cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਊਸ਼ਾ ਉਪਾਧਿਆਏ
ਅਵਾਰਡ
ਉਸਨੂੰ ਗੁਜਰਾਤੀ ਸਾਹਿਤ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੁਆਰਾ ਬਟੂਭਾਈ ਉਮਰਵਾਡੀਆ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਭਗਿਨੀ ਨਿਵੇਦਿਤਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਹਿੰਦੀ ਸੰਸਥਾਨ, ਲਖਨਊ ਦੁਆਰਾ ਸੌਹਰਦ ਸਨਮਾਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਵੈਰੋਵਾਲ
ਵੈਰੋਵਾਲ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਮੁਸਤਫ਼ਾ ਕਮਾਲ ਅਤਾਤੁਰਕ
ਮੁਸਤਫ਼ਾ ਕਮਾਲ ਅਤਾਤੁਰਕ ਉਰਫ ਮੁਸਤਫਾ ਕਮਾਲ ਪਾਸ਼ਾ (19 ਮਈ 1881 (ਰਵਾਇਤੀ) – 10 ਨਵੰਬਰ 1938) ਕਮਾਲ ਅਤਾਤੁਰਕ (1881 - 1938) ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਤੁਰਕੀ ਦਾ ਨਿਰਮਾਤਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਸਾਮਰਾਜਵਾਦੀ ਸ਼ਾਸਕ ਸੁਲਤਾਨ ਅਬਦੁਲ ਹਮੀਦ ਦੂਸਰਾ ਦਾ ਪਾਸਾ ਪਲਟ ਕੇ ਉੱਥੇ ਕਮਾਲ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ, ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਵਿਵਸਥਾ ਕਾਇਮ ਕਰਨ ਦਾ ਜੋ ਕਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਕਾਰਜ ਉਸ ਨੇ ਕੀਤਾ ਉਸ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਕਾਰਜ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਨੂੰ ਸਾਰਥਕ ਸਿੱਧ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਅਤਾਤੁਰਕ (ਅਰਥਾਤ "ਤੁਰਕਾਂ ਦਾ ਪਿਤਾ"), ਦਾ ਲਕਬ ਉਸਨੂੰ ਤੁਰਕੀ ਦੀ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਕੋਲੋਂ 1934 ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਸੀ।.
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1881 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1938
ਕਸਾਕ
ਕਸਾਕ (Russian: казаки, ਕਜ਼ਾਕੀਆ; Ukrainian: козаки́, ਕੋਜ਼ਾਕੀ) ਰੂਸ ਤੇ ਪੂਰਬੀ ਯੂਰਪ ਦੀਆਂ ਦੱਖਣੀ ਰਿਆਸਤਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਲੇ ਮੁਖ਼ਤਲਿਫ਼ ਨਸਲਾਂ ਦੇ ਪਰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੂਰਬੀ ਸਲਾਵ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਹੜੇ ਮੂਲ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯੂਕਰੇਨ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਰੂਸ ਦੇ ਜਮਹੂਰੀ, ਨੀਮ-ਸੈਨਿਕ ਅਤੇ ਨੀਮ-ਜਲਸੈਨਿਕ ਸਮੁਦਾਇਆਂ ਦੇ ਰੁਕਨ ਸਨ। ਕਸਾੱਕ -- ਦਨੀਪਰ, ਡਾਨ, ਤੇਰੇਕ ਅਤੇ ਯੂਰਾਲ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੀਆਂ ਘਾਟੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਵਿਰਲੀ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਅਤੇ ਟਾਪੂਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਯੂਕਰੇਨ ਅਤੇ ਰੂਸ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਹਿੱਸਾ ਪਾਇਆ। ਅੱਜ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀ "ਕਸਾੱਕ" ਵਜੋਂ ਪਛਾਣ ਆਧੁਨਿਕ ਯੂਕਰੇਨ, ਦੱਖਣੀ ਰੂਸ, ਵੋਲਗਾ, ਯੂਰਾਲ, ਸਾਇਬੇਰੀਆਈ ਖੇਤਰਾਂ ਅਤੇ ਰੂਸੀ ਦੂਰ ਪੂਰਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਸੇ ਦਾ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਕਸਾੱਕ ਸਮਾਜਾਂ ਦਾ ਵਜੂਦ ਪੂਰੇ ਰੂਸ, ਯੂਕਰੇਨ, ਬੇਲਾਰੂਸ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਭਰ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਸਾਕ ਲੋਕ
ਡਾ. ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ
'''ਡਾ. ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ''' ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਦਵਾਨ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਅਧਿਐਨ ਖੇਤਰ ਲੋਕਧਾਰਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਮੁਢਲੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਬਦਲਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਮਝਣ ਸਮਝਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸਿਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਜਨਮ ਤੇ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ
ਡਾ. ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ 2 ਦਸੰਬਰ 1956 ਪਿੰਡ ਗਜਨੀਪੁਰ ਤਹਿਸੀਲ ਤੇ ਜ਼ਿਲਾ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਵਿਖੇ ਸ਼: ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਤੇ ਮਾਤਾ ਦਲੀਪ ਕੋਰ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ।
ਪਰਿਵਾਰਕ ਪਿਛੋਕੜ
ਡਾ.ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਵਡੇ ਵਡੇਰੇ ਜਿਲ੍ਹਾ ਗੁਰਦਸਪੂਰ ਦੀ ਸਕਰਗੜ ਤਹਿਸੀਲ ਦੇ ਪਿੰਡ ਝੁਨਮਾਨ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਇਥੇ ਆ ਕੇ ਵਸੇ ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਉਹਨਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਰੇਵਨਿਊ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਵਿੱਚ ਅਸਿਸਟੇਂਟ ਕਾਨਸਾਲਿਡੇਸਨ ਅਫਸਰ ਸਨ।
ਸਿੱਖਿਆ
ਡਾ.ਗੁਰਮੀਤ ਨੇ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਪੰਜਵੀ ਤੋਂ ਵਆਦਪਿੰਡ ਤੋਂ ਹੀ ਦੋ ਕੁ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਵਿਥ ਤੇ ਪੇਂਦੇ ਪਿੰਡ ਜੋੜ ਛਤਰਾ ਦੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ। ਦੱਸਵੀਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੋਰਮਿੰਟ ਕਾਲਜ ਗੁਰਦਸਪੂਰ ਵਿੱਚ ਮੈਡੀਕਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ਪਰ ਵਧੇਰੇ ਰੁਚੀ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਜਲਦੀ ਹੀ ਮੈਡੀਕਲ ਛੱਡ ਕੇ ਆਰਟ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲੈ ਲਿਆ4 ਪੀਰ ਬੀ.ਏ. ਉਪਰੰਤ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਏ. ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ,ਇਥੋਂ ਹੀ ਐਮ.ਫਿਲ ਅਤੇ ਪੀ-ਐਚ.ਡੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹਨਾ ਨੇ ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਥਿੰਦ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਚਿਕਤਸਾ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਤੇ ਪੀ-ਐਚ.ਡੀ ਦਾ ਸੋਧ ਕਾਰਜ ਯੂ.ਜੀ.ਸੀ.ਫੈਲੋ ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ।
ਪਧੱਵੀ
ਡਾ.ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ 1983 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੀ-ਐਚ.ਡੀ ਡਿਗਰੀ ਮਕਮਲ ਕਰਕੇ ‘ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ’ ਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਅਧਿਐਨ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਲੱਗੇ। ਉਹ ਨੇਸ਼ਨਲ ਫੋਕਲੋਰ ਕਾਗਰਸ ਤੇ ਫੇਰੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀਆਂ ਮਹਤਵਪੂਰਨ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਮੈਬਰ ਰਹੇ। ਉਹ ਹੁਣ ਵੀ ਬਤੋਰ ਪ੍ਰੋਫ਼ੇਸਰ ਅਧਿਆਪਨ ਦਾ ਕਾਰਜ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਤੇ ਆਪਣਾ ਰਚਨਾਤਮਕ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਵੀ ਨਿਰੰਤਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਡਾ.ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ 14 ਪੀ-ਐਚ.ਡੀ.ਦੇ ਖੋਜ ਪ੍ਰਬੰਧ ਅਤੇ 40ਐਮ.ਫਿਲ.ਦੇਖੋਜ ਨਿਬੰਧ ਕਰਵਾ ਚੁਕੇ ਸਨ।
‘ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਕੁਝ ਪੱਖ
‘ਲੋਕ ਧਰਮ ’:- ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਧਰਮ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ‘ਲੋਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ’ :- ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਪਛਮੀ ਵਿਦਵਾਨਾ ਦੇ ਇਸ ਸੰਕਲਪ ਸਬੰਧੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਤੇ ਨਿਖੇੜਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮਨੁਖੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਿਰਤਕ ਵਰਤਾਰੇ ਬੜੇ ਪੇਚੀਦਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸਨ। ‘ਲੋਕ ਚਿਕਸਤਾ’ :-ਵਿੱਚ ਜੜੀ ਬੂਟਿਆਂ ਅਤੇ ਜਾਦੂ ਟੂਣੇਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਲੋਕ ਚਿਕਸਤਾ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਸਹਿਤ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1956 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀ
ਅੰਨਾ ਦੋਸਤੋਵਸਕਆ
ਅੰਨਾ ਗਰਿਗੋਰੀਏਵਨਾ ਦੋਸੋਤੋਵਸਕਆ ( Анна Григорьевна Достоевская ; 12 ਸਤੰਬਰ 1846 - 9 ਜੂਨ 1918) ਇੱਕ ਰੂਸੀ ਜੀਵਨੀ ਲੇਖਕ, ਸਟੈਨੋਗ੍ਰਾਫਰ, ਸਹਾਇਕ ਅਤੇ ਫ਼ਿਓਦਰ ਦਾਸਤੋਵਸਕੀ (1867 ਤੋਂ) ਦੀ ਦੂਜੀ ਪਤਨੀ ਸੀ। ਉਹ ਰੂਸ ਵਿਚ ਪਹਿਲੀਆਂ ਫਿਲੈਟਲਿਸ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਫ਼ਿਓਦਰ ਦਾਸਤੋਵਸਕੀ: ਅੰਨਾ ਦੋਸਤੋਵਸਕਆ'ਜ਼ ਡਾਇਰੀ ਇਨ 1867 ਬਾਰੇ ਦੋ ਜੀਵਨੀਤਕ ਪੁਸਤਕਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਜੋ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1923 ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਮੈਮਰੀਜ਼ ਆਫ਼ ਅੰਨਾ ਦੋਸਤੋਵਸਕਆ 1925 ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੁਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਅੰਨਾ ਗਰਿਗੋਰੀਏਵਨਾ ਸਨਿਟਕੀਨਾ ਦਾ ਜਨਮ ਮਾਰੀਆ ਅੰਨਾ ਅਤੇ ਗਰੈਗਰੀ ਇਵਾਨੋਵਿਚ ਸਨਿਟਕਿਨ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੇ ਸਮਾਪਨ ਕਮ ਲਾਉਡ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸਟੈਨੋਗ੍ਰਾਫਰ ਵਜੋਂ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ।
ਵਿਆਹ
4 ਅਕਤੂਬਰ 1866 ਨੂੰ, ਅੰਨਾ ਨੇ ਫ਼ਿਓਦਰ ਦਾਸਤੋਵਸਕੀ ਦੇ ਨਾਵਲ ਦਿ ਗੈਂਬਲਰ ਉੱਤੇ ਸਟੈਨੋਗ੍ਰਾਫ਼ਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇਕ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੰਗਣੀ ਹੋ ਗਈ।
ਮੈਮੋਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਅੰਨਾ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਦਾਸਤੋਵਸਕੀ ਨੇ ਇਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਨਵੇਂ ਨਾਵਲ ਦੇ ਪਲਾਟ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਦੇ ਕੇ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਔਰਤ ਦੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਬਾਰੇ ਉਸ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਸੀ। ਕਹਾਣੀ ਵਿਚ ਇਕ ਬੁੱਢਾ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਇਕ ਮੁਟਿਆਰ ਨੂੰ ਇਕ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਅਨਿਆ ਹੈ। ਦੋਸਤੋਵਸਕੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਕੀ ਇਕ ਅਜਿਹੀ ਕੁੜੀ ਅਤੇ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਵਿਚ ਵੱਖਰੀ ਕੁੜੀ ਲਈ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਹੈ। ਅੰਨਾ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਇਹ ਕਾਫ਼ੀ ਸੰਭਵ ਸੀ. ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਅੰਨਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: “ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇਕ ਪਲ ਲਈ ਉਸਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਰੱਖੋ। ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ ਕਿ ਮੈਂ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਹਾਂ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਕਰਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਬਣਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਜਵਾਬ ਦਿਓਗੇ?” ਅੰਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਮੈਂ ਜਵਾਬ ਦਿਆਂਗੀ ਕਿ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦੀ ਹਾਂ ਅਤੇ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਦਾ ਲਈ ਪਿਆਰ ਕਰਾਂਗੀ"।
15 ਫਰਵਰੀ 1867 ਨੂੰ, ਜੋੜਾ ਵਿਆਹਿਆ ਗਿਆ। ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਵਿਦੇਸ਼ ਚਲੇ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਹੇ (ਜੁਲਾਈ 1871 ਤੱਕ)। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਪਹਿਲਾਂ ਦੋਸਤੋਵਸਕੀ ਦੇ ਦੋ ਲੈਣਦਾਰਾਂ ਨੇ ਉਸ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਦੋਸ਼ ਲਾਏ ਸਨ।
ਬੇਡਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਟਾਪ ਦੌਰਾਨ, ਦੋਸਤੋਵਸਕੀ ਆਪਣੇ ਪੈਸੇ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਜੂਏ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਗਿਆ। ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਉਹ ਜਿਨੀਵਾ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਦੋਸਤੋਵਸਕੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਿਸਮਤ ਦੁਬਾਰਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਖਤ ਮਿਹਨਤ ਕੀਤੀ। 22 ਫਰਵਰੀ 1868 ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਧੀ ਸੋਫੀਆ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ, ਪਰ 24 ਮਈ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। 1869 ਵਿੱਚ, ਡ੍ਰੇਜ਼੍ਡਿਨ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੂਜੀ ਧੀ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਲਯੁਬੋਵ ਦੋਸਤੋਏਵਸਕਯਾ (1926 ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ) ਸੀ। ਸੈਂਟ ਪੀਟਰਸਬਰਗ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ ਅੰਨਾ ਨੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਫਿਯਡੋਰ (16 ਜੁਲਾਈ 1871 - 4 ਜਨਵਰੀ 1922) ਅਤੇ ਐਲੇਕਸੀ (10 ਅਗਸਤ 1875 - 16 ਮਈ 1878) ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਅੰਨਾ ਨੇ ਵਿੱਤੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਸਮੇਤ ਵਿੱਤ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਕਰਜ਼ੇ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। 1871 ਵਿਚ, ਦੋਸਤੋਵਸਕੀ ਨੇ ਜੂਆ ਖੇਡਣਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਬਾਅਦ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
thumb| 1880 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿਚ ਅੰਨਾ ਦੋਸਤੋਵਸਕੀ ਦੀ ਮੌਤ (1881) ਵੇਲੇ ਅੰਨਾ 35 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਕਦੇ ਦੁਬਾਰਾ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਇਆ। ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਖਰੜੇ, ਚਿੱਠੀਆਂ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਅਤੇ ਫੋਟੋਆਂ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤੀਆਂ। 1906 ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਰਾਜ ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਵਿਚ ਫ਼ਿਓਦਰ ਦੋਸੋਤਵਸਕੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਤ ਇਕ ਕਮਰਾ ਬਣਾਇਆ।
ਕਰੀਅਰ
ਅੰਨਾ ਦੋਸਤੋਵਸਕਆ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰੋਜ਼ੀ ਕਮਾਉਣ ਲਈ ਸਟੈਨੋਗ੍ਰਾਫਰ ਸਿੱਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਨੇ ਫ਼ਿਓਦਰ ਦਾਸਤੋਵਸਕੀ ਦੇ ਨਾਵਲ ਦਿ ਗੈਂਬਲਰ ਸੰਪੂਰਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਦੋਸਤੋਵਸਕੀ ਨੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਐੱਫ ਟੀ ਸਟੀਲੋਵਸਕੀ ਨਾਲ ਇਕ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਜਤਾਈ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਇਸ ਨਾਵਲ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਨਾਵਲਾਂ ਲਈ ਲਗਭਗ 10 ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਉਸ ਦੇ ਕਾੱਪੀਰਾਈਟ ਨੂੰ ਜ਼ਬਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੋਵੇਗਾ, ਜੇ ਉਹ ਕੋਈ ਸਮਾਂ ਸੀਮਾ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਅੰਨਾ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦੋਸਤੋਵਸਕੀ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪੜ੍ਹ ਲਈਆਂ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਰ ਅੰਨਾ ਦ੍ਰਿੜ ਸਨ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਦੋਸਤੀਵਸਕੀ ਨੇ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਪਰ ਇਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗਤੀ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਦੋਸਤੀਵਸਕੀ ਦੇ ਨਾਵਲਾਂ, ਖ਼ਾਸਕਰ ਡੈਮਨਜ਼, ਦੇ ਸੇਂਟ ਪੀਟਰਸਬਰਗ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ ਤੋਂ ਵਿੱਕਰੀ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨ ਲੱਗੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਰੂਸੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1918 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1846
ਜੋ ਵੀਡਰ
ਜੋਸਫ ਏਡਵਿਨ ਜੋ ਵੀਡਰ ਇੱਕ ਕਨੇਡੀਅਨ ਬਾਡੀਬਿਲਡਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਨੇ ਭਰਾ ਬੇਨ ਵੀਡਰ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਡੀਬਿਲਡਿੰਗ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।
ਬਾਹਗਾ
ਬਾਹਗਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਬਲਾਕ ਭੂੰਗਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਪਿੰਡ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਚੋਆਂ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਤੇ ਵਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਕੁੱਖ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਜਨਮ ਵੇਲੇ ਹੀ ਮਾਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਸੀ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਇੱਥੇ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਾਧੂ ਸੀ। ਇਹ ਕਸਬਾ ਗੜ੍ਹਦੀਵਾਲਾ ਤੋਂ ਪੂਰਵ ਵੱਲ ਜਾਂਦੀ ਪੰਡੋਰੀ ਵਾਲੀ ਸੜਕ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਅੱਜਕਲ ਇੱਥੇ ਦੇ ਚੋਅ ਵਿੱਚ ਸੰਤ ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਚੋਅ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਕੇ ਭਗਤੀ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਖੇੜਾ ਸਾਹਿਬ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸਮੂਹ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਸੰਗਤਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਅੱਤਵਾਦ ਦੌਰਾਨ KLF ਦਾ ਏਰੀਆ ਕਮਾਂਡਰ (ਜੋ ਕਿ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ)ਕਰਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਾਫੀ ਸੰਤਾਪ ਭੋਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਸਭ ਕਰਕੇ ਇਹ ਪਿੰਡ ਕਾਫੀ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ। ਪਰ ਅੱਜਕਲ ਇਹ ਇੱਕ ਸ਼ਾਂਤ ਪਿੰਡ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਲੋਕ ਸੰਤਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਤੇ ਪੈਰੋਕਾਰ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਭੂ ਭਗਤੀ ਵਿੱਚ ਯਕੀਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਆਰ.ਜੀ.ਯੂ.) (राजीव गांधी विश्वविद्यालय) ਜਿਸਨੂੰ ਅਰੁਣਾਚਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1984 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਦਰਜਾ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ, 32 ਕਾਲਜ ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾ ਵਿੱਚੋਂ 14 ਕਾਲਜ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਲਜ ਦਾ ਦਰਜਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਆ ਅਦਾਰੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਦਿਅਕ ਅਦਾਰੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ
ਸਾਨ ਆਂਤੋਨੀਓ
ਸਾਨ ਆਂਤੋਨੀਓ ਜਾਂ ਸੈਨ ਐਂਟੋਨੀਓ ( ਸਪੇਨੀ ਵਿੱਚ "ਸੰਤ ਐਂਥਨੀ" ਦਾ ਨਾਂ), ਦਫ਼ਤਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਨ ਆਂਤੋਨੀਓ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਸੱਤਵਾਂ ਅਤੇ ਟੈਕਸਸ ਰਾਜ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਬਾਦੀ ਵਾਲ਼ਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਅਬਾਦੀ ੧,੪੦੯,੦੧੯ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟੈਕਸਸ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਮੋਨਤੈਸਕੀਉ
ਮੋਨਤੈਸਕੀਉ (ਫਰਾਂਸੀਸੀ: de La Brède et de Montesquieu) (18 ਜਨਵਰੀ 1689 - 10 ਫ਼ਰਵਰੀ 1755) ਫ਼ਰਾਂਸ ਦਾ ਪ੍ਰਬੁੱਧਤਾ ਜੁੱਗ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਚਿੰਤਕ ਤੇ ਸਮਾਜਕ ਟਿੱਪਣੀਕਾਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਅਲਹਿਦਗੀ ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਸਨੂੰ ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅਨੇਕ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਵੇਖਦੇ ਹਾਂ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਲੇਖਕ
ਸੱਤਾ ਤੇ ਬਲਵੰਡਾ
ਸਤੈ ਬਲਵੰਡਿ ਦੋਵੇਂ ਗੁਰੂ-ਘਰ ਦੇ ਰਬਾਬੀ ਸਨ ਜੋ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ, ਗੁਰੂ ਅਮਰਦਾਸ ਤੇ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਹਜੂਰੀ ਵਿੱਚ ਕੀਰਤਨ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਰਾਮਕਲੀ ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂਆਂ ਦੀ ਉਸਤਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਲਿਖੀ ਜੋ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਵਾਰ ਹੈ।
ਸਤਰਾਂ
ਹੋਵੈ ਸਿਫਤਿ ਖਸੰਮ ਦੀ ਨੂਰੁ ਅਰਸਹੁ ਕੁਰਸਹੁ ਝਟੀਐ॥ ਤੁਧੁ ਡਿਠੇ ਸਚੇ ਪਾਤਿਸਾਹ ਮਲੁ ਜਨਮ ਜਨਮ ਦੀ ਕਟੀਐ॥ (ਅੰਗ 967)
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਮਤਿ ਕਾਵਿ
ਭੂਤਵਿੰਡ
ਭੂਤਵਿੰਡ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲਾਕ ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਊਸ਼ਾ ਵਰਮਾ
ਊਸ਼ਾ ਵਰਮਾ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Usha Verma) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ 1998, 2004 ਅਤੇ 2009 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਹਰਦੋਈ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ 2002 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ 2003 ਵਿੱਚ ਮੁਲਾਇਮ ਸਿੰਘ ਯਾਦਵ ਦੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਮੰਤਰੀ ਬਣੀ ਸੀ।  ਉਹ ਮਰਹੂਮ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਮੈਂਬਰ ਪਰਮਾਈ ਲਾਲ ਦੀ ਨੂੰਹ ਸੀ, ਜੋ 1962 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਚੋਣ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਊਸ਼ਾ ਵਰਮਾ ਦਾ ਜਨਮ 5 ਮਈ 1963 ਨੂੰ ਹਰਿਦੁਆਰ, ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਵਿੱਚ ਬਸੰਤ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਊਸ਼ਾ ਵਰਮਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ SD ਡਿਗਰੀ ਕਾਲਜ ਅਤੇ BSM ਡਿਗਰੀ ਕਾਲਜ, ਰੁੜਕੀ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ 29 ਜਨਵਰੀ 1988 ਨੂੰ ਲਾਲ ਬਿਹਾਰੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਹੋਈ।
ਨਿੱਜੀ ਹਿੱਤ
ਉਸ ਦੀ ਰੁਚੀ ਸਮਾਜਿਕ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਹ 1999 ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਰਹੀ, ਫਿਰ 2004 ਵਿੱਚ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀਆਂ ਅਤੇ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਨਜਾਤੀਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਬਾਰੇ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ 2004 ਤੋਂ 2009 ਤੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਨਿਆਂ ਅਤੇ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਰਹੀ।
ਉਸ ਨੂੰ ਗਾਉਣਾ, ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪੇਂਟ ਕਰਨਾ ਵੀ ਪਸੰਦ ਹੈ। ਉਹ ਦੱਬੇ-ਕੁਚਲੇ, ਗਰੀਬ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਉਥਾਨ ਲਈ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਅਤੇ ਇੱਕ ਆਦਰਸ਼ ਸਮਾਜ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪੇਸ਼ੇ ਵਜੋਂ ਉਹ ਇੱਕ ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਆਰਕੀਟੈਕਟ, ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਵਿਅਕਤੀ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਰੁਮਨ ਚੌਧਰੀ
ਰੁਮਨ ਚੌਧਰੀ ਦਾ ਜਨਮ 1980 ਵਿੱਚ ਰੌਕਲੈਂਡ ਕਾਉਂਟੀ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਅਮਰੀਕੀ ਡੇਟਾ ਸਾਇੰਟਿਸਟ, ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਸੰਸਥਾਪਕ, ਅਤੇ ਐਕਸੇਂਚਰ ਵਿੱਚ ਸਾਬਕਾ ਜਿੰਮੇਵਾਰ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਲੀਡ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ਦੇਖਣ ਦਾ ਅਨੰਦ ਲਿਆ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਡਾਨਾ ਸਕਲੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ। ਉਸਨੇ ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅੰਡਰਗ੍ਰੈਜੁਏਟ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਅੰਕੜਾ ਅਤੇ ਮਾਤਰਾਤਮਕ ਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਸੈਨ ਡਿਏਗੋ ਤੋਂ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੇਟ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸਿਲੀਕਾਨ ਵੈਲੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੀ ਪੀਐਚਡੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਦੇ ਕਰੀਅਰ ਅਤੇ ਉੱਚ ਵਿਦਿਅਕ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਉਸਦੀ ਮੁੱਖ ਦਿਲਚਸਪੀ ਅਤੇ ਫੋਕਸ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪੱਖਪਾਤ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਡੇਟਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਉੱਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਫਰਵਰੀ 2021 ਤੋਂ ਨਵੰਬਰ 2022 ਤੱਕ, ਉਸਨੇ ਟਵਿੱਟਰ ਦੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਦੀ ਮਸ਼ੀਨ ਲਰਨਿੰਗ ਐਥਿਕਸ, ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ, ਅਤੇ ਜਵਾਬਦੇਹੀ (META) ਟੀਮ, Twitter ਦੇ AI ਐਲਗੋਰਿਦਮ ਨੂੰ ਨੈਤਿਕ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਊਸ਼ਾ ਵਰਮਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1963
ਰੁਮਨ ਚੌਧਰੀ
ਕਰੀਅਰ
ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਬੂਟ ਕੈਂਪ ਮੇਟਿਸ ਵਿੱਚ ਡੇਟਾ ਸਾਇੰਸ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਅਤੇ 2017 ਵਿੱਚ ਐਕਸੈਂਚਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੁਟਿਅੰਟ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਉਹ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਨਕਲੀ ਬੁੱਧੀ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਏਆਈ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਤ ਹੈ; ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ 'ਤੇ। ਉਹ ਐਲਗੋਰਿਦਮਿਕ ਪੱਖਪਾਤ ਬਾਰੇ ਵੀ ਚਿੰਤਤ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਨੈਤਿਕ AI ਦਾ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮਤਲਬ ਕੀ ਹੈ ਇਹ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਬਾਰੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲ ਨੈਤਿਕ ਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਐਲਗੋਰਿਦਮ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫੈਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਭਰਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ AI ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਲਈ ਦ੍ਰਿੜ ਹੈ।
ਚੌਧਰੀ, ਐਲਨ ਟਿਊਰਿੰਗ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕੈਰੀਅਰ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਦੇ ਨਾਲ, ਇੱਕ ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਟੂਲ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇੱਕ ਐਲਗੋਰਿਦਮ ਵਿੱਚ ਇਨਪੁਟ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਡੇਟਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਪਛਾਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਕੁਝ ਲਿੰਗ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਨਸਲ ਜਾਂ ਲਿੰਗ) ਨਤੀਜੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਧਨ ਪੱਖਪਾਤ ਨੂੰ ਪਛਾਣਦਾ ਅਤੇ ਠੀਕ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਨਿਰਪੱਖ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1980
ਛੇਨਾ ਗਾਜਾ
ਛੇਨਾ ਗਾਜਾ ਉੜੀਸਾ ਦਾ ਮਿੱਠਾ ਪਕਵਾਨ ਹੈ। ਬਾਕੀ ਛੇਨਾ ਮਿਠਾਈਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕੀ ਰਸਗੁੱਲਾ, ਜੋ ਕੀ ਭਾਰਤ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਛੇਨਾ ਗਾਜਾ ਸਿਰਫ ਓੜੀਸਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਰਸਗੁੱਲਾ ਅਤੇ ਛੇਨਾ ਪੋਦਾ ਦੀ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਇੱਕੋ ਹੈ ਪਰ ਇੰਨਾ ਦਾ ਸਵਾਦ ਅਲੱਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਾਹਲਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਬਤੋਂ ਪਰਸਿੱਧ ਹੈ ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਸਾਰੀ ਓੜੀਸਾ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੁੰਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਵਿਧੀ
ਛੇਨਾ, ਪਨੀਰ ਅਤੇ ਸੂਜੀ ਨੂੰ ਮਿਲਾਕੇ ਗੁੰਨ ਲਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਕੱਡਕੇ, ਇਸਨੂੰ ਗਾੜਾ ਹੋਣ ਤੱਕ ਸੁਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫੇਰ ਇਸਦੇ ਚੌਕਾਰ ਆਕਾਰ ਦੇ ਪੇੜੇ ਕਰਕੇ ਤਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇੰਨਾ ਨੂੰ ਚਾਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਡੁਬੋ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਚਖਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪਕਵਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ
ਐੱਨ.ਆਈ.ਟੀ. ਸੂਰਤ
ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਸੂਰਤ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: National Institute of Technology, Surat; ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ: ਐਨ.ਆਈ.ਟੀ. ਸੂਰਤ), ਜਿਸਨੂੰ ਰਸਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਰਦਾਰ ਵੱਲਭਭਾਈ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੌਜੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਸਦ ਦੁਆਰਾ 1961 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਇੱਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਸੰਸਥਾ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ 30 ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟਸ ਆਫ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹੱਤਵ ਦੇ ਇੱਕ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਇਹ ਆਟੋ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਸੈਕਟਰ ਲਈ ਐਂਕਰ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਹੈ ਅਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਵੇਗਾ। ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਰੋਤਾਂ ਅਤੇ ਹੜ੍ਹ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ "ਸੈਂਟਰ ਆਫ਼ ਐਕਸੀਲੈਂਸ" ਵਜੋਂ ਵੀ ਨਾਮਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਦੁਆਰਾ ਇਸਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸੰਸਥਾ ਸਾਲਾਨਾ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕਰਦੀ ਹੈ: ਮਾਈਂਡਬੈਂਡ (ਤਕਨੀਕੀ ਤਿਉਹਾਰ) ਅਤੇ ਸਪਰਸ਼ (ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਤਿਉਹਾਰ) ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਟ੍ਰੇਨਡ ਕੁਆਲਟੀ ਤਕਨੀਕੀ ਜਨਤਕ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਮੰਗ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 1959 ਅਤੇ 1965 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਚੌਦਾਂ ਖੇਤਰੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕਾਲਜ (ਆਰ.ਈ.ਸੀ.) ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ, ਜੋ ਹੁਣ ਸੁਰਤ, ਇਲਾਹਾਬਾਦ, ਭੋਪਾਲ, ਕਾਲਿਕਟ, ਦੁਰਗਾਪੁਰ, ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ, ਜਮਸ਼ੇਦਪੁਰ, ਜੈਪੁਰ, ਨਾਗਪੁਰ, ਰੁੜਕੇਲਾ, ਸ਼੍ਰੀਨਗਰ, ਕਰਨਾਟਕ, ਤਿਰੁਚਿਰਾਪੱਲੀ, ਅਤੇ ਵਾਰੰਗਲ ਵਿਖੇ ਹਨ।
ਇਸ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਨਾਮ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਸਰਦਾਰ ਵੱਲਭਭਾਈ ਖੇਤਰੀ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ, ਐਨ.ਆਈ.ਟੀ. ਸੂਰਤ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਜੂਨ 1961 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਸਹਿਕਾਰੀ ਉੱਦਮ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਨਾਮ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਇਰਨਮੈਨ, ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਸਰਦਾਰ ਵੱਲਭਭਾਈ ਪਟੇਲ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
5 ਜੂਨ 2007 ਨੂੰ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਸਦ ਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟਸ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੌਜੀ ਐਕਟ ਨੂੰ ਪਾਸ ਕਰਦਿਆਂ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਮਪੁਟਮੈਂਟ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਦਿਵਸ 2007 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਕੈਂਪਸ
ਕੈਂਪਸ ਲਗਭਗ ਸੂਰਤ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਇਛਨਾਥ ਵਿਖੇ, ਸੂਰਤ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਤੋਂ 10 ਕਿ.ਮੀ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਬੱਸਾਂ ਅਤੇ ਰਿਕਸ਼ਾ ਸਣੇ ਜਨਤਕ ਆਵਾਜਾਈ ਕੈਂਪਸ ਨੂੰ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਜੋੜਦੀ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ ਕੈਂਪਸ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਸਿਰੇ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਸੂਰਤ-ਡੂਮਾਸ ਰੋਡ ਦੇ ਸਾਮ੍ਹਣੇ ਸੂਰਤ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਤੋਂ 13 ਕਿ.ਮੀ. ਕੈਂਪਸ ਸੂਰਤ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਨੇੜੇ ਹੈ, ਇਹ ਜਾਗਰਾਂ ਅਤੇ ਸੈਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਬਹੁਤ ਮਨਪਸੰਦ ਜਗ੍ਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਵੇਰ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਨਿਯਮਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਅਕਾਦਮਿਕ ਇਮਾਰਤਾਂ
ਸੰਸਥਾ ਦੇ 10 ਵਿਭਾਗ ਹਨ ਜੋ ਲਾਗੂ ਵਿਗਿਆਨ, ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਹੇਠ ਦਿੱਤੇ ਖੇਤਰਾਂ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ:
ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਅਹਾਤੇ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਫੈਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਇਮਾਰਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਦਫ਼ਤਰ, ਇੱਕ ਕਲਾਸਰੂਮ ਕੰਪਲੈਕਸ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰ ਹਾਲ ਅਤੇ ਡਰਾਇੰਗ ਹਾਲ ਹਨ।
ਨਿਵਾਸ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਾਲ
ਐਸ.ਵੀ.ਐਨ.ਆਈ.ਟੀ. ਦੇ ਦਸ ਹੋਸਟਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨੌਂ ਮੁੰਡਿਆਂ ਲਈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਲੜਕੀਆਂ ਲਈ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਸਖਸ਼ੀਅਤਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਹੈ। ਹਰ ਹੋਸਟਲ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਚੀਫ ਹੋਸਟਲ ਵਾਰਡਨ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਹੋਸਟਲ ਮਨੋਰੰਜਨ, ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਹੂਲਤ, ਨੈਟਵਰਕ, ਵਾਤਾਵਰਣ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਹੋਸਟਲ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦੇ ਚੁਣਦਾ ਹੈ। ਲੜਕਿਆਂ ਲਈ ਦੋ ਮੈਗਾ ਹੋਸਟਲ ਅਤੇ ਲੜਕੀਆਂ ਲਈ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਇੱਕ ਮੈਗਾ ਹੋਸਟਲ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੇ ਤਕਨੀਕੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਧਾਰੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਦਿਅਕ ਅਦਾਰੇ
ਕਸਾੱਕ (ਨਾਵਲ)
ਕਸਾੱਕ (Казаки [ਕੋਜ਼ਾਕੀ]) ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦਾ 1863 ਵਿੱਚ ਦ ਰਸੀਅਨ ਮੈਸੇਂਜਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਛੋਟਾ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਮੂਲ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਯੰਗ ਮੈਨਹੂਡ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਵਾਨ ਤੁਰਗਨੇਵ ਅਤੇ ਨੋਬਲ ਵਿਜੇਤਾ ਇਵਾਨ ਬੂਨਿਨ ਦੋਨੋਂ ਰੂਸੀ ਲੇਖਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਰਚਨਾ ਦੀ ਭਾਰੀ ਸਲਾਘਾ ਕੀਤੀ। ਤੁਰਗਨੇਵ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਨਪਸੰਦ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਿਹਾ। ਤਾਲਸਤਾਏ ਨੇ ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਉੱਤੇ ਅਗਸਤ 1853 ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਅਗਸਤ 1857 ਵਿੱਚ, ਇਲੀਆਡ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੁਬਾਰਾ ਲਿਖਣ ਦੀ ਧਾਰ ਲਈ। 1862,ਵਿੱਚ ਤਾਸ ਦੀ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਾਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ 1863 ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਛਾਪ[ਇਆ ਸੀ, ਉਸੇ ਸਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਘਰ ਪਹਿਲੇ ਬੱਚੇ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਨਾਵਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਲਸਤਾਏ ਦੇ ਨਾਵਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਛੋਟੇ ਨਾਵਲ
ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ
right|thumb|ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ|200px
ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Alexander Fleming) ਇੱਕ ਬਰਤਾਨਵੀ ਡਾਕਟਰ ਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦਾ ਗੁਰੂ ਸੀ। ਇੰਨੇ ਜਰਾਸੀਮ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਲੱਭੀਆਂ। ਉਹਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਲੱਭਤਾਂ ਚ 1922 ਚ ਐਂਜ਼ਾਇਮ ਲਾਈਸੋਜ਼ਾਇਮ ਹੈ। 1928 ਚ ਇਸਨੇ ਪੈਨਸਲੀਨ ਲੱਭੀ ਜਿੰਨੇ ਜਰਾਸੀਮਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਚ ਬਾਵਤ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਏਸ ਕੰਮ ਤੇ ਓਨੂੰ ਹੋ ਵਰਡ ਫ਼ਲੋਰੇ ਤੇ ਇਰਨਿਸਟ ਬੋਰਿਸ ਚੈਨ ਨਾਲ਼ 1945 ਦਾ ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 1999 ﻿ਚ ਟਾਇਮ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੇ ਓਨੂੰ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ 100 ਅਹਿਮ ਬੰਦਿਆਂ ਚ ਪੈਨਸਲੀਨ ਦੇ ਲਬਨ ਤੇ ਚ ਰੱਖਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਬਾਰੇ ਇਹ ਲਿਖ਼ਿਆ: ਇਹ ਇੱਕ ਐਸੀ ਖੋਜ ਹੈ ਜਿਹੜੀ ਤਰੀਖ਼ ਦੇ ਰਾਹ ਨੂੰ ਮੋੜ ਦੇਵੀਏਗੀ। ਉਹ ਮਵਾਦ ਜਿਹੜਾ ਉਨੇ ਲਿਬੀਆ ਊਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅੰਗ ਜਰਾਸੀਮਾਂ ਨਾਲ਼ ਲੜਨ ਦੀ ਚੋਖੀ ਤਾਕਤ ਰੱਖਦਾ ਏ। ਜਦੋਂ ਏ ਅੰਤ ਤੇ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਜੇ ਦੁਨੀਆ ਚ ਪੈਨਸਲੀਨ ਰੋਗਾਂ ਨਾਲ਼ ਲੜਨ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਤਕੜੀ ਦਵਾਈ ਏ ਤੇ ਏਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਨਾਲ਼ ਲੜਨ ਦਾ ਵੱਲ ਪਲਟ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਸਦੀ ਦੇ ਵਸ਼ਕਾਰ ਚ ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਦੇ ਏਸ ਲਬਨ ਨੇ ਦਵਾਈਆਂ ਬਨਾਣ ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਦੁਨੀਆ ਬਣਾ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਥੇ ਇਹੋ ਜੀਆਂ ਪੈਨਸਲੀਨਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਿਆਂ ਜਿੰਨਾਂ ਇਨਸਾਨਾਂ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਵੈਰੀ ਰੋਗਾਂ ਟੀ ਬੀ ਗੈਂਗਰੀਨ ਤੇ ਸਿਫ਼ਲਿਸ ਵਰਗੇ ਰੋਗਾਂ ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਇਆ ਗਿਆ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ 6 ਅਗਸਤ 1881 ਨੂੰ ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੇ ਸੂਬੇ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਚ ਜੰਮਿਆ। ਉਹ ਉੱਠ ਪਾਨ ਪਾਰਾ ਸਨ। ਉਹ ਸੱਤ ਵਰਿਆਂ ਦਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਊਦਾ ਪਿਓ ਮਰਗੀਆ। ਪੀਲੇ ਉਹ ਡਾਰੋਲ ਸਕੂਲ ਚ ਪੜ੍ਹਦਾ ਰੀਆ ਫ਼ਿਰ ਉਹ ਕਲਮੋਰਕ ਅਕੈਡੀਮੀ ਚੁੱਪ ੜ੍ਹਦਾ ਰੀਆ। ਚਾਰ ਵਰਿਆਂ ਤੱਕ ਜਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਚ ਕਲਰਕੀ ਕੀਤੀ। 20 ਵਰਿਆਂ ਦਾ ਸੀ ਉਹ ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਚਾਚੇ ਦੇ ਮਰਨ ਤੇ ਓਨੂੰ ਉਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਚੋਂ ਕਜ ਪੈਸੇ ਲਬੇ। ਵੱਡੇ ਪਾਰਾ ਦੇ ਮਸ਼ਵਰੇ ਤੇ ਜੀਅੜਾ ਕਿ ਆਪ ਡਾਕਟਰ ਸੀ 1901 ਚ ਡਾਕਟਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਸੇਂਟ ਮੇਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਲੰਦਨ ਚ ਦਾਖ਼ਲਾ ਲੈ ਲਿਆ। 1906 ਚ ਇੰਨੇ ਡਾਕਟਰੀ ਦਾ ਨਿਤਾਰਾ ਕੀਤਾ ਤੇ ਸਰਜਨ ਲੱਗਣਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਪਰ ਉਹ ਇੱਕ ਰਾਇਫ਼ਲ ਕਲੱਬ ਦਾ ਵੀ ਸੰਗੀ ਸੀ ਤੇ ਰਾਇਫ਼ਲ ਕਲੱਬ ਦਾ ਕੈਪਟਨ ਨਈਂ ਸੀ ਚਾਂਦਾ ਜੇ ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਓਥੋਂ ਜਾਵੇ ਏਸ ਲਈ ਇੰਨੇ ਈਨੂੰ ਆਖਿਆ ਜੇ ਸੇਂਟ ਮੇਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਚ ਈ ਟਿਕਿਆ ਰੇਅ ਜਿਥੇ ਉਹ ਫ਼ਿਰ ਸਿਰ ਅਲਮਰਾਥ ਰਾਇਟ ਦਾ ਸੰਗੀ ਲੱਗ ਗਿਆ। ਜੀਅੜਾ ਦਵਾਈਆਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਗੁਰੂ ਸੀ। 1914 ਤੱਕ ਉਉਹ ਇੱਥੇ ਲੈਕਚਰਰ ਲੱਗਾ ਰੀਆ। 23 ਦਸੰਬਰ 1915 ਨੂੰ ਇੰਨੇ ਇੱਕ ਨਰਸ ਨਾਲ਼ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲਿਆ। ਪਹਿਲੀ ਜੰਗ-ਏ-ਅਜ਼ੀਮ ਚ ਉਹ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਫ਼ੌਜੀਆਂ ਦੀ ਡਾਕਟਰੀ ਵੀ ਕਰਦਾ ਰੀਆ। 1918 ਨੂੰ ਸੇਂਟ ਮੇਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ ਤੇ ਓਨੂੰ 1928 ਨੂੰ ਓਨੂੰ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਔਝੀ ਦਾ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਪੈਨਿਸਲੀਨ
1922 ﻿ਚ ਇੰਨੇ ਲਾਇਸੋਜ਼ਾਇਨ ਲਬ ਲਈ। ਲਾਇਸੋਜ਼ਾਇਨ ਕਜ ਜਰਾਸੀਮਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਰਈ ਸੀ ਪਰ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਨਈਂ। ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਨੇ ਏ ਸ਼ੈ ਵੇਖੀ ਕਿ ਜਰਾਸੀਮ ਮਾਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਅਕਸਰ ਇਨਸਾਨੀ ਜਿਸਮਾਂ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਮਾਦਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰ ਦਿੰਦਿਆਂ ਨੇ ਜੀੜੇ ਜਰਾਸੀਮਾਂ ਨਾਲ਼ ਲੜਦੇ ਨੇਂ। ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਕਸੀ ਐਸੀ ਦਵਾਈ ਕਸੀ ਐਸੀ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਸੀ ਜੀੜੀ ਜਰਾਸੀਮਾਂ ਨੂੰ ਤੇ ਮਾਰੇ ਤੇ ਬਾਕੀ ਹੂਰੇ ਪਿੰਡੇ ਦੇ ਕਿਸੇ ਪਾਸੇ ਨੂੰ ਨਾ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇਵੇ ਅਗਸਤ 1928 ਚ ਉਹ ਛੁੱਟੀਆਂ ਤੇ ਸੈਰ ਕਰਨ ਗਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਆਪਣੀ ਲੈਬਾਟਰੀ ਚ ਕਜ ਪਲੇਟਾਂ ਤੇ ਫ਼ੰਗਸ ਖਲ੍ਹਾਰ ਕੇ ਰੱਖ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਜਦੋਂ ਵਾਪਸ ਆਇਆ ਇੰਨੇ ਆ ਕੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਇੱਕ ਪਲੇਟ ਦੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਫ਼ੰਗਸ ਮੁੱਕ ਚੁੱਕੇ ਸੀ ਤੇ ਪਲੇਟ ਦੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਠੀਕ ਸਨ। ਇੰਨੇ ਉਸ ਮਕਾਨ ਆਲੀ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਲਿਬੀਆ ਤੇ 7 ਮਾਰਚ 1939 ਨੂੰ ਊਧਾ ਨਾਂ ਪੈੱਨਸਲੀਨ ਰੱਖਿਆ। 1939 ਚ ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਨੇ ਆਪਣੀ ਇਸ ਟੁੰਡ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਵਾਈਆਂ ਆਲੇ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਚ ਲਿਖਿਆ। ਇੰਨੇ ਏ ਚੀਜ਼ ਵੇਖੀ ਕਿ ਪੈੱਨਸਲੀਨ ਨੂੰ ਅਗਾਂਹ ਤੇ ਵੱਖਰੀਆਂ ਕਰਨਾ ਏਡਾ ਆਸਾਨ ਕੰਮ ਵੀ ਨਈਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਦੀ ਇਸ ਪੈੱਨਸਲੀਨ ਤੇ ਕੋਈ ਐਡੀ ਤੱਵਜਾ ਨਾ ਦਿੱਤੀ। ਨਾਲੇ ਈਨੂੰ ਵੱਖਰੀਆਂ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੈਮਿਸਟ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ ਤੇ ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਬਾਈਲੋਜੀ ਦਾ ਗੁਰੂ ਸੀ। ਦੂਜੀ ਵੱਡੀ ਜੰਗ ਲੱਗ ਗਈ। ਬੰਦੇ ਮਖੀਆਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਰਨ ਲੱਗ ਗਏ ਫ਼ਿਰ ਐਸੀ ਦਵਾਈ ਦੀ ਲੋੜ ਪਈ ਜਿਹੜੀ ਇਨਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਖ਼ਮਾਂ ਤੋਂ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕੇ। ਪੈੱਨਸਲੀਨ ਤੇ ਕੰਮ ਚੱਲਦਾ ਗਿਆ। ਮਸਲਾ ਇਹ ਸੀ ਜੇ ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਨੂੰ ਪੈਨਸਲੀਨ ਨੂੰ ਖ਼ਾਸ ਬਨਾਣਾ ਤੇ ਇੰਨੇ ਵੱਖਰਿਆਂ ਕਰਨਾ ਤੇ ਫ਼ਿਰ ਓਸਨੂੰ ਐਂਜ ਬਨਾਣਾ ਕਿ ਉਹ ਦਵਾਈ ਬਣ ਸਕੇ। ਇਹ ਕੰਮ ਨੈਣ ਸੀ ਇੰਦਾ। ਉਹ ਤੇ ਇੱਕ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਕਰੋ ਸੀ। ਉਹਨੂੰ ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਆਂਦੀ। ਏਸ ਕੰਮ ਲਈ ਫ਼ਿਰ ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਦੇ ਬੰਦੇ ਲਭੇ ਗਏ। ਇੱਕ ਟੀਮ ਬਣਾਈ ਗਈ। ਹਾਵਰਡ ਫ਼ਲੋਰੇ ਤੇ ਇਰਨਿਸਟ ਚੇਨ ਉਦੀ ਟੀਮ ਚ ਪੈ ਗਏ ਤੇ ਏਸ ਟੀਮ ਦਾ ਇਹ ਕੰਮ ਸੀ ਕਿ ਪੈੱਨਸਲੀਨ ਨੂੰ ਖਰੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕਰ ਸਕਣ। ਪਰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਸਲਾ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਬਰਤਾਨੀਆ ਜਰਮਨੀ ਨਾਲ਼ ਉਸ ਵੇਲੇ ਇੱਕ ਖ਼ੌਫ਼ਨਾਕ ਲੜਾਈ ਚ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਤੇ ਪੈਨਸਲੀਨ ਨੂੰ ਵਖਰਿਆਂ ਕਰਨਾ ਤੇ ਖ਼ਾਸ ਬਨਾਣਾ ਇੱਕ ਸਕੂਨ ਦਾ ਕੰਮ ਸੀ। ਲੰਦਨ ਹਰ ਵੇਲੇ ਬੰਬਾਰੀ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਤੇ ਸੇ। ਜਰਮਨਾਂ ਤੋਂ ਕੋਈ ਗੱਲ ਲੁਕੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਬੰਬਾਰੀ ਕਰ ਦੇਣੀ ਸੀ ਜੇ ਖ਼ਬਰੇ ਉਥੇ ਕੀ ਬਣ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਰ ਐਡੀ ਵੱਡੀ ਤਬਾਹੀ ਦੇ ਨਾਲ਼ ਵਿਯ ਦੋ ਨਾਨ ਦੇਸਾਂ ਜ ਇੱਕ ਚੁੱਪ ਕੀਤਾ ਮੁਆਹਿਦਾ ਸੀ ਜੇ ਦੋਂਵੇਂ ਦੇਸ ਅਪਨਸ ਵੱਡੇ ਪੜ੍ਹਨ ਲਿਖ਼ਣ ਦੇ ਤਦ ਉਨਵਾਂ ਤੇ ਬੰਬਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ। ਜਰਮਨੀ ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਵੱਡੇ ਗੜ੍ਹਾਂ ਆਕਸਫ਼ੋਰਡ ਤੇ ਕੈਂਬਰਿਜ ਤੇ ਬੰਬਾਰੀ ਨੀਂ ਸੀ ਕ੍ਰਿਰਿਆ ਤੇ ਐਂਜ ਈ ਬਰਤਾਨੀਆ ਵੀ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਦੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਥਾਨਵਾਨ ਹਾਈਡਲਬਰਗ ਤੇ ਟੋਬਨਗਨ ਦੇ ਬੰਬਾਰੀ ਨੀਂ ਸੀ ਕਰ ਰੀਆ। ਤੇ ਐਂਜ ਇਸ ਕੰਮ ਲਈ ਏ ਟੀਮ ਆਕਸਫ਼ੋਰਡ ਆਈ। (ਬਰਤਾਨੀਆ ਚ ਜਵਾਕਾਂ ਦੇ ਚੋਖੇ ਸਾਰੇ ਜੰਮਣ ਏਸ ਲਈ ਆਕਸਫ਼ੋਰਡ ਤੇ ਕੈਂਬਰਿਜ ਚ ਹਵੇ-ਏ-) ਏਸ ਟੀਮ ਨੇ ਸਕੂਨ ਨਾਲ਼ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1940 ਚ ਟੀਮ ਨੇ ਪੈਨਸਲੀਨ ਨੂੰ ਖ਼ਾਲਸ ਕਰ ਲਿਆ ਤੇ ਏਦੇ ਜਾ ਸੀਮਾਂ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਤਜਰਬੇ ਹਵੇ-ਏ-। ਏ ਤਜਰਬੇ ਠੀਕ ਨਿਕਲੇ। ਅਗਸਤ 1944 ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕੀ ਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨੇ ਨਾਰਮੰਡੀ ਫ਼ਰਾਂਸ ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਤੇ ਪੈੱਨਸਲੀਨ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਣ ਆਸਤੇ ਤਿਆਰ ਸੀ। ਹਰ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਸਿਪਾਹੀ ਲਈ ਪੈਨਸਲੀਨ ਬਣਾ ਲਈ ਗਈ ਸੀ। ਪੈੱਨਸਲੀਨ ਨੇ ਜਾਦੂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਐਂਟੀ ਬਾਇਟਕਸ
ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਦੇ 1928 ਚ ਪੈਨਸਲੀਨ ਨੂੰ ਲਭਨ ਤੇ ਉਹਦੇ ਵੱਖਰਿਆਂ ਕਰਨ ਨਾਲ਼ ਦੁਨੀਆ ਚ ਐਂਟੀ ਬਾਇਟਕਸ ਦੇ ਨਵੇਂ ਵੇਲੇ ਦੀ ਦੱਸ ਪਈ। ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਨੇ ਇਸ ਬਾਬਤ ਪਹਿਲੇ ਹੀ ਪਤਾ ਲਗਾ ਲਿਆ ਸੀ ਕਿ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਐਨਟੀਬਾਇਟਕਸ ਰੋਕ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਬਣਾਂਦੇ ਹਨ ਅਗਰ ਥੋੜੀ ਜਿਹੀ ਪੈਨਸਲੀਨ ਵਰਤੀ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਫ਼ਿਰ ਇਹ ਥੋੜੇ ਵੇਲੇ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਏ। ਅਲਮਰੋਥ ਰਾਇਟ ਨੇ ਇਹਦਾ ਪਤਾ ਚੱਲਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲੇ ਏ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ। ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਨੇ ਬਾਵਤ ਸਾਰੀਆਂ ਥਾਂਵਾਂ ਤੇ ਦੁਨੀਆ ਚ ਪੈਨਸਲੀਨ ਨੂੰ ਦੇ ਥੋੜਾ ਵਰਤਣ ਦੀ ਗੱਲ ਆਖੀ। ਇੰਨੇ ਖ਼ਬਰਦਾਰ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪੈਨਸਲੀਨ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹਦੇ ਵਰਤਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹਾਸਲ ਨਾ ਕਰ ਲਈ ਜਾਵੇ। ਅਗਰ ਇਹ ਵਰਤੀ ਜਾਏ ਤਾਂ ਨਾਂ ਤੇ ਇਹ ਥੋੜੀ ਵਰਤੀ ਜਾਏ-ਤੇ ਨਾਂ ਈ ਇਹ ਥੋੜੇ ਵੇਲੇ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਏ। ਨਹੀਂ ਤੇ ਫ਼ਿਰ ਇਹਦੇ ਲਈ ਪਿੰਡੇ ਅੰਦਰ ਰੋਕ ਬਣਨ ਲੱਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਬੇ ਅਸਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਏ। ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਸਾਰਾ 1949 ਚ ਮਰ ਗਈ। ਰਾਬਰਟ ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਹੀ ਪੁੱਤਰ ਸੀ ਜਿਹੜਾ ਡਾਕਟਰ ਬਣਿਆ। ਸਾਰਾ ਦੇ ਮਰਨ ਤੇ ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਨੇ ਡਾਕਟਰ ਉਮਾਲੀਹ ਨਾਲ਼ 1953 ਚ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲਿਆ ਉਹ ਇੱਕ ਯੂਨਾਨੀ ਸੀ ਤੇ ਉਹਦੇ ਨਾਲ਼ ਸੇਂਟ ਮੇਰੀ ਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਉਹ 1986 ਚ ਮਰੀ। ਪੈੱਨਸਲੀਨ ਨੇ ਜਰਾਸੀਮ ਮਾਰਨ ਆਲੀ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਦੌਰ ਦਾ ਆਰੰਭ ਕੀਤਾ। 1955 ਚ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਨਾਲ਼ ਮਰ ਗਿਆ।
ਇਨਾਮ ਤਮਗ਼ੇ
ਫ਼ਲੈਮਿੰਗ ਦੀ ਪੈਨਸਲੀਨ ਦੇ ਲਭਨ ਨਾਲ਼ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਾਨ ਬਚਾਣ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਤੇ ਇਸਨੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਈ। ਏਸ ਕੰਮ ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਤਮਗ਼ੇ ਤੇ ਇਨਾਮ ਮਿਲੇ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ
ਪੂਨਮ ਯਾਦਵ (ਕ੍ਰਿਕਟ੍ਰਰ)
ਪੂਨਮ ਯਾਦਵ (ਜਨਮ 24 ਅਗਸਤ 1991) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਵੁਮੈਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਯਾਦਵ ਦਾ ਜਨਮ 24 ਅਗਸਤ 1991 ਨੂੰ ਆਗਰਾ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਰਘੁਵੀਰ ਸਿੰਘ ਯਾਦਵ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਫੌਜੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਮੁੰਨਾ ਦੇਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤ ਹੈ।
ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ, ਯਾਦਵ ਨੂੰ ਆਗਰਾ ਸ਼ਿਫਟ ਹੋਣਾ ਪਿਆ। ਉੱਥੇ ਉਸਨੇ ਏਕਲਵਿਆ ਸਪੋਰਟਸ ਸਟੇਡੀਅਮ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ। ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਯਾਦਵ ਨੇ ਲਗਭਗ ਕ੍ਰਿਕਟ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਉਸਨੂੰ ਅੱਗੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਪੀ (ਨਾਵਲ)
thumb|ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਪੀ ਨਾਨਕ ਸਿੰਘ ਦਾ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਪੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਛੂਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਮੱਧਵਰਗੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਹਾਲਤ ਦਾ ਇੱਕ ਤ੍ਰਾਸਦਿਕ ਚਿੱਤਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਾਲ 1970 ਦੇ ਵਿੱਚ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਪੀ ਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਵੀ ਬਣੀ ਸੀ ਜੋ ਮੂਲ ਰੂਪ ਤੋਂ ਇਸੇ ਕਹਾਣੀ ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ।
ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਮ
ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਮ (ਕਦੇ ਕਦੇ ਪਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਵਾਰ, ਮੋਮੈਂਟਮ ਦਾ ਮੋਮੈਂਟ ਜਾਂ ਰੋਟੇਸ਼ਨਲ ਮੋਮੈਂਟਮ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਲੀਨੀਅਰ (ਰੇਖਿਕ) ਮੋਮੈਂਟਮ ਦਾ ਰੋਟੇਸ਼ਨਲ (ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਾ) ਐਨਾਲੌਗ (ਅਨੁਰੂਪ) ਹੈ। ਇਹ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮਾਤਰਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਮਾਤਰਾ ਹੈ- ਯਾਨਿ ਕਿ ਕਿਸੇ ਸਿਸਟਮ ਦਾ ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਮ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਸਥਿਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਬਾਹਰੀ ਟੌਰਕ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰਿਆ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ।
ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਪੀ (ਨਾਵਲ)
ਕਹਾਣੀ
ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਇੱਕ ਮੱਧਵਰਗੀ ਪਰ ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸੰਬਧ ਰੱਖਦਾ ਹੈ I ਕੋਈ ਓਹ ਵੀ ਸਮਾਂ ਸੀ ਜਦੋ ਉਸਦਾ ਖੁਦ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਸੀ I ਪਰ ਉਸਦੀ ਮਾੜੀ ਕਿਸਮਤ, ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਘਾਟਾ ਹੋਇਆ ਕਿ ਹੁਣ ਓਹ 35 ਰੂਪਏ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਤਨਖਾਹ ਤੇ ਸਰਦਾਰ ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਘੜੀ ਸਾਜੀ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ I ਓਹ ਹਿਸਾਬ ਕਿਤਾਬ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਕੰਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਥੋੜਾ ਬਹੁਤਾ ਘੜੀਆਂ ਦਾ ਕੰਮ ਵੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਸੀ I ਪਰ ਘੜੀਆਂ ਦਾ ਕੰਮ ਓਹ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਾਣਦਾ ਅਤੇ ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਵੀ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਤੋ ਕੋਈ ਖੁਸ਼ ਨਹੀ ਸੀ I ਉਸਦੇ ਪਰਵਾਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਘਰਵਾਲੀ ਮਾਇਆ, ਦੋ ਧੀਆਂ ਵੀਣਾ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆ, ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਬਸੰਤ ਅਤੇ ਇੰਦਰ I ਘੱਟ ਆਮਦਨ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਹੋਣਾ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਸੀ ਤੇ ਉੱਪਰੋ ਉਸ ਉੱਪਰ ਆਪਣੀ ਧੀ ਵੀਣਾ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਵੀ ਫਿਕਰ ਸੀ। ਵੀਣਾ ਨੌਵੀੰ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਪੜਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਗੁਜਰਖਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚੰਗੇ ਖਾਨਦਾਨ ਵਿੱਚ ਮੰਗੀ ਹੋਈ ਸੀ I ਵੀਣਾ ਦੇ ਸਹੁਰੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਚਿੱਠੀ ਲਿਖ ਕੇ ਵੀਣਾ ਦਾ ਸਾਕ ਲੈਣ ਤੋਂ ਮਨਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ I ਮਾਇਆ ਤੇ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਸਮਝ ਗਏ ਕਿ ਵੀਣਾ ਦੇ ਸਹੁਰੇ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤਾ ਦਾਜ ਚਾਹੁੰਦੇ ਨੇ ਅਤੇ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਦੀ ਮਾੜੀ ਹਾਲਤ ਕਿਸੇ ਕੋਲੋਂ ਲੁਕੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਸੀ I ਮਾਇਆ ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੇ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਨੇ ਸਲਾਹ ਕੀਤੀ ਕਿ ਓਹ ਦੁਕਾਨ ਮਾਲਕ ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਕੋਲੋਂ ਵੀਣਾ ਦੇ ਵਿਆਹ ਵਾਸਤੇ ਪੈਸੇ ਦੀ ਮਦਦ ਮੰਗੇਗਾ I
ਪਰ ਜਦ ਓਹ ਦੁਕਾਨ ਤੇ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੁਕਾਨ ਮਾਲਕ ਨੇ ਉਸਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਕਿਦਾਰ ਨਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਘੜੀਸਾਜ ਨੂੰ ਰੱਖ ਲਿਆ ਹੈ I ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਬਹੁਤ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ I ਪੈਸੇ ਦੀ ਹੋਰ ਮਦਦ ਤਾਂ ਦੂਰ, ਉਸਦਾ ਰਿਹਾ ਸਿਹਾ ਰੁਜਗਾਰ ਵੀ ਹਥੋਂ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ I ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਦਾ ਹਿਸਾਬ ਨਬੇੜ ਕੇ ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਦਾ ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਸੰਭਲਾ ਦਿੰਦਾ I ਕਿਓਂਕਿ ਕਿਦਾਰ ਘੜੀ ਸਾਜੀ ਦਾ ਹੁਨਰ ਤਾਂ ਰਖਦਾ ਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ ਬੀ. ਏ. ਪਾਸ ਵੀ ਸੀ I ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਆਪ ਵੀ ਕੁਝ ਕੰਜੂਸ ਸੁਭਾ ਦਾ ਸੀ, ਬਿਨਾਂ ਲੋੜ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਬੰਦਾ ਦੁਕਾਨ ਤੇ ਰੱਖਣਾ ਉਸਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਮੰਜੂਰ ਨਹੀਂ ਸੀ I ਉਲਟਾ ਓਹ ਤਾਂ ਇੱਕ ਬੰਦੇ ਤੋਂ ਦੁਕਾਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮਾ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਘਰ ਦੇ ਵੀ ਬਜਾਰੋਂ ਸੋਦੇ ਪੱਤੇ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਸੀ I ਮਜਬੂਰਨ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਨੂੰ ਓਥੋਂ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ I ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਐਨੀ ਸੀ ਕਿ ਓਹ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਨਾ ਜਾ ਸਕੇਆ ਅਤੇ ਖੁਦ ਕੁਸ਼ੀ ਕਰਣ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਚਲਾ ਗਿਆ I ਪਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਚਿੱਠੀ ਕਿਦਾਰ ਦੇ ਨਾਂ ਲਿਖੀ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਇਸ ਹਾਲਤ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਕਿਦਾਰ ਤੇ ਲਗਾਇਆ I ਕਿਓਂਕਿ ਕਿਦਾਰ ਦੇ ਕਾਰਣ ਹੀ ਉਸਦਾ ਰੁਜਗਾਰ ਖੋਹਿਆ ਗਿਆ ਸੀ I ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਸਾਰੀ ਮਾੜੀ ਹਾਲਤ ਵੀ ਬਿਆਨ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਖੁਦ ਕੁਸ਼ੀ ਕਰਣ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ I ਚਿੱਠੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਓਹ ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਪਾਪੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੋਇਆ ਜਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਦੁੱਖ ਭੋਗਣ ਦਾ ਸ਼ਰਾਪ ਵੀ ਦੇ ਦਿੰਦਾ I ਕਿਸੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬੱਚੇ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਇਹ ਚਿੱਠੀ ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਦਾਰ ਬਹੁਤਾ ਦੁਖੀ ਹੋਇਆ ਆਪਣੇ  ਆਪ ਨੂੰ ਕੋਸਦਾ ਹੈ I ਓਹ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਸਭ ਵਿਅਰਥ I
ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਮ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਪੀ (ਨਾਵਲ)
ਕਹਾਣੀ
ਲੇਖਕ ਕਿਦਾਰ ਬਾਰੇ ਦਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਓਹ ਇੱਕੀ ਬਾਈ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਨੋਜਵਾਨ ਸੀ ਜੋ ਐਬਟਾਬਾਦ ਤੋਂ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਕੰਮ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ I ਉਸਦੀ ਹਾਲਤ ਕਿਸੇ ਮੰਗਤੇ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਸੀ I ਜਦੋਂ ਓਹੋ ਐਫ.ਏ. ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੋਤ ਹੋ ਗਈ I ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਲਿਖਾਇਆ I ਹਾਲੇ ਬੀ.ਏ. ਦਾ ਰਿਜਲਟ ਆਉਣਾ ਬਾਕੀ ਸੀ ਕਿ ਉਸਦੀ ਮਾਤਾ ਵੀ ਚੜਾਈ ਕਰ ਗਈ I ਕਿਦਾਰ ਨੇ ਘੜੀ ਸਾਜੀ ਦਾ ਕੰਮ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਕੋਲੋਂ ਹੀ ਸਿਖਿਆ ਸੀ I ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਉਸਦੇ ਘੜੀ ਸਾਜੀ ਦੇ ਹੁਨਰ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ I ਪਰ ਤਨਖਾਹ ਵਜੋਂ ਸਿਰਫ ਪੰਜੀ (25) ਰੂਪਏ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਕਿਦਾਰ ਨੇ ਹੱਸ ਕੇ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲਿਆ I
ਇਧਰ ਕਿਦਾਰ ਦਾ ਦਿਲ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਦੀ ਸੰਭਾਵਿਤ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦਾ ਸੋਚ ਕੇ ਘਬਰਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਓਹ ਖੁਦ ਨੂੰ ਇਸਦਾ ਦੋਸ਼ ਦੇ ਰਿਹਾ ਸੀ I ਰਹਿਣ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨਾਂ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਰਾਤ ਦੁਕਾਨ ਵਿੱਚ ਗੁਜਾਰਣ ਦਾ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ I ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਉਡੀਕਦੇ ਉਡੀਕਦੇ ਵੀਣਾ ਤੇ ਬਸੰਤ ਦੇਰ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਦੁਕਾਨ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ I ਕਿਓਂਕਿ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਦੁਪਹਿਰੇ ਵੀ ਘਰੇ ਨੀਂ ਸੀ ਆਇਆ I ਇਸ ਕਰਕੇ ਮਾਇਆ ਬਹੁਤ ਘਬਰਾ ਰਹੀ ਸੀ I ਕਿਦਾਰ ਨੇ ਝੂਠ ਬੋਲ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਨੂੰ ਦੁਕਾਨ ਮਾਲਕ ਨੇ ਕਿਸੇ ਕੰਪਨੀ ਨਾਲ ਹਿਸਾਬ ਕਿਤਾਬ ਵਾਸਤੇ ਬੰਬਈ ਰੇਲਗੱਡੀ ਤੇ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ I ਸਮਾਂ ਬਹੁਤ ਥੋੜਾ ਸੀ I ਇਸ ਕਰਕੇ ਬਿਨਾਂ ਦੱਸੇ ਹੀ ਚਲੇ ਗਏ I ਕਿਦਾਰ ਨੇ ਸਵੇਰੇ ਘਰੇ ਆ ਕੇ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਵੀ ਇਹੀ ਝੂਠੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਨਾ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਦੇ ਜਲਦੀ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ I ਕਿਦਾਰ ਨੇ ਹੁਣ ਦਿਲ ਚ ਧਾਰ ਲਿਆ ਕਿ ਓਹ ਇਸ ਪਰਵਾਰ ਦੀ ਹਰ ਸੰਭਵ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ I
ਮਾਇਆ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਵਾਲਾ ਘਰ ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਕਿਰਾਏ ਤੇ ਦਵਾ ਦਿੱਤਾ I ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਕਿਦਾਰ, ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਦੇ ਨਾਂ ਤੋਂ ਝੂਠੀਆਂ ਚਿੱਠੀਆਂ ਲਿਆ ਕੇ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਸੁਨਾਂ ਦਿੰਦਾ ਤੇ ਨਾਂ ਆਉਣ ਦਾ ਕੋਈ ਨਾਂ ਕੋਈ ਬਹਾਨਾ ਲਾ ਦਿੰਦਾ I ਆਪਣੀ ਤਨਖਾਹ ਵਿਚੋਂ ਥੋੜੇ ਜੇ ਪੈਸੇ ਰੱਖ ਕੇ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਪੈਸੇ, ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਵਲੋਂ ਆਏ ਕਹਿ ਕੇ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਫੜਾ ਦਿੰਦਾ I ਇਧਰ ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਮਾਇਆ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਨਜਰ ਆਉਂਦਾ ਤੇ ਓਹ ਉਸਨੂੰ ਵੀਣਾ ਵਾਂਗ "ਬੇ ਜੀ" ਕਹਿ ਕੇ ਬੁਲਾਉਂਦਾ I ਇਧਰ ਵੀਣਾ ਵੀ ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਭਰਾ ਜੀ ਕਹਿ ਕੇ ਬੁਲਾਉਂਦੀ I ਵੀਣਾ ਰੋਜ ਉਸ ਕੋਲ ਪੜ੍ਹਣ ਵਾਸਤੇ ਵੀ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ I ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਵੀਣਾ ਪ੍ਰਤੀ ਪਿਆਰ ਦਾ ਇਹਸਾਸ ਹੋਣ ਲੱਗਾ I ਓਹ ਵੀਣਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਦੇ ਸੁਪਣੇ ਵੀ ਆਉਣ ਲੱਗ ਗਏ I
ਮਾਇਆ ਨੇ ਵੀਣਾ ਦੇ ਸਾਕ ਬਾਰੇ ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ I ਕਿਦਾਰ ਨੇ ਵੀ 800 ਰੂਪਏ ਦੀ ਮਦਦ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ I ਮਾਇਆ ਗੁਜਰਖਾਨ ਵੀਣਾ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਪੱਕਾ ਕਰਨ ਚਲੀ ਗਈ I ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਹੁਣ ਕਿਦਾਰ ਤੇ ਪੂਰਾ ਭਰੋਸਾ ਸੀ I ਓਸ ਦਿਨ ਕਿਦਾਰ ਦੇ ਮਨ ਅੰਦਰ ਵੀਣਾ ਵਾਸਤੇ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਵਾਸ਼ਨਾ ਦੀ ਅੱਗ ਲੱਗਦੀ ਰਹੀ I ਉਸ ਨੇ ਖੁਦ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵੀ ਕੀਤੀ I ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਇਸੇ ਔਖ ਵਿਚ ਕੱਟਿਆ I ਵੀਣਾ ਨਾਲ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬੋਲਿਆ ਤਾਂ ਜੋ ਵੀਣਾ ਉਸ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੀ ਰਹੇ I ਪਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਓਹ ਕੰਧ ਟੱਪ ਕੇ ਛੱਤ ਤੇ ਸੁੱਤੀ ਪਈ ਵੀਣਾ ਦੇ ਸਿਰਾਹਨੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ I ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਓਹ ਬੇਕਾਬੂ ਹੁੰਦਾ, ਵੀਣਾ ਦੀ ਅੱਖ ਖੁੱਲ ਗਈ I ਕਿਦਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰ ਦਾ ਇਜਹਾਰ ਕੀਤਾ I ਵੀਣਾ ਜਿਆਦਾ ਕੁਝ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੀ I ਪਰ ਕਿਦਾਰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਵੀਣਾ ਉਸਨੂੰ ਨਾਂ ਮਿਲੀ ਤਾਂ ਓਹ ਮਰ ਜਾਵੇਗਾ I ਨਾਲ ਇਹ ਵੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਵੀਣਾ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਗੁਜਰਖਾਨੇ ਪੱਕਾ ਹੋ ਗਿਆ ਤਾਂ ਓਹ ਪੈਸੇ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨਾਂ ਹੋਣ ਦਾ ਬਹਾਨਾ ਲਾ ਦੇਵੇਗਾ I
ਮਾਇਆ ਦੇ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੇ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਕਿ ਵੀਣਾ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਪੱਕਾ ਹੋ ਗਿਆ I ਸਾਰਾ ਮਸਲਾ ਪੈਸੇ ਦਾ ਹੀ ਸੀ I ਇਧਰ ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਰਾਤ ਦੇ ਵਿਵਹਾਰ ਤੇ ਪਛਤਾਵਾ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ ਓਹ ਹੁਣ ਵੀਣਾ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾ ਲੈਂਦਾ I ਓਹ ਸਿਗਰਟ ਪੀਣ ਲਾਗ ਜਾਂਦਾ ਕਿਓਂਕਿ ਓਹ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵੀਣਾ ਨੂੰ ਸਿਗਰਟ ਦਾ ਧੂਆਂ ਨਹੀਂ ਸਹੀ ਸੁਖਾਂਦਾ I ਵੀਣਾ ਨੂੰ ਇਹ ਹੀ ਡਰ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਕਿ ਕਿਦਾਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਤਮ ਨਾਂ ਕਰ ਲਵੇ I ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਇੱਕ ਰਾਤ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀਣਾ ਨੇ, ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਹੱਥ ਬੇ ਜੀ ਦੇ ਨਾਂ ਦਾ ਝੂਠਾ ਸੁਨੇਹਾ ਦੇ ਕੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਛੱਤ ਤੇ ਬੁਲਾ ਲਿਆ I ਓਹ ਕਿਦਾਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਵਾਸਤੇ ਹਾਮੀ ਭਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਕਿਦਾਰ ਨਹੀਂ ਮੰਨ ਦਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ I ਵਿਆਹ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮਾ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲਾ ਕਿਦਾਰ ਵਿਆਹ ਵੇਲੇ ਕਿਤੇ ਨਜਰ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ I ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਮਿਲਨ ਵਾਸਤੇ ਵੀਣਾ ਬੜਾ ਰੋਈ ਤੇ ਰੋਂਦੇ ਰੋਂਦੇ ਹੀ ਸਹੁਰੇ ਘਰ ਚਲੀ ਗਈ I
ਚੰਨੋ ਨਾਂ ਦੀ ਵੀਣਾ ਇੱਕ ਸਹੇਲੀ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਬਥੇਰਾ ਕੁਝ ਉਸਦੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਘਰਵਾਲੇ ਬ੍ਰਿਜ ਲਾਲ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ I ਪਹਿਲਾਂ ਵੀਣਾ ਦੇ ਵਿਆਹ ਬਾਰੇ ਬੜੇ ਸੋਹਣੇ ਸੁਪਨੇ ਸਨ I ਪਰ ਹੁਣ ਕਿਦਾਰ ਦੇ ਦੁਖ ਕਰਕੇ ਓਹ ਸਾਰੇ ਫਿੱਕੇ ਪੈ ਗਏ I ਇਧਰ ਬ੍ਰਿਜ ਲਾਲ ਵੀ ਵੀਣਾ ਦੇ ਉਦਾਸੀ ਭਰੇ ਵਿਵਹਾਰ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋਇਆ I
ਮਾਇਆ ਦੇ ਘਰ ਦੀ ਕੁਰਕੀ ਵਾਸਤੇ ਇੱਕ ਮੁਨਸ਼ੀ ਆਇਆ I ਕਿਓਂਕਿ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਕਰਜਾ ਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੋ ਹੁਣ ਬਿਆਜ ਸਨੇ 2500 ਰੂਪਏ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ I ਇਧਰ ਕਿਦਾਰ ਘਰ ਪਹੁੰਚਿਆ ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਘਰ ਦੀ ਕੁਰਕੀ ਰੋਕਣ ਵਾਸਤੇ 1500 ਰੂਪਏ ਉਸ ਮੁਨਸ਼ੀ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤੇ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਪੈਸੇ ਕਿਸ਼ਤਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਮੋੜਣ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ I ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਇਹ ਪੈਸੇ ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਬੈੰਕ ਚ ਜਮਾ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਦਿੱਤੇ ਸਨ I ਪਰ ਇਹ ਪੈਸੇ ਕਿਥੋਂ ਆਏ ਨੇ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਿਦਾਰ ਨੇ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ I ਇੰਨੇ ਨੂੰ ਦੁਕਾਨ ਮਾਲਕ ਅਤਰ ਸਿੰਘ, ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਲਭਦਾ ਹੋਇਆ ਮਾਇਆ ਦੇ ਘਰ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕਿਦਾਰ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਉਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਨਾਂ ਦੱਸਣ ਦੀ ਸਹੁੰ ਦੇ ਕੇ ਉਪਰ ਚੁਬਾਰੇ ਚ ਲੁਕ ਗਿਆ I
ਕਿਦਾਰ ਨੇ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਵੀਣਾ ਦੇ ਵਿਆਹ ਵਾਸਤੇ ਦੁਕਾਨ ਮਾਲਕ ਨੇ ਪੈਸੇ ਦਿੱਤੇ ਹਨ I ਹੁਣ ਮਾਇਆ ਤੇ ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਵਿੱਚ ਗੱਲਬਾਤ ਹੋਈ I ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਕਿਦਾਰ ਦਾ ਪਿਛਲੇ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਝੂਠ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ I ਪਰ ਮਾਇਆ ਨੇ ਸਹੁੰ ਵਜੋਂ ਕਿਦਾਰ ਦੇ ਛੱਤ ਤੇ ਲੁਕੇ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਨਾਂ ਦੱਸਿਆ I ਕਿਦਾਰ ਕੰਧ ਟੱਪ ਕੇ ਬਿਨਾਂ ਦੱਸੇ ਚਲਾ ਗਿਆ I ਉਸਨੇ ਦੁਕਾਨ ਦੀਆਂ ਚਾਬੀਆਂ ਤੇ ਇੱਕ ਚਿੱਠੀ ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਭੇਜ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਆਫੀ ਬਾਰੇ ਅਤੇ ਪੈਸੇ ਕਿਸ਼ਤਾਂ ਰਾਹੀਂ ਭੇਜ ਕੇ ਮੋੜਣ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ I ਅਤਰ ਸਿੰਘ  ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਕਿਦਾਰ ਉਸ ਕੋਲ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਵੇ I ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਕਿਦਾਰ ਉਪਰ ਕੋਈ ਜਿਆਦਾ ਗੁੱਸਾ ਨਹੀਂ ਸੀ I ਉਸਨੂੰ ਕਿਦਾਰ ਦੀ ਕਾਬਲੀਅਤ ਅਤੇ ਵਾਅਦੇ ਤੇ ਪੂਰਾ ਯਕੀਨ ਸੀ I
ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀਣਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਘਰੇ ਵਾਪਸ ਆਈ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਕਿਦਾਰ ਦੇ ਝੂਠ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗਾ I ਨਾਂ ਤੇ ਮਾਇਆ ਤੇ ਨਾਂ ਹੀ ਵੀਣਾ, ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਕਿਦਾਰ ਤੇ ਕੋਈ ਗੁੱਸਾ ਸੀ I ਪਰ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਦੇ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਦੀ ਝੂਠੀ ਆਸ ਦੇ ਟੁੱਟ ਜਾਣ ਦੁੱਖ ਜਰੂਰ ਸੀ I ਵੀਣਾ ਤੇ ਮਾਇਆ, ਕਿਦਾਰ ਦੇ ਕਮਰੇ ਚ ਗਈਆਂ ਤਾਂ ਓਥੇ ਓਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੋ ਚਿੱਠੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ I ਇੱਕ ਜਿਹੜੀ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਚ ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਲਿਖੀ ਸੀ ਤੇ ਦੂਜੀ ਕਿਦਾਰ ਨੇ ਮਾਇਆ ਦੇ ਨਾਂ ਹੁਣ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਿਖੀ ਸੀ I ਕਿਦਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਾਪੀ ਅਤੇ ਝੂਠਾ ਹੋਣ ਦਾ ਇਕਰਾਰ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ I
ਕਿਦਾਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਆ ਗਿਆ ਤੇ ਕਿਸੇ ਘੜੀ ਸਾਜ ਕੋਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲੱਗ ਗਿਆ I ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਖੁਦ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਖੋਲ ਲਈ, ਪੈਸੇ ਜੋ ਵੱਧ ਕਮਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ I ਆਪਣੇ ਵਾਅਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਪੈਸੇ ਭੇਜਦਾ ਰਿਹਾ I ਪਰ ਚਿੱਠੀ ਰਾਹੀਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਪਤਾ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਜਾਹਿਰ ਨਾਂ ਹੋਣ ਦਿੱਤਾ I ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਉਪਰ ਕਦੇ ਵੀ ਕੋਈ ਖਰਚ ਨਾਂ ਕੀਤਾ I ਓਹੋ ਸਿਗਰਟਾਂ ਪੀਂਦਾ, ਬਿਨਾਂ ਦੁਧ ਦੀ ਚਾਹ ਪੀਂਦਾ I ਦਿਨੋ ਦਿਨ ਮੌਤ ਵੱਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਸੀ I ਉਸਨੂੰ ਥੁੱਕ ਦੇ ਵਿਚ ਲਹੁ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਿਆ I ਪਰ ਫੇਰ ਵੀ ਓਹ ਨਾ ਰੁਕਿਆ I ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਦਵਾਈ ਲਏ, ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਖੁਭਿਆ ਰਿਹਾ I
ਇੱਕ ਦਿਨ ਉਸਦੀ ਦੁਕਾਨ ਤੇ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਨੇ ਆ ਕੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮਿਸਟਰ ਕਿਦਾਰ ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਂ ਹੀ ਹੈ ?" ਕੁਝ ਦੇਰ ਲਈ ਤਾਂ ਕਿਦਾਰ ਸੋਚਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ ਕਿ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਅਸਲੀ ਨਾਂ ਤਾਂ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਾਣਦਾ I ਸਾਰੇ ਉਸਨੂੰ ਮਿਸਟਰ ਕਮਾਲ ਦੇ ਨਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਸਨ I ਦੁਕਾਨ ਤੇ ਆਏ ਇਸ ਬੰਦੇ ਨੇ ਆਪਣਾ ਨਾਂ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਦੱਸਿਆ I ਬੀਮਾਰ ਤੇ ਖਰਾਬ ਸੇਹਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਕਿਦਾਰ ਦੀ ਨਿਗਾਹ ਵੀ ਘੱਟ ਚੁੱਕੀ ਸੀ I ਇੱਕ ਵਾਰ ਤਾਂ ਓਹ ਪਛਾਣ ਹੀ ਨਾਂ ਸਕਿਆ I ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਓਹ ਖੁਦ ਕੁਸ਼ੀ ਨਾ ਕਰ ਸਕਿਆ ਤੇ ਹਰਿਦ੍ਵਾਰ ਜਾ ਕੇ ਸੰਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਣ ਲੱਗ ਗਿਆ, ਫੇਰ ਆਪ ਵੀ ਸੰਤ ਬਣ ਗਿਆ ਤੇ ਜਦੋਂ ਘਰ ਦੀ ਯਾਦ ਭੁਲਾ ਨਾ ਸਕਿਆ ਤਾਂ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਕਿਦਾਰ ਦੇ ਉਸਦੇ ਪਰਵਾਰ ਲਈ ਕੀਤੇ ਇਹ੍ਸਾਨਾ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ  ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਤਰਾਂ ਉਸਨੂੰ (ਕਿਦਾਰ) ਵੀ ਭਾਲ ਲਿਆ I
ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕਿਦਾਰ ਦੇ ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਵੀਣਾ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ I ਅਤੇ ਮਰਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀਣਾ, ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਕਿਦਾਰ ਦੇ ਉਸ ਪ੍ਰਤੀ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਤਿਆਗ ਬਾਰੇ ਵੀ ਦੱਸ ਗਈ I ਇਹ ਸੁਨ ਕੇ ਕਿਦਾਰ, ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਦੇ ਗਲ ਲੱਗ ਬੜਾ ਰੋਇਆ I ਹੁਣ ਮਾਇਆ, ਵਿਦਿਆ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਕਿਦਾਰ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸੇ ਵਾਸਤੇ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਸਤੇ ਆਇਆ ਸੀ I ਪਰ ਕਿਦਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਨੇੜੇ ਖੜੀ ਮੌਤ ਦਾ ਪਤਾ ਸੀ I ਉਸਨੇ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਤੋਂ ਮਨਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਨੂੰ ਵਾਸਤੇ ਪਾ ਕੇ ਵਾਪਸ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ I
ਅਖੀਰ ਨੂੰ ਕਿਦਾਰ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ I ਨਾਵਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੁਆਤ ਵਿੱਚ ਕਮਾਲ (ਕਿਦਾਰ) ਨੇ ਲੇਖਕ ਨੂੰ ਇੱਕ ਤਾਰ ਦੇ ਕੇ ਆਉਣ ਵਾਸਤੇ ਕਿਹਾ ਸੀ I ਓਹ ਤਾਰ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਅਤੇ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ I ਅਗਲੀ ਸਵੇਰ ਪੰਨਾ ਲਾਲ ਤੇ ਮਾਇਆ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਦਾਰ ਦੀ ਅਰਥੀ ਨੂੰ ਲਿਪਟ ਕੇ ਰੋਂਦੇ ਹਨ I ਫੇਰ ਕਿਦਾਰ ਦੀ ਅਰਥੀ ਨੂੰ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਨਾਵਲ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ I
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਨਕ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਵਲ
ਬਾਵਰੀਆ ਕਬੀਲਾ
ਬਾਵਰੀਆ ਕਬੀਲਾ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ ਚਿਤੌੜਗੜ੍ਹ (ਰਾਜਸਥਾਨ) ਦਾ ਹੈ |
ਇਤਿਹਾਸ
ਬਾਵਰੀਆ ਕਬੀਲਾ ਦੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਣਾ ਪ੍ਰਤਾਪ ਦੇ ਵਾਰਸ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ | ਇਸੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਵੱਡੇ-ਵਡੇਰੇ ਰਾਣਾ ਸਾਂਗਾ, ਮਹਾਰਾਣਾ ਪ੍ਰਤਾਪ, ਜੈਮਲ ਫੱਤਾ, ਦੁੱਲਾ ਭੱਟੀ ਆਦਿ ਨੇ ਮੁਗਲਾਂ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਹਕੂਮਤ ਨਾਲ ਲੋਹਾ ਲਿਆ | ਮਹਾਰਾਣਾ ਪ੍ਰਤਾਪ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਈਨ ਨਾ ਮੰਨੀ ਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਮੁਗਲ ਤੇ ਫਿਰ ਬਰਤਾਨਵੀ ਹਕੂਮਤ ਖਿਲਾਫ਼ ਲੜਦੇ ਰਹੇ |
ਜਰਾਇਮ ਪੇਸ਼ਾ
ਅੰਗਰੇਜ਼ ਹਕੂਮਤ ਨੇ ਬਾਵਰੀਆ ਕਬੀਲੇ ਦੀਆਂ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ 1871 ਈ: ਵਿੱਚ ਕਾਲੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਿਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਰਾਇਮ ਪੇਸ਼ਾ ਫਿਰਕਾ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ | ਦੇਸ਼ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋਣ ਉੱਤੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 31 ਅਗਸਤ 1952 ਨੂੰ ਬਾਵਰੀਆ ਕਬੀਲੇ ਨੂੰ ਜਰਾਇਮ ਪੇਸ਼ਾ ਐਕਟ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦਿਵਾਈ | ਇਸੇ ਕਰ ਕੇ ਬਾਵਰੀਆ ਕਬੀਲਾ 31 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਿਵਸ ਵਜੋਂ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ |
ਰਿਹਾਇਸ
ਬਾਵਰੀਆ ਕਬੀਲਾ ਇਕੱਲੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਮੁੱਚੇ ਭਾਰਤ ਅੰਦਰ ਵਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ 2 ਕਰੋੜ ਦੇ ਕਰੀਬ ਆਬਾਦੀ ਹੈ | ਉਸਾਰੂ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਲਈ ਬਾਵਰੀਆ ਕਬੀਲੇ 'ਚ ਜਿਥੇ ਧੀ-ਧਿਆਣੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਲੜਕੀ ਦੇ ਵਿਆਹ ਸਮੇਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬਰਾਤ ਦਾ ਸਮੂਹ ਖਰਚ ਜਿਥੇ ਲੜਕੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵੱਲੋਂ ਉਠਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਲੜਕੀ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਦੋਵਾਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਮਿਲਣੀ ਸਮੇਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਮੋਹਰ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਵਰੀਆ ਸਮਾਜ 'ਢਕਾ ਕਰਨਾ' ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ | ਬਾਵਰੀਆ ਕਬੀਲੇ ਵਿੱਚ ਲੜਕੇ ਦੇ ਵਿਆਹ ਸਮੇਂ ਬਰਾਤ ਜਾਣ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਅਤੇ ਸੱਜਣ-ਮਿੱਤਰ ਵਿੱਤੀ ਸਹਿਯੋਗ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਜਿਥੇ ਨਿਉਂਦੇ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰਨ ਸਮੇਂ ਨਗਦ ਰਾਸ਼ੀਆਂ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਲੜਕੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਸਮੇਂ ਉਕਤ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਦੁੱਗਣਾ ਨਿਉਂਦਾ ਮੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ | ਲੜਕੀ ਦੇ ਵਿਆਹ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਸਮੂਹ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਅਤੇ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਲੋਕ ਭਾਂਡੇ, ਕੱਪੜੇ ਆਦਿ ਘਰੇਲੂ ਵਰਤੋਂ ਵਾਲਾ ਸਮਾਨ ਵੀ ਉਕਤ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਦੇ ਕੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ 'ਚ ਵੱਧ-ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਵਰੀਆ ਕਬੀਲੇ ਵੱਲੋਂ 'ਖੱਟ ਲੈਣਾ' ਦਾ ਨਾਂਅ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ | ਕਬੀਲੇ ਅੰਦਰ ਜਿਥੇ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਰਦ ਵਿਆਹ ਕਰ ਕੇ ਔਰਤਾਂ ਨਹੀਂ ਰੱਖ ਸਕਦਾ, ਉਥੇ ਲੜਕੀ ਦੇ ਘਰੋਂ ਦਾਜ-ਦਹੇਜ ਲੈਣਾ ਕਬੀਲੇ ਵਿੱਚ ਪਾਪ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ | ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਲਕਸ਼ਮੀ ਸਮਝ ਕੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਘਰ ਅੰਦਰ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦਾ ਦੁੱਖ ਹੋਣ ਉੱਤੇ 7 ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਧਿਆਣੀਆਂ ਖਵਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ | ਇੱਥੇ ਹੀ ਬਸ ਨਹੀਂ, ਕਬੀਲੇ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਬੋਝ ਬਣਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸਗੋਂ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਮੋਢੇ ਨਾਲ ਮੋਢਾ ਜੋੜ ਕੇ ਕਮਾਈ ਕਰਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਖੇਤਾਂ 'ਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ, ਪੱਠੇ ਲਿਆਉਣ ਤੇ ਦੁੱਧ ਵੇਚਣ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਗੁਜ਼ਾਰੇ ਲਈ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਅਦਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ |
ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆਂ
ਕਿਸੇ ਜ਼ਮਾਨੇ 'ਚ ਬਾਵਰੀਆ ਕਬੀਲਾ ਅਨਪੜ੍ਹਤਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਅੱਜ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦੇ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਸਮੂਹ ਪਰਿਵਾਰ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ | ਬਾਵਰੀਆ ਕਬੀਲੇ ਨੂੰ ਬਣਦੇ ਹੱਕ ਦਿਵਾਉਣ ਅਤੇ ਵਿੱਦਿਅਕ ਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀਆਂ ਸਮੇਂ ਰਾਖਵੇਂਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲਾਭ ਦਿਵਾਉਣ ਲਈ ਸਮਾਜ ਦੇ ਸਿਰਕੱਢ ਆਗੂਆਂ ਵੱਲੋਂ 'ਅਖਿਲ ਭਾਰਤੀ ਸਮਸਤ ਬਾਵਰੀਆ ਸਮਾਜ ਸੰਗਠਨ' ਨਾਂਅ ਹੇਠ ਜਥੇਬੰਦੀ ਗਠਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਬੀਲੇ
ਟੋਨੀ ਹੋਰ
ਸਰ ਚਾਰਲਸ ਐਨਟੋਨੀ ਰਿਚਰਡ ਹੋਰ ਰਾਇਲ ਸੁਸਾਇਟੀ (ਜਨਮ 11 ਜਨਵਰੀ 1934),  ਇਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ। ਇਸਨੇ 1960 ਵਿੱਚ ਸਾਰਟਿੰਗ ਅਲਗੋਰਿਦਮ ਕ਼ੁਇਕਸਾਰਟ ਨੂੰ ਡਿਵੈਲਪ ਕੀਤਾ.
ਬਾਹਰੀ ਜੋੜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਿਤ ਲੋਕ
ਬੀਨੂ ਢਿੱਲੋਂ
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਬੀਨੂ ਢਿੱਲੋਂ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੰਗਰੂਰ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ ਧੂਰੀ ਤੋਂ ਹੈ, ਜਿਥੇ ਇਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਿੱਖਿਆ "ਸਰਵਹਿਤਕਾਰੀ ਵਿਦਿਆ ਮੰਦਿਰ ਸਕੂਲ ਧੁਰੀ" ਤੋਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਇਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਥਿਏਟਰ ਐਂਡ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਟਿਆਲਾ ਤੋਂ 1994 ਵਿਚ ਕੀਤੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਬੀਨੂ ਢਿੱਲੋਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਭੰਗੜੇ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨ ਅਤੇ ਯੂ.ਕੇ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਨ ਦਾ ਅਵਸਰ ਮਿਲਿਆ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਿਆ ਹੀ ਇਸਨੇ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਹਾਸਰਸ ਕਲਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਿਤ ਲੋਕ
ਦੱਖਣੀ ਕੋਨ
ਦੱਖਣੀ ਕੋਨ (Cono Sur, Cone Sul) ਇੱਕ ਭੂਗੋਲਕ ਖੇਤਰ ਹੈ ਜੋ ਮਕਰ ਰੇਖਾ ਤੋਂ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਦੱਖਣੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਭੂਗੋਲਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਸਾਓ ਪਾਓਲੋ ਰਾਜ ਦਾ ਕੁਝ ਹਿੱਸਾ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਰਾਜਸੀ ਭੂਗੋਲ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਇਸ ਕੋਨ ਵਿੱਚ ਰਿਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਅਰਜਨਟੀਨਾ, ਚਿਲੀ, ਪੈਰਾਗੁਏ ਅਤੇ ਉਰੂਗੁਏ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਭੀੜੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਅਰਜਨਟੀਨਾ, ਚਿਲੀ ਅਤੇ ਉਰੂਗੁਏ ਹੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਹੱਦਾਂ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ, ਪੈਰਾਗੁਏ, ਬੋਲੀਵੀਆ ਅਤੇ ਪੇਰੂ ਨਾਲ਼, ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਅਤੇ ਅੰਧ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਦੇ ਦੁਮੇਲ ਨਾਲ਼ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ।
ਗ੍ਰੀਨ ਕਰੀ
ਗ੍ਰੀਨ ਕਰੀ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Green Curry, ਥਾਈ ਭਾਸ਼ਾ: แกง เขียวหวาน, ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ: ਮਿੱਠੀ ਹਰੀ ਕੜੀ), ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਥਾਈ ਕਿਸਮ ਦੀ ਕਰੀ ਹੈ।
ਵਿਅੰਵ ਵਿਗਿਆਨ
ਥਾਈ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ "ਮਿੱਠਾ" (wan ਦਾ ਅਰਥ 'ਮਿੱਠਾ'), ਕਰੀ ਦੇ ਸੁਆਦ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਖਾਸ ਹਰੇ ਰੰਗ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਥਾਈ ਕਰੀ ਇੱਕ ਨਾਰੀਅਲ ਦੇ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਤਾਜ਼ੀਆਂ ਹਰੀਆਂ ਮਿਰਚਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਬਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸਦਾ ਰੰਗ ਕ੍ਰੀਮੀ ਹਲਕਾ ਹਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਰੰਗ ਨੂੰ ਥਾਈ ਵਿੱਚ,"ਸਵੀਟ ਗ੍ਰੀਨ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਬਿਲਕੁਲ ਫਿਕਸ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਜਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇਹ ਕਰੀ, ਹੋਰ ਥਾਈ ਕਰੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਮਿੱਠੀ ਹੀ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਹਾਲਾਂਕਿ ਮਿਰਚਾਂ ਦਾ ਸਵਾਦ ਵੱਖਰਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਹੋਰ ਹਲਕੀਆਂ ਲਾਲ ਕੜੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਇਸਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਵਧੇਰੇ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਰਾਜਾ ਰਾਮਾ 6 ਜਾਂ ਰਾਮਾ 7 ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, 1908-1926 ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਗ੍ਰੀਨ ਕਰੀ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਈ।
ਸਮੱਗਰੀ
ਮੁੱਖ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੱਛੀ, ਮੱਛੀ ਦੀਆਂ ਬਾਲਾਂ ਜਾਂ ਮੀਟ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਨਾਰੀਅਲ ਦੁੱਧ, ਹਰੀ ਕੜੀ ਦਾ ਪੇਸਟ, ਪਾਮ ਸ਼ੂਗਰ, ਅਤੇ ਮੱਛੀ ਚਟਨੀ, ਆਦਿ ਮੁੱਖ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਹਨ।
ਥਾਈ ਐਂਗਪਲਾਂਟ (ਆਊਬਰਜੀਨ), ਮਟਰ ਆਬੂਰਜੀਨ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਹਰੀਆਂ ਜਾਨ ਚਿੱਟੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਫ਼ਲ ਵੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।  ਇਸਦੀ ਚਟਨੀ ਦੀ ਇਕਸਾਰਤਾ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਗਏ ਨਾਰੀਅਲ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗ੍ਰੀਨ ਕਰੀ ਪੇਸਟ ਨੂੰ ਹਰੀਆਂ ਮਿਰਚਾਂ, ਹਰੇ ਪਿਆਜ਼, ਲਸਣ, ਗੰਲਗਲ, ਲੈਮਨਗ੍ਰਾਸ, ਨਿੰਬੂ ਦੇ ਛਿਲਕ, ਧਨੀਏ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ, ਅਤੇ ਜੀਰੇ ਦੇ ਬੀਜ, ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ, ਸ਼ਰਿੰਪ ਪੇਸਟ ਅਤੇ ਨਮਕ ਪਾ ਕੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਦੀ ਵਿਧੀ
ਨਾਰੀਅਲ ਦੀ ਕਰੀਮ ਵਿੱਚ ਪੇਸਟ ਨੂੰ ਫ੍ਰਾਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਤੇਲ ਦਾ ਅਤਰ ਪੇਸਟ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ। ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਜਦੋਂ ਕਰੀ ਪੇਸਟ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਵਧੇਰੇ ਨਾਰੀਅਲ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਪਦਾਰਥ, ਇੱਕ ਮੁੱਠੀ ਖੰਡ ਅਤੇ ਮੱਛੀ ਦੀ ਚਟਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਗਾਰਨਿਸ਼ ਵਜੋਂ, ਥਾਈ ਬਾਸੀਲ, ਤਾਜ਼ੇ ਕਾਫ਼ਿਰ ਲਾਈਮ ਦੇ ਪੱਤੇ, ਕੱਟੇ ਫਰਿੱਕ ਚੀ ਫ਼ਾ (ਵੱਡੀ ਹਲਕੀ ਮਿਰਚ) ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਵਧੇਰੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹਰੀ ਕੜੀ ਲਈ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਭੋਜਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ, ਜੁਲੀਅਨੰਟਡ ਕਰੈਚਾਈ (ਫਿੰਗਰਰੋਟ / ਜੰਗਲੀ ਅਦਰਕ / ਚੀਨੀ ਕੁੰਜੀਆਂ), ਚਿੱਟੀ ਹਲਦੀ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਤੁਲਸੀ ਨੂੰ ਗਾਰਨਿਸ਼ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸੇਵਨ
ਗ੍ਰੀਨ ਕਰੀ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚਾਵਲ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਵਿਚਲੇ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਤੌਰ' ਤੇ ਖਾਧੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਗੋਲ ਚਾਵਲ ਨੂਡਲਜ਼ (ਖਨੋਮ ਚਿਨ ) ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਿੰਗਲ ਡਿਸ਼ ਵਜੋਂ ਖਾਧੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।  ਇੱਕ ਗਾੜੀ ਹਰੀ ਕੜੀ, ਮਿਸਾਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਬੀਫ ਦੇ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹਰੀ ਕੜੀ ਨੂੰ ਰੋਟੀ (ਭਾਰਤੀ ਫਲੈਟਬਰੈੱਡ) ਨਾਲ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਦੀ ਰੋਟੀ ਕੈਨਾਈ ਵਰਗੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਥਾਈ ਕਰੀ
ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਟੌਹੜਾ
ਜਥੇਦਾਰ ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਟੌਹੜਾ (24 ਸਤੰਬਰ 1924 -1 ਅਪਰੈਲ 2004) ਨੇ ਸ. ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮਾਤਾ ਬਸੰਤ ਕੌਰ ਦੀ ਕੁੱਖੋਂ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਧਾਰਮਿਕ ਰੁਚੀ ਪ੍ਰਬਲ ਸੀ, ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਉਹਨਾਂ ਗਿਆਨੀ ਕੀਤੀ। ਗੁਰਮਤਿ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਪੰਥਕ ਸੇਵਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਇਸ ਹੋਣਹਾਰ ਨੌਜਵਾਨ ਨੇ 1937 ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਧਾਰੀ ਹੋ ਕੇ ਪਰਵਾਰ ਦੀ ਇਸ ਛੱਬ ਨੂੰ ਹੋਰ ਚਾਰ-ਚੰਨ ਲਾਏ। ਆਸਾ ਦੀ ਵਾਰ ਦਾ ਪਾਠ ਕੰਠ ਕਰ ਕੇ ਨਿਤਨੇਮ ਦੀਆਂ ਬਾਣੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਰ ਵੀ ਗੁਰਮਤਿ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਕਾਫ਼ੀ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। ਆਪ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ-ਸੰਚਾਰ ਲਹਿਰ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।
ਰਾਜਨੀਤਕ ਜੀਵਨ
ਜਥੇਦਾਰ ਟੌਹੜਾ 1938 ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਬਣੇ। 1944 ਤੋਂ ਪੰਥਕ ਮੋਰਚਿਆਂ ਲਈ ਜੇਲ੍ਹ ਯਾਤਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਤੇ ਫਿਰ ਹਰ ਮੋਰਚੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਕਤਾਰ ’ਚ ਹੋ ਕੇ ਜੇਲ੍ਹ ਗਏ। 1942 ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਕਾਲੀ ਜਥਾ ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣੇ ਗਏ। 1947 ਵਿੱਚ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਕਾਲੀ ਜਥਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣੇ ਗਏ ਅਤੇ 1948 ਵਿੱਚ ਰਿਆਸਤੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਬਣੇ, ਇਹ ਸਫਰ ਨਿਰੰਤਰ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ। 1959 ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਜੂਨੀਅਰ ਮੀਤ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣੇ ਅਤੇ 1960 ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀਆਂ ਜਨਰਲ ਚੋਣਾਂ ਸਮੇਂ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਵੱਲੋਂ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਮੈਂਬਰ ਚੁਣੇ ਗਏ।
ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ
12 ਸਾਲ ਦੇ ਵਕਫੇ ਉੱਪਰੰਤ 6 ਜਨਵਰੀ 1973 ਈ: ਨੂੰ ਜਥੇਦਾਰ ਟੌਹੜਾ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਸਿਰਮੌਰ ਸੰਸਥਾ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਪਦ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ। ਇਸ ਉੱਪਰੰਤ ਥੋੜ੍ਹੇ ਜਿਹੇ ਵਕਫੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਇਹ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਦਾ ਤਾਜ ਲਗਾਤਾਰ ਜਥੇਦਾਰ ਟੌਹੜਾ ਦੇ ਸਿਰ ਹੀ ਸਸ਼ੋਭਿਤ ਹੁੰਦਾ ਰਿਹਾ। ਸਿੱਖ ਸਿਆਸਤ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਜਥੇਦਾਰ ਟੌਹੜਾ ਹੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਸਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਏਨੀ ਵਾਰ ਤੇ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ, ਜਥੇਦਾਰ ਟੌਹੜਾ 6 ਜਨਵਰੀ 1973 ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣੇ ਅਤੇ 1986 ਵਿੱਚ ਸ. ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬਰਨਾਲਾ ਦੀ ਵਜ਼ਾਰਤ ਸਮੇਂ ਦਾ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਛੱਡ ਕੇ 1990 ਤਕ ਬਤੌਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਇਸ ਮਹਾਨ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। 1990 ਤੋਂ 1991 ਤਕ ਸ. ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਸਿਬੀਆ ਨੂੰ ਇਸ ਅਹੁਦੇ ਦਾ ਮਾਣ ਮਿਲਿਆ। 1991 ਤੋਂ 1999 ਤਕ ਇਹ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਅਹੁਦਾ ਫਿਰ ਜਥੇਦਾਰ ਟੌਹੜਾ ਪਾਸ ਰਿਹਾ।
ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ
1969 ਤੋਂ 76 ਤਕ ਅਤੇ ਫਿਰ 1980 ਤੋਂ 1988 ਤਕ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਬਣੇ। 1998 ਤੋਂ ਹੁਣ ਤਕ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਚਲੇ ਆ ਰਹੇ ਸਨ। 1977 ਤੋਂ 1979 ਤਕ ਉਹ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਚੁਣੇ ਗਏ। ਉਹ ਹੋਰ ਵੀ ਅਨੇਕਾਂ ਧਾਰਮਿਕ ਤੇ ਵਿਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਸਰਪਰਸਤ ਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਨ। 27-7-2003 ਨੂੰ ਅੰਤ੍ਰਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਸਰਬ- ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਮੁੜ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣ ਕੇ ਪੰਥਕ ਏਕਤਾ ਤੇ ਮੋਹਰ ਲਾਈ ਸੀ ਤੇ 15 ਨਵੰਬਰ 2003 ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਥੇਦਾਰ ਟੌਹੜਾ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ 37 ਵੇਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣੇ ਸੀ। ਜਥੇਦਾਰ ਟੌਹੜਾ 27ਵੀਂ ਵਾਰ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣੇ ਗਏ। ਜਥੇਦਾਰ ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਟੌਹੜਾ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੇ 25 ਸਾਲ 18 ਦਿਨ ਤੱਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੇ
ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਬੋਰਡ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ
ਜਥੇਦਾਰ ਟੌਹੜਾ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿੰਘ ਸਭਾ, ਸਿੱਖ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਸੁਸਾਇਟੀ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, ਨਨਕਾਣਾ ਸਾਹਿਬ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਸੁਸਾਇਟੀ ਅਤੇ ਤਖ਼ਤ ਸ੍ਰੀ ਹਜ਼ੂਰ ਸਾਹਿਬ, ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਬੋਰਡ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵੀ ਸਾਲਾਂ-ਬੱਧੀ ਬਾਖ਼ੂਬੀ ਨਿਭਾਈ, ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਜ਼ੁੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਗੁਰੂ ਬਖਸ਼ਿਸ਼ ਸਦਕਾ ਅਤੇ ਗੁਰਸਿੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਅਸੀਸਾਂ ਨਾਲ ਬੜੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਨਾਲ ਨਿਭਾਈਆਂ।
ਮੌਤ
ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਅਕਾਲੀ ਸਿਆਸਤ ਦੀ ਤਵਾਰੀਖ ਵਿੱਚ 1 ਅਪਰੈਲ ਦੇ ਦਿਹਾੜੇ ਨੂੰ ਸੋਗੀ ਦਿਹਾੜੇ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਜਿਸ ਨੇ ਪੰਥ ਦੇ ਅਨਮੋਲ ਹੀਰੇ, ਅਣਥੱਕ ਵਰਕਰ ਤੇ ਬੇਨਜ਼ੀਰ ਚਿੰਤਕ ਨੂੰ ਸਾਥੋਂ ਸਦਾ-ਸਦਾ ਲਈ ਖੋਹ ਲਿਆ। ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ ਦਾ ਭਾਣਾ ਹੈ ਪਰ ਜਥੇਦਾਰ ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਟੌਹੜਾ ਵਰਗੀ ਲਾਮਿਸਾਲ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਦੀ ਗ਼ੈਰ-ਹਾਜ਼ਰੀ ਨੂੰ ਭਾਣੇ ਵਾਂਗ ਮੰਨਣ ਲਈ ਪੰਥ ਨੂੰ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਲੋੜ ਰਹੇਗੀ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਦਾਰਾਪੁਰ
ਦਾਰਾਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲਾਕ ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸਿਡਨੀ ਲੂੁਮੈਟ
ਸਿਡਨੀ ਆਰਥਰ ਲੂਮੈਟ (25 ਜੂਨ, 1924 – 9 ਅਪਰੈਲ, 2011) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਨਿਰਮਾਤਾ, ਸਕ੍ਰੀਨਲੇਖਕ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਸੀ ਜਿਸਦੇ ਨਾਮ ਹੇਠ 50 ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ 12 ਐਂਗਰੀ ਮੈਨ (1957), ਸਰਪਿਕੋ (1973), ਡੌਗ ਡੇ ਆਫ਼ਟਰਨੂਨ (1975), ਨੈੱਟਵਰਕ (1976) ਅਤੇ ਦ ਵਰਡਿਕਟ (1982) ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਆਸਕਰ ਇਨਾਮਾਂ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਤੌਰ ਤੇ ਕੋਈ ਆਸਕਰ ਇਨਾਮ ਨਹੀਂ ਜਿੱਤਿਆ ਪਰ ਉਸਨੂੰ ਅਕੈਡਮੀ ਆਨਰੇਰੀ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀਆਂ 14 ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਆਸਕਰ ਅਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਨੈੱਟਵਰਕ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ 4 ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤੇ।
2005 ਵਿੱਚ ਲੂਮੈਟ ਨੂੰ ਸਕ੍ਰੀਨਲੇਖਕਾਂ, ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਮੋਸ਼ਨ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਲਾਈਫ਼ਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਲਈ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਪਿੱਛੋਂ ਉਸਨੇ ਬੀਫ਼ੋਰ ਦ ਡੈਵਿਲ ਨੋਜ਼ ਯੂ ਆਰ ਡੈੱਡ (2007) ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦਾ ਅੰਤ ਕੀਤਾ। ਅਪਰੈਲ 2011 ਵਿੱਚ ਲੂਮੈਨ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਲਿੰਕਨ ਸੈਂਟਰ ਵਿਖੇ ਉਸਦੇ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਵਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਫ਼ਿਲਮ ਸਿਤਾਰੇ ਵੀ ਆਏ ਸਨ।
ਜੀਵਨ
ਲੂਮੈਟ ਦਾ ਜਨਮ ਫਿਲਾਡੈਲਫੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਥੀਏਟਰ ਅਦਾਕਾਰੀ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਚਿਲਡਰਨਜ਼ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹੀ ਸੀ।
ਬਾਹਰਲੇ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1924 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2011 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਟਾਈਗਰ ਲੇਖ ਲਿਖਣ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਏ ਜਾਂ ਸੁਧਾਰੇ ਗਏ ਲੇਖ
ਓਲਿਵ ਐਨ ਬੀਚ
ਓਲਿਵ ਐਨ ਬੀਚ (25 ਸਤੰਬਰ, 1903 – 6 ਜੁਲਾਈ, 1993) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਵਪਾਰੀ ਸੀ ਜੋ "ਬੀਚ ਏਅਰਕਰਾਫਟ ਕੰਪਨੀ" ਦੀ ਸਹਿਬਾਨੀ, ਪ੍ਰਧਾਨ, ਅਤੇ ਚੇਅਰਵੁਮੈਨ ਸੀ। ਇਸਨੇ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਔਰਤ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਆਨਰੇਰੀ ਨਿਯੁਕਤੀਆਂ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹਦਾਇਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ, ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਇਸਨੂੰ "ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ" ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਬੀਚ ਦਾ ਜਨਮ ਬਤੌਰ ਓਲਿਵ ਐਨ ਮਿਲਰ ਵਜੋਂ 25 ਸਤੰਬਰ, 1903 ਨੂੰ ਵੇਵਰਲੀ, ਕੈਨਸਸ ਵਿੱਚ ਫ੍ਰੈਂਕਲੀਨ ਮਿਲਰ ਅਤੇ ਸੁਸਾਨਾਹ ਮਿਲਰ ਕੋਲ ਹੋਇਆ। ਇਸਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਬਿਲਡਿੰਗ ਠੇਕੇਦਾਰ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਨੌਜਵਾਨ  ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸੀ ਤਾਂ ਇਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਪਾਓਲਾ, ਕੈਨਸਸ, ਚਲਾ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਇਸਨੇ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਿਲਾ ਲਿਆ। ਸੱਤ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਆਪਣਾ ਖਾਤਾ ਸੀ ਅਤੇ 11 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਬਿੱਲ ਚੈਕ ਰਾਹੀਂ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਦੀ ਸੀ। 1917 ਵਿੱਚ ਮਿਲਰ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿਚੀਤਾ, ਕੈਨਸਸ ਚੱਲਿਆ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਇਸਨੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਛੱਡਿਆ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਨ ਸਕੈਨਰਿਅਲ ਐਂਡ ਬਿਜ਼ਨੈਸ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
ਪੁਰਾਤਨ
2013 ਵਿੱਚ, ਬੀਚ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਵਾਲਟਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਫਲਾਇੰਗ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦੇ 51 ਹੀਰੋਜ਼ ਆਫ਼ ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ, ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਨੰਬਰ 31 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1904 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1993 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਪਨੀ ਖੋਜੀ ਔਰਤਾਂ
ਅਪੀਲ
[[ਤਸਵੀਰ:High_Court_of_Karnataka,_Bangalore_MMK.jpg|thumb|420x420px|ਕਰਨਾਟਕ ਹਾਈ ਕੋਰਟ (ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਬਿਲਡਿੰਗ ਦੀ ਤਸਵੀਰ) ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਅਦਾਲਤਾਂ ਤੋਂ ਅਪੀਲ ਸੁਣਦੀ ਹੈ।
]] ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਅਪੀਲ ਉਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੇਸਾਂ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਪਾਰਟੀਆਂ ਕਿਸੇ ਸਰਕਾਰੀ ਫੈਸਲੇ ਲਈ ਇੱਕ ਰਸਮੀ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਪੀਲ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਗਲਤੀ ਸੁਧਾਰ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਸਪਸ਼ਟ ਕਰਨ ਅਤੇ ਦੁਭਾਸ਼ੀਆ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਪੀਲੀਟ ਅਦਾਲਤਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਹਨ ਪਰ ਆਮ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਨਿਆਂ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਅਪੀਲ ਕਰਨ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੱਕ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਅਪੀਲ ਅਦਾਲਤਾਂ ਅਤੇ ਗਲਤੀ ਸੁਧਾਰ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਕਈ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਬਾਬਲ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਹਾਮੁਰਾਬੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲਾਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਅਪੀਲ ਅਦਾਲਤਾਂ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ।  ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰੋਮੀ ਕਾਨੂੰਨ ਨੇ ਅਪੀਲ ਅਦਾਲਤਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਸ਼ਿਫਟ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਸਮਰਾਟ ਦੁਆਰਾ ਕੁਝ ਅਪੀਲ ਸੁਣੇ ਜਾਣਗੇ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ ਅਪਾਹਜ ਅਦਾਲਤਾਂ ਅਜੇ ਵੀ ਕਾਮਾਕੂਰਾ ਸ਼ੋਗਰੈਟ (1185-1333 ਈ.) ਤੋਂ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਸ਼ੋਗਨੈਟ ਨੇ ਹਾਈਕਿੱਟਸਯੂਕ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਹਾਈ ਅਵੇਟਲ ਕੋਰਟ ਦੁਆਰਾ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਮੁਕੱਦਮੇ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੀ। ਅਠਾਰਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿਚ, ਵਿਲੀਅਮ ਬਲੈਕਸਟੋਨ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਉੱਤੇ ਦ ਕਾਨੂੰਨ ਆਫ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਅਪੀਲ ਅਡਵਰਡ III ਦੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਆਮ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਗ਼ਲਤੀ ਦੇ ਸੁਧਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸੀ।