cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟା ମହାପାତ୍ର
ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟା ମହାପାତ୍ର ଜଣେ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ଓ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ ଥିଲେ । ସେ ଗୁରୁ କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ଧର୍ମପତ୍ନୀ ଥିଲେ । ୧୯୪୬ ମସିହାରୁ ସେ ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ରଙ୍ଗମଞ୍ଚରେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ମଞ୍ଚରେ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିବା, ସେ ପ୍ରଥମ ମହିଳା ନର୍ତ୍ତକୀ ଥିଲେ ।
ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ
ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟାଙ୍କ ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ଥିଲା ଖୋର୍ଦ୍ଧା । ସେ ରାମ ମାଣିଆ, କାଶୀନାଥ ସାହୁ, ଲକ୍ଷ୍ମୀଧର ପାତ୍ର ଓ ଲିଙ୍ଗରାଜ ନନ୍ଦ ଆଦି ଗୁରୁଙ୍କ ପାଖରୁ ଅଭିନୟ ଓ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷାଲାଅ କରିଥିଲେ । ସେ ନିଜ ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ବି ରଙ୍ଗମଞ୍ଚର ସହ ଅଭିନେତା ଓ ନୃତ୍ୟସାଥୀ କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ରଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ରତିକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର ମଧ୍ୟ ଜଣେ ଓଡ଼ିଶୀ ଗୁରୁ । ତାଙ୍କ ବୋହୁ ସୁଜାତା ମହାପାତ୍ର ମଧ୍ୟ ଜଣେ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ । ୨୦୨୧ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସ ୨୦ ତାରିଖରେ ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରେ ତାଙ୍କର ପରଲୋକ ଘଟିଥିଲା । ପୁରୀ ସ୍ୱର୍ଗଦ୍ୱାରଠାର ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ମର୍ଯ୍ୟଦା ସହ ତାଙ୍କର ଶେଷକୃତ୍ୟ ସମ୍ପର୍ଣ୍ଣ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଅଭିନେତ୍ରୀ ଜୀବନ
୧୯୪୬ ମସିହାରୁ ସେ ରଞ୍ଚମଞ୍ଚରେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଅଭିନୀତ ନାଟକ ମଧ୍ୟରେ ମ୍ୟାନେଜର, ଭରସା, ତଅପୋଇ, କଳାପାହାଡ଼, ମୂଲିଆ, ସାଧବ ଝିଅ, ଦଶାବତାର ଆଦି ଅନ୍ୟତମ ଥିଲା । ୧୯୫୯ ମସିହାରେ ମା କଥାଚିତ୍ରରୁ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିବା ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟା, ୪ଟି ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଛନ୍ତି ।
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୧ ମୃତ୍ୟୁ
ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ
ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ତତ୍କାଳ ଅଟେ, ଯେଉଁଥିରେ ସକାଳ ସମୟରେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଉପର ପାର୍ଶ୍ୱ ଦିଗବଳୟରେ ପ୍ରକଟ ହୋଇଥାଏ । ଏହି ଶବ୍ଦ ଦିଗବଳୟକୁ ଅତିକ୍ରମ କରୁଥିବା ସମୁଚି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ମଧ୍ୟ ସନ୍ଦର୍ଭିତ କରିପାରେ ଏବଂ ଏହା ସହିତ ବାୟୁମଣ୍ଡଳୀୟ ପ୍ରଭାବ ପକେଇପରେ ।
ଉଦୟ
ଯଦିଓ ଦିଗବଳୟରୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ "ଉଦୟ" ପ୍ରକଟ ହୋଇଥାଏ, ଏହା ବାସ୍ତବରେ "ପୃଥିବୀ"ର ଗତି ଅଟେ ଯାହା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପ୍ରକଟ ହେବାର କାରଣ ବତେଇଥାଏ । ପୃଥିବୀର ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣରେ ଚାଲୁଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଭ୍ରମଣ ଏକ (ଘୁର୍ଣ୍ଣନ ସନ୍ଦର୍ଭ ଫ୍ରେମ)ରେ ହୋଇଥାଏ। ଆର୍କିଟେକ୍ଟ ବୈକମିନଷ୍ଟର ଫୁଲର ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ରଶ୍ମି ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଫ୍ଲିପକୁ ସୁତ୍ରୀୟ ମଣ୍ଡଳର ଭଲ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଏହି ଶବ୍ଦ ସାଧାରଣ ଭାଷାରେ ପ୍ରବେଶ କରାଯାଇନଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ପ୍ରକୃତି
୧୩୧
୧୩୧ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଦକ୍ଷିଣ ଆମେରିକା
ଦକ୍ଷିଣ ଆମେରିକା, ଏକ ମହାଦେଶ ।
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ମହାଦେଶ
ବିଜାଣ୍ଟିନୀୟ ସାମ୍ରାଜ୍ଯ
ବିଜାଣ୍ଟିନୀୟ ସାମ୍ରାଜ୍ଯ, ବା ପୂର୍ବ ରୋମୀୟ ସାମ୍ରାଜ୍ଯ, ବା ବିଜାଣ୍ଟିଅମ, ହେଉଛି ରୋମୀୟ ସାମ୍ରାଜ୍ଯର ପୂର୍ବ ପ୍ରାନ୍ତଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ଗଠିତ ସାମ୍ରାଜ୍ଯ ଯାହାର ରାଜଧାନୀ କୋନଷ୍ଟାଣ୍ଟିନୋପଲ ଥିଲା । ଖ୍ରୀଷ୍ଟୀୟ ପଞ୍ଚମ ଶତାବ୍ଦୀରେ ପଶ୍ଚିମ ରୋମୀୟ ସାମ୍ରାଜ୍ଯର ପତନ ସତ୍ତ୍ବେ ଏହା ତିଷ୍ଠି ରହିପାରିଥିଲା ଏବଂ ପ୍ରାୟ ଏକ ସହସ୍ରାବ୍ଦ ପରେ ଓଟୋମାନ ସାମ୍ରାଜ୍ଯ ହାତରେ ଏହାର ପତନ ଘଟିଲା । ଏହାର ଅସ୍ତିତ୍ବ କାଳରେ ଏହା ୟୁରୋପରେ ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅର୍ଥନୀତି, ସଂସ୍କୃତି ଓ ସୈନ୍ଯବାହିନୀର ଅଧିକାରୀ ଥିଲା ।
ସାମ୍ରାଜ୍ଯର ବାସ୍ତବ ଅନ୍ତ ପରେ ଏହାକୁ "ବିଜାଣ୍ଟିନୀୟ ସାମ୍ରାଜ୍ଯ" ବୋଲି କୁହାଗଲା; ତା ପୂର୍ବରୁ ଏହାର ନାଗରିକମାନେ ଏହାକୁ ସାଧାରଣତଃ ରୋମୀୟ ସାମ୍ରାଜ୍ଯ ବା ରୋମାନିଆ, ଏବଂ ନିଜକୁ ରୋମୀୟ  ବୋଲି କହୁଥିଲେ । ରୋମୀୟ ସାମ୍ରାଜ୍ଯର ବିଭାଜନ ପରେ ଏହାର ସଂସ୍କୃତି, ପରମ୍ପରା ଓ ପ୍ରଶାସନିକ ଭିତ୍ତିମୂଳ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦୁଇ ସାମ୍ରାଜ୍ଯରେ ଅପରିବର୍ତ୍ତନୀୟ ହୋଇ ରହିଥିଲେ ମଧ୍ଯ ଇତିହାସକାରମାନେ ଏହାକୁ ରୋମୀୟ ସାମ୍ରାଜ୍ଯଠାରୁ ଅଲଗା ବୋଲି ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି । କାରଣ ଏହାର ରାଜଧାନୀ କୋନଷ୍ଟାଣ୍ଟିନୋପଲରେ ଥିଲା, ଏହାର ସଂସ୍କୃତି ଗ୍ରୀସୀୟ ସଂସ୍କୃତି ଆଡକୁ ଅଧିକ ଢଳି ଥିଲା ଏବଂ ଏହାର ରାଜଧର୍ମ ପୂର୍ବ ମୌଳିକ ଖ୍ରୀଷ୍ଟଧର୍ମ ଥିଲା ।
ଖ୍ରୀଷ୍ଟୀୟ ଚତୁର୍ଥରୁ ଷଷ୍ଠ ଶତାବ୍ଦୀ ମଧ୍ଯରେ ରୋମୀୟ ସାମ୍ରାଜ୍ଯର ଗ୍ରୀକ୍ ପୂର୍ବ ଓ ଲାଟିନ୍ ପଶ୍ଚିମ ବିଭାଜନ ଅଧିକ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ହେଲା । କୋନଷ୍ଟାଣ୍ଟାଇନ ପ୍ରଥମ ((r. 324 – 337)) ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ପୁନର୍ବିନ୍ୟାସ ସହିତ କୋନଷ୍ଟାଣ୍ଟିନୋପଲକୁ ଏହାର ରାଜଧାନୀ କରାଇଲେ ଏବଂ ଖ୍ରୀଷ୍ଟଧର୍ମକୁ ବୈଧ ଘୋଷଣା କଲେ । ଥିଓଡୋସିଅସଙ୍କ ((r. 379 – 395)) ନେତୃତ୍ବରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟଧର୍ମ ରାଜ୍ଯର ରାଜଧର୍ମ ରୂପେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହେଲା ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଧାର୍ମିକ ରୀତିନୀତିଗୁଡ଼ିକ ନିଷିଦ୍ଧ କରିଦିଆଗଲା । ହେରାକ୍ଲିଅସଙ୍କ ((r. 610 – 641)) ଅଧିନରେ ସାମ୍ରାଜ୍ଯର ସାମରିକ ଓ ପ୍ରଶାସନିକ ଭିତ୍ତିଭୂମିରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଗଲା ଏବଂ ଲାଟିନ୍ ବଦଳରେ ଗ୍ରୀକ୍ ଭାଷାକୁ ଆଧିକାରିକ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ପ୍ରଦାନ କରାଗଲା ।
ସାମ୍ରାଜ୍ଯର ସୀମାରେ ବାରମ୍ବାର ହ୍ରାସବୃଦ୍ଧି ଲାଗିରହିଥିଲା । ଜଷ୍ଟିନିଆନ ପ୍ରଥମଙ୍କ (୫୨୭-୫୬୫) ରାଜୁତି କାଳରେ, ରୋମୀୟ ପଶ୍ଚିମ ଉପକୂଳ ସମେତ ଉତ୍ତର ଆଫ୍ରିକା, ଇଟାଲୀ ଓ ରୋମର ଅଧିକାଂଶ ଅଞ୍ଚଳ ଅଧିକାର ଫଳରେ ଏହା ନିଜର ସର୍ବାଧିକ ବିସ୍ତାର କରିପାରିଥିଲା । ୬୦୨-୬୨୮ର ବିଜାଣ୍ଟାଇନ-ସାସାନୀୟ ଯୁଦ୍ଧ ଯୋଗୁଁ ସାମ୍ରାଜ୍ଯର ସମ୍ବଳରେ ହ୍ରାସ ଘଟିଥିଲା ଏବଂ ସପ୍ତମ ଶତାବ୍ଦୀର ପ୍ରାଥମିକ ମୁସଲିମ ଆକ୍ରମଣ ସମୟରେ ଏହା ନିଜର ମୂଲ୍ଯବାନ ପ୍ରାନ୍ତ, ଯଥା - ମିଶର ଓ ସିରିଆ ଆଦି ସବୁ ରଶିଦୁନ ଖିଲାଫତ ହାତରେ ହାରିଗଲା । ମାସେଡୋନୀୟ ରାଜବଂଶ (ଦଶମ-ଏକାଦଶ ଶତାବ୍ଦୀ) ସମୟରେ ସାମ୍ରାଜ୍ଯର ପୁନର୍ବିସ୍ତାର ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ଦୁଇ ଶତାବ୍ଦୀ ଧରି ମାସେଡୋନୀୟ ପୁନର୍ଜାଗରଣର ଅନୁଭବ କଲା । ୧୦୭୧ ମସିହାର ମାଞ୍ଜିକର୍ଟ ଲଢେଇ ପରେ କ୍ଷୁଦ୍ର ଏସିଆ ସେଲଯୁକ ତୁର୍କୀମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ଚାଲିଗଲା ଓ ଏହା ସହ ମାସେଡୋନୀୟ ପୁନର୍ଜାଗରଣର ଅନ୍ତ ହେଲା । ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ତୁର୍କୀମାନଙ୍କୁ ଆନାତୋଲିଆରେ ବାସ କରିବା ପାଇଁ ସୁଯୋଗ ଦେଲା । କୋମ୍ନେନୀୟ ପୁନରୁତ୍ଥାନ ବେଳେ ସାମ୍ରାଜ୍ଯର କ୍ଷତିପୂରଣ ହେଲା ଏବଂ ଦ୍ୱାଦଶ ଶତାବ୍ଦୀ ସୁଦ୍ଧା କୋନଷ୍ଟାଣ୍ଟିନୋପଲ ୟୁରୋପରେ ସର୍ବବୃହତ ଓ ଧନୀ ସହରରେ ପରିଣତ ହୋଇସାରିଥିଲା ।
ଫଣୀଶ୍ୱର ନାଥ 'ରେଣୁ'
ଫଣୀଶ୍ୱର ନାଥ 'ରେଣୁ'  (୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୨୧ - ୧୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୭) ପ୍ରେମଚାନ୍ଦ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଆଧୁନିକ ହିନ୍ଦୀ ସାହିତ୍ୟର ଅନ୍ୟତମ ସଫଳ ତଥା ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଲେଖକ ଥିଲେ। ତାଙ୍କ ରଚିତ ମୈଲା ଆଞ୍ଚଲ, ପ୍ରେମଚାନ୍ଦଙ୍କ ଗୋଦାନପରେ, ଅନ୍ୟତମ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ହିନ୍ଦୀ ଉପନ୍ୟାସ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ଫଣୀଶ୍ୱର  ନାଥ (ମଣ୍ଡଳ) ରେଣୁ ୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୨୧ରେ ବିହାରର ସିମ୍ରାହା ରେଳ ଷ୍ଟେସନ ନିକଟ ଏକ ଛୋଟ ଗାଁ ଅରୁହି ହିଙ୍ଗାଣାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ମଣ୍ଡଳ(ଉପନାମ)ର ଏହି ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଯେଉଁଥିରେ ରେଣୁ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଥିଲେ, ଭାରତର ଏକ ପଛୁଆ ସାମାଜିକ ଗୋଷ୍ଠୀ ଭାବରେ ପରିଚିତ । ରେଣୁଙ୍କ ପରିବାର କିନ୍ତୁ ଜମି, ଶିକ୍ଷା ଏବଂ ସାମାଜିକ ସମ୍ମାନର ଅଧିକାରୀ ଥିଲେ । ରେଣୁଙ୍କ ପିତା ଶିଳାନାଥ ମଣ୍ଡଳ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ ଆନ୍ଦୋଳନରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ଚିନ୍ତାଧାରା, ସଂସ୍କୃତି ଏବଂ କଳା ପ୍ରତି ତାଙ୍କର ଆଗ୍ରହ ଥିଲା ।
ଫଣୀଶ୍ୱର ନାଥ 'ରେଣୁ' ସମସାମୟିକ ଗ୍ରାମୀଣ ଭାରତର ସ୍ୱରକୁ 'ଆଞ୍ଚଳିକ ଉପନ୍ୟାସ' ମାଧ୍ୟମରେ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ପାଇଁ ବେଶ ଜଣାଶୁଣା ଥିଲେ ଏବଂ ହିନ୍ଦୀ ସାହିତ୍ୟର ମୁଖ୍ୟ ସ୍ରୋତରେ ଆଞ୍ଚଳିକ ସ୍ୱର ଆଣିଥିବା ଅଗ୍ରଣୀ ହିନ୍ଦୀ ଲେଖକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ଥାନିତ କରାଯାଏ । ରେଣୁ ବଙ୍ଗୀୟ ଔପନ୍ୟାସିକ ସତୀନାଥ ଭଦୁରୀଙ୍କର ଅତି ଘନିଷ୍ଠ ସହଯୋଗୀ ଥିଲେ। ସେ ଭାଦୁରୀଙ୍କ ପାଇଁ "ଭାଦୁରୀଜୀ" ନାମରେ ବଙ୍ଗଳା ଭାଷାରେ ଏକ ସଂସ୍ମରଣ ଲେଖିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କର କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ "ମାରେ ଗୟେ ଗୁଲଫାମ"କୁ "ତିସରି କସମ" ନାମରେ ସିନେମାର ରୂପ ଦେଇଥିଲେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ବାସୁ ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ । ୧୯୬୬ରେ ନିର୍ମିତ ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର ପ୍ରଯୋଜକ ଓ ପଟ୍ଟକଥା ଲେଖକ ଥିଲେ ଶୈଳେନ୍ଦ୍ର । ପରେ ତାଙ୍କର କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ "ପଞ୍ଚଲାଇଟ" ମଧ୍ୟ ଏକ ଟିଭି କ୍ଷୁଦ୍ର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ନିର୍ମିତ ହୋଇଥିଲା | ୨୦୧୭ରେ ଏହି ଗପକୁ ନେଇ ଏକ ପୂର୍ଣ୍ଣାଙ୍ଗ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମଧ୍ୟ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଜୀବନୀ
ଫଣୀଶ୍ୱର ନାଥ 'ରେଣୁ' ୧୯୨୧ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚା ମାସ ୪ ତାରିଖରେ ବିହାରର ଅରରିୟା ଜିଲ୍ଲାର ଫୋର୍ବସଗଞ୍ଜ ନିକଟସ୍ଥ ଅରୁହି ହିଙ୍ଗାଣାଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ଭାରତ ଏବଂ ନେପାଳରେ ଶିକ୍ଷାଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କର ପ୍ରାଥମିକ ଶିକ୍ଷା ଅରରିଆ ଏବଂ ଫୋର୍ବସଗଞ୍ଜରେ ସମାପ୍ତ ହୋଇଥିଲା | ସେ କୋଇରାଲା ପରିବାର ସହିତ ରହିବା ସମୟରେ ନେପାଳର ବିରାଟନଗର ଆଦର୍ଶ ବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ମାଟ୍ରିକ ପାସ କରିଥିଲେ । କାଶୀ ହିନ୍ଦୁ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସେ ଆଇଏ ପାସ କରିଥିଲେ । ୧୯୪୨ ମସିହରେ ସେ ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମରେ ଭାଗନେଇଥିଲେ । ୧୯୫୦ରେ ସେ ନେପାଳର ବୈପ୍ଳବିକ ଆନ୍ଦୋଳନରେ ଭାଗନେଇଥିଲେ ଯାହା ଫଳରେ ନେପାଳରେ ଗଣତନ୍ତ୍ର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହୋଇଥିଲା । ହିନ୍ଦୀ ସାହିତ୍ୟର 'ଆଞ୍ଚଳିକ-କଥା'ସହିତ ସେ ଜଡ଼ିତ ଥିଲେ | ତାଙ୍କର ସମସାମୟିକ କବି ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ହିରାନନ୍ଦ ବାତ୍ସ୍ୟାୟନ 'ଅଜ୍ଞେୟ'ଙ୍କ ରେଣୁଙ୍କର ଘନିଷ୍ଠ ବନ୍ଧୁତା ଥିଲା । "ଉନକି ନଜର ଉନକି ସହର" ନାମରେ ଏକ ଜୀବନୀ ମଧ୍ୟ ଲେଖକଙ୍କ ନାମରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଛି ।
ଲେଖିବା ଶୈଳୀ
ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ଉପନ୍ୟାସ "ମୈଲା ଆଞ୍ଚଲ"କୁ ରେଣୁଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠକୃତି ଭାବରେ ଗଣନା କରାଯାଏ । ଏହା ଏକ ସାମାଜିକ ଉପନ୍ୟାସ ଯାହାକି ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ ବିହାର ଏବଂ ଏହାର ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନ, ବିଶେଷକରି ପଛୁଆ ଏବଂ ବଞ୍ଚିତ ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନକୁ ଚିତ୍ରଣ କରିଥିଲା । ୧୯୭୦ ମସିହାରେ ରେଣୁଙ୍କୁ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନୀତ କରାଯାଇଥିଲା । ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ଜରୁରୀକାଳୀନ ଘୋଷଣାକୁ ବିରୋଧ କରି ସେ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ଫେରାଇ ଦେଇଥିଲେ ।
ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ
ରେଣୁ ତିନିଥର ବିବାହ କରିଥିଲେ । ପ୍ରଥମ ପତ୍ନୀ ଥିଲେ ରେଖା ରେଣୁ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପଦ୍ମା ଏବଂ ତୃତୀୟ ଲତିକା(ମୃତ୍ୟୁ ୨୦୧୧)।| ତାଙ୍କର ଦ୍ୱିତୀୟ ପତ୍ନୀ ପଦ୍ମା ଜଣେ ନର୍ସ ଥିଲେ ଓ ରେଣୁ ତାଙ୍କୁ ପାଟନା ମେଡିକାଲ କଲେଜ ଏବଂ ହସ୍ପିଟାଲରେ ଭର୍ତ୍ତି ହୋଇଥିବା ସମୟରେ ଭେଟିଥିଲେ । ୧୯୫୧ରେ ସେମାନେ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ପଦ୍ମା ହିଁ ରେଣୁଙ୍କର ମୈଲା ଆଞ୍ଚଲ, ପରତୀ ପରୀକଥା ଏବଂ ମାରେ ଗୟେ ଗୁଲଫାମ ଆଦି ଉପନ୍ୟାସ ପଛରେ ପ୍ରେରଣା ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପ୍ରଥମ ପତ୍ନୀଙ୍କଠାରୁ ଝିଅ କବିତା ରାୟ ବିହାରର କଟିହାରଠାରେ ଆର୍ଥିକ ଦୂରାବସ୍ଥା ମଧ୍ୟରେ ବସବାସ କରନ୍ତି ।  ପଦ୍ମାଙ୍କ ବଡ଼ ପୁଅ ପଦ୍ମା ପାରାଗ ରେଣୁ ଫୋର୍ବସଗଞ୍ଜର ଜଣେ ବିଧାୟକ ଥିବାବେଳେ ସାନପୁଅ ଦଖିଣେଶ୍ୱର ରେଣୁ, 'ରେଣୁ ସମାଜ ସେବା ସଂସ୍ଥାନ' ନାମକ ଏକ ସଂଗଠନ ଚଳାଇଥିଲେ ।
ହନୁମାନପୁର
ହନୁମାନପୁର, ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାର ଅନୁଗୁଳ ଜିଲ୍ଲାର ଏକ ଗ୍ରାମ ।
୨୦୧୧ ଜନଗଣନା ଅନୁସାରେ ହନୁମାନପୁରର ଜନସଂଖ୍ୟାରେ ୮୦୪ ରହିଥିଲା । ଏହା ମଧ୍ୟରୁ ପୁରୁଷ ସଂଖ୍ୟା ୪୨୩ ହେଇଥିବା ସମୟରେ ମହିଳା ସଂଖ୍ୟା ୩୮୧ ଥିଲା । ଏଠାରେ ୧୭୯ଟି ପରିବାର ବସବାସ କରୁଥିଲେ । ଏଠାକାର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୬୮.୪୭% ଥିଲା ଯାହା ଓଡ଼ିଶାର ହାର ୭୨.୮୭%ଠାରୁ କମ ଥିଲା । ଏହି ଗ୍ରାମରେ ଏକ ସରକାରୀ ଉଚ୍ଚ ବିଦ୍ୟାଳୟ ରହିଛି । କଣିହାଁ ବ୍ଲକ ବନାଞ୍ଚଳ ପାଖରେ ଥିବାରୁ, ଏହି ଗ୍ରାମରେ ବେଳେବେଳେ ହାତି ଉପଦ୍ରବ ହୋଇଥାଏ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ଭୌଗଳିକ ମୁଣ୍ଡିଆ ପ୍ରସଙ୍ଗସମୂହ ଶ୍ରେଣୀ:ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲାର ଗାଆଁ ଓ ସହର ଶ୍ରେଣୀ:ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲା
ଜର୍ଜ ଫ୍ଲଏଡ ଜନଆନ୍ଦୋଳନ
ପୃଷ୍ଠଭୂମି
ମେ ୨୫ ତାରିଖରେ କୃଷ୍ଣକାୟ ଜର୍ଜ ଫ୍ଲଏଡଙ୍କୁ ସିଗାରେଟ କ୍ରୟ କରି ନକଲି ବିଲ୍‌ ଦେଇଥିବାର ଅଭିଯୋଗରେ ସ୍ଥାନୀୟ ପୋଲିସ ଗିରଫ କରିଥିଲେ । ଡେରେକ ଚୌଭିନ ନାମକ ପୋଲିସ ଅଫିସର ଫ୍ଲଏଡଙ୍କ ଗଳା ଉପରେ ଆଣ୍ଠୁପକାଇ ମାଡିବସି ନିର୍ଯ୍ୟାତିତ କରିଥିଲେ । ପ୍ରାୟ ୯ ମିନିଟ ବ୍ୟାପି ଗଳାରେ ଅତ୍ୟଧିକ ଚାପ ହେତୁ ସେ ପୋଲିସ୍ ହେପାଜତରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । କୃଷ୍ଣକାୟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପ୍ରତି ନିର୍ମମ ବ୍ୟବହାରର ଭିଡ଼ିଓ ଭାଇରଲ ହେବାପରେ ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ଜୋରଦାର ବିକ୍ଷୋଭ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରାଯାଉଅଛି ।
ବିକ୍ଷୋଭ
ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାର ପଚାଶଟିଯାକ ପ୍ରଦେଶରେ ବର୍ଣ୍ଣବୈଷମ୍ୟ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଆନ୍ଦୋଳନ ମାତିଥିଲା । ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କିଛି ବିରୋଧ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ସ୍ଥଳେ କେତେକ ହିଂସାତ୍ମକ ବିରୋଧ କରିଥିଲେ । କେତେକ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ବିକ୍ଷୋଭ ପରବର୍ତ୍ତୀ କାଳରେ ହିଂସାତ୍ମକ ମୋଡ଼ ନେଇଥିଲା । ଦେଶରେ ହିଂସାକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ୨୫ଟି ରାଜ୍ୟରେ ନ୍ୟାସନାଲ ଗାର୍ଡଙ୍କୁ ନିୟୋଜିତ କରାଯାଇଛି । କିଛି ଅଞ୍ଚଳରେ ପୋଲିସ ଶାନ୍ତ ରହି ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନମାନଙ୍କରେ ବଳପ୍ରୟୋଗ ସହିତ ଲୁହବୁହା ଗ୍ୟାସ ଏବଂ ରବର ବୁଲେଟର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥିଲା । ବିକ୍ଷୋଭକାରୀମାନେ ୱାସିଂଟନସ୍ଥିତ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ବାସଭବନ ହ୍ୱାଇଟ ହାଉସଠାରେ ବିରୋଧ କରି ତାଙ୍କୁ ନିଜ ପଦରୁ ଇସ୍ତଫା ଦେବାକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥିଲେ । ପରିସ୍ଥିତି ଅଣାୟତ ହେବାରୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କୁ ହ୍ୱାଇଟ ହାଉସ ବଙ୍କର ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଥାନାନ୍ତରଣ ହେବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା । ଜୁନ ୧ ତାରିଖରେ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ବିକ୍ଷୋଭକାରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଲୁହବୁହା ଗ୍ୟାସ ପ୍ରୟୋଗ କରାଗଲା ଯାହାଫଳରେ ଟ୍ରମ୍ପ ସେଣ୍ଟ ଜନ ଚର୍ଚ୍ଚ ଯାଇ ବାଇବେଲ ସହ ଫଟୋ ଉଠାଇପାରିଥିଲେ ।
ସାମ୍ବାଦିକ
ଜୁନ ୪ ତାରିଖ ସୁଦ୍ଧା ସାମ୍ବାଦିକମାନଙ୍କୁ ପ୍ରାୟ ୩୦୦ ଥର ଆକ୍ରମଣ କରାଯାଇଥିଲା ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୧୯୨ ଥର ପୋଲିସଙ୍କଦ୍ୱାରା ହୋଇଥିଲା, ୬୯ ଥର ଶାରୀରିକ ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଥିବା ସ୍ଥଳେ ୪୯ ସମ୍ବାଦିକଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା । କେତେକ ବିକ୍ଷୋଭକାରୀ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ୱାସିଂଟନ ପ୍ରଦେଶର ଆନ୍ଦୋଳନକାରୀମାନେ ଫକ୍ସ ନିଉସର ସାମ୍ବାଦିକମାନଙ୍କୁ ଜିନିଷ ଫିଙ୍ଗି ବିରୋଧ କରିଥିଲେ । ସି.ଏନ.ଏନ ନିଉସର ମୁଖ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟକୁ ମଧ୍ୟ କେହି ଜଣେ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ।
ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିକ୍ଷୋଭ
ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକା ବ୍ୟତୀତ ଲଣ୍ଡନ, ଟୋରନଟୋ, ବେଞ୍ଜିଙ୍ଗ, ବର୍ଲିନ ଆଦି ସ୍ଥାନରେ ଆନ୍ଦୋଳନ ବ୍ୟାପିଥିଲା । କେତେକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିକ୍ଷୋଭକାରୀମାନେ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ ଯେ ଯଦିଓ ପ୍ରାଥମିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ସେମାଙ୍କର ଆନ୍ଦୋଳନ ଜର୍ଜ ଫ୍ଲଏଡଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଥିଲା, ମାତ୍ର ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ନିଜ ଦେଶରେ ପୋଲିସଙ୍କ ଅମାନବୀୟ ବ୍ୟବହାର ସମ୍ପର୍କରେ ଅବଗତ ହୋଇପାରିଲେ । କିଛି ବିକ୍ଷୋଭକାରୀମାନେ ବର୍ଣ୍ଣବୈଷମ୍ୟ ବିରୋଧରେ ନୂଆ ନିୟମ ଆଣିବା ସମ୍ପର୍କରେ ଯୁକ୍ତି ବାଢ଼ିଥିଲେ ।
ଦୁର୍ଘଟଣା
ଜୁଲାଇ ପ୍ରଥମ ସପ୍ତାହ ସୁଦ୍ଧା କେବଳ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାଠାରେ ୬୬ ଥର ବିକ୍ଷୋଭକାରୀମାନଙ୍କ ଉପରେ ଗାଡ଼ି ଚଳାଇ ଆହତ କରାଯାଇଛି । ଚାଳକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସାତ ଜଣ ପୋଲିସ ଥିଲେ । ପ୍ରାୟ ଦୁଇଜଣଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଥିଲା ଏବଂ ୨୪ଜଣ ଚାଳକଙ୍କ ଉପରେ ମାମଲା ରୁଜୁ କରାଯାଇଥିଲା ।
ସ୍ମାରକ ଏବଂ ଦଳୀୟ ପ୍ରତୀକ
ଆନ୍ଦୋଳନ ଅନ୍ତର୍ଗତ ୨୦୨୦ ମସିହା ମଇ ମାସରୁ ଅନେକ ସ୍ମାରକଙ୍କୁ ଧ୍ୱଂସ କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟରୁ ଅଧିକାଂଶ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ଥିବା ବେଳେ ଅନ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ୟୁକେ, ବେଲଜିଅମ, ନିଉଜିଲ୍ୟାଣ୍ଡ, ଭାରତ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକାରେ ଥିଲେ ।
ଆର୍ଥିକ ସହଯୋଗ
ଲୋକମାନେ କୃଷ୍ଣକାୟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପାଇଁ ଲଢୁଥିବା ରାଜନୈତିକ ଗୋଷ୍ଠୀମାନଙ୍କୁ ବେଲ ଫଣ୍ଡ ପାଇଁ ଆର୍ଥିକ ସାହାଯ୍ୟ ଯୋଗାଉଛନ୍ତି । ଏହି ଫଣ୍ଡ ଆନ୍ଦୋଳନ ସମୟରେ ଗିରଫ ହୋଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଜମାନତ ରାଶି ଭାବେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଛି । ଦ ନ୍ୟାସନାଲ ବେଲ ଫଣ୍ଡ ନେଟୱାର୍କ ଦୁଇ ସପ୍ତାହ ମଧ୍ୟରେ ୭୫ ମିଲିୟନ ଡ଼ଲାର, ମିନେସୋଟା ଫ୍ରିଡମ ଫଣ୍ଡ ଚାରି ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ୨୦ ମିଲିୟନ ଡ଼ଲାର, ଦ ବେଲ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ୧୫ ମିଲିୟନ ଡ଼ଲାରର ସହଯୋଗ ପାଇଥିଲା । ବ୍ଲାକ ଲାଇଭସ ମ୍ୟାଟର କେବଳ ଗୋଟିଏ ପିଟିସନରୁ ୫ ମିଲିୟନ ଡ଼ଲାର ଆର୍ଥିକ ସାହାଯ୍ୟ ପାଇଥିଲେ ।
ଧବଳ ଛଉ
ଧବଳ ଛଉ (ପ୍ରତିଶବ୍ଦ: ଧବଳ କୁଷ୍ଠ, ଧଳା ଛଉ, ଭିଟିଲିଗୋ; ସଂସ୍କୃତ ଭାଷାରେ ଶ୍ୱେତ ଲାଞ୍ଛନ, ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Vitiligo) ଏକ ପ୍ରକାର ଚର୍ମ ରୋଗ ଯେଉଁଥିରେ ଚର୍ମର କିଛି ଅଂଶ ଫିକା ବା ବିବର୍ଣ୍ଣ (losing their pigment) ହୋଇଯାଏ । ଚର୍ମର କିଛି ଅଂଶ ଧଳା ଦେଖାଯାଏ ଯାହାର ପରିସୀମା ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଥାଏ । ସେହି ଅଂଶରେ ଥବା ଲୋମ ମଧ୍ୟ ଧଳା ହୋଇଯାଇପାରେ । ପାଟି ଓ ନାକରେ ମଧ୍ୟ ଏ ରୋଗ ହୋଇପାରେ । ଶରୀରର ଉଭୟ ପାଖରେ ରୋଗ ହୁଏ । ଅଧିକାଂଶ ସମୟରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦିଗକୁ ଖୋଲା ରହିଥିବା ସ୍ଥାନରେ ଦାଗ ହୁଏ । କଳା ରଙ୍ଗର ଲୋକଙ୍କ ଦେହରେ ଏହି ଦାଗ ଅଧିକ ସ୍ପଷ୍ଟ ଦେଖାଯାଏ । ଧବଳ ଛଉ ହେବାଦ୍ୱାରା ମାନସିକ ଚାପ (psychological stress) ବଢ଼ିଯାଏ ଓ ସେ ସ୍ଥାନ କେହି ଛୁଇଁବାକୁ (ସାମାଜିକ କଳଙ୍କ ବା stigmatized) ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି ନାହିଁଁ ।
ଏହି ରୋଗର କାରଣ ଅଦ୍ୟାବଧି ଅଜ୍ଞାତ ଅଛି । ପରିବେଶ କାରକଦ୍ୱାରା ଜେନେଟିକ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ହୋଇ ଅଟୋଇମ୍ମ୍ୟୁନ (autoimmune disease) ରୋଗ ଭାବରେ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ । ଏହା ଫଳରେ ମେଲାନୋସାଇଟ ବା ପିଗମେଣ୍ଟ ଜୀବକୋଷ (skin pigment cells) ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ । ଏହି ରୋଗର ପାରିବାରିକ ଇତିହାସ ଅଥବା ହାଇପରଥାଇରଏଡିଜମ, ଆଲୋପେସିଆ ଏରିଏଟା (alopecia areata) ଓ ପର୍ନିସିଅସ ଆନିମିଆ (pernicious anemia) ଇତ୍ୟାଦି ଭଳି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଅଟୋଇମ୍ମ୍ୟୁନ ରୋଗମାନଙ୍କର ଇତିହାସ ଥିଲେ ଏହି ରୋଗ ବାହାରିବା ସମ୍ଭାବନା ରହେ । ଧବଳ ଛଉ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦୁଇ ପ୍ରକାର ଦେଖାଯାଏ: ସେଗମେଣ୍ଟାଲ ଓ ନନ୍-ସେଗମେଣ୍ଟାଲ । ଅଧିକାଂଶ କେଶ୍ ନନ୍-ସେଗମେଣ୍ଟାଲ ଥାଆନ୍ତି ଯେଉଁଥିରେ ଦେହର ଦୁଇ ପାଖ ପ୍ରଭାବିତ ହୁଅନ୍ତି ଓ ସମୟ କ୍ରମେ ଅବସ୍ଥା ଖରାପ ଦିଗକୁ ଗତି କରେ । ପ୍ରାୟ ୧୦% କେଶ୍ ସେଗମେଣ୍ଟାଲ ଥାଏ ଯେଉଁଥିରେ ଦେହର ଏକ ପାଖରେ ରୋଗ ହୁଏ ଓ ଖରାପ ଦିଗକୁ ଗତି କରେନାହିଁଁ । ତନ୍ତୁ ବାୟୋପ୍ସି (tissue biopsy) କରି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ ।
ଧବଳ ଛଉ ଆରୋଗ୍ୟ ହେଲା ଭଳି କୌଣସି ଚିକିତ୍ସା ନାହିଁଁ । ସନ୍‌ସ୍କ୍ରୀନ ଓ ମେକଅପ ସାହାଯ୍ୟରେ ଫିକା ଚର୍ମ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ । ଗ୍ଲୁକୋକର୍ଟିକଏଡ (steroid|) କ୍ରିମ ବା ଫୋଟୋଥେରାପି (phototherapy) ଦେଇ ଫିକା ପ୍ୟାଚକୁ ଗାଢ଼ କରାଯାଏ । ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷରେ ଭଲ ଥିବା ଚର୍ମକୁ ହାଲୁକା କରିବା ନିମନ୍ତେ ହାଇଡ୍ରୋକୁଇନୋନ (hydroquinone) ଦେଇ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଏ ।  ଏହି ଚିକିତ୍ସାରେ ଉନ୍ନତି ନ ହେଲେ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଅପରେଶନ କରାଯାଇପାରେ । ମିଶ୍ରିତ ଚିକିତ୍ସାରେ ସୁଫଳ ମିଳେ । କାଉନସେଲିଙ୍ଗଦ୍ୱାରା (Counselling) ଭାବାବେଗକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରାଯାଇପାରେ ।
ସାରା ପୃଥିବୀରେ ୧% ଲୋକ ଧବଳ ଛଉ ରୋଗରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୁଅନ୍ତି । କେତେକ ଜନସଂଖ୍ୟାରେ ଏହା ୨ରୁ ୩% ଦେଖାଯାଏ । ପୁରୁଷ ଓ ମହିଳା ସମ ଭାବରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୁଅନ୍ତି । ପ୍ରାୟ ଅର୍ଧେକ ଲୋକଙ୍କର ୨୦ ବର୍ଷ ବୟସ ପୂର୍ବରୁ ଓ ଅଧିକାଂଶ ଲୋକଙ୍କର ୪୦ ବର୍ଷ ବୟସ ପୂର୍ବରୁ ରୋଗ ହୋଇଥାଏ । ପୁରାତନ ଗ୍ରୀସ (ancient history) ସମୟରୁ ଏହି ରୋଗ ବର୍ଣ୍ଣନା ରହିଛି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଧର୍ମାଭରମ, ଅନନ୍ତପୁର
ଏକ ଭାରତୀୟ ଅଟେ । ଏହା ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶର ଆନନ୍ତପୁର୍ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ ସାକ୍ଷରତା
୨୦୦୧ ମସିହାର ଭାରତୀୟ ଜନଗଣନା ଅନୁସାରେ, ସହରର ମୋଟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୧୦୩୪୦୦ ଅଟେ । ସେଥି ମଧ୍ୟରୁ ୫୧.୦୬% ଜଣ ପରୁଷ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ୪୮.୯୪% ଜଣ ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୫୫.୫୪% ଅଟେ । ଏହା ଜାତୀୟ ହାରଠାରୁ ୯.୩୦% ପ୍ରତିଶତ କମ ଅଟେ । ସେଥିରୁ ୩୩.୨୭% ପ୍ରତିଶତ ପୁରୁଷ ଓ ୨୨.୨୭% ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ୧୨.୭୭% ଲୋକ ସେଠାରେ ୬ ବର୍ଷ ବୟସରୁ କମ ବୟସ୍କ ଅଟନ୍ତି ।
ଭାଷା
ତେଲୁଗୁ ର ସରକାରୀ ଭାଷା ଅଟେ ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ସହର ଶ୍ରେଣୀ:Check for some major data errors ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ଭୌଗଳିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଶ୍ରେଣୀ:Cleanup done
କ୍ଲୋରାଲ ହାଇଡ୍ରେଟ
କ୍ଲୋରାଲ ହାଇଡ୍ରେଟ ଏକ ଔଷଧ ଯାହା ନିଦ୍ରାହୀନତା ଏବଂ ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣରେ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ । ଯେତେବେଳେ ନିରାପଦ ଔଷଧ ଉପଯୁକ୍ତ ନୁହେଁ ସେତେବେଳେ ଏହାର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ | ଏହାକୁ ପାଟିରେ ଦିଆଯାଇପାରେ କିମ୍ବା ମଳ ଦ୍ୱାରବାଟରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରେ । ପ୍ରଭାବ ଏକ ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ  ଏବଂ ଆଠ ଘଣ୍ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିପାରେ । ଫଙ୍ଗଲ୍ ସ୍ପୋରସ୍ ପାଇଁ ଏକ ସ୍ଟେନର ଅଂଶ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ ।
ସାଧାରଣ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଅଇ, ସମନ୍ୱୟ ଅସୁବିଧା ଏବଂ ତରଳ ଝାଡ଼ା ହୋଇପାରେ । ଅନ୍ୟ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ନିଶାଗ୍ରସ୍ତ, ହଠାତ୍ ବନ୍ଦ ହୋଇଗଲେ କମ୍ପୋନ୍ମାଦ ଏବଂ ଆଲର୍ଜି ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ହୋଇପାରେ । ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ବ୍ୟବହାର ସୁପାରିଶ କରାଯାଏ ନାହିଁ । ଅତ୍ୟଧିକ ମାତ୍ରାରେ ଗ୍ରହଣ କଲେ ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା କମିଯାଏ କିମ୍ବା କୋମା ହୋଇପାରେ । ଏହା କିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରେ ତାହା ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଅଛି ।
କ୍ଲୋରାଲ୍ ହାଇଡ୍ରେଟ୍ ୧୮୩୨ ମସିହାରେ ଜଷ୍ଟସ୍ ଭନ୍ ଲିବିଗଙ୍କଦ୍ୱାରା ଆବିଷ୍କୃତ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ୧୮୬୦ ଦଶକରେ ଡାକ୍ତରୀ ବ୍ୟବହାରରେ ଆସିଥିଲା । ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟରେ ଏହା ଏକ ବିନା ପ୍ରେସ‌କ୍ରିପସନ ଭାବରେ ଉପଲବ୍ଧ ଅଛି ଓ ୨୦୨୦ ସୁଦ୍ଧା ୩୦ଟି ଟାବଲେଟ୍ ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୧୪୦ ପାଉଣ୍ଡ ଥିଲା। ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ କୌଣସି ଚିକିତ୍ସା ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଏହା ଅନୁମୋଦିତ ନୁହେଁ, ଯଦିଓ ଏହା ବେଳେବେଳେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ । ଏହା ସାଧାରଣତ ୟୁରୋପରେ ନିଓନାଟାଲ୍ ଇଣ୍ଟେନ୍ସିଭ୍ କେୟାର ୟୁନିଟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ । ଐତିହାସିକ ଭାବେ ଏହା ଉତ୍ତେଜନାକୁ ପରିଚାଳନା କରିବା ପାଇଁ ମାନସିକ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳୀରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିଲା ଏବଂ ମିକେ ଫିନ୍ ନାମରେ ପରିଚିତ "ନକ୍ଆଉଟ୍ ଡ୍ରପ୍" ସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ଆଲକୋହୋଲ ସ‌ହିତ ମିଶ୍ରିତ ହେଉଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
Dharmavaram
ଶ୍ରେଣୀ:Only redirect
ଗୋରଖନାଥ ମନ୍ଦିର
ଗୋରଖନାଥ ମନ୍ଦିର ଓଡ଼ିଶାର ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ଶିବ ମନ୍ଦିର ।
ଅବସ୍ଥିତି
ଗୋରଖନାଥ ମନ୍ଦିର, ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲାର ରଘୁନାଥପୁର ବ୍ଲକ ଅନ୍ତର୍ଗତ କେରେକେରାଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଜଗତସିଂହପୁର ସଦର ମହକୁମାଠାରୁ ଏହି ମନ୍ଦିରର ଦୂରତ୍ୱ ପ୍ରାୟ ୧୨କିମି ।
ଇତିହାସ
ଜଗତସିଂହପୁର ଅନ୍ତର୍ଗତ କେରକେରା ଗ୍ରାମର ଠାକୁର ବାବା ଗୋରଖନାଥ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶୈବପୀଠ । ମନ୍ଦିରଟି ଶିବଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ । ଜନବିଶ୍ୱାସ ଅନୁଯାୟୀ ନାଥ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଗୋରଖନାଥକୁ ଅଭିହିତ କରି ମନ୍ଦିରଟିର ସୃଷ୍ଟି । ମନ୍ଦିରରେ ବାବା ଦୀର୍ଘ ଦୁଇଶହ ବର୍ଷ ପୁର୍ବରୁ ପୁଜା ପାଉଛନ୍ତି । ମନ୍ଦିର ତିଆରି ହୋଇ ନଥିବା ବହୁ ପୁର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ବାବା ଏଠାରେ ପୁଜା ପାଇ ଆସୁଛନ୍ତି ।
କିମ୍ବଦନ୍ତୀ
ଲୋକକଥା ଅନୁଯାୟୀ ସର୍ପାଘାତରେ ପୀଡ଼ିତ ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କର ବାବାଙ୍କ ଉପରେ ପ୍ରଗାଢ଼ ବିଶ୍ୱାସ । କୁହାଯାଏ ଡାକ୍ତରଖାନାରୁ ଫେରି ଆସିଥିବା ପୀଡ଼ିତ ବ୍ୟକ୍ତିର ଏଠାରେ ସତିଆ ହୂକୁମରେ ବିଷ ହରଣ ହୋଇଯାଏ । ସର୍ପାଘାତ ପାଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ମନ୍ଦିର ପ୍ରାଙ୍ଗଣରେ ଥିବା ପୋଖରିରେ ଗୋଡଧୋଇ ଆସି ବାବାଙ୍କ ପାଖରେ ଅଧିଆ ପଡନ୍ତି । ଅଧିଆ ପଡି଼ବାର କିଛି ସମୟ ପରେ ବାବାଙ୍କ ପଛରେ ଥିବା ବଡ଼ ଝିଟିପିଟି ସତିଆ ଡାକ ଦେବାପରେ ହୁକୁମ କାମକରେ ଓ ବିଷ ହରଣ ହୁଏ । ସତିଆ ଡାକ ପରେ ପିଡି଼ତଙ୍କୁ ବାବାଙ୍କ ବିଭୁତି ଦିଆଯାଇଥାଏ । ଏହାଦ୍ୱାରା ସର୍ପର ସମସ୍ତ ବିଷ ହରଣ ହୋଇଯାଏ ବୋଲି ଅନେକ ପ୍ରମାଣ ରହିଛି । ଠିକ ସେହିପରି ମନ୍ଦିରର ପ୍ରାଙ୍ଗଣରେ ଥିବା ବଟବୃକ୍ଷରେ ଡୋରି ବାନ୍ଧିବାଦ୍ୱାରା ସନ୍ତାନ ସନ୍ତତି ହେଉନଥିବା ମହିଳାମାନଙ୍କ ସନ୍ତାନ ପ୍ରାପ୍ତି ହେବା ସହ ମନୋବାଞ୍ଛା ମଧ୍ୟ ପୁରଣ ହୋଇଥାଏ । ବାବାଙ୍କର ମହିମା ପାଇଁ ପାଖ ଜିଲ୍ଲା ତଥା ରଜ୍ୟ ବାହାରୁ ମଧ୍ୟ ଭକ୍ତ ଏଠାକୁ ଆସିଥାନ୍ତ।
ପର୍ବପର୍ବାଣି
ଗୋରେଖନାଥଙ୍କ ପିଠରେ ମହାଶିବରାତ୍ରି ଓ ମାଘମାସ ଅଗ୍ନି ଉତ୍ସବ ପାଳନ ହୁଏ । ଏହାଛଡା ବବାଙ୍କ ପିଠରେ ବିବାହ, ବ୍ରତ ଓ ଚୁଡାକରଣ(ଚୁଟି/ଚୁଳ ପକା) ପ୍ରାୟ ସବୁ ସମୟରେ ଚାଲିଥାଏ ।
ବାହାର ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିର ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲା
ଜ୍ୱାଳା ଗୁଟ୍ଟା
ଜ୍ୱାଳା ଗୁଟ୍ଟା, ଜଣେ ଭାରତୀୟ ମହିଳା ବେଡମିଣ୍ଟନ ଖେଳାଳି । ତାଙ୍କୁ ଭାରତର ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ମହିଳା ଦବଳସ୍ ଖେଳାଳିର ମାନ୍ୟତା ଦିଆଯାଇଥାଏ । ସେ ୧୪ ଥର ଜାତୀୟ ବେଡମିଣ୍ଟନ ଚମ୍ପିୟାନଶିପରେ ମହିଳା ଦବଳସ୍ରେ ବିଜୟୀ ହେଇଛନ୍ତି । ପ୍ରଥମେ ଶ୍ରୁତି କୁରିଏନଙ୍କ ସହ ପାର୍ଟନରଶିପ ଓ ପରେ ଅଶ୍ୱିନୀ ପୋନାପ୍ପାଙ୍କ ସହ ମିଶି ସେ ଅନେକ ଜାତୀୟ ଓ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଜିତି ପରିଛନ୍ତି । ବିଶ୍ୱ ରେଙ୍କିଙ୍ଗରେ ସେ ଅଶ୍ୱିନୀଙ୍କ ସହ ୨୦ ରେଙ୍କ ଭିତରେ ବହୁଦିନ ଧରି ରହିଛନ୍ତି ।ଅର୍ଜୁନ ପୁରସ୍କାର ସମେତ ଅନେକ ପୁରସ୍କାରର ବିଜେତା ଜ୍ୱାଳା ମହିଳା ସଶକ୍ତିକରଣର ଜଣେ ବଳିଷ୍ଠ କର୍ମୀ ।
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନୀ ଓ ଜୁନିଅର ସ୍ତରରେ ଉପଲବ୍ଧି
ଜ୍ୱାଳା ଗୁଟ୍ଟା ୧୯୮୩ ମସିହା ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୭ରେ ୱାର୍ଦ୍ଧା, ମହାରାଷ୍ଟ୍ରଠାରେ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ପରେ ହାଇଦ୍ରାବାଦ , ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶରେ ରହିଥିଲେ । ତାଙ୍କର ପିତା କ୍ରାନ୍ତି ଗୁଟ୍ଟା ଜଣେ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ପରିବାରରୁ ଆସିଥିଲେ ଓ ମାତା ଚାଇନୀଜ ଥିଲେ । ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସେବାଶ୍ରମ ଆଶ୍ରମରେ ତାଙ୍କ ପିତା ମାତାଙ୍କ ପରିଚୟ ହେବା ପରେ ବିବାହ ହେଇଥିଲା । ପ୍ରଥମେ ଟେନିସ ଖେଳିବାକୁ ଆଗ୍ରହୀ ଥିବା ଜ୍ୱାଳା ତାଙ୍କ ପିତା ଓ କୋଚ ଏସ. ଏମ. ଆରିଫଙ୍କ ସୁପାରିସ କ୍ରମେ ଜିମ୍ନାଷ୍ଟିକ ଓ ସନ୍ତରଣରେ ୨ ବର୍ଷ ତାଲିମ ନେବା ପରେ ୬ ବର୍ଷ ବୟସରୁ ବେଡମିଣ୍ଟନରେ ତାଲିମ ନେଲେ । ଏଥିରେ ତାଙ୍କର ଚାଇନୀଜ ମାଙ୍କ ପ୍ରେରଣା ମୁଖ୍ୟ ଅବଦାନ ରହିଥିଲା । ମାତ୍ର ୧୩ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଜ୍ୱାଳା ମିନି ଜାତୀୟ ବେଡମିଣ୍ଟନ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଜୁନିଅର ବାଳିକା ଚମ୍ପିୟାନ ହେଇ ସେହି ବର୍ଷ ମହିଳା ଜୁନିଅର ଜାତୀୟ ଡବଲସ ଚମ୍ପିୟାନ ହେଇଥିଲେ । ପରେ ଶ୍ରୁତି କୁରିଏନଙ୍କ ସହ ମିଶି ସିନିଯର ଡବଲସ ମଧ୍ୟ ବିଜୟିନୀ ହେଇଥିଲେ । ଏହି କ୍ରମ ସେ ୨୦୦୨ରୁ ୨୦୦୮ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜାରି ରଖିଥିଲେ ।
୧୩୨
୧୩୨ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଜ୍ୱାଳା ଗୁଟ୍ଟା
ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ପ୍ରଦର୍ଶନ
ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ଜ୍ୱାଳା ପ୍ରଥମ ମହିଳା ଭାବରେ ଡବଲସରେ ୧୪ ଥର ଚମ୍ପିୟାନ ହେଇଥିଲେ । ୨୦୧୪ ଥୋମାସ ଓ ଉବାର କପରେ ସେ ବ୍ରୋଞ୍ଜ ପଦକ ପାଇଥିଲେ । ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ସେ ଦିଜୁଙ୍କ ସହ ମିଶି ମିକ୍ସ ଦବାଲ୍ସରେ ବହୁ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଜିତି ଥିଲେ । ଜ୍ୱାଳା ବେଡମିଣ୍ଟନରେ ପ୍ରଥମ କରି ତୀବ୍ର ଗତିରେ ଖେଳିବା ଶୈଳୀ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କର  ସ୍ମାଶ ଶଟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ କୋର୍ଟ ଭିତରେ ତାଙ୍କର ମୁଭମେଣ୍ଟ ସେତେଟା ପ୍ରଭାବୀ ହେଇପାରୁ ନଥିବାରୁ ସେ କିଛି ଭୁଲ କରିଥାନ୍ତି । ଆହତ ଜନିତ ସମସ୍ୟା  ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ଅନେକ ସମୟରେ ରହୁଥିଲା ।
୧୩୨
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୩୨
ଜ୍ୱାଳା ଗୁଟ୍ଟା
ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ପ୍ରଦର୍ଶନ
ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ସ୍ତରରେ ସେ ମିକ୍ସ୍ଡ ଡବଲସରେ ଭାଲିୟବେଟ୍ଟୀ ଦିଜୁଙ୍କ ସହ ମିଶି ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ପ୍ରତିଯୋଗିତାମାନଙ୍କୁ ଯୋଗ ଦେଇ ବିଶ୍ୱର ୧୦ ନମ୍ବର ରେଙ୍କିଙ୍ଗ ଭିତରେ ରହିଥିଲେ । ୨୦୧୦ ମସିହାରେ ସେ ବିଶ୍ୱର ୬ ନମ୍ବର ଯୋଡି ହେଇଥିଲେ । ସେ ଅଲିମ୍ପିକ ବ୍ଯତୀତ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଦବାଲ୍ସ ଓ ମିକ୍ସ ଦବାଲ୍ସରେ ପଦକ ପାଇଛନ୍ତି ।  ୨୦୧୧ ବିଶ୍ୱ ଚମ୍ପିଅଂଶିପରେ ସେ ବ୍ରୋଞ୍ଜ ପଦକ ପାଇବା ସହ କମନୱେଲ୍‌ଥ ଗେମ  ରେ ୨୦୧୦ରେ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଓ ୨୦୧୪ରେ ରୌପ୍ୟ ପଦକ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବା ତାଙ୍କର ବଡ଼ ଉପଲବ୍ଧି । ୨୦୧୨ ଲଣ୍ଡନ ଅଲିମ୍ପିକ ପାଇଁ ସେ ଉଭୟ ମହିଳା ଦବାଲସ ଓ ମିକ୍ସ ଦବାଲସ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟତା ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ । ୨୦୧୬ ଅଲିମ୍ପିକ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଡବଲସରେ ଯୋଗ୍ୟତା ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ । ମାତ୍ର ସେ ଉଭୟ ଅଲିମ୍ପିକରେ ପଦକ ପାଇବା ପାଇଁ ସଫଳ ହେଇନଥିଲେ । ୨୦୧୫ କାନାଡା ଗ୍ରାଣ୍ଡ ପ୍ରିକ୍ସରେ ସେ ସେମିଫାଇନାଲ ଯାଏ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ ।ଏହା ବ୍ଯତୀତ ସେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା, ପାକିସ୍ଥାନ , ନେପାଲ ଓ ହଲାଣ୍ଡଠାରେ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଜିତି ଥିଲେ ।
ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ ଓ ଅନ୍ୟ ସମାଜସେବା କାର୍ଯ୍ୟ
thumb|320x320_ପିକସେଲ|ଜ୍ୱାଳା ଓ ସାଥି ବେଡମିଣ୍ଟନ ଖେଳାଳି ଚେତନ ଆନନ୍ଦ, ୨୦୦୫ ମସିହାରେ ବିବାହ ପରେ ୨୦୦୫ ମସିହାରେ ଜ୍ୱାଳା ସାଥି ବେଡମିଣ୍ଟନ ଖେଳାଳି ଚେତନ ଆନନ୍ଦଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ୨୦୧୧ରେ ବିବାହ ବିଚ୍ଛେଦ ଘଟିଥିଲା । ତାଙ୍କର କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳି ମହମ୍ମଦ ଅଝାରୁଦ୍ଦିନଙ୍କ ସହ ପ୍ରେମ ସମ୍ପର୍କର ଗୁଜବ ମଧ୍ୟ ଉଠିଥିଲା । ତେବେ ତାହାର ପ୍ରମାଣ ମିଳି ନଥିଲା । ଜ୍ୱାଳା ସର୍ବଦା ମହିଳା ଖେଳାଳି ମାନଙ୍କ ଉନ୍ନତି ପାଇଁ ସ୍ୱର ଉତ୍ତୋଳନ କରିଥାନ୍ତି । ଏହା ବ୍ଯତୀତ ସେ ତମାଖୁ ବର୍ଜନ Swachh Bharat Abhiyan. ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ରେ ସକ୍ରିୟ ଭାଗ ନେଇଥାନ୍ତି । ବେଡମିଣ୍ଟନର ପ୍ରସାର ପାଇଁ ସେ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥାପନ ଦିଗରେ ମଧ୍ୟ ଧ୍ୟାନ ଦେଇଛନ୍ତି ।.
ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ
ଜ୍ୱାଳା ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କଦ୍ୱାରା ଅର୍ଜୁନ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରାପ୍ତ ହେଇଥିଲେ । ଏହା ବ୍ୟତୀତ ସେ ଦେଶ ବିଦେଶରେ ଅନେକ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୩ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୭ ମହିଳା ଇତିହାସ ମାସରେ ଗଢ଼ା ବା ଉନ୍ନତ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗମାନ ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ବ୍ୟାଡମିଣ୍ଟନ ଖେଳାଳି
ମେଚି ନଦୀ
ମେଚି ନଦୀ ଭାରତ ଓ ନେପାଲ ଦେଶର ସୀମାରେ ଯାଇଥିବା ଏକ ନଦୀ । ଏହା ମହାନନ୍ଦା ନଦୀର ଏକ ଉପନଦୀ ।
ତଟବନ୍ଧ
ମେଚି ନଦୀର ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ 14 କିଲୋମିଟରର ତଟବନ୍ଧ ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ ପ୍ରଦେଶରେ କରାଯାଇଛି । ଦର୍ଜିଲିହ୍ନ୍ଗ ଜିଲ୍ଲାର ନକସାଲବାଡି ଅଞ୍ଚଳରେ ବନ୍ୟା ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ପାଇଁ ଏହା କରାଯାଇଛି ।ତେବେ ଆହୁରି ବନ୍ଧ ନିର୍ମାଣର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି । ଉଭୟ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ତଟବନ୍ଧ ନିର୍ମାଣର ଯୋଜନା କରାଯାଇଛି ।.
ନଦୀ ସଂଯୋଗ
ମେଚି ନଦୀକୁ କୋଶୀ ନଦୀ ସହ ସଂଯୋଗ କରିବାକୁ ଜାତୀୟ ନଦୀ ସଂଯୋଗୀକରଣ ଯୋଜନା ଅନୁସାରେ ଭାରତ ତରଫରୁ ନେପାଲକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଆ ଯାଇଛି । ଉଛ ଡେମ ଦାହ ବରେଜ ମନ ନିର୍ମିତ ହେଇ ମେଚିର ଜଳକୁ ସଂରକ୍ଷଣ ସହ କୋଶୀ -ମେଚି କେନାଲଦ୍ୱାରା ଜଳସେଚନ କରାଯାଇପାରିବ ।
୧୬ ନଭେମ୍ବର
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ବଟଦ୍ୱାରା ତିଆରି ତାରିଖ ଲେଖା
ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି
ପଙ୍କଜ ପାଣିଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ଓଡ଼ିଆ ସିନେମା ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି ୧୯୯୩ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।
ଅଭିନୟରେ
ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ‘ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ:
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୩ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଶ୍ରେଣୀ:କଥାଚିତ୍ର ପ୍ରକଳ୍ପରେ ଉନ୍ନତ ହେବାକୁ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ
କଣ୍ଟେଇକୁଳିଆ
କଣ୍ଟେଇକୁଳିଆ, ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାର ଅନୁଗୁଳ ଜିଲ୍ଲାର ଏକ ଗ୍ରାମ । . ଏହି ଗ୍ରାମ ନିକଟରେ ଖାନ୍ଦାନଳ ନଦୀ ପ୍ରବାହିତ ହେଇଥାଏ । ଏହା ଘଞ୍ଚ ଅରଣ୍ୟରେ ଘେରା । ଏହି ଗ୍ରାମ ଦେଇ ଜାତୀୟ ରାଜପଥ 42 ଯାଇଛି । ଏହା ନିକଟତମ ସହର ବଇଣ୍ଡାଠାରୁ 6 କିଲୋମିଟର ଦୁରବର୍ତୀ । ଏହା ନିକଟରେ ବାମୁର ଜଙ୍ଗଲ ରେଞ୍ଜ ରହିଛି ।  ଏହି ଗ୍ରାମର ଆୟତନ 591 ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ଓ ଏଠାରେ ଥିବା ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିର ଭଗବାନ ଶିବଙ୍କ ଉପାସନା ପାଇଁ ରହିଛି ।
ଏହି ଗ୍ରାମରେ ସ୍କୁଲ ଓ ଚିକିସ୍ଥାଳୟ ରହିଛି ।
ଜନସଂଖ୍ୟା
2011 ଜନଗଣନା ଅନୁସାରେ ଏହି ଗ୍ରାମର ଜନସଂଖ୍ୟା 375 ରହିଥିଲା । ଏହା ମଧ୍ୟରୁ ପୁରୁଷ ସଂଖ୍ୟା 199 ଥିବା ବେଳେ ମହିଳା ସଂଖ୍ୟା 176 ରହିଥିଲା ।
ହିମାଂଶୁ ଶେଖର ଫତେସିଂହ
ହିମାଂଶୁ ଶେଖର ଫତେସିଂହ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ବିଜ୍ଞାନ ଲେଖକ । ଓଡ଼ିଶାର ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ଜଙ୍କିଆ ନିକଟସ୍ଥ ବାଲିଗାଡ଼ିଆ ଗ୍ରାମରେ ୧୯୭୨ ମସିହା ଫେବୃଆରୀ ୨୦ ତାରିଖ ଦିନ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ମୁଖ୍ୟତଃ ବିଜ୍ଞାନ ଭିତ୍ତିକ ପୁସ୍ତକ ରଚନା କରନ୍ତି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୭୨ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଲେଖକ
ଜୟନ୍ତ କୁମାର ବିଶ୍ଵାଳ
ଜୟନ୍ତ କୁମାର ବିଶ୍ୱାଳ (ଜନ୍ମ: ୧୯୫୨) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକ ଓ ସମାଲୋଚକ । ୨୦୦୦ ମସିହାରେ ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ରଚିତ ପ୍ରବନ୍ଧ ପୁସ୍ତକ ଦିଗ୍‌ବଳୟର ଏ ପାଖରେ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନିତ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୨ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରେ ଜନ୍ମିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଭି. ଏସ. ରମାଦେବୀ
'''ଭି. ଏସ. ରମାଦେବୀ''' (୧୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୩୪ - ୧୭ ଅପ୍ରେଲ୨୦୧୩), ୨୬  ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୦ରୁ ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତର ମୁଖ୍ୟ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନର ଥିଲେ । ସେ ପ୍ରଥମ ମହିଳା ଥିଲେ ଯିଏ ମୁଖ୍ୟ ନିଯୁକ୍ତିର ପଦବୀ ସମ୍ଭାଳି ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ପରେ ଟି. ଏନ. ଶେଷାନ ମୁଖ୍ୟ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନର ନିଯୁକ୍ତି ହେଇଥିଲେ ।
ବୃତ୍ତି
ରମା ଦେବୀଙ୍କ ଜନ୍ମ ୧୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୩୪ ରେପୋଙ୍ଗଲ ଦିନରେ ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶର ଗୁଣ୍ଟୁର ଜିଲ୍ଲାରେ ହୋଇଥିଲା । ସେ ଏଲୁରୁରୁ ଶିକ୍ଷା ପ୍ରାପ୍ତି କରିଥିଲେ । ସେ କଳାରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଓ ଆଇନରେ ସ୍ନାତକ ଉପାଧି ହାସଲ କରିବା ପରେ ପରେ ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶର ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟରେ ନିଜକୁ ନିଜେ ଓକିଲ ରୂପରେ ପଞ୍ଜିକୃତ କରିଥିଲେ । ସେ ୨୩ ଜୁଲାଇ ୧୯୯୭ରୁ ୧ ଡିସେମ୍ବର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ରହି ଥିଲେ। ଏବଂ ୨ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୯ରୁ ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୨ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କର୍ଣ୍ଣାଟକର ରାଜ୍ୟପାଳ ଥିଲେ ।
୧୭ଏପ୍ରିଲ ୨୦୧୩ରେ ବାଙ୍ଗାଲୋରଠାରେ ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା ।
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ: ୧୯୩୪ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ: ୨୦୧୩ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ: ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶର ଲୋକ
ଓଡ଼ିଶା ଲୋକସେବା ଅଧିକାର ଅଧିନିୟମ, ୨୦୧୨
ଓଡ଼ିଶା ଲୋକସେବା ଅଧିକାର ଅଧିନିୟମ, ୨୦୧୨ (ଇଂରାଜୀ: The Odisha Right to Public Services Act, 2012) ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟସୀମା ମଧ୍ୟରେ ନାଗରିକମାନଙ୍କୁ ଲୋକ ସେବା ତଥା ତତ୍‌ସମ୍ବନ୍ଧିତ ଆନୁଷଙ୍ଗିକ ସେବା ଯୋଗାଇଦେବା ନିମିତ୍ତ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାଦ୍ୱାରା ପାରିତ ଏକ ଅଧିନିୟମ ।
ମୁଖ୍ୟ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ
ଅଧିନିୟମର ଧାରା ୧୦ ଅନୁସାରେ ଏହି ଅଧିନିୟମ ଆଧାରରେ ପ୍ରଦତ୍ତ କୌଣସି ଆଦେଶନାମା ଉପରେ କୌଣସି ନ୍ୟାୟାଳୟ କୌଣସି ମୋକଦ୍ଦମା ବା ଆବେଦନ ଗ୍ରହଣ କରିବେ ନାହିଁ । ଏହାର ଆଦେଶକୁ ନେଇ ଏହି ଅଧିନିୟମ ଅଧୀନରେ ଯାହାକିଛି ଅପିଲ୍‌ ବା ପୁନଃ ନିରିକ୍ଷଣ ଆବେଦନ କରାଯିବ, ମାତ୍ର କୌଣସି ନ୍ୟାୟାଳୟରେ ତାହା ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ କରାଯିବ ନାହିଁ । ଏହାଛଡା
ଅଧିନିୟମର ଧାରା ୧୨ ଅନୁସାରେ ଏହି ଅଧିନିୟମ ଅନୁସାରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କୌଣସି ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ସାଧୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କୌଣସି ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଇଥିଲେ କିମ୍ବା ନିଆଯିବାକୁ ଅଭିଳାଷ ପୋଷଣ କରାଯାଇଥିଲେ ସେଥିଲାଗି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ବିରୋଧରେ କୌଣସି ମୋକଦ୍ଦମା, ଅଭିଯୋଜନ କିମ୍ବା ଆଇନଗତ କାର୍ଯ୍ୟବିଧି ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇ ପାରିବ ନାହିଁ ।
ଧାରା ୩(୧)
ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ରାଜ୍ୟ ସରକାର କେଉଁ କେଉଁ ସେବାଲାଗି ଏହି ଅଧିନିୟମ ଅଭିପ୍ରେତ ତାହା ବିଜ୍ଞପ୍ତି ମାଧ୍ୟମରେ ଘୋଷଣା କରିବେ ଏବଂ ଏହି ସେବା ଯୋଗାଣ ଲାଗି ସମୟସୀମା ମଧ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିବେ ।
କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ
ଅଧିନିୟମର ଧାରା ୧୪ ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ନିୟମ ଅନ୍ତର୍ଗତ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବା ଲାଗି ରାଜ୍ୟ ସରକାର ଓଡ଼ିଶା ଲୋକସେବା ଅଧିକାର ନିୟମାବଳୀ, ୨୦୧୨ ପ୍ରଣୟନ କରିଛନ୍ତି ।  ଏହି ନିୟମ ପ୍ରକାରେ ପ୍ରଥମ ଦଫାରେ ୩୪ଟି ସେବାକୁ ଏହାର ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୨ ଆଇନ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ନ୍ୟାୟପାଳିକା ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାର
ମଲ୍ଲୁ ସ୍ୱରାଜୟମ
ମଲ୍ଲୁ ସ୍ୱରାଜୟମ (୧୯୩୧ – ୧୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୨) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ରାଜନେତା ମହିଳା କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ପାର୍ଟି ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆ (ମାର୍କ୍ସବାଦୀ) ଏବଂ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ଥିଲେ । ସେ ଏକ ସଶସ୍ତ୍ର ଡାଲାମର ସଦସ୍ୟ ଥିଲେ ଯାହା ତେଲେଙ୍ଗାନା ସଂଗ୍ରାମରେ ଭାଗ ନେଇଥିଲା । ତାଙ୍କର ଆତ୍ମଜୀବନୀ "ନା ମାଟେ ତୁପାକେ ଟୁଟା" (ମୋ ଶବ୍ଦ ଏକ ବୁଲେଟ୍) ହାଇଦ୍ରାବାଦ ବୁକ ଟ୍ରଷ୍ଟଦ୍ୱାରା ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା ।
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ ଓ ବୃତ୍ତି
ସ୍ୱରାଜମ ୧୯୩୧ ମସିହାରେ ଭୀମିରେଡ୍ଡୀ ରାମିରେଡ୍ଡୀ ଏବଂ ଚୋକକାମାରେ କରବିରାଲା କୋଥାଗୁଡେମର ଏକ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ନାଲଗୋଣ୍ଡା ଜିଲ୍ଲା ନିଜାମଙ୍କ ଅଧୀନରେ ହାଇଦ୍ରାବାଦ ରାଜ୍ୟର ଏକ ଅଂଶ ଥିଲା । ୧୦ ବର୍ଷ ବୟସରେ ସେ ନିଜାମଙ୍କ ରଜାକରଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଲୋକଙ୍କଦ୍ୱାରା ରାଲି କରେଇବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ମଲ୍ଲୁ ସ୍ୱରାଜୟମ ଜମିନ୍ଦାରଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଲଢୁଥିବା ଏକ ଡାଲାମର କମାଣ୍ଡର ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ ସେହି ସମୟରେ ନିଜ ମୁଣ୍ଡ ପିଛା ୧୦,୦୦୦ ଟଙ୍କା ପୁରସ୍କାର ନେଇଥିଲେ ।
ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ମଲ୍ଲୁ ଭେଙ୍କଟା ନରସିଂହ ରେଡ୍ଡୀ ଏବଂ ୨୦୦୮ ମସିହାରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିବା ତାଙ୍କ ଭାଇ ଭୀମରେଡ୍ଡୀ ନରସିଂହ ରେଡ୍ଡୀ (ରାଜ୍ୟରେ କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ଆନ୍ଦୋଳନର ଉଭୟ ସଦସ୍ୟ) ତାଙ୍କ ଜୀବନରେ ଗଭୀର ପ୍ରଭାବ ପକାଇଥିଲେ ।
ବିଷ୍ଣୁପ୍ରିୟା ବେହେରା
ବିଷ୍ଣୁପ୍ରିୟା ବେହେରା (ଜନ୍ମ: ୧୭ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୨) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ । ସେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ର ପ୍ରତିନିଧି ଭାବରେ ଫୁଲବାଣୀ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ରୁ ୧୨ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା କୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ଏହି ବିଧାନ ସଭାର ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଙ୍କର ପ୍ରଥମ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳର ସଂପ୍ରସାରଣ ବେଳେ ବିଷ୍ଣୁପ୍ରିୟା ସ୍ଥାନ ପାଇଥିଲେ । ୨୦୦୨ ମସିହାରୁ ୨୦୦୪ ମସିହାରେ ଏହି ବିଧାନ ସଭା ଶେଷ ହେବାଯାଏଁ ସେ ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ କଲ୍ୟାଣ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ମଲ୍ଲୁ ସ୍ୱରାଜୟମ
ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ ଓ ମୃତ୍ୟୁ
ସ୍ୱରାଜୟମଙ୍କର ଦୁଇ ପୁଅ ଥିଲେ, ମଲ୍ଲୁ ଗୌତମ ରେଡ୍ଡୀ ଏବଂ ମଲ୍ଲୁ ନାଗାର୍ଜୁନ ରେଡ୍ଡୀ । ତାଙ୍କର ଏକ ଝିଅ କରୁଣା ମଧ୍ୟ ଥିଲେ, ଯିଏ କି ଚିରଞ୍ଜୀବୀଙ୍କ ପ୍ରଜା ରାଜ୍ୟମ ପାର୍ଟିରେ ନାଲଗୋଣ୍ଡା ପାଇଁ ୨୦୦୯ ମସିହାର ନିର୍ବାଚନରେ ​​ଭାଗ ନେଇଥିଲେ । ସ୍ୱରାଜୟମ ୧୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୨ ମସିହାରେ ୯୧ ବର୍ଷ ବୟସରେ ହାଇଦ୍ରାବାଦରେ ନିଜର ଏକାଧିକ ଅଙ୍ଗ କାମନକରିବା ହେତୁ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରିଥିଲେ । ପରେ ଡାକ୍ତରୀ ଅନୁସନ୍ଧାନ ପାଇଁ ତାଙ୍କ ମୃତଦେହକୁ ସରକାରୀ ମେଡିକାଲ କଲେଜ, ନାଲଗୋଣ୍ଡାକୁ ଦାନ କରାଯାଇଛି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୧ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୨ ମୃତ୍ୟୁ
ବିଷ୍ଣୁପ୍ରିୟା ବେହେରା
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
୨୦୦୨ ମସିହାରେ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ସଂପ୍ରସାରଣ ବେଳେ ବିଷ୍ଣୁପ୍ରିୟାଙ୍କୁ ଜଣେ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନ୍ଯସ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ୬ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୨ରେ ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ କଲ୍ୟାଣ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ଏବଂ ୧୬ ମଇ ୨୦୦୪ରେ ଏହି ବିଧାନ ସଭା ଶେଷ ହେବାଯାଏଁ ଏହି ପଦରେ ରହି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୨ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:୧୨ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ମହିଳା ରାଜନୀତିଜ୍ଞ
୧୩୩
୧୩୩ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୩୩
ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ
ନୀଳମଣି ରାଉତରାୟ (୨୪ ମଇ ୧୯୨୦ - ୪ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୦୪) ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ ୧୯୭୭ଠାରୁ ୧୯୮୦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରିଥିଲେ ।
ସେ କେନ୍ଦ୍ରରେ ପ୍ରଥମେ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ପରେ ଜଙ୍ଗଲ ଓ ପରିବେଶ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ ବିଶ୍ୱନାଥ ପ୍ରତାପ ସିଂହଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୪ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୦୪ରେ ତାଙ୍କର ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା ।
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
୧୯୬୭ରୁ ୧୯୭୦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ କଂଗ୍ରେସର ସଭାପତି ଥିଲେ । ପରେ ସେ ଉତ୍କଳ କଂଗ୍ରେସରେ ଯୋଗ ଦେଇ ଏହାର ସଭାପତି ହୋଇଥିଲେ । ଏହାପରେ ସେ ଭାରତୀୟ ଲୋକଦଳରେ ଯୋଗଦାନ କରି ଏହାର ରାଜ୍ୟ ଶାଖା ସଭାପତି ହୋଇଥିଲେ । ସେ ୧୯୮୯ ମସିହାରେ ଲୋକ ସଭାକୁ ନିର୍ବଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୨୦ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୪ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରୁ ରାଜ୍ୟସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ସାଂସଦ ଶ୍ରେଣୀ:ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବର ୨ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୧ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୨ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୩ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୫ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୭ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୯ମ ଲୋକ ସଭା ସଭ୍ୟ
୧୯୬୯ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଓଡ଼ିଆ ସିନେମା ଜଗତରେ ୧୯୬୯ରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ଓଡ଼ିଆ ସିନେମା
୧୭ ନଭେମ୍ବର
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ବଟଦ୍ୱାରା ତିଆରି ତାରିଖ ଲେଖା
୨୦୧୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଓଡ଼ିଆ ସିନେମା ଜଗତରେ ୨୦୧୨ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ।
=='୨୦୧୨'ମସିହାର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ତାଲିକା ==
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
୨୦୧୨ ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୨ର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୨ରେ ଭାରତ ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୨ରେ ଓଡ଼ିଶା ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ପ୍ରିମିନେରାଲାଇଜେସନ
ପ୍ରିମିନେରାଲାଇଜେସନ ଏକ ଜୀବଶ୍ନିକରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅଟେ । ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଖଣିଜ ଲବଣ ଜମାହେବାଦ୍ୱାରା ଜୀବ ଶରୀରର ଅଭ୍ୟନ୍ତର ଭାଗ କଠିନ ହୋଇଯାଏ । ଜଳଦ୍ୱାରା ଏହି ଖଣିଜଲବଣ ସବୁ ଶରୀର ଟିସୁ ଗୁଡ଼ିକ ଭିତରେ ଥିବା ଖାଲି ସ୍ଥାନକୁ ଭରିଦିଏ । ପ୍ରିମିନେରାଲାଇଜେସନ ବିଷୟଟି ଜୀବ ଶରୀରର (ମୁଖ୍ୟତଃ ଉଦ୍ଭିଦ ଶରୀରର) ଅଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ଗଠନକୁ ବୁଝିବା ପାଇଁ ଉପଯୋଗୀ ଅଟେ ।
୧୩୪
୧୩୪ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୩୪
ସତ୍ୟବ୍ରତ ରାଉତ
ସତ୍ୟବ୍ରତ ରାଉତ (ଜନ୍ମ : ୧୯୫୮) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ନାଟ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ, ଦୃଶ୍ୟ ଚିତ୍ର ଉତ୍ତଳକ, ନାଟ୍ୟ ଶିକ୍ଷକ ତଥା ଆଲୋକ ଏବଂ ଦୃଶ୍ୟ ଡିଜାଇନର । ସେ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ନାଟ୍ୟ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ହାଇଦ୍ରାବାଦ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଅଧ୍ୟାପନା ମଧ୍ୟ କରନ୍ତି । ୨୦୧୬ ମସିହାରେ ନାଟ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା କ୍ଷେତ୍ରରେ ନିଜ ଅବଦାନ ପାଇଁ ସେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦଙ୍କ ହାତରୁ ସଂଗୀତ ନାଟକ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିଥିଲେ ।
ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା
ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା ଓଡ଼ିଶାର ଦକ୍ଷିଣ ଭାଗରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ଜିଲ୍ଲା । ଏହା ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶର ସୀମାକୁ ଲାଗିଛି । ବ୍ରହ୍ମପୁର ଗଞ୍ଜାମର ସବୁଠୁ ଜନବହୁଳ ନଗର । ଏହା ସୂକ୍ଷ୍ମ କାରୁକାର୍ଯ୍ୟଭରା ପାଟ ଶାଢ଼ୀ ତିଆରି ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ।
ସତ୍ୟବ୍ରତ ରାଉତ
ରଚନାବଳୀ
ନାଟକ ସମ୍ପର୍କରେ ସେ ଉପାଦେୟ ତଥା ଗବେଷଣାତ୍ମକ ପୁସ୍ତକମାନ ରଚନା କରିଛନ୍ତି ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ର ସଙ୍ଗୀତ ନାଟକ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୮ ଜନ୍ମ
ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା
ଏହି ଜିଲାର ପ୍ରଶାସନିକ ମୁଖ୍ୟ ଜାଗା ହେଲା ଛତ୍ରପୁର । ସଦର ମହକୁମାଗୁଡ଼ିକ ହେଲା, ବ୍ରହ୍ମପୁର, ଛତ୍ରପୁର ଓ ଭଞ୍ଜନଗର ।
ଅବସ୍ଥିତି
ଦିଗବାରେଣି: 19.23°N, 82.55°W ।
ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ଭାଗରେ, କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲା ନିକଟରେ ୧୯.୧୪' ଅକ୍ଷାଂଶ ଓ ୮୨.୩୨ ଦ୍ରାଘିମାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ସମୁଦ୍ର ପତନଠାରୁ ଏହାର ଉଚ୍ଚତା 1876 ft ।
ଇତିହାସ ଓ ସଂସ୍କୃତି
ଗଞ୍ଜାମ ପ୍ରାଚୀନ ଦକ୍ଷିଣ କଳିଙ୍ଗ ପ୍ରଦେଶର ଏକ ଅଂଶବିଶେଷ ଥିଲା । ଅଶୋକ କଳିଙ୍ଗ ବିଜୟ କରି ଋଷିକୁଲ୍ୟା ନଦୀତଟସ୍ଥ ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାର ପୁରୁଷୋତ୍ତମପୁର ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ଜଉଗଡ଼ଠାରେ ଏକ ଶିଳାଲିପି ଖୋଦନ କରିଥିଲେ । ଏଥିରୁ ଅନୁମିତ ହୁଏ ଯେ, ଗଞ୍ଜାମର ଅଞ୍ଚଳ ସମ୍ରାଟ ଅଶୋକଙ୍କ ଶାସନାଧୀନ ଥିଲା । ଅନେକ କାଳ ପରେ ୧୫୭୨ରେ ଗୋଲକୁଣ୍ଡା ସୁଲତାନ ଇବ୍ରାହୀମ କୁତାବସାହୀ ଚିଲିକା ହ୍ରଦଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଏକ ବିଶାଳ ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ଦଖଲ କରିଥିଲେ, ଯାହା ଉତ୍ତର ସରକାର ନାମରେ ପରିଚିତ ଥିଲା । ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଏ ଅଞ୍ଚଳକୁ ପାରସ୍ୟ ଭାଷାରେ ଗଂଜ୍-ଇ-ଆମ୍ (ସାଧାରଣ ବଜାର ସ୍ଥଳ) ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇଥିଲା । ସାଧାରଣତଃ 'ଗଂଜ'ରୁ ଏହାର ସୃଷ୍ଟି ବୋଲି କୁହାଯାଏ ; ଗଂଜ ଅର୍ଥାତ୍ କୌଣସି ସ୍ଥାନ ବା ଅଞ୍ଚଳ । ଅନ୍ୟ ମତରେ ଗଂଜା ବା ଗଂଜ ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ହେଲା ଗୋଦାମ, ଭଣ୍ଡାର ଇତ୍ୟାଦି । ଅନ୍ୟ କେତେକ ଗବେଷକଙ୍କ ମତରେ ସପ୍ତମ ଶତାବ୍ଦୀ ବେଳର କଂଗୋଦ ଶବ୍ଦରୁ ଗଞ୍ଜାମ ହୋଇଛି । କଳିଙ୍ଗ ସୀମାରେ ସମତଳ ସମୁଦ୍ର ଉପକୂଳ ଅଞ୍ଚଳକୁ ନେଇ କଂଗୋଦ ରାଜ୍ୟ ଗଠିତ ହୋଇଥିଲା । ଶବ୍ଦଟି ପରିବର୍ତ୍ତନ କ୍ରମରେ କଂଗୋଦ > ଗଂଗୋଦ > ଗଂଗୋ > ଗଂଜୋ > ଗଂଜା > ଗଂଜାମ > ଗଞ୍ଜାମ ଏଭଳି ରୂପାନ୍ତରିତ ହୋଇଛି ।
ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ
ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା ଅନ୍ତର୍ଗତ ୧୩ଟି ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ହେଉଛି:
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା
ମାନସୀ ଦାସ
ମାନସୀ ଦାସ (ଜନ୍ମ: ୬ ମଇ ୧୯୪୩) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଗାଳ୍ପିକା ଓ ଔପନ୍ୟାସିକା । ସେ ତିନୋଟି କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ ସଂକଳନ, ଚାରୋଟି ଉପନ୍ୟାସ ଓ ଗୋଟିଏ ଭ୍ରମଣ କାହାଣୀ ଲେଖିଛନ୍ତି । ତାଙ୍କର ରଚନା ନିମନ୍ତେ ସେ ୧୯୯୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ଓ ୨୦୧୫ ମସିହାରେ ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜ ତରଫରୁ ସମ୍ମାନୀତ । ତାଙ୍କ ରଚନାବଳୀ ଛୋଟ ଛୋଟ ସହରନିବାସୀଙ୍କ ଜୀବନ ଓ ଅଙ୍ଗେନିଭା ପାରିବାରିକ ଘଟଣା ଆଧାରରେ ଲିଖିତ । ଦାସ ଓଡ଼ିଶାର ଜଣାଶୁଣା ନାରୀବାଦୀ ଲେଖିକାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । ତାଙ୍କ ଉପନ୍ୟାସ ନିସ୍ତବ୍ଧ କୋଳାହଳ ନିମନ୍ତେ ସେ ୧୯୯୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନୀତ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୩ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଔପନ୍ୟାସିକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଅନୁବାଦକ ଶ୍ରେଣୀ:ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯
ଦୂତୀବାହନ ଓଷା
ଦୂତୀ ବାହନ ଓଷା (ଦୁତିଆ ଓଷା, ଦୂତୀଆ ଓଷା, ପୁଅ ଜିଉଁତିଆ ଓଷା, ଦୁତିବାମନ ଓଷା ବା ଜୀମୂତବାହନ ଉପବାସ ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣା) ଓଡ଼ିଶାରେ ପାଳିତ ଏକ ଓଷା । ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହା ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା । ଓଡ଼ିଶାର ପଶ୍ଚିମାଞ୍ଚଳରେ ଏହା "ପୁଅ ଜିଉଁତିଆ" ନାମରେ ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଓଷା ଭାବେ ପାଳିତ ହେଉଥିବା ବେଳେ ବାକି କେତେକ ସ୍ଥାନରେ "ଦୁତିଆ/ଦୂତୀଆ" ବା "ଦୂତୀ ବାହନ ଓଷା" ନାମରେ ପାଳିତ । ଜନନୀମାନେ ପୁଅର ଦୀର୍ଘ ଜୀବନ କାମନା କରି ଏବଂ ବିବାହିତା ନାରୀ, ବନ୍ଧ୍ୟା ଓ ପୁତ୍ରହରା ନାରୀମାନେ ପୁତ୍ରଲାଭ କରିବା ଆଶାରେ ଏହି ନିର୍ଜଳା ଉପବାସ କରି ଓଷା ପାଳନ କରିଥାନ୍ତି । ଏହା ଆଶ୍ୱିନ ମାସ କୃଷ୍ଣପକ୍ଷ ଅଷ୍ଟମୀ ତିଥିରେ ପାଳିତ ହୋଇଥାଏ । ଏହି ଦିନ ମା'ମାନେ ସାରାଦିନ ଜଳସ୍ପର୍ଶ ନ କରି ଉପବାସ କରିଥାନ୍ତି ।   କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ଭାଇମାନଙ୍କର ଶୁଭମନାସୀ ଭଉଣୀମାନେ ଏ ପ୍ରକାର ଓଷା କରୁଥିବାର ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ରହିଛି ।
ବୈଜ୍ଞାନିକ
ଆୟୁର୍ବେଦ ଅନୁସାରେ ଯୁଇର ବନ୍ଧ୍ୟା ନିରାକରଣ ଶକ୍ତି ଥିବାରୁ ଏହାର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ । ଅପାମାର୍ଗ ବାତନାଶକ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହାର ବ୍ୟବହାର ନାରୀମାନଙ୍କ ସନ୍ତାନଲାଭ ପାଇଁ ହିତକର ହୋଇଥାଏ । ଗଜାମୁଗ ଓ ଚଣାରେ ପୁଷ୍ଟିସାର ତାହା ମଧ୍ୟ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପକ୍ଷେ ହିତକର ।
ପାଳନ ବିଧି
ଖୋଳାଯାଇ ଏକ ବିଲ ତିଆରି କରି ତହିଁରେ ବାଲି ଦେଇ ବେଦୀ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥାଏ । ବେଦୀର ପୂର୍ବ ପାଖରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ପଶ୍ଚିମ ପାଖରେ ଏକ କଦଳୀ ଗଛକୁ ଜିମୂତବାହନଙ୍କ ପ୍ରତୀକ ରୂପେ ପୂଜା କରାଯାଇଥାଏ । ଲେଉଟିଆ ଶାଗ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପନିପରିବାକୁ ନେଇ ବ୍ୟଞ୍ଜନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି ଖିରିପିଠା ଇତ୍ୟାଦି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ସ୍ନାନ କରି ଗଙ୍ଗାମାତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରି ରାତିରେ ଦୂତୀବାହନଙ୍କୁ ଫଳ ଭୋଗ ଦେଇ ଓଷାର ଉପାଖ୍ୟାନ ଶୁଣିଥା'ନ୍ତି । ଯଦି କେହି ଅପୁତ୍ରିକ ଥାଆନ୍ତି ତା'ହେଲେ ବାସ ଓ ଯୁଇ ଡାଳ ଆଣି ତାରି ପାଖରେ ପୋତି ରଖନ୍ତି । ବିଭିନ୍ନ ବର୍ଣ୍ଣର ମୁରୁଜ କରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କର କାଳ୍ପନିକ ଚିତ୍ର ଆଙ୍କି, ଚିଲ ଏବଂ ଶିଆଳକୁ ଉତ୍ତରରେ ରଖି ପଶ୍ଚିମରେ ଦୂତୀବାହନଙ୍କୁ ସ୍ଥାପନ କରି ଥାଆନ୍ତି । ବ୍ରତ ଧାରଣ କରିଥିବା ନାରୀମାନେ ବାଲିରେ ଚିଲ ଏବଂ ଶିଆଳର ଚିତ୍ର ଆଙ୍କି ଅପାମାର୍ଗ କାଠିରେ ଦାନ୍ତ ଘସିଥାନ୍ତି । ସେଦିନ ସମସ୍ତେ ଶୁକ୍ଳବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରନ୍ତି । ଏଥିପାଇଁ ଯୋଗାଡ଼ କରିଥିବା ୨୧ପ୍ରକାର ଫଳ ଓ ପରିବାକୁ ଚାଙ୍ଗୁଡ଼ିରେ ଥୋଇ ତା' ଉପରେ ଗୋଟିଏ ନୂଆଲୁଗା ପକାଇ ଆସ୍ଥାନ ପାଖରେ ନେଇ ରଖାଯାଏ । ତା'ସହିତ କଉଡ଼ି, ଚଉରାଅଶୀଟା ଗୁଆ ସେହି କୋଠି ଭିତରେ ପକାଇବାକୁ ହୁଏ । ଏହି ପ୍ରକାର ବିଧିରେ ଓଷା ଶେଷକରି ଓଷା ଦ୍ରବ୍ୟକୁ ନିଜେ ନଖାଇ ରାତି ନ ପାହୁଣୁ ସ୍ନାନ କରି ବିବିଧ ବ୍ୟଞ୍ଜନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବାଣ୍ଟି ଦିଆଯାଏ । ସାଧାରଣତଃ ଅପୁତ୍ରିକ ପୁତ୍ର ଲାଭ ଆଶାରେ
ଓଷା ଶେଷରେ ଓଷାରେ ବ୍ୟବହୃତ ପୂଜା ସାମଗ୍ରୀକୁ ଓଷାକାରିଣୀମାନେ ଗିଳିବା ବା ଚୋବାଇବାର ପରମ୍ପରା ରହିଛି । ତା'ସହିତ ଧୂପଦୀପ ଦେଇ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି । ପୂଜା ଶେଷକରି ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମକରି ଏକମୁହାଁ ହୋଇ ଘରକୁ ଲେଉଟି ଆସନ୍ତି । ଓଷାର ପରଦିନ ସେମାନେ ନୂଆ ଲୁଗା ପିନ୍ଧି ଘରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ କୁମ୍ଭ ବସାଇ ଗୋଟିଏ ସ୍ଥାନକୁ ଗୋବର ପାଣିରେ ଲିପି ପୋଛି ରନ୍ଧାବଢ଼ା କରିଥିବା ଜିନିଷକୁ ସେଇଠାରେ ଥୋଇ ଦିଅନ୍ତି । କୁମ୍ଭ ଆଗରେ ଦୀପ ଜାଳି ପୂଜା ସ୍ଥଳରେ ୧୦୮ ଚାଉଳ ଓ ୧୦୮ ଦୁବ ସହ ଏକ କଷି କାକୁଡ଼ିକୁ ଶାଳପତ୍ରରେ ବାନ୍ଧି ପୁଅମାନଙ୍କୁ ବନ୍ଦାଇଥାନ୍ତି । ତାକୁ ସେମାନେ ଦୂତୀବାହନଙ୍କୁ ନୈବେଦ୍ୟ ଦିଅନ୍ତି । ସେହି ସାମଗ୍ରୀକୁ ପୁଅମାନଙ୍କ ଆପାଦମସ୍ତକ ଛୁଆଁଇ ବ୍ରତ ବା "ଜିଉଁତିଆ"କୁ ସେମାନଙ୍କ ହାତରେ କବଚ ଭଳି ବାନ୍ଧି ଦେଇଥାନ୍ତି  ଓ ବନ୍ଧୁବାନ୍ଧବ ପିଲା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପରସିଥାନ୍ତି।
ସନ୍ତାନବତୀ ମା' ସନ୍ତାନମାନଙ୍କର ଦୀର୍ଘଜୀବନ କାମନ କରି ଏ ପ୍ରକାର ଓଷା କରୁଥିବାରୁ ଏହି ଓଷା ପ୍ରତ୍ୟେକ ଓଡ଼ିଆ ନାରୀ ପ୍ରାଣରେ ଗଭୀର ରେଖାପାତ କରିଥାଏ । କୌଣସି ଲୋକ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା ପାଇଲେ ଲୋକମାନେ କହିଥା'ନ୍ତି, 'ସତରେ ମା' ତୋର ଦୂତୀଆ ପୂଜିଥିଲା । ତେଣୁ ରକ୍ଷା ପାଇଗଲୁ ।' ପୁତ୍ରବତୀ ମା' ପୁତ୍ରର ଚନ୍ଦ୍ର ରିଷ୍ଟ ଖଣ୍ଡନ ପାଇଁ ଦୂତୀଆ ଓଷା କରିଥାନ୍ତି । ତେଣୁ ଜନ୍ମ ସମୟରେ ଚନ୍ଦ୍ରର ପ୍ରଭାବକୁ ଲାଘବ କରିବା ପାଇଁ ଦ୍ୱୀତୀୟା ଚାନ୍ଦ ପୂଜା କରିବା ଯେପରି ଦରକାର ପଡ଼େ ସେହିପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ପାଇଁ ଏ ପ୍ରକାର ବିଧି ବିଧାନର ଆୟୋଜନ କରାଯାଇଛି ।
କିମ୍ବଦନ୍ତୀ
ଆଶ୍ୱିନ କୃଷ୍ଣପକ୍ଷ ଅଷ୍ଟମୀକୁ ମୂଳାଷ୍ଟମୀ କୁହାଯାଏ । ଏହିଦିନ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରେ ଦୂତିଆ ଓଷା ପାଳିତ ହୁଏ । ଦୂତିବାହାନ ଏହି ଓଷାର ଦେବତା । ପ୍ରଚଳିତ ଓଷା କଥା ଅନୁସାରେ ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କର ପୁତ୍ର ଏବଂ ଜଣେ ବିଧବା ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲେ । ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଦୁଇଟି କଥା ରହିଛି ।
ପ୍ରଥମ
ଗରିବ ବ୍ରାହ୍ମଣୀଟିଏ ଥାଏ ବାଳୁତ କାଳରୁ ବିଧବା । ସାହା ଭରସା ହେବାକୁ ଦାସୀଟିଏ ରଖିଥାଏ। ସେମାନେ ଧାନକୁଟି ଚଳନ୍ତି। ଆଶ୍ୱିନ ମାସ ପିତୃପକ୍ଷ ପଡ଼ିଲା । ରାଜା କୁଟୂତୁଣିମାନଙ୍କୁ ଡକାଇ ଧାନ ଦେଲେ ଏବଂ କୋଠ ଖନ୍ଦା କରି ଚାରିଦିନରେ ଚାଉଳ ଦେବାକୁ ବରାଦ ଦେଲେ । ମେଘ ଉଠାଇଲା । ଧାନ ଶୁଖାଇ ଚାଉଳ କରିଦେବା କଷ୍ଟ। ବ୍ରାହ୍ମଣୀଟି ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବତାଙ୍କ ପାଖେ ଖରାକଲେ ଅଙ୍ଗଦାନ କରିବାକୁ ମାନସିକ କଲା। ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବତା ତା’ଦାଣ୍ଡରେ ଖରାକଲେ । ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟରେ ସେ ରାଜାଘରେ ଚାଉଳ ଦେଲା । କିନ୍ତୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦେବତା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ରାତ୍ରିରେ ଅଙ୍ଗସଙ୍ଗ ପାଇଲେ ନାହିଁ । ବ୍ରାହ୍ମଣୀଟି ତା’ଦାସୀକୁ ତା’ସ୍ଥାନରେ ଶୁଆଇ ଦେଇ ଆତ୍ମଗୋପନ କଲା । ଦେବତା ଦାସୀ ଅଙ୍ଗ ସ୍ପର୍ଶ ନ କରି ନିରାଶ ହୋଇ ବାହୁଡିବା ବେଳେ ଲେଉଟିଆ ପଟାଳିରେ ପରିସ୍ରା କରି ଦେଇଗଲେ । ସେ ସେତେବେଳେ କାମାର୍ତ୍ତ ଅବସ୍ଥାରେ ଥିଲେ । ସେଠି ଇଚ୍ଛାଶାଗ ଉଠିଲା ମନକୁ ମନ, ଗହଳିଆ ହୋଇ ଉଠିଥିବା ଲେଉଟିଆ ଶାଗ ଖାଇ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଗର୍ଭବତୀ ହେଲା । ବିଧବାର ଗର୍ଭବାସ ଏକ ଗର୍ହିତ ଅପରାଧ । ସେ ସେଥିପାଇଁ ରାଜରୋଷ ଏବଂ ସାମାଜିକ ବାସନ୍ଦର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଲା । ଆଶ୍ୱିନ କୃଷ୍ଣ ଅଷ୍ଟମୀ ଦିନ ତା’ର ପୁଅଟିଏ ହେଲା । ମିଥୁନ ଲଗ୍ନରେ ହୋଇଥିଲା । ତା’ର ନାମ ଦୂତିବାହାନ ରଖାଗଲା ‌। ପୁଅ କ୍ରମେ ବଡ଼ ହୋଇ ଚାହାଳୀରେ ପଢ଼ିଲା । ଦିନେ ତା’ର ଖଡ଼ି ଗୋଟାଳି ଗଡ଼ି ଯିବାରୁ ଜଣେ ସାଙ୍ଗକୁ ବଢ଼ାଇ ଦେବାକୁ ଅନୁରୋଧ କଲା। ସେ ପିଲାଟି ଦୋସାଧୁର ପୁଅ । ତାକୁ ଖଡ଼ି ଗୋଟାଳି ବଢ଼ାଇ ଦେବାକୁ କହୁଥିବା ରାଣ୍ଡୀ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ପୁଅକୁ ସେ ଅଣବାପୁଆ ବୋଲି କହି ଅପମାନିତ କଲା । ପୁଅ ଘରକୁ ଫେରି ତା’ର ଜନକ କିଏ ବୋଲି ଜାଣିବାକୁ ମାଆ ପାଖରେ ଦାବୀ କଲା । ମାଆ ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅପେକ୍ଷା କରିବାକୁ କହିଲେ । ରାତି ପାହିଲା । ଅରୁଣ ରଥରେ ବସି ସପ୍ତାଶ୍ୱ ବାହନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଆକାଶରେ ଦେଖାଦେଲେ । ମାଆ ଚିହ୍ନାଇ ଦେଇ କହିଲେ – “ଇଏ ତୋ ବାପା ।” ପୁଅ ଦୂତିବାହାନ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖି ନମସ୍କାର କଲା । ସୂର୍ଯ୍ୟ ହାତ ବଢ଼ାଇ କୋଳକୁ ଟେକି ନେଲେ । କୋଳରେ ବସାଇ ନାନା ଅଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧାଇ ଦେଲେ । ଆକାଶରୁ ନାନା ଅଳଙ୍କାର ପାଟଶାଢୀ ଖସିଲା । ଏହି ବିଚିତ୍ର ଦୃଶ୍ୟଦେଖି ବହୁ ସଂଖ୍ୟାରେ ଲୋକ ଜମିଗଲେ । ଉପସ୍ଥିତ ନରନାରୀ ବିସ୍ମିତ ହେଲେ । ପୁଅ ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବଙ୍କୁ ପଚାରିଲା-“ବାପା ! ମୋର ମାଆ କାହିଁକି ଅସତୀ ବୋଲି ନିନ୍ଦା ପାଉଛନ୍ତି ? ଆପଣ ଯଦି ମୋର ବାପା ତେବେ ମୁଁ ଅଣବାବୁଆ ବୋଲି ଅପମାନିତ ହେଉଛି” ? ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ ଆଶ୍ୱସନା ଦେଇ କହିଲେ- “ତୋ ମାଆ ସତୀ । କିଛିଦିନ ପରେ ତୁ ଓ ତୋ ମାଆ ପୃଥିବୀରେ ପୂଜା ପାଇବ ।”
ଦ୍ୱିତୀୟ
ଗୋଟିଏ ଚିଲ ଏବଂ ଗୋଟିଏ ଶୃଗାଳ ଏହି ଓଷା ପାଳନ କରିଥିଲେ । କେତେକ ସ୍ତ୍ରୀଲୋକ ଓଷାକୋଠି ପାଖରେ ବସି ଓଷା ପୂଜୁଥିବାରୁ ଦେଖି ସେମାନେ ଏଥିପ୍ରତି ମନ ବଳାଇଲେ । ଓଷେଇତି ଓଷା ଶେଷରେ ଯେଉଁ ପୂଜା ଜିନିଷ ଫୋପାଡ଼ି ଦେଇଥିଲେ ତାହା ସେମାନେ ସଂଗ୍ରହ କଲେ । ସେମାନେ ଛାଡ଼ି ଯାଇଥିବା ହଳଦୀ ଲଗାଇ ସ୍ନାନ କଲେ । ଚିଲଟି ନିଷ୍ଠାର ସହିତ କାଷ୍ଠାରେ ଓଷା କଲା । କିନ୍ତୁ ଶୃଗାଳଟି ଭୋକ ସମ୍ଭାଳି ପାରିଲାନାହିଁ । ରାତି ଭିତରେ କୋରଡ଼ ଭିତରେ ପଶି ମାଂସ ଖାଇଦେଲା । ଚିଲ କିଛି ଜାଣିନପାରି ଶିଆଳକୁ ପଚାରିଲା- ‘ ଭଉଣୀ ତୁ ଏତେବେଳେ କ’ଣ କଡ଼ମଡ଼ କରି ଚୋବାଉଛୁ ? ଶିଆଳ କହିଲା- କ’ଣ ଅଛି ଯେ ଚୋବାଇବି ? ଥଣ୍ଡାରେ ମୋ ଦାନ୍ତ କଡ଼ମଡ଼ ଶବ୍ଦ ହେଉଛି ।’ ପର ଜନ୍ମରେ ଓଷା ପ୍ରଭାବରୁ ଏହି ଚିଲ ଓ ଶୃଗାଳ ମଣିଷ ଜନ୍ମ ପାଇଲେ । ଉତ୍ତମ କୁଳରେ ଦୁଇ ଭଉଣି ହୋଇ ଜନ୍ମ ହେଲେ । ଶିଆଳ ବଡ଼ ଭଉଣୀ ହେଲା, ଚିଲ ସାନ ଭଉଣୀ ଜନ୍ମ ହେଲା । ବଡ଼ ଭଉଣୀ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ସାନ ଭଉଣୀ ସାଧବକୁ ବିବାହ କଲେ । ପୂର୍ବ ଜନ୍ମରେ ବ୍ରତ ଖଣ୍ଡିତ କରିଥିବାରୁ ମନ୍ତ୍ରୀ ପତ୍ନୀ ପିଲାଛୁଆ ନହେବାରୁ କଷ୍ଟ ଓ ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କଲା । କିନ୍ତୁ ସାଧବାଣୀ ପୁତ୍ରବତୀ ହୋଇ ସୁଖରେ କାଳ କଟାଇଲା । ଫଳରେ ବଡ଼ ଭଉଣୀ ସାନ ଭଉଣୀକୁ ଇର୍ଷା କଲା । ସାନ ଭଉଣୀ (ସାଧବ ପତ୍ନୀ)ର ସନ୍ତାନମାନେ ମାଉସୀ ଘରକୁ ଖେଳିବାକୁ ଯାଆନ୍ତି । ବଡ଼ ଭଉଣୀ ତଥା ମନ୍ତ୍ରୀ ପତ୍ନୀ ଶୀଳାବତୀ ସେମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ଭାବରେ ହତ୍ୟା କରି ସାଧବ ସ୍ତ୍ରୀ ପାଖକୁ ହାଣ୍ଡି, ଚାଙ୍ଗୁଡ଼ି ଇତ୍ୟାଦିରେ ପ୍ରତିଥର ମୃତ ପୁତ୍ରଙ୍କର ଶରୀର ପଠାଏ ଏବଂ ଦୂତୀବାହାନଙ୍କ ମହିମାରୁ ପୁଅମାନେ ଭଲରେ ଥାଆନ୍ତି । ପଠା ହୋଇଥିବା ମାୟା ପୁତ୍ରମାନଙ୍କର ଶରୀର ନଡ଼ିଆ, ଆଖୁ, ଅଦା, ଚଣା ଇତ୍ୟାଦି ଖାଦ୍ୟ ପଦାର୍ଥ ପାଲଟନ୍ତି । ସରଳ ସାଧବ ସ୍ତ୍ରୀ ଏକଥା ଜାଣିପାରେ ନାହିଁ । ପୁଅମାନେ ଠିକ୍ ସମୟରେ ବାହୁଡ଼ନ୍ତି ଏବଂ ମାଉସୀ ପଠାଇଥିବା ଖାଦ୍ୟ ଖାଇ ଖୁସି ହୁଅନ୍ତି । ବାରମ୍ବାର ମାରିବା ପରେ ପୁଅମାନେ ନ ମରିବାରୁ ଶୀଳାବତୀ ଆତଙ୍କିତ ହେଲା । ଏହି ଅବସରରେ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏକଥା ଜାଣି ତାକୁ ଭର୍ତ୍ସନା କଲେ । ଶୀଳାବତୀକୁ ନେଇ ସାଧବାଣୀ ପାଖରେ କ୍ଷମା ମାଗିଲେ । କିନ୍ତୁ ଦୂତିବାହାନ ସାଧବାଣିକୁ ପୂର୍ବରୁ ସ୍ୱପ୍ନରେ ସବୁକଥା କହିଦେଇଥିଲେ । ସେ ଭଉଣୀ ଉପରେ ରାଗିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଦୂତୀବାହାନଙ୍କ ଓଷା କରିଥିବାରୁ ସବୁ ପ୍ରକାରେ ସାହାଯ୍ୟ କଲା । ସେମାନେ ଓଷା ପୂଜିବା ସମୟରେ ଦୂତୀବାହାନ ସାତବର୍ଷର ପିଲା ବେଶରେ ଧନୁରେ ଜୁଈର କାଠିଶର ଜୋଖି ଶୀଳାବତୀକୁ କାଣ୍ଡ ବିନ୍ଧିଲେ ଓ ତା’ର ମଡ଼ିଛି ଦୋଷ ଭଗ୍ନ ହୋଇ ସେ ପୁତ୍ରବତୀ ହେଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବ ପର୍ବାଣି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଷା ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଚଳଣି
୧୮ ନଭେମ୍ବର
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ବଟଦ୍ୱାରା ତିଆରି ତାରିଖ ଲେଖା
୧୯୭୦ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଓଡ଼ିଆ ସିନେମା ଜଗତରେ ୧୯୭୦ରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ଓଡ଼ିଆ ସିନେମା
ଦ୍ରଷ୍ଟବ୍ୟ
୧୯୭୦ ଶ୍ରେଣୀ:ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ୧୯୭୦ରେ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୭୦ରେ ଭାରତ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୭୦ରେ ଓଡ଼ିଶା
ପାଂଗୋଂଗ୍ ତ୍ସୋ
ପାଂଗୋଂଗ୍ ତ୍ସୋ (ତିବ୍ୱତୀୟ ଭାଷାରେ: སྤང་གོང་མཚོ, ୱାଇଲି ଭାଷାରେ: ସ୍ପାଂଗ୍ ଗୋଂଗ୍ ମତ୍ସୋ; ହିନ୍ଦୀ ଭାଷାରେ: पांगोंग त्सो; ଚୀନୀ ଭାଷାରେ: 班公错; ପିନ୍-ୟିନ୍ ଭାଷାରେ: ବାଂଗୋଂଗ୍ ଚୁଓ) ନାମର ତିବ୍ୱତୀୟ ଭାଷାରେ ଅର୍ଥ ହେଲା : ଉଚ୍ଚ ତୃଣଭୂମୀୟ ହ୍ରଦ । ଏହାକୁ ପାଂଗୋଂଗ୍ ହ୍ରଦ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ । ତିବ୍ୱତୀୟ ଭାଷାରେ “ତ୍ସୋ (Tso)” ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ହ୍ରଦ । ସମୁଦ୍ରପତନରୁ ପ୍ରାୟ ୪୩୫୦ ମିଟର୍ (୧୪୨୭୦ ଫୁଟ୍) ଉଚ୍ଚତାରେ ଓ ହିମାଳୟରେ କୋଳରେ ରହିଥିବା ଏକ ସ୍ଥଳଭାଗବଦ୍ଧ ହ୍ରଦ । ଏହି ହ୍ରଦର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୧୩୪ କିଲୋମିଟର୍ ବା ୮୩ ମାଇଲ୍ । ଭାରତ ଓ ଚୀନର ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସୀମାରେଖା ଏହି ହ୍ରଦର ମଧ୍ୟଭାଗରେ ରହିଛି । ହ୍ରଦର ପ୍ରାୟ ୬୦% ଭାଗ ଚୀନର ଅଧୀନରେ ରହିଛି । ଏକ ସ୍ଥାନରେ ଏହି ହ୍ରଦର ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରସ୍ଥ ୫ କିଲୋମିଟର୍ ବା ୩.୧ ମାଇଲ୍ ଅଟେ । ହ୍ରଦର କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ପ୍ରାୟ ୬୦୪ ବର୍ଗ କି.ମି. । ଏହି ହ୍ରଦର ପାଣି ଈଷତ୍ ଲୁଣିଆ ହୋଇଥିଲେ ହେଁ ଶୀତଦିନରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଘନୀଭୂତ ହୋଇ ବରଫ ପାଲଟିଯାଏ । ଏହା ସିନ୍ଧୁ ନଦୀ ଉପତ୍ୟକାର ଅଂଶ ନୁହେଁ ଓ ଭୌଗୋଳିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଏକ ଅନ୍ୟ ସ୍ଥଳପରିମୀତ ନଦୀ ଉପତ୍ୟକାର ଅଂଶବିଶେଷ ।
ରାମସର ଚୁକ୍ତି ଅନୁସାରେ ଏହି ହ୍ରଦକୁ ଅନ୍ତର୍ଯାତିକ ଗୁରୁତ୍ତ୍ୱ ବହନ କରୁଥିବା ଜଳୀୟଭୂମି ଭାବେ ଅଭିହିତ କରିବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା ଚାଲିଛି । ଏପରି ହେଲେ ଏହା ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆର ପ୍ରଥମ ସୀମାନ୍ତର ଜଳୀୟଭୂମି ଭାବେ ପରିଚିତ ହେବ ।
ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି, ଉଦ୍ଭିଦ ଓ ଜୀବଜଗତ
ଏଠାକାର ଲୁଣମିଶା ପାଣିରେ ଖୁବ୍ କମ୍ କ୍ଷୁଦ୍ରପ୍ରାଣୀ ଓ ଉଦ୍ଭିଦ ଦେଖାଯାନ୍ତି । ଗାଇଡ୍ ଓ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ ସୂଚନାନୁସାରେ ଏହି ହ୍ରଦରେ କିଛି ଛୋଟ କ୍ରଷ୍ଟେସିୟାନ୍ ପ୍ରଜାତିର ଜୀବ (କଙ୍କଡା, ଚିଙ୍ଗୁଡି ଇତ୍ୟାଦି)ଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ କୌଣସି ମାଛ ବା ଅନ୍ୟ ଜଳଚର ପ୍ରାଣୀ ରହନ୍ତି ନାହିଁ । ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷରେ ଏହି ହ୍ରଦକୂଳରେ ଓ ହ୍ରଦମଧ୍ୟରେ ପର୍ଯ୍ୟଟକମାନେ ଅସଂଖ୍ୟ ବତକ, ସିଗଲ୍ ପ୍ରଜାତିର ପକ୍ଷୀ ଦେଖିବାକୁ ପାଇବେ । ହ୍ରଦ ନିକଟସ୍ଥ ସନ୍ତସନ୍ତିଆ ଅଞ୍ଚଳରେ କେତେକ ଜଳଜ ଉଦ୍ଭିଦ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାନ୍ତି ।
ଅନେକ କିସମର ସ୍ଥାନୀୟ ପକ୍ଷୀ ଓ ବିଦେଶୀ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ହ୍ରଦ ଏକ ପ୍ରଜନନ କ୍ଷେତ୍ର ହୋଇଥିବାରୁ ଏକ ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ଥାନ । ପାଂଗୋଂଗ୍ ତ୍ସୋରେ ଗ୍ରୀଷ୍ମଋତୁରେ ବହୁ ସଂଖ୍ୟାରେ ବାର୍-ମୁଣ୍ଡିଆ ବତକ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ବତକ ପରିଲକ୍ଷିତ ହୁଅନ୍ତି । ହ୍ରଦ ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳରେ କିଆଂଗ୍ ଓ ମାର୍ମୋଟ୍ ଭଳି ଜୀବ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାନ୍ତି ।
ଅତୀତରେ ପାଂଗୋଂଗ୍ ତ୍ସୋରୁ ଏକ ଜଳଧାରା ବାହାରି ଶ୍ୟୋକ୍ ନଦୀରେ ମିଶୁଥିଲା ଓ ଶ୍ୟୋକ୍ ନଦୀ ସିନ୍ଧୁ ନଦୀର ଉପନଦୀ ଭାବେ ପ୍ରବାହିତ ହେଉଥିଲା । କିନ୍ତୁ ଏକ ପ୍ରାକୃତିକ ବନ୍ଧ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇ ଏହି ଜଳଧାରା ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇଗଲା । ଭାରତୀୟ ଭୂଭାଗରୁ ଦୁଇଟି ସ୍ରୋତ ଏହି ହ୍ରଦରେ ନିଷ୍କାସିତ ହୁଅନ୍ତି ଓ ମିଳନ ସ୍ଥାନ ନିକଟରେ ସନ୍ତସନ୍ତିଆ ଭୂମି ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି । ବର୍ତ୍ତମାନର ହ୍ରଦରେ ପ୍ରାୟ ୫ ମିଟର୍ ବା ୧୬ ଫୁଟ୍ ମୋଟା ବାଲି, ମାଟି ଓ କାଦୁଅର ପରସ୍ତ ରହିଛି । ତେଣୁ ଭୂତତ୍ତ୍ୱ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ନିକଟ ଅତୀତରେ ହ୍ରଦଟି ସଂକୁଚିତ ହୋଇଛି । ସାଧାରଣତଃ ହ୍ରଦରେ କୌଣସି ମାଛ ଦେଖାଯାଇନାହାନ୍ତି । କିନ୍ତୁ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ପଟରୁ ହ୍ରଦରେ ଆସି ମିଶୁଥିବା ସ୍ରୋତ (ଚେଶୁଲ୍ ନାଲା)ରେ ତିନୋଟି ପ୍ରଜାତିର ମାଛ (ଫଲ୍ସ୍ ଓସମାନ୍ - Schizopygopsis stoliczkae, ତିବ୍ୱତୀୟ ଷ୍ଟୋନ୍ ଲୋଚ୍ - Triplophysa stoliczkae and ଟ୍ରିପ୍ଲୋଫାଇସା ଷ୍ଟୋନ୍ ଲୋଚ୍ - Triplophysa gracilis) ଦେଖାଯାଇଛନ୍ତି (ଭଟ୍ଟ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ୨୦୧୧) । ଲୁଣିଆ ପାଣି ଓ ଜୀବନଧାରଣ ପାଇଁ କଠିନ ଜଳବାୟୁ ଯୋଗୁଁ ଏହି ହ୍ରଦରେ ଖୁବ୍ କମ୍ ଜୈବ ବିବିଧତା ପରିଲକ୍ଷିତ ହୁଏ ବୋଲି କାରଣ ଦର୍ଶାଯାଇଛି (ଭଟ୍ଟ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ୨୦୧୧) ।
ଗମନାଗମନ
ଲେହରୁ ମୋଟର ଗାଡିରେ ଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭ କରି ଅସମତଳ ଓ ପାର୍ବତୀୟ ରାସ୍ତାରେ ପ୍ରାୟ ୫ ଘଣ୍ଟା ଯାତ୍ରା କଲାପରେ ପାଂଗୋଂଗ୍ ହ୍ରଦ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚି ହେବ । ଏହି ରାସ୍ତାଟି ଶେୟ୍ ଓ ଗ୍ୟା ନାମକ ଗ୍ରାମ ଅତିକ୍ରମ କଲାପରେ ଚାଂଗ୍-ଲା ଗିରିପଥ (ପାସ୍)ରେ ପ୍ରବେଶ କରେ । ସେନାର କିଛି ଜବାନ ଓ ଏକ ଛୋଟ ଚା’ ଦୋକାନ ଏଠାରେ ଯାତ୍ରୀର ସ୍ୱାଗତ କରନ୍ତି । ଚାଂଗ୍-ଲା ଗିରିପଥରୁ ତଳକୁ ଯାଇଥିବା ରାସ୍ତାଟି ତାଂଗ୍ସତେ ଗାଁ, ଅନ୍ୟ କିଛି ଛୋଟ ଗାଁ ଓ ପାଗଲ୍ ନାଲା (ବା ପାଗଳ ସ୍ରୋତ)କୁ ଅତିକ୍ରମ କଲାପରେ ପାଂଗୋଂଗ୍ ତ୍ସୋ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚେ । ହ୍ରଦର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଉପଭୋଗ କରିବା ପାଇଁ ମଇରୁ ସେପ୍ଟେମ୍ବର୍ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରକୃଷ୍ଟ ସମୟ ।
ଭାରତ ଓ ଚୀନର ଅନ୍ତର୍ଯାତୀୟ ସୀମାରେଖା ଏହି ହ୍ରଦ ମଧ୍ୟଦେଇ ଯାଇଥିବାରୁ ଏଠାକୁ ଯିବାପାଇଁ ପର୍ଯ୍ୟଟକମାନଙ୍କୁ ଏକ ଅନ୍ତଃସୀମା ଅନୁମତି ପତ୍ର ପ୍ରାପ୍ତ କରିବାକୁ ହୁଏ । ଭାରତୀୟ ନାଗରିକମାନେ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଅନୁମତି ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିବେ କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟଟକମାନଙ୍କୁ ଦଳ (ସର୍ବନିମ୍ନ ୩ ଜଣିଆ ଦଳ) ନିମିତ୍ତ ଅନୁମତି ପତ୍ର ମିଳେ । ଏଠାକୁ ଯିବାପାଇଁ ଜଣେ ଗାଇଡ୍ ରହିବା ମଧ୍ୟ ଜରୁରୀ । ଲେହରେ ରହିଥିବା ପର୍ଯ୍ୟଟନ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟରୁ ଖୁବ୍ କମ୍ ଦାମରେ ଏହି ଅନୁମତି ପ୍ରାପ୍ତ କରିହେବ । ଜାତୀୟ ସୁରକ୍ଷା କାରଣରୁ ଭାରତୀୟ ସରକାର ଓ ସେନା ଏହି ହ୍ରଦରେ ନିଷିଦ୍ଧ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି ।
ଭାରତ-ଚୀନ ସୀମା ବିବାଦ ଓ ପାଂଗୋଂଗ୍ ତ୍ସୋ
ଅନ୍ତର୍ଯାତୀୟ ସୀମା ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ପାଂଗୋଂଗ୍ ତ୍ସୋ ଏକ ବିବାଦୀୟ ଅଞ୍ଚଳ । ବର୍ତ୍ତମାନର ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସୀମାରେଖା ହ୍ରଦ ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ । ସୀମାର ପ୍ରାୟ ୨୦ କି.ମି. ପୂର୍ବରେ ଥିବା ଅଞ୍ଚଳ ଭାରତ ନିଜର ବୋଲି ଦାବୀ କରୁଥିଲେ ହେଁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଚୀନର ନିୟନ୍ତ୍ରଣାଧୀନ । ଏହି ହ୍ରଦର ପୂର୍ବପାର୍ଶ୍ୱର ଶେଷଭାଗ ତିବ୍ୱତରେ ରହିଛି । ୧୯ଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଶେଷଭାଗରେ ଅକ୍ସାଇ ଚୀନ ଅଞ୍ଚଳରେ ଚୀନ ଓ ଭାରତ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସୀମା ନିରୂପଣ କରାଯାଇଥିଲା ଓ ଏହା ଅନୁଯାୟୀ ପାଂଗୋଂଗ୍ ତ୍ସୋ ଜନସନ୍ ରେଖାର ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ରହିଥିଲା ।
ପାଂଗୋଂଗ୍ ତ୍ସୋର ଉତ୍ତର ପଟେ ଖୁରନାକ୍ ଦୁର୍ଗ ଅବସ୍ଥିତ । ୧୯୫୨ ମସିହାରୁ ଖୁରନାକ୍ ଦୁର୍ଗ ଚୀନଦ୍ୱାରା ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ହୋଇ ଆସୁଛି । ପାଂଗୋଂଗ୍ ତ୍ସୋର ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ସ୍ପାଂଗୁର୍ ତ୍ସୋ ନାମକ ଆଉ ଏକ ଛୋଟ ହ୍ରଦ ରହିଛି ।
୧୯୬୨ ମସିହା ଅକ୍ଟୋବର୍ ୨୦ ତାରିଖରେ ଭାରତ-ଚୀନ ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ପାଂଗୋଂଗ୍ ଦ୍ରଦର ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରୁ ଗୁଳିଗୋଳା ବର୍ଷଣ ହୋଇଥିଲା । ଏହି ସଂଗ୍ରାମର ଫଳାଫଳ ଚୀନର କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ୍ ପିପୁଲସ୍ ଲିବରେସନ୍ ଆର୍ମି ସପକ୍ଷରେ ରହିଥିଲା । ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା ପାଂଗୋଂଗ୍ ତ୍ସୋ ଏକ କମନୀୟ ଓ ଗୁରୁତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସୀମାରେଖା ବିନ୍ଦୁ । ଅନେକ ସମୟରେ ଚୀନ ପକ୍ଷରୁ ସୀମାରେଖା ଉଲ୍ଲଂଘନର ଚେଷ୍ଟା ହୋଇଛି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ହ୍ରଦ‌
ସୁବ୍ରମଣିଆନ ସ୍ୱାମୀ
ସୁବ୍ରମଣିଆନ ସ୍ୱାମୀ (ଜନ୍ମ: ୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୩୯) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଜନନେତା ଓ ଅର୍ଥନୀତିଜ୍ଞ । ସେ ଜନତା ଦଳର ସମ୍ପାଦକ ଥିଲେ । ଜଣେ ହିନ୍ଦୁତ୍ୱ ର ପ୍ରଚାରକ ଭାବେ ସେ ତାଙ୍କ ଦଳକୁ ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୧୩ ତାଙ୍କ ଦଳକୁ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ସହ ମିଶାଇ ଦେଇଥିଲେ । ସୁବ୍ରମଣିଆନ ଆଗରୁ ଭାରତୀୟ ଯୋଜନା ଆୟୋଗର ସଭ୍ୟ ଓ ଜଣେ କ୍ୟାବିନେଟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାମ କରିଛନ୍ତି । ସେ ଚୀନ, ପାକିସ୍ଥାନ ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ ଆଦି ଦେଶ ସହ ଭାରତର ବୈଦେଶିକ ସମ୍ପର୍କ ବାବଦରେ ରଚନା ମଧ୍ୟ କରିଛନ୍ତି ।
ବହି, ଗବେଷଣା ନିବନ୍ଧ ଓ ଜର୍ଣ୍ଣାଲ ରଚନା
ତଳ ତାଲିକାରେ ସୁବ୍ରମଣିଆନ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଲିଖିତ ନାନାଦି ବହି, ଗବେଷଣା ନିବନ୍ଧ ଓ ଜର୍ଣ୍ଣାଲ ରଚନା ରଖାଯାଇଛି ।
ଦୀପକ କୁମାର
ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା
ଦୀପକ କୁମାର ୧୯୯୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ତାଙ୍କର ଯାତ୍ର ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେ ତୋ ଆଖି ମୋ ଆଇନା ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ପ୍ରଥମଥର ପାଇଁ ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଗୀତର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ । ସେହି ବର୍ଷ ସେ ଧର୍ମ ନିକିତି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ ।
ଏହାପରେ ୨୦୦୩ରେ ବିଧାତା, ୨୦୦୬ରେ ମହାସଂଗ୍ରାମ, ୨୦୦୧୧ରେ ହିରୋ, କ୍ରିମିନାଲ, ୨୦୧୩ରେ ଧର୍ମ ଆଦି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ ।
୨୦୧୮ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିବାକୁ ଥିବା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଯୋଗୀର ସମୁଦାୟ ୬ଟି ଗୀତର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଛନ୍ତି ଦୀପକ କୁମାର ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସଙ୍ଗୀତଜ୍ଞ
ଧୋରାଜି
ଏକ ଭାରତୀୟ ଅଟେ । ଏହା ଗୁଜରାଟର ରଜ୍କୋତ୍ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
ଭୌଗଳିକ ଅବସ୍ଥିତି
୨୧.୭୩୩୬ ଉତ୍ତର ଅକ୍ଷାଂଶ ଓ ୭୦.୪୫୦୦ ପୂର୍ବ ଦ୍ରାଘିମାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ସମୁଦ୍ର ପତନଠାରୁ ଏହା ୨୩୯ ଫୁଟ ଉଚ୍ଚତାରେ ରହିଛି ।
ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ ସାକ୍ଷରତା
୨୦୦୧ ମସିହାର ଭାରତୀୟ ଜନଗଣନା ଅନୁସାରେ, ସହରର ମୋଟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୮୦୮୦୭ ଅଟେ । ସେଥି ମଧ୍ୟରୁ ୫୦.୯୪% ଜଣ ପରୁଷ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ୪୯.୦୬% ଜଣ ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୭୧.୨୩% ଅଟେ । ଏହା ଜାତୀୟ ହାରଠାରୁ -୬.୩୯% ପ୍ରତିଶତ କମ ଅଟେ । ସେଥିରୁ ୩୯.୫୦% ପ୍ରତିଶତ ପୁରୁଷ ଓ ୩୧.୭୪% ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ୧୦.୭୨% ଲୋକ ସେଠାରେ ୬ ବର୍ଷ ବୟସରୁ କମ ବୟସ୍କ ଅଟନ୍ତି ।
ଭାଷା
ଗୁଜରାଟୀ ର ସରକାରୀ ଭାଷା ଅଟେ ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ଗୁଜରାଟର ସହର
ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ଭୌଗଳିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ
ଅଧର ପଣା
ଆଷାଢ଼ ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ ଦ୍ୱାଦଶୀ ତିଥିରେ ଅଧରପଣା ଭୋଗ କରାଯାଇଥାଏ । ମଧ୍ୟାହ୍ନ ଧୂପ ଶେଷ ହେବାପରେ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟା ଆଳତି ପୂର୍ବରୁ ଏହି ନୀତି ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥାଏ ।  ଶ୍ରୀବିଗ୍ରହମାନଙ୍କର ଶ୍ରୀଅଧର ଉଚ୍ଚତା ବିଶିଷ୍ଟ ଲାଉତୁମ୍ବ ଭଳି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଶୈଳୀରେ ନିର୍ମିତ ମାଟିହାଣ୍ଡିରେ ପଣା ସବୁକୁ ରଥ ଉପରେ ରଖାଯାଇଥାଏ ।  ପ୍ରତି ରଥରେ ୩ହାଣ୍ଡି ହିସାବରେ ମୋଟ ୯ହାଣ୍ଡି ଅଧର ପଣା ଭୋଗ କରାଯାଇଥାଏ ।  ଏହି ୯ହାଣ୍ଡି ପଣାକୁ ପୂଜାପଣ୍ଡା ସେବକମାନେ ପଞ୍ଚୋପଚାର ପଦ୍ଧତିରେ ଶ୍ରୀବିଗ୍ରହମାନଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରାଯାଇଥାଏ ।  ଭୋଗ ହେବା ପରେ ପଣା ଥିବା ହାଣ୍ଡିଗୁଡ଼ିକୁ ରଥ ଉପରେ ଭାଙ୍ଗି ଦିଆଯାଏ ।  ରଥଗୁଡ଼ିକରେ ଥିବା ପାର୍ଶ୍ୱଦେବଦେବୀ, ଚଣ୍ଡିଚାମୁଣ୍ଡା ତଥା ଅଶରୀରୀମାନଙ୍କ ଉଦ୍ଧାର ନିମନ୍ତେ ପଣା ହାଣ୍ଡି ସବୁକୁ ଭୋଗ ହେବା ପରେ ଭାଙ୍ଗି ଦିଆଯିବାର ବିଧି ରହିଆସିଛି ।
ଉପକରଣ
ପଣା ପ୍ରସ୍ତୁତିରେ ସର, କଦଳୀ, ଛେନା, ଗୋଲମରିଚ, ଗୁଣ୍ଡ କର୍ପୁର, ଜାଇଫଳ ଆଦି ସାମଗ୍ରୀ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥାଏ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗନ୍ନାଥ ଧର୍ମର ପର୍ବ ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗନ୍ନାଥ
୧୯ ନଭେମ୍ବର
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ବଟଦ୍ୱାରା ତିଆରି ତାରିଖ ଲେଖା
କମଳା ନଦୀ
କମଳା ନଦୀ (Hindi and कमला नदी kamalā nadī) ନେପାଲ ଦେଶରୁ ଉପତ୍ତି ହୋଇ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ବିହାରକୁ ପ୍ରବାହିତ ହେଇଥାଏ ।
ଗତିପଥ
The Kamala originates from Churia Range near Maithan which is near Sindhuliagarhi in Sindhuli District of Nepal at an elevation of 1200 m.  It flows in a southerly direction crossing Kamala Khoj area and after passing through a gorge above Chauphat it flows into the terai area of Nepal at Chisapani. The Kamala forms the border between Siraha and Dhanusa districts in the terai. During the monsoon the river swells up and thus causes devastating river bank erosion. Tao River and Baijnath Khola River merges with Kamala at Maini
It enters Indian territory in Madhubani district in Bihar, 3.5 km upstream of Jainagar. A barrage known as Kamala barrage has been constructed by the State Government near Jainagar. It joins the river Kareh (Bagmati) at Badlaghat in Khagaria district and the combined stream flows into the Koshi nearby. While one of its branches leads to the Bagmati another leads to the Kosi.
ଉପନଦୀ ସମୂହ
ଏହି ନଦୀର ମୁଖ୍ୟ ଉପନଦୀଗୁଡ଼ିକ ହେଲା, ଖୋଲା ,  ମାଇନାବତୀ , ଧଉରୀ , ଟୟ , ସୈନ୍ୟ , ବାଲାନ ,ତ୍ରିଶୂଳା ଓ ଛଡାହା
ନଦୀ ଓ ବେସିନ ତଥ୍ୟ
ନଦୀର ସମୁଦାୟ ଦୈର୍ଘ୍ୟ 328କିଲୋମିଟର ମଧ୍ୟରୁ ନେପାଲରେ 208 କିଲୋମିଟର ଓ ଅବଶିଷ୍ଟ 120 କିଲୋମିଟର ବିହାର ରାଜ୍ୟରେ ପ୍ରବାହିତ ହେଇଥାଏ । ଏହି ନଦୀର ସମୁଦାୟ ଜଳଗ୍ରହଣ ଅଞ୍ଚଳ 7,244 ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର । ଏହା ମଧ୍ୟରୁ ବିହାରରେ 4488 ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ରହିଛି । ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ହାରାହାରି ବାର୍ଷିକ ବର୍ଷା 1,260 ମିଲିମିଟର ହେଇଥାଏ ଓ ବିହାରରେ ଏହା ନିକଟସ୍ଥ ଚାଷ ଭୂମି ଅଞ୍ଚଳ 2,744 ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ସହ ବସବାସ କରୁଥିବା ଜନସଂଖ୍ୟା 3.9 ମିଲିୟନ ।
ବନ୍ୟା
2003 ମସିହା ବନ୍ୟାରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର 1 ମିଲିୟନ ଲୋକ ପ୍ରଭାବିତ ହେଇଥିଲେ ।