cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਅਹਿਮਦ ਬਸ਼ੀਰ
ਕੈਰੀਅਰ
1969 ਵਿੱਚ, ਬਸ਼ੀਰ ਨੇ ਇੱਕ ਉਰਦੂ ਫਿਲਮ ਨੀਲਾ ਪਰਬਤ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਫਿਲਮ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਯੋਗਾਤਮਕ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਫਿਲਮ ਉਸ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਵਿਕਲਪਿਕ ਸ਼ੈਲੀ ਦੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਤਿ ਸਾਬਤ ਹੋਈ ਅਤੇ ਬਾਕਸ-ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਫਲਾਪ ਹੋ ਗਈ।
ਨੀਲਾ ਪਰਬਤ ਦੀ ਅਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਸ਼ੀਰ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਮੌਤ
ਅਹਿਮਦ ਬਸ਼ੀਰ ਦੀ 81 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 25 ਦਸੰਬਰ 2004 ਨੂੰ ਜਿਗਰ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਕਾਰਨ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2004 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1923
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ
ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ
ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਬਾਰੇ ਦੱਸਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਦੱਸਣਾਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਸਾਹਿਤ ਕੀ ਹੈ। ਸਾਹਿਤ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਲੰਬੀ ਅਵਧੀ, ਇਸਦੇ ਨਿੱਤ ਬਦਲਦੇ ਸਰੂਪ, ਇਸਦੇ ਕਾਰਜ ਖੇਤਰ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਤੇ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ, ਇਸਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰਤਾ, ਇਸਦੀ ਰੁਪਾਂਤਰਨ ਗਤੀ ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਦੇਣਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਕਠਿਨ ਹੈ।
ਪੂਰਬ ਤੇ ਪੱਛਮ ਦੇ ਅਨੇਕ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਦੇ ਯਤਨ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਪੱਛਮੀ ਚਿੰਤਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸੀ.ਡੇ. ਲੇਵਿਸ ਨੇ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਸੱਚ ਦੀ ਖੋਜ ਦਾ ਸਾਧਨ ਆਖਿਆ ਹੈ। ਡਾਕਟਰ ਜਾਨਸਨ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਹਿਤ ਵਿਚਾਰਾਂ ਤੇ ਭਾਵਾਂ ਦੇ ਸੰਯੋਗ ਦੁਆਰਾ ਸਤਿ ਤੇ ਆਨੰਦ ਨੂੰ ਸੁਮੇਲਣ ਦੀ ਕਲਾ ਹੈ। ਰਾਬਰਟ ਉਵਨ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਦੀਆਂ ਸਰਵਉਚ ਪੇ੍ਰਰਨਾਵਾਂ ਦੀ ਅਖੁਟ ਨਿਧੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰਲਾਈਲ ਦੇ ਕਥਨ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਹਿਤ ਉਹ ਸਰਵ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ ਸਤਿ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਕਦੀ ਮਨੁੱਖੀ ਮਨ ਵਿੱਚ ਉਜਾਗਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗੋਰਕੀ ਨੇ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਮਾਨਵਤਾ ਦਾ ਦਿਲ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਅੰਗਰੇਜੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਸੁਪ੍ਰਸਿਧ ਸ਼ਬਦ ਕੋਸ਼ਾ ਵੈਬਸਟਰਜ਼ ਅਤੇ ਆਕਸਫਰਡ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਅਰਥ ਉਹ ਲਿਖਤਾਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਰੂਪ ਵਿਧਾਨ ਜਾਂ ਭਾਵ ਉਤੇਜਨਾਂ ਦੇ ਸੁਹਜ ਕਾਰਨ ਮੱਹਤਵਸ਼ੀਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਚਿੰਤਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਕਲਾ ਰੂਪ ਨੂੰ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਨਾਂ ਦੇਦੇ ਹਾਂ। ਕਾਵਿ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਭਾਮਯ ਅਨੁਸਾਰ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਅਰਥ ਦੇ ਸਹਿਭਾਵ ਨੂੰ ਕਾਵਿ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਜ ਸ਼ੇਖਰ ਅਨੁਸਾਰ ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਅਰਥ ਦੀ ਇਕੋ ਭੂਮੀ ਉੱਤੇ ਸਹਿਹੋਂਦ ਹੀ ਸਾਹਿਤ ਹੈ। ਆਚਾਰੀਆ ਮੰਮਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਦੋਸ਼ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਅਤੇ ਗੁਣ ਅਲੰਕਾਰ ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥ ਦਾ ਨਾਂ ਕਾਵਿ ਹੈ।
ਪ੍ਰੋਰਫੈਸਰ ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚੈ ਹੈ ਕਿ ਸਾਹਿਤ ਕਿਸੇ ਅੰਗਰੇਜੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾਂ ਅਧੀਨ ਆਵੇਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਰੱਬ ਵਰਸਾਏ ਮਹਾਂਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਬਾਣੀ ਹੈ। ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਹਿਤ ਪਿਆਰ ਦਾ ਕੰਵਾਰਾਪਣ ਹੈ। ਅੰਦਰ ਦੀ ਸੱਚੀ ਪ੍ਰਤੀਤੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸੋਹਣਾ ਸੁਫ਼ਣਾਂ ਹੈ ਤੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਕਲੀ ਦਾ ਚਟਕਣਾ ਹੈ।
ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਵੀ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਉਚੇਰੇ ਮੰਡਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਅਜੇਹਾ ਸੁਹਜ ਆਖਿਆ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਕਦੀ ਕਦੀ ਆਪ ਮੁਹਾਰੇ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਿ੍ਰੰਸੀਪਲ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਜੇਹੀ ਲਿਖਤ ਦਾ ਨਾਂ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਿਖਾਰੀ ਦਾ ਮਨ ਲਹਿਰ ਵਿੱਚ ਮਚਲਦਾ ਅਥਵਾ ਕਿਸੇ ਡੂੰਘ ਵਿੱਚ ਆ ਕਿ ਉਛੱਲਦਾ ਤੇ ਉਛਾਲਦਾ ਹੈ।
ਉਪਰੋਕਤ ਕੋਈ ਵੀ ਉਦਾਹਰਨ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਲੇਵਰ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਤੋਂ ਅਸਮਰਥ ਹੈ, ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਮੰਤਵ, ਮਹੱਤਵ ਜਾਂ ਮਰਿਆਦਾ ਦੇ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਪਹਿਲੂ ਉੱਤੇ ਹੀ ਬਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਸਮੁੱਚੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਨੂੰ ਆਧਾਰ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਹਨਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾਂਵਾ ਨੂੰ ਵਾਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਿਹੜਾ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਸਰੂਪ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਉਹ ਹੈ ਕਿ ਸਾਹਿਤ ਇੱਕ ਸੂਖਮ ਕਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੂਖਮ ਕਲਾ ਦੀ ਹੈਸੀਅਤ ਵਿੱਚ ਸੁਹਜ ਉਪਜਣਾਂ ਇਸਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲੱਛਣ ਹੈ, ਸਾਹਿਤ ਕਿਸੇ ਤਜਰਬੇ ਜਾਂ ਅਨੁਭਵ ਨੂੰ ਦੂਜਿਆਂ ਤੱਕ ਪ੍ਰਗਟਾਉਣ ਦਾ ਯਤਨ ਹੈ। ਸਾਹਿਤ ਸਾਡੀ ਸੱਭਿਅਤ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਵਿਚੋਂ ਸਾਡੇ ਜੀਵਣ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪੱਖਾਂ ਦਾ ਝਲਕਾਰਾ ਜਾਂ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਦਿਸਦਾ ਹੈ। ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਸਮਝਣ, ਸੁਆਰਨ ਤੇ ਰਸਿਕ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਇਦ ਸਾਹਿਤ, ਸਾਡੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਹਨਾਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵੱਲ ਨੂੰ ਦੌੜ ਹੀ ਮੁਨੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਮੂਲ ਮੰਤਵ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ: ਪਰਿਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਕੀ ਹੈ, ਜੇ ਆਮ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹਿਣਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ, ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਰਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈੇ। ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਰਚਨ ਪਿੱਛੇ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਨਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਸ ਦੀ ਰਚਨਾਂ ਸਮੁੱਚ ਦੁਆਰਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਕਿਸੇ ਰੂਪ ਦੀ ਰਚਨਾਂ ਕਿਸ ਨੇ ਤੇ ਕਦੋਂ ਕੀਤੀ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਤਾਂ ਸਮੂਹਿਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਸਾਂਝੀ ਮਿਹਨਤ ਦਾ ਸਿੱਟਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਤਾਂ ਜਨ-ਸਮੂਹ ਦੀ ਆਤਮਾ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾ ਦੀਆਂ ਗਮੀਆਂ, ਖੁਸ਼ੀਆਂ, ਭਾਵਨਾਵਾਂ, ਜਜ਼ਬਿਆਂ, ਸਿਆਣਪ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੁਹਜ ਸਵਾਦ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ, ਧਰਮ, ਜਾਤ-ਪਾਤ ਕਾਰਨ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਵ ਆਉਂਦੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮੁੱਢ ਕਦੀਮ ਤੋਂ ਹੀ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਣ ਦਾ ਅਨਿਖੜਵਾਂ ਅੰਗ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸੱਭਿਆ ਸਮਾਜ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਾਂਭਿਆ ਪਿਆ ਹੈ। ਆਦਿ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਗਮੀਆਂ, ਮਨੋਭਾਵਾਂ ਅਤੇ ਆਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕਰਦਾ ਆਇਆ ਹੈ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਸਮਾਜ ਅਥਵਾ ਜਾਤੀ ਦੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤਕ ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅੰਸ਼ ਸਮੋਏ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹਰੇਕ ਖਿੱਤੇ ਦਾ ਆਪਣਾ-ਆਪਣਾ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਹਰੇਕ ਖਿੱਤੇ ਦੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਨਾਚ, ਲੋਕ ਬੋਲੀਆਂ, ਲੋਕ ਬੁਝਾਰਤਾ ਆਦਿ ਵੱਖਰੇ-ਵੱਖਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਅਸੀਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਕਰਾਂਗੇ।
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਵਾਂਗ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਜੀਵਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਨੱਚਦੀ, ਗਾਉਂਦੀ ਤੇ ਜੂਝਦੀ ਸੰਸੰਕ੍ਰਿਤੀ ਸਾਫ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਲੋਕ ਬੁਝਾਰਤਾਂ, ਲੋਕ ਗੀਤ, ਲੋਕ ਨਾਚ, ਅਖਾਣ ਅਤੇ ਲੋਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਅਜਿਹੇ ਰੂਪ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੰਜਾਬੀ ਆਦਿ ਕਾਲ ਤੋਂ ਹੀ ਮੰਨੋਰੰਜਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਆਏ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਹਨ।
ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ:
ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸੁਭਾ ਘਰੇਲੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪਰਿਵਾਰਕ ਉਲਝਣਾਂ ਅਤੇ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਰੂੜ੍ਹੀਆਂ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਪਰੰਬਧ ਵਿੱਚ ਆਈਆਂ ਤ੍ਰੇੜਾਂ ਉੱਪਰ ਅਧਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਪਾਤਰ ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਵੀ ਹੋਣ, ਮਨੁੱਖ, ਪਸ਼ੂ ਪੰਛੀ ਜਾਂ ਦੂਜੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜ ਮਨੁੱਖੀ ਹਾਵਾਂ ਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਪ੍ਰਗਟਾਉਣਾ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੈਤਿਕ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਦ੍ਰਿੜਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੀਆਂ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਸੰਕ੍ਰਿਤ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿਚਾਲੇ ਬਹੁਤੇ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਕਿਸੇ ਘਾਟੇ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਉਦੇਸ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਨ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਣ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦੇ, ਇਹਨਾਂ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਵ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆ ਵੀ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵ ਹੈ।
ਲੋਕ ਗੀਤ
ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਲੋਕ ਗੀਤ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅੰਗ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਲੋਕ ਜੀਵਨ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਧੜਕਦਾ ਸਾਫ ਦਿਸ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਐਸੀ ਵੰਨ-ਸੁਵੰਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਜਿੰਦਗੀ ਦਾ ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੋਵੇ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਗੀਤ ਨਾ ਮਿਲਦਾ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਆਪਣਾ ਸਾਰਾ ਜੀਵਨ ਹੀ ਨੱਚਦੇ ਗਾਉਂਦੇ ਬਤੀਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੰਮਣ ਤੋਂ ਲੈ ਕਿ ਮਰਨ ਤੱਕ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੋਕ ਗੀਤ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੇ ਜੋੜੇ ਹਨ।
ਲੋਕ ਬੁਝਾਰਤਾਂ
ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਪ੍ਰਚੀਨਤਮ ਅੰਗ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਮੂਹਪ੍ਰਾਤਾ ਦੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਾਪਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਜਨਮ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇਗਾ ਪਰ ਲਿਖਤੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਪਾਉਣ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਵੈਦਿਕ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਗੀਤ ਜਨ ਸਧਾਰਨ ਦੇ ਮਨੋਭਾਵ ਪ੍ਰਗਟਾਉਣ ਲਈ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਥਾਨ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਲੋਕ ਅਖਾਣ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਕਮਾਏ ਹੋਏ ਤਜਰਬੇ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਅਟੱਲ ਸਚਾਈਆਂ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਅੱਗੇ ੳਘਾੜ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਲੋਕ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਲੋਕ ਬੁੱਧੀ ਦਾ ਚਮਤਕਾਰ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਥਾਨ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਰਾਹੀਂ ਬੁੱਧੀ ਉਤੇ ਗਿਆਨ ਦਾ ਲੇਪਨ ਚਾੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਿਮਰਨ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਵਸਤੂ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਬੁਝਾਰਤਾ, ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਭਾਗ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਲੋਕ ਜੀਵਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੱਖ ਦਿਸਸ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੋਵੇਗਾ ਜਿਸ ਬਾਰੇਸ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਬੁਝਾਰਤਾ ਨਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹੋਣ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਪਾਉਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੁੱਝਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਾਤਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈੇ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਆਮ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੰਨੋਰੰਜਨ ਦਾ ਸਾਧਨ ਵੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਰੋਟੀ ਆਦਿ ਖਾ ਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਪਰਿਵਾਰ ਬੁਝਾਰਤਾ ਪਾਉਣ ਤੇ ਬੁੱਝਣ ਬਹਿ ਜਾਦੇ ਸਨ। ਹੁਣ ਕਿਉਂਕਿ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀਆ ਨਵੀਆਂ ਕਾਢਾਂ ਨੇ ਮੰਨੋਰੰਜਨ ਦੇ ਸਾਧਨ ਕਾਫੀ ਵਧਾ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਇਸ ਲਈ ਬੁਝਾਰਤਾ ਪਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਕਿਸੇ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸਮਾਪਤ ਹੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਲੋਕ ਅਖਾਣ
ਅਖਾਣ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਅਜਿਹਾ ਰੂਪ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਜਵੀਣ ਦੇ ਲੰਮੇ ਤਜਬਿਆ ਅਤੇ ਅਨੁਭਵਾਂ ਨੂੰ ਲੋਕ ਬੋਲੀ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੰਖੇਪ ਪਰੰਤੂ ਢੁਕਵੀ ਸ਼ੈਲੀ ਰਾਹੀਂ ਵਾਕਾਂ/ਤੁਕਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਸਮੂਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਦੇ ਕੇ, ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਕੰਠ ਦੁਆਰ ਅੱਗੇ ਤੌਰਦਾ ਆਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਰਤਕ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਪਰੰਤੂ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤੀ ਸੰਖਿਆ ਤੁਕਾ ਬੰਦੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸੇਸ ਲਈ ਕੁਝ ਪਾਰਖੁ ਆਖਾਣਾ ਨੂੰ ਲੋਕ ਗੀਤਾ ਜਾਂ ਲੋਕ ਕਾਵਿ ਦੀ ਸ਼ੇਣੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਅਖਾਣ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ, ਵਿਧਾ ਅਤੇ ਸ਼ੈਲੀ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਸੁੰਤਤਰ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਅਖਾਣ ਲਈ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਅਖੌਤ, ਲੋਕੋਕਤੀ ਅਤੇ ਕਹਾਵਤ ਲਫਜ਼ਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਲੋਕੋਕਤੀ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਕਹਾਵਤ ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਅਖਾਣ ਦੇ ਸਮਾਨਾਰਥਕ ਸ਼ਬਦ ਹਨ। ‘ਅਖਾਣ’ ਪਦ ਨੂੰ ਵੈਦਿਕ ਭਾਸ਼ਾ/ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦੇ ਗ੍ਰੰਥਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ ‘ਆਖਯਾਨ’ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਤਦਭਵ ਰੂਪ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਨਵੇਕਲੀ ਵਿਧਾ ਅਤੇ ਅਰਥ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰ ਲਏ ਹਨ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਦਾ ਸੰਜਮ ਹੈ। ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸ਼ਬਦਾ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਪਤੇ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਹੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਦੂਜਾ ਤੱਤ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੌਚਕ, ਦਿਲ ਖਿਚਵੀ ਤੇ ਢੁਕਵੀ ਸ਼ੈਲੀ ਦਾ ਹੈ, ਇਹੋ ਵਜ੍ਹਾ ਹੈ ਕਿ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਪਿਛੋਂ ਵੀ ਇਹ ਸਰੋਂ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਂਗ ਤਾਜ਼ਾ ਹਨ। ਇਹ ਲੋਕਾ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਦਾ ਨਿਚੋੜ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਅਟੱਲ ਸਚਾਈਆਂ ਦਿਸਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲੇ ਅਖਾਣ ਕਿਹੜੇ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਕਦੋ ਹੋਈ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਪਰ ਇੱਥ ਗੱਲ ਯਕੀਨੀ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹਿੰਦ ਆਰਿਆਈ ਭਾਸ਼ਾ ਕਾਲ ਦੀਆਂ ਵੈਦਿਕ ਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਮਧਕਾਲੀਨ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤਾਂ ਤੇ ਅਪਭ੍ਰੰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਅਖਾਣ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ: ਨਾਚ
ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੌਕੇ ਤੇ ਜਦੋਂ ਸਾਡੇ ਅੰਦਰੋਂ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀਆਂ ਤਰੰਗਾਂ ਉਗਮਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਸਡਾ ਮਨ ਵਜਦ ਵਿੱਚ ਆ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਰਾਗ ਤੇ ਤਾਲ ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਨੱਚਖ ਉਠਦਾ ਹੈ। ਕੱਲੇ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਾਥੀ ਉਸ ਨਾਲ ਰਲ ਕੇ ਨੱਚਣ ਲੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਇਹ ਨਾਚ ਸਮੂਹਿਕ ਨਾਚ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਲੋਕ ਨਾਚ ਦਾ ਨਾਂ ਦੇਦੇ ਹਾਂ।
ਲੋਕ ਨਾਚ ਵਿੱਚ ਮਨ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰੀਰਕ ਮੁਦਰਾਵਾ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਹ ਚਸ਼ਮਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀਆਂ ਫਹਾਰਾਂ ਆਪ ਮੁਹਾਰੇ ਹੀ ਫੁੱਟਦੀਆ ਹਨ। ਇਹ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਸਾਜ ਦੇ ਨੱਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਇਸ ਨੂੰ ਸਿੱਖਣ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਉਸਤਾਦ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਲੋਕ ਨਾਚ ਦੀਆਂ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਸਧਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਵਾਂਗ ਬੜੀਆਂ ਸਿੱਧੀਆਂ ਅਤੇ ਸਪਸ਼ਟ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਜਨ ਸਧਾਰਨ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਇਹਨਾਂ ਨਾਚਾਂ ਵਿੱਚ ਧੜਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਡੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਦਰਪਨ ਹਨ। ਕਿਸੇ ਇਲਾਕੇ ਦੀ ਭੂਗੋਲਿਕ, ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸਥਿਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਲੋਕ ਨਾਚਾਂ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਉਭਰਦੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਨਾਚ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਮੂੰਹ ਬੋਲਦੀ ਤਸਵੀਰ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਸੁਭਾਅ ਅਤੇ ਮਰਦਉਪਣੇ ਦੇ ਲੱਛਣ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਨਾਚਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਫ ਦਿਸ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਗਿੱਧਾ, ਭੰਗੜਾ, ਲੁੱਡੀ, ਝੂੰਮਰ, ਲੱਛੀ, ਸੰਮੀ ਅਤੇ ਕਿੱਕਲੀ ਆਦਿ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੇ ਲੋਕ ਨਾਚ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
2. 	ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ, ਲੋਕ ਗੀਤਾ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਆਖਿਆ
3.	ਪ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ, ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ
4. 	ਪ੍ਰੋ. ਪ੍ਰਮਿੰਦਰ ਸਿੰਘ, ਪ੍ਰੋ. ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਕਸੇਲ, ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਰੂਪ
5.	ਡਾ. ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਜੱਗੀ, ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਰੂਪ
6. 	ਜੋਗਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕੈਰੋਂ, ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸੰਰਚਨਾਤਮਕ ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਵਰਗੀਕਰਨ
7.	 ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ, ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਆਰਸੀ
8. 	ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਥਿੰਦ, ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਲੋਕ ਵਿਰਸਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ
ਨੰਦਿਤਾ ਰਾਜ
ਨੰਦਿਤਾ ਰਾਜ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Nanditha Raj) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਤੇਜਾ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਫਿਲਮ ਨੀਕੂ ਨਾਕੂ ਡੈਸ਼ ਡੈਸ਼ ਨਾਲ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਦੂਜੀ ਫਿਲਮ ਪ੍ਰੇਮ ਕਥਾ ਚਿੱਤਰਮ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਨੰਦਿਤਾ ਦਾ ਜਨਮ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਕਰਨਲ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਇੱਕ ਫੌਜੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹਨ। ਉਹ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਤੋਂ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਦੀ ਮਾਂ, ਇੱਕ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਲਾਹਕਾਰ, ਵਿਸ਼ਾਖਾਪਟਨਮ ਤੋਂ ਹੈ। ਨੰਦਿਤਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਬੋਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਰਮੀ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ ( ਆਰਕੇ ਪੁਰਮ ) ਸਮੇਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਆਰਮੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਉਸਨੇ ਬੀ.ਕਾਮ. ਸੇਂਟ ਫਰਾਂਸਿਸ ਕਾਲਜ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਤੋਂ ਡਿਗਰੀ। ਅਤੇ ਸਿੰਬਾਇਓਸਿਸ, ਪੂਨੇ ਤੋਂ MBA ਦੂਰੀ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।
ਗਾਇਕੀ
ਗਾਇਕੀ ਮਨੁੱਖੀ ਆਵਾਜ਼ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੁਆਰਾ ਸੰਗੀਤਕ ਧੁਨਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਗਾਇਕ ਜਾਂ ਗਾਇਕਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਫ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਗੀਤ, ਗਾਣੇ, ਨਗ਼ਮੇ ਵਗ਼ੈਰਾ ਵਰਗੀਆਂ ਕਲਾਵਾਂ ਦਾ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਗਾਇਕੀ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਹੋਣਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗੀਤ
ਸਰਕੱਪੜਾ
ਸਰਕੱਪੜਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਖੇੜਾ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਦਾਨ ਖ਼ੁਆਨ
ਦਾਨ ਖ਼ੁਆਨ (ਸਪੇਨੀ: Don Juan) ਜਾਂ ਡਾਨ ਜੁਆਨ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗਲਪੀ ਪਾਤਰ ਹੈ ਜੋ ਸੁਭਾਅ ਤੋਂ ਲਫੰਗਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਕਥਾ ਕਈ ਵਾਰ ਕਈ ਲੇਖਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਦਾਨ ਖ਼ੁਆਨ "ਔਰਤਬਾਜ਼" ਦਾ ਸਮਾਨਾਰਥੀ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰ ਕੇ ਸਪੇਨੀ ਅਪਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਉਤੇਜਿਤ ਕਾਮਵਾਸਨਾ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਵੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਤਮਾਵਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀਆਂ
ਵੈਨਕੂਵਰ
ਵੈਨਕੂਵਰ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Vancouver) ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ, ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਮੁੱਖ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਤੱਟੀ ਬੰਦਰਗਾਹੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਮੈਟਰੋ ਵੈਨਕੂਵਰ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਦੋ ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦੇ ਲੋਕ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਬਾਹਰਲੇ ਜੋੜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਨੇਡਾ
ਰਿਚਮੰਡ
ਰਿਚਮੰਡ (ਅੰਗਰੇਜੀ: Richmond) ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
1930
1930 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1930 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਸੁਰਜੀਤ ਗੱਗ
ਸੁਰਜੀਤ ਗੱਗ (ਜਨਮ 4 ਮਈ, 1974) ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਕਵੀ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਜੁਝਾਰਵਾਦੀ ਕਵਿਤਾ ਨਾਲ ਚਰਚਾ 'ਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਸੁਰਜੀਤ ਗੱਗ ਦਾ ਜਨਮ ਮਿਤੀ 4 ਮਈ 1974 ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਗੱਗ ਨੇੜੇ "ਨੰਗਲ ਡੈਮ" ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਰੋਪੜ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ, 'ਚੇਤੰਨ ਮਨੁੱਖ ਹੀ ਚਿੰਤਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।' ਚਿੰਤਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਚਿੰਤਕ ਅਖਵਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਚਿੰਤਕ ਦਾ ਸੂਖ਼ਮਭਾਵੀ ਹੋਣਾ ਇੱਕ ਲਾਜ਼ਮੀ ਗੁਣ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਕ ਸਫਲ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਸੁਧਾਰਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਜੋ ਵੀ ਹੋ ਵਾਪਰ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸਾਵੀ ਪੱਧਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਖਲਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਕਾਗਜ਼ 'ਤੇ ਉਕਰ ਕੇ ਮਨ ਦੀ ਭੜਾਸ ਕੱਢ ਲੈਣਾ ਹੀ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕਵਿਤਾ ਹੈ। ਕਵਿਤਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਧਾਵਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤੀ ਸਮਝ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਕਵੀ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ। ੳਹਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ, ਗੀਤ, ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ, ਕਹਾਣੀਆਂ ਆਦਿ ਸਭ ਚਿੰਤਨ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲੀ ਹੂਕ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਜਿਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਹਾਂ, ਜੋ ਲੋਕ ਮੇਰੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਦਾ ਅਧਾਰ ਜਾਂ ਪਾਤਰ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੇਰੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਸੌਖੀਆਂ ਹੀ ਸਮਝ ਆ ਜਾਂਦੀਆ ਹਨ।
ਵਿੱਦਿਆ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿੱਤੇ
ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੰਡੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਲਾਪੜ੍ਹ ਕਲੋਨੀ ਨਾਮ ਦੇ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਦਸਵੀਂ ਤੱਕ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਈ.ਟੀ.ਆਈ ਵੀ ਕੀਤੀ ਤੇ ਫਿਰ ਦਸ ਕੁ ਸਾਲ ਫੈਕਟਰੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾਂ ਤੇ ਫਿਰ ਦਸ ਸਾਲ ਟੀ.ਵੀ ਮਕੈਨਿਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਤੇ ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਸਾਹਿਤ ਪੜ੍ਹਨਾ ਅਤੇ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਪੜ੍ਹਨਾ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਸ਼ੌਕ ਹੈ।
ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ
ਗੱਗ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਚਲੰਤ ਮਾਮਲਿਆਂ ਤੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਆਪਣੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਸ਼ ਵਾਂਗ ਬਿੰਬਾਂ-ਪ੍ਰਤੀਕਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਸਗੋਂ ਰਾਜਨੀਤੀ ਪ੍ਰਤੀ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਸਿੱਧੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਨੇ। ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਮੈਂ ਕਵਿਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਾ ਲਿਖਾ ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਕਾਵਿਕਤਾ ਉੱਡ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਕਵਿਤਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ। ਇਹ ਜਵਾਨੀ ਵੇਲੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਖੱਬੇ ਪੱਖੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਾਲੀ ਨੌਜਵਾਨ ਭਾਰਤ ਸਭਾ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ, ਪਰ ਆਰਥਿਕ ਲੋੜਾਂ ਕਾਰਨ ਉਹ ਬਹੁਤੀ ਦੇਰ ਸਰਗਰਮ ਨਾ ਰਹੇ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਐਲਾਨੀਆਂ ਨਾਸਤਿਕ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ
ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ
ਪਹਿਲਾਂ ਟਾਟਾ ਆਇਰਨ ਐਂਡ ਸਟੀਲ ਕੰਪਨੀ ਲਿਮਿਟੇਡ (ਟਿਸਕੋ) ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ 34 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਕੱਚੇ ਸਟੀਲ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀ ਦੀਆਂ ਸਟੀਲ ਉਤਪਾਦਕ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਭੂਗੋਲਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਭਿੰਨ ਸਟੀਲ ਉਤਪਾਦਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸੰਚਾਲਨ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੇ ਨਾਲ। ਸਮੂਹ (SEA ਓਪਰੇਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ) ਨੇ 31 ਮਾਰਚ 2020 ਨੂੰ ਸਮਾਪਤ ਹੋਏ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਵਿੱਚ US$19.7 ਬਿਲੀਅਨ ਦਾ ਸੰਯੁਕਤ ਟਰਨਓਵਰ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਸਟੀਲ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਲਿਮਟਿਡ (ਸੇਲ) ਤੋਂ ਬਾਅਦ 13 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸਟੀਲ ਕੰਪਨੀ ਹੈ (ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦਨ ਦੁਆਰਾ ਮਾਪੀ ਗਈ)। ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ, ਸੇਲ ਅਤੇ ਜਿੰਦਲ ਸਟੀਲ ਐਂਡ ਪਾਵਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਸਿਰਫ 3 ਭਾਰਤੀ ਸਟੀਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਕੈਪਟਿਵ ਆਇਰਨ-ਓਰ ਖਾਣਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਕੀਮਤ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ ਲਿਮਟਿਡ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਕਰਮਚਾਰੀ (KMP) ਕੌਸ਼ਿਕ ਚੈਟਰਜੀ CFO (KMP) ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਪਾਰਵਤੀਸਮ ਕੰਚਿਨਧਾਮ ਕੰਪਨੀ ਸਕੱਤਰ ਵਜੋਂ ਹਨ। ਕੌਸ਼ਿਕ ਚੈਟਰਜੀ, ਮੱਲਿਕਾ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ, ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰਨ ਨਟਰਾਜਨ ਅਤੇ 7 ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਇਸ ਸਮੇਂ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰ
ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Pedagogy) ਅਧਿਆਪਨ ਦੀ ਕਲਾ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਟੀਚਾ ਸਧਾਰਨ ਸਿੱਖਿਆ(ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਸੰਪੂਰਨ ਵਿਕਾਸ) ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ(ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੁਹਾਰਤ ਹਾਸਿਲ ਕਰਨ ਲਈ) ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ
ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ ਭਾਰਤ, ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਅਤੇ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਸੰਚਾਲਨ ਦੇ ਨਾਲ 26 ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਲਗਭਗ 80,500 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪਲਾਂਟ (10 MTPA ਸਮਰੱਥਾ) ਜਮਸ਼ੇਦਪੁਰ, ਝਾਰਖੰਡ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। 2007 ਵਿੱਚ, ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ ਨੇ ਯੂਕੇ-ਅਧਾਰਤ ਸਟੀਲ ਨਿਰਮਾਤਾ ਕੋਰਸ ਨੂੰ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ। ਇਹ 2014 ਦੀ ਫਾਰਚੂਨ ਗਲੋਬਲ 500 ਰੈਂਕਿੰਗ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ 486ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਸੀ। ਬ੍ਰਾਂਡ ਫਾਈਨਾਂਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ 2013 ਦਾ ਸੱਤਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਕੀਮਤੀ ਭਾਰਤੀ ਬ੍ਰਾਂਡ ਸੀ।
ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰ
ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪਾਉਲੋ ਫ਼ਰੇਰੇ ਆਪਣੇ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਨੂੰ "ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰ" ਕਹਿੰਦਾ ਸੀ।
ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ
ਜੁਲਾਈ 2019 ਵਿੱਚ ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ ਕਲਿੰਗਾਨਗਰ (TSK) ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਆਰਥਿਕ ਫੋਰਮ (WEF) ਗਲੋਬਲ ਲਾਈਟਹਾਊਸ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰ
ਪੈਡਗੋਜੀ (/ pɛdəddi /) ਉਹ ਅਨੁਸ਼ਾਸ਼ਨ ਹੈ ਜੋ ਅਧਿਆਪਨ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਇਸ ਤੱਥ ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਧਿਆਪਨ ਕਿਵੇਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਸਿੱਖਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।. ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਸਿੱਖਣ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਸਮਝ, ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਪਿਛੋਕੜ ਅਤੇ ਹਿੱਤਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਅਧਿਆਪਨ ਕਿਰਿਆਵਾਂ, ਫੈਸਲਿਆਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀਆਂ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਰਧਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪੈਡਗੋਜੀ ਇਸ ਗੱਲ ਨਾਲ ਵੀ ਵਾਵਸਤਾ ਹੈ ਕਿ ਅਧਿਆਪਕ ਕਿਵੇਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਰੂਬਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਬੌਧਿਕ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਟੀਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਵਿਆਪਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ (ਮਨੁੱਖੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦਾ ਵਿਕਾਸ) ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਸੰਕੁਚਿਤ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਉਦੇਸ਼ (ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹੁਨਰ ਦੇਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ) ਲਈ ਦੇਣਾ ਤੱਕ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ
ਗ੍ਰੇਟ ਪਲੇਸ ਟੂ ਵਰਕ ਦੁਆਰਾ ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ ਨੂੰ ਨਿਰਮਾਣ 2022 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਕਾਰਜ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਨਤਾ ਪੰਜਵੀਂ ਵਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਉੱਚ-ਭਰੋਸੇ, ਅਖੰਡਤਾ, ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਲਈ ਦੇਖਭਾਲ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ 'ਤੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਨਿਰੰਤਰ ਫੋਕਸ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ ਆਪਣੇ LGBTQ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਅਤੇ ਨਵੀਂ HR ਨੀਤੀ ਦੇ ਤਹਿਤ ਆਪਣੇ LGBTQ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੇ ਭਾਈਵਾਲਾਂ ਲਈ ਸਿਹਤ ਬੀਮਾ ਲਾਭ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰ
ਸਿੱਖਿਆਦਾਇਕ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਪਿਛੋਕੜ ਦੇ ਗਿਆਨ, ਅਨੁਭਵ, ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਟੀਚਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਵੀ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਇਕ ਮਿਸਾਲ ਸੁਕਰਾਤ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਧੀ ਹੋਵੇਗੀ।
ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਿਫਟੀ 50 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੀਐਸਈ ਸੈਂਸੈਕਸ
ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰ
ਨਿਰੁਕਤੀ ਅਤੇ ਉਚਾਰਨ
ਪੈਡਗੋਜੀ (/ pɛdəddi /) ਸ਼ਬਦ ਯੂਨਾਨੀ ਸ਼ਬਦ Greek παιδαγωγία (paidagōgia), from παιδαγωγός (paidagōgos) ਤੋਂ ਨਿਕਲਿਆ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ἄγω (ágō) " ਮੈਂ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦਾ ਹਾਂ " παῖς (país, genitive παιδός, paidos) ਮਤਲਬ " ਬੱਚਾ " ਅਤੇ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਮਿਲ ਕੇ ਇਕੱਠਾ " ਬੱਚੇ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨਾ " ਜਾਂ " ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਅਗਵਾਈ ਦੇਣਾ " ਦਾ ਭਾਵ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।. ਇਸ ਦਾ ਉਚਾਰਨ, , or. ਹੈ।
ਮਲਿਕਾ-ਏ-ਨੂਰ
ਮਲਿਕਾ-ਏ-ਨੂਰ (ਜਨਮ 11 ਜੁਲਾਈ 1994) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੁੱਟਬਾਲਰ ਹੈ ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਟੀਮ ਦੀ ਉਪ-ਕਪਤਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਆਰਮੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਟੀਮ ਲਈ ਡਿਫੈਂਡਰ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਲਈ ਮਿਡਫੀਲਡਰ ਵਜੋਂ ਖੇਡਦੀ ਹੈ।
ਕਲੱਬ ਕਰੀਅਰ
ਸਤੰਬਰ 2011 ਵਿੱਚ ਨੂਰ ਨੇ ਯੰਗ ਰਾਈਜ਼ਿੰਗ ਸਟਾਰ ਦੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਹਿਲਾ ਫੁੱਟਬਾਲ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਮਾਰਗਲਾ ਉੱਤੇ 25-0 ਦੀ ਜਿੱਤ ਵਿੱਚ 14 ਗੋਲ ਕੀਤੇ ਸਨ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਰੀਅਰ
ਨੂਰ ਨੇ 2010 ਦੀ ਸੈਫ ਮਹਿਲਾ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਜਿੱਤ ਵਿੱਚ 89 ਵੇਂ ਮਿੰਟ ਵਿੱਚ ਪੈਨਲਟੀ ਸਪਾਟ ਤੋਂ ਜੇਤੂ ਗੋਲ ਕੀਤਾ। ਟੀਮ ਨੇ ਮਾਲਦੀਵ ਨੂੰ 2-1 ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਉਸੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਗੋਲ ਲਈ ਸਹਾਇਤਾ ਵੀ ਕੀਤੀ।
ਲਾਸਾਰਾਗਾ ਮਹਿਲ
ਲਜ਼ਾਰਾਗਾ ਮਹਿਲ (ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: Palacio Lazarraga) ਸਪੇਨ ਦੇ ਜ਼ਲਦੁਏੰਡੋ ਦੇ ਅਲਾਵਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਮਹਿਲ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1984ਈ. ਵਿੱਚ ਬਿਏਨ ਦੇ ਇੰਤਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਲ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਇਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਮਹਿਲ
ਪੈਰਿਸ ਲੀਜ਼
ਪੈਰਿਸ ਲੀਜ਼ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੱਤਰਕਾਰ, ਪੇਸ਼ਕਾਰ ਅਤੇ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ ਹੈ। ਉਹ ਐਤਵਾਰ ਦੀ ' 2013 ਪਿੰਕ ਲਿਸਟ 'ਤੇ ਸੁਤੰਤਰਤਾ' ਚ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਰਹੀ, 2014 ਦੀ ਰੈਂਬੋ ਲਿਸਟ' ਚ ਦੂਜੀ ਥਾਂ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 2012 'ਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਡਾਇਵਰਸਿਟੀ ਅਵਾਰਡ' ਚ LGBT ਲਈ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਰੋਲ ਮਾਡਲ ਅਵਾਰਡ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ।
ਲੀਜ਼ ਵੋਗ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਟ੍ਰਾਂਸ-ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਹੈ ਅਤੇ ਬੀ.ਸੀ.ਸੀ. ਰੇਡੀਓ-1 ਅਤੇ ਚੈਨਲ-4 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਟਰਾਂਸ ਔਰਤ ਸੀ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਲੀਜ਼ ਦਾ ਜਨਮ ਹੱਕਨਲ, ਨੋਟਿੰਗਹਮਸ਼ਾਇਰ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਬਾਲਗਪੁਣੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਮੇਂ 'ਚ ਉਸਦੀ ਪਛਾਣ ਗੇ ਆਦਮੀ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਚੋਰੀ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਸਨੂੰ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਅੱਠ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਜੇਲ੍ਹ ਜਾਣਾ ਪਿਆ ਸੀ। ਲੀਜ਼ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸਨੇ ਜੇਲ੍ਹ ਜਾਣ ਦੇ ਡਰ ਕਾਰਨ ਕਾਲਜ ਜਾਣਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਰੇਲ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਡਰੱਗ ਲੈਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸੀ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ, ਉਸਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਉਹ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਇੱਕ ਕਿਸ਼ੋਰ ਲੜਕਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਗਲਤੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਹ ਬਸ ਖੁਸ਼ ਮਨੁੱਖ ਬਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ।
ਲੀਜ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਬ੍ਰਾਇਟਨ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀ ਪਛਾਣ ਔਰਤ ਵਜੋਂ ਕਰਵਾਉਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। "ਛੇ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਸਪੇਸ 'ਚ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਦਾਦੀ ਨਾਲ ਜੋ ਅਜੇ ਵੀ ਜਿਉਂਦੀ ਹੈ ਇੱਕ ਲੜਕੇ ਵਜੋਂ ਨੋਟਿੰਗਮ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਬ੍ਰਾਇਟਨ ਆਈ, ਜਿੱਥੇ ਮੈਂ ਇੱਕ ਲੜਕੀ ਵਜੋਂ ਰਹਿ ਰਹੀ ਹਾਂ।"
ਪੱਤਰਕਾਰੀ
ਲੀਜ਼ ਨੇ ਟਰਾਂਸ ਕਮਿਊਨਿਟੀ-ਮੈਟਾ (ਐਮ.ਈ.ਟੀ.ਏ) ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਪਹਿਲੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਗੇ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੀ ਐਕਟਿੰਗ ਅਸਿਸਟੈਂਟ ਸੰਪਾਦਕ ਸੀ। ਉਹ ਗੇ ਟਾਈਮਜ਼ ਅਤੇ ਦਿਵਾ ਦੀ ਕਲਮਨਵੀਸ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਦਿਵਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ 'ਟਰਾਂਸ ਕਵਰ ਗਰਲ' ਸੀ।.
ਲੀਜ਼ ਨੇ 'ਦ ਇੰਡਡਿਪੇਡਟ' 'ਦ ਗਾਰਡੀਅਨ' ਸਮੇਤ 'ਦ ਡੇਲੀ ਟੈਲੀਗ੍ਰਾਫ਼' 'ਦ ਸਨ ਐਂਡ ਵਾਈਸ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਚੈਨਲ 4 ਲਈ ਵੀ ਲਿਖਿਆ।    as well as for Channel 4 News.
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਲੀਜ਼ ਨੇ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਚਾਣ ਬਾਇਸੈਕਸੁਅਲ ਟਰਾਂਸ ਔਰਤ ਅਤੇ ਨਾਰਵਾਦੀ ਵਜੋਂ ਕਰਵਾਈ। ਲੀਜ਼ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਲਿੰਗ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਕਿਵੇ ਉਸਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਗਾਲ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਹਿਲਾ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਵਿਅਕਤੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ
ਅਨੀਤਾ ਬੋਰਗ
ਅਨੀਤਾ ਬੋਰਗ (17 ਜਨਵਰੀ, 1949 – ਅਪ੍ਰੈਲ 6, 2003) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨੀ ਸੀ। ਇਸ ਨੇ ਮਹਿਲਾ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਲਈ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ (ਹੁਣ ਅਨੀਤਾ ਬ੍ਰੋਗ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਫ਼ਾਰ ਮਹਿਲਾ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ) ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਦਾ ਗਰੈਸ ਹਾਫਰ ਸੈਲੀਬਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਵੂਮਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਅਨੀਤਾ ਬੋਰਗ ਨਫੇਜ਼, ਸ਼ਿਕਾਗੋ, ਇਲੀਨੋਇਸ ਸੀ।  ਇਹ ਪਲਾਟਾਈਨ, ਇਲੀਨੋਇਸ; ਕੈਨੋਹੇ, ਹਵਾਈ; ਅਤੇ ਮੁਕਿਲਟੇ, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਵੱਡੀ ਹੋਈ। ਬੋਰਗ ਨੇ 1969 ਵਿਚ, ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮਿੰਗ ਨੌਕਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਵੱਡੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਗਣਿਤ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਉਹ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸਿਖਾਇਆ। ਉਸਨੇ 1981 ਵਿੱਚ ਨਿਊਯਾਰਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੇਟ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਆਪਰੇਟਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਸਿੰਕ੍ਰੋਨਾਈਜੇਸ਼ਨ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਸੀ।
ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਮਾਨਤਾ
ਬੋਰਗ ਨੂੰ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਤਰਫ਼ੋਂ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਵੀ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਉਸਨੇ 1995 ਵਿੱਚ ਕੰਪਿਉਟਿੰਗ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਤਰਫ਼ੋਂ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਫਾਰ ਵਿਮੈਨ ਇਨ ਕੰਪਯੂਟਿੰਗ ਵਲੋਂ  ਅਗਸਤਾ ਐਡਾ ਲਵਲੇਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। 1996 ਵਿੱਚ, ਇਹ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਫਾਰ ਕੰਪਿਉਟਿੰਗ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਦੀ  ਫੈਲੋ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1949 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2003 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖੋਜੀ ਔਰਤਾਂ
ਹਰਮਨ ਮਾਇਰ
ਹਰਮਨ ਮਾਇਰ (ਜਨਮ 7 ਦਸੰਬਰ 1972) ਇੱਕ ਆਸਟ੍ਰੀਅਨ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਜੇਤੂ ਐਲਪਾਈਨ ਸਕਾਈ ਰਾਈਡਰ ਅਤੇ ਉਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਦਾ ਸੋਨ ਤਗ਼ਮਾ ਜੇਤੂ ਹੈ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। "ਹਰਮੀਨੇਟਰ" ਉਪਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆਂ ਜਾਂਦਾ, ਮਾਇਰ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਮਹਾਨ ਅਲਪਾਈਨ ਸਕਾਈ ਰੇਸਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਚਾਰ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਖਿਤਾਬ (1998, 2000, 2001, 2004), ਦੋ ਓਲੰਪਿਕ ਸੋਨ ਤਮਗੇ (ਦੋਵਾਂ ਨੇ 1998) ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਖ਼ਿਤਾਬ (1999): 2, ਅਤੇ 2005) ਉਸ ਦਾ ਹਾਸਲ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ 54 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਦੀਆਂ ਜਿੱਤਾਂ - 24 ਸੁਪਰ-ਜੀ, 15 ਡਾਊਨਹਿਲਜ਼, 14 ਵੱਡੀ ਸਿਲੋਅਮਜ਼, ਅਤੇ 1 ਸਾਂਝੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ - ਇੰਗਮਰ ਸਟੈਂਨਮਾਰ ਦੀ 86 ਜਿੱਤਾਂ ਅਤੇ ਮਾਰਸਿਲ ਹਿਰਸ਼ੇਰ ਦੀਆਂ 55 ਜਿੱਤਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਤੀਜੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਹੈ। 2013 ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ 2000 ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ 2000 ਪੁਆਇੰਟ ਦੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਕਰਕੇ ਮਰਦ ਅਲਪਾਈਨ ਸਕੀਰ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅੰਕ ਲੈਣ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। ਸਾਲ 2000 ਤੋਂ 2013 ਤੱਕ ਉਸਨੇ ਕਿਸੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਲਪਾਈਨ ਸਕੀਰਰ ਨਾਲੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅੰਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਟੀਨਾ ਮੇਜ ਨੇ 2013 ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ 2414 ਅੰਕ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੇ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ
ਮਾਇਰ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਸਕਾਈ ਰੇਸਿੰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਦਾ ਆਨੰਦ ਨਹੀਂ ਮਾਣਿਆ। ਸਕਲੈਡਮਿੰਗ ਸਕਾਈ ਅਕਾਦਮੀ ਵਿੱਚ 15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਜਿਹੇ ਨਿਰਮਾਣ ਕਾਰਨ ਉਹ ਸਫਲ ਨਹੀਂ ਹੋਏਗਾ, ਜੋ ਕਿ ਸਰੀਰਕ ਵਿਗਾੜ ਕਾਰਨ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰ ਫਲੈਚਊ ਵਿਖੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਸਕਾਈ ਸਕੂਲ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਇੱਟਲੀਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਕਾਈ ਇੰਸਟ੍ਰਕਟਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਸਥਾਨਕ ਨਸਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣਾ, ਮਾਇਰ ਸੈਲਜ਼ਬਰਗ ਅਤੇ ਟਿਰੋਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁ ਖੇਤਰੀ ਜੇਤੂ ਬਣ ਗਿਆ, ਪਰੰਤੂ ਅਜੇ ਵੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਆਸਟ੍ਰੀਅਨ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਸਕਾਈ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਆਸਟਰੀਆ ਦੇ ਕੋਚਾਂ ਦੁਆਰਾ 6 ਜਨਵਰੀ 1996 ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਫਲਾਚੌ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸਲੋਰਲ ਵਿੱਚ 12 ਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਸਮੇਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।ਸਭ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਉਸਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਰੀਅਰ ਦਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬਿੰਦੂ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਪਰੀਟ੍ਰੋਪੀਅਸ
ਪਰੀਟ੍ਰੋਪੀਅਸ ਮੱਛੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਜਾਤਿ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਸ਼ਿਲਬੀਏਡਾਈ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਜਾਤਿ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਜੀਅ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਚਾਰ ਜੀਅ- ਪਰੀਟ੍ਰੋਪੀਅਸ ਬੱਫੇਈ, ਪਰੀਟ੍ਰੋਪੀਅਸ ਲੌਂਗੀਫਾਈਲਸ, ਪਰੀਟ੍ਰੋਪੀਅਸ ਡੀਬੁਆਵੇ ਅਤੇ ਪਰੀਟ੍ਰੋਪੀਅਸ ਮੈਂਡਵੇਲਾਈ ਹਨ।
ਇਹ ਜਾਤਿ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਮਹਾਦੀਪ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਜਾਤਿ ਦੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ ਦੀ ਲੰਬਾਈ 2" ਤੋਂ 4" ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਜਾਤਿ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਬਹੁਤ ਨਰਮ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਮੱਛੀਆਂ ਨੂੰ ਪਾਲਤੂ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਈ.ਯੂ.ਸੀ.ਐਨ.ਐਨ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਿਕ ਇਸ ਜਾਤਿ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਾ ਕੋਈ ਖ਼ਤਰਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ਼ਿਲਬੀਏਡਾਈ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਰੀਟ੍ਰੋਪੀਅਸ
ਮਧੁਰਿਮਾ ਰਾਏ
ਮਧੁਰਿਮਾ ਰਾਏ (ਜਨਮ 12 ਅਪ੍ਰੈਲ 1991) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਕ੍ਰਿਮੀਨਲ ਜਸਟਿਸ ਅਤੇ ਇੰਡੀਆਜ਼ ਨੈਕਸਟ ਟਾਪ ਮਾਡਲ (ਸੀਜ਼ਨ 3) ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਰਾਏ ਕੋਲਕਾਤਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ 12 ਅਪ੍ਰੈਲ 1991 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਰਾਏ ਨੇ ਪੁਣੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸਿੰਬਾਇਓਸਿਸ ਕਾਲਜ ਆਫ ਆਰਟਸ ਐਂਡ ਕਾਮਰਸ ਤੋਂ ਕਾਮਰਸ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਰਾਏ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਡਿਸਕਵਰੀ ਚੈਨਲ ਲਈ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਯਾਤਰਾ ਦਸਤਾਵੇਜ਼-ਕਥਾ ਨਾਲ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ S-ਕਰਾਸ ਲਈ ਏਸ਼ੀਅਨ ਹਾਈਵੇਅ 'ਤੇ NEXA ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਐਮਟੀਵੀ ਇੰਡੀਆ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਗਲੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਮਾਡਲ (ਸੀਜ਼ਨ 3) ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਰਾਏ ਵੀਯੂ ਇੰਡੀਆ ਲਈ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਵੈੱਬ-ਸੀਰੀਜ਼ (ਲਵ, ਲਸਟ ਅਤੇ ਉਲਝਣ) ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਉਹ ਕੌਸ਼ਿਕੀ (ਵੈੱਬ-ਸੀਰੀਜ਼) ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬੀਬੀਸੀ ਅਤੇ ਤਾੜੀਆਂ ਦੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਕ੍ਰਿਮੀਨਲ ਜਸਟਿਸ ਫਾਰ ਹੌਟਸਟਾਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਦਿੱਖ ਨੂੰ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕੀਤਾ।
ਸਾਇਆਂ ਕਲਾਂ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲਾਕ ਡੇਹਲੋਂ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਬਹਿਲਾਂ ਖ਼ਾਨਪੁਰ
ਬਹਿਲਾਂ ਖ਼ਾਨਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਖੇੜਾ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਹਾਫ਼ਿਜ਼ (ਕੁਰਾਨ)
ਹਾਫ਼ਿਜ਼ (حافظ, ਹਾਫ਼ਿਜ਼, حُفَّاظ, ਬਹੁ-ਵਚਨ ਹੁਫ਼ਾਜ਼, حافظة ਇਲਿੰਗ ਹਾਫ਼ਿਜ਼ਾ), ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ "ਹਿਫ਼ਾਜ਼ਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ", ਇੱਕ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜੋ ਆਧੁਨਿਕ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਅਜਿਹੇ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਸਾਰੀ ਕੁਰਾਨ ਮੂੰਹ-ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਯਾਦ ਹੋਵੇ। ਹਾਫ਼ਿਜ਼ਾ ਇਸਦਾ ਇਲਿੰਗ ਹੈ।
ਰੂਪ-ਰੇਖਾ
ਹਜ਼ਰਤ ਮੁਹੰਮਦ 6ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਅਰਾਬੀਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਜਦੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਲੋਕ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਇਤਿਹਾਸ, ਬੰਸਾਵਲੀ ਅਤੇ ਕਾਵਿ ਨੂੰ ਯਾਦਾਸ਼ਤ ਨਾਲ ਹੀ ਸਾਂਭ ਕੇ ਰੱਖਦੇ ਸਨ। ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਜਦ ਮੁਹੰਮਦ ਨੂੰ ਆਇਤਾਂ ਦੀ ਆਮਦ ਹੋਈ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਰ ਪੀੜ੍ਹੀ ਅੱਗੇ ਤੋਰਿਆ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੁਰਾਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ।
ਵਿਸ਼ਵ ਕੁਸ਼ਤੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ 2001
ਵਿਸ਼ਵ ਕੁਸ਼ਤੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ 2001 ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਅਤੇ ਗ੍ਰੀਸ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੁਸ਼ਤੀ
ਐਂਜੇਲਾ ਸਰਾਫਯਾਨ
ਐਂਜੇਲਾ ਸਰਾਫੀਯਾਨ ( Անժելա Սարաֆյան ; 30 ਜੂਨ, 1983) ਇੱਕ ਅਰਮੀਨੀਆਈ-ਅਮਰੀਕੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ. ਉਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਐਂਜੇਲਾ ਸਰਾਫੀਅਨ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਐਚ ਬੀ ਓ ਸੀਰੀਜ਼ ਵੈਸਟਵਰਲਡ ਵਿ੍ਲਮੈਂਟਾਈਨ ਪੇਨੀਫੀਦਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਆਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਐਂਜੇਲਾ ਸਰਾਫੀਅਨ ਦਾ ਜਨਮ ਯੇਰੇਵਨ, ਅਰਮੇਨਿਆ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਜਦ ਉਹ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ,ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨਾਲ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ, ਵਿੱਚ ਨਿਪਟਾਰਾ ਲਾਸ ਏੰਜਿਲਸ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗੲੇ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਗ੍ਰਿਗੋਰ ਸਰਾਫਯਨ, ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਾ ਹਨ,ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਪੇਂਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਬੈਲੇ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਪਿਆਨੋ ਵਜਾਇਆ। ਉਸਨੇ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਦੇ ਬੁਏਲ ਹਾਈਟਸ ਵਿੱਚ ਫ੍ਰਾਂਸਿਸਕੋ ਬ੍ਰਾਵੋ ਮੈਡੀਕਲ ਮੈਗਨੈਟ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਐਂਜੇਲਾ ਨੇ ਸੈਕਸ ਐਡ: ਦਿ ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਟਾਰਮੀ ਆਨ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਕਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਜੱਜਿੰਗ ਐਮੀ, ਬੱਬੀ ਵੈਂਪਾਇਰ ਸਲੇਅਰ, ਦਿ ਸ਼ੀਲਡ, ਦਿ ਡਿਵੀਜ਼ਨ, 24, ਕੋਲਡ ਕੇਸ, ਸਾਊਥ ਆਫ ਨੋਹੇਅਰ, ਅਪਰਾਧਿਕ ਮਨ, ਸੀਐਸਆਈ: ਐਨਵਾਈ, ਨਿਕਿਟਾ, ਬਲੂ ਬਲੱਡਜ਼ ਐਂਡ ਦਿ ਦਿ ਮੈਂਟਲਿਸਟ. 2008 ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜਰ ਆਈ। 2008 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਯੂਐਸਏ ਨੈਟਵਰਕ ਦੀ ਲੜੀ ਇਨ ਪਲੇਨ ਸੀਟ ਵਿੱਚ ਆਵਰਤੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। 2010 ਵਿੱਚ ਸਰਾਫੀਯਨ ਦ ਗੂਡ ਗਾਇਜ ਦੀ ਕਾਸਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਅਜੀਬ ਸਮੰਥਾ ਈਵੰਸ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਹ 2012 ਵਿੱਚ ਲੌਸਟ ਐਂਡ ਫਾਉਡ ਆਰਮੀਨੀਆ ਵਿੱਚ ਨਜਰ ਆਈ।
ਉਹ ਐਚ.ਬੀ.ਓ ਦੇ ਵੈਸਟਵਰਲਡ ਵਿਖੇ ਕਲੇਮੈਂਟਾਈਨ ਪੇਨੀਫੇਅਰ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਸਰਾਫੀਅਨ, ਜੋ ਆਰਮੀਨੀਆ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਰਮੀਨੀਆਈ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਫਿਲਮ, ਦਿ ਵਾਅਦਾ (2016) ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਫਿਲਮਗ੍ਰਾਫੀ
thumb|ਟੋਰਾਂਟੋ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ 2016 ਵਿੱਚ ਐਂਜੇਲਾ ਸਰਾਫਯਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1983
1932
1932 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ 1930 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਜ਼ਿਯਾ ਮੋਹਿਉੱਦੀਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1933 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਇੰਗਲੈਂਡ
ਇੰਗਲੈਂਡ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: England) ਸੰਯੁਕਤ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਦਾ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਇਹ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵੇਲਜ਼ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨੀ ਸਰਹੱਦ ਸਾਂਝੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਆਇਰਿਸ਼ ਸਾਗਰ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਸੇਲਟਿਕ ਸਾਗਰ ਹੈ। ਇੰਗਲੈਂਡ ਨੂੰ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਚੈਨਲ ਯੂਰਪ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸੰਯੁਕਤ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ-ਅੱਠਵੇਂ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਜੋਨਾਸ ਸਾਲਕ
ਜੋਨਾਸ ਐਡਵਰਡ ਸਾਲਕ (ਅਕਤੂਬਰ 28, 1914 – ਜੂਨ 23, 1995) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਚਿਕਤਸਾ ਖੋਜ-ਕਰਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੋਲੀਓ ਦੇ ਖ਼ਾਤਮੇ ਦੀ ਦਵਾਈ ਦਾ ਅਵਿਸ਼ਕਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। 1957 ਤੱਕ, ਜਦ ਤੱਕ ਸਾਲਕ ਨੇ ਇਸ ਦਵਾਈ ਦਾ ਅਵਿਸ਼ਕਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕੀਤਾ, ਪੋਲੀਓ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ 'ਜਨ- ਸਿਹਤ' ਸਮੱਸਿਆ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। 1952 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪੋਲੀਓ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਮਲਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਰਜ਼ ਹੋਏ 58000 ਕੇਸਾਂ ਵਿਚੋਂ 3145, ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ 21,269 ਲੋਕ ਵਿਕਲਾਂਗ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। 'ਐਟਮ ਬੰਬ' ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਪੋਲੀਓ ਦਾ ਦੂਜਾ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ ਸੀ। ਜੋਨਸ ਸਾਲਕ ਨੇ ਇਸ ਦਵਾਈ ਦਾ ਪੇਟੈਂਟ (ਅਧਿਕਾਰ) ਕਿਸੇ ਦੇ ਵੀ ਨਾਮ ਨਾ ਕਰ ਕੇ ਆਮ ਜਨਤਾ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਰਖਿਆ, ਜਿਸ ਕਰ ਕੇ ਹਰ ਗਰੀਬ ਅਮੀਰ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਲੈ ਸਕਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੋਲੀਓ ਦਵਾਈ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੋਲੀਓ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਗਿਆਨੀ
ਕੁਲਦੀਪ ਮਾਣਕ
ਕੁਲਦੀਪ ਮਾਣਕ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਹ ਦੇਵ ਥਰੀਕੇ ਵਾਲ਼ੇ ਦੀ ਲਿਖੀ ਕਲੀ, ‘‘ਤੇਰੇ ਟਿੱਲੇ ਤੋਂ ਔਹ ਸੂਰਤ ਦੀਂਹਦੀ ਆ ਹੀਰ ਦੀ’’ ਗਾਉਣ ਕਰਕੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ’ਤੇ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ‘ਕਲੀਆਂ ਦਾ ਬਾਦਸ਼ਾਹ’ ਖ਼ਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਕੁਲਦੀਪ ਮਾਣਕ ਦਾ ਜਨਮ ਬਤੌਰ ਲਤੀਫ਼ ਮੁਹੱਮਦ (ਉਰਦੂ: ‎لطیف محمد) 15 ਨਵੰਬਰ 1959 ਨੂੰ ਪਿਤਾ ਨਿੱਕਾ ਖਾਨ ਦੇ ਘਰ ਪਿੰਡ ਜਲਾਲ ਨੇੜੇ ਭਾਈ ਰੂਪਾ (ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲਾ) ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਵਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਮਿਲ਼ਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਵੱਡ-ਵਡੇਰੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਨਾਭਾ ਮਹਾਰਾਜਾ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ‘ਹਜ਼ੂਰੀ ਰਾਗੀ’ ਸਨ। ਪਿਤਾ ਨਿੱਕਾ ਖਾਨ ਵੀ ਗਾਇਕ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਗਾਇਕੀ ਵੱਲ ਮਾਣਕ ਦਾ ਝੁਕਾਅ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਸੀ।
ਮਾਣਕ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸਰਬਜੀਤ ਕੌਰ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਹਨ; ਬੇਟਾ ਯੁੱਧਵੀਰ ਅਤੇ ਬੇਟੀ ਸ਼ਕਤੀ। ਯੁੱਧਵੀਰ ਵੀ ਗਾਇਕ ਹੈ।
ਗਾਇਕੀ ਵਿੱਚ
ਗਾਇਕੀ ਵੱਲ ਮਾਣਕ ਦਾ ਝੁਕਾਅ ਦੇਖ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਣਕ ਨੇ ‘ਉਸਤਾਦ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਮੁਹੱਮਦ ਕੱਵਾਲ (ਫ਼ਿਰੋਜ਼ਪੁਰ)’ ਦਾ ਸ਼ਾਗਿਰਦ ਬਣ ਕੇ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਤਾਲੀਮ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
ਆਪਣੇ ਸੰਗੀਤਕ ਸਫ਼ਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਮਾਣਕ ਬਠਿੰਡਾ ਛੱਡ ਲੁਧਿਆਣੇ ਆ ਗਿਆ ’ਤੇ ਗਾਇਕ ਹਰਚਰਨ ਗਰੇਵਾਲ ਅਤੇ ਸੀਮਾ ਨਾਲ਼ ਸਟੇਜਾਂ ਕਰਨੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ। 1968 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਕੰਪਨੀ ਐਚ.ਐਮ.ਵੀ. ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਗਾਇਕਾ ਸੀਮਾ ਨਾਲ਼ ਬਾਬੂ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਮਰਾੜਾਂ ਵਾਲ਼ੇ ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਗੀਤ, “ਜੀਜਾ ਅੱਖੀਆਂ ਨਾ ਮਾਰ ਵੇ ਮੈਂ ਕੱਲ੍ਹ ਦੀ ਕੁੜੀ” ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਵੇਲ਼ੇ ਦੋਗਾਣਾ ਗਾਇਕੀ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚਲਣ ਸੀ। ਇਹ ਮਾਣਕ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਰਿਕਾਰਡ ਸੀ। ਇਸ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਗੀਤ “ਲੌਂਗ ਕਰਾ ਮਿੱਤਰਾ, ਮੱਛਲੀ ਪਾਉਣਗੇ ਮਾਪੇ” (ਗੀਤਕਾਰ: ਗੁਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ਮਾਨ)’ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਰਿਕਾਰਡ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਮਾਣਕ ਮੁਤਾਬਕ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਗੀਤਾਂ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਕੇਸਰ ਸਿੰਘ ਨਰੂਲਾ (ਜਸਪਿੰਦਰ ਨਰੂਲਾ ਦੇ ਪਿਤਾ) ਨੇ ਦਿੱਤਾ।
ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ (ਸੀਮਾ ਨਾਲ਼ ਦੋਗਾਣਾ) ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਇਕੱਲੇ (Solo) ਗਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਗੀਤਕਾਰ ਹਰਦੇਵ ਦਿਲਗੀਰ (ਦੇਵ ਥਰੀਕੇ ਵਾਲ਼ਾ) ਨੇ ਮਾਣਕ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਸਟੇਜ ’ਤੇ ਗਾਉਦਿਆਂ ਸੁਣਿਆਂ ’ਤੇ ਉਸ ਲਈ ਬਹੁਤ ‘ਲੋਕ ਗਾਥਾਵਾਂ’ ‘ਕਲੀਆਂ’ ਅਤੇ ਗੀਤ ਲਿਖੇ। ਮਾਣਕ ਨੂੰ ‘ਕਲੀਆਂ ਦਾ ਬਾਦਸ਼ਾਹ’ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਵਾਉਣ ਵਾਲ਼ੀ ਕਲੀ ‘ਤੇਰੇ ਟਿੱਲੇ ਤੋਂ ਔਹ ਸੂਰਤ ਦੀਂਹਦੀ ਆ ਹੀਰ ਦੀ’ ਦੇਵ ਥਰੀਕੇ ਵਾਲ਼ੇ ਦੀ ਹੀ ਲਿਖੀ ਹੋਈ ਐ।
ਮਾਣਕ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਈ.ਪੀ. ਰਿਕਾਰਡ ‘ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਗਾਥਾਵਾਂ’ ਐੱਚ.ਐਮ.ਵੀ (HMV) ਨੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ। ਸੰਨ 1976 ’ਚ ਮਾਣਕ ਦਾ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਐੱਲ.ਪੀ. (LP) ਰਿਕਾਰਡ ‘ਇਕ ਤਾਰਾ’ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ‘ਤੇਰੇ ਟਿੱਲੇ ਤੋਂ’ (ਕਲੀ), ‘ਛੇਤੀ ਕਰ ਸਰਵਣ ਬੱਚਾ’ ਅਤੇ ‘ਗੜ੍ਹ ਮੁਗ਼ਲਾਣੇ ਦੀਆਂ ਨਾਰਾਂ’ ਗੀਤ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਇਸਦਾ ਸੰਗੀਤ ਕੇਸਰ ਸਿੰਘ ਨਰੂਲਾ ਨੇ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਤਾਰ ਵਾਲ਼ੇ ਸਾਜ਼ ‘ਤੂੰਬੀ’ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਕਰਕੇ ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ‘ਇਕ ਤਾਰਾ’ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।
ਗੇਬਾਰਾ ਦਾ ਬੁਰਜਨੁਮਾ ਮਹਿਲ
ਗੁਏਵਾਰਾ ਦਾ ਮਹਿਲ-ਟਾਵਰ (ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: Torre-palacio de Guevara) ਬਾਰੁਨਦੀਆ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਮਹਿਲ ਟਾਵਰ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1984 ਵਿੱਚ ਬਿਏਨ ਦੇ ਇੰਤਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਲ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਕੁਲਦੀਪ ਮਾਣਕ
ਗਾਇਕੀ ਵਿੱਚ
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਾਣਕ ਨੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਚਰਨਜੀਤ ਅਹੂਜਾ ਨਾਲ਼ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਹ ਕੈਸਿਟਾਂ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੀਆਂ।
ਗੇਬਾਰਾ ਦਾ ਬੁਰਜਨੁਮਾ ਮਹਿਲ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਕੁਲਦੀਪ ਮਾਣਕ
ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿਚ
ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਾਣਕ ਨੇ ਕਾਫ਼ੀ ਗੀਤ ਗਾਏ, ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ
ਇਤਿਆਦਿ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਨੇ। ਫ਼ਿਲਮ ‘ਲੰਬੜਦਾਰਨੀ’ ਦਾ ਗੀਤ ‘ਯਾਰਾਂ ਦਾ ਟਰੱਕ ਬੱਲੀਏ’ ਬੇਹੱਦ ਮਕਬੂਲ ਹੋਇਆ।
ਗਾਇਕੀ ’ਚ ਸਾਥ ਦੇਣ ਵਾਲ਼ੇ
ਗਾਇਕਾਂ ’ਚੋਂ ਕਰਤਾਰ ਰਮਲਾ, ਸੁਰਿੰਦਰ ਸ਼ਿੰਦਾ, ਸੁਰਿੰਦਰ ਕੋਹਲੀ, ਕੇਵਲ ਜਲਾਲ (ਭਤੀਜਾ) ਜੈਜੀ ਬੀ ਤੇ ਸਵ. ਸੁਰਜੀਤ ਬਿੰਦਰੱਖੀਆ ਅਤੇ ਗਾਇਕਾਵਾਂ ’ਚੋਂ ਸੀਮਾ, ਗੁਲਸ਼ਨ ਕੋਮਲ, ਸਵ. ਅਮਰਜੋਤ ਕੌਰ, ਸੁਰਿੰਦਰ ਕੌਰ, ਗੁਰਮੀਤ ਬਾਵਾ, ਕੁਲਵੰਤ ਕੋਮਲ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕੌਰ ਸੋਢੀ, ਦਿਲਬਾਗ਼ ਕੌਰ ’ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਮਾਣਕ ਨਾਲ਼ ਗਾਇਆ।
ਪਹਿਲੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਫੇਰੀ
1977-78 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਮਾਣਕ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਗਾਇਕੀ ਦਾ ਲੋਹਾ ਮਨਵਾ ਕੇ ਆਇਆ।
ਰੇਖਾ ਰਾਜੂ
ਰੇਖਾ ਰਾਜੂ ( രേഖ രാജു   ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸਰ ਅਤੇ ਬੰਗਲੌਰ, ਕਰਨਾਟਕ ਦੀ ਅਧਿਆਪਕਾ ਹੈ। ਉਹ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਅਤੇ ਮੋਹਿਨੀਅੱਟਮ ਨਾਚ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਰੇਖਾ ਦਾ ਜਨਮ ਕੇਰਲਾ ਦੇ ਪਲਾਕਡ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਥੀਏਟਰ ਕਲਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਐਮ.ਆਰ.ਰਾਜੂ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਜਯਾਲਕਸ਼ਮੀ ਰਾਘਵਨ ਦੀ ਧੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਹੋਈ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸ ਸਿੱਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗੁਰੂਆਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਬਹੁਤ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਾਮਵਰ ਗੁਰੂ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਕਲਮੰਦਲਮ ਉਸ਼ਾ ਦਾਤਾਰ, ਗੁਰੂ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਜੂ ਦਤਾਰ, ਗੁਰੂ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਗੋਪਿਕਾ ਵਰਮਾ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਜਨਾਰਧਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਕਾਲਜ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਾਮਰਸ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰਕੇ ਕੀਤੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਨੇ ਹਿਉਮਨ ਰਿਸੋਰਸ ਐਂਡ ਅਕਾਉਂਟਸ ਵਿੱਚ ਐਡਮਨਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਲਈ ਆਰਟ ਪਰਫਾਰਮਿੰਗ ਆਰਟ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਹੀਡਲਬਰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ. ਕੀਤੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸ ਨੇ 2003 ਵਿੱਚ ਬੰਗਲੌਰ ਦੇ ਰਵਿੰਦਰ ਕਲਕਸ਼ੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਟੇਜ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।  ਉਹ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਹੀ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੜਾਵਾਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੰਨੜ ਕਲਚਰ ਵਿਭਾਗ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਯੁਵਾ ਸੌਰਭ ਸਮੇਤ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨ੍ਰਿਤ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਤਿਕਾਰਤ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਲਈ ਇਕੋ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ਕਾਰ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤਕ ਸੰਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ, ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਵਰਲਡ ਕਲਚਰ, ਦਿੱਲੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫੈਸਟੀਵਲ, ਪੂਨਾ ਡਾਂਸ ਫੈਸਟੀਵਲ, ਕਾਜੁਰਾਹੋ ਡਾਂਸ ਫੈਸਟੀਵਲ, ਕੋਨਾਰਕ ਡਾਂਸ ਫੈਸਟੀਵਲ, ਪੁਰਾਣਾ ਕਿਲਾ, ਚੇਨਈ ਮੌਸਮੀ ਡਾਂਸ ਫੈਸਟੀਵਲ, ਚਿਦੰਬਰਮ ਡਾਂਸ ਫੈਸਟੀਵਲ, ਵਿਸ਼ਵ ਕੰਨੜ ਸੰਮੇਲਨ, ਬੇਲਗਾਮ, ਆਂਧਰਾ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਡਾਂਸ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਦਿ ਤੋਂ ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਇਕੱਲੇ ਅਤੇ ਸਮੂਹ ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫੀ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਅਲੋਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ    Presently Raju is working as an assistant dance teacher at Bangalore Tamil Sangam and as a guest lecturer in dance at the International Center for Management & Indian Studies whe। ਇਸ ਸਮੇਂ ਰਾਜੂ ਬੰਗਲੌਰ ਤਾਮਿਲ ਸੰਗਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਡਾਂਸ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਐਂਡ ਇੰਡੀਅਨ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿਖੇ ਡਾਂਸ ਵਿੱਚ ਗੈਸਟ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ।[ਸਪਸ਼ਟੀਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ] ਉਹ ਬੰਗਲੌਰ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਆਡੀਸ਼ਨ ਵਾਲੀ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਸੰਬੰਧਾਂ ਲਈ ਕਾਉਂਸਲ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ।  ਉਹ ਨ੍ਰਿਤਿਆ ਧਾਮ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਡਾਂਸ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਵੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਘੱਟ-ਗਿਣਤੀ ਪਿਛੋਕੜ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਫ੍ਰੀਡਮ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ, ਇੱਕ ਵਾਲੰਟੀਅਰ ਸਮੂਹ, ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਐਚ.ਆਈ.ਵੀ. ਨਾਲ ਮੁੜ ਵਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਰਾਜੂ ਨੇ ਤੰਜੌਰ ਡਾਂਸ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਹੈ ਜਿੱਥੇ 1000 ਡਾਂਸਰਾਂ ਨੇ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਲਿਮਕਾ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ।   ਬਾਂਗੋਲਰੇ ਤਾਮਿਲ ਸੰਗਮ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਯੰਗ ਡਾਂਸਰ ਵਜੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਲਾਹਾਲੀ ਟੈਂਪਲ ਟਰੱਸਟ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਨੂੰ ਸਵਰਨ ਮੁਖਸੀ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਚ ਵਿਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਕਵੀਆਂ ਦਾ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਪਿਛੋਕੜ
thumb|ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਬਾਣੀਕਾਰ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ,ਭਗਤਾਂ,ਭੱਟਾ (ਜਨਮ-ਸਥਾਨ ਮੁਤਾਬਕ) ਆਦਿ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀ ਸੰਪਾਦਨਾ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ 1601 ਈ. ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਤੇ ਤਿੰਨ ਵਰ੍ਹਿਆ ਵਿੱਚ 1604 ਈ. ਨੂੰ ਸੰਪੂਰਨ ਹੋਈ। ਇਸਦੇ ਲਿਖਾਰੀ ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ ਜੀ ਸਨ। ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ‘ਆਦਿ ਗ੍ਰੰਥ` ਨੂੰ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਵਿਖੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। 1706 ਈ. ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਮੁੜ ਤੋਂ ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਜੀ ਤੋਂ ਲਿਖਵਾਇਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨੌਵੇਂ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਦੀ ਬਾਣੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤੀ ਗਈ। 1708 ਈ. ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਦੇਹ ਗੁਰੂ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਸ਼ਬਦ ਵਜੋਂ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਨੁੰ ਗੁਰਿਆਈ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਅੱਜ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜਿੱਥੇ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥ ਹੈ ਉਥੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇਸ ਗ੍ਰੰਥ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਦਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ 35 ਬਾਣੀਕਾਰਾਂ ਦੀ ਬਾਣੀ ਦਰਜ ਹੈ। ਬਾਣੀ ਦੀ ਤਰਤੀਬ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਛੇ ਗੁਰੂ ਸਹਿਬਾਨਨ, ਪੰਦਰਾਂ ਭਗਤਾਂ, ਗਿਆਰਾਂ ਭੱਟਾਂ, ਤਿੰਨ ਗੁਰੂ ਘਰ ਦੇ ਨਿਕਟਵਰਤੀ ਦੀ ਬਾਣੀ ਸਾਮਿਲ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ
ਨਿਸ਼ਾਨ-ਏ-ਇਮਤਿਆਜ਼
ਨਿਸ਼ਾਨ-ਏ-ਇਮਤਿਆਜ਼ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ
ਨਡਿਆਲੀ
ਨਡਿਆਲੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਖੇੜਾ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਨੰਜਿਲ ਨਲਿਨੀ
ਨਲਿਨੀ ਦੀ ਮੌਤ 19 ਜਨਵਰੀ 2020 ਨੂੰ ਚੇਨਈ ਵਿੱਚ 76 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।
ਪਿਛੋਕੜ
ਨੰਜਿਲ ਨਲਿਨੀ ਦਾ ਜਨਮ ਕੰਨਿਆਕੁਮਾਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਠੁਕਲੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰੀ ਵੱਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਝੁਕਾਅ ਉਸ ਨੂੰ ਤਿਰੂਨੇਲਵੇਲੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਲੈ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ 12 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਥੀਏਟਰ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ। ਇਸ ਉਮਰ ਵਿਚ ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਭੂਮਿਕਾ 'ਨਲਵਰ' ਨਾਟਕ ਵਿਚ ਮਾਂ ਦੀ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਟੀਕੇ ਸ਼ਨਮੁਗਮ (ਟੀਕੇਐਸ), ਐਸਐਸ ਰਾਜੇਂਦਰਨ, ਮੇਜਰ ਸੁੰਦਰਰਾਜਨ ਅਤੇ 'ਵੈਰਮ ਨਾਟਕ ਸਭਾ' ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤਾਮਿਲ ਥੀਏਟਰ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਟਕ ਮੰਡਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਕੰਮ
ਕਲਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਉਸਨੂੰ 1978 ਵਿੱਚ ਕਲਾਮਮਨੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਏਵੀਐਮ ਅਵਾਰਡ, ਅਰਿੰਗਰ ਅੰਨਾ, ਕਲੈਗਨਾਰ ਅਤੇ ਸੇਲਵੀ ਜੈਲਲਿਤਾ ਅਵਾਰਡ।
ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਕੁਝ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤਾਮਿਲ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲਾਂ (ਸਾਬਣ-ਓਪੇਰਾ) ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਜ਼ਗੀ, ਵੱਲੀ, ਮੰਧੀਰਾ ਵਸਲ, ਸੂਲਮ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਦਾਸੀ, ਅੱਛਮ ਮੈਡਮ ਨਾਨਾਮ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿੰਧਵਨਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਬਾਅਦ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਨਲਿਨੀ ਵੇਲਾਚੇਰੀ, ਚੇਨਈ ਵਿਖੇ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਫਿਲਮੀ ਕਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ ਵੀ, ਨਲਿਨੀ ਨੇ 'ਰੇਵਤੀ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ' ਨਾਂ ਦਾ ਆਪਣਾ ਥੀਏਟਰ ਗਰੁੱਪ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਚਲਾਇਆ। ਨਲਿਨੀ ਦੀ ਧੀ ਨਾਨਜਿਲ ਰੇਵਤੀ ਇਸ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਨੰਜਿਲ ਨਲਿਨੀ ਦੀ 19 ਜਨਵਰੀ 2020 ਨੂੰ ਚੇਨਈ ਵਿੱਚ ਸੰਖੇਪ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ 76 ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1944 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2020
1933
1933 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1930 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਰਾਬਰਟਸਗੰਜ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਰਾਬਰਟਸਗੰਜ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ 80 ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਹਲਕਾ ਅਨੁਸੂਚੀਤ ਜਾਤੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਂਰਾ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ ਹੈ।
ਸਾਂਸਦ
2014 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇਲਾਲ ਇਸ ਹਲਕੇ ਦੇ ਸਾਂਸਦ ਚੁਣੇ ਗਏ। 1962 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਸਾਂਸਦਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ।
ਬਣਾਉਟੀ ਮਸ਼ੀਨੀ ਬੁੱਧੀ
ਬਣਾਉਟੀ ਮਸ਼ੀਨੀ ਬੁੱਧੀ ਜਾਂ ਬਣਾਉਟੀ ਬੁੱਧੀ ਦਾ ਭਾਵ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਅਤੇ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਬੁੱਧੀ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਸੋਚਣ, ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਦਾ ਕੰਮ ਵੀ ਆਪਣੀ ਬੁੱਧੀ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਤੋਂ ਕਰਾਉਣ ਵੱਲ ਵਧ ਰਿਹ ਹੈ।
ਰਾਬਰਟਸਗੰਜ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਸਾਂਸਦ
!ਸਾਲ !colspan="2" align="center"|ਪਾਰਟੀ !align="center" | ਸਾਂਸਦ !ਸਰੋਤ
ਬਣਾਉਟੀ ਮਸ਼ੀਨੀ ਬੁੱਧੀ
ਬਣਾਉਟੀ ਬੁੱਧੀ, ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਾਖਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਟੀਚਾ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਅਤੇ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ। 1955 ਵਿੱਚ ਜਾਨ ਮਕਾਰਤੀ ਨੇ ਇਸਨ੍ਹੂੰ ਬਣਾਉਟੀ ਬੁੱਧੀ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ "ਸੂਝਵਾਨ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨਿਅਰਿੰਗ" ਵਜੋਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ।
ਰਾਬਰਟਸਗੰਜ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ
ਬਣਾਉਟੀ ਮਸ਼ੀਨੀ ਬੁੱਧੀ
ਬਣਾਉਟੀ ਬੁੱਧੀ ਦੇ ਲਕਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਤਰਕ, ਗਿਆਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ, ਸਿੱਖਿਆ, ਕੁਦਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ (ਸੰਚਾਰ), ਬੋਧ ਅਤੇ ਵਸਤਾਂ ਨੂੰ ਉਰ੍ਹਾਂ ਪਰ੍ਹਾਂ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ, ਆਦਿ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਆਮ ਬੁੱਧੀ ਦੀਰਘ ਕਾਲ ਦੇ ਟੀਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਟੀਚਿਆਂ ਤੱਕ ਪੁੱਜਣ ਲਈ ਸੰਖਿਅਕੀ ਵਿਧੀਆਂ, ਕੰਪਿਊਟੇਸ਼ਨਲ ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਪ੍ਰਤੀਕਮਈ ਬਣਾਉਟੀ ਬੁੱਧੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।
ਟਿੱਬਾ (ਬਲਾਕ ਡੇਹਲੋਂ)
ਟਿੱਬਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਡੇਹਲੋਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲਾਕ ਡੇਹਲੋਂ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸਬਾ ਸੌਦਾਗਰ
ਸਬਾ ਸੌਦਾਗਰ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਹ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵੈੱਬ-ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਬੂ ਸਬਕੀ ਫਟੇਗੀ (2019), ਕਰੈਕਡਾਊਨ (2020), ਅਤੇ ਗੰਦੀ ਬਾਤ (ਸੀਜ਼ਨ 4) (2020) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਸਬਾ ਨੇ 2018 ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਦ ਰੀਯੂਨੀਅਨ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ 2019 ਦੀ ਵੈੱਬ-ਸੀਰੀਜ਼ ਬੂ ਸਬਕੀ ਫਟੇਗੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਗਈ। ਉਹ ਅਪੂਰਵਾ ਲਖੀਆ ਦੀ ਜਾਸੂਸੀ ਥ੍ਰਿਲਰ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਕ੍ਰੈਕਡਾਉਨ (2020), ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਫੌਜੀਆ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਪਾਵਰ
ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਪਾਵਰ ਜਾਂ ਬਿਜਲਈ ਬਲ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀ ਇਕਾਈ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਮਿਲ ਰਹੀ ਬਿਜਲਈ ਊਰਜਾ ਦੀ ਦਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਹੜੀ ਕਿਸੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਸਰਕਟ ਦੁਆਰਾ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਐਸ. ਆਈ. ਇਕਾਈ ਵਾਟ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਕਿ ਇੱਕ ਸੈਕੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੂਲ ਬਲ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਕਲ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਲੈਕਟਰਾਨਿਕਸ
ਵੇਵਫਾਰਮ
ਇੱਕ ਵੇਵਫਾਰਮ ਕਿਸੇ ਸਿਗਨਲ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਅਤੇ ਕਿਸਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਤਰੰਗ ਕਿਸੇ ਭੌਤਿਕੀ ਮੀਡੀਅਮ ਵਿੱਚ ਸਮੇਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਦੂਰੀ ਤੈਅ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਇਹ ਮਹਿਜ਼ ਕਿਸੇ ਸਿਗਨਲ ਦੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਰੂਪ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਇਰਾਨੀ ਰਾਜਮਾਰਗਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਖੁਜਿਸਤਾਨ ਰਿਆਸਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਰਾਨ
ਸਟੀਲ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਲਿਮਟਿਡ
ਸਟੀਲ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਲਿਮਿਟੇਡ (SAIL) ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਜਨਤਕ ਖੇਤਰ ਦਾ ਉੱਦਮ ਹੈ। ਇਹ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2022-23 ਲਈ ₹1,05,398 ਕਰੋੜ (US$13 ਬਿਲੀਅਨ) ਦੇ ਸਾਲਾਨਾ ਟਰਨਓਵਰ ਦੇ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਟੀਲ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਅਧੀਨ ਹੈ। 24 ਜਨਵਰੀ 1973 ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ, SAIL ਦੇ 59,350 ਕਰਮਚਾਰੀ ਹਨ (1 ਮਾਰਚ 2023 ਤੱਕ)। 18.29 ਮਿਲੀਅਨ ਮੀਟ੍ਰਿਕ ਟਨ ਦੇ ਸਾਲਾਨਾ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਹ ਸਰਕਾਰੀ ਮਾਲਕੀ ਵਾਲਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਟੀਲ ਉਤਪਾਦਕ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਗਰਮ ਧਾਤੂ ਉਤਪਾਦਨ ਸਮਰੱਥਾ ਹੋਰ ਵਧੇਗੀ ਅਤੇ 2025 ਤੱਕ 50 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਲ ਦੇ ਪੱਧਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
SAIL ਭਿਲਾਈ, ਰੁਰਕੇਲਾ, ਦੁਰਗਾਪੁਰ, ਬੋਕਾਰੋ ਅਤੇ ਬਰਨਪੁਰ (ਆਸਨਸੋਲ) ਵਿਖੇ ਪੰਜ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਸਟੀਲ ਪਲਾਂਟ ਅਤੇ ਸਲੇਮ, ਦੁਰਗਾਪੁਰ ਅਤੇ ਭਦਰਾਵਤੀ ਵਿਖੇ ਤਿੰਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਟੀਲ ਪਲਾਂਟਾਂ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਅਤੇ ਮਾਲਕ ਹੈ। ਇਹ ਚੰਦਰਪੁਰ ਵਿਖੇ ਫੈਰੋ ਅਲੌਏ ਪਲਾਂਟ ਦਾ ਵੀ ਮਾਲਕ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਗਲੋਬਲ ਅਭਿਲਾਸ਼ਾ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, psu ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਿਸਤਾਰ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚੋਂ ਗੁਜ਼ਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਹਰੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਨਵੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦਾ ਨਵੀਨੀਕਰਨ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇੱਕ ਤਾਜ਼ਾ ਸਰਵੇਖਣ ਅਨੁਸਾਰ, SAIL ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਹੀ ਜਨਤਕ ਖੇਤਰ ਦੀ ਇਕਾਈਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। psu ਕੋਲ ਆਇਰਨ ਐਂਡ ਸਟੀਲ ਲਈ ਇੱਕ R&D ਕੇਂਦਰ (RDCIS) ਅਤੇ ਰਾਂਚੀ, ਝਾਰਖੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕੇਂਦਰ ਵੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਟੀਲ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ ਇੰਡੀਆ
ਰਾਮਪੁਰ (ਖੇੜਾ)
ਰਾਮਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਖੇੜਾ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖੇੜਾ ਬਲਾਕ ਦੇ ਪਿੰਡ
1935
1935 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1930 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਮੌਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਸੋਨੀ ਲਵਾਉ ਤਾਂਸੀ
ਸੋਨੀ ਲਵਾਉ ਤਾਂਸੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Sony Lab'ou Tansi (5 ਜੁਲਾਈ 1947 - 14 ਜੂਨ 1995), ਕਾਂਗੋ ਦਾ ਇੱਕ ਨਾਵਲਕਾਰ, ਨਿੱਕੀ-ਕਹਾਣੀ ਲੇਖਕ, ਨਾਟਕਕਾਰ ਅਤੇ ਕਵੀ ਸੀ। ਪਰ ਸਿਰਫ 47 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਦਿਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਤਾਂਸੀ ਇੱਕ ਸਭ ਵੱਡਾ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਲੇਖਕ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1947 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1995
ਵਿਸ਼ਵ ਕੁਸ਼ਤੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ 2000
ਵਿਸ਼ਵ ਕੁਸ਼ਤੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ 2000 ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸੋਫੀਆ ਵਿਖੇ ਹੋਏ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੁਸ਼ਤੀ
ਹਿੰਮਤ ਐਕਸਪ੍ਰੇਸਵੇ
thumb|260x260px ਸ਼ਹੀਦ ਹਿੰਮਤ ਐਕਸਪ੍ਰੇਸਵੇ (ਫ਼ਾਰਸੀ: بزرگراه شهید همت) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਖਿਆਬਾਨ ਪਾਸਦਾਰਾਨ ਤਕਤਹਿ (خیابان پاسداران تقاطع) ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਛਮ ਵਲ ਨੂੰ ਵੱਧਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹੀਦ ਹਗਾਨੀ, ਕੋਰਦਿਸਤਾਨ ਐਕਸਪ੍ਰੇਸਵੇ, ਮਿਲਾਦ ਮੀਨਾਰ, ਅਸ਼ਰਫੀ ਇਸਫਹਾਨੀ ਐਕਸਪ੍ਰੇਸਵੇ ਅਤੇ ਸ਼ੇਰਿ ਜ਼ੀਬਾ ਤੋਂ ਲੰਘਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋ ਮੂਹੀਂ ਸੜਕ ਤੇ ਖਤਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਨਾਂ ਸ਼ਹੀਦ ਮੁਹੰਮਦ ਇਬ੍ਰਾਹਿਮ ਹਿੰਮਤ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਰਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਰਾਨ
ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਯਾਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਕ ਪੰਛਿਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਇਸ ਤਰਾਂ ਹੈ:
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਛੀ
ਸਾਂਤਾ ਆਨਾ ਦੀ ਚੈਪਲ
ਅੱਗੇ ਪੜੋ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਕੈਕੇਈ
ਕੈਕੇਈ ਰਾਮਾਇਣ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਦੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਭਰਤ ਦੀ ਮਾਂ ਹਨ। ਉਹ ਦਸਰਥ ਦੀ ਤੀਜੀ ਪਤਨੀ ਸੀ। ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਅਤੇ ਰਾਮਚਰਿਤਮਾਨਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਜ ਦਸ਼ਰਥ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਰਾਣੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਗਲਤ ਧਾਰਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੈਕੇਈ ਦੂਜੀ ਰਾਣੀ ਹੈ ਪਰ ਦੂਜੀ ਸੁਮਿਤਰਾ ਸੀ। ਪੁਤਰ ਕਮਿਸ਼ਟੀ ਯੁਗ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਮਹਾਰਾਜ ਦਸ਼ਰਥ ਦਾ ਕਸੂਰ ਸੀ ਕਿ ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ ਦਾ ਦੂਜਾ ਹਿੱਸਾ ਆਪਣੀ ਮਨਪਸੰਦ ਪਤਨੀ ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਸੁਮਿੱਤਰਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਵੱਡਪਣ ਦਿਖਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਲੈਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਉਹ ਭਰਤ (ਰਮਾਇਣ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਤਰ) ਦੀ ਮਾਂ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਅਸ਼ਵਪਤੀ ਅਤੇ ਕੇੈਕੇਯਾ ਦੀ ਧੀ ਹੈ। ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਦੀ ਦੂਸਰੀਆਂ ਸੰਤਾਨਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਮਾਂ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਯੁੱਧਿਆ ਕਾਂਡ ਵਿਚ, ਰਾਮ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੈਕੇਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਮਾਂ ਹੈ (ਅਧਿਆਇ 52, ਆਇਤ 61) ਪਰ ਅਰਨਿਆ ਕਾਂਡ ਵਿਚ, ਰਾਮ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, न ते अम्बा मध्यमा तात गर्भवती कथनन। तम् अੀਕ इक्ष्वाकु नाथस्य भरस्यस्य कथाम कुरु (ਅਧਿਆਇ 16, ਪਦ 37)
ਨਿਰੁਕਤੀ
ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ, ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆਈ: ਕੈਕੇਈ, ਬਰਮੀ: ਕੈਕੇ, ਮਾਲੇ: ਕੇਕੇਈ, ਥਾਈ: ਕੈਕੇਸੀ ਅਤੇ ਖਮੇਰ: កៃ កេ សី ਕੈਕੇਸੀ ਦੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜਨਮ
ਅਸ਼ਵਪਤੀ, ਕੇਕਯਾ ਰਾਜ ਦਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਚਿੰਤਤ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿ ਉਸਦੇ ਕੋਈ ਔਲਾਦ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ, ਕੇਕੇਯਾ ਰਾਜ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਕੇਕਾਇਆ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਾਹੀ ਪੁਜਾਰੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਬੇਔਲਾਦ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ। ਸ਼ਾਹੀ ਪੁਜਾਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਿਸ਼ੀ ਵਰਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜੋ ਰਿਸ਼ੀ ਵਰਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਜਿਸ ਦਾ ਆਰੀਆਵਰਥ ਜਾਂ ਆਰੀਆਵਰਸ਼ ਅਤੇ ਸਤਰੀਵਰਸ਼ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਕੇਕਯਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਵਪਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਰਿਸ਼ੀ ਵਰਸ਼ ਕੋਲ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਗਿਆ ਸੀ। ਇੱਕ ਰਿਸ਼ੀ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਕੇਕਯਾ ਦੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਰਾਜ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਔਲਾਦ ਦਾ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਣ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ। ਭਗਵਾਨ ਸੂਰਿਆ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ ਅਤੇ ਅਸ਼ਵਪਤੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਦੀ ਅਸੀਸ ਦਿੱਤੀ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਅਰਕਕਸ਼ੇਤਰ ਵਿਖੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੋਲ ਜੁੜਵਾਂ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਹੋਏ। ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਲੜਕੇ ਦਾ ਨਾਮ ਯੁਧਾਜੀਤ ਅਤੇ ਲੜਕੀ ਦਾ ਨਾਂ ਕੈਕੇਈ ਰੱਖਿਆ। ਕੇਕਯਾ ਰਾਜ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਕੁਝ ਸਾਲ ਆਪਣੇ ਪੋਤੇ-ਪੋਤੀਆਂ ਨਾਲ ਬਿਤਾਏ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਕੇਕੱਈਆ ਰਾਜ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਸ਼ਵਪਤੀ ਕੇਕਯਾ ਰਾਜ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣ ਗਿਆ, ਯੁਧਾਜੀਤ ਕੇਕਯਾ ਰਾਜ ਦਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕੈਕੇਈ ਰਾਜ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਬਣ ਗਈ।
ਸੰਬੰਧ
ਕੈਕੇਈ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਯੁੱਧਿਆ ਕਾਂਡ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਜ਼ਾਹਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕੈਕੇਈ ਨੇ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਆਪਣੇ ਨਾਨਕੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਸੰਬੰਧ ਕਾਇਮ ਰੱਖੇ। ਉਸਦਾ ਭਰਾ ਯੁਧਜੀਤ ਉਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਮਿਲਿਅੳ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਬੇਟੇ ਭਰਤ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖੀ, ਉਹ ਅਕਸਰ ਭਰਤ ਅਤੇ ਸ਼ਤਰੂਗਨ ਨੂੰ ਛੁੱਟੀਆਂ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਕੈਕੇਯਾ ਰਾਜ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਪਾਤਰ
ਅਲਗੋਜ਼ੇ
ਅਲਗੋਜ਼ੇ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Algoze) ਪੰਜਾਬੀ ਵਾਜੇ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਕੁਤਚੀ, ਸਿੰਧੀ, ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਅਤੇ ਬਲੋਚ ਲੋਕ ਗਵਈਆਂ ਨੇ ਵੀ ਭਰਪੂਰ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜੀ, ਸਤਾਰਾ, ਦੋ ਨਾਲੀ ਜਾਂ ਨਗੋਜ਼ੇ ਵੀ ਸੱਦਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬੰਸਰੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਜੋੜੀ ਵਰਗੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਲਈ ਅਲਗੋਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਜੋੜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਦੋਸਾਜ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਹਨਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਹੀ ਵਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਹ ਖਿੱਚਣ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਕੱਢਣ ਸਮੇਂ ਦੋਨੋਂ ਸਮੇਂ ਹੀ ਵੱਜਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਜਾਉਣ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਭਿਆਸ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤਕੜੇ ਸਿਰੜੀ ਅਭਿਆਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਇਹ ਵਜਾਉਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਬਲੋਚੀ, ਸਿੰਧੀ, ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਇਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸਾਜ ਹੈ। ਗੁਰਮੀਤ ਬਾਵਾ ਇਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਗਾਇਕਾ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਸਾਜ਼ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਇਹ ਜੁਗਨੀ, ਮਿਰਜ਼ਾ ਜਾਂ ਜਿੰਦ ਮਾਹੀ ਵਰਗੇ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਸਾਜ਼ ਹੈ ਆ
ਪਿਛੋਕੜ ਅਤੇ ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਨਗੋਜ਼ਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਸਾਝ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਨਾਲ ਵਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਿਡਾਂ ਵਿੱਚ ਗਊਆਂ, ਮੱਝਾਂ ਚਰਾਉਣ ਵਾਲੇ (ਪਾਲੀ) ਦਾ ਇਹ ਮਨ ਭਾਉਂਦਾ ਸਾਜ਼ ਹੈ। ਬਣਾਵਟ ਇਸ ਸਾਜ਼ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਬਾਂਸ ਨੂੰ ਖੋਖਲਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੰਸਰੀ ਦਾ ਹੀ ਇਹ ਇੱਕ ਰੂਪ ਹੈ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਬੰਸਰੀਆ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਵਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਛੇ ਤਕ ਛੇਦ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਹੀ ਫੂਕ ਮੂਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਜ਼ ਦੋਵੇਂ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਵਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰੇਕ ਬੰਸਰੀ ਉੱਤੇ ਤਿੰਨ ਤਿੰਨ ਉਂਗਲਾਂ ਰਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਸਾਜ਼ ਨਾਲ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਤੰਤਰ ਰੂਪ ਨਾਲ ਵਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਇਸ ਸਾਜ਼ ਦਾ ਸੁਰ ਕਾਫ਼ੀ ਉੱਚਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਰ ਕੇ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਉੱਚੇ ਸੁਰ ਤੇ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਸਿੰਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਥੋੜਾ ਜਿਹਾ ਅੰਤਰ ਕਰ ਕੇ ਇਸ ਸਾਜ਼ ਨੂੰ ਬੀਨ ਆਕਦੇ ਹਨ। ਅੱਜ ਕੱਲ ਨਗੋਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਸਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ,ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ, ਗਿੱਧਿਆਂ ਅਤੇ ਭੰਗੜਿਆਂ ਨਾਲ ਵਜਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਾਜ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਜ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗੀਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੰਗੀਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗੀਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸਾਜ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕ ਸਾਜ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਸਾਜ਼
ਉਮੈਦਪੁਰ
ਉਮੈਦਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਡੇਹਲੋਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲਾਕ ਡੇਹਲੋਂ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮਾਰਕਸਵਾਦ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਆਲੋਚਨਾ
ਮਾਰਕਸਵਾਦ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਆਲੋਚਨਾ ਟੈਰੀ ਈਗਲਟਨ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਇੱਕ ਪੁਸਤਕ ਹੈ ਜੋ 1976 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ।
ਸਾਰ
ਲੇਖਕ ਨੇ ਪੁਸਤਕ ਨੂੰ ਮੂਲ 4 ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੈ:-
ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ
ਮਾਰਕਸ ਅਤੇ ਏਂਗਲਜ਼ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਲੇਖਕ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ:
ਵਸਤੂ ਅਤੇ ਰੂਪ
ਇਹ ਗੱਲ ਤਾਂ ਬਾਹਰਮੁਖੀ ਵਿਚਰਵਾਦੀ ਚਿੰਤਕ ਹੀਗਲ ਨੇ ਹੀ ਕਹਿ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਵਸਤੂ ਅਤੇ ਰੂਪ ਦਾ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਦਵੰਦਾਤਮਕ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੈ। ਮਾਰਕਸਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਵਸਤੂ ਦੀ ਪਹਿਲ ਮੰਨੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਰੂਪ ਦੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਬਦਲ ਰਹੀ ਵਸਤੂ ਕਾਰਨ ਬਦਲਾਅ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਸਤੂ ਨੂੰ ਨੀਂਹ ਅਤੇ ਰੂਪ ਨੂੰ ਉਸ ਦਾ ਉਸਾਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਗੋਲਡਮੈਨ ਅਨੁਸਾਰ ਮਹਾਨ ਲੇਖਕ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੀ ਸਮਾਜਿਕ ਜਮਾਤ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਰੂਪਾਂਤ੍ਰਿਤ ਕਰੇ।
ਲੇਖਕ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਬੱਧਤਾ
ਜਦ ਆਮ ਵਿਅਕਤੀ ਮਾਰਕਸਵਾਦ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਬੱਧਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਟਾਲਿਨਵਾਦ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਧੀਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਪਰੋਲੇਕਲਟ ਲਹਿਰ ਚੱਲੀ ਜਿਸਦਾ ਮਕਸਦ ਸ਼ੁੱਧ ਪਰੋਲੀਤਾਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰਨਾ ਸੀ। ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਲਿਖਤ ਨੂੰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਗੋਰਕੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਲੇਖਕ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਵੀ ਇਸ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਲੈਨਿਨ ਨੇ ਖੁੱਲੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਜਮਾਤ-ਪੱਖੀ ਸਾਹਿਤ ਸਿਰਜਣਾ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਟਰਾਟਸਕੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕਵੀਆਂ ਨੂੰ ਫੈਕਟਰੀ ਦੀਆਂ ਚਿਮਨੀਆਂ ਅਤੇ ਪੂੰਜੀਵਾਦ ਖ਼ਿਲਾਫ ਵਿਦਰੋਹ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਊਲ਼-ਜਲੂਲ ਗੱਲ ਹੈ।
ਮਾਰਕਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਸੰਦੀਦਾ ਲੇਖਕ ਐਕੇਲੀਸ, ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ ਅਤੇ ਗੋਏਟੇ ਸਨ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਸਹੀ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨਕਲਾਬੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਏਂਗਲਜ਼ ਆਪਣੀਆਂ ਦੋ ਚਿੱਠੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗਲਪ ਵਿੱਚ ਸਪਸ਼ਟ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪ੍ਰਤੀਬੱਧਤਾ ਦੀ ਕੋਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ। ਇਸਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਵਿੱਚ "ਬਾਹਰਮੁਖੀ ਹਿਮਾਇਤ" ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਅਨੁਸਾਰ ਲੇਖਕ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਰਾਜਸੀ ਖ਼ਿਆਲਾਤ ਧੱਕੇ ਨਾਲ ਲਿਖਤ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਯਥਾਰਥ ਨੂੰ ਬਾਹਰਮੁਖੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕਰੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਅਸਲੀ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹੀ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇਗਾ।