cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਮੰਜੇ ਬਿਸਤਰੇ
ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ
ਦਿ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦੇ ਜੈਸਮੀਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸਾਦਗੀ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਦੀ ਵੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, “ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਬਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦਿਓ ਨੇ ਇੱਕ ਸੁਚੱਜਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਇਹ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਹਰ ਕਿਰਦਾਰ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਪਰਦੇ ਲਈ ਜਗ੍ਹਾ ਮਿਲੇ। “ਉਹ ਸੰਵਾਦਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਲਿਖਦੇ ਹਨ,“ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਰਾਣਾ ਰਣਬੀਰ ਨੇ ਲਿਖੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਨਿਸ਼ਚਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।” ਉਹ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਦੀ ਵੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, “ਪੂਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਇਕ ਜਗ੍ਹਾ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਹੈ, ਇਕ ਵਿਆਹ ਘਰ, ਇਸ ਤੱਥ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਰੋਸ਼ਨ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਨਹੀਂ ਹਨ; ਇਕ ਖੂਬਸੂਰਤ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਸ਼ਾਟ ਵਾਲੀ ਸਿਨਮੇਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਚਮਕਦਾਰ ਅਤੇ ਮਜ਼ੇਦਾਰ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।” ਸਮੀਖਿਅਕ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਪੋਸ਼ਾਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਰਵਨੀਤ ਗਰੇਵਾਲ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੋਨਮ ਬਾਜਵਾ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ। ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਸਹਿਮਤੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, “ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਪੈਰ ਟੇਪਿੰਗ ਨੰਬਰ, ਸੂਖਮ ਰੋਮਾਂਸ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਜ਼ੇਦਾਰ ਪਲ, ਹਾਸੇ ਦਾ ਭਾਰ ਹੈ; ਮੰਜੇ ਬਿਸਤਰੇ ਨੇ ਨਿਸ਼ਚਤ ਤੌਰ ਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੀ ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।"
ਸੀਕੁਅਲ
ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਸੀਕੁਅਲ, ਮੰਜੇ ਬਿਸਤਰੇ 2, ਬਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦਿਓ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਅਤੇ ਗਿੱਪੀ ਗਰੇਵਾਲ ਅਤੇ ਸਿਮੀ ਚਾਹਲ ਸਿਤਾਰਿਆਂ ਸਮੇਤ 12 ਅਪ੍ਰੈਲ 2019 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸੀਕਵਲ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਕਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ ਦੇ ਵਿਆਹ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਸੁੱਖੀ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2017 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਲਾਹੌਰੀ ਰਾਮ
ਲਾਹੌਰੀ ਰਾਮ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਵਿਆਪੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲ਼ਾ ਪਹਿਲਾ ਇੰਡੋ-ਅਮਰੀਕਨ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ
ਰਾਮ ਦਾ ਜਨਮ ਲਲਵਾਨ, ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਵਿਦਾਸੀਆ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਲਈ 1972 ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵੀਜ਼ੇ 'ਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2009 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1944
ਦਿੱਲੀ 'ਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਹਮਲੇ
ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ 1766 ਤੋਂ 1788 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ 19 ਵਾਰ ਦਿੱਲੀ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਹਰ ਵਾਰ ਦਿੱਲੀ ਜਿੱਤੀ। ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਸਿੱਖ ਦਿੱਲੀ ਪ੍ਰਤੀ ਬਹੁਤ ਘਿਣਾਉਣੇ ਸਨ।
ਪਹਿਲਾ ਰੇਡ
ਸਰਹਿੰਦ ਦੀ ਲੜਾਈ (1764) ਵਿੱਚ ਮੁਗਲਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਨਜੀਬ-ਉਦ-ਦੌਲਾ ਦੀ ਜਗੀਰ ਲੁੱਟ ਲਈ। ਨਜੀਬ ਨੇ ਅਫਜ਼ਲ ਖਾਨ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਦੇਖ-ਰੇਖ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪਹਾੜਗੰਜ ਵਿੱਚ ਛਾਪਾ ਮਾਰਿਆ।
ਦੂਜਾ ਰੇਡ
ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ 1770 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਣੀਪਤ ਦੀ ਚੌਥੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀਪਤ ਨੂੰ ਲੁੱਟ ਲਿਆ ਅਤੇ ਨਜੀਬ-ਉਦ-ਦੌਲਾ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਏ। ਉਥੋਂ ਸਿੱਖ ਨੇ ਦਿੱਲੀ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਜ਼ਬੀਤਾ ਖਾਨ ਨੂੰ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ। ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਦੋਸਤੀ ਲਈ ਵੱਡੀ ਰਕਮ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਪਰ ਜ਼ਬੀਤਾ ਨੇ ਇਹ ਮੰਗ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤੀ।
ਤੀਜਾ ਰੇਡ
1770 ਵਿੱਚ, ਨਜੀਬ-ਉਦ-ਦੌਲਾ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਜ਼ਬੀਤਾ ਖਾਨ ਨੇ ਰੋਹਿਲਾ ਦਾ ਮੁਖੀਆ ਲੈ ਲਿਆ। ਸਿੱਖ ਫਿਰ ਦਿੱਲੀ ਆ ਗਏ ਅਤੇ ਜ਼ਬੀਤਾ ਖਾਨ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਮੁਗਲਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ
1772 ਵਿਚ ਨਾਸਿਰ ਉਲ ਮੁਲਕ ਨੂੰ ਸਰਹਿੰਦ ਦਾ ਗਵਰਨਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਕੋਲ ਮੁਗਲਾਂ, ਅਫਗਾਨਾਂ ਅਤੇ ਮਰਾਠਿਆਂ ਦੇ 19,000 ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਸੀ। ਕੁੰਜਪੁਰਾ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵੇਲੇ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਸਿੱਖ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ, ਦਿਆਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਅਤੇ ਲੱਜਾ ਸਿੰਘ 6,000 ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨਾਲ। ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ 500 ਆਦਮੀ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਨਾਸਿਰ ਉਲ ਮੁਲਕ ਦਲੇਰ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ ਪਰ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ 13 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਕਿਲ੍ਹੇ ਨੂੰ ਘੇਰਾ ਪਾ ਲਿਆ। 14ਵੇਂ ਦਿਨ ਮੁਗਲਾਂ ਦੀ ਹਾਰ ਹੋਈ।
ਚੌਥਾ ਰੇਡ
18 ਜਨਵਰੀ 1774 ਨੂੰ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਚੌਥੀ ਵਾਰ ਦਿੱਲੀ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸ਼ਾਹਦਰਾ ਅਤੇ ਮੁਗਲ ਰਈਸ ਨੂੰ ਲੁੱਟ ਲਿਆ।
ਪੰਜਵਾਂ ਛਾਪਾ
ਅਕਤੂਬਰ 1774 ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਤਬਾਹੀ ਮਚਾਈ।
ਛੇਵਾਂ ਰੇਡ
ਇੱਕ 15 ਜੁਲਾਈ 1775 ਨੂੰ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਪਹਾੜਗੰਜ ਅਤੇ ਜੈਸਿੰਘਪੁਰ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਕੇ ਅੱਗ ਲਾ ਦਿੱਤੀ। ਮੁਗਲ ਸਿੱਖ ਤਰੱਕੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹੇ।
ਸੱਤਵੀਂ ਰੇਡ
ਸੱਤਵਾਂ ਹਮਲਾ ਨਵੰਬਰ 1776 ਵਿਚ ਹੋਇਆ। ਮੁਗਲ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਜਫ ਖਾਨ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਈ।
ਅੱਠਵਾਂ ਰੇਡ
ਅੱਠਵਾਂ ਹਮਲਾ ਸਤੰਬਰ 1778 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸ਼ਾਲੀਮਾਰ ਬਾਗ ਨੇੜੇ ਡੇਰਾ ਲਾਇਆ। ਮੁਗਲਾਂ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਦਾਵਤ 'ਤੇ ਬੁਲਾਇਆ।
ਨੌਵਾਂ ਰੇਡ
1 ਅਕਤੂਬਰ 1778 ਨੂੰ, ਜੋ ਕਿ ਦੁਸਹਿਰੇ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਸੀ, ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਰਕਾਬਗੰਜ ਤੱਕ ਸਾਰੇ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਮਸਜਿਦ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਤਬਾਹ ਹੋਏ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ 'ਤੇ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਸਿੱਖ ਫੜੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਮਹੀਨਾ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ।
ਦਸਵੀਂ ਰੇਡ
12 ਅਪ੍ਰੈਲ 1781 ਨੂੰ ਮੁਗਲਾਂ ਦੇ ਸਿੱਖਾਂ ਉੱਤੇ ਹਮਲਿਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਵੱਲ ਕੂਚ ਕੀਤਾ। ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਬਾਗਪਤ ਨੂੰ ਲੁੱਟ ਲਿਆ ਅਤੇ ਖੇੜਾ ਨੂੰ ਬਰਬਾਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਨਜਫ਼ ਖ਼ਾਨ ਦੀਆਂ ਚਿੱਠੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਦਿੱਲੀ ਵਿਚ ਖਤਰਾ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ। 13 ਤਰੀਕ ਨੂੰ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਸਰਧਾਣਾ ਅਤੇ ਮਵਾਨਾ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੁਰਾਦਨਗਰ ਲੁੱਟ ਲਿਆ। ਬੇਗਮ ਸਮਰੂ ਦੇ ਬਚੀ ਮਨੂ ਲਾਲ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਸਹਾਇਤਾ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਨਜਫ਼ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਅਫ਼ਰਾਸਿਯਾਬ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਸਿੱਖਾਂ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਦਾਇਗੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ। ਨਜਫ ਕੋਲ ਉਸਨੂੰ ਦੇਣ ਲਈ ਪੈਸੇ ਨਹੀਂ ਸਨ।
16 ਤਰੀਕ ਨੂੰ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਪਟਪੜਗੰਜ ਅਤੇ ਸ਼ਾਹਦਰਾ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਜੋ ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਨ। ਸਾਰੇ ਪਾਸੇ ਲੋਕ ਡਰ ਗਏ। 50 ਮੀਲ ਦੂਰ ਵੀ ਲੋਕ ਡਰ ਗਏ। ਹੋਰ ਸਿੱਖ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਸ਼ੇਖਪੁਰਾ ਅਤੇ ਬਰਨਾਵਾ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। ਉਥੋਂ ਦਾ ਅਮਿਲ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋ ਕੇ ਭੱਜ ਗਿਆ। 17 ਵੇਂ ਦਿਨ ਨਜਫ ਖਾਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਕਰੀਨਾਨਾ ਵੱਲ ਮਾਰਚ ਕੀਤਾ। ਨਜਫ਼ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਜਰਨੈਲਾਂ ਨਾਲ ਸਿੱਖ ਵਿਰੁੱਧ ਮਾਰਚ ਕੀਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦੇ ਸਨ। ਮੁਰਤਜ਼ਾ ਖ਼ਾਨ ਅਤੇ ਗਾਜ਼ੀ ਖ਼ਾਨ ਕੋਲ 4,100 ਫ਼ੌਜਾਂ ਸਿੱਖਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਮਾਰਚ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸਨ।
20 ਤਰੀਕ ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਯਮੁਨਾ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਵਾਪਸ ਆਪਣੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਅਤੇ ਲੁੱਟੀ ਹੋਈ ਜਾਇਦਾਦ ਅਤੇ ਮਾਲ ਵੇਚਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। 24 ਤਰੀਕ ਨੂੰ 500 ਹੋਰ ਸਿੱਖ 300 ਮਾਲ ਲੁੱਟ ਕੇ ਦਰਿਆ ਪਾਰ ਕਰ ਗਏ। ਇੱਕ ਝੜਪ ਹੋਈ ਜਦੋਂ ਮੀਰ ਮਨਸੂ ਨੇ ਸਿੱਖ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਬਟਲੇ ਵਿੱਚ ਮਰ ਗਿਆ।
ਗਿਆਰ੍ਹਵੀਂ ਰੇਡ
28 ਮਾਰਚ, 1782 ਨੂੰ, ਨਜਫ ਖਾਨ ਨੇ ਸ਼ਫੀ ਨੂੰ 10,000 ਦੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਮਾਰਚ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ। ਨਜਫ਼ ਖ਼ਾਨ ਹੁਕਮ ਦੇ ਕੇ ਛੇਤੀ ਹੀ ਮਰ ਜਾਵੇਗਾ। ਸ਼ਫੀ ਨੇ ਦੋ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿਚ ਬੁਲਾ ਕੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਖ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਸਤੰਬਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਬਰਸਾਤ ਦਾ ਮੌਸਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹਰਦੁਆਰ ਤੱਕ ਸਭ ਕੁਝ ਲੁੱਟ ਲਿਆ।
ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ ਰੇਡ
ਸੰਨ 1783 ਵਿਚ 40,000 ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਡੇਰਾ ਲਾਇਆ। ਸ਼ਹਿਜ਼ਾਦਾ ਮਿਰਜ਼ਾ ਸ਼ਿਕੋਹ ਹਾਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਭੱਜ ਗਿਆ। ਸਿੱਖ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨੂੰ 3 ਗਰੁੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ। 5,000 ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਦੋ ਗਰੁੱਪ ਮਜਨੂੰ-ਕਾ-ਟਿੱਲਾ ਅਤੇ ਅਜਮੇਰੀ ਗੇਟ ' ਤੇ ਤਾਇਨਾਤ ਸਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਘੇਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ 30,000 ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ ' ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੀਸ ਹਜ਼ਾਰੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਜਗ੍ਹਾ 'ਤੇ ਡੇਰਾ ਲਾਇਆ ਸੀ। ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਲੜਾਈ (1783) ਵਿੱਚ ਮੁਗਲਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਦਿੱਲੀ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ।  ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਸਿੰਘ ਵਜੋਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਤਖ਼ਤ 'ਤੇ ਬਿਠਾਇਆ ਗਿਆ ਪਰ ਜੱਸਾ ਸਿੰਘ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ ਨੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਕੀਤਾ ਕਿ ਦਲ ਖ਼ਾਲਸਾ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਤਖ਼ਤ 'ਤੇ ਬਿਠਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਮੁਗਲ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂਆਂ ਲਈ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ 7 ਸਿੱਖ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋਏ।
ਮੁਗਲ ਸਲੈਬ ਦੀ ਫੋਟੋ
ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਮੁਗ਼ਲ ਸਲੇਬ ਨੂੰ ਘੋੜੇ ਨਾਲ ਰੱਸੀ ਬਣਾ ਕੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ
ਤੇਰ੍ਹਵਾਂ ਰੇਡ
ਦਸੰਬਰ 1784 ਵਿਚ ਨਜਫ ਕੁਲੀ ਖਾਨ ਦੇ ਉਕਸਾਉਣ 'ਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਛਾਪਾ ਮਾਰਿਆ ਅਤੇ ਲੁੱਟਿਆ। ਸਿੱਖ ਕਿਸੇ ਵੀ ਜਵਾਬੀ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਲਦੀ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਗਏ।
ਚੌਦ੍ਹਵਾਂ ਰੇਡ
ਜਨਵਰੀ 1786 ਨੂੰ ਸਿੱਖਾਂ ਅਤੇ ਗੁੱਜਰਾਂ ਨੇ ਪਾਣੀਪਤ ਤੋਂ ਦਿੱਲੀ ਤੱਕ ਸਾਰੀ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। 5000 ਦੇ ਕਰੀਬ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਘੌਸਗੜ੍ਹ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਲੁੱਟ ਲਿਆ ਸੀ। ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਮੇਰਠ, ਹਾਪੁੜ ਅਤੇ ਘਰਮੁਕਤਸਰ ਨੂੰ ਹੋਰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਰਵਜੋਲੀ ਸਿੰਧਾ ਨੇ 7,000 ਕਲਵਰੀ ਅਤੇ 10 ਤੋਪਾਂ ਨਾਲ ਸਿੱਖ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ ਮਾਰਚ ਕੀਤਾ। ਸਿੱਖ ਵਾਪਸ ਆਪਣੇ ਇਲਾਕੇ ਵੱਲ ਕੂਚ ਕਰ ਗਏ।
ਪੰਦਰਵਾਂ ਰੇਡ
27 ਜੁਲਾਈ 1787 ਨੂੰ 500 ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਆਗਰਾ ਤੋਂ ਦਿੱਲੀ ਤੱਕ ਸਭ ਕੁਝ ਲੁੱਟ ਲਿਆ।
ਸੋਲ੍ਹਵਾਂ ਰੇਡ
ਸੋਲ੍ਹਵਾਂ ਹਮਲਾ ਅਗਸਤ 1787 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਸ਼ਾਹਦਰੇ ਉੱਤੇ ਫਿਰ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਸਿੱਖ ਸ਼ਾਹੀ ਪਹਿਰੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਲੜੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ। ਮਰਾਠਾਨ ਜਨਰਲ ਮਾਧੋ ਰਾਓ ਫਾਲਕੇ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਮਾਰਚ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਲੜਿਆ। ਲੜਾਈ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਆਦਮੀ ਨਦੀ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਗਏ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਮਾਰੇ ਗਏ ਜਾਂ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਏ। ਸ਼ਾਹ ਨਿਜ਼ੂਮ-ਉਦ-ਦੀਨ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ਮੁਖ ਨੇ ਹਿੰਸਾ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿੱਖ 'ਤੇ ਕਈ ਗੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਗਏ। ਫਾਲਕੇ ਨੇ ਆਤਮ ਸਮਰਪਣ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਦਕਿ ਬਾਕੀ ਜਰਨੈਲ ਭੱਜ ਗਏ।
ਸਤਾਰ੍ਹਵਾਂ ਰੇਡ
ਗ਼ੁਲਾਮ ਕਾਦਿਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸਿੱਖ ਨੇ 30 ਅਕਤੂਬਰ, 1787 ਨੂੰ ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ
ਅਠਾਰ੍ਹਵਾਂ ਰੇਡ
1788 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਗੁਲਾਮ ਕਾਦਿਰ ਦਾ ਇਲਾਕਾ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸੀ। ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਸਮੇਤ ਇਲਾਕੇ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ।
ਉਨੀਵੀਂ ਰੇਡ
12 ਮਾਰਚ, 1788 ਦੀ ਰਾਤ, ਨਜਫ ਕੁਲੀ ਖਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਸਿੱਖ ਨੇ ਸ਼ਾਹ ਆਲਮ ਦੂਜਾ ਦੇ ਤੰਬੂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਆਦਮੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਸ਼ਾਹ ਆਲਮ ਦੂਜਾ ਇੱਕ ਭਾਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਾਲੇ ਤੰਬੂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਿਹਾ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1"> ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਜਮੇ ਨੂੰ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ
ਕੌਮੂਦੀ ਟੀਚਰ
ਕੌਮੂਦੀ ਟੀਚਰ (16 ਜੁਲਾਈ 1917 - 4 ਅਗਸਤ 2009) ਇੱਕ ਗਾਂਧੀਵਾਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਕਨੂਰ, ਕੇਰਲਾ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲੜਾਕੂ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨੂੰ ਸਵੈ-ਇੱਛਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜਦੋਂ 14 ਜਨਵਰੀ 1934 ਨੂੰ ਉਹ ਵਾਟਾਕਾਰਾ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਯੰਗ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ "ਕੌਮੂਦੀ ਦਾ ਤਿਆਗ" ਲੇਖ ਲਿੱਖਿਆ। ਕੌਮੂਦੀ ਟੀਚਰ ਦੀ ਮੌਤ 4 ਅਗਸਤ 2009 ਨੂੰ ਕਨੂਰ ਵਿੱਚ ਕਾਦਾਚਿਰਾ ਵਿੱਖੇ ਹੋਈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਕੌਮੂਦੀ ਟੀਚਰ, ਜੋ ਇੱਕ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਗਾਂਧੀਵਾਦੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਲ 1934 ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦਾ ਤਿਆਗ ਕਰਨ ਦੀ ਸਵੈ ਇੱਛਾ ਦਰਸਾਈ, ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਸਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰੇਰਨਾਦਾਇਕ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦੇ ਤੌਰ ਟੇ ਉੱਚ ਪੱਧਰ ਤੇ ਉਠਾਇਆ ਗਿਆ।
ਕੌਮੂਦੀ ਦਾ ਜਨਮ 17 ਮਈ, 1917 ਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਏ ਕੇ ਰਾਮਵਰਮਾ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਦੇਵਕੀ ਕੇਤਿਲਾਅੱਮਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ।  ਉਸਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ 1934 ਵਿੱਚ ਹਰਿਜ਼ਨਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਸਦੇ ਤਿਆਗ ਦੇ ਬਾਅਦ ਗਹਿਣੇ ਨਾ ਪਹਿਨਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ।
ਮੌਤ
ਕੌਮੁਦੀ ਟੀਚਰ ਦੀ ਮੌਤ 4 ਅਗਸਤ 2009 ਨੂੰ ਕਨੂਰ ਵਿੱਚ 92 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋਈ। ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਕਦਾਚਿਰ ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੇ ਘਰ ਦੇ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਸੂਰਿਆਕਾਂਥਮ (ਅਭਿਨੇਤਰੀ)
ਸੂਰਿਆਕਾਂਥਮ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Suryakantham; 28 ਅਕਤੂਬਰ 1924 – 18 ਦਸੰਬਰ 1994) ਟਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜ਼ਾਲਮ ਸੱਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਸੂਰਯਕਾਂਥਮ ਦਾ ਜਨਮ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਗੋਦਾਵਰੀ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਕਾਕੀਨਾਡਾ ਨੇੜੇ ਵੈਂਕਟ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਰਾਯਾ ਪੁਰਮ ਵਿਖੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਤੇਲਗੂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ 14ਵੀਂ ਬੱਚੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਦਸ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਛੇ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਡਾਂਸ ਅਤੇ ਗਾਉਣਾ ਸਿੱਖ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1950 ਵਿੱਚ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਜੱਜ ਪੇਦੀਭੋਤਲਾ ਚਲਾਪਤੀ ਰਾਓ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਜੇਮਿਨੀ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਚੰਦਰਲੇਖਾ ਵਿੱਚ ਸੂਰਿਆਕਾਂਥਮ ਨੇ ਇੱਕ ਡਾਂਸਰ ਵਜੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸਨੂੰ 75 ਰੁਪਏ ਮਿਹਨਤਾਨਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਨਾਰਦਾ ਨਾਰਦੀ ਵਿੱਚ ਚਰਿੱਤਰ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਪਹਿਲੀ ਭੂਮਿਕਾ ਮਿਲੀ, ਪਰ ਆਖਰਕਾਰ ਉਸਨੇ ਜੇਮਿਨੀ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਫਿਲਮ ਗ੍ਰਹਿਪ੍ਰਵੇਸਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚਰਿੱਤਰ ਕਲਾਕਾਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਮਿਲੀ। ਉਸਨੂੰ ਸੌਦਾਮਿਨੀ ਵਿੱਚ ਹੀਰੋਇਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਉਸਨੇ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਰ ਦੁਰਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਸਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸੰਸਾਰਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜ਼ਾਲਮ ਸੱਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਇੱਕ ਹੋਰ "ਹੀਰੋਇਨ" ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਤੋਂ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਜਾਣਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਨਿਰਮਾਤਾ ਨੇ ਨਿੱਜੀ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹੀਰੋਇਨ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਉਸਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਸੂਰਿਆਕਾਂਤਮ ਨੇ ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਨੂੰ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤਾ, "ਮੈਂ ਦੂਜੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੀ ਨਾਖੁਸ਼ੀ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦਾ।" ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਕੋਡਰਿਕਮ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਫਲਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਪੱਧਰ ਲਿਆਇਆ। ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਬੀ. ਨਾਗੀ ਰੈੱਡੀ ਅਤੇ ਚੱਕਰਪਾਣੀ ਸੂਰਯਕਾਂਥਮ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਫਿਲਮ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਿਲਮ ਗੁੰਡਮਾ ਕਥਾ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਐਨਟੀ ਰਾਮਾ ਰਾਓ, ਅਕੀਨੇਨੀ ਨਾਗੇਸ਼ਵਰ ਰਾਓ ਅਤੇ ਐਸਵੀ ਰੰਗਾ ਰਾਓ ਸਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੂਰਿਆਕਾਂਥਮ ਨੇ ਗੁੰਡਮਾ ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। ਫਿਲਮ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਫਲ ਰਹੀ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1">
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1994 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1924 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੇਖ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੋਂ ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ
ਬ੍ਰਜੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ ਬ੍ਰਹਮਾ
ਬ੍ਰਜੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਬੋਡੋ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸੰਨ 2015 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਬੇਦੀ ਡੇਨਖੋ ਬੇਦੀ ਗਾਬ ਨੂੰ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਜੇਤਾ ਬ੍ਰਜੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਕੋਕਰਾਝਾਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬੋਡੋਫਾ ਹਾ,ਸ, ਬਗਨਸ਼ਾਲੀ ਵਿਖੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ 16 ਵਾਂ ਉਪੇਂਦਰ ਨਾਥ ਬ੍ਰਹਮਾ ਸੈਨਿਕ ਆਫ਼ ਹਿਊਮੈਨਟੀ ਅਵਾਰਡ (ਯੂ ਐਨ ਬੀ ਐਸ ਐਚ) 2019 ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਉਪੇਂਦਰ ਨਾਥ ਬ੍ਰਹਮਾ ਟਰੱਸਟ (ਯੂਐਨਬੀਟੀ) ਦੁਆਰਾ ਹਰ ਸਾਲ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਲ ਬੋਡੋ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਯੂਨੀਅਨ (ਏਬੀਐਸਯੂ) ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬੋਡੋਫਾ ਉਪੇਂਦਰ ਨਾਥ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਕਾਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹੈ। ਬੋਡੋ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਬੋਡੋ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਪਾਏ ਯੋਗਦਾਨ ਬਦਲੇ ਬ੍ਰਜੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਵੀ ਵੀ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ 300 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਓਖਰੰਗ ਗੋਂਗਸੇ ਨੰਗੌ 1975 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ 1994 ਵਿੱਚ ਸੋਮਸਵਰੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਸਾਹਿਤਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੋ ਬੋਡੋ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਦੁਆਰਾ ਗਠਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 1986 ਵਿੱਚ ਥੂਨਲਾਈ ਅਰਵ ਸੰਸ੍ਰੀ (ਰਾਈਥਾਈ), ਰਾਇਥਮਾਲਾ (1992), ਨਵਜੌਰ ਆਰ ਆਰ ਸਵਰਜੀ (1994) ਅਤੇ ਅੰਗ ਪਵੀਪਿੰਗਨ (1994) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਨੇ 2009 ਵਿੱਚ ਬੇਦੀ ਡੇਂਗਖਵ ਬੇਦੀ ਗਾਬ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਬੀਟੀਸੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ 2013 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੋਦ ਚੰਦਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਸਾਹਿਤਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਉਹ 2002 ਤੋਂ 2008 ਤੱਕ ਛੇ ਸਾਲ ਬੋਡੋ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਿਹਾ। 2009 ਬ੍ਰਹਮਾ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਸਿਲੀਗੁੜੀ ਦੇ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਇਲਾਜ ਅਧੀਨ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ 29 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਕੌਸ਼ਲਿਆ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਬੋਡੋਲੈਂਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਾਈਸ-ਚਾਂਸਲਰ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਲੈਸ਼ਰਾਮ ਲਾਡੂਸਿੰਘ ਮੁੱਖ ਮਹਿਮਾਨ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਐਵਾਰਡ ਸੌਂਪਿਆ। ਅਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਯਾਦਗਾਰੀ ਚਿੰਨ, ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪੱਤਰ ਅਤੇ 1,00,000 ਦਾ ਰੁਪਏ ਦਾ ਚੈੱਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਯੂ ਐਨ ਬੀ ਟਰੱਸਟ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ, ਡਾ. ਸਬੰਗ ਬਾਸੁਮੈਤਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੀ ਰਸਮ 2004 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਨਾਮਵਰ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਬੋਡੋ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਜੋਗਿੰਦਰ ਕੁਮਾਰ ਬਾਸੂਮਤਰੀ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ
ਟੀਲ (ਬੱਤਖ਼)
ਟੀਲ (lesser whistling duck), ਇੱਕ ਬੱਤਖ਼ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਪੰਛੀ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਉੱਪ ਮਹਾਂਦੀਪ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਆਮ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਝੀਲਾਂ, ਛੰਭਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਥਾਂਵਾਂ ਤੇ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਣੀ ਲਾਗਲੇ ਦਰਖ਼ਤਾਂ ਤੇ ਬੈਠਾ ਵੀ ਵਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਤੇ ਆਹਲਣੇ ਵੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਬਿਰਛੀ ਟੀਲ ਭਾਵ ਬਿਰਛਾਂ ਤੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਟੀਲ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਛੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪੰਛੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਛੀ
ਅਬਿਆਣਾ ਖੁਰਦ
ਅਬਿਆਣਾ ਖੁਰਦ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਤਹਿਸੀਲ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਪਦਮਾ ਦੇਸਾਈ
ਪਦਮਾ ਦੇਸਾਈ (ਜਨਮ 12 ਅਕਤੂਬਰ, 1931) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ-ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਕਾਸ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਜਨਮ 1960 ਵਿੱਚ ਹਾਰਵਰਡ ਵਿੱਚ ਪੀਐਚਡੀ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੀ ਗਲੈਡੀਜ਼ ਅਤੇ ਰੋਲੈਂਡ ਹੈਰੀਮਨ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਐਮਰੀਟਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਟਰਾਂਜਿਸ਼ਨ ਇਕਨਾਮੀਜ਼ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਉਸ ਨੂੰ 2009 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਦੇਸਾਈ ਦਾ ਜਨਮ ਅਤੇ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਸੂਰਤ, ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਗੁਜਰਾਤੀ ਅਨਾਵਿਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਉਸਨੇ 1951 ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੀਏ (ਇਕਨਾਮਿਕਸ) ਕੀਤੀ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1953 ਵਿੱਚ ਇਸੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਐਮ.ਏ (ਇਕਨਾਮਿਕਸ) ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ. 1960 ਵਿੱਚ ਹਾਰਵਰਡ ਤੋਂ
ਕੈਰੀਅਰ
ਨਵੰਬਰ 1992 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੀ ਗਲੇਡਿਸ ਅਤੇ ਰੋਲੈਂਡ ਹੈਰੀਮਨ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਟਰਾਂਜਿਸ਼ਨ ਇਕਨਾਮੀਜ਼ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਬਣ ਗਈ।
ਉਹ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1995 ਦੀਆਂ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਖਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸੀ। ਉਹ 2001 ਵਿੱਚ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਆਰਥਿਕ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ।
ਉਸਨੇ 2012 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਯਾਦਾਂ, ਬ੍ਰੇਕਿੰਗ ਆਊਟ: ਐਨ ਇੰਡੀਅਨ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਅਮਰੀਕਨ ਜਰਨੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਜਗਦੀਸ਼ ਭਗਵਤੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ-ਅਮਰੀਕੀ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਤੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹਨ; ਜੋੜੇ ਦੀ ਇੱਕ ਧੀ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਔਰਤ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1931
ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਨੂੰ ਅਪੀਲ
ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ "ਕੋਈ ਵਸਤੂ ਅੱਛੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ 'ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤਕ' ਹੈ, ਜਾਂ ਕੋਈ ਵਸਤੂ ਬੁਰੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ 'ਅਪ੍ਰਾਕਿਰਤਿਕ' ਹੈ"।
ਰੂਪ
ਇਹ ਕਿਸਮ ਦੇ ਤਰਕ ਦਾ ਆਮ ਰੂਪ ਹੈ:
ਵਸਤੂ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤਕ ਹੈ।
ਵਸਤੂ ਅਪ੍ਰਾਕਿਰਤਿਕ ਹੈ।
ਇਸਲਈ ਵਸਤੂ ਬੁਰੀ ਹੈ।
ਇਵਾਨਾ (ਅਭਿਨੇਤਰੀ)
ਅਲੀਨਾ ਸ਼ਾਜੀ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Aleena Shaji), ਆਪਣੇ ਸਟੇਜ ਨਾਮ ਇਵਾਨਾ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਾਮਿਲ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਅਲੀਨਾ ਨੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਰਾਣੀ ਪਦਮਿਨੀ (2015) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਮਾਸਟਰਜ਼ (2012) ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਰਾਹੀਂ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਾਲ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਅਲੀਨਾ ਨੇ ਫਿਰ ਮੁੱਖ ਕਿਰਦਾਰ ਦੀ ਧੀ ਵਜੋਂ ਅਨੁਰਾਗਾ ਕਰਿਕਿਨ ਵੇਲਮ (2016) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਬਾਲਾ ਨੇ ਅਨੁਰਾਗਾ ਕਰੀਕੁਨ ਵੇਲਮ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਖਬਰ ਲੇਖ ਔਨਲਾਈਨ ਦੇਖਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਅਲੀਨਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ, ਨਾਚਿਆਰ (2018) ਵਿੱਚ ਕਾਸਟ ਕਰਨ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਯੋਤਿਕਾ ਅਤੇ ਜੀਵੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਵੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਨ। ਬਾਲਾ ਨੇ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਸਟੇਜ ਦਾ ਨਾਮ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜੋ ਤਾਮਿਲ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਉਚਾਰਣ ਵਿੱਚ ਅਸਾਨ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ, ਇਵਾਨਾ ਨਾਮ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ। ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ, ਉਸਨੇ ਤਮਿਲ ਦੀਆਂ ਕਲਾਸਾਂ ਲਈਆਂ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਦੇ ਸਹਿ-ਅਦਾਕਾਰਿਆਂ ਨੇ ਕੁਝ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਫਿਲਮਾਉਣ ਵੇਲੇ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤੇ। ਅਰਾਸੀ, ਇੱਕ ਜਵਾਨ, ਮਾਸੂਮ ਕੁੜੀ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਇਵਾਨਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ। Sify.com ਨੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ "ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਤਾਜ਼ੇ ਚਿਹਰੇ ਅਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਭਾਵਪੂਰਤ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਵਾਨਾ ਇੱਕ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸਯੋਗ ਅਰਾਸੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ"। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦ ਨਿਊ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੇ ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਵਾਨਾ ਨੇ "ਇੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ" ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇੰਡੀਆ ਟੂਡੇ ਦੇ ਸਮੀਖਿਅਕ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਵਾਨਾ ਇੱਕ "ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ" ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ "ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਅਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਯਕੀਨਨ" ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਅਬਿਆਣਾ ਕਲਾਂ
ਅਬਿਆਣਾ ਕਲਾਂ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਤਹਿਸੀਲ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸਮਿਤਾ ਤਾਂਬੇ
ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸਨੇ 2009 ਵਿੱਚ ਜੋਗਵਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ ਦੀ ਮਰਾਠੀ ਫਿਲਮ 72 ਮੀਲਜ਼-ਏਕ ਪ੍ਰਵਾਸ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਹ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਹਾਊਸ ਰਿੰਗਿੰਗ ਰੇਨ ਦੀ ਵੀ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ 2019 ਵਿੱਚ ਸਾਵਤ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਬਦਲੇ ਹੱਸੂ, ਸੈਕਰਡ ਗੇਮਜ਼ (ਸੀਜ਼ਨ 2) ਅਤੇ ਪੰਗਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਤੰਬੇ ਨੇ 2019 ਵਿੱਚ ਥੀਏਟਰ ਕਲਾਕਾਰ ਵਰਿੰਦਰ ਦਿਵੇਦੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1"> ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਰਾਠੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1983
ਕੰਵਰ ਸੁਖਦੇਵ
ਕੰਵਰ ਸੁਖਦੇਵ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਹੈ।
ਕੰਵਰ ਸੁਖਦੇਵ ਪਿੰਡ ਚੂਹੜਵਾਲੀ, ਡਾਕ ਆਦਮਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਜਲੰਧਰ ਤੋਂ ਹੈ।
ਕਾਵਿ-ਨਮੂਨਾ
ਪੁਲਾਂ ਜਿਹੀ ਸਾਡੀ ਤਕਦੀਰ
ਉੱਤੋਂ ਦੀ ਤਾਂ ਲੰਘ ਗਏ ਮੁਹੱਬਤਾਂ ਦੇ ਕਾਫ਼ਲੇ ਤੇ ਥੱਲਿਓਂ ਦੀ ਉਮਰਾਂ ਦੀ ਨੀਰ। ਅਸੀਂ ਰਹੇ ਹਾਣੀਆਂ ਨਾ ਪਾਣੀਆਂ ਦੇ ਅੰਮੀਏ ਨੀ ਪੁਲਾਂ ਜਿਹੀ ਸਾਡੀ ਤਕਦੀਰ... ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਜਿਹਾ ਬੁੱਤ ਸਾਡਾ ਪੱਥਰਾਂ ਦੀ ਨਗਰੀ 'ਚ ਟੁੱਟ ਫੁੱਟ ਹੋਇਆ ਚੂਰੋ ਚੂਰ। ਕੰਮੀਆਂ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਜਿਹੀ ਜੂਨ ਅਸੀਂ ਆਏ ਮਾਏ ਹੋਏ ਪਏ ਹਾਂ ਛੱਪੜਾਂ ਦਾ ਬੂਰ। ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਬੁੱਤ ਦਾ ਜੋ ਅੰਗ-ਅੰਗ ਜੋੜ ਦੇਵੇ ਲੱਭ ਕੇ ਲਿਆ ਦੇ ਕੋਈ ਪੀਰ... ਕਦੀ ਜਿਹਨੂੰ ਲੋਰੀਆਂ ਦੀ ਚਾਨਣੀ 'ਚ ਅੰਮੀਏ ਤੂੰ ਪਾਲਿਆ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਖ਼ੁਸ਼ਬੋ। ਆਪਣੀਆਂ 'ਸੀਸਾਂ ਦੀਆਂ ਲੜੀਆਂ 'ਚ ਅੰਮੀਏ ਤੂੰ ਜਿਹਨੂੰ ਕਦੇ ਲਿਆ ਸੀ ਪਰੋ। ਅੱਜ ਉਹੀ ਮਹਿਕ ਤੇਰੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੇ ਵਿਰਾਨਿਆਂ 'ਚ ਹੋਈ ਫਿਰੇ ਮਾਏ ਲੀਰੋ ਲੀਰ... ਵੇਖ ਤਕਦੀਰ ਸਾਡੀ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਰੁੱਤ ਮਾਏ ਕੰਡਿਆਂ ਦੀ ਜੂਨ ਪਈ ਹੰਢਾਵੇ। ਸਾਡਿਆਂ ਤਾਂ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਮੁਕੱਦਰਾਂ ਦੀ ਲੀਕ ਮਾਏ ਸਾਨੂੰ ਕਿਤੇ ਨਜ਼ਰੀਂ ਨਾ ਆਵੇ। ਸਾਹਿਬਾਂ, ਬੱਕੀ, ਤੀਰ, ਤਕਦੀਰ ਸਾਰੇ ਲੁੱਟ ਗਏ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਮਿਲੇ ਜੰਡ ਦੇ ਕਰੀਰ... ਉੱਤੋਂ ਦੀ ਤਾਂ ਲੰਘ ਗਏ ਮੁਹੱਬਤਾਂ ਦੇ ਕਾਫ਼ਲੇ ਤੇ ਥੱਲਿਓਂ ਦੀ ਉਮਰਾਂ ਦੀ ਨੀਰ। ਅਸੀਂ ਰਹੇ ਹਾਣੀਆਂ ਨਾ ਪਾਣੀਆਂ ਦੇ ਅੰਮੀਏ ਨੀ ਪੁਲਾਂ ਜਿਹੀ ਸਾਡੀ ਤਕਦੀਰ...
ਭਨੀਤਾ ਦਾਸ
ਭਨੀਤਾ ਦਾਸ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ ਜੋ ਅਸਾਮੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ 2017 ਦੇ ਡਰਾਮੇ ਵਿਲੇਜ ਰੌਕਸਟਾਰਸ ਵਿੱਚ ਧੂਨੂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਚਾਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਇਨਾਮਾਂ ਸਮੇਤ ਕਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ। ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ 91ਵੇਂ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡਸ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਐਂਟਰੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਭਨੀਤਾ ਸਰਬੋਤਮ ਬਾਲ ਕਲਾਕਾਰ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸਨਮਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਭਨੀਤਾ ਦਾ ਜਨਮ ਆਸਾਮ ਦੇ ਛਾਏਗਾਓਂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਕੁੜੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਵਿਧਵਾ ਮਾਂ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਅੰਤਮ ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ ਕਰਨ ਲਈ ਖੇਤੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਭਨੀਤਾ ਮੱਲਿਕਾ ਦਾਸ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਹੈ ਜੋ ਛਾਏਗਾਓਂ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਲੇਜ ਰੌਕਸਟਾਰਸ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਰੀਮਾ ਦਾਸ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਪਿੰਡ ਰੌਕਸਟਾਰਜ਼
ਭਨੀਤਾ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਰੀਮਾ ਦਾਸ ਨੇ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਸੀ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਦਸ ਸਾਲ ਦੀ ਬੱਚੀ ਧੁੰਨੂੰ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਗਿਟਾਰ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਇੱਕ ਰਾਕ ਬੈਂਡ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਸਕੇ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾ
ਪਰਾਗ ਦੀ ਗਿਣਤੀ
ਪਰਾਗ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹਵਾ ਦੇ ਇੱਕ ਘਣ ਮੀਟਰ ਵਿੱਚ ਪਰਾਗ ਦੇ ਦਾਣਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦਾ ਮਾਪ ਹੈ। ਉੱਚ ਪਰਾਗ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਈ ਵਾਰ ਐਲਰਜੀ ਸੰਬੰਧੀ ਵਿਕਾਰ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਐਲਰਜੀ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆ ਦੀਆਂ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਖਾਸ ਪੌਦਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਘਾਹ, ਸੁਆਹ, ਜਾਂ ਜੈਤੂਨ ਲਈ ਗਿਣਤੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਪੌਦਿਆਂ ਲਈ ਮਾਪ ਕੀਤੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਨਿੱਘੇ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹਲਕੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਰਾਗ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਠੰਡੀਆਂ ਸਰਦੀਆਂ ਕਾਰਨ ਪਰਾਗ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ, ਪਰਾਗ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੀ ਜਨਤਕ ਘੋਸ਼ਣਾ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰ ਵਿਲੀਅਮ ਫਰੈਂਕਲੈਂਡ, ਇੱਕ ਇਮਯੂਨੋਲੋਜਿਸਟ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਲਿਓਨਾਰਡ ਬੀਲੋਰੀ, ਐਮ.ਡੀ. ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਜੋ ਕਿ ਅਮਰੀਕਨ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਐਲਰਜੀ, ਅਸਥਮਾ ਅਤੇ ਇਮਯੂਨੋਲੋਜੀ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਲਵਾਯੂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਕਾਰਨ 2040 ਤੱਕ ਪਰਾਗ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੁੱਗਣੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ
ਰਸਮ
ਰਸਮ / ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਾਰੇ, ਸ਼ਬਦ, ਕਿਰਿਆਵਾਂ, ਜਾਂ ਵਸਤੂਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਇੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕ੍ਰਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਰਸਮਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਭਾਈਚਾਰਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਨੂੰ ਰੂਪਵਾਦ, ਪਰੰਪਰਾਵਾਦ, ਅਸਮਾਨਤਾ, ਨਿਯਮ-ਸ਼ਾਸਨ, ਸੈਕਰਲ ਪ੍ਰਤੀਕਵਾਦ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ।
ਰਸਮਾਂ ਸਾਰੇ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਮਾਜਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਨਾ ਸਿਰਫ ਸੰਗਠਿਤ ਧਰਮਾਂ ਅਤੇ ਸੰਪਰਦਾਵਾਂ ਦੇ ਪੂਜਾ ਸੰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸੰਸਕਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਬਲਕਿ ਇਸ ਦੇ ਲੰਘਣ ਦੇ ਸੰਸਕਾਰ, ਪ੍ਰਾਸਚਿੱਤ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧੀਕਰਨ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ, ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ ਦੀਆਂ ਸਹੁੰਆਂ, ਸਮਰਪਣ ਸਮਾਰੋਹ, ਤਾਜਪੋਸ਼ੀ ਅਤੇ ਉਦਘਾਟਨ, ਵਿਆਹ, ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਹੱਥ ਮਿਲਾਉਣ ਅਤੇ "ਹੈਲੋ" ਕਹਿਣ ਵਰਗੀਆਂ ਆਮ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਰਸਮਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਰਸਮ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦੀਆਂ ਕਈ ਵਿਰੋਧੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵੇਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਕੀਰੀਆਕਿਡਿਸ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਇੱਕ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਰਸਮ ਇੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਗਤੀਵਿਧੀ (ਜਾਂ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ) ਲਈ ਇੱਕ ਬਾਹਰੀ ਵਿਅਕਤੀ ਜਾਂ "etic" ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਹੈ, ਜੋ ਬਾਹਰੀ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ, ਤਰਕਹੀਣ, ਗੈਰ-ਅਨੁਕੂਲ, ਜਾਂ ਤਰਕਹੀਣ ਜਾਪਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਜਾਂ "ਏਮਿਕ" ਕਲਾਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਵੀ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਅਣਜਾਣ ਦਰਸ਼ਕ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ
ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਰਸਮ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਤਕਨੀਕੀ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੁਹਰਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵਿਵਹਾਰ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਚਿੰਤਾ ਨੂੰ ਬੇਅਸਰ ਕਰਨ ਜਾਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਜਨੂੰਨੀ-ਲਾਜ਼ਮੀ ਵਿਕਾਰ ਦਾ ਲੱਛਣ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਜਨੂੰਨੀ-ਮਜਬੂਰੀ ਵਾਲੇ ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਵਾਲੇ ਵਿਵਹਾਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਲੱਗ-ਥਲੱਗ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਵਿਉਂਤਪੱਤੀ
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ ਰਸਮ ਲਾਤੀਨੀ ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜਾਂ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, "ਉਹ ਜੋ ਰੀਤੀ (ਰਿਤੂਆਂ) ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ"। ਰੋਮਨ ਨਿਆਂਇਕ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ, ਰਸਮ ਕੁਝ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਤਰੀਕਾ (mos) ਸੀ, ਜਾਂ "ਸਹੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ, ਰਿਵਾਜ"। ਰੀਤੂਆਂ ਦਾ ਮੂਲ ਸੰਕਲਪ ਵੈਦਿਕ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦੇ ਤਾਤਾ ("ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਮਾਨ ਕ੍ਰਮ)" ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, "ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ, ਦੁਨਿਆਵੀ, ਮਨੁੱਖੀ ਅਤੇ ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜਾਂ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਆਮ ਦੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਤੇ ਨਿਯਮਿਤ ਵਿਵਸਥਾ, ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਸਹੀ, ਕੁਦਰਤੀ ਅਤੇ ਸੱਚੀ ਬਣਤਰ।
ਦਾਅਵਤ, ਵਰਤ ਰੱਖਣ, ਅਤੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੀ ਰਸਮ
ਦਾਅਵਤ ਅਤੇ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦੇ ਸੰਸਕਾਰ ਉਹ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਭਾਈਚਾਰਾ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੀ ਬਜਾਏ ਬੁਨਿਆਦੀ, ਸਾਂਝੀਆਂ ਧਾਰਮਿਕ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਦੁੱਖ ਦੇ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਦਾਅਵਤ ਜਾਂ ਵਰਤ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਰਮਜ਼ਾਨ ਦੌਰਾਨ ਫਿਰਕੂ ਰੋਜ਼ੇ ਰੱਖਣਾ; ਨਿਊ ਗਿਨੀ ਵਿੱਚ ਸੂਰਾਂ ਦਾ ਕਤਲੇਆਮ; ਕਾਰਨੀਵਾਲ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ; ਜਾਂ ਕੈਥੋਲਿਕ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸਜ਼ਾ-ਯਾਫਤਾ ਜਲੂਸ।
ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਪਾਣੀ ਦੀ ਰਸਮ ਇੱਕ ਰਸਮ ਜਾਂ ਰਸਮੀ ਰਿਵਾਜ ਹੈ ਜੋ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕੇਂਦਰੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਵਜੋਂ ਵਰਤਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਧਾਰਮਿਕ ਸਿੱਖਿਆ ਜਾਂ ਰਸਮ ਸ਼ੁੱਧੀਕਰਨ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਡੁਬੋਇਆ ਜਾਂ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਵਿੱਚ ਯਹੂਦੀ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਮਿਕਵੇਹ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸ਼ੁੱਧੀਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਰਿਵਾਜ ਹੈ; ਸ਼ਿੰਤੋ ਵਿੱਚ ਮਿਸੋਗੀ, ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਸ਼ੁੱਧੀਕਰਨ ਦੀ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਪਵਿੱਤਰ ਝਰਨੇ, ਨਦੀ, ਜਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ
ਜਣਨ-ਸ਼ਕਤੀ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾ
ਜਣਨ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਸੰਸਕਾਰ ਧਾਰਮਿਕ ਰਸਮਾਂ ਹਨ ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਜਾਂ ਕੁਦਰਤੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਜਨਨ ਨੂੰ ਉਤੇਜਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ "ਇੱਕ ਮੁੱਢਲੇ ਜਾਨਵਰ ਦੀ ਬਲੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਪਜਾਊਪਣ ਜਾਂ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵੀ ਕੁਰਬਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ"।
ਜਿਣਸੀ ਰਸਮਾ
ਜਿਨਸੀ ਰਸਮਾਂ ਦੋ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ: ਸਭਿਆਚਾਰ-ਨਿਰਮਿਤ, ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਵਿਵਹਾਰ, ਮਨੁੱਖੀ ਜਾਨਵਰ ਨੇ ਪ੍ਰਜਣਨ ਲਈ ਵਿਕਾਸਵਾਦੀ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀਆਂ ਤੋਂ ਸੈਕਸ ਰਸਮਾਂ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਫਿਰ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ, ਨਾਚਾਂ ਆਦਿ ਵਰਗੇ ਪਹਿਲੂਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ ਜਿਨਸੀ ਰਸਮਾਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਰਸਮੀ ਅਤੇ/ਜਾਂ ਧਾਰਮਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਰਾਜਨੈਤਿਕ ਰਸਮਾਂ
ਮਾਨਵ-ਵਿਗਿਆਨੀ ਕਲਿਫੋਰਡ ਗੀਰਟਜ਼ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਰਸਮਾਂ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ; ਅਰਥਾਤ, ਬਾਲੀਨੀਜ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਰਸਮਾਂ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਗਹਿਣਾ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਕਿ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਰਸਮਾਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰਨ ਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯੋਗਤਾ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰਾਜੇ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਸਮਾਜਿਕ ਦਰਜੇਬੰਦੀ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਭਿਆਚਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਕਲਪ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਰਿਵਾਜ ਅਤੇ ਅੰਦਲੋਨ
ਅਜ਼ਾਮਪੁਰ
ਅਜ਼ਾਮਪੁਰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਤਹਿਸੀਲ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸਾਇਮਾ ਅਜ਼ਹਰ
ਸਾਇਮਾ ਅਜ਼ਹਰ ( ਉਰਦੂ: صائمہ اجہر ), ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਉਹ ਏ.ਆਰ.ਏ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਦੀ ਸਟੰਟ ਗੇਮ ਸ਼ੋਅ ਮੈਡਵੋਵਰਸ ਸੀਜ਼ਨ 2 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ ਸੀ।
2012 ਵਿੱਚ ਸਈਮਾ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਦੋਸਤ ਨੇ ਮਾਡਲਿੰਗ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਵੀਟ ਮਿਸ ਸੁਪਰ ਮਾਡਲ 2011 ਵਿੱਚ ਮਿਸ ਫਿਲੋਨੇਨੀਕ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤੀਆ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਮਾਡਲਿੰਗ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਜ਼ਹਰ ਫਿਜਿਓਲੌਜੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰਸ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਅਜ਼ਹਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਕਦੇ ਸੋਚਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਬਣਾਂਗੀ ਜਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਕਲਪ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਮੰਨਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਔਰਤ ਦੀ ਕਿਸਮਤ ਨੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਮੁਸਕਰਾਈ!"। ਅਜ਼ਹਰ ਨੇ ਆਰੀ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਦੇ ਹਕੀਕਤ ਖੇਡ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ 'ਮੈਡਵੋਚਰ' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਸਨੇ ਐਕਸ਼ਨ ਥ੍ਰਿਲਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫਿਲਮ ਰੱਸਾ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਕੀਤੀ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਰਾਚੀ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਲਾਲ
thumb|ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਲਾਲ ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਲਾਲ (ਜਨਮ ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਦੇਸਾਈ ; 6 ਨਵੰਬਰ 1948) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਥਕ ਡਾਂਸਰ ਅਤੇ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਹੈ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਲਾਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ, ਰਜਨੀਕਾਂਤ ਦੇਸਾਈ - ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਆਗਰਾ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਆਫਤਾਬ-ਏ-ਮੋਸੀਕੀ ਉਸਤਾਦ ਫੈਯਾਜ਼ ਖਾਨ ਦੇ ਚੇਲੇ ਦੁਆਰਾ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 6 ਸਾਲ ਦੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕੱਥਕ ਡਾਂਸ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰੋਸ਼ਨ ਕੁਮਾਰੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।
ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਲਾਲ ਨੇ ਪੰਡਿਤ ਗੋਪੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਸ਼੍ਰੀ ਮੋਹਨ ਰਾਓ ਕਲਿਆਨਪੁਰਕਰ ਅਤੇ ਜੈਪੁਰ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਪੰਡਿਤ ਦੇਵੀ ਲਾਲ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕਥਕ ਨਾਚ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸਨੇ 2009-2012 ਤੱਕ ਰੀਪਰਟਰੀ ਅਤੇ ਕੱਥਕ ਕੇਂਦਰ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਫਾਰ ਕਲਚਰਲ ਰਿਲੇਸ਼ਨਜ਼, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਇੱਕ ਉੱਚ ਦਰਜੇ ਦੀ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ।
ਨੇਪਾਲ ਦਾ ਸੰਵਿਧਾਨ
ਨੇਪਾਲ ਦਾ ਸੰਵਿਧਾਨ, 2015 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। 20 ਸਤੰਬਰ 2015 ਨੂੰ ਨੇਪਾਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਲਈ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਰਮਨਿਰਪੱਖ ਅਤੇ ਜਮਹੂਰੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਨੇ ਨੇਪਾਲ ਦੇ 2007 ਵਾਲੇ ਅੰਤ੍ਰਿਮ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਥਾਂ ਲਈ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਾਰਨ ਯਾਦਵ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਲਾਜ਼ਮੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਸੰਵਿਧਾਨ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਅਸਫਲਤਾ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੂਜੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੁਆਰਾ ਮੌਜੂਦਾ ਸੰਵਿਧਾਨ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਲਾਲ
ਕੈਰੀਅਰ
ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਦੇ ਸੋਲੋ ਪਰਫਾਰਮੈਂਸ ਨੂੰ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਪ੍ਰਫੁੱਲਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਭਿਨੈ ਅਤੇ ਜੈਪੁਰ ਘਰਾਣੇ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲੱਕੜੀ, ਉਸਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਤਾਲ ਦੇ ਨਮੂਨੇ। ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਲਾਲ ਨੇ, ਸਾਲ 2001 ਵਿੱਚ, ਕੱਛ ਵਿੱਚ ਦੁਖਦਾਈ ਭੂਚਾਲ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਵਰਲਡ ਟ੍ਰੇਡ ਸੈਂਟਰ ਦੇ ਟਵਿਨ ਟਾਵਰਾਂ 'ਤੇ ਹੋਏ ਹਮਲੇ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਟੀਵੀ ਕੁਇਜ਼ ਸ਼ੋਅ ' ਕੌਣ ਬਣੇਗਾ ਕਰੋੜਪਤੀ ' 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਕਲਪਨਾਤਮਕ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫੀ ਡਰਾਇੰਗ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ' ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਅਭਿਨੀਤ।
ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਨੇ ਪ੍ਰਭਾਤ ਮੁਖਰਜੀ ਦੁਆਰਾ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ - ਸ਼ਾਇਰ-ਏ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਮਹਜੂਰ (1972) ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ - ਅਭਿਨੇਤਾ ਬਲਰਾਜ ਸਾਹਨੀ, ਪਰੀਕਸ਼ਤ ਸਾਹਨੀ, ਪ੍ਰਾਣ ਦੇ ਨਾਲ - ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਜੈਪੁਰ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਪੰਡਿਤ ਦੇਵੀ ਲਾਲ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਕਥਕ ਡਾਂਸਰ ਅਭਿਮਨਿਊ ਲਾਲ (ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ) ਅਤੇ ਵਿਧਾ ਲਾਲ ਉਸਦੇ ਚੇਲੇ ਹਨ।
ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸਨੂੰ "ਨ੍ਰਿਤਿਆ ਸ਼ਾਰਦਾ", "ਨਾਟਯ ਕਲਾ ਸ਼੍ਰੀ", "ਭਾਰਤ ਗੌਰਵ", "ਕਲਾ ਸ਼ਿਰੋਮਣੀ" ਅਤੇ "ਕਲਪਨਾ ਚਾਵਲਾ ਅਵਾਰਡ", "ਜੀਜਾਬਾਈ ਵੂਮੈਨ ਅਚੀਵਰਸ ਅਵਾਰਡ", "ਆਚਾਰੀਆ ਕਲਾ ਵਿਪਾਂਚੀ" "Kathak Guru Vidushi Smt. ਦੇ ਖਿਤਾਬ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਰੇਬਤੀ ਮੋਹਨ ਦੱਤਾ ਚੌਧਰੀ
ਰੇਬਤੀ ਮੋਹਨ ਦੱਤਾ ਚੌਧਰੀ (1924-2008) ਅਸਾਮ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਗੌਰੀਪੁਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਉੱਘਾ ਆਸਾਮੀ ਸਾਹਿਤਕਾਰ, ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਕੈਡਮੀਸ਼ੀਅਨ ਸੀ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਉਹ ਸ਼ੀਲਭੱਦਰ ਕਲਮੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੁਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਰੇਬਤੀ ਮੋਹਨ ਦੱਤਾ ਚੌਧਰੀ ਦਾ ਜਨਮ 1924 ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਸਾਮ ਰਾਜ ਦੇ ਦੁਬਰਾਏ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਕਸਬੇ ਗੌਰੀਪੁਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕਾਰਮਾਈਕਲ ਕਾਲਜ, ਰੰਗਪੁਰ (ਹੁਣ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼) ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 1946 ਵਿਚ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁੱਧ ਗਣਿਤ ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ, ਪਹਿਲੇ ਦਰਜੇ ਅਤੇ ਸਿਲਵਰ ਮੈਡਲ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
29 ਫਰਵਰੀ 2008 ਨੂੰ ਗੁਹਾਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾ
ਮਧੂਪੁਰ ਅਰੂ ਤਰੰਗਣੀ, ਅਗੋਮਨੀਰ ਘਾਟ, ਅਨਾਹਤਗੁਰੀ, ਅਬੀਚਿੰਨਾ, ਪ੍ਰਚੀਰ, ਗੋਧੁਲੀ ਅਤੇ ਅਨੁਸੰਧਾਨ (ਸਾਰੇ ਨਾਵਲ) ਅਤੇ ਬਾਸਤਾਬ, ਬੀਰ ਸੈਨਿਕ, ਸਮੂਦਰਤੀਰ, ਤਰੁਆ ਕੜਮ, ਪ੍ਰਤੀਕਸ਼ਾ, ਉੱਤਰਨ, ਮੇਜ਼ਾਜ਼, ਸ਼ੀਲਾਭਦਰ ਕੁਰਿਆ ਗਲਪਾ, ਨਿਰਬਾਚੀਤਾ ਗਲਪਾ, ਮਧੁਪੁਰਰ ਮਧੁਕਰ, ਅਨਿਆ ਏਕ ਮਧੁਪੁਰ, ਉੱਤਰ ਨਈ, ਦਯਿਤਾ ਅਰੂ ਅਨਯਾਨਿਆ ਗਲਪਾ, ਬਿਸਵਾਸ ਅਰੂ ਅਨੰਨਿਆ ਗਲਪਾ, ਲਗੇਰੀਆ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੱਤਾ ਚੌਧਰੀ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਈ ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦਾ ਹਿੰਦੀ, ਬੰਗਾਲੀ, ਪੰਜਾਬੀ, ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਉੜੀਆ ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬੁੱਕ ਟਰੱਸਟ, ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਗਿਆਨਪੀਠ ਦੁਆਰਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਮ੍ਰਿਤੀਚਰਨ ਉਸ ਦੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ ਹੈ।
ਇਨਾਮ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ
ਦੱਤਾ ਚੌਧਰੀ ਨੂੰ 1994 ਵਿੱਚ ਆਸਾਮੀ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਮਧੂਪੁਰ ਬਹੁਦੁਰ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।  ਉਸ ਨੂੰ 2001 'ਚ ਅਸਾਮ ਵੈਲੀ ਸਾਹਿਤਕ ਪੁਰਸਕਾਰ, 1990' ਚ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਐਵਾਰਡ ਅਤੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਅਸਾਮ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨ ਬੋਰਡ ਐਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਲਾਹੌਰੀ ਰਾਮ ਬਾਲੀ
ਲਾਹੌਰੀ ਰਾਮ ਬਾਲੀ (20 ਜੁਲਾਈ 1930 - 6 ਜੁਲਾਈ 2023) ਡਾਕਟਰ ਅੰਬੇਡਕਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਦਲਿਤ ਚਿੰਤਕ ਤੇ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਦਲਿਤ ਸਮਾਜ ਦੀ ਬਿਹਤਰੀ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਬਾਲੀ 1958 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਜਾਰੀ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਭੀਮ ਪੱਤਰਿਕਾ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਸੀ। ਉਹ ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਨੇੜਲੇ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਸਨ। ਉਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪੂਰਾ ਜੀਵਨ, ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਡਾ.ਅੰਬੇਡਕਰ ਅਤੇ ਤਥਾਗਤ ਬੁੱਧ ਦੇ ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਪਰਚਾਰ ਅਤੇ ਪਰਸਾਰ ਨੂੰ ਸਮਰਪਤ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਇਕ ਮਹਾਨ ਲੇਖਕ, ਪੱਤਰਕਾਰ, ਪਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਬੁਲਾਰੇ, ਉੱਘੇ ਸਿਆਸਤ ਦਾਨ ਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ ਸਨ। ਉਹ ਭੀਮ ਪੱਤਰਕਾ ਦੇ ਬਾਨੀ ਅਤੇ ਸੈਕੜੇ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੇ ਪਰਕਾਸ਼ਕ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਕ ਸਨ।
ਸਮਾਜ ਸੇਵੀ
ਉਨਾਂ ਨੇ ਕਈ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਜਿਵੇਂ ਅੰਬੇਡਕਰ ਭਵਨ ਟਰੱਸਟ ਜਲੰਧਰ, ਅੰਬੇਡਕਰ ਮਿਸ਼ਨ ਸੁਸਾਇਟੀ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਸਮਤਾ ਸੈਨਿਕ ਦਲ।ਉਨਾਂ ਨੇ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਪਾਰਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਵਿਚ ਉੰੱਘਾ ਰੋਲ ਅਦਾ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਪਾਰਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਵਲੋਂ ਲਾਏ ਗਏ 1964 ਦੇ ਮੋਰਚੇ ਨੂੰ ਸਫ਼ਲ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਮਹੱਤਵ ਪੂਰਨ ਰੋਲ ਅਦਾ ਕੀਤਾ। ਸਮਤਾ ਸੈਨਿਕ ਦਲ ਵਲੋਂ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਤੇ ਹੜਤਾਲਾਂ ਕਰਕੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਮਹਾਂਰਾਸਟਰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੀ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਖਰਚੇ ਉੱਤੇ ਛਾਪਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ ਬਲਕਿ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਸਮਤਾ ਸੈਨਿਕ ਦਲ ਵਲੋੰ ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਜਨਮ ਦਿਨ ਦੀ ਛੁੱਟੀ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਸਫ਼ਲ ਮੋਰਚਾ ਲਾਇਆ। ਆਪ ਭਾਰਤੀ ਬੁੱਧ ਮਹਾਂਸਭਾ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਕਾਰਜਕਾਰਨੀ ਦੇ ਪਰਮੁੱਖ ਮੈਬਰ ਰਹੇ। ਉਨਾਂ ਨੇ ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪਰਚਾਰ ਅਤੇ ਪਰਸਾਰ ਲਈ ਵਿਦੇਸਾਂ ਦੇ ਅਨੇਕਾਂ ਦੌਰੇ ਕੀਤੇ। ਆਪ ਬੁਧਾਜ਼ ਲਾਇਟ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਐਸੋਸੀਏਸਨ ਦੇ ਦਿੱਲੀ ਚੈਪਟਰ ਦੇ ਪਰਮੁੱਖ ਸਨ।
ਜੁਝਾਰੂ ਨੇਤਾ
ਆਪ ਸਿਧਾਤਕ ਤੌਰ ਤੇ ਬੜੇ ਸਪਸ਼ਟ ਤੇ ਪਰਮਾਣਿਕ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਬੜੇ ਖਾੜਕੂ, ਜੁਝਾਰੂ ਅਤੇ ਨਿਡਰ ਨੇਤਾ ਸਨ। ਉਨਾਂ ਨੇ ਕਦੀ ਵੀ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਅਸੂਲਾਂ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੇ ਅਦਰਸ਼ਾਂ ਦੀ ਖਾਤਰ ਉਨਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰੀ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਤੇ ਵੀ ਖੇਡਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਅੱਜ ਤੱਕ ਅਨੇਕਾਂ ਅਦਾਲਤੀ ਮੁਕੱਦਮਿਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦੇ ਆ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਨਾਂ ਨੇ ਕਦੀ ਈਨ ਨਹੀਂ ਮੰਨੀ। ਉਨਾਂ ਨੇ ਹਮੇਸਾਂ ਮਜਲੂਮ ਦੀ ਖਾਤਿਰ ਲੜਾਈ ਲੜੀ ਅਤੇ ਗਰੀਬ ਦੀ ਮੱਦਦ ਵੀ ਕੀਤੀ।
ਦਿਹਾਂਤ
ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਅਚਾਨਕ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ 06 ਜੁਲਾਈ 2023 ਨੂੰ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸਤਰੰਗੀ ਪੀਂਘ (ਫ਼ਿਲਮ)
ਸਤਰੰਗੀ ਪੀਂਘ (Радуга; ਗੁਰਮੁਖੀ  ਰਾਦੂਗਾ), ਦੂਜੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਰੂਸੀ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਹੈ। ਇਹ ਫਿਲਮ ਵਾਂਦਾ ਵਸੀਲੀਵਸਕਾ ਦੇ ਨਾਵਲ ਉੱਪਰ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ 1944 ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਸੀ। ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਸਮੇਂ ਨਾਜੀਆਂ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਹੇਠ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਵਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਜਿਤੇਸ਼ ਸ਼ਰਮਾ(ਕ੍ਰਿਕਟਰ)
ਜਿਤੇਸ਼ ਸ਼ਰਮਾ (ਜਨਮ 22 ਅਕਤੂਬਰ 1993) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ ਜੋ ਵਿਦਰਭ ਲਈ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ 27 ਫਰਵਰੀ 2014 ਨੂੰ 2013-14 ਵਿਜੇ ਹਜ਼ਾਰੇ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਵਿਦਰਭ ਲਈ ਆਪਣਾ ਲਿਸਟ ਏ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 1 ਅਕਤੂਬਰ 2015 ਨੂੰ 2015-16 ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ 2018-19 ਵਿਜੇ ਹਜ਼ਾਰੇ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਵਿਦਰਭ ਲਈ ਸੱਤ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ 298 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ। ਫਰਵਰੀ 2022 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ 2022 ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਲਈ ਨਿਲਾਮੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਕਿੰਗਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਖਰੀਦਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਿੰਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀ
ਤਪਲਾ
ਤਪਲਾ ਘੁਮਿਆਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਸੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਲੀ ਚਿਉਂਕਣੀ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਘਾਣੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਘਾਣੀ ਵਿਚੋਂ ਤਪਲਾ ਬਣਾਉਣ ਜੋਗੀ ਮਿੱਟੀ ਲੈ ਕੇ ਘੁਮਿਆਰ ਤਪਲੇ ਨੂੰ ਚੱਕ ਉਪਰ ਡੌਲਦਾ ਸੀ। ਡੌਲੇ ਤਪਲੇ ਨੂੰ ਧਾਗੇ ਨਾਲ ਕੱਟ ਕੇ ਚੌਂਕ ਤੋਂ ਲਾਹ ਕੇ ਸੁਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਸੁਕਾਏ ਤਪਲੇ ਨੂੰ ਆਵੀ ਵਿਚ ਪਾ ਕੇ ਦੂਜੇ ਬਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਹੁਣ ਤਪਲੇ ਵਿਚ ਦਾਲ ਧਰਨ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਮੀਰ ਪਰਿਵਾਰ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਕੁੱਕਰਾਂ ਵਿਚ ਦਾਲ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਆਮ ਪਰਿਵਾਰ ਪਤੀਲਿਆਂ ਵਿਚ ਚੁੱਲ੍ਹੇ ਉੱਪਰ ਦਾਲਾਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਤੀਨ ਘੁਮਤੀ (ਨਾਵਲ)
ਤੀਨ ਘੁਮਤੀ ( तीन घुम्ती ਅਰਥ  'ਤਿੰਨ ਮੋੜ') ਬਿਸ਼ਵੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਕੋਇਰਾਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਨੇਪਾਲੀ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹ 1968 ਵਿੱਚ ਸਾਝਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਕੋਇਰਾਲਾ ਦਾ ਦੂਜਾ ਨਾਵਲ ਅਤੇ ਚੌਥੀ ਪੁਸਤਕ ਹੈ। ਕੋਇਰਾਲਾ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਿਆਸੀ ਜੀਵਨ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਵਾਰ ਜੇਲ੍ਹ ਗਿਆ ਅਤੇ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਉਸ ਨੇ ਜਨਵਰੀ 1964 ਵਿਚ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਲਿਖੀ ਸੀ। ਕੋਇਰਾਲਾ ਨੂੰ ਨੇਪਾਲੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਗਲਪ ਦਾ ਮਾਸਟਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਨਾਵਲਾਂ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਔਰਤ ਪਾਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸਾਰ
ਇਹ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਪੰਚਾਇਤੀ ਸ਼ਾਸਨ ਦੌਰਾਨ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇੱਕ ਨੇਵਾ ਕੁੜੀ ਇੰਦਰਮਾਇਆ ਨੂੰ ਪੀਤਾਂਬਰ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ-ਜਾਤੀ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਰਜਿਤ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਉਹ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਸਰਗਰਮੀ ਲਈ, ਪੀਤਾਂਬਰ ਨੂੰ ਪੰਚਾਇਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਕੈਦ ਦੌਰਾਨ, ਇੰਦਰਮਾਇਆ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਦੋਸਤ ਰਮੇਸ਼ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਾਵਲ ਇੰਦਰਮਾਇਆ ਦੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਰੂਪਾਂਤਰ
ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਇਸੇ ਨਾਮ ਦੀ 2016 ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਰੂਪਾਂਤਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਬਾਬੂ ਰਾਮ ਧਾਕਲ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਗਰਿਮਾ ਪੰਤਾ ਨੇ ਇੰਦਰਮਾਇਆ ਅਤੇ ਧੁਰਬਾ ਦੱਤਾ ਅਤੇ ਸੁਸ਼ਾਂਤ ਕਾਰਕੀ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਪੀਤਾਂਬਰ ਅਤੇ ਰਮੇਸ਼ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੇਪਾਲੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਜਸੂਬੇਨ ਸ਼ਿਲਪੀ
ਜਸੂਬੇਨ ਸ਼ਿਲਪੀ ਜਾਂ ਜਸੂ ਸ਼ਿਲਪੀ (10 ਦਸੰਬਰ 1948 – 14 ਜਨਵਰੀ 2013) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਾਂਸੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀਕਾਰ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ 525 ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੁਸਟ ਸਾਈਜ਼ ਅਤੇ 225 ਵੱਡੇ ਆਕਾਰ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਉਹ "ਭਾਰਤ ਦੀ ਕਾਂਸੀ ਔਰਤ" ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ।
ਕਰੀਅਰ
ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਜਸੂਬੇਨ ਨੇ 525 ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੁੱਤ ਅਤੇ 225 ਵੱਡੀਆਂ ਕਾਂਸੀ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮੋਹਨਦਾਸ ਕਰਮਚੰਦ ਗਾਂਧੀ, ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀਬਾਈ, ਸਵਾਮੀ ਵਿਵੇਕਾਨੰਦ ਅਤੇ ਵੱਲਭਭਾਈ ਪਟੇਲ ਵਰਗੀਆਂ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਕਰਨਾਟਕ, ਕੇਰਲਾ, ਰਾਜਸਥਾਨ, ਬਿਹਾਰ, ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਸਮੇਤ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਮਿਉਂਸਪਲ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜੋ ਸਾਰੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਮਾਰਟਿਨ ਲੂਥਰ ਕਿੰਗ ਜੂਨੀਅਰ ਦੀਆਂ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਦੀਆਂ ਉਸਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਫਲੋਰੀਡਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਜੈਕਸਨਵਿਲੇ, ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਅਤੇ ਸਿਟੀ ਆਫ ਸ਼ਾਰਲੋਟ, ਉੱਤਰੀ ਕੈਰੋਲੀਨਾ ਵਿੱਚ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਮੌਤ
ਜਸੂਬੇਨ ਦੀ 14 ਜਨਵਰੀ 2013 ਨੂੰ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਉਸਦੀ ਉਮਰ 64 ਸਾਲ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਧਰੁਵ ਅਤੇ ਧਾਰਾ ਸਨ ਜੋ ਕਿ ਮੂਰਤੀਕਾਰ ਵੀ ਹਨ। ਆਪਣੇ ਆਖ਼ਰੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਦੀ ਕਾਂਸੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਕਾਰਨ ਕੰਮ ਅਧੂਰਾ ਰਹਿ ਗਿਆ।
ਜਸੂਬੇਨ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਸਨੇਹਲ ਜਾਦਵਾਨੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੱਸਿਆ- "ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਾਡੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹੇਗੀ।"
ਔਲੂ
ਹਲਟ ਦੇ ਪਾੜਛੇ/ਨੁਸਾਰ ਦਾ ਪਾਣੀ ਜਿਸ ਪੱਕੇ ਕੁੰਡ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਪੈਂਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਔਲੂ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਚੁਬੱਚਾ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਕਈਆਂ ਵਿਚ ਛੋਟਾ ਹੌਜ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਪਹਿਲਾਂ-ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਪਾੜਛੇ ਦਾ ਪਾਣੀ ਸਿੱਧਾ ਹੀ ਖਾਲ ਵਿਚ ਪੈਂਦਾ ਸੀ। ਫੇਰ ਜਿਹੜੇ ਖੂਹ ਪਿੰਡ ਦੇ ਨੇੜੇ ਲੱਗੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੂਹਾਂ 'ਤੇ ਔਲੂ ਬਣਾਏ ਜਾਣ ਲੱਗੇ। ਪਾਣੀ ਫੇਰ ਔਲੂ ਵਿਚੋਂ ਦੀ ਹੋ ਕੇ ਖਾਲ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਫੇਰ ਸਾਰੇ ਖੂਹਾਂ 'ਤੇ ਔਲੂ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਚਲ ਪਿਆ।ਔਲੂ ਦੇ ਕਈ ਲਾਭ ਸਨ।ਔਲੂ ਵਿਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਾਣੀ ਖੜ੍ਹਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਜਦ ਖੂਹ ਨਹੀਂ ਵੀ ਚਲਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਔਲੂ ਵਿਚ ਖੜ੍ਹੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਪਿਆਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਜੰਗਲੀ ਪੰਛੀ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਚਲਦੇ ਖੂਹ ਸਮੇਂ ਔਲੂ ਦੀ ਕੰਧ ਉਪਰ ਬੈਠ ਕੇ ਜਨਾਨੀਆਂ ਘਰ ਦੇ ਭਾਰੇ ਕੱਪੜੇ ਜਿਵੇਂ ਦੁਪੱਟੇ, ਖੇਸ, ਦੌਲੇ, ਚੁਤਹੀਆਂ, ਦਰੀਆਂ ਆਦਿ ਧੋ ਲੈਂਦੀਆਂ ਸਨ।
ਔਲੂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੋ ਕੁ ਫੁੱਟ ਲੰਮਾ, ਡੇਢ ਕੁ ਫੁੱਟ ਚੌੜਾ ਤੇ ਡੇਢ ਕੁ ਫੁੱਟ ਡੂੰਘਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਾੜਛੇ ਦਾ ਪਾਣੀ ਜਿਸ ਥਾਂ ’ਤੇ ਆ ਕੇ ਡਿੱਗਦਾ ਸੀ,ਉਸ ਥਾਂ ਦੋ ਕੁ ਫੁੱਟ ਡੂੰਘਾ ਟੋਆ ਪੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਟੋਏ ਵਿਚ ਇੱਟਾਂ ਤੇ ਸੀਮਿੰਟ ਨਾਲ ਔਲੂ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਔਲੂ ਦੀਆਂ ਉਪਰਲੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਔਲੂ ਦੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਪੱਧਰ ਤੋਂ 7/8 ਕੁ ਇੰਚ ਉੱਚੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਪਾੜਛੇ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਅਖੀਰਲਾ ਹਿੱਸਾ ਔਲੂ ਦੀ ਪਿਛਲੀ ਕੰਧ ਵਿਚ ਫਿੱਟ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਔਲੂ ਦੇ ਜਿਸ ਹਿੱਸੇ ਵਿਚੋਂ ਪਾਣੀ ਖਾਲ ਵਿਚ ਡਿੱਗਦਾ ਸੀ ਉਹ ਹਿੱਸਾ ਨੀਵਾਂ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਪਾਣੀ ਫੁਰਤੀ ਨਾਲ ਔਲੂ ਵਿਚੋਂ ਦੀ ਹੁੰਦਾ ਹੋਇਆ ਖਾਲੇ ਵਿਚ ਚਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਔਲੂ ਉਸਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਹੁਣ ਖੂਹ ਹੀ ਨਹੀਂ ਰਹੇ। ਇਸ ਲਈ ਔਲੂ ਕਿਥੋਂ ਰਹਿਣੇ ਸਨ ? ਹੁਣ ਤਾਂ ਟਿਊਬਵੈੱਲ ਦੇ ਔਲੂ ਬਣਦੇ ਹਨ ਜਿਹੜੇ ਖੂਹਾਂ ਦੇ ਔਲੂਆਂ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲੰਮੇ, ਚੌੜੇ ਅਤੇ ਡੂੰਘੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਗੁਰਭੇਜ ਸਿੰਘ ਗੁਰਾਇਆ
ਗੁਰਭੇਜ ਸਿੰਘ ਗੁਰਾਇਆ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਸਮੇਂ ਪੰਜਾਬੀ ਅਕਾਦਮੀ ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਸਕੱਤਰ ਹੈ।  ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਤੀਸ ਹਜ਼ਾਰੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਐਡੀਸ਼ਨਲ ਪਬਲਿਕ ਪ੍ਰਾਸੀਕਿਊਟਰ ਨਿਯੁਕਤ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਐਮ. ਏ. ਤੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਜੀਵਨ
ਗੁਰਭੇਜ ਸਿੰਘ ਗੁਰਾਇਆ ਦਾ ਜਨਮ 26 ਜਨਵਰੀ 1967 ਨੂੰ ਪਿਤਾ ਬਲੀ ਸਿੰਘ ਗੁਰਾਇਆ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਗੁਰਮੀਤ ਕੌਰ ਦੇ ਘਰ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਸਿਰਸਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਕਿਸਾਨ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਮੁੱਢਲੀ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੈਜੂਏਸ਼ਨ, ਐਲ.ਐਲ .ਬੀ .ਅਤੇ ਐਮ. ਏ. ਪੰਜਾਬੀ, ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ 1990 ਵਿੱਚ ਸਿਰਸਾ ਦੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕਚਹਿਰੀ ਤੋਂ ਵਕਾਲਤ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬਾਰ ਅਸੋਸੀਏਸ਼ਨ, ਸਿਰਸਾ ਦਾ ਸਕਤੱਰ ਵੀ ਰਿਹਾ। 1996 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਚੋਣ ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲ ਹੋਈ।
ਗੁਰਭੇਜ ਸਿੰਘ ਦੇ ਲੇਖ ਮਾਸਿਕ ਰਸਾਲਿਆਂ “ਵਰਿਆਮ” ਅਤੇ “ਸਤਿਜੁਗ” ਵਿੱਚ ਛਪਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ 1990 ਤੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਹਿਤ ਸਭਾ ਸਿਰਸਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।
ਉਸਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਅਕਾਦਮੀ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਵਜੋਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪੰਜਾਬ, ਹਰਿਆਣਾ,ਰਾਜਸਥਾਨ ਅਤੇ ਜੰਮੂ ਕਸ਼ਮੀਰ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅਕਾਦਮੀ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1967 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਰਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਬੰਧਨੀ
ਬੰਧਨੀ ਸ਼ਬਦ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦੇ ਮੌਖਿਕ ਮੂਲ ਬੰਧ ("ਬੰਨ੍ਹਣਾ, ਬੰਨ੍ਹਣਾ") ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। thumb|300x300px| ਬੰਧਨੀ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ ਬੰਧਨੀ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦਾ ਟਾਈ-ਡਾਈ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਹੈ ਜੋ ਕੱਪੜੇ ਨੂੰ ਨਹੁੰਆਂ ਨਾਲ ਕਈ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਬੰਧਨਾਂ ਵਿੱਚ ਤੋੜ ਕੇ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਅਲੰਕਾਰਿਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਬੰਧਨੀ ਸ਼ਬਦ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦੇ ਮੌਖਿਕ ਮੂਲ ਬੰਧ ("ਬੰਨ੍ਹਣਾ, ਬੰਨ੍ਹਣਾ") ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅੱਜ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਬੰਧਨੀ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ, ਰਾਜਿਸਥਾਨ, ਸਿੰਧ, ਪੰਜਾਬ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਇਸਨੂੰ ਸੁੰਗੁਡੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਚੁਨਰੀ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੰਧਨੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਬੂਤ ਸਿੰਧੂ ਘਾਟੀ ਦੀ ਸਭਿਅਤਾ ਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ 4000 ਬੀ.ਸੀ. ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਰੰਗਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਬੰਧਨੀ ਬਿੰਦੀਆਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਆਪਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਉਦਾਹਰਣ ਅਜੰਤਾ ਵਿਖੇ ਗੁਫਾ 1 ਦੀ ਕੰਧ 'ਤੇ ਪਾਏ ਗਏ ਬੁੱਧ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ 6ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬੰਧਨੀ ਨੂੰ ਤਾਮਿਲ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਉਪਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬੰਧੇਜ ਸਾੜੀ, ਬੰਧਨੀ, ਪਿਲੀਆ ਅਤੇ ਚੁੰਗੀਡੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਤਕਨੀਕਾਂ ਵਿੱਚ ਮੋਥਰਾ, ਏਕਦਾਲੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ ਕੱਪੜੇ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਹਨ। ਅੰਤਮ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਖੋਬੀ, ਘਰ ਚੋਲਾ, ਪਟੋਰੀ ਅਤੇ ਚੰਦਰੋਖਾਨੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ
thumb| [[ਜੈਪੁਰ ਵਿੱਚ ਬੰਧਨੀ, ਟਾਈ ਡਾਈ ਸੁਕਾਉਣਾ।]] thumb| ਬੰਧਨੀ [[ਸਾੜ੍ਹੀ|ਸਾੜੀ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ, ਸੀ.ਏ. 1855-1862।]] thumb| ਬੰਧਨੀ [[ਸਾੜ੍ਹੀ|ਸਾੜੀ ਵਿੱਚ ਸਜੇ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਸੀ. 1855-1862।]] ਬੰਧਨੀ ਦੀ ਕਲਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਹੁਨਰਮੰਦ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ। ਤਕਨੀਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੈਬਰਿਕ ਨੂੰ ਰੰਗਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਈ ਬਿੰਦੂਆਂ 'ਤੇ ਇੱਕ ਧਾਗੇ ਨਾਲ ਕੱਸ ਕੇ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੰਦਰਕਲਾ, ਬਾਵਨ ਬਾਗ, ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਆਦਿ ਵਰਗੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਕੱਪੜੇ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਬੰਧਨਾ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਮੁੱਖ ਰੰਗ ਪੀਲੇ, ਲਾਲ, ਨੀਲੇ, ਹਰੇ ਅਤੇ ਕਾਲੇ ਹਨ। ਹਰ ਰੰਗ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖਾਸ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਲਾਲ ਰੰਗ ਵਿਆਹ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਆਹੁਤਾ ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਪੀਲਾ ਬਸੰਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਅਤੇ ਰੁੱਤ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਦੋਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਭਗਵਾ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਤਿਆਗੀ ਦਾ ਰੰਗ ਹੈ ਅਤੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਯੋਧਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜਦਾ ਹੈ। ਜਾਂ ਸੰਸਾਰੀ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਤਿਆਗਣ ਵਾਲੇ ਯੋਗੀਆਂ ਲਈ, ਕਾਲਾ ਅਤੇ ਮਰੂਨ ਸੋਗ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ, ਬੰਧਨੀ ਦਾ ਕੰਮ ਕੱਛ ਅਤੇ ਸੌਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਖੱਤਰੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੁਆਰਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਮੀਟਰ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੇ ਕੱਪੜੇ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਛੋਟੀਆਂ ਗੰਢਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਭਾਸ਼ਾ ('ਗੁਜਰਾਤੀ') ਵਿੱਚ 'ਭਿੰਡੀ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੰਢਾਂ ਚਮਕਦਾਰ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਰੰਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੋਲ੍ਹਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਅੰਤਮ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ 'ਖੋਭੀ', 'ਘਰ ਚੋਲਾ', 'ਚੰਦਰਖਾਨੀ', 'ਸ਼ਿਕਾਰੀ', 'ਚੌਕੀਦਾਰ', 'ਅੰਬਦਾਲ' ਅਤੇ ਹੋਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬੰਧਨੀ ਦਾ ਕੰਮ ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਕੱਛ ਅਤੇ ਸੌਰਾਸ਼ਟਰ ਖੇਤਰਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੰਗਾਂ ਅਤੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਕੱਛ ਪੱਟੀ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਆਕਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਬੰਧਨੀ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਬੰਧਨੀ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ਕੱਛੀ ਬੰਧਨੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੰਧਾਨੀ ਦੇ ਬੋਲਡ ਨਮੂਨੇ ਗੁਜਰਾਤ, ਪੱਛਮੀ ਰਾਜਸਥਾਨ, ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਿੰਧ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਕੱਛ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਮਾਰੂਥਲ ਪੱਟੀ ਵਿੱਚ ਡਿਜ਼ਾਈਨ, ਨਮੂਨੇ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਮਾਨ ਹਨ।
ਬੰਧਨੀ ਬੰਨ੍ਹਣਾ ਅਕਸਰ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰਕ ਵਪਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨਮੂਨੇ ਬੰਨ੍ਹਣ ਲਈ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੇਠਾਪੁਰ, ਮਾਂਡਵੀ, ਭੁਜ, ਅੰਜਾਰ, ਜੇਤਪੁਰ, ਜਾਮਨਗਰ, ਰਾਜਕੋਟ, ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਕੁਝ ਮੁੱਖ ਕਸਬੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਬੰਧਨੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਗੁਜਰਾਤ ਦਾ ਭੁਜ ਸ਼ਹਿਰ ਆਪਣੀ ਲਾਲ ਬੰਧਨੀ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਬੰਧਨੀ ਦੀ ਰੰਗਾਈ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਖੇਤਰ ਦਾ ਪਾਣੀ ਰੰਗਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਲਾਲ ਅਤੇ ਮਰੂਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖਾਸ ਚਮਕ ਦੇਣ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਵਾਂਗ, ਬੰਧਨੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਰੰਗ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਅਰਥਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਲੋਕ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੁਲਹਨਾਂ ਲਈ ਸ਼ੁਭ ਰੰਗ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਬੰਧਨੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਬੂਤ ਸਿੰਧੂ ਘਾਟੀ ਦੀ ਸਭਿਅਤਾ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਰੰਗਾਈ 4000 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਆਪਕ ਕਿਸਮ ਦੇ ਬੰਧਨੀ ਬਿੰਦੀਆਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਉਦਾਹਰਣ ਗੁਫਾ ਦੀ ਕੰਧ 'ਤੇ ਪਾਏ ਗਏ ਬੁੱਧ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ 6ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਜੰਤਾ ਵਿਚ ਆਈ ਇਸ ਕਲਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਸਿਕੰਦਰ ਦੇ ਮਹਾਨ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਪ੍ਰਿੰਟ ਕੀਤੇ ਕਪਾਹ ਬਾਰੇ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਤਿਹਾਸਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਹਿਲੀ ਬੰਧਨੀ ਸਾੜੀ ਬਾਨਾ ਭੱਟ ਦੇ ਹਰਸ਼ਚਰਿਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਸ਼ਾਹੀ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਪਹਿਨੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਬੰਧਨੀ ਸਾੜੀ ਪਹਿਨਣ ਨਾਲ ਲਾੜੀ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਚੰਗਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅਜੰਤਾ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੰਧਨੀ ਸਾੜੀਆਂ ਦੇ ਸਬੂਤ ਲਈ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਹਨ। ਰੰਗਾਂ ਨੇ ਯੁੱਗਾਂ ਤੋਂ ਕੁਦਰਤੀ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਰੰਗ ਦੇ ਕੰਟੇਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਡੁਬੋਏ ਹੋਏ ਕੱਪੜੇ 'ਤੇ ਪੈਟਰਨ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬਾਈਡਿੰਗ/ਟਾਇੰਗ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਟਾਈ ਅਤੇ ਰੰਗਾਂ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬੰਤੇਜ ਸਾੜੀ
right|thumb| ਬੰਤੇਜ ਸਾੜੀ ਬੰਧੇਜ ਸਾੜੀ ਜਿਸ ਨੂੰ "ਬੰਧਨੀ ਸਾੜੀ" ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਬੰਧੇਜ ਸਾੜੀ ਦੇ ਪੈਟਰਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਬਾਂਧੇਜ ਦੀਆਂ ਵਧੀਆ ਕਿਸਮਾਂ ਪੇਠਾਪੁਰ, ਮੰਡਵੀ, ਭੁਜ, ਅੰਜਾਰ, ਜਾਮਨਗਰ, ਜੇਤਪੁਰ, ਪੋਰਬੰਦਰ, ਰਾਜਕੋਟ, ਉਦੈਪੁਰ, ਜੈਪੁਰ, ਅਜਮੇਰ, ਬੀਕਾਨੇਰ, ਚੁਰੂ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਵਿਆਹੁਤਾ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤੀ ਜਾਇਦਾਦ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਰਵਾਇਤੀ ਵਿਆਹ ਦੇ ਟਰੌਸੋ ਦਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਿੱਸਾ ਹਨ। ਰਾਜਸਥਾਨ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ, ਬੰਧਨੀ ਫੈਬਰਿਕ ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਨ ਪਰ ਕਈ ਰਸਮਾਂ ਲਈ ਵਿਆਹੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਰਸਮੀ ਲੋੜ ਤੋਂ ਬੰਧਨੀ ਸਾੜੀ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਗੁਜਰਾਤੀ ਲਾੜੀਆਂ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹਾਂ ਲਈ ਘਰਚੋਲਾ ਪਹਿਨਦੀਆਂ ਹਨ, ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਬੰਤੇਜ ਸਾੜੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਘਰਚੋਲਾ ਦਾ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ ਹੈ "ਘਰ ਲਈ ਚੋਲਾ", ਰਸਮੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ, ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਨਵੇਂ ਘਰ ਜਾਂ ਪਤੀ ਦੇ ਘਰ ਲਈ ਪਹਿਰਾਵਾ" ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਾੜੀ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਸੱਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤੋਹਫ਼ਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ, ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਜਾਂ ਜਣੇਪੇ ਦੌਰਾਨ, ਜੱਦੀ ਘਰ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੀਲੇ ਕੀ ਸਾੜੀ ਦਾ ਤੋਹਫ਼ਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੀਲੇ ਅਧਾਰ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਹੈ ਜਿਸ 'ਤੇ ਬੰਧਨੀ ਪੈਟਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਚੌੜੀ ਲਾਲ ਕਿਨਾਰੀ ਹੈ।
ਬੰਧਨੀ, ਟਾਈ-ਡਾਈਂਗ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਅੱਜ ਵੀ ਪੱਛਮੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫੈਬਰਿਕ ਨੂੰ ਕੱਪੜੇ ਦੇ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨੂੰ ਚਿਣ ਕੇ ਅਤੇ ਨਹੁੰਆਂ ਨਾਲ ਕੱਪੜੇ ਨੂੰ ਕਈ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਬਾਈਡਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਤੋੜ ਕੇ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਬਿੰਦੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਪੈਟਰਨ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਅਲੰਕਾਰਿਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਕੱਪੜੇ ਨੂੰ ਚਮਕਦਾਰ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਰੰਗ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਡਾਈ ਵੈਟਸ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ
ਬੰਧਨੀ ਛੋਟੀਆਂ ਗੰਢਾਂ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹਣ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਨਮੂਨੇ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਰੰਗਣ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ। ਇਹ ਬੰਨ੍ਹਣਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਨਹੁੰਆਂ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਰ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਕੁਝ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਕਾਰੀਗਰ ਕੱਪੜੇ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਤੋੜਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨੋਕਦਾਰ ਨਹੁੰ ਨਾਲ ਇੱਕ ਧਾਤ ਦੀ ਅੰਗੂਠੀ ਪਹਿਨਦੇ ਹਨ।
ਬੰਧਨੀ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਬਹੁਤ ਔਖੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਰ ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਬੰਧਨੀ ਸਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਦੁਪੱਟੇ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਫੈਬਰਿਕ ਢਿੱਲੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਬੁਣਿਆ ਹੋਇਆ ਰੇਸ਼ਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਜਾਰਜੈਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਸੂਤੀ ਜਿਸਨੂੰ ਮਲਮਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੰਢਾਂ ਨੂੰ ਕੱਸ ਕੇ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਫੈਬਰਿਕ ਨੂੰ ਕਈ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰੰਗਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੰਢਾਂ ਨੂੰ ਰੰਗਿਆ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਫੁੱਲ ਵਰਗਾ ਪੈਟਰਨ ਇੱਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਕੱਪੜੇ ਉੱਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਮੁਲਮੂਲ (ਬਰੀਕ ਮਲਮਲ), ਹੈਂਡਲੂਮ ਜਾਂ ਰੇਸ਼ਮ ਦਾ ਕੱਪੜਾ ਰਵਾਇਤੀ ਵਿਕਲਪ ਸਨ ਪਰ ਹੁਣ ਸ਼ਿਫੋਨ, ਜਾਰਜਟ ਅਤੇ ਕ੍ਰੇਪ ਵੀ ਬੰਧਨੀ ਲਈ ਬੇਸ ਫੈਬਰਿਕ ਵਜੋਂ ਵਰਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਕੱਪੜੇ ਨੂੰ ਸਟਾਰਚ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਲਈ ਧੋਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਇੱਕ ਸਪਸ਼ਟ ਅਧਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਬਲੀਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਇਸ ਨੂੰ ਕੱਪੜੇ ਦੀ ਮੋਟਾਈ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਦੋ ਜਾਂ ਚਾਰ ਪਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਡਿਜ਼ਾਇਨਰ ਗੇਰੂ ਵਿੱਚ ਡੁਬੋਏ ਹੋਏ ਲੱਕੜ ਦੇ ਬਲਾਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਮੱਗਰੀ 'ਤੇ ਪੈਟਰਨ ਦੇ ਖਾਕੇ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨਦੇਹੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਭੂਮੀ ਰੰਗ ਦਾ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੱਪੜੇ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੰਗਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਲਈ ਕਲਾਕਾਰ ਦੇ ਹਿੱਸੇ 'ਤੇ ਸਬਰ, ਮੁਹਾਰਤ ਅਤੇ ਸਾਵਧਾਨੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਛੋਟੇ ਮੋਟਿਫ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਮੱਗਰੀ ਦੇ ਫੋਲਡਾਂ ਨੂੰ ਚੁੱਕਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਕੱਠੇ ਬੰਨ੍ਹਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਸਬੰਧਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੈੱਟ ਵਾਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਰੰਗੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲਾਲ ਜਾਂ ਹਰੇ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਰੰਗਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਕਲਾਕਾਰ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਗੂੜ੍ਹੇ ਰੰਗਾਂ ਵੱਲ ਵਧਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਅਤੇ ਵਿਭਿੰਨ ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਬਾਰਡਰ ਗਹਿਰਾ ਹੋਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਹਲਕੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਪਲਾਸਟਿਕ ਦੀ ਫੁਆਇਲ ਨਾਲ ਢੱਕ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਲੋੜੀਂਦੇ ਰੰਗਾਂ ਨਾਲ ਰੰਗਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਾਰ-ਵਾਰ ਬੰਨ੍ਹਣ ਅਤੇ ਰੰਗਣ ਨਾਲ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਇੱਕ ਸਿੰਗਲ ਮੋਟਿਫ਼ ਅਤੇ ਜਾਂ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਮੋਟਿਫ਼ ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
<references group="" responsive="1"> ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪਹਿਰਾਵਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਜਮੇ ਨੂੰ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ
ਮੂਰ੍ਹਾ
ਮੂਰ੍ਹਾ ਜਾਂ ਮੋਰ੍ਹਾ ਮੱਝਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਨਸਲ ਹੈ ਜੋ ਬਹੁਤ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਰਥਾਂ ਵਿਚ, ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਮੱਝ ਦਾ ਨਵਜੰਮਿਆ ਕਟਰੂ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਕਟਰੂ ਦੀ ਚਮੜੀ ਵਿੱਚ ਤੂੜੀ ਭਰ ਕੇ ਮੂਰ੍ਹਾ ਬਣਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਦੁੱਧ ਚੋਣ ਵੇਲੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੱਝ ਕੋਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਮੱਝ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁੰਘਦੀ-ਸੁੰਘਦੀ ਦੁੱਧ ਉਤਾਰ ਲੈਂਦੀ। ਉਸ ਵਿਚੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਟਰੂ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੋ ਆਉਂਦੀ।
ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਇੱਕ ਬੋਲੀ ਵੀ ਹੈ-
ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਬੁੱਤ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਦਿਲ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਇਸ ਲਈ ਬੋਲੀ ਰਾਹੀਂ ਔਰਤ ਆਪਣਾ ਦਿਲ ਹਲਕਾ ਕਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਮੌਰਿਸ ਕਾਰਨਫੋਰਥ
ਲਿਖਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ
ਸੱਬਰ ਕੱਤਾ
ਬੋਹਲ ਬਣਾਉਣ ਸਮੇਂ ਦਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕ ਥਾਂ ਢੇਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਕੱਠੇ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੱਕੜ ਦੇ ਬਣੇ ਖੇਤੀ ਸੰਦ ਨੂੰ ਸਬਰ ਕੱਤਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸਬਰ ਕੱਤਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ 4/5 ਕੁ ਫੁੱਟ ਲੰਮੀ ਬਾਂਸ ਦੀ ਜਾਂ ਲੱਕੜ ਦੀ ਸੋਟੀ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੋਟੀ ਨੂੰ ਹੱਥਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਕ ਲੱਕੜ ਦਾ 18 ਕੁ ਇੰਚ 12 ਕੁ ਇੰਚ ਚੌੜਾ ਤੇ ਇਕ ਕੁ ਇੰਚ ਮੋਟਾ ਫੱਟਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਏਸ ਫੱਟੇ ਦੇ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੇ ਇਕ ਪਾਸੇ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ, ਪਰ ਉਪਰ ਤੋਂ 3 ਕੁ ਇੰਚ ਹੇਠਾਂ ਕਰ ਕੇ ਇਕ ਚੌਰਸ ਗਲੀ ਕੱਢੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਏਸ ਗਲੀ ਵਿਚ ਹੱਥਾ ਫਿੱਟ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫੱਟੇ ਵਿਚ ਪਾਏ ਹੱਥੇ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਪਾਸੇ ਵਿਚ ਇਕ ਫਾਲ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਏਸ ਫਾਲ ਨੂੰ ਧਤੂਰੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਧਤੂਰੀ ਹੀ ਹੱਥੇ ਨੂੰ ਫੱਟੇ ਵਿਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ। ਫੱਟੇ ਦਾ ਦੂਸਰਾ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲਾ ਪਾਸਾ ਹੇਠਾਂ ਤੋਂ 3 ਕੁ ਇੰਚ ਟੇਪਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੇਠਲਾ ਹਿੱਸਾ ਟੇਪਰ ਹੋਇਆ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਦਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਢੇਰ ਬੋਹਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਕੱਠੇ ਕਰਨ ਵਿਚ ਸਹਾਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫੱਟੇ ਦੇ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੇ ਉਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਥੋੜਾ ਜਿਹਾ ਗੋਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਹੈ ਸਬਰ ਕੱਤੇ ਦੀ ਬਣਤਰ।ਹੁਣ ਬੋਹਲ ਹੀ ਨਹੀਂ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ, ਇਸ ਲਈ ਸਬਰ ਕੱਤਾ ਕਿੱਥੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣਾ ਹੈ ?
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਫੌਜਾ ਸਿੰਘ (ਸਿੱਖ ਆਗੂ)
ਫੌਜਾ ਸਿੰਘ (ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ,ਪੰਜਾਬ (ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ), 17 ਮਈ, 1936 - ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ, ਅਪ੍ਰੈਲ 13, 1978) 13 ਸਿੱਖ 1978 ਵਿੱਚ ਨਿਰੰਕਾਰੀ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਰੋਸ ਦੌਰਾਨ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸੀ.