cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਨਿਤੀਸ਼ ਰਾਣਾ
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੈਰੀਅਰ
ਜੂਨ 2021 ਵਿੱਚ, ਰਾਣਾ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੇ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਓਡੀਆਈ) ਅਤੇ ਟਵੰਟੀ20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਟੀ20ਆਈ) ਟੀਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 23 ਜੁਲਾਈ 2021 ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਭਾਰਤ ਲਈ ਆਪਣਾ ਵਨਡੇ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਡੈਬਿਊ 'ਤੇ 14 ਗੇਂਦਾਂ 'ਤੇ 7 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਉਸਨੇ 28 ਜੁਲਾਈ 2021 ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਭਾਰਤ ਲਈ ਆਪਣਾ ਟੀ-20I ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
18 ਫਰਵਰੀ, 2019 ਵਿੱਚ, ਨਿਤੀਸ਼ ਨੇ ਆਪਣੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪ੍ਰੇਮਿਕਾ ਸਾਚੀ ਮਾਰਵਾਹ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤੀ-ਕਾਮੇਡੀਅਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੀ ਚਚੇਰੀ ਭੈਣ-ਭੈਣ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1">
ਹਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ਆਰਟਿਸਟ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਲਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਕਲਾਕਾਰ
ਸ਼ੀਲਾ ਮਹਿਰਾ
ਸ਼ੀਲਾ ਮਹਿਰਾ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਇਸਤਰੀ ਰੋਗ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸੂਤੀ ਮਾਹਰ ਹਨ। ਉਹ ਮੂਲਚੰਦ ਹਸਪਤਾਲ, ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਇਸਤਰੀ ਰੋਗ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸੂਤੀ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹਨ। 1959 ਵਿੱਚ, ਲੇਡੀ ਹਾਰਡਿੰਗ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ DRCOG ਅਤੇ MRCOG ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਰਾਇਲ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਓਬਟੇਟਰੀਸ਼ੀਅਨਸ ਐਂਡ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜਿਸਟਸ, ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਇੰਡੀਅਨ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਓਬ੍ਸਟੇਟਰੀਸ਼ੀਅਨਸ ਐਂਡ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜਿਸਟਸ (ICOG)  ਵਿੱਚ ਖੋਜਕਾਰ ਹਨ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿਵੇਂ ਕਿ- ਰਮਨ ਪੁਰਸਕਾਰ (1998) ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਮੈਡੀਕਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਤੋਂ ਲਾਈਫ ਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ (2006) ਵਿੱਚ ਪਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੌਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ 1991 ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਕੋਧਰਾ
ਪਾਸਪਲਮ ਸਕ੍ਰੋਬੀਕੁਲੇਟਮ, ( Paspalum scrobiculatum) ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੋਡੋ ਬਾਜਰਾ ਜਾਂ ਕੋਧਰਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,  ਇੱਕ ਸਾਲਾਨਾ ਫਸਲ ਅਨਾਜ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਉਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ( ਇਸ ਨੂੰ ਰਾਗੀ (ਫਿੰਗਰ ਬਾਜਰੇ, ਇਲੇਯੂਸਿਨ ਕੋਰਾਕਾਨਾ ) ਸਮਝ ਕੇ ਧੋਖਾ  ਨਹੀਂ  ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।)  ] ਅਤੇ ਭਾਰਤ, ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼, ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ, ਵੀਅਤਨਾਮ, ਥਾਈਲੈਂਡ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਿੱਥੋਂ ਇਹ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣ ਦੀ ਪਠਾਰ ਦੇ ਅਪਵਾਦ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਮਾਮੂਲੀ ਫਸਲ ਵਜੋਂ ਉਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੋਜਨ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਉਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਖ਼ਤ ਫਸਲ ਹੈ ਜੋ ਸੋਕਾ ਵੀ ਸਹਾਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਾਸ਼ੀਏ ਵਾਲੀ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਬਚ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਹੋਰ ਫਸਲਾਂ ਨਹੀਂ ਬਚ ਸਕਦੀਆਂ, ਅਤੇ 450-900 ਪ੍ਰਤੀ ਹੈਕਟੇਅਰ ਕਿਲੋ ਅਨਾਜ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।  ਕੋਧਰੇ ਵਿੱਚ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ  ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਭੋਜਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਵੱਡੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ।
ਪੌਦੇ ਨੂੰ ਤੇਲਗੂ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅਰੀਕੇਲੂ, ਤਾਮਿਲ ਵਿੱਚ ਵਰਾਗੂ, ਮਲਿਆਲਮ ਵਿੱਚ ਵਰਕ (വരക്), ਕੰਨੜ ਵਿੱਚ ਅਰਕਾ, ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਕੋਡੋ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਕੋਧਰਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਰਣਨ
ਕੋਧਰਾ ਇੱਕ ਮੋਨੋਕੋਟ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲਾਨਾ ਘਾਹ ਦੀ ਫਸਲ ਹੈ ਜੋ ਲਗਭਗ ਚਾਰ ਫੁੱਟ ਦੀ ਉਚਾਈ ਤੱਕ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੁੱਲ ਹੈ ਜੋ 4-6 ਰੇਸਮੇਜ਼ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ 4-9 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਲੰਬੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਪਤਲੇ, ਹਲਕੇ ਹਰੇ ਪੱਤੇ 20 ਤੋਂ 40 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਲੰਬਾਈ ਤੱਕ ਵਧਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੁਆਰਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਬੀਜ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਅਤੇ ਅੰਡਾਕਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਲਗਭਗ 1.5 mm ਚੌੜੇ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ 2 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਹਲਕੇ ਭੂਰੇ ਤੋਂ ਗੂੜ੍ਹੇ ਸਲੇਟੀ ਰੰਗ ਤੱਕ ਵੱਖ ਵੱਖ ਰੰਗਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕੋਧਰਾ ਬਾਜਰੇ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਖੋਖਲੀ ਹੁੰਦੀ  ਹੈ ਜੋ ਅੰਤਰ-ਫਸਲੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਲਈ ਆਦਰਸ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ, ਭੂਗੋਲ ਅਤੇ ਨਸਲੀ ਵਿਗਿਆਨ
left|thumb| ਪੇਰਾਡੇਨੀਆ ਰਾਇਲ ਬੋਟੈਨੀਕਲ ਗਾਰਡਨ ਵਿਖੇ ਪਾਸਪਲਮ ਸਕ੍ਰੋਬੀਕੁਲੇਟਮ ( ਕਿਸਮ ਸਕ੍ਰੋਬੀਕੁਲੇਟਮ ) ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫਸਲ ਵਜੋਂ ਉਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਾਸਪਲਮ ਸਕ੍ਰੋਬੀਕੁਲੇਟਮ (ਕਿਸਮ ਕਾਮਰਸੋਨੀ) ਅਫਰੀਕਾ ਦੀ ਦੇਸੀ ਜੰਗਲੀ ਕਿਸਮ ਹੈ। ਕੋਡੋ ਬਾਜਰਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਗਊ ਘਾਹ, ਚੌਲਾਂ ਦਾ ਘਾਹ, ਡਿਚ ਬਾਜਰਾ, ਨੇਟਿਵ ਪਾਸਪਲਮ, ਜਾਂ ਇੰਡੀਅਨ ਕਰਾਊਨ ਗ੍ਰਾਸ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਪਤ ਖੰਡੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ 3000 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਲਿਆ ਸੀ।  ਇਸ ਨੂੰ ਘਰੇਲੂ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅਜੇ ਵੀ ਜਾਰੀ ਹੈ. ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਇਸਨੂੰ ਵਰਕੂ ਜਾਂ ਕੂਵਾਰਕੂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੋਡੋ ਸ਼ਾਇਦ ਕੋਡਰਾ (ਪੌਦੇ ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਨਾਮ) ਦਾ ਇੱਕ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਰੂਪ ਹੈ, । ਇਹ ਸਾਲਾਨਾ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਖਾਧੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਮਾਮੂਲੀ ਭੋਜਨ ਫਸਲ ਹੈ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਕੁਝ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਇਹ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੰਗਲਾਂ ਪੌਧੇ ਹੈ ਜੋ ਸਦੀਵੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉੱਗਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇਸਨੂੰ ਅਕਾਲ ਪੈਣ ਦੇ ਵਕਤ ਭੋਜਨ ਵਜੋਂ ਖਾਧਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਕਸਰ ਇਹ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਨਦੀਨ ਵਜੋਂ ਉੱਗਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕਿਸਾਨ ਇਸ 'ਤੇ ਕੋਈ ਇਤਰਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਜੇਕਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁੱਢਲੀ ਫ਼ਸਲ ਫੇਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਬਦਲਵੀਂ ਫ਼ਸਲ ਵਜੋਂ ਉਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦੱਖਣੀ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਤੇ ਹਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਬੂਟੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਿੱਖ ਇਤਹਾਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਸੰਸਾਰ ਯਾਤਰਾ ਸਮੇਂ ਭਾਈ ਲਾਲੋ ਤਰਖਾਣ ਦੇ ਘਰ ਐਮਨਾਬਾਦ (ਹੁਣ ਪੂਰਬੀ ਪੰਜਾਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਵਿੱਚ ਗਏ ਤੇ ਉੱਥੇ ਕੋਧਰੇ ਦੀ ਰੋਟੀ ਦਾ ਭੋਜਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਭਾਈ ਲਾਲੋ ਜਿਹੇ ਕਿਰਤੀਆਂ ਦਾ ਉਦੋਂ ਨਿੱਤ ਦਾ ਭੋਜਨ ਸੀ।
ਉਗਾਉਣ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੁਰੀ ਸ਼ਰਤਾਂ
ਕੋਡੋ ਬਾਜਰੇ ਦਾ ਪ੍ਰਸਾਰ ਬੀਜਾਂ ਤੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਆਦਰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫੈਲਾਅ ਕੇ ਬੀਜਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕਤਾਰ ਲਾਉਣ ਨਾਲ। ਇਸਦੀ ਤਰਜੀਹੀ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਕਿਸਮ ਬਹੁਤ ਉਪਜਾਊ, ਮਿੱਟੀ-ਅਧਾਰਤ ਮਿੱਟੀ ਹੈ। ਕਿਸਮ ਸਕ੍ਰੋਬੀਕੁਲੇਟਮ  ਆਪਣੇ ਜੰਗਲੀ ਹਮਰੁਤਬਾ ਨਾਲੋਂ ਸੁੱਕੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਲਈ ਬਿਹਤਰ ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਲਗਭਗ 800-1200 ਮਿਲੀਮੀਟਰ  ਸਲਾਨਾ ਪਾਣੀ ਦੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਤੇ ਉਪ-ਨਮੀ ਵਾਲੇ ਸੁੱਕੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ। ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ ਲਈ ਦੂਜੇ ਪੌਦਿਆਂ ਜਾਂ ਨਦੀਨਾਂ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਤੱਤਾਂ ਨਾਲ, ਇਹ ਅਪੋਸ਼ਟਿਕ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਇੱਕ ਆਮ ਖਾਦ ਨਾਲ ਸਿੰਜੀ  ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਰਵੋਤਮ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਇਸ ਦੀ  ਖੁਰਾਕ  ਲਈ 40  ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ ਪਲੱਸ 20 ਕਿਲੋ ਫਾਸਫੋਰਸ ਪ੍ਰਤੀ ਹੈਕਟੇਅਰ ਖੁਰਾਕ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। 1997 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰੀਵਾ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੇਸ ਸਟੱਡੀ ਵਿੱਚ ਕੋਡੋ ਬਾਜਰੇ ਦੇ ਅਨਾਜ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾ ਖਾਦ ਮੁਕਾਬਲੇ ਖਾਧ ਨਾਲ 72% ਵਾਧਾ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ । ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। (ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਸੈਕਸ਼ਨ "ਹੋਰ ਖੇਤੀ ਮੁੱਦੇ" ਦੇਖੋ)।  ਕੋਡੋ ਬਾਜਰਾ  ਅਨੁਕੂਲ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਪੂਰੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਕੁਝ ਅੰਸ਼ਕ ਛਾਂ ਨੂੰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਇਸਦਾ ਆਦਰਸ਼ ਤਾਪਮਾਨ 25-27 ਹੈ °C ਇਸ ਨੂੰ ਪੱਕਣ ਅਤੇ ਵਾਢੀ ਤੱਕ ਚਾਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਹੋਰ ਖੇਤੀ ਮੁੱਦੇ
ਕੋਡੋ ਬਾਜਰਾ ਦੇ ਪੱਕਣ ਸਮੇਂ ਅਨਾਜ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।  ਇਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ, ਸੀਮਤ ਖਾਦ ਪਾਉਣ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਖਾਦ ਪੈਦਾਵਾਰ ਵਿੱਚ ਨਾਟਕੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੁਧਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਜੋਰਦਾਰ ਵਾਧੇ ਦੇ ਨਾਲ ਲੋਜਿੰਗ ਦਾ ਜੋਖਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ ਖਾਧ ਦਾ   14-22 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਸੰਤੁਲਨ  ਹੈ ।ਲੋਜਿੰਗ. ਭਾਰੀ ਬਾਰਸ਼ ਕਾਰਨ ਵੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੋਡੋ ਬਾਜਰੇ ਦੀ ਕਟਾਈ ਘਾਹ ਦੇ ਡੰਡੇ ਨੂੰ ਕੱਟ ਕੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਸੁੱਕਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਇਸ ਨੂੰ ਭੂਸੀ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਰਗੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।।ਮੌਸਮ ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਸਹੀ ਕਟਾਈ ਅਤੇ ਸਟੋਰੇਜ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੁੱਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਥਰੈਸ਼ਿੰਗ ਅਨਾਜ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਭੁਸਕੀ ਹਟਾਉਣਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ। ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੋਡੋ ਬਾਜਰੇ ਨੂੰ ਭੂਸੀ ਕੱਢਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਔਖਾ ਅਨਾਜ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਣਾਅ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ
ਕੋਡੋ ਬਾਜਰਾ ਮਾਮੂਲੀ ਜ਼ਮੀਨਾਂ 'ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿਉਂਦਾ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਕਿਸਮ ਸਕ੍ਰੋਬੀਕੁਲੇਟਮ ਨੂੰ ਵਧਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਪਾਣੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਦੀ ਸੋਕਾ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਖੇਤੀ ਸਿੰਚਾਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਰੀ ਖੇਤ ਖਾਦ, ਖਾਦ ਪਾਉਣ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਢੁਕਵੇਂ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਕੋਡੋ ਬਾਜਰੇ ਘੱਟ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਿਉਂਦੇ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜੰਗਲੀ ਕਿਸਮ ਨਮੀ ਵਾਲੀ ਸਥਿਤੀਆਂ ਲਈ ਬਿਹਤਰ ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੜ੍ਹ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰਾਂ ਅਤੇ ਦਲਦਲੀ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਪਾਸਪਲਮ ਐਰਗੋਟ ਇੱਕ ਉੱਲੀ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਕੋਡੋ ਬਾਜਰੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੈ। ਇਸ ਉੱਲੀ ਦੇ ਕਠੋਰ ਪੁੰਜ, ਜਿਸਨੂੰ ਸਕਲੇਰੋਟੀਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਬਾਜਰੇ ਦੇ ਦਾਣੇ ਦੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਉੱਗਣਗੇ। ਇਹਨਾਂ ਸੰਖੇਪ ਉੱਲੀ ਦੇ ਵਾਧੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਸਾਇਣਕ ਮਿਸ਼ਰਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਜ਼ਹਿਰੀਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੇਕਰ ਖਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੰਭਾਵੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਾਤਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੇਂਦਰੀ ਨਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਸ਼ਾਹ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਲੱਛਣ ਜਲਦੀ ਫੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਕਰਮਿਤ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਠੀਕ ਹੋਣ ਦੀ ਚੰਗੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਟੋਰੇਜ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੀਜਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉੱਲੀ ਦੇ ਬੀਜਾਣੂ ਦੂਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਖਪਤ ਅਤੇ ਵਰਤੋਂ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਕੋਡੋ ਬਾਜਰੇ ਨੂੰ ਆਟੇ ਵਿੱਚ ਪੀਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਲਵਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਚੌਲਾਂ ਵਾਂਗ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਸ਼ੂਆਂ, ਬੱਕਰੀਆਂ, ਸੂਰਾਂ, ਭੇਡਾਂ ਅਤੇ ਮੁਰਗੀਆਂ ਲਈ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਚਾਰੇ ਲਈ ਵੀ ਵਧੀਆ ਵਿਕਲਪ ਹੈ। ਹਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਕਿਸਮ ਸਕ੍ਰੋਬੀਕੁਲੇਟਮ ਪਹਾੜੀ ਢਲਾਣਾਂ 'ਤੇ ਜਿੱਥੇ ਹੋਰ ਘਾਹ ਨਹੀਂ ਉੱਗਦੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਧਦਾ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਭੋਜਨ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਉਗਾਉਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਕਟੌਤੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਪਹਾੜੀ ਪਲਾਟਾਂ 'ਤੇ ਘਾਹ ਦੇ ਬੰਧਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਸੈਕੰਡਰੀ ਉਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਅਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਭੋਜਨ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਚੰਗੀ ਕਵਰ ਫਸਲ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਪੋਸ਼ਣ ਸੰਬੰਧੀ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਕੋਡੋ ਬਾਜਰਾ ਇੱਕ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਅਨਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਚੌਲਾਂ ਜਾਂ ਕਣਕ ਦਾ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਬਦਲ ਹੈ। ਇਹ ਅਨਾਜ 11% ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਜੋ 9 ਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰਤੀ 100 ਗ੍ਰਾਮ ਖਪਤ ਤੇ 9 ਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ 10 ਗ੍ਰਾਮ (37-38%) ਫਾਈਬਰ ਨਾਲ ਇਹ ਫ਼ਾਈਬਰ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸਰੋਤ ਹੈ, ਜੋ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਉਲਟ, ਜੋ ਕਿ ਪ੍ਰਤੀ 100 ਗ੍ਰਾਮ ਕੇਵਲ .2 ਗ੍ਰਾਮ  ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਣਕ, ਜੋ 1.2/100 ਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਉਚਿਤ ਫਾਈਬਰ ਸਰੋਤ ਭੁੱਖ ਦੇ ਅਹਿਸਾਸ  ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ. ਕੋਡੋ ਬਾਜਰੇ ਵਿੱਚ 66.6 ਗ੍ਰਾਮ ਕਾਰਬੋਹਾਈਡਰੇਟ ਅਤੇ 353 ਕਿਲੋਕੈਲੋਰੀ ਊਰਜਾ ਪ੍ਰਤੀ 100 ਗ੍ਰਾਮ ਅਨਾਜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਦੂਸਰੇ ਕਿਸਮ ਦੇ  ਬਾਜਰਿਆਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦੀ  ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ 100 ਗ੍ਰਾਮ 3.6 ਗ੍ਰਾਮ ਚਰਬੀ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹਤੇ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ  0.5/100 ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ ਆਇਰਨ   ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ 27/100 ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕੋਡੋ ਬਾਜਰੇ ਵਿੱਚ ਪੌਲੀਫੇਨੌਲ ਦੀ ਉੱਚ ਮਾਤਰਾ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟ ਕੰਪਾਊਂਡ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
https://www.youtube.com/watch?v=Ih0EKRocRYs&t=542s ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਜਮੇ ਨੂੰ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਨ
ਪਾਪੂਲਰ ਫਰੰਟ ਆਫ ਇੰਡੀਆ
ਪਾਪੂਲਰ ਫਰੰਟ ਆਫ ਇੰਡੀਆ (PFI) ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਸਲਾਮੀ ਸਿਆਸੀ ਸੰਗਠਨ ਹੈ, ਜੋ ਮੁਸਲਿਮ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੀ ਇੱਕ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਅਤੇ ਨਿਵੇਕਲੀ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਹਿੰਦੂਤਵ ਸਮੂਹਾਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਬਣਾਈ ਗਈ, ਇਸ ਤੇ 28 ਸਤੰਬਰ 2022 ਨੂੰ ਗੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ (ਰੋਕਥਾਮ) ਐਕਟ ਦੇ ਤਹਿਤ ਭਾਰਤੀ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੁਆਰਾ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਲਈ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਪਾਪੂਲਰ ਫਰੰਟ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 2006 ਵਿੱਚ ਕਰਨਾਟਕ ਫੋਰਮ ਫਾਰ ਡਿਗਨਿਟੀ (KFD) ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਫਰੰਟ (NDF) ਦੇ ਰਲੇਵੇਂ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ "ਨਿਆਂ, ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਇੱਕ ਨਵ-ਸਮਾਜਿਕ ਅੰਦੋਲਨ" ਦੱਸਿਆ। ਇਹ ਮੁਸਲਿਮ ਰਾਖਵੇਂਕਰਨ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। 2012 ਵਿੱਚ, ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਬੇਕਸੂਰ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਲਈ ਯੂਏਪੀਏ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਕਥਿਤ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ, ਪਾਪੂਲਰ ਫਰੰਟ ਆਫ ਇੰਡੀਆ 'ਤੇ ਅਕਸਰ ਦੇਸ਼ ਵਿਰੋਧੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿਰੋਧੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁਸਲਿਮ ਇਤਿਹਾਸ
ਕੋਹ-ਏ-ਸੁਲਤਾਨ
right|thumb|266x266px| ਜਦੋਂਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਇੰਡੀਅਨ ਪਲੇਟ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਕੋਹ-ਏ-ਸੁਲਤਾਨ ਯੂਰੇਸੀਅਨ ਪਲੇਟ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਕੋਹ-ਏ-ਸੁਲਤਾਨ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਟੱਕਰ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਗਠਨ ਟੈਕਟੋਨਿਕ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ: ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ, ਅਰਬੀ ਪਲੇਟ ਦੇ ਏਸ਼ੀਅਨ ਪਲੇਟ ਦੇ ਥੱਲੇ ਆ ਜਾਣ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਆਇਆ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਚਾਪ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਰਾਨ ਅੰਦਰ ਬਾਜ਼ਮਾਨ ਅਤੇ ਤਫ਼ਤਾਨ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਸ਼ੰਕੂ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਖੁਰੇ ਹੋਏ ਖੱਡੇ ਪੱਛਮ-ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਚੱਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਦੁਆਲੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਹਾਇਕ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦਾ ਘੇਰਾ ਪਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸਿਖਰ 2334 m ਉੱਚਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੀਰੀ ਸ਼ੰਕੂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕ੍ਰੈਟਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਕ੍ਰੈਟਰ ਹੈ।
ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਐਂਡੀਸਾਈਟ ਅਤੇ ਡਾਸਾਈਟ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਖੰਡਰਾਤ ਚੱਟਾਨਾਂ ਲਾਵਾ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹਾਂ ਉੱਤੇ ਹਾਵੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਚਟਾਨਾਂ ਦੀ ਆਮ ਆਰਕ-ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਅਤੇ ਰਚਨਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੇ ਨਾਲ ਫਟਣ ਵਾਲੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਐਂਡੀਸਾਈਟ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਡਾਸਾਈਟ ਵੱਲ ਵਾਧਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ- ਅਰਗੋਨ ਡੇਟਿੰਗ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਉਮਰ ਸੀਮਾ 5,900,000 ਤੋਂ 90,000 ਸਾਲ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਈ ਖੁਰਨ ਦੀ ਕਿਰਿਆ ਨੇ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਦੇ ਅਧਾਰ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਮਲਬੇ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਚੋਗਾ ਸਿਰਜ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਰਾਸੀਆਂ ਚਟਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਖੋਜਕਰਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕੀਤਾ; ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਚੱਟਾਨ ਦਾ ਗਠਨ ਹੈ ਨੇਜ਼ਾ ਏ ਸੁਲਤਾਨ।
ਜਿਓਥਰਮਲ ਗਤੀਵਿਧੀ ਅਤੇ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਗੈਸਾਂ ਦਾ ਨਿਕਾਸ ਜਾਰੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਤੋਂ ਭੂ-ਤਾਪੀ ਊਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਜਿਓਥਰਮਲ ਗਤੀਵਿਧੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਵਿਆਪਕ ਚੱਟਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਅਤੇ ਗੰਧਕ ਭੰਡਾਰਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ 1909 ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਾਈਨਿੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਕੋਹ-ਏ-ਸੁਲਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਖਣਿਜਾਂ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਵੀ ਹਨ।
ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਭੂਗੋਲ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਇਤਿਹਾਸ
ਕੋਹ-ਏ-ਸੁਲਤਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕੋਇਟਾ ਡਿਵੀਜ਼ਨ, ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੇ ਚਾਗਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਨੇੜਲੀ ਬਸਤੀ 23 ਮੀਲ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਨੋਕਕੁੰਡੀ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ। ਹੈਨਰੀ ਵਾਲਟਰ ਬੇਲੇਅ ਨੇ 1862 ਵਿੱਚ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਦੀ ਹੋਂਦ ਬਾਰੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਰਵੇਖਣ ਨੇ 1941 ਤੋਂ 1944 ਤੱਕ ਮਾਈਨਿੰਗ ਅਤੇ ਟੋਹ ਲਾਉਣ ਦੇ ਕੰਮ ਚਲਾਏ ਸਨ। 1961 ਵਿਚ, ਨੋਕਕੁੰਡੀ ਤੋਂ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਸਿਖਰ ਤੱਕ ਇੱਕ ਟਰੱਕ-ਪਹੁੰਚਯੋਗ ਖਣਨ ਸੜਕ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਇਸਦਾ ਨਾਮ, ਜਿਸਦਾ ਅਨੁਵਾਦ "ਪਰਬਤ ਦਾ ਰਾਜਾ" ਹੈ, ਸਥਾਨਕ ਬਲੋਚੀ ਧਰਮ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸੰਤ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਹੈ।
ਸ਼ਸ਼ੀਕਲਾ ਦਾਨੀ
ਵਿਦੁਸ਼ੀ ਸ਼ਸ਼ੀਕਲਾ ਦਾਨੀ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Vidushi Shashikala Dani; ವಿದೂಷಿ ಶಶಿಕಲಾ ದಾನಿ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਜਲਤਰੰਗ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਕੁਝ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਜਲਤਰੰਗ ਦੀ ਇੱਕਮਾਤਰ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ-ਗਰੇਡ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਵਿਆਖਿਆਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਜਲਤਰੰਗ, ਹਰਮੋਨੀਅਮ, ਸਿਤਾਰ, ਵਾਇਲਨ, ਦਿਲਰੁਬਾ ਅਤੇ ਤਬਲਾ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਨ ਦੇ ਤਜਰਬੇ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਯੰਤਰ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਲਾਈਟ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਦੀ ਗਮਾਕਾ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ -ਗਰੇਡ ਵਾਲੀ ਗਾਇਕਾ ਵੀ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ
ਸ਼ਸ਼ੀਕਲਾ ਨੇ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਹੁਬਲੀ ਵਿੱਚ ਸੈਟਲ ਹੋ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਪੱਤਰਕਾਰ TSR ਅਵਾਰਡੀ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਸ਼੍ਰੀ ਸੁਰਿੰਦਰ ਦਾਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸ਼੍ਰੀ ਅਰੁਣ ਦਾਨੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਸੁਗਨਾਨ ਦਾਨੀ। 33 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਸਟੇਟ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਮੈਸੂਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਹੁਣ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਜਲਤਰੰਗ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ,  ਇਸ ਵਿਲੱਖਣ ਸਾਧਨ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ, ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਸੰਗੀਤਕ ਕੈਰੀਅਰ
ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਲ ਤਰੰਗ ਤੋਂ ਆਕਰਸ਼ਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸਨੇ ਇਸ ਸਾਧਨ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
ਜਲਤਰੰਗ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼ਸ਼ੀਕਲਾ ਨੇ "ਗਾਇਕੀ ਅਤੇ ਤਾਂਤਰਕਾਰੀ ਅੰਗ" ਦੋਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਖੇਡ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਪੰਡਤ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਗਵਾਲੀਅਰ ਘਰਾਣਾ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਡੀਆਰ ਵਾਰੰਗ। ਉਸਨੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਹੋਰ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਵੀ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਉਸਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ "ਲਯਾਕਾਰੀ" ਹੈ।
ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਸਵਰਾ ਨਾਦਾ ਸੰਗੀਤਾ ਵਿਦਿਆਲਿਆ® ਵਿੱਚ ਨੌਜਵਾਨ ਅਤੇ ਭਾਵੁਕ ਸੰਗੀਤਕ ਪ੍ਰਤਿਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1959
ਰੁਪਾਲੋਂ
ਰੁਪਾਲੋਂ ਪਿੰਡ ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਸਮਰਾਲਾ ਤਹਿਸੀਲ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਤਹਿਸੀਲ ਹੈੱਡਕੁਆਟਰ ਸਮਰਾਲਾ  ਤੋਂ 15 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡਕੁਆਟਰ ਲੁਧਿਆਣਾ ਤੋਂ 8 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਪਿੰਡ ਦੀ ਗ੍ਰਾਮ ਸਭਾ ਦੇ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਨੁਮਾਇੰਦੇ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਪਿੰਡ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਗ੍ਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ: ਰੁਪਾਲੋਂ
ਬਲਾਕ/ਤਹਿਸੀਲ: ਸਮਰਾਲਾ
ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ: ਲੁਧਿਆਣਾ
ਰਾਜ: ਪੰਜਾਬ
ਪਿੰਨ ਕੋਡ : 141421
ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸ਼ਹਿਰ: ਸਮਰਾਲਾ
ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡ
ਨਾਗਰਾ
ਢੀਂਡਸਾ
ਬੰਬ
ਮਾਜਲੀ ਖੁਰਦ
ਮਾਝੀ ਕਲਾਂ
ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ
ਮੰਡਿਆਲਾ ਖੁਰਦ
ਚਾਵਾ
ਹਰਬੰਸਪੁਰਾ
ਬਗਲੀ ਖੁਰਦ
ਮੀਰਾ ਨੰਦਾ
ਮੀਰਾ ਨੰਦਾ (ਜਨਮ 1954) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਵਿਗਿਆਨ ਉੱਤੇ ਹਿੰਦੂਤਵ, ਉੱਤਰ-ਬਸਤੀਵਾਦ ਅਤੇ ਉੱਤਰ-ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ, ਅਤੇ ਸੂਡੋਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਵੈਦਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰਫੁੱਲਤ ਹੋਣ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਕਈ ਰਚਨਾਵਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ। 2019-20 ਵਿੱਚ, ਉਹ IISER ਪੁਣੇ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖਤਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਿਮਾਨ ਫੈਕਲਟੀ ਸੀ।
ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਨੰਦਾ ਨੇ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਪੀਐਚਡੀ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਰੇਂਸਲੇਰ ਪੌਲੀਟੈਕਨਿਕ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਤੋਂ ਵਿਗਿਆਨ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਪੀਐਚਡੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਉਹ ਧਰਮ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ (2005-2007) ਵਿੱਚ ਜੌਨ ਟੈਂਪਲਟਨ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਫੈਲੋ ਸੀ। ਜਨਵਰੀ 2009 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਵਿਗਿਆਨ, ਉੱਤਰ-ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਖੋਜ ਲਈ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਫਾਰ ਐਡਵਾਂਸਡ ਸਟੱਡੀ ਵਿੱਚ ਫੈਲੋ ਸੀ। ਉਹ 2010 ਤੋਂ 15 ਮਈ 2017 ਤੱਕ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਰਿਸਰਚ, ਮੋਹਾਲੀ ਵਿਖੇ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਵਿਜ਼ਿਟਿੰਗ ਫੈਕਲਟੀ ਵੀ ਸੀ। ਉਹ 2019 ਅਤੇ 2020 ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖਤਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ, IISER ਪੁਣੇ ਦੀ ਵਿਜ਼ਿਟਿੰਗ ਫੈਕਲਟੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।
ਧਰਮ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ
ਨੰਦਾ ਨੇ ਧਰਮ 'ਤੇ ਕਈ ਰਚਨਾਵਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੈਗੰਬਰ ਫੇਸਿੰਗ ਬੈਕਵਰਡ: ਪੋਸਟਮਾਡਰਨ ਕ੍ਰਿਟਿਕਸ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਐਂਡ ਹਿੰਦੂ ਨੈਸ਼ਨਲਿਜ਼ਮ ਇਨ ਇੰਡੀਆ (2004), ਅਤੇ ਉਸਦੀ 2009 ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਦ ਗੌਡ ਮਾਰਕਿਟ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਭਾਰਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੇ ਵਧਦੇ ਲਹਿਰ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਦੇਸ਼ ਦੀ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਵਿੱਤ ਸਮੇਤ। ਆਉਟਲੁੱਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਵਿੱਚ ਵਿਲੀਅਮ ਡੈਲਰੀਮਪਲ ਦੁਆਰਾ ਕਿਤਾਬ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਹੋਰ ਪੜ੍ਹਨਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1954 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮਨੋਰਮਾ ਥਾਮਪੁਰਾਤੀ
ਮਨੋਰਮਾ ਥਾਮਪੁਰਾਤੀ 18ਵੀਂ-ਸਦੀ ਦੀ ਇੱਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿਦਵਾਨ ਸੀ। ਉਹ ਕੋਟਾਕੱਲ, ਕੋਜ਼ਹੀਕੋਡੇ ਦੇ ਜ਼ਮੋਰਿਨ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਾਖਾ, ਦੇ ਕਿਜ਼ਹਾੱਕੇ ਕੋਵਿਲਾਕਮ ਤੋਂ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੀ। ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਉਹ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਭਾਗਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਆਮ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਖਜਾਨੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਕਈ ਆਇਤਾਂ ਰਚੀਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤਿਭਾਸ਼ਾਲੀ ਕਵੀ ਵਜੋਂ ਸਾਰੇ ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੁਝ ਸਲੋਕ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਉਹ ਤਰਾਵਣਕੋਰ (1724–98) ਦੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸ੍ਰੀ ਕਾਰਥਿਕਾ ਤ੍ਰਿਉਨਲ ਬਲਰਾਮ ਵਰਮਾ ਦੀ ਸਮਕਾਲੀ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ "ਧਰਮ ਰਾਜਾ" ਦਾ ਖ਼ਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ "ਧਾਰਮਿਕਤਾ ਦਾ ਰਾਜਾ" ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਜਦੋਂ ਟੀਪੂ ਸੁਲਤਾਨ ਨੇ ਮਾਲਾਬਾਰ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਤਰਾਵਣਕੋਰ ਵਿਖੇ ਬੰਦੀਵਾਸ ਤੇ ਰਹੀ। ਤਰਾਵਕੋਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਦੌਰਾਨ ਰਾਜਾ ਨੇ ਡਰਾਮੇਂਟਿਜੀ ਵਿਜ਼ ਤੇ ਇੱਕ ਗ੍ਰੰਥ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ। ਬਲਰਾਮ ਭਰਤਾਮ ਅਤੇ ਮਨੋਰਮਾ ਥਾਮਪੁਰਾਤੀ ਨੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਅਤੇ ਸੁਝਾਅ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਫਲਦਾਇਕ ਪੂਰਤੀ ਹੋ ਸਕੇ। ਰਾਜਾ ਕਾਰਤੀਕਾ ਤਿਰੂਨਲ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪੱਤਰ-ਵਿਹਾਰ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਮਹੱਤਵ ਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਰਾਇਲਟੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀ ਸਿੱਖਿਅਕ
ਸ਼ਾਸ਼ਵਤੀ ਤਾਲੁਕਦਾਰ
ਸ਼ਾਸ਼ਵਤੀ ਤਾਲੁਕਦਾਰ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Shashwati Talukdar) ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਅਕਾਦਮਿਕ-ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਨਾਮ ਉੱਤੇ ਬਾਰਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਹਨ, ਅਤੇ ਜੋ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ-ਨਿਰਮਾਣ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ 'ਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ।
ਉਸਦਾ ਕੰਮ ਮਾਰਗਰੇਟ ਮੀਡ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ, ਮੈਡੀਓਪੋਲਿਸ-ਬਰਲਿਨ, ਵਿਟਨੀ ਬਾਇਨਿਅਲ, ਹੇਲਸਿੰਕੀ ਵਿੱਚ ਕਿਆਸਮਾ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਆਫ ਆਰਟ ਅਤੇ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਕੰਟੈਂਪਰੇਰੀ ਆਰਟ, ਫਿਲਡੇਲਫੀਆ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਟੇਟ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਜੇਰੋਮ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਆਰਟਸ ਅਤੇ ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਕਾਉਂਸਿਲ ਆਨ ਦ ਆਰਟਸ। 2002 ਵਿੱਚ, ਤਾਲੁਕਦਾਰ ਨੂੰ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਏਸ਼ੀਅਨ ਅਮਰੀਕਨ ਮੀਡੀਆ ਤੋਂ ਜੇਮਸ ਟੀ. ਯੀ ਮੈਂਟਰਸ਼ਿਪ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਫਿਰ, 2003 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ IFP /ਨਿਊਯਾਰਕ ਤੋਂ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਇਨਵੋਲਵ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਤਾਲੁਕਦਾਰ ਦਾ ਜਨਮ ਦੇਹਰਾਦੂਨ, ਉੱਤਰਾਖੰਡ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਐਸਐਨ ਤਾਲੁਕਦਾਰ ਅਤੇ ਕਲਾਕਾਰ ਮੋਨਿਕਾ ਤਾਲੁਕਦਾਰ ਨੂੰ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਰੁਦਰਨਾਥ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਇੰਦਰਾਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਭੈਣ-ਭਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਲੇਡੀ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਜਾਮੀਆ ਮਿਲੀਆ ਇਸਲਾਮੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਮਾਸ ਕਮਿਊਨੀਕੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਫਿਲਾਡੇਲਫੀਆ, ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਵਿੱਚ ਟੈਂਪਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਆਫ਼ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਲਈ ਵੀ ਭਾਗ ਲਿਆ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ, ਉਸਨੇ NYU, ਆਰਕੇਡੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਟੈਂਪਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਇੱਕ ਰਣਨੀਤਕ ਸਮੁੰਦਰੀ ਲੇਨ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਮੌਕੇ ਮਹਈਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ, "ਮਲੇਸ਼ੀਆ" ਨਾਮ ਇੱਕ ਆਧੁਨਿਕ ਸੰਕਲਪ ਹੈ, ਜੋ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਦੂਜੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਘੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਮਕਾਲੀ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਪੂਰਵ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਛੂੰਹਦੇ ਪੂਰੇ ਮਲਾਇਆ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਇਤਿਹਾਸ ਮੰਨਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਪੰਨੇ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਮਾਮਜਿਸਤਾ
ਲੋਹੇ ਜਾਂ ਪਿੱਤਲ ਦੀ ਧਾਤ/ਦੇਗ ਦੇ ਚੱਟੂ-ਵੱਟੇ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗਰਮ ਮਸਾਲੇ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਦਵਾਈਆਂ ਆਦਿ ਕੁੱਟੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ, ਮਾਮਜਿਸਤਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਚੱਟੂ, ਉੱਖਲੀ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਵੱਟਾ, ਮੋਹਲੇ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਮਜਿਸਤਾ ਇਕ ਛੋਟੀ ਉੱਖਲੀ ਮੋਹਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਮਾਮਜਿਸਤੇ ਨੂੰ ਹਮਾਮਦਸਤਾ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਗਰਮ ਮਸਾਲੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦਵਾਈਆਂ ਪੀਸੇ ਹੋਏ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ ਸਨ। ਏਸੇ ਕਰਕੇ ਸਰਦੇਪੁੱਜਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਗਰਮ ਮਸਾਲੇ ਕੁੱਟਣ ਲਈ ਅਤੇ ਵੈਦਾਂ ਕੋਲ ਦਵਾਈਆਂ ਕੱਟਣ ਲਈ ਮਾਮਜਿਸਤੇ ਰੱਖੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਚੱਟੂ/ਉੱਖਲੀ ਆਮ ਕਰਕੇ ਇਕ ਕੁ ਫੁੱਟ ਉੱਚੀ ਤੇ ਨੌਂ ਕੁ ਇੰਚ ਗੋਲ ਘੇਰੇ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਵੱਟਾ/ਮੋਹਲਾ ਆਮ ਕਰਕੇ ਡੇਢ ਕੁ ਫੁੱਟ ਲੰਮਾ ਗੁਲਾਈਦਾਰ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਮੋਹਲਾ/ਵੱਟਾ ਵੀ ਪਿਤਲ/ਲੋਹੇ ਦੀ ਦੇਗ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਵੱਟੇ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਫੜਣ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਗੁਲਾਈ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੋ ਕੁ ਇੰਚ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਹੱਥ ਵਿਚ ਫੜਣ ਵਾਲੇ ਉਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਸਿਰਾ ਵੀ ਢਾਈ ਕੁ ਇੰਚ ਗੁਲਾਈਦਾਰ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਮੋਹਲਾ ਹੱਥ ਵਿਚੋਂ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਸੀ ਮਮਜਿਸਤੇ ਦੀ ਬਣਤਰ
ਹੁਣ ਗਰਮ ਮਸਾਲੇ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਪੀਸੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਗਰਾਈਂਡਰ, ਮਿਕਸੀਆਂ ਪੀਸਣ ਲਈ ਰੱਖੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਮਾਮਜਿਸਤੇ ਦਾ ਯੁੱਗ ਹੁਣ ਬੀਤ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਜਾਇਬ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਮਿਲੇਗਾ।
ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਸ਼ਵ ਇਤਿਹਾਸ
ਮਾਮਜਿਸਤਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਸ਼ੌਰਿਆ ਚੌਹਾਨ
ਸ਼ੌਰਿਆ ਚੌਹਾਨ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Shaurya Chauhan; ਜਨਮ 7 ਅਗਸਤ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਾਡਲ, ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਹੋਸਟ ਹੈ। ਉਹ 2006 ਲਈ ਕਿੰਗਫਿਸ਼ਰ ਕੈਲੰਡਰ ਗਰਲਜ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ 3 ਵਿੱਚ ਰਿਤਿਕ ਰੋਸ਼ਨ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਦੀ ਵਿਰੋਧੀ ਵਜੋਂ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਸੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਸ਼ੌਰਿਆ ਚੌਹਾਨ ਦਾ ਜਨਮ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਇੱਕ ਰਾਜਪੂਤ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਚੰਗੀ ਜਿਮਨਾਸਟ ਸੀ ਅਤੇ ਡਾਂਸ, ਖੇਡਣ ਵਰਗੀਆਂ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਚੰਗੀ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਮਨਾਸਟਿਕ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸਨੂੰ ਲੈਂਸਮੈਨ ਅਤੁਲ ਕਸਬੇਕਰ ਦੁਆਰਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਉਸਨੂੰ 2006 ਵਿੱਚ ਕਿੰਗਫਿਸ਼ਰ ਸਵਿਮਸੂਟ ਕੈਲੰਡਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਟ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਬਾਲੀਵੁੱਡ
ਉਸਨੇ ਕਿਓਨ ਕੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਸਾਲਸਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਹੌਰਨ 'ਓਕੇ' ਪਲੀਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਫਿਲਮ  'ਰਾਈਟ ਯੇ ਰਾਂਗ' ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ 3 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਰੋਧੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਰਿਸ਼ੀ ਚੌਹਾਨ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਲੋਕ
ਭਿਖਸ਼ੂ
ਭਿਖੂ/ਭਿਖਸ਼ੂ ( ਪਾਲੀ : भिक्षु, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ : भिक्षु, ਭਿਖਸ਼ੂ) ਬੋਧੀ ਮੱਠਵਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਯੁਕਤ ਪੁਰਸ਼ ਹੈ। ਨਰ ਅਤੇ ਮਾਦਾ ਮੱਠਵਾਸੀ (" ਨਨ ", ਭਿਖੂਨੀ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਭਿਖਸ਼ੂਨੀ ) ਸੰਘ (ਬੋਧੀ ਭਾਈਚਾਰੇ) ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ।
ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ
ਭਿਖੂ ਦਾ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ ਹੈ "ਭਿਖਾਰੀ" ਜਾਂ "ਭਿਖਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ"। ਇਤਿਹਾਸਕ ਬੁੱਧ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਸਿਧਾਰਥ, ਅਨੰਦ ਅਤੇ ਰੁਤਬੇ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਸ਼੍ਰਮਣ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਭਿਖਾਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਹੋਰ ਗੰਭੀਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗ੍ਰਹਿਸਥੀ ਜੀਵਨ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਦੇਖ-ਰੇਖ ਵਿਚ ਪੂਰਾ ਸਮਾਂ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਆਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੀ ਇਹ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਅਪਣਾ ਲਈ। ਸੰਘ ਦੇ ਇਹ ਪੂਰਣ-ਸਮੇਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਮੈਂਬਰ ਨਿਯੁਕਤ ਮੱਠਵਾਸੀਆਂ ਦਾ ਭਾਈਚਾਰਾ ਬਣ ਗਏ ਜੋ ਸਾਲ ਭਰ ਕਸਬੇ ਤੋਂ ਸ਼ਹਿਰ ਭਟਕਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਭਿਖਾਰੀ ਛੱਡ ਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਮੌਨਸੂਨ ਦੇ ਬਰਸਾਤੀ ਮਹੀਨਿਆਂ, ਵਾਸਾ ਲਈ ਇੱਕ ਥਾਂ ਰੁਕਦੇ ਸਨ। thumb| ਇੱਕ ਬੋਨਜ਼ ਕਿਸਾਨ thumb|250x250px| ਤਿੱਬਤੀ ਭਿਕਸ਼ੂ. thumb|250x250px| ਇੱਕ [[ਕੰਬੋਡੀਆ|ਕੰਬੋਡੀਅਨ ਭਿਕਸ਼ੂ ਆਪਣੇ ਬਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ]] thumb|250x250px| ਸੰਤਰੀ ਪਹਿਰਾਵੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਭਿਕਸ਼ੂ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles containing Japanese language text ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages with unreviewed translations
ਗੁਵਾਰਦੀ
ਗੁਵਾਰਦੀ ਰਾਜਸਥਾਨ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਜਮੇਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਜਮੇਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਤਿਓਹਾਰ
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਮੇਲਿਆਂ ਵਾਂਗ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਵੀ ਤੁਰੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਮੇਲਿਆਂ ਵਾਂਗ ਤਿਉਹਾਰ ਵੀ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਸਭ ਵਰਗਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਸਮੂਹਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਭਾਈਚਾਰਕ ਸਾਂਝ ਅਤੇ ਫਿਰਕੂ ਸੋਚ ਦੇ ਗਵਾਹ ਹਨ  ।ਡਾ ਵਣਜਾਰਾ ਬੇਦੀ ਅਨੁਸਾਰ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦਾ ਮੁੱਢ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸਮੂਹਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਵਿੱਚ ਬੱਝਿਆ ਅਤੇ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਂਗਲੀਆਂ ਚੂਲਾਂ ਦੁਆਲੇ ਜਾਤੀ ਦਾ ਸਾਰਾ ਸਮਾਜਿਕ ,ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ  ਭਾਈਚਾਰਕ ਜੀਵਨ ਚੱਕੀ ਦੇ ਪੁੜ ਵਾਂਗ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗਾ। ਤਿਉਹਾਰ ਨਾਲ ਅੰਦਰਲਾ ਖਿੜਦਾ ਤੇ ਮਹਿਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਸ਼ਕਤੀ ਉੱਭਰਦੀ ਅਤੇ  ਨਵੇਂ ਸੰਕਲਪ ਜਾਗਦੇ ਹਨ।
ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਰ੍ਹਾ ਚੇਤ ਦੀ ਏਕਮ ਤੋਂ ਆਰੰਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ । ਜਿਸ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾ ਤਿਉਹਾਰ ਨਵਾਂ ਸੰਮਤ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਸ ਫਿਰ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦਾ ਕਾਫ਼ਲਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੰਦ ਦੀ ਤਿੱਥਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਪੂਰਬੀ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ  ਤੇ ਮੱਸਿਆ ,ਸੰਗਰਾਂਦ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਡਾ .ਵਣਜਾਰਾ ਬੇਦੀ ਅਨੁਸਾਰ : "ਸੂਰਜ ਦਾ ਨਵੀਂ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਪੈਰ ਪਾਉਣ ਕਰਕੇ ਇਸ ਸੁੱਚੇ ਦਿਨ ਦਾ ਖਾਸ ਮਹੱਤਵ ਹੈ । ਜੇ ਇਹ ਦਿਨ ਚੰਗਾ ਲੰਘ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਸਾਰਾ ਮਹੀਨਾ ਸੁੱਖ ਦਾ ਬੀਤਦਾ ਹੈ  ।"
ਮੇਲੇ ਤੇ ਤਿਉਹਾਰ ਲੋਕ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਤਾਜ਼ਗੀ ਭਰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੋਂਦ ਜੀਵਨ ਦੀ ਖੜੋਤ ਅਤੇ ਨੀਰਸਤਾ ਨੂੰ ਭੰਗ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਸੱਜਰੇਪਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ । ਨਵੀਆਂ ਉਮੰਗਾਂ ਜੀਵਨ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਬੁਸਬੁਸੇਪਣ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਕੇ ਮੇਲੇ ਤੇ ਤਿਉਹਾਰ ਠੰਡੇ ਯੱਖ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।  ਬੱਚੇ ਤੋਂ ਬੁੱਢੇ ਤਕ ਹਰ ਦਿਲ ਤਿਉਹਾਰ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਮਾਨਸਿਕ ਆਨੰਦ  ਦਾ ਲੁਤਫ਼ ਮਾਣਦੇ ਹਨ । ਲੋਕ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ । ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਠੇਸ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਜੀਵਨ ਚਾਲ ਹੀ ਥਿੜਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ । ਨਵੀਂ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਧੀਨ ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਲੋਕ  ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦਾ ਫਾਲਤੂ ਦੇ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ ਮੰਨ ਕੇ ਤਿਆਗ ਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਭੰਗ ਹੁੰਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਾਡੀ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਇਸ ਗੱਲ ਵਿੱਚ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਪੁਰਾਣਾ ਲੋਕਧਾਰਾਈ ਵਰਤਾਰੇ  ਪੱਛਮੀ ਸੋਚ ਆਖ ਕੇ  ਤਿਆਗ ਤਾਂ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਬਦਲ ਵਿਚ ਉਤਨਾ ਹੀ ਉਸਾਰੂ ਅਤੇ ਸਾਰਥਿਕ ਵਰਤਾਰਾ ਸਿਰਜਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੇ ਫਲਸਰੂਪ ਜੀਵਨ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰ ਗਤੀ ਕਾਫ਼ੀ ਹੱਦ ਤਕ ਡਾਵਾਂਡੋਲ  ਹੋ ਗਈ ਹੈ  ।
ਪੰਜਾਬੀ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦਾ ਲੰਮਾ ਚੌੜਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਚੰਨ ਦੀਆਂ ਤਿੱਥਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧੀ ਤਿਉਹਾਰ  ਕਾਦਸ਼ੀ ਪੁੰਨਿਆ ਅਤੇ ਮੱਸਿਆ ਪ੍ਰਚੱਲਿਤ ਹਨ।  ਹਰ ਦੇਸੀ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਾਰੀਕ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਨਵੀਂ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ । ਲੋਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਨੁਸਾਰ  ਜੇ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਦਿਨ ਸੁਖਾਵਾਂ ਲੰਘ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਮਹੀਨਾ ਭਰ ਖੁਸ਼ੀ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।  ਇਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਸੰਗਰਾਂਦ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੇਸੀ ਮਹੀਨੇ ਚੇਤ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।  ਚੇਤਰ ਦੀ  ਸੰਗਰਾਂਦ ਨੂੰ  ਨਵਾਂ ਸੰਮਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਸਾਖੀ ਦੀ ਸੰਗਰਾਂਦ ਵਿਸਾਖੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਤੇ  ਮਾਘ ਦੀ ਸੰਗਰਾਂਦ ਮਾਘੀ ਦੇ ਪੂਰਵ ਤੋਂ ਉਹ ਪੂਰਵ ਵਜੋਂ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ । ਚੇਤਰ ਦੇ ਨਰਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚੇਤ ਸੁਦੀ ਅਸ਼ਟਮੀ ਨੂੰ  ਕੰਜਕਾਂ ਚੇਤ ਸੁਦੀ ਨੌਵੀਂ ਨੂੰ ਰਾਮ ਨੌਮੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ । ਜੇਠ ਸੁਦੀ ਚੌਥ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ ਸ਼ਹੀਦੀ ਦਿਹਾੜਾ ਤੇ ਜੇਠ ਸੁਦੀ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਨਿਰਜਲਾ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਉਤਸਵ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾੜ੍ਹ ਦੀ  ਅਖਾਂ ਤੀਜ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਵੀ ਪੂਰਵ ਮਨਾਉਣ  ਦਾ ਵਿਧਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ ।
ਇੱਥੇ ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੇ ਹਾਂ :
ਵਿਸਾਖੀ
ਵਿਸਾਖੀ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇੱਕ ਕੌਮੀ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ । ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਕਿਰਸਾਨੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਕਿਸਾਨ ਦੀ ਮੁੱਖ ਫ਼ਸਲ ਕਣਕ ਬਿਲਕੁਲ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।  ਸੋਨੇ ਰੰਗੀਆਂ ਬੱਲੀਆਂ ਦੀ ਚਮਕ ਖੇਤਾਂ ਨੂੰ ਸੁਨਹਿਰਾ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ । ਜੱਟ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਵਿਸਾਖੀ ਦੇ ਮੇਲੇ ਤੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ  । ਜਿੱਥੇ ਭੰਗੜੇ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਮੁੱਕ ਚੁੱਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ |
ਜੱਟਾ ਆਈ ਵਿਸਾਖੀ
ਮੁੱਕ ਗਈ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ।
ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਦਮਦਮਾ, ਕਰਤਾਰਪੁਰ ,ਆਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਆਦਿ ਵਿਸਾਖੀ ਬੜੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਲੋਕੀਂ ਨਹਿਰਾਂ ਦਰਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਸਰੋਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਮੌਸਮੀ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ ਉੱਥੇ ਹੀ ਧਾਰਮਿਕ ਤਿਉਹਾਰ ਵੀ ਹੈ।  ਖਾਲਸਾ ਪੰਥ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਇਸ ਦਿਨ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਜਲ੍ਹਿਆਂਵਾਲੇ ਬਾਗ਼ ਦਾ ਖ਼ੂਨੀ ਸਾਕਾ ਵੀ ਇਸੇ ਦਿਨ ਵਾਪਰਿਆ ਸੀ ।
ਨਿਰਜਲਾ ਇਕਾਦਸ਼ੀ
ਇਹ ਗਰਮੀ ਦੀ ਰੁੱਤ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ । ਇਸ ਦਿਨ ਹਿੰਦੂ ਨਿਰਜਲਾ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਸਭ ਵਰਤਾਂ ਤੋਂ ਔਖਾ ਹੈ।  ਇਸ  ਰੁੱਤ ਜਦੋਂ ਘੜੀ ਮੁੜੀ ਮੂੰਹ ਸੁੱਕਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਪਿਆਸ ਲੱਗਦੀ ਹੈ । ਇਸ ਦਿਨ ਮਿੱਠੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਛਬੀਲਾਂ ਲਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ।
ਤੀਆਂ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ
ਤੀਆਂ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਮੁਟਿਆਰਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ। ਸਾਵਣ ਦੀ ਤੀਜ ਤਿੱਥ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਤਕ ਚਲਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਮਾਲਵੇ ਵਿਚ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਚੱਲਿਤ ਹੈ। ਕੁੜੀਆਂ ਆਪਣੇ ਪੇਕੇ ਘਰ ਆ ਕੇ ਪੀਂਘਾਂ ਝੂਟਦੀਆਂ ਤੇ ਗਿੱਧਾ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ  ।ਇਸ ਮਹੀਨੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਖੀਰ ਪੂੜੇ ਤੇ ਸੇਵੀਆਂ ਆਦਿ ਪਕਾ ਕੇ ਖਾਧੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਅਖਾਣ  ਬੜਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ ।
ਸਾਵਣ ਖੀਰ ਨਾ ਖਾਧੀਆ
ਤਾਂ ਕਿਉਂ ਜੰਮੀਆਂ ਅਪਰਾਧੀਆਂ।
ਇਹ ਪ੍ਰੇਮੀ ਦੇ ਪਿਆਰ ਦੀ ਰੁੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਧੀਆਂ ਕਾਰਨ ਭੈਣ ਪਿਆਰ ਦੀ ਵੀ ਰੁੱਤ ਹੈ ।
ਰੱਖੜੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ
ਸਾਉਣ ਦੀ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਨੂੰ ਰੱਖੜੀਆਂ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਬੜਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਭੈਣਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖੜੀਆਂ ਬੰਨ੍ਹਦੀਆਂ ਹਨ ,ਅਤੇ ਭਰਾ ਭੈਣਾਂ ਨੂੰ ਰੁਪਏ ਤੇ ਤੋਹਫ਼ੇ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਡਾ ਬੜਾ ਪੁਰਾਤਨ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਲੜਾਈਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਭੈਣਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਨੂੰ ਗਾਨੇ ਬੰਨ੍ਹ  ਦਿੰਦੀਆਂ ਸਨ । ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਜਾ ਕੇ ਰਣ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਬੀਰਤਾ ਨਾਲ ਲੜੋ। ਲਾਗੀ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਜਜਮਾਨਾਂ ਪਾਸੋਂ ਲਾਗ ਉਗਰਲਾਉਂਦੇ ਹਨ  ।
ਗੁੱਗਾ ਨੌਮੀ
ਗੁੱਗਾ ਨੌਮੀ ਗੁੱਗੇ ਪੀਰ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ । ਇਸ ਦਿਨ ਸੇਵੀਆਂ ਰਿੰਨ੍ਹੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ । ਗੁੱਗੇ ਦੇ ਕਈ ਭਗਤ ਛਪਾਰ ਵਿੱਚ ਗੁੱਗੇ ਦੀ ਮਾੜੀ ਉੱਤੇ ਜਾ ਕੇ ਮਿੱਟੀ ਕੱਢਦੇ ਹਨ।  ਔਰਤਾਂ ਗੁੱਗੇ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਿੱਚ ਗੀਤ ਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ
ਝੋਲ ਮੇਰੀ ਵਿੱਚ ਛੱਲੀਆਂ
ਅਸੀਂ ਗੁਗਾ ਮਨਾਉਣ ਚੱਲੀਆਂ
ਨੀਂ ਮੈਂ ਵਾਰੀ ਗੁੱਗੇ ਤੋਂ
ਛੰਨਾ ਭਰਿਆ ਦੁੱਧ ਦਾ
ਮੇਰਾ ਗੁੱਗਾ ਮਾੜੀ ਵਿੱਚ ਕੁੱਦਦਾ
ਨ੍ਹੀਂ ਮੈਂ ਵਾਰੀ ਗੁੱਗੇ ਤੋਂ।
ਇਹ ਸਭ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਪੀਰ ਗੁੱਗੇ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਯਤਨ ਹਨ ।
ਸ਼ਰਾਧ
ਸਰਾਧ ਸ਼ਬਦ ਸ਼ਰਧਾ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ  ਕੀਤਾ ਕੰਮ ਹੈ।  ਇਹ ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਰਸਮ ਹੈ ।ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਿੱਤਰਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਸ਼ਰਧਾ ਪ੍ਰਗਟਾਉਣ ਕਾਰਨ ਲਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ । ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਖਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । ਅੱਸੂ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਹੀ ਤਿਉਹਾਰ ਪੰਦਰਾਂ ਦਿਨ ਚੱਲਦਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਭ ਪਦਾਰਥ ਅਗਲੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਪਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ । ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹਰ ਹਿੰਦੂ ਦਾ ਇਹ ਧਾਰਮਿਕ ਫ਼ਰਜ਼ ਬਣਦਾ ਹੈ ,ਕਿ ਉਹ ਸ਼ਰਾਧ ਕਰ ਕੇ ਪਿੱਤਰਾਂ ਦਾ ਰਿਣ ਚੁਕਾਵੇ।
ਦੁਸਹਿਰਾ ਤੇ ਸਾਂਝੀ
ਸ਼ਰਾਧਾਂ ਦੇ ਮੁੱਕਦਿਆਂ ਹੀ ਨਰਾਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਨਰਾਤੇ ਹੀ ਕੁੜੀਆਂ ਤੌੜੀਆਂ ਵਿਚ ਘੜੋਂਜ਼ੀ ਹੇਠ ਜਾਂ ਉੱਖਲੀ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਕੋਰੇ ਕੁੱਜੇ ਠੂਠੇ ਤੇ ਬੱਠਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰੇਤਾ ਪਾ ਕੇ ਜੌਂ ਬੀਜ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ । ਇਸ ਨੂੰ ਮਾਤਾ ਗੌਰਜਾਂ  ਦਾ ਬਾਗ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ ਜੌਂਆਂ ਦੇ ਇਸ ਬਾਗ਼ ਨੂੰ ਮੱਥਾ ਟੇਕ ਕੇ ਪਾਣੀ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ।ਦੁਸਹਿਰੇ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਇਹ ਫੁੱਟੀਆਂ ਕਰੂੰਬਲਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਆਪਣੇ ਭਰਾਵਾਂ ਚਾਚਿਆਂ ਤੇ ਸਿਰ ਟੰਗ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ।ਪਰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ  ਪਿੰਡਾਂ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜੱਟਾਂ ਦੇ ਹਰੀਜਨਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਰਿਵਾਜ ਨਹੀਂ ਹੈ । ਦੁਸਹਿਰੇ ਵਿੱਚ ਦਸਾਂ ਨਰਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਾਮਲੀਲਾ ਵਿਖਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਰਾਮ ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦਾ ਚਿੱਤਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ ।
ਨਰਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਂਝੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਵੀ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁੜੀਆਂ ਪਹਿਲੇ ਨਰਾਤੇ ਇੱਕ ਕੰਧ ਉੱਤੇ ਗੋਹਾ ਮਿੱਟੀ ਥੱਪ ਕੇ ਇੱਕ ਸਾਂਝੀ ਮਾਈ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਬਣਾ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਮੂਰਤੀ ਵਿੱਚ ਕਲਾਤਮਿਕ ਸੁੰਦਰਤਾ ਭਰਨ ਲਈ ਕਈ ਵਿਧੀਆਂ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ । ਉਸ ਨੂੰ ਫੁੱਲਾ ਕੌਡੀਆਂ ਤੇ ਮੋਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ  ਤੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਸਾਂਝੀ ਮਾਈ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸ਼ਾਮ ਵੇਲੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੁੜੀਆਂ ਸਾਂਝੀ ਮਾਈ ਤੇ ਜੱਸ ਵਿੱਚ ਗੀਤ ਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ  |
ਨੀ ਤੂੰ ਜਾਗ ਸਾਂਝੀ ਜਾਗ
ਸਾਡੇ ਜਾਗ ਪੈਣ ਭਾਗ
ਮੈਂ ਆਈ ਤੇਰੇ ਦਵਾਰ
ਮੈਨੂੰ ਤਾਰ ਮਾਈ ਤਾਰ ।
ਕੁੜੀਆਂ ਜੋਤਾਂ ਜਗਾ ਕੇ ਸਾਂਝੀ ਮਾਈ ਦੀ ਆਰਤੀ ਉਤਾਰਦੀਆਂ ਹਨ ,ਤੇ ਸ਼ੱਕਰ ਤੇ ਤਿਲ ਚੌਲੀ ਰਲਾ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ ਵੰਡਦੀਆਂ ਹਨ । ਦੁਸਹਿਰੇ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਸਰਘੀ ਵੇਲੇ ਸਾਂਝੀ ਮਾਈ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਟੋਭੇ ਜਾਂ ਨਦੀ ਨਾਲੇ ਵਿੱਚ ਜਲ ਪ੍ਰਵਾਹ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ।
ਦੀਵਾਲੀ
ਦੀਵਾਲੀ ਵੀ ਰਾਮਚੰਦਰ ਦੇ ਵਾਪਸ ਅਯੁੱਧਿਆ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ । ਲੋਕ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਘਰ ਦੀਵੇ ਜਗਾਉਂਦੇ ਹਨ । ਦੀਵਾਲੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲੋਕੀਂ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਲਿਸ਼ਕਾਉਂਦੇ ਪੋਚਦੇ ਹਨ । ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਦੀਵਾਲੀ ਆਪਣੀ ਨਿਵੇਕਲੀ ਦਿੱਖ ਹੈ ।
ਲੋਹੜੀ
ਲੋਹੜੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਮਾਘ ਦੀ ਸੰਗਰਾਂਦ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ । ਇਉਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਲੋਹੜੀ ਸਮੇਂ ਲੋਕ ਪੋਹ ਦੀ ਕਹਿਰ ਭਰੀ ਠੰਢ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹੋਣ।  ਮਾਘੀ ਨੂੰ ਮੁਡ਼ ਕੇਸੀ ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੱਕ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ । ਲੋਹੜੀ ਤਕ ਫੈਲਿਆ ਦਲਿੱਦਰ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ  ।ਇਸੇ ਲਈ ਲੋਹੜੀ ਦੀ ਅੱਗ ਦੁਆਲੇ ਇਹ ਤੁਕਾਂ ਉਚਾਰੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ |
ਈਸ਼ਵਰ ਆਏ ਦਲਿੱਦਰ ਜਾਏ
ਦਲਿੱਦਰ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਚੁੱਲ੍ਹੇ ਪਾਏ ।
ਲੋਹੜੀ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗੀਤ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਅਰਥਾਤ ਇਹ ਵਧੇਰੇ ਖ਼ੁਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਆਗਮਨ ਦਾ ਤਿਆਰ ਹੈ । ਜਿਸ ਘਰ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ । ਉਸ ਘਰੋਂ ਗੁੜ ਪੈਸੇ ਤੇ ਹੋਰ ਖਾਣ ਪੀਣ ਦਾ ਸਾਮਾਨ ਬੱਚੇ ਤੇ ਜਵਾਨ ਮੰਗਦੇ ਹਨ।  ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਦੁੱਲਾ ਭੱਟੀ ਦੀ ਲੋਕ ਕਥਾ ਨਾਲ ਵੀ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । ਛੋਟੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਟੋਲੀਆਂ ਗੀਤ ਗਾਉਂਦੀਆਂ  ਬੜੀਆਂ ਪਿਆਰੀਆਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ :
ਕੋਠੀ ਹੇਠ ਚਾਕੂ
ਕੋਠੇ ਉੱਤੇ ਕਾਂ ਗੁੜ ਦੇਵੇ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਮਾਂ
ਕੌਮੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਤਿਉਹਾਰ ਦੀਵਾਲੀ, ਦੁਸਹਿਰਾ ,ਲੋਹੜੀ, ਜਨਮਾਸ਼ਟਮੀ, ਰਾਮਨੌਮੀ, ਈਦ, ਕ੍ਰਿਸਮਿਸ, ਗੁਰਪੁਰਬ, ਮਾਘੀ, ਨਿਮਾਣੀ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ,ਬਸੰਤ ਪੰਚਮੀ ,ਰੱਖੜੀ ,ਸ਼ਿਵਰਾਤਰੀ, ਕਰੂਆ ਤੇ ਚੱਕਰੀ ਤੇ ਵਰਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਭਾਵ ਜਾਂ  ਮਹਾਤਮ ਲਗਪਗ ਹਰ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹੀ ਹਨ । ਦੀਵਾਲੀ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਸ਼ੋਰ ਨਾਲ ਮਨਾਉਣ ਦੇ ਲੱਛਮੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਮਾਘੀ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਕੇਸੀ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਪਿੱਛੋਂ ਲੋਕ ਵਿਸਵਾਸ ਸੋਨੇ ਦੇ ਵਾਲ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ । ਕਰੂਆ ਪਤੀ ਦੀ ਸਲਾਮਤੀ ਲਈ,  ਝੱਕਰੀਆਂ ਪੁੱਤ ਦੀ ਸਲਾਮਤੀ ਲਈ, ਅਤੇ ਰੱਖੜੀ ਭਰਾ ਦੀ ਸਲਾਮਤੀ ਲਈ ਕਰਮਵਾਰ ਪਤਨੀ, ਮਾਂ ਅਤੇ ਭੈਣ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੇ  ਗਏ ਕਰਮ ਕਾਂਡ ਨਾਲ  ਸਬੰਧ ਰੱਖਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਹਨ । ਇਉਂ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੇ ਆਯੋਜਨ ਸਮੇਂ ਸਮਾਨਤਾ ਤੇ ਆਂਸ਼ਿਕ ਵਖਰੇਵੇਂ ਦੀ ਝਲਕ ਬਰਾਬਰ ਕਾਇਮ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਫੱਗਣ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਸ਼ਿਵਰਾਤਰੀ ਅਤੇ ਹੋਲੇ ਮਹੱਲੇ ਦਾ ਮਨੋਰੰਜਨ ਭਰਿਆ ਤਿਉਹਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।  ਇਉਂ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦਾ ਇਹ ਸਿਲਸਿਲਾ ਲਗਾਤਾਰ ਚੱਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।  ਸਾਲ ਦੇ ਬਾਰਾਂ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਕੋਈ ਮਹੀਨਾ ਖਾਲੀ ਜਾਂਦਾ ਹੋਵੇ ,ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਿਉਹਾਰ ਨਾ ਹੋਣ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੀ ਇਹ ਨਿਰੰਤਰ ਵਹਿੰਦੀ ਧਾਰਾ ਲੋਕ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਤਾਜ਼ਗੀ ਉਮਾਹਾਂ ਤੇ ਮੰਗ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਲੋਕ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਊਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਮਾਯੂਸ ਹੋਣ ਦੀ ਨਹੀਂ  ।
ਮੁੱਕਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਕੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੇਲੇ ਤੇ ਤਿਉਹਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ, ਭਾਈਚਾਰਕ ਏਕਤਾ ਤੇ ਅਲਬੇਲੇ ਸੁਭਾਅ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹਨ ।ਜੇਕਰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਦੂਜੇ ਪ੍ਰਾਂਤਾਂ ਦੇ ਮੇਲੇ ਤੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਏਕਤਾ ਸਾਂਝੀਵਾਲਤਾ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਬਿਨਾਂ ਜਾਤੀ ਧਰਮ ਦੇ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਕੌਮੀ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਕੋਈ ਖਤਰਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਕੌਮੀ ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਭਾਈਚਾਰਕ ਸਾਂਝ ਦਾ ਪ੍ਰਤੱਖ ਪ੍ਰਮਾਣ ਵੇਖਣਾ ਹੋਵੇ ,ਤਾਂ ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੇਲੇ ਤੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦਾ ਅੱਖੀਂ ਵੇਖਣ ਤੇ ਸਰਵੇਖਣ ਕਰੇ ਇੱਥੇ ਹਰ ਜਾਤ ਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਲੋਕੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਭਿੰਨ ਭੇਦ ਦੇ ਮਨਾਉਂਦੇ ਦਿੱਸਣਗੇ ।
ਹਵਾਲੇ
1."ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਲੋਕਧਾਰਾ" ਬਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਪੂੰਨੀ ।
2."ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਲੋਕਧਾਰਾ" ਬਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਪੂੰਨੀ।
3." ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਲੋਕਧਾਰਾ" ਬਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਪੂੰਨੀ ।
4 ".ਲੋਕਧਾਰਾ ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ "ਪ੍ਰੋ ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਜੋਸ਼ੀ ।
6." ਲੋਕਧਾਰਾ ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ" ਪ੍ਰੋ ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਜੋਸ਼ੀ ।
ਅਨੂ ਹਸਨ
ਅਨੂ ਹਸਨ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Anu Haasan; ਜਨਮ ਅਨੁਰਾਧਾ ਚੰਦਰਹਾਸਨ; ਜਨਮ - 16 ਜੁਲਾਈ 1970) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਐਂਕਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾਯੋਗ ਇੰਦਰਾ (1995) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਛੋਟੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਤਿੰਨ ਸੀਜ਼ਨਾਂ ਲਈ ਤਮਿਲ ਚੈਨਲ ਵਿਜੇ 'ਤੇ ਸੈਲੀਬ੍ਰਿਟੀ ਟਾਕ ਸ਼ੋਅ "ਕੌਫੀ ਵਿਦ ਅਨੂ" ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਅਨੂ ਹਸਨ ਦਾ ਜਨਮ ਅਭਿਨੇਤਾ ਕਮਲ ਹਾਸਨ ਅਤੇ ਚਾਰੂਹਾਸਨ ਦੇ ਭਰਾ ਚੰਦਰਹਾਸਨ ਦੇ ਘਰ 15 ਜੁਲਾਈ 1970 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਅਨੁ ਫਿਲਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸੁਹਾਸਿਨੀ ਮਣੀਰਤਨਮ, ਸ਼ਰੂਤੀ ਹਾਸਨ ਅਤੇ ਅਕਸ਼ਰਾ ਹਾਸਨ ਦੀ ਚਚੇਰੀ ਭੈਣ ਹੈ।
ਅਨੁ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸੇਂਟ ਜੋਸੇਫ ਐਂਗਲੋ ਇੰਡੀਅਨ ਗਰਲਜ਼ ਹਾਇਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ, ਤ੍ਰਿਚੀ ਅਤੇ ਆਰਐਸਕੇ ਹਾਇਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਿਰਲਾ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਐਂਡ ਸਾਇੰਸ (BITS), ਪਿਲਾਨੀ, ਰਾਜਸਥਾਨ ਤੋਂ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਐਮਐਸਸੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਅਨੁ ਹਸਨ ਨੇ 1995 ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 1999 ਵਿੱਚ ਜੋੜੇ ਦਾ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ। ਲਗਭਗ 11 ਸਾਲ ਇਕੱਲੇ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ 2010 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਵਿਆਹ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਦੋਸਤ ਗ੍ਰਾਹਮ ਜੇ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਅਨੁ ਅਤੇ ਗ੍ਰਾਹਮ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਵੈਬਸਾਈਟ 'ਤੇ ਮਿਲੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੋਸਤੀ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਫਿਰ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ। 2014 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
2000 ਤੱਕ, ਉਸਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ। ਉਸਨੇ ਲੜੀਵਾਰ ਅੰਬੁਲਾ ਸਨੇਹਗਿਧਿਏ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਚਿਤਰਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦਿਵਾਕਾਰੁਨੀ ਦੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਨਾਵਲ ਸਿਸਟਰ ਆਫ਼ ਮਾਈ ਹਾਰਟ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਅਵਾਨ ਅਵਲ ਅਵਰਗਲ, ਅੰਮਾਵੁੱਕੂ ਰੇਂਦੁਲਾ ਰਾਗੂ ਅਤੇ ਵਿਵਾਹਿਤਾ (ਮਲਿਆਲਮ) ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਟੀਵੀ ਲੜੀਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਸਟਾਰ ਵਿਜੇ ' ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਸੈਲੀਬ੍ਰਿਟੀ ਟਾਕ ਸ਼ੋਅ ਕੌਫੀ ਵਿਦ ਅਨੂ (ਆਪਣੇ ਨਾਮ 'ਤੇ) ਲਈ ਐਂਕਰ ਬਣ ਗਈ। ਸ਼ੋਅ, ਜਿਸਦੀ ਉਸਨੇ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ, ਜਲਦੀ ਹੀ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਖਰਕਾਰ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਨਾਮ ਬਣ ਗਿਆ।
2014 ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਸਕ ਹਾਉ ਇੰਡੀਆ ਸਮਾਜਿਕ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਬਣਾਈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਅਨੂ ਨੇ ਡਬਿੰਗ ਕਲਾਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਰਵੀਨਾ ਟੰਡਨ, ਪ੍ਰੀਟੀ ਜ਼ਿੰਟਾ ਅਤੇ ਗੀਤੂ ਮੋਹਨਦਾਸ ਸਮੇਤ ਕਈ ਗੈਰ-ਤਾਮਿਲ-ਭਾਸ਼ੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਲਈ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਉਹ ਜਸਟ ਫਾਰ ਵੂਮੈਨ (ਇੰਡੀਆ) ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਲਈ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਕਾਲਮ ਲਿਖਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਮਸੂਦਾ ਕਰੋਖੀ
ਮਸੂਦਾ ਕਾਰੋਖੀ ਇੱਕ ਅਫ਼ਗਾਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਕਾਰਕੁਨ, ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਵਕੀਲ, ਅਤੇ 2013 ਵਿੱਚ ਐਨ-ਪੀਸ ਅਵਾਰਡ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ। ਕਰੋਖੀ 2005 ਅਤੇ 2010 ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਹੇਰਾਤ ਲਈ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ (ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ) ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਦੌੜਿਆ ਉਹ 2010 ਵਿੱਚ ਜਿੱਤੀ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1962 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਗਾਨ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਗਾਨ ਔਰਤਾਂ
ਕੋਹਾਏ ਝੀਲ
ਕੋਹਾਏ ਝੀਲ (  , ਚੀਨੀ ਵਿੱਚ ਘਾਹ ਦਾ ਸਾਗਰ ) ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਚੀਨ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਗੁਈਝੋ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਝੀਲ ਹੈ। ਇਹ ਝੀਲ ਵੇਨਿੰਗ ਕਾਉਂਟੀ ਦੇ ਬਾਹਰਵਾਰ ਵੇਨਿੰਗ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਕੋਹਾਏ  ਪਿੰਡ ਵੈਟਲੈਂਡ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਕਿਨਾਰੇ 'ਤੇ ਹੈ।
ਝੀਲ ਅਸਲ ਵਿੱਚ 4666.2 km2 ਕਵਰ ਕਰਦੀ ਸੀ। । ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਡਰੇਨੇਜ, ਕਾਸ਼ਤ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਝੀਲ ਦਾ ਖੇਤਰ ਸਿਰਫ 5 km2 ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।  । ਇਸਦੀ ਔਸਤ ਡੂੰਘਾਈ 2 m ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ 2200 m 'ਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਉੱਪਰ।
ਕੋਹਾਏ ਕੁਦਰਤ ਰਿਜ਼ਰਵ
1985 ਵਿੱਚ, ਝੀਲ ਦੇ ਆਸੇ ਪਾਸੇ ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਸੂਬਾਈ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤ ਰਿਜ਼ਰਵ ਵਜੋਂ ਮਨੋਨੀਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ 1992 ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਉੱਚਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਾਓ ਹੈ ਨੇਚਰ ਰਿਜ਼ਰਵ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੰਛੀ ਖੇਤਰ ਹੈ। ਰਿਜ਼ਰਵ ਖੇਤਰ 120 km2 ਹੈ।
ਝੀਲ ਦਾ ਖੇਤਰ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਚੀਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗਿੱਲਾ ਭੂਮੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕਾਲੇ-ਨੇਕ ਕ੍ਰੇਨਾਂ ਲਈ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦੇ ਆਧਾਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਪਠਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਕਰੇਨ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਬਚੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਝੀਲ ਵਿਚ 184 ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਵੀ ਵੱਸਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਆਮ ਕ੍ਰੇਨ, ਹੂਡਡ ਕ੍ਰੇਨ, ਵ੍ਹਾਈਟ ਸਟੌਰਕਸ, ਬਲੈਕ ਸਟੌਰਕਸ, ਬਾਰ-ਹੈੱਡਡ ਗੀਜ਼, ਗੋਲਡਨ ਈਗਲਜ਼, ਈਸਟਰਨ ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਈਗਲਜ਼, ਸਫੇਦ-ਪੂਛ ਵਾਲੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਈਗਲਸ ਅਤੇ ਰੱਡੀ ਸ਼ੈਲਡਸਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਮਯੂਰੀ (ਮਹਾਭਾਰਤ)
ਰਾਣੀ ਮਯੂਰੀ'' ਸਮਰਾਟ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਰਾਣੀ ਪਤਨੀ ਸੀ। ਰਾਜਾ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਲਕਸ਼ਮਣਾ ਸੀ। ਇਹ ਜਿਆਦਾਤਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੇ ਨਾਮ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਭਾਨੂਮਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵੀ ਸੀ, ਉਸਦੀ ਦੋਸਤ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਰਾਣੀ ਮਯੂਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਅਸੀਸ ਦਿੱਤੀ ਪਰ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਕੁਮਾਰ ਬਚਿਆ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਅਭਿਮਨਿਊ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਮਯੂਰੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਲਾਸ਼ 'ਤੇ ਰੋਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਅਤੇ ਭਾਨੂਮਤੀ ਦੀ ਧੀ, ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਲਕਸ਼ਮਣਾ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਾਂਬਾ ਦੁਆਰਾ ਅਗਵਾ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਮਯੂਰੀ ਤ੍ਰਿਲੋਕਪੁਰਾ ਰਾਜ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਸੰਤਰਾਜ ਦੀ ਧੀ ਸੀ ਜਿਸਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਰਨ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵਰੁਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਦੋਸਤ ਬਣ ਗਈ।ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੀ ਪਿਆਰੀ, ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਪਤਨੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ, ਭਾਨੁਮਤੀ ਗੋਰੀ ਸੀ, ਮਯੂਰੀ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਚਮਕੀਲੀ ਸੀ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਦੀ ਸੁੰਦਰ ਸੀ। ਮਹਾਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਸੱਸ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਸਦਾ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਚੰਗਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਸੀ। ਸੁਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਮਯੂਰੀ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਬਣਾ ਲਿਆ, ਇੱਕ ਭਰਾ ਵਾਂਗ, ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪਰਵ 'ਤੇ ਵੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।ਸੁੰਦਰ ਮਯੂਰੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਪਦਮਾਵਤੀ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਦੋਸਤ ਸੀ, ਜੋ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਕ ਖੇਤਰੀ ਪਤਨੀ ਸੀ। ਕਲਿੰਗਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਭਾਨੂਮਤੀ ਮਯੂਰੀ ਦੀ ਭੈਣ ਬਣ ਗਈ। ਪਰ ਕੁਝ ਰੂਪਾਂਤਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਭਾਨੂਮਤੀ ਅਤੇ ਮਯੂਰੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਲਾਸ਼ 'ਤੇ ਰੋਂਦੇ ਹੋਏ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਮਯੂਰੀ ਕੋਲ ਕੋਈ ਚਾਰਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਮਹਾਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਰਣਨ
ਉਸਦਾ ਵਰਣਨ ਉਸਦੀ ਸੱਸ ਗਾਂਧਾਰੀ ਨੇ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਸੀ ਪਰ ਗਾਂਧਾਰੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਨੂੰਹ ਨਾਲ ਆਪਣੀਆਂ ਧੀਆਂ ਵਾਂਗ ਪਿਆਰ ਸੀ। ਮਯੂਰੀ ਚੁਸਤ, ਹੁਸ਼ਿਆਰ, ਸੁੰਦਰ ਸੀ। ਪਰ, ਭਾਨੂਮਤੀ ਉਸਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੀ ਦੋਸਤ ਸੁਪ੍ਰਿਆ ਦੀ ਇੱਕ ਸਾਥੀ ਅਤੇ ਦੋਸਤ ਸੀ, ਪਰ ਗੰਧਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦਾ ਵਰਣਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਲਕਸ਼ਮਣਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਕੁਮਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸੁੰਦਰ ਮਾਂ, ਸੁੰਦਰ ਵੱਡੇ ਕੁੱਲ੍ਹੇ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਜੋ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੈ।
ਗਾਂਧਾਰੀ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਗਲਤ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਉਸਦੀ ਨੂੰਹ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੁਰਯੋਧਨ ਲਈ ਦਇਆ ਸੀ। ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੀਆਂ ਸਤ੍ਰ ਪਰਵ ਅਨੁਸਾਰ 4 ਪਤਨੀਆਂ ਸਨ।ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ ਪਰ ਉਸਦੀ ਦਿੱਖ ਦੁਰਯੋਧਨ ਲਈ ਪਿਆਰੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਉਸਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ, ਇਸ ਜੋੜੇ ਨੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਇਆ ਅਤੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਹਸਤੀਨਪੁਰਾ ਦੀ "ਯੁਵਾਰਾਨੀ" ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਾਤਰ
ਕੋਂਡਾਪੱਲੀ ਰਾਖਵਾਂ ਜੰਗਲ
ਕੋਂਡਾਪੱਲੀ ਰਾਖਵਾਂ ਜੰਗਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਾਖਵਾਂ ਜੰਗਲ ਹੈ। ਇਹ 30000 acre ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਜੰਗਲਾਤ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧੀਨ ਹੈ।
ਜੀਵ
ਇਹ ਜੰਗਲ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਸਾਹਾਰੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦਾ ਘਰ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚੀਤੇ, ਜੰਗਲੀ ਕੁੱਤੇ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗਿੱਦੜ, ਬਘਿਆੜ, ਸਿਵੇਟ ਬਿੱਲੀਆਂ ਵੀ ਹਨ। ਜੰਗਲ ਵਿਚਲੇ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿਚ ਜੰਗਲੀ ਸੂਰ, ਸਾਂਬਰ ਹਿਰਨ, ਚਿਤਲ, ਭੌਂਕਣ ਵਾਲਾ ਹਿਰਨ, ਰੀਸਸ ਬਾਂਦਰ ਅਤੇ ਚਾਰ ਸਿੰਗਾਂ ਵਾਲੇ ਹਿਰਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਥੇ ਮੋਰ ਵਰਗੇ ਪੰਛੀ ਵੀ ਹਨ।
ਮੇਘਨਾ ਸਿੰਘ
ਮੇਘਨਾ ਸਿੰਘ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Meghna Singh; ਜਨਮ 18 ਜੂਨ 1994) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ ਜੋ ਰੇਲਵੇ ਲਈ ਖੇਡਦੀ ਹੈ।  ਅਗਸਤ 2021 ਵਿੱਚ, ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜੀ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਬੁਲਾਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਟੈਸਟ ਮੈਚ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।  ਉਸਨੇ 21 ਸਤੰਬਰ 2021 ਨੂੰ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਭਾਰਤ ਲਈ ਆਪਣੀ ਮਹਿਲਾ ਵਨ ਡੇ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ (WODI) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 30 ਸਤੰਬਰ 2021 ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਟੈਸਟ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਵੀ ਭਾਰਤ ਲਈ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿਰੁੱਧ।
ਜਨਵਰੀ 2022 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ 2022 ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਇੱਕ-ਵਾਰ ਮੈਚ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀ-20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (WT20I) ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1"> ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਓਡੀਆਈ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1994
ਭਗਤੂਪੁਰ
ਭਗਤੂਪੁਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਦੇ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਟਾਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਪਿੰਡ ਦੀ ਗ੍ਰਾਮ ਸਭਾ ਦੇ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਨੁਮਾਇੰਦੇ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡ
ਚੱਕ ਭਗਤੂਪੁਰ
ਊਧਨਵਾਲ
ਸ਼ਾਹਪੁਰ ਅਰਾਈਆਂ
ਅੱਤੇਪੁਰ
ਛੇਲੋਵਾਲ
ਪੰਡੋਰੀ
ਭੱਟੀਵਾਲ
ਘੁਮਾਣ
ਚਾਓ ਚੱਕ
ਕੌਰੇ
ਚੱਕ ਚਾਓ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਰਚਨਾ ਕਵੀ
ਅਰਚਨਾ ਜੋਸ ਕਵੀ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Archana Jose Kavi; ਜਨਮ 4 ਜਨਵਰੀ 1990) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, YouTuber ਅਤੇ ਇੱਕ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਹੋਸਟ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਐਮਟੀ ਵਾਸੂਦੇਵਨ ਨਾਇਰ ਦੁਆਰਾ ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਅਤੇ ਲਾਲ ਜੋਸ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਫਿਲਮ ਨੀਲਥਾਮਾਰਾ (2009) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸਨੇ 2009 ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਫਲ ਨੀਲਥਾਮਾਰਾ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਸਿਨੇਮਿਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁੰਜੀਮਾਲੂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੇ ਨਾਇਰ ਥਾਰਵਾਡੂ (ਪੁਸ਼ਤੈਨੀ ਘਰ) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨੌਕਰਾਣੀ ਸੀ ਜੋ ਘਰ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਮਾਲਕ ਲਈ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਲਾਲ ਜੋਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ "ਅਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਤੋਂ ਹੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਹੈ"। ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਜਿੱਤੀ। ਉਸ ਦੇ ਅਗਲੇ ਉੱਦਮ ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ  'ਮਮੀ ਐਂਡ ਮੀ' ਵਿੱਚ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਧੁਨਿਕ ਕਿਸ਼ੋਰ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅਪੂਰਨ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਬਿਆਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਜਵੇਲ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਕਿਸ਼ੋਰ ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਅਰਚਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਵੇਲ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ "ਅਸਲ ਮੇਰੇ ਵਰਗਾ" ਸੀ। ਪਰ ਉਸਦੀ ਅਗਲੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਬੈਸਟ ਆਫ ਲੱਕ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਨੀਲਥਮਾਰਾ ਦੇ ਸਹਿ-ਸਿਤਾਰਿਆਂ ਕੈਲਾਸ਼ ਅਤੇ ਰੀਮਾ ਕਾਲਿੰਗਲ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਜੁੜੀ, ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ ਅਰਾਵਣ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਚਿੰਬੀ ਨਾਮਕ ਕਬਾਇਲੀ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ।
2013 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਬੈਕਬੈਂਚ ਸਟੂਡੈਂਟ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਤੇਲਗੂ ਡੈਬਿਊ ਵੀ ਕੀਤਾ। ਅਰਚਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸਨੇ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ "ਇੱਕ ਪਿਆਰੀ ਪ੍ਰੇਮ ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਈ ਇੱਕ ਕਾਲਜ ਕੁੜੀ" ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਅਭਿਯੁਮ ਨਜਾਨੁਮ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਇੱਕ ਆਧੁਨਿਕ ਕੁੜੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਮੰਗੇਤਰ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਕੇਰਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਹਨੀ ਬੀ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਭੋਲੀ-ਭਾਲੀ ਐਂਗਲੋ-ਇੰਡੀਅਨ ਕੁੜੀ ਸਾਰਾ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪੱਟਮ ਪੋਲ ਵਿੱਚ ਹੀਰੋ ਕਾਰਤਿਕ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਦੋਸਤ ਵਜੋਂ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਦੀਆਂ ਅਗਲੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਬੈਂਗਲਸ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਜੂਨੀਅਰ ਕਲਾਕਾਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਅਤੇ ਨਦੋਦੀਮਨਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਦੋਵੇਂ ਇੱਕੋ ਦਿਨ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈਆਂ।
ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਦੂਜੀ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ਗਿਆਨ ਕਿਰੂਕਨ ਸਾਈਨ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਮਕਬੂਲ ਸਲਮਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਡੇ-ਨਾਈਟ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਫਿਲਮ ਮਜ਼ਵਿਲੀਨੱਟਮ ਵਾਰੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁਸਲਿਮ ਕੁੜੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕੈਥਾਪ੍ਰਮ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਹੈ। ਉਹ ਨੇਮਮ ਪੁਸ਼ਪਰਾਜ ਦੀ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਫਿਲਮ ਕੁੱਕਲੀਯਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਵੇਗੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਮਨੋਜ ਕੇ ਜਯਾਨ ਦੀ ਧੀ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ 75 ਸਾਲ ਦੀ ਬਜ਼ੁਰਗ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਅਰਚਨਾ ਨੇ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਸਰੋਜਾ ਲਈ ਵੀ ਸ਼ੂਟ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਅੰਜਲੀ ਸ਼ੁਕਲਾ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਇੱਕ ਆਫਬੀਟ ਫਿਲਮ ਹੈ, ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਉਸਨੇ ਏਸ਼ੀਆਨੈੱਟ ' ਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਸੁੰਦਰੀ ਨੀਯੁਮ ਸੁੰਦਰਨ ਨਜਾਨੁਮ ਨੂੰ ਐਂਕਰ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਟਵਿੱਟਰ ਅਕਾਊਂਟ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। 2010 ਵਿੱਚ ਉਹ ਦੋ ਮਲਿਆਲਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਜੋ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਟਵਿੱਟਰ ਅਕਾਉਂਟ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦੀ ਸੀ। 2021 ਵਿੱਚ, ਉਹ 801 ਵਿੱਚ ਪੰਡਾਰਾਪਾਰਮਬਿਲ ਹਾਊਸ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਨਾਲ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਵੱਲ ਵਧੀ।
ਅਰਚਨਾ ਕੋਲ ਕੋਚੀ, ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ 'ਛਾਯਾ' ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਬੁਟੀਕ ਵੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੇਖ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੋਂ ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ
ਅਸਾਵਰੀ ਜੋਸ਼ੀ
ਅਸਾਵਰੀ ਜੋਸ਼ੀ (ਜਨਮ 6 ਮਈ, 1965) ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਮਰਾਠੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਲੜੀਵਾਂਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਹਿੰਦੀ ਟੀ ਵੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਆਫ਼ਿਸ ਆਫਿਸ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਓਮ ਸ਼ਾਂਤੀ ਓਮ ਵਿੱਚ ਲਵਲੀ ਕਪੂਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਸੀ। ਉਹ ਹਿੰਦੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਜਾਣੀ ਹੈ।ਡਿਜ਼ਨੀ ਚੈਨਲ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੋਈ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਸ਼ੇਕ ਆਈ.ਟੀ., ਜੋ ਕਿ ਅਮਰੀਕਨ ਸੀਰੀਅਲ ਸ਼ੇਕ ਇਟ ਅਪ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਰੂਪ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1965 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਰਾਠੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼ਯਾਮਾ ਚੋਨਾ
ਉਸਨੂੰ 2008 ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਅਤੇ 1999 ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਵੀ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਤਮਨਾ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਉਸ ਦੀ ਧੀ, "ਤਮਨਾ" ਨਾਮ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਜਨਮ ਸੇਰੇਬ੍ਰਲ ਪਾਲਸੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਪਹਿਲੇ ਕੇਂਦਰ, ਤਮਨਾ ਸਪੈਸ਼ਲ ਸਕੂਲ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ 12 ਫਰਵਰੀ 1992 ਨੂੰ ਹਰ ਰੋਇਲ ਹਾਈਨੈਸ, ਡਾਇਨਾ, ਵੇਲਜ਼ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1942
ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਮਾਨ
ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਮਾਨ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ ਜੋ ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ, 2015 ਵਿੱਚ ਦੇਸੀ ਦਾ ਢੋਲ ਅਤੇ 2020 ਵਿੱਚ "ਬੰਬੀਹਾ ਬੋਲੇ" ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਚੰਨਾ ਮੇਰਿਆ ਲਈ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਮਾਨ ਦਾ ਜਨਮ ਗੋਨਿਆਣਾ ਮੰਡੀ, ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸਵਾਮੀ ਵਿਵੇਕਾਨੰਦ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ ਐਂਡ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਰਾਮਨਗਰ, ਮੋਹਾਲੀ ਤੋਂ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1992 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮੀਨਾ ਢਾਂਡਾ
ਡਾ. ਮੀਨਾ ਢਾਂਡਾ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਹ ਵੁਲਵਰਹੈਂਪਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਫਿਲਾਸਫੀ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਡਾਇਆਸਪੋਰਾ ਦਲਿਤ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਕਾਦਮਿਕ ਵਜੋਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ 'ਵਿਹਾਰਕ ਇਰਾਦੇ' ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਨੇ ਬਰਤਾਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਮਾਨਤਾ ਐਕਟ 2010, ਦੁਆਰਾ ਕਵਰ ਕੀਤੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਤੀ ਵਿਤਕਰੇ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਾਤ-ਆਧਾਰਿਤ ਵਿਤਕਰੇ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੋਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ
ਮੀਨਾ ਢਾਂਡਾ 1987 ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਓਲ ਕਾਲਜ, ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਫਿਲਾਸਫੀ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੇਟ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਦੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਯੂਕੇ ਪਹੁੰਚੀ। ਉਹ 1992 ਵਿੱਚ ਵੁਲਵਰਹੈਂਪਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਫੁੱਲ-ਟਾਈਮ ਲੈਕਚਰਿੰਗ ਪੋਜੀਸ਼ਨ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, 2010 ਵਿੱਚ ਰੀਡਰਸ਼ਿਪ (ਐਸੋਸੀਏਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰਸ਼ਿਪ) ਵਿੱਚ ਤਰੱਕੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸੇਂਟ ਹਿਲਡਾ ਕਾਲਜ, ਆਕਸਫੋਰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੋਡਜ਼ ਜੂਨੀਅਰ ਰਿਸਰਚ ਫੈਲੋ ਸੀ ਉਸ ਨੂੰ 17 ਸਤੰਬਰ 2018 ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਵਜੋਂ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਉਹ 25 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸੋਸਾਇਟੀ ਫਾਰ ਵੂਮੈਨ ਇਨ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ ਦੀ ਯੂਕੇ ਸ਼ਾਖਾ ਦੀ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਅਤੇ 2017 ਤੱਕ, ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਫੰਡਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠੀ ਹੈ।
ਮੁੱਖ ਕੰਮ
ਸਤੰਬਰ 2013 ਤੋਂ ਫਰਵਰੀ 2014 ਤੱਕ ਢਾਂਡਾ ਨੇ ਯੂਕੇ ਸਮਾਨਤਾ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ (ਈਐਚਆਰਸੀ) ਲਈ 'ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਜਾਤੀ' 'ਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ ਉਸਨੇ ਦੋ ਖੋਜ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ - "ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਜਾਤ: ਸਮਾਜਿਕ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਮੀਖਿਆ", ਅਤੇ "ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਜਾਤੀ: ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਸੈਮੀਨਾਰ ਅਤੇ ਸਟੇਕਹੋਲਡਰਾਂ ਦੀ ਵਰਕਸ਼ਾਪ।"
ਉਸਨੇ ਦੋ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ: ਇੱਕ ਮੋਨੋਗ੍ਰਾਫ, ਨਿੱਜੀ ਪਛਾਣ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ (ਸਾਰਬਰੁਕਨ: ਵੀਡੀਐਮ ਵਰਲੈਗ, 2008) ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂਕਰਨ (ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਵੂਮੈਨ ਅਨਲਿਮਟਿਡ, 2008)।
ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ
ਉਸ ਨੂੰ 2012 ਵਿੱਚ ਸਮਾਪਤ ਹੋਏ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਖੋਜ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ 'ਜਾਤ ਦੇ ਪਾਸੇ: ਦਲਿਤ ਪੰਜਾਬੀ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਅਨੁਭਵ' ਲਈ ਲੀਵਰਹੁਲਮੇ ਰਿਸਰਚ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਪਗੜੀ (ਦਸਤਾਰ)
ਪਗੜੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਪਗਾੜੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਲਿਪੀਅੰਤਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ ਉਪ ਮਹਾਂਦੀਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਪੱਗੜੀ ਲਈ ਸ਼ਬਦ ਹੈ। ਇਹ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਹਿਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਹੱਥੀਂ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਹੋਰ ਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ sapho ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਕੱਪੜਾ
ਪਗੜੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਲੰਬਾ ਸਾਦਾ ਬਿਨਾਂ ਸਿਲਾਈ ਵਾਲਾ ਕੱਪੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲੰਬਾਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ. ਕੱਪੜਾ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਖਾਸ ਸਟਾਈਲ
thumb|ਮਨੁੱਖ ਦੀ [[ਲਹਿਰੀਆ ਪੱਗ, ਭਾਰਤ, ਰਾਜਸਥਾਨ, 19ਵੀਂ ਸਦੀ।]]
ਪਾਗ
ਪਾਗ ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਮਿਥਿਲਾ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਮਿਥਿਲਾ, ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿਰਲੇਖ ਹੈ।
ਫੇਟਾ
ਫੇਟਾ ਦੀਆਂ ਕਈ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹਨ, ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ
ਪੇਟਾ
ਪੇਟਾ ਮੈਸੂਰ ਅਤੇ ਕੋਡਾਗੂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਨੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਪੱਗ ਹੈ, ਇਹ ਮੈਸੂਰ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪਹਿਨੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਪਹਿਰਾਵਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਮੈਸੂਰ ਕਿੰਗਡਮ ਦੇ ਵੋਡੇਯਾਰਸ (1399 ਤੋਂ 1947) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੋਡੀਅਰਾਂ ਨੇ ਸ਼ਾਹੀ ਪਹਿਰਾਵੇ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਰੰਗੀਨ ਪਹਿਰਾਵੇ ਨਾਲ ਮੇਲਣ ਲਈ ਰੇਸ਼ਮ ਅਤੇ ਜਰੀ ( ਸੋਨੇ ਦੇ ਧਾਗੇ ਵਾਲੀ ਕਿਨਾਰੀ ) ਦੀ ਬਣੀ ਇੱਕ ਭਰਪੂਰ ਬੇਜਵੇ ਵਾਲੀ ਪੱਗ ਪਹਿਨੀ ਸੀ।
ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਪਗੜੀ
ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਨੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੱਗਾਂ ਨੂੰ ਪਗਾੜੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸ਼ੈਲੀ, ਰੰਗ ਅਤੇ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਭਿੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ. ਉਹ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ, ਜਾਤ, ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਉਸ ਮੌਕੇ ਨੂੰ ਵੀ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਲਈ ਇਹ ਪਹਿਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਅਤੇ ਆਕਾਰ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੌਸਮੀ ਸਥਿਤੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਗਰਮ ਰੇਗਿਸਤਾਨੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੱਗਾਂ ਵੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਢਿੱਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਿਸਾਨ ਅਤੇ ਚਰਵਾਹੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਤੱਤਾਂ ਤੋਂ ਨਿਰੰਤਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕੁਝ ਵੱਡੀਆਂ ਪੱਗਾਂ ਬੰਨ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਪੱਗ ਦੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਮਲੀ ਕੰਮ ਹਨ। ਥੱਕੇ ਹੋਏ ਯਾਤਰੀ ਇਸ ਨੂੰ ਸਿਰਹਾਣੇ, ਕੰਬਲ ਜਾਂ ਤੌਲੀਏ ਵਜੋਂ ਵਰਤਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਇੱਕ ਖੂਹ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਲਟੀ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਕੱਢਣ ਲਈ ਇੱਕ ਰੱਸੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਬੇਕਾਰ ਪੱਗ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਪੇਂਚਾ, ਸੇਲਾ ਅਤੇ ਸਫਾ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਈ ਸਥਾਨਕ ਰੂਪ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਪਗਾੜੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 82 ਇੰਚ ਲੰਬੀ ਅਤੇ 8 ਇੰਚ ਚੌੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਸਫਾ ਛੋਟਾ ਅਤੇ ਚੌੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਕ ਰੰਗ ਦੀ ਪੱਗ ਪਹਿਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੁਲੀਨ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਜਾਂ ਖਾਸ ਮੌਕਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਜਾਂ ਵਿਆਹਾਂ ਆਦਿ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਹੋਰ ਰੰਗ ਦੀ ਪੱਗ ਪਹਿਨੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਪੱਗਾਂ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਕਰਸ਼ਣ ਹਨ। ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਦਸਤਾਰ ਬੰਨਣ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।