cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਸਮਾਲਸਰ
ਜਨਤਕ,ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਪੁਰਾਤਨ ਥਾਵਾਂ
ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਪੁਰਾਤਨ 6 ਧਰਮਸ਼ਾਲਾਵਾਂ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤਕ ਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਭਰਦੀਆਂ ਹਨ।ਗੋਲੂਕੀ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ, ਆਸਾ ਪੱਤੀ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ, ਗਿੱਲਾਂ ਦੀ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ, ਗੋਲ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ, ਰਮਦਾਸੀਆਂ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਅਤੇ ਗੁਲਾਬੂ ਕੀ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਚਾਰੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਬਣੇ ਸਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੇ ਬਖੂਹੇ ਤੇ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨਘਾਟ ਅੱਜ ਵੀ ਸਾਹਦੀ ਭਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ 65 ਸਾਲ ਮਗਰੋਂ ਵੀ ਪਿੰਡ ਨੇ ਛੂਆ-ਛਾਤ ਤੋਂ ਨਿਜਾਤ ਨਹੀਂ ਪਾਈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਹਵੇਲੀ ਸੰਨ 1918 ਵਿੱਚ ਬਾਬਾ ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਬਣਾਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਮੋਗੇ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਡਾ. ਮਥਰਾ ਦਾਸ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸੋਢੀ ਖਾਨਦਾਨ ਦੀ ਲੜਕੀ ਬੀਬੀ ਭੋਲਾਂ ਦੀ ਸਮਾਧ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਹਰ ਸਾਲ ਵਿਸਾਖੀ ਦਾ ਭਾਰੀ ਮੇਲਾ ਲਗਦਾ ਹੈ। ਸਦੀ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ 2 ਦਰਵਾਜ਼ੇ, 300 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੁਰਾਣੇ ਪਿੱਪਲ ਤੇ ਬੋਹੜ, ਅਤਿ ਪੁਰਾਣਾ ਵੱਡਾ ਛੱਪੜ, ਲਾਲੀਆਏ ਆਲਾ ਛੱਪੜ, ਫਗਾੜੇਆਲਾ ਛੱਪੜ ਅਤੇ ਬੇਰੀਆਂਆਲਾ ਛੱਪੜਾ ਚਹੁੰ ਪਾਸੀਂ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਿਕਾਸ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਛੇਵੀਂ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ ਅਤੇ ਦਸਵੀਂ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ ਜੀ ਦੀ ਚਰਨਛੋਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਗੁਰੂਸਰ ਸਾਹਿਬ ਤੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸੰਗਤਸਰ ਸਾਹਿਬ (ਪਿੰਡ ਦੀ ਜੂਹ ‘ਤੇ) ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਮੰਦਰ,ਮਸਜਿਦ ਸਮਾਲਸਰ 6 ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਦਿਨ-ਦਿਹਾਰਾਂ ‘ਤੇ ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀਦਾਰੇ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋ ਇਲਾਵਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸੱਚ-ਖੰਡ,ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਨੌਵੀੰ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ,ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਬਾਬਾ ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ ਆਦਿ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਜੀ.ਟੀ. ਰੋਡ ’ਤੇ ਗਊਸ਼ਾਲਾ ਬਣੀ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪੁਲੀਸ ਥਾਣਾ, ਪੰਚਾਇਤੀ ਮੱਛੀ ਫ਼ਾਰਮ, ਅਨਾਜ ਮੰਡੀ, ਟੈਲੀਫੋਨ ਐਕਸਚੇਂਜ, ਬਿਜਲੀ ਘਰ, ਪਟਵਾਰ ਖਾਨਾ, ਪਸ਼ੂ ਹਸਪਤਾਲ, ਮੁੱਢਲਾ ਸਿਹਤ ਕੇਂਦਰ, ਦੋ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪ ਅਤੇ ਸਹਿਕਾਰੀ ਸੁਸਾਇਟੀ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਹਿਕਾਰੀ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸ. ਹਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ ਨੇ 1961 ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਜਿਸ ਜਗ੍ਹਾ ਉੱਪਰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਬਣੀ ਹੈ, ਇਹ ਜਗ੍ਹਾ ਕੇਹਰ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਡਿਸਟ੍ਰਿਕ ਬੋਰਡ ਕੋਲੋ ਸਿਰਫ 3200 ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਖਰੀਦ ਕੇ ਸਭਾ ਨੂੰ ਦਾਨ ਵਜੋਂ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਐਂਡ ਸਿੰਧ ਬੈਂਕ, ਮੋਗਾ ਸੈਂਟਰਲ ਬੈਂਕ, ਪੰਜਾਬ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬੈਂਕ, ਸਟੇਟ ਬੈਂਕ ਆਫ ਇੰਡੀਆ, ਸਟੇਟ ਬੈਂਕ ਆਫ ਪਟਿਆਲਾ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਬੈਂਕ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਬਿਜਲੀ ਬੋਰਡ ਦੀ ਸਬ ਡਵੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਬ੍ਰਹਮ ਪ੍ਰਗਟ ਜੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਇਸ ਡੇਰੇ ਦੇ ਮੁਖੀ ਸੰਤ ਰਜ਼ਿਕ ਮੁਨੀ ਜੀ ਹਨ ਜੋ ਪਿੰਡ ਦੇ 300 ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਯੋਗਾ ਅਭਿਆਸ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਕੇ ਨਸ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰੱਖ ਰਹੇ ਹਨ। ਵੈਗਰਾਜ ਸੰਤ ਪੂਰਨਾ ਨੰਦ ਜੀ ,ਸੰਤ ਮਹਾਤਮਾ ਨੰਦ ਜੀ ਸੰਤ ਦਿਆਲ ਜੀ ਅਤੇ ਸੰਤ ਕੌਲ ਦਾਸ ਜੀ ਦਾ ਨਾਮ ਅੱਜ ਵੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਬੜੇ ਮਾਣ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਾਜਸੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵੀ ਸਖਸੀਅਤਾ
ਸਾਬਕਾ ਸਰਪੰਚ ਗੁਰਬਚਨ ਸਿੰਘ ਮੈਂਬਰ ਯੋਜਨਾ ਬੋਰਡ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਹਨ। ਅਕਾਲੀ ਆਗੂ ਬੀਬੀ ਜਸਵੀਰ ਕੌਰ ਸਾਬਕਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਬਲਾਕ ਸਮਿਤੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਯੂਥ ਅਕਾਲੀ ਆਗੂ ਵੀਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ ਅਤੇ ਹਰਨਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ ਹਨ। ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ ਧਾਲੀਵਾਲ, ਗੁਰਜੰਟ ਸਿੰਘ ਨੰਬਰਦਾਰ, ਰਾਜਾ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ ਕਾਂਗਰਸੀ ਆਗੂ ਹਨ। ਸ਼ਮਾਜ ਸੇਵੀ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਵ. ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਬੇਦੀ, ਡਾ. ਬਲਰਾਜ ਸਿੰਘ ਸਮਾਲਸਰ ਸਮਾਜ ਸੇਵਾ ਸਮਿਤੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਰਾਕੇਸ਼ ਬਿੱਟਾ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਹਨ। ਲੋਕ ਚੇਤਨਾ ਸਭਾ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣੇ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਸਮਾਜਸੇਵੀ ਹਨ।
ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ
ਸ਼ਹੀਦ ਭਾਈ ਨਿਰਮਲ ਸਿੰਘ, ਸ਼ਹੀਦ ਭਾਈ ਜੁਗਰਾਜ ਸਿੰਘ (ਰਿਬੇਰੋ ਰੁਮਾਨੀਆ ਗੋਲੀ ਕਾਂਡ), ਭਾਈ ਬਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਬਿਰੀਆ,ਸ਼ਿਲਪਕਾਰ ਸਵ. ਮਿਸਤਰੀ ਹਜੂਰਾ ਸਿੰਘ, ਕੇਹਰ ਸਿੰਘ (ਮੈਂਬਰ) ਅਤੇ ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ, ਸਵ. ਬਾਬਾ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸਿੰਘ ਸਵ. ਸਰਪੰਚ ਗੁਰਮੇਲ ਸਿੰਘ,ਸਵ. ਸ਼੍ਰੀ ਤਰਸੇਮ ਲਾਲ ਚਾਵਲਾ,ਸਵ. ਨਛੱਤਰ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ,ਸਵ. ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਨੰਬਰਦਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰ ਸਵ. ਹਰਬੰਸ ਸਿੰਘ, ਨਿੱਡਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸਵ.ਸੰਦੀਪ ਹਨੀ,ਸਵ. ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਸਵਰਨਜੀਤ ਕੌਰ(ਸਿੰਮੀ) M.Phil. ਸਵ.ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸੋਢੀ(ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ), ਸ਼ਹੀਦ ਸਿਪਾਹੀ ਜੋਗਿੰਦਰ ਸਿੰਘ(ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ), ਸ਼ਹੀਦ ਸਿਪਾਹੀ ਕੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ (ਪੰਜਾਬ ਹੋਮ ਗਾਰਡ)ਟਕਸਾਲੀ ਅਕਾਲੀ ਨੇਤਾ ਸਵ.ਸਰਦਾਰ ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਸਿੰਘਾਪੁਰੀਆ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਵਿਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਦਾਨੀ ਸਵ.ਪੰਡਿਤ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਨੂੰ ਅੱਜ ਵੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਬੜੇ ਮਾਣ ਨਾਲ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
-
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੋਗਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਪਿੰਡ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਤੋਂ ਹਾਸਿਲ ਵੇਰਵੇ।
ਖੁਰਾਕ (ਪੋਸ਼ਣ)
right|thumb|ਇਨਸਾਨ ਦੁਆਰਾ ਖਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪੌਦੇ ਤੋਂ ਉਤਪਾਦਕ ਭੋਜਨ ਦੀ ਇੱਕ ਚੋਣ ਮਨੁੱਖੀ ਖੁਰਾਕ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਿੰਨ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪੋਸ਼ਣ ਵਿੱਚ, ਖੁਰਾਕ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਜਾਂ ਹੋਰ ਜੀਵਾਣੂ ਦੁਆਰਾ ਖਾਧਾ ਭੋਜਨ ਦਾ ਜੋੜ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਬਦ ਖੁਰਾਕ ਅਕਸਰ ਸਿਹਤ ਜਾਂ ਵਜ਼ਨ-ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ (ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੋ ਅਕਸਰ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ) ਲਈ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦਾਖਲੇ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਮਾਸਾਹਾਰੀ ਤੇ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਦੋਵੇਂ ਹਨ, ਹਰੇਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਕੋਲ ਕੁਝ ਖਾਣੇ ਦੀ ਪਸੰਦ ਹੈ ਜਾਂ ਕੁਝ ਖਾਣੇ ਦੀ ਆਦਤ ਹੈ। ਇਹ ਨਿੱਜੀ ਸਵਾਦ ਜਾਂ ਨੈਤਿਕ ਕਾਰਣਾਂ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਖੁਰਾਕ ਸੰਬੰਧੀ ਚੋਣਾਂ ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ ਤੰਦਰੁਸਤ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਮੁਕੰਮਲ ਪੋਸ਼ਣ ਲਈ ਵਿਟਾਮਿਨ, ਖਣਿਜ ਪਦਾਰਥਾਂ, ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਐਮੀਨੋ ਐਸਿਡ ਅਤੇ ਫੈਟ ਵਾਲਾ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਫੈਟ ਐਸਿਡ ਅਤੇ ਕਾਰਬੋਹਾਈਡਰੇਟ, ਪ੍ਰੋਟੀਨ, ਅਤੇ ਚਰਬੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਊਰਜਾ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਡਾਇਟਰੀ ਆਦਤਾਂ ਅਤੇ ਚੋਣਾਂ ਜੀਵਨ, ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਹਾਰ ਸੰਬੰਧੀ ਚੋਣਾਂ
ਕੁਝ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੇ ਖਾਣੇ ਯੋਗ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਸਿਰਫ਼ ਕੋਸ਼ੀਰ ਖਾਦ ਦੀ ਆਗਿਆ ਯਹੂਦੀ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮ ਦੁਆਰਾ ਹਲਾਲ ਭੋਜਨ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਬੋਧੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪ੍ਰਥਾ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਪਰਦਾਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਮਾਸ ਖਾਣ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਆਧੁਨਿਕ ਆਦਰਸ਼ ਹੈ। ਜੈਨ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਹਨ ਅਤੇ ਜੜ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਵਜ਼ਨ ਪ੍ਰਬੰਧਨ
ਭਾਰ ਘਟਾਉਣ ਜਾਂ ਭਾਰ ਵਧਣ ਲਈ ਖਾਸ ਖੁਰਾਕ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇ ਦੇ ਖੁਰਾਕ ਲੈਣ ਜਾਂ "ਖੁਰਾਕ ਤੇ ਜਾਣ" ਨੂੰ ਬਦਲ ਕੇ ਊਰਜਾ ਸੰਤੁਲਨ ਨੂੰ ਬਦਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੁਆਰਾ ਸਟੋਰ ਕੀਤੀ ਚਰਬੀ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਵਧਾ ਜਾਂ ਘਟਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਖ਼ਾਸ ਖੁਰਾਕ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕੁਝ ਖਾਣਿਆਂ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂ ਬਦਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਖੁਰਾਕ ਅਕਸਰ ਕਸਰਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਯੋਜਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਖਾਸ ਭਾਰ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸਿਹਤ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਦੂਸਰੇ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੰਦਰੁਸਤ ਖ਼ੁਰਾਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਗਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। "ਸਿਹਤਮੰਦ ਖ਼ੁਰਾਕ" ਅਤੇ "ਭਾਰ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਖ਼ੁਰਾਕ" ਸ਼ਬਦ ਅਕਸਰ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਜ਼ਨ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਨੂੰ ਉਤਸਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਸਿਹਤਮੰਦ ਖ਼ੁਰਾਕ ਲੈਣਾ ਸਿਹਤ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਵਿਟਾਮਿਨ, ਖਣਿਜ ਪਦਾਰਥਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਦੇ ਸਹੀ ਸੰਤੁਲਨ ਨਾਲ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਏਗਾ।
ਖਾਣਾ ਵਿਕਾਰ
ਖਾਣ ਵਿਕਾਰ ਇੱਕ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ ਹੈ ਜੋ ਆਮ ਭੋਜਨ ਦੀ ਖਪਤ ਵਿੱਚ ਦਖ਼ਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਸਾਧਾਰਣ ਖਾਣ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਰਿਭਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਤਾਂ ਨਾਕਾਫ਼ੀ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ੁਰਾਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸਿਹਤ
ਇੱਕ ਸਿਹਤਮੰਦ ਖੁਰਾਕ ਉੱਚਤਮ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰੀ ਜਾਂ ਬਣਾਈ ਰੱਖ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਵਿਕਸਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਅਮੀਰ ਅਯੋਗਤਾ ਵਾਲੇ ਕੈਲੋਰੀ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਸੰਭਵ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਢੁਕਵੇਂ ਭੋਜਨ ਵਿਕਲਪਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸਿਹਤ ਏਜੰਸੀਆਂ ਇਹ ਸੁਝਾਉ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਲੋਕ ਊਰਜਾ-ਸੰਘਣੇ ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਮਿੱਠੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ, ਪਲਾਂਟ ਆਧਾਰਤ ਖੁਰਾਕ ਖਾਣ, ਲਾਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਸਚਿਤ ਮੀਟ ਦੀ ਖਪਤ ਨੂੰ ਸੀਮਿਤ ਕਰਕੇ, ਅਤੇ ਅਲਕੋਹਲ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਸੀਮਿਤ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਆਮ ਭਾਰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਐਡਵਰਡ ਟੈਲਰ
ਬਾਹਾਰੀ ਕੜੀਆਂ
{{ਹਵਾਲੇ|1=ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ|2=ਟੈਲਰ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਟੈਲਰ ਬਾਰੇ ਲਿਖਤਾਂ
ਹਵਾਲੇ
}}
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ
ਬਾਦਗ਼ੀਸ਼
ਬਾਦਗੀਸ (ਦਰੀ: ) ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਚੌਂਤੀ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ-ਤੁਰਕਮੇਨਿਸਤਾਨ ਸਰਹੱਦ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਛੜੇ ਹੋਏ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗਰੀਬੀ ਦਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਕਲਾ ਏ ਨੌ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬਾਲਾ ਮੁਰਗ਼ਬ ਹੈ। ਮੱਧਕਾਲੀ ਸ਼ਹਿਰ ਮਾਰਵ ਅਲ-ਰੁਧ ਦੇ ਖੰਡਰ, ਗ਼ਾਰਜਿਸਤਾਨ ਦੇ ਮੱਧਕਾਲੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਰਾਜਧਾਨੀ, ਬਾਲਾ ਮੁਰਗਬ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਮਾਰਲੇਨ ਵਾਯਰ
ਮਾਰਲੇਨ ਵਾਯਰ (ਜਨਮ 14 ਅਕਤੂਬਰ 1968) ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ, ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਕਾਰਕੁੰਨ ਅਤੇ ਟ੍ਰੈਵੇਸਟੀ: ਉਨਾ ਟੇਰੋਆ ਲੋ ਸੂਫੀਸੀਨਟੇਮੇਂਟ ਬੁਏਨਾ ਕਿਤਾਬ ਦੀ ਲੇਖਕ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ
ਮਾਰਲੇਨ ਵਾਯਰ ਫੁਟੂਰੋ ਟਰਾਂਸਜਨੇਰਿਕੋ ਦੀ ਜਨਰਲ ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਰ ਹੈ, ਇਹ ਇੱਕ ਸੰਗਠਨ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਉਹ ਲਿੰਗ ਪਛਾਣ ਕਾਨੂੰਨ ਲਈ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਰੰਟ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਅਤੇ ਲਾਤੀਨੀ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਕੈਰੇਬੀਅਨ ਦੇ ਸਿਲਵੀਆ ਰੀਵੇਰਾ ਟਰਾਂਸ ਨੈਟਵਰਕ ਦੀ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੀ।
ਉਹ ਲਾਤੀਨੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਕ੍ਰਾਸ-ਡਰੈਸਿੰਗ ਅਖ਼ਬਾਰ ਐਲ ਤੇਜੇ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹੈ, ਜੋ ਰਿਕਾਰਡੋ ਰੋਜਸ ਕਲਚਰਲ ਸੈਂਟਰ ਵਿਖੇ ਆਯੋਜਿਤ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਹੋਈ।
ਉਹ ਨਾਦੀਆ ਏਚੇਜ਼ਾ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਸਹਿਕਾਰੀ ਦੀ ਇੱਕ ਬਾਨੀ ਹੈ, ਜੋ ਟਰਾਂਸ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਕਾਰਕੁੰਨ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਵਰਕਸ਼ਾਪ-ਸਕੂਲ ਹੈ। ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਸਾਲ 2008 ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਸਥਾਨ 'ਟੇ ਜੋ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਐਂਡ ਸੋਸ਼ਲ ਇਕਨਾਮਿਕਸ (ਆਈ.ਐੱਨ.ਏ.ਐੱਸ.) ਦੁਆਰਾ ਦਾਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਵਾਯਰ ਲੜੀਵਾਰ ਗੇਨੇਰੋ ਆਈਡਿਟਡਾਜ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਸੀ, ਜੋ ਏਕੁਐਂਟ੍ਰੋ ਦੁਆਰਾ 2011 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਾਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1968 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਵਰਗ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ
ਕਿਲਾ ਰਾਏ ਪਿਥੋਰ
thumb|200x200px|ਕਿਲਾ ਰਾਏ ਪਿਥੋਰ ਦੀ ਬਾਹਰੀ ਕੰਧ ਕਿਲਾ ਰਾਏ ਪਿਥੋਰ, ਨੂੰ ਰਾਏ ਪਿਥੋਰ ਦਾ ਕਿਲਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਿਲੇ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਚੌਹਾਨ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ ਚੌਹਾਨ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਲੀ ਵਿਚ 12ਵੀ ਸਦੀ ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਇਆ
ਕਿਲੇ ਦੀਆਂ ਕੰਧ ਦਾ ਬਚਿਆ ਭਾਗ ਹੁਣ ਦੱਖਣੀ ਦਿੱਲੀ, ਮੌਜੂਦਾ ਸਾਕੇਤ, ਮਹਿਰੌਲੀ ਵਿੱਚ ਕੁਤੁਬ ਕੰਪਲੈਕਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ, ਕਿਸ਼ਨਗੜ੍ਹ ਅਤੇ ਵਸੰਤ ਕੁੰਜ ਇਲਾਕੇ  ਵਿੱਚ ਖਿੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਕਿਲੇ
ਇਵਾਤੇ ਪ੍ਰੀਫੇਕਚਰ
ਇਵਾਤੇ ਪ੍ਰੀਫੇਕਚਰ ਹੋੱਕਾਇਦੋ ਦੇ ਬਾਅਦ 'ਚ ਜਪਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰੀਫੇਕਚਰ ਹੈ। ਇਹ ਹੋਂਸ਼ੂ ਟਾਪੂ ਉੱਤੇ ਤੋਹੋਕੂ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਟਾਪੂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੂਰਬੀ ਬਿੰਦੂ ਇੱਥੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਮੋਰਿਓਤਾ ਹੈ। ਇਵਾਤੇ ਆਪਣੇ ਕੁਦਰਤੀ ਸੁਦਰਤਾ ਲਈ ਡਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦਾ ਜਨਸੰਖਿਆ ਘਣਤਾ ਹੋੱਕਾਇਦੋ ਚੋਂ ਬਾਹਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪ੍ਰੀਫੇਕਚਰ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ।
ਭੂਗੋਲ
ਇਵਾਤੇ ਦੀ ਪੂਰਬੀ ਹੱਦ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਸਾਗਰ ਨਾਲ ਲਗਦੀ ਹੈ। ਪੱਛਮੀ ਹੱਦ ਅਕੀਤਾ ਪ੍ਰੀਫੇਕਚਰ, ਉੱਤਰੀ ਹੱਦ ਓਮੋਰੀ ਪ੍ਰੀਫੇਕਚਰ ਤੇ ਦੱਖਣੀ ਹੱਦ ਮਿਯਾਗੀ ਪ੍ਰੀਫੇਕਚਰ ਨਾਲ ਲਗਦੀ ਹੈ।
ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ
ਇਵਾਤੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਉਦਯੋਗ ਮੋਰਿਓਕਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਉਦਯੋਗ ਅਰਧਚਾਲਕਾਂ (ਸੈਮੀਕੰਡਕਟਰ) ਤੇ ਸੰਚਾਰ ਉਤਪਾਦ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜਨਸੰਖਿਆ
ਇਵਾਤੇ ਦੀ ਵਰਤਮਾਨ ਜਨਸੰਖਿਆ 1 ਅਕਤੂਬਰ 2007 ਦੀ ਤੱਕ 13,63,702 ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚੋਂ 6,51,730 ਮਰਦ ਅਤੇ 7,11,972 ਔਰਤਾਂ ਹਨ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜਨਗਣਨਾ ਦੇ ਅੰਕੜੇ 1907 ਤੋਂ ਉਪਲੱਬਧ ਹਨ ਜਦੋਂ ਇਵਾਤੇ ਦੀ ਕੁਲ ਜਨਸੰਖਿਆ 7,70,406 ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 3,89,490ਮਰਦ ਅਤੇ 3,80,916 ਔਰਤਾਂ ਸਨ। ਇਹੀ ਇੱਕ-ਮਾਤਰ ਅਜਿਹੀ ਜਨਗਣਨਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਗਿਣਤੀ ਔਰਤਾਂ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਹੈ।
1935 ਵਿੱਚ ਇਵਾਤੇ ਦੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਦਸ ਲੱਖ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ 10,95,793 ਸੀ।
1985 ਵਿੱਚ ਇਵਾਤੇ ਦੀ ਜਨਸੰਖਿਆ 14,33,611 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ।
1950 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਵਿੱਚ ਇਵਾਤੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਲੋਕ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਅਤੇ ਇਹ ਸੰਖਿਆ 45,968 ਦਰਜ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਦੀ ਦਰ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ ਅਤੇ 2007 ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੰਖਿਆ ਸਿਰਫ 10,344 ਸੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਲੋਕ 1945 ਵਿੱਚ ਮਰੇ ਜਦੋਂ ਇਹ ਸੰਖਿਆ 32,614 ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਤੋਂ ਮੌਤ ਦਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਅਤੇ 1980 ਵਿੱਚ 9,892 ਦਾ ਗਿਣਤੀ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਈ। ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਤੋਂ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਈਆ ਹੈ ਅਤੇ 2007 ਵਿੱਚ 14,884 ਲੋਕ ਮਰੇ।
ਚਿਕਿਤਸਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜਨਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਬਾਲ ਮੌਤ ਦਰ 1950 ਵਿੱਚ 4,246 ਤੋਂ ਘੱਟ ਕੇ 2007 ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ 332 ਰਹਿ ਗਈ ਸੀ।
ਵਿਆਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਵਾਤੇ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ। 1950 ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੰਖਿਆ 13,055 ਤੋਂ ਘੱਟ ਕੇ 2007 ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ 6,354 ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ।
ਰਾਜੂ ਵਰਮਾ
ਰਾਜੂ ਵਰਮਾ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Raju Verma) ਇਕ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਲੇਖਕ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੀਆਂ ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮਾਂ ਆਟੇ ਦੀ ਚਿੜੀ, ਮੁਕਲਾਵਾ, ਲੁਕਣ ਮੀਚੀ, ਲੱਡੂ ਬਰਫੀ, ਛੱਲੇ ਮੁੰਦਰੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪਿੰਡ ਚੀਮਾ ਮੰਡੀ, ਸੰਗਰੂਰ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ 'ਲਾਊਡ ਸਪੀਕਰ', 'ਚਿੜੀ ਉੱਡ ਕਾਂ ਉੱਡ', 'ਬੂ ਮੈਂ ਡਰ ਗਈ', 'ਨੀ ਮੈਂ ਸੱਸ ਕੁੱਟਣੀ', 'ਕੈਂਚੀ ਕਪੜਾ ਅਤੇ ਮਸ਼ੀਨ' ਅਜੇ ਵੀ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਬਤੌਰ ਲੇਖਕ, ਉਹ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿਚਲੇ ਕਲਮ ਸੰਵਾਦਾਂ, ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇਅ ਅਤੇ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਜਾਪਾਨ-ਕੋਰੀਆ ਸੰਧੀ (1885)
ਜਾਪਾਨ-ਕੋਰੀਆ ਸੰਧੀ (1885) ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਕੋਰੀਆ ਸਬੰਧੀ ਨੀਤੀ ਲਗਭਗ ਸਥਿਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀਅਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਸਾਰ ਬੜੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਸਰਕਾਰ ਸਾਮਰਾਜਵਾਦੀ ਨੀਤੀ ਅਪਣਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਕੋਰੀਆ 'ਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਜਰਨਲ ਕੁਰੋਂਦਾ ਦਾ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਸੀ ਕਿ ਚੀਨ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਨਾ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਜਾਪਾਨ ਨੂੰ ਕੋਰੀਆ ਉੱਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਸ਼ਾਂਤੀ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧ ਰਹੀ ਸੀ। ਸੰਨ 1882 ਵਿੱਚ ਰੂੜੀਵਾਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਰੂੜੀਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਜਾਪਾਨੀ ਦੂਤਘਰ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਕੇ ਜਾਪਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਉਥੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ। ਜਾਪਾਨੀਆਂ ਦੀ ਧਮਕੀ ਤੇ ਦੂਤਘਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਆਪਣੀ ਸੈਨਾ ਰੱਖਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ।
ਸੰਨ 1884 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਦਾ ਲਾਭ ਉਠਾ ਕਿ ਵਿਰੋਧੀ ਨੇਤਾ ਨੇ ਸ਼ਾਸਨ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਦਾ ਜਤਨ ਕਰਨ ਲੱਗੇ ਜਿਸ ਨਾਲ ਰੂੜੀਵਾਦੀਆਂ ਅਤੇ ਸੁਧਾਰਵਾਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਰੂੜੀਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਚੀਨ ਤੋਂ ਅਤੇ ਸੁਧਾਰਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਜਾਪਾਨ ਤੋਂ ਸਹਾਇਤਾ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ। ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਯੁੱਧ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਲੱਗੀ ਪਰ ਦੋਨਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਬੜੇ ਧੀਰਜ ਤੋਂ ਕੰਮ ਲਿਆ। ਜਿਸ ਦੇ ਫਲਸਰੂਪ ਸੰਨ 1885 ਵਿੱਚ ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਧੀ ਹੋ ਗਈ। ਇਸ ਸੰਧੀ ਦੇ ਮਗਰੋਂ ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾ ਲਈਆ ਅਤੇ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਗਈ। ਪਰ ਇਹ ਸੰਧੀ ਵਧੇਰੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਕਾਇਮ ਨਾ ਰਹਿ ਸਕੀ।
ਸ਼ਰਤਾਂ
ਜੇਕਰ ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਸੈਨਾ ਭੇਜਣੀ ਪਵੇ ਤਾਂ ਇੱਕ ਦੂਸਰੇ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ। ਮਸਲਾ ਹੱਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਮਗਰੋਂ ਸੈਨਾ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾਉਣੀ ਪਵੇਗੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਪਾਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸੰਧੀਆਂ
ਹਿਜ਼ਬੁੱਲਾ
ਹਿਜ਼ਬੁੱਲਾ (ਉਚਾਰਨ ; حزب الله Ḥizbu 'llāh, ਸ਼ਬਦੀ ਅਰਥ "ਅੱਲਾ ਦੀ ਪਾਰਟੀ") ਲਿਬਨਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ੀਆ ਸਿਆਸੀ ਅਤੇ ਅਰਧ ਫ਼ੌਜੀ ਸੰਗਠਨ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਲਿਬਨਾਨ ਦੀ ਸਿਵਲ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਹਿਜ਼ਬੁੱਲਾ ਦਾ ਅਰਧਸੈਨਿਕ ਵਿੰਗ ਜਿਹਾਦ ਕਾਉਂਸਿਲ ਹੈ। ਅਬਾਸ ਅਲ-ਮੁਸਾਵੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਸੰਗਠਨ ਦਾ ਮੁੱਖੀ ਹਸਨ ਨਸਰਅੱਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਦਾ ਜਰਨਲ ਸੈਕਟਰੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲਿਬਨਾਨ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਦਲ
ਚੌਹਾਨ ਵੰਸ਼
thumb|[[ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ ਚੌਹਾਨ ]] ਚੌਹਾਨ ਭਾਰਤੀ ਹਿੰਦੂ ਜਾਤੀ ਹੈ। ਮੱਧਕਾਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਜਾਤੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਉਤਰੀ ਵਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਇਕੋ ਇੱਕ ਸ਼ਾਸਕ ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ ਚੌਹਾਨ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਰਾਜਪੂਤ ਪਰਿਵਾਰ
ਨਾਮੀਬੀਆ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਮਹਾਮਾਰੀ 2020
ਨਾਮੀਬੀਆ ਦੇ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵੀ ਮੰਤਰੀ ਕਲੌਂਬੀ ਸ਼ੰਗੂਲਾ ਦੁਆਰਾ 14 ਮਾਰਚ 2020 ਨੂੰ 2019-20 ਦੀ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਮਹਾਮਾਰੀ ਦੇ ਨਾਮੀਬੀਆ ਫੈਲਣ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਪਹਿਲੇ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਪਿਛੋਕੜ
12 ਜਨਵਰੀ 2020 ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (ਡਬਲਯੂ.ਐਚ.ਓ.) ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਨਾਵਲ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਚੀਨ ਦੇ ਹੁਬੇਈ ਪ੍ਰਾਂਤ, ਵੁਹਾਨ ਸਿਟੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ 31 ਦਸੰਬਰ 2019 ਨੂੰ ਡਬਲਯੂ.ਐਚ.ਓ. ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਕੋਵਿਡ-19 ਲਈ ਕੇਸਾਂ ਦੀ ਦਰ ਦਾ ਅਨੁਪਾਤ 2003 ਦੇ ਸਾਰਸ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰੰਤੂ ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਕੁੱਲ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਦਰ ਨਾਲ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੇ ਮਾਮਲੇ
14 ਮਾਰਚ 2020 ਨੂੰ ਨਾਮੀਬੀਆ ਨੇ ਸਾਰਸ -ਕੋਵ -2 ਦੇ ਕਾਰਨ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਕੇਸ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਇੱਕ ਰੋਮਾਨੀਆ ਜੋੜਾ ਸੀ ਜੋ 11 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਦੋਹਾ, ਕਤਰ ਦੇ ਰਸਤੇ ਸਪੇਨ ਤੋਂ ਵਿੰਡੋਇਕ ਪਹੁੰਚੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੋਸ਼ਿਆ ਕੁਟਾਕੋ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ' ਤੇ ਟੈਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਕੋਈ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਜੋੜਾ 2 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ-ਅੰਦਰ ਠੀਕ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
19 ਮਾਰਚ 2020 ਨੂੰ ਤੀਜੇ ਕੇਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋਈ, ਉਹ 61 ਸਾਲਾ ਜਰਮਨ ਨਾਗਰਿਕ ਸੀ, ਜੋ 13 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਨਾਮੀਬੀਆ ਆਇਆ ਸੀ, ਉਸਨੂੰ ਸਥਿਰ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਰੋਮਾਨੀਅਨ ਜੋੜੇ ਵਾਂਗ ਉਸਦੇ ਸਾਰੇ ਜਾਣ-ਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਟੈਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ। 25 ਮਾਰਚ 2020 ਤਕ ਕੁੱਲ ਕੇਸਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਸੱਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 28 ਮਾਰਚ ਤੱਕ ਕੇਸਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ 11 ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਸਾਰੇ ਨਵੇਂ ਕੇਸ ਯਾਤਰਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਨ। 6 ਅਪ੍ਰੈਲ ਕੁੱਲ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 16 ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ 3 ਠੀਕ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ 362 ਟੈਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ 206 ਨਾਮੀਬੀਆ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਨਾਮੀਬੀਆ ਇਸੰਟੀਚਿਉਟ ਆਫ ਪੈਥੋਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਤੇ 156 ਦੱਖਣ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਲੈਬੋਰਟਰੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ।
ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ
14 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਪਹਿਲੇ ਕੇਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ 'ਚ ਪਹਿਲੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਵਜੋਂ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਤਰ, ਈਥੋਪੀਆ ਅਤੇ ਜਰਮਨੀ ਤੋਂ ਹਵਾਈ ਯਾਤਰਾ 30 ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਸਾਰੇ ਪਬਲਿਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸਕੂਲ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਲਈ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਇਕੱਠ ਕਰਨ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਾਮੀਬੀਆ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ 30 ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਦੇ ਵੀ ਜਸ਼ਨ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ ਜੋ 21 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਹੋਣੇ ਸਨ। ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ, ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਅਤੇ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀਆਂ ਵੀ ਬੰਦ ਸਨ। 17 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਹੇਜ ਜੀਨਗੋਬ ਨੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਬੁਨਿਆਦੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਧਾਰ ਵਜੋਂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਵੱਡੇ ਇਕੱਠਾਂ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਨੂੰ 50 ਜਾਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
27 ਮਾਰਚ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਈਰੋਨਗੋ ਅਤੇ ਖੋਮਸ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ 21 ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਤਾਲਾਬੰਦੀ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਓਕਹੰਡਜਾ ਅਤੇ ਰਹੋਬੋਥ ਕਸਬਿਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਇੰਟਰ-ਖੇਤਰੀ ਯਾਤਰਾ 'ਤੇ ਮਨਾਹੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਸੰਸਦ ਦੇ ਸੈਸ਼ਨ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਮੁਅੱਤਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਰ ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ। "ਵੱਡੇ ਇਕੱਠਾਂ" ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 10 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਲਈ ਗਈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਪਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਕਿ ਬਾਰਾਂ ਦਾ ਬੰਦ ਹੋਣਾ ਸਾਰੇ ਨਾਮੀਬੀਆ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਸਿਰਫ ਤਾਲਾਬੰਦੀ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚ।
ਅਦਾਇਗੀ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਘਰਾਂ ਦੀ ਜਲ ਸਪਲਾਈ ਬੰਦ ਕਰਨ ਨੂੰ ਮੁੜ ਜੋੜਨ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਵਿੰਡੋੋਕ ਵਿੱਚ ਮਿਊਂਸੀਪਲ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਭੀੜ ਜੁੜੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਮਾਜਕ ਦੂਰੀਆਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾ ਹੋਈ।
ਸਮਾਜ ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਅਸਪਸ਼ਟ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਏਰੋਂਗੋ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਵਿੱਚ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਹੋਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2019-20 ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਬਿਮਾਰੀ
ਮੋਹਦੀਨ ਖਿਲਾਫ਼ਤ
ਮੋਹਨਦੀਪ ਖਿਲਾਫ਼ਤ ਮੋਰਾਕੋ ਦੀ 12ਵੀ ਸਦੀ ਦੀ ਇੱਕ ਮੁਸਲਮਾਨ ਲਹਿਰ ਸੀ। ਇਹ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਇਬਨ ਤੁੀਮਾਰਟ ਨੇ ਦੱਖਣੀ ਮੋਰਾਕੋ ਦੇ ਕਬੀਲਿਆ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਰਾਜ ਬਰਬੇਰ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਦੇਸ਼
ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ
ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Indian Institute of Technology Bhubaneswar; ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ: ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ) ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਸੰਸਥਾ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ 2008 ਵਿੱਚ, ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ, ਓਡੀਸ਼ਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲੇ, ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ (ਸੋਧ) ਐਕਟ, 2011 ਅਧੀਨ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਤ ਅੱਠ ਨਵੇਂ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟਸ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ (ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ.) ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜੋ ਅੱਠ ਨਵੇਂ ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਸਥਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਈ.ਟੀ.-ਬੀ.ਐਚ.ਯੂ. ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਵਜੋਂ ਐਕਟ ਨੂੰ 24 ਮਾਰਚ 2011 ਨੂੰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੁਆਰਾ 30 ਅਪ੍ਰੈਲ 2012 ਨੂੰ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਸ ਨੇ 23 ਜੁਲਾਈ 2008 ਨੂੰ ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਖੜਗਪੁਰ ਦੇ ਕੈਂਪਸ ਤੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ 22 ਜੁਲਾਈ 2009 ਨੂੰ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
ਸੰਸਥਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਬੀ.ਟੈਕ, ਐਮ.ਟੈਕ ਅਤੇ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ. ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੇ ਅਰਗੂਲ ਵਿਖੇ ਮੌਜੂਦਾ ਕੈਂਪਸ ਤੋਂ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸੈਸ਼ਨ 2015-16 ਤੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਨਵੇਂ ਅਤੇ ਸਥਾਈ ਕੈਂਪਸ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ 24 ਦਸੰਬਰ 2018 ਨੂੰ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਦਾਖਲੇ ਜੇਈਈ ਐਡਵਾਂਸਡ ਦੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੈਂਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਵਿੱਦਿਅਕ ਸੈਸ਼ਨ ਹਰ ਸਾਲ ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰੋ. ਆਰ ਵੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹਨ।
ਸਥਾਪਨਾ
ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਜਨਮ, ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ 60 ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਨੂੰ 15 ਅਗਸਤ 2007 ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਉਸ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਡਾ. ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਯੋਜਨਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਕੌਂਸਲ ਨੇ, 19 ਦਸੰਬਰ 2007 ਨੂੰ ਹੋਈ ਆਪਣੀ 54 ਵੀਂ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ, 11 ਵੀਂ ਪੰਜ ਸਾਲਾ ਯੋਜਨਾ (2007–12) ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਅਸਲ ਜਨਮ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰੀ ਸ੍ਰੀ. ਅਰਜੁਨ ਸਿੰਘ 28 ਮਾਰਚ 2008 ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ। ਮੰਤਰਾਲੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਵਿਕਾਸ, ਉਚੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆ, ਵਿਭਾਗ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ, ਸਕਾਰਤਾਮਕ ਇਸ ਦੇ ਆਰਡਰ ਮਿਤੀ 9 ਮਈ 2008 ਨੂੰ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਆਈਆਈਟੀ ਖੜਗਪੁਰ 2-3 ਸਾਲ ਲਈ ਸਿਖਾਉਣ ਹੋਵੇਗਾ ਸੈੱਟ ਕਰਨ ਇਸ ਨਵ ਆਈਆਈਟੀ ਦੇ। ਅੱਗੇ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਆਈਆਈਟੀ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਭਾਵ ਆਈ ਆਈਆਈਟੀ ਖੜਗਪੁਰ, ਨਵ ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਦਾ ਗੁਰੂ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹੋਵੇਗਾ ਰੈਗੂਲਰ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਚੇਅਰਮੈਨ, ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ (BOG) ਦੇ ਬੋਰਡ ਦੇ ਊਣਾ ਚੋਣ ਆਈਆਈਟੀ ਖੜਗਪੁਰ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਨਵ ਦੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਭੂਬਾਨੇਸਵਰ BOG ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਹੋਣਗੇ।
ਕਾਗਜ਼ਾਂ ਨੂੰ 19 ਜੁਲਾਈ 2008 ਨੂੰ ਸੁਸਾਇਟੀਆਂ ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਰਜਿਸਟਰਾਰ, ਆਈ.ਟੀ. ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਰਜਿਸਟਰੀ ਲਈ ਕਟਕ ਵਿਖੇ ਦਾਇਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸੁਸਾਇਟੀ ਨੂੰ 22 ਜੁਲਾਈ 2008 ਨੂੰ ਰਜਿਸਟਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਸਿਵਲ, ਮਕੈਨੀਕਲ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ 40 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਅੱਠ ਨਵੇਂ ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ. ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਬੈਚ ਦੀਆਂ ਕਲਾਸਾਂ ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਖੜਗਪੁਰ ਦੇ ਕੈਂਪਸ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈਆਂ, ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, 23 ਜੁਲਾਈ 2008 ਨੂੰ 95 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਦਾਖਲੇ ਨਾਲ। ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ, 29 ਜੂਨ, 2012 ਤੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲੇ, (ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ) ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਗਜ਼ਟ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਐਕਟ, 1961 ਵਿੱਚ ਸੰਸ਼ੋਧਨ ਦੀ ਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ 29 ਜੁਲਾਈ 2012 ਤੋਂ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹੱਤਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਬਣ ਗਿਆ।
ਦਰਜਾਬੰਦੀ
ਸਰਕਾਰੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿਚ, [https://www.getmyuni.com/college/indian-institute-of-technology-iit-bhubaneswar ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ] ਨੂੰ ਇੰਡੀਆ ਟੂਡੇ ਨੇ ਸਾਲ 2019 ਵਿੱਚ 9 ਵਾਂ ਸਥਾਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਸ਼ਨਲ ਰੈਂਕਿੰਗ ਫਰੇਮਵਰਕ (ਐਨ.ਆਈ.ਆਰ.ਐੱਫ.) ਦੁਆਰਾ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿਚੋਂ 17 ਵੇਂ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁੱਲ 46ਵਾਂ ਸਥਾਨ ਹੈ।
ਟਾਈਮਜ਼ 2020, ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ 131 ਅਤੇ 2019 ਵਿੱਚ ਉਭਰਦੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ 153 ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਚ 601-800 ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ
ਕੇਂਦਰੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਜਨਵਰੀ 2010 ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਇੱਕ 300 ਵਰਗ ਫੁੱਟ (28 ਐਮ 2) ਕਮਰਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 23000, ਪਾਠ ਪੁਸਤਕਾਂ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਮੈਂਟਰ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਖੜਗਪੁਰ, ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਔਨਲਾਈਨ ਸਰੋਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਈ-ਡੇਟਾਬੇਸ, ਈ-ਜਰਨਲਜ਼ ਅਤੇ ਐਬਸਟ੍ਰੈਕਟ ਇੰਡੈਕਸਿੰਗ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਸਾਇਟੀਆਂ
ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੁਸਾਇਟੀਆਂ ਹਨ:
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੇ ਤਕਨੀਕੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਧਾਰੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਦਿਅਕ ਅਦਾਰੇ
ਰੂਪ ਦੁਰਗਾਪਾਲ
thumb|ਰੂਪ ਦੁਰਗਾਪਾਲ ਰੂਪ ਦੁਰਗਾਪਾਲ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਹ ਸੀਰੀਅਲ ਬਾਲਿਕਾ ਵਧੂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਚੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਮਿਲਖੀ ਰਾਮ ਮਿਲਖੀ
ਮਿਲਖੀ ਰਾਮ ਮਿਲਖੀ (1919-2013) ਦਾ ਜਨਮ ਲਾਹੌਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਰੇਡੀਓ ਲਈ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਪਾਸ ਵੀ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਵੰਡ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਏਧਰ ਆਉਣਾ ਪੈ ਗਿਆ। ਆਡੀਸ਼ਨ ਮੌਕੇ ਉਸ ਨੇ ‘ਹੀਰ’ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਵੰਡ ਮਗਰੋਂ ਏਧਰ ਆ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਲੰਧਰ ਦੀ ਬਸਤੀ ਸ਼ੇਖ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇੱਥੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਮੁੜ ਜ਼ੀਰੋ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਉਸ ਨੇ ਗਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਤੇ ਰੇਡੀਓ ’ਤੇ ਮੁੜ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ, ‘ਮਿਰਜ਼ਾ’ ਗਾਇਆ ਤੇ ‘ਪਾਸ’ ਦਾ ਸਰਟੀਫ਼ਿਕੇਟ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਬਸ ਫੇਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਗਾਉਣ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ। ਲਗਾਤਾਰ ਰੇਡੀਓ ਤੋਂ ਕੰਮ ਮਿਲਦਾ ਗਿਆ ਤੇ ਚਰਚਾ ਹੋਣ ਮਗਰੋਂ ਬਾਹਰੋਂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਮਿਲਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ। ਨਜ਼ਾਤਮ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਪਲਾਟ ਲੈ ਲਿਆ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ ਉੱਥੇ ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਰੂਪ ਦੁਰਗਾਪਾਲ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਰੂਪ ਦੁਰਗਾਪਾਲ ਦਾ ਜਨਮ ਅਲਮੋੜਾ, ਉੱਤਰਾਖੰਡ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2006 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਾਫਿਕ ਏਰਾ ਡੀਮਡ ਟੂ ਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਵਿੱਚ ਇੰਸਟਰੂਮੈਂਟੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਨਫੋਸਿਸ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਦੁਰਗਾਪਾਲ ਨੇ 2012 ਤੋਂ 2015 ਤੱਕ ਸੀਰੀਅਲ ਬਾਲਿਕਾ ਵਧੂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਚੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਉਸਨੇ ਬਾਬੋਸਾ ਮੇਰੇ ਭਗਵਾਨ, ਸ਼ਮਾ, ਵਿੱਚ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਏ ਹਨ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ੋਅ ਬਾਲ ਵੀਰ ਵਿੱਚ ਦਾਰੀ ਦਾਰੀ ਪਰੀ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਹੈ।
ਮਿਲਖੀ ਰਾਮ ਮਿਲਖੀ
ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਈ
ਗਾ-ਗਾ ਮਿਲਖੀ ਰਾਮ ਮਿਲਖੀ ਨੇ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਕਮਾਇਆ ਪਰ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਵੱਲ ਬਹੁਤਾ ਧਿਆਨ ਨਾ ਕੀਤਾ। ਸਿਰਫ਼ ਇਕੋ ਗੀਤ ਰਿਕਾਰਡ ਹੋਇਆ ‘ਚੜ੍ਹਿਆ ਦਿਨ ਜਦ ਰਾਜੇ ਨੇ ਦਰਬਾਰ ਲਗਾਇਆ’ ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਈ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਬੁਲਾਵੇ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਨਾਂਹ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।’’ ਉਸ ਮੁਤਾਬਕ ਨਰਿੰਦਰ ਬੀਬਾ ਨੇ ਵੀ ਬੜੀ ਵਾਰ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਮਿਲਖੀ ਜੀ, ਕੁਝ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਾ ਲਵੋ, ਪਛਾਣ ਬਣੀ ਰਹੇਗੀ, ਰਾਇਲਟੀ ਆਈ ਜਾਏਗੀ ਪਰ ਉਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਵੱਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਬਿਨਾਂ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਦੇ ਉਸ ਕੋਲ ਏਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੰਮ ਸੀ ਕਿ ਪੁੱਛੋ ਕੁਝ ਨਾ। ਪੰਜਾਬੋਂ ਬਾਹਰਲੇ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਕਦੇ ਰਾਜਸਥਾਨ, ਕਦੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਕਦੇ ਦਿੱਲੀ, ਕਦੇ ਹਰਿਆਣੇ, ਗਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ-ਕਮਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ ਤੇ ਨਿਆਣੇ ਪਾਲਦਾ ਰਿਹਾ।
ਰੂਪ ਦੁਰਗਾਪਾਲ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਮਾਰਚ 2015 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਅਕਬਰ ਬੀਰਬਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇੱਛਧਾਰੀ ਨਾਗਿਨ, ਇੱਕ ਮਿਥਿਹਾਸਕ ਆਕਾਰ ਬਦਲਣ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਿਮਾਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਮਿਲਖੀ ਰਾਮ ਮਿਲਖੀ
ਗੀਤ
ਉਸ ਨੇ ਲੋਕ ਗਾਥਾਵਾਂ ਨਿੱਠ ਕੇ ਗਾਈਆਂ, ‘ਪੂਰਨ ਭਗਤ’, ‘ਕੀਮਾ ਮਲਕੀ’, ‘ਢੋਲ ਸੰਮੀ’, ‘ਰਾਜਾ ਹਰੀਸ਼ ਚੰਦਰ’ ਤੇ ਦੇਸ ਭਗਤੀ ਦੇ ਗੀਤਾਂ ਸਮੇਤ ਕਈ ਮਨਚਲੇ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਵਾਜ਼ ਦਿੱਤੀ। ਮਿਲਖੀ ਰਾਮ ਮਿਲਖੀ ਤੇ ਅਲਗੋਜ਼ਾਵਾਦਕ ਬੇਲੀ ਰਾਮ ਦੀ ਬੜੀ ਨੇੜਤਾ ਸੀ। ਬੇਲੀ ਰਾਮ ਨੇ ਅਲਗੋਜ਼ੇ ਵਜਾਉਣੇ ਤੇ ਮਿਲਖੀ ਨੇ ਗਾਉਣਾ। ਖ਼ੂਬ ਨਿਭੀ ਦੋਵਾਂ ਦੀ। ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਸਾਹ ਬਣ ਵਿਚਰੇ ਪਰ ਜਦੋਂ ਬੇਲੀ ਰਾਮ ਚਲਾਣਾ ਕਰ ਗਿਆ ਤਾਂ ਮਿਲਖੀ ਰਾਮ ਨੂੰ ਡੂੰਘੀ ਸੱਟ ਵੱਜੀ ਤੇ ਸੋਚ ਲਿਆ ਕਿ ਹੁਣ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ ਗਾਉਣਾ। ਚੁੱਪ ਵੱਟ ਲਈ ਪਰ ਬਹੁਤੇ ਨੇੜਲਿਆਂ ਦੇ ਬੁਲਾਵਿਆਂ ’ਤੇ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ।
ਰੂਪ ਦੁਰਗਾਪਾਲ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਫਰਵਰੀ 2016 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਕਲਰਜ਼ ਉੱਤੇ ਸਵਰਾਗਿਨੀ ਵਿੱਚ ਕਾਵਿਆ ਮਹੇਸ਼ਵਰੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਅਤੇ ਅਪ੍ਰੈਲ 2016 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸੋਨੀ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਕੁਛ ਰੰਗ ਪਿਆਰ ਕੇ ਐਸੇ ਭੀ ਵਿੱਚ ਨਤਾਸ਼ਾ ਗੁਜਰਾਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਮਿਲਖੀ ਰਾਮ ਮਿਲਖੀ
ਸਨਮਾਨ
ਉਸ ਦੇ ਦੱਸਣ ਮੁਤਾਬਕ ਉਸ ਦਾ ਵੀ ਇੱਕ-ਦੋ ਵਾਰ ਸਨਮਾਨ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਦੋ-ਚਾਰ ਹਜ਼ਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਮਿਲਖੀ ਰਾਮ ਦੀਆਂ ਜਵਾਨੀ ਵੇਲ਼ੇ ਦੀਆਂ ਫੋਟੋਆਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਮੈਂ ਸੋਚਾਂ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦਾ ਕਿ ਜੁੱਸੇ ਦਾ ਏਨਾ ਤਕੜਾ ਬੰਦਾ ਇੱਕ ਦਿਨ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਮੁੱਠ ਵੀ ਬਣ ਜਾਂਦੈ ਤੇ ਇਸ ਜਹਾਨ ਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਕਹਿ ਜਾਂਦਾ।
ਰੂਪ ਦੁਰਗਾਪਾਲ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਜੂਨ 2016 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਬਿਗ ਮੈਜਿਕ ਦੇ ਅਕਬਰ ਬੀਰਬਲ ਵਿੱਚ ਬੀਰਬਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਅਗਸਤ 2016 ਵਿੱਚ ਇਹ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਅਦਾਕਾਰਾ ਸੀਰੀਅਲ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਸੁਪ੍ਰਿਆ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵੇਗੀ।
ਮਿਲਖੀ ਰਾਮ ਮਿਲਖੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ
ਓਰਲਾ ਟਿਨਸਲੇ
ਓਰਲਾ ਟਿਨਸਲੇ ਆਇਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਕਾਉਂਟੀ ਕਿਲਡੇਅਰ ਤੋਂ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਪੱਤਰਕਾਰ, ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਅਤੇ ਮਲਟੀਮੀਡੀਆ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ।
ਰੂਪ ਦੁਰਗਾਪਾਲ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਵਿੱਚ, ਦੁਰਗਾਪਾਲ ਨੇ ਜ਼ਿੰਗ ਟੀਵੀ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮ ਕਹਾਣੀਆਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਐਪੀਸੋਡਿਕ ਸ਼ੋਅ  'ਪਿਆਰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸ਼ਰਮਿਸ਼ਠਾ ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜੋ ਕਿ " ਪਿਆਰ ਤੂਨੇ ਕਿਆ ਕਿਆ (ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) " ਦਾ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਰੂਪ ਸੀ।
ਓਰਲਾ ਟਿਨਸਲੇ
ਕੰਮ
ਓਰਲਾ ਟਿਨਸਲੇ ਨੇ ਆਇਰਿਸ਼ ਟਾਈਮਜ਼ ਲਈ ਆਇਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਸਿਸਟਿਕ ਫਾਈਬਰੋਸਿਸ ਕੇਅਰ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਲਿਖਣਾ 2005 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਉਹ 18 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਨੇ ਆਇਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਾਇਸਟਿਕ ਫਾਈਬਰੋਸਿਸ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾਈ। ਇਹ ਮੁਹਿੰਮ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਚੱਲੀ।
ਰੂਪ ਦੁਰਗਾਪਾਲ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਦੁਰਗਾਪਾਲ ਜੁਲਾਈ, 2019 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਜ਼ੀ ਟੀਵੀ ਦੀ ਲੜੀ  'ਤੁਝਸੇ ਹੈ ਰਾਬਤਾ' ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇੱਕ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੁੜੀ, ਕੇਤਕੀ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾ ਰਿਹਾ ਹੈ
ਓਰਲਾ ਟਿਨਸਲੇ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਵਰਗ
ਰੂਪ ਦੁਰਗਾਪਾਲ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਸਤੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਇਹ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਦੰਗਲ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ CIF ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਫੋਰੈਂਸਿਕ ਡਾਕਟਰ, ਸਾਕਸ਼ੀ ਸ਼੍ਰੀਵਾਸਤਵ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵੇਗੀ। ਅਕਤੂਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਹ &tv 'ਤੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਡਰਾਉਣੇ ਸ਼ੋਅ ਲਾਲ ਇਸ਼ਕ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਗਈ।
ਫਰਵਰੀ 2020 ਵਿੱਚ, ਰੂਪ ਨੇ &tv 'ਤੇ ਲਾਲ ਇਸ਼ਕ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਲੌਕਿਕ ਕਹਾਣੀ "ਪਾਤਲ ਦਾਨਵ" ਵਿੱਚ ਨਾਇਕ ਸੋਨੀਆ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਮਾਰਚ 2020 ਵਿੱਚ, ਤੀਜੀ ਵਾਰ, ਰੂਪ ਨੇ &tv 'ਤੇ ਲਾਲ ਇਸ਼ਕ ਦੀ ਅਲੌਕਿਕ ਕਹਾਣੀ "ਮਾਇਆਵੀ ਸ਼ਾਖੀ" ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਅਲੀਸ਼ਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮ੍ਰਿਣਾਲਿਨੀ ਮੁਖਰਜੀ
ਮ੍ਰਿਣਾਲਿਨੀ ਮੁਖਰਜੀ (1949 – 15 ਫਰਵਰੀ 2015) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਵੱਖਰੀ ਸਮਕਾਲੀ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਰੰਗੀਨ ਸੀ ਉਹ ਬੁਣੇ ਹੋਏ ਭਾਂਡੇ ਫਾਈਬਰ, ਮੂਰਤੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਗੈਰ ਰਵਾਇਤੀ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਕੈਰੀਅਰ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ 2000 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਚਾਰ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮੁਖਰਜੀ ਦੀ ਕਾਰਜਸ਼ੈਲੀ ਜਨਤਕ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਅਜਾਇਬ ਆਰਟ ਦਾ ਅਜਾਇਬ ਘਰ, ਆਕਸਫੋਰਡ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਗੈਲਰੀ ਆਫ ਮਾਡਰਨ ਆਰਟ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, ਅਤੇ ਸਟੀਲਿਜਕ ਅਜਾਇਬ ਘਰ, ਐਮਸਟਰਡਮ ਦਾ ਇਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।
ਮੁਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਮੁਖਰਜੀ ਦਾ ਜਨਮ 1949 ਵਿੱਚ, ਬੰਬੇ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਬੇਨੋਦ ਬਿਹਾਰੀ ਮੁਖਰਜੀ ਅਤੇ ਲੀਲਾ ਮੁਖਰਜੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਇਕਲੌਤਾ ਬੱਚਾ ਸੀ, ਉਸਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਪਹਾੜੀ ਕਸਬੇ ਦੇਹਰਾਦੂਨ (ਮੌਜੂਦਾ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ) ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਵੈਲਹੈਮ ਗਰਲਜ਼ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਗਰਮੀ ਦੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਸ਼ਾਂਤੀਨੀਕੇਤਨ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਮੁਖਰਜੀ ਬੜੌਦਾ ਦੀ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਿਆਜੀਰਾਓ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ (ਪੇਂਟਿੰਗ) ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਚਲੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਕਾਰ ਕੇ.ਜੀ. ਸੁਬਰਾਮਨੀਅਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਉਸੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਪੋਸਟ ਡਿਪਲੋਮਾ ਇਨ ਡਿਪਲੋਮਾ ਕੀਤਾ ਜੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਫੈਕਲਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਅਧਿਐਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਤਾਲਵੀ ਫਰੈਸਕੋ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਵਾਇਤੀ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਝਿੱਲੀ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਵਜੋਂ ਕੁਦਰਤੀ ਰੇਸ਼ੇ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਕਰੀਅਰ
ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੁਖਰਜੀ ਦੇ ਮੁਢਲੇ ਕੰਮ ਵਿਚ ਕੁਦਰਤੀ ਭੰਗ ਫਾਈਬਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਵਿਚ ਸਿਰੇਮਿਕ ਅਤੇ ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਵੀ ਉੱਦਮ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦਾ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਕੰਮ 2000 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿਚ ਉਭਰਿਆ, 'ਜਦੋਂ ਕਲਾਕਾਰ ਰਵਾਇਤੀ ਗੁੰਮੀਆਂ-ਮੋਮ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਿਆਂ ਸਿੱਧੇ ਮੋਮ ਵਿਚ ਢਾਲਣ ਵਾਲੇ ਫਾਰਮ ਕਾਸਟ ਕਰਨਾ ਅਰੰਭ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਜਿਸਦੀ ਸਤਹ ਉਸ ਨੇ ਸਥਾਨਕ ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸੰਦਾਂ ਨਾਲ ਖਤਮ ਕੀਤੀ। ਮੁਖਰਜੀ ਨੂੰ 1994 ਵਿੱਚ ਡੇਵਿਡ ਇਲੀਅਟ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਇੱਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕਰਨ ਲਈ ਆਕਸਫੋਰਡ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕ ਕਲਾ ਦੇ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਦੇ ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਚਲੀ ਗਈ। ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1996 ਵਿੱਚ ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।
2019 ਵਿੱਚ, ਮੈਟਰੋਪੋਲੀਟਨ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਆਫ਼ ਆਰਟ ਨੇ ਮੁਖਰਜੀ ਦੇ "ਫੈਨੋਮੀਨਲ ਨੇਚਰ: ਮ੍ਰਿਣਾਲਿਨੀ ਮੁਖਰਜੀ" ਸਿਰਲੇਖ ਦੇ ਇੱਕ ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ ਪਿਛੋਕੜ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ। ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਦੀ ਆਪਣੀ ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ, ਕਲਾ ਆਲੋਚਕ ਨਗੀਨ ਸ਼ੇਖ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਸ਼ਾਇਦ ਮੁੱਖ ਸਬਕ ਜੋ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ, ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਕ ਮੁਖਰਜੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਪੂਰਵ-ਅਨੁਮਾਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਉਹ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕਲਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਧੀਗਤ ਪੱਛਮੀ ਸਿਧਾਂਤ ਦੇ ਤਹਿਤ ਦਰਸਾਏ ਜਾਣ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾਤਮਕ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਹੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਮੂਰਤ ਹੈ। ਇਹ ਆਪਣੇ ਮੂਲ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਤੋਂ ਸਿੱਖਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀਆਂ ਸੂਖਮਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਦੇ ਨਵੇਂ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਸਿੱਖਿਅਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।"
ਤਕਨੀਕ ਅਤੇ ਸ਼ੈਲੀ
ਮੁਖਰਜੀ ਰਵਾਇਤੀ ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਯੂਰਪੀ ਮੂਰਤੀ ਕਲਾ, ਲੋਕ ਕਲਾ, ਆਧੁਨਿਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨ, ਸਥਾਨਕ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ ਅਤੇ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸਨ। ਗੰਢਾਂ ਬਣਾਉਣਾ ਉਸ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਤਕਨੀਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ; ਉਸਨੇ ਸਹਿਜਤਾ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਦੇ ਵੀ ਸਕੈਚਾਂ, ਮਾਡਲਾਂ ਜਾਂ ਤਿਆਰੀ ਵਾਲੀਆਂ ਡਰਾਇੰਗਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।
ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਕੇ.ਜੀ. ਸੁਬਰਾਮਨੀਅਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਕਲਾ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਸੋਨਲ ਖੁੱਲਰ ਨੇ ਸੁਬਰਾਮਨੀਅਨ ਦੇ ਉਸ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਬਾਰੇ ਲਿਖਦੇ ਹੋਏ ਵਰਲਡਲੀ ਐਫੀਲੀਏਸ਼ਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ, ਮੁਖਰਜੀ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ, "[...] ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਾਦੂਈ ਅਤੇ ਦੁਨਿਆਵੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜੂਟ, ਲੱਕੜ, ਰੱਸੀ ਅਤੇ ਗੋਬਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਅਤੇ ਸਾਧਾਰਨ ਸਮੱਗਰੀ ਸੁਬਰਾਮਨੀਅਨ ਦੇ ਅਧਿਆਪਨ, ਲੇਖਣ ਅਤੇ ਕਲਾ-ਮੇਕਿੰਗ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਹੈ।"
ਕਲਾ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸੁਤੰਤਰ ਕਿਊਰੇਟਰ ਦੀਪਕ ਅਨੰਤ ਨੇ ਵੀ ਮੁਖਰਜੀ ਦੀ ਮਾਮੂਲੀ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਲਈ ਸੁਬਰਾਮਣੀਅਨ ਤੋਂ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਤੇ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਕਾਰੀਗਰੀ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ।
ਪ੍ਰਭਾਵ
ਕੇ ਜੀ ਸੁਬਰਾਮਨੀਅਨ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ, ਮੁਖਰਜੀ ਦਾ "ਉੱਚ ਕਲਾ" ਦੀ ਬਜਾਏ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਕਲਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਸਮੱਗਰੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਉਸ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੁਆਰਾ ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਧਰੁਵਤਾ ਸਮਝਦੇ ਹੋਏ ਉਸ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਚੇਤੰਨ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਕਾਰੀਗਰੀ ਹੁਨਰ ਦੀ ਅਤਿਅੰਤ ਅਮੀਰੀ ਅਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਵਾਸਤਵਿਕਤਾ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਥਾਨਕ ਮੁਹਾਵਰੇ ਦੀ ਪਰਤੱਖ ਬਹੁਪੱਖਤਾ ਹੈ।
ਮੌਤ
ਮ੍ਰਿਣਾਲਿਨੀ ਮੁਖਰਜੀ ਦੀ ਇੱਕ ਸੰਖੇਪ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 65 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1949 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਮਕਾਲੀ ਮੂਰਤੀਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਕਲਾਕਾਰ
ਮਾਇਆ ਬਰਮਨ
ਮਾਇਆ ਬਰਮਨ (ਜਨਮ 1971) ਇੱਕ ਫ੍ਰੈਂਚ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ
ਬਰਮਨ ਦਾ ਜਨਮ ਲੌਟ ਐਟ ਗੈਰੋਨ, ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਵੀ ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਪਰ ਇਸ ਪੇਸ਼ੇ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਤੀਬੰਧਿਤ ਪਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਪੇਂਟਿੰਗ ਵੱਲ ਆਪਣਾ ਰੁਖ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਕਲਮ ਅਤੇ ਸਿਆਹੀ ਅਤੇ ਵਾਟਰ ਕਲਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਵੈ-ਚਲਤ ਮੀਡੀਆ ਉਸ ਨੂੰ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਹਰੇਕ ਚਿੱਤਰ ते ਨਵੇਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਭਾਰਤ, ਫਰਾਂਸ ਅਤੇ ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ ਲਾਈਆਂ ਹਨ।
ਉਹ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸਕਤੀ ਬਰਮਨ (ਕੋਲਕਾਤਾ ਤੋਂ) ਅਤੇ ਫ੍ਰੈਂਚ ਮਾਂ ਮਾਈਟ ਡੇਲਟਾਈਲ, ਦੋਵੇਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਲਾਕਾਰ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਚਚੇਰੀ ਭੈਣ, ਜੈਸਰੀ ਬਰਮਨ ਅਤੇ ਜੈਸਰੀ ਦੇ ਪਤੀ ਪਰੇਸ਼ ਮਤੀ ਵੀ ਕਲਾਕਾਰ ਹਨ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
23 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਬਰਮਨ ਦਾ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਕ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ। ਵਿਆਹ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬਰਮਨ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ ਨੂੰ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਫਰਾਂਸ ਪਰਤ ਗਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1971
ਸਿੱਖ ਰਹਿਤ ਮਰਯਾਦਾ
ਸਿੱਖ ਰਹਿਤ ਮਰਯਾਦਾ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਰਹਿਤ ਮਰਯਾਦਾ ਇਹ ਹੈ :-
ਹਵਾਲ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖੀ ਅਧਾਰ
ਬਾਗਲਾਨ
ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਂਤ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੂਬੇ
ਇਸਲਾਮੀਅਤ
ਇਸਲਾਮੀਅਤ (ਅਰਬੀ: إسلام سياسي ਸਿਆਸੀ ਇਸਲਾਮ, ਜਾਂ ਅਲ-ਇਸਲਾਮੀਆ الإسلامية) ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਹੈ ਜੋ ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਕਿ, "ਇਸਲਾਮ ਨੂੰ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਵੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।" ਇਹ ਇੱਕ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਨਵਾਂ ਬਣਿਆ ਪਦ ਹੈ ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਇਸ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਬਦਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਕੁਰਾਨ ਦੀਆਂ ਸੂਰਤਾਂ ਅਤੇ ਆਇਤਾਂ ਦੀ ਇਸਲਾਮਵਾਦੀਆਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਸਲਾਮ
ਪੁਲਾੜ
ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚਕਾਰ ਪੈਂਦੀ ਸੁੰਨੀ ਥਾਂ ਨੂੰ ਪੁਲਾੜ ਜਾਂ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖ਼ਾਲੀ ਜਾਂ ਪਦਾਰਥ-ਰਹਿਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਸਗੋਂ ਅਣੂ ਆਂ ਦੇ ਘੱਟ ਸੰਘਣੇਪਣ ਵਾਲਾ ਕਾਫ਼ੀ ਡਾਢਾ ਖ਼ਾਲੀਪਣ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਅਣੂਆਂ ਵਿੱਚ ਹਾਈਡਰੋਜਨ ਅਤੇ ਹੀਲੀਅਮ ਦਾ ਪਲਾਜ਼ਮਾ, ਨਿਊਟਰੀਨੋ ਅਤੇ ਬਿਜਲਈ ਅਤੇ ਚੁੰਬਕੀ ਤਰੰਗਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਬਿਗ ਬੈਂਗ ਤੋਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਪਿਛੋਕੜੀ ਕਿਰਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਅਧਾਰ-ਲਕੀਰ ਤਾਪਮਾਨ 2.7 ਕੈਲਵਿਨ (K) ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਬਹੁਤੀਆਂ ਅਕਾਸ਼-ਗੰਗਾਵਾਂ ਵਿਚਲੇ ਨਿਰੀਖਣਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਦ੍ਰਵਮਾਣ ਦਾ 90% ਹਿੱਸਾ ਕਿਸੇ ਅਣਜਾਣ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਿਹਨੂੰ ਹਨੇਰਾ ਪਦਾਰਥ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਬਾਕੀ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨਾਲ਼ ਗੁਰੂਤਾ ਖਿੱਚ ਨਾਲ਼ (ਨਾ ਕਿ ਬਿਜਲਈ-ਚੁੰਬਕੀ ਬਲਾਂ ਨਾਲ਼) ਆਪਸੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਕੇਸ਼ ਸ਼ਰਮਾ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦਾ 138ਵਾਂ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀ ਹੈ ਜੋ 2 ਅਪ੍ਰੈਲ 1984 ਨੂੰ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਗਿਆ ਸੀ|
ਰਾਮਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪਰਮਹੰਸ
ਰਾਮਕ੍ਰਿਸ਼ਨ (18 ਫਰਵਰੀ 1836 - 1886 16 ਅਗਸਤ ਨੂੰ), ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਨਾਂ ਗਦਾਧਰ ਚਟੋਪਾਧਿਆਇ  (Gôdadhor Chôṭṭopaddhae), 19ਵੀਂ-ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਸੰਤ ਅਤੇ ਚਿੰਤਕ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਮੁਖ ਪੈਰੋਕਾਰ  ਸਵਾਮੀ ਵਿਵੇਕਾਨੰਦ ਨੇ ਰਾਮਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਦਕਸ਼ਿਨੇਸਵਰ ਕਾਲੀ ਮੰਦਿਰ ਦਾ ਪੁਜਾਰੀ ਬਣ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਬੰਗਾਲੀ ਭਗਤੀ ਲਹਿਰ ਦੇ ਸਰੋਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋ ਗਿਆ।  ਉਸਦੇ ਪਹਿਲੇ  ਰੂਹਾਨੀ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੋਗਣ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ  ਭੈਰਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਤੰਤਰ ਅਤੇ ਵੈਸ਼੍ਣਵ ਭਗਤੀ ਦੀ ਮੁਹਾਰਤ ਸੀ।
ਜੀਵਨੀ
ਸੱਤ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗਦਾਧਰ ਦੇ ਸਿਰ ਤੋਂ ਪਿਤਾ ਦਾ ਸਾਇਆ ਉਠ ਗਿਆ। ਅਜਿਹੀ ਬਿਪਤਾ ਦੀ ਘੜੀ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਪਰਵਾਰ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਔਖਾ ਹੁੰਦਾ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਆਰਥਕ ਕਠਿਨਾਈਆਂ ਆਈਆਂ। ਬਾਲਕ ਗਦਾਧਰ ਨੇ ਦਿਲ ਨਹੀਂ ਛੱਡਿਆ। ਉਸਦਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਰਾਮਕੁਮਾਰ ਚੱਟੋਪਾਧਿਆਏ ਕਲਕੱਤਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਠਸ਼ਾਲਾ ਦਾ ਸੰਚਾਲਕ ਸੀ। ਉਹ ਗਦਾਧਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਕੋਲਕਾਤਾ ਲੈ ਗਿਆ।
ਕੈਥੀ ਕੀਟਨ
ਕੈਥਰੀਨ "ਕੈਥੀ" ਕੀਟਨ  (17 ਫ਼ਰਵਰੀ, 1939 – 19 ਸਤੰਬਰ, 1997) ਇੱਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਸੀ ਜੋ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਨਾਲ ਚਲਾਉਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਪੇਂਟਹਾਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਬੋਬ ਗੁਸਿਨ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ
ਕੈਥੀ ਦਾ ਜਨਮ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਫਾਰਮ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ ਕੀਟਨ ਨੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਪੋਲੀਓ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਲੱਤ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਨੱਚਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਸੈਡਲਰ ਦੇ ਵੈੱਲਜ਼ ਬੈਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ ਸੀ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਹ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਨਾਈਟ ਕਲੱਬ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।  ਇਸਨੂੰ ਚਾਰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਖੋੜਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ: ਕਾਰਲਟਨ-ਬ੍ਰਾਉਨ ਆਫ਼ ਦ ਐਫ.ਓ (1959) (ਬਤੌਰ ਇੱਕ ਟੇਬਲਟੌਪ ਡਾਂਸਰ) ਐਕਸਪ੍ਰੈਸੋ ਬੋਂਗੋ (1959), ਟੂ ਹੋਟ ਟੂ ਹੈਂਡਲ (1960), ਅਤੇ ਦ ਸਪਾਈ ਹੂ ਕੇਮ ਇਨ ਫ੍ਰਾਮ ਦ ਕੋਲਡ (1965) (ਬਤੌਰ ਇੱਕ ਸਟਰਿਪਰ)। 24 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੇ ਉਹ "ਐਸੋਸਿਏਟਿਡ ਪ੍ਰੈਸ" ਨੇ "ਯੂਰਪ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੈਸੇ ਕਮਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਟਰਿਪਰ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ" ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1939 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1997 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਪਨੀ ਖੋਜੀ ਔਰਤਾਂ
ਪ੍ਰਭਾ ਚੈਟਰਜੀ
ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਕੈਮੀਕਲ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਬਾਇਓਮੈਟਰੀਅਲਜ਼ ਐਂਡ ਆਰਟੀਫਿਸ਼ੀਅਲ ਆਰਗਨਜ਼, ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦੀ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਪਿਛਲੀ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸਿੱਖਿਆ
ਉਸਨੇ ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ ਓਟੱਪਲਮ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਵਰਣਿਤ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਇੱਕ ਕਾਲਜ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ, ਬੰਗਲੌਰ ਦੁਆਰਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿਗਿਆਨ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਖੋਜ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਨੇ ਉਸਦੀ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ, 1977 ਵਿੱਚ ਪੀਐਚਡੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।
ਕੰਮ
ਚੈਟਰਜੀ ਨੇ 41 ਪੇਪਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਹਨ ਅਤੇ 16 ਦਾ ਐਚ-ਇੰਡੈਕਸ ਹੈ।
ਅਵਾਰਡ
ਚੈਟਰਜੀ ਵਾਸਵਿਕ ਅਵਾਰਡ (ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੋਜ) ਅਤੇ MRSI ਲੈਕਚਰ ਅਵਾਰਡ ਦੇ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਕੰਵਰ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬੇਦੀ 'ਸਹਰ'
ਕੰਵਰ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬੇਦੀ ਸਹਰ ਕਲਮੀ ਨਾਮ ਸਹਰ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਉਰਦੂ ਕਵੀ ਸੀ।   ਟਾਈਮਜ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ "ਮਸ਼ਹੂਰ ਉਰਦੂ ਕਵੀ," ਲਿਖਿਆ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਸਹਰ ਦਾ ਜਨਮ ਸਾਹੀਵਾਲ, ਪੰਜਾਬ, ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ 1920 ਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ, ਭਾਰਤ ਆ ਗਿਆ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਵੰਨ ਸਵੰਨੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਉਮੰਗ ਦੇ ਰਵਾਇਤੀ ਥੀਮਾਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਏਕਤਾ ਦੇ ਸਰੂਪ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਅਮਨ ਅਤੇ ਹਾਸਰਸ ਦੇ ਥੀਮ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਮੁਹੰਮਦ ਇਕਬਾਲ, ਫੈਜ਼ ਅਹਿਮਦ ਫੈਜ਼ ਅਤੇ ਅਹਿਮਦ ਫਰਾਜ਼ ਵਰਗੇ ਭਾਰਤੀ ਉਪਮਹਾਦਵੀਪ ਦੇ ਹੋਰ ਉੱਤਮ ਕਵੀਆਂ ਦੇ ਵਾਂਗ ਹੀ ਪਾਰ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਪਾਰ ਕੌਮੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਉਸ ਦੇ ਕਾਵਿ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮਾਰੋਹ, ਜਿਸਨੂੰ ਜਸ਼ਨ-ਏ-ਸਹਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ 1992 ਵਿੱਚ ਯੂ.ਏ.ਈ. ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਰਦੂ ਕਵੀ
ਬਲਖ਼ ਸੂਬਾ
ਬਲਖ (ਫਾਰਸੀ / ਪਸ਼ਤੋ: بلخ) ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ 34 ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਬਲਖ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮਜ਼ਾਰ ਏ ਸ਼ਰੀਫ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 17,289 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 2006 ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 11. 2 ਲੱਖ ਸੀ। ਇਸ ਸੂਬੇ ਦਾ ਨਾਮ ਇਸ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਉੱਤੇ ਪਿਆ ਹੈ ਜੋ ਰਾਜਧਾਨੀ ਤੋਂ 25 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਹੈ ਅਤੇ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੂਬੇ
ਲੇਨਾਗੋ
ਲੇਨਾਗੋ ਉੱਤਰੀ ਇਤਾਲਵੀ ਖੇਤਰ ਵੈਨੇਤੋ  ਦੇ ਵੇਰੋਨਾ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਕਮਿਉਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਅਬਾਦੀ (2012) 25,439 ਹੈ। ਇਹ ਵੇਰੋਨਾ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 43 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (27 ਮੀਲ) ਐਡੀਜ ਨਦੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਉਪਜਾਉ ਜ਼ਮੀਨ ਚਾਵਲ, ਹੋਰ ਅਨਾਜ, ਖੰਡ ਅਤੇ ਤੰਬਾਕੂ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੀਆਂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਕਾਂਸੀ ਯੁੱਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮੱਧਕਾਲ ਤੋਂ ਲੇਨਾਗੋ ਦੀ ਇਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਫੌਜੀ ਭੂਮਿਕਾ ਸੀ। 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿਚ ਇਹ ਕੁਆਡਰੀਲੇਟਰੋ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਸੀ, ਇਟਲੀ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਦੌਰਾਨ ਆਸਟ੍ਰੀਆ ਲੋਮਬਾਰਡੀ-ਵੇਨੇਸ਼ੀਆ ਕਠਪੁਤਲੀ ਰਾਜ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਿੰਦੂ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਮੌਜੂਦਾ ਕਿਲ੍ਹੇ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ ਜਿਸਨੂੰ 1815 ਵਿਚ ਸਮਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਬਚਾਅ 1801 ਵਿਚ ਨੈਪੋਲੀਅਨ ਪਹਿਲੇ ਦੁਆਰਾ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ।
ਬਮਇਨ
ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਂਤ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੂਬੇ
ਲੇਨਾਗੋ
ਖੇਡ
ਸਥਾਨਕ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ ਐਫਸੀ ਲੇਨਾਗੋ ਸਲਸ ਐਸ ਐਸ ਡੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵੈਨੇਤੋ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਕਸਬੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵੇਰੋਨਾ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਕਮਿਉਨ
ਸੈਲੈਕ, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ
ਸੈਲੈਕ ਪੁਰਾਣਾ ਕੰਪਨੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਜੋ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ (ਅਮਰੀਕਾ) ਵਿਖੇ 47.37583°N, -121.86667°W ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ [[ਇਤਿਹਾਸਕ ਥਾਂਵਾਂ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਜਿਸਟਰ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ।
ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਨੰ: 49 ਹੈ ਇਹ ਹਲਕਾ ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਵਿੱਚ ਆਉਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ
ਫ਼ਰਾ
ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਂਤ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੂਬੇ
ਸੋਨੂੰ ਨਿਗਮ
ਸੋਨੂੰ ਨਿਗਮ (ਜਨਮ: 30 ਜੁਲਾਈ, 1973, ਫਰੀਦਾਬਾਦ, ਹਰਿਆਣਾ, ਭਾਰਤ) ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗਾਇਕ ਹਨ। ਹਿੰਦੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੰਨੜ, ਉੜੀਆ, ਤਮਿਲ, ਆਸਾਮੀਜ, ਪੰਜਾਬੀ, ਬੰਗਾਲੀ, ਮਰਾਠੀ ਅਤੇ ਤੇਲੁਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਗਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਇੰਡੀ-ਪੌਪ ਐਲਬਮ ਬਣਾਏ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਸੋਨੂੰ ਨਿਗਮ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਗਾਉਂਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਮੰਚ ’ਤੇ ਮੁਹੰਮਦ ਰਫੀ ਦਾ ਗੀਤ 'ਕਿਆ ਹੁਆ ਤੇਰਾ ਵਾਅਦਾ' ਗਾਇਆ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਸ਼ਾਦੀਆਂ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਗਾਉਣ ਲੱਗੇ। ਕੁੱਝ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਹੋਣ ’ਤੇ ਉਹ ਸੰਗੀਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗਿਤਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲੈਣ ਲੱਗੇ। ੧੯ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਗਾਇਨ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪੇਸ਼ਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਮੁੰਬਈ ਆ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਗਾਇਕ ਉਸਤਾਦ ਗੁਲਾਮ ਮੁਸਤਫਾ ਖਾਨ ਵੱਲੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1973 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ
ਕੁੱਕਰੇ
ਕੁੱਕਰੇ ਅੱਖ ਦੇ ਛੱਪਰ ਦੀ ਅੰਦਰਲੀ ਪਰਤ ਦੀ ਸੋਜ ਹੈ, ਜਿਹੜੀ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਬਦਤਰ ਹੁੰਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬੱਧੀ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਸਾਲਾਂ ਬੱਧੀ ਵੀ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਲਾਗ ਦਾ ਰੋਗ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਤਕ ਛੋਹ ਨਾਲ ਅਤੇ ਮੱਖੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰੋਗ ਮਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਭੀੜ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਨੁਕਸਾਨ
ਜੇ ਇਸ ਦਾ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇਲਾਜ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਅੰਨ੍ਹਾਪਣ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਈਲਖਾਨੀ ਸਲਤਨਤ
ਈਲਖਾਨੀ ਸਲਤਨਤ 13ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਕਾਇਮ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਮੰਗੋਲ ਰਿਆਸਤ ਸੀ। ਜਿਹੜੀ ਮੰਗੋਲ ਸਲਤਨਤ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਈਲਖਾਨੀ ਹੁਕਮਰਾਨਾਂ ਚੋਂ ਗ਼ਾਜ਼ਾਨ ਪਹਿਲਾ ਹੁਕਮਰਾਨ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਇਸਲਾਮ ਕਬੂਲ ਕੀਤਾ, ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਰ ਲੋਕ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸਨ। ਈਲਖਾਨੀ ਸਲਤਨਤ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਦਾ ਸਾਰਾ ਈਰਾਨ, ਇਰਾਕ, ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ, ਤਿਰਕਮਾਨਿਸਤਾਨ, ਆਰਮੀਨੀਆ, ਆਜ਼ਰਬਾਈਜਾਨ, ਜਾਰਜੀਆ (ਗਰਜਸਤਾਨ) ਤੇ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਰ ਹਿੱਸੇ ਤੇ ਮਗ਼ਰਿਬੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ। 1219-1224 ਦੀ ਚੰਗੇਜ਼ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਸ਼ਾਹੀ ਸਲਤਨਤ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਮੁਹਿੰਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖ਼ਵਾਰਜ਼ਮ ਸ਼ਾਹੀ ਸਲਤਨਤ ਦੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਅਲਾਉਦੀਨ ਮੁਹੰਮਦ ਦੋਮ ਨੇ ਮੰਗੋਲ ਤਾਜਰਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ, ਚੰਗੇਜ਼ ਖ਼ਾਨ ਨੇ 1219ਈ. ਖ਼ਵਾਰਜ਼ਮ ਦੇ ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜੰਗ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਮੰਗੋਲਾਂ ਨੇ ਖ਼ਵਾਰਜ਼ਮ ਸ਼ਾਹੀ ਸਲਤਨਤ ਦੀ ਇੱਟ ਨਾਲ਼ ਇੱਟ ਖੜਕਾ ਦਿੱਤੀ ਤੇ 1219 ਈ. ਤੋਂ 1221 ਈ. ਵਿਚਕਾਰ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਰਾਨੀ ਇਰਾਕ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਨੂੰ ਮੰਗੋਲਾਂ ਨੇ ਜੁਬੇ ਤੇ ਸੌ ਬਦਾਈ ਬਹਾਦਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਖੰਡਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਜੰਗ ਦੇ ਬਾਅਦ ਮਾਵਰਾ-ਏ-ਅਲਨਹਰ ਦਾ ਇਲਾਕਾ ਮੰਗੋਲਾਂ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਆਇਆ।
ਈਲਖਾਨੀ ਸਲਤਨਤ ਦਾ ਅਸਲ ਬਾਨੀ ਚੰਗੇਜ਼ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਪੋਤਾ, ਮੋਨਗਕੇ ਖ਼ਾਨ ਤੇ ਕਬਲਾਈ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਭਾਈ ਹਿਲਾ ਕੁ ਖ਼ਾਨ ਸੀ। ਮੋਨਕਕੇ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਮਸ਼ਰਿਕ ਵਸਤੀ ਵਿੱਚ ਤੂਲੀ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਟੱਬਰ ਦੇ ਇਥੇ ਇਕਤਦਾਰ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਤੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਕੰਮ ਹੋ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਮੰਗੋਲੀਆ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਏ। ਇਸ ਦੇ ਪੋਤੇ ਹਿਲਾ ਕੁ ਖ਼ਾਨ ਨੇ 1256ਈ. ਵਿੱਚ ਈਲਖਾਨੀ ਸਲਤਨਤ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦ ਰੱਖੀ ਇਹ ਸਲਤਨਤ 1335ਈ. ਤੱਕ ਕਾਇਮ ਰਹੀ।
ਪ੍ਰਿਟੋਰੀਆ
ਪ੍ਰਿਟੋਰੀਆ ਉੱਤਰੀ ਖ਼ਾਊਟੈਂਗ ਸੂਬੇ, ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਪ੍ਰਿਟੋਰੀਆ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਪ੍ਰਿਟੋਰੀਆ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਕ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ; ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਕੇਪਟਾਊਨ (ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਰਾਜਧਾਨੀ), ਅਤੇ ਬਲੂਮਫੋਂਟੈਨ (ਨਿਆਇਕ ਰਾਜਧਾਨੀ) ਹਨ।
ਲਫ਼ਜ਼ "ਪ੍ਰਿਟੋਰੀਆ" ਦਾ ਸ਼ਬਦ-ਵਿਉਪੱਤੀ ਅੰਡਿਏਅਸ ਪ੍ਰੇਟੋਰੀਅਸ ਤੋਂ ਹੈ।
ਪ੍ਰਿਟੋਰੀਆ "ਦ ਜੈਕਰੇਂਡਾ ਸਿਟੀ" The Jacaranda City ਵੀ ਕਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਪ੍ਰਿਟੋਰੀਆ ਦੇ ਸੜਕਾਂ, ਪਾਰਕਾਂ, ਅਤੇ ਉਦਿਆਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਜੈਕਰੇਂਡਾ ਦਰਖਤਾਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਫਿਓਦਰ ਸੋਲੋਗਬ
ਫਿਓਦਰ ਸੋਲੋਗਬ (Фёдор Сологу́б, ਜਨਮ ਫਿਓਦਰ ਕੁਜ਼ਮੀਚ ਟੇਟਰਨਿਕੋਵ, Фёдор Кузьми́ч Тете́рников, ਜਿਸ ਨੂੰ ਥੀਓਡੋਰ ਸੋਲੋਗਬ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; 17 ਫਰਵਰੀ 1863 - 5 ਦਸੰਬਰ 1927) ਇੱਕ ਰੂਸੀ ਕਵੀ, ਨਾਵਲਕਾਰ, ਨਾਟਕਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਉਹ ਪਹਿਲਾ ਲੇਖਕ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਫਿਨ ਡੀ ਸਾਇਕਲ ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਦੀ ਰੋਗੀ, ਨਿਰਾਸ਼ਾਵਾਦੀ, ਨਿਰਾਸ਼ਾਵਾਦੀ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਰੂਸੀ ਵਾਰਤਕ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1927 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1863 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਨਾਟਕਕਾਰ
ਫਰਇਬ
ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਂਤ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੂਬੇ
ਕਲਾਸ ਪੌਂਟਸ ਆਰਨਲਡਸਨ
thumb|ਕਲਾਸ ਪੌਂਟਸ ਆਰਨਲਡਸਨ ਕਲਾਸ ਪੌਂਟਸ ਆਰਨਲਡਸਨ (27 ਅਕਤੂਬਰ 1844 - 20 ਫਰਵਰੀ 1916) ਨੂੰ 1908 ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ। ਕਲਾਸ ਇੱਕ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਲੇਖਕ, ਪੱਤਰਕਾਰ, ਰਾਜਨੇਤਾ, ਅਤੇ ਵਚਨਬੱਧ ਸ਼ਾਂਤੀਵਾਦੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ 1908 ਵਿੱਚ ਫਰੈਡਰਿਕ ਬਾਜੇਰ ਨਾਲ ਨੋਬਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਪੀਸ ਐਂਡ ਆਰਬਿਟਰੇਸ਼ਨ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ 1882-1887 ਦੇ ਦੂਜੇ ਚੈਂਬਰ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਆਰਨਲਡਸਨ ਰੇਲਵੇ ਦਾ ਕਲਰਕ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ 1871 ਤੋਂ 1881 ਵਿੱਚ ਸਟੇਸ਼ਨਮਾਸਟਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਰੇਲਵੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋ ਗਿਆ। 1881 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਰਿਕਸਡੈਗ, ਸਵੀਡਨ ਦੀ ਸੰਸਦ, ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ।
ਕਾਰਜ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ, ਨਾਰਵੇ ਅਤੇ ਸਵੀਡਨ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਜਨਤਕ ਰਾਏ ਨੂੰ ਰੂਪ ਦੇਣ ਲਈ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਪੱਤਰਕਾਰੀ 'ਚ ਵੀ ਆਪਣਾ ਨਾਂ ਬਣਾਇਆ।
ਬਾਹਰਲੇ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ
ਪ੍ਰਭਾ ਮਿਸ਼ਰਾ
ਪ੍ਰਭਾ ਮਿਸ਼ਰਾ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Prabha Misra) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਪ੍ਰਭਾ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦਾ ਜਨਮ ਸ਼ਾਹਬਾਦ ਹਰਦੋਈ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ 13 ਸਾਲ ਦੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਹੀ ਅਜਮੇਰ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਪੰਡਿਤ ਹਜ਼ਾਰੀ ਲਾਲ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੁਖ ਦੇਓ ਪ੍ਰਸਾਦ ਮਿਸ਼ਰਾ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸਿੱਖਿਆ
ਪ੍ਰਭਾ ਨੇ ਆਗਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਡਬਲ ਐਮ.ਏ. ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਲਜ ਅਜਮੇਰ ਤੋਂ ਐਲ.ਐਲ.ਬੀ. ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਵਿਆਹੁਤਾ ਜੀਵਨ
ਉਹ ਇੱਕ ਹੁਸ਼ਿਆਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੀ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਸਹੁਰੇ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਉਸ ਦਾ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ। ਆਪਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁਝ ਕੁੜੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਪ੍ਰਭਾ ਅਤੇ ਸੁੱਖ ਦਿਓ ਦੇ ਪੰਜ ਬੱਚੇ ਸਨ।
ਏਕੋਨ
ਅਲੀਔਨ ਦਮਾਲਾ ਬਦਰ ਏਕੋਨ ਥਿਅਮ (ਜਨਮ ਅਪ੍ਰੈਲ 16, 1973) ਏਕੋਨ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਅਮਰੀਕੀ ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ, ਰੈਪਰ, ਰਿਕਾਰਡ ਨਿਰਮਾਤਾ, ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ। ਏਕੋਨ ਨੂੰ ਉਸਦੀ 2004 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਐਲਬਮ ਲੌਕਡ ਅੱਪ ਦੇ ਗਾਣੇ ਟ੍ਰਬਲ ਨਾਲ ਮਿਲੀ। ਉਸਨੇ ਦੋ ਕਾਮਯਾਬ ਰਿਕਾਰਡਜ਼ ਕੋਨਵਿਕਟ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਅਤੇ ਕੋਨ ਲਾਈਵ ਬਣਾਏ। ਉਸਦੀ ਦੂਜੀ ਐਲਬਮ ਕੋਨਵਿਕਟਡ ਨੇ ਦੋ ਗ੍ਰੈਮੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ। ਏਕੋਨ ਦੇ ਚਾਰ ਗਾਣੇ 3 × ਪਲੈਟਿਨਮ, ਤਿੰਨ ਗਾਣੇ, 2 × ਪਲੈਟਿਨਮ, ਦਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗਾਣੇ 1 × ਪਲੈਟਿਨਮ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਸਦੀਕ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਏਕੋਨ ਨੇ ਤਾਮਿਲ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਗਾਣੇ ਗਾਏ ਹਨ।
ਪ੍ਰਭਾ ਮਿਸ਼ਰਾ
ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸਨੇ ਪੁਸ਼ਕਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਲੜੀ ਜੋ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਜ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ ਅਤੇ 1957 ਤੋਂ 1977 ਤੱਕ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ (ਵਿਧਾਇਕ) ਰਹੀ। ਉਸਨੇ 1957, 1962, 1967 ਅਤੇ 1972 ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਸੰਭਾਲੇ।
ਏਕੋਨ
2010 ਵਿੱਚ ਫੋਰਬਸ ਨੇ ਏਕੋਨ ਨੂੰ ਫੋਬਰਸ ਸੇਲਿਬ੍ਰਟੀ 100 ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 80 ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਅਤੇ 2011 ਵਿੱਚ ਅਫ੍ਰੀਕਾ ਦੀਆਂ 40 ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਸਤੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 5 ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਬਿਲਬੋਰਡ ਨੇ ਏਕੋਨ ਨੂੰ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਟਾੱਪ ਡਿਜੀਟਲ ਸੌਗ ਆਰਟਿਸਟ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 6 ਵਾਂ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਪ੍ਰਭਾ ਮਿਸ਼ਰਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਏਕੋਨ
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਏਕੋਨ ਦਾ ਜਨਮ ਸੇਂਟ ਲੁਈਸ, ਮਿਜ਼ੂਰੀ, ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ ਪਰ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਸਮਾਂ ਪੱਛਮੀ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸੇਨੇਗਲ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ "ਜੱਦੀ ਸ਼ਹਿਰ" ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਡਾਂਸਰ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਪਰਕਸੀਸ਼ਨਿਸਟ ਸੀ। 7 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਯੂਨੀਅਨ ਸਿਟੀ, ਨਿਊ ਜਰਸੀ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਪਹੁੰਚੇ, ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਰਸੀ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਅਟਲਾਂਟਾ, ਜਾਰਜੀਆ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1973 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਗੀਤਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਪੌਪ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਰਿਕਾਰਡ ਨਿਰਮਾਤਾ
ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ
ਲਾਲਾ ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ (4 ਅਕਤੂਬਰ 1876– 18 ਦਸੰਬਰ 1954) ਆਧੁਨਿਕ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿਚਕਾਰ ਕੜੀ ਹਨ। ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ ਲਈ ਟਾਈਪ ਸੈੱਟ ਨੂੰ ਮਿਆਰੀ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲੇ ਵਿਦਵਾਨ‌ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਸੇਵਾ ਦੇ ਬਦਲੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ 75ਵੀਂ ਬਰਸੀ ਉੱਤੇ ਅਭਿਨੰਦਨ ਗਰੰਥ ਸਮਰਪਤ ਕਰਕੇ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਜੀਵਨ
ਚਾਤ੍ਰਿਕ ਦਾ ਜਨਮ ਕਿੱਸਾਕਾਰ ਇਮਾਮਬਖ਼ਸ਼ ਦੇ ਪਿੰਡ ਪੱਸੀਆਂਵਾਲਾ, ਜ਼ਿਲਾ ਸਿਆਲਕੋਟ (ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਵਿੱਚ 4 ਅਕਤੂਬਰ, 1876 ਨੂੰ ਲਾਲਾ ਪੋਹਲੂ ਮੱਲ ਅਰੋੜਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅਜੇ ਬਾਲ ਉਮਰ ਹੀ ਸੀ ਕਿ ਰੋਜੀ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਨਕੇ ਪਿੰਡ ਲੋਪੋਕੇ, ਜ਼ਿਲਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਆਰਥਿਕ ਤੰਗੀਆਂ ਕਾਰਨ ਰਸਮੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਹੋਕੇ ਰਹਿ ਗਈ ਅਤੇ ਵਸੀਕਾ ਨਵੀਸੀ ਸਿੱਖਣੀ ਪੈ ਗਈ। ਪਰ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਦੇ 'ਵਜ਼ੀਰ ਹਿੰਦ ਪ੍ਰੈੱਸ' ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਮਿਲ ਗਈ। ਇਥੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਣ ਦੀ ਚੇਟਕ ਲੱਗੀ। ਚਾਤ੍ਰਿਕ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ,ਉਰਦੂ ਅਤੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਦੀ ਮੁਢਲੀ ਵਿਦਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਖਾਲਸਾ ਸਮਾਚਾਰ ਤੇ ਖਾਲਸਾ ਯੰਗਮੈਨ ਨਾਮਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਵਿੱਚ ਛਪਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈਆਂ। ਚਾਤ੍ਰਿਕ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ' ਹਰਧਨੀ ' ਉਪ ਨਾਮ ਹੇਠ ਲਿਖਿਆ ਫੇਰ ' ਚਾਤ੍ਰਿਕ ' ਤਖ਼ਲਸ ਰੱਖ ਲਿਆ। 1924 ਵਿੱਚ ਓਹਨਾ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਪ੍ਰੇੱਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। 1926 ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਾ ਬਣੀ ਤਾਂ ਚਾਤ੍ਰਿਕ ਜੀ ਨੂੰ ਉਸਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸ. ਚਰਨ ਸਿੰਘ, ਮੌਲਾ ਬਖਸ਼ ਕੁਸ਼ਤਾ, ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਦਰਦ, ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ, ਗਿਆਨੀ ਗੁਰਮੁਖ ਸਿੰਘ ਮੁਸਾਫਿਰ, ਵਿਧਾਤਾ ਸਿੰਘ ਤੀਰ, ਲਾਲਾ ਕਿਰਪਾ ਸਾਗਰ, ਫਜ਼ਲਦੀਨ ਅਤੇ ਉਸਤਾਦ ਹਮਦਮ ਵਰਗੇ ਉੱਘੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।
ਸਾਹਿਤਕ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਧਰਤੀ ਪੁੰਗਰੀ, ਟਹਿਕੀਆਂ ਡਾਲੀਆਂ ਨੇ,
ਰਾਹ ਰੋਕ ਲਏ ਛੱਪੜਾਂ ਟੋਭਿਆਂ ਨੇ,
ਨਦੀਆਂ ਨਾਲਿਆਂ ਜੂਹਾਂ ਹੰਘਾਲੀਆਂ ਨੇ,
ਧਾਈਂ ਉੱਸਰੇ, ਨਿੱਸਰੀ ਚਰ੍ਹੀ ਮੱਕੀ,
ਤੇ ਕਪਾਹੀਂ ਨਾ ਜਾਣ ਸੰਭਾਲੀਆਂ ਨੇ,
ਜੰਮੂ ਰਸੇ, ਅਨਾਰ ਵਿਚ ਆਈ ਸ਼ੀਰੀ,
ਚੜ੍ਹੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਗਿਠ ਗਿਠ ਲਾਲੀਆਂ ਨੇ,
ਤਿੜ੍ਹਾਂ ਤਿੜਕੀਆਂ, ਪੱਠਿਆਂ ਲਹਿਰ ਲਾਈ,
ਡੰਗਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਪਾਲੀਆਂ ਨੇ,
ਵੱਟਾਂ ਬੱਧੀਆਂ, ਜੋਤਰੇ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤੇ,
ਛਾਵੇਂ ਮੰਜੀਆਂ ਡਾਹੀਆਂ ਹਾਲੀਆਂ ਨੇ । ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ ਦੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਚਨਾਵਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰਾਂ ਹੀ ਖੇਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਇਹ ਕਵਿਤਾ ਹਰੇਕ ਪੰਜਾਬੀ ਬੱਚੇ ਦੀ ਜੁਬਾਨ ਉੱਤੇ ਹੈ:- ਤੂੜੀ ਤੰਦ ਸਾਂਭ ਹਾੜੀ ਵੇਚ ਵੱਟ ਕੇ,
ਲੰਬੜਾਂ ਤੇ ਸ਼ਾਹਾਂ ਦਾ ਹਿਸਾਬ ਕੱਟ ਕੇ,
ਮਾਲ ਧੰਦਾ ਸਾਂਭਣੇ ਨੂੰ ਚੂਹੜਾ ਛੱਡ ਕੇ,
ਪੱਗ ਝੱਗਾ ਚਾਦਰਾ ਨਵਾਂ ਸਵਾਇ ਕੇ,
ਸ਼ੱਕਰ ਰੋਗ
ਸ਼ੱਕਰ ਰੋਗ ਜਾਂ ਮਧੂਮੇਹ (ਡਾਇਬਿਟੀਜ ਮੇਲਾਇਟਸ) ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਖੂਨ ਵਿਚਲੀ ਖੰਡ (Glucose) ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਨਹੀ ਕਰਦਾ। ਇਹ ਇੱਕ ਖਤਰਨਾਕ ਰੋਗ ਹੈ। ਇਹ ਰੋਗ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪੈਂਕਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਇਨਸੂਲਿਨ ਦਾ ਰਿਸਾਉ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲਹੂ ਵਿੱਚ ਗੁਲੂਕੋਜ ਦਾ ਪੱਧਰ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਇਸ ਦੇ ਮਰੀਜਾਂ ਵਿੱਚ ਲਹੂ ਕੋਲੇਸਟਰਾਲ, ਚਰਬੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵੀ ਗ਼ੈਰ-ਮਾਮੂਲੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਧਮਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਉ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਮਰੀਜਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਖਾਂ, ਗੁਰਦੇ, ਤੰਤੂ, ਦਿਮਾਗ, ਅਤੇ ਦਿਲ ਤੇ ਮਾਰੂ ਅਸਰ ਹੋਣ ਨਾਲ ਇਸ ਗੰਭੀਰ ਰੋਗ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ
ਸਾਹਿਤਕ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਸੰਮਾਂ ਵਾਲੀ ਡਾਂਗ ਉੱਤੇ ਤੇਲ ਲਾਇ ਕੇ,
ਸ਼ੱਕਰ ਰੋਗ
ਕੁਲ ਗੁਲੂਕੋਜ ਲਹੂਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹੀ ਸਥਿਤੀ ਹਾਈਪਰ ਗਲਾਈਸੀਮਿਆ (ਉੱਚ ਲਹੂ ਗੁਲੂਕੋਜ) ਕਹਿਲਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋੜੀਂਦਾ ਗੁਲੂਕੋਜ ਨਾ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਓਨੀ ਊਰਜਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੱਲ ਸਕੇ।
ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ
ਸਾਹਿਤਕ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਕੱਛੇ ਮਾਰ ਵੰਝਲੀ ਅਨੰਦ ਛਾ ਗਿਆ,
ਸ਼ੱਕਰ ਰੋਗ
ਲੱਛਣ
thumb
ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ
ਸਾਹਿਤਕ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਮਾਰਦਾ ਦਮਾਮੇ ਜੱਟ ਮੇਲੇ ਆ ਗਿਆ,
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1876 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1954
ਸ਼ੱਕਰ ਰੋਗ
ਸ਼ੱਕਰ ਰੋਗ ਦੇ ਆਮ ਲੱਛਣ
ਸ਼ੱਕਰ ਰੋਗ ਹੋਣ ਦੇ ਕਈ ਲੱਛਣ ਰੋਗੀ ਨੂੰ ਆਪ ਅਨੁਭਵ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਰ - ਵਾਰ ਪੇਸ਼ਾਬ ਆਉਂਦੇ ਰਹਿਣਾ (ਰਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵੀ), ਤਵਚਾ ਵਿੱਚ ਖੁਰਕ ਹੋਣਾ, ਧੁੰਦਲਾ ਦਿਖਣਾ, ਥਕਾਣ ਅਤੇ ਕਮਜੋਰੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨਾ, ਪੈਰਾਂ ਦਾ ਸੁੰਨ ਹੋਣਾ, ਪਿਆਸ ਜਿਆਦਾ ਲਗਣਾ, ਜਖਮ ਭਰਨ ਵਿੱਚ ਸਮਾਂ ਲਗਣਾ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਭੁੱਖ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨਾ, ਭਾਰ ਘੱਟ ਹੋਣਾ ਅਤੇ ਤਵਚਾ ਵਿੱਚ ਸੰਕਰਮਣ ਹੋਣਾ ਆਦਿ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਨ। ਉਪਰੋਕਤ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਨਾਲ - ਨਾਲ ਜੇਕਰ ਤਵਚਾ ਦਾ ਰੰਗ, ਕਾਂਤੀ ਜਾਂ ਮੋਟਾਈ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਵਿਖੇ, ਕੋਈ ਚੋਟ ਜਾਂ ਫਲੂਹੇ ਠੀਕ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਜਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗੇ, ਕੀਟਾਣੂ ਸੰਕਰਮਣ ਦੇ ਅਰੰਭ ਦਾ ਚਿਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲਾਲੀਪਨ, ਸੋਜ, ਫੋੜਾ ਜਾਂ ਛੂਹਣ ਨਾਲ ਤਵਚਾ ਗਰਮ ਹੋਵੇ, ਉਰੁਮੂਲ, ਜਨਮ ਜਾਂ ਗੁਦਾ ਰਸਤਾ, ਬਗਲਾਂ ਜਾਂ ਮੰਮੀਆਂ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਅਤੇ ਉਗਲਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਖੁਜਲਾਹਟ ਹੋਵੇ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲਾ ਸੰਕਰਮਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਕੋਈ ਨਾ ਭਰਨ ਵਾਲਾ ਘਾਉ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਰੋਗੀ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਸੰਪਰਕ ਕਰੇ।
ਕਾਰਨ
ਸਾਡੇ ਭੋਜਨ ਵਿੱਚ ਕਾਰਬੋਹਾਈਡਰੇਟ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਤੱਤ ਹੈ, ਇਹੀ ਕਲੋਰੀ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ। ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੇ 60 ਤੋਂ 70 % ਕਲੋਰੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕਾਰਬੋਹਾਈਡਰੇਟ ਪਾਚਣ ਤੰਤਰ ਵਿੱਚ ਪੁੱਜਦੇ ਹੀ ਗੁਲੂਕੋਜ ਦੇ ਛੋਟੇ - ਛੋਟੇ ਕਣਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਕੇ ਲਹੂ ਪਰਵਾਹ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਇਸ ਲਈ ਭੋਜਨ ਲੈਣ ਦੇ ਅੱਧੇ ਘੰਟੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਲਹੂ ਵਿੱਚ ਗੁਲੂਕੋਜ ਦਾ ਪੱਧਰ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋ ਘੰਟੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਆਖਰੀ ਸੀਮਾ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।