cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਬੁਝਾਰਤ
ਪੰਜਾਬੀ ਬੁਝਾਰਤਾਂ
ਸ਼ੰਕਰ ਮਹਿਰਾ ਨੇ ਇੱਕ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, "ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕਾਂ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੁਦਰਤ, ਫਸਲਾਂ, ਬਨਸਪਤੀ, ਜੀਵ-ਜੰਤੂਆਂ, ਘਰੇਲੂ ਵਸਤਾਂ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧੰਦਿਆਂ ਆਦਿ ਅਨੇਕਾਂ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਬਾਰੇ ਬੜੀਆਂ ਪਿਆਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸੁਹਜ ਭਰਪੂਰ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਪਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਨ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ, ਜਿਵੇ:-
ਅਸਮਾਨੋਂ ਡਿੱਗਿਆ ਬੱਕਰਾ, ਉਹ ਦੇ ਮੂੰਹ ’ਚੋਂ ਨਿਕਲੀ ਲਾਲ਼। ਢਿੱਡ ਪਾੜ ਕੇ ਦੇਖਿਆ, ਉਹਦੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਵਾਲ।"
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਮੁਈਨ ਅਲ-ਦੀਨ ਚਿਸ਼ਤੀ
ਪਾਵਨ ਦਰਗਾਹ
ਅਜਮੇਰ, ਜਿਸ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਖ਼ਵਾਜਾ ਮੋਈਨ-ਉਦ-ਦੀਨ ਚਿਸ਼ਤੀ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਪਾਵਨ ਦਰਗਾਹ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਰੇਸ਼ਮਾ
ਰੇਸ਼ਮਾ (ਜਨਮ 1947- 3 ਨਵੰਬਰ 2013) ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਾਇਕਾ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਬੀਕਾਨੇਰ, ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਬਣਜਾਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਹਾਜੀ ਮਮਦ ਮੁਸਤਾਕ ਜੋ ਕਿ ਉਠਾਂ ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦਾ ਵਪਾਰੀ ਸੀ. ਉਸ ਦਾ ਪਿੰਡ ਰਤਨ ਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਮੀਲ ਦੂਰ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਬਾਪ ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਊਠਾਂ ਦਾ ਵਪਾਰ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਰੇਸ਼ਮਾ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ ਇੱਕ ਕਬੀਲੇ ਤੋਂ ਹੈ ਜੋ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਸਮੇਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਖੇ ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਧਰਮ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਿਆ ਰੇਸ਼ਮਾ ਨੇ ਕੋਈ ਵੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਗਾਉਣ ਦਾ ਸੌਕ ਸੀ।
ਮੁਈਨ ਅਲ-ਦੀਨ ਚਿਸ਼ਤੀ
ਹੋਰ ਦੇਖੋ
ਅਜਮੇਰ ਸ਼ਰੀਫ਼
ਰੇਸ਼ਮਾ
ਪਿਛੋਕੜ
ਰੇਸ਼ਮਾ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ, ਗਾਇਕੀ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਦਾ ਸਬੱਬ ਤੇ ਮੋਹਰਲੀ ਕਤਾਰ ਦੀ ਗਾਇਕਾ ਹੁੰਦਿਆਂ ਵੀ ਸਭ ਕੁਝ ਤੋਂ ਬੇਖ਼ਬਰ ਰਹਿਣਾ ਦੱਸ ਦਿੰਦਾ ਹੈਕਿ ਕੁਝ ਕਲਾਕਾਰ ਅਜਿਹੇ ਹੁੰਦੇ ਨੇ, ਜਿਹੜੇ ‘ਖਾਸ’ ਹੁੰਦਿਆਂ ‘ਆਮ’ ਬਣੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ। ਪੜ੍ਹਨਾ-ਲਿਖਣਾ ਰੇਸ਼ਮਾ ਹਿੱਸੇ ਨਾ ਆਇਆ ਕਿਉਂਕਿ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮਾਹੌਲ ਹੀ ਅਜਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਫੇਰ ਵੀ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਨੇ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਕੰਠ ਕੀਤਾ ਤੇ ਉਹ ਰਿਕਾਰਡ ਹੁੰਦਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਹੋਈ, ਅਲੋਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਚੈਨਲ ’ਤੇ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦੌਰਾਨ ਰੇਸ਼ਮਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, ‘‘ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਿੱਚ ਫੋਟੋ ਛਪੀ ਤਾਂ ਮੈਂ ਡਰ ਗਈ ਕਿ ਕਿਤੇ ਮਾਪੇ ਤੇ ਬਰਾਦਰੀ ਇਹ ਨਾ ਸੋਚਣ ਕਿ ਮੈਂ ਕੀ ਚੰਦ ਚਾੜ੍ਹ ਦਿੱਤੈ…ਪਰ ਫੇਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਰੇਡੀਓ ’ਤੇ ਗਾਉਣ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਹੋ ਗਈ। ਬਰਾਦਰੀ ਤੋਂ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇ ਫੇਰ ਸਰਹੱਦਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਗੱਲਾਂ ਹੋਣ ਲੱਗੀਆਂ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਦੌਰੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ…ਤੇ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿਵੇਂ ਲੋਕ ਰੇਸ਼ਮਾ..ਰੇਸ਼ਮਾ ਕਹਿ ਵਡਿਆਉਣ ਲੱਗ ਗਏ।’’
ਮੁਈਨ ਅਲ-ਦੀਨ ਚਿਸ਼ਤੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੂਫ਼ੀ ਸੰਤ
ਰੇਸ਼ਮਾ
ਕਰੀਅਰ
12 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਰੇਸ਼ਮਾ ਨੂੰ ਲਾਲ ਸ਼ਾਹਬਾਜ਼ ਕਲੰਦਰ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਰੇਡੀਓ ਨਿਰਮਾਤਾ, ਸਲੀਮ ਗਿਲਾਨੀ ਨੇ ਗਾਉਂਦੇ ਦੇਖਿਆ ਸੀ। ਗਿਲਾਨੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ 1968 ਵਿੱਚ ਰੇਡੀਓ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਚ "ਲਾਲ ਮੇਰੀ ਪੱਤ ਰੱਖੀਓ" ਦੀ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਕਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਇੱਕ ਝੱਟ ਹਿੱਟ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਿਨ ਤੋਂ, ਰੇਸ਼ਮਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਲੋਕ ਗਾਇਕਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਰੇਸ਼ਮਾ 1968 ਤੋਂ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਇੰਡਸਟਰੀ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਗਾਣੇ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਈਵ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਫੌਰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਉਪਰੋਕਤ ਗਾਣੇ "ਅੱਖੀਓਂ ਕੋ ਰੇਹਨੇ ਦੇ ਅੱਖੀਓਂ ਕੇ ਆਸ ਪਾਸ" ਨੂੰ ਰਾਜ ਕਪੂਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਫ਼ਿਲਮ ਬੌਬੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਲਖ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ, ਵਿੱਚ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਪਾਇਰੇਟਡ ਟੇਪਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਕਰ ਗਈ। ਉਹ 1980 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ 'ਚ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੇ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਸੁਭਾਸ਼ ਘਈ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ 'ਹੀਰੋ' ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਇੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਾਣਾ "ਲੰਬੀ ਜੁਦਾਈ" ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।.
2004 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ "ਅਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਗਲੀ ਵੀ ਮੁਕਾਮ ਦੇ ਗਿਆ" ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮ 'ਵੋਹ ਤੇਰਾ ਨਾਮ ਥਾ' ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇੱਕ ਹਿੱਟ ਰਿਕਾਰਡ ਸੀ।
ਜਨਵਰੀ 2006 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਉਦਘਾਟਨ ਲਾਹੌਰ-ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਬੱਸ ਵਿੱਚ ਸਵਾਰ ਯਾਤਰੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਜੋ 1947 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਦੋਵਾਂ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਸੇਵਾ ਸੀ। ਬੱਸ ਵਿੱਚ 26 ਯਾਤਰੀ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ 15 ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸਨ ਅਤੇ ਰੇਸ਼ਮਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ਸੀਟਾਂ ਸੱਤ ਸੀਟਾਂ ਬੁੱਕ ਕਰਵਾਈਆਂ ਸਨ। ਰੇਸ਼ਮਾ ਨੇ ਇਸ ਦੌਰੇ 'ਤੇ ਭਾਰਤ 'ਚ ਕਈ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ।
ਉਸ ਦੀ ਆਖ਼ਰੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਇਛਰਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੀ।
ਉਸ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਕਨੀਜ਼ ਰੇਸ਼ਮਾ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਗਾਇਕਾ ਵੀ ਹੈ।
ਮੌਤ
ਰੇਸ਼ਮਾ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਬੀਮਾਰੀ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਸਦੀ ਸਿਹਤ ਵਿਗੜ ਗਈ, ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪਰਵੇਜ਼ ਮੁਸ਼ੱਰਫ ਨੇ ਉਸਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪਰਵੇਜ਼ ਮੁਸ਼ੱਰਫ ਨੂੰ 10 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਇੱਕ ਬੈਂਕ ਕਰਜ਼ੇ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਹਰ ਮਹੀਨੇ 10,000 ਰੁਪਏ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸਹਾਇਤਾ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ। ਉਸਦੀ ਸਿਹਤ ਇਸ ਹੱਦ ਤੱਕ ਵਿਗੜ ਗਈ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ 6 ਅਪ੍ਰੈਲ 2013 ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ 'ਡਾਕਟਰਜ਼ ਹਸਪਤਾਲ' ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅੰਤ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ 3 ਨਵੰਬਰ 2013 ਨੂੰ ਦੀਵਾਲੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਰੇਸ਼ਮਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਸਨਮਾਨ
ਸਿਤਾਰਾ-ਏ-ਇਮਤਿਅਜ
ਕਰਾਚੀ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਇਕ ਪੱਤਰਕਾਰ, ਮੁਰਤਜ਼ਾ ਸੋਲੰਗੀ, ਜੋ ਰੇਡੀਓ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਨੇ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੇਡੀਓ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ 'ਤੇ ਰੇਸ਼ਮਾ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਰੇਸ਼ਮਾ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਭੁੱਲ ਸਕਦੀ ਹਾਂ? ਮੇਰੇ ਜਵਾਨੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ, ਉਸਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੈਨੂੰ ਅਮੀਰ ਬਣਾਇਆ। ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਰਾਜਸਥਾਨ, ਚੋਲੀਸਤਾਨ ਅਤੇ ਸਿੰਧ ਨੂੰ ਜੋੜਿਆ। ਉਹ ਰੇਗਿਸਤਾਨ ਦੀ ਫੁੱਲ ਸੀ, ਪਿਆਰ, ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ "
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1947
ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ (ਰਾਜਾ ਰਵੀ ਵਰਮਾ)
ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਜਾਂ ਦੁਸ਼ਿਅੰਤ ਨੂੰ ਭਾਲਦੀ ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਭਾਰਤੀ ਪੇਂਟਰ ਰਾਜਾ ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਦੀ ਇੱਕ ਐਪਿਕ ਪੇਂਟਿੰਗ ਹੈ। ਰਾਜਾ ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਨੇ ਇਸ ਪੇਂਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਾਤਰ, ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੈਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕੰਡਾ ਕੱਢਣ ਦੇ ਬਹਾਨੇ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ/ਪ੍ਰੇਮੀ, ਦੁਸ਼ਿਅੰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਝਲਕ ਲਈ ਪਿੱਛੇ ਵੱਲ ਅਹੁਲਦੀ ਚਿਤਰਿਆ ਹੈ।
ਯੇਵਗੇਨੀ ਓਨੇਗਿਨ
thumb|'ਯੇਵਗੇਨੀ ਓਨੇਗਿਨ' ਚਿਤਰ:.ਈ ਪੀ -ਸਮੋਕਿਸ਼ ਸੁਦਕੋਵਸਕੀ ਯੇਵਗੇਨੀ ਓਨੇਗਿਨ (ਰੂਸੀ: Евгений Онегин), ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਪੁਸ਼ਕਿਨ ਦੁਆਰਾ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਉਨੀਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਆਲੋਚਕ ਬੇਲਿੰਸਕੀ ਨੇ ਰੂਸੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ‘ਵਿਸ਼ਵ-ਕੋਸ਼’ ਕਿਹਾ ਸੀ। ਇਹ ਰੂਸੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਇੱਕ ਕਲਾਸਿਕ ਰਚਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਹਮਨਾਮ ਨਾਇਕ ਨੇ ਅਨੇਕ ਰੂਸੀ ਸਾਹਿਤਕ ਨਾਇਕਾਂ ਲਈ ਮਾਡਲ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਨਾਵਲ ਲੜੀਵਾਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 1825 ਅਤੇ 1832 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਛਾਪਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪੂਰਾ ਐਡੀਸ਼ਨ 1833 ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ ਅਤੇ ਹਾਲੀਆ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਐਡੀਸ਼ਨ 1837 ਵਿੱਚ ਛਪੇ ਐਡੀਸ਼ਨ ’ਤੇ ਆਧਾਰਤ ਹੈ।
ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ
200px|thumb|right|ਪੁਸ਼ਕਿਨ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਦਾ 'ਯੇਵਗੇਨੀ ਓਨੇਗਿਨ', 1830. ਛੱਬੀ ਸਾਲ ਦਾ ਇੱਕ ਹੰਕਾਰੀ ਅਮੀਰ ਨੌਜਵਾਨ
ਲਗਪਗ ਅਠਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਨੌਜਵਾਨ ਕਵੀ, ਅਤੀਭਾਵੁਕ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਸੁਪਨਸਾਜ਼।
ਜ਼ਿਮੀਦਾਰ ਘਰਾਣੇ ਦੀ ਸ਼ਰਮਾਕਲ, ਸ਼ਾਂਤ, ਪਿਆਰ ਪਿਆਸੀ ਕੁੜੀ
ਤਾਤਿਆਨਾ ਲਾਰੀਨਾ ਦੀ ਭੈਣ
ਕਥਾਨਕ
ਸਾਲ 1820 ਯੇਵਗੇਨੀ ਓਨੇਗਿਨ ਪੀਟਰਸਬਰਗ ਦਾ ਅਕੇਵੇਂ ਮਾਰਿਆ ਹੰਕਾਰੀ ਅਮੀਰ ਨੌਜਵਾਨ, ਜਿਸਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਨਾਚ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਸਿਵਾ ਕੁੱਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਚਾਨਕ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਚਾਚੇ ਤੋਂ ਵਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਜਾਗੀਰ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਇਸ ਦਿਹਾਤੀ ਜਾਗੀਰ ਤੇ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਲਾਦੀਮੀਰ ਲੇਂਸਕੀ ਨਾਮ ਦੇ ਆਪਣੇ ਗੁਆਂਢੀ, ਇੱਕ ਅਨੁਭਵਹੀਣ ਜਵਾਨ ਕਵੀ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਦਿਨ, ਲੇਂਸਕੀ ਓਨੇਗਿਨ ਨੂੰ ਖੁਲ੍ਹੇ ਡੁਲ੍ਹੇ ਸੁਭਾਅ ਦੀ ਪਰ ਅਲੜ੍ਹ ਜਿਹੀ ਆਪਣੀ ਮੰਗੇਤਰ ਓਲਗਾ ਲਰੀਨਾ ਦੇ ਘਰ ਭੋਜਨ ਤੇ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮਿਲਣੀ ਵਿੱਚ ਓਲਗਾ ਦੀ ਗੰਭੀਰ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਪ੍ਰੇਮੀ ਭੈਣ, ਤਾਤਿਆਨਾ, ਓਨੇਗਿਨ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਓਨੇਗਿਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰ ਦੇ ਇਜ਼ਹਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਚਿਠੀ ਲਿਖਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਆਸ ਦੇ ਉਲਟ ਓਨੇਗਿਨ ਪੱਤਰ ਦਾ ਉੱਤਰ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਿਲੇ ਤਾਂ ਓਨੇਗਿਨ ਇੱਕ ਨਸੀਅਤ ਭਰੇ ਭਾਸ਼ਣ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਨੂੰ ਠੁਕਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਡਿਪਲੋਮੈਟਿਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਮ ਸੰਬੰਧੀ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਦੀ ਆੜ ਵਿੱਚ ਤਾਤਿਆਨਾ ਨੂੰ ਟਰਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। thumb|right|200px|ਓਨੇਗਿਨ ਚਿਤਰ:ਦਮਿਤ੍ਰੀ ਕਾਰਦੋਵਸਕੀ, 1909 ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਲੇਂਸਕੀ ਸ਼ਰਾਰਤ ਨਾਲ ਓਨੇਗਿਨ ਨੂੰ ਤਾਤਿਆਨਾ ਦੇ ਨਾਮਕਰਨ ਦਿਵਸ ਦੇ ਜਸ਼ਨ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਬਸ ਇੰਨਾ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਮਹਿਫ਼ਲ ਵਿੱਚ ਤਾਤਿਆਨਾ, ਉਸ ਦੀ ਭੈਣ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਦੇ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਐਪਰ, ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਨਾਚ ਪਾਰਟੀ ਹੈ ਜੋ ਸੇਂਟ ਪੀਟਰਸਬਰਗ ਦੀਆਂ ਨਾਚ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੀ ਪੈਰੋਡੀ ਹੈ। ਓਨੇਗਿਨ ਆਪਣੇ ਅਤੇ ਤਾਤਿਆਨਾ ਬਾਰੇ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਸ਼ਰਾਰਤ ਨਾਲ ਬਲਾਉਣ ਕਾਰਨ ਲੇਂਸਕੀ ਨਾਲ ਚਿੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਓਲਗਾ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਚ ਕਰ ਕੇ ਅਤੇ ਵਰਗਲਾ ਕੇ ਇੰਤਕਾਮ ਲੈਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਓਲਗਾ ਆਪਣੇ ਮੰਗੇਤਰ ਨਾਲ ਖਫ਼ਾ ਅਤੇ ਓਨੇਗਿਨ ਪ੍ਰਤੀ ਉਲਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਸੁਹਿਰਦਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਖ਼ਮੀ ਲੇਂਸਕੀ ਓਨੇਗਿਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਵੰਦ ਯੁਧ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਓਨੇਗਿਨ ਜਕਦੇ ਜਕਦੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਦਵੰਦ ਯੁਧ ਵਿੱਚ, ਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਓਨੇਗਿਨ ਲੇਂਸਕੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੇ ਦੁਖ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਪਛਤਾਵੇ ਨੂੰ ਯਾਤਰਾ ਨਾਲ ਠੰਡਾ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੀ ਜਾਗੀਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਤਾਤਿਆਨਾ ਓਨੇਗਿਨ ਦੀ ਹਵੇਲੀ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਾਸ਼ੀਏ ਵਿੱਚ ਲਿਖੇ ਉਸ ਦੇ ਨੋਟ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਅਚਾਨਕ ਇਹ ਸਵਾਲ ਉਹਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਉਠਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਓਨੇਗਿਨ ਦਾ ਚਰਿੱਤਰ ਵੱਖ ਵੱਖ ਨਾਵਲੀ ਨਾਇਕਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਕੋਲਾਜ ਮਾਤਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੋਈ “ਅਸਲੀ ਓਨੇਗਿਨ” ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕਈ ਸਾਲ ਬੀਤ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਮਾਸਕੋ ਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਓਨੇਗਿਨ ਕੁਝ ਅਹਿਮ ਨਾਚ ਪਾਰਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਰੂਸੀ ਸਮਾਜ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਲਈ ਆਇਆ ਹੈ। ਤਦ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਹੁਸੀਨ ਔਰਤ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਹੁਣ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਮੱਲ ਰੱਖਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਤ੍ਰਭਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਤਾਂ ਉਹੀ ਤਾਤਿਆਨਾ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਪਿਆਰ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਹੁਣ ਉਹ ਇੱਕ ਪੱਕੇਰੀ ਉਮਰ ਦੇ ਜਰਨੈਲ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਵੀਂ ਤਾਤਿਆਨਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਿ ਉਹ ਹੁਣ ਸ਼ਾਦੀਸ਼ੁਦਾ ਔਰਤ ਹੈ ਉਹ ਉਹਨੂੰ ਪਿਆਰ ਜਤਾਉਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ ਤਾਤਿਆਨਾ ਉਸਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ। ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਕਈ ਪੱਤਰ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਲੇਕਿਨ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਨਾਵਲ ਖ਼ਤਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਓਨੇਗਿਨ ਤਾਤਿਆਨਾ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰ ਨੂੰ ਸੁਰਜੀਤ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤਾਤਿਆਨਾ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਭਾਸ਼ਣ ਨਾਲ ਠੁਕਰਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਓਨੇਗਿਨ ਦੇ ‘ਭਾਸ਼ਣ’ ਵਾਲੀ ਨਸੀਹਤ ਦੀ ਝਲਕ ਹੈ। ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਲਈ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰ ਨੂੰ ਕਬੂਲ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਲਈ ਪੂਰਨ ਨਿਸ਼ਠਾ ਵੀ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਨਾਵਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਪੁਸ਼ਕਿਨ ਦੇ ਨਾਵਲ
ਸੂਚੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸੂਚੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਸੂਚੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸੂਚੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀਵਿਕੀਪੀਡਿਆ ਦੀ ਉਹਨਾ ਅਮੁੱਕ ਲੇਖਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੈ ਜੋ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਹਨ ਅਤੇ  ਬਾਕੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ  ਵਿਚ  ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ  ਹਨ |
ਵਜ਼ੀਦਕੇ ਖੁਰਦ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਨਿਰੋਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ
ਨਿਰੋਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਜਾਂ ਪੂਰਨ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਉਹ ਰੂਪ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਆਪਣੀ ਪਰਜਾ ਉੱਤੇ ਪੂਰੀ ਜਾਂ ਉੱਕੀ ਤਾਕਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਨਿਰੋਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਰਾਜ ਅਤੇ ਉਹਦੇ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਅਸੀਮ ਸਿਆਸੀ ਹਕੂਮਤ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀਆਂ ਆਮ ਕਰ ਕੇ ਜੱਦੀ-ਪੁਸ਼ਤੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਕਈ ਵਾਰ ਗੱਦੀ ਦੇਣ ਦੇ ਹੋਰ ਤਰੀਕੇ ਵੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਤੋਂ ਅੱਡ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੀ ਤਾਕਤ ਉੱਤੇ ਕਿਸੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦਾ ਕਨੂੰਨੀ ਬੰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਆਸੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ
ਜੋਨ ਲਿਟਲਵੁਡ
ਜੋਨ ਮੌਡ ਲਿਟਲਵੁਡ (6 ਅਕਤੂਬਰ 1914 – 20 ਸਤੰਬਰ 2002) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਥੀਏਟਰ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਡੀਏਮੇਟਿਕ ਆਰਟਸ ਦੀ ਰੋਇਲ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਸੀ ਅਤੇ ਥੀਏਟਰ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ "ਮਾਡਰਨ ਆੱਡਰ ਮਾਡਰਨ ਥੀਏਟਰ" ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।   ਉਸ ਦਾ'' ਓ ਵ੍ਹਟ ਏ ਲਵਲੀ ਵਾਰ! ਦਾ''1963 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਕੀਤਾ ਨਿਰਮਾਣ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਰਚਨਾ ਸੀ।
ਲਿਟਲਵੁਡ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਕੰਪਨੀ ਥੀਏਟਰ ਰਾਇਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਸੌਂਦੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਇਹ ਪੁਨਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਅਲਕੈਮਿਸਟ ਅਤੇ ਰਿਚਰਡ II ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਨੇ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਮਗਰਲੇ ਵਿੱਚ ਹੈਰੀ ਐਚ. ਕੋਰਬੈਟ ਨੇ ਸਿਰਲੇਖ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ।
ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਸਮਾਜਕ ਮਾਹੌਲ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਯੋਗਾਤਮਕ ਮਾਡਲ, ਫਨ ਪੈਲੇਸ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਸੇਡਿਕਿਕ ਪ੍ਰਾਈਸ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਚਿਤਵਿਆ ਅਤੇ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਦੇ ਵੀ ਸਾਕਾਰ ਨਾ ਹੋਇਆ, ਪਰ ਇਹ  20 ਵੀਂ ਅਤੇ 21 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪ੍ਰਭਾਵ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1914
ਜਾਰਜ ਫ੍ਰਾਸਟ ਕੇਨੰਨ
thumb ਜਾਰਜ ਫ੍ਰਾਸਟ ਕੇਨੰਨ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: George Frost Kennan; 16 ਫਰਵਰੀ 1904 – 17 ਮਾਰਚ 2005) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸਲਾਹਕਾਰ, ਨੀਤੀਵਾਨ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸੀ।
ਜੀਵਨ ਲਾਲਸਾ (ਨਾਵਲ)
ਜੀਵਨ ਲਾਲਸਾ (Lust for Life) (1934) ਮਸ਼ਹੂਰ ਡੱਚ ਚਿੱਤਰਕਾਰ, ਵਿਨਸੈਂਟ ਵਾਨ ਗਾਗ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ, ਇਰਵਿੰਗ ਸਟੋਨ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਇੱਕ ਜੀਵਨੀਮੂਲਕ ਨਾਵਲ ਹੈ।
ਇਸ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਇੱਕ ਅਕੈਡਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਫ਼ਿਲਮ ਵੀ ਬਣੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਵਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਿਤਾਬਾਂ
ਪੰਜ ਦਰਿਆ (ਰਸਾਲਾ)
ਪੰਜ ਦਰਿਆ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਾਹਿਤਕ ਪਰਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤਕ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਦੂਜੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾ ਸੀ। ਇਸ ਮਾਸਿਕ ਪਰਚੇ ਦਾ ਮਾਲਕ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਕ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਸੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾ ਦਾ ਰਾਹ ਮੋਕਲਾ ਹੋਇਆ। ਅਗਸਤ 1939 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅੰਕ ਨਿਕਲਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਰਸਾਲਾ 1947 ਤੱਕ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਦੇਸ਼ ਵੰਡ ਦੇ ਬਾਅਦ ਇਹ ਪੱਤਰ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਬੰਦ ਰਿਹਾ ਤੇ ਮੁੜ ਜਨਵਰੀ 1949 ਵਿੱਚ ਕਚਹਿਰੀ ਰੋਡ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ1 ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਇਹ ਲੁਧਿਆਣਾ ਅਤੇ ਜਲੰਧਰ ਤੋਂ ਵੀ ਛਪਦਾ ਰਿਹਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਾਲੇ
ਅਪਨਾ ਦਲ
ਅਪਨਾ ਦਲ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਅਧਾਰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਾਰਾਣਸੀ-ਮਿਰਜ਼ਾਪੁਰ ਖੇਤਰ ਦੇ ਓਬੀਸੀ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਸਥਾਪਨਾ
ਅਪਨਾ ਦਲ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 4 ਨਵੰਬਰ 1995 ਨੂੰ ਕੁਰਮੀ ਜਾਤੀ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਡਾ ਸੋਨੇ ਲਾਲ ਪਟੇਲ ਵਲੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸੋਨੇ ਲਾਲ, ਦਲਿਤ ਨੇਤਾ ਕਾਂਸ਼ੀ ਰਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਨੇੜੇ ਦਾ ਐਸੋਸੀਏਟ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ  ਬਹੁਜਨਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ (ਬਸਪਾ) ਦੇ ਬਾਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਪਰ, ਕਾਂਸ਼ੀ ਰਾਮ ਨੇ ਮਾਇਆਵਤੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤੀ ਮਹੱਤਤਾ ਦੇਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਾਰਟੀ ਵਰਕਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਫੈਲ ਗਈ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਬਸਪਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਮਾਇਆਵਤੀ ਦੇ ਹੰਕਾਰੀ ਰਵੱਈਏ ਦਾ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ। ਮਾਮਲੇ 1995 ਵਿੱਚ ਤੋੜ ਤੱਕ ਚਲੇ ਗਏ ਜਦ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ, ਬਸਪਾ ਨੂੰ  ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੱਠਜੋੜ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲ ਗਿਆ  ਅਤੇ ਕਾਂਸ਼ੀ ਰਾਮ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਲਈ ਮਾਇਆਵਤੀ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ। ਮਾਇਆਵਤੀ ਦੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਇਹ ਸਰਕਾਰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਸਮਾਂ ਚੱਲੀ। (ਜੂਨ 1995 ਤੋਂ ਅਕਤੂਬਰ ਤੱਕ), ਪਰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਦਬਾਅ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਾਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਕਾਫ਼ੀ ਸੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕਰਨ ਲਈ, ਬਸਪਾ ਅਤੇ ਫਾਰਮ ਇੱਕ ਨਵ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ
ਸ਼ੇਫਾਲੀ ਸ਼ਾਹ
ਸ਼ੇਫਾਲੀ ਸ਼ਾਹ (ਜਨਮ 20 ਜੁਲਾਈ 1972), ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ ਜੋ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਰੰਗੀਲਾ (1995) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਭੂਮਿਕਾ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਫ਼ਿਲਮੀ ਸਫਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਫਿਲਮ 'ਸਤਿਆ' ਵਿਚੱ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਸ਼ੇਫਾਲੀ ਸ਼ਾਹ (ਨੀ ਸ਼ੈਟੀ) ਸੁਧਾਕਰ ਸ਼ੈਟੀ ਅਤੇ ਸ਼ੋਭਾ ਸ਼ੈਟੀ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਔਲਾਦ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬਚਪਨ ਸਾਂਤਾਕਰੂਜ਼, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਆਰਬੀਆਈ ਕੁਆਰਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਆਰੀਆ ਵਿਦਿਆ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਕਰੀਅਰ
ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੈਫਾਲੀ ਨੇ ਇੱਕ ਗੁਜਰਾਤੀ ਸਟੇਜ ਡਰਾਮੇ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਿਸਨੂੰ ਅੰਤ ਵਾਗਾਰਨੀ ਅੰਤਾਕਸ਼ਰੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੋਏ ਸ਼ੋਅ ਆਰੋਹਨ ਨਾਲ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਰੰਗੀਲਾ (1995) ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਕੁਝ ਹੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਸੀਰੀਅਲ ‘ਕਭੀ ਕਭੀ’ ਨਾਲ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ। ਉਸਨੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਫਿਲਮ ਸੱਤਿਆ (1998) ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਸਟਾਰ ਸਕ੍ਰੀਨ ਅਵਾਰਡ ਸਰਵੋਤਮ ਸਹਾਇਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ - ਆਲੋਚਕ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ। ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ 'ਵਕਤ: ਦ ਰੇਸ ਅਗੇਂਸਟ ਟਾਈਮ' (2005) ਵਿੱਚ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵਜੋਂ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ। ਫਿਲਮ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਵਿਪੁਲ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਾਨਸੂਨ ਵੈਡਿੰਗ ਵਿੱਚ ਰੀਆ ਵਰਮਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਗਾਂਧੀ, ਮਾਈ ਫਾਦਰ ਵਿੱਚ ਕਸਤੂਰਬਾ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ 2008 ਦੀ ਫਿਲਮ ਬਲੈਕ ਐਂਡ ਵ੍ਹਾਈਟ ਵਿੱਚ ਅਨਿਲ ਕਪੂਰ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵਜੋਂ ਪਰਿਪੱਕ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਲਈ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਰਿਤੂਪਰਨੋ ਘੋਸ਼ ਦੀ ਦ ਲਾਸਟ ਲੀਅਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਸਰਵੋਤਮ ਸਹਾਇਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ। 2010 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਚੰਦਰਕਾਂਤ ਕੁਲਕਰਨੀ ਦੇ ਨਾਟਕ ਧਿਆਨਮਣੀ ਦੇ ਹਿੰਦੀ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਕਿਰਨ ਕਰਮਰਕਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸਟੇਜ 'ਤੇ ਗਈ। ਬਸ ਇਤਨਾ ਸਾ ਖਵਾਬ। 2019 ਵਿੱਚ, ਸ਼ੈਫਾਲੀ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਕ੍ਰਾਈਮ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਵੈੱਬ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਰਿਚੀ ਮਹਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਮਾਨਵ ਕੌਲ ਦੇ ਉਲਟ, ਚਾਰ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਜੀਬ ਦਾਸਤਾਨਾਂ ਦੀ 2021 ਨੈੱਟਫਲਿਕਸ ਮੂਲ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਵਿਪੁਲ ਸ਼ਾਹ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ, ਹੌਟਸਟਾਰ 'ਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਹਿਊਮਨ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਕਈ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਯੁਸ਼ਮਾਨ ਖੁਰਾਨਾ ਅਤੇ ਰਕੁਲ ਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਲ ਡਾਕਟਰ ਜੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਭਿਨੈ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਫਿਲਮ ਡਾਰਲਿੰਗਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਲੀਆ ਭੱਟ ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਪੇਂਟਿੰਗ ਅਤੇ ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਵੀ ਸ਼ੌਕ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਜਲਸਾ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਹੈ। 2021 ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇਸ ਦੇ ਕੁਝ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸੇ ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਪੇਂਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1982 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਆਰਚੀ ਗਰੀਨ
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਤੇ ਕਾਰਜ
29 ਜੂਨ, 1917 ਨੂੰ ਵਿਨੀਪੇਗ ਮੈਨੀਟੋਬਾ ਵਿੱਚ ਆਰਚੀ ਗਰੀਨ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨਾਲ 1992 ਵਿੱਚ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ 1939 ਵਿੱਚ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬਰਕਲੇ ਤੋਂ ਬੈਚੇਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀੇ। `ਸਿਵੀਲੀਅਨ ਕਨਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਕੋਰਪਸ` ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਸੜਕ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਅੱਗ ਬੁਝਾਉਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਜਲ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ ਤਰਖਾਣਾਂ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦਾ 67 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮੇਂ ਲਈ ਮੈਂਬਰ ਰਿਹਾ।ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਤਾ ਚੇਰਨੀਗੈਵ ਤੋਂ ਆਏ ਹੋਏ ਯਹੂਦੀ ਪਰਵਾਸੀ ਸਨ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਰੂਸ ਦੇ ਜ਼ਾਰ ਦੇ ਖਲਾਫ਼ ਉੱਠੇ ਵਿਦਰੋਹ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਵਿਦਰੋਹ ਦੀ ਅਸਫ਼ਲਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਕੈਨੇਡਾ ਆ ਗਏ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਸਮਾਂ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਲੋਕਧਾਰਾਈ ਸਮੱਗਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਹੀਂ ਲਗਾੲਆ, ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਪਾਸੇ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਗੀਤਾ। ਸੰਗੀਤ ਲਈ ਉਸਦੇ ਪਿਆਰ ਨੇ ਉਸਦੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ।
ਅਕਾਦਮਿਕ ਜੀਵਨ
ਆਰਚੀ ਗਰੀਨ ਨੇ 1960 ਵਿੱਚ ਇਲੀਨੇਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਐਮ.ਐਲ.ਐਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ। 1968 ਵਿੱਚ ਪੈਨਸਲਵੇਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਲੋਕਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਪੀ.ਐੱਚ.ਡੀ. ਕੀਤੀ। ੳਸਦਾ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੁਸਤਕ "ਔਨਲੀ ਏ ਮਾਈਨਰੋ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਗੀਤ ਲੇਖਕ ਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਨੇਤਾ ਜਿਸ ਗਾਰਲੈਂਡ ਦੀ ਭੈਣ "ਸਾਰਾ ਅੋਗਨ ਗੰਨਿਗ" ਦੁਆਰੇ ਗਾਏ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਐੱਲਪੀ ਗਰਲ ਆਫ਼ ਕੋਨਸਟੈਂਟ ਸੋਰੋਅ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੀ। 1960 ਵਿੱਚ ਇਲੀਨੋਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਹੋਈ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਮਜ਼ਦੂਰ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੀ ਸੰਸਥਾ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ 1972 ਈ. ਤੱਕ ਰਿਹਾ। 1969 ਤੋਂ 1976 ਤੱਕ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਉਸਨੇ ਅਮਰੀਕਨ ਲੋਕਜੀਵਨ ਸੰਭਾਲ ਐਕਟ ਬਣਾਉ ਲਈ ਸਫ਼ਲਤਾਪੂਰਵਕ ਵਿਧਾਨਕ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾਈ। 1975 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਆਸਟਿਨ ਵਿਖੇ ਟੈਕਸਾਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਨਿਯਕਤੀ ਹੋਈ। ਉਸਨੂੰ 1977 ਵਿੱਚ ਲੁੲਸਵਿਲੇ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਬਿੰਘਮ ਹਿਊਮੈਨੀਟੀਜ਼ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰਸ਼ਿਪ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਉਸਦੇ ਲੇਖ "ਜਨਰਲ ਆਫ਼ ਅਮਰੀਕਨ ਫੋਕਲੋਰ", ਲੇਬਰਾਜ਼ ਹੈਰੀਟੇਜ਼ੋ,`ਮਿਊਜ਼ੀਕਲ ਕੁਆਰਟਰਲੀ` ਆਦਿ ਮੈਗਜ਼ੀਨਾਂ ਤੇ ਹੋਰ ਸੰਗ੍ਰਿਹਾਂ ਵਿੱਚ ਛਪਦੇ ਰਹੇ। ਜੂਨ 1988 ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਸਟਿਨ ਵਿਖੇ ਟੈਕਸਾਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਹੋੲਆ। ਆਰਚੀ ਗਰੀਨ ਨੇ ਉੱਤਰੀ ਕੈਰੋਲੀਨਾ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੱਖਣੀ ਲੋਕਜੀਵਨ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਸਮੱਗਰੀ ਲਈ ਸ਼ਾਖਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ।
ਅਧਿਆਪਨ ਤੋਂ ਸੇਵਾ-ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆ ਨੂੰ ਲਿਖਣਾ ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਵਾਉਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ। ਆਰਚੀ ਗਰੀਨ ਨੇ "ਜਾਨ ਨਿਊ-ਹੋਮ" ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਉੱਤਰੀ ਕੈਰੋਲੀਨਾ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਲੋਕਜੀਵਨ ਸ਼ਾਖਾ ਵਿਖੇ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਇਆ। ਸਾਨਫਰਾਂਸਿਸੋੇ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿਖੇ 22 ਮਾਰਚ, 2009 ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ।
ਪ੍ਰੀਤਮ ਬਰਾੜ ਲੰਡੇ
ਪ੍ਰੀਤਮ ਬਰਾੜ ਲੰਡੇ ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਸੀ।
ਪ੍ਰੀਤਮ ਬਰਾੜ ਪਿੰਡ ਲੰਡੇ ਦਾ ਜੰਮਪਲ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਸਰਵਣ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ। ਪ੍ਰੀਤਮ ਬਰਾੜ ਮੋਗੇ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦਾ ਅਸਰ ਸੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ
ਮੁਰਸ਼ੀਦਾ ਖ਼ਾਤੂਨ
ਮੁਰਸ਼ੀਦਾ ਖ਼ਾਤੂਨ(ਜਨਮ 7 ਜੁਲਾਈ 1999) ਇੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ 2017 ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਕੁਆਲੀਫਾਇਰ ਲਈ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਇਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ (ਡਬਲਿਊ.ਓ.ਡੀ.ਆਈ.) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 4 ਮਈ 2018 ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ 20 ਮਈ 2018 ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਖਿਲਾਫ਼ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਲਈ ਡਬਲਯੂ ਟੀ-20 ਆਈ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਨੱਚਦੀ ਕੁੜੀ (ਰਾਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ)
ਨੱਚਦੀ ਕੁੜੀ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ, ਰਾਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਦਾ ਬਣਾਇਆ ਇੱਕ ਚਿੱਤਰ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ
ਮੁਰਸ਼ੀਦਾ ਖ਼ਾਤੂਨ
ਅਗਸਤ 2019 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਵਿੱਚ 2019 ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਟੀ -20 ਕੁਆਲੀਫਾਇਰ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਲਈ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਨਵੰਬਰ 2019 ਵਿਚ ਉਸ ਨੂੰ 2019 ਸਾਊਥ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿਚ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਲਈ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਨੂੰ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਦੋ ਦੌੜਾਂ ਨਾਲ ਹਰਾ ਕੇ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਜਨਵਰੀ 2020 ਵਿਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿਚ 2020 ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1999 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਕਾਰਲ ਫਰਡੀਨੈਂਡ ਕੋਰੀ
ਕਾਰਲ ਫਰਡੀਨੈਂਡ ਕੋਰੀ (ਦਸੰਬਰ 5, 1896 - ਅਕਤੂਬਰ 20, 1984) ਇੱਕ ਚੈੱਕ ਬਾਇਓਕੈਮਿਸਟ ਸੀ।
ਭੱਦਲਵੱਢ
ਭੱਦਲਬਾਦ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਕਾਰਲ ਫਰਡੀਨੈਂਡ ਕੋਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1896 ਜਨਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1984 ਮੌਤ
ਭੱਦਲਵੱਢ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਚਾਰਲਸ ਹੋਕਤ
ਚਾਰਲਸ ਫਰਾਂਸਿਸ ਹੋਕਤ (17 ਜਨਵਰੀ 1916 – 3 ਨਵੰਬਰ 2000) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗੀਆਨੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸਰੰਚਨਾਵਾਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਵਿਚਾਰ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1916 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2000
ਕ੍ਰਿਸ ਹਾਵਰਡ (ਅਮਰੀਕਨ ਫੁੱਟਬਾਲ)
'''ਕ੍ਰਿਸਟੋਫਰ ਐਲ. "ਕ੍ਰਿਸ" ਹਾਵਰਡ''' (5 ਮਈ, 1 ਜੁਲਾਈ 1975) ਇੱਕ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਏ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਅਮਰੀਕੀ ਫੁਟਬਾਲ ਹੈ ਜੋ ਜੈਕਸਨਵਿਲ ਜੀਗੁਅਰਸ ਲਈ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫੁੱਟਬਾਲ ਲੀਗ (ਐੱਨ ਐੱਫ ਐੱਲ) ਲਈ ਖੇਡਿਆ ਹੈ। 1998 ਦੇ ਐਨਐਫਐਲ ਡਰਾਫਟ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਡੇਨਵਰ ਬ੍ਰੋਂਕੋਸ ਦੁਆਰਾ ਹਾਵਰਡ ਨੂੰ ਡਰਾਫਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਭੰਬਲਭੂਸੇ ਕਾਰਨ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੇ ਬਰੋਕਨਸ ਨੂੰ ਉਸ ਲਈ ਰਾਇਲ ਸੀਜ਼ਨ ਖੇਡਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਹਾਗਾਰਡ ਨੂੰ ਫਿਰ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਹੋਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈਆਂ ਜਦੋਂ ਜਗੁਆਰਾਂ ਨੇ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਿਯਮਤ ਪਲੇਅਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਿਤ ਕੀਤਾ।
ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਵੋਲਵਰਿਨੀਜ਼ ਫੁੱਟਬਾਲ ਟੀਮ ਲਈ ਖੇਡਿਆ ਸੀ ਜਿੱਥੇ 1997 ਦੇ ਐਨਸੀਏਏ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਆਈ-ਏ ਫੁੱਟਬਾਲ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦਾ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਵਿੱਚ ਆਖ਼ਰੀ ਸਾਲ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ। ਹਾਵਰਡ ਨੈਸ਼ਨਲ ਚੈਂਪੀਅਨ 1997 ਦੀ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਵੋਲਵਰਿਨੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਟੀਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1998 ਵਿੱਚ ਹੂਲਾ ਬਾਊਲ ਐਮਵੀਪੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਕ੍ਰਿਸ ਲਿਯੀਸੀਆਨਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਫੁੱਟਬਾਲ ਪਾਵਰਹਾਊਸ, ਰਿਵਰ ਰਿਜ, ਲੁਈਸਿਆਨਾ ਦੇ ਜੌਹਨ ਕ੍ਰੀਟੀਸ ਕ੍ਰਿਸ਼ਚਿਅਨ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ. ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਗੈਬਰੀਐਲ ਯੂਨੀਅਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ
ਹਾਵਰਡ ਦਾ ਜਨਮ ਕੈਨਨਰ, ਲੁਈਸੀਆਨਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਲੂਸੀਆਨਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਫੁੱਟਬਾਲ ਪਾਵਰਹਾਊਸ ਜੌਨ ਕ੍ਰੀਟੀਸ ਕ੍ਰਿਸਚੀਅਨ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਲਈ ਖੇਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ।
ਕਾਲਜ ਦਾ ਕੈਰੀਅਰ
ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਵਿੱਚ 1994 ਤੋਂ 1997 ਤਕ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ, ਉਸ ਨੇ 418 ਕਾਰਾਂ 'ਤੇ ਦੌੜਦੇ ਹੋਏ 1876 ਗਜ਼ ਰੱਖੇ ਅਤੇ 60 ਰੈਸਟੈਂਸਾਂ ਤੇ 429 ਯਾਰਡ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1997 ਦੇ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਚਾਰ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਸਮੇਤ 9100 ਗਜ਼ ਦੇ ਦੌਰੇ ਕੀਤੇ। ਕਾਲਜ ਵਿਚ, ਉਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਜਬਰਦਸਤ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ 1996 ਵਿੱਚ ਮਿਨੀਸੋਟਾ ਗੋਲਡਨ ਗੋਪਰਜ਼ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ 127 ਗਜ਼ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਹ ਇੱਕ ਵਾਰ 109 ਯਾਰਡ ਅਤੇ ਯੂਸੀਏਲਏ ਬਰੂਿਨਜ਼ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ 4 ਟਿਡਡਾਊਨ ਲਈ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਹਾਵਰਡ ਨੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਚੌਥੀ ਵਾਰ ਵੀ ਰੱਸੀ ਰੱਖੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 86 ਗਜ਼ ਦੀ ਭੀੜ ਸੀ।
1996 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਪੰਜ 100-ਯਾਰਡ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਜੂਨੀਅਰ ਵਜੋਂ 10 ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਰਹੇ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਦਸ ਗੇੜਾਂ ਵਿੱਚ 725 ਗਜ਼ ਦੌੜਦੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਦਸ ਟੱਚਡਾਉਨ ਲਾਏ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਹ 12 ਗੇਮਾਂ ਵਿੱਚ 837 ਗਜ਼ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਕਲੈਰੰਸ ਵਿਲੀਅਮਜ਼ ਦੀ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਟੀਮ 'ਤੇ ਦੂਜਾ ਸੀ। [[ਤਸਵੀਰ:2008-1226-Pasadena-008-RoseBowl.jpg|right|thumb|200x200px|ਹਾਵਰਡ ਨੇ 1997 ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਨੂੰ 1998 ਦੇ ਰੋਜ਼ ਬਾਊਲ ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
]] 1997 ਦੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿਚ, ਉਹ 12-0 ਦੀ ਮਿਸਰੀ ਟੀਮ ਦੀ ਮੁਢਲੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਤੌਰ' ਤੇ ਆਵਾਜ਼ ਉਠਾਉਣ ਲਈ ਤੇਜ਼ ਦੌੜ ਦਾ ਮੁਖੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਕੋਲ 1000-ਯਾਰਡ ਰਿਸਰ ਜਾਂ 500-ਯਾਡਰ ਰਿਸੀਵਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਟੀਮ ਨੇ 1997 ਦੇ ਹੈਸਮਾਨ ਟਰਾਫ਼ੀ ਦੇ ਬਾਅਦ ਬਚਾਅ ਪੱਖ ਤੇ ਰੱਖਿਆਤਮਕ ਚਾਰਲਸ ਵੁਡਸਨ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ। ਹਾਵਰਡ ਨੇ 199 ਕਾਰਾਂ ਤੇ 378 ਐਸਟ੍ਰੈਂਸ਼ਨਾਂ 'ਤੇ ਦੌੜਦੇ ਹੋਏ 938 ਗਜ਼ ਨੂੰ ਭਰਿਆ। ਉਹ ਕਰੀਬੀ ਬੇਕਰ ਨਾਲ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਟੀਮ ਦਾ ਦੂਜਾ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਤੇਜ਼ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਸਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਟ੍ਰਾਟਡਾਉਨ। ਉਹ ਨਵੇਂ ਬਣੇ ਐਂਥਨੀ ਟੌਮਸ ਦੁਆਰਾ ਬੈਕਫਿਫਮ ਵਿੱਚ ਪੂਰਕ ਸਨ, ਜੋ 549 ਗਜ਼ ਅਤੇ 5 ਸੁੱਟੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਟੱਚਡਾਉਨਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਦੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਨਾਬੈਕ ਪੈਨ ਸਟੇਟ ਨਿਟਨੀ ਲਾਇਨਜ਼ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਖੇਡਣਾ, ਫਿਰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨੰਬਰ 2 ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਹਾਵਰਡ ਨੇ ਨਿਟਨੇ ਲਾਇਨਜ਼ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਦੇ 120 ਗਜ਼ ਅਤੇ ਟੱਚਡਾਊਨ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋਏ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੋਚ ਲੋਇਡ ਕਾਰਰ ਨੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕੀਤੀ: "ਮੈਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕ੍ਰਿਸ ਹੈਵਰਡ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਕਾਬਲੀਅਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸਨਮਾਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਨੇ ਖੇਡ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਹਾਵਰਡ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕਾਲਜੀਏਟ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਬਦੌਲਤ 3-0 ਦੇ ਬਾਅਦ 34-0 ਦੀ ਲੀਡ ਲੈ ਲਈ।
1997 ਦੀ ਸੀਜ਼ਨ 1 ਜਨਵਰੀ 1998 ਨੂੰ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਰਾਜ ਉੱਤੇ 21-16 ਦੀ ਜਿੱਤ ਨਾਲ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਬਾਜ਼ ਹਾਵਰਡ ਨੇ ਖੇਡ ਦੇ ਸਾਰੇ rushers ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਲ 70 ਗਜ਼ ਦੇ 19 ਦੌੜਦੇ ਹੋਏ।
ਉਹ 1998 ਦੇ ਹੂਲਾ ਬਾਊਲ, ਇੱਕ ਸੱਦਾ ਕਾਲਜ ਫੁੱਟਬਾਲ ਆਲ ਸਟਾਰ ਗੇਮ ਦੇ ਉੱਤਰ ਐਮਵੀਪੀ ਵੀ ਸੀ। ਉਹ 14 ਗੱਡੀਆਂ 'ਤੇ 116 ਗਜ਼ ਦੇ ਲਈ ਦੌੜੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਦੇ ਦੂਜੇ ਅੱਧ ਦੇ ਵਾਪਸੀ' ਚ ਆਖਰੀ ਪਲਾਂ 'ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਜੋਅਰੇਵਿਸੀਅਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰਿਵਰਸ ਗੇਮ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਕਿ ਜੂਰੇਵਿਕਸ ਨਾਲ ਖ਼ਤਮ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਇਨ ਗ੍ਰੀਸ ਨੂੰ ਪੰਜ-ਯਾਰਡ ਟਚ ਟੂ ਪਾਸ ਲਈ ਪਾਸ ਸੀ। ਉੱਤਰੀ ਹਾਰ ਜਾਵੇਗਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਜਦੋਂ ਮਿਸਡ ਵਾਧੂ ਬਿੰਦੂ ਖੇਡਾਂ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਟੀਚੇ ਲਈ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਕਰੀਅਰ
1998 ਦੇ ਐਨਐਫਐਲ ਡਰਾਫਟ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਗੇੜ ਵਿੱਚ ਡੇਵੈਨ ਬ੍ਰੋਂਕੋਸ ਦੁਆਰਾ ਹਾਵਰਡ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1998 ਵਿੱਚ ਬਰੋਨਕੋਸ ਨਾਲ ਪ੍ਰੀ-ਸੀਜ਼ਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੁਸ਼ਕਲ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਦੋ ਗੇਮ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਵਾਰ ਖਰਾਬ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਬ੍ਰੋਨਕੋਸ ਨੇ ਸਤੰਬਰ 1998 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅਭਿਆਸ ਟੀਮ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਜੈਕਸਨਵਿਲ ਜੈਗੁਆਰ ਦੁਆਰਾ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਜੈਕਸਨਵਿਲ ਕੋਚ ਟੋਮ ਕਫੇਲਿਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ: "ਕ੍ਰਿਸ ਹਾਵਰਡ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਅਜੇ ਵੀ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਖ਼ਿਆਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਵਿਅਕਤੀ ਹੋਵੇਗਾ ਜਿਸਨੂੰ ਗਿਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਸਾਡੇ ਮੁਲਾਂਕਣਾਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। " ਕਫ਼ਲਿਨ ਨੇ ਹਾਵਰਡ ਦੇ ਡੈੱਮੇ ਨਾਲ ਫੰਬਲਲਾਂ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ: "ਇਹ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਸੀ. ਬੁਨਿਆਦੀ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਅਸੀਂ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਮੂਲ ਤੋਂ ਇੱਥੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਾਂਗੇ।" ਹਾਵਰਡ ਵਿੱਚ 41 ਗੱਡੀਆਂ ਤੇ ਸਫਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ 123 ਗਜ਼ ਦੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਔਸਤ ਅਤੇ ਪੰਜ ਸੁਆਗਤੀ ਤੇ 37 ਗਜ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ। ਸਾਲ 2000 ਵਿਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਖਰੀ ਸਾਲ ਵਿਚ, ਉਹ ਪਹਿਲੇ ਦੋ ਗੇੜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ 21 ਦੌੜਾਂ 'ਤੇ ਦੋ ਵਾਰ ਫਿੱਕਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਉਸਦੇ ਆਖਰੀ ਦੋ ਕੈਰੀਅਰ ਐਨਐਫਐਲ ਗੇਮਾਂ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1975 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਟਰਨਬੁੱਲ ਦਰਿਆ
ਟਰਨਬੁੱਲ ਦਰਿਆ  ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ  ਦੱਖਣੀ ਟਾਪੂ ਦੇ ਵੈਸਟ ਕੋਸਟ ਤੇ ਇੱਕ ਛੋੱਟਾ ਜਿਹਾ ਦਰਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵੈਸਟ ਕੋਸਟ, ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ ਦਰਿਆ
ਕੈੱਨ ਗ੍ਰੇਗੋਇਰ
ਕੈੱਨ ਗ੍ਰੇਗੋਇਰ (ਜਨਮ 13 ਦਸੰਬਰ 1951) ਇੱਕ ਡੱਚ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਹੈ। ਯਥਾਰਥ ਪ੍ਰਤੀ ਉਹਦੀ ਅਨੋਖੀ ਪਹੁੰਚ ਨੇ ਕਲਾ ਜਗਤ ਦਾ ਧਿਆਨ ਖਿਚਿਆ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਅਹਿੱਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਦੀ ਰਵਾਇਤੀ ਵਿਧਾ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਰੂਹ ਫੂਕ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਗ੍ਰੇਗੋਇਰ ਨੇ 1967-1973 ਤੱਕ ਆਮਸਟਰਡੈਮ ਵਿੱਚ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਸਟੇਟ ਅਕੈਡਮੀ ਚ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। 1973 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਸਿਲਵਰ ਪ੍ਰੀ ਡੇ ਰੋਮ ਜਿੱਤਿਆ। 1976 ਵਿੱਚ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਇਤਾਲਵੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਸੱਦੇ ਉੱਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਟਲੀ ਲਈ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਦੌਰੇ ਤੇ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਡੱਚ ਚਿੱਤਰਕਾਰ
ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ
ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਲੋਕਰਾਜੀ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਮੁਲਕ ਦੇ ਇੱਕ ਗ਼ੈਰ-ਸਿਆਸੀ ਆਗੂ ਵਜੋਂ ਸੰਵਿਧਾਨ, ਲਿਖਤ ਜਾਂ ਅਣਲਿਖਤ, ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਅੰਦਰ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਆਸੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ
10 ਦਸੰਬਰ
10 ਦਸੰਬਰ ਗ੍ਰੈਗਰੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਸਾਲ ਦਾ 344ਵਾਂ (ਲੀਪ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 345ਵਾਂ) ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸਾਲ ਦੇ 21 ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਹਨ। ਦੇਸੀ ਕਲੰਡਰ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਦਿਨ 26 ਮੱਘਰ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਦਿਹਾਂਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਸੰਬਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ ਦੇ ਦਿਨ
ਗਲਾਈਕੋਜਨ
ਗਲਾਈਕੋਜਨ ਗਲੂਕੋਜ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਮਲਟੀਬ੍ਰਾਨ੍ਚ੍ਡ ਪਾਲੀਸੈਕਾਰਾਈਡ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਫੰਜਾਈ ਵਿੱਚ ਊਰਜਾ ਸਟੋਰੇਜ਼ ਦੇ ਰੂਪ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਸਰਤ ਵਿਗਿਆਨ
ਕਫ਼ਨ (ਕਹਾਣੀ-ਸੰਗ੍ਰਿਹ)
ਕਫ਼ਨ (ਮੂਲ ਹਿੰਦੀ: कफ़न) [ਮੁ[ਨਸ਼ੀ ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ]] ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਕਹਾਣੀ-ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ ਦੀ ਅੰਤਮ ਕਹਾਣੀ ਕੱਫ਼ਨ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ 13 ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੰਕਲਿਤ ਹਨ। ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਰ ਇੱਕ ਕਹਾਣੀ ਮਨੁੱਖ ਮਨ ਦੇ ਅਨੇਕ ਪਹਿਲੂਆਂ, ਚੇਤਨਾ ਦੀਆਂ ਵਭਿੰਨ ਤੰਦਾਂ, ਸਮਾਜਕ ਕੁਰੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਆਰਥਕ ਲੁੱਟ-ਖਸੁੱਟ ਦੇ ਵਿਵਿਧ ਪਸਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਪੂਰਣ ਕਲਾਤਮਕਤਾ ਸਹਿਤ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਕਫ਼ਨ ਕਹਾਣੀ ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਤੋਂ ਇੱਕਦਮ ਭਿੰਨ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਿਤਾਬਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਕਿਤਾਬਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ
ਟਕਸਾਲੀ ਤਿੱਬਤੀ ਭਾਸ਼ਾ
ਤਿੱਬਤੀ ਭਾਸ਼ਾ (ਤਿੱਬਤੀ ਲਿਪੀ ਵਿਚ: བོད་སྐད་, ü kä), ਤਿੱਬਤੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਦੀ ਰਾਜਭਾਸ਼ਾ ਵੀ ਹੈ। ਇਹ ਤਿੱਬਤੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲਹਾਸਾ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਟਕਸਾਲੀ ਤਿੱਬਤੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਿੱਬਤੀ-ਬਰਮੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਵਿਨਦਾਲੁ
ਵਿਨਦਾਲੁ ਇੱਕ ਤਰਾਂ ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਕੜ੍ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕੀ ਗੋਆ ਅਤੇ ਕੋਂਕਣ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪਕਵਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੜੀ
ਪੈਂਥਰ - ਦ ਡਿਟੈਕਟਿਵ
ਪੈਂਥਰ - ਦ ਡਿਟੈਕਟਿਵ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਲੜੀਵਾਰ ਨਾਟਕ ਸੀ,ਜੋ ਸਾਲ 1996 ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਹਿੰਦੀ ਚੈਨਲ ਹੋਮ ਟੀਵੀ ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਸੀ। ਨਾਟਕ ਦਾ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਇੱਕ ਜਾਸੂਸ ਸੀ ਜੋ ਹਰ ਲੜੀਵਾਰ ਚ ਇੱਕ ਉਲਝਿਆ ਹੋਇਆ ਜ਼ੁਰਮ ਸਬੰਧਿਤ ਮਸਲਾ ਹੱਲ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਜਾਸੂਸ ਦਾ ਨਾਮ ਮਿਸਟਰ ਪੈਂਥਰ ਸੀ, ਮਿਸਟਰ ਪੈਂਥਰ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਿੰਦੀ ਅਦਾਕਾਰ ਮੰਗਲ ਢਿੱਲੋਂ ਨੇ ਨਿਭਾਈ।
ਜਸ ਰੇਨ
ਜਸ ਰੇਨ ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਯੂਟੂਬ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਹੈ
ਅਮਾਸਿਆ
ਅਮਾਸਿਆ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਅਮਾਸਿਆ ਸੂਬੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 99,900 ਦੇ ਕਰੀਬ ਹੈ।
ਜਲਮੰਡਲ
ਜਲਮੰਡਲ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Hydrosphere, ਇਹ ਦੋ ਯੂਨਾਨੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ὕδωρ - hudōr, "ਜਲ" ਅਤੇ σφαῖρα - sphaira, "ਮੰਡਲ" ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ) ਦਾ ਅਰਥ ਕਿਸੇ ਗ੍ਰਹਿ ਦੇ ਕੁੱਲ ਜਲ ਪੁੰਜ ਤੋਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਚਾਹੇ ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਥੱਲੇ, ਅੰਦਰ, ਉੱਤੇ ਕਿੱਤੇ ਵੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ। ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਇਹ ਮਹਾਸਾਗਰਾਂ, ਝੀਲਾਂ, ਨਦੀਆਂ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਜਲਾਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੂਗੋਲ
ਭੈਣੀ ਮਹਿਰਾਜ
ਭੈਣੀ ਮਹਿਰਾਜ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਰੂਪਨ ਬੱਲ
ਰੂਪਨ ਬੱਲ ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ-ਭਾਰਤੀ ਯੂਟਿਊਬਰ ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਸਿੱਖ
ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਸੂਚਕ
2019 UN Human Development Report (inequality-adjusted).svg मानव विकास सूचकांक ਜਿਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਤ ਅਵਧੀ, ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਆਮਦਨ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸੰਗਠਤ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ਰਤ ਅੰਕੜਾਤਮਕ ਪੈਮਾਨਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸਾਂ ਜਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਮਾਨਵੀ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਦਸ਼ਾ ਦੀ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰੀ ਮਹਿਬੂਬ-ਅਲ-ਹੱਕ ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਮਰਤਿਆ ਸੇਨ ਇਸ ਦੇ ਬਾਨੀ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਇਸ ਨੂੰ 1990 ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਨੇਸ਼ਨ ਡਵੇਲਪਮੇਂਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਨੇਸ਼ਨ ਡਵੇਲਪਮੇਂਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹਰ ਸਾਲ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਰਿਪੋਰਟ ਤਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸਾਂ ਦੀ ਮਾਨਵੀ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਮਿਆਰ ਅਨੁਸਾਰ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਸੂਚਕ ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਦਰਜੇ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲੋਂ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਕਸੌਟੀ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਆਮਦਨ '' ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਸੂਚਕ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਿਛੋਕੜ
ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਸੂਚਕ ਦਾ ਮੁੱਢ, ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਨੇਸ਼ਨ ਡਵੇਲਪਮੇਂਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ (ਯੂ .ਐਨ . ਡੀ. ਪੀ ) ਦੀਆਂ ਸਲਾਨਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਤੋਂ ਬਝਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ ਮਹਿਬੂਬ ਉਲ ਹਕ਼ ਨੇ ਤਿਆਰ ਕਰ ਕੇ 1990 ਤੋਂ ਜਾਰੀ ਕਰਨੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਿਹਨਾਂ ਦਾ ਮਕਸਦ ਵਿਕਾਸ - ਅਰਥਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਮਹਿਜ ਆਮਦਨ ਦੀਆਂ ਗਿਣਤੀਆਂ-ਮਿਣਤੀਆਂ ਦੀ ਥਾਂ ਲੋਕ ਭਲਾਈ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਤੇ ਜੋਰ ਦੇਣਾ ਸੀ। ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਹਿਬੂਬ ਉਲ ਹਕ਼ ਨੇ ਹੋਰਨਾਂ ਵਿਕਾਸ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੇ ਅਰਥਸ਼ਾਸ਼ਤਰੀ ਅਮਰਤਿਆ ਸੇਨ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ। ਸ੍ਰੀ ਹਕ਼ ਇਹ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਨਾਲ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਸੰਬੰਧੀ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ ਕਿਸਮ ਦੇ ਸੰਗਠਤ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ਰਿਤ ਸੂਚਕ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਬਹੁਤ ਲੋੜ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਆਮ ਲੋਕਾਂ, ਅਕਾਦਮਿਕ ਧਿਰਾਂ ਅਤੇ ਨੀਤੀਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਵਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ ਕਿ ਉਹ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਆਰਥਿਕ ਵਾਧੇ ਦੀ ਬਜਾਏ ਮਨੁੱਖੀ ਕਲਿਆਣ ਦੇ ਨੁਕਤੇ ਨਿਗਾਹ ਤੋਂ ਵਾਚ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਚਾਹੀਦਾ ਵੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਨੁਖੀ ਵਿਕਾਸ ਸੂਚਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਊਮਨ ਡਿਵੈਲਪਮੇਂਟ
ਐਰਾਵਤੇਸ਼ਵਰ ਮੰਦਿਰ
ਐਰਾਵਤੇਸ਼ਵਰ ਮੰਦਿਰ, ਦਰਵਿੜ ਵਾਸਤੁਕਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਮੰਦਿਰ ਹੈ ਜੋ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤਮਿਲਨਾੜੁ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕੁੰਭਕੋਣਮ ਦੇ ਕੋਲ ਦਾਰਾਸੁਰਮ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। 12ਵੀਆਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜਰਾਜਾ ਚੋਲ ਦੂਸਰਾ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਇਸ ਮੰਦਿਰ ਨੂੰ ਤੰਜਾਵੁਰ ਦੇ ਬ੍ਰਹਦੀਸ਼ਵਰ ਮੰਦਿਰ ਅਤੇ ਗਾਂਗੇਇਕੋਂਡਾ ਚੋਲਾਪੁਰਮ ਦੇ ਗਾਂਗੇਇਕੋਂਡਾਚੋਲੀਸ਼ਵਰਮ ਮੰਦਿਰ ਦੇ ਨਾਲ ਯੂਨੇਸਕੋ ਦੁਆਰਾ ਸੰਸਾਰਿਕ ਅਮਾਨਤ ਥਾਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਮੰਦਿਰਾਂ ਨੂੰ ਮਹਾਨ ਜੀਵੰਤ ਚੋਲ ਮੰਦਿਰਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਥਾ
ਐਰਾਵਤੇਸ਼ਵਰ ਮੰਦਿਰ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਸਮਰਪਤ ਹੈ. ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਐਰਾਵਤੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਮੰਦਿਰ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਰਪਣ ਦੇ ਰਾਜੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਸਫੇਦ ਹਾਥੀ ਏਰਾਵਤ ਦੁਆਰਾ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ. ਅਜਿਹਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਐਰਾਵਤ ਰਿਸ਼ੀ ਦੁਰਵਾਸ ਦੇ ਸਰਾਪ ਦੇ ਕਾਰਨ ਆਪਣਾ ਰੰਗ ਬਦਲ ਜਾਣ ਵਲੋਂ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਇਸ ਮੰਦਿਰ ਦੇ ਪਵਿਤਰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਕੇ ਆਪਣਾ ਰੰਗ ਫੇਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ. ਮੰਦਿਰ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਕਕਸ਼ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਇੱਕ ਛਵੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਐਰਾਵਤ ਉੱਤੇ ਇੰਦਰ ਬੈਠੇ ਹਨ, ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਸ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਲੋਂ ਹੀ ਮੰਦਿਰ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਵਿਰਾਜਮਾਨ ਇਸ਼ਟਦੇਵ ਦਾ ਨਾਮ ਪਿਆ.
ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੌਤ ਦੇ ਰਾਜੇ ਜਮਰਾਜ ਨੇ ਵੀ ਇੱਥੇ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਜਮਰਾਜ, ਜੋ ਕਿਸੀ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਸਰਾਪ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪੂਰੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਜਲਨ ਵਲੋਂ ਪੀਡ਼ਿਤ ਸਨ, ਐਰਾਵਤੇਸ਼ਵਰ ਭਗਵਾਨ ਦੁਆਰਾ ਠੀਕ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ. ਜਮਰਾਜ ਨੇ ਪਵਿਤਰ ਤਾਲਾਬ ਵਿੱਚ ਇਸਨਾਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਜਲਨ ਵਲੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਇਆ. ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਉਸ ਤਾਲਾਬ ਨੂੰ ਯਮਤੀਰਥਮ ਦੇ ਨਾਮ ਵਲੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ.
ਵਾਸਤੁਕਲਾ
ਇਹ ਮੰਦਿਰ ਕਲਾ ਅਤੇ ਰਾਜਗੀਰੀ ਕਲਾ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰਾਂ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਨੱਕਾਸ਼ੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਮੰਦਿਰ ਬ੍ਰਹਦੀਸ਼ਵਰ ਮੰਦਿਰ ਜਾਂ ਗਾਂਗੇਇਕੋਂਡਾਚੋਲੀਸ਼ਵਰਮ ਮੰਦਿਰ ਵਲੋਂ ਬਹੁਤ ਛੋਟਾ ਹੈ, ਪਰ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ ਜਿਆਦਾ ਉੱਤਮ ਹੈ. ਅਜਿਹਾ ਇਸਲਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮੰਦਿਰ ਨਿੱਤ - ਵਿਨੋਦ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਨੋਰੰਜਨ, ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ. ਵਿਮਾਨਾ (ਖੰਭਾ) 24 ਮੀਟਰ (80ਫੀਟ) ਉਂਚਾ ਹੈ. ਸਾਹਮਣੇ ਦੇ ਮੰਡਪਮ ਦਾ ਦੱਖਣ ਭਾਗ ਪੱਥਰ ਦੇ ਵੱਡੇ ਪਹੀਆਂ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਰੱਥ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜਿਨੂੰ ਘੋੜੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਖਿੱਚਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ.
ਅੰਦਰਲਾ ਅੰਗਣ ਦੇ ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਚੰਗੇਰੇ ਨੱਕਾਸ਼ੀਦਾਰ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਸਥਿਤ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਬਲਿਪੀਟ (ਕੁਰਬਾਨੀ ਦੇਣ ਦਾ ਸਥਾਨ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਬਲੀਪੀਟ ਦੀ ਕੁਰਸੀ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਮੰਦਿਰ ਬਣਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗਣੇਸ਼ ਜੀ ਦੀ ਛਵੀ ਅੰਕਿਤ ਹੈ. ਚੌਕੀ ਦੇ ਦੱਖਣ ਤਰਫ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਨੱਕਾਸ਼ੀ ਵਲੋਂ ਯੁਕਤ 3 ਸੀੜੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਹੈ. ਚਰਣਾਂ ਉੱਤੇ ਚੋਟ ਕਰਣ ਵਲੋਂ ਵੱਖਰਾ ਸੰਗੀਤ ਧਵਨੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ. ਅੰਗਣ ਦੇ ਦੱਖਣ - ਪੱਛਮ ਵਾਲਾ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ 4 ਤੀਰਥ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਮੰਡਪਮ ਹੈ. ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਉੱਤੇ ਜਮਰਾਜ ਦੀ ਛਵੀ ਬਣੀ ਹੈ. ਇਸ ਮੰਦਿਰ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪੱਥਰ ਦੀ ਸ਼ਿਲਾ ਹੈ ਜਿਸ ਉੱਤੇਸਪਤਮਾਤਾਵਾਂ (ਸੱਤ ਆਕਾਸ਼ੀਏ ਦੇਵੀਆਂ) ਦੀਆਂ ਆਕ੍ਰਿਤੀਯਾਂ ਬਣੀ ਹਨ.
ਮੰਦਿਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ
ਇਸ ਮੰਦਿਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰਾ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਹਨ। ਇਸ ਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਕੁਲੋਤੁੰਗਾ ਚੋਲ ਤੀਸਰੀ ਦੁਆਰਾ ਮੰਦਿਰਾਂ ਦਾ ਨਵੀਕਰਣ ਕਰਾਏ ਜਾਣ ਦਾ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ. ਬਰਾਂਡੇ ਦੀ ਉੱਤਰੀ ਦੀਵਾਰ ਉੱਤੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖੋਂ ਦੇ 108 ਖੰਡ ਹਨ, ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹਰ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵਾਚਾਰਿਆ (ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਮੰਨਣੇ ਵਾਲੇ ਸੰਤ) ਦੇ ਨਾਮ, ਵਰਣਨ ਅਤੇ ਛਵੀਆਂ ਬਣੀ ਹੈ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਮੁੱਖ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸ਼ਾਤੀਆਂ ਹਨ. ਗੋਪੁਰਾ ਦੇ ਕੋਲ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਵਲੋਂ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਕਲਿਆਣੀ ਵਲੋਂ ਲਿਆਈ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾਧਿਰਾਜ ਚੋਲ ਪਹਿਲਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕਲਿਆਣਪੁਰਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਪਸ਼ਚਿਮਿ ਚਾਲੁਕਿਅ ਰਾਜਾ ਸੋਮੇਸ਼ਵਰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਲੋਂ ਉਸ ਦੀ ਹਾਰ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤ ਵਿਕਰਮਾਦਿਤਿਅ ਸ਼ਸ਼ਠਮ (VI) ਅਤੇ ਸੋਮੇਸ਼ਨਰ ਦੂਸਰਾ ਨੇ ਚਾਲੁਕਯੋਂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ.
ਯੂਨੇਸਕੋ ਸੰਸਾਰਿਕ ਅਮਾਨਤ ਥਾਂ
ਇਸ ਮੰਦਿਰ ਨੂੰ ਸਾਲ 2004 ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਚੋਲ ਜੀਵੰਤ ਮੰਦਿਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ. ਮਹਾਨ ਚੋਲ ਜੀਵੰਤ ਮੰਦਿਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਤੰਜਾਵੁਰ ਦਾ ਬ੍ਰਹਦੀਸ਼ਵਰ ਮੰਦਿਰ, ਗਾਂਗੇਇਕੋਂਡਾ ਚੋਲਾਪੁਰਮ ਦਾ ਗਾਂਗੇਇਕੋਂਡਾਚੋਲੀਸ਼ਵਰਮ ਮੰਦਿਰ ਅਤੇ ਦਾਰਾਸੁਰਮ ਦਾ ਐਰਾਵਤੇਸ਼ਵਰ ਮੰਦਿਰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ. ਇਸ ਸਾਰੇ ਮੰਦਿਰਾਂ ਨੂੰ 10 ਵੀਆਂ ਅਤੇ 12 ਵੀਆਂ ਸਦੀ ਦੇ ਵਿੱਚ ਚੋਲੋਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਨਮੇ ਬਹੁਤ ਸੀ ਅਸਮਾਨਤਾਵਾਂ ਹਨ.
ਹੋਮ ਟੀਵੀ
ਹੋਮ ਟੀਵੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਚੈਨਲ ਸੀ ਜੋ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾਈ ਮਨੋਰੰਜਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਚੈਨਲ ਤੇ ਚੀਨੀ ਕੁੰਗ-ਫੂ ਨਾਟਕ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰਕੇ ਦਿਖਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸੀ,ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਚੈਨਲ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਚ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ। ਇਸ ਚੈਨਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸਾਲ 1996 ਚ ਹੋਈ,ਪਰ ਇਹ ਚੈਨਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਸਿਰਫ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਚਾਲੂ ਰਿਹਾ ਤੇ ਅਖੀਰ ਸਾਲ 1999 ਚ ਬੰਦ ਹੋ ਗਿਆ।
ਇਸ ਚੈਨਲ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਸਰੋਤੇ ਪੁਰਾਣੀ ਵੱਡੀ ਜਿਹੀ ਛੱਤਰੀਨੁਮਾ ਡਿਸ਼ ਐਨਟੀਨਾ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਰੇਡੀਓ ਫਰੇਕੁਇੰਸੀ ਵੇਵਜ ਰਸੀਵਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਹੋਮ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ ਸੈਟਲਾਇਟ ਇੰਟੇਲਸਟ 7 ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਸੀ।
ਇਤਿਹਾਸ
90ਵਿਆਂ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਚ ਹੋਮ ਟੀਵੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਜ਼ੀ ਟੀਵੀ,ਸੋਨੀ ਟੀਵੀ ਅਤੇ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ ਵਰਗੇ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦਾ ਚੈਨਲ ਸੀ। ਇਹ ਚੈਨਲ ਟੀਵੀ ਇੰਡੀਆ ਲਿਮਿਟਿਡ ਵੱਲੋਂ ਚਾਲੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਗਰੁੱਪ,ਕਾਰਲਟੋਨ ਮੀਡੀਆ ਲੰਡਨ,ਟੀਵੀਬੀ ਮੀਡੀਆ ਹਾਂਗਕਾਂਗ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸੇਦਾਰ ਸਨ।
ਹੋਮ ਟੀਵੀ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ
ਹਿੰਦੀ ਤਰਜ਼ੁਮਾ ਚੀਨੀ ਲੜੀਵਾਰ ਨਾਟਕ
ਦਾ ਜੂ ਮਾਊਨਟੇਨ ਸਾਗਾ
ਦਾ ਲੀਜੈਂਡ ਆਫ ਕੌਂਡੋਰ ਹੀਰੋਜ਼
ਦਾ ਅਦਰ ਸਾਇਡ ਹੋਰੀਜ਼ੋਂਨ
ਬ੍ਰਦਰ ਅੰਡਰ ਦ ਸਕਿਨ
ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ ਲੜੀਵਾਰ
ਕਾਉਂਟ ਡੱਕਕੂਲਾ
ਵਿਕਟਰ ਐਂਡ ਹਿਊਗੋ
ਹਾਸਰਸ ਲੜੀਵਾਰ
ਜਬਾਨ ਸੰਭਾਲ ਕੇ(ਸੀਜ਼ਨ 2)
ਕਭੀ ਇਧਰ ਕਭੀ ਉਧਰ
ਜਸੂਸੀ ਭਰਪੂਰ ਲੜੀਵਾਰ
ਪੈਂਥਰ-ਦ ਡਿਟੈਕਟਿਵ
ਫਿਲਮ ਸਮਾਂ
ਹਰ ਸਨਿਚਰਵਾਰ ਅਤੇ ਐਤਵਾਰ ਸ਼ਾਮ 8 ਵਜੇ
ਹਵਾਲੇ
https://www.business-standard.com/article/specials/the-sahara-group-is-home-197122701082_1.html?
https://www.indiatoday.in/magazine/society-the-arts/media/story/19960615-satellite-channels-in-india-bid-their-time-to-break-even-in-the-long-run-833215-1996-06-15
https://www.indiatoday.in/magazine/society-the-arts/media/story/19970609-home-tv-fails-to-make-an-impact-disappoints-shareholders-831533-1997-06-09
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
http://hometvasia.blogspot.com/2009/10/home-tv-kung-fu-shows-1997-98.html
http://samridhitech.blogspot.com/2015/02/home-tv-kung-fu-shows-1997-98-full.html
https://in.answers.yahoo.com/question/index?qid=20080222034050AA3azcA&guccounter=1&guce_referrer=aHR0cHM6Ly93d3cuZ29vZ2xlLmNvbS8&guce_referrer_sig=AQAAAJlZWLMEs7KfCckCM-ezD7oGr-9QU0K6QcXW3OvmdqNbo8UOEAmj_FoDBm5vWI4WGzHdvrGZyxqjeVxmHzBIKWgupjcDGu7pXFmXTS6w33o2cdQPB6mVoPmfS8g3HvMt_lSK2RUzdbi-EZZ1XNdPOPsNpPaGlL9CeoSiQ1tD-Uqw
https://www.quora.com/Where-can-I-find-home-TV-series-in-Hindi-like-The-Zu-Mountain-Saga-Brothers-under-The-Skin-Blood-Strained-Intruige-etc
https://geek.digit.in/community/threads/in-1997-98-indian-channel-home-tv-aired-kungfu-tv-series-what-were-their-names.80918/
https://www.pagalguy.com/discussions/do-u-remember-old-chinese-kung-fu-drama-serials-on-indian-ch-25030946
http://myhindiforum.com/archive/index.php/t-886.html
https://reelrundown.com/tv/Popular-Old-Doordarshan-Serials-And-How-to-Watch-Them-Now
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ
ਅਲੈਕਸ ਦਿਮਿਤ੍ਰੋਵ
thumb|ਐਲਕਸ ਦਿਮਿਤ੍ਰੋਵ 92ਵੀਂ ਸਟ੍ਰੀਟ ਵਾਈ ਵਿਖੇ ਅਲੈਕਸ ਦਿਮਿਤ੍ਰੋਵ (ਜਨਮ 30 ਨਵੰਬਰ, 1984) ਨਿਊਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਕਵੀ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਦਿਮਿਤ੍ਰੋਵ ਪਹਿਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਹੈ, ਉਹ ਸੋਫੀਆ, ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਦੇ ਡੀਟ੍ਰਾਯੇਟ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਪੇ ਬਰਲਿਨ ਦੀਵਾਰ ਦੇ ਡਿੱਗਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਤੋਂ ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਐਨ ਆਰਬਰ ਵਿੱਚ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਕਵੀ ਐਨ ਕਾਰਸਨ ਨਾਲ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 2007 ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਬੀ.ਏ. ਕੀਤੀ। 2009 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸਾਰਾਹ ਲਾਰੈਂਸ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਐਫ.ਏ. ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਕਵੀ ਮੈਰੀ ਹੋ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਦਿਮਿਤ੍ਰੋਵ ਅਮੈਰੀਕਨ ਪੋਏਟਰੀ ਰਿਵਿਊ ਤੋਂ ਸਟੈਨਲੇ ਕਨਿਟਜ਼ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਕਾਰਟ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਤਾ ਹੈ।
ਜੂਨ 2012 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਅਮਰੀਕਨ ਬੋਏਜ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਜੋ ਫਲੋਟਿੰਗ ਵੁਲਫ ਕੁਆਰਟਰਲੀ ਦੀ ਇੱਕ ਓਨਲਾਈਨ ਚੈਪਬੁੱਕ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬ, ਬੇਗਿੰਗ ਫਾਰ ਇਟ, ਮਾਰਚ 2013 ਵਿੱਚ ਫੋਰ ਵੇਅ ਬੁਕਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੀ ਦੂਜੀ ਕਿਤਾਬ ਟੂਗੇਦਰ ਐਂਡ ਅਵਰਸੇਲਫਸ, ਅਪ੍ਰੈਲ 2017 ਵਿੱਚ ਕਾਪਰ ਕੈਨਿਯਨ ਪ੍ਰੈਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਦਿਮਿਤ੍ਰੋਵ ਆਪਣੀ ਤੀਜੀ ਕਿਤਾਬ ਲਵ ਐਂਡ ਅਦਰ ਪੋਏਮਜ, ਫਰਵਰੀ 2021 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰੇਗਾ। ਸਿਰਲੇਖ ਕਵਿਤਾ, "ਲਵ," ਜਨਵਰੀ / ਫਰਵਰੀ 2020 ਦੇ ਅੰਕ ਅਮੈਰੀਕਨ ਪੋਏਟਰੀ ਰਿਵਿਊ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਵਰ ਦਿਮਿਤ੍ਰੋਵ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਸੀ।
ਦਿਮਿਤਰੋਵ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਿ ਨਿਊ ਯਾਰਕਰ, ਦ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ , ਪੈਰਿਸ ਰਿਵਿਉ , ਪੋਏਟਰੀ, ਦ ਯੇਲ ਰਿਵਿਉ, ਦ ਕੈਨੀਅਨ ਰਿਵਿਉ, ਅਮੇਰੀਕਨ ਪੋਏਟਰੀ ਰਿਵਿਊ, ਸਲੇਟ, ਟਿਨ ਹਾਉਸ, ਬੋਸਟਨ ਰਿਵਿਉ, ਪੋਏਟਰੀ ਡੇਲੀ, ਵਰਸ ਡੇਲੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈਆਂ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਦੇ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1984 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਕਵੀ
ਡਾ. ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਸਿਰਜਣਾ
thumb|2022 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ ਵਿਖੇ ਢਾਹਾਂ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਮਾਗਮ ਦੌਰਾਨ ਰਘਬੀਰ ਸਿਰਜਣਾ। ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਸਿਰਜਣਾ (ਜਨਮ 10 ਦਸੰਬਰ 1939 ) ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਆਲੋਚਕ, ਸੰਪਾਦਕ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਅਧਿਐਨ ਵਿਭਾਗ ਤੋਂ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਅਧਿਆਪਕ ਹੈ ਅਤੇ 1965 ਤੋਂ ਇਹ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਤਿਮਾਹੀ ਸਾਹਿਤਕ ਰਸਾਲਾ ਸਿਰਜਣਾ ਕੱਢ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਿਰਜਣਾ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰਾ ਪਰਚਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕ ਹੋਣ ਨਾਤੇ ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਸਿਰਜਣਾ ਤਖੱਲਸ ਵਾਂਗ ਜੁੜ ਗਿਆ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ 2009 ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤਕ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਇਨਾਮ ਡਾਕਟਰ ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਸਿਰਜਣਾ ਨੂੰ ਮਈ 2010 ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਇਸਦਾ ਜਨਮ 1939 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿਖੇ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ 30 ਸਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ ਵਿਖੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਮੁਖੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਉਸ ਵਲੋਂ ਸੰਪਾਦਿਤ ਸਿਰਜਣਾ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਨੌਜਵਾਨ ਲੇਖਕਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਲਿਆਉਣ ਅਤੇ ਨਵੀਆਂ ਪਿਰਤਾਂ ਪਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਉਹ ਕੇਂਦਰੀ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸਭਾ ਦਾ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਵੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਆਲੋਚਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਆਲੋਚਕ
ਦੇਵਕੀ ਨੰਦਨ ਖੱਤਰੀ
ਬਾਬੂ ਦੇਵਕੀਨੰਦਨ ਖਤਰੀ (29 ਜੂਨ 1861 - 1 ਅਗਸਤ 1913) ਹਿੰਦੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਭਾਰਤੀ ਤਲਿਸਮੀ ਲੇਖਕ ਸਨ। ਉਹ ਆਧੁਨਿਕ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਾਵਲਕਾਰਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਵਿੱਚੋਂ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਚੰਦਰਕਾਂਤਾ, ਚੰਦਰਕਾਂਤਾ ਸੰਤਤੀ, ਕਾਜਰ ਕੀ ਕੋਠਰੀ, ਨਰੇਂਦਰ - ਮੋਹਨੀ, ਕੁਸੁਮ ਕੁਮਾਰੀ, ਵੀਰੇਂਦਰ ਵੀਰ, ਗੁਪਤ ਗੋਦਨਾ, ਕਟੋਰਾ ਭਰ, ਭੂਤਨਾਥ ਵਰਗੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਭੂਤਨਾਥ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੁਰਗਾ ਪ੍ਰਸਾਦ ਖਤਰੀ ਨੇ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ। ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਪ੍ਰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਵਲ ਚੰਦਰਕਾਂਤਾ ਦਾ ਬਹੁਤ ਬਹੁਤ ਯੋਗਦਾਨ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਵਲ ਨੇ ਸਭ ਦਾ ਮਨ ਮੋਹ ਲਿਆ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਰਸ ਮਾਨਣ ਲਈ ਕਈ ਗੈਰ-ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਹਿੰਦੀ ਸਿੱਖੀ।
ਜੀਵਨੀ
ਦੇਵਕੀਨੰਦਨ ਖਤਰੀ ਦਾ ਜਨਮ 29 ਜੂਨ 1861 (ਹਾੜ੍ਹ ਬਦੀ ਸਪਤਮੀ ਸੰਵਤ 1918) ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਪੂਸਾ, ਮੁਜੱਫਰਪੁਰ, ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਲਾਲਾ ਈਸ਼ਵਰਦਾਸ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੂਰਵਜ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਨਿਵਾਸੀ ਸਨ ਅਤੇ ਮੁਗ਼ਲਾਂ ਦੇ ਰਾਜਕਾਲ ਵਿੱਚ ਉੱਚੇ ਪਦਾਂ ਤੇ ਕਾਰਜ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਮਹਾਰਾਜ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨਕਾਲ ਵਿੱਚ ਲਾਲਾ ਈਸ਼ਵਰਦਾਸ ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਕੇ ਬਸ ਗਏ। ਦੇਵਕੀਨੰਦਨ ਖਤਰੀ ਜੀ ਦੀ ਮੁਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਉਰਦੂ-ਫ਼ਾਰਸੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਹਿੰਦੀ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦਾ ਵੀ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ।
ਮੁਖ ਰਚਨਾਵਾਂ
thumb|right|250px|[[ਦੁਰਗਾ ਪ੍ਰਸਾਦ ਖੱਤਰੀ, ਦੇਵਕੀ ਨੰਦਨ ਖੱਤਰੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ]]
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਸਿਮੋਨ ਬੋਲੀਵਾਰ
ਸਿਮੋਨ ਜੋਸ ਐਨਟੋਨੀਓ ਡੇ ਲਿਆ ਸੰਤੀਸਿਮਾ ਤਰਿਨਿਦਾਦ ਬੋਲੀਵਰ ਵਾਈ ਪਲਾਸਿਓਸ ਪੋਂਟੇ ਵਾਈ ਬਲੈਂਕੋ (24 ਜੁਲਾਈ 1783 - 17 ਦਸੰਬਰ 1830) ਦਾ ਆਮ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਨਾਮ: ਸਿਮੋਨ ਬੋਲੀਵਰ ਹੈ। ਉਹ ਵੈਂਜੂਏਲਾ ਦੇ ਇੱਕ ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਨੇਤਾ ਸਨ। ਬੋਲੀਵਰ ਨੇ ਲੈਟਿਨ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਸਪੇਨੀ ਸਾਮਰਾਜ ਤੋਂ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦਵਾਉਣ ਲਈ ਸਫਲ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਅੱਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਇਤਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਬਰਨ ਬੋਟੈਨੀਕਲ ਗਾਰਡਨ
right|thumb|ਬਰਨ ਬੋਟੈਨੀਕਲ ਗਾਰਡਨ ਬਰਨ ਬੋਟੈਨੀਕਲ ਗਾਰਡਨ (Botanischer Garten Bern; BOGA) ਇੱਕ ਬੋਟੈਨੀਕਲ ਬਾਗ ਜੋ ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਰਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਇਸ ਬਾਗ਼ ਨੂੰ ਕੌਮੀ ਮਹੱਤਵ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਪੱਤੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਭੂਗੋਲੀ ਗੁਣਕ ਪ੍ਰਬੰਧ: [//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?pagename=Bern_Botanical_Garden&params=46.952884_N_7.44471_E_region:CH-BE_type:landmark_source:dewiki <span class="geo-dms" title="Maps, aerial photos, and other data for this location"> 46°57′10″N 7°26′41″E  ﻿ / ﻿ <span class="geo-dec" title="Maps, aerial photos, and other data for this location">46.952884°N 7.44471°E ﻿ / 46.952884; 7.44471   ]
ਹਾਲੀਨਾ ਪੋਸਵਿਆਤੋਵਸਕਾ
ਹਾਲੀਨਾ ਪੋਸਵਿਆਤੋਵਸਕਾ (9 ਮਈ 1935 – 11 ਅਕਤੂਬਰ 1967), ਪੋਲੈਂਡ ਦੀ ਮਹਾਨ ਕਵਿਤਰੀ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਹਸਤੀ ਸੀ।
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਗੀਤਕ ਕਾਵਿ ਲਈ ਅਤੇ ਮੌਤ, ਪਿਆਰ, ਵਜੂਦ, ਮਸ਼ਹੂਰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਹਸਤੀਆਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਥੀਮਾਂ ਤੇ ਆਪਣੀ ਬੌਧਿਕ ਤੇ ਆਵੇਸ਼ਮਈ ਪਰ ਭਾਵੁਕਤਾ ਰਹਿਤ ਕਵਿਤਾ ਲਈ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਜੀਵਨ, ਸ਼ਹੀਦ ਦੀਆਂ ਮੱਖੀਆਂ, ਬਿੱਲੀਆਂ, ਪਿਆਰ, ਉਦਾਸੀ ਅਤੇ ਚਾਹਤ ਦੀਆਂ ਇੰਦਰਿਆਵੀ ਸਿਫ਼ਤਾਂ ਦੇ ਗੱਡਵੇਂ ਨਿਭਾਓ ਲਈ ਵੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਉਹ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਸਮੇਂ ਪੋਲੈਂਡ ਤੇ ਜਰਮਨ ਕਬਜ਼ੇ ਦੌਰਾਨ ਬੀਮਾਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਹਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਨੁਕਸ ਪੈ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਲ ਦੇ ਦੂਜੇ ਅਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਬਾਅਦ 32 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਦਿਲ ਦੀ ਰੋਗਣ ਹੋ ਗਈ ਹਾਲੀਨਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਹਿੱਸਾ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗੁਜ਼ਾਰਿਆ। ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਅਲਫਰੈਡ ਰਿਖਰਡ ਪੋਸਵਿਆਤੋਵਸਕਾ ਨਾਲ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਨੇ 20 ਅਪ੍ਰੈਲ 1954 ਨੂੰ ਪੋਲੈਂਡ ਦੇ ਕਰਾਕੋਵ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਚੇਂਸਤਾਖੋਵ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਦੀ ਕਰਵਾ ਲਈ। ਉਸਦਾ ਪਤੀ ਵੀ ਹਾਲੀਨਾ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਬੇਹੱਦ ਬੀਮਾਰ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਵਿਆਹ ਦੇ ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਹੀ, ਜਦੋਂ ਅਜੇ ਹਾਲੀਨਾ ਮਾਤਰ 21 ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। 1958 ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣਾ ਇਲਾਜ ਕਰਾਉਣ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਗਈ, ਜਿਥੇ ਫਿਲਾਡੈਲਫੀਆ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਦਿਲ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਪਰਤ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਕਰਾਕੋਵ ਦੀ ਯਾੱਗੇਲੋਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਦਰਸ਼ਨਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਐਮਏ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਥੇ ਹੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜਾਉਣ ਲੱਗੀ। 1967 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਸਿਹਤ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਿਗੜ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਦਿਲ ਦਾ ਦੂਜਾ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਕਰਾਉਣਾ ਪਿਆ, ਜਿਸਦੇ ਅਠਵੇਂ ਦਿਨ 11 ਨਵੰਬਰ 1967 ਨੂੰ ਬੱਤੀ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਸੂਰਜਮੁਖੀ
ਪ੍ਰੇਮ ਚ ਡੁੱਬਿਆ ਇੱਕ ਉੱਚਾ ਲੰਮਾ ਸੂਰਜਮੁਖੀ ਹਾਂ ਇਹੀ ਹੈ ਉਸਦੇ ਨਾਮ ਦਾ ਸਮਾਨਾਰਥੀ।
ਚੌੜੇ ਪੱਤਿਆਂ ਚੋਂ ਝਾਕਦੀਆਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਖੁੱਲੀਆਂ ਪੁਤਲੀਆਂ ਸੰਗ ਉਹ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਮਖਿਆਲ ਦੀ ਇੱਕ ਪੋਲੀ ਚ।
ਨੀਲੀ ਭਿਣਭਿਣੀ ਗੂੰਜ ਚ ਵਟਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਸੂਰਜਮੁਖੀ ਚਹੁੰ ਕੂੰਟੀਂ ਫੈਲ ਜਾਂਦੀ ਫਿਰ ਸੋਨਰੰਗੀ ਲੋਅ।
ਫਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਮਨ ਮਾਤਰ ਚ ਵਸਿਆ ਵਾਨ ਗਾਗ ਇਸਨੂੰ ਚੁੱਕਕੇ ਟਿਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਆਪਣੇ ਕੈਨਵਸ ਤੇ ਤੇ ਚਾਨਣਾਂ ਦੇ ਛੱਟੇ ਦਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਨਿਰਦੇਸ਼।
(ona nosi imię wysokiego słonecznika... ) (ਮੂਲ ਪੋਲਿਸ਼)
ona nosi imię wysokiego słonecznika który zakochany bardzo odwraca wniebowziętą głowę z tysiącem złotawych źrenic
w szerokie liście rojem pszczół opada słońce
więc dźwięczy słonecznik w niebiesko rzucony złoto
a Van Gogh - który istniał tylko w wyobraźni aniołów sadzi go na płótnie i przykazuje świecić
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੋਲਿਸ਼ ਕਵੀ
11 ਦਸੰਬਰ
11 ਦਸੰਬਰ ਗ੍ਰੈਗਰੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਸਾਲ ਦਾ 345ਵਾਂ (ਲੀਪ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 346ਵਾਂ) ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸਾਲ ਦੇ 20 ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਹਨ। ਦੇਸੀ ਕਲੰਡਰ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਦਿਨ 27 ਮੱਘਰ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਦਿਹਾਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਸੰਬਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ ਦੇ ਦਿਨ
ਵਾਈਲਡਫਲਾਵਰ (ਦ ਐਵਾਲੈਨਚਿਸ ਐਲਬਮ)
ਵਾਈਲਡਫਲਾਵਰ   ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਸੰਗੀਤ ਗਰੁੱਪ ਐਵਾਲੈਨਚਿਸ ਦੀ ਦੂਜੀ ਸਟੂਡੀਓ ਐਲਬਮ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਸਟਰੀਮਿੰਗ ਲਈ  ਐਪਲ ਸੰਗੀਤ 'ਉੱਪਰ1 ਜੁਲਾਈ 2016 ਨੂੰਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੂਰਾ ਰੀਲਿਜ਼ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਬਾਅਦ 8 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਐਲਬਮ ਵਿੱਚ 21 ਟਰੈਕ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ ਅਤੇ ਕਈ ਮਹਿਮਾਨ ਫੀਚਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਦੋਨੋ ਜ਼ਬਾਨੀ ਅਤੇ ਲਾਈਵ ਸਾਜ਼ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਵਿਜੇ ਮਾਲਿਆ
ਵਿਜੇ ਮਾਲਿਆ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਵਪਾਰੀ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਵਿਤਲ ਮਾਲਿਆ ਦਾ ਬੇਟਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਪਿਰਿਟਸ ਲਿਮੀਟੀਡ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਮਾਲਿਆ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਜਨਮ ਵਿਠੱਲ ਮਾਲਿਆ, ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਤ ਲੋਕ
ਅਸਚਾਨਸਕਾ ਵਿਲਾ
ਅਸਚਾਨਸਕਾ ਵਿਲਾ ਉੱਤਰੀ ਸਵੀਡਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਊਮਿਓ ਦੀ ਇੱਕ ਸੂਚੀਬੱਧ ਇਮਾਰਤ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਰਾਗਨਾਰ ਓਸਤਬਰਗ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ 1906 ਵਿੱਚ ਕਰਨਲ ਵਿਲਹੈਮ ਅਸਚਾਨ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਅੱਜ ਕਲ ਇਹ ਇੱਕ ਰੈਸਤਰਾਂ ਹੈ।
ਇਮਾਰਤ
ਇਸ ਵਿਲਾ ਦਾ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਰਾਗਨਾਰ ਓਸਤਬਰਗ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ 1906 ਵਿੱਚ ਕਰਨਲ ਵਿਲਹੈਮ ਅਸਚਾਨ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਓਸਤਬਰਗ ਨੇ ਊਮਿਓ ਵਿੱਚ ਕਈ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦਾ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਪਰ ਇਹ ਸਟਾਕਹੋਮ ਦੇ ਟਾਉਨ ਹਾਲ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਅੱਜ ਕਲ ਇਹ ਇਮਾਰਤ ਇੱਕ ਰੈਸਤਰਾਂ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਵੀਡਨ
ਐਲੀਫ਼ੈਂਟਾ ਗੁਫ਼ਾਵਾਂ
250px|thumb
<p style="text-align:justify"> ਐਲੀਫ਼ੈਂਟਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਗੇਟ ਉਹ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 12 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਥਾਂ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੀ ਕਲਾਤਮਕ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਕੁਲ ਸੱਤ ਗੁਫਾਵਾਂ ਹਨ। ਮੁੱਖ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ 26 ਖੰਭੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਕਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਹਾੜੀਆਂ ਨੂੰ ਕੱਟਕੇ ਬਣਾਈ ਗਈ ਇਹ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤੀ ਮੂਰਤੀਕਲਾ ਵਲੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਨਾਮ ਘਾਰਪੁਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਮ ਮੂਲ ਨਾਮ ਅਗਰਹਾਰਪੁਰੀ ਵਲੋਂ ਨਿਕਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਐਲੀਫ਼ੈਂਟਾ ਨਾਮ ਪੁਰਤਗਾਲੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਇੱਥੇ ਬਣੇ ਪੱਥਰ ਦੇ ਹਾਥੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੇ ਅਨੇਕ ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਰਪਣ ਕਿ ਮੂਰਤੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਮੰਦਿਰ ਪਹਾੜੀਆਂ ਨੂੰ ਕੱਟਕੇ ਬਨਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਨੌਂ ਵੱਡੀ - ਵੱਡੀ ਮੂਰਤੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਰੂਪਾਂ ਅਤੇਕਰਿਆਵਾਂਨੂੰ ਵਿਖਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹੈਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਤਰਿਮੂਰਤੀ ਪ੍ਰਤੀਮਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਕਰਸ਼ਕ ਹੈ। ਇਹ ਮੂਰਤੀ 23 ਜਾਂ 24 ਫੀਟ ਲੰਬੀ ਅਤੇ 17 ਫੀਟ ਉੱਚੀ ਹੈ। ਇਸ ਮੂਰਤੀ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਤਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਚਿਤਰਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਮੂਰਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਕਰ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਮੂੰਹ ਉੱਤੇ ਅਨੋਖਾ ਗੰਭੀਰਤਾ ਵਿੱਖਦੀ ਹੈ।
ਦੂਜੀ ਮੂਰਤੀ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਪੰਚਮੁਖੀ ਰੱਬ ਰੂਪ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਸੌੰਮਿਅਤਾ ਦਾ ਰਾਜ ਹੈ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੂਰਤੀ ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਦੇ ਅੱਧੀ ਤੀਵੀਂ ਰੂਪ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਕਲਾ ਦਾ ਸੁੰਦਰ ਸੰਜੋਗ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਤੀਮਾ ਵਿੱਚ ਪੁਰਖ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤ ਦੀ ਦੋ ਮਹਾਨ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਕਰ ਤਨਕੇ ਖੜੇ ਵਿਖਾਏ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਹੱਥ ਅਭਏ ਮੁਦਰਾ ਵਿੱਚ ਵਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਜਟਾ ਵਲੋਂ ਗੰਗਾ, ਜਮੁਨਾ ਅਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਦੀ ਤਰਿਧਾਰਾ ਵਗਦੀ ਹੋਈ ਚਿਤਰਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇੱਕ ਮੂਰਤੀ ਸਦਾਸ਼ਿਵ ਦੀ ਚੌਮੁਖੀ ਵਿੱਚ ਗੋਲਾਕਾਰ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਭੈਰਵ ਰੂਪ ਦਾ ਵੀ ਸੁੰਦਰ ਚਿਤਰਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਤਾਂਡਵ ਨਾਚ ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਿਵ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਵਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਫ਼ਤਾਰ ਅਤੇ ਅਭਿਨਏ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਅਨੇਕ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਵਲੋਂ ਐਲੀਫ਼ੈਂਟਾ ਦੀ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੰਨੀ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਪਾਰਬਤੀ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਵੀ ਸੁੰਦਰ ਚਿਤਰਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। 1987 ਵਿੱਚ ਯੂਨੇਸਕੋ ਦੁਆਰਾ ਏਲੀਫੇਂਟਾ ਗੁਫਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਅਮਾਨਤ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹ ਪਾਸ਼ਾਣ - ਸ਼ਿਲਪਿਤ ਮੰਦਿਰ ਸਮੂਹ ਲਗਭਗ 6, 000 ਵਰਗ ਫੀਟ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਕਕਸ਼, ਦੋ ਪਾਰਸ਼ਵ ਕਕਸ਼, ਪ੍ਰਾਂਗਣ ਅਤੇ ਦੋ ਗੌਣ ਮੰਦਿਰ ਹਨ। ਇਸ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁੰਦਰ ਉਭਾਰਾਕ੍ਰਿਤੀਯਾਂ, ਸ਼ਿਲਪਾਕ੍ਰਿਤੀਯਾਂ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਹਿੰਦੂ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਸਮਰਪਤ ਇੱਕ ਮੰਦਿਰ ਵੀ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਫਾਵਾਂ ਠੋਸ ਪਾਸ਼ਾਣ ਵਲੋਂ ਕੱਟ ਕਰ ਬਣਾਈ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਗੁਫਾਵਾਂ ਨੌਂਵੀਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਵਲੋਂ ਤੇਰ੍ਹਵੀਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਤੱਕ ਦੇ ਸਿਲਹਾਰਾ ਖ਼ਾਨਦਾਨ (8100–1260) ਦੇ ਰਾਜਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਬਤਾਈਂ ਜਾਤੀਂ ਹਨ। ਕਈ ਸ਼ਿਲਪਾਕ੍ਰਿਤੀਯਾਂ ਮਾਨਿਇਖੇਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਕੂਟ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦੁਆਰਾ ਬਨਵਾਈਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। (ਵਰਤਮਾਨ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ)।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਤਹਾਸਕ ਸਥਾਨ
ਐਂਡੋਥੀਲਿਨ 2
ਐਂਡੋਥੀਲਿਨ 2, ਜੋ ET-2 ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇਨਸਾਨ ਵਿੱਚ EDN2 ਜੀਨ ਦੁਆਰਾ ਇੰਕੋਡ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰੂਥ ਫ਼ਾਓ
'''ਡਾ. ਰੂਥ ਕੈਥਰੀਨ ਮਾਰਥਾ ਫ਼ਾਓ''' (ਜਨਮ 9 ਸਤੰਬਰ 1929) ਇਕ ਜਰਮਨ-ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਨਨ ਡਾਕਟਰ ਹੈ ਜਿਹੜੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਕੋੜ੍ਹ ਦੇ ਰੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਰਹੀ।
ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ
9 ਸਤੰਬਰ 1929 ਨੂੰ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਲੀਪਜਿਗ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਰੂਥ ਫ਼ਾਓ ਦੇ ਪਰਵਾਰ ਨੂੰ ਦੂਸਰੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਦੇ ਬਾਅਦ ਰੂਸੀ ਸਰਦਾਰੀ ਵਾਲੇ ਪੂਰਬੀ ਜਰਮਨੀ ਤੋਂ ਭੱਜਣ ਉੱਤੇ ਮਜਬੂਰ ਹੋਣਾ ਪਿਆ। ਪੱਛਮ ਜਰਮਨੀ ਆਕੇ ਰੂਥ ਫ਼ਾਓ ਨੇ ਮੈਡੀਕਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1949 ਵਿੱਚ ਮੈਨਜ਼ ਤੋਂ ਡਾਕਟਰੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਡਾਕਟਰ ਬਣਨ ਤੋਂ ਮਗ਼ਰੋਂ ਉਸਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਜੀਵਨ ਦਾ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਮਕਸਦ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫ਼ਿਰ ਚਰਚ ਵਿਚ ਆ ਗਈ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਖ਼ਰਚ ਕਰਨ ਦਾ ਸੋਚ ਲਿਆ। ਜਾ ਤਾਂ ਉਹ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਰਹੀ ਸੀ ਪਰ ਕਿਸਮਤ ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲੈ ਆਈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੇ ਕੋੜ੍ਹੀਆਂ ਲਈ ਅਪਣਾ ਜੀਵਨ ਲਾ ਦਿੱਤਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਕਰਾਚੀ ਤੇ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਚ ਹਸਪਤਾਲ ਬਣਾਏ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਖ਼ਿਦਮਤਾਂ
ਸੰਨ 1958 ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਰੂਥ ਫ਼ਾਓ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਕੋੜ੍ਹ (ਜਜ਼ਾਮ ਦੇ ਮਰੀਜਾਂ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਵੇਖੀ। ਕੋੜ੍ਹ ਅਛੂਤ ਮਰਜ਼ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਰੀਜ਼ ਦਾ ਜਿਸਮ ਗਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਮ ਵਿੱਚ ਮਵਾਦ ਪੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇਨਸਾਨ ਦਾ ਗੋਸ਼ਤ ਟੁੱਟ ਟੁੱਟ ਕੇ ਹੇਠਾਂ ਡਿੱਗਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਕੋੜ੍ਹੀ ਦੇ ਜਿਸਮ ਤੋਂ ਸ਼ਦੀਦ ਬਦਬੂ ਵੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਕੋੜ੍ਹੀ ਆਪਣੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਹੱਥਾਂ ਲੱਤਾਂ ਅਤੇ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਕੱਪੜੇ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਪੱਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟ ਕੇ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮਰਜ਼ ਲਾ-ਇਲਾਜ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਜਿਸ ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ ਕੋੜ੍ਹ ਲਾਹਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਉਸਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਵਿਰਾਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਸਕ ਸਿਸਕ ਕੇ ਦਮ ਤੋੜ ਦਿੰਦਾ ਸੀ।