cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਗੂਗਲ ਪੇ (ਮੋਬਾਈਲ ਐਪ)
ਇਤਿਹਾਸ
18 ਨਵੰਬਰ, 2020 ਨੂੰ, ਗੂਗਲ ਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਥੀ ਐਪ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਐਪ ਦੇ ਸਿੰਗਾਪੁਰੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਦੇ ਵਿਸਤਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕੰਪਨੀ ਨੇ 2022 ਦੇ Google I/O ਮੁੱਖ ਨੋਟ ਦੌਰਾਨ Google Wallet ਸਾਥੀ ਐਪ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੇ 2018 Google Pay ਐਪ ਨੂੰ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਜਦੋਂ ਕਿ 2020 ਦੇ ਨਾਲ ਸਹਿ-ਮੌਜੂਦ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਨੂੰ 18 ਜੁਲਾਈ, 2022 ਨੂੰ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
ਤੇਜ਼ (ਸਾਫਟਵੇਅਰ)
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1">
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਨਲਾਈਨ ਭੁਗਤਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੋਬਾਈਲ ਭੁਗਤਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਂਡਰੌਇਡ (ਔਪਰੇਟਿੰਗ ਸਿਸਟਮ) ਸਾਫਟਵੇਅਰ
ਜੇਵੀਅਰ ਐਂਬਰੋਸੀ
ਫ੍ਰਾਂਸਿਸਕੋ ਜੇਵੀਅਰ ਗਾਰਸੀਆ ਡੇ ਲਾ ਕੈਮਾਚਾ ਗੁਟਿਏਰੇਜ਼-ਐਮਬਰੋਸੀ (ਜਨਮ 24 ਜੂਨ 1984), ਜੋ ਕਿ ਜੇਵੀਅਰ ਐਂਬਰੋਸੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਸਪੇਨੀ ਅਦਾਕਾਰ, ਸਟੇਜ, ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਹ ਜੇਵੀਅਰ ਕੈਲਵੋ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ਪਾਕਿਟਾ ਸਲਾਸ ਅਤੇ ਵੇਨੇਨੋ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਸੰਗੀਤਕ ਲਾ ਲਾਮਾਡਾ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਫ਼ਿਲਮ ਰੂਪਾਂਤਰ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਐਂਬਰੋਸੀ ਦਾ ਜਨਮ ਮੈਡ੍ਰਿਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਮੈਡਰਿਡ ਦੀ ਕੰਪਲੂਟੈਂਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਰੀਅਲ ਐਸਕੂਏਲਾ ਸੁਪੀਰੀਅਰ ਡੀ ਆਰਟ ਡਰਾਮੇਟਿਕੋ ਵਿੱਚ ਡਰਾਮੇਟੁਰਜੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ, ਮੈਕਰੇਨਾ ਗਾਰਸੀਆ, ਵੀ ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
ਐਂਬਰੋਸੀ ਨੇ ਕਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਐਲ ਕੋਮਸਾਰੀਓ, ਅਮਰ ਐਨ ਟਾਇਮਪੋਸ ਰੀਵੁਏਲਟੋਸ, ਸਿਨ ਟੈਟਾਸ ਨੋ ਹੇ ਪੈਰੀਸੋ, ਅਤੇ ਕੁਏਨਟਾਮ ਕੋਮੋ ਪਾਸੋ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
2013 ਤੋਂ ਉਹ ਮੈਡ੍ਰਿਡ ਵਿੱਚ ਟੀਏਟਰੋ ਲਾਰਾ ਵਿਖੇ ਲਾ ਲਾਮਾਦਾ ਦਾ ਸਹਿ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤਮਈ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਨੇ ਜੇਵੀਅਰ ਕੈਲਵੋ ਦੇ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।
ਅਗਸਤ 2015 ਵਿੱਚ ਮੈਕਸੀਕਨ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨਾਲ, ਮੈਕਸੀਕੋ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਲੋਪੇਜ਼ ਟਾਰਸੋ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਲਾ ਲਾਮਾਦਾ ਦਾ ਮੈਕਸੀਕਨ ਉਤਪਾਦਨ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਗਿਆ।
ਜੁਲਾਈ 2016 ਵਿੱਚ ਐਂਬਰੋਸੀ ਅਤੇ ਕੈਲਵੋ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਵੈੱਬ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ ਪਾਕਿਟਾ ਸਾਲਸ, ਫਲੌਕਸਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਹੋਈ। ਸੀਰੀਜ਼ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਕਾਰਨ, ਨੈੱਟਫਲਿਕਸ ਨੇ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਏ।
ਕੈਲਵੋ ਨਾਲ ਐਮਬਰੋਸੀ ਨੂੰ 2017 ਵਿੱਚ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ. ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਐਲ ਮੁੰਡੋ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 47ਵਾਂ ਸਥਾਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਕਤੂਬਰ 2017 ਤੋਂ ਫਰਵਰੀ 2018 ਤੱਕ ਐਂਬਰੋਸੀ ਅਤੇ ਕੈਲਵੋ "ਅਕੈਡਮੀ" ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਵਜੋਂ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਮੁਕਾਬਲੇ ਓਪੇਰਾਸੀਓਨ ਟ੍ਰਾਈਨਫੋ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।
2020 ਵਿੱਚ ਐਂਬਰੋਸੀ ਅਤੇ ਕੈਲਵੋ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਬਾਇਓਗ੍ਰਾਫੀਕਲ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਮਿਤ ਲੜੀ ਵੇਨੇਨੋ ਨੂੰ ਐਟਰੈਸਪਲੇਅਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਅਤੇ ਐਚਬੀਓ ਮੈਕਸ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
2020 ਤੋਂ, ਐਂਬਰੋਸੀ ਮਾਸਕ ਸਿੰਗਰ ਲਈ ਇੱਕ ਪੈਨਲਿਸਟ ਹੈ: ਅਡੀਵਿਨਾ ਕੁਏਨ ਕੈਂਟਾ, ਜੋ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਗੀਤ ਗੇਮ ਸ਼ੋਅ ਮਾਸਕਡ ਸਿੰਗਰ ਦਾ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਸੰਸਕਰਣ ਹੈ। 1 ਮਾਰਚ 2021 ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡਰੈਗ ਕੁਈਨ ਮੁਕਾਬਲੇ ਡਰੈਗ ਰੇਸ ਦਾ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਸੰਸਕਰਣ, ਡਰੈਗ ਰੇਸ ਐਸਪਾਨਾ ਲਈ ਐਂਬਰੋਸੀ ਨੂੰ ਜੱਜ ਵਜੋਂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਐਂਬਰੋਸੀ 2010 ਤੋਂ ਅਭਿਨੇਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਜੇਵੀਅਰ ਕੈਲਵੋ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੇਅ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨੀ ਮਰਦ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1984
ਹਸਨ ਅਸਕਰੀ (ਲੇਖਕ)
ਮੁਹੰਮਦ ਹਸਨ ਅਸਕਰੀ (1919 – 18 ਜਨਵਰੀ 1978) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਦਵਾਨ, ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਉਰਦੂ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀ ਸੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ "ਪੱਛਮੀਕ੍ਰਿਤ", ਉਸਨੇ ਪੱਛਮੀ ਸਾਹਿਤਕ, ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਰਚਨਾਵਾਂ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕੀ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ, ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਅਤੇ ਰੂਸੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀਆਂ ਕਲਾਸਿਕ ਲਿਖਤਾਂ ਦਾ ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ। ਪਰ ਨਿੱਜੀ ਤਜ਼ਰਬਿਆਂ, ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਅਤੇ ਰੇਨੇ ਗੁਏਨਨ ਵਰਗੇ ਲੇਖਕਾਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਮੌਲਾਨਾ ਅਸ਼ਰਫ ਅਲੀ ਥਨਵੀ, ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪੱਛਮ ਦਾ ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦਾ ਸਮਰਥਕ।ਬਣ ਗਿਆ।
ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਸ਼ਹੂਰ ਲੇਖਕ, ਸਮਕਾਲੀ ਫੌਜੀ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਹਸਨ ਅਸਕਰੀ ਰਿਜ਼ਵੀ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ
ਉਸਨੇ 1938 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੰਡਰਗਰੈਜੂਏਟ ਵਜੋਂ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲਾ ਲਿਆ ਅਤੇ 1942 ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ, ਦਿੱਲੀ ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਿਆ। 1944-1946 ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਇੱਕ ਸੰਖੇਪ ਸਮੇਂ ਲਈ, ਉਸਨੇ ਮੇਰਠ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵੀ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ, ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਥਾਈ ਨੌਕਰੀ ਲੱਭਣ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਭਰਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨਵੇਂ ਬਣੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਫੈਸਲਾਕੁਨ ਕਾਰਕ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਏ ਘਰੇਲੂ ਕਲੇਸ਼ ਅਤੇ ਦੰਗੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਅਕਤੂਬਰ 1947 ਵਿਚ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਨੂੰ ਮੇਰਠ ਛੱਡਣ ਲਈ ਕਹਿ ਕੇ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਲਾਹੌਰ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਇਹ ਉਹ ਥਾਂ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਇੱਕ ਵਧੇਰੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਹੁੰਚ ਅਪਣਾਈ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਨਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਇਸਲਾਮੀ ਪਛਾਣ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਦਾ "ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਇੱਕ ਯੂਰਪੀਅਨ/ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਮਾਡਲ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਨਿਆਂ ਨੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦੇ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਨਾਲ਼ ਨਾਲ਼ ਚੱਲਣਾ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤੀ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀ ਵਰਗ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਵੀ ਅਤੇ ਲੇਖਕ, ਰਾਜ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਪ੍ਰਤੀ ਵਫ਼ਾਦਾਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਫਿਰ ਵੀ ਸਰਕਾਰੀ ਦਬਾਅ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸੂਝਵਾਨ, ਅਨੁਭਵੀ ਆਲੋਚਕਾਂ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੇ ਫਰਜ਼ ਨਿਭਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।"
ਫਰਵਰੀ 1950 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਰਸਾਲੇ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਕਰਾਚੀ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾ ਚੱਲ ਸਕਿਆ, ਪਰ ਉਹ ਇਸਲਾਮੀਆ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਨੌਕਰੀ ਮਿਲਣ ਕਾਰਨ ਲਾਹੌਰ ਵਾਪਸ ਨਾ ਪਰਤਿਆ। ਕਰਾਰ ਹੁਸੈਨ ਵਰਗੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਜਨਵਰੀ 1978 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੱਕ ਉੱਥੇ ਰਿਹਾ।
ਉਸਦੀ ਮੌਤ 18 ਜਨਵਰੀ 1978 ਨੂੰ 57 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ "ਦਿਲ ਦੇ ਦੌਰੇ" ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਮੁਫ਼ਤੀ ਮੁਹੰਮਦ ਸ਼ਫੀ ਦੇ ਕੋਲ, ਕਰਾਚੀ ਦੇ ਦਾਰੁਲ ਉਲਮ ਕਬਰਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਖਰੀ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਮੁਫ਼ਤੀ ਮੁਹੰਮਦ ਸ਼ਫੀ ਦੇ  ਕੁਰਾਨ ਦੇ  ਟੀਕੇ, ਮਾਆਰੀਫੁਲ ਕੁਰਾਨ, ਦਾ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਅੰਤਮ ਜਨਾਜ਼ੇ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਮੁਫਤੀ ਮੁਹੰਮਦ ਤਾਕੀ ਉਸਮਾਨੀ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ।
"ਪੱਛਮੀਕ੍ਰਿਤ" ਤੋਂ "ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਇਸਲਾਮਿਸਟ" ਤੱਕ
ਅਸਕਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਹਿਤਕ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਐਂਤਨ ਚੈਖਵ ਵਾਲ਼ੀ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਕਹਾਣੀ ਲੇਖਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀ ਲਹਿਰ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਇੱਕ ਨਿਬੰਧਕਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਲਹਿਰ ਸੱਜਾਦ ਜ਼ਹੀਰ ਦੁਆਰਾ ਸੰਗਠਿਤ ਇੱਕ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਲਹਿਰ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸਾਹਿਤ ਦੁਆਰਾ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਬਦਲਣਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ "ਪੱਛਮੀਕਰਨ" ਦੇ ਤਸਦੀਕ ਲਈ ਇਹ  ਤੱਥ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੇ ਪਸੰਦੀਦਾ ਲੇਖਕ ਮੌਲਵੀ ਨਜ਼ੀਰ ਅਹਿਮਦ ਜਾਂ ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਸਗੋਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਲੇਖਕ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗੁਸਤਾਵ ਫਲੌਬੈਰ, ਚੈਖੋਵ, ਐਮਿਲ ਜ਼ੋਲਾ, ਜੇਮਸ ਜੋਇਸ, ਰਿਮਬੌਡ ਅਤੇ "ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਬੌਡੇਲੇਅਰ " ਸਨ। ਇਸ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ "ਅਸ਼ਲੀਲ" ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਲਿਖੀਆਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਐਂਗਲੋ-ਇੰਡੀਅਨ ਅਤੇ ਹੋਮਿਓਇਰੋਟਿਕਿਜ਼ਮ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਉਸ ਨੇਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਉਸ ਮੂਡ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਲਿਖਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖੇਗਾ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਨੇ ਧਰਮ ਅਤੇ ਪਛਾਣ ਵਰਗੇ ਮੁੱਦੇ ਅੱਗੇ ਲੈ ਆਂਦੇ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਪ੍ਰਤੀ ਵਧੇਰੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਹੁੰਚ, ਅਤੇ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਇੱਕ ਇਸਲਾਮੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਅਪਣਾਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਅਸਿਆਸੀ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਹ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੱਛਮੀ-ਵਿਰੋਧੀ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਰੋਧੀ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸੁਹਜਾਤਮਿਕਤਾ
ਹਾਇਡਗਰ ਦੇ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਅਤੇ ਹੋਲਡਰਲਿਨ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਅਤੇ ਮਲਾਰਮੇ ਦੇ ਨਾਲ, ਪਰ ਇਸਲਾਮੀ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਗਏ ਵਹਿਦਤ ਅਲ ਵਜੂਦ (ਹੋਂਦ ਦੀ ਏਕਤਾ) ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਤੋਂ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਅਸਕਰੀ ਨੇ ਅਜਿਹੀ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਜੋ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਦੇ "ਹੋਣ" ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕਰ, ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਸਮਕਾਲੀਆਂ ਅਤੇ ਕਲਾਸਿਕਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਵਿਸਫੋਟਾਂ ਦੀ ਆਲੋਚਕ ਹੋਵੇ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਵਲੋਂ ਪੱਛਮੀ ਦਰਸ਼ਨ ਅਪਣਾਉਣ ਅਤੇ  ਕਵਿਤਾ ਨੂੰ ਭਾਵਨਾਤਮਕਤਾ ਵਿੱਚ ਨੀਵਾਂ ਕਰਨ ਵਾਲ਼ੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ, ਅਤੇ ਉਹ  ਕੁਰਾਨ ਅਤੇ ਰੂਮੀ ਬਾਰੇ ਦੇਵਬੰਦੀ ਵਿਦਵਾਨ ਮੌਲਾਨਾ ਅਸ਼ਰਫ ਅਲੀ ਥਨਵੀ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੜਿਆਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਇਸਲਾਮੀ ਸਰੋਤਾਂ ਅਤੇ ਸੂਫ਼ੀ ਸੁਹਜ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵੱਲ ਵਾਪਸ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ।
ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦਾਇਸਲਾਮੀ ਸਮਾਜਵਾਦ, ਇੱਕ "ਆਤਮ-ਨਿਰਭਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਜਿੱਥੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਜਮਹੂਰੀਅਤ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰਨਗੇ" ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਜ਼ੁਲਫਿਕਾਰ ਅਲੀ ਭੁੱਟੋ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਸੀ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆ-ਉਲ -ਹੱਕ ਦਾ ਇੱਕ ਕਠੋਰ ਆਲੋਚਕ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁਹਾਜਿਰ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1978 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1919
ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਹੰਸ
ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਹੰਸ (? - 24 ਜੁਲਾਈ 2005) ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲਕਾਰ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸੀ। ਹੰਸ ਨੇ ਅੱਠ ਨਾਵਲ ਲਿਖੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਰੇ ਹੱਥੀ ਅਤੇ ਬੰਤੋ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਹਿੱਟ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ "ਵਾਰਿਸ" ਉਸ ਦੇ ਨਾਵਲ "ਕਾਰੇ ਹੱਥੀ" ਦੇ ਹਿੰਦੀ ਅਨੁਵਾਦ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ।
ਰੁਖਾਲਾ
ਰੁਖਾਲਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਗਿੱਦੜਬਾਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਡਾ. ਵਿਦਵਾਨ ਸਿੰਘ ਸੋਨੀ
'''ਡਾ. ਵਿਦਵਾਨ ਸਿੰਘ ਸੋਨੀ''' (ਜਨਮ 26 ਅਕਤੂਬਰ 1943) ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਅਧਿਆਪਨ ਦਾ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ ਹੈ।ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਿ਼ਵਾਲਿਕ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਪਥਰਾਟ ਲੱਭ ਕੇ ਜੀਵ ਵਿਕਾਸ ਦੀਆਂ ਅਹਿਮ ਕੜੀਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਿਆਂ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ
ਗਰੀਬ ਰੱਥ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ
ਗਰੀਬ ਰੱਥ (ਸ਼ਾਬਦਿਕ: “ਗਰੀਬ ਆਦਮੀ ਦਾ ਰੱਥ”) ਇੱਕ ਏਅਰ ਕੰਡੀਸ਼ਨਰ ਟਰੇਨ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲ ਦੁਆਰਾ 2005 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਘੱਟ ਖਰਚੇ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਏਅਰ ਕੰਡੀਸ਼ਨਰ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਸੁਵਿਧਾ ਪ੍ਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਆਮ ਟਰੇਨਾਂ ਵਿੱਚ ਏਅਰ ਕੰਡੀਸ਼ਨਰ ਕਲਾਸ ਦਾ ਖਰਚਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਰਾਇਆ ਹੋਰ ਏਅਰ ਕੰਡੀਸ਼ਨਰ ਟਰੇਨਾਂ ਦੇ ਕਰਾਏ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੋ-ਤਿਹਾਈ ਘੱਟ ਹੈ, ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਸੀਟਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਦੂਰੀ ਵੀ ਘੱਟ ਹੈ, ਸੀਟਾਂ ਤੰਗ ਹਨ, ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਡੱਬੇ ਵਿੱਚ ਦੂਸਰੀ ਏਅਰ ਕੰਡੀਸ਼ਨਰ ਟਰੇਨਾਂ ਦੇ ਡੱਬੇ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਸੀਟਾਂ ਵੱਧ ਹਨ I ਗਰੀਬ ਰੱਥ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਬੈਠਕ ਅਤੇ ਤਿੰਨ-ਟਾਯਰ (78 ਸੀਟਾਂ) ਦੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਹੀ ਪ੍ਦਾਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ I ਇਸ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਫ਼ਰੀ ਬਿਸਤਰੇ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਸੇਵਾ ਪ੍ਦਾਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਹ ਦੂਸਰੀ ਸੁਪਰ ਫਾਸਟ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਟਰੱਕਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਹੌਲੀ ਚਲਦੀ ਹੈ। ਗਰੀਬ ਰੱਥ ਦੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਫ਼ਤਾਰ ਤਕਰੀਬਨ 95 ਕਿਮੀ/ਘੰਟਾ ਹੈ। ਟਰੇਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਯਾਤਰਾ ਸਹਾਰਸਾ, ਬਿਹਾਰ ਤੋਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ, ਪੰਜਾਬ (ਸਹਾਰਸਾ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਗਰੀਬ ਰੱਥ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ) ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ।
ਮੌਜੂਦਾ ਸੇਵਾਵਾਂ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦਾ 26 ਗਰੀਬ ਰੱਥ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਟਰੇਨ ਸੇਵਾਵਾਂ ਸਰਗਰਮ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ 3:1 ਕੈਰੇਜ਼ ਬੈਠਕ ਦਾ ਪ੍ਬੰਧ ਹੈI ਉਹ ਹੇਠਾਂ ਲਿਖਿਆ ਹਨ:-
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਰੀਬ ਰੱਥ ਰੇਲਾਂ
ਐਲਨ ਸ਼ਾਲਟਰ
ਉਸ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਕਰ ਕੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਈ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਕਈ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਉੱਪਰ ਲੇਖ ਲਿਖੇ, ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਨਾ ਤੋਂ ਫੈਸ਼ਨ ਤੱਕ ਵਾਰੇ ਲਿਖਿਆ।ਸ਼ਾਲਟਰ, ਇੱਕ 'ਪੀਪਲ' ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਲਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਆਲੋਚਕ ਸੀ ਅਤੇ ਬੀਬੀਸੀ ਰੇਡੀਓ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਉੱਪਰ ਇੱਕ ਟਿੱਪਣੀਕਾਰ ਸੀ।
ਆਰਕਾਈਵ
ਐਲਨ ਸ਼ਾਲਟਰ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਨੂੰ ਲੰਡਨ ਸਕੂਲ ਆਫ ਇਕਨਾਮਿਕਸ ਦੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਵਿੱਚ ਵਿਮੈਨਜ਼ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ref 7ESH
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1941 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
2013 ਵਿਸ਼ਵ ਕਬੱਡੀ ਕੱਪ
2013 ਵਿਸ਼ਵ ਕਬੱਡੀ ਕੱਪ ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਤੀਸਰਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕਬੱਡੀ ਕੱਪ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੋਲਾਂ ਦੇਸ਼ਾ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੇ ਮਿਤੀ 1 ਤੋਂ 14 ਦਸੰਬਰ 2013 ਤੱਕ ਕਬੱਡੀ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ। ਉਦਘਾਟਨੀ ਸਮਾਰੋਹ 30 ਨਵੰਬਰ, 2013 ਨੂੰ ਖੇਡ ਸਟੇਡੀਅਮ ਬਠਿੰਡਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ।
ਪ੍ਰਬੰਧਕ
ਇਸ ਖੇਡ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਇਸ ਵਾਸਤੇ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 20 ਕਰੋੜ ਦਾ ਬਜ਼ਟ ਮੰਜੂਰ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਖੇਡ ਮੇਲੇ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਕੈਨੇਡਾ, ਸੰਯੁਕਤ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਟੀਮਾ
14 ਦਿਨ ਦੇ ਇਸ ਖੇਡ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ 11 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਅਤੇ 8 ਦੇਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਮਰਦ ਦੀ ਖੇਡਾਂ
DNPਖੇਡੀ ਨਹੀਂ
ਉਦਘਾਟਨੀ ਸਮਾਰੋਹ
ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬਾਲੀਬੁਡ ਦੇ ਸਿਤਾਰੇ ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਚੋਪੜਾ, ਗਿਪੀ ਗਰੇਵਾਲ, ਸ਼ੈਰੀ ਮਾਨ ਅਤੇ ਮਿਸ ਪੂਜਾ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕੀਤਾ। ਸਮਾਪਤੀ ਸਮਾਰੋਹ ਖੇਡ ਸਟੇਡੀਅਮ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਜਿਸ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਪਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਨੇ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਸਮਾਰੋਹ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮਹਿਮਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਮੀਆ ਸ਼ਾਹਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ ਸਨ। ਇਸ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਰਣਵੀਰ ਸਿੰਘ, ਮਾਸਟਰ ਸਲੀਮ, ਲਖਵਿੰਦਰ ਵਡਾਲੀ, ਰੋਸ਼ਨ ਪ੍ਰਿਸ਼, ਜਸਪਿੰਦਰ ਨਰੂਲਾ ਬੀਰ ਖਾਲਸਾ ਗਤਕਾ ਗਰੁੱਪ ਨੇ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਸਮਾਂ ਸਾਰਣੀ
ਸਾਰੇ ਮੈਚ ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਮ ਹੋਏ।
ਸਮਾਂ ਸਰਣੀ
ਸਾਰੇ ਮੈਚ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਹੋਏ।
ਡੋਪਿੰਗ
ਇਸ ਖੇਡ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਹਰੇਕ ਖਿਡਾਰੀ ਨੂੰ ਡੋਪਿੰਗ ਟੈਸ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਣਾ ਪਵੇਗਾ।
ਗੀਤ
14 ਨਵੰਬਰ, 2013 ਨੂੰ ਮਸ਼ਹੁਰ ਕਲਾਕਾਰ ਦਿਲਬਾਗ ਬਰਾੜ ਦਾ ਗਾਇਆ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹਰਪ੍ਰੀਤ ਸੰਧੂ ਨੇ ਕਬੱਡੀ ਕੱਪ ਲਈ ਆਪਣਾ ਗੀਤ ਰਲੀਜ ਕੀਤਾ।
ਬ੍ਰਾਡਕਾਸਟਿੰਗ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਬੱਡੀ
ਨਵਤੇਜ ਪੁਆਧੀ
ਨਵਤੇਜ ਸਿੰਘ ਪੁਆਧੀ (? - 16 ਅਗਸਤ 1998) ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਪਛੜੇ ਵਰਗਾਂ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੌਮੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਸੀ। ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਦਾ ਸੀਨੀਅਰ ਮੀਤ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਮਾਜ, ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਵੀ ਰਿਹਾ।
ਕਹਾਣੀ ਕਲਾ
ਤਕਰੀਬਨ ਸਾਰੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹੀ ਰੌਚਿਕ ਹਨ ਅਤੇ ਪੇਂਡੂ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਹਕੀਕੀ ਤਸਵੀਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੁਝ ਕੁ ਕਹਾਣੀਆਂ ਯਥਾਰਥ ਤਾਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਕਥਾਕਾਰ ਦੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਦ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕੁਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਬੱਝਵਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਭੁਗਤਦਾ ਹੈ। ਕਹਾਣੀਆਂ ਨਿੱਕੀ ਹੁਨਰੀ ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਇਰਦ ਗਿਰਦ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਅੱਜ ਦੀ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਬਿਰਤਾਂਤਕ ਕਹਾਣੀ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਦੀ ਮੌਲਿਕ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਸੁਭਾਵਿਕ ਬੋਲੀ ਤੇ ਵੱਖਰਤਾ ਨਵਤੇਜ ਪੁਆਧੀ ਨੂੰ ਦੂਜਿਆਂ ਤੋਂ ਵਖਰਿਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ
ਬੁਝਾਰਤਾਂ
ਅਰਥ
"ਬੁਝਾਰਤ" ਸ਼ਬਦ ਬੁੱਝ ਧਾਤੂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਨਾਉ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਇਸਤਰੀ ਲਿੰਗ ਵੀ। ਬੁਝਾਰਤ ਦੇ ਕੋਸ਼ਗਤ ਅਰਥ ਹਨ, '"ਗਿਆਨ ਕਰਾਉਣ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੰਕੇਤ ਜਾਂ ਇਸ਼ਾਰਾ।"' ਬੁਝਾਰਤ ਦਾ ਸਾਧਾਰਣ ਸ਼ਬਦੀ ਅਰਥ ‘ਬੁੱਝਣਾ’ ਹੈ। ਬੁਝਾਰਤ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਸਧਾਰਨ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪਿੱਛੇ ਗੂੜ੍ਹੇ ਅਰਥ ਛੁਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਲਈ ਢੁਕਵੇਂ ਸ਼ਬਦ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਬੁੱਝਣ ਵਾਲੀ ਬਾਤ ਨੂੰ ਬੁਝਾਰਤ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ| ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਵੀ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦਿਤ ਨਾਮ ਹਨ - ਪਹੇਲੀ, ਅੜਾਉਣੀ, ਮਸਲਾ, ਰਹੱਸ, ਬਾਤ, ਬਤੌਲੀ, ਔਖਾ ਪ੍ਰਸ਼ਨ, ਸਮੱਸਿਆ, ਗੁੰਝਲ ਆਦਿ ਜਿਵੇਂ: ਬਾਤ ਪਾਵਾਂ, ਬਤੌਲੀ ਪਾਵਾਂ, ਸੁਣ ਕੇ ਭਾਈ ਹਕੀਮਾਂ, ਲੱਕੜੀਆਂ ’ਚੋਂ ਪਾਣੀ ਕੱਢਾ, ਚੁੱਕ ਬਣਾਵਾਂ ਢੀਮਾ।”-(ਗੰਨਾ-ਸ਼ੱਕਰ) ਪਹੇਲੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਭਾਸ਼ਾ ਪਹੇਲੀਆਂ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਤਦਭਵ ਸ਼ਬਦ ਹੈ। ਬੁਝਾਰਤ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਰਿਡਲ (RIDDLE) ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਇਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆਂ ਆਫ਼ ਬ੍ਰਿਟੇਨਕਾ ਅਨੁਸਾਰ, “ਰਿਡਲ ਸ਼ਬਦ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗੁੱਝੇ ਸੁਆਲਾਂ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਬੁੱਝ ਕੇ ਅਸ਼ਪੱਸ਼ਟਤਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਲੋੜੀਦੇ ਜਵਾਬਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਤੇ ਸਮੱਗ੍ਰੀ ਦਾ ਆਪਸੀ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਾਡਾ ਸੰਬੰਧ ਇੱਥੇ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਮਹੱਤਪੂਰਨ ਵੰਨਗੀ ਬੁਝਾਰਤ ਨਾਲ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਰੂਪ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਲਈ ਉਸਦੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਨ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵਰਗੀਕਰਣ ਇੱਕ ਆਰੰਭਿਕ ਪੜਾਅ ਹੈ"
ਕਿਸਮਾਂ
ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਮੰਨੇ ਗਏ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ- 1)ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਬੁਝਾਰਤਾ:- ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹੱਸ ਛੁਪਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬੁਝਾਰਤ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਪਾਈ ਹੋਈ ਹੈ: ਪਾਉਣ ਪਾਣੀ ਅਗਨੀ ਕਾ ਮੇਲ,ਚੰਚਲ ਚਪਲ ਬੁਧਿ ਕਾ ਖੇਲ। ਨਉ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦਸਵਾ ਦੁਆਰ, ਬੁਝ ਰੇ ਗਿਆਨੀ ਏਹ ਵੀਚਾਰ।(ਉੱਤਰ-ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ) 2)ਕਹਿ-ਮੁੱਕਰਨੀਆਂ:- ਇਹ ਵੀ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਹੈ। ਜਿਹਨਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਕਮਾਲ ਇਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਦੋ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਮੇਂ ਤੇ ਸਥਿਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉੱਤਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚੁਣਿਆਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਈਆਂ
ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਈਆਂ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ-
ਸੰਜਮ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਡੇਰੀ ਸਿਫ਼ਤ ਸੰਜਮ ਅਤੇ ਸਰਲ ਬਿਆਨ ਹੈ। ਕੁੱਜੇ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਥਾਹ ਸੰਜਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਥੋੜੇ ਢੁਕਵੇਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਅਰਥ ਭਰਪੂਰ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਮੌਖਿਕਤਾ
ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਬਾਕੀ ਰੂਪਾਂ ਵਾੰਗ ਇਹ ਵੀ ਲੋਕ ਮਾਨਸ ਦੀ ਮੌਖਿਕ ਅਭਿਵਿਅਕਤੀ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਮੂੰਹੋਂ-ਮੂੰਹੀ ਇੱਕ ਪੀੜ੍ਹੀ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਤੱਕ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਕਲਪਨਾ
ਜਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਪਹਿਲਾ ਵੀ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰ ਆਏ ਹਾਂ ਕਿ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਸਿਰਜਨ ਲਈ ਬਿਬੇਕ ਬੁੱਧੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਵਿਤਾ ਕਲਪਨਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਸਿਰਜੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੀ। ਇਸੇ ਤਰਾਂ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਡਾ. ਵਣਜਾਰਾ ਬੇਦੀ ਦੇ ਕਥਨ ਅਨੁਸਾਰ, “ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕਲਪਨਾ ਦੀਆ ਬੜੀਆਂ ਅਦਭੁਤ ਉਡਾਰੀਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸਥਿਰਤਾ
ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਰੀਆਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਪੀੜੀਓ ਪੀੜੀ ਉਸੇ ਤਰਾਂ ਤੁਰੀਆ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਬਹੁਤੀਆਂ ਤਾਂ ਆਪਣਾ ਥਾਂ ਪਤਾ ਤੇ ਆਪਣਾ ਕਾਲ ਸਮਾਂ ਆਪ ਹੀ ਦੱਸ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ
ਅਦਭੁਦਤਾ
ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਅਦਭੁਤਾ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਵਧੇਰੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਸਿਰਜਣ ਵਾਲ਼ਾ ਵਿਅਕਤੀ ਅਜਿਹੀ ਬੁਝਾਰਤ ਸਿਰਜਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰੋਤਾ ਹੈਰਾਨ ਅਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਉਹ ਹਰ ਪਾਸੇ ਨਜ਼ਰ ਦੁੜਾਉਂਦਾ ਹੈ: ਜਿਵੇਂ- ਬਾਹਰੋਂ ਆਇਆ ਬਾਬਾ ਲੋਧੀ ਛੇ ਟੰਗਾ ਇੱਕ ਬੋਦੀ (ਉੱਤਰ-ਤੱਕੜੀ)
ਰਸ
ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ 9 ਰਸਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਿਸਮਾਦ, ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਰਸ, ਬੀਤਭਸ ਰਸ ਆਦਿ 9 ਰਸਾਂ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸੁਹਜ ਤੇ ਰਹੱਸ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਅਨੋਖਾ ਤੇ ਅਲੌਕਿਕ ਰਸ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਲੈਅ ਅਤੇ ਤੋਲ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮਹੱਤਵ ਅਤੇ ਵੰਨਗੀਆਂ
"ਬੁਝਾਰਤਾਂ" ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਪਾਸਾਰ ਦਾ ਘੇਰਾ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਵੰਨ-ਸੁਵੰਨਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਾਰੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਜਿਵੇਂ ਅੱਗ, ਧੂੰਆਂ, ਨਦੀ, ਚਸ਼ਮਾ, ਹਨੇਰੀ ਰਾਤ, ਚਾਨਣੀ ਰਾਤ, ਸੂਰਜ, ਚੰਦਰਮਾ, ਭੂਚਾਲ, ਬੱਦਲ, ਮੌਤ, ਤਰੇਲ, ਧੁੱਪ ਨਾਲ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ:
ਸੋਨੇ ਦੀ ਸਲਾਈ, ਕੋਠਾ ਟੱਪ ਕੇ ਵਿਹੜੇ ਆਈ।(ਉੱਤਰ-ਧੁੱਪ)
ਬੀਜੇ ਰੋੜ, ਜੰਮੇ ਝਾੜ, ਲਗੇ ਨਿੰਬੂ, ਖਿੜੇ ਅਨਾਰ।” (ਉੱਤਰ-ਕਪਾਹ)
ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿੱਚ ਪਸਰੇ ਜੀਵ-ਜੰਤੂਆਂ ਤੇ ਪਸ਼ੂ ਪੰਛੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ, ਸਿਉਂਕ, ਕੁੱਤੀ, ਊਠ, ਥੋਡਾ, ਚੂਹਾ, ਬਿੱਲੀ, ਘੁੱਗੀ, ਕਾਂ ਚੂਹਾ, ਜੂੰ, ਕਿਰਲੀ, ਸੁਸਰੀ, ਭੂੰਡ, ਮੱਛੀ, ਡੱਡੂ, ਮੋਰ, ਕੁੱਕੜ ਵੀ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ:
ਪਾਰੋਂ ਆਇਆ ਬਾਬਾ ਲਸ਼ਕਰੀ ਜਾਂਦਾ ਜਾਂਦਾ ਕਰ ਗਿਆ ਮਸ਼ਕਰੀ। (ਉੱਤਰ-ਭੂੰਡ)
ਸੂਈ-ਧਾਗੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵੱਡੀਆਂ-ਵੱਡੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ, ਔਜ਼ਾਰਾਂ, ਬਰਤਨਾਂ ਅਤੇ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਤਕ ਦਾ ਵਰਣਨ ਵੀ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ:
ਪਹਾੜੋਂ ਲਿਆਂਦੀ ਪੀੜ ਰੱਖ, ਛੇ ਟੰਗਾਂ ਇੱਕ ਅੱਖ। (ਉੱਤਰ-ਤੱਕੜੀ)
‘ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਜਿਵੇਂ ਅੱਖਾਂ, ਕੰਨ, ਨੱਕ, ਸਿਰ, ਢਿੱਡ, ਮੂੰਹ, ਦੰਦ, ਜੀਭ, ਲੱਤਾਂ, ਪੈਰ ਸੰਬੰਧੀ ਵੀ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹਨ। ਇੱਕ ਡੱਬੇ ਵਿੱਚ ਬੱਤੀ ਦਾਣੇ ਬੁੱਝਣ ਵਾਲੇ ਬੜੇ ਸਿਆਣੇ। (ਉੱਤਰ-ਦੰਦ)
ਕਈ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਰਿਸ਼ਤੇ-ਨਾਤੇ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛ-ਗਿੱਛ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ- ਅਸੀਂ ਮਾਵਾਂ ਧੀਆਂ, ਤੁਸੀਂ ਮਾਵਾਂ ਧੀਆਂ ਚੱਲੋਂ ਬਾਗ ਚਲੀਏ, ਤਿੰਨ ਅੰਬ ਤੋੜ ਕੇ, ਪੂਰਾ-ਪੂਰਾ ਖਾਈਏ। (ਉੱਤਰ-ਧੀ, ਮਾਂ ਤੇ ਨਾਨੀ)
ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਲੋਕ-ਖੇਡਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਵੇਂ: ਬਾਤ ਪਾਵਾਂ ਬਤੋਲੀ ਪਾਵਾ, ਬਾਤ ਨੂੰ ਲਾਵਾਂ ਕੁੰਡੇ ਸਦਾ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਵਿਆਹੁਣ ਚੱਲੇ ਚਹੁੰ ਕੂੰਟਾਂ ਦੇ ਮੁੰਡੇ। (ਉੱਤਰ-ਖੁੱਦੋ ਖੂੰਡੀ) ਔਹ ਗਈ,ਔਹ ਗਈ -- (ਉੱਤਰ-ਨਿਂਗ੍ਹਾ)
ਰੂਪਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ
ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਦੀ ਆਪਣੀ ਰੂਪਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ 'ਸੱਦ' ਵਰਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਬਹੁਤੀਆਂ, ਜਿਹਨਾਂ ਦਾ ਸਬੰਧ ਸਥਾਈ ਤੇ ਸਦੀਵੀ ਚੀਜਾਂ, ਘਟਨਾਵਾਂ ਗੱਲਾਂ ਨਾਲ਼ ਹੈ। ਉਹ ਤਾਂ ਆਦਿ ਤੋਂ ਚੱਲੀਆਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਉਦੋਂ ਤੀਕ ਰਹਿਣਗੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਤੀਕ ਭਾਸ਼ਾ ਜਿਉਂਦੀ ਹੈ।
ਕੋਟ ਫੱਤਾ
ਕੋਟ ਫੱਤਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦੀ ਇੱਕ ਨਗਰ ਪੰਚਾਇਤ ਹੈ। ਕੋਟ ਫੱਤਾ ਵਿਚ ਅਗਸਤ 2016 ਨੂੰ ਡਾ ਬੀ. ਆਰ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਇਹ ਕਸਬਾ ਬਠਿੰਡਾ - ਦਿੱਲੀ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ 'ਤੇ ਬਠਿੰਡਾ ਤੋਂ ਦੂਜਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ। ਇਹ ਬਠਿੰਡਾ-ਮੋਹਾਲੀ (ਐਸ.ਏ.ਐਸ. ਨਗਰ) ਰਾਜ ਮਾਰਗ (ਨੰਬਰ 12-ਏ) 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰ/ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬਠਿੰਡਾ ਤੋਂ 19 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਭੁੱਚੋ ਮੰਡੀ, ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਤਲਵੰਡੀ ਸਾਬੋ (ਦਮਦਮਾ ਸਾਹਿਬ) ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਮੌੜ ਮੰਡੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਗਰ ਪੰਚਾਇਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸੰਗਤ
ਸੰਗਤ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦੀ ਇੱਕ ਨਗਰ ਪੰਚਾਇਤ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਕਸਬੇ
ਓਵਰ ਮਾਡਲ ਵਾਲੀ ਖੋਪੜੀ
ਮੂਲ
ਇੱਕ ਰਿਵਾਜ ਜੋ ਨਿਓਲਿਥਿਕ ਯੁੱਗ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਇਹ ਓਸ਼ੇਨੀਆ ਅਤੇ ਨੇੜਲੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ। ਇਹ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੇ ਪੰਥ ਵਜੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੁੱਕੀ ਖੋਪੜੀ ਨੂੰ ਪਲਾਸਟਿਕ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਧਰਤੀ, ਮਿੱਟੀ, ਸੁਆਹ, ਪਲਾਸਟਰ ਜਾਂ ਚੂਨੇ ਨਾਲ ਢੱਕਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਖੋਪੜੀਆਂ ਨੂੰ ਰੰਗਾਂ, ਗਹਿਣਿਆਂ ਆਦਿ ਨਾਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਖੋਪੜੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਡਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜਗਾ ਰਾਮ ਤੀਰਥ
ਜਗਾ ਰਾਮ ਤੀਰਥ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦੀ ਇੱਕ ਗ੍ਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਹੈ।
ਰਾਮਾ ਮੰਡੀ
ਰਾਮਾ ਮੰਡੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦੀ ਇੱਕ ਨਗਰ ਪੰਚਾਇਤ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਗਰ ਪੰਚਾਇਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਐੱਫ਼. ਸੀ. ਰੁਬਿਨ ਕਜਾਨ
'''ਐੱਫ਼. ਸੀ। ਰੁਬਿਨ ਕਜਾਨ''', ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰੂਸੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ ਹੈ, ਇਹ ਰੂਸ ਦੇ ਕਜਾਨ ਸ਼ਹਿਰ, ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਘਰੇਲੂ ਮੈਦਾਨ ਕਜਾਨ ਅਰੇਨਾ ਹੈ, ਜੋ ਰੂਸੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸ ਦੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ
ਜਾਨੀ (ਗੀਤਕਾਰ)
ਜਾਨੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ, ਗਿੱਦੜਬਾਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਗੀਤਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਬੀ ਪ੍ਰਾਕ ਅਤੇ ਗਾਇਕ ਹਾਰਡੀ ਸੰਧੂ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਗੀਤ "ਸੋਚ" ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਜਾਨੀ ਦਾ ਜਨਮ ਗਿੱਦੜਬਾਹਾ, ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਐਸ.ਐਸ.ਡੀ. ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਸਕੂਲ ਗਿੱਦੜਬਾਹਾ ਵਿਖੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 2012 ਵਿੱਚ ਰਿਆਤ ਅਤੇ ਬਹਿਰ ਕਾਲਜ, ਖਰੜ, ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਉਸ ਨੇ 2012 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਗੀਤ "ਸੰਤ ਸਿਪਾਹੀ" ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਹ ਹਾਰਡੀ ਸੰਧੂ ਵੱਲੋਂ ਗਾਏ ਅਤੇ ਬੀ ਪਰਾਕ ਵੱਲੋਂ ਸੰਗੀਤਬੱਧ ਕੀਤੇ ਗਾਣੇ "ਸੋਚ" ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਗੀਤ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਅਰਵਿੰਦਰ ਖਹਿਰਾ ਨੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। "ਸੋਚ" ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੀ ਪਰਾਕ, ਜਾਨੀ, ਅਰਵਿੰਦ ਖਹਿਰਾ ਅਤੇ ਹਰਡੀ ਸੰਧੂ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਨੇ "ਜੌਕਰ", "ਬੈਕਬੋਨ" ਅਤੇ "ਹਾਰਨਬਲੋ" ਵਰਗੇ ਪੰਜਾਬੀ ਗੀਤ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗੀਤਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਕਜਾਨ ਅਰੇਨਾ
ਕਜਾਨ ਅਰੇਨਾ, ਕਜਾਨ, ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਫੁੱਟਬਾਲ ਸਟੇਡੀਅਮ ਹੈ। ਇਹ ਐੱਫ਼. ਸੀ। ਰੁਬਿਨ ਕਜਾਨ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਮੈਦਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 45,105 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ।
ਮਾਰਕਸ ਔਰੇਲੀਅਸ
<templatestyles src="Plainlist/styles.css" /> ਮਾਰਕਸ ਔਰੇਲੀਅਸ ਐਂਟੋਨੀਨਸ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ:  ;  26 ਅਪ੍ਰੈਲ 121 – 17 ਮਾਰਚ 180) 161 ਤੋਂ 180 ਏ ਡੀ ਰੋਮਨ ਸਮਰਾਟ ਅਤੇ ਸਟੋਇਕ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸੀ। ਉਹ ਪੰਜ ਚੰਗੇ ਸਮਰਾਟ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਆਖਰੀ ਸ਼ਾਸਕ ਸਨ (ਇੱਕ ਸ਼ਬਦ 13 ਸਦੀਆਂ ਬਾਅਦ ਨਿੱਕੋਲੋ ਮੈਕਿਆਵੇਲੀ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ), ਅਤੇ ਪੈਕਸ ਰੋਮਾਨਾ ਦਾ ਆਖਰੀ ਸਮਰਾਟ ਸੀ, ਜੋ ਰੋਮਨ ਸਾਮਰਾਜ ਲਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਸਥਿਰਤਾ ਦਾ ਯੁੱਗ ਸੀ 27 ਬੀ ਸੀ ਤੋਂ 180 ਏ ਡੀ ਤੱਕ। ਉਸਨੇ 140, 145 ਅਤੇ 161 ਵਿੱਚ ਰੋਮਨ ਕੌਂਸਲ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
ਮਾਰਕਸ ਔਰੇਲੀਅਸ ਦਾ ਜਨਮ ਹੈਡਰੀਅਨ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਮਾਰਕਸ ਦਾ ਪਿਓ ਹੈਡਰੀਅਨ ਦਾ ਭਤੀਜਾ ਸੀ। ਉਹਦਾ ਪਿਓ ਪਰੇਟੋਰ ਮਾਰਕਸ ਅਨੀਅਸ ਵੇਰਸ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹਦੀ ਮਾ ਡੋਮੀਤਾ ਕਾਲਵਿਲਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਮਾਰਕਸ 3 ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ, ਉਹਦੇ ਪਿਓ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ, ਅਤੇ ਉਹਦੇ ਮਾ ਅਤੇ ਨਾਨੇ ਨੇ ਉਨੂੰ ਪਾਲਿਆ। ਜਦੋਂ ਹੈਡਰੀਅਨ ਦਾ ਗੋਦ ਲਿਆ ਪੁੱਤਰ, ਏਲੀਅਸ ਸੀਜ਼ਰ, ਦੀ 138 ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋਈ, ਹੈਡਰੀਅਨ ਨੇ ਮਾਰਕਸ ਦਾ ਤਾਇਆ, ਐਂਂਟੋਨੀਨਸ, ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਵਾਰਸ ਬਣਾਇਆ। ਉਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਐਂਟੋਨੀਨਸ ਨੇ ਮਾਰਕਸ ਅਤੇ ਲੂਸੀਅਸ, ਏਲੀਏਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਨੂੰ ਗੋਦ ਲਿਆ। ਉਸ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਹੈਡਰੀਅਨ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਐਂਤੋਨੀਨਸ ਸਮਰਾਟ ਬਣੇਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਹਿਸਟੋਰੀਆ ਔਗਸਟਾ ਦੇ ਸਾਰੇ ਹਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਜੀਵਨੀਆਂ ਲਈ ਹਨ, ਅਤੇ ' HA' ਨਾਲ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਫ਼ਰੰਟੋ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਸੀ ਆਰ ਹੇਨਜ਼ ਦੇ ਲੋਏਬ ਐਡੀਸ਼ਨ ਦੇ ਅੰਤਰ-ਸੰਦਰਭ ਹਨ। ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Webarchive template wayback links ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾਈ ਦੇ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੋਮਨ ਸਮਰਾਟ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਟੋਇਸਿਜ਼ਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਟੋਇਕ ਦਾਰਸ਼ਲਿਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਟੋਇਕ ਦਰਸ਼ਨ
ਕਜਾਨ ਅਰੇਨਾ
ਬਾਹਰਲੇ ਜੋੜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸ ਦੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਮੈਦਾਨ
ਸੁਰਿੰਦਰ ਗੀਤ
ਸਰਿੰਦਰ ਗੀਤ ਦਾ ਜਨਮ ਪਿਤਾ ਜੀ ਸ: ਉੱਤਮ ਸਿੰਘ ਧਾਲੀਵਾਲ ਤੇ ਮਾਤਾ ਜੀ ਸਰਦਾਰਨੀ ਮੁਖਤਿਆਰ ਕੌਰ ਦੇ ਘਰ ਸੁਰਿੰਦਰ ਕੌਰ ਧਾਲੀਵਾਲ ਵਜੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮੂਲ ਤੌਰ ਤੇ ਉਹ ਮੋਗਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਬੀਰ-ਰਾਉਕੇ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। 1974 ਵਿੱਚ ਘੱਲ ਕਲਾਂ (ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਮੋਗਾ) ਦੇ ਸ: ਗੁਰਬਖ਼ਸ਼ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਕੇ ਕੈਨੇਡਾ ਜਾ ਵਸੀ ਸੀ। ਉਹ ਕੈਲਗਰੀ, ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। 1997 ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ 'ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ ਸੀ।
ਹੋਰ
ਧੀ ਦਾ ਕਰਜ਼ (ਵਾਰਤਕ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, 2019)
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ
ਕੰਵਲ ਧਾਲੀਵਾਲ
ਕੰਵਲ ਧਾਲੀਵਾਲ (ਜਨਮ 1960) ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੀ ਦੂਜੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਪੰਜਾਬੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ, ਮੂਰਤੀਕਾਰ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦਕ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਖੋਜਾਰਥੀ ਹੈ। ਕੰਵਲ ਧਾਲੀਵਾਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਜੀਵਨ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਚਿੱਤਰਿਆ ਹੈ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਅਧਿਆਪਨ: ਕੰਵਲ ਧਾਲੀਵਾਲ ਨੇ 1985-1996 ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਕਲਾ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।
ਰਚਨਾਵਾਂ
ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਾਲੇ ਹੁਣ ਵਿੱਚ ਛਪੇ ਲੇਖ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇੱਕ ਔਨਲਾਈਨ ਰਸਾਲੇ 'तर्क शील भारत' (2018) ਵਿੱਚ ਕੰਵਲ ਦਾ ਇੱਕ ਲੇਖ हिन्दू क्या है ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਲਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1960 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਨੁਵਾਦਕ
ਮੈਕਸੀਕੋ ਦਾ ਸਭਿਆਚਾਰ
ਮੈਕਸੀਕੋ ਦਾ ਸਭਿਆਚਾਰ ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਹਿਣ ਸਹਿਣ ਦਾ ਢੰਗ ਹੈ।
ਕਲਾ
ਮੈਕਸੀਕੋ ਆਪਣੀਆਂ ਕਲਾ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਓਥੋਂ ਦੇ ਮੂਲਵਾਸੀਆਂ ਤੋਂ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਈਆਂ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਭਿਆਚਾਰ
ਗ਼ਾਜ਼ੀਪੁਰ
ਗ਼ਾਜ਼ੀਪੁਰ (ग़ाज़ीपुर, ),ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਤੁਗਲਕ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦੇ ਸਯਦ ਮਸੂਦ ਗ਼ਾਜ਼ੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਨਾਮ ਗਧਿਪੁਰ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਲਗਪਗ ਸੰਨ 1330 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁਲਸਲਿਮ ਹੁਕਮਰਾਨ, ਗ਼ਾਜ਼ੀ ਮਾਲਿਕ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਗ਼ਾਜ਼ੀਪੁਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਗ਼ਾਜ਼ੀਪੁਰ, ਅੰਗਰੇਜਾਂ ਦੁਆਰਾ 1820 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ, ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਅਫੀਮ ਦੇ ਕਾਰਖਾਨੇ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਇਹ ਅੱਜ ਵੀ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਫੀਮ ਦਾ ਕਾਰਖਾਨਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਭਰ ਦੀ ਦਵਾ-ਸਨਅਤ ਲਈ ਮਾਰਫੀਨ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪਿਉਰੀ
thumb|ਪਿਉਰੀ ਦਾ ਸਾਈਨ ਬੋਰਡ ਪਿਉਰੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਗਿੱਦੜਬਾਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਭਾਈ ਬਾਗ ਸਿੰਘ ਤੇ ਉਸਦਾ ਭਰਾ ਪਿੰਡ ‘ਥੇੜ੍ਹੀ ਭਾਈ ਕੇ’ ਬੰਨ੍ਹਕੇ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ’ਚ ਆ ਗਏ ਤੇ ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਪਿਉਰੀ ਪਿੰਡ ਬੱਝਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਈਆਂ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਹੇਠ ਸੀ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ 1857 ਦੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਜੰਗ ਵੇਲੇ ਭਾਈਆਂ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਠਿੰਡੇ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਉੱਪਰ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਫ਼ਲ ਨਾ ਹੋ ਸਕੇ। ਇਸੇ ਕਰਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਕੋਲੋਂ ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਖੋਹ ਲਿਆ। ਪਰ ਭਾਈਆਂ ਨੇ ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਆਪਣੇ ਹੱਥੋਂ ਜਾਂਦਾ ਵੇਖਕੇ ਕੁੱਝ ਇਲਾਕਾ ਆਪਣੀਆਂ ਰਖੇਲਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਹਨਾਂ ਵੇਸਵਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਸਨ - ਪਿਓਰੀ ਬਾਈ, ਲਾਲ ਬਾਈ, ਬੀਦੋ ਬਾਈ ਤੇ ਲੂਹਲੋ ਬਾਈ। ਜਾਰਜ ਕਾਰਨਵਾਲਿਸ (ਬੰਦੋਬਸਤ ਅਫ਼ਸਰ) ਦੇ ਸਮੇਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਦੀ ਪੱਕੀ ਬੰਦੋਬਸਤ ਹੋਈ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਇਹਨਾਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਨਾਂ ਇਹਨਾਂ ਚਾਰ ਵੇਸਵਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ ਹੀ ਪੱਕੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਨਾਂ ਵੀ ਪਿਓਰੀ ਬਾਈ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ ਪਿਉਰੀ ਪੈ ਗਿਆ।
ਇਸ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਤਕਰੀਬਨ ਢਾਈ ਸੌ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਜਸਥਾਨ ਤੋਂ ਆਏ ਸਿੱਧੂ ਖਾਨਦਾਨ ਨੇ ਵਸਾਇਆ ਸੀ। ਪਰ ਇਲਾਕੇ ’ਚ ਬਦਅਮਨੀ ਕਾਰਨ ਧਾੜਵੀ (ਕਟਕ) ਆਉਂਦੇ ਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਉਜਾੜ ਦਿੰਦੇ। ਪਰ ਕੁੱਝ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਪੋਲ ਸਿੰਘ, ਭੋਮਨਾ ਸਿੰਘ ਤੇ ਸੁਹਾਨੂੰ ਸਿੰਘ ਥਰਾਜ ਨੇ ਪਿਓਰੀ ਕੋਲੋਂ ਕੁੱਝ ਰਕਬਾ ਆਰਜ਼ੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਵੱਸਣ ਲਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ।
ਬੋਮਕਈ ਸਾੜ੍ਹੀ
right|thumb|180x180px|ਬੋਮਕਈ ਸਾੜੀ ਜਾਂ ਸੋਨਪੁਰੀ ਸਾੜੀ ਬੋਮਕਈ ਸਾੜ੍ਹੀ ( ਸੋਨੇਪੁਰੀ ਸਾੜ੍ਹੀ ਵੀ ) ਓਡੀਸ਼ਾ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਹੈਂਡਲੂਮ ਸਾੜੀ ਹੈ। ਇਹ ਬੋਮਕਈ ਦੀ ਮੂਲ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੁਬਰਨਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਭੁਲਿਆ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬੋਮਕਈ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਛਾਣੇ ਭੂਗੋਲਿਕ ਸੰਕੇਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਹੈ। ਸੋਨਪੁਰ ਹੈਂਡਲੂਮ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ, ਸੋਨਪੁਰੀ ਪਤਾਸ ਅਤੇ ਰੇਸ਼ਮ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਫੈਸ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਆਈਟਮਾਂ ਹਨ।
ਪਿਉਰੀ
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਮੁੱਖ ਵਸਨੀਕ ਸਿੱਧੂ ਹਨ ਜਿਹੜੇ ਕਿ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਅਕਬਰ ਦੇ ਜ਼ਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਜੈਸਲਮੇਰ ਤੋਂ ਆ ਕੇ ਇੱਥੇ ਆਬਾਦ ਹੋਏ ਸਨ।
ਬੋਮਕਈ ਸਾੜ੍ਹੀ
ਵੇਰਵਾ
ਬੋਮਕਈ - ਰਵਾਇਤੀ ਤਿਨਗੇ ਨਾਲ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਬੋਮਕਈ ਸੂਤੀ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਆਮ ਪਾਉਣ ਲਈ ਸਵੀਕਾਰੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਰੇਸ਼ਮ ਦੀਆਂ ਸਾੜ੍ਹੀਆਂ ਨੂੰ ਰਸਮਾਂ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਮਾਗਮਾਂ 'ਤੇ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਿਉਰੀ
ਇਤਿਹਾਸ
ਪਿੰਡ ’ਚ ਦੋ ਗੁਰਦੁਆਰੇ, ਇੱਕ ਦੁਰਗਾ ਮੰਦਿਰ, ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਕਰਮਾ ਮੰਦਿਰ, ਇੱਕ ਸਾਹਸੀ ਦੀ ਕਬਰ, ਇੱਕ ਪੀਰਖਾਨਾ, ਇੱਕ ਬਾਲਮੀਕ ਥੜ੍ਹਾ ਪੂਜਨੀਕ ਸਥਾਨ ਹਨ। ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਵੀ ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਆਏ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕਾਇਮ ਹੈ।
ਬੋਮਕਈ ਸਾੜ੍ਹੀ
ਇਤਿਹਾਸ
thumb|ਬੋਮਕਈ ਸਾੜੀ ਬੋਮਕਈ ਸਾੜੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉੜੀਸਾ ਦੇ ਗੰਜਾਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬੋਮਕਈ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਪਟਨੇ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਸ਼ਾਸਕ ਰਾਮਈ ਦੇਵ ਦੇ ਸਮੇਂ ਇਹ ਸੋਨਪੁਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਦਿਖਾਈ ਗਈ ਸੀ।
ਪਿਉਰੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਬੋਮਕਈ ਸਾੜ੍ਹੀ
ਤ੍ਰਿਵੀਆ
ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਰਾਏ ਨੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਬੱਚਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਬੋਮਕਈ ਕਿਸਮ ਦੀ ਹੀ ਸਾੜੀ ਪਹਿਨੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ " ਰਾਧਾਕੁੰਜ " ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੋਨਪੁਰ ਵਿਖੇ ਚਤੁਰਭੁਜ ਮੇਹਰ ਦੁਆਰਾ ਤਿੰਨ ਸਾੜੀਆਂ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਹਿਰਾਵਾ
ਇੰਦੌਰ ਡੂਰੌਨਟੋ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ
ਡੱਬਿਆਂ ਦੀ ਰਚਨਾ
ਇਸ ਰੇਕ ਵਿੱਚ 8 ਏਸੀ ਟਾਇਰ ਡੱਬੇ, 2 ਏਸੀ 2 ਟਾਇਰ ਡੱਬੇ, 1 ਏਸੀ ਪਹਿਲੀ ਕਲਾਸ, 1 ਪੈਂਟਰੀ ਕਾਰ ਅਤੇ 2 ਈਓਜੀ ਕਾਰਾਂ ਸਹਿਤ ਡੱਬਿਆਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ 14 ਹੈ I ਮੰਗ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਡੱਬਿਆਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਵਿੱਚ ਘੱਟਾ ਅਤੇ ਵੱਧਾ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਵਿੱਚ ਰਵਾਇਤੀ ਹੈ I
ਟਰੇਨ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਇਸ ਟਰੇਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਉਦਘਾਟਨੀ ਯਾਤਰਾ 28 ਜਨਵਰੀ 2011 ਨੂੰ ਕੀਤੀ I ਇਹ ਟਰੇਨ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਹੀ ਆਪਣੀ ਸੇਵਾ ਪ੍ਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਟਰੇਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਏਸੀ ਹੈ ਅਤੇ ਐਲਐਚਬੀ ਰੇਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀ ਹੈ I ਹੇਠਾਂ ਰੇਕ ਸਾਂਝਾ ਤਹਿ ਹੈ :- ਰੇਕ ਏ --- ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਵਿਦਾਇਗੀ ਬੀਸੀਟੀ ਤੋਂ ਆਈਐਨਡੀਬੀ ਰੇਕ ਏ ਲਈ --- ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਆਗਮਨ ਬੀਸੀਟੀ ਤੇ ਆਈਐਨਡੀਬੀ ਰੇਕ ਏ ਤੋਂ --- ਬੀਸੀਟੀ ਤੇ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਰੇਕ ਬੀ --- ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਬੀਸੀਟੀ ਤੋਂ ਵਿਦਾਇਗੀ ਆਈਐਨਡੀਬੀ ਰੇਕ ਬੀ ਲਈ --- ਬੀਸੀਟੀ ਤੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਰੇਕ ਏ --- ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਜੇਪੀ ਰੇਕ ਏ ਤੇ --- ਆਗਮਨ ਬੀਸੀਟੀ ਤੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਜੇਪੀ ਰੇਕ ਬੀ ਤੋਂ --- ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਵਿਦਾਇਗੀ ਬੀਸੀਟੀ ਤੋਂ ਜੇਪੀ ਰੇਕ ਬੀ ਲਈ --- ਬੀਸੀਟੀ ਤੇ ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਸ਼ੁਕਰਵਾਰ ਨੂੰ I
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਾਂ
ਫਲੋਰਾ ਐਨੀ ਸਟੀਲ
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਇੱਕਤਰੀਕਰਨ ਅਧਿਐਨ ਤੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਵਿੱਚ ਜਿਹਨਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅੰਗਰੇਜ ਵਿਦਵਾਨ ਫਲੋਰਾ ਐਨੀ ਸਟੀਲ ਦਾ ਨਾਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਤੇ ਦੂਸਰੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਜੀਵਨ
ਫਲੋਰਾ ਐਨੀ ਸਟੀਲ ਦਾ ਜਨਮ 2 ਅਪ੍ਰੈਲ 1847 ਨੂੰ ਸਡਬਰੀ ਮਾਰਕ ਹੈਰੋ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਜਨਮ ਤੋਂ ਹੀ ਉਹ ਬੜੇ ਤੇਜ਼ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪੰਜ ਬੱਚੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਹੀ ਭਾਰਤ ਲੰਮਾਂ ਸਮਾਂ ਰਹੀ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਰਹਿ ਕੇ ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਬੜੇ ਨੇੜੇ ਤੋਂ ਤੱਕਿਆ। ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਇਹ ਮਹਾਨ ਵਿਦਵਾਨ 12 ਅਪ੍ਰੈਲ 1929 ਨੂੰ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਕਹਿ ਗਈ।
ਰਚਨਾਵਾਂ
ਸਟੀਲ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸੀ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸਨੇ 9 ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲ ਲਿੱਖੇ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਫਲੋਰਾ ਐਨੀ ਸਟੀਲ ਦੇ ਲੋਕਧਾਰਾ ਸੰਬੰਧੀ ਕੀਤੇ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਆਰ.ਸੀ. ਟੈਂਪਲ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕੀਤੇ ਕੰਮ
ਇੰਡੀਅਨ ਐਟੀਕਮਅਰੀਜਦੀ ਜਿਲਦ 9 (1880) ਪੰਨਾ ਨੰ 205, 207, 209, 280, 320 ਜਿਲਦ ਦਸਵੀਂ (1882) ਪੰਨਾ ਨੰ- 32, 73,ਤ 163, 169, 226, 229, ਜਿਲਦ ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ (1883) ਪੰਨਾ ਨੰ- 103, 175, 176, 177
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਕੰਮ
ਫਲੋਰਾ ਐਨੀ ਸਟੀਲ ਭਾਰਤੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਇਤਿਹਾਸ, ਭੂਗੋਲ, ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜ, ਰਹਿਣ ਸਹਿਣ, ਕਥਾ-ਕਹਾਣੀਆਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਜਿਆਦਾ ਪ੍ਰਬਾਵਿਤ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਇੱਕਤਰੀਕਰਨ ਵੱਲ ਆਪਣਾ ਰੁਝਾਨ ਵਧਾਇਆ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਐਂਟੀਕੁਅਰਜੀ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਛੋਟੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਛਪਵਾਈਆਂ ਪਰ ਆਪਣੀ ਪੜੋ ਸੂਝ ਅਤੇ ਸਿਆਣਪ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ, ਜਿਹੜੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਉਹ ਉਸਦੀ ਪੁਸਤਕ ‘ਟੇਲਜ਼ ਆਫ਼ ਪੰਜਾਬ’ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਸਾਡੇ ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ 43 ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਬਾਰੇ ਉਸਨੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਇਸ ਬੁਨਿਆਦੀ ਅੰਗ ਕਥਾਨਕ ਰੂੜੀਆਂ ਰਾਹੀ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ‘ਟੇਲਜ਼ ਆਫ਼ ਪੰਜਾਬ’ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਲੋਕਕਥਾਵਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ:- ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਦੇ ਕਾਰਨਾਮੇਂ ਤੇ ਕੋਮਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਦੰਤ ਕਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਾਂਗੇ। ਬਾਤਾਂ ਦੇਤ ਕਥਾਵਾਂ ਤੇ ਗੱਪਾਂ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਵੇਖਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨ੍ਰਮਾਣ ਵਿੱਚ ਕਥਾਨਕ ਰੂੜੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਉਹ ਇਹ ਹਨ:-
ਸੰਸਾਰਕ ਕਥਾਨਕ ਰੂੜੀਆਂ
ਫਲੋਰਾ ਐਨੀ ਸਟੀਲ ਦੀਆਂ ਇੱਕਤਰ ਕੀਤੀਆਂ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਕਥਾਨਕ ਰੂੜੀਆਂ ਦਾ ਸਮਾਜਕ ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮਹੱਤਵ ਕਥਾਨਿਕ ਰੂੜੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਇਹ ਵੀ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਬਹਿਮਾਂ-ਭਰਮਾਂ, ਅੰਧ-ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਪੀਰਾਂ ਫਕੀਰਾਂ ਸਾਧੂਆਂ ਸੰਤਾਂ, ਮਹਾਤਮਾਵਾਂ, ਭਗਤਾਂ ਆਦਿ ਤੇ ਅਟੱਲ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਸੀ। ਅਨੇਕਾਂ ਯੋਗੀ ਜਾਂ ਸਤਾਨਕ ਧਾਰਮਿਕ ਆਗੂ ਜਿਹੜੇ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਤੋ ਲੈ ਕੇ ਵੱਡੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦੇ ਚਮਤਕਾਰ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦੇ ਸਨ। ਪਸ਼ੂ ਪੰਛੀਆਂ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਅਦਭੁਤ ਚਾਜੀਂ ਦਾ ਮਾਨਵੀਕਰਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਵਾਂਗ ਬੋਲਦੇ ਵਚਨ ਦਿੰਦੇ ਤੇ ਪੂਰੇ ਵੀ ਕਰਦੇ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਵੀ ਉਸ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੇ ਅੱਟਲ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਲ ਗੂੜਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸੰਸਾਰਕ ਰੂੜੀਆਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਆਹ ਸ਼ਾਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਰੀਤਾਂ ਰਸਮਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਵਿਆਹ ਲਈ ਸ਼ਰਤਾਂ ਵੀ ਰੱਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਹੱਸ਼ਣ, ਰੋਣ ਅਤੇ ਸੋਹ ਖਾਣ ਸਬੰਧੀ ਵੀ ਸਮਾਜਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਈ ਧਾਰਾਵਾਂ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਕ ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਿਹੜੀ ਤਸਵੀਰ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਰੂੜੀਆਂ ਰਾਹੀ ਵੀ ਵੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ
right|thumb|ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ ਖਿਲਾਫ਼ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਇੱਕ ਬੈਨਰ ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ, ਦੁਰਵਿਹਾਰ, ਡਰਾਉਣਾ ਜਾਂ ਹਮਲਾਵਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਹਾਵੀ ਹੋਣ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕਰਨਾ, ਧਮਕੀ ਜਾਂ ਜ਼ਬਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੈ। ਇਸ ਰਵੱਈਏ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਦੁਹਰਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਆਦਤਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ ਦੂਜਿਆਂ ਦੁਆਰਾ, ਸਮਾਜਿਕ ਜਾਂ ਭੌਤਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਅਸੰਤੁਲਨ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਹੈ, ਜੋ ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਝਗੜੇ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਵਿਵਹਾਰਿਕ ਦਬਾਅ ਪਾਉਣ ਲਈ ਮੌਖਿਕ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਜਾਂ ਧਮਕੀ, ਸਰੀਰਕ ਹਮਲੇ ਜਾਂ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਟੀਚਿਆਂ ਵੱਲ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਿਰਦੇਸਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਵਰਤਾਓ ਲਈ ਕਈ ਵਾਰ ਸਮਾਜਿਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ, ਨਸਲ, ਧਰਮ, ਲਿੰਗ, ਜਿਨਸੀ ਰੁਝਾਨ, ਦਿੱਖ, ਵਿਹਾਰ, ਸਰੀਰ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਵਿਅਕਤੀਗਤ, ਵੱਕਾਰੀ, ਵੰਸ਼, ਤਾਕਤ, ਆਕਾਰ ਜਾਂ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇ ਤਰਕ ਅਤੇ ਅੰਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।  ਜੇ ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ ਕਿਸੇ ਸਮੂਹ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਭੀੜ ਕਰਕੇ ਸਤਾਉਣਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਰਤਾਨੀਆ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਕੋਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਦਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਕਈ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਖਿਲਾਫ਼ ਕਾਨੂੰਨ ਹੈ। ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ ਜਾਂ ਧੱਕੇਸ਼ਾਹੀ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਤਰਾਂ ਦਾ  ਦੁਰਵਿਹਾਰ ਹੈ - ਭਾਵਨਾਤਮਕ, ਮੌਖਿਕ, ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਸੰਚਾਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਦੇ ਸੂਖਮ ਤਰੀਕੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਧਮਕਾਉਣਾ।
ਗਰਡ ਮੂਲਰ
thumb|448x448px|Müller (1974)
ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ
ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ
thumb|ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਧੱਕੇਸ਼ਾਹੀ,ਗੁੰਡਾਗਰਦੀ, ਲੜਾਕਪਨ, ਦੰਗੇਬਾਜ਼ੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗਰਡ ਮੂਲਰ
ਗੇਰਹਾਰਡ "ਗਰਡ" ਮੂਲਰ (ਜਰਮਨ ਉਚਾਰਨ: [ɡɛrt mʏlɐ]; ਜਨਮ 3 ਨਵੰਬਰ 1 9 45) ਇੱਕ ਜਰਮਨੀ ਰਿਟਾਇਰਡ ਫੁਟਬਾਲਰ ਹੈ। ਕਲੀਨਿਕਲ ਸਮਾਪਨ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਟ੍ਰਾਈਕਰ ਮੂਲਰ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਗੋਲਕਸਕੋਰਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ
ਸਕੂਲ
ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਧੱਕੇਸ਼ਾਹੀ ਜਾਂ ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦੂਜੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਜਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਕੂਲ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਉਹ ਸਭ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਉਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਗਰਡ ਮੂਲਰ
ਪੱਛਮੀ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੇ 62 ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ 68 ਗੋਲ ਕੀਤੇ। ਬਾਯਨੀਨ ਮਿਊਨਿਖ ਵਿੱਚ 15 ਸਾਲ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ 427 ਬੁੰਡੇਸਲਗਾ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ 365 ਗੋਲ ਕੀਤੇ ਅਤੇ 74 ਯੂਰਪੀਅਨ ਕਲੱਬ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ 66 ਗੋਲ ਕੀਤੇ। ਮੂਲਰ ਸਿਖਰਲੇ 25 ਦੇ ਦੂਜੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਮੈਚ ਖੇਡਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਹੁਣ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗੋਲਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 12 ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਹੈ।
ਧੌਂਸਬਾਜ਼ੀ
ਧੌਂਸਵਾਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ
ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਸੱਤਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ,ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਪਿਛਲੱਗਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਰੌਲੇ ਨਾਲ ਦਬਾਉਣ ਅਤੇ ਦੇਸ਼, ਸਮਾਜ ਵਿਰੋਧੀ ਸਿੱਧ ਕਰਨ ਨੂੰ ਧੌਂਸਵਾਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗਰਡ ਮੂਲਰ
"ਬੌਮਬਰ ਡੇਰ ਨੇਸ਼ਨ" ("ਰਾਸ਼ਟਰ ਬੌਬੋਰ") ਉਪਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਮੂਲਰ ਨੂੰ 1970 ਦੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਯੂਰਪੀਅਨ ਫੁਟਬਾਲਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਬੇਰਨ ਮੁਨਿਚ ਵਿਖੇ ਸਫਲ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ 1970 ਦੇ ਫੀਫਾ ਵਿੱਚ 10 ਗੋਲ ਕੀਤੇ। ਉਸਨੇ 1974 ਦੇ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਗੋਲ ਕੀਤੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਜੇਤੂ ਟੀਚਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਮੈਨਿਲ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਆਲ ਟਾਈਮ ਗੋਲ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 32 ਸਾਲਾਂ ਲਈ 14 ਟੀਚੇ ਸਨ। 1999 ਵਿੱਚ, ਮੈਨਿਲਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ ਫੁਟਬਾਲ ਅਤੀਤ ਅਤੇ ਅੰਕੜੇ (ਆਈਐਫਐਫਐਚਐਸ) ਦੁਆਰਾ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਸੈਂਚੁਰੀ ਚੋਣ ਦੇ ਯੂਰੋਪੀ ਖਿਡਾਰੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਨੌਵੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਆਈਐਫਐਫਐਚਐਸ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪਲੇਅਰ ਆਫ਼ ਸੈਂਚੁਰੀ ਚੋਣ ਵਿੱਚ 13 ਵੇਂ ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ ਰਿਹਾ। 2004 ਵਿੱਚ ਪੇਲੇ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੀ ਫੀਫਾ 100 ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਮੁੱਲਰ ਨੂੰ ਨਾਮਿਤ ਕੀਤਾ।
ਬੇਰਨ ਮੁਨਿਚ
ਨੌਰਡਲਿੰਗੇਨ, ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ, ਮੂਲਰ ਨੇ ਕਲੱਬ ਟੀਐਸਵੀ 1861 ਨੋਡਰਲਿਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਮਿਲਰ ਨੇ 1964 ਵਿੱਚ ਬਯੋਰਨ ਮਿਊਨਿਖ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਤਾਰੇ ਫ੍ਰਾਂਜ਼ ਬੇਕੇਨਬਰਰ ਅਤੇ ਸੇਪਪ ਮੇਅਰ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਕਲੱਬ, ਜੋ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫ਼ਲ ਜਰਮਨ ਕਲੱਬ ਬਣਨਾ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਇਹ ਰੀਜਨਲਗੀ ਸੂਦ (ਖੇਤਰੀ ਲੀਗ ਸਾਊਥ) ਵਿੱਚ ਸੀ। ਇੱਕ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬੇਰਨ ਮੁਨਿਚ ਨੇ ਸਫਲਤਾ ਦੀ ਇੱਕ ਲੰਮੀ ਸਤਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੇ ਕਲੱਬ ਦੇ ਨਾਲ, ਮਲਨਰ ਨੇ 1960 ਅਤੇ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਖ਼ਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਜਰਮਨ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਚਾਰ ਵਾਰ ਜਿੱਤੀ, ਡੀਐਫਬੀ-ਪੋਕਲ ਚਾਰ ਵਾਰ, ਯੂਰੋਪੀਅਨ ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਚੈਂਪੀਅਨ ਤਿੰਨ ਵਾਰ, ਇੰਟਰਕੋਂਟਿਨੈਂਟਲ ਕੱਪ ਇੱਕ ਵਾਰ, ਅਤੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਕੱਪ ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।
ਅਸਾਮ ਵਿਧਾਨਸਭਾ ਚੋਣਾਂ 2016
2021 ਅਸਾਮ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਆਸਾਮ ਦੀ 15ਵੀੰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੁਣਨ ਲਈ ਹੋਈਆਂ। ਕੁੱਲ 75% ਵੋਟਾਂ ਭੁਗਤੀਆਂ.
ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
2016 ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ
ਮੁਕੰਦ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ
ਮੁਕੰਦ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਮੁਕਤਸਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
2004 ਹਿੰਦ ਮਹਾਸਾਗਰ ਭੂਚਾਲ ਅਤੇ ਸੁਨਾਮੀ
ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਟਾਪੂ, ਭਾਰਤ
ਭੂਚਾਲ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੁਨਾਮੀ ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਟਾਪੂਆਂ ਵਿੱਚ ਆਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਟਾਪੂ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਤਬਾਹੀ ਆਈ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਅੰਡੇਮਾਨ ਟਾਪੂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਹੋਏ ਸਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਥੋੜ੍ਹਾ ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਟਾਪੂ ਦੇ ਟਾਪੂ ਨੂੰ ਸੁਨਾਮੀ ਨਾਲ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੁਨਾਮੀ ਸਰਵੇਖਣ ਲਿਟਲ ਅੰਡੇਮਾਨ (ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੋਟ ਬੇਅ), ਦੱਖਣੀ ਅੰਡੇਮਾਨ (ਮੁੱਖ ਤੌਰ' ਤੇ ਪੋਰਟ ਬਲੇਅਰ) ਅਤੇ ਕਾਰ ਨਿਕੋਬਾਰ (ਕਾਨਕਾਨਾ-ਮਾਸ ਸੈਕਟਰ), ਗ੍ਰੇਟ ਨਿਕੋਬਾਰ (ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੈਂਪ ਬੈਲ ਬੇ ਅਤੇ ਜੋਗਿੰਦਰ ਨਗਰ ਖੇਤਰ) ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।
ਮੁਕੰਦ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
2004 ਹਿੰਦ ਮਹਾਸਾਗਰ ਭੂਚਾਲ ਅਤੇ ਸੁਨਾਮੀ
ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ
ਸੁਨਾਮੀ ਪਹਿਲਾਂ ਪੂਰਬੀ ਤੱਟ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ (ਦੋਂਦਰਾ ਸਿਰ) ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਬਿੰਦੂ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੋ ਗਈ।
ਮਾਲਦੀਵਜ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁੱਝ ਊਰਜਾ ਨੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਸੁਨਾਮੀ ਲਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ।
ਭੂਚਾਲ ਅਤੇ ਸੁਨਾਮੀ ਸ੍ਰੋਤ ਤੋਂ ਸ਼੍ਰੀ ਲੰਕਾ 1,700 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (1056.33 ਮੀਲ) ਦੂਰ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਕਿਸੇ ਨੇ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਹਿਲਾਇਆ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਭੂਚਾਲ ਦੇ ਲਗਭਗ 2 ਘੰਟੇ ਮਗਰੋਂ ਸੁਨਾਮੀ ਨੇ ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤੱਟ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਇਆ। ਅਜਿਹਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੁਨਾਮੀ ਹੜ੍ਹ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਲਹਿਰਾਂ ਦੇ ਸਨ, ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਸੀ।
ਪਹਿਲੇ ਸੁਨਾਮੀ ਲਹਿਰਾਂ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਹੜ੍ਹ (ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਲਹਿਰ) ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤੱਟ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।  ਕੁਝ ਪਲ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਸਤ੍ਹਾ ਨੂੰ ਖਤਰਾ (ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਲਹਿਰ) ਦੇ ਕਾਰਨ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ 1 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (0.62 ਮੀਲ) ਤੱਕ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੜ੍ਹ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਦੂਜੀ ਸੁਨਾਮੀ ਲਹਿਰ ਆਈ ਸੀ। ਕੁਝ ਸਥਾਨਾਂ ਨੇ ਸੀਵਲਾਂ ਅਤੇ ਤਬਾਹਕੁੰਨ ਟਾਪੂਆਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਰਾਹੀਂ ਲਹਿਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬੀ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ।
ਥਾਈਲੈਂਡ
ਤੇ ਹੋਰ।
ਜੇਵੀਅਰ ਕੈਲਵੋ (ਅਦਾਕਾਰ)
ਜੇਵੀਅਰ ਕੈਲਵੋ ਗੁਇਰਾਓ (ਜਨਮ 21 ਜਨਵਰੀ 1991) ਇੱਕ ਸਪੇਨੀ ਅਦਾਕਾਰ, ਸਟੇਜ, ਫ਼ਿਲਮ ਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਹ ਐਂਟੀਨਾ 3 ਸੀਰੀਜ਼ ਫਿਸਿਕਾ ਓ ਕੁਇਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਫਰਨਾਂਡੋ "ਫੇਰ" ਰੇਡੋਂਡੋ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ, ਅਤੇ ਜੇਵੀਅਰ ਐਂਬਰੋਸੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਸੰਗੀਤਕ ਲਾ ਲਾਮਾਡਾ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਫ਼ਿਲਮੀ ਰੂਪਾਂਤਰਣ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ਪਾਕਿਟਾ ਸਲਾਸ ਅਤੇ ਵੇਨੇਨੋ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।.
ਕਰੀਅਰ
ਕੈਲਵੋ ਨੇ 11 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਆਖਰਕਾਰ 2007 ਵਿੱਚ ਫਿਲਮ ਡਾਕਟਰ ਇਨਫਿਰਨੋ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ। 2008 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸਨੇ ਐਂਟੀਨਾ 3 ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ਫਿਸਿਕਾ ਓ ਕੁਇਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸਮਲਿੰਗੀ ਕਿਸ਼ੋਰ ਫਰਨਾਂਡੋ "ਫੇਰ" ਰੇਡੋਂਡੋ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮਲਿੰਗੀ ਪੁਰਸ਼ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
5 ਮਈ 2012 ਨੂੰ ਮਾਸਕੋ, ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਕੈਲਵੋ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ-ਕਾਨਫਰੰਸ ਹੋਈ।
2013 ਤੋਂ ਕੈਲਵੋ ਨੇ ਮਾਦਰੀਦ ਵਿੱਚ ਟੀਏਟਰੋ ਲਾਰਾ ਵਿਖੇ ਲਾ ਲਾਮਾਦਾ ਦਾ ਸਹਿ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤਮਈ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਨੇ ਜੇਵੀਅਰ ਐਂਬਰੋਸੀ ਦੇ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।
2014 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ਅਮਰ ਏਸ ਪੈਰਾ ਸਿਮਪ੍ਰੇ ਅਤੇ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ਲੌਸ ਮਿਸਟਰੀਓਸ ਡੇ ਲੌਰਾ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ।
ਜੁਲਾਈ 2016 ਵਿੱਚ ਕੈਲਵੋ ਅਤੇ ਐਂਬਰੋਸੀ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਵੈੱਬ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ਪਕਿਤਾ ਸਾਲਸ, ਫਲੌਕਸਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਹੋਈ। ਸੀਰੀਜ਼ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਕਾਰਨ, ਨੈੱਟਫਲਿਕਸ ਨੇ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਏ।
ਸਤੰਬਰ 2017 ਵਿੱਚ ਕੈਲਵੋ ਅਤੇ ਐਂਬਰੋਸੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਲਾ ਲਾਮਾਦਾ ਦਾ ਫ਼ਿਲਮ ਰੂਪਾਂਤਰ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਹੋਇਆ।
ਐਂਬਰੋਸੀ ਨਾਲ ਕੈਲਵੋ 2017 ਵਿੱਚ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ. ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਐਲ ਮੁੰਡੋ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 47ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਸੀ।
ਅਕਤੂਬਰ 2017 ਤੋਂ ਜਨਵਰੀ 2018 ਤੱਕ, ਕੈਲਵੋ ਅਤੇ ਐਂਬਰੋਸੀ "ਅਕੈਡਮੀ" ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਮੁਕਾਬਲੇ ਓਪੇਰਾਸੀਓਨ ਟ੍ਰਾਈਨਫੋ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।
2020 ਵਿੱਚ ਕੈਲਵੋ ਅਤੇ ਐਂਬਰੋਸੀ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਬਾਇਓਗ੍ਰਾਫੀਕਲ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਮਿਤ ਲੜੀ ਵੇਨੇਨੋ ਨੂੰ ਅਟਰੇਸਪਲੇਅਰ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਅਤੇ ਐਚਬੀਓ ਮੈਕਸ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
2020 ਤੋਂ ਕੈਲਵੋ ਮਾਸਕ ਸਿੰਗਰ ਲਈ ਇੱਕ ਪੈਨਲਿਸਟ ਹੈ: ਅਡੀਵਿਨਾ ਕੁਏਨ ਕੈਂਟਾ, ਜੋ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਗੀਤ ਗੇਮ ਸ਼ੋਅ ਮਾਸਕਡ ਸਿੰਗਰ ਦਾ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਸੰਸਕਰਣ ਹੈ। 1 ਮਾਰਚ 2021 ਨੂੰ ਕੈਲਵੋ ਨੂੰ ਡਰੈਗ ਰੇਸ ਏਸਪਾਨਾ, ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡਰੈਗ ਕਵੀਨ ਮੁਕਾਬਲੇ ਡਰੈਗ ਰੇਸ ਦੇ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਸੰਸਕਰਣ ਲਈ ਜੱਜ ਵਜੋਂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਕੈਲਵੋ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਕੈਲਵੋ ਗੇਅ ਹੈ। 2010 ਤੋਂ, ਕੈਲਵੋ ਅਭਿਨੇਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਜੇਵੀਅਰ ਐਂਬਰੋਸੀ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੇਅ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨੀ ਮਰਦ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1991
ਮਦਰੱਸਾ
"ਮਦਰੱਸਾ" (مدرسة, ਮਦਰਸਾ'ਹ, ਬਹੁ. مدارس, ਮਦਾਰਿਸ, Medrese) ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਸਮ ਦੇ ਸਿੱਖਿਅਕ ਅਦਾਰੇ, ਧਾਰਮਿਕ ਜਾਂ ਨਿਰਪੱਖ, ਵਾਸਤੇ ਅਰਬੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਮਤਲਬ ਖ਼ਾਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਧਾਰਮਿਕ ਸਕੂਲ ਜਾਂ ਕਾਲਜ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਸਲਾਮ ਬਾਰੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਵਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੋਵੇ ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਦਰੱਸੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਰਬੀ ਉਸਾਰੀ ਕਲਾ
ਖ਼ੁਤਬਾ
ਖ਼ੁਤਬਾ (خطبة) ਇਸਲਾਮੀ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਪ੍ਰਚਾਰ ਲਈ ਮੁਢਲੇ ਰਸਮੀ ਮੌਕੇ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੁਮੇ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਈ਼ਦ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਜੋ ਇਮਾਮ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ੁਤਬਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਲਾਮ ਰਵਾਇਤ ਅਨੁਸਾਰ 'ਖ਼ਤ਼ੀਬ' (ਉਪਦੇਸ਼ਕ) ਨੂੰ ਮਸਜਿਦ ਦੇ ਉੱਚੇ ਥੜੇ, ਮਿੰਬਰ ਉੱਪਰ ਖੜ੍ਹ ਕੇ ਖ਼ੁਤਬਾ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਰਸੂਲ ਮੁਹ਼ੰਮਦ ਅਤੇ ਖ਼ਲੀਫ਼ਾ ਲਈ ਦੁਆ਼ ਮੰਗਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਸਲਾਮੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਰਬੀ ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਵਾਕਾਂਸ਼
ਅਹਿਮਦਪੁਰ, ਅੰਬਾਲਾ
ਅਹਿਮਦਪੁਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਰਿਆਣਾ ਰਾਜ ਦੇ ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2011 ਵਾਲ਼ੀ ਜਨਗਣਨਾ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 600 ਸੀ
ਮੇਲਾਨੀ ਜੋਲੀ
ਮੇਲਾਨੀ ਜੋਲੀ (ਜਨਮ 16 ਜਨਵਰੀ, 1979) ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਵਕੀਲ ਹੈ ਜੋ ਅਕਤੂਬਰ 2021 ਤੋਂ ਵਿਦੇਸ਼ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਲਿਬਰਲ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ, ਜੋਲੀ 2015 ਦੀਆਂ ਸੰਘੀ ਵੋਟਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ (ਐਮਪੀ) ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਬਣੀ। ਜੋਲੀ ਹਾਊਸ ਆਫ਼ ਕਾਮਨਜ਼ ਦੇ ਵਿੱਚ ਅਹੰਟਸਿਕ-ਕਾਰਟੀਅਰਵਿਲੇ, ਇੱਕ ਮਾਂਟਰੀਅਲ -ਖੇਤਰ ਦੀ ਰਾਈਡਿੰਗ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਵਿਰਾਸਤ, ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਅਤੇ ਲਾ ਫ੍ਰੈਂਕੋਫੋਨੀ ਸਮੇਤ ਕਈ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਰੱਖੇ ਹਨ। ਜੋਲੀ ਨੇ 2013 ਦੀਆਂ ਮਾਂਟਰੀਅਲ ਮਿਊਂਸਪਲ ਵੋਟਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਂਟਰੀਅਲ ਦੇ ਮੇਅਰ ਲਈ ਚੋਣ ਲੜੀ, ਅੰਤਮ ਵਿਜੇਤਾ ਡੇਨਿਸ ਕੋਡੇਰੇ ਦੇ ਪਿਛੇ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਹੀ।
ਜੋਲੀ ਦਾ ਜਨਮ ਮਾਂਟਰੀਅਲ, ਕਿਊਬਿਕ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਜੋਲੀ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ ਡ ਮਾਂਟਰੀਅਲ ਅਤੇ ਬ੍ਰੈਸਨੋਜ਼ ਕਾਲਜ, ਆਕਸਫੋਰਡ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।
ਮੁਹਾਰਨੀ
ਮੁਹਾਰਨੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਲਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਪੈਂਤੀ ਅਖਰਾਂ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਨਾਲ਼ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾ਼ਲੀਆਂ ਲਗਾਂ-ਮਾਤ੍ਰਾਵਾਂ ਦਾ ਲੈਅਬੱਧ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਉੱਚੀ-ਉੱਚੀ ਉੱਚਾਰਨ ਕਰ ਕੇ ਭਾਸ਼ਾ ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰ ਕੇ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਗਿਆਨ ਹਾਸਲ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਤਰੀਕਾ ਲਗਭਗ ਉਸ ਤਰਾਂ ਦਾ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਤਰਾਂ ਹਿਸਾਬ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਗਿਆਨ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਪਹਾੜੇ ਪੜ੍ਹੇ ਤੇ ਸਿੱਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਅਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਦ ਜਿਆਦਾ ਸਕੂਲ ਨਹੀਂ ਸਨ ਤਾਂ ਮੁਢਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਗਿਆਨ ਡੇਰਿਆਂ, ਗੁਰਦਵਾਰਿਆਂ, ਗੁਰੂਕੁਲਾਂ ਅਤੇ ਮਦਰੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਮੁਖ਼ ਮਕਸਦ ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਦੀ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿੱਦਿਆ ਦੇਣ ਲਈ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਗਿਆਨ ਦੇਣਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਅਜਿਹਾ ਮੁੱਢਲਾ ਗਿਆਨ ਡੇਰਿਆਂ ਜਾਂ ਗੁਰਦਵਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਮੁਹਾਰਨੀ ਉੱਚਾਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਅਪਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਹੀ ਤਰੀਕਾ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਪਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਅੱਜ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸੂਚਨਾ ਤਕਨੀਕ ਦੇ ਜਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਇਹ ਤਰੀਕੇ ਇੰਟਰਨੈਟ ਤੇ ਆਨਲਾਈਨ ਉਪਲਬਧ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। । । । । ।
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਕੂਲਾ ਦੇ ਬੱਚੇ ਹੇਕਾਂ ਲਾ ਕੇ ਮੁਹਾਰਨੀ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਖੇਡਦੇ ਸਮੇਂ ਵੀ ਮੁਹਾਰਨੀ ਦੇ ਅੱਖਰ ਤੁਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ:- ਉੜੇ, ਆੜੇ ਦੀ ਲੜਾਈ, ਈੜੀ ਡਾਂਗ ਲੈ ਕੇ ਆਈ, ਸੱਸੇ, ਹਾਹੇ ਨੇ ਛੁੜਾਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰੁਮੁਖੀ ਲਿਪੀ
ਪੁਡੂਚੇਰੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ 2016
ਇਹ ਚੋਣਾਂ 16 ਮਈ 2016 ਨੂੰ 30 ਮੈਂਬਰ ਚੁਣਨ ਲਈ ਹੋਈਆਂ।
ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
2016 ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ
ਐਲਿਸ ਲਿਟਲ
ਐਲਿਸ ਲਿਟਲ (ਜਨਮ ਮਈ 3, 1990) ਇੱਕ ਆਇਰਿਸ਼-ਅਮਰੀਕੀ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਅਤੇ ਯੂਟਿਊਬਰ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਸਟੇਜੀ ਨਾਮ ਐਲਿਸ ਲਿਟਲ ਹੈ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਕੱਦ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 4'8 ਹੈ, ਇਹ ਉਸ ਨੂੰ ਨੇਵਾਡਾ ਵਿੱਚ "ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਕੱਦ ਦੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਐਸਕਾਰਟ" ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਵੀ।
2017 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਰਿਫਾਇਨਰੀ 29 ਲਈ ਇੱਕ ਲੇਖ "267,000 ਡਾਲਰ ਦੀ ਤਨਖ਼ਾਹ 'ਤੇ ਮਾਉਂਡ ਹਾਊਸ, ਐਨਵੀ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤਾ" ਲਿਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਿਆ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਉਹ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਾਂ ਲਈ ਆਪਣੀ ਵਕਾਲਤ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।    2019 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਏਲੀਅਨਸਟੌਕ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੇ ਹਾਜ਼ਰੀਨ ਲਈ 50% ਦੀ ਛੋਟ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਹੋਰ ਪ੍ਰੈਸ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਉਹ ਹੁਣ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੀ ਅਤੇ ਕਾਰਸਨ ਸਿਟੀ, ਨੇਵਾਡਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ
ਲਿਟਲ ਦਾ ਜਨਮ "ਡਬਲਿਨ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਬਾਹਰ" ਆਇਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਪੰਜ ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਨਾਸਾਉ ਕਾਉਂਟੀ, ਲੋਂਗ ਆਈਲੈਂਡ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।
ਲਗਜ਼ਰੀ ਸਾਥੀ ਕਰੀਅਰ
ਲਿਟਲ ਨਵੰਬਰ 2015 ਤੋਂ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੈਕਸ ਵਰਕ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਸੇਜਬ੍ਰਸ਼ ਰੈਂਚ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਫਿਰ ਅਕਤੂਬਰ 2017 ਵਿੱਚ ਮੂਨਲਾਈਟ ਬਨੀ ਰੈਂਚ ਚਲੀ ਗਈ। ਮਈ 2021 ਵਿੱਚ, ਲਿਟਲ ਪਹਿਲੇ ਨੇਵਾਡਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਥਾਨ ਕਾਰਨ ਚਿਕਨ ਰੈਂਚ ਚਲੀ ਗਈ। ਕਾਉਂਟੀ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੋਵਿਡ -19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੇਸ਼ਵਾਘਰਾਂ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਵਪਾਰ ਪ੍ਰਬੰਧਨ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਹੋਰ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਾਂ ਲਈ ਛੋਟੀਆਂ ਵਰਕਸ਼ਾਪਾਂ ਚਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸੈਕਸ ਸਿੱਖਿਆ ਕਰੀਅਰ
ਲਿਟਲ, ਜਿਸਨੇ ਇੱਕ ਬੀਡੀਐਸਐਮ ਸੈਕਸ ਸਿੱਖਿਅਕ ਵਜੋਂ ਸੈਕਸ-ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਲਿੰਗ ਸਿੱਖਿਆ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸਮੱਗਰੀ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਯੂਟਿਊਬ ਚੈਨਲ ਲਈ ਵੀਡੀਓ ਬਣਾਉਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ। ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਮੌਸਮੀ ਲੜੀ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਕੌਫੀ ਵਿਦ ਐਲਿਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੀਡੀਓਜ਼ ਦੀ ਇਸ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਉਹ "ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨੇੜਤਾ ਵਾਲੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ" 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਲਿਟਲ ਆਪਣੇ ਚੈਨਲ ਲਈ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਸੀਰੀਜ਼ ਵੀ ਤਿਆਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਸਕ ਏ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ, ਸੈਕਸ ਟੌਏ ਰਿਵਿਊਜ਼ ਆਦਿ।
ਆਪਣੇ ਯੂਟਿਊਬ ਚੈਨਲ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਹ ਹਫਪੋਸਟ, ਬਿਜ਼ਨਸ ਇਨਸਾਈਡਰ, ਹਫਪੋਸਟ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ, ਯਾਹੂ! ਨਿਊਜ਼, ਸ਼ੀਕਨੋਜ਼, ਇਨਸਾਈਡਰ ਇੰਕ., ਰਿਫਾਇਨਰੀ 29, ਦ ਰੇਨੋ ਗਜ਼ਟ-ਜਰਨਲ, ਦ ਨੇਵਾਡਾ ਇੰਡੀਪੈਂਡੈਂਟ ਅਤੇ ਗਾਈਜ਼ ਗੈਬ ਲਈ ਲਿਖਦੀ ਹੈ।
ਵਕਾਲਤ
ਉਹ ਹੈਲਥਕੇਅਰ ਲਈ ਹੂਕਰਜ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਨੇਵਾਡਾ ਬਰੋਥਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।    ਉਹ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ।  ਉਸਨੇ ਸੈਕਸ ਕੰਮ ਨੂੰ ਅਪਰਾਧਿਕ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਲਈ ਲੜਾਈ ਲੜੀ ਹੈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਲਿਟਲ ਦੁਲਿੰਗੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਗੈਰ-ਇਕ-ਵਿਆਹ ਦੀ ਸਮਰਥਕ ਹੈ। ਲਿਟਲ ਕੋਲ ਪੁਰਾਤਨ ਦੁਰਲੱਭ ਪੁਸਤਕਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਯੂਟਿਊਬਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990
ਰਣਜੀਤ ਗੜ੍ਹ
ਰਣਜੀਤਗੜ੍ਹ  ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਮੁਕਤਸਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਬਧੌਲੀ
ਬਧੌਲੀ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਨਰਾਇਣਗੜ੍ਹ ਤਹਿਸੀਲ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ, ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ 747 ਪਰਿਵਾਰ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਆਬਾਦੀ 4442 ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 2346 ਮਰਦ ਅਤੇ 2096 ਔਰਤਾਂ ਸਨ। ਇਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਰਿਵਾਰ ਬੰਗੇਵਾਲੇ, ਚਠਲੇ ਅਤੇ ਕਪੂਰ ਪਰਿਵਾਰ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਲੋਕਧਾਰਾ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ
ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਅਰਥ:-
ਲੋਕਧਾਰਾ
ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਅਰਥ:-
ਮੀਡੀਆ ਸਮੂਹਿਕ ਸੰਚਾਰ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੈ। ਇਹ ਮੀਡੀਆ (ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਮਾਧੀਅਮ) ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਬਹੁ-ਵਚਨ ਹੈ। ਜਿਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਦੋ ਬਿੰਦੂਆਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦੈ। ਇਸ ਇਸਤੇਮਾਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਜਾਂ ਡਾਟਾ ਨੂੰ ਸਭਾਲਣ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਲੋਕ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਿਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।  denis mcquail ਅਨੁਸਾਰ ਇਕ ਵਿਧੀ ਜੋ ਕਿ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਇਕ ਬੰਦੇ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਬੰਦੇ ਤੀਕ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਮੀਡੀਆ ਹੈ। ਮੀਡੀਆ ਸੰਚਾਰ ਜਾਂ ਜਨ ਸੰਚਾਰ ਦਾ ਮਾਧੀਅਮ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਕੋ ਵੇਲੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਸੰਚਾਰ ਸੰਭਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਨ-ਸੰਚਾਰ ਇਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਦਾਇਰੇ ਵਿਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਅਜਿਹਾ ਮਾਧਿਅਮ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹਾਸਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਇਹ ਸਮਾਜੀਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਤਹਿਤ ਵਿਚਰਦਾ ਹੋਇਆ ਮਨੁੱਖ ਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਕਾਸ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸੰਚਾਰ ਇਕ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਜੋ ਇਕ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਬੰਦੇ ਨਾਲ, ਇਕ ਸਮੂਹ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਜੋੜਦੀ ਹੈ ਇਸ ਦੇ ਕਈ ਕਾਰਜ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ- ਸੂਚਨਾ ਦੇਣ ਵਿਚ, ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦੇਣ ਵਿਚ, ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਵਿਚ, ਸਮਾਜੀਕਰਨ ਵਿਚ (ਸੰਚਾਰ ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਾਵਾਂ, ਸੰਬੰਧਾਂ ਦਾ ਅਧਾਰ ਹੈ) ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਜਾਂ ਲੋਕਧਰਾਈ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿਚ (ਸੰਚਾਰ ਨਾਲ ਪ੍ਰੰਪਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ) ਮਨੋਰਜੰਨ ਕਰਨ ਵਿਚ, ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਬਾਜੀ ਲਈ (ਵਰਤਮਾਨ ਤੇ ਵਪਾਰਿਕ ਵਿਵਸਥਾ ਵਿਚ) ।
ਸੰਬੰਧ:-(ਲੋਕਧਾਰਾ ਤੇ ਮੀਡੀਆ)
ਜਦੋਂ ਲੋਕਧਾਰਾ ਤੇ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਪਰਸਪਰ ਸੰਬੰਧ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਇਕ ਦੂਜੇ ਲਈ ਮਹੱਤਵ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਲੋਕਧਾਰਾ ਮੀਡੀਆ ਲਈ ਉਦੋਂ ਮਹਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਲੋਕ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਸੰਚਾਰ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਮਨੋਰੰਜਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੰਚਾਰ ਕਰਨ ਵਿਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨੈਤਿਕਤਾ ਦਾ ਪਾਠ ਪੜਾਉਣ ਵਿਚ ਲੋਕਧਾਰਾ ਇਕ ਉਚਿਤ ਸਾਧਨ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਵਿਪਰਿਤ ਮੀਡੀਆ ਵੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਮਹਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇਸ ਦਾ ਕੰਮ ਦੋ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨਾ ਹੈ, ਸੰਚਾਰ ਕਰਨਾ ਹੈ।
ਸੰਚਾਰ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਸਦੀਵੀਂ ਲੋੜ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਰੰਭਕ ਤੌਰ ਤੇ ਸੰਚਾਰ ਮੌਖਿਕ ਰੂਪ ਵਿਚ ਹੁੰਦਾ ਆਇਆ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਿ ਮੌਖਿਕ ਜਾਂ ਪਰੰਪਰਕ ਮੀਡੀਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਾਨਵ ਜਾਤੀ ਆਪਣੇ ਮੁੱਢਲੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਹੀ ਵਿਚਾਰਾਂ, ਭਾਵਾਂ, ਸੂਚਨਾ ਦਾ ਸੰਚਾਰ ਮੌਖਿਕ ਰੂਪ ਵਿਚ ਕਰਦੀ ਆਈ ਹੈ ਪਰ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਸੰਚਾਰ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਵਿਚ ਵੱਡਾ ਅੰਤਰ ਆਇਆ ਹੈ। ਛਾਪੇਖਾਨੇ ਦਾ ਆਵਿਸ਼ਕਾਰ ਨਾਲ ਪ੍ਰਿੰਟ ਮੀਡੀਆ ਹੋਂਦ ਵਿਚ ਆਇਆ। ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਿਤਾਬਾਂ, ਅਖਬਾਰਾਂ, ਮੈਗਜ਼ੀਨਾਂ ਦਾ ਆਗਮਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨਿਕ ਮੀਡੀਆ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਰੇਡਿਓ, ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਆਦਿ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਦੋ ਰੂਪ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਪਰੰਪਰਕ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਮੀਡੀਆ।
ਮੀਡੀਆ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ:-
ਇਸ ਦੀਅਾਂ ਹੇਠ ਲਿਖੀਅਾਂ ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ-
ਪਰੰਪਰਕ ਮੀਡੀਆ
ਪਰੰਪਰਕ ਮੀਡੀਆ ਤੋਂ ਭਾਵ ਲੋਕ ਸਮੂਹ ਵਿਚਲੇ ਪਰੰਪਰਕ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਹੈ। ਉਹ ਮਾਧਿਅਮ ਜੋ ਕਿ ਸਾਡੇ ਸਭਿਆਚਾਰ, ਸਾਡੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦਾ ਮਹਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਹਨ। ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਕ ਪੀੜ੍ਹੀ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਤੱਕ ਸੰਚਾਰ ਕਰਨ ਵਿਚ ਹੁੰਦਾ ਆਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਲੋਕ ਸਮੂਹ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਸੰਚਾਰ ਵਿਧੀਆਂ ਹਨ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਜਾਂ ਮੁੱਢਲੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਹੀ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ, ਨਾਚਾਂ, ਸ਼ਿਲਪ ਕਲਾਵਾਂ, ਉਤਸਵਾਂ, ਅਨੁਸ਼ਠਾਨਾਂ ਵਿਚ ਵਿਅਸਤ ਰੱਖਦੇ ਆਏ ਹਨ। ਇਹ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦਾ ਨਿੱਜੀ ਰੂਪ ਸੀ। ਇਕ ਸਥਾਨਿਕ ਸੰਚਾਰ ਪਰਨਾਲੀ ਜਿਸ ਦਾ ਜਿਕਰ ਆਧੁਨਿਕ ਮੀਡੀਆ ਤੋਂ ਬਹੁਤਾ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। R.K Ravindran ਅਨੁਸਾਰ, ਪਰੰਪਰਕ ਲੋਕ ਮੀਡੀਆ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਹਾਰ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨਦੇਹੀ ਕਰਨ ਦਾ ਇਕ ਢਾਂਚਾ ਹੈ। ਜੋ ਅਗੇ ਜਨ-ਸੰਚਾਰ ਦੇ ਪਰੰਪਰਕ ਅਰਥ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਰਸਮਾਂ ਰਿਵਾਜ਼ਾਂ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਾਂ, ਕਥਾਵਾਂ ਅਨੁਸ਼ਠਾਨਾਂ ਆਦਿ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਰੂਪ ਵਿਚ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਕਰੀਬ ਵਿਚਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨਹਾਂ ਦਾ ਅਨੁਸਰਨ ਕਰਦੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਹਤਵ ਪਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਆਧੁਨਿਕ ਮੀਡੀਆ ਤੋਂ ਪਰੰਪਰਕ ਮੀਡੀਆ ਇੱਕ ਐਸਾ ਮਾਧਿਅਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਲਾ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਪ੍ਰਕਾਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲੋਕ ਨਾਟ ,ਮੇਲੇ ਤੇ ਤਿਉਹਾਰ,ਲੋਕ-ਨਾਚ,ਲੋਕ -ਗੀਤ, ਪਰੰਪਰਕ ਮੂਲ ਭਾਵਾਂ,ਲੋਕ ਕਥਾਵਾਂ, ਅਖਾਣਾਂ ਆਦਿ ਦੀ ਉਪਸਥਿਤੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ।ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਮਾਜ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ । ਮੌਖਿਕ ਮੀਡੀਆ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਘਟਣ ਵਾਲੇ ਆਯੋਜਨਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ, ਪੀੜ੍ਹੀ ਤੋਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਤੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਰਾਸਤ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ,ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਸਮਾਜੀਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦਾ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੇ ਭਾਵ ਨਾਲ ਘੜੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ ।ਅਖਾਣਾਂ ਸਮਾਜਿਕ ਆਰਥਿਕ ਸੁਧਾਰ ਲਈ ਵਧਿਆ ਰਾਹਨੁਮਾਈ ਕਰਦੀਆਂ ਸਥਾਪਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ । ਬੁਝਾਰਤ ਦਿਮਾਗੀ ਸ਼ਕਤੀ ਜਾਂਚਣ ਦੇ ਯੰਤਰ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦਕਿ ਲੋਕ ਗੀਤ ਮਾਨਸਿਕ ਤਨਾਅ ਦੇ ਨਿਵਾਰਨ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ ।
ਆਧੁਨਿਕ ਮੀਡੀਆ
ਇਸਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਧੁਨਿਕ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਪ੍ਰਿੰਟ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨਕ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਪਰਵੇਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੇ ਸੰਚਾਰ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਮੌਖਿਕਤਾ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣ ਦਿੱਤਾ। ਇਸਨੇ ਨਾ ਕੇਵਲ ਪ੍ਰੰਪਰਾਗਤ ਲੋਕਧਾਰਾ ਨੂੰ ਸੰਚਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਸਗੋਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਕੇ ਸਾਂਭਣ ਦਾ ਉਪਰਾਲਾ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਬਸ ਫ਼ਰਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲੋਕਧਾਰਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਲੋੜ ਮੁਤਾਬਿਕ ਢਾਲ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿਚ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਜੋ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਅਨੇਕਾਂ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮਸ਼ੀਨੀਕਰਨ ਅਤੇ ਉਦ੍ਯੋਗੀਕਰਨ ਵਿਚ ਲੋੜੋਂ ਵੱਧ ਉਤਪਾਦਨ ਨੇ ਪੂੰਜੀਵਾਦ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਪੂੰਜੀ ਦੇ ਪਸਾਰ ਲਈ ਵਿਸ਼ਵ ਮੰਡੀ ਵਿਚ ਸੰਚਾਰ ਦੀਆਂ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕਾਂ ਵਿਕਾਸ ਕਰਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਕਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹਾਸ਼ੀਏ ਤੇ ਧੱਕ ਦਿੱਤਾ।
ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦੀਆਂ ਪ੍ਰਸਥਿਤੀਆਂ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਨਿਵੇਕਲੇ ਢੰਗ ਤੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟਾਈ ੈ ਕਿ ਇਹ ਸਾਡੀ ਪੁਰਾਣੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਲੋਕਧਾਰਾ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਖੁਦ ਫੋਕਲੋਰ ਸ਼ਬਦ ਇਜਾਦ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਲੀਅਮ ਥੋਮਸ ਇਸ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇਹ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਰੇਡੀਓ, ਟੀ. ਵੀ., ਫਿ਼ਲਮਾਂ ਆਦਿ ਨੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਆ ਰਹੀ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ।ੈ ਪਰ ਐਲਨ ਡੰਡੀਜ਼ ਨਵੀਂ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਕਬੂਲਦੇ ਹੋਏ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਨਵੀਂ ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਵਜੂਦ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹ।ੈ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਅਨੇਕਾਂ ਰੂਪ ਨਵੀਂ ਮੀਡੀਆ (ਰੇਡੀਓ, ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ, ਇੰਟਰਨੈੱਟ) ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਮਿੱਥਾਂ, ਦੰਤ ਕਥਾਵਾਂ, ਪਰੀ ਕਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਰੀਤਾਂ, ਨਾਚਾਂ ਤੱਕ ਫੈਲੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਪ੍ਰਿੰਟ ਮੀਡੀਆ
ਆਧੁਨਿਕ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਿੰਟ ਮੀਡੀਆ ਆਉਂਦੀ ਹ।ੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿ ਅਖ਼ਬਾਰ, ਰਸਾਲੇ, ਕਿਤਾਬਾਂ ਆਦਿੇ ਪਰਮੁੱਖ ਹਨ। ਅਖ਼ਬਾਰ ਸੰਚਾਰ ਦਾ ਇੱਕ ਸਸਤਾ ਸਾਧਨ ਹ।ੈ ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਵਿਭਿੰਨ ਅਖਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕਧਾਰਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਸਮੱਗਰੀ ਦਾ ਜਾ ਲੇਖ ਛਪਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕ ਜਾਂ ਬਾਲ ਐਡੀਸ਼ਨ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਬੁਝਾਰਤਾਂ, ਕਾਰਟੂਨ ਆਦਿ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਰਸੇ ਅਤੇ ਲੋਕਧਾਰਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਰਸਾਲੇ, ਕਿਤਾਬਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਾਂਭਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।