cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਵਿੱਤੀ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀਜ਼ ਲਿਮਟਿਡ
ਟਿੱਕਰ ਪਲਾਂਟ
ਐਫਟੀਆਈਐਲ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਟਿੱਕਰ ਪਲਾਂਟ, ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਹੈ ਜੋ ਘਰੇਲੂ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਐਕਸਚੇਂਜਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਓਟੀਐਸ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਮਾਰਕੀਟ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਅਸਲ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ. ਵਸਤੂਆਂ, ਫੋਰੈਕਸ ਅਤੇ ਇਕਵਿਟੀ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਟਿੱਕਰ ਪਲਾਂਟ ਆਈ ਟੀ-ਸਮਰੱਥ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਐਫਟੀਆਈਐਲ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਘਰੇਲੂ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਉੱਦਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਹਨ. ਇਸ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਹਾਇਕ ਕੰਪਨੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬਲਕ ਹੈਂਡਲਿੰਗ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ (ਐਨਐਚਬੀਸੀ), ਮਲਟੀ ਕਮੋਡਿਟੀ ਐਕਸਚੇਂਜ (ਐਮਸੀਐਕਸ), ਦੁਬਈ ਗੋਲਡ ਐਂਡ ਕਮੋਡਿਟੀ ਐਕਸਚੇਂਜ (ਡੀਜੀਸੀਐਕਸ) , ਇੰਡੀਅਨ ਐਨਰਜੀ ਐਕਸਚੇਂਜ (ਆਈਈਐਕਸ), ਐਮਸੀਐਕਸ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ (ਐਮਸੀਐਕਸ-ਐਸਐਕਸ) , ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਮਾਰਕਨਟਾਈਲ ਐਕਸਚੇਂਜ (ਐਸਐਮਐਕਸ) ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਅਤੇ ਕੋਰਸ ਅਫਰੀਕਾ. ਅਕਤੂਬਰ, 2010 ਵਿਚ, ਵਿੱਤੀ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀਜ਼ (ਇੰਡੀਆ) ਨੇ ਗਰੀਬੀ ਬੋਰਡ ਆਫ ਟ੍ਰੇਡ (ਜੀਬੀਓਟੀ) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਇਹ ਮਾਰੀਸ਼ਸ, ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਹੁ-ਸੰਪਤੀ ਐਕਸਚੇਂਜ ਹੈ. ਫਰਵਰੀ 2011 ਵਿੱਚ, ਵਿੱਤੀ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀਜ਼ ਨੇ ਬਹਿਰੀਨ ਵਿੱਤੀ ਐਕਸਚੇਂਜ (ਬੀਐਫਐਕਸ) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਮਲਟੀ-ਅਸਟੇਟ ਐਕਸਚੇਂਜ ਸੀ।
ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਐਫਟੀਆਈਐਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਘਰੇਲੂ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਉੱਦਮਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।
ਸੀਐਸਆਰ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ
ਐਫਟੀਆਈਐਲ ਰਤ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਣ,ਵਾਤਾਵਰਣ ਨਿਰੰਤਰਤਾ, ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਰੁਝੇਵਿਆਂ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ, ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਨ, ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਭਲਾਈ ਅਤੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਕਿੱਤਾਮੁਖੀ ਹੁਨਰ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਕੁਝ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਤਾਵਰਣ ਸੰਬੰਧੀ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਾਲਾਨਾ ਖੂਨਦਾਨ ਮੁਹਿੰਮ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਫੈਲਾਉਣ ਲਈ ਵਿਸ਼ਵ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦਿਵਸ ਮੌਕੇ ਇੱਕ ਸਲੋਗਨ ਲਿਖਣ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ. ਮੁੰਬਈ ਮੋਬਾਈਲ ਕਰੈਚ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ, ਸਟੈਂਡਰਡ ਚਾਰਟਰਡ ਮੋਬਾਈਲ ਮੈਰਾਥਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪਹਿਲ ਹੈ ਜੋ ਸੰਸਥਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਅਵਾਰਡ / ਮਾਨਤਾ
ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਕਈ ਐਵਾਰਡ ਜਿੱਤੇ. ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਵਿੱਚ ‘ਐਮੀਟ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਐਕਸੀਲੈਂਸ ਐਵਾਰਡ’, ‘ਆਈਟੀ ਪੀਪਲ ਐਵਾਰਡ ਪ੍ਰੋਡਕਟ ਇਨੋਵੇਸ਼ਨ’ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ; 'ਐਕਸਚੇਂਜ ਐਂਡ ਬ੍ਰੋਕਰੇਜ ਪ੍ਰੋਡਕਟਸ, ਗੁਰਜਰ ਰਤਨ ਐਵਾਰਡ', 'ਆਰਨਸਟ ਐਂਡ ਯੰਗ ਐਂਟਰਪ੍ਰਿਨਿਯਰ ਆਫ ਦਿ ਈਅਰ 2006 ਐਵਾਰਡ ਆਫ ਬਿਜ਼ਨਸ ਟਰਾਂਸਫਰਮੇਸ਼ਨ' , 'ਡੀਐਸਸੀਆਈ ਐਕਸੀਲੈਂਸ ਐਵਾਰਡਜ਼ 2011' ਇਨ ਸਿਕਓਰਟੀ ਇਨ ਸਕਿਓਰਟੀ - ਐਸਐਮਈ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ,ਅਤੇ 'ਗੋਲਡਨ ਮੋਰ ਐਚ ਆਰ ਐਕਸੀਲੈਂਸ ਐਵਾਰਡ'। ਸਾਲ 2011. ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਫਿਨਟੈਕ 100 ਰੈਂਕਿੰਗਜ਼ 2011 ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਰਟੈਂਡਾ
ਪਿੰਡ ਰਟੈਂਡਾ ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ ਦੇ ਹਲਕਾ ਬੰਗਾ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਪੰਜ ਸੌ ਗਿਆਰਾਂ ਏਕੜ ਰਕਬੇ ਵਾਲੇ ਪਿੰਡ ਟਰੈਂਡਾ ’ਚ ਪੰਜ ਸੌ ਛਿਆਨਵੇਂ ਘਰ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਤਿੰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਦੇ ਕਰੀਬ ਆਬਾਦੀ ਹੈ।
ਪਿੰਡ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਰੰਗੜਾਂ ਦਾ ਰਟੈਂਡਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿਓਂਕੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨ ਰੰਘੜ ਵਸਦੇ ਸਨ।
ਪਿੰਡ ਦੀਆ ਮੁੱਖ ਸਖਸ਼ੀਅਤਾਂ
ਮਰਹੂਮ ਚਿੱਤਰਕਾਰ/ਮੂਰਤੀਕਾਰ ਤੇ ਹਕੀਮ ਜਗਤ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਬਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਗੋਸਲ, ਜੋ ਕੰਜਰਵੇਟਿਵ ਪਾਰਟੀ ਵੱਲੋਂ ਬਰਾਮੋਲ ਗੋਰ ਮੈਲਟਨ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਐਮ.ਪੀ. ਬਣੇ ਪਿੰਡ ਰਟੈਂਡਾ ਦਾ ਮਾਣ ਹਨ। ਸਤਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨਿਊੂਯਾਰਕ (ਅਮਰੀਕਾ) ਤੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਅਖਬਾਰ ‘ਪੰਜਾਬ ਐਕਸਪੈ੍ਰਸ’ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਉਹ ਵੀ ਪਿੰਡ ਰਟੈਂਡਾ ਦੇ ਜੰਮਪਲ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਗੱਗੜ ਪੁਰ
'ਬੰਗਾਂਵਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਸੰਗਰੂਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਵਰਿਆਣਾ
ਵਰਿਆਣਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਜਲੰਧਰ ਪੱਛਮੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸੈਰਿਲ ਰੈੱਡਕਲਿਫ
ਭਾਰਤ ਹੱਦਬੰਦੀ ਕਮੇਟੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਤਾਨਵੀ ਲੋਕ
ਬਿਲ ਐਸ਼ਡਾਊਨ
ਵਿਲੀਅਮ ਹੈਨਰੀ ਐਸ਼ਡਾਊਨ (27 ਦਸੰਬਰ 1898 - 15 ਸਤੰਬਰ 1979) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਸੀ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡੀ ਸੀ।
ਐਸ਼ਡਾਊਨ ਦਾ ਜਨਮ ਕੈਂਟ ਦੇ ਬ੍ਰੋਮਲੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1914 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡੀ, 15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 'ਦ ਪਾਰਕਸ' ਵਿੱਚ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਗੈਰੀ ਵੇਗਲ ਦੀ ਇਲੈਵਨ ਲਈ ਖੇਡਿਆ ਸੀ। ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਘਰੇਲੂ ਰੱਖਿਆ ਡਿਊਟੀ ਤੇ ਰਾਈਫਲ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਦੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬਟਾਲੀਅਨ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।
ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੈਂਟ ਕਾਉਂਟੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕਲੱਬ ਲਈ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ, ਐਸ਼ਡਾਊਨ ਨੇ 39 ਸੈਂਕੜੇ ਲਗਾਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 1934 ਵਿੱਚ ਏਸੇਕਸ ਵਿਰੁੱਧ 332 ਦੇ ਉੱਚਤਮ ਸਕੋਰ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋ ਤਿਹਰੇ ਸੈਂਕੜੇ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਇਹ ਕੈਂਟ ਦਾ ਸਰਵਉੱਚ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸਕੋਰ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਕਾਉਂਟੀ ਲਈ ਉਸਦਾ ਦੂਜਾ ਤੀਹਰਾ ਸੈਂਕੜਾ 1935 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਕਾਉਂਟੀ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ ਤੀਹਰਾ ਸੈਂਕੜਾ ਲਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਿਰਫ ਦੋ ਕੈਂਟ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕਾਉਂਟੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੇ 11 ਸੀਜ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ 1,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਇੱਕ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਵਜੋਂ ਵੀ ਸਫ਼ਲ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ 1922 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਾਉਂਟੀ ਕੈਪ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ 1937 ਵਿੱਚ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ 1947 ਵਿੱਚ, 48 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਮੌਰਿਸ ਲੇਲੈਂਡ ਦੀ ਇਲੈਵਨ ਲਈ ਹੈਰੋਗੇਟ ਵਿਖੇ ਰੈਸਟ ਆਫ਼ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿਰੁੱਧ ਅੰਤਮ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਮੈਚ ਖੇਡਣ ਲਈ ਪਰਤਿਆ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ 42 ਅਤੇ 40 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਸਨ।
ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੰਪਾਇਰ ਬਣ ਗਿਆ, ਅਤੇ 1949 ਵਿੱਚ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਖਿਲਾਫ ਦੋ ਅਤੇ 1950 ਵਿੱਚ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਖਿਲਾਫ਼ ਇੱਕ ਟੈਸਟ ਮੈਚ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਅੰਪਾਇਰ ਦੀ ਸੂਚੀ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ ਲੈਸਟਰਸ਼ਾਇਰ ਦੂਜੀ ਇਲੈਵਨ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਵਜੋਂ ਆਪਣਾ ਖੇਡ ਕਰੀਅਰ ਦੁਬਾਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੀ ਮੌਤ 80 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਰਗਬੀ, ਵਾਰਵਿਕਸ਼ਾਇਰ ਵਿਖੇ ਹੋਈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1979 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1898
ਬਲੈਕਕਰੰਟ
ਬਲੈਕਕਰੰਟ ਜਾਂ ਕਾਲੀ ਕਰੰਟ (ਰਾਇਬਸ ਨਿਗਰਾਮ) ਇਹ ਵਾਲੇ ਉਗਣ ਵਾਲੇ ਗ੍ਰੋਸੂਲਾਰਸੀਆ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਲੱਕੜੀ ਦਾ ਬੂਟਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੱਧ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਗਿੱਲੀ ਉਪਜਾਊ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਵਪਾਰਕ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰੰਤੂ ਬਸੰਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਠੰਡਾ ਮੌਸਮ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਆਕਾਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਛੋਟੇ, ਚਮਕਦਾਰ ਕਾਲੇ ਫਲਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਡੰਡੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹੱਥ ਜਾਂ ਮਸ਼ੀਨ ਦੁਆਰਾ ਕਟਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕੱਚਾ ਫਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਟਾਮਿਨ ਸੀ ਅਤੇ ਪੌਲੀਫੇਨੋਲ ਫਾਈਟੋ ਕੈਮੀਕਲ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਲੈਕਕਰਾਂਟ ਨੂੰ ਕੱਚਾ ਖਾਧਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮਿੱਠੇ ਪਕਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਜੈਮ, ਜੈਲੀ ਅਤੇ ਸ਼ਰਬਤ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜੂਸ ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਲਈ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ ਤੇ ਉਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਫਲਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਲਕੋਹਲ ਵਾਲੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਫਲ ਅਤੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਰਵਾਇਤੀ ਦਵਾਈ ਅਤੇ ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਕਾਟਲੈਂਡ, ਪੋਲੈਂਡ, ਲਿਥੁਆਨੀਆ, ਨਾਰਵੇ, ਅਤੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨਸਲ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਵਧੀਆ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਗੁਣਾਂ ਅਤੇ ਝਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਕਠੋਰਤਾ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਟਾਕਰੇ ਵਾਲੇ ਫਲ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਣ।
ਵੇਰਵਾ
right|thumb| ਬਲੈਕਕਰੰਟ ਝਾੜੀ ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਦਾ ਰਾਈਬਸ ਨਿਗਰਾਮ ਇੱਕ ਦਰਮਿਆਨੇ ਆਕਾਰ ਦੀ ਝਾੜੀ ਹੈ, ਜਿਹੜੀ ਡੇਢ ਮੀਟਰ ਤੱਕ ਵੱਧਦੀ ਹੈ। ਪੱਤੇ ਵਿਕਲਪਿਕ, ਸਧਾਰਨ, 3 to 5 cm ਵਿਆਪਕ ਅਤੇ ਲੰਬੇ ਪੰਜ ਪੈਲਮੇਟ ਲੋਬਜ਼ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੇਰੇਟਿਡ ਹਾਸ਼ੀਏ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪੌਦੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸੇ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਖੁਸ਼ਬੂ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਲੰਬੇ ਪੌਦੇ ਵਿੱਚ ਦਸ ਤੋਂ ਵੀਹ ਫੁੱਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹਰ ਫੁੱਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਲਾਂ ਦਾ ਛਿੱਟਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੀਲੀਆਂ ਗਲੈਂਡੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪੰਜ ਲੋਬ ਅਸਪਸ਼ਟ ਪੇਟੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਲੰਬੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕਲੰਕ ਅਤੇ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਪੰਜ ਸਟੈਮੇਨ ਅਤੇ ਦੋ ਫਿਉਜਡ ਕਾਰਪਲੇਸ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਫੁੱਲ ਤਣੇ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਜਿਆਦਾਤਰ ਕੀੜੇ- ਮਕੌੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਕੁਝ ਬੂਰ ਹਵਾ ਦੁਆਰਾ ਉੱਡ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਪਰਾਗ ਅਨਾਜ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕਲੰਕ 'ਤੇ ਉਤਰਨ ਨਾਲ ਅੰਡਾਕਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਪਤਲੇ ਪਰਾਗ ਟਿਉ ਬ ਵਿੱਚ ਭੇਜਦੀਆਂ ਹਨ।ਗਰਮ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਇਹ ਫਲ ਆਉਣ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 48 ਘੰਟੇ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਠੰਡੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਹਫਤਾ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ, ਅੰਡਕੋਸ਼ ਉਸ ਪੜਾਅ ਤੋਂ ਲੰਘ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਗ੍ਰਹਿਣਸ਼ੀਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਲਗਭਗ 35 ਤੋਂ ਘੱਟ ਅੰਡਕੋਸ਼ ਖਾਦ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਫਲ ਵਿਕਸਤ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਿੱਗਣ ਲੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਤਾਪਮਾਨ -1.9 °C ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ -1.9 °C ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਫਰੌਸਟ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਤਾਰ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਫੁੱਲ ਪੱਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਵਧੇਰੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ੀਲਾ (ਫ਼ਿਲਮ)
ਸ਼ੀਲਾ, ਪਿੰਡ ਦੀ ਕੁੜੀ 1935 ਦੀ ਬਣੀ ਕੇ. ਡੀ. ਮਹਿਰਾ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ। ਇਹ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ। ਇਹ ਕਲਕੱਤੇ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਅਤੇ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਰੀਲੀਜ ਹੋਈ ਸੀ। ਮੁਬਾਰਕ ਅਲੀ ਖਾਨ ਅਤੇ ਕੇ. ਡੀ. ਮਹਿਰਾ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਸੁਰਬੱਧ ਕੀਤਾ। ਬੇਬੀ ਨੂਰਜਹਾਂ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਗਾਇਕਾ ਪੱਖੋਂ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਭਾਈ ਲਾਲ ਜੀ
ਭਾਈ ਲਾਲ ਮੁਹੰਮਦ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰੀ  ਬੇਸ਼ਕੀਮਤੀ, ਅਨਮੋਲ ਤੇ ਦੁਰਲੱਭ ਕਿਸਮ ਦਾ ਅਣਮੁੱਲਾ ਲਾਲ, ਬਹੁ-ਗੁਣੀ, ਬਹੁ-ਪੱਖੀ ਅਤੇ ਫ਼ਨਕਾਰਾਂ ਦਾ ਫ਼ਨਕਾਰ ਸਨ। ਭਾਈ ਲਾਲ ਨੂੰ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਤੇ ਗੁਰਮਤਿ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਥੰਮ੍ਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਕੋਈ ਸਾਨੀ ਜਾਂ ਤੋੜ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ
ਭਾਈ ਲਾਲ ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ ਸੰਨ 1887 ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ’ਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਆਪ ਦਾ ਸਬੰਧ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰੀਏ ਰਬਾਬੀ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਨਾਲ ਸੀ। ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਤਾਲੀਮ ਲਈ ਆਪ ਨੇ ਸੰਨ 1919-20 ’ਚ ਕਪੂਰਥਲਾ ਵਾਲੇ ਭਾਈ ਮਹਿਬੂਬ ਅਲੀ ਸਿਤਾਰ ਨਿਵਾਜ਼ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਉਸਤਾਦ ਧਾਰ ਲਿਆ। ਭਾਈ ਲਾਲ ਜੀ ਦੀ ਸੰਗੀਤ ਖਿਚ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦੇ ਸਿਰਕੱਢ ਉਸਤਾਦ ਪੰਡਤ ਭਾਸਕਰ ਰਾਉ ਪਾਸ ਲੈ ਗਈ।
ਦਰਬਾਰੀ ਕੀਰਤਨੀਏ
ਜਦੋਂ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਧੁਰ ਅੰਦਰ ਆਪ ਜੀ ਦੀ ਕੀਰਤਨ ਦੀ ਚੌਂਕੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਸਭ ਲੋਕ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵੱਲ ਨੂੰ ਉਮੜ ਪੈਂਦੀਆਂ ਅਤੇ ਭਾਈ ਲਾਲ ਦੇ ਰੂਹਾਨੀ ਕੀਰਤਨ ਦਾ ਅਨੰਦ ਲੈਣ ਲਈ। ਭਾਈ ਲਾਲ ਦੀ ਕੀਰਤਨ ਸ਼ੈਲੀ ਤੇ ਗਾਇਕੀ ਵਿੱਚ ਗੁਰਮਤਿ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਹੂਕ ਤੇ ਰੂਹਾਨੀਅਤ ਦੀਆਂ ਅਮੁੱਕ ਲਹਿਰਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ ਜਿਹੜੀਆਂ ਕਿ ਹਰ ਸਰੋਤੇ ਦੇ ਮਨਾਂ ਵਿੱਚ ਲਹਿ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਵਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਹਰ ਮਜ੍ਹਬ ਦਾ ਹੀ ਸਰੋਤਾ ਕੀ ਹਿੰਦੂ, ਮੁਸਲਮਾਨ, ਸਿੱਖ, ਇਸਾਈ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਪ੍ਰੇਮੀ ਅੱਛ-ਅੱਛ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਸਨਮਾਨ
ਆਪ ਨੂੰ ਕਿੰਨੇ ਹੀ ਮਿਆਰੀ ਖਿਤਾਬਾਂ ਨਾਲ ਨਿਵਾਜਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਗੰਧਰਵ ਗਾਇਕ]], ਨਾਇਕ, ਗੁਣੀ, ਪੰਡਤ ਆਦਿ ਦਾ ਖਿਤਾਬ। ਸੰਨ 1927 ’ਚ ਭਾਈ ਲਾਲ ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਾਰਪੁਰ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਕਾਨਫਰੰਸ ਸਮੇਂ ਸੰਗੀਤ ਸਾਗਰ ਦਾ ਵਕਾਰੀ ਐਵਾਰਡ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਭਾਈ ਲਾਲ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਤੇ ਵੱਡੇ ਵਿਦਵਾਨ ਸਨ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਆਪ ਜੀ ਕਈ ਵਰ੍ਹੇ ਹਜ਼ੂਰੀ ਰਾਗੀ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰਤ ਪਦਵੀ ’ਤੇ ਰਹੇ। ਇਹ ਉਹੀ ਪਦਵੀ ਤੇ ਗੱਦੀ ਸੀ ਜਿਸ ਉੱਪਰ ਕਦੇ [[ਭਾਈ ਸੱਤਾ ਜੀ ਤੇ ਭਾਈ ਬਲਵੰਡ ਜੀ ਸ਼ਸੋਭਤ ਰਹੇ ਹਨ।
ਅੰਤਿਮ ਸਮਾਂ
ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦਾ ਇਹ ਬਹੁ-ਅਣਮੁੱਲਾ ਲਾਲ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੋਰ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਦੇ ਆਲਮ ’ਚ ਘਿਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੀ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਮਸਜਿਦ ਦੀ ਸਰਦਣਾ ਉੱਤੇ ਸਿਰ ਪਟਕ-ਪਟਕ ਕੇ ਲਹੂੁ ਲੂਹਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੋਇਆ 27 ਅਪਰੈਲ 1962 ਵਿੱਚ ਅੱਲਾ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1887 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1962
ਯਮਨ ਵਿਚ ਧਰਮ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ
ਯਮਨ ਦਾ ਸੰਵਿਧਾਨ ਧਰਮ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਮਲ ਵਿਚ ਇਸ ਅਧਿਕਾਰ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਸਨ. ਸੰਵਿਧਾਨ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸਲਾਮ ਰਾਜ ਧਰਮ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼ਰੀਆ (ਇਸਲਾਮੀ ਕਾਨੂੰਨ) ਸਾਰੇ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਨੀਤੀ ਧਰਮ ਦੇ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਮੁਫਤ ਅਭਿਆਸ ਵਿਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੀ ਰਹੀ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਸਨ. ਮੁਸਲਮਾਨ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਪੈਰੋਕਾਰ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੁਤੰਤਰ ਹਨ, ਪਰ ਸਰਕਾਰ ਇਸਲਾਮ ਤੋਂ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਅਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਧਰਮ ਬਦਲਣ ਤੋਂ ਵਰਜਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਬੰਧ ਧਾਰਮਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਵਿਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੇ ਰਹੇ ਹਨ, ਪਰ ਸਮਾਜਿਕ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਜਾਂ ਅਭਿਆਸ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਵਿਤਕਰੇ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਖ਼ਬਰਾਂ ਆਈਆਂ ਹਨ. ਇੱਥੇ ਯਹੂਦੀਆਂ ਉੱਤੇ ਅਲੱਗ-ਥਲੱਗ ਹਮਲੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਕੁਝ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਜ਼ੇਦੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਆਪਣੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਬੰਧਾਂ ਲਈ ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ। ਸਾਦਾ ਦੇ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਿਚ ਸਰਕਾਰੀ ਮਿਲਟਰੀ ਰੀਨਜੈਂਜਮੈਂਟ ਕਾਰਨ ਜਨਵਰੀ 2007 ਵਿਚ ਰਾਜਨੀਤਿਕ, ਕਬਾਇਲੀ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਤਣਾਅ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਧਾਰਮਿਕ ਜਨਸੰਖਿਆ
ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਨਾਗਰਿਕ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹਨ, ਜਾਂ ਤਾਂ ਸ਼ੀਆ ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਜਾਇਦੀ ਆਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ (45% -50%) ਜਾਂ ਸੁੰਨੀ ਇਸਲਾਮ (55-50%) ਦੇ ਸ਼ਫਾਈ ਆਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ. ਯਹੂਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਧਾਰਮਿਕ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਹੀ ਵਡੇਰੇ ਯਹੂਦੀ ਆਬਾਦੀ ਪਰਵਾਸ ਕਰ ਗਏ ਹਨ. ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 500 ਤੋਂ ਘੱਟ ਯਹੂਦੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿਚ 3,000 ਈਸਾਈ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀ ਜਾਂ ਅਸਥਾਈ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵਾਸੀ ਹਨ।
ਧਾਰਮਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ
ਸੰਵਿਧਾਨ ਧਰਮ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਮਲ ਵਿਚ ਇਸ ਅਧਿਕਾਰ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਸਨ. ਸੰਵਿਧਾਨ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸਲਾਮ ਰਾਜ ਧਰਮ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਰੀਆ ਸਾਰੇ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦਾ ਸੋਮਾ ਹੈ। ਇਸਲਾਮ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਪੈਰੋਕਾਰ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਵੱਖਰੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਜਾਂ ਪਹਿਰਾਵੇ ਲਈ ਸੁਤੰਤਰ ਹਨ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸ਼ਰੀਆ ਧਰਮ-ਪਰਿਵਰਤਨ ਤੋਂ ਵਰਜਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗੈਰ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਵਰਜਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਮਨਾਹੀ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਪੂਜਾ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਲਈ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਵਰਜਦੀ ਹੈ।
ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ
ਸ੍ਰੀ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦਸਵੇਂ ਗੁਰੂ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸਿੱਖ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥ ਹੈ । ਇਸ ਦੇ ਲਿਖਾਰੀ ਪ੍ਰਤੀ ਕਈ ਵਿਚਾਰ ਹਨ, ਕੁਝ ਇਸਨੂੰ ਦਸਵੇਂ ਗੁਰੂ, ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਗ੍ਰੰਥ ਵਿੱਚ 15 ਲਿਖਤਾਂ ਹਨ। ਲੇਖਕ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਹਨ, ਪਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਦਵਾਨ, ਅਕਾਦਮਿਕ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਲੇਖਕ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਭਜਨ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਦੇਵੀ ਦੁਰਗਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਸਤਰੀ ਦਾ ਪੁਨਰ-ਨਿਰਮਾਣ ਹਨ, ਇੱਕ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ, ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਨੂੰ ਚਿੱਠੀ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਯੋਧਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਰਧਾਪੂਰਵਕ ਚਰਚਾ। ਅਤੇ ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ ਸਮਕਾਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਨਿਰਮਲਾ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਸ ਗ੍ਰੰਥ ਦਾ ਪੂਰਾ ਪਾਠ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਲਈ, ਹਿੰਦੂ ਪੁਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਹਿੰਦੂ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਪ ਸਾਹਿਬ, ਤਵ-ਪ੍ਰਸਾਦ ਸਵਈਏ ਅਤੇ ਕਬਿਓ ਬਾਚ ਬੇਂਤੀ ਚੌਪਈ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ ਨਿਤਨੇਮ ਜਾਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਅਰਦਾਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ ਅਤੇ ਖਾਲਸਾ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਸੰਚਾਰ ਜਾਂ ਅਰੰਭ ਸਮਾਰੋਹ ਦਾ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਹਨ।
ਜ਼ਫਰਨਾਮਾ ਅਤੇ ਹਿਕਾਯਤ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿਚ ਇਸ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਫਾਰਮੈਟ ਵਿਚ ਜੁੜ ਗਏ। ਹੋਰ ਹੱਥ-ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪਟਨਾ ਵਾਲੀ ਬੀੜ ਅਤੇ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਵਾਲੀ ਬੀੜ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੱਧ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਇਹਨਾਂ ਹੱਥ-ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਲਿਖਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ ਸਮਕਾਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਿੱਖਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਵਾਲ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਗਰਦੰਤੀ ਅਤੇ ਭਗਉਤੀ ਅਸਤੋਤਰ।
ਲੇਖਕ
ਭਾਵੇਂ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸੰਕਲਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਹੀ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀ ਸੰਪੂਰਨਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਹੁੰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੇ ਲੇਖਕ ਬਾਰੇ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਚਾਰ ਹਨ:
ਪਾਉਂਟਾ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਅਨੰਦਪੁਰ ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ ਧਾਰਮਿਕ ਦਰਬਾਰ ਵਿਚ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ 52 ਕਵੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰਜ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਕਈ ਕਲਾਸੀਕਲ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਸੀ। 1704 ਵਿੱਚ ਚਮਕੌਰ ਦੀ ਲੜਾਈ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦਾ ਡੇਰਾ ਸਿਰਸਾ ਨਦੀ ਪਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤਾਂ ਪਾਉਂਟਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਸੰਕਲਿਤ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲਿਖਤਾਂ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਗੁਰੂ ਦੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਕਾਪੀਰ ਉਪਲਬਧ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਿਖਤਾਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕਾਪੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਲਿਖਤਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ ਹੇਠ ਸਾਰੀਆਂ ਉਪਲਬਧ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦਾ ਸੰਕਲਨ ਕੀਤਾ।
ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਆਪ ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਦੀ ਚਿੱਠੀ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਰਚੀ। ਪਰ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੱਤਰ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ‘ਚੰਡੀ ਚਰਿਤਰ’ ਅਤੇ ‘ਭਗਉਤੀ ਦੀ ਵਾਰ’ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਸ਼ੈਲੀ ਦੀ ਉਦਾਹਰਣ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਦਸਮ ਬਾਣੀਆਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ
ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਚਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪੁਸਤਕਾਂ ਅਤੇ ਹੱਥ-ਲਿਖਤਾਂ ਦੇ ਮੁਢਲੇ ਸਿੱਖ ਹਵਾਲੇ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।:
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰ ਕਥਾ, ਭਾਈ ਜੈਤਾ
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰ ਕਥਾ ਭਾਈ ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਤਾਰ੍ਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤਲੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਰਚੀ ਗਈ ਸੀ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਪਰ ਖਾਲਸਾ ਪੰਥ ਦੀ ਸਾਜਨਾ ਸਮੇਂ ਚੌਪਈ (ਚਰਿਤਰ 404), ਸਵੈਯੇ (ਅਕਾਲ ਉਸਤਤਿ) ਅਤੇ ਜਾਪ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪਾਠ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ।
ਅਨੰਦਪੁਰ ਮਾਰਕੋ ਬੀੜ (ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਅਨੰਦਪੁਰ ਹਜ਼ੂਰੀ ਬੀੜ ਨਾਲ ਉਲਝਣ ਵਿੱਚ ਨਾ ਪਾਓ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਖੁਦ ਲਿਖੀ ਗਈ ਸੀ। ਬੀੜ ਦੇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਦਸਤਖਤ ਮਿਤੀਆਂ ਵੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਵਤਾਰ 'ਤੇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ 1687 ਈਸਵੀ ਦਾ ਹੈ।
ਰਹਿਤਨਾਮਾ, ਭਾਈ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਸਿੰਘ
ਇਸ ਪੁਸਤਿਕਾ ਵਿੱਚ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਭਾਈ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੇ 38 ਦੋਹੇ ਵਾਲੀ ਛੋਟੀ ਕਵਿਤਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਬਾਣੀ, ਸਬ ਸਿੱਖਨ ਕੋ ਹੁਕਮ ਹੈ ਗੁਰੂ ਮਾਨਿਓ ਗ੍ਰੰਥ, ਸਿੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਰਹਿਤਨਾਮੇ ਵਿਚ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਜਾਪ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਰਚਨਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੀ ਰਸਮ ਹੈ। ਹੇਠਾਂ ਉਸੇ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਵਾਲਾ ਹੈ:
ਬਿਨਾ 'ਜਪੁ' 'ਜਾਪੁ' ਜਪੇ, ਜੋ ਜੇਵਹਿ ਪਰਸਾਦਿ ||
ਸੋ ਬਿਸਟਾ ਕਾ ਕਿਰਮ ਹੂਇ, ਜਨਮ ਗਵਾਵੈ ਬਾਦ ||
ਰਹਿਤਨਾਮਾ ਹਜ਼ੂਰੀ, ਭਾਈ ਚੌਪਾ ਸਿੰਘ
ਇਹ ਰਹਿਤਨਾਮਾ ਸਿੱਖਾਂ ਲਈ ਆਚਰਣ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਬਿਆਨ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਭਾਈ ਚੌਪਾ ਸਿੰਘ ਛਿੱਬਰ ਦੁਆਰਾ 1702-1706 ਈ. ਇਹ ਰਹਿਤਨਾਮਾ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬਾਣੀਆਂ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੰਕਤੀਆਂ ਬਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰ ਸੋਭਾ, ਕਵੀ ਸੈਨਾਪਤਿ
ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ਾ ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ ਦੇ ਉਸ ਮੰਤਵ ਦੇ ਐਲਾਨ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਣ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਬਚਿਤਰ ਨਾਟਕ ਦੇ ‘ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ ਕੀ ਬਾਚ’ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪੁਸਤਕ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਕਵੀ ਦੀ ਇਸ ਇੱਛਾਪੂਰਣ ਸੋਚ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਦੁਸ਼ਟ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਕੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਛੁਡਾਉਣ ਲਈ ਦੁਬਾਰਾ ਅਨੰਦਗੜ੍ਹ ਆਵੇਗਾ। ਇਹ ਦਸਮ ​​ਗ੍ਰੰਥ ਵਿੱਚ ਵਰਣਿਤ ਨਿਹਕਲੰਕ ਕਲਕੀ ਅਵਤਾਰ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਬਚਿਤਰ ਨਾਟਕ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਨਾ ਕੇਵਲ ਸ੍ਰੀ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ ਬਲਕਿ ਕੁਝ ਤੁਕਾਂ ਸ੍ਰੀ ਬਚਿਤ੍ਰ ਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਪਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਬਾਣੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀਆਂ-ਜੁਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀਆਂ ਲੜਾਈਆਂ।
ਪਰਚੀ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ - ਬਾਵਾ ਸੇਵਾਦਾਸ
ਇਹ ਖਰੜਾ ਅਠਾਰਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਿਮਾਹੀ (ਲਗਭਗ 1741) ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਦਾਸ, ਇੱਕ ਉਦਾਸੀ ਦੁਆਰਾ ਖਤਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿਚ ਰਾਮ ਅਵਤਾਰ ਦੇ ਦੋ ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ 33 ਸਵਈਏ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਵਿਚ ਜ਼ਫਰਨਾਮਾ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹਿਕਾਇਤਾਨ ਵਿਚ ਲਿਖੀਆਂ ਸਨ। ਇਹ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਭਜਨਾਂ ਅਤੇ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੀ ਹੋਂਦ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਫੈਲਣ ਦੇ ਸਬੂਤ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਗੁਰਬਿਲਾਸ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ 10, ਭਾਈ ਕੋਇਰ ਸਿੰਘ ਕਲਾਲ
ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਜੋਤੀ-ਜੋਤਿ ਸਮਾਉਣ ਤੋਂ 43 ਸਾਲ ਬਾਅਦ 1751 ਵਿਚ ਲਿਖੀ ਗਈ ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿਚ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਗੁਰਗੱਦੀ ਦੇ ਸਬੂਤ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿਚ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਜੋਤੀ-ਜੋਤਿ ਸਮਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਰੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤੇ ਵੇਰਵੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਪਾਉਂਟਾ ਵਿਖੇ ਚੌਬੀਸ ਅਵਤਾਰ, ਜਾਪ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਅਕਾਲ ਉਸਤਤਿ, ਬਚਿਤਰ ਨਾਟਕ, ਚੰਡੀ ਦੀ ਵਾਰ ਦੇ ਲਿਖਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਹਿਕਾਇਤਾਨ ਨੂੰ ਜ਼ਫਰਨਾਮੇ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿਚ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬੰਸਾਵਲੀਨਾਮਾ ਦਾਸਨ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀਆਂ ਦਾ, ਕੇਸਰ ਸਿੰਘ ਛਿੱਬੜ thumb|18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਹੱਥ ਲਿਖਤ ਵਿੱਚ ਚਰਿਤ੍ਰੋਪਾਖਯਾਨ ਪੋਥੀ (ਪੰਨਿਆਂ ਦੀ ਖੰਡ) ਦੀ ਇੱਕ ਫੋਟੋ। ਬੰਸਵਲੀਨਾਮਾ 1769 ਵਿਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਦਸ ਗੁਰੂਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹੋਰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕੇਸਰ ਸਿੰਘ ਉਗਰਦੰਤੀ ਦੀਆਂ ਤੁਕਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਅਤੇ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਬੰਸਾਵਲੀਨਾਮਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਦੇਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਬੇਨਤੀ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, “ਆਦਿ ਗ੍ਰੰਥ ਗੁਰੂ ਹੈ। ਇਹ (ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ) ਮੇਰਾ ਨਾਟਕ ਹੈ। ਉਹ ਵੱਖਰੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੇਸਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਚਬੀਅਸ ਅਵਤਾਰ, ਬਚਿਤਰ ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਖਾਲਸਾ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਗੁਰੂ ਕੀਆਂ ਸਾਖੀਆਂ, ਸਰੂਪ ਸਿੰਘ ਕੌਸ਼ਿਸ਼
ਗੁਰੂ ਕੀਆਂ ਸਾਖੀਆਂ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂਆਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਜੋ ਭੱਟ ਸਰੂਪ ਸਿੰਘ ਕੌਸ਼ਿਸ਼ ਦੁਆਰਾ 1790 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਭਾਦਸੋਂ ਵਿਖੇ ਸੰਪੂਰਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕਿਤਾਬਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਤਾਰੀਖਾਂ ਅਤੇ ਘਟਨਾਵਾਂ ਸੰਖੇਪ ਅਤੇ ਸੰਖੇਪ ਹਨ। ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੇ ਸੰਕਲਨ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ ਪਰ ਇਹ ਦਸਮ ​​ਗ੍ਰੰਥ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਨੰਦਪੁਰ ਵਿਖੇ ਲਿਖਿਆ ਬਚਿਤਰ ਨਾਟਕ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਵਤਾਰ ਨੇ ਪਾਉਂਟਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਲਿਖਿਆ। ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ 33 ਸਵਈਏ, ਸ਼ਸਤਰਨਾਮ ਮਾਲਾ ਅਤੇ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਗਏ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੁਕਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹੱਥ-ਲਿਖਤਾਂ
ਮੁਢਲੇ ਅਨੰਦਪੁਰੀ, ਪਟਨਾ ਅਤੇ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਹੱਥ-ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਲਿਖਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜੋ ਸਮਕਾਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਵਿਵਾਦਿਤ ਹਨ, ਨਾਲ ਹੀ ਉਗਰਦੰਤੀ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਭਗਉਤੀ ਅਸਤੋਤ੍ਰ ਵਰਗੇ ਭਾਗ ਜੋ ਕਿ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਹੱਥ-ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਸਿੰਘ ਸਭਾ ਲਹਿਰ ਦੇ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦੁਆਰਾ 20ਵੀਂ ਸਦੀ
ਇੰਡੋਲੋਜਿਸਟ ਵੈਂਡੀ ਡੋਨੀਗਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਸਿੱਖ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੇ ਖਰੜੇ ਦੀ ਰਚਨਾ ਅਤੇ ਸੰਕਲਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਸਿੱਧੇ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਹੋਰ ਸਿੱਖ ਅਤੇ ਕੁਝ ਵਿਦਵਾਨ ਇਸ ਪਾਠ ਨੂੰ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਅਤੇ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਈ ਕਵੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸੰਕਲਿਤ ਸਮਝਦੇ ਹਨ। ਅਨੰਦਪੁਰ ਵਿਖੇ ਉਸਦੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿਚ
1902 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀਆਂ ਹੱਥ-ਲਿਖਤਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਧੂਰੇ ਹਿੱਸੇ ਸੰਪੂਰਨ, ਪਰ ਕੁਝ ਵੱਖਰੇ, ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਨੰਦਪੁਰੀ ਅਤੇ ਪਟਨਾ ਦੀਆਂ ਬੀੜਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਸਨ।. 1885 ਵਿਚ, ਸਿੰਘ ਸਭਾ ਲਹਿਰ ਦੌਰਾਨ, ਸਿੱਖ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਖਾਂ ਦੁਆਰਾ ਗੁਰਮਤਿ ਗ੍ਰੰਥ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਸਭਾ ਨਾਂ ਦੀ ਇਕ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸਿੰਘ ਸਭਾ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਨਾਲ ਸੰਨ 1897 ਵਿਚ ਸੋਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਉਪ ਮਹਾਂਦੀਪ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੇ 32 ਹੱਥ-ਲਿਖਤਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਪਾਠ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਹੱਥ-ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਕੁਝ ਬਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦਿੱਤਾ, ਬਾਕੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ 1,428 ਪੰਨਿਆਂ ਦਾ ਸੰਸਕਰਣ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦਾ ਮਿਆਰੀ ਸੰਸਕਰਣ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਿਆਰੀ ਐਡੀਸ਼ਨ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1902 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਉਹ ਸੰਸਕਰਣ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅਤੇ ਬਾਹਰ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਿੱਖ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਸਿੱਖ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬਸਤੀਵਾਦੀ-ਯੁੱਗ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਮੈਲਕਮ ਦੁਆਰਾ 1812 ਵਿੱਚ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਰੌਬਿਨ ਰਿਨਹਾਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀਆਂ ਆਧੁਨਿਕ ਕਾਪੀਆਂ, ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਪੂਰਾ ਮਿਆਰੀ ਸੰਸਕਰਨ ਪਾਠ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਸੇ ਕ੍ਰਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ
ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ
ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਘਰੇਲੂ ਪਹਿਲਾ ਦਰਜਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਖੇਤਰੀ ਅਤੇ ਰਾਜ ਕ੍ਰਿਕਟ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮਾਂ ਭਾਗ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦਾ ਤੌਰ ਤੇ 37 ਟੀਮਾਂ ਖੇਡਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ 29 ਰਾਜਾਂ ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਅਤੇ ਸੱਤ ਟੀਮਾਂ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦਾ ਨਾਮ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਰਣਜੀਤਸਿੰਘਜੀ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਪਰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ 'ਰਣਜੀ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਸ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦਾ ਆਗਾਜ਼ ਜੁਲਾਈ 1934 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਮੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ ਹੋਇਆ।, ਅਤੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੀਜ਼ਨ 1934-35 ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੀ ਟਰਾਫੀ ਰਣਜੀ ਨੇ ਭੇਂਟ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਮੈਚ 4 ਨਵੰਬਰ 1934 ਨੂੰ ਮਦਰਾਸ ਦੇ ਚੇਪੌਕ ਗਰਾਊਂਡ ਵਿੱਚ ਮਦਰਾਸ ਅਤੇ ਮੈਸੂਰ ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਖੇਡਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ 41 ਵਾਰ ਮੁੰਬਈ (ਬੰਬੇ) ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 1958-59 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 1972-73 ਤੱਖ ਲਗਾਤਾਰ 15 ਜਿੱਤਾਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।
ਟੀਮਾਂ
ਇਸ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ 37 ਟੀਮਾਂ ਭਾਗ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।
† ਇਨ੍ਹਾਂ ਟੀਮਾਂ ਨੂੰ 2018-19 ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕ੍ਰਿਕਟ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਕਟ
ਅਲੈਕਸੀ ਦ ਤੋਕੂਵੀਲ
ਅਲੈਕਸੀ-ਚਾਰਲਸ-ਹੈਨਰੀ ਕਲੇਰਲ ਦ ਤੋਕੂਵੀਲ (29 ਜੁਲਾਈ 1805 – 16 ਅਪਰੈਲ 1859) ਇੱਕ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਸਿਆਸੀ ਚਿੰਤਕ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਸੀ, ਜੋ ਆਪਣੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਅਮਰੀਕਾ (ਵਿੱਚ ਲੋਕਤੰਤਰ (ਦੋ ਜਿਲਦਾਂ ਵਿੱਚ ਛਪੀ: 1835 ਅਤੇ 1840) ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੀ ਹਕੂਮਤ ਅਤੇ ਇਨਕਲਾਬ  (1856) ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਬਿਹਤਰ ਹੋਏ ਜੀਵਨ ਪੱਧਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਹਾਲਾਤ ਬਾਰੇ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਪੱਛਮੀ ਸਮਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਰਕੀਟ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ। ਅਮਰੀਕਾ (ਵਿੱਚ ਲੋਕਤੰਤਰ ਯੂਨਾਈਟਡ ਸਟੇਟਸ ਵਿੱਚ ਤੋਕੂਵੀਲ ਦੀਆਂ ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਅੱਜ ਇਸਨੂੰ ਸਮਾਜ ਸਾਸ਼ਤਰ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕੰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਚਿੰਤਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ
ਟ
ਟ ਗੁਰਮੁਖੀ ਵਰਣ ਮਾਲਾ ਦਾ 16ਵਾਂ ਅੱਖਰ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਮੁਖੀ ਵਰਣ ਮਾਲਾ
ਭਾਈ ਮਤੀ ਦਾਸ
ਜਦੋਂ ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ਼ ਬਹਾਦਰ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਹਿੰਦੂਆਂ ਤੇ ਹੋ ਰਹੇ ਜੁਲਮ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਦਿੱਲੀ ਗਏ ਤਾਂ ਆਪ ਨਾਲ ਸਨ। ਭਾਈ ਦਿਆਲਾ ਜੀ, ਭਾਈ ਗੁਰਦਿੱਤਾ ਜੀ, ਭਾਈ ਉਦੈ ਜੀ, ਭਾਈ ਜੈਤਾ ਜੀ ਤੇ ਭਾਈ ਸਤੀ ਦਾਸ ਦੀ ਆਦਿ ਗੁਰਸਿੱਖ ਵੀ ਨਾਲ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਮੁਗਲ ਹਕੂਮਤ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਸਿਰੇ ਨਾ ਚੜ੍ਹੀ ਤਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ਼ ਬਹਾਦਰ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਸ਼ਹੀਦ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਭਾਈ ਮਤੀ ਦਾਸ ਜੀ ਤੇ ਭਾਈ ਦਿਆਲਾ ਜੀ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਕੋਲ ਹੀ ਰਹੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ ਇਕੱਲਿਆਂ ਸ਼ਹੀਦ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਦੇਣਗੇ।
ਮੁਗਲ ਹਕੂਮਤ ਨੇ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਈ ਮਤੀ ਦਾਸ ਤੇ ਭਾਈ ਦਿਆਲਾ ਜੀ ਨੂੰ ਸ਼ਹੀਦ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਈ ਮਤੀ ਦਾਸ ਜੀ ਨੂੰ ਕੋਤਵਾਲੀ ਵਿੱਚੋ ਬਾਹਰ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ, ਜਿਥੇ ਜਲਾਦ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਰਾ ਤੇ ਸ਼ਕੰਜਾ ਲੈ ਕੇ ਖੜ੍ਹੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਭਾਈ ਮਤੀ ਦਾਸ ਜੀ ਨੂੰ ਕਾਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ 'ਸਿੱਖੀ ਛੱਡ ਕੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹੋ ਜਾਉ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸੁਖ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣਗੇ। ਪਰੰਤੂ ਭਾਈ ਜੀ ਨੇ ਸਾਰੇ ਦੁਨਿਆਵੀ ਸੁਖ ਤੇ ਲਾਲਚ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤੇ। ਕਾਜ਼ੀ ਨੇ ਭਾਈ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਆਰੇ ਨਾਲ ਦੋਫਾੜ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਸੁਣਾ ਦਿੱਤਾ। ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਭਾਈ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸ਼ਹਾਦਤ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹੈ।ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਹ ਭਿਆਨਕ ਸਾਕਾ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂ ਸੁਣਿਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੰਦਰ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਪ੍ਰਤੀ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਤੇ ਪਿਆਰ ਹੋਰ ਵਧਿਆ। ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਹੀ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਧਰਮ ਹੈ, ਜੋ ਅਸਲੀ ਜੀਵਨ ਜਾਚ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸਿੱਖੀ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਆਤਮਾ ਇਤਨੀ ਬਲਵਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਮੌਤ ਉਸ ਨੂੰ ਡਰਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ।
ਅੰਮ੍ਰਿਤਪੁਰ
ਅੰਮ੍ਰਿਤਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਕਵਰੱਤੀ
ਕਵਰੱਤੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਲਕਸ਼ਦੀਪ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ। ਇਹ ਲਕਸ਼ਦੀਪ ਟਾਪੂ - ਸਮੂਹ ਦਾ ਭਾਗ ਹੈ। ਇਹ ਜਿਸ ਟਾਪੂ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਵੀ ਕਵਰੱਤੀ ਹੈ।
ਹਾਲਤ
ਇਹ ਕੇਰਲ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਕੋਚੀਨ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਤਟ ਤੋਂ 398 ਕਿਮੀ ਦੂਰ 10° - 33’ ਉੱਤਰ 72° - 38’ ਪੂਰਵ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਔਸਤ ਉਂਨਇਨ 0 ਮੀ ਹੈ। ਕਵਰੱਤੀ ਦਾ ਕੁਲ ਖੇਤਰਫਲ 4। 22 ਵਰਗ ਕਿਮੀ ਹੈ।
ਜਨਸੰਖਿਆ
ਭਾਰਤ ਦੀ 2001 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕਵਰੱਤੀ ਦੀ ਕੁਲ ਜਨਸੰਖਿਆ 10113 ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਰਖ 55 % ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਫ਼ੀਸਦੀ 45 ਹੈ। ਕਵਰੱਤੀ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 78 % ਹੈ ਜੋ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਔਸਤ 59। 5 % ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਖ ਸਾਖਰਤਾ 83 % ਅਤੇ ਤੀਵੀਂ ਸਾਖਰਤਾ 72 % ਹੈ। ਕਵਰੱਤੀ ਦੀ 12 % ਜਨਸੰਖਿਆ 6 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਹੈ।
ਭਾਸ਼ਾ
ਜਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਮਲਯਾਲਮ ਬੋਲਦੇ ਹਨ।
ਕਵਰੱਤੀ ਦਾ ਸਾਗਰ ਤਟ
ਕਵਰੱਤੀ ਟਾਪੂ ਦਾ ਅਨੂਪ ਖੇਤਰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਖੇਲ, ਤੈਰਾਕੀ ਲਈ ਆਦਰਸ਼ ਥਾਂ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਦਾ ਰੇਤੀਲਾ ਸਾਗਰ ਤਟ ਧੁੱਪ ਸੇਂਕਨੇ ਲਈ ਆਦਰਸ਼ ਹਨ। ਪਰਯਟਨ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵਨ ਵਲੋਂ ਸਬੰਧਤ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਦਾ ਖੁਸ਼ੀ ਇੱਥੇ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕੱਚ ਦੇ ਤਲੇ ਵਾਲੀਨੌਕਾਵਾਂਵਲੋਂ ਅਨੂਪ ਦੇ ਜਲੀਏ ਜੀਵਨ ਦਾ ਜੀਵੰਤ ਅਤੇ ਰਮਣੀਕ ਦ੍ਰਸ਼ਿਆਵਲੋਕਨ ਵੀ ਬਹੁਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹਨ। ਕਯਾਕ ਅਤੇ ਪਾਲਨੌਕਾਵਾਂਨੌਕਾਇਨ ਲਈ ਕਿਰਾਏ ਉੱਤੇ ਉਪਲੱਬਧ ਹਨ।
ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ ਅਲਵਣੀਕਰਨ ਪਲਾਂਟ
ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ ਅਲਵਣੀਕਰਨ ਪਲਾਂਟ (LLTD) ਕਵਰਤੀ ਵਿੱਚ ਮਈ 2005 ਵਿੱਚ ਖੋਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਅਲਵਣੀਕਰਣ ਸੰਇਤਰ ਨੂੰ ਪੰਜ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨਾਲ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਹਰ ਰੋਜ 100, 000 ਲਿਟਰ ਪੀਣ ਲਾਇਕ ਪਾਣੀ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦੀ ਆਸ ਹੈ।
ਕਵਿਤਾ ਦੇਵੀ
ਕਵਿਤਾ ਦਲਾਲ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਰੈਸਲਰ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਕਿ ਡਬਲਯੂ.ਡਬਲਯੂ.ਈ. ਨਾਲ ਕਰਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ NXT ਵਿੱਚ ਕਵਿਤਾ ਦੇਵੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਰੈਸਲਿੰਗ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਦੇਵੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਰੈਸਲਰ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਡਬਲਯੂ.ਡਬਲਯੂ.ਈ. ਨਾਲ ਕਰਾਰ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ। ਉਹ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਵੇਟਲਿਫਟਰ ਹੈ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਵੀ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਜਿੱਲ ਬਾਰਬਰ
ਜਿੱਲ ਬਾਰਬਰ (ਜਨਮ 6 ਫਰਵਰੀ, 1980) ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਗੀਤਕਾਰ ਹੈ। ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਫੋਕ-ਪੌਪ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਐਲਬਮਾਂ ਉੱਤੇ ਵੋਕਲ ਜੈਜ਼ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਕਵਿਤਾ ਦੇਵੀ
ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਕੈਰੀਅਰ
ਕਵਿਤਾ ਦੇਵੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ, ਉਸਨੇ 75 ਕਿ.ਗ੍ਰਾ. ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ 2016 ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।
ਕੰਟੀਨੈਂਟਲ ਰੈਸਲਿੰਗ ਇੰਟਰਟੇਨਮੈਂਟ (2016–2017)
24 ਫਰਵਰੀ, 2016 ਨੂੰ, ਕਵਿਤਾ ਦਲਾਲ ਨੇ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਰੈਸਲਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਸਿਖਲਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ, "ਦ ਗ੍ਰੇਟ ਖਲੀ" ਦੀ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ। ਦੇਵੀ ਨੇ ਜੂਨ, 2016 ਵਿੱਚ, ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਰਿੰਗ ਨਾਮ ਹੇਠ, ਬੀ ਬੀ ਬੁੱਲ ਬੁੱਲ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ "ਓਪਨ ਚੈਲੇਂਜ" ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰਦਿਆਂ, ਤਰੱਕੀ ਲਈ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। 25 ਜੂਨ ਨੂੰ, ਉਹ ਇੱਕ ਨਵੇਂ, ਹਾਰਡ ਕੇਡੀ, ਨਾਂ ਦੇ ਰਿੰਗ ਸਾਹਿਲ ਸੰਗਵਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਬੀ.ਬੀ. ਚੁੱਲ ਬੁੱਲ ਅਤੇ ਸੁਪਰ ਖਾਲਸਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਪ੍ਰਸਾਰਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਮਿਕਸਡ ਟੈਗ ਟੀਮ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਹਰਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਟੀਮ ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਕਵਿਤਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟ੍ਰੇਨਰ "ਦਿ ਗ੍ਰੇਟ ਖਲੀ" ਤੋਂ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਰੈਸਲਰ ਬਣਨ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਲਈ ਸੀ।
ਐਨ.ਐਕਸ.ਟੀ. (2017 ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ)
13 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ, ਉਸ ਨੂੰ ਮੇਅ ਯੰਗ ਕਲਾਸਿਕ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ 'ਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਰੈਸਲਰ ਵਜੋਂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।. 28 ਅਗਸਤ ਨੂੰ, ਕਵਿਤਾ ਨੂੰ ਪਹਿਲੇ ਗੇੜ ਵਿੱਚ ਡਕੋਟਾ ਕਾਈ ਨੇ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
15 ਅਕਤੂਬਰ 2017 ਨੂੰ, ਡਬਲਿਊ.ਡਬਲਿਊ.ਈ. ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਦੇਵੀ ਨੇ ਇੱਕ ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ 'ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਜਨਵਰੀ 2018 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। 8 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2018 ਨੂੰ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਦਕਿ ਉਸ ਨੇ ਰੈਸਲਮੇਨੀਆ 34 ਵਿਖੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਰੈਸਲਮੇਨੀਆ ਮਹਿਲਾ ਬੈਟਲ ਰਾਇਲ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਸਾਰਾਹ ਲੋਗਾਨ ਦੁਆਰਾ ਹਟਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। 19 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਦੇਵੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਐਨ.ਐਕਸ.ਟੀ. ਲਾਈਵ ਈਵੈਂਟ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਆਲਿਆਹ ਨਾਲ ਡਕੋਟਾ ਕਾਈ ਅਤੇ ਸਟੇਫਨੀ ਨੀਵੇਲ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਇੱਕ ਟੀਮ ਬਣਾਈ। ਉਸ ਨੇ ਮੇਏ ਯੰਗ ਕਲਾਸਿਕ 2018 ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਪਰ ਪਰਤਣ ਵਾਲੀ ਕੈਟਲਿਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਪਹਿਲੇ ਗੇੜ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਗਈ।
ਜਿੱਲ ਬਾਰਬਰ
ਕਰੀਅਰ
left|thumb|269x269px| ਜਿੱਲ ਬਾਰਬਰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਲੈਸਟਰ ਵਿੱਚ 2007 ਦੇ ਸਮਰ ਸਨਡਈ ਉਤਸਵ ਵਿੱਚ। ਬਾਰਬਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ ਓਹ ਹਾਰਟ ਲਈ 2005 ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਨੋਵਾ ਸਕੋਸ਼ੀਆ ਅਵਾਰਡਜ਼ ਵਿੱਚ ਫੀਮੇਲ ਆਰਟਿਸਟ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਆਫ ਦਿ ਈਅਰ ਅਵਾਰਡ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ ਸੀ। 2007 ਵਿੱਚ ਬਾਰਬਰ ਨੇ ਦ ਕੋਸਟ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ "ਬੈਸਟ ਆਫ਼ ਮਿਊਜ਼ਕ ਰੀਡਰ ਪੋਲ" ਵਿੱਚ ਸਰਵਉੱਤਮ ਸਥਾਨਕ ਸੋਲੋ ਆਰਟਿਸਟ (ਔਰਤ) ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਚੌਥੀ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਬੈਸਟ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਸੋਲੋ ਆਰਟਿਸਟ (ਔਰਤ) ਵਜੋਂ ਇਹ ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਜਿੱਤ ਸੀ।
ਕਵਿਤਾ ਦੇਵੀ
ਵਪਾਰ
ਜਨਵਰੀ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤ 'ਚ ਡਬਲਿਊ.ਡਬਲਿਊ.ਈ. ਸੁਪਰ ਲੀਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਲਈ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਲਈ ਅਜ਼ਮਾਇਸ਼ਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ।
ਬਾਹਰੀ ਕਡ਼ੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1986 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਲੋਕ
ਹੀਰਾ ਪੁਰ
ਹੀਰਾ ਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਜਲੰਧਰ ਪੱਛਮੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਜਿੱਲ ਬਾਰਬਰ
ਕਰੀਅਰ
ਫਰਵਰੀ ਤੋਂ ਮਾਰਚ 2007 ਤੱਕ ਉਸਨੇ ਸਟੂਅਰਟ ਮੈਕਲੀਨ ਦੇ ਸੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਰੇਡੀਓ ਸ਼ੋਅ ਦ ਵਿਨਅਲ ਕੈਫੇ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਡੈਨ ਹਿੱਲ ਨਾਲ ਪੂਰਬੀ ਕਨੈਡਾ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਮੈਟ ਐਂਡਰਸਨ ਨਾਲ ਪੂਰੇ ਕਨੈਡਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਿਆਂ ਵਿਨਅਲ ਕੈਫੇ ਟੂਰ 'ਤੇ ਆਈ ਸੀ। 2008 ਵਿੱਚ ਬਾਰਬਰ ਨੇ ਪੂਰੀ ਆਰਕੈਸਟ੍ਰਲ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਜੈਜ਼ ਐਲਬਮ ਚਾਂਸ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ।
ਹੀਰਾ ਪੁਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਜਿੱਲ ਬਾਰਬਰ
ਕਰੀਅਰ
ਇਹ ਐਲਬਮ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਸਨੂੰ ਦੋ ਜੂਨੋ ਅਵਾਰਡ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਿਊ ਆਰਟਿਸਟ ਆਫ਼ ਦ ਈਅਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਸ ਐਲਬਮ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਟਰੈਕ ਨੈਟਫਲਿਕਸ ਦੀ ਲੜੀ 'ਤੇ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਓਰੇਂਜ ਇਜ ਦ ਨਿਉ ਬਲੈਕ, ਸੀਜ਼ਨ 1, ਐਪੀਸੋਡ 1 ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਬਾਰਬਰ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਰੇਡੀਓ 3 ਦੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਗ੍ਰਾਂਟ ਲਾਰੈਂਸ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਹਨ।
ਬਰਨਾ
ਬਰਨਾ ਜਿਸਨੂੰ ਬਰਨ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਿਲ੍ਹੇ ਕਪੂਰਥਲੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਫਗਵਾੜਾ ਸ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਵਸਿਅਾ ਹੈ । ਰਾਣੀਪੁਰ, ਕਿਸ਼ਨਪੁਰ, ਪਲਾਹੀ, ਭੋਗਪੁਰ ਇਸ ਦੇ ਗੁਆਂਢੀ ਪਿੰਡ ਹਨ ।
ਪਿੰਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਸੰਬੰਧੀ ਅੰਕੜੇ
2011 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਅਨੁਸਾਰ ਪਿੰਡ ਬਰਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਜਾਨਕੀ ਬੱਲਭ ਪਟਨਾਇਕ
ਜਾਨਕੀ ਬੱਲਭ ਪਟਨਾਇਕ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਲੀਡਰ ਹੈ। ਉਹ 1980 ਤੋਂ 1989 ਅਤੇ 1995 ਤੋਂ 1999 ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਉੜੀਸਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਰਿਹਾ। ਹੁਣ ਉਹ 2009 ਤੋਂ 2015 ਤੱਕ ਅਸਾਮ ਦਾ ਗਵਰਨਰ ਰਿਹਾ।
ਜੀਵਨ
ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਖੁਰਦਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ 1947 ਵਿੱਚ ਉਤਕਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦੀ ਬੀ.ਏ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬਨਾਰਸ ਹਿੰਦੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਐਮ.ਏ ਕੀਤੀ।
ਕੂਕਾਬਾਰਾ (ਰਸਾਲਾ)
ਕੂਕਾਬਾਰਾ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤਕ ਰਸਾਲਾ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ ਅਤੇ ਪੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਤ੍ਰੈਮਾਸਿਕ ਰਸਾਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਇਸ ਦੇ ਚਾਰ ਅੰਕ ਆ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਅੰਕ 3
ਇਸ ਦੇ ਤੀਜਾ ਅੰਕ ਜੁਲਾਈ-ਸਿਤੰਬਰ 2014 ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਲੇਖ-ਵੇਰਵਾ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ:
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਾਲੇ
ਡਾ. ਜਸਪਾਲ ਸਿੰਘ
'''ਡਾ. ਜਸਪਾਲ ਸਿੰਘ''' ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਉਪ ਕੁਲਪਤੀ ਸੀ।
ਜੀਵਨ ਵੇਰਵੇ
1975 ਵਿੱਚ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਮੁਸਲਿਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਐਮਏ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਬਾਰੇ ਡਿਪਲੋਮਾ ਲੈਣ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ, "ਸਿੱਖ ਧਰਮਿਕ ਪੋਥੀਆਂ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬਿਤ ਰਾਜ ਦਾ ਸੰਕਲਪ" ਵਿਸ਼ੇ ਤੇ ਉਸ ਨੇ 1989 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੀਐਚ.ਡੀ. ਕੀਤੀ। ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਨ, ਕਾਮਰਸ ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਸਾਲ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਸਮੇਤ ਕੁੱਲ 32 ਸਾਲ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ
ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ
ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਜਾਂ ਮੂਲ ਢਾਂਚਾ ਕਿਸੇ ਸਮਾਜ ਜਾਂ ਸਨਅਤ ਦੇ ਕਾਰ-ਵਿਹਾਰ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਮੂਲ ਪਦਾਰਥਕ ਅਤੇ ਜੱਥੇਬੰਦਕ ਘਾੜਤਾਂ ਜਾਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਾਂ ਅਰਥਚਾਰਾ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਹੂਲਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ਼ ਸਬੰਧਤ ਬਣਤਰੀ ਇਕਾਈਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਵਜੋਂ ਵੀ ਗਿਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਮੁਕੰਮਲ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇਣ ਵਾਲ਼ਾ ਖ਼ਾਕਾ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਦੇਸ਼ ਜਾਂ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਪਤਾ ਲਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਇਸਤਲਾਹ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਰਥਿਕਤਾ
ਰੁਪਿੰਦਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ
ਰੁਪਿੰਦਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ (ਰੂਪ ਢਿੱਲੋਂ) (ਜਨਮ 1969) ਕਹਾਣੀ, ਨਾਵਲ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਦਾ, ਇੱਕ ਬਰਤਾਨਵੀ ਸਮਕਾਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਰੂਪ ਢਿੱਲੋਂ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦਾ ਜੰਮਪਲ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਚੰਗਾ ਜਾਣੂ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਔਕਸਫੋਡ ਬਰੂਕਜ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਉਚੇਰੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਰੂਪ ਨੇ ਯੂ ਕੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਸਾਹਿਤੀ ਲਹਿਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਵਿਚਿੱਤਰਵਾਦ ਸੱਦਦਾ ਹੈਂ। ਇਸ ਰੂਪ ਭੇਦ ਵਿੱਚ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਰਲ਼ ਮਿਲ ਕੇ ਨਵਾਂ ਅੰਦਾਜ਼ ਪੇਚ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ ਆਮ ਅਦਬ ਨੂੰ ਲਕੀਰ ਦਾ ਫ਼ਕੀਰ ਸਮਝਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ( Science Fiction), ਜਾਦੂ ਯਥਾਰਥ,ਹਕੀਕਤ ਅਤੇ ਕਲਪਨਾ ਇਕੱਠੇ ਸੋਚ ਉਡਾਰੀ ਮਾਰਦੇ ਹਨ। ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਤੋਂ, ਜਪਾਨੀ ਤੋਂ ਅਤੇ ਸਪਾਨੀ ਤੋਂ ਕਈ ਪੰਜਾਬੀ ਵਾਸਤੇ ਨਵੇ ਟੈਕਨੀਕ ਉਧਾਰ ਲੈਏ ਹਨ। ਉਸ ਦਾ ਲਹਿਜਾ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਧਰਤੀ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਬਾਹਰ ਗੋਰਿਆਂ ਦੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਨਾਲ਼ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਦਾ ਅਸਰ ਨਾਲ਼  ਬਦਲੀ ਹੋਈ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਲਹਿਜਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਰਤਾਨਵੀ ਜਾਂ ਬਾਹਰਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲੀ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹੈਂ।  ਇਸ ਲਈ ਫਿਕਰਾ ਬੰਦੀ ਤੇ ਵਾਕ ਬਣਤਰ ਪੰਜਾਬੀ ਵਾਸਤੇ ਨਵਾਂ ਹੀ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਲਿਖਾਰੀ ਰੂਪ ਵਾਂਗ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ਵਿਚਿੱਤਰਵਾਦ ਸੱਦ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਵਿਚਿੱਤਰਵਾਦ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਆਮ ਕਹਾਣੀ ਨਾਲ਼ ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਕਥਾ ਕਾਵਿ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਿਨੀਮਾ ਦਾ ਕਾਫ਼ੀ ਅਸਰ ਹੈ, ਦ੍ਰਿਸ਼ ਬਹੁਤ ਬਰੀਕੀ 'ਚ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਹਰ ਪਾਤਰ ਦੇ ਲੀੜੇ, ਸ਼ਕਲ ਅਤੇ ਸੁਭਾੳ ਵੀ। ਪਾਤਰ ਦਾ ਆਲ਼ਾ ਦੁਆਲ਼ਾ ਵੀ  ਬਿਓਰੇਵਾਰ ਨਾਲ਼ ਤਸ਼ਰੀਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹੁਣ ਤੱਕ ਰੂਪ ਦਾ ਨਾਵਲ ਸਮੁਰਾਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਹੱਟਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਵਲ ਚਿੱਟਾ ਤੇ ਕਾਲ਼ਾ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਮਹਾਨ-ਨਾਵਲ ਸ਼ਮਝਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1969
ਡਾਂਸ
ਇਤਿਹਾਸ
ਡਾਂਸ ਦਾ ਆਰੰਭ ਹੋਣ ਦੇ ਪੁਰਾਤਤਵ ਸਬੂਤ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਭੀਮਬੇਟਕਾ ਦੀਆਂ ਚਟਾਨਾਂ ਉੱਤੇ 9,000 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੇ ਚਿੱਤਰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ 3300 ਈ. ਪੂਰਵ ਮਿਸਰ ਦੇ ਮਕਬਰੇ ਦੀ ਚਿਤਰਕਾਰੀ ਵੀ ਨ੍ਰਿਤ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਂਸ ਹੀ ਇੱਕ ਮਾਤਰ ਅਜਿਹਾ ਤਰੀਕਾ ਸੀ ਜੋ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਪੀੜੀ-ਦਰ-ਪੀੜੀ ਅੱਗੇ ਤੋਰਦਾ ਸੀ।
ਲਾਤੀਨੀ ਡਾਂਸ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਪਲੈਟੋ,ਅਰਸਤੂ,ਪਲੂਟਾਰਕ ਅਤੇ ਲੁਸੀਅਨ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬਾਈਬਲ ਅਤੇ ਤਲਮੂਦ (ਯਹੂਦੀਆਂ ਦਾ ਨਿਯਮ ਵਿਧੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ) ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਜਿਹੀਆਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜੋ ਨ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹਨ ਅਤੇ ਵੱਖਰੀ-ਵੱਖਰੀ 30 ਤੋਂ ਵੱਧ ਡਾਂਸ ਨਿਯਮਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਨ੍ਰਿਤ ਦਾ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗ੍ਰੰਥ ਭਾਰਤ ਮੁਨੀ ਦਾ ਨਾਟਯ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਹੈ। ਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਨ੍ਰਿਤ ਨਾਟਕ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਹੈ। ਡਾਂਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਕਿਸਮਾਂ - ਧਰਮ-ਨਿਰਪੱਖ,ਧਾਰਮਿਕ (ਰਸਮੀ),ਭਾਵਮਈ ਅਤੇ ਵਿਆਖਿਆਮੂਲਕ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਸਮਾਂ ਅਤੇ ਚਾਰ ਖੇਤਰੀ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ।
ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਮਕਾਲੀ ਡਾਂਸ ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਇਤਿਹਾਸਕ,ਪਰੰਪਰਾਗਤ,ਰਸਮੀ ਅਤੇ ਰਸਮੀ ਨਾਚਾਂ ਨਾਲ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨ੍ਰਿਤਕਾਰ
ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਨ੍ਰਿਤਕਾਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਠੇਕੇ (ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ) ਉੱਤੇ ਜਾਂ ਖ਼ਾਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਜਾਂ ਕਲਾਕਿਰਤੀ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਡਾਂਸਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਕਾਰਜੀ ਹਾਲਤ ਲਗਾਤਾਰ ਬਦਲਦੀ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਕਾਰਨ ਨਿੱਗਰ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਅਤੇ ਘੱਟ ਤਨਖਾਹ ਹੈ।
ਡਾਂਸ ਮਾਸਟਰ
ਡਾਂਸ ਮਾਸਟਰ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਡਾਂਸ ਪ੍ਰਦਸ਼ਨਾਂ ਜਾਂ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਈ ਖੜੇ ਪ੍ਰਤਿਯੋਗਿਆਂ ਕੋਚਿੰਗ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਡਾਂਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਤਜ਼ਰਬਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਹ ਸਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਡਾਂਸ ਮਾਸਟਰ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣਾ-ਆਪ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਡਾਂਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਡਾਂਸ ਸਕੂਲ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ
ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਅਕਸਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਕਰਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖ਼ਾਸ ਪ੍ਰੋਜੇਕਟ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਇੱਕ ਡਾਂਸ ਕੰਪਨੀ ਵਲੋਂ ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ ਕਰ ਕੇ ਉਹ ਕੰਪਨੀ ਵਲੋਂ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਬਣਕੇ ਠੇਕੇ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਲਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਡਾਂਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਿੱਤੇ
ਮਿੰਦਰਪਾਲ ਭੱਠਲ
ਮਿੰਦਰਪਾਲ ਭੱਠਲ (ਜਨਮ 15 ਫਰਵਰੀ 1950) ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਨਾਟਕਕਾਰ ਹੈ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਮਿੰਦਰਪਾਲ ਦਾ ਜਨਮ 15 ਫਰਵਰੀ 1950 ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਭੱਠਲਾਂ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸੰਗਰੂਰ (ਹੁਣ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬਰਨਾਲਾ) ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਵਿੱਦਿਆ ਸਾਗਰ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀਮਤੀ ਦਿਆਵੰਤੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1950 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸਿਆਣਪ
ਸਿਆਣਪ ਯੋਗਤਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਖਾਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਬਕਾਇਆ ਯੋਗਤਾ ਨੂੰ "ਪ੍ਰਤਿਭਾ" ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਯੋਗਤਾ ਸਰੀਰਕ ਜਾਂ ਮਾਨਸਿਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।ਯੋਗਤਾ ਕੁਝ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਜਮਾਂਦਰੂ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ ਭਾਵੇਂ ਵਿਕਾਸ ਵਿਕਸਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ। ਯੋਗਤਾ ਗਿਆਨ, ਸਮਝ, ਸਿੱਖੀ ਜਾਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਯੋਗਤਾਵਾਂ (ਹੁਨਰ) ਜਾਂ ਰਵੱਈਏ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਯੋਗਤਾ ਦਾ ਜਨਮ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੇ ਵਿਪਰੀਤ ਹੈ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਜਾਂ ਯੋਗਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਿੱਖਣ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗਲੇਡਵੈਲ (2008) ਅਤੇ ਕੋਲਵਿਨ (2008) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਕਸਰ ਸਿਰਫ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਕਾਰਨ ਜਾਂ ਸਖਤ ਸਿਖਲਾਈ ਤੋਂ ਬਚਣ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਾ ਵੱਖ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਨਿਯਮ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪ੍ਰਤਿਭਾਵਾਨ ਲੋਕ ਕੁਝ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤੁਰੰਤ ਉੱਚ ਨਤੀਜੇ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਅਕਸਰ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਦਿਸ਼ਾ ਜਾਂ ਵਿਧਾ ਵਿੱਚ।
ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਯੋਗਤਾ
ਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਸਬੰਧਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖੀ ਮਾਨਸਿਕ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਵਿਚਾਰ ਹਨ। ਆਈ ਕਿਯੂ ਦੇ ਅਸਲ ਵਿਚਾਰ ਦੇ ਉਲਟ, ਯੋਗਤਾ ਅਕਸਰ ਕਈ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਸੁਤੰਤਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਿਲਟਰੀ ਫਲਾਈਟ, ਏਅਰ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਨਿਯੰਤਰਣ, ਜਾਂ ਕੰਪਿਯੂਟਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਿੰਗ ਲਈ ਯੋਗਤਾ। ਇਹ ਪਹੁੰਚ ਕਈਂ ਵੱਖਰੇ ਹੁਨਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਪਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਈ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀਆਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਕੈਟਲ – ਹੌਰਨ – ਕੈਰਲ ਥਿਯੂਰੀ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਦੇ ਕਈ ਹੋਰ ਆਧੁਨਿਕ ਸਿਧਾਂਤ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਯੋਗਤਾ ਟੈਸਟਾਂ ਨੂੰ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ ਅਤੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਫੈਸਲਿਆਂ ਲਈ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਖੁਫੀਆ ਪਰੀਖਿਆਵਾਂ ਵਿਦਿਅਕ ਅਤੇ ਖੋਜ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਓਵਰਲੈਪ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਅਕਸਰ ਇਕੋ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਯੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਾਪਦੇ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਣ ਦੇ ਲਈ, ਯੋਗਤਾ ਟੈਸਟ ਜਿਵੇਂ ਆਰਮਡ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਐਪਟੀਟਿਯੂਡ ਬੈਟਰੀ ਕਾਫ਼ੀ ਯੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਾਪਦੀ ਹੈ ਜੋ ਉਹ ਆਮ ਬੁੱਧੀ ਦੇ ਮਾਪ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਮਾਨਸਿਕ ਯੋਗਤਾ ਵਰਗੀ ਇਕੋ ਇੱਕ ਰਚਨਾ ਕਈ ਟੈਸਟਾਂ ਨਾਲ ਮਾਪੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਕਸਰ, ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਟੈਸਟ ਸਕੋਰਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਕੋ ਉਪਾਅ ਨੂੰ ਲਾਭਦਾਇਕ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਣ ਦੇ ਲਈ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਲੇਬਰ ਦੀ ਜਨਰਲ ਲਰਨਿੰਗ ਕਾਬਲੀਅਤ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਜ਼ੁਬਾਨੀ, ਸੰਖਿਆਤਮਕ ਅਤੇ ਸਥਾਨਿਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਅੰਕ ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਕੋਲ ਹੁਨਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਮਾਨਸਿਕ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਉੱਚੇ ਜਾਂ ਘੱਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਐਪਟੀਟਿਯੂਡ ਸਬਸੈਟਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅੰਤਰ-ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਤੌਰ ਤੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿ ਕਿਹੜਾ ਕੰਮ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਕੁਸ਼ਲ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਜਾਂ ਬਿਨੈਕਾਰਾਂ ਲਈ ਕਿਹੜੀਆਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਨ। ਅਕਸਰ, ਵਧੇਰੇ ਸਖਤ ਯੋਗਤਾ ਟੈਸਟਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਵ-ਸੰਪੂਰਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੁਆਰਾ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਮੁਢਲੇ ਪੱਧਰ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੈੱਟ ਸਕੋਰ, ਜੀਆਰਈ ਸਕੋਰ, ਗੇਟ ਸਕੋਰ, ਡਿਗਰੀਆਂ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ।
ਸੰਯੁਕਤ ਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਟੈਸਟ
ਟੈਸਟ ਜੋ ਸਿੱਖੇ ਹੋਏ ਹੁਨਰਾਂ ਜਾਂ ਗਿਆਨ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਦੇ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਟੈਸਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੁਝ ਟੈਸਟ ਦੋਵੇਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਣ ਜੋ ਦੋਵਾਂ ਢੰਗਾਂ ਵੱਲ ਝੁਕਦੀ ਹੈ ਆਰਮਡ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਐਪਟੀਟਿਯੂਡ ਬੈਟਰੀ (ਏਐਸਵੇਡ), ਜੋ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਭਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਐਸਏਟੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕਾਲਜ ਲਈ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਟੈਸਟ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੇ ਤੱਤ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਣ ਦੇ ਲਈ, ਇਹ ਗਣਿਤ ਦੇ ਤਰਕ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਗਣਿਤ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਗਣਿਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੋਵਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਯੋਗਤਾ ਟੈਸਟਾਂ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਮਝਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਯੋਗਤਾਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸਮੂਹ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ:
ਕਿਤਾਬਚਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਆ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ
ਮਾਣਕ ਸਰਕਾਰ
ਮਾਣਕ ਸਰਕਾਰ (ਜਨਮ:22 ਜਨਵਰੀ 1949) ਇੱਕ ਖੱਬੇਪੱਖੀ ਰਾਜਨੀਤੀਵਾਨ ਹਨ। ਉਹ 1988 ਤੋਂ ਤਰੀਪੁਰਾ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਪੋਲਿਟਬਿਊਰੋ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ।
ਭਾਗੋ ਬੁੱਢਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਜੋਸੇਫ਼ ਜੂਬੇਰ
ਜੋਸੇਫ਼ ਜੂਬੇਰ (7 ਮਈ, 1754 ਵਿੱਚ, ਮਾਂਟੀਜਨੈਕ, ਪੈਰੀਜੌਰਡ – 4 ਮਈ, 1824 ਵਿੱਚ ਪੈਰਿਸ) ਇੱਕ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਨੀਤੀਵਾਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਜੋਸੇਫ਼ ਨੇ ਕਈ ਲੇਖ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰ ਲਿਖੇ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ ਛਾਪੇ ਗਏ।
ਠ
ਠ ਗੁਰਮੁਖੀ ਵਰਣ ਮਾਲਾ ਦਾ 17ਵਾਂ ਅੱਖਰ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਮੁਖੀ ਵਰਣ ਮਾਲਾ
ਪਿਲੀ ਵੇਸ਼ਾ
thumb|270x270px| [[ਮੈਂਗਲੋਰ/ਮੈਂਗਲੂਰ|ਮੈਂਗਲੋਰ ਵਿੱਚ ਮੈਂਗਲੋਰ ਦਸਰਾ ਜਲੂਸ ਦੇ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਪੇਂਟ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਟਾਈਗਰ ਪੋਸ਼ਾਕਾਂ ਵਿੱਚ ਲੜਕਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮੂਹ]] ਪਿਲੀ ਵੇਸ਼ਾ ( ਤੁਲੂ : ಪಿಲಿ ಏಸ) ਵਿੱਚ "ਟਾਈਗਰ ਮਾਸਕ " ਤੱਟਵਰਤੀ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਲੋਕ ਨਾਚ ਹੈ। ਪੀਲੀਵੇਸ਼ ਨਵਰਾਤਰੀ ਦੌਰਾਨ ਦੇਵੀ ਦੁਰਗਾ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਪਸੰਦੀਦਾ ਜਾਨਵਰ ਸ਼ੇਰ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਰਨੇਮੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੰਗਲੌਰ ਦਾਸਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਇਸ ਰਸਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਉਡੁਪੀ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜਨਮ ਅਸ਼ਟਮੀ / ਮੋਸਾਰਕੁਡੀਕੇ ਅਤੇ ਗਣੇਸ਼ ਚਤੁਰਥੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਮੰਗਲੌਰ, ਉਡੁਪੀ, ਮੂਦਾਬਿਦਰੀ, ਕੁੰਦਾਪੁਰ ਅਤੇ ਤੁਲੂ ਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ
2014 ਦੀ ਕੰਨੜ ਫਿਲਮ ਉਲੀਦਾਵਰੂ ਕੰਦੰਥੇ ਵਿੱਚ ਟਾਈਗਰ ਡਾਂਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਪਾਤਰ (ਅਦਾਕਾਰ ਅਚਯੁਥ ਕੁਮਾਰ ) ਪਿਲੀਵੇਸ਼ਾ ਟੁਕੜੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, "ਪਿਲੀਵੇਸ਼ਾ ਬੀਟਸ" ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਗੀਤ ਹੈ ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਟਾਈਗਰ ਡਾਂਸ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ।
ਗੈਲਰੀ
thumb|Hulivesha/Pili Yesa Video
ਨੇਹਾ ਮਹਾਜਨ
ਨੇਹਾ ਮਹਾਜਨ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Neha Mahajan; ਜਨਮ 18 ਅਗਸਤ 1990) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ, ਜੋ ਮਰਾਠੀ ਥੀਏਟਰ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮਰਾਠੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਹਾਜਨ ਨੇ ਦੀਪਾ ਮਹਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਕੈਨੇਡੀਅਨ-ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਮਿਡਨਾਈਟਸ ਚਿਲਡਰਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਪੁਰਾਣਾ ਹਵਾਨਾ
ਪੁਰਾਣਾ ਹਵਾਨਾ(La Habana Vieja) ਕਿਊਬਾ ਦੇਸ ਦੇ ਹਵਾਨਾ ਪ੍ਰਦੇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਜੋ ਇਸਦੀਆਂ 15 ਮਿਊਂਸਪਲ ਕਮੇਟੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਪੁਰਾਣਾ ਹਵਾਨਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਟਿਕਾਣਾ ਹੈ।
ਨੇਹਾ ਮਹਾਜਨ
2013 ਵਿੱਚ, ਮਹਾਜਨ ਨੇ ਮਾਧਵ ਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਮਰਾਠੀ ਵਿੱਚ ਹੈਮਲੇਟ ਦੇ ਸਟੇਜ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਓਫੇਲੀਆ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਫਿਰ ਉਹ ਅਜੋਬਾ (2013), ਅਤੇ ਤਿਉਹਾਰ ਆਫ ਵਾਰਾਣਸੀ (2014) ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। 2015 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੰਡੀ ਡਰਾਮਾ ਦ ਪੇਂਟਡ ਹਾਊਸ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਾਯਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਲੀਵੁੱਡ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਨੇਹਾ 2019 ਦੀ ਨੈੱਟਫਲਿਕਸ ਸੀਰੀਜ਼ ਲੀਲਾ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਇੱਕ ਡਿਸਟੋਪੀਅਨ ਡਰਾਮਾ। ਉਹ ਰੋਹਿਤ ਸ਼ੈੱਟੀ ਦੀ ਐਕਸ਼ਨ ਫਿਲਮ ਸਿੰਬਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਸੀ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਐਕਸ਼ਨ-ਥ੍ਰਿਲਰ ਐਕਸਟ੍ਰਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕੀਤੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਮਹਾਜਨ ਸਿਤਾਰ ਕਲਾਕਾਰ ਪੰਡਿਤ ਵਿਦੂਰ ਮਹਾਜਨ ਦੀ ਧੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੋਲੋ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੇ ਸਿਤਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਤਾਲੇਗਾਂਵ ਦਾਭਾਡੇ, ਪੁਣੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮਹਾਜਨ ਨੇ ਟੈਕਸਾਸ ਦੇ ਟ੍ਰਿਬਲ ਟੇਕ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪੁਣੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਫਿਲਾਸਫੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਥੀਏਟਰ ਅਤੇ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਮਰਾਠੀ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਰਾਠੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੇਖ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੋਂ ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ
ਨਸੀਮ ਵਿਕੀ
ਨਸੀਮ ਵਿਕੀ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੀਵੀ ਅਤੇ ਫਿਲਮੀ ਹਾਸਰਸ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਾਤਨ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸਟੇਜ ਡਰਾਮੇਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਨਸੀਮ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਈ ਟੀਵੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਕਲਰ ਟੀਵੀ ਦੇ ਇੱਕ ਕਾਮੇਡੀ ਸ਼ੋ ਨੋਟੰਕੀ ਕੇ ਸੂਪਰ ਓਵਰਸ ਅਤੇ ਕਾਮੇਡੀ ਨਾਇਟਸ ਵਿਦ ਕਪਿਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਲਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਬਿੱਲੀ ਮਾਸੀ
ਬਿੱਲੀ ਮਾਸੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਖੇਡ ਹੈ। ਇਹ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਖੇਡ 'Old Witch' ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਜੁਲਦੀ ਹੈ। ਬੱਚੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਗੋਲ ਘੇਰਾ ਬਣਾ ਲੈਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੁੱਗਕੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਚੁਣਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬੱਚਾ ਬਿੱਲੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦੂਜਾ ਮਾਸੀ। ਮਾਸੀ ਝੂਠੀ ਮੂਠੀ ਗੋਲ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਖੜੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਤੇ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਰੱਖ ਰੱਖ ਕੇ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ ਮੇਰਾ ਆਟਾ ਪਿਆ ਹੈ ਇੱਥੇ ਮੇਰੀ ਦਾਲ,ਦੁੱਧ, ਖੰਡ ਤੇ ਇੱਥੇ ਘਿਓ। ਇਹ ਕਹਿਕੇ ਉਹ ਝੂਠੀ ਮੂਠੀ ਬਾਹਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਬਿੱਲੀ ਆ ਕੇ ਝੂਠੀ ਮੂਠੀ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਖਾ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਮਾਸੀ ਆ ਕੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਦੀ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰਾ ਸਮਾਨ ਕਿੱਥੇ ਹੈ। ਬੱਚੇ ਕਹਿੰਦੇ ਬਿੱਲੀ ਖਾ ਗਈ। ਮਾਸੀ ਬਿੱਲੀ ਦੇ ਮਗਰ ਭੱਜਦੀ ਹੈ ਬਿੱਲੀ ਘੇਰੇ ਅੰਦਰ ਅੱਗੇ ਅੱਗੇ ਭੱਜਦੀ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਤੁਕਾਂ
ਬਿੱਲੀਏ ਨੀ ਬਿੱਲੀਏ ਤੂੰ ਹੀ ਖਾਧਾ, ਨਾ ਨੀ ਮਾਸੀ ਮੈ ਨੀ ਖਾਧਾ, ਬਿੱਲੀਏ ਨੀ ਬਿੱਲੀਏ ਤੂੰ ਹੀ ਖਾਧਾ, ਨਾ ਨੀ ਮਾਸੀ ਮੈ ਨੀ ਖਾਧਾ ... ਇਸ ਤਰਾਂ ਫੜਨ ਫੜਾਈ ਖੇਡਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਦ ਬਿੱਲੀ ਫੜ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਹੋਰ ਦੋ ਬੱਚੇ ਬਾਰੀ ਲੇਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖੇਡਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ
ਹੇਲਰ
ਹੇਲਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਜਲੰਧਰ ਪੱਛਮੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਘਾਹ
ਪੋਚੀਆਏ ਜਾਂ ਗ੍ਰਾਮੀਨੇਆਏ  ਮੋਨੋਕੋਟੀਲੇਡੋਨਸ ਫੁੱਲਦਾਰ ਪੌਦਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਲਗਭਗ ਸਰਵ ਵਿਆਪਕ ਪਰਿਵਾਰ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਾਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਨਾਜ ਦੇ ਘਾਹ, ਬਾਂਸ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਘਾਹ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਵਾਲ਼ੇ ਘਾਹ ਅਤੇ ਲਾਅਨ ਅਤੇ ਚਰਾਗਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਬਾਅਦ ਵਾਲ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਆਮ ਕਰਕੇ ਸਮੂਹਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਾਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਲਗਭਗ 780 ਜਿਨਸਾਂ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 12,000 ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ,ਘਾਹ ਐਸਟੇਰੇਸੀ, ਆਰਕਿਡੇਸੀ, ਫੈਬੇਸੀ ਅਤੇ ਰੂਬੀਏਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੰਜਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪੌਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਘਾਹ
ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ
ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਟਿਕਾਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼, ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਅਤੇ ਉੱਡਣ ਖਟੋਲੇ ਚੜ੍ਹਦੇ-ਉੱਤਰਦੇ ਹਨ। ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਵਿਖੇ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਵਿਖੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਚੜ੍ਹਨ-ਉੱਤਰਨ ਲਈ ਦੌੜ-ਪੱਟੀ, ਹੈਲੀਪੈਡ ਵਰਗਾ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਮੈਦਾਨੀ ਤਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਪਾਣੀ ਵੀ ਇਹ ਕੰਮ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ
ਬਿਧੀਪੁਰ
ਬਿਧੀਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਰੁਥ ਬੈਨੇਡਿਕਟ
ਰੁਥ ਬੈਨੇਡਿਕਟ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Ruth Benedict; 5 ਜੂਨ 1887 - 17 ਸਤੰਬਰ 1948) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਮਾਨਵ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੀ। ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮਾਨਵ ਵਿਗਿਆਨੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ। ਇਹ ਅਮਰੀਕੀ ਮਾਨਵ ਵਿਗਿਆਨੀ ਸੰਘ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕਧਾਰਾਈ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।
ਜੀਵਨ
ਰੁਥ ਦਾ ਜਨਮ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ 5 ਜੂਨ 1887 ਨੂੰ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਂ ਫਰੈਡਰਿਕ ਫਲਟਨ ਅਤੇ ਮਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਬਿਆਟ੍ਰੀਸ ਸੀ। ਇਸ ਦੀ ਮਾਂ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਹੋਮਿਓਪੈਥਿਕ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਸਰਜਨ ਸੀ।
7 ਸਾਲ ਦੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇਸਨੇ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦਾ ਪਸੰਦੀਦਾ ਲੇਖਕ ਜੀਨ ਐਂਜਲੋ ਸੀ। ਉਸ ਆਪਣੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਸੱਚਾਈਆਂ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ। ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਸਨੇ ਮਨੁੱਖ ਉੱਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ "ਪੈਟਰਨਜ਼ ਆਫ ਕਲਚਰ" ਵਿੱਚ ਪੂਏਬਲੋ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ।
1905 ਵਿੱਚ ਇਸਨੇ ਵਾਸਾਰ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। 1909 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 1919 ਵਿੱਚ ਇਸਨੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਾਂਜ਼ ਬੋਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ. ਕੀਤੀ।
1923 ਵਿੱਚ ਇਸਨੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
1910 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਸਟੈਨਲੀ ਬੈਨੇਡਿਕਟ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਹੋਈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਦੋਨਾਂ ਨੇ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ।
ਬੌਬ ਬੀਮਨ
ਰਾਬਰਟ ਬੀਮਨ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Robert Beamon; ਜਨਮ 29 ਅਗਸਤ, 1946) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਬਕਾ ਟਰੈਕ ਅਤੇ ਫੀਲਡ ਅਥਲੀਟ ਹੈ, ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵ ਰਿਕਾਰਡ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮੇਸੀਓ ਸਿਟੀ ਓਲੰਪਿਕਸ ਵਿੱਚ ਲੰਮੀ ਛਾਲ ਵਿੱਚ 1968 ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਮੌਜੂਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਨੂੰ 55 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ (21 ਸੈਕਿੰਡ) ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵ ਰਿਕਾਰਡ 23 ਸਾਲ ਤੱਕ ਖੜ੍ਹਾ ਰਿਹਾ, ਜਦ ਤੱਕ ਕਿ ਇਹ 1991 ਵਿੱਚ ਮਾਈਕ ਪਾਵੇਲ ਦੁਆਰਾ ਤੋੜਿਆ ਨਾ ਗਿਆ। ਬੀਮੋਨ ਦਾ ਓਲੰਪਿਕ ਰਿਕਾਰਡ ਇਸ ਦਿਨ ਤੱਕ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਰਾਬਰਟ ਬੀਮਨ ਦਾ ਜਨਮ ਦੱਖਣੀ ਜਮਾਇਕਾ, ਕਵੀਂਸ, ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਜਦੋਂ ਉਹ ਜਮੈਕਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਟਰੈਕ ਕੋਚ ਲੈਰੀ ਐਲਿਸ ਨੇ ਖੋਜਿਆ ਸੀ। ਬੀਮੋਨ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਲ-ਅਮਰੀਕਨ ਟਰੈਕ ਅਤੇ ਫੀਲਡ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਗਿਆ। ਬੀਮੋਨ ਉੱਤਰੀ ਕੈਰੋਰੀਆ ਦੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕਾਲਜ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੇਗਾ, ਆਪਣੀ ਬੀਮਾਰ ਨਾਨੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੋਣ ਲਈ। ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ El Paso ਵਿਖੇ ਟੈਕਸਾਸ ਦੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟਰੈਕ ਅਤੇ ਫੀਲਡ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਮਿਲੀ ਸੀ।
1965 ਵਿੱਚ ਬੀਮਨ ਨੇ ਇੱਕ ਕੌਮੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਟ੍ਰਿੱਪਲ ਜੰਪ ਰਿਕਾਰਡ ਕਾਇਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਲੰਮੀ ਛਾਲ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਸੀ। 1967 ਵਿੱਚ ਉਹ ਏ.ਏ.ਯੂ. ਅੰਦਰ ਖਿਤਾਬ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਪੈਨ ਅਮਰੀਕੀ ਗੇਮਜ਼ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ, ਦੋਵੇਂ ਲੰਮੇ ਛਾਲ ਵਿੱਚ ਸਨ।
ਬੀਮੋਨ ਨੂੰ ਏਲ ਪਾਸੋ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਟੈਕਸਸ ਤੋਂ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੇ ਬ੍ਰਿਗਮ ਯੰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਜਾਤੀਵਾਦੀ ਨੀਤੀਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਚ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਓਲੰਪੀਅਨ ਰਾਲਫ਼ ਬੋਸਟਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗੈਰ ਮਾਨਤਾ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੋਚ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
ਚੰਡਾਲ
ਚੰਡਾਲ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜੋ ਹਿੰਦੂ ਵਰਣ ਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਮੁਰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਪਟਾਉਣ ਦਾ ਕਿੱਤਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਵੇਂ ਵਰੁਣ ਦੇ, ਤਾਮਸੀ ਸੁਭਾਉ ਵਾਲੇ ਆਦਮੀ ਲਈ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਅਛੂਤ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਤਮਿਲ ਜਬਾਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਬੋਲਚਾਲ ਦੀ ਬੋਲੀ ਵਿੱਚ ਗਾਲ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਚੰਡਾਲ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਪਮਾਨਜਨਕ ਲਾਅਨਤ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਯੋਗ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ, ਘਟੀਆ ਨੀਚ ਆਦਮੀ ਵਜੋਂ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਜਾਤੀ ਲਈ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਪਾਲ, ਡੋਮ, ਅੰਤਵਾਸੀ, ਥਾਪ, ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਕਰਮੀ, ਅੰਤਿਅਜ, ਚੰਡਾਲਨੀ, ਪੁੱਕਸ਼, ਗਵਾਸ਼ਨ, ਚੂੜਾ, ਦੀਵਾਕੀਰਤੀ, ਮਾਤੰਗ, ਸ਼ਵਪਚ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਵੀ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬੌਬ ਬੀਮਨ
1968 ਦੀਆਂ ਗਰਮੀਆਂ ਦੀਆਂ ਓਲੰਪਿਕਸ
left|thumb|1968 ਵਿੱਚ ਬੌਬ ਬੀਮਨ ਬੀਮਨ ਨੇ 1968 ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਪਸੰਦੀਦਾ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲਾ ਲਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 23 ਵਿੱਚੋਂ 22 ਮੈਚ ਜਿੱਤੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ 8.33 ਮੀਟਰ (27 ਫੁੱਟ 4 ਇੰਚ ਦੇ ਬਰਾਬਰ) ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ 8.39 ਮੀਟਰ (27 ਫੁੱਟ. 6½ ਇੰਨ.) ਜੋ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹਵਾ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਰਿਕਾਰਡ ਬੁੱਕ ਲਈ ਅਯੋਗ ਸੀ। ਉਸ ਸਾਲ ਉਸਨੇ ਏ.ਏ.ਯੂ. ਅਤੇ ਐਨਸੀਏਏ ਇਨੋਰ ਪਾਰ ਲੰਮ ਜੰਪ ਅਤੇ ਟ੍ਰਿਪਲ ਜੰਪ ਟਾਈਟਲ ਜਿੱਤੇ, ਅਤੇ ਏ.ਏ.ਯੂ. ਉਹ ਕੁਆਲੀਫਾਇੰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਦੋ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਓਵਰਟੈਪਿੰਗ ਓਲੰਪਿਕ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਮੌਕਾ ਬਚਿਆ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਬੀਮਨ ਨੇ ਬੋਰਡ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਮੁੜ-ਮਾਪਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਿਰਪੱਖ ਝਟਕਾ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਉਥੇ ਉਸ ਨੇ ਸੋਵੀਅਤ ਸੰਘ ਦੇ ਦੋ ਸਾਬਕਾ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜੇਤੂ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਲਫ ਬੋਸਟਨ (1960) ਅਤੇ ਲੀਨ ਡੇਵਿਸ ਆਫ ਗ੍ਰੇਟ ਬ੍ਰਿਟੇਨ (1964) ਅਤੇ ਦੋ ਕਾਂਸੀ ਤਮਗਾ ਜੇਤੂ ਇਗੋਰ ਟਾਰ-ਓਵੈਂਸ਼ਨ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ। thumb|ਬੌਬ ਬੀਮਨ 1968 ਬੀਮੋਨ ਦੀ ਸੰਸਾਰ ਰਿਕਾਰਡ ਦੀ ਛਾਲ ਨੂੰ ਸਪੋਰਟਸ ਇਲਸਟਰੇਟਿਡ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੇ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਪੰਜ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਸਪੋਰਟਸ ਪਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਚੰਡਾਲ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਵਰਣ ਵਿਵਸਥਾ
ਬੌਬ ਬੀਮਨ
ਬਾਅਦ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਮੈਕਸੀਕੋ ਸਿਟੀ ਓਲੰਪਿਕ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ, ਬੀਮੋਨ ਨੂੰ ਫੀਨਿਕਸ ਸਨਜ਼ ਨੇ 1969 ਦੇ ਐਨ.ਬੀ.ਏ. ਡਰਾਫਟ ਦੇ 15 ਵੇਂ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਪਰੰਤੂ ਐਨਬੀਏ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਖੇਡਿਆ। 1972 ਵਿੱਚ ਉਹਨੇ ਐਡੈਲਫੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਸਮਾਜਿਕ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਬੀਮਨ ਨੇ ਕੈਥੋਲਿਕੋ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਗਵਰਨਰ ਅਰਨੋਲਡ ਸ਼ਵੇਰਜਨੇਗਰ ਅਤੇ ਕਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਦੇ ਐਥਲੈਟਿਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਤੇ ਬੀਮਨ ਦੇ ਕੰਮ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲਵਰਤਣ ਸਮੇਤ ਯੂਥ ਐਥਲੈਟਿਕਸਵਾਦ ਨੂੰ ਪ੍ਰਫੁੱਲਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਗ੍ਰਾਫਿਕ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਆਰਟ ਆਫ ਦ ਓਲਪੀਅਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਫੋਰਟ ਮਾਈਅਰਜ਼, ਫਲੋਰੀਡਾ ਦੀ ਓਲੰਪਿਕਸ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਦੀ ਆਰਟ ਆਫ਼ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਚੀਫ਼ ਐਗਜ਼ੈਕਟਿਵ ਸੀ।
ਸਨਮਾਨ
ਬੀਮਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਟ੍ਰੈਕ ਐਂਡ ਫੀਲਡ ਹਾਲ ਆਫ ਫੇਮ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ 1983 ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਟੇਟ ਓਲੰਪਿਕ ਹਾਲ ਆਫ ਫੇਮ ਅਥਲੈਟਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਬੀਮੋਨ ਪਹਿਲੇ ਸ਼ਾਮਲ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1946 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖਿਡਾਰੀ
ਪੁਲ
ਪੁਲ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਢਾਂਚਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਹਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪਿੰਡ, ਘਾਟੀ ਜਾਂ ਸੜਕ ਵਰਗੇ ਅੜਿੱਕਿਆਂ ਦੇ ਆਰ-ਪਾਰ ਫੈਲਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਉਸਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਸ ਅੜਿੱਕੇ ਉੱਤੋਂ ਲਾਂਘਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਾਰੇ ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਵਿਲੱਖਣ ਕੰਮ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਹਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੁਲ
ਵਸੁੰਦਰਾ ਦੇਵੀ
ਵਸੁੰਧਰਾ ਦੇਵੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ, ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਹ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਡਾਂਸਰ ਅਤੇ ਕਾਰਨਾਟਿਕ ਗਾਇਕਾ ਸੀ। ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਵੈਜਯੰਤੀਮਾਲਾ ਉਸ ਦੀ ਬੇਟੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1988 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1917 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ