cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ଅଧାଲେଖା ଗପ
ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ପ୍ରେମ ଆନନ୍ଦ । ଦେବୀଦତ୍ତ ମହାନ୍ତି ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତ ରଚନା କରିଥିଲେ । ବିଶ୍ୱଜିତ ମହାପାତ୍ର, ସତ୍ୟଜିତ ପ୍ରଧାନ, ଦୀପ୍ତିରେଖା ପାଢ଼ୀ, ସୋହିନୀ ମିଶ୍ର, ବିଷ୍ଣୁ ମୋହନ କବି, ପ୍ରଜ୍ଞା ହୋତା ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର‌ ଶ୍ରେଣୀ:ଦୂରଦର୍ଶନରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଶ୍ରେଣୀ:ଓଟିଟିରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଠାକୁରଦ୍ୱାର
ଏକ ଭାରତୀୟ ଅଟେ । ଏହା ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ମୋରଦବଦ୍ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
ଭୌଗଳିକ ଅବସ୍ଥିତି
୨୯.୧୯୨୦ ଉତ୍ତର ଅକ୍ଷାଂଶ ଓ ୭୮.୮୬୧୫ ପୂର୍ବ ଦ୍ରାଘିମାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ସମୁଦ୍ର ପତନଠାରୁ ଏହା ୮୩୦ ଫୁଟ ଉଚ୍ଚତାରେ ରହିଛି ।
ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ ସାକ୍ଷରତା
୨୦୦୧ ମସିହାର ଭାରତୀୟ ଜନଗଣନା ଅନୁସାରେ, ସହରର ମୋଟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୩୫୨୭୯ ଅଟେ । ସେଥି ମଧ୍ୟରୁ ୫୨.୮୮% ଜଣ ପରୁଷ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ୪୭.୧୨% ଜଣ ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୪୯.୯୧% ଅଟେ । ଏହା ଜାତୀୟ ହାରଠାରୁ ୧୪.୯୩% ପ୍ରତିଶତ ଅଧିକ ଅଟେ । ସେଥିରୁ ୩୦.୭୩% ପ୍ରତିଶତ ପୁରୁଷ ଓ ୧୯.୧୮% ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ୧୯.୧୧% ଲୋକ ସେଠାରେ ୬ ବର୍ଷ ବୟସରୁ କମ ବୟସ୍କ ଅଟନ୍ତି ।
ଭାଷା
ହିନ୍ଦୀ ର ସରକାରୀ ଭାଷା ଅଟେ ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ସହର
ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ଭୌଗଳିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ଭୌଗଳିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ2
ଗ୍ରେସ ବାନୁ
ଗ୍ରେସ ବାନୁ ଜଣେ ଦଳିତ ଏବଂ ହିଞ୍ଜଡ଼ା କର୍ମୀ । ସେ ତାମିଲନାଡ଼ୁ ରାଜ୍ୟର ଏକ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ କଲେଜରେ ଭର୍ତ୍ତି ହୋଇଥିବା ପ୍ରଥମ ହିଞ୍ଜଡ଼ା ବ୍ୟକ୍ତି ଥିଲେ । ୨୦୧୪ ବେଳକୁ ସେ ଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣ କଲେଜ ଅଫ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂରେ ଅଧ୍ୟୟନ ବନ୍ଦ କରିଦେଲେ । ସେ ତାମିଲନାଡ଼ୁର ତୁତୁକୁଡ଼ି ଜିଲ୍ଲାରେ ବାସକରନ୍ତି ।
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ
ବାନୁ ତାମିଲନାଡ଼ୁର ତୁତିକୋରିନ ଜିଲ୍ଲାରେ ଜନ୍ମ ଓ ବଡ଼ହୋଇଥିଲେ । ଜଣେ ଦଳିତ ଭାବେ ସେ ନିଜ ସ୍କୁଲପଢ଼ା ବେଳେ ତାଙ୍କୁ ନିୟମିତ ସମୟକାଳ ସକାଳ ୯:୩୦ରୁ ଅପରାହ୍ଣ ୪ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯୋଗ ଦେବା ପାଇଁ ଅନୁମତି ମିଳୁନଥିଲା ବୋଲି ସେ କହନ୍ତି ।
ବିଦ୍ୟାଳୟ ତାଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଛାତ୍ରମାନେ ଆସିବା ପରେ ଏବଂ ବସବାସ କରିବା ପରେ ତାଙ୍କୁ ସକାଳ ୧୦ଟାରେ ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନେ ସାରିବା ପୂର୍ବରୁ ଅପରାହ୍ଣ ୩:୩୦ରେ ଚାଲିଯିବାକୁ ରାଜି ହେବା ପାଇଁ କହିଥିବା ସେ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ । ଯଦି ଅନ୍ୟ ଛାତ୍ରମାନେ ତାଙ୍କ ସହ କଥାବାର୍ତ୍ତା କରନ୍ତି ତେବେ ସେମାନଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ ବୋଲି ସେମାନଙ୍କୁ କୁହାଯାଇଥିଲା । ତାଙ୍କ ଜାତି ଏବଂ ଲିଙ୍ଗ ପରିଚୟ ଉପରେ ଆଧାରିତ ଏହି ପ୍ରକାରର ଛୁଆଁଅଛୁଆଁ ଅବସ୍ଥା ତାଙ୍କୁ ଆତ୍ମହତ୍ୟା କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରିଥିଲା ଏବଂ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଛାଡ଼ିବାକୁ ବାଧ୍ୟକରିଥିଲା । ବାନୁ ନିଜ ପରିବାରକୁ ତାଙ୍କ ଲିଙ୍ଗ ପରିଚୟ ବିଷୟରେ କହିବା ପରେ ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ୨୦୦୮ରେ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିଥିଲେ ।
ଆର୍ଥିକ ଅସୁବିଧା ତଥା ସହପାଠୀ ଏବଂ ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କଠାରୁ ଭେଦଭାବ ସତ୍ତ୍ୱେ ବାନୁ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂରେ ଡିପ୍ଲୋମା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ହେଲସିଙ୍କି ସାମ୍ବା କାର୍ନିଭାଲ
ଡାହାଣ|thumb|୨୦୦୪ କାର୍ନିଭାଲ ଡାହାଣ|thumb|୨୦୧୧ କାର୍ନିଭାଲ ଡାହାଣ|thumb|୨୦୧୪ କାର୍ନିଭାଲ ହେଲସିଙ୍କି ସାମ୍ବା କାର୍ନିଭାଲ ଏକ ବାର୍ଷିକ ସାମ୍ବା କାର୍ନିଭାଲ ଯାହା ଫିନଲାଣ୍ଡର ରାଜଧାନୀ ହେଲସିଙ୍କିରେ 1991ରୁ ହେଇଆସୁଛି ।
ଗ୍ରେସ ବାନୁ
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ
ସମଗ୍ର ତାମିଲନାଡ଼ୁରେ ଏକ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ କଲେଜରେ ପଞ୍ଜିକରଣ କରିଥିବା ସେ ପ୍ରଥମ ହିଞ୍ଜଡ଼ା ବ୍ୟକ୍ତି ଥିଲେ । ପରିବାରଠାରୁ କୌଣସି ସମର୍ଥନ ନ ପାଇ ବାନୁ କଲେଜରେ ପଢ଼ିବା ପାଇଁ ଆର୍ଥିକ ସଂଘର୍ଷ କରିଥିଲେ । ସାହାଯ୍ୟ ପାଇଁ ଏକ ଅନୁରୋଧ କରିବା ପରେ ଜଣେ ସ୍ଥାନୀୟ ବ୍ୟବସାୟୀ ପାଠ୍ୟକ୍ରମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବା ପାଇଁ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ପାଣ୍ଠି ସଂଗ୍ରହ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଅନଲାଇନ ଅଭିଯାନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କର ପାଳିତ ଝିଅ ତାରିକା ବାନୁ ମଧ୍ୟ ଭାରତରେ ଜଣେ ହିଞ୍ଜଡ଼ା ବ୍ୟକ୍ତି ଭାବେ ମାଧ୍ୟମିକ ଶିକ୍ଷାରେ ଯୋଗଦାନ କରିବାରେ ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ।
ହେଲସିଙ୍କି ସାମ୍ବା କାର୍ନିଭାଲ
ଏହି କାର୍ନିଭାଲ ପ୍ରତିବର୍ଷ ମଇ ମାସର ପ୍ରଥମ ତୋ ମଧ୍ୟ ଯାଏ ସପ୍ତାହ ଶେଷରେ ହେଇଥାଏ । ଏହା ଫିନଲାଣ୍ଡର ଜାତୀୟ ଦିବସ ମେ ୧୨ ନିକଟ ସମୟରେ ହୁଏ । ଋଓ କାର୍ନିଭାଲ ପରି ଏହା ଜାନୁୟାରୀରୁ ମାର୍ଚ ମଧ୍ୟରେ ହେଇ ପାରେ ନାହିଁ, କାରଣ ସେହି ସମୟରେ ଫିନଲାଣ୍ଡରେ ତାପମାନ ଖୁବ କମ ରହି ବରଫପାତ ହେଇଥାଏ ।
ଗ୍ରେସ ବାନୁ
ବୃତ୍ତିଗତ ଜୀବନ
ସମ୍ମାନ (୯୫%) ସହିତ ଡିପ୍ଲୋମା ଶେଷକରିବା ପରେ ଏକ କ୍ୟାମ୍ପସ ସାକ୍ଷାତକାରରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟତା ଭିତ୍ତିରେ ବାନୁଙ୍କୁ ଏକ ସଫ୍ଟୱେର କମ୍ପାନିରେ କାମ କରିବା ପାଇଁ ବଛାଯାଇଥିଲା । ଆରୋପିତ ଭେଦଭାବ କାରଣରୁ ଛାଡ଼ିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ଜଣେ ପ୍ରୋଗ୍ରାମର ଭାବରେ ସେଠାରେ କାମ କରିଥିଲେ ।
ଆନ୍ନା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ହିଞ୍ଜଡ଼ା ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି କି ନାହିଁ ଜାଣିବା ପାଇଁ ସେ ସୂଚନା ଅଧିକାର (ଆରଟିଆଇ) ଦାଖଲ କରିଥିଲେ । ସେମାନେ ନ ଗ୍ରହଣ ହେଉନଥିବା ଜାଣିବା ପରେ ସେ ସେମାନଙ୍କ ନିୟମ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଆବେଦନ କରିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ଏକ ଘରୋଇ ସଂଯୁକ୍ତ କଲେଜ ଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣ କଲେଜ ଅଫ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂରେ ପ୍ରବେଶ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା ।
ହେଲସିଙ୍କି ସାମ୍ବା କାର୍ନିଭାଲ
External links
ଶ୍ରେଣୀ:ପର୍ବ
ଗ୍ରେସ ବାନୁ
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଜନ୍ମବର୍ଷ ନଥିବା (ଜୀବନ୍ତ ଲୋକ) ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବନ୍ତ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଦଳିତ କାର୍ଯ୍ୟକର୍ତ୍ତା ଶ୍ରେଣୀ:ହିଞ୍ଜଡ଼ା ଏବଂ ହିଞ୍ଜଡ଼ା ମହିଳା ଶ୍ରେଣୀ:ହିଞ୍ଜଡ଼ା ଏବଂ ହିଞ୍ଜଡ଼ା କମ୍ପ୍ୟୁଟର ପ୍ରୋଗ୍ରାମର ଶ୍ରେଣୀ:ତାମିଲନାଡ଼ୁରୁ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତରୁ ଏଲଜିବିଟି ଅଧିକାର କର୍ମୀ ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ଏଲଜିବିଟି ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ସଫ୍ଟୱେର ଇଞ୍ଜିନିୟର
ଥାମ୍ମାମପତ୍ତି
ଏକ ଭାରତୀୟ ଅଟେ । ଏହା ତାମିଲନାଡୁର ସଲେମ୍ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ ସାକ୍ଷରତା
୨୦୦୧ ମସିହାର ଭାରତୀୟ ଜନଗଣନା ଅନୁସାରେ, ସହରର ମୋଟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୨୦୮୮୩ ଅଟେ । ସେଥି ମଧ୍ୟରୁ ୫୦.୫୪% ଜଣ ପରୁଷ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ୪୯.୪୬% ଜଣ ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୬୫.୮୬% ଅଟେ । ଏହା ଜାତୀୟ ହାରଠାରୁ -୧.୦୨% ପ୍ରତିଶତ କମ ଅଟେ । ସେଥିରୁ ୩୭.୩୦% ପ୍ରତିଶତ ପୁରୁଷ ଓ ୨୮.୫୬% ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ୧୦.୬୪% ଲୋକ ସେଠାରେ ୬ ବର୍ଷ ବୟସରୁ କମ ବୟସ୍କ ଅଟନ୍ତି ।
ଭାଷା
ତାମିଲ ର ସରକାରୀ ଭାଷା ଅଟେ ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ତାମିଲନାଡୁର ସହର
ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ଭୌଗଳିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ଭୌଗଳିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ2
ଚୋରଣୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)
ଚୋରଣୀ, ୨୦୨୧ ମସିହାରେ ଦୂରଦର୍ଶନରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଅଜୟ ରାଉତ । ଦେବୀଦତ୍ତ ମହାନ୍ତି ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର କାହାଣୀ ଓ ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ରଚନା କରିଥିଲେ ଏବଂ ବି. ଚନ୍ଦନ କୁମାର କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଂଳାପ ରଚନା କରିଥିଲେ । ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ମୃତ୍ୟୁଞ୍ଜୟ ସାହୁ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ । ସଙ୍ଗୀତକାର ଅଭିଜିତ ମଜୁମଦାର ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ ।
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ଜଗଜିତ ପାଲ ଓ ଶୀତଲ ପାତ୍ର । ରାଇମୋହନ ପରିଡ଼ା, ପିଣ୍ଟୁ ନନ୍ଦ, ଚୌଧୁରୀ ଜୟପ୍ରକାଶ ଦାସ, ରାକ୍ଷୀ ଦାଶ, ତ୍ରିଭୁବନ ପଣ୍ଡା, କୁନାଲ ପଟ୍ଟନାୟକ, ଶଙ୍କର ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ୨୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୧ରେ ତରଙ୍ଗ ଟିଭି ଓ ତରଙ୍ଗ ପ୍ଲସ୍‌ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୧ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର‌ ଶ୍ରେଣୀ:ଦୂରଦର୍ଶନରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
କାଙ୍ଗୋଇ ସିଂହ
କାଙ୍ଗୋଇ ସିଂହ (୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୨୮ - ୨୨ ମଇ ୧୯୯୬) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ । କାଙ୍ଗୋଇ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ରେ ସେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଦୁଇଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୮୦ ଓ ୧୯୮୫ ମସିହାର ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ବାଙ୍ଗିରିପୋଷି ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୮ମ ଓ ୯ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା କୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଜନ୍ମ, ଶିକ୍ଷା ଓ ପରିବାର
କାଙ୍ଗୋଇ ସିଂହ ୧୯୨୮ ମସିହାର ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସ ୩ ତାରିଖରେ ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ଗଙ୍ଗାଧର ସିଂହ । ତାଙ୍କର ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ୟତା ମାଟ୍ରିକ୍ ଥିଲା । ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ଏସ୍. ସିଂହ ।
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
କାଙ୍ଗୋଇ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଦୁଇଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ମୃତ୍ୟୁ
କାଙ୍ଗୋଇ ସିଂହ ୧୯୯୬ ମସିହାର ମଇ ମାସ ୨୨ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁ ବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୬୮ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୨୮ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୬ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:୮ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୯ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
କ୍ରେଜି-୪
କ୍ରେଜି-୪ ୨୦୨୨ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଜେ. ରଞ୍ଜନ । ଜିତେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ବରାଳ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଂଳାପ ରଚନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ସମ୍ରାଜ । ସଙ୍ଗୀତକାର ଏସ୍. ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ ।
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ଅଭିଶେଖ ରଥ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟମୟୀ ମହାପାତ୍ର । ଉତ୍ତମ ମହାନ୍ତି, ସୁଭାଶିଷ ଶର୍ମା, ପ୍ରଜ୍ଞା ଖଟୁଆ, ପିଣ୍ଟୁ ନନ୍ଦ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ୨୦୨୨ ମସିହାର ଫେବୃଆରୀ ୬ ତାରିଖରେ ମଞ୍ଜରୀ ଟିଭିରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।
ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଏସ୍. ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ । ଅରୁଣ ମନ୍ତ୍ରୀ, ଏନ୍. ଗୁରୁଦତ୍ତ, ନିର୍ମଳ ନାୟକ ଆଦି ଗୀତିକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତ ରଚନା କରିଥିଲେ । ହ୍ୟୁମାନ ସାଗର, ଅସୀମା ପଣ୍ଡା, ସତ୍ୟଜିତ ପ୍ରଧାନ, ସଂଗ୍ରାମ ମହାନ୍ତି, ଅମ୍ରିତା ନାୟକ, ସଞ୍ଜୁ ମହାନ୍ତି, ଭାରତୀ, ସରୋଜ, ରାଜେଶ, ବର୍ଷା ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ ।
ଏସଜୋପିକ୍ଲୋନ
ଏସଜୋପିକ୍ଲୋନ, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ବ୍ୟବସାୟୀକ ନାମ ଲୁନେଷ୍ଟା, ଏକ ଔଷଧ ଯାହା ନିଦ୍ରାହୀନତା ବା ଇନସୋମ୍ନିଆ ରୋଗର ଚିକିତ୍ସାରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ଛଅ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସାମାନ୍ୟରୁ ମଧ୍ୟମ ଲାଭ ମିଳୁଥିବା ସମର୍ଥନ ହୁଏ |  ଏହା ପାଟିରେ ଦିଆଯାଏ |
ସାଧାରଣ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ମୁଣ୍ଡବିନ୍ଧା, ଶୁଖିଲା ପାଟି, ବାନ୍ତି, ଏବଂ ମୁଣ୍ଡ ବୁଲାଇବା ହୋଇପାରେ | ଗୁରୁତର ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଆତ୍ମହତ୍ୟା ଚିନ୍ତା, ଅପବ୍ୟବହାର, ହାଲୁସିନେସନ୍ ଏବଂ ଆଞ୍ଜିଓଇଡିମା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇପାରେ | ଯକୃତ ସମସ୍ୟା ଏବଂ ବୟସ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅଧିକ ଯତ୍ନ ନେବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଇଛି | ଔଷଧର ମାତ୍ରା ଶୀଘ୍ର ହ୍ରାସ କଲେ ପ୍ରତ୍ୟାହାର ହୋଇପାରେ | ଏସଜୋପିକ୍ଲୋନ୍ ଏକ ଅଣବେଞ୍ଜୋଡାଏଜେପିନ ସିଡେଟିଭ ହିପନୋଟିକ ଶ୍ରେଣୀର ଔଷଧ ଏବଂ ସାଇକ୍ଲୋପାଇରୋଲୋନ ଭାବରେ ଶ୍ରେଣୀଭୁକ୍ତ ହୋଇଛି | ଏହା ଜୋପିକ୍ଲୋନର ଏସ-ସ୍ଟେରିଓ ଆଇସୋମର | ଏହା ଗାବା (GABA) ରିସେପ୍ଟର ସହିତ ଯୋଗାଯୋଗ କରି କାର୍ଯ୍ୟ କରେ |
୨୦୦୪ ମସିହାରେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ ଚିକିତ୍ସା ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଅନୁମୋଦିତ ଏସଜୋପିକ୍ଲୋନ ଜେନେରିକ ଔଷଧ ଭାବରେ ଉପଲବ୍ଧ | ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ ହୋଲସେଲ ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରତି ଡୋଜରେ ପ୍ରାୟ ୦.୨୦ ଡଲାର ଅଟେ। ୨୦୧୭ ମସିହାରେ, ଏହା ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ ୨୧୪ତମ ସାଧାରଣ ପ୍ରେସକ୍ରିପସନ ଔଷଧ ଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ଦୁଇ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ପ୍ରେସକ୍ରିପସନ୍ ରହିଥିଲା | ୟୁରୋପୀୟ ୟୁନିଅନରେ ଏଜୋପିକ୍ଲୋନ୍ ବିକ୍ରି ହୁଏ ନାହିଁ, ଯେହେତୁ 2009ରେ ଇଏମଅ/EMA ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଏହା ଜୋପିକ୍ଲୋନ୍ ସହିତ ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ଥିବାରୁ ପେଟେଣ୍ଟ ଉତ୍ପାଦ ଭାବରେ ପରିଗଣିତ ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଟିବିଆଲ ପ୍ଲେଟୋ ଅସ୍ଥି ଭଗ୍ନ
ଟିବିଆଲ ପ୍ଲେଟୋ ଅସ୍ଥି ଭଗ୍ନ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ tibial plateau fracture) କୁହାଯାଏ ଯେତେବେଳ ଆଣ୍ଠୁ ଗଣ୍ଠି (knee joint) ତିଆରିରେ ଭାଗ ନେଉଥିବା ଟିବିଆ (tibia) ଅସ୍ଥିର ଉପର ଭାଗ ଭାଙ୍ଗିଯାଏ (break) । ଏହି ଆଘାତ ହେଲେ ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଆଣ୍ଟୁଫୁଲା (swelling) ଓ ଆଣ୍ଠୁ ଚଳନ କମିବା ଲକ୍ଷଣମାନ ଦେଖାଯାଏ । ଏଭଳି ଆଘାତ ପାଇଲେ ଚାଲି ହୁଏନାହିଁ । ଆଘାତ ଜଟିଳ ଥିଲେ ଧମନୀ ଓ ସ୍ନାୟୁ ଆଘାତ, ଆର୍ଥ୍ରାଇଟିସ ଓ କମ୍ପାର୍ଟମେଣ୍ଟ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ (compartment syndrome) ଆଦି ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ ।
ଯନ୍ତ୍ରଣାକୁ ଏନଏସଏଆଇଡି (NSAIDs), ଓପିଅଏଡ (opioids) ଓ ସ୍ପ୍ଲିଣ୍ଟ (splinting) ଦେଇ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ । ଅନ୍ୟଥା ସୁସ୍ଥ ଥିଲେ ସାଧାରଣତଃ ଅପରେଶନ କରାଯାଏ । ଭଙ୍ଗା ସ୍ଥାନର ଅସ୍ଥି ଆଲାଇନମେଣ୍ଟ ଠିକ ଥିଲେ ବିନା ଅପରେଶନ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ ।
ସମୁଦାୟ ହାଡ଼ ଭଙ୍ଗାର ୧% ଏହି ଭଙ୍ଗା ଥାଏ । ମଧ୍ୟ ବୟସ୍କ ପୁରୁଷ ଓ ବୃଦ୍ଧ ବୟସ୍କ ମହିଳାଙ୍କର ଏଭଳି ଭଙ୍ଗା ସାଧାରଣତଃ ହୁଏ । ସନ ୧୯୨୦ରେ ଏହି ଭଙ୍ଗାକୁ ଫେଣ୍ଡର ଫ୍ରାକଚର କୁହାଯାଉଥିଲା ଯାହା ଲୋକ ଚାଲିକରି ଯିବାବେଳେ ଧକ୍କା ଯୋଗୁ ହେଉଥିଲା ।
ବାହ୍ୟ ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ନୀଳ ମାଷ୍ଟରାଣୀ
ନୀଳ ମାଷ୍ଟରାଣୀ, ୧୯୯୬ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ରବି ରଥ । ଗୋଦାବରୀଶ ମହାପାତ୍ର ଓ ଚକ୍ରଧର ସାହୁ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର କାହାଣୀ ରଚନା କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଚକ୍ରଧର ସାହୁ ।
ମୀନକେତନ ଦାସ, ପ୍ରିୟଙ୍କା ମହାପାତ୍ର ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ମଳୟ ମିଶ୍ର ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୬ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଡି ପ୍ରକାଶ ରାଓ
ଦେବରପଲ୍ଲୀ ପ୍ରକାଶ ରାଓ (ଡି ପ୍ରକାଶ ରାଓ ନାମରେ ଜଣା) (୧୧ ନଭେମ୍ବର ୧୯୫୮ - ୧୩ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୧) ଓଡ଼ିଶାର ଜଣେ ସମାଜସେବୀ ଥିଲେ । ସେ କଟକରେ ବିଭିନ୍ନ ବସ୍ତିରେ ରହୁଥିବା ଗରିବ ଓ ଅନାଥ ଶିଶୁମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଶିକ୍ଷାଦାନର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଓ ରକ୍ତଦାନ ଭଳି ସମାଜସେବା ନିମନ୍ତେ ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ଭାରତର ସାଧାରଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସରେ ତତ୍କାଳୀନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କଠାରୁ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନୀତ ହୋଇଥିଲେ । ବୃତ୍ତିରେ ସେ ଜଣେ ଚା' ବିକାଳି ଥିଲେ ।
୨୦୨୧ ମସିହା ଜାନୁଆରୀ ୧୩ ତାରିଖରେ ସେ କରୋନାଭୂତାଣୁଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ ୬୩ ବର୍ଷ ବୟସରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ ।
ପରିବାର
ଡି ପ୍ରକାଶ ରାଓ କଟକଠାରେ ୧୯୫୮ ମସିହା ନଭେମ୍ବର ୧୧ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ନାମ ପିତା ଡି କୃଷ୍ଣମୂର୍ତ୍ତୀ ଓ ସେ ବ୍ରିଟିଶ ସେନାରେ ସୈନିକ ଥିଲେ । ମାତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଡି ଲକ୍ଷ୍ମୀ । ମାତାପିତାଙ୍କ ତିନିଟି ସନ୍ତାନ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରକାଶ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଥିଲେ । ରାଓଙ୍କ ଅଣଜେଜେ ଡି ଆପାଲସ୍ୱାମୀ ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶର କାକିନାଡ଼ାରୁ ଆସି କଟକରେ ରହୁଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଜେଜେବାପା ଡି ଆଦି ନାରାୟଣ ସ୍ୱାମୀ ଥିଲେ ମଧୁବାବୁଙ୍କର ଜଣେ ନିକଟତମ ବ୍ୟକ୍ତି ଓ ସେ ଉତ୍କଳ ଟ୍ୟାନେରୀର ପରିଚାଳକ ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପିତା ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧରେ ସେ ଇଂରେଜମାନଙ୍କ ତରଫରୁ ଜାପାନ ବିରୋଧରେ ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ । ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ପରେ ସେ କଟକରେ ଏକ ଖବରକାଗଜ ସଂସ୍ଥାରେ କାମ କରୁଥିଲେ । ସେଠାରୁ ଚାକିରି ଯିବାପରେ ତାଳଚେର ରାଜାଙ୍କଠୁ ୫ଟଙ୍କା ସାହାଯ୍ୟ ପାଇ ନିଜ ଚା ଦୋକାନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ପିତାଙ୍କ ଦେହାନ୍ତ ପରେ ଡି ପ୍ରକାଶ ରାଓ ସେହି ଚା ଦୋକାନ ସମ୍ଭାଳୁଥିଲେ । ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ବିଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ ଶ୍ରୀ ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ ଭେଷଜ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଜଣେ ନର୍ସ ଭାବେ କାମ କରନ୍ତି । ରାଓ ଦମ୍ପତ୍ତିଙ୍କ ଦୁଇ ଝିଅ ହରିପ୍ରିୟା ଏବଂ ଭାନୁପ୍ରିୟା ଅଛନ୍ତି ।
ସମାଜସେବା
ରାଓ "ଆଶା ଓ ଅନୁସନ୍ଧାନ" ନାମକ ଏକ ସ୍କୁଲ ସ୍ଥାପନା କରିଥିଲେ । ସ୍ଥାନୀୟ ବସ୍ତିଗୁଡ଼ିକରେ ଛୋଟ ପିଲାମାନେ ଶିକ୍ଷାଲାଭରୁ ବଞ୍ଚିତ ହୋଇ ମଦ୍ୟପାନ ଓ ଛୋଟବଡ଼ ଅପରାଧରେ ନିବୃତ୍ତ ହେବା ଦେଖି ସେ ଏହି ସ୍କୁଲ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ନିଜେ ସ୍କୁଲ ଅଧାରୁ ବନ୍ଦ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ଏହି ସ୍କୁଲରେ ପ୍ରଥମ ଶ୍ରେଣୀରୁ ତୃତୀୟ ଶ୍ରେଣୀ ଯାଏଁ ପିଲାଙ୍କୁ ସେଠାରେ ଶିକ୍ଷାଦାନର ବନ୍ଦୋବସ୍ତ କରାଇଥିଲେ । ବର୍ତ୍ତମାନ ସେଠାରେ ୭୫ଜଣ ଛାତ୍ର ପାଠ ପଢୁଛନ୍ତି । ଚା' ଦୋକାନରୁ ହେଉଥିବା ଆୟର ଅଧା ସେ ଏହି ସ୍କୁଲ ପରିଚାଳନାରେ ଖର୍ଚ୍ଚ କରୁଥିଲେ । ସେ ସକାଳୁ ବକ୍ସି ବଜାରସ୍ଥିତ ନିଜ ଚା ଦୋକାନରେ ବିକ୍ରିବଟା ସାରି କଟକ ବଡ଼ ଡାକ୍ତରଖାନା କୁ ସବୁଦିନ ଯାଉଥିଲେ । ସେଠାରେ ରୋଗୀମାନଙ୍କର ଯେକୌଣସି ଆବଶ୍ୟକୀୟ ସେବା ସେ ନିଜ ସାଧ୍ୟମତେ କରୁଥିଲେ । ସେ ୨୧୭ଥର ରକ୍ତଦାନ କରିସାରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁପରେ ନିଜ ଶରୀରଦାନ କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ସଂକଳ୍ପ ମଧ୍ୟ ନେଇଥିଲେ ।
ମୃତ୍ୟୁ
କରୋନାଭୂତାଣୁ ରୋଗ ୨୦୧୯ରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ, ରାଓଙ୍କର କଟକ ବଡ଼ ଡାକ୍ତରଖାନାରେ ଚିକିତ୍ସା ଚାଲିଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ ୨୦୨୧ ମସିହା ଜାନୁଆରୀ ୧୩ ତାରିଖରେ ତାଙ୍କର ପରଲୋକ ଘଟିଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୮ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନିତ ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୧ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତରେ କୋଭିଡ-୧୯ ମହାମାରୀ ଯୋଗୁ ମୃତ୍ୟୁ
ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀ
ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Spot-billed Pelican ବା Grey Pelican, ଜୀବବିଜ୍ଞାନ ନାମ Pelecanus philippensis) ପେଲିକାନ୍ ପରିବାରର ଏକ ସଦସ୍ୟ ପକ୍ଷୀ । ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆରେ ପାକିସ୍ତାନର ଦକ୍ଷିଣାଂଶରୁ ନେଇ ଭାରତ ଓ ପୂର୍ବରେ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଞ୍ଚଳ ଏହି ପକ୍ଷୀଙ୍କ ପ୍ରଜନନ ଓ ନିବାସ କ୍ଷେତ୍ର । ଉପକୂଳ ଓ ସ୍ଥଳଭାଗ ମଧ୍ୟସ୍ତ ବୃହତ ଜଳାଶୟମାନଙ୍କରେ ଏହି ପକ୍ଷୀ ପରିଲକ୍ଷିତ ହୋଇଥାନ୍ତି । ଯଦିଓ ଆକାରରେ ସାମାନ୍ୟ ଛୋଟ, କିନ୍ତୁ ଦୂରରୁ ଏମାନେ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପେଲିକାନ୍ ପ୍ରଜାତିର ପକ୍ଷୀଙ୍କ ପରି ଦେଖାଯାନ୍ତି । କିନ୍ତୁ ନିକଟରୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କଲେ ଏମାନଙ୍କ ଥଣ୍ଟର ଛିଟଛିଟ ଚିହ୍ନ, ପାଉଁଶିଆ ଦେହରୁ ଏମାନଙ୍କୁ ସହଜରେ ଠଉରାଇ ହେବ । କିଛି ଅଞ୍ଚଳରେ ଜନବସତିରୁ ଅନତି ଦୂରରେ ଏହି ପକ୍ଷୀଙ୍କ ବୃହତ ସମାଗମ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ ।
ବର୍ଣ୍ଣନା
ବାଆଁ|thumb|ନୀଡ଼ରେ ବୟସ୍କ ଓ କିଶୋର ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀ ଦଦରାହଣା ପେଲିକାନ୍‍ ପରିବାରର ପକ୍ଷୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଛୋଟ କିନ୍ତୁ ତଥାପି ଆକାରରେ ଯଥେଷ୍ଟ ବଡ଼ । ଏମାନଙ୍କ ଶରୀରର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୧୨୫-୧୫୨ ସେଣ୍ଟିମିଟର୍ ଏବଂ ଓଜନ ପ୍ରାୟ ୪.୧-୬ କିଲୋଗ୍ରାମ୍ । ଏହାର ରଙ୍ଗ ମୁଖ୍ୟତଃ ଧଳା, ଛାତି ତଥା ବେକର ପଛପଟର ରଙ୍ଗ ପାଉଁଶିଆ ଏବଂ ଲାଞ୍ଜର ରଙ୍ଗ ଖଇରିଆ । ବେକର ପଛ ପଟର ପରଗୁଡ଼ିକ କୁଞ୍ଚୁକୁଞ୍ଚିଆ ଓ ଏକ ପାଉଁଶିଆ ଚୂଳ ପରି ଦେଖାଯାନ୍ତି । ଥଣ୍ଟ ତଳର ଖାଦ୍ୟ ଥଳୀ ଗୋଲାପୀ ବା ବାଇଗଣୀ ପରି ରଙ୍ଗର ଏବଂ ଏଥିରେ ଅନେକ ଛିଟ ଦାଗ ରହିଥାଏ । ଥଣ୍ଟର ଅଗ୍ର ଭାଗ ହଳଦିଆ ବା କମଳା ରଙ୍ଗର ହୋଇଥାଏ । ପ୍ରଜନନ କରୁଥିବା ପକ୍ଷୀଙ୍କ ଥଣ୍ଟ ମୂଳର ଚର୍ମ କଳା ରଙ୍ଗର ହୋଇଥିବା ଦେଖାଯାଏ । ଉଡ଼ିବା ବେଳେ ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀ ପ୍ରାୟ ଡାଲମାସିଆନ୍ ପେଲିକାନ୍ ପରି ଦେଖାଯାନ୍ତି । କିନ୍ତୁ ଦ୍ୱିତୀୟକ ଓ ତୃତୀୟକ ପରର କଳା ରଙ୍ଗରୁ ଦଦରାହଣାଙ୍କୁ ଠଉରାଇ ହେବ । ଏମାନଙ୍କ ଲାଞ୍ଜଟି ବଙ୍କେଇ ଗୋଲିଆ ହୋଇଯାଇଛି ।
ପରିବାସ, ଭୌଗୋଳିକ ବିତରଣ ଓ ସଂରକ୍ଷଣ ସ୍ଥିତି
ବାଆଁ|thumb|ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସଂରଚନାରେ ଉଡ଼ୁଥିବା ଦଦରାହଣା ଦଳ କେବଳ ଭାରତୀୟ ଉପଦ୍ୱୀପ, ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଓ କାମ୍ବୋଡ଼ିଆ ରେ ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀ ପ୍ରଜନନ କରୁଥିବାର ତଥ୍ୟ ଲିପିବଦ୍ଧ କରାଯାଇଛି । କିଛି ଭାରତୀୟ ଦଦରାହଣା ଗାଙ୍ଗେୟ ଉପତ୍ୟକାରେ ଶୀତ ଦିନେ ପ୍ରବାସ କରିବା ଦେଖାଯାଏ, କିନ୍ତୁ ମାଳଦ୍ୱୀପ, ପାକିସ୍ତାନ ଓ ବଙ୍ଗଳାଦେଶ ଇତ୍ୟାଦି ସ୍ଥାନରେ ଏମାନଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତି ସନ୍ଦେହ ଘେରରେ ରହିଛି । ନିମ୍ନ ସମତଳ ଭୂମିର ମଧୁରଜଳ ଥିବା ଅଞ୍ଚଳ ଏହି ପକ୍ଷୀଙ୍କ ପରିବାସ । ଦଦରାହଣା ପ୍ରବାସୀ ନୁହଁନ୍ତି କିନ୍ତୁ ଅଳ୍ପ ଦୂରରେ ସ୍ଥାନୀୟ ପ୍ରବାସ କରିବା ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ ଓ ପ୍ରଜନନ ଋତୁ ନଥିବା ସମୟରେ ଏମାନେ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ଭାବେ ରହିଥାନ୍ତି । thumb|ବାଆଁ|ଚିତ୍ରିତ କ୍ରୌଞ୍ଚ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସହ ନୀଡ଼ ବାନ୍ଧିଥିବା ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀ ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀମାନେ ବସ୍ତିରେ ରହି ପ୍ରଜନନ କରନ୍ତି । ଏମାନଙ୍କ ବସ୍ତିରେ ଅନ୍ୟ ପ୍ରଜାତିର ଜଳପକ୍ଷୀ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାନ୍ତି । ଏମାନଙ୍କ ବସା ଆର୍ଦ୍ର ଭୂମି ନିକଟସ୍ଥ ବା ଜନବସତି ନିକଟସ୍ଥ ଅଳ୍ପ ଉଚ୍ଚତାବିଶିଷ୍ଟ ଗଛମାନଙ୍କରେ ନିର୍ମିତ ହୋଇଥାଏ । ବିଭିନ୍ନ ଦଦରାହଣା ବସ୍ତି ଆବିଷ୍କାର ଓ ନିଶ୍ଚିହ୍ନ ହେବାର ତଥ୍ୟ ଲିପିବଦ୍ଧ କରାଯାଇଛି । ୧୯୦୬ ମସିହା ଜୁନ୍ ମାସରେ ସି ଇ ରେନିୟସ୍ ତିରୁନେଲୱେଲି ଜିଲ୍ଲାର କୁତାନକୁଳମରେ ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀଙ୍କ ବସ୍ତି ଦେଖିଥିଲେ ଓ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ଗ୍ରାମବାସୀଙ୍କ ମନରେ ଏହି ପକ୍ଷୀ ପବିତ୍ର ବୋଲି ଧାରଣା ରହିଥିଲା । ୧୯୪୪ ମସିହାରେ ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବସ୍ତିରେ ମାତ୍ର ୧୦ଟି ଦଦରାହଣା ବସା ଓ ୨୦୦ଟି ଚିତ୍ରିତ କ୍ରୌଞ୍ଚ ବସା ରହିଥିଲା ।
ବ୍ରହ୍ମଦେଶର ସୀତାଙ୍ଗ ନଦୀରେ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଦଦରାହଣା ବାସ କରୁଥିବା ବିଷୟ ୟୁଜିନ୍ ୱିଲିୟମ୍ ଓଟ୍‍ସ୍ ୧୮୭୭ ମସିହାରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ । ୧୯୨୯ ମସିହାରେ ଇ ସି ଷ୍ଟୁଆର୍ଟ ବେକର୍ ସେଠାରେ ବଡ଼ ହାଡ଼ଗିଳା ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସହ ହଜାର ହଜାର ସଂଖ୍ୟାରେ ଦଦରାହଣା ବସା ବାନ୍ଧିଥିବା କଥା କହିଛନ୍ତି: "ସମଗ୍ର ଜଙ୍ଗଲ ବିରାଟକାୟ ଗଛମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଆଚ୍ଛାଦିତ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏକ ଛୋଟ ଅଂଶ (ପ୍ରାୟ ବିଂଶ ଭାଗରୁ ଏକ ଭାଗ) ଟଂଗ୍ ତେଲ ଗଛରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା । ୧୦୦ ଫୁଟ୍ ଉଚ୍ଚ ଶାଖାବିହୀନ କାଣ୍ଡରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଏହି ବିରାଟ ଗଛଗୁଡ଼ିକ ୧୫୦ ଫୁଟ୍ ବା ତତୋଧିକ ଉଚ୍ଚତାବିଶିଷ୍ଟ ଥିଲା । ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀମାନେ ଏହି ଗଛଗୁଡ଼ିକୁ ବସା ବାନ୍ଧିବା ପାଇଁ ଚୟନ କରିଥିଲେ । ସେ ଦିନ ମୁଁ ଅପରାହ୍ନ ୩ଟା ବେଳୁ ବାହାରି ଯାଇଥିଲି । ବିଭିନ୍ନ ଦିଗରେ ଅତି କମରେ ୨୦ ମାଇଲ୍ ବାଟ ଚାଲିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସବୁଠାରେ ମୁଁ ଦଦରାହଣା ଓ ହାଡ଼ଗିଳା ବସା ଦେଖିବାକୁ ପାଇଥିଲି । ମୁଁ ଯାହା ଦେଖିଲି ଓ ବର୍ମାର ଲୋକଙ୍କଠୁ ଯାହା ଶୁଣିବାକୁ ପାଇଲି, ତାହାକୁ ଭିତ୍ତି କରି ମୋ ଗଣନା କୁହେ ଯେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ୨୦ ମାଇଲ୍ × ୫ ମାଇଲ୍ କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହି ପକ୍ଷୀଙ୍କ ପ୍ରଜନନ କ୍ଷେତ୍ର ଓ ବାସସ୍ଥଳ ରହିଥିଲା ।"
- ଆଲାନ୍ ଅକ୍ଟୋଭିଆନ୍ ହ୍ୟୁମ୍ (୧୮୯୦)ଙ୍କ ପୁସ୍ତକରେ ଓଟିସ୍ (୧୮୭୭)ଙ୍କ ବୟାନ କିନ୍ତୁ ୧୯୩୦ ଦଶନ୍ଧିରୁ ୧୯୪୦ ଦଶନ୍ଧି ମଧ୍ୟରେ ଏହି ବିଶାଳ ଦଦରାହଣା ବସ୍ତି ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯାଇଥିବା ବିଷୟ ବେର୍ଟ୍ରାମ୍ ସ୍ମିଦିସ୍ କହିଥିଲେ ।
୧୯୦୨ ମସିହାରେ କଡ଼ପ୍ପା ଜିଲ୍ଲାର ବୁଚୁପାଲେରେ ଆଉ ଏକ ଦଦରାହଣା ବସ୍ତି ଆବିଷ୍କୃତ ହୋଇଥିଲା । ସେଠାରେ ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସରେ ଚିତ୍ରିତ କ୍ରୌଞ୍ଚ ଓ ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀ ମିଶି ବସା ବାନ୍ଧୁଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ଏହି ବସ୍ତି ପୁନର୍ବାର ଦେଖାଯାଇନାହିଁ । କେ କେ ନୀଳକଣ୍ଠନ ୧୯୪୬ ମସିହାରେ କୋଲେରୁ ହ୍ରଦ ନିକଟରେ ଏକ ବସ୍ତି ଆବିଷ୍କାର କରିଥିଲେ ଓ ସେ ସମୟରେ ସେଠାରେ ପ୍ରାୟ ୩୦୦୦ଟି ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀ ବାସ କରୁଥିଲେ । ୧୯୭୫ ମସିହା ବେଳକୁ ଏହି ଦଦରାହଣା ବସ୍ତି ମଧ୍ୟ ଉଭାନ ହୋଇଯାଇଥିଲା ।
ପରିବାସ କ୍ଷୟ ଓ ମାନବୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଯୋଗୁଁ ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା କ୍ରମଶଃ ହ୍ରାସ ପାଇବାରେ ଲାଗିଛି । ଏପରିକି ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଏସିଆର ଅନେକ ସ୍ଥାନର ଦଦରାହଣା ବିଲୁପ୍ତ ହୋଇସାରିଲେଣି । ଏହାର ଜୀବବିଜ୍ଞାନ ନାମରେ ଯେଉଁ ସ୍ଥାନର ନାମ ରହିଛି, ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଆରମ୍ଭରେ ସେହି ଫିଲିପାଇନ୍ସରେ ବହୁ ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀ ରହିଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ୧୯୬୦ ଦଶନ୍ଧି ବେଳକୁ ଏମାନେ ସ୍ଥାନୀୟ ଭାବେ ବିଲୁପ୍ତ ପ୍ରଜାତି ହୋଇ ସାରିଥିଲେ । ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତର ଦଦରାହଣା ସଂଖ୍ୟା ବଢ଼ୁଥିବା ଜଣା ପଡ଼ିଥିଲା । ସଂରକ୍ଷଣ ନିୟମ ଓ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇଦେବାରୁ ଏମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ବଢ଼ୁଛି ଏବଂ IUCN ସଂସ୍ଥାର ତାଲିକାରେ ପୂର୍ବେ ଅତି ସଙ୍କଟାପନ୍ନ (vulnerable) ସ୍ଥିତିରେ ରହିଥିବା ଏହି ପ୍ରଜାତିକୁ ୨୦୦୭ ମସିହାରେ ଅଳ୍ପ ସଙ୍କଟାପନ୍ନ (near threatened) ସ୍ଥିତିକୁ ଉନ୍ନୀତ କରାଯାଇଥିଲା ।
ପରିସଂସ୍ଥା ଓ ବ୍ୟବହାର
thumb|[[ଭାରତ|ଭାରତର ତାମିଲନାଡ଼ୁର କୁନ୍ତନକୁଳମ ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ କିଛି ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀ]] thumb|[[ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ|ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ଉପ୍ପଲାପଡ଼ୁରେ ଦଦରାହଣା ନୀଡ଼ର ଏକ ଫଟୋଚିତ୍ର]] ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀ ସାଧାରଣତଃ ନୀରବ ରହନ୍ତି । କିନ୍ତୁ ନିଜ ନୀଡ଼ ପାଖରେ ଥିବା ସମୟରେ ଏହି ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସୁ-ସୁ ଶବ୍ଦ କରିବା, ନିମ୍ନ ତୀବ୍ରତାରେ ଘୁଙ୍ଗୁଡ଼ି ପରି ଶବ୍ଦ କରିବା ଓ ଥଣ୍ଟ ପିଟିବା ପରି ବ୍ୟବହାର ଦେଖିହେବ । ଅଳ୍ପ କିଛି ପ୍ରାଚୀନ ବିବରଣୀରେ ଦଦରାହଣା ବସ୍ତିମାନଙ୍କୁ ନୀରବ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଥିବା ବେଳେ ଅଧିକାଂଶ ବସ୍ତିକୁ କୋଳାହଳ ପୂର୍ଣ୍ଣ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି ।
ଅନ୍ୟ ପେଲିକାନ୍ ପ୍ରଜାତିର ପକ୍ଷୀଙ୍କ ପରି ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀ ପାଣିରେ ପହଁରିବା ସମୟରେ ମାଛ ଧରି ନିଜ ଥଣ୍ଟ ନିମ୍ନସ୍ଥ ବଡ଼ ଥଳୀରେ ରଖିଥାଏ । ଧଳା ପେଲିକାନ୍ ପକ୍ଷୀମାନେ ଏକ ବିଶାଳ ଦଳରେ ଆହରଣ କରୁଥିବା ବେଳେ ଏହି ପ୍ରଜାତିର ପକ୍ଷୀ ଏକାକୀ ବା ଛୋଟ ଦଳରେ ଖାଦ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରୁଥିବାର ଲକ୍ଷ୍ୟ କରାଯାଇଛି । ଦଳରେ ଖାଦ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରିବା ବେଳେ ଏମାନେ ମିଳିତ ଭାବେ ମାଛମାନଙ୍କୁ ଅଗଭୀର ପାଣି ଆଡ଼କୁ ଘଉଡ଼ାଇ ସେମାନଙ୍କର ଶିକାର କରନ୍ତି । ନୀଡ଼କୁ ବା ଖାଦ୍ୟ ଆହରଣ ଜଳାଶୟକୁ ଯିବା ସମୟରେ ଏମାନେ ଅବିରତ ଡେଣା ହଲାଇ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସଂରଚନାରେ ଦଳବଦ୍ଧ ଭାବେ ଆକାଶରେ ଉଡ଼ିବା ଦେଖାଯାଏ । ଦିନର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଗରମ ସମୟରେ ଏମାନେ ଉତ୍ତପ୍ତ ପବନ ସ୍ରୋତକୁ ବ୍ୟବହାର କରି କେବଳ ଡେଣା ଖୋଲି ରଖି ଉଡ଼ିବା ଦେଖାଯାଏ । ବେଳେବେଳେ ଏମାନଙ୍କୁ ରାତିରେ ଖାଦ୍ୟ ପାଇଁ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଇଛି ।
ଏମାନେ ଗୋଠ ହୋଇ ବସ୍ତିରେ ନିଜର ନୀଡ଼ ନିର୍ମାଣ କରିଥାନ୍ତି । ଅଳ୍ପ ଉଚ୍ଚତାବିଶିଷ୍ଟ ଗଛର ମୋଟା ଡାଳରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ଡାଙ୍ଗ ସହାୟତାରେ ନିଜ ବସା ବାନ୍ଧନ୍ତି । ଅକ୍ଟୋବର ମାସରୁ ନେଇ ମଇ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏମାନଙ୍କ ପ୍ରଜନନ ସମୟ । ତାମିଲନାଡ଼ୁରେ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ମୌସୁମୀ ପ୍ରବାହ ଆରମ୍ଭ ହେବା ପରେ ଏମାନଙ୍କ ପ୍ରଜନନ ଋତୁ ଆସେ । ମାଈ ପକ୍ଷୀଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିବା ପାଇଁ ଅଣ୍ଡିରାମାନେ ନିଜର ଖାଦ୍ୟ ଥଳୀକୁ ପ୍ରସାରିତ କରି ନିଜ ମୁଣ୍ଡକୁ ପ୍ରଥମେ ଉପର-ତଳ, ତା’ ପରେ ପାର୍ଶ୍ୱରୁ ପାର୍ଶ୍ୱକୁ ହଲାଇ ଓ ଶେଷରେ ଟେକି ରଖି ପ୍ରଦର୍ଶନ କରନ୍ତି । ଏପରି ପ୍ରଦର୍ଶନ ସମୟରେ ଉପର ଓ ତଳ ଥଣ୍ଟକୁ ତାଳି ମାରିବା ପରି ପିଟି ଏମାନେ ଶବ୍ଦ ମଧ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି । ବିଭିନ୍ନ ଜଳଜୀବୀ ପକ୍ଷୀ; ବିଶେଷ କରି ଚିତ୍ରିତ କ୍ରୌଞ୍ଚ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ବସ୍ତି ଥିବା ଅଞ୍ଚଳରେ ଏମାନେ ନିଜର ବସା ବାନ୍ଧିଥାନ୍ତି । ମାଈ ଦଦରାହଣା ଏକା ବେଳକେ ୩-୪ଟି ଚୂନ ପରି ଧଳା ଅଣ୍ଡା ଦେଇପାରେ । ସମୟ ଅତିବାହିତ ହେବା ସହିତ ଅଣ୍ଡାଗୁଡ଼ିକ ମଇଳା ହେବା ପରି ଦେଖାଯାନ୍ତି । ପ୍ରାୟ ୩୦ରୁ ୩୩ ଦିନରେ ଅଣ୍ଡାଗୁଡ଼ିକ ଫୁଟି ଛୁଆ ବାହାରନ୍ତି । ଦଦରାହଣା ଶାବକମାନେ ନୀଡ଼ରେ ୩-୫ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହନ୍ତି । ପୋଷା ମନାଇ ରଖାଯାଇଥିବା ଦଦରାହଣା ଜନ୍ମ ହେବାର ଦୁଇ ବର୍ଷ ପରେ ପ୍ରଜନନ କ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ କରିବା ଦେଖାଯାଇଛି । ଅନ୍ୟ ପେଲିକାନ ଜାତୀୟ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ପରି ଏମାନେ ମଧ୍ୟ କଣ୍ଠ କୋଷିକାର କମ୍ପନ ଓ ଧଇଁସଇଁ ହେଲା ପରି କ୍ରିୟାଦ୍ୱାରା ନିଜ ଶରୀରର ଉଷ୍ମତାକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ କରିଥାନ୍ତି ।
ଲଣ୍ଡନ ଚିଡ଼ିଆଖାନାରେ ମୃତ ଯାଇଥିବା ଏକ ସିଂହଳୀ ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀ ନମୁନାର ବୃକକ୍‍ରୁ ରେନିକୋଲା ପେଲିକାନି (Renicola pelecani) ପରଜୀବୀ ମିଳିବା ବିଷୟ ବର୍ଣ୍ଣିତ ଅଛି ।
ସଂସ୍କୃତିରେ ଦଦରାହଣା
ପୂର୍ବେ ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସହାୟତାରେ ପୂର୍ବ ବଙ୍ଗ ଅଞ୍ଚଳର ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀମାନେ କିଛି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପ୍ରକାରର ମାଛ ଧରିପାରୁଥିଲେ । ଦଦରାହଣା ଦେହରୁ ଏକ ପ୍ରକାରର ତେଲିଆ ତରଳ କ୍ଷରିତ ହୁଏ ଯାହା କଉ ଓ କଉଫାସିଆ ପରି ମାଛଙ୍କୁ ଆକୃଷ୍ଟ କରିଥାଏ ।
ଜନବସତି ନିକଟରେ ଏହି ପକ୍ଷୀଙ୍କ ନୀଡ଼ ବାନ୍ଧିବା ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ବ୍ରିଟିଶ୍ ପ୍ରାଣୀବିଜ୍ଞାନୀ ଥୋମାସ୍ କ୍ୟାଭର୍‍ହିଲ୍ ଜେର୍ଡନ୍ କହିଥିଲେ: "କର୍ଣ୍ଣାଟକରେ ମୁଁ କିଛି ଦଦରାହଣା ବସା ଦେଖିଥିଲି ଓ ସେଠାରେ ଆବହମାନ କାଳରୁ ଏହି ପକ୍ଷୀମାନେ ଜନବସତିର ଅତି ନିକଟରେ; ଏପରିକି ଗାଁ ମଝିରେ ଥିବା ଅଳ୍ପ ଉଚ୍ଚ ଗଛରେ ମଧ୍ୟ ନିଜ ବସା ବାନ୍ଧି ଆସୁଥିଲେ ଓ ମଣିଷଙ୍କ ଏତେ ନିକଟରେ ରହିବାକୁ ଭୟ କରୁନଥିଲେ I"
- ଜେର୍ଡନ୍, ୧୮୬୪
ଦଦରାହଣା ପକ୍ଷୀଙ୍କର ଏପରି ଅନେକ ବସତି ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ । କିଛି ଅଞ୍ଚଳ ଏମାନେ ପରିତ୍ୟାଗ କରିଥିବା ବେଳେ ଆଉ କେତେ ସ୍ଥାନ ଓ ଗ୍ରାମ ଏମାନଙ୍କ ବସତି ପାଇଁ ପର୍ଯ୍ୟଟନର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ପାଲଟି ଯାଇଛନ୍ତି । କୋକ୍ରେବେଳୁର୍, କୁତାନକୁଳମ୍ ଓ ଉପ୍ପଲପଡ଼ୁ ପରି ଗ୍ରାମ ଏହାର କିଛି ଉଦାହରଣ ।
ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲିଂକ୍
ଶ୍ରେଣୀ:ପକ୍ଷୀ
ମେଷ (ମାସ)
ସୌର ବର୍ଷର ପ୍ରଥମ ମାସ ହେଉଛି ମେଷ ମାସ । ଏହା ମେଷ ସଂକ୍ରାନ୍ତିରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ମାସାନ୍ତରେ ଶେଷ ହୁଏ ।
ଜ୍ୟୋତିଷୀୟ ପୃଷ୍ଠଭୂମି
ଜ୍ୟୋତିଷ ଗଣନାର ସୁବିଧା ପାଇଁ ପଣ୍ଡିତମାନେ କଳ୍ପନା କରିଅଛନ୍ତି ଯେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମୁଦାୟ ଆକାଶ ବା ଖ-ଗୋଳରେ ଥାଇ ୧୨ ମାସରେ ପୃଥିବୀର ଚାରିଆଡ଼େ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ କରେ । ୩୦ ଡିଗ୍ରୀ ପରିମିତ ଏହି ପ୍ରତ୍ୟେକ କାଳ୍ପନିକ ଅଂଶ ଗୋଟିଏ ଗୋଟିଏ ରାଶି ନାମରେ ନାମିତ( ଅର୍ଥାତ୍ ମେଷ, ବୃଷ, ମିଥୁନ, କର୍କଟ, ସିଂହ, କନ୍ୟା, ତୁଳା ବିଛା, ଧନୁ, ମକର, କୁମ୍ଭ, ମୀନ) । ସୂର୍ଯ୍ୟ ଯେଉଁ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ମେଷ ରାଶିରେ ଅବସ୍ଥାନ କରେ ସେହି ସମୟ ମେଷ ମାସ ନାମରେ ନାମିତ । ଏହା ମେଷ ସଂକ୍ରାନ୍ତିରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ମାସାନ୍ତରେ ଶେଷ ହୁଏ । ସାଧାରଣତଃ ଏହା ଇଂରାଜୀ ମାସ ଏପ୍ରିଲର ମଧ୍ୟ ଭାଗରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ମଇ ମାସର ମଧ୍ୟ ଭାଗରେ ଶେଷ ହୁଏ ‌। ହିନ୍ଦୁମାନଙ୍କର ଚାନ୍ଦ୍ରମାନ ମାସ ଚୈତ୍ର ଏବଂ ବୈଶାଖସହ ଏହା ସମ୍ବନ୍ଧିତ । ଏହିପରିଭାବେ ୧୨ଟି ରାଶି ନାମରେ ନାମିତ ୧୨ଟି ସୌରମାସ ଅଥବା ଏକ ସୌର ବର୍ଷର ପରିମାଣ ୩୬୫ ଦିନ । ମୂଖ୍ୟତଃ ଭାରତୀୟ ବସନ୍ତଋତୁରେ ପଡୁଥିବା ଏହି ସୌର ମାସରେ ସୀତାନବମୀ, ଚୈତ୍ର ନବରାତ୍ରୀ ଇତ୍ୟାଦି ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ ପର୍ବାଣି ପାଳିତ ହୁଏ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଗଣସମ୍ପାଦନା ଅଭିଯାନ ୧୦୦୦୦ରେ ତିଆରି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଶ୍ରେଣୀ:ମାସ
ଅତିସକ୍ରିୟ ମୂତ୍ରାଶୟ
ଅତିସକ୍ରିୟ ମୂତ୍ରାଶୟ ରୋଗର କାରଣ ଜଣାଯାଇନାହିଁ । ଏହି ରୋଗର ସଙ୍କଟଦାୟକ ଅବସ୍ଥାମାନଙ୍କ ନାମ:- ମୋଟାପଣ, କେଫିନ ସେବନ ଓ କୋଷ୍ଠକାଠିନ୍ୟ । କମ୍ ଡାଏବେଟିସ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ, ଦୈନ‌ନ୍ଦିନ ଚଳପ୍ରଚଳ ଅଭାବ ଓ କ୍ରନିକ ପେଲଭିକ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଏହି ରୋଗକୁ ଖରାପ କରିଦେଇପାରେ । ବ‌ହୁତ ଦିନ ରୋଗ ହେବାପରେ ଲୋକମାନେ ପରାମର୍ଶ ନିମନ୍ତେ ଯାଆନ୍ତି ଓ ବେଳେ ବେଳେ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକର୍ମୀମାନେ ଏହାକୁ ପ୍ରଥମେ ଚିହ୍ନଟ କରନ୍ତି । ଚିହ୍ନ ଓ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମୂତ୍ରନଳୀ ସଂକ୍ରମଣ ବା ସ୍ନାୟବିକ ମୂତ୍ରାଶୟ ବେମାରୀ ଇତ୍ୟାଦି ରୋଗମାନଙ୍କର ଅନୁପସ୍ଥିତି ପରୀକ୍ଷା କରିବାକୁ ପଡ଼େ ।  ପ୍ରତ୍ୟେକ ଥର ପରିସ୍ରା କଲାବେଳେ ଅଳ୍ପ ପରିସ୍ରା ହୁଏ ।  ପରିସ୍ରା କଲାବେଳେ ଯଦି କଷ୍ଟ ହୁଏ ତାହା ହେଲେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ରୋଗ ଥିବା ସମ୍ଭାବନା ଥାଇପାରେ ।
ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଚିକିତ୍ସା ସବୁବେଳେ ଆବଶ୍ୟକ ହୁଏ ନାହିଁ । ପେଲଭିକ ଫ୍ଲୋର ବ୍ୟାୟାମ, ମୂତ୍ରାଶୟ ତାଲିମ ଓ ବ୍ୟବ‌ହାରିକ ତାଲିମ ଦିଆଯାଏ । ମୋଟାପା ଥିଲେ ଓଜନ ହ୍ରାସ କରିବା, କେଫିନ ଖାଇବା କମେଇବା, ତରଳ ପଦାର୍ଥ ଅଧିକ ପିଇବା ଇତ୍ୟାଦି ଉପକାରୀ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୁଏ । ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉପଚାର ଉପକାରୀ ନ ହେଲେ ଆଣ୍ଟିମସ୍କାରିନ ଭଳି ଔଷଧ ଦିଆଯାଇପାରେ ।  ଏହି ଔଷଧ ଅନ୍ୟ ବ୍ୟବ‌ହାରିକ ଉପଚାର ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଉପକାର ଦିଏନି, ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷରେ ଅନେକ ପାର୍ଶ୍ୱପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଦେଖାଯାଏ । ମୂତ୍ରାଶୟରେରେ ବୋଟୁଲିନମ ଟକ୍ସିନ ଇଞ୍ଜେକସନ ଦେବା ଆଉ ଏକ ଚିକିତ୍ସା ।  ସାଧାରଣତଃ ପରିସ୍ରା ନଳୀ ବା ଅପରେସନ ନିମନ୍ତେ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଏ ନାହିଁ ।  ଡାଏରିରେ ଚିକିତ୍ସା ପ୍ରଣାଳୀ ଲେଖିଲେ କେଉଁଟି ଉପକାରୀ ବା ଉପକାରୀ ନୁହେଁ ଜଣାପଡ଼େ ।
ଅତିସକ୍ରିୟ ମୂତ୍ରାଶୟ ରୋଗ ଆକଳନ ଅନୁସାରେ ୭-୨୭ % ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଓ ୯-୪୩ % ମହିଳାଙ୍କୁ ହୁଏ । ବୟସ ବୃଦ୍ଧି ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ଏହି ରୋଗ ଅଧିକ ହୁଏ ।  କେତେକ ଅନୁଶୀଳନରୁ ଦେଖାଯାଏ ଏହା ମହିଳାଙ୍କୁ ଅଧିକ ହୁଏ ବିଶଷତଃ ମୂତ୍ରାଶୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ନ ଥିବା ସମୟରେ । ସନ ୨୦୦୦ରେ ଆମେରିକାରେ ଏହା ନିମନ୍ତେ ୧୨.୬ ବିଲିଅନ ଆମେରିକିୟ ଡଲାର ଓ ୪.୨ ୟୁରୋ ଖର୍ଚ୍ଚ ହୋଇଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଅଣପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ମାଇଟ୍ରାଲ
ଅଣପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ମାଇଟ୍ରାଲ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Mitral insufficiency, mitral regurgitation (MR) ଭାବରେ ଜଣା) ଏକ ପ୍ରକାରର କପାଟିକା ହୃଦ୍‌ରୋଗ ଯେଉଁଥିରେ ମାଇଟ୍ରାଲ କପାଟିକା ତୃଟି ଯୋଗୁ ହୃତ୍‌ପିଣ୍ଡ ସଙ୍କୋଚନ ସମୟରେ ବାମ ନିଳୟରୁ ରକ୍ତ ପଛକୁ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ ବାମ ଅଳିନ୍ଦରେ ପ୍ରବେଶ କରେ । ଏହା ହଠାତ୍ କିମ୍ବା ଧୀରେ ଧୀରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇପାରେ | ହଠାତ୍ ଆରମ୍ଭ ହେଲେଅଣନିଶ୍ୱାସ ଏବଂ ନିମ୍ନ ରକ୍ତଚାପ ହୋଇପାରେ |  ଧୀରେ ଧୀରେ ଆରମ୍ଭ ହେଉଥିବା ରୋଗରେ କିଛି ଲକ୍ଷଣ ଥାଇପାରେ, ଯଦିଓ ଅଣନିଶ୍ୱାସ, ଦୃତ ହୃଦ୍‌ଗତି ବା ପାଲପିଟେସନ, ଛାତି ଯନ୍ତ୍ରଣା କିମ୍ବା ଗୋଡ ଫୁଲା ହୋଇପାରେ | ରୋଗ ଜଟିଳ ହେଲେ ହୃଦ୍‌ପାତ ହୋଇପାରେ ।
ହଠାତ୍ ଆରମ୍ଭ ହେଉଥିବା ରୋଗର ଜରୁରୀ ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର ଆବଶ୍ୟକ ହୁଏ | ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର ପୂର୍ବରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ସ୍ଥିର କରିବା ପାଇଁ କେତେକଙ୍କୁ ଭାସୋପ୍ରେସର, ଇଣ୍ଟ୍ରାଆଓର୍ଟିକ ବେଲୁନ ପମ୍ପ ଓ ଯାନ୍ତ୍ରିକ ଭେଣ୍ଟିଲେସନ ସାହାଯ୍ୟ ନିଆଯାଏ । ଧୀରେ ଧୀରେ ଆରମ୍ଭ ହେବା କ୍ଷେତ୍ରରେ, ଯଦି ଏହା ଗୁରୁତର ହୋଇଯାଏ ତେବେ ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର ସମ୍ଭବତଃ ସୁପାରିଶ କରାଯାଏ | ମାଇଟ୍ରାଲ ଭଲ୍‌ଭ ରିପ୍ଲେସମେଣ୍ଟ କିମ୍ବା ମରାମତି ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାରର କରାଯାଇପାରେ । ଫଳାଫଳଗୁଡ଼ିକ ପରିବର୍ତ୍ତନଶୀଳ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ମନୁ
ମନୁ (मनु) ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିବା ଏକ ଶବ୍ଦ । ସନାତନ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମାନୁସାରେ ମନୁଙ୍କୁ ମାନବଙ୍କର ମୂଳ ମଣିଷ ଭାବରେ ଗଣାନା କରାଯାଏ । ମଣିଷର ସଂସ୍କୃତ ଅର୍ଥ ହେଉଛି ମାନବ (IAST: mānava) ଯାହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ମନୁଙ୍କ ସନ୍ତାନ
ରବି ନାରାୟଣ ନନ୍ଦ
ରବି ନାରାୟଣ ନନ୍ଦ (ଜନ୍ମ: ୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୬୨) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ତିନି ଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । ୨୦୦୦, ୨୦୦୪ ଓ ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ହୋଇଥିବା ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ଜୟପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୧୨ଶ, ୧୩ଶ ଓ ୧୪ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା କୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା
ରବି ନାରାୟଣ ନନ୍ଦ ୧୯୬୨ ମସିହାର ଅପ୍ରେଲ ୭ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ସୀମାଚଳ ନନ୍ଦ ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ଇନ୍ଦିରା ନନ୍ଦ ।
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
ରବି ନାରାୟଣ ନନ୍ଦ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର କର୍ମୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ତିନି ଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୨ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:୧୨ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୧୩ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୧୪ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଥାନା ‌‌ଭବନ
ଏକ ଭାରତୀୟ ଅଟେ । ଏହା ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ମୁଜଫଅର୍‌‌ନଗର ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
ଭୌଗଳିକ ଅବସ୍ଥିତି
୨୯.୫୮୬୫ ଉତ୍ତର ଅକ୍ଷାଂଶ ଓ ୭୭.୪୧୭୧ ପୂର୍ବ ଦ୍ରାଘିମାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ସମୁଦ୍ର ପତନଠାରୁ ଏହା ୮୩୦ ଫୁଟ ଉଚ୍ଚତାରେ ରହିଛି ।
ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ ସାକ୍ଷରତା
୨୦୦୧ ମସିହାର ଭାରତୀୟ ଜନଗଣନା ଅନୁସାରେ, ସହରର ମୋଟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୩୧୧୮୩ ଅଟେ । ସେଥି ମଧ୍ୟରୁ ୫୩.୦୧% ଜଣ ପରୁଷ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ୪୬.୯୯% ଜଣ ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୪୬.୯୧% ଅଟେ । ଏହା ଜାତୀୟ ହାରଠାରୁ ୧୭.୯୩% ପ୍ରତିଶତ କମ ଅଟେ । ସେଥିରୁ ୨୮.୭୦% ପ୍ରତିଶତ ପୁରୁଷ ଓ ୧୮.୨୧% ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ୧୭.୫୧% ଲୋକ ସେଠାରେ ୬ ବର୍ଷ ବୟସରୁ କମ ବୟସ୍କ ଅଟନ୍ତି ।
ଭାଷା
ହିନ୍ଦୀ ର ସରକାରୀ ଭାଷା ଅଟେ ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ସହର ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ଭୌଗଳିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ଭୌଗଳିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ2 ଶ୍ରେଣୀ:Cleanup done
ରୁଦ୍ର ମୋହନ ଦାସ
ରୁଦ୍ର ମୋହନ ଦାସ (୧୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୪୯ - ୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୮) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ । ରୁଦ୍ର ମୋହନ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ପାର୍ଟିର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ରେ ସେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୭୪ ମସିହାର ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ବାଙ୍ଗିରିପୋଷି ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ୬ଷ୍ଠ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା କୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଜନ୍ମ, ଶିକ୍ଷା ଓ ପରିବାର
ରୁଦ୍ର ମୋହନ ଦାସ ୧୯୪୯ ମସିହାର ଜାନୁଆରୀ ମାସ ୧୧ ତାରିଖରେ ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲା ରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ଗୋବିନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ । ତାଙ୍କର ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ୟତା ଥିଲା ମାଟ୍ରିକ୍ ।
ମୃତ୍ୟୁ
ରୁଦ୍ର ମୋହନ ଦାସ ୨୦୦୮ ମସିହାର ନଭେମ୍ବର ମାସ ୭ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୫୯ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୯ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୮ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:୬ଷ୍ଠ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ବୃଷ (ମାସ)
ସୌର ବର୍ଷର ଦ୍ୱିତୀୟ ମାସ ହେଉଛି ବୃଷ ମାସ । ଏହା ବୃଷ ସଂକ୍ରାନ୍ତିରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ମାସାନ୍ତରେ ଶେଷ ହୁଏ ।
ଜ୍ୟୋତିଷୀୟ ପୃଷ୍ଠଭୂମି
ଜ୍ୟୋତିଷ ଗଣନାର ସୁବିଧା ପାଇଁ ପଣ୍ଡିତମାନେ କଳ୍ପନା କରିଅଛନ୍ତି ଯେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମୁଦାୟ ଆକାଶ ବା ଖ-ଗୋଳରେ ଥାଇ ୧୨ ମାସରେ ପୃଥିବୀର ଚାରିଆଡ଼େ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ କରେ । ୩୦ ଡିଗ୍ରୀ ପରିମିତ ଏହି ପ୍ରତ୍ୟେକ କାଳ୍ପନିକ ଅଂଶ ଗୋଟିଏ ଗୋଟିଏ ରାଶି ନାମରେ ନାମିତ( ଅର୍ଥାତ୍ ମେଷ, ବୃଷ, ମିଥୁନ, କର୍କଟ, ସିଂହ, କନ୍ୟା, ତୁଳା ବିଛା, ଧନୁ, ମକର, କୁମ୍ଭ, ମୀନ) । ସୂର୍ଯ୍ୟ ଯେଉଁ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ବୃଷ ରାଶିରେ ଅବସ୍ଥାନ କରେ ସେହି ସମୟ ବୃଷ ମାସ ନାମରେ ନାମିତ । ସାଧାରଣତଃ ଏହା ଇଂରାଜୀ ମାସ ମଇର ମଧ୍ୟ ଭାଗରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ଜୁନ ମାସର ମଧ୍ୟ ଭାଗରେ ଶେଷ ହୁଏ ‌। ହିନ୍ଦୁମାନଙ୍କର ଚାନ୍ଦ୍ରମାନ ମାସ ବୈଶାଖ ଓ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ସହ ଏହା ସମ୍ବନ୍ଧିତ । ଏହିପରିଭାବେ ୧୨ଟି ରାଶି ନାମରେ ନାମିତ ୧୨ଟି ସୌରମାସ ଅଥବା ଏକ ସୌର ବର୍ଷର ପରିମାଣ ୩୬୫ ଦିନ । ମୂଖ୍ୟତଃ ଭାରତୀୟ ଗ୍ରୀଷ୍ମଋତୁରେ ପଡୁଥିବା ଏହି ସୌର ମାସରେ ସାବିତ୍ରୀ ବ୍ରତ ଇତ୍ୟାଦି ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ ପର୍ବାଣି ପାଳିତ ହୁଏ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଗଣସମ୍ପାଦନା ଅଭିଯାନ ୧୦୦୦୦ରେ ତିଆରି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଶ୍ରେଣୀ:ମାସ
ଲତିକା ପ୍ରଧାନ
ଲତିକା ପ୍ରଧାନ (ଜନ୍ମ: ୨୫ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୫) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞା । ଲତିକା ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଅଛନ୍ତି । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି । ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ କବିସୂର୍ଯ୍ୟ ନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ୧୬ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା
ଲତିକା ପ୍ରଧାନ ୧୯୭୫ ମସିହାର ଅପ୍ରେଲ ମାସ ୨୫ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ପ୍ରଧାନ ଏବଂ ପତିଙ୍କ ନାମ ଶକ୍ତିପ୍ରସାଦ ପ୍ରଧାନ । ଲତିକାଙ୍କର ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ୟତା ବିଜ୍ଞାନରେ ସ୍ନାତକ ଏବଂ ପରେ ସେ ଓକିଲାତି ପଢ଼ିଥିଲେ ।
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
୨୦୧୯ ମସିହାର ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଲତିକା ପ୍ରଧାନ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର ପ୍ରାର୍ଥୀ ଭାବରେ କବିସୂର୍ଯ୍ୟ ନଗର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ରୁ ନିର୍ବାଚନ ଲଢ଼ିଥିଲେ । ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ବିଜୟୀ ହୋଇ ୧୬ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ଏହି ବିଧାନ ସଭାରେ ସେ ୨୦୧୯ ମସିହାରୁ ଏବେଯାଏଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରି ଆସୁଛନ୍ତି ।
ବାଘ ବଜାରି
ବାଘ ବଜାରି ଓଡ଼ିଶାରେ ଖେଳା ଯାଉଥିବା ଏକ ପ୍ରକାର ଖେଳ । ଏଥିରେ ଭୁଇଁରେ ୨୫ଟି ଗାର କାଟି ଦୁଇଜଣ ଖେଳାଳୀ ଖେଳିଥାନ୍ତି ।
ପଦ୍ଧତି
ଏ ଖେଳରେ ଦୁଇ ଜଣ ଖେଳାଳି ଖେଳନ୍ତି । ଭୂମିରେ ଗୋଟିଏ ବର୍ଗ କ୍ଷେତ୍ର ଅଙ୍କିତ କରାଯାଇ ତାକୁ ରେଖାପାତଦ୍ୱାରା ୧୬ଟି କ୍ଷୁଦ୍ର ବର୍ଗକ୍ଷେତ୍ରରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଏ । ଲମ୍ବ ବାଗରେ ଓ ଚଉଡ଼ା ବାଗରେ ସମଦୂରସ୍ଥ ୫ଟି ଲେଖାଏଁ ରେଖା ଅଙ୍କନ କରି ଏ ଖେଳର ପାଲୀ କରାଯାଏ ଓ ସେ କ୍ଷେତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ଲେଖାଏଁ କର୍ଣ୍ଣରେଖାଦ୍ୱାରା ୩୨ଟି ସମକୋଣୀ ତ୍ରିଭୁଜରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଏ । କ୍ଷେତ୍ରମାନଙ୍କରେ ଗୋଟିଏ ଲେଖାଏଁ କର୍ଣ୍ଣରେଖା ଟଣାଯାଏ । ଛୋଟ ଛୋଟ ଉକ୍ତ ୧୬ ବର୍ଗକ୍ଷେତ୍ରଦ୍ୱାରା ୨୫ଟି ଛକ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ । ଜଣେ ଖେଳାଳି ୪ଟି ବାଘସୂଚକ ବଡ଼ ଗୋ଼ଡ଼ି ବା କଉଡ଼ି ବା ମଞ୍ଜି ନିଏ । ଅନ୍ୟ ଜଣକ ୨୦ଟି ଛେଳିସୂଚକ ସାନ ଗୋଡ଼ି ବା ମଞ୍ଜି ନିଏ । ଖେଳାଳିମାନେ ନିଜ ନିଜର ସାରମାନଙ୍କୁ ୨୪ଟି ଛକରେ ବସାନ୍ତି ଓ ବାଘକୁ ଚଳିବା ପାଇଁ ଗୋଟିଏ ଛକ ଛାଡ଼ି ଦିଆଯାଏ । ତାହାକୁ ବାଘ ପାଣି ଖାଇବା ଘର ବୋଲାଯାଏ । ବାଘ ଓ ଛେଳିମାନେ ରେଖାମାନଙ୍କ ବାଟେ ଏକ ଛକରୁ ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ଛକକୁ ଚଳା ଯାଆନ୍ତି । ଯେବେ ଯେଉଁ ଛକରେ ବାଘ ସାର ଥାଏ ଓ ତା ପରବର୍ତ୍ତୀ ଛକରେ ଗୋଟିଏ ଛେଳି ସାର ଥାଏ, କିନ୍ତୁ ତତ୍ପରବର୍ତ୍ତୀ ଛକ ଶୂନ୍ୟ ଥାଏ ତେବେ ବାଘ ଡେଇଁ ପଡ଼ି ଉକ୍ତ ଛେଳିକୁ ଖାଇଦିଏ ଓ ଛେଳିଟି ମରିଯାଏ । ଏହିପରି ଅତ୍ୟଧିକ ଛେଳିସାର ମରି ଗଲେ ବାଘର ଅଧିକାରୀ ଜିତେ କିମ୍ବା ଯେବେ ଛେଳିସାରମାନଙ୍କୁ ଏପରି ଚଳାଯାଏ ଯେ ବାଘର ଛକଠାରୁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦୁଇଟି ଛକ ଶୂନ୍ୟ ନ ରହେ ତେବେ ବାଘମାନେ ଆବଦ୍ଧ ହୋଇ ଅଚଳ ହୋଇ ଯାଆନ୍ତି ଓ ଛେଳିର ଅଧିକାରୀ ଜିତେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଚଳଣି
ଗଜାନନ ମିଶ୍ର
ଗଜାନନ ମିଶ୍ର ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକର୍ମୀ ଓ ସାହିତ୍ୟିକ । ଓଡ଼ିଶାରେ ଅଦାଲତର ଭାଷା ଓଡ଼ିଆ ହେବାପାଇଁ ସେ ସଂଗ୍ରାମ କରିଛନ୍ତି ଓ ଏଥିପାଇଁ ୨୦୧୫ ମସିହାରେ ଆମରଣ ଅନଶନ ମଧ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । ଓକିଲାତିକୁ ସେ ବୃତ୍ତି ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି ।
ପରଂବ୍ରହ୍ମ ତ୍ରିପାଠୀ
ପରଂବ୍ରହ୍ମ ତ୍ରିପାଠୀ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ସାମ୍ବାଦିକ ଓ ସାହିତ୍ୟିକ । ସେ ମୁଖ୍ୟତଃ ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ କବିତା ଲେଖନ୍ତି । ବିଭିନ୍ନ ଖବରକାଗଜ ଓ ପତ୍ରିକାରେ ତାଙ୍କ ଲିଖିତ ସ୍ତମ୍ଭ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି ।
ଗଜାନନ ମିଶ୍ର
ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ
ଗଜାନନ, ୧୯୬୦ ମସିହାରେ ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲାର ପାଟଣାଗଡ଼ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଟିକାପାଲିଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ନାମ ଭଗବାନ ମିଶ୍ର ଓ ମାତାଙ୍କ ନାମ ରାଧିକା ଦେବୀ । ବୃତ୍ତିରେ ସେ ଜଣେ ଓକିଲ ।
ସାହିତ୍ୟ ସର୍ଜନା ଓ ଭାଷା ସଂଗ୍ରାମ
ଗଜାନନ ଉଭୟ ପଦ୍ୟ ଓ ଗଦ୍ୟ ସାହିତ୍ୟରେ ଲେଖନୀ ଚାଳନା କରିଛନ୍ତି । ସେ ଉଭୟ ଓଡ଼ିଆ ଓ ସମ୍ବଲପୁରୀ ଭାଷାରେ ସାହିତ୍ୟ ରଚନା କରନ୍ତି । ତାଙ୍କର ବହୁ ଲେଖା ହିନ୍ଦୀ ଭାଷାକୁ ଅନୁବାଦିତ ହୋଇଛି । ଓଡ଼ିଶାର ଅଦାଲତମାନଙ୍କରେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ କାର୍ଯ୍ୟ ହେବା ନିମନ୍ତେ ସେ ବହୁ ବର୍ଷ ଧରି ସଂଗ୍ରାମ କରିଆସିଛନ୍ତି । ୨୦୧୫ ମସିହା ଜୁଲାଇ ପହିଲାରୁ ସେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ଅଦାଲତର ଭାଷାକରିବା ପାଇଁ ଆମରଣ ଅନଶନ କରିଥିଲେ ।
ପରଂବ୍ରହ୍ମ ତ୍ରିପାଠୀ
ବୃତ୍ତିଗତ ଜୀବନ
ପରଂବ୍ରହ୍ମ, ବୃତ୍ତିରେ ଜଣେ ସାମ୍ବାଦିକ । ୨୦୦୫ ମସିହାରେ ସେ ସାମ୍ବାଦିକତାରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଡିପ୍ଲୋମା ପାଠ୍ୟକ୍ରମ ସମାପ୍ତ କରିଥିଲେ । ୨୦୦୬ରେ ସେ ସାମ୍ବାଦିକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟାରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ପରେ ସେ କଣ୍ଟେଣ୍ଟ ରାଇଟର ଭାବରେ ସାଇନପ୍ସ ଆଡ଼ ଏଜେନ୍ସି ଓ ବିବିସି ୱାର୍ଲଡ଼ ସର୍ଭିସ ଟ୍ରଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ଓ ଚିକାଗୋ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ମିଳିତ ଉଦ୍ୟମରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଓଡ଼ିଶା ଷ୍ଟାର ରେଟିଂ ପ୍ରୋଗ୍ରାମର କମ୍ୟୁନିକେସନ କୋର୍ଡ଼ିନେଟର ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି ।
ଗଜାନନ ମିଶ୍ର
ସାହିତ୍ୟ ସର୍ଜନା ଓ ଭାଷା ସଂଗ୍ରାମ
ଟିଟିଲାଗଡ଼ର ସିରୋଲଠାରେ ପିଲାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭାଷାପ୍ରେମ ଉଦ୍ରେକ କରିବା ନିମନ୍ତେ ସେ ତପୋବନ ଏକାଡେମୀ ନାମରେ ଏକ ସଂସ୍ଥା ଗଠନ କରିଛନ୍ତି ।
ପରଂବ୍ରହ୍ମ ତ୍ରିପାଠୀ
ସାହିତ୍ୟିକ ଜୀବନ
ପରଂବ୍ରହ୍ମ ମୁଖ୍ୟତଃ ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ କବିତା ଲେଖନ୍ତି । ଜଣେ ସ୍ତମ୍ଭକାର ଭାବରେ ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରମୂଖ ପତ୍ରପତ୍ରିକାରେ ତାଙ୍କ ଲେଖା ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି । ଚତୁର୍ଥ ଶ୍ରେଣୀରେ ପାଠ ପଢ଼ିବା ବେଳେ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ କବିତା ମୋ ଗାଁ ମୀନାବଜାର ପତ୍ରିକାରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା । ବଡ଼ ହେବାପରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ କବିତା ଜୀବନ, ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ସାପ୍ତାହିକରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା । ଏଯାବତ ତାଙ୍କର ଗୋଟିଏ କବିତା ପୁସ୍ତକ ଓ ୪ଟି ପ୍ରବନ୍ଧ ପୁସ୍ତକ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି । ସେ ରାତି ସରି ସରି ଯାଉଛି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର ଚାଲ ପ୍ରିୟା ବଦନାମ ହେବ ଗୀତଟି ଲେଖି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୀତିକାର ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ପୁରସ୍କୃତ ହୋଇଛନ୍ତି ।
ଗଜାନନ ମିଶ୍ର
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୦ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକ
ପରଂବ୍ରହ୍ମ ତ୍ରିପାଠୀ
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କବି ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଜଗନ୍ନାଥ ମିଶ୍ର
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
ଜଗନ୍ନାଥ ମିଶ୍ର ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ପାର୍ଟିର କର୍ମୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଥରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ମୃତ୍ୟୁ
ଜଗନ୍ନାଥ ମିଶ୍ର ୧୯୯୨ ମସିହାରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ୧୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୯୨ରେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ଗୃହରେ ଶୋକ ପାଳନ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୨ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:୧ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା (ଦେବୀ)
ଶବ୍ଦ ବିନ୍ୟାସ
ପର୍ବତମାନଙ୍କର ରାଜା ହିମ‌ବତଙ୍କର (Himavat) ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ଏକ କନ୍ୟା ହୋଇଥିବା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଓ ତାଙ୍କ ନାମାନୁସାରେ ହିମାଳୟରେ ଥିବା ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା (Annapurna) ପର୍ବତର ନାମକରଣ ହୋଇଥିବା ମଧ୍ୟ ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ । ପଶ୍ଚିମ ଦେଶଗୁଡ଼ିକରେ ତାଙ୍କୁ ରନ୍ଧନର ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ ସମ୍ମାନ ଦିଅନ୍ତି ।
ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣାଙ୍କର ଅନ୍ୟ କେତେକ ନାମ:
କିମ୍ବଦନ୍ତୀ
ଦିନେ ପାର୍ବତୀ 'ପ୍ରକୃତି ବଡ଼' କ‌ହିବାରୁ ଶିବ ମନା କରିଥିଲେ ଓ ପ୍ରକୃତିଠାରୁ ପୁରୁଷ ବଡ଼ କ‌ହିବାରୁ କଳହ ଜାତ ହୋଇଥିଲା । କ୍ରୋଧରେ ପାର୍ବତୀ ତାଙ୍କୁ ପରିତ୍ୟାଗ କରି ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲେ । ପାର୍ବତୀ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯିବାରୁ ସଂସାରରେ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ ଜାତ ହେଲା । ଶିବଙ୍କର ଅନୁଗାମୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଖାଦ୍ୟ ଭିକ୍ଷା ମାଗିଲେ । ଶିବ ଏକ ଭିକ୍ଷା ଥାଳ ଧରି ଦ୍ୱାର ଦ୍ୱାର ବୁଲି ଭିକ୍ଷା ମାଗିଲେ । କାହାରି ପାଖରେ କିଛି ଖାଦ୍ୟ ନଥିବାରୁ କେହି ଭିକ୍ଷା ଦେଇପାରିଲେନି । ଶିବ ଓ ଅନୁଗାମୀମାନେ ଦିନେ ଜାଣିବାକୁ ପାଇଲେ ଯେ କାଶୀରେ ଗୋଟିଏ ରନ୍ଧନ ସ୍ଥାନ ଅଛି ଯେଉଁଠାରେ ଅଦ୍ୟାପି ଖାଦ୍ୟ ମିଳୁଛି । ଖାଦ୍ୟ ଭିକ୍ଷା କରିବାକୁ ଶିବ କାଶୀ ଗଲେ, କିନ୍ତୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟର ବିଷୟ ସେ ଜାଣିବାକୁ ପାଇଲେ ଯେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଆକାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିବା ପାର୍ବତୀ ସେହି ରନ୍ଧନଶାଳର ମାଲିକାଣୀ । ସେ ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ପୋଷାକ ଓ ଅଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧି ଏକ ସିଂହାସନରେ ବସି କ୍ଷୁଧିତ ଦେବତା ଓ ପୃଥିବୀର ଲୋକଙ୍କୁ ଜଣକ ପରେ ଜଣକୁ ଖାଦ୍ୟ ବାଣ୍ଟୁଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର କାର୍ତ୍ତିକେୟ ଓ ଗଣେଷଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ଯାଚିଲେ । ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ଦେବୀ ଆକାରରେ ପାର୍ବତୀ ଥିଲେ ଓ ଅପୂର୍ବ ସୁନ୍ଦର ଦେଖାଯାଉଥିଲେ । ତାଙ୍କୁ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇ ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ପ୍ରମାଣିତ କରିଦେଲେ ଯେ ଶିବ ନିଜେ ଭୋକାତୁର ହୋଇନପାରନ୍ତି କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ଅନୁଗାମୀମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ଭୋକାତୁର ହେବେ । ଅନ୍ୟ ଏକ ଲୋକ‌କଥା ଅନୁସାରେ ତ୍ରିମୁର୍ତ୍ତୀ (Trimurti) ପରସ୍ପର ମଧ୍ୟରେ କିଏ ବଡ଼ କ‌ହି ଯୁକ୍ତି ତର୍କ କରିଥିଲେ । ମହାଦେବୀ (en:Mahadevi) ଏହି ତର୍କ ଶୁଣି ଶିକ୍ଷା ଦେବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯିବା ଫଳରେ ଯଜ୍ଞ ହୋଇପାରିଲାନି ଓ ଦେବତାମାନେ ଭୋକରେ ରହି ଦୁର୍ବଳ ହେବାକୁ ଲାଗିଲେ । ସେମାନେ ତ୍ରିମୁର୍ତ୍ତୀଙ୍କୁ ଖାଦ୍ୟ ମାଗିଲେ । ସେତିକିବେଳେ ବିଷ୍ଣୁ ଶିବଙ୍କୁ କ‌ହିଲେ, "ହେ ମହାଦେବ, ଦେବୀ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯିବାରୁ ସୃଷ୍ଟି ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଯାଇଛି । ମୁଁ ଶୁଣିବାକୁ ପାଉଛି ଯେ କାଶୀରେ କେହିଜଣେ ମହିଳା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟ ଦାନ କରୁଛନ୍ତି ।" ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ଶିବ ବୁଝିପାରିଲେ ଯେ ସେହି ମହିଳା ଜଗଦମ୍ବାଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ଆଉ କେହି ନୁହେଁ । ଭିକ୍ଷୁକ ଛଦ୍ମ ବେଶରେ ଶିବ କାଶୀ ଯାଇ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଭିକ୍ଷା ମାଗିଲେ । ଦେବତାମାନେ ଏକ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଛନ୍ତି ଜାଣି ଦେବୀ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ ଓ ଶିବଙ୍କୁ କ‌ହିଲେ, "ମୁଁ ଏହି କାଶୀରେ ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ଆକାରରେ ବାସ କରିବି ।"
ପହଣ୍ଡି ବିଜେ
ପହଣ୍ଡିର ଆଭିଧାନିକ ଅର୍ଥ ହେଉଛି ପାଦରେ ଭ୍ରମଣ । ପହଣ୍ଡି ବିଜେ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ର ସ୍ନାନଯାତ୍ରା ଓ ରଥଯାତ୍ରା ସମୟରେ ହୋଇ ଆସୁଥିବା ବିଦ୍ଧି ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କ୍ରିୟାପଦ୍ଧତି । ପହଣ୍ଡି ପୁଣି ଦୁଇ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ଯଥା:- ଧାଡି ପହଣ୍ଡି ଓ ଗୋଟି ପହଣ୍ଡି। ସ୍ନାନଯାତ୍ରା ସମୟରେ ତିନିଠାକୁରଙ୍କୁ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ରତ୍ନବେଦୀରୁ ସ୍ନାନ ମଣ୍ଡପକୁ ନେବା ସମୟରେ ଯେଉଁ ପହଣ୍ଡି ହୁଏ ତାହାକୁ ଧାଡି ପହଣ୍ଡି କୁହାଯାଏ । ରଥଯାତ୍ରା ସମୟରେ ତିନିଠାକୁରଙ୍କୁ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ରତ୍ନବେଦୀରୁ ରଥ ଉପରକୁ ଓ ରଥରୁ ମନ୍ଦିରକୁ ନେବା ସମୟରେ ଯେଉଁ ପହଣ୍ଡି କରାଯାଏ ତାହାକୁ ଗୋଟି ପହଣ୍ଡି କୁହାଯାଇଥାଏ । ଏହି ଦୁଇ ପ୍ରକାରର ପହଣ୍ଡି କେବଳ ବିଗ୍ରହମାନଙ୍କୁ ପହଣ୍ଡି ସମୟରେ ଘୁଞ୍ଚାଇବାର ତରୀକା ବ ଢଙ୍ଗକୂ ବୁଝାଇଥାଏ । ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଓ ବଳଭଦ୍ରଙ୍କ ବାହୁ ଥିବାଯୋଗୁଁ ଦୁଇ ବିଗ୍ରହଙ୍କୁ ସମୟ ସମୟରେ ଭୂମିକୁ ଛୁଆଁଇ କରି ପହଣ୍ଡି କରାଯାଇଥାଏ । କିନ୍ତୁ ଦେବୀ ସୁଭଦ୍ର ଓ ସୁଦର୍ଶନଙ୍କ ବାହୁ ନଥିବା ଯୋଗୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ଶାଇତ ରୂପେ ବୁହାଇ ପହଣ୍ଡି କରାଯାଇଥାଏ ।
ପହଣ୍ଡିର ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ
ପୁରାଣ ପ୍ରଥିତ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ କ୍ଷେତ୍ର ଯେତିକି ମହମାନ୍ୱିତ,ସେଠାରେବିରାଜିତ ମହା ପ୍ରଭୁ ସେତିକି ଅସାମାନ୍ୟ ଓ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟମୟ । ଭକ୍ତ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ପରି ପ୍ରକାଶକୁ ଦେଖି, ଶୁଣି ଓ କହି ଏକାଧାରରେ ହୁଏ ଆଚଞ୍ଚିତ ଓ ଆନନ୍ଦିତ । ଆକାରରେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ପୁଣି ଆଚାରରେ ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟର ଭୂରି ଭୂରି ଅଭିବ୍ୟକ୍ତିରେ ପୁଷ୍କଳ ସେହି ପରମ ପୁରୁଷ । ଦାରୁଦେହରେ ନରଲୀଳା ରଚନାରେ ଧୁରନ୍ଧର ସେ । ଦାରୁଶରୀରରେ ଅଚଳତା ପ୍ରକଟ କରୁଥିବା ଲୀଳାମୟ ମାନବୋଚିତ ଲୀଳାବିସ୍ତାର ନିମନ୍ତେ ହୁଅନ୍ତି ସଚଳ । ବାରମାସରେ ତେର ଯାତ୍ରାର ସଂରଚନାରେ  ପ୍ରବୀଣ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଙ୍କ ରହିଛି ଦୁଇଟି ସ୍ୱୟଂଲୀଳା । ଗୋଟିଏ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ପୂର୍ଣ୍ଣମୀରେ ସ୍ନାନ ଓ ଅନ୍ୟଟି ଆଷାଢ-ଶୁକ୍ଳ-ଦ୍ୱିତୀୟାରେ ଶ୍ରୀଗୁଣ୍ଡିଚା । ଗୋଟିଏ ଖରାକାଳର ଅନ୍ତିମ ଚରଣରେ ଓ ଅନ୍ୟଟି ବର୍ଷାକାଳର ଆଦ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ । ଏଇ ଉଭୟ ତିଥିରେ ଚତୁର୍ଦ୍ଧା ଦାରୁମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ସଂଚରଣ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରାଯାଏ । ଆତ୍ମୀୟ-ପାର୍ଷଦ-ଦାରା-ଧନାଦିକୁ ଛାଡି ଭକ୍ତସମୂହର ଐକାନ୍ତିକ-ଆକାଂକ୍ଷାକୁ  ପରି ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବା ପାଇଁ ତଥା ଭକ୍ତ ସହ ସଚଳିତ ହେବାରେ ସ୍ୱକୀୟ ଅନିବାର-ଆଗ୍ରହକୁ ଚରିତାର୍ଥ କରିବା ସକାଶେ ସେ ଓହ୍ଲାଇ ଆସନ୍ତି ରତ୍ନବେଦୀରୁ ତଳକୁ ଓ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ବହିର୍ଭାଗକୁ । ଏପରିକି ରଥଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଚାଲି ଆସନ୍ତିବଡଦାଣ୍ଡ ଉପରକୁ ଓ ଆରୋହଣ କରନ୍ତି ରଥ ।
ଏ ପ୍ରକାର କ୍ରମ ଦେଖି ବେଦାନ୍ତବିତ୍ମାନେ ହୁଅନ୍ତି ଅବାକ୍ । ବେଦାନ୍ତ ଯାହାଙ୍କୁ ନିରାକାରବ୍ରହ୍ମ ବୋଲିବର୍ଣ୍ଣନା କରି କୁହନ୍ତି ଯେ ତାଙ୍କର ପାଣି-ପାଦ-ନାସା-କର୍ଣ୍ଣ-ଚକ୍ଷୁ କିଛି ନାହିଁ ବୋଲି, ସେଇବ୍ରହ୍ମ ଦାରୁକଳେବର ଧାରଣ ପୂର୍ବକ ବିଶାଳ- ପଦ୍ମ ପଲାଶ-ଲୋଚନରେ ସମଗ୍ରବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡରେ କୃପାବର୍ଷଣ କରି ପ୍ରଶସ୍ତ ରଙ୍ଗାଧରରେ ଆନନ୍ଦର ଅମ୍ଳାନ ହାସକୁ ଫୁଟାଇ, ଭକ୍ତର ସମାଲିଙ୍ଗନରେ ସମୃଦ୍ଧ ବିପୁଳ ଭୁଜଦ୍ୱୟକୁ ବିସ୍ତାରି ରାଜକୀୟ ଆଟୋପରେ ଟାହିଆ ବିମଣ୍ଡିତ ହୋଇ, ମନ୍ଦ୍ର-ମଧୁର ଗତିରେ ମଦମତ୍ତ-ହସ୍ତୀତୁଲ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ପଦ ପାତର ଚଳମାନ-ଭଙ୍ଗୀରେ ରଥକୁ ଆରୋହନ୍ତି ଓ ଯାତ୍ରା-ଲୀଳାର ଶେଷରେ ପୁନର୍ବାର ପଦ ପାତ କରିବାହୁଡି ଯାଆନ୍ତି ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରକୁ ।  ଅପାଣି-ପାଦ ପରଂବ୍ରହ୍ମଙ୍କ ଏହି ଜୀବୋଚିତବାବିଶେଷକରି ନରୋଚିତ ଚଳନକୁ  ପୁରୀବୋଲିରେ ବୋଲାଯାଏ ପହଣ୍ଡି.ସମଗ୍ର ସ୍ୱୟଂଲୀଳାରେ  ପହଣ୍ଡି ହିଁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଙ୍ଗ ଓ ସଚରାଚର ବିଶ୍ୱବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ପରମ-ଆକାଂକ୍ଷିତ ମୁହୂର୍ତ୍ତ । ପହଣ୍ଡି ପଦଟି ପ୍ରାକୃତ ଓ ମୂଳ ତତ୍ସମର ଏକ ଶାବ୍ଦିକ-ଅପଭ୍ରଂଶ ମାତ୍ର । ଶବ୍ଦକଳ୍ପଦ୍ରୁମାନୁସାରେ ଏହାର ମୂଳ-ଶବ୍ଦ ପଦ-ହିଣ୍ଡନ ହୋଇ ପାରେ । ପଦ ବୋଲେ ପାଦ ଓ ହିଣ୍ଡନ ବୋଲେ ଭ୍ରମଣକୁବୁଝାଏ । ଅନେକେ ଏହାକୁ ଭ୍ରମବଶତଃ ପଦହୁଣ୍ଡନ ବୋଲି କହିଥାନ୍ତି । ତେଣୁ ପହଣ୍ଡିର ଆଭିଧାନିକ ଅର୍ଥ  ପାଦରେ ଭ୍ରମଣ । ମାନବବାଦୀ ଠାକୁରଙ୍କ ଏହି ପହଣ୍ଡି ଯାତ୍ରାର ରହିଛି ଅନେକ ବିଚାରଣୀୟ ସଂଦେଶ । ତହିଁରୁ କେତୋଟିକୁ ନିମ୍ନରେ ଆଲୋଚନା ଛଳରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇ ପାରେ ।
ଉପନିଷତ୍ମତରେ-ଅଜାୟମାନୋ ବହୁଧା ବିଜାୟତେ, ପୁଣି ଏକୋଦ୍ଧହଂ ବହୁ ସ୍ୟାମ୍ । ଏଥ#ରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଯେ ଅଜନ୍ମା ପରଂବ୍ରହ୍ମ ଏକ ଓ ଅନନ୍ୟ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଲୀଳାବିଳାସଦ୍ୱାରା ଲୋକଶିକ୍ଷା  ପ୍ରଦାନ ପୂର୍ବକ କଳୁଷହତ ଜୀବମାନଙ୍କୁ ଗତି ଦେବାକୁ ବହୁବିଧରୂପ ଧାରଣ କରି ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ପ୍ରକଟ ହୁଅନ୍ତି । ଯାହାକୁ ଅବତାର ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଏହି ଅବତାରମାନଙ୍କରେ ସେ ନିଜ ମାୟାକୁ ଛାଡି ଜୀବ ପ୍ରାୟ ହୋଇ ଲୀଳା କରନ୍ତି । ଯାହାକୁ  ପଞ୍ଚସଖା ଯୁଗର ସିଦ୍ଧସାଧକ ଅନନ୍ତ ଦାସ କହନ୍ତି- ନିଜ ମାୟାଛାଡି ଜୀବ ପ୍ରାୟ ହୋଇ କରଇ ମୁଁ ଲୀଳାଖେଳା, ଜୀବ ହିଁ ପରମଟି ଜୀବ ଅନନ୍ତ-ତତ୍ତ୍ୱର ଭେଳା ।
ଏହି କ୍ରମରେ ସ୍କନ୍ଧ ପୁରାଣ କୁହନ୍ତି ଯେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ କ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରଭୁ ତ୍ରିଲୋକରେ ପରମ- ଅନୁଗ୍ରହ-ବିସ୍ତାର କରିବା ପାଇଁ ଏଇ ଦାରୁମୟ ଅବତାର ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି । ଯଥା- ଅବତାରଃ କୃତୋ ହ୍ୟେଷ ଲୋକାନୁଗ୍ରହକାମ୍ୟୟା । ତଦେହି ଭଗବନ୍ ପ୍ରୀତ୍ୟା ଚରଣଂ ନ୍ୟସ୍ୟ ଭୂତଳେ ॥
ଭକ୍ତବିନୋଦ ନିମନ୍ତେ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ ପରଂବ୍ରହ୍ମ ନୀଳାଚଳରେ ଦାରୂରୂପୀ ଭଗବାନ । ଜଗତର ଉପକାରରେ ଉଦାର ପରମାତ୍ମା ଜୀବାତ୍ମା ସହିତ ଲୀଳା କରିବାକୁ ଜୀବଭଳି ଶରୀର ଧରି ଦାରୁବିଗ୍ରହରେ ବଳଭଦ୍ର ଓ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କ ସମେତ ନୀଳାଦ୍ରିର ଗୁହାରେ ବିଦ୍ୟମାନ । ତେଣୁ ଜୀବର ସୁଖଦୁଃଖକୁ ଜୀବଭାବ ନେଇ ଶୁଣିବା,ବନ୍ଧୁଭାବ ନେଇବୁଝିବା ଓ ସ୍ୱାମୀଭାବ ଧରି ସୁଧାରିବା ପାଇଁ ସେ ଅନ୍ତର୍ବେଦୀର ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟକୁ ଛାଡି ଅନ୍ତରର ମାଧୁର୍ଯ୍ୟ ପରିବ୍ୟାପ୍ତ କରି କରି ଚଳନ୍ତି ପହଣ୍ଡିରେ ।
ସଗଙ୍ଗାମାଟି-ଦୀପ-ଘୃତାଦି ତ୍ରୟୋଦଶ ଦ୍ରବ୍ୟର ସଂଭାରରେ ମଙ୍ଗଳା ର୍ପଣକୁ ସ୍ୱୀକାର କରି ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ମଙ୍ଗଳ ମନାସୁଥିବା ମଙ୍ଗଳମୟ ମହା ପ୍ରଭୁ ପାଟଡୋର ଲାଗି ହୋଇ ସେବକମାନଙ୍କ ଗହଣରେ ଭକ୍ତବିତାନକୁ ଭ୍ରମଣକ୍ରମରେ ପ୍ରବେଶି ଆସନ୍ତି । ଏଥିରେ ତାଙ୍କର ଭକ୍ତ-ସର୍ବସ୍ୱତା ହିଁ ପ୍ରକାଶିତ ହୁଏ । ଭକ୍ତବତ୍ସଳ ଭଗବାନ୍ ଦରକାର ପଡିଲେ ନିଜ ପ୍ରାଣ ପ୍ରିୟା ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କରି ପାରନ୍ତି ସିନା, ମାତ୍ର କୌଣସି ସମୟରେ ଭକ୍ତକୁ ଛାଡି ପାରନ୍ତି ନାହିଁ । ଭକ୍ତର ଏହି ପ୍ରେମରେ ପ୍ରବଣ ପ୍ରଭୁ ମା ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ଛାଡି ଧିରେ ଧିରେ ପଦକ୍ଷେପ କରି ଗତି କଲାଭଳି ଭକ୍ତିସ୍ୱାଦର ଆହରଣରେ ମତୁଆଲା ହୋଇ ଭକ୍ତବୂ୍ୟହକୁ ଚଳନ୍ତି ଓ ଚାରି ପାଖକୁ ଆନ୍ଦୋଳନ ଛଳରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆପଣେଇବାର ଅନୁପମ-ଆବେଗକୁ ପ୍ରକଟ କରନ୍ତି । ଏ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସାଲବେଗଙ୍କ ଉକ୍ତି-ଏକା ମୋ ଭକତ ଜୀବନ-ଏହି ଅଙ୍ଗୀକାରର ପରି ପ୍ରକାଶ ମଧ୍ୟ ପହଣ୍ଡିର ଏକ ପ୍ରମୁଖବାର୍ତ୍ତା ।
ନିଜର ଅମୃତମୟ-ସୁଦିବ୍ୟ ଅଙ୍ଗଲଗ୍ନ ପବନର ସଂଚାରଣରେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଯାତନା-ପତିତ-ଜନତାର ପାପକୁ ବିନଷ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ ହିଁ ମହା ପ୍ରଭୁ ଭକ୍ତ ଗହଣରେ ପହଣ୍ଡିରେ ଚଳୁଛନ୍ତି । ତେଣୁ ତାଙ୍କର ଏହି ଯାତ୍ରାକୁ ପତିତପାବନ ଯାତ୍ରାବୋଲି କୁହାଯାଏ । କବିସମ୍ରାଟ୍ ଉପେନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ ମଧ୍ୟ କୋଟିବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ସୁନ୍ଦରୀରେ ଏହି ମର୍ମରେ କହିଛନ୍ତି- ସ୍ନାନଗୁଣ୍ଡିଚା ଏ ବେନି ସ୍ୱୟଂଲୀଳା ଯାହାର, ପତିତ ପାବନ ଅର୍ଥେ ପ୍ରାସାଦୁଁବାହାର ଯେ। ।ଏଠାରେ ପତିତମାନେ ପାବନତ୍ୱ ଲାଭ କରନ୍ତି, ଅର୍ଥାତ୍(ବିଭୁଅଙ୍ଗସକ୍ତ) ପବନ ସଂବନ୍ଧରେ(ପାବନ) ଆସି ପାପମୁକ୍ତ ହୋଇ ପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି ।
ହେ ପ୍ରଭୁ ! ଆପଣଙ୍କ ଅବଲୋକନରେ ସମଗ୍ର ଜଗତ ସହିତ ଦଶଦିଗବିଭାଗ ଯୁକ୍ତା ପ୍ରକୃତି ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ର ହେଉ । ଏଥିରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଯେ, କଳିକାଳର ପ୍ରଭାବରେ ପ୍ରଦୂଷିତ ହୋଇଥିବା ଉଭୟ ଅନ୍ତଃପ୍ରକୃତି ଓ ବହିଃପ୍ରକୃତିର ଶୋଧନର ଦିବ୍ୟସଂଦେଶବହନ କରୁଛି ପହଣ୍ଡି ।
ସାଧାରଣତଃ ଦାରୁରେ ସ୍ପୂର୍ତ୍ତି ନଥାଏ । ନଥାଏ ଭାବାବେଗର ସଂକେତ । ତିଳେ ହେଲେ ଅନୁଭୂତ ହୁଏ ନାହିଁ ଚୈତନ୍ୟର ଚାତୁର୍ଯ୍ୟ । ଏହି ଦାରୁ ନିର୍ମିତ ତନୁ ଧାରଣକରି ଜଗନ୍ନିୟନ୍ତା ପହଣ୍ଡି ମାଧ୍ୟମରେ ଦାରୁସୁଲଭ ଜଡତାକୁ ଚୂର୍ଣ୍ଣ କରି ନରୋଚିତ ଚେତନାକୁ ଆତ୍ମସ୍ଥ କରିବା ପାଇଁ ଦେଉଛନ୍ତି ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ପ୍ରଚୋଦନା । ଜୀବନ ଯାତ୍ରାରେ ଆଦୌ ଜଡିମାରେ ଶିଥିଳ ନହୋଇ ସଚେତନ-ଗତିଶୀଳତାକୁ ନିରନ୍ତର ନିରବଚ୍ଛିନ୍ନ ଭାବରେ ଆଦରିଲେ ଉତ୍ତରିତ ହୁଏବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ଓ ଆନନ୍ଦର ନନ୍ଦିଘୋଷ-ଆରୋହଣରେ ଜୀବସତ୍ତା ହୁଏ ଉଚ୍ଚାଟିତ । ପ୍ରଭୁ ଚରୈବେତି ଚରୈବେତି ଆହ୍ୱାନକୁ ଗ୍ରହଣକରି ପହଣ୍ଡିକୃତ-ସଂଚରଣରେ ପ୍ରଗତିର ପ୍ରଚାର କରିବା ସହ ସଂସାରକୁ ଏକ ନି...ସୀମ- ପ୍ରସରଣର ଉଦାତ୍ତ-ବାର୍ତ୍ତା ପ୍ରଦାନ କରୁଛନ୍ତି । ପହଣ୍ଡିଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭୁ ଉଭୟ ସ୍ଥାବର ଓ ଜଙ୍ଗମଙ୍କୁ ପରମ ପଦବା ମୋକ୍ଷଦାନ କରନ୍ତି ।
ପ୍ରଚଣ୍ଡ ଘଣ୍ଟଘୋଷ ପହଣ୍ଡିର ଏକବିଶେଷବିଭାବ । ଏହା ଏକ ସୂକ୍ଷ୍ମ- ପ୍ରକମ୍ପ ସୃଷ୍ଟିକରେ ଅନ୍ତଃକରଣ ଓ ମସ୍ତିଷ୍କରେ । ଏହାଦ୍ୱାରା ଭୟଭ୍ରାନ୍ତି ଆଦି ଅନ୍ତର୍ମଳ ସ୍ୱତଃ ଝଡିଯିବା ସହିତ ମନୀଷାମଣ୍ଡଳ ବିସ୍ପାରିତ ହୁଏ ଓ ଅଜ୍ଞାନରେ ମୋହଗ୍ରସ୍ତ ଜୀବର ସୁପ୍ତବିବେକରେ ତାତ୍କାଳିକ ଜାଗରଣ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାଏ । ଶବ୍ଦ ଓ ବ୍ରହ୍ମମଧ୍ୟରେ  କିଛି ପାର୍ଥକ୍ୟ ନାହିଁ । ଶବ୍ଦ ଯେପରି ଲିପିତଃ ଏକ ହୋଇଥିଲେ ବି ଅର୍ଥ ଭେଦରେ ବ୍ୟବହାରଗତ-ଭିନ୍ନତାବହନ କରେ, ଠିକ୍ ସେହି ପରି ପରଂବ୍ରହ୍ମ ତତ୍ତ୍ୱତଃ ପରି ପ୍ରକାଶଗତ-ବିଭିନ୍ନତାଦ୍ୱାରା ବହୁଧା ରୂପାନ୍ୱିତ ହୋଇଥାନ୍ତି । ଏହି ଗୂଢାର୍ଥକୁ ଚିହ୍ନଉଥିବା ପହଣ୍ଡି ଗମ୍ଭୀର ନିର୍ଘୋଷ ମାଧ୍ୟମରେ ଶବ୍ଦକୁ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନରେ ବ୍ୟବହାର କରି ଅନ୍ତର ପ୍ରଦେଶକୁ ଦ୍ୟୋତିତ କରିବା ସହିତ ନିଃଶଙ୍କ-ଜାଗରଣର ମୁନିସୁଲଭ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ ପାଇଁ ପ୍ରେରିତ କରେ ।
ପ୍ରଭୁ ନିଜେ ପହଣ୍ଡିଦ୍ୱାରା ଶ୍ରମୋନ୍ମୁଖ-କର୍ମ ପ୍ରବଣତାକୁ ପ୍ରଦର୍ଶିତ କରୁଛନ୍ତି । ଲକ୍ଷ୍ୟସ୍ଥଳରେ ନ ପହଞ୍ଚିଲା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କର୍ମରୁ ବିଚ୍ୟୁତି ନାହିଁ । ଏହାକୁ ମସ୍ତକ-ଆନ୍ଦୋଳନ-ଭଙ୍ଗୀରେ ସୂଚିତ କରି ସେ ଭକ୍ତ ସମୁଦ୍ରର କଲ୍ଲୋଳକୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ଅତିକ୍ରମ କରି ଆସୀନ ହୁଅନ୍ତି ରଥ ପୃଷ୍ଠରେ । ଯିଏ ନିଷ୍ଠାର ସହିତ କର୍ମ କରିବ, ସେ ସୁଫଳ ଅବଶ୍ୟ ପାଇବ-ଏହିବାର୍ତ୍ତାରେ ସମୃଦ୍ଧ ପହଣ୍ଡିର ପଟୁଆର ।
ଜୀବନ ସର୍ବଦା ସମବା ସମରସଯୁକ୍ତ ନୁହେଁ । କେତେବେଳେ ଉତ୍ତରଣ ତ କେତେବେଳେ ଅବତରଣ, ପୁଣି କେତେବେଳେ ମିଳନ ତ କେବେ ଅବାବିରହ- ଏହିପରି ଦ୍ୱନ୍ଦଦେଇ ଜୀବନ-ଯମୁନା ହୁଏ ଗତିଶୀଳ । ଏହି ପରି ଜୀବନଦର୍ଶନର ଭିତ୍ତିଭୂମି ଉପରେ ପହଣ୍ଡି ପର୍ଯ୍ୟବସିତ । ପହଣ୍ଡିରେ ପ୍ରଭୁ ଅବତରନ୍ତି ରତ୍ନବେଦୀରୁ,ବିରହରେ ପୀଡ଼ିତ କରନ୍ତି ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରକୁ, ଭକ୍ତ ସହିତ ମିଳନର ଉଳ୍ଲାସରେବିଭୋର ହୋଇ ପୁଣି ରଥ ଉ ପରକୁ ଉତ୍ତରିତ ହୁଅନ୍ତି । ସେହି ପରି ଫେରିବା ବେଳେ ରଥରୁ ଅବତରି ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁବିରହ ପୀଡ଼ା ଦେଇ ରତ୍ନବେଦୀକୁ ଆରୋହନ୍ତି ।
ପହଣ୍ଡିବେଳେ ସବୁ ପ୍ରକାର ସେବାୟତ ସମ୍ମିଳିତ ହୋଇ ଏକ ଗୋଷ୍ଠୀଗତ-ସମନ୍ୱୟରେ ସେବା ଦେଉଥାନ୍ତି । ନା ସେଠି ମୁଖ୍ୟ-ଗୌଣାଦିର ଭେଦ ରହିଛି ନା ଆର୍ଯ୍ୟ-ଆର୍ଯୋତ୍ତର ପ୍ରଭୃତିର ବୈଷମ୍ୟ ଅଛି ନା ଅବା ଧନି-ଦରିଦ୍ର, ରାଜା- ପ୍ରଜାଦିର  ପାର୍ଥକ୍ୟ ରହିଛି । ଜାତି-ଧର୍ମ-ବର୍ଣ୍ଣ-ସଂପ୍ରଦାୟାଦିର ସମସ୍ତ ବିଭେଦବଡଦାଣ୍ଡର ସେହି ଗଭୀର ସମତା-ସମୁଦ୍ରରେ ସତ୍ତା ହଜାଇ ଦିଅନ୍ତି । ସମସ୍ତେ ଏକାକାର ଓ ଗୋଟିଏ ଭକ୍ତି-ସୂତ୍ରରେ ବନ୍ଧା ହୋଇ ଅଚଳ ମହାମେରୁଙ୍କୁ ସଚଳ କରାଉଥାନ୍ତି । କାରଣ,ମହା ପ୍ରଭୁ ସମତାର ପ୍ରତୀକ । ଚକାଆଖି ତାଙ୍କର ସମଦୃଷ୍ଟିରେ  ପରି ପୂର୍ଣ୍ଣ । ସେଥି ନିମନ୍ତେ କବିସୂର୍ଯ୍ୟ ବଳଦେବ ରଥ ଜଣାଣରେ କହିଲେ- ଟେକି ସମଦୃଷ୍ଟି-ପତାକାକୁ ପୁଣି ଏ କି ପକ୍ଷ ପାତ-ରୀତି ହେ ମହା ପ୍ରଭୁ ! ବଡଦାଣ୍ଡରେ କି ଗୃହୀ କି ସନ୍ନ୍ୟାସୀ ସମସ୍ତେ ସମବେତ ହୋଇ ଏକସ୍ଥିତିରେ ଓ ଏକମୁଖରେ କେବଳ ସ୍ତୁତିଗାନ ଛଳରେ ଏହି ସାମ୍ୟକୁ ପ୍ରଦର୍ଶିତ କରି ମହା ପ୍ରଭୁଙ୍କ ସମତାଗୁଣକୁ ପ୍ରଖ୍ୟାପିତ କରନ୍ତି । ଜଗତର ନାଥ ପଦକୁ ସାର୍ଥକ କରି ପ୍ରଭୁ ସମସ୍ତ ଜଗତବାସୀଙ୍କୁ ସମାନ ଦର୍ଶନର ସୁଯୋଗ ଦେଇ କରନ୍ତି କୃତାର୍ଥ । ସମଦ୍ରଷ୍ଟାଙ୍କ ସମଦୃଷ୍ଟିର ସମରସରେ ସମାଖ୍ୟାତ ପହଣ୍ଡିର ଧାରା ।
ଭକ୍ତର ମିଳନଜନିତ-ସୁଖର ଆସ୍ୱାଦନ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତବ୍ୟଗ୍ର ଥିଲେ ସୁଦ୍ଧା ମହା ପ୍ରଭୁ ନିଜେ ଆଗରେ ପହଣ୍ଡିରେବାହାରି ଆସନ୍ତି ନାହିଁ ।ବରଂ ନିଜ ଆୟୁଧ-ଅଗ୍ରଜ-ଅନୁଜାଙ୍କୁ ଛାଡିବା ପରେ ନିବାସସ୍ଥଳର ସୁବିଧା-ଅସୁବିଧାକୁ ବୁଝି ସର୍ବଶେଷରେ ପହଣ୍ଡି ଯାତ୍ରା କରନ୍ତି ଏବଂ ସର୍ବଶେଷରେ ମଧ୍ୟ ରଥରେ ଯାତ୍ରା କରିଥାନ୍ତି । ଏହା ହିଁ ତ ନିଃସ୍ୱାର୍ଥତତା । ଏହି ଭାବରେ ଶ୍ରୀମଦ୍ ଭଗବଦ୍ଗୀତାରେ ନିଜେ ପ୍ରଭୁ ଭକ୍ତର ଲକ୍ଷଣରେ-ନିର୍ମମୋ ନିରହଙ୍କାରଃ ସମଦୁଃଖ ସୁଖଃ କ୍ଷମୀ-ବୋଲି କହିଛନ୍ତି । ଏଠାରେ ନିର୍ମମର ଅର୍ଥ ନିଃସ୍ୱାର୍ଥ ପର । ଏହି ପହଣ୍ଡି ଜରିଆରେ ଆପଣାର ଆଚରିତ କର୍ମକୁ ସଂସାରରେ ଶିକ୍ଷା ଦେବା ଛଳରେ ମହାପ୍ରଭୁ ନିଜେ ସ୍ୱାର୍ଥ ତ୍ୟାଗ କରି ଜଗତକୁ ସ୍ୱାର୍ଥଶୂନ୍ୟ-ଆଚରଣରବାର୍ତ୍ତା ଦେଉଛନ୍ତି । ଅନନ୍ତ-ହରିଙ୍କ ଲୀଳା ମଧ୍ୟ ଅନନ୍ତା, ଅହୈତୁକୀ ଓ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟମୟୀ । ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ଚେତନା ଏହି ପରି ଅନେକ ଆଚରଣୀୟ-ଲୋକ ଶିକ୍ଷାର ମହାନ ଭଣ୍ଡାର । ପ୍ରଭୁ ନିଜେ ହେଉଛନ୍ତି ଗୁଣର ସାଗର । ତେଣୁ ପହଣ୍ଡି ପରି ତାଙ୍କର ପ୍ରତିଟି ଲୀଳାରୁ ଅନୁମିତ ସଂସ୍କାରକୁ ଜୀବନରେ ପ୍ରତିଫଳିତ କରିବା ହିଁ ପ୍ରକୃତ ଜଗନ୍ନାଥ ପ୍ରେମୀର ଏକମାତ୍ର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ମନେହୁଏ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗନ୍ନାଥ ଧର୍ମ
ମିଥୁନ (ମାସ)
ସୌର ବର୍ଷର ତୃତୀୟ ମାସ ହେଉଛି ମିଥୁନ ମାସ । ଏହା ମିଥୁନ ସଂକ୍ରାନ୍ତିରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ମାସାନ୍ତରେ ଶେଷ ହୁଏ ।
ଜ୍ୟୋତିଷୀୟ ପୃଷ୍ଠଭୂମି
ଜ୍ୟୋତିଷ ଗଣନାର ସୁବିଧା ପାଇଁ ପଣ୍ଡିତମାନେ କଳ୍ପନା କରିଅଛନ୍ତି ଯେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମୁଦାୟ ଆକାଶ ବା ଖ-ଗୋଳରେ ଥାଇ ୧୨ ମାସରେ ପୃଥିବୀର ଚାରିଆଡ଼େ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ କରେ । ୩୦ ଡିଗ୍ରୀ ପରିମିତ ଏହି ପ୍ରତ୍ୟେକ କାଳ୍ପନିକ ଅଂଶ ଗୋଟିଏ ଗୋଟିଏ ରାଶି ନାମରେ ନାମିତ( ଅର୍ଥାତ୍ ମେଷ, ବୃଷ, ମିଥୁନ, କର୍କଟ, ସିଂହ, କନ୍ୟା, ତୁଳା ବିଛା, ଧନୁ, ମକର, କୁମ୍ଭ, ମୀନ) । ସୂର୍ଯ୍ୟ ଯେଉଁ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ମିଥୁନ ରାଶିରେ ଅବସ୍ଥାନ କରେ ସେହି ସମୟ ମିଥୁନ ମାସ ନାମରେ ନାମିତ । ସାଧାରଣତଃ ଏହା ଇଂରାଜୀ ମାସ ଜୁନର ମଧ୍ୟ ଭାଗରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ଜୁଲାଇ ମାସର ମଧ୍ୟ ଭାଗରେ ଶେଷ ହୁଏ ‌। ହିନ୍ଦୁମାନଙ୍କର ଚାନ୍ଦ୍ରମାନ ମାସ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଓ ଆଷାଢ଼ସହ ଏହା ସମ୍ବନ୍ଧିତ । ଏହିପରିଭାବେ ୧୨ଟି ରାଶି ନାମରେ ନାମିତ ୧୨ଟି ସୌରମାସ ଅଥବା ଏକ ସୌର ବର୍ଷର ପରିମାଣ ୩୬୫ ଦିନ । ମୂଖ୍ୟତଃ ଭାରତୀୟ ଗ୍ରୀଷ୍ମଋତୁରେ ପଡୁଥିବା ଏହି ସୌର ମାସରେ ରଜପର୍ବ ଇତ୍ୟାଦି ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ ପର୍ବାଣି ପାଳିତ ହୁଏ । f>
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଗଣସମ୍ପାଦନା ଅଭିଯାନ ୧୦୦୦୦ରେ ତିଆରି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଶ୍ରେଣୀ:ମାସ
ଆଜେଲାଷ୍ଟାଇନ
ଆଜେଲାଷ୍ଟାଇନ, ଏକ ବିକ୍ରୟ ନାମ ଅପ୍ଟିଭାର୍, ଏକ ଔଷଧ ଯାହା ମୁଖ୍ୟତଃ ଆଲର୍ଜି ରାଇନାଇଟିସ୍ (ହେ ଜ୍ୱର)ର ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ନାକ ସ୍ପ୍ରେ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ ଏବଂ ଆଲର୍ଜି କଞ୍ଜକ୍ଟିଭାଇଟିସ୍ ପାଇଁ ଆଖିରେ ବୁନ୍ଦା ପକାଯାଏ | ଆଜ୍‌ମା ଏବଂ ଚର୍ମ ରାସ ନିମନ୍ତେ ଏହା ପାଟିରେ ଦିଆଯାଏ | ଆଖିରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବା ସମୟରେ କିଛି ମିନିଟ ମଧ୍ୟରେ ଏବଂ ନାକରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବା ବେଳେ ଏକ ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ | ପ୍ରଭାବ ୧୨ ଘଣ୍ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିଥାଏ |
ହେଲସିଙ୍କି
ହେଲସିଙ୍କି  (Finnish pronunciation:  <span class="IPA" title="Representation in the International Phonetic Alphabet (IPA)">[ˈhelsiŋki] <small class="nowrap metadata"> ( listen) ; Swedish:  Helsingfors
) ଫିନଲାଣ୍ଡ ଦେଶର ରାଜଧାନୀ ଓ ସର୍ବବୃହତ ସହର । ଏହା ଦକ୍ଷିଣ ଫିନଲାଣ୍ଡର ଉସିମା ଅଞ୍ଚଳରେ ଗଲ୍ଫ ଅଫ ଫିନଲାଣ୍ଡ ତଟରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
ଜନସଂଖ୍ୟା
ହେଲସିଙ୍କି  ସହରର ଲୋକସଂଖ୍ୟା 629,512, ସହରାଞ୍ଚଳର ଲୋକ ସଂଖ୍ୟା 1,214,210 ଏବଂ ସଂଯୁକ୍ତ ମେଟ୍ରୋପଲିଟାନର ଜଣ ସଂଖ୍ୟା 1.4 ମିଲିୟନ ।ଏହା ଫିନଲାଣ୍ଡର ସର୍ବାଧିକ ଜନବହୁଳ ମୁନିସିପାଲିଟି ଓ ସହରାଞ୍ଚଳ । ଅବସ୍ଥିତି ହେଲସିଙ୍କି ଦକ୍ଷିଣରେ ଏସ୍ତୋନିଆର ତାଲିନ୍ନଠାରୁ 80 କିଲୋମିଟର, ସ୍ୱିଡେନର ଷ୍ଟକହୋମଠାରୁ 400 କିଲୋମିଟର ପୂର୍ବରେ , ପଶ୍ଚିମରେ ରୁସିୟାର ସେଣ୍ଟ ପିତରସବର୍ଗଠାରୁ 3888 କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ତିନି ସହର ସହ ହେକ୍ସିଙ୍କିର ଏଇତିହାସିକ ଭାବରେ ଘନିଶ .ସମ୍ବନ୍ଧ  ରହିଛି ।.
Early history
Helsinki was established as a trading town by King Gustav I of Sweden in 1550 as the town of Helsingfors, which he intended to be a rival to the Hanseatic city of Reval (today known as Tallinn). Little came of the plans as Helsinki remained a tiny town plagued by poverty, wars, and diseases. The plague of 1710 killed the greater part of the inhabitants of Helsinki. The construction of the naval fortress Sveaborg (In Finnish Viapori, today also Suomenlinna) in the 18th century helped improve Helsinki's status, but it was not until Russia defeated Sweden in the Finnish War and annexed Finland as the autonomous Grand Duchy of Finland in 1809 that the town began to develop into a substantial city. During the war, Russians besieged the Sveaborg fortress, and about one quarter of the town was destroyed in an 1808 fire.
Geography
ବାଆଁ|thumb|Parts of Helsinki and Espoo seen from SPOT
Metropolitan area
ବାଆଁ|thumb|The Greater Helsinki urban area
Cityscape
thumb|Aleksanterinkatu in Central Helsinki. thumb|The view across summertime Eläintarhanlahti. thumb|The Helsinki Cathedral is among the most prominent buildings in the city. thumb|The Parliament of Finland on the right, and new supplemental offices on the left.
Government
thumb|The Helsinki City Hall houses the City Council of Helsinki
Demographics
ବାଆଁ|thumb|Children jumping into the sea in Lauttasaari
Language
ବାଆଁ|thumb|The population broken down by language group, 1870–2013. During the period, the population increased significantly, and the city changed its linguistic majority from Swedish to Finnish.     Finnish speakers      Swedish speakers      Russian speaker      Speakers of other languages
Economy
ବାଆଁ|thumb|Kamppi Center, a shopping and transportation complex in Kamppi
Education
ବାଆଁ|thumb|University of Helsinki's Main Library: Kaisa-talo ଡାହାଣ|thumb|Main building of the University of Helsinki ଡାହାଣ|thumb|Haaga-Helia University Of Applied Sciences is the largest business polytechnic in Finland
Museums
The biggest historical museum in Helsinki is the National Museum of Finland, which displays a vast historical collection from prehistoric times to the 21st century. The museum building itself, a national romantic style neomedieval castle, is a tourist attraction. Another major historical museum is the Helsinki City Museum, which introduces visitors to Helsinki's 500-year history. The University of Helsinki also has many significant museums, including the Helsinki University Museum "Arppeanum" and the Finnish Museum of Natural History.
Theatres
ଡାହାଣ|thumb|The Finnish National Theatre (1902), designed by architect Onni Tarjanne
Art
thumb|Strange Fruit performing at the Night of the Arts in Helsinki