cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ରାଜ ଯୋଗ
ଚତୁର୍ଥ ପାଠ
କଳ୍ପନା କର ଯେ ମନ ତୁମ ସମ୍ମୁଖରେ ପ୍ରସାରିତ ଗୋଟିଏ ନିସ୍ତରଙ୍ଗ ହ୍ରଦ ପରି ଏବଂ ଯେଉଁ ଚିନ୍ତାଗୁଡ଼ିକ ମନରେ ଥରେ ଉଠି ଅନ୍ତର୍ହିତ ହୁଏ, ସେଗୁଡ଼ିକ ଯେପରି ହ୍ରଦର ବୁଦ୍‌ବୁଦ ପରି । ଚିନ୍ତାଗୁଡ଼ିକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ କରିବାକୁ କୌଣସି ଚେଷ୍ଟା କର ନାହିଁ, କଳ୍ପନାଚକ୍ଷୁରେ ସେଗୁଡ଼ିକୁ କେବଳ ସାକ୍ଷୀ ପରି ଦେଖିଯାଅ - କିପରି ସେଗୁଡ଼ିକ ଭାସିଯାଉଛି । ଗୋଟିଏ ପୁଷ୍କରିଣୀରେ ପ୍ରସ୍ତର ଖଣ୍ଡଟିଏ ଫୋପାଡ଼ିଲେ ଯେପରି ପ୍ରଥମେ ଘନ ଘନ ତରଙ୍ଗ ଉଠେ ଓ ପରେ ତରଙ୍ଗର ପରିଧି ଯେତେ ବଢ଼ୁଥାଏ ତରଙ୍ଗ ମଧ୍ୟ ସେତିକି କମୁଥାଏ, ଠିକ୍‌ ସେହିପରି ମନକୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ ତା’ର ଚିନ୍ତାର ପରିଧି ଯେତେ ବଢ଼ୁଥିବ, ମନୋବୃତ୍ତି ମଧ୍ୟ ସେତେ କମି ଆସିବ । କିନ୍ତୁ ଆମକୁ ଏହି ପ୍ରଣାଳୀ ଓଲଟାଇ ଦେବାକୁ ପଡ଼ିବ । ପ୍ରଥମେ ଗୋଟିଏ ଚିନ୍ତାର ବଡ଼ ବୃତ୍ତରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ତାକୁ ଛୋଟ କରି କରି ଯେତେବେଳେ ମନ ଗୋଟିଏ ବିନ୍ଦୁରେ ଆସି ପହଞ୍ଚବ, ସେତେବେଳେ ତାକୁ ସେଠାରେ ସ୍ଥିର କରି ରଖିବାକୁ ହେବ । ଧାରଣା କର ଯେ ମୁଁ ମନ ନୁହେଁ, ମୁଁ ଦେଖୁଛି - ମୁଁ ଚିନ୍ତା କରୁଛି, ମୁଁ ମୋ ମନର ଗତିବିଧି ଲକ୍ଷ୍ୟ କରୁଛି । ଏହିପରି ଆରୋପ କରୁ କରୁ ନିଜ ସହିତ ମନର ଯେଉଁ ଅଭିନ୍ନ ଭାବ, ତାହା ଦିନକୁ ଦିନ କମିଆସିବ ଏବଂ ପରିଶେଷରେ ନିଜକୁ ମନଠାରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ପୃଥକ୍‌ କରିପାରିବ ଓ ବୁଝିପାରିବ ଯେ ମନ ତୁମଠାରୁ ପୃଥକ୍‌ ।
ସେତେବେଳେ ଏହି ଅଭ୍ୟାସରେ ତୁମେ କୃତକାର୍ଯ୍ୟ ହେବ, ସେତେବେଳେ ମନ ତୁମର ଭୃତ୍ୟ ହୋଇଯିବ । ତାକୁ ତୁମେ ଇଚ୍ଛା ଅନୁସାରେ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ କରିପାରିବ । ଯୋଗୀ ହେବାର ପ୍ରଥମ ସ୍ତର ଇନ୍ଦ୍ରିୟଗୁଡ଼ିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବା । ଯେତେବେଳ ଆମେ ମନକୁ ଜୟ କରୁ, ସେତେବେଳେ ଆମେ ସାଧନାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସ୍ତରରେ ପହଞ୍ଚିଯାଉ ।
ଯେତେ ଦୂର ସମ୍ଭବ ଏକୁଟିଆ ରହିବ । ଆସନ ଅତି ଉଚ୍ଚ ହେବ ନାହିଁ । ତଳେ କୁଶାସନ ରହିବ, ତା’ ଉପରେ ମୃଗଚର୍ମ । ତା' ଉପରେ ରେଶମ କିମ୍ବା ପଟ୍ଟବସ୍ତ୍ର ବିଛାଇବ । ଆଉଜି କରି ବସିବା ଉଚିତ୍‌ ନୁହେଁ । ଆସନ ଯେପରି ଦୃଢ଼଼ ହୁଏ ।
ସର୍ବପ୍ରକାର ଚିନ୍ତା ତ୍ୟାଗ କରି ମନକୁ ଖାଲି କରିଦିଅ, ଯେତେବେଳେ କୌଣସି ଚିନ୍ତା ମନରେ ଉଠିବ, ତତ୍‌କ୍ଷଣାତ ତାକୁ ଦୂର କରିଦିଅ । ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ କରିବାକୁ ହେଲେ ଜଡ଼ବସ୍ତୁ ଏବଂ ଆମ ଦେହକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବାକୁ ହେବ । ବାସ୍ତବ ପକ୍ଷେ ମନୁଷ୍ୟର ସମଗ୍ର ଜୀବନ ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ ଉପନୀତ ହେବା ନିମିତ୍ତ ଏକ ଅବିରାମ ଚେଷ୍ଟା ।
ଚିନ୍ତାଗୁଡ଼ିକ ଛବିସଦୃଶ । ଏଗୁଡ଼ିକୁ ଆମେ ସୃଷ୍ଟି କରିନାହୁଁ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ଧ୍ୱନି ବା ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ଅଛି, ଆମ ପ୍ରକୃତି ସହିତ ଏଗୁଡ଼ିକ ଜଡ଼ିତ ।
ଆମର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଦର୍ଶ ହେଉଛନ୍ତି ଇଶ୍ୱର । ତାଙ୍କର ଧ୍ୟାନ କର । ଆମେ ଜ୍ଞାତାକୁ ଜାଣିପାରୁ ନାହିଁ, କାରଣ ସେ ଆମର ଆତ୍ମା । ଅଶୁଭ ଦେଖିବାଦ୍ୱାରା ଆମେ ନିଜେ ଅନର୍ଥର ସୃଷ୍ଟି କରୁ । ଆମ ଅନ୍ତରରେ ଯାହା ଅଛି, ବାହାରେ ତାହା ହିଁ ଦେଖୁ । କାରଣ ଜଗତଟା ଆମର ଦର୍ପଣ ସଦୃଶ ।
ଆମର ଏହି କ୍ଷୁଦ୍ର ଦେହଟା ଆମଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟ ଗୋଟିଏ ଦର୍ପଣ ପରି । ପ୍ରକୃତ ପକ୍ଷରେ ସାରାବିଶ୍ୱ ହିଁ ଆମର ଶରୀର । ସର୍ବଦା ଏହିପରି ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ, ତେବେଯାଇ ଆମେ ବୁଝିପାରିବୁ ଯେ ଆମର ମୃତ୍ୟୁ ନାହିଁ, ଆମେ କାହାରିକୁ ଆଘାତ କରିପାରୁନାହିଁ । କାରଣ ଯାହାକୁ ଆଘାତ କରିବୁ ସେ ମଧ୍ୟ ‘ମୁଁ’ । ଆମର ଜନ୍ମ ନାହିଁ, ମୃତ୍ୟୁ ନାହିଁ, ଆମର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସକଳ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଭଲ ପାଇବା ।
ଏହି ବିଶ୍ୱଜଗତ ମୋର ଶରୀର, ଜଗତରେ ସମଗ୍ର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ଆନନ୍ଦ ମୋର; କାରଣ ସବୁକିଛି ଏହି ବିଶ୍ୱର ଅନ୍ତର୍ଗତ । କହ, ‘ମୁଁ ହିଁ ଏହି ବିଶ୍ୱଜଗତ୍‌’ । ପରିଶେଷରେ ବୁଝିପାରିବ ଯେ ଆମର ସକଳ କର୍ମ ହିଁ ଆମ ଅନ୍ତରରୁ ଆସି ଦର୍ପଣରେ ପ୍ରତିଫଳିତ ହେଉଛି ।
ସଠିକ୍‌ ଭାବରେ ନିୟୋଜିତ ହେଲେ କଳ୍ପନା ଆମର ପରମ ବନ୍ଧୁ ପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରେ । କଳ୍ପନା ଯୁକ୍ତିର ରାଜ୍ୟକୁ ଅତିକ୍ରମ କରେ ଏବଂ କଳ୍ପନାର ଅଲୋକ ହିଁ ଆମକୁ ସର୍ବତ୍ର ନେଇଯାଏ ।
ସକଳ ପ୍ରେରଣା ଆମର ଅନ୍ତରରୁ ଜାଗ୍ରତ ହୁଏ । ତେଣୁ ଆମେ ଅନ୍ତରର ଉଚ୍ଚତର ପ୍ରେରଣାରେ ନିଜକୁ ଉଦ୍‌ବୁଦ୍ଧ କରିବୁ ।
ପଞ୍ଚମ ପାଠ
ପ୍ରତ୍ୟାହାର ଓ ଧାରଣା । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଛନ୍ତି, ‘ଯେ ଯେଉଁ ପଥ ଦେଇ ସନ୍ଧାନ କରୁ ନା କାହିଁକି, ସମସ୍ତେ ମୋ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚିବେ - ସମସ୍ତେ ମୋ ନିକଟକୁ ଆସିବେ (ଗୀତା ୪/୧୧)’ । ପ୍ରତ୍ୟାହାରର ଅର୍ଥ ମନକୁ ଏକତ୍ରିତ କରି ଈପ୍‌ସିତ ବସ୍ତୁରେ କେନ୍ଦ୍ରୀଭୂତ କରିବାର ଚେଷ୍ଟା । ଏହାର ପ୍ରଥମ ସୋପାନ -  ମନକୁ ଛାଡ଼ିଦେଇ ତା’ ଉପରେ ଦୃଷ୍ଟି ରଖିବା । ଯେତେବେଳେ କୌଣସି ଚିନ୍ତାରେ ବିଶେଷ ଦୃଷ୍ଟି ଦେବ, ତତ୍‌କ୍ଷଣାତ୍‌ ସେହି ଚିନ୍ତା ଚାଲିଯିବ; କିନ୍ତୁ ଚିନ୍ତାଗୁଡ଼ିକୁ ଜୋର୍‌କରି ବନ୍ଦ କରିବାର ଚେଷ୍ଟା କର ନାହିଁ, କେବଳ ସାକ୍ଷୀ ହୋଇ ଦେଖିଯାଅ । ମନ ଆତ୍ମା ନୁହେଁ, ମନ ଜଡ଼ର ଗୋଟିଏ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଅବସ୍ଥା ମାତ୍ର । ସ୍ନାୟୁର ଶକ୍ତିଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ ଆୟତ୍ତ କରି ନିଜ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସାଧନ ପାଇଁ ମନକୁ କାମରେ ଲଗାଇବାକୁ ହେବ ।
ଦେହ ମନର ବହିଃପ୍ରକାଶ ମାତ୍ର । କିନ୍ତୁ ଆମେ ଆତ୍ମା, ଦେହ-ମନର ଅତୀତ । ଆମେ ଅନନ୍ତ, ଅପରିବର୍ତ୍ତନୀୟ ସାକ୍ଷୀସ୍ୱରୂପ ଆତ୍ମା । ଦେହ ଚିନ୍ତାର ଘନୀଭୂତ ରୂପ ।
ଯଦି ବାମ ନାସା ଦେଇ ନିଃଶ୍ୱାସ ଯାଉଥିବ, ତାହା ଆମ ବିଶ୍ରାମର ସମୟ; ଯଦି ଦକ୍ଷିଣ ନାସା ଦେଇ ନିଃଶ୍ୱାସ ଯାଉଥିବ, ତାହା କାମ କରିବାର ସମୟ; ଯେତେବେଳେ ଦୁଇ ନାସା ଦେଇ ନିଃଶ୍ୱାସ ଯାଉଥିବ, ସେତେବେଳେ ଧ୍ୟାନର ସମୟ | ଯେତେବେଳେ ଦେହ, ମନ ଶାନ୍ତ ହୋଇଆସିବ ଓ ଦୁଇ ନାସା ଦେଇ ସମାନଭାବେ ନିଃଶ୍ୱାସ ଯିବ, ସେତେବେଳେ ଜାଣିବାକୁ ହେବ ଯେ ଆମର ଧ୍ୟାନର ଅବସ୍ଥା ଆସିଛି । ପ୍ରଥମରୁ ଜୋର୍‌ କରି ମନକୁ ଏକାଗ୍ର କରିବାର ଚେଷ୍ଟା କଲେ କୌଣସି ଲାଭ ହୁଏ ନାହିଁ । ଚିନ୍ତାର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଆପେ ଆପେ ହୋଇଯିବ ।
ଅଙ୍ଗୁଷ୍ଠ ଓ ଅନାମିକା ସାହାଯ୍ୟରେ ବହୁଦିନ ଧରି ଏହି ପ୍ରାଣାୟାମ ଅଭ୍ୟାସ କଲା ପରେ, କେବଳ ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତିଦ୍ୱାରା ଏହା କରାଯାଏ ।
ଏହାପରେ ପ୍ରାଣାୟାମର ଅଳ୍ପ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଦରକାର । ଯେଉଁ ସାଧକମାନେ ଇଷ୍ଟମନ୍ତ୍ର ପାଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ରେଚକ ଓ ପୂରକ ସମୟରେ ‘ଓଁ’ ମନ୍ତ୍ର ପରିବର୍ତ୍ତରେ ଇଷ୍ଟମନ୍ତ୍ର ଏବଂ କୁମ୍ଭକ ସମୟରେ ‘ହୁଁ’ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରିବେ ।
କୁମ୍ଭକ ସମୟରେ ଯେତେବେଳେ ‘ହୁଁ’ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରିବ, ସେତେବେଳେ କଳ୍ପନା କରିବ ଯେ ସେହି ଧୃତ ନିଃଶ୍ୱାସ ପୁନଃପୁନଃ କୁଣ୍ଡଳିନୀର ମସ୍ତିଷ୍କରେ ଆଘାତ କରୁଛି ଏବଂ ଫଳରେ କୁଣ୍ଡଳିନୀ ଜାଗରିତ ହେଉଛି । ଇଶ୍ୱରଙ୍କ ସହିତ ନିଜକୁ ଅଭିନ୍ନ ମନେକର । ଧ୍ୟାନ କରିବାର କିଛି କ୍ଷଣ ପରେ ଆମେ ବୁଝିପାରିବା ଯେ, ଚିନ୍ତାଗୁଡ଼ିକ କିପରି ଭାବରେ ଆସୁଛି ଓ ଆମେ କଅଣ ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଯାଉଛୁ -  ତାହା ସବୁ ବୁଝିପାରିବୁ । ଜାଗ୍ରତ ଅବସ୍ଥାରେ ଆମେ ଯେପରି କୌଣସି ଲୋକକୁ ଆସୁଥିବା ଦେଖୁ, ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରାୟ ସେହିପରି । ଯେତେବେଳେ ଆମେ ମନରୁ ଆତ୍ମାକୁ ପୃଥକ୍‌ କରିପାରିବା, ସେତେବେଳେ ଆମେ ବୁଝିପାରିବା ଯେ ଆମେ ଏବଂ ଆମର ଚିନ୍ତା ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ପୃଥକ୍‌, ସେତେବେଳେ ଆମେ ଏହି ଅବସ୍ଥା ଲାଭ କରିବୁ । ଚିନ୍ତାଗୁଡ଼ିକ ଯେପରି ତୁମକୁ ଆୟତ୍ତ କରି ନ ପାରେ, ସର୍ବଦା ନିଜକୁ ଦୂରରେ ରଖିବ । ତାହାହେଲେ ସେଗୁଡ଼ିକ ନିଜେ ନିଜେ ବିଲୀନ ହୋଇଯିବେ ।
ସତ୍‌ଚିନ୍ତାଗୁଡ଼ିକୁ ଅନୁସରଣ କର, ଯେତେବେଳେ ସେଗୁଡ଼ିକ ସ୍ତିମିତ ହୋଇଯିବେ, ସେତେବେଳେ ସର୍ବଶକ୍ତିମାନ ଭଗବାନଙ୍କର ଦର୍ଶନ ଲାଭ କରିବ । ଏହା ହିଁ ହେଉଛି ଅତିଚେତନ ଅବସ୍ଥା । ଭାବ ଯେତେବେଳେ ସ୍ତିମିତ ହୋଇ ଆସିବ, ସେତେବେଳେ ତା'ର ଅନୁସରଣ କରି ତୁମେ ମଧ୍ୟ ବିଲୀନ ହୋଇଯାଅ ।
ଯଦିଓ ଆମେ ସକଳ ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା କଳ୍ପନା କରିପାରୁ, ତଥାପି ଚକ୍ଷୁ ସାହାଯ୍ୟରେ ଆମେ ସାଧାରଣତଃ କଳ୍ପନା କରୁ । ତା’ହେଲେ ଆମେ ଦେଖୁଛୁ ଯେ ଅର୍ଦ୍ଧେକ ଜଡ଼ଭାବାପନ୍ନ, ଅର୍ଥାତ୍ ମାନସିକ ଚିତ୍ର ବ୍ୟତୀତ ଆମେ ଚିନ୍ତା କରିପାରୁନାହିଁ । ପଶୁମାନେ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତି ବୋଲି ମନେ ହୁଏ । କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ଯେହେତୁ ଭାଷା ନାହିଁ, ବୋଧହୁଏ ଭାବ ଓ ପ୍ରତୀକ ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ସଂପର୍କ ନାହିଁ ।
ଯୋଗ କରିବା ସମୟରେ କୌଣସି ଏକ କଳ୍ପନାକୁ ଧାରଣା କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବ; କିନ୍ତୁ ସାବଧାନ, ତାହା ଯେପରି ପବିତ୍ର ହୁଏ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ଲୋକର କଳ୍ପନାଶକ୍ତିର ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ଅଛି । ତୁମ ପକ୍ଷରେ ଯାହା ଅତି ସ୍ୱାଭାବିକ, ତାହା ଅନୁସରଣ କର; ତାହା ତୁମ ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ସହଜ ହେବ ।
ପୂର୍ବ ପୂର୍ବ ଜନ୍ମର କୃତକର୍ମର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଫଳ ଆମର ଏହି ବର୍ତ୍ତମାନ ଜୀବନ । ବୌଦ୍ଧମାନେ କହନ୍ତି, ‘ଗୋଟିଏ ପ୍ରଦୀପରୁ ଆଉ ଗୋଟିଏ ପ୍ରଦୀପ ଜଳିଉଠେ । ପ୍ରଦୀପ ପୃଥକ୍‌, କିନ୍ତୁ ଆଲୋକ ଏକ’ ।
ସତ୍‌ସ୍ୱରୁପ, ଚିତ୍‌ସ୍ୱରୂପ, ଆନନ୍ଦସ୍ୱରୂପ ।
ଷଷ୍ଠ ପାଠ
ସବିକଳ୍ପ ଓ ସୂଷୁମ୍ନା । ସୂଷୁମ୍ନାର ଧ୍ୟାନ କରିବା ବିଶେଷ ପ୍ରୟୋଜନ । ଭାବଚକ୍ଷୁରେ ହୁଏତ କେତେବେଳେ ଏହାର ଦର୍ଶନ ମିଳିଯାଇପାରେ । ଏଭଳି ଦର୍ଶନ ପାଇଲେ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ତା'ର ଧ୍ୟାନ କରିବ । ସୂଷୁମ୍ନା ଗୋଟିଏ ଅତି ସୂକ୍ଷ୍ମ ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟ, ସୂତ୍ରାକାର, ପ୍ରାଣମୟ ପଥ - ମେରୁଦଣ୍ଡ ଭିତର ଦେଇ ଗତି କରିଛି । ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିବା ପାଇଁ ଏହି କୁଣ୍ଡଳିନୀକୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱଗାମୀ କରିବାକୁ ହେବ ।
ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ଭାଷାରେ ସୂଷୁମ୍ନାର ଦୁଇଟି ପ୍ରାନ୍ତ ଦୁଇଟି ପଦ୍ମରେ ଅବସ୍ଥିତ; ନିମ୍ନ ପଦ୍ମଟି କୁଣ୍ଡଳିନୀର ତ୍ରିକୋଣକୁ ଘେରି ରହିଛି, ଏବଂ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱପଦ୍ମଟି ବ୍ରହ୍ମରନ୍ଧ୍ରରେ ସହସ୍ରାରକୁ ଘେରି ରହିଛି । ଏହି ଦୁଇଟି ମଧ୍ୟରେ ଆହୁରି ପାଞ୍ଚଟି ପଦ୍ମ ଅଛି ।
ଉପରଆଡୁ ନିମ୍ନର ଅବସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକର ଅର୍ଥାତ୍‌ ପଦ୍ମଗୁଡ଼ିକର ନାମ :-
ସପ୍ତମ – ସହସ୍ରାର - ମସ୍ତକରେ ।
ଷଷ୍ଠ    – ଆଜ୍ଞାଚକ୍ର - ଭ୍ରୁଦ୍ୱୟ ମଧ୍ୟରେ ।
ଚତୁର୍ଥ – ଅନାହତ  - ବକ୍ଷରେ ବା ହୃଦୟରେ ।
ତନ୍ଦ୍ରାଲୋକର ପ୍ରହରୀ
ମନୋଜ ଦାସଙ୍କଦ୍ୱାରା ରଚିତ ଏକ ଉପନ୍ୟାସ । ଏହା ସଚିତ୍ର ବିଜୟାରେ ପ୍ରଥମେ ଧାରାବାହିକ ଭାବେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା ।
ରାଜ ଯୋଗ
ଷଷ୍ଠ ପାଠ
ତୃତୀୟ – ମଣିପୁର  - ନାଭିମଣ୍ଡଳରେ ।
ତନ୍ଦ୍ରାଲୋକର ପ୍ରହରୀ
ପୁସ୍ତକ ସମୀକ୍ଷା
ଜୀବନ ଓ ମୃତ୍ୟୁର ସୀମାନ୍ତରେ ଥାଏ ଏକ ରହସ୍ୟଘନ ତନ୍ଦ୍ରାଲୋକ । ସେ ଜଗତର ଆଶରୀରୀ ସତ୍ତାମାନଙ୍କ ସ‌ହ ଜୀବିତ ଜଗତର ଆଦାନପ୍ରଦାନ ସମ୍ଭବପର ହୁଏ ଯେଉଁ ଗୁଣୀ ଓ ଓଝା ସଂପ୍ରଦାୟଦ୍ୱାରା ସେଇଭଳି ଏକ ପରିବାରର ତିନିପୁରୁଷର ପ୍ରାମାଣ୍ୟ କାହାଣୀ ଅଭିନବ ଓ ଅଦ୍ଭୁତପୂର୍ବ ।
ରାଜ ଯୋଗ
ଷଷ୍ଠ ପାଠ
ଦ୍ୱିତୀୟ – ସ୍ୱାଧିଷ୍ଠାନ - ଉଦରର ନିମ୍ନଭାଗରେ ।
ତନ୍ଦ୍ରାଲୋକର ପ୍ରହରୀ
ପୁସ୍ତକ ସମୀକ୍ଷା
ଉପନ୍ୟାସଟିର ସ୍ଥାନ-କାଳଗତ ପଟ୍ଟଭୂମି ଏହିପରି :
ରାଜ ଯୋଗ
ଷଷ୍ଠ ପାଠ
ପ୍ରଥମେ କୁଣ୍ଡଳିନୀକୁ ଜାଗ୍ରତ କରିବାକୁ ହେବ, ତା'ପରେ ଗୋଟିଏ ପରେ ଗୋଟିଏ ପଦ୍ମ ଭେଦକରି ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱକୁ ଉଠାଇବାକୁ ପଡ଼ିବ; ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମସ୍ତିଷ୍କକୁ କୁଣ୍ଡଳିନୀ ପହଞ୍ଚିଛି ଏହିପରି କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅବସ୍ଥା ବା ଭୂମି ମନର ନୂତନ ନୂତନ ସ୍ତର ।
ଯମ
ଯୋଗର ପ୍ରଥମ ଅଙ୍ଗ ହେଉଛି ଯମ । ଏହା ହେଉଛି ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କର ସଂଯମ, ଆମର ଯେଉଁ ପଞ୍ଚଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଯଥା- ଶବ୍ଦ (କାନ), ସ୍ପର୍ଶ (ଚର୍ମ), ରୂ (ଚକ୍ଷୁ), ରସ (ଜିହ୍ୱା) ଓ ଗନ୍ଧ (ନାକ) ଅଛି, ସେମାନଙ୍କର ଉଚିତ ବିବେକାନୁମୋଦିତ ବ୍ୟବହାର । ଏଣୁ ସାଧକର ଦରବାର ଶୁଦ୍ଧ ବୁଦ୍ଧି, ସଂକଳ୍ପିତ ମନ ଓ ସଂଯତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ । ଯମର ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗ ହେଉଛି ଅହିଂସା, ସତ୍ୟ, ଆସ୍ତେୟ, ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅପରିଗ୍ରହ । ଅହିଂସା କେବଳ କାହାପ୍ରତି ଶାରୀରିକ ଆଘାତ ନ କରିବା ନୁହେଁ, ବଚନରେ କାହାକୁ ଆଘାତଦେବା ଓ ମନରେ କାହାର ଅନିଷ୍ଟ ଚିନ୍ତା ନ କରିବା । ସତ୍ୟାଚରଣ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା ବଚନ ଓ କର୍ମରେ କରିବାକୁ ପଡିବ । ଆସ୍ତେୟ ହେଉଛି ଯାହା ନିଜର ନୁହେଁ ତାହାକୁ ଗ୍ରହଣ ନ କରିବା । ଅର୍ଥାତ ଅନ୍ୟର ଜିନିଷ ପ୍ରତି ଲୋଭ ନ କରିବା । ଅପରିଗ୍ରହ ହେଉଛି ଆବୋରି ନ ଧରିବା, ଅନାସକ୍ତ ଭାବ । ଏହି ଦୁଇ ଜୀବନ ପ୍ରଣାଳୀ ହେଉଛି ଯେତିକି ଦରକାର ସେତିକି ସଂଗ୍ରହ କରିବା ଓ ଯଦି ସଂଗୃହୀତ ଦ୍ରବ୍ୟରୁ କିଛି ବଳେ ତାହାକୁ ଅନ୍ୟକୁ ବିତରଣ କରିବା । ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟର ଆକ୍ଷରିକ ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯେ ବ୍ରହ୍ମରେ ଚାରଣ କରନ୍ତି - ସର୍ବଦା ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି ଓ କାମନାକୁ ଭଗବତ ଅଭିମୁଖୀ କରାଇ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ, ଭାବନା ଓ ବାକ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି ।
ତନ୍ଦ୍ରାଲୋକର ପ୍ରହରୀ
ପୁସ୍ତକ ସମୀକ୍ଷା
କାଳ- ଉନ୍ନବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଦ୍ୱିତୀୟାର୍ଦ୍ଧରୁ ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ପ୍ରଥମ ଦୁଇ ଦଶନ୍ଧି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ।
ରାଜ ଯୋଗ
ନିୟମ
ଯୋଗର ଦ୍ୱିତୀୟ ଅଙ୍ଗ ନିୟମ ହେଉଛି ଶୃଙ୍ଖଳା ଓ ଭକ୍ତି ମାଧ୍ୟମରେ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ ଅତିବାହିତ କରିବା । ଏହାର ବିଭାଗମାନ ତପଃ, ଈଶ୍ୱର ପ୍ରଣିଧାନ, ସ୍ୱାଧ୍ୟାୟ, ଶୌଚ ଓ ସନ୍ତୋଷ ।
ତନ୍ଦ୍ରାଲୋକର ପ୍ରହରୀ
ପୁସ୍ତକ ସମୀକ୍ଷା
ବର୍ଣ୍ଣିତ ଘଟଣାବଳି ପାଶ୍ଚାତରେ ରହିଛି ଲେଖକଙ୍କ ନିଜସ୍ୱ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଏବଂ ଯତ୍‌କିଞ୍ଚିତ ଅଭିଜ୍ଞତା-ଅନୁଭୂତି । ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ କେତେକ ନୃତତ୍ତ୍ୱିକ ଗବେଷଣାର ସମର୍ଥନ ମଧ୍ୟ ସେ ପାଇଛନ୍ତି ଯଥା:- ଡଃ ପ୍ରବୋଧ ଭୌମିକଙ୍କର Occultism in Fringe Bengal.
ରାଜ ଯୋଗ
ନିୟମ
ଶାରୀରିକ ତପ - (କ) ଦେବତା, ଗୁରୁ ଓ ମହାପୁରଷଙ୍କୁ ପୂଜା ଓ ଯଥୋଚିତ ସମ୍ମାନ । (ଖ) ବାହ୍ୟ ଓ ଅନ୍ତକରଣର ଶୁଦ୍ଧତା । କାରଣ ଦେହୋଦେବାଳୟ ପ୍ରୋକ୍ତୋଜୀବୋ ଦେବ ସନାତନଃ । ଦେହ ହେଉଛି ଦେବାଳୟ ଓ ଏହା ମଧ୍ୟରେ ବାସ କରୁଥିବା ଜୀବାତ୍ମା ହେଉଛନ୍ତି ଦେବତା । (ଗ) ବ୍ୟବହାରରେ ଶାଳୀନତା (ସଦାଚାର) (ଘ) ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ (ଙ) ଅହିଂସା ବାଚିକ ତପ ୫ ପ୍ରକାର । (କ) କାହାପ୍ରତି ଉତ୍ତେଜନାପୂର୍ବକ ବାକ୍ୟ ନ କହିବା । (ଖ) ସତ୍ୟ (ଗ) ପ୍ରାୟ (ଘ) ଅନ୍ୟର ମଂଗଳ ନିମିତ୍ତ (ଙ) ଶାସ୍ତ୍ରାନୁମୋଦିତ ବାକ୍ୟ ବହିବ । ମାନସିକ ତପ ୫ ପâକାର - (କ) ମନ ସର୍ବଦା ପâସନ୍ନ ରହିବା (ଖ) ମୌନତା ଯଥା ସମ୍ଭବ ଅବଲମ୍ବନ କରିବା (ଗ) ସୌମ୍ୟଭା ରହିବା (ଘ) ଆତ୍ମାରେ ନିଗ୍ରହ ରହିବା (ଙ) ଭାବାନାଶୁଦ୍ଧ ହେବା ।
ତନ୍ଦ୍ରାଲୋକର ପ୍ରହରୀ
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଉପନ୍ୟାସ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ବହି ଶ୍ରେଣୀ:ମନୋଜ ଦାସଙ୍କ ରଚନାବଳୀ
ରାଜ ଯୋଗ
ନିୟମ
ସନ୍ତୋଷ ହେଉଛି ମନର ଏକ ଅବସ୍ଥା ଯାହା ସାଧନା ମାଧ୍ୟମରେ ଆସେ । ଆତ୍ମସନ୍ତୋଷ ବିନା ସାଧନାରେ ଅଗâଗତି ହୋଇପାରିବନାହିଁ । ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ରହିଲେ ଆତ୍ମସନ୍ତୋଷ ହେବ ଏବଂ ଆତ୍ମ ସନ୍ତୋଷରୁ ଆତ୍ମତ୍ୟାଗ ଓ ତା'ପରେ ଆତ୍ମସାକ୍ଷାତକାର ହୋଇପାରିବ । ଏଣୁ ପ୍ରଥମେ ସାଧକର ନିଜ ଉପରେ ବିଶ୍ୱାସ ରହିବା ଦରକାର । ଯାହାକିଛି ଅତୀତରେ ହୋଇଯାଇଛି, ବର୍ତ୍ତମାନ ହେଉଛି ଅଥବା ଭବିଷ୍ୟତରେ ହେବ, ସେଥିପ୍ରତି କୌଣସି ସୁଖଦୁଃଖ ଭାବ ନରଖି ତାହା ଭଗବାନଙ୍କର ନିଜପ୍ରତି କରୁଣା ଭାବି ସାଧକ ଅଗ୍ରସର ହେବା ଦରକାର । ହତାଶଭାବ ହେଉଛି ଭଗବାନଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଅପରାଧ । ସନ୍ତୋଷ ରହିଲେ ହତାଶଭାବ ଦୂରେଇଥାଏ ।
ଆସନ
ଯୋଗର ତୃତୀୟ ଅଙ୍ଗ ହେଉଛି ଆସନ । ପତଞ୍ଜଳୀଙ୍କ ଅନୁସାରେ ଏହି ପ୍ରକିୟା ଯୋଗୀକୁ ସ୍ଥିର ଓ ସୁଖରେ ବସିବାକୁ ସାହାଯ୍ୟ କରେ ।
ପ୍ରାଣାୟମ
ଚତୁର୍ଥ ଅଙ୍ଗ ହେଉଛି ପ୍ରାଣାୟମ ଏହା କେବଳ ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟାରେ ଏକ ବ୍ୟାୟାମ ନୁହେଁ । ଏହା ନିଜର ଭାବକୁ ଦୃଢ଼ କରେ ଓ ମନକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣକୁ ଆଣେ । ମନ ଉପରେ ସକାରାତ୍ମକ ପ୍ରଭାବ ବିସ୍ତାର କରେ । ଏହା ପ୍ରାଣଶକ୍ତି ନିୟନ୍ତ୍ରଣର ବିଶେଷ କୌଶଳ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ମନ ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କଠାରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ଅନ୍ତର୍ମୁଖୀ ହୁଏ ।
ପ୍ରତ୍ୟାହାର
ପଞ୍ଚମ ଅଙ୍ଗ ହେଉଛି ପ୍ରତ୍ୟାହାର । ପ୍ରତ୍ୟାହାରର ଆକ୍ଷରିକ ଅର୍ଥ ହେଲା ପ୍ରତି (ନୁହେଁ) + ଆହାର (ଖାଦ୍ୟ) ଯାହା ଶରୀର ମନ ଓ ଆତ୍ମାର ଉପଯୁକ୍ତ ଖାଦ୍ୟ ନୁହେଁ ତାହାକୁ ଗ୍ରହଣ ନକରିବା । ଏହା ବିଶେଷତଃ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ବାସନାର ତ୍ୟାଗ ଉପରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ । କାରଣ ତ୍ୟାଗଦ୍ୱାରା ହିଁ ଅମୃତତ୍ତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇପାରିବ । ଏହି ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ ତିନୋଟି ସୋପାନ ଦେଇ ଅତିକ୍ରମ କରାହୁଏ । ଶମ, ଦମ, ଉପରତି । ଶମ ହେଉଛି ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କର ନିବାରଣ । ଉଚିତ ମାର୍ଗରେ ପରିଚାଳିତ କରିବାକୁ ପ୍ରବର୍ତ୍ତାଇବା, ଦମ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଓ ଉପରତି ନିରାକରଣ । ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିରାକରଣ ଅର୍ଥ ସାଧକ ଦେଖିକରି ଦେଖିାରିବେ ନାହିଁ । ଶୁଣି ମଧ୍ୟ ଶୁଣି ପାରିବେ ନାହିଁ ଇତ୍ୟାଦି ।
ଧାରଣା
ଷଷ୍ଠ ଅଙ୍ଗ ହେଉଛି ଧାରଣା । ଏହା ଏକାଗ୍ରତାକୁ ବୁଝାଏ । ବିକ୍ଷିପ୍ତ ମନକୁ କୌଣସି ଏକ ବସ୍ତୁ ଉପରେ କେନ୍ଦ୍ରିତ କରିବାକୁ ଧାରଣା କୁହାଯାଏ ।
ସମାଧି
ସମାଧି ଅବସ୍ଥା ହେଉଛି ଯୋଗର ଉଚ୍ଚତମ ଅବସ୍ଥା । ଯଦି ମନ ଏକ ରୂପ ଉପରେ ନିବିଷ୍ଟ ରହେ ତାକୁ କହନ୍ତି ସମ୍ପ୍ରଜ୍ଞାତ ସମାଧି ଓ ନିରାକାର ଉପରେ ମନ ନିବିଷ୍ଟ ହେଲେ ଅସମ୍ପ୍ରଜ୍ଞାତ ସମାଧି କୁହାଯାଏ । ଯୋଗର ଅନ୍ତିମ ଲକ୍ଷ୍ୟ - ମୁକ୍ତି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଯୋଗ
ଭୈରବୀ
ଭୈରବୀ ଦଶ ମହାବିଦ୍ୟାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । ଭୈରବୀ ହେଉଛନ୍ତି ସେହିଦେବୀ ଯେ ସାଧକକୁ ସମସ୍ତ ଚିନ୍ତାରୁ ମୁକ୍ତି ଦିଅନ୍ତି  । ‘ଭ’ରୁ ଭରଣ(ସଂରକ୍ଷଣ), ‘ର’ରୁ ରକ୍ଷଣ(ସୃଷ୍ଟି) ଓ ‘ବ’ରୁ ବମନ(ମୁକ୍ତି) । ଦେବୀଙ୍କ ଶରୀରର ବର୍ଣ୍ଣ ଉଦୟ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମ । ଗଳାରେ ମୁଣ୍ଡମାଳ ଶୋଭିତ ,ସେ ପୁସ୍ତକ, ଜପମାଳା, ଅଭୟ ଓ ବରଦ ମୁଦ୍ରା ଧାରଣ କରନ୍ତି ।୤ଦେବୀ ତ୍ରିନେତ୍ରା ଓ କପାଳରେ ଚନ୍ଦ୍ର ଧାରଣ କରନ୍ତି ।  ସେ ଚଣ୍ଡମୁଣ୍ଡ ନିପାତିନୀ କାଳୀ ସ୍ୱରୂପା, ଦେବୀ ଶ୍ୟାମବର୍ଣ୍ଣା । ଭୈରବୀ ପ୍ରତ୍ୟେକ ମନୁଷ୍ୟ ଭିତରେ ଥିବା ଚେତନାର ରୂପ । ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଆକାଙ୍‌କ୍ଷାର ପ୍ରତୀକ ଏବଂ ଯୋଗଦ୍ୱାରା ଏହାର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଜ୍ଞାନ ପ୍ରଦାୟନୀ।  ଭୈରବୀ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କୁଣ୍ଡଳୀନୀ ରୂପେ ଅବସ୍ଥିତ ।  ତାଙ୍କୁ ବିନା ଜ୍ଞାନ ଓ ସାଧନାରେ ଜାଗ୍ରତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଠା କରିବା ନିଜପାଇଁ  କ୍ଷତିକାରୀ । ମା’ଙ୍କ ସଂରକ୍ଷଣରେ ମନୁଷ୍ୟ ସବୁ ନକରାତ୍ମକତା ଓ ଅଜ୍ଞାନତା ଦୂର ହୋଇ ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତିହୁଏ । ତେଣୁ ତାଙ୍କୁ ସକଳ ସିଦ୍ଧି ଭୈରବୀ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ ।  ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ଦିବ୍ୟ ଜ୍ଞାନାଲୋକରେ ଆଲୋକିତ ପ୍ରାଣୀ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଚମକରେ ଉଦ୍‌ଭାସିତ ହେବାପରେ ସମସ୍ତ ବାଧା ବନ୍ଧନ ତୁଟେଇ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ଅନନ୍ତ ଅସୀମତା ସହିତ ଏକାକାର ହୋଇଯାଏ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ ଶ୍ରେଣୀ:ଅଧାଗଢ଼ା ପ୍ରସଙ୍ଗ ଶ୍ରେଣୀ:ମହାବିଦ୍ୟା
୮୪୪
୮୪୪ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୮୪୪ ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ବର୍ଷ ଲେଖା
ମୋହନ ଭୋଗ
ମୋହନ ଭୋଗ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପାଖରେ ଲାଗୁଥିବା ଛପନ ଭୋଗ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ ।
ପ୍ରସ୍ତୁତି
ଗରମ ଘିଅ ପାତ୍ରରେ ସୁଜି ଭାଜି ବାଦାମୀ ରଙ୍ଗ ହୋଇଗଲେ ସେଥିରେ ଚିନି, ଖିସମିସ୍ ଓ ତେଜପତ୍ର ପକାଇବେ।ତା'ପରେ ଏହାକୁ ଆଉ ଭାଜି ସେଥିରେ ପାଣି, ଲୁଣ ଓ ଅଳେଇଚ ଗୁଣ୍ଡ ପକାଇବେ।ସୁଜି ପାଣିରେ ଫୁଟିଲେ, ଜାଳ କମାଇ ପାତ୍ରରେ ଘୋଡ଼ଣୀ ଦେଇଦେବେ।ଏଥିରେ ସୁଜି ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଗଲେ ଘୋଡ଼ଣୀ କାଢ଼ି ଏହାକୁ ଭଲକରି ଘାଣ୍ଟି ଦେବେ । ସୁଜି କରେଇରେ ମେଞ୍ଚା ମେଞ୍ଚା ନ ହୋଇ ଗୋଟି ଗୋଟି ହୋଇଗଲେ ଏହାକୁ ତଳକୁ ଓହ୍ଲାଇ ଥଣ୍ଡା କରିଦେବେ।ବର୍ତ୍ତମାନ ମୋହନ ଭୋଗ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଗଲା ।
ଭାଗିରଥୀ ନାଏକ
ଭାଗିରଥୀ ନାଏକ (ଜନ୍ମ: ୧ ମଇ ୧୯୪୩) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଭାଗିରଥୀ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଥରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । ୧୯୭୪ ମସିହାରେ ହୋଇଥିବା ଓଡ଼ିଆ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ହିନ୍ଦୋଳ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ରୁ ୬ଷ୍ଠ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା କୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଜନ୍ମ, ଶିକ୍ଷା ଓ ପରିବାର
ଭାଗିରଥୀ ୧୯୪୩ ମସିହାର ମଇ ମାସ ୧ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ପିତବାସ ନାଏକ ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ଶଙ୍କର ପ୍ରତାପ ସିଂହ ଦେଓ ।
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
ଭାଗିରଥୀ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଥରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି ।
ଅନଙ୍ଗ ଉଦୟ ସିଂହ ଦେଓ
ଅନଙ୍ଗ ଉଦୟ ସିଂହ ଦେଓ ଓଡ଼ିଶାର ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହଦେଓଙ୍କ ପୁତ୍ର । ପାଟଣାଗଡ଼ ରାଜବଂଶର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଭାବେ ଅନଙ୍ଗ ଉଦୟ ଲୋଇସିଙ୍ଗା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ରଦଳ ଟିକେଟରେ ୧୯୭୪ ମସିହାରେ ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇ ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳରେ ଜଙ୍ଗଲ, ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପଶୁସମ୍ପଦ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ । ୧୯୭୭ରୁ ୧୯୯୦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ବାହରେ ରହିବା ପରେ ୧୯୯୦ରୁ ୨୦୦୦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ବଲାଙ୍ଗୀର ଆସନରୁ ଜନତାଦଳ ଟିକେଟରେ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭାକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଥିଲେ । ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଗଠିତ ସରକାରରେ ସେ ପର୍ଯ୍ୟଟନ, କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ଯୁବବ୍ୟାପାର ମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଥିଲେ ୤ ୨୦୦୦ ମସିହାରେ ଜନତା ଦଳ ବିଜଦରେ ରୂପାନ୍ତରିତ ହେବାପରେ ସେ ଦଳୀୟ ଟିକେଟରେ ବଲାଙ୍ଗୀର ଆସନରୁ ବିଧାନ ସଭାରେ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଆସୁଛନ୍ତି । ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଗଠିତ ସରକାରରେ ଅନଙ୍ଗ ଉଦୟ ଶକ୍ତି, ଇସ୍ପାତ ଓ ଖଣି, ପୂର୍ତ୍ତ, ଗୃହନିର୍ମାଣ, ଯୋଜନା ଓ ସମନ୍ୱୟ ଓ ଅବକାରୀ ଭଳି ଦାୟିତ୍ୱ ତୁଲାଇଛନ୍ତି ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୫ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରୁ ରାଜ୍ୟସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ସାଂସଦ
ହରଗୋବିନ୍ଦ ଖୁରାନା
ଭାରତ ଜନ୍ମିତ ଆମେରିକୀୟ ଜୈବ ରସାୟନ ବିଜ୍ଞାନୀ ହରଗୋବିନ୍ଦ ଖୋରାନା ଅଖଣ୍ଡ ଭାରତର ପଞ୍ଜାବ ପ୍ରଦେଶର ରାୟପୁରରେ ୧୯୨୨ ଜାନୁଆରୀ ୯ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ବ୍ରିଟିଶ ଶାସନାଧିନ ଭାରତରେ ତାଙ୍କ ପିତା ଥିଲେ ଜଣେ କୃଷି ବିଭାଗ କିରାଣି । ଖୋରାନା ମୁଲତାନର ଡିଏଭି ସ୍କୁଲରୁ ବିଦ୍ୟାଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ କରିବା ପରେ ଲାହୋର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ବିଜ୍ଞାନରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଉପାଧି ହାସଲ କରିଥିଲେ । ବୃତ୍ତି ପାଇ ଅଧିକ ଅଧ୍ୟୟନ ନିମନ୍ତେ ଇଂଲଣ୍ଡ ଯାଇ ସେ ଲିଭରପୁଲ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ପି.ଏଚ.ଡି ଡିଗ୍ରି ହାସଲ କରି ଭାରତ ଫେରିଥିଲେ । ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନ ହେବାପରେ ୧୯୪୯ରେ ସେ ପୁଣି ଇଂଲଣ୍ଡ ଯାଇ କେମ୍ବ୍ରିଜ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ସେ ପ୍ରୋଟିନ ଓ ନ୍ୟୁକ୍ଳିକ ଏସିଡ଼ ଉପରେ ଦୁଇଜଣ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଡି.ଡବ୍ଲ୍ୟୁ କେନର ଓ ଏ.ଆର. ଟଡ଼ଙ୍କ ସହ ମିଶି ଗବେଷଣା କଲେ । ପରେ ଅନ୍ୟତମ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଡ. ଗର୍ଡ଼ନ ଏମ. ଶ୍ରୁମ ତାଙ୍କୁ ଭାଙ୍କୋଭର ନେଇଗଲେ, ସେଠରେ ଖୁରାନା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଭାବେ ପ୍ରୋଟିନ ଓ ନ୍ୟୁକ୍ଳିକ ଏସିଡ଼ ଉପରେ ଅଧିକ ଗବେଷଣା ଆରମ୍ଭ କଲେ । ୧୯୬୦ରେ ସେ ୱିସ୍କନସିନ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଯାଇ ସେଠରେ ଥିବା ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ ଅଫ ଏଞ୍ଜାଇମ ରିସର୍ଚ୍ଚରେ ଗବେଷଣା ଆରମ୍ଭ କଲେ । ଖୋରାନାଙ୍କୁ ୧୯୬୮ମସିହାରେ ଚିକିତ୍ସା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅନ୍ୟ ଦୁଇଜଣ ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କ ମର୍ଶଲ ଡବ୍ଲ୍ୟୁ ନିରେନବର୍ଗ ଏବଂ ରବର୍ଟ ଡବ୍ଲ୍ୟୁ ହୋଲିଙ୍କ ସହିତ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନିତ କରାଯାଇଥିଲା । ରା. ଏନ୍. ଏ.ରେ ନ୍ୟୁକ୍ଳିଓଟାଇଡ଼ ସିକ୍ୱେନ୍ସର ରହସ୍ୟକୁ ଉଦ୍ଘାଟନ କରିବା ଏବଂ ଜେନେଟିକ କୋଡ଼କୁ ଜାଣିବା ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେହି ସମୟରେ ସେ ଭିସ୍କୋସିନ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେ ମା.ଇ.ଟେ.ର ଆଲଫ୍ରେଡ଼ ପି. ସୋଲାନ ପ୍ରଫେସର ଅଫ ବାୟୋଲୋଜି ଆଣ୍ଡ କେମିଷ୍ଟ୍ରିରେ ସେ କିଛି ଦିନ ଅଧ୍ୟାପନା କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କୁ ନ୍ୟାସନାଲ ମେଡାଲ ଅଫ ସାଇନ୍ସ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍କ୍ରିପ ରିସର୍ଚ୍ଚ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟର ବୋର୍ଡ ଅଫ ସାଇଣ୍ଟିଫିକ ଗଭର୍ଣ୍ଣରର ସେ ସଦସ୍ୟ ଥିଲେ । ୧୯୫୨ରେ ସେ ଏସଦର ଏଲିଜାବେଥ ସିବ୍ଲରଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ୧୯୬୬ରେ ସେ ଆମେରିକାର ନାଗରିକତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୯ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୧ରେ ସେ ଦେହତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୨୨ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୧ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:ବୈଜ୍ଞାନିକ ଶ୍ରେଣୀ:ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର
ଅନାମିକା (କବି)
ଅନାମିକା (ଜନ୍ମ: ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୧) ଜଣେ ସମସାମୟିକ ଭାରତୀୟ କବି, ସାମାଜିକ କର୍ମୀ ତଥା ଔପନ୍ୟାସିକା । ହିନ୍ଦୀ ସାହିତ୍ୟରେ ଲେଖିବା ସହିତ ଇଂରାଜୀ ଭାଷା ରେ ଲେଖୁଥିବା ଜଣେ ସମାଲୋଚିକା । ମାଇଁ ଟାଇପ୍ ରାଇଟର୍ ଇଜ୍ ମାଇଁ ପିଆନୋ ହେଉଛି ଇଂରାଜୀରେ ଅନୁବାଦ ହୋଇଥିବା ତାଙ୍କର ଏକ କବିତା ସଂକଳନ । ସେ ନିଜର ନାରୀବାଦୀ କବିତା ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା ।
ପ୍ରାଥମିକ ଜୀବନ ଏବଂ ଶିକ୍ଷା
ଅନାମିକା ୧୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୬୧ରେ ବିହାରର ମୁଜାଫରପୁରରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଦିଲ୍ଲୀର କିଶୋର ମୁର୍ତ୍ତୀ ଭବନରେ "ସମସାମୟିକ ବ୍ରିଟିଶ ଏବଂ ହିନ୍ଦୀ କବିତାରେ ମହିଳାମାନଙ୍କର ଏକ ତୁଳନାତ୍ମକ ଅଧ୍ୟୟନ" ଉପରେ ତାଙ୍କର ଏବେ ଅନୁସନ୍ଧାନ ଚାଲିଛି । ସେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଦିଲ୍ଲୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ସହ ଜଡ଼ିତ ଏକ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଇଂରାଜୀ ସାହିତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ଦେଉଛନ୍ତି ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ନାରୀବାଦୀ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୧ ଜନ୍ମ
ଜେମ୍ସ କାମେରନ୍
ଜେମ୍ସ୍ ଫ୍ରାନ୍ସିସ୍ କାମେରନ୍ (ଜନ୍ମ୍ ଅଗଷ୍ଟ ୧୬, ୧୯୫୪) ଜଣେ କାନାଡୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାତା, ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ, ସନ୍ଯୋଜକ, ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟକାର, ଉଦ୍ଭାବକ, ଇଞ୍ଜିନିୟର୍, ଲୋକହିତକାରୀ ଓ ଗଭୀର-ସମୁଦ୍ର ଉନ୍ମୋଚକ. ସ୍ପେଶାଲ୍ ଇଫେକ୍ଟ୍ରେ କାମ କରିଲା ପରେ ସେ ବଡ଼ ସଫଳତା କାଳ୍ପନିକ ବିଜ୍ଞାନ ଏକ୍ସନ୍ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର "ଦ୍ ଟର୍ମିନେଟର୍"(୧୯୮୪)ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଓ କାହାଣୀ ଲେଖାରେ ପାଇଥିଲେ। ସେ ତାହା ପରେ ଜଣେ ସଫଳ ହଲିଉଡ୍ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ହୋଇଗଲେ ଏବଂ ଏଲିଅନ୍ସ୍ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର କାହାଣୀ ଲେଖିବା ଓ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ନିମନ୍ତେ ତାଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରାଗଲା; ତିନି ବର୍ଷ ପରେ ସେ ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ ଦ୍ ଆବିୟ୍ସ୍। ସେ ଆହୁରି ସଫଳତା ପାଇଲେ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଟର୍ମିନେଟର୍ ୨: ଜଜମେଣ୍ଟ୍ ଡେରେ ସ୍ପେଶାଲ୍ ଏଫ୍ଫେକ୍ଟ୍ରର ବ୍ୟବହାର କରି। ଟ୍ରୁ ଲାଇସ୍ (୧୯୯୪) ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପରେ ସେ ବନେଇଥିଲେ ସେହି ସମୟର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସିନେମା ଟାଇଟେନିକ୍ (୧୯୯୭) ଯାହା ପାଇଁ ସେ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସିନେମା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଫିଲ୍ମ୍ ଏଡିଟିଙ୍ଗ୍ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଜିତି ଥିଲେ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୪ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ବୀରେନ ରାଉତରାୟ
ବୀରେନ ରାଉତରାୟ, ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ଓଡ଼ିଆ ନାଟ୍ୟକାର ଓ ଅଭିନେତା । ଖଳନାୟକ ଚରିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ ପାଇଁ ସେ ମଞ୍ଚ, ଟେଲିଭିଜନ ବା ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର, ସବୁଠି ବେଶ ପରିଚିତ ।
ବୀରେନ ରାଉତରାୟ, ଜଗତସିଂହପୁର ନିବାସୀ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ଭ୍ରମରବର ରାଉତରାୟ ଓ ତାରାମଣି ଦେବୀଙ୍କର ଜ୍ୟେଷ୍ଠପୁତ୍ର ଥିଲେ । ସେ ୧୯୩୯ ମସିହା ସେପ୍ଟେମ୍ବର ମାସ ୨୭ତାରିଖରେ କଟକର ମେରିଆବଜାରଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ବି.ଏସ.ସି ଓ ବୁର୍ଲା ଆର.ଇ.ସିରୁ ଡିଗ୍ରୀ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରି, ସେ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବହୁ ବିଭାଗରେ ଯନ୍ତ୍ରୀ ରୂପେ କାର୍ଯ୍ୟକରିଥିଲେ । ସେ ୧୯୭୭ ମସିହାରେ, ଗୃହନିର୍ମାଣ ବିଭାଗର ମୁଖ୍ୟଯନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବସର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
୧୯୫୫ ମସିହାରେ ମଞ୍ଚାଭିନୟରୁ ତାଙ୍କର କଳାକାର ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା । ପ୍ରାୟ ୩୫ଟିରୁ ଅଧିକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର, ୨୦୦ରୁ ଅଧିକ ମଞ୍ଚନାଟକ ଓ ଦୂରଦର୍ଶନରେ ଅଭିନୟ କରି ସେ ଲୋକପ୍ରିୟତା ଲାଭ କରିପାରିଛନ୍ତି । ବହୁ ନାଟକ ନିଜେ ରଚନା କରିଛନ୍ତି ଓ ଏଥିପାଇଁ ବହୁବାର ପୁରସ୍କୃତ ମଧ୍ୟ ହୋଇଛନ୍ତି । "ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା" ଓ "ସଂସ୍କୃତି ବିହାର" ଭଳି ଅନେକ ସାଂସ୍କୃତିକ ଅନୁଷ୍ଠାନ ସହିତ ଜଡ଼ିତ ରହି ସେ, କଳା ସଂସ୍କୃତିର ବିକାଶ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି ।
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୯ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୪ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତା ଶ୍ରେଣୀ:ଲେଖକ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବନୀ ଶ୍ରେଣୀ:ବୃତ୍ତି ଅନୁସାରେ ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଭଗବତୀ ଦେଉଳ
ବାଣପୁର ସହରର ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ଘଣ୍ଟଶିଳା ପାହାଡ଼ ନିକଟରେ ଶାଳିଆ ନଦୀ କୂଳରେ ଭଗବତୀଙ୍କ ଦେଉଳ ଅବସ୍ଥିତ । ପ୍ରଧାନ ଦେଉଳ ସଂଲଗ୍ନରେ ଜଗମୋହନ ଓ ମଣ୍ଡପ ରହିଛି । ପଶ୍ଚିମାଭିମୁଖି ଦେବୀଙ୍କ ସିଂହଦ୍ୱାର ଉତ୍ତରଦିଗକୁ ରହିଛି । ୪୦ଫୁଟ ଉଚ୍ଚ ଦେଉଳର ବେଢ଼ାଟି ପ୍ରାୟ ୧୦୦ଫୁଟ ପ୍ରସ୍ଥ ଓ ଦୈର୍ଘ୍ୟର ଏକ ବର୍ଗାକାର କ୍ଷେତ୍ର । ଦେଉଳର ଦକ୍ଷିଣ ଓ ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ବେଢ଼ା ମଧ୍ୟରେ ରହିଛି ପାକଶାଳା, ପର୍ବଘର ଓ ମୁଆଁଘର ରହିଛି ।
ବିଗ୍ରହ
ଦେଉଳରେ ଭଗବତୀଙ୍କର ପ୍ରାୟ ପାଞ୍ଚଫୁଟ ଉଚ୍ଚର ଅଷ୍ଟଭୁଜା ପ୍ରସ୍ତରମୁର୍ତ୍ତି ପୂଜା ପାଉଛନ୍ତି । ଦେବୀ ପ୍ରଧାନ ଦୁଇ ହସ୍ତରେ ଧରିଥିବା ତ୍ରିଶୂଳରେ ମହିଷାସୁରର ବକ୍ଷକୁ ବିଦ୍ଧ କରୁଥିବା ମୁଦ୍ରାରେ ସିଂହ ଉପରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଅଛନ୍ତି । ଅଷ୍ଟଭୁଜା ଦେବୀ ତାଙ୍କର ପ୍ରଧାନ ଦୁଇ ହସ୍ତରେ ତ୍ରିଶୂଳ ଧାରଣ କରିଥିବାବେଳେ, ଅନ୍ୟ ଛଅଟି ହସ୍ତରେ ଖଡ଼୍ଗ, ସର୍ପ, ଧନୁ, ଅଙ୍କୁଶ, ଶଙ୍ଖ ଓ ଚକ୍ର ଧାରଣ କରିଅଛିଅନ୍ତି । ମଇଁଷି ଗଣ୍ଡିରୁ ଛିନ୍ନ ମୁଣ୍ଡଟି ଭୂଲୁଣ୍ଠିତ ହେବାପରେ ମଇଁଷି ଶରୀର ମଧ୍ୟରୁ ଆତ୍ମପ୍ରକାଶ କରିଥିବା ଅସୁରର ନିଧନ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଦେବୀଙ୍କ ତ୍ରିଶୂଳ ବିଦ୍ଧ କରିଛି ଦାନବର ବକ୍ଷ ଓ ଦେବୀଙ୍କ ହସ୍ତର ସର୍ପ ମଧ୍ୟ ଶତ୍ରୁ ବିପକ୍ଷରେ ଦଂଶନ ପ୍ରବଣ ହୋଇ ରହିଛି । ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣରୂପେ ବସ୍ତ୍ରାବୃତ ପ୍ରତିମାର ମୁଖମଣ୍ଡଳଟି ଦୁଇଟି ରୁପାର ଚକ୍ଷୁ, ରୁପାର ପାଟି ଓ ସୁନାର ଜିଭଦ୍ୱାରା ସଜ୍ଜିତ । ଦେଉଳର ଜଗମୋହନର ପୂଜା ପାଉଛନ୍ତି ବିରଜାଇ ଭାବେ ପରିଚିତ ଶାଢ଼ୀ ପରିବୃତ ଏକ ସ୍ତମ୍ଭ । ବିରଜାଇଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ମନ୍ଦିର ଭଗବତୀ ଦେଉଳଠାରୁ ୧୨ କିଲୋମିଟର ଦୁର ସାଳିଆ ଗାଁ ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଦେଉଳର ପଶ୍ଚିମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ରହିଛି ଅଣଓସାରିଆ ବଳିକ୍ଷେତ୍ର ଓ ପଳାସକୁଣି ଦେଉଳ । ପଶୁ ବଳି ପଡ଼ିବାପରେ ଗଣ୍ଡିଗୁଡ଼ିକୁ ଦେବୀ ପଳାସକୁଣୀଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରାଯାଇଥାଏ ।
ଭୋଗ
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦିନ ଛଅଥର ଦେବୀଙ୍କୁ ଭୋଗ ଅର୍ପଣ କରାଯାଇଥାଏ । ଆମିଷ, ବିଶେଷତଃ ମାଛ, ଦେବୀଙ୍କ ଭୋଗରେ ବର୍ଷସାରା ଥାଏ ।
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିର
ମହାଦେବ ମନ୍ଦିର, ତାମ୍ବଡ଼ି ସୁରଲା
ମହାଦେବ ମନ୍ଦିର, ତାମ୍ବଡ଼ି ସୁରଲା ଏକ ଶିବ ମନ୍ଦିର ଯାହା କଦମ୍ବ ଶୈଳୀ ତିଆରି ହୋଇଛି ଓ ଶିବଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ ହୋଇଛି । ହିନ୍ଦୁମାନଙ୍କର ଏହା ଏକ ସକ୍ରିୟ ପୂଜା ସ୍ଥଳୀ । ଆର୍କିଓଲୋଜିକାଲ ସର୍ଭେ ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆ (ଏଏସଆଇ) ଏହାକୁ ଗୋଆର ଏକ ଜାତୀୟ ସ୍ମାରକୀ (Monument of National Importance in Goa) ଭାବରେ ସ୍ୱୀକୃତି ଦେଇଛି ।
ଇତିହାସ
ଏହି ମନ୍ଦିର କଦମ୍ବ ଶୈଳୀ ସ୍ଥାପତ୍ୟ ଶୈଳୀରେ ବାସାଲ୍ଟ ପଥରରୁ ନିର୍ମିତ ହୋଇଛି ଓ ସେହି ପଥର ଦାକ୍ଷିଣାତ୍ୟ ପର୍ବତମାଳା ଉପର ଭାଗରୁ ଆନୀତ ହୋଇଛି । ଗୋଆରେ ନିର୍ମିତ ଏହା ଏକମାତ୍ର କଦମ୍ବ ଶୈଳୀର ନମୁନା ମନ୍ଦିର ଯାହା ନିର୍ମିତ ଓ ସୁରକ୍ଷିତ ହୋଇ ରହିଛି । ଏହି ମନ୍ଦିର ପଶ୍ଚିମ ଘାଟ ପର୍ବତମାଳାର ପାଦ ଦେଶରେ ଗଭୀର ଜଙ୍ଗଲ ପରିବେଷ୍ଟିତ ହୋଇଥିବାରୁ ଅଣ-ସ୍ପର୍ଶିତ ହୋଇ ରହିଛି ।
ଧାର୍ମିକ ମହତ୍ତ୍ୱ ଓ ଅଳଙ୍କରଣ
ଶିବଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ ଏହି ମନ୍ଦିର ପଡୋଶୀ ରାଜ୍ୟ କର୍ଣାଟକରେ ଥିବା ଐହୋଲ ମନ୍ଦିର ମନେ ପକେଇଦିଏ ।   ଏହି ମନ୍ଦିରରେ ଏକ ପିଣ୍ଡି ଉପରେ ଶିବ ଲିଙ୍ଗ ଅଛି ଓ ସ୍ଥାନୀୟ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଅନୁସାରେ ଏକ ବିରାଟ ଅହିରାଜ ସାପ ସେହି ସ୍ୱଳ୍ପ ଆଲୋକିତ ମନ୍ଦିର ମଧ୍ୟରେ ଶାଶ୍ୱତ ଭାବରେ ରହିଛି । ମନ୍ଦିରରେ ଗର୍ଭଗୃହ, ଅନ୍ତରାଳ ଓ ବାସାଲ୍ଟ ପ୍ରସ୍ତର ନିର୍ମିତ ନନ୍ଦୀ ମଣ୍ଡପ ଅଛି । ଏହି ମଣ୍ଡପ ଚାରୋଟି ସ୍ତମ୍ଭ ଉପରେ ନିର୍ମିତ ହୋଇଛି ଯେଉଁଥିରେ ହାତୀ ଓ ଶୃଙ୍ଖଳ କାରୁକାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଇଛି ଓ ଶିଲିଙ୍ଗରେ ଅଷ୍ଟୋକେନ (Ashtoken) ପଦ୍ମ ପୁଷ୍ପ ଅଙ୍କିତ ହୋଇଛି ।
ଦକ୍ଷ ଓ କୁଶଳୀ କାରୀଗରମାନେ ସେହି କୋଠରୀ ପାର୍ଶ୍ୱ ଦେଶରେ ମୂର୍ତ୍ତି ଆଙ୍କିଛନ୍ତି । ମନ୍ଦିର ପାର୍ଶ୍ୱ କାନ୍ଥରେ ପ୍ରଭୁ ଶିବ, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀମାନଙ୍କର ଚିତ୍ର ଆଙ୍କନ କରି ସୁଶୋଭିତ କରିଛନ୍ତି । ମନ୍ଦିର ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ମୁଖ ହୋଇଥିବାରୁ ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ସମୟରେ ପ୍ରଥମ କିରଣ ଠାକୁରଙ୍କ ଉପରେ ପଡ଼େ । ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଏକ ଛୋଟ ମଣ୍ଡପ ଅଛି ଯାହା ଉପରେ ତିନି ଥାକ ବିଶିଷ୍ଟ ଗମ୍ବୁଜ ଅଛି । ଏହା ଅସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବା ଭଙ୍ଗା ଯାଇଛି, ଜଣା ପଡ଼ୁନି ।
ମିଥାଇଲପ୍ରେଡନିସୋଲୋନ
ମିଥାଇଲପ୍ରେଡନିସୋଲୋନ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Methylprednisolone, ବିକ୍ରୟ ନାମ ଡେପୋମେଡ୍ରୋଲ/Depo-Medrol ଓ ସଲ୍ୟୁମେଡ୍ରୋଲSolu-Medrol) ଏକ କର୍ଟିକୋସ୍ଟିରଏଡ (corticosteroid) ଔଷଧ ଯାହା ଏକ ଇମ୍ମ୍ୟୁନିଟି ପ୍ରଣାଳୀକୁ କମ କରିଦେବା (suppress the immune system) ଫଳରେ ପ୍ରଦାହ (inflammation) କମିଯାଏ । ଚର୍ମ ରୋଗ, ରିଉମାଟିକ ରୋଗ (rheumatic disorders), ଆଲର୍ଜି, ଆଜ୍‌ମା, ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱଶ୍ୱାସନଳୀ ପ୍ରଦାହ, ସିଓପିଡି, କେତେକ କର୍କଟ ରୋଗ, ମଲ୍ଟିପ୍ଲ ସ୍କ୍ଲେରୋସିସ ଓ ଯକ୍ଷ୍ମା ଇତ୍ୟାଦି ରୋଗମାନଙ୍କରେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । ଏହା ପାଟିରେ (given by mouth), ଶିରାଭ୍ୟନ୍ତର (into a vein) ଓ ମାଂସପେଶୀରେ ଇଞ୍ଜେକସନ (muscle) ଆକାରରେ ଦିଆଯାଏ ।
ମହାଦେବ ମନ୍ଦିର, ତାମ୍ବଡ଼ି ସୁରଲା
ଧାର୍ମିକ ମହତ୍ତ୍ୱ ଓ ଅଳଙ୍କରଣ
ମଣ୍ଡପ ମଧ୍ୟ ଭାଗରେ ମସ୍ତକ ବିହୀନ ନନ୍ଦୀ ବିଗ୍ରହ ଅଛି ଯାହା ପାଖରେ ଚାରୋଟି ସ୍ତମ୍ଭ ଅଛି । ଗୋଟିଏ ସ୍ତମ୍ଭର ନିମ୍ନ ଭାଗରେ ‘କଦମ୍ବ’ ରାଜ୍ୟର ‘ଘୋଡ଼ାକୁ ଦଳୁଥିବା ହାତୀ’ର ଚିହ୍ନ ଚିତ୍ର ଅଛି । ପାଖରେ ପ୍ରବାହିତ ରାଗାଡୋ ନଦୀକୁ ଯିବା ପାଇଁ ପାହାଚ ପଡିଛି । ଲୋକମାନେ ଏହି ମନ୍ଦିର ଯିବା ପୂର୍ବରୁ ଏହି ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି । ମନ୍ଦିର ପାଖରେ ଥିବା ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ମହାଶିବରାତ୍ରି ଦିନ ଏଠାରେ ସମବେତ ହୋଇ ଉତ୍ସବ ପାଳନ କରନ୍ତି । ଗୋଆର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମନ୍ଦିର ଅପେକ୍ଷା ଏହା ଆକାରରେ ଛୋଟ ଓ ଦୁର୍ଗମ ସ୍ଥାନରେ ଅଛି ।
ସ୍ଥାନ
ଭଗବାନ ମହାବୀର ମନ୍ଦିର ଓ ମୋଲେମ ଜାତୀୟ ପାର୍କର ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଥିବା ବୋଲକରନେମ ଗ୍ରାମଠାରୁ ୧୩ କିମି ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ପାଖରେ ଥିବା ତାମ୍ବଡି ସୁରଲା ନାମକ ଏକ ଛୋଟ ଗ୍ରାମରେ ଏହି ମନ୍ଦିର ଅବସ୍ଥିତ ।
ମିଥାଇଲପ୍ରେଡନିସୋଲୋନ
ମିଥାଇଲପ୍ରେଡନିସୋଲୋନର ସାଂଘାତିକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ହେଲେ ମାନସିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମସ୍ୟା (mental health problems) ଓ ସଂକ୍ରମଣ (infection) ସଙ୍କଟ ଅଧିକ ହୁଏ । ସାଧାରଣ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଓଷ୍ଟିଓପୋରୋସିସ, ପରଳ, ଦୁର୍ବଳତା, ସ‌ହଜରେ କ୍ଷତାକ୍ତ ହେବା ଓ ଫିମ୍ପି ସଂକ୍ରମଣ (yeast infections) ଇତ୍ୟାଦି ହୋଇପାରେ । ସ୍ୱଳ୍ପ କାଳୀନ ପ୍ରସବ (delivery) ସମୟରେ ଶିଶୁ ପ୍ରତି ଏହା ନିରାପଦ ଥାଏ କିନ୍ତୁ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ବ୍ୟବ‌ହାରରେ କ୍ଷତି ପ‌ହୁଞ୍ଚାଏ । ମିଥାଇଲପ୍ରେଡନିସୋଲୋନ ଏକ ଗ୍ଲୁକୋକର୍ଟିକଏଡ (glucocorticoid) ଶ୍ରେଣୀର ଔଷଧ ।
ମହାଦେବ ମନ୍ଦିର, ତାମ୍ବଡ଼ି ସୁରଲା
ସ୍ଥାନ
ଗୋଆର ରାଜଧାନୀ ପାଣାଜୀଠାରୁ ଏହି ମନ୍ଦିର ଦୂରତା ୬୫ କିମି/ ୪୦ ମାଇଲ । ସତତାରି ତାଲୁକାର ଭାଳପୋଇଠାରୁ ଏହା ୨୨ କିମି/ ୧୪ ମାଇଲ ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ମନ୍ଦିରଟି ଅନମୋଦ ଘାଟ ପାଦଦେଶରେ ଅବସ୍ଥିତ ଯାହା ଗୋଆ ଓ କର୍ଣ୍ଣାଟକ ଦ୍ୱୟକୁ ସଂଯୁକ୍ତ କରୁଛି ।
ମିଥାଇଲପ୍ରେଡନିସୋଲୋନ
ସନ ୧୯୫୫ରେ ଡାକ୍ତରୀ ବ୍ୟବ‌ହାର ନିମନ୍ତେ ମିଥାଇଲପ୍ରେଡନିସୋଲୋନ ସ୍ୱୀକୃତ ହୋଇଥିଲା । ଏହାର ନାମ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକୀୟ ଔଷଧ ଚିଠାରେ (World Health Organization's List of Essential Medicines) ଅଛି ଯାହା ମୌଳିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସିସ୍ଟମ (health system) ନିମନ୍ତେ ଅତି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ଏହା ଜେନେରିକ ଔଷଧ ନାମରେ (generic medication) ବିକ୍ରୟ ହୁଏ । ବିକାଶଶୀଳ ଦେଶମାନଙ୍କରେ (developing world) ଏହି ଔଷଧର ଏକ ୫୦୦ ମି:ଗ୍ରା: ଭାଏଲର କ୍ରୟ ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୩.୮୧ରୁ ୯.୩୫ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ଏହାର ଏକ କୋର୍ଷର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୨୫ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରରୁ କମ୍ ଥାଏ ।
ମହାଦେବ ମନ୍ଦିର, ତାମ୍ବଡ଼ି ସୁରଲା
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଗୋଆର ଶିବ ମନ୍ଦିର
ମିଥାଇଲପ୍ରେଡନିସୋଲୋନ
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଔଷଧ
ଅଦ୍ୱୈତ ପ୍ରସାଦ ସିଂହ
ଅଦ୍ୱୈତ ପ୍ରସାଦ ସିଂହ (୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୨୪ - ୧୭ ଜୁଲାଇ ୨୦୦୮) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ, ଉତ୍କଳ କଂଗ୍ରେସ ଭଳ ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି । ଅଦ୍ୱୈତ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଚାରିଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୭୪, ୧୯୭୭, ୧୯୯୦ ଓ ୨୦୦୦ ମସିହାରେ ହୋଇଥିବା ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ଅନୁଗୋଳ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୬ଷ୍ଠ, ୭ମ, ୧୦ମ ଓ ୧୨ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା କୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା
ଅଦ୍ୱୈତ ପ୍ରସାଦ ସିଂହ ୧୯୨୪ ମସିହାର ଅପ୍ରେଲ ମାସ ୧ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ବିଜୟ କୁମାର ସିଂହ ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ଲଳିତପ୍ରଭା ଦେଇ । ତାଙ୍କର ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ୟତା କଳାରେ ସ୍ନାତକ ।
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
ଅଦ୍ୱୈତ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଚାରିଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ମୃତ୍ୟୁ
ଅଦ୍ୱୈତ ୨୦୦୮ ମସିହାର ଜୁଲାଇ ମାସ ୧୭ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୮୪ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୨୪ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୮ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:୬ଷ୍ଠ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୭ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୧୦ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୧୨ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
୨୪୮
୨୪୮ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୪୮
ସୁନୀଲ କୁମାର ପୃଷ୍ଟି
ସୁନୀଲ କୁମାର ପୃଷ୍ଟି (ଜନ୍ମ : ୧୯୬୩), ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କବି ଓ ସମ୍ପାଦକ । ତାଙ୍କର କବିତା ସଙ୍କଳନ “ତନୁଲତାର କବିତା” ପାଇଁ ସେ ୨୦୦୮ ମସିହାରେ କାବ୍ୟ କବିତା ବର୍ଗରେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାରଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଆ ପତ୍ରିକା "ସଚିତ୍ର ବିଜୟା", "ସାହିତ୍ୟ ପୃଥିବୀ" ଓ "ଶିଶିର" ଆଦିର ସମ୍ପାଦକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୩ ଜନ୍ମ
୮୪୫
୮୪୫ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୮୪୫ ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ବର୍ଷ ଲେଖା
୧୯୯୫ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଓଡ଼ିଆ ସିନେମା ଜଗତରେ ୧୯୯୫ରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ।
ଆଧାର
୧୯୯୫ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୫ର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୫ରେ ଭାରତ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୫ରେ ଓଡ଼ିଶା
ହାଜିପୁର
ଭୌଗଳିକ ଅବସ୍ଥିତି
୨୬.୯୯୯୦ ଉତ୍ତର ଅକ୍ଷାଂଶ ଓ ୭୯.୧୪୪୬ ପୂର୍ବ ଦ୍ରାଘିମାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ସମୁଦ୍ର ପତନଠାରୁ ଏହା ୮୩୦ ଫୁଟ ଉଚ୍ଚତାରେ ରହିଛି ।
ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ ସାକ୍ଷରତା
୨୦୦୧ ମସିହାର ଭାରତୀୟ ଜନଗଣନା ଅନୁସାରେ, ସହରର ମୋଟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୯୪୪୧୪ ଅଟେ । ସେଥି ମଧ୍ୟରୁ ୫୪.୨୭% ଜଣ ପରୁଷ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ୪୫.୭୩% ଜଣ ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୬୦.୧୬% ଅଟେ । ଏହା ଜାତୀୟ ହାରଠାରୁ ୪.୬୮% ପ୍ରତିଶତ ଅଧିକ ଅଟେ । ସେଥିରୁ ୩୭.୪୮% ପ୍ରତିଶତ ପୁରୁଷ ଓ ୨୨.୬୮% ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ୧୮.୫୨% ଲୋକ ସେଠାରେ ୬ ବର୍ଷ ବୟସରୁ କମ ବୟସ୍କ ଅଟନ୍ତି ।
ଭାଷା
ହିନ୍ଦୀ ର ସରକାରୀ ଭାଷା ଅଟେ ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ସହର
ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ଭୌଗଳିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ
ଉତ୍କଳ ସଙ୍ଗୀତ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ
ଉତ୍କଳ ସଙ୍ଗୀତ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ, କଳା, ସଙ୍ଗୀତକୁ ପ୍ରଚାର ଓ ପ୍ରସାର ଦିଗରେ କାର୍ଯ୍ୟକରୁଥିବା ଏକ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ । ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଓ ଉତ୍କଳ ସଂସ୍କୃତି ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ସହ ଅନୁବନ୍ଧିତ । ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନରେ +୨, +୩ ଓ ବି-ମ୍ୟୁଜିକ ପାଠ୍ୟକ୍ରମରେ ଶିକ୍ଷାଦାନ କରାଯାଏ ।
ଇତିହାସ
ଉତ୍କଳ ସଙ୍ଗୀତ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ, ୧୯୬୪ ମସିହା ବିଷୁବ ସଂକ୍ରାନ୍ତି ଦିନ ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଇଥିଲା । ବିନା ଅଧ୍ୟକ୍ଷରେ, ଅଳ୍ପ କେତୋଟି ପିଲାଙ୍କୁ ନେଇ, ଭୁବନେଶ୍ୱରର ରବୀନ୍ଦ୍ରମଣ୍ଡପ ପରିସରରେ ଶିକ୍ଷାଦାନ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହେବାର ୩ ମାସ ପରେ,  ଧିରେନ୍ଦ୍ରନାଥ ପଟ୍ଟନାୟକ ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନର ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ରୂପେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ୧୯୬୬ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ଦାୟିତ୍ୱରେ ରହିଥିଲେ । ୧୯୬୬ ମସିହାରେ ମିନତି ମିଶ୍ର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରି ୧୯୯୦ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୭୫ ମସିହାରେ,  ମହାବିଦ୍ୟାଳୟଟି, ନିଜସ୍ୱ କ୍ୟାମ୍ପସକୁ ଆସିଥିଲା । ଆରମ୍ଭରୁ ଓଡ଼ିଶା ସଙ୍ଗୀତ ନାଟକ ଏକାଡେମୀ ଅଧିନରେ ଥିବା ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନଟି କ୍ରମେ ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ୧୯୯୯ ମସିହାରୁ ଉତ୍କଳ ସଂସ୍କୃତି ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଅଧିନକୁ ଯାଇଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରେ ଶିକ୍ଷା ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରେ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ
ଅରକ୍ଷିତ ନାଏକ
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
ଅରକ୍ଷିତ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଥରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:୧ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ହାରୀ ପୋଟର
ହ୍ୟାରୀ ପୋଟର୍ ହେଉଛି ଏକ ସାତଗୋଟି କାଳ୍ପନିକ ଉପନ୍ୟାସ ଯାହାକି ଲେଖକ ଜେ.କେ. ରୌଲିଂଙ୍କଦ୍ୱାରା ରଚିତ ହୋଇଛି । ଏହି ବହିରେ ଯାଦୁଗର ହ୍ୟାରୀ ପୋଟର୍ ଏବଂ ତାଙ୍କର ସାଙ୍ଗ ରୋନାଲ୍ଡ ୱିଜ୍‌ଲି, ହର୍ମୋଇନି ଗ୍ରେଞ୍ଜର୍ ଯେଉଁମାନେ କି ହଗ୍ୱାର୍ଟ୍ସ ଜାଦୁଗରୀ ଏବଂ ତନ୍ତ୍ର ବିଦ୍ୟାଳୟର ବିଦ୍ୟାର୍ଥୀଙ୍କ ସହ ଏକ ଅଦଭୁତପୂବ ରୋମାଞ୍ଚକର ଯାତ୍ରା ଉପରେ ପର୍ଯ୍ୟବସିତ । ଏହି କାହାଣୀର ମୂଳ ଆଧାର ହ୍ୟାରୀ ଯାହାର ପ୍ରଧାନ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଦୁଷ୍ଟ ଜାଦୁଗର ଲର୍ଡ୍ ବୋଲ୍‌ଡମଟ‌କୁ ହରାଇବା ଜିଏକି ସମଗ୍ର ଜାଦୁଗରୀ  ଦୁନିଆ ଉପରେ ନିଜର ପ୍ରଭୁତ୍ୱ ବିସ୍ତାର କରିବାକୁ ଚାହିଞ୍ଚି ଏବଂ ତା ରାସ୍ତାରେ ଆସିଥିବା ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କକୁ ସେ ବିନାଶ କରିଛି। ଏହାରେ ପ୍ରଥମ ଉପନ୍ୟାସ ହ୍ୟାରୀ ପୋର୍ଟର୍ ଏବଂ ଫିଲୋସଫର୍ସ ଶ୍ଟୋନ ୧୯୯୭ ମସିହା ୩୦ଜୁନ ମାସରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେବ ପରେ ଏହା ଅଦ୍ଭୁତପୂର୍ବ ଲୋକପ୍ରିୟତା ହାସଲ କରି ଇତିହାସ ରଚନା କରିଥିଲା ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ହାରୀ ପୋଟର
ଆଲାସ୍କା
ଆଲାସ୍କା ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାର ଏକ ବଡ଼ ରାଜ୍ୟ ।
ଆଣ୍ଡ୍ରଏଡ଼
ଆଣ୍ଡ୍ରଏଡ ଅଥବା ଆନ୍ଦ୍ରଏଡ (IPA:/ˈændrɔɪd/)ଲିନକ୍ସ ଉପରେ ଆଧାରିତ ଏକ ମୋବାଇଲ ସଫ୍ଟୱେର । ଏହାକୁ ମୂଖ୍ୟତଃ ସ୍ମାର୍ଟଫୋନ ଏବଂ ଟାବଲେଟ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଇତ୍ୟାଦିକୁ ସଂଚାଳନ କରିବାରେ ଉପଯୋଗ କରାଯାଇଥାଏ । ଏହାର ବିକାଶ ମୂଳରୁପରେ ୨୦୦୫ ମସିହାରେ ଗୁଗୁଲ କରିଥିଲା ଏବଂ ତା ପରେ ୨୦୦୭ରେ ଓପନ ହାଣ୍ଡସେଟ ଆଲାଏନ୍ସ ଏହାକୁ ଆଗକୁ ବଢାଇଥିଲା ।
ଇତିହାସ
thumb|ଆଧୁନିକ ଆଣ୍ଡ୍ରଏଡ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାର କାଲିଫର୍ଣ୍ଣିଆରେ ଥିବା ପାଲୋ ଅଲ୍ଟୋଠାରେ ଆଣ୍ଡ୍ରଏଡ, Inc.ର ଉତ୍ପତ୍ତି ହେଇଥିଲା । ଏହା ପ୍ରଥମେ 1.3 ସଂସ୍କରଣରେ ବାହାରିଥିଲା ଜାହାକି ଲୋକଙ୍କ ମନକୁ ପସନ୍ଦ ଆସିଥିଲା । ପରେ ଏହାର ବିଭିନ୍ନ ସଂସ୍କରଣ ବାହାରିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ମୋବାଇଲ ଫୋନ
୮୪୬
୮୪୬ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୮୪୬ ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ବର୍ଷ ଲେଖା
ସୌମେନ୍ଦ୍ର ପାଢ଼ୀ
ସୌମେନ୍ଦ୍ର ପାଢ଼ୀ (ଜନ୍ମ: ୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୭୦) ଓଡ଼ିଶାରେ ଜନ୍ମିତ ଜଣେ ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର ଏବଂ ଧାରାବାହିକ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ । ବୁଦ୍ଧିଆ ସିଂହ ବର୍ନ ଟୁ ରନ୍ ଏବଂ ଜାମାତ୍ରା ନେଟଫ୍ଲିକ୍ସ ଧାରାବାହିକରେ ସେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ।
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ
ସୌମେନ୍ଦ୍ର ପାଢ଼ୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ସୈନିକ ସ୍କୁଲର ଏକ ପୁରାତନ ଛାତ୍ର । ସେ ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସ୍ନାତକ କରିଥିଲେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୭୦ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକ
ଯତୀନ୍ଦ୍ର ମୋହନ ମହାନ୍ତି
ଯତୀନ୍ଦ୍ର ମୋହନ ମହାନ୍ତି, (୩ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୨ - ୧୪ ଅଗଷ୍ଟ, ୨୦୧୨) ଜଣେ ଅଧ୍ୟାପକ, ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ ଓ ସମୀକ୍ଷକ ।
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ
ଯତୀନ୍ଦ୍ର ମୋହନ ମହାନ୍ତି ୧୯୩୨ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଶ୍ୟାମସୁନ୍ଦରପୁରଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ନାମ ଜଗମୋହନ ମହାନ୍ତି ଓ ମାତାଙ୍କ ନାମ ଶ୍ରଦ୍ଧାରାଣୀ ଦେବୀ ଥିଲା । କଟକର ପ୍ୟାରୀମୋହନ ଏକାଡେମୀରୁ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ କରିବା ପରେ, ରେଭେନ୍ସା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ, ହାଇଦ୍ରାବାଦ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଇଂଲଣ୍ଡର ଲିଡ଼ସ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ରେଭେନ୍ସା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଅଧ୍ୟାପକ ଭାବରେ ସେ ନିଜ କର୍ମଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ସେ ବିଜେବି କଲେଜ, ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଅଧ୍ୟାପନା କରିଥିଲେ ଓ ପୂର୍ବାଞ୍ଚଳ ଭାଷା ସଂସ୍ଥାନ, ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ରୂପେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୯୨ ମସିହାରେ ସେ ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ କାର୍ଯ୍ୟନିବୃତି ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କୁ ବ୍ରିଟିଶ କାଉନସିଲ ତରଫରୁ ସ୍କଲାରସିପ ଓ ପୂର୍ବାଞ୍ଚଳ ଭାଷା ସଂସ୍ଥାନ ତରଫରୁ ଫେଲୋସିପ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଯତୀନ୍ଦ୍ର ମୋହନ ମହାନ୍ତି,ଉଭୟ ଓଡ଼ିଆ ଓ ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ ପ୍ରାୟ ୨୦ ଖଣ୍ଡ ପୁସ୍ତକ ଓ ୨୫୦ଟି ନିର୍ବନ୍ଧ ରଚନା କରିଯାଇଛନ୍ତି । ଏହା ବ୍ୟତିତ ପ୍ରଜ୍ଞା ଓ ଭୁବନେଶ୍ୱର ରିଭିୟୁ ନାମକ ଦୁଇଟି ପତ୍ରିକାର ସମ୍ପାଦନା ମଧ୍ୟ କରିଥିଲେ । କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ (୧୯୮୩-୯୩) ଓ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ସହିତ ସେ ବହୁ ସମୟ ଧରି ଜଡ଼ିତ ରହିଥିଲେ ।
୨୦୧୨ ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ମାସ ୧୪ ତାରିଖରେ ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଥିଲା ।
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୨ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୨ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକ ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ବସୁଦେବ
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ପୌରାଣିକ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ଶ୍ରେଣୀ:ମହାଭାରତର ଚରିତ୍ର
ହାଲୋଥେନ
ହାଲୋଥେନ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Halothane, ବିକ୍ରୟ ନାମ Fluothane) ଏକ ସର୍ବାଙ୍ଗ ନିଶ୍ଚେତକ (general anesthetic) । ନିଶ୍ଚେତନ (anaesthesia) ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ ବା ଚାଲୁ ରଖିବାକୁ ଏହା ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଇପାରେ । ଏହାର ଅନେକ ସୁବିଧା ମଧ୍ୟରେ ଅଧିକ ଲାଳ (saliva) ତିଆରି ନ କରିବା ଏକ ମୂଖ୍ୟ ସୁବିଧା ଯାହା ଇନଟ୍ୟୁବେସନ (intubate, ଶ୍ୱାସନଳୀରେ ନଳି ଭର୍ତ୍ତି କରିବା) ନିମନ୍ତେ ସୁବିଧା ହୁଏ । ଆଘ୍ରାଣ (inhalation) ମାଧ୍ୟମରେ ଏହା ଦିଆଯାଏ ।
ହାଲୋଥେନର ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଅନିୟମିତ ହୃତ୍‌ସ୍ପନ୍ଦନ (irregular heartbeat), ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା ଅଧୋଗତି (decreased effort to breathe ବା respiratory depression) ଓ ଯକୃତ ସମସ୍ୟା (liver problems) ହୋଇପାରେ । ପରଫିରିଆ ରୋଗ ଥିଲେ ବା ପରିବାରରେ ମାଲିଗନାଣ୍ଟ ହାଇପରଥର୍ମିଆ (malignant hyperthermia) ରୋଗର ଇତିହାସ ଥିଲେ ଏହି ଔଷଧ ଦିଆଯାଏ ନାହିଁ । ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ଶିଶୁ ଉପରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇନାହିଁ ଓ ସିଜରିଆନ ସେକସନ (cesarean section) ଅପରେଶନରେ ଏହା ଦେବାକୁ ସୁପାରିସ କରାଯାଏ ନାହିଁ ।
ସନ ୧୯୫୫ରେ ହାଲୋଥେନ ଆବିଷ୍କୃତ ହୋଇଥିଲା । ଏହାର ନାମ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକୀୟ ଔଷଧ ଚିଠାରେ (World Health Organization's List of Essential Medicines) ଅଛି ଯାହା ମୌଳିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସିସ୍ଟମ (health system) ନିମନ୍ତେ ଅତି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ସନ ୨୦୧୪ରେ ବିକାଶଶୀଳ ଦେଶମାନଙ୍କରେ (developing world) ଏହି ଔଷଧର ଏକ ୨୫୦ ମି:ଲି: ବୋତଲ କ୍ରୟ ମୂଲ୍ୟ ୨୨ରୁ ୫୨ ଡଲାର ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର । ବିକଶିତ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ଏହି ଔଷଧ ବଦଳରେ ନୂଆ ସେଭୋରୋଫ୍ଲୁରେନ (‌sevoflurane) ଉପଲବ୍‌ଧ କରାଯାଉଛି । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ଏହା ବ୍ୟବସାୟୀକ ଭିତ୍ତିରେ ମିଳୁନାହିଁ ।
୨୪୯
୨୪୯ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ହାଲୋଥେନ
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଔଷଧ
୨୪୯
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୪୯
ପରେଶ କୁମାର ପଟ୍ଟନାୟକ
ପରେଶ କୁମାର ପଟ୍ଟନାୟକ, ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଗାଳ୍ପିକ ଓ ଔପନ୍ୟାସିକ । ସେ ୧୯୬୦ ମସିହାରେ ନିଜ ମାମୁଁଘର ଗାଁ ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ଛଣଗିରିଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପୈତୃକ ଗ୍ରାମ ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲାର ବାଣପୁରର ଖଜୁରିଆ ।
ରଚନାବଳୀ
ପରେଶଙ୍କର ତେରଟି ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ ଓ ତିନିଟି ଉପନ୍ୟାସ ପ୍ରକାଶ ପାଇସାରିଛି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୦ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଶ୍ରେଣୀ:ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଶ୍ରେଣୀ:ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଔପନ୍ୟାସିକ‎ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଗାଳ୍ପିକ
ଜୀବସାର ଘ ଅଭାବ
ଜୀବସାର ଘ ବା ଜୀବନିକା ଘ ବା ଭିଟାମିନ୍ ଡି ଅଭାବ ଅଛି କୁହାଯାଏ ଯେତେବେଳେ ଦେହରେ ଭିଟାମିନ୍ D ସ୍ତର ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ କମ୍ ଥାଏ | ଏହାର ଲକ୍ଷଣ ମଧ୍ୟରେ ମାଂସପେଶୀ ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଦୁର୍ବଳତା ଏବଂ ମାଂସପେଶୀ ସଂକୋଚନ ଇତ୍ୟାଦି ଲକ୍ଷଣମାନ  ଦେଖାଯାଏ, ଯଦିଓ ଅଧିକାଂଶଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ କୌଣସି ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ |  ପିଲାମାନଙ୍କଠାରେ ଏହି ଅଭାବ ଯୋଗୁ ରିକେଟ୍ ହୋଇପାରେ, ଯାହା ଏପରି ଏକ ରୋଗ ଯେଉଁଥିରେ ହାଡ଼ଗୁଡିକରେ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଅସ୍ଥି ନିର୍ମାଣ ବା ଓସିଫିକେସନ ହେବାରେ ବିଫଳ ହୁଏ | ବୟସ୍କମାନଙ୍କଠାରେ ଏହା ଓଷ୍ଟିଓମାଲାସିଆ ଏବଂ ଓଷ୍ଟିଓପୋରୋସିସ୍ ରୋଗ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ଥାଏ, ଯେଉଁଥିରେ ଅସ୍ଥି ଭଗ୍ନର ସଙ୍କଟ ଥାଏ  |  ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କେତେକ ଅବସ୍ଥାରେ ଭିଟାମିନ୍ ଡି  ସ୍ତର କମ୍ ଥାଏ କିନ୍ତୁ କାରଣ ଭାବରେ ସେଗୁଡ଼ିକ ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଅଛି |
ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟ କିରଣ ସଂସ୍ପର୍ଶର ଅଭାବ, କମ୍ ଖାଦ୍ୟ ଗ୍ରହଣ, ବୃକ୍‌କ ସମସ୍ୟା କିମ୍ବା ଅନ୍ତନଳୀରୁ ଅବଶୋଷଣ ହ୍ରାସ ଆଦି କାରଣ ଯୋଗୁ ଭିଟାମିନ୍ ଡି ଅଭାବ ହୁଏ | ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସଙ୍କଟ ଜନ‌କ କାରଣଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଯକୃତ ରୋଗ ଏବଂ କେତେକ ଜେନେଟିକ୍ ବ୍ୟାଧି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ  | ରକ୍ତରେ ୨୫(ଓଏଚଡି)ଡି/ (OH) D ସ୍ତର ୫୦ରୁ ୭୫ ଏନମୋଲ / ଲି (20ରୁ 30 ng / ମିଲି)ରୁ କମ୍ ଥିଲେ ଏହି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ । ଲକ୍ଷଣ ନଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ପରୀକ୍ଷା କରିଲେ ଲାଭ ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଅଟେ, ଏବଂ ଏହିପରି ପରୀକ୍ଷା କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଇନଥାଏ |
ଭିଟାମିନ୍ ଡି ପରିପୂରକ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବାକୁ ସାଧାରଣତଃ ସୁପାରିଶ କରାଯାଏ ନାହିଁ | ସ୍ୱଳ୍ପ ସ୍ତର ଥିଲେ ସାଧାରଣତ ପାଟିଦ୍ୱାରା ଜୀବସାର ଘ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ | ଖାଦ୍ୟ ଉତ୍ସଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ତେଲିଆ ମାଛ, ଛତୁ, ଏବଂ ଅଣ୍ଡାର ହଳଦିଆ ଅଂଶ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ | ଦୁନିଆର କିଛି ଅଞ୍ଚଳରେ କ୍ଷୀର ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ସ‌ହିତ ଭିଟାମିନ୍ ଡି ମିଶ୍ରିତ କରାଯାଇଥାଏ ।  କ୍ୟାଲସିୟମ ଏବଂ ଫସଫେଟ୍ ଅଭାବ ର ସଂଶୋଧନ  ମଧ୍ୟ  ଆବଶ୍ୟକ ହୋଇପାରେ |
ପ୍ରାୟ ୨୦ରୁ ୪୦% ଲୋକଙ୍କର ଭିଟାମିନ୍ D ଅଭାବ ଥିବାବେଳେ ୬ରୁ ୧୩% ଲୋକଙ୍କଠାରେ ଘୋର ଅଭାବ ଦେଖାଯାଏ | ତଥାପି ଏହା କୌଣସି ସଂପୃକ୍ତ ନକାରାତ୍ମକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପ୍ରଭାବ ଅପେକ୍ଷା ରକ୍ତ ପରୀକ୍ଷା ଉପରେ ଆଧାରିତ କରାଯାଏ | ଏହା ସାଧାରଣତଃ ଯୁବକ ଏବଂ ବୃଦ୍ଧମାନଙ୍କଠାରେ ଦେଖାଯାଏ | ଭିଟାମିନ ଡି ଅଭାବ ଯୋଗୁ ହେଉଥିବା ରିକେଟ ରୋଗର ବର୍ଣ୍ଣନା ୧୬୪୫ ମସିହା ପରଠାରୁ କରାଯାଇଛି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଦୁତିଅ ରାଉଳ
ଦୁତିଅ ରାଉଳ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଥରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୫୨ ମସିହାରେ ହୋଇଥିବା ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ଆଠମଲ୍ଲିକ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ରୁ ୧ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା କୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
ଦୁତିଅ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଜଣେ ସ୍ୱାଧୀନ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚନ ଲଢ଼ି ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ବିଧାୟକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ହାଲଦ୍ୱାନି
ଶ୍ରେଣୀ:Only infobox but no data in list ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ଭୌଗଳିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଶ୍ରେଣୀ:Cleanup done
ଚିନ୍ତାମଣି ଜେନା
ଆପଣ ଖୋଜୁଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗଟି ତଳଲିଖିତ ପ୍ରସଙ୍ଗମାନଙ୍କ ଭିତରୁ ଗୋଟିଏ ହୋଇଥାଇ ପାରେ:
ଦୁର୍ଗାସ୍ତୁତି
ଦୁର୍ଗମଛେଦିନୀ, ଦୁର୍ଗତିନାଶିନୀ, ଶକ୍ତି ସ୍ୱରୂପିଣୀ, ତ୍ରିଶୂଳଧାରିଣୀ, ବଳଦାୟିନୀ, ମହିଷମର୍ଦ୍ଦିନୀ, ଚଣ୍ଡମୁଣ୍ଡ ବିନାଶିନୀ ମା’ ଦୁର୍ଗା ହେଉଛନ୍ତି ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିର ଅଧିଷ୍ଠାତ୍ରୀ ଦେବୀ । ମା’ ଦୁର୍ଗା ହେଉଛନ୍ତି ମୋକ୍ଷଦାତ୍ରୀ, ମଙ୍ଗଳମୟୀ । ମା’ ଦୁର୍ଗାଙ୍କୁ ଉପାସନା କଲେ ମଣିଷ ଧର୍ମ – ଅର୍ଥ – କାମ – ମୋକ୍ଷ ଚତୁର୍ବର୍ଗର ଫଳପ୍ରାପ୍ତି କରିଥାଏ । ଦୁର୍ଗାସାଧନାର ପ୍ରାପ୍ତିଫଳ ଅସୀମ ଏବଂ ଅନନ୍ତ । ଏକଦା ଦେବତାମାନେ ମାତାଦୁର୍ଗାଙ୍କୁ ଷୋଡଶ ଉପଚାରରେ ପୂଜା କଲେ । ଦେବତାମାନଙ୍କ ପୂଜାରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଦୁର୍ଗତିନାଶିନୀ ଦୁର୍ଗା କହିଲେ – “ ହେ ଦେବଗଣ, ମୁଁ ତୁମ୍ଭମାନଙ୍କ ପୂଜାରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ । ମୁଁ ତୁମ୍ଭମାନଙ୍କୁ ଏକ ଦୁର୍ଲଭବସ୍ତୁ ପ୍ରଦାନ କରିବି “ । ଦୁର୍ଗାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ଦେବତାମାନେ କହିଲେ – “ ହେ ମା’ ଦୁର୍ଗା ଆପଣ ଆମ୍ଭମାନଙ୍କର ଶତ୍ରୁ ମହିଷାସୁର, ଚଣ୍ଡମଣ୍ଡ ଓ ଶୁମ୍ଭନିଶୁମ୍ଭ ଆଦି ଦାନବମାନଙ୍କୁ ସଂହାର କରିଛନ୍ତି । ଆପଣ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ପାଇଁ କଳ୍ପବୃକ୍ଷ ଅଟନ୍ତି । ଆମ୍ଭେମାନେ ଆପଣଙ୍କର ଶରଣାପନ୍ନ । ଆପଣ ସଂକଟରେ ପଡ଼ିଥିବା ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ କିପରି ରକ୍ଷା କରନ୍ତି ସେହି କଥା ଆମ୍ଭ ନିକଟରେ ପ୍ରକାଶ କରନ୍ତୁ । ଦେବତାମାନଙ୍କର ପ୍ରାର୍ଥନା ଶୁଣି ଦୁର୍ଗାଦେବୀ କହିଲେ – ହେ ଦେବଗଣ, ମୁଁ ଯେଉଁ କଥା ତୁମ୍ଭମାନଙ୍କ ନିକଟରେ ପ୍ରକାଶ କରିବାକୁ ଯାଉଛି ତହ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ ଅଟେ । ମୋର ବତିଶିଟି ନାମମାଳା ସମସ୍ତ ବିପଦକୁ ବିନାଶ କରି ଭକ୍ତର ସଂକଟମୋଚନ କରିଥାଏ । ତ୍ରିଭୁବନରେ ଏପରି ଦୁର୍ଲଭ ସ୍ତୁତି କିଛି ନାହିଁ । ଏହା ଖୁବ୍ ଗୋପନୀୟ । ଏହିସ୍ତୁତି ମନଦେଇ ଶ୍ରବଣ କର । ଏହି ସ୍ତୁତିଟି ହେଲା – ଦୁର୍ଗା ଦୁର୍ଗାର୍ତ୍ତିଶମନୀ, ଦୁର୍ଗାପଦ୍ ବିନିବାରିଣୀ, ଦୁର୍ଗମଚ୍ଛେଦିନୀ, ଦୁର୍ଗସାଧିନୀ ଦୁର୍ଗନାଶିନୀ ।। ଦୁର୍ଗତୋଦ୍ଧାରିଣୀ, ଦୁର୍ଗମଜ୍ଞାନନ୍ଦା ଦୁର୍ଗଦୈତ୍ୟ ଲୋକଦବାନଳା ।। ଦୁର୍ଗମାଲୋକା ଦୁର୍ଗାମାତ୍ମ ସ୍ୱରୂପିଣୀ, ଦୁର୍ଗମାର୍ଗପ୍ରଦା ଦୁର୍ଗମବିଦ୍ୟା ଦୁର୍ଗମାଶ୍ରିତା ।। ଦୁର୍ଗମଜ୍ଞାନ ସଂସ୍ଥାନା ଦୁର୍ଗମ ଧ୍ୟାନଭାସିନୀ, ଦୁର୍ଗମୋହା, ଦୁର୍ଗମଣା ଦୁର୍ଗମାର୍ଥସ୍ୱରୂପିଣୀ ।। ଦୁର୍ଗମାସୁରସଂହନ୍ତୀ ଦୁର୍ଗମାୟୁଧ ଧାରିଣୀ, ଦୁର୍ଗମାଙ୍ଗୀ ଦୁର୍ଗମତା ଦୁର୍ଗମ୍ୟା ଦୁର୍ଗମେଶ୍ୱରୀ ।। ଦୁର୍ଗଭୀମା, ଦୁର୍ଗଭାମା ଦୁର୍ଗଭା ଦୁର୍ଗଦାରିଣୀ, ନାମାବଳିମିମାଂଯସ୍ତୁ ଦୁର୍ଗାୟ ମମମାନବଃ ।।
ମା’ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଏହି ଦୁର୍ଲଭ ସ୍ତୁତିକୁ ଯିଏ ଗାନ କରେ ତା‘ର ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଭୟ ଓ ଦୁଃଖକଷ୍ଟ ବିନାଶ ହୁଏ । ମଣିଷ କୌଣସି ବିପଦରେ ପଡ଼ିଲେ ଏହି ସ୍ତୋତ୍ର ଜପ କଲାମାତ୍ରେ ତା‘ର ବିପଦ କଟିଯାଏ । ମଣିଷର ବିପଦ ସମୟରେ ଏହା ହେଉଛି ଭୟନାଶକ ସ୍ତୁତି । ଯେଉଁ ମଣିଷ ବିପଦରେ ପଡ଼ି ଦୁର୍ଗାଙ୍କର ଏହି ବତିଶିଟି ନାମକୁ ହଜାର ଥର, ଦଶହଜାର ଥର କିମ୍ବା ଏକଲକ୍ଷ ଥର ପାଠ କରେ ସେହି ମନୁଷ୍ୟର ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ସମସ୍ତ ବିପଦ ଲାଘବ ହୋଇଥାଏ । ମାତା ଦୁର୍ଗା ପୁନର୍ବାର ଦେବତାମାନଙ୍କୁ କହିଲେ – ହେ ଦେବଗଣ, ମଣିଷ ମାଟିରେ ମୋର ଅଷ୍ଟଭୁଜା ମୂର୍ତ୍ତି ନିର୍ମାଣ କରି ଆଠଗୋଟି ବାହୁରେ ଗଦା, ଖଡ୍ଗ, ତ୍ରିଶୂଳ, ବାଣ, ଧନୁ, ପଦ୍ମ, ଢାଲ ଏବଂ ମୁଦ୍ଗର ଧାରଣ କରାଇ ମୋତେ ପୂଜା କରିବ । ସେହି ମାଟିର ମୂର୍ତ୍ତିରେ ମୋର ତ୍ରିନେତ୍ର ଥିବ ଏବଂ ମସ୍ତକରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଥିବ । ମୋତେ ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣର ବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରାଇବ । ମୋର ବାହନ ସିଂହ ଥିବ । ମୋର ଏହି ସ୍ୱରୂପ ମହିଷାସୁରକୁ ନିଧନ କରୁଥିବ । ଏହିପରି ମୂର୍ତ୍ତି ନିର୍ମାଣ କରି ମଣିଷ ମୋତେ ଉପାସନା କଲେ ତା‘ର ସମସ୍ତ ଭୟ ଦୂରହେବ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମ
ଫ୍ଲିବାନସେରିନ
ଫ୍ଲିବାନସେରିନ, ଏକ ବେପାର ନାମ ଆଡ୍ଡି, ହେଉଛି ଏକ ଔଷଧ ଯାହା ସ୍ୱଳ୍ପ ସକ୍ରିୟ ଯୌନ ଇଛା ବେମାରୀ (HSDD) ଥିବା ମହିଳାମାନଙ୍କ ଚିକିତ୍ସା ନିମନ୍ତେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ । ଏହା ପ୍ରତି ମାସରେ ସନ୍ତୋଷଜନକ ଯୌନ ଘଟଣାର ସଂଖ୍ୟା ମାସିକ ଏକ ଓ ଅଧାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଦୁଇରୁ ତିନି ଗୁଣ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃଦ୍ଧି କରିଥାଏ ।  ଏହି ଅନୁମାନର ନିଶ୍ଚିତତା କମ ଥାଏ । ଏହା ପାଟିରେ ଦିଆଯାଏ ।
ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ
ବିଜୟାନନ୍ଦ ପଟ୍ଟନାୟକ (ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓ ବିଜୁ ବାବୁ ନାମରେ ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ, ୫ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୧୬ – ୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୭) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୈତିକ ନେତା, ବୈମାନିକ ଓ ଶିଳ୍ପପତି ଥିଲେ । ୧୯୯୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୫ରୁ ୧୯୯୫ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୫ ଯାଏ ଓ ୧୯୬୧ ଜୁନ ୨୩ରୁ ୧୯୬୩ ମସିହା ଅକ୍ଟୋବର ୨ ଯାଏ ସେ ଦୁଇଥର ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟକରିଥିଲେ । thumb|ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କର ଏକ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି
ଫ୍ଲିବାନସେରିନ
ସାଧାରଣ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ମୁଣ୍ଡ ବୁଲାଇବା, ନିଦ୍ରା, ଅଇ, ଏବଂ ଥକାପଣ ହୋଇପାରେ । ଅନ୍ୟ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ନିମ୍ନ ରକ୍ତଚାପ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇପାରେ । ମଦ୍ୟପାନ କିମ୍ବା ଯକୃତ ସମସ୍ୟା ଥିଲେ ଏହା ବ୍ୟବହାର କରିବା ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଇନଥାଏ । ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ବ୍ୟବହାର କଲେ ଶିଶୁର କ୍ଷତି କରିପାରେ । ଏହା ଏକ ୫-ଏଚଟି୧ଏ (5-HT1A ) ରିସେପ୍ଟର ସକ୍ରିୟକାରୀ ଏବଂ ୫-ଏଚଟି୨ଏ (5-HT2A) ରିସେପ୍ଟର ବିରୋଧୀ ଔଷଧ ।
ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ
ପିତା ଲକ୍ଷ୍ମୀନାରାୟଣ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓ ମାତା ଆଶାଲତା ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କଠାରୁ ୧୯୧୬ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ୫ ତାରିଖ ଦିନ କଟକର ତୁଳସୀପୁରଠାରେ ତୃତୀୟ ସନ୍ତାନ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ । ସେ ରେଭେନ୍ସା କଲେଜିଏଟ ସ୍କୁଲ, କଟକଠାରେ ସ୍କୁଲଶିକ୍ଷା ସାରିଲା ପରେ ରେଭେନ୍ସା କଲେଜରେ ବିଜ୍ଞାନ ପଢ଼ିଥିଲେ । ପାଠପଢ଼ା ଜୀବନରେ ସେ ଖେଳ ପ୍ରତି ଭାରି ଇଚ୍ଛୁକ ଥିଲେ ଓ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଫୁଟବଲ ଓ ଦଳର କ୍ୟାପଟେନ ରହିଆସିଥିଲେ । ତାହା ପରେ ସେ ଦିଲ୍ଲୀର ଏରୋନଟିକ୍ସ ଟ୍ରେନିଂ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନରେ ବିମାନ ଉଡାଣ ଶିକ୍ଷାରେ ଯୋଗଦେଇଥିଲେ ।
୮୪୭
୮୪୭ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଫ୍ଲିବାନସେରିନ
୨୦୧୫ ମସିହାରେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ ଏବଂ ୨୦୧୮ରେ କାନାଡ଼ାରେ ଚିକିତ୍ସା ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଫ୍ଲିବାନସେରିନ ଅନୁମୋଦିତ ହୋଇଥିଲା । ୨୦୨୧ ସୁଦ୍ଧା ଏହା ବ୍ରିଟେନରେ ଅନୁମୋଦିତ ହୋଇ ନାହିଁ । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ ୨୦୨୧ ସୁଦ୍ଧା ମାସର ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ପ୍ରାୟ ୪୯୦ ଡଲାର ଖର୍ଚ୍ଚ ହୋଇଥାଏ ।
ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ
ବିବାହ ଓ ପରିବାର
ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ଜ୍ଞାନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କୁ ୧୯୩୮ ମସିହାରେ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପୁଅ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓଡ଼ିଶାର ବର୍ତ୍ତମାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ । ତାଙ୍କ ଝିଅ ଗୀତା ମେହେଟା ଜଣେ ଲେଖିକା । ତାଙ୍କର ବଡ଼ ପୁଅ ପ୍ରେମ ପଟ୍ଟନାୟକ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଜଣେ ବ୍ୟବସାୟୀ ଭାବରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ।
ଫ୍ଲିବାନସେରିନ
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ
ବିମାନ ଚାଳକ ଭାବେ
ଦିଲ୍ଲୀରୁ ବିମାନ ଉଡ଼ାଣ ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ କରି ସେ ଇଣ୍ଡିଆନ ଏୟାର‌ୱେଜରେ ପାଇଲଟ ଭାବରେ ଚାକିରି କରିଥିଲେ । ଏକ ଘଡ଼ିସନ୍ଧି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ସେ ନିଜେ ବିମାନ ଚଳାଇ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି, ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଓ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଆଦିଙ୍କୁ ଡଚମାନଙ୍କଠାରୁ ଉଦ୍ଧାର କରିଥିଲେ । ଏହି ଦୁଃସାହସିକ କାର୍ଯ୍ୟପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ "ଭୂମିପୁତ୍ର" ସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନୀତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ସମ୍ମାନ ସହ, ପୁରସ୍କାର ସ୍ୱରୂପ ମିଳିଥିବା କୋଟି କୋଟି ଟଙ୍କା ସେ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ପାଇଁ ଉତ୍ସର୍ଗ କରିଦେଇଥିଲେ । ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ଚଳାଉଥିବା ଡାକୋଟା ବିମାନ ୨୦-୨୪ ଫେବୃୟାରୀ ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ଅନୁଷ୍ଟିତ ଏୟାର ଶୋ'ରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହୋଇଥିଲା ।
୮୪୭
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୮୪୭ ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ବର୍ଷ ଲେଖା
ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
ରାଜନୀତି କ୍ଷେତ୍ରରେ ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ତାଙ୍କ ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ ୧୯୪୬ରେ ଆରମ୍ଭକରି ନିର୍ବିରୋଧ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ଉତ୍ତର କଟକ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ୧୯୫୨ ଏବଂ ୧୯୫୭ରେ ସେ ଯଥାକ୍ରମେ ଜଗନ୍ନାଥ ପ୍ରସାଦ ଏବଂ ସୋରଡ଼ାରୁ ଜିତିଥିଲେ । ୧୯୬୧ରେ ସେ ରାଜ୍ୟ କଂଗ୍ରେସର ସଭାପତିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ କଂଗ୍ରେସ ଦଳ ୧୪୦ରୁ ୮୨ଟି ଆସନରେ ବିଜୟ ଲାଭକରିଥିଲା । ଚୌଦ୍ୱାରରୁ ନିର୍ବାଚିତ ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ପ୍ରଥମଥର ନିମନ୍ତେ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରି ୨ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୬୩ ଯାଏଁ ପଦବୀରେ ରହିଥିଲେ । କଂଗ୍ରେସ ପାର୍ଟିକୁ ପୁଣି ସତେଜ କରିବା ପାଇଁ ସେ କାମରାଜ ଯୋଜନାରେ ତାଙ୍କ ପଦବୀରୁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇଥିଲେ । ବିଜୁ ବାବୁ ଓ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଘନିଷ୍ଠ ସମ୍ପର୍କ ଥିଲା, ହେଲେ ୧୯୬୯ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନ ବେଳେ ତାଙ୍କ ଭିତରେ ମନୋମାଳିନ୍ୟ ହୋଇଯିବାରୁ ଓ ୧୯୭୧ରେ ହୋଇଥିବା ରାଜ୍ୟ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ନିମନ୍ତେ କଂଗ୍ରେସ ଟିକଟ ନପାଇବାରୁ ସେ କଂଗ୍ରେସ ପାର୍ଟି ଛାଡ଼ି ଉତ୍କଳ କଂଗ୍ରେସ ନାମରେ ଏକ ନୂତନ ଦଳ କରିଥିଲେ।
ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଅନୁଷ୍ଠାନ
ସେ କଳିଙ୍ଗ ଟାଇଲସ, କଳିଙ୍ଗ ଟ୍ୟୁବସ, କଳିଙ୍ଗ ଆଇରନ ୱାର୍କସ, କଳିଙ୍ଗ ଏୟାରଲାଇନସ ଓ କଳିଙ୍ଗ ରିଫ୍ରାକଟୋରିଜ ଆଦି ନିଜ ଉଦ୍ୟମରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ । ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଗତି ପାଇଁ ତାଙ୍କରି ଉଦ୍ୟମରେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ଅନୁଷ୍ଥାନ ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଇଥିଲା ।
ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ସ୍ମୃତିରେ
ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ଅନେକ ଅନୁଷ୍ଠାନକୁ ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ନାମରେ ନାମିତ କରିଅଛନ୍ତି । ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଥିବା ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ବିମାନ ବନ୍ଦର ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ ଦିବସ ମାର୍ଚ ୫କୁ ପଞ୍ଚାୟତି ରାଜ ଦିବସ ଭାବରେ ପାଳନ କରାଯାଉଛି ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୧୬ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୭ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସରୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରୁ ରାଜ୍ୟସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ସାଂସଦ ଶ୍ରେଣୀ:ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବର ୨ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୧ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୨ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୩ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୫ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୭ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୮ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୧୧ଶ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୬ଷ୍ଠ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୮ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୯ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୧୦ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୧୧ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଜଳାତଙ୍କ
ଜଳାତଙ୍କ (ଇଂରାଜୀରେ Rabies / ଲାଟିନ ଭାଷାରେ ˈreɪbiːz; ଯାହାର ଅର୍ଥ ପାଗଳାମି) ଗୋଟିଏ ଭୁତାଣୁ ଜନିତ ରୋଗ, ଏହାଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟ ତଥା ଉଷ୍ମରକ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କର ମସ୍ତିଷ୍କରେ ପ୍ରଦାହ ହୁଏ ।ଆରମ୍ଭରେ ଜ୍ୱର ଓ ଦେହର ଅଘୋଡ଼ା ସ୍ଥାନରେ ଝିମ୍‌ଝିମ୍ ହୁଏ । ଏହି ଲକ୍ଷଣ ପରେ ପରେ କ୍ରମଶଃ ପ୍ରଚଣ୍ଡ ଅଙ୍ଗପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗ ଚଳନ, ଅଣାୟତ ଉତ୍ତେଜନା, ଜଳ ପ୍ରତି ଭୟ, ବିଭିନ୍ନ ଅଙ୍ଗ ଚଳେଇବାକୁ ଅକ୍ଷମତା, ଦ୍ୱନ୍ଦ(confusion) ଓ ଚେତନଶୂନ୍ୟତା (loss of consciousness) ହୁଏ । ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯିବା ପରେ ପ୍ରାୟ ମୃତ୍ୟୁ ହୁଏ । ଭୁତାଣୁ ପ୍ରବେଶ ସମୟଠାରୁ ଲକ୍ଷଣ ଆରମ୍ଭ ହେବାକୁ ସାଧାରଣତଃ ୧ରୁ ୩ ମାସ ଲାଗେ । କିନ୍ତୁ ସ୍ଥଳ ବିଶେଷରେ ଏହି ସମୟ ଏକ ସପ୍ତାହରୁ ଏକ ବର୍ଷ ହୋଇପାରେ । କାମୁଡ଼ା ସ୍ଥାନଠାରୁ ଭୁତାଣୁ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ସ୍ନାୟୁମଣ୍ଡଳକୁ ଯିବା ନିମନ୍ତେ ଲାଗୁଥିବା ସମୟ ଉପରେ ଏହା ନିର୍ଭର କରେ ।
ପଶୁମାନଙ୍କ ଦେହରୁ ଜଳାତଙ୍କ ସଞ୍ଚାରିତ ହୁଏ । ସଂକ୍ରମିତ ପଶୁ ଅନ୍ୟ ସୁସ୍ଥ ପଶୁ ବା ମଣିଷକୁ କାମୁଡ଼ିଲେ ବା ରାମ୍ପୁଡ଼ିଲେ ଭୁତାଣୁ ସଞ୍ଚାରିତ ହୁଏ । ସଂକ୍ରମିତ ପ୍ରାଣୀର ଲାଳ ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀର ଝିଲ୍ଲୀ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସିଲେ ରୋଗ ଡିଏଁ । କୁକୁର କାମୁଡ଼ା ଯୋଗୁ ଅଧିକାଂଶ ଜଳାତଙ୍କ ମଣିଷ ଦେହରେ ହୁଏ । ଅନେକ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ଜଳାତଙ୍କ ରୋଗ‌ଗ୍ରସ୍ତ କୁକୁର ଥିଲେ ଏମାନଙ୍କ କାମୁଡ଼ିବାଦ୍ୱାରା ୯୯% ରୋଗ ହୁଏ । ଆମେରିକା ଦେଶମାନଙ୍କରେ ବାଦୁଡ଼ି କାମୁଡ଼ାଦ୍ୱାରା ଜଳାତଙ୍କ ହୁଏ, କୁକୁର କାମୁଡ଼ା ଯୋଗୁ ୧ %ରୁ କମ ରୋଗ ହୁଏ । ମୂଷା ବା ଗୁଣ୍ଡୁଚି ଜାତୀୟ ଜୀବ କ୍ୱଚିତ ସଂକ୍ରମିତ ହୁଅନ୍ତି । କାମୁଡ଼ା ସ୍ଥାନରୁ ଜଳାତଙ୍କ ଭୁତାଣୁ ପ୍ରାନ୍ତୀୟ ସ୍ନାୟୁ ମଣ୍ଡଳ ମାଧ୍ୟମରେ ଯାଇ ମସ୍ତିଷ୍କରେ ପ‌ହ‌ଞ୍ଚନ୍ତି । ଲକ୍ଷଣ ଆରମ୍ଭ ହେବାପରେ ହିଁ ଏହି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ହେବା ସମ୍ଭବ ହୁଏ ।
ପୃଥିବୀରେ ବାର୍ଷିକ ୨୬୦୦୦ରୁ ୫୫୦୦୦ ମୃତ୍ୟୁ ଜଳାତଙ୍କ ରୋଗ‌ଯୋଗୁ ହୁଏ । ଏହାର ୯୫ %ରୁ ଅଧିକ ମୃତ୍ୟୁ କେବଳ ଏସିଆ ଓ ଆଫ୍ରିକାରେ ହୁଏ । ଆଣ୍ଟାର୍କଟିକା ବ୍ୟତୀର ଅନ୍ୟ ସବୁ ମହାଦେଶର ୧୫୦ରୁ ଅଧିକ ଦେଶରେ ଜଳାତଙ୍କ ରୋଗ ହୁଏ । ୩ ଶହ କୋଟିରୁ ଅଧିକ ଲୋକ ଏହି ରୋଗପ୍ରବଣ ଇଲାକାରେ ରହ‌ନ୍ତି । ଅଧିକାଂଶ ୟୁରୋପ ଓ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆସ୍ଥିତ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ବାଦୁଡ଼ି ଦେହରେ ଜଳାତଙ୍କ ଥାଏ । ଅନେକ ଛୋଟ ଦ୍ୱୀପରେ ଜଳାତଙ୍କ ଆଦୌ ନ ଥାଏ ।
ଚିହ୍ନ ଓ ଲକ୍ଷଣ
ସଂକ୍ରମଣ ହେବାଠାରୁ ଶର୍ଦ୍ଦି ଭଳି ଲକ୍ଷଣ ପ୍ରକାଶ ପାଇବାକୁ ୨ ରୁ୧୨ ସପ୍ତାହ ଲାଗେ । ଇନ୍‌କ୍ୟୁବେଶନ ସମୟ ୪ ଦିନରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ୬ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୋଇପାରେ । ଏହା କାମୁଡ଼ା ସ୍ଥାନ, କ୍ଷତ ଆକାର ଓ ଭୁତାଣୁ ସଂଖ୍ୟା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ । ଲକ୍ଷଣ ଅଧିକ ହୋଇ ଆଂଶିକ ପାରାଲିସିସ, ଉତ୍କଣ୍ଠା, ନିଦ୍ରାହୀନତା, ଚିନ୍ତାଶକ୍ତି ଅଭାବ, ଉଦ୍ଦମତା, ଅସାଧାରଣ ବ୍ୟବହାର, ପାରାନୈଆ, ଭୟ, ହାଲ୍ୟୁସିନେସନ ହୋଇ ଆସ୍ତେ ବାଉଳି ଚାଉଳି ହେବା ଦେଖାଯାଏ । ଜଳାତଙ୍କ ମଧ୍ୟ ହୁଏ ।
ଜଳାତଙ୍କ
ଏହି ରୋଗର ଶେଷ ଭାଗରେ ରୋଗୀର ଢ଼ୋକିବାରେ ଅସୁବିଧା ହୁଏ, କିଛି ପାନୀୟ ଦେଖାଇଲେ ଆତଙ୍କିତ ହୁଏ ଓ ତାହାର ଶୋଷ ମେଣ୍ଟେଇ ପାରେନାହିଁ । ପାଟିରୁ ଅତ୍ୟଧିକ ଲାଳ ନିର୍ଗତ ହୁଏ । ପିଇବା ନିମନ୍ତେ ଭାବିଲେ, ଚେଷ୍ଟା କଲେ ବା ସେ କଥା କହିଲା ମାତ୍ରେ ରୋଗୀର ଯନ୍ତ୍ରଣାଦାୟକ ମାଂସପେଶୀ ସଙ୍କୋଚନ ଗଳାରେ ଓ ଲାରିଙ୍କ୍ସରେ ହୁଏ ।
କାରଣ
ରାବିସ ଭୁତାଣୁ ଓ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ ବାଦୁଡ଼ି ଭୁତାଣୁ ସହ ଅନେକ ପ୍ରକାରର ଲିସା ଭୁତାଣୁଦ୍ୱାରା ଜଳାତଙ୍କ ରୋଗ ହୁଏ ।
ସଂକ୍ରମଣ
ମନୁଷ୍ୟ ସହ ଯେ କୌଣସି ଉଷ୍ମ ରକ୍ତ ସମ୍ପର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରାଣୀଙ୍କଠାରେ ଏହି ରୋଗ ହୋଇପାରିବ, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କଠାରେ ପରୀକ୍ଷାଗାରରେ କେବଳ ଏହି ରୋଗ ହୋଇପାରେ । ଶୀତଳ-ରକ୍ତ ସମ୍ପର୍ଣ୍ଣ ମେରୁଦଣ୍ଡୀ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଜୀବକୋଷରେ ଏହି ରୋଗ ହୋଇପାରୁଛି । ଅନେକ ପଶୁଙ୍କ ଦେହରେ ଏହା ସଂକ୍ରମିତ କରାଇ ମନୁଷ୍ୟକୁ ସଂକ୍ରମିତ ହୋଇପାରୁଛି । ସଂକ୍ରମିତ ବାଦୁଡ଼ି , ମାଙ୍କଡ଼, କୋକିଶିଆଳି, ବଳଦ, ଗଧିଆ, କୁକୁର, ନେଉଳ ମଧ୍ୟରେ ହଳଦିଆ ନେଉଳ , ବିଲେଇ, ରାକୁନ୍ (raccoons), କଏଟ (coyotes) ଇତ୍ୟାଦି ପ୍ରାଣୀ ଏହି ରୋଗ ବାହକ ହୋଇ ମନୁଷ୍ୟ ପ୍ରତି ସଙ୍କଟ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି ।
ପୋଷା ଗୃହପାଳିତ ପଶୁଙ୍କଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଏହି ରୋଗ ବ୍ୟାପେ ।
ଗୁଣ୍ଡୁଚି, ମୂଷା, ଠେକୁଆ, ଗିନିପିଗ୍, ହାମ୍‌ସ୍ଟର (hamster), ଚିପ୍‌ମଙ୍କ (chipmunks) ଇତ୍ୟାଦି ରୋଡେଣ୍ଟଙ୍କୁ ଏହି ରୋଗ ହୁଏ ନାହିଁ ଓ କଦାପି ମନୁଷ୍ୟକୁ ରୋଗ ସଂକ୍ରମଣରେ ଏମାନେ ସାହାଯ୍ୟ କରନ୍ତି ନାହିଁ । ଭିରଜିନିଆ ଓପ୍ପୋସମ ପ୍ରତିରୋଧ କରେ କିନ୍ତୁ ଇମ୍ମୁନ ନୁହେଁ ।
ରୋଗାକ୍ରାନ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ଲାଳ ଓ ସ୍ନାୟୁରେ ଭୁତାଣୁ ଥାଆନ୍ତି । କାମୁଡ଼ାଦ୍ୱାରା ସର୍ବଦା ଏହି ରୋଗ ସଂକ୍ରମିତ ହୁଏ ନାହିଁ । ଅନେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରାଣୀ ବିନା କାରଣରେ ଉତ୍ତେଜିତ ହୋଇ ଆକ୍ରମଣ କରନ୍ତି ।
ମନୁଷ୍ୟଠାରୁ ମନୁଷ୍ୟ ସଂକ୍ରମଣ କ୍ୱଚିତ ହୁଏ । ଟ୍ରାନ୍ସପ୍ଲାଣ୍ଟ ଅପରେଶନ ପରେ କେତେକ କେଶ ଲିପିବଦ୍ଧ ହୋଇଛି ।
କାମୁଡ଼ା ପରେ ଭୁତାଣୁ ପ୍ରାନ୍ତୀୟ ସ୍ନାୟୁ ମାଧ୍ୟମରେ (afferent nerve) ଗତି କରି କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ସ୍ନାୟୁ ମଣ୍ଡଳରେ ପହଞ୍ଚେ । ଏହି ସମୟରେ ଭୁତାଣୁ ଚିହ୍ନଟ କରିହୁଏ ନାହିଁ କିନ୍ତୁ ଟିକା ଦେଲେ ଇମ୍ମୁନିଟି ଜାତ ହୁଏ । ଥରେ ମସ୍ତିଷ୍କରେ ପହଞ୍ଚି ଗଲେ ଏହା ଅତି ଶିଘ୍ର ଏନ୍‌କେଫାଲାଇଟିସ୍ ରୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରେ ଓ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ । ଥରେ ଲକ୍ଷଣ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ ମୃତ୍ୟୁ ୯୯ %ରୁ ଅଧିକ ହୁଏ । ମେରୁଦଣ୍ଡରେ ମଧ୍ୟ ସଂକ୍ରମଣ ହୋଇ ଟ୍ରାନ୍ସଭର୍ସ୍ ମାୟେଲାଇଟିସ ହୁଏ ।
ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ
ପ୍ରାଥମିକ ଅବସ୍ଥାରେ ଏହି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ବହୁତ କଷ୍ଟ, ଅନ୍ୟ ରୋଗ ଓ ଆଗ୍ରେସିଭନେସ୍ (aggressiveness) ସାଥିରେ ଦ୍ୱନ୍ଦ ହୁଏ । ଫ୍ଲୋରେସେଣ୍ଟ ଆଣ୍ଟିବଡି ଟେଷ୍ଟ (Fluorescent Antibody Test ବା FAT) ଏହାର ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣିମ ପରୀକ୍ଷା ଯାହା ଡବ୍ଲ୍ୟୁ.ଏଚ୍.ଓ.ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥିରିକୃତ ହୋଇଛି । ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ପଚି ଯାଇଥିବା ଦେହରୁ ରୁଟିନ ପରୀକ୍ଷା ନିମନ୍ତେ ଆର୍.ଟି ପି.ସି.ଆର୍ (RT PCR ) ପରୀକ୍ଷା ଉପଯୁକ୍ତ । ମସ୍ତିଷ୍କ, ଲାଳ, ପରିସ୍ରା ଓ ସେରେବ୍ରୋସ୍ପାଇନାଲ୍ ଫ୍ଲୁଇଡ ନେଇ ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଏ । କାମୁଡ଼ିଥିବା ଜୀବକୁ ମଧ୍ୟ ପରୀକ୍ଷା କରି ଭୁତାଣୁର ଉପସ୍ଥିତି ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଏ ।
ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଭୁତାଣୁଦ୍ୱାରା ହେଉଥିବା ଏନ୍‌କେଫାଲାଇଟିସ୍ (encephalitis) ରୋଗ ସାଥିରେ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ଦ୍ୱନ୍ଦ ହୁଏ ।
ସାଧାରଣ ଲାଇଟ ମାଇକ୍ରୋସ୍କୋପିଦ୍ୱାରା (light microscopy) ଶସ୍ତାରେ ଏହି ରୋଗ ମଧ୍ୟ ଜାଣିହୁଏ ।
ପ୍ରତିଷେଧ
ଲୁଇ ପାଶ୍ଚର ଓ ଏମିଲ୍ ରୁକ୍ସ ୧୮୮୫ ମସିହାରେ ଟିକା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜଳାତଙ୍କ ରୋଗରେ ମୃତ୍ୟୁ ଅବଶ୍ୟମ୍ଭାବୀ ଥିଲା । ସଂକ୍ରମିତ ଠେକୁଆର ସ୍ନାୟୁରୁ ଭୁତାଣୁ ବାହାର କରି ୫ରୁ ୧୦ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶୁଖେଇ ଦୁର୍ବଳ କରି ଟିକା ତିଆରି କରାଯାଉଥିଲା । ଏହି ଭଳି ଟିକା ଆଜିକାଲି ମଧ୍ୟ ଅନେକ ଦେଶରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଛି, ଏହା ଶସ୍ତା ଅଟେ ।
ଡିପ୍ଲଏଡ ସେଲ୍ ରାବିସ୍ ଟିକା ୧୯୬୭ ମସିହାରେ ବାହାରିଲା । ଅପେକ୍ଷାକୃତ କମ ଦାମିକା ଚିକେନ୍ ସେଲ୍ ଏମ୍ବ୍ରିଓ ଟିକା ଓ ପରିସ୍କୃତ ଭେରୋ ସେଲ୍ ଟିକା ଆଜିକାଲି ମିଳୁଛି । ଭି.ଆର୍.ଜି. (V-RG) ଟିକା ବେଲଜିଅମ, ଫ୍ରାନ୍ସ, ଜର୍ମାନୀ ଓ ଆମେରିକାରେ ଅଣଗୃହପାଳିତ ପଶୁମାନଙ୍କଠାରୁ ରୋଗ ବ୍ୟାପିବା ବ୍ୟାହତ କରିବା ନିମନ୍ତେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଛି । ମଣିଷ ଓ ଗୃହପାଳିତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କୁ ଏହି ଟିକା ଦେବା ଦରକାର ହେଉଛି ।
ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ୧୦୦ ମୃତ୍ୟୁରୁ କମି ଏହା ଆଜିକାଲି ଆମେରିକାରେ ବର୍ଷକୁ ୧ ବା ୨ମୃତ୍ୟରେ ସୀମିତ ଅଛି । ଅଧିକାଂଶ ମୃତ୍ୟୁ ବାଦୁଡ଼ି କାମୁଡ଼ା ପରେ ଜାଣି ନ ପାରିବା ଯୋଗୁ ହେଉଛି ।
ପ୍ରତି ବର୍ଷ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୮ ତାରିଖ ଦିନ ପୃଥିବୀ ଜଳାତଙ୍କ ଦିବସ ରୂପେ ପାଳନ କରାଯାଉଛି ।