cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ
ਜੀਵਨ
ਇੰਜ ਕਵੀ ਹਾਸ਼ਮ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਮਕਾਲੀ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਵਿੱਦਿਆ
ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਵਿੱਦਿਆ ਸਿੱਖਿਆ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਤੇ ਕਰਨੀ ਵਾਲੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਹੱਥੀ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਰਬੀ, ਫਾਰਸੀ, ਹਿਕਸਤ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਮੁਹਰਤ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ। ਆਪ ਅਮੀਰ ਉੱਲਾ ਸਾਹਿਬ ਬਟਾਲਵਲੀ ਦੇ ਚੇਲੇ ਹੋਏ ਅਰਬੀ, ਫਾਰਸੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਆਪ ਨੂੰ ਰਮਲ ਤੇ ਇਲਮ ਜੋਤਿਸ਼ ਦਾ ਵੀ ਗਿਆਨ ਸੀ। ਵਿਆਹ-ਸੰਤਾਨ :- ਕੁਸ਼ਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਹਾਸ਼ਮ ਨੇ ਤਿੰਨ ਵਿਆਹ ਕੀਤੇ। ਇੱਕ ਰਾਮਦਾਸ, ਇੱਕ ਜੰਡਿਆਲਾ ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੀਵੀਂ ਨਾਲ। ਦੇ ਘਰ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ ਤੇ ਮੁਹੰਮਦ ਸ਼ਾਹ।
ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ ਤੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ
ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ ਤੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸੰਬੰਧਾਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕਈ ਵਿਦਵਾਨ ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਰਾਜ ਕਵੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਤੇ ਕਈ ਦਰਬਾਰੀ ਕਵੀ। ਪਰ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਇਸ ਦੀ ਕੋਈ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ। ਖਾਨਦਾਨੀ ਰਵਾਇਤ ਅਨੁਸਾਰ ਸੱਯਦ ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਗੂੜ੍ਹੇ ਸੰਬੰਧ ਸਨ ਤੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਈ ਮੁਹਰਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਸਨ। ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਕਈ ਬੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਤੇ ਵੰਨਗੀਆਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਸੰਬੰਧਤ ਹੈ। ਉਹ ਕਵੀ ਵੀ ਸਨ ਫ਼ਕੀਰ ਵੀ ਤੇ ਗ੍ਰਹਿਸਥੀ ਵੀ ਨਾਲੇ ਹਿਕਮਤ ਤੇ ਜੋਤਿਸ਼ ਦੇ ਵੀ ਜਾਣੂ ਤੇ ਅਭਿਆਸੀ ਸਨ।
ਹੀਰ ਰਾਂਝਾ
ਹਾਸ਼ਮ ਨੇ ਹੀਰ ਦਾ ਕਿੱਸਾ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਹੀ ਹਰਫੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਣ ਦੀ ਕਮਾਲ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 150 ਪੰਗਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗਾਥਾ ਦਾ ਬਿਆਨ ਕਰਦਿਆ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾ ਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅੱਲਾਹ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦਿਆ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਆਸ਼ਕਾ ਕਾਮਲਾਂ ਦਾ ਕਿੱਸਾ ਸਹਿਣਾ ਵੀ ਬੰਦਗੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਇਸ ਕਥਾ ਵਿਚਲੇ ਵਿਸਥਾਰਾ ਦੀ ਥਾਂ ਉਸਦੀ ਮੂਲਭਾਵਨਾ ਭਾਵ ਇਸ਼ਕ ਵਿੱਚ ਕੱਠੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰੇਮੀਆ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹ ਨੂੰ ਹੀ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਾ ਕੇ ਕਥਾ ਲਿਖੀ ਹੈ।3
ਸੋਹਣੀ ਮਹੀਂਵਾਲ
ਹਾਸ਼ਮ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਮਹੀਂਵਾਲ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਸੰਪੂਰਨ ਕਿੱਸੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਵਿਤਾਇਆਂ ਹੈ। ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਵੱਲ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਥਮ ਸੰਕੇਤ ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ ਈ. ਦੀ ਵਾਰਸਤਾਈ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਤੇ ਚਿਤਰੋਖਯਾਨ 101 ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਬਿਆਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਕਥਾਨਕ ਪੱਖ ਸੋਹਣੀ ਮਹੀਂਵਾਲ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੀਰੋ, ਲੀਆਂਡਰ ਦੇ ਦੁਖਾਂਤ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ।4
ਸੱਸੀ ਪੁੰਨੂੰ
ਸੱਸੀ ਪੁੰਨੂੰ ਹਾਸਮ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਤੇ ਸੰਪੂਰਨ ਰਚਨਾ ਹੈ। ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕਿੱਸਾ ਸੱਸੀ ਹੈ। ਕਵੀ ਨੇ 124 ਦਵੱਈਆ ਵਿੱਚ ਬੜੇ ਦਰਦਨਾਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇਹ ਪ੍ਰੀਤ-ਕਥਾ ਬਿਆਨ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸਮੁੱਚੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਤੇ ਮਕਬੂਲੀਅਤ ਦਾ ਮੁੱਖ ਆਧਾਰ ਵੀ ਅਜੇ ਤੱਕ ਇਹੋ ਹੈ। ਇਸ ਨੇ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਮਕਾਲੀ ਤੇ ਕੜਤੋੜ ਕਵੀ, ਮੌਲਵੀ ਅਹਿਮਦ ਯਾਰ ਜਹੇ ਵਿਦਵਾਨ ਚੀਸਤੀ ਤੇ ਬੇਲਿਹਾਜ ਆਲੋਚਕ ਤੋਂ ਵੀ ਭਰਪੂਰ ਸ਼ਲਾਘਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹੀ ਲਿਖਿਆ ਸੀ: ਹਾਸ਼ਮ ‘ਸਸੀ’ ਸੋਹਣੀ ਜੋੜੀ, ਸਦ ਰਹਿਮਤ ਉਸਤਾਦੋ। ਬਾਵਾ ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ ਅਨੁਸਾਰ ਹਾਸ਼ਮ ਨੇ ਸੱਸੀ ਕਾਹਦੀ ਆਖੀ, ਆਖੀ ਘਰ ਘਰ ਖਿਹਰਾ ਦਾ ਮੂਆਤਾ ਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਪ੍ਰੇਮ ਦੇ ਭਾਂਬੜ ਬਾਲ, ਬਾਲੂ ਵੱਲ ਜੱਗਮੱਗ ਕਰਾ ਦਿੱਤਾ।
ਵਿਸ਼ਾ ਪੱਖ
ਸੱਯਦ ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ ਇੱਕ ਅਨੁਭਵੀ ਫਕੀਰ ਸ਼ਾਇਰ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਰਚਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਮਨ ਦਾ ਉਛਾਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਇਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਵਸਤੂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫ਼ਕੀਰੀ ਸੁਭਾਅ ਅਤੇ ਸਖਸ਼ੀਅਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ਾ ਸੇ੍ਰਮਣੀ ਤੱਤ ਦੇ ਮਹਾਨ ਧੁਰਾ ਆਦਰਸ਼ਕ ‘ਇਸ਼ਕ` ਜਾ ‘ਪ੍ਰੀਤ` ਹੈ। ‘ਇਸ਼ਕ` ਜਾਂ ‘ਪ੍ਰੀਤ` ਵੀ ਉਹ ਜੋ ਸਰਵ ਵਿਆਪਕ ਹੈ ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੱਗ ਦਾ ਮੂਲ ਹੈ। ਜਿਸਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਇਸ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨੂੰ ਰਚਨਹਾਰ ਆਪ ਵੀ ਹੈ।
ਕਾਵਿ ਕਲਾ
ਸੱਯਦ ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੇਵਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ-ਵਸਤੂ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸ਼ੈਲੀ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਤੇ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਸੁਚੇਤ ਕਲਾਕਾਰ ਤੇ ਸੁਚੱਜੇ ਸ਼ੈਲੀਕਾਰ ਵੀ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਵਿ-ਕਲਾ ਦਾ ਲੋਹਾ ਮੀਆਂ ਮੁਹੰਮਦ ਬਖ਼ਸ਼ ਵਰਗੇ ਉਘੇ ਕਵੀ ਤੇ ਨਿਰਪੱਖ ਸਮਾਲੋਚਕ ਨੇ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਹੈ। ਮੀਆਂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਵਾਰਸ ਨੂੰ “ਸੁਖ਼ਨ ਦਾ ਵਾਰਿਸ” ਕਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਾਸ਼ਮ ਨੂੰ “ਮੁਲਕ ਸੁਖ਼ਨ ਦਾ ਸਿਰਕਰ ਦਾ ਰਾਜਾ” ਆਖਿਆ ਹੈ। ਲਿਖਦੇ ਹਨ: ਉਹ ਭੀ ਮੁਲਕ ਸੁਖ਼ਨ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਰਾਜਾ ਸੀ ਸਿਰ ਕਰਦਾ: ਜਿਸ ਕਿੱਸੇ ਦੀ ਚੜ੍ਹੇ ਮੁਹਿੰਮੇ, ਸੋਈੳ ਸੀ ਸਰ ਕਰਦਾ। (ਸੈਫੁਲ ਮਲੂਕ) ਹਾਸ਼ਮ ਨੇ ਬਿੰਬ ਚਿੱਤਰ ਤੇ ਅਲੰਕਾਰ ਵੀ ਚੋਖੇ ਵਰਤੇ ਹਨ; ਪਰ ਕਵਿਤਾ ਨੂੰ ਸਿੰਗਾਰਨ ਲਈ ਨਹੀਂ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਰਗਾਟਾਉਣ ਲਈ। ਉਹ ਵੀ ਇੰਨੇ ਸੰਕੋਚ ਤੇ ਢੁਕਾਅ ਨਾਲ ਕਿ ਕੋਈ ਵਾਧੂ ਜ਼ੋਰ ਜਾਂ ਫਾਲਤੂ ਰੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਰਤੀ ਹੋਈ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸਹਾਇਕ ਪੁਸਤਕਾਂ :- ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ (ਜੀਵਨੀ ਤੇ ਰਚਨਾ) - 		ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਸ਼ਾਨ ਸੱਸੀ ਹਾਸ਼ਮ - 				ਭਾਗਇੰਦਰ ਕੌਰ ਹਾਸ਼ਮ ਰਚਨਾਵਲੀ - 				ਪ੍ਰੋ. ਪਿਆਰਾ ਸਿੰਘ ਪਦਮ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿੱਸਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1735
ਡਰੈਗਨ
ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ
ਅੰਗਰੇਜੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਕਾਲਪਨਿਕ ਜੀਵ ਨੂੰ ਡਰੈਗਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਯੂਨਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਦਰਕੋਨ ਸ਼ਬਦ ਤੋਂ ੳਾਇੳਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ  ਅਰਥ ਹੈ 'ਇਕ ਵੱਡੇ ਆਕਾਰ ਦਾ ਸੱਪ' ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ'ਤੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਸੱਪ"।
ਭਾਰਤੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਵੈਦਿਕ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਵ੍ਰਤ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਅਸੁਰ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੱਪ ਵੀ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਜੀਵ ਡਰੈਗਨ ਵਰਗਾ ਹੀ ਸੀ। ਇਹ ਇੰਦਰ ਦਾ ਦੁਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸੋਕੇ (ਅਕਾਲ) ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਵੇਦਾਂ ਵਿਚ "ਅਹਿ" (ਭਾਵ-ਸੱਪ) ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਤਿੰਨ ਸਿਰ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ।
ਯੂਰਪੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿਚ
ਯੂਰਪੀ ਡਰੈਗਨ ਅਕਸਰ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਗੁਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ  ਮੂੰਹ ਵਿਚੋਂ ਅੱਗ ਦੇ ਗੋਲੇ ਸੁਟਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਰੀਰ ਭੀਮ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਾਂਗ ਵੱਡੇ ਸੱਪ ਵਰਗਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਚੀਨੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ
ਚੀਨੀ ਡਰੈਗਨ, ਜਿਸਨੂੰ ਲਾਂਗ (龍) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਰਪਾਲੂ ਜੀਵ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪੰਜ ਨੌਹਾਂ ਵਾਲੇ ਡਰੈਗਨ ਨੂੰ ਚੀਨੀ ਸਮਰਾਟਾਂ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਲਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਚੀਨੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਡਰੈਗਨ ਦੀ ਬਹੁਤ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਿਥਿਹਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵ
ਤਰਾਸ ਬੁਲਬਾ
ਤਾਰਾਸ ਬੁਲਬਾ (ਰੂਸੀ: Тара́с Бу́льба, ਯੂਕਰੇਨੀ: Tarás Búl'ba) ਰੂਸੀ ਲੇਖਕ ਨਿਕੋਲਾਈ ਗੋਗੋਲ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹ 1835 ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਸਥਾਨ ਯੂਕਰੇਨੀ ਸਟੈਪੀ ਹੈ, "ਤਾਰਾਸ ਬੁਲਬਾ" ਕੱਸਾਕ ਯੋਧਿਆਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹਾਂਕਾਵਿਕ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਤਾਰਾਸ ਬਲਬਾ ਦਾ ਛੋਟਾ ਪੁੱਤਰ, ਇੱਕ ਹੁਸੀਨ ਕੁੜੀ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮ ਕਰਕੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨਾਲ ਰਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਹੀ ਫੌਜ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਤਾਰਾਸ ਬੁਲਬਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਖੁਦ ਆਪ ਮਾਰਦਾ ਹੈ।
ਕਥਾਨਕ
ਤਾਰਾਸ ਬੁਲਬਾ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਕਿਯੇਵ ਵਿੱਚ ਰਾਇਲ ਸੈਮੀਨਰੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦੇ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਿਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਠ ਵਾਲੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਦਾ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਦੋਹਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵੱਡਾ ਓਸਤਾਪ, ਇਸ ਮਜ਼ਾਕ ਨੂੰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਅਪਮਾਨ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਲਈ ਤੱਤਪਰ ਹੈ। ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਵਿੱਚ ਝੜਪ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਘਸੁੰਨਬਾਜ਼ੀ ਦੌਰਾਨ ਤਾਰਾਸ ਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਓਸਤਾਪ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਯੋਧਾ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਹਿੱਕ ਨਾਲ ਲਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਪਿਤਾ ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤਰ ਆਂਦਰੀ ਦੀ ਕਾਬਲੀਅਤ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਉਸ ਨੂੰ ਬਚਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਤਾਰਾਸ ਐਲਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਹਫਤੇ ਵਿੱਚ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੇਚ ਭੇਜ ਦੇਵੇਗਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬੀ ਸਿੱਖ਼ਿਆ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਜਾਣਗੇ ਅਤੇ ਅਸਲ ਕੱਸਾਕ ਬਣ ਜਾਣਗੇ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਰੋਂਦੀ ਹੋਈ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੰਮੀ ਗ਼ੈਰ-ਹਾਜ਼ਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਦੇਖਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਚੁੱਪ ਕਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੱਸਾਕਾਂ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਫਿਰ, ਸ਼ਰਾਬੀ ਹੋਇਆ ਰਾਤ ਦਾ ਖਾਣਾ ਖਾ ਕੇ ਉਹ ਆਪਣਾ ਮਨ ਬਦਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਐਲਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਹੀ ਜਾਣਗੇ, ਅਤੇ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਹ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਸੇਚ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੱਸਾਕ ਕੋਮਲ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁਝ ਤੁਰਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਜਰਨੈਲ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੰਧੀ ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਨਵਾਂ ਜਰਨੈਲ ਬਣਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਫਿਰ ਇੱਕ ਦਿਨ ਇੱਕ ਘੋੜਸਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੱਸਦਾ ਕਿ ਪੋਲ ਲੋਕ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਦੂਰ ਪੱਛਮ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਤੁਰਕਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਪੋਲਾਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਦੇ ਹਨ - ਇਹ ਕੋਈ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਹੋ ਏਨਾ ਹੀ ਬਹੁਤ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਮਾਰ ਰਹੇ ਹੋ। ਉਹ ਕਤਲਾਮ ਮਚਾਉਂਦੇ, ਅੱਗਾਂ ਲਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਪੋਲਿਸ਼ ਸ਼ਹਿਰ ਡੁਬਨੋ ਨੂੰ ਘੇਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ; ਇਹ ਕਥਾਨਕ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਘਟਨਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਰਾਤ ਜਦੋਂ ਹੋਰ ਹਰ ਕੋਈ ਸੁੱਤਾ ਪਿਆ ਸੀ, ਐਂਦਰੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕਿਸੇ ਦੀ ਨੌਕਰਾਣੀ ਮਿਲਣ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੀ ਮਾਲਕਣ, ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਪੋਲਿਸ਼ ਔਰਤ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਉਹ ਕਿਯੇਵ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਹੁਣ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਹਿਤ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਮਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁਝ ਖਾਣ ਲਈ ਮੰਗਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੀ ਕੱਸਾਕ ਵਜੋਂ ਡਿਊਟੀਆਂ ਨੂੰ ਭੁਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਰੋਟੀਆਂ ਦਾ ਛਿੱਕੂ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਔਰਤ ਨਾਲ ਡੁਬਨੋ ਦੀਆਂ ਗੁਪਤ ਸੁਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚੀਂ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪੁਰਾਣੀ ਮੁਹੱਬਤ ਨੂੰ ਜਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਹਿਬੂਬਾ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਲੜਨ ਦੀ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਵਫ਼ਾਦਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖ਼ੂਬ ਲੜਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਐਂਦਰੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਿੱਚੋਂ ਪੋਲਾਂ ਦੀ ਰੈਂਜਮੈਂਟ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦਾ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋਇਆ ਤਾਰਾਸ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਿਕੋਲਾਈ ਗੋਗੋਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਨਾਵਲ
ਤਮਾਸ਼ਾ (ਰੰਗਮੰਚ)
ਤਮਾਸ਼ਾ (तमाशा) ਮਰਾਠੀ ਥੀਏਟਰ ਦਾ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਰੂਪ ਹੈ, ਜੋ ਅਕਸਰ ਗਾਇਨ ਅਤੇ ਨਾਚ ਦੇ ਨਾਲ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਰਾਜ ਅੰਦਰ ਸਥਾਨਕ ਜਾਂ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਥੀਏਟਰ ਗਰੁੱਪ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਵਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਕਈ ਮਰਾਠੀ ਫਿਲਮਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਕੁਝ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਨੇ ਵੀ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਲਾਵਣੀਆਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਤਮਾਸ਼ਾ-ਥੀਮ ਵਾਲੇ ਗੀਤ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਥੀਏਟਰ
ਹੁਲ ਹੁਲ
ਹੁਲ ਹੁਲ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: ਕਲੀਓਮ ਵਿਸਕੋਸਾ, ਜਾਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਸਪਾਈਡਰਫਲਾਵਰ ਜਾਂ ਟਿੱਕ ਵੀਡ ਇੱਕ ਸਾਲਾਨਾ ਜੜੀ ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ ਤੱਕ ਵਧਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਲੀਓਮੇਸੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹਮਲਾਵਰ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਮੰਨਿਆ (ਨਦੀਨ) ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ, ਅਫਰੀਕਾ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ, ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ (ਜਿੱਥੇ ਇਸਨੂੰ ਮੂਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਵਿੱਚ ਗਰਮ ਅਤੇ ਨਮੀ ਵਾਲੇ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਮੌਸਮ ਦੌਰਾਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਕੁਚਲੇ ਹੋਏ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਾਉਪੀਆ ਦੇ ਸਟੋਰ ਕੀਤੇ ਬੀਜਾਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਬੂਟੀ ਦੇ ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।
ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜ਼ਖ਼ਮਾਂ ਅਤੇ ਅਲਸਰ ਲਈ ਬਾਹਰੀ ਲੇਪ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬੀਜ ਐਂਟੀਲਮਿੰਟਿਕ ਅਤੇ ਕਾਰਮਿਨੇਟਿਵ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪੱਤਿਆਂ ਦੇ ਜੂਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੰਨਾਂ ਤੋਂ ਪੂਸ ਦੇ ਨਿਕਾਸ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਉਪਾਅ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਮਿਆਰੀ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਮਾਈਕਰੋਬਾਇਲ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕ ਟੈਟਰਾਸਾਈਕਲਿਨ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੋਗਾਣੂਨਾਸ਼ਕ ਏਜੰਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਦੀਨ
ਹਾਇਲ ਰਿਆਸਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ
ਸਾਧੂ ਸਿੰਘ ਹਮਦਰਦ
ਸਾਧੂ ਸਿੰਘ ਹਮਦਰਦ ਜਾਂ ਸਾਧੂ ਸਿੰਘ ਸੈਣੀ (1918 - 1984) ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਪੱਤਰਕਾਰ ਤੇ ਸੰਪਾਦਕ ਸੀ। ਉਹ ਉਰਦੂ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੋਨਾਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪ੍ਰਬੀਨ ਸੀ ਅਤੇ ਨਵੇਲੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਕਵੀ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਨਾਲ 'ਹਮਦਰਦ' ਤਖੱਲਸ ਲਾਉਂਦਾ ਸੀ।
ਜਨਮ ਅਤੇ ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਇਸ ਪਰਸਿੱਧ ਪੱਤਰਕਾਰ ਦਾ ਜਨਮ ਪਿੰਡ ਪੱਦੀ ਮੱਟ ਵਾਲੀ ,ਤਹਸੀਲ ਬੰਗਾ ਜਿਲ੍ਹਾ ਜਲੰਧਰ ਵਿੱਚ ਚੌਧਰੀ ਲਭੂ ਰਾਮ ਦੇ ਘਰ ਸੰਨ 1918 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮਾਹਿਲ ਗਹਲਾ ਤੋਂ ਮਿੱਡਲ ਤੇ ਬੰਗਾ ਤੋਂ ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਫੱਸ ਕੀਤੀ। ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਤੋਂ ਅਗਲੀ ਵਿਦਿਆ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਤੌਰ ਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਐਮ. ਏ., ਐਲ. ਐਲ. ਬੀ. ਕੀਤੀ। ਮਗਰੋਂ ਉਸ ਨੇ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਪੀ. ਐਚ. ਡੀ. ਡਯੂ ਡਿਗਰੀ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ।
ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮੀਏ ਵਜੋਂ ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ
ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਸਮਕਾਲੀ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਕ੍ਰਾਂਤੀਵਾਦੀ ਮੋੜ ਦੇਣ ਲਈ ਚੌਧਰੀ ਸ਼ੇਰ ਜੰਗ ਦੇ ਯੁੱਗ ਪਲਟਾਊ ਦਲ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਦਲ ਹੋਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸਰਹਾਲਾ ਖੁਰਦ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਹਰਬੰਸ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ 1939-40 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਉਸ ਦੀ ਗਿਰਫਤਾਰੀ ਅਤੇ ਕੈਦ ਦੇ ਬਾਅਦ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ ਸਾਧੂ ਸਿੰਘ ਸ਼ਿਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਵਿੰਗ ਦੀ ਜਿੰਮੇਦਾਰੀ ਸੰਭਾਲ ਲਈ।
ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਰਾਓ
ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਰਾਓ (ਜਨਮ 31 ਅਗਸਤ 1984), ਜਿਸਨੂੰ ਕਿ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਯਾਦਵ ਦੇ ਨਾ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਤਿੰਨ ਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਏਸ਼ੀਆ ਪੈਸੀਫ਼ਿਕ ਸਕਰੀਨ ਇਨਾਮ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪੀਡ਼੍ਹੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗੁਡ਼ਗਾਓਂ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਰਾਓ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਤੋਂ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ। ਫਿਰ ਉਹ ਮੁੰਬਈ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ "ਲਵ ਸੈਕਸ ਔਰ ਧੋਖਾ" (2010) ਫ਼ਿਲਮ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਫ਼ਿਲਮੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਛੋਟੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ "ਕਾਏ ਪੋ ਛੇ!" (2013) ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ। ਉਸਨੂੰ 2013 ਦੀ "ਸ਼ਾਹਿਦ" ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹਿਦ ਆਜ਼ਮੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਨਾਲ ਕਾਫ਼ੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅਦਾਕਾਰ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਲਈ ਆਲੋਚਕ ਦਾ ਫ਼ਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ।
ਫਿਰ ਰਾਓ ਨੇ ਸਫ਼ਲ ਰੁਮਾਂਸਵਾਦੀ ਹਾਸ-ਰਸ ਫ਼ਿਲਮ "ਕਵੀਨ" ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਹ "ਸਿਟੀਲਾਈਟਸ" (2014), "ਅਲੀਗਡ਼੍ਹ" (2016) ਅਤੇ "ਟ੍ਰੈਪਡ" (2017), ਇਨ੍ਹਾ ਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ; ਫਿਰ ਉਸਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅਦਾਕਾਰ (ਆਲੋਚਕ) ਲਈ ਫ਼ਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ। 2017 ਵਿੱਚ ਆਈ "ਬਰੇਲੀ ਕੀ ਬਰਫ਼ੀ" ਵੀ ਸਫ਼ਲ ਰਹੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਹਾਇਕ ਅਦਾਕਾਰ ਲਈ ਫ਼ਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਮਿਲਿਆ। 2017 ਵਿੱਚ ਆਈ "ਨਿਊਟਨ" ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅਦਾਕਾਰ ਦਾ ਏਸ਼ੀਆ ਪੈਸੀਫਿਕ ਸਕਰੀਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਮਿਲਿਆ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਰਾਓ ਦਾ ਜਨਮ ਗੁੜਗਾਓਂ, ਹਰਿਆਣਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਇੱਕ ਯਾਦਵ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਗੁੜਗਾਓਂ ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਐਸ.ਐਨ. ਸਿਧੇਸ਼ਵਰ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਆਤਮਾ ਰਾਮ ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਉਸਨੇ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜ਼ੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਹੀ ਇੱਕ ਸੈਂਟਰ ਤੋਂ ਥੀਏਟਰ ਵੀ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। 2008 ਵਿੱਚ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਪੂਨੇ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜ਼ੂੇਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮੀ ਜੀਵਨ ਲਈ ਮੁੰਬਈ ਚਲਾ ਗਿਆ।
1982 ਮਰਦ ਹਾਕੀ ਵਿਸ਼ਵ-ਕੱਪ
1982 ਮਰਦ ਹਾਕੀ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ, ਹਾਕੀ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਪੁਰਸ਼ ਹਾਕੀ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੀ ਪੰਜਵੀਂ ਕਿਸ਼ਤ ਸੀ।. ਇਹ ਘਟਨਾ 29 ਦਸੰਬਰ 1981 ਤੋਂ 12 ਜਨਵਰੀ 1982 ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ (ਬੰਬਈ), ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਇਸ ਵਿੱਚ 12 ਟੀਮਾਂ ਨੇ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਜਿੱਤਿਆ।
ਪੂਲਸ
ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਕੀ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ (ਐਫਆਈਐਚ) ਵੱਲੋਂ ਐਲਾਨੇ ਗਏ 1982 ਮਰਦ ਹਾਕੀ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਪੂਲ ਸਨ:
ਸ਼ਵਾਲ
ਸ਼ਵਾਲ (شوّال) ਚੰਦਰ ਇਸਲਾਮੀ ਕੈਲੰਡਰ ਦਾ ਦਸਵਾਂ ਮਹੀਨਾ ਹੈ।  ਸ਼ਵਾਲ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ 'ਚੁਕਣਾ ਜਾਂ ਲੈਜਾਣਾ'; ਇਹ ਨਾਮ ਇਸ ਲਈ ਪਿਆ ਕਿਓਂਕਿ ਊਠਣੀ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸਾਲ ਦੇ ਇਸ ਸਮੇਂ ਆਪਣੇ ਭਰੂਣ ਸਹਿਤ ਚਲਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ਵਾਲ ਦੌਰਾਨ ਵਰਤ
ਸ਼ਵਾਲ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਦਿਨ ਈਦ ਉਲ-ਫ਼ਿਤਰ ਹੈ। ਕੁਝ ਮੁਸਲਮਾਨ ਈਦ ਉਲ-ਫ਼ਿਤਰ ਦੇ ਬਾਅਦ ਛੇ ਦਿਨ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ  ਕਿਓਂਕਿ ਇਸ ਦਿਨ ਵਰਤ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਛੇ ਦਿਨ ਵਰਤ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਰਮਜ਼ਾਨ ਰੋਜ਼ੇ  ਸਾਲ ਭਰ ਵਰਤ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹਨ। ਇਸ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤਰਕ ਇਹ ਹੈ, ਕਿ  ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਦਾ ਇਨਾਮ 10 ਗੁਣਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਟਾਈਮਿੰਗ
ਇਸਲਾਮੀ ਕੈਲੰਡਰ ਇੱਕ ਚੰਦਰ ਕੈਲੰਡਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਹੀਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਦ ਪਹਿਲੀ ਦਾ ਨਵ ਚੰਨ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਸਲਾਮੀ ਚੰਦਰ ਕੈਲੰਡਰ ਦਾ ਸਾਲ ਸੂਰਜੀ ਸਾਲ ਨਾਲੋਂ 10 ਤੋਂ 11 ਦਿਨ ਛੋਟਾ ਹੈ। ਸ਼ਵਾਲ ਮੌਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇਧਰ ਉਧਰ ਜਾਂਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਵਾਲ ਦੌਰਾਨ. ਅਸਲ ਅਤੇ ਅੰਦਾਜ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਾਲੀਆਂ ਮਿਤੀਆਂ ਹੇਠ ਦਰਜ ਹਨ:
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਸਲਾਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਲੰਡਰ
ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਕੀ ਭੂਗੋਲ
ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅੱਠ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ (ਬਿਭਾਗ) ਅਤੇ 64 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਹੀ ਹੈ। ਸਥਾਨਕ ਸਰਕਾਰ ਕਰਕੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਉੱਪਜ਼ਿਲ੍ਹੇ, ਥਾਨਾ ਅਤੇ ਸੰਘੀ ਸਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਵੰਡ (ਡਿਵੀਜ਼ਨਾਂ)
ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਅੱਠ ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਕੀ ਭਾਗਾਂ (Bengali: বিভাগ Bibhag) ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਰ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦਾ ਨਾਮ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਹੀ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ:
ਖੇਤਰ
ਸਧਾਰਨ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੂੰ 21 ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਇਹ ਖੇਤਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਅਤੇ ਡਿਵੀਜ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੜੀ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਕਿ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਨ ਵਧੀਆ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕੇ:
ਸ਼ਹਿਰੀ ਨਿਗਮ
ਜਿਹਨਾਂ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਗਮ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਮੇਅਰ ਬਣਨ ਲਈ ਚੋਣਾਂ ਲੜੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਦੱਖਣੀ ਢਾਕਾ, ਉੱਤਰੀ ਢਾਕਾ, ਚਿਤਾਗੌਂਗ, ਖ਼ੁਲਨਾ, ਸਲਹੇਤ, ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ, ਬਾਰੀਸਲ, ਰੰਗਪੁਰ, ਕੋਮੀਲਾ ਅਤੇ ਗਾਜ਼ੀਪੁਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਚੋਣਾਂ ਲੜੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸ਼ਹਿਰੀ ਨਿਗਮ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਰਡ ਅੱਗੇ ਲੋਕਾ ਵੱਲੋਂ ਮੁਹੱਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਿੱਧੀਆਂ ਹਰ ਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਲੜੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸ਼ਹਿਰੀ ਮੇਅਰ ਦੀ ਚੋਣ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਨਗਰ ਨਿਗਮ
ਵੱਡੇ ਮਹਾਨਗਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਸਨੂੰ ਪੌਰਸਭਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੌਰਸਭਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਰਡ ਅੱਗਿਓਂ ਮੁਹੱਲੇ ਜਾਂ ਮੌਜੇ ਵਜੋਂ ਵੰਡੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਿੱਧੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਹਰ ਵਾਰਡ ਲਈ ਲੜੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਇੱਕ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਚੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਦੇ ਇਹ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਯੂਨੀਅਨ ਸਭਾ
ਯੂਨੀਅਨ ਸਭਾਵਾਂ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿ ਸੰਘੀ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਜਾਂ ਇਕੱਲਾ 'ਸੰਘ' ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਸਭ ਤੋ ਛੋਟੀ ਪੇਂਡੂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਨ ਇਕਾਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਉੱਥੋਂ ਦੀ ਸਥਾਨਕ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਸੰਘ ਨੌਂ ਵਾਰਡਾ ਤੋਂ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 4,553 ਸੰਘ ਹਨ। ਯੂਨੀਅਨ ਸਭਾ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਚੇਅਰਮੈਨ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਹੋਰ 12 ਮੈਂਬਰਾਂ ਵੱਲੋ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਵਿੱਚੋ ਤਿੰਨ ਸਥਾਨ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵੇਂ ਪੱਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਯੂਨੀਅਨ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸਥਾਨਕ ਸਰਕਾਰ (ਯੂਨੀਅਨ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ) ਐਕਟ, 2009 ਤਹਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਯੂਨੀਅਨ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦੀ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯੂਨੀਅਨ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੀ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਉਸ ਖੇਤਰ ਦੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਉਦਯੋਗਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਉੱਪ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ
ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਜਿਲ੍ਹਿਆਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ 'ਉੱਪ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ' ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉੱਪ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਬਣੇ ਹੋਏ ਮਿਲਦੇ ਹਨ (উপজেলা। ਇਸ ਸਮੇਂ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 490 ਉੱਪ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਹਨ। 1982 ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਆਰਡੀਨੈਂਸ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਈ ਥਾਨਿਆਂ ਨੂੰ ਉੱਪ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ 2016
ਮਿਕਾਂਗ ਦਰਿਆ
ਮਿਕਾਂਗ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਪਰਾ-ਸਰਹੱਦੀ ਦਰਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦਾ 12ਵਾਂ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ 7ਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਮਾ ਦਰਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਮੁਤਾਬਕ ਲੰਬਾਈ 4359 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁੱਲ 795,000 ਵਰਗ ਕਿ.ਮੀ. ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਸਲਾਨਾ 475 ਕਿ.ਮੀ.3 ਪਾਣੀ ਨਾਲ਼ ਸਿੰਜਦਾ ਹੈ। ਮਿਕਾਂਗ ਨਦੀ ਬੇਸਿਨ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਜੈਵਿਕ ਭਿਨੰਤਾ ਦੀਆਂ ਅਮੀਰ ਥਾਂਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਮੋਰੇਲੋਸ
ਮੋਰੇਲੋਸ, ਦਫ਼ਤਰੀ ਨਾਂ ਮੋਰੇਲੋਸ ਦਾ ਅਜ਼ਾਦ ਅਤੇ ਖ਼ੁਦਮੁਖਤਿਆਰ ਰਾਜ (Estado Libre y Soberano de Morelos), ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੇ 31 ਰਾਜਾਂ 'ਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹਨੂੰ 33 ਨਗਰਪਾਲਿਕਾਵਾਂ 'ਚ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਕੁਏਰਨਵਾਕਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੇ ਰਾਜ
ਸਿੱਧੂ ਦਮਦਮੀ
ਸਿੱਧੂ ਦਮਦਮੀ (ਅਸਲ ਨਾਮ ਗੁਰਮੇਲ ਸਿੰਘ) ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਨਾਮਵਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਛਪਦੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਸੰਪਾਦਕ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਫ਼ਿਲਮ "ਰੰਗ ਮੰਚ ਦਾ ਭਾਜੀ" ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਇਲਾਵਾ ਉਹ ਸਾਹਿਤਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਸੰਖ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ ਅਤੇ 'ਸਾਡਾ ਚੈਨਲ' ਦ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਅੱਜਕਲ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਅਖਬਾਰਾਂ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕ
ਵੋਲਗਾ ਬਲਗਾਰੀਆ
ਵੋਲਗਾ ਬਲਗਾਰੀਆ, ਜਾਂ ਵੋਲਗਾ–ਕਾਮਾ ਬਲਗਾਰ, ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਬਲਗਾਰ    ਰਾਜ ਸੀ, ਜੋ ਵੋਲਗਾ ਅਤੇ ਕਾਮਾ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਸੰਗਮ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ, ਹੁਣ ਵਾਲੇ ਯੂਰਪੀ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਸਤਵੀਂ ਅਤੇ ਤੇਰਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਮੌਜੂਦ ਸੀ।
ਰਾਜ ਦਾ ਮੂਲ ਅਤੇ  ਸਿਰਜਣਾ
ਵੋਲਗਾ ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਬਾਰੇ ਸਿਧੇ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਰਲੀ ਹੀ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਬਲਗਾਰ ਰਿਕਾਰਡ  ਬਚੇ ਨਹੀਂ, ਸਾਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤੀ ਸਮਕਾਲੀ ਅਰਬੀ, ਫ਼ਾਰਸੀ, ਭਾਰਤੀ ਜਾਂ ਰੂਸੀ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਹੈ. ਕੁਝ ਜਾਣਕਾਰੀ ਖੁਦਾਈ ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਹੈ.
ਇਹ ਖ਼ਿਆਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਏ ਕਿ ਵੋਲਗਾ ਬੁਲਗ਼ਾਰੀਆ ਦੀ ਧਰਤੀ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲੇ ਫ਼ਿੰਨ ਔਗਰੀ ਲੋਕ ਆਬਾਦ ਹੋਏ। ਤਰਕ ਨਸਲ ਦੇ ਬਲਗ਼ਾਰ 660 ਦੇ ਲਾਗੇ ਚਾਗੇ ਕਬਰਾਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕੁ ਤਰੰਗ ਦੀ ਆਗਵਾਈ ਹੇਠ ਇਥੇ ਅਜ਼ੋਵ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਆਏ। ਉਹ 8ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਰਿਆਸਤ ਅਦੀਲ ਯੁਰਾਲ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਏ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਉਥੇ ਦੇ ਰਹਿਣਵਾਲੇ ਕਈ ਦੂਜੇ ਮੁਖ਼ਤਲਿਫ਼ ਮੂਲ ਦੇ ਕਬੀਲਿਆਂ ਨੂੰ ਨਾਲ਼ ਮਿਲਾ ਕੇ 9ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ਤੱਕ ਉਥੇ ਦੇ ਗ਼ਾਲਿਬ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਲੋਕ ਬਣ ਗਏ। ਕੁੱਝ ਦੂਜੇ ਬਲਗ਼ਾਰ ਕਬੀਲੇ ਲਹਿੰਦੇ ਵੱਲ ਵਧਦੇ ਹੋਏ ਕਈ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਡੈਨੀਊਬ ਦਰਿਆ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੇ ਆਬਾਦ ਹੋ ਗਏ ਜਿਹੜਾ ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ਬੁਲਗ਼ਾਰੀਆ ਖਾਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਲਾਵ ਨਸਲ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਮਹਾਸੰਘ ਬਣਾ ਲਿਆ ਤੇ ਦੱਖਣੀ ਸਲਾਵ ਬੋਲੀ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਆਰਥੋਡਕਸ ਧਰਮ ਇਖ਼ਤਿਆਰ ਕਰ ਲਿਆ।
ਬਹੁਤੇ ਦਾਨਿਸ਼ਵਰ ਸਹਿਮਤ ਹਨ ਕਿ ਵੋਲਗਾ ਬਲਗ਼ਾਰ 10ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੱਧ ਕੁ ਤੱਕ ਅਜ਼ੀਮ ਖ਼ਜ਼ਾਰੀ ਸਲਤਨਤ ਦੀ ਰਈਅਤ ਸਨ ਜਦੋਂ ਬਲਗਾਰ  ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਜਰਾਨਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਦਿੰਦੇ ਤੇ 9ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਇਤਿਹਾਦ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਤੇ ਬਲਗ਼ਾਰ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿਹੜਾ ਅੱਜ ਦੇ ਕਾਜ਼ਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ 160 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਸੀ। ਦਾਨਿਸ਼ਵਰਾਂ ਦੀ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਨੂੰ ਸ਼ੱਕ ਹੈ ਕਿ ਵੋਲਗਾ ਬਲਗ਼ਾਰਾਂ ਨੇ ਖ਼ਜ਼ਾਰਾਂ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਖ਼ੁਦ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂ ਉਦੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋਏ ਜਦੋਂ 965 ਵਿੱਚ  ਕੀਵਿਆਈ ਰੂਸ ਦੇ ਹੁਕਮਰਾਨ ਸਵੀਆਤੋਸਲਾਵ ਨੇ ਖ਼ਜ਼ਾਰਾਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕੀਤਾ।
ਖੂਹੀਆਂ ਸਰਵਰ
ਖੂਹੀਆਂ ਸਰਵਰ ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ  ਦੇ ਫਾਜ਼ਲਿਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।   ਇਹ ਅਬੋਹਰ ਤਹਿਸੀਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਬਲਾਕ (ਸਬ-ਤਹਿਸੀਲ) ਦਾ ਵੀ ਨਾਮ ਹੈ।
References
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਾਜ਼ਿਲਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ
ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਦਾ ਕਾਲ
ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਦਾ ਸਮਾਂ 11ਵੀ.ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ (1025ਈ. ਤੋਂ 1075ਈ. ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ) ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਡਿਤ ਮਾਧੁਸੁਦਨ ਕੌਲ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਨੁਸਾਰ:-"ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਦਾ ਜਨਮ ਲਗਪਗ 990ਈ. ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਮੌਤ 1065ਈ.ਪਿੱਛੋਂ ਹੋਈ।"
ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਦੀ ਵੰਸ਼ ਪਰੰਪਰਾ
ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਸਿੰਧੂ ਦੇ ਪੋਤਰੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ੇਂਦ੍ਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ।ਇਹ ਲੋਕ ਤਤਕਾਲੀਨ ਰਾਜਾ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਪਦ ਤੇ ਵਿਰਾਜਮਾਨ ਸਨ। ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੋਮੇੇਂਦ੍ਰ ਯੋਗ ਪਿਤਾ ਦਾ ਯੋਗ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।ਫਿਰ ਵੀ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਅਤੇ ਦਾਨੀ ਪੁਰਸ਼ ਸਨ।ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਚੰਗਾ ਵਾਤਾਵਰਨ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਚੰਗੇ ਅਧਿਆਪਕ ਮਿਲੇ।
ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ
ਅਚਾਰੀਆ ਅਭਿਨਵਗੁਪਤ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕ ਗੁਰੂ ਸਨ। ਅਭਿਨਵਗੁਪਤ ਅਤੇ ਸੋੋਮਾਚਾਰਯ ਤੋਂ ਇਹਨਾਂ ਨੇ ਅਧਿਆਤਮਕ ਵਿੱਦਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਿਵ ਮਤ ਦੇ ਅਨੁਯਾਯੀ ਸਨ, ਪਰ ਸੋਮਾਚਾਰਯ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਵੈਸ਼ਣਵ ਮਤ ਦੇ ਅਨੁਯਾਯੀ ਬਣ ਗਏ। ਜਾਪਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਨੇ ਕਾਵਿ-ਰਚਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਵੇਦਵਿਆਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਆਦਰਸ਼ ਮੰਨਿਆ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਨੇਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ 'ਚ ਆਪਣਾ ਉਪਨਾਮ 'ਵਿਆਸਦਾਸ' ਲਿਖਿਆ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਸਦੇ ਹੋੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗੁੁਰੂ ਹੋੋਣਗੇ।ਜਿਹਨਾਂ ਤੋਂ ਉਸ ਨੇ ਹੋੋੋਰ ਮਤਾ ਦਾ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇਗਾ।ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਾਰੇੇ ਗੁੁੁਰੂਆਂਂ ਦਾ ਚੇੇੇਲਾ ਸਮਝਦਾ ਸੀ। ==
ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਦਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਰਚਨਾ
ਭਾਰਤੀ ਕਾਵਿ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਅਚਾਰੀਆ ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਦਾ ਨਾਮ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਕਾਵਿ-ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਗ੍ਰੰਥ 'ਔਚਿਤਯਵਿਚਾਰਚਰਚਾ' ਦੇ ਕਾਰਣ,ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਨੇ 'ਔਚਿਤਯ-ਸਿੱਧਾਂਤ' ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਕੇ 'ਔਚਿਤਯ' ਨੂੰ ਹੀ ਕਾਵਿ ਦੀ ਆਤਮਾ ਮੰਨਿਆ ਹੈ। ਬੇਸ਼ੱਕ ਔਚਿਤਯ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਭਰਤਮੁੁੁਨੀ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਪਰ ਉਹ ਔਚਿਤਯ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਆਨੰਦਵਰਧਨ ਨੇ ਤਾਂ 'ਔਚਿਤਯ' ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਸਪਸ਼ਟ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਔਚਿਤਯ ਸਿਧਾਂਤ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਕੰੰਮ ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਨੇ ਹੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਰਾਜਸ਼ੇੇਖਰ ਅਤੇ ਭੋੋਜ ਤੋੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹੋ ਇੱੱਕ ਅਚਾਰੀਆ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁੁੁਮੁਖੀ(ਸਰਬਪੱਖੀ) ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦੇ ਮਾਲਿਕ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਇਹਨਾਂਂ ਨੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅਨੇਕ ਕਾਵਿਆਂ ਅਤੇ ਗਦਕਾਵਿਆਂ ਦੀ ਵੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਚਾਰੀਆ ਅਤੇੇ ਕਵੀ ਦੇ ਪਦ 'ਤੇ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਨੇ ਲੱੱਗਭਗ 1015 ਈ. ਤੋਂ 1066 ਈ. ਤੱੱਕ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ।ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਕਲਮ ਨਾਲ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇੇ ਨੂੰ ਛੋਹਿਆ। ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਕਾਵਿ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਡਾ.ਪੀ.ਵੀ.ਕਾਣੇ ਨੇ ਕਸ਼ੇਮੇਂਦਰ ਦੀਆਂ ਚਾਲੀ ਕਿਰਤਾਂ ਦਾ ਉਲੇੇੇਖ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁੁੱਝ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ, ਅਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਕੁੁੱਝ ਅਪ੍ਰਾਪਤ ਹਨ।ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਕਾਵਿਸ਼ਾਸਤਰੀ-ਔਚਿਤਯਵਿਚਾਰਚਰਚਾ,ਸੁੁਵ੍ਰਿੱਤਤਿਲਕ,ਕਵੀਕੰੰਠਾਭਰਣ- ਤਿੰਨ ਰਚਨਾਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹਨ। ਕੱੱਲਹਣ ਦੀ 'ਰਾਜਤਰੰੰਗਿਣੀ' ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਦੀ 'ਨ੍ਰਿ੍ਪਾਵਲੀ'(ਰਾਜਾਵਲੀ) ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਰਚਨਾ ਦਾ ਉੱਲੇੇਖ ਹੈ (ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ) ਕਿ ਪਹਿਲੀ ਕਿਰਤ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਰਾਜਿਆਂਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਹਤੱੱਵਪੂੂਰਣ ਹੋੋਵੇ) ਅਤੇ ਇੱੱਕ ਹੋੋੋਰ ਅਲੰੰਕਾਰਾਂ 'ਤੇ ਲਿਖੀ 'ਕਵੀਕਰਣਿਕਾ' ਰਚਨਾ ਦਾ ਇਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਅੰੰਕਨ ਕੀਤਾ ਹੈ; ਪਰ ਇਹ ਦੋੋਨੋਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਅਪ੍ਰਾਪਤ ਹੀ ਹਨ।ਉਕਤ ਕਾਵਿਸ਼ਾਸਤਰੀ ਰਚਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਹਨਾਂ ਦੀਆਂਂ ਚੌੌਂਤੀ ਹੋੋਰ ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹਨ। 'ਬ੍ਰਿਹਤਕਥਾਮੰਜਰੀ' ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਚਨਾ ਹੈ।ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਕਹਾਣੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।ਉਸਨੇ ਕਈ ਕਹਾਣੀਆਂ ਬੁੱਧ ਦੇੇ ਜਨਮ ਬਾਰੇ ਲਿਖੀਆਂ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਈ ਲੇਖਕਾਂ,ਚਿੱਤਰਕਾਰਾਂ,ਮੁਰਤੀਕਾਰਾਂ ਆਦਿ ਨੇ ਸਰੋੋਤ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਤੀਆਂ।'ਦਸ਼ਾਵਤਾਰਚਰਿਤ' ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਅਨੋਖੀ ਰਚਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਾ ਹੀ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਲਾ ਦਾ ਨਮੂਨਾ ਹੈ।ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਦਸ ਅਵਤਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦੀ ਹੈ।
ਲੀਪ (ਕੰਪਿਊਟਰ ਵੋਰਮ)
ਓਮਪਾ-ਲੂੰਪਾ ਮਾਲਵੇਅਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਓ.ਐਸ.ਐਕਸ / ਓਮਪ-ਏ ਜਾਂ ਲੀਪ.ਏ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ-ਇਨਫੈਕਟਿੰਗ, ਮੈਕ ਓ.ਐਸ ਐਕਸ ਲਈ ਲੈਨ ਦੁਆਰਾ ਫੈਲਣ ਵਾਲਾ ਕੀੜਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਐਪਲ ਸੁਰੱਖਿਆ ਫਰਮ ਇੰਟੇਗੋ ਦੁਆਰਾ 14 ਫਰਵਰੀ, 2006 ਨੂੰ ਲੱਭਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਲੀਪ ਇੰਟਰਨੈਟ ਉੱਤੇ ਫੈਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ, ਅਤੇ ਸਿਰਫ ਬੋਨਜੌਰ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚਣ ਯੋਗ ਸਥਾਨਕ ਏਰੀਆ ਨੈਟਵਰਕ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬਹੁਤੇ ਨੈਟਵਰਕ ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਆਈ.ਪੀ ਸਬਨੈੱਟ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਡਿਲਿਵਰੀ ਅਤੇ ਲਾਗ
ਲੀਪ ਕੀੜਾ ਆਈ ਚੈਟ ਇੰਸਟੈਂਟ ਮੈਸੇਜਿੰਗ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਜੀ ਜ਼ਿਪ- ਸੰਕੁਚਿਤ ਟਾਰ ਫਾਈਲ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੇਟੈਸਟਪਿਕਸ.ਟੀਜੀਜ਼ੇਡ (latestpics.tgz) ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਗੈਰ- "ਐਡਮਿਨਿਸਟ੍ਰੇਟਰ" ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਲਈ, ਇਹ ਕੰਪਿਉਟਰ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਪਾਸਵਰਡ ਨੂੰ ਸਿਸਟਮ ਕੌਂਫਿਗਰੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪੁੱਛੇਗਾ। ਇਹ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਡਿਸਕ ਤੇ ਸੰਕਰਮਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਬਲਕਿ ਜਦੋਂ ਉਹ ਲੋਡ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇੱਕ ਸਿਸਟਮ ਸਹੂਲਤ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ "ਐਪਹੂਕ" ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਲੀਪ ਸਿਰਫ ਕੋਕੋ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਕਰਮਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਸਿਸਟਮ ਦੁਆਰਾ ਮਾਲਕੀਅਤ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਕਰਮਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ (ਐਪਸ ਜੋ ਨਵੀਂ ਮਸ਼ੀਨ ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਸਥਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ),ਪਰ ਉਪਭੋਗਤਾ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਵਾਲੇ ਐਪਸ ਜੋ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਲੌਗ ਇਨ ਹਨ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ, ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਉਹ ਐਪਸ ਜੋ ਵਰਤਮਾਨ ਉਪਭੋਗਤਾ ਨੇ ਐਪਲ ਦੇ ਇੰਸਟੌਲਰ ਸਿਸਟਮ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ, ਡਰੈਗ ਐਂਡ ਡ੍ਰੌਪ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਸੰਕਰਮਿਤ ਐਪ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਲੀਪ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਚਾਰ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਕਰਮਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਉਹ ਚਾਰੋ ਉਪਰੋਕਤ ਮਾਪਦੰਡਾਂ 'ਤੇ ਖਰੇ ਨਹੀਂ ਉਤਰਦੇ, ਤਦ ਉਸ ਸਮੇਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਸੰਕਰਮਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਪੇਲੋਡ
ਇੱਕ ਵਾਰ ਸਰਗਰਮ ਹੋਣ ਤੇ, ਲੀਪ ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉਪਭੋਗਤਾ ਦੀ ਆਈ.ਚੈਟ ਬੋਨਜੌਰ ਬੱਡੀ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚ ਫੈਲਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਆਈ ਚੈਟ ਬੱਡੀ ਲਿਸਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਨਹੀਂ ਫੈਲਦਾ, ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਐਕਸ ਐਮ ਪੀ ਪੀ ਤੋਂ। (ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਆਈ ਚੈਟ ਬੋਨਜੌਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਕੀੜੇ ਨੂੰ ਸੰਚਾਰਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। )
ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਰਿਕਵਰੀ
ਲੀਪ ਦੀ ਲਾਗ ਦੇ ਬਾਅਦ ਠੀਕ ਹੋਣ ਵਿਚ ਵੋਰਮ ਫਾਈਲਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣਾ ਅਤੇ ਸੰਕਰਮਿਤ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਕਾਪੀਆਂ ਨਾਲ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।.ਇਸ ਨੂੰ ਓ.ਏਸ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਿਸਟਮ ਦੁਆਰਾ ਮਾਲਕੀਅਤ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਇਸ ਤੋਹ ਸੁਰਕਸ਼ਤ ਹਨ।
ਦਰੀਏਵਾਲ
ਦਰੀਏਵਾਲ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ ਤਹਿਸੀਲ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਕੁੱਲ ਖੇਤਰ 500 ਏਕੜ ਹੈ। 2011 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸਦੀ ਆਬਾਦੀ 600 ਸੀ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ 82.50 % ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਬਲਾਕ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਖੂਹੀ ਖੇੜਾ
ਖੂਹੀ ਖੇੜਾ ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਫਾਜ਼ਲਿਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਬੋਹਰ ਤੋਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ 10 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰੀ ਤੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਾਜ਼ਿਲਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮੇਲਾ ਚਿਰਾਗ਼ਾਂ
ਮੇਲਾ ਚਿਰਾਗ਼ਾਂ or ਮੇਲਾ ਸ਼ਾਲਾਮਾਰ ਦਰਅਸਲ ਪੰਜਾਬੀ ਸੂਫ਼ੀ ਸ਼ਾਇਰ ਸ਼ਾਹ ਹੁਸੈਨ ਦੇ ਉਰਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਰੋਜ਼ਾ ਮੇਲੇ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਾਹ ਹੁਸੈਨ ਦੇ ਮਜ਼ਾਰ, ਜੋ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਬਾਗ਼ਬਾਨਪੁਰਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ ਦੇ ਕਰੀਬੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਬਾਗ਼ਬਾਨਪੁਰਾ ਦਾ ਇਲਾਕਾ ਲਾਹੌਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਸ਼ਾਲੀਮਾਰ ਬਾਗ਼ ਕੇ ਕਰੀਬ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਤਿਓਹਾਰ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਾਲਾਮਾਰ ਬਾਗ਼ ਦੇ ਅੰਦਰ ਲੱਗਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਸਦਰ ਅੱਯੂਬ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਸਦਾਰਤੀ ਹੁਕਮ 1958 ਦੇ ਬਾਅਦ ਸੇ ਸ਼ਾਲੀਮਾਰ ਬਾਗ਼ ਵਿੱਚ ਇਹਦੇ ਲਾਉਣ ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਆਇਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
ਪਹਿਲਾਂ ਪਹਿਲ ਇਹ ਉਰਸ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਬੜਾ ਤਿਓਹਾਰ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਬਸੰਤ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੂਸਰਾ ਬੜਾ ਸਕਾਫ਼ਤੀ ਤਿਓਹਾਰ ਹੈ। ਹੁਣ ਬਸੰਤ ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਦੇ ਬਾਅਦ ਇਹ ਫਿਰ ਬੜਾ ਤਿਓਹਾਰ ਸਮਝਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੇਲੇ
ਧਰਮਪਾਲ ਸਿੰਗਲ
ਧਰਮਪਾਲ ਸਿੰਗਲ (ਜਨਮ 1934) ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ
ਕਦਮਤ੍ਤਥੁ ਕਥਾਨਾਰ
thumb| [[ਕੇਰਲਾ|ਕੇਰਲਾ ਦੇ ਏਰਨਾਕੁਲਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਕਦਮਮੱਤਮ ਚਰਚ]] thumb| ਮਾਰ ਸਬੋਰ ਅਤੇ ਮਾਰ ਪ੍ਰੋਥ
ਕੈਲਾ ਡੇਲ ਸਾਸੋ
ਕੈਲਾ ਡੇਲ ਸਾਸੋ ਇੱਕ ਰਸਤਾ ਹੈ ਜੋ ਸਾਸੋ ਦੀ ਏਸ਼ੀਆਗੋ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਇਟਲੀ ਦੇ ਵਿਸੇਂਜ਼ਾ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਵਾਲਸਟਾਗਨਾ ਕਸਬੇ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ 4444 ਪੌੜੀਆਂ ਹਨ, 7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਇਟਲੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਮੀ ਪੌੜੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਮੀ ਪੌੜੀ ਜਨਤਾ ਲਈ ਖੁੱਲੀ ਹੈ (ਪਰ ਸਿਰਫ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਨਤਾ ਲਈ ਖੁੱਲਦੀ ਹੈ)। ਮਾਰਗ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਅਤੇ ਨੀਵੇਂ ਅੰਕ 744 ਮੀ. ਪੌੜੀ ਦੇ ਅੱਗੇ ਇੱਕ ਗਲੀ ਚਲਦੀ ਹੈ। ਦੋਨੋਂ ਗਲੀ ਅਤੇ ਸਟੈਪ ਚੂਨਾ ਪੱਥਰ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਗਲੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਾਸੋ ਤੋਂ ਉਤਰਾਈ ਤੇ ਲੱਕੜ ਨੂੰ ਲਿਜਾਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲਸਟਾਗਨਾ ਵਿਚ, ਕੈਲੀ ਡੇਲ ਸਾਸੋ ਬਰੈਂਟਾ ਨਦੀ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਖ਼ਤਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਲਾਗ ਨੂੰ ਵੈਨਿਸ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ; ਇੱਥੇ, ਵੇਨਿਸ ਗਣਤੰਤਰ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵੈਨੇਤੋ ਦੇ ਪਰਬਤ
ਮੀਸੀ (ਅਦਾਕਾਰਾ)
ਮੀਸੀ (24 ਸਤੰਬਰ, 1967 – 13 ਅਗਸਤ, 2008) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਮੀਸੀ ਦਾ ਜਨਮ 24 ਸਤੰਬਰ, 1967 ਨੂੰ ਲਾਸ ਐਂਜਲਸ, ਕੈਲੀਫ਼ੋਰਨਿਆ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਮੀਸੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਡਲਟ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ 1994 ਵਿੱਚ, ਕੀਤੀ, ਜਦੋਂ ਇਸਨੇ ਇੱਕ ਗੈਰਪੇਸ਼ਾਵਰ ਵੀਡੀਓ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਮਿੱਕੀ ਜੀ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ। ਇਹ 1997 ਵਿੱਚ ਵਿਕਡ ਪਿਕਚਰਸ ਨਾਲ ਗੈਰ-ਨਿਵੇਕਲੀ ਕਾੰਟਰੈਕਟ ਗਰਲ ਬਣੀ
ਮੀਸੀ ਪਹਿਲੀ ਬਾਲਗ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਰਹੀ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਏਵੀਐਨ ਅਵਾਰਡ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਨਿਊ ਸਟਾਰਲਿਟ ਲਈ ਅਤੇ ਇਸੇ ਸਾਲ ਫ਼ੀਮੇਲ ਪ੍ਰਫਾਮਰ ਆਫ਼ ਦ ਈਅਰ ਦਾ ਖ਼ਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ।
ਮੌਤ
ਸਤੰਬਰ 2008, ਏਵੀਐਨ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਮੀਸੀ ਦੀ ਮੌਤ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਡਰਗ ਲੈਣ ਕਾਰਨ ਸੈਂਟਾ ਕਲਾਰਿਟਾ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੋਈ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1967 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2008
ਪੰਜਾਬ (ਪੁਸਤਕ )
ਪੰਜਾਬ , ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ ਪੰਜਾਬ, ਪਟਿਆਲਾ , ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਇੱਕ ਵੱਡ ਆਕਾਰੀ ਪੁਸਤਕ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸਿਵਲ ਸੇਵਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸ੍ਰੀ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੰਧਾਵਾ ਸਨ। ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1980 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ।ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਾਹਿਤ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ, ਕਲਾ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਰੌਚਕ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ |ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਰੂਹ ਦੇ ਦੀਦਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸ੍ਰੀ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸਿੰਘ ਕੈਰੋਂ ਦੀ ਵੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਰਹੀ ਸੀ।ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਦਾ ਮੁਖਬੰਧ ਵੀ ਸ੍ਰੀ ਕੈਰੋਂ ਵਲੋਂ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਬਾਬਾ ਖੜਕ ਸਿੰਘ
thumb|ਬਾਬਾ ਖੜਕ ਸਿੰਘ ਬਾਬਾ ਖੜਕ ਸਿੰਘ (6 ਜੂਨ 1867 - 6 ਅਕਤੂਬਰ 1963 ) ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਘੁਲਾਟੀਆ, ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਸਿਆਸੀ ਨੇਤਾ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਬਰਤਾਨਵੀ ਪੰਜਾਬ ਅੰਦਰ ਪਹਿਲੇ ਸਿੱਖ ਸੰਗਠਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਸੈਂਟਰਲ ਸਿੱਖ ਲੀਗ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਅਤੇ ਚਾਬੀਆਂ ਦੇ ਮੋਰਚੇ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਸਦਕਾ ਵੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬ (ਪੁਸਤਕ )
ਸੰਪਾਦਕੀ ਬੋਰਡ
ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਕੱਦਾਵਰ ਸਾਹਿਤਕਾਰਾਂ, ਬੁਧੀਜੀਵੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾ ਮਾਹਰਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸੰਪਾਦਕੀ ਬੋਰਡ ਵਲੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ, ਅਮ੍ਰਿਤਾ ਪ੍ਰੀਤਮ , ਪ੍ਰੋ ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ , ਡਾ ਗੰਡਾ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਆਦਿ ਵਰਗੇ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਅਤੇ ਬੁਧੀਜੀਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਬਾਬਾ ਖੜਕ ਸਿੰਘ
ਜੀਵਨੀ
ਬਾਬਾ ਖੜਕ ਸਿੰਘ ਸਿਆਲਕੋਟ, ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 6 ਜੂਨ 1867 ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸਥਾਨਕ ਸਕੂਲਾਂ ਤੋਂ ਮੁਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਲਾਹੌਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੀਏ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਲਾਅ ਕਾਲਜ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚੇ ਛੱਡਣੀ ਪਈ। ਜਲਦ ਹੀ ਉਹ ਸਿੱਖ ਮਸਲਿਆਂ ਅਤੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ 1915 ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸਿੱਖ ਵਿਦਿਅਕ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕੀਤੀ।
ਪੰਜਾਬ (ਪੁਸਤਕ )
ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਵਿਸ਼ਾ ਸਮਗਰੀ
ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਵੰਨ ਸਵੰਨੇ ਵਿਸ਼ੇ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਸਪਤ ਸਿੰਧੂ ਵੇਲੇ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨਦੇਹੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਕਲਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਫੁਲਕਾਰੀ,ਕਾਂਗੜੇ ਦੀ ਚਿਤਰਕਾਰੀ, ਸਿੱਖ ਰਾਜ ਸਮੇਂ ਦੀ ਚਿਤਰਕਾਰੀ, ਲੋਕਗੀਤ,ਲੋਕ ਨਾਚ, ਰਸਮੋ ਰਿਵਾਜ , ਮੇਲੇ, ਤਿਓਹਾਰ, ਲੋਕ ਗਾਥਾਵਾਂ ,ਸਾਹਿਤ ਆਦਿ ਨੂੰ ਕਲਾਵੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਦੀ ਸੰਪੂਰਨ ਵਿਸ਼ਾ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਤਾਬਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਡਾਕਾਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੇਨੇਗਲ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਨਿਖਤ ਜ਼ਰੀਨ
ਨਿਖਤ ਜ਼ਰੀਨ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 2011 ਅੰਤਲਿਆ ਵਿਖੇਏ.ਆਈ.ਬੀ.ਏ. ਮਹਿਲਾ ਯੂਥ ਅਤੇ ਜੂਨੀਅਰ ਵਰਲਡ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਜ਼ਰੀਨ ਨੇ ਬੈਂਕਾਕ ਵਿੱਚ 2019 ਥਾਈਲੈਂਡ ਓਪਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਬਾਕਸਿੰਗ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਮਗਾ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ।
2015 ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੀਨ ਨੇ ਅਸਾਮ ਵਿਖੇ ਵਿਖੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ 16ਵੀਂ ਸੀਨੀਅਰ ਮਹਿਲਾ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬਾਕਸਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ 2015 ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। 2020 ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੀਨ ਨੂੰ ਖੇਡ ਮੰਤਰੀ ਵੀ. ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸ ਗੌਡ ਅਤੇ ਤੇਲੰਗਾਨਾ ਰਾਜ ਦੀ ਸਪੋਰਟਸ ਅਥਾਰਟੀ ਦੁਆਰਾ ਇਲੈੱਕਟ੍ਰਿਕ ਸਕੂਟਰ ਅਤੇ 10,000 ਰੁਪਏ ਦਾ ਨਕਦ ਪੁਰਸਕਾਰ ਭੇਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ
ਜ਼ਰੀਨ ਨੇ ਸਾਲ 2010 ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਬ ਜੂਨੀਅਰ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ ਸਾਲ 2011 ਵਿੱਚ ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਜੂਨੀਅਰ ਅਤੇ ਯੂਥ ਵਰਲਡ ਬਾਕਸਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਫਲਾਈਵੇਟ ਡਵੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ। ਜ਼ਰੀਨ ਨੇ ਤੁਰਕੀ ਦੀ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਉਲਕੁ ਦੀਮੀਰ ਤੋਂ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਦੇ 27:16 ਫਰਕ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਗੇੜਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
ਫਿਰ ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਵਿੱਚ 2013 ਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾ ਜੂਨੀਅਰ ਅਤੇ ਯੂਥ ਵਰਲਡ ਬਾਕਸਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਮਗਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। [8] ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਉਸ ਨੇ ਸਰਬੀਆ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਨੋਵੀ ਸੈਡ ਵਿੱਚ ਕਰਵਾਏ ਤੀਜੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੱਪ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਜ਼ਰੀਨ ਨੇ 51 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਭਾਰ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਦੀ ਪਲਟਸੇਵਾ ਇਕਟੇਰੀਨਾ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ।
2015 ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੀਨ ਨੇ ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ 16ਵੀਂ ਸੀਨੀਅਰ ਮਹਿਲਾ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬਾਕਸਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। 2019 ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਬੈਂਕਾਕ ਵਿੱਚ ਕਰਵਾਏ ਥਾਈਲੈਂਡ ਓਪਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਬਾਕਸਿੰਗ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ।
ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸੋਫੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਏ 2019 ਸਟ੍ਰੈਂਡਜਾ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਬਾਕਸਿੰਗ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੀਨ ਨੇ 51 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਫਿਲਪਿਨੋ ਆਇਰਿਸ਼ ਮੈਗਨੋ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਗਮਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ। ਅਤੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੀਨ ਨੇ ਜੂਨੀਅਰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ‘ਸਰਵੋਤਮ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼’ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨ ਮੈਰੀਕਾਮ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਭਾਰ ਵਰਗ ਲਈ ਟਰਾਇਲ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮੈਰੀਕਾਮ ਨੂੰ ਟੋਕਿਓ ਓਲੰਪਿਕ ਲਈ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਪਰ ਜ਼ਰੀਨ ਉਸ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਗਈ
ਜ਼ਰੀਨ ਨੂੰ ਵੈਲਸਪਨ ਸਮੂਹ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਪੋਰਸ ਅਥਾਰਿਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਟਾਰਗੈੱਟ ਓਲੰਪਿਕ ਪੋਡੀਅਮ ਸਕੀਮ (ਟਾਪਸ) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਕਸਬਾ ਨਿਜ਼ਾਮਾਬਾਦ, ਤੇਲੰਗਾਨਾ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਰਾਜਦੂਤ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਤਮਗਾ
ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ- ਭਾਰਤ
ਏਆਈਬੀਏ ਮਹਿਲਾ ਜੂਨੀਅਰ ਅਤੇ ਯੂਥ ਵਰਲਡ ਬਾਕਸਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ
ਸੋਨ ਤਮਗਾ 2011 ਅੰਤਲਯਾ ਫਲਾਈਵੇਟ
ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਮਗਾ 2013 ਅਲਬਾਨਾ
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੱਪ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ
ਸੋਨ ਤਮਗਾ 2014 ਨੋਵੀ ਸੈਡ 51 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ
ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਮਗਾ 2019 ਬੈਂਕਾਕ 51 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ
ਥਾਈਲੈਂਡ ਓਪਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਬਾਕਸਿੰਗ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ
ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਮਗਾ 2019 ਬੈਂਕਾਕ 51 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ
ਸਟ੍ਰੈਂਡਜਾ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਬਾਕਸਿੰਗ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ
ਸੋਨ ਤਮਗਾ 2019 ਸੋਫੀਆ 51 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੀਬੀਸੀ ਹੈਕਾਥਾਨ 2021 ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਏ ਜਾਂ ਸੁਧਾਰੇ ਗਏ ਲੇਖ
ਮੋਂਟੇ ਜ਼ੇਵੋਲਾ
ਮੋਂਟੇ ਜ਼ੇਵੋਲਾ ਇਟਲੀ ਦੇ ਵੈਨੇਤੋ ਦਾ ਇੱਕ ਪਹਾੜ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਉਚਾਈ 1,976 ਮੀਟਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵੈਨੇਤੋ ਦੇ ਪਰਬਤ
ਜੱਬੋਵਾਲ
ਜੱਬੋਵਾਲ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਲੱਡੂ
ਲੱਡੂ ਇੱਕ ਮਿਠਾਈ ਹੈ ਜਿਹੜੀ ਭਾਰਤੀ ਉਪਮਹਾਂਦੀਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਲੱਡੂ ਨੂੰ ਆਟੇ, ਚੀਨੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬੇਸਨ, ਮੋਤੀਚੂਰ, ਅਤੇ ਗੋਂਦ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਲੱਡੂ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹੰਨ। ਲੱਡੂ ਬਹੁਤ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪੁਰਾਤਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਲੱਡੂ ਕਿਸੀ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੌਕੇ ਉੱਤੇ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਧਾਰਮਿਕ ਮੌਕਿਆਂ ਅਤੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਸਮੇਂ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਮੱਗਰੀ
ਬੇਸਨ, ਸੂਜੀ ਅਤੇ ਖੋਪੇ ਦੇ ਆਟੇ ਦੇ ਮਿਸ਼ਰਣ ਨੂੰ ਚੀਨੀ ਅਤੇ ਘੀ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾਕੇ ਗੋਲ ਆਕਾਰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੱਡੂਆਂ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਚਿਕਿਤਸਕ ਸਮੱਗਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਂਵੇ ਕੀ ਮੇਥੀ ਲੱਡੂ, ਦਾਖਾਂ ਵਾਲੇ ਲੱਡੂ। ਲੱਡੂ ਵਿੱਚ ਬਦਾਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗਿਰੀਆਂ ਵੀ ਪਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖੁਰਾਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਿਠਾਈਆਂ
ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ
ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ (ਜਨਮ 26 ਸਤੰਬਰ 1932) ਭਾਰਤ ਦੇ 13ਵੇਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਹਨ। ਇਹ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਿਰ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਬੇਹੱਦ ਘੱਟ ਪਰ ਮਿੱਠਾ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਡਾ. ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਅੰਦਰ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਨਮਾਨ ਹਾਸਿਲ ਹੈ। ‘ਨਿਊਜ਼ਵੀਕ ਪੱਤ੍ਰਿਕਾ’ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ’ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਨਮਾਨ ਹਾਸਿਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ 10 ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਚ ਡੇਵਿਡ ਕੈਮਰਨ, ਨਿਕੋਲਸ ਸਰਕੋਜ਼ੀ ਅਤੇ ਵੇਨ ਜਿਆਬਾਓ ਵਰਗੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡਦਿਆਂ ਡਾ. ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਪਹਿਲੇ ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਹਨ। ਡਾ. ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ 26 ਸਤੰਬਰ 1932 ਨੂੰ ਸਰਦਾਰ ਗੁਰਮੁਖ ਸਿੰਘ ਤੇ ਸਰਦਾਰਨੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਕੌਰ ਦੇ ਘਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਲੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਗਹਿ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ। ਸਕੂਲੀ ਵਿਦਿਆ ਉਹਨਾਂ ਮੋਮਬੱਤੀ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਆ ਵਸਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ 1952, 1954 ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਬੀ.ਏ ਤੇ ਐਮ.ਏ ਦੀਆ ਡਿਗਰੀਆਂ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀਆਂ। 1957 ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕੈਂਬਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਲੰਡਨ ਤੋਂ ਅਰਥ -ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਫ਼ਸਟ ਕਲਾਸ ਆਨਰਸ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਤੇ ਫਿ਼ਰ 1962 ਵਿੱਚ ਆਕਸਫ਼ੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਅਰਥ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਡਾਕਟਰ ਆਫ਼ ਫਿਲਾਸਫ਼ੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।1971 ਵਿੱਚ ਉਹ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਅਰਥ ਸਲਾਹਕਾਰ ਦੇ ਵਜੋਂ ਭਰਤੀ ਹੋਏ। ਤਰੱਕੀ ਕਰਦੇ ਕਰਦੇ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਸਕੱਤਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਦੇ ਗਵਰਨਰ, ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਗਰਾਂਟਸ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਪਦਾਂ ਨੂੰ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਕੀਤਾ। 1991 ਤੋਂ 1996 ਤੱਕ ਵਿੱਤ-ਮੰਤਰੀ ਰਹੇ। 1987 ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੂਸਰੇ ਨੰਬਰ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਸਨਮਾਨ ਪਦਮ ਵਿਭੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਕਈ ਸਨਮਾਨ ਉਹ ਹਾਸਿਲ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਤੇ ਅੱਜਕਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਲਗਾਤਾਰ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਬਣੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਬਾਹ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਕੌਰ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਧੀਆਂ ਹਨ। ਧੀਆਂ ਜੋ ਕਿ ਨਾਮਵਰ ਲਿਖਾਰੀ ਹਨ।
ਜੀਵਨ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੱਥ
ਇਸ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਦਰਾ ਕੋਸ਼ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਵਿਕਾਸ ਬੈਂਕ ਲਈ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਬਾਹਾਰੀ ਕੜੀਆਂ
Government of India links
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਆਗੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1932 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਲੀਡਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਦੇ ਗਵਰਨਰ
ਅਡੂਸਾ
ਅਡੂਸਾ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ वासकसस्यम्, ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ वसाका, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ Malabar nut, ਗੁਜਰਾਤੀ 'ਚ અરડૂસી) ਇੱਕ ਝਾੜੀਦਾਰ ਬੂਟਾ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਮ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਹ ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ, ਨੇਪਾਲ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ,ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ, ਮਲੇਸ਼ੀਆ, ਚੀਨ ਅਤੇ ਪਨਾਮਾ 'ਚ ਆਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਆਕਾਰ
ਇਸ ਦੀ ਲੰਬਾਈ 5 ਤੋਂ 8 ਫੁੱਟ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨੋਕਦਾਰ, ਤੇਜ ਖੁਸ਼ਬੂ ਵਾਲੇ ਹਰੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦਾ ਆਕਾਰ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਸੱਤ ਇੰਚ ਲੰਬੇ ਡੇੜ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਚੋੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਫੁੱਲ ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਦੇ ਲੰਬੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਦੋ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਇੰਚ ਲੰਬੇ ਗੁੱਛਿਆਂ 'ਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਚਪਟੀ ਫਲੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਬੀਜ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਦਾ ਆਕਾਰ ਇੱਕ ਇੰਚ ਤੱਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਆਦ
ਇਸ ਦਾ ਸੁਆਦ ਕੌੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਰਸਾਇਣਿਕ ਬਣਤਰ
ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਾਸਿਕਿਨ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਤਿਕਤ ਐਲਕੇਲਾਇਡ, ਵਾਸਾ ਤੇਜਾਬ, ਰਾਲ, ਵਸਾ, ਅਮੋਨੀਆ, ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਨਾਇਟ੍ਰੇਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੌਦੇ
ਸਰਗੇ ਬ੍ਰਿਨ
ਸਰਗੇ ਮਿਖਾਇਲੋਵਿਚ ਬ੍ਰਿਨ ਇੱਕ ਰੂਸੀ-ਅਮਰੀਕੀ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈਟ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਲੈਰੀ ਪੇਜ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਗੂਗਲ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਆਲਫਾਬੈੱਟ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵੀ ਹੈ। 1 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2018 ਤ੍ੱ, ਬ੍ਰਿਨ ਦੁਨੀਆ ਦਾ 13 ਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਜਾਇਦਾਦ 47.2 ਅਰਬ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਹੈ।
ਬ੍ਰਿਨ 6 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਬੈਚੁਲਰ ਡਿਗਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਮੈਰੀਲੈਂਡ ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਪੀਐਚਡੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਸਟੈਨਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ। ਜਿੱਥੇ ੳੇੁਹ ਪੇਜ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਚੰਗੇ ਮਿੱਤਰ ਬਣ ਗੲੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰੂਮ ਨੂੰ ਸਸਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਵੈਬ ਸਰਚ ਇੰਜਣ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਬ੍ਰਿਨ ਨੇ ਡਾਟਾ ਮਾਇਨਿੰਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸਟੈਨਫੋਰਡ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੀਐਚਡੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਨੂੰ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਕਿਰਾਏ ਦੇ ਗਰਾਜ ਵਿੱਚ ਗੂਗਲ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ
ਬ੍ਰਿਨ ਦਾ ਜਨਮ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਵਿੱਚ ਮਾਸਕੋ ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਯਹੂਦੀ ਮਾਪਿਆਂ, ਯਵੇਗਨੀਆ ਅਤੇ ਮਿਖਾਇਲ ਬ੍ਰਿਨ, ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ। ਦੋਵੇਂ ਮਾਸਕੋ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਸਨ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਮੈਰੀਲੈਂਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਗਣਿਤ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨਾਸਾ ਦੇ ਗੋਡਾਰਡ ਸਪੇਸ ਫਲਾਈਟ ਸੈਂਟਰ ਦੀ ਇੱਕ ਖੋਜਕਾਰ ਸੀ। ਬ੍ਰਿਨ ਪਰਿਵਾਰ ਮੱਧ ਮਾਸਕੋ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਕਮਰੇ ਵਾਲੇ ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਬ੍ਰਿਨ ਦੀ ਦਾਦੀ ਵੀ ਨਾਲ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। 1977 ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਉਸਦਾ ਪਿਤਾਇੱਕ ਗਣਿਤ ਕਾਨਫਰੰਸ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆਇਆ ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਇੱਥੋਂ ਜਾਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਪਰ ਬ੍ਰਿਨ ਦੀ ਮਾਂ ਮਾਸਕੋ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਘਰ ਛੱਡਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਹ ਰਸਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਤੰਬਰ 1978 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਨਿਕਾਸ ਦੇ ਵੀਜ਼ਾ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਸਬੰਧਤ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ "ਤੁਰੰਤ ਬਰਖਾਸਤ" ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡਣੀ ਪਈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਦੇ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਲਈ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮਿੰਗ ਸਿਖਾਈ। ਮਈ, 1979 ਵਿਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਨਿਕਾਸ ਵੀਜ਼ੇ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਛੱਡਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਬ੍ਰਿਨ ਨੇ ਐਡੈਲਫੀ, ਮੈਰੀਲੈਂਡ ਦੇ ਪੇਂਟ ਬ੍ਰਾਂਚ ਮੌਂਟਸਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪੜ੍ਹਾਈ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਮੈਰੀਲੈਂਡ ਦੇ ਗਣਿਤ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਨੂੰ ਗਣਿਤ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਰੂਸੀ-ਭਾਸ਼ੀ ਹੁਨਰ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਐਲੇਨੋਰ ਰੁਜ਼ਵੈਲਟ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਗ੍ਰੀਨਬੈਲਟ, ਮੈਰੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ। ਸਤੰਬਰ 1990 ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਿਨ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਮੈਰੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲਾ ਲਿਆ, ਜਿਥੇ ਉਸ ਨੇ 1993 ਵਿੱਚ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਗਣਿਤ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨ ਨਾਲ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ ਤੋਂ ਬੈਚਲਰ ਆਫ ਸਾਇੰਸ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਬ੍ਰਿਨ ਨੇ ਸਟੈਨਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਅਧਿਐਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। 2008 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸਟੈਨਫੋਰਡ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੀਐਚਡੀ ਸਟੱਡੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਮਈ 2007 ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਿਨ ਦਾ ਵਿਆਹ ਬਹਾਮਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਾਇਓਟੈਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ‘’’ਐਨੇ ਵੋਜਿਕੀ’’’ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। 2008 ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਸੀ ਅਤੇ 2011 ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰੀ ਸੀ। ਅਗਸਤ 2013 ਵਿੱਚ, ਖਬਰ ਆਈ ਸੀ ਕਿ ਬ੍ਰਿਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵੱਖਰੇ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਬ੍ਰਿਨ ਗੁਗਲ ਗਲਾਸ ਦੀ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਜੂਨ 2015 ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਿਨ ਅਤੇ ਵੋਜਿਕੀ ਨੇ ਤਲਾਕ ਲੈ ਲਿਆ।
ਪਟਿਆਲਾ ਸਲਵਾਰ
thumb|ਪਟਿਆਲਾ ਸਲਵਾਰ ਪਟਿਆਲਾ ਸਲਵਾਰ (ਪੱਟੀਆਂ ਵਾਲੀ ਸਲਵਾਰ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ) (ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਲਵਾਰ ਵੀ ਉਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਮੂਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਪਟਿਆਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਜ਼ਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਪਟਿਆਲਾ ਰਾਜੇ ਦੇ ਸ਼ਾਹੀ ਪਹਿਰਾਵੇ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਟਿਆਲਾ ਸਲਵਾਰ ਦਾ ਰਵਾਜ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਟਿਆਲਾ ਸਲਵਾਰ ਦਾ ਸਰੂਪ ਪਠਾਣੀ ਪਹਿਰਾਵੇ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।  ਇਹ ਉਵੇਂ ਹੀ ਲੋਅਰ ਢਿੱਲੀ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਟਾਪ ਲੰਮੀ ਗੋਡਿਆਂ ਤੱਕ ਲੰਬਾਈ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ  ਕਮੀਜ਼ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਦਹਾਕੀਆਂ ਤੋਂ ਹੁਣ ਇਹ ਆਦਮੀ ਨਹੀਂ ਪਹਿਨਦੇ, ਪਰ ਇਸਨੇ ਬਦਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਅਤੇ ਨਵੀਨ ਕਟੌਤੀਆਂ ਨਾਲ  ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਪਟਿਆਲਾ ਸਲਵਾਰ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਪਹਿਰਾਵਾ
ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨਾਗੋਕੇ
ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨਾਗੋਕੇ (25 ਦਸੰਬਰ 1898– 2 ਮਾਰਚ 1969)ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਸਨ। ਆਪ ਨੇ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜ੍ਹਾਈ, ਜੈਤੋ ਦਾ ਮੋਰਚਾ ਵਿਚ ਭਾਗ ਲਿਆ। ਆਪ ਦਾ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ’ਚ ਨਿਵੇਕਲਾ ਸਥਾਨ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਜਥੇਦਾਰ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨਾਗੋਕੇ ਦਾ ਜਨਮ 25 ਦਸੰਬਰ 1898 ਨੂੰ ਸ੍ਰੀ ਟਹਿਲ ਸਿੰਘ  ਤੇ ਮਾਤਾ ਗੰਗਾ ਦੇਵੀ ਦੇ ਘਰ ਪਿੰਡ ਨਾਗੋਕੇ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ’ਚ ਹੋਇਆ।  ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੁੱਢਲੀ  ਵਿੱਦਿਆ ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ ਤੋਂ ਹਾਸਲ  ਕੀਤੀ।  ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜੀਏਟ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਦਸਵੀਂ ਕਰਨ ਉਪਰੰਤ ਡੀ.ਸੀ. ਦਫ਼ਤਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਕਲਰਕ ਭਰਤੀ ਹੋ ਗਏ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਦੋ ਬੇਟੀਆਂ ਹੋਈਆਂ।
ਜੈਤੋ ਦਾ ਮੋਰਚਾ
ਜਲਿਆਂਵਾਲਾ ਬਾਗ਼ ਹਤਿਆਕਾਂਡ ਤੇ ਨਨਕਾਣਾ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਖ਼ੂਨੀ ਸਾਕੇ ਨੇ ਜਥੇਦਾਰ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ  ਗਹਿਰੀ ਠੇਸ  ਪਹੁੰਚਾਈ।  ਰੋਸ ਵਜੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਾਲੀ ਦਸਤਾਰ ਸਜਾਉਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਕਾਲੀ ਦਸਤਾਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ’ਚ, ਅਕਾਲੀ ਰੋਹ ਤੇ ਰੋਸ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸੀ। ਸਰਕਾਰੀ ਜੰਜੀਰਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜ ਜਥੇਦਾਰ ਨਾਗੋਕੇ 21ਫਰਵਰੀ 1924 ਨੂੰ ਪਹਿਲੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਜਥੇ ’ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਗੰਗਸਰ ਜੈਤੋ ਪਹੁੰਚੇ,ਜਿੱਥੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਹਾਕਮਾਂ ਨੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਜਥੇ ’ਤੇ ਗੋਲੀਆਂ ਦੀ ਬੁਛਾੜ ਕੀਤੀ। ਇੱਥੇ  ਕੁਝ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਜਥੇਦਾਰ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਵੀ ਲੱਤ ’ਚ ਗੋਲੀ ਲੱਗਣ ਕਾਰਨ ਗੰਭੀਰ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋ ਗਏ।  ਸਿਹਤ ’ਚ ਸੁਧਾਰ ਆਉਣ ’ਤੇ ਉਹ ਚੌਥੇ ਜਥੇ ’ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੰਦੀ ਬਣਾ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਤਕਰੀਬਨ ਸਵਾ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਉਹ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਹਕੂਮਤ ਦੀ ਕੈਦ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋਏ।
ਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ
ਅਕਾਲੀ ਲਹਿਰ ਸਮੇਂ ਨਿਭਾਈ ਭੂਮਿਕਾ ਕਾਰਨ ਜੂਨ,1926 ’ਚ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਪੰਥਕ ਹੱਥਾਂ ’ਚ ਆਉਣ ’ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁਖਤਾਰੇ-ਆਮ ਭਰਤੀ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰਟੈਂਡੈਂਟ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਪਦ-ਉਨੱਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਲਹਿਰ ’ਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਆਪਣੀ ਪਦਵੀ ਤੋਂ ਛੁੱਟੀ ਲੈ12 ਮਾਰਚ 1930 ਨੂੰ ਸਿਵਲ ਨਾ-ਫੁਰਮਾਨੀ ਤੇ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਲਹਿਰ ਤਹਿਤ ਲਾਹੌਰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਅਟਕ ਤੇ ਬਰੈਸਟਲ ਜੇਲ੍ਹ ’ਚ ਬੰਦੀ ਬਣਨਾ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕੀਤਾ।
ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਜਥੇਦਾਰ
ਸੰਨ1931’ਚ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨਾਗੋਕੇ ਨੂੰ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਗਿਆਨੀ ਗੁਰਮੁਖ ਸਿੰਘ ਮੁਸਾਫ਼ਰ ਨਾਲ ਮੀਤ ਜਥੇਦਾਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਫਿਰ 10 ਮਾਰਚ 1938 ਨੂੰ ਗਿਆਨੀ ਗੁਰਮੁਖ ਸਿੰਘ ਦੀ ਤਜ਼ਵੀਜ਼ ’ਤੇ ਭਾਈ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ’ਨਾਗੋਕੇ’ ਨੂੰ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਜਥੇਦਾਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।  ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸੇਵਾ 1952 ਤਕ ਨਿਭਾ ਕੇ ਨਵਾਂ ਕੀਰਤੀਮਾਨ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਜਥੇਦਾਰ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨਾਗੋਕੇ ਨੇ ਕਿਰਪਾਨ ਮੋਰਚੇ ਸਮੇਂ 100 ਸਿੰਘਾਂ ਸਮੇਤ ਪਹਿਲੇ ਜਥੇ ’ਚ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ  ਤਾਮੀਰ ਹੋਈ। ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਸੰਪੂਰਨ ਸਿੰਘ  ਵੱਲੋਂ 9 ਨਵੰਬਰ 1938 ਨੂੰ ਝਟਕਾ ਬਿਲ ਬਾਰੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗੁਰਮਤਾ ਜਥੇਦਾਰ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਤਾਈਦ ’ਤੇ ਪਾਸ ਹੋਇਆ। ਜਥੇਦਾਰ ਨਾਗੋਕੇ 1941 ਦੌਰਾਨ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਵੱਲੋਂ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਐਕਟ ’ਚ ਤਰਮੀਮਾਂ ਸੁਝਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਬਣਾਈ 7 ਮੈਂਬਰੀ ਕਮੇਟੀ  ਦੇ  ਮੈਂਬਰ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 19 ਨਵੰਬਰ, 1944 ਸਰਬ-ਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨਾਗੋਕੇ 1948 ਤੱਕ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਅਤੇ  ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ  ਰਹੇ।
ਮੌਤ
ਜਥੇਦਾਰ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਨਾੜੀ ਫਟਣ ਕਾਰਨ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਬਿਮਾਰ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 3 ਮਾਰਚ, 1969 ਨੂੰ  ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸਦੀਵੀ ਵਿਛੋੜਾ ਦੇ ਗਏ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿੱਖ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ’ਚ ਸ਼ੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1898 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1969
ਸੋਨਾ ਮੋਹਪਾਤਰਾ
ਸੋਨਾ ਮੋਹਪਾਤਰਾ (ਜਨਮ 17 ਜੂਨ 1976) ਕਟਕ, ਓਡੀਸ਼ਾ ਵਿਖੇ ਜਨਮੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕਾ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਗੀਤਕਾਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਮਾਰੋਹ, ਐਲਬਮਾਂ, ਸਿੰਗਲਜ਼, ਕਨਸੋਰਟ ਵੈਬਕਾਸਟਸ, ਸੰਗੀਤ ਵਿਡੀਓਜ਼, ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।  ਉਸਨੂੰ ਸੱਤਿਆਮੇਵ ਜਯਤੇ ਸ਼ੌਅ ਵਿੱਚ ਗਾਉਣ ਅਤੇ ਫੁਕਰੇ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਅੰਬਰਸਰੀਆ ਗਾਣਾ ਗਾਉਣ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਸੋਨਾ ਦਾ ਜਨਮ ਕਟਕ, ਓਡੀਸ਼ਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਜੈ।  ਸੋਨਾ, ਕਾਲਜ ਆਫ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਐਂਡ ਟੈਕਨੋਲਜੀ, ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਤੋਂ ਇੰਸਟੁਮੈਂਟੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬੀ. ਟੈੱਕ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਸਿੰਬਿਓਸਿਸਿ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਐਂਡ ਐਚਆਰਡੀ, ਪੂਨੇ ਤੋਂ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਅਤੇ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਐਮ ਬੀ ਏ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਰਿਲੀਜ਼
ਸੰਗੀਤ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਉੱਦਮ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਬਾਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਜਿੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਟਾਟਾ ਸਾਲਟ ਲਈ ਸੀ - "ਕਲ ਕਾ ਭਾਰਤ ਹੈ" ਅਤੇ ਯੂਨੀਲੀਵਰ ਦੇ ਕਲੋਜ਼ ਅੱਪ ਲਈ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਗੀਤ "ਪਾਸ ਆਓ ਨਾ" ਦਾ ਇੱਕ ਭਾਗ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕਈ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ 13 ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਲਈ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਲਗਾਤਾਰ ਸਾਲ 2007 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਸੋਨੀ ਰਿਕਾਰਡਸ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ, ਸੋਨਾ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਾਕ, ਰਿਦਮ ਅਤੇ ਬਲੂਜ਼, ਫਲੈਮੇਨਕੋ, ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ, ਬਾਉਲ ਅਤੇ ਰੋਮਾਨੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 2009 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਸਿੰਗਲ ਦਿਲਜਲੇ ਅਤੇ ਪਾਸ ਆਓ ਨਾ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਆਮਿਰ ਖਾਨ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਲਈ ਫਿਲਮ ਦਿੱਲੀ ਬੇਲੀ ਵਿੱਚ "ਬੇਦਾਰਦੀ ਰਾਜਾ" ਗੀਤ ਗਾਇਆ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੈਮਿਓ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਸਤਯਮੇਵ ਜਯਤੇ ਲਈ "ਮੁਝੇ ਕਯਾ ਬੇਚੇਗਾ ਰੁਪਈਆ" ਅਤੇ "ਘਰ ਯਾਦ ਆਤਾ ਹੈ ਮੁਝੇ" ਥੀਮ ਗੀਤ ਵੀ ਗਾਏ ਹਨ। ਤਲਸ਼ ਦੇ ਸਾਉਂਡਟ੍ਰੈਕ ਤੋਂ ਉਸ ਦੇ ਗੀਤ "ਜੀਆ ਲਾਗੇ ਨਾ" ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਸਮੀਖਿਆ ਮਿਲੀ। ਸੋਨਾ ਦਾ ਆਪਣਾ ਪੰਜ ਹੋਰ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਟਾਰ ਕਲਾਕਾਰ ਸੰਜੋਏ ਦਾਸ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਬੈਂਡ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਲਾਈਵ ਪਰਫਾਰਮਰ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਲਿੰਕਨ ਸੈਂਟਰ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, ਚੇਨਈ ਅਤੇ ਸਿਲੀਗੁੜੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਟੇਡੀਅਮ ਦੀ ਭੀੜ ਸਮੇਤ ਲਾਈਵ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਭੀੜ ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਮੇਹਰਾਨਗੜ੍ਹ ਕਿਲ੍ਹੇ 'ਤੇ ਆਯੋਜਿਤ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜੋਧਪੁਰ ਆਰਆਈਐਫਐਫ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੀ ਵੀ ਸਿਰਲੇਖ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸੋਨਾ ਦੇ ਗੀਤ 'ਬੋਲੋ ਨਾ' ਨੂੰ ਸਰੋਤਿਆਂ ਨੇ ਸਰਾਹਿਆ।
ਕਰੀਅਰ
ਸੋਨਾ ਮੋਹਪਾਤਰਾ ਆਮਿਰ ਖਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਟ੍ਰੈਂਡਬ੍ਰੇਕਿੰਗ ਟਾਕ ਸ਼ੋਅ ਸੱਤਿਆਮੇਵ ਜਯਤੇ ਨਾਲ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਵਿੱਚ ਆਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਕਸਰ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਉਸੇ ਸ਼ੋਅ 'ਤੇ ਸੰਗੀਤਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਮਾਤਾ ਵੀ ਸੀ। ਨਵੀਨਤਮ ਡਿਜੀਟਲ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸਦੇ ਕੈਮਿਓ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਸਾਈਟਾਂ ਵਿੱਚ 9 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਯੂਜ਼ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੇ। ਉਸਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਊਰਜਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗੀਤਕਾਰ, ਗੈਰ-ਰਵਾਇਤੀ ਵਿਸ਼ਿਆਂ, ਅਤੇ ਗੀਤਾਂ, ਬੋਲਾਂ, ਸ਼ੂਟ ਅਤੇ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗਾਂ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਦਿਮਾਗ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ, ਸਾਰੇ ਗੀਤਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਅਤੇ ਕਈ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੋਨਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, "ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਉੜੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਜੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹਨ - ਪੰਜਾਬੀ, ਰਾਜਸਥਾਨੀ, ਬੰਗਾਲੀ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਦੱਖਣੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਓਵਰਡੋਜ਼ ਦੇ ਉਲਟ। ਮਹਾਪਾਤਰਾ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ ਗੀਤ "ਮੁਝੇ ਕਯਾ ਬੇਚੇਗਾ ਰੁਪਈਆ," ਰਾਮ ਸੰਪਤ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੱਤਿਆਮੇਵ ਜਯਤੇ ਦਾ ਤੀਜਾ ਐਪੀਸੋਡ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਜਸ਼ਨ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਗੀਤ ਨੂੰ ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ 20 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਿੱਟ ਮਿਲੇ ਹਨ।
ਵਿਵਾਦ
ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਕੈਲਾਸ਼ ਖੇਰ ਅਤੇ ਅਨੁ ਮਲਿਕ 'ਤੇ ਜਿਨਸੀ ਦੁਰਵਿਹਾਰ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਮਹਾਪਾਤਰਾ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਛੱਡਣ ਲਈ ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਚੋਪੜਾ 'ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਚੁਟਕੀ ਲੈਣ ਲਈ ਸਲਮਾਨ ਖਾਨ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਾਨੋਂ ਮਾਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਮਿਲੀ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਸੋਨਾ ਦਾ ਵਿਆਹ 2005 ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਰਾਮ ਸੰਪਤ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਰੋਡਾ ਜਲਾਲੀ
ਰੋਡਾ ਜਲਾਲੀ ਦਿਲ ਹੂਲਵੀਂ ਪਾਕ ਮੁਹੱਬਤ ਦੀ ਲੋਕ ਗਾਥਾ ਹੈ। ਸਤਾਰ੍ਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਾਰਤਾ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ 'ਲਾਲ ਸਿੰਙੀ' ਵਿਖੇ ਵਾਪਰੀ। ਰੋਡਾ ਜਲਾਲੀ ਬਾਰੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਸੁਆਣੀਆਂ ਅਨੇਕਾਂ ਲੋਕ ਗੀਤ ਵੀ ਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸੋਨਾ ਮੋਹਪਾਤਰਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1976 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਗਾਇਕਾਵਾਂ
ਰੋਡਾ ਜਲਾਲੀ
ਪ੍ਰੀਤ ਕਹਾਣੀ
ਬਲਖ਼ ਬੁਖਾਰੇ ਦਾ ਜੰਮਪਲ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਵੈਰਾਗ ਵਿੱਚ ਫਕੀਰ ਬਣਿਆ ਰੋਡਾ ਪਾਕਪਟਣੋਂ ਹੁੰਦਾ ਹੋਇਆ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ‘ਲਾਲ ਸਿੰਙੀ’ ਆਣ ਪੁੱਜਾ। ਫਕੀਰ ਇੱਕੀ ਬਾਈ ਵਰ੍ਹੇ ਦਾ ਸੁਨੱਖਾ ਜੁਆਨ ਸੀ। ਗੇਰੂਏ ਕੱਪੜੇ ਉਹਦੇ ਸਿਓ ਜਿਹੇ ਦਗ਼ ਦਗ਼ ਕਰਦੇ ਸਰੀਰ ’ਤੇ ਬਣ ਬਣ ਪੈਂਦੇ ਸਨ। ਰੂਪ ਉਹਦਾ ਝੱਲਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਾਂਦਾ। ਇੱਕ ਅਨੋਖਾ ਜਲਾਲ ਉਹਦੇ ਮੱਥੇ ’ਤੇ ਟਪਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਅੱਖੀਆਂ ਰੱਜ-ਰੱਜ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਇਸੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੁਹਾਰਾਂ ਦੀ ਧੀ ਜਲਾਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਦੀ ਬੜੀ ਚਰਚਾ ਸੀ। ਕੋਈ ਗੱਭਰੂ ਅਜੇ ਤੀਕ ਉਹਨੂੰ ਜਚਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਉਹ ਆਪਣੇ ਨੱਕ ਥੱਲੇ ਨਹੀਂ ਸੀ ਲਿਆਉਂਦੀ। ਸਾਰੇ ਜਲਾਲੀ ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਸੱਦਦੇ ਸਨ, ਪਹਾੜਾਂ ਦੀ ਪਰੀ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਦੇਂਦੇ ਸਨ | ਉਕਤ ਪ੍ਰੇਮ ਕਹਾਣੀ ਦੋਨਾਂ ਦੇ ਪਿਆਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।
ਕਿਸੇ
ਅਹਿਮਦਯਾਰ ਨੇ ਉਕਤ ਕਿੱੱਸੇ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖੁਬਸੂਰਤੀ ਨਾਲ ਲਿਖਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿੱਸੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੀਤ-ਕਥਾਵਾਂ
ਹਾਇਲ
ਹਾਇਲ (حائل Ḥā'il) ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਸਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਨਜਦ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਹਾਇਲ ਰਿਆਸਤ ਦਾ ਰਾਜਧਾਨੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। 2004 ਦੀ ਮਰਦੁਮ-ਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਹਾਇਲ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 267,005 ਸੀ। ਹਾਇਲ ਇੱਕ ਜ਼ਰਈ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਜਿਨਸਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨਾਜ, ਖਜੂਰ ਅਤੇ ਫਲ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਸੂਬੇ ਹਾਇਲ ਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕਣਕ ਇੱਥੇ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਦਾ ਇਲਾਕਾ, 60 ਤੋਂ 100 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (37 ਤੋਂ 62 ਮੀਲ) ਦੂਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਿੰਜਾਈ ਵਾਲੇ ਬਗੀਚੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਹਾਇਲ ਹੱਜ ਦੇ ਊਠ ਕਾਫਲਿਆਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਸ ਕੋਲ ਦੌਲਤ ਆਉਂਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਹਾਇਲ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਅਤੇ ਅਰਬੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਦਰਿਆਦਿਲੀ ਕਰਕੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਉਹ ਜਗ੍ਹਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਹਾਤਿਮਤਾਈ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਤੀਤ ਹੋਈ। ਇਹ ਅਲ ਰਸ਼ੀਦ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦਾ ਮੂਲ ਦੇਸ਼ ਹੈ, ਜੋ ਅਲ-ਸੌਦਸ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਵਿਰੋਧੀ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਹਾਇਲ ਸ਼ਹਿਰ 1836 ਤੋਂ 1921, ਸਾਊਦੀ ਦੇ ਅਮੀਰਾਤ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੱਕ, ਜਬਲ ਸ਼ਮਰ ਦੇ ਅਮੀਰਾਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਅਮੀਰਾਤ ਨੂੰ ਰਸ਼ੀਦ ਘਰਾਣੇ ਵੱਲੋਂ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਹਿਲੇ ਅਮੀਰ, ਅਬਦੁੱਲਾ ਬਿਨ ਰਸ਼ੀਦ, ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਓਬੈਦ ਤੇ ਜੱਬਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ਼ ਸੱਤਾ ਸੰਭਾਲੀ ਸੀ। ਅਬਦੁੱਲਾ ਬਿਨ ਰਸ਼ੀਦ ਨੇ ਹਾਇਲ ਵਿੱਚ ਬਰਜ਼ਾਨ ਪੈਲਸ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਾਰਜ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ ਜਿਸਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਮੁਹੰਮਦ ਇਬਨ ਅਲੀ ਦੁਆਰਾ ਕਰਵਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਅਬਦੁੱਲਾ ਬਿਨ ਰਸ਼ੀਦ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋੰ ਬਾਅਦ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਵਾਰਿਸ, ਤਲਾਲ, ਨੇ ਇਸ ਪੈਲਸ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਸਿਰੇ ਚਾੜ੍ਹਿਆ।
ਅਲ ਰਸ਼ੀਦ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਯਾਤਰੀ ਹਾਇਲ ਅਤੇ ਰਸ਼ੀਦੀ ਅਮੀਰਾਂ ਕੋਲ ਆਏ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਤੇ ਪੱਤ੍ਰਿਕਾਵਾਂ 'ਚ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਯਾਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜੌਰਜ ਅਗਸਤ ਵਾਲਿਨ (1854), ਵਿਲੀਅਮ ਗਿੱਫ਼ੋਰਡ ਪਾਲਗ੍ਰੇਵ (1865), ਲੇਡੀ ਐਨ ਬਲੰਟ (1881), ਚਾਰਲਸ ਮੌਂਟੇਗੂ ਡਾਊਟੀ (1888) ਅਤੇ ਗਰਟਰੂਡ ਬੈੱਲ (2014) ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੀਆਂ ਸੂਬਾਈ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ
ਸੀ.ਕੇ. ਮੀਨਾ
ਸੀਕੇ ਮੀਨਾ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ, ਨਾਵਲਕਾਰ ਅਤੇ ਅਖਬਾਰ ਦੇ ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਹਨ। ਉਹ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਨ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਬੰਗਲੌਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਐਮਏ ਅਤੇ ਸੰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਬੀਐਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਦ ਸਿਟੀ ਟੈਬ, ਇੱਕ ਬੰਗਲੌਰ ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਟੈਬਲਾਇਡ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 1986-93 ਤੱਕ ਡੇਕਨ ਹੇਰਾਲਡ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਅਨ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਜਰਨਲਿਜ਼ਮ ਦੀ ਸਹਿ-ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।
2005 ਵਿੱਚ, ਡਰੋਨਕੁਇਲ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ, ਬਲੈਕ ਲੈਂਟਿਲ ਡੋਨਟਸ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਡਰੀਮਜ਼ ਫਾਰ ਦ ਡਾਈਂਗ (2008) ਅਤੇ ਸੇਵਨ ਡੇਜ਼ ਟੂ ਸਮਵੇਅਰ (2012) ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਉਸਨੇ ਗੋਦ ਲੈਣ 'ਤੇ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬਚਾ ਵੀ ਸਹਿ-ਲੇਖਕ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਅਪਾਹਜਤਾ 'ਤੇ ਪਹਿਲੀ ਗੈਰ-ਅਕਾਦਮਿਕ ਕਿਤਾਬ ਦੀ ਸਹਿ-ਲੇਖਕ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਹੈ ਦਿ ਇਨਵਿਜ਼ੀਬਲ ਮੇਜੋਰਿਟੀ: ਇੰਡੀਆਜ਼ ਏਬਲਡ ਡਿਸਏਬਲਡ (2021)। ਉਹ 2002 ਤੋਂ ਦ ਹਿੰਦੂ ਮੈਟਰੋ ਪਲੱਸ ਲਈ "ਸਿਟੀ ਲਾਈਟਸ", ਇੱਕ ਪੰਦਰਵਾੜਾ ਕਾਲਮ ਲਿਖ ਰਹੀ ਹੈ।
ਲਿਖਣ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ
ਚਾਰੂਮਤੀ ਸੁਪਰਜਾ ਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਇੰਟਰਵਿਊ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਹਾ, "ਮੀਨਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਲਿਖਤ ਵਿੱਚ ਰੂੜ੍ਹੀਵਾਦ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਸਲ "ਪਾਤਰਾਂ" ਨੂੰ ਉਭਾਰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਲਿਖਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਵਾਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਘਮੰਡੀ ਨਹੀਂ ਹੈ - ਸਿਰਫ਼ ਅਸਲੀ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਇੱਕ ਚੁਟਕਲਾ ਮਿਲੇਗਾ। ਹਰੇ ਭਰੇ, ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਵਰਣਨ ਮੀਨਾ ਦੇ ਲਿਖਤੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਪਰ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਨਾ ਕਰੋ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਤੁਸੀਂ ਉਸਦੀ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰੀ ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਹਰ ਮੋੜ, ਚਮਕ ਅਤੇ ਚਮਕ ਦਾ ਪਾਲਣ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।"
ਮੀਨਾ ਟੀ ਜੀ ਵੈਦਿਆਨਾਥਨ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸੀ।