cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਐਕਸ 2 (ਫਿਲਮ)
ਐਕਸ-ਮੈਨ (2000) ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਵਿਕਾਸ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਡੇਵਿਡ ਹੱਟਰ ਅਤੇ ਜੈਕ ਪੈਨ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲਿਪੀਆਂ ਲਿਖੀਆਂ, ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਦੋਵਾਂ ਸਕ੍ਰਿਟਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੱਤ ਇੱਕ ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇਅ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮਾਈਕਲ ਡਗਹੈਰਟੀ ਅਤੇ ਡੇਨ ਹੈਰਿਸ ਨੂੰ ਕੰਮ ਦੀ ਮੁੜ ਲਿਖਣ ਲਈ ਕੰਮ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੀਸਟ, ਐਂਜਲ ਅਤੇ ਲੇਡੀ ਡੈਡੇਸਟ੍ਰੀਕੇ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ। ਬਜਟ ਦੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ Sentinels ਅਤੇ Danger Room ਮਿਟਾਏ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੇਸ਼ ਹੋਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸਨ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਪ੍ਰੀਮੇਸ 'ਤੇ ਮਾਰਵਲ ਕਾਮਿਕਸ ਸਟ੍ਰੈੱਲਨਸ ਰਿਟਰਨ ਆਫ ਵੈਪਨ ਐਕਸ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮੇਸ਼ਵਰ ਲਵਜ਼, ਮੈਨ ਕਾਈਲਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਫ਼ਿਲਮਿੰਗ ਜੂਨ 2002 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਹੋਈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਫ਼ਿਲਮਿੰਗਜ਼ ਵੈਨਕੂਵਰ ਫ਼ਿਲਮ ਸਟੂਡਿਓਸ ਵਿੱਚ ਹੋਈ, ਜੋ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕੀ ਉਤਪਾਦਨ ਦੀ ਸੁਵਿਧਾ ਹੈ। ਉਤਪਾਦਨ ਡਿਜ਼ਾਇਨਰ ਗੀ ਹੈਡ੍ਰਿਕਸ ਡਾਇਸ ਨੇ ਪਿਛਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਜੌਨ ਮਾਈਰੇ ਦੁਆਰਾ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ।
ਐਕਸ 2 ਨੂੰ 2 ਮਈ 2003 ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਆਲੋਚਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਚੰਗੀ ਸਮੀਖਿਆ ਮਿਲੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕਹਾਣੀ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਕੀਤੀ, ਐਕਸ਼ਨ ਕ੍ਰਮ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦੀ ਨਾਜ਼ੁਕ ਸਫਲਤਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਸ ਨੇ ਤਕਰੀਬਨ $ 407 ਮਿਲੀਅਨ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਅੱਠ ਸ਼ਨੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ।
ਸੀਕੁਅਲ (ਲੜੀ)
ਫਰੈਂਚਾਈਜ਼ ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਐਕਸ-ਮੈਨ: ਦ ਲਾਸਟ ਸਟੈਂਡ ਨੂੰ 2006 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਗਾਇਕ ਨੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2003 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸਾਈ (ਅੱਖਰ)
ਸਾਈ(ਵੱਡਾ: Ψ, ਛੋਟਾ: ψ ਯੂਨਾਨੀ ψῖ /ˈpsiː/) ਯੂਨਾਨੀ ਵਰਣਮਾਲਾ ਦਾ 22ਵਾਂ ਅੱਖਰ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨਾਨੀ ਅੱਖਰ
ਤਾਜਿਕ ਲੋਕ
thumb|220px|[[ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ|ਅਫਗਾਨ ਸੰਸਦ ਇਬਰਾਹਿਮ, ਇੱਕ ਤਾਜਿਕ ਹੀ]] thumb|220px|[[ਤਾਜਿਕਸਤਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪਰਵਾਰ ਈਦ-ਉਲ-ਫਿਤਰ ਦੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਮਨਾਂਦੇ ਹੋਏ]] ਤਾਜਿਕ (ਤਾਜਿਕ: Тоҷик, ਫ਼ਾਰਸੀ: ) ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ (ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਾਜਿਕਿਸਤਾਨ, ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ, ਉਜਬੇਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਚੀਨ) ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਫ਼ਾਰਸੀ - ਭਾਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਮੁਦਾਇਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਆਏ ਤਾਜਿਕ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀ ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਆਪਣੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਤਾਜਿਕ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਈਰਾਨ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਗਹਿਰਾ ਸੰਬੰਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਚੀਨ ਦੇ ਤਾਜਿਕ ਲੋਕ ਹੋਰ ਤਾਜਿਕ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲੋਂ ਜਰਾ ਭਿੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਪੂਰਬੀ ਈਰਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਬੋਲਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਹੋਰ ਤਾਜਿਕ ਫ਼ਾਰਸੀ ਬੋਲਦੇ ਹਨ।
ਨਾਮ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ
ਤਾਜਿਕੀ ਲੋਕ ਪੂਰਬੀ ਈਰਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸੋਗਦਾਈ, ਬੈਕਟਰਿਆਈ ਅਤੇ ਪਾਰਥਿਆਈ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਹਨ। ਈਰਾਨ ਦੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਖਾਮਨੀ ਅਤੇ ਸਾਸਾਨੀ ਸਾਮਰਾਜੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਉਹ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਫ਼ਾਰਸੀ ਦੇ ਭਿੰਨ ਰੂਪ ਬੋਲਣ ਲੱਗੇ, ਜੋ ਇੱਕ ਪੱਛਮੀ ਈਰਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਵੀ ਤਾਜਿਕੀ ਫ਼ਾਰਸੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸੋਗਦਾਈ ਅਤੇ ਪਾਰਥਿਆਈ ਦੇ ਕਈ ਸ਼ਬਦ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਈਰਾਨੀ ਫ਼ਾਰਸੀ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ। ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨੀਆਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਦੂਜਾ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤੁਰਕੀ ਭਾਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਤਾਜਿਕ ਨਾਮ ਤੁਰਕੀਆਂ ਨੇ ਹੀ ਫ਼ਾਰਸੀ-ਭਾਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਗ਼ੈਰ-ਤੁਰਕੀ ਹੋਇਆ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਕਿਸੇ ਜ਼ਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਤਾਜਿਕ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਇੱਕ ਗਾਲ੍ਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਲੇਕਿਨ ਜਦੋਂ ਤਾਜੀਕਸਤਾਨ ਸੋਵੀਅਤ ਸੰਘ ਦਾ ਭਾਗ ਬਣਿਆ ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਮਾਣ ਨਾਲ ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਬਸ ਰਹੇ ਫ਼ਾਰਸੀ-ਭਾਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਲਈ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ। ਇਸ ਸੋਵੀਅਤ ਕਾਲ ਤੋਂ ਤਾਜਿਕ ਸ਼ਬਦ ਸਨਮਾਨਜਨਕ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਰਾਨੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ 2016 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨਸਲੀ ਸਮੂਹ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦੀਆਂ ਮਨੁੱਖੀ ਜਾਤੀਆਂ
ਨੂਹ
ਨੂਹ, ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਅੱਲ੍ਹਾ (ਅਰਬੀ: الله Allāh) ਦਾ ਪੈਗ਼ੰਬਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਤਕਰੀਬਨ 900 ਸਾਲ ਤੱਕ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅੱਲ੍ਹਾ ਦੀ ਤਰਫ਼ ਬੁਲਾਇਆ ਮਗਰ ਉਸ ਦੀ ਕੌਮ ਦਾ ਜਵਾਬ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਆਪ ਵੀ ਸਾਡੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਮ ਆਦਮੀ ਹੈਂ ਅਗਰ ਅੱਲ੍ਹਾ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਰਸੂਲ ਭੇਜਤਾ ਤਾਂ ਉਹ ਫ਼ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੁੰਦਾ ਔਰ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ਼ 80 ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਦੀਨ ਕਬੂਲ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਸਲਾਮ
ਮੰਡਾਲਾ ਛੰਨਾ
ਮੰਡਾਲਾ ਛੰਨਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਲੋਹੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਰੋਜ਼ਾਨੀ ਅਵਾਮੀ ਆਵਾਜ਼
ਰੋਜ਼ਾਨੀ ਅਵਾਮੀ ਆਵਾਜ਼ ( Sindhi) ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚ ਇੱਕ ਸਿੰਧੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਅਖ਼ਬਾਰ ਅਤੇ ਨਿਊਜ਼ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ ਹੈ। ਇਹ ਕਰਾਚੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕ ਡਾ: ਅਬਦੁੱਲ ਜੱਬਰ ਖੱਟਕ ਹਨ।
ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੀ ਥਿਊਰੀ
ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ ਬਾਰੇ ਸਿਆਸੀ ਸਾਸ਼ਤਰੀ ਭਿਖੂ ਪਾਰੇਖ ਦੀ ਇੱਕ 1982 ਦੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਕਿਤਾਬ ਹੈ। ਇਹ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਮਾਜ ਨਸਲੀ ਵਿਤਕਰੇ ਦੇ ਪਾਰੇਖ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋਕੇ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ।
ਸੰਧਲੀ
ਸੰਧਲੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਬੁਢਲਾਡਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2001 ਵਿੱਚ ਸੰਧਲੀ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 528 ਸੀ। ਇਸਦਾ ਖੇਤਰਫ਼ਲ 2.47 ਕਿ. ਮੀ. ਵਰਗ ਹੈ।
ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੀ ਥਿਊਰੀ
ਸੰਖੇਪ
ਪਾਰੇਖ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮਾਰਕਸ ਦਾ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਾ ਰਿਡਕਸ਼ਨਿਸਟ ਬਿਰਤਾਂਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਕਸਾਰ ਠੋਸ ਸਿਆਸੀ ਫ਼ਲਸਫ਼ਾ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ।
ਸੰਧਲੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੀ ਥਿਊਰੀ
ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਪੁਸਤਕਾਂ
ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ (ਰਾਜ)
ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਰਾਜ ਹੈ ਜੋ ਓਰੇਗਾਨ ਦੇ ਉੱਤਰ, ਇਡਾਹੋ ਦੇ ਪੱਛਮ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡੀਆਈ ਸੂਬੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਨਾਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜਾਰਜ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਮਗਰੋਂ ਪਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਰਾਜ ਨੂੰ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਰਾਜਖੇਤਰ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਨਕਾਸ਼ਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ 1846 ਵਿੱਚ ਓਰੇਗਾਨ ਸਰਹੱਦ ਤਕਰਾਰ ਦੇ ਰਾਜ਼ੀਨਾਮੇ ਵਜੋਂ ਹੋਈ ਓਰੇਗਾਨ ਸੰਧੀ ਵਿੱਚ ਬਰਤਾਨੀਆ ਵੱਲੋਂ ਤਿਆਗਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੰਘ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ 42ਵੇਂ ਰਾਜ ਵਜੋਂ 1889 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਰਾਜ
ਤੁਰਕੀ ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਅਤੇ ਕਰਜ਼ੇ ਦਾ ਸੰਕਟ, 2018
2018 ਦੀ ਤੁਰਕੀ ਮੁਦਰਾ ਅਤੇ ਕਰਜ਼ਾ ਸੰਕਟ (ਤੁਰਕੀ: Türkiye döviz ve borç krizi, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Turkish currency and debt crisis of 2018), ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚਲ ਰਿਹਾ ਵਿੱਤੀ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਸੰਕਟ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਤੁਰਕੀ ਲੀਰਾ (ਟੀ.ਆਰ.ਆਈ.) ਦੀ ਕੀਮਤ, ਉੱਚੀ ਮਹਿੰਗਾਈ, ਵਧ ਰਹੀ ਉਧਾਰ ਦੀਆਂ ਲਾਗਤਾਂ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਵਧਦੀ ਕਰਜ਼ੇ ਦੇ ਮੂਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤ ਹੈ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਸੀਪ ਤਾਈਪ ਏਰਦੋਗਨ ਦੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ ਅਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰ ਨੀਤੀ ਬਾਰੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਿਰਪੱਖ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੇ ਚਾਲੂ ਖਾਤਾ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਘਾਟੇ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਦੇ ਕਰਜ਼ੇ ਕਾਰਨ ਇਹ ਸੰਕਟ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਜਦੋਂ ਕਿ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਸੰਕਟ ਮੁਦਰਾ ਦੇ ਵੱਡੇ ਅਵਿਸ਼ਕਾਰ ਦੀ ਲਹਿਰ ਲਈ ਉੱਭਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਰਜ਼ ਡਿਫਾਲਟ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਆਰਥਕ ਸੰਕਣਾ ਦੁਆਰਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਰ ਦੋਹਰੇ ਅੰਕ ਵਿੱਚ ਫਸਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਤਣਾਅ ਦਾ ਦੌਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਸੰਕਟ ਨੇ ਏਰੱਡੋਗਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਨੂੰ ਸਮਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਖਰਚਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸਾਰੀ 'ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਦੇ ਨਾਲ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦਾ ਦਖਲ
ਤੁਰਕੀ ਨੇ ਹੋਰ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਕਤੂਬਰ 2017 ਵਿਚ, ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਰ 11.9% ਸੀ, ਜੋ ਜੁਲਾਈ 2008 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਦਰ ਸੀ।
2018 ਵਿੱਚ, ਲੀਰਾ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਦੀ ਦਰ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ, ਮਾਰਚ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੱਕ 4.0 ਡਾਲਰ / ਟੀ.ਈ.ਆਰ. ਪੱਧਰ ਦੇ ਪੱਧਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਮਈ ਦੇ ਮੱਧ ਤੱਕ 4.5 ਡਾਲਰ / TRY, ਅਗਸਤ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ 5.0 ਡਾਲਰ / TRY ਅਤੇ ਮੱਧ-ਅਗਸਤ ਤਕ 7.0 ਡਾਲਰ /TRY। ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਮੁੱਲ ਦੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਘਾਟੇ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਿਸੈਪ ਤਾਈਪ ਏਰਦੋਗਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਨੂੰ ਲੋੜੀਂਦੀ ਵਿਆਜ ਦਰ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਰਥਿਕਤਾ
ਵਿਲੀਅਮ ਐਮ ਬ੍ਰਨਹੈਮ
ਵਿਲੀਅਮ ਮੈਰੀਅਨ ਬਰਨਹੈਮ (6 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1909 - 24 ਦਸੰਬਰ, 1965) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਈਸਾਈ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਚਿਕਿਤਸਿਕ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਦੂਸਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੀ ਪੁਨਰ-ਸੁਰਜੀਤੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨਵਾਦ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਕ੍ਰਿਸ਼ਮਈ ਲਹਿਰ 'ਤੇ ਸਥਾਈ ਪ੍ਰਭਾਵ ਛੱਡਿਆ ਅਤੇ ਕੁਝ ਈਸਾਈ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਰਿੱਤਰ-ਵਿਗਿਆਨ ਲਈ "ਬਹਾਲੀਵਾਦੀ ਸੋਚ ਦਾ ਮੁੱਖ ਆਰਕੀਟੈਕਟ" ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਸਦੀਆਂ ਅੰਤਰ-ਸੰਪੰਨ ਸਭਾਵਾਂ ਅਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੁਝ ਅਮਰੀਕੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਧਾਰਮਿਕ ਸਭਾਵਾਂ ਸਨ। ਵਿਲਿਅਮ ਬ੍ਰਨਹੈਮ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਅਮਰੀਕੀ ਮੁਕਤ ਮੰਤਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਮੰਤਰਾਲਾ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ, ਯੂਰਪ, ਅਫਰੀਕਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਵੱਡੇ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ।
ਵਿਲੀਅਮ ਬ੍ਰਨਹੈਮ ਨੇ 7 ਮਈ, 1946 ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਦਿਆਂ ਅਤੇ 1946 ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਦੂਤ ਮਿਲਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਫੈਲ ਗਈ ਜਦੋਂ ਭੀੜ ਉਸਦੀਆਂ ਦੂਤਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਉਸਦੀਆਂ ਸਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਚਮਤਕਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਖਬਰਾਂ ਵੱਲ ਖਿੱਚੀ ਗਈ। ਉਸ ਦੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰੇਰਕ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਇਲਾਜ ਦੀ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤੀ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਕ੍ਰਿਸ਼ਮਈ ਲਹਿਰ ਬਣ ਗਈ। 1955 ਤੋਂ, ਵਿਲੀਅਮ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਉਣ ਲੱਗੀ ਕਿਉਂਕਿ ਪੈਨਟਕੋਸਟਲ ਚਰਚਾਂ ਨੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿੱਤੀ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਇਲਾਜ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਸਮਰਥਨ ਵਾਪਸ ਲੈਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। 1960 ਤਕ, ਵਿਲੀਅਮ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਨ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਗਿਆ।
ਉਸ ਦੇ ਸਮਕਾਲੀ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਉਲਟ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਧਾਂਤਕ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਦੀ ਪੂਰਨ ਖੁਸ਼ਖਬਰੀ ਪਰੰਪਰਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਦਾ ਪਾਲਣ ਕੀਤਾ, ਵਿਲੀਅਮ ਨੇ ਇੱਕ ਵਿਕਲਪਿਕ ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਕੈਲਵਿਨਵਾਦੀ ਅਤੇ ਅਰਮੀਨੀਅਨ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ ਸੀ, ਅਤੇ ਡਿਸਪੈਂਸੈਸ਼ਨਲਿਜ਼ਮ ਅਤੇ ਵਿਲੀਅਮ ਦੇ ਆਪਣੇ ਅਨੌਖੇ ਵਿਸ਼ਾਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਬਹਾਲੀ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦਿਆਂ, ਜੋ ਉਸਨੇ ਚੰਗਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਸ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉੱਤਰ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਚਰਿੱਤਰਵਾਦੀ ਅਤੇ ਪੈਂਟੀਕੋਸਟਲ ਸਮਕਾਲੀ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਨੂੰ "ਪ੍ਰਗਟਸ਼ੀਲ ਪਾਗਲਪਣ" ਕਰਾਰ ਦੇ ਕੇ ਅਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਨੇ ਉਸਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਮੌਖਿਕ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ। ਸੰਨ 1963 ਵਿਚ, ਵਿਲੀਅਮ ਨੇ ਇੱਕ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸੰਕੇਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਏਲੀਯਾਹ ਦੀ ਮਸਹ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਨਬੀ ਸੀ, ਜਿਹੜਾ ਮਸੀਹ ਦੂਜੇ ਦੇ ਆਉਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਨ ਆਇਆ ਸੀ। ਵਿਲੀਅਮ ਦੇ ਇਤਰਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਸਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕੁਝ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਅੰਤਮ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦੇ ਪੰਥ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ। ਵਿਲੀਅਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ 10 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਕਰਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਦਾ ਵਿਲੀਅਮ ਬ੍ਰਨਹੈਮ ਈਵੈਂਜਲਿਸਟਿਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ ਜਾਣਾ ਜਾਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ 2018 ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਲਗਭਗ 20 ਲੱਖ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। 1965 ਵਿੱਚ ਕਾਰ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਲੀਅਮ ਬ੍ਰਨਹਮ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1965 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1909 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages with unreviewed translations
ਗੁਰੂਗੜ੍ਹ
ਗੁਰੂਗੜ੍ਹ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਮਾਛੀਵਾੜਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਤਾਰੂਓ ਝੀਲ
ਤਾਰੂਓ ਝੀਲ ਜਾਂ ਤਾਰੂਓਕੁਓ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਤਾਰੋ ਤਸੋ (  ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੀਨ ਦੇ ਤਿੱਬਤ ਆਟੋਨੋਮਸ ਖੇਤਰ ਦੇ ਸ਼ਿਗਾਤਸੇ ਪ੍ਰੀਫੈਕਚਰ ਵਿੱਚ ਝੋਂਗਬਾ ਕਾਉਂਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਕਨ ਟਾਊਨ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 70 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ 38.1 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬਾ ਅਤੇ 17.2 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਚੌੜਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 486.6 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ। left|thumb| ਨਕਸ਼ਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਾਰੂਓ ਝੀਲ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ (T'A-LO-K'O CHIH ਵਜੋਂ ਲੇਬਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ) ( ATC, 1970)
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਿੱਬਤ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਜੈਮਲ ਪੱਡਾ
ਜੈਮਲ ਪੱਡਾ ਜੁਝਾਰਵਾਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ 17 ਮਾਰਚ 1988 ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਪਿੰਡ ਲੱਖਣਕੇ ਪੱਡਾ ਵਿੱਚ ਖਾਲਿਸਤਾਨੀ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦਾਂ ਨੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਸਿਦਕ ਸਾਡੇ ਨੇ ਕਦੇ ਮਰਨਾ ਨਹੀਂ ਗੀਤ ਸਦਕਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।ਉਸ ਨੂੰ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਨੰਦ ਪਟਵਾਰਧਨ ਨੇ "ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਪਿਆਰੀ" ਨਾਮ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਉਚਾਰਦੇ ਹੋਏ ਇਸੇ ਨਾਮ ਦੀ ਆਪਣੀ ਡਾਕੂਮੈਂਟਰੀ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮਾਇਆ ਸੀ। ਇਨਕਲਾਬੀ ਮਾਸਕ ਪੱਤਰ ‘ਹਰਿਆਵਲ ਦਸਤਾ’ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕ  ਸੀ।
ਰਾਜਨੀਤਕ ਜੀਵਨ
ਉਹ ਕਿਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ ਦਾ ਸੂਬਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ। 1972ਵਿਆਂ ਵਿਚ ਚੱਲੇ ਮੋਗਾ ਘੋਲ ਨੂੰ ਕਪੂਰਥਲਾ ਵਿੱਚ ਅਗਵਾਈ ਦੇਣ ’ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਭੂਮਿਕਾ ਰਹੀ। ਕਾਲਾ ਸੰਘਿਆਂ ਕਪੂਰਥਲਾ ਕਿਸਾਨ ਘੋਲ ਵਿਚ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੋਲ ਰਿਹਾ। ਸਾਲ 1974 ਵਿਚ ਕਿਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਸਭਾ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਵਾਹੀਕਾਰਾ ਯੂਨੀਅਨ ਵਲੋਂ ਡੀਜ਼ਲ ਦੀ ਥੁੜ੍ਹ ਵਿਰੁੱਧ ਸਾਰੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝਾ ਘੋਲ ਲੜਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵੀ ਜੈਮਲ ਸਿੰਘ ਪੱਡਾ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ।
80ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਪੂਰਥਲਾ ’ਚ ਅਬਾਦਕਾਰਾਂ ਦਾ ਘੋਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ’ਚ ਲੜਿਆ ਗਿਆ।
ਅਸਮਾ ਨਬੀਲ
ਅਸਮਾ ਨਬੀਲ ( ,1970 – 1 ਜੁਲਾਈ 2021) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ, ਕਵੀ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਰਚਨਾਤਮਕ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਨਾਟਕਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਖੁਦਾ ਮੇਰਾ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਖਾਨੀ ਲਈ ਸਕ੍ਰਿਪਟਾਂ ਲਿਖੀਆਂ।
ਸਿੱਖਿਆ
ਉਸਨੇ ਕਰਾਚੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ 2000 ਵਿੱਚ ਮਾਸ ਕਮਿਊਨੀਕੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਰਚਨਾਤਮਕ ਸਲਾਹਕਾਰ
ਆਸਮਾ ਨੇ ਕਈ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਐਡਵਰਟਾਈਜ਼ਿੰਗ ਕੰਸਲਟੈਂਟ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ JWT ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਰਚਨਾਤਮਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਰਹੀ। ਉਹ ORIENTM ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਚਨਾਤਮਕ ਮੁਖੀ ਵੀ ਰਹੀ। ਅਸਮਾ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵਾਲਟਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਰਚਨਾਤਮਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਬਣ ਗਈ।
ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ
ਅਸਮਾ ਨੇ ਸਕ੍ਰੀਨ ਰਾਈਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੂੰ ਕਈ ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ ਸੈਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਗੁਜ਼ਰਨਾ ਪਿਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੈਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਸਮਾ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਵਨ-ਲਾਈਨਰ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਆਸਮਾ, ਸਨਾ ਸ਼ਾਹਨਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਭੱਜ ਗਈ; ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਨਿਰਮਾਤਾ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ, ਖੁਦਾ ਮੇਰਾ ਵੀ ਹੈ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਹਿਯੋਗ ਕੀਤਾ। ਅਸਮਾ ਨੇ ਇੱਕ 26-ਐਪੀਸੋਡ ਲੜੀ ਲਿਖੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਨਾ ਸ਼ਾਹਨਵਾਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਨਾਟਕ ਨੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਸੈਕਸ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਸਵੀਕਾਰਤਾ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਉਠਾਇਆ।  ਇਹ ARY ਡਿਜੀਟਲ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਵਜੋਂ ਆਇਸ਼ਾ ਖਾਨ ਅਤੇ ਸਈਦ ਜਿਬਰਾਨ ਨੇ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਅਸਮਾ ਨੇ ਸੇਵੇਂਥ ਸਕਾਈ ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਲਈ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਖਾਨੀ ਲਿਖੀ ਜੋ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲੜੀ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਚੱਲ ਰਹੇ ਕਈ ਹੋਰ ਡਰਾਮਾ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾੜ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਫਿਰੋਜ਼ ਖਾਨ ਅਤੇ ਸਨਾ ਜਾਵੇਦ ਨੇ ਮੁੱਖ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ।  ਡਰਾਮੇ ਨੂੰ ਲਕਸ ਸਟਾਈਲ ਅਵਾਰਡਜ਼ 2019 ਵਿੱਚ ਛੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈਆਂ
2018 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਅਹਿਸਾਨ ਰਜ਼ਾ ਫਿਰਦੌਸੀ ਨਾਲ ਹਿੱਟ ਫਿਲਮ ਮਾਨ ਜਾਓ ਨਾ ਲਿਖੀ। ਫਿਲਮ ਇੱਕ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ ਹੈ।
ਅਸਮਾ ਸਮਾਜਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਲਿਖਣ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। 2019 ਵਿੱਚ ਅਸਮਾ ਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਅਗਵਾ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਲੜੀ, ਡਰਾਮਾ ਦਮਸਾ ਲਿਖਿਆ। ਉਸਦੀ ਡਰਾਮਾ ਲੜੀ ਸੁਰਖ ਚਾਂਦਨੀ ਨੇ ਵੀ ਤੇਜ਼ਾਬ ਹਮਲਿਆਂ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਸ਼ੇ ਨੂੰ ਛੂਹਿਆ ਸੀ। ਕਹਾਣੀ ਸੋਹਾਈ ਅਲੀ ਅਬਰੋ ਦੁਆਰਾ ਨਿਭਾਈ ਗਈ ਇੱਕ ਐਸਿਡ ਅਟੈਕ ਪੀੜਤ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ।  ਆਸਮਾ ਦੇ ਡਰਾਮਾ ਸੀਰੀਅਲ ਬੰਦੀ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰਾਣੀਆਂ ਨਾਲ ਹੁੰਦੇ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ।
ਅਸਮਾ ਕਰੂ ਮੋਸ਼ਨ ਪਿਕਚਰਜ਼ ਦੀ ਸੀਓਓ ਵੀ ਸੀ, ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਹਾਊਸ ਜਿਸ ਨੇ ਆਸਮਾ ਦੇ ਕਈ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਰਾਚੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2021
ਲੀਲਾ ਫ਼ਰਸਾਖ਼
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ
ਈਸਟਰ ਰੋਡ
ਈਸਟਰ ਰੋਡ, ਇਸ ਨੂੰ ਐਡਿਨਬਰਾ, ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਫੁੱਟਬਾਲ ਸਟੇਡੀਅਮ ਹੈ। ਇਹ ਹਿਬਰਨੀਅਨ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਮੈਦਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 20,421 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਦੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਮੈਦਾਨ
ਬੁਰਜ ਮਹਿਮਾ
ਬੁਰਜ ਮਹਿਮਾ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਬਠਿੰਡੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਤਹਿਸੀਲ ਬਠਿੰਡਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਬਠਿੰਡਾ ਤੋ 17 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰੀ ਤੇ ਬਠਿੰਡਾ-ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਰੋਡ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮਾਤਾ ਸ਼ੀਤਲਾ ਦਾ ਮੰਦਿਰ ਸੁਭੋਭਿਤ ਹੈ ਜੋ ਮਾਲਵੇ ਦਾ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਤੀਰਥ ਹੈ ਇੱਥੇ ਹਰ ਸਾਲ ਚੇਤਰ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਭਾਰੀ ਮੇਲਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਿੱਤਾ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ ਹੈ ।ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦਾ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬੱਚਿਆ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਲਈ ਹਨ।‌‌ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਦੋ ਪੁਰਾਤਨ ਖੂਹ ਹਨ ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਯੂਸ਼ਫ ਜੁਲੈਖਾ
ਯੂਸ਼ਫ ਦਾ ਕਿੱਸਾ ਕਵੀ ਨੇ 1090 ਹਿਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਕਿੱਸੇ ਨੂੰ ਲਿਖੇ ਕੇ ਨਵਾਬ ਜਾ ਅਫਰ ਖਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਯੂਸ਼ਫ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣਾ ਸੀ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਖ ਮਿਸਰ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਬੇਹਾਲ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਮਿਸ਼ਰ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਤੇ ਮਾਣ ਤੇ ਹੰਕਾਰ ਸੀ ਉਹ ਜੁਲੈਖਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣੀ ਮੰਨਦੀਆਂ ਸਨ ਕਿ ਯੂਸ਼ਫ ਕਿੰਨਾ ਸੋਹਣਾ ਹੈ ਜੋ ਤੂੰ ਉਸ ਤੇ ਆਸ਼ਕ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਜੁਲੈਖਾਂ ਨੂੰ ਯੂਸਫ ਦਾ ਬਿਰਹੋਂ ਸਤਾਉਂਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਪਾਗਲ ਕਹਿਣ ਲੱਗਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਮਾਂ-ਬਾਪ ਨੇ ਜੁਲੈਖਾ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਗਲ ਪਾ ਦਿੱਤੇ। ਜੁਲੈਖਾ ਬੁੱਢੀ ਹੋਣ ਤੇ ਯੂਸਫ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਯੂਸਫ ਉਸ ਨੂੰ ਜਵਾਨ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਯੂਸਫ ਤੇ ਜੁਲੈਖਾ ਦਾ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਿੱਸੇ ਨੂੰ ਹਾਫ਼ਿਜ ਬਰਖ਼ੁਰਦਾਰ ਨੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੋਹਣੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਮੁਕਤੀ ਮੋਹਨ
ਮੁਕਤੀ ਮੋਹਨ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਮਕਾਲੀ ਡਾਂਸਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸਟਾਰ ਵਨ ਦੇ ਡਾਂਸ ਰਿਐਲਟੀ ਸ਼ੋਅ 'ਜ਼ਰਾ ਨੱਚਕੇ ਦਿਖਾ' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਜੇਤੂ ਟੀਮ "ਮਾਸਕਕਾਲੀ ਗਰਲਜ਼" ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਉਹ ਸੋਨੀ ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਟੈਲੀਵੀਜ਼ਨ 'ਤੇ ਕਾਮੇਡੀ ਸ਼ੋਅ ਕਾਮੇਡੀ ਸਰਕਸ ਕਾ ਜਾਦੂ 'ਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕਪਿਲ ਸ਼ਰਮਾ ਦੀ ਕਾਮੇਡੀ ਪਾਰਟਨਰ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਥਾਂ ਲਈ ਸੀ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਅਮਿਤ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਦੇ ਗਾਣੇ "ਤੇਰੀਆ ਤੂ ਜਾਨੇ" ਦੇ ਕੋਕ ਸਟੂਡੀਓ ਸੀਜ਼ਨ 4 ਦੇ ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਰਾਘਵ ਜੁਯਲ ਨਾਲ ਦਿਲ ਹੈ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ ਵਾਈਲਡ ਕਾਰਡ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਮੋਹਨ ਫ਼ਿਲਮ ਬਲੱਡ ਬ੍ਰਦਰਜ਼, ਸਾਹਬ, ਬੀਵੀ ਔਰ ਗੈਂਗਸਟਰ, ਹੇਟ ਸਟੋਰੀ ਅਤੇ ਦਾਰੂਵੂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਯੂਟਿਊਬ ਚੈਨਲ ਟੀ.ਵੀ.ਐਫ. ਦੀ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਇਨਮੇਟਸ' ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਨੱਚ ਬੱਲੀਏ 7 ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਭਾਰਤੀ ਪਲੇਅ ਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਨੀਤੀ ਮੋਹਨ ਅਤੇ ਡਾਂਸਰ ਸ਼ਕਤੀ ਮੋਹਨ ਉਸ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਹਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਲੜੀ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਚ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਬੈੱਲਾ ਚਾਓ
"ਬੈੱਲਾ ਚਾਓ " (ਇਤਾਲਵੀ ਉਚਾਰਨ: [ˈBɛlla ˈtʃaːo] ; "ਅਲਵਿਦਾ ਸੋਹਣਿਓ") ਉੱਨੀਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿਚ ਇਟਲੀ ਵਿਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਗੀਤ ਹੈ। ਉੱਤਰੀ ਇਟਲੀ ਦੇ ਧਾਨ ਦੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਿਰਤੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਦੀਆਂ ਬੁਰੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਬਾਰੇ ਇਹ ਗੀਤ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਮੋਂਡੀਨਾ ਵਰਕਰਜ਼ ਦਾ ਗਾਇਆ ਇਹ ਗੀਤ ਐਨਾ ਪੌਪੂਲਰ ਹੋਇਆ ਕਿ ਇਕ ਕਿਸਮ ਦਾ ਲੋਕ ਗੀਤ ਬਣ ਗਿਆ।
"ਬੈੱਲਾ ਚਾਓ" ਦੇ ਸੰਸਕਰਣ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਟਾਕਰੇ ਦੇ -ਫਾਸੀਵਾਦੀ ਗੀਤ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
right|thumb|272x272px| 1944 ਵਿਚ [[ਫਲੋਰੈਂਸ ਵਿਚ ਇਕ ਇਤਾਲਵੀ ਯੋਧਾ। ]] "ਬੈੱਲਾ ਚਾਓ" ਨੂੰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਚਾਵਲ ਦੇ ਖੇਤ ਦੇ ਮੌਸਮੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੁਆਰਾ " ਅੱਲਾ ਮੈਟਿਨਾ ਐਪੇਨਾ ਅਲਜ਼ਾਟਾ " ਵਜੋਂ , ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਇਟਲੀ ਦੀ ਪੋ ਵੈਲੀ ਵਿੱਚ 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਗਇਆ ਗਿਆ। ਉਹ ਉੱਤਰੀ ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮੋਂਡਾ (ਨਦੀਨ) ਆਦਿ ਪੁੱਟਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਛੋਟੇ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਾਧੇ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਹ ਕੰਮ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਖੜਾ ਰੱਖਣ ਦੌਰਾਨ,  ਹਰ ਸਾਲ ਅਪ੍ਰੈਲ ਦੇ ਅੰਤ ਤੋਂ ਅਤੇ ਜੂਨ ਦੇ ਅਰੰਭ ਤਕ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਪੇਡਿਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਵਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਨਾਜ਼ੁਕ ਪੇਡਿਆਂ ਦੇ ਵਾਧੇ ਨੂੰ ਦਿਨ ਅਤੇ ਰਾਤ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਦੇ ਅੰਤਰ ਤੋਂ,  ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਵਿਚ ਦੋ ਪੜਾਅ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: ਪੌਦੇ ਲਗਾਉਣਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਛਾਂਟੀ।
ਮੋਂਡਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਥਕਾਵਟ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਬਹੁਤੇ ਸਮਾਜ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਗਰੀਬ ਜਮਾਤਾਂ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਕਰਿਆ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਦੇ ਦਿਨ ਨੰਗੇ ਪੈਰੀਂ ਆਪਣੇ ਗੋਡੇ ਗੋਡੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਉਂਦੀਆਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਿੱਠ ਕਈ ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਝੁਕੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਬਹੁਤ ਕਠੋਰ ਸਨ ਅਤੇ ਦਿਹਾੜੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਉਜਰਤਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੁਢਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਨਿਰੰਤਰ ਅਸੰਤੋਸ਼ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਬਗਾਵਤੀ ਅੰਦੋਲਨ ਹੋਏ। ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪੈਡਰੋਨੀ ਵਿਰੁੱਧ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੋਰ ਵੀ ਸਖਤ ਸਨ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗੁਪਤ ਕਾਮੇ ਕੰਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਤਨਖਾਹਾਂ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਰਾਜੀ ਹੋਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸਨ। "ਬੈੱਲਾ ਚਾਓ" ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਮੋਂਡੀਨਾ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਹੋਰ ਗਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ " Sciur padrun da li beli braghi bianchi [it ] " ਅਤੇ" Se otto ore vi sembran poche [it ] " ਸਨ।
ਮੈਲਡੀ
ਇਟਲੀ ਦੇ ਲੋਕ ਗਾਇਓਵਾਨਾ ਡਫੀਨੀ ਨੇ 1962 ਵਿਚ ਇਸ ਗੀਤ ਨੂੰ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਸੰਗੀਤ ਚਤੁਰਮੁਖੀ ਛੰਦ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਲੋਕਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ
ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਗੀਤ ਵਜੋਂ, ਇਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਤੇ ਇਨਕਲਾਬੀ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਗਾਣਾ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਟਲੀ ਦੇ ਨਾਜ਼ੀ ਜਰਮਨ ਦੀਆਂ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਨ ਵਾਲੇ ਪੱਖੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਪਰੰਤੂ ਹੁਣ ਇਹ ਜ਼ੁਲਮ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋਣ ਦੇ ਚਾਹਵਾਨ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦਾ ਤਰਜਮਾਨ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।
ਨਵੀਂ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯਤਾ
2017 ਅਤੇ 2018 ਵਿਚ, ਸਪੇਨ ਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ ਮਨੀ ਹੀਸਟ ਵਿਚ ਕਈ ਵਾਰ "ਬੈੱਲਾ ਚਾਓ" ਗਾਉਣ ਕਾਰਨ ਗਾਣੇ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਮਿਲੀ। ਟੋਕਿਓ ਕਿਰਦਾਰ ਆਪਣੇ ਇਕ ਬਿਰਤਾਂਤ ਵਿਚ ਬਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, “ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਇਕ ਵਿਚਾਰ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ: ਵਿਰੋਧ। ਉਸ ਦੇ ਦਾਦਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਇਟਲੀ ਵਿਚ ਫਾਸ਼ੀਵਾਦੀਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਾਈ ਲੜੀ ਸੀ, ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਗਾਣਾ ਸਿਖਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਸਾਨੂੰ ਸਿਖਾਇਆ।"  ਇਸ ਲੜੀ ਵਿਚ ਗੀਤ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਅਲੰਕਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਪ੍ਰਤੀਕ ਪਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਗ 2 ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਵੀ "ਬੈੱਲਾ ਚਾਓ।" ਹੈ।
ਸੰਘਰੇੜੀ
ਸੰਘਰੇੜੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਬੁਢਲਾਡਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2001 ਵਿੱਚ ਸੰਘਰੇੜੀ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 983 ਸੀ। ਇਸਦਾ ਖੇਤਰਫ਼ਲ 3.4 ਕਿ. ਮੀ. ਵਰਗ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਗੇਤਾ
ਅਗੇਤਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਨਾਭਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਪੈਰੀਓਡੋਂਟਾਇਸਿਸ
ਪੈਰੀਓਡੋਂਟਾਇਸਿਸ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Periodontitis) ਜਾਂ ਪਾਇਰੀਆ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Pyorrhea) ਇੱਕ ਵਿੱਲਖਣ ਅਤੇ ਅਲਗ ਪਹਿਚਾਣ ਵਾਲੀ ਭਿਆਨਕ ਪੈਰੀਓਡੋਂਟਲ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਕਿਸਮ ਜੋ ਕਿ ਸਹਿਵਰਤੀ ਸੋਜਿਸ਼ ਬਿਨਾਂ ਹੱਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਈ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲਗਭਗ ਪੰਜਾਹ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਨੂੰ ਪੈਰੀਓਡੋਂਟਲ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਸਮਕਾਲੀ ਬਿਮਾਰੀ ਵਰਗੀਕਰਣ ਲਈ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਗੌਤਲੇਈਬ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਵਰਣਨ ਐਲਵੀਓਲਰ ਹੱਡੀ ਦੀ ਹਲਕੀ ਬਰਬਾਦੀ ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਪੈਰੀਓਡੋਂਟਾਇਸਿਸ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਰੋਗ ਦੀ ਇਕਾਈ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ- ਇਹ ਇੱਕ ਜਾਂ ਵਧ ਪੈਰੀਓਡੋਂਟਲ ਬਣਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲਾ, ਉਸਨੂੰ ਬਰਬਾਦ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਪੈਰੀਓਡੋਂਟਮ ਦਾ ਗੈਰ ਭੜਕਾਊ ਵਿਨਾਸ਼ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਪਛਾਣ ਹਿਲਦੇ ਹੋਏ ਜਾਂ ਢਿੱਲੇ ਪਏ ਦੰਦਾਂ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਮਾਧਮਿਕ ਐਪੀਥੀਲੀਅਲ ਪ੍ਰਸਾਰ, ਜੇਬ ਗਠਨ ਜਾਂ ਮਾਧਮਿਕ ਮਸੂੜਿਆਂ ਦੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀਆਂ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਕਾਰਨ
ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਕਾਫ਼ੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਬਲਗਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਚਿਪਕੂ ਅਤੇ ਬੇਰੰਗਾ ਪਲਾਕ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਜੇ ਵਕਤ ਰਹਿੰਦੇ ਸਾਫ਼ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਟਾਰਟਾਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਦੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਾਰ ਸੋਜਿਸ਼ ਤੇ ਫੁਲਾਵਟ ਵੀ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਜਿੰਜੀਵਾਈਟਿਸ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਵਿਕਸਿਤ ਰੂਪ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਖੱਡਾਂ ਪੈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਮਸੂੜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਖੂਨ ਰਿਸਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਪੈਰੀਓਡੋਂਟਾਇਸਿਸ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸਿਗਰਟ ਪੀਣਾ, ਹਾਰਮੋਨਲ ਬਦਲਾਵ (ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ), ਕੁਝ ਦਵਾਈਆਂ ਦਾ ਸੇਵਨ, ਕੁਝ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਮਧੂਮੇਹ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਇਹ ਅਨੂਵੰਸ਼ਕ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਲਾਜ
ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਮੂੰਹ ਦੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਰਨ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਫ਼ਾਈ ਅਤੇ ਕੁਝ ਆਦਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਿਗਰਟ ਪੀਣਾ, ਕੌਫ਼ੀ ਪੀਣਾ ਆਦਿ ਨੂੰ ਬਦਲਣਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੋਗ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਧੀ ਵਿਗਿਆਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੰਤ ਵਿਗਿਆਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਨੁਵੰਸ਼ਕ ਨੁਕਸ
ਡੋਮਿਨਿਕ ਕਲਾਰਕ
ਡੋਮਿਨਿਕ ਕਲਾਰਕ (ਜਨਮ 4 ਜਨਵਰੀ 1997) ਇੱਕ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆਈ ਟ੍ਰੈਂਪੋਲਿਨ ਜਿਮਨਾਸਟ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ 2020 ਸਮਰ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ।
ਕਲਾਰਕ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 2015 ਵਿੱਚ ਟ੍ਰੈਂਪੋਲਿਨ ਜਿਮਨਾਸਟਿਕ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ, ਸਿੰਕ੍ਰੋਨਾਈਜ਼ਡ ਅਤੇ ਡਬਲ ਮਿੰਨੀ ਟ੍ਰੈਂਪੋਲਿਨ ਦੋਵਾਂ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚੌਥਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। 2017 ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਡਬਲ ਮਿੰਨੀ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। 2018 ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸਿੰਕ੍ਰੋਨਾਈਜ਼ਡ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਜੁਲਾਈ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਟੋਕੀਓ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ 2020 ਸਮਰ ਓਲੰਪਿਕ ਲਈ ਚੋਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਕਲਾਰਕ ਨੇ ਬ੍ਰਿਜ਼ਬਨ ਮੈਟਰੋਪੋਲੀਟਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਰੈੱਡਲੈਂਡਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਜਿਮਨਾਸਟਿਕ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਲਾਰਕ ਦਾ ਜਨਮ ਪਲਾਈਮਾਊਥ, ਡੇਵੋਨ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਗੇਅ ਅਤੇ ਕੁਈਰ ਵਜੋਂ ਪਛਾਣ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਮਨਾਸਟਿਕ ਨਿਊ ਸਾਊਥ ਵੇਲਜ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਾਈਡ ਰਾਜਦੂਤ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੇਅ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1997
ਟੋਂਗ ਸੋ ਝੀਲ
ਟੋਂਗ ਸੋ ਤਿੱਬਤ ਆਟੋਨੋਮਸ ਖੇਤਰ ਦੇ ਗਰਜ਼ੇ ਕਾਉਂਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਠਾਰ ਝੀਲ ਹੈ। ਮਿਆਰੀ ਤਿੱਬਤੀ ਵਿੱਚ ਝੀਲ ਦੇ ਨਾਮ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਉਜਾੜ ਝੀਲ"। ਝੀਲ ਦਾ ਕੁੱਲ ਖੇਤਰਫਲ ਲਗਭਗ 87.7 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ। 4,396 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਸਥਿਤ, ਇਹ ਦੋ ਟਾਪੂਆਂ ਨਾਲ ਬਿੰਦੀ ਹੈ।
ਰੇਡਾਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੋਬਲ ਗੈਸਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੇਡਾਨ
ਟੋਂਗ ਸੋ ਝੀਲ
ਨੋਟਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਿੱਬਤ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਏਬੀ ਭਾਸ਼ਾ
ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਚੱਕੀ (ਪਿੰਡ)
ਚੱਕੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਮਾਛੀਵਾੜਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲਾਕ ਮਾਛੀਵਾੜਾ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਜੀਤ ਪਿਆਸਾ
ਅਜੀਤ ਪਿਆਸਾ thumb|ਅਜੀਤ ਪਿਆਸਾ (ਜਨਮ 26 ਦਸੰਬਰ 1946) ਕਵੀ ਤੇ ਲੇਖਕ ਅੱਜ ਕੱਲ ਜਗਰਾਵਾਂ ਵਿਖੇ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਗਰਾਵਾਂ ਠੰਢੀਆਂ ਛਾਂਵਾਂ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਲੇਖਕ ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਜੀਵਨ
ਅਜੀਤ ਪਿਆਸਾ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰਕ ਨਾਮ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਸ੍ਰ ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਸ੍ਰੀਮਤੀ ਸਤਵੰਤ ਕੌਰ ਸਨ ਜੋ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ (ਪਕਿਸਤਾਨ) ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਪੱਕੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਗਰਾਉਂ ਵਿਖੇ ਆ ਗਏ ਸਨ। ਅਜੀਤ ਪਿਆਸਾ ਨੇ ਜਗਰਾਉਂ ਵਿਖੇ ਹੀ ਜਨਮ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇਥੇ ਹੀ ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਲੈਕਟਰੀਕਲ ਦਾ ਡਿਪਲੋਮਾ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਬਿਜਲੀ ਬੋਰਡ ਦੇ ਮਹਿਕਮੇ ਵਿੱਚ ਜੇ ਈ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੇ ਨੌਕਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਟਾਇਰ ਹੇਏ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਸਾਥਣ ਨਾਲ ਰੁਪਿੰਦਰ ਕੌਰ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਗੁਜ਼ਾਰਦੇ ਹੋਏ ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਸਨਮਾਨ
ਪਿੰਸੀਪਲ ਤਖ਼ਤ ਸਿੰਘ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਸਫਦਰ ਹਾਸ਼ਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਦੇਵਿੰਦਰ ਸਤਿਆਰਥੀ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਬੈਸਟ ਸਟੋਰੀ ਰਾਈਟਰ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਦੇਸ਼ ਸੇਵਾ ਰਤਨ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਕੁਲਵੰਤ ਗਿੱਲ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਜਗਰਾਉਂ ਰਤਨ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਪੰਜਾਬੀ ਕਲਮ ਐਵਾਰਡ, ਪਦਮ ਨਾਥ ਸਾਸ਼ਤਰੀ ਕਾਵਿ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਸ਼ਾਕਿਰ ਪੁਰਸ਼ਾਰਥੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਆਦਿ।
ਸ਼ੌਂਕ
ਸੂਫੀਆਨਾ ਕਲਾਮ, ਸੰਗੀਤ, ਯਾਤਰਾ, ਸਾਹਿਤ ਪੜ੍ਹਨਾ ਅਤੇ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਰਗਰਮੀਆਂ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1946 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਹਾਣੀਕਾਰ
ਹਾਈਪੋਡੌਂਸ਼ੀਆ
ਹਾਈਪੋਡੌਂਸ਼ੀਆ (ਓਲੀਗੋਡੌਂਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਅਧੂਰਾ ਐਨੋਡੌਂਸ਼ੀਆ) ਜਨਮ ਵੇਲੇ ਇੱਕ ਜਾਂ ਵਧ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਗੈਰ ਮੌਜੂਦਗੀ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਨਮ ਵੇਲੇ ਸਭ ਅਕਾਲ ਜਾੜ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੈਰ ਮੌਜੂਦਗੀ ਤਾਂ ਇੱਕ ਆਮ ਗਲ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਅਲਗ ਵੀ।
ਕਾਰਣ
ਇਹ ਦੁਰਲਭ ਹਾਲਾਤ, ਆਮ ਜੀਵਨੀ ਵਿੱਚ ਦਖਲਅੰਦਾਜੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਿਰਕਣ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਨਾਲ ਜਾਂ ਪੁਰਖੀ ਗੜਬੜੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਕਟੋਡਰਮਲ ਡਿਸਪਲੇਸ਼ੀਆ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਇਲਾਜ
ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਗੈਰ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਾ ਇਲਾਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾਣੇ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਨਕਲੀ ਦੰਦ ਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਧੀ ਵਿਗਿਆਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੰਤ ਵਿਗਿਆਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਨੁਵੰਸ਼ਕ ਨੁਕਸ
ਨਰਸਿੰਘ
ਨਰਸਿੰਘ ਅਵਤਾਰ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਦਸ ਅਵਤਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਚੌਥੇ ਅਵਤਾਰ ਹਨ। ਜੋ ਵਸਾਖ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਚੌਦੇਂ ਤਿੱਥ ਨੂੰ ਅਵਤਰਤ ਹੋਏ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਦੇਵਤੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਵਤਾਰ
ਉਜ਼ਬੇਕ ਭਾਸ਼ਾ
thumb|230px|[[ਉਜਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਡਾਕ ਟਿਕਟ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਜ਼ਬੇਕ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਆ ਦੇ ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ ਓ ਬੋਲਣ ਦਾ ਨਿਵੇਕਲਾ ਲਹਿਜਾ ਸਾਫ਼ ਦਿਸਦਾ ਹੈ - ਨਾਦਿਰਾ ਨੂੰ ਨੋਦਿਰਾ (НОДИРА) ਅਤੇ ਉਜਬੇਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਉਜਬੇਕਿਸਤੋਨ (Ўзбекистон) ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ]] ਉਜ਼ਬੇਕ ਭਾਸ਼ਾ (ਲਾਤੀਨੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ: oʻzbek tili ਜਾਂ oʻzbekcha; ਸਿਰਿਲਿਕ: Ўзбек тили; ਅਰਬੀ: أۇزبېكچا) ਇੱਕ ਤੁਰਕੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਉਜਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਉਜ਼ਬੇਕ ਅਤੇ ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਖੇਤਰ ਦੇ 1.85 ਕਰੋੜ ਲੋਕ ਇਸ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਜ਼ਬੇਕੀ ਅਲਟਾਇਆਕ ਭਾਸ਼ਾ ਪਰਵਾਰ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਤੁਰਕੀ, ਜਾਂ ਕਾਰਲੁਕ ਭਾਸ਼ਾ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ। ਉਜਬੇਕ ਭਾਸ਼ਾ ਆਪਣਾ ਜਿਆਦਾਤਰ ਸ਼ਬਦਕੋਸ਼ ਅਤੇ ਵਿਆਕਰਨ ਤੁਰਕੀ ਭਾਸ਼ਾ ਤੋਂ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਹੋਰ ਪ੍ਰਭਾਵ ਫਾਰਸੀ, ਅਰਬੀ ਅਤੇ ਰੂਸੀ ਦੇ ਹਨ। ਹੋਰ ਤੁਰਕੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਨਾਲੋਂ ਇਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਖਾਸ ਪਹਿਲੂਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਵਰ ਦੀ ਗੋਲਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਫਾਰਸੀ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਆਈ। 1927 ਤੱਕ ਉਜ਼ਬੇਕ ਨੂੰ ਲਿਖਣ ਲਈ ਅਰਬੀ - ਫਾਰਸੀ ਵਰਨਮਾਲਾ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਲੇਕਿਨ ਉਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਜਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸੋਵੀਅਤ ਸੰਘ ਵਿੱਚ ਰਲਾ ਹੋਣ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਸਿਰਿਲਿਕ ਲਿਪੀ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਉੱਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਚੀਨ ਦੇ ਉਜਬੇਕ ਸਮੁਦਾਏ ਅਜੇ ਵੀ ਅਰਬੀ - ਫਾਰਸੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਉਜਬੇਕ ਲਿਖਦੇ ਹਨ। ਸੋਵੀਅਤ ਸੰਘ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਜਬੇਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਲੋਕ 1992 ਦੇ ਬਾਅਦ ਲਾਤੀਨੀ ਵਰਣਮਾਲਾ ਦਾ ਵੀ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਉਜ਼ਬੇਕ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਕੁਝ ਉਦਾਹਰਨ
ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਉਜ਼ਬੇਕ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸ਼ਬਦ ਸਾਮਾਨ ਹਨ, ਲੇਕਿਨ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਚ ਉਜ਼ਬੇਕ ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਰਸੀ ਲਹਿਜਾ ਸਪਸ਼ਟ ਦਿਖਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮਿਸਾਲ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਬਦ ਵਿੱਚ ਆ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਉਜ਼ਬੇਕ ਵਿੱਚ ਓ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਬੋਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਧਿਆਨ ਦਿਓ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ \ਖ਼\ਦਾ ਉੱਚਾਰਣ \ਖ\ ਤੋਂ ਜਰਾ ਭਿੰਨ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਇਸਤੋਨੀਆਈ ਭਾਸ਼ਾ
ਇਸਤੋਨੀਆਈ ਇਸਤੋਨੀਆ ਦੀ ਦਫ਼ਤਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਤੋਨੀਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ 11 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਦੂੱਜੇ ਹਿੱਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਪਰਵਾਸੀ ਸਮੂਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਯੂਰਾਲਿਕ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਨਿਸ਼ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਨਜ਼ਦੀਕ ਵਲੋਂ ਜੁਡ਼ੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਰੋਜ਼ਨਾਮਾ ਬਸ਼ਾਰਤ
ਰੋਜ਼ਨਾਮਾ ਬਸ਼ਾਰਤ(ਉਰਦੂ: روزنامہ بشارت) ਇਕ ਉਰਦੂ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹੈ ਜੋ ਕਰਾਚੀ( ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਤੋਂ ਕਰਾਚੀ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਅਤੇ ਗਿਲਗਿਤ - ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿਛਲੇ 61 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਨਿਰੰਤਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਵਿਚ ਇਹ ਸਿੰਧ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਉਰਦੂ ਅਖਬਾਰ ਹੈ।
ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਬਸ਼ਾਰਤ ਈ-ਪੇਪਰ ਅਤੇ ਵੈਬਸਾਈਟ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈਟ ਉੱਤੇ ਵੀ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਤੇ ਇੱਕ ਕਲਿਕ ਦੁਆਰਾ ਪਹੁੰਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੇ ਉਰਦੂ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੋਵਾਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਖਬਰਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਉਰਦੂ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਰਾਵਜ਼ੀਮਾਇਰੀ ਸਈਦ ਜਹਲਾਂ
right|thumb|277x277px|[[ਐਡਵਰਡ ਸਈਦ|ਰੋਜ਼ਮਾਇਰੀ ਸਈਦ ਜ਼ਹਲਾਂ ਅਤੇ, 1ਦਾ ਭਰਾ ਐਡਵਰਡ, 1940]] ਰੋਜ਼ਮਾਇਰੀ ਸਈਦ ਜ਼ਹਲਾਂ (روزماري سعيد زحلان) (20 ਅਗਸਤ, 1937 - 10 ਮਈ, 2006) ਇੱਕ ਫਲਸਤੀਨੀ-ਅਮਰੀਕੀ ਮਸੀਹੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਿਕਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਇਰਾਨੀ ਖਾੜੀ ਰਾਜਾਂ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ । ਉਸ ਨੂੰ ਸੀ, ਉਹ ਐਡਵਰਡ ਸਈਦ ਦੀ ਭੈਣ ਸੀ ।ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ  ਫਾਈਨੇਸ਼ਿਅਲ ਟਾਈਮਜ਼,ਦ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਜਰਨਲ, ਦ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਜਰਨਲ ਆਫ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਸਟਡੀਜ ਅਤੇ ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਆਫ ਇਸਲਾਮ ਲਈ ਵੀ ਲਿਖਿਆ।
ਰੋਜ਼ਮਾਇਰੀ ਸਈਦ ਜ਼ਹਲਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 1937 ਵਿਚ ਕਾਇਰੋ ਵਿਚ ਹੋਈਆ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਚਾਰੇ ਭੈਣਾਂ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਵਦੀ ਸਈਦ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਫਲਸਤੀਨੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨ।ਉਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚ ਹੋਈਜਿਥੇ ਉਸ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਚ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ। ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਕਾਰ ਹਾਦਸੇ ਵਿਚ ਉਸ ਦੇ ਹੱਥ ਟੁੱਟ ਗਏ ਅਤੇ ਕੰਗਰੋੜ ਵਿਚ ਟੁੱਟ ਫੁੱਟ ਹੋਈ। ਇਸ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਅਸੰਭਵ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ।
ਉਸ ਨੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਕਾਇਰੋ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਬੈਰੂਤ ਚਲੈ ਗਈ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਅਮਰੀਕਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਬੈਰੂਤ ਅਤੇ ਬੈਰੂਤ ਕਾਲਜ ਫਾਰ ਵੁਮੇਨ ਵਿਚ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ a ਸੰਸਕ੍ਰਿਤਿਕ ਇਤਿਹਾਸ ਤੇ ਵਿਖਿਆਨ ਦਿੱਤੇ।ਬੈਰੂਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਲੰਦਨ ਚਲੀ ਗਈ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਸਕੂਲ ਆਫ ਓਰੀਏਂਟਲ ਐਂਡ ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਸਟਡੀਜ ਵਿਚ  ਲਾਲ ਸਾਗਰ ਰੂਟ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਅਤੇ 18ਵੀਂ ਸਾਡੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਚ ਆਗੂ ਜੋਰਜ ਬਲਡਵਿਨ ਬਾਰੇ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪੀ ਐਚ ਡੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ।
ਰੋਜ਼ਮਾਇਰੀ ਸਈਦ ਜ਼ਹਲਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਟੋਨੀ ਜ਼ਹਲਾਂ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਫਲਸਤੀਨੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਹਾਇਫ਼ਾ ਤੋਂ ਅਕਾਦਮਿਕ ਮਾਹਿਰ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਇੱਕਠਿਆਂ  ਨੇ ਫਲਸਤੀਨ ਨੂੰ ਕਿਤਾਬਾਂ ਭੇਜਣ ਲਈ ਗਾਜ਼ਾ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਚਲਾਇਆ । ਉਹ ਬਰਤਾਨੀਆ ਵਿਚ ਫਲਸਤੀਨੀ ਭਾਈਚਾਰਕ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਵੀ ਸੀ। ਦ ਟਾਇਮਸ ਅਨੁਸਾਰ, " ਉਮਰ ਭਰ ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਪੱਕਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਫਲਸਤੀਨ ਅਤੇ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਲੋਕਾਂ ਏ ਦੁੱਖਾਂ-ਦਰਦਾਂ ਨਾਲ ਸੀ।"
ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1937 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2006 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਲੇਖਕ
ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ
thumb|ਐੱਫ. ਵੀ. ਵੂਲਵਰਥ ਕੰਪਨੀ ਦੁਆਰਾ ਵੰਡੇ ਗਏ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਰਡ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਕਾਰਡ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਵਸਥਿਤ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ "ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਸਿਸਟਮ ਹੈ ਜੋ ਲੋੜਵੰਦ ਜਾਂ ਬਿਨਾਂ ਆਮਦਨੀ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਰਥਿਕ ਮਦਦ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।"
ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ-ਵਿਆਪੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਦੇ ਆਰਟੀਕਲ 22 ਵਿੱਚ ਸੋਸ਼ਲ ਸਕਿਉਰਿਟੀ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ:  ਹਰ ਕੋਈ ਜੋ ਸਮਾਜ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਹੱਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ, ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਹਰੇਕ ਰਾਜ ਦੇ ਸੰਗਠਨ ਅਤੇ ਸਾਧਨਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯਤਨਾਂ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਅਨੁਸਾਰੀਕਰਨ ਦੇ ਹੱਕਦਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦਾ ਮੁਫ਼ਤ ਵਿਕਾਸ ਇਸ ਦਾ ਟੀਚਾ ਹੈ। ਸਧਾਰਨ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਹਸਤਾਖਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਹਿਮਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਸ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਾਰੇ ਫਾਇਦਿਆਂ (ਸਭਿਆਚਾਰ, ਕੰਮ, ਸਮਾਜਿਕ ਭਲਾਈ) ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸੋਸ਼ਲ ਸਿਕਿਉਰਟੀ ਕਿਸੇ ਅਜਿਹੇ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਐਕਸ਼ਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦਾ ਵੀ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੋ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਭਲਾਈ ਨੂੰ ਸਹਾਇਤਾ ਸਹਾਇਤਾ ਉਪਾਅ ਰਾਹੀਂ ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਪਨਾਹ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਸਾਧਨਾਂ ਤਕ ਪਹੁੰਚ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਸੰਭਾਵੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸੈਕਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਬਾਦੀ ਲਈ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬੱਚੇ, ਬਜ਼ੁਰਗ, ਬਿਮਾਰ ਅਤੇ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ. ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਸਮਾਜਿਕ ਸੇਵਾਵਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਸ ਸੰਕਲਪ ਦੇ ਕਈ ਕਾਰਜਾਂ ਦਾ ਲੰਮਾ ਇਤਿਹਾਸ ਹੈ (ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਗ਼ਰੀਬ ਰਾਹਤ ਵਿਚ), "ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ" ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਤਾਜ਼ਾ ਇੱਕ ਹੈ[ 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਵਰਤੋਂ ਦੀਆਂ ਮਿਤੀਆਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਉਦਾਹਰn ਵੈਨਜ਼ੂਏਲਾ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਇੱਕ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿਚ, ਸਿਮੋਨ ਬੋਲਿਵਾਰ (1819) ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਜਿਹੀ ਹੈ ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਖ਼ੁਸ਼ੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਥਿਰਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੋਵੇ।"
ਰੋਮਨ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿਚ, ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਤ੍ਰਾਜਾਨ (98-117 ਏ.ਡੀ.) ਨੇ ਰੋਮ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਗਰੀਬਾਂ ਨੂੰ ਪੈਸੇ ਅਤੇ ਅਨਾਜ ਦੀਆਂ ਦਾਤਾਂ ਵੰਡੀਆਂ ਅਤੇ ਇਟਲੀ ਦੇ ਪ੍ਰਾਂਤਾਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਆਉਣ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਭੇਜੇ ਜਾਂਦੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਤੋਹਫੇ ਨੂੰ ਵੀ ਵਾਪਸ ਕੀਤਾ।  thumb|ਗਰੀਬਾਂ ਨੂੰ ਭੇਟਾ ਵੰਡਣਾ, ਪੋਰਟ-ਰਾਇਲ ਡਾਇਸ ਚੈਂਪਸ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, 1710 ਗੰਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ੀ (c.1000 ਏ ਡੀ) ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦੇ ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਘਰਾਂ, ਜਨਤਕ ਕਲੀਨਿਕਾਂ, ਅਤੇ ਗਰੀਬਾਂ ਦੇ ਕਬਰਿਸਤਾਨਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧ
ਈਸਪ
thumb|ਡੀਆਗੋ ਵੇਲਾਜ਼ਕੁਏਜ਼ ਦਾ ਚਿਤਰਿਆ - ਈਸਪ ਈਸਪ (ਪੁਰਾਤਨ ਯੂਨਾਨੀ: Αἴσωπος, Aisōpos, ਅਨੁਮਾਨਿਤ 620 ਈ ਪੂ –564 ਈ ਪੂ) ਪੁਰਾਤਨ ਜ਼ਮਾਨੇ ਦਾ ਜਨੌਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਕਥਾਕਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਦੇ ਪਾਤਰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਸ਼ੂ ਪੰਛੀ ਸਨ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਬੀਸਟ ਫੇਬੁਲਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਈਸਪ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹੀਆਂ ਤੇ ਸੁਣੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਅਨੇਕ ਬੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉਲਥਾਈਆਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ।
ਪਰ ਈਸਪ ਨਾਮ ਦਾ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਕਦੇ ਸੀ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਪੱਕਾ ਪਤਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਗ਼ੁਲਾਮ ਸੀ ਤੇ ਉਹਦੇ ਬਾਰੇ ਅਰਸਤੂ, ਪਲੂਟਾਰਕ ਤੇ ਹੇਰੋਡੋਟਸ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ।
ਜੀਵਨ
ਈਸਵੀ ਪੂਰਵ ਛੇਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਈਸਪ ਸਾਮਾਨਸ ਟਾਪੂ ਦੇ ਨਿਵਾਸੀ ਇਯਾਦਮੰਨ ਦੇ ਦਾਸ ਸਨ, ਪਰ ਉਹ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਦਾਸ ਜਿਹਨਾਂ ਸੰਬੰਧੀ ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਫਰਯਾਕੇ, ਫਰਿਗੀਆ ਅਤੇ ਇਥੋਪੀਆ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਕਿੱਥੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਅਤਿਅੰਤ ਕੁਰੂਪ ਸਨ। ਡੈਲਫੀ ਵਿੱਚ ਉਸ ਉੱਤੇ ਦੇਵਮੰਦਰ ਦੇ ਸਵਰਨ ਪਿਆਲੇ ਦੀ ਚੋਰੀ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਰਬਤ ਦੀ ਚੋਟੀ ਤੋਂ ਧੱਕਾ ਦੇਕੇ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਪਰ ਪ੍ਰੋ. ਗਿਲਬਰਟ ਮਰੇ ਨੂੰ ਇਸ ਕਥਾ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਜੋ ਕਥਾਵਾਂ ਈਸਪ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵਰਤਮਾਨ ਰੂਪ ਓਨਾ ਪੁਰਾਣਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਉਪਰੋਕਤ ਕਥਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਵੀਂ ਸਦੀ ਈਪੂ ਤੋਂ ਈਸਪ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਦੀ ਚਰਚਾ ਚੱਲ ਪਈ ਸੀ। ਆਰਿਸਤੋਫਾਨਿਜ, ਜੇਨੋਫੰਨ, ਪਲੈਟੋ ਅਤੇ ਅਰਸਤੂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਸੁਕਰਾਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅੰਤਮ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਕਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਾਵਿਬੱਧ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਅਜਿਹਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਅਸਲੀਅਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਈਸਵੀ ਸੰਨ ਦੇ ਪੂਰਵ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਥਾਵਾਂ ਦੇ ਜੋ ਸੰਕਲਨ ਹੋਏ ਸਨ ਉਹ ਹੁਣ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਜੋ ਪ੍ਰਾਚੀਨਤਮ ਸੰਕਲਨ ਮਿਲਦੇ ਸਨ ਉਹ ਫੇਦਰੁਸ ਅਤੇ ਆਵਿਅਨੁਸ ਦੁਆਰਾ ਲਾਤੀਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਬਾਬਰੀਅਸ ਦੁਆਰਾ ਯੂਨਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਲੇਖਕ ਈਸਵੀ ਸੰਨ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਹੋਏ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਥਾਵਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਯੂਰਪ ਦੀਆਂ ਆਧੁਨਿਕ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਲਗਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਜੀਆਂ ਦ ਲਿਆ . ਫੌਤਾਈ ਦਾ ਕਾਵਿਬੱਧ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਅਨੁਵਾਦ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਆਧੁਨਿਕ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਈਸਪ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਦੋ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਫ਼ਰਾਂਸ ਅਤੇ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਮੂਲ ਯੂਨਾਨੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਐਮੋਲ ਸ਼ਾਂਬਰੀ (ਪੈਰਿਸ, 1927) ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ 358 ਅਤੇ ਟਾਇਬਨਰ ਦੀ ਯੂਨਾਨੀ ਗ੍ਰੰਥਮਾਲਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹਾਲਮ ਦੇ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ 426 ਕਥਾਵਾਂ ਹਨ। ਯੂਨਾਨੀ ਸੰਸਕਰਣ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਵਧਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਰੂਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨਾਨੀ ਲੇਖਕ
ਰਹੀਮਾ ਨਾਜ਼
ਰਹੀਮਾ ਨਾਜ਼ (ਜਨਮ 14 ਫਰਵਰੀ 1986) ਉਰਦੂ ਅਤੇ ਖੋਵਾਰ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਵੀ ਹੈ। ਨਾਜ਼ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ੇ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਨਾਰੀਵਾਦ ਹਨ।
ਜੀਵਨੀ
ਨਾਜ਼ ਦਾ ਜਨਮ ਖੋਤ ਵੈਲੀ, ਤੋਰਖੋ, ਚਿਤਰਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ, ਖੈਬਰ ਪਖਤੂਨਖਵਾ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਫੈਡਰਲ ਸਰਕਾਰੀ ਪਬਲਿਕ ਗਰਲਜ਼ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਚੇਰਾਟ ਤੋਂ ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਕੀਤੀ। ਨਾਜ਼ ਨੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 2011 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਲਾਲਾ-ਏ-ਕੁਹਸਾਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ
ਨਾਜ਼ ਲੜਕੀਆਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਹੈ। ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਖੜ੍ਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੰਨਦੀ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦੇ ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ ਮੌਕੇ ਮਿਲਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1986
ਅਲਤਾਈ ਕ੍ਰਾਈ
ਅਲਤਾਈ ਕ੍ਰਾਈ ਰੂਸੀ ਸੰਘ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਹੱਦ ਕਜ਼ਾਖ਼ਸਤਾਨ, ਨੋਵੋਸਿਬ੍ਰਿਕਸ, ਕੇਮੇਰੋਵੋ ਓਬਲਾਸਟ ਅਤੇ ਅਲਤਾਈ ਗਣਰਾਜ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਕ੍ਰਾਈ ਦਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਕੇਂਦਰ ਬਰਨੌਲ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। 2010 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕ੍ਰਾਈ ਦੀ ਕੁੱਲ ਜਨਸੰਖਿਆ 2,419,755 ਹੈ।
ਭੂਗੋਲ
ਅਲਤਾਈ ਕ੍ਰਾਈ ਵਿੱਚ ਘਾਹੀ ਮੈਦਾਨ, ਝੀਲਾਂ, ਨਦੀਆਂ ਤੇ ਪਰਬਤ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇੱਥੋਂ ਦਾ ਜਲਵਾਯੂ ਕਾਫ਼ੀ ਖੁਸ਼ਕ ਜਿਹਾ ਹੈ, ਸਿਆਲ ਲੰਬੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਸੁੱਕੀ ਠੰਡ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਸੁੱਕੀ ਗਰਮੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮੁੱਖ ਨਦੀ ਓਬ ਨਦੀ ਹੈ। ਬੀਆ ਤੇ ਕਾਤੁਨ ਨਦੀ ਦੀ ਵੀ ਆਪਣੀ ਮਹੱਤਤਾ ਹੈ। ਕੁਲਨਡਿਨਸਕੋਏ ਝੀਲ, ਕੁਛੁਕਸਕੋਏ ਝੀਲ ਤੇ ਮਿਖੀਲਵਸਕੋਏ ਝੀਲ ਇੱਥੋਂ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਹਨ।
ਅਲਤਾਈ ਕ੍ਰਾਈ ਵਿੱਚ ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਦੇ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਭਰਮਾਰ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਭਵਨ ਨਿਰਮਾਣ ਕਲਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਲੋਹਾ-ਰਹਿਤ ਧਾਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲੈੱਡ ਤੇ ਕੱਚਾ ਲੋਹਾ, ਮੈਨਗਨੀਜ਼, ਟੰਗਸਟੱਨ, ਮੋਲੀਬਡਨਮ, ਬਾਕਸਾਈਟ ਅਤੇ ਸੋਨਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਕ੍ਰਾਈ ਦਾ 60,000 ਕਿਃ ਮੀਃ 2 ਦਾ ਰਕਬਾ ਜੰਗਲਾਂ ਹੇਠਾਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕ੍ਰਾਈ ਖੇਤਰ ਆਪਣੀ ਜੈਵਿਕ-ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਕਾਰਨ ਵੀ ਪਛਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦੀ 16 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਭੂਮੀ ਨੂੰ ਯੂਨੈਸਕੋ ਵੱਲੋਂ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਦਾ ਦਰਜਾ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਹ ਭੂਮੀ ਖ਼ਤਰੇ ਹੇਠ ਆਈ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਬਰਫ਼ੀਲੇ ਲੈਪਰਡ ਦਾ ਘਰ ਵੀ ਹੈ।
ਅਲਤਾਈ ਮਧੂ-ਮੱਖੀਆਂ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਦ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ ਜੇ ਕਿ ਕਾਫ਼ੀ ਚੰਗਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਅਲਤਾਈ ਤੇ ਬਸ਼ਕੀਰੀਆ ਦੇ ਲੋਕ ਇਸ ਸ਼ਹਿਦ ਨੂੰ ਮੁਦਰਾ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਤਦੇ ਰਹੇ ਹਨ ਜਾਂ ਰੂਸੀ ਜ਼ਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜਸਕ (ਕਰ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿੰਦੇ ਸਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਹ ਖੇਤਰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਚੁਰਾਹੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਵਣਜਾਰੇ (ਟੱਪਰੀਵਾਸੀ) ਕਬੀਲੇ ਪ੍ਰਵਾਸ ਦੇ ਦੌਰ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਪਾਰ ਗਏ ਸਨ। ਪੁਰਾਤੱਤਵੀ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲੇ ਸਬੂਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮਨੁੱਖ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਵੱਸੇ ਅਲਤਾਈ ਲੋਕ ਮੂਲ ਤੁਰਕੀ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਵਜ਼ਜਾਰਿਆਂ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਥੇ ਆਏ ਤੇ ਫ਼ਿਰ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਹੀ ਹੋ ਕੇ ਰਹਿ ਗਏ। ਕ੍ਰਾਈ 'ਤੇ ਸ਼ਿਓਂਗਨੂ ਸਾਮਰਾਜ(209 ਈਪੂਃ-93 ਈਃ), ਸ਼ਿਆਨਬੇਈ ਰਾਜ (93-234), ਰੂਰਨ ਖਾਗਾਨੇਤ (330-555), ਮੰਗੋਲ ਸਾਮਰਾਜ, ਗੋਲਡਨ ਹੋਰਡ, ਉੱਤਰੀ ਯੁਆਨ (1368-1691) ਅਤੇ ਜ਼ੰਗਾਰ ਖਾਗਾਨੇਤ (1634–1758) ਰਾਜ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸ ਸੰਘ ਦਾ ਰਾਜ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ 2016
ਨਿੱਕੀ ਮੋਟੀ ਗੱਲ
ਨਿੱਕੀ ਮੋਟੀ ਗੱਲ ‘ਨਿੱਕੀ ਮੋਟੀ ਗੱਲ’ (ਨਿੱਕੀ ਮੋਟੀ ਗੱਲ) ਇਕਾਂਗੀ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਫ਼ਾਸਲਾ ਹੈ ਉਹ ਹਵਾਲਦਾਰ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਧੀ ਸੀਬੋ ਦੀ ਆਪਸੀ ਵਾਰਤਾ ਤੋਂ ਸਾਫ਼ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਸੀਬੋ ਜੋ ਰੇਡਿਓ ਤੋਂ ਗੀਤ ਸੁਣ ਰਹੀ ਹੈ ਤੇ ਉਸਦਾ ਹਵਾਲਦਾਰ ਪਿਉ ਸੁੱਕੀ ਚਰੀ ਕੁਤਰ ਰਿਹਾ, ਬੁੱਢਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਉਹ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਪਣੀ ਇੱਕਲੋਤੀ ਧੀ ਸੀਬੋ ਨੂੰ ਮਦਦ ਲਈ ਆਵਾਜਾਂ ਮਾਰ ਰਿਹਾ, ਪਰ ਸੀਬੋ ਰੇਡੀਓ ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਗੀਤ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਸੁਣਨ ਦੀ ਤਾਂਘ ਰੱਖਦੀ ਹੋਈ ਜ਼ਰਾ ਠਹਿਰ ਕੇ ਆਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹਵਾਲਦਾਰ ਕੰਮ ਕਰਦਾ-ਕਰਦਾ ਨਵੇਂ ਜ਼ਮਾਨੇ ਦੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਹ ਸੀਬੋ ਦੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਤੋਂ ਹੈਰਾਨ ਵੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਵੀ। ਰੇਡੀਓ ਉਸਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਜ਼ਮਾਨੇ ਦੀ ਖੋਜ ਘੱਟ ਪਰ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ੋਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਮਸ਼ੀਨ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਉਸਦੀ ਕੋਈ ਅਹਿਮੀਅਤ ਨਹੀਂ। ਪਰ (ਸੀਬੋ) ਲਈ ਉਹੀ ਗੀਤ ਕੰਨਾਂ ਦੇ ਰਸ ਬਣੇ ਹੋਏ ਨੇ। ਹਵਾਲਦਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਵਾਜਿਆਂ-ਗਾਜਿਆਂ ਵਾਲੀ ਗਾਇਕੀ ਤੋਂ ਖ਼ੁਸ਼ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਪੁਰਾਣੇ ਕਿੱਸਿਆਂ, ਵਾਰਾਂ ਤੇ ਲੰਮੀ ਹੇਕ ਵਾਲੇ ਗੀਤਾਂ ਦਾ ਕਦਰਦਾਨ ਹੈ। ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਥਾ ਬੇਸ਼ੱਕ ਰੇਡੀਓ ਨੇ ਅੱਜ ਮੱਲ ਤਾ ਲਈ ਹੈ ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਨਹੀ਼ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਹਵਾਲਦਾਰ ਇਸ ਬਰਾਬਰੀ ਤੇ ਨਾ ਬਰਾਬਰੀ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰਿਆ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਾ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਅਚਾਨਕ ਉਸਦੇ ਪਿੰਡ ਸਾਥੀ ਸੰਤੋਖਾ ਉਸਦੇ ਘਰ ਪਹੰੁਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੋਵੇਂ ਆਪਣੀ-ਆਪਣੀ ਕਬੀਲਦਾਰੀ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ-ਸੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਫਰੋਲਦੇ ਹਨ। ਸੰਤੋਖਾ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਬੁਢਾਪੇ ਵਿੱਚ ਤੰਗੀ ਤੁਰਸ਼ੀ ਤੇ ਇਕਲਾਪੇ ਵਾਲਾ ਜੀਵਨ ਭੋਗ ਰਿਹੀ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਦੁੱਖ-ਸੁੱਖ ਦਾ ਕੋਹੀ ਵੀ ਭਾਈਵਾਲ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਹਵਾਲਦਾਰ ਨੰੁ ਪੁੱਤਰ ਨਾ ਹੋਦ ਦੀ ਸ਼ੰਕਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਦਾ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਬਲਕਿ ਉਸਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ਕਿਸਮਤ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਦੂਸਰੇ ਪਾਸੇ ਪਿੰਡ ਦੀ ਗਲੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਦੇ ਝਗੜੇ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਿੰਡ ਦਾ ਇੱਕ ਪੜ੍ਹਿਆ-ਲਿਖਿਆ ਨੌਜ਼ਵਾਨ (ਪਾੜ੍ਹ) ਜੋ ਪਿੰਡ ਦੇ ਅਨਪੜ੍ਹ ਦੁੱਲੇ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਅਨਪੜ੍ਹਤਾ ਤੇ ਅਗਿਆਨਤਾ ਦੀਆਂ ਘਾਟਾ ਗਿਣਾਉਂਦਾ ਝਗੜ ਰਿਹਾ ਹੈ।ਨੌਜਵਾਨ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਕਾਢਾਂ ਵਾਲੇ ਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਮਿਸਾਲਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਕਿ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਰਾਕੇਟ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਚੰਨ ਤੇ ਜਾਣਾ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਬੜੀ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ।ਪਰ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਦੁੱਲੇ ਨੂੰ ਨੌਜਵਾਨ ਦੀਆਂ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਝੂਠ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਦੋਨਾਂ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਝਗੜਾ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਝਗੜੇ ਨੂੰ ਹਵਾਲਦਾਰ ਤੇ ਸਤੰਖ ਕੋਲ ਲਿਜਾਂਦੇ ਹਨ,ਪਾੜ੍ਹੇ ਵੱਲੋਂ ਉਸਨੂੰ ਸਬੂਤ ਦੇ ਤੋਰ ਤੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵੀ ਵਿਖਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਪਰ ਉਹ ਇਹਨਾਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਕੋਰੀ ਕਲਪਨਾ ਆਖ ਕੇ ਨਾਕਾਰ ਛੱਡਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਲਈ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੇ ਭਾਈ ਜੀ ਵੱਲੋਂ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀਆਂ ਤੁਕਾਂ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦਾ ਘੀਦਾ ਸੀਰੀ ਵੀ ਇਸ `ਚਰਚਾ` ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਈ ਜੀ ਦਾ `ਗਿਆਨ ਗੋਸ਼ਟ` ਅੱਗੇ ਪਾੜ੍ਹੇ ਦੀ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸੁਣਦਾ। ਦੁੱਲੇ ਤੇ ਘੀਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਚੰਦ ਤੇ ਜਹਾਜ਼ ਚੜ੍ਹਨ ਦੀ ਗੱਲ ਮੂਲੋਂ ਝੂਠ ਹੈ। ਮਸਲਾ ਵਧਦਾ-ਵਧਦਾ ਸਮਾਜਿਕ ਨਾ ਬਰਾਬਰੀ ਦੀ ਬਹਿਸ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੁੱਲੇ ਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਿਨ ਦੇ ਪਾੜ੍ਹੇ ਦੇ ਘਰੇ ਟਰੈਕਟਰ ਆਇਐ ੳਦੋਂ ਤੋਂ ਉਸਨੂੰ ਚੰਨ ਤੇ ਜਹਾਜ਼ ਵਿਖਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਪਾੜ੍ਹੇ ਦੀ ਗੱਲ ਮੰਨਣ ਲਈ ਕੋਈ ਵੀ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ। ਹੌਲਦਾਰ ਆਖਰ ਅਜਿਹੀ `ਨਿੱਕੀ ਮੋਟੀ ਗੱਲ` ਪਿੱਛੇ ਝਗੜਾ ਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਤੇ ਗੱਲ ਮੁਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਅਲ-ਅਨਫਾਲ ਮੁਹਿੰਮ
ਅਲ-ਅਨਫਾਲ ਮੁਹਿੰਮ (ਅਰਬੀ حملة الأنفال‎) (ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਿ ਕੁਰਦੀ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ,, ਕੁਰਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਜਾਂ ਅਨਫਾਲ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ) ਇਰਾਨ-ਇਰਾਕ ਯੁੱਧ ਦੋਰਾਨ ਉਤਰੀ ਇਰਾਕ ਦੇ ਕੁਰਦੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿਰੁਧ ਇੱਕ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਮੁਹਿੰਮ ਸੀ। ਇਹ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਇਰਾਕ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸਦਾਮ ਹੁਸੈਨ ਅਤੇ ਅਲੀ ਹਸਨ ਅਲ ਮਾਜਿਦ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਇਸ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਨਾਂ ਕੁਰਾਨ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਆਇ ਅਲ ਅਨਫਾਲ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਕੋਡ ਨਾਂ ਸੀ।
ਸਸਪਾਲੀ
ਸਸਪਾਲੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਬੁਢਲਾਡਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2001 ਵਿੱਚ ਸਸਪਾਲੀ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 716 ਸੀ। ਇਸਦਾ ਖੇਤਰਫ਼ਲ 3.29 ਕਿ. ਮੀ. ਵਰਗ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਲੁਡਵਿਗ ਫ਼ਿਉਰਬਾਖ਼ ਅਤੇ ਕਲਾਸੀਕੀ ਜਰਮਨ ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਅੰਤ
right|thumb ਲੁਡਵਿਗ ਫ਼ਿਉਰਬਾਖ਼ ਅਤੇ ਕਲਾਸੀਕੀ ਜਰਮਨ ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਅੰਤ (ਜਰਮਨ: Ludwig Feuerbach und der Ausgang der klassischen deutschen Philosophie) ਫ਼ਰੀਡਰਿਸ਼ ਐਂਗਲਸ ਦੁਆਰਾ 1886 ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਹੈ।
ਏਂਗਲਜ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਬੀਜ 40 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਮਾਰਕਸ ਅਤੇ ਏਂਗਲਜ਼ ਦੀ ਲਿਖੀ ਪੁਸਤਕ, ਜਰਮਨ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ  ( ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਵਿਚ ਅਣਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਰਹੀ) ਵਿੱਚ ਬੀਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਰਚਨਾ ਦਵੰਦਵਾਦੀ ਪਦਾਰਥਵਾਦੀ ਪੱਖ ਤੋਂ ਜਰਮਨ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਨਾਲ ਆਲੋਚਨਾਤਮਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਸਿਝਣ ਲਈ ਲਿਖੀ ਗਈ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਏਂਗਲਜ਼ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਲਈ ਹੀਗਲ ਅਤੇ ਲੁਡਵਿਗ ਫ਼ਿਊਰਬਾਖ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਨੂੰ ਉਭਾਰਿਆ ਹੈ।
ਕਾਰਾਂ ਦੀ ਦੌੜ
ਕਾਰਾਂ ਦੀ ਦੌੜ (ਕਾਰ ਰੇਸਿੰਗ, ਮੋਟਰ ਰੇਸਿੰਗ ਜਾਂ ਆਟੋ ਰੇਸਿੰਗ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ) ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਈ ਆਟੋਮੋਬਾਈਲਾਂ ਦੀ ਦੌੜ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਖੇਡ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਸਮੇਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸੀਮਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਸਮਾਂ ਸੈੱਟ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇਤੂਆਂ ਦਾ ਕ੍ਰਮ ਦੌੜ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ ਸਮਾਂ ਕਢਣ ਵਾਲਾ, ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ ਸਮਾਂ ਕਢਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਇਵੇਂ ਹੀ ਬਾਕੀ ਦੇ ਹੋਰ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਾਰਨ ਕੋਈ ਜਣਾ ਦੌੜ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹਿ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਡਰਾਇਵਰ ਨੂੰ ਰਟਾਇਰ ਜਾਂ ਹੋਰ ਵੀ ਆਮ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਆਊਟ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਲੁਡਵਿਗ ਫ਼ਿਉਰਬਾਖ਼ ਅਤੇ ਕਲਾਸੀਕੀ ਜਰਮਨ ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਅੰਤ
ਹੀਗਲ ਦੇ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਸਿਸਟਮ ਤੋਂ ਉਸ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਇਨਕਲਾਬੀ ਢੰਗ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫ਼ਿਉਰਬਾਖ਼ ਨੇ ਹੀਗਲ ਦੇ ਸਿਸਟਮ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਖੜਿਆ ਅਤੇ "ਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸਵਾਲ":  ਸੋਚ ਅਤੇ ਹੋਂਦ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਨੂੰ ਪਦਾਰਥਵਾਦੀ ਮੋੜ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਫ਼ਿਉਰਬਾਖ਼ ਨੇ ਹੀਗਲ ਦੇ ਦਵੰਦਵਾਦੀ ਢੰਗ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਆਦਮੀ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤ ਬਾਰੇ ਉਸਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ ਅਮੂਰਤ ਰਿਹਾ। ਮਾਰਕਸ ਨੇ  ਦਵੰਦਵਾਦੀ ਢੰਗ ਦੇ ਸਿਰਫ  "ਤਰਕਸ਼ੀਲ" ਤੱਤ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਆਦਰਸ਼ਵਾਦੀ ਖੋਲ ਵਿੱਚੋਂ ਕਢ ਲਿਆ।
ਕਾਰਾਂ ਦੀ ਦੌੜ
ਹਵਾਲੇ'
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖੇਡਾਂ
ਲੁਡਵਿਗ ਫ਼ਿਉਰਬਾਖ਼ ਅਤੇ ਕਲਾਸੀਕੀ ਜਰਮਨ ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਅੰਤ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਇਤਿਹਾਸ
ਕਿਤਾਬ ਸਿਰਫ 50 ਸਫ਼ੇ ਲੰਬੀ ਸੀ, ਅਤੇ 1886 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਲਿਖੀ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸੇ ਸਾਲ "Die Neue Zeit" ਦੇ ਅੰਕ 4 ਅਤੇ 5 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।  ਇੱਕ ਸੋਧਿਆ ਪ੍ਰਿੰਟ ਯੋਹਾਨ ਹਾਈਨਰਿਖ਼ ਵਿਲਹੇਮ ਡੇਟਜ਼  ਦੁਆਰਾ 1888 ਵਿੱਚ ਸ਼ਟੁੱਟਗਾਟ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਏਂਗਲਜ਼ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਵਾਧੂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਐਡੀਸ਼ਨ ਵਿੱਚ, ਮਾਰਕਸ ਦਾ 1845 ਵਾਲਾ  ਫਾਇਰਬਾਖ ਬਾਰੇ ਥੀਸਿਸ  ਵੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਛਾਪਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਰਮਨ ਦਰਸ਼ਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਪੁਸਤਕਾਂ
ਓਡੀਆ ਭਾਸ਼ਾ
ਊੜੀਆ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ, ਜ਼ੋ ਇੰਡੋ-ਯੂਰੋਪੀ ਭਾਸ਼ਾ ਪਰਵਾਰ ਦੀ ਸ਼ਾਖਾ ਇੰਡੋ-ਆਰਿਆਨ ਨਾਲ ਸੰਬਧ ਰਖਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜ ਓਡਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿਚੱ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਝਾਰਖੰਡ, ਛੱਤੀਸਗੜ ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕੁੱਝ ਹਿੱਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉੜਿਆ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 22 ਆਧਿਕਾਰਿਕ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਓਡਿਸ਼ਾ ਦੀ ਆਧਿਕਾਰਿਕ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ ਅਤੇ ਝਾਰਖੰਡ ਦੀ ਦੂਜੀ ਆਧਿਕਾਰਿਕ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਪੜਛ ਡੈਮ
ਪੜਛ ਡੈਮ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਦੇ ਮੋਹਾਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਪੜਛ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਡੈਮ 0.35 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਡੈਮ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋ 1993 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਵ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਸਿੰਚਾਈ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦੇਣਾ ਸੀ। ਇਹ ਡੈਮ ਪੜਛ ਖੱਡ ਜਾਂ ਪੜਛ ਚੋਅ ਉਤੇ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਡੈਮ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਪੰਛੀਆਂ ਲਈ ਕਾਫੀ ਖਿੱਚ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਇਥੇ ਇਹ ਘੱਟ ਹੀ ਵੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹਾ ਸ਼ਾਇਦ ਇਸ ਕਰਕੇ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਡੈਮ ਹੁਣ ਮੱਛੀਆਂ ਫੜ੍ਹਨ ਲਈ ਠੇਕੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਠੇਕੇਦਾਰ ਦੇ ਕਰਿੰਦੇ ਇਥੇ ਆਓਣ ਵਾਲੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਬਰੂਦੀ ਪਟਾਕੇ ਚਲਾਕੇ ਜਾਂ ਖ਼ੁਦ ਉੱਚੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਕਰਕੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਡਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਡੈਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਡੈਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਪੰਛੀ ਰੱਖਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਜਲਗਾਹਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਿੰਚਾਈ ਸਾਧਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਡੈਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲ ਸੋਮੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਜਲਥਾਵਾਂ
ਵਾਸ਼ਨਾਵਾਂ
ਵਾਸ਼ਨਾਵਾਂ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਰਿੱਧੀ-ਸਿੱਧੀ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਅੰਦਰ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਨ ਵਡਿਆਈ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀਆਂ ਵਾਸ਼ਨਾਵਾਂ ਫੁਰ ਪੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਕਿਸਮਾਂ
ਵਾਸ਼ਨਾਵਾਂ ਤਿੰਨ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਅੰਗ 219 'ਚ ਵੀ ਲੋਕ ਵਾਸ਼ਨਾ ਵਾਰੇ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ;ਉਸਤਤਿ ਨਿੰਦਾ ਦੋਊ ਤਿਆਗੈ ਖੋਜੈ ਪਦੁ ਨਿਰਬਾਨਾ।।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਮ
ਬੋਹਾਪੁਰ
ਬੋਹਾਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਮਾਛੀਵਾੜਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲਾਕ ਮਾਛੀਵਾੜਾ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਵਿਵੀਅਨ ਲੇਹ
ਵਿਵੀਅਨ ਲੇਹ (ਜਨਮ ਵਿਵਿਅਨ ਮਰੀ ਹਾਰਟਲੇ, ਅਤੇ 1947 ਦੇ ਬਾਅਦ ਵੀ ਲੇਡੀ ਓਲੀਵਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; 5 ਨਵੰਬਰ 1913 - 8 ਜੁਲਾਈ 1967) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਵਸਥਾ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਸੀ. ਉਸਨੇ ਸਟੇਜ 'ਤੇ ਇੱਕ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਈ ਭੂਮਿਕਾ' ਚ ਵੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜੋ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਸਟਾਰਕਾਰ ਨਾਮਕ ਡਿਜੈਰਰ (1951) ਦੇ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਰੂਪ 'ਚ ਗੌਨ ਵਿਕਟ ਦ ਵਿੰਡ (1 9 339) ਅਤੇ ਬਲੈਨਸ਼ ਡੂਬਿਓਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਲੇਟ ਓਹਾਰਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਆਈਕੋਨਿਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਦੋ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡਜ਼ ਜਿੱਤੇ। 1 9 4 9 ਵਿੱਚ ਲੰਡਨ ਦੇ ਵੈਸਟ ਐਂਡ ਵਿਚ। ਉਸਨੇ ਟੌਵਰਿਕ ਦੇ ਬ੍ਰਾਡਵੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਸਕਰਣ (1963) ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਟੋਨੀ ਅਵਾਰਡ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ।
ਆਪਣੀ ਨਾਟਕ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਲੇਫ ਨੇ 1 9 35 ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਫਾਇਰ ਓਵਰ ਇੰਗਲੈਂਡ (1 9 37) ਵਿੱਚ ਨਾਇਨੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਤਰੱਕੀ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਹ ਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸਦੀ ਸਰੀਰਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਨੇ ਕਈ ਵਾਰ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਵਜੋਂ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਲੈਣ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ। ਇੱਕ ਸਕ੍ਰੀਨ ਅਦਾਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਲੇਹ ਮੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਟੇਜ ਪਰਫਾਰਮਰ ਸੀ। ਆਪਣੇ 30 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਨੋਅਲ ਕਾਵਾਰਡ ਅਤੇ ਜਾਰਜ ਬਰਨਾਰਡ ਸ਼ਾ ਕਾਮੇਡੀ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨੂੰ ਓਪੇਲਿਆ, ਕਲੀਓਪੱਤਰਾ, ਜੂਲੀਅਟ ਅਤੇ ਲੇਡੀ ਮੈਕਬੈਥ ਵਰਗੇ ਕਲਾਸਿਕ ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰਨ ਅੱਖਰਾਂ ਤੱਕ ਰੋਲ ਕੀਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕੁਝ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਿਰਦਾਰ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
1913-1934: ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ
ਲੇਹ 5 ਨਵੰਬਰ 1 9 13 ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਵਿਅਨ ਮਰੀ ਹਾਰਟਲੇ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਸੀ।  ਉਹ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਬ੍ਰੋਕਰ ਅਰਨਸਟ ਰਿਚਰਡ ਹਾਟਲੀ ਦਾ ਇਕਲੌਤੀ ਬੱਚਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਗਰਟਰਿਡ ਮੈਰੀ ਫਰਾਂਸਿਸ (ਯੈਡੀ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਰੋਬਿਨਸਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਂ ਵਰਤਿਆ ਸੀ)।  ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਜਨਮ ਸਕੌਟਲੈਂਡ ਵਿੱਚ 1882 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਦੀ ਮਾਤਾ, ਇੱਕ ਸ਼ਰਧਾਪੂਰਨ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ, ਦਾ ਜਨਮ 1888 ਵਿੱਚ ਦਾਰਜਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਆਇਰਿਸ਼ ਮੂਲ ਦੇ ਸਨ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਗਰਟਰੂਡ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ, ਮਾਈਕਲ ਜੌਨ ਯੈਕਗੀਜੀ (1840 ਦਾ ਜਨਮ), ਆਜ਼ਾਦ ਸਾਧਨਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਅਤੇ 1856 ਦੇ ਮਰੀ ਟੈਰੇਸਾ ਰੋਬਿਨਸਨ (ਜਨਮ 1856) ਸਨ, ਜੋ 1857 ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਬਗਾਵਤ ਦੌਰਾਨ ਮਾਰੇ ਗਏ ਇੱਕ ਆਇਰਿਸ਼ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਨ ਇੱਕ ਅਨਾਥ ਆਸ਼ਰਮ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਯੈਕਜੀ ਨੂੰ ਮਿਲੇ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ 1872 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੰਜ ਬੱਚੇ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਗਰਟਰੂਡ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਸੀ।  ਅਰਨੈਸਟ ਅਤੇ ਗਰਟਰੂਡ ਹਾਟਲੇ ਦਾ ਵਿਆਹ 1912 ਵਿੱਚ ਲੰਡਨ ਦੇ ਕੇਨਸਿੰਗਟਨ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।
1 9 17 ਵਿਚ, ਅਰਨੈਸਟ ਹਾਰਟਲੀ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਰਸਾਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬੰਗਲੌਰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਗਰਟਰੂਡ ਅਤੇ ਵਿਵੀਅਨ ਓਓਤਾਕਾੰਦ ਵਿੱਚ ਰਹੇ।  ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਵਿਵਿਅਨ ਨੇ "ਲਿਟਲ ਬੋ ਪੌਪ" ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਕਰਾਨੇ ਥੀਏਟਰ ਸਮੂਹ ਲਈ ਪਹਿਲਾ ਪੜਾਅ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।  ਗਰਟਰੂਡ ਹਾਟਲੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬੇਟੀ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਕਦਰ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਹੰਸ ਕ੍ਰਿਸਚੀਅਨ ਐਂਡਰਸਨ, ਲੇਵਿਸ ਕੈਰੋਲ ਅਤੇ ਰੂਡਯਾਰਡ ਕਿਪਲਿੰਗ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਯੂਨਾਨੀ ਮਿਥਿਹਾਸ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕਰਾਣੀ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ।  ਛੇ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਵਿਵਿਅਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਾਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਾਰੋ ਕੈਨਵੈਂਟ, ਦਾਰਜਲਿੰਗ ਤੋਂ ਸੈਂਟਰਡ ਹਾਰਟ (ਹੁਣ ਵੋਲਡਿੰਗਹੈਮ ਸਕੂਲ) ਦੀ ਕਾਨਵੈਂਟ, ਜੋ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਲੰਡਨ ਦੇ ਰੋਹੇਮਪਟਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸੀ, ਤੋਂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।   ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰ Maureen O'Sullivan, ਦੋ ਸਾਲ ਉਸ ਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਿਵਿਅਨ ਨੇ "ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ" ਬਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ।  ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨਾਲ ਚਾਰ ਸਾਲ ਸਫ਼ਰ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਯੂਰਪ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਡਾਈਨਾਰਡ, ਬਾਇਰਿਟਜ਼, ਸੈਨ ਰੇਮੋ ਅਤੇ ਪੈਰਿਸ ਵਿਚ, ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਅਤੇ ਇਤਾਲਵੀ ਦੋਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ।  ਇਹ ਪਰਿਵਾਰ 1931 ਵਿੱਚ ਬਰਤਾਨੀਆ ਪਰਤਿਆ। ਉਹ ਲੰਡਨ ਦੇ ਵੈਸਟ ਐਂਡ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀ ਓ 'ਸਲੀਵੈਨ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਨੇ ਇੱਕ ਕੁਨੈਕਟਾਈਟ ਯੈਂਕੀ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਬਣਨ ਲਈ ਉਸ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ। ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਵਿਵਿਅਨ ਨੂੰ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਡਰਾਮਾਟਿਕ ਕਲਾ (ਰੈਡ) ਦੀ ਰਾਇਲ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕੀਤਾ।
ਵਿਵੀਅਨ ਹਰਬਰਟ ਲੇਹ ਹੋਲਮੈਨ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੀਹ ਹੋਲਮਨ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ 1931 ਵਿੱਚ 13 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸੀ। "ਨਾਟਕੀ ਲੋਕ" ਦੀ ਨਾਪਸੰਦ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 20 ਦਸੰਬਰ 1932 ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਰੈਡਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਖ਼ਤਮ ਕੀਤੀ, ਉਸਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਅਤੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਹੋਲਮਨ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਹਾਰ ਪੈ ਗਈ ਸੀ।  12 ਅਕਤੂਬਰ 1933 ਨੂੰ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਲੜਕੀ, ਸੁਜ਼ਾਨਾ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਿਸਜ਼ ਰੋਬਿਨ ਫੇਰਿੰਗਟਨ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।
1935-1936: ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕੈਰੀਅਰ
1935 ਦੀ ਪਤਝੜ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਲੇਅ ਦੇ ਜ਼ੋਰ 'ਤੇ, ਜੌਨ ਬਕਮਾਸਟਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੈਵੋਏ ਗ੍ਰਿਲ ਵਿਖੇ ਲਾਰੇਂਸ ਓਲੀਵੀਅਰ ਨਾਲ ਮਿਲਾਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਜਿਲ ਐਸਮੰਡ ਰੋਮੀਓ ਅਤੇ ਜੂਲੀਅਟ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਿਯਮਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦੇ ਸਨ। ਓਲੀਵੀਅਰ ਨੇ ਮਈ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਦ ਮਾਸਕ ਆਫ਼ ਵਰਚਿਊ ਵਿੱਚ ਲੇਹ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1913 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1967 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਗਾਮਾ ਪਹਿਲਵਾਨ
ਗਾਮਾ ਪਹਿਲਵਾਨ (1880 - 22 ਮਈ 1963) (گاما پھلوان (ਸ਼ਾਹਮੁਖੀ), गामा पहलवान (ਦੇਵਨਾਗਰੀ)), ਅਤੇ  "ਸ਼ੇਰ-ਏ-ਪੰਜਾਬ" ਭਾਰਤੀ ਉਪਮਹਾਂਦੀਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੰਤ ਕਥਾ ਬਣ ਚੁੱਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਪਹਿਲਵਾਨ ਸਨ। ਉਸ ਦਾ ਅਸਲ ਨਾਮ ਗੁਲਾਮ ਮੁਹੰਮਦ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 50 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਵਾਨੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 5000 ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਵਾਰ ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਉਤਰਿਆ। ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਇਤਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਇਦ ਉਹ ਇੱਕੋ ਐਸਾ ਪਹਿਲਵਾਨ ਸੀ ਜਿਸਨੂੰ ਤਮਾਮ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਕੋਈ ਹਰਾ ਨਾ ਸਕਿਆ। 15 ਅਕਤੂਬਰ 1910 ਵਿੱਚ ਗਾਮਾ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਹੈਵੀਵੇਟ ਚੈੰਪਿਅਨਸ਼ਿਪ (ਦੱਖਣ ਏਸ਼ੀਆ) ਵਿੱਚ ਜੇਤੂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਗਾਮਾ ਨੂੰ ਸ਼ੇਰ-ਏ-ਪੰਜਾਬ, ਰੁਸਤਮ-ਏ-ਜਮਾਂ (ਸੰਸਾਰ ਕੇਸਰੀ) ਅਤੇ ਦ ਗਰੇਟ ਗਾਮਾ ਵਰਗੀ ਉਪਾਧੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ। 1947 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਬਣਿਆ ਤਾਂ ਗਾਮਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਚਲਿਆ ਗਿਆ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ ਦੀ ਪਤਨੀ ਕੁਲਸੁਮ ਬਟ ਗਾਮਾ ਪਹਿਲਵਾਨ ਦੇ ਭਰਾ ਦੀ ਪੋਤਰੀ ਹੈ।
ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਗਾਮਾ ਦਾ ਜਨਮ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਇੱਕ ਮੁਸਲਮਾਨ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਬਟ ਪਰਵਾਰ ਵਿੱਚ 1880 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਂ ਮੁਹੰਮਦ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਸੀ ਜੋ ਖੁਦ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਹਿਲਵਾਨ ਸੀ। ਗਾਮੇ ਦਾ ਜਨਮ ਦਾ ਨਾਮ ਗ਼ੁਲਾਮ ਮੁਹੰਮਦ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਇਮਾਮ ਬਖਸ਼ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ-ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਤੀ ਦੇ ਦਾਅਪੇਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਹਿਲਵਾਨ ਮਾਧੋ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਸਿੱਖਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ। ਦਤੀਆ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਭਵਾਨੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਗਾਮਾ ਅਤੇ ਇਮਾਮਬਖਸ਼ ਨੂੰ ਭਲਵਾਨੀ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹੂਲਤਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀਆਂ। ਦਸ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗਾਮਾ ਨੇ ਜੋਧਪੁਰ, ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਵਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰਕ ਕਸਰਤ ਦੇ ਕਰਵਾਏ ਇੱਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਜੋਧਪੁਰ ਨੇ ਗਾਮਾ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਸਰੀਰਕ ਫੁਰਤੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਪੁਰਸਕ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ।
ਕੁਸ਼ਤੀ ਦੇ ਦੌਰ
19 ਸਾਲ ਦੇ ਗਾਮੇ ਨੇ ਤਤਕਾਲੀਨ ਭਾਰਤ ਜੇਤੂ ਪਹਿਲਵਾਨ ਰਹੀਮਬਖਸ਼ ਸੁਲਤਾਨੀਵਾਲਾ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ। ਰਹੀਮ ਬਖਸ਼ ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਕਸ਼ਮੀਰੀ,ਬਟ ਜਾਤੀ ਦਾ ਹੀ ਸੀ। ਰਹੀਮ ਬਖਸ਼ ਦੀ ਲੰਬਾਈ 7 ਫੁੱਟ ਸੀ। ਗਾਮਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਫੁਰਤੀ ਤਾਂ ਅਦੁੱਤੀ ਸੀ ਪਰ ਲੰਬਾਈ 5 ਫੁੱਟ 7 ਇੰਚ ਹੀ ਸੀ। ਰਹੀਮ ਬਖਸ਼ ਆਪਣੀ ਪੱਕੀ ਉਮਰ ਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਭਲਵਾਨੀ ਦੇ ਅੰਤਮ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਕੁਸ਼ਤੀਆਂ ਲੜ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਉਮਰ ਦਾ ਜਿਆਦਾ ਹੋਣਾ ਗਾਮੇ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਕੁਸ਼ਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕੁਸ਼ਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਘੰਟਿਆਂ ਚੱਲੀ ਅਤੇ ਅੰਤ ਬਰਾਬਰ ਰਹੀ। ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਦੋਨਾਂ ਦੀ ਕੁਸ਼ਤੀ ਹੋਈ ਤਾਂ ਗਾਮਾ ਨੇ ਰਹੀਮ ਬਖਸ਼ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਰਹੀਮ ਬਖਸ਼ ਨਾਲ ਅੰਤਮ ਕੁਸ਼ਤੀ
ਰਹੀਮ ਬਖਸ਼ (ਭਾਰਤ ਕੇਸਰੀ) ਨੂੰ ਗਾਮਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਲਵਾਨੀ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਤੀ ਦੇ ਦੌਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ, ਚੁਣੋਤੀ ਭਰਪੂਰ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਪ੍ਰਤੀਦਵੰਦੀ ਮੰਨਿਆ। ਇੰਗਲੈਂਡ ਤੋਂ ਪਰਤਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਗਾਮਾ ਅਤੇ ਰਹੀਮ ਬਖਸ਼ ਦੀ ਕੁਸ਼ਤੀ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਇਹ ਕੁਸ਼ਤੀ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਦੇਰ ਚੱਲੀ ਅਤੇ ਗਾਮਾ ਇਸ ਕੁਸ਼ਤੀ ਨੂੰ ਜਿੱਤਕੇ ਰੁਸਤਮ-ਏ-ਹਿੰਦ ਬਣ ਗਿਆ।