cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ਜੇਮੀਮਾਹ ਰੌਡਰਿਗਜ਼
ਕਰੀਅਰ
ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਏ 2018 ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਟੀ -20 ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਦੇਖਣ ਲਈ ਖਿਡਾਰੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ (ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ.) ਦੁਆਰਾ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸਟੈਂਡਆਊਟ ਖਿਡਾਰੀ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਰੌਡਰਿਗਜ਼ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਪੋਰਟਸ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਫਰਮ ਬੇਸਲਾਈਨ ਵੈਂਚਰਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਹਸਤਾਖ਼ਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਪਾਰਕ ਹਿੱਤਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਜਨਵਰੀ 2020 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ 2020 ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ. ਮਹਿਲਾ ਟੀ -20 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਓਡੀਆਈ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 2000
ਬੂਲੇਵਾਲ
ਬੂਲੇਵਾਲ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਏਕੁਆਦੋਰ
ਏਕੁਆਦੋਰ, ਅਧਿਕਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਏਕੁਆਦੋਰ ਦਾ ਗਣਰਾਜ (República del Ecuador ਜਿਸਦਾ ਅੱਖਰੀ ਅਰਥ ਹੈ "ਭੂ-ਮੱਧ ਰੇਖਾ"), ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧੀ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਗਣਰਾਜ ਹੈ ਜਿਸਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਕੋਲੰਬੀਆ, ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਪੇਰੂ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਚਿਲੇ ਸਮੇਤ ਇਹ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਉਹਨਾਂ ਦੋ ਦੋਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਸਰਹੱਦ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੀ। ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ 'ਚ ਸਥਿਤ ਗਾਲਾਪਾਗੋਸ ਟਾਪੂ, ਜੋ ਮੂਲ-ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਤਕਰੀਬਨ 1000 ਕਿਮੀ (620 ਮੀਲ) ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਨੂੰ ਹਨ, ਵੀ ਇਸੇ ਦੇਸ਼ 'ਚ ਹੀ ਹਨ।
ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਟੁਕੜੀਆਂ
ਏਕੁਆਦੋਰ 24 ਸੂਬਿਆਂ (provincias) ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਹਰ ਇੱਕ ਸੂਬੇ ਦੀ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ: 320px|center|ਏਕੁਆਦੋਰ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ
ਸੂਬੇ ਪਰਗਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਹੋਏ ਹਨ ਜੋ ਅੱਗੋਂ ਪਾਦਰੀ ਖੇਤਰਾਂ (parroquias) 'ਚ ਵੰਡੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਯੋਜਨਾ ਇਲਾਕੇ
ਕੀਤੋ ਅਤੇ ਗੁਆਇਆਕੀਲ ਮਹਾਂਨਗਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਹਨ।
ਅਬਾਦੀ ਘਣਤਾ
ਜਿਆਦਾਤਰ ਏਕੁਆਡੋਰੀ ਗੱਭਲੇ ਸੂਬਿਆਂ, ਐਂਡੇਸ ਪਹਾੜਾਂ ਜਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਤਟ ਦੇ ਲਾਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਪੂਰਬਲੇ ਪਾਸੇ (ਏਲ ਓਰਿਏਂਤੇ) ਦੇ ਤਪਤ-ਖੰਡੀ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵਿਰਲੀ ਅਬਾਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਸਿਰਫ਼ 3% ਅਬਾਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। Population cities (2010)
2010 ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਦਰਜਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਦੇਸ਼
ਮੁਕਤੇਸ਼ਵਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਮੁਕਤੇਸ਼ਵਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਸੀ। ਇਹ ਹਲਕਾ ਅਲਮੋੜਾ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿੱਤ ਸੀ। ਇਹ ਹਲਕਾ 2002 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰਾਖੰਡ (ਉਸ ਵੇਲੇ ਉੱਤਰਾਂਚਲ) ਦੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖ ਹੋਣ ਸਮੇਂ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਇਸਨੂੰ 2008 ਦੇ ਪਰਿਸੀਮਨ ਦੌਰਾਣ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਵਿਧਾਇਕ
ਇਸ ਹਲਕੇ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ।
!ਸਾਲ !colspan="2" align="center"|ਪਾਰਟੀ !align="center" | ਵਿਧਾਇਕ !ਰਜਿਸਟਰਡ ਵੋਟਰ !ਵੋਟਰ % !ਜੇਤੂ ਦਾ ਵੋਟ ਅੰਤਰ !ਸਰੋਤ
ਸਿਲਿਸਲੇਵਾਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ
ਵਿਕਾਸਮਾਨ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ
thumb|200x200px|ਨਿੱਕੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ thumb|ਜੌਂ ਪੀਆਜੇ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਪ੍ਰੀਖਿਆ, ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਿਕਾਸ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਇਹ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨ ਹੈ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੌਰਾਨ ਕਿਵੇਂ ਅਤੇ ਕਿਉਂ ਬਦਲਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਨਿਆਣਿਆਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ, ਇਸ ਖੇਤਰ ਨੇ ਪਸਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸ਼ੋਰ, ਬਾਲਗ, ਬੁਢਾਪਾ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਕਲਾਵੇ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ ਹੈ। ਵਿਕਾਸ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਇਹ ਦੱਸਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੀਵਨ ਭਰ ਵਿਚਾਰ, ਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰ ਕਿਵੇਂ ਬਦਲਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਖੇਤਰ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਮਾਪਾਂ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਸਰੀਰਕ ਵਿਕਾਸ, ਬੋਧਾਤਮਕ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ-ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਵਿਕਾਸ। ਇਹਨਾਂ ਤਿੰਨ ਪਹਿਲੂਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮੋਟਰ ਹੁਨਰ, ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕਾਰਜ, ਨੈਤਿਕ ਸਮਝ, ਭਾਸ਼ਾ ਪ੍ਰਾਪਤੀ, ਸਮਾਜਿਕ ਤਬਦੀਲੀ, ਸ਼ਖਸੀਅਤ, ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਵਿਕਾਸ, ਸਵੈ-ਸੰਕਲਪ ਅਤੇ ਪਛਾਣ-ਨਿਰਮਾਣ ਸਮੇਤ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ੇ ਹਨ।  ਇਹਨਾਂ ਤਿੰਨ ਪਹਿਲੂਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮੋਟਰ ਹੁਨਰ, ਮੋਟਰ ਹੁਨਰ, ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਫੰਕਸ਼ਨ, ਨੈਤਿਕ ਸਮਝ, ਭਾਸ਼ਾ ਪ੍ਰਾਪਤੀ, ਸਮਾਜਿਕ ਤਬਦੀਲੀ, ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ, ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਵਿਕਾਸ, ਸਵੈ-ਸੰਕਲਪ ਹੈ ਅਤੇ ਪਛਾਣ-ਨਿਰਮਾਣ ਸਮੇਤ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ੇ ਹਨ।
ਵਿਕਾਸ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਅਤੇ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੀ ਘੋਖ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਖੋਜਕਰਤਾ ਨਿੱਜੀ ਗੁਣਾਂ, ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਦੇ ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜਕ ਸੰਦਰਭ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਵਾਤਾਵਰਨ ਸਮੇਤ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਕਾਰਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਆਪਸੀ ਅੰਤਰ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਚਲ ਰਹੀਆਂ ਬਹਿਸਾਂ ਵਿੱਚ ਜੈਵਿਕ ਸਾਰਤੱਤਵਾਦ ਬਨਾਮ ਨਿਓਰੋਪਲਾਸਟੀਸਿਟੀ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਪੜਾਅ ਬਨਾਮ ਵਿਕਾਸ ਦੀਆਂ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਿਛੋਕੜ
ਜੌਨ ਬੀ ਵਾਟਸਨ ਅਤੇ ਰੂਸੋ ਦਾ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਲਈ ਬੁਨਿਆਦ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਅਠਾਰਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਰੂਸੋ ਨੇ ਐਮਲੀ ਜਾਂ, ਔਨ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੜਾਵਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ: ਨਿੱਕੇ ਨਿਆਣੇ (ਬਚਪਨ), ਮੁੰਡੇ (ਬਚਪਨ) ਅਤੇ ਕਿਸ਼ੋਰ ਉਮਰ: ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਰੂਸੋ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਇਸ ਗੱਲ ਤੇ ਕੇਂਦਰਤ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਜੀਵਨ-ਚੱਕਰ (ਬੋਧਾਤਮਕ, ਸੋਸ਼ਲ, ਬੌਧਿਕ, ਸ਼ਖਸੀਅਤ) ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਬਦਲਾਅ ਕਿਵੇਂ ਅਤੇ ਕਿਉਂ ਵਾਪਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਏਰਿਕ ਐਰਿਕਸਨ ਨੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਅੱਠ ਪੜਾਵਾਂ ਦਾ ਮਾਡਲ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਮੰਨਦਾ ਸੀ ਕਿ ਇਨਸਾਨ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਹਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ (ਸਿਗਮੰਡ ਫ਼ਰਾਇਡ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਵਿਚਾਰ)।
19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ, ਡਾਰਵਿਨ ਦੇ ਵਿਕਾਸਵਾਦੀ ਸਿਧਾਂਤ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਕਰਮਵਿਕਾਸੀ ਵੇਰਵਿਆਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ;  ਇੱਥੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਸੀ ਜੀ. ਸਟੈਨਲੀ ਹਾਲ, ਜਿਸ ਨੇ ਬਚਪਨ ਦੇ ਅਰਸਿਆਂ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖਜਾਤੀ ਦੇ ਅਰੰਭਕ ਅਰਸਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਜੇਮਜ਼ ਮਾਰਕ ਬਾਲਡਵਿਨ ਨੇ ਜਿਸ ਦੇ ਲੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰੀਸ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਰੀਸ: ਬਾਲ ਵਿੱਚ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਧਿਆਇ ਅਤੇ ਨਸਲ: ਵਿਧੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ' ਤੇ ਲੇਖ ਲਿਖੇ. ਬਾਲਡਵਿਨ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਗਨ ਸੀ। ਸਿਗਮੰਡ ਫਰਾਇਡ, ਜਿਸ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਵਿਕਸਤ ਸੀ, ਦਾ ਜਨਤਕ ਪ੍ਰਤੱਖਣਾਂ ਉੱਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ
ਭਾਵੀਨਾ ਪਟੇਲ
ਭਾਵੀਨਾ ਹਸਮੁਖਭਾਈ ਪਟੇਲ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Bhavina Hasmukhbhai Patel) ਮੇਹਸਾਣਾ, ਗੁਜਰਾਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪੈਰਾਥਲੀਟ ਅਤੇ ਟੇਬਲ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਟੋਕੀਓ ਵਿੱਚ 2020 ਸਮਰ ਪੈਰਾਲੰਪਿਕਸ ਵਿੱਚ ਕਲਾਸ 4 ਟੇਬਲ ਟੈਨਿਸ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ।
ਕੈਰੀਅਰ
ਪਟੇਲ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। ਉਹ 2011 ਪੀਟੀਟੀ ਥਾਈਲੈਂਡ ਓਪਨ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਲਈ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤ ਕੇ ਵਿਸ਼ਵ ਨੰਬਰ 2 ਰੈਂਕਿੰਗ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੀ। ਅਕਤੂਬਰ 2013 ਵਿੱਚ, ਪਟੇਲ ਨੇ ਬੀਜਿੰਗ ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਅਨ ਪੈਰਾ ਟੇਬਲ ਟੈਨਿਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਕਲਾਸ 4 ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। 2017 ਵਿੱਚ, ਪਟੇਲ ਨੇ ਭਾਵੀਨਾ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ, ਚੀਨ ਦੇ ਬੀਜਿੰਗ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਏਸ਼ੀਅਨ ਪੈਰਾ ਟੇਬਲ ਟੈਨਿਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ।
2022 ਬਰਮਿੰਘਮ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਮਹਿਲਾ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਕਲਾਸ 3-5 ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖੀ
ਇਸ ਵੇਲੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਹਨ। ਬਹੁਤੇ ਸਿੱਖ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਹਨ ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸਿੱਖ ਮੱਤ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ। ਸੂਬਾ ਖ਼ੈਬਰ, ਪਖ਼ਤੋਨਖ਼ਵਾਹ ਦੇ ਰਾਜਗੜ੍ਹ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਕਾਫ਼ੀ ਵਸੋਂ ਹੈ। ਨਨਕਾਣਾ ਸਾਹਿਬ, ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਸਿੱਖ ਮੱਤ ਦੇ ਬਾਣੀ ਬਾਬਾ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੀ ਜਨਮ ਭੋਈਂ ਹੈ, ਵੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹੈ।
23 ਅਪ੍ਰੈਲ
23 ਅਪ੍ਰੈਲ ਗ੍ਰੈਗਰੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਸਾਲ ਦਾ 113ਵਾਂ (ਲੀਪ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 114ਵਾਂ) ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸਾਲ ਦੇ 252 ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਹਨ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖੀ
18ਵੀਂ ਤੇ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਤਬਕਾ ਇੱਕ ਤਾਕਤਵਰ ਸਿਆਸੀ ਸ਼ਕਤੀ ਬਣ ਗਿਆ ਤੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸਿੱਖ ਸਲਤਨਤ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ ਜਿਸਦਾ ਰਾਜਗੜ੍ਹ ਲਹੌਰ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ ਜਿਹੜਾ ਅੱਜ ਦੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਦੂਜਾ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤੀ ਗਿਣਤੀ ਲਹੌਰ, ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ, ਮੁਲਤਾਨ, ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ ਤੇ ਨਨਕਾਣਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਹੈ।
23 ਅਪ੍ਰੈਲ
ਜਨਮ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਪ੍ਰੈਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ ਦੇ ਦਿਨ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖੀ
1947ਈ. ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦੀ ਵੰਡ ਮਗਰੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਸਿੱਖ ਤੇ ਹਿੰਦੂ ਭਾਰਤ ਚਲੇ ਗਏ ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਗਏ।
1947ਈ. ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਮਗਰੋਂ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਨੇ ਸੰਗਠਿਤ ਹੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਿੱਖ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਬਣਾਈ ਤਾਂ ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿਖਾਂ ਦੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂਵਾਂ ਤੇ ਵਿਰਸੇ ਨੂੰ ਮਹਿਫੂਜ਼ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂਵਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜ਼ਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਜਾਣ ਦੀ ਵੀ ਇਜ਼ਾਜ਼ਤ ਹੈ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ
ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਟੇਟ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਦੇ 2006ਈ. ਦੇ ਆਂਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 20،000 ਹੈ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲੋਂ
1947ਈ. ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਰੇ ਸਿੱਖ ਉਤਲੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਸਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਬਤੌਰ ਕਿਸਾਨ, ਤਾਜਰ ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮ ਕਿਰਦਾਰ ਸੀ। ਪੰਜਾਬ,ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਰਾਜਗੜ੍ਹ ਲਹੌਰ ਅੱਜ ਵੀ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਅਹਿਮ ਮਜ਼੍ਹਬੀ ਥਾਂਵਾਂ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਹੈ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸਮਾਧੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ। ਨਨਕਾਣਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਜਨਮਸਥਾਨ ਸਮੇਤ 9 ਗੁਰਦਵਾਰੇ ਨੇ ਅਤੇ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਸਿੱਖ ਮੱਤ ਦੇ ਬਾਣੀ ਬਾਬਾ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੀ ਜਨਮ ਥਾਂ ਵੀ ਹੈ। ਨਨਕਾਣਾ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਹਰ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਬਾਬਾ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਵਾਕਿਆਂ ਨਾਲ਼ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਥਾਂ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖੀ
ਅਮਰਤਿਆ ਸੇਨ
ਅਮਰਤਿਆ ਸੇਨ (ਜਨਮ:3 ਨਵੰਬਰ 1933) ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ 1998 ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਪ੍ਰਾਈਜ਼ ਇਨ ਇਕਨਾਮਿਕਸ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹੁਣ ਉਹ ਹਾਰਵਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਧਿਆਪਕ ਹਨ। ਉਹ ਜਾਦਵਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਦਿੱਲੀ ਸਕੂਲ ਆਫ ਇਕਾਨਾਮਿਕਸ ਅਤੇ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਧਿਆਪਕ ਰਹੇ ਹਨ। ਸੇਨ ਨੇ ਐਮ ਆਈ ਟੀ, ਸਟੈਨਫੋਰਡ, ਬਰਕਲੇ ਅਤੇ ਕਾਰਨੇਲ ਵਿਸ਼ਵਵਿਦਿਆਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਅਧਿਆਪਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਸੇਨ ਨੂੰ ਬਹੁਤੀ ਪ੍ਰਸਿਧੀ ਅਕਾਲ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਾਰਨ ਮਿਲੀ, ਜਿਸਦਾ ਫਾਇਦਾ ਅਨਾਜ ਦੀ ਅਸਲ ਜਾਂ ਸੰਭਾਵੀ ਥੁੜ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਲਈ ਵਿਵਹਾਰਿਕ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਸੂਚਕ ਅੰਕ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਅਮਰਤਿਆ ਸੇਨ ਦਾ ਜਨਮ ਸ਼ਾਂਤੀਨਿਕੇਤਨ, ਬੰਗਾਲ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਬੈਦਿਆ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਨੇ ਅਮਰਤਿਆ ਸੇਨ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ (ਬੰਗਾਲੀ: অমর্ত্য, ਰੋਮਨਾਈਜ਼ਡ: ômorto, lit. 'ਅਮਰ ਜਾਂ ਸਵਰਗੀ')।ਸੇਨ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾੜੀ ਅਤੇ ਮਾਨਿਕਗੰਜ, ਢਾਕਾ, ਦੋਵੇਂ ਮੌਜੂਦਾ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਆਸ਼ੂਤੋਸ਼ ਸੇਨ ਢਾਕਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਅਤੇ ਫਿਰ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਪਬਲਿਕ ਸਰਵਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਸਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1933
ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਦੀ ਬੋਲੀ ਜਾਂ ਪੁਰਾਣੀ ਬੋਲੀ
"'ਪੁਰਾਣੀ ਪੰਜਾਬੀ ਅਥਵਾ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਦੀ ਬੋਲੀ "' ਪੁਰਾਣੀ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਆਰੰਭ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਤੋ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਤਕ ਹੁੰਦੀ ਰਹੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋ ਬਿਨਾਂ ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਭਗਤਾਂ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਵਰਤਿਆ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾ ਦੀ ਇਹ ਕਮਾਲ ਹੈ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਰੀਬ ਸਾਰੀ ਬਾਣੀ ਪੰਜਾਬੀ ਉਪ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰਚੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਉਚਾਰਨ ਦੇ ਸਾਰਿਆਂ ਮੁੱਖ ਅਸੂਲਾਂ ਨੂੰ ਨਿਭਾਇਆ।ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਆਚਰਣ, ਜੁਬਾਨ, ਵਰਤਾਰਾ, ਸਟੈਂਡਰਡ ਆਦਰਸ਼ਕ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਜਾਪਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਅਜਿਹਾ ਸਾਹਿਤ ਰਚਿਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸਾਡੀ ਭਾਸ਼ਾ ਏਨੀ ਉਨਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ।ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਬਾਣੀ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਤੇ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਏਨੀ ਨਿਪੁੰਨ ਤੇ ਕੇਰੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਅਮੀਰੀ ਤੇ ਛੰਦ ਵੰਨਗੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਇਹ ਸਿੱਟਾ ਕੱਢਣੋ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਕਿ ਬਾਵਜੂਦ ਬਹੁਤੇ ਲਿਖਤੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਅਪਰਾਪਤੀ ਦੇ,ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਜੇ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਘਟੋਂ ਘਟ ਪੰਜ ਸੌ ਢ ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀ ਜਰੂਰ ਹੈ।ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬਹੁ -ਰੰਗੀ ਹੈ।ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਈ ਉਪ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਜੋ ਪੰਜਾਬੀ ਹੈ ਉਸ ਉਤੇ ਹਿੰਦਵੀ ਦੀ ਰੰਗਣ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਸ਼ਬਦ ਵੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ,ਜਿਹੜੇ ਪੰਦਰਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਨਾਲ ਰੁਲਦੇ ਹਨ,ਪਰੰਤੂ ਉਹਨਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਉਤੇ ਵੀ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਦਾ ਰੰਗ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਾਣੀ ਨਿਸਚਿਤ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਚਿਰ ਪਹਿਲਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਸਾਹਿਤ ਕਾਫੀ ਉਨਤੀ ਕਰ ਚੁਕਿਆ ਸੀ। ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਆਪਣਾ ਉਚਾਰਨ ਪਰਬੰਧ ਤੇ ਵਿਆਕਰਣ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਤੋ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆ ਚੁਕਿਆ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਉਤੇ ਹਿੰਦਵੀ ਦੀ ਰੰਗਣ ਜਰੂਰ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਸੰਕੇਤਕ ਸੁਭਾਅ, ਸੰਜੋਗਾਤਮਕ ਲੱਛਣ, ਦਾ,ਦੇ,ਦੀ ਨੂੰ, ਦੀ ਬਜਾਏ ਕਾ,ਕੇ,ਕਉ, ਸਿਉਂ, ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦਵੀ, ਹੋਰ ਭਾਸ਼ਾਈ ਉਪ -ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਰੰਗਣ ਹੈ,ਤਾਂ ਵੀ ਅਸੀਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਹੀ ਹੀ ਮੰਨਦੇ ਹਾਂ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਮਤਿ ਕਾਵਿ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤ
ਐਲੋਪੀਸੀਆ ਐਰੀਆਟਾ
ਐਲੋਪੀਸੀਆ ਐਰੀਆਟਾ ਨੂੰ ਸਪਾਟ ਗੰਜੇਪਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਅੋਟੋਇਮੁਉਨ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੇ ਕੁਝ ਜਾਂ ਸਾਰੇ ਵਾਲ ਤੱਕ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਵਾਲ ਖੋਪੜੀ ਤੋ ਖਤਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀ ਪਛਾਣ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਆਪਣੇ ਹੀ ਟਿਸ਼ੂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰਨ ਲਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਅਕਸਰ ਇਹ ਖੋਪੜੀ 'ਤੇ ਗੰਜੇ ਚਟਾਕ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਅ ਵਿਚ. 1-2 % ਕੇਸ ਦੇ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਹਾਲਤ ਪੂਰੇ ਖੋਪੜੀ (ਐਲੋਪਿਕਾ ਟੋਟਲੀਸ) ਤੱਕ ਫੈਲ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾ ਸਾਰੀ ਹੀ ਐਪੀਡਰਿਮਸ ਤੇ (ਐਲੋਪਿਕਾ ਯੁਨੀਵਰਸਲ). ਇੰਞ ਤਰਾ ਦੇ ਐਲੋਪੀਸੀਆ ਐਰੀਆਟਾ ਹਾਲਾਤ ਤੇ ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ ਹੋਰ ਜਾਤੀ (ਸਪੀਸੀਜ਼) ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਾਪਰ ਸਕਦੇ ਹਨ.
ਵਰਗੀਕਰ
ਐਲੋਪੈਸਿਕ ਟੋਟਲੀਸ ਅਤੇ ਯੁਨੀਵਰਸਲ ਬਹੁਤ ਵਿਰਲੇ ਹਨ।
ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਲੱਛਣ
ਐਲੋਪੀਸੀਆ ਐਰੀਆਟਾ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਆਮ ਲੱਛਣ ਛੋਟੇ ਗੰਜਾ ਪੈਚ ਹਨ ਅਤੇ ਹੇਠਾ ਦੀ ਅਧੀਨ ਚਮੜੀ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਹ ਲੱਗਭਗ ਆਮ ਚਮੜੀ ਦੀ ਤਰਾ ਦਿੱਸਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੈਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਆਕਾਰ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ, ਸਭ ਗੋਲ ਜਾ ਓਵਲ ਆਕਾਰ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਐਲੋਪੀਸੀਆ ਐਰੀਆਟਾ ਅਕਸਰ ਖੋਪੜੀ ਅਤੇ ਦਾੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸਰੀਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਾਲ - ਫਲਦਾਰ ਹਿੱਸੇ ਤੇ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵੱਖ ਵੱਖ ਚਮੜੀ ਖੇਤਰ ਵੀ ਉਸੇ ਵੇਲੇ 'ਤੇ ਵਾਲ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਅਤੇ ਦੁਆਰਾ ਉਗ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਬਿਮਾਰੀ ਇੱਕ ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਬੰਦ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਸਥਾਈ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਵਾਲਾਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਚਕਿਤ ਜ ਦੁਖਦਾਈ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਵਾਲ ਵਾਰੀ ਵਾਰੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਉੱਤੇ ਬਾਹਰ ਡਿੱਗ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਵਾਲਾਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਖੋਪੜੀ ਦੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਵਾਪਰਨ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਹੋਰ ਵੱਧ ਕੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਹੈਰਾਨੀਵਾਚਕ ਬਿੰਦੂ ਵਾਲ, ਕੰਢਾ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਦੇ ਨਾਲ ਤੰਗ ਅਧਾਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਗੁਣ ' ਹੈਰਾਨੀਵਾਚਕ ਬਿੰਦੂ "ਦਿੱਖ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਾਲ ਬਾਹਰ ਖਿੱਚ ਹੈ, ਕੁਝ ਹੋਰ ਵੀ ਬਾਹਰ ਆ ਜਾਦੇ ਹਨ।
ਥੀਸੈਨ-ਬੋਰਨੇਮੀਸਾ ਅਜਾਇਬਘਰ
ਥਿੱਸਨ-ਬੋਰਨੇਮਿਜ਼ਾ (ਸਪੇਨੀ: Museo Thyssen-Bornemisza, ਇਸ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਤੇ) ਮੈਡਰਿਡ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਅਜਾਇਬਘਰ ਹੈ। ਇਹ ਪਰਾਦੋ ਅਜਾਇਬਘਰ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਕਲਾ ਦੀ ਸੁਨਹਿਰੀ ਤਿੱਕੜੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਰਾਦੋ ਅਤੇ ਰੀਨਾ ਸੋਫੀਆ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਜਾਇਬਘਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।
16,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਚਿੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਇਹ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਜਾਇਬਘਰ ਸੀ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰੌਇਲ ਕਲੈਕਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਇਹ ਕਲੈਕਸ਼ਨ 1920ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀਨਰਿਕ, ਬੈਰਨ ਥਿੱਸਨ-ਬੋਰਨੇਮਿਜ਼ਾ ਦ ਕਾਜ਼ੋਂ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਕਲੈਕਸ਼ਨ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1992 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕਲਾ ਅਜਾਇਬਘਰ
ਚੰਦੇ
ਰਜਾਈਆਂ ਤੇ ਗਦੈਲਿਆਂ ਦੇ ਉਪਰਲੇ ਤੇ ਹੇਠਲੇ ਪਾਸੇ ਲੱਗੇ ਲੱਗੇ ਦੋ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨੂੰ ਚੰਦਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਛਾੜ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਰੇ ਕੱਪੜੇ ਖੱਦਰ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਚੰਦੇ ਵੀ ਖੱਦਰ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਰਜਾਈਆਂ ਦੇ ਚੰਦਿਆਂ ਦਾ ਉਪਰਲਾ ਕੱਪੜਾ ਛਾਪਿਆ/ਠੇਕਿਆ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਹੇਠਲਾ ਕੱਪੜਾ ਸਾਫ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਕਿਉਂ ਜੋ ਰਜਾਈ ਜਦ ਉਪਰ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਹੇਠਲਾ ਹਿੱਸਾ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਗਦੈਲਿਆਂ ਦੇ ਚੰਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਛਾਪੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਛਾਪਿਆਂ ਦਾ ਕੰਮ ਬੜੇ ਕਸਬਿਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਛਾਪੇ ਵਾਲਿਆਂ ਕੋਲ ਠੱਪੇ ਬਣੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਲੋਕ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਰਜਾਈਆਂ ਗਦੈਲਿਆਂ ਦੇ ਚੰਦੇ ਛਪਵਾ ਲਿਆਉਂਦੇ ਸਨ। ਹੁਣ ਮਸ਼ੀਨੀ/ਮਿੱਲਾਂ ਦੇ ਬਣੇ ਬਣਾਏ ਚੰਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿਚੋਂ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਰਜਾਈਆਂ ਅਤੇ ਗਦੈਲਿਆਂ ਦੇ ਚੰਦਿਆਂ ਦਾ ਹੱਥੀਂ ਛਾਪਣ/ਠੇਕਣ ਦਾ ਕੰਮ ਬਿਲਕੁਲ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਲੈੱਸਲੀ ਅਡਵਿਨ
ਲੈੱਸਲੀ ਅਡਵਿਨ  ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ। ਉਹਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਧੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮ ਤੇ ਵੈਸਟ ਇਜ਼ ਵੈਸਟ ਅਤੇ ਈਸਟ ਇਜ਼ ਈਸਟ ਬਣਾਈਆਂ, ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਤੇ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਅਲੈਕਸੀ ਨਿਕੋਲਾਏਵਿਚ ਤਾਲਸਤਾਏ
ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਅਸਧਾਰਨ ਸਟੇਟ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ "ਬਿਨਾਂ ਵਾਜਬ ਸ਼ੱਕ" ਦੇ ਜਰਮਨ ਕਾਬਜਾਂ ਦੁਆਰਾ ਗੈਸ ਵੈਨਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਤੌਰ ਤੌਰ ਤੇ ਖਤਮ ਕਰ ਦੇਣ ਦੀ ਗੱਲ ਪੱਕੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਸਤਾਵਰੋਪੋਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਤਿਆਚਾਰਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਸੋਵੀਅਤ ਵਕੀਲਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਾਜ਼ੀ ਜੰਗੀ ਅਪਰਾਧੀਆਂ ਦੇ ਨਿਊਰੇਮਬਰਗ ਟਰਾਇਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਲੈੱਸਲੀ ਅਡਵਿਨ
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਸਾਵਯੋਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਯੂਰਪੀ ਯਹੂਦੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਸ ਦੀ ਜੜ੍ਹਾਂ ਇੰਗਲੈਂਡ, ਜਰਮਨੀ ਅਤੇ ਲਿਥੁਆਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਨ। ਤਕਰੀਬਨ ਨੌਂ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਚਲੀ ਗਈ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਗਲੇ ਦਸ ਸਾਲ ਬਿਤਾਏ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਪੇ ਧਾਰਮਿਕ ਯਹੂਦੀ ਸਨ, ਪਰ ਲਗਭਗ ਤੇਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਯਹੂਦੀ ਧਰਮ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਬਗਾਵਤ ਕੀਤੀ, ਖ਼ਾਸਕਰ ਸਵੇਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਰਚਿਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੁਆਰਾ “ਮੈਂ ਰੱਬ ਦਾ ਸ਼ੁਕਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਸਨੇ ਮੈਨੂੰ ਔਰਤ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ” ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਅਲੈਕਸੀ ਨਿਕੋਲਾਏਵਿਚ ਤਾਲਸਤਾਏ
ਮਾਪੇ
ਅਲੈਕਸੀ ਕਾਉਂਟ ਨਿਕੋਲੇ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰੋਵਿਚ ਤਾਲਸਤਾਏ (1849-1900) ਅਤੇ ਐਲੇਗਜ਼ੈਂਡਰ ਲਿਓਨਤੀਏਵਨਾ ਤੁਰਗਨੇਵਾ (1854-1906) ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦਸੰਬਰਵਾਦੀ ਨਿਕੋਲੇ ਤੁਰਗੇਨੇਵ ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਣਜੀ ਅਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰੂਸੀ ਲੇਖਕ ਇਵਾਨ ਤੁਰਗਨੇਵ ਦੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਰੂਸੀ ਕੁਲੀਨਾਂ ਦੇ ਤਾਲਸਤਾਏ ਪਰਵਾਰ ਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਲਿਓ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦਾ ਦੂਰ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਸੀ। ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਨਿਕੋਲਾਈ ਤਾਲਸਤਾਏ, ਇੱਕ ਦੂਰ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ: ਅਲੈਕਸੀ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦੇ ਜਨਮ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਅਲੇਕਸੀ ਕਾਂਸਤਾਂਤੀਨੋਵਿਚ, ਮਹਾਨ ਗੀਤ ਕਵੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਮਿਲਦੇ-ਜੁਲਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਐਸ਼ੀ-ਘੋੜ-ਸਵਾਰ ਫ਼ੌਜੀ ਅਫਸਰ ਸੀ, ਜਿਸਦੀਆਂ ਭਿਆਨਕ ਜ਼ਿਆਦਤੀਆਂ ਉਸ ਦੇ ਹੁਸਾਰ ਸਾਥੀਆਂ ਲਈ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਸਾਬਤ ਹੋਈਆਂ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਰੈਜਮੈਂਟ ਅਤੇ ਦੋ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਸੀ ਅਤੇ ਸਮਰਾ, ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਾਗੀਰ ਤੇ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉੱਥੇ ਉਸ ਦੀ ਅਲੈਗਜੈਂਡਰਾ ਲੀਓਤੀਏਵਨਾ ਤੁਰਗਰਨੇਵ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਹ ਇੱਕ ਚੰਗੇ ਪਰ ਘੱਟ ਸਾਧਨਾਂ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਾਦਿਲ ਕੁੜੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਉਸ ਤੋਂ ਦੋ ਪੁੱਤਰ, ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਅਤੇ ਮਸਤੀਸਲਾਵ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਐਲੀਜਾਬੈਥ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਪਰ ਤਾਲਸਤਾਈਆਂ ਦੇ ਅਵਾਰਾ ਖੂਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੌਜੂਦਾ ਘਰੇਲੂ ਇਕਸੁਰਤਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ। ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੁਸਾਰ ਨੂੰ ਸਮਰਾ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਦੀ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ ਲਈ ਕੋਸਤਰੋਮਾ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਉਸਦੀ ਵਾਪਸੀ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਸੰਗੀ-ਕੁਲੀਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਡੂਅਲ ਲਈ ਭੜਕਾ ਕੇ ਜਸ਼ਨਮਨਾਇਆ। ਐਲੇਗਜ਼ੈਂਡਰਾ ਅਲੈਕਸੀ ਅਪੋਲੋਨੋਵਿਚ ਬੋਸਤਰੋਮ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਉਲਝ ਗਈ। ਮਈ 1882 ਵਿਚ, ਆਪਣੇ ਚੌਥੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਨਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੀ ਗਰਭਵਤੀ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ। ਕਾਉਂਟ ਨੇ ਬੋਸਤਰੋਮ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰਿਵਾਲਵਰ ਨਾਲ ਧਮਕਾਇਆ ਪਰ ਅਦਾਲਤਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਧਾਰਮਿਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤਕ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਤਲਾਕ ਦੇ ਦਿੱਤਾ, ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਦੋਸ਼ੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਲਈ, ਅਲੇਗਜੈਂਡਰਾ ਨੂੰ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋਣਾ ਪਿਆ ਕਿ ਇਹ ਬੋਸਤਰੋਮ ਦਾ ਬੱਚਾ ਸੀ। ਸਮਾਜ ਨੇ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤਕ ਕਿ, ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਤਕ, ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਛੇਕ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਦੇ ਨਾਲ ਨਿਕੋਲਾਏਵਕ ਚਲੀ ਗਈ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਇੱਕ ਮਾਮੂਲੀ ਸਰਕਾਰੀ ਅਹੁਦੇ ਤੇ ਨੌਕਰੀ ਕਰਦਾ ਸੀ। right|thumb|226x226px
ਲੈੱਸਲੀ ਅਡਵਿਨ
ਕੈਰੀਅਰ
ਅਡਵਿਨ ਦੇ ਪਿਤਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਬਣੇ, ਉਸ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਥਿਏਟਰ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ; ਉਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਹੀ ਉਸ ਨਾਲ ਬਲਾਤਕਾਰ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਇਸ ਤੱਥ ਬਾਰੇ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਕੇਪ ਟਾਊਨ ਦੇ ਸਪੇਸ ਥਿਏਟਰ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਦੋ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ (‘ਬਹੁ-ਸਭਿਆਚਾਰਕ’) ਥਿਏਟਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਡਚੇਸ ਆਫ਼ ਮਾਲਫੀ ਅਤੇ ਸਟੀਫਨ ਪੋਲੀਆਕੌਫ ਦੇ ਹਿੱਟਿੰਗ ਟਾਊਨ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਰਹੀ ਸੀ। 'ਵਾਈਟ-ਔਨਲੀ' ਵਾਲੇ ਥਿਏਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਿਆਂ, ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਸੀਮਤ ਸਨ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ 21 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ 'ਚ ਲੰਡਨ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਥੇ ਉਸ ਨੇ ਰਾਇਲ ਕੋਰਟ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਥਿਏਟਰ, ਰਾਇਲ ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰ ਕੰਪਨੀ ਅਤੇ ਚੀਕ ਬਾਈ ਜੌਲ, ਲੇਡੀ ਮੈਕਬੈਥ, ਜ਼ਲਾਮੀਆ ਦੇ ਮੇਅਰ ਵਿੱਚ ਇਸੋਬਲ, ਚੇਖੋਵ ਦੀ "ਥ੍ਰੀ ਸਿਸਟਰਜ਼" ਵਿੱਚ ਮਾਸ਼ਾ, ਏ ਡੌਲਜ਼ ਹਾਊਸ ਵਿੱਚ ਨੋਰਾ ਵਰਗੇ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਏ। ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੇ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਦਿ ਮਰਚੈਂਟ ਆਫ਼ ਵੇਨਿਸ (1980) ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ।
ਅਲੈਕਸੀ ਨਿਕੋਲਾਏਵਿਚ ਤਾਲਸਤਾਏ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ
ਰੂਸੀ ਅਮੀਰਸ਼ਾਹੀ ਅਤੇ ਚਰਚ ਦੋਨਾਂ ਵਲੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਅਲੇਸੇਈ ਬੋਸਤਰੋਮ ਅਤੇ ਅਲੈਗਜੈਂਡਰਾ ਤਾਲਸਤਾਏ ਨੇ ਅਲੈਕਸੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੱਕੇ ਨਾਸਤਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਾਸ਼ਾਹੀ-ਵਿਰੋਧੀ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਪਾਲਿਆ। ਅਲੈਕਸੀ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ ਅਤੇ ਪਲੈਖਾਨੋਵ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਦੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਸਨ। ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਉਹ ਅਧਿਕਾਰਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਾਉਂਟ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤੇਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ, ਅਲੈਕਸੀ ਬੋਸਤਰੋਮ ਦੇ ਨਾਂ ਹੇਠ ਜੀਵਿਆਸੀ ਅਤੇ ਕਦੇ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਅਲੈਕਸੀ ਬੋਸਤਰੋਮ ਉਸਦਾ ਬਾਇਓਲੋਜੀਕਲ ਪਿਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਸੱਚਾਈ ਪਤਾ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਉਹ ਅਲੈਕਸੀ ਬੋਸਤਰੋਮ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਸਲ ਪਿਤਾ ਸਮਝਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਾਉੰਟ ਨਿਕੋਲਾਈ ਤਾਲਸਤਾਏ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਲੈੱਸਲੀ ਅਡਵਿਨ
ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ
ਲੈਸਲੀ ਅਡਵਿਨ ਨੂੰ ਹੇਠ ਦਿੱਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਨਮਾਨ ਮਿਲੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਮਿਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ:
ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਅਸਾਈਨਮੈਂਟ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਤਾਂ ਅਡਵਿਨ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀ ਔਰਤ ਮਹੀਨਾ 2015 ਦੌਰਾਨ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਿਤ ਸਫ਼ੇ
ਕਾਮਧੇਨੂ
ਕਾਮਧੇਨੂ (Sanskrit, कामधेनु, Kāmadhenu) ਇੱਕ ਗਊ ਮਾਤਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੁਰਭੀ (सुरभि, Surabhī) ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਹੈ, ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਵਰਣਿਤ ਬ੍ਰਹਮ ਮੋਰੇਨੋ-ਦੇਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਗਾਵਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈ। ਕਾਮਧੇਨੁ ਨੂੰ ਗਾਇਤਰੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਵਰਗੀ ਗਊ ਵਜੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਚਮਤਕਾਰੀ "ਸਾਰੀਆਂ ਗਊਆਂ" ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਮੁਤਾਬਿਕ ਆਪਣੀ ਮਲਕੀਅਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਅਕਸਰ ਹੋਰ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਵਜੋਂ ਵੀ ਦਰਸਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮੂਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਚਿੱਟੀ ਗਊ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਔਰਤ ਦਾ ਸਿਰ ਅਤੇ ਛਾਤੀਆਂ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਖੰਭ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੋਰ ਦੀ ਪੂਛ ਜਾਂ ਇੱਕ ਚਿੱਟੀ ਗਊ ਵਜੋਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਦੇਵਤੇ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਸਾਰੀਆਂ ਗਾਵਾਂ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਪੂਜਨੀਕ ਹਨ ਜੋ ਕਾਮਧੇਨੂ ਦੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਾਮਧੇਨੂ ਨੂੰ ਦੇਵੀ ਵਜੋਂ ਸੁਤੰਤਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੂਜਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਮੰਦਰ ਉਸ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ; ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਇ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਗਊਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਨਿਰੁਕਤੀ
ਕਾਮਧੇਨੂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਸਹੀ ਨਾਮ ਸੁਰਭੀ ਜਾਂ ਸ਼ੁਰਭੀ ਨਾਲ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਆਮ ਗਊ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਜੈਕਾਬੀ ਨੇ ਸੁਰਭੀ ਨਾਮ ਨੂੰ "ਖੁਸ਼ਬੂਦਾਰ" ਮੰਨਿਆ - ਇਹ ਗਊਆਂ ਦੀ ਅਜੀਬ ਗੰਧ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਮੋਨੀਅਰ ਵਿਲੀਅਮਜ਼ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ – ਇੰਗਲਿਸ਼ ਡਿਕਸ਼ਨਰੀ (1899) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੁਰਭੀ ਦਾ ਅਰਥ ਖੁਸ਼ਬੂਦਾਰ, ਮਨਮੋਹਕ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਗਊ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਗਊ ਕਾਮਧੇਨੁ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਮੈਤ੍ਰਿਕਾ ("ਮਾਂ") ਦੇਵੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਾਮਧੇਨੁ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੋਰ ਉਚਿਤ ਨਾਮ ਸਬਲਾ (" ਧੁੰਦਲਾ ਇੱਕ") ਅਤੇ ਕਪਿਲਾ ("ਲਾਲ ਇੱਕ") ਹਨ।
ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸ਼ਨ ਪਰਵ ਵਿਚ, ਸ਼ਿਵ ਦੇਵਤੇ, ਸੁਰਭੀ ਉੱਤੇ ਸਰਾਪ ਪਾਉਣ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਸਰਾਪ ਨੂੰ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ: ਇੱਕ ਵਾਰ, ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇਵਤਾ ਉੱਤਮ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜ ਰਹੇ ਸਨ, ਇੱਕ ਅਗਨੀ ਥੰਮ ਲਿੰਗ (ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ) - ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੱਗੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ। ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਜਿਸਨੇ ਵੀ ਇਸ ਥੰਮ੍ਹ ਦਾ ਅੰਤ ਪਾਇਆ ਉਹ ਉੱਤਮ ਸੀ. ਬ੍ਰਹਮਾ ਥੰਮ੍ਹ ਦੇ ਸਿਖਰ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਅਸਮਾਨ ਵੱਲ ਭੱਜਿਆ, ਪਰ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ. ਇਸ ਲਈ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਸੁਰਭੀ ਨੂੰ (ਕੁਝ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਵਿਚ, ਸੁਰਭੀ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ) ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੂੰ ਝੂਠੀ ਗਵਾਹੀ ਦੇਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ ਕਿ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਲਿੰਗ ਦੇ ਸਿਖਰ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਸੀ; ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਸੁਰਭੀ ਨੂੰ ਸਰਾਪ ਦੇ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਤਾਂ ਜੋ ਉਸਦੀ ਗੰਦੀ ਸੰਤਾਨ ਨੂੰ ਅਪਵਿੱਤਰ ਪਦਾਰਥ ਖਾਣੇ ਪੈਣ. ਇਹ ਕਿੱਸਾ ਸਕੰਦ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ.
ਪੂਜਾ
ਕੁਝ ਮੰਦਰਾਂ ਅਤੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਮਧੇਨੂ ਦੇ ਚਿੱਤਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ. ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਪੂਜਾ ਪੰਥ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਕੋਲ ਕੋਈ ਮੰਦਿਰ ਨਹੀਂ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਮੁੱਖ ਦੇਵਤਾ ਵਜੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੋਨੀਅਰ-ਵਿਲੀਅਮਜ਼ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿਚ: "ਇਹ ਇੱਕ ਜੀਵਿਤ ਜਾਨਵਰ (ਗਾਂ) ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਸਦਾ ਪੂਜਾ ਦਾ ਮਨੋਰਥ ਹੈ।"
ਨੋਟਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਦੇਵੀਆਂ
ਮਿਰਜਾ ਪੱਤੀ ਨਮੋਲ
ਮਿਰਜਾ ਪੱਤੀ ਨਮੋਲ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸੁਨਾਮ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮਲੇਸ਼ੀਅਨ ਕਲਾ
ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਮਲੇਸ਼ੀਅਨ ਕਲਾ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਲੇਈ ਕਲਾ ਅਤੇ ਬੋਰਨੀਅਨ ਕਲਾ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੈ, ਇਹ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬਰੂਨਿਅਨ, ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆਈ ਅਤੇ ਸਿੰਗਾਪੁਰੀ ਕਲਾ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਮਿਲਦੀ ਜੁਲਦੀ ਹੈ। ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਕਲਾ ਦੀ ਇੱਕ ਲੰਮੀ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ, ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਕਲਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਜੋ ਕਿ ਮਲੇਈ ਸਲਤਨਤਾਂ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਹੈ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਚੀਨੀ ਕਲਾ, ਭਾਰਤੀ ਕਲਾ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮੀ ਕਲਾਵਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਰਹੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਅੱਜ ਦੇ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਦੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਵਿੱਚ ਚੀਨੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਮੌਜੂਦ ਵੀ ਹੈ।
ਬਸਤੀਵਾਦ ਨੇ ਹੋਰ ਕਲਾ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਲਿਆਂਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਨਾਚ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ। ਇਸ ਯੁੱਗ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਪੁਰਤਗਾਲੀ, ਡੱਚ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕਲਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਲਾਇਆ ਅਤੇ ਬੋਰਨੀਓ ਦੇ ਕਈ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਕਸਬਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੇਨਾਂਗ, ਮਲਕਾ, ਕੁਆਲਾਲੰਪੁਰ, ਕੁਚਿੰਗ ਅਤੇ ਜੇਸਲਟਨ ਵਿੱਚ ਫੈਸ਼ਨ ਅਤੇ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ। ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਦੀ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਕਲਾ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਦੇ ਓਰੰਗ ਅਸਲੀ ਅਤੇ ਸਾਰਾਵਾਕ ਅਤੇ ਸਬਾਹ ਵਿੱਚ ਕਈ ਨਸਲੀ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਉਂਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ, ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਅਤੇ ਉੱਨਤ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ, ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਦੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੀ ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜ੍ਹੀ ਰਵਾਇਤੀ ਸਮੱਗਰੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲੱਕੜ, ਧਾਤੂਆਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਤੋਂ ਹਟ ਗਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਲਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਨੀਮੇਸ਼ਨ, ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ, ਪੇਂਟਿੰਗ, ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਮੂਰਤੀ, ਅਤੇ ਗਲੀ ਕਲਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਭਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਲਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਨੂੰ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਦੀਆਂ ਰਵਾਇਤੀ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਦੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ
ਮਲੇਸ਼ੀਅਨ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੀਨੀ, ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ, ਲੱਕੜ ਸਾਰੀਆਂ ਮਲੇਸ਼ੀਅਨ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਇਮਾਰਤਾਂ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਮੱਗਰੀ ਸੀ ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੱਥਰ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਵੀ ਲੱਭੇ ਗਏ ਸਨ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮਲੇਈ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਧਾਰਮਿਕ ਕੰਪਲੈਕਸਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਕਈ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੌਰਾਨ, ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਮਲੇਸ਼ੀਅਨ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਦੱਖਣ ਤੋਂ ਬੁਗਿਨੀਜ਼ ਅਤੇ ਜਾਵਾਨੀਜ਼, ਉੱਤਰ ਤੋਂ ਇਸਲਾਮੀ, ਸਿਆਮੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ, ਪੱਛਮ ਤੋਂ ਪੁਰਤਗਾਲੀ, ਡੱਚ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼, ਏਚਨੀਜ਼ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਤੋਂ ਦੱਖਣੀ ਚੀਨੀ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪੱਕਾ ਕਲਾਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਪੱਕਾ ਕਲਾਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦੀ ਹਲਕਾ ਨੰ 109 ਹੈ ਹੁਣ ਇਸ ਹਲਕੇ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ ਬਠਿੰਡਾ ਦਿਹਾਤੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਕਰ ਦਿਤਾ ਹੈ।
ਹੋਰ ਦੇਖੋ
ਬਠਿੰਡਾ ਦਿਹਾਤੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ
ਪਾਂਡਾ
thumb ਭਾਲੂ ਦੀ ਨਸਲ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਜੀਵ ਪਾਂਡਾ ਹੈ ਜੋ ਮੱਧ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਸਲ ਹੁਣ ਲੁਪਤ ਹੋਣ ਕਿਨਾਰੇ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆਈ ਜਾਨਵਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਨਵਰ
ਕਾਠਗੜ੍ਹ
ਕਾਠਗੜ੍ਹ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਜਾਹਨ ਰੀਡ (ਪੱਤਰਕਾਰ)
ਜਾਹਨ ਸਿਲਾਸ "ਜੈਕ" ਰੀਡ (22 ਅਕਤੂਬਰ 1887 – 17 ਅਕਤੂਬਰ 1920) ਅਮਰੀਕੀ ਪੱਤਰਕਾਰ, ਕਵੀ, ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਐਕਟਿਵਿਸਟ, ਅਕਤੂਬਰ ਇਨਕਲਾਬ ਦੇ ਆਪਣੇ ਅੱਖੀਂ ਡਿਠੇ ਹਾਲ ਨੂੰ, ਦਸ ਦਿਨ ਜਿਨਾਂ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਹਿਲਾ ਦਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕਲਮਬੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਉਹ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਲੂਈਸ ਬ੍ਰਿਯਾਂਤ ਨਾਲ ਵਿਆਹਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਰੀਡ ਦੀ 1920 ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਕਰੈਮਲਿਨ ਵਾਲ ਕਬਰਸਤਾਨ ਵਿਖੇ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ, ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਦੋ ਅਮਰੀਕਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸਤਿਕਾਰ ਮਿਲਿਆ, ਦੂਜਾ ਅਮਰੀਕਨ ਸੀ ਬਿੱਲ ਹੇਵੁਡ, ਜੋ ਲੇਬਰ ਆਰਗੇਨਾਈਜਰ ਸੀ।
ਕਾਠਗੜ੍ਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਜਾਹਨ ਰੀਡ (ਪੱਤਰਕਾਰ)
ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਜਾਹਨ ਰੀਡ ਦਾ ਜਨਮ 22 ਅਕਤੂਬਰ, 1887 ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਨਾਨੀ ਦੀ ਹਵੇਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਕਤੂਬਰ ਇਨਕਲਾਬ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਪੱਤਰਕਾਰ
ਲਾਲਟੂ
ਹਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ, ਲਾਲਟੂ (10 ਦਸੰਬਰ 1957, ਕੋਲਕਾਤਾ) ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਕਵੀ, ਅਨੁਵਾਦਕ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ।
ਸੰਪਾਦਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1957
ਟਿੱਬੀ ਰਵਿਦਾਸਪੁਰਾ
ਟਿੱਬੀ ਰਵਿਦਾਸਪੁਰਾ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸੁਨਾਮ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
24 ਅਪ੍ਰੈਲ
24 ਅਪ੍ਰੈਲ ਗ੍ਰੈਗਰੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਸਾਲ ਦਾ 114ਵਾਂ (ਲੀਪ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 115ਵਾਂ) ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸਾਲ ਦੇ 251 ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਹਨ।
ਵਾਕਿਆ
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੰਚਾਇਤੀ ਰਾਜ ਦਿਵਸ
ਦਿਹਾਂਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਪ੍ਰੈਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ ਦੇ ਦਿਨ
ਚੰਦਰਵਦਨ ਮਹਿਤਾ
ਚੰਦਰਵਦਨ ਚਿਮਨਲਾਲ ਮਹਿਤਾ (6 ਅਪ੍ਰੈਲ 1901 - 4 ਮਈ 1991), ਸੀ ਸੀ ਮਹਿਤਾ ਜਾਂ ਚੰਨ ਜਾਂ ਚੀ. ਮਹਿਤਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਇੱਕ ਗੁਜਰਾਤੀ ਨਾਟਕਕਾਰ, ਥੀਏਟਰ ਆਲੋਚਕ, ਜੀਵਨੀਕਾਰ, ਕਵੀ, ਕਹਾਣੀ ਲੇਖਕ, ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀਕਾਰ, ਯਾਤਰਾ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਕ ਸੀ। ਉਹ ਵਡੋਦਰਾ, ਗੁਜਰਾਤ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਸੀ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਚੰਦਰਵਦਨ ਮਹਿਤਾ ਦਾ ਜਨਮ 6 ਅਪ੍ਰੈਲ 1901 ਨੂੰ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ. ਉਸ ਦੀ ਮੁਢਲੀ ਵਿਦਿਆ ਵਡੋਦਰਾ ਅਤੇ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਉਸਨੇ 1919 ਵਿੱਚ ਦਸਵੀਂ ਪਾਸ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1924 ਵਿੱਚ ਐਲਫਿਨਸਟਨ ਕਾਲਜ, ਬੰਬੇ (ਹੁਣ ਮੁੰਬਈ) ਤੋਂ ਗੁਜਰਾਤੀ ਵਿੱਚ ਬੀ.ਏ. ਕਰ ;ਲਈ। 1928 ਵਿਚ, ਉਹ ਬਾਰਦੋਲੀ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਨੇ 1928 ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਨਵਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਸੰਪਾਦਕ ਨਿਯੁਕਤ ਵੀ ਹੋਇਆ। 1933 ਤੋਂ 1936 ਤਕ, ਉਸਨੇ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਨਿਊ ਏਰਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ।
ਉਹ 1938 ਵਿੱਚ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ (ਏਆਈਆਰ) -ਬੰਬੇ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ 1954 ਵਿੱਚ ਏਆਈਆਰ- ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਦਾ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਬਣਿਆ। ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਸਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ, ਕਈ ਰੇਡੀਓ ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਆਦਿ ਮਾਰਜਬਨ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਵਰਗੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਲਿਖੀਆਂ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ। ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਬੜੌਦਾ ਦੀ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਿਆਜੀਰਾਓ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿਦਿਆਪੀਠ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀ ਕਲਾ ਵਿਭਾਗਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਰਿਹਾ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਥੀਏਟਰ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬੜੌਦਾ ਦੀ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਿਆਜੀਰਾਓ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਡਿਪਲੋਮਾ ਅਤੇ ਡਿਗਰੀ ਕੋਰਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ। ਉਸਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਥੀਏਟਰ ਮੰਚਾਂ ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ।
ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ 1925 ਵਿੱਚ ਵਿਲਾਸ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ 1938 ਵਿੱਚ ਤਲਾਕ ਨਾਲ ਵੱਖ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ। 4 ਮਈ 1991 ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਕੰਮ
ਮਹਿਤਾ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਗੁਜਰਾਤੀ ਥੀਏਟਰ ਦਾ ਮੋਢੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਨਾਟਕ ਸਟੇਜਕ੍ਰਾਫਟ ਉੱਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੁਖਾਂਤ, ਕਾਮੇਡੀ, ਵਿਅੰਗ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਇਤਿਹਾਸਕ, ਸਮਾਜਿਕ, ਮਿਥਿਹਾਸਕ, ਜੀਵਨੀ ਨਾਟਕ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
1920 ਵਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਦੋ ਗ਼ੈਰ-ਲਿਖਤ ਇਕਬਚਨੀਆਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਜਿਸ ਨੇ ਹਲਚਲ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਉਸਨੇ ਮੁੰਬਈ ਗੁਜਰਾਤੀ ਨਾਟਕ ਮੰਡਲੀ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਇੱਕ ਨਾਟਕ, ਕਾਲਜ ਕੰਨਿਆ (ਕਾਲਜ ਦੀ ਕੁੜੀ, 1925) ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਚਿੱਤਰਣ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਰੋਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1991 ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1901
ਭੌਤਿਕੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਰੂਪਰੇਖਾ
ਅੱਗੇ ਦਿੱਤੀ ਰੂਪਰੇਖਾ ਭੌਤਿਕੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਇੱਕ ਸੰਖੇਪ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਤਿ ਪ੍ਰਸੰਗਿਕ ਮਾਰਗ-ਦਰਸ਼ਕ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਈ ਗਈ ਹੈ:
ਭੌਤਿਕੀ ਵਿਗਿਆਨ – ਕੁਦਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਉਹ ਸ਼ਾਖਾ ਜੋ ਗੈਰ-ਜੀਵਤ ਸਿਸਟਮਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਜੀਵਨ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਮੁੜ ਕੇ ਕਈ ਸ਼ਾਖਵਾਂ ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਹਰੇਕ ਨੂੰ ਇੱਕ ਭੌਤਿਕੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੱਦਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਕੱਠੀਆਂ ਨੂੰ ਭੌਤਿਕੀ ਵਿਗਿਆਨਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫੇਰ ਵੀ, ਸ਼ਬਦ ਭੌਤਿਕੀ ਨੇ ਇੱਕ ਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ, ਕੁੱਝ ਨਾ ਕੁੱਝ ਮਨਚਾਹਿਆ ਵਖਰੇਵਾਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਭੌਤਿਕੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਕਈ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਜੀਵ-ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਵਰਤਾਰੇ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਵੀ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਔਰਗੈਨਿਕ ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ ਵਰਗੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਦਾ ਵੀ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਭੌਤਿਕੀ ਵਿਗਿਆਨ
ਕਾਂਡਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ
ਕਾਂਡਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਸੀ। ਇਹ ਹਲਕਾ ਚਮੋਲੀ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿੱਤ ਸੀ। ਇਹ ਹਲਕਾ 2002 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰਾਖੰਡ (ਉਸ ਵੇਲੇ ਉੱਤਰਾਂਚਲ) ਦੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖ ਹੋਣ ਸਮੇਂ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਇਸਨੂੰ 2008 ਦੇ ਪਰਿਸੀਮਨ ਦੌਰਾਣ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਵਿਧਾਇਕ
ਇਸ ਹਲਕੇ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ।
ਸਿਲਿਸਲੇਵਾਰ
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ
ਰੇਈਨਾ ਸੋਫ਼ੀਆ ਕੌਮੀ ਕਲਾ ਕੇਂਦਰ ਅਜਾਇਬਘਰ
ਰੀਏਨੇ ਸੋਫੀਆ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਲਾ ਕੇਂਦਰ ਅਜਾਇਬਘਰ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਕਲਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਪੇਨ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਜਾਇਬਘਰ ਹੈ। 1978 ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਬੀਏਨ ਦੇ ਇੰਤੇਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਾਲ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ 10 ਸਤੰਬਰ 1992 ਨੂੰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਨਾਂ ਰਾਣੀ ਸੋਫੀਆ ਦੇ ਨਾਂ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।
ਇਹ ਅਜਾਇਬਘਰ ਖਾਸ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਪੇਨੀ ਕਲਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਅਜਾਇਬਘਰ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਸਪੇਨੀ ਕਲਾਕਾਰ ਪਾਬਲੋ ਪਿਕਾਸੋ ਅਤੇ ਸਾਲਵਾਦੋਰ ਦਾਲੀ ਦੇ ਬਣਾਏ ਕਈ ਚਿੱਤਰ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਤਸਵੀਰ ਪਾਬਲੋ ਪਿਕਾਸੋ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗੁਏਰਨੀਕਾ ਹੈ।
ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ
ਪਿਆਨੋ
thumbnail|ਪਿਆਨੋ
ਪਿਆਨੋ ਸੁਰ ਪੱਟੀ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਵਜਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸਾਜ਼ ਹੈ। ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਪਿਆਨੋ ਇਕ ਧੁਨੀ, ਤਾਰ ਵਾਲਾ ਸੰਗੀਤ ਯੰਤਰ ਹੈ ਜੋ ਇਟਲੀ ਵਿਚ ਬਾਰਟੋਲੋਮਿਓ ਕ੍ਰਿਸਟੋਫੋਰੀ ਦੁਆਰਾ ਸਾਲ 1700 ਦੇ ਆਸ ਪਾਸ ਖੋਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ (ਸਹੀ ਸਾਲ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ) ਜਿਸ ਵਿਚ ਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਲੱਕੜ ਦੇ ਹਥੌੜੇ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਨਰਮ ਸਮੱਗਰੀ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ (ਆਧੁਨਿਕ ਹਥੌੜੇ ਸੰਘਣੀ ਉੱਨ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਕੁਝ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪਿਆਨੋ ਚਮੜੇ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ)। ਇਹ ਇੱਕ ਕੀਬੋਰਡ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਿਆਂ ਖੇਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕੁੰਜੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਕਤਾਰ ਹੈ (ਛੋਟੇ ਲੀਵਰ) ਜੋ ਕਿ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹੇਠਾਂ ਦੱਬਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਦੋਵੇਂ ਹੱਥਾਂ ਦੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ ਅਤੇ ਅੰਗੂਠੇ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਹਥੌੜੇ ਨੂੰ ਸੱਟਾਂ ਮਾਰਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕੇ।
ਪਿਆਨੋ ਸ਼ਬਦ ਪਿਆਨੋਫੋਰਟ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਯੰਤਰ ਦੇ 1700 ਦੇ ਅਰੰਭ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਲਈ ਇਤਾਲਵੀ ਸ਼ਬਦ, ਜੋ ਬਦਲੇ ਵਿਚ ਗ੍ਰੈਵੀਸੇਮਬਲੋ ਕੋਲ ਪਿਆਨੋ ਈ ਫੋਰਟੇ (ਚੁੱਪ ਅਤੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਕੁੰਜੀ ਵਾਲਾ ਝਾਂਕੀ) ਅਤੇ ਫੋਰਟੇਪੀਅਨੋ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਤਾਲਵੀ ਸੰਗੀਤਕ ਸ਼ਬਦ ਪਿਆਨੋ ਅਤੇ ਫੋਰਟੀ ਕ੍ਰਮਵਾਰ "ਨਰਮ" ਅਤੇ "ਉੱਚੀ" ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ, ਕੁੰਜੀਆਂ ਤੇ ਇੱਕ ਪਿਆਨੋਵਾਦੀ ਦੇ ਛੂਹਣ ਜਾਂ ਦਬਾਅ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਆਵਾਜ਼ (ਅਰਥਾਤ ਉੱਚਾਈ) ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ: ਇੱਕ ਕੁੰਜੀ ਪ੍ਰੈਸ ਦੀ ਗਤੀ ਜਿੰਨੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋਵੇਗੀ, ਹਥੌੜੇ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਵਧੇਰੇ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਉੱਚੀ ਗਈ ਨੋਟ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਅਤੇ ਹਮਲਾ ਵਧੇਰੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਹੋਵੇਗਾ। ਨਾਮ ਹਰਪੀਸਕੋਰਡ ਦੇ ਵਿਪਰੀਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸੰਗੀਤ ਯੰਤਰ ਜੋ ਵੌਲਯੂਮ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ; ਹਰਪੀਸਕੋਰਡ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿਚ, 1700 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿਚ ਪਹਿਲੇ ਫੋਰਟੀਪੀਅਨਸ ਵਿਚ ਇਕ ਸ਼ਾਂਤ ਆਵਾਜ਼ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਰੇਂਜ ਸੀ।
ਇੱਕ ਪਿਆਨੋ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸਾਰੇ ਬੋਰਡ ਅਤੇ ਧਾਤ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਇੱਕ ਲੱਕੜ ਦਾ ਬਚਾਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਪਿਆਨੋ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸਾਉਂਡਬੋਰਡ ਅਤੇ ਧਾਤ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਇੱਕ ਲੱਕੜ ਦਾ ਬਚਾਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਭਾਰੀ ਧਾਤ ਦੇ ਫਰੇਮ ਤੇ ਬਹੁਤ ਤਣਾਅ ਅਧੀਨ ਘਿਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਿਆਨੋ ਦੇ ਕੀਬੋਰਡ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਜਾਂ ਵਧੇਰੇ ਕੁੰਜੀਆਂ ਦਬਾਉਣ ਨਾਲ ਲੱਕੜ ਜਾਂ ਪਲਾਸਟਿਕ ਦਾ ਹਥੌੜਾ (ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੱਕਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ) ਸਤਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ। ਹਥੌੜਾ ਤਾਰਾਂ ਤੋਂ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਤਾਰਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜਦੀ ਬਾਰੰਬਾਰਤਾ ਤੇ ਹਿਲਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਕੰਪਨ ਇੱਕ ਪੁਲ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਇੱਕ ਸਾਉਂਡਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਸੰਚਾਰਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਧੁਨੀ ਨੂੰ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਜੋੜ ਕੇ ਵਧੇਰੇ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨਾਲ ਵਧਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਕੁੰਜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਡੈਂਪਰ ਸਤਰਾਂ ਦੀ ਕੰਬਣੀ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ, ਆਵਾਜ਼ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ. ਨੋਟ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਉਂਗਲਾਂ ਅਤੇ ਅੰਗੂਠੇ ਦੁਆਰਾ ਸਾਧਨ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਪੈਡਲਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ। ਜਦੋਂ ਕੁੰਜੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਡੈਂਪਰ ਸਤਰਾਂ ਦੀ ਕੰਬਣੀ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ, ਆਵਾਜ਼ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਂਗਲਾਂ ਅਤੇ ਅੰਗੂਠੇ ਦੁਆਰਾ ਨੋਟ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪੈਡਲਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਾਧਨ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗੀਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਜ਼
ਰਾਜਿੰਦਰਜੀਤ
ਰਾਜਿੰਦਰਜੀਤ, ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਾਇਰ ਹੈ ਜੋ ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਲੰਡਨ ਵਿਖੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ | ਉਹ ਜਿਲਾ ਫਰੀਦਕੋਟ ਦੇ ਕੋਟਕਪੂਰਾ ਦਾ ਜੰਮਪਲ ਹੈ |ਉਹ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੋਚ ਦਾ ਪਹਿਰੇਦਾਰ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਗ਼ਜ਼ਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਪ੍ਰਤੀ ਆਸ, ਉਮੀਦ ਅਤੇ ਕੁਝ ਕਰ-ਗੁਜ਼ਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪੁਸਤਕ “ਸਾਵੇ ਅਕਸ” ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਗ਼ਜ਼ਲ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਨਿਵੇਕਲੀਆਂ ਪੈੜਾਂ ਪਾ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਰਾਜਿੰਦਰਜੀਤ ਦਾ ਜੀਵਨ-ਸੰਘਰਸ਼ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਾਇਰੀ ਵਿਚ ਪਰਪੱਕਤਾ ਲਿਆਉਣ ਵਿਚ ਸਹਾਈ ਸਿੱਧ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਚ ਦਰਪੇਸ਼ ਔਕੜਾਂ ਨੂੰ ਦਰ-ਕਿਨਾਰ ਕਰਦਿਆਂ ਹਾਂ-ਪੱਖੀ ਪਹੁੰਚ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਸ਼ਾਇਰੀ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਬਾਖ਼ੂਬੀ ਵਿਅਕਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਮਹਾਨ ਸ਼ਾਇਰ ਸੁਰਜੀਤ ਪਾਤਰ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਵਿਚ ਜਜ਼ਬੇ ਦੀ ਸ਼ਿੱਦਤ ਵੀ ਹੈ, ਸੋਚ ਦੀ ਬਾਰੀਕੀ ਵੀ, ਕਲਪਨਾ ਦੀ ਪਰਵਾਜ਼ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵੀ।
ਕਾਵਿ ਵੰਨਗੀ
ਖ਼ੁਦੀ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਦਿੱਤਾ ਖ਼ੁਦੀ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਦਿੱਤਾ ਬੇਗਾਨੀ ਆਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਅੱਥਰੂ ਪੂੰਝ ਚੁੱਕਾ ਸੀ ਤੇਰੇ ਧਰਵਾਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ
ਨਦੀ ਉਛਲੇ ਬਹੁਤ ਮੈਂ ਖੁਸ਼ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਤੇ ਡਰਦਾ ਹਾਂ ਬੁਝਾ ਜਾਵੇ ਨਾ ਮੈਨੂੰ ਹੀ ਉਹ ਮੇਰੀ ਪਿਆਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ
ਤੂੰ ਹੁਣ ਭੇਜੇਂ ਜਾਂ ਅਗਲੇ ਪਲ ਤੇਰੀ ਹਉਮੈ ਦੀ ਹੈ ਮਰਜ਼ੀ ਮੈਂ ਕੁੱਲ ਜੰਗਲ ਦਾ ਜਾਣੂ ਹੋ ਗਿਆ ਬਣਵਾਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ
ਹਰਿਕ ਟੁਕੜੇ 'ਚ ਸੀ ਕੋਈ ਕਸਿ਼ਸ਼, ਕੋਈ ਤੜਪ ਐਸੀ ਮੈਂ ਜੁੜ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ ਖੰਡਤ ਹੋਣ ਦੇ ਅਹਿਸਾਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ
ਉਦ੍ਹੇ ਸੁਪਨੇ 'ਚ ਸੈਆਂ ਪਿੰਜਰੇ ਦਿਸਦੇ ਰਹੇ ਰਾਤੀਂ ਪਰਿੰਦਾ ਪਰ ਲੁਹਾ ਆਇਆ ਕਿਸੇ ਪਰਵਾਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ
ਤਿਰਾ ਜਾਣਾ ਜਿਵੇਂ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਸੱਭ ਤੋਂ ਦਰਦ ਹੈ ਭਾਰਾ ਕੁਝ ਐਸਾ ਜਾਪਦਾ ਸੀ ਰੋਣ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ
ਬੜਾ ਕੁਝ ਵਕਤ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਮੇਰੇ ਤਨ ਤੇ ਮੇਰੀ ਰੂਹ 'ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਹੀ ਪੜ੍ਹ ਲੈਣਾ ਮਿਰੇ ਇਤਿਹਾਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ
ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ
https://www.youtube.com/watch?v=ZNsFzrc7-U0
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਕਿਰਤ ਦੀ ਵਸਤ
ਕਿਰਤ ਦੀ ਵਸਤ, ਜਾਂ ਕਿਰਤ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ,  ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਰਾਜਸੀ ਅਰਥ-ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਕਲਪ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਭਾਵ ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ  "ਜਿਸ ਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਕਿਰਤ ਲਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।" (Institute of Economics of the Academy of Sciences of the U.S.S.R., 1957) ਕਿਰਤ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਲੱਕੜ ਜਾਂ ਕੋਲਾ ਵਰਗੇ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿੱਧੇ ਮੁਹੱਈਆ ਸਮੱਗਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਕਿਰਤ ਕਰਕੇ ਸੋਧੀ ਹੋਈ ਸਮੱਗਰੀ। ਬਾਅਦ ਵਾਲੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਕਿਰਤ ਦੀ ਵਸਤੂ (ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਕਿਸੇ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਮਿੱਲ ਵਿੱਚ ਧਾਗੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਅਸੰਬਲੀ ਫੈਕਟਰੀ ਵਿੱਚ ਸੈਮੀਕੰਡਕਟਰ ਚਿਪਸ) ਨੂੰ ਕੱਚਾ ਮਾਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਨੇਹਾ ਸਿੰਘ ਰਾਠੌਰ
ਨੇਹਾ ਸਿੰਘ ਰਾਠੌਰ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Neha Singh Rathore) ਇੱਕ ਲੋਕ ਗਾਇਕਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਗੀਤਾਂ ਰਾਹੀਂ ਮਹਿੰਗਾਈ, ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ, ਗਰੀਬੀ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਅਸਫਲਤਾਵਾਂ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਅੰਗ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਨੇਹਾ ਸਿੰਘ ਰਾਠੌਰ ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਕੈਮੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਵਸਨੀਕ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਗੀਤ ਬਿਹਾਰ ਮੈਂ ਕਾ ਬਾ?, UP ਮੈਂ ਕਾ ਬਾ ? ਅਤੇ ਯੂਪੀ ਮੈਂ ਕਾ ਬਾ? ਭਾਗ 2 ਕਾਫੀ ਵਾਇਰਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਭੋਜਪੁਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਕਿਰਤ ਦੀ ਵਸਤ
ਕਿਰਤ ਦੀ ਵਸਤ  ਉਤਪਾਦਨ ਕਾਰਜ ਦੇ ਤਿੰਨ ਬੁਨਿਆਦੀ ਕਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ (Marx, 1967, p 174), ਦੂਜੇ ਦੋ ਹਨ: ਮਨੁੱਖੀ ਕਿਰਤ, ਅਤੇ ਕਿਰਤ ਦੇ ਸਾਧਨ (ਕਿਰਤ ਦੀ ਵਸਤੂ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਸੰਦ ਅਤੇ ਇਨਫਰਾਸਟਰੱਕਚਰ ).
ਨੇਹਾ ਸਿੰਘ ਰਾਠੌਰ
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੱਧ-ਵਰਗੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਨੇਹਾ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਬਣ ਗਈ ਜਦੋਂ ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਲੋਕ ਗੀਤ " ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ " ਉੱਤੇ ਰਚਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਵਿਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਾਇਰਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਗੀਤ "ਰੋਜਗਾਰ ਦੇਬਾ ਕੀ ਕਰਬਾ ਡਰਾਮਾ" ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਯੂਟਿਊਬ ' ਤੇ ਵਾਇਰਲ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਇਹ ਗੀਤ ਬਿਹਾਰ ਅਤੇ ਯੂਪੀ ਦੇ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਕਿਰਤ ਦੀ ਵਸਤ
ਹਵਾਲੇ
Institute of Economics of the Academy of Sciences of the U.S.S.R. (1957). Political Economy: A Textbook. London: Lawrence and Wishart.
Marx, Karl (1867 | 1967). Capital Vol. I. New York: International Publishers. Internet copy.
ਨੇਹਾ ਸਿੰਘ ਰਾਠੌਰ
ਵਿਵਾਦ
ਨੇਹਾ ਸਿੰਘ ਰਾਠੌਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਵਿਵਾਦਾਂ 'ਚ ਘਿਰ ਗਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ' ਯੂਪੀ ਮੈਂ ਕਾ ਬਾ ?' ਗਾ ਕੇ ਯੋਗੀ ਸਰਕਾਰ 'ਤੇ ਵਿਅੰਗ ਕੱਸਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੋਰੋਨਾ ਪੀਰੀਅਡ ਸਿਸਟਮ, ਹਾਥਰਸ ਕਾਂਡ ਆਦਿ ਵਰਗੇ ਗੰਭੀਰ ਮੁੱਦੇ ਉਠਾਏ ਸਨ।
ਕਿਰਤ ਦੀ ਵਸਤ
ਹਵਾਲੇ
Sheptulin, A. P. (1978). Marxist-Leninist Philosophy. Moscow: Progress Publishers.
ਨੇਹਾ ਸਿੰਘ ਰਾਠੌਰ
ਵਿਵਾਦ
ਨੇਹਾ ਸਿੰਘ ਰਾਠੌਰ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਵਿਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰ ਗਈ ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਗੀਤ '''ਯੂਪੀ ਮੈਂ ਕਾ ਬਾ? ਭਾਗ 2''' ਸੰਗ, ਕਾਨਪੁਰ ਦੇਹਤ ਵਿੱਚ ਦੀਕਸ਼ਿਤ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਘਟਨਾ 'ਤੇ ਵਿਅੰਗ ਕਰਦੇ ਹੋਏ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੁਲਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨੋਟਿਸ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1997
ਚਾਓਵਾਸ
ਚਾਓਵਾਸ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸੁਨਾਮ ਬਲਾਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਤਾਹਿਰ
ਤਾਹਿਰ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਅਜਿਹਾ ਕਵੀ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਨੂੰ ਘੋੜੀ ਦੇ ਰੂਪ ਚ ਲਿਖਿਆ। ਸ਼ਹੀਦੀ ਨੂੰ ਘੋੜੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਖਣਾ ਜਸ਼ਨ ਤੇ ਮੌਤ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਉਸਾਰਨਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ
ਜੈਕੋਬਾਬਾਦ
ਜੈਕੋਬਾਬਾਦ ਜਾਂ ਖਾਨਗੜ੍ਹ (ਸਿੰਧੀ ਅਤੇ ਉਰਦੂ: جيڪب آباد ) ਸਿੰਧ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਜੈਕਬਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਤੇ ਜੈਕਬਾਬਾਦ ਤਾਲੂਕਾ ਦਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਕੇਂਦਰ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ 8 ਯੂਨੀਅਨ ਕੌਂਸਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਿੰਧ ਅਤੇ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੀ ਹੱਦ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਜੈਕੋਬਾਬਾਦ ਇੱਕ ਮੌਜੂਦਾ ਪਿੰਡ ਖਾਨਗੜ੍ਹ ਦੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਜੈਕਬਬਾਬਾਦ ਦਾ ਉਰਦੂ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਜਾਕ (ਜੌਨ ਜਾਕਫ) ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੌਨ ਜਾਕਫ ਪੂਰਬੀ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਅਫਸਰ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਸੀ।
ਜਲਵਾਯੂ
ਜੈਕੋਬਾਬਾਦ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮੀ ਵਾਲਾ ਖੇਤਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਤਾਪਮਾਨ 52.8 ਡਿਗਰੀ ਸੈਂਟੀਗਰੇਡ (127.0 ਡਿਗਰੀ ਫਾਰਨਹਾਈਟ) ਹੈ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਤਾਪਮਾਨ -3.9 ਡਿਗਰੀ ਸੈਂਟੀਗਰੇਡ (25.0 ਡਿਗਰੀ ਫਾਰਨਹਾਈਟ) ਹੈ। ਬਾਰਿਸ਼ ਘੱਟ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੌਨਸੂਨ ਜੁਲਾਈ-ਸਤੰਬਰ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਬਾਕੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਘੱਟ ਹੈ।
ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ
ਜੈਕੋਬਾਬਾਦ ਦਾ ਵਪਾਰਕ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਕਰਾਚੀ ਤੋਂ ਕਰੀਬ 300 ਮੀਲ (480 ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਅਤੇ ਕੰਧਾਰ ਤੋਂ 300 ਮੀਲ (480 ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ, ਸਿੰਧ ਅਤੇ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਪ੍ਰਾਂਤਾਂ ਦੀ ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਸ਼ਾਹਬਾਜ਼ ਏਅਰ ਬੇਸ (ਜੈਕੋਬਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰਕ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਦੇ ਨਾਲ ਸਹਿ-ਸਥਾਪਤ) ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਐਂਡਥਰਿੰਗ ਫਰੀਡਮ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਸਹਾਇਕ ਫੌਜਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤੇ ਗਏ ਤਿੰਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਹਵਾਈ ਬੇਸਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ
ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ (ਜਾਂ ਡੋਰੀ ਸਿਧਾਂਤ) ਇੱਕ ਸਿਧਾਂਤਕ ਢਾਂਚਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਾਰਟੀਕਲ ਫ਼ਿਜ਼ਿਕਸ ਦੇ ਬਿੰਦੂ ਵਰਗੇ ਕਣਾਂ ਨੂੰ 1-ਪਸਾਰੀ ਵਸਤੂਆਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਟਰਿੰਗ (ਡੋਰੀਆਂ) ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ, ਦੇਖੇ ਗਏ ਮੁੱਢਲੇ ਕਣਾਂ ਦੀਆਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਇਹਨਾਂ ਸਟਰਿੰਗਾਂ ਦੀਆਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ‘ਕੁਆਂਟਮ ਹਾਲਤਾਂ’ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਾਰਟੀਕਲ ਫਿਜਿਕਸ ਦੇ ਸਟੈਂਡਰਡ ਮਾਡਲ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਏ ਕਣਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ ਤੇ ਗੁਰੂਤਾ ਖਿੱਚ ਨਾਲ ਵੀ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਹਰੇਕ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਮੁੱਢਲੇ ਕਣ ਅਤੇ ਪਦਾਰਥ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਆਤਮ-ਨਿਰਭਰ ਗਣਿਤਿਕ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਕਣ ਭੌਤਿਕੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਧਾਰਨਾ ਦੇ ਰੋਲ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਹੁਣ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਤੇ ਇੱਕ ਸਿਧਾਂਤਕ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ  ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਸਨੇ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਤੇ ਕੁਆਂਟਮ ਗਰੈਵਟੀ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਹਿਲੂਆਂ ਤੇ ਰੌਸ਼ਨੀ ਪਾਈ ਹੈ। ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲੇ ਮਾਡਲ ਵਿੱਚ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬੋਸੋਨਿਕ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਿਰਫ ਬੋਸੋਨ ਕਣਾਂ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਸਹਿਯੋਗ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਬੇਸ਼ਕ ਇਹ ਥਿਊਰੀ ਬਾਦ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋ ਗਈ, ਜਿਸਨੇ ਦਰਸਾਇਆ ਕਿ ਬੋਸੋਨ ਅਤੇ ਫਰਮੀਔਨ ਕਣਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਇੱਕ ਸੁਪਰਸਮਰੂਪਤਾ (supersymmetry) ਦਾ ਸਬੰਧ ਹੈ। ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਨੂੰ ਵਾਧੂ ਸਥਾਨਿਕ ਅਯਾਮਾਂ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਸਦਾ ਗਣਿਤ ਸਥਿਰ ਰਹੇ| ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਤੋਂ ਬਣੇ ਵਾਸਤਵਿਕ ਭੌਤਿਕੀ ਮਾਡਲ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਵਾਧੂ ਅਯਾਮ ਬਹੁਤ ਸੂਖਮਤਾ ਦੇ ਦਰਜੇ ਤੱਕ ਸੁੰਗੜੇ (compactified) ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1960ਵੇਂ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਤਾਕਤਵਰ ਕੇਂਦਰੀ ਬਲ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੜੀ ਗਈ ਜਿਸਤੋਂ ਬਾਦ ਕੁਆਂਟਮ ਕਰੋਮੋਡਇਨੈਮਿਕਸ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਗਈ| ਫਲਸਰੂਪ, ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਿ ਸਟ੍ਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੀਆਂ ਮੁਢਲੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਜੋ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਭੌਤਿਕੀ ਥਿਊਰੀ ਲਈ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਸਨ ਉਹ ਕੁਆਂਟਮ ਗਰੂਤਾਕਰਸ਼ਨ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ। 1990ਵੇਂ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੇ 5 ਸਥਿਰ ਰੂਪ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕਿ ਇਹ 5 ਥਿਊਰੀਆਂ ਜੋੜ ਕੇ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ 11-ਅਯਾਮੀ M-ਥਿਊਰੀ ਬਣੀ ਜਿਸਦੀਆਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਹ 5 ਕਿਸਮਾਂ ਬਣ ਸਕਦੀਆਂ ਸਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਭੌਤਕ ਸ਼ਾਸਤਰੀ (ਜਿਵੇਂ, ਸਟੀਫਨ ਹਾਕਿੰਗ, ਐਡਵਰਡ ਵਿੱਟਨ, ਅਤੇ ਜੁਆਨ ਮਾਲਡਸੀਨਾ) ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਮੁਢਲੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨੂੰ ਸਹੀ ਕਰਨ ਵੱਲ ਕਦਮ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਥਿਊਰੀ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਅਤੇ ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟਿਵਿਟੀ ਦੇ ਸਥਾਈ ਮੇਲ ਨੂੰ ਸੰਭਵ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਕੁਆਂਟਮ ਗਰੈਵਿਟੀ ਦੀਆਂ ਆਮ ਗਹਿਰਾਈਆਂ ਜਿਵੇਂ ਹੋਲੋਗਰਾਫਿਕ ਸਿਧਾਂਤ ਤੇ ਬਲੈਕ ਹੋਲ ਥਰਮੋਡਾਇਨਾਮਿਕਸ ਨਾਲ ਵੀ ਸਹਿਮਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਥਿਰਤਾ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਟੈਸਟ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਖਾਸ ਕਰ ਕੇ ਸਟੀਫਨ ਹਾਕਿੰਗ ਮੁਤਾਬਕ, ‘M- ਥਿਊਰੀ ਹੀ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀ ਸੰਪੂਰਨ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਕਾਬਲ ਹੈ।” ਹੋਰ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਜਿਵੇਂ ਰਿਚਰਡ ਫੇਨਮੇਨ, ਰੋਜਰ ਪੈਨਰੋਸ, ਸ਼ੇਲਡਨ ਲੀ ਗਲਾਸ਼ੋ, ਨੇ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੀ ਅਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਊਰਜਾ ਦੇ ਪੈਮਾਨਿਆਂ ਤੇ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਦੀ ਕਥਾ ਨਹੀਂ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਅਤੇ ਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਹਰੇਕ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਅਸਫਲ ਹੈ।
ਸਟਰਿੰਗ (ਡੋਰੀ)
ਕਿਸੇ ਬਿੰਦੂ ਵਰਗੇ ਕਣ ਦੀ ਗਤੀ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਗਰਾਫ ਤੇ ਇਸਦਾ ਸਥਾਨ ਵਕਤ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਤੀਜਨ ਤਸਵੀਰ ਸਪੇਸ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦ ਕਣ ਦੀ ਸੰਸਾਰ-ਰੇਖਾ ਦਰਸਾਏਗੀ| ਇੱਕ ਹੋਰ ਬਰਾਬਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਵਕਤ ਦੇ ਗੁਜ਼ਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਸਟਰਿੰਗ ਦੀ ਗਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਟਰਿੰਗ, ਜੋ ਅਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਛੋਟੀ ਰੇਖਾ ਵਾਂਗ ਦਿਸਦੇ ਹਨ, ਇੱਕ 2-ਪਸਾਰੀ ਸਤਿਹ ਝਾੜਦੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿਸਨੂੰ ਵਰਲਡਸ਼ੀਟ (ਸੰਸਾਰੀ ਚਾਦਰ) ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਵੱਖਰੀਆਂ ਸਟਰਿੰਗ ਹਾਲਤਾਂ (ਫੋਟੋਨ ਜਾਂ ਗਰੈਵੀਟੋਨ ਵਰਗੇ ਵੱਖਰੇ ਕਣਾਂ ਨੂੰ ਰਚਦੇ ਹੋਏ) ਇਸ ਸਤਹਿ ਤੇ ਤਰੰਗਾਂ ਵਾਂਗ ਲਗਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਬੰਦ ਸਟਰਿੰਗ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਲੂਪ ਵਾਂਗ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਇਸਦੀ ਵਰਲਡਸ਼ੀਟ ਪਾਈਪ ਵਾਂਗ ਦਿਸੇਗੀ| ਇੱਕ ਖੁੱਲਾ ਸਟਰਿੰਗ ਦੋ ਸਿਰਿਆਂ ਵਾਲੇ ਛੋਟੇ ਹਿੱਸੇ ਵਾਂਗ ਦਿਸੇਗਾ, ਇਸਲਈ ਇਸਦੀ ਵਰਲਡਸ਼ੀਟ ਇੱਕ ਪੱਟੀ ਵਰਗੀ ਦਿਸੇਗੀ| ਹੋਰ ਜਿਆਦਾ ਗਣਿਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਰਤਦੇ ਹੋਏ, ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਰਾਈਮਨ ਤਲ (Riemann surfaces) ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੱਟੀ ਦੀ ਇੱਕ ਹੱਦ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਾਈਪ ਦੀ ਹੱਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ| ਸਟਰਿੰਗ ਜੁੜ ਅਤੇ ਟੁੱਟ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵਰਡਲਸ਼ੀਟ ਤੋਂ ਪਤਾ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਕਹੀਏ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਮਸਥਿਤੀ (topology) ਤੋਂ ਪਤਾ ਚਲਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ, ਜੇ ਇੱਕ ਬੰਦ ਸਟਰਿੰਗ ਟੁੱਟਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਦੀ ਸੰਸਾਰਸ਼ੀਟ ਇੱਕ ਪਾਈਪ ਦੋ ਪਾਈਪਾਂ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋਣ ਵਾਂਗ ਗੁਲੇਲ ਵਾਂਗ ਦਿਸਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਮਸਥਾਨ ਪੈਂਟਾਂ ਦੇ ਜੋੜੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਇੱਕ ਬੰਦ ਰਿੰਗ ਟੁੱਟਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਦੋ ਹਿੱਸੇ ਦੁਬਾਰਾ ਜੁੜਦੇ ਹਨ, ਫੇਰ ਇਸਦੀ ਸੰਸਾਰਸ਼ੀਟ ਇੱਕ ਪਾਈਪ ਦੀ ਤਰਾਂ ਬਣਦੀ ਹੈ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਖੁੱਲੇ ਸਿਰੇ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਫੇਰ ਜੁੜ ਕੇ ਦੁਬਾਰਾ ਉਹੀ ਰਿੰਗ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਤਰਾਂ ਦਾ ਰਿੰਗ ਵੀ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਫੁੱਲ ਵਾਂਗ ਅੱਧਾ ਚੱਕਰ ਹਾਸ਼ੀਏ (torus) ਵਾਂਗ ਦਿਸ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਦੋ ਪਾਈਪਾਂ ਨੂੰ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ (ਇੱਕ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਸਟਰਿੰਗ, ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਸਟਰਿੰਗ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ)| ਇੱਕ ਖੁੱਲਾ ਸਟਰਿੰਗ ਜੋ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ਉਸਦੀ ਵਰਲਡਸ਼ੀਟ  ਇੰਝ ਦਿਸ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ  ਅੰਗੂਠੀ(annulus) ਦੋ ਪੱਟੀਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਕਣ ਦੀ ਉਦ ਸੰਭਾਵਨਾ ਗਿਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਇੱਕ ਬਿੰਦੂ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਬਿੰਦੂ ਤੱਕ ਕੁੱਝ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਮੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ ਲੰਘ ਸਕਦਾ ਹੋਵੇ, ਜਿਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਵ ਅਯਾਮ (probability amplitudes) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰੇਕ ਅਯਾਮ ਇੱਕ ਕਣ ਦੀ ਸੰਸਾਰ ਰੇਖਾ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਾਰੀਆਂ ਸੰਭਵ ਸੰਸਾਰ ਰੇਖਾਵਾਂ ਦੇ ਅਯਾਮਾਂ ਦੇ ਜੋੜ ਦੀ ਇਹ ਵਿਧੀ ਰਸਤਾ ਏਕੀਕਰਨ (path integration) ਕਹਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਟਰਿੰਗ ਬਣਤਰ ਤੋਂ ਅੰਤਮ ਸਟਰਿੰਗ ਬਣਤਰ ਤੱਕ ਦੀਆਂ ਸੰਸਾਰਸ਼ੀਟਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੰਖਿਆਵਾਂ ਨਾਲ, ਇਸੇ ਤਰਾਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਹਿਸਾਬ ਲਗਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੱਲ ਸਮਝ ਵਿੱਚ ਹੈ ਕਿ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਨੂੰ ਬਿੰਦੂ-ਕਣਾਂ ਦੇ ਸਟਰਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਣ ਕਾਰਨ ਹੋਰ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ, ਫੀਲਡਾਂ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਤਰੀਕੇ ਵਿੱਚ ਕਾਰਜ ਦੇ ਫੰਕਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਖੇਤਰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਇਹ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਨੰਬੂ-ਗੋਟੋ ਕਾਰਜ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਪੌਲੀਜੋਵ ਕਾਰਜ (Nambu-Goto action or Polyakov action) ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬਰੇਨ (Branes)
ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਮਿਲਦੀਆਂ ਜੁਲਦੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਸੁਪਰਗਰੈਵਿਟੀ ਥਿਊਰੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਬਰੇਨ ਭੌਤਿਕੀ ਵਸਤੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਬਿੰਦੂ ਕਣ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਉੱਚੇ ਅਯਾਮਾਂ ਲਈ ਬਰਾਬਰੀਕਰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ, ਇੱਕ ਬਿੰਦੂ ਕਣ 0 ਅਯਾਮ ਵਾਲੇ ਬਰੇਨ ਵਾਂਗ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਟਰਿੰਗ 1 ਅਯਾਮੀ ਬਰੇਨ ਦੀ ਤਰਾਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉੱਚ ਅਯਾਮਾਂ ਵਾਲੇ ਬਰੇਨ ਸੋਚਣੇ ਵੀ ਸੰਭਵ ਹਨ।   ਅਯਾਮ (dimension) pਵਿੱਚ  ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ p-branes ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਰੇਨ ਸ਼ਬਦ ‘ਮੈਂਬਰੇਨ’ (membrane) ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ 2ਅਯਾਮੀ ਬਰੇਨ|
ਬਰੇਨ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਵਸਤੂਆਂ ਹਨ ਜੋ ਸਪੇਸ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਨੂੰ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹਨਾ ਦਾ ਪੁੰਜ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੁਣ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਚਾਰਜ| ਇੱਕ ਪੀ-ਬਰੇਨ ਸਪੇਸ ਟਾਈਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ (p+1)ਅਯਾਮੀ ਘਣਫਲ (volume) ਦਾ ਸਫਾਇਆ ਕਰਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਉਸ ਬਰੇਨ ਦਾ ਸੰਸਾਰ-ਘਣਫਲ (worldvolume) ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਕਸਰ ਬਿਜਲਈ-ਚੁੰਬਕਤਾ (ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨੈਟਿਜ਼ਮ) ਖੇਤਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ (analogous) ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸਟਡੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਇੱਕ ਬਰੇਨ ਦੇ ਵਰਲਡ-ਵੌਲੀਊਮ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ, D-branes ਇੱਕ ਬਰੇਨਾਂ ਦੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਹੈ ਜੋ ਉਸੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਖੁੱਲੇ ਸਟਰਿੰਗ ਨੂੰ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਖੁੱਲਾ ਸਟਰਿੰਗ ਸਪੇਸ ਟਾਈਮ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ,ਇਸਦੇ ਸਿਰੇ ਇੱਕ ਡੀ-ਬਰੇਨ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਰਹਿਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਡੀ ਅੱਖਰ ਇਸ ਸੱਚ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਸਿਸਟਮ ਤੇ ਇੱਕ ਗਣਿਤਿਕ ਸ਼ਰਤ ਲਾਗੂ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ ਜਿਸਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਕਿਸਮ ਦੀ ਸ਼ਰਤ (Dirichlet boundary condition) ਕਹਿੰਦੇ ਹਾਂ| ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੀ ਸਟਡੀ ਨੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ AdS/CFT correspondence(?)| ਜਿਸਨੇ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਰਾਹ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ। ਬਰੇਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ੁੱਧ ਗਣਿਤਿਕ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਵੀ ਵਾਰ ਵਾਰ ਸਟਡੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸਮਾਨ ਦਰਪਣ ਸਮਰੂਪਤਾ ਅਤੇ ਸਥਾਈ ਰੇਖਾਗਣਿਤ  (homological mirror symmetry and noncommutative geometry) ਵਰਗੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹਨ। ਗਣਿਤਿਕ ਤੌਰ ਤੇ, ਬਰੇਨ ਕੁੱਝ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਦੀਆਂ ਚੀਜਾਂ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਜਿਆਦਾ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀ ਕੈਲਬੀ-ਯੂ (Calabi-Yau) ਦੇ ਮੇਲ ਖਾਂਦੇ ਢੇਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢੀ ਗਈ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਜਾਂ ਨਾਲੀ (Fukaya) ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ |
ਡੀ-ਬਰੇਨ (D-branes)
ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਡੀ-ਬਰੇਨ ਵਧਾਈਆਂ ਹੋਈਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀ ਉਹ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਤੱਕ ਜਾ ਕੇ ਪਹਿਲੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਨਾਲ ਇੱਕ ਖੁੱਲਾ ਸਟਰਿੰਗ ਮੁੱਕ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਡਾਈ, ਲੀਗ ਅਤੇ ਪੌਲਚਿੰਸਕੀ ਨੇ ਖੋਜੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਹੋਰਵਾਨਾ ਦੁਆਰਾ 1989 ਵਿੱਚ ਇੱਕਲੇ ਨੇ ਹੀ ਖੋਜੇ ਸਨ। 1995 ਵਿੱਚ, ਪੌਲਚਿੰਸਕੀ ਨੇ ਡੀ ਬਰੇਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਪਰਗਰੈਵਿਟੀ ਦੇ ਹੱਲ ਲਈ ਕਾਲੇ- ਪੀ-ਬਰੇਨਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਛਾਣਿਆ| ਇਹ ਅਜਿਹੀ ਖੋਜ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਦੂਜੀ ਸੁਪਰਸਟਰਿੰਗ ਇਨਕਲਾਬ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਹੋਲੋਗਰਾਫਿਕ ਤੇ ਐੱਮ ਥਿਊਰੀ ਦੋਹਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਿੱਤੀ| ਡੀ-ਬਰੇਨ ਅਪਣੇ ਖਾਸ ਅਯਾਮਾਂ ਨਾਲ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਡੀ ਦੇ ਨਾਲ ਲਿਖੇ ਨੰਬਰ ਨਾਲ ਦਰਸਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।  ਇੱਕ D0-brane ਸਿੰਗਲ ਬਿੰਦੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, D1-brane  ਇੱਕ ਰੇਖਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ D-string ਵੀ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ,ਇਸੇ ਤਰਾਂ D2-brane ਇੱਕ ਸਤਹਿ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ D25-brane ਬੋਸੋਨਿਕ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਉੱਚੇ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਅਯਾਮ ਹੈ। ਸੀਮਤ ਕਾਰਜਹੀਣ ਝੂਠੇ ਬਰੇਨ D(-1)-branes ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਪੇਸ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀਮਤ ਸਥਾਨ ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸਿਧਾਂਤਕ ਪਿਛੋਕੜ
ਸਟ੍ਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੀਆਂ ਗਤੀ ਦੀਆਂ ਸਮੀਕਰਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਜਰੂਰਤ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਖੁੱਲੇ ਸਿਰਿਆਂ ਵਾਲਾ ਸਟਰਿੰਗ ਨੀਊਮਾਨ ਹੱਦ ਸ਼ਰਤ (Neumann boundary condition) ਦੀਆਂ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਗਤੀ ਨਾਲ ਸਪੇਸ ਟਾਈਮ ਰਾਹੀਂ ਗੁਜ਼ਰਦੇ ਵਕਤ ਮੁਕਤ ਸਿਰਿਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਦੋ ਹੱਦਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜਰੂਰ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੋਵੇ| ਜਾਂ ਪਹਿਲੀ ਕਿਸਮ ਦੀ ਸ਼ਰਤ (Dirichlet boundary conditions) ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੋਵੇ, ਜੋ ਸਟਰਿੰਗ ਦੇ ਸਿਰੇ ਬੰਨ ਕੇ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਸਟਰਿੰਗ ਦਾ ਹਰੇਕ ਹੁਕਮ-ਅੰਕ (coordinate) ਜਰੂਰ ਹੀ ਇਹਨਾਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੂਜੀ ਸ਼ਰਤ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮਿਕਸ ਹੱਦ ਵਾਲੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਦੇ ਸਟਰਿੰਗ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਦੋਹੇ ਸਿਰੇ NN, DD, ND ਅਤੇ DN ਹੱਦ ਸ਼ਰਤਾਂ ਮੰਨਦੇ ਹੋਣ| ਜੇ p ਸਥਾਨਕ ਅਯਾਮ ਨਿਉਮਨ ਹੱਦ ਸ਼ਰਤ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੋਵੇ, ਫੇਰ ਉਹ ਸਟਰਿੰਗ ਪੀ-ਅਯਾਮੀ ਹਾਈਪਰ ਸਤਹਿ (p-dimensional hyperplane)  ਵਿੱਚ ਗਤੀ ਕਰਨ ਲਈ ਬੰਨਿਆ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਹਾਈਪਰ ਸਤਹਿ Dp-brane ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਵਰਣ ਹੈ। ਬੇਸ਼ਕ 0 ਬੰਨ ਦੀ ਹੱਦ ਠੋਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਫੇਰ ਵੀ ਖੁੱਲੇ ਸਿਰੇ ਵਾਲਾ ਸਟਰਿੰਗ ਜੋ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਡੀ-ਵਰੇਨ ਤੱਕ ਮੁੱਕ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਜਿਹਿਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇਸਦੇ ਉਤਰਾਅ ਚੜਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਡੀ-ਬਰੇਨ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਵਸਤੂਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ N D ਬਰੇਨ ਲੱਗਭੱਗ ਮੁਨਾਸਬ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਸਟਰਿੰਗਾਂ ਦੇ ਰੰਗਪਟ ਸਪੈਕਟਰਮ ਦੀ ਖਿੱਚ ਬਹੁਤ ਅਮੀਰ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸੈੱਟ ਵਰਲਡ-ਵੌਲੀਅਮਾਂ ਦੀ ਨੌਨ-ਅਬੇਲੀਅਨ ਗੇਜ ਥਿਊਰੀ (ਲਾਪਤਾ ਨਾਪ) ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਬਰੇਨ ਦੇ ਹਰੇਕ ਆਡੇ ਅਯਾਮ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਵਸਥਾ ਇੱਕ ਡਬਲ ਸ਼ਰਤ ਗਰਭ-ਅਯਾਮ  (N*N) ਅਵਸਥਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਇਹ ਗਰਭ ਅਯਾਮ ਸੁੰਨ (commute) ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵਿਕਰਨੀਕਰਨ (diagonalized )ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਖੁਦ ਅਪਣੇ ਆਪ ਦੀ ਈਗਨਵੈਲੀਊ (eigenvalues) ਸਪੇਸ ਵਿੱਚ N D ਬਰੇਨ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹੋਰ ਸਾਫ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਬਰੇਨ ਸਥਾਈ ਰੇਖਗਣਿਤ ਰਾਹੀਂ ਦਰਸਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਰਤਾਓ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਮਾਇਆ (Myers) ਪ੍ਰਭਾਵ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ Dp-branes ਦਾ ਇੱਕ ਇਕੱਠ ਫੈਲ ਕੇ D(p+2)-brane ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਘਣੀ ਊਰਜਾਹੀਣਤਾ (ਟੈਕੱਨ) (Tachyon condensation) ਇਸ ਖੇਤਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਵਿਚਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸਿਸਟਮ ਲਗਾਤਾਰ ਕਣ ਪੈਦਾ ਕਰ ਕਰ ਕੇ ਅਪਣੀ ਊਰਜਾ ਘਟਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਅੰਤ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਭਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਸਿਸਟਮ ਸੰਘਣਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਸ਼ੋਕ ਸੇਨ ਨੇ ਤਰਕ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ Type IIB string theory ਵਿੱਚ, ਟੈਕੱਨ ਕੰਡਨਸੇਸ਼ਨ ( ਨੀਵੀਊ ਸ਼ਵਾਰਜ਼ 3- ਪ੍ਰਵਾਹ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ) D9 ਅਤੇ anti D9-branes ਦੇ ਇੱਕ ਢੇਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਮਨਚਾਹੀ D-brane ਬਣਤਰ ਪ੍ਰਾਪਰ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਐਡਵਰਡ ਵਿੱਟਨ ਨੇ ਦਿਖਾਇਆ ਕਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਬਣਤਰਾਂ ਸਪੇਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕੇ-ਥਿਊਰੀ ਦੁਆਰਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਬੱਧ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ|  ਟੈੱਕਨ ਕਨਡਸੇਸ਼ਨ ਅਜੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।  ਇਹ ਇੱਕ ਬਿਲਕੁਲ ਸ਼ੁੱਧ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਦੀ ਕਮੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਜੋ ਟੈਕੱਨ ਦੀ ਝਿੱਲੀ-ਬੰਦ ਉਤਪੱਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾ ਸਕਦੀ ਹੋਵੇ|
ਦੋਹਰੇ ਗੁਣ
ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਦੋਹਰਾ ਗੁਣ ਅਜਿਹੀ ਪ੍ਰਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਦਿਸਣ ਵਾਲੇ ਭੌਤਿਕੀ ਸਿਸਟਮ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਇੰਨਬਿੰਨ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਦੋ ਥਿਊਰੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦੋਹਰੇ ਗੁਣ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਥਿਊਰੀ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਤਰਾਂ ਤਬਦੀਲ ਕਰਕੇ ਦੂਜੀ ਥਿਊਰੀ ਵਾਂਗ ਦਿਸਣ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਫੇਰ ਦੋਵੇਂ ਥਿਊਰੀਆਂ ਤਬਦੀਲੀ ਹੇਠਾਂ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਡਬਲ ਗੁਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਹੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਦੋ ਥਿਊਰੀਆਂ ਅਲੱਗ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਰੱਖਣ ਤੇ ਇੱਕੋ ਘਟਨਾ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਵੱਖਰੇ ਗਣਿਤਿਕ ਵਿਵਰਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਥਿਊਰੀ ਔਫ ਐਵਰੀਥਿੰਗ ਦੇ ਇੱਕ ਸਹਿਭਾਗੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ, ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਵੱਖਰੀਆਂ ਭੌਤਿਕੀ ਥਿਊਰੀਆਂ ਦਰਮਿਆਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਦੋਗਲੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਉਦਾਹਰਨਾ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਹਨਾਂ ਥਿਊਰੀਆਂ ਦਰਮਿਆਨ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ  ਇੱਕ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
S-, T-, ਅਤੇ U-ਦੋਹਰਾਪਣ
ਇਹ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀਆਂ ਦਰਮਿਆਨ ਉਹ ਦੋਹਰੇ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਵੱਖਰੇ ਮੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੇ ਛੋਟੀ ਦੂਰੀ ਦੇ ਪੈਮਾਨੇ,  ਅਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਅਤੇ ਕਮਜੋਰ ਬੰਨ ਤਾਕਤਾਂ,  ਅਜਿਹੇ ਮੁੱਲ ਹਨ ਜਿਨਾਂ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਹੀ ਪੁਰਾਤਨ ਤੇ ਕੁਆਂਟਮ ਫਿਜਿਕਸ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚ  ਇੱਕ ਭੌਤਿਕੀ ਸਿਸਟਮ ਤੇ ਵਤੀਰੇ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਵੱਖਰੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਨਾਲ ਨਿਸ਼ਾਨ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਰ ਸਟਰਿੰਗ ਵਿਸ਼ਾਲ/ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਸੂਖਮ/ਕਮਜੋਰ ਦਰਮਿਆਨ ਅੰਤਰਾਂ ਨੂੰ ਹਨੇਰਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ,  ਅਤੇ ਇਵੇਂ ਇਹਨਾਂ 5 ਵੱਖਰੀਆਂ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਥਿਊਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਰਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। T-duality ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੇ ਸੂਖਮ ਦੂਰੀਆਂ ਦੇ ਪੈਮਾਨੇ ਨੂੰ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀਆਂ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਮਿਲਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂਕਿ S-duality ਤਾਕਤਵਰ ਤੇ ਕਮਜੋਰ ਬੰਨ ਨੂੰ ਦੇ ਬਲਾਂ ਨੂੰ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਰਲਾਉਂਦੀ ਹੈ। U-duality ਇਹਨਾਂ ਦੋਵੇਂ T-duality ਅਤੇ S-duality ਨੂੰ ਜੋੜਦੀ ਹੈ।