cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਮਯਾਨ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਸ਼ਬਦ "ਮਾਇਆ" ਸੰਭਾਵਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਯਾਪਨ ਦੇ ਯੁਕਾਟਨ ਪੋਸਟਕਲਾਸੀਕਲ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ; ਪੂਰਵ-ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਅਤੇ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਇਸਦੇ ਵਧੇਰੇ ਸੀਮਤ ਅਰਥ ਯੁਕੈਟਨ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਦੇ ਇਕ ਖ਼ਾਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਇਕ ਮੂਲ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ. "ਮਾਇਆ" ਦਾ ਵਿਆਪਕ ਅਰਥ ਹੁਣ ਵਰਤਮਾਨ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਭਾਸ਼ਾਈ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨਸਲੀ ਜਾਂ ਸਭਿਆਚਾਰਕ toਗੁਣਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇਣ ਲਈ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਬਹੁਤੇ ਮਯਾਨ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਨਸਲੀ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਦਾ. ਜਿਵੇਂ ਕਿ "ਯੂਕਾਟਕ" ਜਾਂ "ਕੈਚੀਚ"; ਪਰ ਉਹ ਇਕ ਸਾਂਝੇ ਮਾਇਆ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰੀ ਨੂੰ ਵੀ ਪਛਾਣਦੇ ਹਨ. [15] ਭਾਸ਼ਾ ਉਸ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰੀ ਦੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਬੁਨਿਆਦੀ ਰਹੀ ਹੈ. ਫਾਬਰੀ ਲਿਖਦਾ ਹੈ: “ਮਾਇਆ ਦੀ ਮਿਆਦ ਮੁਸ਼ਕਲ ਵਾਲੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਮਾਇਆ ਲੋਕ ਇਕੋ ਜਿਹੀ ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ ਬਣਾਉਂਦੇ। ਮਾਇਆ, ਬਲਕਿ ਮਾਇਆ ਦੇ ਅੰਦੋਲਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਲਈ ਸਵੈ-ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਅਕਾਦਮੀਆ ਡੇ ਲੈਨਗੁਆਸ ਮੇਅਸ ਡੇ ਗੁਆਟੇਮਾਲਾ (ਏ ਐਲ ਐਮ) ਨੇ ਪਾਇਆ ਇੱਕੀ ਵੱਖਰੀ ਮਯਾਨ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ। ”[16] ਏਕਤਾ ਦੇ ਇਸ ਹੰਕਾਰੀ ਨੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਮਯਾਨ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਭਿੰਨਤਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਇੰਨੇ ਨੇੜਿਓਂ ਸਬੰਧਤ ਹਨ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਇਕੋ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਉਪ-ਭਾਸ਼ਾ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰੰਤੂ, ਇਹ ਕਿ “ਸ਼ਬਦ” ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਅਤੀਤ ਵਿੱਚ ਨਸਲੀਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਅਮੈਰੀਂਡੀਅਨ “ਉਪਭਾਸ਼ਾ” ਅਤੇ ਯੂਰਪੀਅਨ “ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ” ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਅੰਤਰ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮੇਸੋਆਮੇਰਿਕਾ ਵਿੱਚ ਪਸੰਦੀਦਾ ਉਪਯੋਗ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਭਾਸ਼ਾਈ ਕਿਸਮਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਸਲੀ ਸਮੂਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੱਖਰੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਜੋਂ ਬੋਲੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ. [ਨੋਟ 9]
ਗੁਆਟੇਮਾਲਾ ਵਿੱਚ, ਮਯਾਨ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਲਈ ਮਾਨਕੀਕ੍ਰਿਤ ਆਰਥੋਗ੍ਰਾਫੀਆਂ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਵਰਗੇ ਮਾਮਲੇ ਅਕਾਦਮੀਆ ਡੇ ਲੈਨਗੁਆਸ ਮਿਆਸ ਦੇ ਗੁਆਟੇਮਾਲਾ (ਏਐਲਐਮਜੀ; ਗੁਆਟੇਮਾਲਾ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ ਮਯਾਨ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ) ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਮਾਇਆ ਸੰਗਠਨਾਂ ਦੁਆਰਾ 1986 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 1996 ਦੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਇਹ ਹੈ ਮਯਾਨ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਅਤੇ ਮਾਇਆ ਲੋਕਾਂ ਦੋਵਾਂ ਵਿਚ ਮਯਾਨ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ 'ਤੇ ਨਿਯਮਿਤ ਅਧਿਕਾਰ ਵਜੋਂ ਵਧਦੀ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਬੋਹਾ
ਬੋਹਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਬੁਢਲਾਡਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2001 ਵਿੱਚ ਬੋਹਾ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 10589 ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫ਼ਲ 38.25 ਕਿ. ਮੀ. ਵਰਗ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲੀ
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਜਾਂ ਅੰਗਰੇਜੀ ( ਇੰਗਲਿਸ਼) ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾ-ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਪੱਖੋਂ ਹਿੰਦੀ, ਉਰਦੂ, ਫ਼ਾਰਸੀ ਆਦਿ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸਦਾ ਦੂਰ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਸ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਜਰਮਨਿਕ ਸ਼ਾਖਾ ਵਿੱਚ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਮੁੱਖ ਰਾਜ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜੋਕੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨ, ਕੰਪਿਊਟਰ, ਸਾਹਿਤ, ਸਿਆਸਤ ਅਤੇ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਵੀ ਮੁੱਖ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਰੋਮਨ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਪੰਜਵੀਂ ਅਤੇ ਛੇਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਟਾਪੂਆਂ ਉੱਤੇ ਉੱਤਰ ਵਲੋਂ ਏਂਗਲ ਅਤੇ ਸੈਕਸਨ ਕਬੀਲਿਆਂ ਨੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕੈਲਟਿਕ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਮਕਾਮੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਕਾਟਲੈਂਡ, ਆਇਰਲੈਂਡ ਅਤੇ ਵੇਲਸ ਦੇ ਵੱਲ ਧਕੇਲ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਅਠਵੀਂ ਅਤੇ ਨੌਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਵਲੋਂ ਵਾਇਕਿੰਗਸ ਅਤੇ ਨੋਰਸ ਕਬੀਲਿਆਂ ਦੇ ਹਮਲੇ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਵਰਤਮਾਨ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦਾ ਖੇਤਰ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਬਣ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਕਈ ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਅਰਥ ਮਿਲ ਗਏ। ਜਿਵੇਂ : ਡਰੀਮ ( dream ) ਦਾ ਅਰਥ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤਕ ਆਨੰਦ ਲੈਣਾ ਸੀ ਲੇਕਿਨ ਉੱਤਰ ਦੇ ਵਾਇਕਿੰਗਸ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਪਨੇ ਦੇ ਅਰਥ ਦੇ ਦਿੱਤੇ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸਕਰਟ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਵੀ ਉੱਤਰੀ ਹਮਲਾਵਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਆਇਆ। ਲੇਕਿਨ ਇਸ ਦਾ ਰੂਪ ਬਦਲ ਕੇ ਸ਼ਰਟ (shirt) ਹੋ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦੋਨੋਂ ਸ਼ਬਦ ਵੱਖ - ਵੱਖ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹੋ ਗਏ।
ਸੰਨ 500 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 1100 ਤੱਕ ਦੇ ਕਾਲ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦਾ ਦੌਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 1066 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਡਿਊਕ ਆਫ ਨਾਰਮੰਡੀ ਨੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਦੇ ਐਂਗਲੋ - ਸੈਕਸਨ ਕਬੀਲਿਆਂ ਉੱਤੇ ਫਤਹਿ ਪਾਈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਪੁਰਾਣੀ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਮਕਾਮੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣ ਲੱਗੇ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦਾ ਇਹ ਦੌਰ 1100 ਤੋਂ 1500 ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਸਥਾਰ ਵਾਲਾ ਦੌਰ ਮੱਧਕਾਲੀਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਅਪਰਾਧ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ ਇਸ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚੱਲਿਤ ਹੋਏ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਚੌਸਰ (Chaucer) ਦੀ ਸ਼ਾਇਰੀ ਨੂੰ ਇਸ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਉਦਾਹਰਣ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੰਨ 1500 ਦੇ ਬਾਅਦ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦਾ ਆਧੁਨਿਕ ਕਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਕੁੱਝ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੇ ਮਿਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਦੌਰ ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰ ਵਰਗੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਨ 1800 ਤੱਕ ਚੱਲਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦਾ ਆਧੁਨਿਕਤਮ ਦੌਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਆਕਰਣ ਸਰਲ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਨਵੀਂ ਉਪਨਿਵੇਸ਼ਿਕ ਏਸ਼ੀਆਈ ਅਤੇ ਅਫਰੀਕੀ ਪਰਜਾ ਦੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸ਼ਬਦ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਸੰਸਾਰ ਰਾਜਨੀਤੀ, ਸਾਹਿਤ, ਪੇਸ਼ਾ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵੱਧਦੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਅਮਰੀਕੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨੇ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਦੂਜਾ ਕਾਰਨ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਾਮਰਾਜਵਾਦ ਵੀ ਸੀ। ਹਿੱਜਿਆਂ ਦੀ ਸਰਲਤਾ ਅਤੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਸਰਲ ਅਤੇ ਸੁਗਮ ਸ਼ੈਲੀ ਅਮਰੀਕੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਹਨ।
ਭੂਗੋਲੀ ਵੰਡ
English Proficiency Index by country as of 2014.svg
, 400 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਜੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ 1.1 ਬਿਲੀਅਨ ਇਸ ਨੂੰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਜੋਂ ਬੋਲਦੇ ਸਨ। ਬੁਲਾਰਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਹਰ ਮਹਾਂਦੀਪ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਦੇ ਟਾਪੂਆਂ 'ਤੇ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਵਪਾਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਵਪਾਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਹੈ ਜੋ ਵੱਖੋਂ ਵੱਖਰੇ ਮੁਲਕਾਂ, ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਆਦਿ ਦੀਆਂ ਅੰਤਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨੀਤੀਆ ਅਤੇ ਨੁਕਤਿਆਂ ਦੇ ਅਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਆਪਣੀ ਹੋਂਦ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਵਪਾਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅੰਤਰ-ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਵਸਤਾਂ ਦੇ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਸੋਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਪਾਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਚੰਗੇ ਅਤੇ ਮਾੜੇ ਦੋਵੇ ਪੱਖਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸਿਰਜਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਪੱਛਮੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਸਿਨੇਮਾ ਆਦਿ ਦੁਆਰਾ ਵਧੇਰੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਲੋਕਲ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਈ ਵਾਰੀ ਵਪਾਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿਵਹਾਰਕ ਜੋਖੀਆ ਲਈ ਜਿੰਮੇਵਾਰ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਪਰ ਕਈ ਵਿਚਾਰਕ ਇਸ ਸਮਝਦਾਰੀ ਤੇ ਸਹਿਣ ਸਕਤੀ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਮਦਦਗਾਰ ਸਾਬਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਭਾਸ਼ਾ, ਧਰਮ, ਭ੍ਰਿਸਟਾਚਾਰੀ ਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਰੋਜਗਾਰ ਵਪਾਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਨੀਤਾ ਅੰਬਾਨੀ
ਨੀਤਾ ਦਲਾਲ ਮੁਕੇਸ਼ ਅੰਬਾਨੀ (ਜਨਮ 1 ਨਵੰਬਰ 1963) ਰਿਲਾਇੰਸ ਫਾਊਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਅਤੇ ਬਾਨੀ  ਅਤੇ ਰਿਲਾਇੰਸ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹੈ।  40 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਉਹ ਰਿਲਾਇੰਸ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਅਤੇ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਮੁਕੇਸ਼ ਅੰਬਾਨੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ  ਆਰਟ ਕੁਲੈਕਟਰ  ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਦੀ ਮਾਲਕਣ ਹੈ। ਨੀਤਾ ਧੀਰੂਬਾਈ ਅੰਬਾਨੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ, ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਬਾਨੀ ਅਤੇ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਵੀ ਹੈ।
ਅੰਬਾਨੀ 2016 ਵਿੱਚ ਫੋਰਬਜ਼ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਏਸ਼ੀਆ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਮਹਿਲਾ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਲੀਡਰਾਂ  ਅਤੇ ਇੰਡੀਆ ਟੂਡੇ ਦੁਆਰਾ ਪੰਜਾਹ ਉੱਚ ਅਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਭਾਰਤੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਸਮੇਤ ਕਈ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਹਨ।  ਉਹ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਓਲੰਪਿਕ ਕਮੇਟੀ (ਆਈਓਸੀ) ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਨਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਹੈ।
ਅੰਬਾਨੀ ਨੂੰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਮੇਟਰੋਪੋਲੀਟਨ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੇ ਦੇ ਕੰਮ-ਕਾਜ, ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਨੀਤਾ ਅੰਬਾਨੀ  ਦਾ ਜਨਮ 1 ਨਵੰਬਰ, 1963 ਨੂੰ  ਇੱਕ ਮੱਧ-ਕਲਾਸ ਗੁਜਰਾਤੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਵਿਖੇ ਰਵਿੰਦਰਭ ਭਾਈ ਦਲਾਲ ਅਤੇ ਪੂਰਨਿਮਾ ਦਲਾਲ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ।   ਉਸਨੇ ਨਰਸੀ ਮੋਨੀਜੀ ਕਾਲਜ ਆਫ ਕਾਮਰਸ ਐਂਡ ਇਕਨੋਮਿਕਸ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਉਸਨੇ ਭਰਤ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵੀ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਅੰਬਾਨੀ ਨੇ ਰਿਲਾਇੰਸ ਫਾਊਡੇਸ਼ਨ ਦੇ ਬਾਨੀ ਅਤੇ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ,   ਉਹ ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਦੇ ਮਾਲਕਣ ਵੀ ਹੈ। 2014 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਰਿਲਾਇੰਸ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਬੋਰਡ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ।
ਜਾਮਨਗਰ ਟਾਊਨਸ਼ਿਪ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ
1997 ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਅੰਬਾਨੀ ਜਾਮਨਗਰ ਵਿੱਚ ਰਿਲਾਇੰਸ ਦੀ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਦੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਕੰਪਨੀ ਟਾਊਨਸ਼ਿਪ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ 17,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਰਹਿਣ ਲਈ ਇੱਕ ਰੁੱਖ-ਕਤਾਰਬੱਧ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨ-ਅਨੁਕੂਲ ਕਲੋਨੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਅੱਜ, ਜਾਮਨਗਰ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 100,000 ਅੰਬਾਂ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਬਗੀਚਾ ਹੈ ਜੋ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦਾ ਘਰ ਵੀ ਹੈ।
ਰਿਲਾਇੰਸ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ
ਰਿਲਾਇੰਸ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਨੀਤਾ ਅੰਬਾਨੀ ਦੁਆਰਾ 2010 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਰਿਲਾਇੰਸ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਹੈ।
ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼
ਅੰਬਾਨੀ ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ (IPL) ਟੀਮ, ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਦੀ ਸਹਿ-ਮਾਲਕ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ 2013, 2015, 2017, 2019 ਅਤੇ 2020 ਵਿੱਚ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਦੇਣ ਦੇ ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਪਹਿਲਕਦਮੀ 'ਸਭ ਲਈ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਖੇਡਾਂ' (ESA) ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ। ESA ਨੇ 100,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਛੜੇ ਬੱਚਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਧੀਰੂਭਾਈ ਅੰਬਾਨੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ
ਅੰਬਾਨੀ ਧੀਰੂਭਾਈ ਅੰਬਾਨੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਹਨ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ
ਆਈਓਸੀ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ
4 ਜੂਨ 2016 ਨੂੰ, ਅੰਬਾਨੀ ਸਵਿਸ-ਅਧਾਰਤ ਪੈਨਲ ਦੁਆਰਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਓਲੰਪਿਕ ਕਮੇਟੀ (IOC) ਵਿੱਚ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅੱਠ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਵੇਂ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਅਗਸਤ 2016 ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਹਫ਼ਤੇ 129ਵੇਂ ਆਈਓਸੀ ਸੈਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਹੋਈ ਸੀ। ਅੰਬਾਨੀ ਨੂੰ 4 ਅਗਸਤ 2016 ਨੂੰ IOC ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ , ਇਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਜੀਓ ਵਰਲਡ ਸੈਂਟਰ
ਰਿਲਾਇੰਸ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਨੇ 4 ਮਾਰਚ 2022 ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਬਾਂਦਰਾ ਕੁਰਲਾ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਜੀਓ ਵਰਲਡ ਸੈਂਟਰ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਅ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
Ambani Family at reception of Deepika and Ranveer 2018.jpg ਨੀਤਾ ਅੰਬਾਨੀ ਦਾ ਜਨਮ ਰਵਿੰਦਰਭਾਈ ਦਲਾਲ ਅਤੇ ਪੂਰਨਿਮਾ ਦਲਾਲ ਦੇ ਘਰ ਨੀਤਾ ਦਲਾਲ ਵਜੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਭੈਣ, ਮਮਤਾ ਦਲਾਲ, ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਅਧਿਆਪਕਾ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਮਮਤਾ, ਸਚਿਨ ਤੇਂਦੁਲਕਰ ਅਤੇ ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਖਾਨ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਦਲਾਲ-ਅੰਬਾਨੀ ਉਪਨਗਰੀ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੱਧ-ਵਰਗੀ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ। ਉਹ ਇੱਕ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਡਾਂਸਰ ਹੈ। ਉਹ ਮੁਕੇਸ਼ ਅੰਬਾਨੀ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਮਿਲੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਅਧਿਆਪਕਾ ਸੀ ਅਤੇ 1985 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ। ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਨੀਤਾ ਸਕਾਈਸਕ੍ਰੈਪਰ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਬਿਲਡਿੰਗ, ਐਂਟੀਲੀਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗਾ ਘਰ ਵੀ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬੇਟੀ ਹੈ। ਆਕਾਸ਼ ਅੰਬਾਨੀ ਅਤੇ ਈਸ਼ਾ ਪੀਰਾਮਲ (ਨੀ ਅੰਬਾਨੀ) ਵੱਡੇ ਬੱਚੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਨੰਤ ਅੰਬਾਨੀ ਛੋਟਾ ਹੈ। ਵੱਡੇ ਜੁੜਵਾਂ ਈਸ਼ਾ ਅੰਬਾਨੀ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਅੰਬਾਨੀ ਦਾ ਜਨਮ ਨੀਤਾ ਅਤੇ ਮੁਕੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਸੱਤ ਸਾਲ ਬਾਅਦ IVF ਰਾਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਨੰਤ ਨਾਲ ਗਰਭਵਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਜੁੜਵਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਰਭਵਤੀ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਇਹ ਉਸ ਦਾ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦਾ ਭਾਰ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ 'ਤੇ ਟੋਲ ਲੈਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਆਕਾਸ਼ ਅੰਬਾਨੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਬ੍ਰਾਊਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਹੁਣ ਰਿਲਾਇੰਸ ਜੀਓ ਇਨਫੋਕਾਮ ਵਿੱਚ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਮੁਖੀ ਹਨ।  ਈਸ਼ਾ ਅੰਬਾਨੀ ਪਿਰਾਮਲ, ਯੇਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੈ, ਹੁਣ ਰਿਲਾਇੰਸ ਜੀਓ ਇਨਫੋਕਾਮ ਅਤੇ ਰਿਲਾਇੰਸ ਰਿਟੇਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੈ।  ਈਸ਼ਾ ਦਾ ਵਿਆਹ ਪੀਰਾਮਲ ਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਆਨੰਦ ਪੀਰਾਮਲ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ।  ਈਸ਼ਾ ਅੰਬਾਨੀ ਦੇ ਭਰਾ ਆਕਾਸ਼ ਅੰਬਾਨੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸ਼ਲੋਕਾ ਅੰਬਾਨੀ (ਨੀ ਮਹਿਤਾ) ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ।  ਨੀਤਾ ਦਲਾਲ ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਅੰਬਾਨੀ ਦੀ ਦਾਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਕਾਸ਼ ਅੰਬਾਨੀ ਅਤੇ ਸ਼ਲੋਕਾ ਮਹਿਤਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ।
ਅਵਾਰਡ
ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ 'ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਲਈ, ਅੰਬਾਨੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਤੋਂ 'ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖੇਡ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਪੁਰਸਕਾਰ 2017' ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਭਾਰਤੀ ਖੇਡਾਂ ਦੀ ਸਰਬੋਤਮ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਸਮਰਥਕ ਲਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1963 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਵਪਾਰ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਈਸ਼ਨਿੰਦਾ
ਈਸ਼ਨਿੰਦਾ ਜਾਂ ਕੁਫ਼ਰਗੋਈ (Blasphemy) ਰੱਬ ਦੀ ਸ਼ਰਧਾ, ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਪਾਕ ਰੂਹਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਲੋਚਨਾ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਸਮਝੇ ਜਾਂਦੇ ਕਾਰਜਾਂ ਦੀ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ ਅਤੇ ਅਪਮਾਨ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।  ਵੱਖ ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਈਸ਼ਨਿੰਦਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਕਨੂੰਨ ਵੀ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ ਜਿਸਦੇ ਤਹਿਤ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਜਾਣ ਬੁੱਝਕੇ ਕਿਸੇ ਪੂਜਾ ਵਾਲੀ ਜਗ੍ਹਾ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਜਾਂ ਫਿਰ ਧਾਰਮਿਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਈ ਕਿਸੇ ਦੀਆਂ ਧਾਰਮਿਕ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਬੋਲਕੇ ਜਾਂ ਲਿਖਕੇ ਜਾਂ ਕੁੱਝ ਚਿਤਰਾਂ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਵੀ ਗੈਰਕਾਨੂਨੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸਜ਼ਾ ਦਾ ਪ੍ਰਾਵਧਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਮ
ਕਮੇਲੀ
ਕਮੇਲੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਨਾਭਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਭੇ ਤੋਂ ਚੌਂਦੇ ਨੂੰ ਜਾਂਦੀ ਲਿੰਕ ਰੋਡ ਤੋਂ ਥੋੜਾ ਹੱਟਵਾਂ ਵੱਸਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਜੰਗ ਜਾਂ ਅਮਨ
ਜੰਗ ਜਾਂ ਅਮਨ ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ ਸੀਤਲ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਸੀਤਲ ਨੇ ਦੀਵੇ ਦੀ ਲੋਅ, ਵਿਜੋਗਣ (ਨਾਵਲ), ਪ੍ਰੀਤ ਤੇ ਪੈਸਾ, ਮਹਾਰਾਣੀ ਜਿੰਦਾਂ (ਨਾਵਲ), ਤੁੂਤਾਂ ਵਾਲਾ ਖੂਹ, ਸਭੇ ਸਾਂਝੀਵਾਲ ਸਦਾਇਨ (ਨਾਵਲ), ਮੁੱਲ ਤੇ ਮਾਸ, ਬਦਲਾ (ਨਾਵਲ), ਯੁਗ ਬਦਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਜੰਗ ਜਾਂ ਅਮਨ  ਸਮੇਤ ਕੁੱਲ 22 ਨਾਵਲ ਲਿਖੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ ਸੀਤਲ ਦੇ ਨਾਵਲ
ਕੰਬੂਜਾ
ਕੰਬੂਜਾ / ਕੰਬੋਡੀਆ ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਕੰਪੂਚੀਆ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਦੱਖਣਪੂਰਵ ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਆਬਾਦੀ 1, 42, 41, 640 (ਇੱਕ ਕਰੋੜ ਬਤਾਲੀ ਲੱਖ, ਇੱਕਤਾਲੀ ਹਜ਼ਾਰ ਛੇ ਸੌ ਚਾਲ੍ਹੀ) ਹੈ। ਨਾਮਪੇਂਹ ਇਸ ਰਾਜਤੰਤਰੀਏ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ। ਕੰਬੋਡਿਆ ਦਾ ਪਰਕਾਸ਼ ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਹੇ ਹਿੰਦੂ ਅਤੇ ਬੋਧੀ ਖਮੇਰ ਸਾਮਰਾਜ ਵਲੋਂ ਹੋਇਆ ਜਿਨ੍ਹੇ ਗਿਆਰ੍ਹਵੀਂ ਵਲੋਂ ਚੌਦਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਹਿੰਦ ਚੀਨ ਖੇਤਰ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਸਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਕੰਬੋਡਿਆ ਦੀ ਸੀਮਾਵਾਂ ਪੱਛਮ ਅਤੇ ਪਸ਼ਚਿਮੋੱਤਰ ਵਿੱਚ ਥਾਈਲੈਂਡ, ਪੂਰਵ ਅਤੇ ਉੱਤਰਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਲਾਓਸ ਅਤੇ ਵਿਅਤਨਾਮ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਥਾਈਲੈਂਡ ਦੀ ਖਾੜੀ ਵਲੋਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਮੇਕੋਂਗ ਨਦੀ ਇੱਥੇ ਰੁੜ੍ਹਨ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਜਲਧਾਰਾ ਹੈ।
ਕੰਬੋਡਿਆ ਦੀ ਮਾਲੀ ਹਾਲਤ ਮੁੱਖ ਰੂਪ ਵਲੋਂ ਬਸਤਰ ਉਦਯੋਗ, ਸੈਰ ਅਤੇ ਉਸਾਰੀ ਉਦਯੋਗ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। 2007 ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਕੇਵਲ ਅੰਕੋਰਵਾਟ ਮੰਦਿਰ ਆਣਵਾਲੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪਰਿਆਟਕੋਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 40 ਲੱਖ ਵਲੋਂ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੀ। ਸੰਨ 2007 ਵਿੱਚ ਕੰਬੋਡਿਆ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਕਿਨਾਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੈਸ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਭੰਡਾਰ ਦੀ ਖੋਜ ਹੋਈ, ਜਿਸਦਾ ਵਪਾਰਕ ਉਤਪਾਦਨ ਸੰਨ 2011 ਵਲੋਂ ਹੋਣ ਦੀ ਉਂਮੀਦ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਮਾਲੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਤਬਦੀਲੀ ਹੋਣ ਦੀ ਆਸ਼ਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਪੰਡੋਰੀ (ਬਰਤਨ)
ਪੰਡੋਰੀ ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ :Grain storage container ਬਾਂਸ ਦੀਆਂ ਟੋਕਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਟੀ ਨਾਲ ਲਿਪ ਕੇ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਪੰਡੋਰਾ ਜਾਂ ਭੜੋਲਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਤਨ
ਆਨੰਦ ਸ਼ੰਕਰ ਜਯੰਤ
thumb| ਸ੍ਰੀਮਤੀ ਆਨੰਦ ਸ਼ੰਕਰ ਜੈਯੰਤ ਨੂੰ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਵਿਚ ਪਾਏ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ -2009 ਭੇਟ ਕਰਦੇ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦੇਵੀਸਿੰਘ ਪਾਟਿਲ ਆਨੰਦ ਸ਼ੰਕਰ ਜਯੰਤ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸਰ, ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ, ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਨੌਕਰਸ਼ਾਹ ਹੈ, ਜੋ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਅਤੇ ਕੁਚੀਪੁੜੀ ਦੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲ ਆਵਾਜਾਈ ਸੇਵਾ ਦੱਖਣੀ ਮੱਧ ਰੇਲਵੇ 'ਤੇ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਬਾਰ੍ਹਾ ਬੇਹਤਰੀਨ ਟੈੱਡ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚੋਂ ਕੈਂਂਸਰ ਤੇ ਟੈੱਡ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਲੈਮਣੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਲਾ ਰਤਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਲਾਵਾਂ ਵਿਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਬਦਲੇ 2007 ਵਿਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ।
ਜੀਵਨੀ
ਆਨੰਦ ਸ਼ੰਕਰ, ਇਕ ਤਮਿਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿਚ ਪੈਦਾ ਹੋੋੋਈ ਜੋ ਤਿਰੂਨੇਲਵੇਲੀ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਤੋਂ ਹੈ। ਜੀ ਐਸ ਸ਼ੰਕਰ, ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਅਤੇ ਸੁਭਾਸ਼ੀਨੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤਕਾਰ, ਨੂੰ ਹੈਦਰਾਬਾਦ   ਵਿੱਚ ਲਿਆਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।  ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਮੁਢਲੀ ਵਿੱਦਿਆ St ਐਨ ਦੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਸਿਕੰਦਰਬਾਦ ਤੋਂ ਹਿਸਲ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਸ਼ਾਰਦਾ ਕੇਸ਼ਵ ਰਾਓ ਅਧੀਨ 4 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ 'ਤੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਨਾਚ ਸਿੱਖਣ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਕੇ.ਐਨ. ਪੱਕਰੀਸਵਾਮੀ ਪਿੱਲੇ ਕੋਲ ਸਿਖਿਆ, ਅਤੇ 1972 ਵਿੱਚ 11 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ' 'ਚ ਉਹ ਰੁਕਮਣੀ ਦੇਵੀ ਅਰੁੰਡੇਲ ਦੇ ਕਲਾਕਸ਼ੇਤਰ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ। ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਬਾਲਾਗੋਪਾਲ, ਸ਼ਾਰਦਾ ਹਾਫਮੈਨ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਵੇਨੀ ਲਕਸ਼ਮਣ ਜਿਹੇ ਅਧਿਆਪਕਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੋਈ। ਛੇ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਡਿਪਲੋਮਾ ਅਤੇ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਪਲੋਮਾ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ, ਕਾਰਨਾਟਿਕ ਸੰਗੀਤ, ਵੀਨਾ, ਨਾਚ ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੰਸਥਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਾਪਸ ਪਰਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ੰਕਰਾਨੰਦ ਕਲਾਕਸ਼ੇਤਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਅੱਠ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਇਕ ਡਾਂਸ ਸਕੂਲ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਇਕ ਡਾਂਸ ਅਕੈਡਮੀ ਬਣ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਪਾਰਥ ਘੋਸੇ, ਮੁਰਨਾਲਿਨੀ ਚੁੰਦੂਰੀ, ਸਤੀਰਾਜੂ ਵੇਨੂਮਾਧਵ ਅਤੇ ਡੋਲਨ ਬੈਨਰਜੀ ਵਰਗੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪਾਸੁਮਰਥੀ ਰਾਮਲਿੰਗਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕੁਚੀਪੁੜੀ ਵੀ ਸਿੱਖੀ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਓਸਮਾਨਿਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਸਿਵਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਨੂੰ ਇੰਡੀਅਨ ਰੇਲਵੇ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਸਰਵਿਸ (ਆਈਆਰਟੀਐਸ) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਪਾਸ ਕੀਤਾ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਦੱਖਣ ਰੇਲਵੇ ਦੀ ਸੇਵਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਬਣ ਗਈ। ਕੇਂਦਰੀ ਰੇਲਵੇ ਆਈ.ਆਰ.ਟੀ.ਐਸ. ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਯੂਜੀਸੀ ਖੋਜ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟੋਰਲ ਡਿਗਰੀ (ਪੀਐਚਡੀ) ਤੇ ਆਰਟ ਹਿਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਐਮ. ਫਿਲ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ; ਉਸ ਦਾ ਥੀਸਸ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ - ਰੇਲਵੇ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਹੈ ।
ਜੂਨ 2008 ਵਿਚ, ਯੂ.ਐਸ. ਵਿਚ ਕੁਚੀਪੁੜੀ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੂੰ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਪਛਾਣ ਹੋਈ ਜਿਸਦਾ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਨਵੰਬਰ 2009 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਟੀਈਡੀ ਗੱਲਬਾਤ ਤੇ ਆਪਣੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਸਾਂਝੇ ਕਰਨ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਡਾਂਸ ਦੀਆਂ ਚਾਲਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਬਾਰੇ ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ ਅਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਟੀਈਡੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਫਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ ਨੇ ਉਸਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪੰਜ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਟੀਈਡੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਤਕ ਆਪਣਾ ਨਾਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੀ ਡਾਂਸ ਅਕਾਦਮੀ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤੀ ਹੇਠ, ਉਸਨੇ ਵਟਸਐਪ ਮੇਰੇ ਬਾਰੇ ? ਵਰਗੇ ਕਈ ਨਾਚ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ।(1999) ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀਆਂ ਨਾਚਾਂ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ- ਪੰਚਤੰਤਰ, ਇਕੋ ਨਾਮ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਭਾਰਤੀ ਕਥਾ-ਕਹਾਣੀਆਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਅਤੇ ਕੰਬੋਡੀਆ ਸਮੇਤ ਕਈ ਪੜਾਵਾਂ' ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਬੁਧਮ ਸਰਨਮ ਗਛਮੀ, ਜੋਨਾਥਨ ਲਿਵਿੰਗਸਟਨ ਸੀਗਲ, ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਮ ਵੰਦੇ ਜਗਦਗੁਰੁਮ, ਬੁਧਮ ਸਰਣਮ ਗਛਮੀ, ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦਾ ਸੱਚ ( ਗਾਂਧੀਵਾਦੀ ਆਦਰਸ਼ਾਂ ਤੇ ), ਇਕ ਈਜ਼ਲ ਕਾਲਡ ਲਾਈਫ, ਨਵਰਸ - ਜੀਵਣ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ, ਦਰਸ਼ਨਮ - ਅੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਓਡੀ, ਕਵੀੰਜਲੀ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਬੁੱਲ ਅਤੇ ਟਾਈਗਰ (2019) ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫ ਕੀਤੇ ਕੁਝ ਡਾਂਸ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾਦਾਇਕ ਗੱਲਬਾਤ ਵੀ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਅਤੇ ਫਰਵਰੀ 2016 ਵਿਚ ਹਾਰਵਰਡ ਬਿਜ਼ਨਸ ਸਕੂਲ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕੋਲੰਬੀਆ ਕਾਲਜ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਅਤੇ ਓਬਰਲਿਨ ਕਾਲਜ, ਓਹੀਓ ਵਿਖੇ ਹੋਈ ਹਾਰਵਰਡ ਵਿਖੇ ਇੰਡੀਆ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿਚ ਇੰਸਪਾਇਰ ਲੜੀ ਦੀ ਇਕ ਭਾਸ਼ਣਕਾਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅਟੈਂਡੈਂਸ-ਦਿ ਡਾਂਸ ਐੱਨਲੁਅਲ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ, ਦੇ 16 ਵੇਂ ਸੰਸਕਰਣ ਦਾ ਮਹਿਮਾਨ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਡਾਂਸ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਡੈਸਕਟਾਪ ਐਪ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ।
ਆਨੰਦ ਸ਼ੰਕਰ ਦਾ ਵਿਆਹ ਜਯੰਤ ਦੁਆਰਕਨਾਥ ਨਾਲ ਹੋਇਆ। ਅਤੇ ਉਹ ਸਿਕੰਦਰਬਾਦ ਦੇ ਰੇਲਵੇ ਸੂਚਨਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ
ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਨੰਦ ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ 2002 ਵਿਚ ਕਲਾਮਾਮਨੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ 2004 ਵਿਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ਨਮੁਖ਼ਾਨੰਦ ਸੰਗੀਤ ਸਭਾ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਨਾਟਿਆ ਇਲਾਵਰਸੀ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਗਣ ਸਭਾ, ਚੇਨਈ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ 2006 ਵਿੱਚ ਨ੍ਰਿਤਿਆ ਚੋਦਾਮਨੀ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ 2007 ਵਿਚ ਪਦਮਸ਼੍ਰੀ ਦਾ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਉਸੇ ਸਾਲ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਕਲਾਸਗਮ, ਸਿਕੰਦਰਬਾਦ ਤੋਂ ਨ੍ਰਿਤਯ ਕਲਾਸਗਰਾ ਦੀ ਉਪਾਧੀ ਮਿਲੀ ਸੀ। ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਗਦੀ ਦਿਵਸ ਸਨਮਾਨ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸਾਲ 2008 ਵਿੱਚ ਕਲਾ ਰਤਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ 2009 ਵਿੱਚ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਦੇ ਨਾਚ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਵਿਸ਼ਾਖਾ ਸੰਗੀਤ ਅਕੈਡਮੀ ਦਾ ਨਾਟਿਆ ਕਲਾਸਾਗਰ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਉਸ ਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਅਵਾਰਡ, 2015 ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਧਰਾ ਦਾ ਗੁਰੂ ਦੇਵ ਪ੍ਰਸਾਦ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਦਿਵਾਲੀਆ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੇ ਨਵੀਨਤਾ ਅਤੇ ਅਲਾਇੰਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਬੰਗਲੁਰੂ ਦਾ ਨ੍ਰਿਤ ਸਰਸਵਤੀ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages with unreviewed translations
1710
171018ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1710 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਰੇੜਵਾਂ
ਰੇੜਵਾਂ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਸ਼ਾਹਕੋਟ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਪੂਜਾ ਚਿਟਗੋਪੇਕਰ
ਪੂਜਾ ਚਿਟਗੋਪੇਕਰ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Pooja Chitgopekar: ਜਨਮ 1985) ਨੇ 11 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਿਸ ਅਰਥ 2007 ਸੁੰਦਰਤਾ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 2007 ਵਿੱਚ ਮਿਸ ਅਰਥ ਏਅਰ ਬਣੀ। ਮਿਸ ਅਰਥ ਏਅਰ ਪਹਿਲੀ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਲਈ ਮਿਸ ਅਰਥ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਆਕਲੈਂਡ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਡਾਇਓਸੇਸਨ ਸਕੂਲ ਫਾਰ ਗਰਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਗਈ।
ਉਸਨੇ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ ਅਰਥ ਜਿੱਤੀ, ਫੈਮਿਨਾ ਇੰਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਾਲਾਨਾ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਤਿੰਨ ਖ਼ਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ; ਬਾਕੀ ਦੋ ਖਿਤਾਬ ਪੂਜਾ ਗੁਪਤਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸ ਅਤੇ ਸਾਰਾਹ ਜੇਨ ਡਾਇਸ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ ਵਰਲਡ ਨੂੰ ਮਿਲੇ। ਉਸ ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ ਪਟਕੀ ਨੇ ਤਾਜ ਪਹਿਨਾਇਆ ਸੀ ਜੋ ਮਿਸ ਅਰਥ 2006 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਸੀ। ਅਮ੍ਰਿਤਾ ਵਾਂਗ, ਉਹ ਵੀ ਮਿਸ ਅਰਥ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਰਨਰ-ਅੱਪ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਮਾਪਤ ਹੋਈ।
ਪੂਜਾ ਨੇ 2011 ਵਿੱਚ ਆਕਲੈਂਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਐਮਡੀ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਸਨ ਅਤੇ ਸਰਜਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਪੂਜਾ ਦਾ ਵਿਆਹ 7 ਜਨਵਰੀ 2011 ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਾਗੋ, IL ਤੋਂ AVG ਐਡਵਾਂਸਡ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀਜ਼ ਦੇ ਵਾਈਸ ਚੇਅਰਮੈਨ ਵਿਕਰਮ ਕੁਮਾਰ ਨਾਲ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ ਆਕਲੈਂਡ 'ਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਪੂਜਾ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਦੇ ਮੈਡੀਕਲ ਡਰਮਾਟੋਲੋਜੀ ਐਸੋਸੀਏਟਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਰਮਾਟੋਲੋਜਿਸਟ ਅਤੇ ਮੋਹਸ ਸਰਜਨ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1985 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫੈਮਿਨਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ ਜੇਤੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਫਰੀਦਾ ਸਿੱਦੀਕੀ
ਫਰੀਦਾ ਅਹਿਮਦ ਸਿੱਦੀਕੀ (ਸੀ. 1937, ਮੇਰਠ - ਅਗਸਤ 2013, ਕਰਾਚੀ) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।
ਪਿਛੋਕੜ
ਸਿੱਦੀਕੀ ਦਾ ਜਨਮ ਮੇਰਠ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1958 ਵਿੱਚ ਕਰਾਚੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੋਸਟ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਸ਼ਾਹ ਅਹਿਮਦ ਨੂਰਾਨੀ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਸੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਸਿੱਦੀਕੀ ਮਹਿਲਾ ਇਸਲਾਮਿਕ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਅੰਜੁਮਨ-ਏ-ਤਬਲੀਗ-ਏ-ਇਸਲਾਮ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮਿਕ ਮਿਸ਼ਨ ਵੈਲਫੇਅਰ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਹ ਕਈ ਧਾਰਮਿਕ ਪੁਸਤਕਾਂ ਦੀ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਲਾਮਿਕ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੀ ਕੌਂਸਲ ਵਿਚ ਇਕਲੌਤੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਵੀ ਸੀ।
ਮੌਤ
ਅਗਸਤ 2013 76 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਲੰਮੀ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿੱਛੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬੇਟੀ ਛੱਡ ਗਏ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਰਾਚੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1937 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2013
ਜਿਮ ਪਾਰਸਨਸ
ਜੇਮਜ਼ ਜੋਸਫ ਜਿਮ ਪਾਰਸਨਸ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਸੀਬੀਐਸ ਦੇ ਸਿਟਕਾਮ ਬਿਗ ਬੈਂਗ ਥਿਊਰੀ  ਵਿੱਚ ਸ਼ੈਲਡਨ ਕੂਪਰ ਵਜੋਂ ਨਿਭਾਈ ਅਦਾਕਾਰੀ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਕਈ ਇਨਾਮ ਵੀ ਮਿਲੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਚਾਰ ਵਾਰ ਪ੍ਰਾਇਮਟਾਇਮ ਐਮੀ ਅਤੇ ਗੋਲਡਨ ਗਲੋਬ ਅਵਾਰਡ ਫਾਰ ਬੇਸਟ ਐਕਟਰ ਇਨ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ ਮਿਊਜ਼ਿਕਲ ਜਾਂ ਕਮੇਡੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਤ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1973 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੇਅ ਅਦਾਕਾਰ
ਆਇਤ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੇਖਾਗਣਿਤ
ਗੈਟ
==== ਜਨਰਲ ਐਗਰੀਮੈਂਟ ਆਨ ਟੈਰਿਫ ਐਂਡ ਟਰੇਡ (GATT) ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ਦੂਜੀ ਵੱਡੀ ਜੰਗ ਤੌਂ ਬਾਦ ਬਰੈਟਨ ਵੂਡਜ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੌਰਾਨ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।ਇਸ ਦਾ ਮੁਖ ਮੰਤਵ ਮਸੂਲ,ਨਿਰਯਾਤ ਆਦਿਕ ਕਰਾਂ ਦੇ ਰੋਕਿਆਂ ਯਾ ਜੰਗਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨਾ ਹੈ।GATT ਇੱਕ ਸਮਝੌਤਾ ਹੈ।ਇਸ ਨੇ ਇੱਕ ਅੰਤਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ।MF ਦੀ ਤਰਾਂ ਦੀ ਸੰਸਥਾ ਬਣਨਾ ਸੀ।ਲੇਕਿਨ ਇਹ ਇੱਕ ਸਮਝੌਤਾ ਬਣ ਕੇ ਹੀ ਰਹਿ ਗਿਆ।ਇਸ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ WTO ਵਰਲਡ ਟਰੇਡ ਆਰਗੇਨਾਈਜੇਸ਼ਨ 1990 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਸੰਸਥਾ ਬਣੀ। ====
ਗੈਟ ਅਤੇ ਡਬਲਿਊ ਟੀ ਓ
ਗੈਟ 1994 ਦੇ 75 ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ 1 ਜਨਵਰੀ 1995 ਨੂੰ ਡਬਲਿਊ ਟੀ ਓ ਸੰਸਥਾ ਬਣਾਈ।ਅਗਲੇ 2 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ 52 ਗੈਟ ਮੈਬਰਾਂ ਨੇ ਸੰਸਥਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਅਪਨਾ ਲਿਆ।ਮੁਢਲੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਤੌਂ ਇਲਾਵਾ 21 ਨਵੇਂ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਚੁਕੇ ਹਨ ਅਤੇ 28 ਹੋਰ ਬਣਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਡਬਲਿਊ ਟੀ ਓ ਨੇ ਸੇਵਾ ਖਿੱਤੇ ਅਤੇ ਇਲਮੀ ਪੂੰਜੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਲੈ ਆਂਦਾ।
1756
1756 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਹੈ।
1696
1696 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1690 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਲਾਹੌਰ ਬੁੱਕ ਸ਼ਾਪ
ਲਾਹੌਰ ਬੁੱਕ ਸ਼ਾਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸ. ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ ਐਮ.ਏ. ਨੇ 1940 ਵਿੱਚ ਨਿਸਬਤ ਰੋਡ, ਲਾਹੌਰ (ਬਰਤਾਨਵੀ ਪੰਜਾਬ, ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ) ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਇਸਨੂੰ ਲੁਧਿਆਣਾ ਸ਼ਹਿਰ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਅਦਾਰੇ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ, ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ, ਨਾਵਲ, ਕਵਿਤਾ ਅਤੇ ਧਾਰਮਕ ਪੁਸਤਕਾਂ ਤੱਕ ਛਾਪਣ ਲੱਗੇ। ਇਸ ਅਦਾਰੇ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦਾ ਮੋਢੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਦਾਰਾ ਹੁਣ ਤੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ 10,000 ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਸਿਰਲੇਖਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚੋਂ 1200 ਹਾਲੇ ਵੀ ਇਸਦੀ ਕੈਟਾਲਾਗ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ। 7 ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹੋਣ ਕਰਨ ਇਸਨੂੰ ਸਾਲ 1994 ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਦੋਂ ਦੇ ਮਾਨਯੋਗ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮਿਸਟਰ ਆਈ.ਕੇ. ਗੁਜਰਾਲ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੰਜਾਬੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਚ ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ, ਗੁਰਬਚਨ ਸਿੰਘ ਤਾਲਿਬ ਅਤੇ ਵਰਿਆਮ ਸਿੰਘ ਹੁਰਾਂ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਉਹ ਸਾਹਿਤ-ਪ੍ਰੇਮੀ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1940 ਵਿਚ ਲਾਹੌਰ ਦੀ ਨਿਸਬਤ ਰੋਡ ਤੇ ਇਕ ਕੋਠੀ ਦੇ ਵਰਾਂਡੇ ਨੂੰ ਦੁਕਾਨ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਦੇ ਕੇ 'ਲਾਹੌਰ ਬੁੱਕ ਸ਼ਾਪ' ਖੋਲ੍ਹੀ। ਉਸ ਕੋਲ ਉਦੋਂ ਕੁੱਲ 105 ਰੁਪਏ ਪੂੰਜੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਉਸਨੇ 20 ਰੁਪਏ ਦੁਕਾਨ ਦਾ ਪੇਸ਼ਗੀ ਕਿਰਾਇਆ ਦਿੱਤਾ। 20 ਰੁਪਏ ਖਰਚ ਕੇ ਲਾਹੌਰ ਬੁੱਕ ਸ਼ਾਪ ਦਾ ਬੋਰਡ ਪੇਂਟ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ 60 ਰੁਪਏ ਦਾ ਫਰਨੀਚਰ ਖ਼ਰੀਦਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਘਰ
ਸਲਾਬਤਪੁਰਾ
ਸਲਾਬਤਪੁਰਾ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਬਠਿੰਡੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਉੱਘਾ ਪਿੰਡ ਹੈ।ਇਹ ਪਿੰਡ ਬਾਜਾਖਾਨਾ ਬਰਨਾਲਾ ਮੇਨ ਸੜਕ ਉੱਪਰ ਸਥਿਤ ਹੈ।ਜਿੱਥੋਂ ਕਿ ਚਾਰੋਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵੱਲ ਨੂੰ ਸੜਕਾਂ ਨਿਕਲਦੀਆਂ ਹਨ।ਇੱਥੇ ਤਕਰੀਬਨ ਸਾਰੀਆਂ ਹੀ ਮੁੱਢਲੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਹ ਤਹਿਸੀਲ ਭਗਤਾ ਭਾਈ ਕਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।ਇਹ ਪਿੰਡ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਰਾਮਪੁਰਾ ਫੂਲ ਦੇ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।ਸ.ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਪੱਪੀ ਧਾਲੀਵਾਲ ਸਾਬਕਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਮਾਰਕੀਟ ਕਮੇਟੀ ਭਗਤਾ ਭਾਈ ਕਾ ਅਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਕਾਲੀ ਆਗੂ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਹੀ ਵਸਨੀਕ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਕਾਫੀ ਸਮਾਂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਰਪੰਚ ਵੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।ਇਹ ਪਿੰਡ ਸੰਨ 1955 ਦੇ ਵਿੱਚ ਹੜ ਆਉਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਢਹਿ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਨਕਸ਼ੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮਾਡਲ ਪਿੰਡ ਵਜੋਂ ਦੁਬਾਰਾ ਆਬਾਦ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਮਿੰਨੀ ਚੰਡੀਗੜ ਦੇ ਨਾੰ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪ੍ਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਬਾਰਵੀਂ ਕਲਾਸ ਤੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਵੀ ਹੈ।ਇੱਥੇ ਸਰਕਾਰੀ ਹਸਪਤਾਲ, ਡਿਸਪੈਂਸਰੀ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦਾ ਹਸਪਤਾਲ ਵੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਕਨਸੂਹਾ ਕਲਾਂ
ਕਨਸੂਹਾ ਕਲਾਂ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਨਾਭਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਰੁਨਾਧਿਤੀ ਘੋਸ਼
ਅਰੁਨਾਧਿਤੀ ਘੋਸ਼ (ਜਨਮ 1960) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਵੱਲੋਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਅਤੇ ਓਡੀਆਈ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਵੱਲੋਂ ਕੁੱਲ ਅੱਠ ਟੈਸਟ ਮੈਚ ਅਤੇ 11 ਓਡੀਆਈ ਮੈਚ ਖੇਡੇ ਹਨ।
1837
1837 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਰਾਣੀ ਭਟਿਆਣੀ
thumb| ਮਾਤਾ ਰਾਣੀ ਭਾਟੀਆਣੀ ਸਾ ਰਾਣੀ ਭਟਿਆਣੀ ਸਾ ਇਕ ਹਿੰਦੂ ਦੇਵੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਪੱਛਮੀ ਰਾਜਸਥਾਨ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਖਿੱਪਰੋ, ਕਸ਼ਮੋਰ ਸਿੰਧ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੰਦਰ ਜੈਸੋਲ, ਬਾੜਮੇਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਅਤੇ ਜੋਗੀਦਾਸ ਜੈਸਲਮੇਰ (ਮਜਿਸਾ ਦੇ ਜਨਮ) ਵਿਖੇ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੂੰ ਭੁਵਸਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੋਰਡਾਂ ਦੇ ਢੋਲੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੁਆਰਾ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਢੋਲੀ (ਗਾਇਕ) ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਘੂਮਰ ਉਸ ਗਾਇਨ ਕਰਦੀਆਂ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਜੈਸਲਮੇਰ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਵੀ ਨੇ ਢੋਲੀ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਦਰਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਮਜੀਸਾ (ਮਾਂ) ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਬੋਰਡਾਂ ਦੁਆਰਾ ਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਲੋਕ ਦੇਵੀਆਂ
ਗੰਧਰਵ ਸੇਨ ਕੋਛੜ
ਕਾਮਰੇਡ ਗੰਧਰਵ ਸੇਨ ਕੋਛੜ ਦੇਸ਼ ਭਗਤ ਯਾਦਗਾਰ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਟਰੱਸਟੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ ਹੈ - ਅਨੁਭਵ ਤੇ ਅਧਿਐਨ, ਜਿਸਨੂੰ ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਕਾਗਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਨੇ ਛਾਪਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੇਸ਼ ਭਗਤ
ਮੌਨਸੂਨ
ਮੌਨਸੂਨ( ਮਾਨਸੂਨ ਵੀ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਨੂੰ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮੀਂਹ ਵਰ੍ਹਨ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਨਾਲ਼ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੌਸਮੀ ਪਰਤਾਅ ਵਾਲੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਇਹਦੀ ਵਰਤੋਂ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਬੇਮੇਲ ਤਪਣ ਕਰ ਕੇ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਵਾਯੂਮੰਡਲੀ ਗੇੜ੍ਹ ਅਤੇ ਬਰਸਾਤ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮੀ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਨੂੰ ਦੱਸਣ ਲਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੌਨਸੂਨ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੌਨਸੂਨ ਹਿੰਦ ਮਹਾਸਾਗਰ ਅਤੇ ਅਰਬ ਸਾਗਰ ਤੋਂ ਹਿਮਾਲਿਆ ਵੱਲ ਆਉਂਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਹਵਾਵਾਂ ਦੱਖਣੀ ਤੱਟ ਤੇ ਪੱਛਮੀ ਘਾਟ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਆਸ ਪਾਸ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਵਰਖਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਹਵਾਵਾਂ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਜੂਨ ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ ਤੱਕ ਸਰਗਰਮ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਿਸੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਮੌਨਸੂਨ ਉਸ ਦੀ ਜਲਵਾਯੂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਖਾਸ ਕਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਮਾਨਸੂਨ ਜੂਨ ਦੇ ਅਾਖਰੀ ਦਿਨਾਂ ਜਾਂ ਜੁਲਾੲੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ ਅਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਮਾਨਸੂਨ 28-29 ਜੂਨ ਦੇ ਕਰੀਬ ਦਾਖਲ ਹੋੲੀ।
ਕਿਸਮਾਂ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੋ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉੱਤਰੀ-ਪੂਰਬੀ ਮੌਨਸੂਨ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ-ਪੱਛਮੀ ਮੌਨਸੂਨ। ਪੂਰਬੀ ਮੌਨਸੂਨ ਨੂੰ ਸੀਤ ਮੌਨਸੂਨ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਹਵਾਵਾਂ ਮੈਦਾਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਨੂੰ ਚੱਲਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਹਿੰਦ ਮਹਾਸਾਗਰ ਅਤੇ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਖਾੜੀ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਕੇ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਵਧੇਰੇ ਕਰ ਕੇ ਵਰਖਾ ਦੱਖਣੀ ਪੱਛਮੀ ਮੌਨਸੂਨ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਅਸਰ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੂਰਬ ਤੋਂ ਪੱਛਮੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਕਰਕ ਰੇਖਾ ਨਿਕਲੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਜਲਵਾਯੂ ਤੇ ਸਿਧਾ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਗਰਮੀ, ਸਰਦੀ ਅਤੇ ਵਰਖਾ ਰੁੱਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਖਾ ਰੁੱਤ ਨੂੰ ਮੌਨਸੂਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੌਨਸੂਨ ਦੇ ਆਉਂਣ ਨਾਲ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਗਿਰਾਵਟ ਆਉਂਦੀ ਹੀ ਹੈ ਪਰ ਨਮੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਥੇ ਕਾਲੀਆਂ ਘਟਾਵਾਂ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਸਭ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਦਾ ਹੈ ਉਥੇ ਨੀਵੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਲੈ ਕਿ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
1631
1631 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1630 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਮੌਨਸੂਨ
ਹੜ੍ਹ ਰੋਕੂ ਪ੍ਰਬੰਧਨ
ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪਿਛਲੇ 10 ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਜਿੰਨੀਆਂ ਰਕਮਾਂ ਹੜ੍ਹ ਰਾਹਤ ਕਾਰਜਾਂ ਜਾਂ ਹੜ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਪੁਨਰਵਾਸ ਅਤੇ ਆਧਾਰੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਮੁੜ ਉਸਾਰੀ ’ਤੇ ਖ਼ਰਚੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕੁਦਰਤੀ ਆਫ਼ਤਾਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਥਾਈ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਸਨ।
1631
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਮੌਨਸੂਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਵਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਸਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਰਸ਼
ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਪੂਨੀ
ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਪੂਨੀ (13 ਅਪਰੈਲ 1948) ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ, ਨਿਬੰਧਕਾਰ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਹੈ।
ਜਨਮ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆ
ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਪੂਨੀ ਦਾ ਜਨਮ ਅਪ੍ਰੈਲ 13, 1948 ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਨਵਾਂਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਲਜ, ਬੰਗਾ ਤੋਂ ਬੀ. ਏ. ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਪੂਨੀ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਐਮ. ਏ. ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬੈਰਿੰਗ ਯੂਨੀਅਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਚਨ ਕਾਲਜ, ਬਟਾਲਾ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ ਪਰ18 ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀ ਇਹ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ 1972 ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ ਪਹੁੰਚ ਗਏ। ਉਹ ਇਸ ਵੇਲੇ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸਰੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਰਚਨਾਵਾਂ
ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਪੂਨੀ ਨੇ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨਾਂ ਅਤੇ ਅਖਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਦਰ ਲਹਿਰ, ਕਾਮਾਗਾਟਾ ਮਾਰੂ, ਬੱਬਰ ਅਕਾਲੀ ਲਹਿਰ, ਆਦਿ ਦੇ ਬਾਰੇ ਅਨੇਕ ਲੇਖ ਪਬਲਿਸ਼ ਕੀਤੇ। ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਪੂਨੀ ਸਿੱਖੀ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਅਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਡੂੰਘੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਰੇਡੀਓ, ਟੀ. ਵੀ. ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਅਨ ਫੋਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੀ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ ਭਾਗ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਗਦਰ ਯੋਧਿਆਂ ਬਾਰੇ ਲਿਖੀ ਵਾਰਤਕ, "ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਗਦਰੀ ਯੋਧੇ" 2009 ਵਿੱਚ ਪਬਲਿਸ਼ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਾਰਤਕ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਦਿਲ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ "ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਗਦਰੀ ਯੋਧੇ" ਵਾਰਤਕ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ "ਗਦਰੀ ਯੋਧਾ ਭਾਈ ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਰਾਏਪੁਰ ਡੱਬਾ" ਦੀ ਵਾਰਤਕ ਵੀ ਲਿਖੀ ਹੈ।
ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਗਦਰੀ ਯੋਧੇ: ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਗਦਰੀ ਯੋਧਿਆਂ ਬਾਰੇ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਪੂਨੀ ਨੇ ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਸੰਨ 2000 ਵਿੱਚ ਲਿਖਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਮੁਕੰਮਲ ਕਰਨ ਲਈ 9 ਸਾਲ ਲੱਗੇ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਸੰਨ 2009 ਵਿੱਚ ਪਬਲਿਸ਼ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ 'ਸਿੰਘ ਬ੍ਰਦਰਜ਼', ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ, ਭਾਰਤ ਸਨ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ 41 ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਤੱਟ ਤੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਪੰਜਾਬੀ, ਜਿਹੜੇ ਗਦਰ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਜੀਵਨੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਵੀ ਕਾਲਪਨਿਕ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਪ੍ਰੇਰਨਾ
ਸੰਨ 1989 ਵਿਚ, ਕਾਮਾਗਾਟਾ ਮਾਰੂ ਦੀ 75th ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਨੂੰ ਗਿਆਨੀ ਕੇਸਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਪੂਨੀ ਨੂੰ ਗਦਰ ਲਹਿਰ ਦੇ ਯੋਧਿਆਂ ਬਾਰੇ ਲਿਖਣ ਦੀ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਪੂਨੀ ਲਈ "ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਗਦਰੀ ਯੋਧੇ" ਲਿਖਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਬਣੀ।
ਗਿਆਨੀ ਕੇਸਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਨਾਵਲਾਂ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ: ਗਿਆਨੀ ਕੇਸਰ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਨਾਵਲਾਂ ਨੂੰ ਮਨੁਰੰਜਕ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਨਘੜਤ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵੀ ਸਨ, ਪਰ "ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਗਦਰੀ ਯੋਧੇ" ਨਾਵਲ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਜੀਵਨੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕੋਈ ਮਨਘੜਤ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ
ਗਦਰ ਲਹਿਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸੰਨ 1913 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਲਹਿਰ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਸਨ ਜਿੱਥੇ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਨਸਲਵਾਦੀ ਵਿਤਕਰੇ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਪਿਆ ਸੀ। ਗੋਰਿਆਂ ਦੇ ਇਸ ਵਿਤਕਰੇ ਵਾਲੇ ਰਵੱਈਏ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਗਦਰੀ ਯੋਧਿਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਅਹਿਸਾਸ ਦਵਾਇਆ ਕਿ ਇਸ ਵਿਤਕਰੇ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਗੋਰਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਲੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਯੋਧਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਜਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਕੈਨੇਡਾ ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਦੀ ਪਰਜਾ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਏ ਸਨ। ਇਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਧੀਆ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਉਦੋਂ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਸਰਕਾਰ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਵਿਤਕਰਾ ਕਰਨ ਲੱਗ ਗਈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੇ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਆਉਣ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਾਉਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਇਸ ਵਿਤਕਰੇ ਕਰਕੇ ਇਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੋਨੋਂ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਇਨਸਾਫ਼ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਈ। ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀਆਂ ਨਾਲ ਇਸ ਬਦਸਲੂਕੀ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਦੇ ਕਾਰਨ ਗਦਰ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਸ ਲਹਿਰ ਨੇ ਇਕੱਲੇ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ 300 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਲਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਉਈਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਮਾਨਤਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚੋਂ ਆਏ ਹੋਏ ਸਿੱਖ ਸਨ ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਲਈ ਭਾਰੀ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਸੀ। ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਇੰਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲਾਂ ਅਤੇ ਪਟੀਸ਼ਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ ਪਰ ਫਿਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਇਹ ਵਿਤਕਰਾ ਇਸ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਗੋਰਿਆਂ ਦਾ ਗੁਲਾਮ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਗੁਲਾਮੀ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਨਾ ਪੈਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਇਹ ਲੋਕ ਗਦਰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਬਣੇ ਜੋ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸੈਨ ਫ੍ਰੈਨਸਿਸਕੋ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਹੋਈ।
ਕਿਤਾਬ ਲਈ ਖੋਜ
"ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਗਦਰੀ ਯੋਧੇ" ਕਿਤਾਬ ਦੀ ਖੋਜ ਲਈ ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਪੂਨੀ ਭਾਰਤ ਗਏ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਗਦਰੀ ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਇੰਟਰਵਿਊ ਲਈ।ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਈ ਦੁਰਲੱਭ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਅਤੇ ਤਸਵੀਰਾਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਗਦਰੀ ਯੋਧਿਆਂ ਦੀ ਅਸਲੀ ਤਸਵੀਰਾਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸ਼ੀਤਲ ਅਨਮੋਲ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵੀ ਹਨ।
ਕਿਤਾਬ ਲਈ ਸਮੱਗਰੀ
ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਹਰ ਅਧਿਆਏ ਗਦਰੀ ਯੋਧਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਇਹ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਨਿਰੰਜਨ ਸਿੰਘ ਪੰਡੋਰੀ, ਭਗਵਾਨ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਮ ਅਤੇ ਮੁਨਸ਼ਾ ਸਿੰਘ ਦੁਖੀ ਵਲੋਂ ਲਿਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਭਾਗ ਸਿੰਘ, ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਸੂੰਡ, ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਕੈਨੇਡੀਅਨ, ਤਾਰਕ ਨਾਥ ਦਾਸ, ਹੁਸੈਨ ਰਹੀਮ, ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਸਾਹਰੀ, ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਖੁਰਦਪੁਰ, ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਦੌਲਤਪੁਰ, ਭਗਵਾਨ ਸਿੰਘ ਦੋਸਾਂਝ ਅਤੇ ਮੁਨਸ਼ਾ ਸਿੰਘ ਦੁਖੀ ਵਰਗੇ ਗਦਰੀ ਯੋਧਿਆਂ ਦੀ ਜੀਵਨੀ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦਸਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਇਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਕੈਨੇਡਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਾਂ ਬਾਰੇ ਦਸਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਲੋਕ ਗਦਰ ਲਹਿਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਸੂਬੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਮਾਜਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਗੁਰਦਵਾਰਿਆਂ ਦੀ ਵੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਹਿਣ ਦੀ ਹਾਲਤ ਮਾੜੀ ਇਸ ਲਈ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਲੋਕ ਪੜ੍ਹੇ ਲਿਖੇ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਕੂਲ ਬਣਵਾਏ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਵੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕਈ ਗਦਰੀ ਯੋਧੇ ਵਾਪਿਸ ਭਾਰਤ ਗਏ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਸਮੇਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਂ ਤੇ ਪਹੁੰਚਾਇਆ। ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਚੰਚਲ ਸਿੰਘ ਜੰਡਿਆਲਾ ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਸਿੰਘ ਦੋਸਾਂਝ ਨਾਮ ਦੇ ਦੋ ਯੋਧੇ ਵੀ ਸਨ।
ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਸੁਨੇਹਾ
ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਕਸਦ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਯਾਦ ਦਵਾਉਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੁਰਖਾਂ ਦੁਆਰਾ ਲੜੀ ਗਈ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਨਾ ਭੁੱਲਣ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੂੰ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਵੀ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਗਦਰੀ ਯੋਧਾ ਭਾਈ ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਰਾਏਪੁਰ ਡੱਬਾ: ਭਾਈ ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਰਾਏਪੁਰ ਡੱਬਾ ਗਦਰ ਲਹਿਰ ਦੇ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਆਗੂ ਸਨ। ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਇਸ ਦੂਰ-ਅਦੇਸ਼, ਜੁਝਾਰੂ ਅਤੇ ਨਿਪੁੰਨ ਚਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਇਨਕਲਾਬੀ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਸਮਕਾਲੀ ਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਨਿਮਾਣਾ ਯਤਨ ਹੈ। ਪੁਸਤਕ ਦੇ ਦੂਸਰੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਭਾਈ ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ਇਨਕਲਾਬੀ ਲਿਖਤਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਨਾਲ ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਹਵਾਲਾ ਪੁਸਤਕ ਬਣ ਗਈ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ
ਫਿਰਦੌਸ ਸੁਲਤਾਨਾ
ਫਿਰਦੌਸ ਸੁਲਤਾਨਾ (ਅੰਗਰੇਜੀ: Ferdose Sultana) ਸੈਰਵਿਸਜ਼ ਇੰਸਟਿਟਿਊਟ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਈਨਸਜ਼ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਵਾਇਸ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਅਤੇ ਏਨਾਟਾਮੀ ਦੇ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਗਿਆਨੀ
ਯੂਪਨੀਆ
ਮਨੁੱਖੀ ਸਾਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਯੂਪਨੀਆ ਨੂੰ ਸਧਾਰਨ, ਚੰਗੀ, ਬਿਨਾ ਜ਼ੋਰ ਦੀ ਹਵਾਦਾਰੀ, ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਚੁੱਪ ਸਾਹ ਜਾਂ ਦਿਲ ਦੀ ਸਧਾਰਨ ਦਰ ਦੀ ਧੜਕਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਯੂਪਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਛੱਡਣ ਲਈ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਲਚੀਲੇ ਮੋੜ ਦੀ ਹੀ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਬਦ (eupnoea) ਯੂਨਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ eu ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਚੰਗਾ ਅਤੇ pnoia ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਸਾਹ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ
ਆਇਸ਼ਾ ਸਨਾ
ਆਇਸ਼ਾ ਸਨਾ ਇਕ ਪਾਕੀਸਤਾਨੀ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰ
ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ
ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ ਐਮਏ ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ (9 ਜੂਨ 1914 - 6 ਮਈ 1994) ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਦੇ ਮੋਢੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ ਬਰਤਾਨਵੀ ਪੰਜਾਬ (ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸਰਗੋਧਾ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਮਰਦਵਾਲ ਤੋਂ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ 9 ਜੂਨ 1914 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਸੂਨ ਸਕੇਸਰ ਵਾਦੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦਾ ਦਾਦਾ ਭਾਈ ਚਤਰ ਸਿੰਘ ਫ਼ੌਜੀ ਤੇ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਮੁਣਸ਼ੀ ਮਹਾਂ ਸਿੰਘ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1940 ਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਐੱਮ ਐੱਮ ਏ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਲਾਹੌਰ (ਬਰਤਾਨਵੀ ਪੰਜਾਬ, ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ) ਲਹੌਰ ਬੁੱਕ ਸ਼ਾਪ ਜਾਂ ਲਾਹੌਰ ਬੁੱਕਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। 1947 ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਵੇਲੇ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਆ ਵਸੇ। ਇੱਕ ਸਾਲ ਉਥੋਂ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ। ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਲੁਧਿਆਣੇ ਆ ਕੇ ਘੰਟਾ ਘਰ ਚੌਕ ਦੀ ਨੁਕਰੇ ਲਾਹੌਰ ਬੁੱਕ ਸ਼ਾਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰ ਲਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਪ੍ਰ੍ਕਾਸ਼ਕ
ਤਲਵੰਡੀ ਬੂਟੀਆਂ
ਤਲਵੰਡੀ ਬੂਟੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਸ਼ਾਹਕੋਟ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਕਨਸੂਹਾ ਖੁਰਦ
ਕਨਸੂਹਾ ਖੁਰਦ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਨਾਭਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਇਰਾਕ
ਇਰਾਕ (,, ਜਾਂ ; العراق al-‘Irāq), ਸਰਕਾਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਰਾਕ ਗਣਰਾਜ (ਅਰਬੀ: ) ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਗਦਾਦ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਦੇਸ਼
ਰਾਮੂਵਾਲਾ
ਰਾਮੂਵਾਲਾ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਬਠਿੰਡੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਤਹਿਸੀਲ ਭਗਤਾ ਭਾਈ ਕਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਬਿਗ ਬੈਂਗ ਥਿਊਰੀ
ਬਿਗ ਬੈਂਗ ਥਿਊਰੀ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸਿਟਕਾਮ ਹੈ। ਇਹ ਚੱਕ ਲੋਰੇ, ਬਿਲ ਪਰੇਡੀ ਅਤੇ ਸਟੀਵਨ ਮੋਲਾਰੋ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਤਿਨੋ ਇਸਦੇ ਮੁੱਖ ਲੇਖਕ ਵੀ ਹਨ। ਇਹ ਸ਼ੋ ਸੀਬੀਐਸ ਉੱਤੇ 24 ਸਤੰਬਰ 2007 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਚੱਲਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸਿਟਕਾਮ
ਮੋਰਾਦਾਬਾਦ
ਮੋਰਾਦਾਬਾਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਸਿਆ ਹੋਇਆ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ | ਇਹ ਉੱਤਰੀ ਰੇਲਵੇ (ਐਨ.ਆਰ.) ਦਾ ਡਵੀਜ਼ਨਲ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ ਵੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਤਾਰਾ ਕਲਿਆਣ
ਤਾਰਾ ਕਲਿਆਣ (ਮਲਿਆਲਮ: താര കല്യാണ്‍) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸਰ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮਾਂ, ਟੈਲੀ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ, ਮੋਹਿਨੀਅਤਮ, ਅਤੇ ਕੁਚੀਪੁੜੀ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਡਾਂਸਰ ਵੀ ਹੈ। ਉਹ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਕ ਚੋਟੀ ਦੀ ਮੋਹਿਨੀਅਤਮ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ।
ਪਿੰਨ ਕੋਡ
ਪਿੰਨ ਕੋਡ ਨੰਬਰ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ Postal Index Number or PIN or Pincode) ਭਾਰਤੀ ਡਾਕ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਛੇ ਅੰਕਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਨੰਬਰ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਡਾਕਘਰ ਦੀ ਪਹਿਚਾਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 15 ਅਗਸਤ 1972 ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਤਾਰਾ ਕਲਿਆਣ
ਉਹ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਮੋਹਿਨੀਅੱਟਮ ਡਾਂਸਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪਹਿਲੀ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਥੀਮ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ। ਅੰਮਾ (ਓ.ਐੱਨ.ਵੀ. ਕੁਰਪ) ਕਰੁਣਾ (ਕੁਮਰਨਸ਼ਾਨ) ਭੂਥਾਪਾਪਟੂ, ਯਸ਼ੋਧਰਾ, ਅਨਾਰਕਲੀ ਮੋਹਿਨੀਅੱਟਮ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾਤਮਕ ਰਚਨਾਵਾਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਉਸਦਾ ਤਾਜ਼ਾ ਕੰਮ ਥਿਆਤਰੀ ਕੁਟੀ ਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮੋਹਿਨੀਅਤਮ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਲੋਹੇ ਦੀ ਔਰਤ ਦਾ ਚਿਤਰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਹੈ ਜੋ ਚੌਧਰੀਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਬਗਾਵਤ ਕਰਨ ਲਈ ਦਲੇਰ ਸੀ। ਉਹ ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਇੱਕ ਡਾਂਸ ਸੰਸਥਾ ਚਲਾ ਰਹੀ ਹੈ
ਪਿੰਨ ਕੋਡ
ਬਣਤਰ
ਭਾਰਤ ਦੇ 9 ਪਿੰਨ ਕੋਡ ਜੋਨ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੋਨ ਭਾਰਤੀ ਸੈਨਾ ਲਈ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਨ ਕੋਡ ਛੇ ਅੰਕਾ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਪਹਿਲ ਅੰਕ ਜੋਨ ਨੂੰ, ਦੁਜਾ ਅੰਕ ਸਬ-ਜੋਨ, ਤੀਜਾ ਅੰਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਤੇ ਅਖੀਰਲੇ ਤਿੰਨ ਅੰਕ ਸਬੰਧਤ ਡਾਕਘਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਤਾਰਾ ਕਲਿਆਣ
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਥਾਰਾ ਕਲਿਆਣ ਦਾ ਜਨਮ ਮਲਿਆਲੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਕਲਯਾਨਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਨ ਅਤੇ ਸੁਬਲਬਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਪਤੀ ਰਾਜਰਾਮ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਅਦਾਕਾਰ ਵੀ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਮੂਲੀ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸੰਪਾਦਕ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸਟੇਜ ਸ਼ੋਅ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਸੀ। 2017 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਤਾਰਾ ਇੱਕ ਐੰਕਰ ਵੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ 'ਤੇ ਕੁਝ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਐੰਕਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਕੈਰਾਲੀ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਪੱਤੂਰੂਮਲ ਵਿੱਚ ਜੱਜ ਦੇ ਤੋਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦੇ ਪੈਗੰਟ ਜਿੱਤੇ ਹਨ ਅਤੇ 1983 ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਪਿੰਨ ਕੋਡ
ਵੰਡ
9 ਪਿੰਨ ਕੋਡ ਜੋਨ ਦੀ ਵੰਡ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ।
ਤਾਰਾ ਕਲਿਆਣ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1965 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages with unreviewed translations
ਪਿੰਨ ਕੋਡ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਡਾਕ ਵਿਭਾਗ
ਨੇਹਾ ਕੱਕੜ
ਨੇਹਾ ਕੱਕੜ (ਜਨਮ 6 ਜੂਨ, 1988) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪਲੇਅਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਹੈ। 2006 ਵਿੱਚ, ਨੇਹਾ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਰੀਏਲਟੀ ਸ਼ਾਅ ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ ਸੀਜ਼ਨ 2 ਵਿੱਚ ਫਾਈਨਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀ। 2008 ਵਿੱਚ, ਨੇਹਾ ਨੇ ਮੀਤ ਬ੍ਰਦਰਸ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ "ਨੇਹਾ ਦ ਰੋਕ ਸਟਾਰ" ਨਾਂ ਦੀ ਐਲਬਮ ਲਾਂਚ ਕੀਤੀ।
ਨੇਹਾ ਦਾ ਜਨਮ ਉਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਵਿੱਚ 6 ਜੂਨ 1988 ਨੂੰ ਹੋਇਆ। ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਜਾਗਰਣ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਕੀ ਚੌਕੀ ਤੋਂ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਨੇਹਾ ਨੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਨੇਹਾ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵੱਡੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਇਸਦੀ ਭੈਣ ਸੋਨੂ ਕੱਕੜ ਅਤੇ ਭਰਾ ਟੋਨੀ ਕੱਕੜ ਵੀ ਗਾਇਕ ਹਨ।
ਉਸ ਨੇ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ, ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਛੇਤੀ ਹੀ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਫ਼ਿਲਮ 'ਮੀਰਾਬਾਈ ਨਾਟ ਆਉਟ' ਤੋਂ ਕੋਰਸ ਗਾਇਕਾ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਹ 'ਕਾਕਟੇਲ' ਤੋਂ ਡਾਂਸ ਟ੍ਰੈਕ "ਸੈਕਿੰਡ ਹੈਂਡ ਜਵਾਨੀ" ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਈ ਹੋਰ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਾਰਟੀ ਗਾਣੇ ਆਏ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਯਾਰੀਆਂ ਤੋਂ "ਸੰਨੀ ਸੰਨੀ" ਅਤੇ ਕਵੀਨ ਤੋਂ "ਲੰਡਨ ਥੂਮਕਦਾ" ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਾਰਟੀ ਟਰੈਕ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗੱਬਰ ਇਜ਼ ਬੈਕ ਤੋਂ "ਆਓ ਰਾਜਾ", ਹੇਟ ਸਟੋਰੀ 3 ਤੋਂ "ਤੂ ਇਸ਼ਕ ਮੇਰਾ", 'ਸਨਮ ਰੇ' ਤੋਂ "ਹਮਨੇ ਪੀ ਰਖੀ ਹੈ" ਅਤੇ 'ਕਪੂਰ ਐਂਡ ਸੰਨਜ਼' ਤੋਂ "ਕਰ ਗਈ ਚੁੱਲ" ਵਰਗੇ ਪਾਰਟੀ ਟਰੈਕ ਕੀਤੇ। ਉਸ ਨੇ ਬੁਖਾਰ ਤੋਂ "ਮੀਲੇ ਹੋ ਤੁਮ" ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਾਲ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਵਡਿਆਈ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਜੋ ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੇਖੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਚਾਰਟ-ਬੈਸਟਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸੇ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ, ਜਿੰਨਾ ਵਿੱਚ 'ਸਿਮਬਾ' ਤੋਂ "ਆਂਖ ਮਾਰੇ", 'ਸੱਤਿਆਮੇਵ ਜਯਤੇ' ਤੋਂ "ਦਿਲਬਰ", 'ਬਦਰੀਨਾਥ ਕੀ ਦੁਲਹਨੀਆ' ਤੋਂ "ਬਦਰੀ ਕੀ ਦੁਲਹਨੀਆ", 'ਮਸ਼ੀਨ' ਤੋਂ "ਚੀਜ਼ ਬੜੀ", "ਕਾਲਾ ਚਸ਼ਮਾ" ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਫ਼ਿਲਮ 'ਬਾਰ ਬਾਰ ਦੇਖੋ' ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸਿੰਗਲ "ਨਿਕਲੇ ਕਰੰਟ" ਲਈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਰੇ ਛੇ ਸੌ ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕੀਤਾ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, "ਦਿਲਬਰ" ਬਿਲਬੋਰਡ ਯੂਟਿਊਬ ਸੰਗੀਤ ਚਾਰਟ 'ਤੇ ਤੀਜੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਭਾਰਤੀ ਗੀਤ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
2017 ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੱਕੜ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਤਨਿਸ਼ਕ ਬਗੀਚੀ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਪੁਰਾਣੇ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਤਾਜ਼ਾ ਗੀਤਾਂ ਦੇ ਰੀਮੇਕ ਕਰਨ ਦੇ ਰੁਝਾਨ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਜੁੜ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਗਾਇਕ ਨੂੰ ਕਈ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੇ ਰੁਝਾਨ ਦਾ ਪੱਖ ਪੂਰਿਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਚੰਗੀ ਤਾਰੀਫ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਲੇਅਬੈਕ ਗਾਇਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕੱਕੜ ਕਈ ਸੰਗੀਤ ਵਿਡੀਓਜ਼ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ੋਅ 'ਤੇ "ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ" ਸਮੇਤ ਕਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅਜ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੱਜ ਵਜੋਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਆਨ-ਸਕਰੀਨ 'ਤੇ ਰੋਣ ਲਈ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰੋਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ "ਇੱਕ ਭਾਵੁਕ ਲੜਕੀ" ਹੈ। ਉਹ 2017 ਅਤੇ 2019 ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਆ ਫੋਰਬਸ ਸੇਲਿਬ੍ਰਿਟੀ 100 ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
2019 ਵਿੱਚ, ਕੱਕੜ ਨੂੰ ਯੂਟਿਊਬ ਉੱਤੇ 4.2 ਬਿਲੀਅਨ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੇਖੀਆ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਜਨਵਰੀ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਯੂ-ਟਿਊਬ ਡਾਇਮੰਡ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕਾ ਬਣੀ।
ਦਸੰਬਰ 2020 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਫੋਰਬਸ ਦੁਆਰਾ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ 100 ਡਿਜੀਟਲ ਸਿਤਾਰਿਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿਚ ਆਈ।
ਜੀਵਨ
ਨੇਹਾ ਦਾ ਜਨਮ ਉਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ। ਉਹ ਪਲੇਅਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਸੋਨੂੰ ਕੱਕੜ ਅਤੇ ਗਾਇਕਾ-ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਟੋਨੀ ਕੱਕੜ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਹੈ। ਮੁੱਢਲੇ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਲਈ ਇੱਕ ਕਾਲਜ ਦੇ ਬਾਹਰ ਸਮੋਸਾ ਵੇਚਦੇ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੀਤੀ ਕੱਕੜ ਇੱਕ ਘਰ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤ ਸੀ। ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ, ਕੱਕੜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਕਿਰਾਏ ਦੇ ਇੱਕ ਕਮਰੇ ਵਾਲਾ ਘਰ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸੌਂਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇੱਕ ਮੇਜ਼ ਲਾ ਕੇ ਇੱਕ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ।
90 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ, ਕੱਕੜ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ ਗਾਇਕੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਿਸਮਤ ਅਜ਼ਮਾਉਣ ਲਈ ਦਿੱਲੀ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਪਰਿਵਾਰ ਇੱਕ ਵਿੱਤੀ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ "ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ" ਦੀ ਉਮੀਦ ਵਿੱਚ, ਕੱਕੜ, ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੇ ਭੈਣਾਂ-ਭਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਥਾਨਕ ਇਕੱਠਾਂ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਤਮ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤਾ। "ਮੈਂ ਸਿਰਫ਼ ਚਾਰ ਤੋਂ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਭਜਨ ਗਾਏ ਹਨ। ਮੈਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਤੋਂ ਪੰਜ ਜਾਗਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀ, ਜੋ ਮੇਰੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਗਿਆ।" ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਕਦੇ ਗਾਉਣ ਦੀ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲੈਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। 2004 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਭਰਾ, ਟੋਨੀ ਕੱਕੜ ਨਾਲ ਮੁੰਬਈ ਚਲੀ ਗਈ।
2006 ਵਿੱਚ, ਅਠਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਕੱਕੜ ਨੇ ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਹੀ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਈ। ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਭਾਗੀਦਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਸ ਨੂੰ ਸੈੱਟਾਂ 'ਤੇ "ਹੁਲਾਰਾ" ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਯਾਦ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ੋਅ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ "ਬਹੁਤ ਯਾਦਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ" ਦਿੱਤੀ। ਆਪਣੀ ਛੋਟੀ ਯਾਤਰਾ 'ਤੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੀ ਹਾਂ, ਜੋ ਕੁਝ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ੀ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰੀ ਯਾਤਰਾ ਨੇ ਜਿਸ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਇਹ ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਤਜਰਬਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।" ਉਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ "ਮੇਰੀ ਆਵਾਜ਼ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਵਧੀਆ ਗਾਉਂਦੇ ਹੋ ਪਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਕਦੇ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਂ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਗਾਇਕਾ ਹਾਂ।" ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਲਈ ਦ੍ਰਿੜ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਕੱਕੜ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਨੂੰ "ਪਾਲਿਸ਼" ਕਰਨ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਨੇਹਾ ਕੱਕੜ ਅਤੇ ਹਿਮਾਂਸ਼ ਕੋਹਲੀ 2014 ਤੋਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਸਨ। 2018 ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੋ ਗਏ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ, ਕੱਕੜ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਪੋਸਟ ਨੇ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਜੋੜਾ ਟੁੱਟ ਗਿਆ। ਬੰਬੇ ਟਾਈਮਜ਼ ਨਾਲ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਵਿਛੋੜੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਾਰੇ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਉਸ ਨੂੰ "ਆਪਣੀ ਨਿੱਜੀ ਜਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਜਹਾਂ ਨਤਕ ਬਣਾਉਣ" 'ਤੇ ਪਛਤਾਵਾ ਹੈ। ਅਗਸਤ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਇੰਡੀਅਨ ਆਈਡਲ ਆਈਟੈਸਟੈਂਟ ਨਾਲ ਅਫੇਅਰ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਅਫ਼ਵਾਹਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ "ਉਦਾਸੀ" ਅਤੇ "ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸੋਚ" ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਪੋਸਟ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ 'ਤੇ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤੀ।
ਕੱਕੜ ਨੇ 24 ਅਕਤੂਬਰ 2020 ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਇੱਕ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਕਲਾਕਾਰ ਰੋਹਨਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ
ਬਿਆਂਸੇ ਨੌਲੇਸ
ਬਿਆਂਸੇ ਜਿਜ਼ੈਲ ਨੌਲੇਸ-ਕਾਰਟਰ (ਜਨਮ ਸਤੰਬਰ 4, 1981) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਗਾਇਕਾ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਹ ਹੂਸਟਨ ਵਿੱਚ ਜੰਮੀ ਅਤੇ 1990ਆਂ ਵਿੱਚ ਡੈਸਟਿਨੀ ਚਾਈਲਡ  ਨਾਂਅ ਦੇ ਗ੍ਰੁੱਪ ਦੀ ਗਾਇਕਾ ਵੱਜੋਂ ਨਾਮਣਾ ਖੱਟਿਆ। ਉਸਦੀ ਪਲੇਠੀ ਐਲਬਮ ਡੇਂਜਰਸਲੀ ਇਨ ਲਵ (2003) ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਇੱਕ ਸੋਲੋ ਗਾਇਕਾ ਵੱਜੋਂ ਪਛਾਣੀ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਈ।
ਸਮਾਜ ਸੇਵਾ
ਉਸਨੇ 2005 ਵਿੱਚ ਕਟਰੀਨਾ ਤੂਫ਼ਾਨ ਦੇ ਪੀੜਿਤਾਂ ਲਈ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਦੇ ਬੰਦੋਬਸਤ ਵੱਜੋਂ   $250,000 ਦਾਨ ਕੀਤੇ।. ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਦੀ ਸੰਸਥਾ ਨੇ ਸਮਾਜ-ਸੇਵਾ ਦੇ ਹੋਰ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
<div class="reflist columns references-column-count references-column-count-3" style="-moz-column-count: 3; -webkit-column-count: 3; column-count: 3; list-style-type: decimal;">
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1981 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਨਾਜ਼ਿਸ਼ ਪ੍ਰਤਾਪਗੜ੍ਹੀ
ਨਾਜ਼ੀਸ਼ ਪ੍ਰਤਾਪਗੜ੍ਹੀ (ਜਨਮ ਮੁਹੰਮਦ ਅਹਿਮਦ ; 12 ਜੁਲਾਈ 1924 – 10 ਅਪ੍ਰੈਲ 1984) ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਉਰਦੂ ਕਵੀ ਸੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਸ਼ਾਇਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਪਰਕ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਪ੍ਰਤਾਪਗੜ੍ਹੀ ਦਾ ਸਬੰਧ ਪ੍ਰਤਾਪਗੜ੍ਹ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਹੈ।
ਲਿਖਤਾਂ
ਉਸਨੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਰਦੂ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਲਿਖੀਆਂ। ਉਹ ਸੀਮਾਬ ਅਕਬਰਾਬਾਦੀ ਦਾ ਚੇਲਾ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਨਵਾਂ ਸਾਜ਼ ਨਯਾ ਅੰਦਾਜ਼ ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲਾ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਉਰਦੂ ਅਕਾਦਮੀ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1983 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਗ਼ਾਲਿਬ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ।
ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਵਿੱਤੀ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਗੀਤ ਨਹੀਂ ਵੇਚੇ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਗਰੀਬ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਰਦੂ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1924
ਜ਼ਾਬੁਲ ਸੂਬਾ
ਜ਼ਾਬੁਲ ( ਫ਼ਾਰਸੀ: ) ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਸੂਬਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 17,343 ਵਰਗ ਕਿਮੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਆਬਾਦੀ ਸੰਨ 2009 ਵਿੱਚ ਲੱਗਪੱਗ 2.8 ਲੱਖ ਸੀ। ਇਸ ਸੂਬੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਕ਼ਲਾਤ  ਨਾਮ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਥੇ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਲੋਕ ਪਸ਼ਤੂਨ ਹਨ। ਜ਼ਾਬੁਲ ਸੂਬਾ 19 63 ਵਿੱਚ ਕੰਧਾਰ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਟ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਦੀ ਦੱਖਣੀ ਸਰਹੱਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀ ਹੈ।
ਭੂਗੋਲ
ਜ਼ਾਬੁਲ ਦੀ ਹੱਦ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ Oruzgan, ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਕੰਧਾਰ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਵਿੱਚ, ਗਜ਼ਨੀ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਪਾਕਤਿਕਾ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਬਾਰਡਰ ਨਾਲ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਜ਼ੋਬ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਹੈ।
ਰਾਜਨੀਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਨ
ਸੂਬੇ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਗਵਰਨਰ ਮੁਹੰਮਦ ਅਸ਼ਰਫ ਨਾਸੇਰੀ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਪੂਰਵਜ ਦਿਲਬਰ ਜਨ ਅਰਮਾਨ ਸੀ। ਸ਼ਹਿਰ ਕ਼ਲਤ ਸੂਬੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਅਫਗਾਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪੁਲਸ (ਏ.ਐਨ.ਪੀ.) ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲਾਗਲੇ ਨਾਲ ਜ਼ਾਬੁਲ ਦੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੂਬੇ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀ ਸਰਹੱਦ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਫਗਾਨ ਬਾਰਡਰ ਪੁਲੀਸ (ABP) ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੂਬੇ ਦਾ ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਤਾਲਿਬਾਨ ਅਤਿਵਾਦੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨੇੜੇ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਸਰਹੱਦੀ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਬਣ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਸੂਬਾਈ ਪੁਲੀਸ ਮੁਖੀ ਕਾਬੁਲ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਹੈ। ਏ.ਐਨ.ਪੀ. ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਰ ਅਫਗਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲ ਵੀ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਨੈਸ਼ਨਲ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ ਅਤੇ ਨਾਟੋ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਹਾਇਤਾ ਬਲ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਆਵਾਜਾਈ
2006 ਵਿੱਚ, ਸੂਬੇ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਹਵਾਈ ਪਟੜੀ ਕ਼ਲਤ ਦੇ ਨੇੜੇ ਚਾਲੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਅਫਗਾਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਆਰਮੀ ਦੇ ਵਰਤਣ ਲਈ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਵਪਾਰਕ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਲਈ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਦੋ ਵਾਰ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਸੇਵਾ ਪੀ.ਆਰ.ਟੀ. ਏਅਰ ਕ਼ਲਤ ਅਤੇ ਕਾਬੁਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਚਲਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਹਵਾਈ ਪਟੜੀ ਪੱਧਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜ਼ਾਬੁਲ ਸੂਬੇ ਦਾ ਅਫਗਾਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਆਰਮੀ ਮੁੱਖੀ ਮੇਜਰ ਜਨਰਲ ਜਮਾਲੂਦੀਨ ਸਈਦ ਹੈ।ਹੈ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਾਬੁਲ ਸੂਬਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੂਬੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ 2016
ਸੰਗੀਤ ਘਰਾਣਾ
ਘਰਾਣਾ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਨਾਚ ਦੀ ਉਹ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਹੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੀ ਕਲਾ ਨੂੰ ਕੁਝ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਣ ਦੋ ਜਾਂ ਅਨੇਕ ਉਪਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਦੀ ਹੈ। ਘਰਾਣਾ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਖਾਸ ਸ਼ੈਲੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੰਗੀਤ ਬਹੁਤ ਵਿਸ਼ਾਲ ਭੂਗੋਲਿਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੈ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕ ਭਾਸ਼ਾਈ ਅਤੇ ਸ਼ੈਲੀਗਤ ਬਦਲਾਵ ਆਏ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ "ਗੁਰੂ-ਚੇਲਾ ਪਰੰਪਰਾ" ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਉਸਤਾਦ ਆਪਣੇ ਹਾਵ ਭਾਵ ਆਪਣੇ ਚੇਲਿਆਂ ਦੀ ਜਮਾਤ ਨੂੰ ਦਿੰਦੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਘਰਾਣਾ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਖੇਤਰ ਦਾ ਪਰਤੀਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਆਦਤਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ, ਇਹ ਪਰੰਪਰਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸੰਗੀਤ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਪਾਰੰਪਰਕ ਤਰੀਕੇ ਅਤੇ ਸੰਚਾਰ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਦੇ ਅਭਾਵ ਦੇ ਕਾਰਣ ਪ੍ਰਫੁੱਲਿਤ ਹੋਈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹਨਾਂ ਪਰਿਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਚੇਲਿਆਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਸੰਗੀਤ ਦੀਆਂ ਹੋਰਨਾਂ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
ਸ਼ਬਦ ਉਤਪਤੀ
ਘਰਾਣਾ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਭਾਵ ਪਰਿਵਾਰ ਜਾਂ ਵੰਸ਼ ਨਾਲ ਸੰਬੰਦਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਬਦ "ਘਰ" ਤੋਂ ਹੋਈ।
ਕੰਠ ਸੰਗੀਤ ਘਰਾਣੇ
ਕੰਠ ਸੰਗੀਤ ਜਾਂ ਗਾਉਣ ਦੇ ਘਰਾਣੇ।
ਵਾਦ੍ਯ ਸੰਗੀਤ ਘਰਾਣੇ
ਵਾਦ੍ਯ ਸੰਗੀਤ ਜਾਂ ਕੇਵਲ ਸਾਜ਼ਾਂ ਵਾਲੇ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਘਰਾਣੇ।
ਸੁਸ਼ਿਰ ਅਤੇ ਤੰਤੀ ਸਾਜ਼ ਘਰਾਣੇ
ਸੁਸ਼ਿਰ (ਫੂਕ ਜਾਂ ਹਵਾ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਸਾਜ਼) ਅਤੇ ਤੰਤੀ (ਤਾਰ ਵਾਲੇ) ਸਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਘਰਾਣੇ।
ਨਾਚ ਘਰਾਣੇ
ਕੱਥਕ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨਰਿਤ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਘਰਾਣੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਘੱਟ ਮਸ਼ਹੂਰ (ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦਾ) ਘਰਾਣਾ ਵੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦ ਉਪਮਹਾਦੀਪ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਘਰਾਣੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗੀਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਜ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸਾਜ਼
ਬੇਗਮ ਇਸ਼ਰਤ ਅਸ਼ਰਫ਼
ਬੇਗਮ ਇਸ਼ਰਤ ਅਸ਼ਰਫ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਜੋ 1985 ਅਤੇ 2013 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਪਰਿਵਾਰ
ਅਸ਼ਰਫ਼ ਦਾ ਵਿਆਹ ਚੌਧਰੀ ਜਾਫ਼ਰ ਇਕਬਾਲ ਗੁੱਜਰ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਧੀ ਜ਼ੈਬ ਜਾਫ਼ਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਚੌਧਰੀ ਮੁਹੰਮਦ ਉਮਰ ਜਾਫ਼ਰ ਹੈ। ਉਹ ਜ਼ਕਾ ਅਸ਼ਰਫ਼ ਦੀ ਭੈਣ ਹੈ।
ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ
ਉਹ 2002 ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵੀਂ ਸੀਟ 'ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ (ਐਨ) (ਪੀਐਮਐਲ-ਐਨ) ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਲਈ ਦੁਬਾਰਾ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। ਫਰਵਰੀ 2006 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪੀਐਮਐਲ-ਐਨ ਮਹਿਲਾ ਵਿੰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣੀ ਗਈ। ਜੂਨ 2006 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਬਲਿਕ ਸੇਫਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਬਣੀ।
2011 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਖਾਤੇ ਅਤੇ ਜਾਇਦਾਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਸੀ।
ਉਹ 2008 ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵੀਂ ਸੀਟ 'ਤੇ ਪੀਐਮਐਲ-ਐਨ ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਲਈ ਦੁਬਾਰਾ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ।
ਉਹ 2018 ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵੀਂ ਸੀਟ 'ਤੇ PML-N ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸੂਬਾਈ ਅਸੈਂਬਲੀ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਕੇਸਰ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ
ਕੇਸਰ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਬਠਿੰਡੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਤਹਿਸੀਲ ਭਗਤਾ ਭਾਈ ਕਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਖਨੌੜਾ
ਖਨੌੜਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਨਾਭਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਜਲੀਕੱਟੂ
ਜਲੀਕੱਟੂ  ਭਾਰਤ ਦੇ ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਰਾਜ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਨਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਖੇਡ-ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ
ਖੇਡ ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ
ਇਸ ਖੇਡ ਤੇ 2014 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵੱਲੋਂ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ
ਇਨਾਕੈਂਤੀ ਸਮਾਕਤੂਨੋਵਸਕੀ
ਇਨਾਕੈਂਤੀ ਮਿਖਾਇਲੋਵਿਚ ਸਮਾਕਤੂਨੋਵਸਕੀ (Иннокентий Михайлович Смоктуновский; ਜਨਮ Smoktunovich, 28 ਮਾਰਚ 1925 – 3 ਅਗਸਤ 1994) ਸੋਵੀਅਤ ਅਦਾਕਾਰ "ਸੋਵੀਅਤ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ" ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1974 ਵਿੱਚ ਯੂਐਸਐਸਆਰ ਦਾ ਲੋਕ ਕਲਾਕਾਰ ਅਤੇ 1990 ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਲੇਬਰ ਦੇ ਹੀਰੋ ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।