cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਅਰਜੁਨ ਅਟਵਾਲ
ਕਰੀਅਰ
2010 ਵਿੱਚ ਫੇਡੈਕਸ ਕੱਪ ਲਈ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਟਵਾਲ ਨੇ 2011 ਦੀ ਪਲੇਆਫ ਵਿੱਚ ਲੜੀ 123 ਵੀਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਅਟਵਾਲ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਦੋ ਚੋਟੀ ਦੀਆਂ 10 ਫਾਈਨਲ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ 2012 ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣਾ ਟੂਰ ਕਾਰਡ ਗਵਾ ਦਿੱਤਾ। 2014 ਵਿੱਚ, ਅਟਵਾਲ ਨੇ ਏਸ਼ੀਅਨ ਟੂਰ ਤੇ ਦੁਬਈ ਓਪਨ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਜਿੱਤ ਨਾਲ ਅਟਵਾਲ ਨੂੰ ਏਸ਼ੀਅਨ ਟੂਰ 'ਤੇ ਦੋ ਸਾਲ ਦੀ ਛੋਟ ਮਿਲੀ।
ਟੀਮ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ
ਪੇਸ਼ੇਵਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1973 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖਿਡਾਰੀ
ਬਾਲੀ (ਰਾਮਾਇਣ)
' ਬਾਲੀ'  (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: वाली, ਤਣੇ ਦਾ ਨਾਮੀ ਇਕਵਚਨ वालिन् (ਵੈਲਿਨ)), ਜਿਸ ਨੂੰ ' ਵਲੀ' ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵਾਨਰਾ ਸੀ। ] ਹਿੰਦੂ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਰਾਮਾਇਣ ਵਿੱਚ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਦਾ ਰਾਜਾ। ਉਹ ਤਾਰਾ ਦਾ ਪਤੀ ਸੀ, ਇੰਦਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਸੁਗਰੀਵ ਦਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ, ਅਤੇ ਅੰਗਦਾ ਦਾ ਪਿਤਾ ਸੀ।
ਇੱਕ ਵਰਦਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦੀ ਅੱਧੀ ਤਾਕਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ, ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਲੜਾਕੂ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ, ਜਿਸਨੇ ਉਸਦੀ ਗੱਦੀ ਸੰਭਾਲੀ ਸੀ, ਨੂੰ ਇਹ ਮੰਨ ਕੇ ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਮਰ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਦਖਲ ਦੇਣ ਲਈ ਰਾਮ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਇੱਕ ਅਵਤਾਰ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਮੰਗੀ। ਭਰਾਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ, ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਰਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਤੀਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਸਦੀ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਗੋਲੀ ਮਾਰੀ ਗਈ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਵਲੀ ਬਹੁਤ ਦਲੇਰ ਸੀ। ਇਹ ਇਸ ਤੱਥ ਤੋਂ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ, ਜਦੋਂ ਤਾਰਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਲੜਨ ਲਈ ਨਾ ਜਾਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਕਿ ਇਹ ਰਾਮ ਹੈ ਜੋ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਬਚਾਅ ਲਈ ਆਇਆ ਹੈ; ਵਲੀ ਨੇ ਤਾਰਾ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਰੱਬ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੜਾਈ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਅਤੇ ਚੁੱਪ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦਾ। ਉਹ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਲੜਾਈ ਲਈ ਬੁਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਉਸਦਾ ਆਪਣਾ ਪੁੱਤਰ ਅੰਗਦਾ ਹੁੰਦਾ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਲੜਨ ਲਈ ਜਾਂਦਾ।
ਝਗੜਾ
ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਮਾਇਆਵੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਇੱਕ ਕ੍ਰੋਧਵਾਨ ਦੈਂਤ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਆਇਆ ਅਤੇ ਵਲੀ ਨੂੰ ਲੜਾਈ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ। ਵਾਲੀ ਨੇ ਚੁਣੌਤੀ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਬਾਹਰ ਆਇਆ, ਤਾਂ ਭੂਤ ਡਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਭੱਜ ਗਿਆ। ਵਲੀ ਨੇ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਉਡੀਕ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਜਦੋਂ ਵਾਲੀ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਗੁਫਾ ਦੇ ਅੰਦਰੋਂ ਭੂਤ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸੁਣੀਆਂ ਅਤੇ ਗੁਫਾ ਦੇ ਅੰਦਰੋਂ ਖੂਨ ਵਗ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਗਲਤੀ ਨਾਲ ਇਹ ਸਿੱਟਾ ਕੱਢਿਆ ਕਿ ਵਲੀ ਮਰ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਗੁਫਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਪੱਥਰ ਨਾਲ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰਨ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਗੁਫਾ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਵਲੀ ਨੇ ਭੂਤ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ। ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਰਾਜੇ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਦੇਖ ਕੇ, ਵਾਲੀ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਉਸਦੇ ਭਰਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਵਾਲੀ ਨੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ। ਸੁਗਰੀਵ ਰਿਸ਼ਿਆਮੁਕਾ ਪਰਬਤ ਵੱਲ ਭੱਜਿਆ, ਇੱਕਲੌਤਾ ਸਥਾਨ ਵਲੀ ਰਿਸ਼ੀ ਮਾਤੰਗਾ ਦੇ ਸਰਾਪ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਹੋਵੇਗਾ।
ਵਾਲੀ ਦਾ ਵਰਦਾਨ
ਵਲੀ ਨੂੰ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਬੈਠਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੁਆਰਾ ਵਰਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵਲੀ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਅਜਿਹਾ ਵਰਦਾਨ ਮੰਗਿਆ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ, ਵਲੀ ਦਾ ਵਿਰੋਧੀ ਆਪਣੀ ਅੱਧੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਗੁਆ ਦੇਵੇ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵਰਦਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਵਲੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਲਗਭਗ 1000 ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਲੀ ਅਜਿੱਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਵਲੀ ਨੂੰ ਆਹਮੋ-ਸਾਹਮਣੇ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਹਰਾ ਸਕਦਾ।
ਰਾਵਣ ਨਾਲ ਜੰਗ
ਭਾਵੇਂ ਮੂਲ ਰਾਮਾਇਣ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਉੱਤਰਖੰਡ ਵਿੱਚ ਰਾਵਣ ਦਾ ਵਲੀ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਾਵਣ ਨਾਰਦ ਦੁਆਰਾ ਵਲੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਬਾਰੇ ਸਿੱਖਦਾ ਹੈ। ਨਾਰਦ ਵਲੀ ਦੀ ਉਸਤਤ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਵਣ ਬਹੁਤ ਹੰਕਾਰੀ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕਿਸ਼ਕਿੰਦਾ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਥੇ ਵਲੀ ਸਮਾਧੀ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਰਾਵਣ ਨੇ ਵਲੀ ਨੂੰ ਆ ਕੇ ਲੜਨ ਲਈ ਵੰਗਾਰਿਆ। ਪਹਿਲਾਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਰਾਵਣ ਨਾਲ ਲੜਿਆ ਅਤੇ ਹਾਰ ਗਿਆ। ਰਾਵਣ ਫਿਰ ਵਲੀ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਲਲਕਾਰਿਆ। ਵਲੀ ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਦੀ ਫਿਰ ਭਿਆਨਕ ਲੜਾਈ ਹੋਈ। ਵਲੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪੂਛ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਲਿਆ (ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਹੋਰ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਮੋਢਿਆਂ 'ਤੇ ਚੁੱਕ ਲਿਆ) ਫਿਰ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਵਲੀ ਨੇ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕੱਛ ਹੇਠ ਲੈ ਜਾਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਰਾਵਣ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਾ ਕਰ ਸਕਿਆ ਅਤੇ ਵਲੀ ਦੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਝਟਕਾ ਦਿੱਤਾ। ਵਲੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਦਰਦ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਛੱਡਣਾ ਪਿਆ। ਰਾਵਣ ਨੇ ਵਲੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਤੋਂ ਦੋਸਤੀ ਲਈ ਕਿਹਾ।
ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਮਿਲੇ
alt=ਕੰਬੋਡੀਆ ਵਿੱਚ ਬੰਤੇਏ ਸਰੇਈ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਪੱਥਰ ਦੀ ਬਸ ਰਾਹਤ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਸੁਗਰੀਵ ਵਿਚਕਾਰ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਚਕਾਰ ਦੋ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਲੜਦੇ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਚਲਾਇਆ। ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ, ਵਲੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਬਾਂਦਰ ਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਰਿਆ ਪਿਆ ਹੈ।|thumb|ਕੰਬੋਡੀਆ ਵਿੱਚ ਬੰਤੇਏ ਸਰੇਈ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਪੱਥਰ ਦੀ ਬਸ ਰਾਹਤ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਸੁਗਰੀਵ ਵਿਚਕਾਰ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਚਕਾਰ ਦੋ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਲੜਦੇ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਚਲਾਇਆ। ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ, ਵਲੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਬਾਂਦਰ ਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਰਿਆ ਪਿਆ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਸੀਤਾ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਭਟਕਦੇ ਹੋਏ – ਰਾਕਸ਼ਸ ਰਾਜੇ ਰਾਵਣ ਦੁਆਰਾ ਅਗਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਰਾਮ ਰਾਕਸ਼ਸ ਕਬੰਧ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਤੋਂ ਛੁਡਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸਰਾਪ ਆਜ਼ਾਦ ਕਬੰਧਾ ਰਾਮ ਨੂੰ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਲਈ ਸੁਗਰੀਵ ਦੀ ਮਦਦ ਲੈਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਰਾਮ ਹਨੂਮਾਨ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬੁਲਾਰੇ ਵਜੋਂ ਉਸਦੀ ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਹੁਨਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਸੁਗਰੀਵ ਵਿੱਚ ਰਾਮ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਵੀ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਸੁਗਰੀਵ ਉਸਨੂੰ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਵਲੀ ਉਸਦਾ ਦੁਸ਼ਮਣ ਬਣ ਗਿਆ। ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਮ ਉਸ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਗਰੀਵ ਵਲੀ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਸ਼ੱਕ ਹੈ ਕਿ ਰਾਮ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਵਲੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕਮਾਲ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸਬੂਤ ਵਜੋਂ, ਉਹ ਰਾਮ ਨੂੰ ਸਾਲ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੋਰੀ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਵਲੀ ਨੇ ਇੱਕ ਸ਼ਾਟ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਦੀ ਵਾਰੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਕ ਤੀਰ ਨਾਲ ਸੱਤ ਸਾਲ ਦੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਦਰੱਖਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਤੀਰ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚੱਟਾਨ 'ਤੇ ਵੀ ਮਾਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਦਾ ਹੈ। ਸੁਗਰੀਵ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, "ਹੇ ਰਾਮ, ਤੂੰ ਮਹਾਨ ਹੈਂ।"
ਰਾਮ ਨੇ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਵਲੀ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰਾਮ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, 14 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਉਹ ਕਿਸੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਰਾਮਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਕਿ ਵਲੀ ਦੀ ਫ਼ੌਜ ਦਾ ਕੋਈ ਬੇਲੋੜਾ ਖ਼ੂਨ-ਖ਼ਰਾਬਾ ਨਾ ਹੋਵੇ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਦੋਸਤਾਨਾ ਸਬੰਧ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਰਾਮ ਲਈ ਵਲੀ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਅਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਸੁਗਰੀਵ ਅਤੇ ਵਲੀ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਜੁੜਵਾਂ ਸਨ। ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ, ਰਾਮ ਨੇ ਖਰਾ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ 14,000 ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੀ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਸੀ।
ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਵਲੀ ਨੂੰ ਲੜਾਈ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ। ਜਦੋਂ ਵਲੀ ਚੁਣੌਤੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ, ਰਾਮ ਨੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਅਤੇ ਮਾਰਨ ਲਈ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਿਆ।
ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਵਲੀ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਦਦ ਅਤੇ ਦੋਸਤੀ ਲਈ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ। ਜਿਸ ਨੇ ਵੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਲਿਆ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਤੁਹਾਡੀ ਰਹਿਮਤ 'ਤੇ ਲਿਆਵਾਂਗਾ।"
ਵਾਲੀ ਨੇ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛੇ: alt=ਵਲੀ ਦਾ ਕਤਲ|left|thumb|ਵਲੀ ਦਾ ਕਤਲ
ਰਾਮ ਵਲੀ ਨੂੰ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਾ ਹੈ:
ਵਾਲੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ
ਵਲੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਦੁਬਾਰਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਰੂਮਾ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ। ਅੰਗਦਾ, ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਤਾਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਯੁਵਰਾਜਾ, ਜਾਂ ਤਾਜ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਰਾਮ ਦੇ ਵਲੀ ਦੇ ਕਤਲ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਸੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਵਾਲੀ ਨੇ ਰਾਮ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਹੱਤਿਆ ਬਾਰੇ ਬਹਿਸ ਕੀਤੀ। ਰਾਮ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੁਰਸ਼ਾਰਥਾਂ ਬਾਰੇ ਸਮਝਾਇਆ ਅਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਕਾਲਚੱਕਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਰਵ-ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਮੋਕਸ਼ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ। ਵਲੀ ਨੂੰ ਫਿਰ ਯਕੀਨ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ ਅੰਗਦਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਚਾਚਾ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੇ ਨਾਲ ਖੜੇ ਹੋਣ ਅਤੇ ਰਾਮ ਦੇ ਬ੍ਰਹਮ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। alt=ਪੁੱਲਮੰਗਈ, ਪਸੁਪਤੀ ਕੋਇਲ, ਤੰਜਾਵੁਰ ਵਿੱਚ ਲਘੂ ਪੈਨਲ ਵਲੀ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੂੰ ਕੈਪਚਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਤਾਰਾ, ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਅੰਗਦਾ, ਉਸਦਾ ਭਰਾ ਸੁਗਰੀਵ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਨਾਰ ਉਸਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਵਿਰਲਾਪ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।|thumb|ਪੁੱਲਮੰਗਈ, ਪਸੁਪਤੀ ਕੋਇਲ, ਤੰਜਾਵੁਰ ਵਿੱਚ ਲਘੂ ਪੈਨਲ ਵਲੀ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੂੰ ਕੈਪਚਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਤਾਰਾ, ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਅੰਗਦਾ, ਉਸਦਾ ਭਰਾ ਸੁਗਰੀਵ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਨਾਰ ਉਸਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਵਿਰਲਾਪ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਵਲੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਅੰਗਦ, ਰਾਮ ਦੀ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਰਾਮ ਦੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ।
ਜਾਰਾ ਵਜੋਂ ਪੁਨਰ ਜਨਮ
ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਮ ਨੇ ਵਲੀ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਸੀ, ਰਾਮ ਨੇ ਵਲੀ ਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਮਰ ਜਾਵੇਗਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਅਵਤਾਰ ਲੈਣ ਵੇਲੇ ਛੁਪਾਉਣ ਨਾਲ ਚਲਾਏਗਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਅਗਲੇ ਅਵਤਾਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਦਵਾਪਰ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਜਾਰਾ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰਾਮ ਦੁਆਰਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਹਿਰਨ ਦੇਖਿਆ ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਨੰਗੇ ਪੈਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਤੀਰ ਮਾਰਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੋਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਟੁਕੜੇ ਨਾਲ ਗਦਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮਾਰਟਿਨ ਸਕੌਰਸੀਜ਼ੇ
ਮਾਰਟਿਨ ਚਾਰਲਸ ਸਕੌਰਸੀਜ਼ੇ (ਜਨਮ 17 ਨਵੰਬਰ, 1942) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਨਿਰਮਾਤਾ, ਸਕ੍ਰੀਨਲੇਖਕ, ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਕੈਰੀਅਰ 50 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਲੰਮਾ ਹੈ। ਮਾਰਟਿਨ ਸਕੌਰਸੀਜ਼ੇ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾ-ਵਸਤੂ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਨਿਵੇਕਲੀ ਅਤੇ ਵੱਖਰੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਿਲੀਅਨ-ਅਮਰੀਕੀ ਪਛਾਣ, ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਅਪਰਾਧ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਸਦੇ ਵਿਸ਼ਾ-ਵਸਤੂ ਵਿੱਚ ਆਸਥਾ, ਮਾਚੀਸਮੋ, ਆਧੁਨਿਕ ਅਪਰਾਧ ਅਤੇ ਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਝਗੜੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਉਸਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨੂੰ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਵਰਨਣ ਅਤੇ ਗਾਲ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਦਾਰਵਾਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦ ਡਿਪਾਰਟਿਡ ਦੇ ਲਈ ਉਸਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਲਈ 2007 ਦੇ 79ਵੇਂ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫ਼ਿਲਮ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਐਡੀਟਿੰਗ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਲਈ ਗਈ ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ ਲਈ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਵੀ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਸਕੌਰਸੀਜ਼ੇ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਸੀ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਸਕੌਰਸੀਜ਼ੇ ਦਾ ਜਨਮ 17 ਨਵੰਬਰ, 1942 ਨੂੰ ਕੁਈਨਜ਼, ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਲਿਟਲ ਇਟਲੀ, ਮੈਨਹੈਟਨ ਵਿਖੇ ਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ ਚਾਰਲਸ ਸਕੌਰਸੀਜ਼ੇ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਕੈਥਰੀਨ ਸਕੌਰਸੀਜ਼ੇ (ਜਨਮ ਕਾਪਾ), ਦੋਵੇਂ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਜਾਰਮੈਂਟ ਜਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸਤਰੀ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਦਾਕਾਰ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਤਾ ਇੱਕ ਦਰਜ਼ੀ ਸੀ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰਾ ਵੀ ਸੀ। ਸਕੌਰਸੀਜ਼ੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕੈਥੋਲਿਕ ਵਾਤਾਵਰਨ ਵਿੱਚ ਵਧਿਆ ਸੀ। ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਅਸਥਮਾ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਸੀ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਦੂਜੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਾਂਗ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਉਸਨੂੰ ਅਕਸਰ ਥੀਏਟਰ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸਦੀ ਸਿਨੇਮੇ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਕਿਰਾਏ ਤੇ ਲੈ ਕੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵੀ ਵੇਖੀਆਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦ ਟੇਲਸ ਔਫ਼ ਹੌਫ਼ਮੈਨ ਫ਼ਿਲਮ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸੀ ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਨੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਕਿਰਾਏ ਤੇ ਲੈ ਕੇ ਵੇਖਿਆ।
ਬਾਹਰਲੇ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1942 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਟਾਈਗਰ ਲੇਖ ਲਿਖਣ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਏ ਜਾਂ ਸੁਧਾਰੇ ਗਏ ਲੇਖ
ਰਾਹੁਲ ਬੋਸ
ਰਾਹੁਲ ਬੋਸ (राहुल बोस, رہُل بوس‎) ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਅਭਿਨੇਤਾ, ਸਕਰੀਨ ਲੇਖਕ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਸਮਾਜਕ ਕਾਰਕੁਨ, ਅਤੇ ਸ਼ੌਕੀਆ ਰਗਬੀ ਪਲੇਅਰ ਹੈ। ਬੋਸ ਬੰਗਾਲੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ  ਮਿਸਟਰ ਐਂਡ ਮਿਸਿਜ਼ ਅਇਅਰ ,  ਕਲਪੁਰੁਸ਼ ,  ਅਨੁਰਾਨਨ,  ਅੰਤਹੀਨ,   ਲੈਪਟਾਪ   ਅਤੇ  ਜਪਾਨੀ ਵਾਈਫ । ਉਹ ਹਿੰਦੀ  ਪਯਾਰ ਕੇ ਸਾਈਡ ਇਫੈਕਟਸ ,  ਮਾਨ ਗਏ ਮੁਗ਼ਲ-ਏ-ਆਜ਼ਮ ,  ਝਾਂਕਾਰ ਬੀਟਸ  ,  ਕੁਛ ਲਵ ਜੈਸਾ ,  ਚਮੇਲੀ  ਅਤੇ  ਸ਼ੌਰਯਾ ।  ਉਸਨੇ ਤਮਿਲ ਥ੍ਰਿਲਰ  ਵਿਸ਼ਵਰੂਪਮ '' (2013) ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਸੀਕੁਅਲ ਵਿੱਚ ਖਲਨਾਇਕ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ।
ਜੀਵਨ
ਰਾਹੁਲ ਬੋਸ ਦਾ ਜਨਮ 27 ਜੁਲਾਈ 1967 ਨੂੰ ਰੁਪੇਨ ਅਤੇ ਕੁਮੁਦ ਬੋਸ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਰਾਹੁਲ ਬੋਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਬਚਪਨ ਕਰਨਾਟਕ, ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਮੁੰਬਈ, ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰ
ਰੂਹੁੱਲਾ ਖ਼ੁਮੈਨੀ
ਰੂਹੁੱਲਾ ਖ਼ੁਮੈਨੀ (ਫ਼ਾਰਸੀ:,, 24 ਸਤੰਬਰ 1902 – 3 ਜੂਨ 1989), ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਅਯਾਤੁੱਲਾ ਖ਼ੁਮੈਨੀ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਇੱਕ ਇਰਾਨੀ ਧਾਰਮਿਕ ਆਗੂ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸਨ। ਓਹ 1979 ਦੇ ਇਰਾਨੀ ਇਨਕਲਾਬ ਦੇ ਆਗੂ ਸਨ ਜਿਸ ਨੇ ਮੁਹੰਮਦ ਰਜ਼ਾ ਪਹਿਲਵੀ ਦਾ ਤਖਤਾ ਪਲਟਾਇਆ ਸੀ। ਇਨਕਲਾਬ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਖ਼ੁਮੈਨੀ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸੁਪਰੀਮ ਆਗੂ ਬਣਿਆ। ਇਹ ਅਹੁਦਾ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਵਾਲਾ ਇਸਲਾਮਿਕ ਰੀਪਬਲਿਕ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੱਕ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਰਿਹਾ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਆਇਤੁੱਲਾ ਖੁਮੈਨੀ ਦਾ ਜਨਮ 24 ਸਤੰਬਰ 1902 ਨੂੰ ਤੇਹਰਾਨ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਸੌ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਖੁਮੈਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਅਇਤੋੱਲਾ ਸਯਦ ਮੁਸਤਾਫਾ ਮੁਸਾਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਮਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਹੱਜੇ ਆਘਾ ਖਾਨੁਮ ਸੀ। ਰੁਹੋੱਲਾ ਸਯਦ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਰਵਾਰ ਮੁਹੰਮਦ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਸੀ। ਉਹ ਅਖੀਰੀ ਇਮਾਮ (ਇਮਾਮ ਮੂਸਾ ਕਾਨਮ) ਤੋਂ ਸਨ। ਉਸ ਦੇ ਵਡਾਰੂ ਆਪਣੇ ਮੂਲ ਟਿਕਾਣੇ, ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਇਰਾਨ ਦੇ ਖ਼ੁਰਾਸਾਨ ਸੂਬੇ ਦੇ ਨਗਰ ਨਿਸ਼ਾਪੁਰ ਤੋਂ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਅਵਧ ਆ ਵੱਸੇ ਸਨ। ਉਸਦਾ ਦਾਦਾ ਸਯਦ ਆਖਮਦ ਮੂਸਾਵੀ ਦਾ ਜਨਮ ਹਿੰਦੀ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਿੰਤੂਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਹਿੰਦੀ 1834 ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ ਆਇਆ ਅਤੇ 1939 ਵਿੱਚ ਖੋਮੈਨ ਵਿੱਚ ਘਰ ਪਾ ਲਿਆ।  ਉਸ ਦੀ ਤੀਜੀ ਪਤਨੀ,  ਸਕੀਨੇ ਨੇ, ਮੁਸਤਾਫਾ ਨੂੰ 1856 ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਖੋਮੈਨੀ ਦੇ ਨਾਨੇ ਮਿਰਜ਼ਾ ਆਖਮਦ ਮੋਜਤਹੇਦ-ਏ-ਖੋਂਸਾਰੀ ਜੀ ਸਨ। ਮਿਰਜ਼ਾ ਖੋਂਸਾਰੀ ਮੱਧ ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਚੰਗੇ ਇਮਾਮ ਸਨ।
ਮਾਰਚ 1903 ਵਿੱਚ, ਰੁਹੋੱਲਾ ਦੇ ਜਨਮ ਦੇ ਪੰਜ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।  ਰੁਹੋੱਲਾ ਦੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਨਾਨੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਲਿਆ। ਛੇਵੇਂ ਸਾਲ ਤੋਂ ਉਸ ਦੀ ਕੁਰਾਨ ਅਤੇ ਫਾਰਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਉਸ ਦੀ ਅਰੰਭਕ  ਸਿੱਖਿਆ ਮੁੱਲਾਂ ਅਬਦੁਲ ਕਸੀਮ ਅਤੇ ਸ਼ੈਖ ਜੱਫਰ ਕੋਲੋਂ ਹੋਈ। ਰੁਹੋੱਲਾ ਦੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਨਾਨੀ ਦਾ ਉਦੋਂ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਉਹ 15 ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਹ ਅਇਤੋੱਲਾ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਲੱਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਉਹ 18 ਦਾ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਈਸਲਾਮੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਅਰਕ ਮਦਰਸੇ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਸਦੇ  ਗੁਰੂ ਅਇਤੋੱਲਾ ਅਬਦੁਲ-ਕਰੀਮ ਹੈਰੀ-ਯਜਦੀ ਸਨ।
1921 ਵਿੱਚ, ਅਰਕ ਉਂੱਚ ਮਦਰਸਾ, ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਇਸਲਾਮੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। 1922 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਗੁਰੂ ਨੇ ਮਾਦਰਸਾ ਅਰਕ ਛੱਡ ਕਰ ਕੋਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਮਦਰਸਾ ਬਣਾਇਆ। ਖੋਮੈਨੀ ਨੇ ਦਾਰ-ਅਲ-ਸ਼ਾਫਾ ਪਾਠਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਨਾਜਫ, ਈਰਾਕ ਨੂੰ ਚੱਲ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਰਾਨੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਰਾਨੀ ਧਾਰਮਿਕ ਆਗੂ
ਇੰਡੀਆ ਟੂਡੇ
ਇੰਡੀਆ ਟੂਡੇ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: India Today) ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰ ਖ਼ਬਰੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਹੈ ਜੋ ਲਿਵਿੰਗ ਮੀਡੀਆ ਇੰਡੀਆ ਲਿਮੀਟਿਡ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੈਗਜ਼ੀਨ 1975 ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਇਹ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ
ਜੰਡਵਾਲਾ ਭੀਮੇਸ਼ਾਹ
ਜੰਡਵਾਲਾ ਭੀਮੇਸ਼ਾਹ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਫ਼ਾਜ਼ਿਲਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਾਜ਼ਿਲਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਆਲਤਾਮੀਰਾ ਦੀ ਗੁਫ਼ਾ
ਅਲਤਾਮਿਰਾ ਦੇ ਗੁਫਾ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਅਪਰ ਪੈਲੀਓਲਿਥਿਕ ਗੁਫਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਨੱਖਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਅਤੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਫੋਟੋਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਗੁਫਾ ਹੈ ਜਿਦ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਤਨ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਜਦੋਂ 1880 ਵਿੱਚ ਇਸ ਖੋਜ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਤਾਂ ਮਾਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਲੰਬੀ ਬਹਿਸ ਚੱਲ ਪਈ ਕਿ ਪੂਰਵ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਲਾ ਦਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਆਖਿਰ ਜਦੋਂ 1902ਵਿੱਚ ਇਸ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਸਾਬਿਤ ਹੋਈ ਤਾਂ ਪੁਰਾਤਨ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਬਦਲ ਗਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਘੁਲਣਸ਼ੀਲਤਾ
ਘੁਲਣਸ਼ੀਲਤਾ ਸਲਿਊਟ ਨਾਮਕ ਕਿਸੇ ਠੋਸ, ਤਰਲ ਜਾਂ ਗੈਸੀ ਰਸਾਇਣਕ ਪਦਾਰਥ ਦਾ ਕਿਸੇ ਠੋਸ, ਤਰਲ ਜਾਂ ਗੈਸੀ ਘੋਲੂ ਵਿੱਚ ਘੁਲ ਕੇ ਇੱਕ ਹਮਜਿਨਸ ਘੋਲ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਗੁਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਪਦਾਰਥ ਦੀ ਘੁਲਣਸ਼ੀਲਤਾ ਘੁਲਣ ਵਾਲ਼ੇ ਅਤੇ ਘੋਲਣ ਵਾਲ਼ੇ ਦੇ ਭੌਤਿਕ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣਕ ਲੱਛਣਾਂ ਉੱਤੇ ਅਤੇ ਨਾਲ਼ ਹੀ ਘੋਲ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ, ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਪੀ.ਐੱਚ. ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ
ਫ਼ਰੰਟਲਾਈਨ (ਮੈਗਜ਼ੀਨ)
ਫ਼ਰੰਟਲਾਈਨ ਹਿੰਦੂ ਗਰੁੱਪ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ, ਚੇਨਈ (ਭਾਰਤ) ਦਾ ਅਰਧ-ਮਾਸਿਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਹੈ।
ਮਨੋਜ ਵਾਜਪਾਈ
ਮਨੋਜ ਵਾਜਪਾਈ (ਜਨਮ 23 ਅਪਰੈਲ 1969), ਭਾਰਤੀ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਐਕਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕੁਝ ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਤਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਦੋ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਚਾਰ ਫਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ। 2019 ਵਿਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦਾ ਚੌਥਾ-ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਨਰਕਟੀਆਗੰਜ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ, ਬੈਲਵਾ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ ਮਨੋਜ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਅਭਿਨੇਤਾ ਬਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਸਤਾਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਡਰਾਮਾ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਵਾਰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ ਉਹ ਥੀਏਟਰ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਮਨੋਜ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਚਰ ਫਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦ੍ਰੋਹਕਾਲ (1994) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ, ਅਤੇ ਸ਼ੇਖਰ ਕਪੂਰ ਦੀ ਬੈਂਡਿਟ ਕਵੀਨ (1994) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਾਕੂ ਦੀ ਮਾਮੂਲੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਾਲ ਕੀਤੀ। ਕੁਝ ਅਸਫਲ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਰਾਮ ਗੋਪਾਲ ਵਰਮਾ ਦੇ 1998 ਦੇ ਅਪਰਾਧ ਨਾਟਕ ਫਿਲਮ ਸੱਤਿਆ ਵਿੱਚ ਗੈਂਗਸਟਰ ਭਿਕੂ ਮੁਤਰੇ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ, ਜੋ ਇੱਕ ਸਫਲਤਾ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ। ਬਾਜਪਾਈ ਨੂੰ ਫਿਲਮ ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਸਹਿਯੋਗੀ ਅਦਾਕਾਰ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਾ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਆਲੋਚਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਕੌਨ (1999) ਅਤੇ ਸ਼ੂਲ (1999) ਵਰਗੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸਰਬੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ ਲਈ ਆਪਣਾ ਦੂਜਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਆਲੋਚਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ। ਬਾਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਨੋਜ ਜ਼ੂਬੀਦਾ (2001) ਵਿੱਚ ਦੋ ਪਤਨੀਆਂ ਵਾਲੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਅਕਸ (2001) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੀਰੀਅਲ ਕਿਲਰ ਅਤੇ ਰੋਡ (2002) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਕਾਤਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਬਾਜਪਾਈ ਨੇ ਪਿੰਜਰ (ਫ਼ਿਲਮ) ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜਿਊਰੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਵਾਰਡ (2003) ਜਿੱਤਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੜੀਵਾਰ ਇਕੋ ਜਿਹੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹੀਆਂ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਥ੍ਰਿਲਰ ਫਿਲਮ ਰਾਜਨੀਤੀ (2010) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲਾਲਚੀ ਰਾਜਨੇਤਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਖੂਬ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। 2012 ਵਿੱਚ, ਬਾਜਪਾਈ ਨੇ ਗੈਂਗਸ ਆਫ ਵਾਸੇਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸਰਦਾਰ ਖਾਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਅਗਲੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਚਕਰਵਯੂਹ (2012) ਵਿੱਚ ਨਕਸਲੀ ਅਤੇ ਸ਼ਪੈਸ਼ਲ 26 (2013) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੀਬੀਆਈ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸਨ। 2016 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਹੰਸਲ ਮਹਿਤਾ ਦੇ ਜੀਵਨੀ ਨਾਟਕ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਰਾਮਚੰਦਰ ਸੀਰਾਸ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ, ਜਿਸਦੇ ਲਈ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਆਲੋਚਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਾ ਲਈ ਤੀਜਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਤੇ 2016 ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਆ ਪੈਸੀਫਿਕ ਸਕ੍ਰੀਨ ਅਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਬੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਮਨੋਜ ਬਾਜਪਾਈ ਦਾ ਜਨਮ 23 ਅਪ੍ਰੈਲ 1969 ਨੂੰ ਪੱਛਮੀ ਚੰਪਾਰਨ, ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਨਰਕਤੀਆਗੰਜ ਕਸਬੇ ਨੇੜੇ ਬੇਲਵਾ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੰਜ ਹੋਰ ਭੈਣਾਂ-ਭਰਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਦੂਜਾ ਬੱਚਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਅਭਿਨੇਤਾ ਮਨੋਜ ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਪੂਨਮ ਦੂਬੇ ਫਿਲਮ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਤਾ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤ ਸੀ। ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ, ਮਨੋਜ ਆਪਣੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਦੌਰਾਨ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਉਹ ਅਭਿਨੇਤਾ ਬਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਪੈਸੇ ਇਕੱਠੇ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆਈ। ਉਸਨੇ ਚੌਥੀ ਜਮਾਤ ਤੱਕ "ਝੌਂਪੜੀ ਵਾਲੇ ਸਕੂਲ" ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਬੇਟੀਆਹ ਵਿੱਚ ਮੁੱਢਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ 12 ਵੀਂ ਕਲਾਸ ਬੇਟੀਆਹ ਦੇ ਮਹਾਰਾਣੀ ਜਾਨਕੀ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਸਤਾਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸਤਿਆਵਤੀ ਕਾਲਜ, ਫਿਰ ਰਾਮਜਸ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਮਨੋਜ ਨੇ ਓਮ ਪੁਰੀ ਅਤੇ ਨਸੀਰੂਦੀਨ ਸ਼ਾਹ ਵਰਗੇ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਤੋਂ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਡਰਾਮਾ ਬਾਰੇ ਸੁਣਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਅਪਲਾਈ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਅਭਿਨੇਤਾ ਰਘੁਬੀਰ ਯਾਦਵ ਦੇ ਸੁਝਾਅ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕੋਚ ਬੈਰੀ ਜੌਨ ਦੀ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਿਆ। ਮਨੋਜ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਹੋ ਕੇ, ਜੌਹਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਹਾਇਕ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਚੌਥੀ ਵਾਰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਡਰਾਮਾ ਵਿਖੇ ਅਪਲਾਈ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਅਧਿਆਪਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਮਨੋਜ ਦਾ ਵਿਆਹ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜਕੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ। ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਕਰੀਬ (1998) ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸ਼ਬਾਨਾ ਰਜ਼ਾ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਇਸ ਜੋੜੇ ਨੇ 2006 ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਧੀ ਹੈ। ਮਨੋਜ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਧਿਆਤਮਕ ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1969 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਲੋਕ
ਝਾੜੂ
ਇੱਕ ਝਾੜੂ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: broom) ਇੱਕ ਸਫਾਈ ਵਾਲਾ ਸੰਦ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਠੋਰ ਫਾਈਬਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਲੰਮਾ ਸਿਲੰਡਰ ਹੈਂਡਲ, ਬਰੂਮਸਟਿਕ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਇੱਕ ਲੰਮੇ ਹੈਂਡਲ ਦੇ ਨਾਲ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਬੁਰਸ਼ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਦਸਟਪੈਨ (ਕੂੜਾਦਾਨ) ਨਾਲ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇੱਕ "ਸਖਤ ਝਾੜੂ" ਅਤੇ "ਨਰਮ ਝਾੜੂ" ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਅੰਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੋਮਲ ਝਾੜੂ ਸਫਾਈ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਅਤੇ ਮਕੜੀਆਂ ਲਈ ਵਰਤਨੇ ਸੌਖੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਖਤ ਝਾੜੂ ਗਲੀਆਂ ਅਤੇ ਰਸਤਿਆਂ ਦੀ ਗੰਦਗੀ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕਰਨ ਲਈ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਉਤਪਾਦਨ
thumb|ਬਰੂਮ ਬਣਾਉਣਾ, 2012 1797 ਵਿੱਚ, ਝਾੜੂਆਂ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਉਦੋਂ ਬਦਲ ਗਈ ਜਦੋਂ ਹੇਡਲੀ, ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਦੇ ਕਿਸਾਨ ਲੇਵੀ ਡਿਕਸਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਲਈ ਇੱਕ ਝਾੜੂ ਬਣਾ ਲਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਚਰੀ ਦੇ ਬੂਟਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਓਹਦੀ ਕਾਢ ਵਧਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਵਧੀਆ ਗੱਲਾਂ ਫੈਲਾਈਆਂ, ਡਿਕਨਸਨ ਦੇ ਝਾੜੂ ਦੀ ਮੰਗ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਝਾੜੂ ਦੇ ਬੂਰੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਰੱਖੇ ਗਏ, ਪਰ ਆਖਿਰਕਾਰ, ਸਾਰੇ ਬੂਰਮ ਵੱਖੋ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ। ਡਿਕਨਸਨ ਨੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਮਸ਼ੀਨ ਦੀ ਕਾਢ ਕੱਢੀ ਜੋ ਬਿਹਤਰ ਝੀਂਗਾ ਬਣਾ ਦੇਵੇ, ਅਤੇ ਜਿੰਨੀ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਸਕੇ। 1810 ਵਿਚ, ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਟ੍ਰੇਲਡ ਦੀ ਝਾੜੂ ਮਸ਼ੀਨ ਦੀ ਕਾਢ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਮਸ਼ੀਨ ਉਦਯੋਗਿਕ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਨਿੱਖੜਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।
ਸੰਯੁਕਤ ਪ੍ਰਾਂਤ
ਇੱਕ ਸਰੋਤ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ 1839 ਤੱਕ 303 ਝਾੜੂ ਦੀਆਂ ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਇਹ ਗਿਣਤੀ 1919 ਵਿੱਚ 1,039 ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪੂਰਬੀ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਟੇਟਸ ਵਿੱਚ ਸਨ; 1930 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਆਰਥਿਕ ਮੰਦਵਾੜਾ ਦੌਰਾਨ, ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 1939 ਵਿੱਚ 320 ਤੋਂ ਘਟ ਗਈ।
ਓਕ੍ਲੇਹੋਮਾ ਦੀ ਹਾਲਤ ਝਾੜੂਆਂ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਝਾੜੂ ਦਾ ਮੱਕੀ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਥੇ ਵਧਿਆ ਹੈ, ਓਕਲਾਹੋਮਾ ਬਰੂਮ ਕੌਰਨ ਕੰਪਨੀ ਨੇ 1906 ਵਿੱਚ ਏਲ ਰੇਨੋ ਦੀ ਫੈਕਟਰੀ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦੇ ਨਾਲ। ਆਯਾਤ ਕੀਤੇ ਝਾੜੂ ਤੇ ਸਿੰਥੈਟਿਕ ਬ੍ਰਿਸ੍ਟਲ ਤੋਂ ਮੁਕਾਬਲਾ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਫੈਕਟਰੀਆਂ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਹੋ ਗਈਆਂ।
ਜਾਦੂ
ਜਾਦੂ-ਟੂਣੇ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿਚ, ਬ੍ਰੂਮ ਨੂੰ ਸੰਪੂਰਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਬੀਸੋਮ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਰੂਮਸਟਿੱਕ ਉੱਤੇ ਉੱਡਣ ਵਾਲੀਆਂ ਜਾਦੂਗਰਾਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਜਾਣਿਆ ਹਵਾਲਾ 1453 ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪੁਰਸ਼ ਚੁਗਾਠ ਦੇ ਗੁਇਲੇਮ ਐਡਲੀਨ ਨੇ ਕਬੂਲ ਕੀਤਾ ਸੀ।  ਜਾਦੂਗਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤੀ ਗਈ ਇੱਕ ਅਜੀਬ ਜਿਹੀ ਮਰਤਬਾਨ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ 1456 ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ।
ਫਲਾਇੰਗ ਬਰੂਮ (ਉੱਡਣੇ ਝਾੜੂ) ਹੈਰੀ ਪੋਟਰ ਦੀ ਫੈਨਟਸੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਕਵਿਡੀਚ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਏਅਰ ਗੇਮ ਖੇਡਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਲਾਇੰਗ ਬਰੂਮਜ਼, ਫਲਾਇੰਗ ਕਾਰਪੈਟ ਦੇ ਨਾਲ, ਪੌਲ ਐਂਡਰਸਨ ਦੇ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਕੈਓਸ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਆਵਾਜਾਈ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਾਧਨ ਹਨ।
ਰਾਜਨੀਤੀ
thumb|ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਰਾਜਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਮੁਹਿੰਮ ਰੈਲੀ ਇਹ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ:
ਅਲੀਸਿਆ ਪੈਟਰਸਨ
ਅਲੀਸਿਆ ਪੈਟਰਸਨ (15 ਅਕਤੂਬਰ, 1906 – 2 ਜੁਲਾਈ, 1963) "ਨਿਊਜ਼ਡੇ" ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਕ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਸਤਿਕਾਰਿਤ ਅਤੇ ਪੁਲਿਤਜ਼ਰ ਇਨਾਮ-ਜੇਤੂ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹੈ। ਨੇਇਸਾ ਮੈਕਮੀਨ ਨਾਲ, ਇਸਨੇ 1943 ਵਿੱਚ ਡੈਥਲੈੱਟ ਡੀਅਰ ਕਾਮਿਕ ਸਟ੍ਰਿਪ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕੀਤੀ।
ਵਿਆਹ
ਪੈਟਰਸਨ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸਿੰਪਸਨ, ਜੂਨੀਅਰ ਨਾਲ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਮਾਰਸ਼ਲ ਫ਼ੀਲਡ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਦਾ ਬੇਟਾ ਸੀ। ਇਹ ਜੋੜਾ ਇਕੱਠਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਸਾਲ ਰਿਹਾ ਅਤੇ 1930 ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਨੇ ਤਲਾਕ ਲਈ ਲਿਆ। ਉਸ ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ, ਇਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਪਲੇਨ ਉਡਾਉਣਾ ਅਤੇ ਇੰਡੋਚਾਇਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਖੇਡ ਸਿੱਖਿਆ। 1931 ਵਿੱਚ, ਇਸਨੇ ਜੋਸਫ਼ ਡਬਲਿਊ. ਬਰੁਕਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ 1939 ਵਿੱਚ ਤਲਾਕ ਲੈ ਲਿਆ।
1939 ਵਿੱਚ, ਇਸਨੇ ਹੈਰੀ ਗੁਗੇਨਹਇਮ, ਨਾਲ  ਤੀਜਾ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ, ਜੋ ਕਯੂਬਾ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਐਮਬੈਸਡਰ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1963 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਪਨੀ ਖੋਜੀ ਔਰਤਾਂ
ਘੋਲ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ
ਧੁੰਨ ਢਾਏ ਵਾਲਾ
ਧੁੰਨ ਢਾਏ ਵਾਲਾ ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ ਜੋ ਤਰਨਤਾਰਨ ਤੋਂ 30 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ ਚੋਹਲਾ ਸਾਹਿਬ ਤੋਂ 6 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਬਿਆਸ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ 400 ਘਰ ਹਨ ਤੇ ਅਬਾਦੀ 2450 ਦੇ ਲਗਭਗ ਹੈ। ਹੱਦਬਸਤ ਨੰਬਰ 353 ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ, ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਸੈਂਟਰ, ਪੰਚਾਇਤ ਘਰ, ਚਾਰ ਗੁਰੂਦੁਆਰੇ ਹਨ। ਸਾਰਾਗੜ੍ਹੀ ਜੰਗ ਦੇ ਸ਼ਹੀਦ ਨਾਇਕ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਯਾਦਗਾਰ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ ਤੇ ਉਸਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਇੱਕ ਸਪੋਰਟਸ ਕਲੱਬ ਵੀ ਹੈ।
ਦਾਤਣ
ਦਾਤਣ  ਕਿਸੇ ਰੁੱਖ ਨਾਲੋਂ ਤੋੜੀ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਹਰੀ ਅਤੇ ਪਤਲੀ ਟਾਹਣੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖੀ ਦੰਦ ਸਾਫ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।ਜੋ ਆਦਮੀ ਇਸਨੂੰ ਵੇਚਦਾ ਹੈ ਉਸਨੂੰ ਦਾਤਣਾਂ ਵੇਚਣ ਵਾਲਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਦਾਤਣ ਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਫੀ ਪ੍ਰਯੋਗ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਜੋ ਹੁਣ ਘਟਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰੁਜਗਾਰ ਵੀ ਘਟ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਜੰਗਲ ਪਾਣੀ ਜਾਂਦੇ ਸਮੇਂ ਨਿੰਮ ਜਾਂ ਕਿੱਕਰ ਦੇ ਰੁਖ ਨਾਲੋਂ ਦਾਤਣ ਤੋੜ ਕੇ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਸਨ ਪਰ ਹੁਣ ਜਿਆਦਾ ਲੋਕ ਟੁੱਥ ਪੇਸਟ ਕਰਨ ਲੱਗ ਗਏ ਹਨ।
ਧੁੰਨ ਢਾਏ ਵਾਲਾ
ਪਿਛੋਕੜ
ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪਿੰਡ ਅਠਾਰਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਕਰੀਬ ਚਾਰ ਭਰਾਵਾਂ ਥਰੀਆ, ਸੁਖਾ, ਮਲੂਕਾ, ਤੇ ਚੁਗਤਾ ਨੇ ਮਾਲਵੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਕਣਕਵਾਲ ਤੋਂ ਆ ਕੇ ਵਸਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਵਾਂ ਤੇ ਹੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪੱਤੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਦੰਦ ਕਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਧੁੰਨਾ ਨਾਮ ਦਾ ਬਾਜ਼ੀਗਰ ਸ਼ਿਕਾਰ ਖੇਡਦਾ ਖੇਡਦਾ ਆਪਣੇ ਕੁੱਤੇ ਸਮੇਤ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸਦਾ ਸ਼ੇਰ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ੇਰ ਵੀ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਹੀ ਪਿੰਡ ਦਾ ਨਾਮ ਧੁੰਨਾ ਪੈ ਗਿਆ ਪਰ ਨੇੜੇ ਇਸੇ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪਿੰਡ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਧੁੰਨਾ ਢਾਏ ਵਾਲਾ ਪੈ ਗਿਆ।
ਦਾਤਣ
ਦਾਤਣ ਦੀ ਸਿੱਖ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਮਹੱਤਤਾ ਹੈ ਕਿਓਂਕਿ ਇਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਉਹਨਾ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਬਚਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ:
ਧੁੰਨ ਢਾਏ ਵਾਲਾ
ਹਵਾਲੇ
http://epaper.punjabitribuneonline.com/1264657/Punjabi-Tribune/PT_01_July_2017#page/9/1 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਨ ਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਦਾਤਣ
ਦਾਤਨ ਕਰੇ ਨਿਤ ਨੀਤ ਨਾ ਦੁਖ ਪਾਵੈ ਲਾਲ ਜੀ ॥ (23)
- ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ,ਤਨਖਾਹਨਾਮਾ,ਲਿਖਤੁਮ ਭਾਈ ਨੰਦ ਲਾਲ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਯੁਰਵੇਦ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਹਤ ਵਿਗਿਆਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੰਦ ਦੀ ਸਫਾਈ
ਗਰਿਮਾ ਚੌਧਰੀ
ਗਰਿਮਾ ਚੌਧਰੀ (ਜਨਮ 2 ਅਪ੍ਰੈਲ 1990) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਜੂਡੋਕਾ ਹੈ। ਉਹ 2012 ਦੇ ਲੰਡਨ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਜੂਡੋਕਾ ਸੀ, ਔਰਤਾਂ (63 kg ਵਰਗ) ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ
ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Linguistic reconstruction) ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਜਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਗ਼ੈਰ-ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਪੂਰਵਜ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗਰਿਮਾ ਚੌਧਰੀ
ਬਚਪਨ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਿਖਲਾਈ
ਇੱਕ ਮੱਧਵਰਗੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਜਨਮੇ ਚੌਧਰੀ ਦਾ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਖੇਡਾਂ ਵੱਲ ਝੁਕਾਅ ਸੀ। ਉਹ ਕਬੱਡੀ, ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਰਗੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਸੀ। ਜਿੱਥੇ ਚੌਧਰੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਉਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪ੍ਰਤੀ ਚਿੰਤਤ ਰਹੇ, ਉੱਥੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਖੇਡਾਂ ਵੱਲ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀ ਰਹੀ। ਉਸਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਜੱਦੀ ਰਾਜ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ। ਰਾਜ ਦੇ ਖੇਡ ਸੰਘ ਵੱਲੋਂ ਯੋਗ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾ ਮਿਲਣ ਕਾਰਨ, ਉਸਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਰਿਆਣਾ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ
ਕਿਸਮਾਂ
ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ ਦੋ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਅੰਦਰੂਨੀ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ ਅਤੇ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ।
ਗਰਿਮਾ ਚੌਧਰੀ
ਬਚਪਨ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਿਖਲਾਈ
2004 ਤੋਂ, ਚੌਧਰੀ ਪਟਿਆਲਾ ਸਥਿਤ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਸਪੋਰਟਸ ਵਿਖੇ ਜੀਵਨ ਸ਼ਰਮਾ ਅਤੇ ਦਿਵਿਆ ਸ਼ਰਮਾ ਨਾਲ ਸਿਖਲਾਈ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਚਿਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਲੜਕਿਆਂ ਨਾਲ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਸੀ। ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਣ ਦਾ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕਾ ਸਮਝਿਆ। ਸ਼ਰਮਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਵੈ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਅਤੇ ਜੇਤੂ ਰਵੱਈਏ ਵਰਗੇ ਗੁਣ ਚੌਧਰੀ ਦੀਆਂ ਖੂਬੀਆਂ ਹਨ।
ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ
ਅੰਦਰੂਨੀ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ
ਅੰਦਰੂਨੀ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰ ਕੇ ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬਾਰੇ ਲਗਾਏ ਅਨੁਮਾਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਖੇਤਰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਭਾਸ਼ਾ ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਗਰਿਮਾ ਚੌਧਰੀ
2012 ਸਮਰ ਓਲੰਪਿਕ
ਓਲੰਪਿਕ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਲਈ ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਜਰਮਨੀ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੁਕਾਬਲੇ-ਅਧਾਰਿਤ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ, ਆਪਣੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਖਾਸ ਫਿਟਨੈਸ ਪਹਿਲੂਆਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਤ ਕੀਤਾ।
ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ
ਤੁਲਨਾਤਮਿਕ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ
ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ ਵੀ ਕਹਿ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਹੀ ਭਾਸ਼ਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀਆਂ ਦੋ ਜਾਂ ਵਧੇਰੇ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਪੂਰਵਜ ਭਾਸ਼ਾ ਬਾਰੇ ਲਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਅਨੁਮਾਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੁਨਰਸਿਰਜਤ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਪਰੋਟੋ-ਭਾਸ਼ਾ(ਕਿਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਪੂਰਵਜ ਭਾਸ਼ਾ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪਰੋਟੋ-ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ, ਪਰੋਟੋ-ਦਰਾਵੜੀ ਆਦਿ।
ਗਰਿਮਾ ਚੌਧਰੀ
2012 ਸਮਰ ਓਲੰਪਿਕ
ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਐਲੀਮੀਨੇਸ਼ਨ ਗੇੜ ਵਿੱਚ (63 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ) ਵਰਗ 2012 ਲੰਡਨ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ, ਚੌਧਰੀ ਨੂੰ ਯੋਸ਼ੀ ਯੂਏਨੋ ਨੇ 81 ਸਕਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਪੋਨ ਦੁਆਰਾ ਹਰਾਇਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਚੁਣੌਤੀ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਖੇਡ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕਾਂ ਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ 2014 ਵਿੱਚ ਗਲਾਸਗੋ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਇੰਚੀਓਨ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਤਮਗੇ ਦੀ ਚੰਗੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ
ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ
ਤੁਲਨਾਤਮਿਕ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ
ਸਰਾਭਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਗਰਿਮਾ ਚੌਧਰੀ
2012 ਸਮਰ ਓਲੰਪਿਕ
2014 ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ, ਚੌਧਰੀ ਕੁਆਰਟਰ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਿਆ ਸੀ।
ਲਾਈਬੇਰੀਆ
ਲਾਈਬੇਰੀਆ, ਅਧਿਕਾਰਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਲਾਈਬੇਰੀਆ ਦ ਗਣਰਾਜ, ਪੱਛਮੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਸਿਏਰਾ ਲਿਓਨ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਗਿਨੀ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਦੰਦ ਖੰਡ ਤਟ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਤਟਰੇਖਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮੈਂਗਰੂਵੀ (ਊਸ਼ਣ-ਕਟਿਬੰਧੀ ਰੁੱਖ) ਜੰਗਲਾ ਦੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ ਜਦਕਿ ਅੰਦਰੂਨੀ ਘੱਟ ਅਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਇਲਾਕੇ ਉਹਨਾਂ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ ਜੋ ਸੁੱਕੇ ਘਾਹ-ਮੈਦਾਨਾਂ ਦੇ ਪਠਾਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇਸ਼ ਕੋਲ ਬਾਕੀ ਦਾ 40% ਉੱਪਰੀ ਗਿਨੀਆਈ ਊਸ਼ਣ-ਕਟਿਬੰਧੀ ਜੰਗਲ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਜਲਵਾਯੂ ਗਰਮ ਭੂ-ਮੱਧ ਰੇਖਾਈ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵਰਖਾ ਮਈ ਤੋਂ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਿ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਸਾਲ ਰੁੱਖੀਆਂ ਹਰਮਾਤੀ ਹਵਾਵਾਂ ਚੱਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 111,369 ਵਰਗ ਕਿ.ਮੀ. ਹੈ ਅਤੇ ਅਬਾਦੀ ਲਗਭਗ 37 ਲੱਖ ਹੈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਕ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ ਜਦਕਿ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 30 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਥਾਨਕ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਬੋਲੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਦੇਸ਼
ਗਰਿਮਾ ਚੌਧਰੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990
ਚੂੜਾ
ਚੂੜਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਾਲ ਅਤੇ ਚਿੱਟੀਆਂ ਚੂੜੀਆਂ ਦਾ ਸੈੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਦੇ ਕਦੇ ਲਾਲ ਚੂੜੀ ਦੀ ਥਾਂ ਹੋਰ ਰੰਗ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸਿਰਫ ਦੋ ਰੰਗ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਾਥੀ ਦੰਦ ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਭਾਵੇਂ ਹੁਣ ਪਲਾਸਟਿਕ ਦੇ ਬਣਾੲੇ ਚੂੜਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਚੂੜਾ ਲਾੜੀ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ 'ਤੇ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਖਾਸ ਮਹੱਤਵ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਮੁਬਾਰਕ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿੰਧੂਰ ਅਤੇ ਮੰਗਲਸੂਤਰ ਵਾਂਗ ਪੰਜਾਬੀ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ। ਚੂੜੀਆਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਰੰਗਾਂ ਦੀਆਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਆਮ ਸੰਜੋਗ ਲਾਲ ਅਤੇ ਚਿੱਟਾ ਹੈ। ਲਾੜੀ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਚੂੜਾ ਪਹਿਨਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ 'ਤੇ ਉਤਾਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਹਿਣੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਵਾਕਾਂਸ਼
ਮੰਜੂ ਕਪੂਰ
ਮੰਜੂ ਕਪੂਰ (ਜਨਮ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਪਹਿਲੇ ਨਾਵਲ, ਡਿਕਫਲਟ ਡਟਰਸ, ਨੇ 1999 ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਲੇਖਕਾਂ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿਤਿਆ ,ਜੋ ਕਿ  ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਉਸਨੇ ਗੁਨ ਨਿਧੀ ਡਾਲਮੀਆ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚੇ ਅਤੇ ਚਾਰ ਪੋਤੇ-ਪੋਤੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਨੁਕੂਲਤਾ
ਮੰਜੂ ਕਪੂਰ ਦਾ ਨਾਵਲ "ਕਸਟਡੀ" ਕਈਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਚੈਨਲਾਂ ਉੱਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਾਬਣ ਓਪੇਰਾ ਦਾ ਅਧਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪਰਦੇਸ ਮੈਂ ਹੈ ਮੇਰਾ ਦਿਲ, ਜੋ ਕਿ ਏਕਤਾ ਕਪੂਰ ਦੇ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਹਾ ਬਾਲਾਜੀ ਟੈਲੀਫਿਲਮਜ਼ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ 'ਤੇ ਟੈਲੀਕਾਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਮੰਜੂ ਕਪੂਰ ਦੇ ਨਾਵਲ' ਦ ਇਮੀਗ੍ਰਾਂਟ '' ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਲੇਖਕਾਂਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1948 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਮੰਮੂ ਖੇੜਾ
ਮੰਮੂ ਖੇੜਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਫ਼ਾਜ਼ਿਲਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਦੁਰਗਾਪ੍ਰਸਾਦ ਖਤਰੀ
right|thumb|ਦੁਰਗਾਪ੍ਰਸਾਦ ਖਤਰੀ ਦੁਰਗਾਪ੍ਰਸਾਦ ਖਤਰੀ  (1895 - 1974) ਹਿੰਦੀ ਦਾ ਉੱਘਾ ਨਾਵਲਕਾਰ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਵਕੀਨੰਦਨਖਤਰੀ ਦਾ ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ 1895 ਵਿੱਚ ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। 1912 ਵਿੱਚ ਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਗਣਿਤ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਾਬਲੀਅਤ ਨਾਲ ਸਕੂਲੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਪਾਸ ਕੀਤੀ। ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਡੇਢ ਦਰਜਨ ਨਾਵਲ ਲਿਖੇ।
ਰਚਨਾਵਾਂ
ਇਸ ਦੇ ਨਾਵਲ ਚਾਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਹਨ-
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਹਾਰਦਿਕ ਪਟੇਲ
ਹਾਰਦਿਕ ਪਟੇਲ (Hardik Patel) ਪਟੇਲ ਸਮਾਜ ਦੁਵਾਰਾ ਪਿਛੜੇ ਵਰਗ (OBC) ਵਿੱਚ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ. ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਚਲ ਰਹੇ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਨੋਜਵਾਨ ਨੇਤਾ ਹੈ । ਇਸ ਦੀ ਉਮਰ 22 ਸਾਲ ਹੈ। ਪਟੇਲ ਬੀ-ਕਾਮ ਪਾਸ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਰਾਜਨੀਤਕ ਆਗੂ
ਰਲਾਵਟ
ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰਲਾਵਟ ਅਜਿਹਾ ਪਦਾਰਥੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਜਾਂ ਦੋ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਪਦਾਰਥ ਇੱਕ ਦੂਜੇ 'ਚ ਰਲ਼ੇ ਹੋਣ ਪਰ ਰਸਾਇਣਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਨਾ ਮਿਲਾਏ ਗਏ ਹੋਣ। ਰਲਾਵਟ ਦੋ ਜਾਂ ਦੋ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦਾ ਭੌਤਿਕ ਮੇਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਹੜੇ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਕਾਇਮ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਘੋਲ, ਲਮਕਾਅ ਜਾਂ ਕੋਲਾਇਡ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਲ਼ੇ ਹੋਏ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ
ਰੀਅਲ ਸਟੀਲ
ਰੀਅਲ ਸਟੀਲ 2011 ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਗਿਆਨਿਕ-ਗਲਪੀ ਫਿਲਮ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰ ਹਿਊ ਜੈਕਮੈਨ ਅਤੇ ਦਾਕੋਤਾ ਗੋਇਓ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸ਼ੌਨ ਲੇਵੀ ਹੈ। ਇਹ ਰਿਚਰਡ ਮੈਥੇਸਨ ਦੁਆਰਾ ਲਿੱਖੀ ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ "ਸਟੀਲ" ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ।
ਕਾਂਜੀ
ਕਾਂਜੀ ਉੱਤਰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਪੀਣ-ਪਦਾਰਥ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਾਜਰ ਅਤੇ ਚੁਕੰਦਰ ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹਦਾ ਸਵਾਦ ਚਟਪਟਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਢਿੱਡ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਗੁਣਕਾਰੀ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉੱਤਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਲੀ ਦੇ ਮੌਕੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵਿਅੰਜਨ ਹੈ। ਕੁੱਝ ਲੋਕ ਇਸ ਵਿੱਚ ਦਾਲ ਦੇ ਬੜੇ ਪਾਕੇ ਵੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਗਾਜਰ ਦੀ ਕਾਂਜੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਵਾਦੀ ਅਤੇ ਪਾਚਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਭੁੱਖ ਖਿੜ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਸਰਦੀ ਦੋਨਾਂ ਮੌਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕਾਂਜੀ ਦੇ ਕਈ ਰੂਪ ਹਨ ਪਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਢੰਗ ਇੱਕ ਜਿਹਾ ਹੀ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦੇ ਇਲਾਵਾਰਾਈ, ਲੂਣ ਅਤੇ ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਤਰੀਕਾ
ਕਾਲੀਆਂ ਗਾਜਰਾਂ ਗਾਜਰਾਂ ਨੂੰ ਧੋ ਕੇ ਤੇ ਛਿੱਲ ਕੇ ਛੋਟੇ ਛੋਟੇ ਲੰਮੇ ਟੁਕੜੇ ਕੱਟ ਲਵੋ। ਫਿਰ ਇੱਕ ਸਾਫ ਬਰਤਨ, ਕੱਚ ਦਾ ਮਰਤਬਾਨ ਜਾਂ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਘੜਾ ਤਿੰਨ ਚੁਥਾਈ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰ ਲਵੋ ਅਤੇ ਕੱਟੀਆਂ ਗਾਜਰਾਂ, ਲੂਣ, ਲਾਲ ਮਿਰਚ, ਗਰਮ ਮਸਾਲਾ ਤੇ ਕੁੱਟੀ ਹੋਈ ਰਾਈ ਪਾ ਕੇ ਢਕ ਦਿਓ। ਤਿੰਨ ਜਾਂ ਚਾਰ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਾਂਜੀ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਪਾਣੀ ਦਾ ਰੰਗ ਗੂੰੜ੍ਹਾ ਲਾਲ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ ਤੇ ਇਸ ਦੀ ਮਹਿਕ ਹਾਜ਼ਮੇ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇਗੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖਾਣ-ਪੀਣ
ਅਜ਼ਰਬਾਈਜਾਨੀ ਕਲਾ
ਪੂਰਵ-ਇਤਿਹਾਸਕ ਕਲਾ
ਜਾਦੂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਟੋਟੇਮਿਕ ਧਾਰਨਾਵਾਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਅਤੇ ਗੋਬੁਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਚੱਟਾਨਾਂ 'ਤੇ ਉੱਕਰੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਪੈਲੀਓਲਿਥਿਕ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਗਈ ਆਦਿਮ ਕਲਾ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹਨ। ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਨੱਕਾਸ਼ੀ, ਮੱਛੀਆਂ ਫੜਨ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼, ਚੱਟਾਨਾਂ 'ਤੇ ਨੱਚਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ, ਦੌੜਦੇ ਘੋੜੇ, ਸ਼ਿਕਾਰੀ, ਦਾਤਰੀ ਨਾਲ ਕੱਟਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਇਕੱਲੀ ਮੂਰਤ, ਯੱਲੀ (ਲੋਕ ਨਾਚ) ਵਰਗੇ ਗੋਲ ਨਾਚ, ਰੋਵਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ, ਸੂਰਜੀ ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਓਰਡੁਬਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਗਾਮੀਗਯਾ ਪੈਟਰੋਗਲਾਈਫਸ ਚੌਥੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲੀ ਸਦੀ ਈ.ਪੂ. ਹਿਰਨਾਂ, ਬੱਕਰੀਆਂ, ਬਲਦਾਂ, ਕੁੱਤਿਆਂ, ਸੱਪਾਂ, ਪੰਛੀਆਂ, ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਜੀਵ-ਜੰਤੂਆਂ, ਲੋਕਾਂ, ਗੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਲਗਭਗ 1,500 ਉਜਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਉੱਕਰੀਆਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਬੇਸਾਲਟ ਚੱਟਾਨਾਂ 'ਤੇ ਉੱਕਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਸੰਤੋਖ ਧਾਲੀਵਾਲ
ਸੰਤੋਖ ਧਾਲੀਵਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲਕਾਰ, ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਅਤੇ ਕਵੀ ਹਨ।
ਲਿਖਤਾਂ
ਸੰਤੋਖ ਧਾਲੀਵਾਲ ਦੇ ਤਿੰਨ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਤਿੰਨ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਨਾਵਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ
ਕਾਜਲ ਅਗਰਵਾਲ
ਕਾਜਲ ਅਗਰਵਾਲ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਤੋਰ ਤੇ ਤੇਲੁਗੂ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਕਾਜਲ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਾਮਵਰ ਹਸਤੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਕਾਜਲ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਟੇਜ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੀ ਸੀ। ਕਾਜਲ ਬਰਾਂਡ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਡਕਟਸ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਸਤੀ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਇਹਨਾਂ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਕਾਜਲ ਅਗਰਵਾਲ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2004 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਕਿਉਂ ਹੋ ਗਿਆ ਨਾ... ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ  ਲਕਸ਼ਮੀ ਕਲਿਆਣਮ 2007 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ। ਉਸੇ ਸਾਲ, ਉਸਨੇ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ ਹਿੱਟ ਚੰਦਮਾਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਪਛਾਣ ਮਿਲੀ। 2009 ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗਲਪ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਮਗਧੀਰਾ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੋੜ ਆਇਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਹੋਈ। ਇਹ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਊਥ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡਾਂ ਸਮੇਤ ਕਈ ਅਵਾਰਡ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ।
ਉਸਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡਾਰਲਿੰਗ (2010), ਬ੍ਰਿੰਦਾਵਨਮ (2010), ਮਿਸਟਰ ਪਰਫੈਕਟ (2011), ਬਿਜ਼ਨਸਮੈਨ (2012), ਨਾਇਕ (2013), ਬਾਦਸ਼ਾਹ (2013), ਗੋਵਿੰਦੁਦੂ ਅੰਦਾਰਿਵਡੇਲੇ (2014), ਟੈਂਪਰ (2015) ਅਤੇ ਖੈਦੀ ਨੰਬਰ 150 (2017) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਕਾਜਲ ਨੇ ਵੱਡੇ ਤਾਮਿਲ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਨਾਨ ਮਹਾਨ ਅੱਲਾ (2010), ਮਾਤਰਾਨ (2012), ਥੁਪੱਕੀ (2012), ਜਿੱਲਾ (2014), ਵਿਵੇਗਮ (2017) ਅਤੇ ਮਰਸਲ (2017) ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੇ ਸਿੰਘਮ (2011) ਨਾਲ ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਹਿੱਟ ਰਹੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇੱਕ ਹੋਰ ਫਿਲਮ ਸਪੈਸ਼ਲ 26 (2013) ਵੀ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਸਫਲ ਰਹੀ।
2020 ਵਿੱਚ, ਮੈਡਮ ਤੁਸਾਦ ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਕਾਜਲ ਦੀ ਇੱਕ ਮੋਮ ਦੀ ਮੂਰਤ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਸੀ।
ਜੀਵਨ
ਅਗਰਵਾਲ ਦਾ ਜਨਮ ਬੰਬਈ (ਅਜੋਕੇ ਮੁੰਬਈ) ਵਿੱਚ ਵਸੇ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸੁਮਨ ਅਗਰਵਾਲ, ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉੱਦਮੀ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਵਿਨੈ ਅਗਰਵਾਲ ਇੱਕ ਮਿਠਾਈ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਾਜਲ ਦੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਵੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਨਿਸ਼ਾ ਅਗਰਵਾਲ ਵੀ ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਭੈਣ ਨਿਸ਼ਾ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਵਾਲੇਚਾ (ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਗੋਲਡਜ਼ ਜਿਮ, ਏਸ਼ੀਆ) ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਉਸ ਨੇ ਸੇਂਟ ਐਨਜ਼ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਫੋਰਟ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਜੈ ਹਿੰਦ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੀ-ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਸ਼ਨਚੰਦ ਚੇਲਾਰਾਮ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਅਤੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਸ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੇ ਵਧਦੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ MBA ਦੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਲਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਹੀ ਪੋਸਟ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।
ਫਿਲਮ-ਪ੍ਰਕਾਰਜ
ਕਾਜਲ ਨੇ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮੀ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2004 ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੀ ਫਿਲਮ ਕਿਓਂ....।ਹੋ ਗਯਾ ਨਾ ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਜਲ ਨੇ 2009 ਵਿੱਚ ਲਕਸ਼ਮੀ ਕਲ੍ਯਾਨਅਮ ਨਾਂ ਦੀ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਨਾਲ ਤੇਲਗੂ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਕਾਜਲ ਨੇ ਚੰਦਾਮਾਮਾ (2007) ਅਤੇ ਮਗਧੀਰਾ (2009) ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਿਹਨਾਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਤੋਂ ਉਸਨੂੰ ਵਪਾਰਕ ਸਫ਼ਲਤਾ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਵੱਖਰੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾਈ।
ਸਨਮਾਨ
ਫਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਕਾਜਲ ਦਾ ਨਾਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਕਾਜਲ 2011 ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਵਾਪਿਸ ਆਈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ 'ਸਿੰਘਮ' ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। 2013 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਅਗਲੀ ਫਿਲਮ 'ਸਪੈਸ਼ਲ 26' ਆਈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਾਜਲ ਨੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1985 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਲਾ ਹਫ਼ਤਾ 2022 ਵਿੱਚ ਸੋਧੇ ਗਏ ਲੇਖ
ਮੂਰਾਸਾਕੀ ਸ਼ੀਕੀਬੂ
ਹੇਯਨ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੀਨੀ, ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਲਿਖਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸਿੱਖਣ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਮੂਰਾਸਾਕੀ, ਆਪਣੇ ਵਿਦਵਾਨ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਉਭਾਰੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਚੀਨੀ ਕਲਾਸਿਕ ਪ੍ਰਤੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਅੱਧ ਤੋਂ ਘੱਟ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ ਉਸ ਨੇ ਗੇਂਜੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਕਦੋਂ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਇਹ ਸ਼ਾਇਦ ਉਦੋਂ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਵਿਆਹੁਤਾ ਸੀ ਜਾਂ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਉਹ ਵਿਧਵਾ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਲਗਭਗ 1005 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਫੁਜੀਵਾੜਾ ਨੰ ਮਿਸ਼ੀਨਾਗਾ ਦੁਆਰਾ ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਣੀ ਸ਼ਸ਼ੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਇਦ ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਔਰਤ-ਇੰਤਜਾਰ-ਵਿੱਚ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਸੇਵਾ ਦੌਰਾਨ ਲਿਖਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦੀ ਰਹੀ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਦਰਬਾਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਿਆ। ਪੰਜ ਜਾਂ ਛੇ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਅਦਾਲਤ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ਸ਼ੀ ਨਾਲ ਲੇਕ ਬੀਵਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋ ਗਈ। ਵਿਦਵਾਨ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਸਾਲ ਵੱਖਰੇ-ਵੱਖਰੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ; ਹਾਲਾਂਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ 1014 ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹਨ, ਦੂਜਿਆਂ ਨੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ 1031 ਵਿੱਚ ਜਿੰਦਾ ਸੀ।
ਆਰੰਭਕ ਜੀਵਨ
ਮੂਰਾਸਾਕੀ ਸ਼ੀਕੀਬੂ ਦਾ ਜਨਮ ਸੀ. 973 ਨੂੰ ਜਪਾਨ ਦੇ ਹੇਅਨ-ਕੀਅ ਵਿੱਚ, ਫੁਜੀਵਾੜਾ ਨੋ ਯੋਸ਼ੀਫੂਸਾ ਤੋਂ ਉੱਤਰਦੇ ਉੱਤਰੀ ਫੁਜੀਵਾੜਾ ਕਬੀਲੇ ਵਿੱਚ, ਜਿਹੜੀ ਪਹਿਲੀ 9ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਫੁਜੀਵਾੜਾ ਰੀਜੈਂਟ ਹੈ। ਫੁਜੀਵਾੜਾ ਕਬੀਲੇ ਨੇ 11ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਧੀਆਂ ਦੇ ਰਣਨੀਤਕ ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਨਕਾਲਾਂ ਰਾਹੀਂ ਅਦਾਲਤ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਬਣਾਇਆ। 10ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ 11ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ, ਮਿਸ਼ੀਨਾਗਾ, ਅਖੌਤੀ ਮਿਡੋ ਕਮਪਾਕੁ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਚਾਰ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮਰਾਟ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਾਉਣ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸ਼ਕਤੀ ਮਿਲੀ। ਮੁਰਾਸਾਕੀ ਦਾ ਪੜਦਾਦਾ ਫੁਜੀਵਾੜਾ ਕੋਈ ਕਨੇਸੁਕ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਰੰਤੂ ਇਸ ਦੀ ਪਰਵਾਰ ਦੀ ਸ਼ਾਖਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਗੁਆ ਬੈਠੀ ਅਤੇ ਮੂਰਾਸਾਕੀ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀਅਨ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੀ। ਮਹਾਂਨਗਰ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਪਦ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਦਾਲਤ ਤੋਂ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਣਚਾਹੇ ਅਹੁਦਿਆਂ 'ਤੇ ਤਾਇਨਾਤ ਸਨ, ਕਿਯੋਟੋ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਅਦਾਲਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਗਏ।
ਰੁਤਬਾ ਗੁਆਉਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੂਰਾਸਾਕੀ ਦੇ ਪੜਦਾਦਾ ਤੇ ਦਾਦਾ ਦੁਆਰਾ ਨਾਮਣਾ ਸੀ, ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਵੀ ਸਨ। ਉਸ ਦੇ ਪੜਦਾਦਾ, ਫੁਜੀਵਾੜਾ ਨੋ ਕਨੇਸੁਕੇ, ਦੀਆਂ 21 ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੇ 13 ਸ਼ਾਹੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਤੀਹਵੰਜਾ ਕਵੀਆਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਅਤੇ ਯਾਮਤੋ ਮੋਨੋਗਾਤਰੀ (ਯਾਮੋਤੋ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ) ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਪੜਦਾਦਾ ਅਤੇ ਦਾਦਾ ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਕੀ ਨ ਸੁਸੂਯੁਕੀ ਨਾਲ ਦੋਸਤਾਨਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜੋ ਜਾਪਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ ਆਇਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਏ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਫੁਜੀਵਾੜਾ ਨੋ ਤਮੇਤੋਕੀ, ਸਟੇਟ ਅਕੈਡਮੀ (ਡੇਗਾਕੁ-ਰਾਇ) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਕਲਾਸਿਕ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਿਦਵਾਨ ਬਣ ਗਿਆ; ਉਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਆਇਤ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਮਾਮੂਲੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ 968 ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਜਨਤਕ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ 996 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਗਵਰਨਰਸ਼ਿਪ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਤਕਰੀਬਨ 1018 ਤੱਕ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ। ਮੂਰਾਸਾਕੀ ਦੀ ਮਾਂ ਉੱਤਰੀ ਫੁਜੀਵਾੜਾ ਦੀ ਉਸੇ ਸ਼ਾਖਾ ਤੋਂ ਤਮੇਤੋਕੀ ਦੇ ਘਰ ਆਈ ਸੀ। ਇਸ ਜੋੜੇ ਦੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚੇ, ਇੱਕ ਬੇਟਾ ਅਤੇ ਦੋ ਧੀਆਂ ਸਨ।
ਗੇਂਜੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ
ਗੇਂਜੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨਾਵਲ ਵਿੱਚ ਹੀਏਨ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਉੱਚੀਆਂ ਪਦਵੀਆਂ ਤੇ ਬੈਠੇ ਅਮੀਰਾਂ ਦੇ ਕਾਰ ਵਿਹਾਰ ਦਾ ਖਾਸ ਬਿਆਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਦੇ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਹ ਨਾਵਲ ਸੂਬੇ ਭਰ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ; ਇੱਕ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਸ ਨੂੰ ਜਾਪਾਨੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਕਲਾਸਿਕ ਰਚਨਾ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਮਾਨਤਾ ਮਿਲ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੀ ਭਰਪੂਰ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ। ਸ਼ੁਰੂ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦਾ ਹੋਰਨਾ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਲੱਗਾ ਸੀ; ਛੇ-ਜਿਲਦੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਨੁਵਾਦ 1933 ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਪਾਨੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਪਾਨੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਗਰਭ
ਗਰਭ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦਾ ਸੰਭਾਵੀ ਨਤੀਜਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਲੜਾਈ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਇੱਕ ਸਾਧਨ ਵਜੋਂ ਹੈ, ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਦੂਜੇ ਗੈਰ ਸੰਬੰਧਿਤ ਪ੍ਰਸੰਗ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਿਸੇ ਅਜਨਬੀ, ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਬਲਾਤਕਾਰ, ਨਜਾਇਜ਼ ਅਤੇ ਕੁੱਖੋਂ ਗਰਭਵਤੀ ਦੁਆਰਾ ਬਲਾਤਕਾਰ ਹਨ। ਮੌਜੂਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਹਿਮਤੀ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਬਲਾਤਕਾਰ 'ਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦੇ ਕੁਝ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨਾਲ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸੰਜੋਗ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਬਲਾਤਕਾਰ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪੀੜਤ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਾਲੇ ਬੱਚੇ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਸੰਭਾਵੀ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਨਤੀਜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੇ ਬਾਅਦ ਮੈਡੀਕਲ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੀ ਜਾਂਚ, ਰੋਕਥਾਮ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇੱਕ ਔਰਤ ਜੋ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੇ ਬਾਅਦ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ, ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਗੋਦ ਦੇਣਾ ਜਾਂ ਦੂਜਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪਾਲਣ ਕਰਨਾ, ਜਾਂ ਗਰਭਪਾਤ ਕਰਾਉਣਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਅਤੇ ਨਜਾਇਜ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਰਭਪਾਤ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੈ, 15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਲੜਕੀਆਂ ਵਿੱਚ 90% ਗਰਭਵਤੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਬਲਾਤਕਾਰ-ਗਰਭ ਘਟਨਾ
ਕਿਸੇ ਮਰਦ ਦੁਆਰਾ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੋਈ ਵੀ ਔਰਤ ਓਵੂਲੇਸ਼ਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਗਰਭਵਤੀ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਬਲਾਤਕਾਰ ਤੋਂ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਵੱਖਰਾ ਰੂਪ ਹੈ। ਹਾਲੀਆ ਅੰਦਾਜ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ 25,000 ਤੋਂ 32,000 ਵਾਰ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਾਪਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਾਲ 1996 ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਹਜ਼ਾਰ ਅਮਰੀਕੀ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਲੰਬੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਡਾਕਟਰ ਮੈਲੀਸਾ ਹੋਮਜ਼ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਕਿ ਹਰ ਸਾਲ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਬਲਾਤਕਾਰ 32,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ।  ਫਿਜ਼ੀਸ਼ੀਅਨ ਫਲੇਸੀਆ ਐੱਚ. ਸਟੂਅਰਟ ਅਤੇ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ ਜੇਮਸ ਟ੍ਰਸਲੇਲ ਨੇ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ 1998 ਵਿੱਚ 333,000 ਹਮਲੇ ਅਤੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ 25,000 ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਸੀ, ਅਤੇ 22,000 ਤੱਕ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਗਰਭ-ਨਿਰੋਧ ਨਾਲ, ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰੀ ਇਲਾਜਾਂ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ,।
ਦਰ
1996 ਵਿੱਚ ਬਲਾਤਕਾਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੇ 44 ਕੇਸਾਂ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੀ ਦਰ ਪ੍ਰਤੀ ਜਣਨ ਉਮਰ (12 ਤੋਂ 45 ਸਾਲ) ਦੇ ਪੀੜਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ ਬਲਾਤਕਾਰ ਪ੍ਰਤੀ 5.0% ਹੈ।  1987 ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ 18 ਤੋਂ 24 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਕਾਲਜ ਦੀਆਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੀ 5% ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਰਹੀ ਸੀ। 2005 ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਬਲਾਤਕਾਰ-ਸੰਬੰਧੀ ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ ਦਰ ਨੂੰ 3-5% ਦੇ ਕਰੀਬ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।
ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੇ ਬੱਚੇ
ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਮਾਂ ਬਲਾਤਕਾਰ ਤੋਂ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਬਲਾਤਕਾਰ ਦਾ ਅਸਰ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੱਚਾ ਖੂਨ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦਾ ਅਸਰ ਮਾਨਸਿਕ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਪਰੰਤੂ ਸੰਕਲਪ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਗਾਰੰਟੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜੇ ਇੱਕ ਔਰਤ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਾਲਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਮਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਾ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਹੋਰ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹੋ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਲਾ ਸਿਹਤ ਲੇਖ ਸੰਪਾਦਨ ਮੁਹਿੰਮ 2018
ਸਵਿਤਾ ਪੂਨੀਆ
thumb|ਸਵਿਤਾ ਪੁਨੀਆ 2018 ਵਿੱਚ ਹਾਕੀ ਲਈ ਅਰਜੁਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਸਵਿਤਾ ਪੂਨੀਆ (ਜਨਮ 11 ਜੂਨ 1990) ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਹਾਕੀ ਟੀਮ ਦੀ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਹਰਿਆਣਾ ਤੋਂ ਹੈ ਅਤੇ ਗੋਲਕੀਪਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦੀ ਹੈ.ਉਹ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਵਿੱਚ 2016 ਵਿੱਚ ਰਿਓ ਓਲੰਪਿਕਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਗੋਲਕੀਪਰ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ 36 ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਬਾਅਦ ਟੀਮ ਇੰਡੀਆ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ. ਖਿਡਾਰੀ ਦੇ 105 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੈਪਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਉਸਦਾ ਜਨਮ 11 ਜੁਲਾਈ 1990 ਨੂੰ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਸਿਰਸਾ, ਜੋਧਕਾਂ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੇ ਦਾਦਾ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਹਾਕੀ ਚੁੱਕਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਹ ਹਿਸਾਰ ਵਿਖੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਖੇਡ ਅਥਾਰਟੀ (SAI) ਸੈਂਟਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ। ਸੁੰਦਰ ਸਿੰਘ ਖਰਬ ਦੁਆਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਰਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਅਬਦੁਲ ਬਿਸਮਿੱਲਾ
ਜੀਵਨ-ਚੱਕਰ
ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ  5 ਜੁਲਾਈ 1949 ਨੂੰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਦੇ ਬਾਲਾਪੁਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਹਿੰਦੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਐਮਏ ਅਤੇ ਡੀ ਫਿਲ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਲਈ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਉਹ ਜਾਮੀਆ ਮਿਲੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਈਸ਼ਾ ਲਖਾਨੀ
ਈਸ਼ਾ ਲਖਾਨੀ (29 ਅਪ੍ਰੈਲ 1985) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਾਬਕਾ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ
ਲਖਾਨੀ ਦਾ ਜਨਮ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸਿੰਗਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਕਰੀਅਰ ਵਿਸ਼ਵ ਨੰਬਰ 291 ਹੈ, 19 ਮਈ 2008 ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਡਬਲਜ਼ ਵਿੱਚ, ਉਹ 1 ਦਸੰਬਰ 2008 ਨੂੰ 371ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਹੀ।
ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ITF ਮਹਿਲਾ ਸਰਕਟ ' ਤੇ ਚਾਰ ਸਿੰਗਲ ਅਤੇ ਸੱਤ ਡਬਲਜ਼ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ।
ਇੰਡੀਆ ਫੇਡ ਕੱਪ ਟੀਮ ਲਈ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ, ਲਖਾਨੀ ਦਾ 9-4 ਦਾ ਜਿੱਤ-ਹਾਰ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਹੈ।
ਸਿੰਗਲ: 12 (4-8)
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੰਧੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1985
1996 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ
ਭਾਰਤ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਐਟਲਾਂਟਾ ਵਿੱਖੇ ਹੋਈਆ 1996 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ
ਪਰਤਾਪੀ
ਪਰਤਾਪੀ ਰਾਮ ਸਰੂਪ ਅਣਖੀ ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਸ ਉੱਤੇ ਫਿਲਮ ਵੀ ਬਣੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਮ ਸਰੂਪ ਅਣਖੀ ਦੇ ਨਾਵਲ
ਭਾਰਤੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ
ਚਾਹੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਰਤੀ ਦੀ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ, ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਕੁਝ ਲੱਖ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਭਾਰਤੀ ਅੰਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ(ਲੱਖ, ਕਰੋੜ) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਭਾਰਤੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਰਨਾਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਮੁਹਾਵਰੇ ਅਤੇ ਅਖਾਣ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
1830ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦੌਰਾਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। 1937 ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਰਸੀ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਸੰਕਲਪ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਲਾਰਡ ਮਕਾਲੇ ਦੀ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ, ਸਾਰੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਮਾਧਿਅਮ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ। 1840ਵਿਆਂ ਅਤੇ 1850ਵਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਈਮਰੀ, ਮਿਡਲ ਅਤੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਖੋਲੇ ਗਏ, ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵਿਸ਼ੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਸਹਲੂਤ ਮੌਜੂਦ ਸੀ। 1857 ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਸ਼ਾਸਨ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਪਹਿਲਾਂ ਲੰਡਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੂੰ ਮਾਡਲ ਮੰਨਕੇ ਬੰਬੇ, ਮਦਰਾਸ ਅਤੇ ਕਲਕੱਤਾ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਮਾਧਿਅਮ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਰਤਾਨਵੀ ਰਾਜ ਆਉਣ ਦੇ ਨਾਲ 1858 ਤੋਂ 1947 ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਹੋਣ ਲੱਗੀ। 1947 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋਣ ਸਮੇਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਸੰਪਰਕ ਭਾਸ਼ਾ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀਆਂ ਉਪਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਸੁਰੇਸ਼ ਬਾਬੂ
ਸੁਰੇਸ਼ ਬਾਬੂ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Suresh Babu; 10 ਫਰਵਰੀ 1953 - 19 ਫਰਵਰੀ 2011) ਕੇਰਲ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਲੰਬੀ ਛਾਲ ਜੰਪਰ ਸੀ, ਜੋ ਕੌਮੀ ਖ਼ਿਤਾਬਾਂ ਵਿਚ ਲੰਬੇ, ਤਿੰਨ, ਅਤੇ ਉੱਚੀ ਛਾਲ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਡਿਕੈਥਲਨ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਰਗਰਮ ਸੀ। ਸੁਰੇਸ਼ ਬਾਬੂ ਨੇ 1972 ਅਤੇ 1979 ਦਰਮਿਆਨ ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਉੱਤੇ ਦਬਦਬਾ ਕਾਇਮ ਕੀਤਾ, ਛਾਲਾਂ ਅਤੇ ਡੈਕੈਥਲੋਨ ਵਿਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ ਅਤੇ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਰੌਸ਼ਨ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਲਗਾਤਾਰ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਅਥਲੀਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1974 ਵਿੱਚ ਤਹਿਰਾਨ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਡੈੱਕਥਲੋਨ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਅਤੇ ਬੈਂਕਾਕ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ, 1978 ਵਿੱਚ ਲੰਬੀ ਛਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੋਨ ਤਗ਼ਮਾ ਜਿੱਤਿਆ।
ਬਾਬੂ ਦੀ ਮੌਤ 19 ਫਰਵਰੀ 2011 ਨੂੰ ਰਾਂਚੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ 2011 ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲੈਂਦਾ ਸੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
10 ਫਰਵਰੀ 1953 ਨੂੰ ਕੇਰਲਾ ਦੇ ਕੋਲੱਮ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਸੁਰੇਸ਼ ਬਾਬੂ ਵਿਗਿਆਨ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਸੀ, ਜੋ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਵਿੱਚ ਚੰਗਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇਨਫੈਂਟ ਜੀਸਸ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਕੋਲਾਮ ਵਿੱਚ ਫਾਤਿਮਾ ਮਾਤਾ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਥਲੀਟ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ 1969 ਵਿਚ ਜਲੰਧਰ ਵਿਖੇ ਇਕ ਜੂਨੀਅਰ ਵਜੋਂ ਹੋਈ ਸੀ। ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਉੱਚੀ ਛਾਲ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ, ਇੱਕ ਸਿਰਲੇਖ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਛੇ ਹੋਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਟੋਏ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਟੋਏ ਵੱਲ ਜਾਣ ਤੇ, ਉਸਨੇ 1974, 1977 ਅਤੇ 1979 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਲੰਬੀ ਛਾਲ ਵਿੱਚ ਅਤੇ 1974, 1976 ਅਤੇ 1978 ਵਿੱਚ ਤੀਹਰੀ ਛਾਲ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ। ਵਿਚਾਲੇ ਹੀ ਉਹ ਡੇਕਾਥਲਨ ਦੇ ਦਸ ਕਾਰਡ ਈਵੈਂਟ ਵਿਚ ਭਟਕ ਗਿਆ ਅਤੇ 1974, 1975 ਅਤੇ 1978 ਵਿਚ ਹੋਈਆਂ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪਾਂ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ 'ਤੇ ਲਗਾਇਆ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੈਰੀਅਰ
ਸੁਰੇਸ਼ ਬਾਬੂ ਨੇ ਕਨੇਡਾ ਦੇ ਐਡਮਿੰਟਨ ਵਿਖੇ 1978 ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਟੀਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਲੰਬੀ ਛਾਲ ਲਈ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ 1978 ਵਿਚ ਏਸ਼ੀਆ ਖੇਡਾਂ ਵਿਚ ਬੈਂਕਾਕ ਵਿਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ, ਉਸ ਦੀ 7.85 ਮੀਟਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਟੀਸੀ ਯੋਹਾਨਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਦੇ 8.07 ਮੀਟਰ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਅਗਲਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਟੋਕਿਓ ਵਿੱਚ 1979 ਦੀ ਏਸ਼ੀਅਨ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਮੀਟਿੰਗ ਸੀ ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ, ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਅਥਲੀਟ ਵਜੋਂ ਸੱਤ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਸੁਰੇਸ਼ ਬਾਬੂ ਨੇ ਸਿਲੋਨ, ਲਾਹੌਰ ਅਤੇ ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਲਈ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ ਅਤੇ 1979 ਵਿਚ ਮਾਂਟਰੀਅਲ ਵਿਖੇ ਵਰਲਡ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਮੀਟਿੰਗ ਲਈ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਰਿਹਾ।
ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਤੋਂ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਵਿਚ
ਸੁਰੇਸ਼ ਕੇਰਲਾ ਸਪੋਰਟਸ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਕੋਲ ਇੱਕ ਸਪੋਰਟਸ ਅਫਸਰ ਵਜੋਂ ਨੌਕਰੀ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਸੁਰੇਸ਼ ਬਾਬੂ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੇਰਲ ਰਾਜ ਬਿਜਲੀ ਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਸਪੋਰਟਸ ਐਂਡ ਗੇਮਜ਼ ਦੇ ਸਪੈਸ਼ਲ ਅਫਸਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਸਿਟੀ ਸਪੋਰਟਸ ਕੰਟਰੋਲ ਬੋਰਡ ਦੀ ਟੈਕਨੀਕਲ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ ਅਤੇ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿਚ ਸਪੋਰਟਸ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ ਇੰਡੀਆ (ਦੱਖਣੀ ਕੇਂਦਰ) ਦਾ ਕੋਚ ਸੀ। ਉਹ ਕੇਰਲਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਦੀਪ ਲਈ ਸਾਈ ਦਾ ਸਟੇਟ ਸੁਪਰਵਾਈਜ਼ਰ ਸੀ।
ਮੂੰਹ-ਖੁਰ ਦਾ ਰੋਗ
thumb|ਗਾਂਈਂਂ ਦੇ ਖੁੁੁਰ ਉੱਤੇ ਹੋੋੋਇਆ ਜਖ਼ਮ ਵਿਖਾਉਂਂਦਾ ਹੋੋੋਇਆ thumb|ਗਾਂਈਂਂ ਦੇ ਬੁੁੱਟ ਤੇ ਹੋੋੋਇਆ ਜ਼ਖ਼ਮ ਵਿਖਾਉਂਦਾ ਹੋੋੋਇਆ ਇਹ ਇੱਕ ਛੂਤ ਦਾ ਰੋਗ ਏ, ਜਿਹੜਾ ਰੋਗੀ ਪਸ਼ੂਆਂ ਤੋਂ ਤੰਦਰੁਸਤ ਪਸ਼ੂਆਂ ਵਿੱਚ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਰਾਬਤੇ ਨਾਲ ਫੈਲਦਾ ਹੈ ਸਗੋਂ ਚਾਰੇ, ਗੰਦੇ-ਪਾਣੀ, ਹਵਾ ਅਤੇ ਪਹੂ ਖ਼ੁਰਾਕ ਥਾਣੀਂ ਵੀ ਫੈਲਦਾ ਏ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਜਾਨਲੇਵਾ ਨਈਂ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਇਸ ਰੋਗ ਦਾ ਦੁੱਧ ਤੇ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਗਰਭ ਖਲੋਣ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਬੌਲਦਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਤੇ ਚੋਖਾ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਏ।
ਲੱਛਣ
ਅਚਨਚੇਤ ਤੇਜ਼ ਤਾਪ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਸ਼ੂ ਬੇਚੈਨ ਰਹਿੰਦਾ ਏ, ਖਾਣਾ ਪੀਣਾ ਬੰਦ ਕਰ ਘੱਤਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਦੁੱਧ ਵੀ ਘਟ ਜਾਂਦਾ ਏ।
ਬੁੱਟ, ਜ਼ਬਾਨ ਅਤੇ ਖੁਰਾਂ ਉੱਤੇ ਛਾਲੇ ਨਿਕਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫੁੱਟਣ ਨਾਲ ਜ਼ਖ਼ਮ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮੂੰਹ ਤੇ ਪੈਰਾਂ ਉੱਤੇ ਛਾਲੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਝੱਗ ਵਾਲੀ ਲਾਰ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ ਤੇ ਪਸ਼ੂ ਲੰਙੜਾ ਕੇ ਟੁਰਦਾ ਹੈ।
ਰੋਕਥਾਮ
ਸਾਰੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਰੂਪ ਨਾਲ ਟੀਕਾਕਰਨ ਕਰਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਏ।
ਜੇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮੂੰਹ-ਖੁਰ ਦਾ ਰੋਗ ਫੈਲਣ ਡਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਓਥੇ ਤੰਦਰੁਸਤ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਤੁਰਤ ਟੀਕੇ ਲਵਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਖਿਆਲ ਰਹੇ ਪਈ ਹਰ ਪਸ਼ੂ ਨੂੰ ਅੱਡ ਸੂਈ ਨਾਲ ਹੀ ਟੀਕਾ ਲਾਇਆ ਜਾਵੇ।
ਇਲਾਜ
ਲਾਲ ਦਵਾ (ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਪਰਮੈਂਗਨੇਟ) ਦੇ ੧:੧੦੦੦ ਦੇ ਘੋਲ ਨਾਲ ਮੂੰਹ-ਖੁਰ ਦੇ ਜ਼ਖ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਧੋਵੋ।
ਪਸ਼ੂ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਵੋ।
ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਪ੍ਰੀਖਣ ਲਈ ਨਮੂਨੇ 'ਕੱਠੇ ਕਰਨ ਲਈ ਡਾਕਟਰ ਸੱਦਿਆ ਜਾਵੇ।
ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਪੀਕਰ
ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਪੀਕਰ ਇੱਕ ਤਰਾਂ ਦਾ ਆਉਟਪੁਟ ਯੰਤਰ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਪਿਊਟਰ ਹਾਰਡਵੇਅਰ
ਐਗਜ਼ਿੱਟ ਪੋਲਜ਼
ਵੋਟ ਪਾ ਕਿ ਬਾਹਰ ਆਏ ਵੋਟਰ ਤੇ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸਰਵੇ ਐਗਜ਼ਿੱਟ ਪੋਲਜ਼ ਕਹਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਨਿਊਜ਼ ਚੈਨਲਾਂ, ਅਖਬਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਐਗਜ਼ਿੱਟ ਪੋਲਜ਼ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਰਵੇ ਵੋਟਾਂ ਪੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵੱਲੋ ਇਸ ਤੇ ਚੋਣਾਂ ਸਮੇਂ ਦਿਖਾਉਣਾ ਮਨ੍ਹਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਰਵੇ ਦਾ ਪ੍ਰਸਾਰਨ ਚੋਣ ਅਮਲ ਸਮਾਪਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤ
ਐਗਜ਼ਿਟ ਪੋਲ ਉਸ ਸਰਵੇਖਣ ’ਤੇ ਆਧਾਰਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਹੜਾ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਵੋਟਰਾਂ ਤੋਂ ਵੋਟ ਪਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲਾਂ ’ਤੇ ਆਧਾਰਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਧੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਸੀਬੀਐੱਸ ਨਿਊਜ਼ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਾਇਰਨ ਮਿਥੋਫਕਸੀ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜਦ ਉਹਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕੈਂਟੀਕੀ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਾਸਤੇ ਇਸ ਵਿਧੀ ਨੂੰ ਵਰਤਿਆ। ਕਈ ਸਫ਼ਲਤਾਵਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ 2004 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਡੈਮੋਕਰੈਟਿਕ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਜੌਹਨ ਕੈਰੀ ਦੇ ਜਿੱਤਣ ਤੇ ਜਾਰਜ ਬੁਸ਼ ਦੇ ਹਾਰਨ ਸਬੰਧੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਗ਼ਲਤ ਸਾਬਤ ਹੋਈ। ਇਸ ਗ਼ਲਤ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਦਿਆਂ ਮਿਥੋਫਕਸੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੌਹਨ ਕੈਰੀ ਨੂੰ ਵੋਟ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਰਵੇਖਣ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਗੱਲ ਸਾਂਝੀ ਕਰਨ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚਾਹਵਾਨ ਸਨ ਜਦੋਂਕਿ ਉਹ ਲੋਕ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਾਰਜ ਬੁਸ਼ ਨੂੰ ਵੋਟ ਪਾਈ, ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਛੁਪਾ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੋਣਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੋਣ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਰਕਾਰ
ਆਕਤੁਸ ਰੇਉਸ
ਇਕ ਅਪਰਾਧੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਲਾਤੀਨੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਪਰਾਧ। ਹਰ ਅਪਰਾਧ ਨੂੰ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੰਨਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ- ਅਪਰਾਧ (actus reus) ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦਾ ਮੰਤਵ (mens rea)।
ਆਕਤੁਸ ਰੇਉਸ "ਦੋਸ਼ੀ/ਆਪਰਾਧਿਕ ਕ੍ਰਿੱਤ" ਲਈ ਲਾਤੀਨੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ, ਹੋਰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਚ ਇਹ ਬਾਹਰੀ ਵਾਲੇ ਤੱਤਾਂ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਅਪਰਾਧ ਦੇ ਪੱਖਹੀਣ ਤੱਤਾਂ ਜਿਹੜੇ ਅਦਾਲਤ ਸਾਮ੍ਹਣੇ ਇੱਕ ਵਾਜਬ ਸ਼ੱਕ ਤੋਂ ਪਰ੍ਹੇ ਸਾਬਿਤ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਧੀ ਵਿਗਿਆਨ