cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡ ସଂହିତା, ୧୮୬୦
ସର୍ବସାଧାରଣ ପ୍ରଶାନ୍ତି ଭଙ୍ଗ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅପରାଧ
ଧାରା ୧୪୧- ପାଞ୍ଚ ବା ତତୋଧିକ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର କୌଣସି ଏକ ସ୍ଥାନରେ ନିମ୍ନ ବର୍ଣ୍ଣିତ କୌଣସି ଏକ ସମ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ନେଇ ଏକତ୍ରିତ ହେବାକୁ ବେ-ଆଇନ ଏକତ୍ରିତ ଜନତା ମେଳି କୁହାଯାଏ ।
ମୋ ମନ ଖାଲି ତୋରି ପାଇଁ
ଅଭିନୟରେ
ଓଡ଼ିଆକଥାଚିତ୍ର ‘ମୋ ମନ ଖାଲି ତୋରି ପାଇଁ’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ:
ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡ ସଂହିତା, ୧୮୬୦
ସର୍ବସାଧାରଣ ପ୍ରଶାନ୍ତି ଭଙ୍ଗ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅପରାଧ
ପ୍ରଥମତଃ- ଯଦି ଉପରୋକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର କିମ୍ବା ରାଜ୍ୟସରକାର କିମ୍ବା ସଂସଦ କିମ୍ବା ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭା କିମ୍ବା ଆଇନଗତ କ୍ଷମତାର ପ୍ରୟୋଗ କରୁଥବା ସମୟରେ କୌଣସି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ଅପରାଧୀକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ ବା ବଳ ପ୍ରଦର୍ଶନଦ୍ୱାରା ଭୟାଭିଭୂତ କରିବା ହୋଇଥାଏ ।
ମୋ ମନ ଖାଲି ତୋରି ପାଇଁ
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୫ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଶ୍ରେଣୀ:କଥାଚିତ୍ର ପ୍ରକଳ୍ପରେ ଉନ୍ନତ ହେବାକୁ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ
ଘିମିରି
thumb|ଛାତି, ବେକ ଏବଂ କାନ୍ଧରେ ସାଧାରଣ ଲାଲ ଦାଗ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଘିମିରିର ଏକ ଛବି ଘିମିରି ଏକ ଚର୍ମଜନିତ ରୋଗ ।ସାଧାରଣତଃ ଝାଳ ଅଧିକ ବୋହିଲେ ଘିମିରି ହେବାର ଆଶଙ୍କା ଅଧିକ ଥାଏ । ଏହା ବ୍ୟତିତ ଝାଳ ବାହାରୁ ନଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କଠାରେ ମଧ୍ୟ ଘିମିରି ଦେଖାଯାଇଥାଏ । ଶରୀରରୁ ସ୍ୱେଦ ନ ବାହାରିବା ଫଳରେ ଚର୍ମରେ ଲୋମକୂପଗୁଡିକ ବନ୍ଦ ହେଇଯାଏ । ଏହା ଫଳରେ ଶରୀରରେ ଝାଳ ବାହାରି ନଥାଏ । ସାଧାରଣତଃ ଖରାଦିନେ ପ୍ରାୟ ଲୋକଙ୍କଠାରେ ଘିମିରି ବାହାରି ଥାଏ ।
ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡ ସଂହିତା, ୧୮୬୦
ସର୍ବସାଧାରଣ ପ୍ରଶାନ୍ତି ଭଙ୍ଗ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅପରାଧ
ଦ୍ୱିତୀୟତଃ- କୌଣସି ଆଇନର ପ୍ରୟୋଗ ବା ଆଇନଗତ ଆଦେଶ ଜାରି ରୋକିବା ବା କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରାଇ ନଦେବା କିମ୍ବା
ତୃତୀୟତଃ- କୌଣସି ଅପକାର (Mischief) ବା ଅପରାଧୀକ ଅନଧିକାର ପ୍ରବେଶ ବା ସେହି ପ୍ରକାରର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଅପରାଧ କରିବା ଯାହାକି ସର୍ବସାଧାରଣଙ୍କର ପ୍ରଶାନ୍ତି ଭଙ୍ଗ କରୁଥିବ କିମ୍ବା
ଚତୁର୍ଥତଃ- ଅପରାଧୀକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ କିମ୍ବା ପ୍ରଦର୍ଶନଦ୍ୱାରା କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର ସମ୍ପତ୍ତି ଦଖଲ କରିବା କିମ୍ବା କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିର ସର୍ବସାଧାରଣ ରାସ୍ତା ଓ ଜଳ ଉତ୍ସ ଉପରେ ଥିବା ତାଙ୍କ ଅଧକାରରୁ ତାଙ୍କୁ ବଞ୍ଚିତ କରିବା କିମ୍ବା କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଉପଭୋଗ କରୁଥିବା ଅଭୌତିକ ଅଧିକାର (incorporeal rights or fundamental rights) ବଞ୍ଚିତ କରିବା କିମ୍ବା ପ୍ରକୃତ ହେଉ ବା କଳ୍ପିତ ହେଉ କୌଣସି ଅଧିକାରକୁ ବଳବତ୍ତର କରିବା କିମ୍ବା
ଘିମିରି
ଏହା ବାହାରିବାର କେତେକ କାରଣ ରହିଛି, ଯଥା-ପେଟ ସଫା ନ ରହିବା, ହର୍ମୋନରେ ଅସନ୍ତୁଳ ଦେଖାଗଲେ, ରକ୍ତ ବିଶୁଦ୍ଧ ନ ରହିଲେ, ସନ୍ତୁଳିତ ଖାଦ୍ୟ ନ ଖାଇଲେ, କୌଣସି କାରଣରୁ ଆଲର୍ଜି ହେଇଥିଲେ, ପ୍ରଦୂଷିତ ବାୟୁମଣ୍ଡଳ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସିଲେ ।
ଗଡ୍‌ଫାଦର୍
ଅଭିନୟ
ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ ରାଖି ସାବନ୍ତ ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଏକ ଆଇଟମ୍ ଗୀତରେ ନୃତ୍ୟ ପରିବେଶଣ କରିଥିଲେ । ରାଖି ସାବନ୍ତ ଏହି ନୃତ୍ୟ ଜରିଆରେ ପ୍ରଥମଥର ପାଇଁ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡ ସଂହିତା, ୧୮୬୦
ସର୍ବସାଧାରଣ ପ୍ରଶାନ୍ତି ଭଙ୍ଗ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅପରାଧ
ପଞ୍ଚମତଃ- ଅପରାଧୀକ ବଳପ୍ରୟୋଗ ବା ପ୍ରଦର୍ଶନଦ୍ୱାରା ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଯାହା ସେ କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ନୁହଁନ୍ତି ତାଙ୍କୁ ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରାଇବା ପାଇଁ ବାଧ୍ୟ କରାଇବା ବା ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ସେ ଆଇନତଃ କରିବା ପାଇଁ ବାଧ୍ୟ ସେପରି କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଉପେକ୍ଷା କରାଯିବା ।
ଧାରା ୧୪୨- ବେଆଇନ ଜନତାର ସଦସ୍ୟ– ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତି ବେଆଇନ ଭାବେ ଏକତ୍ରିତ ଜନତାର ସମଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ବିଷୟରେ ଜାଣି ସେହି ଜନତାମେଳି ସହିତ ଯୋଗ ଦିଏ ବା ମିଳିତ ହୋଇରହେ ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ବେଆଇନ ଭାବେ ଏକତ୍ରିତ ଜନତାର ସଦସ୍ୟ କୁହାଯାଏ ।
ଧାରା ୧୪୩- ବେଆଇନ ଭାବରେ ଏକତ୍ରିତ ଜନତାର ସଦସ୍ୟ ଅବା ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ୬ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଗଡ୍‌ଫାଦର୍
ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ
ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଅଭିଜିତ ମଜୁମଦାର । ଗୀତିକାର ନିର୍ମଳ ନାୟକ ଓ ନିଜାମ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତ ରଚନା କରିଥିଲେ । ଅଭିଜିତ ମଜୁମଦାର, ନାଭ୍ୟା, ବିନୋଦ ରାଠୋଡ, ପାମେଲା ଜୈନ୍, ମହମଦ୍ ଇର୍ଫାନ୍, ତପୁ ମିଶ୍ର, ଜାବେଦ୍ ଅଲ୍ଲୀ ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ ।
ଘିମିରି
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଗଡ୍‌ଫାଦର୍
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୭ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡ ସଂହିତା, ୧୮୬୦
ସର୍ବସାଧାରଣ ପ୍ରଶାନ୍ତି ଭଙ୍ଗ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅପରାଧ
ଧାରା ୧୪୪- ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତି କୌଣସି ମାରଣାସ୍ତ୍ର ସହ କିମ୍ବା ଏପରି ଏକ ଜିନିଷ ବା ବସ୍ତୁ ଯାହାକୁ ଅସ୍ତ୍ରଭାବେ ବ୍ୟବହାର କଲେ ମଣିଷର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇପାରେ, ସାଥିରେ ନେଇ ବେଆଇନ ଭାବେ ଏକତ୍ରୀତ ଜନତାରେ ଯୋଗ ଦେଲେ ତାଙ୍କୁ ୨ ବର୍ଷ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୧୪୫- କୌଣସି ସମୟରେ ବେଆଇନ ଭାବେ ଏକତ୍ରୀ ଜନତାକୁ ଆଇନ ଗତ ପ୍ରଣାଳୀରେ ସମବେତ ହୋଇଥିବା ଜାଗା ଛାଡ଼ି ଚାଲିଯିବା ପାଇଁ ଆଦେଶ ଦିଆଯାଇଥବା କଥା ଜାଣି ମଧ୍ୟ ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତି ବେଆଇନ ଜନତା ଏକତ୍ରୀତ ହୋଇଥୁବା ସହିତ ଯୋଗ ଦିଏ କି ମିଳିତ ହୋଇରହେ ତାଙ୍କୁ ୨ ବର୍ଷ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୧୪୬- ଯେତେବେଳେ ସମ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସାଧନ ପାଇଁ ବେ-ଆଇନ ଭାବେ ଏକତ୍ରିତ ଜନତାର ସଦସ୍ୟ ଗଣ ବା କେହି ଜଣେ ସଦସ୍ୟ ଅପରାଧୀକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ ବା ହିଂସାତ୍ମକ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ତା’ହେଲେ ସେହି ବେଆଇନ ଜନତାମେଳିଭୁକ୍ତ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତି ଦଙ୍ଗା ହଙ୍ଗାମା (Rioting) ଅପରାଧରେ ଦୋଷୀ ହେବେ ।
ଧାରା ୧୪୭- ଦଙ୍ଗାହଙ୍ଗାମା ଅପରାଧର ଦୋଷୀଙ୍କୁ ୨ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୧୪୮- ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତି କୌଣସି ମାରଣାସ୍ତ୍ର ସହ କିମ୍ବା ଏପରି ଏକ ଜିନିଷ ବା ବସ୍ତୁ ଯାହାକୁ ଅସ୍ତ୍ର ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କଲେ ମଣିଷର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇପାରେ, ସାଥିରେ ନେଇ ବେଆଇନ ଜନତା ମେଳିରେ ଯୋଗ ଦିଅନ୍ତି ତାଙ୍କୁ ୨ ବର୍ଷ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୧୪୯- ସମଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସାଧନ ପାଇଁ ଯେଉଁ ଅପରାଧ କରାଯାଏ ତା ପାଇଁ ବେଆଇନ ଜନତା ମେଳିର ସମସ୍ତ ସଦସ୍ୟ ଦୋଷୀ । ଯଦି ବେଆଇନ ଜନତା ମେଳିର କୌଣସି ସଦସ୍ୟ ଜନତାର ସମଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସିଦ୍ଧି ଲାଗି କୌଣସି ଅପରାଧ କରେ କିମ୍ବା ଏପରି ଏକ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ ଯାହାକି ଜନତା ସମଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ଘଟିପାରେ ବୋଲି ଜାଣିଥାନ୍ତି ତେବେ ଉପରୋକ୍ତ ଅପରାଧର ସଂଗଠନ ବେଳେ ବେଆଇନ ଜନତା ମେଳିରେ ଉପସ୍ଥିତ ସମସ୍ତ ସଦସ୍ୟ ଉକ୍ତ ଅପରାଧର ଅପରାଧୀ ବୋଲି ଧରା ହେବେ ଓ ସେହି ଅପରାଧ ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଦଣ୍ଡ ପାଇବେ ।
ଧାରା ୧୫୦-ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ବେଆଇନ ଜନତା ମେଳିରେ ସାମିଲ ହେବା ପାଇଁ ଲୋକ ଭଡ଼ାରେ ଆଣନ୍ତି ବା ଆଣିବା ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ସହଯୋଗ କରନ୍ତି ତା’ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ବେଆଇନ ଜନତା ମେଳିରେ ଯୋଗ ଦେଲେ ଯେତିକି ଦଣ୍ଡ, ସେତିକି ଦଣ୍ଡ ହେବ,କିମ୍ବା ଯଦି ଭଡ଼ାରେ ଅଣାଯାଇଥବା ବ୍ୟକ୍ତି ବେଆଇନ ଜନତା ମେଳିଭୁକ୍ତ ଥାଇ କୌଣସି ଅପରାଧ କରେ ତେବେ ନିଯୁକ୍ତିକାରୀ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜେ ସେ ଅପରାଧ ପାଇଁ ଦଣ୍ଡ ପାଇବ ।
ଧାରା ୧୫୩- ଯଦି କେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଦଙ୍ଗାହଙ୍ଗାମା ଘଟାଇବାର ଅଭିପ୍ରାୟ ରଖି କୌଣସି ଅବୈଧ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ ଯାହାକି ଅନ୍ୟ ଜଣକୁ ଦଙ୍ଗା ହଙ୍ଗାମ ଘଟାଇବାକୁ ଉତ୍ତେଜିତ କରିବ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ :
ଧାରା ୧୫୩ (କ) - ଯେ କେହି କଥାରେ ବା ଲେଖାରେ ବା ସଂକେତଦ୍ୱାରା ବା ଦୃଶ୍ୟମାନ ପ୍ରତିକୃତିଦ୍ୱାରା ବା ଅନ୍ୟ ଯେକୌଣସି ଉପାୟରେ ଧର୍ମ, ବଂଶ, ଜନ୍ମସ୍ଥାନ, ଭାଷା, ଜାତି ବା ସଂପ୍ରଦାୟ ବା ଅନ୍ୟ ଯେକୌଣସି କାରଣକୁ ଭିଭିକରି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଧର୍ମାବଲମ୍ବୀ, ଭାଷାଗତ, ଆଞ୍ଚଳିକ ଦଳ, ଜାତି ବା ସଂପ୍ରଦାୟ ମଧ୍ୟରେ ଅସତଭାବ, ଶତୃତା, ଘୃଣା, ବିଦ୍ୱେଷଭାବ ସୃଷ୍ଟି କରେ କିମ୍ବା ଏପରି କିଛି କାର୍ଯ୍ୟ କରେ ଯାହାଦ୍ୱାରା ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଜାତି ବା ସଂପ୍ରଦାୟ ମଧରେ ସୌହାର୍ଦ୍ଧ୍ୟ ସ୍ଥାପନର ପ୍ରତିକୁଳ ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି କରେ ବା ସର୍ବସାଧାରଣ ପ୍ରଶାନ୍ତିରେ ବିଘ୍ନ ଘଟାଏ କିମ୍ବା କିଛି ଶରୀରଚର୍ଯ୍ୟା, ଆଖଡା, ଡ୍ରିଲ୍ ବା ସେହିପରି କିଛି କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ଏବଂ ଏହା ପଛରେ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥାଏ ଯେ ଉପରୋକ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଯୋଗଦାନକାରୀ ଗଣ ଦରକାର ବେଳେ କୌଣସି ଧାର୍ମିକ ଗୋଷ୍ଠୀ, ବଂଶୀୟ, ଭାଷାଭାଷୀ, ଜାତି, ସଂପ୍ରଦାୟ ଓ ଆଞ୍ଚଳିକ ଦଳ ବିପକ୍ଷରେ ହିଂସାତ୍ମକ କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅପରାଧୀକ ଦଳ ପ୍ରୟୋଗ କରିବେ ଏବଂ ଉକ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ମନରେ ଭୟ, ଆତଙ୍କ ବା ଶଙ୍କାକୁଳ ଭାବ ଜାତକରେ, ତା’ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ତିନିବର୍ଷ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ । ଯଦି ଉପରୋକ୍ତ ଅପରାଧ କୌଣସି ଧର୍ମ ବା ଉପାସନା ସ୍ଥଳରେ କରାଯାଏ ତା’ହେଲେ ଅପରାଧୀକୁ ୫ ବର୍ଷ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ କର୍ତ୍ତବ୍ୟରେ ବ୍ୟାଘାତ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅପରାଧ
ଦଫା ୧୬୬- ଯେ କେହି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ,କୌଣସି ଦସ୍ତାବିଜ ବା ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ଅଭିଲେଖର ରଚନା ବା ଅନୁବାଦ ଦାଯୀତ୍ୱରେ ଥାଇ, ଉକ୍ତ ପଦର ଅପବ୍ୟବହାର ପୂର୍ବକ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିର କ୍ଷତି କରିବା ଉଦେଶ୍ୟରେ ଉକ୍ତ ଦସ୍ତାବିଜର ରଚନା ବା ଅନୁବାଦରେ ଜାଣିଶୁଣି ଭୁଲ କରେ ବା କରାଏ, ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ୩ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଦଫା ୧୬୭- ଯେ କେହି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ, କୌଣସି ଆଦେଶକୁ ଆଇନତଃ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଭାବେ ପାଳନ କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ଜାଣି ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟ କାହାର କ୍ଷତି କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହାର ଅବଜ୍ଞା କରେ, ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ୧ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଶ୍ରମ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଦଫା ୧୭୧- ଯେ କେହି କୌଣସି ନିଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଶ୍ରେଣୀର ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ ନ ହୋଇ, ସେହି କର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ବ୍ୟବହୃତ ପୋଷାକ ବା ଅନୁରୂପ ପୋଷାକ ପରିଧାନ କରନ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କର ଏହି ଅଭିପ୍ରାୟ ଥାଏ ଯେ ଜନସାଧାରଣ ତାଙ୍କୁ ସେହି ବର୍ଗର ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରିବେ ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ୩ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଅଧ୍ୟାୟ IX-A(ନିର୍ବାଚନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅପରାଧ)
୧. ନିର୍ବାଚନ ସମୟରେ ଯଦି କେହି ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କର ନିର୍ବାଚନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସ୍ୱାଧୀନ କ୍ଷମତାରେ ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରିବେ କିମ୍ବା କରିବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରିବେ ।
୨. ଯେ କେହି କୌଣସି ନିର୍ବାଚନରେ ହୋଇଥବା ପ୍ରାର୍ଥୀ ବା ଭୋଟଦାତା ବା ସେମାନଙ୍କର ସ୍ୱାର୍ଥଜଡ଼ିତ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ କୌଣସି ପ୍ରକାରର କ୍ଷତି (ଯଥା- ମାନସିକ, ଶାରୀରିକ, ସମ୍ପତ୍ତି ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ବା ସମ୍ମାନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ) କରିବାର ଧମକ ପ୍ରଦାନ କରିବେ ।
୩. କୌଣସି ନିର୍ବାଚନରେ ହୋଇଥବା ପ୍ରାର୍ଥୀ ବା ଭୋଟଦାତାଙ୍କ ମନରେ ବିଶ୍ୱାସ ଜନ୍ମାଏ ଯେ ସେ କିମ୍ବା ତାଙ୍କର ସ୍ୱାର୍ଥଜଡ଼ିତ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଈଶ୍ୱରଙ୍କର ଅଭିଶାପର ପାତ୍ର ହେବେ ବା ଧର୍ମଦ୍ରୋହୀ ହେବେ । ସେହି ବ୍ୟକ୍ତି ନିର୍ବାଚନରେ ଅଯଥା ପ୍ରଭାବ ବା କ୍ଷମତା ପ୍ରୟୋଗ ଦେଷୀରେ ଦେଷୀ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେବେ । ଏହି ଅପରାଧ ନିମନ୍ତେ ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡବିଧି ଆଇନର ଦଫା ୧୭୧ (ଚ)ରେ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ ଯାହାକି ଏକବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
୧. ନିଜକୁ ଅନ୍ୟ ଜଣେ ନାଗରିକ (ଯେ କି ଜୀବିତ ବା ମୃତ) ଭାବେ ପରିଚିତ କରାଇ ଭୋଟ ଦିଅନ୍ତି ବା ଭୋଟ କାଗଜ ପାଇଁ ଦାବୀ କରନ୍ତି ।
୩. କିମ୍ବ। ଏପରି ଅପରାଧରେ ସହାୟତା କରନ୍ତି ।
୪. କିମ୍ବା ଜାଲ ଭୋଟ ସଂଗ୍ରହ କରନ୍ତି ବା ଜାଲ୍ ଭୋଟ ସଂଗ୍ରହ ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି ।
ସେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଏହି ଅପରାଧରେ ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡବିଧି ଆଇନର ଦଫା ୧୭୧ (ଚ)ରେ ଦୋଷୀ ହେବେ ଯାହାର ଦଣ୍ଡ ୧ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତି ନିର୍ବାଚନ ସମୟରେ ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିବା ପାଇଁ କୌଣସି ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କର ଚରିତ୍ର ଓ ଆଚରଣ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ମୌଖିକ ବା ଲିଖିତ ତଥ୍ୟ ପ୍ରଦାନ ବା ପ୍ରକାଶ କରନ୍ତି, ଯାହା ସେ ନିଜେ ମିଥ୍ୟ ବୋଲି ଜାଣିଥାନ୍ତି ତେବେ ସେ ଅପରାଧରେ ଦୋଷୀ ହେବେ ଓ ତାଙ୍କୁ ଅର୍ଥ ଦଣ୍ଡ ହେବ ।
ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡବିଧୂ ଆଇନର ଦଫା ୧୭୧(ଜ) ଅନୁସାରେ କେହି ବ୍ୟକ୍ତି ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କର ଲିଖିତ ଅନୁମତି ପତ୍ର ବା ଅଧିକାର ପତ୍ର ନ ଥାଇ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ପାଇଁ ଶୋଭାଯାତ୍ରା ବା ବିଜ୍ଞାପନ ପ୍ରକାଶନ ଇତ୍ୟାଦି କରିପାରିବେ ନାହିଁ । ଯଦି ସେ ଏପରି କରନ୍ତି ତା’ହେଲେ ସେ ବ୍ୟକ୍ତି ଟ.୫୦୦/– ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅର୍ଥ ଦଣ୍ଡରେ ଦଣ୍ଡିତ ହେବେ । କିନ୍ତୁ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ବିନାନୁମତିରେ ଟ.୧୦/– ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉପରୋକ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଖର୍ଜ କରିପାରିବେ ଏବଂ ଏହା ପାଇଁ ପରେ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କଠାରୁ ଲିଖୁତ ଅନୁମତି ପତ୍ର ଆଣି ଉପରୋକ୍ତ ଖର୍ଚ୍ଚକୁ ଆଇନ ସମ୍ମତ କରାଇପାରିବେ ।
ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଆଇନଗତ କ୍ଷମତା ଅବଜ୍ଞା ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅପରାଧ
ଦଫା ୧୭୨- ଯଦି କେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଆଇନତଃ କ୍ଷମତାପ୍ରାପ୍ତ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କର ସମନ ବା ନୋଟିସ୍ ଗ୍ରହଣ ନ କରନ୍ତି ବା ଗ୍ରହଣ ନ କରିବା ପାଇଁ ଫେରାର ହୋଇଯାଆନ୍ତି ତାଙ୍କୁ ଏକମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଶ୍ରମ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ୫୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ । (ଯଦି ଏହି ସମନ ବା ନୋଟିସ ଯଦି କୌଣସି ନ୍ୟାୟାଳୟର ହୋଇଥାଏ ତେବେ ଛଅ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଶ୍ରମ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ୧୦୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ )
ଦଫା ୧୭୩-ଯଦି କେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଇଚ୍ଛାପୂର୍ବକ ଭାବେ କୌଣସି ସମନ ବା ନୋଟିସ୍ ଜାରି କରିବାରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି ବା ଲଟକାଜାରୀ କରାଯାଇଥିବା ସମନକୁ ଅପସାରିତ କରନ୍ତି ବା ଘୋଷଣା ଜାରୀରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି, ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ଏକମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଶ୍ରମ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ୫୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ । ଏହି ଦଣ୍ଡ ଛଅମାସ ଓ ଜୋରିମାନା ଟ.୧୦୦୦/- ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୋଇପାରେ ଯଦି ଅପରାଧି କୌଣସି ନ୍ୟାୟ ଅଦାଲତଦ୍ୱାରା ଜାରି ଆଦେଶ ପାଳନ ନ କରେ ।
ଦଫା ୧୭୪- ଯଦି କେହି ବ୍ୟକ୍ତି ସମନ ବା ନୋଟିସ ପାଇ ବା ଘୋଷଣାନାମା ହେତୁ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କଦ୍ୱାରା ସ୍ଥିରୀକୃତ ସ୍ଥାନ ଓ ସମୟରେ ନିଜେ କିମ୍ବା ନିଜ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କ ଜରିଆରେ ହାଜର ନ ହୁଅନ୍ତି କିମ୍ବା ହାଜର ହେବା ପରେ ଅବଜ୍ଞାସୂଚକ ଭାବେ ସେ ସ୍ଥାନରୁ ଚାଲିଯାଆନ୍ତି ତା'ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଏକମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ୫୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ । ଏହି ଦଣ୍ଡ ଛଅମାସ ଓ ଜୋରିମାନା ଟ.୧୦୦୦/- ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୋଇପାରେ ଯଦି ଅପରାଧି କୌଣସି ନ୍ୟାୟ ଅଦାଲତଦ୍ୱାରା ଜାରି ଆଦେଶ ପାଳନ ନ କରେ ।
ଦଫା ୧୭୫- ଯଦି କେହି ବ୍ୟକ୍ତି କୌଣସି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ନିକଟରେ କୌଣସି ଦଲିଲ ବା ବୈଦ୍ୟୁତିକ ନଥି ଦାଖଲ କରିବା ପାଇଁ ଆଇନତଃ ବାଧ୍ୟ ମାତ୍ର ସେଚ୍ଛାରେ ଦାଖଲ କରନ୍ତି ନାହିଁ । ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ଏକମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଶ୍ରମ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ୫୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ । ଏହି ଦଲିଲ ଯଦି ଅଦାଲତରେ ଦାଖଲ କରିବାର ଥାଏ ତେବେ ଅପରାଧୀକୁ ଦୁଇମାସ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ୧୦୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହେବ । ଏହି ଦଣ୍ଡ ଛଅମାସ ଓ ଜୋରିମାନା ଟ.୧୦୦୦/– ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୋଇପାରେ ଯଦି ଅପରାଧ କୌଣସି ନ୍ୟାୟ ଅଦାଲତଦ୍ୱାରା ଜାରି ଆଦେଶ ପାଳନ ନ କରେ ।
ଦଫା ୧୭୬- ଯଦି କେହି ବ୍ୟକ୍ତି କୌଣସି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ଟିପ୍ପଣୀ ବା ତଥ୍ୟ ଜଣାଇବାକୁ ଆଇନତଃ ବାଧ୍ୟ କିନ୍ତୁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟ ମଧରେ ନ ଜଣାନ୍ତି ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ଏକମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଶ୍ରମ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ୫୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହେବ । ଯଦି ଏହି ସମ୍ବାଦ ଅପରାଧ ସଂଘଟଣ, ଅପରାଧ ନିରାକରଣ କିମ୍ବା କୌଣସି ଅପରାଧୀକୁ ଗିରଫ କରିବା ବିଷୟରେ ହୋଇଥାଏ, ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ଛଅମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଶ୍ରମ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ୫୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଦଫା ୧୭୭- ଆଇନତଃ ବାଧ୍ୟ କେହି ବ୍ୟକ୍ତି କୌଣସି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ କୌଣସି ବିଷୟରେ ସତ୍ୟକୁ ଲୁଚାଇ କିଛି ମିଥ୍ୟ ସମ୍ବାଦ ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ଛଅମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଶ୍ରମ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ୫୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହେବ । ଯଦି ସେହି ସମ୍ବାଦ ଅପରାଧ ସଂଘଟନ, ଅପରାଧ ନିରାକରଣ କିମ୍ବା କୌଣସି ଅପରାଧକୁ ଗିରଫ କରିବା ବିଷୟରେ ହୋଇଥାଏ, ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ଦୁଇବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
(କ) କୌଣସି ଘଟଣା ସଂପର୍କରେ ସତ୍ୟ ଜାଣିଥିଲେ ଯାହା କରିଥାନ୍ତେ ତାହା ନ କରି ଛାଡ଼ିଯିବେ ବା ଯାହା ନ କରି ଛାଡ଼ିଥାନ୍ତେ ତାହା କରିବେ ।
(ଖ) ଉକ୍ତ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ ତାଙ୍କର ଆଇନଗତ କ୍ଷମତା ବଳରେ କାହାରି କ୍ଷତି ସାଧନ ବା ବିରକ୍ତି ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପାଇଁ କରିବେ ତେବେ ଏହି ମିଥ୍ୟ ଖବରଦାତାଙ୍କୁ ଛଅମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଶ୍ରମ, ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ୧୦୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଦଫା ୧୮୬- ଯଦି କେହି ବ୍ୟକ୍ତି ସେଚ୍ଛାରେ କୌଣସି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ ନିଜ ସରକାରୀ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସଂପାଦନ କରୁଥବା ସମୟରେ ବାଧା ଦିଅନ୍ତି ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ତିନିମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ୫୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଦଫା ୧୮୭- ଯଦି କେହି ବ୍ୟକ୍ତି କୌଣସି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ତାଙ୍କ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସଂପାଦନରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବାକୁ ବା ସାହାଯ୍ୟ ଯୋଗାଇ ନେବାକୁ ବାଧ୍ୟ କିନ୍ତୁ ଇଚ୍ଛାପୂର୍ବକ ସେ ଉପରୋକ୍ତ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ ଯୋଗାଇ ନଦିଅନ୍ତି ତା'ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ୧ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଶ୍ରମ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ୨୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହେବ । ଏବଂ ଯଦି କୋର୍ଟର ଆଦେଶ ବା ସମନ ତାଲିମ ବା ଅପରାଧ ନିରାକରଣ, ଦଙ୍ଗା, ହଙ୍ଗାମା ଓ ମାରପିଟ୍ ଦମନ କରିବା ପାଇଁ କୌଣସି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ ସାହାଯ୍ୟ ମାଗିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ଯେ କେହି ସାହାଯ୍ୟ ପ୍ରଦାନ ନକରନ୍ତି ତାକୁ ୬ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଶ୍ରମ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ୫୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଦଫା ୧୮୮- ଯଦି କୌଣସି ଆଇନତଃ କ୍ଷମତା ସଂପନ୍ନ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ କୌଣସି ଆଦେଶ ଘୋଷଣା କରି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ବା ବ୍ୟକ୍ତି ବିଶେଷଙ୍କୁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ନ କରିବାକୁ କିମ୍ବା ତାଙ୍କ ଅଧୀନରେ ଅବା କୌଣସି ସଂପତ୍ତିର ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପରିଚାଳନା ପାଇଁ ଆଦେଶ ଦେଇଥାନ୍ତି ମାତ୍ର ଉକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି ଉକ୍ତ ଆଦେଶର ଉଲ୍ଲଙ୍ଘନ ବା ଅମାନ୍ୟ କରନ୍ତି ଏବଂ ଏପରି ଅବଜ୍ଞା ହେତୁ ଆଇନତଃ ନିଯୁକ୍ତ କାହାର କିଛି କ୍ଷତି, ବାଧା ବା ବିରକ୍ତି ସୃଷ୍ଟି କରେ ତା’ହେଲେ ଆଦେଶ ଅମାନ୍ୟକାରୀକୁ ୧ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଶ୍ରମ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ୨୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହେବ । ଏବଂ ଉପରୋକ୍ତ ଆଦେଶର ଉଲ୍ଲଙ୍ଘନ ଯୋଗୁଁ ଯଦି କାହାର ଜୀବନ, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ନିରାପତ୍ତା ବ୍ୟାଘାତ ହୁଏ ବା ଦଙ୍ଗା ହାଙ୍ଗାମା ବା ମାରପିଟ୍ ହୁଏ ବା ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ଥାଏ ତା’ହେଲେ ଆଦେଶ ଅମାନ୍ୟକାରୀଙ୍କୁ ୬ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଦଫା ୧୮୯- ଯଦି କେହି ବ୍ୟକ୍ତି କୌଣସି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ପଦ ଓ କର୍ଭଦ୍ୟ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ପାଇଁ ବା ନକରିବା ପାଇଁ ବା କାର୍ଯ୍ୟକୁ ବିଳମ୍ବରେ କରିବା ଅଭିପ୍ରାୟରେ ଉକ୍ତ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ବା ତାଙ୍କର ସଂପର୍କୀୟ କାହାକୁ ଅନିଷ୍ଟ କରିବାର ଭୟ ଦେଖାନ୍ତି ତା’ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଦୁଇବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ମିଥ୍ୟା ସାକ୍ଷ୍ୟ ଓ ବିଚାର ବିରୁଦ୍ଧ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅପରାଧ
ସାକ୍ଷର ସଂଜ୍ଞା ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡବିଧି ଆଇନର ଧାରା ୧୯୧ରେ ଦିଆଯାଇଛି ।
ଯେ କେହି ବ୍ୟକ୍ତି କୋର୍ଟରେ ଶପଥ ନେବା ଯୋଗୁଁ ବା କୌଣସି ଆଇନର ନିର୍ଦ୍ଦେଶାନୁଯାୟୀ ବା ବ୍ୟବସ୍ଥାନୁସାରେ କୌଣସି ବିଷୟରେ ସତ୍ୟ କହିବାକୁ ଆଇନତଃ ବାଧ୍ୟ ସ୍ଥଳେ, ଯଦି ସେହି ବ୍ୟକ୍ତି ସତ୍ୟ ନ କହି ମିଥ୍ୟ କୁହନ୍ତି କିମ୍ବା ଯାହା କୁହନ୍ତି ତାହା ମିଥ୍ୟ ବୋଲି ଜାଣିଥାନ୍ତି ବା ବିଶ୍ୱାସ କରୁଥାନ୍ତି ବା ସତ୍ୟ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରୁ ନଥାନ୍ତି ତା’ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତି ମିଥ୍ୟ। ସାକ୍ଷୀ ଦେଲେ ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଘଟଣା ବିଷୟରେ ନଜାଣି, ଜାଣିଛି ବୋଲି କହିବା ମଧ୍ୟ ମିଥ୍ୟ ସାକ୍ଷୀ ଦେବା ଅର୍ଥରେ ଧରାଯାଏ ।
ଦଫା ୧୯୩- ଯେ କେହି ବ୍ୟକ୍ତି ସ୍ୱେଚ୍ଛାରେ କୌଣସି ଅଦାଲତରେ ମିଥ୍ୟ ସାକ୍ଷ୍ୟ ଦିଏ କିମ୍ବା ଅଦାଲତରେ ମୋକଦ୍ଦମା ଚାଲିଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ ବ୍ୟବହାର ହେବା ପାଇଁ ଯଦି ମିଥ୍ୟା ପ୍ରମାଣ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ, ତାଙ୍କୁ ୭ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ । ଅନ୍ୟ ଯେକୌଣସି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଯଥା- ମୋକଦ୍ଦମା କୋର୍ଟରେ ଚାଲିବା ପୂର୍ବରୁ ଏବଂ ଅନୁସନ୍ଧାନ, ପୋଲିସ ତଦନ୍ତ ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଅନୁସନ୍ଧାନ ସମୟରେ ଉପରୋକ୍ତ ଅପରାଧ କଲେ ତାଙ୍କୁ ୩ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଦଫା ୨୦୧ -(ଅପରାଧୀକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରମାଣ ଲୋପ କରିବା)- ଯେ କେହି ବ୍ୟକ୍ତି କୌଣସି ଅପରାଧ ସଂଗଠିତ ହୋଇଛି ଜାଣିଥାନ୍ତି କିମ୍ବା ତାଙ୍କର ବିଶ୍ୱାସ ଥାଏ ଯେ, ଅପରାଧ ସଂଗଠିତ ହୋଇଛି ଏବଂ ସେହି ଅପରାଧୀକୁ ଆଇନଗତ ଦଣ୍ଡରୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଅପରାଧର ସଂଗଠନର କିଛି ପ୍ରମାଣ ଲୋପ କରନ୍ତି ବା ଅପରାଧ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ମିଥ୍ୟ। ସମ୍ବାଦ ପରିବେଷଣ କରନ୍ତି, ତେବେ ଯଦି ଅପରାଧଟି ପ୍ରାଣଦଣ୍ଡ ଯୋଗ୍ୟ ହୋଇଥାଏ, ୭ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ । ଯଦି ଅପରାଧଟି ଆଜୀବନ ଜେଲଦଣ୍ଡ ବା ଦଶବର୍ଷ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଯୋଗ୍ୟ ହୋଇଥାଏ, ୩ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ । ଯଦି ଅପରାଧଟି ୧୦ବର୍ଷର କମ୍ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଯୋଗ୍ୟ ହୋଇଥାଏ, ତା’ହେଲେ ମୂଳ ଅପରାଧର ଯାହା ଜେଲଦଣ୍ଡ ଅଛି ତା’ର ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଦଫା ୨୦୫– କୌଣସି ଦେବାନୀ ବା ପୌଜଦାରୀ ମୋଦ୍ଦମାରେ ଯଦି କେହି ନିଜକୁ ଅନ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତି ବୋଲି ପରିଚୟ ଦେଇ ବିଭିନ୍ନ ଆଇନଗତ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଲାଗି କୌଣସି ସ୍ୱୀକାରୋକ୍ତି, ବକ୍ତବ୍ୟ, ଦୋଷ ସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତି, ତେବେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ୩ବର୍ଷ ଜେଲଦଣ୍ଡ କିମ୍ବା ଜୋରିମାନା କିମ୍ବା ଉଭୟ ଦଣ୍ଡ ହୋଇପାରେ ।
ଦଫା ୨୧୧– (କ୍ଷତି କରିବା ଅଭିପ୍ରାୟରେ ଅପରାଧର ମିଥ୍ୟ ଅଭିଯୋଗ)- ଯେ କେହି ବ୍ୟକ୍ତି କାହାର କ୍ଷତି କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ତାଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ କୌଣସି ମିଥ୍ୟା ପୌଜଦାରୀ ମୋକଦ୍ଦମା କରେ ବା କରାଏ କିମ୍ବା ଅପରାଧ କରିଛି ବୋଲି ମିଥ୍ୟ ଅଭିଯୋଗ ଆଣେ ତା’ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ୨ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ । ଏହି ମିଥ୍ୟା ମୋକଦ୍ଦମା ବା ମିଥ୍ୟା ମୋକଦ୍ଦମାର ଦଣ୍ଡର ପରିମାଣ ଯଦି ୭ ବର୍ଷ ବା ତତୋଧିକ ହୋଇଥାଏ ତେବେ ମିଥ୍ୟା ମୋକଦ୍ଦମା ଆଗତକାରୀଙ୍କୁ ୭ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ସର୍ବସାଧାରଣ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ସୁରକ୍ଷା, ସୁବିଧା, ଶିଷ୍ଟତା ଏବଂ ନୈତିକତା ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅପରାଧ
ଦଫା ୨୬୮– (ଜନସାଧାରଣଙ୍କର ଅନିଷ୍ଟକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟ)- ଯେତେବେଳେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଏପରି ଏକ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ ବା କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟର ଅବୈଧ ଉପେକ୍ଷା କରେ ଯାହାଦ୍ୱାରା ଜନସାଧାରଣଙ୍କର ବା ନିକଟରେ ବସବାସ ବା ସଂପତ୍ତି ଉପଭୋଗ କରୁଥୁବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର ବା ସେହି ସ୍ଥାନରେ ସାଧାରଣ ଅଧିକାର (Public right) ଉପଭୋଗ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ବା ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କର କ୍ଷତି କରେ, ସେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଅନିଷ୍ଟକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଅପରାଧରେ ଦେଷୀ ହେବ ।
ଧାରା ୨୬୯– ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଅବହେଳା ବଶତଃ ଓ ବେଆଇନ ଭାବେ ଏପରି ଏକ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ ଯାହାଦ୍ୱାରା କୌଣସି ଜୀବନ ପ୍ରତି ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରୁଥବା ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ ବ୍ୟାପେ ବା ବ୍ୟାପିବାର ସମ୍ଭାବନା ଥାଏ ତା’ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ୬ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଯଦି କେହି ଦ୍ୱେଷପୂର୍ବକ ଉପରୋକ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ ତା’ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଧାରା–୨୭୦ରେ ଦଣ୍ଡିତ ହେବ ଯେଉଁଥିରେ ଦୋଷ ପ୍ରମାଣ ହେଲେ ୨ବର୍ଷ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
ଧର୍ମ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅପରାଧ
ଧାରା-୨୯୫-ଯଦି କେହି କୌଣସି ସଂପ୍ରଦାୟର ଧର୍ମକୁ ଅମର୍ଯ୍ୟାଦା ପ୍ରଦର୍ଶନ ଅଭିପ୍ରାୟରେ ସେମାନଙ୍କର ଉପାସନା ସ୍ଥଳ, ମନ୍ଦିର ବା କୌଣସି ପବିତ୍ର ବସ୍ତୁକୁ ନଷ୍ଟ ବା ଅଶୁଦ୍ଧ ବା କ୍ଷତି କରେ କିମ୍ବା ସେ ଜାଣିଥାନ୍ତି ତାଙ୍କର ଉପରୋକ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକୁ କୌଣସି ଧର୍ମାବଲମ୍ବୀମାନେ ଅପମାନଜନକ ବୋଲି ଭାବିବେ ତେବେ ତାଙ୍କୁ ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଦୁଇବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଅର୍ଥଦଣ୍ଡ ହେବ ।
ଦଫା ୨୯୫ (କ)- ଯେ କେହି ଇଚ୍ଛାପୂର୍ବକ ଓ ବିଦ୍ୱେଷମୂଳକ ଭାବେ ଭାରତର କୌଣସି ଶ୍ରେଣୀର ନାଗରିକଙ୍କର ଧର୍ମଭାବ ଅମର୍ଯ୍ୟାଦା କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଲିଖିତ ଆକାରରେ, ଭାଷଣ ବା ବଚନଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ଚିତ୍ରାଦିଦ୍ୱାରା ଏପରି ଶ୍ରେଣୀର ଲୋକଙ୍କ ଧର୍ମ ବା ଧର୍ମ ବିଶ୍ୱାସ ପ୍ରତି ଅପମାନ କରନ୍ତି ବା ଅପମାନ ଦେବାର ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି ତାଙ୍କୁ ତିନିବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଅର୍ଥଦଣ୍ଡ ମଧ ହେବ ।
ଦଫା ୨୯୬- ଯେ କେହି ସ୍ୱେଚ୍ଛାରେ ଧର୍ମ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଉପାସନା, ପୂଜା ଓ ପାର୍ବଣ ନିମନ୍ତେ ସମବେତ ହୋଇଥବା ଜନତାଙ୍କ ସମ୍ମିଳନୀରେ ଗଣ୍ଡଗୋଳ କରେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଏକବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଦଫା ୨୯୮- ଯେ କେହି ଅନ୍ୟର ଧର୍ମଭାବକୁ ଆଘାତ କରିବା ଅଭିପ୍ରାୟରେ ଜାଣିଶୁଣି କିଛି କଥା କହେ ବା ଶବ୍ଦ କରେ କିମ୍ବା ଏପରି କୌଣସି ଅଙ୍ଗଭଙ୍ଗୀ କରେ ବା ବସ୍ତୁର ପ୍ରଦର୍ଶନ କରେ ଯାହାକୁ ସେ ବ୍ୟକ୍ତି ଦେଖିପାରୁଥବ ତା’ହେଲେ ତାକୁ ଏକବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଶରୀରରେ ଆଘାତ ସମ୍ପର୍କୀୟ ଅପରାଧ
ମାନବ ଶରୀର ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅପରାଧଗୁଡ଼ିକ ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡବିଧି ଆଇନର ଷୋଡ଼ଶ ଅଧାୟରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛି । ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡବିଧ ଆଇନର ଧାରା ୩୨୪ ଓ ୩୨୬ରେ ନିମ୍ନଲିଖତ ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ମାରାତ୍ମକ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ମାରାତ୍ମକ ଉପାୟ ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣିତ କରାଯାଇଛି । ୧. ବନ୍ଧୁକରୁ ଗୁଳି କରିବା ୨. ମୁନିଆ ଅସ୍ତ୍ର ଯାହା ବିଦ୍ଧ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ ଯଥା- ଛୁରୀ, ଛୁଞ୍ଚି, ଆଲପିନ୍ ଇତ୍ୟାଦି ୩. ଧାରୁଆ ଅସ୍ତ୍ର ଯାହା କାଟିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ, ଯଥା- ଖଣ୍ଡା, କୁରାଢୀ, ଛୁରୀ, ବ୍ଳେଡ୍ ଇତ୍ୟାଦି ୪. ଅଗ୍ନି ଓ ଉତ୍ତପ୍ତ ବସ୍ତୁ ବା ଜିନିଷଦ୍ୱାରା ଆଘାତ ୫. ବିଷ ବା ଶରୀରର କ୍ଷୟକାରକ କୌଣସି ପଦାର୍ଥ ଯଥା- ଏସିଡ୍ ୬. ବିସ୍ଫୋରକ ପଦାର୍ଥ ୭. ଶରୀରର କ୍ଷତିକାରକ କୌଣସି ପଦାର୍ଥ, ଯାହାର ଆଘ୍ରାଣ, ଭକ୍ଷଣ ବା ରକ୍ତରେ ମିଶ୍ରିତ ହେଲେ ରୋଗ ହୋଇଥାଏ । ୮. କୌଣସି ପ୍ରକାର ପଶୁକୁ ନିୟୋଜିତ କରି ଅନ୍ୟକୁ ଆଘାତ କରିବା ୯. କୌଣସି ଉପକରଣ ଯାହାଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କଲେ ମୃତ୍ୟୁର ସମ୍ଭାବନା ଥାଏ ।
ଧାରା ୩୦୨- ହତ୍ୟା
ଧାରା ୩୦୭- ହତ୍ୟା ପାଇଁ ପ୍ରୟାସ
ଧାରା ୩୦୯- ଆତ୍ମହତ୍ୟା ପାଇଁ ପ୍ରୟାସ
ଧାରା ୩୨୩- ଯେ କେହି ଅନ୍ୟଜଣକୁ ଜାଣିଶୁଣି ସାଧାରଣ ଆଘାତ କଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଦଣ୍ଡିତ କରାହେବ ଯାହାର ଦଣ୍ଡର ମିଆଦି ଏକବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ୧୦୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୋଇପାରେ ।
ଅପରାଧର ପ୍ରକୃତି – ଏହା ଏକ ଅଧର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଅପରାଧ-ରଫା ହୋଇପାରିବ–:ଯେକୌଣସି ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ ବିଚାର କରିପାରିବେ ।
ଧାରା ୩୨୪-ଯେ କେହି ଅନ୍ୟଜଣକୁ ଜାଣିଶୁଣି ମାରାତ୍ମକ ଅସ୍ତ୍ର ବା ଉପାୟରେ ସାଧାରଣ ଆଘାତ କଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଦଣ୍ଡିତ କରାହେବ ଯେଉଁ ଦଣ୍ଡର ମିଆଦି ତିନିବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ । ଅପରାଧର ପ୍ରକୃତି- ଏହା ଏକ ଧର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଅପରାଧ, ରଫା ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ, ଯେକୌଣସି ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ ବିଚାର କରିପାରିବେ ଏବଂ ଜାମିନ ମିଳିବ ନାହିଁ ।
ଧାରା ୩୨୫- ଯେ କେହି ଅନ୍ୟଜଣକୁ ଜାଣିଶୁଣି ଗୁରୁତର ଆଘାତ କଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଦଣ୍ଡିତ କରାହେବ ଯାହାର ଦଣ୍ଡର ମିଆଦି ସାତବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
ଅପରାଧର ପ୍ରକୃତି – ଏହା ଏକ ଧର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଅପରାଧ, ଅଦାଲତଙ୍କ ଅନୁମତି ନେଇ ରଫା ହୋଇପାରିବ, ଯେ କୌଣସି ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ ବିଚାର କରିପାରିବେ ଏବଂ ଜାମିନ ମିଳିପାରିବ ।
ଆଡାମ୍ ସ୍ମିଥ୍
ଆଡାମ ସ୍ମିଥ (୧୬ ଜୁନ ୧୭୨୩ - ୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୭୯୦) ଜଣେ ସ୍କଟୀୟ ଦାର୍ଶନିକ, ରାଜନୈତିକ ଅର୍ଥନୀତିର ପୂରୋଗାମୀ ଓ ସ୍କଟୀୟ ନବଜାଗରଣର ପ୍ରବକ୍ତା । ସ୍ମିଥ ନିଜର "ଥିଓରୀ ଅଫ୍ ମୋରାଲ୍ ସେଣ୍ଟିମେଣ୍ଟସ୍" (୧୯୫୯) ଓ "ଆନ୍ ଇନକ୍ୱାରୀ ଇଣ୍ଟୁ ଦ ନେଚର୍ ଆଣ୍ଡ୍ କଜେସ୍ ଅଫ୍ ଦ ୱେଲ୍ଥ୍ ଅଫ୍ ନେସନ୍ସ୍" (୧୭୭୬) ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା । ଏଥିରୁ ଦ୍ୱୀତିୟ ବହିଟି ତାଙ୍କର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ତ୍ୱପୁର୍ଣ ଅବଦାନ ଓ ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥକୁ ଆଧୁନିକ ଅର୍ଥନୀତି ବିଜ୍ଞାନର ମୂଳପାଠ ବୋଲି ଧରାଯାଏ । ସ୍ମିଥି୍ "ଆଧିନିକ ଅର୍ଥନୀତି ବିଜ୍ଞାନର ପିତା" ବୋଲି ଖ୍ୟାତ । ଅର୍ଥନୀତି କ୍ଷେତ୍ରରେ ତାଙ୍କୁ ଏବେ ବି ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ ଚିନ୍ତାନାୟକମାନଙ୍କମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ବୋଲି ଧରାଯାଏ । ନିଜର କାମଦ୍ୱାରା ସ୍ମିଥ୍ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ମୁକ୍ତ ବଜାର ଅର୍ଥନୈତିକ ତତ୍ତ୍ୱର ମୂଳଦୁଆ ପକାଇଲେ । ତାଙ୍କର ମତ ଅନୁସାରେ ଯୁକ୍ତିସଂଗତ ଭାବରେ ପରିଚାଳିତ ହୋଇ ଲୋକମାନେ ନିଜର ସ୍ୱସ୍ୱାର୍ଥ ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ପ୍ରତିଯୋଗିତା କଲେ ତାହାଫଳରେ ଅର୍ଥନୈତିକ ସମୃଦ୍ଧି ଜାତ ହେବ ।
କର୍ମ ଜୀବନ
ଆଡାମ୍ ସ୍ମିଥ୍ ପ୍ରଥମେ ଗ୍ଲାସ୍ଗୋ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ସାମାଜିକ ଦର୍ଶନ ପଢ଼ିଲେ । ଏହାପରେ ଉଚ୍ଚତର ଶିକ୍ଷାପାଇଁ ସେ ଅକ୍ସ ଫର୍ଡ୍ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ବାଲିଓଲି କଲେଜରେ ଅଧ୍ୟୟନ କଲେ । ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ ହେବା ପରେ ସେ ଏଡିନବରା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ କେତେଗୁଡିଏ ପବ୍ଲିକ୍ ଅଭିଭାଷଣ ଦେଲେ । ଏହାପରେ ସେ ୧୭୫୧ ମସିହାରୁ ଆରମ୍ଭକରି ଅନେକ ବର୍ଷ ଗ୍ଲାସ୍ଗୋ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ପ୍ରାଧ୍ୟାପକ ଭାବରେ କାମ କଲେ ।
ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡ ସଂହିତା, ୧୮୬୦
ଶରୀରରେ ଆଘାତ ସମ୍ପର୍କୀୟ ଅପରାଧ
ଧାରା ୩୨୮- ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଅନ୍ୟକୁ ଆଘାତ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କିମ୍ବା କୌଣସି ଅପରାଧ ଘଟାଇବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଅଥବା ତାହା ସହଜ କରିବା ଅଭିପ୍ରାୟରେ ବିଷ ବା ଅଚେତନକାରକ, ନିଶାକାରକ କିମ୍ବା କୌଣସି ଅସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକର ଦ୍ରବ୍ୟ ପ୍ରୟୋଗ କରେ ତା’ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ୧୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
ଧାରା ୩୩୦- ଯଦି କେହି ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କଠାରୁ କିମ୍ବା ତା’ସହିତ ସଂପର୍କ ଥବା କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କଠାରୁ କୌଣସି ଅପରାଧ ସଂପର୍କରେ ସ୍ୱୀକାରୋକ୍ତି ବା ଖବର ବାହାର କରିବା ପାଇଁ କିମ୍ବା କୌଣସି ସଂପତ୍ତି ବା ମୂଲ୍ୟବାନ ପ୍ରତିଭୂତି ଉଦ୍ଧାର କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ବା ତାଙ୍କର ସଂପର୍କୀୟଙ୍କୁ ସାଧାରଣ ଆଘାତ କରନ୍ତି ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ସାତବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ମଧ୍ୟ ହେବ ।
ଆଡାମ୍ ସ୍ମିଥ୍
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୭୨୩ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୧୭୯୦ ମୃତ୍ୟୁ
ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡ ସଂହିତା, ୧୮୬୦
ଶରୀରରେ ଆଘାତ ସମ୍ପର୍କୀୟ ଅପରାଧ
ଧାରା ୩୩୨– ଯଦି କେହି କୌଣସି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ସେ ତାଙ୍କ ପଦବୀଗତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସଂପାଦନ କରିବାବେଳେ, କିମ୍ବା ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ପଦବୀଗତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସଂପାଦନ କରିବାରୁ ନିବୃତ କରାଇବା ପାଇଁ କିମ୍ବା ସେହି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ ଅତୀତରେ କରିଥୁବା ବା କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥବା କୌଣସି କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସଂପାଦନ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ସାଧାରଣ ଆଘାତ କରେ ତାହା ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ୩ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ମଧ ହେବ ।
ଧାରା ୩୩୩- ଯଦି କେହି କୌଣସି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ସେ ତାଙ୍କ ପଦବୀଗତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସଂପାଦନ କରିବାବେଳେ, କିମ୍ବା ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ପଦବୀଗତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସଂପାଦନ କରିବାରୁ ନିବୃତ କରାଇବା ପାଇଁ କିମ୍ବା ସେହି ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ ଅତୀତରେ କରିଥବା ବା କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥବା କୌଣସି କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସଂପାଦନ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଗୁରୁତର ଆଘାତ କରେ ତାହା ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ୧୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ମଧ ହେବ ।
ଧାରା ୩୩୬- ଯେ କେହି ନିଜର ଅବହେଳା ଓ ଅସାବଧାନତା (ଦୁଃସାହାସ) ଜନିତ କାର୍ଯ୍ୟ ଯାହାକି ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ଜୀବନକୁ ବିପଦାପନ୍ନ କିମ୍ବା ନିରାପତ୍ତାକୁ ସଂକଟାପନ୍ନ କରାଏ ତାଙ୍କୁ ତିନି ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ୨୫୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
ଧାରା ୩୩୭- ଯେ କେହି ନିଜର ଅବହେଳା ଓ ଅସାବଧାନତା (ଦୁଃସାହାସ) ଜନିତ କାର୍ଯ୍ୟ ଯାହାକି ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ଜୀବନକୁ ବିପଦାପନ୍ନ କିମ୍ବା ନିରାପତ୍ତାକୁ ସଂକଟାପନ୍ନ କରାଏ ଏବଂ ତଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟ କାହାକୁ ସାଧାରଣରେ ଆଘାତ ହୁଏ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ୬ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ୫୦୦ ଟଙ୍କା ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୩୮- ଯେ କେହି ନିଜର ଅବହେଳା ଓ ଅସାବଧାନତା (ଦୁଃସାହାସ) ଜନିତ କାର୍ଯ୍ୟ ଯାହାକି ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ଜୀବନକୁ ବିପଦାପନ୍ନ କିମ୍ବା ନିରାପତ୍ତାକୁ ଗୁରୁତର ସଂକଟାପନ୍ନ କରାଏ ତାଙ୍କୁ ୨ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ୧୦୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
ବେଆଇନ ଅବରୋଧ/ଅଟକ
ଅନ୍ୟାୟ ନିରୋଧ (ବେଆଇନ ଅଟକ)ର ସଂଜ୍ଞା ଧାରା ୩୩୯ରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଥବା ବେଳେ ଅନ୍ୟାୟ ଅବରୋଧ (ବେଆଇନ ଅବରୋଧ) ଧାରା ୩୪୦ରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି ।
ବେଆଇନ ଅଟକ– ଯେ କେହି ଜାଣିଶୁଣି ଅନ୍ୟ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଅଧକାର ଭୁକ୍ତ ଯେକୌଣସି ଗନ୍ତବ୍ୟ ଦିଗକୁ ଅଗ୍ରସର ହେବାର ବାଧା ଦିଏ ସେ ଏହି ଅପରାଧ କରେ ବୋଲି ଧରାଯିବ ।
ବେଆଇନ ଅବରୋଧ- ଯେତେବେଳେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଅନ୍ୟ ଜଣକୁ ଏପରି ଭାବରେ ବେଆଇନ ଅଟକ କରେ ଯେ ସେ ବ୍ୟକ୍ତି ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପରିସୀମା ବାହାରକୁ ଯାଇପାରେ ନାହିଁ ତାହାକୁ ବେଆଇନ ଅବରୋଧ କୁହାଯାଏ ।
ଧାରା ୩୪୨- ଯେ କେହି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ବେଆଇନ ଅବରୋଧ (ଅନ୍ୟାୟ ନିରୋଧ) କରେ ସେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଏକବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ୧୦୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
ଧାରା ୩୪୩- ଯେ କେହି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ତିନିରୁ ଦଶଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବେଆଇନ ଅବରୋଧ (ଅନ୍ୟାୟ ନିରୋଧ) କରେ ସେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ୨ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
ଧାରା ୩୪୪- ଯେ କେହି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଦଶଦିନରୁ ଅଧ୍ୟକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବେଆଇନ ଅବରୋଧ (ଅନ୍ୟାୟ ନିରୋଧ) କରେ ସେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ୩ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
ଧାରା ୩୪୬- ଯେ କେହି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଏପରି ଭାବରେ ଅନ୍ୟାଯ୍ୟ ଅପରାଧ (ବେଆଇନ ଅବରୋଧ) କରେ ସେହି ଅବରୁଦ୍ଧ ବ୍ୟକ୍ତିର ପରିଜନ ଓ ସଦକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଅବରୁଦ୍ଧ ବିଷୟ ଜଣା ନ ପଡ଼େ ତାହାକୁ ଗୋପନରେ ଅନ୍ୟାୟ ଅବରୋଧ କୁହାଯାଏ । ଏପରି ସ୍ଥଳେ ଅପରାଧିକୁ ଅନ୍ୟାୟ ଅବରୋଧର ଦଣ୍ଡ ସହିତ ଅଧିକ ଦୁଇବର୍ଷର ଜେଲ ଦଣ୍ଡାଦେଶ ହୋଇପାରିବ । ଏହି ଧାରା ଅନ୍ୟାୟ ଅବରୋଧର ମୁଖ୍ୟ ଧାରା (୩୪୨, ୩୪୩, ୩୪୪) ସହିତ ଯୋଡ଼ା ଯାଇଥାଏ । ଏହି ଅପରାଧ ଲାଗି ୨ ବର୍ଷ ଜେଲଦଣ୍ଡ ସହ ଅନ୍ୟାୟ ଅବରୋଧର ମୁଖ୍ୟ ଧାରା ଲାଗି ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଜେଲଦଣ୍ଡ ହୋଇପାରେ ଓ ଏହି ଜେଲଦଣ୍ଡ ମୁଖ୍ୟ ଦଣ୍ଡ ସହିତ ମିଶିବ ।
ଧାରା ୩୪୮- ଏହି ଧାରା ୩୩୦ ଓ ୩୩୧ ଧାରାରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ସମ୍ପର୍କୀୟମାନଙ୍କୁ ସେଥରେ ଉଲ୍ଲେଖ ଅବା ଅପରାଧ ସଂଗଠିତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ବେଆଇନ ଅବରୋଧ କଲେ ଦଣ୍ଡ ମିଳିବ ଯାହାର ମିଆଦ ତିନିବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଅପରାଧିକ ବଳପ୍ରୟୋଗ
ଧାରା ୩୪୯- ଯେତେବେଳେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜର ଶାରୀରିକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା କୌଣସି ବସ୍ତୁର ବିନିଯୋଗଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା କୌଣସି ଜନ୍ତୁ ବା ପଶୁକୁ ଗତିଶୀଳ କିମ୍ବା ଗତିରେ ପରିବର୍ଭନ ବା ଗତି ରହିତ କରେ ବା ଅନୁଭବ ସୃଷ୍ଟି କରେ । ଏହାକୁ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଯେତେବେଳେ ଏହି ବଳ ପ୍ରୟୋଗ କୌଣସି ଅପରାଧ ସଂଗଠିତ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କିମ୍ବା କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିର କ୍ଷତି, ଭୟ ବା ବିରକ୍ତି ସୃଷ୍ଟି କରାଇବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଓ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିର ସମ୍ମତି ବିନା କରାଯାଏ ଏହାକୁ ଅପରାଧିକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ କୁହାଯାଏ । ଯେତେବେଳେ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜର ଅଙ୍ଗଭଙ୍ଗୀ କିମ୍ବା ପ୍ରସ୍ତୁତିଦ୍ୱାରା ସେହି ସ୍ଥାନରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥୁବା ଅନ୍ୟ ଜଣଙ୍କ ମନରେ ଆଶଙ୍କା ବା ଭୟ ସୃଷ୍ଟି କରାଏ ଯେ ଉପରୋକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି ତାଙ୍କ ଉପରେ ଅପରାଧିକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ କରିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି, ତା ହେଲେ ଏହି ଅପରାଧକୁ ହମଲା (Assault) କୁହାଯାଏ । ଏପରି ଏକ ଅପରାଧ ପାଇଁ ଅପରାଧୀ ଧାରା ୩୫୨ ଅନୁଯାୟୀ ଦଣ୍ଡିତ ହେବେ ଓ ଦଣ୍ଡର ମିଆଦି ୩ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ୫୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
ଧାରା ୩୫୪- ଯଦି କେହି କୌଣସି ନାରୀର ଇଜତ ଉପରେ ଆଞ୍ଚ ଆଣିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ବା ଇଜତ ନଷ୍ଟ ହେବାର ସମ୍ବାବନା ଅଛି ବୋଲି ଜାଣି ନାରୀ ପ୍ରତି ଅପରାଧିକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ କରେ ତା’ହେଲେ ଅପରାଧିକୁ ଦୁଇବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ । (ଏହି ଅପରାଧ ଆମ ରାଜ୍ୟରେ ଜାମିନ ରହିତ ଅଟେ)
ବି.ଦ୍ର.: ୧– ନାରୀର ଇଜତ ତାର ଯୌନ ସଂପର୍କୀୟ ନାରୀତ୍ୱ ଏବଂ ଏହା ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାରୀର ସର୍ବାଙ୍ଗରେ ପରିବ୍ୟାପ୍ତ । ଏଣୁ ଯେ କେହି ଯୌନ ଇଚ୍ଛା ରଖି ଇଚ୍ଛାକୃତ ଭାବେ କୌଣସି ନାରୀର ଶରୀର ଓ ଶରୀର ସଂଲଗ୍ନ ପଦାର୍ଥ ଉପରେ ଅପରାଧିକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ କଲେ ସେ ଏହି ଅପରାଧ କରେ । ୨– କୌଣସି ଅଙ୍ଗଭଙ୍ଗୀ ବା ପ୍ରସ୍ତୁତି ଯାହାକି କେବଳ ଭୟ ସୃଷ୍ଟି କରେ ତାହା ଏହି ଅପରାଧ ନିରୁପିତ କରିବା ପାଇଁ ଯଥେଷ୍ଟ ନୁହେଁ । ଏଭଳି କାର୍ଯ୍ୟ ଦଫା ୩୫୨ ବା ୫୦୬ ବା ୫୦୯ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇପାରେ । ୩- ପୁନଶ୍ଚ ଯେ କେହି କୌଣସି ନାରୀ ଉପରେ ଅପରାଧିକ ବଳମ୍ ପ୍ରୟୋଗ କଲାବେଳେ ଯଦି ତାଙ୍କରି ଜ୍ଞାନ ଥାଏ ଯେ ଏହି ଅପରାଧିକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗଦ୍ୱାରା ନାରୀଟିର ଇଜତ ନଷ୍ଟ ହେବ, ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କର ଯୌନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଇଚ୍ଛା ନଥଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ଏହି ଧାରାରେ ଅପରାଧି ହେବେ ।
ଧାରା ୩୫୫- ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଗୁରୁତର ଏବଂ ଆକସ୍ମିକ ଉତ୍ତେଜନା ନଥାଇ ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କୁ ଅପମାନିତ କରିବା ପାଇଁ ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ହାମଲା ବା ଅପରାଧିକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ କରନ୍ତି ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ଦୁଇବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
ଅପହରଣ ବା ବଳାପହରଣ
ଧାରା ୩୬୦- ଅନୁସାରେ ଯେ କେହି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଲୋକର ସମ୍ମତି ବିନା ଓ ନାବାଳକ ମାନଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ତାଙ୍କର ଆଇନସମ୍ମତ ଅଭିଭାବକଙ୍କର ସମ୍ମତି ବିନା ସେହି ଲୋକଙ୍କୁ ଭାରତର ସୀମା ବାହାରକୁ ନେଇଯାଏ ତାହାକୁ ଭାରତରୁ ଅପହରଣ ବୋଲି କୁହାଯିବ । ଧାରା ୩୬୧- (ଆଇନ ସମ୍ମତ ଅଭିଭାବକଙ୍କ)ଠାରୁ ଅପହରଣ- ଯଦି କେହି କୌଣସି ଷୋହଳ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ବୟସର ବାଳକ କିମ୍ବା ଅଠର ବର୍ଷରୁ କମ୍ ବୟସର ବାଳିକା କିମ୍ବା ବିକୃତ ମସ୍ତିଷ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର (ଆଇନସମ୍ମତ ଅଭିଭାବକଙ୍କ) ସମ୍ମତି ବିନା ବା ପ୍ରଲୋଭିତ କରି ନେଇଯାଏ ସେହି ନାବାଳକକୁ (ଆଇନ ସମ୍ମତ ଅଭିଭାବକ)ଙ୍କଠାରୁ ଅପହରଣ କରାଯାଇଛି ବୋଲି କୁହାଯାଏ ।
ଧାରା ୩୬୨- ଯଦି କେହି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଗୋଟିଏ ସ୍ଥାନ ପରିତ୍ୟାଗ କରି ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନକୁ ଯିବା ପାଇଁ ବଳପୂର୍ବକ ବାଧ୍ୟ କରେ ବା ପ୍ରତାରଣାଦ୍ୱାରା ପ୍ରବର୍ତ୍ତାଇ ନେଇଯାଏ -ସେ ଉକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ବଳପୂର୍ବକ ଅପହରଣ କରିଛି ବୋଲି କୁହାଯିବ ।
ଧାରା ୩୬୩- ଯଦି କେହି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଭାରତର ସୀମା ବାହାରକୁ ତାଙ୍କ ବିନା ସମ୍ମତିରେ ନେଇଯାନ୍ତି କିମ୍ବା କୌଣସି ନାବାଳକ ଓ ବିକୃତ ମସ୍ତିଷ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଆଇନ ସମ୍ମତ ଅଭିଭାବକଙ୍କ ହେପାଜତରୁ ତାଙ୍କ ବିନା ସମ୍ମତ୍ତିରେ ନେଇଯାନ୍ତି ତାହା ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ସାତବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
ଧାରା ୩୬୩(କ)- ଯଦି କେହି କୌଣସି ନାବାଳକକୁ ଭିକ୍ଷାବୃତ୍ତିରେ ନିୟୋଯିତ କରିବା ବା ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଅପହରଣ କରେ କିମ୍ବା ନିଜେ ନାବାଳକର ଆଇନ ସମ୍ମତ୍ତ ଅଭିଭାବକ ନ ହୋଇ ନିଜ ଅଧୀନକୁ ଆଣେ ତା’ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଏହି ଅପରାଧରେ ଦଣ୍ଡିତ ହେବ ଓ ତାଙ୍କୁ ୧୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
ନିମ୍ନଲିଖୁତ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଭିକ୍ଷାବୃତ୍ତି ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି । ୧. ସର୍ବସାଧାରଣ ସ୍ଥାନରେ ନୃତ୍ୟ କରିବା, ଗୀତ ଗାଇବା, ଭବିଷ୍ୟବାଣୀ କହିବା, ଯାଦୁ ଦେଖାଇବା, ସାଧାରଣ ଦ୍ରବ୍ୟ-ବିକ୍ରୟ କରିବା ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପ୍ରକାରରେ ଭିକ୍ଷା ପ୍ରାପ୍ତ କରିବା କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲଗାଇବା ।
୨. ଭିକ୍ଷାପ୍ରାପ୍ତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଘର ଘର ବୁଲି ଭିକ୍ଷା ପ୍ରାର୍ଥନା କରିବା ।
୩. ଭିକ୍ଷା ପ୍ରାର୍ଥନା ବା ଭିକ୍ଷା କାମନା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ନିଜର ବା ଅନ୍ୟ କାହାର କ୍ଷତ, ଆଘାତ, ଅଙ୍ଗ, କୈବଲ୍ୟ ବା ବ୍ୟାଧିର ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବା ।
୪. ଭିକ୍ଷା କାମନା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କୌଣସି ନାବାଳକକୁ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବା ଇତ୍ୟାଦି ।
ଧାରା ୩୬୪- ଯଦି କେହି ଅପହରଣ ବା ବଳାପହରଣ ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କରେ ଯେ ଅପହୃତ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ହତ୍ୟା କରାଯିବ ବା ଏପରି ଭାବରେ ଛାଡ଼ି ଦିଆଯିବ ଯେ, ସେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଖୁନ୍ ହେବାର ସଂକଟରେ ପଡ଼ିବ । ସେହି ଅପରାଧିକୁ ଆଜୀବନ କାରାଦଣ୍ଡ ବା ଦଶବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୬୪ (କ)- ଯଦି କେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଜଣକୁ ଅପହରଣ ବା ବଳାପହରଣ କରି ନିଜ କବ୍ଜାରେ ରଖି ହତ୍ୟା ବା ଆଘାତ କରିବାର ଧମକ ଦିଏ କିମ୍ବା ଏପରି ବ୍ୟବହାର କରେ ଯେଉଁଥିରୁ ଏହା ପ୍ରତୀୟମାନ ହେବ ଯେ, ସେ ଅପହୃତ ବ୍ୟକ୍ତି ବା ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିବ ବା ଆଘାତ କରିବ ଏବଂ ଏପରି କରି ସେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କୁ ବା ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କୁ ବା ବାହାର ଦେଶର କୌଣସି ସରକାର ବା କୌଣସି ସଂସ୍ଥାକୁ ବା କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ପାଇଁ ବା କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟରୁ ନିବୃତ ରହିବା ପାଇଁ ବା କୌଣସି ସଂପଭି ଦେବା ପାଇଁ ବାଧ୍ୟ କରେ ତା’ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ମୃତ୍ୟୁଦଣ୍ଡ ବା ଆଜୀବନ କାରାଦଣ୍ଡରେ ଦଣ୍ଡିତ କରାଯିବ ଓ ଅର୍ଥ ଦଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ଦିଆଯିବ ।
ଧାରା ୩୬୫- ଯଦି କେହି ଅପହରଣ ବା ବଳାପହରଣ ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କରେ ଯେ ଅପହୃତ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଗୋପନରେ ବେଆଇନ ଅବରୋଧ କରାଯିବ ତେବେ ସେହି ଅପରାଧିକୁ ସାତବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୬୬- (ବିବାହ ଓ ଅବୈଧ ସହବାସ ପାଇଁ ନାରୀ ଅପହରଣ)- ଯଦି ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି କୌଣସି ନାରୀକୁ (ନାବାଳିକା ଓ ସାବାଳିକା) ତା’ର ଇଚ୍ଛା ବିରୁଦ୍ଧରେ କାହା ସହିତ ବିବାହ କରାଇବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରାଇବା କିମ୍ବା କୌଣସି ପୁରୁଷ ସହିତ ଅବୈଧ ସହବାସ ପାଇଁ ବାଧ୍ୟ କରାଇବା ବା ପ୍ରଲୋଭିତ କରାଇବା ଅଭିପ୍ରାୟରେ ଅପହରଣ କରେ ତା’ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଦଶବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୬୮- କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଅପହୃତ ହୋଇଛି ଜାଣି ଉକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଯେ କେହି ବେଆଇନ ଭାବେ ଅବରୋଧ କରି ରଖେ ସେ ବ୍ୟକ୍ତି ମୂଳ ଅପରାଧି ଯେଉଁ ଧାରାରେ ଯେତିକି ଦଣ୍ଡ ପାଇବେ ସେତିକି ଦଣ୍ଡ ପାଇବେ ।
ଧାରା ୩୬୯- ଯେ କେହି ୧୦ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ବୟସ ନାବାଳକକୁ ତା’ର ଶରୀରରୁ କୌଣସି ମୂଲ୍ୟବାନ ଅସ୍ଥାବର ସମ୍ପଭି ନେବା ଅଭିପ୍ରାୟ ଅପହରଣ କରେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ସାତବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧର୍ଷଣ
ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡବିଧ ଆଇନର ଦଫା-୩୭୫ରେ ଧର୍ଷଣ ବା ବଳାତ୍କାରର ସଂଜ୍ଞା ନିମ୍ନପ୍ରକାରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ଦଫା ୩୭୫- ଯେତେବେଳେ କୌଣସି ପୁରୁଷ ଜଣେ ନାରୀ ସହିତ ନିମ୍ନପ୍ରଦତ୍ତ ୬ ଗୋଟି ପରିସ୍ଥିତି ମଧରୁ କୌଣସି ଗୋଟିଏ ପରିସ୍ଥିତିରେ ସହବାସ କରେ ସେହି ସହବାସକୁ ଧର୍ଷଣ ବା ବଳାତ୍କାର କୁହାଯାଏ ।
(୧) ଯେତେବେଳେ ନାରୀର ଇଚ୍ଛା ବିରୁଦ୍ଧରେ ତା ସହିତ ସହବାସ କରାଯାଏ ।
(୨) ଯେତେବେଳେ ନାରୀର ସହମତୀ ନନେଇ ତା ସହିତ ସହବାସ କରାଯାଏ ।
(୩) ଯେତେବେଳେ ନାରୀକୁ ମୃତ୍ୟୁ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଶାରୀରିକ ଆଘାତ ଦିଆଯିବାର ଭୟ ଦେଖାଇ ତା’ର ସହମତି ନିଆଯାଏ ଓ ତା’ ସହିତ ସହବାସ କରାଯାଏ ।
(୪) ଯେତେବେଳେ ନାରୀଟି ଏକ ଭ୍ରମାତ୍ମକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ବିଶ୍ୱାସ କରେ ଯେ ପୁରୁଷଟି ତା’ର ସ୍ୱାମୀ ବା ପୁରୁଷଟି ସହିତ ତା’ର ଆଇନତଃ ବିବାହ ହୋଇଛି ଏବଂ ଏହି ବିଶ୍ୱାସରେ ସେହି ନାରୀ ସହବାସ ପାଇଁ ସମ୍ମତି ପ୍ରଦାନ କରେ କିନ୍ତୁ ପୁରୁଷଟି ଜାଣିଥାଏ ଯେ ସେ ସେହି ନାରୀର ବିବାହିତ ସ୍ୱାମୀ ନୁହେଁ ।
(୫) ଯେତେବେଳେ କୌଣସି ମାନସିକ ବିକୃତିଥିବା ନାରୀ ବା ନିଶା ଦ୍ରବ୍ୟ ବା ନିଶା ଦ୍ରବ୍ୟ ଭଳି ଉତ୍ତେଜକ ଓ ନିଶ୍ଚେତକ ଦ୍ରବ୍ୟ ସେବନ କରିଥବା ନାରୀ ଯେ କି ନିଜେ କରୁଥବା କାର୍ଯ୍ୟର ପ୍ରକୃତି ଓ ଫଳାଫଳ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଜାଣି ପାରୁ ନ ଥିବେ, ଯଦି ସହବାସ ପାଇଁ ସହମତି ଦିଅନ୍ତି ଏବଂ ପୁରୁଷଟି ସେହି ନାରୀ ସହିତ ସହବାସ କରନ୍ତି ।
(୬) ଯଦି ନାରୀଟିର ବୟସ ୧୮ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ହୋଇଥିବ, ଏବଂ ପୁରୁଷ ସେତେବେଳେ ସେହି ନାରୀର ସହମତି କିମ୍ବା ବିନା ସହମତିରେ ତା ସହ ସହବାସ କରନ୍ତି ।
(୭) ଯଦି ନାରୀଟି ତାର ସମ୍ମତି ପ୍ରଦାନ ପାଇଁ ଅସମର୍ଥ ଥିବ ଏବଂ ପୁରୁଷ ସେତେବେଳେ ତା ସହ ସହବାସ କରନ୍ତି ।
କ୍ରମିକ ନମ୍ବର ୬ରେ ଦିଆଯାଇଥବା ପରିସ୍ଥିତିର ବ୍ୟତିକ୍ରମ- ନିଜ ସ୍ତ୍ରୀ ସହିତ ସହବାସ ଧର୍ଷଣ ପର୍ଯ୍ୟାୟଭୁକ୍ତ ହେବ ଯଦି ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କର ବୟସ ୧୫ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ହୋଇଥାଏ, ଏ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସ୍ତ୍ରୀର ବୟସ ୧୨ ବର୍ଷରୁ ଅଧକ ଓ ୧୫ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ହୋଇଥଲେ ଅପରାଧୀ ସ୍ୱାମୀକୁ ଦୁଇବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ । ଏହି ଅପରାଧ ପାଇଁ ଦଫା ୩୭୬ରେ ଦଣ୍ଡବିଧାନ କରାଯାଇଛି । ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତି ଧର୍ଷଣ ବା ବଳାତ୍କାର ଅପରାଧର ଅପରାଧୀ ହୋଇ ଦୋଷୀ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେବେ ତାଙ୍କୁ ଆଜୀବନ କାରାଦଣ୍ଡ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଓ ଜୋରିମାନା ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯାଇପାରିବ, କିନ୍ତୁ କୌଣସି ପରିସ୍ଥିତିରେ କାରାଦଣ୍ଡର ପରିମାଣ ୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ କାରାଦଣ୍ଡାଦେଶ ହେବ । ନାହିଁ କିନ୍ତୁ ଯଦି ଅଦାଲତ କୌଣସି ପରିସ୍ଥିତିରେ ୭ବର୍ଷରୁ କମ୍ ଦଣ୍ଡ ଦେବା ପାଇଁ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ନିଅନ୍ତି, ତା’ହେଲେ ଅଦାଲତ ଉପଯୁକ୍ତ କାରଣ ଦର୍ଶାଇ ୭ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଦେଇପାରିବେ ।
(କ) (୧) ପୋଲିସ ଅଫିସର ଭାବେ କୌଣସି ଥାନାରେ କାମ କରୁଥୁବା ସମୟରେ ସେହି ଥାନା ଇଲାକା ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ଧର୍ଷଣ ଅପରାଧ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ପୋଲିସ ଅଫିସର ଯେକୌଣସି ଥାନାର ପରିସର ମଧ୍ୟରେ ଯଦି ଧର୍ଷଣ କରନ୍ତି ।
(ଖ) ଜଣେ ସର୍ବ ସାଧାରଣ ସେବକ (Public Servant)ହୋଇ ତାଙ୍କର ପଦବୀର ଅନଧିକାର ବ୍ୟବହାର କରି ତାଙ୍କ ଅଧୀନସ୍ଥ କିମ୍ବା ତାଙ୍କ ତତ୍ତ୍ୱାବଧାନରେ ଥିବା କୌଣସି ନାରୀଙ୍କୁ ଯଦି ଧର୍ଷଣ କରନ୍ତି ।
(ଗ) ଆଇନାନୁଯାୟୀ ସ୍ଥାପିତ କୌଣସି କାରାଗାର କିମ୍ବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଟକ ଗୃହ କିମ୍ବା ମହିଳା କିମ୍ବା ଶିଶୁମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥବା କୌଣସି ଅନୁଷ୍ଠାନର ପରିଚାଳନା ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଯଦି ନିଜ ପଦବୀର ଦୁରୂପୋଯୋଗ କରି ଉକ୍ତ କାରାଗାର, ଅଟକଗୃହ ବା ଅନୁଷ୍ଠାନର କୌଣସି ଅନ୍ତେବାସୀ ମହିଳାଙ୍କୁ ଧର୍ଷଣ କରନ୍ତି ।
(ଘ) କୌଣସି ଚିକିତ୍ସାଳୟର ପରିଚାଳନା ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ବା ଚିକିତ୍ସାଳୟର କର୍ମଚାରୀ ହୋଇ ଯଦି ନିଜ ପଦବୀର ଦୁରୂପୋଯୋଗ କରି ଉକ୍ତ ଚିକିତ୍ସାଳୟର ପରିସର ମଧରେ କୌଣସି ମହିଳାଙ୍କୁ ଧର୍ଷଣ କରନ୍ତି ।
(ଙ) କୌଣସି ମହିଳା ଗର୍ଭବତୀ ଅଛନ୍ତି ବୋଲି ଜାଣି ଯଦି ଯେ କେହି ଉକ୍ତ ମହିଳାଙ୍କୁ ଧର୍ଷଣ କରନ୍ତି ।
(ଚ) ଯେ କେହି ୧୨ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ବୟସ୍କ ମହିଳାଙ୍କୁ ଯଦି ଧର୍ଷଣ କରନ୍ତି ।
ଯଦି ପୁରୁଷ ଯୌନାଙ୍ଗର ପ୍ରବେଶ ହୋଇନଥୁବ, କିନ୍ତୁ ପୁରୁଷ ଏହି ଅପରାଧ ଘଟାଇବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥୁବ, ଯାହାକି ନାରୀର ବିରୋଧ ଯୋଗୁ ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି କାରଣ ହେତୁ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇପାରି ନଥୁବ, ସେ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅପରାଧୀ ବଳାତ୍କାର ଉଦ୍ୟମ ପାଇଁ ଦୋଷୀ ହେବ ଓ ଦଫା-୩୭୬/୫୧୧ ଅପରାଧରେ ଅପରାଧୀ ହେବ ।
ଦଫା : ୩୭୭- ଯଦି କେହି ବ୍ୟକ୍ତି ପ୍ରକୃତିର ନିୟମ ବିରୁଦ୍ଧରେ କୌଣସି ନର, ନାରୀ ବା ପଶୁ ସହିତ ସ୍ୱଇଚ୍ଛାରେ ଅପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ବୋଗ କରେ ବା ମୌଥୁନ କରେ ତାହାକୁ ଅସ୍ୱାଭାବିକ ଅଭିଗମନ କୁହାଯାଏ ଯାହାପାଇଁ ଅପରାଧୀକୁ ଆଜୀବନ କାରାଦଣ୍ଡ ବା ୧୦ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ସମ୍ପତ୍ତି ବିରୁଦ୍ଧରେ ଅପରାଧ
ସଂପତ୍ତି ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅପରାଧ ଗୁଡ଼ିକ ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡବିଧି ଆଇନର ସପ୍ତାଦଶ ଅଧାୟରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛି । ଏ ଅଧାୟରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ଅପରାଧଗୁଡ଼ିକ ଦଶଟି ଶ୍ରେଣୀରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଅଛି । ୧. ଚୋରୀ, ୨. ବଳପୂର୍ବକ ଆଦାୟ / ଜୁଲମବାଜି ୩. ଲୁଣ୍ଠନ ଓ ଡକାୟତି ୪. ଅପରାଧିକ ସମ୍ପତ୍ତି ଆତ୍ମସାତ, ୫. ଅପରାଧିକ ବିଶ୍ୱାସ ଭଙ୍ଗ, ୬. ଚୋରୀ ମାଲ ରଖିବା, ୭. ପ୍ରବଞ୍ଚନା, ୮. ପ୍ରବଞ୍ଚନା ପୂର୍ବକ ଦଲିଲ ଓ ସମ୍ପତ୍ତି ବିନ୍ୟାସ, ୯. ଅପକାର ବା ଅନିଷ୍ଟ ଓ ୧୦. ଅପରାଧିକ ଅନଧିକାର ପ୍ରବେଶ ।
ଧାରା-୩୭୮-ଯଦି କେହି ଅନ୍ୟ ଜଣଙ୍କର ଦଖଲରେ ଥୁବା କୌଣସି ଅସ୍ଥାବର ସମ୍ପଭି ଉକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତିର ସମ୍ମତି ବିନା ନେଇଯିବାର ଅସାଧୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ରଖି ତାହା ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ କରେ, ସେ ଚୋରୀ କରିଛି ବୋଲି କୁହାଯିବ । ଚୋରୀ ଅପରାଧର ଏହି ସଂଜ୍ଞାରେ ପାଞ୍ଚଗୋଟି ବିଶେଷ ଲକ୍ଷଣ ଅଛି । ଏହି ପାଞ୍ଚଗୋଟି ଲକ୍ଷଣ ମଧ୍ୟରୁ ଯଦି କୌଣସି ଲକ୍ଷଣର ଅଭାବ ରୁହେ ତା’ହେଲେ ଏହି ଅପରାଧ ସଂଗଠିତ ହେଲା ବୋଲି କୁହାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ ।
୧. ସଂପତ୍ତି ନେବା ପାଇଁ ଅସାଧୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ, ୨. ସଂପତ୍ତି ଅସ୍ଥାବର ଚଳନ୍ତି ହେବା ଦରକାର, ୩. ଉକ୍ତ ସଂପତ୍ତିକୁ ଅନ୍ୟ କାହାର ଅଧିକାର / ଦଖଲରୁ ନେବା, ୪. ଉକ୍ତ ସଂପତ୍ତିକୁ ମାଲିକର ବିନା ସମ୍ମତିରେ ନେବା ଦରକାର, ୫. ଉକ୍ତ ସଂପତ୍ତିକୁ କିଛି ସ୍ଥାନାନ୍ତରୀଣ ହେବା ଦରକାର ।
ଧାରା ୩୭୯– ଚୋରୀ ଅପରାଧରେ ଦଣ୍ଡିତ ହେଲେ ଅପରାଧିକୁ ତିନିବର୍ଷ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ ।
ଧାରା ୩୮୦– ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି କୌଣସି ଗୃହ, ତନ୍ତୁ ଅବା ଜଳଯାନରୁ ଚୋରୀ କରେ ଯାହାକି ମଣିଷର ରହିବା ପାଇଁ କିମ୍ବା ସଂପତ୍ତି ରଖିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥାଏ ତା’ହେଲେ ଏହି ଚୋରୀକୁ ବାସଗୃହରୁ ଚୋରୀ କୁହାଯାଏ ଏବଂ ଅପରାଧୀକୁ ୭ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୮୧– ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଅନ୍ୟ ଜଣଙ୍କ ପାଖରେ କିରାଣୀ ବା ଚାକର ଭାବରେ କାମ କରୁଥବା ବେଳେ ମାଲିକ ବା ନିଯୁକ୍ତି କର୍ତ୍ତାର କୌଣସି ଚଳନ୍ତି ସଂପତ୍ତି ଚୋରୀ କରନ୍ତି ତା’ହେଲେ ତାକୁ ୭ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୮୨– ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଚୋରୀ କରିବା ସମୟରେ ଅନ୍ୟକୁ ହତ୍ୟା, ଆଘାତ ବା ଅବରୋଧ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇ ଚୋରି କରେ ତା'ହେଲେ ତାକୁ ୧୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୮୩- ଏହି ଧାରାରେ ଜୁଲମ ବାଜି ବା ବଳପୂର୍ବକ ଅର୍ଥ ଆଦାୟର ସଂଜ୍ଞା ଦିଆଯାଇଅଛି ।
ଧାରା ୩୮୫– ଯଦି କେହି ଜୁଲମବାଜି ବା ବଳପୂର୍ବକ ଅର୍ଥ ଆଦାୟ ଅପରାଧ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ ତା’ହେଲେ ତାକୁ ୨ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୮୬– ଯଦି କେହି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ମୃତ୍ୟୁ ବା ଗୁରୁତର ଆଘାତର ଭୟ ଦେଖାଇ ଜୁଲମବାଜି ବା ବଳପୂର୍ବକ ଅର୍ଥ ଆଦାୟ ଅପରାଧ କରେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ୧୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୮୭– ଯଦି କେହି ଜୁଲମବାଜି ବା ବଳପୂର୍ବକ ଅର୍ଥ ଆଦାୟ କରିବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ୭ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ବା ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୮୮/୩୮୯-ଯଦି କେହି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ କିମ୍ବା ତାଙ୍କର ସଂପର୍କୀୟ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଏପରି କୌଣସି ଅପରାଧର ଦୋଷାରୋପର ଭୟ ଦେଖାନ୍ତି ଯାହାର ଦଣ୍ଡ ପ୍ରାଣଦଣ୍ଡ, ଆଜୀବନ କାରାଦଣ୍ଡ କିମ୍ବା ୧୦ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଥାଏ ଓ ତଦ୍ୱାରା ଜୁଲମବାଜି ବା ବଳପୂର୍ବକ ଅର୍ଥ ଆଦାୟ କରେ ତା’ହେଲେ ତାକୁ ୧୦ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହୋଇପାରେ । ଯଦି ଅପରାଧ ୩୭୭ ଦଫାର ହୋଇଥାଏ ତା’ହେଲେ ଅପରାଧୀକୁ ଆଜୀବନ କାରାଦଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ହୋଇପାରେ ।
ସାଧାରଣ ଅର୍ଥରେ ଚୋରୀ ବା ଜୁଲମ ବାଜି ଅପରାଧ କରିବା ପାଇଁ ଅପରାଧୀ ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଉପରେ ଅପରାଧୀକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ କରେ ସେତେବେଳେ ସେହି ଚୋରୀ ଓ ଜୁଲମବାଜିକୁ ଲୁଣ୍ଠନ ଏବଂ ରାହାଜାନୀ କୁହାଯିବ । ଏହି ଅପରାଧର ସଂଜ୍ଞା ଧାରା ୩୯୦ରେ ଦିଆଯାଇଛି । ଯଦି ଚୋରୀ କରିବା ନିମନ୍ତେ ଚୋରୀ କରିବା ସମୟରେ ବା ଚୋରୀଦ୍ୱାରା ଆହରଣ କରାଯାଇଥବା ସଂପତ୍ତିକୁ ନେଇଯିବା ନିମନ୍ତେ ଅପରାଧୀ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରେ କିମ୍ବା ଆଘାତ କରେ କିମ୍ବା ବେଆଇନ ଅବରୋଧ କରେ କିମ୍ବା ଉପରୋକ୍ତ ଅପରାଧମାନ କରିବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରେ ତା’ହେଲେ ସେହି ଚୋରୀକୁ ଲୁଣ୍ଠନ କୁହାଯାଏ । କେତେବେଳେ ଜୁଲମବାଜି ଲୁଣ୍ଡନ ହୁଏ ?
ଦଫା ୩୯୧ରେ ଡକାୟତି ଅପରାଧୀର ସଂଜ୍ଞା ନିମ୍ନମତେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ଯେତେବେଳେ ୫ କିମ୍ବା ତତୋଧିକ ବ୍ୟକ୍ତି ସଂଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଲୁଣ୍ଠନ ବା ଦସ୍ୟୁତା କରନ୍ତି ସେମାନେ ଡକାୟତି କରିଛନ୍ତି ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଏହି ଅପରାଧରେ ଯେଉଁମାନେ ଘଟଣା ସ୍ଥଳରେ ଉପସ୍ଥିତ ରହି ସହାୟତା କରନ୍ତି ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଅପରାଧ ଘଟାଇଛନ୍ତି ବୋଲି ଧରାଯାଏ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ମିଶାଇ ଅପରାଧଟି ଡକାୟତି ହୁଏ ।
ଦଫା ୩୯୨- ଯେ କେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଦସ୍ୟୁତା ବା ଲୁଣ୍ଠନ ଅପରାଧ କଲେ ତାକୁ ୧୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ । ଯଦି କେହି ବ୍ୟକ୍ତି କୌଣସି ରାଜମାର୍ଗରେ (ବର୍ତ୍ତମାନର ଯେ କୌଣସି ରାସ୍ତା) ସୂର୍ଯ୍ୟାସ୍ତ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ମଧରେ ଦସ୍ୟୁତା ବା ଲୁଣ୍ଠନ କରେ, ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ୧୪ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଦଫା ୩୯୩- ଯେ କେହି ଦସ୍ୟୁତା ବା ଲୁଣ୍ଠନ କରିବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରେ (ଅର୍ଥାତ୍ ସଂପତ୍ତି ନେଇ ପାରେ ନାହିଁ) ତାଙ୍କୁ ସାତବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଦଫା ୩୯୪- ଯେ କେହି ଦସ୍ୟୁତା ବା ଲୁଣ୍ଠନ କରିବା ସମୟରେ ବା ଦସ୍ୟୁତା ବା ଲୁଣ୍ଠନ କରିବାର ଉଦ୍ୟମ କଲାବେଳେ ସେ ଅନ୍ୟ କାହାକୁ ଆଘାତ କରେ, ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ଆଜୀବନ କାରାଦଣ୍ଡ ବା ଦଶବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଦଫା ୩୯୫- ଯେ କେହି ଡକାୟତି କରେ ତାହାକୁ ଆଜୀବନ କାରାଦଣ୍ଡ ବା ୧୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାରାଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୯୬– ପାଞ୍ଚ ବା ତତୋଧିକ ବ୍ୟକ୍ତି ସଂଯୁକ୍ତ ହୋଇ ବା ପରସ୍ପରର ସହଯୋଗରେ ଡକାୟତି କରିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ଜଣେ ଅନ୍ୟ କାହାକୁ ଖୁନ୍ ବା ହତ୍ୟା କରେ ତା’ହେଲେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ପ୍ରାଣଦଣ୍ଡ ବା ଆଜୀବନ ଜେଲଦଣ୍ଡ ବା ୧୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୯୭- ଯଦି ଲୁଣ୍ଠନ ବା ଡକାୟତି କରିବା ସମୟରେ ଅପରାଧୀ ଯଦି ମାରାତ୍ମକ ଅସ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାର କରେ କିମ୍ବା ଗୁରୁତର ଆଘାତ କରିବାର ଚେଷ୍ଟା କରେ ତା’ହେଲେ ଅପରାଧୀକୁ ଅନ୍ୟୂନ ୭ ବର୍ଷ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୯୮- ଯଦି ଲୁଣ୍ଡନ ବା ଡକାୟତ କରିବା ସମୟରେ ଅପରାଧୀ ଯଦି ମାରାତ୍ମକ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ରରେ ସଜିତ ଥାଏ ତା'ହେଲେ ଅପରାଧୀକୁ ଅନ୍ୟୂନ ୭ ବର୍ଷ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୩୯୯- ଯେ କେହି ଡକାୟତି କରିବାର ଆୟୋଜନ ବା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ୧୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୪୦୦- ଯେ କେହି ଯଦି ଏପରି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଦଳଭୂତ ହୁଏ ଯେଉଁମାନେ କି ଅଭ୍ୟାସତଃ ଡକାୟତି ଅପରାଧ ସଂଗଠିତ କରନ୍ତି, ତା ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ୧୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ଧାରା ୪୦୧- ଯେ କେହି ଡକାୟତି କରିବା ପାଇଁ ଏକତ୍ରିତ ପାଞ୍ଚ ବା ତତୋଧିକ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ହୁଏ, ତା ହେଲେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ୭ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ବିବାହିତ ନାରୀ ନିର୍ଯ୍ୟାତନା(ଅଧ୍ୟାୟ XX-A)
ଦଫା ୪୯୮(କ)- ଯଦି କୌଣସି ନାରୀର ସ୍ୱାମୀ କିମ୍ବା ସ୍ୱାମୀଙ୍କର କୌଣସି ସମ୍ବନ୍ଧୀ ଉକ୍ତ ନାରୀକୁ କ୍ରୂର ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି ତା’ହେଲେ ତାଙ୍କୁ ୩ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଓ ଜୋରିମାନା ହେବ ।
ନାରୀ ନିର୍ଯ୍ୟାତନା- ସ୍ୱାମୀଙ୍କର ବା ସ୍ୱାମୀଙ୍କର ସମ୍ବନ୍ଧୀମାନଙ୍କର ବ୍ୟବହାର ଶାରୀରିକ ବା ମାନସିକ ସ୍ତରରେ ନାରୀଟି ପ୍ରତି ଏପରି କ୍ରୂର ହେବ ଯେ ନାରୀଟି-
(କ) ଆତ୍ମହତ୍ୟା କରିବ ବା ଆତ୍ମହତ୍ୟା କରିବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରିବ ।
(ଖ) ନିଜେ ନିଜର ଦେହ, ମନ ଅଙ୍ଗପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗ ବା ଜୀବନ ପ୍ରତି ଗୁରୁତର ଆଘାତ ଓ କ୍ଷତି କରିବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରିବ ।
ଯୌତୁକଜନିତ ନାରୀ ନିର୍ଯ୍ୟାତନା- କୌଣସି ନାରୀର ସ୍ୱାମୀ କିମ୍ବା ସ୍ୱାମୀଙ୍କର କୌଣସି ସମ୍ବନ୍ଧୀ ଉକ୍ତ ନାରୀକୁ କିମ୍ବା ତାଙ୍କର ସଂପର୍କୀୟ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ସଂପତ୍ତି କିମ୍ବା ମୂଲ୍ୟବାନ ପ୍ରତିଭୂତି ପାଇବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କ୍ରୂର ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି ବା ମାନସିକ ଉତ୍ପୀଡ଼ନ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ପୂର୍ବରୁ ଦିଆଯାଇଥବା ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଅନୁସାରେ ସଂପତ୍ତି ପାଇବା ପାଇଁ କ୍ରୂର ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି ବା ମାନସିକ ଉତ୍ପୀଡ଼ନ କରନ୍ତି ।
ଏହି ଅପରାଧ କୌଣସି ବିବାହିତ ସ୍ତ୍ରୀ ଲୋକ ପ୍ରତି ତାଙ୍କର ବିବାହ ଦିନଠାରୁ ବୁଢ଼ୀ ହୋଇ ମଲା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୋଇପାରିବ । କିନ୍ତୁ ଯୌତୁକଜନିତ ମୃତ୍ୟୁ (ଦଫା-୩୦୪ (ଖ)) ବିବାହର ମାତ୍ର ୭ ବର୍ଷ ଭିତରେ ହୋଇପାରିବ ।
ଆହୁରି ପଢ଼ନ୍ତୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ଆଇନ
ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା
ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା, (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ color blindness or color vision deficiency), କ‌ହିଲେ ରଙ୍ଗ ଦେଖିବାର ଅକ୍ଷମତା (to see color) ବା ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗ ଚିହ୍ନିବା ଅକ୍ଷମତାକୁ ବୁଝାଏ । ଏହି ଦୋଷଦ୍ୱାରା ଶିକ୍ଷାଲାଭରେ ଅସୁବିଧା ହୁଏ । ଫଳ କିଣିଲା ବେଳେ, ଲୁଗା ବାଛିଲା ବେଳେ, ଟ୍ରାଫିକ ଲାଇଟ ପଢ଼ିବାରେ ସମସ୍ୟା ହୁଏ । ଏହି ସମସ୍ୟା ସାମାନ୍ୟ ହୋଇଥିବାରୁ ଲୋକମାନେ ଚଳେଇ ନିଅନ୍ତି । ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା (total color blindness) ଥିବା ଲୋକର ତୀକ୍ଷ୍‌ଣ ଦୃଷ୍ଟି ଅଭାବ (decreased visual acuity) ଥାଇପାରେ ।
ଚକ୍ଷୁରେ ଥିବା ତିନି ସେଟ ବର୍ଣ୍ଣ ବା ରଙ୍ଗ ଚିହ୍ନଟକାରୀ ଜୀବକୋଷ କୋନ (cones) ମଧ୍ୟରୁ ଏକ ବା ଏକାଧିକ କୋନର ବିକାଶରେ ତୃଟି ଥିଲେ ଏହି ସମସ୍ୟା ହୁଏ । ସାଧାରଣ ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା ନିମନ୍ତେ ଉତ୍ତରଦାୟୀ ଜିନ (genes) ଏକ୍ସ କ୍ରୋମୋଜୋମରେ (X chromosome) ଥିବା ହେତୁ ପରୁଷମାନଙ୍କର ମହିଳାଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଏହି ସମସ୍ୟା ହୁଏ । ମହିଳାଙ୍କର ଦୁଇଟି ଏକ୍ସ କ୍ରୋମୋଜୋମ ଥିବା ହେତୁ ଗୋଟିକରେ ତୃଟି ଥିଲେ ଅନ୍ୟଟି ସେହି ତୃଟି ଭରଣା କରିଦିଏ, କିନ୍ତୁ ପୁରୁଷଙ୍କର ଗୋଟିଏ ଏକ୍ସ କ୍ରୋମୋଜୋମ ଥାଏ । ତେଣୁ ଏକ୍ସ କ୍ରୋମୋଜୋମଟି ଦୋଷଯୁକ୍ତ ଥିଲେ ପୁରୁଷଟି ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧ ହୁଏ। ଅଧିକାଂଶ କ୍ଷେତ୍ରରେ ମହିଳାମାନେ ନିଜେ ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ନହୋଇ ରୋଗର ବାହକ ଭାବରେ କାମ କରନ୍ତି।  ଅନ୍ୟ କାରଣ: ଆଖି, ଅପ୍ଟିକ ସ୍ନାୟୁ (optic nerve ଓ ମସ୍ତିଷ୍କର (brain) କିଛି ଅଂଶ ଉପରେ ରାସାୟନିକ ବା ଶାରୀରିକ ଆଘାତ ହେବା ଫଳରେ ଏହି ରୋଗ ହୁଏ । ଇସିହାରା ପରୀକ୍ଷାଦ୍ୱାରା (Ishihara color test) ଏହି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ; କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟ କେତେକ ପରୀକ୍ଷା ମଧ୍ୟ କରାଯାଇପାରେ ।
ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା ରୋଗ ଆରୋଗ୍ୟସାଧ୍ୟ ନୁହେଁ । ରଙ୍ଗ ଚିହ୍ନିବା ନିମନ୍ତେ ପିଲାର ଶିକ୍ଷକ ପଢ଼େଇବା ପଦ୍ଧତି ବଦଳ କରି ଶିକ୍ଷାଦାନ କରିବାକୁ ପଡ଼େ । ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକରେ ଲାଲ-ଶାଗୁଆ ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା ଚିହ୍ନଟ କରିବା ନିମନ୍ତେ ବିଶେଷ ଧରଣର ଲେନ୍ସ ସାହାଯ୍ୟ କରେ । ରଙ୍ଗ ଚିହ୍ନିବା ପାଇଁ ମୋବାଇଲ ଆପ ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରେ । ଏବେ କିଛି ଚଷମା ନିର୍ମାତା ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତାକୁ ଅନେକ ମାତ୍ରାରେ ଦୂର କରୁଥିବାର ଦାବି କରନ୍ତି। ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗ ଯେମିତି ସବୁଜ-ଲାଲ୍ ଭିତରେ ଫରକ ଜାଣି ପାରନ୍ତି ନାହିଁ ବିଶେଷତଃ କମ୍ ଆଲୋକରେ। ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା ଚଷମା ପାଖାପାଖି ରଙ୍ଗମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ କିଛି ଅଂଶକୁ ନିରୋଧ କରି ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା ଦୂର କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ।
ଲାଲ‌-ଶାଗୁଆ ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା ସର୍ବାଧିକ ଦେଖାଯାଏ, ଏହା ପରେ ଆସେ ନୀଳ-ହଳଦିଆ ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା ଓ ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା । ଉତ୍ତର ୟୁରୋପ ବଂଶଧର ୮% ପୁରୁଷଙ୍କର ଓ ୦.୫% ମହିଳାଙ୍କର ଲାଲ-ଶାଗୁଆ ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା ଥାଏ । ବାର୍ଦ୍ଧକ୍ୟରେ ରଙ୍ଗ ଦେଖିବା କ୍ଷମତା କମିଯାଏ । କେତେକ ଦେଶରେ କେତେକ ବୃତ୍ତି ନିମନ୍ତେ  ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧ ଲୋକ ଅଯୋଗ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି । ପାଇଲଟ, ଟ୍ରେନ ଡ୍ରାଇଭର ଓ ସଶସ୍ତ୍ର ବଳମାନଙ୍କର ବର୍ଣ୍ଣ ଯୋଗ୍ୟତା ଆବଶ୍ୟକ ଥିବାରୁ ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧତା ଥିଲେ ଅଯୋଗ୍ୟ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୁଅନ୍ତି । କଳ ଦକ୍ଷତା ଉପରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ବିବାଦାତ୍ମକ ଅଛି । ଚିତ୍ରକଳା ଦକ୍ଷତାରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଥିବା ଜଣାଯାଏ ନାହିଁ ଓ ଅନେକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଚିତ୍ରକର ବର୍ଣ୍ଣାନ୍ଧ ଥିବା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଅଞ୍ଜଳି
ବିଶ୍ୱଭୁଷଣ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ଓଡ଼ିଆଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଅଞ୍ଜଳି ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।
ଅଭିନୟରେ
ଓଡ଼ିଆଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ‘ଅଞ୍ଜଳି’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ:
ଦ୍ରଷ୍ଟବ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୧ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଶ୍ରେଣୀ:କଥାଚିତ୍ର ପ୍ରକଳ୍ପରେ ଉନ୍ନତ ହେବାକୁ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ
ଶୁକ୍ରବାର
ଶୁକ୍ରବାର ହେଲା ସପ୍ତାହର ଏକ ଦିନ ଯାହା ଗୁରୁବାର ପରେ ଓ ଶନିବାର ପୂର୍ବରୁ ଆସେ । ହିନ୍ଦୁ ଧାର୍ମିକ ପରମ୍ପରାରେ ଶୁକ୍ରବାର ଶକ୍ତିମାତା ଏବଂ ଗ୍ରହଦେବତା ଶୁକ୍ରଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ । ଶକ୍ତିଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ ହେଲେ ଦେବୀ ମାତା ଦୁର୍ଗା ଏବଂ ତାଙ୍କର ଅବତାର କାଳୀ, ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣେଶ୍ୱରୀ ଏବଂ ସନ୍ତୋଷୀ I ଏହି ଦିନ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦେବୀ ସନ୍ତୋଷୀ ମାତାଙ୍କ ସମ୍ମାନର୍ଥେ ବ୍ରତଧାରଣ କରାଯାଇଥାଏ I ଏହି ବ୍ରତ-ଉପବାସ ‘ଷୋହଳ ଶୁକ୍ରବାର ବ୍ରତ’ ଭାବେ ସମଗ୍ର ଭାରତରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ I କାରଣ ବ୍ରତଧାରୀମାନେ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ୧୬ଟି ଶୁକ୍ରବାରରେ ଉପବାସ ପାଳନ କରିଥା‘ନ୍ତି I ମା'ସନ୍ତୋଷୀଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ ସୁଖ, ଶାନ୍ତି ପ୍ରାପ୍ତି ସହ ମନସ୍କାମନା ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି । ଯେକୌଣସି ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷରୁ ଏହି ବ୍ରତ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥାଏ । ଏହିଦିନରେ ଶୁଭ୍ର-ଶ୍ୱେତ ବର୍ଣ୍ଣକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଏ I ଏହିଦିନରେ ଶକ୍ତିଙ୍କର ଉପାସନା ଅତ୍ୟନ୍ତ ପବିତ୍ର କର୍ମବିଶେଷ I ଭାରତର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ଶକ୍ତି ଉପାସନା ଧର୍ମପୀଠ ଗୁଡ଼ିକରେ ଏହିଦିନ ପ୍ରବଳ ଜନସମାଗମ ହୋଇଥାଏ I ଭକ୍ତ-ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁମାନେ ଶ୍ୱେତବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନପୂର୍ବକ ପୂଜାପାଠ କରିଥା’ନ୍ତି I ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ପୂର୍ବରୁ ଉପବାସ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ଭଙ୍ଗ କରାଯାଏ ସୂର୍ଯ୍ୟାସ୍ତ ପରେ I ବ୍ରତଧାରୀମାନେ କେବଳ ରାତ୍ରିଭୋଜନ ଗ୍ରହଣ କରିଥା’ନ୍ତି I ଦୁଗ୍ଧ ଏବଂ ଖିରି ଭଳି ଶ୍ୱେତବର୍ଣ୍ଣା ଖାଦ୍ୟ-ଦ୍ରବ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରିବା ବିଧି ସର୍ବତ୍ର ପ୍ରଚଳିତ । ମା'ସନ୍ତୋଷୀଙ୍କ ବ୍ରତଧାରୀଙ୍କୁ ଶୁକ୍ରବାର ଦିନ ଖଟା ଓ ଆମିଷ ଖାଦ୍ୟ ବାରଣ କରାଯାଇଥାଏ । ବ୍ରତ ଶେଷରେ ହଳଦି, ଗୁଡ଼ ଓ ଚଣାର ଭୋଗ ଲଗାଯାଏ ।
ସୁଖପ୍ରଦ ପାରିବାରିକ ଜୀବନ, ସନ୍ତାନଲାଭ ତଥା ପ୍ରତିବନ୍ଧ ଦୂର କରିବା ନିମନ୍ତେ ବ୍ରତ ରଖାଯାଏ I ଏହି ଦିନ ଶୁକ୍ର ଦେବତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପୂଜା-ଆରାଧନା କରାଯାଇଥାଏ I ଶୁକ୍ରଦେବ ହେଲେ ସୁଖ-ଶାନ୍ତି ଏବଂ ପାର୍ଥିବ-ସଂପଦ ପ୍ରଦାନକାରୀ I
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ସପ୍ତାହ