cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਚਿਤਰਾ ਨਾਇਕ
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਚਿਤਰਾ ਨਾਇਕ ਦਾ ਜਨਮ 15 ਜੁਲਾਈ, 1918 ਨੂੰ ਪੂਨੇ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਪੱਛਮੀ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ, ਵਿੱਖੇ ਹੋਇਆ  ਅਤੇ ਆਰਟਸ ਆਨਰਜ਼ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੁਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।  ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਡਾਕਟਰੇਟ ਡਿਗਰੀ (ਪੀਐਚਡੀ) ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। 1953 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਫੁਲਬ੍ਰਾਈਟ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਮਿਲੀ  ਅਤੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਵਿਖੇ ਪੋਸਟ ਡਾਕਟਰੀ ਕੀਤੀ।
ਮੌਤ
ਉਸਦੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਆਖਰੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਨਾਇਕ ਨੂੰ ਦਿਲ ਅਤੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਦਸੰਬਰ 2010 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਲਾਜ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਬਚਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ ਅਤੇ 2010 ਵਿੱਚ, ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਈਵ ਨੂੰ 92 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਪੂਨੇ ਵਿੱਖੇ ਹੋਈ, ਉਸਦੀ ਭਤੀਜੀ ਅਰੁਣਾ ਗਿਰੀ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੀ ਸਾਂਭ ਸੰਭਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1918 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2010 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਰਾਠੀ ਲੋਕ
ਅਜੋਕਾ ਕਾਵਿ
link=link=link=Special:FilePath/Azokakaav.jpeg|thumb|Azoka kaav
ਅਜੋਕਾ ਕਾਵਿ (Azoka Kaav) ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਂਝਾ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਅਰਜ਼ਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਕੁੱਲ 85 ਵਰਕੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਅੰਦਰ ਕੁੱਲ 20 ਕਵੀਆਂ ਅਤੇ ਕਵਿਤਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਸੂਰਜਾਂ ਦੇ ਵਾਰਿਸ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਵਲੋਂ ਛਾਪੀ ਗਈ।
ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ
ਮਸ਼ਹੂਰ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਸਵਾਮੀ ਦਯਾਨੰਦ ਸਰਸਵਤੀ, ਸਵਾਮੀ ਸ਼ਰਧਾਂਧਨ, ਮਹਾਤਮਾ ਹੰਸਰਾਜ, ਲਾਲਾ ਲਾਜਪਤ ਰਾਏ, ਭਾਈ ਪਰਮਾਨੰਦ, ਰਾਮ ਪ੍ਰਸਾਦ 'ਬਿਸਮਿਲ', ਪੰਡਿਤ ਗੁਰੂ ਦੱਤ, ਸਵਾਮੀ ਆਨੰਦਬੋਧ ਸਰਸਵਤੀ, ਚੌਧਰੀ ਛੋਟੂਰਾਮ, ਚੌਧਰੀ ਚਰਨ ਸਿੰਘ, ਪੰਡਿਤ ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ ਰਾਮਚੰਦਰ ਰਾਓ, ਕੇ. ਬਾਬਾ ਰਾਮਦੇਵ ਆਦਿ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਦਯਾਨੰਦ ਸਰਸਵਤੀ ਨੇ 10 ਅਪ੍ਰੈਲ 1875 ਈ. (ਚੈਤ੍ਰ ਸ਼ੁਕਲਾ 5 ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਸੰਵਤ 1932 ਵਿਕਰਮੀ) ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸਨੇ ਮੌਜੂਦਾ ਬਿਹਾਰ ਰਾਜ ਦੇ 'ਆਰਾ' ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ' ਤੇ 6 ਜਾਂ 7 ਸਤੰਬਰ, 1872 ਨੂੰ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ. ਉਪਲਬਧ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਸੀ। ਪਰ ਉਸਦੇ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੋ ਸੈਸ਼ਨ ਸਨ. ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਦੇ ਆਰਾ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਰੁਕ ਗਈਆਂ।
ਸਵਾਮੀ ਦਯਾਨੰਦ ਨੇ 31 ਦਸੰਬਰ 1874 ਤੋਂ 10 ਜਨਵਰੀ 1875 ਤੱਕ ਰਾਜਕੋਟ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਵੈਦਿਕ ਧਰਮ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ। ਇਥੇ, ਉਸ ਕੈਂਪ ਵਿਚ, ਜਿਥੇ ਸਵਾਮੀ ਠਹਿਰੇ ਸਨ, ਉਸਨੇ ਭਗਵਾਨ, ਧਰਮਦਯ, ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਆਰੰਭਤਾ ਅਤੇ ਬੇਵਕੂਫੀ, ਪੁਨਰ ਜਨਮ, ਸਿੱਖਣ ਅਤੇ ਅਗਿਆਨਤਾ, ਮੁਕਤੀ ਅਤੇ ਬੰਧਨਾਂ, ਆਰੀਅਨਜ਼ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਫਰਜ਼ ਬਾਰੇ ਅੱਠ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤੇ। ਇਥੇ ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਨੇ ਪੁਣੇ ਮਾਹੀਧਰ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਰਾਮ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨਾਲ ਮੂਰਤੀ ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂਤ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕੀਤੇ। ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਨੇ ਇੱਥੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਕਾਲਜ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਲਈ ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਪਦੇਸ਼ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਸੀ “ਅਹਿੰਸਾ ਪਰਮੋ ਧਰਮਹ”। ਇਥੇ ਸਕੂਲ ਦੀ ਤਰਫੋਂ ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਨੇ ਪ੍ਰੋ. ਮੈਕਸ ਮੂਲਰ ਨੇ ਰਿਗਵੇਦ ਨੂੰ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ. ਰਾਜਕੋਟ ਵਿੱਚ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸੰਬੰਧੀ ਪੰਡਿਤ ਦੇਵੇਂਦਰਨਾਥ ਮੁਖੋਪਾਧਿਆਏ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਦਯਾਨੰਦ ਦੀ ਜੀਵਨੀ ਵਿੱਚ ਹੇਠ ਦਿੱਤੇ ਵੇਰਵੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ-
“ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਨੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਰਾਜਕੋਟ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਸਮਾਜ ਖੁਦ ਆਰਿਆ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਸਮਾਜ ਦੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇਸ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹਨ। ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਅਚੱਲ ਹੋਣ       ਤੇ ਕਿਸੇ ਨੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਦੇ ਚਮਕਦਾਰ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਭਾਸ਼ਣ ਦੀ ਸੀ। ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਚੁੰਬਕ ਵਰਗਾ ਪ੍ਰਭਾਵ। ਉਹ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਮੱਥਾ ਟੇਕਦਾ ਸੀ। ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਮਨੀ ਸ਼ੰਕਰ ਜਟਾਸ਼ੰਕਰ ਵਿਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਗ਼ੈਰਹਾਜ਼ਰੀ   ਉੱਤਮਰਾਮ ਨਿਰਭੈਰਾਮ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਹਰਗੋਵਿੰਦਦਾਸ ਦੁਆਰਕਾਦਾਸ ਅਤੇ ਨਾਗਿਦਾਸ ਬ੍ਰਜਭੂਸ਼ਣ ਮੰਤਰੀ ਬਣੇ ਹੋਏ ਸਨ।"
ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿਚ, ਇਸ ਜੀਵਨੀ ਵਿਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ-
“ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਨੇ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਦੇ ਨਿਯਮ ਬਣਾਏ, ਜੋ ਛਾਪੇ ਗਏ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ 300 ਕਾਪੀਆਂ ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਨੇ ਖ਼ੁਦ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਵਿਚ ਵੰਡਣ ਲਈ ਰੱਖੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਕਾਪੀਆਂ ਰਾਜਕੋਟ ਅਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਵੰਡਣ ਲਈ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ ਜੋ ਰਾਜਕੋਟ ਵਿਚ ਵੰਡੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਗੁਜਰਾਤ, ਕਾਠਿਆਵਾੜ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।ਇਸ ਸਮੇਂ ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਸੀ ਕਿ ਮੁਖੀ ਆਰੀਆਸਮਾਜ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਦੇ ਹਫਤਾਵਾਰ ਸੰਮੇਲਨ ਹਰ ਐਤਵਾਰ ਹੋਣੇ ਸਨ।"
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 10 ਅਪ੍ਰੈਲ 1875 ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਵਿਚ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਈ। ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਵੇਰਵਿਆਂ ਨੂੰ ਪੰਡਿਤ ਲੇਖਰਾਮ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਦਯਾਨੰਦ ਦੇ ਜੀਵਨ ਚਰਿੱਤਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ-
“ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦਾ ਵਿਚਾਰ, ਜੋ ਬੰਬੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨਾਂ ਵਿਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਦੇ ਗੁਜਰਾਤ ਚਲੇ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ooਿੱਲਾ ਪੈ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਰ ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਨਾਲ ਇਹ ਫਿਰ ਤੋਂ ਵਧਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਆਖਰਕਾਰ ਇਸ ਹੱਦ ਤਕ ਵਧ ਗਿਆ ਕਿ ਕੁਝ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਵਾਪਸ ਆਏ, ਫਰਵਰੀ 1875 ਵਿਚ, ਗਿਰਗੁਮ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ, ਗਿਰਗੁਮ ਦੇ ਇਕ ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ ਇਕ ਜਨਤਕ ਮੀਟਿੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਮਰਹੂਮ ਰਾਓ ਬਹਾਦੁਰ ਦਾਦੂ ਬਾ ਪਾਂਡੂਰੰਗ ਜੀ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਨੇ ਨਿਯਮਾਂ ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਇਕ ਉਪ-ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ. ਪਰ ਉਸ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਵਿਚਾਰ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤਾ ਕਿ ਹੁਣ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।ਇਹ ਇੱਕ ਗੂੜ੍ਹਾ ਵਿਚਾਰ ਹੈ, ਕਿ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵੀ ਉਹੀ ਰਹੀ (ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਸਥਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ)। "
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੰ: ਲੇਖਰਾਮ ਜੀ ਲਿਖਦੇ ਹਨ,
"ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੱਜਣ ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ ਕਿ ਹੁਣ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਕੁਝ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਉੱਘੇ ਰਾਜ ਸ਼੍ਰੀ ਪੰਚਚੰਦ ਆਨੰਦ ਜੀ ਪਾਰੇਖ (ਰਾਜਕੋਟ ਵਿੱਚ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੇ ਗਏ 26 ਨਿਯਮ) ਲਈ ਨਿਯਮਾਂ ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਜਦੋਂ ਸਵਾਮੀ ਜੀ ਨੇ ਸਹੀ ਨਿਯਮ ਬਣਾਏ, ਉਸਦੇ ਬਾਅਦ ਕੁਝ ਸੱਜਣ, ਜੋ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਡਰ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ, ਧਰਮ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ. 5 ਸ਼ਨੀਵਾਰ, ਸੰਵਤ 1932 ਨੂੰ ਚਿਤ੍ਰ ਸੁਦੀ, ਉਸੇ ਅਨੁਸਾਰ 10 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1875 ਨੂੰ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀ ਗਿਰਧਰ ਲਾਲ ਦਿਆਲਦਾਸ ਕੋਠਾਰੀ ਬੀ.ਏ., ਐਲ.ਐਲ.ਬੀ. ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ, ਡਾ. ਮਾਣਕ ਜੀ ਦੇ ਬਗੀਚੇ ਵਿੱਚ ਗਿਰਗਾਮ ਮੁਹੱਲਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਮੀਟਿੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨਿਯਮ (28 ਨਿਯਮ)) ਨੂੰ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਪਾਠ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਉਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸਥਾਪਤ ਹੋਇਆ। ”
28 ਨਿਯਮਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪਿ੍ੰ. ਲਖਰਾਮ ਜੀ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਦੁਬਾਰਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ. ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਦਾ ਹਰ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਸ਼ਾਮ ਦਾ ਸੈਸ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ, ਪਰ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ ਹੈ.
ਮੁੰਬਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਤਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਕੇਵਲ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਦਯਾਨੰਦ ਜੀ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਬਲਕਿ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ 28 ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਕੇ 10 ਨਿਯਮ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ 8 ਸਤੰਬਰ 1877 ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਸੰਖੇਪ 10 ਨਿਯਮ ਅੱਜ ਵੀ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹਨ.
ਪੰਡਿਤ ਲੇਖਰਾਮ ਨੇ ਸਵਾਮੀ ਦਯਾਨੰਦ ਦੀ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਜੀਵਨੀ ਲਿਖੀ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ
ਗੂਗਲ ਟਰਾਂਸਲੇਟ
ਗੂਗਲ ਟਰਾਂਸਲੇਟ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Google Translate) ਇੱਕ ਮੁਫਤ ਬਹੁ-ਭਾਸ਼ਾਈ ਮਸ਼ੀਨ ਅਨੁਵਾਦ ਸੇਵਾ ਹੈ, ਜੋ ਗੂਗਲ ਦੁਆਰਾ ਟੈਕਸਟ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਵੈਬਸਾਈਟ ਇੰਟਰਫੇਸ, ਐਂਡਰਾਇਡ ਅਤੇ ਆਈਓਐਸ ਲਈ ਮੋਬਾਈਲ ਐਪਸ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਏਪੀਆਈ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਡਿਵੈਲਪਰਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਊਜ਼ਰ ਐਕਸਟੈਂਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਸਾੱਫਟਵੇਅਰ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਗੂਗਲ ਅਨੁਵਾਦ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੱਧਰਾਂ ਅਤੇ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ 500 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਅਪਰੈਲ 2006 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੰਕੜਾ ਮਸ਼ੀਨ ਅਨੁਵਾਦ ਸੇਵਾ ਵਜੋਂ ਅਰੰਭ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਇਸਨੇ ਭਾਸ਼ਾਈ ਅੰਕੜੇ ਇਕੱਠੇ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਸੰਸਦ ਦੀਆਂ ਟ੍ਰਾਂਸਕ੍ਰਿਪਟਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਟੈਕਸਟ ਦਾ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਅਤੇ ਫਿਰ ਟੀਚਾ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਅਨੁਵਾਦ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅਨੁਵਾਦ ਬਾਰੇ ਫੈਸਲਾ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲੱਖਾਂ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਭਾਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਦੀ ਅਨੇਕਾਂ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਅਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾਇਆ ਗਿਆ। ਨਵੰਬਰ 2016 ਵਿੱਚ, ਗੂਗਲ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਗੂਗਲ ਟ੍ਰਾਂਸਲੇਟ ਇੱਕ ਨਿਊਰਲ ਮਸ਼ੀਨ ਅਨੁਵਾਦ ਇੰਜਨ - ਗੂਗਲ ਨਿਊਰਲ ਮਸ਼ੀਨ ਟ੍ਰਾਂਸਲੇਸ਼ਨ (ਜੀ.ਐਨ.ਐਮ.ਟੀ) ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਵੇਗਾ - ਜੋ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ "ਪੂਰੇ ਵਾਕਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਸਿਰਫ ਟੁਕੜੇ-ਟੁਕੜੇ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇਸ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਸੰਗ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਸ ਦੇ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਸੰਗ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਢੁਕਵੇਂ ਅਨੁਵਾਦ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਇਹ ਫਿਰ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਿਆਕਰਣ ਨਾਲ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਵਾਂਗ ਵਧੇਰੇ ਅਨੁਕੂਲ ਅਤੇ ਵਿਵਸਥਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ"। ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ 2016 ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਲਈ ਸਮਰਥਿਤ, ਜੀ.ਐੱਨ.ਐੱਮ.ਟੀ. ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਹੋਰ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕਾਰਜ
ਗੂਗਲ ਟ੍ਰਾਂਸਲੇਟ ਟੈਕਸਟ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਟੈਕਸਟ, ਭਾਸ਼ਣ, ਚਿੱਤਰ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ, ਇਸਦੇ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:
ਹੱਥ ਲਿਖਤ ਅਨੁਵਾਦ
ਇਸ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਲਈ, ਗੂਗਲ ਅਨੁਵਾਦ, ਅਨੁਵਾਦ, ਸੁਣਨ ਅਤੇ ਸੁਣਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਗੂਗਲ ਟ੍ਰਾਂਸਲੇਸ਼ਨ ਨੇ ਆਪਣਾ ਅਨੁਵਾਦ ਐਪ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਅਨੁਵਾਦ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਨਾਲ offlineਫਲਾਈਨ ਮੋਡ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਹੈ।
ਸਮਰਥਿਤ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਗੂਗਲ ਅਨੁਵਾਦ ਵਿੱਚ ਸਮਰਥਿਤ ਹਨ।
ਦਾ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ
ਦਾ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ' ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਅਖਬਾਰ ਦਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਇਹ ਲਾਹੌਰ, ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਅਤੇ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਛਪਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ 12 ਅਪ੍ਰੈਲ 2010 ਨੂੰ ਬ੍ਰੌਡਸ਼ੀਟ ਫਾਰਮੈਟ ਵਿੱਚ, ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਖਬਾਰਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਇਸ ਦਾ ਸੰਪਾਦਕੀ ਰੁਖ ਸਮਾਜਿਕ ਉਦਾਰਵਾਦ ਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਪਾਠਕ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਰਾਏ ਦੀ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਦੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅਖਬਾਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤੀ, ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਾਮਲੇ, ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਨਿਵੇਸ਼, ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਮੈਗ਼ਜੀਨ ਛਾਪਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਿਕ ਟਿੱਪਣੀਆਂ, ਇੰਟਰਵਿਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੰਨੇ ਦੇ ਪੂਰਕ, ਪਕਵਾਨਾਂ, ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ, ਯਾਤਰਾ ਸੰਬੰਧੀ ਸਲਾਹ, ਬਲੌਗ ਅਤੇ ਟੈਕਨਾਲੌਜੀ ਦੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। 2012 ਤਕ, ਸਥਾਨਕ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਇਸ ਦੀ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਔਨਲਾਈਨ ਪਾਠਕ ਸੰਖਿਆ ਹੈ।
ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲਾ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਸੈਂਸਰਸ਼ਿਪ
2 ਦਸੰਬਰ, 2013 ਨੂੰ, ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਮੀਡੀਆ ਸਮੂਹ ਦੇ ਦਫਤਰਾਂ ਨੂੰ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 3 ਸਟਾਫ ਕਰਮਚਾਰੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ। ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਲਤਾਫ ਹੁਸੈਨ ਨੇ ਹਮਲੇ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਟੀ ਟੀ ਪੀ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਹਮਲਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲਈ ਅਤੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸਮੂਹ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਇਸ ਹਮਲੇ ਦਾ ਆਪਣਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸਿਆ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਐੱਨ.ਆਈ.ਟੀ. ਕਰਨਾਟਕਾ
ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਕਰਨਾਟਕ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: National Institute of Technology Karnataka), ਪਹਿਲਾਂ ਕਰਨਾਟਕ ਰੀਜਨਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕਾਲਜ (ਕੇ.ਆਰ.ਈ.ਸੀ.) ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਐੱਨ.ਆਈ.ਟੀ.ਕੇ. ਸੁਰਥਕਲ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸੁਰਥਕਲ, ਮੰਗਲੋਰੇ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਪਬਲਿਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1960 ਵਿੱਚ ਕੇਆਰਈਸੀ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਜਦੋਂ ਕਿ ਅੱਜ, ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ 32 ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹੱਤਵ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਅਰਬਨ ਸਾਗਰ ਦੇ ਨੇੜਲੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉਪਨਗਰ ਕੈਂਪਸ ਹੈ। ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇ 66, ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚੋਂ ਦੀ ਲੰਘਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਹੁੰਚ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਢੰਗ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਕਰਨਾਟਕ ਰੀਜਨਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕਾਲਜ (ਕੇ.ਆਰ.ਈ.ਸੀ.) ਦਾ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ 6 ਅਗਸਤ 1960, ਨੂੰ ਸੁਰਥਕੱਲ ਵਿਖੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਯੂ. ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸ ਮਾਲਿਆ ਅਤੇ ਵੀ ਐਸ ਕੁਡਵਾ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਸਦਕਾ ਸੰਭਵ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਖੇਤਰ ਦੇ ਨਾਮ ਨੂੰ ਹੁਣ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨਗਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੇ.ਆਰ.ਈ.ਸੀ. ਨੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਤਿੰਨ ਅੰਡਰ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਕੋਰਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ: ਮਕੈਨੀਕਲ, ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕਲ ਅਤੇ ਸਿਵਲ, ਜੋ ਮੈਸੂਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਨ। 1965 ਨੇ ਕੈਮੀਕਲ ਅਤੇ ਮੈਟਲੁਰਜੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਅੰਡਰ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਕੋਰਸਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੇਖੀ। 1966 ਵਿਚ, ਕਾਲਜ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਢਾਂਚਿਆਂ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਢਾਂਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਕੋਰਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਦਯੋਗਿਕ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ (1969), ਹੀਟ ਪਾਵਰ (1971), ਹਾਈਡ੍ਰੌਲਿਕਸ ਅਤੇ ਜਲ ਸਰੋਤ (1971), ਕੈਮੀਕਲ ਪਲਾਂਟ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ (1971) ) ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਮੈਟਲਗਰੀ (1972)।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਅੰਡਰ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕੋਰਸ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਗਏ: ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਅਤੇ ਕਮਿਊਨੀਕੇਸ਼ਨ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ (1971), ਮਾਈਨਿੰਗ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ (1984), ਕੰਪਿਊਟਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ (1986) ਅਤੇ ਇਨਫਰਮੇਸ਼ਨ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ (2000). 1980 ਵਿੱਚ, ਕੇਆਰਈਸੀ ਮੰਗਲੌਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਅਧੀਨ ਆਇਆ, ਅਤੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾ ਅੰਡਰ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਕੋਰਸ ਚਾਰ-ਸਾਲ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। 26 ਜੂਨ 2002 ਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਉਸਨੂੰ ਐਨਆਈਟੀ ਕਰਨਾਟਕ (ਐਨ.ਆਈ.ਟੀ.ਕੇ.) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਹੁਣ ਡੀਮਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। ਐਨ.ਆਈ.ਟੀ.ਕੇ. ਨੇ ਆਪਣਾ 50 ਵਾਂ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਡੇ 6 ਅਗਸਤ 2009 ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ। ਸਾਲ ਭਰ ਚੱਲੇ ਗੋਲਡਨ ਜੁਬਲੀ ਸਮਾਰੋਹ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ 10 ਅਗਸਤ 2009 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਕੈਂਪਸ
ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਿਕਾਰੀ ਸੁਸਾਇਟੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਸਟੇਟ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਅਤੇ ਕੇਨਰਾ ਬੈਂਕ ਦੋਵਾਂ ਦੀਆਂ ਏ ਟੀ ਐਮ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਂਚ ਹਨ। ਸੈਂਟਰਲ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਦਾ ਫਲੋਰ ਏਰੀਆ 2,758 ਮੀ2 ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਰੀਡਿੰਗ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 600 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਬੈਠ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸੈਂਟਰਲ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸੈਂਟਰ, ਜਿਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1995 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਾਇਤਾ ਸਹੂਲਤ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਕਾਲਜ ਦੀ ਨੈਟਵਰਕ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਲੈਬਾਂ ਹਨ ਜੋ ਅਧਿਆਪਨ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਅਥਲੈਟਿਕਸ
ਖੇਡ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਕਟ ਗਰਾਉਂਡ, ਟੈਨਿਸ ਲਾਅਨ, ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਅਤੇ ਟੇਬਲ ਟੈਨਿਸ ਕੰਪਲੈਕਸ, ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਅਤੇ ਵਾਲੀਬਾਲ ਕੋਰਟ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇੱਕ ਤੈਰਾਕੀ ਪੂਲ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਮੇਟੀ (ਆਰ.ਸੀ.) ਫਰੈਸ਼ਰ ਕੱਪ, ਫਲੱਡਲਿਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਮੈਚਾਂ ਸਮੇਤ ਮਨੋਰੰਜਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਜੀਵੰਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਬਹੁ-ਇੰਤਜ਼ਾਰਿਤ ਅੰਤਰ-ਸਾਲ ਦਾ ਖੇਡ ਤਿਉਹਾਰ 'ਫੀਨਿਕਸ' ਇਥੋਂ ਤਕ ਕਿ ਸਮੈਸਟਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੋਨੇ, ਚਾਂਦੀ ਅਤੇ ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਤਗਮੇ, ਅਤੇ ਸਮੁੱਚੀ ਸ਼ੀਲਡ ਲਈ ਲੜਦੇ ਹਨ। ਐਨਆਈਟੀਕੇ ਦੀਆਂ ਸਪੋਰਟਸ ਟੀਮਾਂ ਅੰਤਰ-ਨੀਟ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਮੈਚਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਸਾਬਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ
ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਇੱਕ ਐਲੂਮਨੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ NITK ਐਲੂਮਨੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (NITKAA) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ NITK ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਦਿਅਕ ਅਦਾਰੇ
ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ
ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ (ਜਨਮ 8 ਜੁਲਾਈ 1940) ਇੱਕ ਨਾਮਵਰ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਤੇ ਰਿਟਾਇਰਡ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਾਹਿਤ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਖੇਡਾਂ ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਸੈਂਕੜੇ ਆਰਟੀਕਲ ਲਿਖੇ ਹਨ ਅਤੇ ਡੇਢ ਦਰਜਨ ਕਿਤਾਬਾਂ ਛਪਵਾਈਆਂ ਹਨ। ਉਸ ਨੇ ਉਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਬਾਰੇ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵੀ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ। ਉਸ ਨੇ ਕਹਾਣੀ, ਨਿਬੰਧ, ਰੇਖਾ-ਚਿੱਤਰ, ਹਾਸ ਵਿਅੰਗ, ਅਤੇ ਸਫ਼ਰਨਾਮਾ ਵੀ ਲਿਖੇ ਹਨ। ਉਹ ਖੇਡ-ਮੇਲਿਆਂ ਤੇ ਬਾਕਇਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਲਿਖਦਾ ਵੀ ਹੈ। ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਰੈਫਰੀ ਵੀ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਕੁਮੈਂਟਰੀ ਦਾ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਸੈਕਿੰਡ ਬੈੱਸਟ ਅਥਲੀਟ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਚੋਟੀ ਦਾ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣਨ ਦਾ ਸੁਫਨਾ ਪੂਰਾ ਨਾ ਹੋ ਸਕਿਆ, ਉਹ ਖੇਡ-ਲੇਖਕ ਬਣ ਗਿਆ।
ਜੀਵਨ ਵੇਰਵਾ
ਪ੍ਰਿੰ: ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ 8 ਜੁਲਾਈ 1940 ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡ ਚਕਰ (ਜ਼ਿਲਾ ਲੁਧਿਆਣਾ) ਵਿਖੇ ਸਰਦਾਰ ਬਾਬੂ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਦੇ ਘਰ ਮਾਤਾ ਕਰਤਾਰ ਕੌਰ ਦੀ ਕੁੱਖੋਂ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਕੈਰੋਂ ਦੇ ਰਾਜ ਵੇਲੇ ਖੁਸ਼ ਹੈਸੀਅਤੀ ਟੈਕਸ ਮੋਰਚੇ ਵਿੱਚ ਜੇਲ੍ਹ ਕੱਟੀ ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਪਾਲਾ ਸਿੰਘ ਜੈਤੋ ਦੇ ਮੋਰਚੇ ਦੇ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੰਗਰਾਮੀ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਾਭੇ ਜੇਲ੍ਹ ਕੱਟੀ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹਰਜੀਤ ਕੌਰ ਨੇ ਐਮ. ਏ. ਬੀ. ਐੱਡ. ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਰਿਟਾਇਰਡ ਮੁੱਖ ਅਧਿਆਪਕ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹਨ। ਵੱਡਾ ਜਗਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਪਰਮਜੀਤ ਕੌਰ ਅਮਰਦੀਪ ਕਾਲਜ ਮੁਕੰਦਪੁਰ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਨੇ ਅਤੇ ਛੋਟਾ ਗੁਰਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੁਖਦੀਪ ਕੌਰ ਕੈਨੇਡਾ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਿੰ: ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪਿੰਡ ਚਕਰ ਤੋਂ ਚਾਰ, ਮੱਲ੍ਹੇ ਤੋਂ ਦਸ, ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ ਤੋਂ ਚੌਦਾਂ ਤੇ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਸੋਲ਼ਾਂ ਜਮਾਤਾਂ ਪੜ੍ਹੀਆਂ। ਉਸ ਨੇ ਐੱਮ. ਆਰ. ਕਾਲਜ ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ ਤੋਂ ਬੀ. ਏ., ਖਾਲਸਾ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਕਾਲਜ ਮੁਕਤਸਰ ਤੋਂ ਬੀ. ਐੱਡ. ਤੇ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਐੱਮ. ਏ. ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਉੱਥੇ ਹੀ ਲੈਕਚਰਾਰ ਲੱਗ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਢੁੱਡੀਕੇ ਦੇ ਨਾਵਲਕਾਰ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਮਿਹਣਾ ਮਾਰਿਆ ਕਿ "ਜੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੇ ਪੜ੍ਹ ਲਿਖ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਲੱਗ ਪੈਣਾ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੀ ਅੰਗੂਰੀ ਚਰਨੀ ਐਂ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਦਾ ਕੀ ਫਾਇਦਾ ਹੋਇਆ। ਸਾਡੇ ਪੇਂਡੂ ਕਾਲਜਾ ਵਿੱਚ ਫੇਰ ਕੌਣ ਪੜ੍ਹਾਊ" ਤਾਂ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਪੱਕੀ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।ਫਿਰ ਤੀਹ ਸਾਲ ਦੇ ਕਰੀਬ ਢੁੱਡੀਕੇ ਦੇ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਉਪਰੰਤ ਚਾਰ ਸਾਲ ਅਮਰਦੀਪ ਕਾਲਜ ਮੁਕੰਦਪੁਰ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਵੀ ਰਹੇ।
1990 ਤੋਂ ਪ੍ਰਿੰ ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਵਿਜ਼ਟਰ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਸੀ। 1998 ਵਿੱਚ ਛੋਟਾ ਪੁੱਤਰ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਲੜਕੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹਿਆ ਗਿਆ ਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਆ ਗਿਆ। 2001 ਵਿੱਚ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਉਪਰੰਤ ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਬਤੌਰ ਇੰਮੀਗਰਾਂਟ ਕੈਨੇਡਾ ਆ ਗਏ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਗਰਮੀਆਂ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਕੱਟਦੇ ਹਨ ਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ।
ਖੇਡਾਂ 'ਚ ਭਾਗ ਲੈਣਾ
ਪ੍ਰਿੰ: ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਦਾ ਬੈੱਸਟ ਅਥਲੀਟ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਸੈਕੰਡ ਬੈੱਸਟ ਅਥਲੀਟ ਸੀ। ਗੋਲਾ ਸੁੱਟਣ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਚੈਂਪੀਅਨ ਸੀ 'ਤੇ ਕਾਲਜ ਦੀ ਹਾਕੀ ਟੀਮ ਦਾ ਕੈਪਟਨ ਵੀ ਰਿਹਾ। ਡਿਸਕਸ, ਜੈਵਲਿਨ ਤੇ ਹੌਪ ਸਟੈੱਪ ਐਂਡ ਜੰਪ ਵਿੱਚ ਯੂਨਿਵਰਸਿਟੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤੇ। ਇੰਟਰ-ਵਰਸਿਟੀ ਮੀਟ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨਿਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਕਬੱਡੀ ਵੀ ਖੇਡਿਆ ਤੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਦੀਆਂ ਕਿੱਕਾਂ ਵੀ ਲਾਈਆਂ।
ਸਾਹਿਤਕ ਜੀਵਨ
ਜਦੋਂ ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਐੱਮ. ਏ. ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਹ ਸਿੱਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਲ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵੀ ਰਿਹਾ ਤੇ ਦਿੱਲੀ ਦੀਆਂ ਸਾਹਿਤਕ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਰਿਹਾ। ਹਰ ਹਫਤੇ ਹੁੰਦੀ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦਾ ਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਮੀਟਿੰਗ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਵੀ ਰਜਿਸਟਰ ਉੱਤੇ ਨੋਟ ਕਰਦਾ। ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇ ਹੋਰ ਜਗ੍ਹਾਂ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੇਖਕਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਹੀ ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤਕ ਜਾਗ ਲੱਗੀ।
1962 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਦਿੱਲੀ ਪੜ੍ਹਨ ਹੀ ਲੱਗਾ ਸੀ ਤਾਂ ਟੀਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕਰਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਟੇਡੀਅਮ ਜਾਇਆ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਨਾਮੀ ਅਥਲੀਟਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਉਦੋਂ ਖੇਡਾਂ ਤੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਬਾਰੇ ਲਿਖੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪੜ੍ਹਨ ਦਾ ਵੀ ਸ਼ੌਂਕ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਲਵੰਤ ਗਾਰਗੀ ਨੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੇ ਰੇਖਾ ਚਿੱਤਰ ਲਿਖੇ ਜੋ 'ਨਿੰਮ ਦੇ ਪੱਤੇ' ਤੇ 'ਸੁਰਮੇ ਵਾਲੀ ਅੱਖ' ਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਛਪੇ। ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੇ ਰੇਖਾ ਚਿੱਤਰ ਲਿਖਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਤੱਕੜਾ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣਨ ਦੀ ਰੀਝ ਸੀ ਜੋ ਪੂਰੀ ਨਾ ਹੋ ਸਕੀ। ਉਸੇ ਰੀਝ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਉਹ ਖੇਡ ਲੇਖਕ ਬਣ ਗਿਆ।
ਪੁਸਤਕਾਂ
ਹੁਣ ਤੱਕ ਪ੍ਰਿੰ: ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸੈਂਕੜੇ ਆਰਟੀਕਲ ਲਿਖੇ ਹਨ। ਡੇਢ ਦਰਜਨ ਕਿਤਾਬਾਂ ਛਪਵਾਈਆਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ, ਸਪੋਰਟਸਮੈੱਨ ਆਫ਼ ਪੰਜਾਬ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਵੈਜੀਵਨੀ ਲਿਖ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਛਪਵਾਉਣ ਤੇ ਨਾਵਲ ਲਿਖਣ ਦਾ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦਾ ਸਫ਼ਰਨਾਮਾ 'ਅੱਖੀਂ ਵੇਖ ਨਾ ਰੱਜੀਆਂ' ਛੇ ਸਾਲ ਬੀ. ਏ. ਦੀਆਂ ਜਮਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਦੀ ਕਿਤਾਬ 'ਪਿੰਡ ਦੀ ਸੱਥ 'ਚੋਂ' ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀ ਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਰਹੀ। ਅਨੇਕਾਂ ਆਰਟੀਕਲ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪਾਠ ਪੁਸਤਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਸ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਮੋਢੀ ਖੇਡ ਲੇਖਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦੈ ਵੈਸੇ ਉਹ ਸਰਬਾਂਗੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਰੇਖਾ ਚਿੱਤਰ, ਸਫ਼ਰਨਾਮੇ, ਹਾਸ ਵਿਅੰਗ ਤੇ ਪਿੰਡ ਦੀ ਸੱਥ ਦੇ ਤਬਸਰੇ ਵੀ ਲਿਖੇ ਹਨ।
ਇਨਾਮ ਤੇ ਮਾਣ ਸਨਮਾਨ
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਨੇਕਾਂ ਇਨਾਮ ਤੇ ਮਾਣ ਸਨਮਾਨ ਮਿਲੇ ਹਨ: ਉਹਨਾਂ ਦੀਆ ਰਚਨਾਵਾਂ 1965-66 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕ ਪਰਚੇ ‘ਆਰਸੀ’ ਵਿੱਚ ਛਪਣ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਦਰਜਨ ਦੇ ਕਰੀਬ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਤੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਛਪੀਆਂ। ਉਸ ਦੇ ਫੁਟਕਲ ਲੇਖਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1940
ਪੜ੍ਹੋ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
ਇਹ ਸਕੀਮ ਭਾਰਤੀ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ਦੇ ਮੱਧ ਵਰਗ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਜੋ ਬੰਦੇ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲੈ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਲਈ ਹੈ।
ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਮਤਾ
ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਮਤਾ ਸਿਰਦਾਰ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਵੱਲੋਂ ਲਿਖੇ ਇਸ ਮਤੇ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨੇ ਖਾਲਸਾ ਪੰਥ ਦੀ ਜਨਮ-ਭੂਮੀ ਵਿਖੇ 1972 'ਚ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਮਤਾ ਪੈ ਗਿਆ। 28 ਅਗਸਤ 1977 ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਜਰਨਲ ਇਜਲਾਸ ਨੇ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਮਤਾ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਮਤਾ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਦੀ ਵਿਲੱਖਣ, ਮਿਆਰੀ, ਵੱਖਰੀ ਹੋਂਦ, ਹਸਤੀ, ਕੌਮੀਅਤ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਗੁਲਾਮੀ ਦੀਆਂ ਜ਼ਜੀਰਾਂ ਤੋੜ ਕੇ ਖਾਲਸੇ ਦੇ ਉਸ ਰਾਜਨੀਤਕ ਰੁਤਬੇ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਰਾਹ ਸੀ।
1992 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ
1992 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ XXV ਓਲੰਪਿਕਆਡ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖੇਡਾਂ ਸਪੇਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਬਾਰਸੀਲੋਨਾ ਵਿਖੇ ਹੋਈਆ।
ਭਾਰਤ ਨੇ 1992 ਦੀਆਂ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ 'ਚ ਸਪੇਨ ਵਿਖੇ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਈਵੈਂਟ 'ਚ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਤੀਰ ਅੰਦਾਜੀ
ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਦੂਜੀ ਵਾਰੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮਰਦ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੇ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਟੀਮ:
ਐਥਲੈਟਿਕਸ
5000 ਦੌੜ ਮਰਦ 100 ਮੀਟਰ ਦੌੜ ਮਰਦ '''800 ਮੀਟਰ ਔਰਤ
ਮੁੱਕੇਬਾਜੀ
ਲਾਇਟ ਵੇਟ ਮਰਦ (– 48 kg)
ਟੈਨਿਸ
ਮਰਦਾ ਦਾ ਡਬਲ ਮੁਕਾਬਲਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ
ਪੰਜਾਬੀ ਬਰੇਲ
ਵਰਨਮਾਲਾ
ਪੰਜਾਬੀ ਬਰੇਲ ਵਰਨਮਾਲਾ ਥੱਲੇ ਦਰਜ ਹੈ।
ਬਿੰਦੀ ਲਗਾਉਣਾ
ਭਾਰਤੀ ਬਰੇਲ ਅਨੁਸਾਰ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਬਿੰਦੀ ਲਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ,, ਇਸ ਨਾਲ ਗ ga ਵਿਅੰਜਨ ਤੋਂ ਗ਼ ġa  ਵਿਅੰਜਨ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਉਰਦੂ ਬਰੇਲ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਬਿੰਦੀਆਂ ਵਾਲੇ ਅੱਖਰ ਹਨ। ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ ਦੇ ਬਿੰਦੀਆਂ ਵਾਲੇ ਛੇ ਅੱਖਰ ਹੇਠ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ:
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰੇਲ
ਅਲੀ ਮਾਜਰਾ
ਅਲੀ ਮਾਜਰਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਘਨੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਮਰ ਨੂਰੀ
ਅਮਰ ਨੂਰੀ ਇੱਕ ਉੱਘੀ ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਨੇ ਲੰਬਾ ਸਮਾਂ ਉੱਘੇ ਗਾਇਕ ਦੀਦਾਰ ਸੰਧੂ ਨਾਲ ਦੋਗਾਣੇ ਗਾਏ ਅਤੇ ਫਿਰ ਗਾਇਕੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪਿੱਠਵਰਤੀ ਗਾਇਕਾ ਵੀ ਹੈ। ਗਾਇਕ ਸਰਦੂਲ ਸਿਕੰਦਰ ਇਸ ਦਾ ਪਤੀ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਅਦਾਕਾਰ
ਦੂਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੋਸ਼
ਦੂਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੋਸ਼ ਜਾਂ ਹਾਮਪਰਮੈਟਰੋਪੀਆ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਦੂਰ ਦੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਨੂੰ ਤਾਂ ਸਾਫ ਦੇਖ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਨੇੜੇ ਦੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਨੂੰ ਸਾਫ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦਾ। ਇਸ ਨੁਕਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਅੱਖ ਦਾ ਲੈੱਨਜ਼ ਪਤਲਾ ਹੋ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਅੱਖ ਲੈੱਨਜ਼ ਦੀ ਅਭਿਸਾਰੀ ਸਮਰੱਥਾ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਹ ਨੇੜੇ ਵਾਲੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਤੋਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਅਭਿਸਾਰਿਤ ਹੋ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਰੈਟਿਨਾ ਦੇ ਪਿਛੇ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਦੂਜਾ ਕਾਰਨ ਅੱਖ ਦਾ ਡੇਲਾ ਛੋਟਾ ਹੋ ਜਾਣਾ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਰੈਟਿਨਾ ਦੀ ਅੱਖ ਦੇ ਲੈੱਨਜ਼ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਨਿਕਟ ਵਾਲੀ ਵਸਤੂ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਰੈਟਿਨਾ ਦੇ ਪਿਛੇ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਇਲਾਜ
ਇਸ ਨੁਕਸ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਉੱਤਲ ਲੈੱਨਜ਼ ਵਾਲੀਆਂ ਐਨਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਲੈੱਨਜ਼ ਅੱਖ ਦੇ ਲੈੱਨਜ਼ ਦਾ ਅਭਿਸਾਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਨੇੜੇ ਦੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਰੈਟਿਨਾ ਤੇ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਗੁਸਤਾਵ ਫਲੌਬੈਰ
ਗੁਸਤਾਵ ਫਲਾਬੇਅਰ (12 ਦਸੰਬਰ 1821 – 8 ਮਈ 1880) ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਪੱਛਮੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਾਵਲਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਖਾਸਕਰ ਆਪਣੇ ਨਾਵਲ ਮਾਦਾਮ ਬੋਵਾਰੀ (1857) ਲਈ, ਆਪਣੇ ਪੱਤਰ-ਵਿਹਾਰ  ਲਈ, ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਕਲਾ ਸ਼ੈਲੀ ਪ੍ਰਤੀ ਸੁਹਿਰਦ ਸਰਧਾ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਫਲੌਬੈਰ ਦਾ ਜੇਐਨਐਮ ਉੱਤਰੀ ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ, ਉਪਰਲੇ ਨੋਰਮੰਡੀ ਦੇ ਸੈਨ-ਮੈਰੀਟਾਈਮ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਵਨ ਵਿੱਚ, 12 ਦਸੰਬਰ 1821 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਐਨ ਜਸਟੀਨ ਕੈਰੋਲੀਨ (1793-1872) ਐਕਲੇ-ਕਲੋਪਸ ਫਲੌਬੈਰ (1784-1846), ਰਾਊਨ ਦੇ ਮੁੱਖ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸਰਜਨ ਦਾ ਦੂਜਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ 'ਵਿੱਚ, ਕੁਝ ਸਰੋਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅੱਠ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1821 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1880
ਪ੍ਰਸੰਨਾ ਅਰਨੈਸਟ
ਪ੍ਰਸੰਨਾ ਅਰਨੈਸਟ ਕੋੱਲਮ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ) ਦੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਕੋੱਲਮ ਸਿਟੀ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਚੌਥੀ ਮੇਅਰ ਸੀ।   ਉਹ ਕੋੱਲਮ ਮਿਉਂਸਪਲ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਥਾਮਾਰਕੂਲਮ ਵਾਰਡ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਕੌਂਸਲਰ ਹੈ।
ਰੋਟਰੀ ਕਲੱਬ ਆਫ਼ ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਰਾਇਲ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਸੰਨਾ ਅਰਨੇਸਟ ਨੂੰ ਅਪਰੈਲ 2014 ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਰਬੋਤਮ ਲੇਡੀ ਮੇਅਰ ਬਣਨ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਪਿਛੋਕੜ
ਪ੍ਰਸੰਨਾ ਅਰਨੈਸਟ ਕੋੱਲਮ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡੱਕਾਈ ਤੋਂ ਇੱਕ ਜੱਦੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਕੁਲਰੀਆਂ
ਨਾਮਕਰਣ:
ਨਾਮਕਰਣ: ਕੁਲਰੀਆਂ
(kulrian) ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਬੁਢਲਾਡਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਬੁਢਲਾਡਾ ਰੋਡ ਤੇ ਸਥਿਤ ਬਰੇਟਾ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਦੂਰੀ 13 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ। 2018 ਵਿੱਚ ਕੁਲਰੀਆ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 8,588 ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫ਼ਲ 25.61 ਕਿ. ਮੀ. ਵਰਗ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਹੱਦ ਹਰਿਆਣਾ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀ ਹੈ।
ਪਿੰਡ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਲਗਪਗ 650 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ।ਇਸ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਇੱਕ ਮੀਲ ਦੂਰੀ ਤੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਸੇਹਵਾਂ ਸੀ ਜਿਥੇ ਅੱਜ ਕੱਲ ਇੱਕ ਥੇਹ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ ਉਥੇ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਖੂਹ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਕੁਲਰ ਅਤੇ ਗੁਜਰ ਦੋਵੇਂ ਭਰਾਵਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਪਿੰਡ ਬੱਝਿਆ। ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਭੇਡ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ ਉਸ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਬਘਿਆੜ ਭੇਡ ਦੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਚਉਂਦਾ ਸੀ ਪਰ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ ਇਸ ਸਭ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਓਹ ਸਮਝ ਗਏ ਕੇ ਉਸ ਥਾਂ ਉੱਪਰ ਕੁਝ ਖਾਸ ਹੈ। ਇਸ ਥਾਂ ਉਪਰ ਅੱਜ ਇੱਕ ਖੇੜਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਮੱਝ ਸੂਏ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ ਦੁੱਧ ਚੜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਜਗ੍ਹ ਪਿੰਡ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਹੈ। ਕੁਲਰ ਨੇ ਇਸ ਥਾਂ ਉੱਪਰ ਮੋੜੀ ਗੱਡ ਦਿਤੀ। ਗੁਜਰ ਨੇ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕੇ ਓਹ ਵੀ ਆਪਣੀ ਮੋੜੀ ਨੇੜੇ ਹੀ ਗੱਡ ਲਵੇਗਾ ਕੁਲਰ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਸੁਭਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੇ ਮੋੜੀ ਥੋੜੀ ਦੂਰ ਜਾਂਦਾ ਜਾਂਦਾ ਉਹ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਚਲਿਆ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਮੋੜੀ ਗੱਡ ਦਿਤੀ ਅਤੇ ਗੁਜਰਵਾਲ ਨਾਮ ਦਾ ਪਿੰਡ ਵਸਾਇਆ ਜਿਹੜਾ ਕੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਕੋਲ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਅੱਗੇ 22 ਪਿੰਡ ਹੋਰ ਵੱਸ ਗਏ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਕੁਲਰ ਨੇ ਕੁਲਰੀਆਂ ਨਾਮ ਦਾ ਪਿੰਡ ਵਸਾਇਆ ਜਿਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ 4 ਪਿੰਡ ਹੋਰ ਵੱਸ ਗਏ ਧਨਪੁਰਾ, ਚੰਦਪੁਰਾ, ਮੁਦੰਲੀਆਂ ਅਤੇ ਨਵਾਂ ਗਾਮ(ਗੋਰਖਨਾਥ)। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਗੋਤ ਗਰੇਵਾਲ ਹੈ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕੇ ਗਰੇਵਾਲਾਂ ਦੀ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਇਸ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਹੋਈ ਹੈ।
ਪਿੰਡ ਦੇ ਸ਼ਹੀਦ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸ਼ਹੀਦ ਕਿਰਪਾ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ਾ ਸਿੰਘ. ਮੁਸਲਮਾਨ ਪਠਾਨ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਾਰੇ ਘਰਾਂ ਤੋਂ 25 ਕਿਲੋ ਆਟਾ ਹਰ ਸਤਵੇ ਦਿਨ ਪੀਸਵਾਉਂਦੇ ਸੀ ਜਿਸ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਿਆਂ ਇਹਨਾਂ ਭਰਵਾਂ ਨੇ ਵੰਗਾਰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦਾ ਅਹਿਦ ਲਿਆ 21 ਦਿਨ ਪਠਾਨਾ ਨੂੰ ਟਾਲ-ਮਟੋਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੰਗਾਰ ਦੇਣ ਤੋਂ ਜਵਾਬ ਦੇ ਦਿਤਾ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪਠਾਨ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਤੰਬੂ ਲਾ ਕੇ ਬੈਠ ਗਏ ਇਹਨਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਜਨਾਨਾ ਭੇਸ ਬਣਾ ਕੇ ਤੰਬੂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ ਪਠਾਨ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਆਏ ਜਿਸ ਕਰਨ ਇਹਨਾਂ ਦੋਵੇ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨੇ ਪਿਠ ਨਾਲ ਜੋੜ੍ਹ ਕੇ ਤੋਪ ਨਾਲ ਕ਼ਤਲ ਕਰ ਦਿਤਾ ਸੀ ਅੱਜ ਵੀ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬੱਸ ਸਟੈਂਡ ਤੇ ਭਾਈ ਕਿਰਪਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਬੁਤ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਧਰਮ ਸਥਾਨ
ਸ਼ਿਵ ਮੰਦਿਰ ਜੋ 300 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। ਕਾਲੀ ਦੇਵੀ ਦਾ ਮੰਦਿਰ ਜੋ ਲਗਪਗ 200 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਡੇਰਿਆ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 11 ਦੇ ਕਰੀਬ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡੰਡਿਆਂ ਵਾਲਾ ਪੀਰ ਦੀ ਸਮਾਧ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ  ਲਾਡੀ ਵਾਲਾ ਡੇਰਾ, ਸਾਹਮਣਾ ਡੇਰਾ, ਬਾਹਮਣਾਂ ਵਾਲਾ ਡੇਰਾ, ਸਵਾਲ ਡੇਰਾ, ਹਰਜੀ ਡੇਰਾ, ਰਾਮ ਵਾਲਾ ਡੇਰਾ, ਕੂਈ ਵਾਲਾ ਡੇਰਾ, ਮਰੀੜ ਵਾਲਾ ਡੇਰਾ ਆਦਿ।
ਭੂਗੋਲਿਕ ਦਿਖ:
ਪਿੰਡ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਗੁੱਗਾ ਮੈੜੀ, ਮੰਡੀ ਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਗੁੱਗਾ ਨੌਮੀ ਦਾ ਮੇਲਾ ਭਾਦਸੋਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਉਤੇ ਦੋ ਦਿਨ ਮੇਲਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ਸਾਫ ਸੁਥਰੀਆਂ ਹਨ, ਪੰਚਾਇਤ ਵੱਲੋਂ ਗਲੀਆਂ ਤੇ ਨਾਲੀਆਂ ਪੱਕੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਮੰਦਿਰ, ਦੋ ਗੁਰਦੁਆਰੇ,ਇਕ ਪੰਜ ਪੀਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਡੰਡਿਆਂ ਵਾਲਾ ਪੀਰ ਹੈ।
ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ:
ਜਿਵੇਂ ਹਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਅਲੱਗ ਅਲੱਗ ਪੱਤਿਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਉਵੇਂ ਹੀ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਪੱਤਿਆਂ ਹਨ।
2. ਮਾਨਸੂ ਪੱਤੀ
3. ਭੋਜੂ ਪੱਤੀ
5. ਪੂਰਬ ਪੱਤੀ
ਵਸੋਂ ਤੇ ਆਰਥਿਕ:
ਕੁਲਰੀਆਂ ਪਿੰਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਲਗਭਗ 8588 ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕਈ ਜਾਤਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਜੱਟ, ਬ੍ਰਹਾਮਣ, ਗੁਜ਼ਰ, ਸੈਣੀ, ਹੀਰ, ਲੁਹਾਰ, ਤਰਖਾਣ, ਜੋਗੀ, ਬਿਰਾਗੀ ਸਾਧ, ਰਾਮਦਾਸੀਏ, ਧਾਨਕ, ਨਾਈ, ਦਰਜ਼ੀ, ਝਿਉਰ, ਬੋਰੀਏ, ਮੁਸਲਮਾਨ ਆਦਿ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਕੁਲ ਜਾਤ ਹੈ ਇਕਲੇ ਮਜ਼ਬੀ ਸਿੱਖ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਜ਼ਬੀ ਸਿੱਖ ਨੂੰ ਇਹ ਪਿੰਡ ਵਫ਼ਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ‌। ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਲੋਕ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਕਰਦੇ ਸਨ ਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੁਝ ਲੁਹਾਰ, ਤਰਖਾਣ, ਮਜ਼ਦੂਰੀ, ਮਿਸਤਰੀ ਆਦਿ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪੜੇ ਲਿਖੇ ਲੋਕ ਨੋਕਰੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਵਿਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ:
ਪਿੰਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਸਰਕਾਰੀ ਵਿੱਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 3 ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸਕੂਲ ਵੀ ਹਨ।  ਸਰਕਾਰੀ ਵਿੱਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨੇੜੇ ਨੇੜੇ ਪਿੰਡਾਂ ਤੋਂ ਬੱਚੇ ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਭਾਵਾ, ਧਨਪੁਰਾ, ਮੰਡੇਰ, ਚੱਕ, ਜੁਗਲਾਣ ਆਦਿ।
•  ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ
• ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ
• ਗੋਰਮਿੰਟ ਮੋਡਲ ਸਕੂਲ
ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 6 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਮੰਡੇਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਕਾਲ ਅਕੈਡਮੀ ਮੰਡੇਰ ਹੈ ‌।ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਉਚੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਮਾਧਿਅਮ ਸਕੂਲ ਵੀ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਉਚੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬੱਚੇ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਦਾ ਸ਼ਰਮਾ
ਅਦਾ ਸ਼ਰਮਾ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ ਜੋ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ਉੱਪਰ ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਹੈ। ਅਦਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਪਣੇ ਅਭਿਨੈ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2008 ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਭੂੱਤਿਆ ਫ਼ਿਲਮ 1920 ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਕੇ ਕੀਤੀ, ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਬਾਕਸ ਆਫ਼ਿਸ ਉੱਪਰ ਪੂਰੀ ਸਫ਼ਲ ਰਹੀ। ਇਸਦਾ ਚਰਿੱਤਰ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੂਤ-ਗ੍ਰਸਤ ਔਰਤ ਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਸਦੀ ਬਹੁਤ ਸ਼ਲਾਘਾ ਹੋਈ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਫ਼ਾਰ ਬੇਸਟ ਫੀਮੇਲ ਡੈਬਿਉ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਸ਼ਲਾਘਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਨੂੰ ਰੁਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹਸੀ ਤੋ ਫਸੀ (2014) ਵਿੱਚ ਵੀ ਰੋਲ ਮਿਲਿਆ, ਇਸ ਨੇ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਜਗਤ, ਵਿੱਚ ਛੇ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ—ਪੰਜ ਤੇਲਗੂ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ—ਇੱਕ ਰੁਮਾਂਟਿਕ ਥ੍ਰੀਲਰ ਹਾਰਟ ਅਟੈਕ (2014), ਐਸ/ਓ ਸਤਿਆਮੂਰਤੀ (2015), ਸੁਬ੍ਰਮਣਯਮ ਫ਼ਾਰ ਸੇਲ (2015), ਗਰਮ (2016) ਅਤੇ ਕਸ਼ਾਨਮ (2016) ਅਤੇ ਇੱਕ ਕੰਨੜ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ— ਰਾਣਾ ਵਿਕਰਮ (2015), ਇਹਨਾਂ ਨਾਲ ਅਦਾ ਨੇ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਫ਼ਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਲਈ ਆਦਿ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸ਼ਲਾਘਾ ਮਿਲੀ। ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾ ਨੇ ਨਵੀਆਂ ਹੋਣਹਾਰ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੱਖ ਪਛਾਣ ਕਾਇਮ ਕਰ ਲਈ ਹੈ।
ਮੁਢੱਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਅਦਾ ਸ਼ਰਮਾ ਇੱਕ ਤਾਮਿਲ ਬ੍ਰਹਾਮਣ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਜਨਮ ਪਾਲੱਕਕਾੜ, ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਮੁੰਬਈ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। Her ਇਸਦੇ ਪਿਤਾ, ਐਸ,ਐਲ ਸ਼ਰਮਾ ਜੋ ਮਦੁਰਾਈ, ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਤੋਂ ਸਨ, ਮਰਚੈਂਟ ਨੇਵੀ ਵਿੱਚ ਕੈਪਟਨ ਸਨ ਅਤੇ ਮਾਤਾ, ਨੱਟੂਪੁਰਾ ਦੀ ਵਸਨੀਕ, ਕਲਾਸਿਕ ਡਾਂਸਰ ਸੀ। ਅਦਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਔਕਸੀਲਿਅਮ ਕਾਨਵੇਂਟ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਪਾਲੀ ਹਿਲ, ਬਾਂਦਰਾ, ਮੁੰਬਈ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਇਸਨੇ ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ ਜਮਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਰੋਕ ਦਿੱਤੀ।
ਅਦਾ ਜਿਮਨਾਸਟਿਕ ਦੀ ਮਾਹਿਰ ਹੈ। ਇਸਨੇ ਆਪਣੀ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਡਾਂਸ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਅਦਾ ਨੇ ਕਥੱਕ ਵਿੱਚ, ਨਟਰਾਜ ਗੋਪੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਕਥੱਕ ਡਾਂਸ ਅਕੈਡਮੀ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਗਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਇਸਨੇ ਯੂਐਸ ਤੋਂ ਚਾਰ ਮਹੀਨੇ ਸਾਲਸਾ ਡਾਂਸ ਵੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਜੈਜ਼ ਤੇ ਬੈਲੇ ਡਾਂਸ ਰੂਪ ਵੀ ਸਿਖੇ ਅਤੇ ਇਹ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਬੈਲੀ ਡਾਂਸਰ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਈ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਲਈ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਜਾਂ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਘੁੰਗਰਾਲੇ ਵਾਲਾਂ ਕਰਕੇ ਜਾਂ ਕਾਸਟਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਲੱਗਦੀ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਨਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਆਖਰਕਾਰ ਉਸ ਨੇ ਵਿਕਰਮ ਭੱਟ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਰਜਨੀਸ਼ ਦੁੱਗਲ ਦੇ ਨਾਲ 2009 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਡਰਾਉਣੀ ਫ਼ਿਲਮ 1920 ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਔਰਤ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਇੱਕ ਕਾਬਜ਼ ਔਰਤ ਦੇ ਉਸਦੇ ਚਿੱਤਰਣ ਨੂੰ ਆਲੋਚਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਨਿਖਤ ਕਾਜ਼ਮੀ ਨੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ "ਇੱਕ ਸੰਪੂਰਨ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ" ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ,[2] ਹੋਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਲਿਖਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ "ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ" ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ "ਸ਼ਾਨਦਾਰ" ਵਜੋਂ ਲੇਬਲ ਕੀਤਾ, "[ਬੇਮਿਸਾਲ] ਸ਼ਾਨਦਾਰ", ਅਤੇ "ਅਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਯੋਗ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯਕੀਨਨ" ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਫਲ ਰਹੀ, ਭੱਟ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਛੇ ਸਾਲ ਅਤੇ 10 ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਹਿੱਟ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ 54ਵੇਂ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਰਵੋਤਮ ਫੀਮੇਲ ਡੈਬਿਊ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਮਿਲੀ। ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਉਸਦੀ ਅਗਲੀ ਰਿਲੀਜ਼, ਫਿਰ, ਫਿਰ ਇੱਕ ਡਰਾਉਣੀ ਫਿਲਮ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਵਿਕਰਮ ਭੱਟ, ਜਿਸ ਨੇ ਫਿਲਮ ਲਿਖੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ 1920 ਦੇ ਸਹਿ-ਅਭਿਨੇਤਾ ਰਜਨੀਸ਼ ਦੁੱਗਲ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਫਿਰ, ਹਾਲਾਂਕਿ, 1920 ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਕਿ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ, ਅਤੇ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ, ਨਾਲ ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਮਿਸ਼ਰਤ ਹੁੰਗਾਰਾ ਮਿਲਿਆ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਸੁਜਾਤਾ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ "ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਲਈ ਵੀ ਉਹ ਇੱਕ ਮਾਨਸਿਕ ਹੋਣ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ", ਸਿਫੀ ਦੀ ਸੋਨੀਆ ਚੋਪੜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ "ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਸੀ ਜੋ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ"। ਉਸਦੀ ਤੀਜੀ ਫਿਲਮ, ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ ਹਮ ਹੈ ਰਾਹੀ ਕਾਰ ਕੇ, ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਹੋਰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇਹ ਇੱਕ ਨਾਜ਼ੁਕ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਅਸਫਲ ਰਹੀ। 2014 ਵਿੱਚ, ਸ਼ਰਮਾ ਦੀਆਂ ਦੋ ਰੀਲੀਜ਼ ਹੋਈਆਂ: ਨਿਤਿਨ ਦੇ ਨਾਲ ਪੁਰੀ ਜਗਨਧ ਦੀ ਰੋਮਾਂਸ ਹਾਰਟ ਅਟੈਕ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਿਧਾਰਥ ਮਲਹੋਤਰਾ ਅਤੇ ਪਰਿਣੀਤੀ ਚੋਪੜਾ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਹਸੀ ਤੋ ਫਸੀ, ਜੋ ਸੱਤ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕਿਰਦਾਰ ਨੂੰ "ਕਮਜ਼ੋਰ, ਪਰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੈਕਸੀ" ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਤੇਲਗੂ ਡਿਕਸ਼ਨ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਹਾਰਟ ਅਟੈਕ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈਆਂ, ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਉਹ "ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ" ਜਦੋਂ ਕਿ 123telugu.com ਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸਨੇ ਇੱਕ "ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤ" ਕੀਤੀ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਫਲ ਰਹੀਆਂ, ਹਸੀ ਤੋਂ ਫੇਸੀ 2014 ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਮਾਪਤ ਹੋਈਆਂ।
ਉਸਦੀਆਂ ਅਗਲੀਆਂ ਦੋ ਫਿਲਮਾਂ, ਤੇਲਗੂ ਫੈਮਿਲੀ ਡਰਾਮਾ S/O ਸਤਿਆਮੂਰਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਲੂ ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਸਮੰਥਾ ਰੂਥ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੀ, ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਵਿਕਰਮ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਪਵਨ ਵਡੇਯਾਰ ਦੀ ਐਕਸ਼ਨ ਥ੍ਰਿਲਰ ਰਾਣਾ ਵਿਕਰਮਾ, ਪੁਨੀਤ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਅੰਜਲੀ, ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕੰਨੜ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ, ਅਪ੍ਰੈਲ 2015 ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਇਆ। ਆਲੋਚਕਾਂ ਤੋਂ ਮਿਸ਼ਰਤ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਦੋਵੇਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਤੀ ਸਫਲਤਾਵਾਂ ਵੀ ਸਨ, ਪਿਛਲੀਆਂ ਨੇ, ₹ 80 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ। ਉਸਦੀ ਅਗਲੀ ਫਿਲਮ ਲਈ, ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਤੇਲਗੂ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ, ਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ ਫਾਰ ਸੇਲ ਵਿੱਚ ਸਾਈ ਧਰਮ ਤੇਜ ਦੇ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਰੀਸ਼ ਸ਼ੰਕਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ, ਇਹ ਫਿਲਮ ਇੱਕ ਮੱਧਮ ਸਫਲਤਾ ਸਾਬਤ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਚੰਗੀ ਸਮੀਖਿਆ ਮਿਲੀ। ਇੰਡੀਅਨ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਫਾਰ ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਦੇ ਇੰਡੀਆ ਰਨਵੇ ਵੀਕ ਦੇ 5ਵੇਂ ਐਡੀਸ਼ਨ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਰਮਾ ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਲਹਿੰਗਾ ਵਿੱਚ ਚਮਕੀ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਸ਼ਰਵਣ ਕੁਮਾਰ ਲਈ ਰੈਂਪ ਵਾਕ ਕੀਤਾ। ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਨੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਨੂੰ ਖੇਤਰ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਦੇ ਘੱਟ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਹੈਂਡਲੂਮਜ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।
ਸ਼ਰਮਾ ਦੀਆਂ ਫਰਵਰੀ 2016 ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੋ ਤੇਲਗੂ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਨ। ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ, ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ ਗਰਮ ਮਦਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਆਦੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਭਾਏ ਗਏ ਕਿਰਦਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਵਜੋਂ ਕਾਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਅਗਲੀ ਫਿਲਮ ਮੰਨੀ-ਪ੍ਰਮੰਨੀ ਥ੍ਰਿਲਰ ਕਸ਼ਣਮ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਸ਼ਵੇਤਾ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਸਾਬਕਾ ਬੁਆਏਫ੍ਰੈਂਡ (ਅਦਿਵੀ ਸੇਸ਼) ਤੋਂ ਮਦਦ ਮੰਗਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਸਾਲ ਦੀ ਆਖ਼ਰੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ ਇਧੂ ਨਮਾ ਆਲੂ, ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ ਅਤੇ "ਕਿੰਗ ਕਾਂਗ" ਗੀਤ 'ਤੇ ਇੱਕ ਆਈਟਮ ਨੰਬਰ ਵੀ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜੋ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਚਾਰਟ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਡਾਂਸ। ਚਾਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਿਲੰਬਰਾਸਨ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਅਗਲੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਥ੍ਰਿਲਰ ਕਮਾਂਡੋ 2 ਸੀ, ਜੋ ਕਿ 2013 ਦੀ ਫਿਲਮ ਕਮਾਂਡੋ: ਵਨ ਮੈਨ ਆਰਮੀ ਦਾ ਸੀਕਵਲ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਵਿਦਯੁਤ ਜਾਮਵਾਲ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਇਹ ਫਿਲਮ ਔਸਤਨ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੀ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਐਮਐਕਸ ਪਲੇਅਰ ਵੈਬਸੀਰੀਜ਼ 'ਪਤੀ ਪੱਤੀ ਔਰ ਪੰਗਾ' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਔਰਤ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੇਰਲਾ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਟਿਸਟਾ ਬਾਗਚੀ
ਟਿਸਟਾ ਬਾਗਚੀ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Tista Bagchi; ਜਨਮ October 1, 1964 ), ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹਨ। ਬਾਗਚੀ ਨੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਕਾਲਜ, ਕੋਲਕਾਤਾ, ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਅਤੇ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੋਂ ਉਸਨੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੀਐਚਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਉਸਦਾ ਕੰਮ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਰਥ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਸੰਟੈਕਸ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਅਤੇ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ, ਨੈਤਿਕਤਾ ਦੇ ਸਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਫੈਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਡੀਕਲ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਪਰਸਪਰ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਬੰਗਲਾ ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਫਿਲੋਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਕ ਪਾਠਾਂ ਦੇ ਅਨੁਵਾਦ । ਬਾਗਚੀ ਵਾਕ ਬਣਤਰ, ਗਣਨਾ, ਭਾਸ਼ਾਈ ਅਰਥ, ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਬੋਧ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੁਚੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਬੋਧਾਤਮਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਰਗਰਮ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬਾਗਚੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਿਊਮੈਨਿਟੀਜ਼ ਸੈਂਟਰ, ਰਿਸਰਚ ਟ੍ਰਾਈਐਂਗਲ ਪਾਰਕ, ਉੱਤਰੀ ਕੈਰੋਲੀਨਾ ਵਿਖੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਾਲ 2001-2002 ਲਈ ਰਾਬਰਟ ਐੱਫ. ਅਤੇ ਮਾਰਗਰੇਟ ਐੱਸ. ਗੋਹੀਨ ਫੈਲੋ ਸੀ, ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ, ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿਖੇ ਸੀਐਸਆਈਆਰ ਮੋਬਿਲਿਟੀ ਸਕੀਮ ਅਧੀਨ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਅਧਿਐਨ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 2010-2012 ਦੌਰਾਨ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਲਈ।
ਬਾਗਚੀ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਮੀਆ ਕੁਮਾਰ ਬਾਗਚੀ ਅਤੇ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਕਾਰਕੁਨ ਜਸੋਧਰਾ ਬਾਗਚੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਧੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1964 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਚੀਚਾ
ਪਿੰਡ ਚੀਚਾ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ- ਅਟਾਰੀ ਰੋਡ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਹੱਦ ਬਾਬਾ ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ ਭਕਨਾ ਦੇ ਪਿੰਡ ਭਕਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਲਗਦੀ ਹੈ।
ਪਿੰਡ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ 11 ਮਿਸਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮਿਸਲ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੇ ਮੀਤ ਜਥੇਦਾਰ ਬਾਬਾ ਨੌਧ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਥਾਵਾਂ
ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਜਨਮ ਅਸਥਾਨ ਬਾਬਾ ਨੌਧ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ ਹੈ
ਸਹਿਕਾਰੀ ਥਾਵਾਂ
ਸਰਕਾਰੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਸਿਵਲ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀ, ਪਸ਼ੂ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀ, ਜਲ ਘਰ ਤੇ ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਸੈਂਟਰ ਆਦਿ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਕੁੱਲੇਵਾਲ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪੰਜਾ ਸਾਹਿਬ
[https://tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?params=33_49_15_N_72_41_22_E. Coord:33.820833N, 72.689444E]
ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪੰਜਾ ਸਾਹਿਬ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਤੋਂ 48 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹਸਨ ਅਬਦਾਲ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਸਾਖੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਥੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਇਥੇ ਆਏ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਡਿੱਗਦੀ ਹੋਈ ਚਟਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਨਾਲ਼ ਰੋਕ ਲਿਆ ਸੀ ਤੇ ਚਟਾਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੰਜੇ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਪੈ ਗਿਆ। ਸਿੱਖ ਸਰਦਾਰ ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਨਲਵਾ ਜਦੋਂ ਇਥੇ ਆਇਆ ਤਾਂ ਉਥੇ ਇਹ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਬਣਵਾਇਆ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ
ਅਧਿਆਪਕ ਦਿਵਸ
ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਨਮਾਨ ਦੇਣ ਲਈ ਅਧਿਆਪਕ ਦਿਵਸ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੁੱਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਿਨ ਦੀ ਛੁੱਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੁੱਝ ਦੇਸ਼ ਇਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਕੰਮ-ਕਾਜ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਭਾਰਤੀ ਫਲਸਫੇ ਅਨੁਸਾਰ ਗੁਰੁ ਦਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਹੈ ਸੋ ਸਾਨੂੰ ਸਭ ਨੂੰ ਅਧਿਆਪਕ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਹੀ ਅਧਿਆਪਕ ਦਿਵਸ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਅਸਲ ਭਾਵਨਾ ਸਾਕਾਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਭੂਤਪੂਰਵ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡਾ. ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਣਨ ਦਾ ਜਨਮ ਦਿਨ (5 ਸਤੰਬਰ) ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕ ਦਿਵਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਧਿਆਪਕ ਦਿਵਸ, ਵਿਸ਼ਵ ਅਧਿਆਪਕ ਦਿਵਸ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ 5 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 1962 'ਚ ਜਦੋਂ ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣੇ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕੁਝ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਦੋਸਤਾਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਜਨਮਦਿਨ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਪਰ ਡਾ.ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਕਿਉਂ ਨਾ ਅਸੀਂ ਇਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰੀਏ, ਜੋ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਅਧਿਆਪਨ ਕਿੱਤੇ ਲਈ ਪਿਆਰ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹੈ। ਸਾਲ 1967 ਤੋਂ ਇਹ ਦਿਨ ਅਧਿਆਪਕ ਦਿਵਸ ਦੇ ਰੂਪ 'ਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਡਾ. ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਦੇ ਜਨਮ ਦਿਨ ਮੌਕੇ ਸਕੂਲਾਂ ਕਾਲਜਾਂ 'ਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਲ੍ਹੋਂ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੇ ਸਤਿਕਾਰ ਵਜੋਂ ਸਮਾਗਮਾਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਡਾ. ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਅਨੁਸਾਰ ਅਧਿਆਪਕ ਸਮਾਜ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਰੋਸ਼ਨ ਦਿਮਾਗ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅਨਪੜ੍ਹਤਾ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਸਮਾਜਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿਸ਼ਾਹੀਣ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਕੇ ਦਿਸ਼ਾਬੱਧ ਬਣਾਉਣਾ ਅਧਿਆਪਕ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਾਰਜ ਹੈ। ਭਟਕਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਦਾ ਇਕਮਾਤਰ ਉਪਾਅ ਗਿਆਨ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਅਧਿਆਪਕ ਵਲੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਡਾ.ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨੇ ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਸਮਾਜਿਕ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਤੱਤ ਵਜੋਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਰਗੇ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਮੁਲਕ 'ਚ ਲੋੜੀਂਦੇ ਟੀਚੇ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਸਿੱਖਿਆ ਦਰ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਸ ਦਿਨ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਹੋਰ ਵੀ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕ ਦਿਵਸ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ 5 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਡਾ. ਸਰਵੇਪੱਲੀ ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਣਨ ਜੀ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕ ਦਿਵਸ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਨੁਪਾਲਨ ਦਿਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਸ਼ਵ ਦਿਵਸ
ਲੋਕ ਧਰਮ
ਲੋਕ ਧਰਮ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸੰਕਲਪ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੋਕ-ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਅਨੇਕਾਂ ਆਪ ਮੁਹਾਰੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਦੀ ਝਲਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਅਣਡਿੱਠੀ, ਵਜੂਦ ਰਹਿਤ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਚਿਤਵ ਲੈਣਾ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਵਾਸਤਵਿਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰ ਲੈਣਾ, ਲੋਕ-ਮਾਨਸ ਦੀ ਸੁਭਾਵਿਕ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਸੁਭਾਵਿਕ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਵਿਚੋਂ ਹੀ ਲੋਕ-ਧਰਮ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਲੋਕ-ਧਰਮ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਿਠਭੂਮੀ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਮੂਲ ਧਰਮ ਅਤੇ ਆਦਿ-ਕਾਲੀਨ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਰੂੜ੍ਹੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਪੁਰਾਤਤਵ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਮਾਨਵ ਵਿਗਿਆਨੀ ਆਪਣੀ ਖੋਜ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਇਸ ਸਿੱਟੇ ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ ਹਨ ਕਿ ਅੱਜ ਦੇ ਤਕਰੀਬਨ 150,000 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਸਾਡੇ ਪੂਰਵਜ ਵੀ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਰਾਭੌਤਿਕ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਸਾਡਾ ਲਿਖਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਤਾਂ ਅੱਜ ਤੋਂ 5000 ਸਾਲ ਪਿੱਛੇ ਤੱਕ ਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਮੰਨ ਲਿਆ ਜਾਵੇ ਕਿ ਅੱਜ ਤੋਂ 150,000 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਪਿੱਤਰ ਪੂਜਾ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਸੀ ਅਤੇ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਿਛੋਂ ਉਹ ਆਤਮਾ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਸਨ ਤਾਂ ਇਹ ਗੱਲ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਤੱਕ ਜ਼ਰੂਰ ਪਰਿਵਰਤਨ ਆਇਆ ਹੋਵੇਗਾ। ਆਰੰਭਿਕ ਧਰਮ ਦੇ ਸਰੂਪ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਸਰੋਤ ਸਾਡੇ ਪਾਸ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪਰ ਇੱਕ ਗੱਲ ਨਿਸ਼ਚੇ ਨਾਲ ਕਹੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿ ਧਰਮ ਦਾ ਜੋ ਸਰੂਪ ਪਹਿਲੇ ਸੀ ਉਹ ਲਿਖਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੇ ਜ਼ਰੂਰ ਕਾਫੀ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਧਰਮ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਾਂਗ ਕਈ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘਿਆ। ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਤਮਸ਼ੀਲ ਚਿੰਤਨ ਇਸਦਾ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਪੜਾਅ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਧਾਰਨਾ ਬਣੀ ਕਿ ਹਰ ਵਸਤੂ ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਜੜ੍ਹ ਹੋਵੇ ਤੇ ਭਾਵੇਂ ਚੇਤਨ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਆਤਮਾ ਤੱਤ ਹੈ ਤੇ ਇਹੋ ਧਾਰਨਾ ਫੈਲਦੀ ਹੋਈ ਸਰਗੁਣ ਸਰੂਪ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਗਈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੋਏ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੀ ਪਿਤਰ ਪੂਜਾ ਤੋਂ ਇਹ ਚਿੰਤਨ ਟੋਟਮ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਬਲਵਾਨ ਰਹੱਸਮਈ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਪਛਾਣਦਾ ਹੋਇਆ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੱਕ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦਾ ਇੱਕ ਰੱਬ ਦੀ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਸਥਾ ਰੱਖਣ ਲੱਗਾ।
ਲੋਕ ਧਰਮ ਦਾ ਸਰੂਪ
ਲੋਕ-ਧਰਮ ਕੇਵਲ ਵਹਿਮਾਂ-ਭਰਮਾਂ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਾਂ ਦੀ ਵਲਗਣ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬੰਦੀਵਾਨ ਬਣਾ ਕੇ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਸਗੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸੁਤੰਤਰ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਉਤੇਜਿਤ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਲੋਕਧਰਮ ਮੁੱਢ ਕਦੀਮ ਤੋਂ ਊਚ-ਨੀਚ ਅਤੇ ਜਾਤ-ਪਾਤ ਦੇ ਬੰਧਨਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨਿਯਮਾਂ ਦਾ ਬੰਧਨ ਵਿਸ਼ਿਸ਼ਟ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਲੋਕ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ। ਉਂਜ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਸ਼ਿਸਟ ਧਰਮ ਨੂੰ ਖਾਲਸ ਸਰੂਪ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਵਿਸ਼ਿਸਟ ਧਰਮ ਲੋਕ ਧਰਮ ਨੂੰ ਅਤੇ ਲੋਕ ਧਰਮ ਵਿਸ਼ਿਸਟ ਧਰਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਲੋਕ-ਧਰਮ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮਾਨਵ ਧਰਮ ਦਾ ਹੀ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਰੂਪ ਹੈ। “ਲੋਕ ਧਰਮ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸੰਕਲਪ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਆਧਾਰਸ਼ਿਲਾ ਲੋਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹਨ ਅਤੇ ਲੋਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਹਨ। ਆਦਿ ਮਨੁੱਖ ਜਦੋਂ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ ਉਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਬਹੁਤ ਬਿਬੇਕ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਉਹ ਕੁਦਰਤੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਸੂਰਜ, ਅੱਗ, ਚੰਦ, ਤਾਰੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਤੋਂ ਬੜਾ ਭੈ-ਭੀਤ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਉਸਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਤੋਖਲਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਕੁਦਰਤੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਧਰੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾ ਦੇਣ। ਇਸ ਲਈ ਕਿਸੇ ਅਣਡਿੱਠੀ, ਵਜੂਦ ਰਹਿਤ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਚਿੱਤਵ ਲੈਣਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਸਤਵਿਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰ ਲੈਣਾ ਲੋਕ-ਮਾਨਸ ਦੀ ਸੁਭਾਵਿਕ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਬਣ ਗਈ। ਇਸ ਡਰ, ਭੈਅ, ਤੋਖਲੇ ਨੇ ਧਰਮ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਕਰੋਪੀ ਤੋਂ ਡਰਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਆਰੰਭ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਉਸ ਦਾ ਇਹ ਪੱਕਾ ਨਿਸ਼ਚਾ ਬਣ ਗਿਆ ਕਿ ਜੋ ਕੋਈ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ, ਉਹ ਪੂਜਾ, ਅਰਦਾਸ ਅਤੇ ਸੁੱਖਣਾ ਸੁੱਖਣ ਨਾਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਰਾਸਰੀਰਕ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਮਨਾਉਣ, ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਜਾਂ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੱਖਾਂ ਨੇ ਲੋਕ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।" “ਲੋਕ ਧਰਮ ਮਾਨਵਵਾਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮਨੋਰਥ ਲੌਕਿਕ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਖਾਂ, ਕਸ਼ਟਾਂ, ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣਾ ਹੈ। ਕੁਦਰਤੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੇ ਚੰਗੇ ‘ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਣਾ` ਅਤੇ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਉਪਾਅ ਜਾਂ ਪੂਜਾ-ਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਵਿਸ਼ਿਸ਼ਟ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਪਰਾਲੌਕਿ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਅਤੇ ਜਨਮ ਮਰਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦਿਵਾਉਣਾ।" “ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ : ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਥਿੰਦ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਅਨੁਸਾਰ, “ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਰਕ ਸਵਰਗ ਅਤੇ ਚੋਰਾਸੀ ਲੱਖ ਜੂਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ, ਸੁੱਖਣਾ, ਮੰਨਤ, ਚੜਾਵਾ, ਵਰਤ, ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ, ਤੀਰਥ ਇਸ਼ਨਾਨ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦ ਗ੍ਰਹਿਣ ਬਾਰੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਪੂਜਾ ਪਾਠ, ਜੰਤਰ ਮੰਤਰ, ਸ਼ਰਾਪ, ਸ਼ਗਨ ਅਪਸ਼ਗਨ ਆਦਿ ਵਿਸ਼ੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਲੋਕਧਾਰਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸੰਕਲਪ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਨ-ਜੀਵਨ ਦੀਆ ਅਨੇਕਾਂ ਆਪ-ਮੁਹਾਰੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਦੀ ਝਲਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਡਰ, ਤੋਖਲੇ, ਸ਼ੰਕੇ ਅਤੇ ਭੈਅ ਲੋਕ ਧਰਮ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਈ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।" ਸਰੂਪ : “ਲੋਕ ਧਰਮ, ਸਰਬ-ਸਾਂਝਾ ਧਰਮ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਫਿ਼ਰਕਿਆਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਸ਼ਿਸ਼ਟ ਧਰਮ ਦੇ ਧਾਰਨੀ ਵੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਲੋਕ ਧਰਮ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਿਸ਼ਾ ਖੇਤਰ ਹੈ। ਲੋਕ ਧਰਮ ਮਾਨਵਤਾ ਦਾ ਹਾਣੀ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਸਮਾਜ ਭਾਵ ਉਹ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੜਾਅ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਲੋਕ ਧਰਮ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਕਤ ਕਰਾਰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਲੋਕ ਧਰਮ ਦੀ ਕੋਈ ਨਾ ਕੋਈ ਝਲਕ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਸਮਾਜ ਅੰਦਰ ਤੱਕੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।" “ਭਾਰਤ ਇੱਕ ਖੇਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਖੇਤੀ ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦੇ ਰਹਿਮੋ ਕਰਮ ਉੱਪਰ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਭੂਗੋਲਿਕ ਹੱਦਾਂ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਲੋਕਧਾਰਾਈ ਰੰਗਤ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਈ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਪਹਾੜੀਆਂ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਕੇ ਜਦੋਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੌਣਾਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੈਦਾਨੀ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਬਾਰਿਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਮਾਨਵ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਅੰਨ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਜੇ ਮਾਨਵ ਇਹ ਮੰਨ ਲਵੇ ਕਿ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸ਼ਿਵ ਭੋਲੇਨਾਥ ਪਹਾੜੀ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉਤੇ ਨਿਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਮਾਨਸ ਦਾ ਕੀ ਦੋਸ਼ ? ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਂ ਜੀਵਨ ਦਾਨ ਸਚਮੁੱਚ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁੱਝ ਕੌਣ ਕਰਦਾ ਹੈ ? ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ? ਇਸ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣ ਦੀ ਉਸ ਨੂੰ ਲੋੜ ਹੀ ਨਹੀਂ ਜਾਪਦੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਫ਼ਲ ਖਾਣ ਤੱਕ ਮਤਲਬ ਹੈ ਪੇੜ ਗਿਣਨਾ ਉਸ ਦੀ ਫਿਤਰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ।"
ਲੋਕ ਧਰਮ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ
ਲੋਕ ਧਰਮ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਅਤੇ ਮੌਖਿਕ ਰੂਪ ਵਿਚ ਚਲਿਆ ਆਉਂਦਾ ਅਜਿਹਾ ਧਰਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਮੂਲ ਧਰਮ ਅਤੇ ਆਦਿਮਕਾਲੀਨ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਰੂੜ੍ਹੀਆਂ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਦੂਸਰੇ ਧਰਮਾਂ ਅਤੇ ਸਭਿਅਤਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਰੂੜ੍ਹੀਆਂ ਵੀ ਸਮਾ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਸਥਿਰ ਧਰਮ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਵਿਚ ਵੰਨ ਸੁਵੰਨਤਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਇਕਸਾਰਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚੋਂ ਸਮੂਹਿਕ ਮਨ ਦਾ ਜਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਪੀਰਾਂ ਫ਼ਕੀਰਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੂਜਾ ਵਿਧੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਜਿਹਾ ਧਰਮ ਹੈ ਜੋ ਦੂਸਰੇ ਧਰਮਾਂ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਉੱਠ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਭੇਦ-ਭਾਵ ਤੋਂ ਸਮਾਜ ਦੇ ਹਰੇਕ ਵਰਗ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਧਰਮ ਲੋਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਠਾਨਾਂ ਉੱਪਰ ਉਸਰਿਆ ਇਕ ਅਜਿਹਾ ਵਰਤਾਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਧੁਰ ਅੰਦਰ ਪਏ ਹੋਏ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਚੂਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਕਿਸੇ ਜਾਤੀ ਸਮੁਦਾਇ ਜਾਂ ਸਮਾਜ ਦੀ ਲੋਕ-ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਜਨਮ ਜਾਤ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਮਿੱਥਾਂ ਅਤੇ ਰੂੜ੍ਹੀਆਂ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਖਾਨ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਜੀਵਨ ਵਿਵਹਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹਰੇਕ ਵਰਤਾਰੇ ਦੇ ਚਿਹਨ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਪਏ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਭਾਵੇਂ ਅਸੀਂ ਜਿੰਨਾ ਮਰਜ਼ੀ ਅਤਿ ਆਧੁਨਿਕ ਕਿਸਮ ਦਾ ਜੀਵਨ ਜਿਉ ਰਹੇ ਹੋਈਏ ਪਰੰਤੂ ਲੋਕ-ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਸਾਡੇ ਜੀਵਨ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ ਸਗੋਂ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਵੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਹਰੇਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੜਾਅ (ਜਨਮ, ਵਿਆਹ, ਮੌਤ ਆਦਿ) ਤੇ ਲੋਕ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਭਿਅਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਕ ਹੋਣ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਦੇਂਦੇ ਹਾਂ।
ਆਧੁਨਿਕ ਯੁੱਗ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦਾ ਯੁੱਗ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਰੁਝੇਵਿਆਂ ਭਰਿਆ ਤਾਂ ਹੋਇਆ ਹੀ ਹੈ ਉਸਦੇ ਵਿਵਹਾਰ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਮੁੱਲਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਵਾਪਰਿਆ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਪਰਿਵਰਤਨਾਂ ਦਾ ਹੋਰ ਕਾਰਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਲਟੀ ਮੀਡੀਆ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਜੁੜਦਾ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਸੰਚਾਰ ਤਕਨਾਲੌਜੀ ਨੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਰੇਡੀਓ, ਟੈਲੀਵੀਜ਼ਨ, ਕੰਪਿਊਟਰ ਅਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫ਼ੋਨ ਆਦਿ ਅਜਿਹੇ ਯੰਤਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਵਾਪਰਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਯੰਤਰ ਇਕ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨਾਲ ਜੁੜਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਸੰਚਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹੱਥਲੇ ਖੋਜ-ਪੱਤਰ ਵਿਚ ਇਸ ਨੈੱਟਵਰਕ ਵਿਚੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਅਤੇ ਲੋਕ ਧਰਮ ਦੇ ਆਪਸੀ ਸੰਬੰਧਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਮਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਅਧਾਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕ ਯੁਗ ਵਿਚ ਮਨੁੱਖੀ ਸਮਾਜਾਂ ਦੀਆਂ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਨਹੀਂ ਵਾਪਰਿਆ ਸਗੋਂ ਇਸਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਵਿਚ ਵੀ ਤਬਦੀਲੀ ਵਾਪਰੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਨੇ ਸਮੁੱਚੇ ਵਿਸ਼ਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸਗੋਂ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹਿੱਤਾਂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਢਾਲਣ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਮਕਸਦ ਲਈ ਸੂਚਨਾਂ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰੋਲ ਅਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਹੋਣ ਨਾਲ ਸੂਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਅਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਿਚ ਇਕ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀਆਂ ਸਮੁੱਚੀਆਂ ਸਭਿਆਤਾਵਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨ ਦਾ ਵਟਾਂਦਰਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੌਜੀ ਦੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਤਕਨੀਕਾਂ ਅਤੇ ਯੰਤਰਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲਮਨੁੱਖ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਨਵੇਂ ਦਿਸਹੱਦੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਸੂਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਾਧਨ ਹੈ। ਇਹ ਇਕ ਅਜਿਹਾ ਸਾਧਨ ਹੈ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਕਰਨ ਵਿਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਵੀ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿਚ ਜੇਕਰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਵਾਪਰੀਆਂ ਸਮਾਜਕ, ਧਾਰਮਿਕ ਲਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਇਸਦੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਆਈ ਚਿੱਟੀ ਅਤੇ ਹਰੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਵਿਚ ਵੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਅੱਖੋਂ-ਪਰੋਖੇ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੌਰ ਵਿਚ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕਿੰਗ ਨੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਸਦਭਾਵ ਅਤੇ ਭਾਈਚਾਰਕ ਸਾਂਝ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਿਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਕੇਂਦਰ ਜਲੰਧਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਣ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਜਿਥੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਰ ਵਿਚ ਤੇਜ਼ੀ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਇਹ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਤਬਦੀਲੀ ਦਾ ਆਧਾਰ ਵੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕਿੰਗ ਵਿਚ ਅਡਵਾਂਸ ਟੈਕਨਾਲੌਜੀ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਕੇਬਲ ਟੀ.ਵੀ. ਨੈੱਟਵਰਕਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਨੀਤੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਨਿੱਜੀ ਚੈਨਲਾਂ ਦਾ ਆਗਮਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਿੱਜੀ ਚੈੱਨਲ ਆਪਣੀ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਕਰਨ, ਪੇਂਡੂ ਅਤੇ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡੇ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿਚ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਡਿਸ਼ ਟੈਕਨਾਲੌਜੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਦਾਇਰਾ ਮੋਕਲਾ ਹੁੰਦਾ ਗਿਆ, ਤਿਵੇਂ-ਤਿਵੇਂ ਇਹਨਾਂ ਨਿੱਜੀ ਚੈਨਲਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਸਾਰਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵੀ ਬਦਲਦੀ ਗਈ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦੇ ਅੰਤਰਗਤ ਬਹੁ-ਦੇਸ਼ੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਦੂਸਰੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਵਿਉਪਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਮੰਡੀ ਦੇ ਯੁੱਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਲੈਣ ਲਈ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਹੱਥ-ਕੰਡੇ ਅਪਨਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਕਿਸੇ ਸਮਾਜ ਦੀਆਂ ਸਿਹਤਮੰਦ ਪ੍ਰੰਪਰਾਵਾਂ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਅਰਥਹੀਣ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਸਭਿਆਚਾਰ ਉਦਯੋਗ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਦਾ ਇਕ ਵੱਡਾ ਸਾਧਨ ਬਣ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਮਨੁੱਖੀ ਸਮੂਹ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿਚ ਹੀ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਦੀਆਂ ਰੋਜ਼ਮਰਾ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਕਰਦੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਵੀ ਉਸਦੀਆਂ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਪ੍ਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲਮਨੁੱਖ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਨਵੇਂ ਦਿਸਹੱਦੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਹਨ।
ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਸੂਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਾਧਨ ਹੈ। ਇਹ ਇਕ ਅਜਿਹਾ ਸਾਧਨ ਹੈ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਕਰਨ ਵਿਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਵੀ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿਚ ਜੇਕਰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਵਾਪਰੀਆਂ ਸਮਾਜਕ, ਧਾਰਮਿਕ ਲਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਇਸਦੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਆਈ ੱਚਿੱਟੀ ਅਤੇ ਹਰੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਵਿਚ ਵੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਅੱਖੋਂ-ਪਰੋਖੇ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੌਰ ਵਿਚ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕਿੰਗ ਨੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਸਦਭਾਵ ਅਤੇ ਭਾਈਚਾਰਕ ਸਾਂਝ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਿਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਕੇਂਦਰ ਜਲੰਧਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਣ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਜਿਥੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਰ ਵਿਚ ਤੇਜ਼ੀ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਇਹ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਤਬਦੀਲੀ ਦਾ ਆਧਾਰ ਵੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕਿੰਗ ਵਿਚ ਅਡਵਾਂਸ ਟੈਕਨਾਲੌਜੀ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਕੇਬਲ ਟੀ.ਵੀ. ਨੈੱਟਵਰਕਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਨੀਤੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਨਿੱਜੀ ਚੈਨਲਾਂ ਦਾ ਆਗਮਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਿੱਜੀ ਚੈੱਨਲ ਆਪਣੀ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਕਰਨ, ਪੇਂਡੂ ਅਤੇ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡੇ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿਚ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਡਿਸ਼ ਟੈਕਨਾਲੌਜੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਦਾਇਰਾ ਮੋਕਲਾ ਹੁੰਦਾ ਗਿਆ, ਤਿਵੇਂ-ਤਿਵੇਂ ਇਹਨਾਂ ਨਿੱਜੀ ਚੈਨਲਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਸਾਰਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵੀ ਬਦਲਦੀ ਗਈ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦੇ ਅੰਤਰਗਤ ਬਹੁ-ਦੇਸ਼ੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਦੂਸਰੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਵਿਉਪਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਮੰਡੀ ਦੇ ਯੁੱਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਲੈਣ ਲਈ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਹੱਥ-ਕੰਡੇ ਅਪਨਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਕਿਸੇ ਸਮਾਜ ਦੀਆਂ ਸਿਹਤਮੰਦ ਪ੍ਰੰਪਰਾਵਾਂ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਅਰਥਹੀਣ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਸਭਿਆਚਾਰ ਉਦਯੋਗ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਦਾ ਇਕ ਵੱਡਾ ਸਾਧਨ ਬਣ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਮਨੁੱਖੀ ਸਮੂਹ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿਚ ਹੀ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਦੀਆਂ ਰੋਜ਼ਮਰਾ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਕਰਦੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਵੀ ਉਸਦੀਆਂ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਪ੍ਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲਹੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਹੀ ਅਜੋਕੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਵਿਚ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਦ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਬਣਾਉਣਾ ਵਰਤਮਾਨ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕਿੰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਜੁਗਤ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਮਨੁੱਖੀ ਮਨ ਵਿਚ ਪਏ ਹੋਏ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰੰਪਰਕ ਮੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹਿੱਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਵਰਤ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਅਜੋਕੇ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੋਂ ਭਲੀਭਾਂਤ ਵਾਕਿਫ਼ ਹੈ। ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਜਿਹੇ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਤਣਾਉਗ੍ਰਸਤ ਜੀਵਨ ਜੀਉ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਭਵਿੱਖ ਪ੍ਰਤੀ ਚਿੰਤਾ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਧਰਮ ਜਾਂ ਲੋਕ-ਧਰਮ ਹੀ ਅਜਿਹਾ ਸਾਧਨ ਹੈ ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਭਵਿੱਖਤ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਜੁਗਤ ਨੂੰ ਟੀ.ਵੀ. ਨੇ ਅਪਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਵੇਰ ਸਮੇਂ ਅਨੇਕਾਂ ਚੈਨਲਾਂ ਤੋਂ ਰਾਸ਼ੀ ਆਧਾਰਿਤ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਜੋਤਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਸਟੂਡੀਓ ਵਿਚ ਬੁਲਾ ਕੇ ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਰਾਸ਼ੀ ਉਪਰ ਪੈਣ ਵਾਲੇ ਚੰਗੇ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਗੱਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ ਸਗੋਂ ਉਪਾਅ ਵੀ ਸੁਝਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇਖ ਕੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਵੀ ਆਪਣੀ ਰੋਜ਼ਮਰਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਪ੍ਰਤੀ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਸੰਭਾਵੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਦਿੱਤੇ ਉਪਾਅ ਕਰਨ ਦੇ ਆਹਰ ਵਿਚ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੇ ਹਰੋਕ ਦਿਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਚੰਗੇਰਾ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨ ਲਈ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਟੀ.ਵੀ. ਨੈੱਟਵਰਕ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਰਾਸ਼ੀ ਉਪਰ ਮੰਦ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣ ਕੇ ਦਵੰਦ ਵਿਚ ਫਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦਵੰਦ ਅਤੇ ਤਣਾਉ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਕੰਮ ਉਪਰ ਜਾਣ ਸਮੇਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਹੀ ਤਣਾਉਗ੍ਰਸਤ ਗੁਜ਼ਾਰ ਦੇਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਣਾਉ ਵਿਚੋਂ ਹੀ ਕਈ ਵਾਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਦੁਰਘਟਨਾਵਾਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਧਰਮ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅੰਗ ਹੈ। ਲੋਕ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ ਵਿਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੱਥਰਾਂ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਮੁੰਦਰੀਆਂ ਪਹਿਨਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਦੇ ਚੰਗੇ ਅਤੇ ਮਾਰੂ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਤੋਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਕਿਉਂਕਿ ਮੰਡੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਉਪਜ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਬਾਜ਼ੀ ਉਪਰ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਬਾਜ਼ੀ ਰਾਹੀਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰੋਡੈਕਟਸ ਕੰਪਨੀਆਂ ਮਹਿੰਗੇ ਤੋਂ ਮਹਿੰਗੇ ਢੰਗਾਂ ਰਾਹੀਂ ਖਪਤ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿਚ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਉ ਰਹੇ ਅਜੋਕੇ ਮਨੁੱਖ ਤਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਰੇਕ ਮਾਲ-ਉਤਪਾਦਕ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਇੱਛਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਮੰਡੀ ਵਿਚ ਉਸਦਾ ਮਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਕੇ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਧਨ ਵਜੋਂ ਵਰਤਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਤਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅੱਧੇ ਅੱਧੇ ਘੰਟੇ ਦੇ ਸਪਾਂਸਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ‘ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਕਵਚ’ ਇਸ ਦੀ ਇਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਉਦਾਹਰਨ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੁਗਤਾਂ ਵਰਤ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਕਵਚ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਉਕਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਅੰਦਰਲੀ ਲੋਕ ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਨੂੰ ਝੰਜੋੜ ਕੇ ਆਪਦੇ ਨਿੱਜੀ ਫ਼ਾਇਦੇ ਲਈ ਆਪਣਾ ਮਾਲ ਵੇਚਣ ਲਈ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰੰਤੂ ਦੁੱਖ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਅਜਿਹਾ ਕਾਰਜ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿਚ ਘਰ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਉਹ ਆਦਰਸ਼ਕ ਮਾਡਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਅਥਾਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੁਕੇਸ਼ ਖੰਨਾ ਵਰਗੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਜਿੰਮੇਵਾਰ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਹਰਮਨਪਿਆਰਤਾ ਦਾ ਨਜਾਇਜ਼ ਫਾਇਦਾ ਉੱਠਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਲਾਲਚ ਵੱਸ ਉਤਪਾਦਕਾਂ ਕੋਲੋਂ ਮਨਮਰਜ਼ੀ ਦੇ ਪੈਸੇ ਲੈ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਅੰਧਕਾਰ ਵਿਚ ਧਕੇਲਣ ਵਿਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਮਿਤਾਭ ਬਚਨ, ਆਮਿਰ ਖਾਨ, ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਖਾਨ, ਖਿਡਾਰੀ ਸਚਿਨ, ਗਾਂਗੁਲੀ, ਸਹਿਵਾਗ, ਧੋਨੀ, ਸਾਨੀਆ ਮਿਰਜ਼ਾ ਆਦਿ ਨੂੰ ਉਤਪਾਦਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੈਸੇ ਦੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।