cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਖਿਜਰਗੜ੍ਹ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸੁਵਾਲਕਸਮੀ
ਸੁਵਾਲਕਸਮੀ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Suvaluxmi) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਉਹ ਬੰਗਾਲੀ, ਤੇਲਗੂ, ਮਲਿਆਲਮ, ਕੰਨੜ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਈ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਸੁਵਾਲਕਸਮੀ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਅਤੇ ਲੋਕ ਨਾਚ ਰੂਪਾਂ ਬਾਰੇ ਭਾਵੁਕ ਸੀ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਸ਼ੋਆਂ ਵਿੱਚ ਕਲਾ ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਸਟੇਜ 'ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸਤਿਆਜੀਤ ਰੇਅ ਨੇ ਦੇਖਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਹਾਣੀ  'ਉਤਰਨ' (1994) ਦੇ ਫਿਲਮ ਰੂਪਾਂਤਰਣ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਫਿਲਮ, ਜੋ ਕਿ ਸਤਿਆਜੀਤ ਰੇਅ ਦੇ ਦੇਹਾਂਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੰਦੀਪ ਰੇਅ ਦੁਆਰਾ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਨੇ 1994 ਵਿੱਚ ਸਰਬੋਤਮ ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਕਾਨਸ ਸਮੇਤ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਫਿਲਮ ਮੇਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
1998 ਵਿੱਚ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਲਾਅਜ਼ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਸੁਵਾਲਕਸਮੀ ਨੇ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਨਾਇਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਸਾਈ (1995) ਨਾਲ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਥ੍ਰਿਲਰ ਫਿਲਮ ਜਿਸ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਵਸੰਤ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਮਣੀ ਰਤਨਮ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਸੀ। ਸੁਵਾਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਯਮੁਨਾ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਅਤੇ ਅਜੀਤ ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਬਣਾਈ, ਉਸ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਜੀਜਾ ਦੁਆਰਾ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ। ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਫਿਲਮ ਨੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ ਅਤੇ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤਿੰਨੋਂ ਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ। ਵਿਜੇ ਦੇ ਉਲਟ ਬਾਲਸੇਕਰਨ ਦੀ ਲਵ ਟੂਡੇ (1997) ਨੇ ਵੀ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਇਹਨਾਂ ਦੋ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਸੁਵਾਲਕਸਮੀ ਦੀਆਂ ਅਗਲੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਉਸਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹੀਆਂ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਲਈ ਗਲੈਮਰਸ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਦੇ ਉਭਾਰ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਢੁਕਵੇਂ ਪਾਤਰ ਲੱਭਣੇ ਔਖੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਕੁੜੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਟਾਈਪਕਾਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਕਈ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ। 2001 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਫਿਲਮਾਂ ਛੱਡਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਪੋਨਵੰਨਨ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਫਿਲਮ ਨਦੀ ਕਰਾਈਨੀਲੇ (2003) ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਲਈ ਸਾਈਨ ਅੱਪ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ, ਦ ਹਿੰਦੂ ਨੋਟਿੰਗ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਇੱਕ "ਦਿਲ ਖਿੱਚਣ ਵਾਲਾ" ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ 1994 ਤੋਂ 2001 ਤੱਕ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਰਹੀ ਅਤੇ ਸਿਲਵਰ ਸਕ੍ਰੀਨ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ 8 ਸਾਲ ਪੂਰੇ ਕੀਤੇ।
ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 2007 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸੰਤੋਸ਼ ਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ (2008) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਮੋਹਨ ਰਾਜਾ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਨੂੰ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਫਿਲਮਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਸੰਨਿਆਸ ਮੁੜ ਲੈ ਲਈ। ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸੁਵਾਲਕਸਮੀ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੈਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ ਵਿੱਚ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਆਰਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ 2013 ਦੌਰਾਨ ਚਿੱਤਰਣ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਆਫ਼ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਨਾਲ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਉਸਨੇ 2002 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਸਵਾਗਤੋ ਬੈਨਰਜੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਹ ਜਿਨੀਵਾ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਫਿਰ ਸਾਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ ਅਤੇ ਫਿਰ ਲੁਈਸਵਿਲੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸਾਹਾ, ਅੰਬਾਲਾ
ਸਾਹਾ ਭਾਰਤੀ ਹਰਿਆਣਾ ਰਾਜ ਦੇ ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਕਸਬਾ ਤੇ ਤਹਿਸੀਲ ਹੈ। ਖੇਤਰ 15.14 ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅੰਬਾਲਾ ਛਾਉਣੀ ਤੋਂ 23 ਕਿਲੋਮੀਟਰ  ਅੰਬਾਲਾ-ਜਗਾਧਰੀ ਹਾਈਵੇਅ 'ਤੇ ਅੰਬਾਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਤੋਂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਹੈ। ਸਾਹਾ ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸੜਕ ਜੰਕਸ਼ਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਪੂਰਬ, ਪੱਛਮ, ਉੱਤਰ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਜਗਾਧਰੀ, ਅੰਬਾਲਾ ਕੈਂਟ, ਪੰਚਕੁਲਾ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਨੂੰ ਸੜਕ ਲਿੰਕ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੇਤਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਾਈਕ੍ਰੋਨ ਇੰਸਟਰੂਮੈਂਟ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼, ਇੰਡੀਆਮਾਰਟ, ਕੋਕਾ-ਕੋਲਾ ਵਰਗੇ ਉਦਯੋਗ ਇੱਥੇ ਸਥਿਤ ਹਨ।  ਮਾਈਕ੍ਰੋਨ ਇੰਸਟਰੂਮੈਂਟ ਉਦਯੋਗ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਕੋਪ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤਕਨੀਕੀ ਉਪਕਰਣਾਂ ਵਰਗੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਯੰਤਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਦਯੋਗ ਸਾਹਾ-ਪੰਚਕੂਲਾ ਹਾਈਵੇਅ (NH73) ਅਤੇ ਸਾਹਾ ਸ਼ਾਹਬਾਦ ਹਾਈਵੇਅ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਸਾਹਾ ਦੀ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਔਸਤਨ ਉਚਾਈ 275 ਮੀਟਰ ਹੈ। ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਟੋਬਾ, ਸਮਲੇਹੜੀ, ਤੇਪਲਾ (3 km), ਕਲਪੀ (3 km), ਰਾਮਪੁਰ (4 km), ਅਤੇ ਨਹੋਨੀ (6 km). ਸਾਹਾ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਬਰਾੜਾ ਤਹਿਸੀਲ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਸ਼ਹਿਜ਼ਾਦਪੁਰ ਤਹਿਸੀਲ, ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਅੰਬਾਲਾ ਤਹਿਸੀਲ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਸ਼ਾਹਬਾਦ ਤਹਿਸੀਲ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਰਚਨਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀ
ਅਰਚਨਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਤੇਲਗੂ, ਤਾਮਿਲ ਅਤੇ ਕੰਨੜ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਜਿਸਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ NT ਰਾਮਾ ਰਾਓ ਜੂਨੀਅਰ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਨਵੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਿਹਤ-ਸੰਭਾਲ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ ਜਗਦੀਸ਼ ਬਕਥਾਵਾਚਲਮ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਤਪਨਾ (2004) ਵਿੱਚ ਵੇਦਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਡੈਬਿਊ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਸਟੇਜ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ ਅਰਚਨਾ ਰੱਖ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ ਉਹ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ। ਉਹ ਨੇਨੂ (2004), ਨੁਵਵੋਸਤਾਨਤੇ ਨੇਨੋਦੰਤਾਨਾ (2005) ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮਦਾਸੁ (2006) ਅਤੇ ਕੰਨੜ ਵਿੱਚ ਆ ਦੀਨਾਗਾਲੁ (2007) ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਬਾਸਰਕੇ
ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਬਾਸਰਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਹੁਣ ਤੱਕ 15 ਪੁਸਤਕਾਂ ਛਪ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ।
ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ ਗਿਆਨੀ ਹਜ਼ਾਰਾ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੇਮੀ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਸਵਿੰਦਰ ਕੌਰ ਦੇ ਘਰ ਪਿੰਡ ਬਾਸਰਕੇ ਗਿੱਲਾਂ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ।
ਹੋਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ
ਜਗਮੀਤ ਸਿੰਘ ਪੰਧੇਰ
ਜਗਮੀਤ ਸਿੰਘ ਪੰਧੇਰ ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਹੈ।
ਪੁਸਤਕਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ
ਚਿੰਗਹਾਈ ਝੀਲ
ਚਿੰਗਹਾਈ ਝੀਲ ਜਾਂ ਚਿੰਗਹਈ ਝੀਲ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਹੋਰ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਚੀਨ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਝੀਲ ਹੈ। ਚਿੰਗਹਾਈ ਪ੍ਰਾਂਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਐਂਡੋਰਹੀਕ ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਸਨੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਚਿੰਗਹਾਈ ਝੀਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖਾਰੀ ਲੂਣ ਝੀਲ ਵਜੋਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਝੀਲ ਦੇ ਆਕਾਰ ਵਿਚ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਆਇਆ ਹੈ, 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸੇ ਵਿਚ ਸੁੰਗੜਦੀ ਗਈ ਪਰ 2004 ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸਤਹ ਖੇਤਰਫਲ 4317 km2 ਸੀ, 21 m ਦੀ ਔਸਤ ਡੂੰਘਾਈ, ਅਤੇ 25.5 m ਦੀ ਅਧਿਕਤਮ ਡੂੰਘਾਈ 2008 ਵਿੱਚ.
ਚਿੰਗਹਾਈ ਨਾਮ.ਦਾ ਰੋਮਨਾਈਜ਼ਡ ਮਿਆਰੀ ਚੀਨੀ ਪਿਨਯਿਨ ਉਚਾਰਨ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਆਧੁਨਿਕ ਚੀਨੀ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਨੀਲੇ ਅਤੇ ਹਰੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਅੰਤਰ ਕਲਾਸੀਕਲ ਚੀਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਸੀ।  ( qīng ) ਇੱਕ "ਸਿੰਗਲ" ਰੰਗ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨੀਲੇ ਅਤੇ ਹਰੇ ਦੋਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ੇਡਾਂ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ । ( ਚਿੰਗ  ਲਈ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸਿਆਨ ਜਾਂ ਫਿਰੋਜ਼ੀ ਹੈ, ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਚੀਨੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਹੋਂਦ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਲਈ ਪੋਰਟਮੈਨਟੇਊ "ਗਰੂ" ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।)  ਇਸ ਲਈ ਨਾਮ ਦਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ "ਬਲੂ ਸਾਗਰ",  "ਹਰਾ ਸਾਗਰ" ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ", "ਨੀਲਾ-ਹਰਾ ਸਾਗਰ",  "ਨੀਲਾ/ਹਰਾ ਸਾਗਰ",  ਆਦਿ। ਜ਼ਿਓਨਗਨੂ ਨਾਲ ਆਪਣੀਆਂ ਲੜਾਈਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ, ਹਾਨ ਚੀਨ ਨੇ ਪੂਰਬੀ ਚੀਨ ਸਾਗਰ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ "ਪੱਛਮੀ ਸਾਗਰ" ਨਾਲ ਝੀਲ ਨੂੰ ਜੋੜਿਆ, ਪਰ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਹਾਨ ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਤਾਰਿਮ ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਹੋਰ ਝੀਲਾਂ ਨੇ ਸਿਰਲੇਖ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰ ਲਿਆ।
ਇਤਿਹਾਸ
left|thumb| Qinghai ਝੀਲ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਨਕਸ਼ਾ ਹਾਨ ਰਾਜਵੰਸ਼ (206 BCE-220 CE) ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਹਾਨ ਚੀਨੀ ਦੀ ਕਾਫ਼ੀ ਗਿਣਤੀ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਜ਼ੀਨਿੰਗ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ, ਮੰਗੋਲਿਕ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਓਰੀਤ ਅਤੇ ਖਲਖਾ ਆਦਿਵਾਸੀ ਕਿੰਗਹਾਈ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਕਿੰਗਹਾਈ ਮੰਗੋਲ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਣ ਲੱਗੇ।  1724 ਵਿੱਚ, ਕਿੰਗਹਾਈ ਮੰਗੋਲਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ  ਨੇ ਕੀਤੀ ਨੇ ਕਿੰਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਬਗਾਵਤ ਕੀਤੀ। ਯੋਂਗਜ਼ੇਂਗ ਸਮਰਾਟ ਨੇ, ਬਗਾਵਤ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਿੰਗਹਾਈ ਦੀ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰੀ ਨੂੰ ਖੋਹ ਲਿਆ ਅਤੇ ਸਿੱਧਾ ਸ਼ਾਸਨ ਲਗਾਇਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਤਿੱਬਤੀ ਝੀਲ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਕਿੰਗ ਨੇ ਗੂਸ਼ੀ ਖਾਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਦਲਾਈ ਲਾਮਾ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਖੇਤਰ (ਮੌਜੂਦਾ ਤਿੱਬਤ ਆਟੋਨੋਮਸ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਛੋਟਾ) ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਤਿੱਬਤੀ-ਅਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਵੰਡ ਬਣਾਈ ਰੱਖੀ। ਯੋਂਗਜ਼ੇਂਗ ਨੇ ਮੰਗੋਲਾਂ ਨੂੰ ਪਤਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮਾਂਚੂ ਅਤੇ ਹਾਨ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਭੇਜਿਆ। [20]
ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਸ਼ਾਸਨ (1928-1949) ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਹਾਨ ਨੇ ਕਿੰਗਹਾਈ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਦੀ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਬਣਾਈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਚੀਨੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ( ਹੁਈ ) ਸਰਕਾਰ ਉੱਤੇ ਹਾਵੀ ਸਨ। [21] ਕੁਓਮਿਨਤਾਂਗ ਹੁਈ ਜਨਰਲ ਮਾ ਬੁਫਾਂਗ, ਕਜ਼ਾਖ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦੇ ਕੇ, ਝੀਲ ਦੇ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਸਾਂਝੇ ਕੋਕੋਨੂਰ ਝੀਲ ਸਮਾਰੋਹ ਦੇ ਆਯੋਜਨ ਵਿੱਚ ਕਿੰਗਹਾਈ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਉੱਚ ਦਰਜੇ ਦੇ ਕਿੰਗਹਾਈ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਰਸਮ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਚੀਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗੀਤ ਗਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੇ ਕੁਓਮਿਨਤਾਂਗ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸਨ ਯਤ-ਸੇਨ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਝੀਲ ਦੇ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਮੱਥਾ ਟੇਕਿਆ। ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ, ਹਾਨ ਅਤੇ ਮੁਸਲਿਮ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹਾਵਾ ਚੜ੍ਹਾਇਆ।
thumb| ਕਿੰਗਹਾਈ ਝੀਲ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼, 2016 thumb| ਇੱਕ ਪੰਛੀ ਟਾਪੂ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਫ਼ੇ ਉਤੇ ਚੀਨੀ ਹਵਾਲੇ ਵਰਤੇ ਹਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਚਿਓੰਗ ਝੀਲ
ਚਿਓੰਗ ਝੀਲ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਟੌਟੋਲੋਜੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚਿਓੰਗ ਘਾਈ ਝੀਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਿਚੁਆਨ ਦੇ ਲਿਆਂਗਸ਼ਾਨ ਪ੍ਰੀਫੈਕਚਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਝੀਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਿਚੁਆਨ ਦੀ ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਝੀਲ ਹੈ। ਝੀਲ ਏਨਿੰਗ ਨਦੀ ਘਾਟੀ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ, ਹੇਂਗਡੁਆਨ ਪਹਾੜਾਂ ਅਤੇ ਯੁੰਗੁਈ ਪਠਾਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੂਬੇ ਦੇ ਇੱਕ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਸ਼ੀਚਾਂਗ, ਲਿਆਂਗਸ਼ਾਨ ਪ੍ਰੀਫੈਕਚਰ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ, ਝੀਲ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਕੰਢੇ 'ਤੇ ਹੈ ਅਤੇ ਝੀਲ ਦਾ ਸਾਰਾ ਹਿੱਸਾ ਜ਼ੀਚਾਂਗ ਕਾਉਂਟੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੈ।
21ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ, ਝੀਲ ਅਤੇ ਆਸੇ ਪਾਸੇ ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਆਕਰਸ਼ਣ ਵਜੋਂ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੇਖ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੋਂ ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਲੱਕਾਵੱਲੀ
ਲੱਕਾਵੱਲੀ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਰਨਾਟਕ ਰਾਜ ਦੇ ਚਿੱਕਮਗਲੁਰੂ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਤਾਰੀਕੇਰੇ ਤਾਲੁਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਕਸਬਾ / ਹੋਬਲੀ ਹੈ। ਲੱਕਾਵੱਲੀ ਭਦਰਾ ਨਦੀ ਦੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਇੱਕ ਡੈਮ ਹੈ ; ਇਸ ਡੈਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਿੰਚਾਈ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਲਈ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲੱਕਾਵੱਲੀ ਤਾਰੀਕੇਰੇ ਤਾਲੁਕ ਦਾ ਮਲਨਾਡ ਹੋਬਲੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਮਲਨਾਡ ਖੇਤਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਾਨ ਦੀ ਜੈਵ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੁਵੇਮਪੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਜੋ ਕਿ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਿਖਲਾਈ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਇੱਥੋਂ ਸਿਰਫ 7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ. ਰਾਜ ਹਾਈਵੇਅ ਟੀਐਮ ਰੋਡ (ਤਰੀਕੇਰੇ- ਮੈਂਗਲੋਰ ਰੋਡ) ਪਿੰਡ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਜੈਨ ਮੱਠ ਮੌਜੂਦ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਮੁਖੀ ਭੱਟਾਰਕਾ ਸਵਾਸਤੀ ਸ਼੍ਰੀ ਵਰੁਸ਼ਬਾਸੇਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣੀ ਥਾਂ ਹੈ। alt=Bhadra Dam view from Front Left|left|thumb| ਭਦਰਾ ਡੈਮ
ਆਵਾਜਾਈ
ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ ਜਨਵਰੀ ਤੱਕ ਸਮਾ ਉਰੇ ਆਉਣ ਲਈ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਇਹ ਬੰਗਲੌਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ 257 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ ਸੜਕ ਨਾਲ ਵੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਤਾਰੀਕੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜੋ ਕਿ 20 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਮੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜੋ ਕਿ 200 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ.
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਡੈਮ ਅਤੇ ਜਲ ਭੰਡਾਰ
ਗਲੋਬਲ ਡਿਸਟਿਲੇਸ਼ਨ
ਗਲੋਬਲ ਡਿਸਟਿਲੇਸ਼ਨ ਜਾਂ ਟਿੱਡੀ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਇੱਕ ਭੂ-ਰਸਾਇਣਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ ਕੁਝ ਰਸਾਇਣ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਜੈਵਿਕ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਕ (ਪੀ.ਓ.ਪੀ.), ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਨਿੱਘੇ ਤੋਂ ਠੰਡੇ ਖੇਤਰਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਖੰਭਿਆਂ ਅਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗਲੋਬਲ ਡਿਸਟਿਲੇਸ਼ਨ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਉਂ ਆਰਕਟਿਕ ਵਾਤਾਵਰਣ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੀਓਪੀ ਦੀ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਉੱਚ ਤਵੱਜੋ ਪਾਈ ਗਈ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਰਸਾਇਣਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾਯੋਗ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਵਿਧੀ
ਗਲੋਬਲ ਡਿਸਟਿਲੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਬਣਾਉਣ ਜਾਂ ਰਸਾਇਣਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਡਿਸਟਿਲੇਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਪਦਾਰਥ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਉੱਚ ਤਾਪਮਾਨ 'ਤੇ ਵਾਸ਼ਪ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਭਾਫ਼ ਹੇਠਲੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਸੰਘਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਰਸਾਇਣਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਵਰਤਾਰਾ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਰਸਾਇਣ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਛੱਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਕੁਝ ਵਾਸ਼ਪੀਕਰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਗਰਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਹਵਾਵਾਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਉੱਡਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਤਾਪਮਾਨ ਠੰਢਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਸੰਘਣਾਪਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਮ੍ਹਾ ਹੋਣ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਇੰਨੀ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਉਦੋਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਰਸਾਇਣ ਗਰਮ ਤੋਂ ਠੰਢੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਉੱਡ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਜਦੋਂ ਮੌਸਮ ਬਦਲਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੁੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵ ਘੱਟ ਤੋਂ ਉੱਚ ਅਕਸ਼ਾਂਸ਼ ਅਤੇ ਉਚਾਈ ਤੱਕ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਗਲੋਬਲ ਡਿਸਟਿਲੇਸ਼ਨ ਇੱਕ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਹੌਲੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਜੋ ਲਗਾਤਾਰ ਵਾਸ਼ਪੀਕਰਨ/ ਸੰਘਣਾਪਣ ਦੇ ਚੱਕਰਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਸਿਰਫ ਅਰਧ-ਅਸਥਿਰ ਰਸਾਇਣਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੈ ਜੋ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡੀਡੀਟੀ, ਪੌਲੀਕਲੋਰੀਨੇਟਡ ਬਾਈਫਿਨਾਇਲਸ, ਅਤੇ ਲਿੰਡੇਨ।
ਗਲੋਬਲ ਡਿਸਟਿਲੇਸ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਕਈ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਮਾਪਿਆ ਹੈ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਹਵਾ, ਪਾਣੀ, ਜਾਂ ਜੀਵ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਨਮੂਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਰਸਾਇਣਕ ਦੀ ਗਾੜ੍ਹਾਪਣ ਨੂੰ ਉਸ ਅਕਸ਼ਾਂਸ਼ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਜਿਸ ਤੋਂ ਨਮੂਨੇ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਪੀਸੀਬੀ, ਹੈਕਸਾਚਲੋਰੋਬੈਂਜ਼ੀਨ, ਅਤੇ ਲਿੰਡੇਨ ਦੇ ਪੱਧਰਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ, ਲਾਈਕੇਨ ਅਤੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਸੱਕ ਵਿੱਚ ਮਾਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉੱਚ ਅਕਸ਼ਾਂਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸਣ ਲਈ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਰਕਟਿਕ ਅਤੇ ਉੱਚ ਉਚਾਈ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕ ਕਿਉਂ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਿਉਂ ਆਰਕਟਿਕ ਦੇ ਆਦਿਵਾਸੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਖਾਸ ਪੀਓਪੀਜ਼ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਬੋਝ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਉਂ ਹੈ। ਮਾਪਿਆ ਹਾਲੀਆ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਸਿੱਟਾ ਕੱਢਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਠੰਢੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ ਗਿਰਾਵਟ, ਗਲੋਬਲ ਡਿਸਟਿਲੇਸ਼ਨ ਨਾਲੋਂ ਠੰਡੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਇਕੱਠਾ ਹੋਣ ਲਈ ਲੇਖਾ ਜੋਖਾ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਾਰਕ ਹੈ। ਅਪਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਸਥਿਰ, ਸਥਾਈ ਪਦਾਰਥ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਲੋਰੋਫਲੋਰੋਕਾਰਬਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ
ਗੁਰਮੇਲ ਬੀਰੋਕੇ
ਗੁਰਮੇਲ ਬੀਰੋਕੇ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਹੈ।
ਲਿਖਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ
ਡਿਡੀਅਰ ਡ੍ਰੋਗਬਾ
ਜੁਲਾਈ 2004 ਵਿੱਚ, ਡ੍ਰੋਗਬਾ ਇੱਕ ਕਲੱਬ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ £ 24 ਮਿਲੀਅਨ ਦੀ ਫੀਸ ਲਈ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਕਲੱਬ ਚੇਲਸੀ ਚਲਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਿੰਗਾ ਇਵੋਰਿਅਨ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣ ਗਿਆ। ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ 50 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਲੱਬ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਲੀਗ ਖ਼ਿਤਾਬ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫੀਫਾ ਵਰਲਡ ਇਲੈਵਨ ਵਿੱਚ 2007 ਲਈ ਨਾਮਿਤ ਕੀਤਾ। ਮਾਰਚ 2012 ਵਿਚ, ਉਹ 100 ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਦੇ ਗੋਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਅਫਰੀਕੀ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣ ਗਏ। ਸਿਰਫ ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਚੇਲਸੀ ਦੀ 2012 ਐਫਏ ਕੱਪ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਲਿਵਰਪੂਲ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਚਾਰ ਵੱਖਰੇ ਐਫਏ ਕੱਪ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਸਕੋਰ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਹ 2012 ਯੂਈਐਫਏ ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਲੀਗ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਖੇਡਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਉਸਨੇ 88 ਵੇਂ ਮਿੰਟ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਯਰਨ ਮਿਊਨਿਖ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਦਾ ਪੈਨਲਟੀ ਗੋਲ ਕੀਤਾ। ਚੀਨ ਵਿਚ ਸ਼ੰਘਾਈ ਸ਼ੈਨਹੂਆ ਨਾਲ 6 ਮਹੀਨੇ ਬਿਤਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਤੇ ਤੁਰਕੀ ਕਲੱਬ ਗਲਾਟਾਸਾਰਾਏ ਨਾਲ ਡੇਢ ਸੀਜ਼ਨ ਬਿਤਾਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ 2013 ਤੁਰਕੀ ਸੁਪਰ ਕੱਪ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਦਾ ਗੋਲ ਕੀਤਾ। ਡ੍ਰੋਗਬਾ ਜੁਲਾਈ 2014 ਵਿਚ ਚੇਲਸੀ ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਗਿਆ ਕਲੱਬ ਪੱਧਰ 'ਤੇ 10 ਟਰਾਫੀ ਜਿੱਤੇ 10 ਫਾਈਨਲ ਵਿਚ 10 ਗੋਲ ਕਰਨ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਨਾਲ, ਡ੍ਰੋਗਬਾ ਨੂੰ "ਆਖਰੀ ਵੱਡੇ ਖੇਡ ਖਿਡਾਰੀ" ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਉਸਨੇ 2015 ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਕਲੱਬ ਮਾਂਟਰੀਅਲ ਇਫੈਕਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਨੋਨੀਤ ਖਿਡਾਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਅਤੇ ਦੋ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ 41 ਮੈਚ ਖੇਡੇ, 23 ਗੋਲ ਕੀਤੇ। ਡ੍ਰੋਗਬਾ ਇਕ ਖਿਡਾਰੀ 2017 ਵਿਚ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਾਕਰ ਫੁਟਬਾਲ ਲੀਗ ਦੇ ਫੀਨਿਕਸ ਰਾਈਜਿੰਗ ਦਾ ਮਾਲਕ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ 40 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1978
ਲੋਕ-ਮਨ ਚੇਤਨ ਅਵਚੇਤਨ
ਲੋਕ-ਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਅਤੇ ਧਾਰਾ ਦਾ ਸੰਕਲਪ
ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ਡਾ. ਕਰਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਲੋਕ ਅਤੇ ਧਾਰਾ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸ਼ਬਦ ਲੋਕ-ਧਾਰਾ ਨੂੰ ਫੋਕਲੋਰ ਦੇ ਸਮਾਨ ਅਰਥਕ ਸ਼ਬਦ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਹੈ। ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਦਿ੍ਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਅਰਥ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਪ੍ਰਸੰਗ ਹੀ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਅਰਥ ਦਿੰਦਾ ਹੈ । ਇਕੋ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਇਕ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਮੁੜ ਮੁੜ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਨਾਲ ਇਕ ਭਾਵ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਉਹਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਮਾਂ ਪੈਣ ਨਾਲ ਉਹੇ ਉਸ ਭਾਵ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਜਾਂ ਸੂਚਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਨੁਕਤੇ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣ ਲਈ ਡਾ. ਕਰਨਜੀਤ ਨੇ ਇਕ ਹੋਰ ਉਦਾਹਰਨ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸਥਿਰ ਤੇ ਅਬਦਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਨਿਰੰਤਰ ਪਰਿਵਰਤਨ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦਾ ਅਟੱਲ ਨੇਮ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਮਾਜ ਦਾ ਵੀ, ਕਿਉੋਕਿ ਸਮਾਜ ਵੀ ਵਿਰਾਟ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦਾ ਇਕ ਅੰਗ ਹੈ। ਮਨੁੱਖੀ ਸਮਾਜ ਦਾ ਆਧਾਰ ਮਨੁੱਖੀ ਹੋਂਦ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਆਸਰੇ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਨੂੰ ਅਪਣੀ ਲੋੜ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਬਦਲਣਾ ਲੋਚਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਹ ਖ਼ੁਦ ਵੀ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਬਦਲਾਵ ਕਾਰਨ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਵਿਚਾਰ,ਭਾਵ,ਉਮੰਗਾਂ,ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵੀ ਬਦਲਦੇ ਹਨ।
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ "ਫੋਕਲੋਰ" ਜਿਸ ਨੂੰ 1846 ਵਿੱਚ ਵਿਲੀਅਮ ਥਾਮਸ ਨੇ ਘੜਿਆ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਵਿਦਵਾਨ Arnold Van Gennep ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਫੋਕਲੋਰ ਦੇ ਖੋਜ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਲੋਕ-ਖੇਡਾਂ, ਲੋਕ-ਨਾਟਕ, ਘਰ, ਪਿੰਡ ਆਦਿ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪਰੰਤੂ ਕੁਝ ਹੋਰ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਲੋਕ-ਧਾਰਾ ਨੂੰ ਚਾਰ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੈ:- ਇਹ ਚਾਰੋਂ ਖੇਤਰ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਅੰਤਰ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ। Willard Rhodes ਲੋਕ ਦਾ ਭਾਵ "ਸਾਮੰਤੀ ਸਮਾਜ ਦੀ ਕਿਸਾਨੀ" ਤੋਂ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਂਜ ਤਾਂ ਫੋਕ ਦੇ ਅਰਥ ਟੱਬਰ,ਪਿੰਡ ਦੀ ਪੂਰੀ ਵਸੋਂ ਤੋਂ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਡਾ.ਸ.ਸ.ਵਣਜਾਰਾ ਬੇਦੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪੀਪਲ ਸਮਾਜਿਕ,ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਆਰਥਕ ਚੇਤਨਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ।ਭਾਵ ਇਹ ਲੋਕ ਮਨ ਦੀ ਜਾਗ੍ਰਿਤ ਅਵਸਥਾ ਹੈ।
ਡਾ.ਕਰਨਜੀਤ ਆਪਣੀ ਰਾਏ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਮਾਜਕ, ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤੇ ਆਰਥਕ ਚੇਤਨਾ ਲੋਕਮਨ ਦੀ ਜਾਗਿ੍ਤ ਅਵਸਥਾ ਨਾਲੋਂ ਉਚੇਰਾ ਪੜਾ ਹੈ। ਇਹੋ ਚੇਤਨਾ ਕੁਝ ਸਮਾਜਕ,ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤੇ ਆਰਥਕ ਪ੍ਸਥਿਤੀਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਵ-ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀ ਸਮਾਜਕ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ
ਲੋਕਧਾਰਾ ਕਿਸੇ ਜਾਤੀ ਜਾਂ ਕੌਮ ਦੀ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਜੀਵਨੀ ਹੈ। ਆਤਮਕ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿਚ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਦੇ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਹੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਅਜਿਹੇ ਰੂਪ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਜਿਹੜੇ ਉਹ ਕਾਰਜ ਨੇਪਰੇ ਚਾੜ੍ਹਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨੇਪਰੇ ਚਾੜ੍ਹਨਾ ਪਹਿਲਾਂ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਦਵੈਤ ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਜਮਾਤੀ ਟੱਕਰ ਦੇ ਬੀਜ ਫੁੱਟ ਪੈਣ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ, ਵੈਦਿਕ ਕਾਲ ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਇਹ ਟੱਕਰ ਉਜਾਗਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਵੈਦਿਕ ਕਾਲ ਵਿਚ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਉਤਪਾਦਨ ਹੁੰਦਾ ਉਹ ਸਭਨਾ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਤਕਨੀਕਾਂ ਵਿਚ ਵਿਕਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵੀ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਹੁਣ ਉਤਪਾਦਨ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਸਮਾਜ ਵਿਹਲੜ ਹਾਕਮ ਜਮਾਤ ਅਤੇ ਮਿਹਨਤੀ ਜਮਾਤ ਵਿਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਆਦਮ ਸਮਾਜ ਤੇ ਸਭਿਅ ਸਮਾਜ ਪੂਰਵ-ਜਮਾਤੀ ਅਤੇ ਜਮਾਤੀ ਸਮਾਜ ਵਿਚਕਾਰ ਸੀਮਾ ਰੇਖਾ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਤਾ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲੇ ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਵਿਲੀਅਮ ਵੈਲਜ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈਂ                                   ਆਦਮ ਜਾਤੀਆਂ ਕੋਲ ਮਿਥਿਹਾਸ ਸੀ, ਸਭਿਆ ਜਾਤੀਆਂ ਕੋਲ ਲੋਕਧਾਰਾ ਹੈ। ਆਦਮ-ਕਾਵਿ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਮਾਨਵ ਦੀ ਪਰਾ-ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਨੋਸਥਿਤੀ ਤੇ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਪਰਾਚੀਨਤਮ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਰੰਪਰਾ ਤੋਂ ਪਿਛੋਂ ਵੈਦਿਕ ਕਾਲ। ਇਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਮਧਯੁੱਗ ਜਿਸ ਵਿਚ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦਵੈਤ ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ ਜਲੋਂ ਵਿਚ ਰੂਪਮਾਨ ਵਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹੋਂ ਸਮਾਂ ਹੈ ਜਦੋਂ ਪਦਾਰਥਕ ਧਰਾਤਲ ਉੱਤੇ ਕੁਟੰਬ ਕਬੀਲੇ ਅਤੇ ਭਾਈਚਾਰਕ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਟਾਕਰੇ ਉਤੇ ਰਾਜਾ ਦਾ ਉਦੈ ਹੋਇਆ।
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਵਿਚ ਮਰਦ ਤੇ ਇਸਤ੍ਰੀ ਦਾ ਬਿੰਬ
ਲੋਕਧਾਰਾ,ਬਦਲਦੇ'ਲੋਕ' ਦੀ ਲੀਲ੍ਹਾ ਦਾ ਬਿਰਤਾਂਤ ਹੈ ਅਤੇ ਮਰਦ ਤੇ ਇਸਤ੍ਰੀ ਇਸ ਲੀਲ੍ਹਾ ਦੇ ਦੋ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਉੱਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰੀਏ,ਇਸ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਮਾਜਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਅਧਿਐਨ ਕਰੀਏ,ਤਾਂ ਪ੍ਰਾਕਿਰਤਕ ਤੇ ਸਮਾਜਕ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਬਦਲਦੇ ਤੇ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦੇ ਮਰਦ-ਇਸਤ੍ਰੀ ਦਾ ਬਿੰਬ ਸਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗੇ ਸਾਕਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਮਰਦ ਦਾ ਜੋ ਬਿੰਬ ਉਜਾਗਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲੱਛਣ ਹਨ:-ਸੂਰਬੀਰਤਾ,ਦੇਸ਼ਭਗਤੀ,ਪ੍ਰਬਲਤਾ,ਆਸ਼ਕ ਮਿਜ਼ਾਜੀ ਅਤੇ ਯਥਾਰਥਮੁਖੀ ਵਤੀਰਾ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਮਰਦ ਦੇ ਬਿੰਬ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਸਾਕਾਰਤਮਕ ਤੇ ਨਾਕਾਰਾਤਮਕ ਦੋਵੇਂ ਪੱਖ ਨਾਲ ਹੈ।
ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇਸਤ੍ਰੀ ਦੇ ਬਿੰਬ ਦਾ ਵੀ ਸੰਬੰਧ ਸਾਕਾਰਾਤਮਕ ਤੇ ਨਾਕਾਰਾਤਮਕ ਪੱਖ ਨਾਲ ਹੈ। ਵਾਸਤਵ ਵਿਚ ਇਹ ਵੰਡ ਮਸਨੂਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਇਕ ਅਖੰਡ ਬਿੰਬ ਨੂੰ ਖੰਡਿਤ ਕਰਦੀ ਜਾਪਦੀ ਹੈ।
ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਵੇਦ-ਸੂਤਰ
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿਚ ਡਾ. ਕਰਨਜੀਤ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਅਖਾਣਾਂ ਅਤੇ ਮੁਹਾਵਰਿਆਂ ਦੀ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਤੇ ਵਿਲੱਖਣਤਾ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਹਰੇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਾ ਮੌਸਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਇੱਥੋ ਦੇ ਅਖਾਣ ਤੇ ਮੁਹਾਵਰੇ ਵੀ ਇਸ ਮੌਸਮੀ ਚੱਕਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ:- ਐਤਵਾਰ ਦੀ ਝੜੀ ਨਾ ਕੋਠਾ ਨਾ ਕੜੀ
ਇਹ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਅਖਾਣ ਜਾਂ ਮੁਹਾਵਰੇ ਦੇ ਬੋਲ ਚਾਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਰਥ ਨਹੀਂ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਜਿਹੜੇ ਉਸ ਦੇ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਗੋਂ ਇਸ ਵਿਚੋਂ ਉਘੜਨ ਵਾਲੇ ਵਿਆਪਕ ਅਰਥ ਜੋ ਇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਭਾਵ-ਅਰਥ ਆਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ,ਉਹ ਹੀ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।"ਤੰਦ ਨਹੀਂ ਤਾਣੀ ਹੀ ਵਿਗੜੀ ਹੋਈ ਹੈ", ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਜੁਲਾਹੇ ਦੇ ਕਿੱਤੇ ਨਾਲ ਹੈ ਪਰ ਇਥੇ ਤੰਦ ਦਾ ਅਰਥ ਵਿਅਕਤੀ ਅਤੇ ਤਾਣੀ ਦਾ ਅਰਥ ਸਮੂਹ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲੋਕੋਕਤਿ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਥਨ। ਲੋਕੋਕਤਿ ਅਤੇ ਅਖਾਣ ਕਿਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਇਕ ਅਹਿਮ ਇਕਾਈ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਬਣਤਰ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਅਖਾਣ ਜਾਂ ਲਕੋਕਤਿ ਵਿੱਚ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀ ਤਰਤੀਬ ਵਿਚ ਰਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਵਿੱਚ ਇਕ ਖ਼ਾਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਲੈਅ ਦਾ ਆਭਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ:- ਸੌ ਚਾਚਾ ਤੇ ਇਕ ਪਿਓ ਸੌ ਦਾਰੂ ਤੇ ਇਕ ਘਿਓ ਇਸ ਵਿੱਚ ਤੋਲ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਤੁਕਾਂਤ ਦਾ ਖਿਆਲ ਵੀ ਰਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਖਾਣਾਂ ਤੇ ਮੁਹਾਵਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਕ ਵੱਡਾ ਅੰਤਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਿੱਥੇ ਅਖਾਣਾਂ ਨੂੰ ਸਦੀਵਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ ਉਥੇ ਕਈ ਮੁਹਾਵਰਿਆਂ ਵਿਚ ਏਨੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਹ ਜਾਤੀ ਦੇ ਪਦਾਰਥਕ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਰਤਨ ਆ ਜਾਣ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਹੋਂਦ ਦੀ ਸਾਰਥਕਤਾ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ।
ਪੰਜਾਬੀ ਬੁਝਾਰਤਾਂ
ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਇਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਹਨ। ਬੁਝਾਰਤ ਸ਼ਬਦ ਤੋਂ ਹੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਜਵਾਬ ਸਰੋਤੇ ਨੇ ਲਭਣਾ ਹੈ। ਉਸ ਜਵਾਬ ਨੂੰ ਬੁਝ ਵੀ ਆਖ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੁਝਾਰਤ ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਇਕ ਐਸਾ ਸਵਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਜਵਾਬ ਲਭਣਾ ਸਰੋਤੇ ਦੀ ਬੌਧਿਕ ਹੁਸ਼ਿਆਰੀ,ਸੁਚੇਤ ਸੋਝੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਚੁਗਿਰਦੇ ਦੀ ਲੋੜੀਂਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਉਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕਲਾ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿਚ ਵੰਡਿਆ ਹੈ। ਸਾਧਾਰਨ ਬੁਝਾਰਤਾਂ,ਗਿਣਤੀ ਵਾਲੀਆਂ ਬੁਝਾਰਤਾਂ,ਵਰਣਮਾਲਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸਿਰਜਤ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਦੇ ਸੱਚੇ ਵਿਚ ਢਲੀਆਂ ਬੁਝਾਰਤਾਂ।
ਲੋਕ ਕਹਾਣੀ ਤੇ ਸਮਾਜਕ ਪ੍ਰਸੰਗ
ਡਾ. ਕਰਨਜੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀ ਭਾਸ਼ਾਗਤ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਇਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰੂਪ ਹੈ। ਮਿੱਥਾਂ,ਦੰਦ-ਕਥਾਵਾਂ,ਸਾਖੀਆਂ ਅਤੇ ਨੀਤੀ-ਕਥਾਵਾਂ ਆਦਿ ਸਭ ਵੰਨਗੀਆਂ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀ ਦੀ ਵਿਧਾ ਵਿਚ ਹੀ ਗਿਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਾ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਗ੍ਰੰਥ ਵਡ ਕਹਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲੋਕਧਾਰਾ ਕਿਸੇ ਜਾਤੀ ਜਾਂ ਸਮੂਹ ਦਾ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਖਜ਼ਾਨਾ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਸੋਮਾ ਵੀ। ਜਾਤੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ੇ ਦੀਆਂ ਪੌਰਾਣਿਕ ਕਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀੳਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਵਿਚ ਕੇਂਦਰੀ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਪੂਰਨ ਭਗਤ,ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਕਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਕਦਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਚ੍ਰਿਤਰ ਦਾ ਗਿਆਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਬਦਲਦੇ ਸਮਾਜਕ ਰਿਸ਼ਤੇ
ਇਸ ਪਾਠ ਵਿੱਚ ਡਾ.ਕਰਨਜੀਤ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਮੇਂ ਦੇ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਵਾਪਰੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੱਖਾਂ ਨੂੰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਗੋਚਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਤਪਾਦਨ ਰਿਸ਼ਤੇ,ਪਰਿਵਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤੇ ਅਤੇ ਸੰਪਰਦਾਇਕ ਰਿਸ਼ਤੇ। ਉਤਪਾਦਨ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨਾਕਿ ਸਭ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਤਪਾਦਨ ਰਿਸਤੇ ਖੁਦ ਉਤਪਾਦਨ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦਨ ਸਬੰਧੀ ਸਾਧਨਾਂ ਉਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਤਪਾਦਨ ਰਿਸ਼ਤੇ ਅਤੇ ਪਦਾਰਥਕ ਹਾਲਤ ਵਿਚ ਤਬਦੀਲੀ ਹੋ ਜਾਣ ਨਾਲ ਸਹਿਜੇ ਸਹਿਜੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿਚ ਤਬਦੀਲੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਸੰਪਰਦਾਇਕ ਤੇ ਭਾਈਚਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿਚ ਵੀ ਬੜੀਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਵਾਪਰੀਆਂ ਅਤੇ ਵਾਪਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। 1947 ਵਿਚ ਪੰਜਾਬ ਵੰਡੇ ਜਾਣ ਨਾਲ ਇਕ ਧਰਮ ਤੇ ਫਿਰਕੇ ਦੇ ਲੋਕ ਜਿਹੜੇ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਲਿਹਾਜ਼ ਸਭ ਤੋਂ ਬਹੁਤੇ ਸਨ,ਅਰਥਾਤ ਮੁਸਲਮਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਮਲੇਰ ਕੋਟਲੇ ਦੇ ਕੁਝ ਟੱਬਰ ਹੀ ਏਧਰਲੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਰਹਿ ਗਏ। 1951 ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ 61% ਹੋ ਗਏ ਤੇ ਸਿੱਖ 35%। ਜਿੱਥੋਂ ਤੱਕ ਹਿੰਦੂਆਂ ਤੇ ਸਿਖਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸਪਰ ਸਾਾਝ ਦਾ ਸਵਾਲ ਹੈ ਪਿਛਲੇ ਸੌ ਕੁ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਸਿਖੀ ਦੇ ਦੋ ਟੁਕ ਵਖਰੀ ਪਛਾਣ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਹੀਲੇ ਉਪਰਾਲਿਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਦੋਹਾਂ ਫਿਰਕਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਸਪਰ ਤੌਰ'ਤੇ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਤੇ ਰਲਗਡ ਹੀ ਰਹੀ ਜਿਵੇਂ ਪਿਛਲੀਆਂ ਚਾਰ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਚਲੀ ਆ ਰਹੀ ਸੀ।
ਮਿਟਦੇ ਜਾਂਦੇ ਰਸਮ-ਰਿਵਾਜ:ਨਾਨਕੀ ਛੱਕ
ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ ਵੇਕਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਨਾਨਕ ਛੱਕ ਵੀ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਕਈ ਰਹੁ-ਰੀਤਾਂ ਤੇ ਰਸਮਾਂ ਦੀ ਸੰਗਲੀ ਵਿੱਚ ਇਕ ਅਹਿਮ ਕੜੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਇਹ ਰਿਵਾਜ ਲਗਭਗ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਛੱਕ ਮੋਟੇ ਤੋਰ'ਤੇ ਕੁੜੀ ਦੇ ਦਾਜ ਦਾ ਉਹ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਜਿਹੜਾ ਉਸ ਦੇ ਨਾਨਕਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਨਕੀ ਛੱਕ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੱਪੜੇ, ਬਿਸਤਰੇ, ਗਹਿਣੇ ਆਦਿ ਤੋੋ ਇਲਾਵਾ ਪਲੰਘ-ਪੀੜ੍ਹਾ, ਕੁੜੀ ਦਾ ਲਾਵਾਂ ਵੇਲੇ ਦਾ ਸੂਟ, ਚੂੜਾ ਆਦਿ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਇਹ ਰਸਮ-ਰਿਵਾਜ ਵੀ ਬਦਲ ਗਏ ਹਨ।
ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਅਾਚਾਰ ਦਾ ਭਵਿੱਖ
ਅਮਰਜੀਤ ਗਰੇਵਾਲ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਆਰਥਿਕ, ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤੇ ਰਹਿਤਲ ਨਾ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਖੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੈ।
ਲੋਹੜੀ ਦਾ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਮਹੱਤਵ
ਲੋਹੜੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਵੀ ਹੋਰ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ, ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਦੀ ਨਿਰਤੰਰਤਾ ਨੂੰ ਇਸ ਅਰਥ ਵਿਚ ਜਾਰੀ ਰਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇਸ ਸੁਲੱਖਣੇ ਦਿਹਾੜੇ ਆਪਣੇ ਅਤੀਤ ਦੀਆਂ ਉਹਨਾਂ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਚਿਤਾਰਦੇ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਪੁਨਰ ਸਮਰਪਤ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਜਿਹੜੀਆਂ ਸਾਡੇ ਲੋਕ ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਸਾਡੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਹਨ।
ਵਿਸਾਖੀ ਦਾ ਧਾਰਮਕ, ਸਮਾਜਕ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਹੱਤਵ
ਵਿਸਾਖੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਉਹਨਾਂ ਕੌਮੀ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇਕ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੰਬੰਧ ਰੁੱਤਾਂ ਦੇ ਕਾਲ ਚੱਕਰ ਨਾਲ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦਾ ਮੁੱਢ ਉਹਨਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੱਝਾ ਲਭਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਹਾਲੇ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਵਿਸਾਖੀ ਦੇ ਉਤਸਵ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਇਕ ਪਾਸੇ ਮੌਸਮ ਨੲਲ ਜੁੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਇਸ ਦਾ ਅਧਿਆਤਮਕ ਮਹੱਤਵ ਵੀ ਬਣਦਾ ਹੈ।ਪਰਾਣ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਪਿੱਪਲ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦਿੰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਸਨ ਤਾਂ ਅੱਜ ਵੀ ਵਿਸਾਖੀ ਦਾ ਅਧਿਆਤਮਕ ਮਹੱਤਵ ਵੀ ਉਵੇਂ ਹੀ ਕਾਇਮ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਲਈ ਤੇ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਸਿਖ ਪੰਥ ਲਈ ਵਿਸਾਖੀ ਦਾ ਮਹੱਤਵ ਅਧਿਆਤਮਕ ਤਾਂ ਹੈ ਹੀ ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਸਮਾਜਕ,ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵੀ ਹੈ।
ਹੋਲੀ : ਰੰਗਾਂ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ
ਹੋਲੀ ਇਕ ਅਜਿਹਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ ਵੱਡੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀ ਰਹਿੰਦਾ। ਮਜ਼ਦੂਰ ਮਾਲਕ ਦਾ ਮੂੰਹ ਰੰਗਦਾ ਹੈ। ਜਾਤ ਪਾਤ ਦਾ ਭੇਦ-ਭਾਵ ਮਿਟਾ ਕੇ ਇਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਰੰਗ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਮਾਨਵੀ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿਚਲੀਆਂ ਸਭ ਵਰਜਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਮਨਾਹੀਆਂ ਦੇ ਉਲੰਘਣ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਖੁਸ਼ੀ ਪ੍ਰਵਾਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸਾਕਾਰ ਹੁੰਦਾ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਨੂੰ ਦਲਿਤਾਂ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਲੋਕ ਚੇਤਨਾ, ਧਰਮ ਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ
ਧਰਮ ਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਮਨੁੱਖੀ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਰੂਪ ਹਨ। ਧਰਮ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਪ੍ਰਥਮ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਕ ਅਧਿਆਤਮਕ ਹੋਂਦ ਸਮਝਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰੀ ਸਥਾਨ ਧਾਰਮਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਧਰਮ ਦੀ ਮੂਲ ਧਾਰਨਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਪਰਾ-ਪ੍ਰਾਕਿਰਤਕ ਸ਼ਕਤੀ ਨੇ ਜਿਸਨੂੰ ਈਸ਼ਵਰ, ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਆਦਿ ਕਈ ਨਾਮ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ,ਵਜੂਦ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦਾ ਹੈ।
ਧਰਮ, ਰਾਜਨੀਤੀ, ਨੈਤਿਕਤਾ, ਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਕਲਾ ਆਦਿ ਸਭ ਸਮਾਜਕ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਰੂਪ ਹਨ। ਧਰਮ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਤਮਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜੇ "ਸਦੀਵੀ ਅੰਤ੍ਰੀਵੀ ਅਹਿਸਾਸ" ਸਦਕਾ ਸਮੂਹ ਮਨੁੱਖ ਮਾਤਰ ਨਾਲ ਸਰੋਕਾਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਰਾਜਨੀਤਕ ਵਿਚਾਰ ਵੱਖ ਵੱਖ ਜਮਾਤਾਂ, ਕੌਮਾਂ ਤੇ ਰਾਜਾਂ ਵਿਚਲੇ ਸੰਬੰਧ ਨੂੰ ਪ੍ਰਤਿਬਿੰਬਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਕੲਰਜਸ਼ੀਲਤਾ ਰਾਹੀਂ ਸਾਕਾਰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਰਾਜਨੀਤੀਕ ਕਾਰਜ-ਕਰਮ ਦਾ ਆਧਾਰ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਜਨੀਤੀ ਇਕ ਉਹ ਵਿਗਿਆਨ ਹੈ ਜਾਂ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਰਾਜ, ਰਾਜ ਦੀ ਅਗਵਾਈ, ਰਾਜ ਦੇ ਰੂਪ, ਉਸਦੇ ਆਸ਼ੇ ਤੇ ਉਸਦੀ ਕਾਜ਼ਸ਼ੀਲਤਾ ਦੀ ਵੱਥ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸੇਦਾਰ ਬਣਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ, ਦੇਸ਼ ਵਿਚਲੇ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਆਪਸੀ, ਕੌਮੀ ਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ ਉਤੇ ਸੰਬੰਧ ਜਿਸਦੇ ਸਰੋਕਾਰਾਂ ਦਾ ਖੇਤਰ ਹੈ।
ਲੋਕਧਾਰਾਈ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਬਾਣੀ ਤੇ ਡਾ: ਗਿੱਲ
ਇਸ ਪਾਠ ਵਿੱਚ ਡਾ.ਮਹਿੰਦਰ ਕੌਰ ਗਿੱਲ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਬਾਣੀ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਡਾ.ਮਹਿੰਦਰ ਕੌਰ ਗਿੱਲ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਵਿਆਖਿਆਕਾਰ ਤੇ ਸਮੀਖਿਆਕਾਰ ਇਸਤ੍ਰੀ ਵਿਦਵਾਨ ਹੈ। ਬਾਣੀ ਆਤਮਾ ਤੇ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਹੋਣੀ ਨਾਲ ਹੈ। ਬਾਣੀ ਆਤਮਾ ਤੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿਚਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ, ਭੌਤਿਕਤਾ ਤੇ ਅਧਿਆਤਮਕਤਾ ਦੇ ਆਪਸੀ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰਨ ਦਾ ਇਕ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਯਤਨ ਹੈ।
ਚਿਹਨਵਾਦ, ਸੰਰਚਨਾਵਾਦ ਤੋ ਹੋਰ ਸਾਹਿਤਕ ਅੰਤਰ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵੀ ਸਾਹਿਤ ਜਾਂ ਕਾਵਿ ਦੀ ਪਰਖ ਖੋਜ ਤੇ ਵਿਆਖਿਆ ਵਾਸਤੇ ਇਕ ਕਾਰਗਰ ਪਹੁੰਚ ਹੈ। ਲੋਕਧਾਰਾ ਤੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੇ ਪ੍ਰਸਪਰ ਸਬੰਧ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕਰਦਿਆਂ ਡਾ: ਗਿੱਲ ਨੇ ਇਕ ਥਾਂ ਲਿਖਿਆ ਹੈ,
ਲੋਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਦੇਣ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸਾਹਿਤ ਨੇ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਮੌਖਿਕ ਚਲੀ ਆਉਂਦੀ ਲੋਕ-ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਲਿਪੀਬਧ ਕਰਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਮੌਖਿਕ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਦੇ ਲਿਖਤੀ ਵੇਰਵੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸਾਹਿਤ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਅਨੇਕਾਂ ਰੂਪ-ਮਿਥ, ਲਿਜੰਦਰੀ, ਟੋਟਕੇ, ਮਨੌਤਾਂ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਅਨੁਸ਼ਠਾਨ ਤੇ ਗੀਤਕ ਰੂਪ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਕਲਮਬੰਦ ਹੋ ਕੇ ਪ੍ਰਵਾਨ ਚੜ੍ਹੇ।
ਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਆਏ ਲੋਕ ਕਾਵਿ-ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਵਸਤੂ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਡਾ.ਗਿੱਲ ਨੇ ਪੰਜ ਵਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੈ। (1) ਅਨੁਸ਼ਠਾਨਿਕ (2) ਤਿੱਥੀ ਵਾਰਕ (3) ਸਤਤੀ ਆਤਮਕ (4) ਉਦਯੋਗਾਤਮਕ (5) ਲੋਕ ਮੁਹਾਵਰੇ ਬੋਧਕ। ਪੂਰੇ ਬਾਣੀ ਕਾਵਿ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲੱਛਣ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲੋਕਿਕਤਾ ਤੋਂ ਅਲੌਕਿਕਤਾ ਵਲ, ਵਾਸਤਵਿਕਤਾ ਤੋਂ ਅਧਿਆਤਮਕਤਾ ਵਲ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਲੋਕਧਾਰਾ ਤੇ ਬਾਲ-ਕਾਵਿ
ਬਾਲ ਕਾਵਿ ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਹੀ ਇਕ ਰੂਪ ਹੈ। ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੂਝ ਬੂਝ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੰਮ ਬਾਲ-ਕਾਵਿ ਵਧੇਰੇ ਸਰਲ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਰੁਮਾਂਚਿਤ ਤੇ ਸਾਹਸੀ ਘਟਨਾਵਾਂ ਤੇ ਪਾਤਰਾ਼ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਇਹ ਕਥਾਵਾਂ ਉਸਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਖਿਚ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਹੀ ਨੇਕੀ ਤੇ ਬਦੀ ਦੀ, ਭੈੜੇ ਤੇ ਚੰਗੇ ਦੀ ਟੱਕਰ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਬਾਲ ਕਾਵਿ ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਰੂਪਾਕਾਰ ਦੀ ਵੰਨ-ਸੁਵੰਨਤਾ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਬਾਲ ਕਾਵਿ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਰੀਆਂ,ਥਾਲ ਅਤੇ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਆਦਿ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਡਾ.ਕਰਨਜੀਤ ਬਾਲ ਕਾਵਿ ਨੂੰ ਬੱਚੇ ਦੇ ਮਾਨਸਿਕ, ਬੌਧਿਕ, ਸਰੀਰਕ ਤੇ ਆਤਮਕ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ, ਉਸਦੀ ਸਰਬ-ਪੱਖੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਈ ਹੋਣ ਦਾ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਜੀਓਇਨਫੋਰਮੈਟਿਕਸ
ਜੀਓਇਨਫੋਰਮੈਟਿਕਸ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਹੈ ਜੋ ਭੂਗੋਲ, ਕਾਰਟੋਗ੍ਰਾਫੀ, ਭੂ- ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀਆਂ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਸੂਚਨਾ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਵਰਤਦੀ ਹੈ।
ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਜੀਓਇਨਫੋਰਮੈਟਿਕਸ ਕੋਲ ਸਥਾਨਿਕ ਡੇਟਾ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ, ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਅਤੇ ਵਿਜ਼ੂਅਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਹਨ। ਜੀਓਮੈਟਿਕਸ ਅਤੇ ਜੀਓਇਨਫੋਰਮੈਟਿਕਸ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਜੀਓਡੀਸੀ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰਕ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਭੂਗੋਲ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਭੂਗੋਲਿਕ ਸੂਚਨਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ (GIS), ਏਰੀਅਲ ਫੋਟੋਆਂ ਦੀ ਫੋਟੋ ਵਿਆਖਿਆ, ਅਤੇ ਵੈੱਬ ਮਾਈਨਿੰਗ ਦੁਆਰਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤੇ ਰਿਮੋਟਲੀ ਸੰਵੇਦਿਤ ਚਿੱਤਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਸਥਾਨਿਕ ਡੇਟਾ 'ਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੀਓਇਨਫੋਰਮੈਟਿਕਸ ਭੂ-ਸਥਾਨਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਅਤੇ ਮਾਡਲਿੰਗ, ਭੂ-ਸਥਾਨਕ ਡੇਟਾਬੇਸ ਦੇ ਵਿਕਾਸ, ਸੂਚਨਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ, ਮਨੁੱਖੀ-ਕੰਪਿਊਟਰ ਆਪਸੀ ਤਾਲਮੇਲ ਅਤੇ ਵਾਇਰਡ ਅਤੇ ਵਾਇਰਲੈੱਸ ਨੈਟਵਰਕਿੰਗ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਨੂੰ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਜੀਓਇਨਫੋਰਮੈਟਿਕਸ ਭੂ-ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਲਈ ਜੀਓਕੰਪਿਊਟੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਭੂ- ਵਿਜ਼ੂਅਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਜੀਓਇਨਫੋਰਮੈਟਿਕਸ ਦੀਆਂ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਤ ਵਿਗਿਆਨ
ਮਧੁਰੀਤਾ ਆਨੰਦ
ਮਧੁਰੀਤਾ ਆਨੰਦ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Madhureeta Anand) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸੁਤੰਤਰ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਦੋ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮਾਂ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਪੰਜ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ, ਕਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਲੜੀਵਾਰਾਂ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੰਬੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ਅਤੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਲਈ ਲਿਖਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਕਾਰਕੁਨ ਵੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਹਿੰਸਾ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਲਗਾਤਾਰ ਆਪਣੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕਹਾਣੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1973
ਭਵਾਨੀਸਾਗਰ ਡੈਮ
ਭਵਾਨੀਸਾਗਰ ਡੈਮ ਤਾਮਿਲ ਨਾਡੂ ਦੇ ਇਰੋਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਡੈਮ ਭਵਾਨੀਸਾਗਰ ਦਰਿਆ ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਮਿੱਟੀ ਡੈਮ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੈ। ਇਹ ਡੈਮ ਸਾਥੀਆਮੰਗਲਮ ਤੋਂ 16 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਡੈਮ ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1948 'ਚ ਬਣਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਤੇ ਸੰਨ 1955 ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਡੈਮ ਤੇ 210 ਿਮਲੀਅਨ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਗਤ ਆਈ। ਇਹ ਡੈਮ 8 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬਾ, 40 ਮੀਟਰ ਉੱਚਾ ਹੈ।ਇਸ 'ਚ 120 ਫੁੱਟ ਤੱਕ ਪਾਣੀ ਭਰਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਡੈਮ ਤੋਂ 32 ਮੈਗਾਵਾਟ ਬਿਜਲੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਡੈਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਡੈਮ
ਚਾਂਦਿਨੀ ਚੌਧਰੀ
ਚਾਂਦਿਨੀ ਚੌਧਰੀ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਨਾਮ: Chandini Chowdary) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਕੁੰਦਨਾਪੂ ਬੋਮਾ, ਹਾਵੜਾ ਬ੍ਰਿਜ , ਕਲਰ ਫੋਟੋ , ਬੰਬਾੱਟ, ਸੁਪਰ ਓਵਰ ਅਤੇ ਸੰਮਤਮੇ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਹੈ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਚਾਂਦਨੀ ਚੌਧਰੀ ਦਾ ਜਨਮ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਖਾਪਟਨਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤੇਲਗੂ ਭਾਸ਼ੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਰੰਜਨੀ ਵਜੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਬੰਗਲੌਰ ਦੇ ਇੱਕ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਮਕੈਨੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਆਪਣੀ ਫਿਲਮੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ ਕਈ ਲਘੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਕੁਝ ਛੋਟੀਆ ਫਿਲਮਾਂ - ਪ੍ਰੇਮਾ, ਪਹਿਲੀ ਨਜ਼ਰ 'ਤੇ ਪਿਆਰ, ਸੱਚਾ ਪਿਆਰ, ਪਹੁੰਚ, ਪ੍ਰਸਤਾਵ, ਮਧੁਰਮ, ਸਾਂਬਰ ਇਡਲੀ, ਲੱਕੀ, ਟੂ ਸਾਈਡ ਲਵ, ਫਾੱਲ ਇਨ ਲਵ, ਅਤੇ ਰੋਮੀਓ ਐਂਡ ਜੂਲੀਅਟ। ਅਭਿਨੇਤਾ ਰਾਜ ਤਰੁਣ ਨਾਲ ਉਸਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, 'ਦ ਬਲਾਈਂਡ ਡੇਟ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪਛਾਣ ਦਿਵਾਈ।
ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਕੇਤੁਗਾਡੂ (2015), ਕੁੰਦਨਾਪੂ ਬੋਮਾ (2016), ਸ਼ਮਾਂਥਾਕਮਨੀ (2017) ਅਤੇ ਹਾਵੜਾ ਬ੍ਰਿਜ (2018) ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਮਸਤੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਮਿਲੀ। ਉਸਨੇ ਮਨੂ (2018) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸੁਹਾਸ ਦੇ ਨਾਲ ਕਲਰ ਫੋਟੋ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੇ ਹੁਨਰ ਲਈ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਮਿਲੀ। 2022 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਅੰਤਿਮ ਰਿਲੀਜ਼ ਸੰਮਤਮੇ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1991 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਰੁਯੀ ਝੀਲ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਅਕਸ਼ਰਾ ਗੌੜਾ
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਅਪ੍ਰੈਲ 2011 ਵਿੱਚ, ਅਕਸ਼ਰਾ ਗੌੜਾ ਦਾ ਸਬੰਧ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਯੁਵਰਾਜ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਹੋਇਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਗੌੜਾ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਇਸ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਸਿਰਫ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਹੈ।
ਇੱਕ 2017 ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ, ਗੌੜਾ ਨੇ ਉਦਾਸੀ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਉਣ ਦੇ ਆਪਣੇ ਨਿੱਜੀ ਅਨੁਭਵ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਅਕਸ਼ਰਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ ਉਯਾਰਥਿਰੂ 420 (2011) ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ ਉਸਨੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਫੈਸਟੀਵਲ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਚਿਤਕਾਬਰੇ - ਦ ਸ਼ੇਡਜ਼ ਆਫ ਗ੍ਰੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਏ.ਆਰ. ਮੁਰੁਗਾਦੌਸ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਥੁੱਪਾਕੀ (2012) ਵਿੱਚ ਵਿਜੇ ਦੇ ਨਾਲ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੇ 2013 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿਯਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਰੰਗਰੇਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਗੌੜਾ ਅਜੀਤ - ਵਿਸ਼ਨੂੰਵਰਧਨ ਦੀ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ਅਰਾਮਬਮ (2013) ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਇਆ। ਉਹ ਉਸੇ ਫਿਲਮ ਅਰਾਮਬਮ ਦੇ "ਸਟਾਈਲਿਸ਼ ਥਮਿਜ਼ਾਚੀ" ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਕੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਈ ਜੋ ਆਖਰਕਾਰ ਤੁਰੰਤ ਹਿੱਟ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਇਰੰਬੂ ਕੁਥਿਰਾਈ (2014), ਬੋਗਨ (2017), ਸੰਗਲੀ ਬੁੰਗੀਲੀ ਕਧਵਾ ਥੋਰੇ (2017) ਅਤੇ ਮਾਯਾਵਨ (2017) ਵਰਗੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸੁਚਿੱਤਰਾ ਸਿੰਘ
ਸੁਚਿੱਤਰਾ ਸਿੰਘ (ਜਨਮ 31 ਜਨਵਰੀ 1977) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਸਿੰਘ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਦੀ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਦੀ ਆਫ-ਬਰੇਕ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ੀ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਅਸਾਮ ਦੇ ਕਾਮਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਮੈਚ ਅਸਾਮ ਲਈ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ ਵਿਰੁੱਧ 2009-10 ਦੀਆਂ ਸੀਨੀਅਰ ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਲੀਗ ਵਿਚ ਖੇਡਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2009–10 ਅਤੇ 2010–11 ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹੋਰ 15 ਮੈਚ ਖੇਡੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 12.36 ਦੀ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਔਸਤ ਨਾਲ ਚਾਰ ਵਿਕਟਾਂ ਹਾਸਲ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1977
ਗੈਲੀਲੀਅਨ ਇਨਵੇਰੀਅੰਸ
ਗੈਲੀਲੀਅਨ ਇਨਵੇਰੀਅੰਸ ਜਾਂ ਗੈਲੀਲੀਅਨ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਬਿਆਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੀਆਂ ਇਨ੍ਰਸ਼ੀਅਲ ਫ੍ਰੇਮਾਂ ਅੰਦਰ ਗਤੀ ਦੇ ਨਿਯਮ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਥਿਤ ਵਿਲੌਸਿਟੀ ਉੱਤੇ ਯਾਤਰਾਗਤ ਇੱਕ ਜਹਾਜ ਦੀ ਉਦਾਹਰਨ ਵਰਤਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੀ ਡਾਇਲੌਗ ਕਨਸਰਨਿੰਗ ਦੀ ਟੂ ਚੀਫ ਵਰਲਡ ਸਿਸਟਮਜ਼ ਵਿੱਚ 1632 ਨੂੰ ਇਸ ਸਿਧਾਂਤ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਵਾਲਾ ਗੈਲੀਲੀਓ ਗੈਲੀਲੀ ਪਹਿਲਾ ਇਨਸਾਨ ਸੀ; ਬਗੈਰ ਰੋਕਟੋਕ, ਕਿਸੇ ਸੁਚਾਰੂ ਸਾਗਰ ਉੱਤੇ; ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰ ਰਿਹਾ ਕੋਈ ਔਬਜ਼ਰਵਰ ਡੈਕ ਦੇ ਥੱਲਿਓਂ ਇਹ ਦੱਸ ਨਹੀਂ ਸਕੇਗਾ ਕਿ ਜਹਾਜ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਹੈ ਜਾਂ ਠਹਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਫਾਰਮੂਲਾ ਵਿਓਂਤਬੰਦੀ
ਖਾਸਕਰ ਕੇ, ਸ਼ਬਦ ਗੈਲੀਲੀਅਨ ਇਨਵੇਰੀਅੰਸ ਅੱਜਕਲ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਿਊਟੋਨੀਅਨ ਮਕੈਨਿਕਸ ਪ੍ਰਤਿ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਸਿਧਾਂਤ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਯਾਨਿ ਕਿ, ਨਿਊਟਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਇੱਕ ਦੂਜੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਾਰੀਆੰ ਫ੍ਰੇਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੈਲੀਲੀਅਨ ਟ੍ਰਾਂਸਫੋਰਮੇਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਸਹੀ ਲਾਗੂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਦੂਜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਦੂਜੀ ਨਾਲ ਅਜਿਹੀ ਕਿਸੇ ਟ੍ਰਾਂਸਫੋਰਮੇਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਸਬੰਧਤ ਸਾਰੀਆਂ ਫ੍ਰੇਮਾਂ ਇਨ੍ਰਸ਼ੀਅਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ (ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ, ਗਤੀ ਦੀ ਨਿਊਟਨ ਦੀ ਇਕੁਏਸ਼ਨ ਇਹਨਾਂ ਫ੍ਰੇਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ)। ਇਸ ਸੰਦ੍ਰਭ ਅੰਦਰ ਇਸ ਨੂੰ ਕਦੇ ਕਦੇ ਨਿਊਟੋਨੀਅਨ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਿਊਟਨ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਤੋਂ ਸਵੈ-ਸਿੱਧ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇਹ ਨਿਯਮ ਹਨ:
ਗੈਲੀਲੀਅਨ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦੋ ਇਨ੍ਰਸ਼ੀਅਲ ਫ਼੍ਰੇਮਾਂ S ਅਤੇ S’  ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰੋ। S ਅੰਦਰਲੀ ਕੋਈ ਭੌਤਿਕੀ ਘਟਨਾ ਦੇ ਪੁਜੀਸ਼ਨ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ r = (x, y, z) ਅਤੇ ਸਮਾਂ t, ਫ਼ਰੇਮ S ਵਿੱਚ ਹੋਣਗੇ, ਅਤੇ r'  = (x' , y' , z' ) ਅਤੇ ਸਮਾਂ t'  ਫ਼੍ਰੇਮ S'  ਵਿੱਚ ਹੋਣਗੇ। ਉੱਪਰਲੇ ਦੂਜੇ ਸਵੈ-ਸਿਧਾਂਤ ਦੁਆਰਾ, ਕਲੋਕ ਨੂੰ ਦੋਵੇਂ ਫ੍ਰੇਮਾੰ ਵਿੱਚ t = t'  ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ ਸਿੰਕ੍ਰੋਨਾਇਜ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮੰਨ ਲਓ ਕਿ S'  ਫ੍ਰੇਮ S ਪ੍ਰਤਿ ਵਿਲੌਸਿਥੀ v ਨਾਲ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਬਿੰਦੂ ਚੀਜ਼ ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰੋ ਜਿਸਦੀ ਪੁਜੀਸ਼ਨ ਫੰਕਸ਼ਨਾਂ r' (t)  ਰਾਹੀਂ ਫ੍ਰੇਮ S'  ਵਿੱਚ ਅਤੇ r(t) ਫ੍ਰੇਮ S ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੋਵੇ। ਅਸੀਂ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ ਕਿ
ਕਣ ਦੀ ਵਿਲੌਸਿਟੀ ਪੁਜੀਸ਼ਨ ਦੇ ਸਮਾਂ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ:
ਇੱਕ ਹੋਰ ਡਿਫ੍ਰੈਂਟੀਏਸ਼ਨ ਦੋਵੇਂ ਫ੍ਰੇਮਾਂ ਅੰਦਰ ਐਕਸਲ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦਿੰਦੀ ਹੈ:
ਇਹ ਇੰਨਾ ਸਰਲ ਪਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਤੀਜਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਭਾਵ ਗੈਲੀਲੀਅਨ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਹੈ। ਪੁੰਜ ਨੂੰ ਸਾਰੀਆਂ ਇਨ੍ਰਸ਼ੀਅਲ ਫ੍ਰੇਮਾਂ ਅੰਦਰ ਇਨਵੇਰੀਅੰਟ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ, ਉੱਪਰਲੀ ਸਮੀਕਰਨ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦੇ ਨਿਊਟਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਇੱਕ ਫ੍ਰੇਮ ਵਿੱਚ ਪਅਮਾਣਿਤ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਸਭ ਫ੍ਰੇਮਾਂ ਲਈ ਵੀ ਜਰੂਰ ਹੀ ਲਾਗੂ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਹ ਸ਼ੁੱਧ ਸਪੇਸ ਅੰਦਰ ਹੀ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸਲਈ ਗੈਲੀਲੀਅਨ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਲਾਗੂ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਨਿਊਟਨ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਬਨਾਮ ਸਪੈਸ਼ਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ
ਨਿਊਟੋਨੀਅਨ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਅਤੇ ਸਪੈਸ਼ਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਦਰਮਿਆਨ ਇੱਕ ਤੁਲਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਨਿਊਟਨ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਦੀਆਂ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁੱਝ ਇਹ ਹਨ:
ਇਸਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ, ਸਪੈਸ਼ਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਤੋਂ ਸਬੰਧਤ ਕਥਨ ਇਹ ਹਨ: ਧਿਆਨ ਦੇਓ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਥਿਊਰੀਆਂ ਇਨ੍ਰਸ਼ੀਅਲ ਫ੍ਰੇਮਾਂ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਮੰਨਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ, ਫ੍ਰੇਮਾਂ ਦਾ ਅਕਾਰ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਲਾਗੂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫਰਕ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਗਰੈਵੀਟੇਸ਼ਨਲ ਟਾਈਡਲ ਬਲਾਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਢੁਕਵੇਂ ਸੰਦ੍ਰਭ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਲੋਕਲ ਨਿਊਟੋਨੀਅਨ ਇਨ੍ਰਸ਼ੀਅਲ ਫ੍ਰੇਮ, ਜਿੱਥੇ ਨਿਊਟਨ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਆਦਰਸ਼ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਮੋਟੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, 107 ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਵਧਦੀ ਹੈ।
ਨੋਟਸ ਅਤੇ ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਲਾਸੀਕਲ ਮਕੈਨਿਕਸ ਇਨਵੇਰੀਅੰਸ
ਸਿਰਜਣਾ (ਰਸਾਲਾ)
ਸਿਰਜਣਾ ਇੱਕ ਸਾਹਿਤਕ ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਾਲਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਅਣਗਿਣਤ ਨੌਜਵਾਨ ਲੇਖਕਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤ੍ਰੈਮਾਸਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀਥਾਂ ਹੈ। ਸਿਰਜਣਾ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅੰਕ ਅਗਸਤ 1965 ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ (ਮਈ 2023) ਤੱਕ ਸਿਰਜਣਾ ਦੇ 207 ਅੰਕ ਛੱਪ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਡਾ. ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਸਿਰਜਣਾ ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ ਹੈ। ਪਰਚੇ ਦੀ ਸੇਧ ਬਾਰੇ ਡਾ: ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਿਰਜਣਾ ਸਾਹਵੇਂ ਇਹ ਗੱਲ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਸਪਸ਼ਟ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ “ਸਾਹਿਤ -ਰਚਨਾ ਨੂੰ ਸੁਹਜ ਤੇ ਕਲਾ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਤੇ ਅਰਥਪੂਰਨ ਸਮਝ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਵਾਹਣ ਬਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।”
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਾਲੇ
ਪ੍ਰਮੀਲਾ
ਪ੍ਰਮੀਲਾ ( TA ਪ੍ਰਮੀਲਾ ) ਦੱਖਣ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਨੁਭਵੀ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਮਲਿਆਲਮ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ 1970 ਅਤੇ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੁੱਖ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਕੁਝ ਕੰਨੜ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਗਲੈਮਰਸ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ 1968 ਵਿੱਚ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮ "ਇੰਸਪੈਕਟਰ" ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੂੰ 1973 ਦੀ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਅਰੇਂਗੇਤਰਮ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸੈਟਲ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਉਹ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਤ ਭਾਸ਼ਾ ਤਾਮਿਲ ਹੈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਤਿਰੂਚਿਰਾਪੱਲੀ ਵਿਖੇ ਚਾਰ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੂਜੀ ਧੀ ਵਜੋਂ ਅਮਲ ਦਾਸ ਅਤੇ ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਸੀਜ਼ਰ, ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਭੈਣ, ਸਵੀਟੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ। ਪਰਿਵਾਰ ਉਸਦੇ ਫਿਲਮੀ ਕਰੀਅਰ ਲਈ ਚੇਨਈ ਸ਼ਿਫਟ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਰਦਾ ਵਿਦਿਆਲਿਆ, ਚੇਨਈ ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 12 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 1968 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਫਿਲਮ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਚਾਰ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 250 ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਪਾਲ ਸਲੈਕਟਾ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸੈਟਲ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਜੋੜੇ ਦੇ ਕੋਈ ਬੱਚੇ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1"> ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1949 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੇਖ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੋਂ ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ
ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ
ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ
ਵਿਦਰਭ ਦਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਰੁਕਮੀ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲਾ ਦੇ ਬਹੁਤ ਨੇੜੇ ਸੀ। ਉਹ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਰੁਕਮਨੀ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰੇ। ਪਰ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਰਸਮ ਹੋ ਸਕੇ, ਰੁਕਮਿਨੀ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ (ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ) ਲੈ ਗਿਆ। ਇਸ ਨਾਲ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨਾਲ ਨਫ਼ਰਤ ਹੋ ਗਈ।
ਜਦੋਂ ਯੁਧਿਸ਼ਟਰ ਨੇ ਰਾਜਸੂਯ ਯੱਗ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚੇਦੀਰਾਜ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਦੇਵਪੂਜਾ ਦੇ ਸਮੇਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਦੇਖ ਕੇ ਉਹ ਸੜ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗਾਲ੍ਹਾਂ ਕੱਢਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੌੜੇ ਬੋਲਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਚਲੇ ਗਏ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਨਿੰਦਿਆ ਨੂੰ ਸੁਣ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਭੀਮਸੇਨ ਕਈ ਰਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਗਏ, ਪਰ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ। ਜਦੋਂ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਨੇ ਸੌ ਵਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਅਪਸ਼ਬਦ ਬੋਲੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਗਰਜਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਬੱਸ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ! ਹੁਣ ਜੇ ਤੇਰੇ ਮੂੰਹੋਂ ਮੇਰੇ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਵੀ ਅਪਸ਼ਬਦ ਨਿਕਲੇਗਾ ਤਾਂ ਤੇਰੀ ਜਾਨ ਨਹੀਂ ਬਚ ਸਕੇਗੀ। ਮੈਂ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਤੇਰੇ 100 ਅਪਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਮਾਫ਼ ਕਰਾਂਗਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਤੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੁਣ ਤੱਕ ਬਚਾਈ ਜਾ ਸਕੇ। ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਇਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਘਰ ਵਿਚ ਮੌਜੂਦ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਮਰਥਕ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਬਣ ਲੱਗੇ ਪਰ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਦੀ ਤਬਾਹੀ ਨੇੜੇ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਲਵਾਰ ਕੱਢ ਕੇ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਫਿਰ ਅਪਸ਼ਬਦ ਬੋਲੇ।  ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਅਪਸ਼ਬਦ ਨਿਕਲਦਿਆਂ ਹੀ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਚੱਕਰ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਅੱਖ ਝਪਕਦਿਆਂ ਹੀ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਦਾ ਸਿਰ ਵੱਢ ਕੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਾਤਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਪਾਤਰ
ਸਲੋਨੀ ਮਲਹੋਤਰਾ
ਸਲੋਨੀ ਮਲਹੋਤਰਾ ਦੇਸੀ ਕ੍ਰਯੂ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਸੀਈਓ ਹੈ, ਇੱਕ IT- ਸਮਰੱਥ ਸੇਵਾ ਕੰਪਨੀ ਜੋ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਅਤੇ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਕ-ਆਫਿਸ ਅਤੇ ਸਹਾਇਤਾ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇੱਕ ਬੀਪੀਓ ਕੰਪਨੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਰ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਪੇਂਡੂ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਭੋਲੇ-ਭਾਲੇ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਸਿਖਿਅਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇਣ ਦੇ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਉਹ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾਯੋਗ ਹੈ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਸਲੋਨੀ ਨੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਦੀ ਪੁਣੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਇੰਟਰਐਕਟਿਵ ਮੀਡੀਆ ਸਟਾਰਟਅੱਪ, ਵੈੱਬ ਚਟਨੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ TeNet ਗਰੁੱਪ, IIT ਮਦਰਾਸ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਝੁਨਝੁਨਵਾਲਾ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਈ ਅਤੇ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਆਇਆ। ਇਹ ਬੇਸ਼ੱਕ, 'ਪੇਂਡੂ' ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਬਹੁਤ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਹੋਰ BPO ਵਾਂਗ ਹੈ ਜੋ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ IT/ITES ਕੰਪਨੀਆਂ, ਬੀਮਾ, ਨਵੇਂ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਮੋਬਾਈਲ-ਆਧਾਰਿਤ ਗਾਹਕਾਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬੀਪੀਓ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ 'ਤੇ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਪਰਵਾਸ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀਆਂ ਦੇਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੀ ਕੰਪਨੀ ਦੇਸੀ ਕ੍ਰਯੂ ਇਸ ਨਵੀਨਤਾਕਾਰੀ ਪਹੁੰਚ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਦੇਸੀ ਕ੍ਰਯੂ ਦੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ, ਕਰਨਾਟਕ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਪੇਂਡੂ ਸਪੁਰਦਗੀ ਕੇਂਦਰ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲਗਭਗ 900 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਦੇਸੀ ਕ੍ਦੇਰਯੂ ਬੋਰਡ ਆਫ਼ ਡਾਇਰੈਕਟਰਜ਼ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਵਪਾਰ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀ ਖੋਜੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸਰਬੇਰਸ
ਵਿਚ ਯੂਨਾਨੀ ਮਿਥਿਹਾਸ, ਸੇਰਬੇਰਸ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Cerberus), ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ “ਹਾਊਂਡ ਆਫ਼ ਹੇਡਜ਼” ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਬਹੁ-ਸਿਰ ਵਾਲਾ ਕੁੱਤਾ ਹੈ ਜੋ ਮੁਰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਅੰਡਰਵਰਲਡ ਦੇ ਫਾਟਕਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸੇਰਬੇਰਸ ਇਕਚਿਨਾ ਅਤੇ ਟਾਈਫਨ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਤਿੰਨ ਸਿਰ, ਇੱਕ ਪੂਛ ਲਈ ਸੱਪ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਫੈਲਦੇ ਸੱਪ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੇਰਬੇਰਸ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਹੇਰਾਕਲਸ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੇ ਕੈਪਚਰ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਰਣਨ
ਸਰਬੇਰਸ ਦੇ, ਸਮੇਤ ਉਸਦੇ ਸਿਰ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵੇਰਵੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਰਬੇਰਸ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਤਿੰਨ ਸਿਰ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਹੀਂ। ਸੇਰਬੇਰਸ ਦੇ ਕਈ ਬਹੁ-ਮੁਖੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਸਨ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਮਲਟੀ ਸੱਪ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲਾ ਟਾਈਫਨ ਸੀ, ਅਤੇ ਸਰਬੇਰਸ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਬਹੁ-ਸਿਰ ਵਾਲੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਦਾ ਭਰਾ ਸੀ, ਬਹੁ-ਸੱਪ ਵਾਲਾ, ਲੈਰਨ ਹਾਈਡਰਾ; ਆਰਥਰਸ, ਦੋ ਸਿਰ ਵਾਲਾ ਕੁੱਤਾ ਜਿਸਨੇ ਗੈਰਯੋਨ ਦੀ ਕੈਟਲ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕੀਤੀ ਸੀ; ਚੀਮੇਰਾ, ਜਿਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸਿਰ ਸਨ: ਉਹ ਸ਼ੇਰ, ਬੱਕਰੀ ਅਤੇ ਸੱਪ ਸੀ। ਅਤੇ, ਇਹਨਾਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਰਬੇਰਸ, ਸਿਰਫ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਵਾਲਾ ਅਪਵਾਦ, ਬਹੁ-ਮੁਖੀ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਸੇਰਬੇਰਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਵਰਣਨ ਵਿੱਚ, ਹੇਸੀਓਡਜ਼ ਥੀਓਗਨੀ (ਸੀ. 8 ਵੀਂ - 7 ਵੀਂ ਸਦੀ ਬੀ.ਸੀ.), ਸੇਰਬੇਰਸ ਦੇ ਪੰਜਾਹ ਸਿਰ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿੰਡਰ (ਸੀ. 522 - ਸੀ. 443 ਬੀਸੀ) ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸੌ ਸਿਰ ਦਿੱਤੇ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਲਗਭਗ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਸਰਬੇਰਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਮੁਖੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਅਪਵਾਦ ਹੈ ਲਾਤੀਨੀ ਕਵੀ ਹੋਰਸ ਦਾ ਸੇਰਬੇਰਸ ਜਿਸਦਾ ਇੱਕ ਕੁੱਤਾ ਸਿਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੌ ਸੱਪ ਦੇ ਸਿਰ ਹਨ। ਸ਼ਾਇਦ ਇਹਨਾਂ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਾਲੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਿਆਂ, ਅਪੋਲੋਡੋਰਸ ਦੇ ਸੇਰਬੇਰਸ ਕੋਲ ਉਸ ਦੀ ਪਿੱਠ ਦੇ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਕੁੱਤੇ ਦੇ ਸਿਰ ਅਤੇ "ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਸੱਪ" ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਾਈਜੈਂਟਾਈਨ ਕਵੀ ਜੋਹਨ ਟੇਜ਼ਟਜ਼ (ਜਿਸ ਨੇ ਸ਼ਾਇਦ ਅਪੋਲੋਡੋਰਸ 'ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਖਾਤੇ ਦਾ ਅਧਾਰ ਬਣਾਇਆ ਸੀ) ਨੇ ਸਰਬਰਸ ਨੂੰ ਪੰਜਾਹ ਸਿਰ ਦਿੱਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਤਿੰਨ ਜੋ ਕੁੱਤੇ ਦੇ ਸਿਰ ਸਨ, ਬਾਕੀ “ਸਾਰੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ” ਸਨ।
ਕਲਾ ਵਿਚ ਸਰਬੇਰਸ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੋ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੇ ਸਿਰ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ), ਕਦੇ ਵੀ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਪਰ ਕਦੇ ਕਦੇ ਸਿਰਫ ਇਕੋ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਰਗੇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਕੁਰਿੰਥਿਅਨ ਪਿਆਲਾ (ਹੇਠਾਂ ਦੇਖੋ), ਹੁਣ ਗੁੰਮ ਗਿਆ, ਦੋ ਮੁਢਲੇ ਚਿੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ (c. 590–580 ਬੀ.ਸੀ.) ਉੱਤੇ, ਹੁਣ ਗੁੰਮ ਗਿਆ ਹੈ, ਸੇਰਬੇਰਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਮ ਸਿੰਗਲ-ਸਿਰ ਵਾਲਾ ਕੁੱਤਾ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਤਿੰਨ-ਸਿਰਲੇ ਸਰਬੇਰਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਦਿੱਖ ਅੱਧ-ਛੇਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਬੀਸੀ ਲੈਕੋਨੀਅਨ ਕੱਪ ਉੱਤੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਹੋਰੇਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੱਪ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਸਰਬੇਰਸ ਨੇ ਸਰਬੇਰਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੱਪ ਹੋਣ ਦੀ ਇੱਕ ਲੰਮੀ ਪਰੰਪਰਾ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਸ਼ਾਇਦ ਹੇਸੀਓਡ ਦੇ ਥਿਓਨੀ ਵਿਚ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਥੇ ਸੇਰਬੇਰਸ ਦੀ ਮਾਂ ਅੱਧੀ-ਸੱਪ ਐਕਿਡਨਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਸੱਪ-ਮੁਖੀ ਟਾਈਫਨ ਹੈ। ਕਲਾ ਵਿਚ ਸਰਬੇਰਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਅੰਗ ਸੱਪ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ ਗੁੰਮ ਹੋਏ ਕੁਰਿੰਥਿਅਨ ਕੱਪ ਵਿਚ ਸੱਪ ਸੇਰਬੇਰਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਦੇ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਛੇਵੀਂ ਸਦੀ ਬੀ.ਸੀ. ਦੇ ਅੱਧ ਵਿਚ ਲੈਕੋਨੀਅਨ ਕੱਪ ਨੇ ਸਰਬੇਰਸ ਨੂੰ ਪੂਛ ਲਈ ਸੱਪ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਸਾਹਿਤਕ ਰਿਕਾਰਡ ਨੂੰ ਵਿੱਚ, ਸੇਰਬੇਰਸ ਸਰਪੇਂਟਿਨ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਕੁਝ ਸੰਕੇਤ ਦੇ ਤਰਕਸੰਗਤ ਖਾਤੇ ਤੱਕ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸੇਰਬੇਰਸ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਪਲੈਟੋ ਨੇ ਸਰਬੇਰਸ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਸੁਭਾਅ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਚੈਲਸੀਸ ਦੇ ਯੂਫੋਰਿਅਨ (ਤੀਜੀ ਸਦੀ ਬੀ.ਸੀ.) ਨੇ ਸਰਬੇਰਸ ਨੂੰ ਕਈ ਸੱਪ ਦੀਆਂ ਪੂਛਾਂ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼ਾਇਦ ਉਸਦੇ ਸੱਪ ਦੇ ਸੁਭਾਅ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ, ਸੇਰਬੇਰਸ ਨੂੰ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਅਤੀਸ ਪੌਦੇ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੈ।   ਵਰਜੀਲ ਦੇ ਸੇਰਬੇਰਸ ਦੇ ਗਰਦਨ ਦੁਆਲੇ ਸੱਪ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, ਓਵਿਡ ਦੇ ਸਰਬੇਰਸ ਦਾ ਜ਼ਹਿਰੀਲਾ ਮੂੰਹ, ਗਰਦਨ “ਸੱਪਾਂ ਨਾਲ ਭਿਆਨਕ” ਹੈ, ਅਤੇ “ਧਮਕੀ ਭਰੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਵਾਲਾਂ”, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸੇਨੇਕਾ ਨੇ ਸੇਰਬੇਰਸ ਨੂੰ ਸੱਪਾਂ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਮੇਨ ਅਤੇ ਇਕ ਸੱਪ ਦੀ ਪੂਛ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਸੇਰਬੇਰਸ ਨੂੰ ਕਈ ਹੋਰ itsਗੁਣ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਯੂਰਿਪੀਡਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਰਬਰਸ ਦੇ ਨਾ ਸਿਰਫ ਤਿੰਨ ਸਿਰ ਸਨ, ਬਲਕਿ ਤਿੰਨ ਸਰੀਰ ਸਨ, ਅਤੇ ਵਰਜੀਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਈ ਪਿੱਠਾਂ ਸਨ। ਸੇਰਬੇਰਸ ਨੇ ਕੱਚਾ ਮਾਸ (ਹਸੀਓਡ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ) ਖਾਧਾ, ਅੱਖਾਂ ਸਨ ਜਿਹੜੀਆਂ ਅੱਗ ਭੜਕਦੀਆਂ ਸਨ (ਯੂਫੋਰੀਅਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ), ਇੱਕ ਤਿੰਨ-ਜ਼ਬਾਨ ਵਾਲਾ ਮੂੰਹ (ਹੋਰੇਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ), ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਸੁਣਵਾਈ (ਸੇਨੇਕਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ)। right|thumb|Cerberus constellation
ਤਾਰਾ
1687 ਵਿਚ ਜੋਹਾਨਿਸ ਹੇਵੀਲੀਅਸ ਦੁਆਰਾ ਅਰੰਭ ਕੀਤੀ ਗਈ ਤਾਰਾਮੰਡਲ ਵਿਚ, ਸਰਬੇਰਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਸਿਰ ਵਾਲਾ ਸੱਪ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਹਰਕੂਲਸ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ (ਪਹਿਲਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਦਰੱਖਤ ਦੀ ਇਕ ਟਾਹਣੀ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਤੇ ਹੇਸਪੇਰਾਈਡਜ਼ ਦੇ ਸੇਬ ਉੱਗਦੇ ਸਨ)।
ਸੱਪ ਜੀਨਸ
1829 ਵਿਚ ਫ੍ਰੈਂਚ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਜਾਰਜਸ ਕੁਵੀਅਰ ਨੇ ਏਸ਼ੀਅਨ ਸੱਪਾਂ ਦੀ ਇਕ ਜਾਤੀ ਨੂੰ ਸਰਬਰਸ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ "ਕੁੱਤੇ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸੱਪ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਚਾਰਲੀ ਚੌਹਾਨ
ਚਾਰਲੀ ਚੌਹਾਨ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਨਾਮ: Charlie Chauhan) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਗੀਤਕਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਟੀਨ ਡਰਾਮਾ "ਬੈਸਟ ਫ੍ਰੈਂਡਜ਼ ਫਾਰਐਵਰ" ਵਿੱਚ ਇਲਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਅਤੇ "ਕੈਸੀ ਯੇ ਯਾਰੀਆਂ" ਵਿੱਚ ਮੁਕਤੀ ਵਰਧਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਚਾਰਲੀ ਨੇ ਬੈਸਟ ਫ੍ਰੈਂਡਜ਼ ਫਾਰਐਵਰ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੇ ਕੁੰਵਰ ਅਮਰ ਨਾਲ ਰਿਐਲਿਟੀ ਡਾਂਸ ਸ਼ੋਅ ਨੱਚ ਬਲੀਏ 5 ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਸਨੇ MTV ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨੌਜਵਾਨ ਸ਼ੋਅ ਕੈਸੀ ਯੇ ਯਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁਕਤੀ ਵਰਧਨ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ,  ਅਤੇ ਉਹ ਸੰਗੀਤ ਐਲਬਮ ਬੇਪਰਵਾਹੀਆਂ ਦਾ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1995 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸੁਸੋਵਨ ਸੋਨੂੰ ਰਾਏ
ਸੁਸੋਵਨ ਸੋਨੂੰ ਰਾਏ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਾ ਅਤੇ ਡਾਂਸਰ ਹੈ ਜੋ ਬੰਗਾਲੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਇੱਕ ਡਾਂਸਰ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਨੱਚਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਹ ਕਈ ਟੀਵੀ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੀਰੀਅਲ ਆਕਾਸ਼ ਆਥ ਸੀਰੀਅਲ ਅਨੰਦਮਈ ਮਾਂ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਕੋਰਪਾਖੀ, ਮੋਹਰ, ਤਿਤਲੀ, ਜਮਨਾ ਢਾਕੀ ਅਤੇ ਖੇਲਘੋਰ।
ਹਵਾਲੇ
ਅਤੇ ਖੇਡਘੋਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1994 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ
ਨਫ਼ਰਤੀਤੀ
ਨਫ਼ਰਨਫ਼ਰੁਆਤੇਨ ਨਫ਼ਰਤੀਤੀ (1370-1330 ਈਸਾ ਪੂਰਵ) ਕਦੀਮ ਮਿਸਰ ਦੇ 18ਵੇਂ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੀ ਰਾਣੀ ਅਤੇ ਅਖਨਾਤੇਨ ਫੈਰ੍ਹੋ ਦੀ ਘਰਵਾਲੀ ਸੀ। ਨਫ਼ਰਤੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਘਰਵਾਲਾ ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਇਨਕਲਾਬ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਰੱਬ ਦੀ ਇਬਾਦਤ ਕਰਦੇ ਸਨ ਜੋ ਕਿ ਆਤੇਨ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਘਰਵਾਲੇ ਨਾਲ ਨਫ਼ਰਤੀਤੀ ਨੇ ਕਦੀਮ ਮਿਸਰ 'ਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਰਾਜ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਦੀਮ ਮਿਸਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰੀ ਭਰਿਆ ਦੌਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁੱਝ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਨਫ਼ਰਤੀਤੀ ਨੇ ਕੁੱਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਘਰਵਾਲੇ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਤੁਤਨਖਾਮੁਨ ਦੀ ਚੜਾਈ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਫ਼ਰਨਫ਼ਰੁਆਤੇਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਰਾਜ ਕੀਤਾ ਸੀ ਪਰ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਵਿਵਾਦਾਂ ਨਾਲ਼ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਜੇ ਨਫ਼ਰਤੀਤੀ ਨੇ ਇੱਕ ਫ਼ੈਰ੍ਹੋ ਵੱਜੋਂ ਰਾਜ ਕੀਤਾ ਹੀ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਹਕੂਮਤ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਮਾਰਨਾ ਦੇ ਪਤਨ ਨਾਲ਼ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਮੁੜ ਰਵਾਇਤੀ ਸ਼ਹਿਰ, ਥੀਬਸ ਨੂੰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।
ਨਫ਼ਰਤੀਤੀ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਬੁੱਤ ਕਾਰਣ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਈ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਹੁਣ ਬਰਲਿਨ ਦੇ ਨਿਉਏਸ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਬੁੱਤ ਨੂੰ ਥੁੱਟਮਸ ਨੇ ਘੜਿਆ ਅਤੇ ਇਹ ਉਸ ਦੇ ਹੀ ਕਾਰਖਾਨੇ ਵਿੱਚ ਲੱਭਿਆ ਸੀ।
ਨਾਮ ਅਤੇ ਅਹੁਦੇ
ਨਫ਼ਰਤੀਤੀ ਕੋਲ਼ ਕਈ ਅਹੁਦੇ ਸਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ:
ਕਾਲ ਆਫ਼ ਡਿਊਟੀ
ਕਾਲ ਆਫ਼ ਡਿਊਟੀ ਇੱਕ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵੀਡੀਓ ਗੇਮ ਹੈ।ਇਸਨੂੰ ਪਿਹਲੀ ਵਾਰੀ 29 ਅਕਤੂਬਰ 2003 ਨੂੰ ਰਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਕਾਲ ਆਫ ਡਿਊਟੀ ਐਕਟੀਵਿਜ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਪਹਿਲੀ-ਵਿਅਕਤੀ ਸ਼ੂਟਰ ਵੀਡੀਓ ਗੇਮ ਫਰੈਂਚਾਇਜ਼ੀ ਹੈ। 2003 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ, ਇਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸੈੱਟ ਕੀਤੀਆਂ ਖੇਡਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਸੀਰੀਜ਼ ਨੇ ਸ਼ੀਤ ਯੁੱਧ, ਭਵਿੱਖਵਾਦੀ ਸੰਸਾਰਾਂ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਦਿਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਗੇਮਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਹੈ। ਖੇਡਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਨਫਿਨਿਟੀ ਵਾਰਡ ਦੁਆਰਾ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਫਿਰ ਟ੍ਰੇਯਾਰਕ ਅਤੇ ਸਲੇਜਹੈਮਰ ਗੇਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੀ। ਹੋਰ ਡਿਵੈਲਪਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕਈ ਸਪਿਨ-ਆਫ ਅਤੇ ਹੈਂਡਹੇਲਡ ਗੇਮਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ਾ ਸਿਰਲੇਖ, ਕਾਲ ਆਫ਼ ਡਿਊਟੀ: ਮਾਡਰਨ ਵਾਰਫੇਅਰ II, 28 ਅਕਤੂਬਰ, 2022 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਲੜੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੀ ਸੈਟਿੰਗ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਨਫਿਨਿਟੀ ਵਾਰਡ ਨੇ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ (2003) ਅਤੇ ਦੂਜੇ (2005) ਸਿਰਲੇਖਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਟ੍ਰੇਅਰਚ ਨੇ ਤੀਜਾ (2006) ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ। ਕਾਲ ਆਫ ਡਿਊਟੀ 4: ਮਾਡਰਨ ਵਾਰਫੇਅਰ (2007) ਨੇ ਇੱਕ ਨਵੀਂ, ਆਧੁਨਿਕ ਸੈਟਿੰਗ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਮਾਡਰਨ ਵਾਰਫੇਅਰ ਉਪ-ਸੀਰੀਜ਼ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਲੜੀ ਲਈ ਸਫਲਤਾ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ। ਗੇਮ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਨੇ 2016 ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਇੱਕ ਰੀਮਾਸਟਰਡ ਸੰਸਕਰਣ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ। ਦੋ ਹੋਰ ਐਂਟਰੀਆਂ, ਮਾਡਰਨ ਵਾਰਫੇਅਰ 2 (2009) ਅਤੇ ਮਾਡਰਨ ਵਾਰਫੇਅਰ 3 (2011), ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਉਪ-ਸੀਰੀਜ਼ ਨੂੰ 2019 ਵਿੱਚ ਮਾਡਰਨ ਵਾਰਫੇਅਰ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਰੀਬੂਟ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ, 2022 ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਇੱਕ ਸੀਕਵਲ ਦੇ ਨਾਲ। ਇਨਫਿਨਿਟੀ ਵਾਰਡ ਨੇ ਮਾਡਰਨ ਵਾਰਫੇਅਰ ਸਬ-ਸੀਰੀਜ਼, ਭੂਤ (2013) ਅਤੇ ਅਨੰਤ ਯੁੱਧ (2016) ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦੋ ਗੇਮਾਂ ਵੀ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਟ੍ਰੇਯਾਰਕ ਨੇ ਬਲੈਕ ਓਪਸ (2010) ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬਲੈਕ ਓਪਸ ਉਪ-ਸੀਰੀਜ਼ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਆਖਰੀ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ II-ਅਧਾਰਿਤ ਗੇਮ, ਵਰਲਡ ਐਟ ਵਾਰ (2008) ਬਣਾਈ। ਚਾਰ ਹੋਰ ਐਂਟਰੀਆਂ, ਬਲੈਕ ਓਪਸ II (2012), III (2015), (2018), ਅਤੇ ਕੋਲਡ ਵਾਰ (2020) ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਰੇਵੇਨ ਸੌਫਟਵੇਅਰ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ। Sledgehammer Games, ਜੋ Modern Warfare 3 ਲਈ ਸਹਿ-ਵਿਕਾਸਕਾਰ ਸਨ, ਨੇ ਵੀ ਤਿੰਨ ਸਿਰਲੇਖ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੇ ਹਨ, Advanced Warfare (2014), WWII (2017), ਅਤੇ Vanguard (2021)।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵੀਡੀਓ ਗੇਮਾਂ
ਪਦਮਪ੍ਰਿਆ
ਪਦਮਪ੍ਰਿਆ (ਜਨਮ ਪਦਮਲੋਚਨੀ ; ਮੌਤ 16 ਨਵੰਬਰ 1997) ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਕੰਨੜ, ਤਾਮਿਲ, ਮਲਿਆਲਮ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਤੇਲਗੂ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਅਡਾਪਿਲਾ ਤਾਂਦਰੀ (1974)। ਕੰਨੜ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਬੰਗੜਦਾ ਗੁੜੀ (1976) ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਲ (1978) ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਤਿੰਨ ਹਿੱਟ ਫਿਲਮਾਂ - ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਡਾਇਮੰਡ ਰੈਕੇਟ, ਥੀਏਗੇ ਠਕਾ ਮਾਗਾ ਅਤੇ ਸ਼ੰਕਰ ਗੁਰੂ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਡਾ. ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਦੇ ਉਲਟ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਮਾਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕਾਮੇਡੀ ਨਾਰਦ ਵਿਜਯਾ ਅਤੇ ਨਾਵਲ-ਆਧਾਰਿਤ ਬਦਾਦਾ ਹੂ ਵਿੱਚ ਅਨੰਤ ਨਾਗ ਦੇ ਉਲਟ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ ਬਹੁਤ ਸਫਲ ਰਹੇ। ਉਸਨੇ ਡਾ. ਵਿਸ਼ਨੂੰਵਰਧਨ ਨਾਲ ਚਾਰ ਤੋਂ ਪੰਜ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਗਲੈਮਰਸ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ। ਕੰਨੜ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਨਾਥ, ਅਸ਼ੋਕ ਅਤੇ ਲੋਕੇਸ਼ ਉਸਦੇ ਹੋਰ ਕਲਾਕਾਰ ਸਨ।