cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ଅସୁରଗଡ଼
ଅସୁରଗଡ଼ ବା ନର୍ଲା ଅସୁରଗଡ଼ (ଇଂରାଜୀରେ Asurgarh) ଓଡ଼ିଶାର କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲାରେ ରହିଥିବା ଏକ ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ସ୍ଥଳ । କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲାର ନର୍ଲା ସହର ନିକଟରେ ପ୍ରବାହିତ ସାନ୍ଦୁଳ ନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଅସୁରଗଡ଼ ଅବସ୍ଥିତ । ପ୍ରାଚୀନ ସମୟରେ ଏଠାରେ ଏକ ଗଡ଼/ଦୁର୍ଗ ଓ ଏହି ଦୁର୍ଗ ଭିତରେ ତଥା ବାହାରେ ଜନବସତି ରହିଥିଲା । ସମ୍ପ୍ରତି ଏହି ଦୁର୍ଗର ଭଗ୍ନାବଶେଷ ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ସ୍ଥଳ ରୂପେ ପରିଗଣିତ ହେଉଛି । ପ୍ରତ୍ନତତ୍ତ୍ୱବିତ୍‍ମାନେ ଅସୁରଗଡ଼ରୁ ପାଇଥିବା ଭଗ୍ନାବଶେଷ ପ୍ରାୟ ୨୩୦୦ ବର୍ଷ ପୁରୁଣା ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ।
ଇତିହାସ
ଅସୁରଗଡ଼ରେ ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ଖନନ କରିଥିବା ଡଃ ନବୀନ କୁମାର ସାହୁ ଏହି ଦୁର୍ଗର ସମୟକାଳ ଖ୍ରାଷ୍ଟପୂର୍ବ ୩ୟ ଶତାବ୍ଦୀରୁ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦ ପଞ୍ଚମ ଶତାବ୍ଦୀ ମଧ୍ୟରେ ବୋଲି ମତ ରଖିଥିଲେ । ଅସୁରଗଡ଼ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୪ର୍ଥ ଓ ୩ୟ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଆଟବିକ ରାଜ୍ୟର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଅର୍ଥନୈତିକ, ସାଂସ୍କୃତିକ ତଥା ରାଜନୈତିକ କେନ୍ଦ୍ର ଥିଲା । ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ଚତୁର୍ଥ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଅସୁରଗଡ଼ରେ ବ୍ୟାଘ୍ରରାଜଙ୍କ ରାଜଧାନୀ ଥିଲା ଓ ସେ ସମୟରେ ଏହି ରାଜ୍ୟର ନାମ ବଦଳାଯାଇ ମହାକାନ୍ତାର ରଖାଯାଇଥିଲା ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ । ଗୁପ୍ତ ରାଜବଂଶର ସମ୍ରାଟ ସମୁଦ୍ରଗୁପ୍ତ ନିଜର ଦାକ୍ଷିଣାତ୍ୟ ବିଜୟଯାତ୍ରା ସମୟରେ ଏଠାକାର ରାଜାଙ୍କୁ ପରାସ୍ତ କରି ଅସୁରଗଡ଼ ଅଧିକାର କରିଥିଲେ ।
ଭୌଗୋଳିକ ବିବରଣୀ
ଅସୁରଗଡ଼ ଦୁର୍ଗଟି ଆୟତାକାର ଓ ଇଟା, ପଥର, ମାଟି ନିର୍ମିତ ଏହାର ବିଶାଳ କାନ୍ଥରେ ୪ ଗୋଟି ଦ୍ୱାର ରହିଛି । ଦୁର୍ଗ କାନ୍ଥର ଉଚ୍ଚତା ୧୧ ମିଟର । କାନ୍ଥ ବାହାର ପଟକୁ ଉତ୍ତର, ଦକ୍ଷିଣ ଓ ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଗଭୀର ଜଳପୂର୍ଣ୍ଣ ଖାଇ ରହିଛି । ଏହି ଗଡ଼ଖାଇର ଗଭୀରତା ପ୍ରାୟ ୩.୫ ମିଟର । ଦୁର୍ଗର କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ପ୍ରାୟ ୨୪.୨୯ ହେକ୍ଟର । ସାନ୍ଦୁଳ ନଦୀ ଦୁର୍ଗର ପଶ୍ଚିମ ପଟରୁ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ ଉତ୍ତର ପଟକୁ ଯାଇଛି ଓ ଦୁର୍ଗରୁ ପ୍ରାୟ ୩ କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ତେଲ ନଦୀର ଏକ ଉପନଦୀ ଉତେଇ ନଦୀ ସହ ମିଳିତ ହୋଇଛି ।
ଉତ୍ତର ଦ୍ୱାରରେ ଗଡ଼ର ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରବେଶପଥ ରହିଥିଲା । ଦୁର୍ଗର ମଧ୍ୟ ଭାଗରେ ରାଜପ୍ରାସାଦ ରହିଥିଲା । ଦୁର୍ଗର ଚାରି କୋଣରେ ୪ଟି ବୁରୁଜ (ବୁର୍ଜ) ରହିଥିଲା ଯାହାର ବର୍ତ୍ତମାନ କେବଳ ଧ୍ୱଂସାବଶେଷ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ । ଦୁର୍ଗର ଚାରି ଦିଗରେ ରହିଥିବା ପ୍ରତି ପ୍ରବେଶ ଦ୍ୱାରରେ ସୁରକ୍ଷାଦାୟୀ ଦେବାଦେବୀ ବିରାଜମାନ ଥିଲେ । ପୂର୍ବରେ ଗଙ୍ଗା, ପଶ୍ଚିମରେ କଳାପାହାଡ଼ ଭୈରବୀ, ଉତ୍ତରରେ ବୈଷ୍ଣବୀ ଓ ଦକ୍ଷିଣରେ ଡୋକରି ବିରାଜମାନ ରହି ଗଡ଼କୁ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରୁଥିଲେ ।
ଦୁର୍ଗର ପୂର୍ବ ଖାଇ ଅପର ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଦୁର୍ଗର ନିର୍ମାତାମାନେ ୨୦୦ ଏକର ଜମିରେ ଏକ ବିରାଟ ଜଳଭଣ୍ଡାର ଖନନ କରିଥିଲେ । ଏହି ଜଳ ଭଣ୍ଡାରର ନାମ ଅସୁର ସାଗର । ୨ଟି ଜଳଦ୍ୱାର ମାଧ୍ୟମରେ ଅସୁର ସାଗରରୁ ଦୁର୍ଗର ଖାଇକୁ ପାଣି ଯିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଥିଲା । ଦୁର୍ଗର ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମରେ ରାଧା ସାଗର ନାମକ ଆଉ ଏକ କ୍ଷୁଦ୍ର ଜଳାଶୟ ଖୋଦନ କରାଯାଇଥିଲା । ଦୁର୍ଗର ଉତ୍ତର ଓ ଦକ୍ଷିଣ କାନ୍ଥର ଠିକ୍ ଭିତର ପଟେ ଦୁର୍ଗବାସୀଙ୍କ ଗୃହ ଇତ୍ୟାଦି ରହିଥିଲା । ଦୁର୍ଗ ମଧ୍ୟରେ ମାଟି କାନ୍ଥ ଓ ସେହି କାନ୍ଥର ମଝାମଝି ଏକ ଦ୍ୱାର ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ । ଏହି କାନ୍ଥ ଉତ୍ତର ପଟର ଜନବସତିକୁ ପରିବେଷ୍ଟିତ କରୁଥିଲା ।
ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ଇତିହାସ ଓ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ତଥ୍ୟ
୧୯୬୫-୬୬ ମସିହାରେ କଳାହାଣ୍ଡିର ତତ୍କାଳୀନ ରାଜା ସ୍ୱର୍ଗତ ପ୍ରତାପ କେଶରୀ ଦେଓ ଅସୁରଗଡ଼ରେ ପ୍ରାପ୍ତ ୫୩୯ଟି ଲାଞ୍ଛିତ ମୁଦ୍ରା ଉପରେ ଏକ ଗବେଷଣାତ୍ମକ ନିବନ୍ଧ ପ୍ରକାଶିତ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ ଅସୁରଗଡ଼ ପ୍ରତ୍ନତତ୍ତ୍ୱବିତ୍‍ମାନଙ୍କ ଲୋକଲୋଚନକୁ ଆସିଥିଲା ।
୧୯୭୩ ମସିହାରେ ସମ୍ବଲପୁର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ପ୍ରାଧ୍ୟାପକ ସ୍ୱର୍ଗତ ଡଃ ନବୀନ କୁମାର ସାହୁ ଅସୁରଗଡ଼ରେ ପରୀକ୍ଷାମୂଳକ ଭାବେ ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ଖନନ ଆରମ୍ଭ କରାଇଥିଲେ । ଏହି ଖନନରୁ ୨୯ଟି ଲାଞ୍ଛିତ ମୁଦ୍ରା, ତାମ୍ର ଉପକରଣ, ଲୌହ ଉପକରଣ, ମୂଲ୍ୟବାନ ପଥରରେ ଗୁନ୍ଥା ଗୋଟିକା ମାଳି, ମୂଲ୍ୟବାନ ପଥରର ପଦକ, ମୃଣ୍ମୟ ମୂର୍ତ୍ତି, ଅଶୋକକାଳୀନ ଚୂନାର ପ୍ରସ୍ତର ଖଣ୍ଡ, ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗ ଲେପ, ଚିତ୍ରିତ ମାଟିପାତ୍ର ଇତ୍ୟାଦିର ଅବଶେଷ ମିଳିଥିଲା । ଏହା ସହିତ କୁଶାଣକାଳୀନ ତାମ୍ରମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥିଲା ଯାହାର ସମୟକାଳ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦ ତୃତୀୟ ଶତାବ୍ଦୀ । ଖନନ ସମୟରେ ଅସୁରଗଡ଼ରେ ଏକ ଇଟା ନିର୍ମିତ ମନ୍ଦିରର ଧ୍ୱଂସାବଶେଷ ମଧ୍ୟ ଆବିଷ୍କୃତ ହୋଇଥିଲା ଯାହାକୁ ଡଃ ନବୀନ ସାହୁ ଦେବୀ ସ୍ତମ୍ଭେଶ୍ୱରୀଙ୍କ ମନ୍ଦିର ବୋଲି ଅଭିହିତ କରିଥିଲେ । ସମଗ୍ର ପୂର୍ବ ଭାରତର ପ୍ରଥମ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଇଟାନିର୍ମିତ ମନ୍ଦିର ଭାବେ ଅନୁମାନ କରାଯାଉଥିବା ଏହି ମନ୍ଦିରର ନିର୍ମାଣ କାଳ ହେଲା ଆନୁମାନିକ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦ ପଞ୍ଚମ ଶତାବ୍ଦୀ ।
ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରାଚୀନ କୀର୍ତ୍ତି, ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ସ୍ଥଳ ଓ ଭଗ୍ନାବଶେଷ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ନିୟମ, ୧୯୫୮ (AMASR Act, 1958) ଅଧୀନରେ ଅସୁରଗଡ଼କୁ ୧୯୭୩ ମସିହାରେ ଏକ ସଂରକ୍ଷିତ ସ୍ଥଳ ଅଭିହିତ କରାଯାଇଥିଲା । ତଥାପି ଏଠାରେ ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ଖନନ ଓ ସଂରକ୍ଷଣ କାର୍ଯ୍ୟ ନୈରାଶ୍ୟଜନକ ଥିଲା । ୨୦୧୬-୨୦୧୯ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ସର୍ବେକ୍ଷଣ ବିଭାଗ-ASI (ଚତୁର୍ଥ ଶାଖା, ଭୁବନେଶ୍ୱର)ଦ୍ୱାରା ଅସୁରଗଡ଼ରେ ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ଖନନ କରାଯାଇଥିଲା । ଅସୁରଗଡ଼ ଉତ୍‌ଖନନରୁ ୫ଟି ରୌପ୍ୟମୁଦ୍ରା ଆବିଷ୍କୃତ ହୋଇଛି, ଯାହା ମୌର୍ଯ୍ୟ ଯୁଗର ବୋଲି ଜଣାପଡ଼ିଛି । ଅସୁରଗଡ଼ ମୌର୍ଯ୍ୟ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ସମସାମୟିକ ଥିବା ଓ ପ୍ରାଚୀନ ଓଡ଼ିଶାର ମଗଧ ସହିତ ବ୍ୟବସାୟିକ ସମ୍ପର୍କ ଥିବା ଏଥିରୁ ଅନୁମାନ କରାଯାଉଛି । ଉତ୍‌ଖନନ ସ୍ଥଳରୁ ପ୍ରାଥମିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ୭ଟି ଗୋଲାକାର, ଅର୍ଦ୍ଧ ବୃତ୍ତାକାର, ଆୟତାକାର ଘର ଆବିଷ୍କାର କରାଯାଇଥିଲା । ସେହିପରି ଲୌହଚକ୍ର ଓ ଦୁଇଟି ଲୌହ ତୀର ସହିତ ଗୋଡ଼ର ମୁଦି, ମୋତି, ଜାସ୍‌ପର, କାନଫୁଲ, ଆଗେଟ୍‌ ଆଦି ଉତ୍‌ଖନନ ସମୟରେ ମିଳିଥିଲା ।
ମାଫୋରି ବଂଗୌର
ମାଫୋରି ବଂଗୌର ବା ହାଦଜା ଐସାଟୋଉ ବଂଗୌର' (ଜନ୍ମ ୧୯୧୦ ମସିହା, ମୃତ୍ୟୁ ୧୯୭୬ ମସିହା, ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ବୁଚାରେସ୍ଟ    Bucharest), ସ୍ୱାଧୀନ ଗିନିର ଜଣେ କର୍ମୀ ଥିଲେ ଓ ସ୍ୱାଧୀନ ହେବା ପରେ ରାଜନୀତି କରି ୧୯୭୦ ମସିହାରେ ସାମାଜିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଥିଲେ । ଗିନିର ମହିଳାମାନଙ୍କର ପ୍ରେସିଡେଣ୍ଟ ଭାବରେ ସେ ପରିଚିତା ଥିଲେ ଓ ୧୯୮୧ ମସିହାରେ ସାଇଲି ବ୍ୟାଙ୍କ ନୋଟରେ ତାଙ୍କର ଛବି ଶୋଭା ପାଉଥିଲା ।
ପ୍ରାକ୍ ଜୀବନ
ବଂଗୌର ୧୯୧୦ ମସିହାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଓ ଷୌଷୌ ଆଦିବାସୀ ଶ୍ରେଣୀର ଚାଷୀ ଓ ମାଛ ଧରାଳୀ ଜାତିର ଲୋକ ଥିଲେ  ।    ଅଳ୍ପ ବୟସରେ ପଶ୍ଚିମ ଜଗତର ଶିକ୍ଷା ପାଇନଥିବାରୁ ସେ ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ବିଦ୍ୟା ଶିକ୍ଷା କଲେ । ଦରଜି କାମ କରିବାକୁ ସେ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ କୋନକ୍ରି (Conakry) ଯାଇଥିଲେ । ତଳିଆ ଗିନୀର ଲୋକଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ସହାୟକ  ‘ଫୋୟେର ଡି ଲା ବାସେ ଗିନୀ’ ସଂସ୍ଥାରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ । ସେ ବଦର ବଂଗୌରଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କର ତିନୋଟି ପିଲା ଥିଲେ ।
ସକ୍ରିୟତା
ବିଦେଶ ଲେବର କୋଡ଼ ମାନିବା ନିମନ୍ତେ ଫରାସୀ ସରକାରକୁ ବାଧ୍ୟ କରିବାକୁ ୧୯୫୩ ମସିହାରେ ଆନ୍ଦୋଳନର ପୁରୋଧା ଥିବା ଅହମଦ ସେକୌ ଟୋଉରେ ମହିଳା କର୍ମୀଙ୍କୁ ସଂଗଠିତ କରିବାକୁ ବଂଗୌରଙ୍କୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କଲେ । ପ୍ରଥମରୁ ଉଦ୍ୟୋକ୍ତା ସ୍ପଷ୍ଟ କରି କହିଦେଲେ ଯେ ରାଜନୈତିକ ଓ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ସୁବିଧା ବ୍ୟତୀତ ଏହି କାମରେ କୌଣସି ଅର୍ଥ ଲାଭ ମିଳିବନି । ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବରୁ ଓ ପରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରେସିଡେଣ୍ଟ ଟୋଉରେଙ୍କ ସହିତ ବଂଗୌରଙ୍କ ବନ୍ଧୁତା ଥିଲା । ହରତାଳ କମିଟିରେ ପ୍ରଥମ ଥର ନିମନ୍ତେ ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ବଂଗୌର ଏକଜୁଟ କରେଇ ଥିଲେ ଓ ବିଶ୍ୱାସର ସହିତ ଲଢିବା ପାଇଁ ମହିଳାମାନେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିବା କଥା କହିଥିଲେ । ସେହି ୭୨ ଦିନର ହରତାଳରେ ମହିଳାମାନକୁ ଏକତ୍ରିତ ଓ ସହଯୋଗ କରେଇ ବକ୍ତୃତା ଦେଇଥିଲେ । ହରତାଳ ପରେ ଆଫ୍ରିକାନ ଡେମୋକ୍ରାଟିକ ରାଳି ନିମନ୍ତେ ମହିଳା କମିଟିର ପ୍ରେସିଡେଣ୍ଟ ଭାବରେ ବଂଗୌର ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ୧୯୫୪ ମସିହାରେ ଏକ ଆରଡିଏ ରାଲିରେ ସେ ଦେଶର ମହିଳାଙ୍କୁ ଲିଙ୍ଗ ହରତାଳ (sex strike) କରିବାକୁ ମତେଇଥିଲେ । ପୁରୁଷମାନଙ୍କୁ ଆରଡିଏ ସଂସ୍ଥାରେ ଯୋଗ ଦେବାପାଇଁ ମତେଇବାକୁ ଏହାର ଲକ୍ଷ ଥିଲା । ନିଜର ଗହଣା ଓ ପୋଷାକ ଆଦି ଦାନ କରିବାକୁ ମହିଲାମାନକୁ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲେ । ଏହା ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ ଯେ ଆରଡିଏ ୟୁନିଫର୍ମର ଡିଜାଇନ ଓ ରଙ୍ଗ ବଂଗୌର ବାଛିଥିଲେ ।
ଜେଲ ଦଣ୍ଡ
ବଂଗୌରଙ୍କ ଲୋକପ୍ରିୟତାରେ ଅପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ତାଙ୍କ ଖ୍ୟାତି ନଷ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ ଫରାସୀ ସରକାର ତାଙ୍କୁ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଦେଇଥିଲେ । ଜେଲରେ ଥିବା କଏଦୀଙ୍କୁ ଫରାସୀ ବିରୁଦ୍ଧ ପ୍ରଚାରପତ୍ର ବାଣ୍ଟିବା ଅପରାଧରେ ଦୋଷୀ ସାବ୍ୟସ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା । ତାଙ୍କୁ ୭୦,୦୦୦ ହଜାର ଫ୍ରାଙ୍କ ଜୋରିମାନା ଓ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଦିଆଯାଇଥିଲା । ଏହି ରାୟ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଲୋକମାନେ ରାସ୍ତାରେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ବିଦ୍ରୋହ କରିବାରୁ ତାଙ୍କୁ ଏକ ମାସ ପରେ ଛାଡ଼ି ଦିଆଯାଇଥିଲା ।
ସରକାରରେ
ଗିନିର ସ୍ୱାଧୀନତା ପରେ ସେ ସରକାରରେ ଅନେକ ପଦବୀରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ସେ ମହିଳା ଅଧିକାର ନିମନ୍ତେ ଗିନି ଡେମୋକାଟିକ ପାର୍ଟିରେ ସକ୍ରିୟ ଭୂମିକା ନିର୍ବାହ କରିଥିଲେ । ମହିଳାମାନଙ୍କ ସମସ୍ୟାମାନଙ୍କୁ ଲୋକଲୋଚନକୁ ଆଣିବା ନିମନ୍ତେ ସେ ଏଗାର ଜଣିଆ କମିଟିର ସଦସ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ । ଗିନିର (Union Révolutionnaires des Femmes de Guinée) ପ୍ରଥମ ପ୍ରେସିଡେଣ୍ଟ ଭାବରେ ୧୯୬୮ ମସିହାର ସେ ନିର୍ବାଚିତା ହୋଇଥିଲେ । ସାମାଜିକ ପ୍ରସଙ୍ଗର ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ୧୯୭୧ ମସିହାରେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ । ଅନେକ ବ୍ୟକ୍ତି ତାଙ୍କୁ ଗିନି ମହିଳାମାନଙ୍କର ପ୍ରେସିଡେଣ୍ଟ ଭାବରେ ଜାଣିଥିଲେ ।
ସମ୍ମାନ
କଲେଜ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଜନ୍ମ ତାରିଖ ଅଜ୍ଞାତ ଶ୍ରେଣୀ:ମୃତ୍ୟୁ ୧୯୭୬ ଶ୍ରେଣୀ:ମହିଳା ଅଧିକାର କର୍ମୀ
ସୁଖ ସଂସାର
ସୁଖ ସଂସାର, ୧୯୯୨ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଶଙ୍କର ଗୋପ । ବିରେଶ ଚାଟାର୍ଜୀ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ।
ପ୍ରସନ୍ନଜିତ ଚାଟାର୍ଜୀ, ଅନୀତା ଦାସ, ଅପରାଜିତା ମହାନ୍ତି, ଉତ୍ତମ ମହାନ୍ତି, ଶତାବ୍ଦୀ ରାୟ, ଜୟୀରାମ ସାମଲ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଅକ୍ଷୟ ମହାନ୍ତି ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଶ୍ରେଣୀ:କଥାଚିତ୍ର ପ୍ରକଳ୍ପରେ ଆଧାର ଯୋଡ଼ା ହେବାକୁ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ
ଅନୁ ଦିଦି ନଟ୍ ଆଉଟ୍
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ଅନୁ ଚୌଧୁରୀ । ଅମନ, ତନୁଶ୍ରୀ, ସମାଜ ପତି, ସୋମା ହୋତା, ଅନଦା, ମନିଷା, ମେଘା, ଟ୍ୱିଙ୍କଲ୍, ଖୁସି, ଅନିତା, ମମତା ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟି ୨୦୨୦ ମସିହାର ମାର୍ଚ୍ଚ ୮ ତାରିଖରେ ମହିଳା ଦିବସ ଅବସରରେ ତରଙ୍ଗ ଟିଭିରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।
ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଅନିଲ କୁମାର ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୦ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର‌ ଶ୍ରେଣୀ:ଦୂରଦର୍ଶନରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଋତୁବନ୍ଦ
ଋତୁବନ୍ଦ (ଇଂରାଜୀରେ Menopause, ବା climacteric) ମହିଳାମାନଙ୍କ ଜୀବନରେ ଏପରି ଏକ ସମୟର ନାମ ଯେଉଁ ସମୟରେ ପ୍ରାକୃତିକ ଭାବରେ ଋତୁଚକ୍ର ସବୁଦିନ ପାଇଁ ବନ୍ଦ ହୋଇଯାଏ ଓ ସେମାନଙ୍କ ଗର୍ଭାଧାନ କ୍ଷମତା ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ । ଏହି ଅବସ୍ଥା ୪୫ରୁ ୫୫ ବର୍ଷ ବୟସରେ ହୁଏ । ଡାକ୍ତରୀ ବିଦ୍ୟା ଅନୁସାରେ  ଜଣେ ମହିଳାଙ୍କର ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ଯୋନୀପଥରୁ ଋତୁସ୍ରାବ ନ ହେଲେ ଋତୁବନ୍ଦ କୁହାଯାଏ । ଡିମ୍ବାଶୟରୁ (ovary) ହରମୋନ କ୍ଷରଣ କମିଯିବା ଅବସ୍ଥାକୁ ମଧ୍ୟ ଏହି ସଂଜ୍ଞାର ଅନର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଏ । ଅପରେଶନ କରି ଡିମ୍ବାଶୟ ରଖି ଜରାୟୁ ଉଚ୍ଛେଦନ କଲା ମାତ୍ରେ ବା ହରମୋନ କ୍ଷରଣ ସ୍ତର କମିଗଲେ ମଧ୍ୟ ଋତୁବନ୍ଦ ହୁଏ । ଜରାୟୁ ରଚ୍ଛେଦନ ପରେ ପ୍ରାୟ ୪୫ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ ।
ଋତୁବନ୍ଦ ପୂର୍ବରୁ ଋତୁଚକ୍ର ଅନିୟମିତ ହୋଇଯାଏ, ବେଶୀ ବା କମ ସମୟର ହୋଇପାରେ କିମ୍ବା ସ୍ୱଳ୍ପ ବା ଅଧିକ ଋତୁସ୍ରାବ ହୋଇପାରେ ।  ଏହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ମହିଳାମାନେ ହଠାତ ଗରମ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି, ଦୃତ ହୃଦଗତି ହୁଏ, କମ୍ପ ହୁଏ, ଚମ ଲାଲ ଦେଖାଯାଏ ଓ ଝାଳ ବୁହେ ଯାହାକୁ ହଟଫ୍ଲାସ କ‌ହ‌ନ୍ତି; ଏହା ୩୦ ସେକଣ୍ଡରୁ ୧ ମିନିଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହେ । ହଟଫ୍ଲାସ ବର୍ଷେ ବା ଦୁଇ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୁଏ । ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲକ୍ଷଣ ମଧ୍ୟରେ ଯୋନୀପଥ ଶୁଷ୍କ ହୋଇଯାଏ, ଶୋଇବାରେ ଅସୁବିଧା ହୁଏ ଓ ମିଜାଜ ଘଡ଼ି ଘଡ଼ି ବଦଳେ । ବିଭିନ୍ନ ମହିଳାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଲକ୍ଷଣ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ହୋଇପାରେ । ଅଧିକ ହୃଦରୋଗ ଯୋଗୁ ଏହା ହେବା ବିଶ୍ୱାସ କରାଗଲେ ମଧ୍ୟ ବୟସାଧିକ୍ୟ ଯୋଗୁ ଋତୁବନ୍ଦ ହୁଏ ଓ ଏହାର ଋତୁବନ୍ଦ ସ‌ହିତ କୌଣସି ସଳଖ ସମ୍ପର୍କ ନାହିଁ ।  ଏଣ୍ଡୋମେଟ୍ରିଓସିସ ବା ଯନ୍ତ୍ରଣାପ୍ରଦ ଋତୁସ୍ରାବ ପୂର୍ବରୁ ହେଉଥିଲେ ଋତୁବନ୍ଦ ପରେ ଉପଶମ ହୋଇଯାଏ ।
ସବୁଜ
ସବୁଜ ଏକ ରଙ୍ଗ ଅଟେ । ଏହା ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ରଙ୍ଗ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ଅଟେ । ଏହା ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁର ହଳଦିଆ ଏବଂ ନୀଳ ରଙ୍ଗ ମଝିରେ ରହିଥାଏ । ଏହି ରଙ୍ଗ ହଳଦିଆ ଏବଂ ନୀଳ ରଙ୍ଗର ମିଶ୍ରଣରେ ତିଆରି କରାଯାଇପାରେ । ସାଧାରଣତଃ ଗଛ ପତ୍ରର ରଙ୍ଗ ସବୁଜ ହୋଇଥାଏ । ପତ୍ରରେ ଏକ ରସାୟନ ରହିଥାଏ ଯାହାକୁ "କ୍ଲୋରୋଫିଲ" କୁହାଯାଏ, ଯାହାର ରଙ୍ଗ ସବୁଜ ହୋଇଥାଏ, ତେଣୁ ପତ୍ର ସବୁଜ ହୋଇଥାଏ ।
ଋତୁବନ୍ଦ
ଋତୁବନ୍ଦ ସାଧାରଣତଃ ଏକ ପ୍ରାକୃତିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ । ଧୁମ‌ପାୟୀଙ୍କର ଏହା ଆଗୁଆ ହୋଇପାରେ । ଡିମ୍ବାଶୟ ଉଚ୍ଛେଦନ ଅପରେଶନ ପରେ ଓ କେତେକ କେମୋଥେରାପି ଦେବା ପରେ ମଧ୍ୟ ଏହା ହୁଏ । ଶରୀର ବିଜ୍ଞାନ ଅନୁସାରେ ଡିମ୍ବାଶୟରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଥିବା ହରମୋନ ଏସ୍ଟ୍ରୋଜେନ ଓ ପ୍ରୋଜେସ୍ଟେରନ ପ୍ରସ୍ତୁତି କମିଗଲେ ଋତୁବନ୍ଦ ହୁଏ । ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବରେ ଋତୁବନ୍ଦ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ଆବଶ୍ୟକ ନ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ରକ୍ତ ଓ ପରିସ୍ରାରେ ହରମୋନ ସ୍ତର ପରୀକ୍ଷା କରି ଏହା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଇପାରେ । ଝିଅର ପ୍ରଥମ ଋତୁସ୍ରାବକୁ ମେନାର୍କି କ‌ହ‌ନ୍ତି ଓ ଋତୁବନ୍ଦ ଋତୁସ୍ରାବ ବନ୍ଦ ହେବାକୁ କୁହାଯାଏ ଯାହା ଠିକ ତାହାର ଓଲଟା ।
ସବୁଜ
ସବୁଜ ଦୃଶ୍ୟମାନ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରମରେ ନୀଳ ଏବଂ ହଳଦିଆ ରଙ୍ଗର ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ରଙ୍ଗ ଅଟେ । ଏହା ପ୍ରକାଶଦ୍ୱାରା ବିକଶିତ ହୋଇଥାଏ ଯେଉଁଥିରେ ପାଖା ପାଖି ୪୯୫-୫୭୦ ଏନ.ଏମର ପ୍ରମୁଖ ତରଙ୍ଗ ଦୈର୍ଘ୍ୟ ହୋଇଥାଏ । ଚିତ୍ରକଳା ଏବଂ ରଙ୍ଗ ମୁଦ୍ରଣରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିବା ଖରାପ ରଙ୍ଗ ପ୍ରଣାଳୀ ଗୁଡିକରେ ଏହି ହଳଦିଆ ଏବଂ ନୀଳର ସଂଯୋଜନାଦ୍ୱାରା ତିଆରି ହୋଇଛି । ଟେଲିଭିଜନ ଏବଂ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ସ୍କିନରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିବା RGB ରଙ୍ଗ ମଡେଲରେ, ଏହା ଲାଲ ଓ ନୀଳ ରଙ୍ଗ ସହିତ ଯୋଜକ ପ୍ରାଥମିକ ରଙ୍ଗ (Additive Primary Color) ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟେ ଅଟେ, ଯାହା ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ରଙ୍ଗକୁ ତିଆରି କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ସଂଯୋଜନରେ ମିଶ୍ରଣ କରାଯାଏ ।
ଋତୁବନ୍ଦ
ଋତୁବନ୍ଦର ଚିକିତ୍ସା ଆବଶ୍ୟକ ହୁଏନି । ଏହା ଯୋଗୁ ହେଉଥିବା କେତେକ ଲକ୍ଷଣର ଚିକିତ୍ସାଦ୍ୱାରା ଉପଶମ ହୁଏ ।  ହଟଫ୍ଲାସ ହେଉଥିଲେ ଧୁମ୍ରପାନ, କେଫିନ ଓ ମଦ୍ୟପାନ ବର୍ଜନ କରିବାକୁ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଏ ।  ଥଣ୍ଡା ବଖରାରେ ଫ୍ୟାନ ଲଗେଇ ଶୋଇଲେ ଉପକାର ମିଳେ । ଏହା ନିମନ୍ତେ ମିଳୁଥିବା ଔଷଧମାନଙ୍କରେ ନାମ: ମେନୋପଜାଲ ହରମୋନ ଥେରାପି (ଏମ.ଏଚ.ଟି.), କ୍ଲୋନିଡିନ, ଗାବାପେଣ୍ଟିନ କିମ୍ବା ସିଲେକଟିଭ ସେରୋଟୋନିନ ଅପଟେକ ଇନହିବିଟର । ନିଦ୍ର ହେଉ ନ ଥିଲେ ବ୍ୟାୟାମ କଲେ ଉପକାର ମିଳେ ।  ଏମ.ଏଚ.ଟି. ଏକ ସମୟରେ ରୁଟିନ ହିସାବରେ ଦିଆଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଆଜିକାଲି ତାହାର ପାର୍ଶ୍ୱପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଯୋଗୁ କେବଳ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଲକ୍ଷଣ ଥିଲେ ଦିଆଯାଉଛି ଅନ୍ୟଥା ଦିଆଯାଉ ନାହିଁ । ଅଲଟରନେଟ ମେଡିସିନର ଫଳାଫଳର ପ୍ରମାଣ ମିଳୁନାହିଁ ।
ସବୁଜ
ସବୁଜର ଅର୍ଥ ଓ ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ
ଗ୍ରୀନ (ସବୁଜର ଇଂରାଜୀ) ଶବ୍ଦ "ମଧ୍ୟ ଇଂରାଜୀ" ଓ "ପୁରାତନ ଇଂରାଜୀ" "ଗ୍ରେନ"ରୁ ଆସିଛି, ଯାହା ଜର୍ମାନ ଶବ୍ଦ "ଗ୍ରୁଏନ" (grün) ପରି ଅଟେ । ପୁରୁଣା ଇଂରାଜୀ ତାରିଖ ca.AD 700ରେ ଏହି ରଙ୍ଗ ଶବ୍ଦ ରୂପେ ପ୍ରଥମ ଥର ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଥିଲା । ଉପଯୁକ୍ତ ଭାଷା (ଜର୍ମାନୀ, ରୋମ, ଗ୍ରୀକ)ରେ ସବୁଜ ପାଇଁ ପୁରୁଣା ଶବ୍ଦ ଅଟେ, ଯାହା ସତେଜ ଅଙ୍କୁରିତ ପାରିବ ପରି ଶବ୍ଦ ପାଇଁ ତିଆରି ହୋଇଛି । ହୁଏତ, ତୁଳନାତ୍ମକ ଭାଷା ବିଜ୍ଞାନ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଥାଏ କି, ଏହି ଶବ୍ଦ ପ୍ରାୟ ସହସ୍ର ଶତାବ୍ଦୀରୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରୂପେ ଗଢ଼ା ଯାଇଥିଲା ଏବଂ କୋୖଣସି ଚିହ୍ନା ଯୋଗ୍ୟ ୟୁରୋପୀୟ ଶବ୍ଦ "ଗ୍ରୀନ" ପାଇଁ ଏକଳ ରହି ନାହାନ୍ତି । ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ: ସ୍ଲାବ ( zelen) "ସଂସ୍କୃତ" ସବୁଜ, ହଳଦିଆ, ଗେରୁଆ, ସୁନେଲି ସହିତ ରହିଛି । (meadow) ପାଇଁ ଏକ ମଙ୍ଗଲୀୟ ଶବ୍ଦ ତୁଳନାରେ "ତୁର୍କୀ ଭାଷା"ରେ  jaš'l  ସବୁଜ କିମ୍ବା ହଳଦିଆ ସବୁଜ ରହିଛି ।
ଋତୁବନ୍ଦ
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ସବୁଜ
ଜୈବ ବିଜ୍ଞାନ
ସବୁଜ ରଙ୍ଗ ଏକ ସାଧାରଣତଃ ସମସ୍ତ ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଜିନିଷରେ ଦେଖାଯାଏ, କାରଣ ଏହି ରଙ୍ଗରେ କ୍ଲୋରୋଫିଲ ନାମକ ଏକ ଜଟିଳ ରସାୟନ ପଦାର୍ଥ ରହିଛି । ପ୍ରକାଶର ଲମ୍ବା ତରଙ୍ଗ ଲାଲ ଏବଂ ଛୋଟ ତରଙ୍ଗ ନୀଳକୁ ତରଙ୍ଗ ଦୈର୍ଘ୍ୟ ତୁଳନାରେ ଅଧିକ କୁଶଳତାରେ ଅବଶୋଷିତ କରିଥାଏ ଯାହା ମାନବ ଆଖିକୁ ସବୁଜ ଦେଖା ଯାଇଥାଏ , ଏଥିପାଇଁ ଗଛଦ୍ୱାରା ପରିଲିଖିତ ପ୍ରକାଶ ସବୁଜ ରଙ୍ଗର ସମୃଦ୍ଧ ହୋଇଥାଏ। କ୍ଲୋରୋଫିଲ ସବୁଜ ପ୍ରକାଶର ଖରାପ ରୂପରୁ ଅବଶୋଷିତ କରିଥାଏ , କାରଣ ଏହା ପ୍ରଥମ ଥର ମହାସାଗରରେ ରହୁଥିବା ଜୀବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲା , ଯେଉଁଥିରେ ବାଇଗେଣୀ "ହେଲୋବ୍ୟାକ୍ଟେରିଆ" ପ୍ରଥମରୁ ହିଁ ପ୍ରକାଶର ଶୋଷଣ କରିଥିଲା । ପରେ ପ୍ରକାଶ ନିଷ୍କର୍ଷଣ ଉପରେ ଭାରି ହେଉଥିବା ନୂତନ ଜୀବମାନଙ୍କୁ ହେଲୋବ୍ୟାକ୍ଟେରିଆଦ୍ୱାରା ଉପଯୋଗ କରାଯାଇ ନଥିଲା, ବରଂ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରମର ସେହି ଅଂଶର ଶୋଷଣ କରିବା ପାଇଁ ବଛା ଯାଇଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ରଙ୍ଗ
କୁବ୍ରା ନୋରଜାଇ
କୁବ୍ରା ନୋରଜାଇ (୧୯୩୨-୧୯୮୬) ଜଣେ ଆଫଗାନିସ୍ତାନର ରାଜନେତା ଥିଲେ । ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ମହିଳା ଯିଏକି ଦେଶର ସରକାରୀ ମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଥିଲେ। ୧୯୬୫-୧୯୬୯ ମଧ୍ୟରେ ଜନସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ଜୀବନୀ
ନୋରଜାଇ କାବୁଲରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ କାବୁଲ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ବିଜ୍ଞାନ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସ୍ନାତକ ହାସଲ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ଲ୍ୟାସି ମାଲାଲାଇରେ ଶିକ୍ଷିତ ହୋଇଥିଲେ । ପରେ ସେ ଲ୍ୟାସି ମାଲାଲାଇକୁ ଫେରି ଏହାର ପ୍ରଧାନ ଶିକ୍ଷକ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ ପରେ କାବୁଲ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ମହିଳା ଅଧ୍ୟାପିକା ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୫୮ ମସିହାରେ ସେ ଫ୍ରାନ୍ସକୁ ଯାଇ ସେଠାରେ ପ୍ୟାରିସ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଏକ ବର୍ଷ ଅଧ୍ୟୟନ କରିଥିଲେ । ସେ ବାଳିକା ବିଦ୍ୟାଳୟ ପାଇଁ ବିଦ୍ୟାଳୟର ଇନ୍ସପେକ୍ଟର ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ଏବଂ କାବୁଲର ଫେମିନାଇନ ଚ୍ୟାରିଟେବୁଲ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟର ନିର୍ଦ୍ଧେଶକ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ସେ ହୋମ ଇକୋନୋମିକ କଲେଜର ଡେନ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ ।
ସେ ୟୁନେସ୍କୋ ଏବଂ ଡୁବଲୀନର ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ମହିଳା କଂଗ୍ରେସ ବୈଠକରେ ଜଣେ ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ପ୍ରତିନିଧି ଥିଲେ । ୧୯୬୪ ମସିହାରେ ରାଜା ମହମ୍ମଦ ଜାହିର ଶାହା ତାଙ୍କୁ ଏକ ପରାମର୍ଶ ଦାତା କମିଟିରେ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିଲେ ଯାହା ୧୯୬୪ ମସିହା ସମ୍ବିଧାନର ଡ୍ରାଫ୍ଟର ସମୀକ୍ଷା କରିଥିଲା, ଯାହା ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ଭୋଟ ଦେବାର ଏବଂ ନିର୍ବାଚନରେ ଛିଡା ହେବାର ଅଧିକାର ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲା । ଅଗଷ୍ଟ-ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୫ ନିର୍ବାଚନ ପରେ ସେ ୧ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୬୫ ମସିହାରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମହମ୍ମଦ ହାସିମ ମାଇୱାଣ୍ଡୱାଲଙ୍କଦ୍ୱାରା ଜନସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ ଆଫଗାନିସ୍ତାନର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ୧୯୬୯ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଫିସରେ ରହିଥିଲେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୨ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୬ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:ଆଫଗାନିସ୍ତାନର ରାଜନେତା ଶ୍ରେଣୀ:ସରକାରୀ ମନ୍ତ୍ରୀ
କାଞ୍ଚନଜଙ୍ଘା ଏକ୍ସପ୍ରେସ
କାଞ୍ଚନଜଙ୍ଘା ଏକ୍ସପ୍ରେସ, ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର ମେଲ/ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଶ୍ରେଣୀୟ ଏକ ଟ୍ରେନ ଯାହା ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗକୁ ଆସାମ ସହ ରେଳପଥରେ ସଂଯୁକ୍ତ କରେ । ପ୍ରଥମେ ହାୱଡା ଓ ନୂଆ ଜଳପାଇଗୁଡି ମଧ୍ୟରେ ଚଳାଚଳ କରୁଥିବା ଏହି ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଟ୍ରେନ ସାଂପ୍ରତିକ ଗୁଆହାଟି ଜଙ୍କସନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପରିବର୍ଧିତ ହୋଇଛି । ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହା କଲିକତାର ସିଆଲଦାରୁ ଆସାମର ଶିଲଚର ଯାଏ ଚଳାଚଳ କରୁଛି । ସପ୍ତାହକୁ ୩ ଥର ଚାଲୁଥିବା ଏହି ଟ୍ରେନଦ୍ୱାରା ପର୍ଯ୍ୟଟକ ଓ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରୀମାନେ ଉପକୃତ ହୋଇ ଥାଆନ୍ତି ।
ନାମକରଣ
ହିମାଲୟ ପର୍ବତର ଏଇତିହାସିକ ଶିଖର କଞ୍ଚନଜଙ୍ଘା ନିକଟ ବର୍ତୀ ଇଲାକାକୁ ଯାଉଥିବାରୁ ଏହାକୁ କାଞ୍ଚନଜଙ୍ଘା ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଭାବରେ ନାମିତ କରାଯାଇଛି ।
References
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ରେଳ
ଆମାଇଲ ନାଇଟ୍ରାଇଟ
ଆମାଇଲ ନାଇଟ୍ରାଇଟ ହେଉଛି ଏକ ରାସାୟନିକ ଯୌଗିକ ପଦାର୍ଥ ଏବଂ ଔଷଧ । ଏହି ଔଷଧ ଭାବରେ ଏହା ହୃତ୍‌ପିଣ୍ଡ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଛାତି ଯନ୍ତ୍ରଣା ଏବଂ ସିଆନାଇଡ୍ ବିଷ ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଛି ।  ଛାତି ଯନ୍ତ୍ରଣା ପାଇଁ ସାଧାରଣତଃ ଏହା ବଦଳରେ ନାଇଟ୍ରୋଗ୍ଲିସିରିନ୍ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ । ଏହା ପ୍ରଶ୍ୱାସଦ୍ୱାରା ମନୋରଞ୍ଜନ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ ଓ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ମନ‌କୁ ହାଲୁକା କରିଥାଏ ଏବଂ ଯୌନ କ୍ରିୟାରେ ଉନ୍ନତି ଆଣେ ।  ଏହାର ପ୍ରଭାବ ୩୦ ସେକେଣ୍ଡ ମଧ୍ୟରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ପ୍ରାୟ ୪ ମିନିଟ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିଥାଏ ।
ଆମାଇଲ ନାଇଟ୍ରାଇଟ ପ୍ରଥମେ ୧୮୪୪ରେ ଲିପିବଦ୍ଧ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ୧୮୫୭ରେ ଡାକ୍ତରୀ ବ୍ୟବହାରରେ ଆସିଥିଲା । ଏହା ଏକ ସାଧାରଣ ଔଷଧ ଭାବରେ ଉପଲବ୍ଧ ଥିଲା; ତଥାପି, ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ ଚିକିତ୍ସା ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଆଉ ଅନୁମୋଦିତ ନୁହେଁ । ଏହା ୧୯୬୦ ଦଶକରେ ସମଲିଙ୍ଗୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟଦ୍ୱାରା ସାଧାରଣ ମନୋରଞ୍ଜନ ବ୍ୟବହାରରେ ଆସିଥିଲା।  ସାଧାରଣତଃ “ପପର୍ସ” ଏବଂ “ପର୍ଲସ” ନାମରେ ଏଗୁଡ଼ିକ ପରିଚିତ ଥିଲେ । ବ୍ୟୁଟାଇଲ ନାଇଟ୍ରାଇଟ୍ ଏବଂ ଆଇସୋ<a href="./ବଟାଇଲ୍ ନାଇଟ୍ରାଇଟ୍ |" rel="mw:WikiLink" data-linkid="132" data-cx="{&quot;adapted&quot;:false,&quot;sourceTitle&quot;:{&quot;title&quot;:&quot;Butyl nitrite&quot;,&quot;thumbnail&quot;:{&quot;source&quot;:&quot;https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9b/Butyl_nitrite_3d_structure.png/80px-Butyl_nitrite_3d_structure.png&quot;,&quot;width&quot;:80,&quot;height&quot;:31},&quot;description&quot;:&quot;Chemical compound&quot;,&quot;pageprops&quot;:{&quot;wikibase_item&quot;:&quot;Q3342208&quot;},&quot;pagelanguage&quot;:&quot;en&quot;},&quot;targetFrom&quot;:&quot;mt&quot;}" class="cx-link" id="mwPw" title="ବଟାଇଲ୍ ନାଇଟ୍ରାଇଟ୍ |">ବ୍ୟୁଟାଇଲ</a> ନାଇଟ୍ରାଇଟ୍ ବେଳେବେଳେ ମନୋରଞ୍ଜନ ପାଇଁ ଆମିଲ୍ ନାଇଟ୍ରାଇଟ୍ ବୋଲି ଦାବି କରି ବିକ୍ରି ହୁଏ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ସଲମାନ ଖାଁ
ସଲମାନ ଖାନ (ଜନ୍ମ ୨୭ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୬୫) ଜଣେ ବଲିଉଡ଼ ଅଭିନେତା ଓ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ | ତାଙ୍କ ପ୍ରକୃତ ନାମ ଅବଦୁଲ ରଶିଦ ସଲିମ ସଲମାନ ଖାନ | ନିଜ ପ୍ରଶଂସକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେ ସଲ୍ଲୁ, ସଲ୍ଲୁ ମିୟାଁ ଓ ଭାଇଜାନ୍ ନାମରେ ଅଧିକ ଜଣାଶୁଣା | ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆ ଛଡ଼ା ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀରେ ତାଙ୍କ ପ୍ରଶଂସକ ରହିଛନ୍ତି |
ସେ ୧୯୮୮ରେ "ବିୱି ହୋ ତୋ ଐସି" ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରୁ ନିଜର କ୍ୟାରିୟର ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ, ତେବେ ତା ପର ବର୍ଷର ସୁରଜ ବଡଜାତ୍ୟାଙ୍କ ମୈନେ ପ୍ୟାର କିୟା ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ହିଁ ତାଙ୍କ କ୍ୟାରିୟରକୁ ପ୍ରମୁଖ ମୋଡ଼ ଦେଇଥିଲା | ତା ପରେ "ହମ୍ ଆପକେ ହୈଁ କୌନ୍" (୧୯୯୪), "କରନ୍ ଅର୍ଜୁନ୍" (୧୯୯୫), "ବିୱି ନଂ ୧" (୧୯୯୯), "ହମ୍ ସାଥ୍ ସାଥ୍ ହୈଁ" (୧୯୯୯) ପରି ହିଟ୍ ଫିଲ୍ମ ଦେଇ ସେ ସୁପରଷ୍ଟାର ପାଲଟି ଯାଇଥିଲେ | "କୁଛ୍ କୁଛ୍ ହୋତା ହୈ" ଲାଗି ତାଙ୍କୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ସହାୟକ ଅଭିନେତାର ଫିଲ୍ମଫେୟାର ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟ ମିଳିଥିଲା | କିଛି ବର୍ଷର ଅବନତି ପରେ ପୁଣି ୨୦୧୦ରେ ସେ "ଦବଙ୍ଗ" ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରୁ ନିଜ ପୂର୍ବ ଖ୍ୟାତି ଫେରିପାଇଲେ | ଏହା ପରେ "ବଡ଼ିଗାର୍ଡ଼" (୨୦୧୧), "ଏକ୍ ଥା ଟାଇଗର୍" (୨୦୧୨), "କିକ୍" (୨୦୧୪), "ବଜରଙ୍ଗୀ ଭାଇଜାନ୍" (୨୦୧୫) ,"ପ୍ରେମ୍ ରତନ୍ ଧନ୍ ପାୟୋ" (୨୦୧୫) , "ସୁଲତାନ୍" (୨୦୧୬) ପରି ସୁପରହିଟ୍ ଫିଲ୍ମ ଦେଇସାରିଲେଣି | ଫିଲ୍ମ ଜଗତକୁ ତାଙ୍କ ଅବଦାନ ଲାଗି ତାଙ୍କୁ ମନୋରଞ୍ଜନରେ ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀ ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟ ମିଳିଛି |
ଅଭିନେତା ହେବା ଛଡ଼ା ସେ ମଧ୍ୟ ଜଣେ ମାନବତାବାଦୀ ଓ ପରୋପକାରୀ ବ୍ୟକ୍ତି | ତାଙ୍କ ସଙ୍ଗଠନ "ବିଇଙ୍ଗ ହ୍ୟୁମାନ" ମାଧ୍ୟମରେ ସେ ଅନେକ ଗରିବ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିଆସିଛନ୍ତି |
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ
ସଲମାନଙ୍କ ବାପା ସଲିମ ଖାନ୍ ଓ ମାଆ ସୁଶୀଳା ଚରକ (ପରେ ସଲମା ଖାନ) | ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ବଂଶଧର ଆଫଗାନିସ୍ତାନରୁ ଇନ୍ଦୋରକୁ ଚାଲିଆସିଥିଲେ | ତାଙ୍କ ମାଆ ଜଣେ ହିନ୍ଦୁ ଥିଲେ | ସଲମାନ ନିଜକୁ ଉଭୟ ମୁସଲିମ ଓ ହିନ୍ଦୁ ବୋଲି କହନ୍ତି |
ତାଙ୍କ ସାବତ ମାଆ ହେଲେନ | ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଭାଇ: ଅରବାଜ ଖାନ ଓ ସୋହେଲ ଖାନ ଏବଂ ଦୁଇ ଭ‍ଉଣୀ ଆଲଭିରା ଖାନ ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରି ଓ ଅର୍ପିତା ଖାନ (ପୋଷ୍ୟ) |
ସଲମାନ ନିଜ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହ ସେଣ ଷ୍ଟାନଶିଲସ ହାଇସ୍କୁଲରେ ପାଠ ପଢ଼ିଥିଲେ | ତାଙ୍କ କଲେଜର ନାଁ ଏଲଫିନଷ୍ଟୋନ କଲେଜ |
ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ
ସେ ଏଯାଏଁ ବିବାହ କରି ନାହାନ୍ତି | ୧୯୯୯ରେ ସେ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟା ରାୟଙ୍କୁ ଡେଟ୍ କରୁଥିଲେ | ପରେ ସେ କ୍ୟାଟ୍ରିନା କୈଫଙ୍କୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଡେଟ୍ କରିଥିଲେ | ଏ ନେଇ ଅନେକ ଗୁଜବ ପରେ ୨୦୧୧ରେ ଗୋଟେ ସାକ୍ଷାତ୍‌କାରରେ କ୍ୟାଟ୍ ତାଙ୍କ ଭିତରେ ଥିବା ସମ୍ପର୍କ (ଯାହା ୨୦୧୦ରେ ତୁଟି ଯାଇଥିଲା)ର ପୁଷ୍ଟି କରିଥିଲେ | ସଙ୍ଗୀତା ବିଜଲାନୀ ଓ ସୋମୀ ଅଲୀ ମଧ୍ୟ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ସମୟରେ ସଲ୍ଲୁଙ୍କ ସହ ଡେଟରେ ଥିଲେ |
ପ୍ରସିଦ୍ଧି
୨୦୦୪ରେ ଆମେରିକାର ପିପୁଲ ମାଗାଜିନ୍ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀର ୭ମ ସବୁଠୁ ଭଲ ଦେଖାଯାଉଥିବା ପୁରୁଷ ରୂପେ ବଛାଯାଇଥିଲା |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଅଭିନେତା
ଗୁଣନିଧି ଦାଶ
ସେ ହାଟପଦା, ବରଗଡ଼ଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । କଟକ ନ୍ୟାସନାଲ ମୁଜିକ ଆସୋସିଏସନରେ ସ୍ୱର୍ଗତଃ ଗୁରୁ କୁଣ୍ଡଳ ଆଦିନାରାୟଣ ରାଓଙ୍କଠାରୁ ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନୀ କଣ୍ଠ ସଂଗୀତ ଶିକ୍ଷା କରିଥିଲେ । ଆକାଶବାଣୀରେ ଓଡ଼ିଶୀ, ଚମ୍ପୁ, ପଲ୍ଲୀ ସହିତ ସେ ସମ୍ବଲପୁରୀ ଓ ହିନ୍ଦୀ ଗୀତର ମଧ୍ୟ ଗାୟକ । ସମ୍ବଲପୁରୀ ଗୀତ ରଚନା ପ୍ରତି ତାଙ୍କର ବିଶେଷ ଆଗ୍ରହ ଓ ରୁଚି ରହିଛି । ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ ପ୍ରଥମ ସମ୍ବଲପୁରୀ ଗୀତ ଲେଖିଥିଲେ ଗୁଣନିଧି ଦାଶ । ‘ସାଧନା’(୧୯୬୪) ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର ‘ଝୁମ ଝୁମ ବାଜେ ମୋର ଝୁମ୍କା ପଏଁରି’ ଗୀତରେ ସେ ସମ୍ବଲପୁରୀ ଲୋକସାହିତ୍ୟର ‘ସଜନୀ’, ‘ହୁମୋ ବଉଲି' ଛିଟାକୁ ବିନିଯୋଗ କଲେ, ତାହା ଅବଶ୍ୟ ସଂପୂର୍ଣ ‘ସଜନୀ’ କି ‘ହୁମୋ ବଉଲି’ ନ ଥିଲା । ସେହି ଗୀତରେ ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ‘ଶିଶୁ ଗୀତିକା’କୁ ମଧ୍ୟ ଉପଯୋଗ କରାଗଲା । ‘ଝୁମ ଝୁମ ବାଜେ ମୋର ଝୁମ୍କା ପଏଁରି’ ଗୀତରେ ଲୋକଶବ୍ଦ ଓ ବିଭିନ୍ନ ଯୁକ୍ତି ସୁତ୍ରରେ ଛନ୍ଦା ଯାଇଥିବା ଅବଚେତନ ଦୃଶ୍ୟସବୁ ମନକୁ ଉଚ୍ଚାଟ କରେ । ଖପରରେ ବଡ଼ି ଭାଜିବା, ପାଣିରେ ଫରଫର ଝୁରି(ମାଛ) ଖେଳିବା, ପଣତକାନି ନଦୀ ପାଣିରେ ଓଦା ସରସର ହେବା, ହୁରହୁରିଆ ଧୁକା(ପବନ) ଛୁଆଁରେ ମଲ୍ଲୀ ଫୁଲ ଫୁଟିଯିବା ଭଳି ଚପଳ ଭାବାଙ୍କନ ଦେଇ ଗୁଣନିଧି ଦାଶ ଚମକପ୍ରଦ ଭାବାନ୍ତର ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ। ଏହା ତାଙ୍କ ରଚନାର ଏକମାତ୍ର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଗୀତ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀ ଶ୍ରେଣୀ:ଗାୟକ ଶ୍ରେଣୀ:ସଙ୍ଗୀତଜ୍ଞ
ଭାରତରେ ଥିବା ଶକ୍ତି କେନ୍ଦ୍ର ଗୁଡ଼ିକର ତାଲିକା
ଭାରତରେ ଥିବା କିଛି ପ୍ରମୁଖ ଶକ୍ତି କେନ୍ଦ୍ର ଗୁଡ଼ିକର ତାଲିକା ।
ପରମାଣବିକ ଶକ୍ତି
ତାପଜ ଶକ୍ତି, ଜଳବିଦ୍ୟୁତ ଶକ୍ତି ଓ ପବନ ଶକ୍ତି ପରେ ପାରମଣବିକ ଶକ୍ତି, ଭାରତର ଚତୁର୍ଥ ବୃହତ୍ତମ ବିଦ୍ୟୁତ ଶକ୍ତି ଉତ୍ସ ଅଟେ । ୨୦୧୦ ସୁଦ୍ଧା, ଭାରତରେ ୧୬ଟି ପରମାଣୁ ରିଆକ୍ଟର ଥିଲା, ଯାହାକି ୪,୫୬୦ MW ଶକ୍ତି ଉତ୍ପନ୍ନ କରୁଥିଲା । ଆଉ ୪ ଟିର ରିଆକ୍ଟର ତିଆରି ଚାଲିଛି, ଯାହାକି ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବାପରେ ୨,୭୨୦ MW ଶକ୍ତି ଯୋଗାଇପାରିବ । ୧୯ଟି ପରମାଣୁ ରିଆକ୍ଟର ଛଅଟି ସ୍ଥାନରେ ନ୍ୟୁକ୍ଲିଆର୍ ପାୱାର୍ କର୍ପୋରେସନ୍ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ହେଉଛି ।
ଗ୍ୟାସୀୟ କିମ୍ବା ତରଳ ଇନ୍ଧନ ଶ୍ରେଣୀୟ
୨୦୧୧ ଜୁନ ୩୦ ତାରିଖ ସୁଦ୍ଧା ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବିଦ୍ୟୁତ ପ୍ରାଧିକରଣ ଅନୁସାରେ ଭାରତରେ ଗ୍ୟାସ ଆଧାରିତ ବିଦ୍ୟୁତ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକର ମୋଟ ସ୍ଥାପିତ କ୍ଷମତା ୧୭,୭୦୬.୩୫ ମେଗାୱାଟ । ଏହା ସମୁଦାୟ ସ୍ଥାପିତ କ୍ଷମତାର 10% । ଏହି ପ୍ଲାଣ୍ଟଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ଅଧିକାଂଶ ପାଇଁ GAIL ହେଉଛି ଇନ୍ଧନର ମୁଖ୍ୟ ଉତ୍ସ । ବର୍ତ୍ତମାନ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ପ୍ଲାଣ୍ଟଗୁଡ଼ିକର କିଛି ତାଲିକା ତଳେ ଉଲ୍ଲିଖିତ ।
ଜଳ ବିଦ୍ୟୁତ
ଏହା ଭାରତର ପ୍ରମୁଖ ଜଳ ବିଦ୍ୟୁତ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକର ଏକ ତାଲିକା ।
ପବନ ଶକ୍ତି
ଭାରତ ବିଶ୍ୱର ପଞ୍ଚମ ବୃହତ  ପବନ ଶକ୍ତି କେନ୍ଦ୍ର, ପବନ ଚକ୍ରିଦ୍ୱାରା  ୯,୫୮୭ ମେଗାୱାଟ ପବନ ଶକ୍ତି ଉତତ୍ପନ ହେଉଅଛି।
ଭାରତର ବୃହତ ପବନ ଶକ୍ତି (୧୦,୦୦୦ମେଗାୱାଟ ଏବଂ ତାଠୁ ଅଧିକ ) ଶକ୍ତି ଉତତ୍ପନ କରିବାର କ୍ଷମତା ଅଛି।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ବୈଷୟିକ ବିଜ୍ଞାନ ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା
ପିତ୍ତ ନଳୀ କର୍କଟ
ପିତ୍ତ ନଳୀ କର୍କଟ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Cholangiocarcinoma, also known as bile duct cancer) ଏକ କର୍କଟ ରୋଗ ଯାହା ଯକୃତରୁ ପିତ୍ତ (bile) ନିଷ୍କାସନ କରି ଅନ୍ତନଳୀରେ (small intestine) ପ‌ହଞ୍ଚାଉଥିବା ପିତ୍ତ ନଳୀର (bile duct) ଏପିଥେଲିଆଲ (epithelial) ଜୀବକୋଷରୁ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ । ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସ୍ଥାନୀୟ କର୍କଟ ରୋଗମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପିତ୍ତାଶୟ କର୍କଟ (gallbladder cancer) ଓ ଅମ୍ପୁଲା ଅଫ ଭାଟର (ampulla of Vater) କର୍କଟ ନାମ ଉଲ୍ଲେଖ‌ଯୋଗ୍ୟ ।
ଏହି ରୋଗରେ ଉଦର ଯନ୍ତ୍ରଣା (abdominal pain), କାମଳ, ଓଜନ ହ୍ରାସ (weight loss) ଓ ଯକୃତ କାର୍ଯ୍ୟ (liver function) ପରୀକ୍ଷାରେ ଅସାଧାରଣ ଫଳ ମିଳେ । ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲକ୍ଷଣ ମଧ୍ୟରେ ଗଲୁ, ଜ୍ୱର ଓ ମଳ (stool) ମୂତ୍ରର (urine) ରଙ୍ଗ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ହୋଇଯାଏ । ରକ୍ତ ପରୀକ୍ଷା (blood test), ଇମେଜିଙ୍ଗ, ଏଣ୍ଡୋସ୍କୋପି (endoscopy) ପରେ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ନହେଲେ ଅପରେଶନ କରି ସ୍ଥାନୀୟ ତନ୍ତୁ ଆଣି ପାଥୋଲୋଜିଷ୍ଟଙ୍କ (pathologist)ଦ୍ୱାରା ଅଣୁବୀକ୍ଷଣ ଯନ୍ତ୍ରରେ (microscope) ପରୀକ୍ଷା କରି ସିଦ୍ଧାନ୍ତରେ ପ‌ହଞ୍ଚିବା ପରେ ଏହି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଇପାରେ । ଏହାର ଜଣାଶୁଣା ସଙ୍କଟ କାରକ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରାଇମେରୀ ସ୍କ୍ଲେରୋଜିଙ୍ଗ କୋଲାଞ୍ଜାଇଟିସ (primary sclerosing cholangitis), ଯକୃତ ଫ୍ଲୁକ (liver fluke) ସଂକ୍ରମଣ ଜନିତ ଓପିସ୍ଥୋରକିସ ଭିଭେରିନି (Opisthorchis viverrini) ବା କ୍ଲୋନୋର୍କିସ ସାଇନେନସିସ (Clonorchis sinensis), କେତେକ ଜନ୍ମଗତ ଯକୃତ କୁରଚନା ଓ ମେଡିକାଲ ଇମେଜିଙ୍ଗରେ (medical imaging) ବ୍ୟବ‌ହୃତ ରାସାୟନିକ ଦ୍ରବ୍ୟ ଥୋରୋଟ୍ରାସ୍ଟ (Thorotrast) ସଂସ୍ପର୍ଶ ମୂଖ୍ୟ ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର କରିଛନ୍ତି ।  ସେ ଯାହାହେଉ ଅଧିକାଂଶ କେଶ୍‌ରେ କୌଣସି ସଙ୍କଟ କାରକ ଚିହ୍ନଟ ହୋଇପାରେ ନାହିଁ । ପିତ୍ତ ନଳୀ କର୍କଟ ଏକ ଘାତକ (lethal) ରୋଗ ଯାହା ଆରୋଗ୍ୟସାଧ୍ୟ ନୁହେଁ; ତେଣୁ ଏହା ପ୍ରଥମିକ ଅବସ୍ଥାରେ ବା ବିସ୍ତାରପ୍ରାପ୍ତ (metastases) ହେବା ପରେ ସମୂଳେ ବା ଆଂଶିକ (removed by surgery) ଅପରେଶନ କରି ବାହାର କରିବାକୁ ପଡ଼େ । ଅପରେଶନ ବ୍ୟତୀତ ଏହାର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଚିକିତ୍ସା ଉପଲବ୍‌ଧ ନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ରୋଗୀ ସାକ୍ଷାତ କରିବାକୁ ଆସିବା ବେଳକୁ ରୋଗ ଉଚ୍ଚ ସ୍ତରକୁ (advanced stage) ଚାଲିଯାଇଥାଏ ଓ ଅପରେଶନ କରିବା ଅବସ୍ଥାରେ ମଧ୍ୟ ନଥାଏ । ତେଣୁ ଏହି ରୋଗ କେମୋଥେରାପି (chemotherapy), ରାଡିଏସନ ଥେରାପି (radiation therapy) ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସାହାଯ୍ୟକାରୀ ଯତ୍ନ (palliative care) ସ‌ହାୟତାରେ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ । ଅପରେଶନ ପରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଅଧିକ ଚିକିତ୍ସାର (additional) ସାହାଯ୍ୟ ନିଆଯାଏ ।
ଚିହ୍ନ ଓ ଲକ୍ଷଣ
ଆରମ୍ଭରେ ସାଧାରଣତଃ ଯକୃତ କାର୍ଯ୍ୟ ପରୀକ୍ଷା (liver function tests) କଲେ ସଠିକ ଫଳ ମିଳେନାହିଁ । ପିତ୍ତନଳୀ ଅବରୋଧ ଯୋଗୁ ହଳଦିଆ ରର୍ମ, ଗଲୁ (generalized itching) (୬୬%), ଓଜନ ହ୍ରାସ (weight loss) (୩୦%-୫୦%), ଉଦର ଯନ୍ତ୍ରଣା (abdominal pain ) (୩୦%ରୁ ୫୦%), ଜ୍ୱର (୨୦% ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ) ଓ ମଳ ମୂତ୍ରର ରଙ୍ଗ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇଯାଏ । ଲକ୍ଷଣ ଗୁଡ଼ିକ କର୍କଟର ସ୍ଥାନ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ; ଯକୃତ ବାହାରେ ଥିବା ପିତ୍ତନଳୀର କର୍କଟରେ କାମଳ ସମ୍ଭାବନ ରହେ, ଯକୃତ ଭିତରେ ଥିଲେ କାମଳ ବିହୀନ ଯନ୍ତ୍ରଣା ହୁଏ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ ଶ୍ରେଣୀ:ଟାଇଗର ପ୍ରକଳ୍ପ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୮ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଗଢ଼ା ଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ
ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ମଲ୍ଲିକ
ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ମଲ୍ଲିକ (୧୪ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୨୯ - ୧୫ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୯୦) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଜନତା ଦଳ, ଉତ୍କଳ କଂଗ୍ରେସ ଓ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ୫ଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଜଣେ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୫୭, ୧୯୬୧, ୧୯୭୧, ୧୯୭୪ ଓ ୧୯୭୭ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ଯଥାକ୍ରମେ ୨ୟ, ୩ୟ, ୫ମ, ୬ଷ୍ଠ ଓ ୭ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା କୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା
ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ମଲ୍ଲିକ ୧୯୨୯ ମସିହାର ଅକ୍ଟୋବର ମାସ ୧୪ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ପ୍ରାଣକୃଷ୍ଣ ମଲ୍ଲିକ ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ଜେମାମଣି ଦେବୀ । ପ୍ରହଲ୍ଲାଦଙ୍କ ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ୟତା କଳାରେ ସ୍ନାତକ ।
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ମଲ୍ଲିକ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଜନତା ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ପୂର୍ବରୁ ସେ ଉତ୍କଳ କଂଗ୍ରେସ ଓ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ୫ଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ମୃତ୍ୟୁ
ପ୍ରହଲ୍ଲାଦ ୧୯୯୦ ମସିହାର ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସ ୧୫ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୬୦ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୨୯ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୦ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:୨ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୩ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୫ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୬ଷ୍ଠ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୭ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ମେଘା ଘୋଷ
ମେଘା ଘୋଷ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ । ମେଘା ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗରେ ଜନ୍ମିତା ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ । ସେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଲଭ୍ ଡଟ୍ କମ୍ ଜରିଆରେ ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଏହାପରେ ସେ ଶଶୁରଘର ଜିନ୍ଦାବାଦ, ମୋଷ୍ଟ ୱାଣ୍ଟେଡ଼, ଦୋସ୍ତି, ଚାନ୍ଦିନୀ ଆଇ ମିସ ୟୁ, ଲୁଚକାଳି, ମୁଁ ଆଶିକ୍ ମୁଁ ଆୱାରା, ହରି ଓମ ହରି ଆଦି ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ମେଘାଙ୍କର ଗୋଟିଏ କନ୍ନଡ଼ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ
ମେଘା ଘୋଷ ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
ଅଭିନୟ ଜୀବନ
୨୦୦୮ରେ ମେଘା ଏକ କନ୍ନଡ଼ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଶଶାଙ୍କ ଏବଂ ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିରେ ମେଘାଙ୍କ ସ‌ହ ନାୟକ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ୟଶ୍ ।
ମେଘା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ତାଙ୍କର ଅଭିନୟ ଜୀବନ କଥାଚିତ୍ର ଲଭ୍ ଡଟ୍ କମ୍‌ରୁ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ରାହତ୍‌ କୁଦ୍ଦୁଶୀଙ୍କଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ଏହି ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଜରିଆରେ ମେଘା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ମେଘାଙ୍କ ସ‌ହ ସବ୍ୟସାଚୀ ମିଶ୍ର ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ପୁପିନ୍ଦର ସିଂହ, ବିଜୟ ମହାନ୍ତି, ହରିହର ମହାପାତ୍ର, ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି, କୁନା ତ୍ରିପାଠୀ, ତନ୍ଦ୍ରା ରାୟ, ରତନ ମେହେର ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
ଏହାପରେ ମେଘା ଶଶୁରଘର ଜିନ୍ଦାବାଦ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ପୁଣିଥରେ ସବ୍ୟସାଚୀଙ୍କର ନାୟିକା ଭାବରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ସଞ୍ଜୟ ନାୟକ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ମୀନକେତନ, ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି, ବିଜୟ ମହାନ୍ତି, ପୁଷ୍ପା ପଣ୍ଡା, ବିରେନ ମିଶ୍ର, ହାଡ଼ୁ, ବାବୁ ପ୍ରଧାନ, ଜୟୀରାମ ସାମଲ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
୨୦୧୧ରେ ମେଘା ୩ଟି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ସୁଶାନ୍ତ ମଣିଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ମୋଷ୍ଟ ୱାଣ୍ଟେଡ଼ରେ ମେଘା ଅନୁଭବ ମହାନ୍ତିଙ୍କ ସ‌ହ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ମୀନ‌କେତନ, ଚୌଧୁରୀ ବିକାଶ ଦାସ, ସମରେଶ ରାଉତରାୟ, ହର ରଥ, ପୁଷ୍ପା ପଣ୍ଡା, ଜୀବନ ପଣ୍ଡା, ଅସୀତ ପତି, ପପୁ ପମ ପମ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଅଶୋକ ପତିଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଦୋସ୍ତିରେ ମେଘା ପୁଣିଥରେ ସବ୍ୟସାଚୀଙ୍କ ନାୟିକା ଭାବରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ସେ ବାବୁଶାନ୍‌ଙ୍କର ଭଉଣୀ ଭାବରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ପିଣ୍ଟୁ ନନ୍ଦ, ପ୍ରିୟା ଚୌଧୁରୀ, ପ୍ରିତୀରାଜ, ବିଦୁସ୍ମିତା, ଦେବୁ ବୋଷ, ହରିହର ମହାପାତ୍ର, ତୃପ୍ତି ସିହ୍ନା, ଗ୍ଲୋରିଆ ମହାନ୍ତି, କୁନା ତ୍ରିପାଠୀ, ଉତ୍ତମ ମହାନ୍ତି ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ବସନ୍ତ ସାହୁଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ କଥାଚିତ୍ର ଚାନ୍ଦିନୀ ଆଇ ମିସ ୟୁ କଥାଚିତ୍ରରେ ମେଘା ପୁଣିଥରେ ସବ୍ୟସାଚୀଙ୍କ ସ‌ହ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ପ୍ରିୟା ଚୌଧୁରୀ ଅନ୍ୟତମ ନାୟିକା ଭାବରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଦେବାଶିଷ ପାତ୍ର, ରାଇଚରଣ ଦାସ, ବିଦ୍ୟୁତଲତା ଦେବୀ, ସଲିଲ ମିତ୍ର, ସରୋଜ ଦାସ, କୁସୁମ ତ୍ରିପାଠୀ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
୨୦୧୨ରେ ମେଘା ସୁଶାନ୍ତ ମଣିଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଲୁଚକାଳିରେ ଏକ ଆଇଟମ ଗୀତରେ ନୃତ୍ୟ କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ବାବୁଶାନ୍ ଓ ଶ୍ରେୟା ଝା ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ଏବଂ ସମରେଶ ରାଉତରାୟ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଖଳନାୟକ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଅଜିତ ଦାସ, ଚୌଧୁରୀ ବିକାଶ ଦାଶ, ଶ୍ୱେତା ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
୨୦୧୩ରେ ମେଘାଙ୍କର ଦୁଇଟି ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ଏସ୍‌. କେ. ମୂରଲୀଧରନଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ମୁଁ ଆଶିକ୍ ମୁଁ ଆୱାରା ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ମେଘା ସୁନୀଲ କୁମାରଙ୍କ ସ‌ହ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ସମରେଶ ରାଉତାରୟ, ହରିହର ମହାପାତ୍ର, ଜୟୀରାମ ସାମଲ, ସଲିଲ ମିତ୍ର, ବିଜୟ ମହାନ୍ତି, ଜୀବନ ପଣ୍ଡା, ତନ୍ଦ୍ରା ରାୟ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଦିଲ୍ଲୀପ ପଣ୍ଡାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ହରି ଓମ ହରିରେ ମେଘା ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ସ‌ହ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ଆକାଶ ଦାସନାୟକ ଏବଂ ରିୟା ଦେ ଅନ୍ୟତମ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ସମରେଶ ରାଉତରାୟ, ପିଣ୍ଟୁ ନନ୍ଦ, ମୀନ‌କେତନ, ପ୍ରିୟଙ୍କା ମହାପାତ୍ର, ଜୀବନ ପଣ୍ଡା, ସରୋଜ ଦାସ, ସଲିଲ ମିତ୍ର ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
୨୦୨୧ ମସିହାରେ ତାଙ୍କ ଅଭିନୀତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ହିରୋଗିରି ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ରେଙ୍ଗାଳୀ ବନ୍ଧ
ରେଙ୍ଗାଳୀ ଡେମ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହା ଅନୁଗୁଳ ଜିଲ୍ଲାସ୍ଥ ରେଙ୍ଗାଲି ଗ୍ରାମ ନିକଟରେ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ନଦୀରେ ନିର୍ମିତ ବହୁମୂଖୀ ପ୍ରକଳ୍ପ ।
ସବିଶେଷ ତଥ୍ୟ
ରେଙ୍ଗାଲି ଡେମର ଉଚ୍ଚତା ୭୦ ମିଟର ହେଇଥିବା ସ୍ଥଳେ ଏହା ୧୦୪୦ ମିଟର ଦୀର୍ଘ । ଡେମଦ୍ୱାରା ହେଇଥିବା ଜଳାଶୟର ଆୟତନ ୨୭,୮୪୦ ହେକ୍ଟର ( ପୂର୍ଣ ଜଳଧାରଣ ସମୟରେ ) ଓ ହାରାହାରି ଆୟତନ ୨୮,୦୦୦ ହେକ୍ଟର । ଜଳାଶୟକୁ ଜଳ ପ୍ରଦାନକାରୀ ଅଞ୍ଚଳର ଆୟତନ ୨୫,୨୫୦ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର । ଡେମର ୫ଟି ଜଳବିଦ୍ୟୁତ କେନ୍ଦ୍ରରୁ ୫୦ ମେଗାୱାଟ ପରମାଣ ଲେଖା ବିଦ୍ୟୁତ ଉପ୍ପନ୍ନ ହୁଏ । ଜଳଭଣ୍ଡାରରେ ୩୪୧୨୦ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଘନ ମିଟର ଜଳ ସଞ୍ଚିତ ହୁଏ ଓ ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ହୀରାକୁଦ ପରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ବୃହତ ଜଳଭଣ୍ଡାର ।
ଜଳସେଚନ
ରେଙ୍ଗାଲି ଡେମର ଉଦବୃତ୍ତ ଜଳକୁ ଧାରଣ କରି ସେଥିରୁ ଚାଷ ପାଇଁ ଜଳସେଚନ ପାଇଁ ଡେମର ତଳ ମୁଣ୍ଡରେ ୩୫ କିଲୋମିଟର ଦୁରତ୍ୱରେ ଏକ ବାରେଜ ନିର୍ମିତ ହୋଇଛି । ଏହି ବାରେଜ ମଧ୍ୟ ଡେମର ଜଳ ବ୍ୟତୀତ ୪,୭୮୦ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ଅଞ୍ଚଳର ଜଳକୁ ଧରି ରଖିଥାଏ ଓ କେନାଲ ସବୁଦ୍ୱାରା ନିକଟ ବାରଟି ଚାଷ ଜମିରେ ଜଳସେଚନ କରିଥାଏ ।
ପରିବେଶ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ
ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ନଦୀର ତଳ ମୁଣ୍ଡରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ନିକଟରେ ଥିବା ଭିତର କନିକା ଅଭୟାରଣ୍ୟର ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲ ଉପରେ ଏହି ରେଙ୍ଗାଲି ବନ୍ଧ ନିର୍ମାଣ ହେଲା ପରେ ପ୍ରଭାବ ପଡିଛି ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ପରିବେଶବିଦମାନଙ୍କ ଅନୁସାରେ ଭିତର କନିକାର ବିରଳ ଜାତୀୟ ବୃକ୍ଷସବୁ ପୂର୍ବରୁ ନଦୀରେ ଆସୁଥିବା ପଟୁ ମାଟି ଓ ଧାତବ ଦ୍ରବଣରୁ ସାର ଗ୍ରହଣ କରି ବୃଦ୍ଧି ହଉଥିଲେ । ଡେମ ହେଲାପରେ ସେ ଜଳରୁ ପଟୁମାଟି ଓ ଧାତବ ଲବଣ ସବୁ ଡେମରେ ରହିଯିବାଦ୍ୱାରା ତାହା ଭିତର କନିକା ଅରଣ୍ୟକୁ ଉପଲବ୍ଧ ହଉନାହିଁ । ଜଳ ପରିମାଣ ମଧ୍ୟ କମି ଯାଉଛି ।
ଡେମ ନିର୍ମାଣ ପୂର୍ବରୁ ଆସୁଥିବା ୧୯,୫୧୪ ମିଲିୟନ ଘନ ମିଟର ଜଳ, ବନ୍ଧ ନିର୍ମାଣ ପରେ ୧୭.୩୮୯ ମିଲିୟନକୁ କମିଯାଇଛି । ଭବିଷ୍ୟତରେ ଏହା ଆହୁରି କମି ୧୪,୦୦୦ ମିଲିୟନ ଘନ ମିଟରକୁ ଆସିଯିବା ବୋଲି ଆଶଙ୍କା ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ଅନୁଧ୍ୟାନ କରିଥିବା ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ।
ନିର୍ମାଣ
୧୯୮୫ରେ ଏହି ବନ୍ଧ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା ଅନେକ ଲୋକଙ୍କ ବିସ୍ଥାପନ ଏବଂ ସରକାରଙ୍କର ଏହି ସମସ୍ୟାର ମୁକାବିଲା କରିବାର ଦୁର୍ବଳ ଉପାୟ ହେତୁ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ଧାରଣା ଏବଂ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ସମୟରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକମାନେ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିନଥିଲେ । ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପରେ ସମୁଦାୟ ୧୦,୭୦୦ ପରିବାର ବିସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜଳବିଦ୍ୟୁତ କେନ୍ଦ୍ର
ବ୍ରକ୍‌ସିଜ୍ମ
ବ୍ରକ୍‌ସିଜ୍ମ ଏକ ଆଚରଣ ଯେଉଁଥିରେ ଅନିଚ୍ଛାକୃତ ତ‌ଥା ଅତ୍ୟଧକ ଦାନ୍ତ ଚିପିବା ଓ ଘୁର୍ଣ୍ଣନ ହେବା ଦେଖାଯାଏ । ଏହା ଜାଗ୍ରତ ଅବସ୍ଥାରେ ହୋଇପାରେ କିମ୍ବା ଶୋଇବା ସମୟରେ ହୋଇପାରେ ଓ ଶୋଇବା ସମୟରେ ହେଲେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଅଧିକ ସାଂଘାତିକ ହୋଇଥାଏ | ଲକ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକ ସର୍ବନିମ୍ନ ହୋଇପାରେ କିମ୍ବା ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଦାନ୍ତ, ଦାନ୍ତ କ୍ଷୟ, ମାଢ଼ି ମାଂସପେଶୀ ଘାଆ ଏବଂ ମୁଣ୍ଡବିନ୍ଧା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇପାରେ |  ଜଟିଳତାରେ ଦାନ୍ତର କ୍ଷତି ହୋଇପାରେ।
ଏହାର କାରଣ ଜଣା ପଡିନାହିଁ | କେତେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏହା ସ୍ନାୟୁ ସମସ୍ୟା ଯୋଗୁ ହୁଏ କିମ୍ବା ସିଲେକ୍ଟିଭ ସେରୋଟୋନିନ ରିଅପଟେକ ଇନହିବିଟର ପରି ଔଷଧର ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ସହିତ ଜଡ଼ିତ ହୋଇପାରେ | ବିପଦ କାରକଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଧୂମପାନ, ମଦ୍ୟପାନ, ନିଦ୍ରା ଶ୍ୱାସରୋଧ ଏବଂ ସମ୍ଭବତଃ ମାନସିକ ଚାପ |  ସାଧାରଣତଃ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ ।  ଏହା ପରିବାର ସଦସ୍ୟଙ୍କଦ୍ୱାରା ରିପୋର୍ଟ କରାଯାଇଥାଏ |
ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଗଲେ ଚିକିତ୍ସା ସୁପାରିଶ କରାଯାଏ | ଏଥିରେ ରିଲାକ୍‌ସେସନ ଥେରାପି, ପାଟି ଗାର୍ଡ଼, ଫିଜିକାଲ ଥେରାପି, ଶୟନ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟରକ୍ଷା ଓ ବାୟୋଫିଡବ୍ୟାକ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇପାରେ | ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପଦକ୍ଷେପ ପାଇଁ ପ୍ରମାଣ ଅଦ୍ୟାପି ଦୁର୍ବଳ ଅଛି |
ବ୍ରକ୍‌ସିଜ୍ମ ଏକ ସାଧାରଣ ଆଚରଣ; ଜନସଂଖ୍ୟାର ୮%ରୁ ୩୧% ଲୋକଙ୍କୁ ପ୍ରଭାବିତ କରେ | ପ୍ରାୟତଃ ୧୦ରୁ ୨୦ ବର୍ଷ ବୟସ ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥାଏ। ଏହା ବୟସ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା ଯୁବକମାନଙ୍କୁ ଅଧିକ ପ୍ରଭାବିତ କରିଥାଏ | ଶୋଇବା ବ୍ରକ୍‌ସିଜ୍ମ ଅପେକ୍ଷା ଜାଗ୍ରତ ବ୍ରକ୍‌ସିଜ୍ମ ଅଧିକ ଦେଖାଯାଏ | ବିକଳ୍ପିକ ଚିକିତ୍ସା ପଦ୍ଧତି ଔଷଧ ସେବନଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନେ ବାରମ୍ବାର ବିଭ୍ରାନ୍ତ ହୋଇପାରନ୍ତି |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଚୌଧୁରୀ ବିକାଶ ଦାସ
ଚୌଧୁରୀ ବିକାଶ ଦାସ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର, ମଞ୍ଚ ଓ ଟେଲିଭିଜନ ଅଭିନେତା ଓ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ । "ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ" ଧାରାବାହିକରେ ଧଡ଼ି ଗୋସେଇଁ ଚରିତ୍ର ତାଙ୍କୁ ବହୁ ଲୋକପ୍ରିୟତା ଆଣି ଦେଇଥିଲା ।
ଜୀବନୀ
ଚୌଧୁରୀ ବିକାଶ ଦାସ ଓଡ଼ିଶାର ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲାର କୋତିଆଁ ବାରଙ୍ଗ ଗ୍ରାମରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପିତା ଜଣେ ଡାକ୍ତର ଥିଲେ । ସେ ଚାହୁଁଥିଲେ ପୁଅ ମଧ୍ୟ ଡାକ୍ତର ହେଉ । ତେବେ ଦାସଙ୍କର ଚିତ୍ରାଙ୍କନ ଓ ଅଭିନୟ ପ୍ରତି ଆକର୍ଷଣ ଥିଲା । ସେ ବିଜେବି କଲେଜରେ ପାଠ ପଢ଼ୁଥିବା ସମୟରେ "ମୁଁ, ଆମ୍ଭେ, ଆମ୍ଭେମାନେ" ନାମକ ନାଟକରେ ଅଭିନୟ କରିବା ସମୟରେ ନାଟକର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଅଜିତ ଦାସଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କର ପରିଚୟ ହୋଇଥିଲା । ଅଜିତ ଦାସ ତାଙ୍କୁ ନାଟକରେ ଉତ୍ତଚର ଅଧ୍ୟୟନ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣା ଦେଇଥିଲେ । ସେ ଉତ୍କଳ ସଙ୍ଗୀତ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ନାଟକ ବିଭାଗରେ ନାମଲେଖାଇଥିଲେ । ସେଠାରେ ବିଜୟ ମହାନ୍ତି, ଅଜିତ ଦାସ ଓ ଅନ୍ୟ ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କଠାରୁ ସେ ନାଟକ ଅଧ୍ୟୟନ କରିଥିଲେ ।
ଦିୱାନା
ଦିୱାନା, ୨୦୧୦ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ବିଜୟ କନ୍ଦୋଇ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଏବଂ କାହାଣୀ ରଚନା କରିଥିଲେ । ରଣଜିତ ପଟ୍ଟନାୟକ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଂଳାପ ଏବଂ ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ରଚନା କରିଥିଲେ । ଅଶୋକ ପତି ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ରଚନା କରିଥିଲେ ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ । ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ମଳୟ ମିଶ୍ର ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତ ରଚନା କରିଥିଲେ ।
ଚୌଧୁରୀ ବିକାଶ ଦାସ
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତା ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ
ଦିୱାନା
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ଅନୁଭବ ମହାନ୍ତି ଏବଂ ବର୍ଷା ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ । ପପୁ ପମ ପମ, ମିହିର ଦାସ, ସମରେଶ ରାଉତରାୟ, ମୀନକେତନ, ଶକ୍ତି ବରାଳ, ଚୌଧୁରୀ ଜୟପ୍ରକାଶ ଦାସ, ସରୋଜ ଦାସ, ବିଜୟ ମହାନ୍ତି, ପିଣ୍ଟୁ ନନ୍ଦ, ଜୀବନ ପଣ୍ଡା, ରୁନୁ ପରିଜା, ପପି ସନ୍ତୁକ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ମଳୟ ମିଶ୍ର । ନିର୍ମଳ ନାୟକ, ଅରୁଣ ମନ୍ତ୍ରୀ, ବସନ୍ତରାଜ ସାମଲ ଆଦି ଗୀତିକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ଗୀତରଚନା କରିଥିଲେ । କ୍ରିଷ୍ଣା, ଇରା ମହାନ୍ତି, ଉଦିତ ନାରାୟଣ, ବିନୋଦ ରାଠୋଡ, ବାବୁଲ ସୁପ୍ରିଓ ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୦ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ମୁକ୍ତି ତୀର୍ଥ
ମୁକ୍ତି ତୀର୍ଥ, ୧୯୯୨ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଗୋପାଳଚନ୍ଦ୍ର ସାହୁ ଏବଂ ହରେନ୍ଦ୍ର ସାହୁ । ସୁବୋଧ ପଟ୍ଟନାୟକ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଂଳାପ ରଚନା କରିଥିଲେ । ହିମାଂଶୁ ଦାସ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର କାହଣୀ ଓ ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ରଚନା କରିଥିଲେ ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ।
ଅସୀମ ବସୁ, ଇସା ବେବର୍ତ୍ତ, ଅନୀଲ ଚାଟାର୍ଜୀ, ଅନୀତା ଦାସ, ହିମାଂଶୁ ଦାସ, ରିଙ୍କୁ ଦତ୍ତ, ଅଜିତ କର, କୁନି ମିଶ୍ର, ଉତ୍ତମ ମହାନ୍ତି, ଦେବିକା ମୁଖାର୍ଜୀ, ରାଧା ପଣ୍ଡା, ହର ପଟ୍ଟନାୟକ, ଶରତ ପୂଜାରୀ, ମହାଶ୍ୱେତା ରାୟ, ଜୟୀରାମ ସାମଲ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
ଗୀତ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଶାନ୍ତନୁ ମହାପାତ୍ର । ଦେବଦାସ ଛୋଟରାୟ, ଶୀର୍ଷାନନ୍ଦ ଦାସ କାନୁନ୍‌ଗୋ, ଗୁରୁକୃଷ୍ଣ ଗୋସ୍ୱାମୀ ବନବିହାରୀ ପଣ୍ଡା ଆଦି ଗୀତିକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତ ରଚନା କରିଥିଲେ । ସୁବାଷ ଦାସ, ଲୋପିତା ମିଶ୍ର, ଦେବାଶିଷ ମହାପାତ୍ର, ଅନୁରାଧା ପୌଡ଼ୱାଲ ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଦୋଳମଣ୍ଡପ ସାହି, ପୁରୀ
ଅତୀତରେ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ଅଗ୍ନିକୋଣରେ ଥିବା ଏକ ମଣ୍ଡପରେ ଜଗନ୍ନାଥ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦୋଳ ଉତ୍ସବ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେଉଥିଲା। ତେଣୁ ଏହି ମଣ୍ଡପକୁ ଦୋଳମଣ୍ଡ ଓ ଉକ୍ତ ସାହିକୁ ଦୋଳମଣ୍ଡପ ସାହି ନାମିତ କରାଯାଇଛି। ଏକଦା ଦୋଳଉତ୍ସବ ସମୟରେ ଦୋଳି ଛିଡି ପଡ଼ିବାରୁ ବଡ଼ଠାକୁରଙ୍କ ଶ୍ରୀଭୂଜ ଭଗ୍ନ ହେବାରୁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦୋଳଯାତ୍ରାମାନଙ୍କର ଚଳନ୍ତି ପ୍ରତିମା ଦୋଳ ମଣ୍ଡପକୁ ବିଜେ କରିଥିଲେ। ଏହି ମଣ୍ଡପଟି ଜୀର୍ଣ୍ଣ ହେବାରୁ ବୀର କିଶୋର ଦେବ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ମେଘନାଦ ପାଚେରୀ ବାହାରେ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ କୋଣରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ନୂତନ ମଣ୍ଡପ ଗଢାଇଥିଲେ, ଯାହାକି ଦୋଳବେଦୀ ନାମରେ ସୁପରିଚିତ। ସଂପ୍ରତି ଏହି ମଣ୍ଡପରେ ଶ୍ରୀଜୀଉଙ୍କର ଦୋଳଯାତ୍ରା ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେଉଛି।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲାର ଗାଆଁ ଓ ସହର
ଭାରତର ସଂସଦ
ଭାରତର ସଂସଦ ଭାରତର ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ରର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଲୋକ ପ୍ରତିନିଧି ସଭା ସଂସ୍ଥା । ସଂସଦ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଏବଂ ଲୋକ ପ୍ରତିନିଧିମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଗଠିତ । ଏହା ଦୁଇଟି ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ହୋଇଛି । ଦ୍ବିପାକ୍ଷିକ ଆଇନ ପରିଷଦ: ରାଜ୍ୟ ସଭା (ରାଜ୍ୟ ପରିଷଦ) ଏବଂ ଲୋକ ସଭା (ଜନ ଗଣ-ପରିଷଦ) । ସଂସଦ ଭବନର ପ୍ରଧାନ ଭୂମିକା ପାଳନକର୍ତ୍ତା ହେଲେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି, ଯାହାଙ୍କର ଉଭୟ ଗୃହ ଉପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଥାଏ ଏବଂ ତାଙ୍କ ଆହ୍ୱାନରେ ଲୋକ ସଭା ଭଙ୍ଗ ହୋଇପାରେ । କିନ୍ତୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିଜେ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଏହି କ୍ଷମତାର ଉପଯୋଗ କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ସେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ତାଙ୍କର କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ମଣ୍ଡଳର ପରାମର୍ଶରେ ଏହି କ୍ଷମତାକୁ ବ୍ୟବହାର କରିପାରିବେ ।
ସଂସଦର ଉଭୟ ଗୃହକୁ ନିର୍ବାଚିତ କିମ୍ବା ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କଦ୍ୱାରା ମନୋନୀତ ସଭ୍ୟମାନଙ୍କୁ ସଂସଦର ସଭ୍ୟ ବା ସାଂସଦ ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ସଂସଦର ତଳ ସଦନ ଲୋକ ସଭାକୁ ସଭ୍ୟମାନେ ସିଧାସଳଖ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇ ଆସିଥାନ୍ତି । ଲୋକ ସଭାର ସଭ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଭାରତୀୟ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନ ରେ ସର୍ବସାଧାରଣ ଲୋକମାନେ ଜଣଜଣକରି ଭୋଟ ଦେଇ ନିର୍ବାଚିତ କରିଥାନ୍ତି ଏବଂ ଉପର ସଦନ ରାଜ୍ୟ ସଭାକୁ ଆସୁଥିବା ସଭ୍ୟମାନେ ସିଧାସଳଖ ନିର୍ବାଚିତ ନ ହୋଇ ରାଜ୍ୟର ବିଧାୟକଙ୍କଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥାନ୍ତି । ଲୋକ ସଭାର ସମୁଦାୟ ସଦସ୍ୟ ସଂଖ୍ଯା ହେଉଛି ୫୪୫, ଯେଉଁଥିରେ ୨ ଜଣ ଅ୍ଯାଂଲୋ-ଇଣ୍ଡିୟାନଙ୍କ ସମେତ ୧୨ ଜଣ ମନୋନୀତ ସଭ୍ୟ ଥାଆନ୍ତି ଏବଂ ରାଜ୍ୟସଭାରେ ସମୁଦାୟ ୨୪୫ ଜଣ ସଭ୍ୟ ଥାଆନ୍ତି, ଯେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ବିଜ୍ଞାନ, କଳା, ଖେଳ, ଇତିହାସ, ସଂସ୍କୃତି ଆଦି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦକ୍ଷତା ଥିବା ୧୨ ଜଣଙ୍କୁ ମନୋନୀତ କରାଯାଇଥାଏ । ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଅବସ୍ଥିତ ସଂସଦ ଭବନରେ ଏହି ଦୁଇଟି ସଭାର ସମ୍ମିଳନୀ ବସିଥାଏ ।
ସଂସଦ ଭବନ
ସଂସଦ ଭବନ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଅବସ୍ଥିତ । ସଂସଦ ଭବନର ନିର୍ମାଣ ଶୈଳୀ ଏଡଉଇନ ଲୁଟିୟେନସ୍ ଏବଂ ହାର୍ବାର୍ଟ ବେକାରଙ୍କ ପରିକଳ୍ପନା ଉପରେ ଆଧାରିତ । ଏହି ଦୁଇଜଣ ବ୍ରିଟିଶ ସରକାରଙ୍କ ତତ୍ତ୍ୱାବଧାନରେ ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀର ନିର୍ମାଣ ଓ ପରିକଳ୍ପନା କରିଥିଲେ । ଏହି ଭବନ ନିର୍ମାଣରେ ଛା ବର୍ଷର ସମୟ ଲାଗିଥିଲା ଏବଂ ୧୮ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୨୭ରେ ଭାରତର ଭାଇସରାୟ ଏବଂ ଗଭର୍ନର ଜେନାରାଲ ଇରିଉଇନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଉଦ୍‌ଘାଟନ ଉତ୍ସବ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା । ଏହି ଭବନର ନିର୍ମାଣରେ ସମୁଦାୟ ୮୩ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଭାରତୀୟ ମୁଦ୍ରା ଖର୍ଚ୍ଚ ହୋଇଥିଲା, ଯାହାକି ସେତେବଳର ଆମେରକୀୟ ଡଲାରରେ ୧,୨୦,୦୦୦ ଥିଲା । ସଂସଦ ଭବନର ବ୍ୟାସ ୫୬୦ ଫୁଟ (୧୭୦ ମି) ଏବଂ ଏହା ୬ ଏକର (୨.୪ ହେକ୍ଟର) ଜାଗାରେ ନିର୍ମିତ ହୋଇଛି । ଭବନର କେନ୍ଦ୍ରରେ ଥିବା ମୁଖ୍ୟ ହଲ୍‌ରେ ଲୋକ ସଭା, ରାଜ୍ୟ ସଭା ଏବଂ ଏକ ପାଠାଗାର ରହିଛି । ଏହି ତିନୋଟି ଚେମ୍ବରର ଆଖପାଖରେ ଚାରୋଟି ଗୋଲେଇ ଆକୃତିର ଘର ରହିଛି, ଯେଉଁଥିରେ ସଂସଦୀୟ କମିଟି ସଭ୍ୟ ଓ ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କର ବସଗୃହ ରହିଛି ।
ସଂସଦର ସାଧାରଣ ବିନ୍ୟାସ
ଏହି ଭବନର ମୁଖ୍ୟ ଆର୍କଷଣ ହେଉଛି ମଧ୍ୟ ଭାବରେ ହଲ୍, ଯେଉଁଠି ଲୋକ ସଭା, ରାଜ୍ୟ ସଭା ଏବଂ ପାଠାଗାର ରହିଛି । ଏହି ତିନୋଟି ଚାମ୍ବର ମଧ୍ୟରେ ବଗିଚା ରହଛି । ଏହି ତିନି ଚାମ୍ବର ଚତୁର୍ପାଶ୍ୱରେ ଚାରୋଟି ଗୋଲାକାର ଗୃହ ରହିଛି, ଯେଉଁଠି ମନ୍ତ୍ରୀ, ଚେୟାରମ୍ୟାନ, ସଂସଦୀୟ କମିଟି, ପାର୍ଟି ଅଫିସ, ଲୋକ ସଭାର ଗୁରୁତ୍ବପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯାଳୟ ଏବଂ ରାଜ୍ୟସଭାର ସଚିବାଳୟ ଓ ସଂସଦ ବିଷୟକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର କାର୍ଯାଳୟଗୁଡ଼ିରେ କାମ କରୁଥିବା ଅଧିକାରୀମାନେ ବାସ କରନ୍ତି । ମଧ୍ୟ ଭାଗରେ ଥିବା ହଲ୍‌ଟି ଏକ ଗୋଲାକାର ଗମ୍ବୁଜ ଭଳି ହୋଇଛି, ଯାହାର ବ୍ୟାସ ହେଉଛି ୨୯.୮୭ ମିଟର । ଏହି ହଲ୍‌ଟିର ଐତିହାସିକ ଗୁରତ୍ୱ ମଧ୍ୟ ରହିଛି; ଏଠାରେ ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରଣୟଣ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ମଧ୍ୟ ଭାଗରେ ଥିବା ହଲଟି ପ୍ରାରମ୍ଭରୁ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଆଇନ ପରିଷଦ ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ପରିଷଦର ପାଠାଗାର ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିଲା । ମାତ୍ର ୧୯୪୬ ମସିହାରେ ଏହାକୁ କନସ୍ଟିଟିଉୟେନ୍ଟ ଅ୍ଯାସେମ୍ବଲି ହଲରେ ରୂପାନ୍ତରିତ କରାଗଲା ଏବଂ ପୁନଃନିର୍ମାଣ କରାଗଲା । ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି ମଧ୍ୟଭାଗରେ ଥିବା ହଲ୍‌ଟି ସଂସଦର ଉଭୟ ଗୃହ ସଭାଗୃହ ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଛି ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନ ପରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଆହ୍ୱାନରେ ବସୁଥିବା ପ୍ରଥମ ଅଧିବସେନ ଏହିଠାରେ ହିଁ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥାଏ ।
ଏକ ନୂତନ ଭବନ ନିର୍ମାଣର ପ୍ରସ୍ତାବ
ଭବିଷ୍ୟତରେ ସଂସଦର ଅଧିବେଶନ ପାଇଁ ଏକ ନୂତନ ସଂସଦ ଭବନର ନିର୍ମାଣ ହୋଇପାରେ । ଅଧୁନା ଏହି ସଂସଦ ଭବନରେ ଉପୁଜୁଥିବା ଅସୁବିଧା ହେତୁ ଏକ ନୂତନ ଭବନର ଆବଶ୍ୟକତା ଥିବା କଥା କେତେକ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି । ପୂର୍ବତନ ବାଚସ୍ପତି ମୀରା କୁମାରଙ୍କ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତାରେ ଗଠିତ କମିଟି ଏକ ନୂତନ ସଂସଦ ଗୃହ ନିର୍ମାଣର ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଥିଲା । ୮୫ ବର୍ଷର ଏହି ପୁରୁଣା ଭବନଟିରେ ଥିବା ସ୍ଥାନ ଉଭୟ ସଭ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଏବଂ ଏଠାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅଭାବ ହେଉଥିବାରୁ ନୂତନ ଭବନ ନିର୍ମାଣର ପ୍ରସ୍ତାବ ଆସିଥିଲା । ମାତ୍ର ଏହି ଗୃହଟିର ଐତିହାସିକ ସମ୍ବନ୍ଧ ଥିବାରୁ ଏହାକୁ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରାଯିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ଅଛି ବୋଲି ମଧ୍ୟ ଦର୍ଶାଯାଇଥିଲା ।
ସଭାଗୃହ
ଭାରତର ସଂସଦ ଲୋକ ସଭା ଓ ରାଜ୍ୟ ସଭା, ଦୁଇଟି ଗୃହରେ ବିଭକ୍ତ, ଯେଉଁଠି ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଏହି ଦୁଇଟି ଗୃହର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥାନ୍ତି ।
ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି
ଭାରତ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ସଂସଦର ପ୍ରଥମ ସଦସ୍ୟ ତଥା ଦେଶର ପ୍ରଥମ ନାଗରିକ ଭାବରେ ଗଣାଯାଆନ୍ତି । ଧାରା ୬୦ ଏବଂ ଆର୍ଟିକିଲ ୧୧୧ ଅନୁସାରେ, ସଂସଦରେ ଆଗତ ହୋଇ ଗୃହୀତ ହୋଇଥିବା ବିଲ୍ କିମ୍ବା ସଂଶୋଧନ ପାଇଁ ଥିବା ନିୟମାବଳୀକୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ମିଳିବା ପରେ ତାହା ଆଇନରେ ପରିଣତ ହୋଇଥାଏ । ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ମଧ୍ୟ ରାଜ୍ୟ ସଭାର ସଭ୍ୟମାନଙ୍କ ଭଳି ସିଧାସଳଖ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇନଥାନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତ ସଂସଦର ସାଂସଦ ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭାର ବିଧାୟକମାନେ ଭୋଟ ଦେଇ ବାଛିଥାନ୍ତି ।
ଲୋକ ସଭା
ଲୋକ ସଭା (ଜନ ଗଣ-ପରିଷଦ) ବା ସଂସଦର ତଳ ସଦନରେ ସମୁଦାୟ ୫୪୫ ଜଣେ ସଭ୍ୟ ରହିଥାନ୍ତି । ଏହି ସଭ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୫୪୩ ଜଣ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକ ସଦସ୍ୟ ଥାଅନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଭାରତୀୟ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନରେ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦିତା କରି ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥାନ୍ତି ଏବଂ ବାକି ୨ ଜଣ ଆଂଲୋ ଇଣ୍ଡିଆନଙ୍କୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ମନୋନୀତ କରିଥାନ୍ତି । ଭାରତୀୟ ନାଗରିକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ୧୮ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ବୟସର ବ୍ୟକ୍ତି ବିଶେଷମାନେ ଲୋକ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ପାଇଁ ଭୋଟ ଦେବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ବିବେଚିତ ହୋଇଥାନ୍ତି । ସଂସଦର ଏହି ଗୃହରେ ସଭ୍ୟମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ବଢ଼ି ସର୍ବାଧିକ ୫୫୨ ହୋଇପାରିବ । ଲୋକ ସଭାର ସର୍ବାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ୫ ବର୍ଷ ଥାଏ । ଲୋକ ସଭା ପାଇଁ ହେଉଥିବା ନିର୍ବାଚନରେ ପ୍ରତିନ୍ଦ୍ୱନ୍ଦିତା କରିବା ପାଇଁ ୨୫ବର୍ଷ କିମ୍ବା ତହିଁରୁ ଉଦ୍ଧ୍ୱ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକମାନେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିପାରିବେ, ଯେଉଁମାନେ ମାନସିକ ସ୍ତରରେ ସୁସ୍ଥ ଥିବେ, ଦେବାଳିଆ ଘୋଷିତ ହୋଇନଥିବେ ଏବଂ ଅପରାଧୀ ଭାବରେ ଦୋଷୀ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇନଥିବେ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜ୍ୟର ଲୋକ ସଂଖ୍ୟା ଏବଂ ଲୋକ ସଭା ଆସନ ସଂଖ୍ୟାର ଅନୁପାତ ଆନୁମାନିକ ସମାନ ରଖାଯାଇ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଇଛି ।
ରାଜ୍ୟ ସଭା
ରାଜ୍ୟ ସଭା (ରାଜ୍ୟ ପରିଷଦ) ବା ସଂସଦର ଉପର ସଦନ ଗୃହଟି ସବୁବେଳ ପାଇଁ ସ୍ଥାୟୀ ଅଟେ; ଏହାର କେବେ ପତନ ହୁଏ ନାହିଁ । ପ୍ରତି ଦୁଇ ବର୍ଷରେ ଥରେ ଏହାର ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ ସଭ୍ୟ ଅବସର ଗ୍ରହଣ କରିଥାନ୍ତି ଏବଂ ନୂଆ ସଭ୍ୟ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥାନ୍ତି । ପ୍ରତ୍ୟେକ ନିର୍ବାଚିତ ସଦସ୍ୟଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ହେଉଛି ୬ ବର୍ଷ । ଏହି ସଭ୍ୟମାନେ ସିଧାସଳଖ ନିର୍ବାଚିତ ନ ହୋଇ ରାଜ୍ୟର ବିଧାନ ସଭାର ବିଧାୟକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥାନ୍ତି । ରାଜ୍ୟସଭାରେ ସର୍ବାଧିକ ୨୫୦ ଜଣ ସଭ୍ୟ ରହିପାରିବେ । କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହାର ୨୪୫ ଜଣ ସମୁଦାୟ ସଭ୍ୟଙ୍କୁ ନେଇ ଏହି ସଭା ପରିଚାଳିତ ହେଉଛି । ଏହି ୨୪୫ଜଣ ସଭ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୨୩୩ ଜଣ ସଭ୍ୟ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ର ଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳରୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇ ଆସିଥାନ୍ତି ଏବଂ ୧୨ ଜଣ ମନୋନୀତ ହୋଇ ଆସିଥାନ୍ତି । ଏକ ରାଜ୍ୟର ରାଜ୍ୟସଭା ସଭ୍ୟ ସଂଖ୍ୟା ତା'ର ଜନସଂଖ୍ୟା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ । ରାଜ୍ୟ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ପାର୍ଥୀ ହେବାପାଇଁ ସର୍ବନିମ୍ନ ବୟସସୀମା ହେଉଛି ୩୦ ବର୍ଷ ।
ସଂସଦର ଅଧିବେଶନ
ଯେଉଁ ଅବଧିରେ ସଂସଦର ସଭା ବସି ଏହାର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାଏ, ତାକୁ ଅଧିବେଶନ କୁହାଯାଏ । ସମ୍ବିଧାନର ଉଲ୍ଲେଖ ଅନୁସାରେ ସଭାପତିଙ୍କୁ ଏମିତି ସମୟରେ ଦୁଇଟି ଅଧିବେଶନ ବସାଇବାକୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଥାନ୍ତି, ଯେମିତି ସେହି ଦୁଇଟି ଅଧିବେଶନ ମଧ୍ୟରେ ୬ ମାସରୁ ଅଧିକ ସମୟର ଅନ୍ତର ହୋଇନଥିବ । ତେଣୁ ସଂସଦର ଅଧିବେଶନ ଗୋଟିଏ ବର୍ଷରେ ଅତିକମରେ ଦୁଇଥର ବସିବା ଅନିର୍ବାର୍ଯ୍ୟ । ଭାରତର ସଂସଦରେ ଗୋଟିଏ ବର୍ଷରେ ସମୁଦାୟ ତିନିଥର ଅଧିବେଶନ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥାଏ ।
ଆଇନ ପ୍ରଣୟନ ପଦ୍ଧତି
କୌଣସି ଆଇନ ସଂସ୍କାର କିମ୍ବା ନୂଆ କିଛି ଆଇନର ପ୍ରଚଳନ କରିବାପାଇଁ ସଂସଦର ଉଭୟ ଗୃହରେ ଏହାକୁ ବିଲ୍ ଆକାରରେ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରାଯାଇଥାଏ । ଏକ ବିଲ୍‌ର ଆଇନ୍‌ର ମାନ୍ୟତା ପାଇବା ଆଗରୁ ସଂସଦର ଉଭୟ ଗୃହରେ ଗୃହୀତ ହୋଇ ପାରିତ ହେବାପରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଅନୁମୋଦନ ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥାଏ ଏବଂ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଅନୁମୋନ ପରେ ଏହା ଆଇନରେ ପରିଣତ ହୋଇଥାଏ । ବଜେଟ ବିଲ୍ ଲୋକ ସଭାରେ ଆଗତ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ । ଏକ ବିଲକୁ ରାଜ୍ୟର ବିଧାନ ସଭାମାନେ ଆଗତ ହେବାର ୧୪ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ସମର୍ଥନ କରିପାରିବେ ।
ସଂସଦୀୟ କମିଟି
କୌଣି ବିଶିଷ୍ଟ ମାମଲାର ତଦନ୍ତ କରି ସମାଧାନ କରିବାପାଇଁ ସଂସଦୀୟ କମିଟି ଗଠିତ ହୋଇଥାଏ । ଜନ ସାଧାରଣ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ବା ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ ଏହି କମିଟି ସହ ଜଡ଼ିତ ହୋଇଥାନ୍ତି ଏବଂ ଏହି କମିଟିକୁ ତଦନ୍ତ କରିବା କିମ୍ବା ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ନିଷ୍ପତ୍ତିରେ ପହଞ୍ଚିବାରେ ଭାଗିଦାରୀ ହୋଇଥାନ୍ତି । ସଂସଦୀୟ କମିଟି ମୁଖ୍ୟତଃ ଦୁଇ ପ୍ରକାରର ହୋଇଥାଏ: ସ୍ଥାୟୀ କମିଟି ଓ ଅସ୍ଥାୟୀ କମିଟି ।
ସ୍ଥାୟୀ କିମିଟିଗୁଡ଼ିକ ମୁଖ୍ୟତଃ ସଂସଦରେ ସବୁବେଳ ଚାଲୁଥିବା କର୍ଯ୍ୟର ପରିଚାଳନା କରିଥାନ୍ତି ଏବଂ ଅସ୍ଥାୟୀ କମିଟିଗୁଡ଼ିକ କେବଳ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଘଟଣା ବା ମାମଲା ପାଇଁ ଗଠିତ ହୋଇଥାଏ, ଯାହକି ସେହି ଘଟଣାର ଶେଷ ବିବରଣୀ ପ୍ରଦାନ କରିବାଯାଏଁ ସକ୍ରିୟ ଥାଏ ଓ ଏହାପରେ ଭଙ୍ଗ ହୋଇଯାଏ ।
ଘଟଣା
୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୦୧ରେ ଭାରତର ସଂସଦ ଉପରେ ଏକ ମୁସଲମାନ ସନ୍ତ୍ରସବାଦୀ ଦଳ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ । ଅପରାଧୀମାନେ ଲସ୍କର-ଇ-ତୈୟବା ଏବଂ ଜାଇଶ-ଇ-ମହମ୍ମଦର ସନ୍ତ୍ରାସବାଦୀ ଥିଲେ ।ଏହି ଆକ୍ରମଣରେ ପାଞ୍ଚ ଜଣ ସନ୍ତ୍ରାସବାଦୀ, ୬ ଜଣ ଦିଲ୍ଲୀ ପୋଲିସ କର୍ମଚାରୀ, ୨ ଜଣ ସଂସଦ ସୁରକ୍ଷାକର୍ମୀ ଏବଂ ଜଣେ ମାଳୀ ସମେତ ସମୁଦାୟ ୧୪ ଜଣଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା । ଏହି ଘଟଣାପରେ ଭାରତ ଓ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ତିକ୍ତତା ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା, ଫଳରେ ଭାରତ ଓ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟ ଆଉ ଏକ ଚୁକ୍ତି ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇଥିଲା ।
ସୀତାକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର (ରାଜନେତା)
ସୀତାକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର (ଜନ୍ମ: ୨୩ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୪୩) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ତିନି ଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । ୧୯୮୦, ୧୯୮୫ ଓ ୨୦୦୪ ମସିହାରେ ହୋଇଥିବା ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ବଡ଼ଚଣା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୮ମ, ୯ମ ଓ ୧୩ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା କୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା
ସୀତାକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର ୧୯୪୩ ମସିହାର ଅକ୍ଟୋବର ୨୩ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ବାସୁଦେବ ମହାପାତ୍ର ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ବାସନ୍ତି ମହାପାତ୍ର ।
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
ସୀତାକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ତିନି ଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । ୭ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୮୯ରୁ ୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୯୦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ ବିଭାଗର ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ଓଭାରିଆନ ସିସ୍ଟ
ଅଧିକାଂଶ ଓଭାରିଆନ ସିସ୍ଟ ଓଭ୍ୟୁଲେସନ ସମ୍ପର୍କୀୟ, ଓଭାରିର ଫଲିକ୍ଲରୁ ଜାତ ଫଲିକୁଲାର ସିସ୍ଟ ବା କର୍ପସ ଲୁଟିଅମରୁ ଜାତ କର୍ପସ ଲୁଟିଅମ ସିସ୍ଟ । ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସିସ୍ଟମାନଙ୍କର ନାମ ଏଣ୍ଡୋମେଟ୍ରିଓସିସରୁ ଜାତ ସିସ୍ଟ, ଡର୍ମଏଡ ସିସ୍ଟ ଓ ସିସ୍ଟଆଡେନୋମା ।  ପଲିସିଷ୍ଟିକ ଓଭାରି ସିଣ୍ଡ୍ରୋମରେ ଅନେକ ଛୋଟ ଛୋଟ ସିସ୍ଟ ଉଭୟ ଓଭାରିରେ ଜାତ ହୁଅନ୍ତି ।  ପେଲଭିକ ପ୍ରଦାହ ରୋଗ ଫଳରେ ସିସ୍ଟ ହୋଇପାରେ ।  କ୍ୱଚିତ ସିସ୍ଟ ଏକ ପ୍ରକାର ଓଭାରିଅନ କର୍କଟ ହୋଇପାରେ ।   ପେଲଭିକ ପରୀକ୍ଷା ଓ ଅଲଟ୍ରାସାଉଣ୍ଡ ସାହାଯ୍ୟରେ ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ ଓ ବିଶଦ ବିବରଣୀ ନିମନ୍ତେ ଅନ୍ୟ କେତେକ ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଏ ।
ସୀତାକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର (ରାଜନେତା)
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୩ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:୮ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୯ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:୧୩ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜନୀତିଜ୍ଞ
ଓଭାରିଆନ ସିସ୍ଟ
ସମୟକ୍ରମେ ବେଳେ ବେଳେ ସିସ୍ଟଗୁଡ଼ିକ ଦେଖାଯାଆନ୍ତି । ଯନ୍ତ୍ରଣାଦାୟକ ହେଲେ ପାରାସେଟାମଲ ବା ଆଇବୁପ୍ରୋଫେନ ଦିଆଯାଏ ।  ଜଣକର ବାରମ୍ବାର ଏହି ରୋଗ ହେଉଥିଲେ ରୋକିବା ନିମନ୍ତେ ହରମୋନାଲ ବାର୍ଥ କଣ୍ଟ୍ରୋଲ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । ଚଳନ୍ତି ସିସ୍ଟ ଥିଲେ ଏହି ଚିକିତ୍ସା ଫଳପ୍ରଦ ହେବାର ପ୍ରମାଣ ମିଳୁନି । କିଛି ମାସ ପରେ ଏଗୁଡ଼ିକ ନ ଗଲେ, ବଡ଼ ହେଉଥିଲେ, ଅସାଧାରଣ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ ବା ଯନ୍ତ୍ରଣାଦାୟକ ହେଉଥିଲେ ଅପରେଶନ କରି କାଢ଼ି ଦିଆଯାଏ ।
ପ୍ରଜନନକ୍ଷମ ବୟସରେ ପ୍ରତି ମାସରେ ମହିଳାଙ୍କର ଛୋଟ ଛୋଟ ସିସ୍ଟ ତିଆରି ହୁଏ । ରତୁବନ୍ଦ ପୂର୍ବରୁ ୮ % ମହିଳାଙ୍କର ବଡ଼ ସିସ୍ଟ ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି । ଋତୁବନ୍ଦ ପରେ ୧୬ % ମହିଳାଙ୍କର ସିସ୍ଟ ଥାଏ, ଯଦି ଥାଏ ତାହେଲେ ସେଗୁଡ଼ିକ କର୍କଟ ହୋଇଥିବାର ସମ୍ଭାବନା ଅଧିକ ଥାଏ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ମନିଷା ମିଶ୍ର
ମନିଷା ମିଶ୍ର ଜଣେ ଭାରତୀୟ‌-ଓଡ଼ିଆ ଅଭିନେତ୍ରୀ । ସେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର, ଓଡ଼ିଆ ଦୂରଦର୍ଶନ ଧାରାବାହିକ ଆଦିରେ ଅଭିନୟ କରନ୍ତି । ୧୯୯୬ ମସିହାରେ ସେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ପୁଅ ମୋର ଭୋଳାଶଙ୍କର ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ସେ ସୁପରଷ୍ଟାର, ମୁଁ ଦିୱାନା ତୋ' ପାଇଁ, ଧର୍ମ, ଗଡ୍‌ଫାଦର୍, ବିନ୍ଦାସ ରୋମିଓ, ତୋ ପ୍ରେମରେ ପଡ଼ିଲା ପରେ, ଆଦି କଥାଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଛନ୍ତି । ସେ ମଞ୍ଜରୀ ଟିଭି ରେ ପ୍ରସାରିତ ଧାରାବାହିକ ରକ୍ତ ସମ୍ପର୍କ ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
ଅଭିନୟ ଜୀବନ
ମନିଷା ମିଶ୍ର ତୋ'ର ମୋର ପ୍ରେମ କାହାଣୀ ନାମକ ଏକ ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ନାୟକର ମାଆ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ, ଯାହାକି ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିନଥିଲା । ୨୦୨୧ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା କଥାଚିତ୍ର ଗାଁର ନାଁ ଗାଲୁଆପୁର ରେ ସେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୨୦୨୩ ମସିହାରେ ତାଙ୍କ ଅଭିନୀତ କଥାଚିତ୍ର ବାଜିବଲୋ ସାହାନାଇ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା, ଯାହାର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଆଶୁତୋଷ ମହାପାତ୍ର ।
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଦୂରଦର୍ଶନ ଅଭିନେତ୍ରୀ
ନବରବି
ନବରବି ୧୯୭୦ ଦଶକରେ କଲିକତାରୁ ପ୍ରକାଶିତ ହେଉଥିବା ଏକ ମାସିକ ଓଡ଼ିଆ ପତ୍ରିକା । ପାତିରାମ ପରିଜା, ଏହି ପତ୍ରିକାର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ଥିଲେ । ଏହି ପତ୍ରିକାଟି ୧୯୭୦ ମସିହାରୁ ରବୀନ୍ଦ୍ର କୁମାର ପରିଜାଙ୍କ ସମ୍ପାଦନାରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ୧୯୭୬ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିୟମିତ ପ୍ରକାଶିତ ହେଉଥିଲା । ୧୯୭୬ ମସିହାରେ ପାତିରାମ ପରିଜାଙ୍କ ପରଲୋକ ପରେ ଏହି ପତ୍ରିକାର ପ୍ରକାଶନ ବନ୍ଦ ହୋଇଥିଲା । ୧୯୯୬ ମସିହାରେ ପୁଣି ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରେ ଏହି ପତ୍ରିକା ସର୍ବେଶ୍ୱର ମହାନ୍ତି ଓ ସନ୍ଧ୍ୟା ମହାନ୍ତିଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶନ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ପତ୍ରିକାଟି ବର୍ତ୍ତମାନ ଅନିୟମିତ ଭାବରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଉଛି ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ପତ୍ରିକା
ସୁରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ଦାସ
ତାଙ୍କର ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ପାର୍ବତୀପୁର,ତୁଡ଼ିଗଡ଼ିଆ, ବାଲେଶ୍ୱର । ଗ୍ରନ୍ମାଗାରକ, ବୀମା କମ୍ପାନିର ଏଜେଣ୍ଟ ଓ ମ୍ୟାନେଜର, ପ୍ରାମାଣିକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାତା ଏବଂ ପବଲିକ୍ ଲିମିଟେଡ୍ କମ୍ପାନି ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି ଫିଚର ଫିଲ୍ଲା ‘ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ’ (୧୯୫୦) ପ୍ରସ୍ତୁତି, ମୌଳିକ ନାଟକ ଓ କବିତା ରଚନା ସହ ଇଂରାଜୀ ଅନୁବାଦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସୁରେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ଦାସ ଥିଲେ ଉଦାହରଣ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାତା ଶ୍ରେଣୀ:ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଶ୍ରେଣୀ:ସଙ୍ଗୀତଜ୍ଞ
ବଲାଙ୍ଗିର ରେଳ ଷ୍ଟେସନ
ବଲାଙ୍ଗିର ରେଳ ଷ୍ଟସନ ଓଡ଼ିଶାର ବଲାଙ୍ଗିର ଜିଲ୍ଲାର ସଦର ମହକୁମା ବଲାଙ୍ଗିର ସହରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଟିଟଲାଗଡ ସମ୍ବଲପୁର ଲାଇନରେ ଏହି ଷ୍ଟେସନଟି  ଅବସ୍ଥିତ.
ଇତିହାସ
ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇଦ୍ୱାରା ୧୯୦୮/୯ ମସିହାରେ ବିଜୟନଗରମ - ପାର୍ବତିପୁରମ୍ ଯାଏ ୭୯ କିଲୋମିଟର ରେଳପଥ ଯାତାୟତ ପାଇଁ ଖୋଲା ଗଲା।  ତାହା ପରେ ୧୯୩୧ରେ ପାର୍ବତିପୁରମ୍- ରାୟପୁର ଲିନେ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା । ୧୯୬୦ରେ ଭାରତୀୟ ରେଳ ବିଭାଗଦ୍ୱାରା ୩ଟି ପ୍ରକଳ୍ପ କୋଟ୍ଟଭାଲସା - କିରାଣ୍ଡୁଳ, ଟିଟିଲାଗଡ- ଝାରସୁଗୁଡା , ଓ ରାଉରକେଲା - କିରିନୁରୁ ପ୍ରକଳ୍ପର ପରଯୋଜନା କରାଯାଇ ସେ ସବୁକୁ DKB ବା ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟ ବଲାଙ୍ଗିର କିରିବୁରୁ ପ୍ରକଳ୍ପ କୁହାଗଲା । ଏଠି ମଧ୍ୟରୁ ସମ୍ବଲପୁର - ଟିଟିଲାଗଡ ଅଂଶ ୧୯୬୩ରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ  ହୋଇ ଟ୍ରେନ ଚଳାଚଳ ହେଲା ।
ରେଳବାଇ ପୁନଃ ସଂଗଠନ
ପୂର୍ବରୁ ବେସରକାରୀ ଭାବେ ଚାଲୁଥିବା ବେଙ୍ଗଲ ନାଗପୁର ରେଳବାଇ ୧୯୪୪ରେ ଜାତୀୟକରଣ ହେଇ ଭାରତୀୟ ରଲ ବିଭାଗର ପୂର୍ବ- ରେଳବାଇ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କଳା। ପରେ ଏଥିରୁ ଦକ୍ଷିଣ ପୂର୍ବ ଡିଭିଜନ ସୃଷ୍ଟି କରାଗଲା। ଏତତ୍ ପରେ ପୂର୍ବ ତଟ ରେଳବାଇ, ଦକ୍ଷିଣ ପୂର୍ବ କେନ୍ଦ୍ର ରେଳବାଇ ମଧ୍ୟ ସୃଷ୍ଟ ହେଲା ।
ବୈଦ୍ୟୁତିକରଣ
ଟିଟିଲାଗଡରୁ ଝାରସୁଗୁଡା ଯାଏ ଲାଇନର ବିଦ୍ୟୁତିକରଣ କାର୍ଯ୍ୟ ୨୦୧୨/୧୩ରୁ ଚଳୁଛି ।
ଆଲକାଫ୍ଟାଡାଇନ
ଆଲକାଫ୍ଟାଡାଇନ, ୱକ ବେପାର ନାମ ଲାସ୍ଟାକାଫ୍ଟ, ଆଲର୍ଜି କଞ୍ଜକ୍ଟିଭାଇଟିସ ରୋଗର ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ଏକ ଔଷଧ । ଏହା ୧ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ବୟସରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇପାରେ । ଏହା ଆଖି ବୁନ୍ଦା ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | 3 ମିନିଟ୍ ମଧ୍ୟରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଘଟିଥାଏ ଏବଂ ୧୬ ଘଣ୍ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିପାରେ ।
ସାଧାରଣ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଆଖିଜ୍ୱାଳା, ଲାଲ ରଙ୍ଗ ଏବଂ ଗଲୁ ହୋଇପାରେ । ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ସୁରକ୍ଷା ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଅଟେ। ଏହା ଏକ ଏଚ୧ (H 1) ହିଷ୍ଟାମାଇନ୍ ରିସେପ୍ଟର ବ୍ଲକର୍ ।
୨୦୧୦ ମସିହାରେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ ଡାକ୍ତରୀ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଆଲକାଫ୍ଟାଡାଇନ ଅନୁମୋଦିତ ହୋଇଥିଲା। ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ ୨୦୨୨ ମସିହାରେ 3 ମି.ଲି. ଔଷଧର ମୂଲ୍ୟ ୨୪୦ ଡଲାର ଅଛି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଶ୍ରେଣୀ:ଔଷଧ
ପୃଥିବୀର ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର
ଭୁପୃଷ୍ଠ୍ଠରେ ଏକ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ଅନବରତ ପ୍ରଭାବୀ ରହିଛି । କାରଣ୍, ଆମ ପୃଥିବୀ ଏକ ବିରାଟ ଚୁମ୍ବକ ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟ କରେ । ଏକଥା ବିଶଦ୍ ଭାବେ ବୁଝିବାପାଇଁଁ କଳ୍ପନା କରାଯାଇପାରେ ଯେ, ପୃଥିବୀ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ବିରାଟ ଦଣ୍ଡ ଚୁମ୍ବକ ଉତ୍ତର-ଦକ୍ଷିଣ ଭାବରେ ପୃଥିବୀର କାଳ୍ପନିକ ମେରୁ ସହ ପ୍ରାୟ ୧୧ ଡିଗ୍ରୀ କୌଣିକ ଦୂରତ୍ୱରେ ରହିଛି । ତେବେ ଏହି କାଳ୍ପନିକ ଚୁମ୍ବକର ଉତ୍ତର ମେରୁ ପୃଥିବୀର ଭୌଗୋଳିକ ଦକ୍ଷିଣ ମେରୁ ନିକଟରେ ଏବଂ ଏହି କାଳ୍ପନିକ ଚୁମ୍ବକର ଦକ୍ଷିଣ ମେରୁ ପୃଥିବୀର ଭୌଗୋଳିକ ଉତ୍ତର ମେରୁ ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଫଳରେ, ଏକ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ପୃଥିବୀର ଅଭ୍ୟନ୍ତରରୁ ଭୁପୃଷ୍ଠ ଉପରିସ୍ଥ ସୌର-ପବନ ସ୍ତର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପି ଥିବାର ଜଣାଯାଏ । ଏହା ପୃଥିବୀର ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ଭାବେ ପରିଚିତ । ଏହା ମଧ୍ୟ ଭୁ-ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର (Geomagnetic field) ନାମରେ ପରିଚିତ । ଭୁ-ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ରର ଦିଗ ଏବଂ ଅବସ୍ଥିତି କାଳାନୁପାତରେ ଅତି ମନ୍ଥର ଗତିରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେବାର ନଜିର ରହିଛି ।