਨ ਸਕੂਲਜ਼ ਐਗਜ਼ਾਮੀਨੇਸ਼ਨ ਬੋਰਡ ਦੁਆਰਾ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਐਗਜ਼ਾਮੀਨੇਸ਼ਨ ਬੋਰਡ 1996 ਵਿੱਚ Edexcel ਬਣਨ ਲਈ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਕੌਂਸਲ (BTEC) ਵਿੱਚ ਵਿਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ।
ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ
thumb ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ (ਜਨਮ 6 ਸਤੰਬਰ 1989) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਦੱਖਣ ਅਤੇ 3 SIIMA ਅਵਾਰਡਾਂ ਸਮੇਤ ਕਈ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਜਿੱਤੇ।
ਉਸਨੇ 2017 ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮ ਨਜਾੰਦੁਕਲੁਦੇ ਨਟਿਲ ਓਰੀਦਾਵੇਲਾ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਮਾਇਆਨਾਧੀ (2017), ਵਾਰਥਨ (2018), ਵਿਜੇ ਸੁਪਰਮ ਪੂਰਨਮੀਅਮ (2019), ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਕਾਟੂਰਕਾਦਾਵੂ (2019) ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਐਕਸ਼ਨ (2019) ਨਾਲ ਕੀਤੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਜਨਮ 6 ਸਤੰਬਰ 1989 ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ, ਕੇਰਲਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਹੋਲੀ ਏਂਜਲਸ ਕਾਨਵੈਂਟ ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ, ਅਤੇ ਸੈਕਰਡ ਹਾਰਟ ਕਾਨਵੈਂਟ ਗਰਲਜ਼ ਹਾਇਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 2017 ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਨਰਾਇਣ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸਿਜ਼ (SNIMS), ਏਰਨਾਕੁਲਮ ਤੋਂ ਆਪਣੀ MBBS ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਉੱਥੇ ਆਪਣੀ ਇੰਟਰਨਸ਼ਿਪ ਵੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਅਤੇ ਕੋਚੀਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
ਲਕਸ਼ਮੀ 2014 ਤੋਂ ਮਾਡਲਿੰਗ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਫਲਾਵਰ ਵਰਲਡ, ਸਾਲਟ ਸਟੂਡੀਓ, ਵਨੀਤਾ ਅਤੇ ਐੱਫ ਡਬਲਿਊ ਡੀ ਲਾਈਫ ਵਰਗੇ ਮੈਗਜ਼ੀਨਾਂ ਦੇ ਕਵਰ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਚੇਮਨੂਰ ਜਵੈਲਰਜ਼, ਕਰਿਕਕਿਨੇਥ ਸਿਲਕਸ, ਲਾ ਬਰੈਂਡਾ, ਈਜ਼ਵਾ ਬੁਟੀਕ, ਅਕਸ਼ੈ ਜਵੇਲਜ਼, ਸ਼੍ਰੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਜਿਊਲਰੀ ਆਦਿ ਬ੍ਰਾਂਡਾਂ ਲਈ ਮਾਡਲਿੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਉਹ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ "ਕਦੇ ਵੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾਈ", ਪਰ ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲਈ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅਜ਼ਮਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਨਿਵਿਨ ਪੌਲੀ ਅਭਿਨੀਤ ਪਰਿਵਾਰਕ-ਡਰਾਮਾ ਨਜਾੰਦੂਕਾਲੁਦੇ ਨਟਿਲ ਓਰੀਦਾਵੇਲਾ ਲਈ ਅਲਤਾਫ ਸਲੀਮ ਦੁਆਰਾ ਕਾਸਟ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਕਾਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਆਸ਼ਿਕ ਅਬੂ ਦੁਆਰਾ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਥ੍ਰਿਲਰ ਮਾਇਆਨਾਧੀ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਇਹ ਫਿਲਮ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਭਿਲਾਸ਼ੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 2018 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਫਹਾਦ ਫਾਸਿਲ ਨਾਲ ਵਰਥਾਨ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। 2019 ਵਿੱਚ ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਤਿੰਨ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ: ਵਿਜੇ ਸੁਪਰਮ ਪੂਰਨਾਮਿਅਮ, ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਕਟੂਰਕਾਦਾਵੂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਦਰਜ਼ ਡੇ । ਉਸਨੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਦੇ ਨਾਲ ਐਕਸ਼ਨ (2019) ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਤਮਿਲ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੀ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਧਨੁਸ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਤਮਿਲ ਗੈਂਗਸਟਰ ਫਿਲਮ, ਜਗਮੇ ਥੰਧੀਰਾਮ (2021) ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਲਈ ਚਲੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਅਟਿਲਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਜੋ ਕਿ ਨੈੱਟਫਲਿਕਸ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਇਆ ਹੈ।
2022 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਮਣੀ ਰਤਨਮ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਐਕਸ਼ਨ ਡਰਾਮਾ ਫਿਲਮ ਪੋਨੀਯਿਨ ਸੇਲਵਨ: ਆਈ ਵਿੱਚ 'ਪੂੰਗੁਜ਼ਾਲੀ' ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੁਆਰਾ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਬਣਾਇਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼ੰਮੀ (ਨਰਗਿਸ ਰਬਾਦੀ)
ਨਰਗਿਸ ਰਬਾਦੀ (24 ਅਪ੍ਰੈਲ 1929 - 6 ਮਾਰਚ 2018), ਆਪਣੇ ਸਟੇਜੀ ਨਾਮ ਸ਼ੰਮੀ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ । ਇਹ ਦੋ ਸੌ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਸ਼ੰਮੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਬਣੀ ਰਹੀ ਜਦੋਂ ਮੂਰਖ ਅਤੇ ਹਾਸੋਹੀਣੀ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ 1949-1969 ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1980-2002 ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਰਬਾਦੀ ਦਾ ਜਨਮ 1929 ਵਿੱਚ ਬੰਬਈ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਅਗਿਆਰੀ (ਪਾਰਸੀ ਅਗਨੀ ਮੰਦਰ) ਵਿੱਚ ਪੁਜਾਰੀ ਸਨ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਪੈਸੇ ਕਮਾਉਣ ਲਈ ਪਾਰਸੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਸਾਰੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਭੋਜਨ ਪਕਾਉਂਦੀ ਸੀ। ਰਬਾਦੀ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਮਨੀ ਰਬਾਦੀ ਸੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਸੀ ਅਤੇ 1967 ਅਤੇ 1994 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਡਰੈੱਸ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਵਜੋਂ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਸ਼ੰਮੀ ਚਾਣਚੱਕ ਹੀ ਫਿਲਮਾਂ ਚ ਆਈ ਸੀ। ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰਕ ਦੋਸਤ ਅਭਿਨੇਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸ਼ੇਖ ਮੁਖਤਾਰ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਦੋਸਤਾਨਾ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਮੁਖਤਾਰ ਦੂਜੀ ਲੀਡ ਲਈ ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਬੇਗਮ ਪਾਰਾ ਨਾਲ ਮੁੱਖ ਮਹਿਲਾ ਲੀਡ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੇਖ ਮੁਖਤਾਰ ਨਾਲ ਮਿਲਾਇਆ। ਮੁਖਤਾਰ ਆਪਣੇ ਹਿੰਦੀ ਬੋਲਣ ਦੇ ਹੁਨਰ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਤ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਪਾਰਸੀ ਸੀ। ਸ਼ੰਮੀ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਚਿੰਤਤ ਸ਼ੇਖ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਨਾਲ ਹਿੰਦੀ ਵਿਚ ਗੱਲ ਕਰੇਗੀ ਅਤੇ ਜੇ ਉਹ ਕੋਈ ਨੁਕਸ ਲੱਭਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਨੁਕਸ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੇਖ ਮੁਖਤਾਰ ਉਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ। ਅਗਲੇ ਦਿਨ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਕ੍ਰੀਨ ਟੈਸਟ ਲਈ ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ ਸਟੂਡੀਓ ਵਿੱਚ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ। ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਤਾਰਾ ਹਰੀਸ਼ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ "ਸ਼ੰਮੀ" ਕਰ ਦੇਵੇ ਕਿਉਂਕਿ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਨਰਗਿਸ ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਸਿਕ ਤਨਖਾਹ 500 ਰੁਪਏ ਸੀ।ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ਸ਼ਰਤ ਦੇ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੇ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਬਾਹਰ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ। ਉਹ ਸਿਰਫ 18 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਜਨਵਰੀ 1949 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ, ਉਸਤਾਦ ਪੇਡਰੋ ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਤਾਦ ਪੇਡਰੋ ਨੇ ਬੇਗਮ ਪਾਰਾ ਅਤੇ ਮੁਕਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੇਖ ਮੁਖਤਾਰ ਨੂੰ ਕਾਮੇਡੀਅਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਤਾਰਾ ਹਰੀਸ਼ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਬੇਗਮ ਪਾਰਾ-ਸ਼ੇਖ ਮੁਖਤਾਰ ਨਾਲ ਬਣੀ 1949 ਵਿੱਚ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਇੱਕ ਹਿੱਟ ਫਿਲਮ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਪਾਰਸੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1929 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2018 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਰਸੀ ਲੋਕ
ਆਰ. ਵੈਂਕਟਰਮਣੀ
'''ਆਰ. ਵੈਂਕਟਰਮਣੀ''' (ਜਨਮ 13 ਅਪ੍ਰੈਲ 1950) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਵਕੀਲ ਹੈ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਲਈ ਅਟਾਰਨੀ-ਜਨਰਲ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਪਿਛਲੇ 12 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਰਾਜ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੀਨੀਅਰ ਵਕੀਲ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੀਨੀਅਰ ਵਕੀਲ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਅਲਮਾ ਮੈਟਰ ਲੋਯੋਲਾ ਕਾਲਜ, ਚੇਨਈ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੇਟੀਟ ਸੈਮੀਨੇਅਰ ਹਾਇਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ - ਪੁਡੂਚੇਰੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ।
ਡੀ. ਐਨ. ਝਾ
ਦਵਿਜੇਂਦਰ ਨਾਰਾਇਣ ਝਾ (1940 – 4 ਫਰਵਰੀ 2021) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰੀ ਦੀ ਵਿਧੀ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਤੇ ਮੱਧਯੁਗ ਭਾਰਤ ਉੱਤੇ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਲਿਖਿਆ। ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਹਿਸਟੋਰੀਕਲ ਰਿਸਰਚ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਏਂਸੀਐਂਟ ਇੰਡੀਆ: ਇਨ ਹਿਸਟੋਰੀਕਲ ਆਊਟਲਾਈਨ (1997), ਦਿ ਮਿਥ ਆਫ਼ ਹੋਲੀ ਕਾਓ (2001) ਅਤੇ ਅਰਲੀ ਇੰਡੀਆ: ਏ ਕਨਸਾਈਜ਼ ਹਿਸਟਰੀ (2004) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਆਪਣੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਉਸਨੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀਆਂ ਫਿਰਕੂ ਵਿਗਾੜਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਬਹਿਸ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗਊ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਬੀਫ਼ ਖਾਣ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਬਾਰੇ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਸਿੱਖਿਆ
ਝਾ ਨੇ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰੈਜੀਡੈਂਸੀ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ (ਆਨਰਜ਼) ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਪਟਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਚ ਐਮ.ਏ. ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਸਮਾਜਿਕ-ਆਰਥਿਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਦੁਆਰਾ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਧੁਨਿਕ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਆਰ ਐਸ ਸ਼ਰਮਾ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਿਹਾ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਝਾਅ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਤੇ ਮੱਧਕਾਲੀ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸੀ। ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਫਿਰਕੂ ਵਿਗਾੜਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ, ਉਸਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਸਮਾਜਿਕ-ਆਰਥਿਕ ਬਣਤਰਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਬੰਧ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ  ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਪੁਸਤਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੇ ਕੁਝ ਮੁਢਲੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਾਲੀਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕਤਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਸਬੰਧਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ।  ਸਾਮਰਾਜਵਾਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਇੱਕ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਲੈਂਜ਼ ਰਾਹੀਂ ਕਰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ  ਲੋਕਧਾਰਾ, ਯੁੱਧਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਾਹੀ ਖਾਨਦਾਨਾਂ ਰਾਹੀਂ, ਪਰ ਝਾ ਨੇ ਦੋਨੋਂ ਤੋਂ ਹੱਟ ਕੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਹ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਸੀ ਜੋ ਮੰਨਦੇ ਸਨ ਕਿ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਯਤਨ ਇਤਿਹਾਸ ਲਿਖਣ ਦੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ। ਝਾਅ ਨੇ ਹਿੰਦੂ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਵਾਰ ਵਾਰ  ਲਿਖਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਬਹਿਸ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਫਿਰਕਾਪ੍ਰਸਤੀ ਅਤੇ ਭਗਵਾਂਕਰਨ ਹੈ। ਉਹ ਇਸ ਵਿਚਾਰ ਦੀ ਅਲੋਚਨਾ ਕਰਦਾ ਸੀ ਕਿ "ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ 'ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੇ ਹਿੰਦੂਵਾਦ' ਦਾ ਨਿਚੋੜ ਹੈ " ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਹੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਵਾਦੀ ਅਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਚਲੇ ਆਉਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।  ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਅਸੰਗਤਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆਉਣ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਮਕਾਲੀ ਪ੍ਰਸੰਗਿਕਤਾ ਲਭਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨਲ ਰਿਸਰਚ ਐਂਡ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ, ਜਿਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ ਲਈ ਪਾਠ ਪੁਸਤਕਾਂ ਅਤੇ ਕੋਰਸ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਸਨ, ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀਆਂ ਪਾਠ ਪੁਸਤਕਾਂ ਦਾ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇੰਡੀਅਨ ਹਿਸਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਹਿਸਟੋਰੀਕਲ ਰਿਸਰਚ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਉਹ ਟੋਕਿਓ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ਓਰੀਐਂਟਲ ਕਲਚਰ ਵਿੱਚ ਵਿਜ਼ਿਟਿੰਗ ਫੈਕਲਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।
1991 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਦੂਜੇ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਆਰ ਐਸ ਸ਼ਰਮਾ, ਸੂਰਜ ਭਾਨ ਅਤੇ ਅਥਾਰ ਅਲੀ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ਼ ਕੇ ਇਕ ਲੇਖ ਲਿਖਿਆ, ਕਿ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਕੋਈ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ ਕਿ ਅਯੁੱਧਿਆ ਦੀ ਬਾਬਰੀ ਮਸਜਿਦ ਉਸੇ ਜਗ੍ਹਾ 'ਤੇ ਇਕ ਮੰਦਰ ਢਾਹ ਕੇ ਉਸ ਜਗ੍ਹਾ ਦੇ ਉੱਪਰ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੋਜ Ramjanmabhoomi-Baburi Masjid: A Historians’ Report to the Nation  (1991) ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਮਸਜਿਦ ਨੂੰ ਇਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਸੱਜੇ-ਪੱਖੀ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਨੇ ਢਾਹ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਪੇਪਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਸਰਵੇਖਣ  ਵਾਲ਼ੀਆਂ ਨਾਲ਼ੋਂ ਭਿੰਨ ਲਭਤਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆਂਦੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਇਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸਾਲ 2019 ਵਿੱਚ ਮਾਤਰ  ਇੱਕ ਰਾਇ ਵਜੋਂ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਆਪਣੀ 2001 ਦੀ ਕਿਤਾਬ, ਦ ਮਿਥ ਆਫ਼ ਹੋਲੀ ਕਾਓ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਕੇਸ ਬਣਾਇਆ ਕਿ ਬੀਫ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਭੋਜਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਅਤੇ ਚਿਕਿਤਸਕ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਇਸ ਪ੍ਰਚਲਤ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕੀਤਾ ਕਿ ਗਊ ਪਵਿੱਤਰ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਮਾਸ ਇਤਿਹਾਸਕ ਭਾਰਤੀ ਖਪਤ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਕਿਤਾਬ ਨੇ ਚਰਕਾ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਰੁਕ-ਰੁਕ ਕੇ ਹੋਣ ਵਾਲ਼ੇ ਬੁਖ਼ਾਰਾਂ, ਅਤਿ-ਦੁਰਬਲਤਾ ਅਤੇ ਟੀਬੀ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਤਰਕਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬੀਫ਼ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਦ ਕਿ ਚਰਬੀ ਗਠੀਆ ਦੇ ਇਲਾਜ ਵਿਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਇਹ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਪਸ਼ੂ ਬਾਕਾਇਦਾ  ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਈ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਇਹ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਗਊਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਪਵਿੱਤਰ ਰੁਤਬਾ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਨਵੀਂ ਰਵਾਇਤ ਸੀ।
ਉਸਨੇ ਇਸ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਵੀ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਗੁਪਤਾ ਸਾਮਰਾਜ (320 ਈਸਵੀ ਤੋਂ 550 ਈਸਵੀ) ਦਾ ਜ਼ਮਾਨਾ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ "ਸੁਨਹਿਰੀ ਯੁੱਗ" ਸੀ। ਉਸਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਮੁਗਲ ਸਾਮਰਾਜ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਕ ਸੁਨਹਿਰੇ ਯੁੱਗ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅੰਦੋਲਨ ਦੌਰਾਨ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਦੀ ਘੜਤ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕ ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਪਰੰਤੂ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਫਾਇਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।
ਉਸ ਦੀ ਆਖਰੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਿਤਾਬ, ਡ੍ਰਿੰਕ ਆਫ਼ ਇਮਮੋਰਟਲਿਟੀ (2020) ਨੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਕਢਣ ਅਤੇ ਪੀਣ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਇੱਥੇ 50 ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਾਬ ਸਨ ਜੋ ਪੁਰਾਣੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਰਦ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਪੀਂਦੀਆਂ ਸਨ।ਉਸਨੇ ਅੱਗੇ ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਮਾਇਣ ਅਤੇ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਸੇਵਨ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ।
ਪਵਿੱਤਰ ਗਊ ਦੀ ਮਿਥ
ਝਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਦ ਮਿਥ ਆਫ਼ ਦ ਹੋਲੀ ਕਾਓ ਕਾਰਨ ਜਾਨ ਤੋਂ ਮਾਰਨ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਵੈਦਿਕ ਅਤੇ ਪੋਸਟ-ਵੈਦਿਕ ਪਾਠਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬੀਫ ਖਾਣ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਕਿਉਂਕਿ ਹਿੰਦੂ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵੈਦਿਕ ਕਾਲ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਗਾਂ ਦਾ ਮਾਸ ਖਾਣ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਨਕਾਰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਦੀ ਕਿਤਾਬ ਬਹੁਤ ਵਿਵਾਦ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣੀ।
ਅਰੁਣ ਸ਼ੌਰੀ ਦੁਆਰਾ ਅਲੋਚਨਾ
ਅਰੁਣ ਸ਼ੌਰੀ ਨੇ 12 ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਨਾਲੰਦਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਵਿਗਾੜਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਸੀ। ਸ਼ੌਰੀ ਨੇ ਝਾ 'ਤੇ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ, ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਹੋਣ ਅਤੇ ਬੌਧਿਕ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ। ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ ਦੇ ਇੱਕ ਲੇਖ ਵਿੱਚ, ਝਾ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸ਼ੌਰੀ ਉਸਦੀ ਕਹਿਣੀ ਨੂੰ ਤੋੜ-ਮਰੋੜ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ੋਰੀ ਦੇ ਚੋਰੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਬੇਬੁਨਿਆਦ ਹਨ। ਝਾ ਨੇ ਸ਼ੌਰੀ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਉੱਘੇ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਦੀ ਵੀ ਅਲੋਚਨਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ “ਨਿੰਦਿਆ” ਹੈ ਅਤੇ “ਇਤਿਹਾਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਲੈਣਾ ਦੇਣਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।”
ਮੌਤ
ਝਾ ਦੀ ਮੌਤ 4 ਫਰਵਰੀ 2021 ਨੂੰ, 81 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਅਧਰੰਗ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੁਣਨ ਸ਼ਕਤੀ ਗੁਆ ਬੈਠਾ ਸੀ।
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ
ਲੇਖਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ:
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1940 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2021
ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲਾ (ਭਾਰਤ)
ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲਾ (ਛੋਟਾ ਰੂਪ MEA; विदेश मंत्रालय) ਭਾਰਤ ਦੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਸਰਕਾਰੀ ਏਜੰਸੀ ਹੈ। ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ, ਇੱਕ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਦੇਸ਼ ਸਕੱਤਰ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਸੇਵਾ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਸੀਨੀਅਰ ਸਿਵਲ ਸੇਵਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਵਿਦੇਸ਼ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਮੁਖੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੰਤਰਾਲਾ ਦੂਤਾਵਾਸਾਂ ਰਾਹੀਂ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਲਈ ਅਤੇ ਅਰਬਾਂ ਡਾਲਰਾਂ ਦੀ ਵਿਕਾਸ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਕੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਹਿੱਤਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸਰਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਮੰਤਰਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਵਿਦੇਸ਼ ਮਾਮਲਿਆਂ ਬਾਰੇ ਕਮੇਟੀ ਨੂੰ ਇਸ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਵਿਧਾਨਿਕ ਨਿਗਰਾਨੀ ਦਾ ਕੰਮ ਸੌਂਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਭਾਰਤ
ਹੈਰੀਏਟ ਹਰਮਨ
ਹੈਰਿਏਟ ਰੂਥ ਹਰਮਨ (ਜਨਮ 30 ਜੁਲਾਈ 1950) ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਲੇਬਰ ਪਾਰਟੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ।ਉਹ 1982 ਦੇ ਬਾਅਦ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸੰਸਦ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਹਿਲਾਂ ਪੇਖਮ ਤੋਂ ਅਤੇ ਫਿਰ 1997 ਦੇ ਬਾਅਦ ਇਸ ਦੇ ਉਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਹਲਕੇ ਕੈਨਬਰਵੈੱਲ ਅਤੇ ਪੇਖਮ ਤੋਂ। ਉਸਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੈਬਨਿਟ ਅਤੇ ਸ਼ੈਡੋ ਕੈਬਨਿਟ ਦੇ ਅਹੁਦਿਆਂ ਤੇ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਲੇਬਰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਲੀਡਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ  ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ, ਉਹ ਵਾਰ ਲੇਬਰ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਆਗੂ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੀ ਨੇਤਾ ਰਹੀ: ਮਈ ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ 2010 ਤੱਕ ਅਤੇ ਮਈ 2015 ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ 2015 ਤੱਕ।
ਲੰਦਨ ਵਿੱਚ ਪਿਤਾ ਡਾਕਟਰ ਜਾਨ ਬੀ. ਹਰਮਨ ਅਤੇ ਮਾਂ ਅਧਿਵਕਤਾ ਅੰਨਾ ਦੇ ਘਰ ਜੰਮੀ ਹੈਰੀਟ ਸੇਂਟ ਪਾਲ ਗਰਲਜ਼ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਯਾਰਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਬੀਏ ਕੀਤੀ ਅਧਿਵਕਤਾ ਬਨਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਬਰੇਂਟ ਕਨੂੰਨ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ 1978 ਤੋਂ 1982 ਤੱਕ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਉਹ 1982 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਇੱਕ ਉਪਚੋਣ ਵਿੱਚ ਪੇਖਮ ਨਿਰਵਾਚਨ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਐਮਪੀ  ਚੁਣੀ ਗਈ।
ਲੇਬਰ ਦਲ ਦੇ ਨੇਤਾ ਜਾਨ ਸਮਿਥ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਨੂੰ 1992 ਵਿੱਚ ਯੂਕੇ ਦੇ ਛਾਇਆ ਮੰਤਰੀਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਸਮਿੱਲਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਇਸ ਨੇ 1992–1994 ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਵਿਰੋਧੀ ਪੱਖ ਦੇ ਵੱਲੋਂ ਛਾਇਆ ਖਜਾਨਾ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ, 1994–95 ਵਿੱਚ ਛਾਇਆ ਰੋਜਗਾਰ ਮੰਤਰੀ,1995–96 ਵਿੱਚ ਛਾਇਆ ਸਵਾਸਥ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ 1996–97 ਵਿੱਚ ਸਮਿਥ ਦੇ ਵਾਰਿਸ ਟੋਨੀ ਬਲੇਅਰ ਦੇ ਤਹਿਤ ਸਮਾਜਕ ਸੁਰਖਿਆ ਛਾਇਆ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਦਾਰੀ ਸਾਂਭੀ।
ਬਲੇਅਰ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਲੇਬਰ ਨੇ 1997 ਆਮ ਚੋਣ ਜਿੱਤ ਲਈ, ਉਹ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਹਰਮਨ ਕੈਨਬਰਵੈੱਲ ਅਤੇ ਪੇਖਮ ਦੇ ਨਵੇਂ ਬਣੇ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਮੁੜ-ਚੁਣੀ ਗਈ। ਬਲੇਅਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਪਹਿਲੀ ਮੰਤਰੀ ਲਈ ਰਾਜ ਦੇ ਉਸ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ, 1998 ਤੱਕ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਦੇ ਉਸ ਨੇ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। 2001 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਬਰਤਾਨੀਆ ਤੇ ਵੇਲਜ਼ ਲਈ ਸਾਲਿਸਟਰ ਜਨਰਲ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, 2005 ਤੱਕ ਇਸ ਹਸਤੀ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਬਣ ਗਈ।
ਉਮਾ ਸ਼ੰਕਰੀ
ਉਮਾ ਸ਼ੰਕਰੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ  ਹੈ ਜੋ ਖੇਤਰੀ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਕੈਰੀਅਰ
2006 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ ਚਿਦੰਬਰਮ ਦੀ ਕੋਵਈ ਬ੍ਰਦਰਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਿਬੀਰਾਜ ਦੇ ਨਾਲ ਆਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਸਤਿਆਰਾਜ ਦੀ ਭਤੀਜੀ ਵਜੋਂ ਸੀ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਆਏ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਥੋਡਾਮਾਲੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਕੁਝ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚਿਕਮਾ (ਕੰਨੜ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਤਾਮਿਲ ਸੀਰੀਅਲ "ਚਿਥੀ" ਦਾ ਰੀਮੇਕ) ਅਤੇ ਵੱਲੀ (ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਤਾਮਿਲ ਸੀਰੀਅਲ) ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਉਮਾ ਦਾ ਜਨਮ ਡੀ. ਰਾਜੇਂਦਰ ਬਾਬੂ, ਕੰਨੜ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੁਮਿਤਰਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਖੇਤਰੀ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ, ਨਕਸ਼ਤਰ ਨੇ 2011 ਵਿੱਚ ਫਿਲਮ ਦੂ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਸਨੇ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਓਪਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਬੀਏ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਆਖਰਕਾਰ ਉਸਨੇ 15 ਜੂਨ 2006 ਨੂੰ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸੌਫਟਵੇਅਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਐਚ. ਦੁਸ਼ਯੰਤ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਰ ਕੋਈ ਫਿਲਮਾਂ ਸਾਈਨ ਕਰਨ ਦੀ ਚੋਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਭਾਰਤੀ ਜਲ ਸੈਨਾ ਦਾ ਭਵਿੱਖ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਜਲ ਸੇਨਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਜਲ ਸੇਨਾ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼
ਬਰਫੀ (ਫਿਲਮ)
ਲਗਭਗ 30 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ (4.6 ਮਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ) ਦਾ ਬਜਟ ਬਣਾ ਕੇ, ਬਰਫੀ! 14 ਸਤੰਬਰ 2012 ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਖੁਲ੍ਹੀ ਗਈ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਸਫਲ ਰਹੀ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ 2012 ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣ ਗਈ. ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ 1.75 ਅਰਬ (27 ਮਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ) ਦੀ ਕਮਾਈ ਹੋਈ।
ਪਲਾਟ
ਮਰਫੀ "ਬਰਫੀ" ਜੌਹਨਸਨ (ਰਣਬੀਰ ਕਪੂਰ) ਇੱਕ ਆਸ਼ਾਵਾਦੀ, ਗਲੀ-ਬੁੱਧੀਮਾਨ, ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਨੌਜਵਾਨ ਹੈ ਜੋ ਦਾਜਲਿੰਗ 'ਚ ਇੱਕ ਨੇਪਾਲੀ ਜੋੜਾ' ਚ ਬੋਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਬੱਚਾ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਕੱਲੇ ਹੀ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਇੱਕ ਸ਼ੌਪਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਬਰਫੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ- ਉਹ ਲੈਂਪਪੌਸਟਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਦਾ ਹੈ, ਨਿਰਦੋਸ਼ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮਿਕ ਚੁਟਕਲੇ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਧੰਸ਼ੁ ਦੱਤਾ (ਸੌਰਭ ਸ਼ੁਕਲਾ) ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਪੁਲਿਸ ਅਫਸਰ ਹੈ। ਬਾਰਫਿਰੀ ਸ਼ਰੂਤੀ ਘੋਸ਼ (ਆਇਲੇਨਾ ਡੀ ਕਰੂਜ਼) ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਹੁਣੇ ਹੀ ਦਾਰਜਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਆ ਪਹੁੰਚੇ ਹਨ; ਉਹ ਰਣਜੀਤ ਸੇਨੂੰਗੁਤਾ (ਯਿਸ਼ੂ ਸੇਨਗੁਪਤਾ) ਨਾਲ ਰੁੱਝੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਾਉਣ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਰਫੀ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਸ਼ਰੂਤੀ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਬਰਫ਼ੀ ਦੇ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਡਿੱਗਦੀ ਹੈ ਪਰ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਉਸਨੂੰ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਸਦੀ ਅਪਾਹਜਤਾ ਅਤੇ ਪੈਸੇ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਉਸਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਸ਼ਰੂਤੀ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਵਿਆਹ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਰਫੀ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਸੰਪਰਕ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ।
ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ, ਬਰਫੀ ਦਾ ਪਿਤਾ ਬੀਮਾਰ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬਾਰਫੀ ਨੂੰ ਇਲਾਜ ਲਈ ਪੈਸਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਬੈਂਕ ਨੂੰ ਲੁੱਟਣ ਦੀ ਅਸਫਲ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਝਿਲਮਿਲ ਚੈਟਰਜੀ (ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਚੋਪੜਾ) ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ - ਬਰਫ਼ੀ ਦੇ ਆਟੀਚਿਅਲ ਬਚਪਨ ਦੇ ਦੋਸਤ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦਾਦਾ ਦੇ ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਅਮੀਰ ਵਿਰਾਸਤ - ਰਿਹਾਈ ਲਈ। ਪਹੁੰਚਣ 'ਤੇ, ਬਾਰਫੀ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਅਗ਼ਵਾ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਉਹ ਇੱਕ ਵੈਨ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਅੰਦਰ ਜਾਗਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਝਿਲਮਿਲ ਨੂੰ ਰਿਹਾਈ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਦੂਰ ਸੁੱਟ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਪਿੱਛਾ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਅਪਾਰਟਮੇਂਟ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਛੁਪਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਬਰਫ਼ੀ ਰਿਹਾਈ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਉਸ ਨੇ ਭੁਗਤਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਨਿਰਾਸ਼, ਬਰਫੀ ਆਪਣੇ ਦੇਖਭਾਲਕਰਤਾ ਦੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਝੀਲਮਿਲ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਛੇਤੀ ਹੀ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਬਰਫੀ ਝਿਲਮਿਲ ਦੀ ਜ਼ੁੰਮੇਵਾਰੀ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਛੇ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਬਾਰਫੀ ਅਤੇ ਸ਼ਰੂਤੀ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਸ਼ਰੂਤੀ ਉਸ ਦੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਨਾਖੁਸ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਅਤੇ ਬਰਫੀ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਦੋਸਤੀ ਫਿਰ ਤੋਂ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰਵਾਨ ਝਿਲਮਿਲ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਹੈ, ਜੋ ਫਿਰ ਲਾਪਤਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸ਼ਰੂਤੀ ਨੇ ਝਿਲਮਿਲ ਲਈ ਗੁਆਚੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਫਾਈਲ ਕੀਤੀ ਦਾਰਜੀਲਿੰਗ ਪੁਲਸ ਰਿਪੋਰਟ ਬਾਰੇ ਜਾਣਦੀ ਹੈ, ਬਰਫ਼ੀ ਦੀ ਭਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਸ ਤੋਂ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਝਿਲਮਿਲ ਲਈ ਇੱਕ ਹੋਰ ਰਿਹਾਈ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ ਤੇ ਐਕਸਚੇਂਜ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਦਾ ਸਰੀਰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ। ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਸਿੱਟਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਬਰਿਲ ਨੂੰ ਝਿਲਮੀਲ ਦੇ ਕਤਲ ਲਈ ਫੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਪੁਲਸੀਮਨ ਸੁਧੰਸ਼ੂ ਦੱਤਾ ਨੇ ਬਾਰੂ ਦੀ ਸ਼ੌਕੀਨ ਆਪਣੇ ਘਿਨਾਉਣੇ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਰੂਤੀ ਨੂੰ ਉਸ ਤੋਂ ਦੂਰ ਲਿਜਾਣ ਲਈ ਕਿਹਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਸਹਿਮਤ ਹੈ ਅਤੇ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਝਿਲਮਿਲ ਚਲੀ ਗਈ ਹੈ, ਉਹ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਬਰਫੀ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਬਰਫੀ ਦਾ ਝਿਲਮਿਲ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਰੂਤੀ ਅਨਫੂਲਿੰਗ ਨਾਲ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਹ ਝਿਲਮਿਲ ਦੇ ਬਚਪਨ ਦੇ ਘਰ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਲੱਭ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਰੂਤੀ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਲਈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਚਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਝਿਲਮਿਲ ਅਜੇ ਜਿਊਂਦੀਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਦੋਨਾਂ ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਵੱਲੋਂ ਲਪੇਟਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਝਿਲਮਿਲ ਦੇ ਟਰੱਸਟ ਫੰਡ ਤੋਂ ਪੈਸਾ ਕਮਾ ਸਕੇ। ਦੂਜੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿਚ, ਦੂਜੀ ਵਾਰ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜ ਦਿੱਤਾ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸ਼ੌਕੀਨ ਮਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਉਸ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕੇਅਰ ਹੋਮ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆ ਸਕੇ। ਬਰਫੀ ਦਾ ਝਿਲਮਿਲ ਨਾਲ ਇੱਕ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸ਼ਰੁਤੀ ਆਪਣੇ ਬਾਕੀ ਦੇ ਦਿਨ ਇਕੱਲੇ ਬਿਤਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਬਰਫੀ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਜ਼ੁਦਾ ਦਾਨ ਨੂੰ ਅਫਸੋਸ ਕਰਦੇ ਹੋਏ।
ਕਈ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਬਰਫੀ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਿਮਾਰ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਝੀਲਮਿਲ ਆਉਣ ਤੇ ਬਰਫੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਬਿਸਤਰੇ ਦੇ ਨਾਲ ਝੂਠ ਬੋਲਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਸ਼ਰੂਤੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਨਾ ਕਿ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਾਂ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ। ਫ਼ਿਲਮ ਬਰਫੀ ਅਤੇ ਝਿਲਮਿਲ ਦੇ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਰੋਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਫ਼ਿਲਮਾਂਕਣ
ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਮਾਰਚ 2011 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ। ਬਰਫੀ! ਜੂਨ 2011 ਅਤੇ ਫਰਵਰੀ 2012 ਦੌਰਾਨ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦਾਰਜੀਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਟ ਹੋਈ ਸੀ। ਮਾਰਚ 2011 ਵਿਚ, ਬਾਸੂ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਰੂਪ ਦੇਣ ਲਈ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ। ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 20 ਮਾਰਚ 2011 ਨੂੰ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਮਈ 2011 ਤਕ ਜਾਰੀ ਰਹੀ. ਜੂਨ 2011 ਵਿਚ, ਦਾਰਜੀਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਪਲੱਸਤਰ ਅਤੇ ਚਾਲਕ ਦਲ ਦਸੰਬਰ 2011 'ਚ, ਕੁਝ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਕੋਇੰਬਟੂਰ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਇਲਾਕੇ, ਖਾਸ ਤੌਰ' ਤੇ ਪੋਲਚੀ ਅਤੇ ਊਟੀ 'ਤੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।  ਜਨਵਰੀ 2012 ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਕੋਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਛੱਤਾਂ ਦੇ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਕਪੂਰ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਚਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੀਨੇਟ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਪ੍ਰੈਲ 2012 ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚੋਪੜਾ ਦੇ ਕੁਝ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਨੇ 13 ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ 31 ਅਗਸਤ 2012 ਤਕ ਰੀਲਿਜ਼ ਨੂੰ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਸਤੰਬਰ 2011 ਦਾ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬੱਸੂ ਨੇ ਅਪ੍ਰੈਲ 2012 ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਇਲੇਨਾ ਦੇ ਡਬਬਿੰਗ ਹਿੱਸਿਆਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਡੀ ਕਰੂਜ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਫਿਲਿੰਗ ਸਮੇਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸਿੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2012 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਰਾਜਾ ਕਾ ਤਾਲ
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> ਰਾਜਾ ਕਾ ਤਾਲ 1707 ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਜਾ ਛਤਰਸਾਲ ਦੇ ਪੋਤੇ, ਸੈਨਾਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਇੱਕ ਭੰਡਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਾਰਾ ਤਾਲ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇਅ 19 (ਭਾਰਤ) 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਨਗਰ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 10000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।
ਰਾਜਾ ਕਾ ਤਾਲ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀਆਂ ਆਧੁਨਿਕ ਸਹੂਲਤਾਂ ਉਪਲਬਧ ਹਨ।
ਕਨੈਕਟੀਵਿਟੀ NH 19 ਅਤੇ ਆਗਰਾ ਤੋਂ ਦੂਰੀ 35 ਕਿ.ਮੀ. ਯਮੁਨਾ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸਵੇਅ 25 ਕਿ.ਮੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਨਾਲ ਜੁੜੋ। ਹਾਵੜਾ-ਦਿੱਲੀ ਮੇਨ ਲਾਈਨ
ਇਸ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਗਲਾਸ ਉਤਪਾਦਕ ਉਦਯੋਗ ਹੈ .. ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਕੰਮ ਨਿਰਯਾਤ.
ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦਾ ਮਹਿਲ - ਰਾਜੇ ਦਾ ਤਾਲ ਹੀਰਾਂਗਨ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 2 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਰਾਜੇ ਦੀ ਤਾਲ ਨੂੰ ਫਿਰੋਜ਼ਾਬਾਦ ਗਜਤ ਦੁਆਰਾ ਰਾਜਾ ਟੋਡਰਮਲ ਦੁਆਰਾ ਬਣਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਸਮਰਾਟ ਅਕਬਰ ਦੇ ਨਵਰਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਲਾਲ ਪੱਥਰ ਦੇ ਕੰਢੇ 'ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਗਰਾ ਰੋਡ। ਤਾਲ ਸੁਆਮੀ ਟੋਡਰਮਲ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਤਾਲ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਦਿਲਚਸਪ ਤੱਥ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤਾਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਪੱਥਰ ਦਾ ਬਣਿਆ ਪੱਥਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਬੰਨ੍ਹ ਦੇ ਪੁਲ ਦੁਆਰਾ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਕੰਧ ਨਾਮਾਤਰ ਲੰਮੀ ਤਾਲ ਨਾਮਾਤਰ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਘਰ ਬਣ ਗਏ ਹਨ ਪਰ ਕਿਤੇ ਲਾਲ ਕਾਕਰੀ।
ਇਹ ਪਿੰਡ ਅਠ-ਪਰੀਆ (ਜ਼ਮੀਂਦਾਰ) ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਹੈ
ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਨਿਜ਼ਾਮਾਂ ਦੇ ਗਹਿਣੇ
thumb| ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਨਿਜ਼ਾਮ ਲਈ ਇੱਕ ਸਜਾਵਟੀ ਤਾਜ thumb| ਇੱਕ ਤਾਜ ਜੋ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਦਾ ਹੈ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਰਾਜ ਦੇ ਨਿਜ਼ਾਮਾਂ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਅਜੋਕੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਿੰਗੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ। ਗਹਿਣੇ ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੇ ਸਨ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਘ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨਿਜ਼ਾਮ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਵਾਰਸਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖਜ਼ਾਨਾ ਸੀ, ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਾਫ਼ੀ ਮੁਕੱਦਮੇਬਾਜ਼ੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੇ ਟਰੱਸਟ ਤੋਂ ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੇ ਹੋਰ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, 1995 ਵਿੱਚ ਅੰਦਾਜ਼ਨ 13 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਵਿੱਚ ਹੀਰਾ ਖਰੀਦਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਦੀਆਂ ਤਿਜੋਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇੱਕ ਵਾਰ ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੇ ਰਾਜ ਦਾ ਰਾਜ, ਗਹਿਣੇ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਤੱਕ ਦੇ ਹਨ। ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਈਨਾਮਲਿੰਗ ਦੇ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਗਏ, ਗਹਿਣੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਦੇ ਪੰਨੇ, ਗੁੰਟੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਕੋਲੂਰ ਡਾਇਮੰਡ ਮਾਈਨ ਤੋਂ ਹੀਰੇ ਸਮੇਤ ਰਤਨ ਜੜੇ ਹੋਏ ਹਨ ਵਿੱਚ ਹੀਰੇ ਦੀ ਖਾਨ (ਹੁਣ ਆਂਧਰਾ ਰਾਇਲਸੀਮਾ ਹੀਰਾ ਖਾਣਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ), ਬਰਮੀ ਰੂਬੀ ਅਤੇ ਸਪਿਨਲ, ਅਤੇ ਬਸਰਾ ਅਤੇ ਮੰਨਾਰ ਦੀ ਖਾੜੀ ਤੋਂ ਮੋਤੀ।
ਗਹਿਣਿਆਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
thumb| ਜੜੇ ਹੋਏ ਪੰਨੇ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਜਾਵਟੀ ਤਾਜ thumb| ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਨਿਜ਼ਾਮ ਲਈ ਇੱਕ ਸਜਾਵਟੀ ਤਾਜ 1995 ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 1967 ਵਿੱਚ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਨਿਜ਼ਾਮ, ਮੀਰ ਉਸਮਾਨ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ₹218 ਕਰੋੜ (ਲਗਭਗ US$70 ਮਿਲੀਅਨ) ਵਿੱਚ ਗਹਿਣੇ ਖਰੀਦੇ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮਹਿਜ਼ 25 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦੀ ਰਕਮ ਵਿੱਚ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਪੰਦਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਆਖਰਕਾਰ ਲਗਭਗ $65 ਮਿਲੀਅਨ ਦੀ ਕੀਮਤ ਤੈਅ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਸੋਥਬੀ ਦੁਆਰਾ ਅੰਦਾਜ਼ਨ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੀ ਕੀਮਤ $350 ਮਿਲੀਅਨ ਦੀ ਅਸਲ ਕੀਮਤ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸੀ। ਸ਼ੇਅਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ($20 ਮਿਲੀਅਨ) ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੋਤੇ ਮੁਕਰਰਮ ਜਾਹ ਨੂੰ ਗਿਆ।
ਇਹ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਕੋਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਸਥਿਤ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਦੇ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ; 2001 ਅਤੇ 2006 ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਸਲਾਰ ਜੰਗ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿਖੇ।
1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਗਹਿਣੇ ਖਰੀਦਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਟਰੱਸਟ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੇ 65 ਵਿੱਚੋਂ 37 ਗਹਿਣਿਆਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਬਣਾਇਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਫਾਤਿਮਾ ਫੌਜੀਆ, ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੀ ਪੋਤੀ, ਨੇ ਦਖਲ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਸਿਟੀ ਸਿਵਲ ਕੋਰਟ ਗਈ ਅਤੇ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਨਾ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਟਰੱਸਟੀ ਵਿਕਰੀ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋਏ ਸਨ, ਨਾ ਹੀ ਟੈਂਡਰ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਪ੍ਰਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਵਾਰਸਾਂ ਨੂੰ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੀ ਸਹੀ ਕੀਮਤ ਮਿਲ ਸਕੇ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਈ ਅਦਾਲਤੀ ਕੇਸ ਚੱਲੇ।
ਦੁਬਾਰਾ ਫਿਰ, 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਗਹਿਣਿਆਂ ਨੂੰ ਅਸਲ ਮੁੱਲ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਰਕਮ ਲਈ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਲਾਮ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਸੀ। ਨਿਜ਼ਾਮ ਹਿਮਾਯਤ ਅਲੀ ਮਿਰਜ਼ਾ ਦੇ ਪੜਪੋਤੇ ਦੀ ਮਾਂ ਫਾਤਿਮਾ ਫੌਜੀਆ ਨੇ ਨਿੱਜੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਚੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਪਟੀਸ਼ਨ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਮੁਫਖਮ ਜਾਹ, ਨਜਫ ਅਲੀ ਖਾਨ, ਦਿਲਸ਼ਾਦ ਜਾਹ, ਹਿਮਾਯਤ ਅਲੀ ਮਿਰਜ਼ਾ ਅਤੇ ਨਿਜ਼ਾਮ ਜਵੈਲਰੀ ਟਰੱਸਟ ਦੇ ਹੋਰ ਟਰੱਸਟੀਆਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਗਹਿਣੇ ਸੌਂਪੇ।
ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੇ ਪੜਪੋਤੇ ਹਿਮਾਯਤ ਅਲੀ ਮਿਰਜ਼ਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗਹਿਣੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਕੇ ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨੂੰ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਹੋਰ ਪੜ੍ਹਨਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਜਮੇ ਨੂੰ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ
ਮੁਹੰਮਦ ਹਮੀਦੁੱਲਾ
ਮੁਹੰਮਦ ਹਮੀਦੁੱਲਾ (ਉਰਦੂ: محمد حمیداللہ, ਰੋਮਨਾਈਜ਼ਡ: ਮੁਹੰਮਦ ਹਮੀਦੁੱਲਾ; 19 ਫਰਵਰੀ 1908 - 17 ਦਸੰਬਰ 2002) ਹਦੀਸ (ਮੁਹੱਦੀਥ) ਅਤੇ ਇਸਲਾਮੀ ਕਾਨੂੰਨ (ਫਕੀਹ) ਦਾ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਉੱਤਮ ਅਕਾਦਮਿਕ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਉਰਦੂ (ਉਸਦੀ ਮਾਤ ਭਾਸ਼ਾ), ਫ਼ਾਰਸੀ, ਅਰਬੀ, ਫ੍ਰੈਂਚ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ, ਜਰਮਨ, ਇਤਾਲਵੀ, ਯੂਨਾਨੀ, ਤੁਰਕੀ ਅਤੇ ਰੂਸੀ ਸਮੇਤ 22 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਯੋਗਤਾ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਵਿਗਿਆਨ, ਇਸਲਾਮਿਕ ਵਿਗਿਆਨ, ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਬਾਰੇ ਉਸਦੀਆਂ ਦਰਜਨਾਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਛਪੀਆਂ ਅਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਲੇਖ ਕਈ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਏ। ਉਹ ਅਜੇ ਵੀ 84 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਥਾਈ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ
ਹਮੀਦੁੱਲਾ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਪਠਾਰ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਰਾਜ, (ਹੁਣ ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਤੇਲੰਗਾਨਾ, ਭਾਰਤ) ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਸੀ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਭਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪੰਜ ਭੈਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਨਵਯਥ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਉਸਦੇ ਪੂਰਵਜ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਉੱਘੇ ਵਿਦਵਾਨ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1908 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2002
ਕੁੰਭਲਗੜ੍ਹ
ਕੁੰਭਲਗੜ (ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ " ਕੁੰਭਲ ਦਾ ਕਿਲ੍ਹਾ ") ਪੱਛਮੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਜ ਦੇ ਉਦੈਪੁਰ ਨੇੜੇ ਰਾਜਸਮੰਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਅਰਾਵਲੀ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੀ ਪੱਛਮੀ ਰੇਂਜ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਮੇਵਾੜ ਦਾ ਕਿਲ੍ਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਪਹਾੜੀ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਇਕ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਿਲ੍ਹੇ ਨੂੰ ਰਾਣਾ ਕੁੰਭ ਨੇ 15 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਆਪ 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਇਸ ਕਿਲ੍ਹੇ ਤੇ ਕਾਬਜ਼ ਰਿਹਾ। ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ਇਹ ਕਿਲ੍ਹਾ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦੇਖਣ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਹਰ ਸ਼ਾਮ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਰੰਗੀਨ ਰੋਸ਼ਣੀ ਨਾਲ ਰੁਸ਼ਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁੰਬਲਗੜ ਦਾ ਕਿਲ੍ਹਾ ਸੜਕ ਮਾਰਗ ਰਾਹੀ ਉਦੈਪੁਰ ਤੋਂ 82 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਉੱਤਰ ਪੱਛਮ ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਚਿਤੌੜਗੜ੍ਹ ਕਿਲ੍ਹੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੇਵਾੜ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਕਿਲ੍ਹਾ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤੀ ਥਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਸਥਨ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇ
ਰਾਮਗੜ੍ਹ ਤਾਲ ਝੀਲ
ਰਾਮਗੜ੍ਹ ਤਾਲ ਗੋਰਖਪੁਰ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ। 1970 ਵਿੱਚ, ਇਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ, ਝੀਲ ਨੇ 18 km ਦੇ ਘੇਰੇ ਦੇ ਨਾਲ 723 hectare ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕੀਤਾ। । ਅੱਜ, ਇਹ ਲਗਭਗ 678 hectare ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਮਗੜ੍ਹ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਸੀ ਜੋ ਇੱਕ ਆਫ਼ਤ ਕਾਰਨ ਢਹਿ ਗਿਆ, ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਟੋਆ ਬਣ ਗਿਆ ਜੋ ਆਖਰਕਾਰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਰਾਜਬਲੀ ਪਾਂਡੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਗੋਰਖਪੁਰ ਨੂੰ ਛੇਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਰਾਮਗ੍ਰਾਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਇਹ ਰਾਮਗ੍ਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਕੋਲੀਅਨ ਗਣਰਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਰਾਪਤੀ ਨਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਰਾਮਗੜ੍ਹ ਤਾਲ ਦੇ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਲੰਘਦੀ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਰਾਪਤੀ ਨਦੀ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਬਦਲ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਰਾਮਗੜ੍ਹ ਤਾਲ ਇਸਦੇ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ।
ਇਹ ਝੀਲ ਗੋਰਖਪੁਰ ਦੇ ਉੱਘੇ ਜ਼ਿਮੀਦਾਰ ਰਾਏ ਕਮਲਾਪਤੀ ਰਾਏ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਹੇਠ ਸੀ। ਜ਼ਮੀਂਦਾਰੀ ਦੇ ਦਮਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿਚ ਲੈ ਲਿਆ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਰਾਮਗੜ੍ਹ ਤਾਲ ਦਾ ਕੁਝ ਹਿੱਸਾ ਅੱਜ ਵੀ ਰਾਏ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿਚ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਸਮਰਾਟ ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ
ਸਮਰਾਟ ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ 2022 ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਹਿੰਦੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਐਕਸ਼ਨ ਡਰਾਮਾ ਫਿਲਮ ਹੈ ਜੋ ਚੰਦਰਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦਿਵੇਦੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਹੈ ਅਤੇ ਯਸ਼ ਰਾਜ ਫਿਲਮਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਫਿਲਮ ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ ਰਾਸੋ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਬ੍ਰਜ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਕਵਿਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਚਹਮਨਾ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਰਾਜਪੂਤ ਰਾਜੇ ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ ਚੌਹਾਨ ਦੇ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ ਚੌਹਾਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮਾਨੁਸ਼ੀ ਛਿੱਲਰ ਨੇ ਸੰਯੋਗਿਤਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੀ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸੰਜੇ ਦੱਤ, ਸੋਨੂੰ ਸੂਦ, ਮਾਨਵ ਵਿੱਜ, ਆਸ਼ੂਤੋਸ਼ ਰਾਣਾ ਅਤੇ ਸਾਕਸ਼ੀ ਤੰਵਰ ਵੀ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਫਿਲਮ ਦਾ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰਤ ਮੋਸ਼ਨ ਪੋਸਟਰ ਯਸ਼ਰਾਜ ਫਿਲਮਜ਼ ਦੁਆਰਾ 9 ਸਤੰਬਰ 2019 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਦੀਵਾਲੀ 2020 ਨੂੰ ਸਿਨੇਮਾਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਮੁੱਖ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ 15 ਨਵੰਬਰ 2019 ਨੂੰ ਜੈਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ, ਪਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ-19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮਾਰਚ 2020 ਵਿੱਚ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਫਿਲਮ ਨੂੰ ਅਣਮਿੱਥੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਫਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਅਕਤੂਬਰ 2020 ਵਿੱਚ YRF ਸਟੂਡੀਓ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਸੀ, ਫਿਲਮ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ ਸਮਰਾਟ ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਸਦੀ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਰਿਲੀਜ਼ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤਾ ਪਹਿਲਾਂ ਅਦਾਲਤੀ ਮੁਕੱਦਮੇਬਾਜ਼ੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ। ਫਿਲਮ 3 ਜੂਨ 2022 ਨੂੰ 2D ਅਤੇ IMAX ਫਾਰਮੈਟਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਿਲਮ
ਐਵਲਿਨ ਸ਼ਰਮਾ
thumb|ਐਵਲਿਨ ਸ਼ਰਮਾ ਐਵਲਿਨ ਲਕਸ਼ਮੀ ਸ਼ਰਮਾ (ਜਨਮ 12 ਜੁਲਾਈ 1986) ਇੱਕ ਜਰਮਨ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ 2006 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮ Turn left ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਲਗਾਇਆ। ਉਸਨੇ 2012 ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੀ ਫਿਲਮ 'ਸਿਡਨੀ ਟੂ ਲਵ' ਅਤੇ 'ਅਯਾਨ ਮੁਖਰਜੀ ਦੇ ਯੇ ਜਵਾਹਨੀ ਹੈ ਦੀਵਾਨੀ' ਨਾਲ ਰਣਬੀਰ ਕਪੂਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸਫਲਤਾ ਲਈ ਲਿਬਨੇਨਾ ਸਨੀਡਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ
ਐਵਲਿਨ ਸ਼ਰਮਾ ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਹੈ, ਜੋ ਫ੍ਰੈਂਕਫਰਟ, ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਜਰਮਨ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ।  ਉਸ ਦੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਜਰਮਨ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1986 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਕੀਥਮ ਝੀਲ
ਸੁਰ ਸਰੋਵਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਕੀਥਮ ਝੀਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਆਗਰਾ-ਦਿੱਲੀ ਰੂਟ (NH 2) ਤੋਂ ਦੂਰ ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਝੀਲ ਹੈ। ਆਗਰਾ ਭਾਲੂ ਰੈਸਕਿਊ ਫੈਸੀਲਿਟੀ, ਸਲੋਥ ਰਿੱਛਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਸਹੂਲਤ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਫੜੇ ਗਏ "ਡਾਂਸਿੰਗ ਬੀਅਰਜ਼" ਦੇ ਮੁੜ ਵਸੇਬੇ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ, ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। 2020 ਤੋਂ, ਝੀਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰਾਮਸਰ ਸਾਈਟ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ।
ਇਸ ਪੰਛੀ ਅਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਦਰਜਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸੀ ਅਤੇ ਪਰਵਾਸੀ ਪੰਛੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਾਹਸ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਲਈ ਇਸ ਮਨਮੋਹਕ ਰੀਟਰੀਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਝੀਲ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਨੁੱਖ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਟਾਪੂ ਹਨ ਜੋ ਇਸਦੀ ਸ਼ਾਨ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਕੀਥਮ ਝੀਲ ਦਾ ਰੂਪ ਪੈਂਟਾਗੋਨਲ ਹੈ।
ਟਿਕਾਣਾ
ਇਹ ਸੁੰਦਰ ਝੀਲ, ਆਗਰਾ ਤੋਂ 20 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ ਸਿਕੰਦਰਾ ਤੋਂ 12 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸੁਰ ਸਰੋਵਰ ਬਰਡ ਸੈਂਚੂਰੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੈ। ਕੀਥਮ ਝੀਲ ਨੂੰ ਕੀਥਮ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ 'ਤੇ ਰੇਲਵੇ ਟ੍ਰੈਕ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਯੂਪੀ ਜੰਗਲਾਤ ਵਿਭਾਗ ਦੁਆਰਾ 27 ਮਾਰਚ 1991 ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੰਛੀ ਸੈੰਕਚੂਰੀ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਯਮੁਨਾ ਨਦੀ ਦੀ ਨਦੀ ਪੱਟੀ ਸੁਰ-ਸਰੋਵਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਘੇਰਦੀ ਹੈ।
ਪੂਰੀ ਝੀਲ 7.13 ਦੇ ਕੈਚਮੈਂਟ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਹੈ। ਕੀਥਮ ਝੀਲ ਪੰਜਭੁਜ ਆਕਾਰ ਦੀ ਹੈ। ਪਰਵਾਸੀ ਪੰਛੀਆਂ ਲਈ ਪਨਾਹ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਨਨ ਦੇ ਆਧਾਰ ਲਈ ਨਕਲੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਣਾਏ ਗਏ ਟਾਪੂ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਸੈਲਾਨੀ ਆਗਰਾ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਜਲਵਾਯੂ
ਝੀਲ ਦੇ ਖੇਤਰ ਦੀ ਜਲਵਾਯੂ ਸਥਿਤੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੈਦਾਨੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਰਮ ਹਵਾਵਾਂ ਗਰਮੀਆਂ ਅਤੇ ਠੰਡੀਆਂ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ। ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਪਮਾਨ 1.5 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਤੋਂ 48 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। ਮਾਨਸੂਨ ਦਾ ਮੌਸਮ ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ ਤੱਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਆਕਰਸ਼ਣ
ਪਰਵਾਸੀ ਅਤੇ ਨਿਵਾਸੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ 106 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਸਮਾਂ ਸੁਰ ਸਰੋਵਰ ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਮੁੱਚਾ ਝੀਲ ਖੇਤਰ ਵਾਟਰ ਹਾਈਕਿੰਥ (ਈਚੋਰਨੀਆ ਸਪੀ.) ਅਤੇ ਪੋਟਾਮੋਗੇਟਨ ਐਸਪੀ ਦੀ ਮੈਕਰੋਫਾਈਟਿਕ ਬਨਸਪਤੀ ਦੇ ਭਰਪੂਰ ਵਾਧੇ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਗਰਮੀਆਂ ਦੌਰਾਨ ਕੀਥਮ ਝੀਲ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਏਵੀਫੌਨਾ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਕੀਥਮ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜਲ-ਪੰਛੀ ਹਨ: ਲਿਟਲ ਗ੍ਰੀਬਜ਼, ਕੋਰਮੋਰੈਂਟਸ, ਡਾਰਟਰ, ਗ੍ਰੇ ਬਗਲਾ, ਜਾਮਨੀ ਬਗਲਾ, ਪੈਡੀ ਬਰਡ, ਕੈਟਲ ਐਗਰੇਟਸ, ਵੱਡੇ ਈਗਰੇਟਸ, ਛੋਟੇ ਈਗਰੇਟਸ, ਲਿਟਲ ਐਗਰੇਟਸ, ਨਾਈਟ ਬਗਲਾ, ਇੰਡੀਅਨ ਸਫੇਦ ਰੀਫਰੋਨ, ਬਲੈਕ ਸਫੇਦ ਹੇਰੋਨ ।, ਯੂਰੇਸ਼ੀਅਨ ਸਪੂਨ ਬਿੱਲ, ਗ੍ਰੇਇੰਗ ਗੂਜ਼, ਬਾਰ ਹੈੱਡਡ ਗੂਜ਼, ਲੇਸਰ ਵਿਸਲਿੰਗ ਟੀਲ, ਰੱਡੀ ਸ਼ੈਲਡਕ, ਨਾਰਦਰਨ ਪਿਨਟੇਲ, ਕਾਮਨ ਟੀਲ, ਇੰਡੀਅਨ ਸਪਾਟ ਬਿਲਡ ਡੱਕ, ਗਡਵਾਲ, ਵਿਜਿਅਨ, ਸ਼ੋਵਲਰ, ਅਤੇ ਕੰਬ ਡਕ ।
ਸੁਰ ਸਰੋਵਰ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਬਰਡ ਸੈੰਕਚੂਰੀ ਆਗਰਾ ਰਿੱਛ ਬਚਾਓ ਸਹੂਲਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਗੁਲਾਮ ਬਣਾਏ ਗਏ ' ਡਾਂਸਿੰਗ ਬੀਅਰਸ ' ਦੇ ਮੁੜ ਵਸੇਬੇ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਇੱਕ ਸਲੋਥ ਬੀਅਰ ਬਚਾਅ ਸਹੂਲਤ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਜੰਗਲਾਤ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਐਸਓਐਸ ਦੁਆਰਾ 1999 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਇਹ ਸਹੂਲਤ ਅੱਠ ਹੈਕਟੇਅਰ ਜਗ੍ਹਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ 170 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਲੋਥ ਰਿੱਛਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹੋਰ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਵੀ ਹਨ। ਆਗਰਾ ਬੇਅਰ ਰੈਸਕਿਊ ਫੈਸਿਲਿਟੀ ਅਡਵਾਂਸਡ ਰਿਸਰਚ, ਬਿਮਾਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵੀ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਲੋਥ ਰਿੱਛਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵੈਟਰਨਰੀ ਦੇਖਭਾਲ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਜੇਰੀਏਟ੍ਰਿਕ ਦੇਖਭਾਲ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਹੂਲਤ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਛੋਟੇ ਸਮੂਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਟੂਰ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1">
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਸਰਕਸ਼ ਸਿੰਧੀ
ਸਰਕਸ਼ ਸਿੰਧੀ ( ਸਿੰਧੀ سرڪش سنڌي) 1 ਅਕਤੂਬਰ 1940 - 5 ਮਾਰਚ 2012) ਸਿੰਧੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਵੀ ਸੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਸਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਧੀ ਦਾ ਜਨਮ 1 ਅਕਤੂਬਰ 1940 ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਪਾਲੀਪੋਟਾ, ਮੇਹਰ ਤਾਲੁਕਾ, ਦਾਦੂ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੁੱਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਆਪਣੇ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਸਿੰਧ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਢਾਖਾਨ ਕਸਬੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਿੰਡ ਜਵਾਬਪੁਰ ਚੰਡਿਓ ਵਿਖੇ ਚਲੇ ਗਏ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਰਤੋਡੇਰੋ ਵਿੱਚ ਵਸ ਗਏ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਲਰਕਾਣਾ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਹ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ। ਅਤੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਤੋਂ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਏ।
ਕੰਮ
ਉਸਨੇ ਕਵਿਤਾ ਦੀਆਂ ਨੌਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਲਿਖੀਆਂ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਪੁਸਤਕਾਂ ਦਰਦ-ਏ-ਦਿਲ, ਅਮੂੰ ਆਬ-ਏ-ਹਯਾਤ, ਪਿਆਰ ਏਨ ਅਜ਼ਾਦੀ, ਸਿੰਧੂ ਗਾਈ ਥੀ, ਸਮੁੰਦ ਛੋਲੀਆਂ , ਤਹਿਕ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜੀ ਗੂੰਜ ਹਨ।
ਮੌਤ
ਕੈਂਸਰ ਕਾਰਨ 5 ਮਾਰਚ 2012 ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਵਿਧਵਾ, ਦੋ ਧੀਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਛੱਡ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2012 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1940 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੰਧੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਵੀ
ਹੈਰੋਲਡ ਬਲੂਮ
ਹੈਰੋਲਡ ਬਲੂਮ (11 ਜੁਲਾਈ, 1930 - 14 ਅਕਤੂਬਰ, 2019) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਯੇਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਾਨਵਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਨ। ਉਹ ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਟਰਲਿੰਗ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦੇ ਰੈਂਕ ਤੇ ਸਨ। ਹੈਰੋਲਡ ਬਲੂਮ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਆਲੋਚਕ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 1959 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਲੂਮ ਨੇ ਪੰਜਾਹ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖੀਆਂ, ਜਿਸਦੇ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਨਾ ਦੀਆਂ 20 ਕਿਤਾਬਾਂ, ਧਰਮ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਚੇਲਸੀਆ ਹਾਊਸ ਪਬਲਿਸ਼ਿੰਗ ਫਰਮ ਲਈ ਸਾਹਿਤਕ ਅਤੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸੈਂਕੜੇ ਸੰਕਲਨਾਂ ਦਾ ਸੰਪਾਦਨ ਕੀਤਾ। ਬਲੂਮ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ 40 ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।
ਬਲੂਮ ਨੇ ਯੇਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਕੈਂਬਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਕਾਰਨੇਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰ 'ਤੇ ਕੰਮ
ਬਲੂਮ ਅੰਦਰ ਵਿਲੀਅਮ ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਕਦਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ ਨੂੰ ਪੱਛਮ ਦਾ ਸਰਬੋਤਮ ਕੇਂਦਰ ਮੰਨਿਆ।
ਆਪਣੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਰਵੇਖਣ ਵਿਚ, ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ: ਦਿ ਇਨਵੈਂਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਦਿ ਹਿਊਮਨ (1998) ਵਿਚ, ਬਲੂਮ ਨੇ ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰ ਦੇ 38 ਨਾਟਕਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹਰੇਕ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਦਿੱਤਾ, "ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਚੌਵੀ ਮਾਸਟਰਪੀਸ ਹਨ"।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2019 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1930
ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ
ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Trivandrum International Airport; ਵਿਮਾਨਖੇਤਰ ਕੋਡ: TRV) ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਹੈ, ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਆਸ ਪਾਸ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਕਸਬਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੇਰਲਾ, ਭਾਰਤ ਰਾਜ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਅਤੇ 1991 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵੀ. ਪੀ. ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਪੰਜਵਾਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਹੈ।
ਇਹ ਕੋਚੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੇਰਲਾ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਅਸਤ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਚੌਦਵਾਂ ਵਿਅਸਤ ਹੈ। ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2018-19 ਵਿੱਚ, ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਨੇ ਕੁੱਲ 33,093 ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ 4.4 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਿਆ। 700 ਏਕੜ (280 ਹੈਕਟੇਅਰ) ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ, ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਤੋਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਲਗਭਗ 3.7 ਕਿਮੀ (2.3 ਮੀਲ), ਕੋਵਲਾਮ ਬੀਚ ਤੋਂ 16 ਕਿਮੀ (9.9 ਮੀਲ), ਟੈਕਨੋਪਾਰਕ ਤੋਂ 13 ਕਿ ਮੀ: (8.1 ਮੀਲ) ਅਤੇ ਵਿਜਿਨਜਮ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਬੰਦਰਗਾਹ ਤੋਂ 21 ਕਿ ਮੀ (13 ਮੀਲ) ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ। ਇਸ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਦਾ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਹੋਣ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਰੇ ਹਵਾਈ ਅੱਡਿਆਂ ਵਿਚ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜੇ ਹੈ।
ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਦੋ ਟਰਮੀਨਲ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ. ਟਰਮੀਨਲ 1 ਘਰੇਲੂ ਉਡਾਣ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦਾ ਹੈ (ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ) ਅਤੇ ਟਰਮੀਨਲ 2 ਸਾਰੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਉਡਾਣਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਘਰੇਲੂ ਉਡਾਣਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਰਿਵੇਂਦ੍ਰਮ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਨਾਰੋ ਬਾਡੀ ਮੇਨਟੇਨੈਂਸ, ਰਿਪੇਅਰ ਅਤੇ ਓਵਰਹਾਲ ਯੂਨਿਟ - ਐੱਮ ਆਰ ਓ ਜੋ ਬੋਇੰਗ 737 ਕਿਸਮ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਜੌੜੇ ਹੈਂਗਰਾਂ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਜਿਆਦਾਤਰ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਹੋਰ ਕਾਰਜ
ਸਿਵਲ ਓਪਰੇਸ਼ਨਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਆਪਣੇ ਰਣਨੀਤਕ ਕਾਰਜਾਂ ਲਈ ਆਈਏਐਫ ਅਤੇ ਤੱਟ ਰੱਖਿਅਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪੂਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਆਈ.ਏ.ਐਫ. ਕੋਲ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਐਫਰੋਨ ਹੈ। ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਅਕੈਡਮੀ ਫਾਰ ਐਵੀਏਸ਼ਨ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਕੈਡਮੀ ਦੀ ਇਸ ਦੀ ਏਅਰਪੋਰਟ ਉੱਤੇ ਹੈਂਗਰ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਹੈ। ਹੈਂਗਰ ਦੀ ਸਹੂਲਤ 10 ਟ੍ਰੇਨਰ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਏਅਰ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਕੰਟਰੋਲ
ਏਅਰ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਕੰਟਰੋਲ (ਏਟੀਸੀ) ਟਾਵਰ 18 ਮੀਟਰ (59 ਫੁੱਟ) ਉੱਚਾ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟਰਮੀਨਲ ਨੇੜੇ ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਲਈ ਨਵਾਂ 50 ਮੀਟਰ ਲੰਬਾ ਏਟੀਸੀ ਟਾਵਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ। ਏਅਰਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ CAT-1 ਇੰਸਟ੍ਰੂਮੈਂਟ ਲੈਂਡਿੰਗ ਸਿਸਟਮ (ILS), ਡੀਵੀਓਆਰ ਅਤੇ ਦੂਰੀ ਮਾਪਣ ਉਪਕਰਣ (ਡੀ.ਐੱਮ.ਈ.) ਹਨ। ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਇੱਕ ਮੋਨੋ-ਪਲਸ ਸੈਕੰਡਰੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰਡਾਰ, ਏਅਰ ਰੂਟ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰਡਾਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਏਅਰਪੋਰਟ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰਡਾਰ ਨਾਲ ਵੀ ਲੈਸ ਹੈ ਜੋ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਅਤੇ ਆਸ ਪਾਸ ਦੇ ਹਵਾਈ ਮਾਰਗਾਂ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਏਅਰਸਪੇਸ ਦੇ ਪਹੁੰਚ ਅਤੇ ਖੇਤਰ ਨਿਯੰਤਰਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਰਨਵੇਅ
ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਦਾ ਇਕ ਰਨਵੇ ਹੈ, 32/14, 3,400 ਮੀਟਰ × 45 ਮੀਟਰ (11,155 ਫੁੱਟ × 148 ਫੁੱਟ), ਏਅਰਬੱਸ ਏ380 ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਸਮ ਦੀ ਵਪਾਰਕ ਸੇਵਾ ਵਿਚ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਲੈਸ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਇਕ 1,880 ਮੀਟਰ (6,170 ਫੁੱਟ) ਲੰਬਾ ਪੈਰਲਲ ਟੈਕਸੀਵੇਅ ਹੈ।
ਰੋਡ
ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ 66 (ਐਨਐਚ 66) ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇਅ 66 ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਵਿਜ਼ਿੰਜਮ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਬੰਦਰਗਾਹ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ।
ਬੱਸਾਂ
ਬੱਸਾਂ ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜਦੀਆਂ ਹਨ। ਸੇਵਾਵਾਂ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਕੇਰਲਾ ਸਟੇਟ ਰੋਡ ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਨੂੰ ਪੂਰਬੀ ਕਿਲ੍ਹੇ, ਕੋਚੀ, ਕੋਲਾਮ ਆਦਿ ਨਾਲ ਜੋੜਦੀਆਂ ਹਨ।
ਰੇਲ
ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਕੋਚੁਵੇਲੀ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਲਗਭਗ 5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ ਅਤੇ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਕੇਂਦਰੀ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਲਗਭਗ 5.5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ। ਇਹ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਟੈਕਸੀ
ਪ੍ਰੀ-ਪੇਡ ਟੈਕਸੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਤ੍ਰਿਵੈਂਡ੍ਰਮ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਟਰਮੀਨਲਾਂ ਤੋਂ ਉਪਲਬਧ ਹਨ। ਟੈਕਸੀ ਏਗਰਿਗੇਟਰਜ਼ ਉਬੇਰ ਅਤੇ ਓਲਾ ਸੇਵਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:All articles with unsourced statements
ਹੱਸੂ
ਹੱਸੂ ਹਰਿਆਣਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿਰਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਕਾਲਾਂਵਾਲੀ ਤਹਿਸੀਲ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਸਿਰਸਾ ਤੋਂ 50 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਹੱਦ ਉੱਤੇ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਹੈ। thumb|ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਈਮਰੀ ਸਕੂਲ ਹੱਸੂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਦੁਆਰ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼
ਆਬਾਦੀ ਅਤੇ ਰਕਬਾ
ਪਿੰਡ ਦਾ ਕੁੱਲ ਭੂਗੋਲਿਕ ਖੇਤਰਫਲ 1063 ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ। ਸਾਲ 2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਹੱਸੂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 1,375 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 744 ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 631 ਹੈ। ਹੱਸੂ ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 53.16% ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 61.42% ਮਰਦ ਅਤੇ 43.42% ਔਰਤਾਂ ਸਾਖਰ ਹਨ। ਹੱਸੂ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 250 ਘਰ ਹਨ।
ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ
ਹੱਸੂ ਪਿੰਡ ਡੱਬਵਾਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਅਤੇ ਸਿਰਸਾ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਕਾਲਾਂਵਾਲੀ ਸਾਰੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਆਰਥਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਹੱਸੂ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡ
ਹੱਸੂ ਦੇ ਆਸੇ ਪਾਸੇ ਅਸੀਰ, ਨਰੰਗ, ਪਿਪਲੀ, ਮਾਖਾ, ਪਾਨਾ, ਖੋਖਰ, ਹੱਸੂ, ਦੇਸੂ ਮਲਕਾਣਾ, ਜਗਮਾਲਵਾਲੀ, ਕਾਲਾਂਵਾਲੀ ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਕਾਲਾਂਵਾਲੀ ਮੰਡੀ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਰਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਤਾਹਿਰਾ ਕੋਚਰ
ਤਾਹਿਰਾ ਕੋਚਰ (ਜਨਮ ਤਾਹਿਰਾ ਕੋਚਰ, 31 ਜਨਵਰੀ 1990) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਡੈਬਿਊ ਫਿਲਮ ਰੱਬਾ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰੂੰ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਤਾਹਿਰਾ ਕੋਚਰ ਦਾ ਜਨਮ 31 ਜਨਵਰੀ 1990 ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਕੋਮਲ ਕੋਚਰ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੋ 18 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ ਅਤੇ ਗੋਪਾਲ ਕੋਚਰ ਜੋ ਇੱਕ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਬਾਜ਼ੀ, ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਅਤੇ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਸਨ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਤਾਹਿਰਾ ਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਵਸੰਤ ਵੈਲੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਆਈਬੀ ਡਿਪਲੋਮਾ ਨਾਲ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਮਾਡਲਿੰਗ : ਤਾਹਿਰਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਆਪਣੇ ਕਾਲਜ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸੰਪਾਦਕੀ, ਐਡ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਉਤਪਾਦ ਸ਼ੂਟ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਜੇਜੇ ਵਾਲਿਆ ਦੇ ਗ੍ਰੈਂਡ ਫਿਨਾਲੇ ਪੋਸਟਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰੈਸ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਵੀ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ WIFW ਵਿੱਚ ਇਸ ਲਈ ਰੈਂਪ ਵਾਕ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਦਿੱਲੀ ਰੈਂਪ ਮਾਡਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾਈ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਫੈਮਿਨਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ, 2010 ਲਈ ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ।
ਬਾਲੀਵੁੱਡ 'ਚ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ
ਤਾਹਿਰਾ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਬਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਦੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਕੂਲੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇੱਕ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਕੁੜੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸਾਰੀਆਂ ਪ੍ਰਤਿਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਉਸਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸਦਾ ਸੁਪਨਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਦੂਰ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਤੰਬਰ 2011 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਸਾਗਰ ਚੋਪੜਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਰੱਬਾ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰੂੰ ਫੀਮੇਲ ਲੀਡ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਅਮ੍ਰਿਤ ਸਾਗਰ ਚੋਪੜਾ ਨੂੰ ਤਾਹਿਰਾ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਜਦੋਂ ਉਹ ਫਿਲਮ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਲਗਭਗ 400 ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦੇਣ ਤੋਂ ਤੰਗ ਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਤਾਹਿਰਾ ਨੇ ਦਿੱਲੀ 'ਚ ਇਸ ਲਈ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਯਕੀਨਨ, ਉਸਨੇ ਅਰਸ਼ਦ ਵਾਰਸੀ ਅਭਿਨੀਤ ਰੱਬਾ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰੂੰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਾਇਕਾ ਵਜੋਂ ਭੂਮਿਕਾ ਜਿੱਤੀ ਅਤੇ ਪਰੇਸ਼ ਰਾਵਲ, ਰਾਜ ਬੱਬਰ ਦੇ ਨਾਲ ਆਕਾਸ਼ ਚੋਪੜਾ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਦੇਹਲਾਂ, ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
ਦੇਹਲਾਂ ਨੀਵਾਂ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਊਨਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ <sup class="noprint Inline-Template" style="white-space:nowrap;">], ਦੇਹਲਾਂ ਨੂੰ ਸੰਸਦ ਆਦਰਸ਼ ਗ੍ਰਾਮ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਤਹਿਤ ਹਮੀਰਪੁਰ ਸੀਟ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਸ਼੍ਰੀ ਅਨੁਰਾਗ ਸਿੰਘ ਠਾਕੁਰ ਨੇ ਗੋਦ ਲਿਆ  ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਸੁਰਹਾ ਤਾਲ
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css">
ਸੁਰਹਾ, ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੁਰਹਾ ਤਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਬਲੀਆ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਝੀਲ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਅੰਡਾਕਾਰ ਆਕਾਰ ਦੀ ਝੀਲ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 34.32 ਹੈ km 2  ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦੇ ਨਾਲ ਬਲੀਆ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ 17 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ ।
ਭੂਗੋਲਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੁਰਹਾ ਗੰਗਾ ਦੇ ਹਾਸ਼ੀਏ ਦੇ ਨਾਲ ਮੱਧ ਗੰਗਾ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਹ ਗੰਗਾ ਦੇ ਘੁੰਮਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਤੰਗ ਆਊਟਲੈਟ ਲਈ ਇਸਦਾ ਮੂਲ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਠਾਰ ਨਾਲਾ ਇਸ ਨੂੰ ਨਦੀ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਆਊਟਫਲੋ ਚੈਨਲ ਹੈ।  ਝੀਲ ਦਾ ਖੇਤਰ ਮੌਸਮੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ ਅਤੇ ਝੀਲ ਹਰ ਸਾਲ ਅਗਸਤ-ਸਤੰਬਰ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਮਾਨਸੂਨ ਦੀ ਬਾਰਸ਼ ਦੌਰਾਨ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫੈਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਝੀਲ ਆਪਣੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਕਠਾਰ ਨਾਲਾ ਰਾਹੀਂ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਛੱਡਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਗੰਗਾ ਅਤੇ ਸਰਯੂ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਹੜ੍ਹਾਂ ਦੌਰਾਨ ਕਠਾਰ ਨਾਲੇ ਦਾ ਵਹਾਅ ਉਲਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੂਰਾ ਤਾਲ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਅਤੇ ਦੇਸੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਕਿਸਮ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1991 ਵਿੱਚ ਬਰਡ ਸੈਂਚੂਰੀ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ
ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੁਰਾ ਤਾਲ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਅਤੇ ਮੱਛੀਆਂ ਫੜਨ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਪਰ ਖੇਤਰ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਆਬਾਦੀ ਹੈ ਜੋ ਝੀਲ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਝੀਲ ਦੇ ਪਾਣੀ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਬਾਅ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਛੋਟੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਨੂੰ ਘੇਰਨ ਲਈ ਕੁਝ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਦੀ ਵੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੀਆਂ ਸਥਿਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦਿਖਾਈਆਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਰੌਸ਼ਨਾਰਾ ਬੇਗ਼ਮ
ਰੌਸ਼ਨਾਰਾ ਬੇਗਮ (3 ਸਤੰਬਰ 1617 – 11 ਸਤੰਬਰ 1671)  ਇੱਕ ਮੁਗਲ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਮੁਗ਼ਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਸ਼ਾਹਜਹਾਨ ਦੀ ਦੂਜੀ ਬੇਟੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮੁੱਖ ਪਤਨੀ ਮਹਾਰਾਣੀ ਮੁਮਤਾਜ ਮਾਹਲ ਰੋਸ਼ਨਾਰਾ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਰੌਸ਼ਨਾਰਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤਿਭਾਸ਼ਾਲੀ ਔਰਤ ਸੀ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਤਿਭਾਵਾਨ ਕਵੀ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਮਾਹਰ, ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦੇ ਮੁਗ਼ਲ ਰਾਜ ਗੱਦੀ ਲੈਣ ਤੱਕ ਤੇ 1671 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮੁਗ਼ਲ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਬਦਨਾਮ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਸੀ।
ਅੱਜ, ਹਾਲਾਂਕਿ, ਰੌਸ਼ਨਾਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰੌਸ਼ਨਾਰਾ ਬਾਗ਼ ਲਈ ਹੈ,  ਜੋ ਕਿ ਉੱਤਰੀ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਕਮਲਾ ਨਗਰ ਰੋਡ ਅਤੇ ਗ੍ਰੈਂਡ ਟਰੰਕ ਰੋਡ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਇੱਕ ਖੁਸ਼ਨੁਮਾ ਬਾਗ ਹੈ। ਅਜੋਕੇ ਰੋਸ਼ਨਾਰਾ ਕਲੱਬ, ਜਿਸਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਦੁਆਰਾ 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਲੱਬ ਹੈ ਜੋ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਰੋਸ਼ਨਾਰਾ ਬਾਗ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।
ਪਰਿਵਾਰ
ਰੌਸ਼ਨਾਰਾ ਦੇ ਚਾਰ ਭਰਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ, ਦਾਰਾ ਸ਼ਿਕੋਹ ਸੀ, ਉਹ ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਦਾ ਮਨਪਸੰਦ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਮੋਰ ਤਖਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਵਾਰਸ ਸੀ। ਦੂਜਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ਾਹ ਸ਼ੁਜਾ, ਬੰਗਾਲ ਦਾ ਬਾਗ਼ੀ ਰਾਜਪਾਲ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਤਖਤ ਤੇ ਖੁੱਲੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਸਨ। ਤੀਜਾ ਪੁੱਤਰ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ, ਡੇੱਕਨ ਦਾ ਨਾਮਾਤਰ ਰਾਜਪਾਲ ਸੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਬੇਟੇ ਮੁਰਾਦ ਨੂੰ ਗੁਜਰਾਤ ਦੀ ਗਵਰਨਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਉਹ ਇੰਨਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਅਤੇ ਇੰਨਾ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ ਕਿ ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਦਾਰਾ ਸ਼ਿਕੋਹ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦਿਆਂ ਆਪਣੇ ਖ਼ਿਤਾਬ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆਏ ਛੋਟੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰਕ ਸੰਘਰਸ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਬੁੱਢੇ ਹੋਏ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਗੱਦੀ ਤੋਂ ਹਟਾਉਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਲਈ ਗੱਦੀ ਦਾ ਰਾਹ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਲਿਆ। ਇਸ ਸ਼ਕਤੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੌਰਾਨ ਦਾਰਾ ਸ਼ਿਕੋਹ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਜਹਾਨਾਰਾ ਬੇਗਮ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਮਿਲਿਆ ਜਦੋਂ ਕਿ ਰੌਸ਼ਨਾਰਾ ਬੇਗਮ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦਾ ਪੱਖ ਲਿਆ।
ਮੌਤ
ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰੌਸ਼ਨਾਰਾ ਅਜੇ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤੋਂ ਡਰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ 'ਕੰਧ ਸ਼ਹਿਰ' ਤੋਂ ਦੂਰ ਉਸ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹਿਲ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਜੋ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਅਤੇ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਰੌਸ਼ਨਾਰਾ ਨੇ ਇੱਕ ਸੰਘਣੇ ਜੰਗਲ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਆਪਣੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੁਪਤ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਤਾਉਣ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਪੂਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਉਸ ਦੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹੀ। ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਨੇ ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਨੂੰ ਖੰਡਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜ਼ਹਿਰ ਪਿਲਾਉਣ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ। ਰੌਸ਼ਨਾਰਾ ਬਾਗ਼ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਉਸ ਦਾ ਮਹਿਲ ਉਸ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਨਿਭਾਈ। ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ 54 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚਹੋਈ। ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਰੌਸ਼ਨਾਰਾ ਬਾਗ ਵਿੱਚ ਦਫਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ (ਰੌਸ਼ਨਾਰਾ) ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਚਲਾਇਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁਗ਼ਲ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ
ਹੁਸਨਾ ਬਾ
ਹੁਸਨਾ ਜਾਨ ਜਾਂ ਹੁਸਨਾ ਬਾ ਇੱਕ ਤਵਾਇਫ਼ ਅਤੇ ਇੱਕ ਠੁਮਰੀ ਦੇ ਗਾਇਕ ਬਨਾਰਸ ਦੇਰ 19 ਦੌਰਾਨ ਅਤੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ 20 ਸਦੀ. ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਖਿਆਲ, ਠੁਮਰੀ ਅਤੇ ਤਪਾ ਗਾਇਕੀ ਦੀ ਮਾਹਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ 1900 ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ ਗਾਇਕੀ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਪਰਿਭਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਲਿਆਉਣ, ਦੇਸ਼ ਭਗਤੀ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਉਣ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗਾਇਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਠਾਕੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਮਿਸ਼ਰਾ ਅਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਾਰੰਗੀ ਵਾਦਕ ਪੰਡਿਤ ਸ਼ੰਭੂਨਾਥ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਤਪਾ ਗਾਯਕੀ ਦੀ ਮੁਹਾਰਤ ਬਨਾਰਸ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਚੋਟੇ ਰਾਮਦਾਸ ਜੀ ਦੀ ਉਸਤਾਦੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਬਾਈ ਭਾਰਤੇਂਦੂ ਹਰੀਸ਼ਚੰਦਰ ਦੀ ਸਮਕਾਲੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਪੱਤਰ ਵਿਹਾਰ ਕਰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਕਾਵਿਕ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਬਾਰੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਰਾਏ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਦੀ ਠੁਮਰੀ ਅਤੇ ਠੁਮਰੀ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਉਪਵਿਧਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਧੂ ਤਰੰਗ (ਸ਼ਰਮਾ, 2012) ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਰੀਸ਼ਚੰਦਰ ਨੇ ਜੈਦੀਪ ਰਚਿਤ ਗੀਤ ਗੋਵਿੰਦ ਵੀ ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਕੰਪੋਜ਼ ਕਰਵਾਇਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਠੁਮਰੀ ਅਤੇ ਟੱਪਾ ਕਲਾ ਦੀਆਂ ਉਸਤਾਦ ਵਿਦਿਆਬਾਰੀ ਅਤੇ ਬੜੀ ਮੋਤੀ ਬਾਈ ਦੀਆਂ ਸਫਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਬਾਈ ਨੂੰ 'ਸਰਕਾਰ' ਜਾਂ ਸਰਦਾਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀਆਂ ਮਹਾਨ ਉਚਾਈਆਂ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ।
ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ
ਬਾਈ ਨੇ ਤਵਾਇਫ਼ਾਂ ਨੂੰ ਜੋਨ ਆਫ ਆਰਕ ਅਤੇ ਚਿਤੌੜਗੜ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੋਂ ਸਿੱਖਣ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਲੋਹੇ ਦੀਆਂ ਜੰਜੀਰਾਂ ਪਹਿਨਣ ਅਤੇ ਬਦਨਾਮ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤਵਾਇਫ਼ਾਂ ਆਪਣੇ ਪੇਸ਼ੇ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਬਦਲ ਸਕੀਆਂ ਸਨ, ਬਾਈ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਜਾਂ ਦੇਸ਼ ਭਗਤੀ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਗਾਇਕੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ। ਉਸਨੇ ਤਵਾਇਫਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਉਹ ਬਨਾਰਸ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਸ਼ਹੂਰ ਤਵਾਇਫ ਗਾਇਕਾ ਵਿਦਿਆਧਾਰੀ ਬਾਈ ਤੋਂ ਇਹ ਗਾਣੇ ਲੈਣ। ਬਾਈ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਤਵਾਇਫ਼ਾਂ ਲਈ ਸਮਾਜਿਕ ਰੁਤਬਾ ਅਤੇ ਮਾਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਇੱਕ ਕਦਮ ਵਜੋਂ ਵੇਖਿਆ। ਹੋਰ ਤਵਾਇਫਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਗੈਰ-ਭਾਰਤੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਈਕਾਟ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਗਾਇਕਾਵਾਂ
ਅ ਡੈਥ ਇਨ ਸੋਨਾਗਾਚੀ
ਅ ਡੈਥ ਇਨ ਸੋਨਾਗਾਚੀ (ਸੋਨਾਗਾਚੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੌਤ) ਰਿਜੁਲਾ ਦਾਸ ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹ 28 ਜੁਲਾਈ, 2021 ਨੂੰ ਪਿਕਾਡੋਰ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।