cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਪ੍ਰੇਮ ਸੁਮਾਰਗ
ਕਈ ਇਸ ਰਚਨਾ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿਦ ਸਿੰਘ ਦੀ ਰਚਨਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰੰਤੂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਵਾਲਿਆਂ ਤੋ ਪਤਾ ਚਲਦਾ ਹੈ,ਕਿ ਇਹ ਰਚਨਾ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋ ਉਹਨਾ ਦੇ ਕਿਸੇ ਸਿੱਖ ਦੀ ਜਾਪਦੀ ਹੈ। ਡਾ.ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦੀਵਾਨਾ ਨੇ ਇਸ ਰਚਨਾ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝਦੇ ਹੋਏ,ਆਪਣੀ ਅੰਗਰੇਜੀ ਦੀ ਪੁਸਤਕ “ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਜਾਣ ਪਛਾਣ” ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਇਸ ਕਾਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਮ ਸੁਮਾਰਗ ਕਾਲ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਡਾ.ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦੀਵਾਨਾ ਨੇ ਇਸ ਰਚਨਾ ਦਾ ਟਾਕਰਾ ਅਫਲਾਤੂਨ ਦੇ ‘ਗਣ- ਰਾਜ’ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਪ੍ਰੇਮ ਸੁਮਾਰਗ ਰਚਨਾ ਦੀ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਨ... “ਹੁਕਮਿ ਹੈ ਜਾਨੇ ਦੋ ਪਹਿਰ ਦਿਨ ਆਇਆ,ਤਾ ਫਿਰ ਹੱਥ ਪੈਰ ਗੋਡਿਆਂ ਤੱਕ ਧੋਇ ਕਿ ਇਕਤ ਵਾਰੀ ਜਪੁ-ਜਾਪ ਦੋਵੇਂ ਪੜੇ ਫੇਰ ਕਿਰਤ ਕਰੇ। ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਦਾ ਗੰਭੀਰ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਸਿਧਾਤਾਂ ਤੇ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਉਤਰੀ ਨਾ ਹੀ ਪਲੈਟੋ ਦੇ ਗਣ-ਰਾਜ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਚਿੰਤਨ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ।      ਪ੍ਰੇਮ ਸੁਮਾਰਗ ਗ੍ਰੰਥ ਪੰਨਾ ਨੰਬਰ ੭੦ ੭੫      ਲੇਖਕ _ ਭਾਈ ਰਣਧੀਰ ਸਿੰਘ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ
ਯੇਵਗੇਨੀ ਯੇਵਤੁਸ਼ੇਂਕੋ
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਦੂਜੀ ਵਿਸ਼ਵ ਜੰਗ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਯੇਵ‍ਤੁਸ਼ੇਂਕੋ ਮਾਸਕੋ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ 1951 ਤੋਂ 1954 ਤੱਕ ਉਹ ਮਾਸਕੋ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਗੋਰਕੀ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵਿੱਚ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ, ਜਿਥੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ 1949 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਕਵਿਤਾ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਵਾਈ। 1952 ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਸੋਵੀਅਤ ਲੇਖਕ ਸੰਘ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਅਰੰਭਕ ਕਵਿਤਾ 'ਸੋ ਮਨੋਯੂ ਵੋਤ ਛਟੋ ਪ੍ਰੋਇਸਖੋਦਿਤ' (ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਮੈਨੂੰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ <ਰੂਸੀ ਵਿੱਚ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬ> </ Grazhdane, poslushaite menia (1989). >) ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਹਰਮਨਪਿਆਰਾ ਗੀਤ ਬਣ ਗਈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਐਕਟਰ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਲੈਗਜਾਂਦਰ ਡੋਲਸਕੀ ਨੇ ਗਾਇਆ। 1955 ਵਿੱਚ ਯੇਵਤੁਸ਼ੇਂਕੋ ਨੇ ਸੋਵਿਅਤ ਸੀਮਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੜਚਨ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਵਿਤਾ ਸਟਾਨਸੀਆ ਜ਼ਿਮਾ (ਜ਼ਿਮਾ ਸਟੇਸ਼ਨ 1956) ਸੀ। 1957 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਅਕਤੀਵਾਦ ਦੇ ਲਈ ਸਾਹਿਤ ਸੰਸਥਾਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਲੇਕਿਨ ਰੂਸੀ ਜਨਤਾ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਵਿਆਪਕ ਲੋਕਪ੍ਰਿਅਤਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਰੰਭਕ ਰਚਨਾ ਨੂੰ ਬੋਰਿਸ ਪਾਸਤਰਨਾਕ, ਕਾਰਲ ਸੈਂਡਬਰਗ ਅਤੇ ਰਾਬਰਟ ਫਰਾਸਟ ਦੀ ਵੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਮਿਲੀ।
ਚਾਰ ਵਿਆਹ
ਯੇਵ‍ਤੁਸ਼ੇਂਕੋ ਹੁਣ ਤੱਕ ਚਾਰ ਵਾਰ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰੂਸੀ ਕਵਿਤਰੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸਹਪਾਠਿਨੀ ਬੇਲਾ ਅਖ‍ਮਾਦੁਲੀਨਾ ਨਾਲ ਪਹਿਲਾ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ। ਫਿਰ 1960 ਵਿੱਚ ਗਲੀਨਾ ਲੁਕੋਨਿਨਾ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਔਰਤ ਨਾਲ ਦੂਜਾ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ। ਉਸ ਦੀ ਤੀਜੀ ਪਤ‍ਨੀ ਜਾਨ ਬਟਲਰ ਬਰਤਾਨਵੀ ਮੂਲ ਦੀ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਯੇਵ‍ਤੁਸ਼ੇਂਕੋਂ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤ ਹੋਏ: ਸਾਸ਼ਾ (ਅਲੇਕ‍ਸਾਂਨ‍ਦਰ) ਅਤੇ ਅੰਨ‍ਤੋਸ਼ਾ (ਅੰਨ‍ਤਾਨਿਨ)। ਦਸ ਸਾਲ ਤੱਕ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਜਾਨ ਨੇ ਵੀ ਯੇਵ‍ਤੁਸ਼ੇਂਕੋ ਤੋਂ ਤਲਾਕ ਲੈ ਕੇ ਦੂਜਾ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। 1987 ਵਿੱਚ ਚੁਰੰਜਾ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਯੇਵ‍ਤੁਸ਼ੇਂਕੋ ਨੇ ਤੇਈ ਸਾਲ ਦੀ ਮਰੀਆ (ਮਾਸ਼ਾ) ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਚੌਥਾ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ। ਮਾਸ਼ਾ ਨੇ ਵੀ ਕਵੀ ਨੂੰ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਝੇਂਨ‍ਜਾਂ (ਯੇਵ‍ਗੇਨੀ) ਅਤੇ ਮੀਤ‍ਜਾਂ (ਦਿਮੀਤਰੀ) ਉਪਹਾਰਿਤ ਕੀਤੇ। ਯੇਵ‍ਤੁਸ਼ੇਂਕੋ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸੁਖੀ ਹੋਣ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਕਰ ਪਾਉਣ ਦੀ ਉਸ ਦੀ ਆਖਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਸਫਲ ਰਹੀ।
ਰਚਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਲਾ ਦੇ ਕੰਮ
ਯੇਵ‍ਤੁਸ਼ੇਂਕੋ ਦੀਆਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਚੌਦਾਂ ਲੰ‍ਬੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਕਰੀਬ ਪੰਜਾਹ ਕਵਿਤਾ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਰੂਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। 1980 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 2002 ਤੱਕ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਮੁੱਚੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਛਪੇ ਹਨ - 1980 ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਖੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਅਗਸ‍ਤ 2002 ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਖੰਡਾਂ ਵਿੱਚ। ਯੇਵ‍ਤੁਸ਼ੇਂਕੋ ਨੇ ਦੋ ਨਾਵਲ ਵੀ ਲਿਖੇ ਹਨ। ਦੋ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੀ ਪਟਕਥਾ ਲਿਖੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਖਿੱਚੀਆਂ ਗਈਆਂ ਤਸ‍ਵੀਰਾਂ ਦੇ ਦੋ ਐਲਬਮ ਹੁਣ ਤੱਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਵਿਸ਼‍ਵ ਦੀਆਂ 72 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਵਾਦ ਹੋਏ ਹਨ।
ਯੇਵ‍ਤੁਸ਼ੇਂਕੋ 1967 ਤੋਂ 1981 ਤੱਕ ਸੋਵੀਅਤ ਲੇਖਕ ਸੰਘ ਦੀ ਸੰਚਾਲਨ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਰਿਹਾ ਅਤੇ 1989 ਵਿੱਚ ਉਹ ਸੋਵੀਅਤ ਸੰਸਦ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣਿਆ। 1992 ਵਿੱਚ ਸੋਵੀਅਤ ਸੰਘ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਹ 1993 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਉਹ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ‍ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਉਹ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਓਕ‍ਲਾਹੋਮਾ ਰਾਜ‍ ਦੇ ਟਾਲ‍ਸਾ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਕੇ ਅਧਿਆਪਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਮਹੀਨੇ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਆਕੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1933 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2017
ਕੋਟਲਾ ਬਡਲਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਸਿੰਘ
thumb| ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਸਿੰਘ ਭਾਰਤੀ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰਨ ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਸਿੰਘ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਟੀਮ ਦੀ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਹੈ, ਜੋ ਜੌਨਪੁਰ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਹੈ। ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ 6 ਫਰਵਰੀ 1990 ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਰਾਣਸੀ ਦੇ ਸ਼ਿਵਪੁਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ, ਉਸਦੇ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਵੀ ਭਾਰਤ ਲਈ ਖੇਡ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਜਾਂ ਖੇਡ ਰਹੇ ਹਨ- ਉਸ ਦੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਦਿਵਿਆ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਟੀਮ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤੀ ਸਿੰਘ ਅਰਜੁਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਜੇਤੂ ਟੀਮ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਕਪਤਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਅਕਾਂਕਸ਼ਾ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।
ਸੁਖਜੀਤ ਕੌਰ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ
ਸੁਖਜੀਤ ਕੌਰ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿੱਤਰੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਸਿੰਘ
ਖੇਡ ਕਰੀਅਰ
ਸਿੰਘ ਨੇ 2003 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਦੈ ਪ੍ਰਤਾਪ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਸਿੱਖਿਆ। ਉਸਦੇ ਵਧਦੇ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਹੁਨਰ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਸਾਲ 2006 ਵਿੱਚ ਜੂਨੀਅਰ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ 2008 ਵਿੱਚ ਜੂਨੀਅਰ ਇੰਡੀਅਨ ਗਰਲਜ਼ ਟੀਮ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਦਿੱਲੀ ਨੇ ਭੀਲਵਾੜਾ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਜੂਨੀਅਰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਰਗੇ ਕਈ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ ਹਨ।
ਸੁਖਜੀਤ ਕੌਰ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ
ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ
ਸੁਖਵੰਤ ਕੌਰ ਮਾਨ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਚਾਦਰ ਹੇਠਲਾ ਬੰਦਾ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿਚ ਪੇਸ਼ ਵਿਸ਼ੇ ਅਤੇ ਮਿੱਥ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਸੁਖਵੰਤ ਕੌਰ ਮਾਨ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਚਾਦਰ ਹੇਠਲਾ ਬੰਦਾ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿਚ ਪੇਸ਼ ਵਿਸ਼ੇ ਅਤੇ ਮਿੱਥ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ।
ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ
ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ (ਤੁਰਕ ਖਾਵੇਸੀ) ਬਹੁਤ ਹੀ ਬਾਰੀਕ ਗੈਰ ਫਿਲਟਰ ਕਾਫੀ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ। ਉਸੇ ਢੰਗ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮੱਧ ਪੂਰਬੀ ਦੇਸ਼।
ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਸਿੰਘ
ਖੇਡ ਕਰੀਅਰ
ਉਸਨੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਇੰਟਰ-ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਕੋਟਾਯਮ, ਕੇਰਲ, 2010 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਟੀਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਹ ਉਪ ਕਪਤਾਨ ਸੀ ਜਦੋਂ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੇ ਨੇਲੋਰ ਵਿਖੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਅਕਾਂਕਸ਼ਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਯੁਕਤ ਸਰਵੋਤਮ ਖਿਡਾਰੀ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।.
ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ
ਤਿਆਰੀ
ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ, ਕਾਫੀ ਬਾਰੀਕ ਕੌਫੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਵਿਧੀ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਕੌਫੀ ਬੀਨ ਵਰਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ; ਅਰੈਬਿਕਾ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਰੋਬਸਟਾ ਜਾਂ ਇੱਕ ਮਿਸ਼ਰਣ ਨੂੰ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੀਨਜ਼ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਬਰੀਕ ਪਾਊਡਰ ਹੋਣ ਤੱਕ ਪੀਸਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੌਫੀ ਵਰਤਾਉਣ ਵੇਲੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। thumb|ਓਟਮੈਨ ਦੇ ਯੁੱਗ ਦੀ ਕੌਫੀ ਪਿੜਾਈ ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ, ਬਰੀਕ ਪੀਸੀ ਕੌਫੀ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਖਾਸ ਮਟਕੀ, ਚਿਜ਼ਵੇ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਉਂ ਹੀ ਮਿਸ਼ਰਣ ਫਲਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਇਹ ਉਬਲੇ, ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਕੌਫੀ ਨੂੰ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਕੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਬਾਕੀ ਬਚੀ ਕੌਫੀ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਉਬਾਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਇਹ ਉਬਾਲਣ ਲੱਗ ਜਾਵੇ, ਫਿਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੌਫੀ ਨੂੰ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਿਸਮ ਦੇ ਛੋਟੇ ਪੋਰਸਿਲੇਨ ਦੇ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਪਰੋਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਕਾਹਵੇ ਫਿੰਜਾਨੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਸਿੰਘ
ਖੇਡ ਕਰੀਅਰ
ਉਹ ਜੀਸਸ ਐਂਡ ਮੈਰੀ ਕਾਲਜ (2008-09) ਦੀ ਇੱਕ ਉਤਪਾਦ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕਈ 'ਸਰਬੋਤਮ ਖਿਡਾਰੀ' ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਹਾਣੀ ਉਸਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਟਾਈਲ ਅਤੇ ਚੁਟਜ਼ਪਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਦੇ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੀ 3×3 FIBA ਏਸ਼ੀਆ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਘੁਲਾਟੀਏ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਗੋਡੇ ਦੀ ਸੱਟ ਨਾਲ ਲੜਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੀ ਸਖਤ ਮਿਹਨਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 2012 ਵਿੱਚ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਕੋਰਰ ਬਣ ਗਈ।
ਸੁਖਵੰਤ ਕੌਰ ਮਾਨ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਚਾਦਰ ਹੇਠਲਾ ਬੰਦਾ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿਚ ਪੇਸ਼ ਵਿਸ਼ੇ ਅਤੇ ਮਿੱਥ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਆਧੁਨਿਕ ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀ ਦੀ ਸਥਾਪਤ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਸੁਖਵੰਤ ਕੌਰ ਮਾਨ ਦਾ ਜਨਮ 19 ਜਨਵਰੀ 1937 ਨੂੰ ਮਾਨਾਂ ਵਾਲਾ ਬਾਰ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਸ਼ੇਖ਼ੂਪੁਰਾ (ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਵਿੱਚ ਕਰਤਾਰ ਕੌਰ ਵਿਰਕ ਤੇ ਪਿਤਾ ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ। ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਜੱਦੀ-ਪੁਸ਼ਤੀ ਕਿੱਤਾ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਸੀ। ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋ ਬਾਅਦ ਉਹ ਲੁਧਿਆਣਾ ਆ ਗਏ,ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾ ਨੇ ਗਿਆਨੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾ ਨੇ ਪੱਤਰ ਵਿਹਾਰ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਐਮ.ਏ ਕੀਤੀ। ਸੁਖਵੰਤ ਕੌਰ ਮਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਆਰੰਭ 1964 ਵਿਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਨਵਰੀ 1965 ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕਹਾਣੀ ‘ਘਰ ਵਾਲੀ’ ਆਰਸੀ ਪੱਤਰਿਕਾ ਵਿਚ ਛਪੀ।
ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ
ਇਤਿਹਾਸ
ਓਟੋਮਨ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉੱਠੀ ਸੀ ਕਿ ਕੁਰਾਨ ਦੇ ਸਖਤ ਅਰਥਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕੜਕ ਕੌਫੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਸ਼ਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਖਪਤ ਮਨ੍ਹਾ ਸੀ। ਪੀਣ ਦੀ ਬੇਅੰਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਸੁਲਤਾਨ ਨੇ ਇਸ ਪਾਬੰਦੀ ਨੂੰ ਆਖਰਕਾਰ ਚੁੱਕ ਲਿਆ।
ਸੁਖਵੰਤ ਕੌਰ ਮਾਨ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਚਾਦਰ ਹੇਠਲਾ ਬੰਦਾ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿਚ ਪੇਸ਼ ਵਿਸ਼ੇ ਅਤੇ ਮਿੱਥ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਚਾਦਰ ਹੇਠਲਾ ਬੰਦਾ (2001)
ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ
ਇਤਿਹਾਸ
ਤੁਰਕ ਕਾਫੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਸਤਾਰਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੱਧ ਤੋਂ ਅੰਤ ਤੱਕ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਅਤੇ ਫ੍ਰਾਂਸ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਸੀ। ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਕਾਫੀ ਹਾਊਸ ਇੱਕ ਤੁਰਕੀ ਯਹੂਦੀ ਦੁਆਰਾ ਸਤਾਰਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਖੋਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।1680 ਵਿੱਚ ਫ੍ਰਾਂਸ ਦੇ ਤੁਰਕੀ ਰਾਜਦੂਤ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨਾਮੀ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਕਈ ਜਲਸਿਆਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਜਿੱਥੇ ਕਿ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਗੁਲਾਮ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕੌਫੀ, ਪੋਰਸਿਲੇਨ ਦੇ ਫਿਨ੍ਜਾਂ ਵਿੱਚ 'ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਜਾਂ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਪਲੇਟ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਦਿੰਦੇ ਸਨ।
ਸੁਖਵੰਤ ਕੌਰ ਮਾਨ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਚਾਦਰ ਹੇਠਲਾ ਬੰਦਾ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿਚ ਪੇਸ਼ ਵਿਸ਼ੇ ਅਤੇ ਮਿੱਥ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਰੁੱਤ(2013)
ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ
ਚੈੱਕ ਗਣਰਾਜ, ਸਲੋਵਾਕੀਆ ਅਤੇ ਲਿਥੂਆਨੀਆ
thumb|ਆਮ ਚੈਕ ਜਾਂ ਸਲੋਵਾਕ ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਗ੍ਰਾਮ ਕੌਫੀ ਬੀਨ ਨੂੰ ਉਬਾਲਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪਾ ਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ ਦਾ ਚੈੱਕ ਗਣਰਾਜ ਅਤੇ ਸਲੋਵਾਕੀਆ, ਦਾ ਰੂਪ ਅਰਬੀ ਸੰਸਾਰ ਜਾਂ ਬਾਲਕਨ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਚਿਜਵੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ।ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਾਫੀ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਸਰਲ ਤਰੀਕਾ ਹੈ: ਗਰਾਉਂਡ ਕੌਫੀ ਨੂੰ ਗਰਮ ਜਾਂ ਉਬਲੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਮਿਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੌਫੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਸਿਰਫ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਦੇ ਸੁਆਦ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਲਿਥੁਆਨੀਆ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਇਸੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੌਫੀ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸਨੂੰ ਕਦੀ ਵੀ ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਵਿਧੀ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅੱਜ ਤਕ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।  ਹਾਲ ਦੇ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਚਿਜ਼ਵੇ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਅਸਲੀ ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ ਹੈ, ਪਰ ਤੁਰਕੀ ਕੌਫੀ ਅਜੇ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਪਰ ਲਿਖੇ ਵਜੋਂ ਹੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles containing non-English-language text
ਸੁਖਵੰਤ ਕੌਰ ਮਾਨ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਚਾਦਰ ਹੇਠਲਾ ਬੰਦਾ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿਚ ਪੇਸ਼ ਵਿਸ਼ੇ ਅਤੇ ਮਿੱਥ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਭੱਖੜੇ ਦੇ ਫੁੱਲ (1982)
ਤਰੇੜ (1984)
ਮੋਹ ਮਿੱਟੀ (1999)
ਨਾਵਲ
ਜਜੀਰੇ (1982)
ਨਾਵਲਿਟ
ਪੈਰਾਂ ਹੇਠਲੇ ਅੰਗਿਅਾਰ (1984)
ਗਲਪ-ਕਾਵਿ
ਵਿਹੜਾ (2002)
ਡਿਓੁੜੀ (2001)
ਸੋਨੇ ਦਾ ਰੁੱਖ
ਸੁਣੋ ਕਹਾਣੀ
ਨਾਨਕ ਨਿੱਕਿਆ ਲਈ
ਲੰਗੜੀ ਤਿਤਲੀ
ਇਕ ਸੀ ਕਾਲੂ
ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਸਕੂਲ
ਸੱਤ ਕਤੂਰੇ ਸ਼ਿਮਲੇ ਚਲੇ
ਟਾਹਲੀ ਟੰਗਿਆ ਆਲ੍ਹਣਾ
ਪੰਪ ਪੰਪ ਪੰਪੀ
ਚਾਦਰ ਹੇਠਲਾ ਬੰਦਾ
ਇਸ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਵੱਖ -ਵੱਖ ਸਰੋਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਦਸ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਸਮਾਜ ਦੇ ਹਰ ਵਰਗ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਸਪਰਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਕਹਾਣੀਆਂ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹਨ,
ਸੱਪ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰ
"ਸੱਪ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰ" ਕਹਾਣੀ ਦੇਸ਼-ਵੰਡ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਫੈਲੀ ਅੰਨ੍ਹੀ ਧਾਰਮਿਕ ਕੱਟੜਤਾ ਨੂੰ ਬਿਆਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਲੇਖਿਕਾ ਦੀ ਆਪਣੀ ਹੋਂਣੀ ਵੀ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਸਿੱਖ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਿੱਖ ਭਰਾਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮੁਸਲਮਾਨਸਮਝ ਕੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੇਖਿਕਾ ਦਾ "ਪਿਤਾ" ਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾ ਕਹਾਣੀ ਸੁਝਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅਜੋਕੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ(ਸ਼ਹਿਰ) ਸੱਪ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਖਤਰਨਾਕ ਹੈ।
ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਪੰਜਾਬ ਸੰਕਟ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਜਾਦੂਗਰ ਦੇ ਜਾਦੂ ਦੌਰਾਨ ਚਾਦਰ ਹੇਠਲਾ ਬੰਦਾ ਵੱਢੇ ਜਾਣ ਉਪਰੰਤ ਵੀ ਪੈਂਦਾ ਉੱਠ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਬਿਲਕੁੱਲ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨੁੱਖ ਵੀ ਸੰਘਰਸ਼ਸ਼ੀਲ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉੱਭਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾਸਤਾਨ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਪਾਤਰ "ਮਾਸਟਰ ਸਤਿਨਾਮ" ਭਰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਪੰਜਾਬ ਸੰਕਟ ਸਮੇਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪੀੜਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਿਤਤਾਂਤਕਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸਨੂੰ ਇਹਨਾਂ ਸਤਰਾਂ 'ਤੇ ਹੈਰਾਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ,
"ਹਿੰਦੂ ਮੁਸਲਿਮ ਸਿੱਖ ਈਸਾਈ, ਅਸੀਂ ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਭਾਈ ਭਾਈ।"[3]
ਜ਼ਿੰਦਗਾਨੀ
'ਜ਼ਿੰਦਗਾਨੀ' ਕਹਾਣੀ ਨਿਮਨ ਵਰਗ ਦੀ ਲੁੱਟ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਆਰਥਿਕ ਤੰਗੀਆਂ ਤੋਂ ਮਜ਼ਬੂਰ ਹੋ ਕਿ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਗਲ਼ਤ ਰਾਸਤਾ ਫੜ੍ਹਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾ ਨਿਮਨ ਵਰਗ ਜ਼ਿੰਦਗਾਨੀ ਬਦਤਰ ਹੈ ਪਰ ਅਮੀਰ ਘਰਾਂ ਦੇ ਕੋਝੇ-ਕਮਲੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਇਹਨਾਂ ਗਰੀਬ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਪਾਤਰ 'ਲੱਲ੍ਹਾ' ਭਰਦਾ ਹੈ।
ਕਾਣਾ ਦਿਓ
'ਕਾਣਾ ਦਿਓ' ਕਹਾਣੀ ਅਧੂਰੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਵਾਰਤਾ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਯੋਧਿਆਂ ਨੂੰ ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ 'ਚ 'ਕਾਣਾ ਦਿਓ' ਅਧੂਰੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਕਿੳਂਕਿ ਇਹ ਅਜ਼ਾਦੀ ਹਾਲੇ ਵੀ ਸੰਪੂਰਨ ਰੂਪ 'ਚ ਹਰ ਤਬਕੇ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਅਪੜੀ, ਜਦਕਿ ਅਜ਼ਾਦੀ ਪ੍ਰਵਾਨਿਆ ਦਾ ਸੁਪਨਾ 'ਅਜ਼ਾਦੀ ਪੂਰਨ' ਅਜ਼ਾਦੀ ਸੀ।
'ਅਜੰਡਾ' ਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਨਿਮਨ ਵਰਗਾਂ ਦੀ ਸਿੱਧੇ-ਅਸਿੱਧੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਹੋ ਰਹੀ ਲੁੱਟ ਨੂੰ ਬਿਆਨ ਕਰਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਪੰਚ-ਸਰਪੰਚ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਅਫ਼ਸਰਸ਼ਾਹੀ ਤੱਕ ਹਰ ਸ਼ੈਅ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਨਿਮਨ ਵਰਗ ਦਾ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਸ਼ਾਸਕ ਧਿਰ ਵੱਲੋਂ ਅਖੌਤੀ 'ਅਜੰਡੇ' ਬਣਾ ਕੇ ਹੋ ਰਹੀ ਲੁੱਟ ਨੂੰ ਬਿਆਨਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲੁੱਟ ਨਾਲ ਜਮਾਤੀ ਵਰਗ 'ਚ ਪਾੜਾ ਵਧਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕੱਛੂ ਕੁੰਮਾ
ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਵੱਖਰੇ ਵਿਸ਼ੇ-ਸਰੋਕਾਰਾਂ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਜ਼ੁਰਗ ਜੋੜਾਂ, ਜੋ ਤੰਗੀ ਤੁਰਸੀਆਂ ਤੇ ਵਿਛੋੜੇ 'ਚ ਜੀਵਨ ਕੱਟ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਡੁੱਬ ਰਹੇ ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਦੋ-ਚਾਰ ਹੁੰਦੇ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ। ਜਿਸ 'ਚ ਜੀਵਨ ਦੇ ਅੰਤਲੇ ਸਮੇਂ ਵੀ ਆਸ਼ਾਵਾਦੀ ਤੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸੋਚ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਦੇਰ ਆਇਤ ਦਰੁਸਤ ਆਇਤ
'ਦੇਰ ਅਇਤ ਦਰੁਸਤ ਆਇਤ' ਕਹਾਣੀ ਗਲਤਫ਼ਹਿਮੀਆਂ ਉਪਰੰਤ ਸਹੀ ਤੱਥ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਣ ਆਪਸ 'ਚ ਰਹੇ ਵਿਰੋਧ ਉਪਰੰਤ ਸਾਂਝ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ 'ਚ "ਮੈਂ" ਪਾਤਰ ਦੇ ਆਪਣੀ ਮਤਰੇਈ ਮਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਾਂ 'ਚ ਤਣਾਅ ਤੇ ਖਟਾਸ ਦੂਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਤੁਰਨਾ
"ਕਈ ਵੇਰ ਤਿੱਖਾ ਜਿਹਾ ਅਹਿਸਾਸ ਜ਼ੋਰ ਫੜ੍ਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਰਾ ਸਵੇਰ ਦਾ ਗਿਆ ਵਾਪਿਸ ਨਹੀਂ ਪਰਤੇਗਾ......ਤੇ ਬੰਟੀ ਵਾਂਙ ਘਰ ਉਹਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਵੀ..."
ਬੋਲ ਮੇਰੀ ਮੱਛਲੀ
ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਵਰਤਮਾਨ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਜਾਣ ਦੀ ਲੱਗੀ ਹੋੜ ਤੇ ਉਸਦੇ ਬੁਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਬਿਆਨਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਘੱਟ ਪਾਣੀ ਕਰਕੇ ਮੱਛਲੀ ਦਾ ਜਿਉਂਣਾ ਮੁਹਾਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਅਜੋਕੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ ਹਾਲ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਇਹ ਪੀੜ੍ਹੀ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ ਹੈ।
ਇਹ ਦਸ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸਮਾਜ ਦੇ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਠਕਾਂ ਦੇ ਅੱਗੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਸਮਾਜਿਕ ਜੀਵਨ 'ਤੇ ਸਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦੇ ਰਹੇ। ਇਹ ਵਿਸ਼ੇ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ,
ਦੇਸ਼-ਵੰਡ।
ਅੰਨ੍ਹੀ ਧਾਰਮਿਕ ਕੱਟੜਤਾ।
ਸਮਾਜਿਕ ਭੇਦ-ਭਾਵ ਅਤੇ ਨਿਮਨ ਵਰਗ ਦੀ ਲੁੱਟ।
ਸਰਕਾਰਾਂ ਤੇ ਉਸਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦੁਆਂ ਦੁਆਰਾ ਲੁੱਟ ਤੇ ਭੇਦ-ਭਾਵ।
ਪਰੋਲੋਤਾਰੀ(ਨਿਮਨ ਕਾਮਾ ਵਰਗ) ਦੇ ਮਿਹਨਤਕਸ਼ ਕਰਕੇ ਹਾਲਾਤਾਂ'ਚ ਸੁਧਾਰ।
ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਜਾਣ ਕਰਕੇ ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਇਕਲਾਪਾਪਣ।
ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ 'ਚ ਆਈ ਗਿਰਾਵਟ।
ਉਚ-ਨੀਚ ਦਾ ਭੇਦ ਭਾਵ
ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਮਿੱਥ
"ਚਾਦਰ ਹੇਠਲਾ ਬੰਦਾ" ਕਹਾਣੀ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੀਆਂ ਅੰਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਹਾਣੀਆਂ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਮਿੱਥ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬੁਣੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਮਿੱਥ ਨੂੰ ਪੁਨਰ ਪ੍ਰਭਾਸਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੁਝ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਮਿੱਥ ਨੂੰ ਪੁਨਰ-ਪ੍ਰਭਾਸਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ,
ਦੂਸਰੀ ਕਹਾਣੀ, "ਚਾਦਰ ਹੇਠਲਾ ਬੰਦਾ", ਜੋ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੀ ਮੁੱਖ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਵੀ ਇੱਕ ਮਿੱਥ ਦੁਆਲੇ ਬੁਣੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਜਾਦੂਗਰ ਜਾਦੂ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤੀ ਉੱਪਰ ਚਾਦਰ ਪਾ ਕੇ ਤੇ ਫਿਰ ਉਸਨੂੰ ਵੱਢ ਦਿੰਦਾ ਸੀ। ਕੁਝ ਪਲਾਂ ਲਈ ਉਹ ਮੋਇਆ ਲਗਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਫਿਰ ਚਾਦਰ ਚੁਕਣ ਉਪਰੰਤ ਉਹ ਜ਼ਿਉਂਦਾ ਨਿਕਲ ਆਉਂਦਾ ਸੀ। ਬਿਲਕੁੱਲ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਪੰਜਾਬ ਸੰਕਟ ਪਿੱਛੋਂ ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਉਭਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਤੁਲਨਾ ਕਹਾਣੀਕਾਰ 'ਚਾਦਰ ਬੇਠਲੇ ਬੰਦੇ' ਨਾਲ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੀ ਚੌਥੀ ਕਹਾਣੀ "ਕਾਣਾ ਦਿਓ" ਵੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਤਨ ਮਿੱਥ ਨਸਲ ਜੁੜਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਚ ਇੱਕ ਅੱਖੋਂ ਕਾਣਾ ਦਿਓ ਸਭ ਪਾਸੇ ਉਜਾੜਾ ਕਰੀ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਹੀ ਕਾਣੀ ਵੰਡ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਕਹਾਣੀ 'ਚ 'ਕਾਣਾ ਦਿਓ' ਅਜ਼ਾਦੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਹੈ ਜੋ ਅਮੀਰਾਂ ਲਈ ਅਲੱਗ ਅਤੇ ਗਰੀਬਾਂ ਲਈ ਅਲੱਗ-ਅਲੱਗ ਆਈ ਹੈ ਤੇ ਅਰਥ ਵੀ ਵੱਖਰੇ-ਵੱਖਰੇ ਰਖਦੀ ਹੈ।
ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਹਹਿ ਦੀ ਛੇਵੀ ਕਹਾਣੀ "ਕੱਛੂ ਕੁੰਮਾ" ਵੀ ਪਰੋਲੋਤਾਰੀ ਅਤੇ ਮਿਹਤਕਸ਼ ਵਰਗ ਦੇ ਕੱਛੂ ਕੁੰਮੇ ਦੀ ਚਾਲ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਹਾਲਾਤ ਸੁਧਾਰਨ ਬਾਰੇ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਨਿਮਨ ਵਰਗ ਮਿਹਨਤ ਕਰਕੇ ਉੱਪਰ ਉੱਠਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਕੱਛੂ-ਕੁੰਮੇੇ ਦੀ ਦੌੜ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਗਈ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੱਛੂ-ਕੁੰਮਾ ਸਹਿਜਤਾ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿੜ ਇਰਾਦੇ ਕਰਕੇ ਜਿੱਤ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੀ ਆਖਰੀ ਭਾਵ ਦਸਵੀ ਕਹਾਣੀ "ਬੋਲ ਮੇਰੀ ਮੱਛਲੀ" ਵੀ ਉਸ ਮਿੱਥ ਨਾਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬੱਚੇ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ,
"ਬੋਲ ਮੇਰੀ ਮੱਛਲੀ ਕਿੰਨਾਂ ਕਿਨਾਂ ਪਾਣੀ, ਥੋੜਾਂ-ਥੋੜਾਂ ਪਾਣੀ।....
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਮੱਛਲੀ ਘੱਟ ਪਾਣੀ ਕਰਕੇ ਮਾਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਧਰਾਤਲ ਦੀ ਕਾਫ਼ੀ ਸਾਰੀ ਲੋਕਾਈ ਦੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਜਾਣ ਦੀ ਦੌੜ ਕਰਕੇ ਉਸ ਮੱਛਲੀ ਵਾਲੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਪਈ ਹੈ।
ਸੇਗੋਵੀਆ ਦਾ ਕਿਲਾ
ਸੇਗੋਵੀਆ ਦਾ ਕਿਲਾ (ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ Alcázar de Segovia, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ Alcázar of Segovia (literally, Segovia Castle)) ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸੇਗੋਵੀਆ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਕਿਲਾ ਹੈ। ਦੋ ਦਰਿਆ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣ ਤੇ ਇੱਕ ਪੱਥਰੀਲੀ ਚਟਾਨ 'ਤੇ ਇਹ ਕਿਲਾ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਆਰਦਨਾਮਾ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇੱਕ ਜਹਾਜ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵਰਗਾ ਇਹ ਕਿਲਾ ਪੂਰੇ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਵਿਲੱਖਣ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਿਲਾ ਸੀ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਸ਼ਾਹੀ ਦਰਬਾਰ , ਅਤੇ ਜੇਲ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਮਿਲਟਰੀ ਅਕਾਦਮੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਅੱਜ ਕੱਲ ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਾਇਬਘਰ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਲਾ ਵਾਲਟ ਡਿਜ਼ਨੀ ਦੇ ਸਿਨਡਰੇਲਾ ਕਿਲੇ (Cinderella Castle) ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਸੀ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਸੇਗੋਵੀਆ ਦਾ ਕਿਲਾ ਸਪੇਨ ਦੇ ਬਾਕੀ ਕਿਲਿਆਂ ਵਾਂਗ ਅਰਬਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਜਿਸਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਇੱਕ ਰੋਮਨ ਕਿਲੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਸ ਕਿਲੇ ਬਾਰੇ ਪਹਿਲੇ ਹਵਾਲੇ 1120 ਈਪੂ. ਦੇ ਆਸ ਪਾਸ ਮਿਲੇ ਜਦੋਂ 32 ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਸੇਗੋਵੀਆ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੁਬਾਰਾ ਇਸਾਈਆ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਇਆ। ਇਹ ਜਿੱਤ ਕਾਸਲ ਅਤੇ ਲੇਓਨ ਦੇ ਅਲਫੋਨਸੋ VI ਨੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਪੁਰਾਤਤਵ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਥਾਂ ਰੋਮਨ ਸਮਰਾਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇੱਕ ਕਿਲੇ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤੀ ਗਈ। 1862 ਵਿੱਚ ਕਿਲੇ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਲੱਗ ਜਾਣ ਕਾਰਣ ਇਸਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਕਿਲੇ
ਵੈਸਟਰਬੌਟਨ ਫੋਲਕਬਲਾਦ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਵੀਡਨ
ਭੰਗਚਿੜੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਗੋਦ ਲੈਣ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ
ਗੋਦ ਲੈਣ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਕਾਨੂੰਨ, ਨੀਤੀ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਦੇ ਆਮ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਕਨੂੰਨਾ ਅਧੀਨ ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਬੱਚੇ ਜਾਂ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਗੋਦ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਗੋਦ ਲੈਣ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਨੂੰਨ
ਗੋਦ ਲੈਣ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਨੂੰਨ ਅਧੀਨ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਗੋਦ ਲੈਣ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਾਨੂੰਨ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਗੋਦ ਲੈਣਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਨੂੰਨ
ਊਮਿਓ ਸੈਂਟਰਲ ਸਟੇਸ਼ਨ
ਊਮਿਓ ਸੈਂਟਰਲ ਸਟੇਸ਼ਨ (ਸਵੀਡਿਸ਼: Umeå centralstation or Umeå C) ਊਮਿਓ, ਸਵੀਡਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ।
ਜੁਲਾਈ 2010 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਪੁਨਰ-ਵਿਕਾਸ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। 7 ਅਗਸਤ 2010 ਤੋਂ 1 ਜੂਨ 2011 ਤੱਕ ਸਟੇਸ਼ਨ ਬੰਦ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਊਮਿਓ ਪੂਰਬੀ ਸਟੇਸ਼ਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਪਈ। ਇਸ ਦਾ ਕੰਮ 2012 ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇਮਾਰਤ
ਇਹ ਸਟੇਸ਼ਨ 1895-96 ਵਿੱਚ ਫੋਲਕ ਜ਼ੈਟਰਵਾਲ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ 2001 ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਊਮਿਓ ਦੀਆਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਵੀਡਨ
ਹਿੰਦੂ ਵਿਆਹ ਐਕਟ
ਹਿੰਦੂ ਵਿਆਹ ਐਕਟ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਦੁਆਰਾ 1955 ਵਿੱਚ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇੱਕ ਐਕਟ ਸੀ। ਇਹ ਐਕਟ ਹਿੰਦੂ ਕੋਡ ਬਿੱਲਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।
ਉਦੇਸ਼
ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਹਿੰਦੁਆਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਸਬੰਧੀ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਸੋਧਣਾ ਅਤੇ ਨਿਯਮਿਤ ਕਰਨਾ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪਰਿਵਾਰਿਕ ਕਾਨੂੰਨ
ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਗੀਤਾ
ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਗੀਤਾ (ਦੇਵਨਾਗਰੀ ਵਿੱਚ: अष्टावक्रगीता; IAST: aṣṭāvakragītā) ਅਦ੍ਵਿਤ ਵੇਦਾਂਤ ਦਾ ਇੱਕ ਗਰੰਥ ਹੈ। ਗਿਆਨ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ? ਮੁਕਤੀ ਕਿਵੇਂ ਹੋਵੇਗੀ? ਅਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇਗੀ? ਇਹ ਤਿੰਨ ਸਦੀਵੀ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਹਨ ਜੋ ਹਰ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਆਤਮਾ ਦੇ ਖੋਜੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਨੇ ਵੀ ਰਿਸ਼ੀ ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਨੂੰ ਇਹ ਹੀ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਕੀਤੇ ਸਨ। ਰਿਸ਼ੀ ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਹੱਲ ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਵਾਦ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਗੀਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਹੈ।. ਇਹ ਸੂਤਰ ਆਤਮਗਿਆਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸਿੱਧੇ ਅਤੇ ਸਰਲ ਕਥਨ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੀ ਰਸਤਾ ਦਿਖਾਇਆ ਹੋਇਆ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਗਿਆਨ ਦਾ ਰਸਤਾ। ਇਹ ਸੂਤਰ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੇ, ਗਿਆਨੀ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਦੇ ਸੂਤਰ ਹਨ। ਆਪੇ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਜਾਨਣਾ ਹੈ — ਗਿਆਨਦਰਸ਼ੀ ਹੋਣਾ, ਬਸ। ਕੋਈ ਪਖੰਡ ਨਹੀਂ, ਪ੍ਰਬੰਧ ਨਹੀਂ, ਯਾਤਨਾ ਨਹੀਂ, ਜਤਨ ਨਹੀਂ, ਬਸ ਹੋ ਜਾਣਾ ਉਹੀ ਜੋ ਹੋਣਾ। ਇਸ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੂਤਰਾਂ ਦੀ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਹੀ ਵਿਆਖਿਆ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਮਤ ਮਤਾਂਤਰ ਦਾ ਕੋਈ ਝਮੇਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਪੰਡਤਾਊਪਣੇ ਅਤੇ ਪੋਂਗਾਪੰਥੀ ਦੀ ਕੋਈ ਗੁੰਜਾਇਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਭਗਵਤਗੀਤਾ, ਉਪਨਿਸ਼ਦ ਅਤੇ ਬਰਹਮਸੂਤਰ ਦੇ ਸਾਮਾਨ ਅਸ਼ਟਾਵਕਰ ਗੀਤਾ ਅਮੁੱਲ ਗਰੰਥ ਹੈ। ਭਗਵਤਗੀਤਾ ਦੇ ਸਮਾਨ ਇਸਦੇ ਲਗਾਤਾਰ ਅਧਿਐਨ ਮਾਤਰ ਨਾਲ ਬੋਧੀਸੱਤਵ ਉਪਲੱਬਧ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਗਰੰਥ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ, ਤਪੱਸਿਆ, ਮੁਕਤੀ ਅਤੇ ਬੁੱਧਤਵ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਨਾਲ ਵਰਣਨ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਸਾਹਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਮਹਾਕਾਵਿ
ਕੁੜਾਂਵਾਲਾ
ਕੁੜਾਂਵਾਲਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਐੱਸ.ਏ.ਐੱਸ.ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਡੇਰਾ ਬਸੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਪਰੀਟ੍ਰੋਪੀਅਸ ਮੈਂਡਵਾਲੇਈ
ਪਰੀਟ੍ਰੋਪੀਅਸ ਮੈਂਡਵਾਲੇਈ (Pareutropius mandevillei) ਮੱਛੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਖਿੱਤੇ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਲੰਬਾਈ 2" ਜਾਂ 5.8 ਸੈਂ.ਮੀ. ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਮੱਛੀ ਸਟੈਨਲੀ ਪੂਲ, ਕਾਂਗੋ ਗਣਤੰਤਰ ਅਤੇ ਜ਼ਾਈਰੇ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੱਛੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਰੀਟ੍ਰੋਪੀਅਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਟਫਿਸ਼
ਆਭਾ ਦਵੇਸਰ
ਆਭਾ ਦਵੇਸਰ (ਜਨਮ 1 ਜਨਵਰੀ 1974 ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਇਕ ਨਿਊ  ਯਾਰਕ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਫਿਕਸ਼ਨ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ| ਉਸ ਦੇ 2005 ਦੇ ਨਾਵਲ ਬੇਬੀ ਜੀ ਨੇ ਲੈਸਬੀਅਨ ਫਿਕਸ਼ਨ ਲਈ ਲੈਂਬਡਾ ਲਿਟਰੇਰੀ ਐਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਟੋਨਵਾਲ ਬੁੱਕ ਐਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ | ਉਹ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ|
ਜੀਵਨੀ
ਆਭਾ ਦਵੇਸਰ ਦਾ ਜਨਮ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ| ਉਹ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲੀ ਗਈ, ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ 1995 ਵਿਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।
ਉਸਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਦੂਜਾ ਨਾਵਲ ਬੇਬੀ ਜੀ (2005) ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਦਵੇਸਰ ਮੈਨਹੱਟਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਲੋਬਲ ਵਿੱਤੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਫਰਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਸਮਾਂ ਲਿਖਣ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ|
ਦਵੇਸਰ 1995 ਵਿਚ ਹਾਰਵਰਡ ਵਿੱਚ ਇਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ, ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਕਲਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਤ ਕਰ ਰਹੀ  ਹੈ| ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਵੱਖ ਗੈਲਰੀਆਂ ਅਤੇ ਅਜਾਇਬ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
2013 ਤੋਂ, ਦਵੇਸਰ ਡਿਜੀਟਲ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜਕ ਵਿਵਹਾਰ ਅਤੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਤੇ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਬੋਲਦੀ ਆ ਰਹੀ  ਹੈ|
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਰੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1974
ਸਿੱਖ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨਲ ਸੁਸਾਇਟੀ
ਸਿੱਖ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਸੰਸਥਾ ਪੰਜਾਬ ਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਆਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸੰਸਥਾ ਵੱਲੋਂ ਅੱਠ ਵਿੱਦਿਅਕ ਅਦਾਰੇ ਚਲਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 12 ਹਜ਼ਾਰ ਦੇ ਕਰੀਬ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਉੱਚ ਵਿੱਦਿਆ ਹਾਸਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
1937 ਵਿੱਚ ਇਸ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ ਗਠਨ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਖੇ ਪਹਿਲਾ ਸਿੱਖ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਲਜ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੰਨ 1948 ਵਿੱਚ ਕਾਦੀਆਂ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਵਿੱਖੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਸੰਨ 1966 ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਕਾਲਜ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦਾ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸਿੰਘ ਕੈਰੋਂ ਨੇ ਰੱਖਿਆ। ਸੰਨ 1973 ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਕਾਲਜ ਲੜਕੀਆਂ, ਸੰਨ 1982 ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਕਾਲਜ ਆਫ ਫਾਰਮੇਸੀ ਅਤੇ ਸੰਨ 1922 ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਕਾਲਜੀਏਟ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ ਦੀ ਸਥਾਪਨ ਕੀਤੀ।
ਉਦੇਸ਼
ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਟੀਚਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇ ਕੇ ਆਤਮ ਨਿਰਭਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਸਮੇਂ ਦੇ ਹਾਣੀ ਬਣ ਸਕਣ। ਉਹ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਰੈਜੀਡੈਂਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸੰਸਥਾ ਵੱਲੋਂ ਗ਼ਰੀਬ ਘਰ ਦੇ ਤੇ ਹੁਸ਼ਿਆਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸੰਨ 1984 ਦੇ ਦੰਗਾ ਪੀੜਤ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਵਿੱਚ ਮੁਫ਼ਤ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਆ ਅਦਾਰੇ
ਬਾਲਗ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰ
ਬਾਲਗ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰ ਜਾਂ ਐਂਡਰਾਗੋਜੀ andragogy noun [ U ] UK ​ /ˈæn.drə.ɡɒdʒ.i/ਬਾਲਗ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਲਖਾਇਕ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਯੂਨਾਨੀ ਸ਼ਬਦ ἀνδρ-andr- ਤੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਭਾਵ ਹੈ  "ਆਦਮੀ", ਅਤੇ ἀγωγός ਅਗੋਗੋਸ, ਭਾਵ "ਅਗਵਾਈ ਦੇਣਾ"; ਇਸਦਾ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਮਤਲਬ ਹੈ "ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਅਗਵਾਈ ਦੇਣਾ", ਜਦਕਿ ਪੈਡਾਗੋਜੀ ਦਾ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ ਹੈ "ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਅਗਵਾਈ ਦੇਣਾ"।
ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ
ਐਂਡਰੇਗੋਜੀ ਦੀਆਂ ਦੋ ਮੁੱਖ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇਣ ਲਈ ਦੋ ਤਰਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ:
ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੂਰੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਐਂਡਰੇਗੋਜੀ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਬਾਲਗ ਸਿੱਖਿਆ ਤੋਂ ਉਲਟ, "ਬਾਲਗ ਸਿੱਖਿਆ ਅਭਿਆਸ", "ਲੋੜੀਂਦੇ ਮੁੱਲ", "ਖਾਸ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਧੀਆਂ", "ਰਿਫਲਿਕਸ਼ਨ" ਅਤੇ "ਅਕਾਦਮਿਕ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ" ਵਰਗੀਆਂ ਹੋਰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾਵਾਂ  ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਸਮੋ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ 'ਸਵੈ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ' ਅਤੇ 'ਸਵੈ-ਸਿਖਿਅਤ' ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਦੇ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰੇ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੇਣ ਲਈ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 1833 ਵਿੱਚ ਜਰਮਨ ਸਿੱਖਿਅਕਅਲੇਕਜੇਂਡਰ ਕਾੱਪ ਨੇ ਵਰਤਿਆ ਸੀ। ਆਂਡਰੇਗਜੀ ਨੂੰ ਯੂਜੀਨ ਰੋਜ਼ਨਸਟੌਕ-ਹੂਸੀ ਦੁਆਰਾ ਬਾਲਗ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਇੱਕ ਸਿਧਾਂਤ ਵਜੋਂ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਅਮੈਰੀਕਨ ਐਜੂਕੇਟਰ ਮੈਲਕਮ ਨੋਲਜ਼ ਨੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਨੋਲਜ਼ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਐਂਡਰੇਗੋਜੀ  (ਯੂਨਾਨੀ: "ਮੋਹਰੀ- ਆਦਮੀ") ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਲਈ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਤੇ ਗਏ ਸ਼ਬਦ ਪੈਡਾਗੋਜੀ (ਯੂਨਾਨੀ: "ਮੋਹਰੀ-ਬੱਚਾ") ਤੋਂ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮੈਲਕਮ ਨੋਲਜ਼ ਨੇ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੇ ਅੰਤ ਤੋਂ ਬਾਲਗ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ "ਐਂਡਰੇਗੋਜੀ" ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। 1966 ਵਿੱਚ,ਮੈਲਕਮ ਨੋਲਜ਼ ਨੇ ਬੋਸਟਨ ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਨ ਸਾਵਵੇਸੇਵਿਕ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ। ਸਾਵੇਇਸਵਿਚ ਉਹ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇਮੈਲਕਮ ਨੋਲਜ਼ ਨਾਲ ਸ਼ਬਦ "ਐਂਡਰੇਗੋਜੀ" ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਯੂਰੋਪੀਅਨ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 1967 ਵਿਚ,ਮੈਲਕਮ ਨੋਲਜ਼ ਨੇ ਬਾਲਗ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣ ਲਈ ਸ਼ਬਦ ""ਐਂਡਰੇਗੋਜੀ" " ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਮਰੀਅਮ-ਵੈਬਸਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਮਸ਼ਵਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਸਪੈਲਿੰਗ "ਐਂਡਰੇਗੋਜੀ" ਨੂੰ ਠੀਕ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਲਗ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਬਹੁਪੱਖੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣ ਲਈ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ। ਮੈਲਕਮ ਨੋਲਜ਼ ਦੇ ਇਸ ਸਿਧਾਂਤ ਨੂੰ ਬਾਲਗ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਛੇ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਬਿਆਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ:
ਦੀ ਬਜਾਏ ਸਮੱਸਿਆ-ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਮਾਨਤਾਵਾਂ
ਇਸ ਦੀਆਂ ਹੇਠ ਦਿੱਤੀਆਂ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਆ
ਅੰਨਪੂਰਨਾ
ਅੰਨਪੂਰਨਾ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਭਾਸ਼ਾ, ਨੇਪਾਲੀ: अन्नपुर्ण) ਉੱਤਰ-ਕੇਂਦਰੀ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਹਿਮਾਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 8,091 ਮੀਟਰ (26,545 ਫੁੱਟ) ਉੱਚੀ ਅੰਨਪੂਰਨਾ I, 7,000 ਮੀਟਰੋਂ ਉੱਚੀਆਂ ਤੇਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਚੋਟੀਆਂ ਅਤੇ 6,000 ਮੀਟਰੋਂ ਉੱਚੀਆਂ 16 ਹੋਰ ਚੋਟੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ
ਬਰਖਾ ਸੋਨਕਰ
ਬਰਖਾ ਸੋਨਕਰ (24 ਦਸੰਬਰ 1996) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਟੀਮ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ ਅਤੇ "2017 FIBA ਮਹਿਲਾ ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਬੀ" ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ।
ਭੜੀ
ਭੜੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬੱਸੀ ਪਠਾਣਾਂ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਬਰਖਾ ਸੋਨਕਰ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਉਸ ਨੂੰ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਆਈਐਮਜੀ ਰਿਲਾਇੰਸ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਈ ਸੀ। ਆਈਐਮਜੀ ਅਕੈਡਮੀ ਬ੍ਰੈਡੇਨਟਨ, ਫਲੋਰੀਡਾ ਵਿੱਚ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ 2016 ਵਿੱਚ ਆਈਐਮਜੀ ਅਕੈਡਮੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਿਲਸਬਰੋ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਕਾਲਜ ਗਿਆ, 2 ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਹਾਕਸ (ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਲਜੀਏਟ ਐਥਲੈਟਿਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ) ਲਈ ਖੇਡਿਆ।
ਭੜੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਬਰਖਾ ਸੋਨਕਰ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਲਿੰਡਸੇ ਵਿਲਸਨ ਕਾਲਜ, ਕੈਂਟਕੀ ਲਈ ਖੇਡ ਰਹੀ ਹੈ।
ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ
2017 FIBA ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸ਼੍ਰੀ ਕਾਂਤੀਰਾਵਾ ਸਟੇਡੀਅਮ, ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਵਿਖੇ ਆਯੋਜਿਤ, ਬਰਖਾ ਨੇ ਵਧੀਆ ਖੇਡੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਨੇ ਕਜ਼ਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ 75-73 ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ। ਬਰਖਾ ਇਸ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਚੋਟੀ ਦੀ ਤੀਜੀ ਖਿਡਾਰਨ ਰਹੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1996 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਪੀਰ ਫ਼ਜ਼ਲ ਸ਼ਾਹ
ਪੀਰ ਫ਼ਜ਼ਲ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਜਨਮ 1896 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਪੀਰ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਸਥਾਨ ਪੰਜਾਬੀ ਗ਼ਜ਼ਲਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਉੱਚਾ ਹੈਂ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਾਲੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ "ਪੰਜਾਬੀ ਗ਼ਜ਼ਲ ਦਾ ਹਾਫਿਜ਼" ਕਹਿ ਕੇ ਸਤਿਕਾਰਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਲਾਮ ਦੇ ਦੋ ਸੰਗ੍ਰਹਿ "ਡੂੰਘੇ ਪੈਂਡੇ" ਅਤੇ "ਟਿਕੋਰਾਂ" ਆਪਣੇ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡੇ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਗਪਗ 136 ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਦਾ ਦੀਵਾਨ ਹੈਂ ਤੇ ਦੂਜਾ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ, ਨਜ਼ਮਾਂ, ਦੋ ਬੈਂਤ ਤੇ ਜੋੜਬੰਦਾਂ ਦਾ ਮਜਮੂਆ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਸੰਮਿਲਿਤ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ 33 ਹੈ। ਜਿੱਥੇ "ਡੂੰਘੇ ਪੈਂਡੇ" ਦਾ ਰੰਗ ਰਵਾਇਤੀ ਹੈ, ਉਥੇ "ਟਿਕੋਰਾਂ" ਦਾ ਰੰਗ ਵੱਖਰੀ ਨੁਹਾਰ ਤੇ ਦਮਕ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਪੀਰ ਫ਼ਜ਼ਲ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਗ਼ਜ਼ਲੋਈ ਉਤੇ ਜਾਇਜ਼ ਮਾਣ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ ਕਿ-:ਫ਼ਜ਼ਲ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਏ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਰੰਗ, ਯਾ ਇਲਾਹੀ ਦੌਰਿ ਹਾਜ਼ਿਰ ਏ ਗ਼ਜ਼ਲ-ਖ਼ਵਾਨਾ ਦੀ ਖ਼ੈਰ।ਇਥੇ ਕੋਈ ਅਤਿਕਥਨੀ ਨਹੀਂ।
ਪੀਰ ਫ਼ਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਗ਼ਜ਼ਲ ਵਿੱਚ ਅਖਲਾਕ, ਫਲਸਫਾ, ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਹੁਸਨੋ ਇਸ਼ਕ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਮਜ਼ਮੂਨਾਂ ਉਤੇ ਬੜੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਨਾਲ ਹੱਥ ਜ਼ਮਾਇਆ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਵਾਨਗੀ, ਬੰਦਿਸ਼ ਦੀ ਚੁਸਤੀ, ਖਿਆਲ ਬੁਲੰਦੀ, ਨੁਕਤਾ-ਸੰਜੀ ਤੇ ਈਸਾਈਅਤ ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ ਜਲਾਲ ਸਹਿਤ ਵਿਦਮਾਨ ਹੈ। ਤਗਜ਼ੁਲ ਦੇ ਰੰਗ ਲਈ ਦੇਖੋ ਸ਼ੇਅਰ:- ਗਈ ਫੈਲਦੀ ਫੈਲਦੀ ਫੈਲ ਖ਼ੁਸ਼ਬੂ, ਤੇਰੀ ਜ਼ੁਲਫ ਦਾ ਤਜ਼ਕਰਾ ਅੱਲ੍ਹਾ ਅੱਲਾਹ, ਦਿਲਾਂ ਇੰਜ ਸਨਮ ਉਤੇ ਕੁਰਬਾਨ ਹੋ ਜਾ, ਉਹ ਖ਼ੁਦ ਮੂੰਹੋਂ ਆਖੇ ਪਿਆ ਅੱਲਾਹ ਅੱਲਾਹ। ਪੀਰ ਸਾਹਿਬ ਇੱਕ ਸੂਫ਼ੀ-ਮਨਿਸ਼ ਦਰਵੇਸ਼ ਤੇ ਅੱਲਾਹ ਵਾਲੇ ਬੰਦੇ ਸਨ, ਇਸ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਇਸ਼ਕ-ਮਜ਼ਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਕ ਹਕੀਕੀ ਦਾ ਰੰਗ ਹੈ। ਤਸੱਵੁਫ ਦੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਸ਼ੇਅਰ:- ਪੀਰ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਗ਼ਜ਼ਲ ਦਾ ਸ਼ਿਅਰੋ ਸ਼ਾਇਰੀ ਵਿੱਚ ਝੰਡਾ ਬੁਲੰਦ ਰੱਖਣ ਲਈ ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਉਘਾੜਿਆ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗ਼ਜ਼ਲ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼ੇਅਰ:
ਪੀਰ ਫ਼ਜ਼ਲ ਨੇ ਉਰਦੂ, ਫਾਰਸੀ ਦੀਆਂ ਇਜ਼ਾਫਤਾਂ ਦਾ ਬੇਤਹਾਸ਼ਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਮਿਸਲੇ-ਤੂਰ, ਸਦਰੇ-ਬਜ਼ਮ, ਰੁੱਖੇ-ਜਾਨਾਂ, ਤਖ਼ਤ-ਸੁਲੇਮਾਨ, ਜ਼ੁਲਫੇਂ-ਜਿੰਦਾ, ਆਬ-ਖੰਜਰ। ਭਾਰਤੀ ਗ਼ਜ਼ਲਗੋ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰੁਮਾਂਸਵਾਦੀ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਮਕਾਲੀ ਹਾਲਾਤ ਬਾਰੇ ਚੇਤਨ ਸਨ।ਵੇਰਵਾ ਇਹਨਾਂ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ:
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੀਰ ਫ਼ਜ਼ਲ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਬਹੁਰੰਗਤ ਸਰੋਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਲਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈਂ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1896
ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਲੇਖਣੀ
ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਲੇਖਣੀ ਜਾਂ ਰਚਨਾਤਮਿਕ ਲੇਖਣੀ ਉਹ ਲੇਖਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਸਧਾਰਨ, ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਪੱਤਰਕਾਰੀ, ਅਕਾਦਮਿਕ, ਜਾਂ ਤਕਨੀਕੀ ਰੂਪਾਂ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਪਛਾਣ ਬਿਰਤਾਂਤ ਕਲਾ, ਪਾਤਰ ਵਿਕਾਸ, ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੇ ਦਿੱਤੇ ਜ਼ੋਰ ਤੋਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਲੇਖਣੀ ਅਤੇ ਗੈਰਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਲੇਖਣੀ ਵਿੱਚ ਫਰਕ ਕਰਨਾ ਸੌਖਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਗਲਪ, ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਕਾਵਿ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਪਸ਼ਟ ਭਾਂਤ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਲੇਖਣੀ ਦੇ ਪਲੜੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਅਦਾਲਤਾਂ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼, ਰਜਿਸਟਰੀਆਂ, ਅਪੀਲਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਲਿਖਤਾਂ ਇਸਦੇ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹਨ। ਜਦਕਿ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਦਾ ਅੰਗ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਛਪਦੀਆਂ ਫ਼ੀਚਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਮੋਕਲੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਤਹਿਤ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਲੇਖਣੀ ਦੇ ਖਾਤੇ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਲੇਖਣੀ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਕਿਸਮਾਂ ਤੋਂ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਲੇਖਣੀ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਲਾਈਨ ਗਲਪ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਗਲਪ ਵਿਚਕਾਰ ਨਹੀਂ ਖਿੱਚੀ ਜਾ ਸਕਦੀ। ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਗਲਪ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਵਿਧਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਯਾਦਾਂ ਅਤੇ ਜੀਵਨੀਆਂ, ਨਿੱਜੀ ਲੇਖ, ਯਾਤਰਾ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਸੰਬੰਧੀ ਰਚਨਾਵਾਂ, ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਲਿਖਤ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਨੁਹਾਰ ਨੂੰ ਲੇਖਕ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਪੁੱਠ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਲੇਖਣੀ ਦੇ ਤੱਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲਿਖਾਈ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਰਜਣਾਤਮਕਤਾ
ਗੋਦਾਨ (ਨਾਵਲ)
ਗੋਦਾਨ (गोदान) ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਲੇਖਕ ਦਾ ਇਹ ਅੰਤਮ ਸੰਪੂਰਨ ਨਾਵਲ ਸੀ ਜੋ ਕਿ 1936 ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੀ ਗਰੰਥ ਰਤਨਾਕਰ ਦਫਤਰ, ਬੰਬਈ ਨੇ ਛਾਪਿਆ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਪੇਂਡੂ ਸਮਾਜ, ਪੇਂਡੂ ਜਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕਿਰਸਾਨੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਚਿਤਰਣ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਤਰੱਕੀ, ਗਾਂਧੀਵਾਦ ਅਤੇ ਸਾਮਵਾਦ ਦਾ ਸਮੁਚੇ ਪਰਿਪੇਖ ਵਿੱਚ ਚਿਤਰਣ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਇਸਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਅਨੁਵਾਦ ਪ੍ਰੋ. ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕੀਤਾ।
ਕਥਾਨਕ
ਗੋਦਾਨ ਵਿੱਚ ਸਮਾਂਤਰ ਰੂਪ ਨਾਲ ਚਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦੋ ਕਥਾਵਾਂ ਹਨ - ਇੱਕ ਦਿਹਾਤੀ ਕਥਾ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਸ਼ਹਿਰੀ ਕਥਾ, ਲੇਕਿਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਨਾਂ ਕਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਮੇਲ ਅਤੇ ਸੰਤੁਲਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਸ ਨਾਵਲ ਦੀ ਦੁਰਬਲਤਾ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀਆਂ ਸੂਚਕ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼, ਕਾਲ ਦਾ ਸਟੀਕ ਵਰਣਨ ਹੈ। ਨਾਵਲ ਦੇ ਨਾਇਕ ਹੋਰੀ ਦੀ ਵੇਦਨਾ ਪਾਠਕਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘੀ ਸੰਵੇਦਨਾ ਭਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਪਰਵਾਰ ਦੇ ਵਿਘਟਨ ਦੀ ਪੀੜਾ ਹੋਰੀ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਗੋਦਾਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਉਸਨੂੰ ਜਿੰਦਾ ਰੱਖਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਇਹ ਇੱਛਾ ਮਨ ਵਿੱਚ ਲਈ ਹੀ ਇਸ ਦੁਨੀਆ ਤੋਂ ਕੂਚ ਕਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਿੰਦੀ ਤਹਿਲਕਾ ਦੇ ਇੱਕ ਲੇਖ ਅਨੁਸਾਰ।"ਇਹ ਨਾਵਲ ਕਿਸਾਨ ਦੇ ਹੋ ਰਹੇ ਨਿਰੰਤਰ ਦਰਿਦਰੀਕਰਣ ਦੀ ਸੋਗ ਕਥਾ ਹੈ। ਪੰਜ ਵਿਘੇ ਖੇਤ ਦੀ ਜੋਤ ਵਾਲਾ ਕਿਸਾਨ ਸਾਮੰਤੀ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਜ਼ਮੀਨ ਗਵਾ ਕੇ ਖੇਤ ਮਜੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਜੋ ਸਾਮੰਤੀ ਤਾਕਤਾਂ ਕਿਸਾਨ ਨੂੰ ਲੁਟਦੀਆਂ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਥ ਸ਼ਾਸਨ ਦੀਆਂ ਆਧੁਨਿਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵੀ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਨਾਵਲ ਦਾ ਇੱਕ ਜਾਲਿਮ ਪਾਤਰ ਝਿੰਗੁਰੀ ਸਿੰਘ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਇਨਸਾਫ਼ ਉਸਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਕੋਲ ਪੈਸਾ ਹੈ। ਕਨੂੰਨ ਤਾਂ ਹੈ ਕਿ ਮਹਾਜਨ ਕਿਸੇ ਅਸਾਮੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜ਼ਿਆਦਤੀ ਨਾ ਕਰੇ, ਕੋਈ ਜਮੀਂਦਾਰ ਕਿਸੇ ਕਾਸਤਕਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸਖਤੀ ਨਾ ਕਰੇ; ਮਗਰ ਹੁੰਦਾ ਕੀ ਹੈ। ਰੋਜ ਹੀ ਵੇਖਦੇ ਹੋ। ਜਮੀਂਦਾਰ ਮੁਸਕਾਂ ਬੰਨਵਾ ਕੇ ਕੁਟਵਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਹਾਜਨ ਲੱਤਾਂ ਅਤੇ ਜੁੱਤੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।" ਗੋਦਾਨ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਮਹਾਜਨੀ ਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨ ਦੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਲਗਾਤਾਰ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਬੇਗਾਨਗੀ ਦੀ ਕਥਾ ਹੈ। ਨਾਇਕ ਹੋਰੀ ਕਿਸਾਨ ਜਮਾਤ ਦੇ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧੀ ਦੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਜੀਵਨ ਭਰ ਕਠੋਰ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਗਾਂ ਦੀ ਆਕਾਂਖਿਆ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਪਾਂਦੀ। ਹੋਰੀ ਜੀਵਨ ਭਰ ਮਿਹਨਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਨੇਕ ਕਸ਼ਟ ਸਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਕੇਵਲ ਇਸ ਲਈ ਕਿ ਉਸਦੀ ਮਰਿਆਦਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੋ ਸਕੇ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਦੂਸਰਿਆਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਰੱਖਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਸਨੂੰ ਇਸਦਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਮਜਬੂਰ ਹੋਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਆਪਣੀ ਮਰਿਆਦਾ ਨਹੀਂ ਬਚਾ ਪਾਉਂਦਾ। ਇਹ ਸਿਰਫ ਹੋਰੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਕਾਲ ਦੇ ਹਰ ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਦੀ ਆਤਮਕਥਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੈ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਪਰਸੰਗਕ ਕਹਾਣੀ। ਦੋਨਾਂ ਕਥਾਵਾਂ ਦਾ ਸੰਗਠਨ ਇੰਨੀ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਵਿੱਚ ਪਰਵਾਹ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ ਦੀ ਕਲਮ ਦੀ ਇਹੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।
ਪਾਤਰ
ਗੋਦਾਨ ਦੇ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਉੱਤੇ ਅਸਚਰਜ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੋਰੀ, ਧਨਿਆ, ਝੁਨੀਆ, ਗੋਬਰ, ਹੀਰਾ, ਸੋਭਾ, ਸੋਨਾ ਅਤੇ ਰੂਪਾ, ਭੋਲੀ, ਦੁਲਾਰੀ, ਝਿੰਗੁਰੀ ਸਾਹੂ, ਦਾਤਾਦੀਨ, ਮੰਗਰੂ ਸਾਹੂ, ਪਟੇਸ਼ਵਰੀ, ਮਾਤਾਦੀਨ, ਰਾਏ ਸਾਹਿਬ, ਮੇਹਤਾ, ਖੰਨਾ, ਤਨਖਾ, ਮਿਰਜ਼ਾ, ਮਾਲਤੀ ਆਦਿ ਰੰਗ ਰੰਗ ਦੇ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਭਰਮਾਰ ਹੈ। ਤਕੜਾ ਖਾਸਾ ਮੇਲਾ ਗੇਲਾ ਹੈ। ਫੇਰ ਵੇਦੇ ਸਭ ਦਾ ਆਪਣਾ-ਆਪਣਾ ਰੰਗ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਆਪਣੀ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਪਛਾਣ ਹੈ।
ਹੋਰੀ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਹੈ ਜੋ ਧਨੀਆ ਨਾਲ ਵਿਆਹਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ​​ਬੇਟੀਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਖਰਾ ਸੱਚਾ ਇਨਸਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਭਰ ਆਪਣੀ ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹਦੇ ਦੋ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸਮਸਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਫਰਜ ਸਮਝਦਾ ਹੈ। ਭਰਾਵਾਂ ਖਾਤਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਵਾਰ ਦੇ ਹਿੱਤ ਵੀ ਕੁਰਬਾਨ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗਊ ਦੀ ਮੌਤ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛ-ਗਿਛ ਕਰਨ ਪਿੰਡ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਪੁਲੀਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ਵਤ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਹੀਰਾ ਦੇ ਘਰ ਪੁਲੀਸ ਦਾ ਦਾਖਲ ਹੋਣਾ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ। ਉਹ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਚਾਇਤ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਸਮਝਦਾ ਹੈ। ਗਊ ਦੀ ਮੌਤ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਨਾਵਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ ਦੇ ਨਾਵਲ
ਤਲਾਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰੰਟ
ਤਲਾਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰੰਟ ਜਾਬਤਾ ਫੋਜਦਾਰੀ ਸੰਘਤਾ 1973 ਦੀ ਧਾਰਾ 93 ਅਨੁਸਾਰ ਅਦਾਲਤ ਤਲਾਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰੰਟ ਜਾਰੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜਿਥੇ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਸੰਮਨ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਦਸਤਾਵੇਜ ਨਹੀਂ ਪੇਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਜਾ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਨਾ ਪਤਾ ਹੋਵੇ ਕਿ ਦਸਤਾਵੇਜ ਕਿਸ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਕਬਜੇ ਵਿੱਚ ਹਨ ਜਾ ਜਿਥੇ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਇਹ ਲੱਗੇ ਕਿ ਜਾਂਚ ਪੜਤਾਲ ਜਾ ਹੋਰ ਕਾਰਵਾਈ ਨਾਲ ਨਿਰੀਖਣ ਪੂਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਰੰਟ
ਕੁਰਲੀ
ਕੁਰਲੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਐੱਸ.ਏ.ਐੱਸ.ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਡੇਰਾ ਬਸੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮਿੱਡਾ
ਮਿੱਡਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਮਲੋਟ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਰੁਦਕੀ
ਅਬਦੁੱਲਾ ਜਫਰ ਇਬਨ ਮੁਹੰਮਦ ਰੁਦਕੀ (, Абӯабдуллоҳ Ҷаъфар Ибни Муҳаммад, entitledآدم الشعرا ਆਦਮ ਅਲਸ਼ਾਇਰਾ ਜਾਂ ਸ਼ਾਇਰਾਂ ਦਾ ਆਦਮ), ਰੁਦਾਗੀ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ (858 - 941), ਫ਼ਾਰਸੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਵੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਫਾਰਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਮੋਢੀ ਕਵੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਜਦੋਂ ਫਾਰਸ (ਈਰਾਨ) ਉੱਤੇ ਅਰਬਾਂ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਅਰਬੀ ਦਾ ਗਲਬਾ ਵੱਧ ਗਿਆ ਸੀ, ਰੁਦਕੀ ਨੇ ਫਾਰਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਰਬੀ ਲਿਪੀ ਦੇ ਨਵਿਆਏ ਸੰਸਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲਿਖਣਾ ਚਾਲੂ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਰਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਲਿਪੀ ਬਣ ਗਈ।
ਰੁਦਕੀ ਦਾ ਜਨਮ ਆਧੁਨਿਕ ਤਾਜਿਕਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਫ਼ਾਰਸੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਖੇਤਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਆਉਂਦਾ ਸੀ।
ਰੁਦਕੀ ਦੀ ਬੇਨੂਰੀ
ਸਮਾਨੀ ਅਤੇ ਨਿਜ਼ਾਮੀ ਅਰੂਜ਼ੀ ਵਰਗੇ ਕੁਝ ਪੁਰਾਣੇ ਜੀਵਨੀਕਾਰ ਉਹਦੀ ਬੇਨੂਰੀ ਦੇ ਜਨਮ ਜਾਤ ਹੋਣ ਤੇ ਜੋਰ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ। ਫਿਰਦੌਸੀ ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਹਨਾਮਾ ਵਿੱਚ ਬੱਸ ਏਨਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪੰਚਤੰਤਰ ਸੁਣਾਇਆ ਤੇ ਉਸਨੇ ਇਹ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਨਿਗਾਹ ਸਲਾਮਤ ਹੋਣ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ:
ਗੁਰਮੁਖੀ:-
ਪੰਜਾਬੀ ਅਨੁਵਾਦ:-
ਸਤਨਾਮ ਸਿੰਘ ਕੈਂਥ ਦੀ ਪੁਸਤਕ ਸਾਹਿਤਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਪੰਨਾ ਨੰਬਰ 99 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਫ਼ਾਰਸੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਸਨਵੀ "ਕਲੀਲੀ - ਓ- ਦਮਨ" ਰੂਦਕੀ ਦੀ ਹੀ ਰਚਨਾ ਹੈ
{{ਅਧਾਰ}
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਾਰਸੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਾਰਸੀ ਕਵੀ‎
ਪੁਲਿਸ ਅਫ਼ਸਰ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਸੰਪਤੀ ਨੂੰ ਜਬਤ ਕਰਨ ਦੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਨੂੰਨ
ਈਸ਼ਵਰ ਦਿਆਲ ਗੌੜ
ਈਸ਼ਵਰ ਦਿਆਲ ਗੌੜ (ਜਨਮ 1956) ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਕਿੱਤੇ ਵਜੋਂ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਅਧਿਆਪਕ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਈਸ਼ਵਰ ਦਿਆਲ ਗੌੜ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ-ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਮੂਲ ਸਰੋਤ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਦਲੀਲ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਆਵਾਮੀ ਇਤਿਹਾਸ ਹੈ ਜੋ ਹਕੂਮਤੀ ਮਿਸਲਖ਼ਾਨਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ। ਈਸ਼ਵਰ ਮੁਤਾਬਕ ਕਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਬੰਦੇ ਦੀ ਪਛਾਣ ਦੇ ਨਕਸ਼ ਉਘੜਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1956
ਮੇਘਨਾਦ ਸਾਹਾ
ਮੇਘਨਾਦ ਸਾਹਾ ਐਫ਼ਆਰਐਸ (6 ਅਕਤੂਬਰ 1893 – 16 ਫਰਵਰੀ 1956) ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਖਗੋਲਵਿਗਿਆਨੀ ਸਨ। ਉਹ ਸਾਹ ਸਮੀਕਰਨ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਪਾਦਨ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। ਇਹ ਸਮੀਕਰਣ ਤਾਰਿਆਂ ਅੰਦਰ ਭੌਤਿਕ ਅਤੇ ਰਾਸਾਇਣਕ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸ਼ਕ ਪੰਚਾਂਗ ਦਾ ਵੀ ਸੰਸ਼ੋਧਨ ਕੀਤਾ, ਜੋ 22 ਮਾਰਚ 1957 (1 ਚੇਤਰ 1879 ਸ਼ੱਕ) ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਜੀਵਨ ਵੇਰਵੇ
ਸਾਹਾ ਦਾ ਜਨਮ ਢਾਕਾ ਤੋਂ 45 ਕਿ ਮੀ ਦੂਰ ਸ਼ਿਓਰਤਾਲੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਜਗਨਨਾਥ ਸਾਹਾ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰੀ ਦੇਵੀ ਸੀ। ਗਰੀਬੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸਾਹਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਆਰੰਭਿਕ ਸਿੱਖਿਆ ਢਾਕਾ ਕਾਲਜੀਏਟ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਇੰਟਰ ਵਿੱਚ ਪੂਰਬੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੈ ਸਥਾਨ ਤੇ ਰਿਹਾ। ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਉਹ ਢਾਕਾ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਉਥੇ ਹੀ ਵਿਆਨਾ ਤੋਂ ਡਾਕਟਰੇਟ ਕਰਕੇ ਆਏ ਪ੍ਰੋ ਨਗੇਂਦਰ ਨਾਥ ਸੇਨ ਤੋਂ ਉਸ ਨੇ ਜਰਮਨ ਭਾਸ਼ਾ ਸਿੱਖੀ। ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰੈਜੀਡੈਂਸੀ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਵੀ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। 16 ਜੂਨ 1918 ਨੂੰ ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਰਾਧਾ ਰਾਣੀ ਰਾਏ ਨਾਲ ਹੋਇਆ। 1920 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ 4 ਲੇਖ ਸੌਰਵਰਣ ਮੰਡਲ ਦਾ ਆਇਨੀਕਰਣ, ਸੂਰਜ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਤੱਤਾਂ ਉੱਤੇ, ਗੈਸਾਂ ਦੀਆਂ ਰੂਪ ਵਿਕਿਰਣ ਸਮਸਿਆਵਾਂ ਉੱਤੇ ਅਤੇ ਤਾਰਾਂ ਦੇ ਹਾਰਵਰਡ ਵਰਗੀਕਰਣ ਉੱਤੇ ਫ਼ਲਸਫ਼ਈ ਮੈਗਜੀਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਏ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੇਖਾਂ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਧਿਆਨ ਸਾਹਾ ਵੱਲ ਗਿਆ। ਸੰਨ 1923 ਤੋਂ ਸੰਨ 1938 ਤੱਕ ਉਹ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵੀ ਰਿਹਾ। ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਉਹ ਜੀਵਨ ਭਰ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨ ਫੈਕਲਟੀ ਦਾ ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਡੀਨ ਰਿਹਾ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨੀ
ਰਕਸ਼ਾ ਖਾਦਸੇ
ਰਕਸ਼ਾ ਨਿਖਿਲ ਖਾਦਸੇ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ: Raksha Nikhil Khadse) ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ ਰਾਵਰ ਲੋਕਸਭਾ ਸੀਟ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਰਕਸ਼ਾ ਦਾ ਜਨਮ ਖੇਤੀਆ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਰਕਸ਼ਾ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਐਨਸੀਪੀ ਨੇਤਾ ਏਕਨਾਥ ਖਦਸੇ  ਦੀ ਨੂੰਹ ਹੈ। ਉਹ ਉਸਦੇ ਬੇਟੇ ਨਿਖਿਲ ਖੜਸੇ ਦੀ ਵਿਧਵਾ ਹੈ। 22 ਫਰਵਰੀ 2021 ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਖਬਾਰਾਂ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਉਸਦਾ ਕੋਵਿਡ-19 ਲਈ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਟੈਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ
ਰਕਸ਼ਾ ਕੋਠੜੀ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਰਪੰਚ ਚੁਣੇ ਗਏ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਜਲਗਾਓਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ। 2014 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮਨੀਸ਼ ਜੈਨ ਨੂੰ 318608 ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ 605452 ਜਦਕਿ ਜੈਨ ਨੂੰ 287384 ਵੋਟਾਂ ਮਿਲੀਆਂ। 26 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਹਿਨਾ ਗਾਵਿਤ ਦੇ ਨਾਲ, 16ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਬਣੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:16ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੇਖ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੋਂ ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ
ਤਨਾਕਾ ਮੈਮੋਰੀਅਲ
ਵਿਸ਼ਾ
ਮਨਚੂਰੀਆ ਅਤੇ ਮੰਗੋਲੀਆ ਚੀਨ ਦੇ ਪ੍ਰਾਂਤ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਚੀਨ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪਹਿਲਾ ਸਾਨੂੰ ਇਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਪ੍ਰਾਂਤਾਂ 'ਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਚੀਨ ਤੇ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਏਸ਼ੀਆ ਤੇ ਦੂਜੇ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਸਾਥੋਂ ਭੈ-ਭੀਤ ਹੋ ਕੇ ਆਤਮ-ਸਮਰਪਣ ਕਰ ਦੇਣਗੇ। ਚੀਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਾਧਨਾਂ 'ਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰਕੇ ਅਸੀਂ ਭਾਰਤ, ਪੂਰਬੀ ਦੀਪ ਸਮੂਹ, ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਯੂਰਪ 'ਤੇ ਵੀ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਪਾਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸੰਧੀਆਂ
ਰਪਟ
ਰਪਟ ਜਾਬਤਾ ਫੋਜਦਾਰੀ ਸੰਘਤਾ ੧੯੭੩ ਦੀ ਧਾਰਾ 154 ਅਨੁਸਾਰ ਰਪਟ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਇਹ ਅਸਪਸ਼ਟ ਜਾ ਫਾਲਤੂ ਨਹੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਬੋਲ ਕੇ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਤ ਰੂਪ ਦਿਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਰਪਟ ਦੀ ਨਕਲ ਕਾਪੀ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ.ਪੂਰੀ ਰਪਟ ਲਿਖਣ ਮਗਰੋ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਬੋਲ ਕੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਸੁਣਾਉਦਾ ਹੈ। ਰਪਟ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ.ਇਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਜਰੂਰੀ ਨਹੀ ਕਿ ਗਵਾਹ ਜਾ ਅਪਰਾਧੀ ਦੇ ਨਾਮ ਦਸੇ।
ਮਗ਼ਜ਼
ਮਗ਼ਜ਼ ਇੱਕ ਤਰਾਂ ਦਾ ਭੁੰਨਿਆ ਹੋਇਆ ਜਾਨਵਰ ਦਾ ਦਿਮਾਗ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰਾਂ ਸੂਰ ਦੇ ਦਿਮਾਗ਼ ਦੇ ਬਣੇ ਪਕਵਾਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਖਾਧਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ) ਬਰਮਾ ਵਿੱਚ ਸੂਰ ਦੇ ਮਾਸ ਨੂੰ ਖ਼ੁਰਾਕ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮੰਨ ਕੇ ਖਾਧਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਮਗ਼ਜ਼ ਮਸਾਲਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੂਖਮਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਗ਼ਜ਼ ਭੁਨਾ ਬੜਾ ਪਰਸਿੱਧ ਪਕਵਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਬੱਕਰੀ ਜਾਂ ਭੇਡ ਦੇ ਦਿਮਾਗ਼ ਨੂੰ ਮਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਕਾ ਕੇ, ਬਦਾਮ ਅਤੇ ਪਿਸਤਾ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਲਾੜੀ ਖਰੀਦਣਾ
ਲਾੜੀ-ਖਰੀਦਣਾ ਉਦਯੋਗ ਜਾਂ ਵਪਾਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ "ਇੱਕ ਲਾੜੀ ਨੂੰ ਖਰੀਦ" ਕੇ ਆਪਣੀ ਸੰਪਤੀ ਬਣਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਸੰਪਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਵੇਚਿਆ ਜਾਂ ਛੁਡਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਲਾੜੀ-ਖਰੀਦਣਾ ਜਾਂ ਦੁਲਹਨ ਵੇਚਣਾ ਦਾ ਕਾਰਜ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਚੀਨ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕੁੱਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲਾੜੀ-ਵੇਚਣ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਲਾੜੀ-ਖਰੀਦਦਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਅਭਿਆਸ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ,   "ਵਿਆਹ ਦੀ ਸਹੂਲਤ" ਦੀ ਇੱਕ ਫੋਰਮ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤ
ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲਾੜੀ-ਖਰੀਦਣਾ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਅਭਿਆਸ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਹਰਿਆਣਾ, ਝਾਰਖੰਡ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਲਾੜੀ-ਖ਼ਰੀਦ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ। ਸੀ.ਐਨ.ਐਨ-ਆਈ.ਬੀ.ਐੱਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ "ਸਹਿਮਤੀ ਦੇ ਬਗੈਰ ਖਰੀਦਿਆ, ਵੇਚਿਆ, ਬਲਾਤਕਾਰ ਅਤੇ ਵਿਆਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲਾੜੀ-ਖਰੀਦ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਿਹਾਰ, ਅਸਾਮ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਤੋਂ ਆਊਟਸੋਰਸਿੰਗ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।  ਜੇ ਲੜਕੀਆਂ ਤੋਂ ਖਰੀਦਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਲਾੜੀ ਦੀ ਕੀਮਤ (ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਝਾਰਖੰਡ ਦੇ ਪੈਰੋਸ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ) ਦਾ ਮੁੱਲ 4000 ਤੋਂ 30,000 ਰੁਪਏ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ 88 ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁੱਲ ਦੇ 660 ਡਾਲਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਲਾੜੀਆਂ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਔਸਤਨ 500 ਤੋਂ 1,000 ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਅਦਾ ਕਰਨੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।ਲਾੜੀ ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨਾਲੋਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਦਾ ਅਨੁਪਾਤ ਘੱਟ ਹੈ।  ਅਜਿਹੇ ਘੱਟ ਅਨੁਪਾਤ ਵਿੱਚ ਜਿਆਦਾਤਰ ਭਾਰਤੀ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਧੀਆਂ ਦੀਆਂ ਥਾਂ 'ਤੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀ ਚਾਹ ਵਿੱਚ ਮਾਦਾ ਭਰੂਣ ਹੱਤਿਆ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਤਰਜੀਹ ਦੇਣਾ ਹੈ। 2006 ਵਿਚ, ਬੀਬੀਸੀ ਨਿਊਜ਼ ਅਨੁਸਾਰ, ਹਰਿਆਣਾ ਵਿਚ ਹਰ 1000 ਆਦਮੀਆਂ ਪਿੱਛੇ 861 ਔਰਤਾਂ ਸਨ; ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਨੁਪਾਤ 1000 ਆਦਮੀਆਂ ਪਿੱਛੇ 927 ਔਰਤਾਂ ਸਨ। ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਹੀ ਵਿਆਹੀਆਂ ਜਾਂ ਪਤਨੀਆਂ ਵਜੋਂ ਖਰੀਦਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਸਗੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖੇਤ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਜਾਂ ਹਾਊਸਹੈਲਪ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਔਰਤਾਂ "ਸੈਕਸ ਗੁਲਾਮ" ਜਾਂ ਮਜ਼ਦੂਰ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਤਸਕਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਲਈ ਖਰਚੇ ਦੀ ਰਕਮ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿਚ
ਬਾਜ਼ਾਰ (ਮਾਰਕੀਟ), ਸਾਗਰ ਸਰਹਦੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ 1982 ਦੀ ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਭਾਰਤੀਆਂ ਵਲੋਂ ਲਾੜੀ ਖਰੀਦਣਾ ਹੈ।
ਹੋਰ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹੋ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਦੇ ਹੱਕ
ਮਹਾਰਾਜਾ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ
ਮਹਾਰਾਜਾ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ (18 ਦਸੰਬਰ 1843 – 24 ਦਸੰਬਰ 1911) ਨਾਭਾ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਨ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ ਬਡਰੁਖਾਂ, ਜੀਂਦ ਰਿਆਸਤ, ਵਿਖੇ 18 ਦਸੰਬਰ 1843 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਸਰਦਾਰ ਸੁਖਾ ਸਿੰਘ (ਮੌਤ 1852) ਦਾ ਦੂਜਾ ਪੁਤਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਮੁਢਲੇ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤਾ ਕੁਝ ਪਤਾ ਨਹੀਂ। ਨਾਭਾ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਰਾਜਾ ਭਗਵਾਨ ਸਿੰਘ ਦੀ 3 ਮਈ 1871 ਨੂੰ ਤਪਦਿਕ ਰੋਗ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਰਾਜਾ ਭਗਵਾਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਔਲਾਦ ਨਾ ਹੋਣ ਅਤੇ ਫੂਲ ਬੰਸੀ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਮਹਾਰਾਜਾ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ 10 ਅਗਸਤ 1871 ਨੂੰ ਰਾਜਗੱਦੀ ਮਿਲੀ।
ਯਾਦਗਾਰੀ ਕੰਮ
ਮਹਾਰਾਜਾ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਆਪਣੇ ਰਾਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਅਨੇਕ ਯਾਦਗਾਰੀ ਕੰਮ ਕੀਤੇ। ਮਹਾਰਾਜਾ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਲਾਹੌਰ ਵਿਖੇ ਖ਼ਾਲਸਾ ਪ੍ਰਿਟਿੰਗ ਪ੍ਰੈਸ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਧਨ ਮੁਹਈਆ ਕੀਤਾ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਵਿਆਹ ਲਈ 'ਅਨੰਦ ਕਾਰਜ' ਦੇ ਰਸਮ ਆਰੰਭ ਕੀਤੀ। ਭਾਈ ਕਾਹਨ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਲੇਖਕ ਮੈਕਾਲਫ਼ ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਬਾਰੇ ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਖੋਜ ਕੰਮ ਲਈ ਸਹੂਲਤਾਂ ਮਹਈਆ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਵੀ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਉਘਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਭਾ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜੇ
ਦੋਸਤ ਮੁਹੰਮਦ ਖ਼ਾਨ
ਦੋਸਤ ਮੁਹੰਮਦ ਖਾਨ (ਫ਼ਾਰਸੀ: "دوست محمد خان", (ਪਸ਼ਤੋ: دوست محمد خان, ਜਨਮ 23 ਦਸੰਬਰ 1793 – ਮੌਤ 9 ਜੂਨ 1863) ਬਾਰਕਜ਼ਈ ਕਬੀਲੇ ਦਾ ਸਰਦਾਰ ਜੋ ਮੁਹੰਮਦ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਬਰਤਰਫ਼ੀ ਦੇ ਬਾਦ 1826 ਵਿੱਚ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਤਖ਼ਤ ਤੇ ਬੈਠਾ। ਦੁਰਾਨੀ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਪਤਨ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦਾ 1826 ਤੋਂ 1839 ਤੱਕ ਅਤੇ ਫਿਰ 1845 ਤੋਂ 1863 ਤੱਕ ਅਮੀਰ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਬਾਰਕਜ਼ਈ ਕਬੀਲੇ ਕਬੀਲੇ ਦਾ ਮੁਖੀ ਸਰਦਾਰ ਪਾਇੰਦੇ ਖਾਨ, ਜਿਹੜਾ ਜ਼ਮਨ ਸ਼ਾਹ ਦੁਰਾਨੀ ਹਥੋਂ 1799 ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਦਾ 11ਵਾਂ ਪੁੱਤਰ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਅਮੀਰ
ਵਾਨੋਰਟਪਾਰਕਸੇਨ, ਊਮਿਓ
ਵਾਨੋਰਟਪਾਰਕਸੇਨ ਕੇਂਦਰੀ ਊਮਿਓ, ਸਵੀਡਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਪਾਰਕ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਹ ਪਾਰਕ 1858 ਵਿੱਚ ਊਮਿਓ ਗਾਰਡਨ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਰ, ਇਹ ਪਾਰਕ 1888 ਦੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਸੜ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਨਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਕਲ 1985 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਪੁਨਰ-ਨਿਰਮਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਿਲੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਊਮਿਓ ਦੇ ਪਾਰਕ
ਵਿਲੀਅਮ ਗੋਲਡਿੰਗ
ਗੋਲਡਿੰਗ ਨੂੰ ਅਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਨੇ 1988 ਵਿੱਚ ਨਾਈਟ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ।  ਉਹ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਰਾਇਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਫੈਲੋ ਸੀ। I2008 ਵਿੱਚ, The Times ਨੇ ਗੋਲਡਿੰਗ ਨੂੰ  "1945 ਦੇ ਬਾਅਦ 50 ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਲੇਖਕਾਂ" ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਸੀ।
ਸਰ ਵਿਲੀਅਮ ਗੈਰਾਲਡ ਗੋਲਡਿੰਗ, ਸੀਬੀਈ (19 ਸਤੰਬਰ 1911 - 19 ਜੂਨ 1993) ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਨਾਵਲਕਾਰ, ਨਾਟਕਕਾਰ, ਅਤੇ ਕਵੀ ਸੀ। ਲਾਰਡ ਆਫ ਦਿ ਫਲਾਈਜ਼ (1954) ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਨਾਵਲ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਸ਼ਹੂਰ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਗਿਆਰਾਂ ਨਾਵਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਨ 1980 ਵਿਚ ਰਾਈਟਸ ਫਾਰ ਪੈਸੇਜ ਲਈ ਬੁੱਕਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇਹ ਉਸ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਤਿਕੋਣੀ ਬਣਨ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ, ਟੂ ਦਿ ਐਂਡਸ ਆਫ਼ ਦਿ ਧਰਤੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 1983 ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਗੋਲਡਿੰਗ ਨੂੰ 1988 ਵਿੱਚ ਨਾਈਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ. ਉਹ ਰਾਇਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਲਿਟਰੇਚਰ ਦਾ ਸਾਥੀ ਸੀ. 2008 ਵਿਚ, ਟਾਈਮਜ਼ ਨੇ ਗੋਲਡਿੰਗ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ "1945 ਤੋਂ 50 ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਲੇਖਕਾਂ" ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਤੀਸਰਾ ਸਥਾਨ ਦਿੱਤਾ।
ਮੁਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
thumb|ਬਿਸ਼ਪ ਵਰਡਜ਼ਵਰਥ ਸਕੂਲ, ਸੈਲਸਬਰੀ ਵਿਖੇ ਪਲੇਕ ਵਿਲੀਅਮ Golding ਆਪਣੀ ਦਾਦੀ ਦੇ ਘਰ  47 ਮਾਊਂਟ ਵਾਈਜ਼, ਨ੍ਯੂਕੇ,  ਕੋਰਨਵਾਲ, ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਉੱਥੇ ਆਪਣੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਬਚਪਨ ਦੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਬਿਤਾਈਆਂ। ਉਹ ਵਿਲਤਸ਼ਿਰੇ, ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ ਜਿਥੇ ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਮਾਰਲਬੋਰੋ ਵਿਆਕਰਣ ਸਕੂਲ ਇੱਕ ਸਾਇੰਸ ਮਾਸਟਰ (1905 ਤੋਂ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤੀ) ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਸੀ, ਜਿਹੜਾ ਸਾਇੰਸ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਤਰਕਸ਼ੀਲਤਾ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਨੌਜਵਾਨ Golding ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਯੋਸਿਫ਼ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਵਾਲੇ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।  ਉਸ ਦੀ ਮਾਤਾ, ਮਿਲਡਰੈਡ ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦੀ ਸੀ,ਅਤੇ ਔਰਤ ਮਤਾਧਿਕਾਰ ਦੇ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦੀ ਸੀ। 1930 ਵਿੱਚ ਕਾਲਜ, ਆਕਸਫੋਰਡ, ਚਲਾ ਗਿਆ, ਜਿਥੇ ਉਸ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵੱਲ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੋ ਸਾਲ ਦੇ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਯੁੱਧ ਸੇਵਾ
ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਗੋਲਡਿੰਗ 1940 ਵਿੱਚ ਰਾਇਲ ਨੇਵੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਜੋ ਜਰਮਨ ਲੜਾਈ ਬਿਸਮਾਰਕ ਦੀ ਭਾਲ ਅਤੇ ਡੁੱਬਣ ਵਿੱਚ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਡੀ-ਡੇਅ ਤੇ ਨੌਰਮੰਡੀ ਦੇ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ, ਇੱਕ ਲੈਂਡਿੰਗ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਕਮਾਂਡ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਕਿ ਸਮੁੰਦਰੀ ਕੰਢੇ ਤੇ ਰਾਕੇਟ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਕੱਢਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਵਾਲਚਰਨ ਵਿਖੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 24 ਵਿੱਚੋਂ 23 ਹਮਲੇ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ ਡੁੱਬ ਗਏ ਸਨ
ਲਿਖਣ ਦੀ ਸਫਲਤਾ
thumb|ਗੋਲਡਿੰਗ, ਆਰਟਰ ਲੁੰਡਕਵਿਸਟ ਅਤੇ ਜੀਨ ਪੌਲ ਸਾਰਤਰ, ਲੈਨਿਨਗ੍ਰਾਡ, ਯੂਐਸਐਸਆਰ, 1963 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ। ਸਤੰਬਰ 1953 ਵਿਚ, ਦੂਜੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਗੋਲਡਿੰਗ ਨੇ ਫਾੱਰਰ ਐਂਡ ਫੈਬਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖਰੜਾ ਭੇਜਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਠਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਕਿਤਾਬ, ਹਾਲਾਂਕਿ, ਫਰਮ ਦੇ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਸੰਪਾਦਕ ਚਾਰਲਸ ਮੋਨਟੀਥ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਮੌਂਟੀਥ ਨੇ ਟੈਕਸਟ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਅਤੇ ਨਾਵਲ ਸਤੰਬਰ 1954 ਵਿੱਚ ਲਾਰਡ ਆਫ਼ ਦਿ ਫਲਾਈਜ਼ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ।
1958 ਵਿੱਚ ਸੈਲਸਬਰੀ ਤੋਂ ਨੇੜਲੇ ਬੋਵਰਚਲਕ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਤੁਰਨ ਵਾਲੇ ਸਾਥੀ ਜੇਮਸ ਲਵਲੋਕ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਲਵਲਾਕ ਦੀ ਅਨੁਮਾਨ ਉੱਤੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਕੀਤੇ, ਕਿ ਧਰਤੀ ਗ੍ਰਹਿ ਦਾ ਜੀਵਿਤ ਮਾਮਲਾ ਇਕੋ ਜੀਵ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਗੋਲਡਿੰਗ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰਤਿਕ੍ਰਿਆ ਨੂੰ ਯੂਨਾਨ ਦੇ ਮਿਥਿਹਾਸਕ ਕਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਦੇ ਟਾਇਟਨ, ਗਾਇਆ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੱਖਣ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਸਫ਼ਲਤਾ ਨੇ ਗੋਲਡਿੰਗ ਨੂੰ 1961 ਵਿੱਚ ਬਿਸ਼ਪ ਵਰਡਜ਼ਵਰਥ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਧਿਆਪਨ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇਣਾ ਸੰਭਵ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਵਿਦਿਅਕ ਵਰ੍ਹਾ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਵਰੋਨੀਆ ਦੇ ਰੋਨੋਕੇ ਨੇੜੇ ਹੋਲੀਨਜ਼ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ-ਨਿਵਾਸ ਵਜੋਂ ਬਿਤਾਇਆ।
ਗੋਲਡਿੰਗ ਨੇ 1979 ਵਿੱਚ ਡਾਰਕਨੇਸ ਵਿਜ਼ੀਬਲ ਲਈ ਜੇਮਜ਼ ਟਾਈਟ ਬਲੈਕ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ 1980 ਵਿੱਚ ਰੀਤ ਰਿਜ਼ਲਜ਼ ਲਈ ਬੁੱਕਰ ਇਨਾਮ ਜਿੱਤਿਆ। 1983 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਕਸਫੋਰਡ ਡਿਕਸ਼ਨਰੀ ਆਫ਼ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬਾਇਓਗ੍ਰਾਫੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ "ਇਕ ਅਚਾਨਕ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਚੋਣ ".
ਉਸ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਗੋਲਡਿੰਗ "ਅਸਧਾਰਨ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਤਲੇ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਇਹ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਅਲੋਚਨਾ ਦੀ ਗੱਲ ਆਉਂਦੀ ਸੀ. ਉਹ ਮਾਮੂਲੀ ਰਾਖਵੀਂ ਰਾਖੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਪੜ੍ਹ ਸਕਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈਆਂ ਤਾਂ ਮੌਕੇ' ਤੇ ਦੇਸ਼ ਛੱਡ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੋਬਲ ਜੇਤੂ ਸਾਹਿਤਕਾਰ
ਕੋਟਲਾ ਅਜਨੇਰ
ਕੋਟਲਾ ਅਜਨੇਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬੱਸੀ ਪਠਾਣਾਂ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਈ-ਕੂੜਾ
ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਕੂੜਾ ਜਾਂ ‘ਈ-ਕੂੜਾ’ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਸਰਕਟ ਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲੇ, ਟੁੱਟ-ਭੱਜ ਤੇ ਸੜਨ ਕਾਰਨ ਜੋ ਕੂੜਾ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਈ-ਕੂੜਾ ਅਖਵਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹਨਾਂ ਉਪਕਰਨ ਦੀ ਮਿਆਦ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਵਰਤਣ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੇ, ਉਹ ਈ-ਕੂੜੇ ’ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਕੰਪਿਊਟਰ, ਲੈਪਟਾਪ, ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ, ਕੱਪੜੇ ਧੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ, ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ, ਕੈਥੋਡ-ਰੇਅ-ਡਿਊਟ, ਟੇਪਾਂ, ਕੈਮਰੇ ਅਤੇ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਸਿਸਟਮ ਆਦਿ। ਦੇਸ਼ ’ਚ 70 ਫ਼ੀਸਦੀ ਈ-ਵੇਸਟ ਸਰਕਾਰੀ ਜਾਂ ਪਬਲਿਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੇਤਰ, 15 ਨਿੱਜੀ ਘਰਾਂ ਅਤੇ 15 ਫ਼ੀਸਦੀ ਬਾਕੀ ਉਤਪਾਦਕਾਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਈ-ਕੂੜੇ ਵਿੱਚ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ, ਡੀਟੀਪੀ ਸਰਵਰ ਅਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਆਦਿ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।