cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Довлатов, Сергей Донаты фырт
Цардафыст
Довлаты-фырт райгуырди 1941 азы 3 сентябры, Уфайы, театры режиссёры бинонты, дзуттаг Мечик Исаачы фырт Донаты (1909-1995) æмæ сомихаг Довлатова Норæ Степаны чызджы (1908-1999). Йæ ныййарджытæ, хæст куы райдыдта, уæд, эвакуацигонд уыдысты Башкиры АССР-мæ æмæ æртæ азы цардысты НКВД-йы кусджысты хæдзары, Гоголы у. 56-ы.
1944-æм азæй царди уæды Ленинграды. 1959-æм азы бахауд финнаг æвзаджы хайадмæ Ленинграды паддзахадон университеты филологон факультетмæ æмæ дзы дыууæ ’мæ ’рдæг азы фæцахуыр кодта. Хъæрмтты уыди ленинградаг поэттимæ Евгений Рейнимæ, Анатолий Найманимæ, Иосиф Бродский æмæ фыссæг Сергей Вольфимæ, нывгæнæг Александр Неждановимæ. Университетæй хыгъдист æрцыд йе ’нæнтыстынады тыххæй.
Стæй æртæ азы армийы, мидæфсæдты, срæстмæгæнæн колонийы хъаккæнады Республикæ Комийы (посёлок Чиньяворык). Бродскийы мысинæгтæм гæсгæ, Довлатов æфсадæй æрцыди «куыд Толстой Хъырымæй, уацмысты тыхтонимæ æмæ цæйдæр уыргъуыйау бакастимæ».
Сергей та бахауд ЛПУ-йы журналистикæйы факультетмæ, куыста Ленинграды науамайæн институты студентон бирæтиражон «За кадры верфям»-ы, фысста радзырдтæ. Хуындæуыд группæ «Горожане»-мæ, Марамзин, Ефимов, Вахтин æмæ Губины бындурамад. Верæ Пановайы литературон нымæрдарæй дæр куыста.
Айдын
Айды́н (Aydın, Αϊδίνιο) у сахар Турчы, Айдыны провинцийы административон центр.
Довлатов, Сергей Донаты фырт
Цардафыст
Псковы бын цы Михайловское ис, уым куыста экскурсигæсæй Пушкины æрдзæвæрæны.
Айдын
Категори:Турчы сахартæ
Довлатов, Сергей Донаты фырт
Цардафыст
1975-æм азы æрыздæхт Ленинградмæ, Куыста журнал «Костёр»-ы.
Фысста прозæ. Журналтæ-иу ын нæ истой йæ уацмыстæ. Кондадон темæйыл радзырд «Интервью» ныммыхуырдæуыд 1974 азы, журнал «Юность»-ы.
Довлатов самиздаты дæр публикацидзыд уыди, ноджы ма эмигрантон журнæлтты «Континент», «Время и мы».
1978-æм азы, æвластъы фыдахасты тыххæй æд бинонтæ Америкæмæ алыгъдысты, æмæ æрцардысты Форест-Хилз районы, Нью-Йорчы, кæм сси сæйраг редактор æрвылкъуыри газет "Ног америкæйæджы". Йæ редколлегийы уæнгтæ уыдысты Бориc Меттер, Александр Генис, Пётр Вайль, балетон æмæ театралон нывисæг Нина Аловерт, поэт æмæ эссеист Григорий Рыскин æмæ æнд. Газет тагъд сси популярон эмигрантты ’хсæн. Иу иннæйы фæдыл цыдысты йæ прозæйы чингуытæ. 1980-ты æмбистæм ын стыр чиныгкæсон æнтыстытæ бафтыд йæ къухмæ, мыхуырдæуыд престижон журнæлтты «Партизан Ревью» æмæ «The New Yorker».
Эмиграцийы 12 азмæ йын рацыди дыууæдæс чиныджы АИШ æмæ Европæйы. ССРЦ-ы йæ самиздатæй зыдтой æмæ ма Радио "Свобода"-йы авторон алæвæрдæй.
Сергей Довлатов амарди 1990 азы 24 августы Нью-Йорчы, зæрдæйы хъуагадæй. Ныгæд у Нью-Йорчы район Квинсы, дзуттаг уæлмæрд "Маунт Хеброн"-ы цы сомихаг хай ис, ум.
Хидзард
Официалон æгъдауæй Сергей Довлатов ус куырдта дыууæ хатты. Йæ фыццаг ус уыди Ася Пекровская, сæ къайад 1960-æй 1680 азы онг ахаста. 1970 азы, Асяимæ куы ахицæн ис, уый фæстæ йын райгуырд чызг Мария Пекуровская, ныр Universal Pictures-ы компанийы рекламон хайы вице-президент у. Дыккаг у, Еленæ Довлатовайæ йын уыди дыууæ хъæбулы — Екатеринæ (1966 а.г.) æмæ Николай (Николас Доули, 1984 а.г.), кæдон АИШ-ы гуырд æрцыдысты. Ис ма йын чызг Александрæ (1975 а.г.) — граждайнаг ус Тамар Зибуновайæ.
Уацмыстæ
Цардафон рауагъдтæ ССРЦ-йы йын иу текст дæр нæ уыд мыхуыры, суанг 1978 азмæ, Довлатов йе сфæлдыстады рамыхуыр æмæ коррекци кæнын нæ уагъта. Чингуыты номхыгъд, кæдон рауагъдæсты йæ комкоммæ, кæнæ та йæ фæрссаг хайадистæй:
Фиппаинæгтæ
Категори:Уырыссаг фысджытæ
Сындздзæхæра
Сындздзæхæра — зайы фæлмæн мæры. Кæны гæзæмæ зæнг йæ нæл. Сылгæрдæгæн ис даргъ æмæ фæтæн бæзджын сыфтæ. Сыфты æнхъырдтæ кæрæтты ис сындзытæ бæрæг тасагдæрæй. Куыддæр сыфтæй ратонай, афтæ се ’хсыр акæлы уыцы арæхæй. У донджын цæхæраджынæн, фыцгæйæн. Фос æй тынг хæрынц, уæлдайдæр зæддагæй. Ирыстоны зайы арæхæй хохæй быдырмæ суанг фæззæгмæ.
Ичня
И́чня (Ічня) у сахар Украинæйы Черниговы облæсты. Ис Прилукийы районы.
Сындздзæхæра
Фиппаинæгтæ
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ
Ичня
Категори:Черниговы облæсты сахартæ
Къæлæтджын
Къæлæтджын у хохы къулы ном. Ис Хуссар Ирыстоны Урстуалты.
Литературæ
Категори:Хуссар Ирыстоны хæхтæ
Менæ (Украинæ)
Ме́нæ (Мена) у сахар Украинæйы Черниговы облæсты. Ис Корюковкæйы районы.
Герменчик (Кæсæг-Балхъар)
Герме́нчик (Джэрмэншык) у хъæу Кæсæг-Балхъары Æруаны районы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Æруаны районы цæрæнрæттæ
Гельзенкирхен
Гельзенки́рхен (Gelsenkirchen, Gelsenkiärken) у сахар Германы Цæгат Рейн-Вестфалийы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Рейн-Вестфалийы сахартæ
Бурленге
Бурленге (Borlänge) у сахар Швецийы. Ис Даларнæйы провинцийы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Швецийы сахартæ
Лæгæты хох
Лæгæты хох у хох Хуссар Ирыстоны. Ис Тлигомы.
Литературæ
Категори:Хуссар Ирыстоны хохы цъуппытæ Категори:Тлигом
Кæф
Фиппаинæгтæ
*
Мехабад
Мехаба́д ( — Mahâbâd, مەھاباد — Mehabad, Məhəbad) у сахар Ираны, Мехабады шахрестаны административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Ныгуылæн Азербайджаны сахартæ
Скæсæн Македони æмæ Фраки
Скæсæн Македони æмæ Фраки (Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης) у Гречъы административон-территориалон иуæг, перифери. Программæ «Калликратис»-мæ гæсгæ 2011-æм азæй у æнæцентр администраци Македони æмæ Фракийы хай. Переферийы сконды сты историон бæстæ Македонийы скæсæн хай, историон бæстæ Ныгуылæн Фраки æмæ ма дыууæ сакъадахы — Тасос æмæ Самотраки. Цæрджыты нымæц у 608182 адæймаджы (2001).
Фиппаинæгтæ
Категори:Гречъы периферитæ
Кæсæгтæ
Кæсæгтæ кæнæ кæфтæ, (Pisces) сты доны цæрæг рагъыстæгджын цæрæгойты парафилион къорд.
Нæмттæ
Цуанон æвзагыл (дыгурон вариант): донигъазгæ.
Фиппаинæгтæ
*
Бремен (зæхх)
Сæрибар ганзæйаг сахар Бремен (Freie Hansestadt Bremen) у Германы зæхх. Йæ сæйраг сахар у Бремен.
*
Чанакья
Чанакья кæм райгуырдис, уый бæрæг нæу, уый тыххæй ис цалдæр теорийы. Иу текстмæ гæсгæ йæ райгуырды бынат у Таксилæ. Джайнаг къухфыстытæм гæсгæ та уый рацыд Хуссар Индийæ. Йæ фыды ном дæр иутæ зæгъынц Чанин уыди, иннæтæ та — Чанак (æмæ, дам, уый тыххæй йæ ном у Чанакья).
Чанакья ахуырад райста Таксилæйы, Индийы цæгат-ныгуылæны, ныртæккæ уый Пакистанмæ хауы. Фæстæдæр уый ахуыргæнæгæй куыста уыцы иу ран. Фæстæдæр уый сси троны бындар Биндусарæйы ахуыргæнæг æмæ æххуысгæнæг.
Носовкæ
Носо́вкæ (Носівка) у сахар Украинæйы Черниговы облæсты. Ис Нежины районы.
Категори:Черниговы облæсты сахартæ
Чанакья
Иу легендæмæ гæсгæ Чанакья амардис йæхи фæндонæй, джунглимæ ацыдис æмæ ницы хордта, цалынмæ æххормæгæй нæ амардис, уæдмæ. Иннæ таурæгъмæ гæсгæ зæронд Чанакья базыдта, паддзах уымæ кæй рамæсты ис, уый — æмæ йæхи амардта.
Фиппаинæгтæ
Категори:Индийы философтæ Категори:Индийы политиктæ
Биндусарæ
Биндусарæ кæнæ Виндусарæ (Vindusâra) уыд Маурьяйы империйы дыккаг император, æлдариуæг кодта нæ эрæйы агъоммæ 298-æм азæй 272-æм азы онг, Чандрагуптæйы фæстæ. Грекъаг фыстыты зындгонд у куыд Амитрохат (Амитрагхатæ) йæ титулмæ гæсгæ, ома «йе ’знæгты марæг».
Цардафыст
Биндусарæ уыд егъау империйы бындар, кæцыйы скондмæ хаудысты Индийы цæгат, астæу æмæ скæсæн, стæй ма Афгъанистан æмæ Белуджистаны хæйттæ. Биндусарæйы къузы бафтыд йæ импери хуссарырдæм адаргъ кæнын, Карнатакæйы онг. Æхсæрдæс паддзахады йæ дæлбар бакодта, баиу кодта иу денджызæй иннæйы онг зæххытæ.
Зындгонд философ Чанакья уыд йæ паддзахады сæйраг министр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Рагон Индийы зындгонд адæм
Лæгæтысæр
Фиппаинæгтæ
Категори:Хуссар Ирыстоны хохы цъуппытæ Категори:Тырсыгомы хæхтæ
Брауншвейг
Бра́уншвейг кæнæ Бра́уншвайг (Braunschweig, Bronswiek, Brunswiek, Brönswiek ) у сахар Германы Дæллаг Саксонийы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Дæллаг Саксонийы сахартæ
Гусь-Хрустальный
Гусь-Хруста́льный (Гусь-Хрустальный) у сахар Уæрæсейы Владимиры облæсты.
Фиппаинæгтæ
Категори:Владимиры облæсты сахартæ
Æргъæвсон
Фиппаинæгтæ
Категори:Мæргътæ
Аль-Масуди
Абуль-Хасан Али ибн аль-Хусейн аль-Масу́ди (أبو الحسن ، علي بن الحسين المسعودي; райгуырдис 896-æм азы Багдады — амардис 956-æм азы Каиры) уыдис IV æнусы араббаг иртасæг, географ æмæ денджызы цæуæг.
Аланыстонмæ куы бацыд
940-æм азы Аланыстоны паддзахады куы уыд, уæд йæ сæйраг сахары кæй ис. Фыццаг хай Магасы тыххæй йæ фыдæн радзырдта. Уый зылди æндæр горæттыл æмæ хъæутыл Аланыстоны, æмæ зæгъæм йæ чиныгæй «Murūj aḏ-Ḏahab wa-Maʿādin al-Jawhar» фыста: «Паддзахад Аланты арæнтыл скæсæны паддзахадимæ Сариры... бæстæйы сæйраг сахар хуыйны Магас... ацы бæстæйы ма ис фидартæ æмæ зæххытæм сахары æдде, рæстæгæй-рæстæгмæ кæм паддзах рацыд...
Ныртæккæ, паддзахадон Аланты æмæ Сахиб-ас-Сарир кæрæдзимæ цы сын ауæй кæндзыстой, æмæ сæ хуæрæтæ дæр радта кæрæдзийæ.
Фиппаинæгтæ
Категори:Историктæ алфавитмæ гæсгæ Категори:Географтæ алфавитмæ гæсгæ Категори:Араббаг фысджытæ
Доны чызг (саск)
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæрæгойтæ алфавитмæ гæсгæ Категори:Сасчытæ
Семёновкæ (сахар)
Семёновкæ (Семенівка) у сахар Украинæйы Черниговы облæсты. Ис Новгород-Северскийы районы.
Категори:Черниговы облæсты сахартæ
Изяслав (сахар)
Изясла́в (Ізяслав) у сахар Хмельницкийы облæсты Шепетовкæйы районы.
Категори:Хмельницкийы облæсты сахартæ Категори:Шепетовкæйы районы цæрæнрæттæ
Уæллагфарс
Уæллагфарс (Вацигпарс) у хохы цъупп Цæгат Ирыстон æмæ Хуссар Ирыстоны арæныл. Хохы бæрзæнд у 3573 метры.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны хохы цъуппытæ Категори:Хуссар Ирыстоны хохы цъуппытæ Категори:Тырсыгомы хæхтæ
Терк
Терк (Тырсыгомы йæ дыккаг ном у Тырсыдон, თერგი, Тийрк, Тэрч, Терк суу, Терек) у цæугæдон Цæгат Кавказы. Йæ донæфтæн у Къаспы денджыз. Терк цæуы Гуырдзыстоны, Цæгат Ирыстоны, Кæсæг-Балхъары, Стъараполы крайы, Цæцæн æмæ Дагъистаны. Йæ дæргъ у 623 километры.
Фиппаинæгтæ
* Категори:Къаспы денджызмæ кæлæг цæугæдæттæ
Гулиантæ
Гулиантæ кæнæ Теблойтæ, Теблойтыхъæу у хъæу Хуссар Ирыстоны Дзауы районы.
Мыггæгтæ
Цардысты дзы Теблойтæ, Гæджитæ, Багатæ, Козатæ, Бестаутæ.
Фиппаинæгтæ
Категори:Дзауы районы сахартæ æмæ хъæутæ
Хуымæтæджы кувæгсаск
Хуымæтæджы кувæгсаск (Mantis religiosa, Обыкновенный богомол) у стыр тугдзых саск. Сæ дæргъ схæццæ вæййы 42-52 мм (нæлтæн) кæнæ 48-75 мм (сылтæн).
Фиппаинæгтæ
Категори:Сасчытæ
Къох
Къох — чысыл хъæд; арæхдæр вæййы сыфтæрджын бæлæстæй.
Категори:Хъæдтæ
Ли Бо
Ли Бо (ныры китайаг æвзаджы Ли Бай) кæнæ Ли Тай-бо (李白; 李太白; 701—762/763) у Таны рæстæджы китайаг поэт, зындгонд у куыд «поэзийы æнæмæлгæ» (詩仙), у китайаг литературæ æмæ дунейы поэзийы зынгæдæр поэттæй иу. Йæ фæстæ ныууагъта 1100 уацмысæй фылдæр (уыимæ 900 æмдзæвгæйы).
Литературæ
Категори:Китайаг поэттæ
Хуыбылты Валерий
Хуыбылты Никъалайы фырт Валерий уыдис Хуссар Ирыстоны хъахъхъæнынады бындуравæрæг, хъахъхъæнынады фыццаг министр æмæ политикон архайæг.
Хуыбылты Валерий райгуырдис 1966-æм азы Цхинвалы. Каст фæцис Цхинвалы 9-æм астæуккаг скъола, ахуыр кодта Хуссар Ирыстоны педагогон институты физикон-математикон факультеты. Уыдис Хуссар Ирыстоны Фæскомцæдисы фыццаг секретарь (1991).
Тох кодта Хуссар Ирыстон æмæ Абхазы хæсты. Хæст куы æрсабыр, 1994-98 азты уыдис Æмхæццæ контролон къамисы уæнг.
Амардтой йæ æбæрæг фыдгæнджытæ 1998-æм азы 31 майы Дзæуджыхъæуы.
Хорол
Хорол (Хорол) у сахар Украинæйы Полтавæйы облæсты. Ис Лубныйы районы.
Хуыбылты Валерий
Категори:Хуссар Ирыстоны политиктæ Категори:Хуссар Ирыстоны хъахъхъæнынады министртæ Валерий
Нипарет
Нипарет у хъæу Хуссар Ирыстоны Цхинвалы районы. Ис Джеры комы.
Литературæ
Категори:Цхинвалы районы сахартæ æмæ хъæутæ
Найфонты Артур
Найфонты Эдичы фырт Артур (Найфонов Артур Эдикович; райгуырдис 1997-æм азы 10 майы Нижневартовсчы) у ирон хъæбысæйхæцæг, Европæйы чемпион 2018 æмæ 2020 æзты, Уæрæсейы Федерацийы спорты мастер, Сæрдыгон Олимпиаг хъæзтыты бронзæйы призёр (2020), Уæрæсейы Федерацийы спорты сгуыхт мастер.
Дзæгъындзæгтæ
Дзæгъындзæгтæ кæнæ гæркъæрæгтæ (Pica) сты мæргъты мыггаг.
Категори:Цæрæгойтæ алфавитмæ гæсгæ Категори:Мæргътæ
Юрьев-Польский
Ю́рьев-По́льский (Юрьев-Польский) у сахар Уæрæсейы Владимиры облæсты, Юрьев-Польскийы районы административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Владимиры облæсты сахартæ
Цитрус
Цитрус (Citrus) у æнусонцъæх бæлæсты æмæ къутæрты мыггаг.
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ
Заславль
Засла́вль (Заслаўе, Заславль) у сахар Минсчы облæсты. Ис Минсчы районы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Минсчы облæсты сахартæ
Брумёллæ
Брумёллæ (Bromölla) у сахар Швецийы Сконейы провинцийы, Брумёллæйы коммунæйы административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Сконейы цæрæнрæттæ Категори:Швецийы сахартæ
Петушки
Петушки́ (Петушки) у сахар Уæрæсейы Владимиры облæсты, Петушкийы районы административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Владимиры облæсты сахартæ
Найфонтæ
Найфонтæ (Найфоновы) сты ирон мыггаг.
Алардыйы дон
Алардыйы дон кæнæ Алардийы дон у цæугæдон Цæгат Ирыстоны Алагиры районы. Кæлы Сæхæггаты хъæуы цур.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны цæугæдæттæ
Багатыхъæу
Багатыхъæу (йæ официалон ном) кæнæ Замтарет у хъæу Хуссар Ирыстоны Дзауы районы.
Мыггæгтæ
Цардысты дзы Багатæ.
Фиппаинæгтæ
Категори:Дзауы районы сахартæ æмæ хъæутæ
Гортъеу
Гортъеу у хъæу Хуссар Ирыстоны Цхинвалы районы.
Литературæ
Категори:Цхинвалы районы сахартæ æмæ хъæутæ
Решетиловкæ
Категори:Полтавæйы облæсты сахартæ
Шахнаме
Категори:Чингуытæ алфавитмæ гæсгæ Категори:Ираны литературæ
Дауыратæ
Дауыратæ (Дауровы) сты ирон мыггаг.
*
Лебедин
Лебеди́н (Лебедин) у сахар Украинæйы Сумыйы облæсты.
Кæрдæгхуыз цъырцъыраг
Фиппаинæгтæ
Категори:Сасчытæ
Лебедин
Фиппаинæгтæ
Категори:Сумыйы облæсты сахартæ
Патна
Патна (पटना, پٹنہ, Patna) у сахар Индийы, Бихары штаты административон центр. Цæрынц дзы 2 милуан адæймаджы (2011).
Фиппаинæгтæ
Категори:Бихары сахартæ
Асуд
Асуд уыдысты алайнаг равзæрды мангойлаг хæстон хæйттæ, кæцытæ æрбынат уыдысты Пекин æмæ Каракорумы. Ныхас асуд у ныхас «ас»-ы, алантæ куыд хуыдтой араббæгтæ, бирæон нымæц мангойлаг æвзаджы.
Фæстæдæр систы мангойлаг адæмы знæм, йæ уæнгтæ ныр дæр цæрынц Мидæггаг Манголы Китайы Адæмон Республикæйы.
Категори:Мангойлаг адæм Категори:Алантæ
Хъуына
Хъуына, (Bryophyta) у уæлдæр зайæгойты хайад.
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ *
Кобеляки
Кобеля́ки (Кобеляки) у сахар Украинæйы Полтавæйы облæсты.
Категори:Полтавæйы облæсты сахартæ
Фæссырх цад
Фæссырх цад у хæххон цад Гуырдзыстоны Хъазыбеджы муниципалитеты. Ис Мынагомы.
Литературæ
Категори:Гуырдзыстоны цадтæ Категори:Тырсыгом
Къозæ
у хихджын зайæгойты тала.
Фиппаинæгтæ
Категори:Зайæгойты морфологи Категори:Дыгурон дзырдтæ
Биджелтæ
Биджелтæ кæнæ Биджелатæ (Биджеловы) сты ирон мыггаг.
Ноймюнстер
Ноймюнстер (Neumünster) у сахар Германы Шлезвиг-Гольштейны.
Биджелтæ
Фиппаинæгтæ
*
Ноймюнстер
Фиппаинæгтæ
Категори:Шлезвиг-Гольштейны сахартæ
Цады дон
Цады дон у цæугæдон Цæгат Ирыстоны Алагиры районы. Кæлы Сæхæггаты хъæуы цур.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны цæугæдæттæ
Растбазыронтæ
Растбазыронтæ (Orthoptera, Прямокрылые) сты сасчыты къорд.
Фиппаинæгтæ
Категори:Сасчытæ
Касатыхъæу
Фиппаинæгтæ
Категори:Дзауы районы сахартæ æмæ хъæутæ
Асуай
Асуай (Azuay) у провинци Эквадоры. Йæ административон центр у сахар Куэнкæ.
Фиппаинæгтæ
Категори:Эквадоры провинцитæ
Дыккаг Чегем
Дыккаг Чеге́м (Чегем Второй; Шэджэм Етӏуанэ) у хъæу Кæсæг-Балхъары Чегемы районы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Чегемы районы цæрæнрæттæ
Белополье
Белополье (Білопілля) у сахар Украинæйы Сумыйы облæсты.
Фиппаинæгтæ
Категори:Сумыйы облæсты сахартæ
Гороховец
Горохове́ц (Гороховец) у сахар Уæрæсейы Владимиры облæсты.
Ксурты дон
Ксурты дон у цæугæдон Цæгат Ирыстоны Алагиры районы. Кæлы Ксурты хъæуы цур.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны цæугæдæттæ
Карловкæ
Фиппаинæгтæ
Категори:Полтавæйы облæсты сахартæ
Рендсбург
Рендсбург (Rendsburg) у сахар Германы Шлезвиг-Гольштейны.
Фиппаинæгтæ
Категори:Шлезвиг-Гольштейны сахартæ
Илатæ
Илатæ (Илаевы) сты ирон мыггаг.
Цардысты Уæлладжыры комы хохаг хъæу Тъæрайы. Ардыгæй алыгъдысты Æрхонмæ. Æрхонæй та — быдырмæ. Сæ фыдыфыд хуынд Салат.
Æрвитæнтæ
*
Цъырцъырæгтæ
Цъырцъырæгтæ кæнæ цъысцъысæгтæ, дыгур. цъирцъирагитæ, æхсæрцъæнккитæ (Tettigonioidea, Кузнечиковые) сты растбазыронты къордæй уæлбинонад.
Фиппаинæгтæ
Категори:Сасчытæ
Блумфонтейн
Блу́мфонтейн (Bloemfontein, Mangaung) у Хуссар Африкæйы Республикæйы сахар, Фри-Стейты провинцийы административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Хуссар Африкæйы сахартæ
Вязники
Вя́зники (Вязники) у сахар Уæрæсейы Владимиры облæсты.
Сакъао
Сакъао (საკაო) у хъæу Гуырдзыстоны Оны муниципалитеты.
Вязники
Фиппаинæгтæ
Категори:Владимиры облæсты сахартæ
Флейтас, Роберто
Роберто Флейтас (Roberto Fleitas; райгуырдис 1932-æм азы Монтевидеойы) у Уругвайы футболист æмæ футболон тренер.
Цардафыст
Роберто Флейтас хъазыдис куыд «Ливерпуль»-ы (Монтевидео) астæуккаг хъахъхъæнæг.
Суларты дон
Суларты дон кæнæ Сулæртты дон у цæугæдон Цæгат Ирыстоны Алагиры районы.
Флейтас, Роберто
Цардафыст
Уругвайы футболон ассоциаци уый лæмбынæг нæ зоны, фæлæ уругвайаг газет «La Republica»-мæ гæсгæ Флейтас хъазыдис националон иугонд командæйы сконды дæр.
Суларты дон
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны цæугæдæттæ
Флейтас, Роберто
Цардафыст
Йæ тренеры карьерæ Флейтас байдыдта Уругвайы фыццаг дивизионы, фыццаг — «Прогресо»-йы, фæстæдæр та — «Сентраль Эспаньол»-ы. 1987-æм азы уый савæрдтой иугонд командæйы сæйраг тренеры бынатмæ, Омар Боррасы бæсты. Йæ разамынд фæрæстмæ — Уругвайы командæ рамбылдта Аргентинæ æмæ Чилийы ныхмæ хъæзтытæ æмæ сси Хуссар Америкæйы чемпион. .
1988-æм азы Флейтас йæ тренеры бынат ныууагъта, иугонд командæйы тренер сси Оскар Табарес, кæцы командæ цæттæ кодта дунейы чемпионатмæ Италийы (1990). Флейтас та кусынмæ бацыдис клуб «Насьональ»-мæ. Йæ æххуысæй клубы къухы бафтыдис Либертадоресы Хъалац райсын 1988-æм азы. Финалы йæ командæ хъазыдис аргентинаг «Ньюэллс Олд Бойз»-ы ныхмæ. «Насьональ»-ы бар уыдис Æхсæнконтиненталон хъалацы тыххæй хъазын 1988-æм азы, уый мидæг йæ футболисттæ фембæлдысты Европæй чемпионимæ, ПСВ, æмæ ууыл фæуæлахиз ис (пенальтиты серийы дæргъы).
Фиппаинæгтæ
Категори:Зындгонд адæм алфавитмæ гæсгæ Категори:Уругвайы футболисттæ
Мысыкатæ
Мысыкатæ кæнæ Мысыккатæ (Мисиковы) сты ирон мыггаг.
Фиппаинæгтæ
*
Бурынь
Буры́нь (Буринь) у сахар Украинæйы Сумыйы облæсты.
Шлезвиг (сахар)
Шле́звиг (Schleswig, Slesvig, Sleswig) у сахар Германы Шлезвиг-Гольштейны.
Фиппаинæгтæ
Категори:Шлезвиг-Гольштейны сахартæ
Сæхæггаты дон
Сæхæггаты дон у цæугæдон Цæгат Ирыстоны Алагиры районы. Кæлы Сæхæггаты хъæуы цур.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны цæугæдæттæ
Цырты рагъ
Цырты рагъ у æдзæрæг хъæу Цæгат Ирыстоны Алагиры районы. Ис Уæлладжыргомы, Уæллаг Мызуры цур.
Литературæ
Категори:Алагиры районы цæрæнрæттæ
Исламей (хъæу)
Фиппаинæгтæ
Категори:Пахсæны районы цæрæнрæттæ
Донгæнæг (стъалыгуппар)
Фиппаинæгтæ
Категори:Стъалыгуппæрттæ
Деражня
Категори:Хмельницкийы облæсты сахартæ
Шебекинойы район
Шебе́кинойы район (Шебекинский район) у район Белгороды облæсты. Йæ административон центр у Шебекино.
Фиппаинæгтæ
*
Дорчестер
Дорчестер (Dorchester) у Англисы сахар, Дорсеты административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Англисы сахартæ
Киржач
Киржа́ч (Киржач) у сахар Уæрæсейы Владимиры облæсты.
Фиппаинæгтæ
Категори:Владимиры облæсты сахартæ
Сор
Фиппаинæгтæ
Категори:Оны муниципалитеты цæрæнрæттæ
Алёшки
Категори:Херсоны облæсты сахартæ
Хузум
Хузум (Husum, Hüsem) у сахар Германы Шлезвиг-Гольштейны, Цæгат Фрисландийы районы административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Шлезвиг-Гольштейны сахартæ
Староконстантинов
Староконстанти́нов (Старокостянтинів) у сахар Хмельницкийы облæсты. Ис Хмельницкийы районы.
Категори:Хмельницкийы облæсты сахартæ
Цæгатаг саг
Цæгатаг саг, Цæгат Америчы хонынц ма йæ кари́бу (Rangifer tarandus) у сагты бинонадæй къайсæфтæгджын цæрæгой.
Бойау
— сырх ахорæнтæ кæмæй кæнынц, ахæм зайæгой.
Цæгатаг саг
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæрæгойтæ алфавитмæ гæсгæ
Бойау
Фиппаинæгтæ
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ Категори:Зайæгойтæ дыгуронау
Дортмунд
До́ртмунд (Dortmund, Düörpm) у сахар Германы ныгуылæны. Дортмунд у Цæгат Рейн-Вестфалийы стырдæр сахартæй иу.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Рейн-Вестфалийы сахартæ
Гагуатæ
Гагуатæ — Дыгуры уæлдæр æхсæнады къордтæй иуы минæвæрттæ, Доныфарсы æхсæнады феодалтæ. Се ’хсæнадон статусмæ гæсгæ æмбар уыдысты Цæргæсатимæ, фæлæ лæууыдысты Бадилатæй дæлдæр. Гагуатæ сæ кæрæдзийæн, стæй Цæргæсатæн чызг лæвæрдтой; чызг хастой бадилатæй, стæй кæсгон æмæ балхъайраг æлдæртты бинонтæй.
Равзæрд
Гагуаты мыггаг куыд фæзынд, уый тыххæй ис дыууæ таурæгъы. Иу таурæгъмæ гæсгæ, Гагуаты фыццаг фыд Гагуа раджы кæддæр æрцард Æрæфы доны галиу фарс, Доныфарс кæй схуыдтой фæстæдæр адæм, уым. Доныфарсмæ æрбахаудтой æндæр хъæутæй бирæ цæрджытæ, æмæ Гагуатæн фыстой хъалон. Иннæ таурæгъмæ гæсгæ та, раджы кæддæр Доныфарсмæ æрбафтыд Асыйæ дыууæ æфсымæры Сата æмæ Гагуа. Бынат сæ зæрдæмæ фæцыд æмæ дзы æрцардысты. Сата уыцы бынат схуыдта Лезгор. Гагуа та йæхицæн бынат равзæрста, Лезгорæн йæ Хуссар фарс, Доныфарс кæй схуыдтой, уым.
Æрвитæнтæ
Категори:Гагуатæ Категори:Ирон этнографи
Скилур
thumb|right|250px|Скилур æмæ йæ фырт [[Палак Скифаг Неаполы барельефыл]]
Скилур (Σκίλουρος — æнхъæлгæ скифаг ныхасæй skidura «лыг кæнгæ, уæлахизхæсгæ» ) уыдис Тавроскифийы паддзах, чи хицауиуæг кодта ~ 130 азæй нæ дуджы агъоммæ æмæ амардис 114/113 азы нæ дуджы агъоммæ. Скилуры тыххæй зонгæ у Плутархы æмæ Страбоны уацмыстæй æмæ археологон къæхтытæй.
Скилуры рæстæджы Скифаг паддзахад айтыгъдис æппæт быдырон Тавридæйæ Днепр æмæ Хуссар Бугмæ. Скилур рагон быдырон хъæуы бынаты йæ ног сæйраг сахар самайдта, Скифаг Неаполь. Бердзенаг полис Ольви скифæгты дæлбæр уыди æмæ уагъта згъæрæхцæ Скилуры номимæ. . Страбонмæ гæсгæ Скилур самадта фидар-сахартæ Палакий æмæ Хаб. Цалдæр æнтыстджын балцы сæххæст кодта «пиратаг сатархейты» ныхмæ. .
Рас-эль-Хаймæ (сахар)
Рас-эль-Ха́ймæ (رأس الخيمة) у Араббы Иугонд Эмиратты сахар, эмират Рас-эль-Хаймæйы административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Араббы Иугонд Эмиратты сахартæ
Давос
Даво́с (Davos, Davos, Tavate, Tavau) у сахар Швейцарийы скæсæны. Ис Граубюндены кантоны.
Фиппаинæгтæ
Категори:Швейцарийы сахартæ
Берд-Юрт
Берд-Юрт (Берд-Юрт) у хъæу Мæхъхъæлы Сунжæйы районы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Мæхъхъæлы Сунжæйы районы цæрæнрæттæ
Глостер
Гло́стер (Gloucester ) у Англисы сахар, Глостерширы административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Англисы сахартæ
Городок (Хмельницкийы облæст)
Городо́к (Городок) у сахар Хмельницкийы облæсты. Ис Хмельницкийы районы.
Категори:Хмельницкийы облæсты сахартæ
Фленсбург
Фле́нсбург (Flensburg,, Flansborj) у Германы æппæты цæгатдæр сахар. Ис Шлезвиг-Гольштейны, Герман æмæ Данийы тæккæ арæныл.
Фиппаинæгтæ
Категори:Шлезвиг-Гольштейны сахартæ
Пайсанду
Пайсанду́ (Paysandú) у Уругвайы сахар, Пайсандуйы департаменты административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Уругвайы сахартæ
Таврийск
Категори:Херсоны облæсты сахартæ
Ерохин, Дмитрий Юрийы фырт
Дмитрий Ерохин (Дмитрий Юриевич Ерохин, райгуырдис 1979-æм азы 1 ноябры Новокузнецкы сахары) у уæрæсейаг спортсмен-уарзæг, ультрамарафонец (трейлраннер), спортивон активист, спорт æмæ æнæниз цардыуаджы парахатгæнæг. У Уæрæсейы географион æмбалады уæнг æмæ Википедийы редактор. Йæ дæсныйадмæ гæсгæ у юрист.
Ерохин спортыл никуы æнувыд уыдис, цалынмæ 26-аздзыдæй нæ бакастис Андрей Чирковы чиныг «Бег в помощь». Уыцы рæстæгæй сси номдзыд згъорæг, згъордта-иу боны дæргъы 70-80 километры бæрц, йæ тæккæ зындгонд марафон уыдис Сочийы зымæгон олимпиаг хъæзтыты размæ, уæд уый згъоргæ æрбацыдис Мæскуыйæ Сочимæ, йæ маршруты дæргъ сси 1700 километры.
2017-æм азы Ерохины зæрды уыдис Сахалины сакъадах йæ цæгатæй йæ хуссармæ разгъорын. Уыцы цауимæ баст у «вики-экспедици», згъоргæ-згъорын иста къамтæ Викикъæбицæн, цæрæнуæтты та-иу фембæлдис журналисттæ æмæ бæнæттон цæрджытимæ. Йæ пълан йæ къухы бафтыд.
Ерохин Ирыстоны
2017-æм азы июлы Дмитрий Ерохин згъордта æртæбонон марафон Цæгат Ирыстоны фенддæгты ууылты, марафоны алы бон дæр згъоргæ кодта 80 км бæрц. Спортсмены фæнды 2020-æм азы ноябры ногæй Ирыстонмæ æрбацæуын ног къамтæ сисынмæ Википедийæн.
Фиппаинæгтæ
Категори:Википедисттæ Категори:Уæрæсейы спортсментæ-уарзджытæ Категори:Новокузнецчы чи райгуырдис, уыдон Категори:1979-æм азы чи райгуырдис, уыдон
Кæфгæсаг
Кæфгæсаг (Acipenser stellatus, Севрюга) у кæсæгты хуыз.
Фиппаинæгтæ
Категори:Кæсæгтæ
Кенже
Кенже́ (Чэнж, Къуэшрокъуей) у хъæу Кæсæг-Балхъары.
Палех
Па́лех (Палех) у сахарæнгæс посёлок Уæрæсейы Ивановойы облæсты, Палехы районы административон центр.
Чеджудо
Категори:Хуссар Корейы сакъадæхтæ
Палех
Фиппаинæгтæ
Категори:Ивановойы облæсты цæрæнрæттæ
Уинчестер (Англис)
Уи́нчестер (Winchester ) у Англисы сахар, Гэмпширы административон центр.
Кенже
Фиппаинæгтæ
Категори:Кæсæг-Балхъары цæрæнрæттæ
Уинчестер (Англис)
Категори:Англисы сахартæ
Хъындырдзæхдон
Хъындырдзæхдон, дыгур. дабондзæхдон , дабондзосæ , давондзосæ , месиндзосæ — давон, æхсырысæртæ æмæ хъаймахъ кæнæ мисынæй арæзт ирон хæринаг.
Фиппаинæгтæ
Категори:Ирон хæринæгтæ
Лиман (сахар, Украинæ)
Фиппаинæгтæ
Категори:Донецчы облæсты сахартæ
Давонджын
Фиппаинæгтæ
Категори:Ирон хæринæгтæ
Вильгельмсхафен
Вильгельмсха́фен (Wilhelmshaven, Willemshaven) у сахар æмæ порт Германы. Ис Дæллаг Саксонийы цæгаты.
Троицкая (Мæхъхъæл)
Троицкая (Троицкая, Троицки, Эбарг-Юрт) у станицæ Мæхъхъæлы Сунжæйы районы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Мæхъхъæлы Сунжæйы районы цæрæнрæттæ
Уасаг цъиутæ
Уасаг цъиутæ (Certhia, Пищухи) сты мæргъты мыггаг.
Фиппаинæгтæ
Категори:Мæргътæ
Скадовск
Скадо́вск (Скадовськ) у сахар Украинæйы Херсоны облæсты, Скадовсчы районы административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Херсоны облæсты сахартæ
Догубаязит
Догубаязи́т (Doğubayazıt; 1934-æм азы агъоммæ — Баязи́т кæнæ Баязе́т (Bayazıt, Bazîd) у сахар Турчы Агрыйы провинцийы.
Категори:Турчы сахартæ
Дарем
Да́рем (Durham) у Англисы сахар, Даремы административон центр.
2016-æм аз
Амардысты
*
Соледар
Соледа́р (Соледар, Соледар) у сахар Украинæйы Донецчы облæсты.
Категори:Донецчы облæсты сахартæ
Тускъаты Таймураз
Тускъаты Русланы фырт Таймураз у Республикæ Цæгат Ирыстон — Аланийы хицауады сæрдар. Уый райгуырдис 1966-æм азы 22 августы. Каст фæци аграрон институт (ныртæккæ университет), кусы дзы 1995-æм азæй нырмæ, ахсы профессоры бынат, разамынд дæтты кафедрæтæй иуæн. 1996-æм азæй куыста æхгæд акционерон æхсæнад «Ариана»-йы, 2005-2010 азты уыдис уыцы куыстуаты генералон директор.
2016-æм азы 27 сентябры республикæйы сæргълæууæджы барамындмæ гæсгæ Тускъаты Таймураз ссис хицауады сæрдар.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны политиктæ Категори:Цæгат Ирыстоны ахуыргæндтæ Категори:Уæрæсейы экономисттæ Категори:Цæгат Ирыстоны амалхъом адæм Категори:Цæгаты Ирыстоны хицауады сæрдартæ Таймураз
Чапаевское (Хъæрæсе-Черкес)
Чапа́евское (Чапаевское, Чапаев) у хъæу Хъæрæсе-Черкесы Хъобангæрон районы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Хъобангæрон районы цæрæнрæттæ
Кидекшæ
Ки́декшæ (Кидекша) у хъæу Уæрæсейы Владимиры облæсты, цæугæдæттæ Каменкæ æмæ Нерль кæм баиу вæййынц, уым.
Фиппаинæгтæ
Категори:Суздалы районы цæрæнрæттæ
Эмден
Эмден (, Oamde) у сахар Германы. Ис Дæллаг Саксонийы ныгуылæны (Скæсæн Фризийы историон регионы).
Фиппаинæгтæ
Категори:Дæллаг Саксонийы сахартæ
Ионча (зайæгой)
Ионча кæнæ люцернæ, хъæдурхос (Medicago, Люцерна) — хъæдурхуызты бинонадмæ чи хауы, ахæм зайæгойты мыггаг.
Фиппаинæгтæ
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ Категори:Хъæдурхуызтæ
Гояни
Гоя́ни (Goiânia) у сахар æмæ муниципалитет Бразилийы, Гоясы штаты сæйраг сахар.
Фиппаинæгтæ
Категори:Бразилийы сахартæ Категори:Бразилийы штатты сæйраг сахартæ
Зугрэс
Категори:Донецчы облæсты сахартæ
Ног Редант
Ног Реда́нт (Керда Редант) у хъæу Мæхъхъæлы Мæлгъæвæджы районы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Мæлгъæвæджы районы хъæутæ
Базыргæфтæ
Базыргæфтæ (Pterois, Крылатки) — кæсæгты мыггаг. Сæ дæргъ вæййы 20 сантиметрæй (P. andover, P. antennata) — 38 см-мæ (базыргæф-зебрæ). Парахат цард кæнынц Индо-Сабырфурдон облæсты.
Категори:Кæсæгтæ
Берислав
Берисла́в (Берислав) у сахар Украинæйы Херсоны облæсты, Бериславы районы административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Херсоны облæсты сахартæ
Хъалгъæнонтæ
Хъалгъæнонтæ (Grossulariaceae, Крыжовниковые) сты зайæгойты бинонад.
Фиппаинæгтæ
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ Категори:Зайæгойты бинонæдтæ
Зязиков-Юрт
Зязиков-Юрт (Заьзгакъонгий-Коа) у хъæу Мæхъхъæлы Мæлгъæвæджы районы.
2017-æм аз
Амардысты
*
Битъынаджынтæ
Битъынаджынтæ сты ирон хæринаг. Битъына сæрд тыдтой, бастой дзы дæстæгтæ æмæ йæ хус кодтой дымгæдзоны аууæтты зымæгмæ. Зымæг уыцы хустæй арæзтой битъынаджынтæ. Баууæрд ын йæ сыфтæ, се ’ртыккагхайы бæрц сыл ныккæн задыссад, сызмæнт сæ кæнæ сыгъдæг хъæрмуст доны, науæд ног сылыйы, стæй хыссæйæ — цъайраг.
Кодтой сæ уæлдай дзаджджынæй, стæй гуылтæй, ликъанитæй. Æппæтæй рæсугъддæр фидыдтой мæйнæуæджы хуызæн тыппыр битъынаджынтæ.
Хордтой сæ къатыбонты куыд æнæ урсаг, сойаг дзаджджынтæ, афтæ мархойы заман, комдарыны рæстæг. Фæлæ фидыдтой царвимæ, фосы фиутæй тадгонд соимæ. Куыдфæнды ма уыдаид, уæддæр ацы дзаджджынтæ æмхуызон хæрздæф, хæрзадæй уыдысты уарзон хæринаг ирон адæмæн стырæй чысылмæ. Хъæбæрхоры æмæ мæнæуы задæн йæ фых мыды хуызæн адджын уыди, æмæ уыйимæ битъынайы хицæн тæф диссаджы хорз фидыдта. Битъынаджынтæн абоны ирон фынгыл сæ кой дæр нал вæййы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Ирон хæринæгтæ
Боголюбово
Боголю́бово (Боголюбово) у посёлок Уæрæсейы Владимиры облæсты, цæугæдæттæ Нерль æмæ Клязьмæ кæм баиу вæййынц, уым.
Фиппаинæгтæ
Категори:Суздалы районы цæрæнрæттæ
Голая Пристань
Го́лая При́стань (Гола Пристань) у сахар Украинæйы Херсоны облæсты.
Фиппаинæгтæ
Категори:Херсоны облæсты сахартæ
Кавказский (Хъæрæсе-Черкес)
Кавка́зский (Кавказский) у посёлок Хъæрæсе-Черкесы, Хъобангæрон районы административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Хъобангæрон районы цæрæнрæттæ
Суздалы район
Суздалы район (Суздальский район) у Владимиры облæсты муниципалон район. Йæ административон центр у Суздаль.
Фиппаинæгтæ
*
Ольденбург
О́льденбург (Oldenburg, Ollnborg) у сахар Германы Дæллаг Саксонийы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Дæллаг Саксонийы сахартæ
Æвдадзы хос
Æвдадзы хос, вариант мыдадзы хос , — тынг тагъд чи æххуыс кæны, ахæм диссаджы хос.
Фиппаинæгтæ
Категори:Ирон мифологи
Калидасæ
Калида́сæ (कालिदास,, ома «Ус-хуыцау Калийы фæсдзæуин») уыд рагиндиаг драматург æмæ поэт, фыста санскритыл. Калидасæйы уацмыстæ нымад сты индиаг классикон литературæйы тæмæны символыл. Калидасæйы драмæ «Шакунталæ» сси, Европæйы æвзæгтæм кæй ратæлмац кодтой, фыццаг ахæм скæсæйнаг уацмыстæй иу.
Калидасæйы царды уавæртæ бæрæг не сты, суанг ма йæ царды азтæ ничи зоны. Цардис нæ эрæйы агъоммæ VIII æнусæй нæ эрæйы XI æнусы онг кæддæр. Нырыккон иртæсджытæй фылдæр Калидасæйы цард ахæссынц IV æнусмæ, йæ уацмысты æвзаг æмæ иннæ аххосæгтæм гæсгæ.
Таурæгътæм гæсгæ Калидасæ уыд мæгуыр фыййау, фæлæ йæ къухы бафтыдис принцессæмæ смой кæнын æмæ ус-хуыцау Калийæ поэзийы курдиат райсын.
Уæрæсейы Калидасæйы уацмысты фыццаг тæлмацгæнæг уыдис Николай Карамзин, англисаг æвзагæй уырыссагмæ ратæлмац кодта йæ «Шакунталæ» æмæ ныффыста йæ разныхасы: «Сфылдыстадон цырын канд Европæйы нæ вæййы, фæлæ дун-дунейы алы ран дæр. Адæймаг алкæддæр адæймаг у; алы ран дæр уымæн ис æнкъарæн зæрдæ».
Литературæ
Категори:Рагон Индийы зындгонд адæм
Бекмырзæ
Бекмырзæ кæнæ Бечмырзæ у ирон нæлгоймаджы ном.
Фиппаинæгтæ
Категори:Ирон нæлгоймаджы нæмттæ
Эдельвейс
Фиппаинæгтæ
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ
Ансалта
Ансалта́ (АнсалтIа) у хъæу Дагъистаны Ботлихы районы. Хъæуы цæрынц 4,6 мин адæймаджы (2010 азы), уыдонæй фылдæр хай сты солиаг адæмыхаттæй.
Харцызск
Харцы́зск (Харцизьк, Харцызск) у сахар Украинæйы Донецчы облæсты.
Ансалта
Фиппаинæгтæ
Категори:Ботлихы районы цæрæнрæттæ
Харцызск
Категори:Донецчы облæсты сахартæ
Анаполис
Анаполис (Anápolis) у сахар æмæ муниципалитет Бразилийы. Ис Гоясы штаты.
Фиппаинæгтæ
Категори:Бразилийы сахартæ
Серик
Серик (Serik) у сахар æмæ район Турчы хуссары. Ис Антальяйы провинцийы.
Категори:Турчы сахартæ
Уæлкъæйдзыкка
Уæлкъæйдзыкка кæнæ уæлкъæй дзыкка у ирон хæринаг нартхоры ссадæй, инджын цыхтæй, хъаймагъæй, æмæ цæххæй.
Фаг цыхт ыл ис, уæд фыцы æнæ уæлдай сыгъдæй сабыр артыл. Куыд фыца, афтæ æддаг цъар бæрæг бурдæрæй фæхицæн вæййы мидæггагæй, æмæ се ’хсæн фæзынынц сойдзæстытæ, цыма дзаджджынимæ конд у, уый хуызæн.
Хордтой йæ хъармæй, дыккаг тæвдæн нымад цыди тæригъæдыл, нæфæтчиагыл. Хæрзадæй уæззау хæринаг уыди. Хордтой йæ къаты бонты кусгæйæ, бадгæйæ. Хастой йæ уыгæрдæнмæ. Фылдæр кодтой иугай уæлкъæйдзыккатæ уазæгæн, бинонтæн.
Сыгъдæг цыхт æмæ ссадæй конд кæй уыди дзыккайы хуызæн, фæлæ йæ уæлкъæй кæй фыхтой дзулы, уæливыхы хуызæн, уымæн хуынди афтæ — уæлкъæйдзыкка. Стыр хъыгагæн байрох.
Байрон, Джордж Гордон
Поэт Байрон хайад райста Гречъы хæдбардзинадыл хæсты (1821—1829), у Гречъы адæмон хъæбатыр.
Цардафыст
Гордон — у Байроны дыккаг хицæн ном, уый ын радтой аргъуыды рæстæг, йæ мады чызгон мыггаг дæр Гордон уыдис. Байроны фыды фæндыд йæ каисты Шотландийы зæххытæ райсын, æмæ уый тыххæй йæ мыггаг фыста Байрон-Гордон, Джордж дæр скъоламæ цыдис ахæм дывæр мыггагимæ. 10-аздзыдæй Джордж сси Англисы пэр æмæ бароны титул дæр райста, йæ æрвылбоны ном сси «лорд Байрон» кæнæ та æнæуи «Байрон». Фæстæдæр йæ усы мад ын ныууагъта ноджы бынтæ, фæлæ йæ уыцы мулк райсынæн Байроны хъуыди йæ усы мадæн йæ мыггаг йæхи мыггагæн бафтауын — æмæ уый тыххæй сси Джордж Гордон Ноэл Байрон.
Фиппаинæгтæ
Категори:Филэллинтæ Категори:Гречъы революционертæ Категори:XIX æнусы поэттæ
Даринкъа
кæнæ цъиубырынкъ (Oniscidea, Мокрицы) — бирæкъахджынты типмæ чи хауы, ахæм дæлкъорд.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæрæгойтæ алфавитмæ гæсгæ Категори:Дыгурон дзырдтæ
Динджела
Динджела мыдадзимæ хæццæ уæвгæйæ сафы мыдадзы, уымæ гæсгæ динджела æмбырд цæуы хицæнæй. Мыдадзы тынг хъахъхъæнын хъæуы динджелайæ.
Динджелайæн ис тынг хорз тæф. Адæмон медицинæйы динджелайæ фæхос кæнынц хъæдгæмттæн, сæ уæлæ сывæргæйæ. Куыд рабæрæг, афтæмæй динджелайы препарат фæтагъддæр кæны хъæдгомы гас кæнын. Алы мыдгæс дæр хъуамæ æмбырд кæна йæ мыддарæны динджела. Уый чыргъæдтæй æмбырд кæнынæн æнцоидæр у хъарм бонты, иугæр куы сфæлмæн вæййы, уæд.
Фиппаинæгтæ
Категори:Мыддарын
Мæргътæ
Маргъ, цъиу, бирæон нымæц: мæргътæ, цъиутæ (Aves) у рагъыстæгджын цæрæгойты хъармтуг айкæфтауæгты кълас, сæ минæвæрттæ хицæн кæнынц уымæй, æмæ сæ буар вæййы базыртæй конд æмæ сæ раззаг уæнгтæ сты ивд тæхыны фæрæзтæм — базыртæм (кæцы мæргъты хуызтæ нæ зонынц тæхын, уыдон сты æнæ райхæлгæ базыртæ).
Фыццагæй дæр мæргъты буар уыди тæхынхъом арæзт, фæлæ ныр ис бирæ æнæтæхæг мæргътæ. Ноджы ма иу хицæнгæнæн миниуæг у — бырынкъ (цъиубырынкъ).
Зæххыл абоны онг ис 9792 алыхуызон мæргътæ (2007 азы рардтæм гæсгæ), Уæрæсейы сæ ис — 657 ахстонгæнæг хуызы, фæлæ иууыл-иумæ та дзы нысангонд сты 789 хуызы, се ’хсæн 125, кæдонæн с’ ахстонгæнæн æвдыст нæу, æмæ 7 та быныскъуыд хуызы. Мæргътæ сты цыппарвадонты уæлкъласы æппæты æндæрхуызондæр къорд. Мæргътæ бынат кæнынц Зæххы къорийы алы экосистемæйы дæр Арктикæйæ Антарктикæмæ.
Зонад, кæцы иртасы мæргъты æмæ цъиуты хуыйны орнитологи.
Этимологи
Ныхас «маргъ» цæуы ирайнаг *mrga-мæ, нысан кæны "маргъ". Абар. перс. murγ, (диал.) marγ "маргъ", пехл. murγ "маргъ"; перс. murγābī, курд. mirāwī "бабыз" (доны маргъ), бел. murg, murγ; афгъ. marγa marγə "маргъ", пам.сгл. mərγōk, marγōk "сырддонцъиу".
Фиппаинæгтæ
*
Кириллов (сахар)
Кири́ллов (Кириллов) у сахар Вологдæйы облæсты, Кирилловы районы административон центр.
Лемнос
Ле́мнос (Λήμνος, Λῆμνος) у Гречъы сакъадах. Ис Эгейы денджызы.
Категори:Гречъы сакъадæхтæ
Бийæгой
Бийæгой кæнæ бийæнгæрдæг (Juncus, Ситник) у зайæгойты мыггаг.
Уарцъейы æфцæг
Уарцъейы æфцæг у æфцæг Цæгат Ирыстоны, Козатыхъæуæй Уарцъейы ’хсæн.
Литературæ
Категори:Ирыстоны æфцджытæ
Банайюрт
Банайюрт (Бони-Йурт) у хъæу Дагъистаны Новолакскоейы районы. Хъæуы цæрынц 1,2 мин адæймаджы (2018 азы), уыдонæй фылдæр хай сты цæцæйнаг адæмыхаттæй.
Амвросиевкæ
Амвро́сиевкæ (Амвросіївка, Амвросиевка) у сахар Украинæйы Донецчы облæсты.
Банайюрт
Фиппаинæгтæ
Категори:Новолакскоейы районы цæрæнрæттæ
Амвросиевкæ
Фиппаинæгтæ
Категори:Донецчы облæсты сахартæ
Тус
Тус ( — Tus) у сахар Ираны. Ис Хорасан-Резавийы провинцийы.
Ам райгуырдысты
Категори:Хорасан-Резавийы сахартæ
Денджызон хъыбыл
Денджызон хъыбыл (Cavia porcellus, Морская свинка) — æхсынджыты къордмæ чи хауы, ахæм цæрæгойты хуыз.
Аксарай
Аксарай (Aksaray) у сахар Турчы, Аксарайы провинцийы административон центр.
Чудово
Чу́дово (Чудово) у сахар Уæрæсейы Новгороды облæсты.
Фиппаинæгтæ
Категори:Новгороды облæсты сахартæ
Малыччы рагъ
Малыччы рагъ у æфцæг Гуыркъуымтыкомæй Захъхъагомы ’хсæн.
Фиппаинæгтæ
Категори:Ирыстоны æфцджытæ Категори:Захъхъагом Категори:Гуыркъуымтыком
Первомайск (Николаевы облæст)
Первома́йск (Первомайськ) у сахар Украинæйы Николаевы облæсты, Первомайсчы районы административон центр.
Категори:Николаевы облæсты сахартæ
Згъелахы ком
Згъелахы ком кæнæ Жгъеланы ком у ком Цæгат Ирыстоны. Ис Мамысонгомы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны кæмттæ Категори:Мамысонгом
Шахтёрск
Шахтёрск (Шахтарськ) у сахар Украинæйы Донецчы облæсты.
Фиппаинæгтæ
Категори:Донецчы облæсты сахартæ
Актобе
Актобе́, 1999-æм азы онг — Актюбинск (Ақтөбе) у сахар Хъазахстаны, Актобейы облæсты административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Хъазахстаны сахартæ
Ниагарæ (æхсæрдзæн)
thumb|300px|right|Ниагарæйы æхсæрдзæны уынд Канадæйы былæй Ниагарæйы æхсæрдзæн (Niagara Falls, Chutes Niagara) у æхсæрдзæнты комплекс цæугæдон Ниагарæйыл, америкæйаг штат Нью-Йорк, хицæнгæнæг канадæйаг провинци Онтариойæ.
Ниагарæйы æхсæрдзæнтæм хауынц — æхсæрдзæн «Цæфхад», хонынц ма-иу æй Канадæйаг æхсæрдзæн; Америкæйаг æхсæрдзæн æмæ æхсæрдзæн «Чындзы хыз». Кæд æмæ сæ бæрзæнды уæлдай уадиссаг ницы ахæм у, уæддæр æхсæрдзæнтæ сты тынг уæрæх æмæ се ’хсæн цæугæ доны бæрц, уымæ гæсгæ, Ниагарæйы æхсæрдзæн у æппæты хъомысджын Цæгат Америкæйы.
Йæ бæрзæнд у 53 метры. Америкæйаг æхсæрдзæны рæбын у стыр дуртæй рæдзæгъд æмæ уымæн у йæ зынгæ бæрзæнд æрмæст 21 метры. Йæ уæрх у 323 метры, æхсæрдзæн «Цæфхадæн» та — 792 метры. Кæлгæ доны бæрцад-иу вæййы 5700 м³/с æмæ фылдæр.
Ацы æрдзон алæмæт-иу йæхимæ Зæххы алырдыгæй дæр æрсайы æрдзæ-æрдзæ туристты, кæцы стыр у ахъаз йæ доны алыварс æвæрд сахарты рæзтæн æмæ фидыцæн — Ниагарæ-Фолс, провинци Онтарио (Канадæ), æмæ Ниагарæ-Фолс, штат Нью-Йорчы (АИШ). Сæ дыууæйæ аивдæр хуыз æхсæрдзæнмæ гом кæны Канадæйы донгæрæттæй. Доны цыдыл цалдæр сæдæ метры дæлдæр ис «Арвыроны хид» амад, рогтранспортон æмæ фистæгдзуты азмæлдæн дыууæ паддзахæдты ’хсæн.
Себзевар
Себзева́р кæнæ Сабзевар ( — Sabzewār) у сахар Ираны. Ис Хорасан-Резавийы провинцийы.
Ниагарæ (æхсæрдзæн)
Æхсæрдзæны бын сты гидроэлектростанцæтæ арæзт, иумæйаг хъомысадæй 4,4 гигаватты онг.
Себзевар
Фиппаинæгтæ
Категори:Хорасан-Резавийы сахартæ
Ниагарæ (æхсæрдзæн)
Категори:Æхсæрдзæнтæ алфавитмæ гæсгæ Категори:АИШ-ы æхсæрдзæнтæ Категори:Канадæйы æхсæрдзæнтæ
Фуцзянь
Фуцзя́нь у провинци Китайы. Административон центр — Фучжоу.
Фиппаинæгтæ
*
Теплодар
Теплода́р (Теплодар) у сахар Одессæйы облæсты.
Фиппаинæгтæ
Категори:Одессæйы облæсты сахартæ
Эрзинджан
Категори:Турчы сахартæ
Ецъынайы комы дон
Ецъынайы комы дон у цæугæдон Цæгат Ирыстоны Алагиры районы, Лийайы доны фæрсагдон.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны цæугæдæттæ
Джебетъайы ком
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны кæмттæ Категори:Мамысонгом
Ковентри
Фиппаинæгтæ
Категори:Англисы сахартæ
Хъæздон
Хъæздон уыдис хъæу Цæгат Ирыстоны. Ис Уæлладжыргомы, Æрыдоны галиу был.
Литературæ
Категори:Цæгат Ирыстоны цæрæнрæттæ Категори:Уæлладжыргом
Брокколи
Бро́кколи ( Brassica oleracea var. italica) — иуазон халсарон зайæгой къабускаджынты бинонадæй, къабускайы дæлхуыз. У хуызджын къабускайы æввахсдæр бавæййаг æмæ генетикон развæдæг. Ацы къабускайæн хæрынæн бæззынц йæ сыфтæ нæ, фæлæ йæ нæрайхæлгæ æмдидинтæ.
Истори
Нæуæгдæр рардтæм гæсгæ, ацы къабускайы хуыз уыди гибридизацийы фæрцы ’взæрд Зæххастæуы денджызы цæгат-скæсæны, VI-V æнусты нæ эрæйы агъоммæ.
Æнустыдæргъы спаржон къабуска уадиссаг зындгонд нæ уыди Италийæ дарддæр.
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ
Цъуппсар
Цъуппсар кæнæ цъупсар у кæрдойы хуыз.
Фиппаинæгтæ
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ
Ждановкæ (сахар)
Жда́новкæ (Жданівка) у сахар Украинæйы Донецчы облæсты.
Фиппаинæгтæ
Категори:Донецчы облæсты сахартæ
Денджызон сæрвасæнтæ
Денджызон сæрвасæнтæ кæнæ сæрвасæнонтæ (Pectinidae, Морские гребешки) сты денджызон дыууæфарсон моллюскты бинонад.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæрæгойтæ алфавитмæ гæсгæ
Горагорский
Горагорский (Горагорский) у хъæу Цæцæны Уæлтерчы районы. Цæрынц дзы 5,8 мин адæймаджы (2021).
Фиппаинæгтæ
Категори:Уæлтерчы районы цæрæнрæттæ
Тæдзæнтæ
Тæдзæнтæ у къæдзæх Хуссар Ирыстоны. Ис Чеселтгомы.
Бебеты ком
Бебеты ком у ком Цæгат Ирыстоны. Ис Мамысонгомы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны кæмттæ Категори:Мамысонгом
Донæмбырдгæнæг
Фиппаинæгтæ
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ
Губæтты дон
Губæтты дон у цæугæдон Цæгат Ирыстоны Алагиры районы. Кæлы Уæллаг Мызуры хъæуы цур.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны цæугæдæттæ
Хуыры ком (Чеселтгом)
Хуыры ком у ком Хуссар Ирыстоны. Ис Чеселтгомы.
Колон (Панамæ)
Коло́н (Ciudad de Colón) у Панамæйы сахар, Колоны провинцийы административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Панамæйы сахартæ
Брадфорд
Бра́дфорд (Bradford ) у Англисы сахар. Ис Ныгуылæн Йоркширы графады.
Висбаден
Ви́сба́ден (Wiesbaden) у Германы сахар, Гессены административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Гессены сахартæ
Мидæггаг Мангол
Мидæггаг Мангол у автономон район Китайы. Административон центр — Хух-Хото.
Фиппаинæгтæ
*
Гапатæ
Гапатæ (Гапаевы) сты ирон мыггаг.
Истори
Гапатæ цардысты Тъæрайы (Тъæра ис Æрхонæй мидæгдæр комы мидæг). Уырдыгæй Луармæ ралыгъдысты. Уым æрцардысты. Уæд Гапæн йæ фырт Саукуыдз хуынди, æмæ цæхмæ Тæмискъмæ рацыди фистæгæй. Фæндагыл ыл фембæлдысты фыдгæнджытæ, сбастой йæ æмæ йæ акодтой Сындзыхъæуы сæрмæ, Фадаумæ, сæ мæсыгмæ, уым æй хъоргъы ныппæрстой. Уый рарвыста йæ фыд Гапмæ, балхæн мæ, зæгъгæ. Фæлæ йæ Гап нæ балхæдта. Фыдгæнджытæ йæ амардтой. Саукуыдзæн йæ ус Зæнджиаты чызг уыди, Мызурон. Уый сывæрджынæй баззад, æмæ йæ йæ цæгат акодтой. Уым ын райгуырд лæппу Дударыхъо. Куы бахъомыл (уæлыгæсхъом куы фæцис), уæд ам йæ мад смой кодта Бекъойтæм. Уым дæр ын чызг æмæ лæппу райгуырд.
Фиппаинæгтæ
*
Ананьев (сахар)
Фиппаинæгтæ
Категори:Одессæйы облæсты сахартæ
Саянск
Сая́нск (Саянск) у сахар Уæрæсейы Иркутсчы облæсты.
Фиппаинæгтæ
Категори:Иркутсчы облæсты сахартæ
Пошехонье (сахар)
Пошехо́нье (Пошехонье) у сахар Уæрæсейы Ярославлы облæсты, Пошехоньейы районы административон центр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Ярославлы облæсты сахартæ
Урс дзывылдар
Урс дзывылдар кæнæ къæдзилтилæг (Motacilla, Трясогузки) у мæргъты мыггаг.
Фиппаинæгтæ
Категори:Мæргътæ
Толидо
Толи́до (Toledo) у АИШ-ы сахар. Ис Огайойы штаты цæгаты.
Бибийы хъæд
Бибийы хъæд кæнæ Бибийыхъæд у хъæд Цæгат Ирыстоны. Ис Ходы хъæуы цур.
Ноттингем
Но́ттингем (Nottingham ) у Англисы сахар, Ноттингемширы графады стырдæр сахар.
Бибийы хъæд
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны хъæдтæ Категори:Садонгом
Уси
Уси́ у сахар Китайы, Цзянсуйы провинцийы.
Æвдадзон
Фиппаинæгтæ
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ
Сан-Луис (Мараньян)
Сан-Луис (São Luís) у сахар æмæ муниципалитет Бразилийы, Мараньяны штаты сæйраг сахар.
Фиппаинæгтæ
Категори:Бразилийы сахартæ Категори:Бразилийы штатты сæйраг сахартæ
Æрдузы рагъ
Æрдузы рагъ кæнæ Æрдузырагъ у къæдзæх Цæгат Ирыстоны. Ис Ходы хъæуы цур.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны хохы цъуппытæ Категори:Садонгом
Заха
Заха у зайæгойы ном.
Литературæ
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ
Хъырымы хид
Хъырымы хид, хонынц æй Керчы хид дæр, у Керчы ’рдыгæй Таманы æрдæгсакъадахмæ бацæуæн сакъадах Тузлæйы ууылты. Йæ сконды ис дыууæ хиды, сæ иу у æфсæнвæндагон, сæ иннæ — автомобилон. Хъырымы хид у фæндаг А-290 хай (Керчь — Новороссийск). Йæ æдæппæт дæргъ у 19 км, уымæй Хъырымы хид сси, Уæрæсейы цы хидтæ сарæзтой, уыдонæй сæ тæккæ стырдæр.
Фиппаинæгтæ
Категори:Хидтæ алфавитмæ гæсгæ Категори:Краснодары крайы хидтæ Категори:Хъырымы хидтæ
Дарваз
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны хæхтæ Категори:Садонгом
Шариат
Шариат (شريعة «арф зонындзинæдтæ»), дины фæстæ цы пысылмон закъон цæуы, уый. Шариат нысан кæны Хъуыран æмæ Суннæмæ гæсгæ пысылмæтты ’хсæн алыхуызон ахастдзинады æгъдауы фæткæвæрд.
Категори:Пысылмон дин Категори:Пысылмон барад
Подольсчы район (Одессæйы облæст)
Подольсчы район (Подільський район, Подольский район) у район Украинæйы Одессæйы облæсты. Йæ административон центр у Подольск.
Фиппаинæгтæ
Категори:Одессæйы облæсты районтæ
Лестер
Ле́стер (Leicester ) у Англисы сахар, Лестерширы графады стырдæр сахар.
Фиппаинæгтæ
Категори:Англисы сахартæ
Месси, Лионель
Лионе́ль Андре́с Ме́сси (Lionel Andrés Messi, испайнагау хъуысы: []; райгуырдис 1987-æм азы 24 июны сахар Росариойы, Аргентинæ) у зындгонд аргентинаг футболист, испайнаг клуб «Барселонæ»-йы капитан æмæ размæбырсæг, 2011-æм азæй Аргентинæйы иугонд командæйы капитан дæр. «Барселонæ»-йы æмæ Аргентинæй иугонд командæйы хуыздæр бомбардир æппæт историйы дæргъы. Месси нымад у футболы историйы хуыздæр хъазджытæй иуыл.
«Барселонæ»-йы футболон академийы хъомылгæнинаг, уый йæ фыццаг сконды хъазы 17-аздзыдæй. Клубимæ сси Испанийы дæс хатты чемпион, рамбылдта УЕФА-йы чемпионты лигæ цыппар хатты, Испанийы хъалац — æхсæз хатты, Европæйы суперкубок — æртæ хатты. Æхсæз хатты сси Чемпионты лигæйы хуыздæр бомбардир æмæ та æхсæз хатты — Испанийы футболæй чемпионаты хуыздæр бомбардир дæр.
2014-æм азы мартъийы йæ голты нымæц схæццæ 371, ууыл сси «Барселонæ»-йы рекордсмен.
2022-æм азы йæ националон командæимæ сси Дунейы чемпион.
Цардафыст
Лионель Месси райгуырдис 1987-æм азы 24 июны аргентинаг сахар Росариойы кусæг бинонты ’хсæн. Ис ын дыууæ æфсымæры æмæ иу хо.
Йæ фыдæлтæ Америкæйы континентмæ æрбацыдысты Итали æмæ Каталонийæ.
Месси райдыдта хъазын фондаздзыдæй. Йæ фыццаг тренировкæтæм йæ цæуын кодта йæ нана Селия, фæстæдæр Месси йæ голтæй-иу йæ ном сардта. 1995-æм азæй уый хъазыди профессионалон клуб «Ньюэллс Олд Бойз»-ы.
Даргъ лыстæг гæн
Даргъ лыстæг гæн кæнæ даргъхалгæн, даргъзæнг гæн (Linum usitatissimum, Лён обыкновенный, Лён-долгунец) у иуазон кæрдæг зайæгой, лыстæг гæны хуыз.
Месси, Лионель
Цардафыст
Йæ кой афтæ апарахат ис, æмæ 13 азы йыл куы цыдис, уæд клуб «Барселонæ»-йы акционертæй иу сывæллоны æрбахуыдта Испанимæ. Курдиатджын лæппу æлкæй зæрдæмæ дæр тынг фæцыдис, æмæ футболон клуб уайтагъд йæ райста йæ фæсивæдон скондмæ.
Даргъ лыстæг гæн
Литературæ
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ Категори:Зетидæттæг зайæгойтæ
Месси, Лионель
Командæйы мидæг
«Барселонæ»
Аргентинæйы иугонд командæ
Дуа
Дуа (دعاء) у пысылмон куывд Хуыцаумæ.
Фиппаинæгтæ
Категори:Пысылмон дин
Табасараны район
Табасараны район (Табасаран район, Табасаранский район) у район Дагъистаны хуссары. Йæ административон центр у Хучни.
Фиппаинæгтæ
*
Шэньси
Шэньси́ (陕西; пиньинь Shǎnxī) у провинци Китайы. Административон центр — Сиань.
Фиппаинæгтæ
*
Мæтæгхуыз сауцъиу
Фиппаинæгтæ
Категори:Мæргътæ
Цайгæрдæг (нысаниуджытæ)
Цайгæрдæг у ахæм зайæгойты ном:
Орорæ (Колорадо)
Оро́рæ (Aurora) у АИШ-ы сахар. Ис Колорадойы штаты.
Фиппаинæгтæ
Категори:Колорадойы сахартæ
Хорнæмыгон
Фиппаинæгтæ
Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ
Уарцъегом
Уарцъегом, ацы ком раздæры адæм хуыдтой Уары ком — у ком Цæгат Ирыстоны. Ис Туалгомы.
Фиппаинæгтæ
Категори:Цæгат Ирыстоны кæмттæ Категори:Туалгом