cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਹਿਊਮਨੋਇਡ ਰੋਬੋਟ
ਹਿਊਮਨੋਇਡ ਰੋਬੋਟ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ:Humanoid robot) ਇੱਕ ਰੋਬੋਟ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਆਕਾਰ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਵਰਗਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਫੰਕਸ਼ਨਲ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਾਨਵੀ ਸੰਦਾਂ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਨਾਲ ਤਾਲਮੇਲ, ਪ੍ਰਯੋਗਾਤਮਕ ਮੰਤਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲੋਕੋਮੋਸ਼ਨ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਜਾਂ ਹੋਰ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਿਊਮੌਇਡ ਰੋਬੋਟਾਂ ਵਿੱਚ ਧੜ, ਸਿਰ, ਦੋ ਬਾਹਾਂ ਅਤੇ ਦੋ ਲੱਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੁਝ ਹਿਊਮਨੋਇਡ ਰੋਬੋਟ ਅਜਿਹੇ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਚਿਹਰੇ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਐਂਡਰੌਇਡ ਹਿਊਨਾਮੋਇਡ ਰੋਬੋਟ ਹਨ ਜੋ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨਾਲ ਇਨਸਾਨਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੇ ਹਨ।
ਹਿਊਮਨੋਇਡ ਰੋਬੋਟ ਹੁਣ ਕਈ ਵਿਗਿਆਨਕ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖੋਜ ਸਾਧਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹਿਊਮਨੋਇਡ ਰੋਬੋਟਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ (ਬਾਇਓਮੈਕਨਿਕਸ) ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਦੀ ਸਿਮੂਲੇਸ਼ਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਇਸ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸਮਝਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਮਨੁੱਖੀ ਸਮਝ, ਗਿਆਨ ਦਾ ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਅਨੁਭਵੀ ਅਤੇ ਮੋਟਰ ਦੇ ਹੁਨਰ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਮਨੁੱਖ ਸੰਵੇਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਤੋਂ ਸਿੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਗਿਆਨ ਮਨੁੱਖੀ ਵਤੀਰੇ ਦੇ ਮਾਡਲਾਂ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸੁਧਾਰ ਵੀ ਕਰਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਪਾਨੀ ਖੋਜਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਊਮਨੋਇਡ ਰੋਬੋਟ
ਰੰਜਿਸ਼ ਹੀ ਸਹੀ
ਰੰਜਿਸ਼ ਹੀ ਸਹੀ ਇਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਰਦੂ ਗ਼ਜ਼ਲ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਕਬਾਲ ਬਾਨੋ ਨੇ ਗਾਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਮਹਿੰਦੀ ਹਸਨ ਨੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਅਹਿਮਦ ਫਰਾਜ਼ ਨੇ ਲਿਖੀ ਹੈ।
ਬੋਲ
<blockquote lang="ur" style="direction: ltl; unicode-bidi: embed;">
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗ਼ਜ਼ਲ ਗੀਤ
ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸਰਹੱਦੀ
ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸਰਹੱਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1905 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ
ਬੈਣੀ ਜ਼ੇਰ
'ਬੈਣੀ ਜ਼ੇਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਅਮਲੋਹ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਬੇਹੜਾ
ਬੇਹੜਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਐੱਸ.ਏ.ਐੱਸ.ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਡੇਰਾ ਬਸੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮੁਥੱਈਆ ਮੁਰਲੀਧਰਨ
thumb|ਮੁਥੱਈਆ ਮੁਰਲੀਧਰਨ 2013 ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ਬੰਧੂ ਮੁਥੱਈਆ ਮੁਰਲੀਧਰਨ (முத்தையா முரளீதரன்; ਜਿਸਨੂੰ ਕਿ ਮੁਰਾਲੀਧਰਨ ਵੀ ਲਿਖ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਨਮ 17 ਅਪ੍ਰੈਲ 1972) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾਈ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਕਿ 2002 ਵਿੱਚ ਵਿਸਡਨ ਵੱਲੋਂ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦਾ ਮਹਾਨ ਗੇਂਦਬਾਜ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 22 ਜੁਲਾਈ 2010 ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਆਖਰੀ ਮੈਚ ਖੇਡ ਰਹੇ ਮੁਲੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਖੇਡ ਜੀਵਨ ਦੀ ਆਖਰੀ ਗੇਂਦ ਤੇ 800ਵੀਂ ਵਿਕਟ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਮੁਰਲੀ ਦੇ ਨਾਮ ਓ.ਡੀ.ਆਈ ਅਤੇ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਵਿਕਟਾਂ ਲੈਣ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1972 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ 2016
ਬਾਰੇਵਾਲਾ
ਬਾਰੇਵਾਲਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਮੋਗਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਬਲਾਕ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੋਗਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲਾਕ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਹਿਮਾਂਸ਼ੀ ਸ਼ੇਲਤ
ਹਿਮਾਂਸ਼ੀ ਇੰਦੂਲਾਲ ਸ਼ੇਲਤ (ਗੁਜਰਾਤੀ: ਹਿਮਸ਼ੀ ਇੰਦੂਲਾਲ ਸ਼ੇਲਤ; ਜਨਮ 8 ਜਨਵਰੀ 1947) ਗੁਜਰਾਤ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਗੁਜਰਾਤੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ 1996 ਵਿੱਚ ਗੁਜਰਾਤੀ ਲਈ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਇਸਦੇ ਲਘੂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਅੰਧਾਰੀ ਗਲੀਮਾ ਸਫੇਦ ਟਪਕਾਂ (1992) ਲਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ 8 ਜਨਵਰੀ 1947 ਨੂੰ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1966 ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਅਤੇ 1968 ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ. 1981-82 ਵਿੱਚ " ਵੀਐਸ ਨਾਇਪਾਲ ਦੇ ਨਾਵਲ" ਤੇ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 1968 ਤੋਂ ਅਕਤੂਬਰ 1994 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਵੈ-ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਤੱਕ ਐਮ ਟੀ ਬੀ ਆਰਟਸ ਕਾਲਜ, ਸੂਰਤ ਵਿਖੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। ਉਹ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਵਿੱਚ 2013-2017 ਲਈ ਸਲਾਹਕਾਰ ਬੋਰਡ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਰਹੀ।
ਉਸਨੇ 4 ਅਕਤੂਬਰ 1995 ਨੂੰ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗੁਜਰਾਤੀ ਲੇਖਕ ਝਾਵਰਚੰਦ ਮੇਘਾਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਿਨੋਦ ਮੇਘਾਨੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਵਿਨੋਦ ਮੇਘਾਨੀ ਦੀ ਮੌਤ 15 ਫਰਵਰੀ 2009 ਨੂੰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਸਾਹਿਤਕ ਕੰਮ
ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਕਹਾਣੀ ਸਾਤ ਪਗਾਥੀਆ ਅੰਧਰਾ ਕੁਵਾਮਾ 1978 ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਜਰਾਤੀ ਰਸਾਲੇ ਨਵਨੀਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਭਾਵਨਗਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦੇ ਮਿਲਾਪ, ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕਾਂ ਜਿਵੇਂ ਮਹਾਂਸਵੇਤਾ ਦੇਵੀ, ਆਸ਼ਾਪੂਰਣਾ ਦੇਵੀ, ਫਨੀਸ਼ਵਰ ਨਾਥ 'ਰੇਨੂੰ' ਅਤੇ ਜੈਵੰਤ ਦਾਲਵੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਜੇਨ ਔਸਟਨ ਅਤੇ ਜਾਰਜ ਇਲੀਅਟ ਵਰਗੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਲੇਖਕਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੈ।
ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂਦਾ ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ 1987 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਦ, Aਅੰਧਾਰੀ ਗਲੀਮਾ ਸਫੇਦ ਟਪਕਾਂ (1992), ਏ ਲੋਕੋ (1997), ਸਾਂਜਨੋ ਸਮਯ (2002), ਪੰਚਵਾਯਕਾ (2002), ਖਾਂਡਨਿਆਮਾ ਮਥੂ (2004) ਅਤੇ ਗਰਭਗਾਥਾ (2009) ਛਪੀਆਂ। ਆਠਮੋ ਰੰਗ (2001), ਕਿਆਰੀਮਾ ਆਕਾਸ਼ ਪੁਸ਼ਪਾ ਅਨੀ ਕਲਾ ਪਤੰਗੀਆ (2006) ਅਤੇ ਸਪਤਾਧਾਰਾ (2012) ਉਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਨਾਵਲ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਏਕਾਦਨੀ ਚਕਲੀਓ (2004) ਅਤੇ ਦਾਬੇ ਹਥੇ (2012) ਉਸਦੇ ਲੇਖਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਯਾਦ ਲਿਖਤਾਂ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਨੰਬਰ 4 (1998) ਅਤੇ ਵਿਕਟਰ (1999) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਅਲੋਚਨਾ ਪਰਾਵਸਤਾਵਾਵਾਦ (ਪੜਯਥਾਰਥਵਾਦ; 1987) ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤੀ ਕਥਾਸਾਹਿਤਯਾਮਾ ਨਾਰੀਚੇਤਨਾ (ਗੁਜਰਾਤੀ ਵਾਰਤਕ ਵਿੱਚ ਨਾਰੀ ਚੇਤਨਾ; 2000) ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1947 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਲੇਖਕ
ਪਦਮਾਵਤ
thumb|"ਕੌਣ ਵਧ ਸੁਹਣੀ, ਮੈਂ ਜਾਂ ਪਦਮਾਵਤੀ? ਰਾਣੀ ਨਾਗਮਤੀ ਆਪਣੇ ਨਵੇਂ ਤੋਤੇ ਨੂੰ ਪੁੱਛਦੀ ਹੈ, ਔਰ ਇਹ ਨਾਪਸੰਦ ਉੱਤਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।.."; ਪਦਮਾਵਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸਚਿਤਰ ਖਰੜਾ, 1750 ਪਦਮਾਵਤ ਅਵਧੀ ਵਿੱਚ ਮਲਿਕ ਮੁਹੰਮਦ ਜਾਇਸੀ ਦੁਆਰਾ 1540 ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਸੂਰੀ (1486–1545) ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੋਹਾ ਅਤੇ ਚੌਪਈ ਛੰਦ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਇੱਕ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਹੈ। ਇਹ ਅਵਧੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਅਹਿਮ ਰਚਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਚਿਤੌੜ ਦੇ ਰਾਣਾ ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਰਾਣੀ ਪਦਮਨੀ ਦੇ ਇਸ਼ਕ ਦੀ ਦਾਸਤਾਨ ਬਿਆਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਚਿਤੌੜ ਤੇ ਸੁਲਤਾਨ ਅਲਾਉਦੀਨ ਖਿਲਜੀ ਦੇ ਹਮਲੇ ਤੇ ਰਾਜਾ ਦੀਆਂ ਦੂਜੀਆਂ ਲੜਾਈਆਂ ਦਾ ਹਾਲ ਦੀ ਲਿਖਿਆ ਹੈ। ਕਿਤਾਬ ਠੇਠ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਹੀ ਕੋਈ ਅਰਬੀ ਫ਼ਾਰਸੀ ਦਾ ਲਫ਼ਜ਼ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਵਧੀ ਸਾਹਿਤ
ਕੋਠਾ ਗੁਰੂ ਦਾ ਮੇਲਾ
ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਿੰਡ ਕੋਠਾ ਗੁਰੂ ਦਾ ਸਾਲਾਨਾ ਮੇਲਾ ਇਸ ਵਾਰ 25 ਤੋਂ 29 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਮੇਲੇ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਸੰਤ ਹਰੀ ਦਾਸ ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਗੰਗਾ ਰਾਮ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਬਾਬਾ ਰਘਬੀਰ ਦਾਸ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਲੱਗਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਮੇਲੇ ਦੌਰਾਨ ਕਵੀਸ਼ਰੀ ਅਤੇ ਢਾਡੀ ਜਥੇ ਇਤਿਹਾਸ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਚਾਰ ਦਿਨ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਅਖੀਰਲੇ ਦਿਨ ਸਿਰਫ ਇਸਤਰੀਆਂ ਦਾ ਮੇਲਾ ਲੱਗੇਗਾ। ਇਹ ਮੇਲਾ ਸੰਤ ਰਘਵੀਰ ਦਾਸ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਲਗਪਗ 250 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਮੇਲਾ ਲੱਗਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬਾਬਾ ਕੌਲ ਸਾਹਿਬ ਵੱਲੋਂ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਲਾਇਆ ਬਣ ਦਾ ਬ੍ਰਿਖ ਅਤੇ ਸੋਢੀਆਂ ਦੀ ਹਵੇਲੀ ਇੱਥੋਂ ਦੀਆਂ ਪੁਰਾਤਨ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਹਨ।
ਹੋਰ ਦੇਖੋ
ਕੋਠਾ ਗੁਰੂ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੇਲੇ ਅਤੇ ਤਿਉਹਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੇਲੇ
ਤਾਸ਼ਕੰਤ
ਤਾਸ਼ਕੰਦ (Toshkent, Тошкент ; Ташкент, ; ਸ਼ਾਬਦਕ ਅਰਥ "ਚੱਟਾਨੀ ਸ਼ਹਿਰ") ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਤਾਸ਼ਕੰਦ ਸੂਬੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ। 2008 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸੂਚੀਬੱਧ ਅਬਾਦੀ ਲਗਭਗ 22 ਲੱਖ ਸੀ। ਗ਼ੈਰ-ਅਧਿਕਾਰਕ ਸਰੋਤਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 44.5 ਲੱਖ ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦੀਆਂ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਝੰੜੂਤਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਝੰੜੂਤਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ 68 ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਬਿਲਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿੱਤ ਇਹ ਹਲਕਾ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਦੇ ਉਮੀਦਾਵਾਂਰਾ ਲਈ ਰਾਖਵਾ ਹੈ। 2012 ਵਿੱਚ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 67,186 ਵੋਟਰ ਸਨ।
ਵਿਧਾਇਕ
2012 ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਕੀ ਰਾਮ ਕੌਂਡਲ ਇਸ ਹਲਕੇ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕ ਚੁਣੇ ਗਏ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ।
!ਸਾਲ !colspan="2" align="center"|ਪਾਰਟੀ !align="center" | ਵਿਧਾਇਕ !ਰਜਿਸਟਰਡ ਵੋਟਰ !ਵੋਟਰ % !ਜੇਤੂ ਦਾ ਵੋਟ ਅੰਤਰ !ਸਰੋਤ
ਿਸਲਿਸਲੇਵਾਰ
ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਲਈ ਮਹਿਲਾ ਹਾਕੀ ਦੀ ਕੁਆਲੀਫਾਈਂਗ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ 2012
ਟੀਮਾਂ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁਆਲੀਫਾਇੰਗ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀਆਂ 18 ਟੀਮਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਸਾਰਾ ਸ਼ਗੁਫਤਾ
ਸਾਰਾ ਸ਼ਗੁਫਤਾ (1954-1984) (ਉਰਦੂ:سارا شگفتہ) ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਤੇ ਹੋਣਹਾਰ ਕਵਿੱਤਰੀ ਸੀ ਜਿਸਦੀ ਤੀਹ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਭਰ ਜਵਾਨੀ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਸਾਰਾ ਦਾ ਜਨਮ 31 ਅਕਤੂਬਰ, 1954 ਨੂੰ ਗੁੱਜਰਾਂਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਚੌਦਾਂ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸਾਰਾ ਦੇ ਨਵ ਜੰਮੇ ਬਚੇ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਣ ਦਾ ਦੁੱਖ਼ ਅਤੇ ਵਲੂੰਧਰੀ ਮਮਤਾ ਦੇ ਅਜਿਹੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਸਮੇਂ ਉਸਦੇ ਦੂਜੇ ਪਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦੀ ਬੇਰੁਖੀ ਉਸਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਾ ਸਬੱਬ ਬਣੇ। ਬੱਚੇ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਦੁੱਖ਼, ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਪਤੀ ਦੇ ਦੁਰਵਿਹਾਰ ਕਾਰਣ ਉਸਦਾ ਮਾਨਸਿਕ ਤਵਾਜ਼ਨ ਵਿਗੜ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਪਾਗਲਪਣ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਵਾਰ ਜ਼ਹਿਰ ਖਾ ਕੇ ਆਤਮ ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਪਰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਇਲਾਜ ਮਿਲ ਜਾਣ ਕਾਰਣ ਬਚਾਓ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ। ਪਰੰਤੂ ਇਹਨਾਂ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਹ ਵਿਲੱਖਣ ਅੰਦਾਜ਼ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਦੀ ਰਹੀ। ਇਤਨੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਤੁਰ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਹ ਸ਼ਾਇਰੀ ਦਾ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਖਜ਼ਾਨਾ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਗਈ ਹੈ। ਗਿਆਨਪੀਠ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਵਿਤ੍ਰੀ ਆਮ੍ਰਿਤਾ ਪ੍ਰੀਤਮ ਨੇ ਸਾਰਾ ਸ਼ਗੁਫਤਾ ਦੇ ਪੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਲਿਖੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਸਾਰਾ ਦੇ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਨਾਟਕ ਵੀ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ
ਕੰਮ
ਉਸ ਦੇ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸਈਦ ਅਹਿਮਦ ਦੁਆਰਾ ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ 'ਆਂਖੇਂ' ਅਤੇ 'ਨੀਂਦ ਕਾ ਰੰਗ' ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਪਿਆਰ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਅਸਦ ਅਲਵੀ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 'ਦ ਕਲਰ ਆਫ਼ ਸਲੀਪ ਐਂਡ ਅਦਰ ਪੋਇਮ' (2016) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ 'ਵੂਮੈਨ ਐਂਡ ਸਾਲਟ', 'ਟੂ ਡਾਟਰ, ਸ਼ੀਲੀ' ਅਤੇ 'ਦਿ ਮੂਨ ਇਜ਼ ਕਾਇਟ ਅਲੋਨ' ਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਨੁਵਾਦ ਰੁਖਸਾਨਾ ਅਹਿਮਦ ਦੁਆਰਾ 'ਵੀ ਪਾਪੀ ਵੂਮੈਨ' ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਕਾਵਿ ਵੰਨਗੀ
''ਅਸੀਂ ਅੱਜ ਵੀ ਸਤੀ ਹੋ ਰਹੀਆਂ।
ਬੱਸ, ਚਿਤਾ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਨਲਕਾਰੀ
ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਨਲਕਾਰੀ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Priyanka Nalkari) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਐਂਕਰ ਹੈ, ਜੋ ਤਾਮਿਲ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਸਨ ਟੀਵੀ ਦੇ ਸ਼ੋਅ ਰੋਜ਼ਾ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਾਰਾ ਸ਼ਗੁਫਤਾ
ਕਾਵਿ ਵੰਨਗੀ
ਕਾਸ਼! ਔਰਤ ਵੀ ਜ਼ਨਾਜ਼ੇ ਨੂੰ ਮੋਢਾ ਦੇ ਸਕਦੀ।''
ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਨਲਕਾਰੀ
ਕੈਰੀਅਰ
ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ ਜੋ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। 2010 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਚੰਦਰ ਸਿਧਾਰਥ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਅੰਦਾਰੀ ਬੰਧੂਵਯਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਕਿੱਕ 2 (2015) ਵਿੱਚ ਵੀ ਇੱਕ ਅਣਕਿਆਸੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਕੰਚਨਾ 3 (2019) ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਨਲਕਾਰੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਚਰਚਿਤ ਕਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮ ਹੈ। 2018 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਤਾਮਿਲ ਸੀਰੀਅਲ ਰੋਜ਼ਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਾਈਮਲਾਈਟ ਵਿੱਚ ਆਈ ਸੀ। ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸਨੇ ਤੇਲਗੂ ਸੀਰੀਅਲ ਮੇਘਮਾਲਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜੋ ETV ਤੇਲੁਗੂ ' ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਕਾਮੇਡੀ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਅਨੁਭਵਵਿੰਚੂ ਰਾਜਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸ਼ਿਵ ਮਾਨਸੁਲੋ ਸਰੂਤੀ (2012) ਵਿੱਚ ਸੁਧੀਰ ਬਾਬੂ ਦੀ ਭੈਣ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵੀ ਨਿਭਾਈ।
ਸਾਰਾ ਸ਼ਗੁਫਤਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਵੀ
ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਨਲਕਾਰੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1994 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
11 ਜੂਨ
ਮੌਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੂਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ ਦੇ ਦਿਨ
ਓਪਰਾ ਵਿਨਫਰੇ
ਓਪਰਾ ਵਿਨਫ੍ਰੇ (Oprah Winfrey) (ਜਨਮ ਓਰਪਾ ਗੈਲ ਵਿਨਫਰੇ (Orpah Gail Winfrey, 29 ਜਨਵਰੀ 1954) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਮੀਡੀਆ ਉਦਯੋਗਿਕ, ਟਾਕ ਸ਼ੋ ਮੇਜ਼ਬਾਨ, ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਲਿਪੀਕਾਰ ਹੈ।
ਓਪਰਾ ਵਿਨਫਰੇ (ਜਨਮ ਓਪਰਾ ਗੈਲ ਵਿਨਫ੍,ਰੇ ਜਨਵਰੀ 19, 1954) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਮੀਡੀਆ ਉਦਯੋਗਿਕ, ਟਾਕ ਸ਼ੋ ਮੇਜ਼ਬਾਨ, ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਨਿਰਮਾਤਾ, ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ ਅਤੇ ਲਿਪੀਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਟਾਕ ਸ਼ੋਅ ‘’’ਦ ਓਪਰਾ ਵਿਨਫਰੇ ਸ਼ੋ’’’ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਦਰਜੇ ਦਾ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸੀ। ਉਹ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਅਮਰੀਕੀ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਬਹੁ-ਅਰਬਪਤੀ ਕਾਲੀ ਇਨਸਾਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਕਾਲੀ ਸਮਾਜ ਸੇਵਿਕਾ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਵਿਨਫਰੇ ਦਾ ਜਨਮ ਪੇਂਡੂ ਮਿਸੀੱਸਿਪੀ ਵਿੱਚ ਗਰੀਬੀ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ, ਵਰਨੀਟਾ ਲੀ ਇੱਕ ਕੁਵਾਰੀ, ਕਿਸ਼ੋਰ ਇਕੱਲੀ ਔਰਤ ਸੀ। ਜੋ ਕਿ ਕਿਸੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਨਨ ਵਿਨਫਰੇ ਨੂੰ ਵਿਨਫਰੇ ਦਾ ਪਿਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮਿਸਸਿੱਪੀ ਦੇ ਕਿਸਾਨ ਨੂਹ ਰੌਬਿਨਸਨ ਸੀਨੀਅਰ, ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਵਿਨਫਰੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਛੇ ਸਾਲ ਆਪਣੀ ਨਾਨੀ ਕੋਲ ਬਿਤਾਏ, ਜੋ ਕਿ ਬਹੁਤ ਹੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰੀਬ ਸੀ। ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਵਿਨਫਰੇ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਆਲੂ ਦੇ ਬੋਰੇ ਦੇ ਬਣੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾਉਣੇ ਪੈਂਦੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸਥਾਨਕ ਬੱਚੇ ਉਸ ਦਾ ਮਜ਼ਾਕ ਵੀ ਉਡਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਦੀ ਨਾਨੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੜ੍ਹਨਾ ਸਿਖਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਚਰਚ ਲਿਜਾਣ ਲੱਗੀ। ਵਿਨਫਰੇ ਕੋਲ ਬਾਈਬਲ ਦੀਆਂ ਆਇਤਾਂ ਪਾਠ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਕਰਕੇਚਰਚ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ।
ਛੇ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਵਿਨਫਰੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਵਾਕੀ, ਵਿਸਕੋਨਸਿਨ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲਈ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ, ਉਸਦੀ ਨਾਨੀ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਸਹਾਇਕ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹਜਨਕ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਵਿਨਫਰੇ ਨੂੰ ਨੌਕਰਾਣੀ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਏਸੇ ਦੌਰਾਨ ਲੀ (ਵਿਨਫਰੇ ਦੀ ਮਾਂ) ਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਧੀ (ਪੈਟਰੀਸ਼ੀਆ) ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
1962 ਤੱਕ, ਲੀ ਨੂੰ ਦੋਹਾਂ ਧੀਆਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਨ ਵਿੱੱਚ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਆ ਰਹੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਵਿਨਫਰੇ ਨੂੰ ਅਸਥਾਈ ਤੌਰ ਤੇ ਨੈਸ਼ਵਿਲ, ਟੈਨਸੀ ਵਿੱਚ ਵਰਨਨ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਵਿਨਫਰੇ ਨੈਸ਼ਵਿਲ ਵਿੱਚ ਸੀ ਤਾਂ, ਲੀ ਨੇ ਤੀਜੀ ਧੀ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਸਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਗੋਦ ਲੈ ਲਿਆ। ਜਦੋਂ ਵਿਨਫਰੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਕੋਲ ਵਾਪਸ ਚਲੀ ਗਈ ਤਾਂ ਲੀ ਨੇ ਜੈਫਰੀ ਨਾਂ ਦੇ ਲੜਕੇ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸਦੀ 1989 ਵਿੱਚ ਏਡਜ਼ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਵਿਨਫਰੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਉਹ ਨੌਂ ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ, ਅੰਕਲ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮਿੱਤਰ ਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਛੇੜਖਾਨੀ ਕੀਤੀ ਸੀ । ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1986 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਇੱਕ ਐਪੀਸੋਡ 'ਤੇ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਜਦੋਂ ਉਹ 14 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਉਹ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋ ਗਈ ਪਰ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਹੀ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਉਸਨੇ ਲਿੰਕਨ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਮਿਲਵਾਕੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਨਿਕੋਲੇਟ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਭਾਸ਼ਣ ਕਲਾ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਜਿੱਤਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਟੈਨੀਸੀ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਜਿਤਾਈ। 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਵਿਨਫਰੇ ਨੇ ਮਿਸ ਬਲੈਕ ਟੇਨੇਸੀ ਬਿਊਟੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗਿਤਾ ਜਿੱਤੀ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਸਥਾਨਕ ਰੇਡੀਓ ਸਟੇਸ਼ਨ ਤੇ ਪਾਰਟ ਟਾਈਮ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਕਰੀਅਰ
ਉਹ ਨੈਸਵਲੀਜ਼ ਦੇ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਐਂਕਰ ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਕਾਲੇ ਔਰਤ ਐਂਕਰ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ‘ਪੀਪਲ ਆਰ ਟਾਕਿੰਗ’ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1983 ਵਿੱਚ, ਵਿਨਫਰੇ ਨੇ ਡਬਲਯੂ ਐੱਲ ਐੱਸ-ਟੀਵੀ ਵਿੱਚ ਸਵੇਰ ਦੇ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ। ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਹਿੱਟ ਸ਼ੋਅ ਬਣ ਗਿਆ। 8 ਸਤੰਬਰ 1986 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ‘ਦ ਓਪਰਾ ਵਿਨਫਰੇ ਸ਼ੋਅ’ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਅੱਜ ਤੱਕ ਦਾ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸ਼ੋਅ ਬਣਿਆ।
ਫਿਲਮੀ ਕਰੀਅਰ
1985 ਵਿੱਚ, ਵਿਨਫਰੇ ਨੇ ਸਟੀਵਨ ਸਪੀਲਬਰਗ ਦੀ ਫਿਲਮ ਦੀ ਕਲਰ ਪਰਪਲ ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤ ਸੋਫੀਆ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਸਹਾਇਕ ਅਦਾਕਾਰਾ ਲਈ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਕਤੂਬਰ 1998 ਵਿੱਚ ਵਿਨਫਰੇ ਨੇ ਬਿਲਵਡ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਫ਼ਿਲਮ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਖੁਦ ਵੀ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਫਿਲਮ ਪੁਲਿਟਜ਼ਰ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਟੋਨੀ ਮੋਰੀਸਨ ਦੇ ਇਸੇ ਨਾਮ ਦੇ ਨਾਵਲ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਫਿਲਮ ਨੇ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਬਹੁਤਾ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸਗੋਂ ਅੰਦਾਜ਼ਨ 30 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਘਾਟਾ ਪਾਇਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1954 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕ
ਅਨੁਪਮਾ ਨਿਰੰਜਨਾ
ਅਨੁਪਮਾ ਨਿਰੰਜਨਾ  (1934–1991) ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਾਕਟਰ ਸੀ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਕੰਨੜ ਕਥਾ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਕਥਾ ਲੇਖਿਕਾ ਸਨ।
ਉਹ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਦੀ ਪੈਰਵੀ ਕਰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇੱਦਾਂ ਦੀ ਹੀ ਦੂਜੀਆਂ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਕਿਵੇਂ ਕੀ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ ਅਤੇ ਐਮ.ਕੇ.ਇੰਦਿਰਾ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉਪੰਨਿਆਸ ਰੁਨਾਮੁਕਤਾਲੁ ਤੇ ਪੁਤ੍ਤਾਨਾ ਕਨਾਗਲ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸਫਲ ਫਿਲਮ ਵੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ।
ਵੈੰਕਟਲਕਸ਼ਮੀ ਜੰਮੀ,ਅਨੁਪਮਾ ਇੱਕ ਚਿਕਿਤਸਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਮੈਸੂਰ ਅਤੇ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਅਨੁਪਮਾ ਨੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਨਾਵਲ ਲਿਖੇ। ਕੰਨੜ ਲੇਖਕ ਨਿਰੰਜਨਾ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਕਿ ਆਧੁਨਿਕ ਕੰਨੜ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਸਕੂਲ ਦੇ ਇੱਕ ਮੋਹਰੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ ਤੇਜਸਵਿਨੀ ਅਤੇ ਸਿਮੰਥਿਨੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਨ।ਅਨੁਪਮਾ ਦੀ ਮੌਤ ਕੈੰਸਰ ਕਾਰਨ ਹੋਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਕੰਨੜ ਵਿੱਚ ਤੇ ਮਹਿਲਾ ਲੇਖਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1934 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੇਖਿਕਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਲਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਡਾਕਟਰ
ਕਾਣੇ
ਕਾਣੇ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ-1 ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਨੁਟੱਕੀ ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ
ਨੁਟੱਕੀ ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Nutakki Priyanka; ਜਨਮ 1 ਜੂਨ 2002) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਤਰੰਜ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ 2018 ਵਿੱਚ ਵੂਮੈਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਮਾਸਟਰ (ਡਬਲਯੂ.ਆਈ.ਐਮ.) ਦਾ FIDE ਖਿਤਾਬ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਜੀਵਨੀ
ਅਗਸਤ 2018 ਵਿੱਚ, ਉਹ " ਰੀਗਾ ਟੈਕਨੀਕਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਓਪਨ " ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ "ਏ" ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 2002
ਸਾਰਦੇਞਾ
ਸਾਰਦੇਞਾ ਜਾਂ ਸਾਰਡੀਨੀਆ (, Sardegna, Sardinnya ) ਭੂ-ਮੱਧ ਸਾਗਰ ਵਿਚਲਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ (ਸਿਚੀਲੀਆ ਮਗਰੋਂ ਅਤੇ ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ) ਟਾਪੂ ਅਤੇ ਇਟਲੀ ਦਾ ਇੱਕ ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਖੇਤਰ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜਲੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ (ਉੱਤਰ ਵੱਲੋਂ ਘੜੀ ਦੇ ਰੁਖ ਨਾਲ਼) ਕਾਰਸਿਕਾ ਦਾ ਟਾਪੂ, ਇਤਾਲਵੀ ਪਰਾਇਦੀਪ, ਸਿਚੀਲੀਆ, ਤੁਨੀਸੀਆ ਅਤੇ ਬੇਲੀਰਿਕ ਟਾਪੂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਾਲਵੀ ਖੇਤਰ
ਮਾਰਕ ਰੂਫ਼ਾਲੋ
ਮਾਰਕ ਐਲਨ ਰੂਫ਼ਾਲੋ (ਜਨਮ ਨਵੰਬਰ 22, 1967) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁੰਨ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸੀਬੀਐਸ ਸਮਰ ਪਲੇਹਾਊਸ (1989) ਦੇ ਇੱਕ ਐਪੀਸੋਡ ਤੋਂ ਸਕ੍ਰੀਨ ਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਦਿਸ ਇਜ਼ ਆਰ ਯੂਥ (1996), 13 ਗੋਇੰਗ ਆਨ 30 (2004), ਜ਼ੋਡਿਕ (2007), ਵੱਟ ਡਜ਼'ਨਟ ਕਿਲ ਯੂ (2008) ਆਦਿ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਇਆ। ਉਸਨੇ ਨਾਓ ਯੂ ਸੀ ਮੀ-2 (2016) ਵਿੱਚ ਐਫਬੀਆਈ ਦੇ ਸਪੈਸ਼ਲ ਏਜੰਟ ਡਾਇਲਨ ਰੋਡੇਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।
ਰੂਫ਼ਾਲੋ ਨੂੰ ਮਾਰਵਲ ਸਿਨੇਮੈਟਿਕ ਯੂਨੀਵਰਸ ਵਿੱਚ ਮਾਰਵਲ ਕਾਮਿਕ ਦੇ ਪਾਤਰ ਬਰੂਸ ਬੈਨਰ / ਹਲਕ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ 'ਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਦਿ ਅਵੈਂਜਰਸ (2012), ਆਇਰਨ ਮੈਨ-3 (2013), ਅਵੈਂਜਰਸ: ਦਿ ੲੇਜ ਆਫ ਅਲਟਰਾੱਨ (2015), ਥੋਰ: ਰੈਗਨਾਰੌਕ (2017) ਅਤੇ ਅਵੈਂਜਰਸ: ਇਨਫਨਿਟੀ ਵਾਰ (2018) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਰੂਫ਼ਾਲੋ ਦਾ ਜਨਮ ਕੇਨੋਸ਼ਾ, ਵਿਸਕੋਨਸਿਨ, ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਮੈਰੀ ਰੋਜ਼, ਨਾਈ ਅਤੇ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ, ਫਰੈਂਕ ਲਾਰੈਂਸ ਰੂਫ਼ਾਲੋ ਜੂਨੀਅਰ, ਇੱਕ ਪੇਂਟਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਦੋ ਭੈਣਾਂ ਤਾਨੀਆ ਅਤੇ ਨਿਕੋਲ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਭਰਾ, ਸਕਾਟ (2008 ਵਿੱਚ ਦਿਹਾਂਤ) ਹੈ। ਰੂਫ਼ਾਲੋ ਨੇ ਵਰਜੀਨੀਆ ਬੀਚ ਦੇ ਫਸਟ ਕੋਲੋਨੀਅਲ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਸੰਨ੍ਹ 2000 ਵਿੱਚ ਰੂਫ਼ਾਲੋ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸਨਰਾਈਜ਼ ਕੋਇਗਨੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚੇ, ਕੀਨ (ਪੁੱਤਰ) ਅਤੇ ਬੈਲਾ ਅਤੇ ਓਡੇਟ (ਧੀਆਂ) ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1967 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਿਰਮਾਤਾ
ਮੇਹਰ ਮਿੱਤਲ
ਮੇਹਰ ਮਿੱਤਲ (24 ਅਕਤੂਬਰ 1934- 22 ਅਕਤੂਬਰ 2016) ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਹਾਸਰਸ ਕਲਾਕਾਰ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਸੀ। ਫ਼ਿਲਮੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਾਸਰਸ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮੇਹਰ ਮਿੱਤਲ ਦਾ ਵਡਮੁੱਲਾ ਯੋਗਦਾਨ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਮੇਹਰ ਮਿੱਤਲ ਦਾ ਜਨਮ ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਾਲਵਾ ਖ਼ਿੱਤੇ ਦੇ ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦੇ ਪਿੰਡ ਚੁੱਘੇ ਖੁਰਦ ਵਿਖੇ 24 ਸਤੰਬਰ, 1934 ਨੂੰ ਹੋਇਆ, ਮਿੱਤਲ ਨੇ 10ਵੀਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਬੀ.ਏ. ਤੱਕ ਬਠਿੰਡਾ ਤੋਂ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਅਧਿਆਪਕ ਬਣਿਆ ਅਤੇ 2-3 ਸਾਲ ਤੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਰਿਹਾ। ਮਿੱਤਲ ਪੇਸ਼ੇ ਵਜੋਂ ਵਕੀਲ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਚੰਡੀਗੜ ਵਿੱਚ ਅੱਠ ਸਾਲ ਟੈਕਸ-ਵਕੀਲ ਵਜੋਂ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਉਸ ਅੰਦਰਲੇ ਕਲਾਕਾਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਰਨ ਤੌਰ ਤੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੇ ਸਪੁਰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਫ਼ਿਲਮੀ ਜੀਵਨ
ਮੇਹਰ ਮਿੱਤਲ ਨੇ ਆਪਣਾ ਫ਼ਿਲਮੀ ਜੀਵਨ ਫ਼ਿਲਮ ‘ਵਲਾਇਤੀ ਬਾਬੂ’, ‘ਦੋ ਮਦਾਰੀ’ ਆਦਿ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਸੈਂਕੜੇ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇ ਅਦਾਕਾਰ ਵਰਿੰਦਰ, ਅਦਾਕਾਰਾ ਪ੍ਰੀਤੀ ਸਪਰੂ ਅਤੇ ਮੇਹਰ ਮਿੱਤਲ ਦੀ ਤਿਕੜੀ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤਿਕੜੀ ਬਣ ਗਈ। ਕਈ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ‘ਯਾਰੀ ਜੱਟ ਦੀ’, ‘ਬਟਵਾਰਾ’, ‘ਜੱਟ ਸੂਰਮੇ’, ‘ਨਿੰਮੋ’, ‘ਜੱਟ ਤੇ ਜ਼ਮੀਨ’ ਆਦਿ ਇਸ ਤਿਕੜੀ ਨੇ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਮੇਹਰ ਮਿੱਤਲ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਦੋ ਅਰਥੀ ਡਾਇਲਾਗ ਬੋਲਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਲਗਦੇ ਆਏ ਹਨ। ਮੇਹਰ ਮਿੱਤਲ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਵਾਲੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ‘ਬਾਬੁਲ ਦਾ ਵਿਹੜਾ’ (1983), ‘ਭੁਲੇਖਾ’ (1986), ‘ਪੁੱਤ ਜੱਟਾਂ ਦੇ’ (1981), ਲੌਂਗ ਦਾ ਲਿਸ਼ਕਾਰਾ, ਪੀਂਘਾਂ ਪਿਆਰ ਦੀਆਂ, ਜੀਜਾ ਸਾਲੀ, ਦੂਜਾ ਵਿਆਹ, ਮਾਮਲਾ ਗੜਬੜ ਹੈ, ਨਿੰਮੋ, ਰਾਂਝਣ ਮੇਰਾ ਯਾਰ, ਸੋਹਣੀ ਮਹੀਂਵਾਲ,ਬਾਬਲ ਦਾ ਵਿਹੜਾ, ਦੋ ਮਦਾਰੀ, ਪਟਵਾਰੀ, ਸਰਪੰਚ, ਉੱਚਾ ਦਰ ਬਾਬੇ ਨਾਨਕ ਦਾ, ਬਲਬੀਰੋ ਭਾਬੀ, ਪੁੱਤ ਜੱਟਾਂ ਦੇ, ਵਲਾਇਤੀ ਬਾਬੂ, ਚੰਨ ਪਰਦੇਸੀ ਆਦਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਜਗਤ ਲਈ ਯਾਦਗਾਰ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਸ ਨੇ ‘ਕੁਰਬਾਨੀ ਜੱਟ ਦੀ’(1994) ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਧਰਮਿੰਦਰ ਅਤੇ ਗੁਰਦਾਸ ਮਾਨ ਨਾਲ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਨਿਰਮਾਤਾ ਪ੍ਰੀਤੀ ਸਪਰੂ ਸੀ। ਮੇਹਰ ਮਿੱਤਲ ਨੇ ਦੋ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ‘ਅੰਬੇ ਮਾਂ ਜਗਦੰਬੇ ਮਾਂ’ ਅਤੇ ‘ਵਲਾਇਤੀ ਬਾਬੂ’ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਵੀ ਕੀਤੀਆਂ।
ਸਨਮਾਨ
ਮੇਹਰ ਮਿੱਤਲ ਦਾ ਦਾਦਾ ਸਾਹਿਬ ਫਾਲਕੇ ਦੀ 136ਵੀਂ ਜਯੰਤੀ ਮੌਕੇ ਮੁੰਬਈ ਵਿਖੇ ਓਹਨਾਂ ਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਜਗਤ ਲਈ ਦਿੱਤੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ 'ਦਾਦਾ ਸਾਹਿਬ ਫਾਲਕੇ ਅਕਾਦਮੀ' ਵੱਲੋ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਮੌਤ
ਮੇਹਰ ਮਿੱਤਲ ਜੀਵਨ ਦੇ ਅੰਤਲੇ ਸਮੇਂ ਕਈ ਦਿਨ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਮਾਊਟ ਆਬੂ ਵਿਖੇ ਬ੍ਰਹਮ ਕੁਮਾਰੀ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਜੇਰੇ ਇਲਾਜ ਸਨ। ਓਹਨਾਂ ਦੀ ਮੌਤ 22 ਅਕਤੂਬਰ 2016 ਨੂੰ ਲੰਬਾ ਸਮਾਂ ਬਿਮਾਰ ਰਹਿਣ ਕਰਕੇ ਹੋਈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਹਾਸਰਸ ਕਲਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1934 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2016
ਵਿਕਟੋਰੀਅਾ ਕਰਾਸ ਜੇਤੂਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ(ਭਾਰਤ)
ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਕਰਾਸ ਸਭ ਤੋਂ ਸਨਮਾਨਯੋਗ ਸਨਮਾਨ ਹੈ ਜੋ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਜਿੰਦਾ ਜਾਂ ਮਰਨਓਪਰੰਤ ਦਿਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ|
ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਕਰਾਸ ਜੇਤੂਆ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ|
ਦਿਨੇਸ਼ ਸ਼ਰਮਾ
ਦਿਨੇਸ਼ ਜੇ ਸ਼ਰਮਾ (ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋ ਕੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, ਭਾਰਤ, ਡੇਸ ਪਲਾਇੰਸ, ਆਈ.ਐੱਲ. ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋਇਆ) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ, ਵਿਦਿਅਕ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ, ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਦਮੀ ਹੈ; ਉਸ ਦੇ ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, “ ਗਲੋਬਲ ਓਬਾਮਾ: 21 ਵੀ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦਾ ਕਰਾਸਰੋਡ ” ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ “ ਗਲੋਬਲ ਹਿਲੇਰੀ: ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਅਰਤਾਂ ਦਾ ਜਨੀਤਿਕ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ। "
ਕਰੀਅਰ
ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ 1996 ਵਿੱਚ ਮਾਨਵ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਡਾਕਟਰੇਟ, ਸਾਈਕੋਲੋਜੀਕਲ ਅਤੇ ਕਲਚਰਲ ਐਂਥਰੋਪੋਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਕਈ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ [https://link.springer.com/article/10.1007/s11013-015-9482-3 ਰਾਬਰਟ ਏ. ਲੇਵਾਈਨ], ਬਾਇਰਨ ਗੁੱਡ, ਹਾਵਰਡ ਗਾਰਡਨਰ, ਜੁਡੀ ਸਿੰਗਰ, ਕੈਥਰੀਨ ਬਰਫ਼, ਕੈਰਲ ਗਿਲਿਗਨ, ਕਰਟ ਫਿਸ਼ਰ, ਨੂਰ ਯਲਮੈਨ, ਸਟੈਨਲੇ ਤੰਬੀਆ, ਡੇਵਿਡ ਮੇਅਬਰੀ ਲੇਵਿਸ, ਅਤੇ ਆਰਥਰ ਕਲੇਨਮੈਨ। ਉਸ ਨੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ 1999 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਮ ਪੋਸਟ-ਡਾਕਟੋਰਲ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਲਈ ਨਿੱਜੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਹਾਰਵਰਡ ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਕਲਾਸ ਦੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਪ੍ਰੀ-ਮੈਡੀਸਨ ਅਤੇ ਫਿਲਾਸਫੀ (1986) ਅਤੇ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਦੀ ਲੋਯੋਲਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਕਲੀਨੀਕਲ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਆਈਐਲ (1990), ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਡੈਨ ਨਾਲ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। ਪੀ. ਮੈਕਐਡਮਜ਼ ਅਤੇ ਸੁਧੀਰ ਕੱਕੜ ਦੁਆਰਾ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਸੈਮੀਨਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਵਿਜ਼ਿਟਿੰਗ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸੀ।
ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸਟੀਮ ਵਰਕਸ ਸਟੂਡੀਓ ਵਿੱਚ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਖੋਜ ਅਫਸਰ ਹੈ, ਕੇਂਦਰੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਨਿਯੂ ਜਰਸੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿੱਖਿਆ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਉੱਦਮ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਅਤੇ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਕੇ -12 ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ. ਉਹ ਨਿਯੂ ਯਾਰਕ ਦੇ ਜੌਨ ਜੇ ਕਾਲਜ ਵਿਖੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਿਯੋਗੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ (ਐਡਜੈਕਟ) ਵੀ ਹੈ।
ਸ਼ਰਮਾ 2003 ਤੋਂ ਨਿਯੂ ਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਦੇ ਸੇਂਟ ਫ੍ਰਾਂਸਿਸ ਕਾਲਜ ਵਿਖੇ ਯੂਵੇ ਗੇਲਨ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੰਸਟੀਚਿਯੂਟ ਫਾਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਐਂਡ ਕਰਾਸ-ਕਲਚਰਲ ਰਿਸਰਚ ਵਿਖੇ ਸੀਨੀਅਰ ਫੈਲੋ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਅ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਨੀ ਮਜੁਰਈ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਗਲੋਬਲ ਕਲਚਰਲ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਇੰਸਟੀਚਿਟ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਐਸੋਸੀਏਟ ਰਿਸਰਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ (ਹਾਨ.) ਸੀ, ਸੁਨੀ ਬਿੰਗਹੈਮਟਨ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਸਿਖਾਇਆ; ਰਾਜਨੀਤੀ, ਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ; ਅਤੇ ਹਰਪੁਰ ਕਾਲਜ ਵਿਖੇ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ। ਸ਼ਰਮਾ ਲਿੰਕਨ ਸੈਂਟਰ ਵਿਖੇ ਫੋਰਡਹੈਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਕੋਰਸ ਵੀ ਪੜ੍ਹਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਹੈ, “ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ” ਅਤੇ “ਈਕਿਯੂ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ”। ਇਹ ਕੋਰਸ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸੰਘ ਵਿਖੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਸਹਿਮਤੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਇਹ ਸੰਗਠਨ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।
ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਦੇ ਲੈਕਚਰਾਰ ਅਤੇ ਜਕਾਰਤਾ, ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ (2013) ਵਿੱਚ ਅਕਾਦਮੀ ਕੇ ਪੋਲੀਸੀ ਪੀਟੀਕੀਆਈ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਸੁਸਾਇਟੀ ਫਾਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਲਾਅ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, ਭਾਰਤ, ਅਗਸਤ, 2013 ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੇਪ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਆਫ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੈਨਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ। 2012 ਵਿੱਚ ਟਾ,ਨ, ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ, 2011 ਵਿੱਚ, ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਦਸ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਡੈਮੋਕਰੇਟਸ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਣ ਦੇਣ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 2011 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਨਿਯੂ ਯਾਰਕ ਸੁਸਾਇਟੀ ਫਾਰ ਬਿਹਾਰਿਓਰਲ ਰਿਸਰਚ ਤੋਂ ਸਨਮਾਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਇੱਕ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਜਿਥੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ਰਮਾ ਇਸ ਸਮੇਂ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ, ਬੇਟੇ ਅਤੇ ਧੀ ਨਾਲ ਨਿਯੂ ਜਰਸੀ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸਟਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਨਿਜੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਲਿਖਦੇ ਹਨ. ਉਹ ਇਸ ਸਮੇਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕਾਂ ਦੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੌਂਸਲ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ (ਮਨਮੋਹਨ) ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਗੱਠਜੋੜ ਦੇ ਬੋਰਡ ਮੈਂਬਰ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ
ਬਰਦਾਰ
ਬਰਦਾਰ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ-ਰੂਪਨਗਰ ਰੋਡ, ਰੰਗੀਲ ਪੁਰ ਤੋਂ 17 ਕੁ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਵਸਿਆ ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਵਾਹੀ ਦੌਰਾਨ ਅੱਜ ਵੀ ਪਿੰਡ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚੋਂ ਮਿਲਦੇ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਬਰਤਨ, ਸ਼ਸਤਰ, ਧੇਲੇ, ਦਮੜੀਆਂ ਆਦਿ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਪੁਰਤਨਤਾ ਅਤੇ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦੀ ਬਾਤ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸੰਦੀਪ ਕੁਮਾਰ (ਤੀਰਅੰਦਾਜ਼)
ਸੰਦੀਪ ਕੁਮਾਰ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਤੀਰਅੰਦਾਜ਼ ਹੈ। ਉਸਨੇ 2014 ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਵਰਮਾ ਅਤੇ ਰਜਤ ਚੌਹਾਨ ਨਾਲ ਕੰਪਾਊਂਡ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ 2015 ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਇਨਾਮ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀ
ਭਾਗਸੀ
ਭਾਗਸੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਐੱਸ.ਏ.ਐੱਸ.ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਡੇਰਾ ਬਸੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਦਾ ਫਰੰਟਈਅਰ ਪੋਸਟ
ਫਰੰਟੀਅਰ ਪੋਸਟ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹੈ ਜੋ 1985 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 2016 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਪੇਸ਼ਾਵਰ, ਲਾਹੌਰ, ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ, ਕਰਾਚੀ, ਕੋਇਟਾ (ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਅਤੇ ਕਾਬੁਲ (ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ), ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਡੀ.ਸੀ. (ਯੂ.ਐੱਸ.ਏ.) ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਜਦੋਂ ਇਸ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1985 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਤਾਂ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪੱਤਰਕਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਅਸਲ ਸੰਪਾਦਕ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਸਿਦੀਕੀ ਨਾ ਤਾਂ ਇੱਕ ਨਸਲੀ ਪਖਤੂਨ (ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਆਬਾਦੀ) ਸੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇੱਕ ਪਖਤੂਨ ਖੇਤਰ ਦਾ ਸੀ। ਖੈਬਰ ਪਖਤੂਨਖਵਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਰਾਜਪਾਲ ਫਜ਼ਲੇ ਹਕ ਸਮੇਤ ਕਈ ਉੱਦਮੀ ਇੱਕ ਆਪਣਾ ਅਖ਼ਬਾਰ ਲੱਭਣ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਇਸ ਦਾ ਬਾਨੀ, ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਰਹਿਮਤ ਸ਼ਾਹ ਅਫਰੀਦੀ ਨੂੰ ਐਮਨੈਸਟੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਦੁਆਰਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਲੋਕਤੰਤਰ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਸਦਕਾ 'ਜ਼ਮੀਰ ਦਾ ਕੈਦੀ' ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਅਫਰੀਦੀ ਨੂੰ 1999 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਲੀਲ ਅਫਰੀਦੀ 1999 ਤੋਂ ਇਸ ਦੇ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਐਡੀਟਰ ਵਜੋਂ ਫਰੰਟੀਅਰ ਪੋਸਟ ਚਲਾ ਰਹੇ ਸਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਜੀਤਨ ਰਾਮ ਮਾਂਝੀ
ਜੀਤਨ ਰਾਮ ਮਾਂਝੀ (ਜਨਮ 6 ਅਕਤੂਬਰ 1944) ਰਾਜਨੀਤਕ ਪਾਰਟੀ ਜਨਤਾ ਦਲ (ਯੂਨਾਈਟਡ) ਦਾ ਨੇਤਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਬਿਹਾਰ ਰਾਜ ਦਾ 23ਵਾਂ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸੀ। ਉਹ ਦਲਿਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸੀ। 20 ਫਰਵਰੀ 2015 ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਪਦ ਤੋਂ ਇਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਮਾਂਝੀ ਦਾ ਜਨਮ ਬਿਹਾਰ ਰਾਜ ਦੇ ਗਯਾ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਖਿਜਰਸਰਾਏ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਮਹਕਾਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਰਾਮਜੀਤ ਰਾਮ ਮਾਂਝੀ ਹੈ ਜੋ ਖੇਤੀਹਰ ਮਜਦੂਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਗਯਾ ਕਾਲਜ ਤੋਂ 1966 ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਤੱਕ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਮਹਾਂ ਦਲਿਤ ਮੁਸਹਰ ਸਮੁਦਾਏ ਤੋਂ ਹੈ। 1966 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਲਿਪਿਕ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1980 ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ।
ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਜੀਵਨ
ਮਾਂਝੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਵੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪੰਜ ਪੁਤਰੀਆਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਲੀਡਰ
ਕੱਤੋਵਾਲ
ਕੱਤੋਵਾਲ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ-1 ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਅਤਰੋ-ਚਤਰੋ
ਅਤਰੋ-ਚਤਰੋ ਦੋ ਹਾਸਰਸ ਕਿਰਦਾਰ ਹਨ ਜੋ ਹਾਸਰਸ ਕਲਾਕਾਰ ਸਰੂਪ ਪਰਿੰਦਾ ਅਤੇ ਸਾਥੀ ਦੁਆਰਾ ਰਚੇ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਤਰੋ ਅਤੇ ਚਤਰੋ ਦੋ ਅਨਪੜ੍ਹ ਪੇਂਡੂ ਚਲਾਕ ਔਰਤਾਂ ਹਨ। ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਅਤਰੋ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਚਤਰੋ ਉਸ ਦਾ ਸਾਥ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਅਤੇ ਅਦਾਵਾਂ ਚੋਂ ਹਾਸਰਸ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸੁਣਨ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਚਤਰੋ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਦਾਕਾਰ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਅਤਰੋ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਲਕੀ ਲੜਾਈ ਪੁਆਈ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।
ਜੌਨ ਬ੍ਰੈਕ
ਜੌਨ ਬ੍ਰੈਕ (10 ਮਈ 1920 - 11 ਫਰਵਰੀ 1999) ਇੱਕ ਆਸਟਰੇਲਿਆਈ ਪੇਂਟਰ ਸੀ, ਅਤੇ ਐਂਟੀਪੋਡਿਅਨਜ਼ ਸਮੂਹ ਦਾ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।ਬ੍ਰੈਕ ਨੇ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨੂੰ ਕੈਨਵਸ ਉੱਤੇ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਕੜਿਆ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੈਰੀ ਹੰਫਰੀਜ ਨੇ ਸਟੇਜ ਤੇ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਸ਼ੈਲੀ
ਬ੍ਰੈਕ ਦੀ ਮੁਢਲੀ ਰਵਾਇਤੀ ਸ਼ੈਲੀ ਇੱਕ ਸਰਲ, ਲਗਭਗ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਜਾਣ ਬੁੱਝ ਕੇ ਡਰਬ ਰੰਗ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਹੋਈ। ਉਸਨੇ 1950 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ, ਯੁੱਧ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਮੈਲਬੌਰਨ ਵਿੱਚ ਭੀੜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਇੱਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ, ਕੋਲਿੰਸ ਸੇਂਟ, ਸ਼ਾਮ 5 ਵਜੇ (1955) ਦੇ ਸਮਕਾਲੀ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਸਭਿਆਚਾਰ ਉੱਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਿਆਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਨਿਸ਼ਾਨ ਬਣਾਇਆ। ਭੂਰੇ ਅਤੇ ਸਲੇਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਬਿੱਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਪੈਲੇਟ ਵਿੱਚ ਸੈਟ ਕੀਤਾ, ਇਹ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਟਿੱਪਣੀ ਸੀ, ਸਾਰੇ ਅੰਕੜੇ ਲਗਭਗ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਇੱਕ ਸਬੰਧਤ ਪੇਂਟਿੰਗ ਦਿ ਬਾਰ (1954) ਨੂੰ ਮਨੀਟ ਦੀ ਏ ਬਾਰ 'ਤੇ ਫੋਲੀਜ਼-ਬਰਗੇਰੀ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਛੇ ਵਜੇ ਦੀ ਤਿਆਰੀ' ਤੇ ਵਿਅੰਗ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇਹ ਇੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਰਸਮ ਸੀ ਜੋ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਪੱਬਾਂ ਦੇ ਛੇਤੀ ਬੰਦ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ ਮੁਢਲੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਅਤੇ ਡਰਾਇੰਗਾਂ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਸੁਪਨਿਆਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਬੇਤੁਕੀ ਵਿਅੰਗਵਾਦੀ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਸਨ।
ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾ
ਬ੍ਰੈਕ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਖੇਤਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਅਕਸਰ ਕਈਂ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਥੀਮ ਉੱਤੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਕਰਦਾ ਸੀ।ਉਸਦੇ ਪੋਰਟਰੇਟ, ਸਵੈ-ਪੋਰਟਰੇਟ, ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ, ਦੋਸਤਾਂ ਅਤੇ ਕਮੀਸ਼ਨਾਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਨਗਨ ਤਸਵੀਰਾਂ ਉਸਨੇ ਪੂਰੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1999 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1920
ਬੀ.ਐੱਸ. ਬੀਰ
'''ਬੀ.ਐੱਸ. ਬੀਰ''' (15 ਅਗਸਤ 1947 - 11 ਜਨਵਰੀ 2019) ਪੰਜਾਬੀ ਤੇ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਉਹ ਮਹਿਰਮ ਗਰੁੱਪ ਆਫ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨ ਦਾ ਸੰਪਾਦਕ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1947 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2019
ਅਖ਼ਬਾਰ ਆਮ
ਅਖ਼ਬਾਰ ਆਮ, ਅਣਵੰਡੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਉਰਦੂ ਅਖ਼ਬਾਰ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋਹ-ਏ-ਨੂਰ ਦੇ ਲਿਖਾਰੀ ਪੰਡਿਤ ਮਕੰਦ ਰਾਮ ਨੇ 1 ਜਨਵਰੀ 1871 ਨੂੰ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਹਫਤਾਵਾਰ ਸੀ, ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਹੋ ਗਿਆ। ਪੰਡਿਤ ਗੋਪੀਨਾਥ ਇਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੰਪਾਦਕ ਸਨ। ਇੱਕ ਪਰਚੇ ਦੀ ਕੀਮਤ ਇੱਕ ਪੈਸਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸਾਲਾਨਾ ਚੰਦਾ ਢਾਈ ਰੁਪਏ ਸੀ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਲਈ ਵੱਖਰੇ ਚਾਰ ਪੰਨਿਆਂ ਦਾ ਅੰਤਿਕਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਉਰਦੂ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਯੁੱਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਇਸ ਅਖਬਾਰ ਨਾਲ ਹੋਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਉਰਦੂ ਅਖ਼ਬਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਮਧੇ ਕੇ
' ਮਧੇ ਕੇ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਮੋਗਾ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ ਤਹਿਸੀਲ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ੲਿਹ ਪਿੰਡ ਪੂਰੇ ਮਾਲਵੇ ਵਿੱਚ ਮਧੇ ਵਾਲੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਕਰਕੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਇਹ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ ਤੋਂ ਦਖਣ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ 3 ਕੁ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੋਗਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲਾਕ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ
ਲਿਓ ਤਾਲਸਤਾਏ (ਰੂਸੀ: Лев Никола́евич Толсто́й;9 ਸਤੰਬਰ 1828 – 20 ਨਵੰਬਰ 1910) ਉਨੀਂਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਰੂਸੀ ਲੇਖਕ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਆਮ ਕਰਕੇ ਨਾਵਲ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਆ ਲਿਖੀਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰੂਸੀ ਫ਼ੌਜ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਹੋਕੇ ਕਰੀਮਿਆਈ ਲੜਾਈ (1855) ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਪਰ ਅਗਲੇ ਹੀ ਸਾਲ ਫ਼ੌਜ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ। ਓਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਵਲ ਜੰਗ ਤੇ ਅਮਨ (1865-69) ਅਤੇ ਅੰਨਾ ਕਰੇਨਿਨਾ (1875-77) ਸਾਹਿਤਕ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਕਲਾਸਿਕ ਰਚਨਾਵਾਂ ਮੰਨੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਧਨ-ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਓਹ ਮਨ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਤਰਸਦੇ ਰਹੇ ਅਤੇ ਓੜਕ ੧੮੯੦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜਾਇਦਾਦ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤੀ। ਆਪਣੇ ਪਰਵਾਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਉਹ ਰੱਬ ਅਤੇ ਗ਼ਰੀਬਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਨਿਕਲ ਪਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਹਤ ਨੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਥ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਖ਼ਰਕਾਰ 20 ਨਵੰਬਰ 1910 ਨੂੰ ਅਸਤਾਪਵਾ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਉੱਤੇ ਓਹਨਾਂ ਇੱਕ ਗ਼ਰੀਬ, ਨਿਰਾਸ਼ਰੇ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰ ਬਜ਼ੁਰਗ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲਈ।
ਜੀਵਨ ਚਰਿੱਤਰ
thumb|left|ਟਾਲਸਤਾਏ 20 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, 1848
ਤਾਲਸਤਾਏ ਦਾ ਜਨਮ ਮਾਸਕੋ ਤੋਂ ਲੱਗਭੱਗ 100 ਮੀਲ ਦੱਖਣ ਪਰਵਾਰਿਕ ਰਿਆਸਤ ਯਾਸਨਾਇਆ ਪੋਲੀਆਨਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚਾਚੀ ਤਤਿਆਨਾ ਨੇ ਕੀਤਾ। ਉੱਚ ਵਰਗੀ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰਾਂ ਦੀ ਭਾਂਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਨਿਪੁੰਨ ਵਿਦਵਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਸਨ। ਘੁੜਸਵਾਰੀ, ਸ਼ਿਕਾਰ, ਨਾਚ - ਗਾਨ, ਤਾਸ਼ ਦੇ ਖੇਲ ਆਦਿ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਕਲਾਵਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਿਲ ਚੁੱਕੀ ਸੀ। ਚਾਚੀ ਤਾਤਿਆਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਦਰਸ਼ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ, ਤਤਕਾਲੀਨ ਸੰਭਰਾਤ ਸਮਾਜ ਦੀ ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਮਪਾਤਰੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਉਸਕਾਇਆ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਯੁਵਾਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਤਾਲਸਤਾਏ ਉੱਤੇ ਇਸਦਾ ਅਨੁਕੂਲ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੀ ਪਿਆ। ਪਰ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦਾ ਅੰਤਹਕਰਨ ਇਸਨੂੰ ਉਚਿਤ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦਾ ਸੀ। ਆਪਣੀ ਡਾਇਰੀ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸਦੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਿਖੇਧੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
1844 ਵਿੱਚ ਤਾਲਸਤਾਏ ਕਜਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ ਅਤੇ 1847 ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੂਰਬੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਿਧੀ ਸੰਹਿਤਾਵਾਂ ( ਕਾਨੂੰਨ ) ਦਾ ਅਧਿਅਨ ਕੀਤਾ। ਰਿਆਸਤ ਦੀ ਵੰਡ ਦਾ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਖੜਾ ਹੋ ਜਾਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਡਿਗਰੀ ਲਏ ਬਿਨਾਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਣਾ ਪਿਆ। ਰਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਆਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਸਾਨ ਅਸਾਮੀਆਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਦੇ ਜਤਨ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਸੁਵਿਧਾਪੂਰਵਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਜਾਦ ਭੂਸਵਾਮੀ ਹੋ ਜਾਣ ਲਈ ਕੁਝ ਸ਼ਰਤਾਂ ਰੱਖੀਆਂ, ਪਰ ਅਸਾਮੀਆਂ ਵਰਗ ਅਜਾਦੀ ਤੁਰਤ ਮਿਲਣ ਦੀਆਂ ਅਫਵਾਹਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਪਰ ਇਹ ਅਫਵਾਹ ਅਫਵਾਹ ਹੀ ਰਹੀ ਅਤੇ ਅੰਤ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪਸ਼ਚਾਤਾਪ ਹੀ ਹੱਥ ਲੱਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ‘ਏ ਲੈਂਡ ਔਨਰਸ ਮੋਰਨਿੰਗ’ (1856) ਇਸ ਘਟਨਾ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ।
ਫੌਜ ਵਿੱਚ
1851 ਵਿੱਚ ਤਾਲਸਤਾਏ ਕੁੱਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭਰਤੀ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਕਾਕੇਸ਼ਸ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜੀ ਕਬੀਲਿਆਂ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਦੀਰਘਕਾਲੀਨ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਜਿੱਥੇ ਛੁੱਟੀ ਦਾ ਸਮਾਂ ਉਹ ਲਿਖਣ ਪੜ੍ਹਨ ਵਿੱਚ ਲਗਾਉਂਦੇ ਰਹੇ। ਇੱਥੇ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲਾਂ ਰਚਨਾ ਚਾਇਲਡਹੁਡ 1852 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਜੋ ਐਲ ਟੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਕੰਟੇਂਪੋਰੇਰੀ ਨਾਮਕ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ। ਉਸ ਰੋਮੈਂਟਿਕ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸ ਨੀਰਸ ਯਥਾਰਥਵਾਦੀ ਢੰਗ ਦੀ ਰਚਨਾ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਰਚਨਾਕਾਰ ਦੇ ਨਾਮ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਤਤਕਾਲੀਨ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਟਕਲ ਲਗਾਉਣ ਲੱਗੇ ਸਨ।
1854 ਵਿੱਚ ਤਾਲਸਤਾਏ ਡੈਨਿਊਬ ਦੇ ਮੋਰਚੇ ਉੱਤੇ ਭੇਜੇ ਗਏ ; ਉੱਥੇ ਵਲੋਂ ਆਪਣੀ ਬਦਲੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੇਬਾਸਤੋਪੋਲ ਵਿੱਚ ਕਰਾ ਲਈ ਜੋ ਕਰੀਮਿਅਨ ਲੜਾਈ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਤਕੜਾ ਮੋਰਚਾ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੜਾਈ ਅਤੇ ਲੜਾਈ ਦੇ ਸੰਚਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਦੀਕ ਤੋਂ ਦੇਖਣ ਪਰਖਣ ਦਾ ਸਮਰੱਥ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ। ਇਸ ਮੋਰਚੇ ਉੱਤੇ ਉਹ ਅੰਤ ਤੱਕ ਰਹੇ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਕਰਾਰੀਆਂ ਮੁੱਠਭੇੜਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਇਸ ਦੇ ਪਰਿਣਾਮ ਸਰੂਪ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਸੇਬਾਸਟੋਪੋਲ ਸਕੇਚੇਜ ( 1855 - 56 ) ਨਿਰਮਿਤ ਹੋਈ। ਲੜਾਈ ਦੀ ਉਪਯੋਗਿਤਾ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਉੱਤੇ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਦੀਕ ਤੋਂ ਦੇਖਣ ਸਮਝਣ ਦੇ ਬਥੇਰੇ ਮੌਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਮਿਲੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਚਿੱਤ ਵਰਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅਨੇਕ ਪਰਵਰਤੀ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ।
ਪੀਟਰਸਬਰਗ
1855 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੀਟਰਸਬਰਗ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੋਂ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ। 1857 ਵੱਲ 1860 - 61 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੱਛਮੀ ਯੂਰਪ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸੈਰ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਸੈਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਸਿਖਿਆ ਪਧਤੀਆਂ ਅਤੇ ਦਾਨੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਸੰਗਠਨ ਅਤੇ ਕੰਮਕਾਰ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਸੀ। ਇਸ ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਪਦਿਕ ਰੋਗ (ਟੀਬੀ) ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਦੀ ਮੌਤ 20 ਸਤੰਬਰ 1860 ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। ਘੋਰ ਯਾਤਨਾਵਾਂ ਸਹਿੰਦਿਆਂ ਭਰਾ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਤਾਲਸਤਾਏ ਉੱਤੇ ਮਾਰਮਿਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਿਆ। 'ਵਾਰ ਐਂਡ ਪੀਸ', 'ਅੰਨਾ ਕੈਰੇਨਿਨਾ' ਅਤੇ 'ਦ ਡੈੱਥ ਆਫ਼ ਇਵਾਨ ਇਲੀਅਚ' ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦੇ ਜੋ ਅਤਿਅੰਤ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਚਿਤਰਣ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ ਉਪਰੋਕਤ ਘਟਨਾ ਹੀ ਰਹੀ ਹੈ।
ਜਾਵਾ ਮਨੁੱਖ
ਜਾਵਾ ਮਨੁੱਖ (Homo erectus erectus; ਜਾਵਾਈ: Manungsa Jawa; ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆਈ: Manusia Jawa) ਜਾਵਾ (ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ) ਟਾਪੂ ਤੋਂ 1891 ਅਤੇ 1892 ਵਿੱਚ ਮਿਲੇ ਮੁਢਲੇ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਪਥਰਾਟਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਟਾਪੂ ਤੋਂ ਡੱਚ ਸਰੀਰ ਰਚਨਾ ਵਿਗਿਆਨੀ ਇਊਜੀਨ ਡੁਬੁਆਏ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਖੁਦਾਈ ਦੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਟ੍ਰਿਨਿਲ ਸਥਾਨ ਤੋਂ  ਜਾਵਾ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਪਾਸੇ ਸੋਲੋ ਦਰਿਆ ਕੰਢਿਓਂ  ਇੱਕ ਦੰਦ, ਖੋਪੜੀ ਦਾ ਟੋਪ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਪੱਟ ਦੀ ਹੱਡੀ ਮਿਲੀ।ਇਸ ਗੱਲ ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਇਹ ਪਥਰਾਟ ਬਾਂਦਰਾਂ ਅਤੇ ਇਨਸਾਨਾਂ ਵਿਚਕਾਰ "ਲਾਪਤਾ ਲਿੰਕ" ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਡੁਬੁਆਏ ਨੇ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਐਂਥਰੋਪੋਪਿਥੀਕਸ ਇਰੈਕਟੱਸ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਨਾਂ ਬਦਲ ਕੇ ਪਿਥੇਕੈਂਥਰੋਪਸ ਇਰੈਕਟੱਸ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।
ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ
ਯਾਸਨਾਇਆ ਪੋਲਿਆਨਾ ਸਕੂਲ
ਯਾਤਰਾ ਵਲੋਂ ਪਰਤ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਯਾਸਨਾਇਆ ਪੋਲਿਆਨਾ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਖੋਲਿਆ। ਇਸ ਪਾਠਸ਼ਾਲਾ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪੱਧਤੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਰਤਮਾਨ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ ਪਾਸ ਫੇਲ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਨਹੀਂ ਰੱਖੀ ਗਈ ਸੀ। ਪਾਠਸ਼ਾਲਾ ਬਹੁਤ ਸਫਲ ਰਹੀ ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਹਾਰਦਿਕ ਲਗਨ ਸੀ। ਪਾਠਸ਼ਾਲਾ ਵਲੋਂ, ਪਿੰਡ ਦੇ ਹੀ ਨਾਮ ਉੱਤੇ ਯਾਸਨਾਇਆ ਪੋਲਿਆਨਾ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਪਤ੍ਰਿਕਾ ਵੀ ਨਿਕਲਦੀ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦੇ ਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਠਸ਼ਾਲਾ ਦੇ ਉਸਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਸਮਸਿਆਵਾਂ ਉੱਤੇ ਵੱਡੇ ਹੀ ਸਾਰਗਰਭਿਤ ਵਿਚਾਰ ਵਿਅਕਤ ਹੋਏ ਹਨ।
ਜਾਵਾ ਮਨੁੱਖ
1891 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਸ ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਅੱਸੀ ਕਿਤਾਬਾਂ ਜਾਂ ਲੇਖ ਡੁਬੁਆਏ ਦੀ ਇਸ ਲਭਤ ਬਾਰੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਡੁਬੁਆਏ ਦੀਆਂ ਦਲੀਲਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਕੁਝ ਕੁ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਹੀ ਇਹ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜਾਵਾ ਮੈਨ ਬਾਂਦਰਾਂ ਅਤੇ ਇਨਸਾਨਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਅੰਤਰਕਾਲੀ ਰੂਪ ਸੀ। ਕਈਆਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਥਰਾਟਾਂ ਨੂੰ ਬਾਂਦਰਾਂ ਦੇ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਅਤੇ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਮਨੁੱਖ ਵਜੋਂ ਬਰਖਾਸਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਦਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਜਾਵਾ ਮੈਨ ਨੂੰ ਵਿਕਾਸਵਾਦ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸ਼ਾਖਾ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਜੋ ਆਧੁਨਿਕ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਉੱਕਾ ਸੰਬੰਧਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। 1930 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਡੁਬੁਆਏ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਪਿਥੇਕੈਂਥਰੋਪਸ ਦੀ ਬਣਤਰ ਇੱਕ "ਵਿਸ਼ਾਲ ਗਿਬੋਨ" ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੀ, ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿ ਇਹ "ਲਾਪਤਾ ਲਿੰਕ" ਸੀ, ਡੁਬੁਆਏ ਨੇ ਬਹੁਤ ਗਲਤ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਸੀ।
ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ
ਵਿਆਹ
thumb|ਟਾਲਸਤਾਏ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੋਫੀਆ ਤੇ ਬੇਟੀ ਅਲੈਜਾਂਦਰਾ 1862 ਵਿੱਚ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸੋਫੀਆ ਐਂਦਰੀਏਵਨਾ ਬੇਹਰਸ ਨਾਮਕ ਉੱਚਵਰਗੀ ਕੁਲੀਨ ਔਰਤ ਨਾਲ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਵਾਹਿਕ ਜੀਵਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਹਿੱਸਾ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਸੁਖਦ ਰਿਹਾ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਾਲਾ ਹਿੱਸਾ ਕੁੜੱਤਣ ਭਰਿਆ ਗੁਜ਼ਰਿਆ। ਤਾਲਸਤਾਏ ਦੇ ਵਿਵਾਹਿਕ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਹਿਣੀ ਦਾ ਆਦਰਸ਼ ਪੂਰਣ ਤੌਰ ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਗ੍ਰਹਿਣੀ ਜਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਤਤਕਾਲੀਨ ਰੂਸੀ ਕੁਲੀਨ ਸਮਾਜ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਬਿਲਕੁੱਲ ਭਿੰਨ ਸਨ।
ਜਾਵਾ ਮਨੁੱਖ
ਅਖੀਰ ਵਿਚ, ਪਿਥੇਕੈਂਥਰੋਪਸ ਇਰੈਕਟੱਸ (ਜਾਵਾ ਮੈਨ) ਅਤੇ ਸਿੰਨਐਂਥਰੋਪਸ ਪੀਕਿਨੇਸਿਸ (ਪੇਕਿੰਗ ਮੈਨ) ਵਿਚਕਾਰ ਸਮਾਨਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਅਰਨਸਟ ਮੇਯਰ ਨੇ 1950 ਵਿੱਚ ਦੋਨਾਂ ਦਾ ਨਾਂ ਹੋਮੋ ਇਰੈਕਟਸ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਕਰਮ ਦੇ ਰੁੱਖ ਵਿੱਚ ਥਾਂ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਹੋਰਨਾਂ ਹੋਮੋ ਇਰੈਕਟਸ ਜਨਸੰਖਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਜਾਵਾ ਮੈਨ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰਨ ਲਈ, ਕੁਝ ਵਿਗਿਆਨੀ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ 1950 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿਚ, ਹੋਮੋ ਇਰੈਕਟਸ ਇਰੈਕਟਸ ਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਉਪ-ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਸਮਝਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਦੂਜੇ ਪਥਰਾਟ ਜੋ ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਜਾਵਾ ਦੇ ਸਾਂਗੀਰਾਂ ਅਤੇ ਮੋਯੋਕੇਰਟੋ ਵਿੱਚ ਮਿਲੇ, ਜੋ ਡੁਬੋਇਸ ਦੁਆਰਾ ਲੱਭੇ ਗਏ ਪਥਰਾਟਾਂ ਨਾਲੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਹੋਮੋ ਇਰੈਕਟਸ ਨਾਮਕ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲਗਪਗ 700,000 ਅਤੇ 1,000,000 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੇ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਖੋਜ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਜਾਵਾ ਮੈਨ ਦੇ ਪਥਰਾਟ ਕਦੇ ਵੀ ਲੱਭੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਮਨੁੱਖੀ ਪਥਰਾਟ ਸਨ। 1900 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਾਵਾ ਮੈਨ ਦੇ ਪਥਰਾਟਾਂ ਨੂੰ ਨੀਦਰਲੈੰਡ ਦੇ ਨੈਚੁਰਲੀਸ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ
ਰਚਨਾਵਾਂ
1863 ਵਲੋਂ 1869 ਤੱਕ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦਾ ਸਮਾਂ 'ਵਾਰ ਐਂਡ ਪੀਸ' ਦੀ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਅਤੇ 1873 ਵਲੋਂ 76 ਤੱਕ ਦਾ ਸਮਾਂ 'ਅੰਨਾ ਕੈਰੇਨਿਨਾ' ਦੀ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਗੁਜ਼ਰਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਨਾਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੇ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਖਿਆਤੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਉੱਚਾ ਉਠਾਇਆ। ਉਹ ਮਨੁਖੀ ਜੀਵਨ ਦਾ ਰਹੱਸ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਤੱਤ ਚਿੰਤਨ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜਾਗਰੂਕ ਸਨ। 1875 ਵਲੋਂ 1879 ਤੱਕ ਦਾ ਸਮਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲਈ ਬਹੁਤ ਨਿਰਾਸ਼ਜਨਕ ਸੀ - ਰੱਬ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਧਾ ਤੱਕ ਉਠ ਚੁੱਕੀ ਸੀ ਅਤੇ ਆਤਮਹੱਤਿਆ ਤੱਕ ਕਰਨ ਉੱਤੇ ਉਹ ਉਤਾਰੂ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਪਰ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਉੱਤੇ ਫਤਹਿ ਪਾਈ। 1878 - 79 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਨਫੇਸ਼ਨ ਨਾਮਕ ਆਪਣੀ ਵਿਵਾਦਪੂਰਣ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਸਦੇ ਕ੍ਰਾਂਤੀਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰ ਅਜਿਹੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਕਿਤਾਬ ਸਵਿਟਲਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਕਈ ਰਚਨਾਵਾਂ ਇਸ ਕੋਟੀ ਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਸਵਿਟਜਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਛਪੀਆਂ।
ਜਾਵਾ ਮਨੁੱਖ
ਪਿਛੋਕੜ
ਚਾਰਲਸ ਡਾਰਵਿਨ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਉਹ ਥਾਂ ਹੈ ਜਿਥੇ ਵੱਡੇ ਮਨੁੱਖਹਾਰ ਬਾਂਦਰ ਗੋਰੀਲੇ ਅਤੇ ਚਿੰਪੈਂਜੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਡਾਰਵਿਨ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦੀ ਹੁਣ ਪਥਰਾਟ ਰਿਕਾਰਡ ਨਾਲ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪਥਰਾਟ ਸਬੂਤ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਹੋਰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਥਾਰਿਟੀਆਂ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਅਸਹਿਮਤ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇੱਕ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨੀ ਚਾਰਲਸ ਲਾਇਲ ਅਤੇ ਅਲਫ੍ਰੇਡ ਰਸਲ ਵਾਲਿਸ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਡਾਰਵਿਨ ਦੇ ਸਮਾਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ ਸੀ। ਕਿਉਂਕਿ ਲਾਇਲ ਅਤੇ ਵੈਲਸ ਦੋਵੇਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਇਨਸਾਨਾਂ ਦੇ ਗਿੱਬਨਾਂ ਅਤੇ ਔਰੰਗੁਟਾਨਾਂ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸੰਬੰਧ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੇ ਪੰਘੂੜੇ ਵਜੋਂ ਪਛਾਣਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਉਹ ਥਾਂ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਮਨੁੱਖਹਾਰ ਬਾਂਦਰ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਡੱਚ ਅਨਾਟਮੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਯੂਜੀਨ ਡੁਬੁਆਏ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਾਲੀ ਥਿਊਰੀ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ।
ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ
ਰਚਨਾਵਾਂ
1878 ਵਲੋਂ ਲੈ ਕੇ 1885 ਤੱਕ ਦੀ ਮਿਆਦ ਵਿੱਚ ਫਲਾਤਮਕ ਸਾਹਿਤ ਸਿਰਜਣਾ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਤੋਂ ਤਾਲਸਤਾਏ ਅਕਰਮਕ ਰਹੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅੰਤਰ ਬਿਰਤੀ ਮਨੁੱਖ ਜੀਵਨ ਦੇ ਰਹੱਸ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਉਲਝੀ ਰਹੀ। ਹੁਣ ਤਕ ਦੀਆਂ ਕੁਲ ਰਚਨਾਵਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਅਰਥ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੋਣ ਲੱਗੀਆਂ। ਪਰ 1886 ਵਿੱਚ ਉਹ ਫਿਰ ਉੱਚਕੋਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਬੀਨ ਨਾਵਲ ਲੇਖਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਅਤੇ ਇਸ ਸਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨ ਨਾਵਲੀ ਰਚਨਾ ‘ਦ ਡੇਥ ਆਫ਼ ਇਵਾਨ ਈਲਿਅਚ’ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ।
ਜਾਵਾ ਮਨੁੱਖ
ਟ੍ਰੀਨਿਲ ਪਥਰਾਟ
ਅਕਤੂਬਰ 1887 ਵਿੱਚ, ਡੌਬੋਇਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਕਰੀਅਰ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਆਦਮੀ ਦੇ ਪਥਰਾਟ ਪੂਰਵਜ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਲਈ ਡਚ ਈਸਟ ਇੰਡੀਜ਼ (ਮੌਜੂਦਾਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ) ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ। ਆਪਣੀ ਜਨੂੰਨੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਲਈ ਡੱਚ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਕੋਈ ਫੰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਮੁਢਲੇ ਮਨੁੱਖੀ ਪਥਰਾਟ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲੱਭਿਆ ਸੀ ਉਹ ਫੌਜੀ ਸਰਜਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਡਚ ਈਸਟ ਇੰਡੀਜ਼ ਦੀ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ।. ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਦੇ ਕਰਤੱਵ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਇਹ ਕੇਵਲ ਜੁਲਾਈ 1888 ਵਿੱਚ ਸੀ ਉਸਨੇ ਸੁਮਾਟਰਾ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਖੁਦਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਵੱਡੇ ਥਣਧਾਰੀਆਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਥਰਾਟ ਛੇਤੀ ਲੱਭਣ ਨਾਲ, ਡੁਬੋਇਸ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਫੌਜੀ ਕਰਤੱਵਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ (ਮਾਰਚ 1889), ਅਤੇ ਉਪਨਿਵੇਸ਼ੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਖੁਦਾਈ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਦੋ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਅਤੇ ਪੰਜਾਹ ਅਪਰਾਧੀ ਲਾ ਦਿੱਤੇ। ਉਹ ਸੁਮਾਟਰਾ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪਥਰਾਟ ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਉਸਨੂੰ ਲੋੜ ਸੀ ਲੱਭਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਉਹ 1890 ਵਿੱਚ ਜਾਵਾ ਟਾਪੂ ਤੇ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ
ਜਗਤ ਪ੍ਰਸਿਧੀ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਚਾਰ ਸਬੰਧੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਹੁਣ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਯਾਸਨਾਇਆ ਪੋਲਿਆਨਾ ਗਰਾਮ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਉੱਤਮ ਤੀਰਥਸਥਾਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਗਤ ਪ੍ਰਸਿਧ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ। ਸਾਡੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਿਤਾ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਇਸ ਸਮੇਂ ਜਵਾਨ ਸਨ। ਉਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦੀ ਰਚਨਾਵਾਂ ਰੁਚਿਪੂਰਵਕ ਪੜ੍ਹੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੱਲ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਹੋਏ ਸਨ।
ਜਾਵਾ ਮਨੁੱਖ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੂਰਵ ਇਤਿਹਾਸਕ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ
ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ
ਜਗਤ ਪ੍ਰਸਿਧੀ
19ਵੀਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਦਾ ਅੰਤ ਹੁੰਦੇ ਹੁੰਦੇ ਦਰਿਦਰਾਂ ਅਤੇ ਨਿਤਾਣਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦੀ ਸੇਵਾਭਾਵਨਾ ਇੱਥੇ ਤੱਕ ਵਧੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਰੂਸ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਅਪਣੀ ਕੁਲ ਕਮਾਈ ਦਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਓਨਾ ਅੰਸ਼ ਲੈਣ ਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪਰਵਾਰ ਦੇ ਭਰ ਪੋਸਣਾ ਲਈ ਲਾਜ਼ਮੀ ਸੀ। ਰਿਸਰੇਕਸ਼ਨ ( 1899 ) ਨਾਮਕ ਆਪਣੇ ਨਾਵਲ ਦੀ ਕੁਲ ਕਮਾਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰੂਸ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀਵਾਦੀ ਜਾਤੀ ਦੁਖੇਬੋਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੂਸ ਛੱਡ ਕੇ ਕੈਨਾਡਾ ਵਿੱਚ ਜਾ ਵਸਣ ਲਈ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।
ਪਹਾੜਾ
ਪਹਾੜਾ ਇੱਕ ਗਣਿਤ ਸੂਚੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਗੁਣਾ ਅਤੇ ਭਾਗ ਦੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ
ਦੇਹਾਂਤ
1910 ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੈਤਰਿਕ ਗਰਾਮ ਯਾਸਨਾਇਆ ਪੋਲਿਆਨਾ ਨੂੰ ਸਦਾ ਲਈ ਛੱਡ ਦੇਣ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕੀਤਾ। 10 ਨਵੰਬਰ 1910 ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪੁਤਰੀ ਐਲੇਕਲੇਂਡਰਾ ਦੇ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਸਥਾਨ ਕੀਤਾ, ਉੱਤੇ 22 ਨਵਬੰਰ 1910 ਨੂੰ ਰਸਤੇ ਦੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਐਸਟਾਪੋਵੋ ਵਿੱਚ ਅਕਸਮਾਤ ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਹੋਣ ਨਾਲ ਉਥੇ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਪਹਾੜਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਣਾ
ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ
ਵਿਚਾਰ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਨ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧਰਮ ਭਾਵਨਾ ਵੱਡੀ ਸਾਊ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਸੀ। ਤਤਕਾਲੀਨ ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿਰੋਧੀ ਭਾਵਨਾ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਪੱਖੋਂ ਉਹ ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਸਰਵਦੇਵਵਾਦੀ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਹਰ ਇੱਕ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਉਪਯੋਗਿਤਾ ਦੇ ਪੈਮਾਨੇ ਤੋਂ ਆਂਕਨਾ ਉਹ ਉਚਿਤ ਸਮਝਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸ ਕਾਰਨ ਜੀਵਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਉਹ ਸਦਾ ਜਿਗਿਆਸੁ ਬਣੇ ਰਹੇ। ਮਨੋਰਥਹੀਨ, ਵਿਚਾਰਹੀਨ ਅਤੇ ਆਤਮਕੇਂਦਰਿਤ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਉਹ ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਾ ਪਾਪ ਮੰਨਦੇ ਸਨ ; ਇੱਥੇ ਤੱਕ ਕਿ ਸੰਭੋਗ ਨੂੰ ਉਹ ਕੇਵਲ ਸੰਤਾਨ ਉਤਪੱਤੀ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਹੀ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਉਚਿਤ ਮੰਨਦੇ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਰੂਸੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1828 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1910
ਡਾ. ਕੁਲਦੀਪ ਕਲਪਨਾ
'''ਡਾ. ਕੁਲਦੀਪ ਕਲਪਨਾ''' (1944 - 16 ਜੂਨ 2023) ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿੱਤਰੀ ਸੀ।
ਕੁਲਦੀਪ ਦਾ ਜਨਮ 1944 ਵਿੱਚ ਹੋਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਪੰਡੋਰੀ ਅਟਵਾਲਾਂ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਉਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਉਪਰੰਤ ਉਹ ਗੌਰਮਿੰਟ ਰਣਧੀਰ ਕਾਲਿਜ ਕਪੂਰਥਲਾ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਰ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਈ। ਉਹ ਗੌਰਮਿੰਟ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਿਜ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਵਜੋਂ 2002 ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਈ। ਡਾਃ ਕੁਲਦੀਪ ਕਲਪਨਾ ਨੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ 1984 ਵਿੱਚ ਵੀਰ ਸਿੰਘ, ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ ਤੇ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦਾ ਕਾਵਿ ਸਿੱਧਾਂਤਃ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿਸ਼ੇ ਤੇ ਪੀ ਐੱਚ ਡੀ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ
ਮਛਰਾਈ ਖ਼ੁਰਦ
ਮਛਰਾਈ ਖ਼ੁਰਦ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਅਮਲੋਹ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਚੰਦਰਕਾਂਤ ਸੇਠ
ਚੰਦਰਕਾਂਤ ਸੇਠ (ਜਨਮ 3 ਫਰਵਰੀ 1938) ਗੁਜਰਾਤ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਗੁਜਰਾਤੀ ਕਵੀ, ਨਿਬੰਧਕਾਰ, ਆਲੋਚਕ, ਅਨੁਵਾਦਕ ਅਤੇ ਕੰਪਾਇਲਰ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਕਲਮੀ ਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਰਿਆਪੁੱਤਰ, ਨੰਦ ਸਮਾਵੇਦੀ, ਬਾਲਚਦਰਾ ਅਤੇ ਦਕਸ਼ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਸਨੇ 1986 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਧੂਲਮਨੀ ਪਗਲੀਓ ਲਈ ਗੁਜਰਾਤੀ ਲਈ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।
ਜੀਵਨੀ
thumb| [[ਚਿਨੂ ਮੋਦੀ ਮਾਈਕ ਤੇ, ਚੰਦਰਕਾਂਤ ਸ਼ੇਠ, ਰਾਜਿੰਦਰ ਸ਼ੁਕਲਾ ਅਤੇ ਮਾਧਵ ਰਾਮਾਨੁਜ ਵਲਭ ਵਿਦਿਆਨਗਰ ਵਿਖੇ, 1992 ]] ਚੰਦਰਕਾਂਤ ਦਾ ਜਨਮ 3 ਫਰਵਰੀ 1938 ਨੂੰ ਪੰਚਮਹਿਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਕਲੋਲ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਖੇੜਾ ਦੇ ਪਿੰਡ ਠਸਰਾ ਦਾ ਮੂਲ ਵਸਨੀਕ ਹੈ। ਉਸਨੇ 1954 ਵਿੱਚ ਦਸਵੀਂ ਪਾਸ ਕੀਤੀ, 1958 ਵਿੱਚ ਬੀ.ਏ. ਅਤੇ 1961 ਵਿੱਚ ਗੁਜਰਾਤ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਜੋਂ ਗੁਜਰਾਤੀ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਐਮ.ਏ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 1979 ਵਿੱਚ ਉਮਾਸ਼ੰਕਰ ਜੋਸ਼ੀ ਉੱਤੇ ਖੋਜ ਥੀਸਿਸ ਨਾਲ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿਦਿਆਪੀਠ ਤੋਂ ਪੀਐਚ.ਡੀ. ਕੀਤੀ।
ਉਸਨੇ 1961–62 ਵਿੱਚ ਸੇਂਟ ਜ਼ੇਵੀਅਰਜ਼ ਕਾਲਜ, ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਪਾਰਟ-ਟਾਈਮ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੇ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਪਡਵੰਜ ਕਾਲਜ (1962–63), ਗੁਜਰਾਤ ਵਿਦਿਆਪੀਠ (1963–1966), ਭਕਤਾ ਵੱਲਭ ਢੋਲਾ ਕਾਲਜ (1966–1972) ਅਤੇ ਫੇਰ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿਦਿਆਪੀਠ (1972–1979) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। 1979 ਤੋਂ 1984 ਤਕ, ਉਸਨੇ ਗੁਜਰਾਤੀ ਸਾਹਿਤ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਕੇ.ਐਲ. ਸਵਾਧਿਆਯ ਮੰਦਰ ਦੇ ਮੈਨੇਜਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤੀ ਸਾਹਿਤਕੋਸ਼ ਦੇ ਸਹਿ ਸੰਪਾਦਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਫਿਰ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿਦਿਆਪੀਠ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਗੁਜਰਾਤੀ ਵਿਸ਼ਵਕੋਸ਼ ਟਰੱਸਟ, ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਆਨਰੇਰੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸਾਹਿਤਕ ਕੰਮ
ਸ਼ੇਠ ਨੇ ਕਈ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਪਵਨ ਰੂਪੇਰੀ (1972) ਅਤੇ ਉਘੜਤੀ ਦਿਵਾਲੋ (1974) ਉਸ ਦੇ ਮੁਢਲੇ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹਨ। ਪੜਗਾਨੀ ਪੇਲੇ ਪਾਰ (1948) ਅਤੇ ਗਗਨ ਖੋਲਤੀ ਬਾਰੀ (1990) ਉਸ ਦੇ ਗੀਤਾਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹਨ, ਏਕ ਤਾਹੂਕੋ ਪਾਂਡਮਾ (1986) ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ ਜਦੋਂਕਿ ਚੰਡਾਲੀਆ ਨੀ ਗੱਦੀ (1980) ਅਤੇ ਹੂ ਤੋ ਚਲੂ ਮਾਰੀ ਜੈਮ! (2001) ਉਸ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹਨ। ਉਸਦੇ ਹੋਰ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸ਼ਕਸਾਰਤ ਗੀਤੋ (1990), ਸ਼ੇਗ ਏਕ ਜ਼ੇਲਹਾਲੀ (1999), ਅੰਨਦਮਾਠੀ ਵੇ, ਉਂਚਨਮਾ ਲਾਇ ਜੇ (2004) ਅਤੇ ਜਲ ਵਡੇਲ ਅਨੀ ਵੀਜ (2005) ਹਨ। ਰਮੇਸ਼ ਐਮ. ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਨੇ ਚੰਦਰਕਾਂਤ ਸ਼ੇਠ ਨਾ ਕਾਵਯੋ (2001) ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਚੁਣੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1938
12 ਜੂਨ
12 ਜੂਨ ਗ੍ਰੈਗਰੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਸਾਲ ਦਾ 163ਵਾਂ (ਲੀਪ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 164ਵਾਂ) ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸਾਲ ਦੇ 202 ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਹਨ।
ਦਿਹਾਂਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੂਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ ਦੇ ਦਿਨ
ਸ਼੍ਰੀ ਨੈਨਾ ਦੇਵੀ ਜੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਸ਼੍ਰੀ ਨੈਨਾ ਦੇਵੀ ਜੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ 68 ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਬਿਲਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿੱਤ ਇਹ ਹਲਕਾ ਜਨਰਲ ਹੈ। 2012 ਵਿੱਚ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 61,477 ਵੋਟਰ ਸਨ।
ਵਿਧਾਇਕ
2012 ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਰਣਧੀਰ ਸ਼ਰਮਾ ਇਸ ਹਲਕੇ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕ ਚੁਣੇ ਗਏ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ।
!ਸਾਲ !colspan="2" align="center"|ਪਾਰਟੀ !align="center" | ਵਿਧਾਇਕ !ਰਜਿਸਟਰਡ ਵੋਟਰ !ਵੋਟਰ % !ਜੇਤੂ ਦਾ ਵੋਟ ਅੰਤਰ !ਸਰੋਤ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ
ਈਰਾਨ ਦਾ ਸਭਿਆਚਾਰ
ਇਰਾਨ ਦਾ ਸਭਿਆਚਾਰ (ਫ਼ਾਰਸੀ: فرهنگ ایرانی Farhang-e Irān) ਜਾਂ ਪਰਸ਼ੀਆ ਦਾ ਸਭਿਆਚਾਰ  ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਭੂਗੋਲਿਕ-ਸਿਆਸੀ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਕਾਰਣ ਇਰਾਨ ਨੇ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਇਟਲੀ, ਮਕਦੂਨੀਆ ਅਤੇ ਯੂਨਾਨ ਤੱਕ, ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਤੱਕ, ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਅਰਬੀ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਤੱਕ, ਅਤੇ  ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਤੱਕ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕਲਾ
ਈਰਾਨ ਦੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਅਮੀਰ ਕਲਾ ਵਿਰਾਸਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ, ਪੇਟਿੰਗ, ਬੁਣਾਈ, ਮਿੱਟੀ, ਕੈਲੀਗਰਾਫ਼ੀ, ਲੋਹੇ ਦਾ ਕੰਮ ਅਤੇ ਪੱਥਰਸਾਜ਼ੀ ਵਰਗੇ-ਵਰਗੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਨੁਸ਼ਾਸ਼ਨਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਵੀ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਜੀਵੰਤ ਈਰਾਨ ਆਧੁਨਿਕ ਅਤੇ ਸਮਕਾਲੀ ਕਲਾ ਵੀ ਹੈ।
ਜ਼ੁਬਾਨ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ
ਈਰਾਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਜ਼ੁਬਾਨਾਂ ਬੋਲੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਤੇ ਕੌਮੀ ਜ਼ੁਬਾਨ ਫ਼ਾਰਸੀ ਹੈ। ਅਜ਼ਰਬਾਈਜਾਨੀ  ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਕੁਰਦੀ ਅਤੇ ਕੈਸਪੀਅਨ ਸਾਗਰ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਲੂਰੀ, ਮਜੰਦਾਰਨੀ ਅਤੇ ਗਿਲਾਕੀ ਬੋਲੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਰਬੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਖਾੜੀ ਤੱਟੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬਲੋਚੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਦੇ ਪੇਂਡੂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੁਰਮੇਨੀ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਉੱਤਰੀ ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਧਰਮ
ਅਰਬਾਂ ਦੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਰਸੀ ਧਰਮ 10 ਸਦੀਆਂ ਲਈ ਈਰਾਨ ਦਾ ਕੌਮੀ ਮਜ਼ਹਬ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਈਰਾਨੀ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ, ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਕਲਾ ਉੱਤੇ ਚੋਖਾ ਅਸਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਇਸਲਾਮ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲਿਆ।
ਅੱਜ ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ 98% ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 89% ਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਸਿਰਫ 9% ਸੁੰਨੀ ਹਨ। ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਰੁਝਾਨ ਦੇ ਕਾਫ਼ੀ ਉਲਟ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਬਾਕੀ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੀਆ ਘੱਟ ਅਤੇ ਸੁੰਨੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।
ਮੋਤੀਲਾਲ ਨਹਿਰੂ
ਮੋਤੀ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ (6 ਮਈ 1861–6 ਫ਼ਰਵਰੀ 1931) ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਦੇ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਪੰਡਤ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸਨ। ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਨ।
ਈਰਾਨ ਦਾ ਸਭਿਆਚਾਰ
ਸਿਨੇਮਾ
ਪਿੱਛਲੇ 10 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਈਰਾਨੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨੂੰ 300 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਇਨਾਮ ਮਿਲ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਈਰਾਨੀ ਫ਼ਿਲਮਸਾਜ਼ ਅੱਬਾਸ ਕਿਆਰੋਸਤਾਮੀ, ਮਜੀਦ ਮਜੀਦੀ, ਅਤੇ ਅਸਗਰ ਫ਼ਰਹਾਦੀ ਹਨ।
ਮੋਤੀਲਾਲ ਨਹਿਰੂ
ਜੀਵਨੀ
ਮੋਤੀ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਦਾ ਜਨਮ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪੰਡਤ ਪਰਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਗੰਗਾਧਰ ਸੀ। ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਢ਼ੰਗ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲਾਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਗਿਣੇ-ਚੁਣੇ ਭਾਰਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਨ। ਉਹ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਦੇ ਮੀਰ ਸੈਂਟਰਲ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੇ ਪਰ ਬੀ ਏ ਦੀ ਅੰਤਿਮ ਪਰੀਖਿਆ ਨਹੀਂ ਦੇ ਪਾਏ. ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕੈਮਬਰਿਜ ਵਿੱਚ 1883 ਵਿੱਚ ਵਾਰ ਐਟ ਲਾ ਲਈ ਪਾਤਰ ਘੋਸ਼ਿਤ ਹੋਏ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਦਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਕੀਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਾਰਜ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
ਈਰਾਨ ਦਾ ਸਭਿਆਚਾਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਈਰਾਨੀ ਸਭਿਆਚਾਰ
ਮੋਤੀਲਾਲ ਨਹਿਰੂ
ਜੀਵਨੀ
ਮੋਤੀ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾਮ ਸਵਰੂਪ ਰਾਣੀ ਸੀ। ਪੰਡਤ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਕਮਾਤਰ ਪੁੱਤਰ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ ਵੀ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਧੀ ਦਾ ਨਾਮ ਵਿਜੈ ਲਕਸ਼ਮੀ ਸੀ, ਜੋ ਅੱਗੇ ਚਲਕੇ ਵਿਜੈ ਲਕਸ਼ਮੀ ਪੰਡਤ ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਛੋਟੀ ਧੀ ਦਾ ਨਾਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਸੀ।
ਅੱਗੇ ਚਲਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵਕਾਲਤ ਛਡ ਕੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਜਾਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ ਸੀ। 1922 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ਬੰਧੂ ਚਿੱਤਰੰਜਨ ਦਾਸ ਅਤੇ ਲਾਲਾ ਲਾਜਪਤ ਰਾਏ ਦੇ ਨਾਲ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਤਹਿਤ ਸਵਰਾਜ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। 1928 ਵਿੱਚ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਕਾਂਗਰਸ ਅਜਲਾਸ ਦੇ ਉਹ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਨ। 1928 ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਦੁਆਰਾ ਭਾਰਤ ਦਾ ਭਾਵੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਥਾਪਤ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਉਹ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਨ। ਇਸ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਨਹਿਰੂ ਰਿਪੋਰਟ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਮੋਤੀ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਨੇ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਮਕਾਨ ਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਆਨੰਦ ਭਵਨ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਘਰ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਮੋਤੀ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਦੀ 1931 ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮੀਏ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਹਿਰੂ-ਗਾਂਧੀ ਪਰਿਵਾਰ
ਨੀਨਾ ਮਤਵੀਯੇਂਕੋ
right|thumb|211x211px| ਨੀਨਾ ਮਤਵੀਯੇਂਕੋ ਨੀਨਾ ਮਾਈਟਰੋਫਨੀਵਨਾ ਮਤਵੀਯੇਂਕੋ ( Ніна Митрофанівна Матвієнко ), ਇਕ ਯੂਕਰੇਨੀ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਕਲਾਕਾਰ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਹੈ।
ਮਤਵੀਯੇਂਕੋ ਦਾ ਜਨਮ 10 ਅਕਤੂਬਰ 1947 ਨੂੰ ਨੇਦਲੀਏਸਚੇ, ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ (- ਅੱਜ ਯੂਕਰੇਨ ) ਵਿਚ ਯੂਕਰੇਨ ਐਸ.ਐਸ.ਆਰ. ਸਮੇਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1975 ਵਿੱਚ ਕੀਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਯੂਕਰੇਨੀ ਫਿਲੌਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। 1968 ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਹਰੀਰੀ ਵੇਰੀਓਵਕਾ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਯੂਕਰੇਨੀ ਸਟੇਟ ਫੋਕ ਕੋਇਰ ਦੇ ਵੋਕਲ ਸਟੂਡੀਓ ਵਿਚ ਦਾਖ਼ਲਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਇਕੱਲੀ ਇਸ ਸੰਗੀਤ ਵਿਚ ਮਾਹਿਰ ਬਣ ਗਈ। 1988 ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਸ਼ੇਵਚੇਂਕੋ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਤਾਰਾਸ ਸ਼ੇਵਚੇਂਕੋ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਇੱਕ ਯੂਕਰੇਨੀ ਰਾਜ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸੀ।
1966-1991 ਤੱਕ ਉਹ ਯਯੂਕਰੇਨੀ ਸਟੇਟ ਫੋਕ ਕੋਇਰ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਕਲਾਕਾਰ ਸੀ। 1968 ਤੋਂ ਲੋਕ ਤਿਕੋਣੀ "ਜ਼ਲੋਤੀ ਕਲਿਉਚੀ" ਦੀ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕੀਵ ਕੈਮਰੈਟਾ ਆਰਕੈਸਟਰਾ ਅਤੇ ਕੋਸਟਯੰਤਨ ਚੇਚਨਯ ਅਰਲੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਉਸਨੇ ਮੈਕਸੀਕੋ, ਕਨੇਡਾ, ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਟੇਟ, ਚੈਕੋਸਲੋਵਾਕੀਆ, ਪੋਲੈਂਡ, ਫਿਨਲੈਂਡ, ਕੋਰੀਆ, ਫਰਾਂਸ, ਲਾਤੀਨੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਕੋਲ ਯੂਕਰੇਨੀ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗਾਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਗਾਇਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਗਾਇਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1947 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਕਰੇਨੀ ਗਾਇਕਾਵਾਂ
ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਪਵਾਰ
ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਪਵਾਰ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Priyanka Pawar; ਜਨਮ 3 ਅਪ੍ਰੈਲ 1988) ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਐਥਲੀਟ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਟਿੰਟੂ ਲੁਕਾ, ਮਨਦੀਪ ਕੌਰ ਅਤੇ ਐਮਆਰ ਪੂਵੰਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਇੰਚੀਓਨ ਵਿੱਚ 2014 ਦੀਆਂ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ 4 x 400 ਮੀਟਰ ਰਿਲੇਅ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਟੀਮ ਨੇ ਖੇਡਾਂ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜਨ ਲਈ 3:28:68 ਦਾ ਸਮਾਂ ਕੱਢਿਆ। 2002 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਹ ਲਗਾਤਾਰ ਚੌਥਾ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਹੈ।
ਜਿਨਸੀ ਛੇੜ - ਛਾੜ
16 ਫਰਵਰੀ 2011 ਨੂੰ, ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਪਵਾਰ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸ਼ਿਵ ਕੁਮਾਰ ਪਵਾਰ ਨੇ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਰੇਲਵੇ ਟੀਮ ਇੰਚਾਰਜ ਅਨੁ ਸਿੰਘ ਉਸ ਦਾ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਰੇਲਵੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਰੇਲਵੇ ਅਤੇ ਖੇਡ ਮੰਤਰਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈਆਂ ਸਨ ਕਿ ਪਵਾਰ ਨੇ ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਅਰੁਣ ਪੰਵਾਰ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਜੂਨੀਅਰਜ਼ 200 ਮੀਟਰ ਸਪ੍ਰਿੰਟ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਟੀਮ ਅਧਿਕਾਰੀ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾਉਣ ਲਈ ਉਸ 'ਤੇ ਝੂਠੇ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਏ ਸਨ। ਟੀਮ।
ਟੌਮ ਹਾਲੈਂਡ
ਥਾਮਸ ਸਟੈਨਲੀ ਹਾਲੈਂਡ (ਜਨਮ: 1 ਜੂਨ 1996) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਨਚਾਰ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਮਾਰਵਲ ਸਿਨੇਮੈਟਿਕ ਯੂਨੀਵਰਸ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਕੈਪਟਨ ਅਮੈਰਿਕਾ: ਸਿਵਲ ਵਾਰ (2016), ਸਪਾਇਡਰ-ਮੈਨ: ਹੋਮਕਮਿੰਗ (2017), ਅਵੈਂਜਰਸ: ਇਨਫਨਿਟੀ ਵਾਰ (2018) ਵਿੱਚ ਸਪਾਈਡਰ-ਮੈਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਨਾਲ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲੀ।
ਹਾਲੈਂਡ ਲੰਡਨ ਦੇ ਸਟੇਜ ਸ਼ੋਅ ਬਿਲੀ ਐਲੀਅਟ ਦਿ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਮਿਸ਼ਨ ਇੰਪੌਸੀਬਲ (2012), ਇਨ ਦਿ ਹਾਰਟ ਆਫ ਸੀ (2015) ਅਤੇ ਦਿ ਲੌਸਟ ਸਿਟੀ ਆਫ ਜ਼ੀ (2016) ਵਰਗੀਆਂ ਹਿੱਟ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। 2017 ਵਿੱਚ ਹਾਲੈਂਡ ਨੂੰ ਬਾੱਫਟਾ ਰਾਇਜ਼ਿੰਗ ਸਟਾਰ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ ਸੀ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ
ਹਾਲੈਂਡ ਦਾ ਜਨਮ ਕਿੰਗਸਟਨ ਅਪੌਨ ਥੇਮਸ, ਲੰਡਨ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਨਿਕੋਲਾ ਫ਼ਰੌਸਟ ਇੱਕ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਡੋਮਿਨਿਕ ਹਾਲੈਂਡ ਇੱਕ ਕਾਮੇਡੀਅਨ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਤਿੰਨ ਭਰਾ ਹਨ।