cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਜੌਨੀ ਕੈਸ਼
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਜੇ. ਆਰ. ਕੈਸ਼ ਦਾ ਜਨਮ 26 ਫਰਵਰੀ 1932 ਵਿੱਚ ਕਿੰਗਜ਼ਲੈਂਡ, ਆਰਕਾਂਸਾਸ, ਵਿਖੇ ਰੇ ਕੈਸ਼ ਅਤੇ ਕੈਰੀ ਕਲੋਵਰੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਸੱਤ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚੌਥੇ ਨੰਬਰ ਉੱਤੇ ਸੀ ਅਤੇ ਜਨਮ ਕ੍ਰਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਨ: ਰੌਏ, ਮਾਰਗਰੇਟ ਲੂਈਸ, ਜੈਕ, ਜੇ.ਆਰ., ਰੇਬਾ, ਜੋਐਨ, ਅਤੇ ਟੌਮੀ (ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਸਫਲ ਕੰਟਰੀ ਕਲਾਕਾਰ ਬਣਿਆ)। ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਸਕਾਟਿਸ਼ ਮੂਲ ਦਾ ਸੀ।   ਬਾਲਗ ਹੁੰਦਿਆਂ ਇਸ ਨੇ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਕਿ ਇਸਦਾ ਉਪਨਾਮ 11-ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਸ਼ਹਿਰ ਫਾਈਫ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਸਭ ਇਸਨੂੰ ਮੇਜਰ ਮਾਈਕਲ ਕ੍ਰਿਕਟਨ-ਸਟੂਅਰਟ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਫੌਕਲੈਂਡ ਦਾ ਲੇਅਰਡ (ਜਿਮੀਂਦਾਰ) ਸੀ।  ਕੈਸ਼ ਲੋਕ ਅਤੇ ਫਾਈਫ ਵਿੱਚ ਹੋਰਾਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰਿਕ ਨਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।
ਕੰਮਕਾਜੀ ਜੀਵਨ
ਕੈਸ਼ ਨੂੰ ਅਕਸਰ "ਦ ਮੈਨ ਇਨ ਬਲੈਕ" (The Man in Black) ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਅਕਸਰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾਉਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਇਸਦੀ ਭਾਰੀ ਆਵਾਜ਼ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੰਗੀਤ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਕੰਮਕਾਜੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਬਾਗੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਉਭਰਿਆ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੱਦ ਤੱਕ ਨਿਮਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇਹ ਜੇਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀਆਂ ਮੁਫ਼ਤ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਇਹ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਇਹਨਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦਾ ਸੀ, "ਸਲਾਮ, ਮੈਂ ਜੌਨੀ ਕੈਸ਼ ਹਾਂ" (Hello, I'm Johnny Cash)।
ਮੌਤ
ਇਸਦੀ ਮੌਤ12 ਸਤੰਬਰ 2003 ਨੂੰ ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗ ਕਾਰਨ ਕੁਝ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ ਕਾਰਨ 71 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
<div class="cx-template-editor-title" title="The purpose of this template is to provide a standard format for labeling links to official websites.">Official website   <div class="cx-template-editor-title" title="The purpose of this template is to provide a standard format for labeling links to official websites.">Official website
<div class="cx-template-editor-title" title="The Citation template generates a citation for a book, periodical, contribution in a collective work, patent, or a web page. It determines the citation type by examining which parameters are used.">Citation  title of source   Candidates    url of source <span data-key="url" title="URL of an online location where the text of the publication can be found." class="cx-template-editor-param-desc">  http://www.hitparadehalloffame.org/xhtml_heads/Candidates/Inductee_johnny_cash.html     archiveurl   https://web.archive.org/web/20080106180837/http://www.hitparadehalloffame.org/xhtml_heads/Candidates/Inductee_johnny_cash.html     deadurl  yes    contribution  Inductee Johnny Cash    publisher  Hit Parade Hall of Fame    archivedate  January 6, 2008
<div class="cx-template-editor-title" title="This template displays an external link or a reference to a memorial on the Find a Grave website.">Find a Grave  GRid # <span data-key="id" title="The Find a Grave Memorial number, found at the bottom of the Find a Grave article or in the URL (e.g., '1234' for https://www.findagrave.com/cgi-bin/fg.cgi?page=gr&GRid=1234). This parameter is optional if Wikidata property P535 exists, but required if not." class="cx-template-editor-param-desc"> 7863405    Access date <span data-key="accessdate" title="The date this citation was added or last updated." class="cx-template-editor-param-desc"> November 30, 2013
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1932 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2003 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਗਿਟਾਰਵਾਦਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਗੀਤਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕ
ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ
thumb|400x400px| ਅਨਾਜ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ ਅਤੇ ਲੋਡਿੰਗ ਉਪਕਰਣ, ਸੀਏਟਲ 2010 ਇੱਕ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ, ਬਲਕ ਫ੍ਰੈਟਰ ਜਾਂ ਬੋਲਚਾਲ ਵਿੱਚ, ਬਲਕਰ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਿਨ੍ਹਾਂ ਪੈਕ ਕੀਤੇ ਥੋਕ ਮਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਨਾਜ, ਕੋਲਾ, ਧਾਤੂ ਅਤੇ ਸੀਮੈਂਟ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਾਲ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਉਂਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ 1852 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਆਰਥਿਕ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦਾ ਨਿਰੰਤਰ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ, ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਸੂਝ-ਬੂਝ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ। ਅੱਜ ਦੇ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮਰੱਥਾ, ਸੁਰੱਖਿਆ, ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊਤਾ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਅੱਜ, ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ 21% ਵਪਾਰੀ ਫਲੀਟਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲੇ-ਹੋਲਡ ਮਿਨੀ-ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਥਰੇਜ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਤੱਕ 400,000 ਲਿਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਮੀਟ੍ਰਿਕ ਟਨ ਡੈੱਡਵੇਟ (ਡੀਡਬਲਯੂਟੀ). ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਮੌਜੂਦ ਹਨ: ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਖੁਦ ਦੇ ਮਾਲ ਨੂੰ ਉਤਾਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਕੁਝ ਅਨਲੋਡਿੰਗ ਲਈ ਪੋਰਟ ਸਹੂਲਤਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਕਾਰਗੋ ਨੂੰ ਪੈਕ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਲੋਡ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਧੇ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਯੂਨਾਨੀ, ਜਾਪਾਨੀ, ਜਾਂ ਚੀਨੀ ਮਾਲਕ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਚੌਥਾਈ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਨਾਮਾ ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹਨ। ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਿੰਗਲ ਬਿਲਡਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 82% ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਬਣਾਏ ਗਏ ਸਨ।
ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰਾਂ ਤੇ, ਚਾਲਕ ਦਲ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਨੈਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਰੱਖ-ਰਖਾਵ ਅਤੇ ਮਾਲ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਕਾਰਗੋ ਲੋਡ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਜਟਿਲਤਾ ਵਿੱਚ ਭਿੰਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਮਾਲ ਲੋਡ ਕਰਨ ਅਤੇ ਡਿਸਚਾਰਜ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਈ ਦਿਨ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ ਗੀਅਰਲੈਸ (ਟਰਮੀਨਲ ਉਪਕਰਣਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ) ਜਾਂ (ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੇਨ ਅਟੁੱਟ ਹੋਣ) ਤਿਆਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕਰੂਜ਼ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 30 ਤੋਂ ਵੱਧ ਤੱਕ ਦੇ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਥੋਕ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਬਹੁਤ ਸੰਘਣਾ, ਖਰਾਬ ਜਾਂ ਘਟੀਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ: ਕਾਰਗੋ ਸ਼ਿਫਟਿੰਗ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ ਜਲਣ, ਅਤੇ ਕਾਰਗੋ ਸੰਤ੍ਰਿਪਤ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਧਮਕੀ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜੋ ਪੁਰਾਣੇ ਹਨ ਅਤੇ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹਨ, 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ ਦੇ ਡੁੱਬਣ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ ਦੇ ਵੱਡੇ ਹੈਚਵੇ. ਜਦੋਂਕਿ ਕਾਰਗੋ ਦੇ ਕੁਸ਼ਲ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹੈ, ਇਹ ਤੂਫਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਜੇ ਕੋਈ ਜਹਾਜ਼ ਡੁੱਬਣ ਨਾਲ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੇ ਛੱਡਣ ਵਾਲੇ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਸੁਚਾਰੂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਨਵੇਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨਿਯਮ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ
right|thumb| ਇੱਕ ਖਾਸ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ ਦਾ ਕਰਾਸ ਸੈਕਸ਼ਨ. 1.  ਕਾਰਗੋ 2 ਫੜੋ.   ਹੈਚ ਕਵਰ 3.   ਵਾਟਰ ਗੱਪਸ ਜਾਂ ਤੇਲ ਲਈ ਅੱਪਰ ਹੋਪਰ ਟੈਂਕ 4.   ਡਬਲ ਥੱਲੇ 5.   ਲੋਅਰ ਹੌਪਰ ਟੈਂਕ, ਪਾਣੀ ਦੇ ਗਲੇ ਲਈ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਮਿਆਦ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਪਰਿਭਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। 1999 ਤੱਕ, ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ ਫਾੱਰ ਸੇਫਟੀ ਆਫ਼ ਲਾਈਫ ਆਫ਼ ਸਾੱਫ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ "ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਇਕੋ ਡੈਕ, ਉਪਰਲੇ ਪਾਸੇ ਦੀਆਂ ਟੈਂਕੀਆਂ ਅਤੇ ਹੌਪਰ ਸਾਈਡ ਟੈਂਕ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਜਹਾਜ਼ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਥੋਕ ਵਿੱਚ ਸੁੱਕੇ ਮਾਲ ਨੂੰ ਚੁੱਕਣ ਦਾ ਉਦੇਸ਼; ਕੈਰੀਅਰ; ਜਾਂ ਇੱਕ ਸੁਮੇਲ ਕੈਰੀਅਰ. " ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵਰਗੀਕਰਣ ਸੁਸਾਇਟੀਆਂ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ ਕੋਈ ਵੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸੁੱਕੇ ਖਾਲੀ ਪਦਾਰਥ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ। ਮਲਟੀਪਰਪਜ਼ ਕਾਰਗੋ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਬਲਕ ਕਾਰਗੋ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਹੋਰ ਕਾਰਗੋ ਵੀ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਲਕ ਕੈਰੇਜ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਸ਼ਬਦ "ਡ੍ਰਾਈ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ" ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤੇਲ, ਰਸਾਇਣਕ, ਜਾਂ ਤਰਲ ਪਟਰੋਲੀਅਮ ਗੈਸ ਕੈਰੀਅਰਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਛੋਟੇ ਬਲਕ ਕੈਰੀਅਰ ਆਮ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲੋਂ ਲਗਭਗ ਵੱਖਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਇਸ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ
ਹਿਊਰਾਨ ਝੀਲ
thumb|right|ਲੇਕ ਹਿਉਰਾਨ thumb|right|ਲੇਕ ਹਿਉਰਾਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਝੀਲਾਂ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ ਲੇਕ ਹਿਉਰਾਨ (Lac Huron) ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ 5 ਮਹਾਨ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਝੀਲ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਝੀਲ ਓਂਟੇਰੀਓ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਜਹਾਜ ਜਾਂਘੋਂ ਨੇ ਮਕਾਮੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਜੋ ਹਿਉਰੋਨ ਕਹਾਉਂਦੇ ਸਨ।
ਇਹ ਪੱਧਰ ਖੇਤਰਫਲ ਲਈ ਮਹਾਨ ਝੀਲਾਂ ਲਈ ਦੀ ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਝੀਲ ਹੈ। 23,010 ਵਰਗ ਮੀਲ (59,596 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਲਗਭਗ ਅਮਰੀਕੀ ਪੱਛਮ ਵਰਜੀਨਿਆ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਇਲਾਵਾ ਇਹ ਭੂਮੀ ਉੱਤੇ ਤਾਜ਼ਾ ਪਾਣੀ ਦੀ ਤੀਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਝੀਲ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਆਇਤਨ 850 ਘਣ ਮੀਲ (3,540 ਘਣ ਕਿਲੋਮੀਟਰ)ਹੈ ਅਤੇ ਤਟ ਲੰਮਾਈ 3,827 ਮੀਲ (6, 157 ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਹੈ।
ਝੀਲ ਹਿਉਰਾਨ ਦਾ ਧਰਾਤਲ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ 577 ਫੁੱਟ (176 ਮੀਟਰ) ਉੱਚਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਔਸਤ ਗਹਿਰਾਈ 195 ਫੁੱਟ (59 ਮੀਟਰ) ਜਦੋਂ ਕਿ ਅਧਿਕਤਮ ਗਹਿਰਾਈ 750 ਫੁੱਟ (229 ਮੀਟਰ) ਹੈ। ਝੀਲ ਦੀ ਲੰਮਾਈ 206 ਮੀਲ (332 ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਅਤੇ ਚੋੜਾਈ 183 ਮੀਲ (245 ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਹੈ।
ਪਾਣੀ ਦਾ ਉਪਰਲਾ ਪੱਧਰ
ਇਸ ਝੀਲ ਦਾ ਪਾਣੀ ਅਕਤੂਬਰ ਅਤੇ ਨਵੰਬਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਪੱਧਰ ਦੇ ਝੀਲ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਮਹੀਨੇ ਬਦਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।ਆਮ ਉੱਚ-ਪਾਣੀ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਡਾਟਮ ਤੋਂ ਉਪਰ 2.00 ਫੁੱਟ (0.61 ਮੀਟਰ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ (577.5 ਫੁੱਟ ਜਾਂ 176.0 ਮੀਟਰ) । 1986 ਦੀਆਂ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਲੇਕਸ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਅਤੇ ਹਿਊਰਾਨ ਆਪਣੇ ਉੱਚੇ ਪੱਧਰ 5.92 ਫੁੱਟ (1.80 ਮੀਟਰ) ਉੱਤੇ ਡਾਟੇ ਦੇ ਉੱਪਰ ਪਹੁੰਚ ਗਈ।ਹਾਈ ਵਾਟਰ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਫਰਵਰੀ 1986 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਜਨਵਰੀ 1987 ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੱਕ ਇਸ ਸਾਲ ਚੱਲਿਆ।ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਡੇਟੁਮ ਚਾਰਟ ਤੋਂ 3.67 ਤੋਂ 5.92 ਫੁੱਟ (1.12-1.80 ਮੀਟਰ) ਉਪਰ ਰਿਹਾ।
ਪਾਣੀ ਦਾ ਹੇਠਲਾ ਪੱਧਰ
ਝੀਲ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਆਮ ਪਾਣੀ ਦੀ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ 1.000 ਫੁੱਟ (30 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ) ਡੇਟਮ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ(577.5 ਫੁੱਟ ਜਾਂ 176.0 ਮੀਟਰ)।1964 ਦੀਆਂ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਲੇਕਸ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਅਤੇ ਹਿਊਰਾਨ ਝੀਲ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਡਾਟੇ ਦੇ 1.38 ਫੁੱਟ (42 ਸੈਂਟੀ) ਹੇਠਾਂ,ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਵੇਂ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ। ਹਾਈ ਵਾਟਰ ਰਿਕਾਰਡ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਫਰਵਰੀ 1964 ਤੋਂ ਜਨਵਰੀ 1965 ਤੱਕ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਘੱਟ ਪਾਣੀ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਕਾਇਮ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।ਬਾਰਵੇਂ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ 1.38 ਤੋਂ 0.71 ਫੁੱਟ ਸੀ(42-22 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ), ਜੋ ਕਿ ਚਾਰਟ ਡੇਟਮ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ ਹਿਊਰਾਨ ਝੀਲ
ਹਿਊਰਾਨ ਝੀਲ ਕੋਲ 30 ਹਜ਼ਾਰ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਾਲੇ ਟਾਪੂ ਹਨ। ਮਹਾਨ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੰਢਲੀ ਰੇਖਾ ਲੰਬਾਈ ਹੈ ।ਹਿਊਰਾਨ ਝੀਲ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਝੀਲ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੈ, ਜੋ 5 ਮੀਲ-ਚੌੜਾ (8.0 ਕਿਲੋਮੀਟਰ), 20 ਫੁੱਟ ਡੂੰਘੀ (120 ਫੁੱਟ; 37 ਮੀਟਰ) ਮਕੇਨੈਕ ਦੇ ਤੂਫਾਨ ਦੁਆਰਾ ਉਸੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਾਈਡਰੋਜਨਿਕ ਤੌਰ' ਤੇ ਉਸੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ(ਕਈ ਵਾਰ ਲੇਕ ਮਿਸ਼ੀਗਨ-ਹੂਰੋਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰੀ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕੋ ਝੀਲ ਦੇ ਦੋ 'ਲੋਬਜ਼' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ।45,300 ਸਕੇਅਰ ਮੀਲ (117,000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ 2) ਤੇ ਇੱਕਲੀ, ਹਿਊਰਾਨ-ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਝੀਲ, "ਤਕਨੀਕੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਤਾਜੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਝੀਲ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ ਝੀਲਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੁਪਰੀਅਰ ਝੀਲ 8,700 ਵਰਗ ਮੀਲ (23,000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਹਿਊਰਾਨ ਨਾਲੋਂ ਵੱਡੀ ਅਤੇ ਉੱਚੀ ਹੈ।ਦੂਜੀਆਂ ਮਹਾਨ ਝੀਲਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਝੀਲ ਵੀ ਬਰਫ਼ ਪਿਘਲ ਕੇ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ,ਕਿਉਂਕਿ ਮਹਾਂਦੀਪ ਦੇ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਪਿਛਲੇ ਹੂ-ਬਹੂ ਯੁੱਗ ਦੇ ਅੰਤ ਵੱਲ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਗਏ ਸਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਪੂਰਬੀ ਵੁਡਲੈਂਡਜ਼ ਦੇ ਮੂਲ ਅਮਰੀਕੀ ਸਮਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਯੂਰਪੀ ਸੰਪਰਕ ਦੀ ਪੂਰਵ ਸੰਧਿਆ 'ਤੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਹੱਦ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ ਕਿ ਹਿਊਰਾਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਤੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਪੁਰਾਤੱਤਵ-ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 4000 ਤੋਂ 6000 ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਸੌ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵੱਡੇ ਢਾਂਚੇ ਹਨ ।ਫ੍ਰੈਂਚ, ਜੋ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਯੂਰਪੀ ਯਾਤਰੀ ਹਨ,ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅਕਸਰ ਲੇਅਰ ਹਿਊਰੋਨ ਨੂੰ ਲਾਰ ਡ੍ਰੌਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,ਭਾਵ "ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ"।1656 ਵਿੱਚ, ਫ੍ਰਾਂਸੀਸੀ ਮਖੈਨੀਕਾਰ ਨਿਕੋਲਸ ਸਾਨਸਨ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਨਕਸ਼ੇ ਨੇ ਝੀਲ ਨੂੰ ਕਾਰੇਗਨੰਡੀ ਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵਾਯੈਂਡੋਟ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਅਨੁਵਾਦ "ਫ੍ਰੈਸ਼ਵਰ ਸਾਗਰ", "ਹਰੀਓਂਸ ਦੀ ਝੀਲ", ਜਾਂ "ਝੀਲ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਨ ਝੀਲਾਂ
ਦਲਿਤ ਕੈਮਰਾ
ਦਲਿਤ ਕੈਮਰਾ ਯੂ ਟਿਊਬ ਉੱਪਰ ਇੱਕ ਚੈਨਲ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦਲਿਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਦਲਿਤ ਕੈਮਰਾ 23 ਨਵੰਬਰ 2007 ਨੂੰ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਇਸਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਭਾਰਥਨ ਰਵੀਚੰਦਰਨ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ। 2011 ਵਿੱਚ ਰਵੀਚੰਦਰਨ ਨੇ ਕੈਮਰੇ ਨਾਲ ਦਲਿਤ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਵੀਡਿਓਜ਼ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਨੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ। ਇਹ ਚੈਨਲ ਕੁਝ ਹੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਚਰਚਾ ਦਾ ਪਾਤਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਪਹਿਲੀ ਵੀਡੀਓ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੇ ਬੱਟ ਨਾਲ ਹੋਈ ਬੇਅਦਬੀ ਦੇ ਰੋਸ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਦਲਿਤ ਕੈਮਰਾ 4 ਕੈਮਰਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਦੋ ਰਾਜਾਂ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਚੱਲਦਾ ਹੈ।
ਡਾਇਪਟਰ
ਡਾਇਪਟਰ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਲੈਂਸ ਜਾ ਫਿਰ ਕਿਸੇ ਕਰਵ ਸੀਸ਼ੇ ਦੀ ਆਪਟੀਕਲ ਪਾਵਰ  ਮਾਪਣ ਦੀ ਇੱਕ ਇਕਾਈ ਹੈ ਜੋ ਕੀ ਉਸਦੀ ਫੋਕਲ ਲੰਬਾਈ ਦੇ ਦੋਤਰਫ਼ੇ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਮੀਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਲਈ ਜੇ  ਕਿਸੇ ਲੈਂਸ ਦੀ ਫੋਕਲ ਲੰਬਾਈ  3 ਮੀਟਰ ਹੈ  ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਪਾਵਰ 1⁄3 ਡਾਇਪਟਰ ਹੋਵੇਗੀ। ਇੱਕ ਫਲੈਟ ਵਿੰਡੋ ਸੀਸ਼ੇ ਦੀ ਆਪਟੀਕਲ ਪਾਵਰ 0 ਡਾਇਪਟਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਨਾ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ ਨੂੰ ਇੱਕਠਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ  ਨਾ ਹੀ ਉਸਨੂੰ ਖਿਲਾਰਦਾ ਹੈ।
ਰੁੜਕੀ ਪੜਾਓ
ਰੁੜਕੀ ਪੜਾਓ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਸੀ ਜੋ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਵੇਲੇ ਉਜੜੇ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਰੋਪੜ ਤੋਂ ਅੰਬਾਲਾ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪੁਰਾਣੀ ਸੜਕ ਉੱਤੇ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਰਾਹਗੀਰ ਅਤੇ ਤਾਂਗਾ ਚਾਲਕ ਇਸ ਥਾਂ ’ਤੇ ਠਹਿਰ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਨਾਮ ਰੁੜਕੀ ਪੜਾਓ ਪੈ ਗਿਆ ਭਾਵ ਪੜਾਅ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਥਾਂ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਦਿਆਲੂ ਲੋਕ ਰਾਹਗੀਰਾਂ ਲਈ ਲੰਗਰ ਆਦਿ ਵੀ ਲਾਉਂਦੇ ਸਨ। ==ਪਿੰਡ ਬਾਰੇ-- ਚੰਡੀਗਡ਼੍ਹ ਸੈਕਟਰ 17 ਤੋਂ ਅੰਬਾਲਾ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸੜਕ ਦਾ ਚੌਕ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਉੱਚੀ ਥੇਹ ਵਾਲੀ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਸੈਕਟਰ-21 ਹੈ ਜੋ ਪਿੰਡ ਰੁੜਕੀ ਪਡ਼ਾਓ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਵਾਹੀਯੋਗ ਜ਼ਮੀਨ ਕਰੀਬ ਚਾਰ ਹਜ਼ਾਰ ਵਿੱਘੇ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਾ ਸੈਕਟਰ-22 ਅਤੇ ਸੈਕਟਰ-17 ਵਾਲਾ ਹੈ। ਸੈਕਟਰ-17 ਬੈਂਕ ਸੁਕੇਅਰ ਬੰਤ ਸਿੰਘ ਤੇ ਮਹਿਮਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ’ਤੇ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਬਸਤਾ ਸਿੰਘ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਨੀਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਘਰ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਕਿਰਨ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਵੀ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖੇਤਾਂ ਵਾਲੀ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ 55 ਕੁ ਘਰ ਹੁੰਦੇ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਕੱਚੇ ਸਨ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕਈ ਖੂਹ ਸਨ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰਾਂ ਦੇ 17 ਹਲਟ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿੰਜਾਈ ਨਾਲ ਕਣਕ, ਮੱਕੀ, ਕਮਾਦ, ਚਰੀ, ਕਪਾਹ, ਮੂੰਗਫਲੀ ਆਦਿ ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੀ ਚੰਗੀ ਖੇਤੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਕਈ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰ ਗੱਡੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਭਾੜੇ ਦਾ ਕੰਮ ਵੀ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਟਿਵਾਣਾ, ਸਿੱਧੂ, ਬੈਦਵਾਣ, ਸ਼ੁਕਰੀਏ ਤੇ ਮਾਨ ਗੋਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਬੜੇ ਮਿਹਨਤੀ ਸਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਡਾਇਪਟਰ
ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ  ਪਿਹਲੀ ਵਾਰ ਫਰੈਂਚ ਵਿਗਿਆਨੀ ਫ਼ਰਦਨੈਂਦ ਮੋਨੋਯਰ ਨੇ 1872 ਵਿੱਚ ਦੱਸੀ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਪਟਿਕਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਪਣ ਦੀਆਂ ਇਕਾਈਆਂ
ਦਲਿਤ ਕੈਮਰਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਿਕ ਲਹਿਰਾਂ
ਦੇਵੀਪ੍ਰਸਾਦ ਚੱਟੋਪਾਧਿਆਏ
ਦੇਵੀਪ੍ਰਸਾਦ ਚੱਟੋਪਾਧਿਆਏ (19 ਨਵੰਬਰ 1918 – 8 ਮਈ 1993) ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤੀ ਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਭੌਤਿਕਵਾਦੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤੀ ਚਾਰਵਾਕ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਰਸ਼ਨ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਇਤਹਾਸ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਧੀ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕਾਰਜ ਵੀ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਚਿਕਿਤਸਾਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਚਰਕ ਅਤੇ ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਉੱਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਉੱਚ ਕੋਟੀ ਦਾ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ
ਦੇਵੀਪ੍ਰਸਾਦ ਚੱਟੋਪਾਧਿਆਏ ਕਲਕੱਤਾ ਦੇ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ 19 ਨਵੰਬਰ, 1918 ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਧਰਮੀ ਹਿੰਦੂ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਸਮਰਥਕ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ
ਤਨਵੀ ਗਣੇਸ਼ ਲੋਨਕਰ
ਤਨਵੀ ਗਣੇਸ਼ ਲੋਨਕਰ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Tanvi Ganesh Lonkar; ਜਨਮ 5 ਮਾਰਚ 1995) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 2008 ਵਿੱਚ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ- ਵਿਜੇਤਾ ਫਿਲਮ ਸਲੱਮਡੌਗ ਮਿਲੀਅਨੇਅਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਤਰ "ਲਤਿਕਾ" ਦੇ ਕਿਸ਼ੋਰ ਸੰਸਕਰਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫਿਲਮ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਕਾਸਟ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ, ਤਨਵੀ ਗਣੇਸ਼ ਲੋਨਕਰ "ਇੱਕ ਮੋਸ਼ਨ ਪਿਕਚਰ ਵਿੱਚ ਕਾਸਟ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ" ਲਈ 15ਵੇਂ ਸਕ੍ਰੀਨ ਐਕਟਰਜ਼ ਗਿਲਡ ਅਵਾਰਡ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ।
ਪਿਛੋਕੜ
ਲੋਨਕਰ ਦਾ ਜਨਮ ਮੁੰਬਈ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗਣੇਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ਰਮੀਲਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਜਾਹਨਵੀ ਹੈ। ਉਹ ਮਰਾਠੀ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਗੋਰੇਗਾਂਵ ਵੈਸਟ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਿੰਗੇ ਉਪਨਗਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਟੀਵੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਦਾ ਘਰ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਡਾ.ਐਸ. ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਵਿਦਿਆਲਿਆ ਮਲਾਡ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਸ਼ਰਮੀਲਾ ਹਿੰਦੂਜਾ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਟੈਕਨੀਸ਼ੀਅਨ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਗਣੇਸ਼ ਯੂਨੀਅਨ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਜਾਰਜੀਆ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਮਿਲਡਜਵਿਲੇ GA ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਨਾਲ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਈ ਸੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸਨੇ ਫਿਰ ਖੇਤਰੀ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਕੰਨੜ ਫਿਲਮ ਟੀਨੇਜ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ 2012 ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਬਜਟ ਵਾਲੀ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ, ਕਢਲ ਥੀਵੂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ।   ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੋਈ, ਪਰ ਉਸਨੇ 2013 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿਦਯੁਥਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਫਿਲਮ 18 ਮਾਰਚ 2016 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਲਾਸਟ ਬੈਂਚਰਸ (2014) ਵੀ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1995
ਬਸਤੀ ਨਿਹਾਲੂਵਾਲ
ਬਸਤੀ ਨਿਹਾਲੂਵਾਲ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਲੋਹੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮੰਡੋਲੀ
ਮੰਡੋਲੀ  ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਘਨੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
26 ਮਈ
13 ਜੇਠ ਨਾ: ਸ਼ਾ:
26 ਮਈ  ਗ੍ਰੈਗਰੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਸਾਲ ਦਾ 146ਵਾਂ ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਾਲ ਦੇ 219 (ਲੀਪ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 220) ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਦਿਹਾਂਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਈ
ਮਹਾਂਭਾਰਤ
ਮਹਾਂਭਾਰਤ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: Mahābhārata,ਆਈ ਪੀ ਏ: [məɦaːˈbʱaːrət̪ə]) ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੋ ਮਹਾਨ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਮਹਾਕਾਵਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਦੂਜਾ ਗ੍ਰੰਥ ਹੈ - "ਰਮਾਇਣ"। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦਾ ਅਨੂਪਮ ਧਾਰਮਿਕ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ, ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਅਤੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਗਰੰਥ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਮਾ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਪੰਚਮ ਵੇਦ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਤੌਰ ਤੇ, ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਵੇਦਵਿਆਸ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਢਾਂਚਾਗਤ ਪਰਤਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਯਤਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਹਿੱਸਾ ਸ਼ਾਇਦ ਤੀਜੀ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਅਤੇ ਤੀਜੀ ਸਦੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਕਲਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹਿੱਸੇ 400 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਮੂਲ ਘਟਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਇਦ 9 ਵੀਂ ਅਤੇ 8 ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸ਼ਲੋਕ
ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 1,10,000 ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ, ਜੋ ਯੂਨਾਨੀ ਕਵੀ ਹੋਮਰ ਦੇ ਇਲੀਅਡ ਅਤੇ ਓਡੀਸੀ ਦੋਨਾਂ ਦੇ ਜੋੜ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਇਸ ਦਾ ਆਕਾਰ ਦਸ ਗੁਣਾ। ਰਮਾਇਣ ਨਾਲੋਂ ਇਹ ਚਾਰ ਗੁਣਾ ਵੱਡਾ ਹੈ।
ਰਚਨਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਵੇਦਵਿਆਸ ਨੂੰ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਲੱਗ ਗਏ, ਜੋ ਕਿ ਸ਼ਾਇਦ ਇਸ ਲਈ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਲਿਖਤ ਕਲਾ ਦਾ ਓਨਾ ਵਿਕਾਸ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿੰਨਾ ਇਹ ਅੱਜ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਵੈਦਿਕ ਸਾਹਿਤ ਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਨੂੰ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਰ ਪੀੜ੍ਹੀ ਪਰੰਪਰਾਗਤ  ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ  ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮੀ ਆਮ ਬੋਲਚਾਲ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਵੈਦਿਕ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ-ਮੁਨੀਆਂ ਨੇ ਜ਼ਬਾਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਰ ਪੀੜ੍ਹੀ ਯਾਦ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਜਦੋਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਾਰਨ ਵੈਦਿਕ ਯੁੱਗ ਦੇ ਪਤਨ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ੀਆਂ-ਮੁਨੀਆਂ ਦੇ ਵੈਦਿਕ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਹੱਥ-ਲਿਖਤਾਂ 'ਤੇ ਲਿਖ ਕੇ ਵੈਦਿਕ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਸਾਂਭਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਹ ਸਭ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਦਾ ਆਧੁਨਿਕ ਰੂਪ ਕਈ ਪੜਾਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਮਹਾਨਤਾ
ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਇਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਕਾਲ ਦੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਪਹਿਲੂਆਂ ਦਾ ਚਿਤਰਣ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਯੁੱਧ ਤਕਨੀਕ ਤੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰਲੇ ਦੇਸ਼-ਦੇਸ਼ਾਤਰਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
ਸਾਰ ਤੱਤ
ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਵਾਂ ਅਤੇ ਕੌਰਵਾਂ ਦੀ ਅਠਾਰਾਂ ਦਿਨ ਚੱਲੇ ਯੁੱਧ ਦਾ ਚਿਤਰਨ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਦੇ ਅਠਾਰਾਂ ਅਧਿਆਏ ਹਨ। ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ "ਸ਼੍ਰੀਮਦਭਗਵਤ ਗੀਤਾ" ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੋਈ ਜੋ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ।
ਤਰਜੁਮਾ
ਮਹਾਭਾਰਤ ਦਾ ਪੂਰਾ ਤਰਜੁਮਾ ਹੁਣ ਤਕ ਅੱਠ ਭਾਸ਼ਾਵਾ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ: ਤਮਿਲ, ਬੰਗਾਲੀ, ਮਲਯਾਲਮ, ਹਿੰਦੀ, ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ, ਚੀਨੀ, ਰੂਸੀ ਅਤੇ ਫਾਰਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਸਾਹਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਭਾਰਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਮਿਥਿਹਾਸ
ਫੂਲੇਵਾਲਾ
ਫੂਲੇਵਾਲਾ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਬਠਿੰਡੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਤਹਿਸੀਲ ਫੂਲ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਲੋਹਕਾ
ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਲੋਹਕਾ ਖੂਇਆਂ ਸਰਵਰ ਦਾ ਨਾਮਵਰ ਕਿਸਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਦੇ ਜਾਣੇ- ਮਾਣੇ ਬੰਦੇ ਹਨ।
ਜਨਮ
ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਲੋਹਕਾ ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਜਿਲੇ ਮਿੰਟਗੁਮਰੀ (ਹੁਣ ਸ਼ਾਹੀਵਾਲ) ਦੀ ਤਹਿਸ਼ੀਲ ੳਕਾੜਾ ਦੇ 52 ਚੱਕ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ | ਆਪ ਦ ਪਿਤਾ ਦਾ ਸਬੰਦ ਜੱਟ ਸਿੱਖ ਦੀ ਪੰਨੂ ਗੋਤ ਨਾਲ ਹੈ |
ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਰੋਕਥਾਮ ਬੋਰਡ
ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕੰਟਰੋਲ ਬੋਰਡ ( ਸੀ ਪੀ ਸੀ ਬੀ ) ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਾਇੰਸ ਸੱਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ, ਜੰਗਲਾਤ ਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ ਵਜ਼ਾਰਤ ਅਧੀਨ ਇੱਕ ਕਨੂੰਨੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1975 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨੋਟੀਫੀਕੇਸ਼ਨ ਨੰ 6186-BR II (4) 75/24146 dated 30.07.1975 ਰਾਹੀੱ , ਜਲ (ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਅਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ) ਐਕਟ, 1974 ਦੇ ਜਾਰੀ ਹੋਣ ਉਪਰੰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਬਦਲਾਓ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਣ ਕਰਣ ਲਈ ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਕਨੂੰਨ ਤੇ ਨਿਯਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹਨ:
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਉਪਰੋਕਤ ਕਨੂੰਨਾਂ ਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਰੋਕਥਾਮ ਬੋਰਡ ਨੂੰ ਸੌਂਪੀ ਗਈ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲਵਾਯੂ ਕਾਰਕੁਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਰਕਾਰੀ ਅਦਾਰੇ
ਖੋਖਰ ਕਲਾਂ
ਖੋਖਰ ਕਲਾਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਮਾਨਸਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2001 ਵਿੱਚ ਖੋਖਰ ਕਲਾਂ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 3171 ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫ਼ਲ 11.38 ਕਿ. ਮੀ. ਵਰਗ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸੁਧਾ ਮੂਰਤੀ
ਸੁਧਾ ਮੂਰਤੀ (19 ਅਗਸਤ 1950) ਇੱਕ ਸਮਾਜ ਸੇਵਿਕਾ ਅਤੇ ਲੇਖਿਕਾ ਹੈੈ, ਜੋ ਕਿ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਕੰਨੜ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਪੇਸ਼ੇ ਵਜੋਂ ਉਹ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਹ ਇੰਫੋਸਿਸ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਅਤੇ ਗੇਟਸ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਹੈ।
ਕਾਰਨ ਵਿਗਿਆਨ
ਇਤਿਉਲੋਜੀ ਨਾਨਾ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਨ,ਵਜ੍ਹਾ, ਜੜ੍ਹ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਹੇਤੁਵਿਗਾਨ ਜਾਂ ਇਤਿਉਲੋਜੀ (Etiology) ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਗ੍ਰ੍ਰੀਕ ਤੋਂ ਚੱਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਾਰਨ ਦੇ ਵਜਾ।
ਵੇਰਵਾ
ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋ ਚਿਕਿਤਸਕੀ ਤੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਥੇ ਇਹ ਜਾਨਣ ਲਈ ਕੀ ਰੋਗ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ,ਵਜ੍ਹਾ, ਜੜ੍ਹ ਦਾ ਅਤੇ ਧਿਐਨ ਕਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ,ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ,ਭੂਗੋਲ, ਚਿਕਿਤਸਾ, ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਚਿਕਿਤਸਾ
ਰੋਗਾਂ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਵਿਗਾਨਿਕ ਤਰੀਕੇ ਨੇ ਨਾਲ ਛਾਨਬੀਨ ਕਰ ਕੇ ਰੋਗ ਦਾ ਪੜ੍ਹਨ ਕਰਨ ਤੇ ਉਨਾ ਦੀ ਸਹਾਇਕ ਮੂਲ ਕਾਰਨਾਂ ਨਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਦਾਰਣ - ਸਕਰਵੀ ਜੋ ਕੀ ਜਹਾਜ਼ਰਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਬਿਨਾ ਕਰਨ ਜਾਨੇ ਕੈਪਟੇਨ ਜੇਮਸ ਕੂਕ ਨੇ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਕੀ ਜਹਾਜ਼ੀ ਅਮਲੇ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਤਾਜ਼ੀ ਸਬਜੀਆਂ ਦੀ ਕਮੀ ਸੀ ਸੋ ਆਪਣੇ ਜਹਾਜ਼ੀ ਅਮਲੇ ਲਈ sauerkraut ਪੱਤਾਗੋਭੀ ਰੋਜ਼ ਬਣਵਾਈ ਪਰ ਉਸਨੁ ਇ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਸੀ ਕੀ ਇਹ ਸਕਰਵੀ ਨੂੰ ਕਿਓਂ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1926 ਵਿੱਚ ਖੋਜਿਆ ਗਿਆ ਕੀ ਇਹ ਵਿਟਾਮਿਨ ਸੀ ਦੀ ਕਮੀ ਕਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਰੋਗਾਂ ਦਾ ਵਰਗੀਕਰਣ
ਇਤਿਉਲੋਜੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪੀੜੀ ਰੋਗਾਂ ਦਾ ਸਥੂਲ ਵਰਗੀਕਰਣ ਇਸ ਤਰਾਂ ਸੰਭਵ ਹੈ-
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Philosophy of science ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Mythography ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Creation myths ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Greek mythology understanding and criticism ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Causality ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਯੁਰਵਿਗਾਨ
ਮੰਡਿਆਣਾ
ਮੰਡੀਆਣਾ  ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਘਨੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਫੀਫਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ 2006
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫੁੱਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫੀਫਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫੁਟਬਾਲ
ਮਹਿਮਵਾਲ ਮਾਹਲਾ
ਮਹਿਮਵਾਲ ਮਾਹਲਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਲੋਹੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਐਨੀ ਸੂਲੀਵਾਨ
ਜੋਹਾਨਾ ਮੈਨਸਫੀਲਡ ਸੂਲੀਵਾਨ ਮੇਸੀ (ਅਪ੍ਰੈਲ 14, 1866 – ਅਕਤੂਬਰ 20, 1936), ਜੋ ਕਿ ਐਨੀ ਸੂਲੀਵਾਨ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਆਪਕਾ ਸੀ। ਐਨੀ ਸੂਲੀਵਾਨ ਜਿਆਦਾਤਰ ਹੈਲਨ ਕੈਲਰ ਦੀ ਅਧਿਆਪਕਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਐਨੀ ਸੂਲੀਵਾਨ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖਣ ਦੇ ਲਈ ਹੈਲਨ ਦੀ ਰਜਾਮੰਦੀ ਨੇ ਉਸਦੇ ਲਈ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਭੇਦ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤਾ। ਐਨੀ ਸੂਲੀਵਾਨ ਕਾਫੀ ਮਿਹਨਤੀ ਔਰਤ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਕਈ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਭੇਦ ਦਾ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗਿਆਨ ਹੈਲਨ ਕੈਲਰ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਨੇ ਪਰਕਿਨ ਸਕੂਲ ਜੋ ਕਿ ਅੰਨ੍ਹਿਆਂ ਲਈ ਸੀ, ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ 20 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਹੈਲਨ ਦੀ ਅਧਿਆਪਕਾ ਬਣ ਗਈ। 3 ਮਈ, 1905 ਨੂੰ ਸੁਲਵੀਨ ਨੇ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਇੰਸਟ੍ਰਕਟਰ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ ਜੋਹਨ ਅਲਬਰਟ ਮੈਸੀ (1877-19 32) ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਕੈਲਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਸੁਰਜੀਤ ਹਾਂਸ
ਸੁਰਜੀਤ ਹਾਂਸ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ, ਇਤਹਾਸ ਦਾ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨ ਖੋਜੀ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਕਰਕੇ ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਨਾਟਕ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਉਲਥਾ ਕਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨੇਪਰੇ ਚੜ੍ਹਨ ਸਦਕਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਐਨੀ ਸੂਲੀਵਾਨ
ਬਚਪਨ
ਸੂਲੀਵਾਨ ਦਾ ਜਨਮ 14 ਅਪ੍ਰੈਲ 1866 ਨੂੰ, ਫੀਡਿੰਗ ਹਿਲਜ਼, ਅਗਾਵਮ, ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਬਪਤਿਸਮੇ ਦੇ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਨਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਜੋਹਾਨਾ ਮੈਨਸਫੀਲਡ ਸੂਲੀਵਾਨ ਸੀ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸ ਨੂੰ ਜਨਮ ਤੋਂ ਐਨ ਜਾਂ ਐਨੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਥੌਮਸ ਅਤੇ ਐਲਿਸ (ਕਲੋਸੀ) ਸੂਲੀਵਾਨ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਬੱਚੀ ਸੀ, ਜੋ ਮਹਾਂ ਅਕਾਲ ਦੇ ਸਮੇਂ ਆਇਰਲੈਂਡ ਤੋਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲੀ ਗਈ ਸੀ।
ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਉਮਰ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ, ਸੂਲੀਵਾਨ ਨੇ ਅੱਖ ਦੇ ਇੱਕ ਜੀਵਾਣੂ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਸੰਕਰਮਣ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਟ੍ਰੈਕੋਮਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦਰਦਨਾਕ ਸੰਕਰਮਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਲਗਭਗ ਅੰਨ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਅੱਠ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਟੀ.ਵੀ. ਨਾਲ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਡਰ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਬੱਚਿਆ ਦਾ ਪਾਲਣ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ, ਜੇਮਜ਼ (ਜਿੰਮੀ) ਨੂੰ ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਦੇ, ਟੇਵਕਸਬਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਰਨ-ਡਾਊਨ ਅਤੇ ਭੀੜ-ਭੜੱਕੇ ਭੱਤਿਆਂ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਮੈਰੀ ਨੂੰ ਮਾਸੀ ਕੋਲ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਿੰਮੀ ਦੀ ਕਮਰ 'ਚ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਫੇਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਦੇ ਚਾਰ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਟੀ.ਵੀ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਐਨ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਟੇਕਸਬਰੀ ਵਿਖੇ ਰਹੀ ਅਤੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਦੋ ਅਸਫਲ ਅਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਝੱਲਣੇ ਪਏ।
ਸੁਰਜੀਤ ਹਾਂਸ
ਜੀਵਨ ਵੇਰਵਾ
ਸੁਰਜੀਤ ਹਾਂਸ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਡਾਕੀਏ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। 1980ਵਿਆਂ ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ ਲੱਗ ਕੇ ਵਿਚ ਪੰਦਰਾਂ ਰੋਜ਼ਾ ਵਿਸ਼ਵ ਪੰਜਾਬੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਕਰਵਾਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ ਜੋਸ਼, ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ, ਹਰਿਭਜਨ ਸਿੰਘ ਵਰਗਿਆਂ ਨੂੰ ਬਰਤਾਨੀਆ ਘੁੰਮਾਇਆ ਸੀ।
ਐਨੀ ਸੂਲੀਵਾਨ
ਸਿੱਖਿਆ
ਐਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਿੱਖਿਆ 7 ਅਕਤੂਬਰ 1880 ਨੂੰ ਪਰਕੀਨਸ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਦੇ ਪਰਕਿੰਸ ਵਿਖੇ ਉਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਉਸ ਲਈ ਅਪਮਾਨਜਨਕ ਰਹੇ, ਉਸ ਨੇ ਕੁਝ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਾਲ ਤਰੱਕੀ ਕੀਤੀ। ਉਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੇ ਪਰਕਿੰਸ ਦੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਅਤੇ ਉਥੇ ਵਿਦਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਅੰਨ੍ਹੀ-ਬੋਲ਼ੀ ਸ਼ਖਸ਼ੀਅਤ, ਲੌਰਾ ਬ੍ਰਿਜਗਮੈਨ ਤੋਂ ਹੱਥੀਂ ਲਿਖਤ ਅਤੇ ਹੱਥੀਂ ਅੱਖਰ ਸਿੱਖੇ। ਉਥੇ ਹੀ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਵੀ ਕੀਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਸੁਧਾਰ ਕੀਤਾ। ਜੂਨ 1886 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ 20 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਲਾਸ ਦੀ ਵੈਲਡਿਕੋਟੋਰਿਅਨ ਵਜੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।
ਸੁਰਜੀਤ ਹਾਂਸ
ਜੀਵਨ ਵੇਰਵਾ
ਫਿਰ ਹਾਂਸ 1970ਵਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਯੂਕੇ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਪਰਤ ਆਏ ਅਤੇ ਇਥੇ ਦੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿਚ ਅਧਿਆਪਨ ਅਤੇ ਲੇਖਣੀ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਜੁੱਟ ਗਿਆ। ਉਹ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਸੀਨੀਅਰ ਲੈਕਚਰਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਸਰਗਰਮ ਅਧਿਆਪਕ ਕਾਰਕੁਨ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਜਦੋਂ 1975 ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਧਿਆਪਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (GNUTA) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਉਹਦਾ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁੰਜੀਵਤ ਰੋਲ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਅਧਿਆਪਨ ਫ਼ੈਕਲਟੀ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਮਸਾਂ 40 ਕੁ ਸੀ।
ਸੁਰਜੀਤ ਹਾਂਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਫ਼ੈਕਲਟੀ ਦੀ ਅਕਾਦਮਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਘੁਲਾਟੀਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਦੇ ਲਈ ਲੜਨ ਕਰਕੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਰ ਉਹ ਜਲਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬਹਾਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਮੁਖੀ ਬਣ ਗਿਆ। ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹਾਂਸ ਨੇ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡੀਨ ਫੈਕਲਟੀ, ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸਿੰਡੀਕੇਟ, ਸੈਨੇਟ ਅਤੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਆਪਣੀ ਸਮਰੱਥਾ ਮੁਤਾਬਿਕ ਅਕਾਦਮਿਕ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ।
ਐਨੀ ਸੂਲੀਵਾਨ
ਅਵਾਰਡ
1932 ਵਿੱਚ, ਕੈਲਰ ਅਤੇ ਸੂਲੀਵਨ ਨੂੰ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਦੇ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦੁਆਰਾ ਆਨਰੇਰੀ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਟੈਂਪਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਨਰੇਰੀ ਡਿਗਰੀਆਂ ਵੀ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ। 1955 ਵਿੱਚ, ਕੈਲਰ ਨੂੰ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਨਰੇਰੀ ਡਿਗਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਅਤੇ 1956 ਵਿੱਚ, ਪਰਕਿੰਸ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੇ ਕਾਟੇਜ ਨੂੰ ਕੈਲਰ-ਮੈਸੀ ਕਾਟੇਜ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਸੁਰਜੀਤ ਹਾਂਸ
ਜੀਵਨ ਵੇਰਵਾ
ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਖੋਜ ਪੱਤਰ ਵੀ ਲਿਖੇ ਹਨ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇ ਕੰਧ-ਚਿੱਤਰਾਂ/ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਬੀ - 40, ਉਸ ਦੀਆਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਦੋ-ਮਾਸਿਕ ਸਾਹਿਤਕ ਰਸਾਲਾ, ਲਕੀਰ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ।
ਐਨੀ ਸੂਲੀਵਾਨ
ਅਵਾਰਡ
2003 ਵਿੱਚ, ਸੂਲੀਵਨ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਹਾਲ ਆਫ਼ ਫੇਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਸੁਰਜੀਤ ਹਾਂਸ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2020 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1930
ਐਨੀ ਸੂਲੀਵਾਨ
ਮੌਤ
ਸੂਲੀਵਾਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਲਗਭਗ ਸਾਰਾ ਸਮਾਂ ਨੇਤਰਹੀਣ ਵਾਂਗੂ ਗੁਜ਼ਾਰਿਆ ਸੀ, ਪਰ 1935 ਤੱਕ, ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੰਨ੍ਹੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। 15 ਅਕਤੂਬਰ, 1936 ਨੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਰੋਨਰੀ ਥ੍ਰੋਮੋਬਸਿਸ ਸੀ, ਕੋਮਾ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ, 20 ਅਕਤੂਬਰ, ਨੂੰ 70 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ 'ਚ ਵਨ ਹਿਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਜਦੋਂ ਕੈਲਰ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸੂਲੀਵਾਨ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਅਸਥੀਆਂ ਦਾ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਡੀ.ਸੀ. ਦੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਗਿਰਜਾਘਰ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਯਾਦਗਾਰ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਆਈ। ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਕੈਲਰ ਦੀ 1968 ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅਸਥੀਆਂ ਸੂਲੀਵਾਨ ਦੇ ਕੋਲ ਰੱਖ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1866 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1936 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਇਸਤਰੀ ਦਿਹਾੜਾ 2016 ਐਡੀਟਾਥਨ
ਕੁਲਵਿੰਦਰ ਢਿੱਲੋਂ
ਕੁਲਵਿੰਦਰ ਢਿੱਲੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ, ਪੰਜਾਬੀ ਕਲਾਕਾਰ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗੀਤ ਕਚਹਿਰੀਆਂ 'ਚ ਮੇਲੇ ਲਗਦੇ, ਪਾਇਆ ਲਹਿੰਗਾ ਸ਼ੀਸ਼ਿਆਂ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਬੋਲੀਆਂ ਗਾਏ।
ਗਾਇਕੀ-ਜੀਵਨ
ਕੁਲਵਿੰਦਰ ਢਿੱਲੋਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗਾਇਕੀ-ਜੀਵਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ ਕਚਹਿਰੀਆਂ 'ਚ ਮੇਲੇ ਲਗਦੇ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਨੇ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। 2002 ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅਗਲੀ ਐਲਬਮ ਗਲਾਸੀ ਖੜਕਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ। ਇਸਦਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗੀਤ ਮਸ਼ੂਕ ਸੀ। 2003 ਵਿੱਚ ਇਸਨੇ ਆਪਣੀ ਤੀਜੀ ਐਲਬਮ ਕਾਲਜ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਅੱਜ ਤੱਕ ਵਿਕ ਰਹੀ ਹੈ।
ਮੌਤ
ਕੁਲਵਿੰਦਰ ਢਿੱਲੋਂ ਦੀ ਮੌਤ 19 ਮਾਰਚ 2006 ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੜਕ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਫਗਵਾੜਾ-ਬੰਗਾ ਸੜਕ ਤੇ ਹੋਈ। ਹਵਾਲਿਆਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਇਸਦੀ ਮੌਤ ਹੌਂਡਾ ਸਿਟੀ ਕਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁਲਵਿੰਦਰ ਢਿਲੋਂ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਦੋਸਤ ਬਲਜਿੰਦਰ ਬਿੱਲਾ ਸਨ। ਇਹ ਕਾਰ ਬੇਕਾਬੂ ਹੋ ਕੇ ਹੋ ਕਿ ਦਰਖਤ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਗਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2006 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1975
ਗੜ੍ਹਸ਼ੰਕਰ
ਗੜ੍ਹਸ਼ੰਕਰ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਤੋਂ ਕੋਈ 40 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਹੈ। ਇਹ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ 95 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਿਵਾਲਕ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਤੋਂ ਸੱਤ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੜਕਾਂ ਨਿਕਲਦੀਆਂ ਹਨ।
1.ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ -40 ਕਿ.ਮੀ. 2.ਨੰਗਲ-30 ਕਿ.ਮੀ. 3.ਆਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ-44 ਕਿ.ਮੀ. 4.ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ- 95 ਕਿ.ਮੀ. 5.ਨਵਾਂਸ਼ਹਿਰ-10 ਕਿ.ਮੀ. 6.ਬੰਗਾ-16 ਕਿ.ਮੀ. 7.ਆਦਮਪੁਰ -ਤਕਰੀਬਨ 64 ਕਿ.ਮੀ.
ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ
ਮਹੇਸ਼ਆਣਾ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਭਾਈ ਤਿਲਕੂ ਜੀ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਸਿੰਘ ਸਭਾ ਹੋਰ ਕਈ ਜਾਤਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਗੁਰਦਵਾਰੇ, ਮੰਦਰ- ਰਾਧਾ ਮੰਦਰ,ਸ਼ਨੀ ਮੰਦਰ, ਮਾਂ ਵੈਸ਼ਨੋ ਦੇਵੀ ਮੰਦਰ, ਰਾਮਾ ਮੰਦਰ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਚਿੰਤਪੁਰਨੀ ਮੰਦਿਰ, ਗਓ ਸ਼ਾਲਾ !
ਕਿਆਸ
ਕਿਆਸ  ਇਕ  ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰੌਕ ਬੈਂਡ ਹੈ ਜੋ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ 2008 ਵਿੱਚ ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਗਿਟਾਰਵਾਦਕ ਖ਼ੁਰਰਮ ਵਕਰ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ  ਇਸ ਬੈਂਡ  ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਗਾਇਕ ਉਮੇਰ ਜਸਵਾਲ,ਮੁਹੰਮਦ ਹਸ਼ੀਰ ਇਬਰਾਹਿਮ, ਗਿਟਾਰਵਾਦਕ ਸਰਮਦ ਅਬਦੁਲ .ਗਫ਼ੂਰ, ਵਸ਼ਿਸ਼ਟ ਸ਼ਾਇਰ  ਗਯਾਸ ਅਤੇ ਡਰੰਮਵਾਦਕ ਸਲਮਾਨ ਰਫ਼ੀਕ ਆਦਿ ਦੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣ ਨਾਲ ਸੰਪੂਰਨ ਬੈਂਡ ਗਰੁੱਪ ਬਣਿਆ।  .
ਹੇਨਰੀ ਮੂਰੇ
ਹੈਨਰੀ ਸਪੈਨਸਰ ਮੂਰ ਓਮਾਰ ਸੀਐਚ ਐਫ ਬੀ ਏ (30 ਜੁਲਾਈ 1898 - 31 ਅਗਸਤ 1986) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕਲਾਕਾਰ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਅਰਧ-ਸੰਜੋਗ ਯਾਦਗਾਰੀ ਕਾਂਸੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀਆਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਲਾ ਦੇ ਜਨਤਕ ਕੰਮਾਂ ਵਜੋਂ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ। ਬੁੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਮੂਰ ਨੇ ਕਈ ਡਰਾਇੰਗ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੜੀਵਾਰ ਦੁਪਿਹਰ ਦੇ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਲੰਡਨ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੇਪਰ ਤੇ ਹੋਰ ਗ੍ਰਾਫਿਕ ਕੰਮ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਮੂਰੇ ਦਾ ਜਨਮ ਕਾਸਲਫੋਰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਕੋਲਾ ਖਾਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਉਘੀ ਹੋਈ ਸੰਗਮਰਮਰ ਅਤੇ ਵੱਡੀਆਂ-ਵੱਡੀਆਂ ਕਲਾਸਿਕ ਕਾਂਸੀ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਿਸਮ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਸੀ। ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ ਦੇ ਕਮਿਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਮੀਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਮੀਰ ਬਣਾਇਆ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਹ ਮੋਟੇ ਤੌਰ ਤੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ; ਉਸ ਨੇ ਜੋ ਧਨ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਉਹ ਹੈਨਰੀ ਮੂਰ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਵੱਲ ਵੱਧ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਕਲਾਵਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਤਰੱਕੀ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਹੈਨਰੀ ਮੂਰ ਦਾ ਜਨਮ ਕਲੈਂਡਫੋਰਡ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਯੌਰਕਸ਼ਾਇਰ ਦੇ ਵੈਸਟ ਰਾਈਡਿੰਗ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਮਰਿਯਮ ਬੇਕਰ ਅਤੇ ਰੇਮੰਡ ਸਪੈਨਸਰ ਮੂਰ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਆਇਰਿਸ਼ ਮੂਲ ਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕੈਸਿਲਫੋਰਡ ਵਿੱਚ ਪਹੀਏ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਅਤੇ ਵ੍ਹਾਲੈੱਲ ਕੋਲੀਅਰੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਬਣ ਗਏ। ਉਹ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਵੈ-ਚਾਲਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸਨ। ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਖਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਰੱਕੀ ਦੇ ਰਾਹ ਵਜੋਂ ਰਸਮੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ।  ਹੈਨਰੀ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਅੱਠ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਸੱਤਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਜੋ ਅਕਸਰ ਗਰੀਬੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਕਾਸਲਫੋਰਡ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦੇ ਸਨ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਮਾਡਲਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਲੱਕੜ ਵਿੱਚ ਸਜਾਵਟ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਸੰਕਲਪ ਬਣਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਉਹ ਇੱਕ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਮਾਈਕਲਐਂਜਲੋ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਸੁਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਿਆਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ।
ਆਪਣੇ ਮੁਢਲੇ ਵਾਅਦੇ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਮੂਰੇ ਦੇ ਮਾਪੇ ਇੱਕ ਮੂਰਤੀਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸਨ, ਇੱਕ ਕਾਰ ਵਿਹਾਰ ਜਿਸ ਨੇ ਉਹ ਕੁੱਝ ਕੈਰੀਅਰ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਨਵੀ ਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ। ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਸੰਖੇਪ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੂਰੇ ਉਸ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਬਣ ਗਏ ਜਿਸ ਨੇ ਉਹ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਅਠਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਛੁੱਟੀ 'ਤੇ, ਮੂਰ ਨੇ ਫੌਜ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਸਵੈਸੇਵ ਉਹ ਪ੍ਰਿੰਸ ਔਫ ਵੇਲਸ 'ਸਿਵਲ ਸਰਵਿਸ ਰਾਈਫਲਜ਼ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦਾ ਆਦਮੀ ਸੀ ਅਤੇ 1917 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੈਸ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, 30 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਬੌਰਲੋਨ ਵੁੱਡ ਵਿਚ,  ਕੇਮਬ੍ਰੇ ਦਾ ਯੁੱਧ  ਦੌਰਾਨ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਠੀਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਸਰੀਰਕ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਇੰਸਟ੍ਰਕਟਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਬਾਕੀ ਬਚੇ ਯਤਰੇ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਕੇਵਲ ਫਰਾਂਸ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਉਸ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੇ ਲਈ ਲੜਾਈ ਇੱਕ ਨਾਇਕ ਬਣਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਰੋਮਾਂਚਕ ਧੁੰਦ ਵਿੱਚ।"  ਇਹ ਰਵੱਈਆ ਜੰਗ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਹੋਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਗਿਆ ਅਤੇ 1940 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ, ਆਰਥਰ ਸੈਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਚਿੱਠੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਕਿ "[ਜੰਗ] ਦੇ ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਖਾਕੀ ਵਰਦੀ ਦੇਖਣ ਨਾਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਗਲਤ ਅਤੇ ਬੇਢੰਗੇ ਅਤੇ ਜੀਵਨ-ਵਿਰੋਧੀ ਸੀ। ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਅਜੇ ਵੀ ਇਹ ਭਾਵਨਾ ਹੈ।"
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1898 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1986 ਵਿੱਚ ਮਰੇ
ਅਨਵਰ ਮਕਸੂਦ ਹਮੀਦ
ਅਨਵਰ ਮਕਸੂਦ ਹਮੀਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸ਼ੋ ਬਿਜ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਸਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜੋ 35 ਸਾਲ ਤੋਂ ਇਸ ਉਦਯੋਗ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਐਕਟਰ, ਕਵੀ, ਲੇਖਕ, ਟੀਵੀ ਹੋਸਟ, ਹਾਸਰਸ ਲੇਖਕ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਇੱਕ ਕਲਾਕਾਰ ਵੀ ਹੈ।
ਅਨਵਰ ਮਕਸੂਦ ਨੇ ਆਪਣੇ 35 ਸਾਲ ਦੇ ਕਾਰਜ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਾਰੇ ਪਰੋਗਰਾਮ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਵਿੱਚ ਬੇਹੱਦ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਹੋਏ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਬਣੇ। ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮਾਜਕ ਸਮਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਬੇਹੱਦ ਸਰਲ ਅਤੇ ਹਲਕੀ ਫੁਲ੍ਕੀ ਹਾਸ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਉਸ ਦਾ ਖਾਸਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਤਰੀਕੇ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦੀ ਪਸੰਦੀਦਾ ਹਸਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ
ਮਕਸੂਦ ਦ ਜਨਮ 7 ਸਤੰਬਰ 1935 ਨੂੰ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਸਟੇਟ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮਕਸੂਦ ਨੇ ਔਰੰਗਾਬਾਦ ਦੇ ਗੁਲਬਰਗਾ ਟਰੱਸਟ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੇਖਕ
ਜਗੀਰਦਾਰੀ
thumb|300px|ਮਧਕਾਲ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਾਨਾ
ਸਾਮੰਤਵਾਦ, ਬਿਸਵੇਦਾਰੀ ਜਾਂ ਜਗੀਰਦਾਰੀ ਉਹ ਸਮਾਜੀ, ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਨਿਜ਼ਾਮ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਆਧੁਨਿਕ ਹਕੂਮਤਾਂ ਦੇ ਕਿਆਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਅਕਸਰ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਸੀ। ਇਸ ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੀਆਂ ਬਾਅਜ਼ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਇਹ ਸਨ ਕਿ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੀ ਤਰਫ਼ ਤੋਂ ਮੁਖ਼ਤਲਿਫ਼ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਖ਼ਿਦਮਤਾਂ ਦੇ ਸਿਲੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਦੇ ਵਸੀਅ ਰਕਬੇ ਜਾਗੀਰ ਵਜੋਂ ਅਤਾ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਇਹ ਜਾਗੀਰਦਾਰ ਆਪਣੀ ਜਾਗੀਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਮਜ਼ਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਜ਼ਮੀਨ ਦਾ ਲਗਾਨ ਵਗ਼ੈਰਾ ਖ਼ੁਦ ਜਾਗੀਰਦਾਰ ਵਸੂਲ ਕਰਦੇ ਸਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਹਿੱਸਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਆਮ ਤੌਰ ਪਰ ਪੈਦਾਵਾਰ ਦਾ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਹਿੱਸਾ ਕਿਸਾਨ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਜਾਗੀਰਦਾਰ ਦਾ ਅਤੇ ਆਖ਼ਰੀ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦਾ। ਜਾਗੀਰਦਾਰ ਦੀ ਹੈਸੀਅਤ ਮਜ਼ਾਰਿਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੁਕਾਮੀ ਬਾਸ਼ਿੰਦਿਆਂ ਲਈ ਹੁਕਮਰਾਨ ਤੋਂ ਕਮ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਮਜ਼ਾਰੇ ਜਾਗੀਰਦਾਰ ਦੇ ਜ਼ੁਲਮ ਓ ਸਿਤਮ ਦੀ ਚੱਕੀ ਵਿੱਚ ਪਿਸਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਹੱਕ ਹਾਸਲ ਨਹੀਂ ਸਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਮੰਤਵਾਦ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਧਕਾਲ
ਫ਼ਰਗਨਾ
ਫ਼ਰਗਨਾ (Fargʻona/Фарғона, فەرغانە; Фарғона, Farğona/Farƣona; Farġāna/Farqâna; Фергана́) ਪੂਰਬੀ ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਫ਼ਰਗਨਾ ਖੇਤਰ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ। ਇਹ ਫ਼ਰਗਨਾ ਵਾਦੀ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਤਾਜਿਕਸਤਾਨ, ਕਿਰਗਿਜ਼ਸਤਾਨ ਅਤੇ ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਹੱਦ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਫ਼ਰਗਨਾ ਤਾਸ਼ਕੰਤ ਤੋਂ 420 ਕਿ.ਮੀ. ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਅੰਦੀਜਾਨ ਤੋਂ 75 ਕਿ. ਮੀ. ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਅਬਾਦੀ ਲਗਭਗ 187100 ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਫ਼ਰਗਨਾ ਵਾਦੀ ਜਿਹੜੀ ਕਿ ਬਹੁਤ ਉਪਜਾਊ ਹੈ, ਸਿਲਕ ਰੋਡ ਉੱਪਰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ, ਜਿਹੜੀ ਕਿ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਚੀਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਸ਼ੀਆਨ ਨੂੰ ਵੁਸ਼ਾਊ ਪਰਬਤਾਂ ਤੋ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਕਾਸ਼ਗਾਰ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਅਰਾਲ ਸਾਗਰ ਅਤੇ ਕੈਸਪੀਅਨ ਸਾਗਰ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਕਾਲੇ ਸਾਗਰ ਦੀਆਂ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਸੀ। ਕੁਸ਼ਾਨ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਇਸਨੂੰ ਫ਼ਰਗਾਨਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਮੌਸਮ
ਫ਼ਰਗਨਾ ਵਿੱਚ ਮਾਰੂਥਲੀ ਜਲਵਾਯੂ (ਕੋਪੇਨ ਜਲਵਾਯੂ ਵਰਗੀਕਰਨ ਹੈ। ਸਰਦੀਆਂ ਠੰਢੀਆਂ ਪਰ ਛੋਟੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਵਰੀ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਔਸਤ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ −2.8 °C ਹੈ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਔਸਤ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਾਪਮਾਨ 4.6 °C ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਗਰਮੀਆਂ ਗਰਮ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਔਸਤ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ 20.3 °C ਹੈ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਔਸਤ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਾਪਮਾਨ 20.3 °C ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਲਾਨਾ ਬਾਰਿਸ਼ 200 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਹੜੀ ਕਿ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਜਨਸੰਖਿਆ
ਫ਼ਰਗਨਾ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਲਗਭਗ 187,100 ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਾਜਿਕ ਅਤੇ ਉਜ਼ਬੇਕ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਸਲੀ ਸਮੂਹ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਗਨਾ ਖੇਤਰ
ਤਨਵੀ ਖੰਨਾ
ਤਨਵੀ ਖੰਨਾ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Tanvi Khanna; ਜਨਮ 23 ਜੁਲਾਈ 1996) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਸਕੁਐਸ਼ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸਕੁਐਸ਼ ਟੀਮ ਦੀ ਇੱਕ ਨਿਯਮਤ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਵਿੱਚ ਚੌਥੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਰੈਂਕਿੰਗ ਵਾਲੀ ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਉੱਭਰਨ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਕੁਐਸ਼ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਕੋਲੰਬੀਆ ਲਾਇਨਜ਼ ਸਕੁਐਸ਼ ਟੀਮ ਲਈ ਵੀ ਖੇਡਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸਤੰਬਰ 2021 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਉੱਚਤਮ PSA ਵਿਸ਼ਵ ਰੈਂਕਿੰਗ 86 ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 2019-20 PSA ਵਿਸ਼ਵ ਟੂਰ ਦੌਰਾਨ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਚੋਟੀ ਦੇ 100 ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ 2018 ਦੀਆਂ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਜ਼ਰੀ ਭਰੀ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਟੀਮ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸਨੇ 2019 ਮਹਿਲਾ ਏਸ਼ੀਅਨ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸਕੁਐਸ਼ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭਾਗ ਲਿਆ ਅਤੇ ਕੁਆਰਟਰ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੀ। ਉਹ ਕੁਆਰਟਰ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਸਾਥੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਕੁਐਸ਼ ਖਿਡਾਰੀ ਜੋਸ਼ਨਾ ਚਿਨੱਪਾ ਤੋਂ ਹਾਰ ਗਈ।
ਤਨਵੀ ਖੰਨਾ ਆਈਵੀ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਕੋਲੰਬੀਆ ਲਾਇਨਜ਼ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਵੀ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ 2016-2018 ਤੱਕ ਲਗਾਤਾਰ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਪਹਿਲੀ ਟੀਮ ਆਲ-ਆਈਵੀ ਲੀਗ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ਿਆਈ ਖੇਡਾਂ 2018 ਨੇਪਾਲ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗ਼ਮਾ ਜੇਤੂ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1996
ਸਧਾਰਨ ਕਾਨੂੰਨ
ਸਧਾਰਨ ਕਾਨੂੰਨ ਉਸ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਵਿਧਾਨਸਭਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੰਸਦ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਬਲਕਿ ਇਸ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਅਦਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜੱਜਾ ਦੁਆਰਾ ਫੈਸਲੇ ਸੁਣਾ ਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । ਇਸ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਫੈਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਿਸਾਲ ਦੇ ਤੋਰ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਿਲਦੇ-ਜੁਲਦੇ ਮੁਕੱਦਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਫੈਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਹੀ ਨਵੇਂ ਫੈਸਲੇ ਸੁਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਨੂੰਨ
ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ
right|thumb|ਭੂਗੋਲ, ਹਾਇਡਰੋਗ੍ਰਾਫੀ ਅਤੇ ਨੈਵੀਗੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸਾਰਣੀ, 1728  ਤੋਂ, ਸਾਇਕਲੋਪੀਡੀਆ ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਥਾਂ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਕਰਾਫਟ ਜਾਂ ਵਾਹਨ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਣ ਅਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਆਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: ਭੂਮੀ ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਐਰੋਨੌਟਿਕ ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਅਤੇ ਸਪੇਸ ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ।
ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹੁਨਰ ਜਾਂ ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾ ਦਾ ਨਿਰਧਾਰਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਅਰਥ ਵਿੱਚ, ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਅਤੇ ਪੈਦਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਯੂਰਪ ਦੇ ਮੱਧਕਾਲੀ ਯੁੱਗ ਸਮੇਂ, ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੱਤ ਮਕੈਨਿਕ ਕਲਾਸਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਦਾ ਵੀ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਫ਼ਰ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪੋਲੀਨੇਸ਼ਿਅਨ ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ ਸੰਭਵ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੁੱਲੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਨੈਵੀਗੇਸ਼ਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਇਹ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਾਧਨਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਾਰਸ਼ਲ ਆਈਲੈਂਡਸ ਸਟਿੱਕ ਚਾਰਟ ਆਫ਼ ਔਸਿਨ ਸਵੀਲਜ਼ ਤੇ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੀ ਗਈ ਮੈਮੋਰੀ ਅਤੇ ਨਿਰੀਖਣ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਸੀ। ਅਰਲੀ ਪੈਸੀਫਿਕ ਪੋਲੀਨੇਸ਼ੀਆ ਨੇ ਤਾਰਾਂ, ਮੌਸਮ, ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਵਾਈਲਡਲਾਈਫ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਦੀ ਸਥਿਤੀ, ਜਾਂ ਇੱਕ ਟਾਪੂ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਤੱਕ ਰਸਤਾ ਲੱਭਣ ਲਈ ਲਹਿਰਾਂ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਸ਼ਬਦ ਵਿਗਿਆਨ
ਇਹ ਸ਼ਬਦ 1530 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਲੈਵੀ ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ (ਨੈਵੀਗੇਟਿਓ) ਤੋਂ ਜਾਂ ਨੇਵੀਗੇਟਸ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਜੋ ਲਾਤੀਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਅਰਥ  "ਸਮੁੰਦਰੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਰਾਹੀਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਚਲਾਓ" ਆਦਿ ਹੈ। thumb|ਡਚ ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ਦੁਆਰਾ ਮੈਨੁਅਲ ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ right|thumb|A celestial fix will be at the intersection of two or more circles. right|thumb|The marine sextant is used to measure the elevation of celestial bodies above the horizon. thumb
ਰਾਡਾਰ ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ
right|thumb|Radar ranges and bearings can be very useful navigation. ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਜਹਾਜ਼ ਰਾਡਾਰ ਰੇਂਜ ਜਾਂ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਨੈਵੀਗੇਸ਼ਨ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰਾਡਾਰ ਏਡਜ਼ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਨੇਵੀਗੇਟਰ ਚਾਰਟਰਡ ਔਬਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਦੂਰੀ ਅਤੇ ਕੋਣ ਵਾਲੀ ਬੀਅਰਿੰਗ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰਟ ਤੇ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਲਾਈਨਾਂ ਦੀ ਲਾਈਨ ਸੈਟ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਰਾਡਾਰ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਫਿਕਸ ਨੂੰ ਰਾਡਾਰ ਫਿਕਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਦਿਵਸ ਦਾ ਕੰਮ
ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਦਿਵਸ ਦਾ ਕੰਮ ਵਿਵਹਾਰਕ ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ ਇਕਸਾਰ ਕੰਮ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਸਮੂਹ ਹੈ। ਇਹ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕ ਵਸਤਾਂ, ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਆਮ ਨਾਗਰਿਕ ਜਹਾਜ਼ ਤੱਕ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਲੇਕਿਨ ਵੇਖਣ ਵਿੱਚ ਇਕੋ ਜਿਹੀ ਹੋਵੇਗੀ।
ਪਾਲ ਵਾਕਰ
ਪਾਲ ਵਿਲੀਅਮ ਵਾਕਰ IV(ਸਤੰਬਰ 12,1973-ਨਵੰਬਰ 30,2013)ਇਕ 7 ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰ ਸੀ। ਉਹ 1999 ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਫਿਲਮ ਵਰਸਿਟੀ ਬਲੂਜ਼ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਇਆ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਓਹ ਬ੍ਰਿਨ ਓ ਕੋਨ੍ਨਰ ਅਤੇ ਫਾਸਟ ਐਂਡ ਫਿਊਰੀਅਸ ਲੜੀਵਾਰ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਏਟ ਬੀਲੋ,ਇਨ ਟੂ ਬਲੁ, ਸ਼ੀ ਇਜ ਆਲ ਦੇਟ ਅਤੇ ਟੇਕਰਸ। ਉਸ ਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਜਗ੍ਰਾਫਿਕ ਚੈਨਲ ਲੜੀ ਐਕਸਪੀਡਸ਼ਨ ਵਾਈਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਵਾਕਰ 30 ਨਵੰਬਰ 2013 ਨੂੰ ਕੇਲਿਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਲੇਨਸਿਆ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਇੱਕ ਕਾਰ ਸੜਕ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ।
ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ
ਵਾਕਰ ਦਾ ਜਨਮ ਸਤੰਬਰ 12, 1973 ਨੂੰ ਚਰਿਲ ਅਤੇ ਪਾਲ ਵਿਲਿਅਮ ਵਾਕਰ ਦੇ ਘਰ ਗਲੇਨਡੇਲ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ, ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਤਾ ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਫ਼ੈਸ਼ਨ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਸੀਵਰ ਠੇਕੇਦਾਰ ਸਨ। ਉਸ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸਣ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਕਾਉਂਟੀ ਦੇ ਸੈਨਤ ਫਰਨਾਂਡੋ ਵੈਲੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦਾ ਕੁਰਸੀਨਾਮਾ ਆਇਰਿਸ਼, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਜਰਮਨ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਦਾਦਾ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਆਇਰਿਸ਼ ਬਿਲੀ ਵਾਕਰ ਸਨ। ਉਸ ਦੇ ਪਰਵਾਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗਿਰਜਾ ਘਰ ਆਫ ਜੀਸਸ ਕਰਾਇਸਟ ਆਫ ਲੇਟਰ–ਡੇ ਸੇਂਟਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਵਿਲੇਜ ਈਸਾਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੇ ਬਾਦ ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਸਮੁਦਾਇਕ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵ-ਵਿਗਿਆਨ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰ
ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਕਾਰਜ ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ
ਕਲਾਸੀਕਲ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਨਿਯਮ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਊਟਨ ਦੇ ਨਿਯਮ, ਲਗਰਾਂਜ ਦੀਆਂ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ, ਹੈਮਿਲਟਨ ਦੀਆਂ ਇਕੁਏਸ਼ਨਾਂ ਆਦਿ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਇਸ ਬਹੁਤ ਸਰਲ ਸਿਧਾਂਤ ਤੋਂ ਬਣਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ:
ਜਿੱਥੇ \mathcal{S} ਕਾਰਜ ਹੈ; ਜੋ ਭੌਤਿਕੀ ਸਿਸਟਮ ਦੇ ਲਗਰਾਂਜੀਅਨ
ਦਾ ਦੋ ਵਕਤਾਂ t1 ਅਤੇ t2 ਦਰਮਿਆਨ ਇੰਟਗ੍ਰਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਗਤਿਜ਼ (ਕਾਇਨੈਟਿਕ) ਊਰਜਾ T (ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਬਣਤਰ ਦੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀ ਦਰ ਦਾ ਇੱਕ ਫੰਕਸ਼ਨ), ਅਤੇ ਪੁਟੈਂਸ਼ਲ ਐਨਰਜੀ V (ਬਣਤਰ ਦਾ ਇੱਕ ਫੰਕਸ਼ਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦਰ) ਹੈ। ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀਆਂ N ਡਿਗਰੀਆਂ ਵਾਲੇ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਬਣਤਰ ਸਰਵ ਸਧਾਰਨ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਕੋ-ਆਰਡੀਨੇਟਾਂ q = (q1, q2, ... qN) ਰਾਹੀਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਹਨਾਂ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕਾਂ ਪ੍ਰਤਿ ਸਰਵ ਸਧਾਰਨ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਮੋਮੈਂਟਾ ਕੰਜੂਗੇਟ p = (p1, p2, ..., pN) ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ:
ਐਕਸ਼ਨ ਅਤੇ ਲਗਰਾਂਜੀਅਨ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਸਾਰੇ ਵਕਤਾਂ ਲਈ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਯੰਤਰਾਵਲੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਬਦ “ਰਸਤਾ” ਸਰਲਤਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਕਰਵ (ਵਕਰ) ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਿਸਟਮ ਦੁਆਰਾ ਬਣਤਰ ਸਪੇਸ ਵਿੱਚ ਸਰਵ ਸਧਾਰਨ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਟਰੇਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਯਾਨਿ ਕਿ ਵਕਤ ਰਾਹੀਂ ਪੈਰਾਮੀਟ੍ਰਾਇਜ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਕਰਵ q(t)।
ਐਕਸ਼ਨ ਇੱਕ ਫੰਕਸ਼ਨਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਨਾ ਕਿ ਇੱਕ ਫੰਕਸ਼ਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਲਗਰਾਂਜੀਅਨ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਲਗਰਾਂਜੀਅਨ ਰਸਤੇ q(t) ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਐਕਸ਼ਨ (t1 ਤੋਂ t2 ਤੱਕ ਦੇ ਵਕਤ ਅੰਤਰਾਲ ਵਿੱਚ) ਸਾਰੇ ਵਕਤਾਂ ਲਈ ਰਸਤੇ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸ਼ਕਲ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਕਤ ਦੇ ਦੋ ਪਲਾਂ ਦਰਮਿਆਨ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਨੰਤ ਰਸਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜਿਸ ਰਸਤੇ ਲਈ ਐਕਸ਼ਨ ਇੱਕ ਹੀ ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ ਠਹਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ (ਪਹਿਲੇ ਦਰਜੇ ਤੱਕ) ਉਹੀ ਵਾਸਤਵਿਕ ਰਸਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲਗਰਾਂਜੀਅਨ ਮੁੱਲਾਂ ਦੀ ਸਾਰੀ ਦੀ ਸਾਰੀ ਨਿਰੰਤਰਤਾ ਦੀ ਲੜੀ ਲਈ ਠਹਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਮੁੱਲ ਜੋ ਕਿਸੇ ਰਸਤੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਸਿਰਫ ਲਗਰਾਂਜੀਅਨ ਦੇ ਇੱਕ ਮੁੱਲ ਦੀ। (ਦੂਜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ, ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਤੇ ਘੱਟ ਤੋਂ ਮੁੱਲ ਆਦਿ ਦੇ ਬਿੰਦੂਆਂ ਨੂੰ ਖੋਜਣ ਲਈ ਸਮੂਕਰਨਾਂ ਹੱਲ ਕਰਨ ਨਾਲੋਂ ਕਿਸੇ ਫੰਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਡਿੱਫਰੈਂਸ਼ੀਏਟ ਕਰਕੇ ਜ਼ੀਰੋ ਤੱਕ ਸੈੱਟ ਕਰਨਾ ਇੰਨਾ ਸਧਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਫੰਕਸ਼ਨ ਦੀ ਸਾਰੀ ਦੀ ਸਾਰੀ ਸ਼ਕਲ ਤੇ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿਧੀ ਉੱਤੇ ਹੋਰ ਵਿਵਰਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦਾ ਕੈਲਕੁਲਸ ਦੇਖੋ)
ਨੋਟ ਕਰੋ ਕਿ L, ਅੰਤਰ ਕਾਰਨ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਕੁੱਲ ਊਰਜਾ ਨਹੀਂ E ਹੁੰਦੀ, ਸਗੋਂ ਜੋੜ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦਾ ਕੈਲਕੁਲਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਧਾਂਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਖੋਖਰ ਖੁਰਦ
ਖੋਖਰ ਖੁਰਦ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਮਾਨਸਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2001 ਵਿੱਚ ਖੋਖਰ ਖੁਰਦ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 1722 ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫ਼ਲ 6.99 ਕਿ. ਮੀ. ਵਰਗ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਹਰਵੰਤ ਕੌਰ
ਹਰਵੰਤ ਕੌਰ (ਜਨਮ 5 ਜੁਲਾਈ, 1980) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਡਿਸਕਸ ਥਰੋਅ ਅਤੇ ਸ਼ੋਟ ਪੁਟ ਖਿਲਾੜੀ ਹੈ। ਇਸਨੇ 2002 ਏਸ਼ੀਆਈ ਚੈੰਪੀਅਨਸ਼ਿਪ, ਚੌਥੀ 2003 ਏਸ਼ੀਆਈ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਅਤੇ ਸਤਵੀਂ ਐਥੇਲੀਟਸ 2006 ਕੋਮਨਵੈਲਥ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਤਮਗੇ ਜਿੱਤੇ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਨੇ 2004 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਖਿਲਾੜੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਤੇਰਵਾਂ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਇਸਦਾ ਨਿੱਜੀ ਕੌਚ ਪਰਵੀਰ ਸਿੰਘ ਹੈ। 2010 ਕੋਮਨਵੈਲਥ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ, ਇਸਨੇ ਡਿਸਕਸ ਥਰੋਅ ਇਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸਿਲਵਰ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਇਸਤਰੀ ਦਿਹਾੜਾ 2016 ਐਡੀਟਾਥਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1980 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਤ ਲੋਕ
ਵਿਕੀਭਾਸ਼ਾ
ਵਿਕੀਭਾਸ਼ਾ ਆਨਲਾਈਨ ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਲਈ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਭਾਸ਼ਾਈ ਸਮੱਗਰੀ ਰਚਨਾ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਹੈ ਜੋ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿੱਚ ਇੰਸਟਾਲ ਹੋਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਵਿਕੀਭਾਸ਼ਾ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੇ ਲੇਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਮੱਗਰੀ ਲੱਭਣ, ਇਸ ਨੂੰ ਦੂਜੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਨ, ਅਤੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਨਵੇਂ ਲੇਖਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਨ ਜਾਂ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਟੂਲ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ ਅਤੇ ਅਨੁਭਵੀ ਉਪਭੋਗਤਾ ਇੰਟਰਫੇਸ ਪਰਤ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਟੀਚੇ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਲੇਖ 'ਤੇ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਪਭੋਗਤਾ-ਸੈਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂ ਵਧਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੈਸ਼ਨ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਸਮੱਗਰੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਾਧੇ ਜਾਂ ਸੋਧ ਅਪਡੇਟ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਟੀਚੇ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ 'ਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਵਿਕੀਭਾਸ਼ਾ 30 ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਗਰੀ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੈਰ-ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਲਾਭ ਦੇ ਕੇ ਅਸਾਨ ਸਮੱਗਰੀ ਸਿਰਜਣਾ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ, ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾੱਫਟ ਰਿਸਰਚ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਉਪਭੋਗਤਾ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨੇੜਿਓਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਜੋ ਅਰਬੀ, ਜਰਮਨ, ਹਿੰਦੀ, ਜਾਪਾਨੀ, ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਅਤੇ ਸਪੇਨੀ ਵਿੱਚ ਸਮਗਰੀ ਬਣਾਉਣ ਉੱਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਭਾਸ਼ਾ ਸ਼ਬਦ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਦੇ ਬਹਾਸਾ ਸ਼ਬਦ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ।
ਇਹ ਸਾਫਟਵੇਅਰ 2008 ਤੋਂ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਲੇਖਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਗੂਗਲ ਟਰਾਂਸਲੇਟਰ ਟੂਲਕਿੱਟ ਵਰਗਾ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਵਿਚਲਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਤਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਵਿਕੀਭਾਸ਼ਾ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਇੰਟਰਫੇਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਓਵਰਲੇਅ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਗੂਗਲ ਟੂਲਕਿੱਟ ਕਈ ਹੋਰ ਹੋਰ ਜਗ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ ਗੂਗਲ ਖਾਤੇ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਉਪਲਬਧਤਾ
2010 ਤੱਕ, ਵਿਕੀਭਾਸ਼ਾ (ਬੀਟਾ) ਇਸ ਤਰਾਂ ਉਪਲਬਧ ਸਨ:
ਯੂਜ਼ਰ ਗਾਈਡ
ਵਿਕੀਭਾਸ਼ਾ ਬੀਟਾ ਉਪਭੋਗਤਾ ਗਾਈਡ ਇੰਸਟਾਲੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ 20ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਅਧੀਨ ਬਣਾਏ ਅਤੇ ਵਧਾਏ ਲੇਖ
ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ
thumb|250px|right|ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਦਾ ਝੰਡਾ
ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ (ਯੂਰਪੀ ਯੂਨੀਅਨ) ਮੁੱਖ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ 27 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਕ ਅਤੇ ਅਤੇ ਆਰਥਕ ਰੰਗ-ਮੰਚ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨੀ ਸਾਂਝ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸੰਘ ਦੇ ਕਈ ਜਾਂ ਸਾਰੇ ਰਾਸ਼ਟਰਾਂ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸਥਾਪਨਾ 1957 ਵਿੱਚ, ਰੋਮ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ, ਯੂਰਪੀ ਆਰਥਿਕ ਪਰਿਸ਼ਦ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਦੁਆਰਾ ਛੇ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੀ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਨੀਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਤਬਦੀਲੀ ਵੀ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। 1993 ਵਿੱਚ ਮਾਸਤਰਿਖ ਸੁਲਾਹ ਦੁਆਰਾ ਇਸਦੇ ਆਧੁਨਿਕ ਵੈਧਾਨਿਕ ਸਵਰੂਪ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ ਗਈ। ਦਸੰਬਰ ੨੦੦੭ ਵਿੱਚ ਲਿਸਬਨ ਸਮੱਝੌਤਾ ਜਿਸਦੇ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰੀਆ 1 ਜਨਵਰੀ 2008 ਵਲੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਮੈਂਬਰ ਰਾਸ਼ਟਰੋਂ ਨੂੰ ਏਕਲ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਕਨੂੰਨ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰ ਰਾਸ਼ਟਰੋਂ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮੈਂਬਰ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੀ ਚਾਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਸਵਤੰਤਰਤਾਵਾਂਸੁਨਿਸਚਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ: - ਲੋਕਾਂ, ਸਾਮਾਨ, ਸੇਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪੂਂਜੀ ਦਾ ਆਜਾਦ ਲੈਣਾ-ਪ੍ਰਦਾਨ. ਸੰਘ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰ ਰਾਸ਼ਟਰੋਂ ਲਈ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਪਾਰ, ਮਤਸਿਅ, ਖੇਤਰੀ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਨੀਤੀ ਉੱਤੇ ਅਮਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ੧੯੯੯ ਵਿੱਚ ਯੂਰਪ ਸੰਘ ਨੇ ਸਾਝੀ ਮੁਦਰਾ ਯੂਰੋ ਦੀ ਸ਼ੁਰੁਆਤ ਦੀ ਜਿਨੂੰ ਪੰਦਰਾਂ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਅਪਨਾਇਆ। ਸੰਘ ਨੇ ਸਾਝੀ ਵਿਦੇਸ਼, ਸਰੁਰਕਸ਼ਾ, ਨੀਆਂ ਨੀਤੀ ਦੀ ਵੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ। ਮੈਂਬਰ ਰਾਸ਼ਟਰੋਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਲੇਗਨ ਸੁਲਾਹ ਦੇ ਤਹਿਤ ਪਾਸਪੋਰਟ ਕਾਬੂ ਵੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਯੂਰੋਪਿਅ ਸੰਘ ਵਿੱਚ ਲੱਗਭੱਗ ੫੦੦ ਮਿਲਿਅਨ ਨਾਗਰਿਕ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਕਲ ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦ ਦਾ ੩੧% ਯੋਗਦਾਨਕਰਤਾ ਹੈ ਜੋ ੨੦੦੭ ਵਿੱਚ ਲੱਗਭੱਗ ( ਯੂਏਸ $ ੧੬.੬ ਟਰਿਲਿਅਨ ) ਸੀ।
ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਸਮੂਹ ਅੱਠ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰਸੰਘ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਵਪਾਰ ਸੰਗਠਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਤਰਜਮਾਨੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਦੇ ੨੧ ਦੇਸ਼ ਨਾਟੋ ਦੇ ਵੀ ਮੈਂਬਰ ਹਨ। ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸੰਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਯੂਰੋਪੀ ਕਮੀਸ਼ਨ, ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਸਦ, ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਪਰਿਸ਼ਦ, ਯੂਰੋਪੀ ਨਿਆਇਲਏ ਅਤੇ ਯੂਰੋਪੀ ਸੇਂਟਰਲ ਬੈਂਕ ਇਤਆਦਿ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਾਂ। ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਹਰ ਪੰਜ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸੰਸਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਮੈਬਰਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਸ ਸਾਂਗਠਨਿਕ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਬਾਅਦ ਬਾਅਦ ੧੯੫੭ ਵਿੱਚ ਦੋਸੰਸਥਾਵਾਂਗੰਢਿਆ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਯੂਰੋਪੀ ਇਕਾਨਾਮਿਕ ਕੰਮਿਊਨਿਟੀ ਅਤੇ ਯੂਰੋਪੀ ਪਰਮਾਣੁ ਉਰਜਾ ਕੰਮਿਊਨਿਟੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਨ। ਇਸ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਭੀਕਿਅ ਉਰਜਾ ਅਤੇ ਆਰਥਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰਣਾ ਸੀ। ੧੯੬੭ ਵਿੱਚ ਉਪਰੋਕਤ ਤਿੰਨਾਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਲਾ ਹੋਕੇ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਉਸਾਰੀ ਹੋਇਆ ਜਿਨੂੰ ਯੂਰੋਪੀ ਕੰਮਿਊਨਿਟੀ ਦੇ ਨਾਮ ਵਲੋਂ ਜਾਣਾ ਗਿਆ। ( EC )
੧੯੭੩ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੁਦਾਏ ਵਿੱਚ ਡੇਨਮਾਰਕ, ਆਇਰਲੈਂਡ ਅਤੇ ਬਰੀਟੇਨ ਦਾ ਪਦਾਰਪ੍ਰਣ ਹੋਇਆ। ਨਾਰਵੇ ਵੀ ਇਸ ਸਮੇਂ ਇਸਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਲੇਕਿਨ ਜਨਮਤ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਦੇ ਵਿਪਰਿਤ ਨਤੀਜੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਸਨੂੰ ਮੈਂਬਰੀ ਵਲੋਂ ਵੰਚਿਤ ਰਹਿਨਾ ਪਿਆ। ੧੯੭੯ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਸਦ ਦਾ ਗਠਨ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਸਵਿੱਚ ਲੋਕੰਤਰਿਕ ਪੱਧਤੀ ਵਲੋਂ ਮੈਂਬਰ ਚੁਣੇ ਗਏ।
ਯੂਨਾਨ, ਸਪੇਨ ਅਤੇ ਪੁਰਤਗਾਲ ੧੯੮੦ ਵਿੱਚ ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਬਣੇ। ੧੯੮੫ ਵਿੱਚ ਸ਼ਲੇਗੇਨ ਸੁਲਾਹ ਸੰਪੰਨ ਹੋਈ ਜਿਸਦੇ ਬਾਅਦ ਮੈਂਬਰ ਰਾਸ਼ਟਰੋਂ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦਾ ਇੱਕ-ਦੂੱਜੇ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਦੇ ਆਣੇ ਜਾਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ੧੯੮੬ ਵਿੱਚ ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਦੇ ਮੈਬਰਾਂ ਨੇ ਸਿੰਗਲ ਯੂਰੋਪੀ ਏਕਟ ਉੱਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਸੰਘ ਦਾ ਝੰਡਾ ਵਜੂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ੧੯੯੦ ਵਿੱਚ ਪੂਰਵੀ ਜਰਮਨੀਕਾ ਪੱਛਮ ਵਾਲਾ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਏਕੀਕਰਣ ਹੋਇਆ।
ਮਸਤਰਿਖ ਦੀ ਸੁਲਾਹ ੧ ਨਵੰਬਰ ੧੯੯੩ ਵਲੋਂ ਪਰਭਾਵੀ ਹੋਈ। ਮਸਤਰਿਖ ਦੀ ਸੁਲਾਹ ਦੇ ਬਾਅਦ ਯੂਰੋਪੀ ਕੰਮਿਊਨਿਟਿਜ ਹੁਣ ਆਧਿਕਾਰਿਕ ਰੂਪ ਵਲੋਂ ਯੂਰੋਪੀ ਕੰਮਿਊਨਿਟੀ ਬੰਨ ਗਿਆ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਰੂਪ ਵਲੋਂ ਵਿਦੇਸ਼ ਨਿਤੀ, ਪੁਲਿਸ ਅਤੇ ਨੀਆਂ ਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਮਸਲੋ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਜੈਜੀ ਨੀਤੀਆਂ ਬਨਣ ਲੱਗੀ।
੧੯੯੫ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸੰਘ ਵਿੱਚ ਆਸਟਰਿਆ, ਸਵੀਡਨ ਅਤੇ ਫਿਨਲੈਂਡ ਵੀ ਆ ਜੁਡ਼ੇ। ੧੯੯੭ ਵਿੱਚ ਮਸਤਰਿਖ ਸੁਲਾਹ ਦਾ ਸਥਾਨ ਏੰਸਟਰਡਮ ਸੁਲਾਹ ਨੇ ਲੈ ਲਿਆ ਜਿਸਦੇ ਬਾਅਦ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਅਤੇ ਲੋਕਤੰਤਰ ਸਬੰਧੀ ਨੀਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤਬਦੀਲੀ ਹੋਏ। ਏੰਸਟਰਡਮ ਦੇ ਬਾਦ ੨੦੦੧ ਵਿੱਚ ਨੀਸ ਦੀ ਸੁਲਾਹ ਆਈ ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਰੋਮ ਅਤੇ ਮਿਸਤਰਿਖ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੰਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਸੰਧ ਦੇ ਵਿਸਥਾਰ ਦਾ ਰਸਤਾ ਪ੍ਰਸ਼ਸਤ ਹੋਇਆ। ੨੦੦੨ ਵਿੱਚ ਯੂਰੋ ਨੂੰ ੧੨ ਮੈਂਬਰ ਰਾਸ਼ਟਰੋਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਦਰਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ। ੨੦੦੪ ਵਿੱਚ ਦਸ ਨਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰੋਂ ਦਾ ਇਸਵਿੱਚ ਅਤੇ ਜੁੜਾਵ ਹੋਇਆ ਜੋ ਜਿਆਦਾਤਰ ਪੂਰਵੀ ਯੂਰੋਪ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਸਨ। ੨੦੦੭ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ ਰੋਮਾਨਿਆ ਅਤੇ ਬੁਲਗਾਰਿਆ ਨੇ ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਦੀ ਮੈਂਬਰੀ ਕਬੂਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਲੋਵਾਨਿਆ ਨੇ ਯੂਰੋ ਨੂੰ ਅਪਨਾਇਆ । ਪਹਿਲੀ ਜਨਵਰੀ ੨੦੦੮ ਨੂੰ ਮਾਲਟਾ ਅਤੇ ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਨੇ ਵੀ ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਲਿਆ।
ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਦੇ ਗਠਨ ਲਈ ੨੦੦੪ ਵਿੱਚ ਰੋਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੁਲਾਹ ਉੱਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਪਿਛਲੇ ਸਾਰੇ ਸੰਧੀਆਂ ਨੂੰ ਨਕਾਰ ਕਰ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਕਰ ਏਕਲ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਤਿਆਰ ਕਰਣਾ ਸੀ। ਲੇਕਿਨ ਅਜਿਹਾ ਕਦੇ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇ ਸਕਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਕਰਾਏ ਗਏ ਜਨਮਤ ਸਰਵੇਖਣ ਵਿੱਚ ਫਰਾਂਸਿਸੀ ਅਤੇ ਡਚ ਮਤਦਾਤਾਵਾਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਨਕਾਰ ਦਿੱਤਾ। ੨੦੦੭ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਲਿਸਬਨ ਸਮੱਝੌਤਾ ਹੋਇਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਿੱਛਲੀ ਸੰਧੀਆਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਨਕਾਰੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਇਸ ਸੁਲਾਹ ਦੀ ਪਰਭਾਵੀ ਤਾਰੀਖ ਜਨਵਰੀ ੨੦੦੯ ਵਿੱਚ ਤੈਅ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਇਸ ਸੁਲਾਹ ਦੇ ਪ੍ਰਾਵਧਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਮੈਂਬਰ ਰਾਸ਼ਟਰ
ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਵਿੱਚ ੨੭ ਸੰਪ੍ਰਭੁ ਰਾਸ਼ਟਰ ਹਾਂ ਜੋ ਮੈਂਬਰ ਰਾਸ਼ਟਰੋਂ ਦੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਜਾਣ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ: - ਆਸਟਰਿਆ, ਬੇਲਜਿਅਮ, ਬੁਲਗਾਰਿਆ, ਸਾਇਪ੍ਰਸ, ਚੇਕ ਲੋਕ-ਰਾਜ, ਡੇਨਮਾਰਕ, ਏਸਤੋਨਿਆ, ਫਿਨਲੈਂਡ, ਫ਼ਰਾਂਸ, ਜਰਮਨੀ, ਗਰੀਸ, ਹੰਗਰੀ, ਆਇਰਲੈਂਡ, ਈਟਲੀ, ਲਾਤੀਵਿਆ, ਲਿਥੁਆਨਿਆ, ਲਕਜਮਬਰਗ, ਮਾਲਟਾ, ਨੀਦਰਲੈਂਡ, ਪੋਲੈਂਡ, ਪੁਰਤਗਾਲ, ਰੋਮਾਨਿਆ, ਸਲੋਵਾਕਿਆ, ਸਲੋਵਾਨਿਆ, ਸਪੇਨ, ਸਵੀਡਨ, ਅਤੇ ਯੁਨਾਇਟੇਡ ਕਿੰਗਡਮ. ਇਸ ਸਮੇਂ ਤਿੰਨ ਰਾਸ਼ਟਰ ਆਧਿਕਾਰਿਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਸਦੀ ਮੈਂਬਰੀ ਦੀ ਉਡੀਕ ਵਿੱਚ ਹਾਂ, ਕਰੋਏਸ਼ਿਆ, ਮਕਦੂਨਿਆ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀ; ਪੱਛਮ ਵਾਲਾ ਬਾਲਕਨ ਰਾਸ਼ਟਰ ਅਲਬਾਨਿਆ, ਬੋਸਨਿਆ ਹਰਜੋਗੋਵਿਨਾ, ਮਾਂਟੀਨੀਗਰੋ ਅਤੇ ਸਰਬਿਆ ਆਧਿਕਾਰਿਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸੰਭਾਵਿਕ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚਿੰਨ੍ਹਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਾਂ।
ਯੂਰੋਪੀ ਪਰਿਸ਼ਦ ਦੁਆਰਾ ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਦੀ ਮੈਂਬਰੀ ਲਈ ਕੋਪੇਨਹੇਗਨ ਯੋਗਤਾ ਦੀ ਸ਼ਰਤੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈਆਂ ਹਾਂ, ਜਿਸਦੇ ਅਨੁਸਾਰ: ਸਥਾਈ ਲੋਕਤੰਤਰ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਾਨਵਾਧਿਕਾਰੋਂ ਅਤੇ ਨੀਆਂ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਸ਼ਾਸਨ ਵਿਅਵਸਥਾ ਹੋ; ਇੱਕ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿਵਸਥਾ ਹੋ ਜੋ ਸੰਘ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮੁਕਾਬਲੇ ਨੂੰ ਹੱਲਾਸ਼ੇਰੀ ਦਿੰਦਾ ਹੋ ; ਅਤੇ ਸੰਘ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਣ ਦੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ। ਪੱਛਮ ਯੂਰੋਪ ਦੇ ਚਾਰ ਰਾਸ਼ਟਰੋਂ ਨੇ ਸੰਘ ਦੀ ਮੈਂਬਰੀ ਨਹੀਂ ਲੈ ਕੇ ਭੋਰਾਕੁ ਰੂਪ ਵਲੋਂ ਸੰਘ ਦੀ ਆਰਥਕ ਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਸਲੈਂਡ, Liechtenstein ਅਤੇ ਨਾਰਵੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਵੀਟਜਰਲੈਂਡ ਨੇ ਵੀ ਦਵੀਪਕਸ਼ੀਏ ਸਮੱਝੌਤੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ਅਜਿਹਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਯੂਰੋ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਹਯੋ ਕਰ ਸੱਕਦੇ ਹਾਂ।