cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਬਰਸਾਤ ਕੀ ਰਾਤ
ਬਰਸਾਤ ਕੀ ਰਾਤ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਇੱਕ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜੋ 1960 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਹੋਈ।
ਸੰਗੀਤ
ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਕਵਾਲੀਆਂ ਬਹੁਤ ਮਨਭਾਉਣੀਆਂ ਹਨ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1960 ਵਿੱਚ ਬਣੀਆਂ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਫੈਜ਼ਾ ਮੁਸ਼ਤਾਕ
ਫੈਜ਼ਾ ਮੁਸ਼ਤਾਕ (ਜਨਮ 18 ਜੁਲਾਈ 1981) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਜੋ ਮਈ 2015 ਤੋਂ ਮਈ 2018 ਤੱਕ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸੂਬਾਈ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ 18 ਜੁਲਾਈ 1981 ਨੂੰ ਮੰਡੀ ਬਹਾਉਦੀਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਉਸਨੇ 2004 ਵਿੱਚ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਐਡਮਿਨਿਸਟ੍ਰੇਟਿਵ ਸਾਇੰਸਜ਼, ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ
ਸਿਆਸੀ ਕਰੀਅਰ
ਉਸਨੇ 2013 ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਚੋਣ ਖੇਤਰ ਪੀਪੀ-116 (ਮੰਡੀ ਬਹਾਉਦੀਨ-1) ਤੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ (ਐਨ) (ਪੀਐਮਐਲ-ਐਨ) ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸੂਬਾਈ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੀ ਸੀਟ ਲਈ ਚੋਣ ਲੜੀ ਪਰ ਅਸਫਲ ਰਹੀ।
ਉਹ 2018 ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵੀਂ ਸੀਟ 'ਤੇ PML-N ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸੂਬਾਈ ਅਸੈਂਬਲੀ ਲਈ ਦੁਬਾਰਾ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1981 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਡੇਵਿਡ ਰੁਦੀਸ਼ਾ
ਡੇਵਿਡ ਰੁਦੀਸ਼ਾ ਕੀਨੀਆ ਦਾ ਐਥਲੀਟ ਹੈ I
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੀਨੀਆ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖਿਡਾਰੀ
ਵੀਰੇਵਾਲਾ ਕਲਾਂ
ਵੀਰੇਵਾਲਾ ਕਲਾਂ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਫਰੀਦਕੋਟ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਰਕਬਾ 450 ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਜਨ ਸੰਖਿਆ 2011 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਅਨੁਸਾਰ 1000ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਵਿਚ ਡਾਕਘਰ ਵੀ ਹੈ, ਪਿੰਨ ਕੋਡ 151203 ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਫਰੀਦਕੋਟ ਜੰਡ ਸਾਹਿਬ ਸੜਕ ਤੋਂ 2ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਗੁਰੂ ਹਰਸਹਾਏ 16 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਰਾਫੇਲ ਨਡਾਲ
ਰਾਫੇਲ "ਰਫਾ" ਨਡਾਲ ਪਾਰੇਰਾ (ਇੰਗਲਿਸ਼: Rafael Nadal; 3 ਜੂਨ 1986 ਨੂੰ ਜਨਮਿਆ) ਇਕ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਟੈਨਿਸ ਪੇਸ਼ਾਵਰ (ਏਟੀਪੀ) ਦੁਆਰਾ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਸਿੰਗਲ ਟੈਨਿਸ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਨੰਬਰ ਇਕ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। "ਕਿੰਗ ਆਫ ਕਲੇ" ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਮਿੱਟੀ-ਕੋਰਟ ਖਿਡਾਰੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨੋਡਲ ਦੀ ਇੱਕ ਆਲ-ਕੋਰਟ ਧਮਕੀ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹਰ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਨਡਾਲ ਨੇ 16 ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਂਮ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ ਹਨ, ਇਕ ਰਿਕਾਰਡ 31 ਏਟੀਪੀ ਵਰਲਡ ਟੂਰ ਮਾਸਟਰਸ 1000 ਖਿਤਾਬ, ਇੱਕ ਰਿਕਾਰਡ 20 ਏਟੀਪੀ ਵਿਸ਼ਵ ਟੂਰ 500 ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਅਤੇ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਵਿੱਚ 2008 ਓਲੰਪਿਕ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਗਮਾ। ਮੇਜਰਜ਼ ਵਿਚ ਨਡਾਲ ਨੇ 10 ਫਰੈਂਚ ਓਪਨ ਖ਼ਿਤਾਬ, 3 ਯੂਐਸ ਓਪਨ ਖ਼ਿਤਾਬ, 2 ਵਿੰਬਲਡਨ ਟਾਈਟਲ ਅਤੇ ਇਕ ਆਸਟਰੇਲੀਅਨ ਓਪਨ ਖ਼ਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। ਉਹ 2004, 2008, 2009 ਅਤੇ 2011 ਵਿੱਚ ਸਪੇਨ ਡੇਵਿਸ ਕੱਪ ਟੀਮ ਦੀ ਵੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਸਾਲ 2010 ਵਿੱਚ, ਉਹ 24 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕਰੀਅਰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਂਟ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸੱਤਵਾਂ ਪੁਰਸ਼ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਓਪਨ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣੇ। ਉਹ ਇਕੋ ਖਿਡਾਰੀ ਕਰੀਅਰ ਗੋਲਡਨ ਸਲਾਮ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਆਂਡਰੇ ਅਗੇਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜਾ ਪੁਰਸ਼ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ, ਨਡਾਲ ਨੂੰ ਲੌਰੀਅਸ ਵਰਲਡ ਸਪੋਰਟਸਮੈਨ ਆਫ ਦ ਈਅਰ ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਅੱਠ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਇਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਫੁੱਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਸਨ ਤਾਂ ਉਸ ਸਮੇਂ ਨਡਾਲ ਨੇ ਅੰਡਰ -12 ਖੇਤਰੀ ਟੈਨਿਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ ਸੀ। ਇਸਨੇ ਟੋਨੀ ਨਡਾਲ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸਨੇ ਨਡਾਲ ਨੂੰ ਟੈਨਿਸ ਕੋਰਟ ਉੱਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਫਾਇਦੇ ਲਈ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਖੇਡਣ ਲਈ ਉਤਸਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਨਾਡਲ ਨੇ ਦੋ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਫੋਰੈਂਡਮ ਸ਼ਾਟ ਖੇਡਿਆ।
ਜਦੋਂ ਉਹ 14 ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਟੈਨਿਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਨੇ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਮੈਲ੍ਰ੍ਕਾ ਛੱਡ ਕੇ ਬਾਰਸੀਲੋਨਾ ਚਲੀ ਜਾਏਗਾ ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਟੈਨਿਸ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਜਾਰੀ ਰੱਖ ਸਕੇ। ਨਡਾਲ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਇਹ ਬੇਨਤੀ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਠੇਸ ਪਹੁੰਚੇਗੀ, ਪਰ ਟੋਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ "ਮੈਂ ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਚੰਗੇ ਖਿਡਾਰੀ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਤੋਂ ਕਰੋ।" ਘਰ ਰਹਿਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਨਡਾਲ ਨੇ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਘੱਟ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ; ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਨਡਾਲ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਲਾਗਤ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕੀਤਾ ਮਈ 2001 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਕਲੇਅ ਕੋਰਟ ਦੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਸਾਬਕਾ ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਪੈਟ ਕੈਸ਼ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ।
15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਨਡਾਲ ਨੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਬਣਿਆ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਈ.ਟੀ.ਐੱਫ. ਜੂਨੀਅਰ ਸਰਕਟ ਦੇ ਦੋ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। 2002 ਵਿੱਚ, 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਨਾਦਾਲ ਨੇ ਵਿੰਬਲਡਨ ਵਿੱਚ ਲੜਕਿਆਂ ਦੇ ਸਿੰਗਲ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੇ ਸੈਮੀਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਆਈ ਟੀ ਐੱਫ ਜੂਨੀਅਰ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਉਸੇ ਸਾਲ, ਉਸਨੇ ਸਪੇਨ ਨੂੰ ਦੂਜੀ ਤੇ ਜੂਨੀਅਰ ਡੇਵਿਸ ਕੱਪ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ, ਅਤੇ ਫਾਈਨਲ, ਆਈ.ਟੀ.ਐੱਫ. ਜੂਨੀਅਰ ਸਰਕਟ ਤੇ ਦਿਖਾਈ।
2003 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਏਟੀਪੀ ਨਿਊਕਮਰ ਆਫ ਦਿ ਯੀਅਰ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤਕ, ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਰੋਜਰ ਫੈਡਰਰ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਅਤੇ ਬੋਰਿਸ ਬੇਕਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿੰਬਲਡਨ ਵਿਚ ਤੀਜੇ ਗੇੜ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲਾ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਬਣ ਗਿਆ। 19 'ਤੇ, ਨਡਾਲ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਫ੍ਰੈਂਚ ਓਪਨ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ 20 ਸਾਲ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਖੇਡਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਰਕਾਰ ਰੋਲੈਂਡ ਗਾਰਰੋਸ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾ ਚਾਰ ਵਾਰ ਜਿੱਤ ਦਰਜ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ, ਨਡਾਲ ਜੋ ਟਰਾਫੀਆਂ ਜਿੱਤੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਿੱਤ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਦਤ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1986 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮਨੋਦਸ਼ਾ ਵਿਗਾੜ
ਮਨੋਦਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਕੁਝ ਮੁਢਲੇ ਗਰੁੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ: ਉੱਚੇ ਮੂਡ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੈਨੀਆ ਜਾਂ ਹਾਈਪੋਮੈਨੀਆ; ਨੀਵਾਣ ਵਾਲੇ ਢਹਿੰਦੀ ਕਲਾ ਦੇ ਮੂਡ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖੋਜ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਮੇਜਰ ਡਿਪਰੈਸ਼ਿਵ ਡਿਸਆਰਡਰ (ਐਮਡੀਡੀ) (ਮੁੱਖ ਉਦਾਸੀ ਵਿਗਾੜ) (ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਕਲੀਨਿਕਲ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ, ਯੂਨੀਪੋਲਰ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ, ਜਾਂ ਮੇਜਰ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ); ਅਤੇ ਉਹ ਮੂਡ ਜੋ ਕਿ ਮੈਨੀਆ ਅਤੇ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਚੱਕਰ ਲਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਬਾਈਪੋਲਰ ਡਿਸਆਰਡਰ (ਬੀਡੀ) (ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਨਿਕ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ) ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਡਿਪਰੈਸ਼ਿਵ ਵਿਕਾਰ ਜਾਂ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਉਪ ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ ਜੋ ਘੱਟ ਗੰਭੀਰ ਲੱਛਣਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡਿਸਥਾਈਮਿਕ ਡਿਸਆਰਡਰ (ਐਮਡੀਡੀ ਵਰਗਾ ਪਰ ਉਸ ਨਾਲੋਂ ਨਾਲੋਂ ਥੋੜਾ ਹਲਕਾ) ਅਤੇ ਸਾਈਕਲੋਥਾਈਮਿਕ ਵਿਕਾਰ (ਬੀਡੀ ਵਰਗਾ ਪਰ ਉਸ ਨਾਲੋਂ ਨਰਮ)। ਮਨੋਦਸ਼ਾ ਦੇ ਵਿਕਾਰ ਪਦਾਰਥ (ਮਾਦਕ ਪਦਾਰਥ ਖਾਣ ਪੀਣ) ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਜਾਂ ਡਾਕਟਰੀ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਵਜੋਂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਅੰਗਰੇਜ਼ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈਨਰੀ ਮੌਡਸਲੇ ਨੇ ਅਫੈਕਟਿਵ ਡਿਸਆਰਡਰ (ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਵਿਗਾੜ) ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਸਰਬ-ਵਿਆਪੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਪਦ ਨੂੰ ਫਿਰ ਬਦਲ ਕੇ ਮੂਡ-ਡਿਸਆਰਡਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਬਾਅਦ ਵਾਲਾ ਪਦ ਬੁਨਿਆਦੀ ਜਾਂ ਲੰਬਕਾਰੀ ਭਾਵਾਤਮਕ ਅਵਸਥਾ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਹਿਲੇ ਵਾਲਾ ਪਦ ਦੂਜਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਵੇਖੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਬਾਹਰੀ ਭਾਵ ਦਾ ਲਖਾਇਕ ਹੈ।
ਇਲਾਜ
ਮੂਡ ਵਿਕਾਰ ਦੇ ਲਈ ਵੱਖ ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਉਪਲਬਧ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਥੈਰੇਪੀ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ। ਵਿਵਹਾਰ ਥੈਰੇਪੀ, ਬੋਧਕ ਵਿਵਹਾਰ ਥੈਰੇਪੀ ਅਤੇ ਇੰਟਰਸਪਰਸਨਲ ਥੈਰੇਪੀ ਸਾਰੇ ਇਲਾਜ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ ਦੇ ਸੰਭਾਵਿਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਾਭਕਾਰੀ ਸਾਬਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਮੇਜਰ ਡਿਪਰੈਸ਼ਿਵ ਡਿਸਆਰਡਰ ਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਐਂਟੀਡਿਪਰੈਸੈਂਟਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਾਈਪੋਲਰ ਡਿਸਆਰਡਰ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਐਂਟੀਸਾਈਕੋਟਿਕਸ, ਮੂਡ ਸਟੈਬੀਲਾਇਜ਼ਰਜ਼, ਐਂਟੀਕੋਨਵੁਲਸੈਂਟਜ਼ ਅਤੇ/ਜਾਂ ਲਿਥੀਅਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਲੀਥੀਅਮ ਖ਼ਾਸਕਰ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਮੂਡ ਵਿਗਾੜ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕਾਰਨਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਲਾਭਕਾਰੀ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਨੋਰੋਗ ਅਤੇ ਮਨੋਵਿਕਾਰ
ਰੁਪਿਆਂ ਵਾਲੀ
ਰੁਪਿਆਂ ਵਾਲੀ
ਪਿੰਡ ਰੁਪਿਆਂ ਵਾਲੀ ਜ਼ਿਲਾ ਫਰੀਦਕੋਟ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਫਰੀਦਕੋਟ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਰਕਬਾ 440ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਜਨ ਸੰਖਿਆ 2011 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਅਨੁਸਾਰ 500ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇਨੇੜੇ ਦਾ ਡਾਕਘਰ ਜਨੇਰੀਆ6 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਪਿੰਨ ਕੋਡ 151203 ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਮੁਕਤਸਰ ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਸੜਕ ਤੋਂ 2ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨਕੋਹਰ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ 8 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ।
੩੫੩
353 (35 ਚੌਥੀ ਸਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ।
ਅਕਤੂਬਰ-ਦਸੰਬਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਸ਼ਰਦ ਪੂਰਨਿਮਾ
ਸ਼ਰਦ ਪੂਰਨਿਮਾ (ਇਹ ਕੁਮਾਰਾ ਪੂਰਨਿਮਾ, ਕੋਜਾਗਿਰੀ ਪੂਰਨਿਮਾ, ਨਾਵੰਨਾ ਪੂਰਨਿਮਾ, ਕੌਮੁਦੀ ਪੂਰਨਿਮਾ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਹੈ) ਇੱਕ ਵਾਢੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ ਜੋ ਅਸ਼ਵਿਨ (ਸਤੰਬਰ ਤੋਂ ਅਕਤੂਬਰ) ਦੇ ਹਿੰਦੂ ਲੂਨਰ ਮਹੀਨੇ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ੁਭ ਦਿਹਾੜੇ ਸ਼ਿਵ ਪਾਰਵਤੀ, ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨਰਾਇਣ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਈ ਬ੍ਰਹਮ ਜੋੜੇ ਚੰਦ ਦੇ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਖੀਰ ਭੇਟ ਕਰਦੇ ਹਨ (ਚਾਵਲ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਮਿੱਠਾ ਪਕਵਾਨ)। ਮੰਦਰਾਂ ਵਿਚ ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਚਮਕ ਨੂੰ ਜਾਹਿਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇਸ ਦਿਨ ਪੂਰਾ ਦਿਨ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਦਿਵਸ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿਚ ਵੱਖਰੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਓਡੀਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਿਨ ਅਣਵਿਆਹੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਆਪਣੇ ਉੱਚਿਤ ਲਾੜੇ (ਕੁਮਾਰਾ) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਵਰਤ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦਿਆਂ ਹੀ ਕੁੜੀਆਂ, ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ 'ਕੁਲਾ' ਨਾਂ ਦੇ ਇਕ ਭਾਂਡੇ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਦੇਵਤੇ ਦਾ ਸੁਆਗਤ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿਚ 7 ਫ਼ਲ ਜਿਵੇਂ ਨਾਰਿਅਲ, ਕੇਲਾ, ਖੀਰੇ, ਪਾਨ-ਪੱਤਾ, ਗੰਨਾ, ਅਮਰੂਦ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਉਹ 'ਤੁਲਸੀ' ਦੇ ਪੌਦੇ ਅੱਗੇ ਚੰਦਰਮਾ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰਨ ਲਈ ਫ਼ਲ, ਦਹੀ ਅਤੇ ਗੁੜ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਵਰਤ ਤੋੜਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲੜਕੀਆਂ ਪੂਰੇ ਚੰਨ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਿਚ ਗੇਮਾਂ ਖੇਡਦੀਆਂ ਅਤੇ ਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਗਰਬਾ (ਨਾਚ ਦਾ ਰੂਪ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਕੋਜਾਗਰੀ ਪੂਰਨਿਮਾ ਕੋਜਾਗਰਾ ਵਰਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹੈ। ਲੋਕ ਇਸ ਵਰਤ ਨੂੰ ਦਿਨ ਦੇ ਵਰਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚੰਨ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਹੇਠ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਹਿੰਦੂ ਦੇਵੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਇਸ ਦਿਨ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਵੀ ਦਾ ਜਨਮਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੀਂਹ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਭਗਵਾਨ ਇੰਦਰ ਦੇ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਾਥੀ ਅਰਾਵਤ ਦੀ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਰਦ ਪੂਰਨਿਮਾ ਦੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਰਸ (ਨਾਚ ਦਾ ਰੂਪ) ਵੀ ਗੋਪੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਬ੍ਰਹਮ ਰਸ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਗੋਪੇਸ਼ਵਰ ਮਹਾਂਦੇਵ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਰਾਤ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਵੇਰਵੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਪੁਰਾਣ, ਸਕੰਦ ਪੁਰਾਣ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਪੁਰਾਣ ਵਿਚ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਦੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਦੇਵੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਲਈ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਉਤਰੇ ਸਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਤਿਓਹਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਿਉਹਾਰ
ਸਿੱਕਰੀ
ਸਿੱਕਰੀ ਜਾਂ ਕਰ ਅਜਿਹਾ ਰੋਗ ਹੈ ਜੋ ਕੀ ਖੋਪੜੀ ਦੀ ਚਮੜੀ ਦੁਆਰਾ ਅਧਿਕਤਰ ਵਿੱਚ ਮਿਰਤਕ ਚਮੜੀ ਦੀ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ ਦੇ ਉਤਾਰਣ ਕਰਕੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ । ਹਾਲਾਂਕਿ ਚਮੜੀ ਦੀ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ ਦੀ ਮਿਰਤੂ ਤੇ ਬਾਦ ਵਿੱਚ ਇੰਨਾ ਦਾ ਪੇਪੜੀ ਬਣਕੇ ਝੜਨਾ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ ਘਟਨਾ ਹੈ ਪਰ ਜਦੋਂ ਇਹ ਅਸਾਧਰਨ ਤੌਰ ਨਾਲੋਂ ਵੱਦ ਜਾਵੇ ਤਦੋਂ ਵਿਅਕਤੀ ਸਿੱਕਰੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਣ ਸਿਰ ਦੀ ਚਮੜੀ ਤੇ ਲਾਲਿਮਾ ਤੇ ਸੁਜਣ ਵੀ ਹੋ ਜਾਣਦੀ ਹੈ। ਜਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਕਰੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਜਕ ਤੇ ਸਵੈ ਸਨਮਾਨ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਕਾਰਣ
ਅਧਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਪੇਪੜੀ ਦਾ ਬਣਨਾ ਇੰਨਾ ਕਾਰਣਾਂ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ:
ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸ਼ੈਂਪੂ
ਸਿੱਕਰੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਂਸ਼ ਅਧਿਕਤਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸ਼ੈਂਪੂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਕੇ ਇਸਦਾ ਇਲਾਜ ਕਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਲੁੱਕ
ਲੁੱਕ ਚਮੜੀ ਦੀ ਉਪਰੀ ਪਰਤ ਤੋਂ ਮਿਰਤਕ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ ਨੂੰ ਉਤਾਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਚਮੜੀ ਦੀ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਘੱਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹਨ।
ਅੰਡੇ ਦਾ ਤੇਲ
ਜਪਾਨੀ, ਤੇ ਚੀਨੀ ਦੀ ਪਾਰੰਪਰਕ ਦਵਾਈ ਵਿੱਚ ਅੰਡੇ ਦੇ ਤੇਲ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਸਿੱਕਰੀ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੱਲੂਮਾਜਰਾ
ਮੱਲੂਮਾਜਰਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਮਲੇਰਕੋਟਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਥੋਂ ਨੇੜਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਧੂਰੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਏਕਤਾ ਦਿਵਸ (ਭਾਰਤ)
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਏਕਤਾ ਦਿਵਸ (ਕੌਮੀ ਏਕਤਾ ਦਿਵਸ) ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 31 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 2014 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਦਿਹਾੜਾ ਸਰਦਾਰ ਵਲਾਭਾਈ ਪਟੇਲ ਦੇ ਜਨਮ ਦਿਵਸ ਵਜੋਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਦੇਸ਼
ਭਾਰਤ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੁਆਰਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਏਕਤਾ ਦਿਵਸ ਲਈ ਅਧਿਕਾਰਤ ਬਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਏਕਤਾ ਦਿਵਸ "ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਏਕਤਾ, ਅਖੰਡਤਾ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਅਸਲ ਅਤੇ ਸੰਭਾਵਿਤ ਖਤਰਿਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਡੀ ਕੌਮ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਲਚਕੀਲੇਪਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮੌਕਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗਾ।"
ਸਮਾਰੋਹ
2016 ਦੇ ਜਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਸੀ "ਭਾਰਤ ਦਾ ਏਕੀਕਰਨ"।
2018 ਵਿੱਚ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਏਕਤਾ ਦੇ ਬੁੱਤ ਦੇ ਸਮਰਪਣ ਨਾਲ ਛੁੱਟੀ ਕਰਕੇ ਮਨਾਈ ਗਈ, ਜੋ ਪਟੇਲ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਵਰਣਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮੂਰਤੀ ਹੈ।
ਜਸਟਿਨ ਗੈਟਲਿਨ
ਜਸਟਿਨ ਗੈਟਲਿਨ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਫਰਾਟਾ ਐਥਲੀਟ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1982
ਪੇਗਾਹ ਇਮਾਮਬਖ਼ਸ਼
ਪੇਗਾਹ ਇਮਾਮਬਖ਼ਸ਼ ਇੱਕ ਈਰਾਨੀ ਲੈਸਬੀਅਨ ਹੈ। ਉਹ 2015 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਦੇ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਹੋਣ, ਉਸਨੂੰ ਤਸੀਹੇ ਦੇਣ ਅਤੇ ਪੱਥਰ ਮਾਰ ਮਾਰ ਕੇ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਮਲਿੰਗਤਾ ਖਿਲਾਫ਼ ਇਰਾਨੀ ਇਸਤਗਾਸਾ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਣਾਰਥੀ ਬਣ ਗਈ ਸੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਯੂ.ਕੇ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸਦੀ ਪਨਾਹ ਦੀ ਮੰਗ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਮਾਮਬਖ਼ਸ਼ ਨੂੰ 13 ਅਗਸਤ 2007 ਨੂੰ ਯੂ.ਕੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਸ਼ੈਫੀਲਡ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਤਹਿਰਾਨ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਲਾ ਦੀ ਯੋਜਨਾ 28 ਅਗਸਤ ਲਈ ਰੱਖੀ ਗਈ ਸੀ। ਐਮਨੈਸਟੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਸਮਲਿੰਗੀ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੇ ਅਭਿਆਨ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਮਾਮਬਖ਼ਸ਼ ਨੂੰ 11 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਰਿਹਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
7 ਮਾਰਚ 2008 ਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਪੇਗਾਹ ਇਮਾਮਬਖ਼ਸ਼ ਨੂੰ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਨਵੀਨਤਮ ਦੌਰ ਨੂੰ ਗੁਆਉਣ ਪਨਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਇਰਾਨ ਨੂੰ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਦੇ ਖਤਰੇ' ਤੇ ਸੀ। ਜੇ ਇਹ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਿਨਸੀ ਰੁਝਾਨ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ, ਮੌਤ ਦੀ ਸਜਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਣਾ ਸੀ।
ਪੇਗਾਹ ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਵੀ ਹੈ।
ਪੇਗਾਹ ਨੂੰ 11 ਫਰਵਰੀ 2009 ਨੂੰ ਸ਼ਰਨ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਰਾਨ ਦੇ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਲੋਕ
ਆਂਗਣਵਾੜੀ
ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਘਰ ਦੇ ਵਿਹੜੇ ਦੀ ਮਦਦ ਜਾਂ ਵਿਹੜੇ ਵਿੱਚ ਮਦਦ।ਇਸ ਨੂੰ ਘਰ ਦੀ ਡਿਉਢੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਰਹੀ ਸਾਂਭ ਸੰਭਾਲ ਜਾਂ ਦੇਖ ਭਾਲ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਕੇਂਦਰ
ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਕੇਂਦਰ  ਭਾਰਤ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸੰਚਾਲਿਤ ਇੱਕ ਉੱਪਰਾਲਾ ਹੈ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਪਿੰਡਾਂ, ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਖਾਸ ਕਰ ਕੇ ਬਾਲੜੀਆਂ ਤੇ ਬਚਿਆਂ ਤੇ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਾਂਭ ਸੰਭਾਲ ਦਾ ਖਿਆਲ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਕ ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਵਿੱਚ ਦੋ ਤੀਵੀਆਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੇਵਿਕਾ ਤੇ ਸਹਾਇਕਾ ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਵਿੱਚ ਤੀਵੀਆਂ, ਨਵਜਾਤ ਬੱਚਿਆਂ ਤੇ ਬਾਲੜੀਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੋਲੀਓ ਦਾ ਟੀਕਾ, ਦਵਾਈਆਂ ਤੇ ਹੋਰ ਲੋਦੇ ਲਗਾਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਕ ਦਿਨ ਤੀਵੀਆਂ ਦੀ ਬੈਠਕ ਕਰ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਤੰਦਰੁਸਤ ਰੱਖਣ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਤੇ ਆਲਾ ਦੁਆਲਾ ਸਾਫ ਰੱਖਣ, ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਟੀਕਾ ਲੁਆਉਣ, ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਮਰ ਮੁਤਾਬਕ ਵਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਣ ਵਾਲੀ ਤਬਦੀਲੀ ਬਾਰੇ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਵਿੱਚ ਨਰਸ ਦੀਦੀ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਦਵਾਈਆਂ ਤੇ ਆਇਰਣ ਦੀ ਗੋਲੀ ਆਦਿ ਖੁਆਂਉਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਸੇਵਿਕਾ ਤੇ ਸਹਿਸੇਵਿਕਾ ਆਪਣੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਪਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਕੇਂਦਰ
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕੁਲ 137 ਪੇਂਡੂ ਤੇ 5 ਸ਼ਹਿਰੀ ਬਲਾਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਇੰਟੈਗਰੇਟਡ ਚਾਈਲਡ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਸਕੀਮ ਦੁਆਰਾ ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਸਕੀਮ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕੁਲ 14730 ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਕੇਂਦਰ ਹਨ, 2691 +800 ਹੋਰ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਚੱਕ ਰਾਲਾ
ਚੱਕ ਰਾਲਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਜਲੰਧਰ ਪੱਛਮੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਮੈਥਿਲੀਸ਼ਰਣ ਗੁਪਤ
ਮੈਥਿਲੀਸ਼ਰਣ ਗੁਪਤ (मैथिलीशरण गुप्त) (3 ਅਗਸਤ 1886 – 12 ਦਿਸੰਬਰ 1964) ਹਿੰਦੀ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਵੀ ਸੀ। ਸ਼੍ਰੀ ਪੰ. ਮਹਾਵੀਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਦਵੇਦੀ ਜੀ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਖੜੀ ਬੋਲੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦਾ ਮਾਧਿਅਮ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕਾਵਿ-ਭਾਸ਼ਾ ਵਜੋਂ ਉਸਾਰਨ ਵਿੱਚ ਅਣਥੱਕ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਰਜਭਾਸ਼ਾ ਵਰਗੀ ਕਾਵਿ-ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਛੱਡਕੇ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਸੰਦਰਭਾਂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਨਵੇਂ ਕਵੀਆਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਹੀ ਆਪਣੇ ਕਾਵਿ-ਪਰਗਟਾ ਦਾ ਮਾਧਿਅਮ ਬਣਾਇਆ। ਹਿੰਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਇਤਹਾਸ ਵਿੱਚ ਗੁਪਤ ਜੀ ਦਾ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਦੇ ਤੀਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ (ਉਦੋਂ ਦੂਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ) ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਦਾ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੰਗਰਾਮ ਦੌਰਾਨ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਭਾਰਤ-ਭਾਰਤੀ (1912), ਲਈ, ਉਸਨੂੰ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੁਆਰਾ ਰਾਸ਼ਟਰ ਕਵੀ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਰਾਜੋਵਾਲਾ
ਪਿੰਡ ਰਾਜੋਵਾਲਾ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਰਕਬਾ 480 ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ।  ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਜਨ ਸੰਖਿਆ 2011 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਅਨੁਸਾਰ 1150 ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਦੇ ਵਿੱਚ ਡਾਕਘਰ ਵੀ ਹੈ, ਪਿੰਨ ਕੋਡ 151203ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਫਰੀਦਕੋਟ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਗੋਲੇਵਾਲਾ2ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸਬਾ ਹਮੀਦ
ਸਬਾ ਹਮੀਦ (ﺻﺒﺎ ﺣﻤﻴﺪ) (ਜਨਮ 21 ਜੂਨ 1957) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਚਰਚਿਤ ਡਰਾਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫੈਮਿਲੀ ਫਰੰਟ, ਅਜ਼ਰ ਕੀ ਆਏਗੀ ਬਾਰਾਤ, ਡੌਲੀ ਕੀ ਆਏਗੀ ਬਾਰਾਤ, ਟੱਕੇ ਕੀ ਆਏਗੀ ਬਾਰਾਤ, ਐਨੀ ਕੀ ਆਏਗੀ ਬਾਰਾਤ, ਮੈਂ ਅਬਦੁਲ ਕਾਦਿਰ ਹੂੰ, ਦਾਸਤਾਨ, ਕੈਦ-ਏ-ਤਨਹਾਈ, ਅਕਸ, ਮਸਤਾਨਾ ਮਾਹੀ, ਥਕਨ, ਏਕ ਤਮੰਨਾ ਲਹਿਸਲ ਸੀ, ਏਕ ਨਯੀ ਸਿੰਡ੍ਰੇਲਾ, ਮੇਰੀ ਦੁਲਾਰੀ, ਤਨਹਾਈ, ਦਿਲ-ਏ-ਮੁਜ਼ਤਰ, ਪਿਆਰੇ ਅਫਜਲ ਅਤੇ ਬਿਖਰਾ ਮੇਰਾ ਨਸੀਬ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਡਰਾਮਿਆਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਉਸ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਏਕ ਦਿਨ ਲੌਟ ਕੇ ਆਉਂਗਾ, ਅਭੀ ਤੋ ਮੈਂ ਜਵਾਨ ਹੂੰ, ਗੁਡ ਮੌਰਨਿੰਗ ਕਰਾਚੀ ਅਤੇ ਜਵਾਨੀ ਫਿਰ ਨਹੀਂ ਆਨੀ ਦੇ ਨਾਮ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਸਬਾ ਦਾ ਜਨਮ ਲਾਹੌਰ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਤਾਲੀਮ ਲਾਹੌਰ ਕਾਲਜ ਫੋਰ ਵੂਮਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਮੰਨੇ-ਪ੍ਰਮੰਨੇ ਕਾਲਮ-ਲੇਖਕ ਹਮੀਦ ਅਖ਼ਤਰ ਦੀ ਬੇਟੀ ਹੈ। ਉਹ ਤਿੰਨ ਭੈਣਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਭਰਾ ਸਨ। ਅੱਗੋਂ ਉਸ ਦੀ ਬੇਟੀ ਮੀਸ਼ਾ ਸ਼ਫੀ ਇੱਕ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਫਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਸਬਾ ਹਮੀਦ ਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਸਈਅਦ ਪਰਵੇਜ਼ ਸ਼ਫੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ, ਧੀ, ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਤੇ ਗਾਇਕ ਮੀਸ਼ਾ ਸ਼ਫੀ, ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਫਾਰਿਸ ਸ਼ਫੀ, ਸਨ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਾ ਵਸੀਮ ਅੱਬਾਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹੀ ਹੋਈ ਹੈ
ਬੂਸਾਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਬੋਬੀ ਰੋਬਸਨ
ਸਰ ਰਾਬਰਟ ਵਿਲੀਅਮ ਰੋਬਸਨ (18 ਫਰਵਰੀ, 1933 – 31 ਜੁਲਾਈ 2009) ਅੰਗਰੇਜ਼ ਫੁੱਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਮੈਨੇਜ਼ਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ 'ਚ ਖੇਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਟੀਮ ਦਾ ਬਤੌਰ ਮੈਨੇਜ਼ਰ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਰੋਬਸਨ ਦਾ ਬਤੌਰ ਪੇਸ਼ੇਵਾਰ ਖਿਡਾਰੀ ਦਾ ਸਮਾਂ ਲਗਭਗ 20 ਸਾਲ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੋਰਾਨ ਉਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਕਲੱਬਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ। ਰੋਬਸਨ ਨੂੰ ਬਤੌਰ ਖਿਡਾਰੀ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਵੱਲੋਂ 20 ਵਾਰੀ ਖੇਡਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਚਾਰ ਗੋਲ ਕੀਤੇ। ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਬਤੌਰ ਕਲਾਕਾਰ ਅਤੇ ਮਨੇਜ਼ਰ ਦੋਨੋਂ ਥਾਂ ਤੇ ਮਿਲੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫੁੱਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀ
354
ਅਕਤੂਬਰ-ਦਸੰਬਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਚੌਧਵੀਂ ਕਾ ਚਾਂਦ
ਚੌਧਵੀਂ ਕਾ ਚਾਂਦ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜੋ 1960 ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਸੀ।
ਸੰਗੀਤ
ਰਵੀ ਦੀ ਸੰਗੀਤਬਧ ਕੀਤੀ ਇਸ ਫਿਲਮ ਦਾ ਟਾਈਟਲ ਗੀਤ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸਿਧ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸ਼ਕੀਲ ਬਦਾਯੁੰਨੀ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ। ਚੌਧਵੀਂ ਕਾ ਚਾਂਦ ਹੋ ਯਾ ਆਫ਼ਤਾਬ ਹੋ, ਜੋ ਭੀ ਹੋ ਤੁਮ ਖ਼ੁਦਾ ਕੀ ਕਸਮ ਲਾਜ਼ਵਾਬ ਹੋ
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1960 ਵਿੱਚ ਬਣੀਆਂ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਈਲਾ ਅਰੁਣ
ਈਲਾ ਅਰੁਣ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਤੇ ਲੋਕ ਗਾਇਕਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਵਿਲੱਖਨ ਆਵਾਜ਼ ਤੇ ਗਾਉਣ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਬੇਟੀ ਇਸ਼ੀਤਾ ਅਰੁਣ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਤੇ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਜੈਪੁਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਮਹਾਰਾਣੀ ਗਰਲਸ ਕਾਲਜ਼ ਜੈਪੁਰ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੁਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਹਲਾਂ ਤਨਵੀ ਆਜ਼ਮੀ ਨਾਲ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਤੇ ਵਿਖਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ਲਾਈਫਲਾਈਨ (ਜੀਵਨਰੇਖਾ) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਈਲਾ ਅਰੁਣ ਨੇ ਕਈ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿੰਵੇਂ ਕਿ ਫੇਮ ਗੁਰੁਕੂਲ, ਜਨੂਨ - ਕੁਛ ਕਰ ਦਿਖਾਨੇ ਕਾ (ਏਨ ਡੀ ਟੀਵੀ ਇਮੈਜਿਨ)।
ਪਲੇਬੈਕ
ਅਰੁਣ ਨੇ ਕਾਫੀ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਗੀਤ ਗਾਏ, ਤੇ ਕੁਛ ਤਮਿਲ ਤੇ ਤੈਲਗੂ ਗੀਤ ਵੀ ਗਾਏ।ਉਸ ਦਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗੀਤ ਅਲਕਾ ਯਾਗਨਿਕ ਨਾਲ ਗਾਇਆ ਖਲਨਾਇਕ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਗੀਤ ਚੋਲੀ ਕੇ ਪੀਛੇ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਫ਼ਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਵੀ ਮਿਲਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਦੇਵੀ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਲਮਹੇ ਦੇ ਗੀਤ ਮੋਰਨੀ ਬਾਗਾ ਮਾਂ ਬੋਲੇ ਲਈ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਐਲਬਮ
ਉਸਦੀ ਐਲਬਮ "ਵੋਟ ਫਾਰ ਘਾਘਰਾ" ਬੇਹੱਦ ਕਾਮਿਆਬ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਦੀ 100,000 ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਵਿਕਰੀ ਹੋਈ।ਮੋਰਨੀ, ਮੈਂ ਹੋ ਗਈ ਸਵਾ ਲਾਖ ਕੀ, ਮੇਰਾ ਅੱਸੀ ਕਲੀ ਕਾ ਘਾਘਰਾ, ਬਿਛੂਆ "ਵੋਟ ਫਾਰ ਘਾਘਰਾ" ਐਲਬਮ ਦੇ ਕੁਛ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗੀਤ ਹਨ। । ਉਸਨੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰੋਆਇਲਸ ਦਾ ਪ੍ਰੋਮੋਸ਼ਨਲ ਗੀਤ ਹੱਲਾ ਬੋਲ ਗਾਇਆ ਜੋ ਕਾਫੀ ਪ੍ਰ੍ਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਰਾਜਸਥਾਨ ਤੋਂ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਐਲਬਮਾਂ ਤੇ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਗੀਤ ਗਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਅਭਿਨੈ
2008 ਦੀ ਹਿਟ ਫ਼ਿਲਮ ਜੋਧਾ ਅਕਬਰ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਮਹਮ ਅੰਗਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੇ ਚਾਈਨਾ ਗੇਟ, ਚਿੰਗਾਰੀ, ਵੈਲ ਡਨ ਅੱਬਾ, ਵੇਲਕਮ ਟੂ ਸੱਜਨਪੁਰ, ਵੇਸਟ ਇਸ ਵੇਸਟ, and ਘਾਤਕ''. ਉਸਨੇ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ਭਾਰਤ ਏਕ ਖੋਜ਼ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸ਼ਿਆਮ ਬੇਨੇਗਲ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਸੰਵਿਧਾਨ (ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ) ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਹੰਸਾ ਮੇਹਤਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਉਸਦੇ ਭਰਾ ਪਿਊਸ਼ ਪਾਂਡੇ ਤੇ ਪ੍ਰਸੂਨ ਪਾਂਡੇ ਵਿਗਿਆਪਨ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਰਮਾ ਪਾਂਡੇ ਬੀਬੀਸੀ ਪਤਰਕਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਭੈਣ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਪਾਂਡੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਟੂਰਿਸਮ ਵਿੱਚ ਡਿਪਟੀ ਡਰੈਕਟਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਗਾਇਕਾਵਾਂ
ਬਰਿਸਿੰਗਰ
ਬਰਿਸਿੰਗਰ ਕ੍ਰਿਸਟੋਫਰ ਪਾਓਲੀਨੀ  ਦਾ ਇਨਹੈਰਿਟੈਂਸ ਸਾਈਕਲ  ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਤੀਜਾ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹ 20 ਸਤੰਬਰ, 2008 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਪਓਲੀਨੀ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤਿੰਨ ਪੁਸਤਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਰਾਸਤੀ ਤ੍ਰਿਲੜੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਪਰ ਤੀਜੀ ਪੁਸਤਕ ਲਿਖਣ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਲੜੀ ਬਹੁਤ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਸੀ, ਇਸਲਈ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਲੱਗਪੱਗ 1,500 ਸਫ਼ਿਆਂ ਦੀ ਬਣ ਜਾਣੀ ਸੀ। ਬਰਿਸਿੰਗਰ ਦਾ ਇੱਕ ਡੀਲਕਸ ਐਡੀਸ਼ਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਟਾਏ ਹੋਏ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲੀ ਅਣਡਿੱਠ ਕਲਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਨੂੰ 13 ਅਕਤੂਬਰ 2009 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਬਰਿਸਿੰਗਰ ਦਾ ਫ਼ੋਕਸ ਏਰਗੋਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅਜਗਰ ਸਫੀਰਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਲਤਨਤ ਦੇ ਸਮਰਾਟ ਦੇ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਏਰਗੋਨ ਆਖਰੀ ਬਚੇ ਡਰੈਗਨ ਰਾਈਡਰਾਂ ਦਾ ਗਰੁੱਪ, ਜੋ ਕਿ ਅਲਗਾਏਸੀਆ (ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਲੜੀ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ) ਦੇ ਕਾਲਪਨਿਕ ਰਾਸ਼ਟਰ ਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਬਰਿਸਿੰਗਰ ਇਸ ਪਹਿਲੇ ਨਾਵਲ 'ਐਲਡੈਸਟ' ਦੇ ਅੰਤ ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਤੁਰੰਤ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸੈਟਿੰਗ ਅਤੇ ਪਾਤਰ
ਬਰਿਸਿੰਗਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਪਹਿਲੇ ਨਾਵਲ ਐਲਡੈਸਟ ਦੇ ਅੰਤਲੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਇਨਹੈਰਿਟੈਂਸ ਸਾਈਕਲ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਲਾਗਾਏਸੀਆ ਨਾਮ ਦੇ ਕਾਲਪਨਿਕ ਮਹਾਂਦੀਪ ਤੇ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਦੇਸ਼ ਸੁਰਦਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬਾਗ਼ੀ ਸਮੂਹ ਜਿਸਨੂੰ ਵਾਰਡਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਸੱਤਾ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵੱਡੇ ਸਾਮਰਾਜ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਏਲਫਾਂ, ਬੋਣਿਆਂ, ਅਤੇ ਊਰਗਾਲਾਂ ਕੋਲੋਂ ਸਮਰਥਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਸਲਤਨਤ ਬਹੁਤ ਵਧੇਰੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੁਰਾਡਾ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵਧੇਰੇ ਹਨ। ਵਿਰਾਸਤੀ ਚੱਕਰ ਏਰਗਾਨ ਨਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਅੱਲ੍ਹੜ ਮੁੰਡੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅਜਗਰ ਸਫੀਰਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। ਏਰਗਾਨ ਕੁਝ ਕੁ ਬਾਕੀ ਬਚੇ ਡਰੈਗਨ ਰਾਈਡਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਿਛਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਲਗਾਏਸੀਆ ਤੇ ਰਾਜ ਚੱਲਦਾ ਸੀ ਪਰੰਤੂ ਗਲਬਾਤੋਰਿਕਸ ਨਾਂ ਦੇ ਰਾਈਡਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਗਭਗ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਇਸ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀਅ ਗਲਬਾਤੋਰਿਕਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਡਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਰਾਈਡਰ ਉੱਠੇਗਾ ਅਤੇ ਸਲਤਨਤ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਉਸਦੀ ਪਦਵੀ ਨੂੰ ਹੜੱਪ ਲਵੇਗਾ, ਇਸਲਈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਏਰਗਾਨ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਅਜਗਰ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫੜਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਸੇਵਕਾਂ ਨੂੰ ਭੇਜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਏਰਗਾਨ ਅਤੇ ਸਫੀਰਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਤੋਂ ਭੱਜਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਵਾਰਡਨ ਨਾਲ ਰਲ ਜਾਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਸੰਖੇਪ ਕਥਾਨਕ
ਏਰਗਾਨ, ਸਫੀਰਾ ਅਤੇ ਰੋਰਾਨ ਰਾ'ਜ਼ਾਕ ਦੇ ਘਰ ਹੈਲਗ੍ਰਿੰਡ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਨੇ ਏਰਗੋਨ ਦੇ ਚਾਚੇ, ਗੈਰੋ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਉਹ ਰੋਰਾਨ ਦੀ ਮੰਗੇਤਰ ਕੈਟਰੀਨਾ ਨੂੰ ਕੈਦ ਵਿੱਚੋਂ ਛੁਡਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਰਾ'ਜ਼ਾਕ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਫੀਰਾ, ਰੋਰਾਨ ਅਤੇ ਕੈਟਰੀਨਾ ਵਾਰਡਨ ਪਰਤ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਏਰਗਾਨ ਬਾਕੀ ਬਚੇ ਰਾ'ਜ਼ਾਕ ਮਾਰ ਦੇਣ ਲਈ ਅਟਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੈਟਰੀਨਾ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਸਲੋਆਨ ਨੂੰ ਢੁਕਵੀਂ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਲਈ ਪਿੱਛੇ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਹੈਲਗ੍ਰਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਸੀ। (ਏਰਗੋਨ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਤੋਂ ਜਕੋਤਕੀ ਵਿੱਚ ਸੀ)।
ਮਟਰ
ਮਟਰ ਇੱਕ ਫੁਲ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਦੋਬੀਜਪਤਰੀ ਪੌਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਜੜਾਂ ਵਿੱਚ ਗਟੋਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਪੱਤੇ ਦੇ ਅਗਲੇ ਕੁੱਝ ਪਤਰਕ ਪ੍ਰਤਾਨ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸ਼ਾਕੀਏ ਪੌਧਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਤਣਾ ਖੋਖਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪੱਤਾ ਸੰਯੁਕਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਫੁਲ ਪੂਰਨ ਅਤੇ ਤਿਤਲੀ ਦੇ ਅਕਾਰ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਫਲੀ ਲੰਬੀ, ਚਪਟੀ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਬੀਜਾਂ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮਟਰ ਦੇ ਇੱਕ ਬੀਜ ਦਾ ਭਾਰ 0.1 ਵਲੋਂ 0.36 ਗਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮਟਰ ਠੰਡੇ ਮੌਸਮ ਦੀ ਫਸਲ ਹੈ। ਇਹ 4 ਤੋਂ 5 ਡਿਗਰੀ ਸੈਂਟੀਗ੍ਰੈਡ ਤਾਪਮਾਨ ਤੇ ਵੀ ਉਗਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਰਾ ਵੀ ਸਹਿਣ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤਾਪਮਾਨ 30 ਡਿਗਰੀ ਸੈਂਟੀਗ੍ਰੈਡ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਬੂਟੇ ਉੱਗਣ ਸਮੇਂ ਹੀ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੈਦਾਨੀ ਇਲਾਕਿਆ ਵਿੱਚ ਬਿਜਾਈ ਕਰਨ ਦਾ ਉੱਤਮ ਸਮਾਂ ਅੱਧ ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ ਅੱਧ ਨਵੰਬਰ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਠੀਕ ਵਾਧੇ ਲਈ 20 ਤੋਂ 25 ਡਿਗਰੀ ਸੈਂਟੀਗ੍ਰੈਡ ਤਾਪਮਾਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ (ਗੱਲ-ਬਾਤ) 01:16, 7 ਨਵੰਬਰ 2015 (UTC)
ਰਹੂੜਾ
ਰਹੂੜਾ (Tecomella undulata) ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਥਾਰ ਰੇਗਿਸਤਾਨ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚ ਰੋਹਿੜਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦਰਮਿਆਨੇ ਆਕਾਰ ਦਾ ਰੁੱਖ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਕੁਆਲਟੀ ਲੱਕੜ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਸ਼ੇਖਾਵਤੀ ਅਤੇ ਮਾਰਵਾੜ ਦੇ ਮਾਰੂਥਲ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਦੇਸੀ ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿਚ ਲੱਕੜ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਰੋਤ ਹੈ। ਦਰੱਖਤ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦਾ ਵਪਾਰਕ ਨਾਮ ਮਾਰੂਥਲ ਦਾ ਟੀਕ ਜਾਂ ਮਾਰਵਾੜ ਟੀਕ ਹੈ।ਰਹੂੜੇ ਦਾ ਫਲ ਕਿਹਾ ਜਿਸ ਹੁਦਾ ਹੈ
left|thumb| ਰਹੂੜਾ ਰੁੱਖ ਦੇ ਪੱਤੇ ਘਰਸਾਨਾ, [[ਭਾਰਤ  ]] left|thumb| ਰਹੂੜਾ ਰੁੱਖ ਪਿੰਡ ਹਰਸਾਵਾ ਵਿੱਚ  ਰੁਹੇੜਾ ਅੱਜ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਖਤਮ ਹੋਣ ਦੀ ਕਗਾਰ 'ਤੇ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਲੱਕੜ ਪੱਕੀ ਅਤੇ ਹੌਲੀ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਚਰਖੇ, ਛਾਨਣੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਰੱਖਤ
ਭਾਰਤ ਦਾ ਸੰਸਦ
ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ (ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ) ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਰਬ-ਉਚ ਵਿਧਾਨਕ ਸਭਾ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਤੇ ਦੋ ਸਦਨ - ਲੋਕ ਸਭਾ (ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਦਨ) ਅਤੇ ਰਾਜ ਸਭਾ (ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਪਰਿਸ਼ਦ) ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੇ ਕੋਲ ਸੰਸਦ ਦੇ ਦੋਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਦਨ ਨੂੰ ਬੁਲਾਣ ਜਾਂ ਸਥਗਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਨੂੰ ਭੰਗ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ। ਪਰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਇਹਨਾਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨਮੰਤਰੀ ਜਾਂ ਮੰਤਰੀ ਪਰਿਸ਼ਦ ਦੀ ਸਲਾਹ ਤੇ ਹੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਸੰਸਦ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਤਿਨਿੱਧੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 543 ਹੈ। ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ 5 ਸਾਲ ਲਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਰਾਜ ਸਭਾ ਇੱਕ ਸਥਾਈ ਸਦਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 245 (12 ਰਾਸ਼ਟਰੀਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਚੁਣੇ ਹੋਏ) ਹੈ। ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ 6 ਸਾਲ ਲਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਮੈਂਬਰ ਹਰ 2 ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਬਣਤਰ
ਭਾਰਤੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਅਨੁਛੇਦ 79 ਅਨੁਸਾਰ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸਦਨ, ਲੋਕ ਸਭਾ ਅਤੇ ਰਾਜ ਸਭਾ, ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਮੁੱਖੀ ਵੱਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ
ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਾਜ ਦਾ ਮੁੱਖੀ ਅਤੇ ਸੈਨਾ ਦਾ ਸੁਪਰੀਮ ਕਮਾਂਡਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਅਨੁਛੇਦ 54 ਅਨੁਸਾਰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਚੋਣ ਲਈ ਦੋਵਾਂ ਸਦਨਾਂ ਦੇ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਰਾਜਾਂ ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾਵਾਂ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵੋਟ ਦੇ ਕੇ ਚੁਣਦੇ ਹਨ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਚੋਣ ਪੰਜ ਸਾਲ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਬਿੱਲ ਪਾਸ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਅਨੁਛੇਦ 111 ਅਨੁਸਾਰ ਉਹ ਕਿਸੇ ਬਿੱਲ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ ਵਾਪਸ ਸਦਨਾਂ ਵਿੱਚ ਭੇਜ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਵੀ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਦੁਬਾਰਾ ਉਹੀ ਬਿੱਲ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਕੋਲ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੋਣ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਇਹ ਪਾਸ ਕਰਨਾ ਹੀ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਲੋਕ ਸਭਾ
ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਚੋਣ 5 ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਮਾਂ ਇਸਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੈਸ਼ਨ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣਨ ਲਈ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ 25 ਸਾਲ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਭਾਰਤ ਦਾ ਨਾਗਰਿਕ ਹੋਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਕਿਸੇ ਅਪਰਾਧਿਕ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਅਤੇ ਨਾਂ ਹੀ ਉਹ ਦਿਮਾਗੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਗਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ।
ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਜਿਸਦੀ ਉਮਰ 18 ਸਾਲ ਹੈ ਉਹ ਇਹਨਾਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਰਾਜ ਸਭਾ
ਰਾਜ ਸਭਾ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੀ ਉੱਪਰੀ ਪ੍ਰਤਿਨਿੱਧੀ ਸਭਾ ਹੈ। ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ 250 ਮੈਂਬਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਪਰ ਵਰਤਮਾਨ ਕਾਨੂੰਨ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸਦੇ 245 ਮੈਂਬਰ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 12 ਮੈਂਬਰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ 6 ਸਾਲ ਲਈ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹਰ ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਮੈਂਬਰ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਰਾਜ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣਨ ਲਈ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ 30 ਸਾਲ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਭਾਰਤ ਦਾ ਨਾਗਰਿਕ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸੰਸਦ ਦਾ ਸੈਸ਼ਨ
The period during which the House meets to conduct its business is called a session. The constitution empowers the president to summon each house at such intervals that there should not be more than a six-month gap between the two sessions. Hence the Parliament must meet at least twice a year. In India, the Parliament conducts three sessions each year: member committee to investigation into the charges
Lawmaking procedures
ਵਿਧਾਨਕ ਪ੍ਰਸਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬਿੱਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਦਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਬਿੱਲ ਇੱਕ ਵਿਧਾਨਕ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਾ ਖਰੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ, ਜਦੋਂ ਸੰਸਦ ਦੇ ਦੋਵਾਂ ਸਦਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੰਸਦ ਦਾ ਇੱਕ ਐਕਟ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਨੀ ਬਿੱਲ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਕੌਂਸਲ ਸਿਰਫ਼ ਚੌਦਾਂ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਦਨ ਨੂੰ ਬਿੱਲਾਂ ਬਾਰੇ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ਾਂ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸੰਸਦੀ ਕਮੇਟੀਆਂ
ਪਾਰਲੀਮਾਨੀ ਕਮੇਟੀਆਂ ਦਾ ਗਠਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਨਤਾ ਸਿੱਧੇ ਜਾਂ ਅਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਕਮੇਟੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿੱਟੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸੰਸਦੀ ਕਮੇਟੀਆਂ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ: ਐਡਹਾਕ ਕਮੇਟੀਆਂ ਅਤੇ ਸਥਾਈ ਕਮੇਟੀਆਂ।
ਸਥਾਈ ਕਮੇਟੀਆਂ ਸਥਾਈ ਕਮੇਟੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਸੰਸਦ ਦੇ ਕਿਸੇ ਐਕਟ ਦੇ ਉਪਬੰਧਾਂ ਜਾਂ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਕਾਰਜ-ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਮੇਟੀਆਂ ਦਾ ਕੰਮ ਨਿਰੰਤਰ ਚਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਐਡਹਾਕ ਕਮੇਟੀਆਂ ਇੱਕ ਖਾਸ ਮਕਸਦ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ ਗਿਆ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਰਿਪੋਰਟ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਹੋਂਦ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਘਟਨਾਵਾਂ
13 ਦਸੰਬਰ 2001 ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ 'ਤੇ ਇਸਲਾਮਿਕ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸਮੂਹ ਨੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਹਮਲਾਵਰ ਲਸ਼ਕਰ-ਏ-ਤੋਇਬਾ (Let) ਅਤੇ ਜੈਸ਼-ਏ-ਮੁਹੰਮਦ (JeM) ਦੇ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸਨ। ਇਸ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ, ਛੇ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਜਵਾਨ, ਦੋ ਸੰਸਦ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮਾਲੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 14 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਤਣਾਅ ਵਧ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਰੁਕਾਵਟ ਬਣ ਗਈ।
ਸੰਯੁਕਤ ਸੈਸ਼ਨ ਅਤੇ ਬਹਿਸ
16 ਨਵੰਬਰ 2016 ਨੂੰ, ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਸਰਦ ਰੁੱਤ ਸੈਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ, ਸੰਸਦ ਦੇ ਉਪਰਲੇ ਅਤੇ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੀਆਂ ਬੈਠਕਾਂ ਨੇ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨੋਟਬੰਦੀ ਦੀ ਪਹਿਲਕਦਮੀ 'ਤੇ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸਖ਼ਤ ਵਿਰੋਧ ਅਤੇ ਹੰਗਾਮਾ ਦੇਖਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦਾ ਸੰਸਦ
ਬੈਠਕ
ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ
ਮਰ੍ਰੀਮ-ਵੈਬਸਟ ਡਿਕਸ਼ਨਰੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠਕ ਨੂੰ "ਇਕੱਠੇ ਹੋਣ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ" ਵਜੋਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ "ਇੱਕ ਆਮ ਮੰਤਵ ਲਈ ਇਕੱਠੀ ਹੋਈ ਸਭਾ"
ਇੱਕ ਬੈਠਕ ਦੋ ਜਾਂ ਦੋ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਸਾਂਝੇ ਟੀਚੇ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਬੁਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੈਠਕਾਂ ਆਮ੍ਹੋ - ਸਾਮ੍ਹਣੇ ਬੈਠ ਕੇ ਹੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਅੱਜ ਦੇ ਸੰਚਾਰ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਬੈਠਕਾਂ ਟੈਲੀਫ਼ੋਨ ਕਾਨਫਰੰਸ ਕਾਲ, ਸਕਾਈਪ ਕਾਨਫਰੰਸ ਕਾਲ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓਕਾਨਫਰੰਸ ਦੁਆਰਾ ਵੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ
ਅਨੰਦ ਸਾਹਿਬ
ਅਨੰਦੁ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਤੀਜੇ ਗੁਰੂ ਅਮਰ ਦਾਸ ਦੁਆਰਾ ਰਾਗ ਰਾਮਕਲੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਕਾਵਿ-ਰਚਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਬਾਣੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ, ਦੇ ਅੰਗ 917 ਤੋਂ 922 ਤੱਕ ਦਰਜ਼ ਹੈ। ਸ਼ਬਦ 'ਅਨੰਦੁ' ਸਰਬੋਤਮ ਕਿਸਮ ਦੇ ਰਸਮਈ ਸੁਹਜਾਤਮਕ ਅਨੰਦ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਲਈ ਆਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਗਰ ਰਸੀਆ ਵਿਅਕਤੀ ਲਿਵਲੀਨ ਹੋਕੇ ਇਸ ਪਵਿਤਰ ਬਾਣੀ ਦਾ ਨਿੱਤਨੇਮ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁੱਖਮਈ ਅਵਸਥਾ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਵਿੱਚ ਮਗਨ ਅਧਿਆਤਮਕ ਰਸੀਏ ਦਾ ਚਿੱਤਰ ਹੈ," ਜਿਸ ਨੂੰ ਗਿਆਨ, ਤਰਕ ਜਾਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਕ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਵਿੱਚ ਬਿਆਨ ਕਰਨ ਦੀ ਥਾਂ ਗੁਰੂ ਕਵੀ ਨੇ 'ਇਰੌਟੀਕੋ ਮਿਸਟੀਕਲ ਟੈਕਨੀਕ' ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਸਰੋਦੀ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।"
ਬਾਣੀ
ਥੱਲੇ ਛੋਟਾ ਅਨੰਦ ਸਾਹਿਬ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਨੰਦ ਸਾਹਿਬ ਦੀਆਂ 40 ਪੌੜੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲੀਆਂ 5 ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਪੌੜੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਰਾਮਕਲੀ ਮਹਲਾ 3 ਅਨੰਦੁ ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥
ਅਨੰਦੁ ਭਇਆ ਮੇਰੀ ਮਾਏ ਸਤਿਗੁਰੂ ਮੈ ਪਾਇਆ ॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਤ ਪਾਇਆ ਸਹਜ ਸੇਤੀ ਮਨਿ ਵਜੀਆ ਵਾਧਾਈਆ ॥ ਰਾਗ ਰਤਨ ਪਰਵਾਰ ਪਰੀਆ ਸ਼ਬਦ ਗਾਵਣ ਆਈਆ ॥ ਸ਼ਬਦੋ ਤ ਗਾਵਹੁ ਹਰੀ ਕੇਰਾ ਮਨਿ ਜਿਨੀ ਵਸਾਇਆ ॥ ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਅਨੰਦੁ ਹੋਆ ਸਤਿਗੁਰੂ ਮੈ ਪਾਇਆ ॥1॥
ਏ ਮਨ ਮੇਰਿਆ ਤੂ ਸਦਾ ਰਹੁ ਹਰਿ ਨਾਲੇ ॥ ਹਰਿ ਨਾਲਿ ਰਹੁ ਤੂ ਮੰਨ ਮੇਰੇ ਦੂਖ ਸਭਿ ਵਿਸਾਰਣਾ ॥ ਅੰਗੀਕਾਰੁ ਓਹੁ ਕਰੇ ਤੇਰਾ ਕਾਰਜ ਸਭਿ ਸਵਾਰਣਾ ॥ ਸਭਨਾ ਗਲਾ ਸਮਰਥੁ ਸੁਆਮੀ ਸੋ ਕਿਉ ਮਨਹੁ ਵਿਸਾਰੇ ॥ ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਮੰਨ ਮੇਰੇ ਸਦਾ ਰਹੁ ਹਰਿ ਨਾਲੇ ॥2॥
ਸਾਚੇ ਸਾਹਿਬਾ ਕਿਆ ਨਾਹੀ ਘਰਿ ਤੇਰੈ ॥ ਘਰਿ ਤ ਤੇਰੈ ਸਭੁ ਕਿਛੁ ਹੈ ਜਿਸੁ ਦੇਹਿ ਸੁ ਪਾਵਏ ॥ ਸਦਾ ਸਿਫਤਿ ਸਲਾਹ ਤੇਰੀ ਨਾਮੁ ਮਨਿ ਵਸਾਵਏ ॥ ਨਾਮੁ ਜਿਨ ਕੈ ਮਨਿ ਵਸਿਆ ਵਾਜੇ ਸ਼ਬਦ ਘਨੇਰੇ ॥ ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਸਚੇ ਸਾਹਿਬ ਕਿਆ ਨਾਹੀ ਘਰਿ ਤੇਰੈ ॥3॥
ਸਾਚਾ ਨਾਮੁ ਮੇਰਾ ਆਧਾਰੋ ॥ ਸਾਚੁ ਨਾਮੁ ਅਧਾਰੁ ਮੇਰਾ ਜਿਨਿ ਭੁਖਾ ਸਭਿ ਗਵਾਈਆ ॥ ਕਰਿ ਸਾਂਤਿ ਸੁਖ ਮਨਿ ਆਇ ਵਸਿਆ ਜਿਨਿ ਇਛਾ ਸਭਿ ਪੁਜਾਈਆ ॥ ਸਦਾ ਕੁਰਬਾਣੁ ਕੀਤਾ ਗੁਰੂ ਵਿਟਹੁ ਜਿਸ ਦੀਆ ਏਹਿ ਵਡਿਆਈਆ ॥ ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਸੁਣਹੁ ਸੰਤਹੁ ਸ਼ਬਦਿ ਧਰਹੁ ਪਿਆਰੋ ॥ ਸਾਚਾ ਨਾਮੁ ਮੇਰਾ ਆਧਾਰੋ ॥4॥
ਵਾਜੇ ਪੰਚ ਸ਼ਬਦ ਤਿਤੁ ਘਰਿ ਸਭਾਗੈ ॥ ਘਰਿ ਸਭਾਗੈ ਸ਼ਬਦ ਵਾਜੇ ਕਲਾ ਜਿਤੁ ਘਰਿ ਧਾਰੀਆ ॥ ਪੰਚ ਦੂਤ ਤੁਧੁ ਵਸਿ ਕੀਤੇ ਕਾਲੁ ਕੰਟਕੁ ਮਾਰਿਆ ॥ ਧੁਰਿ ਕਰਮਿ ਪਾਇਆ ਤੁਧੁ ਜਿਨ ਕਉ ਸਿ ਨਾਮਿ ਹਰਿ ਕੈ ਲਾਗੇ ॥ ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਤਹ ਸੁਖੁ ਹੋਆ ਤਿਤੁ ਘਰਿ ਅਨਹਦ ਵਾਜੇ ॥5॥
ਅਨਦੁ ਸੁਣਹੁ ਵਡਭਾਗੀਹੋ ਸਗਲ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ॥ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਪ੍ਰਭੁ ਪਾਇਆ ਉਤਰੇ ਸਗਲ ਵਿਸੂਰੇ ॥ ਦੂਖ ਰੋਗ ਸੰਤਾਪ ਉਤਰੇ ਸੁਣੀ ਸਚੀ ਬਾਣੀ ॥ ਸੰਤ ਸਾਜਨ ਭਏ ਸਰਸੇ ਪੂਰੇ ਗੁਰ ਤੇ ਜਾਣੀ ॥ ਸੁਣਤੇ ਪੁਨੀਤ ਕਹਤੇ ਪਵਿਤੁ ਸਤਿਗੁਰੁ ਰਹਿਆ ਭਰਪੂਰੇ ॥ ਬਿਨਵੰਤਿ ਨਾਨਕੁ ਗੁਰ ਚਰਣ ਲਾਗੇ ਵਾਜੇ ਅਨਹਦ ਤੂਰੇ ॥40॥1॥
ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ
ਅਨੰਦ ਸਾਹਿਬ ਆਨਲਾਇਨ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਬਾਣੀ
ਗਰੁੱਪ 4 ਤੱਤ
ਇਤਿਹਾਸ
ਸਮਾਂ 1791-1795 ਵਿੱਚ ਵਿਲੀਅਮ ਗਰੇਗੋਰ, ਫ਼੍ਰਾਂਜ਼ ਜੋਸਫ ਮੁਲਰ ਅਤੇ ਮਰਟਿਨ ਹੈਂਰਿਚ ਕਲਾਪਰੋਥ ਨੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਟਾਈਟੇਨੀਅਮ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਲਾਪਰੋਥ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਯੂਨਾਨ ਦੇ ਟਾਈਟਨ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਰੱਖਿਆ। ਇਸ ਨੇ ਹੀ ਜ਼ਰਕੋਨੀਅਮ ਦੀ ਖੋਜ ਜ਼ਿਰਕੋਨ ਖ਼ਣਿਜ ਤੋਂ 1789 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਪਹਿਲਾ ਹੀ ਜ਼ਿਰਕੋਨੇਰਦਾ ਸੀ। 1869 ਵਿੱਚ ਦਮਿਤਰੀ ਇਵਾਨੋਵਿੱਚ ਮੈਂਡਲੀਵ ਨੇ ਮਿਆਦੀ ਪਹਾੜਾ ਦੀ ਤਰਤੀਵ ਸਮੇਂ ਹਾਫ਼ਨੀਅਮ ਦੀ ਭਵਿਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਹੈਨਰੀ ਮੋਸੇਲੇ ਨੇ 1914 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਐਕਰੇ ਸਪੈਕਟ੍ਰੋਸਕੋਪੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਅੰਕ 72 ਲੱਭਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਲੁਟੇਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਟੈਂਟਲਮ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖਿਆ। ਡਿਰਕ ਕੋਸਟਰ ਅਤੇ ਜਿਉਰਜ਼ ਵੋਨ ਹੇਵੈਸੀ ਨੇ ਇਸ ਤੱਤ ਨੂੰ ਜ਼ਿਰਕੋਨੀਅਮ ਕੱਚੀ ਧਾਤ ਵਿੱਚ ਖੋਜਿਆ। Hafnium was discovered by the two in 1923 ਵਿੱਚ ਕੋਪਰਨਹੈਗਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਖੋਜ ਹੋਈ।
ਰਸਾਇਣਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਇਸ ਗਰੁਪੱ ਦੇ ਸਾਰੇ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨ ਤਰਤੀਬ ਅਨੁਸਾਰ ਸਭ ਬਾਹਰੀ ਸੈੱਲ ਵਿੱਚ ਦੋ ਦੋ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨ ਹਨ। ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸਭ ਦਾ ਰਸਾਇਣਿਕ ਗੁਣ ਸਮਾਨ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੱਤ ਡੱਬਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ
ਰੱਤੀ ਰੋੜੀ
ਰੱਤੀ ਰੋੜੀ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਫਰੀਦਕੋਟ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਰਕਬਾ 1200 ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਜਨ ਸੰਖਿਆ 2011 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਅਨੁਸਾਰ 1250 ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦਾ ਡਾਕਘਰ ਕੰਮੇਆਣਾ 8 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਪਿੰਨ ਕੋਡ 151203 ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਫਰੀਦਕੋਟ ਡਗੇ ਰੂਮਾਣਾ ਸੜਕ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਫਰੀਦਕੋਟ 8 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
355
355 (35 ਚੌਥੀ ਸਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ।
ਅਕਤੂਬਰ-ਦਸੰਬਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਕਰੀਮ ਲਾਲਾ
ਕਰੀਮ ਲਾਲਾ ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ: Karim Lala (ਜਨਮ 1911 - ਫਰਵਰੀ 19, 2002) ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕੁਨਾਰ ਸੂਬੇ 'ਚ ਅਬਦੁਲ ਕਰੀਮ ਸ਼ੇਰ ਖਾਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਮਾਫੀਆ ਦੇ ਪਾਇਨੀਅਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਨ। ਉਹ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣੇਆਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ, ਜੂਆਖਾਨੇ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬਘਰ ਚਲਾਉਣ ਅਤੇ ਹਸ਼ੀਸ਼ ਵੇਚਣ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਦਸੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਕਰੀਮ ਲਾਲਾ ਇੱਕ ਪਸ਼ਤੂਨ ਸੀ, ਉਸਦਾ 90 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਦਿਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1911 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2002
ਸਟੀਵਨ ਸੀਗਲ
ਸਟੀਵਨ ਸੀਗਲ (ਅਪ੍ਰੈਲ 10, 1952) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਅਭਿਨੇਤਾ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਰੈਪਰ ਹੈ।
ਰਾਹੁਲ ਦ੍ਰਾਵਿੜ
ਰਾਹੁਲ ਦ੍ਰਾਵਿੜ (ਮਰਾਠੀ: राहुल शरद द्रविड, ਜਨਮ: 11 ਜਨਵਰੀ 1973, ਉਮਰ 39 ਸਾਲ) ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਨੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ 162 ਟੈਸਟ ਖੇਡੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 52.82 ਦੀ ਔਸਤ ਨਾਲ 13,206 ਰਨ ਬਣਾਏ ਹਨ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 36 ਸੈਂਕੜੇ ਅਤੇ 63 ਅਰਧ ਸੈਂਕੜੇ ਲਗਾਏ ਹਨ। ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਿਜੀ ਸਕੋਰ 270 ਰਨ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਨੇ 344 ਇੱਕ-ਦਿਨਾ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ 39.16 ਦੀ ਔਸਤ ਨਾਲ 10,889 ਰਨ ਬਣਾਏ ਹਨ। ਇੱਕ-ਦਿਨਾ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਦੇ ਨਾਮ 12 ਸੈਂਕੜੇ ਅਤੇ 83 ਅਰਧ ਸੈਂਕੜੇ ਦਰਜ ਹਨ।
ਰਾਹੁਲ ਦ੍ਰਾਵਿੜ ‘ਦ ਵਾਲ’ ਯਾਨੀ ਕੰਧ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਦੂਸਰੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫ਼ਲ ਟੈਸਟ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 53.03 ਦੇ ਔਸਤ ਨਾਲ 7690 ਰਨ ਬਣਾਏ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਵੈਸਟ ਇੰਡੀਜ਼ ਦੇ ਬ੍ਰਾਇਨ ਲਾਰਾ ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਰਿਕੀ ਪੋਂਟਿੰਗ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਮੋਰਾਂਵਾਲੀ (ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ )
ਮੋਰਾਂ ਵਾਲੀ ਜ਼ਿਲਾ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਫਰੀਦਕੋਟ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਰਕਬਾ 975 ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਜਨ ਸੰਖਿਆ 2011 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਅਨੁਸਾਰ 1950ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਵਿੱਚ ਡਾਕਘਰ ਵੀ ਹੈ, ਪਿੰਨ ਕੋਡ 151203 ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਫਰੀਦਕੋਟ ਤਲਵੰਡੀ ਭਾਈ ਸੜਕ ਤੋਂ 3 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ 9 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਉਚਾਈ
ਉੱਚਾਈ ਜਾਂ ਉੱਚਾਣ ਖੜ੍ਹਵੀਂ ਵਿੱਥ ਦਾ ਨਾਪ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਆਮ ਬੋਲਚਾਲ ਵਿੱਚ ਇਹਦੇ ਦੋ ਮਤਲਬ ਨਿੱਕਲਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਜਾਂ ਤਾਂ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਕਿੰਨੀ ਕੁ "ਉੱਚੀ" ਹੈ ਜਾਂ ਉਹ ਕਿੰਨੀ "ਉੱਤੇ ਜਾ ਕੇ" ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਮਿਸਾਲ ਵਜੋਂ "ਇਸ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਉੱਚਾਈ 50ਮੀਟਰ ਹੈ" ਜਾਂ "ਇਸ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਉੱਚਾਈ 10,000ਮੀਟਰ ਹੈ"। ਜਦੋਂ ਇਹ ਦੱਸਣਾ ਹੋਵੇ ਕਿ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਜਾਂ ਪਹਾੜੀ ਚੋਟੀ ਵਰਗੀ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਲ ਤੋਂ ਕਿੰਨੀ ਉੱਚੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉੱਚਾਈ ਨੂੰ ਬੁਲੰਦੀ ਆਖ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉੱਚਾਈ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਬਿੰਦੂ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਬਿੰਦੂ ਤੱਕ ਖੜ੍ਹਵੇਂ ਧੁਰੇ ਦੇ ਨਾਲ਼-ਨਾਲ਼ ਮਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੰਬਾਈ
ਪ੍ਰਿਥੀਪਾਲ ਸਿੰਘ ਕਪੂਰ
ਪ੍ਰਿਥੀਪਾਲ ਸਿੰਘ ਕਪੂਰ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਪ੍ਰੋ-ਵਾਈਸ-ਚਾਂਸਲਰ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਟੈਕਸਟ ਬੁੱਕ ਬੋਰਡ ਦਾ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ ਵਿਖੇ ਸਿੱਖਇਜ਼ਮ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਕੋਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਬਾਰੇ ਦਰਜਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੁਸਤਕਾਂ ਲਿਖੀਆਂ/ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ
ਰਹੀਮਪੁਰ
ਰਹੀਮਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਜਲੰਧਰ ਪੱਛਮੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਕਬਾਲੀ (ਫ਼ਿਲਮ)
ਕਾਬਲੀ ( ਫ਼ਿਲਮ )ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ:Kabali ਸਾਊਥ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਭਿਨੇਤਾ ਰਜਨੀਕਾਂਤ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ । ਕਾਬਾਲੀ ਇੱਕ 2016 ਦੀ ਤਾਮਿਲ-ਭਾਸ਼ਾ ਐਕਸ਼ਨ ਅਪਰਾਧ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜੋ ਪੇ ਰਾਂਜਿਤ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਕਾਲੀਪੁਲੀ ਐਸ ਥਾਨੂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਪਲਾਟ ਕਾਬਲੀਸ਼ਵਰਨ (ਰਜਨੀਕਾਂਤ ਦੁਆਰਾ ਨਿਭਾਇਆ ਗਿਆ) ਅਤੇ ਟੋਨੀ ਲੀ (ਵਿਨਸਟਨ ਚਾਓ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ) ਵਿਚਕਾਰ ਗੈਂਗ ਯੁੱਧ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਹੈ. ਰਾਧਿਕਾ ਆਪਟੇ, ਧਨਸਿਕਾ, ਕਿਸ਼ੋਰ, ਦਿਨੇਸ਼, ਕਲੈਯਾਰਸਨ, ਅਤੇ ਜਾਨ ਵਿਜੇ ਵੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।
ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ 21 ਅਗਸਤ 2015 ਨੂੰ ਚੇਨਈ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ. ਫ਼ਿਲਮਾਂਕਣ ਜਿਆਦਾਤਰ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਕੁਝ ਸੀਨ ਬੈਂਕਾਕ ਅਤੇ ਹਾਂਗਕਾਂਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਤਾਮਿਲ ਵਿੱਚ ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਡੱਬ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਦੇ ਨਾਲ 22 ਜੁਲਾਈ, 2016 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਦੋਂਕਿ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਬਾਅਦ ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਮਾਲੇ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਪਲਾਟ
ਕਾਬਾਲੀ ਤਾਮਿਲਮਰਨ ਦੇ ਪਿਤਾ ਤਾਮਿਲਨੇਸਨ, ਜੋ ਇੱਕ ਤਾਮਿਲ ਮਲੇਸ਼ੀਆਈ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਲੜਦੀ ਸੀ, ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਸੀ। ਤਾਮਿਲਨੇਸਨ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਗਿਰੋਹ ਦਾ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਵੀਰੇਸਕਰਨ ਨੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਨਾਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਨਸ਼ਾ ਤਸਕਰੀ ਅਤੇ ਵੇਸਵਾਗਮਨੀ ਵਰਗੀਆਂ ਗੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਤਾਮਿਲਨੀਸਨ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਬਾਲੀ ਨੇ ਤਾਮਿਲਨੇਸਨ ਗਿਰੋਹ ਦਾ ਚਾਰਜ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ। ਵੀਰਾ ਨੇ ਤਾਮਿਲਮਰਨ ਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸਦਿਆਂ ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ, ਤਾਮਿਲਨਸਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਇਸ ਗਿਰੋਹ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰੇ, ਨਾ ਕਿ ਕਾਲੀ। ਤਾਮਿਲਮਰਨ ਨੇ ਕਾਬਾਲੀ ਅਤੇ ਗਰਭਵਤੀ ਕੁਮੁੱਧਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੰਦਰ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਇੱਕ ਫਸਿਆ ਹੋਣ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਹੋਇਆ ਕਿਉਂਕਿ ਵੀਰਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਆਦਮੀਆਂ ਨੇ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਕਾਬਾਲੀ ਅਤੇ ਕੁਮੁੱਧਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਈ ਝੜਪ ਦੌਰਾਨ, ਕਬੂਲੀ 'ਤੇ ਬੇਰਹਿਮੀ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਕਿਸੁਧਾ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੋ ਕੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਕਾਬਲੀ ਨੇ ਤਾਮਿਲਮਰਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁਮਰਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਉਸ ਦੇ ਧੋਖੇ ਲਈ ਮਾਰਿਆ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਕਤਲੇਆਮ ਨੂੰ ਭੜਕਾਉਣ ਦੇ ਝੂਠੇ ਦੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਕੁਮਰਨ, ਕਾਬਾਲੀ ਦਾ ਭਾਸ਼ਣ ਸੁਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਪਣੀ ਗਲਤੀ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਮੁਆਫੀ ਮੰਗਦਾ ਹੈ. ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵੀਰੂ, ਵੀਰਾ ਦੇ ਇੱਕ ਗੁੰਡਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਜਿਹੜਾ ਮੰਦਰ ਦੇ ਕਤਲੇਆਮ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸੀ, ਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨਾਲ ਕੀ ਵਾਪਰਿਆ। ਕਾਬਾਲੀ ਫਿਰ ਥਾਈਲੈਂਡ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਵੇਲੂ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਵੇਲੂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ 'ਤੇ, ਉਸਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਉਸਦੀ ਧੀ ਅਜੇ ਵੀ ਜਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੋੜ 'ਤੇ, ਕਾਲੀ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਯੋਗੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇੱਕ ਵੀਰਕਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਬੌਸ ਟੋਨੀ ਲੀ, ਜੋ ਕਿ ਕੁਆਲਾਲੰਪੁਰ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਗੈਂਗ 43 ਦਾ ਮੁਖੀ ਹੈ, ਦੁਆਰਾ ਕਿਰਾਏ' ਤੇ ਲਈ ਇੱਕ ਠੇਕਾ ਕਾਤਲ ਹੈ. ਯੋਗੀ ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਦਮੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਆਏ ਸਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਾਲੀ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਧੀ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸਨੂੰ ਵੇਲੂ ਨੇ ਪਾਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਸੁਧਾ ਅਜੇ ਵੀ ਜਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੁਡੂਚੇਰੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫ੍ਰੈਂਚ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਰਹਿ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਾਬਾਲੀ ਅਤੇ ਯੋਗੀ ਫਿਰ ਪੁਡੂਚੇਰੀ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਮੁੜ ਜੁੜੇ ਅਤੇ ਕੁਝ ਦਿਨ ਉਥੇ ਉਸ ਨਾਲ ਬਿਤਾਏ. ਪੁਡੂਚੇਰੀ ਵਿਚ, ਕਾਬਲੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਉੱਤੇ ਟੋਨੀ ਦੁਆਰਾ ਭੇਜੇ ਗਏ ਆਦਮੀਆਂ ਨੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕਾਬਲੀ ਅਤੇ ਯੋਗੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਲੜਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਸੁਧਾ ​​ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਬਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕਾਬਾਲੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਕੁਆਲਾਲੰਪੁਰ ਵਾਪਸ ਆ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਟੋਨੀ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਤ ਇੱਕ ਕਾਰ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਅਮੀਰ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਗੈਂਗ 43 ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਟੋਨੀ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ ਜੀਵ ਨੂੰ ਬੇਰਹਿਮੀ ਨਾਲ ਕੱਟਿਆ ਗਿਆ; ਅਤੇ ਗੈਂਗ 43 ਨੇ ਫ੍ਰੀ ਲਾਈਫ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਸਕੂਲ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕੁਆਲਾਲੰਪੁਰ ਅੰਡਰਵਰਲਡ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਗਿਰੋਹ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਕੇ ਜਿਸਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਸੀ। ਇਹ ਸਭ ਸੁਣਦਿਆਂ ਹੀ ਕਾਬਲੀ ਨੇ ਵੀਰਾ ਅਤੇ ਟੋਨੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਇੱਕ ਸਨਮਾਨਤ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਦੇ ਡਾਨ ਐਂਗ ਲੀ ਦੇ 100 ਵੇਂ ਜਨਮਦਿਨ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ, ਜਿਸ ਨੇ ਗੈਂਗ 43 ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਗਿਰੋਹਾਂ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਪਾਰਟੀ ਵਿਚ, ਕਾਬਲੀ ਨੇ ਕੁਮਰਨ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਵੀਰਾ ਅਤੇ ਟੋਨੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ, ਕਾਬਲੀ, ਕੁਮੁੱਧਾ, ਕੁਮਰਨ, ਅਤੇ ਯੋਗੀ ਫ੍ਰੀ ਲਾਈਫ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਇੱਕ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਫ੍ਰੀ ਲਾਈਫ ਦੇ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ, ਟਾਈਗਰ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ, ਜੋ ਹਮਲਾਵਰ ਅਤੇ ਬੇਪਰਵਾਹੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਾਬਲੀ ਵੱਲ ਤੁਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਾਗਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੁਲਿਸ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਕ੍ਰੀਨ ਕਾਲੇ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਬੰਦੂਕ ਕਲਿਕ ਕਰਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬੰਦੂਕ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਮਾਣਕ ਮਾਜਰਾ (ਸੰਗਰੂਰ)
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਡਾ. ਨਗੇਂਦਰ
'''ਡਾ. ਨਗੇਂਦਰ''' (ਜਨਮ: 9 ਮਾਰਚ 1915, ਮੌਤ: 27 ਅਕਤੂਬਰ 1999) ਹਿੰਦੀ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਧੁਨਿਕ ਆਲੋਚਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਨ। ਉਹ ਇੱਕ ਸੁਲਝੇ ਹੋਏ ਵਿਚਾਰਕ ਅਤੇ ਡੂੰਘੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਤੇ ਪੱਛਮੀ ਕਾਵਿ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਨਵੀਂ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਧਾਰਨੀਕਰਨ, ਉਦਾਤ ਅਤੇ ਅਰਸਤੂ ਦੇ ਕਾਵਿ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਪਸਾਰ ਦਿੱਤੇ।
ਜੀਵਨੀ
ਨਗੇਂਦਰ ਦਾ ਜਨਮ 9 ਮਾਰਚ 1915 ਨੂੰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਅਤਰੌਲੀ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਰਾਜੇਂਦਰ ਸੀ। ਉਹ ਅਜੇ 9 ਸਾਲ ਦੇ ਹੀ ਸਨ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਮੁਢਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਨੂਪ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਮੈਟਰਿਕ ਦੀ ਪੀਖਿਆ ਪਾਸ ਕੀਤੀ। 1936 ਵਿੱਚ ਐਮ.ਏ. ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਿੱਲੀ ਕਾਮਰਸ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਲੱਗ ਗਏ। ਨਾਲ ਹੀ 1937 ਵਿੱਚ ਨਾਗਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਐਮ.ਏ. ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਡੀ ਲਿਟ ਵੀ ਕਰ ਲਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਕ
ਅੰਮ੍ਰਿਤ
ਅੰਮ੍ਰਿਤ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: अमृत) ਇੱਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਅਵਿਨਾਸ਼ਤਾ"। ਭਾਰਤੀ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਮਰਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰਸਾਇਣ (nectar) ਦੇ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਯੋਗ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਿਗਵੇਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਸੋਮ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪਰਿਆਇਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਵਿਉਤਪਤੀ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਇਹ ਯੂਨਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਅੰਬਰੋਸੀਆ (ambrosia) ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮਾਨ ਅਰਥਾਂ ਦਾ ਧਾਰਨੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਿਥਕੀਏ ਪਦਾਰਥ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖੀ
ਨਾਦਿਆ ਨੋਜ਼ਹਾਰੋਵਾ
ਨਾਦਿਆ ਮਾਤੀਵਾ ਨੋਜ਼ਹਾਰੋਵਾ, ਨੂੰ  ਨਵਾਬਜਾਦੀ ਨਾਦਿਆ ਦੇ ਨਾਵਾਰ੍ਰੋ ਫ਼ਾਰਬਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਉਹ ਇੱਕ ਬੁਲਗਾਰੀ ਓਪ੍ਰੇੱਟਾ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਰੀ,  ਅਮਰੀਕੀ ਉਦਯੋਗਪਤੀ, ਸਮਾਜ ਸੇਵੀ ਅਤੇ ਸਪੇਨੀ ਨਵਾਬਜਾਦੀ ਹੈ.
ਕੈਰੀਅਰ
ਨਾਦਿਆ ਨੋਜ਼ਹਾਰੋਵਾ ਦਾ ਜਨਮ 21 ਨਵੰਬਰ 1916 ਨੂੰ ਪਲੇਵੇਨ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ. ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਸਾਮਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਸੀ. ਉਸਨੇ ਪੁਲੇਵਨ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲੋਵੈਕ ਦੇ ਅਮਰੀਕਨ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1934 ਵਿੱਚ  ਓਪੇਰੇਟਾ ਥੀਏਟਰ "ਐਂਜਲਾਸ ਸਲਾਡਕਰੋਵ" ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਵਿੱਚ ਸੈਰ ਕੀਤੀ. ਥੀਏਟਰ ਸਮੂਹ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਥੀਏਟਰਾਂ "ਓਡੀਓਨ", "ਬਲਗੇਰੀਆ", ਅਤੇ "ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਥੀਏਟਰ" ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ. ਉਹ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਦ ਜਰਮਨੀ ਚਲੀ ਗਈ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ "ਗਾਉਣ" ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ. ਉਸਦੇ ਬਾਅਦ ਉਹ ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਫਿਲਮ "ਇਜ਼ਪੀਤਾਨੀ" (ਮੁਕੱਦਮੇ) ਵਿੱਚ 1942 ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ.
ਲੌਂਗ ਆਈਲੈਂਡ ਵਿੱਚ 18 ਅਪ੍ਰੈਲ 2014 ਨੂੰ ਉਹ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣਾ ਕਰ ਗਈ.
ਪਰਿਵਾਰ
1936 ਵਿੱਚ ਓਪਰਰੇਟਾ ਥੀਏਟਰ "ਐਂਜਲਾਸ ਸਲੈਡਕਰੋਵ" ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਐਂਜਲਾਸ ਸਲਾਡਕਰੋਵ ਨਾਲ ਟ੍ਰਾਯਾਨ ਮੱਠ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਸੀ. 1940 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ  ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਵੈਟੀਕਨ ਸਿਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਰਾਜਦੂਤ, ਸ੍ਪੈਨਿਸ਼ ਕਾਉਂਟ ਡਿ ਨਾਵਾਰ੍ਰੋ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਉਸਨੇ "ਕਾਉਂਟੀ" ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ. ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਮੋਂਟੇ ਕਾਰਲੋ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ
1949 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ 1953 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਸਿਡ ਫਰਬਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਇੱਕ ਇਮਾਰਤ ਅਤੇ ਰੀਅਲ-ਐਸਟੇਟ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਮਾਲਕ ਸੀ. 1985 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਜਾਇਦਾਦ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯੂਰੀ ਫ਼ਾਰਬਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ.
ਚੈਰਿਟੀ
ਉਸ ਸਾਲ ਜਦੋਂ ਉਹ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਉਸਾਰੀ ਅਤੇ ਰੀਅਲ-ਅਸਟੇਟ ਲਈ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਕਈ ਚੈਰਿਟੀ ਅਤੇ ਮਾਨਵਤਾਵਾਦੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ. ਉਹ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦਫਤਰ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਨਾਲ ਯਹੂਦੀ ਅਤੇ ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਦੇ ਪਰਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਲਈ ਸੰਸਥਾਵਾਂ, ਮੋਨੈਕੋ ਵਿੱਚ ਰੈੱਡ ਕਰਾਸ, ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਹਸਪਤਾਲ, ਮੋਨੈਕੋ ਵਿੱਚ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਗ੍ਰੇਸ ਹਸਪਤਾਲ ਆਦਿ ਨਾਲ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ.
ਗੈਲਰੀ
<gallery caption="1942 ਤੋਂ ਨਾਦਿਆ ਨੋਜ਼ਹਾਰੋਵਾ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ. ਸਰੋਤ: ਬਲਗੇਰੀਅਨ ਆਰਕਾਈਵ ਸਟੇਟ ਏਜੰਸੀ" />
੩੫੬
356 (35 ਚੌਥੀ ਸਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ।
ਅਕਤੂਬਰ-ਦਸੰਬਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਧਰਮ
thumb|380px thumb|right|ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ thumb|right|ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਧਾਰਮਿਕ ਕਰਮਕਾਂਡ
ਧਰਮ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: धर्मशास्त्रप्रविभागः) ਧਰਮ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਾਚੀਨਤਮ ਭਾਸ਼ਾ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਧਾਰਨ ਕਰਨਯੋਗ ਭਾਵ ਕੁਦਰਤ ਵਲੋਂ ਤਿਆਰ ਕਰਮਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਤ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਵਿਵਸਥਾ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਧਰਮ ਦਾ ਇੱਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਰੂਪ ਹੈ ਵੀ ਹੈ ਜੋ ਸੰਸਥਾਗਤ ਤੌਰ ਤੇ ਹੋਰ ਬਾਕੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਾਂਗ ਜੀਵਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਹੈ।ਇਹ ਖੇਤਰ ਅਨਿਸਚਿਤ, ਅਣਜਾਤੇ ਅਤੇ ਪਰਾਲੌਕਿਕ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਖੇਤਰ ਵੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸੰਸਥਾਗਤ ਰੂਪ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਲਈ ਦੂਸਰੀਆਂ ਹੋਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਕਲਾਵਾਂ ਜਾਂ ਵਸਤਾਂ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ, ਸੰਗੀਤ, ਕਵਿਤਾ, ਭਵਨ ਨਿਰਮਾਣ ਤੇ ਨ੍ਰਿਤ ਆਦਿ।
ਆਮ ਕਰਕੇ ‘ਧਰਮ` ਸ਼ਬਦ ਲਈ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦਾ ਸ਼ਬਦ Religion ਵਰਤ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਇਹ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ‘ਧਰਮ` ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਅਰਥ ਉਹ ਨਹੀਂ ਜੋ Religion ਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਸ਼ਬਦ Religion ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਮੈਕਸ ਮੂਲਰ Religion ਸ਼ਬਦ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ “ਰੋਮਨ ਲੋਕ ਆਪ ਵੀ ਸ਼ਬਦ 'religio' ਦੇ ਅਸਲ ਮੌਲਿਕ ਅਰਥਾਂ ਬਾਰੇ ਸੰਸੇ ਵਿੱਚ ਸਨ। ਸਾਰੇ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਿਸਰੋ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਮੂਲ re-leger ਮੰਨਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਅਰਥ ਹਨ, ‘ਮੁੜ ਇਕੱਤਰ ਕਰਨਾ`, ‘ਚੁੱਕਣਾ`, ‘ਵਿਚਾਰਨਾ`, ‘ਸੋਚਣਾ`। ਮੇਰਾ ਆਪਣਾ ਵਿਚਾਰ ਹੈ ਕਿ ਸਿਸਰੋ ਠੀਕ ਹੈ ਪਰ ਜੇ religio ਅਰਥ ‘ਧਿਆਨ`, ਸਤਿਕਾਰ, ਪਾਵਨ ਭਾਵਨਾ ਸੀ ਤਾਂ ਇਹ ਗੱਲ ਬਿਲਕੁਲ ਸਪਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮੂਲ ਅਰਥ ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਨਾ ਰਹਿ ਸਕਿਆ।`` “ਵੈਵਸਟਰ ਦੇ ਕੋਰਸ (New international Dictionary) ਅਨੁਸਾਰ ਧਰਮ ਦਾ ਅਰਥ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੈ ਜਾਂ ਪੂਜਾ ਦੇ ਮੰਤਵ ਨਾਲ ਥਾਪੇ ਕਿਸੇ ਦੇਵਤੇ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਹੈ।`` ਪਰ ਇਹ ਅਰਥ ਵੀ ਬ੍ਰਹਮੰਡੀ ਜਾਂ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਧਰਮ ਅਤੇ ਮਜ਼ਹਬ ਜਾਂ ਸੰਸਥਾਗਤ ਧਰਮ ਵਿਚਾਲੇ ਸਹੀ ਨਿਖੇੜਾ ਨਹੀੰ ਕਰਦੇ।
ਜੇਕਰ ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਅਰਥ ਕਰਨੇ ਹੋਣ ਤਾਂ ਧਰਮ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਅਸਲੀ ਅਰਥ ਹਨ ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਧਾਰਨ ਕਰਨਯੋਗ ਨਿਯਮ। ਇਹ ਧਰਮ ਉਹ ਨਿਯਮ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਸਮੁੱਚੀ ਕਾਇਨਾਤ ਵਿਚ ਸੁੱਤੇ ਸਿੱਧ ਵਰਤ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਅਨੁਸਾਰ ਸੰਸਾਰ ਧਰਮ ਦੇ ਆਸਰੇ ਹੀ ਖੜਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਹੁ ਰੀਤਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। “ਮਹਾਂਭਾਰਤ, ਗੀਤਾ, ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ` ਅਤੇ ਪੁਰਾਣਾ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਦੇ ਅਰਥ ਕਾਨੂੰਨ, ਕਰਤੱਵ, ਸੱਚਾਈ, ਚੰਗੇ ਗੁਣ, ਫਰਜ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਧਿਕਾਰ ਤੇ ਰਹੁ ਰੀਤੀ ਇਤਿਆਦ ਵਜੋਂ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ ।`` ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਸ਼ਬਦ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਅਰਥ, Religion ਸ਼ਬਦ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਅਰਥਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਹੋਰ ਹਨ। ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਵਿਚ ਰਹੁ ਰੀਤਾਂ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਆਦਰਸ਼, ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਬਾਰੇ ਕਲਪਿਤ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਤਾਂ ਤੇ ਸਮਾਜਕ ਸ੍ਰੇਣੀਆਂ ਦੇ ਫਰਜ, ਕਾਨੂੰਨ ਆਦਿ ਸਭ ਕੁਝ ਸਮਾਅ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਅੱਜ ਧਰਮ ਅਤੇ ਰਿਲੀਜਨ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ‘ਧਾਰਮਿਕ ਮੱਤ` ਦੇ ਤੌਰ ਤੋਂ ਹੀ ਵਰਤ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਮ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਇਨਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ ਮੱਤ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਮਜ਼ਹਬ ਦਾ ਨਿਖੇੜਾ ਸਮੇ੍ਹਯ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਜਰੂਰਤ ਹੈ। ਮੱਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਧਰਮ ਦੇ ਨਾਂ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਇਸਲਾਮ ਮਤ ਲਈ ਇਸਲਾਮ ਧਰਮ, ਸਿੱਖ ਮਤ ਲਈ ਸਿੱਖ ਧਰਮ, ਜੈਨ ਮੱਤ ਲਈ ਜੈਨ ਧਰਮ, ਬੋਧ ਮੱਤ ਲਈ ਬੋਧ ਧਰਮ ਅਤੇ ਇਸਾਈਅਤ ਮੱਤ ਲਈ ਇਸਾਈ ਧਰਮ ਆਦਿ। ਹਰੇਕ ਮੱਤ ਇਕ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦੀ ਸੰਚਾਲਕ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਤਾਂ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਪਰ ਵੱਖ ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿਚ।  ਮੱਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾ ਦੇ ਉਦਗਮ ਸਥਾਨਾਂ ਦੇ ਲਿਹਾਜ਼ ਨਾਲ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਇਕ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਾਂ ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਿਵ, ਭਗਵਾਨ, ਖੁਦਾ, ਅੱਲਾ, ਰਾਮ, ਗਾਡ (God) ਆਦਿ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਸਿਸ਼ਟ ਧਰਮ ਦੇ ਆਪਣੇ ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਵੱਖਰੇ ਨਿਯਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਉਸ ਧਰਮ ਦੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਧਰਮ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਸੰਬੰਧਤ ਹਨ। ਧਰਮ ਉਹ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲਈ ਜੀਵ ਨੂੰ ਨੈਤਿਕ ਗੁਣ ਸਿਖਾਉਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਨੈਤਿਕ ਗੁਣ ਉਸ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਕਾਫੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਇਹ ਨੈਤਿਕ ਕਰਤੱਵ ਜੋ ਧਰਮ ਸਿਖਾਉਦਾਂ ਹੈ ਇਹ ਸਥਾਨਿਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਤੋਂ ਹੀ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਭਾਵ ਕੋਈ ਵੀ ਮੱਤ ਉੱਥੋ ਦੇ ਸਮਾਜ ਜਾਂ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹੋਵੇਗਾ ਤੇ ਇਹ ਨੈਤਿਕ ਗੁਣ ਜਾਂ ਪੱਖ ਉਸ ਮੱਤ ਵਿਚੋਂ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ ਜੋ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉੱਥੋ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਹੀ ਚੰਗੇ ਪੱਖ ਜਾਂ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਵਿਧੀਆਂ: ੧. ਮਾਨਵ ਵਿਗਿਆਨੀ ਵਿਧੀ ੨. ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨੀ ਵਿਧੀ ੩. ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਵਿਧੀ ੪. ਪਰਪੰਚ ਵਿਗਿਆਨੀ ਵਿਧੀ
ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਧਰਮ
‘ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਾਂਗ ਹੀ ਧਰਮ ਵੀ ਜਟਿਲ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਅਰਥਾਂ ਦਾ ਵਾਚਕ ਹੈ। ਮੁੱਢਲੇ ਕਾਲ ਦੇ ਮਾਨਵ ਸਾਹਮਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਹੀ ਸੀ। ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਇਕੋ ਸਮੇਂ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦੋ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸੀ, ਅਰਥਾਤ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਜੇ ਪ੍ਰਾਕਿਰਤਿਕ ਕਾਰਨਾਂ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ ਵੀ ਪ੍ਰਾਕਿਰਤੀ ਹੀ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਰੂਪ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭੈਭੀਤ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹੋ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੇ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦੇ ਮਾਰੂ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਭੂਤ, ਪ੍ਰੇਤ, ਜਿੰਨ, ਚੁੜੇਲ ਅਤੇ ਰਾਖਸਾਂ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਪਰੰਤੂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਉਸਾਰੂ ਕਾਰਜ ਵੀ ਕਰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਧੁਪ, ਹਵਾ, ਪਾਣੀ, ਅੱਗ ਅਨਾਜ ਇਹ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਜੀਵਤ ਰੱਖਣ ਲਈ, ਲਾਜ਼ਮੀ ਤੱਤ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ‘ਦੇਵ’ ਸ਼ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ‘ਦੇਵ’ ਸ਼ਰੇਣੀ ਦਾ ਵਿਕਸਤ ਰੂਪ ਹੀ ਧਰਮ ਦਾ ਬੁਨਿਆਦੀ ਨੁਕਤਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦੇ ਉਸਾਰੂ ਪੱਖ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਦੈਵੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦਾ ਰੂਪ ਮੰਨਦਾ ਹੈ।’
“ਧਰਮ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤੀਆਂ, ਇਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੱਖ ਉਘੜ ਕੇ ਸਾਮਹਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ:-
ਇਹ ਤਿੰਨੇ ਹੀ ਪੱਖ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉ-ੱਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਬੋਧਾਤਮਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਿਮਾਨਕ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।”
‘ਧਰਮ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਸਮਾਨਾਰਥੀ ਇਸ ਦਾ ਜਨਮਦਾਤਾ ਇਸ ਦਾ ਆਧਾਰ ਜਾਂ ਇਸ ਦੀ ਚਾਲਕਸ਼ਕਤੀ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਆਪ ਇੱਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਿਰਜਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਚਿੰਤਨ ਦਾ ਪਿੜ੍ਹ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦੇ ਵਰਤਾਰਿਆ ਦੇ ਅਣਜਾਤੇ ਅਤੇ ਅਗਿਆਤ ਖੇਤਰ ਹਨ, ਜਾਂ ਫਿਰ ਜੀਵਨ ਦੇ ਉਹ ਖੇਤਰ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨਿਸਚਿਤਤਾ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਹੜੀ ਮਨੁੱਖੀ ਦੁਬਿਧਾ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਅਟੱਲ ਮੁਸੀਬਤ ਦੇ ਲਟਕਵੇਂ ਡਰ ਦਾ ਆਧਾਰ ਵੀ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਵਾਂ ਉ-ੱਤੇ ਧਰਮ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿੰਨਾ ਹੀ ਸਰਬ-ਵਿਆਪਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਉਦੋਂ ਅਜੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਹਰ ਖੇਤਰ ਹੀ ਅਣਗਾਹਿਆ ਅਤੇ ਅਣਜਾਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਿੱਕੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵੱਡੀ ਤੱਕ ਹਰ ਮੁਸੀਬਤ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਬਈ ਗੈਬੋਂ ਉਤਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਤੋਂ ਪ੍ਰਬਲ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਂਤੇ ਇਸ ਦਾ ਪੂਜਿਆ ਅਤੇ ਰੀਝਾਇਆ ਜਾਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਇਹੋ ਹੀ ਉਸ ਦੇ ਕਹਿਰ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦਾ ਇਕੋ ਇੱਕ ਰਾਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।’
ਧਰਮ ਦੀ ਹੋਂਦ
“ਧਰਮ ਦੀ ਹੋਂਦ ਪੂਰਵ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਨਵੀਨ ਖੋਜ ਨੇ ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਬਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਆਰੀਆ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਇਸ ਧਰਤੀ ਉ-ੱਤੇ ਵਸਦੀਆਂ ਦਰਾਵੜ ਅਤੇ ਕੋਲ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਸਨ। ਹੜੱਪਾ ਮਹਿੰਜੋਦੜੋ ਆਦਿ ਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਹੋਈ ਖੁਦਾਈ ਤੋਂ ਇਹ ਗੱਲ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਮਾਧੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ ਵਿਅਕਤੀ ਮੰਦਰ, ਸਰੋਵਰ, ਪੂਜਾ, ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮੁੱਢਲੇ ਧਰਮ ਦੇ ਹੀ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹਨ। ਮ੍ਰਿਤਕ ਸਰੀਰਾਂ ਦਾ ਕਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦਫਨਾਏ ਜਾਣਾ, ਮ੍ਰਿਤਕ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਅਨੇਕ ਵਸਤਾਂ ਦਾ ਰੱਖੇ ਜਾਣਾ ਵੀ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਮਾਤਰ ਹੈ ਕਿ ਦਰਾਵੜ ਲੋਕ ਜ਼ਿੰਦਗੀ, ਮੌਤ ਉਪਰੰਤ ਜਿੰਦਗੀ ਬਾਰੇ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।”
“ਆਰੀਆ ਜਾਤੀ ਦੀਆਂ ਅਨੇਕਾਂ ਧਾਰਮਿਕ ਰਸਮਾਂ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਮੂਲ ਦਰਾਵੜ ਜਾਤੀ ਨਾਲ ਜੁੜਦਾ ਹੈ। ਦਰਾਵੜ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਸੀ ਕਿ ਮੌਤ ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ਰੂਹਾਂ ਰੁੱਖਾਂ ਪੰਖੇਰੂਆਂ ਜਾਂ ਡੰਗਰਾਂ ਵਿੱਚ ਚਲੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਰੀਆ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਸੇ ਸੰਕਲਪ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿੰਨੀ ਸੋਧ ਕਰਕੇ ਇਹ ਧਾਰਨਾ ਬਣਾ ਲਈ ਕਿ ਰੂਹ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੇ ਫਲਸਰੂਪ ਹੀ ਨਵਾਂ ਸਰੀਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜਨਮ ਮਰਨ ਦੇ ਸੰਕਟ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਲਈ ਆਰੀਆ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ‘ਮੁਕਤੀ’ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਅਪਣਾਇਆ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਧਰਮ ਅਰਥ, ਕਾਮ, ਮੋਖ ਭਾਰਤੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਤੱਤ ਬਣ ਗਏ। ਦਰਾਵੜ ਭੂਤ, ਪ੍ਰੇਤ, ਪਿਸਾਚਾਂ ਅਤੇ ਰਾਖਸਾਂ ਤੇ ਦੂਜੀਆਂ ਬਦਰੂਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮੰਨਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਦੈਵੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਉਹ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਪਰ ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਇਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਧਰਮ ਦਾ ਹੀ ਰੂਪ ਸਨ ਵਿਸ਼ਿਸਟ ਧਰਮ ਦੇ ਲੱਛਣ ਸਾਨੂੰ ਆਰੀਆ ਜਾਤੀ ਦੇ ਸਥਾਪਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ਹੀ ਲੱਭਦੇ ਸਨ।”
ਵਿਸ਼ਿਸਟ ਧਰਮ
‘ਵਿਸ਼ਿਸਟ ਧਰਮ’ ਜਾਂ ਸਥਾਈ ਧਰਮ ਤੋਂ ਭਾਵ ਧਰਮ ਦੇ ਉਸ ਜਥੇਬੰਦਕ ਰੂਪ ਤੋਂ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ/ਵਰਗ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਰ ਵਿਸ਼ਿਸਟ ਧਰਮ ਦੀ ਆਪਣੀ ਵੱਖਰੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਿਸਟ ਧਰਮ ਦਾ ਕੋਈ ਨਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ- ਜਿਵੇਂ ਜੈਨ, ਬੁੱਧ , ਇਸਲਾਮ, ਇਸਾਈਅਤ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਆਦਿ।’ “ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੁਜਾਰੀ ਅਤੇ ਪਾਦਰੀ ਵਰਗ ਵੱਲੋਂ ਸਵਰਗ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਜੋ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹੀ ਵਿਸ਼ਿਸਟ ਧਰਮ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਿਸਟ ਧਰਮ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਸ਼ੇਸਤਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਨਿਯਮ ਮਨਾਹੀਆ ਅਤੇ ਹਿਦਾਇਤਾਂ ਲਿਖਤੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।”
ਹਲਦੀ ਕੁਮਕੁਮ
ਇਹ ਸਮਾਰੋਹ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਪੱਛਮੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਕਰਨਾਟਕ, ਗੁਜਰਾਤ, ਰਾਜਸਥਾਨ ਅਤੇ ਗੋਆ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਆਦੀਪੇਰੁਕੁ ਉਰਫ਼ ਆਦੀ ਮਾਨਸੂਨ ਤਿਉਹਾਰ ਵਜੋਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਇਹ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਤਾਮਿਲ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ ਜੋ ਆਦੀ ਦੇ ਤਾਮਿਲ ਮਹੀਨੇ ਦੇ 18 ਵੇਂ ਦਿਨ (ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ ਅੱਧ ਅਗਸਤ ਤੱਕ) ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਆਹੁਤਾ ਔਰਤਾਂ ਦੋਸਤਾਂ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਜਾਣੂਆਂ ਨੂੰ ਅਨੰਦ ਅਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਚੂੜੀਆਂ, ਮਠਿਆਈਆਂ, ਛੋਟੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਜਿਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ, ਫੁੱਲ, ਸੁਪਾਰੀ ਪੱਤੇ ਅਤੇ ਗਿਰੀਦਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਨਾਰੀਅਲ ਵੰਡਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਨੈਕਸ ਵਿੱਚ ਕੈਰੀਚੇ ਪਾਂਹੇ (ਕੱਚੇ ਅੰਬ ਦਾ ਰਸ ) ਅਤੇ ਵਟਲੀ ਦਾਲ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਧਰਮ
ਲੋਕ ਧਰਮ
“ਲੋਕ ਧਰਮ ਵਿਸ਼ਿਸਟ ਧਰਮ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਸੰਕਲਪ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਧਰਮ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਅਨੇਕਾਂ ਆਪ ਮੁਹਾਰੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਦੀ ਝਲਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਵਹਿਮ ਭਰਮ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਲੈਣਾ ਦੇਣਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।।” “ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਕਿਸੇ ਦੈਵੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਇਸਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੈਵੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇਸਦੇ ਲੱਛਣਾ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸੁਖੀ ਕਰਨ ਲਈ, ਦੈਵੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦਾ ਭੈ ਦੂਰ ਕਰਕੇ ਅਮਰ ਹੋਣ ਲਈ, ਇੱਕ ਪੂਰੇ ਵਿਧੀ ਵਿਧਾਨ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ ਜਿਸ ਨੂੰ ਧਰਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਧਰਮ ਚੇਤਨਾ ਪੱਧਰ ਤੇ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਕ ਪੱਧਰ ਤੇ ਵੀ। ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਉਤਪਤੀ ਸੰਬੰਧੀ ਕੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕੀ ਖੋਜ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਲੋਕ ਧਰਮ ਹੈ।” “ਧਰਮ ਦੇ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਰੂਪ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੱਖ ਤਾਂ ਹਨ ਪਰ ਇਹ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਸਮਾਨਾਰਥੀ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਧਰਮ ਕਿਸੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਇਕੋ ਇੱਕ ਨਿਰਧਾਰਨੀ ਤੱਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।” ਧਰਮ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਤੋਂ ਵੀ ਅੱਗੇ ਵਧ ਕੇ ਅੰਤਰ ਖੋਜ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਇਕੋ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅੰਦਰ ਅਨੇਕਾਂ ਧਰਮ ਵਧ ਫੁੱਲ ਸਕਦੇ ਹਨ ਪਰ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਧਰਮ (ਮਜ਼ਹਬ) ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਸਮਾ ਸਕਣਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਹਲਦੀ ਕੁਮਕੁਮ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਿਉਹਾਰ