cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ବେତନଟୀ
ଶିକ୍ଷା
ବେତନଟୀ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ, ଏମ୍. ପି. ସି. ସରକାରୀ ଉଚ୍ଚବିଦ୍ୟାଳୟ,ସରକାରୀ ବାଳିକା ଉଚ୍ଚ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ ଅଛି । ପ୍ରାଥମିକ ଓ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରାଥମିକ ଶିକ୍ଷା ପାଇ ଭୋଗବାଟୀ ପ୍ରାଥମିକ ବିଦ୍ୟାଳୟ, ବେତନଟୀ ପ୍ରାଥମିକ ବିଦ୍ୟାଳୟ, ଶାରଦା ଶିକ୍ଷାନିକେତନ, ଅରବିନ୍ଦ ଶିକ୍ଷାକେନ୍ଦ୍ର, ବିବେକାନନ୍ଦ ଶିକ୍ଷାକେନ୍ଦ୍ର, ସରସ୍ୱତୀ ଶିଶୁମନ୍ଦିର ଅଛି । ଅମ୍ବିକା ଆଇ.ଟି.ସି.,ଗୁରୁପ୍ରସାଦ ଆଇ.ଟି.ସି, ଚକ୍ରଧର ଆଇ.ଟି.ସି ତାଲିମ କେନ୍ଦ୍ର ଅଛି ।
ଦର୍ଶନୀୟ ସ୍ଥାନ
ହନୁମାନ ମନ୍ଦିର, ଲକ୍ଷ୍ମୀନାରାୟଣ ମଂଦିର, ଚଣ୍ଡୀ ମନ୍ଦିର, ମଠ ମନ୍ଦିର ଏହାର କେନ୍ଦ୍ରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ବଣଭୋଜି ପାଇ ପାଂଉସିଆ ବନ୍ଧ ୨ କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ମାଣତ୍ରୀଠାରେ ଥିବା ପ୍ରସିଦ୍ଧ କଖାରୁଆ ବୈଦ୍ୟନାଥଙ୍କ ମନ୍ଦିର ବେତନଟୀଠାରୁ ୧୨ କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ
ବି.ଏସ୍.ଏନ.ଏଲ. ଅଫିସ, ବି.ଇ.ଓ ଅଫିସ୍, ଦମକଳ କେନ୍ଦ୍ର, ଥାନା, ରେଳ ଷ୍ଟେସନ୍, ପ୍ରାଥମିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ କେନ୍ଦ୍ର, ଟ୍ରେଜେରୀ, ତହସିଲ୍ ଅଫିସ୍, ଉପ ଡାକଘର, ଷ୍ଟେଟ୍ ବ୍ୟାଙ୍କ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆ, ବ୍ୟାଙ୍କ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆ, ୟୁନାଇଟେଡ଼ ବ୍ୟାଙ୍କ ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆ, ମୟୂରଭଞ୍ଜ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ୍ କୋଅପରେଟିଭ୍ ବ୍ୟାଙ୍କ, ଗ୍ର୍ୟାମ୍ୟ ବ୍ୟାଙ୍କର ଶାଖା ଅଛି । ତା୯.୧୧.୧୩ରିଖ ଦିନ ସିଭିଲ୍ ଜଜ୍ ତଥା ଜେଏମ୍ ଏଫ୍ ସି କୋର୍ଟ୍ ଉଦ୍ ଘାଟିତ ହୋଇଛି ‍୤ (ସମ୍ବାଦ ଖବର କାଗଜ  ବାଲେଶ୍ୱର ସଂସ୍କରଣ  ତା୧୦.୧୧.୧୩ରିଖ ଦିନ ପ୍ରକାଶିତ) ଦୁଇ କି.ମି. ଦୂରରେ ଗରୁଡ଼ବସାଠାରେ ଓଡ଼ିଶା ଆଦର୍ଶ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଏବଂ ୫ କି.ମି. ଦୂର ଶାଳବଣିଠାରେ ଜବାହାର ନବୋଦୟ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଅବସ୍ଥିତ
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲାର ଗାଆଁ ଓ ସହର
ଇନ୍ଦ୍ର
ଇନ୍ଦ୍ର ବା ଇନ୍ଦ୍ରଦେବ, ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ ସମସ୍ତ ଦେବଦେବୀଙ୍କ ରାଜା ବା ଦେବରାଜ ରୂପେ ପୂଜିତ। ବୃଷ୍ଟିର ଅଧିପତି ଦେବତାଭାବେ ଇନ୍ଦ୍ର ସର୍ବମାନ୍ୟ ।
ପରିଚୟ
ରୁକ୍ ବେଦ ମତେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପିତା ଗୌ ଓ ମାତା ଗୃଷ୍ଟି । ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ ପୁଲୋମା ରାକ୍ଷସ କନ୍ୟା । ଏଣୁ ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ ପୁଲୋମା, ପୁଲୋମଜା, ସଚୀ, ପ୍ରାସହା ଭାବେ ସମ୍ବୋଧିତ । ପ୍ରାସହା ଅର୍ଥ ସେନା । ଦେବୀ ଅଟନ୍ତି ମହାଶକ୍ତି । ସେ ସପ୍ତମାତୃକା ଅନ୍ତର୍ଗତ ଦେବୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ । ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର ଜୟନ୍ତ ଓ ପୁତ୍ରୀ ଜୟନ୍ତୀ । ରାମାୟଣ ଓ ମହାଭାରତରେ ଉଲ୍ଲେଖ ତ୍ରେତୟାରେ ବାନରରାଜ ବଳୀ ଓ ଦ୍ୱାପରରେ ମହାବୀର ଅର୍ଜୁନ ତାଙ୍କ ଅଂଶରୁ ଉତ୍ପନ । ଇନ୍ଦ୍ର ଅଟନ୍ତି ବଜ୍ରବାହୁ, ବଜ୍ର ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଶକ୍ତିଭଳି । ଅମରାବତୀ ତାଙ୍କ ରାଜଧାନୀ । ତାଙ୍କ ସଭା ଦେବସଭା ବା ସୁଧର୍ମା ସଭା, ବନ-ନନ୍ଦନବନ, ବାହାନ-ଐରାବତ, ଅଶ୍ୱ ଊଚ୍ଚୈଶ୍ରବା, ହରିତ୍ ବର୍ଣ୍ଣ ଅଶ୍ୱ ସଂଯୁକ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ରଥ ମନଗତିଠାରୁ ଆହୁରି ଦୃତତର । ସାରଥୀ-ମାଳତୀ, ଦେବଗୁରୁ ବୃହସ୍ପତି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପୁରୋହିତ ।
ପୌରାଣିକ
ବୃହଦାରଣ୍ୟକ ଉପନିଷଦରେ ବର୍ଣ୍ଣନା ଅଛି ଯେ, ଦୈତ୍ୟରାଜ ବୈରୋଚନ ସହିତ ଇନ୍ଦ୍ର ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କଠାରୁ ବିଦ୍ୟାଲାଭ ନିମିତ୍ତ ଗୁରୁକୂଳରେ ଥିଲେ । ବିରେଚନ(ବୈରୋଚନ) କିଛି ଜ୍ଞାନ ଲାଭକରି ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ମନରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ କିନ୍ତୁ ଇନ୍ଦ୍ର ୪ଶହ ବର୍ଷ ସେଠାରେ ରହି ସକଳ ଜ୍ଞାନର ଅଧିକାରୀ ହୋଇପାରିଥିଲେ । ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନାମ ବ୍ୟାକରଣ ଓ ଆୟୁର୍ବେଦ ଶାସ୍ତ୍ର ସହିତ ବିଜଡ଼ିତ । ଐନ୍ଦ୍ର ବ୍ୟାକରଣ ଯାହା ପାଣିନୀଙ୍କ ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରଚଳନ ଥିଲା ତଥା ଆୟୁର୍ବେଦ ବିଶେଷଜ୍ଞ ଧନ୍ୱନ୍ତରୀ ଥିଲେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ । ବୁତ୍ରାସୁରକୁ ବଧକରି ଇନ୍ଦ୍ର ବିତ୍ରାହ ରୂପେ କୀର୍ତ୍ତିତ । କେତେକଙ୍କ ମତରେ ବୁତ୍ର ବାସ୍ତବ ପକ୍ଷେ ରାକ୍ଷସ ନୁହଁନ୍ତି । ସେ ମେଘ ଅଟନ୍ତି । ଯେଉଁ ମେଘ ବର୍ଷା ହେବାରେ ବାଧକ ସାଜନ୍ତି । ଅର୍ଥାତ୍ ଆକାଶରେ ବର୍ଷା ହେବାକୁ ପ୍ରତିରୋଧ କରିଥାନ୍ତି । ସେ ବୁତ୍ରକୁ ଛେଦନ କରି ପୁନଶ୍ଚ ବର୍ଷା ହେବାକୁ ସକ୍ଷମ କରାନ୍ତି । ଇନ୍ଦ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ତାଦାତ୍ମ୍ୟଭାବରୁ ହେମ ବା ବରଫ ତରଳ ହେବାର ସୁବିଧା ହୋଇଥାଏ । ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରତିପତ୍ତିକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟକଲେ, ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ପରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସ୍ଥାନ ରହିବା କଥା କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ପୌରାଣିକ ବର୍ଣ୍ଣନାରୁ ସେ ସବୁଥିରୁ ବଞ୍ଚିତ । ସୃଷ୍ଟି, ସ୍ଥିତି, ପ୍ରଳୟ ପରେ ବିଜୟର ଦେବତା ଭାବେ ମଣ୍ଡିତ ହେବା ପାଇଁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସ୍ଥାନଟି ଶୂନ୍ୟ ରହିଛି । ପୌରାଣିକ ପୃଷ୍ଠାରେ ଗୌତମ ଋଷିଙ୍କ ଅଭିଶାପ ଯୋଗୁଁ ଅହଲ୍ୟା ପାଷାଣ ହେଲେ ଓ ଇନ୍ଦ୍ର ସହସ୍ରାକ୍ଷରେ ପରିଣତ ହେଲେ । ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ରାବଣ ପୁତ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ ପରାସ୍ତ କରିବା ଘଟଣା ଓ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ମଧ୍ୟ ଗୋବର୍ଦ୍ଧନଗିରି ଟେକି ବ୍ରଜବାସୀଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ ଦେଇ ଇନ୍ଦ୍ରପଦକୁ ନ୍ୟୁନ କରିଥିଲେ । ଫଳରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ତେଜସ୍ୱୀତ ପ୍ରଶମନ ଲଭି ଶେଷକୁ ସେ ମାତ୍ର ଅନ୍ତରୀକ୍ଷ ସ୍ଥାନୀୟ ଦେବତା ହୋଇଗଲେ । ଯେଉଁ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ ଶହେଟି ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞକରି ପୁଣ୍ୟ କରିଥିବେ ତାଙ୍କୁ ଇନ୍ଦ୍ର ପଦବୀରେ ଅଭିଷିକ୍ତ କରାଗଲା । ଏଣୁ ବିଭିନ୍ନ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ୧୪ଜଣ ଇନ୍ଦ୍ର ପଦବୀରେ ଅଧିରୂଢ଼ ହୋଇଥିଲେ ।
ବାହାର ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଦେବତା
କା (୧୯୬୬ର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର)
କା ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପୁରସ୍କାରପ୍ରାପ୍ତ ଓଡ଼ିଆ ସିନେମା । ଏହା ୧୯୬୬ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ଏହାର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଥିଲେ ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ନାୟକ (ଛଦ୍ମନାମ ସିଦ୍ଧାର୍ଥ)। ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ସମୀକ୍ଷକ "ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦେଓ"ଙ୍କ କହିବା ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟି ବମ୍ବେର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ "ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଠାକୁର(ଠାକୁର ଭାଇ) ଓ ଗୌର-ପାର୍ବତୀଙ୍କଦ୍ୱାରା ମିଳିତ ଭାବେ "ସିଦ୍ଧାର୍ଥ" ଛଦ୍ମନାମ ବ୍ୟବହାର କରି ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ହୋଇଥିଲା । ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଶରତ ପୂଜାରୀ, ଚନ୍ଦନା ବାନାର୍ଜୀ, ଝରଣା ଦାସ, ଗୌର ଘୋଷ ଆଦି ଅଭିନେତା ଅଭିନେତ୍ରୀ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ସିନେମାଟି ସାରଥି ଫିଲ୍ମଦ୍ୱାରା ପ୍ରଯୋଜିତ ହୋଇଥିଲା । ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟି କାହ୍ନୁ ଚରଣ ମହାନ୍ତିଙ୍କ  ସମାନ ନାମ ଥିବା ଉପନ୍ୟାସ "କା" ଉପରେ ପର୍ଯ୍ୟବସିତ ।
ଅଭିନୟରେ
ଏହି କଥାଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ:
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୬ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ନାଟ୍ୟାଞ୍ଜଳି
ନାଟ୍ୟାଞ୍ଜଳି ଭାରତନାଟ୍ୟମର ଏକ ଏକ ଗୀତିକରଣ ଯାହା ପ୍ରଥମେ ଭି.ପି.ଧନଞ୍ଜୟନଙ୍କଦ୍ୱାରା 1968 ମସିହାରେ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହା ରାଗ ମାଳିକା, ତାଲା ମାଳିକା ଅନୁସାରେ ରଚିତ ହୋଇଥିଲା ଓ ଭଗବାନ ଗଣେଶ , ଦେବୀ ସରସ୍ୱତୀ , ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ , ଭଗବାନ ଶିବ ଓ ଗୁରୁମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଜଣେଇ ସଂସ୍କୃତ ଶ୍ଳୋକରେ ବିଭିନ୍ନ ତାଲା ଓ ରାଗର ସମାହାର ସହ ସଜ୍ଜିତ  ହେଇଥିଲା ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:କଳା ଓ ସଂସ୍କୃତି
ଆଘାତ
ଆଘାତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କର ଶାରୀରିକ କ୍ଷତିକୁ ବୁଝାଏ । ଦୁର୍ଘଟଣା, ପତନ, ମାଡ଼, ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କାରଣମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଏହା ସଂଘଟିତ ହୁଏ ।
ଗୁରୁ ଆଘାତ ଗମ୍ଭୀର ଫଳପ୍ରଦ ହୋଇ ଅବଶେଷରେ ବିକଳାଙ୍ଗ ଓ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇପାରେ ।
ସନ ୧୯୯୦ରେ ଆଘାର ଯୋଗୁ ୪.୩ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ସନ ୨୦୧୩ରେ ୪.୮ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା । ୩୦%ରୁ ଅଧିକ ମୃତ୍ୟୁ ପରିବ‌ହନ ଜନିତ ଆଘାର ଯୋଗୁ ହୋଇଥିଲା । ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ପିଲାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସନ ୧୯୯୦ରେ ୭୬୬,୦୦୦ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ସନ ୨୦୧୩ରେ ଏହା କମିଯାଇ ୩୬୭,୦୦୦ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା । ସମୁଦାୟ ମୃତ୍ୟୁ ସଂଖ୍ୟାର ୯% ଆଘାତ ଯୋଗୁ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ସାରା ପୃଥିବୀରେ ମୃତ୍ୟୁ ସଂଖ୍ୟାର ସପ୍ତମ ସ୍ଥାନରେ ଏହାର ନାମ ଅଛି ।
ବର୍ଗୀକରଣ
ଆମେରିକାର ବୁରୋ ଅଫ ଲେବର ସ୍ଟାଟିସ୍‌ଟିକ୍‌ସ୍ ସଂସ୍ଥା, ରୋଗ (The United States Bureau of Labor Statistics) ଓ ବ୍ୟବସାୟୀକ (occupational) ଆଘାତକୁ ନେଇ ଏକ ବର୍ଗୀକରଣ ସିଷ୍ଟମ ଓ.ଆଇ.ଆଇ.ସି.ଏସ. (Occupational Injury and Illness Classification System ବା OIICS) ତିଆରି କରିଛନ୍ତି । ଏହି ସିଷ୍ଟମରେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ବିଷୟକୁ ବିଚାରକୁ ନିଆଯାଇଛି । ସନ ୧୯୯୨ରେ ଓ.ଆଇ.ଆଇ.ସି.ଏସ. ପ୍ରଥମେ ଛପା ହୋଇଥିଲା ଓ ତାପରେ ଅନେକ ଥର ଅଦ୍ୟତନ କରାହୋଇଛି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ସାର୍କ କୋଭିଡ-୧୯ ଆପାତକାଳୀନ କୋଷ
ସାର୍କ କୋଭିଡ-୧୯ ଆପାତକାଳୀନ କୋଷ କରୋନାଭୂତାଣୁ ରୋଗ ୨୦୧୯ର ସାମ୍ଭାବ୍ୟ ମହାମାରୀ ସ୍ଥିତିର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ଗଠନ କରାଯାଇଛି । ୨୦୨୦ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୫ ତାରିଖରେ ସାର୍କ (SAARC) ସଂଘ ଅନ୍ତର୍ଭୂକ୍ତ ଦେଶପ୍ରମୁଖଙ୍କ ସହ ଭିଡ଼ିଓ କନଫରେନସିଂ ସମୟରେ ଭାରତୀୟ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଏହି ଫଣ୍ଡ ଗଠନର ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଥିଲେ । ଦକ୍ଷିଣ ଏସୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କର କରୋନା ମହାମାରୀ ସମ୍ପର୍କିତ ସଙ୍କଟ ପାଇଁ ଏହି କୋଷ ଉଦ୍ଧିଷ୍ଟ । ସାର୍କର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସଦସ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବରେ ସହମତି ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ ।
ସହଭାଗିତା
ଭାରତ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଭାବେ ୧ କୋଟି ଡ଼ଲାର ଏହି କୋଷକୁ ଦାନ କରିଥିଲା । ଭାରତୀୟ ପ୍ରଧାନ ମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦି କହିଥିଲେ ଯେ ସଦସ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଏଥିରେ ଯୋଗଦାନ ସ୍ୱତଃପ୍ରବୃତ୍ତ ହେବା ଉଚିତ । ୨୦୨୦ ମସିହା ଅପ୍ରେଲ ୧୦ ତାରିଖ ସୁଦ୍ଧା ସାତୋଟି ସଦସ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଏଥିରେ ୨.୧୮ କୋଟି ଡ଼ଲାର ସଂଗୃହୀତ ହୋଇସାରିଥିଲା । ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୧ ତାରିଖରେ ମାଳଦ୍ୱୀପ ୨ ଲକ୍ଷ ଡ଼ଲାର ଏବଂ ଭୁଟାନ ୧ଲକ୍ଷ ଡ଼ଲାର ଦାନ କରିବାର ଘୋଷଣା କରିଥିଲା । ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୨ ତାରିଖରେ ବାଂଲାଦେଶ ୧୫ ଲକ୍ଷ ଡ଼ଲାର, ନେପାଳ ଏବଂ ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ପ୍ରତ୍ୟେକ ୧୦ ଲକ୍ଷ ଡ଼ଲାର ଦେବାକୁ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇଥିଲେ । ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୩ ତାରିଖରେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ୫୦ ଲକ୍ଷ ଡ଼ଲାର ଦେବାର ଘୋଷଣା କରିଥିଲା । ପାକିସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟ ଅପ୍ରେଲ ୩୦ ଲକ୍ଷ ଡ଼ଲାର ସହାୟତା ଘୋଷଣା କରିଥିଲା ।
ରାମଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା
ରାମଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା (ଜନ୍ମ : ୦୨ ନଭେମ୍ବର ୧୯୪୫) କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲାର ଘଟଗାଁ ନିକଟସ୍ଥ ବାରହାଟିପୁରା ଗାଁରେ ଜନ୍ମିତ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକ, ଔପନ୍ୟାସିକ ଓ ନାଟ୍ୟକାର । ଅନେକ ସାଧାରଣ ଘଟଣା ଓ ଚରିତ୍ରରେ ଲୁଚି ରହିଥିବା ଦାର୍ଶନିକ ଓ ପ୍ରତୀକାତ୍ମକ ବିଶ୍ଲେଷଣ, ସମବେଦନା ଓ ମନନଶୀଳତାକୁ ନିଜ ରଚନା ମାଧ୍ୟମରେ ସେ ପ୍ରକାଶ କରିଥାନ୍ତି ।
ରାମଚନ୍ଦ୍ର, ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ବନାରସ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଇଂରାଜୀ ସାହିତ୍ୟ ଅଧ୍ୟୟନ କରି ୧୯୬୯ ମସିହାରେ କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା କଲେଜରେ ଅଧ୍ୟାପକ ଭାବେ ବୃତ୍ତିଗତ ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପ୍ରଥମ ଗଳ୍ପ ବିଶେଷ ସୂର୍ଯ୍ୟର ବହ୍ନି ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା ୧୯୭୧ ନଭେମ୍ବର ମାସ ନବରବି ପତ୍ରିକାରେ । ପତ୍ରିକାର ସମ୍ପାଦକ କଣ୍ଡୁରୀ ଚରଣ ଦାସଙ୍କଠାରୁ ରାମଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ମିଳିଥିଲା ଏକ ପ୍ରଂଶସାମୂଳକ ଚିଠି । ସେହି ଚିଠି ଥିଲା ରାମଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣାର ସ୍ରୋତ । ତାପରେ ସେ ବରାବର ଲେଖିଚାଲିଲେ ଗଳ୍ପ । ୧୯୭୬ମସିହାରେ ଅଗ୍ରଦୂତ ପ୍ରକାଶନୀଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ଗଳ୍ପଗ୍ରନ୍ଥ ଦ୍ୱିତୀୟ ଶ୍ମଶାନ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା । ୩୧ ମଇ ୨୦୧୦ରେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀର ସଭାପତି ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ରଚନାବଳୀ
ରାମଚନ୍ଦ୍ର ବେହେରା ୧୦ଟି କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ ସଂକଳନ, ୮ଟି ଉପନ୍ୟାସ, ୧୬ଟି ରେଡିଓ ନାଟକ ଓ ୬ଟି ମଞ୍ଚନାଟକର ଲେଖକ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୫ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଶ୍ରେଣୀ:ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଶ୍ରେଣୀ:ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା ଶ୍ରେଣୀ:ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଗାଳ୍ପିକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ନାଟ୍ୟକାର ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଔପନ୍ୟାସିକ ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଜୟନ୍ତ କୁମାର ଦାସ
'''ଡ. ''' ଓଡ଼ିଶାରେ ଜନ୍ମିତ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଜଣେ ସୁପରିଚିତ ନାଟ୍ୟକାର । ସେ ଅନେକ ଜନପ୍ରିୟ ବେତାର ନାଟକ, ଗପ, ଏକାଙ୍କିକା, ପ୍ରବନ୍ଧ ଆଦି ରଚନା କରିଯାଇଛନ୍ତି ।
ପ୍ରବନ୍ଧ
ତାଙ୍କ ରଚିତ ଖାରବେଳ ନାଟକ ଅନେକ ଭାରତୀୟ ଭାଷାରେ ଅନୁଦିତ ହୋଇ ଆକାଶବାଣୀ କେନ୍ଦ୍ରରୁ ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଛି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ ଶ୍ରେଣୀ:ନାଟ୍ୟକାର ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ନାଟ୍ୟକାର
ବାବା ବଳିଆ
ବିଚିତ୍ରାନନ୍ଦ ମହାନ୍ତି (ଜନ୍ମ: ୮ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୫୪, ବାବା ବଳିଆ ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ହିନ୍ଦୁ ସନ୍ୟାସୀ । ସେ ଓଡ଼ିଶାର କଟକ ଜିଲ୍ଲାସ୍ଥିତ ଅରିଲୋଠାରେ ଶିଶୁ ଅନନ୍ତ ଆଶ୍ରମରେ ରହନ୍ତି ।
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ
ବିଚିତ୍ରାନନ୍ଦ ମହାନ୍ତି ଓଡ଼ିଶାର କଟକ ଜିଲ୍ଲାସ୍ଥିତ ଅରିଲୋଠାରେ ୧୯୫୪ ମସିହା ଅପ୍ରେଲ ୮ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୪ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନିତ ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମଗୁରୁ
ଫିଟାଲ ଆଲକୋହୋଲ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରମ ଡିଜଅର୍ଡ଼ର୍‌ସ
ଫିଟାଲ ଆଲକୋହୋଲ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରମ ଡିଜଅର୍ଡ଼ର୍‌ ରୋଗ ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ଆଲକୋହୋଲ ପାନ କଲେ ହୁଏ । ଆମେରିକାର ଏକ ସର୍ଭେ ଅନୁସାରେ ୧୦ % ଗର୍ଭିଣୀମାନେ ବିଗତ ଏକ ମାସ ମଧ୍ୟରେ ଓ ୨୦ରୁ ୩୦ % ଗର୍ଭିଣୀ ଗର୍ଭାବସ୍ଥାର କୌଣସି ସମୟରେ ମଦ୍ୟପାନ କରିଥିଲେ । ପ୍ରାୟ ୪ % ଗର୍ଭିଣୀ ମହିଳାଙ୍କର [ଆଲକୋହୋଲ ଯୁଜ ଡିଜଅର୍ଡ଼ର ଥିଲା । ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ପାନ କରିଥିବା ମଦର ପରିମାଣ, ଗର୍ଭାବସ୍ଥାର ସମୟ ଓ କେତେ ସମୟ ଅନ୍ତରରେ ପାନ କରନ୍ତି ତାହା ଉପରେ ରୋଗ ସଙ୍କଟ ନିର୍ଭର କରେ । ଅଧିକ ବୟସର ମହିଳା, ଧୁମ୍ରପାନ ଓ ଦୁର୍ବଳ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଥିବା ଗର୍ଭିଣୀଙ୍କର ରୋଗ ସଙ୍କଟ ଅଧିକ ଥାଏ । ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ବିପଦମୁକ୍ତ ସମୟ ବା ପରିମାଣ ଅଜ୍ଞାତ । ସ୍ୱଳ୍ପ ପରିମାଣ ଆଲକୋହୋଲ ସେବନରେ ବାହ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୁଏ ନାହିଁ କିନ୍ତୁ ବ୍ୟବ‌ହାରିକ ସମସ୍ୟା ହୋଇପାରେ । ଆଲକୋହୋଲ ବ୍ଲଡ଼ ବ୍ରେନ ବାରିଅର ପାର କରିପାରେ ଓ ବିକାଶଲାଭ କରୁଥିବା ଶିଶୁ ଉପରେ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଓ ପରୋକ୍ଷ ପ୍ରଭାବ ପକାଏ । ରୋଗୀର ଚିହ୍ନ ଓ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ ।
ଆଲକୋହୋଲ ପାନ ନ କଲେ ଏହି ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧ କରିହେବ । ଏହି କାରଣରୁ ଡାକ୍ତରୀ ଅନୁସ୍ଠାନ ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ମଦ୍ୟପାନ ବାରଣ କରନ୍ତି । ଏହି ରୋଗ ସ୍ଥାୟୀ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଉପଚାରଦ୍ୱାରା ଫଳ ଉନ୍ନତ ହୋଇପାରେ । ପିତାମାତା-ଶିଶୁ ବାର୍ତ୍ତାଳାପ, ବ୍ୟବ‌ହାର ବଦଳ ପ୍ରଚେଷ୍ଟା ଓ ଔଷଧ ସାହାଯ୍ୟରେ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ ।
ଆମେରିକା ଓ ଦକ୍ଷିଣ ୟୁରୋପରେ ୨ରୁ ୫ % ଲୋକଙ୍କୁ ଏଫଏଏସଡି ରୋଗ ହୋଇଥାଏ । ପ୍ରତି ଏକ ହଜାରରେ ୦.୨ରୁ ୯ ଜଣଙ୍କୁ ଏଫଏଏସ ରୋଗ ହୁଏ । ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକାରେ କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ଏହା ୯ % ହୋଇପାରେ । ପୁରାତନ କାଳରୁ ଆଲକୋହୋଲର ଖରାପ ପ୍ରଭାବ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାହୋଇଆସିଛି । ସନ ୨୦୦୨ର ଏକ ଆକଳନ ଅନୁସାରେ ଜଣେ ଏଫଏଏସ ରୋଗୀର ସାରା ଜୀବନର ରୋଗ ନିମନ୍ତେ ଖର୍ଚ୍ଚ ପ୍ରାୟ ୨ ନିୟୁତ ଆମେରିକିୟ ଡଲାର । ସନ ୧୯୭୩ରେ ପ୍ରଥମେ ଫିଟାଲ ଆଲକୋହୋଲ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ ନାମ ବ୍ୟବ‌ହୃତ ହୋଇଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଟ୍ୟୁନିସିଆ
ଟ୍ୟୁନିସିଆ ଉତ୍ତର ଆଫ୍ରିକାରେ ଥିବା ଏକ ଦେଶ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଆଫ୍ରିକାର ଦେଶ
ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ,ସବ,୧
ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ-ସବ-୧ ଭାରତୀୟ କୃଷି ଅନୁଷନ୍ଧାନ ପରିସଦ ଓ ଅନ୍ତର୍ଜତୀୟ ଧାନ ଗବେଷଣା କେନ୍ଦ୍ରର ମିଳିତ ଉଦ୍ୟମରେ ଆବିଷୃତ କରାଯାଇଅଛି | ତିନି ବର୍ଷର ଫଳାଫଳକୁ ପରୀକ୍ଷା କରାଗଲା ପରେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ବିହନ ଉପକମିଟି ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ସବ-୧ କିସମକୁ ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଅନୁମୋଦନ କରିଛି | ଏହା ଏକ କମ୍ ଉଚ୍ଚତା ବିଶିଷ୍ଟ(୧୦୫ରୁ ୧୧୦ ସେ.ମି.)କିସମ ଅଟେ | ବୁଣା ଧାନ ଫସଲ ୧୪୦ ଦିନରେ ଏବଂ ତଳିରୁଆ ଫସଲ ୧୪୫ ଦିନରେ ପରିପକ୍ୱ ହୋଇଥାଏ |
ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ-ସବ-୧ ପ୍ରତି ହେକ୍ଟର ପିଛା ୪.୫-୫.୫ ଟନ୍ ଅମଳ ଦେଇଥଏ ଏବଂ ଅଭାବ ପରିସ୍ଥିତିରେ ୩.୦ରୁ ୪.୦ ଟନ୍ ଅମଳ ଦେଇଥାଏ | କୃଷକ ଯେଉ ଜମିରେ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ କିସମର ଧାନକୁ ଚାଷ କରୁଛନ୍ତି, ସେହି ଜମିରେ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ-ସବ-୧କୁ ଚାଷ କରାଯାଇପାରିବ |ଏହି କିସମ ଖାଲୁଆ ଓ ମଧ୍ୟମ ଜମି ଲାଗି ଉପଯୋଗୀ ଅଟେ | ଶାରଦଋତୁରେ ଆକସ୍ମିକ ବନ୍ୟାରେ ୧୨-୧୪ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଢି଼ପାଣି ସହିବା ଶକ୍ତି ଏହି କିସମର ଅଛି | ବନ୍ୟାଜଳ ୧୫-୬୦ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହେ ସେଇ ଅଞ୍ଚଳ ଲାଗି ଏହି କିସମ ଉପଯୋଗୀ ନୁହେ |
ଆଧାର
http://www.crri.nic.in/
ଶ୍ରେଣୀ:ଶ୍ରେଣୀହୀନ
ନବଜନ୍ମ
ସଚିନ ମୁଖାର୍ଜୀଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ଓଡ଼ିଆଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନବଜନ୍ମ ୧୯୬୫ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।
ଅଭିନୟରେ
ଓଡ଼ିଆଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ‘ନବଜନ୍ମ’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ:
ଗୀତ
ଏହି କଥାତ୍ରରେ ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ବାଳକୃଷ୍ଣ ଦାସ ।
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୫ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଶ୍ରେଣୀ:ଜାତୀୟ ପୁରସ୍କାରପ୍ରାପ୍ତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ହରି ବୋଲ ନୁହେଁ ଟଙ୍କା ବୋଲ
ହରି ବୋଲ ନୁହେଁ ଟଙ୍କା ବୋଲ, ୨୦୧୪ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଶ୍ରୀନିବାସ । ଶ୍ରୀନିବାସ ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିର କାହଣୀ ଲେଖିଥିଲେ ଏବଂ ବିଜୟ ମହାନ୍ତି ଏହାର ସଂଳାପ ଲେଖିଥିଲେ । କ୍ରିଷ୍ଣା ପ୍ରସାଦ ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ । ଭାନୁ ଏବଂ ଅଂଶୁମାନ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ।
ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ଚୁଙ୍ଗା ଏବଂ କଳ୍ପନା । ଅନନ୍ତ ମିଶ୍ର, ସଲିଲ ମିତ୍ର, ପିଣ୍ଟୁ ନନ୍ଦ, ଆକାଶ ଦାସନାୟକ, ଜୀବନ ପଣ୍ଡା, ସମରେଶ ରାଉତରାୟ, ଜୟୀରାମ ସାମଲ, ତୃପ୍ତି ସିହ୍ନା ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କାଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ଦୁଇଜଣ ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ । ଭାନୁ ଏବଂ ଅଂଶୁମାନ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୪ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ପେଡା
ପେଡ଼ା ଏକ ପ୍ରକାର ମିଠା ଜାତୀୟ ଖାଦ୍ୟ ଅଟେ ଯାହା ଖୁଆ ତଥା ଚିନିରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥାଏ । ଏହାର ଆକାର ଗୋଲାକାର ଅଟେ । ଏଥିରେ ପାରମ୍ପରିକ ସ୍ୱାଦ ପାଇଁ ଅଳେଇଚ ଦାନା, କେଶର, ତଥା ପେସ୍ତା ମିଶାଯାଏ । ପେଡ଼ା ଶବ୍ଦର ଉପଯୋଗ ସାଧାରଣତଃ କୌଣସି ନରମ ଗୋଲାକାର ଜିନିଷକୁ ନେଇ କରାଯାଏ ଯେପରି ଅଟା ଏବଂ ଖୁଆ । ଏହି ମିଠା ପାଇଁ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଶବ୍ଦ ଏବଂ ନାମ ଯେପରି Pedha, penda (ଗୁଜୁରାଠୀ ରେ) ଏବଂ ପେରା ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ ।
ବିଧି
ପେଡ଼ା ବନେଇବା ପାଇଁ ଖୁଆକୁ ଭଲ ଭାବେ କୋରି କଢ଼ାଇରେ ପକାଯାଏ । ତା'ସହିତ ଚିନି ମିଶେଇ ଏହାକୁ ମଧ୍ୟମ ଆଞ୍ଚରେ ରନ୍ଧା ଯାଏ । ଯେତେବେଳେ ଚିନି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ମିଶିଯିବ ସେତେବେଳେ ଏଥିରେ କେଶର ମିଶ୍ରିତ କ୍ଷୀର (ପ୍ରଥମେ ଛୋଟ ପାତ୍ରରେ କ୍ଷୀର ନେଇ କିଛି କେଶର ଦାନା ମିଶ୍ରିତ ହୋଇଥିବ) ଏବଂ ଅଳେଇଚ ପାଉଡର ପକେଇ ଗାଢ଼ା ହେବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରନ୍ଧା ଯାଏ । ପରେ ଆଞ୍ଚରୁ ଓଲ୍ହେଇ ଦିଆଯାଏ । ଥଣ୍ଡା ହେବା ପରେ ହାଥରେ ଘିଅ ଲଗାଇ ମଧ୍ୟମ ଆକାରର ପେଡ଼ା ତିଆରି କରାଯାଏ ।
ବିଭିନ୍ନ ପୂଜାପର୍ବରେ ବିଶେଷ ବ୍ୟଞ୍ଜନ ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ । ଯେପରି ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀ, ଶିବରାତ୍ରି, ନବରାତ୍ରୀ ଇତ୍ୟାଦି ।
ସଜାସଜି
ପେସ୍ତା ସାଧାରଣତଃ ପେସ୍ତା ଗୁଣ୍ଡ ଏବଂ ଅଳେଇଚ ଦାନାରେ ସଜା ଯାଏ । ପେଡ଼ାର କିଛି ରେସିପିରେ କେବଳ ବାଦାମରେ ସଜାଯାଏ ।
ଇତିହାସ
ପେଡ଼ାର ଉଦ୍ଭବ ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ମଥୁରା ସହରରୁ ହୋଇଥିଲା । ମଥୁରା ପେଡ଼ା, ମଥୁରା ସହରର ବିବିଧ ମିଠାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସବୁଠାରୁ ବିଶିଷ୍ଟ ଅଟେ । ପେଡ଼ା ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶରୁ ନେଇ ଭାରତୀୟ ଉପ ମହାଦ୍ୱୀପର ବିଭିନ୍ନ ଭାଗରେ ଖେଳି ଯାଇଛି ।
ଲଖନଉର ଠାକୁର ରାମ ରତନ ସିଂ 1850 ଦଶକରେ ପେଡ଼ାର ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଏହି ପେଡ଼ା ଏବେ ଧାରବଡ଼ ପେଡ଼ା ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ମହାରାଷ୍ଟ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ସତାରାର କାନ୍ଦି ପେଡ଼ା ନାମରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ।
ବିମଳ ଜେନା
ବିମଳ ଜେନା, ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିବା ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କବି । ୨୦୧୩ ମସିହାରେ ନିଜ କବିତା ସଂକଳନ "ଆକାଶ ଭଲରେ ଥାଉ" ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଏହି ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିଲା । ବିମଳଙ୍କ ଜନ୍ମ ୧୯୫୩ ମସିହାରେ କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା ନନ୍ଦିପଦାର ଓରାଳିରେ ହୋଇଥିଲା । ସେ ବର୍ତ୍ତମାନ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀର ଉପଦେଷ୍ଟା ମଣ୍ଡଳୀରେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରୁଛନ୍ତି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୩ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କବି
ବୃଷ (ରାଶି)
ସୌରଜଗତରେ ଗ୍ରହମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ କେନ୍ଦ୍ରକରି ଏକ କାଳ୍ପନିକ ଅଣ୍ଡାକୃତି ପଥରେ ଘୁରିବୁଲୁଥାନ୍ତି । ହିନ୍ଦୁ ଜ୍ୟୋତିଷରେ ଏହି କାଳ୍ପନିକ ପଥ ବା ରାଶିଚକ୍ରକୁ(୩୬୦ ଡିଗ୍ରୀ) ୧୨ ଭାଗ କରାଯାଇ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଭାଗକୁ (୩୦ ଡିଗ୍ରୀ) ଗୋଟୀଏ ଗୋଟିଏ ରାଶିର କଳ୍ପନା କରାଯାଇଛି । ବୃଷ ହେଉଛି ତନ୍ମଧ୍ୟରୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ରାଶି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ରାଶି ଶ୍ରେଣୀ:ଗଣସମ୍ପାଦନା ଅଭିଯାନ ୧୦୦୦୦ରେ ତିଆରି ପ୍ରସଙ୍ଗ
ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି
ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି (ଇଂରାଜୀରେ fishing cat, ଜୀବବିଜ୍ଞାନ ନାମ Prionailurus viverrinus) ଦକ୍ଷିଣ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଏସିଆରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ମଧ୍ୟମାକୃତିର ଏକ ବଣୁଆ ବିଲେଇ । ୨୦୧୬ ମସିହା ପରଠାରୁ IUCN ତାଲିକାରେ ଏହି ଜୀବକୁ ସଙ୍କଟାଭିମୁଖୀ (Vulnerable-VU) ଶ୍ରେଣୀଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି । କିଛି ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଆର୍ଦ୍ରଭୂମି ଓ ପ୍ରାକୃତିକ ଜଳାଶୟ ହ୍ରାସ ପାଉଥିବାରୁ ଏହି ବିଲେଇ ପ୍ରଜାତିଙ୍କ ଅସ୍ଥିତ୍ୱ ପ୍ରତି ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି । ନଦୀ, ଝରଣା, ପ୍ରାକୃତିକ ନାଳ, ଅଶ୍ୱଖୁରାକୃତି ହ୍ରଦ, ସନ୍ତସନ୍ତିଆ ଭୂମି, ତ୍ରିକୋଣଭୂମିସ୍ଥ ଲୁଣା ହେନ୍ତାଳ ବନ ପରି ଆର୍ଦ୍ରଭୂମି ସଂଲଗ୍ନ ଜଙ୍ଗଲ ଓ ପରିବାସରେ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ବାସ କରିଥାନ୍ତି ।
ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ ରାଜ୍ୟର ପ୍ରାଦେଶିକ ପଶୁ ।
ବର୍ଗୀକରଣ
୧୮୩୩ ମସିହାରେ ଭାରତରୁ ମିଳିଥିବା ଏକ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିର ଛାଲର ବୈଜ୍ଞାନିକ ବିବରଣୀ ଦେଇ ଏଡ୍ୱାର୍ଡ୍ ଟର୍ଣ୍ଣର୍ ବେନ୍ନେଟ୍ ପ୍ରଥମେ ଏହି ଜୀବ ପାଇଁ ଫେଲିସ୍ ଭିଭେରିନସ୍ (Felis viverrinus) ନାମର ପ୍ରସ୍ତାବ ରଖିଥିଲେ । ଏସିଆରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଚିତାଦାଗଯୁକ୍ତ ବଣୁଆ ବିଲେଇଙ୍କ ପ୍ରଜାତିର ସାଧାରଣ ନାମ ରଖିବାକୁ ଯାଇ ୧୮୫୮ ମସିହାରେ ନିକୋଲାଇ ସେୱେର୍ତୋଜ୍ ପ୍ରାୟୋନେଲୁରସ୍ (Prionailurus) ନାମର ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଥିଲେ । ପଶ୍ଚିମ ଜାଭାର ଉତ୍ତର ଉପକୂଳରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଏକ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିର ନମୁନାର (ଯାହାର ଖପୁରୀର ଆକାର ଥାଇଲ୍ୟାଣ୍ଡର ପ୍ରଜାତିଠାରୁ ଛୋଟ) ବିବରଣୀ ଦେଇ ହେନ୍ରି ଜ୍ୟାକବ୍ସ ଭିକ୍ଟର୍ ସୋଡି ୧୯୩୬ ମସିହାରେ ଫେଲିସ୍ ଭିଭେରିନସ୍ ରାଇଜୋଫୋରିୟସ୍ (Felis viverrinus rhizophoreus) ନାମର ପ୍ରସ୍ତାବ ରଖିଥିଲେ ।
ପ୍ରଜାତି ବିବର୍ତ୍ତନ ବୈଜ୍ଞାନିକ ତଥ୍ୟ
ବିଭିନ୍ନ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିଙ୍କ କୋଷିକା ନମୁନାର ପ୍ରଜାତି-ବିବର୍ତ୍ତନ ବିଶ୍ଳେଷଣରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ ପ୍ରାୟ ୩୮.୨ରୁ ୧୭.୪ ଲକ୍ଷ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ ଏହି ପ୍ରଜାତିଗୁଡ଼ିକ ନିଜ ମୂଳ ବିଡ଼ାଳ ବଂଶର ବିବର୍ତ୍ତନ ପଥରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇ ସେମାନଙ୍କଠାରେ ଏକ ଜିନ୍‍ଗତ ପାର୍ଥକ୍ୟ ପରିଦୃଷ୍ଟ ହୋଇଥିଲା ।
ଆକୃତି ଓ ପ୍ରକୃତି
thumb|ବାଆଁ|ସାନ୍ ଡିଏଗୋ ଚିଡ଼ିଆଖାନାରେ ଥିବା ଏକ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ପ୍ରାୟୋନେଲୁରସ୍ ବିଲେଇମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ସର୍ବବୃହତ ଜୀବ । ଏହାର କର୍କଶ ଲୋମ ଅଲିଭ୍-ପାଉଁଶିଆ କିମ୍ବା ପୂର୍ଣ୍ଣ ପାଉଁଶିଆ ରଙ୍ଗର ହୋଇଥାଏ । ଏହି ବିଲେଇ କାନ୍ଧ ପାଖରେ ଗାଢ଼ ରଙ୍ଗର ପଟାଦାଗ ଓ ଦେହର ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଛୋଟ ଚିତା ଦାଗ ସବୁ ରହିଥାଏ । ଏହାର କାନ ଛୋଟ ଏବଂ ଗୋଲାକାର । କାନ ପଛ ପଟେ ଧଳା ରଙ୍ଗର ଦାଗ ରହିଥାଏ । ଏହାର ଗାଲରେ ଦୁଇଟି ପଟାଦାଗ ଥାଏ । ଆଖି ଉପରୁ ଦୁଇ କାନ ମଧ୍ୟ ଦେଇ ଚାରିଟି ପଟାଦାଗ କାନ୍ଧ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାଇଥାଏ । ପେଟର ତଳ ପଟ ଧଳା ରଙ୍ଗର ଓ ବେକ ପାଖରେ ଦୁଇ ଧାଡ଼ି ଦାଗମାନ ରହିଥାଏ । ଏହାର ଲାଞ୍ଜଟି ଛୋଟ ଓ ଲାଞ୍ଜର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ମୁଣ୍ଡରୁ ନିତମ୍ବ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶରୀର ଦୈର୍ଘ୍ୟର ପ୍ରାୟ ଅଧା । ଲାଞ୍ଜର ମୂଳ ଦାଗଯୁକ୍ତ ଓ ଲାଞ୍ଜର ଅଗ୍ରାଂଶରେ କୁଣ୍ଡଳାକାର ଦାଗ ରହିଥାଏ । ପେଟ ତଳ ଲୋମ ଲମ୍ବାଳିଆ ଓ ସେଥିରେ କିଛି ଦାଗ ରହିଥାଏ । ପୋଷା ବିଲେଇ ଆକାରର ପ୍ରାୟ ଦୁଇ ଗୁଣ ଆକୃତିବିଶିଷ୍ଟ ଏହି ଜୀବର ଦେହଟି ମାଂସପେଶୀ ଭରା ଏବଂ ଏହାର ଗୋଡ଼ଗୁଡ଼ିକ ଛୋଟ ବା ମଧ୍ୟମାକାର । ଏହାର ମୁହଁଟି ସାମାନ୍ୟ ଲମ୍ବାଳିଆ । ମାଛରଙ୍କା ବିଲେଇର ମୁଣ୍ଡରୁ ନିତମ୍ବ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦୈର୍ଘ୍ୟ ୫୭-୭୮ ସେଣ୍ଟିମିଟର ଏବଂ ଏହାର ଲାଞ୍ଜର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ୨୦-୩୦ ସେଣ୍ଟିମିଟର । ମାଈ ବିଲେଇଗୁଡ଼ିକ ୫.୧-୬.୮ କିଲୋଗ୍ରାମ୍ ଏବଂ ଅଣ୍ଡିରା ବିଲେଇଗୁଡ଼ିକ ୮.୫-୧୬ କିଲୋଗ୍ରାମ୍ ଓଜନବିଶିଷ୍ଟ ହୋଇଥାନ୍ତି ।
ଭୌଗୋଳିକ ବିତରଣ ଓ ପରିବାସ
thumb|ନେପାଳରେ ଉଠାଯାଇଥିବା ଏକ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିର ଫଟୋଚିତ୍ର ଭୌଗୋଳିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିମାନେ ଏସିଆ ମହାଦେଶରେ ବିକ୍ଷିପ୍ତ । ହିମାଳୟ ପର୍ବତଶ୍ରେଣୀର ପାଦଦେଶର ଭାରତ ଓ ନେପାଳର ତେରାଇ ଅଞ୍ଚଳରେ, ପୂର୍ବ ଭାରତ, ବଙ୍ଗଳାଦେଶ ଓ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଆଦି ଦେଶରେ ଏମାନେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳନ୍ତି । ମାଲେସିଆ ଉପଦ୍ୱୀପ, ଭିଏତନାମ ଓ ଲାଓସରେ ଏମାନେ ରହିଥିବାର କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ତଥ୍ୟ ମିଳିନାହିଁ । ଆର୍ଦ୍ରଭୂମି, ଅଶ୍ୱଖୁରାକୃତି ହ୍ରଦମାନଙ୍କ ନିକଟସ୍ଥ ସନ୍ତସନ୍ତିଆ ଜମି, ପଙ୍କମୟ ସ୍ଥାନ, ଜୁଆରିଆ ନଦୀନାଳ ଓ ଲୁଣା ହେନ୍ତାଳ ଜଙ୍ଗଲରେ ଏମାନଙ୍କ ବାସସ୍ଥାନ । ଛୋଟ ଓ ଦ୍ରୁତ ପ୍ରବାହବିଶିଷ୍ଟ ନଦୀନାଳ ପାଖରେ ଏମାନେ କମ୍ ସଂଖ୍ୟାରେ ଦେଖାଯାନ୍ତି । ଏହି ବିଲେଇର ଉପସ୍ଥିତି ନିମ୍ନ ଭୂମି ଅଞ୍ଚଳରେ ହିଁ ଅଧିକାଂଶ ସମୟରେ ଲିପିବଦ୍ଧ କରାଯାଇଛି ।
୨୦୧୨ ମସିହାରେ ପାକିସ୍ତାନର ସିନ୍ଧ ପ୍ରଦେଶରେ ଛୋଟିଆରି ବନ୍ଧ ଅଞ୍ଚଳରେ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତି ରହିଥିବା ତଥ୍ୟ ଲୋକଲୋଚନକୁ ଆସିଥିଲା ।
ନେପାଳର ତେରାଇ ଅଞ୍ଚଳର ବରଦିଆ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ଚିତୱନ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ପାର୍ସା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ଏବଂ କୋଶି ଟାପୁ ବନ୍ୟଜୀବ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିର ଉପସ୍ଥିତି ରହିଥିବା ବିଷୟ ଲିପିବଦ୍ଧ ହୋଇଛି ।
ଭାରତରେ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିର ଉପସ୍ଥିତି ରହିଥିବା ବିଷୟ ଲିପିବଦ୍ଧ ହୋଇଛି:
ବ୍ରହ୍ମଦେଶରେ ଈରାବତୀ ନଦୀର ତ୍ରିକୋଣଭୂମି ଅଞ୍ଚଳରେ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିର ଉପସ୍ଥିତି ବିଷୟ ଲିପିବଦ୍ଧ କରାଯାଇଛି ।
ଥାଇଲ୍ୟାଣ୍ଡର ଖାଓ ସାମ୍ ରୋଇ ୟୋତ୍ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ଉପକୂଳସ୍ଥ ଥାଲେ ନୋଇ ଶିକାରନିଷିଦ୍ଧ ଅଞ୍ଚଳ ଓ କାଏଂଗ୍ କ୍ରାଚନ୍ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନରେ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ଦେଖାଯାନ୍ତି । ୨୦୦୭ ଓ ୨୦୧୬ ମସିହା ମଧ୍ୟରେ ଫିତ୍ସାନୁଲୋକ ପ୍ରଦେଶ, ବାଂଗ୍ ଖୁନ୍ ଥିଆନ୍ ଜିଲ୍ଲା, ସାମୁଟ୍ ସାଖୋନ୍ ପ୍ରଦେଶ, ଫେଟଚାବୁରି ପ୍ରଦେଶ, ଶୋଂଖ୍ଲା ପ୍ରଦେଶମାନଙ୍କ ସଂରକ୍ଷିତ ଅଞ୍ଚଳ ବାହାରେ ଓ ପଟ୍ଟାନିର ଲୁଣା ହେନ୍ତାଳ ବନରେ ମଧ୍ୟ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ବାସକରୁଥିବା ତଥ୍ୟ ପଦାକୁ ଆସିଥିଲା ।
୨୦୦୩ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସରେ ଉତ୍ତର କାମ୍ବୋଡ଼ିଆର କୁଲେନ୍ ପ୍ରୋମଟେପ୍ ବନ୍ୟଜୀବ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ କ୍ୟାମେରା ଟ୍ରାପ୍ ଲଗାଯାଇଥିଲା ଯେଉଁଥିରୁ ଏକ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିର ଫଟୋଚିତ୍ର ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥିଲା । ୨୦୦୮ ମସିହାରେ ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ କାମ୍ବୋଡ଼ିଆର ବୋଟୁମ୍-ସାକୋର୍ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନରେ ମଧ୍ୟ ଏକ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ଶାବକ ଠାବ ହୋଇଥିଲା । ୨୦୧୫ ମସିହାରେ କାମ୍ବୋଡିଆର ପିଆମ୍ କ୍ରାସୋପ୍ ବନ୍ୟଜୀବ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ ଏହି ବିଲେଇ ଦେଖାଯିବା ବିଷୟ ଲିପିବଦ୍ଧ କରାଯାଇଛି ।
ଜାଭା ଦ୍ୱୀପ ଏହି ବିଲେଇ ପ୍ରଜାତିର ଭୌଗୋଳିକ ବ୍ୟାପ୍ତିର ଦକ୍ଷିଣତମ ସୀମା । ୧୯୯୦ ଦଶନ୍ଧି ବେଳକୁ ଜାଭାରେ ଏମାନଙ୍କ ବ୍ୟାପ୍ତି କାଦୁଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଜୁଆରିଆ ଜଙ୍ଗଲ, ହେନ୍ତାଳ ବନ ଓ ପରିତ୍ୟକ୍ତ ହେନ୍ତାଳ ଜଙ୍ଗଲର ମତ୍ସ୍ୟଚାଷ ପୋଖରୀମାନଙ୍କ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୀମିତ ଥିଲା ।
ପରିସ୍ଥିତିକ ବ୍ୟବହାର
thumb| ରାତି ସମୟରେ ଗୋଦାବରୀ ଲୁଣା ହେନ୍ତାଳ ବଣର ଏକ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ପ୍ରଧାନତଃ ରାତ୍ରିଚର ଏବଂ ପାଣି ବା ଆର୍ଦ୍ର ଭୂମି ନିକଟରେ ବାସ କରିଥାଏ । ଏହି ବିରାଡ଼ି ବହୁ ଦୂର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଁରିପାରେ ଓ ଏହା ପାଣିରେ ବୁଡ଼ ଲଗାଇ ମଧ୍ୟ ପହଁରିଥାଏ । ଶାବକ ନଥିଲେ ପରିପକ୍ୱ ବୟସର ଅଣ୍ଡିରା ଓ ମାଈ ବିରାଡ଼ିମାନେ ପ୍ରାୟ ଏକାକୀ ହିଁ ରହନ୍ତି । ମାଈମାନେ ୪-୬ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ଓ ଅଣ୍ଡିରାମାନେ ୧୬-୨୨ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର କ୍ଷେତ୍ରରେ ବିଚରଣ କରିଥାନ୍ତି । ପରିପକ୍ୱ ବୟସର ବିରାଡ଼ିମାନେ "ଚପା ଗଳାରେ ହସିବା" ପରି ଏକ ପ୍ରକାରର ଶବ୍ଦ କରିଥାନ୍ତି ।
ମାଛରଙ୍କା ବିଲେଇ ଜଳାଶୟ କୂଳରେ ଶିକାର କରିବା, ପାଣି ଭିତରକୁ ପଶି ଶିକାର ଧରିବା, କୂଳରୁ ବହୁ ଦୂର ଭିତରକୁ ଯାଇ ମାଛ ପାଇଁ ଗଭୀର ଜଳରେ ବୁଡ଼ ପକାଇବା, ଇତ୍ୟାଦି ଶିକାରକାଳୀନ ବ୍ୟବହାର ଦେଖାଯାଇଛି । ଏହି ବିଲେଇର ମୁଖ୍ୟ ଆହାର ହେଉଛି ମାଛ । ଭାରତର କେଓଲାଦେଓ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନରୁ ସଂଗ୍ରହ ହୋଇଥିବା ଏହି ବିରାଡ଼ିର ବର୍ଜ୍ୟବସ୍ତୁର ବିଶ୍ଳେଷଣରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ କେବଳ ମାଛ ଏହାର ଆହାରର ପ୍ରାୟ ତିନି-ଚତୁର୍ଥାଂଶ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଏକ-ଚତୁର୍ଥାଂଶ ହେଲା ପକ୍ଷୀ, କୀଟପତଙ୍ଗ, ଚୁଟିଆ ମୂଷା, ଗେଣ୍ଡା, ସାପ ପରି ସରୀସୃପ, ବେଙ୍ଗ ପରି କିଛି ଉଭୟଚର ଜୀବ ଏବଂ ଗୃହପାଳିତ ପଶୁଙ୍କ ଗଳିତ ଶବ ।
ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ଗାଲ, ମୁଣ୍ଡ, ଥୋଡ଼ି ବା ବେକ ଘଷି ଓ ନିଜର ମୂତ୍ର ସିଞ୍ଚନ କରି ଏମାନେ ନିଜର କ୍ଷେତ୍ର ଚିହ୍ନଟ କରନ୍ତି ତଥା ନିଜର ଶରୀରର ଗନ୍ଧ ଛାଡ଼ନ୍ତି । ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିମାନେ ନିଜ ନଖ ଧାର କରନ୍ତି । ନାକ ବନ୍ଦ କରି ପାଟିପଟୁ ଗନ୍ଧ ଶୁଂଘି ବାରିବା ପରି ବ୍ୟବହାର ମଧ୍ୟ ଏମାନଙ୍କଠାରେ ଦେଖାଯାଏ ଯାହାକୁ ଫ୍ଲେମେନ୍ ବ୍ୟବହାର (Flehmen behavior) କୁହାଯାଏ ।
ପ୍ରଜନନ ଓ ବିକାଶ
ବଣରେ ରହୁଥିବା ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିମାନେ ଜାନୁଆରୀ ଓ ଫେବୃଆରୀ ମାସରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦିନ ବେଳା ସମ୍ଭୋଗ କ୍ରିୟା କରନ୍ତି । ମାର୍ଚ୍ଚ ଓ ଅପ୍ରେଲ୍ ମାସରେ ବଣରେ ଅନେକ ଶାବକ ଦେଖାଯିବାରୁ ଏପରି ଅନୁମାନ କରାଯାଏ । ଚିଡ଼ିଆଘରେ ଜନ୍ତା ଭିତରେ ରଖାଯାଇଥିବା ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିର ଗର୍ଭଧାରଣ ସମୟ ପ୍ରାୟ ୬୩-୭୦ ଦିନ ହୋଇଥିବା ଦେଖାଯାଇଛି । ମାଈ ବିରାଡ଼ିମାନେ ଏକା ଥରକେ ୨-୩ଟି ଶାବକଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥାନ୍ତି । ଜନ୍ମ ସମୟରେ ଶାବକଗୁଡ଼ିକ ୧୭୦ ଗ୍ରାମ୍ ଓଜନବିଶିଷ୍ଟ ହୋଇଥାନ୍ତି । ମାସେ ହେବା ପରେ ଶାବକମାନେ ସକ୍ରିୟ ହୋଇ ଚାରିଆଡ଼େ ବୁଲାବୁଲି କରି ଯାଇପାରନ୍ତି । ଦୁଇ ମାସ ବୟସରେ ଶାବକମାନେ ପାଣିରେ ଖେଳାଖେଳି କରିବା ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି ଏବଂ କିଛି ପରିମାଣରେ କଠିନ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା ମଧ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି । ଛଅ ମାସ ବୟସରେ ସେମାନେ ମା’ କ୍ଷୀର ଖାଇବା ଛାଡ଼ିଥାନ୍ତି । ସାଢ଼େ ଆଠ ମାସ ବେଳକୁ ସେମାନେ ପରିପକ୍ୱ ଅନ୍ୟ ବିରାଡ଼ିଙ୍କ ଆକାରର ହୋଇଯାନ୍ତି, ୧୧ ମାସ ବୟସ ବେଳକୁ ସେମାନଙ୍କ ଶ୍ୱାନ ଦାନ୍ତ ବାହାରି ପଡ଼ିଥାଏ ଓ ପାଖାପାଖି ୧୫ ମାସ ବୟସରେ ସେମାନେ ଯୌନ ପରିପକ୍ୱତା ହାସଲ କରନ୍ତି । ଜନ୍ତା ଭିତରେ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ସର୍ବାଧିକ ୧୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଞ୍ଚିବା ଦେଖାଯାଇଛି ।
ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ପ୍ରତି ରହିଥିବା ବିପଦ
ପ୍ରଦୂଷଣ ଏବଂ ଚାଷବାସ ପାଇଁ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଆର୍ଦ୍ରଭୂମି ପରିବାସକୁ ପଶି ଆସିବା ଯୋଗୁଁ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିଙ୍କ ପ୍ରାକୃତିକ ପରିବାସ କ୍ଷୟ ହେବାରେ ଲାଗିଛି । ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶରେ ବ୍ୟାବସାୟିକ ଆକ୍ୱାକଲ୍‍ଚର୍ କ୍ଷୁଦ୍ର ଜଳାଶୟମାନଙ୍କରେ ପରିଣତ କରିବା ଯୋଗୁଁ ଲୁଣା ହେନ୍ତାଳ ବଣ ବହୁତ ମାତ୍ରାରେ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହେଉଛି ଏବଂ ଏଠାରେ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିଙ୍କୁ ଯୋଜନାବଦ୍ଧ ଭାବେ ହତ୍ୟା ମଧ୍ୟ କରାଯାଉଛି । ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିର ମୁଖ୍ୟ ଆହାର ମାଛ ମଧ୍ୟ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କଦ୍ୱାରା ବହୁ ପରିମାଣରେ ମରାଯିବା ଏହି ଜୀବ ପ୍ରଜାତି ପାଇଁ ଏକ ବିପଦ । ୨୦୧୦ ମସିହା ଅପ୍ରେଲ୍‍ରୁ ନେଇ ୨୦୧୧ ମଇ ମାସ ମଧ୍ୟରେ ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ହାଓଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାରେ ୨୭ଟି ମୃତ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ମିଳିଥିଲେ । ସେହିପରି ୨୦୧୦ ଜାନୁଆରୀରୁ ୨୦୧୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସ ମଧ୍ୟରେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକେ ୩୦ଟି ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିଙ୍କୁ ମାରିବାର ଘଟଣା ଲିପିବଦ୍ଧ ହୋଇଛି । ଥାଇଲ୍ୟାଣ୍ଡରେ ଏକ ଗବେଷଣାରୁ ଜଣା ପଡ଼ିଥିଲା ଯେ ରେଡ଼ିଓ କଲାର୍ ବନ୍ଧା ଯାଇଥିବା ୮୪% ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ଅବୈଧ ଶିକାର କିମ୍ବା କୌଣସି ଅଜଣା କାରଣରୁ ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିଲେ ।
ଭାରତର କେରଳ ରାଜ୍ୟରେ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ବର୍ତ୍ତମାନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ବିଲୁପ୍ତ ହୋଇଯାଇଥିବା ଅନୁମାନ କରାଯାଉଛି ।
ସଂରକ୍ଷଣ
ବାଆଁ|thumb|ସିନ୍‍ସିନାଟି ଚିଡ଼ିଆଘରର ଏକ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି ପ୍ରାୟୋନେଲୁରସ୍ ଭିଭେରିନସ୍କୁ ସାଇଟ୍‍ସ୍ (CITES)ର ଦ୍ୱିତୀୟ ଅନୁଚ୍ଛେଦରେ ସ୍ଥାନ ଦିଆଯାଇଛି ଏବଂ ଏହାର ଭୌଗୋଳିକ ବ୍ୟାପ୍ତି ରହିଥିବା ସବୁ ଅଞ୍ଚଳର ସ୍ଥାନୀୟ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ ଏହାକୁ ଏକ ସଂରକ୍ଷିତ ଜୀବ ମାନ୍ୟତା ଦିଆଯାଇଛି । ବଙ୍ଗଳାଦେଶ, କାମ୍ବୋଡ଼ିଆ, ଚୀନ, ଭାରତ, ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ, ବ୍ରହ୍ମଦେଶ, ନେପାଳ, ପାକିସ୍ତାନ, ଥାଇଲ୍ୟାଣ୍ଡ, ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ପ୍ରଭୃତି ଦେଶରେ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିର ଶିକାର କରିବା ନିଷେଧ । ଲାଓସରେ ଏମାନଙ୍କ ଶିକାର ଉପରେ କିଛି ମାତ୍ରାରେ କଟକଣା ରହିଛି । ଭୁଟାନ ଓ ଭିଏତନାମରେ ସଂରକ୍ଷିତ ଅଞ୍ଚଳ ବାହାରେ ରହୁଥିବା ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିଙ୍କ ପାଇଁ ସଂରକ୍ଷଣ ନିୟମ ନାହିଁ । ଆର୍ଦ୍ରଭୂମିର ସଂରକ୍ଷଣ, ବେଆଇନ ଫାଶ ପକାଇ ଧରିବା, ବିଷ ଦେଇ ମାରିବା ଓ ଶିକାର କରିବା ଉପରେ ନିଷେଧାଜ୍ଞା ପରି ପଦକ୍ଷେପ ଉପରେ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିର ଅସ୍ଥିତ୍ୱ ଏବଂ ସଂରକ୍ଷଣ ନିର୍ଭର କରେ ।
ଯେଉଁ ସବୁ ଅଞ୍ଚଳରେ ପରିବାସ କ୍ଷୟ ଏକ ବଡ଼ ସମସ୍ୟା (ଯଥା: ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ), ସେଠାରେ ବେସରକାରୀ ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀ ସଙ୍ଗଠନମାନେ ସ୍ଥାନୀୟ ଗ୍ରାମବାସୀଙ୍କ ସହ ମିଶି ପରିବାସ ନଷ୍ଟର ହାରକୁ ହ୍ରାସ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି । ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟରେ ସଫଳତା ପାଇଁ ଗ୍ରାମବାସୀଙ୍କୁ ଏକ ବିକଳ୍ପ ଆମଦାନୀର ପନ୍ଥା ଦେଖାଇବାକୁ ହୋଇଥାଏ ଯାହା ଫଳରେ ସେମାନେ ନିଜ ରୋଜଗାର ପାଇଁ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିଙ୍କ ପ୍ରାକୃତିକ ପରିବାସ କ୍ଷୟ ନ କରନ୍ତି । thumb|ପେସ୍ସାକ୍ ଚିଡ଼ିଆଖାନାରେ ଥିବା ଏକ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି
ଚିଡ଼ିଆଖାନା ଓ ସଂରକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ରରେ ରଖାଯାଇଥିବା ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ି
ୟୁରୋପ ଓ ଆମେରିକାର ଚିଡ଼ିଆଖାନା ଓ ଏକ୍ୱେରିୟମ୍ ସଙ୍ଗଠନ ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିଙ୍କୁ ପ୍ରଜନନ କେନ୍ଦ୍ରରେ ରଖି ସେମାନଙ୍କ ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ ପ୍ରଜନନ ଯୋଜନାମାନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ବିଶ୍ୱର ବିଭିନ୍ନ ଚିଡ଼ିଆଖାନାରେ ରଖାଯାଇଥିବା ମାଛରଙ୍କା ବିରାଡ଼ିଙ୍କ ବିଷୟରେ “ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ଷ୍ଟଡ଼୍‍ବୁକ୍ ଅଫ୍ ଆସୋସିଏଷନ୍ ଅଫ୍ ଜୁ’ସ୍ ଏଣ୍ଡ୍ ଏକ୍ୱେରିୟମ୍‍ସ୍”ର ତାଲିକାରୁ ଜାଣିହେବ ।
କୁଫା
thumb|[[ବାଗଦାଦ|ବାଗଦାଦର ଏକ କୁଫା ନୌକା (୧୯୩୨ର ଚିତ୍ର)]] କୁଫା (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ kuphar ବା kuffah ବୋଲି ଉଚ୍ଚାରିତ ) ଏକ ଗୋଲାକାର ଡଙ୍ଗା । ଟାଇଗ୍ରିସ୍ ଓ ୟୁପ୍ରେଟିସ୍ ନଦୀ କୂଳରେ ଗଢ଼ି ଉଠିଥିବା ପ୍ରାଚୀନ ମେସୋପଟାମିଆ ସଭ୍ୟତା ସମୟରୁ ଏହି କୁଫା ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇ ଆସୁଛି । ଗୋଲାକୃତି ହୋଇଥିବାରୁ ସ୍ରୋତର ବିପରୀତ ଦିଗରେ ଯିବା ବେଳେ ଏହା ଗୋଲ ଗୋଲ ବୁଲିଥାଏ ଓ ସ୍ରୋତର ବିପରୀତ ଦିଗରେ କୁଫା ଚଳାଇବା କଷ୍ଟ । କିନ୍ତୁ ଏହା ଏକ ସୁରକ୍ଷିତ, ସୁଗଠିତ ଡଙ୍ଗା ଓ ଏହାର ନିର୍ମାଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସରଳ । କାତ ବା ଆହୁଲା ସାହାଯ୍ୟରେ କୁଫାକୁ ଚଳାଇବାକୁ ପଡ଼ିଥାଏ ।
ନାମକରଣ
ମୂଳ ଆରବୀୟ ଶବ୍ଦ  قفة (ଉଚ୍ଚାରଣ କୁଫାଃ)ରୁ ଏହି ନୌକାର ନାମ ଉଦ୍ଧୃତ । କୁଫା ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ହେଲା ବେତ, ଲଟା ଓ ପତ୍ର ଇତ୍ୟାଦିରେ ନିର୍ମିତ ଟୋକେଇ । ଫଳ, ପରିବା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ ବୋହି ନେବା ପାଇଁ ନିର୍ମିତ ଟୋକେଇ ପରି ଦିଶୁଥିବାରୁ ଓ ଟୋକେଇ ପରି ସାମଗ୍ରୀ ବୋହିବାରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବାରୁ ଏହି ନୌକାକୁ କୁଫା କୁହାଯାଏ । ଏହି ଆରବୀୟ ଶବ୍ଦର ଉତ୍ପତ୍ତି ପ୍ରାଚୀନ ଆକାଡ଼ୀୟ ଶବ୍ଦ “କୁପୁ”ରୁ । କୁପୁ ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ମଧ୍ୟ ଟୋକେଇ ବା ଝୁଡ଼ି ।
ଇତିହାସ
ଏସିରୀୟ ଭଗ୍ନାବଶେଷରୁ ମିଳିଥିବା ବିଭିନ୍ନ ଫଳକ ଓ ଲେଖରେ କୁଫା ନୌକାର ଉଲ୍ଲେଖ ମିଳେ । ଏହି ଭଗ୍ନାବଶେଷ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୯ମ, ୮ମ ଓ ୭ମ ଶତାବ୍ଦୀର ଅନେକ ରାଜା ଯଥା: ଅସୁରନସିରପାଳ ଦ୍ୱିତୀୟ (ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୮୮୩-୮୫୯), ସେନ୍ନାଚେରିବ (ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୭୦୫-୬୮୧), ଅସୁରବନିପାଳ (ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୬୬୮-୬୨୭) ପ୍ରଭୃତିଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ କାଳର । ସଂଗୃହୀତ ମାଟି ଫଳକର ଏକ ବିବାଦୀୟ ଅନୁବାଦ ପ୍ରାଚୀନ ବାବିଲୋନୀୟ ଯୁଗ (ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୧୮୩୦-୧୫୩୧) ସମୟରେ ମଧ୍ୟ କୁଫା ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବାର ଦାବୀ କରିଥିଲା । ବାଆଁ|thumb|୧୯୧୮ ମସିହାରେ ବାଗଦାଦର ଟାଇଗ୍ରିସ୍ ନଦୀକୂଳରେ ଲାଗି ରହିଥିବା କୁଫାମାନଙ୍କ ଚିତ୍ର
ଗ୍ରୀକ୍ ଐତିହାସିକ ହେରୋଡଟସ୍ ଆନୁମାନିକ ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୪୫୦ ସମୟରେ ବେବିଲୋନ୍ ପରିଭ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଯାଇଥିଲେ ଓ ସେ କୁଫା ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ: "କିନ୍ତୁ ଏହି ଦେଶରେ ମୋତେ ଏଠାକାର ସହର ବ୍ୟତୀତ ଆଉ ଯେଉଁ ବସ୍ତୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱିତ କରିଛି, ତାହା ବିଷୟରେ କିଛି କହିବି । ବେବିଲୋନ୍‍ର ନଦୀରେ ଉପରମୁଣ୍ଡରୁ ଯେଉଁ ସବୁ ଡଙ୍ଗା ଭାସି ଆସେ ସେଗୁଡ଼ିକ ଗୋଲାକାର ଓ ଚମଡ଼ାରେ ତିଆରି । ମୁଖ୍ୟ ଶରୀରଟି ଯେଉଁ କାଠରେ ତିଆରି ତାହା ଏସିରିଆ ଉତ୍ତରରେ ଥିବା ଆର୍ମେନିଆର ଉଚ୍ଚଭୂମିରୁ କଟାଯାଇଥାଏ । ଏହି କାଠରେ ଗୋଲାକାର ଡଙ୍ଗାର ଶରୀରର ତିଆରି କରି ତାହାର ବହିଃ ପାର୍ଶ୍ୱକୁ ଚମଡ଼ାରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ କରିଦିଆଯାଇଥାଏ । ଏହି ଗୋଲାକାର ଡଙ୍ଗାଗୁଡ଼ିକ ଢାଲ ପରି ଆକାରର । ତାହା ପରେ ଡଙ୍ଗାଗୁଡ଼ିକରେ ପାଳ, କୁଟା ଭରି ତାହା ଉପରେ ସାମଗ୍ରୀ ରଖି ପରିବହନ ନଦୀ ସ୍ରୋତରେ ତଳ ମୁଣ୍ଡକୁ ଭସାଇ ଦିଆଯାଏ । ତାଳ କାଠ ନିର୍ମିତ ପାତ୍ରରେ (କାସ୍କ) ମଦ ପରିବହନ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ଡଙ୍ଗା ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ । ଦୁଇ ଜଣ ଲୋକ ଛିଡ଼ା ହୋଇ ଦୁଇଟି ଆହୁଲା ସାହାଯ୍ୟରେ ଏହି ଡଙ୍ଗାକୁ ଚଳାଇଥାନ୍ତି । ଏହି ଡଙ୍ଗା ଛୋଟ, ବଡ଼ ଏପରି ଅନେକ ଆକୃତିରେ ଦେଖାଯାଏ ; ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ୫୦୦୦ ଟାଲେଣ୍ଟ୍ ମାପର ହୋଇଥାଏ । ପ୍ରତି ଡଙ୍ଗାରେ ଗୋଟିଏ ଜୀବନ୍ତ ଗଧ ରଖାଯାଏ, ବଡ଼ ଆକାରର ଡଙ୍ଗାରେ ଦୁଇଟି ଗଧ ରହିପାରନ୍ତି । ଡଙ୍ଗା ଭାସି ବେବିଲୋନ୍ ପହଞ୍ଚିବା ପରେ ପଣ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ଓହ୍ଲାଇ ବିକ୍ରି କରାଯାଏ । ତା’ ପରେ ଲୋକ ଡଙ୍ଗାର କାଠ ଓ ଚମଡ଼ା ଖୋଲି ଦିଅନ୍ତି । ପାଳ-କୁଟା ଓ କାଠକୁ ବିକି ଦିଆଯାଏ । ଗଧ ପିଠିରେ ଚମଡ଼ା ଲଦି ବେପାରୀମାନେ ପୁଣି ଆର୍ମେନିଆକୁ ଫେରିଯାଆନ୍ତି । ନଦୀ ସ୍ରୋତ ପ୍ରଖର ଥିବାରୁ ଏହି ଡଙ୍ଗାରେ ଉପରମୁଣ୍ଡକୁ ଯିବା ସମ୍ଭବପର ନୁହେଁ, ତେଣୁ ଡଙ୍ଗାଗୁଡ଼ିକ କାଠ ପରିବର୍ତ୍ତେ ଚମଡ଼ାରେ ତିଆରି କରାଯାଏ । ଆର୍ମେନିଆ ଫେରିଯିବା ପରେ ସେମାନେ ପୁଣି ନୂଆ ଡଙ୍ଗା ତିଆରି କରନ୍ତି ।"
- ହେରୋଡଟସ୍
ତତ୍କାଳୀନ ୫୦୦୦ ଗ୍ରୀକ୍ ଟାଲେଣ୍ଟର ମାପ ୧୪୩ ଟନ୍ ହେବ । ତେଣୁ ଏହା ଅତ୍ୟୁକ୍ତି ହୋଇପାରେ । ଏସିରୀୟ ଭଗ୍ନାବଶେଷରେ ମିଳିଥିବା କିଛି ପ୍ରସ୍ତର ଖୋଦିତ ଚିତ୍ରରେ କିନ୍ତୁ କୁଫାରେ ପଥର ପରିବହନ କରାଯିବା ଦର୍ଶିତ ହୋଇଛି । ଏହି ବଡ଼ କୁଫାକୁ ୪ ଜଣ ଲୋକ ଆହୁଲା ମାରି ଚଳାଇଥାନ୍ତି । ନିକଟ ଅତୀତରେ ସମ୍ପନ୍ନ କିଛି ବିଶ୍ୱାସଯୋଗ୍ୟ ଗବେଷଣା ଅନୁସାରେ ପ୍ରାଚୀନ ସମୟର ସର୍ବବୃହତ କୁଫାର ବ୍ୟାସ ୧୮ ଫୁଟ୍ (୫.୫ ମିଟର) ଥିଲା ଓ ଏମାନେ ୧୬ ଟନ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପଣ୍ୟଦ୍ରବ୍ୟ ପରିବହନ କରିପାରୁଥିଲେ ।
ବାଇବେଲରେ ଉଲ୍ଲେଖ
ବ୍ରିଟିଶ୍ ସଂଗ୍ରହାଳୟରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ପ୍ରାଚୀନ ବେବିଲୋନୀୟ ସାଙ୍କେତିକ ଲିପିରେ ଲିଖିତ ଏକ ମାଟି ଫଳକ ନୋଆର ଡଙ୍ଗା ଏକ ବିରାଟ କୁଫା ହୋଇଥିବା ଇଙ୍ଗିତ କରିଥାଏ । ପ୍ରଫେସର୍ ଇର୍ଭିଂଗ୍ ଫିଙ୍କେଲ୍ ଏହି ଫଳକର ଅନୁବାଦ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ଏହି ଫଳକରେ ନୋଆର ଡଙ୍ଗା ବୃତ୍ତାନ୍ତ ସହ ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ଥିବା ଏକ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଲେଖା ହୋଇଥିବା ବିଷୟ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ । ଅନୁବାଦକୁ ଅନୁସରଣ କରି ୩୫ ଟନ୍ କୁଫାର ସେ ଏକ କ୍ଷୁଦ୍ର ନମୁନା ତିଆରି କରାଇଥିଲେ । ୨୦୧୪ ମସିହାରେ ଫିଙ୍କେଲ୍ ଭାରତର କେରଳରେ ଏହି କୁଫାକୁ ଭସାଇବାର ଅସଫଳ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ । ସ୍ଥାନୀୟ ବିଟୁମେନ୍ ବା ପିଚୁ ନିମ୍ନ ମାନର ହୋଇଥିବା ଯୋଗୁଁ ତାଙ୍କ ଦୁଇ ମହଲାବିଶିଷ୍ଟ କୁଫା ଭସାଇବା ପ୍ରୟାସ ବିଫଳ ହେଲା ବୋଲି ସେ କହିଥିଲେ ।
ଫଳକରେ ବେବିଲୋନୀୟ ଦୈବୀ ପ୍ରଳୟ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଓ ଜଣେ ବେବିଲୋନୀୟ ନାୟକ ଆତ୍ରାହସିସ୍‍ର ନୌକା ନିର୍ମାଣ କଥା ବର୍ଣ୍ଣିତ । ନୋଆଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଏହି ବିରାଟକାୟ କୁଫା ୧-୨ ମହଲାବିଶିଷ୍ଟ ଓ ଏହାର ସମୁଦାୟ ପୃଷ୍ଠ କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ୧୪୪୦୦ ବର୍ଗ କ୍ୟୁବିଟ୍ (୩୬୦୦ ବର୍ଗ ମିଟର୍) ହୋଇଥିବା ଲେଖାଅଛି । ତେଣୁ ଏହି ବନ୍ୟା ଓ ପ୍ରଳୟ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ, ନୋଆ, ଡଙ୍ଗା କିମ୍ବଦନ୍ତୀର ଉତ୍ସ ମେସୋପଟାମିଆ ସଭ୍ୟତା (ଆଧୁନିକ ଇରାକ) ହୋଇପାରେ ବୋଲି ଫିଙ୍କେଲ୍ ଅନୁମାନ କରନ୍ତି ।
କିଛି ନୂତନ ଏସିରୀୟ କାଳର କିମ୍ବଦନ୍ତୀରେ ଟୋକେଇ ବା ଛୋଟ କୁଫାରେ ଶିଶୁଙ୍କୁ ଭସାଇ ଦେଉଥିବା କଥା ବର୍ଣ୍ଣିତ ଅଛି । ଏହି ବର୍ଣ୍ଣନାର ମୋଜେସ୍‍ଙ୍କ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ସହିତ ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ରହିଛି । ଏହି ଆଧାରରେ କିଛି ବିଶେଷଜ୍ଞ କୁହନ୍ତି ଯେ ଶିଶୁ ମୋଜେସ୍‍ଙ୍କୁ ଯେଉଁ ଡଙ୍ଗାରେ ରଖି ନୀଳ ନଦୀରେ ଭସାଇ ଦିଆ ଯାଇଥିଲା ତାହା ଏକ କୁଫା ହୋଇପାରେ ।
ଆଧୁନିକ ସମୟରେ ବ୍ୟବହାର
ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ଇରାକରେ ବାଗଦାଦ ଆଖପାଖରେ କୁଫାମାନଙ୍କୁ ଗମନାଗମନ, ମାଛଧରା ଡଙ୍ଗା ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା । ଏହି କୁଫାଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରସ୍ଥ ୪.୫-୧୦ ଫୁଟ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥିଲା । ଯଦିଓ ଏଗୁଡ଼ିକର ଯାତ୍ରୀବାହୀ କ୍ଷମତା ୨୦, ଏଥିରେ ୪-୫ ଜଣ ଯାତ୍ରୀ ପରିବାହିତ ହେଉଥିଲେ । ବୃହଦାକାର କୁଫାଗୁଡ଼ିକ ୪-୫ ଟନ୍ ଓଜନର ସାମଗ୍ରୀ ପରିବହନ କରିପାରନ୍ତି (ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ: ୩ଟି ଘୋଡ଼ା, କିଛି ମନୁଷ୍ୟ ଓ ସେମାନଙ୍କ ସାମଗ୍ରୀ) । ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ସର୍ବବୃହତ କୁଫାର ବ୍ୟାସ ପ୍ରାୟ ୧୬.୪-୧୮ ଫୁଟ୍ ।
thumb|[[ଇରାକ|ଇରାକର ୟୁଫ୍ରେଟିସ୍ ନଦୀର ଏକ ଛୋଟ କୁଫା]] ଆଧୁନିର ଯୁଗରେ ଇରାକରେ ସଡ଼କ ଓ ସେତୁ ଇତ୍ୟାଦି ନିର୍ମାଣ ହେବା ପରେ ତଥା ମୋଟର ଗାଡ଼ି ଆସିବା ପରେ କୁଫାର ବ୍ୟବହାର ହ୍ରାସ ପାଇବାକୁ ଲାଗିଲା । ୧୯୭୦ ଦଶନ୍ଧି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଇରାକରେ ଏମାନଙ୍କ ବ୍ୟବହାର ହେଉଥିଲା । ପୁରାତନ କାଳ ପରି ବର୍ତ୍ତମାନ ମଧ୍ୟ ବେତ ଓ ଲଟାଝଟା ଗୁନ୍ଥି ଓ ପାଣି ନ ଗଳିବା ପାଇଁ ପିଚୁଦ୍ୱାରା ଏହାର ତଳକୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କରି ଆଧୁନିକ କୁଫା ନିର୍ମିତ ହୁଏ । ଜେମ୍‍ସ୍ ହର୍ଣ୍ଣେଲ୍‍ଙ୍କ ବର୍ଣ୍ଣନାନୁଯାୟୀ : ତିବ୍ବତୀୟ ଗିନା ପରି ଏହି ଡଙ୍ଗାଟି ଗୋଲ, ତଳଟି ଚଟକା ଓ ଏହାର ପାର୍ଶ୍ୱ ଉତ୍ତଳାକାର । ନିର୍ମାଣ ଦୃଷ୍ଟିରୁ କୁଫା ଏକ ବିରାଟ ଘୋଡ଼ଣିହୀନ ଝୁଡ଼ି ପରି ।
ନିଜର ୧୮୨୭ ମସିହାର କବିତା ପର୍ସିଆରେ ଲର୍ଡ୍ ଟେନିସନ୍ କୁଫାର ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି ।
କୁଫା ପରି ଅନ୍ୟ ଡଙ୍ଗା
ବହୁ ଲେଖକ କୁଫାର ଆକୃତି ସହ ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ଥିବା ବିଭିନ୍ନ ଡଙ୍ଗା ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଯାଇଛନ୍ତି । ହର୍ଣ୍ଣେଲ୍, ମେରି-ଖ୍ରିଷ୍ଟିନ୍ ଡି ଗ୍ରେଭ୍ ଓ ବହୁ ମାନବ ବିଜ୍ଞାନୀ ଅନୁମାନ କରନ୍ତି ଯେ ୟୁରେସିଆ, ଦକ୍ଷିଣ ଓ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଏସିଆରେ ବ୍ୟବହୃତ ଗୋଲ ଡଙ୍ଗା କୁଫାକୁ ଦେଖି ନିର୍ମିତ ହୋଇଥିବ ।  ପ୍ରାଚୀନ ଆୟାର୍ଲାଣ୍ଡର ସେଲ୍ଟମାନେ ସ୍ୱକୌଶଳରେ କୁରା ନାମକ ଏକ ଗୋଲ ଡଙ୍ଗା ନିର୍ମାଣ କରୁଥିବାର ତଥ୍ୟ ଜଣାପଡ଼ିଛି ।
ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲିଂକ୍
ଶ୍ରେଣୀ:ନୌକା
ହେଁସ
ହେଁସ ଓଡ଼ିଶାର ଗାଁ ଗହଳିରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ । ହେଁସ ଓ ମସିଣା ମଧ୍ୟରେ ସେମିତି କିଛି ଫରକ୍ ନଥାଏ, କେବଳ ଆକାରରେ ଯାହା ଫରକ୍ ଥାଏ । କିଛି ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହାକୁ ମସିଣା ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ ହେଲେ ହେଁସ ଆକାରରେ ମସିଣାଠାରୁ ବଡ଼ ।। ଏହା ଦେଖିବାକୁ ପ୍ରାୟ ସପ ଭଳି । ସପ ପତଳା, ହାଲୁକା ଓ ଆକାରରେ ଛୋଟ ହୋଇଥିବା ସ୍ଥଳେରେ ହେଁସ ଆକାରରେ ବଡ଼, ମୋଟା ଓ ଓଜନିଆ ହୋଇଥାଏ । ହେଁସ ସାଧାରଣତଃ ଶୋଇବା ପାଇଁ ବିଛଣା ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା । ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଧାନ, ମୁଗ, ବିରି ପ୍ରଭୃତି ଶସ୍ୟ ଖରାରେ ଶୁଖାଇବା ପାଇଁ ଏହାକୁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ । ଆଗକାଳରେ କମ୍ବଳ କେବଳ ଧନୀକ ଶ୍ରେଣୀର ଲୋକମାନେ ଶୀତଋତୁରେ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ଗରିବଲୋକମାନେ ଶୀତରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପାଇଁ କନ୍ଥା ସହିତ ହେଁସକୁ ଘୋଡେଇ ହେଉଥିଲେ । କମ୍ବଳ ପରିବର୍ତ୍ତେ ହେଁସକୁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିବାରୁ, ଏହାକୁ ଲୋକମାନେ ବିଲିକମ୍ବଳ କହନ୍ତି । ବର୍ତ୍ତମାନ ସରକାରଙ୍କ ବିଭିନ୍ନ ଜନହିତକର ଯୋଜନାଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନଙ୍କ ଆର୍ଥିକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ସୁଧାର ଆସିଛି, ବିଭିନ୍ନ ଜିନିଷ କ୍ରୟକରିବାକୁ ସକ୍ଷମ ହେଉଛନ୍ତି । ତେଣୁ ଶୀତପାଇଁ ଏବେ ହେଁସ ପରିବର୍ତ୍ତେ କମ୍ବଳକୁ ବହୁଳଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରୁଛନ୍ତି  । ଏବେ ପକ୍‌କାଘରମାନ ଗାଁମାନଙ୍କରେ  ପୂର୍ବାପେକ୍ଷା ବହୁଳଭାବରେ ନିର୍ମାଣ ହୋଇଛି । ଜରିପାଲ, କପଡାପାଲ ବଜାରରେ ସହଜ ଓ ସୁଲଭମୂଲ୍ୟରେ ଉପଲବ୍‌ଧ ହେଉଥିବାରୁ ଲୋକମାନେ ହେଁସ ପରିବର୍ତ୍ତେ ପକ୍‌କା ଘରର ଛାତ ଓ ଜରିପାଲ, କପଡାପାଲ ଶସ୍ୟ ଶୁଖାଇବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରୁଛନ୍ତି । ପଙ୍‌ନ୍ତି ଭୋଜନରେ ବ୍ୟବହୃତ ଦରି ବର୍ତ୍ତମାନ କପଡାରେ ଉପଲବ୍‌ଧ ହେଉଥିବା ବେଳେ ପୂର୍ବେ ଏହା ହେଁସ ଭଳି ତିଆରି କରାଯାଉଥିଲା, ଏହାର ଓସାର ଏକଫୁଟ ବା ଦେଢଫୁଟ ଓ ଲମ୍ବ ୧୦୦ମିଟର କିମ୍ବା ତା'ଠାରୁ ଅଧିକ ହୋଇଥାଏ । ଏହିସବୁ କାରଣ ବ୍ୟତୀତ ହେଁସ ପାଇଁ ଉପାଦାନ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ପରିମାଣରେ ମିଳି ନଥିବାରୁ ଆଜିକାଲି ଏହାର ଆଦର କ୍ରମଶଃ କମିଯାଉଛି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଚଳଣି
ଅଦ୍ୱୈତ ମହାନ୍ତି
ଅଦ୍ୱୈତ ମହାନ୍ତି (ଜନ୍ମ ୧୯୪୨) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓଡ଼ିଆ-ଭାଷୀ କବି, ଗାଳ୍ପିକ, ନାଟ୍ୟକାର, ଔପନ୍ୟାସିକ ଓ ପତ୍ରିକା ସମ୍ପାଦକ । ତାଙ୍କ ଲେଖାରେ ମନନଶୀଳତା, ଧାର୍ମିକ ସହନଶୀଳତା, ଜାତୀୟ ସଂହତି ଓ ମାନବିକ ମୂଲ୍ୟବୋଧକୁ ନେଇ ରଚିତ ।
ମାନସମ୍ମାନ
୧୯୬୯: ପ୍ରବନ୍ଧ ରଚନା ପାଇଁ ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତିରୁ ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୨ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ ଶ୍ରେଣୀ:ଗାଳ୍ପିକ ଶ୍ରେଣୀ:ନାଟ୍ୟକାର ଶ୍ରେଣୀ:ଔପନ୍ୟାସିକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ନାଟ୍ୟକାର
ସତିଶ କୌଶିକ
ସତିଶ ଚନ୍ଦ୍ର କୌଶିକ (୧୩ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୫୬ - ୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୩) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଅଭିନେତା, ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ, ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପ୍ରଯୋଜକ, ହାସ୍ୟ ଅଭିନେତା ତଥା ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ଲେଖକ ଥିଲେ ।
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ
ସତିଶ କୌଶିକ ୧୯୫୬ ମସିହାର ଅପ୍ରେଲ ୧୩ ତାରିଖରେ ହରିୟାଣାର ମହେନ୍ଦ୍ରଗଡ଼ରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୭୨ ମସିହାରେ ଦିଲ୍ଲୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଅଧିନରେ ଥିବା କିରୋରୀ ମାଲ କଲେଜରୁ ସେ ସ୍ନାତକ କରିଥିଲେ । ସେ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ନାଟ୍ୟ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଏବଂ ଭାରତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଏବଂ ଟେଲିଭିଜନ ସଂସ୍ଥା ରେ ମଧ୍ୟ ଅଧ୍ୟୟନ କରିଥିଲେ ।
ପେଷା
୧୯୮୨ ମସିହାରେ ସେ ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ କାମ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ୧୯୮୭ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର ମିଷ୍ଟର ଇଣ୍ଡିଆରେ ତାଙ୍କ ଚରିତ୍ର କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର ତାଙ୍କୁ ଲୋକପ୍ରିୟତା ଦେଇଥିଲା । ୧୯୯୦ ମସିହାରେ ରାମ ଲଖନ ପାଇଁ ଏବଂ ୧୯୯୭ ମସିହାରେ ସାଜନ ଚଲେ ଶଶୁରାଲ ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଦୁଇଥର ଫିଲ୍ମଫେୟାର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହାସ୍ୟ ଅଭିନେତା ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ।
ଜଣେ ଥିଏଟର ଅଭିନେତା ଭାବରେ ତାଙ୍କର ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଭୂମିକା ଥିଲା ଆର୍ଥର ମିଲର୍‌ଙ୍କ ଡେଥ୍ ଅଫ୍ ଏ ସେଲ୍ସମ୍ୟାନ୍‌ରୁ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହିନ୍ଦୀ ନାଟକ ସେଲ୍ସମ୍ୟାନ୍ ରାମଲାଲର "ୱିଲି ଲୋମାନ" ।
୧୯୮୩ ମସିହାରେ ସେ କୁନ୍ଦନ ଶାହାଙ୍କ କମେଡ଼ି କ୍ଲାସିକ୍ ଜାନେ ଭି ଦୋ ୟାରୋଁ ପାଇଁ ସଂଳାପ ଲେଖିଥିଲେ ।
ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ ଏବଂ ମୃତ୍ୟୁ
୨୦୨୩ ମସିହାର ମାର୍ଚ୍ଚ ୯ ତାରିଖରେ ହୃଦ୍‌ଘାତ ଯୋଗୁଁ ଗୁରୁଗ୍ରାମରେ ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା । ମୃତ୍ୟୁ ବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୬୬ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୩ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୬ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତା ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର ପ୍ରଯୋଜକ ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ମଞ୍ଚ କଳାକାର
ଲକ୍ଷ୍ମୀ (୧୯୬୨ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର)
ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ନାୟକ(ଛଦ୍ମନାମ ସିଦ୍ଧାର୍ଥ)ଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ଓଡ଼ିଆଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଲକ୍ଷ୍ମୀ ୧୯୬୨ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ୯୫୦୦୦ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚରେ ନିର୍ମିତ ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ୧୦୦ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସିନେମା ହଲରେ ଚାଲିଥିଲା । ଓଡ଼ିଆ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକଙ୍କଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ହୋଇଥିବା ଏହା ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର । ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର ଗୀତ "ଆରତ ସୁର ବାରେ" ଗୀତ ଥିଲା ସିକନ୍ଦର ଆଲାମଙ୍କ ପ୍ରଥମ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ପ୍ରଚ୍ଛଦପଟ୍ଟ ଗୀତ ।
ଅଭିନୟରେ
ଓଡ଼ିଆଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ‘ଲକ୍ଷ୍ମୀ’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ:
ଗୀତ
ଗୀତ ଗୁଡିକର ସାରଣୀ
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଶ୍ରେଣୀ:ଜାତୀୟ ପୁରସ୍କାରପ୍ରାପ୍ତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ପିପଲ ଫର ଦି ଏଥିକାଲ ଟ୍ରିଟମେଣ୍ଟ ଅଫ ଆନିମାଲ୍ସ
ପିପଲ ଫର ଦି ଏଥିକାଲ ଟ୍ରିଟମେଣ୍ଟ ଅଫ ଆନିମାଲ୍ସ (PETA) ଏକ ଆମେରିକୀୟ ପଶୁ ନ୍ୟାୟ ସଙ୍ଗଠନ ଯାହା ନରଫଲ୍କ, ଭର୍ଜିନିଆଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଓ ଇଙ୍ଗ୍ରିଡ଼ ନିଉକିର୍କଙ୍କ ଦେଇ ପରିଚାଳିତ ଯେ ଏହାର ବିଶ୍ୱସମ୍ପାଦକ ଅଛନ୍ତି । ଏହା ଏକ ଅଣ-ଲାଭକାରୀ ସଙ୍ଗଠନ ଯେଉଁଥିରେ ୩୦୦ରୁ ଅଧିକ କର୍ମଚାରୀ କାମ କରିଥାନ୍ତି ; ତାହାଛଡ଼ା ଏଥିରେ ୨ ମିଲିଅନ ସଭ୍ୟ ଓ ସହଯୋଗୀ ଅଛନ୍ତି, ଏହା ଜଗତର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରାଣୀ ନ୍ୟାୟ ସଂଗଠନ ବୋଲି ଦାବି କରିଥାଏ । ଏହାର ସ୍ଳୋଗାନ "ପଶୁମାନେ ଆମର ଖାଦ୍ୟ, ପୋଷାକ,ପରଖ ବା ମନୋରଞ୍ଜନ ନିମନ୍ତେ ନୁହଁନ୍ତି ।" ("animals are not ours to eat, wear, experiment on, or use for entertainment.)"
ଇଙ୍ଗ୍ରିଡ଼ ନିଉକିର୍କ ଓ ସହଯୋଗୀ ପ୍ରାଣୀ ନ୍ୟାୟ କର୍ମୀ ଆଲେକ୍ସ ପାଚେକୋଙ୍କ ଦେଇ ମାର୍ଚ ୧୯୮୦ରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଏହି ସଙ୍ଗଠନ ୧୯୮୧ରେ ସିଲଭର ସ୍ପ୍ରିଙ୍ଗ ମଙ୍କିଜ ଘଟଣାରେ ଲୋକଲୋଚନକୁ ଆସିଥିଲା । । ଏହି ଘଟଣା ଏକ ଜନସାଧାରଣ ବିବାଦ ଥିଲା ଯେଉଁଥିରେ ୧୭ଟି ମାକାକୁ ମାଙ୍କଡ଼ଙ୍କ ଉପରେ ଇନଷ୍ଟିଚୁଟ ଅଫ ବିହେଭରିଆଲ ରିସର୍ଚ (Institute of Behavioral Research), ସିଲଭର ସ୍ପ୍ରିଙ୍ଗ, ମେରିଲାଣ୍ଡଠାରେ ପରଖ ପାଇଉନ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ବିଚାର ୧୦ ବର୍ଷ କାଳ ଚାଲିଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ପ୍ରଥମ ଥର ଆମେରିକାରେ ଏକ ପ୍ରାଣୀ ପରୀକ୍ଷାଗାରରେ ପୋଲିସ ଅଟକ ପଡ଼ିଥିଲା । ୧୯୮୫ରେ ଏହି ଦେଶର ପ୍ରାଣୀ କଲ୍ୟାଣ ନୀତିରେ ଏକ ଭାଗ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ପରେ PETA ଏକ ଜାଗତିକ ସଙ୍ଗଠନ ରୂପେ ପରିଗଣିତ ହୋଇଥିଲା । ତାହାପରେ, ଏହାର ଅଭିଯାନ ଓ ଗୋପନ ତଦନ୍ତରେ ଏହା ମୂଳ ଚାରୋଟି ବିଷୟ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେଇଥାଏ—କାରଖାନା ଚାଷକୁ ବିରୋଧ, ଲୋମ ଚାଷ, ପଶୁ ପରଖ, ଓ ପଶୁମାନଙ୍କୁ ମନୋରଞ୍ଜନରେ ବ୍ୟବହାର—ଯଦିଓ ଏହା ମାଛଧରା, କ୍ଷତିକାରୀ ଭାବରେ ଚିହ୍ନିତ ପଶୁମରା, ଅଗଣାରେ ଶିକୁଳିରେ ବାନ୍ଧି କୁକୁର ପାଳିବା, କୁକୁଡ଼ା ଲଢ଼େଇ, କୁକୁର ଲଢ଼େଇ, ଓ ଷଣ୍ଢ ଲଢ଼େଇ ଆଦିକୁ ମଧ୍ୟ ବିରୋଧ କରିଥାଏ ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୦ରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ସଙ୍ଗଠନ ଶ୍ରେଣୀ:ପଶୁ ନ୍ୟାୟ ଆନ୍ଦୋଳନ ଶ୍ରେଣୀ:ଭର୍ଜିନିଆରେ ଥିବା ସଙ୍ଗଠନ ଶ୍ରେଣୀ:ପିପଲ ଫର ଦି ଏଥିକାଲ ଟ୍ରିଟମେଣ୍ଟ ଅଫ ଆନିମାଲ୍ସ
ମିଥୁନ (ରାଶି)
ସୌରଜଗତରେ ଗ୍ରହମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ କେନ୍ଦ୍ରକରି ଏକ କାଳ୍ପନିକ ଅଣ୍ଡାକୃତି ପଥରେ ଘୁରିବୁଲୁଥାନ୍ତି । ହିନ୍ଦୁ ଜ୍ୟୋତିଷରେ ଏହି କାଳ୍ପନିକ ପଥ ବା ରାଶିଚକ୍ରକୁ(୩୬୦ ଡିଗ୍ରୀ) ୧୨ ଭାଗ କରାଯାଇ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଭାଗକୁ (୩୦ ଡିଗ୍ରୀ) ଗୋଟୀଏ ଗୋଟିଏ ରାଶିର କଳ୍ପନା କରାଯାଇଛି । ମିଥୁନ ହେଉଛି ତନ୍ମଧ୍ୟରୁ ତୃତୀୟ ରାଶି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ରାଶି ଶ୍ରେଣୀ:ଗଣସମ୍ପାଦନା ଅଭିଯାନ ୧୦୦୦୦ରେ ତିଆରି ପ୍ରସଙ୍ଗ
PETA (ବହୁବିକଳ୍ପ)
ପେଟା (Peta) ବୋଧେ ତଲାଲିଖିତ ଶବ୍ଦସବୁକୁ ବୁଝାଇଥାଏ:
PETA ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଶବ୍ଦ ଯାହା ତଲାଲିଖିତ ଶବ୍ଦସବୁକୁ ବୁଝାଇପାରେ:
ପରମେଥ୍ରିନ
ପରମେଥ୍ରିନର ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଔଷଧ ଲଗେଇବା ସ୍ଥାନରେ ରାସ ଓ ଜ୍ୱାଳା ହୁଏ । ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ଏହା ନିରାପଦ ଥାଏ । ୨ମାସ ବୟସ ପରେ ଏହା ଲଗାଯାଇପାରେ । ପାଇରେଥ୍ରଏଡ (pyrethroid) ଶ୍ରେଣୀର ପରମେଥ୍ରିନ ଏକ ଔଷଧ । ଉକୁଣୀ ଓ କାଛୁର ପରଜୀବୀ ସାର୍କୋପ୍ଟେସ ସ୍କାବିର ସ୍ନାୟୁମାନଙ୍କର (neuron) କାର୍ଯ୍ୟବିଧିକୁ ଏହି ଔଷଧ ଅବରୋଧ କରି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ହୁଏ ।
ସନ ୧୯୭୩ରେ ପରମେଥ୍ରିନ ଆବିଷ୍କୃତ ହୋଇଥିଲା । ଏହାର ନାମ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକୀୟ ଔଷଧ ଚିଠାରେ (World Health Organization's List of Essential Medicines) ଅଛି ଯାହା ମୌଳିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସିସ୍ଟମ (health system) ନିମନ୍ତେ ଅତି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ବିକାଶଶୀଳ ଦେଶମାନଙ୍କରେ (developing world) ଏହି ଔଷଧର ଏକ ଗ୍ରାମର ହୋଲସେଲ ମୂଲ୍ୟ ୦.୦୨ରୁ ୦.୦୬ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ଏହାର ଏକ ଚିକିତ୍ସା କୋର୍ଷର ମୂଲ୍ୟ ୨୫ରୁ ୫୦ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ଓ ଏହା ବିନା ପ୍ରେସକ୍ରିପସନରେ ମିଳେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଔଷଧ
ସାମ୍ପାନ
ସାମ୍ପାନ (ଚୀନୀ ଭାଷାରେ 舢舨, ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ sampan ରୂପେ ଲିଖିତ) ହେଉଛି ଚଟକା ପୃଷ୍ଠ ବା ତଳ ବିଶିଷ୍ଟ ଏକ କାଠ ଡଙ୍ଗାର ନାମ । ଚୀନୀ ଓ ମାଳୟ ଭାଷାରେ ପ୍ରଚଳିତ ଏହି ନାମ ଅନେକ ଭାଷାରେ ଗୃହୀତ ହୋଇଛି । କିଛି ସାମ୍ପାନରେ ଘର ପରି ଦେଖାଯାଉଥିବା ଏକ କ୍ଷୁଦ୍ର ଆଶ୍ରୟ ସ୍ଥଳ ମଧ୍ୟ ନିର୍ମିତ ହୋଇଥାଏ । ପାରମ୍ପରିକ ରୂପେ ଉପକୂଳ ଅଞ୍ଚଳ ଓ ନଦୀରେ ପରିବହନ ତଥା ମାଛ ଧରିବା ପାଇଁ ସାମ୍ପାନ ନୌକାର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥାଏ । ଖରାପ ପାଗରେ ଏହି ନୌକା ଅଧିକ ସମୟ ତିଷ୍ଠି ରହିବା କଷ୍ଟକର ହୋଇଥିବାରୁ ଏହାକୁ ଦୂର ଯାତ୍ରା ଓ ପରିବହନ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ ନାହିଁ । ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୋଷ ଅନୁଯାୟୀ ସାମ୍ପାନ୍ ୧୦-୧୫ ଫୁଟ୍ ଲମ୍ବା ଏକ ଚୀନ ଦେଶୀୟ ଡଙ୍ଗା ଯାହା ଉପରେ ଏକ କ୍ଷୁଦ୍ର ଚାଳ ରହିଥାଏ ଓ ଲୋକ ଏଥିରେ ରହିପାରନ୍ତି ।
ସାମ୍ପାନ ନୌକାକୁ ଲମ୍ବା ବାଉଁଶର ବା କାଠର କାତ କିମ୍ବା ୟୁଲୋ ନାମକ ଏକ ଆହୁଲା ସାହାଯ୍ୟରେ ଚଲାଇବାକୁ ହୁଏ । ) ଆଧୁନିକ ସମୟରେ ମୋଟର ଚାଳିତ ସାମ୍ପାନ ମଧ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ । ସାମ୍ପାନ ନୌକା ମୁଖ୍ୟତଃ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଏସିଆର ମାଲେସିଆ, ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ, ବଙ୍ଗଳାଦେଶ, ବ୍ରହ୍ମଦେଶ, ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଓ ଭିଏତନାମ ପ୍ରଭୃତି ଦେଶରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା ବ୍ୟବହାରରେ ରହିଛି ।
ଚୀନର ସାମ୍ପାନ ତିନୋଟି କାଠପଟା ଯୋଡ଼ାଯାଇ ନିର୍ମିତ ହୋଇଥାଏ । କିନ୍ତୁ ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ଚିଟ୍ଟାଗଂଗ୍ ଅଞ୍ଚଳର ସାମ୍ପାନର ଗଠନ ସାମାନ୍ୟ ଭିନ୍ନ । ଏଥିରେ ତିନୋଟି ବଡ଼ ପଟା ପରିବର୍ତ୍ତେ ଅନେକ ପତଳା ପଟା ଯୋଡ଼ି ଡଙ୍ଗାଟିକୁ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥାଏ । ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀୟ ସାମ୍ପାନ ନୌକାର ପୃଷ୍ଠ ବା ଆକାର ଓ କ୍ଷୁଦ୍ର ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳ ଚୀନୀ ନୌକା ସହିତ ପ୍ରାୟ ସମାନ । ସିଙ୍ଗାପୁରରେ ୧୯୮୩ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସାମ୍ପାନ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବାର ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି ।
ନାମକରଣର ଇତିହାସ
"ସାମ୍ପାନ" ଶବ୍ଦର ଉତ୍ସ କ୍ୟାଣ୍ଟୋନିଜ୍ ଭାଷାରୁ । ଏହି ଭାଷାରେ ସାମ୍ ବାନ୍ (ମୂଳ ଶବ୍ଦ : 三板) ଶବ୍ଦ ଏକ ପ୍ରକାରର ନୌକାକୁ ବୁଝାଇଥାଏ ଓ ଏହି ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ତିନୋଟି କାଠ ପଟା । ତିନି ଖଣ୍ଡ କାଠପଟା (ତଳେ ଗୋଟିଏ ଓ ତାହାର ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଅନୁଲମ୍ବ ଭାବେ ଯୋଡ଼ାଯାଇ ଆଉ ଦୁଇଟି) ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇ ଯେଉଁ ନୌକାକୃତି ଢାଞ୍ଚା ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ ତାହା ହିଁ ସାମ୍ପାନର ଆକୃତି । ରିଏରେ ଇଭ୍ସ ମାଙ୍ଗୁଇନ୍ ୬୮୪ ଶତାବ୍ଦୀର ଏକ ମାଳୟ ଅଭିଲେଖକୁ ଆଧାର କରି ଏହି ନୌକାର ନାମର ଉତ୍ସ ଅଷ୍ଟ୍ରୋନେସୀୟ ଭାଷାରୁ ବୋଲି ମତ ରଖିଥିଲେ ।
ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଏସିଆର ମାଳୟ ସମୁଦାୟ ନିଜ ବ୍ୟବହୃତ ନୌକାକୁ ସାମ୍ପାନ ବୋଲି କହିଥାନ୍ତି । ମାଳୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଗ୍ରାମରେ ବାସ କରୁଥିବା ମାଳୟ ଓ ଓରାଂଗ୍ ଲାଉଟ୍ ଜନ ସମୁଦାୟ ସାମ୍ପାନ ପାଞ୍ଜାଂଗ, କୋଲେକ୍, ପେରାହୁ ପାଞ୍ଜାଂଗ ପରି ଲମ୍ବା ନୌକା ନିର୍ମାଣ ଓ ବ୍ୟବହାର କରିଥାନ୍ତି । ମାଳୟରେ ଏହି ଡଙ୍ଗାକୁ ଚୀନୀ ଯୋତା ଡଙ୍ଗା ବୋଲି ମଧ୍ୟ ଅଭିହିତ କରାଯାଇଥାଏ ।
ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲିଂକ୍
ଶ୍ରେଣୀ:ନୌକା
ଇରିଟେବ୍ଲ ବାୱେଲ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ୍
ଇରିଟେବ୍ଲ ବାୱେଲ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ୍ (ଆଇବିଏସ) ଏକ ଲକ୍ଷଣ ସମୂହ ଯେଉଁଥିରେ ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଅସୁବିଧା ନ ଥାଇ ମଳ ତ୍ୟାଗ ସମୟର ପରିବର୍ତ୍ତନ ପରିଲକ୍ଷିତ ହୁଏ । ବ‌ହୁତ ସମୟ ଧରି ଏପରିକି ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି ଏହି ରୋଗ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ । ରୋଗୀର ତରଳ ଝାଡ଼ା, କୋଷ୍ଠ କାଠିନ୍ୟ, ଉଭୟ ଥିବା ବା କିଛି ନ ଥିବାକୁ ନେଇ ଏହି ରୋଗକୁ ଯଥାକ୍ରମେ ଚାରି ଶ୍ରେଣୀରେ (ଆବିଏସ-ଡି, ଆବିଏସ-ସି, ଆବିଏସ-ଏମ୍ ବା ଆବିଏସ-ୟୁ) ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ଏହି ରୋଗ ଜୀବନର ମାନ‌କୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିବାରୁ କାମ ବା ସ୍କୁଲ ପାଠରେ ବ୍ୟାଘାତ ହୁଏ । ଉତ୍କଣ୍ଠା, ମେଜର ଅବସାଦ ଓ କ୍ରନିକ୍ ଫ୍ୟାଟିଗ୍ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ୍ ଆଦି ଲକ୍ଷଣ ଆଇବିଏସ୍‌ରେ ଦେଖାଯାଏ ।
ଏହି ରୋଗର କାରଣ ଅଦ୍ୟାବଧି ଅସ୍ପଷ୍ଟ । ବିଭିନ୍ନ ପରିକଳ୍ପନା ଅନୁଯାୟୀ ଅନ୍ତନଳୀ-ମସ୍ତିଷ୍କ ଆକ୍ସିସ୍ ସମସ୍ୟା, କ୍ଷୁଦ୍ରାନ୍ତ୍ର ଜୀବାଣୁ ସଂଖ୍ୟା ଅତିବୃଦ୍ଧି, ଜେନେଟିକ କାରକ, ଖାଦ୍ୟ ସମ୍ଭେଦନଶୀଳତା ଓ ଅନ୍ତନଳୀ ଚଳନ ସମସ୍ୟା ଯୋଗୁ ରୋଗ ହେଉଛି । ଅନ୍ତନଳୀ ସଂକ୍ରମଣ ଏହାକୁ ସକ୍ରିୟ କରୁଥାଇପାରେ, ବା ଚାପ‌ଯୁକ୍ତ ଜୀବନର ଭୂମିକା ଥାଇପାରେ । ଏହି ରୋଗ ଏକ କାର୍ଯ୍ୟତ୍ମକ ବେମାରୀ । ଚିନ୍ତା ଜନ‌କ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ନ ଥିଲେ ଲକ୍ଷଣ ଓ ଚିହ୍ନ ଦେଖି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ । ବୟସ ୫୦ରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ, ଓଜନ ହ୍ରାସ, ମଳରେ ରକ୍ତ ଓ ପରିବାରରେ ଏହି ରୋଗ ଇତିହାସ ଥିଲେ ଚିନ୍ତା ଜନ‌କ ଅବସ୍ଥା ବୋଲି ଚିଚାର କରାଯାଏ । ଅନୁରୂପ ଲକ୍ଷଣମାନ ସିଲିଆକ୍ ରୋଗ, ଅଣୁବୀକ୍ଷଣୀୟ କୋଲାଇଟିସ୍, ପ୍ରଦାହସମ୍ପନ୍ନ ଅନ୍ତନଳୀ ରୋଗ, ବାଇଲ ଏସିଡ ମାଲଆବସର୍ପସନ୍, ଓ କୋଲୋନ କର୍କଟ ଇତ୍ୟାଦି ରୋଗମାନଙ୍କରେ ଦେଖାଯାଏ ।
ବିକଶିତ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ପ୍ରାୟ ୧୦ରୁ ୧୫% ଲୋକ ଇରିଟେବ୍ଲ ବାୱେଲ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ୍‌ରେ ପୀଡ଼ିତ ହୁଅନ୍ତି । ଦକ୍ଷିଣ ଆମେରିକାରେ ଏହା ସାଧାରଣତଃ ଦେଖାଯାଏ ଓ ଦକ୍ଷିଣପୂର୍ବ ଏସିଆରେ ଅଳ୍ପ ସାଧାରଣ ଭାବେ ଦେଖାଯାଏ । ବୟସ ୪୫ ପୂର୍ବରୁ ପୁରୁଷଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା ମହିଳାଙ୍କୁ ଏହି ରୋଗ ୨ ଗୁଣ ଅଧିକ ହୁଏ । ବୟସ ବୃଦ୍ଧି ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ଏହି ରୋଗ ଅଳ୍ପ ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ରୋଗ ଆୟୁଷ କମାଏ ନାହିଁ ବା ସାଂଘାତିକ ରୋଗ ଦିଗକୁ ଗତି କରାଏ ନାହିଁ । ଏହି ରୋଗର ପ୍ରଥମ ବର୍ଣ୍ଣନା ସନ ୧୮୨୦ରେ କରାଯାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଆଧୁନିକ ନାମ ଇରିଟେବ୍ଲ ବାୱେଲ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ୍ ସନ ୧୯୪୪ରେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଗଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ହରିହର କରଣ
ହରିହର କରଣ (୫ ମଇ ୧୯୪୭ - ୪ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୧୯) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ହରିହର ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ତଥା ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୭୪, ୧୯୭୭, ୧୯୮୦, ୧୮୮୫, ୧୯୯୦, ୧୯୯୭ ଉପ ନିର୍ବାଚନ ଓ ୨୦୦୦ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ଦଶପଲ୍ଲା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୬ଷ୍ଠ, ୭ମ, ୮ମ, ୯ମ, ୧୧ଶ ଓ ୧୨ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
ହରିହର ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର କାର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ୬ଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ସେ ୧୯୮୦ରୁ ୧୯୮୫ ଓ ୧୯୮୬ରୁ ୧୯୮୯ ମସିହାଯାଏଁ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ମୃତ୍ୟୁ
ହରିହର କରଣ ୨୦୧୯ ମସିହାର ମଇ ମାସ ୩୧ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୭୧ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।
ପଦ୍ମଶ୍ରୀ
ପଦ୍ମଶ୍ରୀ, ଭାରତ ସରକାର ଙ୍କଦ୍ୱାରା ବ୍ୟକ୍ତି ବିଶେଷଙ୍କୁ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଉଥିବା ଏକ ବେସାମରିକ ସମ୍ମାନ । ଭାରତ ରତ୍ନ, ପଦ୍ମ ବିଭୂଷଣ ଏବଂ ପଦ୍ମ ଭୂଷଣ ପରେ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ଭାରତର ଚତୁର୍ଥ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ  । ଏହା ପ୍ରତିବର୍ଷ ସାଧାରଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ ଉପଲକ୍ଷେ ପ୍ରଦାନ କରାହୋଇଥାଏ।
ଇତିହାସ
୧୯୫୪ ମସିହାରେ ପଦ୍ମ ସମ୍ମାନର ସ୍ଥାପନ ହୋଇଥଲା। କଳା, ଶିକ୍ଷା, ବିଜ୍ଞାନ, ଖେଳ, ସାମାଜିକ କାର୍ଯ୍ୟ, ଜନ ସେବା, ଔଷଧ, ସାହିତ୍ୟ ଇତ୍ୟାଦି କ୍ଷେତ୍ରରେ ବିଶେଷ ଅବଦାନ ପାଇଁ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥାଏ। ଏହା କେବଳ ଭାରତୀୟ ନାଗରୀକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସୀମିତ ନୁହେଁ, ଅନେକ ବିଦେଶୀ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ମଧ୍ୟ ଭାରତର ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେମାନଙ୍କ ଅବଦାନ ପାଇଁ ଏହି ସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇସାରିଛନ୍ତି ।
୨୦୧୭ ମସିହା ସୁଦ୍ଧା ସମୁଦାୟ ୨୮୪୦ଟି ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇସାରିଛି।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନିତ
ବଡପାଲନୀ ଆନ୍ଦଭର ମନ୍ଦିର
ବଡପାଲନୀ ଆନ୍ଦଭର ମନ୍ଦିର ଏକ ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିର ଯାହା ପ୍ରଭୁ ମୁରୁଗାନଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ ହୋଇଛି । ଏହା ଭାରତର ତାମିଳନାଡ଼ୁ ପ୍ରଦେଶରେ ଥିବା ଚେନ୍ନଇ ସହରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ମନ୍ଦିରର ପୁନରବିନ୍ୟାସ ୧୯୨୦ ମସିହାରେ ହୋଇଥିଲା ଓ ଏକ ରାଜଗୋପୁରମ ସେହି ସମୟରେ ତିଆରି ହୋଇଥିଲା । ଏହି ମନ୍ଦିରଟି ସମୟକ୍ରମେ ଅଧିକ ଲୋକପ୍ରିୟ ହେଉଛି ବିଶେଷତଃ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର କଳାକାରଙ୍କ ଯୋଗୁ ।
ଇତିହାସ
ଆନ୍ନାସ୍ୱାମୀ ନାୟକର ନାମକ ଜଣେ ବଡ଼ ଭକ୍ତ ୧୯ଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଶେଷ ଭାଗରେ ଏହି ମନ୍ଦିର ତୋଳେଇଥିଲେ । ସେ ଏକ ନିଷ୍ଠାପର ମୁରୁଗାନ ଭକ୍ତ ଥିଲେ । ଗୋଟିଏ ଛୋଟ କୁଡ଼ିଆ କରି ତାହା ମଧ୍ୟରେ ଏକ ମୁରୁଗାନ ଛବି ରଖି ପୂଜା କରୁଥିଲେ । ସେ ନିଜେ ଗୋଟିଏ ପେଟ ରୋଗୀ ହୋଇ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମୁରୁଗାନ ମନ୍ଦିରକୁ ଯାତ୍ରା କରିଥିଲେ, ତାହା ମଧ୍ୟ ଚୋର ଓ ଖରାପ ପାଗକୁ ନ ଡରି । ଦିନେ ସେ ସ୍ୱପ୍ନରେ ଜଣେ ସାଧୁଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ଯିଏ କହିଲେ ତାଙ୍କ ଘର ପୂଜା ପାଇଁ ସଠିକ । ସେ ପୂଜା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ । ଜଣେ ପଲନି ସାଧୁଙ୍କ ଉପଦେଶ ଅନୁସାରେ ସେ ମୁରୁଗାନଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ଥିବା ତିରୁତ୍ତାନିଙ୍କୁ ନିଜ ଜିଭ କାଟି ଅର୍ପଣ କରିବା ପରେ ତାଙ୍କ ରୋଗ ଭଲ ହୋଇଗଲା । ଏକଦା ସେ ଦକ୍ଷିଣ ପାଲନୀ ମନ୍ଦିର ପରିଦର୍ଶନ କରିସାରି ସିଡ଼ିରେ ଓହ୍ଲେଇବା ବେଳେ ଏକ ସୁନ୍ଦର ମୁରୁଗାନଙ୍କ ଚିତ୍ରପଟ ଦେଖିଲେ । ତାକୁ କିଣିବାକୁ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଟଙ୍କା ନଥିଲା । ତା ପରଦିନ ଦୋକାନୀ ନିଜେ ଆନାସ୍ୱାମୀ ପାଖକୁ ଆସି ସେହି ଚିତ୍ରଟି ତାଙ୍କୁ ଦେଇ କହିଲା, “ମୁରୁଗା ସ୍ୱପ୍ନରେ ଏହା ଦେବାକୁ କହିଛନ୍ତି” । ସେହି ଚିତ୍ର ଧରି ଆନ୍ନା ଘରକୁ ଫେରିଆସି ପରିବାର ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ଅନ୍ୟତ୍ର ଚାଲିଯିବା ପାଇଁ କହିଲେ । ଇତି ମଧ୍ୟରେ ତାଙ୍କର ଏକ ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ଶକ୍ତି ଦେହରେ ଆସିଥିବା ଅନୁଭବ କଲେ । ସେ ସତ୍ୟ କଥା କହିବାକୁ ଲାଗିଲେ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ । ତାଙ୍କର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ନାୟକରଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିବାକୁ ସେହି ସ୍ଥାନରେ ଏକ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରିବାକୁ ସମ୍ମତି ଦେଲେ । ଆନ୍ନାସ୍ୱାମୀ ମନ୍ଦିର ତିଆରି ପରିଚାଳନା କରିଥିଲେ ଓ ବଡପାଲନୀ ଆନ୍ଦଭରଙ୍କ ପବିତ୍ର ମୂର୍ତ୍ତି କରିବାକୁ ଚେଟଟିୟାର ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିଥିଲେ । ୧୮୬୫ ମସିହାରେ ମନ୍ଦିର ତିଆରି ଆରମ୍ଭ କରାଗଲା । ସମୟକ୍ରମେ ଶିଷ୍ୟ ତାଙ୍କ ସ୍ଥାନ ଗ୍ରହଣ କଲେ । ଶିଷ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ । ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି ଶେଷ ହେଲା ଓ ତାଙ୍କୁ ସ୍ଥାପନ କରି କୁମ୍ଭଅଭିଷେକ କଲେ । ମନ୍ଦିରର କର୍ମ ଓ ପୂଜା ପାଇଁ ଭକ୍ତଙ୍କର ଦାନ ବ୍ୟବହାର କରାଗଲା । ରତିନାସ୍ୱାମୀ ଚେଟଟିୟାର ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଉକ୍ତ ମନ୍ଦିରକୁ ବଡପାଳନୀ ମନ୍ଦିର ନାମରେ ଡାକିବାକୁ କହିଲେ । ତାଙ୍କର ମଧ୍ୟ ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ଅନୁଭୂତି ଜାତ ହେଲା । କ୍ରମାନୁସାରେ ଶିଷ୍ୟ ଅନୁସାରେ ପୂଜା ଚାଲିଲା ।
ମନ୍ଦିରର ସ୍ଥାପତ୍ୟ
ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତୀୟ ପରମ୍ପରାକ୍ରମେ ମନ୍ଦିର ତିଆରି ହେଲା । ପ୍ରବେଶ ପଥରେ ରାଜଗୋପୁରମ ସ୍ଥାନରେ ସ୍କନ୍ଧ ପୁରାଣର ଅନେକ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଲିଖିତ ହୋଇଥିଲା । ମୁଖ୍ୟ ଦେବତା ସହ ପଲାଣି ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତିର ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ରହିଲା ।
ପରିଚାଳନା
ତାମିଲ ନାଡୁ ସରକାରର ହିନ୍ଦୁ ରେଲିଜିଅସ ଆଣ୍ଡ ଚାରିତେବଲ ଏଣ୍ଡାଓମେଣ୍ଟ ସଂସ୍ଥା ଏହି ମନ୍ଦିରର ପ୍ରଶାସନ ଓ ପରିଚାଳନା କରନ୍ତି ।
ବାହ୍ୟ ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ଚେନ୍ନଇର ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିର
ଧାମରାଈ
ଏହି ଲେଖାଟି ଧାମରେଈ/ଧାମରାଈ ଠାକୁରାଣୀଙ୍କ ବାବଦରେ, ଧାମରେଈ ମନ୍ଦିର ବିଷୟରେ ଜାଣିବାପାଇଁ ଧାମରେଈ ମନ୍ଦିର ଦେଖନ୍ତୁ
ମର୍ତ୍ତ୍ୟଗଙ୍ଗା ବୈତରଣୀ ନଦୀ କୂଳରେ ବିରଜା ଧାମ ,ଆରଡି ଧାମ ପରେ ଧାମରା ଅନ୍ୟ ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଧାମ୤ ଓଡ଼ିଶା ଉପକୂଳରେ ଗଢିଉଠିଥିବା ପ୍ରାଚୀନ ବନ୍ଦରଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲା ଏହି ପ୍ରାକୃତିକ ପୋତାଶ୍ରୟ ଧାମରା ୤ଧାମରା ଶବ୍ଦର ସୃଷ୍ଟି ବୋଧହୁଏ ଧାମ ଶବ୍ଦରୁ ଯାହାର ଅର୍ଥ ବାସସ୍ଥାନ ବା ଦେବଭୂମି୤ଭଦ୍ରକ ଓ କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ସୀମାବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ଧାମରା୤ଏହାର ପୁର୍ବରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର,ପଶ୍ଚିମରେ ଚାନ୍ଦବାଲି,ଉତ୍ତରରେ ବାସୁଦେବପୁର ଓଦକ୍ଷିଣରେ କାଳିଭଞ୍ଜଡିଆ ଜଙ୍ଗଲ୤ଗୋନାସିକା ପର୍ବତରୁ ବାହାରି ତିନିଶହ ମାଇଲ ପଥ ଅତିକ୍ରାନ୍ତ୍ କଲା ପରେ ଚାନ୍ଦବାଲିର ପୁର୍ବକୁ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ ଧାମରା ମୁହାଣରେ ସଂଗମ ଲଭିଛି୤ବୈତରିଣୀ ସହ ସାଳନ୍ଦୀ ଧାନଖଣିଆଠାରେ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ନଳିତାପଟିଆଠାରେ ମିଳିତ ହେଲାପରେ ମନ୍ତେଇ ନଦୀ ଯେଉଁଠାରେ ମିଳିତ ହୋଇ ଗଣ୍ଡ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି ତାହା ସୁନାଦରିଆ ନାମରେ ପରିଚିତ୤ବୈତରିଣୀର ଦକ୍ଷିଣରେ କାଳିଭଞ୍ଜଡିଆ ଟାପୁ, ଅନତି ଦୁରରେ ଭିତରକନିକାର ମନୋରମ ଜଙ୍ଗଲ ଏବଂ ଉତ୍ତରତୀରରେ ସୁନାଦରିଆ ନିକଟରେ ମା ଧାମରାଈଙ୍କ ବିଜେସ୍ଥ୍ଳଳୀ ଧାମରା୤
କିମ୍ବଦନ୍ତୀ
ଧନେଶ୍ୱର ନାମକ ଏକ ବଣିକ ପାଷାଣ ମଙ୍ଗଳାଙ୍କୁ ସିଂହଳରୁ ଆଣି ଉତ୍କଳରେ ସ୍ଥାପନା କରିଥିଲେ୤ ସିଂହଳରୁ ଫେରିବା ବାଟରେ ବୈତରଣୀ ନଦୀ ଗର୍ଭରୁ ପାଇଥିବା ପଥର ମୁର୍ତ୍ତିକୁ ଧାମରାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିବାରୁ,ପୀଠଟି ଦେବୀ ଧାମରାଇ ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲା୤ଅନ୍ୟ ଏକ ଲୋକ କଥା ଅନୁଯାୟୀ ମା ଧାମରାଇ ସାତଭାୟାରେ ଥିବା ପଞ୍ଚୁବରାହଙ୍କ ଅନ୍ୟତମ ଭଉଣୀ୤ଅନ୍ୟ ଚାରି ଭଉଣୀ ମାସାଂସୀ ଥିବା ବେଳେ ଧାମରାଈ ଥିଲେ ସାକାହାରୀ୤ସେହି କାରଣରୁ ବିବାଦ ହେବାରୁ ସେମାନେ ଧାମରାଈକୁ ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟକୁ ଠେଲି ଦେଇ ଥିଲେ୤ପୁର୍ବଦିଗକୁ ଚାନ୍ଦିନୀପାଳଠାରେ ଭାସିଆସି ଧାମରାଈ ସନାତନ ବେହେରା ଓ ବୁଲେଇ ବେହେରା ବସାଇ ଥିବା ଜାଲରେ ଲାଗିଥିଲେ୤ ସ୍ୱପ୍ନାଦେଶ ପାଇବାପରେ ମାଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କରି ନିଜ ଘରେ ପୂଜା କରିଥିଲେ୤ଲୋକମୁଖରୁ ଶୁଣାଯାଏ ଧୀବରମାନେ ଏକ ନିଖୋଜ ଧୀବରକୁ ଖୋଜୁଥିବାବେଳେ ମାଙ୍କ ପଥର ମୂତ୍ତୀଟିକୁ ପାଇଥିଲେ୤ଦେବୀଙ୍କ ସ୍ୱପ୍ନାଦେଶରେ ମୃତ ଧୀବରଙ୍କ ବିଧବା ପତ୍ନୀ ତାଙ୍କ ପୂଜା କାର୍ଯରେ ନିଯୁକ୍ତି ହେଲେ୤ସେବେଠାରୁ କୈବର୍ତ୍ତ କୁଳର ବିଧବା ନାରୀମାନେ ମା ଧାମରାଈଙ୍କୁ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା କରିଆସୁଛନ୍ତି୤ ଧାମରାଈ ସାଗରକନ୍ୟା ଓ ନାବିକ ଅର୍ଜିତ ହୋଇଥିବାରୁ ମଙ୍ଗଳାଙ୍କପରି ନାଆ ମଙ୍ଗରେ ପୂଜା ପାଇଥାନ୍ତି୤ ଧାମରାଈଙ୍କ ପର୍ବ ପର୍ବାଣି ମଧ୍ୟରେ ମଧୁପାର୍ବଣ ଓ ମକର ମେଳା ପ୍ରଧାନ ପର୍ବ୤୫୫ଫୁଟ ଉଚତା ବିଶିଷ୍ଟ ଧାମରାଈଙ୍କ ମନ୍ଦିର ସମ୍ଭବତଃ ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲାର ବ୍ୟୟବହୁଳ ଓ ବିଶାଳ ମନ୍ଦିର୤
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା
ରାଣୀ କର୍ଣ୍ଣା
ରାଣୀ କର୍ଣ୍ଣା ଜଣେ ଭାରତୀୟ ସାଂସ୍କୃତିକ ନର୍ତ୍ତକୀ, ଯେ କଥକ ନୃତ୍ୟ ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା ଓ ବିଖ୍ୟାତ କଳାକାର । ସେ ୨୦୧୪ରେ ନୃତ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅବଦାନ ପାଇଁ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କଦ୍ୱାରା ଚତୁର୍ଥ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବେସାମରିକ ସମ୍ମାନ ପଦ୍ମଶ୍ରୀରେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଜୀବନୀ
ରାଣୀ କର୍ଣ୍ଣା ୧୯୩୯ରେ ସିନ୍ଧୀ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲେ, ଯାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ସେତେବେଳର [[ବ୍ରିଟିଶ୍ ଭାରତ ଓ ବର୍ତ୍ତମାନର ପାକିସ୍ତାନରେ ଅଛି ।  ତାଙ୍କ ବାପା, ଅସନଦାସ କର୍ଣ୍ଣା  ଲରକନା ଅଞ୍ଚଳର କର୍ଣ୍ଣମଲାଇ ପରିବାରର । ପରିବାର ନାମ, କର୍ଣ୍ଣମଲାନୀ, ଅଫଭ୍ରଂଶ ହୋଇ କର୍ଣ୍ଣା ହୋଇଛି । ୧୯୪୨ରେ ରାଣୀଙ୍କୁ ୩ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିବା ବେଳେ, ତାଙ୍କ ପରିବାର ଦିଲ୍ଲୀକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ଦିଲ୍ଲୀସ୍ଥିତ ହିନ୍ଦୁ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଉଦ୍ଭିଦବିଜ୍ଞାନରେ ସ୍ନାତ୍ତକ ଲାଭ କରିଥିଲେ ।
୩ ବର୍ଷ ହେଇଥିଲା ବେଳେ ରାଣୀଙ୍କ ପରିବାର ସିନ୍ଧରୁ ଦିଲ୍ଲୀ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହୋଇଥିଲେ ଓ କନ୍ନଟପ୍ଲେସରେ ଅବସ୍ଥାନ କରିଥିଲେ । ପଡୋଶୀଙ୍କୁ ଦେଖି ଲେ ନୃତ୍ୟରେ ରୂଚି ରଖିଥିଲେ ଓ ୪ ବର୍ଷ ବୟସରେ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେ କଥକ, ଓଡ଼ଶୀ, ଭାରତନାଟ୍ୟମ, ମଣିପୁରୀ, ପ୍ରଭୃତି ନୃତ୍ୟ ଶିଖିଥିଲେ । ତାଙ୍କର ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଶିକ୍ଷକ ଥିଲେ, ନୃତ୍ୟାଚାର୍ଯ୍ୟ ନାରାୟଣ ପ୍ରସାଦ ଓ ସୁନ୍ଦର ପ୍ରସାଦ । ସେଗୁରୁ ହୀରାଲାଲଙ୍କଠାରୁ ଜୟପୁର ଘରାନା ଓ ପଣ୍ଡିତ ବିର୍ଜୁ ମହାରାଜାଙ୍କଠାରୁ ଲକ୍ଷ୍ନୌ ଘରାନାରେ ସ୍ନତ୍ତକୋତ୍ତର ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଥିଲେ ।
ସେ ଏକ ଓଡ଼ିଆ ପରିବାରରେ ବିବାହ କଲା ପରେ ୧୯୬୩ରେ ଭୁବନେଶ୍ୱର ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହୋଇଥିଲେ ଓ ଏହାଦ୍ୱାରା ସେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଓଡ଼ିଶୀ ନର୍ତ୍ତକୀ କୁମକୁମ ମହାନ୍ତିଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଭେଟିବାର ସୁଯୋଗ ପାଇଥିଲେ । ତାଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ରାଣୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଗୁରୁ କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସିଥିଲେ ଓ ୧୯୬୬ରୁ ୧୯୮୫ ତାଙ୍କ ନିକଟରୁ ଓଡ଼ିଶୀ ଶିଖିଥିଲେ ।  ସେ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଗୁରୁ ଯଥା: ଅମ୍ବୁ ସିଂ, ନରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ଓ ରୁକ୍ମିଣୀ ଦେବୀ ଅରୁନ୍ଦାଲେଙ୍କ ଅନୁଗାମୀ ଲଳିତ ଶାସ୍ତ୍ରୀଙ୍କଠାରୁ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା କରିଥିଲେ ।
ରାଣୀ ଭାରତ ଭିତରେ ଓ ବାହାରେ ପ୍ରାୟ ସବୁ ବଡ଼ ସାଂସ୍କୃତିକ ଉତ୍ସବରେ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଛନ୍ତି । ତାଙ୍କର ନୃତ୍ୟକୁ ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ, ରଷିଆ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ୟୁରୋପୀୟ ଦେଶରେ ପ୍ରଶଂସା କରାଯାଇଛି ।
୧୯୭୮ରେ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀଙ୍କର କୋଲକାତା ବଦଳି ପରେ ରାଣୀ ସେଠାକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହୋଇ ଯାଇଥିଲେ ଓ ସଂସ୍କୃତିକି ଶ୍ରେୟସ୍କରର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଦାୟିତ୍ୱ ତୁଲାଇଥିଲେ ଓ ଏବେ ମଧ୍ୟ ସେ ନୃତ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରୁଛନ୍ତି । ସେ ନିକଟରେ ୨୦୧୩ରେ ୭୪ ବର୍ଷ ବୟସରେ କଳା ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ ।