cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਕੈਥਰੀਨ ਐਂਥਨੀ
ਜੀਵਨੀ
ਉਸਦੀ ਕਿਤਾਬ 'ਕੈਥਰੀਨ ਦਿ ਗ੍ਰੇਟ' ਦੀ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ (20 ਦਸੰਬਰ, 1925, ਪੀ.ਜੀ. ਬੀ.ਆਰ. 8) ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਮਿਸ ਐਂਥਨੀ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕੈਥਰੀਨ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਨਿੱਜੀ ਯਾਦਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਕਿਤਾਬ ਮੈਰੀ ਐਂਟੋਇਨੇਟ ਨੂੰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਸਮੀਖਿਅਕ (29 ਜਨਵਰੀ, 1933 ਪੰਨਾ ਬੀਆਰ 5) ਦੁਆਰਾ "ਮੈਰੀ ਦਾ ਤਾਜ਼ਾ ਅਤੇ ਅਸਲ ਜੀਵਨ" ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ 'ਕੈਥਰੀਨ ਦ ਗ੍ਰੇਟ' ਅਤੇ 'ਕੂਈਨ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ' ਹਰ ਇੱਕ ਦੀ 100,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਪੀਆਂ ਵਿਕੀਆਂ। left|thumb| ਮਾਰਨਿੰਗਸਾਈਡ ਕਬਰਸਤਾਨ, ਗੇਲੋਰਡਸਵਿਲੇ, ਸੀਟੀ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਦੇ ਦੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਦੀ ਸੇਂਟ ਵਿਨਸੈਂਟਸ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਦੀ ਮੌਤ 22 ਨਵੰਬਰ, 1965 ਨੂੰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ (ਪੀਜੀ 37) ਵਿੱਚ ਜਾਹਿਰ ਹੋਈ। ਉਸ ਦਾ ਖਿਆਲ ਬਰਕਲੇ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਤੋਂ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਬਲੈਂਚ ਬਰਾਊਨ ਨੇ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਮਿਸ ਇਰਵਿਨ ਨਾਲ, ਗੇਲੋਰਡਸਵਿਲੇ, ਕਨੈਕਟੀਕਟ ਵਿੱਚ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਗਰਮੀਆਂ ਦਾ ਘਰ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਿਊਯਾਰਕ (ਰਾਜ) ਦੇ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੈਸਬੀਅਨ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1965 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1877
ਮੰਡੀ (ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ)
thumb| [[ਟੋਕੀਓ ਦੀ ਮੱਛੀ ਮੰਡੀ]] 300px|thumbnail|Wet market in Singapore ਮੰਡੀ ਇੱਕ ਵਾਤਾਵਰਨ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਗੁੱਟ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਆਦਾਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਵਸਤਾਂ ਜਾਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦਾ ਇਹ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਬਾਰਟਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ(Barter System) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਆਧੁਨਿਕ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੇਤਾ ਆਪਣੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਜਾਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਖਰੀਦਾਰ ਤੋਂ ਪੈਸੇ ਦੇ ਬਦਲੇ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੰਡੀ ਦਾ ਵਪਾਰ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਸਬੰਧ ਹੈ।
ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਮੰਡੀ
ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਨਸ਼ੀਲੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਕਾਪੀਰਾਇਟ ਹੋਈਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਵਪਾਰ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਮੰਡੀ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਮੰਡੀ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਰਥ ਵਿਵਸਥਾ
ਲੋਂਗਜਿੰਗ ਚਾਹ
ਲੋਂਗਜਿੰਗ ਚਾਹ (ਚੀਨੀ 龙井茶|t=龍井茶) ਜਿਸ ਨੂੰ ਡਰੈਗਨ ਵੈਲ ਟੀ ਵੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਇੱਕ ਭੁੰਨੀ ਹੋਈ ਚਾਹ (ਗ੍ਰੀਨ ਟੀ) ਦੀ ਕਿਸਮ ਹੈ ਜੋ ਕੀ ਚੀਨ ਦੇ ਹਾਂਗਜ਼ਹੋਉ ਸੂਬੇ ਦੇ ਲੋੰਗਜਿਨ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚੋਂ ਉਪਜੀ ਹੈ। ਇਹ ਹੱਥ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣੀ ਉੱਚ ਗੁਣਵੱਤਾ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਕਰ ਕੇ ਇਸਨੂੰ ਚੀਨ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ ਚਾਹ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬਨਾਵਟ
ਵਧੀਆ ਨਿਵੇਸ਼ ਨਤੀਜੇ ਲਈ 75-80 ° ਸੈਲਸੀਅਸ ਜ 167-176 ° ਫਾਹਰਹੀਟ ਤੇ ਚਾਹ ਪੱਤੀ ਨੂੰ ਉਬਾਲਣਾ ਚਾਹਿਦਾ ਹੈ। ਯੀਕਸਿੰਗ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਹਾਂਡੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪਾਰੰਪਰਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੀਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ
2014 ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਸਕੂਲ ਹਮਲਾ
16 ਦਸੰਬਰ 2014 ਨੂੰ ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਤਾਲਿਬਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ 7 ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦ ਐਫ਼ ਸੀ (ਫ਼੍ਰੰਟੀਅਰ ਕੌਰ) ਦੇ ਲਿਬਾਸ ਵਿੱਚ ਮਲਬੂਸ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਦੇ ਆਰਮੀ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੀ ਤਰਫ਼ ਤੋਂ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਅੰਧਾਧੁੰਦ ਫ਼ਾਇਰਿੰਗ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਕਮਰਿਆਂ ਵੱਲ ਗਏ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਗੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਭੁੰਨ ਦਿੱਤਾ, ਦਫਤਰ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲਗਾਈ। ਹੁਣ ਤੱਕ 9 ਅਧਿਆਪਕਾਂ, 3 ਫ਼ੌਜੀ ਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਕੁੱਲ 144 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।  ਅਤੇ 113 ਤੋਂ ਵਧ ਜ਼ਖ਼ਮੀਆਂ ਦੀ ਤਸਦੀਕ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਜੋ ਮਿਲਟਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਅਤੇ ਲੇਡੀ ਰੀਡਿੰਗ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹਨ। ਮਰਨ ਵਾਲੇ 132 ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਉਮਰਾਂ 9 ਤੋਂ 18 ਸਾਲ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਹਨ।   ۔ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਆਰਮੀ ਨੇ 950 ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਬਚਾ ਕੇ ਕਢਿਆ। ۔ ਇੱਕ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦ ਨੇ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਧਮਾਕੇ ਨਾਲ ਉਡਾ ਦਿੱਤਾ ਜਦ ਕਿ 6 ਮਾਰੇ ਗਏ। ۔ ਇਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਇਤਹਾਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦ ਹਮਲਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ 2007 ਕਰਾਚੀ ਬੰਬ ਧਮਾਕੇ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਤ ਪਾ ਦਿੱਤਾ। ਵੱਖ ਵੱਖ ਖਬਰ ਏਜੰਸੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦ ਕਾਰਵਾਈ 2004 ਨੂੰ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਬੇਸਲਾਨ ਸਕੂਲ ਉੱਤੇ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲੇ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ। ਇਹ 2011 ਦੇ ਹਿਲੇਰੀ ਦੇ ਬਿਆਨ ਦੀ ਯਾਦ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ "ਆਪ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੇ ਪਿਛਵਾੜੇ ਸੱਪ ਨਹੀਂ ਪਾਲ਼ ਸਕਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਇਹ ਉਮੀਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਕਿ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਗੁਆਂਢੀਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਕੱਟਣਗੇ"
ਖਿਜ਼ਰ ਹਿਆਤ ਖਾਂ ਟਿਵਾਣਾ
ਲੈਫਟੀਨੇਂਟ -ਕਰਨਲ ਸਰ ਮਲਿਕ ਖਿਜ਼ਰ ਹਿਆਤ ਟਿਵਾਣਾ (1900-1975), KCSI, OBE (ਨਸਤਾਲੀਕ ਲਿਪੀ: نواب ملک خضرحیات تیوانہ‎)1942-47 ਦੌਰਾਨ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਅਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਰਹੇ।
2014 ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਸਕੂਲ ਹਮਲਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2014 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ
ਖਿਜ਼ਰ ਹਿਆਤ ਖਾਂ ਟਿਵਾਣਾ
ਮਲਿਕ ਖਿਜ਼ਰ ਹਿਆਤ ਜੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਮੇਜਰ ਜਨਰਲ ਸਰ ਮਲਿਕ ਉਮਰ ਹਯਾਤ ਖਾਨ ਟਿਵਾਣਾ ਸਨ (1875–1944),ਜਿਹਨਾ ਨੇ 1924-1934 ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਸਕਤਰ ਦੀ ਕੋਂਸਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ ਜਾਰਜ 5 ਵੇਂ ਅਤੇ ਜਾਰਜ 6 ਵੇਂ ਦੇ ਆਨਰੇਰੀ ਏਡ -ਡੀ ਕੈੰਪ ਦੇ ਤੋਰ ਤੇ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ।
ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਮਲਿਕ ਖਿਜ਼ਰ ਹਿਯਾਤ ਟਿਵਾਣਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਐਚਿਸਨ ਕਾਲਜ ਲਾਹੌਰ (Aitchison) ਤੋਂ ਵਿਦਿਆ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ।ਉਹਨਾਂ ਨੇ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂ ਜੰਗ ਸੇਵਾ ਲਈ ਅਰਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਹਨਾਂ ਨੂ 17 ਅਪ੍ਰੈਲ 1918 ਨੂ ਭਾਰਤੀ ਥਲ ਸੈਨਾ ਦੇ 17 ਵੇਂ ਦਸਤੇ ਵਿੱਚ ਕਚੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਹ 21 ਨਵੰਬਰ 1919 ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਦਰਜੇ ਦਾ ਲੈਫਟੀਨੇਂਟ ਬਣਿਆ। ਉਹ 1937 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਅਸੈਬਲੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਚੁਣੇ ਗਏ ਅਤੇ ਸਰ ਸਿਕੰਦਰ ਹਯਾਤ,ਜਿਨਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਅਧੀਨ ਯੂਨੀਅਨਿਸਟ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਨੇ ਚੋਂਣ ਲੜੀ ਸੀ, ਦੀ ਕੈਬਨਿਟ ਵਿੱਚ ਬਤੋਰ ਲੋਕ ਨਿਰਮਾਣ ਮੰਤਰੀ ਅਹੁਦਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਹਨਾ ਨੇ 2 ਮਾਰਚ 1947 ਨੂ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਦੀ ਪਦਵੀ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਭਾਂਵੇਂ ਉਹ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੱਕ ਸ਼ਿਮਲਾ ਵਿਖੇ ਹੀ ਰਹੇ ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ 1949 ਨੂ ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਚਲੇ ਗਏ।ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤੋਰ ਤੇ ਦੇਸ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਵੰਡ ਕਰਨ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਸਨ।
ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ
ਸ਼ੌਕਤ ਹਯਾਤ ਖਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਂਝੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਖਸ਼ੀਅਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1875
ਗੋਪਾਲਪੁਰ (ਬਿਧੀਪੁਰ)
ਗੋਪਾਲਪੁਰ/ਬਿਧੀਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਜਲੰਧਰ ਪੱਛਮੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ, ਫਰੀਦਕੋਟ
ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ, ਫਰੀਦਕੋਟ ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ 1973 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮੈਡੀਕਲ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ  ਇੱਕ ਹੈ।
ਗਿਆਨੀ ਜ਼ੈਲ ਸਿੰਘ, (ਭਾਰਤ (1982-1987) ਦੇ  ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ),ਫਰੀਦਕੋਟ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ  ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ 'ਚੋਂ ਸਨ ਜਦ ਉਹ 1972-1977 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਨ।ਪਹਿਲਾ  ਬੈਚ  ਸਾਲ 1973 ਵਿੱਚ ਐਮ.ਬੀ.ਬੀ.ਐਸ. ਕੋਰਸ ਲਈ ਦੌਰਾਨ ਜੀ.ਜੀ.ਐਸ. ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਫਰੀਦਕੋਟ ਲਈ ਆਇਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜ
ਰੂਨੀ ਲਿਪੀ
ਰੂਨੀ (Proto-Norse: ᚱᚢᚾᛟ (runo), Old Norse: rún) ਜਾਂ ਰੂਨੀ ਵਰਣਮਾਲਾ ਆਦਿਕਾਲ ਦੇ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਜਰਮੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਵਰਣਮਾਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜੋ ਰੂਨ ਨਾਮਕ ਅੱਖਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ।  ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਈਸਾਈਕਰਣ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਲਾਤੀਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਧਾਰਮਿਕ ਭਾਸ਼ਾ ਬਣ ਗਈ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਨੇ ਰੋਮਨ ਲਿਪੀ ਅਪਣਾ ਲਈ ਅਤੇ ਰੂਨੀ ਲਿਪੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਘੱਟਦਾ ਗਿਆ।  ਸਕੈਂਡੀਨੇਵੀਆ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਰੂਨੀ ਲਿਪੀਆਂ ਨੂੰ ਫ਼ੁਥਾਰਕ  (futhark ਜਾਂ fuþark)  ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ   ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਛੇ ਅੱਖਰਾਂ ਦੀ ਧੁਨੀਆਂ ਫ  (F),  ਉ  (U),  ਥ  (Þ) ,  ਅ  (A),  ਰ  (R)  ਅਤੇ ਕ  (K)  ਸਨ।ਇਸ ਵਿੱਚ ਥ ਦੀ ਅਵਾਜ਼ ਬਿਨਾ ਬਿੰਦੀ ਵਾਲੇ ਥ ਵਲੋਂ ਜ਼ਰਾ ਵੱਖ ਹੈ।  ਪੁਰਾਣੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਧੁਨੀਆਂ ਬਦਲ ਜਾਣ ਕਰਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਰਣਮਾਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਫ਼ੁਥੋਰਕ  (futhorc ਜਾਂ fuþorc)  ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਇਰਵਿਨ
ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਐਂਟੋਇਨੇਟ ਇਰਵਿਨ (29 ਅਗਸਤ 1880, ਬਰੁਕਲਿਨ, ਨਿਊਯਾਰਕ - 16 ਅਕਤੂਬਰ 1942, ਮੈਨਹਟਨ, ਉਮਰ 62) ਲਿਟਲ ਰੈਡ ਸਕੂਲ ਹਾਸ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਸਿੱਖਿਅਕ, ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ, ਸੁਧਾਰਕ ਅਤੇ ਘੋਸ਼ਿਤ ਲੈਸਬੀਅਨ ਸੀ। ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਸਾਥੀ ਕੈਥਰੀਨ ਐਂਥਨੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਰਹਿ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੋਦ ਲਿਆ ਸੀ।
ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
thumb| ਮਾਰਨਿੰਗਸਾਈਡ ਕਬਰਸਤਾਨ, ਗੇਲੋਰਡਸਵਿਲੇ, ਕਨੈਕਟੀਕਟ ਇਰਵਿਨ ਦਾ ਜਨਮ ਬਰੁਕਲਿਨ ਵਿੱਚ ਵਿਲੀਅਮ ਹੈਨਰੀ ਇਰਵਿਨ ਅਤੇ ਜੋਸੇਫਿਨਾ ਅਗਸਤਾ ਈਸਟਨ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ. ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਕਪਾਹ ਦੇ ਵਪਾਰੀ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਪੈਕਰ ਕਾਲਜੀਏਟ ਇੰਸਟੀਚਿਟ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1903 ਵਿੱਚ ਸਮਿਥ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਏ.ਬੀ. ਅਤੇ 1923 ਵਿੱਚ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਐਮ.ਏ. ਕੀਤੀ। ਉਹ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਬੌਧਿਕ ਕਲੱਬ ਹੇਟਰੋਡੌਕਸੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।
ਅਕਤੂਬਰ 1942 ਵਿੱਚ ਨਿਊਯਾਰਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਉਸਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਉਸਦੀ ਸਾਥੀ ਕੈਥਰੀਨ ਐਂਥਨੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਦੋ ਗੋਦ ਲਈਆਂ ਧੀਆਂ, ਪਲੈਂਡੋਮ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੀ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਹਾਵਰਡ ਗ੍ਰੀਸੈਂਸ ਅਤੇ ਫਲੋਰੀਡਾ ਦੇ ਪੈਨਸਕੋਲਾ ਦੀ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਆਰਓ ਬੋਗ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਗੇਲੋਰਡਸਵਿਲੇ, ਕਨੈਕਟੀਕਟ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਅਤੇ ਮਿਸ ਐਂਥਨੀ ਨੇ ਇੱਕ ਗਰਮੀਆਂ ਦਾ ਘਰ ਰੱਖਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ "ਗੇਅ ਲੇਡੀਜ਼ ਆਫ ਗੇਲੋਰਡਸਵਿਲੇ" ਕਿਹਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਸ ਐਂਥਨੀ ਨਾਲ ਉਥੇ ਹੀ ਦਫਨਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਧਰਮਿੰਦਰ
ਧਰਮਿੰਦਰ (ਜਨਮ ਨਾਮ: ਧਰਮਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦਿਓਲ; 8 ਦਸੰਬਰ 1935) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਖਾਲਸਾ ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਲਾਈਫ ਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਐਕਸ਼ਨ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ "ਐਕਸ਼ਨ ਕਿੰਗ" ਅਤੇ "ਹੇ-ਮੈਨ" ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਉਪਨਾਮ ਦਿੱਤੇ। ਉਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਸ਼ੋਲੇ (1975) ਵਿੱਚ ਸੀ।
ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੇ 14 ਵੇਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ (ਬੀਜੇਪੀ) ਤੋਂ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਬੀਕਾਨੇਰ ਹਲਕੇ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। 2012 ਵਿਚ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਸਾਹਨੇਵਾਲ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ ਅਤੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਲਾਲਟਨ ਕਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਮੁਖੀ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1952 ਵਿੱਚ ਫਗਵਾੜਾ ਦੇ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਇੰਟਰਮੀਡਿਅਟ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਧਰਮਿੰਦਰ ਨੇ ਬਿਮਲ ਰਾਏ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੱਤ ਦੁਆਰਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਇੱਕ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਦੇਖਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਤਸਵੀਰ ਖਿਚਵਾਉਂਣ ਲਈ ਮਲੇਰਕੋਟਲਾ ਗਏ, ਜਾੱਨ ਮੁਹੰਮਦ (ਜੌਨ ਐਂਡ ਸਨਸ)। ਹਵਾਲਾ..(ਦਾ ਕਪਿਲ ਸ਼ਰਮਾ ਸ਼ੋਅ - ਮਿਤੀ 27 ਜੁਲਾਈ 2014)
ਫਿਲਮ ਕੈਰੀਅਰ
ਧਰਮਿੰਦਰ ਨੂੰ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦਾ ਨਵਾਂ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਮੁੰਬਈ ਆਇਆ ਜਿੱਥੇ ਕੰਮ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅਰਜੁਨ ਹਿੰਗੌਰਾਨੀ ਦੇ ਦਿਲ ਭੀ ਤੇਰਾ ਵੀ, ਭੀ ਤਹਿਰੀ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਹ 1961 ਵਿੱਚ ਫਿਲਮ ਬਾਇ ਫਰੈਂਡ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਅ ਚੁੱਕੇ ਸਨ ਅਤੇ 1960-67 ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋਮਾਂਚਕ ਹਿੱਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਉਸਨੇ ਸੂਰਤ ਔਰ ਸੀਰਤ (1962), ਬੰਧਨੀ (1963), ਦਿਲ ਨੇ ਫਿਰ ਯਾਦ ਕੀਆ (1966) ਅਤੇ ਦੁਲਾਨ ਏਕ ਰਾਤ ਕੀ (1967) ਵਿੱਚ ਨੂਤਨ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅਨਪੜ੍ਹ (1962) ਵਿੱਚ ਮਲਾ ਸਿਨਹਾ, ਪੂਜਾ ਕੇ ਫੂਲ (1964) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਹਾਰੇਂ ਫਿਰ ਭੀ ਆਏਂਗੀ, ਆਕਾਸ਼ਦੀਪ ਵਿੱਚ ਨੰਦਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਸ਼ਾਰੀ ਅਤੇ ਆਇ ਮਿਲਨ ਕੀ ਬੇਲਾ (1964) ਵਿੱਚ ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਦੇ ਨਾਲ ਅਤੇ ਮੀਨ ਕੁਮਾਰੀ ਨੇ ਮੈਂ ਭੀ ਲੜਕੀ ਹੂ (1964), ਕਾਜਲ (1965), ਪੂਰਿਮਾ (1965) ਅਤੇ ਫੂਲ ਔਰ ਪਥਰ (1966). ਉਹ ਫੂਲ ਔਰ ਪਥਰ (1966) ਵਿੱਚ ਇਕੋ ਸੀਨੀਅਰ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਅ ਰਹੇ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਐਕਸ਼ਨ ਫਿਲਮ ਸੀ। ਇਹ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮੀਨਾ ਕੁਮਾਰੀ ਅਤੇ ਧਰਮਿੰਦਰ ਦੀ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਗੂੜ੍ਹੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਸਨ, ਇਸਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਏ-ਸੂਚੀਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਫੂਲ ਔਰ ਪਥਰ 1966 ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਫਿਲਮ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ ਧਰਮਿੰਦਰ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅਭਿਨੇਤਾ ਲਈ ਪਹਿਲਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਅਨੁਪਮਾ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 1971 ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਮੇਰਾ ਗਾਉਂ ਮੇਰਾ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਐਕਸ਼ਨ ਨਾਇਕ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਾ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰੋਮਾਂਸਿਕ ਅਤੇ ਐਕਸ਼ਨ ਹੀਰੋ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 1975 ਤੱਕ ਇੱਕ ਬਹੁਮੁਖੀ ਅਭਿਨੇਤਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਕਾਮੇਡੀ ਫਿਲਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤੁਮ ਹਸੀਨ ਮੈਂ ਜਵਾਨ, ਦੋ ਚੋਰ, ਚੁਪਕੇ ਚੁਪਕੇ, ਦਿਲਲਗੀ ਅਤੇ ਨੌਕਰ ਬੀਵੀ ਕਾ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਜੋੜ ਹੇਮਾ ਮਾਲਿਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸੀ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਓਹਨਾ ਦੀ ਪਤਨੀ ਬਣ ਗਏ ਸਨ। ਇਸ ਜੋੜੇ ਨੇ ਰਾਜਾ ਜਾਨੀ, ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਗੀਤਾ, ਸ਼ਰਾਫਤ, ਨਵਾਂ ਜ਼ਮਾਨਾ, ਪਥਤਰ ਔਰ ਪਾਇਲ, ਤੁਮ ਹਸੀਨ ਮੈਂ ਜਵਾਨ, ਜੁਗਨੂ, ਦੋਸਤ, ਚਰਸ, ਮਾਤਾ, ਚਾਚਾ ਭਤੀਜਾ, ਆਜ਼ਾਦ ਅਤੇ ਸ਼ੋਲੇ ਸਮੇਤ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਦਾਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਮੁਖਰਜੀ ਅਤੇ ਸ਼ੋਲੇ ਨਾਲ ਸਤਿਅਕਾਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਇੰਡਿਆ ਟਾਈਮਸ ਦੁਆਰਾ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ "ਸਿਖਰ 25 ਨੂੰ ਹਰ ਸਮੇਂ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਦੇਖਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ"। 2005 ਵਿਚ, 50 ਵੀਂ ਸਾਲਾਨਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਦੇ ਜੱਜਾਂ ਨੇ ਸ਼ੋਲੇ ਨੂੰ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਬੈਸਟ ਫਿਲਮ ਆਫ਼ 50 ਯੀਅਰਸ ਦਾ ਖਾਸ ਫ਼ਰਕ ਦੱਸਿਆ।
ਧਰਮਿੰਦਰ ਨੇ 1976-84 ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਐਕਸ਼ਨ ਫਿਲਮਾਂ ਦਾ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਧਰਮਵੀਰ, ਚਰਸ, ਅਜ਼ਾਦ, ਕਾਤਲੋਂ ਕੇ ਕਾਤੀਲ, ਗਜ਼ਬ, ਰਾਜਪੂਤ, ਭਾਗਵਤ, ਜਾਨੀ ਦੋਸਤ, ਧਰਮ ਔਰ ਕਾਨੂਨ, ਮੇਨ ਇੰਤਕਾਮ ਲੂੰਗਾ, ਜੀਨ ਨਹੀਂ ਦੂੰਗਾ, ਹਕੂਮਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਅਤੇ ਰਾਜ ਤਿਲਕ ਰਾਜੇਸ਼ ਖੰਨਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1986 ਬੀ ਫਿਲਮ 'ਮੋਹੱਬਤ ਕੀ ਕਸਮ' ਵਿੱਚ ਰਾਜੇਸ਼ ਖੰਨਾ ਨਾਲ ਕੈਮਿਓ ਅਪੇਰੇੰਸ ਦਿੱਤੀ।
ਉਸਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਡਾਇਰੈਕਟਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਹਰ ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਢੰਗ ਨਾਲ. ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਸਹਿਯੋਗ 1960-91 ਤੋਂ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਰਜੁਨ ਹਿੰਗੋਰਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸੀ। ਦਿਲ ਵੀ ਤੋਰੀ ਨੇ ਵੀ ਉਹ ਅਭਿਨੇਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਧਰਮੇਂਦਰ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਧਰਮਿੰਦਰ ਨਾਲ ਅਰਜੁਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਮੁੱਖ ਨਾਇਕ ਸੀ। ਉਹ ਕੱਬ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ? ਕੂਨ? ਅਰ ਕਹਾਨ ?, ਕਹਾਨੀ ਕਿਸਮਤ ਕੀ, ਖਿਲ ਖਿਲਾੜੀ ਕਾ, ਕੈਟਰੀਲੋਨ ਕੇ ਕਾਤੀਲ ਅਤੇ ਕੂਨ ਕਾਰੇ ਕੌਰਬੀਨੀ, ਜਿੱਥੇ ਅਰਜੁਨ ਹਿੰਗੌਰਾਨੀ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸਨ, ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਹਿੰਗੋਰਾਨੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਸੁਲਤਾਨਤ ਅਤੇ ਕਰਿਸ਼ਮਾ ਕੁਦਰਤ ਕਾ। ਉਸਨੇ ਨਯਾ ਜ਼ਮਾਨਾ, ਡਰੀਮ ਗਰਲ, ਅਜ਼ਾਦ ਅਤੇ ਜੁਗਨੂ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਪ੍ਰਮੋਦ ਚਕਰਵਤੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਧਰਮਿੰਦਰ ਨੇ ਯਾਕੀਨ (1969) ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋਹਰੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੋਵੇਂ ਹੀਰ ਅਤੇ ਖਲਨਾਇਕ, ਸਮੱਧੀ (1972) ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਗਜ਼ ਬਾਬ (1982) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੋਹਰੇ ਭਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਜੀਓ ਸ਼ਾਨ ਸੇ (1997) ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਰੋਲ ਹਨ।
ਧਰਮਿੰਦਰ ਨੇ ਕਪੂਰ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਰਾਜ ਅਤੇ ਕਰੀਨਾ ਕਪੂਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕਣਕਾਂ ਦੇ ਓਲੇ (ਸਪੈਸ਼ਲ ਪੋਜੀਸ਼ਨ) (1970), ਦੋ ਸ਼ੇਰ (1974), ਦੁਖ ਭੰਜਨ ਤੇਰਾ ਨਾਮ (1974), ਤੇਰੀ ਮੇਰੀ ਇੱਕ ਜਿੰਦੜੀ (1975), ਪੁੱਤ ਜੱਟਾਂ ਦੇ (1982) ਅਤੇ ਕੁਰਬਾਨੀ ਜੱਟ ਦੀ (1990) ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ।। 1980 ਅਤੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ, ਉਹ ਮੁੱਖ ਅਤੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਦੋਨਾਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਹੋਰ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਰਿਹਾ।
1997 ਵਿਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਲਾਈਫ ਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ ਦਿਲੀਪ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸਾਇਰਾ ਬਾਨੋ ਤੋਂ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲੈਣ ਵੇਲੇ ਧਰਮਿੰਦਰ ਦਿਲ ਦਾ ਭਾਗੀਦਾਰ ਬਣ ਗਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਈ ਸਫਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਤਕਰੀਬਨ ਸੌ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਫਿਲਮਫ਼ੈਰੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨੂੰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਜਿੱਤਿਆ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਬੋਲਦਿਆਂ ਦਲੀਪ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਦ ਵੀ ਮੈਂ ਸਰਬਸ਼ਕਤੀਮਾਨ ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕਰਾਂਗਾ ਤਾਂ ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖਾਂਗੀ- ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਮੈਨੂੰ ਧਰਮਿੰਦਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਖੂਬਸੂਰਤ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ?"
ਉਸਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਣ ਨਾਲ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ; ਉਸਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਦੋਹਾਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ: ਬੇਤਾਬ ਵਿੱਚ ਸੰਨੀ ਦਿਓਲ (1983) ਅਤੇ ਬਰਸਾਤ (1995) ਵਿੱਚ ਬੌਬੀ ਦਿਓਲ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਭਤੀਜੇ ਅਭੇ ਦਿਓਲ, ਸੋਚਾ ਨਾ ਥਾ (2005) ਵਿੱਚ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮ ਸਤਤਕ (1969) ਅਤੇ ਕਬ ਕਿਊਂ ਔਰ ਕਹਾਂ (1970) ਵਰਗੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਸਨ। ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਪ੍ਰੀਤੀ ਜ਼ਿੰਟਾ ਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਸੰਕੇਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਧਰਮਿੰਦਰ ਉਹ ਆਪਣਾ ਪਸੰਦੀਦਾ ਅਭਿਨੇਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਹਰਪਾਲ (2008) ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਸਾਲ 2003 ਤੋਂ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ 2007 ਵਿੱਚ ਲਾਈਫ ਇਨ ਏ ... ਮੈਟਰੋ ਅਤੇ ਅਪਨੇ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚਰਿੱਤਰ ਅਭਿਨੇਤਾ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਆਇਆ। ਦੋਵੇਂ ਫਿਲਮਾਂ ਦੋਵੇਂ ਨਾਜ਼ੁਕ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲ ਸਨ. ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਦੋਹਾਂ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਸੰਨੀ ਅਤੇ ਬੌਬੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਹੋਰ ਰਿਲੀਜ਼ ਜੋਨੀ ਗੜ੍ਹਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਖਲਨਾਇਕ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। 2011 ਵਿਚ, ਉਹ ਯਮਲਾ ਪਗਲਾ ਦੀਵਾਨਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਅਭਿਨੇਤਾ ਹੋਇਆ, ਜੋ 14 ਜਨਵਰੀ 2011 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇਕ ਸੀਕਵਲ, ਯਮਲਾ ਪਗਲਾ ਦੀਵਾਨਾ-2 ਨੂੰ 2013 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ (ਹੇਮਾ ਮਾਲਿਨੀ) ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਉੱਨਤੀ, 2011 ਵਿੱਚ 'ਟੈਲ ਮੀ ਓ ਖੁਦਾ' ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬੇਟੀ ਏਸ਼ਾ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਆਇਆ. 2014 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਡਬਲ ਰੋਲ ਅਦਾ ਕੀਤਾ., ਡਬਲ ਦੀ ਟ੍ਰਬਲ।
ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ
2011 ਵਿੱਚ, ਧਰਮਿੰਦਰ ਨੇ ਸਾਜਿਦ ਖਾਨ ਦੀ ਜਗਾਹ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੇ ਹਕੀਕਤ ਸ਼ੋਅ ਇੰਡੀਆਜ਼ ਗੋਟ ਟੇਲੈਂਟ ਦੀ ਤੀਜੀ ਲੜੀ ਦੇ ਪੁਰਸ਼ ਜੱਜ ਵਜੋਂ ਬਦਲੇ।
29 ਜੁਲਾਈ 2011 ਨੂੰ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਗੋਤ ਪ੍ਰਤੀਭਾ ਨੇ ਧਰਮਿੰਦਰ ਦੇ ਨਾਲ ਨਵੇਂ ਜੱਜ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕਲਰ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਦੋ ਸੀਜ਼ਨਾਂ ਦੇ ਉਦਘਾਟਨ ਦੀਆਂ ਰੇਟਿੰਗਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪਾਰ ਕੀਤਾ।
ਸਿਆਸੀ
ਧਰਮਿੰਦਰ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਸੀ। 2004 ਦੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਬੀਕਾਨੇਰ ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਟਿਕਟ 'ਤੇ ਸੰਸਦ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ। ਆਪਣੇ ਚੋਣ ਮੁਹਿੰਮ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਮੰਦਭਾਗੀ ਟਿੱਪਣੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਸਨੂੰ "ਬੁਨਿਆਦੀ ਰਵਾਇਤਾਂ ਜਿਹੜੀਆਂ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ" ਸਿਖਾਉਣ ਲਈ ਡਿਕਟੇਟਰ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੁਰੀ ਤਰਾਂ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੈਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸੀ ਤਾਂ ਉਹ ਘੱਟ ਹੀ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਫਾਰਮ ਹਾਊਸ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਕਰਨ ਜਾਂ ਖੇਤ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਕਰਨ ਨੂੰ ਸਮਾਂ ਦੇਣ ਲਈ ਤਰਜੀਹ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਨਿਰਮਾਤਾ
1983 ਵਿੱਚ, ਦਿਓਲ ਨੇ ਵਿਜੇਤਾ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਕੰਪਨੀ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਇਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ 'ਬੇਤਾਬ' ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ 1983 'ਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ' ਚ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੰਨੀ ਦਿਓਲ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। ਫਿਲਮ ਇੱਕ ਬਲਾਕਬੈਸਟਰ ਸੀ 1990 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਐਕਸ਼ਨ ਫਿਲਮ ਘਾਇਲ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਾ ਸਨੀ ਵੀ ਸਨ। ਇਸ ਫਿਲਮ ਨੇ ਬੈਸਟ ਮੂਵੀ ਅਵਾਰਡ ਸਮੇਤ ਸੱਤ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤੇ। ਇਸ ਨੇ ਸੁੰਦਰ ਮਨੋਰੰਜਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਫਿਲਮ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ। ਧਰਮਿੰਦਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ ਬੇਟੇ ਬੌਬੀ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ 1995 ਵਿੱਚ ਬਰਸਾਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
right|thumb|ਧਰਮਿੰਦਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ ਬੋਬੀ ਦਿਓਲ ਅਤੇ ਸਨੀ ਦਿਓਲ ਨਾਲ। ਧਰਮਿੰਦਰ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਵਿਆਹ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕੌਰ ਨਾਲ 1954 ਵਿੱਚ 19 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਸਨ, ਸੰਨੀ ਅਤੇ ਬੌਬੀ, ਸਫਲ ਅਭਿਨੇਤਾ, ਅਤੇ ਦੋ ਲੜਕੀਆਂ ਵਿਜੇਤਾ ਅਤੇ ਅਜੀਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਚਾਰ ਪੋਤਰੇ ਹਨ।
ਮੁੰਬਈ ਚਲੇ ਜਾਣ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਧਰਮਿੰਦਰ ਨੇ ਹੇਮਾ ਮਾਲਿਨੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਤਲਾਕ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਇਸਲਾਮ ਬਦਲਾਵ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਅਤੇ ਮਾਲੀਨੀ ਨੇ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰਹਟ ਫਿਲਮ, ਸ਼ੋਲੇ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ. ਇਸ ਜੋੜੇ ਦੇ ਦੋ ਲੜਕੀਆਂ ਹਨ, ਈਸ਼ਾ ਅਤੇ ਅਹਾਨਾ ਦਿਓਲ।
ਧਰਮਿੰਦਰ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਾਇਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੁਰਯਾ ਦਾ ਮਹਾਨ ਮੁਰੀਦ ਸੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮ 'ਦਿਲਗਗੀ' (1949) ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜੇ ਦੇ ਸਿਨੇਮਾ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਲਈ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸਾਹਨੇਵਾਲ ਵਿੱਚ ਪੈਦਲ ਕਈ ਮੀਲ ਪੈਦਲ ਤੁਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਖਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਦੋਂ 2004 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਮੌਕੇ ਨੂੰ ਮਿਸ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
1.   ''"Hema Malini on 35th wedding anniversary" (Mid-day.com). Mid Day. Retrieved 2 May 2015.''
2.   NDTV Movies: Dharam still Garam at 77, ndtv.com; accessed 4 November 2016.
3.    ''"14th Lok Sabha Members Bioprofile". Lok Sabha.''
4.    ''"Hema is still my dream girl: Dharmendra". The Times of India. 10 January 2013. Retrieved 16 August 2015.''
5.    ''"Top Box Office Draws of Indian Cinema". Ibosnetwork,com. Retrieved 20 November 2010.''
7.   '' "Watch In Conversation with The Deols". 13 November 2012. BBC Asian Network. Retrieved 29 December 2012.''
8.    ''"thedeols". Retrieved 6 September 2014.''
9.     ''Sumbly, Vimal (4 January 2002). "Dharmendra walks down memory lane". Ludhiana Tribune. Retrieved 16 August 2015.''
11.  ''Sumbly, Vimal (2 May 2004). "From Ludhiana to Bikaner in support of Dharmendra". Ludhiana Tribune. Retrieved 16 August 2015.''
12.   ''"Affidavit". Chief Electoral Officer, Rajasthan. Retrieved 16 August 2015.''
13.  ''"Dharmendra - Action King: Romantic hero". The Indian Express. Retrieved 16 August 2010.''
14.   ''Ranjana Das Gupta (4 November 2010). "My First Break: Dharmendra". The Hindu. Chennai, India. Retrieved 8 December 2011.''
15.  ''Mishra, Vijay (2002). Bollywood cinema : temples of desire. London: Routledge. p. xvi. ISBN 978-0415930154. Retrieved 18 January 2017.''
16.  ''Pal, Chandrima (2013). "Men who loved and left Meena Kumari" (Aug 15,). Mumbai Mirror. Retrieved 18 January 2017.''
17.  ''Jha, Subhash K (2006). The essential guide to Bollywood. New Delhi: Lustre Press. p. 1966. ISBN 978-8174363787. Retrieved 18 January 2017.''
18.  ''"Dharmendra charms the Big Apple". Rediff. Retrieved 23 August 2016.''
19.  ''"Hema Malini 35th marriage anniversary" (Post.jagran.com). Retrieved 2 May 2015.''
20.   ''Dinesh Raheja. "Satyakam: Dharmendra's best role of his career". rediff.com. Rediff. Retrieved 23 December 2010.''
21.   ''"That's Entertainment". The Times of India. 5 September 1986. p. 3.''
22.   ''"Dharmendra - Action King: Comic leanings". The Indian Express. Retrieved 23 December 2010.''
23.   ''"The real stars of Bollywood". Rediff. 11 March 2004. Retrieved 23 December 2010.''
24.   ''"I was the Salman Khan of my days: Dharmendra". The Financial Express. 28 July 2009. Retrieved 23 December 2010.''
25.   ''"Initial roadblocks were blessing in disguise: Abhay Deol". The Indian Express. 2 August 2010. Retrieved 14 January 2011.''
26.   ''Lambok Nongspung (1 November 2007). "Preity, Dharmendra in Shillong". Rediff. Retrieved 20 January 2011.''
27.   ''"'It's good that I did not get any award'". Rediff. Retrieved 23 December2010.''
28.   ''"Yamla Pagla Deewana highlights". One India. Retrieved 18 August 2015.''
29.   ''Lalwani, Vickey (9 October 2013). "Dharmendra is all set to play a double role". The Times of India. Retrieved 19 June 2016.''
30.   ''"Bollywood's lucky for TV". The Indian Express. Retrieved 5 August 2011.''
31.   ''"Dharmendra fetches higher ratings for India's has Got Talent-3". The Times of India. 4 August 2011. Retrieved 23 August 2016.''
32.   ''"Congress makes Dharam garam". Rediff. 23 April 2004. Retrieved 23 December 2010.''
ਜ਼ਕਾਤ
ਜ਼ਕਾਤ ਇਸਲਾਮ ਪੰਜ ਅਸੂਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਅਸੂਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਕੋਸ਼ਗਤ ਅਰਥ ਪਾਕੀਜ਼ਾ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਪ੍ਰਵਾਨ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਹੈ। ਜ਼ਕਾਤ ਦਾ ਪੈਸਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਰੀਬਾਂ, ਮਸਕੀਨਾਂ, ਮਦਰਸਿਆਂ, ਕਰਜ਼ਦਾਰ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਕਰਜ਼ ਮੁਕਤ ਕਰਾਉਣ ਲਈ ਖਰਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਹਾਨ ਕੋਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ:
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਸਲਾਮ
ਧਰਮਿੰਦਰ
ਹਵਾਲੇ
33.   ''"Dharmendra - Action King: Political career". The Indian Express. Retrieved 23 December 2010.''
34.   ''"Dharmendra (I)". Internet Movie Database profile. Retrieved 24 March2012.''
35.   ''"Celebrities who converted to Islam". The Times of India. Retrieved 23 August 2015.''
36.   ''"Dharmendra or "Dilawar Khan?"". Milli Gazette. 30 June 2004. Retrieved 18 June 2016. When his political rivals brought the issue to the notice of election authorities and the general public, he denied his conversion to Islam and change of name.''
37.   ''"Dharmendra – Action King: Personal life". The Indian Express. Retrieved 2 July 2011.''
38.    http://udayindia.in/2011/01/29/the-legend-that-was-suraiya/
39.    http://cineplot.com/legends-suraiya/23-questions-for-suraiya/
40.    http://www.bobbytalkscinema.com/recentpost.php?postid=postid082309071537
41.    http://www.imdb.com/news/ni56742165/
42.   ''"Padma Awards2012". pib. 27 January 2013. Retrieved 27 January 2013.''
43.   ''Koimoi.com Team. "Dacoit To Con Man: Dharmendra Posters On His Birthday!". Koimoi.com. Retrieved 2011-01-12.''
44.   ''"Top ten action heroes of Bollywood". filmyworld.com. Retrieved 6 August2011.''
45.   ''Rangaraj, R. (14 March 2007). "FICCI-Frames award for Kamal Haasan". Channai Online. Retrieved 2 January 2009.''
46.   ''"Devdas sweeps movie awards". The Statesman. 29 March 2003.''
47.   ''"Hrithik, Urmila win top honours at Zee awards ceremony". Daily Express. 27 February 2004.''
48.   ''"Dharmendra gets an award – Sunday TOI". The Times of India. 16 December 2007. Retrieved 12 July 2010.''
49. ^ Jump up to:a b ''"'Garam Dharam' still a hit with fans in US, Canada". The Hindu. Chennai, India. 6 July 2007. Retrieved 2 January 2009.''
50.   ''"Dharmendra, Rishi Kapoor win at 10th M.A.M.I event". IBOS. 14 March 2008. Retrieved 2 January 2009.''
51.   ''"Dharamendra, Asha Parekh get lifetime achievement award". The Indian Express. 3 August 2009. Retrieved 12 July 2010.''
52.   ''Kalyani Prasad Keshri. "Dabangg bags 5 Big Star Entertainment Awards". One India. Retrieved 2010-12-22.''
53.   ''"Dadasaheb Phalke awards 2011". breakingnewsonline. Retrieved 6 August 2011.''
54.   ''"Amitabh, Dharmendra honoured at Indian Television Awards". New Delhi: Hintustantimes. 26 September 2011. Retrieved 8 December 2011.''
55.   ''"PTC Punjabi Film Awards 2012 Winners". Punjabi Film Awards. Retrieved 19 February 2012.''
ਲੋਕ ਸਭਾ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1935 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਫਿਚ ਰੇਟਿੰਗਸ
ਫਿਚ ਰੇਟਿੰਗਜ਼ ਇੰਕ. ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਰੇਟਿੰਗ ਏਜੰਸੀ ਹੈ ਅਤੇ "ਬਿਗ ਤਿੰਨ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਰੇਟਿੰਗ ਏਜੰਸੀਆਂ" ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਬਾਕੀ ਦੋ ਮੂਡੀਜ਼ ਅਤੇ ਸਟੈਂਡਰਡ ਐਂਡ ਪੂਅਰਜ਼ ਹਨ। ਇਹ 1975.551 ਵਿੱਚ ਯੂਐਸ ਸਕਿਓਰਿਟੀਜ਼ ਐਂਡ ਐਕਸਚੇਂਜ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਮਨੋਨੀਤ ਤਿੰਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਅੰਕੜਾ ਰੇਟਿੰਗ ਸੰਸਥਾਵਾਂ (NRSRO) ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਜੋਤੀ ਬਾਸੂ
ਜੋਤੀ ਬਾਸੂ (8 ਜੁਲਾਈ 1914 - 17 ਜਨਵਰੀ 2010) ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ) ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1977 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 2000 ਤੱਕ ਪੱਛਮ ਬੰਗਾਲ ਰਾਜ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਰਹਿਕੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੇ ਸਮਾਂ ਤੱਕ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਬਣੇ ਰਹਿਣ ਦਾ ਕੀਰਤੀਮਾਨ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ 1964 ਤੋਂ 2008 ਤੱਕ ਸੀਪੀਐਮ ਦੀ ਪੋਲਿਟਬਿਊਰੋ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਰਿਹਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਆਗੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮੀਏ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1914 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2010 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਰੰਗ ਦ੍ਰਿਸ਼
thumb|upright|[[ਸਤਰੰਗੀ ਪੀਂਘ]] ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਦਾ ਸਬੰਧ ਤਰੰਗਾਂ ਦੀ ਰੇਂਜ ਨਾਲ ਹੈ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੰਗ ਲੰਬਾਈਆਂ ਦੀਆਂ ਤਰੰਗਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਬਣਦਾ ਹੈ। ) ਰੋਸ਼ਨੀ ਦੇ ਹਰ ਰੰਗ ਦੀ ਆਪਣੀ ਤਰੰਗ ਲੰਬਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਫਰੀਕਵੈਂਸੀ। ਪੰਜ-ਸੱਤ ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪਈ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ। ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨੂੰ ਪਰਿਜ਼ਮ ਰਾਹੀਂ ਤੋੜ ਕੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਦੇ ਹਰ ਰੰਗ ਦੀ ਫਰੀਕਵੈਂਸੀ ਜ਼ਾਮਨੀ ਤੋਂ ਲਾਲ ਤਕ ਬਦਲਦੀ ਹੈ। ਸਾਡੀ ਅੱਖ ਇਸ ਵਿਚਲੀਆਂ ਤਰੰਗ ਲੰਬਾਈਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਪਛਾਣ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਤਰੰਗਾਂ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਇਸ ਤੋਂ ਘੱਟ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬਸ ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆਉਣਗੀਆਂ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰੀ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਮੀਂਹ ਪੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਸਮਾਨ 'ਚ ਬਣੀ ਸਤਰੰਗੀ ਪੀਂਘ ਜਾਂ ਰੇਨਬੋ ਜਾਂ ਇੰਦਰਧਨੁਸ਼ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਦੀ ਉਦਾਹਰਨ ਹੈ।
ਸੰਚਾਰ ਪ੍ਰਬੰਧ
ਸੈੱਲ ਫੋਨ, ਜੀ.ਪੀ. ਸਿਸਟਮ, ਸੰਚਾਰ ਤਰੰਗਾਂ ਆਪਣੀ ਤਰੰਗ ਲੰਬਾਈ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਾਧਿਅਮਾਂ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੂਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੰਮ ਕਰਨ ਯੋਗ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਤਰੰਗਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਕੋਈ ਆਪੋ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦੇਵੇ ਤਾਂ ਗੜਬੜੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕੁਝ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆਵੇਗਾ। ਝਗੜੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਇਸ ਲਈ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਟੈਲੀ ਕਮਿਊਨੀਕੇਸ਼ਨ ਯੂਨੀਅਨ ਹੈ। ਹਰ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਮਨਿਸਟਰੀ ਆਫ ਟੈਲੀਕਮਿਊਨੀਕੇਸ਼ਨ ਹੈ। ਇਹ ਕੌਮੀ, ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਰੰਗਾਂ ਦਾ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਤਾਰਾਂ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਸੰਚਾਰ ਹੁਣ ਬਿਨਾਂ ਤਾਰਾਂ ਦੇ ਹੋਣ ਲੱਗਿਆ ਹੈ।
ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਦੀ ਮੰਗ
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲੋੜਾਂ ਲਈ ਤਰੰਗ ਪੱਟੀ (ਬੈਂਡ ਵਿਡਥ) ਦੀ ਮੰਗ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਬਹੁਤ ਵਧ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਆਮ ਕਰ ਕੇ ਮੋਬਾਈਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਉੱਤੇ ਤਿੰਨ ਥਾਵਾਂ 400, 800 ਅਤੇ 1900 ਮੈਗਾ ਹਰਟਜ਼ ਉੱਤੇ ਤਰੰਗ ਪੱਟੀਆਂ ਅਲਾਟ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਈ ਦੇਸ਼ 2100 ਮੈਗਾ ਹਰਟਜ਼ ਵੀ ਵਰਤਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਮੋਬਾਈਲਾਂ ਉੱਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਗੱਲਾਂ ਹੀ ਕਰਨੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਤਾਂ ਇੰਨੇ ਨਾਲ ਸਰੀ ਜਾਂਦਾ। ਹੁਣ ਲੋਕ ਮੋਬਾਈਲਾਂ ਉੱਤੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਤਕ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਮੈਸੇਜ ਭੇਜਦੇ ਹਨ, ਫੋਟੋਆਂ ਤੇ ਗਾਣੇ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਸੂਚਨਾ ਦਾ ਸੰਚਾਰ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਚਾਰ ਲਈ ਦਿਨੋ-ਦਿਨ ਵਧੇਰੇ ਚੌੜੇ ਫਰੀਕਵੈਂਸੀ ਬੈਂਡ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਸਾਡੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 2008 ਅਤੇ 2010 ਵਿੱਚ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਵੇਚੇ।
2ਜੀ ਅਤੇ 3ਜੀ
ਸੰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਟੂ-ਜੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਦੂਜੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ ਸੰਚਾਰ। ਫਸਟ ਜੈਨਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਸੈਕਿੰਡ ਜੈਨਰੇਸ਼ਨ ਤਕ ਦੀ ਯਾਤਰਾ। ਪਹਿਲਾਂ ਸੰਚਾਰ ਐਨਾਲਾਰੀ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਵਰਤਦੇ ਸਨ। 2-ਜੀ ਵਿੱਚ ਡਿਜੀਟਲ ਸੰਚਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 2-ਜੀ ਲਈ ਤੀਹ ਤੋਂ ਦੋ ਸੌ ਕਿਲੋ ਹਰਟਜ਼ ਦੀ ਬੈਂਡ-ਵਿਡਥ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। 3-ਜੀ ਵਿੱਚ 15 ਤੋਂ ਵੀਹ ਮੈਗਾ ਹਰਟਜ਼ ਦੀ ਬੈਂਡ ਵਿਡਥ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
2ਜੀ ਘੁਟਾਲਾ
ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਅਲਾਟ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਤਰੰਗਾਂ/ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰ ਕੇ ਵਰਤਨ ਦਾ ਲਾਇਸੈਂਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਬੈਂਡ ਵਿਡਥ ਨੂੰ ਸੰਚਾਰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਜਾਂ ਲਾਇਸੈਂਸ ਦੇਣ ਦਾ ਕੰਮ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 1996 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਟੈਂਡਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਉਦੋਂ ਆਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਹੋਈ। 2-ਜੀ ਘੁਟਾਲੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲਾਇਸੈਂਸ ਹੀ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਲਾਇਸੈਂਸ ਦੇਣ ਸਮੇਂ ਸਰਕਾਰ ਪੈਸੇ ਮਿਲੇ। 2-ਜੀ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਘਾਲੇ-ਮਾਲੇ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਟੋਟਾ ਹੀ ਵੇਚ ਕੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸਤਾਹਠ ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਕਿੰਨੇ ਕਿਸ ਨੇ ਖਾਧੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀਆਂ, ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਤੇ ਅਦਾਲਤਾਂ ਸਾਰੇ ਹੀ ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਲਗਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਸੁਲੱਖਣ ਮੀਤ
'''ਪ੍ਰੋ. ਸੁਲੱਖਣ ਮੀਤ''' (15 ਮਈ 1938 - 5 ਮਈ 2021) ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਗ਼ਜ਼ਲ, ਕਾਵਿਤਾ, ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਬਾਲ-ਸਾਹਿਤ ਵੀ ਵਾਹਵਾ ਲਿਖਿਆ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਲੰਬਾ ਸਮਾਂ ਅਧਿਆਪਨ ਕਾਰਜ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹਿਣ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਉਸਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪੱਕੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੁੜ ਗਿਆ ਹੈ।
ਜੀਵਨ
ਸੁਲੱਖਣ ਮੀਤ ਦਾ ਜਨਮ ਪਿੰਡ ਚੱਕ ਨੰਬਰ 251 ਤਹਿਸੀਲ ਪਾਕਪਟਨ, ਜ਼ਿਲਾ ਮਿੰਟਗੁਮਰੀ (ਪੱਛਮੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਵਿਚ 15 ਮਈ 1938 ਨੂੰ ਗੁਰਬਚਨ ਕੌਰ ਤੇ ਸ਼੍ਰੀ ਖੀਵਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਤੇ 1947 ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਦਾ ਪਰਵਾਰ ਸੰਗਰੂਰ ਆ ਵਸਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ
ਅਦੇਸ਼ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਤੇ ਰਿਸਰਚ ਬਠਿੰਡਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਆ ਅਦਾਰੇ
ਪਸਫਰੇਸ (ਗੁਪਤਕੋਡ)
ਪਸਫਰੇਸ ਇੱਕ ਸ਼ਬਦਾਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਅੱਖਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਕ੍ਰਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਕੰਪਿਊਟਰ  ਸਿਸਟਮ, ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਜਾਂ ਡੇਟਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਸਫਰੇਸ ਤੇ ਪਾਸਵਰਡ ਇਸਤੇਮਾਲ ਵਿਚ ਇੱਕ ਸਮਾਨ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਲੰਬਾਇ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਗੁਪਤਕੋਡ ਅਕਸਰ ਕ੍ਰਿਪਟੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਅਤੇ ਕਾਰਜ ਦੋਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਖ਼ਾਸਕਰ ਉਹ ਜਿਹੜੇ ਗੁਪਤਕੋਡ ਤੋਂ ਇਕ ਇਨਕ੍ਰਿਪਸ਼ਨ ਕੁੰਜੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਜਨਮਪਾਸਵਰਡ  ਤੋ ਹੋਇਆ ਹੈ. ਗੁਪਤਕੋਡਾਂ ਦੀ ਆਧੁਨਿਕ ਧਾਰਣਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ, ਇੱਸ ਦੀ ਖੋਜ 1982 ਵਿਚ ਸਿਗਮੰਡ ਐਨ ਪੋਰਟਰ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਸੁਰੱਖਿਆ
ਇਹ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਰੱਖਦਿਆਂ ਜਾਵੇ ਕਿ, ਲਿਖਤੀ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਐਂਟਰੋਪੀ ਪ੍ਰਤੀ ਅੱਖਰ 1.1 ਬਿੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ, ਪਸਫਰੇਸ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਤੌਰ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਐਨ.ਆਈ.ਐਸ.ਟੀ ਨੇ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਹੈ ਕਿ 23-ਅੱਖਰ ਵਾਲਾ ਪਸਫਰੇਸ "ਮੈਂਪਿਨਾਦਾਕਪਤਾਨਹਾਂ4" ਵਿੱਚ ਇੱਕ 45-ਬਿੱਟ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਹੈ. ਇਹਦੇ ਲਾਇ ਨਿਯੁਕਤ ਸਮੀਕਰਣ ਇਹ ਹੈ:
(ਇਹ ਹਿਸਾਬ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਓਪਰੇਟਾ ਐਚ.ਐਮ.ਐਸ ਪਿਨਾਫੋਰਫ ਦਾ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਵਾਲਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਾਸਫਰੇਸ ਦੇ ਐਮਡੀ 5 ਹੈਸ਼ ਨੂੰ ਕ੍ਰੈਕਸਟੇਸ਼ਨ.ਨੈਟ ਡੈਟਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਿਆਂ 4 ਸਕਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰੈਕ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਪਾਸਵਰਡ ਕਰੈਕਿੰਗ ਡੇਟਾਬੇਸ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. )
ਨਿਰਧਾਰਤ ਐਂਟਰੋਪੀ ਦੇ ਬਿੱਟਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ, ਇਸ ਸਮੀਕਰਣ ਦੀ ਵਰਤੋਂਯੋਗਤਾ ਬਾਰੇ ਬਹਿਸ ਲਈ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਪੰਜ-ਅੱਖਰ ਵਾਲੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਿਚ ਐਂਟਰੋਪੀ ਦੇ 2.3-ਬਿੱਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ 80-ਬਿੱਟ ਦੀ ਤਾਕਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿਰਫ 35 ਅੱਖਰਾਂ ਦਾਪਸਫਰੇਸ  ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਜੇ ਕਿਸੇ ਸ਼ਬਦਕੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੁਪਤਕੋਡ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਜਾਂ ਭਾਗ ਲੱਭੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ - ਖ਼ਾਸਕਰ ਇੱਕ ਜੋ ਸਾੱਫਟਵੇਅਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਇਨਪੁਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਸ਼ਬਦਕੋਸ਼ ਦੇ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਗੁਪਤਕੋਡ ਨੂੰ ਵਧੇਰਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਖਾਸ ਮੁੱਦਾ ਹੈ ਜੇ ਪੂਰਾ ਵਾਕਾਂਸ਼ ਕਿਸੇ ਹਵਾਲੇ ਜਾਂ ਵਾਕਾਂਸ਼ ਸੰਕਲਨ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਲੋੜੀਂਦਾ ਜਤਨ (ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਲਾਗਤ ਵਿੱਚ) ਅਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਯੋਗ ਵਿਚ ਉੱਚਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੇ ਪਾਸਫਰੇਸ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਸ਼ਬਦ ਹੋਣ ਅਤੇ ਉਹ ਬਹੁਤੇ ਬੇਤਰਤੀਬੇ ਤਰੀਕੇਆਂ ਨਾਲ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਾਸਫਰੇਸ ਵਿੱਚ ਮੰਗਵਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।  ਸੰਜੋਗਾਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਾਫੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਪਰਖਿਆ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਉਹ ਸ਼ਬਦਕੋਸ਼ ਦੇ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਅਸੰਭਵ ਹੀ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਇਹ ਮਿਲਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹਾਲਤਾਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਇੱਕ ਸ਼ਬਦ ਚੁਣਨਾ ਜੋ ਕਿਸੇ ਸ਼ਬਦਕੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ, ਪਸਫਰੇਸ ਤਾਕਤ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਾਧਾ ਕਰਦਾ ਹੈ.
ਜੇ ਗੁਪਤਕੋਡ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਬਾਰੰਬਾਰਤਾ ਦੁਆਰਾ ਪੱਖਪਾਤੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਚਾਰ ਸ਼ਬਦ ਵਾਕਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਅਸਲ ਐਂਟਰੋਪੀ ਕਦੇ ਹੀ 30 ਬਿੱਟ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ. ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਉਪਭੋਗਤਾ ਦੁਆਰਾ ਚੁਣੇ ਗਏ ਪਾਸਵਰਡ ਉਸ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਪਭੋਗਤਾ ਨੂੰ 2-ਸ਼ਬਦ ਪਸਫਰੇਸ ਵੀ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ 10 ਬਿੱਟ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ 20 ਬਿੱਟ ਤੱਕ ਐਂਟਰੋਪੀ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਪਾਸਵਰਡਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ
ਪਾਸਫਰੇਸ ਪਾਸਵਰਡ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਪਾਸਵਰਡ ਅਕਸਰ ਛੋਟਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ — ਛੇ ਤੋਂ ਦਸ ਅੱਖਰ ਤੱਕ. ਅਜਿਹੇ ਪਾਸਵਰਡ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ (ਜੇਕਰ ਅਕਸਰ ਬਦਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਇੱਕ ਕਵੀਂ ਨੀਤੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਚੁਣਿਆ ਜਾਵੇ, ਜੇਕਰ ਸ਼ਬਦਕੋਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਲੱਭੀਆਂ ਨਾ ਜਾਵੇ, ਜੇ ਜਾਦਾਦਰ ਬੇਤਰਤੀਬੇ ਹੋਣ, ਅਤੇ / ਜਾਂ ਜੇ ਸਿਸਟਮ ਔਨਲਾਈਨ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਉਣਾ ਆਦਿ ਰੋਕਦਾ ਹੈ) ਜਿਵੇਂ ਕਿ:
2012 ਵਿੱਚ, ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਦੋ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਪੇਫਰੇਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਪਾਸਫਰੇਜਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਫਿਲਮ ਦੇ ਨਾਮ ਅਤੇ ਸਪੋਰਟਸ ਟੀਮਾਂ ਵਰਗੇ ਆਮ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਹਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਉਣਾ ਆਸਾਨ ਹੈ, ਜੋ ਲੰਬੇ ਪਾਸਵਰਡਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਗੁਆ ਦੇਂਦਾ ਹੈ.
ਜਦ ਇਹ ਕਰਿਪਟੋਗਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਵੇ, ਆਮ ਤੋਰ ਤੇ ਪਾਸਵਰਡ ਇੱਕ ਲੰਬੀ (ਮਸ਼ੀਨ ਵਲੋਂ ਤਿਆਰ) ਕੁੰਜੀ ਅਤੇ ਉਹ ਕੁੰਜੀ ਜੋ ਡਾਟਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਓਹਨਾ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਕੁੰਜੀ ਇੰਨੀ ਲੰਬੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਕ ਬਰੂਟ-ਫੋਰਸ ਦਾ ਹਮਲਾ (ਸਿੱਧੇ ਡੇਟਾ ਤੇ) ਅਸੰਭਵ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਪਾਸਵਰਡ ਦੇ ਕਰੈਕਿੰਗ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਕਰਨ ਲਈ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੁਹਰਾਅ (ਸਾਲਟੇਡ  ਅਤੇ ਹੈਸ਼ਡ) ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਕੁੰਜੀਵਧਵ ਕਾਰਜ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ.
ਪਸਫਰੇਸ ਚੋਣ
ਗੁਪਤਕੋਡ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਲਾਇ ਖਾਸ ਸਲ੍ਹਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਇਹ ਹੋਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆ ਹਨ:
ਉਦਾਹਰਣੀ ਤਰੀਕੇ
ਗੁਪਤਕੋਡ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਢੰਗ ਹੈ ਗੀਟੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜਿਸ ਨਾਲ ਇੱਕ ਲੰਬੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚੋ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਸ ਤਕਨੀਕ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਡੈਸਵੇਅਰ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ "ਕਿਸੇ ਸ਼ਬਦਕੋਸ਼ ਤੋਂ ਨਹੀਂ" ਨਿਯਮ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਪਦਾ ਹੈ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿਚੋਂ ਚੁਣਨ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੰਭਾਵਤ ਤਰੀਕਿਆਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ ਨਾ ਕਿ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਗੁਪਤਤਾ ਤੋਂ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਜੇ ਸੂਚੀ ਵਿਚ 7776 ਸ਼ਬਦ ਹਨ ਅਤੇ ਛੇ ਸ਼ਬਦ ਬੇਤਰਤੀਬੇ ਚੁਣੇ ਗਏ ਹਨ, ਤਾਂ 77776=221073919720733357899776 ਸੰਜੋਗ, ਲਗਭਗ 78 ਬਿੱਟ ਐਂਟਰੋਪੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।  (7777 ਨੰਬਰ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਤਾਂਕਿ ਉਹ ਪੰਜ ਗਿਟਿਆਂ  ਸੁੱਟ ਸਕਣ। ਸੋ 7776=65 ) ਬੇਤਰਤੀਬੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਕ੍ਰਮ ਨੂੰ ਯਾਦਗਾਰੀ ਪੈਲੇਸ ਵਰਗੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਦੂਜਾ ਤਰੀਕਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ, ਦੋ ਵਾਕਾਂਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣੋ, ਇੱਕ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਦਲੋ, ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਦੂਜੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰੋ, ਜੇਦੇ ਨਾਲ ਅੰਤਮ ਪਸਫਰੇਸ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਉਦਾਹਰਣ ਦੇ ਲਈ, ਦੋ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਟਾਈਪਿੰਗ ਅਭਿਆਸਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਿਆਂ, ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਹਨ.
ਤੇਜ਼ ਭੂਰੇ ਲੂੰਬੜ ਆਲਸੀ ਕੁੱਤੇ ਦੇ ਉੱਤੇ ਛਾਲ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਤਭਲਅਕਦਓਛਮਹ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦਿਆਂ, ਹੁਣ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੇ ਚੰਗੇ ਆਦਮੀ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਆਉਣ, ਜਿਨੂੰ ਆਪ ਪਸਫਰੇਸ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹਦਾ ਲਿੱਖ ਸਕਦੇ ਆ -ਹੁਣ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੇ ਚੰਗੇ ਤਭਲਅਕਦਓਛਮਹ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਆਉਣ.
ਇੱਥੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨੁਕਤੇ ਹਨ, ਸਾਰੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਕਿ ਇਹ ਉਦਾਹਰਣਪਸਫਰੇਸ ਲਈ ਕਿਉਂ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਪੀ.ਜੀ.ਪੀ ਪਾਸਫਰੇਜ ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਿਧਾਂਤਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰਕਤਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਸ ਉਦਾਹਰਣ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਸੰਤੁਲਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਗੁਪਤਕੋਡ ਨੂੰ ਚੁਣਨ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਅਸਾਨਤਾ ਵਿਚਕਾਰ ਵਪਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਸੁਰੱਖਿਆ ਘੱਟੋ ਘੱਟ "ਲੋੜੀਂਦੀ" ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ "ਬਹੁਤ ਗੰਭੀਰਤਾਪੂਰਵਕ" ਨਹੀਂ। ਦੋਵਾਂ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਖਾਸ ਹਾਲਤਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨਿਰਾਸ਼ਾਜਨਕ ਬਰੂਟ-ਫੋਰਸ ਹਮਲਿਆਂ ਲਈ ਇਕ ਹੋਰ ਪੂਰਕ ਪਹੁੰਚ ਹੈ - ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਹੈਸ਼ ਫੰਕਸ਼ਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਿਆਂ ਪਸਫਰੇਸ ਤੋਂ ਕੁੰਜੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੀਬੀਕੇਡੀਐਫ2, ਆਰਐਫਸੀ 2898 ਵਿਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਵਿੰਡੋਜ਼ ਨੂੰ ਸਹਿਯੋਗ
ਜੇ ਮਾਈਕਰੋਸੌਫਟ ਲੈਨ ਮੈਨੇਜਰ ਨਾਲ ਪਛੜੇ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਵਿੰਡੋਜ਼ ਐਨਟੀ ਦੇ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਵਿੱਚ ( ਵਿੰਡੋਜ਼ 2000, ਵਿੰਡੋਜ਼ ਐਕਸਪੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਰਜ਼ਨ ), ਇੱਕ ਪਾਸਫਰੇਜ ਨੂੰ ਵਿੰਡੋਜ਼ ਪਾਸਵਰਡ ਦੇ ਬਦਲ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਗੁਪਤਕੋਡ 14 ਅੱਖਰਾਂ ਤੋਂ ਲੰਮਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਐਲਐਮ ਹੈਸ਼ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਾਏਗਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਸਵਰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਉਥੇਂਟਿਕੈਸ਼ਨ
ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ (ਪੁਸਤਕ)
ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: अर्थशास्त्र, )) ਰਾਜ ਨੀਤੀ, ਆਰਥਿਕ ਨੀਤੀ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਰਣਨੀਤੀ ਬਾਰੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤੀ ਲਿਖਤ ਹੈ।, Quote: "(...) is classically expressed in Indian literature in the Arthashastra of Kautilya"; , Quote: "The paper develops value based management guidelines from the famous Indian treatise on management, Kautilya's Arthashastra."; , Quote: "(...) the doctrines and ideas from the ancient Indian scriptures like Vedanta, Bhagavad Gita, Kautilya’s Arthashastra etc (...)."; , Quote: "This article compares the ancient Indian text the Arthashastra with the famous animal fables of the Panchatantra and (...)."; , Quote: "This paper explores the Arthashastra of Kaultilya, an ancient Indian literature (4th Century B.C.); and (...)" ਇਹ ਕਈ ਸਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਲੇਖਕਾਂ ਦਾ ਕੀਤਾ ਕੰਮ ਜਾਪਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਕੌਟਲਿਆ, ਵਿਸਨੂੰਗੁਪਤ ਅਤੇ ਚਾਣਕਿਆ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਨੂੰ ਇਸ ਪਾਠ ਦਾ ਲੇਖਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਤਕਸ਼ਿਲਾ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਸਮਰਾਟ ਚੰਦਰਗੁਪਤ ਮੌਰਿਆ ਦਾ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਸੀ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਲੇਖਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚੋਂ ਹਵਾਲੇ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੌਟਿਲਿਅ ਦਾ ਚਰਚਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਇਹ ਗਰੰਥ ਲੁਪਤ ਹੋ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ। 1904 ਵਿੱਚ ਤੰਜੋਰ ਦੇ ਇੱਕ ਪੰਡਤ ਨੇ ਭੱਟਸਵਾਮੀ ਦੇ ਅਪੂਰਣ ਟੀਕੇ ਦੇ ਨਾਲ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਹਥਲਿਖਤ ਖਰੜਾ ਮੈਸੂਰ ਰਾਜ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸ਼੍ਰੀ ਆਰ ਸ਼ਾਮ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਦਾ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾਂਤਰ 1905 ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਐਂਟਿਕਵੇਰੀ ਅਤੇ ਮੈਸੂਰ ਰਿਵਿਊ (1906 - 1909) ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਇਸ ਗਰੰਥ ਦੇ ਦੋ ਹਥਲਿਖਤ ਖਰੜੇ ਮਿਊਨਿਖ ਲਾਇਬਰੇਰੀ ਵਿੱਚੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ਾਇਦ ਕਲਕੱਤਾ ਵਿੱਚੋਂ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ਾਮ ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਗਣਪਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਯਦੁਵੀਰ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਦਿ ਦੁਆਰਾ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਕਈ ਸੰਸਕਰਣ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਏ। ਸ਼ਾਮ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਦੁਆਰਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾਂਤਰ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸੰਸਕਰਣ (1929) ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਹਲਚਲ ਜਿਹੀ ਮੱਚ ਗਈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਸਨ-ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਉਹਨਾਂ ਅਨੌਖੇ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਸੀ, ਜਿਹਨਾਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਉੱਕਾ ਅਨਭਿਜ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਛਮੀ ਵਿਦਵਾਨ ਫਲੀਟ, ਜੌਲੀ ਆਦਿ ਨੇ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਇੱਕ ‘ਅਤਿਅੰਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ’ ਗਰੰਥ ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਇਤਹਾਸ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿੱਚ ਪਰਮ ਸਹਾਇਕ ਸਾਧਨ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਿਤਾਬਾਂ
ਵੈੱਨਮ (2018 ਫਿਲਮ)
ਕਾਸਟ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2018 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਫਿਲਿਸ ਫਾਰੀਆ
ਫਿਲਿਸ ਫਾਰੀਆ (1924-2018) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ ਅਤੇ ਗੋਆ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਧਾਇਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਮਾਪੁਸਾ ਨਗਰ ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਵੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਫਿਲਿਸ ਫਾਰੀਆ ਦਾ ਜਨਮ 17 ਅਪ੍ਰੈਲ 1924 ਨੂੰ ਅਲਫੋਂਸਸ ਲਿਗੌਰੀ ਡੀ ਸੂਜ਼ਾ ਅਤੇ ਐਲਸੀ ਬੀਟਰਿਸ ਦੇ ਘਰ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਫਿਲਿਸ ਯੋਲਾਂਡਾ ਵਰਜੀਨੀਆ ਡੀ ਸੂਜ਼ਾ ਵਜੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਫਿਲਿਸ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ 25 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਲਈ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। ਉਸਨੇ ਐਂਟੋਨੀਓ ਵਾਸਕੋ ਡੀ ਫਾਰੀਆ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ।
ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ
1966 ਵਿੱਚ, ਫਾਰੀਆ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕਮੇਟੀ, ਬਾਰਦੇਜ਼ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1970 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਮਾਪੁਸਾ ਮਿਉਂਸਪਲ ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਕੌਂਸਲਰ ਚੁਣੀ ਗਈ ਅਤੇ 1973 ਵਿੱਚ ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣੀ।
ਜਨਵਰੀ 1985 ਵਿੱਚ, ਫਾਰੀਆ ਨੂੰ ਸੁਲੋਚਨਾ ਕਾਟਕਰ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤਾ ਪਰਾਬ ਦੇ ਨਾਲ ਗੋਆ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਗੋਆ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਇੱਕ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵਿਧਾਇਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਕਮੇਟੀ ਅਤੇ ਗੋਆ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
ਮੌਤ
ਫਿਲਿਸ ਫਾਰੀਆ ਦੀ ਫਰਵਰੀ 2018 ਨੂੰ ਗੋਆ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਖੇਪ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2018 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1924 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages with citations having bare URLs ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages with citations lacking titles
ਖੁਰਜਾ
ਖੁਰਜਾ (ਉਰਦੂ: خرجہ) ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਬੁਲੰਦਸ਼ਹਿਰ ਜਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ 45 ਮੀਲ ਦੱਖਣ -ਪੂਰਬ ਸਥਿਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਗਰ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਸਿੱਧੇ ਦਿੱਲੀ, ਮੇਰਠ, ਹਰਦੁਆਰ, ਅਲੀਗਗੜ੍ਹ, ਆਗਰਾ, ਕਾਨਪੁਰ ਆਦਿ ਲਈ ਜਾ ਸੜਕਾਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਣਕ, ਤੇਲਹਨ, ਜੌਂ, ਜਵਾਰ, ਕਪਾਹ ਅਤੇ ਗੰਨਾ ਆਦਿ ਵਪਾਰਕ ਫਸਲਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ । ਇਹ ਨਗਰ ਘੀ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਚੀਨੀ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਕਲਾਤਮਕ ਬਰਤਨ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਵਿਦੇਸ਼ ਦੇ ਹਰ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਬੋਨ ਚਾਇਨਾ ਤੋਂ ਬਣੇ ਬਰਤਨ ਖੁਰਜਾ ਦੀ ਹੀ ਦੇਣ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਕੈੱਲਟਿਕ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ
ਕੈੱਲਟਿਕ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ, ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਕਾਟਿਸ਼ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ ਹੈ, ਇਹ ਗਲਾਸਗੋ, ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਕੈੱਲਟਿਕ ਪਾਰਕ, ਗਲਾਸਗੋ ਅਧਾਰਤ ਕਲੱਬ ਹੈ , ਜੋ ਸਕਾਟਿਸ਼ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਦੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ
ਬਿਸਮਾਰਕ
ਓਟੋ ਐਡੁਆਰਡ ਲੇਓਪੋਲਡ, ਪ੍ਰਿੰਸ ਆਫ਼ ਬਿਸਮਾਰਕ, ਡਿਊਕ ਆਫ਼ ਲੌਏਨਬਰਗ (1 ਅਪਰੈਲ 1815 – 30 ਜੁਲਾਈ 1898), ਮਸ਼ਹੂਰ ਓਟੋ ਵਾਨ ਬਿਸਮਾਰਕ, ਇੱਕ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਪਰੂਸ਼ੀਆਈ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ ਜਿਸਦਾ 1860 ਤੋਂ 1890 ਤੱਕ ਜਰਮਨ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਬਦਬਾ ਰਿਹਾ। 1860ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕਈ ਜੰਗਾਂ ਲੜੀਆਂ ਜਿਹਨਾਂ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਜਰਮਨੀ ਦਾ ਏਕੀਕਰਨ (ਆਸਟਰੀਆ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ) ਪਰੂਸ਼ੀਆ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਜਰਮਨ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਉਭਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। 1871 ਤੱਕ ਇਹ ਟੀਚਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਬੜੀ ਮੁਹਾਰਤ ਨਾਲ ਸ਼ਕਤੀ ਸੰਤੁਲਨ ਕੂਟਨੀਤੀ ਦਾ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨ ਚੌਧਰ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਲਈ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ। ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਐਰਿਕ ਹਾਬਸਬਾਮ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਬਿਸਮਾਰਕ ਹੀ ਸੀ, ਜਿਹੜਾ "1871 ਦੇ ਬਾਅਦ ਲਗਭਗ ਵੀਹ ਸਾਲ ਲਈ ਬਹੁਪੱਖੀ ਕੂਟਨੀਤਕ ਸ਼ਤਰੰਜ ਦੀ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਨਿਰਵਿਵਾਦ ਸੰਸਾਰ ਚੈਂਪੀਅਨ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਅਮਨ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਲਈ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਨਿਰਪਲ ਤੌਰ ਤੇ ਅਤੇ ਸਫਲਤਾਪੂਰਕ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤਾ। "
ਮੌਤ
ਇਸ ਦੀ ਮੌਤ ਜੁਲਾਈ 1898 ਵਿੱਚ ਫ੍ਰੇਡਰਿਚਸਰੂ ਵਿਖੇ 83 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਰਪੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1815 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1898
ਚੇਨ ਲੀਲੀ
ਚੇਨ ਲੀਲੀ (ਜਾਂ ਲੀਲੀ ਚੇਨ,  ; ਜਨਮ ਫ਼ਰਵਰੀ, 1980) ਇਕ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਗਾਇਕਾ, ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਪੀਪਲਜ਼ ਰੀਪਬਲਿਕ ਆਫ ਚਾਈਨਾ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਹ 2004 ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਔਰਤ ਵਜੋਂ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਚੇਨ ਨੇ 2004 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਮਿਸ ਯੂਨੀਵਰਸ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮਿਸ ਯੂਨੀਵਰਸ ਚਾਈਨਾ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ 23 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਭਾਗ ਲੈਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾਏਗੀ, 25 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਅਸਲ ਫ਼ੈਸਲਾ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਉਹ “ਕੁਦਰਤੀ ਔਰਤ” ਨਹੀਂ ਹੈ। ਮੁਕਾਬਲੇ ਤੋਂ ਵਰਜਿਤ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਚੇਨ ਨੂੰ ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੀਲੀ ਮਿਸ ਯੂਨੀਵਰਸ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਟਰਾਂਸ ਔਰਤ ਹੈ।
ਨੋਟ
ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੇ ਸਰੋਤ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਕਿ ਚੇਨ ਨੇ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਮਿਸ ਵਰਲਡ ਪੇਜੇਂਟੈਂਟ ਜਾਂ ਮਿਸ ਯੂਨੀਵਰਸ ਪੇਜੈਂਟ ਦੁਆਰਾ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1980 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ
ਜੌਨ ਬਰਜਰ
ਜੌਨ ਪੀਟ ਰਬਰਜਰ (ਜਨਮ 5 ਨਵੰਬਰ 1926) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਕਲਾ ਆਲੋਚਕ, ਨਾਵਲਕਾਰ, ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਕਵੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਨਾਵਲ ਜੀ ਨੇ 1972 ਦਾ ਬੁਕਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ। ਅਤੇ ਇੱਕ ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਲੜੀ ਲਈ ਇੱਕ ਦੀ ਜੋੜ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਿਖਿਆ, ਕਲਾ ਆਲੋਚਨਾ ਬਾਰੇ ਉਸ ਦਾ ਲੇਖ ਦੇਖਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ, ਅਕਸਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਾਠ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸ਼ਾਹਰ ਬਾਨੂ ਬੇਗਮ
ਸ਼ਾਹਰ ਬਾਨੂ ਬੇਗਮ (1663 – ?) 14 ਮਾਰਚ 1707 ਤੋਂ 8 ਜੂਨ 1707 ਤੱਕ ਮੁਗਲ ਸਲਤਨਤ ਦੀ ਮਹਾਰਾਣੀ ਰਹੀ ਅਤੇ ਸਮਰਾਟ ਮੁਹੰਮਦ ਆਜ਼ਮ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਤੀਜੀ (ਅੰਤਿਮ) ਪਤਨੀ ਸੀ। ਉਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਉੱਪਰ ਪਾਦੀਸ਼ਾਹ ਬੀਬੀ  ਅਤੇ ਪਾਦਸ਼ਾਹ ਬੇਗਮ ਦੇ ਖਿਤਾਬਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਜਨਮ ਦੌਰਾਨ, ਸ਼ਾਹਰ ਬਾਨੂ, ਬੀਜਾਪੁਰ ਦੇ ਆਦਿਲ ਸ਼ਾਹੀ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਅਲੀ ਆਦਿਲ ਸ਼ਾਹ II ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਖ਼ੁਰਸ਼ੀਦਾ ਖਾਨੁਮ ਸੀ ਧੀ ਸੀ। ਉਹ ਸਿਕੰਦਰ ਆਦਿਲ ਸ਼ਾਹ ਦੀ,  ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਬੀਜਾਪੁਰ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸ਼ਾਸਕ, ਦੀ ਭੈਣ ਵੀ ਸੀ।
ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਵੰਸ਼
ਸ਼ਾਹਰ ਬਾਨੂ ਬੇਗਮ, ਬੀਜਾਪੁਰ ਦੇ ਆਦਿਲ ਸ਼ਾਹੀ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਅਲੀ ਆਦਿਲ ਸ਼ਾਹ II ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਖ਼ੁਰਸ਼ੀਦਾ ਖਾਨੁਮ ਸੀ ਧੀ ਸੀ। ਸ਼ਾਹਰ ਦੇ ਦਾਦਾ ਮਹੁੰਮਦ ਆਦਿਲ ਸ਼ਾਹ, ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਪੂਰਵ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਹਾਰਾਣੀ ਤਾਜ ਜਹਾਨ ਬੇਗਮ, ਸੀ।ਸ਼ਾਹਰ ਦੇ ਦੋ ਭਰਾ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਹੁਸੈਨ ਅਤੇ ਸਿਕੰਦਰ, ਸੀ।
ਵਿਆਹ
ਅਲੀ ਆਦਿਲ ਸ਼ਾਹ 24 ਨਵੰਬਰ 1672 ਨੂੰ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਬੀਜਾਪੁਰ ਦੇ ਰਾਜ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਗਿਆ। ਇਸ ਦਾ ਪਿੱਛੋਂ ਉਸ ਦੇ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤਰ, ਚਾਰ ਸਾਲਾ ਸਿਕੰਦਰ ਆਦਿਲ ਸ਼ਾਹ ਦੁਆਰਾ ਅਰਾਜਕਤਾ ਦਾ ਦੌਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਜੋ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਾਲ ਹੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਬੀਜਾਪੁਰ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਅਤੇ ਅਪਮਾਨ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਮੁਗਲ ਕੈਂਪ ਵਿੱਚ 10,000 ਬੀਜਾਪੁਰੀਏ ਦੇ ਵਿਗਾੜ ਅਤੇ ਸਿਕੰਦਰ ਦੀ ਭੈਣ ਸ਼ਾਹਰ ਨੂੰ ਮੁਗਲ ਹਰਮ ਵਿੱਚ ਲਾਜ਼ਮੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੁਗ਼ਲਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ ਹਵਾਲੇ ਕਰਨ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਸਿਕੰਦਰ ਦੇ ਰਾਜਸੀ ਖਵਾਸ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਅਬਦੁੱਲ ਕਰੀਮ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦੇ ਧੋਖੇ ਲਈ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਬੀਜਾਪੁਰ ਅਤੇ ਮੁਗਲਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੰਧੀ 'ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਹੋਏ ਜਿਸ ਤਹਿਤ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਸ਼ਾਹਰ ਦਾ ਸ਼ਾਹੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਮੁਹੰਮਦ ਆਜ਼ਮ ਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਹੋਣਾ ਸੀ ਜੋ ਰਾਜ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੁਗਲ ਸਮਰਾਟ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸਾਥੀ ਦਿਲਰਾਜ ਬਾਨੂ ਬੇਗਮ ਦਾ ਵਾਰਸ ਸੀ।
ਮੁਗਲ-ਬੀਜਾਪੁਰ ਸੰਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ
ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਹੀ ਸ਼ਾਹਰ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਸਹੁਰੇ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਭਰਾ ਦੇ ਨਵੇਂ ਰਿਜੈਕਟ ਸ਼ਾਰਜ਼ਾ ਖਾਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੱਤਰ ਲਿਖ ਕੇ ਮੁਗਲਾਂ ਅਤੇ ਬੀਜਾਪੁਰ ਵਿਚਾਲੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਰਾਇਲਟੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁਗ਼ਲ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ
ਸ਼ੁਭਾ ਮੁਦਗਲ
ਸ਼ੁਭਾ ਮੁਦਗਲ (ਜਨਮ 1959) ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ, ਖਯਾਲ, ਠੁਮਰੀ, ਦਾਦਰਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਪਾਪ ਸੰਗੀਤ ਗਾਇਕਾ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ
ਮਾਸਟਰ ਚਤਰ ਸਿੰਘ ਮਨੈਲੀ
ਮਾਸਟਰ ਚਤਰ ਸਿੰਘ (1 ਜੂਨ 1989 - 31 ਦਸੰਬਰ 1963) ਦਾ ਜਨਮ ਜੂਨ 1889 ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਦੇ ਪਿੰਡ ਮਨੇਲੀ ਨੇੜੇ ਚਮਕੌਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਯੋਧਾ ਸੀ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਦੀਆਂ ਜ਼ੰਜੀਰਾਂ ਤੋੜਨ ਲਈ ਅਨੇਕਾਂ ਕਸ਼ਟ ਝੱਲੇ ਤੇ ਕੁਰਬਾਨੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਪੰਜਾਬੀ ਯੋਧਾ ਤੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਆ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਮਾਸਟਰ ਚਤਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪਿੰਡ ਮਨੇਲੀ ਨੇੜੇ ਚਮਕੌਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਂ ਸਾਵਨ ਸਿੰਘ ਤੇ ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਂ ਪੰਜਾਬ ਕੌਰ ਸੀ। ਦੱਸ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪਿੰਡ ਸਾਹੂਵਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹਿਸਾਰ ਦੇ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਇੱਥੋਂ ਸੱਤਵੀਂ ਕੀਤੀ ਤੇ ਦਸਵੀਂ ਗੌਰਮਿੰਟ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਲਾਇਲਪੁਰ ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਲਾਇਲਪੁਰ ਖ਼ਾਲਸਾ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕ ਲੱਗ ਗਏ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕਾਲੇ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਕਾਰਨ ਉਹ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ
ਜੁਲਾਈ 1914 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਛਿੜ ਪਿਆ ਤਾਂ ਬਾਹਰਲੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਗ਼ਦਰੀ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਨ ਭਾਰਤ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਮਾਸਟਰ ਜੀ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਬਣ ਗਿਆ। 1914 ਨੂੰ ਵਾਪਰੀ ਕੌਮਾਗਾਟਾਮਾਰੂ ਦੀ ਘਟਨਾ ਨੇ ਮਾਸਟਰ ਜੀ ਦੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਨਫ਼ਰਤ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ। ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਅੰਗ੍ਰੇਜ ਪ੍ਰੋਫ਼ੇੱਸਰਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਦਸੰਬਰ 1914 ਦੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ’ਤੇ ਬਰਛੇ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਪਿੱਛੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਕੇ ਸੈਸ਼ਨ ਜੱਜ ਅੱਗੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਦੋਸ਼ ਕਬੂਲਦਿਆਂ ਇਹ ਬਿਆਨ ਦਿੱਤਾ, ‘‘ਸਾਡਾ ਦੇਸ਼ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੇ ਬੇਇਮਾਨੀ ਨਾਲ ਦਬਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨੂੰ 100 ਰੁਪਏ ਤਨਖ਼ਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂਕਿ ਸਾਡੇ ਦੇਸੀ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ 18 ਰੁਪਏ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਮਹਿਕਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਚੰਗਾ ਸਲੂਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ। ਮੈਂ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੇ ਪ੍ਰਣ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਅਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢ ਕੇ ਆਪਣੇੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰਾਜ ਕਾਇਮ ਕਰੀਏ। ਸਾਡਾ ਇਹ ਪ੍ਰਣ ਹੈ ਕਿ ਹਰੇਕ ਦੇਸ਼ ਭਗਤ ਤਿੰਨ ਜਾਂ ਚਾਰ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਕੇ ਆਪ ਫਾਂਸੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇਗਾ। ਸਾਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡਾ ਬੀਜਿਆ ਹੋਇਆ ਇਹ ਬੀਜ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਤਕ ਹਰਾ ਹੋਵੇਗਾ ਤੇ ਸਾਡੇ ਲੋਕ ਜ਼ਰੂਰ ਅਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੋਂ ਕੱਢ ਦੇਣਗੇ।’ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸਾਵਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੁੱਤਰ ਮੋਹ ਕਾਰਨ ਬਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਚਤਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਦਿਮਾਗੀ ਹਾਲਤ ਠੀਕ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ’ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ’ਤੇ ਚਤਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਜੱਜ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਪਾਗਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਦੋਸ਼ ਅਧੀਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰਾ 307 ਅਨੁਸਾਰ ਉਮਰ ਕੈਦ ਕਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਲਾਹੌਰ ਸੈਂਟਰਲ ਵਿੱਚ ਜੇਲ੍ਹ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਸਿੱਖ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਉੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੈਦੀਆਂ ਵਾਲੀ ਟੋਪੀ ਪਾਉਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਜੇਲ੍ਹ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ’ਤੇ ਬਹੁਤ ਤਸ਼ੱਦਦ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਮੋਰਚੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਲਾਹੌਰ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਕੇਸ ਦੇ ਗ਼ਦਰੀ ਦੇਸ਼ ਭਗਤ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬਾਬਾ ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ ਭਕਨਾ, ਵਿਸਾਖਾ ਸਿੰਘ ਦਦੇਹਰ, ਜਵਾਲਾ ਸਿੰਘ ਠੱਠੀਆਂ ਆਦਿ, ਜੋ ਇਸੇ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਹੋ ਕੇ ਆ ਗਏ ਸਨ, ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਗਏ। ਅਖ਼ੀਰ ਸਿੱਖ ਕੈਦੀਆਂ ਨੂੰ ਟੋਪੀ ਦੀ ਥਾਂ ਪੰਜ ਗਜ ਦਾ ਸਾਫ਼ਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣ ਲੱਗਾ।
ਆਖਰੀ ਸਮਾਂ
ਮਾਸਟਰ ਚਤਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਜੈਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪਿਆਂ 1920 ਦਾ ਸਾਲ ਆ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਮੁੱਠ ਬਣ ਕੇ ਰਹਿ ਗਏ। 1926 ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮਾਸਟਰ ਚਤਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸਰੀਰਕ ਹਾਲਤ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਜੇਲ੍ਹ ਤੋਂ ਰਿਹਾਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। 1930 ਤਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰਬੰਦ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਅੰਤ ਕੌਮ ਦਾ ਇਹ ਸ਼ਹੀਦ 31 ਦਸੰਬਰ 1963 ਨੂੰ ਸਾਥੋਂ ਸਦਾ ਲਈ ਵਿਛੜ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਯੋਧੇ
ਙ
ਙ ਗੁਰਮੁਖੀ ਵਰਣ ਮਾਲਾ ਦਾ ਦਸਵਾਂ ਅੱਖਰ ਹੈ। ਇਸ ਅਨੁਨਾਸ਼ਿਕ ਵਿਅੰਜਨ ਅੱਖਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੁਣ ਲਗਪਗ ਬੰਦ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਇਹਦੀ ਥਾਂ ਗ ਨੇ ਲੈ ਲਈ ਹੈ।
ਕਾਹਲਵਾਂ
ਕਾਹਲਵਾਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਦੇ ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਕਾਹਲਵਾਂ ਬਦਨਾਮ ਗੈਂਗਸਟਰ ਸੁੱਖਾ ਕਾਹਲਵਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਅਤੇ ਸਰਗਰਮੀ ਦਾ ਖੇਤਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਭੰਗੀ ਮਿਸਲ ਦੇ ਸਰਦਾਰ ਲਹਿਣਾ ਸਿੰਘ ਕਾਹਲੋਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ 1765 ਅਤੇ 1797 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਲਾਹੌਰ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਚੇਤ ਜਿਸਨੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਲਾਹੌਰ ਹਾਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 2 ਸਾਲ ਰਾਜ ਕੀਤਾ - ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਕਾਹਲੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਟੱਬਰ ਵਿੱਚੋਂ ਹਨ। ਕਾਹਲਵਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਜਠੇਰਾ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਿੰਡ ਸੈਦੋਵਾਲ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਲਹਿਣਾ ਦੇ ਦਾਦਾ ਜੀ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਦੇ ਪਿੰਡ ਮੁਸਤਫਾਪੁਰ ਤੋਂ ਆਏ ਸਨ, ਜਿੱਥੇ ਦਾਦਾ ਵਸਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਬੋੱਜਾ ਤਾਰਕਮ
ਬੋੱਜਾ ਤਾਰਕਮ (27 ਜੂਨ 1939 – 16 ਸਤੰਬਰ 2016)  ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਵੀ, ਲੇਖਕ,  ਸਾਮਾਜਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਕਾਰਕੁੰਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਸਮਰਥਕ ਸੀ।  ਉਹ ਆਂਧਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਉੱਚ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤਿਬਧ ਵਕੀਲ ਹੋਣ  ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਦਲਿਤਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਵੀ ਕਰੜੀ ਲੜਾਈ ਲੜ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਛੋਟੀ ਉਮਰ
ਬੋੱਜਾ ਤਾਰਕਮ ਦਾ ਜਨਮ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਆਂਧਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਗੋਦਾਵਰੀ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਕੰਦੀਕੁੱਪਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਅੱਪਲਾਸਵਾਮੀ ਅਤੇ ਮਵੁੱਲਅੰਮਾ ਸਨ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ,  ਬੋੱਜਾ ਅੱਪਲਾਸਵਮੀ ਤੱਟੀ ਆਂਧਰ  ਵਿੱਚ ਐਸਸੀਐਫ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਅਤੇ 1951 ਅਤੇ 1955 ਵਿੱਚ ਪੂਰਬੀ ਗੋਦਾਵਰੀ ਜਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਅਮਲਾਪੁਰਮ ਨਿਰਵਾਚਨ ਖੇਤਰ ਤੋਂ  ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਦੋ ਵਾਰ ਚੁਣਿਆ  ਗਿਆ ਸੀ।
ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਰਗਰਮੀ
ਉਸ ਨੇ ਬੀਏ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੀਥਾਪੁਰਮ ਰਾਜਾ ਕਾਲਜ, ਕਾਕੀਨਾਡਾ ਤੋਂ ਅਤੇ ਐਲਐਲਬੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ, ਉਸਮਾਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। 1975 ਦੀ ਆਂਤਰਿਕ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਨੇ ਮਾਨਵ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਲਗਾਤਾਰ ਸੰਘਰਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸਦੇ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਗਿਰਫਤਾਰ ਕਰ ਜੇਲ੍ਹ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1986 ਦੇ ਆਂਧਰ ਦਲਿਤ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਨਾ ਸਿਰਫ ਸਰਗਰਮ ਤੌਰ ਤੇ ਭਾਗ ਲਿਆ ਸਗੋਂ ਉਹ ਉਸਦੇ ਇੱਕ ਆਗੂ ਮੈਬਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵੀ ਸੀ।
ਚੁੰਦੂਰ ਕਤਲੇਆਮ/ਸੁੰਦੂਰ ਕਤਲੇਆਮ (1991)
ਉਹ ਸੁੰਦੂਰ ਕਤਲੇਆਮ ਮਾਮਲੇ ਲਈ ਆਂਧ੍ਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਉੱਚ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਸੀਨੀਅਰ ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲ ਸੀ। ਦਲਿਤ ਕੈਮਰੇ  ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ  ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਉਸ  ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੁੰਦੂਰ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਜੋ ਨਿਆਂ ਹੋਇਆ ਉਹ ਪੱਖਪਾਤੀ,  ਅਤਾਰਕਿਕ ਅਤੇ ਜਾਤੀਵਾਦੀ ਸੀ।  ਜੋ ਦਲੀਲ਼ ਉੱਚ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਉਹ ਅਪਰਾਧਿਕ ਕਾਨੂੰਨ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣ ਦੀ ਸਮਝਦਾਰੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੇ ਵਿਪਰੀਤ ਸੀ।  ਹੇਠਲੀ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਫ਼ੈਸਲਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਉਸ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਸਬੂਤਾਂ ਦੀ ਵਿਸਤਾਰ ਨਾਲ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ,  ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਿੱਕੇਬੰਦ ਸਿੱਟਾ ਕਢਿਆ ਸੀ।  ਲੇਕਿਨ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਉੱਚ ਅਦਾਲਤ ਨੇ, ਨਿਆਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮਾਪਦੰਡ ਅਤੇ ਮਿਸਾਲਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਤਰਫ ਰੱਖ ਕੇ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਵਿਗਿਆਨਕ ਦਲੀਲ਼ ਦਿੱਤੀ,  ਜੋ ਅਪਰਾਧਿਕ ਕਾਨੂੰਨ ਸ਼ਾਸਤਰ ਲਈ ਅਗਿਆਤ ਹੈ,  ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਆਰੋਪੀਆਂ ਨੂੰ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। [ਇਹ ਰਾਏ ਹੈ, ਤਥ ਨਹੀਂ]
ਕਰਮਚੇਡੂ (17 ਜੁਲਾਈ 1985)
ਉਸ ਨੇ 1984 ਵਿਚ ਆਂਧਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿਚ ਕਰਮਚੇਡੂ ਵਿਚ ਦਲਿਤਾਂ ਤੇ ਹੋਏ ਹਮਲਿਆਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿਚ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਤੋਂ ਵਿਰੋਧ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਉਸ ਨੇ ਆਂਧਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਲਿਤ ਮਹਾਂ ਸਭਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਡਾ. ਬੀ ਆਰ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਫੈਲਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਮੌਤ
ਉਹ 2016 ਵਿਚ 16 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਇਕ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਦਿਮਾਗ਼ ਵਿਚ ਟਿਊਮਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।.
ਪੰਕਜ ਸਬੀਰ
ਪੰਕਜ ਸਬੀਰ (पंकज सुबीर, ਜਨਮ 11 ਅਕਤੂਬਰ 1975) ਹਿੰਦੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਅਤੇ ਕਵੀ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ 11 ਅਕਤੂਬਰ 1975 ਨੂੰ ਹੋਇਆ। ਭੋਪਾਲ ਦੀ ਬਰਕਤਉਲ੍ਹਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਸਾਇੰਸ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੰਦੀ ਅਖਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੇਖ ਲਿਖਦਾ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ ਚਲਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਨਾਵਲ 'ਯੇ ਵੋਹ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋ ਨਹੀਂ' ਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਗਿਆਨ ਪੀਠ ਐਵਾਰਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ 'ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ' ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਕਵੀ
ਫਾਲਗੁਨ ਮੇਲਾ
ਫਾਲਗੁਨ ਮੇਲਾ ਖਾਟੁਸ਼ਿਆਮ ਦੇ ਮੰਦਰ ਅਤੇ ਸ਼ਿਆਮ ਮੰਦਰ ਭਟਲੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ। ਤਿਉਹਾਰ ਹੋਲੀ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਤੋਂ 8-9 ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਾਰਬਾਰਿਕਾ ਦਾ ਸਿਰ ਫਾਲਗੁਨ ਸ਼ੁੱਧ ਇਕਾਦਸ਼ੀ 'ਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਹਿੰਦੂ ਮਹੀਨੇ ਫਾਲਗੁਨ ਦੇ ਅੱਧੇ ਅੱਧ ਦੇ 11ਵੇਂ ਦਿਨ ਸੀ। ਮੇਲਾ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਮਹੀਨੇ ਦੀ 9 ਤਰੀਕ ਤੋਂ 12 ਤਰੀਕ ਤੱਕ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਫਾਲਗੁਨ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਚਮਕਦਾਰ ਅੱਧ ਦੇ ਲਗਭਗ 12-15 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਵਧਾਇਆ ਗਿਆ।