cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਕਾਮਾਕਸ਼ੀ
ਸ੍ਰੀ-ਕਾਮਦਚੀ-ਅਮਪਾਲ-ਮੰਦਰ, ਹੈਮ
thumb|ਹਾਮ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ-ਕਾਮਦਚੀ-ਅਮਪਾਲ-ਮੰਦਿਰ 2002 ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਹੈਮ ਵਿਖੇ ਸ੍ਰੀ-ਕਾਮਦਚੀ-ਅਮਪਾਲ-ਮੰਦਿਰ (ਸ੍ਰੀ ਕਾਮਾਕਸ਼ੀ ਅਮਪਾਲ ਮੰਦਰ) ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਗਿਆ, ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹਿੰਦੂ ਮੰਦਰ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਦੇਵੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages with unreviewed translations
ਸ਼ਾਹੀਨ ਬਾਗ਼
ਸ਼ਾਹੀਨ ਬਾਗ਼ ਦਿੱਲੀ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਦਿੱਲੀ ਜ਼ਿਲਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਇਲਾਕਾ ਹੈ। ਇਹ ਓਖਲਾ (ਜਾਮੀਆ ਨਗਰ) ਖੇਤਰ ਦੀ ਦੱਖਣੀ ਪੱਛਮੀ ਕਲੋਨੀ ਹੈ, ਜੋ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਆਰਥਿਕਤਾ
ਖੇਤਰ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਵੰਨ ਸੁਵੰਨੀ ਹੈ। ਥੋਕ ਬਾਜ਼ਾਰ, ਜਾਇਦਾਦ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਖੇਤਰ ਦੇ ਅਤੇ ਆਸ ਪਾਸ ਦੇ ਹੋਰ ਦਿਲਚਸਪ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਐਨਐਸਆਈਸੀ, ਲੋਟਸ ਟੈਂਪਲ, ਓਖਲਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਨਹਿਰੂ ਪਲੇਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਇਹ ਖੇਤਰ ਨੋਇਡਾ, ਨਹਿਰੂ ਪਲੇਸ, ਸਰਿਤਾ ਵਿਹਾਰ, ਜਸੋਲਾ, ਓਖਲਾ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੇਤਰ, ਅਤੇ ਓਖਲਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਵਰਗੇ ਨੇੜਲੇ ਵਪਾਰਕ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਖੇਤਰਾਂ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਜਾਮੀਆ ਮਿਲੀਆ ਇਸਲਾਮੀਆ ਅਤੇ ਜਾਮੀਆ ਹਮਦਰਦ ਵਰਗੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੁੜਿਆ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ।
ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ
ਇੱਕ ਮੈਟਰੋ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਜਸੋਲਾ ਵਿਹਾਰ ਸ਼ਾਹੀਨ ਬਾਗ ਮੈਟਰੋ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸ਼ਾਹੀਨ ਬਾਗ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਮੈਟਰੋ ਨੈਟਵਰਕ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਮੈਟਰੋ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸਰਿਤਾ ਵਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਾਹੀਨ ਬਾਗ ਤੋਂ ਲਗਪਗ 1-2 ਕਿ.ਮੀ. ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ। ਵੱਡੇ ਰੂਟਾਂ ਲਈ ਬੱਸਾਂ ਕਲਿੰਡੀ ਕੁੰਜ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ ਤਿੰਨ ਵੱਡੇ ਬੱਸ ਅੱਡੇ ਹਨ, ਕਲਿੰਡੀ ਕੁੰਜ, ਠੋਕਰ ਨੰਬਰ 8 ਅਤੇ ਠੋਕਰ ਨੰਬਰ 6।
ਚਾਰਲਸ ਨਿਕੋਲ
ਚਾਰਲਸ ਜੂਲੇਸ ਹੈਨਰੀ ਨਿਕੋਲ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Charles Jules Henry Nicolle; 1 ਸਤੰਬਰ 1866 - 28 ਫਰਵਰੀ 1936) ਇੱਕ ਫ੍ਰੈਂਚ ਬੈਕਟੀਰਿਆਲੋਜਿਸਟ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਟਾਈਫਸ ਦੇ ਸੰਚਾਰਣ ਵਜੋਂ ਜੂਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਲਈ ਦਵਾਈ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਜੀਵਨੀ
ਉਸ ਨੇ ਜੀਵਨੀਤੀ ਬਾਰੇ ਛੇਤੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਯੂਗੇਨ ਨਿਕੋਲ, ਜੋ ਇਕ ਰੂ aਨ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਇੱਕ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਰੋਏਨ ਦੇ ਲਾਇਸੀ ਪਿਅਰੇ ਕੋਰਨੀਲੇ ਵਿਖੇ ਹੋਈ। ਉਸਨੇ ਪਾਸਟਰ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਤੋਂ 1893 ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਐਮ.ਡੀ. ਇਸ ਬਿੰਦੂ ਤੇ ਉਹ 1896 ਤੱਕ ਮੈਡੀਕਲ ਫੈਕਲਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬੈਕਟੀਰਿਓਲੌਜੀਕਲ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ, ਰੂਨ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ।
1903 ਵਿਚ ਨਿਕੋਲ ਟਿਊਨੀਸ ਵਿਚ ਪਾਸਟਰ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦਾ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਬਣ ਗਿਆ, ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ ਟਾਈਫਸ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਲੈਲੋਰੇਟਰੀ ਚੀਫ਼ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਹਲਨੀ ਸਪੈਰੋ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਲਿਆਇਆ। ਉਹ ਅਜੇ ਵੀ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦਾ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸੀ ਜਦੋਂ 1936 ਵਿਚ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਇਕ ਮਾਰੂ ਜੀਵਣ, ਟੌਕਸੋਪਲਾਸਮਾ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਵਿਚ ਇਕ ਮੁੱਖ ਖੋਜਕਰਤਾ ਸੀ।
ਉਸਨੇ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਕਾਲਪਨਿਕ ਅਤੇ ਫ਼ਲਸਫ਼ਾ ਵੀ ਲਿਖਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੇ ਪਟੀਸੀਅਰ ਡੀ ਬੇਲੋਨ, ਲੇਸ ਡੀਕਸ ਲਾਰਨਜ਼, ਅਤੇ ਲੈਸ ਕਾਨਟਿਸ ਡੀ ਮਾਰਮੂਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਉਸਨੇ 1895 ਵਿੱਚ ਐਲਿਸ ਏਵਿਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਸਨ, ਮਾਰਸੇਲ (ਅ. 1896) ਅਤੇ ਪਿਅਰੇ (ਅ. 1898)।
ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ
ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਅਤੇ ਪੈਰਾਸਿਟੋਲੋਜੀ ਵਿਚ ਨਿਕੋਲ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਸਨ:
ਟਾਈਫਸ ਬੁਖਾਰ ਦੇ ਸੰਚਾਰਣ ਢੰਗ ਦੀ ਖੋਜ ਮਾਲਟਾ ਬੁਖਾਰ ਲਈ ਟੀਕਾਕਰਣ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ
ਟਿੱਕ ਬੁਖਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਢੰਗ ਦੀ ਖੋਜ ਉਸਦਾ ਕੈਂਸਰ, ਲਾਲ ਬੁਖਾਰ, ਰਾਈਡਰਪੈਸਟ, ਖਸਰਾ, ਫਲੂ, ਟੀ, ਅਤੇ ਟ੍ਰੈਕੋਮਾ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਹਨ।
ਵੈਕਟਰ ਦੀ ਖੋਜ
ਨਿਕੋਲ ਦੀ ਖੋਜ ਉਸ ਦੇ ਨਿਰੀਖਣ ਤੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਈ ਸੀ ਕਿ ਜਦੋਂ ਕਿ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਟਾਈਫਸ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅਤੇ ਬਾਹਰ ਹੋਰ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਕਰਮਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕੱਪੜੇ ਬਿਮਾਰੀ ਫੈਲਾਉਂਦੇ ਜਾਪਦੇ ਸਨ।
ਜੂਨ 1909 ਵਿਚ ਨਿਕੋਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਿਧਾਂਤ ਦਾ ਟੈਮਫਸ ਨਾਲ ਚਿਪੰਜ਼ੀ ਨੂੰ ਸੰਕਰਮਿਤ ਕਰਕੇ, ਇਸ ਵਿਚੋਂ ਜੂਆਂ ਕੱਢਣ ਅਤੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਚਿਮਪਾਂਜ਼ੀ 'ਤੇ ਰੱਖ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸਿਧਾਂਤ ਦੀ ਪਰਖ ਕੀਤੀ। 10 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੂਜੀ ਚੀਪਾਂਜ਼ੀ ਨੂੰ ਵੀ ਟਾਈਫਸ ਹੋ ਗਿਆ। ਆਪਣੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਇਸ ਬਾਰੇ ਪੱਕਾ ਯਕੀਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ: ਜੂਆਂ ਕੈਰੀਅਰ ਸਨ।
ਹੋਰ ਖੋਜ ਨੇ ਦਿਖਾਇਆ ਕਿ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਦਾ ਵੱਡਾ ਤਰੀਕਾ ਲਾਓਜ਼ ਦੇ ਕੱਟਣ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਐਕਸਰੇਂਸਮੈਂਟ ਸੀ: ਟਾਈਫਸ ਨਾਲ ਲਾਗ ਵਾਲੇ ਜੂਆਂ ਲਾਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਬਾਅਦ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਰੋਗਾਣੂਆਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਇਸ ਦੀ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਮਾਤਰਾ ਚਮੜੀ ਜਾਂ ਅੱਖ 'ਤੇ ਮਲ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਲਾਗ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1936 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1866 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ
ਮੰਗਲ ਸਿੰਘ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ
ਮੰਗਲ ਸਿੰਘ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ CSI (1800-1879) ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਿੱਖ ਆਗੂ, ਇੱਕ ਸਰਦਾਰ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਐਂਗਲੋ-ਸਿੱਖ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਮੈਨੇਜਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ "ਸਰਦਾਰ-ਏ-ਬਵਕਾਰ" (ਪ੍ਰੋਸਟਿਜ ਵਾਲਾ ਸਰਦਾਰ) ਦਾ ਖ਼ਿਤਾਬ ਰੱਖਿਆ। thumb| ਸਰਦਾਰ ਮੰਗਲ ਸਿੰਘ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ ਸੀ.ਐਸ.ਆਈ ਮੰਗਲ ਸਿੰਘ ਦੀਵਾਨ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਆਗੂ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ ਦੇ ਭਰਾ ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ ਦਾ ਪੋਤਰਾ ਸੀ। ਉਹ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਜੋਧ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਜਾਗੀਰਾਂ ਦਾ ਵਾਰਸ ਸੀ।1834 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਪੁਰਾਣੀ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ 400 ਪੈਦਲ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਅਤੇ 110 ਸਵਾਰਾਂ (ਘੁੜਸਵਾਰਾਂ) ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਦੇ ਕੇ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਥੇ, ਤੇਜ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਨਲਵਾ ਦੇ ਅਧੀਨ, ਉਸਨੇ ਅਪ੍ਰੈਲ 1837 ਵਿਚ ਜਮਰੌਦ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿਚ ਲੜਿਆ।
ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ, ਮੰਗਲ ਸਿੰਘ ਸੁਕੇਤ, ਮੰਡੀ ਅਤੇ ਕੁੱਲੂ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ 1846 ਵਿੱਚ ਸਤਲੁਜ ਯੁੱਧ ਦੇ ਅੰਤ ਵੇਲ਼ੇ ਤੱਕ ਉੱਥੇ ਰਿਹਾ।
ਦੂਜੇ ਸਿੱਖ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ, ਮੰਗਲ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸੜਕਾਂ ਦੀ ਪਹਿਰੇਦਾਰੀ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਅਤੇ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਵਸਥਾ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖ
M-ਥਿਊਰੀ
ਕਿਸਮਾਂ
1990 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸਟਰਿੰਗ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ 5 ਵੱਖਰੀਆਂ ਸੁਪਰਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀਆਂ ਹਨ: type I, type IIA, type IIB, ਅਤੇ ਹੀਟਰੋਟਿਕ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਦੋ ਰੂਪ (SO(32) ਅਤੇ E8×E8) ਹਨ| ਸੋਚ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਇਹਨਾਂ 5 ਉਮੀਦਵਾਰ ਥਿਊਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਸ਼ੁੱਧ ਥਿਊਰੀਔਫਐਵਰਿਥਿੰਗ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਥਿਊਰੀ ਇੱਕ ਉਹ ਸੀ ਜਿਸਦੀ ਨਿਮਰ-ਊਰਜਾ-ਹੱਦ, 10 ਸਪੇਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਅਯਾਮਾਂ ਜੋ 4 ਤੱਕ ਸੁੰਗੇੜੇ ਗਏ ਹਨ, ਸਾਡੇ ਦੇਖੇ ਗਏ ਅੱਜ ਦੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੇ ਸਨ| ਹੁਣ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਗਲਤ ਸੀ ਤੇ 5- ਸੁਪਰਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀਆਂ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਉੱਪਰ ਦੱਸੇ ਦੋਹਰੇ ਗੁਣਾਂ ਕਾਰਨ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀਆਂ ਸਨ| ਇਹਨਾਂ ਦੋਹੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਹੋਂਦ ਸੁਝਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ 5 ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀਆਂ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੂਲ M-theory ਦੀਆਂ ਸਪੈਸ਼ਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਹਨ|
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ
ਐਂਟ-ਮੈਨ
ਐਂਟ-ਮੈਨ ਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਸੁਪਰਹੀਰੋਜ਼ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ ਜੋ ਮਾਰਵਲ ਕਾਮਿਕਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਟੈਨ ਲੀ, ਲੈਰੀ ਲਾਈਬਰ ਅਤੇ ਜੈਕ ਕਰਬੀ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਇਸ ਚਰਿੱਤਰ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਦਿਖ ਟੇਲਜ਼ ਟੂ ਐਸਟੋਨਿਸ਼ # 24 (ਜਨਵਰੀ 1962) ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਨਾਮ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈਂਕ ਪਿਮ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਸ਼ਕਲ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਕਾਟ ਲੈਂਗ ਅਤੇ ਏਰਿਕ ਓ ਗਰੇਡੀ ਨੇ ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਤੇ ਐਂਟ-ਮੈਨ ਨਾਮ ਵੀ ਅਪਣਾਇਆ ਹੈ। ਖ਼ਾਸਕਰ ਜਦੋਂ ਪਿਮ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੁਪਰਹੀਰੋ ਪਛਾਣ ਜਾਇੰਟ-ਮੈਨ ਤੋਂ ਬਦਲ ਲਈ ਸੀ।
ਕਾਲਪਨਿਕ ਚਰਿੱਤਰ ਦੀ ਜੀਵਨੀ
ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ, ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੇ ਕਿਰਦਾਰਾਂ ਨੇ ਐਂਟੀ-ਮੈਨ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਐਵੈਂਜਰਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਹੰਕ ਪਿਮ
ਸਿਕਿਉਰਟੀ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰ ਦੇ ਜੀਵ-ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਮਾਹਰ ਡਾਕਟਰ ਹੈਨਰੀ 'ਹੈਂਕ' ਪਿਮ ਨੇ ਇੱਕ ਰਸਾਇਣਕ ਪਦਾਰਥ (ਪਿਮ ਕਣ) ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਜੋ ਉਪਭੋਗਤਾ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਇਸਦੀ ਖੋਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਉਸਨੇ ਸੁਪਰਹੀਰੋ ਬਣਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਕੀੜੀਆਂ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਹੈਮਲਿਟ ਪਹਿਨ ਕੇ ਪਿਮ ਇੱਕ ਕੀੜੇ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਰਹੱਸਮਈ ਢੰਗ ਨਾਲ ਐਂਟ-ਮੈਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੇਮਿਕਾ ਜੈਨੇਟ ਵੈਨ ਡਾਇਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਖੋਜ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਜੁਰਮ ਨਾਲ ਲੜਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੱਠੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਉਸਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਐਵੇਂਜਰਜ਼ ਦੇ ਬਾਨੀ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਏ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਜਿਵੇਂ ਪਾਗਲ ਵਿਗਿਆਨੀ ਐਗਹੈੱਡ, ਮਿਊਟੈਂਟ ਵਰਲਵਿੰਡ ਅਤੇ ਪਿਮ ਦੇ ਆਪਣੇ ਰੋਬੋਟ ਅਲਟਰਨ ਨਾਲ ਲੜਿਆ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿਮ ਅਸਲ ਐਂਟੀ-ਮੈਨ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹੋਰ ਉਪਨਾਮ ਵੀ ਅਪਣਾਏ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਇੰਟ-ਮੈਨ, ਗੋਲਿਥ, ਯੈਲੋਜੈਕਟ, ਅਤੇ ਵੇਪ ਨਾਂ ਸਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਦੇ ਕਈ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਐਂਟ ਮੈਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ।
ਸਕਾਟ ਲੈਂਗ
ਸਕਾਟ ਲੈਂਗ ਇੱਕ ਚੋਰ ਸੀ ਜੋ ਆਪਣੀ ਬੇਟੀ ਕੈਸੈਂਡਰਾ "ਕੈਸੀ" ਲਾਂਗ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਐਂਟੀ-ਮੈਨ ਦਾ ਸੂਟ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਐਂਟੀ-ਮੈਨ ਬਣ ਗਿਆ। ਹੈਂਕ ਪਿਮ ਦੀ ਹੌਸਲਾ ਅਫਜਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਅਪਰਾਧ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਸਦਾ ਲਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਪੂਰੇ ਸਮੇਂ ਐਂਟ-ਮੈਨ ਨਾਮ ਅਪਣਾਇਆ। ਉਹ ਫੈਨਟੈਸਟਿਕ ਫੋਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਏਵੈਂਜਰਜ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਪੂਰੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਸਕਾਰਲੇਟ ਡੈਣ, ਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਹੌਕੀ ਨੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਸਦੀ ਧੀ 'ਕੈਸੀ' ਨੇ ਯੰਗ ਐਵੇਂਜਰਜ਼ ਗਾਥਾ ਵਿੱਚ ਐਂਟੀ-ਮੈਨ ਸੂਟ ਪਾਇਆ ਸੀ। 2011 ਵਿੱਚ ਉਹ ਮਿੰਨੀ-ਸੀਰੀਜ਼ ਦਿ ਚਿਲਡਰਨ ਕਰੂਸਡ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਜ਼ਿੰਦਾ ਆਇਆ ਪਰ ਫਿਰ ਸੁਪਰ ਚਾਰਜਡ ਡਾਕਟਰ ਡੂਮ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਧੀ ਨੂੰ ਸਦਾ ਲਈ ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ।
ਏਰਿਕ ਓ ਗਰੇਡੀ
ਐਰਿਕ ਓ ਗਰੇਡੀ ਐਂਟੀ ਮੈਨ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੀਜਾ ਪਾਤਰ ਹੈ। ਓ ਗਰੇਡੀ ਐਸ.ਐਚ.ਆਈ.ਆਈ.ਐਲ.ਡੀ. ਦਾ ਇੱਕ ਹੇਠਲੇ-ਪੱਧਰ ਦਾ ਏਜੰਟ ਹੈ। ਜੋ ਐਸ.ਐਚ.ਆਈ.ਆਈ.ਐਲ.ਡੀ. ਦੇ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਹਮਲੇ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਕੁਝ ਨੈਤਿਕਤਾ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਕੁਝ ਝੂਠਾ, ਧੋਖਾ ਦੇਣ, ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਆਉਣ ਲਈ ਹੇਰਾਫੇਬਾਜ਼ੀ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਕਿਰਦਾਰ ਹੈ। ਏਰਿਕ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸਵਾਰਥੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਲਈ ਸ਼ਸਤਰ ਚੋਰੀ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅੋਰਤਾਂ ਨੂੰ ਭਰਮਾਉਣ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ “ਸੁਪਰ-ਹੀਰੋ” ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ ਅਤੇ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਅਪਮਾਨ ਅਤੇ ਤਸੀਹੇ ਦਿੱਤੇ। ਦੂਜੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਦਾ ਆਪਣਾ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਵੈਂਜਰਸ: ਦਿ ਈਨੀਏਟਿਵ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਟੀਮ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਥੰਡਰਬੋਲਟਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ ਪਰ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਸੀਕ੍ਰੇਟ ਐਵੈਂਜਰਸ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਅਚਾਨਕ ਕਿਰਦਾਰ ਦੀ ਮੌਤ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦਾ ਰੋਲ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਰਵਲ ਕੌਮਿਕਸ
ਮਾਲਾ ਰਾਜ ਲਕਸ਼ਮੀ ਸ਼ਾਹ
ਮਾਲਾ ਰਾਜ ਲਕਸ਼ਮੀ ਸ਼ਾਹ (ਜਨਮ 23 ਅਗਸਤ 1950) ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਨੇਤਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਭੇਦ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪੁਰਾਣੇ ਟਿਹਰੀ ਗੜ੍ਹਵਾਲ ਰਾਜ ਦੀ ਰਾਣੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਟਿਹਰੀ ਗੜ੍ਹਵਾਲ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਮਾਲਾ ਰਾਜ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਜਨਮ 23 ਅਗਸਤ 1950 ਨੂੰ ਥਾਪਾਥਲੀ ਦਰਬਾਰ, ਕਾਠਮੰਡੂ, ਨੇਪਾਲ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 7 ਫਰਵਰੀ 1975 ਨੂੰ ਟਿਹਰੀ ਗੜ੍ਹਵਾਲ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਮਨੁਜੇਂਦਰ ਸ਼ਾਹ ਸਾਹਿਬ ਬਹਾਦਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਧੀ, ਕਸ਼ਰੀਆ ਕੁਮਾਰੀ ਦੇਵੀ (ਜਨਮ 1976 ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ) ਹੈ।
ਮਾਲਾ ਇੱਕ ਇੰਟਰਮੀਡੀਏਟ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਕਾਨਵੈਂਟ ਆਫ਼ ਜੀਸਸ ਐਂਡ ਮੈਰੀ, ਪੁਣੇ ਅਤੇ ਰਤਨਾ ਰਾਜ ਲਕਸ਼ਮੀ ਕਾਲਜ, ਕਾਠਮੰਡੂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:16ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਠਮੰਡੂ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1950 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਬਡੋਲ ਗਾਓਂ
ਬਡੋਲ ਗਾਓਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕੋਟਦਵਾੜਾ ਤਹਿਸੀਲ, ਪੌੜੀ ਗੜ੍ਹਵਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 13 ਘਰ ਹਨ ਅਤੇ 45 ਦੀ ਆਬਾਦੀ (ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕਾਲਾ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ) ਹੈ । ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸਰਪੰਚ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪਿੰਡ ਦਾ ਚੁਣਿਆ ਹੋਇਆ ਮੁਖੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। thumb| ਬਡੋਲਗਾਓਂ ਦੇ ਕਾਲਸ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਮੰਦਰ
ਪਿੰਡ ਦੇ ਵੇਰਵੇ
ਪਿੰਡ ਮਲਿਆ, ਮੰਡਾਈ, ਬਿਜਨੌਰ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਛੋਟੇ ਪਿੰਡਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਡਾਕਖਾਨਾ ਮੰਡੀ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਮੀਡੀਏਟ ਕਾਲਜ ਵੀ ਹੈ। ਮਾਲਿਨੀ ਨਦੀ ਦਾ ਮੁੱਢ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੋਲ਼ ਹੀ ਹੈ। ਨਦੀ ਤੋਂ ਕੁਝ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੇਠਾਂ ਕਰਨਵਾ ਆਸ਼ਰਮ ਹੈ।
ਬਡੋਲ ਗਾਓਂ ਵਿੱਚ ਕੇਦਾਰ ਦੱਤ ਕਲਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ 2009 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਮੰਦਰ ਹੈ। ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਿੰਡਾਂ ਵਾਂਗ ਇੱਥੇ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਰਦ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਲਈ ਨੇੜਲੇ ਕਸਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ ਹਨ। ਹਰ ਸਾਲ ਜੂਨ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਪਿੰਡ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਰੋਜ਼ਾ ਪੂਜਾ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਇਸ ਮੌਕੇ `ਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਸਨੀਕ ਪੂਜਾ ਲਈ ਪਿੰਡ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੌੜੀ ਗੜ੍ਹਵਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਲੈਂਗ ਆਉਚ
ਲੈਂਗ ਆਉਚ ਕੰਬੋਡੀਆ ਦਾ ਜਲਵਾਯੂ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਮੁੱਢਲਾ ਬਚਪਨ ਕੰਬੋਡੀਆ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ ਅਤੇ ਕੰਬੋਡੀਆ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਜਾਇਜ਼ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਣ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਇੱਕ ਕਾਰਕੁਨ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਗੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਲੌਗਿੰਗ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ
ਲੈਂਗ ਆਉਚ ਨੇ ਕੰਬੋਡੀਆ ਵਿਚ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੰਬੋਡੀਆ ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ ਟਾਸਕ ਫੋਰਸਿਜ਼ (ਸੀ.ਐਚ.ਆਰ.ਟੀ.ਐਫ.) ਦੀ ਇਕ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। 2000 ਅਤੇ 2010 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਲੈਂਗ ਖਤਰਨਾਕ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅੰਡਰਕਵਰ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਫੋਟੋਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਗੈਰਕਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਾਖਲੇ ਦੇ ਸਬੂਤ ਦਰਜ ਕੀਤੇ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ 23 ਜ਼ਮੀਨ ਰਿਆਇਤਾਂ ਰੱਦ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿਚ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਲਾਗ ਲਾਉਣ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਲੈਂਗ ਨੇ ਅਕਸਰ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਵਿਚ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਭੇਸ ਬਦਲਾਉਣ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜੁਰਮਾਂ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਿਚ ਅਤੇ ਲੱਕੜ ਅਤੇ ਲੱਕੜ ਦੇ ਉਪਕਰਣਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਬਤ ਕਰਨ ਵਿਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਲੈਂਗ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਲਾਈਨ ਵਿਚ ਖ਼ਤਰੇ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਹੋਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਨਾਲ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਵਾਰਡ
ਲੈਂਗ ਨੂੰ ਕੰਬੋਡੀਆ ਵਿਚ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਅਤੇ ਗੈਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੇ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਸਾਲ 2016 ਵਿਚ ਗੋਲਡਮੈਨ ਇਨਵਾਇਰਨਮੈਂਟਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1975
ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਟਿਪਨਿਸ
ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਟਿਪਨਿਸ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਆਰਕੀਟੈਕਟ, ਸਿੱਖਿਅਕ ਅਤੇ ਵਿਰਾਸਤੀ ਸੰਭਾਲਵਾਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਉਪਨਾਮ ਅਭਿਆਸ ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਟਿਪਨਿਸ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਣਗੌਲੇ ਸਮਾਰਕਾਂ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤੀ ਸੰਭਾਲ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। 2015 ਵਿੱਚ, ਦੂਨ ਸਕੂਲ ਦੀ ਸਦੀ-ਪੁਰਾਣੀ ਮੇਨ ਬਿਲਡਿੰਗ 'ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਯੂਨੈਸਕੋ ਏਸ਼ੀਆ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਅਵਾਰਡਜ਼ ਫਾਰ ਕਲਚਰਲ ਹੈਰੀਟੇਜ ਕੰਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਦੇ ਤਹਿਤ ਮਾਣਯੋਗ ਜ਼ਿਕਰ ਮਿਲਿਆ। 2016 ਵਿੱਚ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮਹਿਦਪੁਰ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਅਤੇ ਬੁਰਜਾਂ 'ਤੇ ਫਰਮ ਦੇ ਬਹਾਲੀ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਯੂਨੈਸਕੋ ਏਸ਼ੀਆ ਪੈਸੀਫਿਕ ਹੈਰੀਟੇਜ ਅਵਾਰਡ ਦੇ ਤਹਿਤ ਮੈਰਿਟ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 2018 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਫ੍ਰੈਂਚ ਵਿਰਾਸਤ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਨਾਗੋਰ ਦੀ ਸਾਂਭ ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਫਰਾਂਸ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੈਵਲੀਅਰ ਡੀ ਲ'ਆਰਡਰ ਡੇਸ ਆਰਟਸ ਐਟ ਡੇਸ ਲੈਟਰਸ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਬਣ ਗਈ।  ਟਿਪਨਿਸ ਯੂਨੈਸਕੋ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਸਥਾਨ ਦਾਰਜੀਲਿੰਗ ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਰੇਲਵੇ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਯੋਜਨਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਯੂਨੈਸਕੋ ਮਾਹਿਰ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ 2016 ਵਿੱਚ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਗਲੋਬਲ ਕਲਚਰਲ ਲੀਡਰ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ
ਜੀਵਨੀ
ਟਿਪਨਿਸ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਬਿਰਲਾ ਵਿਦਿਆ ਨਿਕੇਤਨ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਡਿਗਰੀ ਲਈ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਪਲੈਨਿੰਗ ਐਂਡ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਉਸਨੂੰ ਡੰਡੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਵਿਖੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਅਰਬਨ ਕੰਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਸਕਾਟਿਸ਼ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਹ 2011 ਵਿੱਚ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ
ਕਰੀਅਰ
ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਪਲੈਨਿੰਗ ਐਂਡ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹੋਏ, ਟਿਪਨਿਸ ਨੇ ਰਣਜੀਤ ਸਾਬੀਕੀ ਆਰਕੀਟੈਕਟਸ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ, ਸਿੱਖਿਆ ਇਮਾਰਤਾਂ ਅਤੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕੰਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਆਰਕੀਟੈਕਟਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਹਿਯੋਗੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ 2007 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰਲ ਕੰਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਉਪਨਾਮ ਅਭਿਆਸ ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਟਿਪਨਿਸ ਆਰਕੀਟੈਕਟਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। 2016 ਵਿੱਚ, ਉਸਦੀ ਫਰਮ ਨੇ ਦੂਨ ਸਕੂਲ ਦੀ ਸੌ ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀ ਮੁੱਖ ਇਮਾਰਤ ਨੂੰ ਬਹਾਲ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਯੂਨੈਸਕੋ ਏਸ਼ੀਆ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਅਵਾਰਡਾਂ ਦੇ ਤਹਿਤ ਮਾਣਯੋਗ ਜ਼ਿਕਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸੇ ਸਾਲ, ਮਹਿਦਪੁਰ ਕਿਲੇ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਅਤੇ ਬੁਰਜਾਂ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਯੂਨੈਸਕੋ ਏਸ਼ੀਆ ਪੈਸੀਫਿਕ ਹੈਰੀਟੇਜ ਅਵਾਰਡ ਦੇ ਤਹਿਤ ਮੈਰਿਟ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਬਸਤੀ ਚੰਦਰਨਾਗੋਰ ਵਿੱਚ ਬਹਾਲੀ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਲਈ, ਉਸਨੂੰ ਫਰਾਂਸ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੈਵਲੀਅਰ ਡੇ ਲ'ਆਰਡਰ ਡੇਸ ਆਰਟਸ ਐਟ ਡੇਸ ਲੈਟਰਸ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਟਿਪਨਿਸ ਯੂਨੈਸਕੋ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਸਥਾਨ ਦਾਰਜੀਲਿੰਗ ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਰੇਲਵੇ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਯੋਜਨਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਯੂਨੈਸਕੋ ਮਾਹਿਰ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕੈਂਪਸ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਵੁੱਡਸਟੌਕ ਸਕੂਲ ਮਸੂਰੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਜਨਵਰੀ 2010 ਤੋਂ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਲਮਾ ਮੈਟਰ, ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਪਲੈਨਿੰਗ ਐਂਡ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਵਿਜ਼ਿਟਿੰਗ ਫੈਕਲਟੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ CEPT ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਸਰ ਜੇਜੇ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਰੀਨਵਾਰਡ ਅਕੈਡਮੀ, ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਐਮਸਟਰਡਮ, ਨੀਦਰਲੈਂਡਜ਼ ਆਕਲੈਂਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਸਮੇਤ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਡੰਡੀ ਸਕਾਟਲੈਂਡ, ਯੂਕੇ ਅਤੇ ਐਡਿਨਬਰਗ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1980 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਦੇਬਲੀਨਾ ਮਜੂਮਦਾਰ
thumb| ਦੇਬਲੀਨਾ ਮਜੂਮਦਾਰ ਦੇਬਲੀਨਾ ਮਜੂਮਦਾਰ (ਜਨਮ 1972, ਕਲਕੱਤਾ, ਭਾਰਤ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ, ਲੇਖਕ, ਨਿਰਮਾਤਾ, ਅਤੇ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਜਾਦਵਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। ਦੇਬਲੀਨਾ ਨੇ ਫੀਚਰ-ਲੰਬਾਈ ਦੀਆਂ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮਾਂ, ਲਘੂ ਫਿਲਮਾਂ, ਸਫਰਨਾਮਾ, ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓਜ਼, ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਫਿਲਮਾਂ, ਟੈਲੀਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਯੋਗਾਤਮਕ ਫਿਲਮਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ, ਲਿੰਗ, ਲਿੰਗਕਤਾ ਬਾਰੇ ਭਾਵੁਕ ਹੈ ਅਤੇ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਅਖਬਾਰਾਂ ਅਤੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਲਈ ਲਿਖਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।
2005 ਵਿੱਚ, ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਮਿੱਟੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਬਾਰੇ ਉਸਦੀ ਛੋਟੀ ਫਿਲਮ, ( ਸਾਰ..ਆਰ.ਆਰ./ ਜੋਏ ਰਨ) ਨੂੰ <ਸ਼ੂਟ ਗੋਲਾਂ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ! ਸ਼ੂਟ ਮੂਵੀਜ਼!> ਛੋਟੀ ਫਿਲਮ ਮੁਕਾਬਲਾ, ਬਰਲਿਨਲੇ ਟੇਲੈਂਟ ਕੈਂਪਸ, ਬਰਲਿਨ ਵਿਖੇ, ਅਤੇ ਫੀਫਾ 2006 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਸੰਕਲਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਪਿੰਡ ਨੰਦੀਗ੍ਰਾਮ (ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਭਾਰਤ) ਵਿੱਚ ਆਤਮ ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੋ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ, ਦੇਬਾਲੀਨਾ ਦੀ ਫਿਲਮ "... ਇਬੰਗ ਬੇਵਾਰਿਸ਼ " ("...ਅਤੇ ਅਣ-ਦਾਅਵੇਦ"), ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਜਿਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਗੈਰ- ਸਮਲਿੰਗੀ ਸਬੰਧਾਂ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸਵੀਕ੍ਰਿਤੀ। ਇਸੇ ਘਟਨਾ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ, ਦੇਬਲੀਨਾ ਦੀ ਫਿਕਸ਼ਨ ਫਿਲਮ " ਅਬਰ ਜੋੜੀ ਇਛਾ ਕਰੋ " (ਇਫ ਯੂ ਡੇਅਰ ਡਿਜ਼ਾਇਰ) 2017 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ " ਟਿਨ ਸੋਟੀ" ਦਾ ਪਾਲਣ ਕੀਤਾ।. ." (ਅਸਲ ਵਿੱਚ...), ਇੱਕ ਜਸ਼ਨ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਗੈਰ-ਆਧਾਰਨ ਜੀਵਨਾਂ ਦਾ ਦਸਤਾਵੇਜ਼। ਗੇ ਇੰਡੀਆ ਮੈਟਰੀਮੋਨੀ ਅਤੇ ਸਿਟੀਜ਼ਨ ਨਗਰ ਆਪਣੇ ਉਤਪਾਦਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1972
ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਿਰਾਸਤੀ ਖੇਡਾਂ
ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ ਨੇ ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਖੇਡਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਉਮਰ ਤੇ ਲਿੰਗ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ:- ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਬਾਰੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਲਿਖੀਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਖੇਡਾਂ ਜਨਮ ਤੋਂ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਹੋਣ ਅਤੇ ਖੇਡ ਨੂੰ ਖੇਡੇ ਜਾਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬਾਬਿਆਂ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ
ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਬਾਬਿਆਂ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅੰਕਿਤ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਚਾਰ ਖੇਡਾਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਖੇਡਾਂ ਦੀ ਸਮਾਨਤਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਬੈਠਕੇ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਹਨ। ਇਹ ਦਮਾਗ ਵਾਲੀਆਂ ਤੇ ਲੰਮਾਂ ਟੈਮ ਚੱਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਹਨ।
ਖੱਡਾ
ਇਸ ਦੇ ਹੋਰ ਨਾਮ ਚੀਰਾ ਅਤੇ ਪੂਰ ਨੱਕਾ ਹਨ। ਖੱਡਾਂ ਬੈਠਕੇ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬੜੀ ਰੋਚਕ ਖੇਡ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਦੋ ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਚਾਰ ਖਿਡਾਰੀ ਖੇਡਦੇ ਹਨ।
ਇਸਨੂੰ ਨੂੰ ਸੂਝਵਾਨ ਤੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਗੱਭਰੂ ਜਾਂ ਵਡੇਰੀ ਉਮਰ ਦੇ ਆਦਮੀ ਖੇਡਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਖੇਡ ਨੂੰ ਦੋ ਜਣੇ ਖੇਡਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਖੇਡ ਅਨੰਦ ਮਈ ਤੇ ਰੋਚਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਲਾਭ ਦਰਸ਼ਕ ਵੀ ਉਠਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਤਰੰਜ ਵਾਂਗ ਸੋਚਕੇ ਤੇ ਬੋਚ ਕੇ ਗੋਟਾਂ ਅਥਵਾ ਬੀਟੀਆਃ ਚੱਲੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਬੋੜਾ ਖੂਹ
ਇਹ ਬੈਠਕੇ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀ ਖੇਡ ਹੈ ਜੋ ਗਰਮੀ ਦੀ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੀ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਮਰ ਤੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਕੇਈ ਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।
ਚੌਪੜ
ਚੋਪੜ ਜਾਂ ਸਾਰ ਪਾਸਾ ਪਕੇਰੀ ਉਮਰ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਖੇਡ ਹੈ। ਇਯ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਕੰਮ ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਖੇਡ ਦੀ ਬਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਲੰਮਾਂ ਸਮਾਂ ਚਾਲੂ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਖੇਡ ਨੂੰ ਚਾਰ ਖਿਡਾਰੀ ਖੇਡਦੇ ਹਨ ਜੇਕਰ ਖਿਡਾਰੀ ਵਧ ਜਾਣ ਤਾਃ ਟੋਲੀਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਟੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਖੇਡ ਬਹੁਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਖੇਡ ਦਾ ਮਹਾਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਗੱਭਰੂਆਂ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ
ਕਬੱਡੀ, ਲੰਬੀ ਕੌਡੀ, ਬੱਚਿਆਂ ਤੇ ਗੱਭਰੂਆਂ ਦੀਆਂ ਮਨਪਸਸੰਦ ਖੇਡਾਂ ਹਨ। ਲੇਖਕ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕਬੱਡੀ ਤੇ ਲੰਬੀ ਕੌਡੀ ਜ਼ੋਰ ਆਜਮਾਈ ਵਾਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਖਿਡਾਰੀ ਜੋਸ਼ ਤੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਖੇਡਦੇ ਹਨ। ਖੁਦੋ ਖੁੰਡੀ ਤੇ ਰੱਬ ਦੀ ਖੁੰਡੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵੇਂ ਖੇਡਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਲੇਖਕ ਨੇ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਹੀ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਖੇਡਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ ਦੀ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਆਥਣ ਸਮੇਂ ਖੇਡੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂਂ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਨੀਯਮ, ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਆਦਿ ਹਾਕੀ ਦੇ ਖੇਡ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹਨ। ਲੇਖਕ ਨੇ ਕਈ ਖੇਡਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਅੱਜ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਖੇਡਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਹਾਕੀ, ਬੋਕਸਿਂਗ, ਕ੍ਰਿਕਟ ਆਦਿ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਲੇਖਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁੱਤਾਂ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸ ਖੇਡ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਕਿਸ ਰੁੱਤ ਨਾਲ ਹੈ।
ਸੌਂਚੀ ਪੱਕੀ
ਮਾਲਵੇ ਵਿੱਚ ਖੇਡੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇਹ ਖੇਡ ਗੱਭਰੂਆਂ ਦੀ ਮਨਪਸੰਦ ਖੇਡ ਰਹੀ ਹੈ। ਸੌਂਚੀ ਪੱਕੀ ਦੀ ਖੇਡ ਕਿਸੇ ਹੱਦ ਤੱਕ ਬੋਕਸਿਂਗ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਜੁਲਦੀ ਹੈ।
ਕੁਸ਼ਤੀ
ਮਾਦਪੁਰੀ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੁਸ਼ਤੀ ਸਰੀਰਕ ਬਲ ਵਿਖਾਉਣ ਅਤੇ ਹੁਨਰ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੀ ਪਿੱਠ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਰੱਸਾ ਕਸੀ
ਨੂਣ ਮਿਆਣੀ
ਨੂਣ ਮਿਆਣੀ ਜਾਂ ਬਿੱਲ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਬੜੀ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੀ ਖੇਡ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਖੇਡ ਨੂੰ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਗੱਭਰੂਆਂ ਤੱਕ ਸਭ ਖੇਡਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਖੇਡ ਲਈ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਪੰਜ ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਪੰਦਰਾਂ ਵੀਹ ਖਿਡਾਰੀ ਇੱਕਠੇ ਖੇਡ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਗੁੱਲੀ ਡੰਡਾ ਅਤੇ ਨੂਣ ਤੇਲ ਲੱਲੇ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਖੇਡਾਂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀਆਂ ਜੁਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਲੇਖਕ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਖੇਡਾਂ ਨੂੰ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀਆਂ ਦਿਲਚਸਪ ਖੇਡਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜੀਆ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਬੜੀ ਚੁਸਤੀ ਤੇ ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ ਖੇਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਡੰਡ ਪੜਾਂਗੜਾ
ਡੰਡ ਡੁੱਕ, ਕੀੜ ਕੜਾਂਗਾ, ਜੰਡ, ਖੜੰਗ, ਡੰਡ ਪਰਾਗਾ ਤੇ ਪੀਲ ਪਲੀਂਗਣ ਆਦਿ ਇਸ ਖੇਡ ਦੇ ਨਾਂ ਹਨ। ਇਹ ਗਰਮੀ ਦੀ ਰੁੱਤ ਦੀ ਖੇਡ ਹੈ, ਜੋ ਪਿੱਪਲਾਂ ਤੇ ਬਰੋਟੀਆਂ ਦੇ ਦਰਖਤਾਂ ਉੱਤੇ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਬੜੀ ਰੋਚਕ ਖੇਡ ਹੈ।
ਡੰਡ ਪਰੰਬਲ
ਇਹ ਖੇਡ ਡੰਡ ਪੜਾਂਗੜ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਜੁਲਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿ਼ਚ ਫ਼ਰਕ ਕੇਵਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਦਰੱਖਤ ਤੇ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸਗੋਂ ਹੇਠਾਂ ਹੀ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦੇ ਹਨ।
ਬਾਂਦਰ ਕੀਲਾ
ਬਾਂਦਰ ਕੀਲਾ ਸਿਆਲ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਖੇਡੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਖੇਡ ਹੈ। ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੀਲਾ ਗੱਡ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਲੰਬੀ ਰੱਸੀ ਬੰਨ੍ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੁੱਤੀਆਂ ਦੇ ਢੇਰ ਨੂੰ ਖਿਡਾਰੀ ਚੁੱਕਦੇ ਹਨ ਤੇ ਇੱਕ ਖਿਡਾਰੀ ਉਸ ਢੇਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਕੁੜੀਆਂ ਤੇ ਮੁੰਡੇ ਇਕੱਠੇ ਇਸ ਖੇਡ ਨੂੰ ਖੇਡਦੇ ਹਨ।
ਕੂਕਾਂ ਕਾਂਘੜੇ
ਇਸ ਖੇਡ ਨੂੰ ਮੁੰਡੇ ਕੁੜੀਆਂ ਰਲਕੇ ਖੇਡਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਖੇਡ ਰਾਹੀਂ ਜਿੱਥੇ ਲੁਕਾਉਣ ਅਤੇ ਖੋਜਣ ਦੀ ਰੂਚੀ ਜਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਨਾਲ ਹੀ ਗਿਣਤੀ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬੜੀ ਰੌਚਕ ਖੇਡ ਹੈ।
ਟਿਬਲਾ ਟਿਬਲੀ
ਇਸ ਖੇਡ ਨੂੰ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਤੱਕ ਦੇ ਬੱਚੇ ਖੇਡ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਖੇਡ ਰਾਹੀਂ ਸਮੁੱਚੇ ਪਿੰਡ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਗਲ਼ੀ ਮੁਹੱਲੇ ਦੇ ਟੱਬਰ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਜੀਆਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਆਲ਼ ਰੁੱਤ ਦੀ ਖੇਡ ਹੈ।
ਇਹ ਖੇਡ ਦੋ ਟੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟੋਲੀ ਦੂਜੀ ਦਾ ਲੱਕ ਫੜਕੇ ਖੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੀ ਪਿੱਠ ਤੇ ਬੈਠਦੇ ਹਨ ਥੱਕ ਜਾਣਤੇ ਖਿਡਾਰੀ ਹਾਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ॥
ਅਖਰੋਟ
ਅਖਰੋਟ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਸਿਆਲ਼ ਰੁੱਤ ਦੀ ਖੇਡ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਗੱਭਰੂਆਂ ਤੱਕ ਭਾਗ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਖੇਡ ਰਾਹੀਂ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਲਾਉਣ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਕੱਲ ਅਖਰੋਟਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਰੀਠਿਆਂ ਅਤੇ ਕੱਚ ਜੇ ਬਾਂਟਿਆਂ ਨਾਲ ਖੇਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੱਚੇ ਤਾਂ ਆਮ ਕਰਕੇ ਬਾਂਟਿਆਂ ਨਾਲ ਖੇਡਦੇ ਹਨ।
ਜੜ ਪੁਟ ਗੋਲਾ
ਇਸ ਵਿੱਚ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਤੇ ਖਿਡਾਰੀ ਟੋਲੀ ਬਣਾ ਕੇ ਖੇਡਦੇ ਹਨ।
ਕੁੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ
ਤੀਜੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਨੇ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।
ਕਿੱਕਲੀ
ਕਿੱਕਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਲੋਕਨਾਚ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਖੇਡ ਵੀ। ਇਹ ਖੇਡ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਰਮੀਂ ਦੀ ਰੁੱਤੇ ਬਰੋਟਿਆਂ ਟਾਹਲੀਆਂ ਦੀਆਂ ਛਾਵਾਂ ਹੇਠ ਜਾਂ ਘਰਾਂ ਦੇ ਮੋਕਲੇ ਵਿਹੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੁੜੀਆਂ ਜੋਟੇ ਬਣਾ ਕੇ ਇੱਕ ਦੂਜੀ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਨੂੰ ਕੰਘੀਆਂ ਪਾਕੇ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਅੱਡੀ ਛੜੱਪਾ
ਅੱਡੀ ਛੜੱਪਾ ਜਾਂ ਅੱਡੀ ਟੱਪਾ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਬੜਾ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੀ ਖੇਡ ਹੈ। ਇਸ ਖੇਡ ਨੂੰ ਦੋ ਟੋਲੀਆਂ ਖੇਡਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਰ ਟੋਲੀ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਪੰਜ ਕੁੜੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਖੇਡ ਰਾਹੀਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੌੜਨ ਤੇ ਉੱਚੀਆਂ ਛਾਲ਼ਾਂ ਮਾਰਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਜ਼ਬਤ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਗੀਟੇ
ਗੀਟੇ ਬਾਲੜੀਆਂ ਦੀ ਮਨਪਸੰਦ ਖੇਡ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਬੜੀ ਗਰਮਜੋਸ਼ੀ ਨਾਲ ਖੇਡਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਬੜੀ ਹੁਸ਼ਿਆਰੀ, ਸਫ਼ਾਈ, ਫੁਰਤੀ ਤੇ ਇਕਾਗਰ ਚਿੱਤ ਹੋਕੇ ਖੇਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੀਚੋ ਬੱਕਰੀ
ਇਸ ਖੇਡ ਦੇ ਹੋਰ ਨਾ ਅੱਡੀ ਟੱਪਾ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਪਟੜਾ ਆਦਿ ਹਨ। ਆਇਤਾਕਾਰ ਖਾਨੇ ਬਣਾ ਕੇ ਠੀਕਰੀ ਨਾਲ ਇਹ ਖੇਡ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਹਰਾ ਸਮੁੰਦਰ
ਹਰਾ ਸਮੁੰਦਰ ਪੰਜਾਬੀ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੀ ਲੋਕ ਖੇਡ ਹੈ। ਇਸ ਖੇਡ ਦਾ ਦੂਜਾ ਨਾਮ ਸਮੁੰਦਰ ਤੇ ਮੱਛੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਖੇਡ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਮੋਕਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਲੁਕਣ ਮੀਟੀ
ਚੰਨ ਚਾਨਣੀਆਂ ਰਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਇਸ ਖੇਡ ਨੂੰ ਬੜੇ ਚਾਅ ਨਾਲ ਖੇਡਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੇ ਮੁੰਡੇ ਕੁੜੀਆਂ ਰਲ਼ਕੇ ਭਾਗ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਲੁਕਣ ਮੀਟੀ 2
ਲੁਕਣ ਮੀਟੀ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਗਰਮੀ ਰੁੱਤ ਦੀ ਬੜੀ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੀ ਖੇਡ ਹੈ, ਜਿਹੜੀ ਰਾਤ ਸਮੇਂ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਕੋ ਹਾਣ ਦੇ ਮੁੰਡੇ ਕੁੜੀਆਂ ਇਹ ਖੇਡ ਰਲ਼ਕੇ ਖੇਡਦੇ ਹਨ। ਡੀਟੀ ਲਕੋਣ, ਅੰਗਲ਼ਾ ਪਲੰਗਣਾਂ, ਮੇਰੇ ਕੋਠੇ ਤੇ ਕੌਣ, ਪੰਘੂੜਾ, ਤੇਰਾ ਮੇਰਾ ਮੇਲ ਨੀ, ਕਰਨੈਲ ਜਰਨੈਲ, ਇਹ ਛੇ ਖੇਡਾਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਖੇਡੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਲੇਖਕ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਖੇਡਾਂ ਲੁਕਣ ਅਤੇ ਘੁੰਮਣ ਭਾਰ ਚੁੱਕਣ ਆਦਿ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇਹ ਬੜੀਆਂ ਰੋਚਕ, ਤੇ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਹਨ।
ਆਲੇ ਭੋਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ
ਇਸ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਮਾਦਪੁਰੀ ਨੇ 41 ਖੇਡਾਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਬ੍ਰਿਛ, ਅੰਨਾ ਝੋਟਾ, ਅਲੀਏ ਪਟੱਲੀਏ, ਊਚ ਨੀਚ, ਊਠਕ ਬੈਠਕ, ਊਠਕ ਬੈਠਕ 2, ਸਤ ਤਾੜੀ, ਪੂਛ ਪੂਛ, ਬਿੱਛੂ ਕੱਟਾ, ਲੱਕੜ ਕਾਠ, ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਨੂੰ ਮਾਦਪੁਰੀ ਨੇ ਥੋੜੇ ਬਹੁਤੇ ਫ਼ਰਕ ਨਾਲ ਛੂਹਣ ਵਾਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਬੱਚੇ ਪੁੱਗਦੇ ਹਨ ਤੇ ਮਗਰੋਂ ਜੋ ਬੱਚਾ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਸਿਰ ਦਾਈ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਖੇਡ ਦੇ ਨੀਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਦੂਸਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਛੂਂਹਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਤੇ ਸਮਾਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਜਾਂ ਛੂਹਣ ਛੁਹਾਈ ਤੇ ਦਾਈਆਂ ਦੂਹਕੜੇ ਵੀ ਛੂਹਣ ਵਾਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਹਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਈ ਵਾਲਾ ਬੱਚਾ ਕੰਧ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਖੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੇ ਤੇ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਲੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਦਾਈ ਵਾਲੇ ਬੱਚੇ ਦੁਆਰਾ ਦੂਸਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਲੱਭਕੇ ਛੂਂਹਦਾ ਹੈ। ਅੰਨ੍ਹਾਂ ਅੰਨ੍ਹੀਂ ਨਾਮ ਦੀ ਖੇਡ ਵੀ ਇਸੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਬੱਚੇ ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਪੱਟੀ ਬੰਨਕੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਲੱਭਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਖੇਡੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਖੇਡ ਹੈ ਤੇ ਬਾਕੀ ਬੱਚੇ ਇਸ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੇ ਹਨ।
ਕਾਂ ਘੋੜੀ, ਖਾਨ ਘੋੜੀ, ਕਾਹਨਾ ਕਾਹਨਾ ਸ਼ੇਰ ਜਵਾਨਾ, ਆਨ ਚੱਲੇ ਮਾਨ ਚੱਲੇ, ਕਾਟੋ, ਲੀਲੀ ਦਾ ਸਵਾਰ, ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀਆਂ ਜੁਲਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਹਨ। ਮਾਦਪੁਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੱਚਾ ਘੋੜਾ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਘੋੜਾ ਤੇ ਸਵਾਰ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਘੋੜੇ ਦੀ ਸਵਾਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਭਾਰ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਹਨ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪਿੱਠ ਤੇ ਚੁੱਕਦੇ ਹਨ। ਊਠਕ ਬੈਠਕ, ਨਦੀ ਕਿਨਾਰਾ, ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਖੇਡਾਂ ਇੱਕ ਕਤਾਰ ਬਣਾ ਕੇ ਖੇਡੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਾਦਪੁਰੀ ਨੇ ਇੱਕ ਖੇਡ ਨੂੰ ਊਠਕ ਬੈਠਕ ਨਾਲ ਅਤੇ ਦੂਸਰੀ ਨੂੰ ਟੱਪਣ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੈ।
ਕਿਣ ਮਿਣ ਕਾਣੀ ਕੋਣ ਕਿਣਿਆਂ, ਪਰੀ, ਬੁੱਢੀ ਮਾਈ, ਬੁੱਢੀ ਮਾਈ 2, ਲੀਡਰ ਲੱਭਣਾ ਇਹ ਖੇਡਾਂ ਵੀ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਲੱਭਣ ਤੇ ਬੁੱਝਣ ਦੀਆਂ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਤੇ ਸਮਾਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਖੇਡਾਂ ਵਾਂਗ ਮੰਗਣ ਤੇ ਦਾਈ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਖੇਡਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ।
ਮੇਰੇ ਕੋਠੇ ਤੇ ਕੌਣ ਖੰਘਿਆ, ਬਿੱਲੀ ਮਾਸੀ ਅਤੇ ਡਾਰ ਤੋੜ ਖੇਡਾਂ ਨੂੰ ਲੇਖਕ ਮੁੰਡੇ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਮੇਰੇ ਕੋਠੇ ਤੇ ਕੌਣ ਖੰਘਿਆ ਵਿੱਚ ਜੋਰ ਅਜਮਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬਿੱਲੀ ਮਾਸੀ ਛੋਟੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੱਚਾ ਬਿੱਲੀ ਬਣਦਾ ਤੇ ਦੂਜਾ ਬੱਚਾ ਮਾਸੀ ਤੇ ਬਾਕੀ ਗੋਲ ਚੱਕਰ ਬਣਾ ਕੇ ਖੜੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬੱਚੇ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਬਿੱਲੀ ਮਾਸੀ ਦੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਖਾ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਮਾਸੀ ਬਿੱਲੀ ਪਿੱਛੇ ਭੱਜਦੀ ਹੈ।
ਕੋਟਲਾ ਛਪਾਕੀ
ਕਾਜ਼ੀ ਕੋਟਲੇ ਜੀ ਮਾਰ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੀ ਖੇਡ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਗੋਲ ਚੱਕਰ ਬਣਾ ਕੇ ਇਹ ਦਾਈ ਵਾਲਾ ਬੱਚਾ ਕੋਟਲਾ ਬਣਾ ਕੇ ਚੱਕਰ ਤੇ ਘੁਂੰਮਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਮੱਖੀਆਂ ਦਾ ਛੱਤਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਛੇੜਨ ਵਾਲੇ ਮਗਰ ਦੋੜਦੇ ਹਨ।
ਧੈਂ ਗੋਲੀ
ਇਹ ਖੇਡ ਲੀਰਾਂ ਦੀ ਖਿਦੋ ਨਾਲ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਫੁਰਤੀ ਨਾਲ ਖੀਦੋ ਨੂੰ ਫੜਨ ਤੇ ਮਾਰਨ ਕ੍ਰਿਆ ਦੁਆਰਾ ਖੇਡਦੇ ਹਨ।
ਪਿੱਠੂ
ਘੁੱਗੂ ਜਾਂ ਆਕਾ ਬਾਕਾ
ਛੋਟੇ ਉਮਰ ਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਇਹ ਖੇਡ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਚੀਕਣੀ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਖੇਡਦੇ ਹਨ।
ਭੰਡਾ ਭੰਡਾਰੀਆ
ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਦਸ ਪੰਦਰਾਂ ਬੱਚੇ ਭਾਗ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਪੁੱਗਣੋਂ ਰਿਹਾ ਬੱਚਾ ਧਰਤੀ ਤੇ ਚੱਪ ਮਾਰਕੇ ਬੈਠ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਬਾਕੀ ਬੱਚੇ ਉਹਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਬੰਦ ਮੁੱਠਾਂ ਇੱਕ ਦੂਜੀ ਤੇ ਰੱਖਕੇ, ਦਾਇਰਾ ਬਣਾ ਕੇ ਖਲੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਮੁੱਠੀਆਂ ਚੁੱਕੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਨੇ ਤੇ ਦਾਈ ਵਾਲਾ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਛੂੰਹਦਾ ਹੈ।
ਮੋਰਾ ਮੋਰਾ ਤੂੰ ਕੀ ਪੀਂਦਾ
ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਇੱਕ ਬੱਤੇ ਨੂੰ ਮੋਰ ਬਣਾ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਡਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਕਾਫ਼ੀ ਦੇਰ ਏਧਰ ਉਧਰ ਉਡਾਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਰਾਜਾ ਮੰਗੇ ਬੱਕਰੀ
ਇਹ ਖੇਡ ਛੇ ਸਾਲ ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਬੱਚੇ ਬਖੇ ਚਾਅ ਨਾਲ ਖੇਡਦੇ ਹਨ। ਬੱਚੇ ਲਾਈਨ ਬਣਾ ਕੇ ਖੜੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੱਚਾ ਮਾਲਕ ਬਣਦਾ ਤੇ ਬਾਕੀ ਬੱਕਰੀਆਂ। ਇੱਕ ਬੱਚਾ ਰਾਜਾ ਬਣਦਾ ਤੇ ਉਹ ਮਾਲਕ ਤੋਂ ਬੱਕਰੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਰਾਜਾ ਤੇ ਨੌਕਰ
ਇਗ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਖੇਡ ਹੈ। ਬੱਚੇ ਦੋ ਟੋਲੀਆਂ ਬਣਾ ਕੇ ਖੇਡਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟੋਲੀ ਰਾਜੇ ਤੇ ਦੂਸਰੀ ਨੌਕਰ ਅਖਵਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਰਾਜੇ ਦੌੜਦੇ ਹਨ ਤੇ ਨੌਕਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਫੜਦੇ ਹਨ।
ਰੁਮਾਲ ਚੁੱਕਣਾ
ਇਸ ਨੂੰ ਅੱਠ ਬੱਚੇ ਖੇਡਦੇ ਹਨ। ਚਾਰ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਤੇ ਚਾਰ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਗੋਲ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੁਮਾਲ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਚੱਕ ਕੇ ਬਿਨਾਂ ਛੂਹੇ ਜਾਣਤੇ ਆਪਣੀ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਬਹੁਤੀ ਵਾਰੀ ਰੁਮਾਲ ਚੁੱਕਦੇ ਹਨ ਉਹ ਜਿੱਤ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਆਖਰ ਦੇ ਦੋ ਪੰਨਿਆਂ ਤੇ ਲੇਖਕ ਦਾ ਜੀਵਨ ਬਿਉਰਾ ਅੰਕਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਤੱਕ ਮੁੱਢਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪੁਸਤਕ ਦੇ ਆਖਰੀ ਪੰਨੇ ਤੇ ਇੱਕ ਅਖਾਣ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ:- ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਮਾਵਾਂ ਮੁੱਕਣ ਤੇ ਹੀ ਚੇਤੇ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਤਾਬਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖੇਡਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ
ਚੱਕ 36 ਐਨ.ਬੀ
ਚੱਕ 36 NB ( ਉਰਦੂ : ) ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ ਜੋ  ਪੰਜਾਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ  ਸਰਗੋਧਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਰਗੋਧਾ ਬਾਈਪਾਸ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਜਾਤ ਬਲੋਚ ਹੈ।  ਇਹ ਸਰਗੋਧਾ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 5.5  ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ।
ਸਕੂਲ
ਚੱਕ 36 NB ਵਿੱਚ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਸਕੂਲ ਹਨ:
ਤਾਜ ਮਹਿਲ, ਈਰਾਨ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਰਾਨ
ਚੱਕ 71 ਐਨਬੀ
ਚੱਕ ਨੰਬਰ 71 ਐਨ.ਬੀ ਸਰਗੋਧਾ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 4 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਖੁਸ਼ਾਬ ਰੋਡ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਫਾਤਿਮਾ ਜਿਨਾਹ ਕਲੋਨੀ, ਸਭਰਵਾਲ ਕਲੋਨੀ ਅਤੇ ਅਸਲਮ ਕਲੋਨੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 2000 ਦੇ ਕਰੀਬ ਹੈ।
ਚੱਕ 21 ਐਸਬੀ
ਚੱਕ 21 ਐਸਬੀ ਸਰਗੋਧਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਕੋਟ ਮੋਮਿਨ ਤੋਂ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ (ਚੌਂਕੀ ਭਗਤ/ਮਤੀਲਾ ਰੋਡ) ਵੱਲ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ, ਇਹ ਤਹਿਸੀਲ ਕੋਟ ਮੋਮਿਨ ਦੀ ਯੂਨੀਅਨ ਕੌਂਸਲ 38 ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ 1901 ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਖੇਤੀ ਯੋਗ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਦੱਖਣੀ ਬ੍ਰਾਂਚ ਨਹਿਰ 'ਤੇ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤਾਂ ਪੀਰ ਸੱਯਦ ਫਜ਼ੈਲ ਹੁਸੈਨ ਸ਼ਾਹ ਬੁਖਾਰੀ (ਮਰਹੂਮ), ਪੀਰ ਸੱਯਦ ਤਾਹਿਰ ਅੱਬਾਸ ਸ਼ੇਰਾਜ਼ੀ ਗੜ੍ਹੀ ਨਸ਼ੀਨ ਦਰਬਾਰ ਏ ਆਲੀਆ ਚੱਕ 21 ਜਾਨੂਬੀ, ਸਈਅਦ ਆਬਿਦ ਜਾਫਰੀ ਸੱਯਦ ਮੁਹੰਮਦ ਅਲੀ ਸ਼ਾਹ ਸਈਦ ਨਾਸਿਰ ਰਜ਼ਾ, ਚੌਧਰੀ ਗੁਲਾਮ ਹੁਸੈਨ ਜੇਠਲ (ਮਰਹੂਮ) ਅਤੇ  ਚੌਧਰੀ ਸਫਦਰ ਅਲੀ ਕਾਹਨਾ (ਮਰਹੂਮ) ਅਤੇ ਰਾਣਾ ਅਨਾਇਤ ਅਲੀ ਨੂਨ (ਮਰਹੂਮ) ਸਨ।
ਚੱਕ 21 ਸ.ਬ. ਦਾ ਹੁਣ ਵਿਕਾਸ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਖਰਤਾ ਦਾ ਅਨੁਪਾਤ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ ਪਿੰਡ ਦੀ ਬਿਹਤਰੀ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਦੋ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਬੀਲੇ ਸੁੰਨੀ ਅਤੇ ਸ਼ੀਆ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਲੜਕੀਆਂ ਅਤੇ ਲੜਕਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸਕੂਲ ਵੀ ਹਨ। ਲੜਕਿਆਂ ਦੇ ਖੇਡਣ ਲਈ ਮੈਦਾਨ ਹੈ
ਜਿਲ੍ਹਾ ਜੇਹਲਮ, ਤਹਿਸੀਲ ਪਿਂਡ ਦਾਦਨ ਖਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਰਿਵਾਰ ਉਥੇ ਆ ਗਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 50-ਏਕੜ (200,000 ਵਰਗ ਮੀ) ਪ੍ਰਤੀ ਪਰਿਵਾਰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਜ਼ਮੀਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ 5 ਮਸਜਿਦਾਂ ਅਤੇ 2 ਸ਼ੀਆ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਸਥਾਨ ਹਨ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ 2 ਕਬਰਿਸਤਾਨ ਹਨ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ 90% ਹਿੱਸਾ ਜੇਹਲਮ ਤੋਂ ਆਏ ਪਰਿਵਾਰ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪਰਿਵਾਰ ਹਨ:
ਇੰਦਰ ਸਭਾ
ਇੰਦਰ ਸਭਾ ( اِندر سبها ਇੱਕ ਉਰਦੂ ਡਰਾਮਾ ਅਤੇ ਓਪੇਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਲਖਨਊ ਦੀ ਅਵਧ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਕਵੀ ਆਗਾ ਹਸਨ ਅਮਾਨਤ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1853 ਵਿੱਚ ਸਟੇਜ 'ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਨੂੰ ਉਰਦੂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਨਾਟਕੀ ਰਚਨਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇੰਦਰ ਸਭਾ ਦੀ ਅਸ਼ਲੀਲਤਾ ਅਤੇ ਬੇਤਰਤੀਬੀ ਤੋਂ ਨਾਰਾਜ਼ ਭਾਰਤੇਂਦੂ ਹਰੀਸ਼ਚੰਦਰ ਨੇ ‘ਬੰਦਰ ਸਭਾ’ ਨਾਟਕ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। 1863 ਵਿੱਚ ਫ੍ਰੀਡਰਿਕ ਰੋਜ਼ੇਨ ਦੁਆਰਾ ਯੂਰਪੀਅਨ ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਇਸਦਾ ਜਰਮਨ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਦੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਆਲੋਚਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 1932 ਵਿਚ ਮਦਨ ਥੀਏਟਰ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਫ਼ਿਲਮ 'ਇੰਦਰ ਸਭਾ' ਵੀ ਬਣਾਈ। ਨੋਟ ਕਰੋ ਕਿ ਜਦੋਂ ਕਿ ਅਸਲ ਨਾਟਕ ਦਾ ਨਾਮ 'ਇੰਦਰ ਸਭਾ' ਸੀ, ਇਸ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿਰਲੇਖ 'ਇੰਦਰ ਸਭਾ' ਸੀ ਭਾਵ ਲਿਖਣ 'ਚ ਕੁਝ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨਾਟਕ
ਇਹ ਓਪੇਰਾ ਮਹਾਰਾਜ ਇੰਦਰ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਦਿਵਯਲੋਕ ਦੀ ਪਿੱਠਭੂਮੀ ਨਾਲ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਪੂਰਾ ਨਾਟਕ ਕਾਵਿ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਮੁੱਖ ਕਹਾਣੀ ਇੱਕ ਪਰੀ (ਅਪਸਰਾ) ਅਤੇ ਇੱਕ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਵਿਚਕਾਰ ਚਲਦੀ ਪ੍ਰੇਮ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਪਟਾਕੇ ਅਤੇ ਨਕਾਬ ਵਰਗੀਆਂ ਨਾਟਕੀ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਅਮਾਨਤ ਨੇ ਅਵਧ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਰਚੇ ਜਾਣ ਹੀ ਨਾਟਕ ਨੂੰ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਦੇ ਬੋਲ ਜਲਦੀ ਹੀ ਲੋਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਅਤੇ "ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦੋ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਤੱਕ ਅਵਧ ਦੇ ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਕਲਾਕਾਰ ਇੰਦਰ ਸਭਾ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸੀ।" ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਹਿੰਦੀ-ਉਰਦੂ ਗੀਤ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਵਿਕਾਸ 'ਤੇ ਵੀ ਹੋਇਆ। ਨਾਟਕ ਵਿੱਚ "31 ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ, 9 ਠੁਮਰੀ, 4 ਹੋਲੀਆਂ, 15 ਗੀਤ, 2 ਚੌਬੋਲੇ ਅਤੇ 5 ਛੰਦ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਕਈ ਨਾਚ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਸਨ।"
ਇਸ ਨਾਟਕ ਦਾ 19ਵੀਂ ਅਤੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਕਈ ਉਰਦੂ ਨਾਟਕਾਂ 'ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਪਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਖਾਦਿਮ ਹੁਸੈਨ ਅਫਸੋਸ ਦਾ 'ਬਜ਼ਮ-ਏ-ਸੁਲੇਮਾਨ (1862), ਭੈਰੋਂ ਸਿੰਘ ਅਸਮਤ ਦਾ ਜਸ਼ਨ-ਏ-ਪਾਰਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਤਾਜ ਮਹਿਲ, ਫਾਰੂਖ ਦਾ 'ਨਿਗਾਰਿਸਤਾਨ-ਏ- ਫਾਰੂਖ'।
ਫ਼ਿਲਮ
1932 ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਹੋਈ ਫ਼ਿਲਮ ‘ਇੰਦਰ ਸਭਾ’ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀ (ਟਾਕੀਜ਼) ਫ਼ਿਲਮ ਸੀ। ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲੀ ਫ਼ਿਲਮ 'ਆਲਮ ਆਰਾ' ਸੀ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਹੀ ਸਾਲ 'ਇੰਦਰ ਸਭਾ' ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ 211 ਮਿੰਟ ਲੰਬੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 71 ਗੀਤ ਸਨ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਵ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਾਲੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਨ। ਫ਼ਿਲਮ 'ਇੰਦਰ ਸਭਾ' ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਜਮਸ਼ੇਤਜੀ ਫਰਾਮਜੀ ਮਦਾਨ ਦੀ ਕੰਪਨੀ 'ਮਦਨ ਥੀਏਟਰ' ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਗੀਤ ਦੀ ਉਦਾਹਰਨ
ਇੰਦਰ ਸਭਾ ਦੇ ਇੱਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵਿੱਚ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਇੰਦਰ, ਆਪਣੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਚੌਬੋਲੇ ਵਿੱਚ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ:
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਟਕ
ਡੇਰਾਵਾਦ
ਉਦਗਮ
ਡੇਰੇ ਖਲਾਅ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਬਿਸਾਤ (ਆਧਾਰ) ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਧਾਰਨਾ ਅਨੁਸਾਰ ਦਮਿਤ ਤੇ ਦਲਿਤ ਸ਼ੇ੍ਣੀਆਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨਾਂ ’ਤੇ ਸਨਮਾਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਣਚਾਹੇ ਅਤੇ ਵਾਧੂ ਸਮਝ ਕੇ ਛੁਟਿਆਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨਾਂ ’ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬੇਗ਼ਾਨਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਰਤਾਰੇ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸਮਾਜਿਕ ਅਲਹਿਦਗੀ ਤੇ ਪਰਾਏਪਨ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਡੇਰਿਆਂ ਵੱਲ ਧੱਕਦੀ ਹੈ ਤੇ ਕਈ ਡੇਰੇ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਜੁੜ ਬਹਿਣ ਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਪਛਾਣ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਸਮੂਹਿਕ ਮੰਗ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਮ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ
ਅਦਿਤੀ ਮੁਟਾਟਕਰ
ਅਦਿਤੀ ਮੁਟਾਟਕਰ (ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ ਵਿੱਚ ਨਾਮ: Aditi Mutatkar; ਜਨਮ 6 ਅਕਤੂਬਰ 1987) ਪੁਨੇ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਦਿੱਲੀ, 2010 ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ 2010 ਵਿੱਚ ਮਿਕਸਡ ਟੀਮ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ 27ਵੇਂ ਰੈਂਕ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਬਿਟਬਰਗਰ ਓਪਨ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਣ ਦੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦਾ ਸਰਵੋਤਮ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦਰਜ ਕੀਤਾ। ਘਰੇਲੂ ਸਰਕਟ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸਾਰੇ ਉਮਰ ਵਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ, ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਿਰਫ ਤੀਜੀ ਮਹਿਲਾ ਹੈ।
ਬਰਸਾ ਸਿੰਘ ਬਰੀਹਾ
ਬਰਸਾ ਸਿੰਘ ਬਰੀਹਾ ਬੀਜੂ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Barsha Singh Bariha) ਜਨਤਾ ਦਲ ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਜੋ ਓਡੀਸ਼ਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪਦਮਪੁਰ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਅਦਿਤੀ ਮੁਟਾਟਕਰ
ਅਦਿਤੀ ਦਾ ਕਰੀਅਰ ਸੱਟਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸੱਟ ਕਾਰਨ ਡੇਢ ਸਾਲ ਦੇ ਵਕਫੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 2012-13 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸੀਨੀਅਰ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਵਿੱਚ ਤੀਜਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਟੇਟ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਬਰਸਾ ਸਿੰਘ ਬਰੀਹਾ
ਜੀਵਨੀ
ਉਸਨੇ 5 ਦਸੰਬਰ 2022 ਦੀ ਉਪ ਚੋਣ 120,807 ਵੋਟਾਂ ਅਤੇ 42,679 ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਜਿੱਤੀ, ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ, ਬਿਜਯਾ ਰੰਜਨ ਸਿੰਘ ਬਾਰੀਹਾ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀਟ 'ਤੇ ਸੀ। ਉਹ ਸਤਿਆਬਾਦੀ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਓਡੀਸ਼ਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ ਰਾਮਰੰਜਨ ਬਲੀਅਰਸਿੰਘ ਦੀ ਨੂੰਹ ਹੈ।
ਅਦਿਤੀ ਮੁਟਾਟਕਰ
BWF ਗ੍ਰਾਂਡ ਪ੍ਰੀਕਸ
BWF ਗ੍ਰਾਂਡ ਪ੍ਰੀਕਸ ਦੇ ਦੋ ਪੱਧਰ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗ੍ਰਾਂਡ ਪ੍ਰੀਕਸ ਅਤੇ ਗ੍ਰਾਂਡ ਪ੍ਰੀਕਸ ਗੋਲਡ । ਇਹ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ 2007 ਤੋਂ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਵਿਸ਼ਵ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ (BWF) ਦੁਆਰਾ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਬਰਸਾ ਸਿੰਘ ਬਰੀਹਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਅਦਿਤੀ ਮੁਟਾਟਕਰ
BWF ਗ੍ਰਾਂਡ ਪ੍ਰੀਕਸ
ਮਹਿਲਾ ਸਿੰਗਲਜ਼
ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਕਰੀਅਰ ਦਾ ਸੰਖੇਪ
ਘਰੇਲੂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ
ਬਾਗਰ, ਪੌੜੀ ਗੜ੍ਹਵਾਲ
ਬਾਗੜ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਰਾਜ ਦੇ ਪੌੜੀ ਗੜ੍ਹਵਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਬਾਗੜ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਲਗਭਗ 1,275 ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 644 ਪੁਰਸ਼ ਅਤੇ 631 ਔਰਤਾਂ ਹਨ; 0 ਤੋਂ 6 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ 247 ਬੱਚੇ, 2011 ਦੀ ਮਰਦਮ ਸ਼ੁਮਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਉੱਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ ਔਸਤਨ 53.4% ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਚਲਦੀ ਹੈ, ਮਰਦਾਂ ਲਈ 66.8% ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਲਈ 40.12%। ਬਾਗਰ 155.22 ਹੈਕਟੇਅਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਭੂਗੋਲਿਕ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਆਮਦਨ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਾਧਨ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਅਤੇ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਹੈ, ਜੋ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਕਈ ਪਿੰਡਾਂ ਦਾ ਸਾਂਝਾ ਹੈ। ਨੇੜਲੇ ਕਸਬਿਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੇ ਪਰਵਾਸ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਬੱਚੇ ਸਕੂਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬੱਚੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸਕੂਲਿੰਗ ਲਈ ਰਿਖਨੀਖਾਲ/ਸਿੱਧਖਾਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੌੜੀ ਗੜ੍ਹਵਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਹਿੰਦੂ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ
ਠਾਣੇ
ਠਾਣੇ (ਥਾਣਾ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, 1996 ਤੱਕ ਅਧਿਕਾਰਤ ਨਾਮ) ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਾਨਗਰ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲਸੇਟ ਟਾਪੂ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਠਾਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠਾਣੇ ਤਾਲੁਕਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੈ, ਠਾਣੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸੱਤ ਤਾਲੁਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ; ਨਾਲ ਹੀ, ਇਹ ਨਾਮ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਹੈ। 1,841,488 ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਨਾਲ ਲਗਭਗ 147 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ (57 ਵਰਗ ਮੀਲ) ਦੇ ਭੂਮੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ, ਠਾਣੇ ਸ਼ਹਿਰ 2011 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਅਨੁਸਾਰ 1,890,000 ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 15ਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਪਾਸੇ ਸਥਿਤ, ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਮੁੰਬਈ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਗੁਆਂਢੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਮੈਟਰੋਪੋਲੀਟਨ ਖੇਤਰ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।
ਚੱਕ 98 ਐਨਬੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਰਗੋਧਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਟੀਮ
ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਟੀਮ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Scotland national football team) ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਵਿੱਚ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਫੁੱਟਬਾਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟਾਂ, ਫੀਫਾ ਵਰਲਡ ਕੱਪ, ਯੂਈ ਐਫ ਏ ਨੇਸ਼ਨਸ ਲੀਗ ਅਤੇ ਯੂ ਈ ਐਫ ਏ ਯੂਰਪੀਅਨ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਸਕਾਟਲੈਂਡ, ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ, ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਓਲੰਪਿਕ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੀ। ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਘਰੇਲੂ ਮੈਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਟੇਡੀਅਮ ਹੈਮਪੈਡਨ ਪਾਰਕ ਵਿਖੇ ਖੇਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਨੇ ਅੱਠ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਫੀਫਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਅਤੇ ਯੂ ਈ ਐਫ ਏ ਯੂਰਪੀਅਨ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਲਈ ਦੋ ਵਾਰ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਫਾਈਨਲ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਮੂਹ ਪੜਾਅ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਵਧਿਆ। ਆਖਰੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਜਿਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਕੀਤਾ ਸੀ ਉਹ 1998 ਦਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਸੀ। ਟੀਮ ਨੇ ਕੁਝ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਤੀਜੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ 1966 ਵਿਚ ਵੇਂਬਲੇ ਸਟੇਡੀਅਮ ਵਿਚ 1966 ਦੇ ਫੀਫਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਜੇਤੂ ਇੰਗਲੈਂਡ ਨੂੰ 3-2 ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ। ਆਰਚੀ ਜੈਮਿਲ ਨੇ ਨੀਦਰਲੈਂਡਜ਼ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ 1978 ਦੇ ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਦੌਰਾਨ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਣ ’ਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਦੇ 3-2 ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਦਰਜ ਕਰਦਿਆਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਗੋਲ ਦੱਸਿਆ ਸੀ। ਯੂ ਈ ਐਫ ਏ ਯੂਰੋ 2008 ਲਈ ਆਪਣੇ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਮੂਹ ਵਿਚ, ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਫਿਕਸਰਾਂ ਵਿਚ 2006 ਦੇ ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਉਪ ਜੇਤੂ ਫਰਾਂਸ ਨੂੰ 1-0 ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ।
ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਦੇ ਹਮਾਇਤੀ ਸਮੂਹਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਟਾਰਟਨ ਆਰਮੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।ਸਕਾਟਿਸ਼ ਫੁਟਬਾਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਹਰ ਖਿਡਾਰੀ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਲਈ ਇਕ ਰੋਲ ਆਫ਼ ਆਨਰ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਲਈ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਹੋਣ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਕੈਨੀ ਡਗਲਗਿਸ਼ ਦੇ ਕੋਲ ਹੈ, ਉਸਨੇ 1971 ਤੋਂ 1986 ਦਰਮਿਆਨ 102 ਵਾਰ ਖੇਡਿਆ ਸੀ। ਡਲਗਲੇਸ਼ ਨੇ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਲਈ 30 ਗੋਲ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਡੈਨਿਸ ਲਾਅ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗੋਲ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ। ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਜਿੱਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਫਰਕ 1901 ਦੀ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਹੋਮ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਆਇਰਲੈਂਡ ਵਿਰੁੱਧ 11-0 ਨਾਲ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਹਾਰ, 1954 ਦੇ ਫੀਫਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਦੌਰਾਨ ਹੋਈ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨ ਉਰੂਗਵੇ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨਕਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 7-0 ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਰਿਕਾਰਡ ਹਾਰ ਸੀ।
ਇਲੀਨਾ ਸੇਨ
ਕੈਰੀਅਰ
2004 ਵਿੱਚ, ਇਲੀਨਾ ਨੇ ਵਰਧਾ ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਅੰਤਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਿੰਦੀ ਵਿਸ਼ਵਵਿਦਿਆਲਿਆ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ 2007 ਵਿੱਚ ਫੈਕਲਟੀ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ। ਵਰਧਾ ਵਿਖੇ, ਉਹ 2011 ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਵਿਮੈਨਜ਼ ਸਟੱਡੀਜ਼ (IAWS) ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੀ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਸਕੱਤਰ ਸੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਫਰਵਰੀ, 2014 ਵਿੱਚ ਗੁਹਾਟੀ ਵਿੱਚ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਉਹ IAWS ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵੀ ਸੀ।
2009 ਵਿੱਚ, ਇਲੀਨਾ ਸੇਨ ਅਕਾਦਮਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਟਾਟਾ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਸੋਸ਼ਲ ਸਾਇੰਸਿਜ਼ ਦੇ ਐਡਵਾਂਸਡ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਵਿਮੈਨ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਮੁੰਬਈ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਵਰਧਾ ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਅੰਤਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਿੰਦੀ ਵਿਸ਼ਵਵਿਦਿਆਲਿਆ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। ਉਹ ਜੁਲਾਈ 2013 ਤੋਂ ਜੁਲਾਈ 2015 ਤੱਕ ਨਹਿਰੂ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਫੈਲੋ ਸੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਾਰਕੁਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀ ਕਾਰਕੁਨ
ਸਲਮਾ ਆਗਾ
ਸਲਮਾ ਆਗਾ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਜੰਮੇ ਹੋਏ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ ਜੋ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਅਤੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਣੇ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ. ਉਹ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਉਭਰੀ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਤੋਂ ਕਈ ਫ਼ਿਲਮ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ. ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਰੋਮਾਂਸ ਨਿਕਾਹ ਸੀ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਚਾਰ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਬੈਸਟ ਫਾਈਲ ਪਲੇਬੈਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਬੇਸਟ ਐਕਟਰਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਆਗਾ ਕਰਾਚੀ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਨਸਰੀਨ (ਜ਼ਾਰੀਨਾ ਗ਼ਜ਼ਨੀਵੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਨਮਿਆ) ਅਤੇ ਲਿਆਕਤ ਗੁੱਲ ਅਗਾ ਅਤੇ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।  ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਰੱਜਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸਫਲ ਵਪਾਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਦਾਦਾ-ਦਾਦੀ, ਅਭਿਨੇਤਾ ਜੁਗਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਮਹਿਰਾ ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਨਵਰੀ ਬੇਗਮ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹੀਰ ਰਾਂਝਾ (1 932) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਦਾਦਾ ਰਫੀਕ ਗ਼ਜ਼ਨਵੀ ਨਸਲੀ ਪਸ਼ਤੂਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਾ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਸਨ. ਨਸਰੀਨ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜੁਗੁਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਮਹਿਰਾ ਨੇ ਅਪਣਾਇਆ ਜਿਸ ਨੇ ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅਹਮਦ ਸਲਮਾਨ ਨਾਂਅ ਦਾ ਨਾਂ ਲਿਆ। ਜੁਗੁਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਮਹਿਰਾ ਰਾਜ ਕਪੂਰ, ਸ਼ੰਮੀ ਕਪੂਰ ਅਤੇ ਸ਼ਸ਼ੀ ਕਪੂਰ ਦਾ ਚਚੇਰਾ ਭਰਾ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
alt=Salma Agha looks directly to the camera|thumb|Agha at the [[ਦਾਦਾ ਸਾਹਿਬ ਫਾਲਕੇ ਇਨਾਮ|Dadasaheb Phalke Award in 2010]]
ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਲਮਾ ਆਗਾ ਕਪੂਰਾਂ ਦੀ ਦੂਰ ਦੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹੈ, ਪਰ ਕਪੂਰ ਇਸ ਤੱਥ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਸ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਕਿ ਜੁਗਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਮਹਿਰਾ (ਸਲਮਾਨ ਅਹਿਮਦ) ਦੇ ਅਨਵਰੀ ਬਾਈ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣਾ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਧਰਮ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਸੰਬੰਧ ਤੋੜ ਦਿੱਤੇ ਸਨ।
ਆਗਾ ਦਾ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਲੰਡਨ ਸਥਿਤ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਅਯਾਜ਼ ਸਿਪਰਾ ਨਾਲ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਰਿਸ਼ਤਾ ਰਿਹਾ। ਇਹ ਰਿਸ਼ਤਾ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਚੱਲਿਆ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਸਲਮਾ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਇਹ ਵਿਆਹ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਪਾਇਆ।ਇਸ ਰਿਸ਼ਤੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਲਮਾ ਦਾ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪਤੀ ਜਾਵੇਦ ਸ਼ੇਖ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਖੇਪ ਅਤੇ ਬੇ-ਔਲਾਦ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਜਾਵੇਦ ਸ਼ੇਖ ਤੋਂ ਤਲਾਕ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਲਮਾ ਆਗਾ ਨੇ 1989 ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਕੁਐਸ਼ ਖਿਡਾਰੀ ਰਹਿਮਤ ਖਾਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ - ਜ਼ਾਰਾ "ਸਾਸ਼ਾ" ਆਗਾ ਖਾਨ ਅਤੇ ਅਲੀ ਆਗਾ ਖਾਨ (ਲਿਆਕਤ ਅਲੀ ਖਾਨ) ਹਨ। ਸਲਮਾ ਅਤੇ ਰਹਿਮਤ ਖਾਨ ਦਾ 2010 ਵਿੱਚ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ 2011 ਵਿੱਚ ਸਲਮਾ ਆਗਾ ਨੇ ਤੀਜੀ ਵਾਰ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਪਤੀ, ਮੰਜ਼ਰ ਸ਼ਾਹ, ਦੁਬਈ ਸਥਿਤ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਹੈ। ਸਲਮਾ ਆਗਾ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਦੀ ਧੀ ਸਾਸ਼ਾ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਰ ਜਮਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਸਲਮਾ ਦਾ ਤੀਜੇ ਪਤੀ, ਮੰਜ਼ਰ ਸ਼ਾਹ, ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ। ਆਗਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸ ਦੇ ਪੂਰਵਜ ਵੰਡ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵਸ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਸਲਮਾ ਦਾ ਜਨਮ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦੇ ਪਾਲਣ-ਪਿਤਾ ਜਨਮ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਦਾਦੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਾਉਣ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਇਸਲਾਮ ਧਰਮ ਅਪਣਾਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਸਾਸ਼ਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸਾਸ਼ਾ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਰਹਿਮਤ ਖਾਨ, ਬਿਨਾਂ ਸ਼ੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਣਗਿਣਤ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਕੁਐਸ਼ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਫਿਰ ਵੀ, ਜਨਵਰੀ 2017 ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ-ਮੰਤਰੀ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਸਲਮਾ ਆਗਾ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣੀ ਸੀ। ਇਹ ਹਰ ਵਾਰ ਵੀਜ਼ਾ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੱਤੇ ਬਗੈਰ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਠਹਿਰਨ ਦੌਰਾਨ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਤੇ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੇ ਬਗੈਰ (ਪਾਕਿਸਤਾਨੀਆਂ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ) ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਅਤੇ ਨਿਵਾਸ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਗ਼ਜ਼ਲ ਗਾਇਕ
ਦਿੱਲੀ : ਇੱਕ ਨਾਵਲ
ਦਿੱਲੀ: ਏ ਨਾਵਲ (ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ 1990) ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ ਖੁਸ਼ਵੰਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਨਾਵਲ ਹੈ।
ਟੈਕਸਟ
ਨਾਵਲ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਰਾਹੀਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਅੱਗੇ ਪਿੱਛੇ ਪਿੱਛੇ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਪਿੱਠਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਬੁਢੇਪੇ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਰਹੇ  ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ  (ਸੰਭਵ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ-ਮੂਲਕ ) ਅਤੇ ਭਾਗਮਤੀ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿਜੜੇ (ਖੁਸਰੇ) ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।
ਲਿਖਣਾ
ਲੇਖਕ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਵਲ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 25 ਸਾਲ ਲੱਗੇ। ਉਸਨੇ ਇਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਹੁਲ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਨੀਲੋਫਰ ਬਿਲੀਮੋਰੀਆ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤਾ। 'ਇਤਿਹਾਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਪਿੰਜਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ', ਉਹ ਮਜ਼ਾਕ ਨਾਲ਼ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, 'ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਮਾਸ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਪਾਇਆ'।
ਨਾਵਲ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ਐਵਰਗਰੀਨ ਰਿਵਿਊ ਅਤੇ ਦਿ ਇਲਸਟ੍ਰੇਟਿਡ ਵੀਕਲੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।
ਉਰਦੂ ਅਨੁਵਾਦ
ਇਰਫਾਨ ਅਹਿਮਦ ਖਾਨ, ਲਾਹੌਰ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਇਸ ਨਾਵਲ ਦਾ ਉਰਦੂ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਸਿੰਘ ਨੇ ਖੁਦ ਖਾਨ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਅਣਅਧਿਕਾਰਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਰਾਇਲਟੀ ਵਸੂਲਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ। ਉਰਦੂ ਅਨੁਵਾਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਅਕਤੂਬਰ 1998, ਅਪ੍ਰੈਲ 1999, ਜਨਵਰੀ 2000, ਮਈ 2000, ਫਰਵਰੀ 2005 ਵਿੱਚ ਛਪੇ ਸਨ।
ਸ਼ਹਿਜ਼ਾਦ ਏ ਰਿਜ਼ਵੀ
ਡਾ: ਸ਼ਹਿਜ਼ਾਦ ਏ. ਰਿਜ਼ਵੀ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ. (28 ਫਰਵਰੀ 1937-) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦਾ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ, ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਕਵੀ ਹੈ।  ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਇਤਿਹਾਸਕ ਨਾਵਲ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤਕ ਹਸਤੀਆਂ 'ਤੇ ਵਿਦਵਤਾ ਭਰਪੂਰ ਲੇਖ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਉਰਦੂ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਚੰਦਨਾ ਬੌਰੀ
ਚੰਦਨਾ ਬੌਰੀ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਨਾਮ: Chandana Bauri) ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਮਈ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸਲਟੋਰਾ (ਹਲਕਾ) ਤੋਂ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ।   ਉਸਨੇ 2021 ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸੰਤੋਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਮੰਡਲ ਨੂੰ 4,145 ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ।
ਬਾਂਕੁਰਾ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ, ਸਲਟੋਰਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ 4,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਜਿੱਤੀ। 2021 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ, ਕੁੱਲ 2,32,158 ਯੋਗ ਵੋਟਰ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 1,19,191 ਪੁਰਸ਼, 1,12,967 ਮਹਿਲਾ ਅਤੇ ਰਜਿਸਟਰਡ ਵੋਟਰ ਤੀਜੇ ਲਿੰਗ ਦੇ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸੰਤੋਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਮੰਡਲ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ।
ਸਟਰਿੰਗ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿਗਿਆਨ
ਇਸ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਪਿਛਲੀਆਂ ਤਰੀਕਾਂ ਵਿੱਚ ਗੈਬਰੀਲੇ ਵੈਨੇਜ਼ੀਆਨੋ ਦੇ ਇੱਕ ਪੇਪਰ ਤੱਕ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਇੱਕ ਇਨਫਲੇਸ਼ਨਰੀ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ ਮਾਡਲ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਰਵ ਬਿੱਗ-ਬੈਂਗ ਕਥਾ ਦਾ ਵਿਵਰਣ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਰਸਤਾ ਖੁੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਤਕਨੀਕੀ ਵਿਵਰਣ
ਇਹ ਭਾਗ ਸਟਰਿੰਗ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਸਬੰਧਤ ਸਮੀਕਰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁੱਝ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬਿੰਦੂ ਪੋਲੀਆਕੋਵ ਐਕਸ਼ਨ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਿਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ;
ਜਿੱਥੇ \ ^{(2)}R ਦੋ-ਅਯਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿੱਚੀ ਟੈਂਸਰ ਹੈ, \Phi ਡਿਲੇਸ਼ਨ ਫੀਲਡ ਹੈ, ਅਤੇ \alpha' ਸਟਰਿੰਗ ਸਥਿਰਾਂਕ ਹੈ। ਇੰਡੀਸੀਜ਼ (ਸੂਚਕਾਂਕ) a,b ਦੀ ਰੇਂਜ 1,2, ਅਤੇ \mu,\nu ਜੋ 1,\ldots,D, ਉੱਤੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ D ਟਾਰਗੈੱਟ ਸਪੇਸ ਦੀ ਡਾਇਮੈਨਸ਼ਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਉਲਟਸਮਰੂਪ ਫੀਲਡ ਜੋੜੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਆਮਤੌਰ ਤੇ ਉਦੋਂ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇਸ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਇਨਫਲੇਸ਼ਨ ਲਈ ਪੁਟੈਂਸ਼ਲ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਇੱਕ ਆਮ ਪੁਟੈਂਸ਼ਲ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ ਸਥਿਰਾਂਕ ਨੂੰ ਹੱਥ ਰਾਹੀਂ ਲਿਖ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਲੰਡਾ ਬਾਜ਼ਾਰ
ਲੰਡਾ ਬਜ਼ਾਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਲਿੰਡਾ ਬਜ਼ਾਰ, ਜਾਂ ਲੁੰਡਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕਈ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦਾ ਕਬਾੜ ਬਾਜ਼ਾਰ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਦੂਜੇ ਹੱਥੀਂ ਆਯਾਤ ਕੀਤੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੇਚੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸੋਰਸਿੰਗ
ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ, ਜਾਪਾਨ, ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ, ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਨ ਕੀਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਕੱਪੜੇ ਅਕਸਰ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੰਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਕੀਮਤ ਦੇ ਵਸਤੂਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਥੋਕ ਵਿੱਚ ਵੇਚਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੱਪੜੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਿਜਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਇਸਨੂੰ ਛਾਂਟ ਕੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੁੜ ਨਿਰਯਾਤ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੇ ਘੱਟ ਕੀਮਤ ਵਾਲੇ, ਪੁਰਾਣੇ ਕੱਪੜੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਪਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਇਹਨਾਂ ਵਸਤੂਆਂ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਵਧੀ ਹੋਈ ਕੀਮਤ 'ਤੇ ਖਰੀਦਦੇ ਹਨ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਇਹ ਕਿਫਾਇਤੀ ਕੱਪੜੇ ਦਰਾਮਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸਰਵੋਤਮ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੋਹਰੀ ਆਰਬਿਟਰੇਜ ਦੀ ਇੱਕ ਅਸਾਧਾਰਨ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਨਿਰਯਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਜ਼ਾਰ
ਰੈਵੇਨਸਕਰ ਹਾਊਸ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ
ਰੈਵੇਨਸਕਰ ਹਾਊਸ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਕ੍ਰਾਈਸਟਚਰਚ, ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਕਲਾ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੈਂਟਰਬਰੀ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕ੍ਰਾਈਸਟਚਰਚ ਦੇ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਅਤੇ ਕਲਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿਕਾਰ ਜਿਮ ਅਤੇ ਸੂਜ਼ਨ ਵੇਕਫੀਲਡ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ 8 ਨਵੰਬਰ 2021 ਨੂੰ ਜਨਤਾ ਲਈ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪਿਛੋਕੜ
ਵੇਕਫੀਲਡਜ਼ ਨੇ ਆਕਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਅਤੇ ਕਲਾ ਵਸਤੂਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। 1995 ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸੂਜ਼ਨ ਵੇਕਫੀਲਡ ਦੇ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਘਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਰੈਵੇਨਸਕਰ ਹਾਊਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਕਲਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵੀ ਹੋਵੇਗਾ। ਸਕਾਰਬਰੋ ਦੇ ਕ੍ਰਾਈਸਟਚੁਰਚ ਉਪਨਗਰ ਵਿੱਚ ਵ੍ਹਾਈਟਵਾਸ਼ ਹੈੱਡ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਘਰ, 1997 ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ। ਵੇਕਫੀਲਡਜ਼ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਘਰ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਕਲਾ ਨੂੰ ਕ੍ਰਾਈਸਟਚਰਚ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਤੋਹਫ਼ੇ ਵਜੋਂ ਦੇਣ ਦਾ ਸੀ, ਪਰ 2011 ਦੇ ਕ੍ਰਾਈਸਟਚਰਚ ਭੂਚਾਲ ਵਿੱਚ ਘਰ ਤਬਾਹ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੋੜੇ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਕ੍ਰਾਈਸਟਚਰਚ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੈਲਰੀ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ ਫੰਡ ਦੇਣ ਲਈ ਘਰ ਦੇ ਬੀਮਾ ਭੁਗਤਾਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
ਕ੍ਰਾਈਸਟਚਰਚ ਸਿਟੀ ਕਾਉਂਸਿਲ ਨੇ ਜਨਤਕ ਸਲਾਹ ਮਸ਼ਵਰਾ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ 2015 ਵਿੱਚ ਰੇਵੇਨਸਕਰ ਟਰੱਸਟ, ਵੇਕਫੀਲਡਜ਼ ਦੇ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਟਰੱਸਟ ਨੂੰ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਹਫ਼ੇ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਉਹਨਾਂ ਨੇ 1999 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਜ਼ਮੀਨ, ਕੈਂਟਰਬਰੀ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੋਲਸਟਨ ਐਵੇਨਿਊ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਸੀ। ਕਾਰਪਾਰਕ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਮਾਰਤ ਨੂੰ 2018 ਵਿੱਚ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਸਪਲਾਈ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਦੀਆਂ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ; ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਨਵੰਬਰ 2021 ਵਿੱਚ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਗਿਆ।
ਬਿਲਡਿੰਗ
ਇਮਾਰਤ ਪੈਟਰਸਨ ਐਸੋਸੀਏਟਸ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬਿਤ ਪੂਲ, ਵਾਲਟਡ ਛੱਤ, ਕੰਕਰੀਟ ਪੈਨਲ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਕੱਚ ਦੀਆਂ ਖਿੜਕੀਆਂ ਹਨ। ਉੱਚੇ ਗੇਬਲਾਂ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਨੇੜਲੇ ਕ੍ਰਾਈਸਟਚਰਚ ਆਰਟਸ ਸੈਂਟਰ ਅਤੇ ਕੈਂਟਰਬਰੀ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਦੇ ਨਿਓ-ਗੌਥਿਕ ਰੂਪਾਂ ਨਾਲ ਇਕਸਾਰ ਕਰਨਾ ਸੀ। ਬਗੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈਂਡਸਕੇਪ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਸੁਜ਼ੈਨ ਟਰਲੀ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸੰਗ੍ਰਹਿ
ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ, ਮੂਰਤੀ, ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਫਰਨੀਚਰ ਅਤੇ ਪੁਰਾਤਨ ਵਸਤੂਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਰਾਲਫ਼ ਹੋਟਰੇ, ਕੋਲਿਨ ਮੈਕਕਾਹਨ, ਫ੍ਰਾਂਸਿਸ ਹੌਜਕਿਨਸ, ਚਾਰਲਸ ਗੋਲਡੀ, ਗੈਰੀ ਨੈਸ਼ ਅਤੇ ਪਾਲ ਡਿਬਲ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਹੌਜਕਿੰਸ ਵੇਕਫੀਲਡਜ਼ ਦੇ ਮਨਪਸੰਦ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਅਤੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀਆਂ ਦਸ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹਨ।
ਅਦਿਤੀ ਰੰਜਨ
ਅਦਿਤੀ ਰੰਜਨ (ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ ਵਿੱਚ ਨਾਮ: Aditi Ranjan; ਨੀ ਸ਼ਿਰਾਲੀ; ਜਨਮ 25 ਫਰਵਰੀ 1952) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ, ਸਿੱਖਿਅਕ ਅਤੇ ਖੋਜਕਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਉਸਨੇ 1974 ਤੋਂ 2012 ਤੱਕ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਡਿਜ਼ਾਈਨ, ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਸਿਖਾਇਆ ਰੰਜਨ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ - ਹੈਂਡਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ: ਏ ਜੀਓਗ੍ਰਾਫਿਕ ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਅਨ ਹੈੰਡੀਕਰਾਫਟਸ ਜੋ ਆਰਟਸ ਐਂਡ ਕਰਾਫਟਸ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਪੈਡਾਗੋਗ, ਐਮ.ਪੀ. ਰੰਜਨ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਕੰਮ
alt=Front cover of Textile and Bamboo Crafts of the Northeastern Region (1983) by Aditi (née Shirali) Ranjan. Published by NID.|left|thumb|233x233px| ਅਦਿਤੀ (ਨੀ ਸ਼ਿਰਾਲੀ) ਰੰਜਨ ਦੁਆਰਾ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਕ੍ਰਾਫਟਸ (1983) ਦਾ ਫਰੰਟ ਕਵਰ। (NID ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ) ਉਹ ਬੁਣਾਈ ਢਾਂਚੇ ਅਤੇ ਫੈਬਰਿਕ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਉਹ ਟੈਕਸਟਾਈਲ, ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ, ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵਿਭਿੰਨ ਸਮੱਗਰੀ ਅਤੇ ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਸੱਭਿਆਚਾਰ 'ਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਅਤੇ ਖੋਜ ਵੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸਦੀਆਂ ਕੁਝ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: