cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ
ਰੋਕਥਾਮ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀਆਂ ਲਾਗਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਜੋ ਗਰਭ-ਨਿਰੋਧ ਦੇ ਉਪਾਅ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂਨਾਸ਼ਕ ਅਤੇ ਡਾਇਆਫਾਰਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਕਲਪਕ ਤਰੀਕੇ ਵਰਤਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕ੍ਰੈਨਬੇਰੀ (ਜੂਸ ਜਾਂ ਕੈਪਸੂਲ) ਵਾਰ-ਵਾਰ ਲਾਗ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਇੱਕ ਮੁੱਦਾ ਹੈ ਅਤੇ 30% ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਿਅਦੇ ਅਤੇ ਆਂਦਰ ਸਬੰਧੀ ਗੜਬੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਹਰ ਰੋਜ਼ ਦੋ ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬੇਹਤਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। 2011 ਤਕ, ਯੋਨੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪ੍ਰੋਬਾਇਓਟਿਕਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ, ਹੋਰ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਸ਼ੁਕਰਾਣੂਨਾਸ਼ਕ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਕੰਡੋਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜਾਂ ਗਰਭ-ਨਿਰੋਧਕ ਗੋਲੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਗੈਰ-ਜਟਿਲ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਦਵਾਈਆਂ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਲਾਗ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕ ਦਾ ਲੰਮਾ ਇਲਾਜ ਅਸਰਦਾਇਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਕਸਰ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਨਾਈਟ੍ਰੋਫੁਰੈਨਟੋਇਨ ਅਤੇ ਟ੍ਰਾਈਮੇਥੋਪ੍ਰਿਮ/ਸਲਫਾਮੈਥੋਕਸੇਜ਼ੋਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਮੇਥੇਨਾਮਾਈਨ ਇੱਕ ਹੋਰ ਏਜੰਟ ਹੈ ਜੋ ਅਕਸਰ ਇਸ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਮਸਾਨੇ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਤਿਜ਼ਾਬੀਪਣ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਫੋਰਮੈਲਡਿਹਾਈਡ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਪ੍ਰਤਿਰੋਧਕਤਾ ਵਿਕਸਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਉਹਨਾਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਲਾਗਾਂ ਸੰਭੋਗ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਲੈਣ ਨਾਲ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਮਾਹਵਾਰੀ ਬੰਦ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਸਥਾਨਕ ਯੋਨੀ ਸਬੰਧੀ ਏਸਟ੍ਰੋਜੇਨ ਨਾਲ ਇਸ ਲਾਗ ਨੰ[ ਘਟਦਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਥਾਨਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਲਗਾਈਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਰੀਮਾਂ ਦੇ ਉਲਟ, ਡਾਇਫਾਰਮ ਤੋਂ ਯੋਨੀ ਸਬੰਧੀ ਏਸਟ੍ਰੋਜੇਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ, ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕ ਦੀ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਉਪਯੋਗੀ ਨਹੀਂ ਪਾਈ ਗਈ ਹੈ। 2011 ਤਕ, ਕਈ ਟੀਕੇ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ
ਰੋਕਥਾਮ ਵਾਲੀਆਂ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਦੁਆਰਾ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀਆਂ ਲਾਗਾਂ ਦੇ ਘਟ ਜਾਣ ਬਾਰੇ ਸਬੂਤ ਮਾੜਾ ਹੈ। ਜੇ ਗੁਰਦੇ ਸਬੰਧੀ ਕੋਈ ਅੰਦਰਲੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨਾ ਹੋਣ ਤਾਂ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ ਦੇ ਦੁਬਾਰਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਗੁਰਦੇ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਹੁਤ ਵਿਰਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵੱਜੋਂ ਬਾਲਗਾਂ ਵਿੱਚ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਸ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦਾ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ (0.33%) ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਪਛਾਣ
ਸਿੱਧੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਸਿਰਫ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਅਤੇ ਅਗਲੇਰੀ ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਨਿਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਟਿਲ ਅਤੇ ਸ਼ੱਕੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ, ਜੋ ਕਿ ਯੂਰੀਨੇਰੀ ਨਾਈਟ੍ਰੇਟਾਂ, ਸਫੇਦ ਰਕਤਾਣੂਆਂ (ਲਿਊਕੋਸਾਈਟਸ), ਜਾਂ ਲਿਊਕੋਸਾਈਟਸ ਏਸਟਰੇਸ ਨੂੰ ਦੇਖਦਾ ਹੈ, ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਨਿਦਾਨ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਨਾ ਉਪਯੋਗੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੀ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਕੋਪ ਹੇਠਾਂ ਜਾਂਚ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਟੈਸਟ, ਲਾਲ ਰਕਤਾਣੂਆਂ, ਸਫੇਦ ਰਕਤਾਣੂਆਂ, ਜਾਂ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਕਲਚਰ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਪਾਜ਼ਿਟਿਵ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੇ ਇਹ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਮਿਲੀਲਿਟਰ ਵਿੱਚ 103 ਕੋਲੋਨੀ ਫੋਰਮਿੰਗ ਯੂਨਿਟ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਬੈਕਟੀਰੀਅਲ ਕੋਲੋਨੀ ਗਿਣਤੀ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਕਲਚਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕ ਪ੍ਰਤੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕ ਇਲਾਜ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਉਪਯੋਗੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ, ਨੇਗੈਟਿਵ ਕਲਚਰ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜੇ ਵੀ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕ ਇਲਾਜ ਦੇ ਨਾਲ ਸੁਧਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਲੱਛਣ ਅਸਪਸ਼ਟ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀਆਂ ਲਾਗਾਂ ਵਾਸਤੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਜਾਂਚ ਦੇ ਬਿਨਾਂ, ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਦਾਨ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਵਰਗੀਕਰਨ
ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦਾ ਹੇਠਲਾ ਹਿੱਸਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਮਸਾਨੇ ਦੀ ਲਾਗ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੁਜੇ ਪਾਸੇ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦਾ ਉਪਰਲਾ ਹਿੱਸਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਪਾਈਲੋਨਫ੍ਰਾਈਟਿਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵੇ ਪਰ ਕੋਈ ਲੱਛਣ ਨਾ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਇਸ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਛ ਬੈਕਟੀਰੀਆ (asymptomatic bacteriuria) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਉਪਰਲਾ ਹਿੱਸਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਡਾਇਬਿਟੀਜ਼ ਮੇਲੀਟਸ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋਵੇ, ਮਰਦ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਉਸ ਵਿੱਚ ਰੋਗਾਂ ਨਾਲ ਲੜਣ ਦੀ ਘੱਟ ਤਾਕਤ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਜਟਿਲ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਜੇ ਔਰਤ ਸਿਹਤਮੰਦ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਹਵਾਰੀ ਬੰਦ ਨਾ ਹੋਈ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਜਟਿਲ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ ਬੁਖਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੇ ਉਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਲਾਗ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ
ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ, ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਪਾਜ਼ਿਟਿਵ ਕਲਚਰ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਨਮੂਨਾ ਲੈਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਗਏ ਤਰੀਕੇ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਦੂਸ਼ਣ ਅਕਸਰ ਇੱਕ ਚੁਣੌਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਧਾਰਾ ਦਾ ਸਾਫ ਨਮੂਨਾ ਲੈਣ ਲਈ 105 CFU/mL ਦਾ ਕੱਟ-ਆਫ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕੈਥੀਟਰ ਤੋਂ ਲਏ ਗਏ ਨਮੂਨਿਆਂ ਲਈ 104 CFU/mL ਦਾ ਕੱਟ ਆਫ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੁਪਰਾਪਿਉਬਿਕ ਏਸਪਿਰੇਸ਼ਨ (ਸੂਈ ਦੇ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਮਸਾਨੇ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਨਮੂਨਾ) ਲਈ 102 CFU/mL ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਲਚਰ ਬਣਾਉਣ ਵੇਲੇ ਦੂਸ਼ਣ ਦੀ ਉੱਚੀ ਦਰ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਨਮੂਨੇ ਇਕੱਠੇ ਕਰਨ ਲਈ "ਪਿਸ਼ਾਬ ਥੈਲੀਆਂ" ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਮਨ੍ਹਾਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਬੱਚੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਟਾਇਲਟ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੈਥਿਟਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਮੇਰਿਕਨ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ ਪੀਡੀਆਟ੍ਰਿਕਸ ਵਰਗੇ ਕੁਝ ਸੰਗਠਨ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ ਵਾਲੇ ਦੋ ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰੀਨਲ ਅਲਟਰਾਸਾਉਂਡ ਅਤੇ ਵੋਇਡਿੰਗ ਸਿਸਟੋਯੂਰੇਥੋਗ੍ਰਾਮ (ਜਦੋਂ ਬੱਚਾ ਪਿਸ਼ਾਬ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਐਕਸ-ਰੇ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਲੀ ਅਤੇ ਮਸਾਨੇ ਨੂੰ ਦੇਖਣਾ) ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ, ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਇਲਾਜ ਦੀ ਕਮੀ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਜੇ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟਿਚਿਊਟ ਫਾਰ ਕਲੀਨਿਕਲ ਐਕਸਿਲੈਂਸ ਵਰਗੇ ਦੂਜੇ ਸੰਗਠਨ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਜਾਂ ਅਸਧਾਰਨ ਨਤੀਜਿਆਂ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਰੁਟੀਨ ਇਮੇਜਿੰਗ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਲਾਲ ਸਿੰਘ (ਕਹਾਣੀਕਾਰ)
ਲਾਲ ਸਿੰਘ (ਜਨਮ 20 ਅਪਰੈਲ 1940 ) ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਹੈ।
ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ
ਦੂਜੇ ਰੋਗਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਦਾਨ
ਸਰਵੀਸਾਈਟਿਸ (ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੀ ਗਰਦਨ ਦੀ ਸੋਜਜ਼) ਜਾਂ ਵੈਜੀਨਾਈਟਿਸ (ਯੋਨੀ ਦੀ ਸੋਜਸ਼) ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਾਲੇ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਕਲੈਮੀਡੀਆ ਟ੍ਰੈਕੋਮੇਟਿਸ ਜਾਂ ਨੀਸੇਰੀਆ ਗੌਨਰੀਆ ਲਾਗ ਵੀ ਇੱਕ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵੈਜੀਨਾਈਟਿਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਖ਼ਮੀਰ ਲਾਗ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ ਦੇ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੱਛਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਕਲਚਰ ਨੈਗੇਟਿਵ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਐਂਟੀਬਾਇਟਿਕਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸੁਧਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਇੰਟਰਸਟਿਸ਼ਲ ਸਿਸਟਾਇਟਿਸ (ਮਸਾਨੇ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣਾ ਦਰਦ) ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਰੋਗਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਦਾਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਸਟੇਟਾਇਟਿਸ (ਪਰਾਸਟੇਟ ਦੀ ਲਾਗ) ਤੇ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਲਾਲ ਸਿੰਘ (ਕਹਾਣੀਕਾਰ)
ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
ਸਾਹਿਤਕ ਵੇਰਵਾ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦਸੂਹਾ ਵੈਬ ਸਾਇਟ : www.lalsinghdasuya.yolasite.com
ਬਲਾਗ  :    lalsinghdasuya.blogspot.in ਥੋਹ ਪਤਾ :                             ਲਾਲ ਸਿੰਘ, ਨੇੜੇ ਐਸ. ਡੀ. ਐਮ. ਦਫ਼ਤਰ , ਦਸੂਹਾ -144205 ਜ਼ਿਲਾ ਹੋਸ਼ਿਆਰਪੁਰ( ਪੰਜਾਬ ) ਵਿੱਦਿਅਕ ਯੋਗਤਾ :                  ਐਮ. ਏ. ਬੀ .ਐਡ ., ਜਨਮ ਮਿਤੀ :                       20 ਅਪ੍ਰੈਲ, ਸੰਨ 1940 ਲਿਖਤ ਖੇਤਰ :                      ਕਹਾਣੀ, ਰੀਵਿਊ  , ਆਲੋਚਨਾ ਲੇਖ , ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ , ਉਲਥਾ । ਪੁਸਤਕਾਂ :                          1)   ਮਾਰਖੋਰੇ  - ਕਹਾਣੀਆਂ 1984                                      2)   ਬਲੌਰ – ਕਹਾਣੀਆਂ, 1986 3)  ਧੁੱਪ-ਛਾਂ – ਕਹਾਣੀਆਂ ,1990                                      4)   ਕਾਲੀ ਮਿੱਟੀ –ਕਹਾਣੀਆਂ 1996 5) ਅੱਧੇ-ਅਧੂਰੇ – ਕਹਾਣੀਆਂ 2003                                      6)  ਗੜ੍ਹੀ ਬਖਸ਼ਾ ਸਿੰਘ – ਕਹਾਣੀਆਂ 2009
ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ
ਇਲਾਜ
ਮੁੱਖ ਇਲਾਜ ਐਂਟੀਬਾਇਟਿਕਸ ਹੈ।ਪਹਿਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਕਦੇ-ਕਦੇ ਮਸਾਨੇ ਦੀ ਲਾਗ ਵਿੱਚ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਜਲਣ ਅਤੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਜ਼ੋਰ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਲਈ, ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਫੇਨਾਜ਼ੋਪਾਈਰਾਈਡਾਇਨ ਤਜਵੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ, ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਾਰੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਬੰਧੀ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਸ ਦੀ ਰੁਟੀਨ ਵਿੱਚ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮੇਥੇਮੋਗਲੋਬੀਨੇਮੀਆ (ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਮੇਥੇਮੋਗਲੋਬਿਨ ਦੇ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਉੱਚੇ ਪੱਧਰ) ਦੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਜੋਖਮ ਦੇ ਕਾਰਨ। ਬੁਖਾਰ ਲਈ ਐਸਿਟਾਮਿਨੋਫੇਨ (ਪੈਰਾਸੀਟਾਮੋਲ) ਵਰਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਲਾਲ ਸਿੰਘ (ਕਹਾਣੀਕਾਰ)
ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
7)ਸੰਸਾਰ - ਕਹਾਣੀਆ 2017				7) ਸੰਸਾਰ – ਕਹਾਣੀਆਂ 201 ਕਹਾਣੀ –ਪੁਸਤਕਾਂ ਤੇ ਖੋਜ ਕਾਰਜ – ਐਮ. ਫਿਲ ਥੀਸਿਜ – 1 ) ‘ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਕਲਾ ‘ ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨਨੂੰਆ – ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, 1992-1993 2) ‘ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸਮਾਜਿਕ ਯਥਾਰਥ ‘ ਭੁਪਿੰਦਰ ਕੌਰ- ਕਰੂਕਸ਼ੇਤਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ 1996 3 ) ‘ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਰਚਨਾ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸਰੋਕਾਰ ‘ ਊਸ਼ਾ ਰਾਣੀ –ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ 2000-2001
ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ
ਇਲਾਜ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਸ਼ੁਰੂਅਤੀ ਇਲਾਜ ਦੇ ਅਸਫਲ ਹੋਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੀ ਫਾਲੋ-ਅਪ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਛਣ ਪ੍ਰਕਟ ਹੋਣ ਤੇ ਸਵੈ-ਇਲਾਜ ਨਾਲ ਫਾਇਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਐਂਟੀਬਾਇਟਿਕਸ ਲਈ ਪ੍ਰਿਸਕ੍ਰਿਪਸ਼ਨ, ਫਾਰਮਾਸਿਸਟ ਨੂੰ ਫ਼ੋਨ ਰਾਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਲਾਲ ਸਿੰਘ (ਕਹਾਣੀਕਾਰ)
ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ. ਥੀਸਿੰਜ ,ਆਲੋਚਨਾ ਪੁਸਤਕਾਂ/ਲੇਖ 1)	ਅਜੋਕੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸਰੋਕਾਰ ‘ ਡਾ: ਭੁਪਿੰਦਰ ਕੌਰ, ਕਪੂਰਥਲਾ ( ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਹਾਣੀਕਾਰ –ਵਰਿਆਮ ਸੰਧੂ , ਲਾਲ ਸਿੰਘ , ਪ੍ਰੇਮ ਗੋਰਖੀ , ਅਮਰਜੀਤ ,ਰਘਵੀਰ ਢੰਡ । 2)	‘ਪ੍ਰਤੀ ਬੱਧ ‘ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ‘ ਡਾ : ਭੁਪਿੰਦਰ ਕੌਰ 3)	‘ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕਥਾ ਦਾ ਸੁਹਜ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ‘, ਡਾ : ਚੰਦਰ ਮੋਹਣ , ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ , ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ।
ਉਲਥਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਚੀਨੀ/ਹਿੰਦੀ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਪੁਸਤਕਾਂ :
ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ
ਗੈਰ-ਜਟਿਲ
ਗੈਰ-ਜਟਿਲ ਲਾਗਾਂ ਦਾ ਸਿਰਫ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਨਿਦਾਨ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਟ੍ਰਾਈਮੇਥੋਪ੍ਰਿਮ/ਸਲਫਾਮੈਥੋਕਸੇਜ਼ੋਲ (TMP/SMX), ਸੇਫਾਲਾਸਪੋਰਿਨ, ਨਾਈਟ੍ਰੋਫੁਰੈਨਟੋਇਨ, ਜਾਂ ਫਲੂਰੋਕਵਿਨੋਲੋਨ ਵਰਗੇ ਮੂੰਹ ਰਾਹੀਂ ਲਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਸਿਹਤਯਾਬੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਕਾਫੀ ਘਟਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਸਾਰੇ ਬਰਾਬਰ ਅਸਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਟ੍ਰਾਈਮੇਥੋਪ੍ਰਿਮ, TMP/SMX, ਜਾਂ ਫਲੂਰੋਕਵਿਨੋਲੋਨ ਦੇ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਾਫੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਕਿ ਨਾਈਟ੍ਰੋਫੁਰੈਨਟੋਇਨ ਨੂੰ 5–7 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਲਾਜ ਨਾਲ, 36 ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੋ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਲਗਭਗ 50% ਲੋਕ ਇਲਾਜ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਜਾਂ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। Infectious Diseases Society of America ਇਸ ਵਰਗ ਦੀ ਦਵਾਈ ਤੋਂ ਪ੍ਰਤਿਰੋਧ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਣ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪਹਿਲੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਫਲੂਰੋਕਵਿਨੋਲੋਨ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਾਵਧਾਨੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਇਹਨਾਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਹਨਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤਿ ਕੁਝ ਪ੍ਰਤਿਰੋਧ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲੀ ਟ੍ਰਾਈਮੇਥੋਪ੍ਰਿਮ ਨੂੰ ਹੀ TMP/SMX ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀਆਂ ਸਧਾਰਨ ਲਾਗਾਂ ਲਈ, ਬੱਚਿਆਂ ਤੇ ਅਕਸਰ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਕੋਰਸ ਦਾ ਅਸਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਲਾਲ ਸਿੰਘ (ਕਹਾਣੀਕਾਰ)
ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
1 ) ਕੀ ਤੁਸੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹੋ ?- ਚਾਂਗਲਿਨ, ਚਿਰਾਗ-43 2 )  ਸੇਲਜ਼ ਗ਼ਰਲ- ਵਾਂਗ ਰੁਚਨੀ , ਚਿਰਾਗ਼-46 3 ) ਦੇਹ ਤੇ ਆਤਮਾ – ਚਾਂਗ ਸ਼ਏਨਯਾਂਗ, ਚਿਰਾਗ਼-48 4 )  ਘਰ-ਗ੍ਰਹਿਣੀ-ਡਾਂਗ ਇੰਗ, ਚਿਰਾਗ਼-62 5 ) ਬਹਿਸ ਵਿਚਲਾ ਇਕਲਾਪਾ –ਪੰਖੂਰੀ ਰਾਏ, ਚਿਰਾਗ਼-67 6 )  ਸਾਡੇ ਤੀਰਥ ਅਸਥਾਨ – ਐਨ.ਬੀ.ਟੀ. ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ 7 ) ਪਿਆਰੇ ਪਿਤਾ – ਨਾਵਲ (ਐਮ ਬੀ ਡੀ ਦਿੱਲੀ )
ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ
ਪਾਈਲੋਨਫ੍ਰਾਈਟਿਸ
ਮਸਾਨੇ ਦੀ ਸਧਾਰਨ ਲਾਗ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ, ਪਾਈਲੋਨਫ੍ਰਾਈਟਿਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਮੂੰਹ ਰਾਹੀਂ ਲਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਜਾਂ ਨੱਸ ਰਾਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਦੇ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਆਕ੍ਰਮਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰਤਿਰੋਧ ਦੀ ਦਰ 10% ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੋਵੇ, ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ 7 ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਮੂੰਹ ਰਾਹੀਂ ਲਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਫਲੂਰੋਕਵਿਨੋਲੋਨ ਸਿਪ੍ਰੋਫਲੋਕਸਾਸਿਨ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।ਜੇ ਸਥਾਨਕ ਪ੍ਰਤਿਰੋਧ ਦੀਆਂ ਦਰਾਂ 10% ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਅਕਸਰ ਨੱਸ ਰਾਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਸੇਫਟ੍ਰਾਇਐਕਸੋਨ ਤਜਵੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਗੰਭੀਰ ਲੱਛਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਨ ਜਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਦੋ ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਬਾਅਦ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਪੱਥਰੀ ਤੋਂ ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਵਰਗੀਆਂ ਜਟਿਲਤਾਵਾਂ ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਲਾਲ ਸਿੰਘ (ਕਹਾਣੀਕਾਰ)
ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
ਨਵ-ਸਾਖਂਰਾ ਲਈ ਸਚਿੱਤਰ ਪੁਸਤਕਾਂ :- 1 ) ਸੁਪਨਿਆਂ ਦੀ ਲੀਲਾ – ਰੀਜਨਲ ਰਿਸੋਰਸ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਅਡਲਟ ਐਡ ਕਾਂਟੀਨਿਊਇੰਗ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ, ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ 2 ) ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ – ਨੈਸ਼ਨਲ ਬੱਕ ਟਰੱਸਟ ,ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਬਾਲ ਕਹਾਣੀਆਂ : 1 ) ਬੇਬੇ : ਨਿੱਕੀਆਂ ਕਰੂੰਬਲਾਂ, ਨਵੰਬਰ-ਦਸੰਬਰ 2001 2) ਪ੍ਰਿੰਸ : ਨਿੱਕੀਆਂ ਕਰੂੰਬਲਾਂ , ਨਵੰਬਰ-ਦਸੰਬਰ 2006 ਆਲੋਚਨਾ ਲੇਖ – 1 ) ‘ ਸੁਜਾਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕਥਾ –ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ‘ – ਖੋਜ ਪ੍ਰਤਿਬਾ । ਵੀਂਹਵੀ ਸਦੀ ਗਲਪ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅੰਕ 2 ) ‘ ਤੀਸਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਸੱਚ ਤੇ ਕੱਥ ‘- ਸਿਰਜਨਾ -124 3 ) ਅਜੋਕੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀ – ਇੰਦਰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਬਜ਼ਰਬਰ, ਅਕਤੂਬਰ , 2006 4 )  ‘ਸਾਹਿਤ ਸਭਾਵਾਂ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ-ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ‘ – ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਫਰਬਰੀ 2005 5 ) ‘ ਟਾਵਰਜ਼ ‘ ਕਹਾਣੀ-ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਦਾ ਕਥਾ ਵਸਥੂ ‘- ਸੰਪਾਦਕ ਡਾ: ਕਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ 6 ) ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀ ਵਿਚ ਸਾਂਝੀ ਵਿਰਾਸਤ – ਆਬਸ਼ਾਹ ਜ:ਲੇ :ਅਮ੍ਰਿਤਸਰ 7 ) ਪ੍ਰੋ : ਮਹਿਬੂਬ ਦੀ ਲਾਇਬਰੇਰੀ ਬਹਾਨੇ, ਵਿਸ਼ਵ ਕਲਾਸਕੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ 8 ) ਕਰੀਬ ਤਿੰਨ ਦਰਜਨ ਪੁਸਤਕਾਂ ਦੇ ਰੀਵੀਊ- ਸਿਰਜਨਾ, ਨਵਾਂ ਜਮਾਨਾਂ , ਪੰਜਾਬੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ 9) ਤਲਖੀਆਂ : ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ 78
ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ :
1 ) ਸ੍ਰੀ: ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਸਫ਼ਰੀ – ਨਵਾਂ ਜਮਾਨਾਂ, 30 ਜੁਲਾਈ 1995 2 ) ਡਾ: ਕਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਕਰੂਕਸ਼ੇਤਰ – ਨਵਾਂ ਜ਼ਮਾਨਾਂ , 3 ਨਵੰਬਰ , 1996 3 ) ਪ੍ਰੋ : ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਮਹਿਬੂਬ – ਪੰਜਾਬੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ, 26 ਜੁਲਾਈ 98 4 ) ਭਾਈ ਦਿਲਬਾਗ ਸਿੰਘ ਗੁਲਬਾਗ਼ ਸਿੰਘ –ਪੰਜਾਬੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ,15 ਨਵੰਬਰ 98 5 ) ਕਾ : ਗੁਰਬਖ਼ਸ਼ ਸਿੰਘ ਬੋਦਲ – ਨਵਾਂ ਜ਼ਮਾਨਾਂ ,8 ਮਾਰਚ 98 6 ) ਕਾ : ਯੋਗਰਾਜ ਗੰਭੋਆਲ – ਨਵਾਂ ਜ਼ਮਾਨਾਂ, 22 ਨਵੰਬਰ 99 7 ) ਕਾ : ਗਿਆਨ ਸਿੰਘ ਮੂਣਕ – ਨਵਾਂ ਜ਼ਮਾਨਾਂ 26 ਸਤੰਬਰ 99 8 ) ਫੌਜੀ ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ ਆਈ .ਐਨ .ਏ. – ਨਵਾਂ ਜ਼ਮਾਨਾਂ ਤਿੰਨ ਮਾਰਚ 98 9 ) ਗਿਆਨੀ ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਕੌਲਪੁਰ – ਨਵਾਂ ਜਮਾਨਾਂ ,14 ਅਪ੍ਰੈਲ 2002
ਮਾਨ –ਸਨਮਾਨ : ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਸੁਜਾਨ ਸਿੰਘ ਯਾਦਗਾਰੀ ਅਵਾਰਡ -1996 ਪੁਲਸ ਮੰਚ ਪੰਜਾਬ ,ਸਿਰਜਨਾ ਅਵਾਰਡ-2001 ਲੋਕ ਲਿਖਾਰੀ ਸਭਾ ਬਟਾਲਾ, ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਭੋਗਪੁਰ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ, ਸਾਹਿਤ ਆਸ਼ਰਮ ਟਾਡਾਂ , ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਮੁਕੇਰੀਆਂ, ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਭੰਗਾਲਾ-ਮੁਕੇਰੀਆਂ , ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਤਲਵਾੜਾ ਆਦਿ ਸਭਾਵਾਂ ਵਲੋਂ ਸਿਰਜਨਾ ਸੰਨਰਾਨ ( 2001-2008) ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਸੁਜਾਨ ਸਿੰਘ ਜਨਮ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਅਵਾਰਡ – 2009 ਮਾਤਾ ਵਿਤਿਆਵਤੀ ਯਾਦਗਾਰੀ ( ਕਲਾ ਸਿਰਜਨਾ ) ਅਵਾਰਡ -2011 ਸਫ਼ਦਰ ਹਾਸ਼ਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ (ਵੱਲੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕੈਡਮੀ(ਬਿਜਲੀ ਬੋਰਡ)) – 2012 ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕੈਡਮੀ ਲੁਧਿਆਣਾ,ਚਰਨ ਦਾਸ ਜੈਨ ਯਾਦਗਾਰੀ ਅਵਾਰਡ -2014
ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ
ਵਿਆਪਕਤਾ
ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀਆਂ ਲਾਗਾਂ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ 10% ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀਆਂ ਲਾਗਾਂ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਖਤਨਾ ਨਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਮ ਹਨ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਰਵਾਰਤਾ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਬੁਖ਼ਾਰ ਵਾਲੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਦੋ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ, 2 ਤੋਂ 20% ਨੂੰ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ ਹੋਣ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਸੀ।
ਲਾਲ ਸਿੰਘ (ਕਹਾਣੀਕਾਰ)
ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦਸੂਹਾ ਮੋਬਾਇਲ : 091-94655-74866 ਫੋਨ-ਫੈਕਸ : 01183-285731
ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ
ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ, ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀਆਂ ਲਾਗਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹਰ ਸਾਲ ਲਗਭਗ ਸੱਤ ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕ ਡਾਕਟਰਾਂ ਕੋਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਸੰਕਟਕਾਲੀ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਿਲੀਅਨ ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਲੱਖ ਕੋਲ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕੰਮ ਤੋਂ ਗੁਆਏ ਗਏ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰੀ ਲਾਗਤ, ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਲਾਗਾਂ ਦੀ ਲਾਗਤ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇਲਾਜ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਖਰਚ ਸਲਾਨਾ ਅਧਾਰ ਤੇ ਅਨੁਮਾਨਤ 1.6 ਬਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਹੈ।
ਲਾਲ ਸਿੰਘ (ਕਹਾਣੀਕਾਰ)
ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀ ਲਾਗ
ਇਤਿਹਾਸ
ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀਆਂ ਲਾਗਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਵਰਣਨ ਏਬਰਸ ਪੇਪਾਈਰਸ ਵਿੱਚ 1550 BC ਤੋਂ ਹੈ। ਮਿਸਰ ਵਾਸੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਨੂੰ "ਮਸਾਨੇ ਤੋਂ ਤਾਪ ਦਾ ਨਿਕਲਣਾ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਣਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1930 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਦੇ ਉਪਲਬਧ ਹੋਣ ਤਕ ਇਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ,ਖੂਨ ਕੱਢਣਾ ਅਤੇ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ
ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਲਾਗ ਦੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਜੋਖਮ ਦੇ ਕਾਰਨ ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਦੀਆਂ ਲਾਗਾਂ ਵਧੇਰੇ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ, ਪ੍ਰੋਜੈਸਟੇਰੋਨ ਦੇ ਉੱਚੇ ਪੱਧਰ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਅਤੇ ਮਸਾਨੇ ਦੀਆਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਘੱਟ ਜਾਣ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਵਧਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸਦੇ ਕਾਰਨ ਰਿਫਲਕਸ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਾਪਸ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਲੀ ਅਤੇ ਗੁਰਦਿਆਂ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਕਿ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਲੱਛਣਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਮੌਜੂਦ ਹੋਣ ਦਾ ਵਧਿਆ ਹੋਇਆ ਜੋਖਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਮੌਜੂਦ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਲਾਗ ਹੋਣ ਦਾ 25-40% ਜੋਖਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੀ ਜਾਂਚ ਲਾਗ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ—ਭਾਵੇਂ ਲੱਛਣ ਨਾ ਹੋਣ—ਤਾਂ ਵੀ ਇਲਾਜ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।ਸੇਫਾਲੇਕਸਿਨ ਜਾਂ ਨਾਈਟ੍ਰੋਫੁਰੈਨਟੋਇਨ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਲਾਗ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਨਮ ਜਾਂ ਪ੍ਰੀ-ਏਕਲੈਂਪਸੀਆ (ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਅਤੇ ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਗੜਬੜੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ, ਜਿਸਦੇ ਕਾਰਨ ਦੌਰੇ ਪੈ ਸਕਦੇ ਹਨ) ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਮਾਰੀਆਂ
ਸਹਾਇਤਾ ਮੰਗਣਾ
ਸਹਾਇਤਾ-ਮੰਗਣਾ ਵਾਲਾ ਸਿਧਾਂਤ ਇਹ ਤਰਕ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਭੁੱਖਮਰੀ ਲਈ ਮਦਦ ਲੈਣ ਲਈ ਅਨੇਕਾਂ ਅਨੁਮਾਨਤ ਕਦਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ| ਇਹ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕ੍ਰਮਬੱਧ ਅਤੇ ਉਦੇਸ਼ ਪੂਰਨ ਬੋਧਾਤਮਕ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰਿਕ ਕਦਮਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਹੱਲਾਂ ਲਈ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦਾ ਹੈ|
ਕਿਸਮਾਂ
ਸਹਾਇਤਾ ਮੰਗਣ ਵਾਲੇ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਦੋ ਕਿਸਮਾਂ, ਅਨੁਕੂਲ ਵਿਵਹਾਰ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਅਨੁਕੂਲ ਵਿਵਹਾਰ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ | ਇਹ ਅਨੁਕੂਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਪਛਾਣ, ਸੂਝ ਅਤੇ ਸਮੱਸਿਆ ਦੇ ਮਾਪ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਹੱਲ ਲਈ ਸਾਧਨਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਰਣਨੀਤੀ ਹੈ | ਇਹ ਗੈਰ-ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ ਜਦੋਂ ਸਮੱਸਿਆ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਵਿਧੀ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਅਨੁਭਵ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਵੀ ਵਿਵਹਾਰ ਕਾਇਮ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ| ਮਦਦ ਮੰਗਣ ਵਿੱਚ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਸਰਗਰਮ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ (ਉਦਾ.: ਸਭਿਆਚਾਰ, ਹਉਮੈ, ਸ਼੍ਰੇਣੀਵਾਦ, ਆਦਿ)| ਨੈਲਸਨ-ਲੇ ਗਾਲ (1981) ਨੇ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਨਾਲ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਸਿੱਖਣ ਅਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਿਰਭਰਤਾ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਮਝਿਆ|
ਜਨ ਸਿਹਤ
ਜਨ ਸਿਹਤ ਵਿਚ ਵਿਹਾਰ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਲਈ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ:
ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਜਾਂਚ
ਅਕਾਦਮਿਕ ਸੰਦਰਭਾਂ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਭਾਲਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਖੋਜ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ | ਕਰਬਨੀਕ ਅਤੇ ਨਿਊਮੈਨ, 2006 ਸਹਾਇਤਾ-ਭਾਲਣ ਵਾਲੇ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਟੀਚਾ-ਸਥਿਤੀ ਥਿਊਰੀ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਤ-ਅਧਾਰਿਤ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਅਨੁਕੂਲ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ-ਅਧਾਰਿਤ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਗੈਰ-ਅਨੁਕੂਲ ਕਾਰਜਨੀਤੀ (ਐਮੇਸ, 1983; ਬਟਲਰ, 1999, 2006; ਹਾਸ਼ੀਮ, 2004; ਰਿਆਨ, ਗੀਨ, ਅਤੇ ਮਿਡਗਲੀ, 1998)| ਕਈ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਤੋਂ ਮਦਦ ਭਾਲਣ ਵੱਲ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਔਰਤਾਂ ਕੋਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਰਵੱਈਆ ਹੈ| ਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਯੇਹ, 2008 ਜਦੋਂ ਲੋੜ ਪਵੇ, ਉੱਚ ਸਵੈ-ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਉੱਚ-ਮਦਦ ਭਾਲਣ ਵਾਲੇ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਘੱਟ ਸਵੈ-ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਜਿਹੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹਨ, (ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ ਲਿਨੇਨਬਰਿੰਕ ਅਤੇ ਪਿਨਟਿਚ, 2003; ਨੇਲਸਨ ਐਂਡ ਕੇਟਹੱਟ, 2008; ਪਾਲਸਨ ਐਂਡ ਫੈਲਡਮੈਨ, 2005; ਪਿਿੰਟਰੀਚ ਅਤੇ ਜ਼ੂਸ਼ੋ, 2007; ਟੈਨ ਏਟ ਅਲ., 2008)| 2011 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਪੁਨਰ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਕਿ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਸਮੂਹ ਸੰਦਰਭਾਂ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਲੈਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ|
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਕ ਕੰਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ
ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਸਰਾਫ਼ੀਮੋਵਿਚ
ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਸਰਾਫ਼ੀਮੋਵਿਚ (ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਸਰਾਫ਼ੀਮੋਵਿੱਚ ਪੋਪੋਵ; Алекса́ндр Серафимо́вич Попо́в; O.S. 7 ਜਨਵਰੀ (N.S. 19 ਜਨਵਰੀ), 1863– 19 ਜਨਵਰੀ 1949) ਰੂਸੀ / ਸੋਵੀਅਤ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਮਾਸਕੋ ਸਾਹਿਤਕ ਗਰੁੱਪ ਸਰੇਦਾ ਦਾ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੋਵੀਅਤ ਲੇਖਕ
ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ
ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ, ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਖੇਤਰ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਸਰਕਾਰ (GNCTD) ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਗਵਰਨਿੰਗ ਬਾਡੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸੀਟ ਹੈ। ਇਹ 74ਵੇਂ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਸੋਧ ਐਕਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਜਾਂ ਸਥਾਨਕ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਅਪਵਾਦ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਪੁਡੂਚੇਰੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਚੁਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਵੀ ਕੁਝ ਸੀਮਾਵਾਂ ਨਾਲ ਹਨ।
ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ GNCTD ਸੋਧ ਐਕਟ, 2021 ਰਾਹੀਂ, ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਗਵਰਨਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਚੁਣੀ ਹੋਈ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸਹਾਇਕ ਬਣਾਇਆ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ
ਮੁਰਗ ਮੁਸੱਲਮ
ਮੁਰਗ ਮੁਸੱਲਮ (ਪੂਰਾ ਚਿਕਨ) ਇੱਕ ਮੁਗਲਈ ਪਕਵਾਨ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਉਪ ਮਹਾਂਦੀਪ ਤੋਂ ਆਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਪਕਵਾਨ ਲਈ ਅਦਰਕ-ਲਸਣ ਦੇ ਪੇਸਟ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲੇ ਹੋਏ ਅੰਡੇ ਅਤੇ ਕੇਸਰ, ਦਾਲਚੀਨੀ, ਲੌਂਗ, ਭੁੱਕੀ, ਇਲਾਇਚੀ ਅਤੇ ਮਿਰਚ ਵਰਗੇ ਮਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰੀ ਚਿਕਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਸੁੱਕਾ ਜਾਂ ਸਾਸ ਵਿੱਚ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਦਾਮ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਵਰਕ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਮੁਰਗ ਮੁਸੱਲਮ ਦਾ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ ਹੈ 'ਪੂਰਾ ਚਿਕਨ'। ਇਹ ਪਕਵਾਨ ਅਵਧ, ਜੋ ਹੁਣ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਹੈ ਦੇ ਸ਼ਾਹੀ ਮੁਗਲ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ। ਇਸਦਾ ਅਰਥ 'ਵਧੀਆ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ' ਵੀ ਹੈ। ਇਬਨ ਬਤੂਤਾ ਨੇ ਮੁਰਗ ਮੁਸੱਲਮ ਨੂੰ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਤੁਗਲਕ ਦਾ ਪਸੰਦੀਦਾ ਪਕਵਾਨ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਪਕਵਾਨ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਸਲਤਨਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਰੋਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖਾਣਾ
ਸ਼੍ਰੀ ਭਗਵਤ ਗੀਤਾ ਦੇ ਸ਼ਲੋਕ
ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੀ ਭਗਵਤ ਗੀਤਾ ਵਿੱਚੋ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਇਹ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕੁਰੁਕਸ਼ੇਤਰ ਵਿੱਚ ਖੜੇ ਆਪਣੇ ਸਗੇ- ਸੰਬੰਧੀਆ ਨੂੰ ਦਾਖ ਕੇ ਯੁਧ ਕਰਨ ਤੋ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਤਦ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਉਹਨਾ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰਾ ਸਮਝਾਇਆ..... ਯਦਾ ਯਦਾ ਹੀ ਧਰਮਸੈ। ਗ੍ਰਾਮਿਣ ਭਵਤੀ ਭਾਰਤਾ॥ ਅਭਯੁਧਾ ਨਾਮ ਅ ਧਰਮਸੈ। ਤਦਾਤਮਾ ਨਾਮ ਸ੍ਰਿਜਾਮੈ ਹਮ॥ ਪ੍ਰਿਤਰਾਣਾੲੇ ਸਾਧੂ ਨਾਮ। ਵਿਨਾਸ਼ਾੲੇ ਚ' ਦੁਸ਼ਕ੍ਰਿਤਾਮ ॥ ਧਰਮ ਸੰਸ ਤਾਪਨਾਧਾੲੇ। ਸਮ ਭਵਾਨੀ ਯੁਗੇ ਯੁਗੇ॥ ਇਸ ਦਾ ਅਰਥ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਦ ਜਦ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਤੇ ਅਧਰਮ ਹਾਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਦ ਤਦ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਤਾਂ ਉਹਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਹਥਿਆਰ ਚੱਕਣਾ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੈ ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਗਲਤ ਯਾ ਅਧਰਮ ਦਾ ਸਾਥ ਦੇਣ ਵਾਸਤੇ ਆਪਣੇ ਸਗੇ- ਸੰਬੰਦੀ ਹੀ ਸਾਹਮਣੇ ਕਿਉ ਨਾ ਹੋਣ ਅਧਰਮ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਰਮ ਦੀ ਹੀ ਜਿੱਤ ਹੋਈ ਹੈ ਇਹ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਆਇਆ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਰਹੇਗਾ..!!!
ਕ੍ਰਿਕਟ ਦਾ ਬੱਲਾ
ਕ੍ਰਿਕਟ ਦਾ ਬੱਲਾ ਜਾਂ ਬੈਟ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉਪਕਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਗੇਂਦ ਨੂੰ ਹਿੱਟ ਮਾਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਲੋ ਲੱਕੜ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ 1624 ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕ੍ਰਿਕਟ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕ੍ਰਿਕਟ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ
ਐਮ. ਸੁਭੱਦਰਾ ਨਾਇਰ
'''ਐਮ. ਸੁਭੱਦਰਾ ਨਾਇਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜਿਸਟ (ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਡਾਕਟਰ), ਮੈਡੀਕਲ ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਵਰਕਰ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ 50,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।   2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ, ਚੌਥਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਾਗਰਿਕ ਇਨਾਮ, ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ, ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ,  ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜਿਸਟ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਪਦਮ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ।
ਜੀਵਨੀ
thumb|ਯੂ ਸੀ ਕਾਲਜ ਅਲੂਵਾ thumb|ਮਦਰਾਸ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ thumb|ਤੀਰੁਵਨੰਥਪੁਰਮ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਪਰਿਸਰ ਸੁਭੱਦਰਾ ਨਾਇਰ ਦਾ ਜਨਮ 21 ਫਰਵਰੀ 1929 ਨੂੰ ਇਰਿੰਜਾਲਾਕੂਦਾ, ਥਰਿਸੂਰ, ਵਿੱਚ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਕੁੱਟੀ ਮੈਨਨ ਅਤੇ ਮਾਧਵੀ ਅੰਮਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ,  ਦੇ ਕੋਲ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਦੋ ਛੋਟੇ ਭਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਹੈ। ਮਾਧਵੀ ਅੰਮਾ, ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਇੱਕ ਪੈਰੋਕਾਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੈਨਾਨੀ ਸੀ, ਇੱਕ ਸਖ਼ਤ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨੀ ਸੀ  ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਿਅਸਤ ਡਾਕਟਰ ਸੀ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ ਸੁਭੱਦਰਾ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਮਾਮੀ ਨੇ ਉਸਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਸੋਸ਼ਲ ਸਰਵਿਸ
ਸਰਕਾਰੀ ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਰੀਟਾਇਰਮੈਂਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਡਾ. ਸੁਭੱਦਰਾ ਨਾਇਰ ਨੇ 'ਅਭਯ' ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਇੱਕ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਜੋ ਬੇਸਹਾਰਾ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸਹਾਇਤਾ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਇੱਕ ਗੈਰ ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ ਸ਼੍ਰੀ ਸਤਿਯਾ ਸਾਈ ਅਨਾਥਾਂ ਟਰੱਸਟ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵੱਲ ਖਿੱਚੀ ਗਈ ਅਤੇ ਟਰੱਸਟ ਦੀਆਂ ਸਮਾਜਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵੱਲ ਉਸਦਾ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਲੱਗ ਪਈ।
ਅਹਿਦ ਤਮੀਮੀ
ਅਹਿਦ ਤਮੀਮੀ (ਅਰਬੀ: عهد التميمي) ਜਨਮ 31 ਜਨਵਰੀ 20011, ਕਬਜ਼ੇ ਵਾਲੇ ਵੈਸਟ ਬੈਂਕ ਦੇ ਨਾਬੀ ਸਲੀਹ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਇੱਕ ਫਲਸਤੀਨੀ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ। ਉਹ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਸਿਪਾਹੀ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦੀ ਹੋ ਚਿੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਡੀਓਜ਼ ਕਰਕੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਤਮੀਮੀ ਦੇ ਸਮਰਥਕ ਉਸ ਨੂੰ ਵੈਸਟ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਕਬਜ਼ੇ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਟਾਕਰੇ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ, ਅਤੇ ਫਲਸਤੀਨੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਇੱਕ ਹਿੰਮਤ ਵਾਲੇ ਵਕੀਲ ਸਮਝਦੇ ਹਨ; ਉਸ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦਾ ਦਲੀਲ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਉਸਦੇ ਕਾਰਜਾਂ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਇਲ ਨੂੰ ਅਸਪਸ਼ਟ ਕਰਨ ਦੇ ਮੰਤਵ ਲਈ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਤਮੀਮੀ ਦੇ ਸਮਰਥਕ ਉਸ ਨੂੰ ਵੈਸਟ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਕਬਜ਼ੇ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਟਾਕਰੇ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ, ਅਤੇ ਫਲਸਤੀਨੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਇੱਕ ਹਿੰਮਤੀ ਵਕੀਲ ਸਮਝਦੇ ਹਨ; ਉਸ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦੀ ਦਲੀਲ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਉਸਦੇ ਕਾਰਜਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਇਜ਼ਰਾਇਲ ਨੂੰ ਅਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਦੇ ਮੰਤਵ ਲਈ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦਸੰਬਰ 2017 ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਸਿਪਾਹੀ ਨੂੰ ਥੱਪੜ ਮਾਰਨ ਲਈ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਵਿਡੀਓ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਹੋ ਗ ਸੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਿੱਤਾਂ ਅਤੇ ਬਹਿਸ ਨੂੰ ਛੁੰਹਦੇ ਹੋਏ ਇਹ ਵਿਡੀਓ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਗ। ਤਮੀਮੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਟੀਸ਼ਨ ਸੌਦੇ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੱਠ ਮਹੀਨੇ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ 29 ਜੁਲਾਈ 2018 ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਐਮ. ਸੁਭੱਦਰਾ ਨਾਇਰ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1929 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਅਹਿਦ ਤਮੀਮੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 2001 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਹਲਕਾ
ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਹਲਕਾ ਨੰ: 87 ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
ਜੈਤੋ (ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ)
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ
ਸੋਨਾ
180px|thumb|right|ਸੋਨੇ ਦੇ ਟੁਕੜੇ
ਦਲਜੀਤ ਮੋਖਾ
ਦਲਜੀਤ ਮੋਖਾ (1949 - 26 ਦਸੰਬਰ 2019) ਪਰਵਾਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸੀ।
ਸੋਨਾ
ਸੋਨਾ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Gold) ਇੱਕ ਰਸਾਇਣਕ ਤੱਤ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪਰਮਾਣੂ-ਅੰਕ 79 ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ Au ਸੰਕੇਤਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪਰਮਾਣੂ-ਭਾਰ 196.966569 amu ਹੈ। ਸੋਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਕੀਮਤੀ ਅਤੇ ਅਲੱਭ ਧਾਤ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਮੁਦਰਾ, ਗਹਿਣਿਆਂ ਅਤੇ ਮੂਰਤੀਆਂ ਆਦਿ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੋਨਾ ਦਾਣੇ ਜਾਂ ਡਲੀ ਦੇ ਰੁਪ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰਾਂ, ਚਟਾਨਾਂ ਦੇ ਪਾੜ, ਅਤੇ ਨਹਿਰਾਂ ਜਾਂ ਕੋਈ ਵੀ ਵਗ ਰਹੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮਿਟੀ ਵਿੱਚੋਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਸੋਨਾ ਗਾੜ੍ਹਾ, ਨਰਮ, ਚਮਕਦਾਰ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੁਟੀਣਯੋਗ ਅਤੇ ਨਰਮ ਧਾਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਅੱਜ ਕਲ੍ਹ ਦੀ ਨਵੀਂ ਵਰਤੋਂ ਦੰਦਸਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੈ।
ਸੋਨੇ ਦੀ ਚਕਾਚੌਂਧ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖ ਅਤਿਅੰਤ ਪੁਰਾਤਨ ਕਾਲ ਤੋਂ ਹੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਬਹੁਤ ਕਰਕੇ ਇਹ ਕੁਦਰਤ ਵਿੱਚ ਅਜ਼ਾਦ ਦਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਭਿਅਤਾ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸ ਧਾਤੂ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸੀ। ਈਸਾ ਤੋਂ 2500 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿੰਧ ਘਾਟੀ ਦੀ ਸਭਿਅਤਾ ਵਿੱਚ (ਜਿਸਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਮੋਹਿੰਜੋਦੜੋ ਅਤੇ ਹੜੱਪਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲੇ ਹਨ) ਸੋਨਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਗਹਿਣੇ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਹੋਇਆ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੈਸੂਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਇਹ ਧਾਤੁ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ (ਈਸਾ ਤੋਂ 300 ਸਾਲ ਪੂਰਵ) ਸੋਨਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਭਸਮ ਦਾ ਔਸ਼ਧੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਣਨ ਆਇਆ ਹੈ।
ਦਲਜੀਤ ਮੋਖਾ
ਦਲਜੀਤ ਮੋਖਾ ਦਲਜੀਤ ਦਾ ਸਾਹਿਤਕ ਨਾਮ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਪੂਨਾ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਜੱਦੀ ਪਿੰਡ ਮੋਖਾ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਜਲੰਧਰ, ਭਾਰਤ ਹੈ। ਪਰਵਾਸ ਉਪਰੰਤ ਉਸਦਾ ਨਿਵਾਸ ਨਿਊਯਾਰਕ (ਯੂਐੱਸਏ) ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਹਵਾ 1986 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸੋਨਾ
ਕੀਮਤ
ਸੋਨੇ ਨੂੰ ਟਰੋਏ ਔਂਸ ਅਤੇ ਗਰਾਮ ਨਾਲ ਮਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਸੋਨੇ ਨੂੰ ਬਾਕੀ ਧਾਤਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਸ ਲਈ ਕੈਰਟ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਥੇ 24 ਤੋਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੋਨਾ ਹੈ।
ਦਲਜੀਤ ਮੋਖਾ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ
ਸੋਨਾ
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਸਾਇਣਕ ਤੱਤ
ਭੂਰਾ ਕੋਹਨਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲਾਕ ਵਲਟੋਹਾ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਆਗਾ ਖ਼ਾਨ ਪੈਲੇਸ
ਆਗਾ ਖ਼ਾਨ ਪੈਲੇਸ ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਇਮਾਰਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਹਾਨ ਅਜੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਹਿਲ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਨੇੜਿਓਂ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਨੂੰ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ, ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਕਸਤੂਰਬਾ ਗਾਂਧੀ, ਉਸ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਮਹਾਦੇਵ ਦੇਸਾਈ ਅਤੇ ਸਰੋਜਨੀ ਨਾਇਡੂ ਲਈ ਇੱਕ ਜੇਲ੍ਹ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਹੀ ਕਸਤੂਰਬਾ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਮਹਾਦੇਵ ਦੇਸਾਈ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ ਸੀ। 2003 ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੁਰਾਤਤਵ ਸਰਵੇਖਣ (ਏ.ਐਸ.ਆਈ.) ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਕੌਮੀ ਮਹੱਤਵ ਦੀ ਇੱਕ ਯਾਦਗਾਰ ਐਲਾਨਿਆ ਸੀ।
ਬੈਟਲਸ਼ਿਪ ਪੋਤੇਮਕਿਨ
ਬੈਟਲਸ਼ਿਪ ਪੋਤੇਮਕਿਨ (Броненосец «Потёмкин», Bronenosets Potyomkin), ਕਈ ਵਾਰ  ਬੈਟਲਸ਼ਿਪ ਪੋਤਿਓਮਕਿਨ, 1925 ਦੀ ਮੂਕ ਫਿਲਮ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸਰਗੇਈ ਆਈਜ਼ੇਂਸਤਾਈਨ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਮੋਸਫਿਲਮ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ 1905 ਦੀ ਬਗਾਵਤ ਦਾ ਨਾਟਕੀ ਬਿਰਤਾਂਤ ਹੈ ਜਦੋਂ ਰੂਸੀ ਬੈਟਲਸ਼ਿਪ ਪੋਤੇਮਕਿਨ ਦੇ ਮਲਾਹਾਂ ਨੇ ਜਾਰਸ਼ਾਹੀ ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਅਫਸਰਾਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਬਗਾਵਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
ਬੈਟਲਸ਼ਿਪ ਪੋਤੇਮਕਿਨ ਨੂੰ ਅੱਜ ਤੱਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਾਪੇਗੰਡਾ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਬਰਸਲਜ ਵਰਲਡ ਫੇਅਰ 1958 ਵਿੱਚ ਸਰਬ ਸਮਿਆਂ ਦੀਆਂ ਸਰਬੋਤਮ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਫਿਲਮਾਂ
ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ
ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।:
ਕਿੱਕਲੀ
thumb|ਸਲਵਾਰ ਸੂਟ ਵਿੱਚ ਕਿੱਕਲੀ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਮੁਟਿਆਰਾਂ ਕਿੱਕਲੀ ਛੋਟੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ-ਨਾਚ ਹੈ। ਕਿੱਕਲੀ ਦੋ ਕੁੜੀਆਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜਕੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮ ਕੇ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਇਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਲੋਕ-ਗੀਤ ਦੀਆਂ ਸਤਰਾਂ ਹਨ:
ਕਿੱਕਲੀ ਕਲੀਰ ਦੀ, ਪੱਗ ਮੇਰੇ ਵੀਰ ਦੀ, ਦੁਪੱਟਾ ਭਰਜਾਈ ਦਾ, ਫਿੱਟੇ ਮੂੰਹ ਜਵਾਈ ਦਾ।
ਇਕੱਤਰ ਬਾਲੜੀਆਂ ਜੋਟੇ ਬਣਾ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਜੋਟਾ ਵਿਚਕਾਰ ਆ ਕੇ ਕਿੱਕਲੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਹੱਥ ਫੜ ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਪੱਬਾਂ ਭਾਰ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਨਾਚ ਸ਼ੈਲੀ
ਕਿੱਕਲੀ ਲੋਕ ਨਾਚ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਖੇਡ ਵੀ। ਸਗੋਂ ਖੇਡ ਦੇ ਤੱਤ ਵਧੇਰੇ ਹਨ। ਦੋਨੋਂ ਕੁੜੀਆਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਹੱਥ ਕਰਿੰਗੜੀ ਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ ਘੁੱਟ ਕੇ ਫੜ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਫਿਰ ਉਹ ਕੁੜੀਆਂ ਪੱਬਾਂ ਭਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਬਾਹਾਂ ਤਣ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਰਾ ਭਾਰ ਪਿੱਛੇ ਵੱਲ ਸੁੱਟ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਸਤੀ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼-ਤੇਜ਼ ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਚੁੰਨੀਆਂ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਲਹਿਰਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਝਾਂਜਰਾਂ ਛਣਕਦੀਆਂ ਹਨ।  ਬਾਕੀ ਕੁੜੀਆਂ ਗਾਉਂਦੀਆਂ, ਗਿੱਧਾ ਪਾਉਂਦੀਆਂ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਹੋਰ ਤੇਜ਼ ਘੁੰਮਣ ਲਈ ਉਕਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ-ਨਾਚ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ
ਸਟ੍ਰੈਪਟੋਕੋਕਲ ਫੇਰਿਨਜਾਈਟਿਸ
ਸਟ੍ਰੈਪਟੋਕੋਕਲ ਫੇਰਿਨਜਾਈਟਿਸ ਜਾਂ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਜੋ “ਗਰੁੱਪ A ਸਟ੍ਰੈਪਟੋਕੋਕਲ ਬੈਕਟੀਰੀਆ” ਨਾਮਕ ਜੀਵਾਣੂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਗਲੇ, ਗਲੇ ਦੇ ਕੰਡਿਆਂ (ਮੂੰਹ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਪਾਸੇ, ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਅੰਡਾਕਾਰ ਗ੍ਰੰਥੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਲ-ਤੁੰਡਿਕਾਵਾਂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ), ਅਤੇ ਸੰਭਾਵੀ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਠ ਤੇ ਅਸਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਬੁਖ਼ਾਰ, ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਖਰਾਸ਼, ਅਤੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਸੁੱਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਗ੍ਰੰਥੀਆਂ (ਲਿੰਫ਼ ਗ੍ਰੰਥੀਆਂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਖਰਾਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ 37 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਕਿਸੇ ਬਿਮਾਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸੰਪਰਕ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਬਾਰੇ 100% ਯਕੀਨੀ ਹੋਣ ਲਈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਹੈ, ਥ੍ਰੋਟ ਕਲਚਰ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਟੈਸਟ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਰ, ਇਸ ਟੈਸਟ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਵੀ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਪਛਾਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸੰਭਾਵੀ ਜਾਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ (ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ) ਬਿਮਾਰੀ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਗੰਭੀਰ ਬਣਨ ਤੋਂ ਰੋਕ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸਿਹਤਯਾਬੀ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਲਿਆ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਲੱਛਣ
ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਦੇ ਆਮ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਖਰਾਸ਼, 38 °C (100.4 °F) ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੁਖ਼ਾਰ, ਗਲੇ ਦਾ ਕੰਡਿਆਂ (ਟੌਂਸਿਲਾਂ) ਵਿੱਚ ਪਸ (ਪੀਲਾ ਜਾਂ ਹਰਾ ਤਰਲ), ਅਤੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਸੁੱਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਗ੍ਰੰਥੀਆਂ।
ਸ਼ਾਇਦ ਹੋਰ ਲੱਛਣ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ:
ਜਿਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਬਿਮਾਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਦੇ ਇੱਕ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਏਗਾ।
ਕਾਰਨ
ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਜੀਵਾਣੂਆਂ (ਬੈਕਟੀਰੀਆ) ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਰੁੱਪ A ਬੀਟਾ ਹੀਮੋਲਾਈਟਿਕ ਸਟ੍ਰੈਪਟੋਕੋਕਸ (GAS) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਜੀਵਾਣੂਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵੀ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਖਰਾਸ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਕਿਸੇ ਬਿਮਾਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸਿੱਧੇ, ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸੰਪਰਕ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭੀੜ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਫੈਲਣ ਦੀ ਦਰ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।  ਜਿਹੜੇ ਜੀਵਾਣੂ ਸੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਧੂੜ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਿਮਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਗਿੱਲੇ ਜੀਵਾਣੂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਜੋ ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਬੁਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ 15 ਦਿਨਾਂ ਤਕ ਲਈ ਬਿਮਾਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਦੁਰਲੱਭ ਤੌਰ ਤੇ, ਇਹ ਜੀਵਾਣੂ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਉਂਦੇ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਿਮਾਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜੋ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਦੇ ਲੱਛਣ ਨਾ ਦਿਖਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ GAS ਜੀਵਾਣੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣਾ
ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਖਰਾਸ਼ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਿਵੇਂ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਸੰਸ਼ੋਧਿਤ ਸੇਂਟੋਰ ਅੰਕ ਨਾਮਕ ਜਾਂਚ ਸੂਚੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪੰਜ ਡਾਕਟਰੀ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ, ਸੇਂਟੋਰ ਅੰਕ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੇਕ ਮਾਪਦੰਡ ਲਈ ਇੱਕ ਅੰਕ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ:
ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਜਾਂਚ
ਕੀ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਹੈ, ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਦਾ ਮੁੱਖ ਤਰੀਕਾ ਥ੍ਰੋਟ ਕਲਚਰ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਟੈਸਟ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਤੇ ਇਹ ਟੈਸਟ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ 90 ਤੋਂ 95 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਟੈਸਟ ਸਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਬਿਮਾਰੀ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਰੈਪਿਡ ਸਟ੍ਰੈਪ ਟੈਸਟ (ਰੈਪਿਡ ਐਂਟੀਜਨ ਡਿਟੇਕਸ਼ਨ ਟੈਸਟਿੰਗ, ਜਾਂ RADT ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਹੋਰ ਟੈਸਟ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਰੈਪਿਡ ਸਟ੍ਰੈਪ ਟੇਸਟ, ਥ੍ਰੋਟ ਕਲਚਰ ਨਾਲੋਂ ਤੇਜ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਟੈਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ 70 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਸਹੀ-ਸਹੀ ਪਛਾਣ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਟੈਸਟਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਕਿਸੇ ਵਿਕਅਤੀ ਨੂੰ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਨਹੀਂ ਹੈ (ਟੈਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਛ 98 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ)।
ਪਾਜ਼ਿਟਿਵ ਥ੍ਰੋਟ ਕਲਚਰ (ਦੂਜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਅਕਤੀ ਬੀਮਾਰ ਹੈ) ਜਾਂ ਰੈਪਿਡ ਸਟ੍ਰੈਪ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ, ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵੀ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਲੱਛਣ ਨਾ ਹੋਵੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਰੁਟੀਨ ਵਿੱਚ ਥ੍ਰੋਟ ਕਲਚਰ ਜਾਂ ਰੈਪਿਡ ਸਟ੍ਰੈਪ ਟੈਸਟ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਂਚ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਗਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਟ੍ਰੈਪਟੋਕੋਕਲ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਦੂਜੀਆਂ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ
ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਦੇ ਕੁਝ ਲੱਛਣ ਦੂਜੇ ਰੋਗਾਂ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਥ੍ਰੋਟ ਕਲਚਰ ਜਾਂ ਰੈਪਿਡ ਸਟ੍ਰੈਪ ਟੈਸਟ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬੁਖ਼ਾਰ ਅਤੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਖਰਾਸ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਖਾਂਸੀ, ਨੱਕ ਵਗਣਾ, ਦਸਤ, ਅਤੇ ਲਾਲ, ਖਾਰਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹੋਣ ਤੇ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਿਸ਼ਾਣੂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਖਰਾਸ਼ ਹੈ। ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਖਰਾਸ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਸੁੱਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਗੰਥੀਆਂ (ਲਿੰਫ ਗ੍ਰੰਥੀਆਂ), ਬੁਖ਼ਾਰ, ਅਤੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਗ੍ਰੰਥੀਆਂ (ਟੌਂਸਿਲ) ਇੱਕ ਹੋਰ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੋਨੋਨਿਊਕਲੀਓਸਿਸ ਜਾਂ ਚੁੰਮਣ ਰੋਗ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ।
ਰੋਕਥਾਮ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਗਲੇ ਦੇ ਕੰਡਿਆਂ (ਟੌਂਸਿਲਾਂ) ਨੂੰ ਹਟਾਉਣਾ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦਾ ਉਚਿਤ ਤਰੀਕਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। 2003 ਵਿੱਚ, ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਜਾਂ ਵੱਧ ਵਾਰ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਦਾ ਹੋਣਾ ਗਲੇ ਦੇ ਕੰਡਿਆਂ (ਟੌਂਸਿਲਾਂ) ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦਾ ਢੁਕਵਾਂ ਕਾਰਨ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਉਡੀਕ ਕਰਨਾ ਵੀ ਢੁਕਵਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਲਾਜ
ਇਲਾਜ ਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦਵਾਈਆਂ (ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ) ਨਾਲ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਤੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਲਗਭਗ 16 ਘੰਟੇ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇਲਾਜ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹੈ ਵਧੇਰੇ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਣ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗੰਭੀਰ ਬੁਖ਼ਾਰ (ਰਿਊਮੈਟਿਕ ਬੁਖ਼ਾਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਜਾਂ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਪਸ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਣੀ (ਰੇਟਰੋਫੇਰੇਂਜਿਅਲ ਐਬਸੇਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ), ਦੇ ਜੋਖ਼ਮ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨਾ । ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੇ ਇਹ ਲੱਛਣ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਦੇ 9 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਦਰਦ ਦੀ ਦਵਾਈ
ਦਰਦ ਘੱਟ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੋਜ਼ਸ਼ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ (non-steroidal anti-inflammatory drugs, ਜਾਂ NSAIDs) ਜਾਂ ਬੁਖ਼ਾਰ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ (ਪੈਰਾਸੀਟਾਮੋਲ, ਜਾਂ ਐਸਿਟਾਮਿਨੋਫੇਨ), ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਦਰਦ ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਲਿਡੋਕੇਨ ਨਾਮਕ ਕਰੀਮ ਜਾਂ ਮਲ੍ਹਮ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਸਟੀਰੋਇਡ ਵੀ ਉਪਯੋਗੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਬਾਲਗਾਂ ਵਿੱਚ ਐਸਪਿਰਿਨ ਵਰਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਪਰ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਰੇਈਜ ਸਿਨਡ੍ਰੋਮ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਵਾਲੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੋਣ ਦਾ ਜੋਖਮ ਵਧਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ
ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ, ਇਲਾਜ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਇਲਾਜ ਦੇ ਬਿਨਾਂ, ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸੁਧਾਰ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇਲਾਜ ਵਧੇਰੇ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਹੋਣ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਫੈਲਣ ਦਾ ਜੋਖ਼ਮ ਘੱਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਬੱਚੇ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਲੈਣ ਦੇ 24 ਘੰਟੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਕੂਲ ਜਾਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਹ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ:
ਪੈਟਰਨ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਫੈਲਣਾ
ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ 1 ਕਰੋੜ ਦਸ ਲੱਖ ਲੋਕ ਗਲੇ ਦੀ ਖਰਾਸ਼ (ਜਾਂ ਫੇਰਿਨਜਾਈਟਿਸ) ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਉਹ ਵਿਆਪਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਜਿਸਦੇ ਅੰਦਰ ਸਟ੍ਰੈਪ ਥ੍ਰੋਟ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਗਲੇ ਦੀ ਖ਼ਰਾਸ਼ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲੇ ਵਿਸ਼ਾਣੂਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਰ, ਜਿਵਾਣੂ ਸਮੂਹ A ਬੀਟਾ ਹੀਮੋਲਾਈਟਿਕ ਸਟ੍ਰੈਪਟੋਕੋਕਸ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ 15 ਤੋਂ 30 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਅਤੇ ਬਾਲਗਾਂ ਵਿੱਚ 5 ਤੋਂ 20 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਗਲੇ ਦੀ ਖ਼ਾਰਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮਾਮਲੇ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਅਤੇ ਬਸੰਤ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਵੇਦਿਤਾ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸਿੰਘ
ਵੇਦਿਤਾ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸਿੰਘ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Vedita Pratap Singh; ਜਨਮ 9 ਅਕਤੂਬਰ 1987) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਭਿੰਡੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਸੀ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਾਦਰ ਖਾਨ ਦੇ ਨਾਟਕ ਤਾਸ਼ ਕੀ ਪੱਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਟੂਰਿੰਗ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸਪੋਰਟਸ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਤੋਂ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਤੈਰਾਕੀ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥੀਏਟਰ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੇ 2008-09 ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਚੈਨਲ ਵੀ ਇੰਡੀਆ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਇੰਡੀਆਜ਼ ਹੌਟੈਸਟ ਜਿੱਤਿਆ। ਭਿੰਡੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਇੰਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੇਮੰਤ ਮਧੁਕਰ ਦੀ ਮੁੰਬਈ 125 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਵਿੱਚ ਵੇਦਿਤਾ ਲੀਡ ਸੀ। ਵੇਦਿਤਾ ਵੀ ਸੁਪਰਕੌਪਸ ਬਨਾਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿਪਾਹੀ ਵਜੋਂ. ਸੁਪਰ ਖਲਨਾਇਕ ਉਹ JD ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਫੋਟੋ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸ਼ੈਲੇਂਦਰ ਪਾਂਡੇ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਪਹਿਲੀ ਹਿੰਦੀ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ। ਇਹ ਫਿਲਮ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਿੰਟ ਮੀਡੀਆ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸੀ।
ਵੇਦਿਤਾ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ਾ ਫਿਲਮ, ਦ ਹਿਡਨ ਸਟ੍ਰਾਈਕ, ਉੜੀ ਹਮਲਿਆਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਦਿਵਸ 2020 ਦੀ ਪੂਰਵ ਸੰਧਿਆ 'ਤੇ ਇੱਕ OTT ਪਲੇਟਫਾਰਮ 'ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਫਿਲਮ 'ਚ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਅ ਰਹੀ ਹੈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਜਨਵਰੀ 2021 ਵਿੱਚ, ਸਿੰਘ ਨੇ ਮੋਨਟਾਨਾ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਲੇਕ ਕਾਉਂਟੀ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਆਰੋਨ ਐਡਵਰਡ ਸੇਲ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ
ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਕਿਸੇ ਦੇ ਮਰਨ ਉਤੇ ਕਹੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਉਸਤਤੀ ਜਾਂ ਹਮਦਰਦੀ ਭਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ| ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਉਪਰੰਤ ਸਮਾਜਿਕ ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਆਸਥਾਵਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਮਨੁੱਖ ਦੀਆਂ ਅੰਤਿਮ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਹਿਜ/ਅਖੰਡ ਪਾਠ ਜਾਂ ਗਰੁੜ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪਾਠ ਦਾ ਭੋਗ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਪਰੰਤ ਰਸਮ ਪਗੜੀ ਜਾਂ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀਆਂ ਦਾ ਦੌਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਛੜੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾ ਦੇ ਫੁੱਲ ਭੇਟ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਮੰਤਰੀ, ਕਿਸੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਨੇਤਾ ਜਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਜਾਂ ਸਮਾਜ ਸੇਵੀ ਜਾਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਆਦਮੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਸਮੇਂ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਜਾਂ ਬੁਲਾਰਿਆਂ ਦੀ ਬਹੁਤਾਤ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦੇ ਤਾਂ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਮੁਆਫੀ ਮੰਗ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਲੋਕ ਅਜਿਹੇ ਮੌਕਿਆਂ ’ਤੇ ਦੋ ਮਿੰਟ ਮੌਨ ਰੱਖ ਕੇ ਵਿਛੜੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਭੇਟ ਕਰਨ ਨੂੰ ਸਰਬ ਉੱਤਮ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਰਿਵਾਜ ਅਤੇ ਅੰਦਲੋਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਬੋਲਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ
ਬੋਲਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਭਾਵ ਹੈ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਲਿਖਣ ਅਤੇ ਬੋਲਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਕਹਿਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ। ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਵੀ ਅਕਸਰ ਇਹੀ ਅਰਥ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਵਧੇਰੇ ਵਿਆਪਕ ਮਾਮਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਾਧਿਅਮ ਨਾਲ ਭਾਵ-ਪ੍ਰਗਟਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਬੋਲਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਉੱਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਨੂੰਨ
ਵਸੁਮਿਤਰ
ਸ਼ੁੰਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਾ
ਹਾਸ਼ੀਏ ਦੇ ਹਾਸਲ
ਹਾਸ਼ੀਏ ਦੇ ਹਾਸਲ  ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾ ਕਵੀਆਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋ ਹੀ ਹਾਸ਼ੀਏ ਤੇ ਧੱਕੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਡਾ. ਰਾਜਿੰਦਰ ਪਾਲ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਡਾ.ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਜੋਸ਼ੀ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਪੁਸਤਕ 2013 ਵਿੱਚ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨ ਬਿਊਰੋ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਪਟਿਆਲਾ ਰਾਹੀਂ ਛਾਪੀ ਗਈ। ਇਸ ਵਿੱਚ 30 ਕਵੀਆਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਹਾਸ਼ੀਏ ਦੇ ਹਾਸਲ ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਗਦਰੀ ਲਹਿਰ,ਬੱਬਰ ਅਕਾਲੀ ਲਹਿਰ,ਅਕਾਲੀ ਲਹਿਰ ਆਦਿ ਨਾਲ ਸੰਬਿਦਿਤ ਰਚਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਥਾਨ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਕਿਰਸਾਨੀ, ਦਲਿਤ ਵਰਗ, ਸਮਰਾਜਵਾਦ, ਜੀਵਨ ਸੇਧ, ਅਤੇ ਔਰਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਵਿਸ਼ਿਆ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈੋ।
ਕਵੀ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਿਤਾਬਾਂ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੰਡ ਵਿਧਾਨ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੰਡ ਵਿਧਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਦੰਡ ਵਿਧਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਪਰਾਧਾਂ ਲਈ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕੋਡ ਲਾਰਡ ਮੈਕਾਲੇ ਦੁਆਰਾ 1860ਈ. ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣਾ ਲਿਆ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸੋਧਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਹ ਇਸਲਾਮੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਭਾਰਤੀ (ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼) ਦੰਡ ਵਿਧਾਨ ਦਾ ਡਰਾਫਟ ਪਹਿਲੇ ਕਾਨੂੰਨ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਲਾਰਡ ਮੈਕਾਲੇ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਾਨੂੰਨ
ਮਹਾੜ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ
ਮਹਾੜ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ 20 ਮਾਰਚ 1927 ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਦੇ ਰਾਇਗੜ ਜਿਲ੍ਹੇ  ਦੇ ਮਹਾੜ  ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ ਡਾ ਬੀ ਆਰ  ਆਂਬੇਡਕਰ ਦੀ ਅਗੁਵਾਈ ਹੇਠ ਦਲਿਤਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰਵਜਨਿਕ ਤਾਲਾਬਾਂ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਅਤੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਵਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਇਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਾਮਜਿਕ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਣ ਦਿਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਿਛੋਕੜ
thumb|Bronze sculpture depicting Mahad movement by B R Ambedkar ਹਿੰਦੂ ਜਾਤੀ ਪ੍ਰਥਾ ਵਿੱਚ ਦਲਿਤਾਂ (ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ  ਅਸਮਾਜਿਕ,  ਆਰਥਕ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਅਕ ਤੌਰ ਤੇ ਦਬਾਇਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ)  ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਨਾਲੋਂ ਅੱਡਰਾ ਕਰਕੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।  ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰਵਜਨਿਕ ਨਦੀਆਂ,  ਤਾਲਾਬਾਂ ਅਤੇ ਸੜਕਾਂ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਸੀ।  ਅਗਸਤ 1923 ਨੂੰ ਬੰਬੇ ਲੇਜਿਸਲੇਟਿਵ ਕੌਂਸਲ  ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ,  ਕਿ ਉਹ ਸਾਰੇ ਸਥਾਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਦੇਖਭਾਲ ਸਰਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ,  ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹਰ ਕੋਈ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਨਵਰੀ 1924 ਵਿੱਚ, ਮਹਾੜ ਜੋ ਕਿ ਬੰਬੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਪਰਿਸ਼ਦ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਇਹ  ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਮਤਾ ਪਾਸ ਕੀਤਾ। ਲੇਕਿਨ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਸਨੂੰ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾ ਸਕਿਆ।
ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ
thumb|Flyer published before Mahad Satyagraha in 1927 1927 ਵਿੱਚ, ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੇ ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇਣ ਲਈ ਇੱਕ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ (ਅਹਿੰਸਕ ਵਿਰੋਧ) ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
ਕੋਂਕਣ ਦੇ ਇੱਕ ਕਸਬੇ ਮਹਾੜ ਨੂੰ ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਕਸਬੇ ਨੂੰ 'ਜਾਤੀ ਹਿੰਦੂਆਂ' ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਸੀ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਏ.ਵੀ. ਚਿੱਤਰੇ, ਮਰਾਠੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦਾ ਇੱਕ ਕਾਰਕੁਨ ਚੰਦਰਸੇਨੀਆ ਕਾਯਸਥ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੀ.ਐਨ. ਸਹਸ੍ਰਬੁੱਧੇ, ਸੋਸ਼ਲ ਸਰਵਿਸ ਲੀਗ ਦੇ ਇੱਕ ਚਿਤਪਾਵਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਤੇ ਸੁਰੇਂਦਰਨਾਥ ਟਿਪਨਿਸ, ਮਹਾੜ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀਕੇਪੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਮਹਾੜ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੁਰੇਂਦਰਨਾਥ ਟਿਪਨਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜਨਤਕ ਸਥਾਨਾਂ ਨੂੰ ਅਛੂਤਾਂ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੂੰ 1927 ਵਿੱਚ ਮਹਾੜ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਮੀਟਿੰਗ ਕਰਨ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ। ਮੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ‘ਚੌਡਰ ਟੈਂਕ’ ਵੱਲ ਚੱਲ ਪਏ। ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਅਛੂਤਾਂ ਨੇ ਵੀ ਇਹ ਪਾਣੀ ਪੀਤਾ।
ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਦੌਰਾਨ ਦਲਿਤ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਰੇ ਪੁਰਾਣੇ ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਛੂਤ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚ ਜਾਤੀ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਾਂਗ ਸਾੜੀਆਂ ਪਹਿਨਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਲਿਤ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਾੜੀ ਪਾਉਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਮਹਾੜ ਵਿਖੇ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਦਲਿਤ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਉੱਚ ਜਾਤੀ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਾਂਗ ਸਾੜੀਆਂ ਪਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਉੱਚ ਜਾਤੀ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲਕਸ਼ਮੀਬਾਈ ਟਿਪਨਿਸ ਅਤੇ ਇੰਦਿਰਾਬੀਆ ਚਿਤਰੇ ਨੇ ਦਲਿਤ ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਨੂੰ 'ਉੱਚ ਜਾਤੀ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ' ਵਾਂਗ ਲੱਤਾਂ ਨੂੰ ਗਿੱਟਿਆਂ ਤੱਕ ਢੱਕ ਕੇ ਸਾੜੀ ਪਹਿਨਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਅਫਵਾਹ ਫੈਲ ਗਈ ਕਿ ਅੰਬੇਡਕਰ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪੈਰੋਕਾਰ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਅਤੇ ਹਿੰਦੂਆਂ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਅਛੂਤਾਂ ਨੇ ਪਾਣੀ ਪੀ ਕੇ ਸਰੋਵਰ ਨੂੰ ਦੂਸ਼ਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਰੋਵਰ ਨੂੰ ਗਊ-ਮੂਤਰ ਅਤੇ ਗੋਬਰ ਨਾਲ਼ ਸ਼ੁੱਧ ਕੀਤਾ। ਗਊ-ਮੂਤਰ ਅਤੇ ਗੋਬਰ ਦੇ 108 ਬਰਤਨਾਂ ਨੂੰ ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਮੰਤਰਾਂ ਦਾ ਜਾਪ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਸਰੋਵਰ ਨੂੰ ਉੱਚ ਜਾਤੀ ਦੇ ਹਿੰਦੂਆਂ ਲਈ ਵਰਤਣ ਯੋਗ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ 26-27 ਦਸੰਬਰ 1927 ਨੂੰ ਮਹਾਡ ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਪਰ ਹਿੰਦੂਆਂ ਨੇ ਉਸ ਟੈਂਕ ਨੂੰ ਨਿੱਜੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦੱਸ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਪਰ ਵਜੋਂ ਕੇਸ ਦਾਇਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਕੇਸ ਵਿਚਾਰ ਅਧੀਨ ਉਹ ਆਪਣਾ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਰੱਖ ਸਕੇ।
ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੀ ਰਹਿਨੁਮਾਈ ਹੇਠ 25 ਦਸੰਬਰ (ਮਨੁਸਮ੍ਰਿਤੀ ਦਿਵਸ) ਨੂੰ ਸ਼ਾਸਤਰਬੁੱਧੇ ਨੇ ਰੋਸ ਵਜੋਂ ਹਿੰਦੂ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਮਨੁਸਮ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ। ਦਸੰਬਰ 1937 ਵਿੱਚ, ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਫੈਸਲਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਅਛੂਤਾਂ ਨੂੰ ਟੈਂਕੀ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਵਰਤਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ।
19 ਮਾਰਚ 1940 ਨੂੰ, ਡਾ: ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੇ 14ਵੇਂ ਮਹਾਦ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਦਿਵਸ ਨੂੰ "ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਦਿਵਸ" ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕਰਨ ਲਈ ਮਹਾੜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੈਲੀ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਦਿਨ ਐਡਵੋਕੇਟ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨਰਹਰੀ ਖੋਡਕੇ ਨੇ ਮਹਾੜ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਸਮਾਗਮ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮਹਾਡ ਵਿੱਚ "ਚਵਦਾਰ ਤਾਲ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ" ਅਤੇ "ਮਨੁਸਮ੍ਰਿਤੀ ਦਹਨ" ਅਤੇ ਹੋਰ ਅੰਦੋਲਨਾਂ ਲਈ ਡਾਕਟਰ ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨ ਪੱਤਰ ਦੇ ਕੇ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੀ ਆਰ ਅੰਬੇਡਕਰ
ਯੂਜੀਨ ਡੈਲਾਕਰੋਏ
ਫਰਦੀਨੰਦ ਵਿਕਟਰ ਯੂਜੀਨ ਡੈਲਾਕਰੋਆ (26 ਅਪ੍ਰੈਲ 1798 – 13 ਅਗਸਤ 1863) ਸੀ, ਇੱਕ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਰੋਮਾਂਸਵਾਦੀ ਕਲਾਕਾਰ ਸੀ  ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਰੁਮਾਂਟਿਕ ਸਕੂਲ ਦੇ ਨੇਤਾ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੇਂਟਰ ਅਤੇ ਮੁਰਾਲਿਸਟ ਵਜੋਂ, ਡੈਲਾਕਰੋਆ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਗਟਾਤਮਕ ਬਰੱਸ਼ ਛੋਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਰੰਗ ਦੇ ਆਪਟੀਕਲ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਉਸ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਪ੍ਰਭਾਵਵਾਦੀਆਂ ਤੇ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਇਆ, ਜਦਕਿ ਅਲੋਕਾਰ ਲਈ ਜਨੂੰਨ ਨੇ ਪ੍ਰਤੀਕਵਾਦੀ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਲਿਖਤਕਾਰ,  ਡੈਲਾਕਰੋਆ ਨੇ ਵਿਲੀਅਮ ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ, ਸਕੌਟਿਸ਼ ਲੇਖਕ ਵਾਲਟਰ ਸਕਾਟ ਅਤੇ ਜਰਮਨ ਲੇਖਕ ਜੋਹਾਨ ਵੂਲਫ਼ਗਾਂਗ ਵਾਨ ਗੇਟੇ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1863 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1798
ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਚੌਥੇ ਦਹਾਕੇ ਨੂੰ ਸਮੁੱਚੀ ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰੀ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਇਸ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਾਹਿਤਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਬੁਨਿਆਦੀ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਆਈਆਂ ਜਿਹੜੀਆਂ ਮਗਰਲੇ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਅਨਿੱਖੜ ਅੰਗ ਬਣਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਮਾਂ ਪੈਣ ਨਾਲ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਗਈਆਂ।ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਚੌਥੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤਕ ਪਿੜ ਵਿੱਚ ਨਿੱਤਰਨ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਇਹਨਾਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਆਏ। ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ, ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ , ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ ਪ੍ਰੀਤਮ, ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ ਸਫ਼ੀਰ, ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਦੁੱਗਲ ਦਾ ਨਾਂਅ ਇਸ ਪੱਖੋਂ ਵਰਨਣਯੋਗ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਬਦੀਲੀ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਸਾਹਿਤ 'ਸਮੂਹਿਕ ਖਪਤ' ਦੀ ਵਸਤ ਨਾ ਰਹਿ ਕੇ 'ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਖਪਤ' ਦੀ ਚੀਜ਼ ਬਣ ਗਿਆ। ਸਮੂਹਿਕ ਖਪਤ ਦੀ ਆਦਰਸ਼ਕ ਇਕਾਈ ਵਜੋਂ ਪਰਿਵਾਰ ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।ਆਪਣੀ ਧੀ ਨੂੰ ਹੀਰ ਬਣਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇਣ ਦੀ ਦਲੇਰੀ ਕੋਈ ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਦਲੇਰੀ ਕਿਸੇ ਸਮਾਜਿਕ ਜਾਂ ਪਰਿਵਾਰਕ ਸਮੂਹ ਦੀ ਰਜ਼ਾਮੰਦੀ ਜਾਂ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਤੋਂ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਕਦਰਾਂ - ਕੀਮਤਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਆਦਰਸ਼ ਵਜੋਂ ਪੱਕੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਫੜਨ ਤੋਂ ਤਾਕਤ ਲੈਂਦੀ ਸੀ। ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧਲੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦੀ ਲਹਿਰ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਹੁਤ ਚੰਗੀਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਆਈਆਂ। ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਲਹਿਰ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਅਨਿੱਖੜ ਤੌਰ ਤੇ ਮੱਧਵਰਗੀ ਵਿਅਕਤੀਵਾਦ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸਨੇ ਸਮਾਜਿਕ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਬੁਨਿਆਦੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਲਿਆਂਦੇ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਜੁਝਾਰਵਾਦੀ ਕਾਵਿ ਨੇ ਵਧੇਰੇ ਤੀਖਣਤਾ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਚੌਥੇ ਅਤੇ ਪੰਜਵੇਂ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਮੱਧਵਰਗੀ ਵਿਅਕਤੀਵਾਦ ਨੂੰ ਪਰਣਾਇਆ ਸਾਡਾ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀ ਆਪਣੀਆਂ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਚੇਤੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਲੀ ਥਾਂ ਦੇਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਫੈਲ ਜਾਣ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦਾ ਇਹ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧ ਵਰਤਾਰਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਸਾਹਿਤ ਰੂਪ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ। ਹਰ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਹਰ ਸਾਹਿਤ ਰੂਪ ਉੱਤੇ ਹੀ ਹੱਥ ਅਜ਼ਮਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਇੱਕੋ ਵੇਲੇ ਕਵੀ, ਕਹਾਣੀਕਾਰ, ਨਾਵਲਕਾਰ, ਨਾਟਕਕਾਰ, ਵਾਰਤਕਕਾਰ, ਆਲੋਚਕ ਸਭ ਕੁਝ ਹੀ ਹਨ, ਅਤੇ ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਮਾਨ ਕਾਇਮ ਕਰਨ ਦੇ ਦਾਅਵੇਦਾਰ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿੱਤ ਵਿੱਚ ਹੁਲਾਰਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਵਿੱਚ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫੈਲਾਅ ਡੂੰਘਾਈ ਦੀ ਕੀਮਤ ਉੱਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਨੇ ਨਵੇਂ ਦੌਰ ਦਾ ਆਰੰਭ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਨੇ ਪਰੰਪਰਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਆਰਥਿਕ ਬੰਦ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਸਮਾਜਾਂ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਿਸ਼ਵ ਪ੍ਰਸੰਗਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਲਈ ਨਵੇਂ ਦਿਸਹੱਦੇ ਸਿਰਜੇ ਹਨ।ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਦੌਰਾਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦੇ ਉਭਾਰ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀਕਰਨ ਨੇ ਵੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਤੇ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਛੱਡਿਆ। ਇਹ ਅਮਲ 1980 ਉਪਰੰਤ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੇਜੀ ਇਖ਼ਤਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਪੱਖੋਂ
ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਪੱਖੋਂ ਪ੍ਰੋ. ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਇਸ ਵਿਅਕਤੀਵਾਦ ਵੱਲ ਤਬਦੀਲੀ ਦਾ ਅਗਵਾਨੂੰ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਪਰ ਵਿਸ਼ੇ ਵਸਤੂ ਵਿਚਲੀ ਤਬਦੀਲੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਨਿਰੋਲ ਰੂਪਕ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨਿਰਣਾਇਕ ਮਹੱਤਤਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵਸਤੂ ਵਿੱਚ ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ ਵੀ ਅਜੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਖਪਤ ਦੇ ਆਦਰਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ।
ਵਿਸ਼ੈ ਵਸਤੂ ਦੇ ਪੱਖੋਂ
ਵਿਸ਼ੈ ਵਸਤੂ ਦੇ ਪੱਖੋਂ ਇਸ ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਪਹਿਲਾ ਅਤੇ ਨਿਰਣਾਇਕ ਕਦਮ ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ ਨੇ ਪੁੱਟਿਆ। ਬਾਵਜੂਦ ਆਪਣੀ ਸਾਊ ਬੋਲੀ, ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਆਸ਼ੇ ਦੇ ਉਸਦਾ ਉਹ ਸਾਹਿਤ, ਜਿਹੜਾ ਉਸਦੀ ਵਿਲੱਖਣ ਦੇਣ, ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਕੇ ਪੜ੍ਹੇ ਜਾਣ ਦੇ ਆਦਰਸ਼ ਉੱਤੇ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਉੱਤਰਦਾ ਬੁਨਿਆਦੀ ਤੌਰ ਤੇ ਇਹ ਇਕੱਲ ਵਿੱਚ ਮਾਨਣ ਵਾਲੇ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਆਰੰਭ ਹੈ।
ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਯਥਾਰਥਵਾਦ
ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਯਥਾਰਥਵਾਦ ਸਾਡੇ ਅੱਜ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਨਿਰਣਾਇਕ ਅੰਸ਼ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।ਸਾਹਿਤਕ ਵਿਧੀ ਦੇ ਪੱਖੋਂ ਵੀ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਸਵਾਦ ਦੇ ਪੱਖੋਂ ਵੀ। ਸੁਲਝੇ ਪਾਠਕ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ, ਪਾਤਰ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੰਦਾ, ਜਿਉਂਦਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਨੂੰ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।
ਰੋਜ਼ੇਸੀ
ਰੋਜ਼ੇਸੀ ਫੁੱਲਦਾਰ ਬੂਟਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਦਰਮਿਆਨੇ ਕੱਦ ਵਾਲਾ ਪਰਵਾਰ (ਗੁਲਾਬ ਪਰਵਾਰ) ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 95 ਵੰਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ 2830 ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਹਨ।
ਕੋਰੀ ਇਚੋ
ਕੋਰੀ ਇਚੋ (伊調 馨) ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਕੁਸ਼ਤੀ ਪਹਿਲਵਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਕੁਸ਼ਤੀ ਵਿੱਚ ਦਸ ਵਾਰ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਜੇਤਾ ਅਤੇ ਚਾਰ ਵਾਰ ਉਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ 2004, 2008, 2012 ਅਤੇ 2016 ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। 2003 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 2016 ਤੱਕ ਭਾਵ ਕਿ ਪਿਛਲੇ 13 ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਕੋਈ ਵੀ ਮੁਕਾਬਲਾ ਨਹੀਂ ਹਾਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਨੇ ਕੁੱਲ 189 ਮੁਕਾਬਲੇ ਖੇਡੇ ਹਨ। 29 ਜਨਵਰੀ 2016 ਨੂੰ ਮੰਗੋਲੀਆ ਦੀ ਇੱਕ ਪਹਿਲਵਾਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਮਾਤ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀ ਹੋਰ ਖਿਡਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਪਿਛਲੀਆਂ ਚਾਰ ਉਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਚਾਰ ਵਾਰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਤਮਗੇ ਜਿੱਤੇ ਹੋਣ। ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਇਸ ਮਹਿਲਾ ਪਹਿਲਵਾਨ ਨੇ 2016 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ 58 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਭਾਰ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਚੌਥਾ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤ ਕੇ ਇਤਿਹਾਸ ਰਚ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕਡ਼ੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1984 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਓਲੰਪਿਕ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਿਤ ਲੋਕ
ਅੰਧਰਕ
ਸ਼ੁੰਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਰੇਤੇ ਦੀ ਇੱਕ ਮੁੱਠੀ
ਮੜ੍ਹੀ ਦਾ ਦੀਵਾ ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਟੈਲੀ ਨਾਟਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਟੈਲੀਕਾਸਟ ਹੋਈ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲ
ਸੁਕੁਮਾਰ ਅਰ੍ਹੀਕੋਡ
thumb|ਸੁਕੁਮਾਰ ਅਰ੍ਹੀਕੋਡ ਸੁਕੁਮਾਰ ਅਰ੍ਹੀਕੋਡ (26 ਮਈ 1926 - 24 ਜਨਵਰੀ 2012) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਵਕਤਾ, ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਲੇਖਕ ਸੀ, ਜੋ ਮਲਿਆਲਮ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਯੋਗਦਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਸੂਝ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ, ਮਲਿਆਲਮ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਦਵਾਨ ਸੀ ਅਤੇ 1984 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਉਸਦੀ ਰਚਨਾ ਤਤਵਾਮਸੀ, ਭਾਰਤੀ ਦਰਸ਼ਨ, ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰਪੂਰਵਕ ਵਿਆਖਿਆ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਚਨਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਮਾਣ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਕੇਰਲ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ, ਵਯਲਾਰ ਅਵਾਰਡ, ਵਲਾਤੋਲ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਕੇਰਲਾ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਸਰਵ ਉੱਚ ਸਾਹਿਤਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਏਰ੍ਹੂਤਚਨ ਪੁਰਸਕਾਰਮ ਸ਼ਾਮ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ 2007 ਵਿੱਚ ਚੌਥਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ, ਪਦਮਸ਼੍ਰੀ  ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਭੇਦਭਾਵ  ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ ਲੈਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਜੀਵਨੀ
ਸੁਕੁਮਾਰ ਅਰ੍ਹੀਕੋਡ ਦਾ ਜਨਮ 12 ਮਈ, 1926 ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੇਰਲਾ ਰਾਜ ਦੇ ਕਨੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਤੱਟਵਰਤੀ ਪਿੰਡ ਅਰ੍ਹੀਕੋਡ ਵਿਖੇ, ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਵਿਦਵਾਨ ਪਨਕਵਿਲ ਦਮੋਦਰਣ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ, ਕੋਲਥ ਤੱਠਾਰਤੂ ਮਧਵੀਯੰਮਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਛੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚੌਥਾ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮੁੱਢਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਰ੍ਹੀਕੋਡ ਸਾਊਥ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ 1941 ਵਿੱਚ ਰਾਜਾਸ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਚਿਰੱਕਲ ਤੋਂ ਇੰਟਰਮੀਡੀਏਟ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਪਾਸ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲਈ ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਸੇਂਟ ਅਲੋਇਸਅਸ ਕਾਲਜ, ਮੰਗਲੌਰ ਵਿਖੇ ਦਾਖਲਾ ਲੈ ਲਿਆ ਜਿੱਥੋਂ ਉਸਨੇ 1943 ਵਿੱਚ ਕਾਮਰਸ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਇੰਡੀਅਨ ਓਵਰਸੀਜ਼ ਬੈਂਕ ਦੀ ਕੰਨੂਰ ਬ੍ਰਾਂਚ ਵਿੱਚ ਕਲਰਕ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਪਰੰਤੂ ਜਲਦੀ ਹੀ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਕੈਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਅਧਿਆਪਨ ਦਾ ਕੋਰਸ  'ਗੌਰਮਿੰਟ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਟੀਚਰ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ, ਕੋਜ਼ੀਕੋਡ (ਜੀਸੀਟੀਈ) ਤੋਂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 1948 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਅਲਮਾ ਮਾਤਰ, ਰਾਜਾਸ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਚਿਰੱਕਲ, ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਸਨੇ ਦੂਰ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 1952 ਵਿੱਚ ਜੀਸੀਟੀਈ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਬੈਚੂਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਅਗਲੇ ਸਾਢੇ ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਕਾਲੀਕੱਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਲਿਆਲਮ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਬਾਨੀ ਮੁਖੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸੇਂਟ ਜੋਸਫ਼ ਕਾਲਜ, ਦੇਵਗਿਰੀ ਅਤੇ ਸੇਂਟ ਅਲੋਇਸੀਅਸ ਕਾਲਜ, ਮੰਗਲੌਰ ਵਿਖੇ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ, ਮੁਤੱਕੁੰਨਮ ਦੇ ਐਸ ਐਨ ਐਮ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਵਜੋਂ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਉਸਨੇ 1981 ਵਿੱਚ, ਮਲਿਆਲਮ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਨਾ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤੇ ਆਪਣੇ ਥੀਸਿਸ ਲਈ ਮਲਿਆਲਮ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਪੀਐਚਡੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਪ੍ਰੋ ਉਪ ਕੁਲਪਤੀ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਉਪ ਕੁਲਪਤੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵੀ ਆਪਣੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2012 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1926
ਬਾਚਾ ਖ਼ਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਬਾਚਾ ਖ਼ਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ  ਇੱਕ ਪਬਲਿਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ ਜੋ ਚਰਸੱਦਾ, ਖ਼ੈਬਰ ਪਖ਼ਤੁਨਖ਼ਵਾ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਨਾਂ ਖ਼ਾਨ ਅਬਦੁਲ ਗ਼ਫ਼ਾਰ ਖ਼ਾਨ (ਬੱਚਾ ਖ਼ਾਨ) ਦੇ ਨਾਂ ਉੱਪਰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 3 ਜੁਲਾਈ, 2012 ਨੂੰ ਚਰਸੱਦਾ ਵਿਖੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਿਸਦਾ ਮਕਸਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਖੋਜ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਇਲਮ ਵਾਧਾ ਕਰਨਾ ਸੀ।
ਆਤੰਕਵਾਦੀ ਹਮਲਾ
20 ਜਨਵਰੀ 2016, ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਬੱਚਾ ਖ਼ਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਉਪਰ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 19 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਸਵੇਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ 60 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋਏ।
ਯੂਗੋਸਲਾਵੀਆ ਦਾ ਅੰਗ-ਨਿਖੇੜ
ਯੂਗੋਸਲਾਵੀਆ ਦਾ ਅੰਗ-ਨਿਖੇੜ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੇ ਟਾਕਰੇ ਅਤੇ ਤਰਥੱਲੀਆਂ ਦੀ ਲੜੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹੋਇਆ। 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿਚਲੇ ਸਿਆਸੀ ਸੰਕਟ ਦੇ ਦੌਰ ਮਗਰੋਂ ਯੂਗੋਸਲਾਵੀਆ ਦੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਸੰਘੀ ਗਣਰਾਜ ਦੇ ਸੰਘਟਕ ਗਣਰਾਜੀ ਦੇਸ਼ ਅੱਡ-ਅੱਡ ਹੋ ਗਏ ਪਰ ਅਣ-ਸੁਲਝੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੇ ਕੌੜੀਆਂ ਅੰਤਰ-ਨਸਲੀ ਯੂਗੋਸਲਾਵ ਜੰਗਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ। ਇਹਨਾਂ ਜੰਗਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਅਸਰ ਬੋਸਨੀਆ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਏਸ਼ੀਆ ਉੱਤੇ ਪਿਆ।
ਬਰਾ-ਕੈੱਟ ਧਾਰਨਾ
ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਾ-ਕੈੱਟ ਨੋਟੇਸ਼ਨ ਕੁਆਂਟਮ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮਿਆਰੀ ਚਿੰਨ-ਧਾਰਨਾ ਹੈ ਜੋ ਐਂਗਲ ਬਰੈਕਟਾਂ ਅਤੇ ਖੜਵੇਂ ਬਾਰਾਂ ਨਾਲ ਬਣੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਗਣਿਤ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸੰਖੇਪ ਵੈਕਟਰ ਅਤੇ ਰੇਖਿਕ ਫੰਕਸ਼ਨਲਾਂ ਨੂੰ ਲਿਖਣ ਲਈ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਰਕਮਾਂ ਵਿੱਚ, ਕਿਸੇ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵੈਕਟਰ ਸਪੇਸ ਅੰਦਰ ਕਿਸੇ ਵੈਕਟਰ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਰੇਖਿਕ ਫੰਕਸ਼ਨਲ ਦਾ ਐਕਸ਼ਨ ਜਾਂ ਸਕੇਲਰ ਗੁਣਨਫਲ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਜਿਸਦਾ ਖੱਬਾ ਪਾਸਾ ਇਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ,
ਜਿਸਨੂੰ ਕੈੱਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜੋ ਲਗਭਗ 100 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਦੇ ਇਨਰ ਗੁਣਨਫਲ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਰਲਦੀ ਮਿਲਦੀ ਮਾਤਰਾ ਦਰਅਸਲ ਇਹ ਹੈ
ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਬੌਰਨ ਰੂਲ ਮੁਤਾਬਿਕ ਵਿਆਖਿਆਬੱਧ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਨਫਰਮੇਸ਼ਨ ਥਿਊਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੁਆਂਟਮ ਸੂਚਨਾ ਵਿਗਿਆਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੀਨੀਅਰ ਅਲਜਬਰਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਣਿਤਿਕ ਚਿੰਨ-ਧਾਰਨਾਵਾਂ
ਪੁਲਿੰਦਕ
ਪੁਲਿੰਦਕ ਸ਼ੁੰਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ