cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਸਿੱਖਿਆ (ਭਾਰਤ)
ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਜਾਂ ਕਿੱਤਾ ਮੁਖੀ ਸਿੱਖਿਆ
ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਸਿੱਖਿਆ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਿੱਤਾ ਮੁੱਖੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਾਪਿਆਂ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਵਧੀਆ ਤੇ ਕਾਰਗਰ ਬਦਲ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਬੰਧ
ਸਿੱਖਿਆ ਤੇ ਅਰਥਚਾਰਾ ਆਪਣੀ ਵੱਖਰੀ-ਵੱਖਰੀ ਸੰਸਥਾਗਤ ਪਹਿਚਾਣ ਰੱਖਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇੱਕ ਦੂਸਰੇ ਦਾ ਪੂਰਕ ਹਨ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਅਰਥਚਾਰੇ ਦਾ ਨੀਂਹ ਪਥਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਹੜਾ ਦੇਸ਼ ਆਪਣੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫ਼ਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਿਛੇ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।। ਇਸ ਤਰਾਂ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਰਥਚਾਰਾ ਵੀ ਸਿੱਖਿਆ ਖੇਤਰ ਦੇ ਪਸਾਰ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਿਸਥਾਰ ਦੇਂਦਾ ਹੈ।। 2014 ਵਿਚ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਰਜਾ ਹੋਰ ਘਟ ਕੇ 93 ਦੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਪੁਜ ਗਿਆ ਹੈ. ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸੈਕਟਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੇ ਘੁਟਾਲਿਆਂ ਤੇ ਠਲ੍ਹ ਪਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਤੁਰੰਤ ਸੁਧਾਰ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਭਾਵੇਂ ਅਜੇ ਵਧੇਰੇ ਬੁਢੀ ਤੇ ਗੈਰ ਪ੍ਰਸਗਿਕ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਪਰ ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਆਧੁਨਿਕ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਨਾਲੀਆ ਦਾ ਹਾਣੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੁਝ ਤਬਦੀਲੀਆ ਦੀ ਲੋੜ ਜ਼ਰੂਰ ਹੈ। ‘ਪ੍ਰੀਖਿਆ’, ‘ਬੋਰਡ ਇਮਤਿਹਾਨ’, ‘ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਪ੍ਰੀਖਿਆ’, ‘ਮਾਰਕਸ’, ਆਦਿ ਦਾ ਸਮਾਨਾਰਥੀ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਇਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅੰਦਰਲੀ ਸਰਵਪਖੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨਾਲ ਇਨਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਕਾਬਲ ਨਹੀਂ ਵਿਖਾਈ ਦੇਂਦੀ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅੰਦਰਲੀ ਸਿਰਜਨਾਤਮਕ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਪੂਰਾ ਮੁਲ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਆ ਅਦਾਰੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ
ਔਦਰੀ ਵੋਲਨ
ਔਦਰੀ ਵੋਲਨ ਲਾਸ ਐਂਜਲਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ ਅਤੇ ਦਿੱਖ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ। ਵੋਲਨ ਸਮਾਜਕ ਮੀਡੀਆ ਵਰਤਦੀ ਹੈ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੰਸਟਾਗਰਾਮ ਵਰਤਦੀ ਹੈ,  ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਦੇ 25,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫੋਲੋਅਰ ਹਨ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਦੁੱਖੀ ਔਰਤ ਸਿਧਾਂਤ ਉੱਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਦਾਸੀ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਹੈ, ਅਤੇ, ਔਰਤ ਉਦਾਸੀ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਨਫ਼ਰਤ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਨਾਲ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਦਾ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।  ਵੋਲਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਆਖਿਰਕਾਰ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਕਜੁਟ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਵੋਲਨ ਉਸ ਦੇ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਫੀਡ ਵਿੱਚ ਕਲਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਪੋਸਟਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਵਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹੋਰ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ। ਵੋਲਨ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ਰ ਜੂਡਿਥ ਬਟਲਰ ਅਤੇ ਬਟਲਰ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਲਿੰਗ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਨਿਖੜਵੇਂ ਲੱਛਣ
ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਇੱਕ ਹੈ ਪਰ ਸਾਰੇ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਹਰ ਖਿੱਤੇ ਦੇ ਲੋਕ ਇਕੋ ਵਸਤੂ ਨੂੰ ਸਮਾਨ ਢੰਗ ਨਾਲ ਅਨੁਭਵ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਜਿਵੇਂ ਚੰਨ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਹਰ ਸਭਿਆਚਾਰ ਚੰਨ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਸਿਰਜਦਾ ਹੈ।ਇਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਹੀ ਨਿਖੜਵੇਂ ਲੱਛਣਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਨਿੱਖੜਵੀਂ ਤੇ ਵਿਲੱਖਣ ਹੋਂਦ ਸਾਕਾਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀਆਂ ਭੂਗੋਲਿਕ ਹੱਦਾਂ, ਹਾਲਤਾਂ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਿਛੋਕੜ ਦਾ ਵਡੇਰਾ ਯੋਗਦਾਨ ਹੈ ਪਰ ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਨਿਖੜਵੇਂ ਮੁਹਾਂਦਰੇ, ਸਹੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਿਛੋਕੜ, ਆਰੰਭਿਕ ਦੌਰ ਅਤੇ ਬਣਤਰ ਸੰਬੰਧੀ ਨਾਂ ਸਿਰਫ ਵਿਭਿੰਨ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਹੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ ਸਗੋਂ ਅਸੰਤੁਲਿਤ ਸੰਕੀਰਣ ਅਤੇ ਇਕਪਾਸੜ ਪਹੁੰਚ ਰਾਹੀਂ ਿੲਸਦੇ ਸਹੀ ਅਤੇ ਸੁਤੰਤਰ ਰੂਪ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜਨ ਦੇ ਨਿਰੰਤਰ ਯਤਨ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।
ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਲੱਛਣ
ਪੰਜਅਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਨਿੱਖੜਵੇਂ ਲੱਛਣ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ:-
ਗ੍ਰਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ
ਗ੍ਰਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਲੱਛਣ ਹੈ। ਹੈ।ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਉੱਪਰ ਜਿੰਨੇ ਵੀ ਬਾਹਰਲੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਏ ਹਨ,ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਮੋਇਆ ਤੇ ਪਚਾਇਆ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਅਨੁਕੂਲਣ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਸਮਰੱਥਾ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ, ਮਿਸ਼ਰਿਤ ਸਭਿਆਚਾਰ ਹੈ
ਸ਼ੁੱਧ ਨਿਰੋਲ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਮਿਲਾਵਟ ਨਾ ਹੋਵੇ,ਕਲਪਨਾ ਹੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਉਪਰ ਅਨੇਕਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਏ ਅਤੇ ਅਨੇਕਾਂ ਵਾਰ ਇਸ ਦੀਆਂ ਭੂਗੋਲਿਕ ਹੱਦਾਂ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਆਈ।ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਉਪਰ ਇਤਿਹਾਸ -ਭੂਗੋਲ ਦੇ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਬਹੁ- ਖੇਤਰੀ ਤੇ ਬਹੁ-ਸਭਿਆਚਾਰੀ ਛਾਪ ਲਗਣੀ ਆਵਸ਼ਕ ਹੀ ਸੀ। ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਰੂਪ ਸਾਨੂੰ ਸਿੰਧੂ ਘਾਟੀ ਸਭਿਅਤਾ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਤੋਂ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਗਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਫਿਰ ਆਰੀਆ ਲੋਕ ਆਏ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੱਖ -ਵੱਖ ਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਏਥੇ ਆਏ।ਸਭ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਆਏ। ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੀ ਆਮਦ ਨਾਲ ਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਯੁੱਗ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਰੂਪਾਂਤਰਨ ਹੋਇਆ ਤੇ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਹ ਸਪਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ ਇੰਨੇ ਵਿਭਿੰਨ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦਾ ਮਿਲਗੋਭਾ ਮਿੱਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇਗਾ।ਇਸ ਲਈ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਇਕਰੂਪਤਾ ਨਾ ਤਾਂ ਸੰਭਵ ਸੀ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇੱਛਤ।ਅੰਤ ਜੋ ਸਭਿਆਚਾਰ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਉਹ ਮਿਸ਼ਿਰਤ ਸੀ।
ਇਹਲੌਕਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ
ਪੰਜਾਬੀ ਬੰਦੇ ਦਾ ਰਵੱਈਆ ਲੋਕਵਾਦੀ ਹੈ ਭਾਵ ਉਹ ਪਰਲੋਕਵਾਦੀ ਸੋਚ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ। ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਸਰੋਕਾਰ ਸਮਾਜੀ ਮਨੁੱਖ ਅਤੇ ਯਥਾਰਥਵਾਦੀ ਹਨ।ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੰਕਟਾਂ, ਟਕਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਦੁਖਾਂਤਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰਹਿਣ ਕਰਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਜਨਜੀਵਨ ਯਥਾਰਥਕ ਪਸਾਰਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਸਵਰਗ -ਨਰਕ ਦੀ ਲੋਚਾ, ਮੁਕਤੀ ਜਾਂ ਗ਼ੈਰ - ਸਮਾਜੀ ਮਨੁੱਖੀ ਸੰਕਲਪ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਅਹਿਮ ਸਰੋਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਇਹ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਜੀਊਣ ਜੋਗਾ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਥੋਂ ਤਕ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸਾਧ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਵਸੋਂ ਤੋਂ ਟੁੱਟਿਆ ਹੋਇਆ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਪੀਰ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਸਥ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਸੰਜਮਤਾ ਦਾ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।ਪੰਜਾਬੀ ਇਸ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਜੀਊਣ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਅਸੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਇਹਲੌਕਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਵਿਧਾਰਮਿਕਤਾ
ਪੰਜਾਬੀ ਬੰਦਾ ਧਾਰਮਿਕ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਵਿਧਾਰਮਿਕ ਹੈ।ਉਹ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਧਰਮ ਦਾ ਅਨੁਯਾਈ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਹ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੰਦਰ ਵੀ ਜਾਂਦਾ, ਪੀਰਾਂ ਦੀ ਦਰਗਾਹ ਤੇ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਡੇਰਿਆਂ ਤੇ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਉਹ ਇਕੋ ਸਮੇਂ ਤੇ ਕਈ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ -ਨਾਲ ਮੰਨਦਾ ਤੇ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਭਾਵੇਂ ਇਸ ਨੂੰ ਅੰਧ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਮੰਨ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸੇ ਵਿਧਾਰਮਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਝਲਕਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂ ਕਿ ਇਕਹਿਰੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਬੱਝਕੇ ਬੰਦਾ ਇਕਹਿਰੀ ਸੋਚ ਦਾ ਗੁਲਾਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਨਫਰਤ ਕਰ ਸਕਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।ਇਹ ਵਿਧਾਰਮਿਕਤਾ ਹੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਨਿਖੜਵਾਂ ਲੱਛਣ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸੇ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਸੁਭਾਅ ਵਿੱਚ ਖੁੂੱਲ੍ਹਾਪਣ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਦੀ ਹੋਂਦ
ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਇਸਲਾਮੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਬਣਤਰਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵੱਖਰੀ ਜ਼ਰੂਰ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਬਿਲਕੁਲ ਉਚਿਤ ਅਤੇ ਇੱਛਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪੰਜਾਬਣ, ਪੰਜਾਬੀ ਸਮਾਜਿਕ, ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਜਿੰਦ, ਮਾਣਯੋਗ ਅਤੇ ਅਸਤਿਤਵਮੂਲਕ ਲੋੜਾਂ ਦੀ ਸਾਕਾਰ ਹੋਂਦ ਹੈ।ਆਪਣੀ ਦੂਜੈਲੀ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਹੋਂਦ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪੰਜਾਬੀ ਔਰਤ ਨੇ ਸਿਰੜੀ ਚਰਿੱਤਰ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਦੀਆਂ ਸਰੀਰਕ ਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਵਿਧਵਾ ਔਰਤ ਦਾ ਮੁੜ ਵਿਆਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਰੇਵਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਔਰਤ ਦਬਦੀ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਵਧੀਕੀਆਂ ਨੂੰ ਬੋਲੀਆਂ, ਮਾਹੀਏ ਆਦਿ ਰਾਹੀਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਔਰਤ ਦੀ ਹੋਂਦ ਦਾ ਵੱਖਰਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਡਾ. ਸ਼ਹਰਯਾਰ
'''ਡਾ. ਸ਼ਹਰਯਾਰ''' ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਨਾਟਕਕਾਰ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਪੂਰਾ ਨਾਂ ਸ਼ਹਰਯਾਰ (ਸੰਤੋਖ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹਰਯਾਰ) ਹੈ। ਉਹ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਨਿਖੜਵੇਂ ਲੱਛਣ
ਕਿਰਤ ਕਮਾਈ ਕਰਨਾ- ਪ੍ਰਸੰਗ, ਮਿੱਥ ਅਤੇ ਤੱਥ
ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਕਿਰਤ- ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੈ। ਡਾ. ਜਸਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਨੁਸਾਰ-“ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਕ ਸੱਚ ਨਾਲ ਇਕਮਿਕ ਕਰਕੇ ਜੀਵਨ ਵਿਉਂਤਣਾ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸਾਰ ਹੈ।” ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿਹਲੜ, ਕੰਮਚੋਰ ਅਤੇ ਦੇਹਰੱਖ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਨਿੰਦਾਜਨਕ ਸਥਿਤੀ ਹੈ। ਕਿਸਨੀ ਦੀ ਜੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਅਮੀਰ ਕਿਸਾਨ ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਦ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਪੰਜਾਬੀ ਬੰਦੇ ਕਿਰਤ ਤੋਂ ਜੀਅ ਚੁਰਾਉਣ ਲਗ ਪਏ ਹਨ। ਸੋ ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦਾ ਕਿਰਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਜਾਪਦਾ ਹੈ। ਸੋ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਇਹ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ- ਕੀ ਕਿਰਤ ਕਰਨਾ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦਾ ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਮੁਖ ਲੱਛਣ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ ਜਾ ਨਹੀਂ?
ਡਾ. ਸ਼ਹਰਯਾਰ
ਸਨਮਾਨ
ਪੰਜਾਬ ਕਲਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਤੇ ਪੰਜਾਬ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕੈਡਮੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਗੌਰਵ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕਕਾਰ
ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਨਿਖੜਵੇਂ ਲੱਛਣ
ਬਹਾਦਰੀ -ਪ੍ਰਸੰਗ,ਮਿੱਥ ਅਤੇ ਤੱਥ
ਆਮ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਧਾਰਨਾ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਨਿਡਰ, ਬਹਾਦਰ, ਸੂਰਮੇ, ਬੀਰ, ਦਲੇਰ ਅਤੇ ਅਣਖੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਬਹਾਦਰ, ਦਲੇਰ ਅਤੇ ਨਿਡਰ ਕੌਮ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸਾਰੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕੌਮ ਨੂੰ ਹੀ ਬਹਾਦਰ ਮੰਨ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਹਮਲਾਵਰਾਂ, ਜਗਿਆਸੂਆਂ, ਵਪਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹਮਲਾਵਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਕਤਲੋਗਾਰਤ ਨੂੰ ਦੇਖ ਦੇਖ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਮਨ ਪੱਕੇ ਹੋ ਗਏ ਭਾਵੇਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਸੀ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਦੇਖਾ-ਦੇਖੀ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਬਹੁਤ ਅਸਰ ਪਿਆ। ਬਹਾਦਰੀ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਕੌਮ ਦਾ ਖ਼ਾਸ ਨਿੱਖੜਵਾਂ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ ਮੰਨ ਸਕਦੇ ਕਿੳਂਕਿ ਹਰ ਕੌਮ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਬਹਾਦਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨਾਮਿਆਂ ਅਤੇ ਜਾਨਾਂ ਵਾਰਨ ਵਾਲੇ ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਪਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਪੱਖੋਂ ਸਿਰਫ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਹਾਦਰੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਬੁਨਿਆਦੀ ਕਦਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਸਗੋਂ ਕਦਰ ਉਸ ਮਨੋਰਥ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਾਸਤੇ ਬਹਾਦਰੀ ਦਿਖਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਨੋਰਥ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਹੀ ਬਹਾਦਰੀ ਦਾ ਖ਼ਾਸਾ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਜਾਤ-ਪਾਤ ਦੀ ਪੀਡੀ ਪਕੜ ਨਾ ਹੋਣਾ
ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਜਾਤ-ਪਾਤ ਦੀ ਕੱਟੜਤਾ ਭਾਰਤੀ ਬ੍ਰਹਮਣੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਡਾ. ਜਸਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਨੁਸਾਰ- “ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿੱਲਖਣਤਾ ਨਿਰੋਲ ਨਸਲੀ, ਜਨਮਸਿੱਧ ਤੇ ਵਿਰਾਸਤੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ/ਬੰਦਸ਼ਾ ਦੀ ਪੀਡੀ ਪਕੜ ਨਾ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਹੈ।” ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕਾਂ ਜਾਤਾਂ, ਗੋਤਾਂ, ਕਬੀਲੀਆਂ ਆਦਿ ਦੇ ਲੋਕ ਰਹਿਣ ਕਰਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਵੰਨ-ਸਵੰਨਤਾ ਦਾ ਮੁਜੱਸਮਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਜਾਤ ਪਾਤ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਪੀਡਾ ਹੈ ਪਰ ਹੋਰਨਾਂ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵੱਖਰਾ ਹੈ।ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਬਹੁਤਾ ਨਰਮ ਨਹੀਂ ਹੈ।ਪਬਲਿਕ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਪੀਅਨ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵੱਡੇ ਅਫਸਰ ਤਕ ਸਭ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਜੁੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਕੱਠੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਬੱਸਾਂ, ਰੇਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾਂ ਜਾਤ ਪਾਤ ਦਾ ਭੇਭੇਦਭਾਵ ਕੀਤੇ ਇਕੱਠੇ ਸਫਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਸੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਜਾਤ ਪਾਤ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਪੀਡਾ ਹੈ ਪਰ ਵਖਰਾ ਹੈ।
ਮਨੁੱਖੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ
ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਨੇ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਮਾਨਵੀ ਮੁੱਲਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਡਾ. ਜਸਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਨੁਸਾਰ- “ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦਾ ਲੋਕ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚੋਂ ਪੁਸ਼ਟ ਹੋਇਆ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧ ਸਰੂਪ ਰਾਜੇ ਭੋਗੀ, ਪ੍ਰੋਹਿਤ ਜਾਂ ਦੈਵੀ ਮਨੁੱਖ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਹੈ।” ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਨਾਇਕ ਸੰਘਰਸ਼ੀ, ਉਦਮੀ ਅਤੇ ਸਿਰਜਕ ਮਨੁੱਖ ਹੈ।
ਰਿਸ਼ਤਾ-ਪ੍ਰਣਾਲੀ
ਪੰਜਾਬੀ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸੰਰਚਨਾਤਮਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਵਿੱਲਖਣ ਰਿਸ਼ਤਾ-ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਵਡੇਰਾ ਯੋਗਦਾਨ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਜੋਸ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ- “ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼ਤਾ-ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਦੋ ਆਧਾਰ ਹਨ, ਨਾਨਕੇ ਅਤੇ ਦਾਦਕੇ। ” ਨਾਨਕਿਆਂ ਤੇ ਦਾਦਕਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਹੀ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਿਸ਼ਤੇ ਬਣਦੇ ਹਨ ਜੋ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਵਿਲੱਖਣਤਾ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਲੜਕੀਆਂ ਕੋਲੋਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਪੈਰੀਂ ਹੱਥ ਲਗਵਾਉਣਾ ਪਾਪ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਉਸੇ ਲੜਕੀ ਤੋਂ ਸਹੁਰੇ ਘਰ ਸੱਸ-ਸਹੁਰੇ ਦੇ ਪੈਰੀਂ ਹੱਥ ਲਗਵਾੲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਹਰ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦਾ ਆਪਣਾ ਸਮਾਜਿਕ, ਅਰਥਿਕ, ਲਿੰਗਾਤਮਕ ਅਤੇ ਮਾਨਿਸਕ ਮਹੱਤਵ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਹੁਣਾਚਾਰੀ -ਪ੍ਰਸੰਗ, ਮਿਥ
ਪ੍ਰਾਹੁਣਾਚਾਰੀ ਦੇ ਸਮਾਨਅਰਥੀ ਸ਼ਬਦ - ਮਹਿਮਾਨ ਨਿਵਾਜ਼ੀ, ਖ਼ਾਤਿਰਦਾਰੀ, ਆਓ ਭਗਤ ਆਦਿ ਹਨ।ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਘਰ ਦਾ ਸਕਾ ਜਵਾਈ ਹੀ ਘਰ ਪ੍ਰਾਹੁਣੇ ਵਜੋਂ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਹਿਮਾਨ ਨਿਵਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਹੀ ਪ੍ਰਾਹੁਣਾਚਾਰੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਆਓ-ਭਗਤਸ਼ਬਦ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਪੁਰਖ ਦੀ ਸੇਵਾ ਦੇ ਭਾਵ ਲੁਕੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਆਧੁਨਿਕ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਹੁਣਾਚਾਰੀ, ਮਹਿਮਾਨ ਨਿਵਾਜ਼ੀ, ਆਓ-ਭਗਤ ਸ਼ਬਦ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਜੁੜ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਇਕੋ ਅਰਥ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰ ਚੁਕੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਘਰ ਆਏ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਹੁਣਾ ਕਹਿ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਸੇ ਬਾਹਰੋਂ ਆਏ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਓਪਰਾ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਦਿੰਦੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਾਹੁਣਾਚਾਰੀ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਵਿਆਪਕ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਲੱਗਾ ਹੈ।
ਸਿੱਟਾ
ਉਪਰੋਕਤ ਵਿਚਾਰ ਚਰਚਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਮਿਸ਼ਰਿਤ ਸਭਿਆਚਾਰ ਹੈ। ਰੋਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪੰਜਾਬੀ ਬੰਦੇ ਵਿੱਚ ਪਾਖੰਡੀ ਸ਼ਾਇਤਸਗੀ, ਦੋਹਰੇ ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਜਿਆਦਾ ਬੌਧਿਕ ਚਤੁਰਾਈ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਮਿੱਠਾ ਬੋਲਣਾ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਸੁਭਾਅ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸੋ ਉਪਰੋਕਤ ਲੱਛਣ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਨਿਖੜਵੇਂ ਲੱਛਣਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਭਿਆਚਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ
ਅਦਨਾਨ ਸਿੱਦਕੀ
ਅਦਨਾਨ ਸਿੱਦਕੀ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਚਰਚਿਤ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡਰਾਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਰੂਸਾ, ਪਲ ਦੋ ਪਲ, ਮੇਰੀ ਅਧੂਰੀ ਮੁਹੱਬਤ, ਮੇਰੀ ਜ਼ਾਤ ਜ਼ਰਾ-ਏ-ਬੇਨਿਸ਼ਾਨ, ਦੋਰਾਹਾ, ਹਵਾ ਰੇਤ ਔਰ ਆਂਗਨ, ਛੋਟੀ ਸੀ ਕਹਾਨੀ, ਵਸਲ ਅਤੇ ਪਾਰਸਾ ਦੇ ਨਾਮ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।ਅਦਨਾਨ ਨੇ ਇੱਕ ਸਫਰ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਸੰਬੰਧੀ ਇੱਕ ਰਿਆਲਟੀ ਸ਼ੋਅ ਗਲਸ ਐਂਡ ਗਾਇਸ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸ਼ੋਇਬ ਮੰਸੂਰ ਨੇ 2002 ਵਿੱਚ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਬੈਸਟ ਐਕਟਰ ਲਈ ਲਕਸ ਸਟਾਈਲ ਅਵਰਡਸ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਐਂਜਲੀਨਾ ਜੋਲੀ ਅਤੇ ਇਰਫਾਨ ਖਾਨ ਨਾਲ 2007 ਵਿੱਚ ਫਿਲਮਅ ਮਾਇਟੀ ਹਰਟ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 2010 ਵਿੱਚ ਅਦਨਾਨ ਨੇ ਬੈਸਟ ਸਹਾਇਕ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਕ ਜਨੂਨ ਦੀਵਾਨਗੀ ਡਰਾਮੇ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮੀਡੀਆ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ। 2015 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫਿਲਮ ਯਲਗਾਰ ਕੀਤੀ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਿਤ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ
ਸੰਤ ਲੋਗੋਵਾਲ ਇੰਸਟੀਚਿਉਟ ਆਫ਼ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ
ਸੰਤ ਲੋਗੋਵਾਲ ਇੰਸਟੀਚਿਉਟ ਆਫ਼ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਇੱਕ ਡੀਮਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ 1989 ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਗਈ। ਇਹ ਕਾਲਜ 451 ਏਕੜ ਜਗ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਂਗੋਵਾਲ, ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਸੰਤ ਲੋਗੋਵਾਲ ਇੰਸਟੀਚਿਉਟ ਆਫ਼ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰੀ ਦੁਆਰਾ ਪੂਰਾ ਫੰਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕੈਂਪਸ
ਸੰਤ ਲੋਗੋਵਾਲ ਇੰਸਟੀਚਿਉਟ ਆਫ਼ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਸੰਗਰੂਰ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ 19 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਉੱਪਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ 451 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਰੂਚਾ ਹਸਾਬਨੀਸ
thumb|ਰੂਚਾ ਹਸਾਬਨੀਸ ਰੂਚਾ ਹਸਾਬਨੀਸ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਉੱਪਰ ਪਹਿਲਾ ਕੰਮ ਮਰਾਠੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਉੱਪਰ ਨਾਟਕ ਚਾਰ ਚੁਗੀ ਸੀ। ਇਸ ਦੀ ਮੁੱਖ ਪਹਿਚਾਣ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ ਦੇ ਨਾਟਕ ਸਾਥ ਨਿਭਾਨਾ ਸਾਥੀਆ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਰਾਜਸੀ ਜਿਗਰ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਈ।
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਇਸ ਦਾ ਵਿਆਹ 26 ਜਨਵਰੀ 2015 ਵਿੱਚ ਰਾਹੁਲ ਜਗਡਾਲੇ ਨਾਲੇ ਹੋਇਆ।.
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ: ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸਾਂਦਰਾ ਬ੍ਰਾਗਾਂਜ਼ਾ
ਸਾਂਦਰਾ ਬ੍ਰਾਗਾਂਜ਼ਾ (ਜਨਮ 30 ਨਵੰਬਰ 1961 ਨੂੰ ਜਲੰਧਰ, ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਵੱਲੋਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੈਸਟ ਅਤੇ ਓਡੀਆਈ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਲਈ ਕੁੱਲ ਛੇ ਟੈਸਟ ਅਤੇ 20 ਓਡੀਆਈ ਮੈਚ ਖੇਡੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1961 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਓਡੀਆਈ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਅਕਬਰ ਬੁਗਟੀ
ਨਵਾਬ ਅਕਬਰ ਖ਼ਾਨ ਬੁਗਤੀ (ਉਰਦੂ, ) (ਜਨਮ 12 ਜੁਲਾਈ 1927 – ਮੌਤ 26 ਅਗਸਤ 2006) ਬਲੋਚਾਂ ਦੇ ਬੁਗਤੀ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਤੁਮਾਨਦਾਰ (ਮੁਖੀ) ਸਨ ਅਤੇ ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਸੂਬੇ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਗਵਰਨਰ ਵੀ ਰਹੇ। ਉਹ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਵੱਖ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। 26 ਅਗਸਤ 2006 ਨੂੰ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕੋਹਲੂ ਜਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ ਵਿੱਚ ਅਕਬਰ ਬੁਗਤੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਈ ਸਾਥੀਆਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਨਵਾਬ ਅਕਬਰ ਖ਼ਾਨ, ਨਵਾਬ ਮੇਹਰਾਬ ਖ਼ਾਨ, ਬੁਗਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਸਰ ਸ਼ਾਹਬਾਜ਼ ਖ਼ਾਨ ਬੁਗਤੀ ਦਾਪੋਤਰਾ ਸੀ। ਓਹ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੇ ਇੱਕ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਕਰਮੰਡਲ
ਕਰਮੰਡਲ ਪਿੱਤਲ ਦਾ ਭਾਂਡਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਛੋਟੇ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਕਈ ਸਾਈਜ਼ ਵਿਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਣੀ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੁੱਧ, ਚਾਹ ਵੀ ਪਾ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਾਧੂ, ਸੰਤਾਂ ਕੋਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਗੁਲਾਈ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।ਉਪਰਲਾ ਹਿੱਸਾ ਵੱਧ ਗੁਲਾਈ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਪਰਲੇ ਵੱਧ ਗੁਲਾਈ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਫੇਰ ਵੱਧ ਗੁਲਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਤੇ ਪਿੱਤਲ ਦੀ ਪੱਤੀ ਦਾ ਹੀ ਹੈਂਡਲ ਲੱਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਹੈ ਕਰਮੰਡਲ ਦੀ ਬਣਤਰ। ਹੁਣ ਕਰਮੰਡਲ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਬੂਹਾ
ਬੂਹਾ ਜਾਂ ਦਰ ਜਾਂ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਇੱਕ ਹਿੱਲਣ ਵਾਲਾ ਢਾਂਚਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਕਮਰੇ, ਇਮਾਰਤ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸਥਾਨ ਦੇ ਦਾਖ਼ਲੇ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਅਕਸਰ ਇਹ ਇੱਕ ਚਪਟਾ ਫੱਟਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਕੁਲਾਬੇ ਉੱਤੇ ਘੁੰਮ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਦਰਵਾਜਾ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਰਾਹੀਂ ਬਾਹਰ ਦੀ ਹਵਾ, ਰੌਸ਼ਨੀ ਅਤੇ ਅਵਾਜ਼ਾਂ ਅੰਦਰ ਦਾਖ਼ਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਦਰਵਾਜੇ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਉਸ ਉੱਤੇ ਅਕਸਰ ਜਿੰਦਰਾ, ਜ਼ੰਜੀਰਾਂ ਜਾਂ ਕੁੰਡੀਆਂ ਦਾ ਬੰਦੋਬਸਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਉਣ-ਜਾਣ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਜਾਂ ਰੋਕ ਲਈ ਲਗਾਏ ਗਏ ਲੱਕੜੀ, ਧਾਤ ਜਾਂ ਪੱਥਰ ਦੇ ਇੱਕ ਟੁਕੜੇ, ਜਾਂ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਕਈ ਟੁਕੜਿਆਂ, ਦੇ ਪੱਲਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਵਾੜ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੂਹੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲਕੜੀ ਦੇ ਢਾਂਚੇ
ਹਿਬਰਨੀਅਨ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ
ਹਿਬਰਨੀਅਨ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ, ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਕਾਟਿਸ਼ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ ਹੈ, ਇਹ ਐਡਿਨਬਰਾ, ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਈਸਟਰ ਰੋਡ, ਐਡਿਨਬਰਾ ਅਧਾਰਤ ਕਲੱਬ ਹੈ , ਜੋ ਸਕਾਟਿਸ਼ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਦੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ
ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਕਿਲਿਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਕਰਨਾਟਕ
ਮਧੁਗਿਰਿ ਕਿਲਾ
ਟਾਓ
ਟਾਓ (ਯੂਨਾਨੀ: ταυ; ਵੱਡਾ: Τ, ਛੋਟਾ: τ) ਯੂਨਾਨੀ ਵਰਣਮਾਲਾ ਦਾ 19ਵਾਂ ਅੱਖਰ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨਾਨੀ ਅੱਖਰ
ਮੰਡਾਲਾ
ਮੰਡਾਲਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਲੋਹੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਰਿਉਂਦ ਖੁਰਦ
ਰਿਉਂਦ ਖੁਰਦ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਨਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਬੁਢਲਾਡਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2001 ਵਿੱਚ ਰਿਉਂਦ ਖੁਰਦ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 1000 ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫ਼ਲ 4.73 ਕਿ. ਮੀ. ਵਰਗ ਹੈ।
ਇਕਬਾਲ ਅਹਿਮਦ
ਇਕਬਾਲ ਅਹਿਮਦ(1933/34 - 11 ਮਈ 1999) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੇਖਕ, ਪੱਤਰਕਾਰ, ਅਤੇ ਜੰਗ-ਵਿਰੋਧੀ-ਕਾਰਕੁਨ ਸੀ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਇਕਬਾਲ ਅਹਿਮਦ ਦਾ ਜਨਮ ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਬਿਹਾਰ ਖੇਤਰ ਅੰਦਰ ਇਰਕੀ ਨਾਂ ਦੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਅਜੇ ਨੌਜਵਾਨ ਹੀ ਸਨ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਉਸ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨੀ ਝਗੜੇ ਕਰ ਕੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1947 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਦੌਰਾਨ,ਉਹ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ। ਅਹਿਮਦ ਨੇ 1951 ਵਿੱਚ, ਲਾਹੌਰ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਫੋਰਸੇਨ ਕ੍ਰਿਸਚੀਅਨ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਨਾਲ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ। ਫੌਜ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਥੋੜੀ ਦੇਰ ਸੇਵਾ ਕਰਣ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਔਕਸੀਡੈਂਟਲ ਕਾਲਜ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ 1957 ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲੈ ਲਿਆ। 1958 ਤੋਂ 1960 ਤੱਕ ਉਸ ਨੇ ਸਿਆਸੀ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਮੱਧ ਪੂਰਬੀ ਇਤਿਹਾਸ ਬਾਰੇ ਪ੍ਰਿੰਸਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸਟੱਡੀ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਪੀਐੱਚਡੀ ਵੀ ਕੀਤੀ।
1963 ਨੂੰ 1960 ਤੱਕ ਅਹਿਮਦ ਉੱਤਰੀ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਲਿਬਰੇਸ਼ਨ ਫਰੰਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਕੇ ਅਲਜੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ, ਅਤੇ ਉਥੇ ਉਸਨੇ ਫ੍ਰਾਂਜ਼ ਫ਼ਾਨਨ ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ਼ਾਂਤੀ ਕਾਰਕੁਨ
ਹਿਬਰੂ ਭਾਸ਼ਾ
thumb
ਇਬਰਾਨੀ ਜਾਂ ਹਿਬਰੂ ਭਾਸ਼ਾ (ਹਿਬਰੂ: עִבְרִית ਇਵਰਿਤ) ਸਾਮੀ-ਹਾਮੀ ਭਾਸ਼ਾ-ਪਰਵਾਰ ਦੀ ਸਾਮੀ ਸ਼ਾਖਾ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਸਰਾਈਲ ਦੀ ਮੁੱਖ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪੁਰਾਤਨ ਰੂਪ ਬਿਬਲੀਕਲ ਇਬਰਾਨੀ ਯਹੂਦੀ ਧਰਮ ਦੀ ਧਰਮਭਾਸ਼ਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਈਬਲ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਨਿਯਮ ਇਸ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਇਬਰਾਨੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਇਹ ਸੱਜੇ ਤੋਂ ਖੱਬੇ ਪੜ੍ਹੀ ਅਤੇ ਲਿਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੁਰੈਸ਼ੀ
ਮੀਆਂ ਇਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼ ਉਨ੍ਹੀਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਕਿੱਸਾਕਾਰ ਹੈ। ਮੀਆਂ ਇਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਦੇ ਅੰਤ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜੀ ਰਾਜ ਦੇ ਮੁਢਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਹੋਇਆ।
ਹਿਬਰੂ ਭਾਸ਼ਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਬਰੂ ਭਾਸ਼ਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਮੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਅਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੁਰੈਸ਼ੀ
ਜੀਵਨ
ਮੀਆਂ ਇਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼ ਦਾ ਜਨਮ 1778 ਈਸਵੀਂ ਵਿੱਚ ਪਿੰਡ ਪੱਸਿਆਂ ਵਾਲਾ ਜਿਲ੍ਹਾ ਸਿਆਲਕੋਟ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਤਰਖਾਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕੁਰਾਨ ਵੀ ਕੰਠ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਸੀ। ਮੀਆਂ ਇਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼ ਲਗਪਗ 85 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਭੋਗ ਕੇ 1863 ਈ: ਦੁਨੀਆਂ ਤੋਂ ਇਦਾਇਗੀ ਲੈ ਲਈ।
ਪੱਥਰ ਯੁੱਗ
ਪੱਥਰ ਯੁੱਗ ਇੱਕ ਲੰਮਾ ਪੂਰਵ ਇਤਹਾਸ ਸਮਾਂ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇਨਸਾਨ ਔਜਾਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਮੁੱਖ ਤੌਰਤੇ ਪੱਥਰ ਦਾ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਧਾਤਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੈ। ਇਸ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਕੜੀ, ਹੱਡੀਆਂ, ਪਸ਼ੂ ਖੋਲ, ਸਿੰਗ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਸਾਮਾਨ ਵੀ ਔਜਾਰ ਅਤੇ ਬਰਤਨ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਪੱਥਰ ਯੁੱਗ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਬੰਦੇ ਨੇ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਬਰਤਨ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪਕਾਉਣ ਦਾ ਹੁਨਰ ਵੀ ਸਿੱਖ ਲਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਯੁੱਗ ਦੇ ਬਾਅਦ ਵੱਖ ਵੱਖ ਅਵਿਸ਼ਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਤਾਂਬਾ, ਪਿੱਤਲ ਅਤੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
ਅਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੁਰੈਸ਼ੀ
ਵਿੱਦਿਆ
ਮੀਆਂ ਇਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼ ਨੇ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਵਲੀਅਲਾ ਬਜ਼ੁਰਗ ਮੀਆ ਵੱਡਾ ਪਾਸੋਂ ਫੱਜ਼ ਪਾਇਆ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਾਸੋਂ ਹੀ ਕੁਰਾਨ ਮਜ਼ੀਦ ਕੰਠ ਕੀਤਾ।
ਪੱਥਰ ਯੁੱਗ
ਸਮਾਂ
ਸਿੰਧ ਘਾਟੀ ਸਭਿਅਤਾ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਵਿੱਚ ਅਜੇ ਪੱਥਰ ਯੁੱਗ ਹੀ ਕਾਇਮ ਸੀ। ਕੋਈ ਚਾਰ-ਕੁ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਜਦੋਂ ਹੜੱਪਾ ਸੱਭਿਅਤਾ ਅੰਤਲੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਸੀ ਤਾਂ ਸੈਂਕੜੇ ਸਾਲ ਲੰਬੇ ਕਾਲ ਪੈ ਗਏ। ਪ੍ਰਫੁੱਲਿਤ ਹੜੱਪਾ ਸੱਭਿਅਤਾ ਉੱਜੜ ਗਈ ਅਤੇ ਸਭ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਹੋਰ ਸੱਭਿਅਤਾਵਾਂ ਵੀ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਦੇ ਬਚ ਰਹੇ ਬਰਸਾਤੀ ਖੇਤਰ ਵੱਲ ਆ ਗਈਆਂ। ਦੂਰ-ਦਰਾਜ਼ ਦਾ ਵਪਾਰ ਬੰਦ ਹੋ ਗਿਆ। ਓਦੋਂ ਤਾਂਬੇ ਦਾ ਯੁੱਗ ਸੀ ਪਰ ਵਪਾਰ ਬੰਦ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਧਾਤ ਦੀ ਥਾਂ ਬਿਪਤਾ ਸਮੇਂ ਲੋਕ ਪੱਥਰ ਸੰਦ ਵਰਤਣ ਲੱਗੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾੜਾ, ਢੇਰ-ਮਾਜਰਾ (ਰੋਪੜ) ਲੇਟ-ਹੜਸਪਨ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪੱਥਰ-ਸੰਦ ਮਿਲ ਗਏ ਹਨ। ਖੁਦਾਈ ਦੌਰਾਨ ਮਿਲੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਪੱਥਰ ਦੇ ਪੁਰਾਤਨ ਕਿਸਮ ਦੇ ਸੰਦ, ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਪੁਰਾਤਨ-ਆਯੂ ਰੇਡੀਓ-ਕਾਰਬਨ ਆਦਿਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਇਹ ਇੱਕ ਇਨਕਲਾਬੀ ਖੋਜ ਵੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੱਥਰ-ਯੁੱਗ 40-50 ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ 5-6 ਲੱਖ ਸਾਲ ਤੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਇੰਜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਖੋਜੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਵਿੱਚ ਥਾਂ-ਥਾਂ ਜੋ 'ਸੋਆਨੀਅਨ' ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਪੱਥਰ-ਸੰਦ ਮਿਲਦੇ ਰਹੇ ਹਨ ਉੱਜੜੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਹੀ 4 ਕੁ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਵਰਤੇ ਸਨ ਜੋ ਮੁੜ ਬਰਸਾਤੀ ਮੌਸਮਾਂ ਦੇ ਆਰੰਭ ਹੋਣ ਤੇ ਅਤੇ ਆਰੀਆਂ ਦੇ ਆਉਣ ਤੇ ਸ਼ਾਇਦ ਨਵੀਂ ਸੱਭਿਅਤਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਮਾ ਗਏ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੱਥਰ ਯੁੱਗ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਗਿਆਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਿਹਾਸਕ ਯੁੱਗ
ਅਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੁਰੈਸ਼ੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿੱਸਾਕਾਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
1868
1868 86 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਬੁਧਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਮਰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਪੇਗਿਡਾ
ਪੱਛਮ ਦੇ ਇਸਲਾਮੀਕਰਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਯੂਰਪੀ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ  ਜਾਂ ਪੇਗਿਡਾ (ਜਰਮਨ: Patriotische Europäer gegen die Islamisierung des Abendlandes//PEGIDA, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Patriotic Europeans Against the Islamization of the West) ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਡਰੇਸਡੇਨ ਵਿਖੇ ਪਣਪਿਆ ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਕ ਅੰਦੋਲਨ ਹੈ।2014 ਦੇ ਅਕਤੂਬਰ ਮਹੀਨਾ ਤੋਂ ਇਹ ਸੰਗਠਨ ਜਰਮਨ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਤਥਾਕਥਿਤ ਯੂਰੋਪ ਦੇ ਇਸਲਾਮੀਕਰਣ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸਾਰਵਜਨਿਕ ਨੁਮਾਇਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2014 ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਅਧਾਰੇ
ਉਪਸੀਲੋਨ
ਉਪਸੀਲੋਨ (ਯੂਨਾਨੀ: Ύψιλον; ਵੱਡਾ: Υ, ਛੋਟਾ: υ) ਯੂਨਾਨੀ ਵਰਣਮਾਲਾ ਦਾ 20ਵਾਂ ਅੱਖਰ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨਾਨੀ ਅੱਖਰ
ਆਮਾਨਾਤੋ
ਆਮਾਨਾਤੋ ਰਵਾਇਤੀ ਜਪਾਨੀ ਮਿਠਾਈ ਹੈ ਜੋ ਕੀ ਅਜ਼ੁਕੀ ਬੀਨ ਨਾਲ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਇਸਤੇ ਚਾਸਣੀ ਪਾਕੇ ਸੁੱਕੀ ਚੀਨੀ ਪਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁੱਕਣ ਲਈ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਏਦੋ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਹੋਸੋਦਾ ਯਾਸੁਬੇਈ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਿਠਾਈਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਪਾਨੀ ਮਿਠਾਈਆਂ
ਦੋਗਾਣਾ
ਦੋਗਾਣਾ (ਜਾਂ ਦੁਗਾਣਾ) ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਗੀਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੋ ਕਲਾਕਾਰ ਰਲ਼ ਕੇ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਬਰਾਬਰ ਅਹਿਮੀਅਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਦੋਗਾਣੇ ਆਮ ਤੌਰ ਮਰਦ ਅਤੇ ਔਰਤ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਅਤੇ ਸਥਿਤੀਆਂ ਤੇ ਲਿਖੇ ਜਾਂਦੇ ਅਤੇ ਅਤੇ ਮਰਦ ਅਤੇ ਔਰਤ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਹੀ ਮਿਲ ਕੇ ਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗੀਤ
ਗੁਰਦਾਸ ਮਾਨ
ਗੁਰਦਾਸ ਮਾਨ (ਜਨਮ 4 ਜਨਵਰੀ 1957) ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ, ਕੋਰੀਓਗਰਾਫ਼ਰ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਹਨ। 1980 ਵਿੱਚ ਗਾਏ ਗੀਤ, “ਦਿਲ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਹੈ” ਨਾਲ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਛਾਣ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਾਨ ਨੇ ਹਣ ਤੱਕ ਕਰੀਬ 34 ਕੈਸਟਾਂ ਰਿਲੀਜ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਗੀਤ ਗਾਏ ਹਨ। 2013 ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ ਵੀਡੀਓ ਬਲੌਗ ਰਾਹੀਂ ਪੁਰਾਣੇ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹਿਣ ਲਈ ਆਪਣੇ ਯੂ ਟਿਊਬ ਚੈਨਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਗੁਰਦਾਸ ਮਾਨ ਦਾ ਜਨਮ 4 ਜਨਵਰੀ, 1951 ਨੂੰ, ਪਿਤਾ ਸ. ਗੁਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਤੇਜ ਕੌਰ ਦੇ ਘਰ, ਫਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਗਿੱਦੜਬਾਹਾ (ਹੁਣ ਮੁਕਤਸਰ ਜ਼ਿਲਾ) ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਮਲੋਟ ਦੇ ਡੀ.ਏ.ਵੀ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੇ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪਟਿਆਲਾ ਗਏ ਜਿੱਥੇ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ, ਜੂਡੋ ਵਿੱਚ ਬਲੈਕ ਬੈਲਟ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਪਾਸ ਕੀਤੀ। ਕਾਲਜਾਂ, ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਗਾਇਕੀ ਅਤੇ ਅਭਿਨੈ ਲਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹਾਸਲ ਕੀਤੇ।
ਇੱਕ ਅਖ਼ਬਾਰ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ, ਮਾਨ ਨੇ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ ਐਂਡ ਸਟਾਰ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਮਾਨਚੈਸਟਰ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ ਦਾ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰਾ ਸਮਰਥਕ ਹੈ।
ਗੁਰਦਾਸ ਮਾਨ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਬਿਜਲੀ ਬੋਰਡ ਦੇ ਇਕ ਕਰਮਚਾਰੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਛੱਲਾ - ਲੋਕ ਗਾਥਾ
ਗੁਰਦਾਸ ਮਾਨ ਨੇ ਪੂਰਬੀ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਲੋਕ ਗਾਥਾ ਛੱਲਾ ਨੂੰ ਅਮਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ
ਗੁਰਦਾਸ ਮਾਨ 54 ਵੀਂ ਕੌਮੀ ਫਿਲਮ ਐਵਾਰਡਜ਼ ਵਿਚ ਸਰਬੋਤਮ ਮਰਦ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਇਕੋ ਇਕ ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੇ ਵਾਰਿਸ ਸ਼ਾਹ ਵਿਚ ਹੀਰ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ  ਗਾਣੇ ਰਾਹੀਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ: ਵਾਰਿਸ ਸ਼ਾਹ: ਇਸ਼ਕ ਦਾ ਵਾਰਿਸ।
ਦੂਸਰੇ ਮੋਰਚਿਆਂ ਤੇ, ਮਾਨ ਨੇ ਬਲਾਕਬੱਸਟਰ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ 2005 ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੂਰੀ ਅਵਾਰਡ ਸਮੇਤ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਟਰੈਕ 'ਕੀ ਬਣੂ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ' ਤੇ 'ਕੋਕ ਸਟੂਡੀਓ ਐਮਟੀਵੀ ਸੈਸ਼ਨ 4' ਵੀ ਗਾਇਆ। ਇਹ ਗੀਤ 15 ਅਗਸਤ 2015 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸਨੇ 1 ਹਫਤੇ ਵਿਚ ਯੂਟਿਊਬ ਉੱਤੇ 3 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਯੂਜ਼ ਦਰਜ ਕੀਤੇ।
2009 ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ 'ਬੂਟ ਪਾਲਿਸ਼ਾਂ' ਗੀਤ ਲਈ ਯੂਕੇ ਏਸ਼ੀਅਨ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਐਵਾਰਡਜ਼ ਵਿਚ "ਬੈਸਟ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਐਲਬਮ" ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
3.    Express & Star (8 September 2010). "Gurdas Maan on his honarary degree". News Article. Express & Star. Retrieved 8 September 2010.
4. "2009 UK AMA Award Winners - on desihits.com". 6 March 2009. Retrieved 24 August 2010.
5. "Honorary award for global star". 7 September 2009. Retrieved 15 September 2010. ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ
ਰਾਬਰਟ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ
ਰਾਬਰਟ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ ਪੁਰਾ ਨਾਮ ਰਾਬਰਟ ਸਟੀਫਸਨ ਸਮਿੱਥ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ (22 ਫਰਵਰੀ 1857-26 ਜੂਨ 1977) ਦਾ ਜਨਮ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਂ ਹਰਬਰਟ ਜਾਰਜ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ ਸੀ ਜੋ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਜਿਊਮੈਟਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਸਨ। ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਂ ਹੈੱਨਰੀਟਾ ਗਰੇਸ ਸਮਿੱਥ ਸੀ। ਲਾਰਡ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ ਹੁਰੀਂ ਛੇ ਭਰਾ ਅਤੇ ਦੋ ਭੈਣਾਂ ਸਨ। 1860 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਾਰੇ ਭੈਣ-ਭਰਾ 14 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਸਨ। ਰਾਬਰਟ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ। ਆਪਣੀ ਮਾਤਾ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਕਾਊਟਸ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕਲਾ ਆਪਣੀ ਮਾਤਾ ਤੋਂ ਸਿੱਖਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸਿਖਾ ਸਕਦਾ।
ਸਕਾਊਟ ਲਹਿਰ ਦਾ ਜਨਮਦਾਤਾ
ਸਕਾਊਟ ਲਹਿਰ ਦਾ ਜਨਮਦਾਤਾ ਰਾਬਰਟ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 5 ਤੋਂ 25 ਸਾਲ ਦੇ ਲੜਕੇ-ਲੜਕੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵਪੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਸਕਾਊਟਿੰਗ ਤੇ ਗਾਈਡਿੰਗ ਲਹਿਰ ਚਲਾਈ। ਇਸ ਲਹਿਰ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰਚਨਾਤਮਕ ਸੋਚ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕਰਕੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਾਹਸੀ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨਾ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਚੰਗੇ ਇਨਸਾਨ ਅਤੇ ਸੂਝਵਾਨ ਨਾਗਰਿਕ ਬਣ ਸਕਣ। ਇਸ ਲਹਿਰ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦ ਈਮਾਨਦਾਰੀ, ਆਪਸੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਨੈਤਿਕਤਾ ਅਤੇ ਭਰਾਤਰੀ ਭਾਵ ਉਪਰ ਆਧਾਰਤ ਹੈ।
ਸਿੱਖਿਆ
1869 ਵਿੱਚ ਰਾਬਰਟ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ ਨੂੰ ਕੈਸਿੰਗਟਨ ਸਕੂਲ ’ਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ 1870 ਵਿੱਚ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਲੰਡਨ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਚਾਰਟਰ ਹਾਊਸ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਉਹ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਹਾਸਰਸ ਕਲਾਕਾਰ, ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਟੀਮ ਦੇ ਗੋਲਕੀਪਰ ਸਨ ਪਰ ਹਿਸਾਬ ਵਿੱਚ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸਨ। ਡਰਾਇੰਗ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਦੋਵੇਂ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਦਰ ਕਰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਵਿਹਲਾ ਸਮਾਂ ਸਕੂਲ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਗੁਜ਼ਾਰਦੇ ਸਨ। ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪਸ਼ੂ ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਵਰਤਾਉ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵਾਚਦੇ ਸਨ। ਦੁਪਹਿਰ ਦਾ ਭੋਜਨ ਘੱਟ ਬਾਲਣ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਵਿਧੀ ਸਕੂਲ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਹੀ ਸਿੱਖ ਲਈ ਸੀ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਅੱਧੀ ਛੁੱਟੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਿਪਟਾ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਰਾਬਰਟ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ ਨੇ 19 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਗਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪਾਸ ਕਰਕੇ ਫ਼ੌਜ ਵਿੱਚ ਅਫ਼ਸਰ ਦੀ ਭਰਤੀ ਲਈ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦਿੱਤੀ।
ਭਾਰਤ 'ਚ ਨੋਕਰੀ
ਉਹ ਸਬ-ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਚੁਣੇ ਗਏ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲਖਨਊ ਵਿਖੇ ਹੋਈ। ਉਹ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤੀ ਹੋਣ ਕਾਰਨ 1883 ਵਿੱਚ 26 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕੈਪਟਨ ਬਣ ਗਏ। 1883 ਵਿੱਚ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਗਏ। 1888 ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਇੱਕ ਕਬੀਲੇ ਜਿਸ ਦਾ ਮੁਖੀ ਦੀਨੀ ਜੂਲੋ ਸੀ, ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਬਗਾਵਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਰਾਬਰਟ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ ਨੇ ਬੜੀ ਜਲਦੀ ਜੂਲੋ ਤੋਂ ਆਤਮ-ਸਮਰਪਣ ਕਰਵਾ ਕੇ ਬਗਾਵਤ ਦਬਾ ਦਿੱਤੀ। 1894 ਵਿੱਚ ਅਸ਼ੰਟੀ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਮੁਖੀ ਪ੍ਰੇਮਪੇ ਨੇ ਬਗਾਵਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਬਗਾਵਤ ਨੂੰ ਵੀ ਰਾਬਰਟ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ ਨੇ ਕੁਚਲ ਦਿੱਤਾ। ਮੇਫਕਿੰਗ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ ਜਿਹੜਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਵਪਾਰਕ ਕੇਂਦਰ ਸੀ।
ਡੱਚਾਂ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੀ ਲੜਾਈ
ਇਸ ਉਪਰ ਹਾਲੈਂਡ ਦੇ ਡੱਚਾਂ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਸੀ। 13 ਮਈ 1899 ਵਿੱਚ ਡੱਚਾਂ ਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਲੜਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਡੱਚਾਂ ਪਾਸ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਸੈਨਾ ਅਤੇ ਗੋਲੀ ਸਿੱਕਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਲੜਾਈ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਰਾਬਰਟ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ ਨੂੰ ਸੌਂਪੀ ਗਈ। ਜੰਗ 217 ਦਿਨ ਚੱਲੀ, 17 ਮਈ 1900 ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਜੰਗ ਜਿੱਤ ਲਈ। ਇਸ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਮੇਫਕਿੰਗ ਕੈਡਿਟ ਕੋਰ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਕੈਡਿਟ ਕੋਰ ਨੇ ਜੰਗ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ 1901 ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਆ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤ ਸਨਮਾਨ ਹੋਇਆ। ਰਾਣੀ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਨੇ ਮੇਜਰ ਜਰਨਲ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ। ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੇ ਪੱਤਰ ਲਿਖ ਕੇ ਰਾਬਰਟ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ ਤੋਂ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨ ਲਈ ਸਲਾਹ ਮੰਗੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਭ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੀ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਹਰ ਨੌਜਵਾਨ ਨੂੰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਭਲਾਈ ਦਾ ਕੰਮ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸਕਾਊਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਚਲਾਉਣ
1901 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 1910 ਤਕ ਰਾਬਰਟ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ ਇੰਗਲੈਂਡ ਰਹੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸੇਧ ਦੇਣ ਲਈ ਸਕਾਊਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਚਲਾਉਣ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ। ਸਕਾਊਟ ਸ਼ਬਦ ਮਿਲਟਰੀ ਦਾ ਹੈ। ਮਿਲਟਰੀ ਵਿੱਚ ਸਕਾਊਟ ਦਾ ਕੰਮ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦਾ ਭੇਦ ਹਾਸਲ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ ਸਕਾਊਟ ਬਣਾਉਣ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ। ਮੇਫਕਿੰਗ ਕੈਡਿਟ ਕੋਰ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਮਾਗ਼ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਭਾਰੂ ਹੋ ਗਏ ਕਿ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਥਾਹ ਸ਼ਕਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਹਰ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜੇਕਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਹੀ ਸਮੇਂ ’ਤੇ ਸਹੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ। ਉਹ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਗੁਣ ਭਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਨੌਜਵਾਨ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਵਾਸਤੇ ਮੁੱਢਲੀ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਗਿਆਨ ਹੋਵੇ ਕਿ ਆਪਣੀ ਸਿਹਤ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਿਵੇਂ ਕਰਨੀ ਹੈ, ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣਾ ਹੈ। ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਪਦਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਨਤੀਜੇ ਕੱਢਣੇ ਹਨ। ਹਿੰਮਤ ਤੇ ਸਾਹਸ ਵਰਗੇ ਗੁਣ ਜਜ਼ਬ ਕਰਕੇ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਹਰ ਵਕਤ ਤਿਆਰ-ਬਰ-ਤਿਆਰ ਰਹਿਣਾ ਹੈ।
ਸਕਾਊਟਿੰਗ ਫਾਰ ਬੁਆਏਜ਼ ਕਿਤਾਬ
ਇਸ ਕਾਰਜ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 29 ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ 9 ਅਗਸਤ 1907 ਤਕ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਚੈਨਲ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਬਰਾਊਨ ਸੀ ਟਾਪੂ ਵਿੱਚ 20 ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਟੈਸਟਿੰਗ ਕੈਂਪ ਲਾਇਆ। ਕੈਂਪ ਦੌਰਾਨ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਵੈ-ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ, ਆਤਮ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਆਦਿ ਵਰਗੇ ਗੁਣ ਪੈਦਾ ਹੋਏ। ਅਪਰੈਲ 1908 ਵਿੱਚ ਸਕਾਊਟਿੰਗ ਫਾਰ ਬੁਆਏਜ਼ ਕਿਤਾਬ ਲਿਖੀ, ਜਿਹੜੀ ਪੰਜ ਵਾਰ ਛਾਪਣੀ ਪਈ। 1909 ਵਿੱਚ ਕਰਿਸਟਲ ਪੈਲੇਸ ਵਿੱਚ ਰੈਲੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 9000 ਸਕਾਊਟਸ ਨੇ ਭਾਗ ਲਿਆ। ਲੜਕੀਆਂ ਵਾਸਤੇ ਮਿਸ ਐਗਨੇਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਗਰਲ ਗਾਈਡ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਕਾਊਟ ਲਹਿਰ ਦਾ ਆਰੰਭ ਹੋਇਆ।
ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਤਿਆਗ ਪੱਤਰ
ਰਾਬਰਟ ਬੇਡਿਨ ਪਾਵਲ 1910 ਵਿੱਚ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਜਰਨਲ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਤਿਆਗ ਪੱਤਰ ਦੇ ਕੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਕਾਊਟ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋ ਗਏ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਸਕਾਊਟ ਪੈਟਰੋਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ। ਵੈਸਟ ਇੰਡੀਜ਼ ਦੇ ਟੂਰ ’ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਮਿਸ ਉਲੇਵ ਸੇਂਟ ਕਲੇਅਰ ਸੋਮਜ ਨਾਲ ਹੋਈ। 30 ਅਕਤੂਬਰ 1912 ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੋ ਗਿਆ। ਸੋਮਜ ਦੀ ਉਮਰ ਉਸ ਸਮੇਂ 22 ਸਾਲ ਅੱਠ ਮਹੀਨੇ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਦੋ ਲੜਕੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ।
ਇਲੋਕਾਨੋ ਭਾਸ਼ਾ
ਇਹ ਫ਼ਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਜਿਆਦਾ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। 2015 ਅਨੁਸਾਰ 90 ਲੱਖ ਦੇ ਲਗਭਗ ਲੋਕ ਇਹ ਭਾਸ਼ਾ ਬੋਲਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਰਾਜਗੋਪਾਲ ਪਾਰਥਾਸਾਰਥੀ
ਰਾਜਗੋਪਾਲ ਪਾਰਥਾਸਾਰਥੀ ਇਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਦੇ ਕਵੀ ਹਨ।
ਜਨਮ
ਰਾਜਗੋਪਾਲ ਪਾਰਥਾਸਾਰਥੀ ਦਾ ਜਨਮ 1934 ਵਿੱਚ ਤਿਰੂਚਿਰਾਪਲੀ ਦੇ ਨਜਦੀਕ ਤਿਰੂਪਰਾਏ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਡਾੱਨ ਬਾਸਕੋ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਬੰਬਈ (ਹੁਣ ਮੁੰਬਈ) ਦੇ ਸਿਦਾਰਥ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਉਸਨੇ ਲੰਡਨ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆੱਫ ਲੀਡਸ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਕੁੱਝ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਹ 1963-64 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਲੈਕਚਰਾਰ ਦੇਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਮਦਰਾਸ ਵਿੱਚ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਰੈੱਸ ਵਿੱਚ ਖੇਤਰੀ ਸੰਪਾਦਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1978 ਵਿੱਚ ਉਹ ਉਸੇ ਅਹੁਦੇ ਤੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਚਲਿਆ ਗਿਆ।
ਕੈਰੀਅਰ
1971 ਵਿੱਚ ਚੇਨਈ ਵਿੱਚ ਖੇਤਰੀ ਸੰਪਾਦਕ ਵਜੋਂ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰੈਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਦਸ ਸਾਲ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਰਹੇ। ਉਹ 1978 ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਹ ਸਰਾਟੋਗਾ ਸਪ੍ਰਿੰਗਸ, ਨਿਊਯਾਰਕ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਕਿਡਮੋਰ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਅਨ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਦਾ ਐਸੋਸੀਏਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ।
ਚਾਰੂਸਿਤਾ ਚੱਕਰਵਰਤੀ
ਚਾਰੂਸਿਤਾ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਦਾ ਜਨਮ 5 ਮਈ 1964 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮੋਤ 29 ਮਾਰਚ 2016 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦਿਅਕ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਸੀ। ਉਹ 1999 ਤੋਂ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਟਿੳਟ ਆਫ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸੀ। 2009 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਰਸਾਇਣਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਰੂਪ ਭਟਨਾਗਰ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਲਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 1999 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਬੀ.ਐੱਮ. ਬਿਰਲਾ ਸਾਇੰਸ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਕੰਪਿਉਟੇਸ਼ਨਲ ਮਟੀਰੀਅਲ ਸਾਇੰਸ, ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਐਡਵਾਂਸਡ ਸਾਇੰਟਫਿਕ ਰਿਸਰਚ, ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਦੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।
29 ਮਾਰਚ 2016 ਨੂੰ, ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ ਇੱਕ ਲੰਬੀ ਅਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਲੜਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲੰਘ ਗਿਆ।
ਮੁਡਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਦਾ ਜਨਮ 5 ਮਈ 1964 ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ, ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਵਿੱਚ, ਸੁਖਾਮੋਏ ਅਤੇ ਲਲਿਤਾ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਧੀ ਵਜੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਦਿੱਲੀ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਵੀਹਵਿਆਂ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਛੱਡਣ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ। ਚਕਰਵਰਤੀ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿਗਿਆਨ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਟਿੳਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ (ਆਈਆਈਟੀ) ਦੀ ਸੰਯੁਕਤ ਦਾਖਲਾ ਪ੍ਰੀਖਿਆ (ਜੇਈਈ) ਨੂੰ ਹਰੀ ਝੰਡੀ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਬੀਐਸਸੀ ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸੈਂਟ ਸਟੀਫਨਜ਼ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਕੀਤਾ। ਸੋਨੇ ਦੇ ਤਗਮੇ ਨਾਲ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਕੁਦਰਤੀ ਸਾਇੰਸ ਟ੍ਰਿਪੋਸ ਕਰਨ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਡੇਵਿਡ ਕਲੇਰੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਕੈਂਬਰਿਜ ਵਿਖੇ ਡਾਕਟਰੇਟ ਆਫ਼ ਫਿਲਾਸਫੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦਾ ਥੀਸਸ ਆਰ - ਓਐਚ ਦੇ ਸਪੈਕਟ੍ਰਾ ਅਤੇ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ 'ਤੇ ਸੀ, ਇੱਕ ਖੁੱਲਾ ਸ਼ੈੱਲ ਸਿਸਟਮ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸੁਖਮਤਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਚਾਰੁਸਿਤਾ ਫਿਰ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੋਰੀਆ ਮੈਟਿੳ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਸੈਂਟਾ ਬਾਰਬਰਾ ਵਿਖੇ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੋਸਟ ਡਾਕਟੋਰਲ ਸਕਾਲਰ ਬਣ ਗਈ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਡਾਕਟੋਰਲ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੁਲਬੇਨਕਿਅਨ ਜੂਨੀਅਰ ਖੋਜ ਫੈਲੋ ਵਜੋਂ ਕੈਂਬਰਿਜ ਵਾਪਸ ਗਈ।
ਕਰੀਅਰ
ਇਹ 1994 ਵਿੱਚ ਸੀ ਕਿ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਚੰਗੇ ਲਈ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਆਇਆ. ਆਈਆਈਟੀ ਉਸ ਨੂੰ ਅਧਿਆਪਨ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦੇਣ ਤੋਂ ਝਿਜਕਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਕੋਲ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਤੋਂ ਪੀਐਚਡੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਈਆਈਟੀ ਕਾਨਪੁਰ ਤੋਂ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਮਿਲੀ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਆਈਆਈਟੀ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਰਸਾਇਣ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਹੁਦਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੱਕ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੀ ਰਹੀ।
ਆਈਆਈਟੀ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖੋਜ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਖੋਜ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਫੰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀਤਾ।ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਅਤੇ ਅਣੂ ਸਮੂਹਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਉਹ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਵਰਕਵਾਇਸ ਪਰਮਾਣੂ ਅਤੇ ਅਣੂ ਸਮੂਹਾਂ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨੀਕਲ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੁਲਝਾਉਣ ਲਈ ਮਾਰਗ ਇੰਟੈਗਰਲ ਮੋਂਟੇ ਕਾਰਲੋ ਸਿਮੂਲੇਸ਼ਨ ਦੀ ਉਸਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਈ।
ਉਸਦੇ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਧਾਂਤਕ ਰਸਾਇਣ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣਕ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ, ਤਰਲ ਦੀ ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਹਾਈਡਰੇਸ਼ਨ, ਨਿੳਕਲੀਏਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਵਿਧਾਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਸਾਲਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਲੇਖ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਇਕਲੌਤੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੇ ਪੇਪਰਾਂ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਹਿ-ਲਿਖਤ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ‘ ਜਲ ਵਿੱਚ ਹਾਈਡਰੋਜਨ ਬਾਂਡ ਨੈਟਵਰਕ ਦਾ ਮਲਟੀਪਲ ਟਾਈਮ-ਸਕੇਲ ਰਵੱਈਆ’ (2004), ‘ ਐਟਮ-ਐਟਮ ਰੇਡੀਅਲ ਡਿਸਟ੍ਰੀਬਿੳਸ਼ਨ ਫੰਕਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੇ ਦਾਖਲੇ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਉਣਾ: ਸਿਲਿਕਾ, ਬੇਰੀਲੀਅਮ ਫਲੋਰਾਈਡ ਅਤੇ ਪਾਣੀ (2008), ਅਤੇ '  ਨੈੱਟਵਰਕ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ iਅੇੳਨਿਕ ਪਿਘਲਣ (2011) ਵਿਚ ਆਵਾਜਾਈ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦਾ ਵਾਧੂ ਐਟਰੋਪੀ ਸਕੇਲਿੰਗ।
ਖੋਜ ਖੇਤਰ
ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਹੇਠ ਦਿੱਤੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ—
ਚੁਣੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ
ਇਹ ਚੁਣੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਖੋਜ ਕਾਰਜਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸੂਚੀ ਹੈ ਜਿਥੇ ਚਕਰਵਰਤੀ ਨੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ-
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2016 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1964 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀ ਲਵਸ ਵੁਮੈਨ 2020
ਫਾਈ
ਫਾਈ(ਵੱਡਾ: Φ, ਛੋਟਾ: φ ਜਾਂ ਗਣਿਤ ਸੰਕੇਤ ϕ ; ਅਧੁਨਿਕ ਯੂਨਾਨੀ ਵਿੱਚ ਉੱਚਾਰਨ:[ਫੀ]) ਯੂਨਾਨੀ ਵਰਣਮਾਲਾ ਦਾ 21ਵਾਂ ਅੱਖਰ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨਾਨੀ ਅੱਖਰ
ਉਇਗ਼ੁਰ ਭਾਸ਼ਾ
ਉਇਗੁਰ ਚੀਨ ਦਾ ਸ਼ਿੰਚਿਆਂਗ ਸੂਬੇ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਹ ਤੁਰਕ ਭਾਸ਼ਾ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਹੈਸ਼ਿਮਾਈਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਹੈਸ਼ਿਮਾਈਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਉਰਦੂ: الجامعة الهاشمية, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: The Hashemite University), ਅਕਸਰ ਐਚ.ਯੂ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੌਰਡਿਅਨ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ 1995 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਜ਼ਰਕਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਅਧਿਐਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿਚ, ਇੱਥੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਘੰਟਿਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਹਰ ਕਾਲਜ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਘੰਟਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਜੌਰਡਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ ਜੋ ਦੋ-ਗਰਮੀ-ਸੈਮੇਟਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਲਾਗੂ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹਾਸ਼ਮਾਇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਾਸਟਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਦਾਖ਼ਲਾ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਗੈਰ-ਜੌਰਡੀਅਨਨ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲਾ ਲੈਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਭੂਗੋਲਿਕ ਸਥਿਤੀ
ਹਾਸ਼ਿਮਾਇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਦੋ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ ਦੇ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਸਾਈਟ ਤੇ ਜ਼ਰਕਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਪੱਛਮ ਗੇਟ, ਜੋ ਮੁੱਖ ਗੇਟ ਹੈ, ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇਅ ਤੋਂ ਖੁੱਲਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅਮਾਨ ਨੂੰ ਮਾਫ਼ਰਾਕ ਅਤੇ ਇਰਬੀਡ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਤੋਂ ਅੱਗੇ ਸੀਰੀਆ ਨਾਲ। ਦੱਖਣ ਦਾ ਗੇਟ ਹਾਈਵੇ ਤੇ ਖੁੱਲਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅਜ਼ਾਰਕਾ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਇਰਾਕ ਅਤੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਤੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ
right|thumb|ਹੈਸ਼ਮਾਇਤ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ 19 ਜੂਨ 1991 ਨੂੰ ਹਾਸ਼ਿਮਾਈਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਰਾਇਲ ਫ਼ਰਮਾਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 16 ਸਿਤੰਬਰ 1995 ਨੂੰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਕੈਂਪਸ ਦਾ ਕੁੱਲ ਖੇਤਰ 8519 ਏਕੜ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੂੰ ਨਵੀਨੀਕਰਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਉਪਲਬਧੀਆਂ  ਲਈ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਅਕਾਦਮਿਕ
ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ 19 ਕਾਲਜ (ਫੈਕਲਟੀ) ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਹਨ। ਇਹ ਅੰਡਰਗਰੈਜੂਏਟ ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ (52) ਅਤੇ ਪੋਸਟ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ (ਡਾਕਟਰੇਟ, ਮਾਸਟਰ, ਉੱਚ ਡਿਪਲੋਮਾ, ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਡਿਪਲੋਮਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ) ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਫੈਕਲਟੀ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਸਨ
right|thumb|ਫੈਕਲਟੀ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਸਨ ਹਾਸ਼ਿਮਾਈਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਮੈਡੀਸਨ ਦੇ ਫੈਕਲਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦੇ ਫਰਮਾਨ 2005/2006 ਦੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਵਰ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਫੈਕਲਟੀ ਨੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਾਲ 2006/2007 ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਦਾਖਲਾ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਨੇ ਮਨਿਸਟਰੀ ਆਫ਼ ਹੈਲਥ ਅਤੇ ਰਾਇਲ ਮੈਡੀਕਲ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਹਿਯੋਗ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ 'ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ। ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ ਦਵਾਈ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਸਹਾਇਤਾ ਅਤੇ ਸਮਰਥਨ ਦੇਣ ਵਿਚ, ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰੈਕਟੀਕਲ ਤਜਰਬੇ ਦਾ ਵਟਾਂਦਰਾ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਫੈਕਲਟੀ ਦੀ ਸਥਾਈ ਕੌਂਸਿਲ ਨੂੰ ਮੈਡੀਸਨ ਦੀ ਬੈਚਲਰ ਡਿਗਰੀ ਦੇਣ ਦੇ ਮਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕੌਂਸਲ ਨੇ ਇਸ ਡਿਗਰੀ ਦੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਸਟੱਡੀ ਪਲਾਨ ਅਤੇ ਕੋਰਸ ਵਰਣਨ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ। 257 ਕਰੈਡਿਟ ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਲਜ "ਮੈਡੀਸਨ ਦੇ ਡਾਕਟਰ" ਦੀ ਬੀ.ਏ. ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਿਹਾਰਕ ਤੱਤਾਂ 'ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਲਈ 2011 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ ਸੋਧਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਫੈਕਲਟੀ ਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਉਦਘਾਟਨੀ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਅਬਦੁੱਲਾ II ਨੇ 2010 ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਫੈਕਲਟੀ ਨੂੰ ਮੈਡੀਕਲ ਸਕੂਲਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਡਾਇਰੈਕਟਰੀ ਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਫੈਕਲਟੀ
thumb|ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਫੈਕਲਟੀ ਫੈਕਲਟੀ ਆਫ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਗਸਤ 1998 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਫੈਕਲਟੀ ਅੱਠ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਡਰਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਅਤੇ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਗਰੀਆਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਬੈਚਲਰ ਡਿਗਰੀਆਂ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ, ਸਿਵਲ, ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਕਲ, ਇੰਡਸਟਰੀਅਲ, ਬਾਇਓਮੈਡੀਕਲ, ਮਕੈਨਿਕਲ, ਕੰਪਿਊਟਰ, ਅਤੇ ਮੈਕਟਰੌਨਿਕਸ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਫੈਕਲਟੀ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਮਾਸਟਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਮਕੈਨੀਕਲ ਅਤੇ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ, ਐਨਰਜੀ ਸਿਸਟਮ, ਮੇਨਟੇਨੈਂਸ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਅਤੇ ਟੈਸਟਿੰਗ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਹਨ। 28 ਅਗਸਤ 2018 ਵਿੱਚ, ਫੈਕਲਟੀ ਨੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ (ਏ.ਬੀ.ਈ.ਟੀ.) ਲਈ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ ਬੋਰਡ ਦੇ ਮਾਪਦੰਡ ਪੂਰੇ ਕੀਤੇ।
ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ
1995/1996 ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਫੈਕਲਟੀ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਆਰਟਸ ਫੈਕਲਟੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1998/1999 ਵਿਚ, ਭੂਗੋਲ ਵਿਭਾਗ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਆਫ ਫੈਕਲਟੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤਾਂ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਫੈਕਲਟੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ 2001/2002 ਵਿਚ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਵਿਭਾਗ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ, ਗਣਿਤ, ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਹਨ।
ਆਰਟਸ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ (ਐਫ.ਓ.ਏ.)
thumb|ਆਰਟਸ ਅਤੇ ਸਾਇੰਸ ਦੇ ਫੈਕਲਟੀ 1995 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕਲਾ ਦਾ ਫੈਕਲਟੀ ਸਰਗਰਮ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਫੈਕਲਟੀ ਚਾਰ ਮੇਜਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਰਸਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ:
ਫੈਕਲਟੀ ਵੱਲੋਂ ਅਰਬੀ ਸਾਹਿਤ, ਅਰਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ, ਅਤੇ ਪੀਸ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਅਤੇ ਅਪਵਾਦ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਐਮ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਨਵੀਨਤਮ ਪੀਐਚਡੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਅਰਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ (ਐਫ.ਓ.ਈ.)
right|thumb|ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਫੈਕਲਟੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਵਿਗਿਆਨ ਸਤੰਬਰ 1995 ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਰਥ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਫੈਕਲਟੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਫੈਕਲਟੀ ਦੇ ਵਿਦਿਅਕ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਆਮ ਹਿਤ ਦੇ ਅਧੀਨ, ਫੈਕਲਟੀ ਹੇਠ ਦਿੱਤੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ: ਬੈਂਕਿੰਗ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਵਿਗਿਆਨ, ਲੇਿਾਕਾਰੀ, ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਵਿੱਤੀ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਸੂਚਨਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ, ਬੀਮਾ ਅਤੇ ਜੋਖਮ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਹੋਟਲ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ, ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਕਾਨੂੰਨ। ਫੈਕਲਟੀ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ: ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਐਂਡ ਫੰਡਿੰਗ, ਬਿਜਨਸ ਐਡਮਿਨਿਸਟਰੇਸ਼ਨ, ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਅਤੇ ਓਪਰੇਸ਼ਨ, ਫੰਡਿੰਗ ਅਤੇ ਇਨਵੈਸਟਮੈਂਟ, ਬਿਜਨਸ ਐਡਮਿਨਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ (ਟੈਕਸਸ / ਅਰਲਿੰਗਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਆਪਸੀ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮ।) ਬੀ.ਏ. ਕੋਰਸਾਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਹਾਲੀਆ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਾਖਲਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ, ਸਾਲ 2007/2008 ਦੌਰਾਨ ਸਾਲ 1995/1996 ਲਈ 123 ਦਾਖਲੇ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 2007-08 ਵਿੱਚ ਫੈਕਲਟੀ ਦੁਆਰਾ 3880 ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਮਾਸਟਰ ਲੈਵਲ ਤੇ 174 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਨ ਅਤੇ ਅੰਡਰ ਗਰੈਜੂਏਟ ਪੱਧਰ ਦੇ 3706 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਨ।
ਅਲਾਈਡ ਹੈਲਥ ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ
right|thumb|ਅਲਾਈਡ ਹੈਲਥ ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ ਅਲਾਈਡ ਹੈਲਥ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਦੇ ਫੈਕਲਟੀ (FAHS) 1998 ਵਿੱਚ ਟਰੱਸਟੀਆਂ ਦੇ ਬੋਰਡ ਦੇ ਫ਼ਰਮਾਨ (2/1/98) ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਅਜਿਹੇ ਮੈਡੀਕਲ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਮਹੱਤਵ ਦੇ ਵਿਆਪਕ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਦਾਖਲੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਪਹਿਲਾਂ 2000 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਫੈਕਲਟੀ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ:
ਇਹ ਮੈਡੀਕਲ ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਏ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਨਰਸਿੰਗ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ
right|thumb|ਨਰਸਿੰਗ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ ਜਾਰਡਨ ਦੇ ਸਿਹਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਤੀ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਲਈ 1999 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਫੈਕਲਟੀ ਨਰਸਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੀ.ਏ. ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਅਤੇ ਦੋ ਐਮ.ਏ. ਡਿਗਰੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ: ਕੈਂਸਰ ਨਰਸਿੰਗ ਅਤੇ ਅਡੱਲਟ ਹੈਲਥ ਨਰਸਿੰਗ।
ਸਰੀਰਕ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਖੇਡ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਫ਼ੈਕਲਟੀ
right|thumb|ਓਥਮੈਨ ਬਡੇਅਰ ਖੇਡ ਹਾਲ ਸਰੀਰਕ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਖੇਡ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ 1998 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸਥਾਨਕ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਸਹਿਜਤਾ ਰੱਖਣ ਲਈ ਫੈਕਲਟੀ ਨੂੰ ਸਥਾਪਨਾ ਵਿੱਚ ਲਿਆਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ 1999/2000 ਵਿੱਚ ਫੈਕਲਟੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਕਲਾਸ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ। ਫੈਕਲਟੀ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਦੋ ਬੀ.ਏ. ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ:
ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੁਸੈਨ ਬਿਨ ਅਬਦੁੱਲਾ II ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਫੈਕਲਟੀ (ਆਈ.ਟੀ.)
right|thumb|ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੁਸੈਨ ਬਿਨ ਅਬਦੁੱਲਾ II ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਫੈਕਲਟੀ (ਆਈ.ਟੀ.) ਹਾਸ਼ਿਮਾਈਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੁਸੈਨ ਬਿਨ ਅਬਦੁੱਲਾ II ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਫੈਕਲਟੀ 2001/2002 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਫੈਕਲਟੀ ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਅਤੇ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਦਲਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਰਫਤਾਰ ਰੱਖਣ ਲਈ, ਅਤੇ ਵੱਧ ਰਹੇ ਖੇਤਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਯੋਗਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਦੀ ਲੋੜ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਫੈਕਲਟੀ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ:
ਇਹ ਐਮ.ਏ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਇਨਫਾਰਮੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਰਚਨਾਤਮਕਤਾ ਸਿਸਟਮ ਅਤੇ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ।
ਕੁਈਨ ਰਾਣੀਆ ਫੈਕਲਟੀ ਫਾਰ ਚਾਈਲਡਹੁੱਡ (ਕਯੂ.ਆਰ.ਐਫ.ਸੀ.)
thumb|ਕੁਈਨ ਰਾਣੀਆ ਫੈਕਲਟੀ ਫਾਰ ਚਾਈਲਡਹੁੱਡ ਫੈਕਲਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 2002 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਜਾਰਡਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬਚਪਨ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਪਹਿਲੇ ਫੈਕਲਟੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਫੈਕਲਟੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਗ੍ਰੈਜੁਏਟ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਸਥਾਨਕ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਤੌਰ ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਤਿਆਰ ਹਨ। ਫੈਕਲਟੀ ਅਰਲੀ ਚਾਈਲਡਹੁੱਡ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ, ਅਰਲੀ ਚਾਈਲਡਹੁੱਡ ਕੇਅਰ, ਅਤੇ ਸਪੈਸ਼ਲ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਅੰਡਰਗਰੈਜੂਏਟ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦੋ ਬੀ.ਏ. ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ:
ਕੁਈਨ ਰਾਣੀਆ ਫੈਕਲਟੀ ਆਫ ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਐਂਡ ਹੈਰੀਟੇਜ (ਕਿਯੂ.ਆਰ.ਆਈ.ਟੀ.ਐਚ.)
thumb|ਕੁਈਨ ਰਾਣੀਆ ਫੈਕਲਟੀ ਆਫ ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਐਂਡ ਹੈਰੀਟੇਜ ਕੁਈਨ ਰਾਣੀਆ ਫੈਕਲਟੀ ਆਫ ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਐਂਡ ਹੈਰੀਟੇਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1999/2000 ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਤਨ ਪੁਰਾਤੱਤਵਾਂ ਦੀ ਸਾਂਭ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਰੋਤਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਸੈਰ ਸਪਾਟਾ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ (ਐਫ.ਈ.ਐਨ.ਆਰ)
thumb|ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ ਕੁਦਰਤੀ ਸੋਮਿਆਂ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ, ਇੱਕ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਲੈਂਡ, ਵਾਟਰ ਅਤੇ ਇਨਵਾਇਰਮੈਂਟ ਦਾ ਬਦਲਿਆ ਹੋਇਆ ਨਾਮ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਲ 1999 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਜਿਹੀ ਫੈਕਲਟੀ ਹੋਣ ਦਾ ਮਕਸਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨਾ ਸੀ, ਇਹ ਉਸ ਦੇ ਵਿਭਾਗ: ਭੂਮੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿਭਾਗ, ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿਭਾਗ, ਧਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਜਲ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿਭਾਗ ਹਨ।
ਫਾਰਮੇਸੀ ਅਤੇ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਫੈਕਲਟੀ
right|thumb| ਫਾਰਮੇਸੀ ਅਤੇ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਫੈਕਲਟੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੋ ਸਪੈਸ਼ਲਿਟੀ ਟਰੈਕਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਡਿਗਰੀ ਦੀ ਫਾਰਮੇਸੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ: ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਫਾਰਮੇਸੀ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਫਾਰਮੇਸੀ। ਇਸ ਫੈਕਲਟੀ ਨੇ 2013 ਦੇ ਪਤਝੜ ਸਮੈਸਟਰ ਦੌਰਾਨ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਫੈਕਲਟੀ ਨੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਣ ਅਤੇ ਸਪੈਸ਼ਲਿਟੀ ਦੇ ਵਿਹਾਰਕ ਪਹਿਲੂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ 2015 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਫਾਰਮੇਸੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ।
ਵਿਦਿਆਰਥੀ 'ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਡੀਨਸ਼ਿਪ
thumb|ਵਿਦਿਆਰਥੀ 'ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਡੀਨਸ਼ਿਪ 1995-1996 ਵਿੱਚ ਡੀਨਸ਼ਿਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਟੀਚਾ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਆਗੂ ਬਣਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਣ ਲਈ ਆਪਣੇ ਨਿੱਜੀ ਲੱਛਣ ਨੂੰ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜਕ ਅਤੇ ਸਰੀਰਿਕ ਤੌਰ' ਤੇ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਡੀਨਸ਼ਿਪ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸਮੂਹ ਕੰਮ, ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਫੈਲਾਉਣ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ (ਜਾਰਡਨ) ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਅਤੇ ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਹ ਕੌਮੀ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।  ਡੀਨਿਸ਼ਪ ਨੂੰ ਸੱਤ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਡੀਨਿਸ਼ਪ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਹੂਲਤਾਂ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ: ਡੀਨਸ਼ਿਪ ਦੀ ਸਹੂਲਤ
ਗੈਲਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ
ਵਿਰਕ ਖੁਰਦ
ਵਿਰਕ ਖੁਰਦ - Virk Khurd - विर्क खुर्द, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਬਠਿੰਡੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਤਹਿਸੀਲ ਬਠਿੰਡਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਬਠਿੰਡਾ ਤੋਂ 22 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਵਿਰਕ ਖੁਰਦ ਪਿੰਡ ਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਤੇ ਉਪ-ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈਡਕੁਆਟਰ ਹੈ. 2009 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਰਕ ਖੁਰਦ ਪਿੰਡ ਵੀ ਇੱਕ ਗ੍ਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦਾ ਕੁੱਲ ਭੂਗੋਲਿਕ ਖੇਤਰ 720 ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ. ਵਿਰਕ ਖੁਰਦ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 2,158 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹੈ। ਵਿਰਕ ਖੁਰਦ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਤਕਰੀਬਨ 429 ਘਰ ਹਨ। 2019 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਰਕ ਖੁਰਦ ਪਿੰਡ ਬਠਿੰਡਾ ਦਿਹਾਤੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਅਤੇ ਬਠਿੰਡਾ ਸੰਸਦੀ ਖੇਤਰ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਬਠਿੰਡਾ ਵਿਰਕ ਖੁਰਦ ਦਾ ਨੇੜਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
ਵਿਰਕ ਖੁਰਦ ਪਿੰਨ ਕੋਡ 151201 ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਕ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਗੋਨਿਆਣਾ ਮੰਡੀ ਹੈ. ਵਿਰਕ ਖੁਰਦ ਪਿੰਡ ਦੇ ਮੋਢੀ ਬਾਬਾ ਮਸਤਰਾਮ ਜੀ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੱਡੇ ਪਿੰਡ ਵਿਰਕ ਕਲਾਂ ਦੀ ਵੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ ਸੀ।
ਵਿਰਕ ਖੁਰਦ ਵਿਚ ਇਕ ਸਕੂਲ, 2 ਹਿੰਦੂ ਮੰਦਿਰ, 1 ਗੁਰੂਦਵਾਰਾ, ਬਾਬਾ ਮਸਤਰਾਮ ਜੀ ਦਾ ਮੰਦਿਰ, 1 ਡੇਰਾ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਤੋਂ 1 ਕਿੱਲੋਮੀਟਰ ਬਾਹਰ 1 ਇਤਹਾਸਿਕ ਗੁਰੂਦਵਾਰਾ ਹੈ।
ਵਿਰਕ ਖੁਰਦ ਪਿੰਡ ਦਾ ਮੁਖ ਕਿਤਾ ਖੇਤੀ ਹੈ।
ਗੌਰੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੇਜਵਾਨੀ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਗੌਰੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦਾ ਜਨਮ ਜੰਮੂ, ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਮੇਜਰ ਸੁਭਾਸ਼ ਵਾਸੀਓਡੌ ਪ੍ਰਧਾਨ ਇੱਕ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜੀ ਅਫਸਰ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਆਸ਼ਾ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤ ਹੈ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੇ ਤਿੰਨ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਭਰਤ, ਇੱਕ ਪੈਟਰੋ-ਕੈਮਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਉਸਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਗੀਤਜਾਲੀ, ਇੱਕ ਐਮ.ਡੀ. ਹੈ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ ਇਕੱਲੀ ਹੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਮਾਡਲਿੰਗ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਚੁਣਿਆ।
ਪਿਤਾ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀ ਕਰਨ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਬਚਪਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਂਵਾਂ ਉੱਤੇ ਬਿਤਾਉਣਾ ਪਿਆ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਉਸਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਊਧਮਪੁਰ ਦੇ ਕਰਮਲ ਕੋਂਨਵੈਂਟ ਸਕੂਲ ਸੀ। ਪਿਤਾ ਦੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਪਰਿਵਾਰ ਪੁਣੇ (ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ) ਵਿੱਚ ਵਸ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਬੀ.ਐਸ.ਸੀ (ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੋਰਸ ਲਈ ਸਰ ਪਾਰਸਿਰਭਹੌ ਕਾਲਜ ਗਈ।  ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਲੰਡਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾ ਤੋਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਕੋਰਸ ਲਈ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
right|thumb|230x230px|ਇਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਗੌਰੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਹਿਤੇਨ ਤੇਜਵਾਨੀ ਨਾਲ right|thumb|220x220px|ਗੌਰੀ ਦੀ ਧੀ ਕਟਾਇਆ ਨਾਲ ਡੀਜ਼ਨੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਅਕਾਦਮੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਗੌਰੀ ਹਤੀਨ ਤੇਜਵਾਨੀ ਨੂੰ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰੀਫਨ ਸਾਬਣ ਲਈ ਇੱਕ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ, ਉਹ ਟੈਲੀ-ਸੀਰੀਜ਼ ਕੁਟੁੰਬ ਦੇ ਸੈੱਟਾਂ ਉੱਤੇ ਮਿਲੇ ਅਤੇ ਸੰਭਾਵੀ ਤੌਰ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਜੋੜੇ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਆਨਸਕਰੀਨ ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੋਮਾਂਸ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਡੇਟਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਾਬਕ ਲੜੀਵਾਰ ਕਿਊਂਕੀ ਸਾਸ ਭੀ ਕਭੀ ਬਹੂ ਥੀ ਵਿੱਚ ਕਰਣ ਅਤੇ ਨੰਦਨੀ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
ਕਾਈ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨਾਨੀ ਅੱਖਰ
ਗੌਰੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੇਜਵਾਨੀ
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
11 ਨਵੰਬਰ 2009 ਨੂੰ, ਉਹ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਬਣੇ ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨੇ ਲੀਲਾਵਤੀ ਹਸਪਤਾਲ, ਬਾਂਦਰਾ, ਮੁੰਬਈ ਵਿਖੇ ਜੁੜਵਾਂ, ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਮਾਡਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਨੱਟ ਹੈਮਸਨ
ਨੱਟ ਹੈਮਸਨ (4 ਅਗਸਤ 1849- 19 ਫਰਵਰੀ, 1952) ਨਾਰਵੇਜੀਅਨ ਲੇਖਕ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਾਲ 1920 ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਹੈਮਸਨ ਦੇ ਲਗਭਗ 20 ਨਾਵਲ, ਇੱਕ ਕਵਿਤਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਕੁਝ ਲਘੂ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਲੇਖ ਛਪੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ
ਓਨੇਗਿਨ (ਫ਼ਿਲਮ)
ਓਨੇਗਿਨ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਪੁਸ਼ਕਿਨ ਦੇ ਕਾਵਿ-ਨਾਵਲ ਯੇਵਗੇਨੀ ਓਨੇਗਿਨ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ 1999 ਦੀ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼-ਅਮਰੀਕੀ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਡਰਾਮਾ ਫਿਲਮ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼-ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਹਾਇਡੇਲਬਰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਹੇਡਲਬਰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Heidelberg University), ਹੇਡੇਲਬਰਗ, ਬੇਡਨ-ਵੁਰਟਮਬਰਗ, ਜਰਮਨੀ ਵਿਚ ਇਕ ਜਨਤਕ ਖੋਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। ਪੋਪ ਅਰਬਨ ਛੇਵੇਂ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਉੱਤੇ 1386 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ, ਹੇਡਬਲਬਰਗ ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੈ ਜੋ ਹਾਲੇ ਵੀ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਰੋਮਨ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿਚ ਸਥਾਪਤ ਤੀਜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਸੀ।
2017 ਤਕ, 33 ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਜੇਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਆਧੁਨਿਕ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿਗਿਆਨ, ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਜੈਨੇਟਿਕਸ, ਵਾਤਾਵਰਣ ਭੌਤਿਕੀ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਮਾਜ ਸਾਸ਼ਤਰੀ ਨੂੰ ਹਾਇਡਲਗ ਫੈਕਲਟੀ ਦੁਆਰਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਵਿਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਤਕਰੀਬਨ ਇਕ ਤਿਹਾਈ ਡਾਕਟਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹਰ ਸਾਲ ਤਕਰੀਬਨ 1,000 ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕਰੀਬ 130 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ, ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪੂਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੰਗਠਨ ਦਾ 20 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਯੂਰਪ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰੈਂਕਿੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਹੇਡਬਲਬਰਗ ਇੱਕ ਜਰਮਨ ਉੱਤਮਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਯੂਰੋਪੀਅਨ ਖੋਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਕੋਓਮਬਰਾ ਸਮੂਹ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਉੱਘੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ 11 ਘਰੇਲੂ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਖੀਆਂ ਜਾਂ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮੁਖੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਸਾਹਿਤ
1880 ਵਿਚ ਮਾਰਕ ਟਵੇਨ ਨੇ ਹਾਇਡੇਲਬਰਗ ਦੀ ਸਟੂਡੈਂਟ ਲਾਈਫ ਆਫ਼ ਏ ਟ੍ਰੈਂਪ ਐਬਰੋਡ ਵਿਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੇ। ਉਸਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਅਮੀਰਸ਼ਾਹੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚਿੱਤਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਇੱਕ ਡੰਡੀ ਦੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਹੇਡਬਲਬਰਗ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਇਆ।
ਰਾਬਰਟ ਹੈਇਨਲੀਨ ਦੀ 1964 ਦੀ ਨਾਵਲ ਗਲੋਰੀ ਰੋਡ ਦੇ ਨਾਇਕ ਈ. ਸੀ. ਗੋਰਡਨ ਨੇ ਹਾਇਡਲਬਰਗ ਦੀ ਇੱਕ ਡਿਗਰੀ ਅਤੇ ਡਾਈਵਲੀੰਗ ਸਕਾਰਿਆਂ ਦੀ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਬਰਨਰਹਾਰਡ ਸਕਲਿੰਕ ਦੀ ਅਰਧ-ਆਤਮਕਥਾ 1995 ਦੇ ਨਾਵਲ 'ਦਿ ਰੀਡਰ ' ਵਿੱਚ, ਹੇਡਬਲਬਰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਭਾਗ II ਦੇ ਮੁੱਖ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਕ ਬਜ਼ੁਰਗ ਔਰਤ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸਬੰਧਾਂ ਦੇ ਕਰੀਬ ਇਕ ਦਹਾਕੇ ਬਾਅਦ ਇਕ ਰਹੱਸਮਈ ਅੰਤ ਹੋਇਆ, ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਇਕ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਮਾਈਕਲ ਬਰਗ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰੇਮੀ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਇਕ ਯੁੱਧ-ਅਪਰਾਧ ਮੁਕੱਦਮੇ ਵਿਚ ਖੁਦ ਨੂੰ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਇਕ ਸੈਮੀਨਾਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੂੰ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ ਜੇਤੂ 2008 ਦੀ ਫਿਲਮ 'ਦਿ ਰੀਡਰ' ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੇਟ ਵਿਨਸਲੇਟ, ਡੇਵਿਡ ਕਰਾਸ ਅਤੇ ਰਾਲਫ਼ ਫਿਨਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ
1927 ਦੀ ਮੂਕ ਫਿਲਮ ਵਿਲਫੇਲਮੇਅਰ ਮੇਅਰ-ਫੋਰਸਟਰ ਦੀ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲੇ ਐਲਟ ਹਾਇਡਲਬਰਗ (1903) 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਫਿਲਮ "The Student Prince in Old Heidelberg" ਵਿੱਚ ਰੋਮੋਂ ਨੋਵਾਰੋ ਅਤੇ ਨੋਰਾ ਸ਼ੀਅਰਰ ਨੇ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਮਾਰਕ ਟਵੇਨ ਦੀ ਹਾਇਡਲਬਰਗ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ, ਜੋ ਜਰਮਨ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਹੈਡਬਲਬਰਗ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਤਾ ਦੀ ਧੀ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ। 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਧ ਵਿਚ ਇਹ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਹ 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਅਤੇ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਆਮ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅੱਜ ਤੱਕ ਦੀ ਮੂਕ ਫ਼ਿਲਮ ਯੁੱਗ ਦੀ ਇਕ ਮਹਾਨ ਰਚਨਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਨੋਟ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ
ਐਕਸ 2 (ਫਿਲਮ)
ਐਕਸ 2 (ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਐਕਸ 2: ਐਕਸ-ਮੈਨ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਤੌਰ ਤੇ ਐਕਸ-ਮੈਨ 2 ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪ੍ਰੋਮੋਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ) 2003 ਵਿੱਚ ਮਾਰਵਲ ਕਾਮਿਕਸ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ X-Men ਸੁਪਰਹੀਰੋ ਟੀਮ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਇੱਕ 2003 ਅਮਰੀਕੀ ਸੁਪਰਹੀਰੋ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ। ਇਹ 2000 ਦੇ ਐਕਸ-ਮੈਨ ਦੀ ਸੀਕਵਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਐਕਸ-ਮੈਨ ਫ਼ਿਲਮ ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਕਿਸ਼ਤ ਹੈ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਬਰਾਇਨ ਗਾਇਕ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਮਾਈਕਲ ਡੋਗਹਾਰੀ, ਡੇਨ ਹੈਰਿਸ ਅਤੇ ਡੇਵਿਡ ਹਾਇਟਰ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੇ, ਅਤੇ ਹਿਊਜ ਜੈਕਮਾਨ, ਪੈਟਰਿਕ ਸਟੀਵਰਟ, ਇਆਨ ਮੈਕਕੇਲੇਨ, ਹੈਲਰ ਬੇਰੀ, ਫਾਮਕ ਜੈਨਸਨ, ਜੇਮਜ਼ ਮਾਰਸੇਨਨ, ਰੇਬੇਕਾ ਰੋਮੀਜਨ-ਸਟੋਮਸ, ਬ੍ਰਾਇਨ ਕੋਕਸ, ਐਲਨ ਕੂਮਿੰਗ, ਬਰੂਸ ਡੇਵਿਜ਼ਨ, ਸ਼ੌਨ ਅਸ਼ਮੋਰ, ਅਰੋਨ ਸਟੈਨਫੋਰਡ, ਕੈਲੀ ਹੂ ਅਤੇ ਅੰਨਾ ਪਕਿਨ। ਪਲਾਟ, ਗ੍ਰਾਫਿਕ ਨਾਵਲ ਪਰਮਾਤਮਾ ਲਵਜ਼, ਮੈਨ ਕਲਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਕਰਨਲ ਵਿਲੀਅਮ ਸਟ੍ਰਾਈਕਰ (ਬ੍ਰਾਈਅਨ ਕਾਕਸ) ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ, X-Men ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ, ਬ੍ਰਦਰਹੁੱਡ ਨੂੰ ਘੜਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪ੍ਰੋਵੈਸਰ ਜੇਵੀਅਰ ਦੇ ਸਕੂਲ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਜ਼ੈਵੀਅਰ ਦੇ ਮਿਟਾਨਟ ਟਰੈਕਿੰਗ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸੇਰੇਬਰੋ ਦਾ ਆਪਣੇ ਵਰਜਨ ਤਿਆਰ ਕਰ ਸਕਣ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਹਰ ਮੁਰਗੇਟ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਸਕਣ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਜਾਤੀ ਨੂੰ ਬਚਾ ਸਕਣ।