cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਯੱਗ
ਯੱਗ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: यज्ञ,, ਰੋਮੀਕ੍ਰਿਤ:yajña, ਜੋਤ) 'ਤਿਆਗ, ਭਗਤੀ, ਪੂਜਾ, ਭੇਟ') ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਗ ਦੇ ਸਾਮ੍ਹਣੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰਸਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਅਕਸਰ ਮੰਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ. ਯੱਗ ਇੱਕ ਵੈਦਿਕ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਵਰਣਨ ਵੈਦਿਕ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਇੱਕ ਪਰਤ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਯਜੁਰਵੇਦ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਰੰਪਰਾ ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਗ (ਅਗਨੀ) ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਭੇਟਾਂ ਤੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਅਤੇ ਲਿਬੇਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਵਿਕਸਤ ਹੋਈ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਉਪਨਿਸ਼ਾਦਿਕ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ 500 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਿਕੋਰਾ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਯੱਗ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਪੁਜਾਰੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਅੱਗ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਕੀਤੀ ਗਈ "ਰਸਮ ਬਲੀ" ਤੋਂ ਵਿਕਸਤ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਕਿਸੇ ਵੀ "ਨਿੱਜੀ ਰਵੱਈਏ ਅਤੇ ਕਾਰਜ ਜਾਂ ਗਿਆਨ" ਲਈ ਜਿਸ ਲਈ ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਸਮਰਪਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਵੈਦਿਕ ਉਪਨਿਸ਼ਦ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਧਿਆਇ 8 ਵਿੱਚ ਚੰਦੋਗਿਆ ਉਪਨਿਸ਼ਦ (~700 ਈਸਾ ਪੂਰਵ), ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ अथ यद्यज्ञ इत्याचक्षते ब्रह्मचर्यमेव तद्ब्रह्मचर्येण ह्येव यो ज्ञाता तं विन्दतेऽथ यदिष्टमित्याचक्षते ब्रह्मचर्यमेव तद्ब्रह्मचर्येण ह्येवेष्ट्वात्मानमनुविन्दते ॥ १ ॥
ਕਿਸਮਾਂ
ਕਲਪ ਸੂਤਰ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਯਜਨਾ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ:
ਬਿਜੈਨਗਰ
ਬਿਜੈਨਗਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਜ ਦੇ ਅਜਮੇਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਬਿਜੈਨਗਰ ਤਹਸੀਲ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1919 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਮਸੂਦਾ ਦੇ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਓ ਸਾਹਿਬ ਵਿਜੇ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਅਜਮੇਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਦੱਖਣੀ ਸਰਹੱਦ ਦੇ ਨੇੜੇ ਖਾਰੀ ਨਦੀ ਦੇ ਨਾਲ਼ ਨਾਲ਼ ਹੈ। ।
ਕਾਲਜ
ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ, ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ, ਆਰਟਸ ਅਤੇ ਕਾਮਰਸ
ਆਡੀਓਬੁਕ
ਆਡੀਓਬੁੱਕ (ਜਾਂ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲੀ ਕਿਤਾਬ/ਬੋਲਦੀ ਕਿਤਾਬ) ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੰਮ ਦੀ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਹੈ ਜੋ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਸੰਪੂਰਨ ਪਾਠ ਦੀ ਰੀਡਿੰਗ ਨੂੰ "ਅਨਬ੍ਰਿਜਡ" ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਛੋਟੇ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਦੀ ਰੀਡਿੰਗ ਸੰਖੇਪ ਹਨ।
1930 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸੰਗੀਤ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਪੋਕਨ ਆਡੀਓ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀਆਂ ਐਲਬਮਾਂ ਕੈਸੇਟਾਂ, ਸੰਖੇਪ ਡਿਸਕ, ਅਤੇ ਡਾਉਨਲੋਡ ਕਰਨ ਯੋਗ ਆਡੀਓ ਦੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਅਕਸਰ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਨਾਟਕਾਂ ਦੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਇਹ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਦੋਂ ਮਾਧਿਅਮ ਨੇ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੇ ਰਿਟੇਲਰਾਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੇ ਰਿਟੇਲਰਾਂ ਨੇ ਵੱਖਰੇ ਡਿਸਪਲੇ ਦੀ ਬਜਾਏ ਬੁੱਕ ਸ਼ੈਲਫਾਂ 'ਤੇ ਆਡੀਓਬੁੱਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਡੀਓਬੁਕਸ
ਮਾਰਜੋਰੀ ਗੌਡਫਰੇ
ਮਾਰਜੋਰੀ ਗੌਡਫਰੇ (29 ਮਾਰਚ 1919 – 27 ਅਕਤੂਬਰ 2003) 5ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਐਂਗਲੋ-ਇੰਡੀਅਨ ਨਾਮਜ਼ਦ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਮਾਰਜੋਰੀ ਦਾ ਜਨਮ 29 ਮਾਰਚ 1919 ਨੂੰ ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਉਸਮਾਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਇੱਕ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਗੌਡਫਰੇ ਨੇ 17 ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਚੋਣ ਦੇ ਸੁਪਰਡੈਂਟ-ਇਨ-ਚਾਰਜ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੀ ਕੈਥੋਲਿਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ 1971 ਵਿੱਚ 5ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਦੋ ਐਂਗਲੋ-ਇੰਡੀਅਨ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਐਂਗਲੋ-ਇੰਡੀਅਨ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਗਵਰਨਿੰਗ ਬਾਡੀ ਦੀ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੀ ਸੀ।
ਗੌਡਫਰੇ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਸਮਾਜ ਭਲਾਈ ਸਲਾਹਕਾਰ ਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਐਂਗਲੋ-ਇੰਡੀਅਨ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਅੰਤਰ-ਰਾਜੀ ਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
10 ਜਨਵਰੀ 1949 ਨੂੰ ਮਾਰਜੋਰੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਐਲਨ ਗੌਡਫਰੇ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜੋੜੇ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਸਨ। 27 ਅਕਤੂਬਰ 2003 ਨੂੰ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕੌਂਸਿਲ ਆਫ਼ ਚਰਚਜ਼ ਅਤੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੀ ਕੈਥੋਲਿਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੇ ਉਸਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਸੋਗ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਉਸਦੀ ਧੀ ਡੇਲਾ ਗੌਡਫਰੇ ਵੀ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2003 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1919 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਲਾ ਹਫ਼ਤਾ 2022 ਵਿੱਚ ਬਣਾਏ ਗਏ ਲੇਖ
ਗੁਰੂ ਧਨਪਾਲ
ਗੁਰੂ ਧਨਪਾਲ (2 ਮਾਰਚ 1959 – 18 ਅਪ੍ਰੈਲ 2014) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਅਭਿਨੇਤਾ ਸਤਿਆਰਾਜ ਨਾਲ, ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਕਰੀਅਰ
ਗੁਰੂ ਧਨਪਾਲ ਨੇ ਊਨਾ ਨੇਨਾਚੇਨ ਪੱਟੂ ਪਦੀਚੇਨ (1992) ਨਾਲ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਾਰਤਿਕ, ਸ਼ਸ਼ੀਕਲਾ, ਅਤੇ ਮੋਨੀਸ਼ਾ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਨ। 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨੇ ਸਤਿਆਰਾਜ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੀਤ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਬਣਾਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਥਾਈ ਮਾਮਨ (1994) ਨਾਲ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਮਾਮਨ ਮੈਗਲ (1995) ਅਤੇ ਪੇਰੀਆ ਮਾਨੁਸ਼ਨ (1997) ਬਣਾਈ। ਤਿੰਨਾਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨੂੰ "ਰੁਟੀਨ ਕਾਮੇਡੀ ਮਸਾਲਾ ਉੱਦਮ" ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਸਮਾਂ-ਸਾਰਣੀ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਵਿਚਕਾਰ ਉਸ ਨੇ ਜੈਰਾਮ ਨਾਲ ਦੋ ਵਾਰ ਪੇਰੀਆ ਇਦਾਥੂ ਮੈਪਿਲਈ (1997) ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਮੈਗਲ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜੋ ਕਿ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੋਈ, ਨਾਲ ਹੀ ਸੁਯਾਮਵਰਮ (1999) ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਦੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸਮੂਹਿਕ ਕਾਸਟ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। 1998 ਵਿੱਚ ਸਤਿਆਰਾਜ ਅਤੇ ਮੀਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਵਨਥੰਗਾ ਜੇਈਚੰਗਾ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ, ਸਾਕਾਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸਨੇ 2000 ਵਿੱਚ ਕਾਰਤਿਕ ਅਤੇ ਸੁਵਾਲਕਸਮੀ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਵਾਲੇ ਯੇਨ ਵਿਝਿਲ ਨੀ ਇਰੁੰਥਾਲ ' ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਉਸ ਦਾ ਅੰਤਮ ਉੱਦਮ 2006 ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਬਣੀ ਸਤਿਆਰਾਜ ਸਟਾਰਰ ਸੁਏਤਚਾਈ ਐਮਐਲਏ ਸੀ।
ਮੌਤ
ਗੁਰੂ ਧਨਪਾਲ ਦੀ 18 ਅਪ੍ਰੈਲ 2014 ਨੂੰ ਕੋਇੰਬਟੂਰ ਵਿੱਚ 55 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਕੇ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2014 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1959
ਚੰਦਨ ਯਾਤਰਾ
ਚੰਦਨਾ ਯਾਤਰਾ ਜਿਸਨੂੰ ਗੰਧਲੇਪਨ ਯਾਤਰਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪੁਰੀ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਜਗਨਨਾਥ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ। ਚੰਦਨ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਅਰਥ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਚੰਦਨ ਯਾਤਰਾ, ਜੋ ਕਿ 42 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਨੂੰ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: ਬਹਾਰਾ ਚੰਦਨਾ ਅਤੇ ਭੀਤਰ ਚੰਦਨਾ। alt=|thumb|ਜਗਨਨਾਥ ਦੀ ਚੰਦਨਾ ਬੇਸ਼ਾ
ਬਹਾਰਾ ਚੰਦਨਾ
thumb|ਨਰੇਂਦਰ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸਜਾਈ ਬੇੜੀ ਬਹਾਰਾ ਚੰਦਨ ਅਕਸ਼ੈ ਤ੍ਰਿਤੀਆ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ 21 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਸਾਲਾਨਾ ਰਥ ਯਾਤਰਾ ਉਤਸਵ ਲਈ ਰੱਥਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਅਕਸ਼ੈ ਤ੍ਰਿਤੀਆ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਪਹਿਲੇ 21 ਦਿਨਾਂ 'ਤੇ ਜਗਨਨਾਥ ਮੰਦਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪੰਚ ਪਾਂਡਵ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਪੰਜ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗਾਂ ਨੂੰ ਸਿੰਘਦੁਆਰੇ ਜਾਂ ਪੁਰੀ ਦੇ ਜਗਨਨਾਥ ਮੰਦਰ ਦੇ ਸ਼ੇਰ ਗੇਟ ਤੋਂ ਨਰਿੰਦਰ ਤੀਰਥ ਸਰੋਵਰ ਤੱਕ ਜਲੂਸ ਵਿੱਚ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਦਨਮੋਹਨਾ, ਭੂਦੇਵੀ, ਸ਼੍ਰੀਦੇਵੀ ਅਤੇ ਰਾਮਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇਵਤੇ 21 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਇਸ ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਨਰੇਂਦਰ ਤ੍ਰਿਥਾ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ 'ਤੇ ਦੋ ਚਾਪਾਂ (ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ), ਅਰਥਾਤ ਨੰਦਾ ਅਤੇ ਭਦਰ 'ਤੇ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਸਮਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜਗਨਨਾਥ ਮੰਦਿਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਨਰੇਂਦਰਾ ਤਲਾਅ ਵਿੱਚ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਰੋਵਰ ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਕਰੂਜ਼ ਲਈ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸਜਾਈਆਂ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭੀਤਰ ਚੰਦਨਾ
ਪਿਛਲੇ 21 ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੰਦਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਹੋਈਆਂ ਰਸਮਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸਫ਼ਰ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਇੱਥੇ ਚਾਰ ਮੌਕਿਆਂ, ਅਮਾਵਸਿਆ, ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਦੀ ਰਾਤ, ਸ਼ਸ਼ਤੀ ਅਤੇ ਚਮਕੀਲੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਾਲੀ ਰਾਤ ਦੀ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ' ਤੇ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀ ਸਵਾਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਤਿਉਹਾਰ
ਤਖ਼ਾਰ ਸੂਬਾ
ਤਖ਼ਾਰ ( ਫਾਰਸੀ / ਪਸ਼ਤੋ : ) ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਚੌਂਤੀ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਤਾਜ਼ਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨਾਲ਼ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਬਦਖ਼ਸ਼ਾਨ, ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਪੰਜਸ਼ੀਰ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਬਗ਼ਲਾਨ ਅਤੇ ਕੁੰਦੁਜ਼ ਸੂਬੇ ਹਨ। ਤਾਲੋਕਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਇਸਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ 17 ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ, 1,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਿੰਡ, ਅਤੇ ਲਗਭਗ 1,113,173 ਲੋਕ ਹਨ। ਇਹ ਬਹੁ-ਨਸਲੀ ਅਤੇ ਜਿਆਦਾਤਰ ਪੇਂਡੂ ਸਮਾਜ ਹੈ।
ਸ਼ਹਿਰ 'ਤੇ 2021 ਦੇ ਤਾਲਿਬਾਨ ਹਮਲੇ ਦੌਰਾਨ ਚੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ (ਜੋ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਦੇ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਸੀ)।
2 ਮਈ, 2021 ਨੂੰ, ਤਖ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਤਾਲਿਬਾਨ ਵਿਰੋਧੀ ਹਸਤੀ, ਪੀਰਾਮਗੁਲ ਜ਼ਿਆਈ ਦੀ ਰੁਸਤਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਤਖ਼ਾਰ ਦੇ ਕਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਤਾਲਿਬਾਨ ਦੇ ਹੱਥ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 20 ਜੂਨ, 2021 ਨੂੰ, ਇੱਕ ਵਿਰੋਧ ਨੇਤਾ, ਮੋਹੀਬੁੱਲਾ ਨੂਰੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਤਖ਼ਾਰ ਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਨੇ ਕਾਬੁਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਤਖ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲਾਂ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲਾਮਬੰਦ ਕਰੇਗੀ। ਮੋਹੀਬੁੱਲਾ ਨੂਰੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿਚ ਸਮੂਹ 26 ਜੂਨ, 2021 ਨੂੰ ਤਾਲੋਕਨ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਤਾਲਿਬਾਨ ਦੇ ਟਾਕਰੇ ਲਈ ਤਖ਼ਾਰ ਕਮਾਂਡਰਾਂ ਨੂੰ ਇਕਜੁੱਟ ਕੀਤਾ।
ਤਾਲਿਬਾਨ ਨੇ ਜੁਲਾਈ 2021 ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਹਮਲਾ ਨਾਕਾਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਤਾਲਿਬਾਨ ਦੇ ਵੱਡੇ ਹਮਲੇ ਦੌਰਾਨ ਹਾਜੀ ਆਗਾ ਗੁਲ ਤਾਲਿਬਾਨ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਖ਼ੈਰ ਮੁਹੰਮਦ ਤੈਮੂਰ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸੂਬਾਈ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਸਮੇਤ ਸਾਰੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਵਰਸਾਜ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵੱਲ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਗਈਆਂ। 8 ਅਗਸਤ, 2021 ਨੂੰ, ਤਾਲਿਬਾਨ ਨੇ 2021 ਦੇ ਤਾਲਿਬਾਨ ਹਮਲੇ ਦੌਰਾਨ ਸੂਬੇ ਦਾ ਕੰਟਰੋਲ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ। ਪਰ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਰੈਜ਼ਿਸਟੈਂਸ ਫਰੰਟ ਦੇ ਲੜਾਕਿਆਂ ਨੇ ਅਜੇ ਵੀ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦਗੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖੀ ਹੈ।
ਫੁਟਨੋਟ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੂਬੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਅਨੀਤਾ ਐਲਿਸ
ਅਨੀਤਾ ਐਲਿਸ (née Kert, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਪੀਰੋ ; 12 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1920 – ਅਕਤੂਬਰ 28, 2015) ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ-ਜਨਮ ਅਮਰੀਕੀ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਗਿਲਡਾ ਵਿੱਚ ਰੀਟਾ ਹੇਵਰਥ ਦੇ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਮਸ਼ਹੂਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਡੱਬ ਕੀਤਾ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ
ਅਨੀਤਾ ਕੇਰਟ ਦਾ ਜਨਮ ਮਾਂਟਰੀਅਲ, ਕਿਊਬਿਕ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਆਰਥੋਡਾਕਸ ਯਹੂਦੀ ਮਾਪਿਆਂ, ਹੈਰੀ ਅਤੇ ਲਿਲੀਅਨ "ਲਿਬੀ" ਕੇਰਟ (née ਪੀਅਰਸਨ; ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਰੇਟਜ਼) ਦੇ ਘਰ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਚਾਰ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਅਤੇ ਦੋ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਲਾਰੈਂਸ ਫਰੈਡਰਿਕ ਕੇਰਟ (1930–1991), ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਾ ਅਤੇ ਗਾਇਕ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਵੈਸਟ ਸਾਈਡ ਸਟੋਰੀ ਵਿੱਚ ਟੋਨੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਨੌਂ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਹਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ 1938 ਵਿੱਚ ਹਾਲੀਵੁੱਡ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਸਿਨਸਿਨਾਟੀ, ਓਹੀਓ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਐਲਿਸ 1950 ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਨਾਗਰਿਕ ਬਣ ਗਿਆ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1920
ਬਾਬਾ ਸ਼ਾਹ ਜਮਾਲ
ਸਈਅਦ ਸ਼ਾਹ ਜਮਾਲ ਉਦੀਨ ਨਕਵੀ ਬੁਖਾਰੀ (ਉਰਦੂ : ; 1588–1671) ਬਾਬਾ ਸ਼ਾਹ ਜਮਾਲ ਕਰਕੇ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਇੱਕ ਸੂਫ਼ੀ ਸੰਤ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਹੁਸੈਨੀ ਸਈਦ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਾਰਸ
ਸੱਯਦ ਸ਼ਾਹ ਜਮਾਲ ਮਖਦੂਮ ਸੱਯਦ ਸਦਰੁੱਦੀਨ ਰਾਜਨ ਕਤਾਲ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਸਨ, ਜੋ ਮਖਦੂਮ ਸਈਅਦ ਸੁਲਤਾਨ ਅਹਿਮਦ ਕਬੀਰ ਬਿਨ ਮਖਦੂਮ ਸਯਦ ਜਲਾਲੂਦੀਨ ਸੁਰਖ-ਪੋਸ਼ ਬੁਖਾਰੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਸੱਯਦ ਸ਼ਾਹ ਜਮਾਲ ਸੁਹਰਾਵਰਦੀਆ ਸੰਪਰਦਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਸੀ। ਬਾਬਾ ਸੱਯਦ ਸ਼ਾਹ ਜਮਾਲ ਦੇ ਵਾਰਸ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੋਟਲੀ ਸ਼ਾਹ ਸਲੀਮ, ਸ਼ਕਰਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੋਤਰਾ ਸੱਯਦ ਸ਼ਾਹ ਸਲੀਮ ਬਿਨ ਬਾਬਾ ਸਯਦ ਸ਼ਾਹ ਮੂਸਾ ਬਿਨ ਸ਼ਾਹ ਜਮਾਲ ਦਾ ਮਕਬਰਾ ਪਿੰਡ ਕੋਟਲੀ ਸ਼ਾਹ ਸਲੀਮ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਮਕਬਰਾ
ਜਮਾਲ ਦੀ ਮੌਤ 1671 ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਉਸਦਾ ਮਕਬਰਾ ਸ਼ਾਹ ਜਮਾਲ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਿਮ ਟਾਊਨ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਫੋਰਮੈਨ ਕ੍ਰਿਸਚੀਅਨ (ਐਫਸੀ) ਕਾਲਜ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹਰ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਮੇਲਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਉਰਸ ਹਰ ਸਾਲ ਰਬੀ ਅਲ-ਥਾਨੀ ਦੀ 3, 4 ਅਤੇ 5 ਤਰੀਕ ਨੂੰ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਲੱਖਾਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਰਸਮਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹਿੱਸਾ ਮਰਹੂਮ ਪੱਪੂ ਸੈਨ ਸੀ, ਜੋ ਉੱਥੇ ਢੋਲ ਵੀ ਵਜਾਇਆ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਖ਼ਲੀਫ਼ਾ ਅਕਬਰ ਅਤੇ ਸਜਾਦਾ ਨਸ਼ੀਨ
ਉਸਦਾ ਖ਼ਲੀਫ਼ਾ ਅਕਬਰ ਅਤੇ ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਨਸ਼ੀਨ ਗੱਦੀ ਨਸ਼ੀਨ ਪੀਰ ਡਾਕਟਰ ਸਈਅਦ ਅਲੀ ਹੁਸੈਨ ਸ਼ਾਹ ਨਕਵੀ ਅਲ ਬੁਖ਼ਾਰੀ ਹੁਸੈਨੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਲੋਕ
ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕ ਨਾਚ
ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਵਾਇਤੀ ਨਾਚ ਬਹੁਤ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਹਨ। ਇਹ ਨਾਚ ਆਦਿਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਅਹਿਮ ਹਿੱਸਾ ਹਨ। ਇਹ ਹਿਮਾਚਲ ਦੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਕੋਈ ਤਿਉਹਾਰ ਨੱਚਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮਨਾਇਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ। ਨਾਟੀ ਵਰਗੇ ਨਾਚ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਨਾਟੀ
ਨਾਟੀ, ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇੱਕ ਦਿਲਚਸਪ ਨਾਚ ਰੂਪ ਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਨਵਰੀ 2016 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਗਿਨੀਜ਼ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਵਰਲਡ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ "ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਲੋਕ ਨਾਚ" (ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨ੍ਰਿਤਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ) ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ "ਰਵਾਇਤੀ ਨਾਚ" ਜ਼ਰੂਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਤੋਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਇਹ ਲੋਕ ਨਾਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਹਾਸੂਵੀ ਨਾਥੀ, ਸਿਰਮੌਰੀ ਨਾਥੀ, ਲਾਹੌਲੀ ਨਾਥੀ, ਸੇਰਾਜੀ ਨਾਥੀ, ਕਰਸੋਗੀ ਨਾਥੀ, ਚੌਹਰੀ ਨਾਥੀ ਅਤੇ ਕਿਨੌਰੀ ਨਾਥੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਲੋਕ ਨਾਚ "ਹਿਮਾਚਲੀ" ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਹ "ਹਿਮਾਚਲੀ" ਨਾਚ ਰੂਪ ਰਾਸ ਲੀਲਾ ਦੇ ਸਮਾਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ "ਗੋਪੀਆਂ" ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਚੰਦਰਾਵਲੀ ਦੇ ਮਨੋਰੰਜਕ ਨਾਟਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਨਾਚ ਫਾਰਮ ਸਿਰਫ ਮਰਦਾਂ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ.
ਨਾਟੀ ਲੋਕ ਨਾਚ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਪਹਿਰਾਵੇ:
ਹਾਲਾਂਕਿ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਨਾਚ ਰੂਪ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਲਈ ਹੈ, ਪਰ ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਇਸ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਪਹਿਨੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਰਾਵੇ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਅਨੁਸਾਰ ਬਦਲਦੇ ਹਨ:
1. ਮਰਦਾਂ ਲਈ:
ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਰਾਵੇ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਜਾਵਟੀ ਟੋਪੀਆਂ, ਸਾੜੀਆਂ, ਚੂੜੀਆਂ, ਅਤੇ ਘੁੰਮਦੇ ਟਿਊਨਿਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
2. ਔਰਤਾਂ ਲਈ:
ਚੂੜੀਦਾਰ ਪਜਾਮਾ, ਘੱਗਰਾ ਅਤੇ ਚੋਲਾ ਅਤੇ ਸਜਾਵਟੀ ਟੋਪੀਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਪੁਸ਼ਾਕਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਹ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਵੀ ਪਹਿਨਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ "ਚੰਕੀ ਅਤੇ ਟੁੰਕੀ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਾਟੀ ਲੋਕ ਨਾਚ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੰਗੀਤ:
ਇਸ ਨਾਚ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਨਰਸਿੰਘਾ, ਕਰਨਾਲ, ਸ਼ਹਿਨਾਈ, ਢੋਲ ਅਤੇ ਨਗਾਰਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਰਾਕਸ਼ਸ਼
ਕਿੰਨੌਰ ਅਤੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦਾ ਇਹ ਨਾਚ ਇਤਿਹਾਸਕ ਦੌਰ ਦਾ ਰੌਸ਼ਨ ਹੈ। ਕਿੰਨੌਰਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਹਿਰਨ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਾਚ ਭੂਤ ਦੇ ਮਾਸਕ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫਸਲਾਂ 'ਤੇ ਭੂਤਾਂ ਦੇ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਦੀ ਰਸਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਛੰਭਾ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਚ ਭੰਗੜੇ ਵਰਗਾ ਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਚ ਰੂਪ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਘਣੀ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚੈਟੋਲ ਅਤੇ ਬਿਸ਼ੂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਅਜਿਹੇ ਭਾਈਚਾਰਕ ਨ੍ਰਿਤ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਰਦ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਨੱਚਦੇ ਹਨ। ਛੰਭਾ ਜਾਂ ਰੱਖਸ਼ਾਸ ਡਾਂਸ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਡੈਮਨ ਡਾਂਸ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਵਾਇਤੀ ਨਾਚ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਰੂਪ ਹੈ ਜੋ ਇਸਦੇ ਸੁੰਦਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਸਧਾਰਨ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਰਾਜ ਦੇ ਕਿਨੌਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਹੱਥ ਫੜਦੇ ਹੋਏ ਭੂਤ ਦੇ ਮਾਸਕ ਪਹਿਨੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਡਾਂਸ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਘੁਰੇ ਨਾਂ ਦੇ ਨੇਤਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਡੈਮਨ ਡਾਂਸ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭੂਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਫਸਲਾਂ ਅਤੇ ਫਸਲਾਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਮਨਮੋਹਕ ਜਸ਼ਨ ਦਾ ਗਵਾਹ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦਲਸ਼ੋਨ ਅਤੇ ਚੋਲੰਬਾ
ਡਾਲਸ਼ੋਨ ਅਤੇ ਚੋਲੰਬਾ ਨਾਚ ਰੂਪ ਰੋਪਾ ਘਾਟੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ। ਡਾਂਸਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਨਮੂਨਾ ਕੋਇਲਡ ਸੱਪਾਂ ਵਰਗਾ ਜਾਪਦਾ ਹੈ। ਚੋਲੰਬਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਦੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਸ਼ੇਰ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਰੇ ਹੋਏ ਜਾਨਵਰ ਦੀ ਖੱਲ ਭਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਪਾ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ
ਚੋਲੰਬਾ ਨਾਚ: ਇਹ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਨਾਚ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਅਨੋਖਾ ਨਾਚ ਹੈ ਜੋ ਬਾਘ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਜਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ, ਜਾਨਵਰ ਦੀ ਖੱਲ ਭਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਨੱਕ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੰਦ ਅਤੇ ਸ਼ਬੂ
ਇਹ ਲਾਹੌਲ ਘਾਟੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਾਚ ਹਨ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੁੱਧ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਬੋਧੀ ਗੋਮਪਾਸ ਵਿੱਚ ਨੱਚੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ੰਡ ਅਤੇ ਸ਼ਬੂ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਦੋ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਾਚ ਰੂਪ ਹਨ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੁੱਧ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਬੋਧੀ ਮੱਠਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਰਾਜ ਦੇ ਲਾਹੌਲ ਅਤੇ ਸਪਿਤੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਹਨ।
ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਬਾਇਲੀ ਨਾਚ
ਕਿਕਲੀ ਡਾਂਸ ਫਾਰਮ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਨਾਚ ਹੈ। ਕੁੜੀਆਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਹੱਥ ਨੂੰ ਕੈਂਚੀ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ ਫੜਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ 'ਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਹਨ।
ਭੰਗੜਾ ਇੱਕ ਮਰਦ ਨਾਚ ਹੈ ਜੋ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਊਨਾ ਦੇ ਕੁਝ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਟ੍ਰਾਂਸ-ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਖੇਤਰ ਦੇ ਨਾਚ ਰੂਪ ਸਮੱਗਰੀ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗੀਤ ਅਤੇ ਨਾਚ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਪਰੰਪਰਾ ਸ਼ਹਿਰੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤੋਂ ਬਚੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਕਿਨੌਰ, ਲਾਹੌਲ ਅਤੇ ਸਪਿਤੀ ਅਤੇ ਚੰਬਾ ਦੀ ਪੰਗੀ ਅਤੇ ਭਰਮੌਰ ਦੀਆਂ ਤਹਿਸੀਲਾਂ ਇਸ ਖੇਤਰ ਦਾ ਗਠਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿਨੌਰਾਂ, ਲਾਹੌਲਾਂ, ਸਪਿਤੀਆਂ, ਪੰਗਵਾਲਾਂ ਅਤੇ ਗੱਦੀਆਂ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੁੱਜਰਾਂ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕਬੀਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਨਾਚਾਂ, ਗੀਤਾਂ, ਪਹਿਰਾਵੇ ਅਤੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਹਨ।
ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੇ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਲਾਮਾ ਦੁਆਰਾ ਕਈ ਰਸਮੀ ਨਾਚ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਨਕਾਬਪੋਸ਼ ਨਾਚ ਰੂਪ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਲਾਮਾਸ ਨੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਲੰਗਧਰਮਾ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ। ਨਕਾਬਪੋਸ਼ ਨਾਚਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਮਾਗਮ ਪਦਮ ਸੰਭਵ (ਜਿਸ ਨੇ ਤਿੱਬਤ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਪਹੁੰਚਾਇਆ) ਦੇ ਜਨਮ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਹੈ।
ਕਿਰਨ ਖਾਨ (ਅਦਾਕਾਰਾ)
ਕਿਰਨ ਖਾਨ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫਿਲਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਮਾਸਾਲਾ ਟੀ.ਵੀ. ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮ ਜੀਵੰਤ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
ਕਿਰਨ ਖ਼ਾਨ ਨੇ 2008 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਜਡੂ ਕੇ ਚਿਰਾਗ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿੰਧ ਟੀ.ਵੀ. 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਉਹ ਕਈ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲਾਂ' ਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਮੌਜੂਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਐਲਵੈਗਿਕ ਹਫਤੇ' ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ. ਉਸਨੇ ਕਈ ਅਨੇਕਾਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸ਼ੇਫਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ੁਬੈਦਾ ਆੱਪਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰੰਗ ਦਿ ਇੰਡੀਆ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ੋਅ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਨਿਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਉਸ ਨੇ ਦੋ ਵਾਰ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ, ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਹਨ ਉਸ ਨੇ ਰਿਟਰ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਫੌਜ ਮੇਜਰ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1975 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਸ਼ਤੂਨ ਲੋਕ
ਰੇਲ ਫਾਟਕ 159 ਸੀ
ਰੇਲ ਫਾਟਕ 159 ਸੀ ਅੰਬਾਲਾ-ਅਟਾਰੀ ਰੇਲ ਮਾਰਗ ਤੇ ਅੰਬਾਲਾ ਰੇਲ ਡਵੀਜਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫਾਟਕ ਖੰਨਾ ਅਤੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਰੇਲ ਲਾਇਨ ਤੇ ਪਿੰਡ ਦਹਿੜੂ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਹੈ। ਇਹ ਫਾਟਕ ਕਿਲੋਮੀਟਰ 341 ਖ਼ੰਬਾ ਨੰਬਰ 8/10 ਦੇ ਵਿਚ ਹੈ। ਹੁਣ ਇਹ ਫਾਟਕ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਨਿਜੀ ਕੰਪਨੀ DFC ਦਾ ਵੀ ਹੈ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇ ਵਿਚ ਇਹ ਹੱਥੀਂ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਹੁਣ ਇਹ ਪੂਰਾ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਹੈ। ਇਥੋ ਰੋਜਾਨਾ 110 ਦੇ ਕਰੀਬ ਰੇਲਾਂ ਲੰਘਦੀਆਂ ਹਨ, ਏਥੋਂ ਸਾਰੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਰੋਜਾਨਾਂ ਆਉਣਾ ਜਾਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ
ਮਾਸੂਮ ਉਲੰਘਣਾ
ਮਾਸੂਮ ਉਲੰਘਣਾ ਉਹ ਉਲੰਘਣਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਗਲਤ ਕੰਮ ਕਿਸੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਜਾਗਰੁਕਤਾ ਦੀ ਕਮੀ ਕਰ ਕੇ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਇਸਨੂੰ ਬੇਕਸੂਰ ਉਲੰਘਣਾ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ Innocent infringement ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਮਾਸੂਮ ਉਲੰਘਣਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੌਧਿਕ ਸੰਪਤੀ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਖਾਸ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਸੂਮ ਉਲੰਘਣਾ ਤੋਂ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦੀ ਛੋਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ-
ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਸੂਮ ਉਲੰਘਣਾ ਤੋਂ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦੀ ਛੋਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਸਜ਼ਾ ਤੋਂ ਛੋਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਕੈਦ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਜੁਰਮਾਨਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਧੀ ਵਿਗਿਆਨ
ਧਮੇਲ
ਇਤਿਹਾਸ
ਸ਼ਬਦ, ਧਮਾਲ ਜਾਂ ਧਮੇਲ, ਸਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣਾ ਲੱਭਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬੀਰਭੂਮ ਦੇ 15ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਕਵੀ ਚੰਡੀਦਾਸ, ਚਟਗਾਉਂ ਦੇ 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਕਵੀ ਦੌਲਤ ਵਜ਼ੀਰ ਬਹਿਰਾਮ ਖਾਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਚਟਗਾਉਂ ਦੇ ਕਵੀ ਦੌਲਤ ਕਾਜ਼ੀ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਰਾਧਾਰਮਣ ਦੱਤਾ ਅਤੇ ਅਰਕੁਮ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਲਹਟ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਧਮੇਲ ਨਾਚ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਘੇਰਾਬੰਦੀ
ਇਸ ਵਿੱਚ ਮਿਰਦੰਗਾ, ਕਰਤਾਲਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੰਗੀਤਕ ਯੰਤਰਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਾਚ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਨਰ ਵਜਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਡਾਂਸ ਫਾਰਮ ਮਿਊਜ਼ੀਕਲ ਚੇਅਰ ਵਰਗਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਡਾਂਸਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਡਾਂਸਰਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਨੱਚ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਬੀਟਾਂ ਦੀ ਗਤੀ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਚ ਰੂਪ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਾਧਾ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨ੍ਰਿਤ ਰੂਪ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਹੱਤਤਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਨਵੇਂ ਵਿਆਹੇ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਆਪਣੀਆਂ ਰੂਹਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਗੀਤ ਅਤੇ ਨਾਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਿਆਹਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸ਼ੁਭ ਮੌਕਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਔਰਤਾਂ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਬੀਟ 'ਤੇ ਤਾੜੀਆਂ ਵਜਾਉਂਦੀਆਂ, ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਹਨ। ਗੀਤ ਪਹਿਲਾਂ ਨੇਤਾ ਦੁਆਰਾ ਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬਾਕੀ ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਗੀਤ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ਿਆਮ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਅਤੇ ਰਾਧਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ। ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਟੈਂਪੋ ਅਤੇ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਇੱਕ ਸਿਖਰ ਤੱਕ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਬ੍ਰੇਕ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਪਾਨ, ਸੁਰਾਖ ਅਤੇ/ਜਾਂ ਚਾਹ ਲੈ ਸਕਣ।
ਸੰਨੀ ਮਾਲਟਨ
ਸੰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ (ਜਨਮ 15 ਨਵੰਬਰ, 1989), ਸੰਨੀ ਮਾਲਟਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਰੈਪਰ ਅਤੇ ਗਾਇਕ ਹੈ। ਉਹ ਸਿੱਧੂ ਮੂਸੇ ਵਾਲਾ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਟਰੈਕ 'ਈਸਾ ਜੱਟ' ਨਾਲ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਉਸ ਦਾ ਗੀਤ ਲੈਵਲਜ਼ ਵਿਦ ਸਿੱਧੂ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਹਾਟ 100 ' ਤੇ 32ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਬ੍ਰਾਊਨ ਬੁਆਏਜ਼ ਅਤੇ TPM ਰਿਕਾਰਡਸ ਦਾ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਹੈ ਅਤੇ ਰੈਪਰ ਸਿੱਧੂ ਮੂਸੇ ਵਾਲਾ ਦੇ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਦੇ ਆਦਮੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਸੰਦੀਪ ਦਾ ਜਨਮ ੧੫ ਨਵੰਬਰ, ੧੯੮੯ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪੰਜਾਬੀ ਸਿੱਖ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਮਾਲਟਨ, ਟੋਰਾਂਟੋ ਵਿੱਚ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸੰਗੀਤ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਟਾਇਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕੈਰੀਅਰ
੨੦੧੬ ਵਿੱਚ, ਮਾਲਟਨ ਨੇ ਫਤਿਹ, ਜੂਸ ਰੀਨ, ਲਿਲੀ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਹੰਬਲ ਦ ਪੋਏਟ ਵੱਲ, ਜੇ ਕੋਲ ਦੁਆਰਾ ਫਾਇਰ ਸਕੁਐਡ ਦੀ ਬੀਟ 'ਤੇ 'ਜਸ ਰਿਮੇਨ ਹੰਬਲ ਡੋ' ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਫ੍ਰੀਸਟਾਈਲ ਡਿਸਸ ਟ੍ਰੈਕ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ। ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲਾਈਨ ਵਿੱਚ "ਉਹ ਨਕਲੀ ਵਿਦ ਦੈਟ ਦਾੜ੍ਹੀ, ਰਿਕ ਰੌਸ" ਫਤਿਹ 'ਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਸੀ।
ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਵੱਲ ਵਧਣਾ
ਅਗਸਤ ੨੦੧੭ ਵਿੱਚ, ਸਿੱਧੂ ਮੂਸੇਵਾਲਾ ਅਤੇ ਬਾਈਗ ਬਰਡ ਨੇ "ਸੋ ਹਾਈ" ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਜੋ ਮੂਸੇਵਾਲਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਟਰੈਕ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸੰਗੀਤਕ ਕੈਰੀਅਰ ਦਾ ਸਿਖਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਮਾਲਟਨ ਨੂੰ ਗਾਣੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ "ਇਮਾ ਇਮਾ ਬ੍ਰਾਊਨ ਬੁਆਏ" ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਸੁਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਕ ਕੈਚਫ੍ਰੇਜ਼ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਸਨੂੰ ਪੂਰੇ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਟੋਰਾਂਟੋ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮਾਲਟਨ ਦਾ ਸਿੱਧੂ ਨਾਲ ਪਹਿਲਾ ਸੰਗੀਤ ਸਹਿਯੋਗ, ਅਕਤੂਬਰ ੨੦੨੧ ਵਿੱਚ "ਈਸਾ ਜੱਟ" ਗੀਤ ਸੀ
2017 ਵਿੱਚ, ਮਾਲਟਨ ਨੇ ਸਿੱਧੂ ਮੂਸੇਵਾਲਾ ਦੁਆਰਾ "ਜਸਟ ਲਿਸਨ" ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਗੀਤ ਯੂਕੇ ਏਸ਼ੀਅਨ ਚਾਰਟਸ ਵਿੱਚ 12ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਿਹਾ। ਮਾਲਟਨ ਦੇ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ "ਜਸਟ ਲਿਸਨ" (2018), "ਈਸਟ ਸਾਈਡ ਫਲੋ" (2019), "ਸਿੱਧੂ ਦਾ ਗੀਤ" (2019), "ਚੋਜ਼ਨ" (2019), "ਬੀ-ਟਾਊਨ (2019) ਅਤੇ "ਨੇਵਰ ਫੋਲਡ" ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। (2022)
ਮੂਸੇਵਾਲਾ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ
ਮੂਸੇਵਾਲਾ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਲਟਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਰਿਲੀਜ਼ 1 ਨਵੰਬਰ, 2022 ਨੂੰ "ਸਿੱਧੂ ਨੂੰ ਪੱਤਰ" ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਕਰਮ ਇਲਾਹੀ
ਕਰਮ ਇਲਾਹੀ ਕਾਦਰੀ ਉਰਫ਼ ਹਜ਼ਰਤ ਕਰਮ ਇਲਾਹੀ ਹਜ਼ਰਤ ਕਾਂਵਾਂ ਵਲੀ ਸਰਕਾਰ ( ਪੰਜਾਬੀ, ਉਰਦੂ : کرم الہیٰ سرکار المعروف کانواں والیکار) ਮਲਾਮਤੀ ਸੰਪਰਦਾ ਦਾ ਦੁਰਵੇਸ਼ ਸੀ ਜੋ * ਗੁਜਰਾਤ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਕਾਦਰੀਆ ਦਾ ਮਹਾਨ ਸੂਫ਼ੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 13 ਅਪ੍ਰੈਲ 1838 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਈਂ ਕਾਂਵਾਂ ਵਾਲ਼ੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ। ਇਹ ਨਾਮ ਉਸਨੂੰ ਇਸ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕਾਂ ਉਸਦੇ ਸਿਰ ਅਤੇ ਮੋਢਿਆਂ 'ਤੇ ਹਰ ਸਮੇਂ ਬੈਠੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਉਹ 20 ਜੁਲਾਈ 1930 ਨੂੰ ਗੁਜਰਾਤ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਚਲਾਣਾ ਕਰ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਸੁਹਾਨੀ ਜਲੋਟਾ
ਸੁਹਾਨੀ ਜਲੋਟਾ ਇੱਕ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਸਿਹਤ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸਨੇ ਮਾਇਨਾ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਉਦਯੋਗ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਫੈਕਟਰੀ ਲਗਾਈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰੋਗਾਣੂ ਉਤਪਾਦਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਗਰੀਬ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਸ ਪੈਦਾਵਾਰ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਦਾ ਕੰਮ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ 2016 ਵਿੱਚ ਗਲੈਮਰ ਵੂਮਨ ਆਫ਼ ਦ ਈਅਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀ ਕਾਰਕੁਨ
ਪੰਜਾਬੀ ਬਾਗ ਮੈਟਰੋ ਸਟੇਸ਼ਨ
ਪੰਜਾਬੀ ਬਾਗ ਹਰੀ ਲਾਈਨ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਦਿੱਲੀ ਮੈਟਰੋ ਦਾ ਇਕ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ, ਜੋ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਦਿੱਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿਚ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਰਕਿੰਗ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵਾਲਾ ਇਕ ਐਲੀਵੇਟਿਡ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ 2 ਅਪ੍ਰੈਲ 2010 ਨੂੰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਮੈਟਰੋ ਸਟੇਸ਼ਨ
ਡਿੰਪਲ ਹਯਾਥੀ
ਡਿੰਪਲ ਹਯਾਥੀ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Dimple Hayathi) ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ, ਜੋ ਵਿਜੇਵਾੜਾ ਤੋਂ ਹੈ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਯੂਰੇਕਾ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਹਯਾਥੀ ਨੇ 19 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਗਲਫ (2017) ਨਾਲ ਡੈਬਿਊ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਫਿਲਮੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਹਯਾਤੀ ਨੇ ਦੋਭਾਸ਼ੀ ਫਿਲਮ ਦੇਵੀ 2 (2019) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ <i id="mwIQ">ਯੂਰੇਕਾ</i> ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੀ ਅਗਲੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਫਿਲਮ ਗਦਲਕੋਂਡਾ ਗਣੇਸ਼ (2019) ਵਿੱਚ ਵਰੁਣ ਤੇਜ ਅਤੇ ਅਥਰਵਾ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਆਈਟਮ ਨੰਬਰ "ਜਰਾਰਾ ਜਰਰਾ" ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਜ਼ਫਰ ਅਲੀ ਖਾਨ
ਜ਼ਫਰ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ (1874– 27 ਨਵੰਬਰ 1956) (ਪੰਜਾਬੀ: ظفرؔ علی خان – Ẓafar ʿAli Xān), ਜਿਸਨੂੰ ਮੌਲਾਨਾ ਜ਼ਫਰ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੇਖਕ, ਕਵੀ, ਅਨੁਵਾਦਕ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ "ਉਰਦੂ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਦਾ ਪਿਤਾਮਾ" ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਜ਼ਫਰ ਦਾ ਜਨਮ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਿਆਲਕੋਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਜੰਜੂਆ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਮਿਸ਼ਨ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਵਜ਼ੀਰਾਬਾਦ, ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਜ਼ਿਲੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਮੈਟ੍ਰਿਕ (10ਵੀਂ ਜਮਾਤ) ਪਟਿਆਲਾ ਤੋਂ, ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਇੰਟਰਮੀਡੀਏਟ (12ਵਾਂ ਗ੍ਰੇਡ) ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਪਾਸ ਕੀਤਾ। ਅੱਗੇ, ਉਸਨੇ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਰਾਜ ਦੇ ਡਾਕ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਉਹੀ ਜਗ੍ਹਾ ਜਿੱਥੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸੀਨੀਅਰਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਨੇ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉੱਥੋਂ ਬੀ.ਏ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
ਓਨਾਕੇ ਓਬਾਵਾ
thumb|ਓਨਾਕੇ ਓਬਾਵਾ ਦਾ ਚਿੱਤਰਾਦੁਰਗਾ ਕਿਲ੍ਹਾ ਓਨਾਕੇ ਓਬਾਵਾ (18ਵੀਂ ਸਦੀ) (ਕੰਨੜ: ಓಬವ್ವ)  ਇੱਕ ਔਰਤ ਸੀ ਜੋ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਰਨਾਟਕ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਚਿੱਤਰਦੁਰਗਾ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਇਕਹਿਰੇ ਹੱਥ ਹੈਦਰ ਅਲੀ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਨਾਲ ਇਕਲੀ ਹੜਤਾਲ ਨਾਲ ਲੜਦੀ ਸੀ।  ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਚਿੱਤਰਦੁਰਗਾ ਦੇ ਰੌਕੀ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਵਾਚਟਾਵਰ ਦਾ ਇੱਕ ਗਾਰਡ ਸੀ। ਕਰਨਾਟਕ ਰਾਜ ਵਿੱਚ, ਅਬੱਕਾ ਚਾਵਟਾ, ਕੈਲਾਡੀ ਚੇਂਨਾਮਾ ਅਤੇ ਕਿੱਤੂਰ ਚੇਂਨਾਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਮੁੱਖ ਮਹਿਲਾ ਯੋਧੇ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਭਗਤ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਐਨੀਸ ਕੰਮਨੀ ਜੋਏ
ਐਨੀਸ ਕੰਨਮਨੀ ਜੋਏ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Annies Kanmani Joy) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਨਰਸ ਹੈ ਜੋ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਕੋਡਾਗੂ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ COVID-19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਸੰਚਾਰ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ
ਐਨੀਸ ਕੰਨਮਨੀ ਜੋਏ ਦਾ ਜਨਮ ਕੇਰਲਾ ਦੇ ਏਰਨਾਕੁਲਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪੰਪਾਕੁਡਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਲੀਲਾ ਅਤੇ ਪਰਾਪਲੀਲ ਜੋਏ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੋ ਕਿਸਾਨ ਸਨ। ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਡਾਕਟਰ ਬਣਨ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਸਨ, ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਸਰਜਰੀ (ਐਮਬੀਬੀਐਸ) ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਲਈ ਬੈਠੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2009 ਵਿੱਚ ਨਰਸਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਡਿਗਰੀ ਨਾਲ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੀ ਇੰਟਰਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ। 2010 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸਿਵਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦਿੱਤੀ, 580 ਦਾ ਰੈਂਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਫਰੀਦਾਬਾਦ, ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸਿਵਲ ਲੇਖਾ ਸੇਵਾ (ICAS) ਲਈ ਸਿਖਲਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। 2012 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਸਰਵਿਸ ਇਮਤਿਹਾਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 65 ਦਾ ਰੈਂਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੀ ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਸੇਵਾ (IAS) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਇਆ। ਇਮਤਿਹਾਨਾਂ ਲਈ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਕਲਪਿਕ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਜੋਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਵੀ ਚੁਣਿਆ ਸੀ।
ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਬਿਦਰ, ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਅਤੇ ਫਿਰ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾਟਕ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿਵਲ ਸੇਵਕ ਵਜੋਂ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੂੰ ਤੁਮਾਕੁਰੂ, ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੰਚਾਇਤ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਕੋਡਾਗੂ ਜ਼ਿਲੇ ਦੀ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਵਜੋਂ ਬਦਲੀ ਅਤੇ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮਾਰਚ 2020 ਵਿੱਚ, ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ-19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਜੋਏ ਨੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਤਾਲਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਤਾਲਾਬੰਦੀ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਸਥਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਖਤ ਰੋਕਥਾਮ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰਿਆ ਜਿੱਥੇ ਲਗਾਤਾਰ 28 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਕੇਸ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਟਰਾਂਸਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਬ੍ਰੇਕ ਲਈ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1"> ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਿਵਲ ਸੇਵਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਕਲਪਨਾ ਦਾਸ਼
ਕਲਪਨਾ ਦਾਸ਼ (7 ਜੁਲਾਈ 1966 - 23 ਮਈ 2019) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਪਰਬਤਾਰੋਹੀ ਸੀ। ਉਹ ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਸਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਉੜੀਆ ਪਰਬਤਾਰੋਹੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ, ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਪੰਜ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਦੇ ਨਾਲ, 21 ਮਈ 2008 ਨੂੰ ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਨੂੰ ਸਰ ਕੀਤਾ।
ਉਸਨੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੋ ਵਾਰ ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਇਕ ਵਾਰ 2004 ਵਿਚ ਅਤੇ ਇਕ ਵਾਰ 2006 ਵਿਚ, ਪਰ ਖਰਾਬ ਮੌਸਮ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਕਾਰਨ ਅਸਫਲ ਰਹੀ।
ਮੌਤ
23 ਮਈ 2019 ਨੂੰ, ਦਾਸ਼ ਨੇ ਦੋ ਹੋਰਾਂ ਨਾਲ ਐਵਰੈਸਟ ਨੂੰ ਫਿਰ ਚੜ੍ਹਾਇਆ, ਪਰ ਉਤਰਦਿਆਂ ਹੀ ਬਿਮਾਰ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਦੀ ਬਾਲਕੋਨੀ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਉੱਪਰ ਹੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਸ਼ੇਰਪਾ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੀ ਲਾਸ਼ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਪਰਬਤਾਰੋਹੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2019 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1966 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਲਾ ਹਫ਼ਤਾ 2022 ਵਿੱਚ ਬਣਾਏ ਗਏ ਲੇਖ
ਜੇ ਚਲਮੇਸ਼ਵਰ
ਜੇ ਚਲਮੇਸ਼ਵਰ (ਜਨਮ 23 ਜੂਨ 1953) ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਜੱਜ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਕੇਰਲਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਅਤੇ ਗੁਹਾਟੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦਾ ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਚਾਲਮੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਜਨਮ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਵਿਚ, ਜਸਤੀ ਅੰਨਪੂਰਨਾ ਅਤੇ ਮੱਛੀਲੀਪਟਨਮ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਵਕੀਲ, ਲਕਸ਼ਮਨਾਰਾਇਨ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਦਰਾਸ ਲੋਓਲਾ ਕਾਲਜ  ਸਾਇੰਸ (ਫਿਜਿਕਸ) ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1976 ਵਿੱਚ ਆਂਧਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਸ਼ਾਖਾਪਟਨਮ ਤੋਂ ਲਾਅ ਵਿੱਚ ਗੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਚਲੇਮੇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਐਡੀਸ਼ਨਲ ਜੱਜ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ 2007 ਵਿੱਚ ਗੁਹਾਟੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਚੀਫ ਜਸਟਿਸ ਬਣੇ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਰਲਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦਾ ਚੀਫ ਜਸਟਿਸ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅਕਤੂਬਰ 2011 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਜੱਜ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਬੋਲਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ
ਚੇਲਮੇਸ਼ਵਰ ਅਤੇ ਰੋਹਿਨਟਨ ਫ਼ਲੀ ਨਰੀਮਾਨ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਦੋ ਜੱਜਾਂ ਦੀ ਬੈਂਚ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਇੱਕ ਵਿਵਾਦਗ੍ਰਸਤ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਈਮੇਲਾਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਇਲੈਕਟ੍ਰੌਨਿਕ ਸੰਦੇਸ਼, ਜੋ "ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਜਾਂ ਅਸੁਵਿਧਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਨ, ਪੋਸਟ ਕਰਨ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।". ਜੱਜਾਂ ਨੇ ਇਨਫਰਮੇਸ਼ਨ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਐਕਟ ਦੇ ਸੈਕਸ਼ਨ 66 ਏ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਅਜਿਹੇ ਅਪਰਾਧਾਂ ਨੂੰ ਗੈਰ ਸੰਵਿਧਾਨਿਕ ਹੋਣ ਲਈ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਕੈਦ ਤੱਕ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ. ਚੇਲੇਮੇਸ਼ਵਰ ਅਤੇ ਨਰੀਮਾਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਕਈ ਟਰਮਾਂ ਨੂੰ "ਓਪਨ-ਐਂਡਿਡ, ਅਣਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਅਸਪਸ਼ਟ" ਸਨ ਜੋ ਉਸ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਧੁੰਦਲਾ ਬਣਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਸਨ।  ਜੱਜਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ: "ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਲਈ ਅਪਮਾਨਜਨਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੂਜਿਆਂ ਲਈ ਅਪਮਾਨਜਨਕ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਲਈ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਜਾਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਨਾ ਹੋਵੇ।"
ਆਪਣੇ ਫੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਜੱਜਾਂ ਨੇ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ, ਵਕਾਲਤ ਅਤੇ ਉਕਸਾਹਟ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਫ਼ਰਕ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਚਰਚਾ, ਜਾਂ ਵਕਾਲਤ ਜਾਂ ਕੋਈ ਗੈਰ-ਲੋਕਪਸੰਦ ਕਾਜ਼ ਤੇ ਵੀ  ਪਾਬੰਦੀ ਨਹੀਂ ਲਗਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਪਾਬੰਦੀ ਉਦੋਂ ਹੀ ਲਗਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਜਿਹੀ ਚਰਚਾ ਜਾਂ ਵਕਾਲਤ ਉਕਸਾਵੇ ਦੇ ਉਸ ਪੱਧਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵੇ, ਜਿਥੇ ਇਹ ਜਨਤਕ ਵਿਗਾੜ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣੇ ਜਾਂ ਰਾਜ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰੇ।
ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਆਦਰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਬੋਲਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਉਪਾਵਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਲਈ ਨਿਰਣੇ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਗੱਲ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਿ ਚਲੇਮੇਸ਼ਵਰ ਅਤੇ ਨਰੀਮਾਨ ਨੇ ਜਿਸ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਰੱਦ  ਕੀਤਾ ਸੀ ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਅਧਾਰ ਤੇ  ਗਿਰਫਤਾਰ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹੁਣ ਰੱਦ ਕੀਤੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1953 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਜੱਜ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਕੇਨੇਥ ਪਾਵੇਲ (ਸਪ੍ਰਿੰਟਰ)
ਕੇਨੇਥ ਲਾਰੈਂਸ "ਕੇਨ" ਪਾਵੇਲ (20 ਅਪ੍ਰੈਲ 1940 – 11 ਦਸੰਬਰ 2022), ਦ ਜੈਂਟਲਮੈਨ ਸਪ੍ਰਿੰਟਰ ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ, ਕਰਨਾਟਕ ਰਾਜ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟਰੈਕ ਅਤੇ ਫੀਲਡ ਐਥਲੀਟ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1964 ਦੀਆਂ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ 1970 ਦੀਆਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਹ 1965 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਅਰਜੁਨ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ 2018 ਵਿੱਚ ਕਰਨਾਟਕ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਰਾਜਯੋਤਸਵ ਅਵਾਰਡ ਦਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਤਾ ਸੀ
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਪਾਵੇਲ ਦਾ ਜਨਮ 20 ਅਪ੍ਰੈਲ 1940 ਨੂੰ ਕੋਲਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਮੌਜੂਦਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਰਨਾਟਕ ਰਾਜ ਵਿੱਚ। ਉਹ ਐਂਗਲੋ-ਇੰਡੀਅਨ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਵੱਡਾ ਇਵੈਂਟ ਕਲਕੱਤਾ (ਅਜੋਕੇ ਕੋਲਕਾਤਾ) ਵਿੱਚ 1957 ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਕੂਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਤੀਜਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਸੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਪਾਵੇਲ ਜਦੋਂ ਉਹ 19 ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਬੰਗਲੌਰ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਟੈਲੀਫੋਨ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ (ਆਈ.ਟੀ.ਆਈ.) ਲਿਮਿਟੇਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਰੇਂਜਰਸ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਕਲੱਬ ਦੇ ਕੋਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੁਆਰਾ ਕੋਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ, ਪਾਵੇਲ ਨੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਅਥਲੀਟ ਬਣਨਾ ਇੱਕ ਦੁਰਘਟਨਾ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਬਣਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸੀ ਅਤੇ ਆਈਟੀਆਈ ਨਾਲ ਇੱਕ ਤੇਜ਼ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਸੀ। ਕੋਚ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਫਰੈਂਕ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਤੇਜ਼ ਦੌੜਨ ਦੀ ਕਾਬਲੀਅਤ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦੌੜਨ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਪਾਵੇਲ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਐਥਲੀਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲਖਾ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ 4 × 100 ਮੀਟਰ ਰਿਲੇਅ ਟੀਮ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ 1964 ਟੋਕੀਓ ਓਲੰਪਿਕ ਦੇ ਸੈਮੀਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਥਾਂ ਬਣਾਈ ਸੀ। ਇਸੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ 100 ਮੀਟਰ ਅਤੇ 200 ਮੀਟਰ ਸਪ੍ਰਿੰਟ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਬੈਂਕਾਕ ਵਿੱਚ 1970 ਦੀਆਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਟੀਮ ਦਾ ਵੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੈਂਕਾਕ ਵਿੱਚ 1966 ਦੀਆਂ ਏਸ਼ਿਆਈ ਖੇਡਾਂ ਲਈ ਵੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ 19 ਸਪ੍ਰਿੰਟ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ ਸਨ।
ਪਾਵੇਲ ਨੇ 1970 ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹੈਂਡਬਾਲ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਰਨਾਟਕ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1981 ਵਿੱਚ ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਆ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ 40-44 ਉਮਰ ਸਮੂਹ 100 ਮੀਟਰ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ ਉਹ ਮੈਲਬੌਰਨ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ 45-49 ਉਮਰ ਸਮੂਹ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵੀ ਸੀ।
ਪਾਵੇਲ ਨੂੰ 1965 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਅਰਜੁਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਉਹ ਕਰਨਾਟਕ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ 2018 ਵਿੱਚ ਕਰਨਾਟਕ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਰਾਜਯੋਤਸਵ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਦਿ ਜੈਂਟਲਮੈਨ ਸਪਿੰਟਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਆਈ.ਟੀ.ਆਈ. ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਰੇਲਵੇ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਕਰਦਾ ਸੀ ਜਿੱਥੋਂ ਉਹ 1997 ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਇਆ ਸੀ ਪਾਵੇਲ ਆਪਣੀ ਸੇਵਾਮੁਕਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹੇ। ਉਸ ਨੇ ਕਾਂਤੀਰਵਾ ਸਟੇਡੀਅਮ ਦੇ ਰਾਜ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਬੋਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਖੇਡ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਉਲੰਪਿਕ ਅਥਲੀਟ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2022 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1940
ਫੈਜ਼ਲਪੁਰੀਆ ਮਿਸਲ
ਫੈਜ਼ਲਪੁਰੀਆ ਮਿਸਲ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਕਾਇਮ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਮਿਸਲ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮੌਢੀ ਨਵਾਬ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਫੈਜ਼ਲਪੁਰ ਪਿੰਡ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਸਿੱਘ ਪੁਰ ਰੱਖਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਇਸ ਮਿਸਲ ਦਾ ਨਾਂ ਸਿੰਘਪੁਰੀਆ ਮਿਸਲ ਵੀ ਹੈ। 1743 ਈ: ਵਿੱਚ ਨਵਾਬ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦਾ ਬਹਾਦਾਰ ਅਤੇ ਸੁਯੋਗ ਭਤੀਜਾ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਸਿੰਘ ਇਸ ਮਿਸਲ ਦਾ ਨੇਤਾ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਮਿਸਲ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਮਿਸਲ ਵਿੱਚ ਜਲੰਧਰ, ਨੂਰਪੁਰ, ਬਹਿਰਾਮਪੁਰ, ਪੱਟੀ ਆਦਿ ਇਲਾਕੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਾਮਿਲ ਸਨ। ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦਾ ਬਹਾਦੁਰ ਅਤੇ ਦਲੇਰ ਪੁੱਤਰ ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ ਮਿਸਲ ਦਾ ਸਰਦਾਰ ਬਣਿਆ ਤੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕਿ ਮਿਸਲ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਾਮਿਲ ਕਰ ਲਿਆ। ਸਿੱਖਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸਤਿਕਾਰੀ ਜਾਂਦੀ ਮਿਸਲ ਦਾ ਨਾਮ ਫ਼ੈਜ਼ਲਪੁਰੀਆ ਸੀ। ਇਸ ਮਿਸਲ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣਾ ਇੱਜ਼ਤ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ । ਇਸ ਮਿਸਲ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਤੇ ਬਾਨੀ ਨਵਾਬ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਸਨ ਨਵਾਬ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦਲ ਖ਼ਾਲਸਾ' ਦੀ ਜਥੇਦਾਰੀ ਤਾਂ 1749 ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਪਰ ਮਿਸਲ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਨਵਾਬ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਆਪ ਫ਼ੈਜ਼ਲਪੁਰ ‘ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਸਨ ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਮਿਸਲ ਦਾ ਨਾਮ ਵੀ ਫ਼ੈਜ਼ਲਪੁਰੀਆ ਪੈ ਗਿਆ।
ਇਤਿਹਾਸਕ
ਫੈਜ਼ਲਪੂਆਂ ਦਾ ਨਾ ਨਵਾਬ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਬਦਲਾ ਕੇ ਸਿੰਘਪੁਰਾ ਰਖਿਆ ਤਾਂ ਮਿਸਲ ਦਾ ਨਾਂਮ ਵੀ ਸਿੰਘਪੁਰੀਆ ਪੈ ਗਿਆ। 1753 ਤਕ ਨਵਾਬ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਹੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਇਹ ਮਿਸਲ ਮੋਢੇ ਨਾਲ ਮੋਢਾ ਡਾਹ ਕੇ ਪੰਥਕ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੀ ਰਹੀ। ਨਵਾਬ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹਥੀਂ ਪੰਜ ਸੌ ਦੇ ਕਰੀਬ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਿਸਲ ਵਿਚ ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਪੰਜ ਸੌ ਸੂਰਮੇ ਜਵਾਨ ਸਨ । ਸਤਲੁਜ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਦਿੱਲੀ ਤਕ ਇਸ ਮਿਸਲ ਨੇ ਮਾਰਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਕਿਸੇ ਵਿਚ ਵੀ ਇਸ ਟਾਕਰੇ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। 1753 ਦੇ ਉਪਰੰਤ ਇਸ ਮਿਸਲ ਦੀ ਜਥੇਦਾਰੀ ਸਰਦਾਰ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਸਿੰਘ ਦ ਕੋਲ ਆਈ। ਸਰਦਾਰ ਖੁਸਹਾਲ ਸਿੰਘ ਵੀ ਬਹਾਦਰੀ ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਮਿਸਾਲ ਆਪ ਸਨ। ਸਿਆਣਪ ਤੇ ਘੜਤਾ ਨਾਲ ਸਤਲੁਜ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਜਿਤੇ। ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਇਲਾਕੇ, ਨੂਰਪੁਰ, ਬਹਿਰਾਮਪੁਰ, ਭਰਤ ਗੜ੍ਹ ਅਤੇ ਪਟੀ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ। ਧਰਮ ਪਰਚਾਰ ਵਿਚ ਵੀ ਆਪ ਜੀ ਨੇ ਨਵਾਬ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਵਾਂਗੂ ਹੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਸ ਉਪਰੰਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸਰਦਾਰ ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ ਬੈਠਾ। ਸਰਦਾਰ ਬੁਧ ਸਿੰਘ ਸਰਦਾਰ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਸਿੰਘ, ਨਵਾਬ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਵਾਂਗੂ ਪ੍ਰਸਿਧ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਮਿਸਲ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਵੀ ਘੱਟ ਗਈਂ ਭਾਵੇਂ ਸਤਿਕਾਰ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਲਦਾ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਮਿਸਲ ਕੋਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁਖ ਮਾਝੇ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਸਨ, ਪਰ ਫਿਰ ਇਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਜੰਡਿਆਲਾ, ਤਰਨ ਤਾਰਨ ਤੇ ਪੱਟੀ ਤਕ ਸੀਮਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਉਤੇ ਵੀ ਭੰਗੀ ਮਿਸਲ ਵਾਲੇ ਦਖ਼ਲ-ਅੰਦਾਜ਼ੀ ਕਰਦੇ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਲਾਗੇ, ਜੰਡਿਆਲਾ ਕੋਲ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਹ ਮਿਸਲ : ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਦੇ ਗੁਸੇ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਪੱਟੀ ਦੇ ਚੌਧਰੀ, ਤਰਨ ਤਾਰਨ ਦੇ ਫ਼ੌਜਦਾਰ ਅਤੇ ਜੰਡਿਆਲੇ ਦੇ ਨਰਿੰਜਨੀਏ ਇਸ ਮਿਸਲ ਨੂੰ ਹੀ ਨਿਸ਼ਾਨ ਬਣਾਈ ਰਖਦੇ ਸਨ। ਰੋਜ਼ ਦੀਆਂ ਔਕੜਾਂ ਕਾਰਨ ਇਸ ਮਿਸਲ ਦੇ ਹਰ ਸਿਪਾਹੀ ਨੂੰ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਝਲਨੀਆਂ ਪੈਂਦੀਆਂ ਸਨ । ਇਸ ਮਿਸਲ ਦੇ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਦੀ ਕੁਲ ਗਿਣਤੀ 2500 ਸੀ ਦੁਸ਼ਮਨ ਇਹ ਖਿਆਲ ਕਰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਇਹ ਮਿਸਲ ਧੁਰਾ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਨਾਲ ਕੰਮ ਦੇ ਧੁਰੇ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ ਜਾ ਸਕੇਗਾ, ਪਰ ਵਿਰੋਧੀ ਆਪਣੇ ਮਕਸਦ ਵਿਚ ਕਾਮਯਾਬ ਨਾ ਹੋ ਸਕੇ। ਬਾਕੀ ਮਿਸਲਾਂ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਹੀ ਇਸ ਮਿਸਲ ਦੀ ਮਦਦ ਉੱਤੇ ਖੜੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਨਿਰ ਦੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਸਹਿ ਸਹਿ ਕੇ ਜਦ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਇਲਾ- ਕਿਆਂ ਉਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆਇਆ ਤਾਂ ਲੰਮੀਆਂ ਤੇ ਡੂੰਘੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਕਾਰਨ ਇਹ ਮਿਸਲ, ਸਾਥੀ ਮਿਸਲਾਂ ਦੀ ਦੌੜ ਨਾਲੋਂ ਪਿਛੇ ਰਹਿ ਗਈ। ਦੋ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਇਹ ਮਿਸਲ ਸਤਿਕਾਰੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹੀ ਪਰ ਜਦ ਪ੍ਰਭਾਵ ਖੇਤਰ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਭਰੀ ਤਾਂ ਰੀ ਤਾਂ ਸਤਿਕਾਰ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਵੀ ਟੁੱਟ ਗਈ। ਬਾਕੀ ਮਿਸਲਾਂ ਵਾਲੇ ਇਕ ਤਾਂ ਇਸ ਕਾਰਨ ਇਸ ਮਿਸਲ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਸਨ ਕਿਉਂ ਜੋ ਮਿਸਲ ਦੇ ਬਾਨੀ ਜਥੇਦਾਰ ਨਵਾਬ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਸਨ ਤੇ ਦੂਸਰੇ ਇਹ ਮਿਸਲ ਹੀ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਉਤੇ ਬਹੁਤੇ ਦੁੱਖ ਤੇ ਕਸ਼ਟ ਝਲਦੀ ਸੀ। 1783 ਵਿਚ ਇਸ ਮਿਸਲ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਸਰਦਾਰ ਬਹਾਲ ਸਿੰਘ ਜੀ ਕੋਲ ਸੀ । ਉਹ ਬਿਰਧ ਹੋ ਗਏ ਸਨ, ਤੇ ਅਗਾਂਹ-ਵਧੂ ਰੁਚੀਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਭੰਗੀ ਮਿਸਲ ਆਪਣੇ ਜੋਬਨ ਉੱਤੇ ਸੀ। ਉਸ ਮਿਸਲ ਨੇ ਇਸ ਮਿਸਲ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹਿਆ ਪਰ ਸਫਲ ਨਾ ਹੋ ਸਕੇ । ਆਖਰ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਕੇ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਵਿਚ ਮਿਲਾਇਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਮਿਸਲਾਂ
ਕਰੁਣਾ ਨੰਦੀ
ਕਰੁਣਾ ਨੰਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਵਿਦਵਾਨ, ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਵਕੀਲ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਇੱਕ ਇਕਨਾਮਿਕਸ ਟਾਇਮਸ ਜਿਉਰੀ ਦੁਆਰਾ ਵਪਾਰਕ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ "ਸਟਾਰ" ਵਜੋਂ ਪਛਾਣ ਕਾਇਮ ਕੀਤੀ।.
ਜੀਵਨ
ਨੰਦੀ ਦੇ ਪਿਤਾ "ਏਐਮਆਈਆਈਐਮਐਸ" ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਲੋਕ ਸੇਵਾ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸੀ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਯੋਗ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸੰਗਠਨ ਖੋਲਣ ਲਈ ਇਸਦੀ ਮਾਤਾ ਨੇ "ਲੰਦਨ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਇਕਨੋਮਿਕਸ" ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਅਕਾਦਮਿਕ ਕੈਰੀਅਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਕਰੁਣਾ ਨੇ ਸੈਂਟ ਸਟੀਫਨ'ਸ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਨੰਦੀ ਬਤੌਰ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਨਿਊ ਯਾਰਕ, ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਚਹਿਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਨੰਦੀ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਵਕੀਲ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਵਧੇਰੇ ਬਲ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਕਾਨੂੰਨ, ਵਪਾਰਕ ਮੁਕੱਦਮੇਬਾਜ਼ੀ, ਮੀਡੀਆ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪਾਲਿਸੀ ਉੱਪਰ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਏਅਰਲਾਈਨ ਅਤੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਕੇਸ ਦੀ ਪੈਰਵੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਏਅਰਲਾਈਨਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਪਾਹਜ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਵਿਹਾਰ ਕਰਨ। ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ ਅਤੇ ਏਅਰਲਾਈਨ ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ 10 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਅਦਾ ਕਰੇ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਏਅਰ ਕੈਰੀਅਰਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਆਪਣੇ ਸਟਾਫ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਣ।
ਨੰਦੀ ਆਪਣੇ ਗਾਹਕਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਦੱਸਦੀ ਹੈ। "ਮੇਰੇ ਗਾਹਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੇ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਈਵਾਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।" “ਇਹ ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਠੀਕ ਹੈ, ਜਾਓ। ਆਓ ਇਸ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠੀਏ। ਗਾਹਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕੇਸ ਬਾਰੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਇਹ ਵੀ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੀ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।”
ਨੰਦੀ ਲਈ, ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦਾ ਕਰੀਅਰ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਲਈ ਇੱਕ ਕਾਲ ਹੈ। “ਮੈਂ ਕੁਝ ਹੋਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਮੈਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇਣ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਬੇਇਨਸਾਫ਼ੀ ਦੇ ਹੱਲ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਹੈ। ਮੈਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਵਿੱਚ ਸੱਚਮੁੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਇਹ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਧਿਕਾਰ ਵੀ।”
ਉਸ ਲਈ ਤਿੰਨ ਚੀਜ਼ਾਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ: "ਮੈਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਰਥ, ਪੈਸੇ ਅਤੇ ਰੂਪਾਂਤਰਣ ਲਈ ਹਾਂ।"
ਸਰਗਰਮੀ
ਨੰਦੀ ਨੇ 2012 ਦੇ ਦਿੱਲੀ ਸਮੂਹਿਕ ਬਲਾਤਕਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਲਾਤਕਾਰ ਵਿਰੋਧੀ ਬਿੱਲ ਦਾ ਖਰੜਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। 2019 ਵਿੱਚ, ਯੂਕੇ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਦਫ਼ਤਰ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਪੈਨਲ ਵਿੱਚ ਵਕੀਲ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਅੰਤਰਿਮ ਸੰਵਿਧਾਨ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸੈਨੇਟ, ਭੂਟਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਅਤੇ ਅਟਾਰਨੀ ਜਨਰਲ ਦੇ ਦਫਤਰ ਅਤੇ ਮਾਲਦੀਵ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਲਦੀਵ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੁਧਾਰਾਂ ਲਈ ਨੀਤੀਗਤ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਲਾਰਡ ਡੇਵਿਡ ਨਿਊਰਬਰਗਰ ਅਤੇ ਅਮਲ ਕਲੂਨੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਨੰਦੀ ਯੂਕੇ ਦੇ ਇੱਕ ਪੈਨਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਸੀਮਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਨਿੱਜੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾਵਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ, "ਮੈਂ ਕੁਝ ਹੋਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ। ਮੈਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਬੇਇਨਸਾਫ਼ੀ ਦੇ ਹੱਲ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਹੈ। ਮੈਂ ਸੱਚਮੁੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦੀ ਹਾਂ। ਇਹ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਧਿਕਾਰ ਵੀ।” ਨਾਗਰਿਕ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਲੜਨ 'ਤੇ, "ਮੈਂ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਲੋਕਤੰਤਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਹਾਂ; ਜਿੱਥੇ ਤੁਸੀਂ ਬੋਲਦੇ ਹੋ, ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਸੁਣਦੇ ਵੀ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਮਤਭੇਦਾਂ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਦੂਜੇ ਪਾਸਿਓਂ ਆਉਂਦੇ ਹੋ, ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹੋ।"
ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਾਤ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਿਕ ਨਿਆਂ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਚਲੀ ਗਈ। "ਮੈਂ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਇਹ ਮੇਰੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।" "ਮੈਨੂੰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਕਾਲ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਬੇਸ਼ਰਮੀ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ਭਗਤ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਸੱਚਮੁੱਚ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਮੈਂ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।"
ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ
ਨਵੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ 2-ਦਿਨ ਦੀ ਭਾਰਤ ਫੇਰੀ ਦੌਰਾਨ ਜਰਮਨ ਚਾਂਸਲਰ, ਐਂਜੇਲਾ ਮਾਰਕੇਲ ਨਾਲ ਵੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ। ਨੰਦੀ ਨੂੰ 'ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਇੰਡੀਆਜ਼ ਫਾਸਟੈਸਟ ਰਾਈਜ਼ਿੰਗ ਵੂਮੈਨ ਲੀਡਰਸ' ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਰਥਿਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੀ ਜਿਊਰੀ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ 'ਵਪਾਰਕ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮੁਹਾਰਤ ਲਈ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ' ਹੋਣ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 2020 ਵਿੱਚ, ਫੋਰਬਸ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੇ ਉਸਦਾ ਨਾਮ "ਸਵੈ-ਬਣਾਈ ਮਹਿਲਾ 2020" ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ। ਫੋਰਬਸ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ "ਮਾਈਂਡ ਦੈਟ ਮੈਟਰਸ" ਵੀ ਕਿਹਾ ਅਤੇ ਪੁਦੀਨੇ ਨੇ ਉਸਨੂੰ "ਬਦਲਣ ਦਾ ਏਜੰਟ" ਦੱਸਿਆ।
ਨੰਦੀ ਨੇ ਗੀਤ ਲਿਖਣ ਦਾ ਸ਼ੌਕ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ 80ਵੇਂ ਜਨਮਦਿਨ ਲਈ ਇੱਕ ਜੈਜ਼ ਗੀਤ ਲਿਖਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਦਿਲਚਸਪ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਗੁਣ ਕਾਫ਼ੀ ਰਵਾਇਤੀ ਹਨ। ਗੀਤ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਸੀ, ਅਤੇ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋਣ ਲਈ ਉਭਾਰਿਆ ਸੀ।”
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਿਤ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਵਕੀਲ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਦੇ ਸਰਗਰਮ ਕਾਰਜ ਕਰਤਾ
ਸੁਖਚੈਨ
ਸੁਖਚੈਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਰਿਆਣਾ ਰਾਜ ਦੇ ਸਿਰਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਸਾ ਤੋਂ 30 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸੁਖਚੈਨ ਪਿੰਡ ਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਹੈ। ਸੁਖਚੈਨ ਪਿੰਡ ਇੱਕ ਗ੍ਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦਾ ਕੁੱਲ ਭੂਗੋਲਿਕ ਖੇਤਰਫਲ 2171 ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਝੋਰੜ ਗਿੱਲ ਗੋਤ ਦੇ ਲੋਕ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। thumb|ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ, ਸੁਖਚੈਨ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦੁਆਰ
ਆਬਾਦੀ
ਜਨਗਣਨਾ 2011 ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁਖਚੈਨ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸੁਖਚੈਨ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 3,965 ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 2,056 ਹੈ ਜਦਕਿ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 1,909 ਹੈ। ਸੁਖਚੈਨ ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 54.50% ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 61.04% ਮਰਦ ਅਤੇ 47.46% ਔਰਤਾਂ ਸਾਖਰ ਹਨ। ਸੁਖਚੈਨ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 755 ਘਰ ਹਨ।
ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ
ਸੁਖਚੈਨ ਪਿੰਡ ਕਾਲਾਂਵਾਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਅਤੇ ਸਿਰਸਾ ਸੰਸਦੀ ਹਲਕੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਮੰਡੀ ਕਾਲਾਂਵਾਲੀ ਸਾਰੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਆਰਥਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਸੁਖਚੈਨ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਰਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ
thumb|222x222px| ਨੇਪਾਲ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਮੁੱਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਗਰੀਬ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ 'ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।      ਅਤੀਤ ਵਿੱਚ, ਨੇਪਾਲ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਜੰਗਲ ਵਾਲਾ ਦੇਸ਼ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਹੁਣ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਵਿਸਤਾਰ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਦੇ ਨਾਲ, ਪਹਾੜੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮੈਦਾਨੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਵਾਸ, ਲੱਕੜ ਲਈ ਖੇਤਰੀ ਹਿੱਤਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ, ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਊਰਜਾ ਦੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਬਾਲਣ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ, ਦੇਸ਼ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ 30% ਤੋਂ ਘੱਟ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਅਤੇ ਜੀਵ-ਜੰਤੂ ਮਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 70 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਲੋਕ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋਵੇ।
ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦੀ ਦਰ
1990 ਅਤੇ 2000 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਨੇਪਾਲ ਨੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਲ ਔਸਤਨ 91,700 ਹੈਕਟੇਅਰ ਜੰਗਲਾਂ ਨੂੰ ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ 1.90% ਦੀ ਔਸਤ ਸਾਲਾਨਾ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, 2000 ਅਤੇ 2005 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦੀ ਦਰ ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਲ 28.9% ਤੋਂ 1.35% ਤੱਕ ਘਟ ਗਈ। ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, 1990 ਅਤੇ 2005 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਨੇਪਾਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੰਗਲਾਂ ਦਾ 24.5%, ਜਾਂ ਲਗਭਗ 1,181,000 ਹੈਕਟੇਅਰ ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ। 42,000 ਹੈਕਟੇਅਰ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਜੰਗਲ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਸੀ। 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅੰਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਕਵਰ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦੀਆਂ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ 10.7% ਦੀ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ। 1990-2005 ਦੇ ਅੰਤਰਾਲ ਲਈ ਨਿਵਾਸ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੀ ਕੁੱਲ ਦਰ (ਜੰਗਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਅਤੇ ਵੁੱਡਲੈਂਡ ਖੇਤਰ ਘਟਾਓ ਸ਼ੁੱਧ ਪੌਦੇ ਲਗਾਉਣ ਦੇ ਵਿਸਤਾਰ ਵਜੋਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ) ਨੂੰ ਮਾਪਦੇ ਹੋਏ, ਨੇਪਾਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੰਗਲ ਅਤੇ ਜੰਗਲੀ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨ ਦਾ 7.9% ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ।
ਲੱਕੜ ਦੀ ਤਸਕਰੀ
ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਕਈ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਕੜ ਦੀ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਲੱਕੜ ਦੇ ਇਹ ਕੰਮ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਲੱਕੜ ਦੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤਸਕਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸੂਤਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਤਸਕਰੀ ਮੁੱਖ ਮਾਰਗਾਂ ਅਤੇ ਪਿਛਲੀਆਂ ਦੋਵੇਂ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਜੰਗਲਾਤ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਤੋਂ ਲੱਕੜਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਕਈ ਟਰੱਕ ਅਤੇ ਟਰੈਕਟਰ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੇ ਹਨ।
ਨੇਪਾਲ ਦੀ ਜੈਵ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਪ੍ਰਭਾਵ
thumb ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਕਾਰਨ ਜੈਵ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਖੇਤਰ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਵਰਲਡ ਕੰਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਮਾਨੀਟਰਿੰਗ ਸੈਂਟਰ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਨੇਪਾਲ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਭੀਵੀਆਂ, ਪੰਛੀਆਂ, ਥਣਧਾਰੀ ਜੀਵਾਂ ਅਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ 1240 ਜਾਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ। ਇਸ ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚੋਂ 2.9% ਲੋਕ ਸਥਾਨਕ ਹਨ, ਭਾਵ ਉਹ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਅਤੇ 5.6% ਨੂੰ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀਆਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 6973 ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 4.5% ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹੀ ਹਨ। ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਬਾਂਸ ਦੇ ਜੰਗਲ ਲਾਲ ਪਾਂਡਾ ਦਾ ਘਰ ਹਨ, ਇੱਕ ਖ਼ਤਰੇ ਵਾਲੀ ਸਪੀਸੀਜ਼, ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਜਾਨਵਰ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਨਾਸ਼ ਦੇ ਹੋਰ ਵੀ ਵੱਧ ਖ਼ਤਰੇ ਹਨ।
ਸਰਕਾਰੀ ਨਿਯਮ
ਅਤੀਤ ਵਿੱਚ, 1957 ਵਿੱਚ ਨਿੱਜੀ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਮਝੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀਕਰਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਦਾ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਫੈਸਲਾ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ, ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਕਿਉਂਕਿ ਸੁਰੱਖਿਆਵਾਦੀ ਅਭਿਆਸਾਂ ਨੇ ਦੇਸੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਘਟਾਇਆ। ਗਲੋਬਲ ਅਲਾਇੰਸ ਆਫ਼ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਫੋਰੈਸਟਰੀ (ਜੀਏਸੀਐਫ), ਨੇਪਾਲ-ਅਧਾਰਤ ਨੈਟਵਰਕ, ਜੋ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਦੇ ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਰ ਘਨ ਸ਼ਿਆਮ ਪਾਂਡੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਜ ਨੂੰ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਭਾਰੀ ਕਟਾਈ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼, ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਹੜ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਇਹ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅੱਧ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਮਿਊਨਿਟੀ-ਆਧਾਰਿਤ ਜੰਗਲਾਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਕਾਰਵਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਫੋਰੈਸਟਰੀ ਯੂਜ਼ਰਸ ਗਰੁੱਪ (CFUGs) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਟਿਕਾਊ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦਾ ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ, ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਹਥਿਆਉਣ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਨੇਪਾਲ ਦੀ ਅਮੀਰ ਜੈਵ ਵਿਵਿਧਤਾ ਨੂੰ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਦੇ ਲੱਖਾਂ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਭਲਾਈ ਲਈ ਵੀ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਮੁਦਾਇਕ ਆਧਾਰਿਤ ਜੰਗਲ ਜੋ ਤਸਕਰੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਉਦਯੋਗਾਂ ਦੁਆਰਾ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਇਸਦੇ ਮੂਲ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਸੰਭਾਵੀ ਆਰਥਿਕ ਮੁੱਲ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਦਾ ਲਗਭਗ 40 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਜੰਗਲ ਅਤੇ ਝਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਢਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਲੱਖਾਂ ਪੇਂਡੂ ਨੇਪਾਲੀ ਜੀਵਨ ਨਿਰਬਾਹ ਲਈ, ਅਤੇ ਆਮਦਨੀ ਦੇ ਇੱਕ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਜੰਗਲ ਦੀ ਜੈਵਿਕ ਵਿਭਿੰਨਤਾ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਜੰਗਲਾਤ ਸਮੇਤ, ਲਗਭਗ 80 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਆਬਾਦੀ ਨੂੰ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਸਿਵਲ ਸੋਸਾਇਟੀ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਭੂਮੀ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੁੱਟ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਦੇ ਕੇ ਸੰਭਾਲ ਦਾ ਬੀਮਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। thumb ਸਥਾਨਕ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਮੰਡੀਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਔਖੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਭਾਈਚਾਰਕ ਜੰਗਲਾਤ ਸਥਾਨਕ ਭੋਜਨ ਜਾਂ ਸਥਾਨਕ ਉਤਪਾਦ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਸਥਾਨਕ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਤੇ ਹਾਵੀ ਹਨ। ਵਾਹੀਯੋਗ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਉਪਜਾਊ ਸ਼ਕਤੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿਹਤਮੰਦ ਜੰਗਲ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਜੰਗਲੀ ਖੇਤਰ ਖੇਤੀਯੋਗ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਫਿਰ ਵੀ ਪਿਛਲੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਜੰਗਲੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਨਾਟਕੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਰੁਝਾਨ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਬਾਹਰੀ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੀ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਕੋਈ ਸੜਕਾਂ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਲੌਗਿੰਗ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ। ਸਮੱਸਿਆ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਅਤੇ ਵਧਦੇ ਦਬਾਅ ਕਾਰਨ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪਹਾੜੀ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੁਣ 1,500 ਲੋਕ ਪ੍ਰਤੀ ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਵਾਹੀਯੋਗ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਮਨੁੱਖੀ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਹੈ।
ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਪਹਾੜੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਵਿਗਾੜ ਦਾ ਚੱਕਰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ। ਜ਼ਮੀਨ ਜੋ ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਸਿਹਤਮੰਦ ਪੁਨਰਜਨਮ ਜੰਗਲ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਹੁਣ ਰਗੜ-ਰਗੜ, ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਬੇਲੋੜੀ ਝਾੜੀ ਵਾਲੀ ਬਨਸਪਤੀ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚਾਰੇ ਲਈ ਲਗਾਤਾਰ ਓਵਰ ਗ੍ਰੇਜ਼ਿੰਗ ਅਤੇ ਲੌਪਿੰਗ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੁਨਰਜਨਮ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਕੀਮਤੀ ਖਾਣਯੋਗ ਕਿਸਮਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਲਈ ਬਾਲਣ ਅਤੇ ਚਾਰਾ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਲਈ ਦੂਰ-ਦੂਰ ਤੱਕ ਤੁਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ; ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗੇੜ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਦਿਨ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਸਥਾਨਕ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਅਤੇ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਕੜ ਦਾ ਇੱਕ ਬੈਕਲੋਡ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਵਿਕ ਸਕਦਾ ਹੈ।
As the productivity of the forest declines through relentless overcutting, its ability to provide nutrients to the arable fields, through fodder and leaf litter, is also reduced, and crop yields start to fall. This, combined with direct population pressure, pushes cultivation on to steep and marginal land, greatly increasing the risk of landslides and soil erosion. In Doti, a district typical of the remote far west of the country, monsoon floods in 1983 did unprecedented and permanent damage to the land. Old farmers remembered similar rains, but the recent imbalance between forest and cultivated land makes the effects this time far more severe
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਜਮੇ ਨੂੰ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ
ਰਸਲ ਦੀ ਚਾਹਦਾਨੀ
ਰਸਲ ਦੀ ਚਾਹਦਾਨੀ ਜਾਂ ਆਕਾਸ਼ੀ ਚਾਹਦਾਨੀ ਬਰਟਰਾਂਡ ਰਸਲ (1872-1970) ਦੀ ਘੜੀ ਇੱਕ ਤਮਸ਼ੀਲ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਇਹ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਦਾਅਵੇ ਨੂੰ ਸਹੀ ਸਿੱਧ ਕਰਨ ਦਾ ਬੋਝ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਤੇ ਹੈ ਜੋ ਅਜਿਹਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ਜਿਸਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ ਤੇ ਝੁਠਲਾਇਆ ਨਾ ਸਕਦਾ ਹੋਵੇ।
ਰਸਲ ਨੇ ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਤਮਸੀਲ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਜੇ ਉਹ ਦਾਅਵਾ ਕਰੇ ਕਿ ਕੋਈ ਚਾਹ ਦੀ ਕੇਤਲੀ ਸੂਰਜ ਦੀ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਮੰਗਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਿਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਇਤਨੀ ਛੋਟੀ ਹੈ ਕਿ ਟੈਲੀਸਕੋਪ ਨਾਲ ਦੇਖੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੀ। ਉਹ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਉਮੀਦ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਕਿ ਕੋਈ ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਲਈ ਉਸਦੀ ਗੱਲ ਮੰਨ ਲਵੇ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਨੂੰ ਗ਼ਲਤ ਸਾਬਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।
ਰੱਸਲ ਦੀ ਚਾਹ ਦੀ ਕੇਤਲੀ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਰੱਬ ਦੀ ਹੋਂਦ ਬਾਰੇ ਬਹਿਸਾਂ ਵਿਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਤੇ ਵੀ ਪਿਆ ਹੈ।
ਵੇਰਵਾ
"ਕੀ ਰੱਬ ਹੈ?" 1952 ਵਿਚ 'ਇਲਸਟ੍ਰੇਟਿਡ' ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੂੰ ਭੇਜੇ ਗਏ ਪਰ ਕਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਨਾ ਕੀਤੇ, ਇਕ ਲੇਖ ਵਿਚ ਰਸਲ ਨੇ ਲਿਖਿਆ: "ਪੰਜਾਬੀ ਅਨੁਵਾਦ : ਕਈ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਵਿਅਕਤੀ ਸਮਝਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਗ਼ਲਤ ਸਿੱਧ ਕਰਨਾ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਕੰਮ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਗ਼ਲਤੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਮੈਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਚੀਨੀ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਇੱਕ ਚਾਹਦਾਨੀ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਮੰਗਲ ਦੇ ਵਿੱਚਕਾਰ ਇੱਕ ਅੰਡਕਾਰ ਔਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਕਹਿਣਗੇ ਕਿ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਊਟਪਟਾਂਗ ਹੈ। ਪਰ ਜੇਕਰ ਮੈਂ ਕਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਚਾਹਦਾਨੀ ਇੰਨੀ ਛੋਟੀ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਦੂਰਬੀਨ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਮੈਨੂੰ ਗ਼ਲਤ ਨਹੀਂ ਸਿੱਧ ਕਰ ਸਕੇਗਾ। ਜੇਕਰ ਮੈਂ ਕਹਾਂ ਕਿ ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਕੋਈ ਗ਼ਲਤ ਨਹੀਂ ਸਿੱਧ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਉੱਤੇ ਸ਼ੱਕ ਕਰਨਾ ਸਰਾਸਰ ਗ਼ਲਤ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਕਹਿਣਗੇ ਕਿ ਮੈਂ ਬਕਵਾਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਪਰ ਜੇਕਰ ਅਜਿਹੀ ਚਾਹਦਾਨੀ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੁੰਦਾ, ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਹਰ ਐਤਵਾਰ ਇਸ ਨੂੰ ਮੁਕੱਦਸ ਸੱਚ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾਇਆ ਜਾਂਦਾ, ਤਾਂ ਇਸ ਚਾਹਦਾਨੀ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਸ਼ੱਕ ਕਰਦਾ, ਉਸਨੂੰ ਸਨਕੀ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ। ਅਤੇ ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ ਚਾਹਦਾਨੀ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਰੋਸ਼ਨਖ਼ਿਆਲੀ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਮਨੋਚਿਕਿਤਸਕ ਦੇ ਕੋਲ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ (ਕਾਫ਼ਿਰਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਉਣ ਵਾਲੇ- ਅਨੁ.) ਧਾਰਮਿਕ ਜੱਜ ਦੇ ਕੋਲ।"
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਮ ਦਾ ਫ਼ਲਸਫ਼ਾ
ਸਮੀਕਸ਼ਾ ਪ੍ਰੈਸ
ਸਮੀਕ੍ਸ਼ਾ ਪ੍ਰੇੱਸ' (samiksha press) ਖੰਨਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਪ੍ਰੇਸ ਹੈ.