cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਵੇਸਵਾ-ਗਮਨ
ਮਨੁੱਖੀ ਤਸਕਰੀ
2010 ਦੇ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਅਤੇ ਅਪਰਾਧ ਰਿਪੋਰਟ 'ਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਆਫਿਸ ਨੇ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਤਸਕਰੀ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਏ 79% ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ, 18% ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਲਈ ਅਤੇ 3% ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਹੋਰ ਰੂਪਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ, ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਯੂਰਪੀਅਨ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਸਤੰਬਰ 2011 ਵਿੱਚ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਸੀ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਤਸਕਰੀ ਦੇ ਪੀੜਤਾਂ ਵਿੱਚ 75% ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਲਈ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਲਈ ਜਬਰਦਸਤੀ ਜਾਂ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਹੋਰ ਰੂਪਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
2004 ਵਿਚ, ਦ ਇਕਨਮਿਸਟ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਵੇਸਵਾਵਾਂ ਦਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਹਿੱਸਾ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਤਸਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਲੈਗਜੈਥ ਪਿਸਨੀ ਨੇ ਸੁਪਰ ਬਾਊਲ ਜਾਂ ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਆਫ ਫੁਟਬਾਲ ਵਰਗੇ ਖੇਡ ਸਮਾਗਮਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਨੁੱਖੀ ਤਸਕਰੀ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਤਿੱਖੇ ਆਰੋਪਾਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ।
ਨੋਟਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲ ਯੌਨ ਸੋਸ਼ਣ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਮ ਉਦਯੋਗ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਲਾ ਸਿਹਤ ਲੇਖ ਸੰਪਾਦਨ ਮੁਹਿੰਮ 2018
ਡਾ. ਮੋਹਨਜੀਤ
'''ਡਾ. ਮੋਹਨਜੀਤ''' (ਜਨਮ 7 ਮਈ 1938) ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਕੋਣੇ ਦਾ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਸਾਲ 2018 ਦਾ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ 7 ਮਈ 1938 ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਅਦਲੀਵਾਲ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੀ.ਐੱਚ.ਡੀ. ਕੀਤੀ ਤੇ ਉਹ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਬੰਧੂ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਅਧਿਆਪਕ ਰਿਹਾ।
ਕਾਵਿ-ਨਮੂਨਾ
ਸੰਵਾਦ ਉਹ ਤਾਂ ਇੱਕ ਪੀਰ ਸੀ ਜੋ ਦੂਜੇ ਪੀਰ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਇਕ ਕੋਲ ਦੁੱਧ ਦਾ ਨੱਕੋ ਨੱਕ ਭਰਿਆ ਕਟੋਰਾ ਸੀ ਦੂਜੇ ਕੋਲ ਚਮੇਲੀ ਦਾ ਫੁਲ ਮੱਥਿਆਂ ਦੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਵਸਤਾਂ ਅਰਥਾਂ’ਚ ਬਦਲ ਗਈਆਂ ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਵਗਦੇ ਰਾਹ ਹਾਂ ਕਿਸੇ ਮੋੜ ਕਿਸੇ ਚੁਰਾਹੇ ਤੇ ਮਿਲਦੇ ਹਾਂ ਜਾਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਨਿਖੜ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ ਉਹ ਵੀ ਇੱਕ ਚੁੱਪ ਦਾ ਦੂਜੀ ਚੁੱਪ ਨਾਲ ਸੰਵਾਦ ਸੀ ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਚੁੱਪ ਦਾ ਦੂਜੀ ਚੁੱਪ ਨਾਲ ਸੰਵਾਦ ਹੈ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1938 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲਈ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ
ਸਿਟੀ ਗਰਾਂਊਂਡ
ਸਿਟੀ ਗ੍ਰੋਉਨਦ, ਇਸ ਨੂੰ ਨੌਟਿੰਘਮ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਫੁੱਟਬਾਲ ਸਟੇਡੀਅਮ ਹੈ। ਇਹ ਨੌਟਿੰਘਮ ਫਾਰੇਸ੍ਟ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਮੈਦਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ੩੦,੫੭੬ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਮੈਦਾਨ
ਐਸਪੀਰੀਤੂ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਇਸਪਿਰਿਤੂ ਗਿਰਜਾਘਰ (ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: Iglesia Parroquial del Espíritu Santo)) ਇੱਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਰਿਓਪਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1981 ਵਿੱਚ ਬਿਏਨ ਦੇ ਇੰਤਰੇਸ ਕੂਲਤੂਰਾਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਪਰਵੇਜ਼ ਮਹਿਦੀ
ਪਰਵੇਜ਼ ਮਹਿਦੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਾਇਕ, ਮੇਹਦੀ ਹਸਨ ਦਾ ਸ਼ਾਗਿਰਦ ਸੀ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਪਰਵੇਜ਼ ਮਹਿਦੀ ਦਾ ਅਸਲ ਨਾਮ ਪਰਵੇਜ਼ ਹਸਨ ਸੀ ਲੇਕਿਨ ਆਪਣੇ ਉਸਤਾਦ ਮਹਿਦੀ ਹਸਨ ਨਾਲ ਅਕੀਦਤ ਦੀ ਬਿਨਾ ਤੇ ਬਦਲ ਕੇ ਪਰਵੇਜ਼ ਮਹਿਦੀ ਰੱਖ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ। ਉਸਦਾ ਜਨਮ 1947 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤਕ ਪਰਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ, ਬਸ਼ੀਰ ਹੁਸੈਨ ਰਾਣੀ ਕੋਲੋਂ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ 1968 ਵਿੱਚ ਰੇਡੀਓ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਰਾਹੀਂ ਹੋਈ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਉਸਤਾਦ ਵਾਂਗ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਆਪਣੇ ਗਾਣੇ ਕੰਪੋਜ਼ ਕਰਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੰਪੋਜ਼ੀਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਰੈਂਡਰਿੰਗ ਉੱਤੇ ਮਹਿਦੀ ਹਸਨ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਾਫੀ ਸੀ। ਪਰਵੇਜ਼ ਮੇਹਦੀ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਐਲਬਮਾਂ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀਆਂ। ਏਪੀਪੀ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਪਰਵੇਜ਼ ਮੇਹਦੀ ਨੇ ਇੱਕ ਲੋਕ ਗੀਤ, ਗੋਰੀਏ ਮੈਂ ਜਾਣਾਂ ਪਰਦੇਸ ਰੇਸ਼ਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਗਾਇਆ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਨੇ 30 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਫਿਲਮ, ਰੇਡੀਓ, ਟੀਵੀ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਸੰਗਤ ਦੀਆਂ ਬੈਠਕਾਂ ਲਈ ਲੋਕ, ਗੀਤ ਅਤੇ ਗ਼ਜ਼ਲ ਸਮੇਤ ਸੈਂਕੜੇ ਗਾਣੇ ਗਾਏ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਿਤਾਰਾ-ਇ-ਇਮਤਿਆਜ਼' ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦੀ ਗਤੀ ਰੁਕ ਜਾਣ ਨਾਲ 58 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗ਼ਜ਼ਲ ਗਾਇਕ
ਹਰਗਣਾ
ਹਰਗਣਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਖਮਾਣੋਂ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਫਰਾਂਜ਼ ਬੋਸ
thumb ਫਰਾਂਜ਼ ਬੋਸ (ਫਰਾਂਜ਼ ਯੁਰੀ ਬੋਸ) ਇੱਕ ਜਰਮਨ- ਅਮਰੀਕੀ ਮਾਨਵ ਵਿਗਿਆਨੀ ਸੀ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਮਾਨਵ-ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਪੱਥ ਪ੍ਰਦਸ਼ਕ ਸੀ। ਜਿਸਨੂੰ "ਅਮਰੀਕਨ ਮਾਨਵ ਵਿਗਿਆਨ"ਦਾ ਪਿਤਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਅਤੇ 1881 ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ 'ਡਾਕਟਰੇਟ' ਦੀ ਉਪਾਧੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਆ ਗਿਆ।
ਜੀਵਨ
ਫਰਾਂਜ਼ ਬੋਸ ਦਾ ਜਨਮ 9 ਜੁਲਾਈ 1858 ਵਿੱਚ, ਮਿੰਡਨ ਵੈਸਟਫਾਲੀਆ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਉਹਨਾ ਦੇ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਪੜ੍ਹੇ ਲਿਖੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਪਸੰਦ ਇਨਸਾਨ ਸਨ। ਉਹਨਾ ਦੀਆਂ ਦੋ ਪਤਨੀਆਂ ਸਨ, ਇੱਕ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾਂ 'ਮੈਰੀਕਰੇਕੋਵਿਜ਼ਰ ਬੋਸ', ਦੂਜੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾਂ 'ਹੇਲਨ ਬੋਸ ਯੈਮਪਲੋਸਕੀ' ਸੀ। ਉਹ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਕੁਦਰਤ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਸੀ ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨਾਂ ਪਛਾਣ ਸਕਿਆ। ਉਸਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ "ਜਰਮਨ ਸੱਭਿਆਚਾਰ" ਦੀਆਂ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਚਾਰਿਆ। ਉਹਨਾ ਦੀ ਮੌਤ 21 ਦਸੰਬਰ 1942 ਵਿੱਚ 'ਨਿਊਯਾਰਕ' ਵਿਖੇ ਹੋਈ।
ਸਿੱਖਿਆ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ "ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਕਿਅਲ" ਤੋਂ 'ਫਿਜਿਕਸ' ਵਿੱਚ "ਪੀ.ਐੱਚ.ਡੀ." ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਮਾਨਵਵਿਗਿਆਨੀ ਵਜੋਂ ਫਰਾਂਜ਼ ਬੋਆਸ ਦੇ ਕੰਮ ਬਾਰੇ
ਫਰਾਂਜ਼ ਯੂਰੀ ਬੋਆਸ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮਾਨਵ-ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਪਿਤਾਮਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੋਆਸ ਯਹੂਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਦਾ ਇੱਕ ਜਰਮਨ ਸੀ (ਹਾਲਾਂਕਿ ਧਾਰਮਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਲਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਨਹੀਂ)।  ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੇ ਹੋਏ, ਬੋਆਸ ਨੂੰ ਦੋ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਬੌਧਿਕ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ,‌‌ Naturwissenschafpen (ਕੁਦਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ) ਅਤੇ Geisteswissenschaftenq (ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਗਿਆਨ) ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।  ਬੋਆਸ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਗਾਇਆ, ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਭੂਗੋਲ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਜੋਂ।  1896 ਵਿੱਚ, ਬੋਆਸ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ (ਲੀਰੋਨ, 2003)ਚਲੇ ਗਏ । ਬੋਆਸ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਅਮਰੀਕੀ ਮਾਨਵ-ਵਿਗਿਆਨ ਨੂੰ ਸਾਇਦ ਵਿਕਸਤ ਹੋਣ ਲਈ ਸਹੀ ਸੇਧ ਨਾ ਮਿਲਦੀ।
ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੇ ਉਲਟ, ਬੋਆਸ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਨਿਰੀਖਣ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਮੈਥਿਊਜ਼ ਅਤੇ ਟਾਈਲਰ ਵਰਗੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਸੀ। ਬੋਆਸ ਨੇ ਮੂਲ ਅਮਰੀਕੀ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਾਲ ਬਿਤਾਏ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ, ਕਲਾ, ਨ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਵਿਗਿਆਨ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ।  ਬੋਆਸ ਦੇ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਮੂਲ ਸਭਿੱਆਚਾਰਾਂ ਦੀ ਸੂਝ-ਬੂਝ ਬਾਰੇ ਯਕੀਨ ਦਿਵਾਇਆ | ਇਸ ਲਈ ਟਾਈਲਰ ਦੇ ਉਲਟ, ਬੋਆਸ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ "ਪੱਛਮੀ" ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੰਭਾਵਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੁਧਾਰ ਦੇ ਰਸਤੇ ਦੇ ਨਾਲ ਘਟੀਆ ਪੜਾਵਾਂ ਵਜੋਂ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। (ਫਰਾਂਜ਼ ਬੋਅਸ, 2017) ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਬੋਆਸ ਅਮਰੀਕੀ ਮਾਨਵ-ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਈ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀਆਂ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬੋਆਸ ਨੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਬਾਰੇ ਇਸ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਚੀਜ਼ ਸੀ ਜੋ ਸਮਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਹੇਠਲੇ ਰੂਪਾਂ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਪੱਧਰਾਂ ਤੱਕ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।  ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਉਸਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿਕਾਸਵਾਦੀ ਵਿਕਾਸ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਿਕਾਸ ਸੀ।  ਬੋਆਸ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਅਭਿਆਸਾਂ ਉਹਨਾਂ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ ਜੋ ਨੇੜਤਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਸਮਾਨ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰ ਰਹੇ ਸਨ।  ਬੋਆਸ ਲਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਕਾਸ ਸੀ ਇਤਿਹਾਸ  ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਸੀ (ਫਰਾਂਜ਼ ਬੋਅਸ, 2017)।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਬੋਆਸ ਯੁੱਗ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਨਸਲਵਾਦ (ਲੀਰੋਨ, 2003) ਦਾ ਸਖ਼ਤ ਵਿਰੋਧੀ ਸੀ। ਵਿਗਿਆਨਕ ਨਸਲਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ ਕਿ ਨਸਲ ਇੱਕ ਜੀਵ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਨਸਲੀ ਭਿੰਨਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਰੱਖ ਕੇ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਹਾਰ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਸੀ।19ਵੀਂ ਅਤੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਵਿਗਿਆਨਕ ਨਸਲਵਾਦ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਮਰਥਕ ਸਨ, ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਗੋਂ ਚੀਨ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਤੱਕ (Dikötter, 1992)।  ਬੋਆਸ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਨਵ-ਵਿਗਿਆਨੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੂਹਾਂ ਦੀਆਂ ਖੋਪੜੀਆਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਪਣ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਬੌਧਿਕ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਸਿੱਟੇ ਕੱਢਣ ਲਈ ਇਸ ਸੂਚਨਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਵਰਗੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੇ ਹੋਏ ਸਨ।  ਬੋਆਸ ਨੇ ਹਾਲਾਂਕਿ ਪਿੰਜਰ ਸਰੀਰ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਆਪਣੇ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਖੋਪੜੀ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਅਤੇ   ਆਕਾਰ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਕਾਰਕਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਣ  ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।                                   ਬੋਆਸ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਕਾਊਂਟ ਨਾਂਵ, ਜਾਂ ਇੱਕਵਚਨ ਅਤੇ ਬਹੁਵਚਨ ਦੋਨਾਂ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੇ ਨਾਂਵ ਵਿੱਚ ਬਦਲਣ ਲਈ ਵੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ।  ਬੋਆਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਇੱਕ ਅਮੂਰਤ ਵਿਚਾਰ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਸੁੰਦਰਤਾ, ਗਿਆਨ ਜਾਂ ਪਿਆਰ ਵਾਂਗ ਗਿਣਨਯੋਗ ਨਹੀਂ ਸੀ।  ਬੋਆਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੋਈ "ਸਭਿਆਚਾਰ" ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਯਾਨੀ ਕਿ ਵਿਚਾਰਾਂ, ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ, ਅਭਿਆਸਾਂ, ਆਦਿ ਦੇ ਸਾਂਝੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਮੂਹ।                                            ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਫ੍ਰਾਂਜ਼ ਬੋਆਸ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਾਪੇਖਵਾਦ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਦੇ ਵੀ ਕਰਜ਼ਦਾਰ ਹਾਂ।  ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਾਪੇਖਵਾਦ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਹੈ ਕਿ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚੇ ਜਾਂ ਨੀਵੇਂ, ਬਿਹਤਰ ਜਾਂ ਮਾੜੇ, ਸਹੀ ਜਾਂ ਗਲਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰਮੁਖੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।  ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਾਪੇਖਤਾਵਾਦੀ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦਾ ਨਿਰਣਾ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ 'ਤੇ ਹੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।  ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਾਪੇਖਤਾਵਾਦੀ ਲਈ, ਮਾਨਵ-ਵਿਗਿਆਨੀ ਦਾ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਨਾ ਕਿ ਨਾ ਕਿ ਹੋਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਸੁਹਜ ਜਾਂ ਨੈਤਿਕ ਨਿਰਣਾ ਕਰਨਾ।  (ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਸਾਪੇਖਤਾਵਾਦ ਭਾਵੇਂ ਇੱਕ ਦੋ ਧਾਰੀ ਤਲਵਾਰ ਸੀ। ਇੱਕ ਪਾਸੇ, ਇਸ ਨੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਨਸਲੀ ਕੇਂਦਰਵਾਦ ਨਾਲ ਲੜਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਆਖ਼ਰਕਾਰ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਅਭਿਆਸ ਨਿਸ਼ਚਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੂਜੇ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਸਹੀ ਜਾਂ ਗਲਤ ਨਹੀਂ ਹਨ  ਸਿਰਫ਼ ਵੱਖਰੇ ਹਨ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਇੱਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਾਪੇਖਤਾਵਾਦੀ ਇਹ ਮੰਨਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰੈਕਟਿਸ ਕੀਤੇ ਗਏ ਚੈਟਲ ਗੁਲਾਮੀ ਵਿੱਚ ਨੈਤਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੁਝ ਵੀ ਗਲਤ ਨਹੀਂ ਸੀ।ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਮਕਾਲੀ ਅਮਰੀਕੀਆਂ ਦੇ ਨੈਤਿਕ ਅਨੁਭਵਾਂ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਾਰਾਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ)।                    ਫ੍ਰਾਂਜ਼ ਬੋਆਸ ਦਾ ਅਮਰੀਕੀ ਮਾਨਵ-ਵਿਗਿਆਨ 'ਤੇ ਅਸਾਧਾਰਨ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸੀ।  ਉਸਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਬਲਕਿ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜੋ ਮਾਨਵ-ਵਿਗਿਆਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੰਪੰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਕਾਦਮਿਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦੇਵੇਗਾ।  ਐਲਫ੍ਰੇਡ ਕਰੋਬਰ, ਰੂਥ ਬੈਨੇਡਿਕਟ, ਐਡਵਰਡ ਸਪੀਰ, ਅਤੇ ਮਾਰਗਰੇਟ ਮੀਡ ਬੋਆਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਸਨ।
ਰਚਨਾਵਾਂ
ਬੋਸ ਦੀਆਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ,
ਕਿਰਕਬਰੋਨ, ਊਮਿਓ
ਕਿਰਕਬਰੋਨ ਊਮਿਓ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਉਮੇ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਬਣਿਆ ਇੱਕ ਪੁਲ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਨਿਰਮਾਣ 1973 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ 26 ਸਤੰਬਰ 1975 ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਹ ਉਮੇ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਤੀਜਾ ਪੁਲ ਬਣਿਆ। 1960ਵਿਆਂ ਤੋਂ ਲੈਕੇ 1970ਵਿਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਹਿਸ ਹੁੰਦੀ ਰਹਿ ਕਿ ਕੀ ਇਸ ਪੁਲ ਨੂੰ ਗਿਰਜੇ ਦੇ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਇਸਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਕਬਰਸਤਾਨ ਮਿਲਿਆ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਖੁਦਾਈ ਕਰਵਾਈ ਗਈ।
ਪਿਛੋਕੜ
1930ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਉਮਿਓ ਦਾ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਪੁਲ ਗਮਲਾ ਬਰੋਨ ਵੱਧ ਰਹਿ ਆਵਾਜਾਈ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਵੇਗਾ। ਵੈਸਟਰਬੌਟਨ ਵਿੱਚ ਕਾਉਂਟੀ ਬੋਰਡ ਨੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਓ.ਐਚ.ਗਰਾਹਨੇਨ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਕਿ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਪੁਲ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ। ਗਰਾਹਨੇਨ ਨੇ 16 ਜੁਲਾਈ 1936 ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਰੱਖਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਯੋਜਨਾ ਊਮਿਓ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਗਿਰਜੇ ਦੇ ਨਾਲ ਓਸਤਰਾ ਕਿਰਕੋਗਾਤਾਂ ਤੱਕ ਇੱਕ ਪੁਲ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਸਮੱਸਿਆ ਇਹ ਸੀ ਇਸ ਪੁਲ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਲਣ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਸਨ ਤਾਂ ਜੋ ਇਸ ਦੇ ਥੱਲੋਂ ਜਹਾਜ ਲੰਘ ਸਕਣ। ਅਜਿਹੀ ਯੋਜਨਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਹਿੰਗੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਵੀਡਨ
ਪੇਚ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਾਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੇਚ
ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ
thumb|300px|ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਭਿੰਨ-ਭਿੰਨ ਤਰਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਉੱਤੇ ਖੱਬਿਓਂ ਘੜੀ ਦੇ ਰੁੱਖ ਨਾਲ: Salmonella typhimurium, Phascolarctos cinereus, Athyrium filix-femina, Amanita muscaria, Agalychnis callidryas, ਅਤੇ Brachypelma smithi
ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਜੀਵਤ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕੁਦਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਬਣਤਰ, ਬਿਰਤੀ, ਮੂਲ ਉਤਪਤੀ, ਵਿਕਾਸ, ਵਰਗੀਕਰਨ ਅਤੇ ਵਿਭਾਜਨ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕਾਂ ਉਪ-ਖੰਡ, ਮਜ਼ਮੂਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾ-ਖੇਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮਜ਼ਮੂਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜ ਇਕਰੂਪੀ ਸਿਧਾਂਤ ਅਜਿਹੇ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਮੂਲਭੂਤ ਸਿਧਾਂਤ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ:
ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ
ਇਹ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਹਨ:
ਯਾਂਗੋਨ
ਰੰਗੂਨ ਜਾਂ ਯਾਂਗੋਨ (, ; ਸ਼ਾਬਦਕ ਅਰਥ: "ਬਖੇੜੇ ਦਾ ਅੰਤ") ਬਰਮਾ (ਮਿਆਂਮਾਰ) ਦੀ ਪੂਰਵਲੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ ਅਤੇ ਯਾਂਗੋਨ ਖੇਤਰ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਮਾਰਚ 2006 ਤੋਂ ਫੌਜੀ ਸਰਕਾਰ ਰਾਜਧਾਨੀ ਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਨੇਪੀਡਾਅ ਵਿਖੇ ਲੈ ਗਈ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ, ਚਾਲ੍ਹੀ ਲੱਖ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਨਾਲ਼, ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਪਾਰਕ ਕੇਂਦਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਿਆਂਮਾਰ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਬੀਟਾ ਡਿਕੇ
ਐਟਮੀ ਫਿਜ਼ਿਕਸ ਵਿੱਚ, ਬੀਟਾ ਡਿਕੇ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ:β-decay) ਰੇਡੀਓ ਐਕਟਿਵ ਡਿਕੇ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੀਟਾ ਰੇ (ਤੇਜ਼ ਊਰਜਾਵਾਨ ਇਲੈਕਟ੍ਰੌਨ ਜਾਂ ਪੌਸਿਟ੍ਰੋਨ) ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਿਊਟ੍ਰੀਨੋ, ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਨਿਊਕਲੀਅਸ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਨਿਊਟਰਾਨ ਦੇ ਬੀਟਾ ਡਿਕੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨ ਦੇ ਨਿਕਾਸ ਦੁਆਰਾ ਉਹ ਪ੍ਰੋਟੋਨ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਇਸਦੇ ਉਲਟ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਟੋਨ ਨੂੰ ਪੌਸਿਟ੍ਰੋਨ (ਪੋਜ਼ੀਸਟਰੌਨ ਐਮੀਸ਼ਨ) ਦੇ ਨਿਕਾਸ ਦੁਆਰਾ ਨਿਊਟਰਨ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਨਿਉਕਲਾਈਡ ਦੀ ਕਿਸਮ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੀਟਾ ਕਣ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਸਦੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਨਿਊਟ੍ਰੀਨੋ ਬੀਟਾ ਡਿਕੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਿਊਕਲੀਅਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਡਿਕੇ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆ ਦੇ ਨਾਲ, ਅਸਥਿਰ ਪਰਮਾਣੂਆਂ ਨੂੰ ਨਿਊਟ੍ਰੋਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਟੋਨ ਦਾ ਇੱਕ ਜਿਆਦਾ ਸਥਿਰ ਅਨੁਪਾਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬੀਟਾ ਡਿਕੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਮੇਲ-ਜੋਲ ਦਾ ਇੱਕ ਨਤੀਜਾ ਹੈ।
ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨ ਕੈਪਚਰ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰੀ ਬੀਟਾ ਡਿਕੇ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਲੈਕਟ੍ਰੌਨ ਕੈਪਚਰ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਰਮਾਣੂ ਇਲੈਕਟ੍ਰੌਨ ਨੂੰ ਨਿਊਕਲੀਅਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਟੋਨ ਦੁਆਰਾ ਫੜ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸਨੂੰ ਨਿਊਟਰੌਨ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨ ਨਿਊਟ੍ਰੀਨੋ ਰਿਲੀਜ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਭੌਤਿਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੇਡੀਓ ਐਕਟਿਵ
ਹਰਸ਼ਾ ਛੀਨਾ
ਹਰਸ਼ਾ ਛੀਨਾ ਅਜਨਾਲਾ-ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਰੋਡ ਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ 14 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਤੋਂ 3 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਵਿਥ ਤੇ, ਮਾਂਝੇ ਦੇ ਵੱਡੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਪਹਿਲ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਪੱਤੀਆਂ ਉੱਚਾ ਕਿਲਾ, ਵਿਚਲਾ ਕਿਲਾ, ਸੁਬਾਜਪੁਰ ਸਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦੋ ਪੱਤੀਆਂ ਕੁਕੜਾਂ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਵਰਨਾਲੀ ਹੋਰ ਬਣ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਇੱਕ ਹੀ ਪੰਚਾਇਤ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਹੁਣ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ 5 ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਕੁਆਂਟਮ ਗੇਜ ਥਿਊਰੀ
ਗੇਜ ਫਿਕਸਿੰਗ
ਕੁਆਂਟਮ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਕਿਸੇ ਗੇਜ ਥਿਊਰੀ ਨੂੰ ਕੁਆਂਟਾਇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ, ਜਿਵੇਂ ਯਾਂਗ-ਮਿੱਲਜ਼ ਥਿਊਰੀ, ਚੇਰਨ-ਸਿਮਨਸ ਜਾਂ BF ਮਾਡਲ ਲਈ, ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਇੱਕ ਗੇਜ ਫਿਕਸ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ BRST ਅਤੇ ਬਾਟਾਲਿਨ-ਵਿਲਕੋਵਿਸਕੀ ਫਾਰਮੂਲਾ ਵਿਓਂਤਬੰਦੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਲੈਟਿਸਾਂ
ਲੈਟਿਸ ਸੰਖੇਪਤਾ ਵਰਤਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਬਦਲਵਾਂ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ (ਵਿੱਕ ਰੋਟੇਟਡ) ਲੈਟਿਸ ਗੇਜ ਥਿਊਰੀ ਅੰਦਰ ਸਾਂਭੀ ਗਈ ਹੈ।
ਪੁਰਾਣੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ
ਅਬੇਲੀਅਨ ਮਾਡਲਾਂ ਲਈ ਕੁਆਂਟਾਇਜ਼ੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਤਿ ਪੁਰਾਣੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਇੱਕ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸੀਸਕਿਉਲੀਨੀਅਰ ਕਿਸਮ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਅਰਧ-ਹਿਲਬਰਥ ਸਪੇਸ ਨਾਲ ਗੁਪਤਾ=ਬਲੀਉਲਰ ਫਾਰਮੂਲਾ ਵਿਓਂਤਬੰਦੀ ਵਰਤੇ ਹਨ। ਫੇਰ ਵੀ, ਗੇਜ ਪਰਿਵਰਤਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੈਕਟਰ ਫੀਲਡ ਦੀ ਕੋਸ਼ੰਟ ਸਪੇਸ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਕਿਤੇ ਜਿਆਦਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਹੈ।
ਯਾਂਗ ਮਿਲਜ਼ ਥਿਊਰੀ
ਯਾਂਗ-ਮਿਲਜ਼ ਥਿਊਰੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੁੰਜ ਗੈਪ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ ਕਲੇਅ ਮੈਥੇਮੈਟਿਕਸ ਇੰਸਟੀਟਿਊਟ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਮਿੱਲੇਨੀਅਮ ਇਨਾਮ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ
ਹਰਤੋਸ਼ ਸਿੰਘ ਬੱਲ
ਹਰਤੋਸ਼ ਸਿੰਘ ਬੱਲ ਇਸ ਵੇਲੇ  ਕਾਰਵਾਂ' ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦਾ ਸਿਆਸੀ ਸੰਪਾਦਕ ਹੈ।  ਬੱਲ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦਾ ਆਲੋਚਕ  ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇਤਾ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਵੀ ਹੈ। ਬੱਲ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦਾ 1984 ਦੇ ਸਿੱਖ-ਵਿਰੋਧੀ ਦੰਗਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਨਜਿਠਣ ਕਰਕੇ ਆਲੋਚਕ ਹੈ।  ਬੱਲ 2002 ਦੇ ਗੁਜਰਾਤ ਦੰਗਿਆਂ ਸਮੇਂ ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਕਰਕੇ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦਾ ਵੀ ਆਲੋਚਕ ਹੈ।  ਬੱਲ ਓਪਨ ਰਸਾਲੇ ਦਾ ਸਿਆਸੀ ਸੰਪਾਦਕ ਸੀ, ਜਦ ਓਪਨ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਡੀਆ ਟੇਪਸ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਜਨਤਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲਿਆਇਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪੁਰਸ਼ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਰਵੀਸ਼ੰਕਰ ਸ਼ੁਕਲ
ਰਵੀਸ਼ੰਕਰ ਸ਼ੁਕਲ  (ਜਨਮ 2 ਅਗਸਤ 1877 ਸਾਗਰ, ਮਧੱਪ੍ਰਦੇਸ਼ — ਮੌਤ 31 ਦਸੰਬਰ 1956 ਦਿੱਲੀ) ਇੱਕ ਕਾਂਗਰਸੀ,ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਦਾ ਸੈਨਾਪਤੀ, 27 ਅਪ੍ਰੇਲ 1946 ਤੋਂ 14 ਅਗਸਤ 1947 ਤੱਕ ਸੀਪੀ ਅਤੇ ਬੇਰਾਰ (CP & Berar) ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ, 15 ਅਗਸਤ 1947 ਤੋਂ 31 ਅਕਤੂਬਰ 1956 ਤੱਕ ਸੀਪੀ ਅਤੇ ਬੇਰਾਰ  ਦੇ ਪਹਿਦਾ ਮੁੱਖਮੰਤਰੀ ਅਤੇ 1 ਨਵੰਬਰ 1956 ਨੂੰ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਏ ਨਵੇਂ ਰਾਜ ਮੱਧਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਮੁੱਖਮੰਤਰੀ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੇ ਦੌਰਾਨ 31 ਦਸੰਬਰ 1956 ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਪੰਡਿਤ ਰਵੀ ਸ਼ੰਕਰ ਸ਼ੁਕਲ ਦਾ ਜਨਮ ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਾਂਤ ਵਿੱਚ ਸਾਗਰ ਵਿਖੇ, 2 ਅਗਸਤ 1877 ਨੂੰ ਪੰਡਤ ਜਗਨਨਾਥ ਸ਼ੁਕਲ (1854-1924) ਅਤੇ ਤੁਲਸੀ ਦੇਵੀ (1858-1941) ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ।
ਢੋਲੇਵਾਲ (ਖਮਾਣੋ)
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸਾਨ ਇਸੀਦਰੋ ਦੇ ਲੋਰੀਆਨਾ ਈਸਾਈ ਮੱਠ
ਸਾਨ ਇਸੀਦਰੋ ਦੇ ਲੋਰੀਆਨਾ ਈਸਾਈ ਮੱਠ (monasterio de San Isidro de Loriana) 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਸਾਈ ਮੱਠ ਸੀ। ਇਹ ਮੇਰੀਦਾ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਬਾਦਾਖੋਸ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 12 ਨਵੰਬਰ 2013 ਨੂੰ ਬੀਏਨ ਦੇ ਇੰਤੇਸੇਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਾਲ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਫਰਾਂਕੀਸਨ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਦੀ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਨ ਹੈ।
ਮੁਢਲੀ ਇਮਾਰਤ
ਸਾਨ ਇਸੀਦਰੋ ਦੇ ਲੋਰੀਆਨਾ ਈਸਾਈ ਮੱਠ ਦੀ ਇਮਾਰਤ 1551 ਵਿੱਚ ਫਰੇ ਅਲੋਂਸੋ ਦੇ ਮਨਸਾਨੇਤੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ਉੱਤੇ ਲੋਰੀਆਨਾ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੀ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ
ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ
ਅਰਥ
ਪ੍ਰਗਤੀ ਸ਼ਬਦ ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰੇਸ ਸ਼ਬਦ ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਲਾਤੀਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਪ੍ਰੋ+ਗਰੇਡੀਅਰ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ।ਇਸ ਦਾ ਸਧਾਰਨ ਅਰਥ ਅਗੇ ਵਧਣਾ ਜਾਂ ਉਨਤੀ ਕਰਨਾ ਹੈ।ਪ੍ਰਗਤੀ ਦਾ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਮੂਲ 'ਗਮ' ਧਾਤੂ ਹੈ।ਇਸ ਦੇ ਅਰਥ ਹਨ ਅਗੇ ਵਧਣਾ,ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਹੋਣਾ,ਸਟੇਟਿਕ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਡਾਇਨਮਿਕ ਹੋਣਾ,ਹਰਕਤ ਵਿਚ ਆਉਣਾ ਆਦਿ ਹੈ।ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਪ੍ਰਗਤੀ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਦਾਇਰਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੇ ਵਿਸ੍ਰਤ੍ਰਿਤ ਹੈ। ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਮਾਰਕਸਵਾਦ ਦਾ ਸਾਹਿਤਕ ਵਿਚਾਰਧ੍ਰਾਈ ਪਰਤੌ ਹੈ। ਰਾਜਨੀਤੀਕ ਖੇਤਰ ਦਾ ਸਮਾਜਵਾਦ ਸਾਹਿਤ ਵਿਚ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਦੀ ਸੰਗਿਆ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਣ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਤੇ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਵਿਚਲੇ ਪ੍ਰਗਤੀ ਸ਼ਬਦ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਪ੍ਰਗਟਾਉਦੇ ਹੋਏ ਕੁਝ ਵਿਦਵਾਨ\ਸਹਿਤਕਾਰ ਇਸ ਨੂ ਸ਼ਪਸ਼ਟ ਤੇ ਪ੍ਰਤਖ ਰੂਪ ਵਿਚ ਮਾਰਕਸਵਾਦ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਇਸ ਨੂੰ ਮਾਰਕਸਵਾਦ ਨਾਲੋਂ ਵਿਛੁੰਨਦਿਆ ਇਸ ਦੇ ਵਿਲਖਣ ਤੇ ਵਖਰੇ ਸੁਭਾਅ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਪਰਿਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਪ੍ਰੇਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਆਪਣੇ ਲੇਖ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ 'ਪ੍ਰਕਰਤੀ ਤੇ ਪਵਿਰਤੀ' ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ "ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਾ ਸਮਾਜਵਾਦ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਰੂਪਮਾਨ ਹੋ ਉਠਇਆ।" 2 ਗੁਰਬਖਸ਼ ਫਰੈਂਕ ਵੀ ਇਸ ਤਰਾਂ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਪਰਗਟਾਉਦਾ ਹੋਇਆ ਲਿਖਦਾ ਹੈ "ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਦਾ ਮਤਲਬ,ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਨਹੀਂ,ਨਾ ਹੀ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦੀ ਹੋਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਹੋਣਾ ਹੈ।"
ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਸਬੰਧੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਦਵਾਨ ਸਾਹਿਤਕਾਰਾਂ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਤਿਪਾਦਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਅੰਦੋਲਨ ਭਾਵੇਂ ਬੇਸ਼ਕ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੇ ਨਾਲ -ਨਾਲ ਹੋਰਨਾਂ ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਮਨੁੱਖਤਾਵਾਦੀ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਧਾਰ ਬਣੋਦਾ ਹੈ ਪ੍ਰੰਤੂ ਕੌਂਮਾਤਰੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਜਦੋ ਅਸੀਂ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਦੇ ਉਦਭਵ ਸਬੰਧੀ ਵਿਚਾਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਇਸ ਸੰਬਧੀ ਏਹੋ ਧਾਰਨਾ ਬਣਦੀ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਮਾਰਕਸਵਾਦ ਦਾ ਸਾਹਿਤਕ ਵਿਚਾਰਧਰਾਈ ਪਰਤੌ ਹੈ ਜੋ ਦਵੰਦਵਾਦੀ ਪਦਾਰਥਵਾਦ ਤੇ ਇਤਹਾਸਿਕ ਪਦਾਰਥਵਾਦ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਤੇ ਉਸਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ,। ਮਾਰਕਸ ਅਤੇ ਏਗਲੇਜ ਸਹਿਤ ਤੇ ਕਲਾ ਨੂੰ ਸਮਝਦੇ ਹਨ।ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਵਿਚਾਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਲਾ,ਸਮਾਜਿਕ ਚੇਤਨਤਾ ਦਾ ਹੀ ਇੱਕ ਰੂਪ ਹੈ ਇਸਦੇ ਪਰਿਵਰਤਨਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਲੱਭੇ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।ਇਹ ਸੰਕਲਪ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀ ਕਿਰਤੀਆਂ ਤੇ ਕਿਸਾਨਾ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾ ਪ੍ਰਤੀ ਸਮਾਜਿਕ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਉਪਰ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਇਸ ਸੰਕਲਪ ਅਨੁਸਰ ਸਹਿਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਮਾਜ ਬਾਰੇ ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਨਜਰੀਏ ਅਪਨਾਏ।                         ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ,ਰਾਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬੇਦੀ,ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਆਦਿ ਲੇਖਕਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਲੇਖਕ ਸੰਘ ਬਣਾਇਆ।ਅਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਐਗਲੋ ਓਰੀਐਟਲ ਕਾਲਜ ਦਾ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਡਾ.ਮੁਹੰਮਦ ਦੀਨ ਲਖਨਊ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਲੇਖਕ ਸੰਘ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸਨ।ਇਸ ਨੇ ਲੰਡਨ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ phd ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਤੇ ਇਸ ਕਾਲਜ ਦਾ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਮੁਹੰਮਦ ਦਯੂਮ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਧਾਰਨੀ ਸੀ।ਇਹਨਾ ਦੇ ਯਤਨਾ ਸਦਕਾ ਅਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ 1936 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਬਣੀ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਦਾ ਪ੍ਰੋਫ਼ੇਸਰ ਇਹਨਾਂ ਵਿਅਕਤੀਆ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਸੀ ਓਸ ਨੇ ਸੇਖੋਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿਤੀ।1940-41 ਵਿੱਚ ਸੇਖੋਂ ਦਾ ਇਕਾਂਗੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਛੇ ਘਰ ਪਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਮੁਖ ਬੰਧ ਮੁਹੰਮਦ ਦੀਨ ਨੇ ਲਿਖਿਆ।ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੇਖੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਲਹਿਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਧੀਨ ਹੋਇਆ।ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿਚ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦੀ ਪਰਵਿਰਤੀ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਜਸਬੀਰ ਸਿੰਘ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਧੀਨ ਮੱਧਵਰਗੀ ਵਿਅਕਤੀਵਾਦ ਨੇ ਨਵੀਂ ਸਮਾਜਿਕਤਾ ਅਥਵਾ ਨਵੇਂ ਸਮਾਜੀ ਰਿਸ਼ਤਿਆ ਨੂੰ ਮਾਨਵਵਾਦ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਤੇ ਆਤਮ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਇੱਕ ਮਾਧਿਅਮ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਤਸੱਵਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦ ਵਿਚ ਦੋ ਵਿਰੋਧੀ ਰੁਚੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦੀਆ ਹਨ।ਇਕ ਪਾਸੇ ਬਾਹਰਮੁਖੀ ਵਾਸਤਵਿਕਤਾ ਨੂੰ ਪਕੜ ਲਈ ਹੂਬਹੂ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਵਾਦ ਸਾਚੇ ਵਿਚ ਢਾਲ ਕੇ ਪੂਰਵ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਨਾਮ ਰੂਪ ਵਿਚ ਪ੍ਰਗਟਾਉਣ ਦੀ ਰੁਚੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾ ਇਹਨਾਂ ਦੋਹਾ ਸੂਤਰਾਂ ਵਿਚ ਧਾਰਾਬੱਧ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਵਿਕਾਸ ਕਰਦੀ ਨਜਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।ਇਹ ਦੋਹੇ ਸੂਤਰ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦੀ ਧਾਰਾ ਵਿਚ ਰੋਸ ਤੇ ਮਨੋਰਥ ਦੇ ਸੁਰ ਵਿਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।ਰੋਸ ਤਤਕਾਲੀਨ ਸਥਿਤੀ ਵਲ ਵਿਅੰਗਾਤਮਕ ਪਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਅਧੀਨ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮਾਜਕ ਆਦਰਸ਼ ਦੀ ਸਾਧਨਾਂ ਦਾ ਅਧਾਰ ਬਣਦਾ ਹੈ।ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਰਚੀ ਗਈ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਸੇਖੋਂ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਧੁਨ ਵਿਚ ਇਸ ਧਾਰਾ ਦੇ ਕਵੀਆਂ ਨੇ ਰੂਪ ਵਿਧਾਨ ਦੀ ਬਹੁਤੀ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਸੀ।ਜਿਥੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀ ਪਰਵਿਧਿਕ ਸੂਝ ਕੁਝ ਸੁਸਿਖਿਅਤ ਵੀ ਸੀ ਉਥੇ ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਉਦੇਸ਼ ਕਈ ਵਾਰ ਲਲਕਾਰ ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਉਤਪੰਨ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਸੂਖਮ ਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿਚੋਂ ਬਾਹਰ ਧੱਕ ਸੁੱਟਦੇ ਸਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਹੋਰ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਨਕ ਸਿੰਘ,ਜਸਵੰਤ ਕਵਲ,ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ,ਕੁਲਵੰਤ ਵਿਰਕ,ਸੁਜਾਨ ਸਿੰਘ, ਮੋਹਨ ਭਡਾਰੀ, ਵਰਿਆਮ ਸੰਧੂ, ਅਜਮੇਰ ਔਲਖ ਆਦਿ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦੀ ਧਾਰਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧੀ ਲਿਖਣ ਲਗੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ
ਦੌਆਲਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਮਰੂਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਕੈਂਚੀ
thumb|ਇੱਕ ਮਿਆਰੀ ਕੈਂਚੀ ਕੈਂਚੀ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Scissors) ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸੰਦ ਹੈ ਜੋ ਕਤਰਨ (ਕੱਟਣ) ਦੇ ਕੰਮ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਕੈਂਚੀ ਦੇ ਇੱਕ ਜੋੜੇ ਵਿੱਚ ਮੈਟਲ ਬਲੇਡਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਜੋੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਉਲਟ ਤਿੱਖੇ ਕੋਨੇ ਲਗਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਹੌਲੀ (ਝੁਕਦੀ) ਹੈ। ਕੈਂਚੀ ਨੂੰ ਗੱਤਾ, ਕਾਗਜ਼, ਮੈਟਲ ਫੋਇਲ, ਕਪੜੇ, ਰੱਸੀ ਅਤੇ ਤਾਰ ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪਤਲੀਆਂ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕੈਚੀ ਅਤੇ ਕਰਾਰ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੈਂਚੀਆਂ ਤੇ ਰਸੋਈ ਦੀਆਂ ਕਰਦਾਂ ਬਰਾਬਰ ਹਨ, ਪਰ ਵੱਡੀਆਂ ਉਪਕਰਣਾਂ ਨੂੰ ਸੀਸਰਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੈਂਚੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਬਲੇਡ ਲੱਗੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਲਈ ਗਲਤ ਕੈਚੀ ਵਰਤਣ ਨਾਲ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ ਨੁਕਸਾਨ ਜਾਂ ਸਪਲਿਟ ਦੇ ਖਤਮ ਹੋਏ ਨੁਕਸਾਨ ਜਾਂ ਦੋਵੇਂ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਰਸੋਈ ਦੀਆਂ ਕੈਂਚੀਆਂ, ਜੋ ਕਿ ਰਸੋਈ ਦੇ ਸੰਦਾ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਮੀਟ ਵਰਗੇ ਖਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਅਤੇ ਕੱਛਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਆਧੁਨਿਕ ਕੈਂਚੀ ਅਕਸਰ ਕੰਪੋਜ਼ਿਟ ਥਰਮਾਪਲੇਸਿਟਕ ਅਤੇ ਰਬੜ ਦੇ ਹੈਂਡਲਸ ਨਾਲ ਐਗਰੋਨੌਮਿਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਪਭੋਗਤਾ ਨੂੰ ਪਾਵਰ ਗ੍ਰਿਪ ਜਾਂ ਸਪਸ਼ਟ ਪਕੜ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
3,000 ਤੋਂ 4000 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਮੇਸੋਪੋਟਾਮਿਆ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ ਕੈਚੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਇਹ 'ਬਸੰਤ ਕੈਚੀ' ਕਿਸਮ ਦੇ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਕਾਂਸੀ ਬਲੇਡ ਹਨ ਜੋ ਇੱਕ ਕਰੁਤਵ ਕਾਂਸੀ ਦੀ ਪਤਲੀ, ਲਚਕੀਲੀ ਪੱਟੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜੋ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਬਲੇਡਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਵਰਤਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਜਾਰੀ ਹੋਣ ਵੇਲੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰਨ ਲਈ।
16 ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਬਸੰਤ ਦੀ ਦੁਰਦਸ਼ਾ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕਾਂਸੇ ਜਾਂ ਲੋਹੇ ਦੀਆਂ ਪਿੰਜੂਰ ਕੈਚੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਲੇਡਾਂ ਨੂੰ ਟਿਪਸ ਅਤੇ ਹੈਂਡਲਸ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਬਿੰਦੂ ਤੇ ਘੁੰਮਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਆਧੁਨਿਕ ਕੈਚੀ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਪੂਰਵਜ, ਲਗਭਗ 100 ਈ. ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਾ ਕੇਵਲ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰੋਮ, ਸਗੋਂ ਚੀਨ, ਜਪਾਨ ਅਤੇ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਆਮ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਅਜੇ ਵੀ ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਆਧੁਨਿਕ ਕੈਚੀ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਵੇਰਵਾ ਅਤੇ ਕਾਰਵਾਈ
ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਕੈਚੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖਾਸ ਤੌਰ' ਤੇ ਤਿੱਖੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਅਤੇ ਬਲੇਡਾਂ ਦੇ ਸੁਝਾਅ ਅਕਸਰ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ 'ਗੋਲ' ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਮਕੈਨਿਕੀ ਤੌਰ ਤੇ, ਕੈਚੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਹਿਲੀ-ਕਲਾਸ ਡਬਲ-ਲੀਵਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਧੁਰੇ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮੋਟੀ ਜਾਂ ਭਾਰੀ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਲਈ, ਸੰਭਵ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫ਼ਰਕ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਟਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸਮਗਰੀ ਨੂੰ ਲੀਵਰ ਦੇ ਮਕੈਨੀਕਲ ਲਾਭ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਜੇ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਬਲ (ਹੈਂਡਲਾਂ 'ਤੇ) ਫੁਲਕ੍ਰਮ ਤੋਂ ਦੂਹਰਾ ਦੂਰ ਕੱਟੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨ (ਭਾਵ, ਬਲੇਡਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਪਰਕ ਦਾ ਬਿੰਦੂ) ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੱਟਣ ਵਾਲੀ ਜਗ੍ਹਾ' ਤੇ ਫੋਰਸ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਬਲ ਦੀ ਦੁਗਣਾ ਹੈ ਹੈਂਡਲਜ਼ ਕੈਸਟਾਂ ਨੇ ਕੱਟੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੁਆਰਾ ਸਾਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਕੱਟਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਛਾਪਣ ਦਾ ਦਬਾਅ ਹੈ ਜੋ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਕਲੀਅਰ ਤਾਕਤਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਕੋਲ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫੁਟ-ਆਪ੍ਰੇਟਿਡ ਕੈਚੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆ ਹਨ। ਕੁੱਝ ਕੈਟ੍ਰੈਪਲਗਿਕਜ਼ ਕੈਚੀ ਦੇ ਮੋਟਰਡ-ਮੁਕਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੱਟਣ ਵਾਲੇ ਔਜ਼ਾਰ
ਵਰਸ਼ਾ ਦੀਕਸ਼ਿਤ
ਵਰਸ਼ਾ ਦੀਕਸ਼ਿਤ, ਰੂਪਾ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਇੱਕ ਨਾਵਲ, ਰਾਈਟ ਫਿੱਟ ਰੋਂਗ ਜੁੱਤੀ ਦੇ ਲੇਖਕ ਹਨ.
ਸਿੱਖਿਆ
ਉਸਨੇ ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਕਾਨਵੈਂਟ, ਕਾਨਪੁਰ, ਇੰਦਰਪ੍ਰਸਥ ਕਾਲਜ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, ਅਤੇ ਸੋਫੀਆ ਪੌਲੀਟੈਕਨਿਕ, ਮੁੰਬਈ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਉਸ ਦਾ ਨਾਵਲ, ਰਾਈਟ ਫਿੱਟ ਰੋਂਗ ਜੁੱਤੀ, 2009 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਐਕਸੀਸ ਬੈਗੇਜ ਕਿਤਾਬ ਆਈ.
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
2008 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ
ਭਾਰਤ ਨੇ 2008 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ ਇਹ ਖੇਡ ਮੇਲਾ ਚੀਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਬੀਜਿੰਗ ਵਿੱਖੇ ਹੋਇਆ। ਇਹਨਾਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ 57 ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੇ 12 ਖੇਡ ਈਵੈਂਟ 'ਚ ਭਾਗ ਲਿਆ। 1928 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਸਾਰੇ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਹਾਕੀ ਟੀਮ ਨੇ ਭਾਗ ਲਿਆ ਸੀ ਪਰ ਇਹ ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਮੌਕਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤੀ ਹਾਕੀ ਟੀਮ ਖੇਡਾਂ ਵਾਸਤੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਈ। ਇਹਨਾਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਤੀ 11 ਅਗਸਤ, 2008 ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜੀ ਦੇ 10 ਮੀਟਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 'ਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਭਿਨਵ ਬਿੰਦਰਾ ਨੇ ਵਿਆਕਤੀਗਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ 1900 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨੋਰਮਨ ਪ੍ਰਿਤਚੰਦ ਨੇ ਦੋ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ ਸਨ।
ਖਿਡਾਰੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ
ਲਲਿਤ ਕਲਾਵਾਂ ਦੀ ਅਕੈਡਮੀ, ਊਮਿਓ
<div style="float: right; margin: 0 0 1em 2em; width: 25em; text-align: right; font-size: 0.87em; font-family: lucida grande, sans-serif; line-height: normal;"> <div style="border: 1px solid #ccd2d9; background: #F9F9F9; text-align: left; padding: 0.5em 1em; text-align: center;"> <span style="font: inherit; font-size: 150%; font-weight: bold; text-align: center; border: none; margin: 0; padding: 0; color: #6a6c76;"> ਲਲਿਤ ਕਲਾਵਾਂ ਅਕੈਡਮੀ, ਊਮਿਓ <p style="margin: 1em 0;"> <span style="font: inherit; font-size: 150%; font-weight: bold; text-align: center; border: none; margin: 0; padding: 0; color: #6a6c76;">Konsthögskolan <p style="margin: 1em 0;">:
ਲਲਿਤ ਕਲਾਵਾਂ ਅਕੈਡਮੀ ਊਮਿਓ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਕਲਾ ਸਕੂਲ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1987 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ 12 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦਾਖਲਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਵੀਡਨ
ਵਿਜੇ ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ
ਵਿਜੇ ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ (ਜਨਮ 14 ਦਸੰਬਰ 1953) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ, ਖੇਡ ਟਿੱਪਣੀਕਾਰ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਅਭਿਨੇਤਾ ਹੈ।   ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 1983 ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਵਿਜੇ ਦਾ ਜਨਮ ਚੇਨਈ, ਮੈਗੀ ਧੈਰਿਆਮ ਅਤੇ ਰਾਬਰਟ ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਭਰਾ ਹਨ, ਅਨੰਦ ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ ਅਤੇ ਅਸ਼ੋਕ ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ, ਜਿਹੜੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ ਵੀ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਡੌਨ ਬੋਸਕੋ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਮਦਰਾਸ ਦੇ ਲੋਯੋਲਾ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।
ਕਰੀਅਰ
1970 ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰਿਕਸ ਇਵੈਂਟ ਖੇਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ ਨੇ 1973 ਵਿੱਚ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਦੋ ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਈਵੈਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਆਰਟਰ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਵਿੰਬਲਡਨ ਵਿਖੇ, ਉਹ ਆਖਰੀ ਚੈਂਪੀਅਨ ਜਾਨ ਕੋਡੇਏ ਤੋਂ ਪੰਜ ਸੈੱਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਯੂਐਸ ਓਪਨ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਰਾਡ ਲਾਵਰ ਨੂੰ ਦੋ ਗੇੜ ਪਹਿਲਾਂ ਹਰਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੇਨ ਰੋਸੇਵਾਲ ਤੋਂ ਹਾਰ ਗਿਆ।
ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ, ਬਿਓਰਨ ਬੋਗ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦੂਜੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਓਪਨ ਦੇ ਕੁਆਰਟਰ ਫਾਈਨਲ 'ਚ ਰੋਸਵਾਲ ਨੂੰ ਹਾਰ ਗਿਆ। 1979 ਵਿਚ, ਉਹ ਵਿੰਬਲਡਨ ਦੇ ਦੂਜੇ ਗੇੜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚੈਂਪੀਅਨ ਬੋਰਗ ਤੋਂ ਦੋ ਸੈੱਟਾਂ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਕਰਕੇ ਚੌਥੇ ਸੈੱਟ ਵਿੱਚ 4-1 ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਜੁਲਾਈ 1980 ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ 16 ਵੇਂ ਨੰਬਰ ਦੇ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਉੱਚ ਦਰਜੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। 1981 ਵਿਚ, ਉਹ ਵਿੰਬਲਡਨ ਦੇ ਕੁਆਰਟਰ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ, ਜਿੰਮੀ ਕੋਨੋਰਸ ਨੂੰ 2-0 ਨਾਲ ਹਰਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੰਜ ਸੈੱਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ 1984 ਵਿੱਚ ਸਿਨਸਿਨਾਟੀ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਗੇੜ ਵਿੱਚ ਜੌਹਨ ਮੈਕਨਰੋ ਨੂੰ ਮਾਤ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਕੁਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ 11 ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੰਮੀ ਕੋਨੋਰਸ ਉੱਤੇ ਪੰਜ ਕਰੀਅਰ ਜਿੱਤੇ ਸਨ।
ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ ਭਾਰਤੀ ਡੇਵਿਸ ਕੱਪ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਜੋ 1974 ਅਤੇ 1987 ਵਿੱਚ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੀ ਸੀ। ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ ਦਾ ਕਰੀਅਰ ਦਾ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਵਿਨ-ਹਾਰ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ 384-296 ਸੀ, ਉਸਨੇ 16 ਸਿੰਗਲਜ਼ ਅਤੇ 13 ਡਬਲਜ਼ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ।
ਅਦਾਕਾਰੀ ਦਾ ਕਰੀਅਰ
ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦਾ ਕਰੀਅਰ ਵੀ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਦਿੱਖ ਸ਼ਾਇਦ 1983 ਵਿੱਚ ਜੇਮਜ਼ ਬਾਂਡ ਫਿਲਮ ਔਕਟੋਪਸਟੀ ਵਿੱਚ ਐਮਆਈ 6 ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਆਪਰੇਟਿਵ ਵਿਜੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਉਹ ਸਟਾਰ ਟ੍ਰੈਕ IV: ਦਿ ਵਯੇਜੇਜ ਹੋਮ (1986) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਟਾਰਸ਼ਿਪ ਕਪਤਾਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ ਪਤਨੀ ਸ਼ਿਆਮਲਾ, ਜੋ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦਾ ਤਾਮਿਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਬੇਟੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ ਅਤੇ ਵਿਕਰਮ ਨਾਲ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਉਸ ਦਾ ਬੇਟਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਭਤੀਜਾ ਸਟੀਫਨ ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ ਹਨ। 9 ਫਰਵਰੀ 2001 ਨੂੰ ਵਿਜੇ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਰਾਜਦੂਤ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਨਸ਼ਿਆਂ ਅਤੇ ਐਚਆਈਵੀ / ਏਡਜ਼ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਵਿੱਚ ਏਡਜ਼ ਦੇ ਫੈਲਣ ਲਈ ਲੜਨ ਲਈ ਫੰਡ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਵਿਜੇ ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ ਨੇ 2006 ਵਿੱਚ ਦਿ ਵਿਜੇ ਅਮ੍ਰਿਤਰਾਜ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1953
ਰੰਭਾ (ਅਭਿਨੇਤਰੀ)
ਰੰਭਾ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਉਚਾਰਣ: Rambha; ਜਨਮ ਦਾ ਨਾਮ: ਵਿਜੇਲਕਸ਼ਮੀ; ਜਨਮ ਮਿਤੀ: 5 ਜੂਨ 1976) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਲਗਭਗ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਰੰਭਾ ਅੱਠ ਖੇਤਰੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਵਿੱਚ, ਮਲਿਆਲਮ, ਕੰਨੜ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੁਝ ਬੰਗਾਲੀ, ਭੋਜਪੁਰੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ 90 ਅਤੇ 2000 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ
ਰੰਭਾ ਦਾ ਜਨਮ 5 ਜੂਨ 1976 ਨੂੰ ਵਿਜੇਵਾੜਾ, ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤੇਲਗੂ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿਜੈਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਐਟਕਿੰਸਨ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ, ਵਿਜੇਵਾੜਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਸੱਤਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਸਾਲਾਨਾ ਦਿਵਸ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਈ ਅੰਮਾਵਰੂ (ਮਾਤਾ ਦੇਵੀ) ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹਰੀਹਰਨ ਨੇ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜੋ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਰਹੇ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮ ਸਰਗਮ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਆਨ-ਸਕਰੀਨ ਨਾਮ ਅਮਰੁਤਾ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਤੇਲਗੂ ਡੈਬਿਊ ਫਿਲਮ ਆ ਓਕਤੀ ਅਡੱਕੂ ਵਿੱਚ ਕਿਰਦਾਰ ਦੇ ਨਾਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੰਭਾ ਵਜੋਂ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੋਜਪੁਰੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1976
ਦੂਸਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ
ਦੂਸਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੇ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਬਰਤਾਨਵੀ ਬਸਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਨੇ ਵੀ ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਨਾਜੀ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸਤੰਬਰ 1939 ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਲੜਾਈ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਬਰਤਾਨਵੀ ਰਾਜ ਨੇ 25 ਲੱਖ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਫੌਜੀ ਲੜਾਈ ਲਈ ਭੇਜੇ ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਬਰਤਾਨਵੀ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਦੇ ਅਧੀਨ ਧੁਰੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਜੰਗ ਲੜੀ। ਇਸਦੇ ਇਲਾਵਾ ਸਾਰੇ ਦੇਸੀ ਰਿਆਸਤਾਂ ਨੇ ਲੜਾਈ ਲਈ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜਾਂ ਨੂੰ ਧਨਰਾਸ਼ੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੂਜੀ ਵਿਸ਼ਵ ਜੰਗ ਦੀ ਸਿਆਸਤ
ਲਕਸ਼ਮੀ ਕਨਕਲਾ
ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇਵੀ ਕਨਕਲਾ (1939/1940 – 3 ਫਰਵਰੀ 2018) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ, ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
ਇੱਕ ਨਿਪੁੰਨ ਡਾਂਸਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਸਨੇ ਮਦਰਾਸ ਫਿਲਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟ੍ਰੇਨਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਚਿਰੰਜੀਵੀ, ਅਲਾਰੀ ਨਰੇਸ਼, ਸੁਭਲੇਖਾ ਸੁਧਾਕਰ, ਅਤੇ ਸੁਹਾਸਿਨੀ ਵਰਗੇ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ। ਚਿਰੰਜੀਵੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ "ਸਰਸਵਤੀ ਦੇਵੀ (ਗਿਆਨ ਦੀ ਦੇਵੀ)" ਕਿਹਾ।
ਮੌਤ
ਲਕਸ਼ਮੀ ਕਨਕਲਾ ਦੀ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ 78 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2018 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1939
ਖੋਸਲਾ ਦਾ ਘੋਸਲਾ
ਖੋਸਲਾ ਦਾ ਘੋਸਲਾ (खोसला का घोसला) 2006 ਦੀ ਦਿਬਾਕਰ ਬੈਨਰਜੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਕੇ ਸਚਿਦਾਨੰਦਨ
ਕੇ ਸਚਿਦਾਨੰਦਨ  ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਆਲੋਚਕ ਹੈ, ਜੋ ਮਲਿਆਲਮ ਅਤੇ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦਾ ਹੈ। ਮਲਿਆਲਮ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਮੋਢੀ, ਇੱਕ ਦੋਭਾਸ਼ੀ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ, ਨਾਟਕਕਾਰ, ਸੰਪਾਦਕ, ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦਕ, ਸਚਿਦਾਨੰਦਨ ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ ਰਸਾਲੇ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਸੰਪਾਦਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਸਕੱਤਰ ਹੈ। ਉਹ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਜਾਤੀ-ਵਿਰੋਧੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਧਾਰਨੀ, ਵਾਤਾਵਰਣ, ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਅਤੇ ਮੁਫ਼ਤ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਵਰਗੇ ਕਾਜ਼ਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਕ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਜਨਤਕ ਬੁਧੀਜੀਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮਕਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ ਨਾਲ ਸਰੋਕਾਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਚੰਗ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਵਕਤਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ
ਦੁੱਲਵਾਂ
ਦੁੱਲਵਾਂ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਖਮਾਣੋਂ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਯੂਨੀਸੈਫ਼
ਯੂਨੀਸੈਫ਼ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਬਾਲ ਫੰਡ ਇਹ ਸਯੁੰਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਖਾਸ ਐਜੰਸੀ ਹੈ ਜੋ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਖਾਦ-ਖੁਰਾਕ ਤੇ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨੀਸੈਫ਼
ਅਵਨੀ ਲੇਖਰਾ
ਅਵਨੀ ਲੇਖਰਾ (ਜਨਮ 8 ਨਵੰਬਰ 2001) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪੈਰਾਲੰਪੀਅਨ ਅਤੇ ਰਾਈਫਲ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਟੋਕੀਓ 2020 ਪੈਰਾਲੰਪਿਕਸ ਵਿੱਚ 10 ਮੀਟਰ ਏਅਰ ਰਾਈਫਲ ਸਟੈਂਡਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਅਤੇ 50 ਮੀਟਰ ਰਾਈਫਲ 3 ਪੋਜੀਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। , ਲੇਖਾਰਾ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਨੰਬਰ 1 ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਔਰਤਾਂ ਦੀ 10 ਮੀਟਰ ਏਅਰ ਰਾਈਫਲ ਸਟੈਂਡਿੰਗ SH1 (ਵਿਸ਼ਵ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਪੈਰਾ ਸਪੋਰਟ ਰੈਂਕਿੰਗ) ਵਿੱਚ 1 ਅਤੇ 2018 ਦੀਆਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਪੈਰਾ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਹੈ।    ਪੈਰਾ ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਰਾਹੀਂ ਗੋਸਪੋਰਟਸ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਹੀ ਪੈਰਾਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਵੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਜਸਥਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਹਾਇਕ ਜੰਗਲਾਤ (ACF) ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
ਲੇਖਾਰਾ ਪੈਰਾਲੰਪਿਕ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਹੈ।  ਲੇਖਾਰਾ ਨੇ 2020 ਸਮਰ ਪੈਰਾਲੰਪਿਕਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਲਈ ਪਹਿਲਾ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਫਾਈਨਲ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ 249.6 ਅੰਕਾਂ ਦੇ ਸਕੋਰ ਨਾਲ, ਨੌਜਵਾਨ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ ਨੇ ਪੈਰਾਲੰਪਿਕ ਰਿਕਾਰਡ ਕਾਇਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਰਿਕਾਰਡ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਸਾਬਕਾ ਓਲੰਪਿਕ ਚੈਂਪੀਅਨ ਅਭਿਨਵ ਬਿੰਦਰਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ, 2015 ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਕਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। 3 ਸਤੰਬਰ 2021 ਨੂੰ, ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਦੇ 50 ਮੀਟਰ ਏਅਰ ਰਾਈਫਲ ਸਟੈਂਡਿੰਗ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੈਰਾਲੰਪਿਕ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਪੈਰਾਲੰਪੀਅਨ ਬਣ ਗਈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
2012 ਵਿੱਚ 11 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਰ ਦੁਰਘਟਨਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੈਰਾਪਲੇਜੀਆ ਨਾਲ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ, ਤੀਰਅੰਦਾਜ਼ੀ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਪਰ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਵੱਲ ਵਧਣਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਸਲੀ ਜਨੂੰਨ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਕੇਂਦਰੀ ਵਿਦਿਆਲਿਆ 3 ( ਜੈਪੁਰ ) ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਖੇਤਰੀ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਔਰਤ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 2001
ਸਾਂਤੀਆਗੋ ਦੇ ਕੋਮਪੋਸਤੇਲਾ ਦਾ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਸਥਿਤੀ
ਇਹ ਸਾਂਤੀਆਗੋ ਦੇ ਕੋਮਪੋਸਤੇਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਹਾੜੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਮਾਸਟਿਕ ਹੈ। ਪੁਏਰਤਾ ਦੇਲ ਕਾਮਿਨੋ ਸ਼ਹਿਰ ਲਾਗੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਨੀਰੂ ਅਸੀਮ
ਨੀਰੂ ਅਸੀਮ (ਜਨਮ 24 ਜੂਨ 1967) ਨਵੀਂ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਨਾਮ ਹੈ। ਨੀਰੂ ਅਜਕਲ ਬਰੈਂਪਟਨ,ਕੈਨੇਡਾ ਵਿਖੇ ਰਹਿ ਰਹਿ ਹੈ। ਨੀਰੂ ਅਸੀਮ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਅੰਦਾਜ਼ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਦ ਉਹ ਮਿੱਥ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਵਰਤਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨਾਲ ਨਵੇਂ ਅਤੇ ਨਿਵੇਕਲੇ ਅਰਥ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ ਸ਼ਾਇਰ ਸੁਰਜੀਤ ਪਾਤਰ ਅਨੁਸਾਰ "ਨੀਰੂ ਅਸੀਮ ਕੋਲ ਅਹਿਸਾਸ, ਸੋਚ ਤੇ ਸਿਰਜਣ ਦੀ ਕਮਾਲ ਸੋਝੀ, ਰਮਜ਼ ਤੇ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ ਜਿਸ ਸਦਕਾ ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਸਾਡੀ ਨਵੀਂ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮ ਅਤੇ ਮਾਣਯੋਗ ਸਥਾਨ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਨਵੇਂ ਯੁਗ ਤੇ ਨਵੀਂ ਸੰਵੇਦਨਾ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਸਾਡੀ ਸਹਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਆਦਿ ਜੁਗਾਦੀ ਮਾਨਵੀ ਸਰੋਕਾਰਾਂ ਦੀ ਥਾਹ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ।”
ਕਾਵਿ ਵੰਨਗੀ
1.ਕੁੜੀ
ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਤੂੰ ਚਿੜੀ, ਤੂੰ ਹਵਾ ਕੁੜੀ ਉੱਡਦੀ ਰਹੀ ਤੇ ਸਮਝਦੀ ਰਹੀ ਉਹ ਚਿੜੀ ਉਹ ਹਵਾ
ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਤੂੰ ਤਾਂ ਅਬਲਾ ਬੜੀ ਕੁੜੀ ਹੈਰਾਨ ਸੀ ਫਿਰ ਵੀ ਚੁਪ ਹੀ ਰਹੀ ਮੰਨ ਗਈ ਭੋਲੇ ਭਾਅ ਲਗ ਪਈ ਉਡੀਕਣ ਸੁਰਖ ਚਾਨਣ ਦੇ ਰਾਹ
ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਗ ਐ ਦੁਰਗਾ ਮਾਂ ! ਕੁੜੀ ਨੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਮੋਰਚਾ ਬਣਾ ਲਿਆ ਪੈਰ ਪੈਰ ਤੇ ਲੜਾਈ ਦਾ ਬਿਗਲ ਵਜਾ ਲਿਆ ਤੇ ਕੁੜੀ ਲੜਦੀ ਰਹੀ ਮੁੱਕਦੀ ਰਹੀ ਮਰਦੀ ਰਹੀ
ਫਿਰ ਕੁੜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਮੈਂ ਸਹਿਜ ਰੂਹ ਹਾਂ ਮੈਂ ਸਹਿਜ ਪ੍ਰਾਣ ਹਾਂ ਮੈਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਨਾ
ਨਾ ਮੇਰੇ ਵਾਸਤੇ ਕੋਈ ਵੱਖਰੇ ਨਿਜ਼ਾਮ ਨਾ ਮੇਰੇ ਹੋਰ ਨਾਮ ਨਾ ਨਿਆਰੇ ਪੈਗਾਮ ਮੈਂ ਉਹੀ ਹਾਂ ਜੋ ਹਾਂ 2. ਘਰ ਦੀ ਕੱਢੀ ਰੈਡ ਵਾਈਨ ਠੰਡੀ ਜਿਹੀ ਸ਼ਾਮ ਡੈਕ, ਫਾਇਰ ਪਿੱਟ ਬਾਰਬੀਕਿਉ, ਬੇਟੇ, ਪਤੀ ਤੇ ਗੁਆਂਢੀ ਪੋਲਿਸ਼ ਮੀਆਂ ਬੀਵੀ ਨਿੱਕੀਆਂ ਨਿੱਕੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਠਹਿਰਿਆ ਜਿਹਾ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕੀ ਕੁਝ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇਗਾ ਸਾਡੀ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਦੁਨੀਆ ਅਜਿਹੇ ਵੇਲੇ ਟੁੱਟ-ਭੱਜ ਤੋਂ ਰਿਕਵਰ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।.. 3. ਇਸ ਵੇਲੇ ਮੈਂ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਵਿੱਚ ਹਾਂ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿਚ ਜਾਮ ਦੇਖਣਾ ਲੋਚਦੀ ਹਾਂ... ਤੇ ਚਿਤਵਦੀ ਹਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ, ਪਤੀ ਤੇ ਘਰ ਦੇ ਵੱਡਿਆਂ, ਛੋਟਿਆਂ ਨਾਲ ਬੈਠਿਆਂ... ਸ਼ਾਂਤਮਈ... ਸੁਖਮਈ... ਭਰਪੂਰ...
ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ
ਨੀਰੂ ਅਸੀਮ ਦੀ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1967
ਸੌਮਿਆ ਰਾਜੇਂਦਰਨ
ਸੌਮਿਆ ਰਾਜੇਂਦਰਨ ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਹ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਦੇ 2015 ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੀ ਜੇਤੂ ਹੈ ਅਤੇ 20 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਬਾਲਗ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਤਸਵੀਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਰਣਾਦਾਇਕ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ|
ਕਰੀਅਰ
ਰਾਜੇਂਦਰਨ ਦੀ ਲਿਖਤ ਚੁਣੌਤੀਆਂ, ਹੋਰ ਵਿਭਿੰਨ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਦੇ ਅੜੀਅਲ ਵਿਚਾਰ| ਉਸ ਦੀ ਕਿਤਾਬ, ਦਿ ਪਲੀਜੈਂਟ ਰਕਸ਼ਾ, ਕਰੀਮੁੱਗ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਇਕ ਭੂਤ ਹੈ ਜੋ ਦੋਵੇਂ ਸੁਹਾਵਣਾ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਹੈ| ਦਿ ਬੁਆਏ ਵੂ ਪੁਛਿਆ ਕਿਉਂ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਬੀਆਰ ਅੰਬੇਦਕਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਵਿੰਗਜ਼ ਟੂ ਫਲਾਈ ਵਿੱਚ ਪੈਰਾ-ਐਥਲੀਟ ਮਲਥੀ ਹੋਲਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ| ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ 2015 ਤੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸਬਕ, ਇੱਕ ਬਲਾੱਗਪੋਸਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਲਿੰਗ-ਅਧਾਰਤ ਹਿੰਸਾ, ਵਿਤਕਰੇ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਸੰਸਥਾ ਨੂੰ ਵਿਅੰਗਾਤਮਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰਦਾ ਹੈ। ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ (2019) ਇੱਕ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਲਈ ਜਨੂੰਨ ਹੈ| ਅਚਾਨਕ ਗਾਵਾਂ ਇੱਕ ਗਾਂ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਮਜ਼ਾਕੀਆ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਜੋ ਅਚਾਨਕ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ|
ਮਯਿਲ ਵਿਲ ਨਹੀਂ ਜਾਏਗੀ ਇਸਦਾ 12 ਸਾਲਾਂ ਪੁਰਾਣਾ ਨਾਟਕ ਮਯਿਲ ਗਨੇਸਨ ਹੈ, ਲਿੰਗ ਦੇ ਅੜਿੱਕੇ ਵਰਗੇ ਕੁਝ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਇਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ|ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਦੁਆਰਾ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ 2015 ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਜਾਰੀ ਰਹੀ|| ਇਹ ਕਿਤਾਬ 2011 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਨਿਵੇਦਿਤਾ ਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਲਿਖੀ ਗਈ ਸੀ। ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਦੋ ਸੀਕਵਲ ਹਨ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮੈਡਲੀ ਮੇਯਿਲ (2013) ਅਤੇ ਇਹ ਮੈਂ ਹਾਂ  ਮਯੈਲ (2019)| ਇਸ ਲੜੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਮਯਿਲ ਚੇਨਈ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਵਾਪਰੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਲਿੰਗ ਭੇਦਭਾਵ, ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ, ਪਛਾਣ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ, ਜਿਨਸੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਅਤੇ ਜਾਤੀ ਟਕਰਾਅ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਕੁੜੀਆਂ ਬਚਾਅ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਰਵਾਇਤੀ ਕਥਾਵਾਂ ਦੀ ਇਕ ਬਦਲਵੀਂ ਪੁਨਰ ਕਹਾਣੀ ਹੈ| ਦਿ ਡੱਡੂ ਪ੍ਰਿੰਸ ਦੇ ਇਸ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿਚ, ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਜਾਂ ਪਤਨੀ ਵਜੋਂ ਚੁਣੇ ਗਏ ਡੱਡੂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਕਰਨ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦੀ ਹੈ| ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਕਲਾਸ VI ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ|\ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਸਿਨਡੇਰੇਲਾ ਦੇ ਸੰਸਕਰਣ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਪੈਰ ਹਨ ਅਤੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵ 'ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਸਹਿਮਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਤ ਦੇ ਖਾਣੇ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ| ਰਾਜੇਂਦਰਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ ਦਿ ਅੰਡਰਵਾਟਰ ਫ੍ਰੈਂਡਸ ਸੀ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਤਸਵੀਰ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ ਉਦੋਂ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਜੇ ਵੀ ਲਿੰਗ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ|
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਰਾਜੇਂਦਰਨ ਪਸ਼ਨ, ਪੁਣੇ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਯੂਨਾਈਟਡ ਕਿੰਗਡਮ, ਸਸੇਕਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਜੈਂਡਰ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ | ਉਸਦੀ ਇਕ ਧੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਜਨਮ ਸਾਲ 2011 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਅਧਿਰਾ ਹੈ। ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ, ਰਾਜਿੰਦਰਨ ਨੇ ਐਨੀਡ ਬਲਾਈਟਨ, ਐਲਫਰੇਡ ਹਿਚਕੌਕ, ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ, ਆਰ ਕੇ ਨਾਰਾਇਣ, ਅਗਾਥਾ ਕ੍ਰਿਸਟੀ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਟਿੰਕਲ, ਚੰਦਮਾਮਾ, ਗੋਕੁਲਮ ਅਤੇ ਚੰਪਕ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨਾ ਬਹੁਤ ਮਜ਼ਾ ਲਿਆ|
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ
ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ 'ਤੇ ਹਮਲਾ
ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹਮਲਾ ਸੀ। ਸੰਸਦ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਹਮਲਾ ਕਰਕੇ 7 ਬੰਦੇ ਮਾਰ ਦਿਤੇ ਗਏ ਤੇ 18 ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਹਮਲਾਵਰਾਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ੋਰਸ ਵਿਚਕਾਰ ਲੜਾਈ ਹੋਈ, ਜੋ ਤਕਰੀਬਨ 90 ਮਿੰਟ ਚੱਲੀ। ਅਖ਼ੀਰ ਫ਼ੋਰਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਹਮਲਾਵਰ ਮਾਰ ਦਿਤੇ। ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਜਮਹੂਰੀ ਸ਼ਾਸਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਚੌਕਸ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਸਤਿਆਂ ਨੇ ਇਹ ਹਮਲਾ ਠੁੱਸ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਹਮਲੇ ਦੌਰਾਨ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲੀਸ ਦੇ ਪੰਜ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਮੀ, ਸੀ.ਆਰ.ਪੀ.ਐਫ. ਦੀ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਸਿਪਾਹੀ ਅਤੇ ਸੰਸਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਦੋ ਸਹਾਇਕ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਇਸ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ 9 ਵਿਅਕਤੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ ਤੇ 15 ਜਖਮੀ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਭਾਰਤੀ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਮੰਦਰ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਇਸ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਹਾਊਸ ’ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਦੋਸ਼ੀ ਮੌਕੇ ’ਤੇ ਹੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਤੰਕਵਾਦੀ ਕਾਰਵਾਈ
ਸਾਰਿਗਮਿਸ਼ ਝੀਲ
ਸਾਰਿਯਗਮਿਸ਼ ਝੀਲ, ਸਾਰਯਕਾਮਿਸ਼ ਜਾਂ ਸਰਯ-ਕਾਮਿਸ਼ ( Sarygamyş köli, Sariqamish ko‘li , Karakalpak  , Сарыкамы́шское озеро ), ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ। ਇਹ ਕੈਸਪੀਅਨ ਸਾਗਰ ਅਤੇ ਅਰਾਲ ਸਾਗਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। ਇਹਤੁਰਕਮੇਨਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਝੀਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਝੀਲ ਦੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਤਿੰਨ ਚੌਥਾਈ ਹਿੱਸਾ ਹੈ (ਇੱਕ ਚੌਥਾਈ ਖੇਤਰ ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ )। ਅਮੂ ਦਰਿਆ ਨਦੀ ਦਾ ਸਰਯਕਾਮਿਸ਼ ਬੇਸਿਨ ਅਤੇ ਸਰਯਕਾਮਿਸ਼ ਡੈਲਟਾ ਤੁਰਕਮੇਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਦਾਸ਼ੋਗੁਜ਼ ਖੇਤਰ ਦੇ ਭੌਤਿਕ ਅਤੇ ਭੂਗੋਲਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਹਨ।
17ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ, ਝੀਲ ਨੂੰ ਉਜ਼ਬੋਏ ਨਦੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਅਮੂ ਦਰਿਆ ਨਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਤਰਕ ਸੀ, ਜੋ ਕੈਸਪੀਅਨ ਸਾਗਰ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ। ਅੱਜ, ਇਸ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਰੋਤ ਅਮੂ ਦਰਿਆ ਤੋਂ ਇੱਕ ਨਹਿਰ ਹੈ ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੀਆਂ ਸਿੰਚਾਈ ਵਾਲੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਤੋਂ ਵਗਦਾ ਪਾਣੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ, ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਧਾਤਾਂ ਦੇ ਉੱਚ ਪੱਧਰ ਹਨ।
ਅਰਾਲ ਸਾਗਰ ਦੇ ਸੁੱਕਣ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ
ਇਹ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ "ਅਣਇੱਛਤ" ਝੀਲਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਿਰ ਦਰਿਆ 'ਤੇ ਅਯਦਾਰ ਝੀਲ ਲਗਭਗ 150 ਘਣ ਕਿਲੋਮੀਟਰ (36 cu mi) ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਲਾਨਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ਦਾ, ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਵ੍ਯੁਤਪਤੀ
ਝੀਲ ਦਾ ਨਾਮ ਤੁਰਕੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਸਾੜ੍ਹੀ (ਪੀਲਾ) ਅਤੇ ਕਮਿਸ਼ (ਉਦਾਸੀ) ਤੋਂ ਆਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਸੋਵੀਅਤ ਸੰਘ ਦੁਆਰਾ ਹੜ੍ਹ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸੁੱਕੇ ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਗਾਦ ਅਤੇ ਲੂਣ ਦੇ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਤੁਰਕਮੇਨ ਅਧਿਕਾਰੀ ਇਹ ਦਲੀਲ ਦੇ ਕੇ ਨਾਮ ਨੂੰ "ਤੁਰਕਮੇਨਾਈਜ਼" ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਨਾਮ ਤੁਰਕਮੇਨ ਸਰਿਕਮਿਸ਼ 'ਪੀਲਾ ਰੀਡ' ਹੈ।
ਝੀਲ ਦਾ ਤੁਰਕਮੇਨ ਭਾਗ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਸੈਰੀਗਾਮੀ ਸੈੰਕਚੂਰੀ ਦੁਆਰਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਸ ਦੇ ਪੂਰੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੌਰਾਨ, ਝੀਲ ਕਈ ਵਾਰ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਅਮੂ ਦਰਿਆ ਦੇ ਪਾਣੀਆਂ ਦੇ ਆਉਣ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸਾਰਿਗਮਿਸ਼ ਝੀਲ ਦੇ ਸੁੱਕਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਅਰਾਲ ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਨਦੀ ਦੇ ਸੰਗਮ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਝੀਲ ਨਿਓਜੀਨ ਕਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਉਪਰਲੇ ਐਂਥਰੋਪੋਸੀਨ (ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ 58 ਮੀਟਰ ਉੱਤੇ) ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਇਸਦਾ ਖੇਤਰ ਕਵਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਅਸਕੇ-ਔਡਾਨ ਬੇਸਿਨ, ਅਤੇ ਫਿਰ 14ਵੇਂ - 16ਵੇਂ ਵਿੱਚ ਸਦੀਆਂ ਈ. (ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ 50-62 ਮੀਟਰ ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ)। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1876 ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਭੂਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਨਿਕੋਲਾਈ ਪੇਟਰੂਸੇਵਿਚ ਦੁਆਰਾ ਖੋਜਿਆ ਅਤੇ ਚਾਰਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਖਰੀ ਵਾਰ ਅਮੂ ਦਰਿਆ ਦਾ ਪਾਣੀ ਸਿੱਧਾ ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ ਸੀ 1878 ਦੇ ਹੜ੍ਹ ਦੌਰਾਨ ਸੀ।
1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ, ਸਾਰਯਕਾਮਿਸ਼ ਝੀਲ ਕੁਲੈਕਟਰ-ਡਰੇਨੇਜ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਦਰਿਆਲਿਕ ਕੁਲੈਕਟਰ ਦੁਆਰਾ ਭੋਜਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਅਮੂ ਦਰਿਆ ਦੇ ਖੱਬੇ ਕੰਢੇ ਦੇ ਖੇਤਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਸਰਹੱਦਾਂ ਦੇ ਬਗੈਰ ਸ਼ਬਦ
ਸਰਹੱਦਾਂ ਦੇ ਬਗੈਰ ਸ਼ਬਦ (Words Without Borders) (WWB) ਇੱਕ ਗਲੋਬਲ ਸਾਹਿਤਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਹੈ ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਬਿਹਤਰੀਨ ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਲੇਖਕਾਂ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਪਾਠਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਆਦਾਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਲਈ ਕਢਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਨੁਵਾਦ ਅਤੇ ਗਿਆਨ
ਸਰਹੱਦਾਂ ਦੇ ਬਗੈਰ ਸ਼ਬਦ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਸਮਕਾਲੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਅਨੁਵਾਦ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ, ਅਤੇ ਵਧਾਵੇ ਦੁਆਰਾ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਸਮਝ ਨੂੰ ਵਧਾਵਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਨੁਵਾਦ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਲੇਖਕਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਵਾਸਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਮਾਗਮਾਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਲਈ ਸਮੱਗਰੀ ਵੀ ਤਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮਕਾਲੀ ਗਲੋਬਲ ਲੇਖਣੀ ਦਾ ਇੱਕ ਆਨਲਾਈਨ ਸਰੋਤ ਕੇਂਦਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਹੋਰਨਾਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਕਲਾ ਲਈ ਕੌਮੀ ਬੰਦੋਬਸਤੀ, ਕਲਾ ਬਾਰੇ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਰਾਜ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਅਤੇ ਲਾਨਾਨ ਫਾਊਡੇਸ਼ਨ ਵਲੋਂ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਏਲੀਓ ਵਿਟੋਰੀਨੀ ਦੇ ਅਨੁਵਾਦਕ ਏਲੇਨ ਸੈਲੀਏਰਨੋ ਮੇਸਨ ਦੁਆਰਾ 1999 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਤੇ 2003 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਚਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ
ਪੂਰਨ ਭਗਤ
thumb|[[ਕਾਦਰਯਾਰ ਦੇ ਲਿਖੇ ਪੰਜਾਬੀ ਕਿੱਸੇ ਪੂਰਨ ਭਗਤ ਦੇ ਇੱਕ ਐਡੀਸ਼ਨ ਦਾ ਕਵਰ]] ਪੂਰਨ ਭਗਤ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਲੋਕ-ਗਾਥਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਲੋਕ-ਕਹਾਣੀ "ਪੂਰਨ" ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਪਿਤਾ, ਸਲਵਾਨ, ਸਿਆਲਕੋਟ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ। ਸਿਆਲਕੋਟ ਦੇ ਇਸ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਪੂਰਨ ਨੂੰ ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ "ਬਾਬਾ ਸਹਿਜ ਨਾਥ ਜੀ" ਵਜੋਂ ਪੁਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਥਾ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਕਿੱਸਾ ਕਾਦਰਯਾਰ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਆ ਗਿਆ। ਪੂਰਨ ਭਗਤ ਦੀ ਕਥਾ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੰਦ-ਕਥਾ ਹੈ।
ਕਹਾਣੀ
ਪੂਰਨ ਨੇ ਰਾਜਾ ਸਲਵਾਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ"ਇੱਛਰਾ" ਦੀ ਕੁਖੋਂ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਜਦੋਂ ਪੂਰਨ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਸਲਵਾਨ ਨੇ ਜੋਤਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਨ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਦੱਸਣ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ। ਜੋਤਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਸਲਵਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਮੂੰਹ 12 ਸਾਲ ਵੇਖਣ ਤੋਂ ਮਨ੍ਹਾ ਕੀਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਪੂਰਨ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਲਈ ਮਨਹੂਸ ਸੀ ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਸਲਵਾਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਨੂੰ 12 ਸਾਲ ਭੌਰੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ। ਪੂਰਨ ਦੇ ਭੌਰੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਉਪਰੰਤ ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੀ ਇੱਕ ਕੁੜੀ, ਲੂਣਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਨੀਵੀਂ ਜਾਤ ਦੀ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਸੁੰਦਰ ਕੁੜੀ ਸੀ। 12 ਸਾਲ ਪੂਰੇ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੂਰਨ ਅਤੇ ਸਲਵਾਨ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਕਾਹਲੇ ਪੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਪੂਰਨ ਵਾਪਿਸ ਆਪਣੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਪੂਰਨ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪੂਰਨ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਸਮਾਨ "ਲੂਣਾ" ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੂਰਨ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਹਾਣੀ ਵੇਖ ਕੇ ਲੂਣਾ ਉਸ ਵਲ ਖਿੱਚੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲੂਣਾ, ਪੂਰਨ ਨੂੰ ਕਾਮ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਹਿ ਕੇ ਉਸਦੀ ਕਾਮ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਪੂਰਨ, ਲੂਣਾ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਸਮਾਨ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੂਣਾ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸ (ਪੂਰਨ) ਨੇ ਉਸਦੀ (ਲੂਣਾ) ਦੀ ਕੁਖੋਂ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਫ਼ੇਰ ਉਹ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਕਿਵੇਂ ਲੱਗੀ? ਲੂਣਾ ਦੇ ਉਕਸਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਰੀ ਵਾਰੀ ਕਹਿਣ ਤੇ ਵੀ ਪੂਰਨ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ। ਲੂਣਾ ਆਪਣੇ ਇਸ ਅਪਮਾਨ ਨੂੰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਉਂਦੀ ਅਤੇ ਸਲਵਾਨ ਸਾਹਮਣੇ ਪੂਰਨ ਉੱਤੇ ਉਸਦੀ (ਲੂਣਾ) ਇਜ਼ਤ ਨਾਲ ਖਿਲਵਾੜ ਕਰਨ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਬਹੁਤ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪੂਰਨ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਹੁਕਮ ਸੁਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਲੂਣਾ, ਪੂਰਨ ਨੂੰ ਆਖ਼ਰੀ ਵਾਰ ਉਸਦੀ ਗੱਲ ਮੰਨਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦੀ ਪਰੰਤੂ ਪੂਰਨ ਆਪਣੇ ਫੈਸਲੇ ਉੱਪਰ ਅਡੋਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਰਾਜਾ ਦੇ ਜਲਾਦ ਜਦੋਂ ਪੂਰਨ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਪੂਰਨ ਦੇ ਹੱਥ-ਪੈਰ ਵੱਡ ਕੇ ਇੱਕ ਖੂਹ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਪੂਰਨ ਦੀ ਮਾਂ "ਇੱਛਰਾ" ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਵਿਜੋਗ ਵਿੱਚ ਅੰਨ੍ਹੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪੂਰਨ 12 ਉਸ ਖੂਹ ਵਿੱਚ ਤੜਫਦਾ ਰਿਹਾ ਅਤੇ 12 ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਗੁਰੂ ਗੋਰਖ ਨਾਥ ਆਪਣੇ ਚੇਲਿਆਂ ਨਾਲ ਉੱਥੋਂ ਲੰਗ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਗੋਰਖ ਦਾ ਚੇਲਾ ਖੂਹ ਵਿਚੋਂ ਪਾਣੀ ਕੱਡਣ ਲਈ ਖੂਹ ਵਿੱਚ ਵੇਖਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਪੰਗ ਪੂਰਨ ਨੂੰ ਵੇੱਖ ਕੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਗੋਰਖ, ਪੂਰਨ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਡਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਠਿਨ ਤਪਸਿਆ ਬਾਅਦ ਪੂਰਨ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਪੂਰਨ ਦੇ ਠੀਕ ਹੋਣ ਬਾਅਦ ਗੁਰੂ ਗੋਰਖ ਉਹਨੂੰ ਉਸਦੀ ਇਸ ਹਾਲਤ ਦਾ ਕਰਨ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਪੂਰਨ ਸਾਰੀ ਕਹਾਣੀ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਸਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਗੋਰਖ, ਪੂਰਨ ਨੂੰ ਵਾਪਿਸ ਮੁੜਨ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਰਾਜ-ਪਾਠ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਪ੍ਰੰਤੂ ਪੂਰਨ ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਨਹੀਂ ਸੁਣਦਾ ਬਲਕਿ ਜੋਗ ਦੇਣ ਲਈ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਗੋਰਖ, ਪੂਰਨ ਨੂੰ "ਰਾਣੀ ਸੁੰਦਰਾਂ" ਦੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਰਾਣੀ ਤੋਂ ਭਿੱਖਿਆ ਮੰਗਣ ਲੈ ਭੇਜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਣੀ ਸੁੰਦਰਾਂ ਦੇਖਣ 'ਚ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸੁੰਦਰ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਪੂਰਨ ਭਿੱਖਿਆ ਲੈਣ ਰਾਣੀ ਦੇ ਮਹਿਲ ਪਹੁੰਚਿਆ ਤਾਂ ਰਾਣੀ ਦੀ ਨੌਕਰਾਣੀ ਉਸ ਨੂੰ ਭਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਆਈ ਪ੍ਰੰਤੂ ਪੂਰਨ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਭਿੱਖਿਆ ਲੈਣ ਤੋਂ ਮਨ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਰਾਣੀ ਦੇ ਹੱਥ ਤੋਂ ਹੀ ਕੁਝ ਲਵੇਗਾ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਸੁੰਦਰਾਂ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ ਅਤੇ ਭਿਖਸ਼ੂ ਕੋਲ ਗਈ ਤਾਂ ਉਹ ਪੂਰਨ ਦਾ ਰੂਪ ਵੇਖ ਕੇ ਉਸ ਉੱਪਰ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸੁੰਦਰਾਂ, ਪੂਰਨ ਨੂੰ ਭਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਹੀਰੇ ਜਵਾਰਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਦਾ ਗੁਰੂ ਮੋੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਭਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਖਾਣ ਲਈ ਮੰਗ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਪੂਰਨ, ਸੁੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਹੀਰੇ ਜਵਾਰਤ ਦੀ ਭਿੱਖਿਆ ਵਾਪਿਸ ਕਰਕੇ ਕੁਝ ਖਾਣ ਲਈ ਮੰਗਦਾ ਹੈ। ਪੂਰਨ ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਣੀ ਆਪਣੀ ਗੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ 36 ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਾ ਪਕਵਾਨ ਬਣਾ ਕੇ ਗੁਰੂ ਗੋਰਖ ਨਾਥ ਦੇ ਡੇਰੇ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਭੋਜਨ ਖਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੁਰੂ ਸੁੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਮੰਗਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਵਰ ਵਿੱਚ ਪੂਰਨ ਨੂੰ ਮੰਗਦੀ। ਵਚਨਬਧ ਗੋਰਖ ਸੁੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਨ ਸੌਂਪ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਪੂਰਨ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਰਾਣੀ ਕੋਲੋਂ ਭੱਜ ਕੇ ਵਾਪਿਸ ਗੁਰੂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਾਣੀ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਠੇਸ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਸਦਮਾ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਾ ਕਰ ਪਾਉਣ ਕਾਰਣ ਆਪਣੇ ਮਹਿਲ ਦੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਤੋਂ ਛਾਲ ਮਾਰ ਕੇ ਆਤਮ-ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਗੁਰੂ ਗੌਰਖ ਨਾਥ ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੇ ਪੂਰਨ "ਸਿਆਲਕੋਟ" ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਬਾਗ ਵਿੱਚ ਡੇਰਾ ਲਗਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਬਹੁਤ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸੁੱਕ ਗਿਆ ਸੀ। ਪੂਰਨ ਦੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਇਹ ਬਾਗ ਦੁਬਾਰਾ ਖਿੜ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਮਹਾਨ ਜੋਗੀ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਵੇਖਣ ਆਉਣ ਲਗ ਪਏ। ਰਾਜਾ ਸਲਵਾਨ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਲੂਣਾ ਨੂੰ ਕੋਈ ਬੱਚਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਉਹ ਵੀ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਉਸ ਜੋਗੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਪਾਉਣ ਆਏ। ਪੂਰਨ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਇਸ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਜੰਮਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਾਰਣ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਲੂਣਾ ਆਪਣੀ ਗਲਤੀ ਸਵੀਕਾਰਦੀ ਹੈ ਇਹ ਸੁਣ ਸਲਵਾਨ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਤੇ ਲੂਣਾ ਨੂੰ ਕੋਸਦਾ ਹੈ। ਜੋਗੀ, ਲੂਣਾ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚੌਲ ਦਾ ਦਾਣਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਘਰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਵੀ ਜਨਮ ਲਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਬਣਿਆ। ਪੂਰਨ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਛਰਾ ਅੰਨ੍ਹੀ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਪੂਰਨ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੂਰਨ ਮਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਦਾ ਦੁਬਾਰਾ ਵਾਅਦਾ ਕਰ ਕੇ ਵਾਪਿਸ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈੈ। ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਮਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਵਚਨ ਨਿਭਾਉਣ ਲੈ ਉਹ ਵਾਪਿਸ ਸਿਆਲਕੋਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਲੈ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਸਲਵਾਨ ਅਤੇ ਲੂਣਾ ਦੇ ਨਾਲ ਰਸਾਲੂ ਵੀ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਸਾਲੂ ਜੋਗੀ ਨੂੰ ਚਮਤਕਾਰ ਦਿਖਾਉਣ ਲੈ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈੈ। ਪੂਰਨ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਝੋਲੀ ਵਿਚੋਂ ਸੋਨੇ ਦਾ ਕੜਾ ਕੱਡ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਸਾਲੂ ਵ ਉਸ ਨੂੰ ਸੀਸ ਨਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈੈ। ਕਥਾ ਦਾ ਅੰਤ ਉੱਥੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮਾਂ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਮਿਲਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਛਰਾ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ ਦੇ ਵਚਨ ਦੇ ਨਿਭਾਉਣ ਉੱਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਣ ਉਹ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੱਧਕਾਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ
ਨੀਲਮ ਵਾਦੀ
ਨੀਲਮ ਵਾਦੀ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਆਜਾਦ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਘਣੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਾਲਾ 200 ਕਿ.ਮੀ. ਲੰਮਾ ਖ਼ਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਨੀਲਮ ਦਰਿਆ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਪਿਆ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਸਾਰੀ ਵਾਦੀ ਵਿਚੋਂ ਦੀ ਵਗਦਾ ਹੈ।
ਆਉਣ ਜਾਣ
ਇਹ ਵਾਦੀ ਨੀਲਮ ਰੋਡ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਮੁਜ਼ਫ਼ਰਾਬਾਦ ਅਤੇ ਦੇਸ਼੍ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਹੈ ਜੋ ਕੀਲ ਤੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸੜਕ ਮੁਜ਼ਫ਼ਰਾਬਾਦ ਤੋਂ ਆਠਮਕਾਮ ਤੱਕ ਚੰਗੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਡੀਆਂ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈ ਪਰ ਕੇਰਨ ਤੋਂ ਕੀਲ ਤੱਕ ਸੜਕ ਦੀ ਹਾਲਤ ਚੰਗੀ ਨਹੀਂ।
ਮੁਸਾਫ਼ਰ ਵੈਗਨਾਂ ਮੁਜ਼ਫ਼ਰਾਬਾਦ ਤੋਂ ਆਠਮਕਾਮ ਤੱਕ ਹਰ 30 ਮਿੰਟ ਬਾਅਦ ਚੱਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਮੌਸਮ ਠੀਕ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਮੁਜ਼ਫ਼ਰਾਬਾਦ ਤੋਂ ਕੀਲ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਬਸਾਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਚੱਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਾਦੀ ਦੇ ਦੂਰ ਦਰਾਜ਼ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਲਈ ਜੀਪਾਂ ਅਤੇ ਘੋੜੇ ਵੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨੀਲਮ ਰੋਡ ਕੇਰਨ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਸ਼ਦੀਦ ਬਰਫਬਾਰੀ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਦੀ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਰਕਾਰੀ ਵੈਬਸਾਈਟ
Neelum Valley Official Portal
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
http://www.dawn.com/news/1201446
ਯੂਨੀਕੋਡ
ਯੂਨੀਕੋਡ (Unicode), ਹਰ ਇੱਕ ਅੱਖਰ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗਿਣਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਕੋਈ ਵੀ ਕੰਪਿਊਟਰ ਪਲੇਟਫਾਰਮ, ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਅਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੋਵੇ। ਯੂਨੀਕੋਡ ਸਟੈਂਡਰਡ ਨੂੰ ਐਪਲ, ਐਚ.ਪੀ., ਆਈ.ਬੀ.ਐਮ., ਜਸਟ ਸਿਸਟਮ, ਮਾਇਕਰੋਸਾਫਟ, ਆਰੇਕਲ, ਸੈਪ, ਸੰਨ, ਸਾਈਬੇਸ, ਯੂਨੀਸਿਸ ਵਰਗੀਆਂ ਉਦਯੋਗ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰਨਾਂ ਨੇ ਅਪਣਾਇਆ ਹੈ। ਯੂਨੀਕੋਡ ਦੀ ਲੋੜ ਆਧੁਨਿਕ ਮਾਨਦੰਡਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਐਕਸ.ਐਮ.ਐਲ, ਜਾਵਾ, ਐਕਮਾ ਸਕਰਿਪਟ (ਜਾਵਾ ਸਕਰਿਪਟ), ਐਲ.ਡੀ.ਐ.ਪੀ., ਕੋਰਬਾ 3.0, ਡਬਲਿਊ.ਐਮ.ਐਲ ਲਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਆਈ.ਐਸ.ਓ ਆਈ.ਈ.ਸੀ. 10646 ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਈ ਸੰਚਾਲਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ, ਸਾਰੇ ਆਧੁਨਿਕ ਬਰਾਉਜਰਾਂ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਯੂਨੀਕੋਡ ਸਟੈਂਡਰਡ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਸਹਾਇਕ ਉਪਕਰਨਾਂ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ, ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਅਤਿ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਤਕਨੀਕੀ ਰੁਝਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਨ।
ਯੂਨੀਕੋਡ ਨੂੰ ਗਾਹਕ-ਸਰਵਰ ਅਤੇ ਬਹੁ-ਆਯਾਮੀ ਉਪਕਰਨਾਂ ਅਤੇ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਉਪਕਰਨਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਖਰਚ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬਚਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਯੂਨੀਕੋਡ ਵਲੋਂ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਇਕੱਲਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਉਤਪਾਦ ਅਤੇ ਇਕੱਲਾ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਰੀ-ਇੰਜੀਨਿਅਰਿੰਗ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ, ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਪਾਰਕਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਵੀਡਨ
ਨੁਐਸਤਰਾ ਸੇਞੋਰਾ ਦੇ ਗਰਾਸੀਆ ਪਾਦਰੀ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਨੂਏਸਤਰਾ ਸੇਨੀਓਰਾ ਦੇ ਗਰਾਸੀਆ ਪਾਦਰੀ ਗਿਰਜਾਘਰ (Iglesia de Nuestra Señora de Gracia) ਐਕਸਤਰੇਮਾਦੂਰਾ, ਸਪੇਨ ਦੇ ਕਸਬੇ ਪਾਲਾਮੋਸ, ਬਾਦਾਖੋਸ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 12 ਨਵੰਬਰ 2013 ਨੂੰ ਬੀਏਨ ਦੇ ਇੰਤੇਸੇਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਾਲ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਇਹ ਐਕਸਤਰੇਮਾਦੂਰਾ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਮੂਦੇਖਰ ਸਟਾਇਲ ਦੀ ਨਿਰਮਾਣ ਕਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਨਮੂਨਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਰਾਜਚੰਦਰ
ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਰਾਜਚੰਦਰ ਦਾ ਜਨਮ 9 ਨਵੰਬਰ 1867 (ਕੱਤਕ ਸੁਦ ਪੂਰਨਿਮਾ, ਵਿਕਰਮ ਸੰਵਤ 1924) ਵਿੱਚ ਵਵਨੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਮੋਰਾਬੀ (ਹੁਣ ਗੁਜਰਾਤ, ਭਾਰਤ ਵਿਚ) ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਪੋਰਟ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ, ਦੇਵਬਾਈ, ਸਵਤਾਂਬਰ ਜੈਨ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਰਵਜੀਭਾਈ ਮਹਿਤਾ, ਵੈਸ਼ਨਵ ਹਿੰਦੂ ਸਨ। ਉਸ ਨੂੰ ਵੈਸ਼ਨਵ ਮੱਤ ਵਿੱਚ ਰਾਮਦਾਸਜੀ ਨਾਂ ਦੇ ਸਾਧੂ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਦਾ ਨਾਮ ਲਕਸ਼ਮਨੰਦਨ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਂ ਰਾਇਚੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ. ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਨਾਂ ਬਦਲ ਕੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਰੂਪ ਰਾਜਚੰਦਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਸ਼੍ਰੀਮਦ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਦੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਦੁਆਰਾ ਜੋੜਿਆ ਇੱਕ ਸਨਮਾਨ ਪਦ ਹੈ।
References
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ
ਲਾਲ ਚੌਲ
ਲਾਲ ਚੌਲ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਕਿਸਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਫ਼ਸਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਰੰਗ 'ਲਾਲ ਰੰਗ' ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਛਿਲਕਾ ਤਾਰੇ ਬਿਨਾਂ ਖਾਧਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਰੰਗ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਭੂਰੇ ਦੀ ਬਜਾਏ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇ ਤੱਤ ਜਿਆਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਵਿਅੰਜਨ
ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਅੰਜਨ ਇਸ ਤੋਂ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ,
ਰੋਬਰਟ ਮੋਰੀਸਨ ਮੈਕਾੲੀਵਰ
ਜੀਵਨ
ਰੋਬਰਟ ਮੋਰੀਸਨ ਮੈਕਾੲੀਵਰ ਦਾ ਜਨਮ 17 ਅਪਰੈਲ 1872 ਨੂੰ ਸਟੇਰਨੋਵੇ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ Donald Maciver and Christina Maciver ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਉਸ ਨੇ 14 ਅਗਸਤ 1911 ਨੂੰ ਏਲਿਜਾਬੇਖ ਮੇਰਿੲਨ ਪੀਟਰਕਿਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਏਨਟਿਨੇਟ ਮੋਰੀਸਨ, ਕਰਿਸਟਨਾ ਏਲਿਜਾਬੇਖ ਅਤੇ ਡੋਨਾਲਡ ਗੋਰਡਨ।
ਸਿਖਿਅਾ
ਉਸ ਨੇ ਏਡਿਨਬਰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਹਾਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਉਪਚਾਰਿਕ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਕਦੇ ਵੀ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਵਿਦਿਅਕ-ਨਿਰੀਖਣ ਪੜ੍ਹਾਈ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਦੀ ਸਿਆਣਪ, ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸਮਝ ਅਤੇ ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਦੁਖਰੀਮ, ੲੋਨੀਸ, ਮੋਕਸ ਬੇਵਰ ਦੀਆਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਲਿਖਤਾਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।