cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ଚନ୍ଦା କୋଚର
ଜୀବନ ପରିଚୟ
କୋଚର ସମ୍ପ୍ରତି ମୁମ୍ବାଇରେ ରହନ୍ତି । ତାଙ୍କର ଦୁଇ ସନ୍ତାନ ଅଛନ୍ତି। ଜଣେ ପୁତ୍ର ଏବଂ ଆଉଜଣେ ପୁତ୍ରୀ । ଚନ୍ଦା କୋଚର (ଜନ୍ମ : ୧୭ ନଭେମ୍ବର ୧୯୬୧) ପ୍ରବନ୍ଧ ନିର୍ଦ୍ଧେଶକ (ICICI) ବ୍ୟାଙ୍କରେ ମୁଖ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ଅଫିସର (CEO) ଏବଂ ପ୍ରବନ୍ଧ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ (MD) ଅଟନ୍ତି । ICICI ବ୍ୟାଙ୍କ ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଏବଂ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ଚତୁର୍ଥ ତମ ବଡ଼ ବ୍ୟାଙ୍କ ଅଟେ । ସେ ICICI ବ୍ୟାଙ୍କ Business Standard (2008-12-19). Retrieved 2012-01-29. କର୍ପୋରେଟ ସେଣ୍ଟରର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଥିଲେ। ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ସେ ଫୋର୍ସ "ବିଶ୍ୱର ୧୦୦ ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୨୦ ନମ୍ବର" ସୂଚୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ।
କ୍ୟାରିଅର ସମ୍ପାଦନା
1984 ମସିହାରେ ସେ "ଇଣ୍ଡଷ୍ଟ୍ରୀୟଲ କ୍ରେଡିଟ ଏଣ୍ଡ ନିବେଶ କର୍ପୋରେସନ ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆ"ରେ ପରାସ୍ନାତକ ପ୍ରବନ୍ଧନ ପ୍ରଶିକ୍ଷୁ ରୂପେ ଭାଗନେଲେ।. ICICI ବ୍ୟାଙ୍କରେ ନିଜ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ବର୍ଷରେ ଚନ୍ଦାଙ୍କୁ ବସ୍ତ୍ର, କାଗଜ ଏବଂ ସିମେଣ୍ଟ ପରି ବିଭିନ୍ନ ଉଦ୍ୟାଗରେ ପରିୟୋଜନାର କାମ ଦିଆଗଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୭ ମହିଳା ଇତିହାସ ମାସରେ ଗଢ଼ା ବା ଉନ୍ନତ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗମାନ
ମାଁ ତାରା ଚଣ୍ଡୀ ମନ୍ଦିର
ମାଁ ତାରା ଚଣ୍ଡୀ ମନ୍ଦିର,  ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ବିହାରର ରୋହତାସ ଜିଲ୍ଲା ଅନ୍ତର୍ଗତ ସାସାରାମରେ ଥିବା ଏକ ମାଁ ଶକ୍ତି ବା ମାଁ ଦୂର୍ଗାଙ୍କ ମନ୍ଦିର । ଏହା ଭାରତରେ ଥିବା ୫୨ଟି ଶକ୍ତି ପିଠ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ ।
ଇତିହାସ
ମାଁ ତରା ଚଣ୍ଡୀ ଶକ୍ତି ପିଠ ସସାରମଠାରେ ଥିବା ଏକା ସର୍ବପୁରାତନ ତଥା ପବିତ୍ରତମ ପୀଠ । ଏହା ଭାରତୀୟ ପୁରାଣ ବର୍ଣିତ ୫୨ଟି ଶକ୍ତି ପିଠା ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । ଏଠାରେ ସତୀଙ୍କ ଦକ୍ଷିଣ ନେତ୍ରର ପାଟଣା ହେଇଥିଲା ବୋଲି ପୁରାଣରେ ରହିଛି ।
ଏହା ରହିଥିବା କଇମୁର ପାହାଡରେ ଅନେକ ପ୍ରକୃତିକ ଆକର୍ଷଣ ରହିଛି । ସେଠାରେ ମଞଝର କୁଣ୍ଡ ଓ ଧୁଆ କୁଣ୍ଡ ନାମକ ୨ଟି ଜଳପ୍ରପାତ ରହିଛି ।
ଶକ୍ତି ପୀଠ
ପୁରାଣ ବର୍ଣ୍ଣନା ଅନୁସାରେ ଭଗବାନ ଶିବ  ତାଙ୍କ ଦେହାନ୍ତ ହେଇଥିବା ପତ୍ନୀ ସତୀଙ୍କୁ ଧରି ତାଣ୍ଡବ ନୃତ୍ୟ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କୁ ସେଥିରୁ ବିରାଟ ରହିବାକୁ କେହି ପ୍ରବରତେଇ ପରି ନଥିଲେ । ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର ପଠେଇ ସତୀଙ୍କ ମୃତ ଶରୀରକୁ ୫୨ ଖଣ୍ଡ କରିଥିଲେ, ଯାହା ସାରା ଭାରତରେ ପଡିଥିଲା । ସେହି ଅଙ୍ଗ ପଡିଥିବା ସ୍ଥଳ ସବୁ ଶକ୍ତି ପୀଠ ଭାବରେ ରହିଛି ।
ଅବସ୍ଥିତି
ମନ୍ଦିର ସସାରାମ ସହରଠାରୁ 5 କିଲୋମିଟର ଦକ୍ଷିଣରେ ରହିଛି । ଢାବଲ କୁଣ୍ଡ ଏହା ନିକଟରେ ଥିବା ଅନ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟଟକ ଆକର୍ଷଣ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ବିହାରର ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିର
୧୬୫
୧୬୫ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୬୫
ଆର୍ତ୍ତବଲ୍ଲଭ ମହାନ୍ତି
ଆର୍ତ୍ତବଲ୍ଲଭ ମହାନ୍ତି (୩୦ ଜୁଲାଇ ୧୮୮୭ - ୩୦ ଜୁଲାଇ ୧୯୬୯) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକ, ଶିକ୍ଷାବିତ ଓ ପ୍ରଫେସର ଥିଲେ । ସେ ପ୍ରାଚୀ ସମିତିର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ଥିଲେ । ପୁରାତନ ଓଡ଼ିଆ ରଚନାବଳୀରେ ଥିବା ଶୁଦ୍ଧ ସଂସ୍କରଣର ଅଭାବ ଦେଖି ସେ ନିଜେ ଅନେକ ପୋଥି ପଠନ କରି ବିଦଗ୍ଧ ଚିନ୍ତାମଣି, ମଥୁରା ମଙ୍ଗଳ ସମେତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗ୍ରନ୍ଥର ଶୁଦ୍ଧ ସଂସ୍କରଣ ପ୍ରାଚୀ ସମିତିଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ପ୍ରାଚୀ ସମିତି ତାହାର ପ୍ରକାଶିତ ଅନେକ ପୁରୁଣା ଗ୍ରନ୍ଥ ଓ ତାଳପତ୍ର ପୋଥିଗୁଡ଼ିକ ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟକୁ ଅର୍ପଣ କରିଥିଲା । ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଏଗୁଡ଼ିକୁ "ପ୍ରାଚୀ ଗ୍ରନ୍ଥମାଳା" ନାମରେ ପ୍ରକାଶିତ କରିଥିଲା । ଭାରତ ସରକାର ତାଙ୍କୁ ୧୯୬୦ ମସିହାରେ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନୀତ କରିଥିଲା ।
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ
ଆର୍ତ୍ତବଲ୍ଲଭ ମହାନ୍ତି ୩୦ ଜୁଲାଇ ୧୮୮୭ (ଶ୍ରାବଣ ଶୁକ୍ଳ ଏକାଦଶୀ, ଶନିବାର) ଦିନ ଓଡ଼ିଶାର କଟକରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ଶିକ୍ଷା
ଆର୍ତ୍ତବଲ୍ଲଭ ମହାନ୍ତି ଉଭୟ ଓଡ଼ିଆ ଓ ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟରେ ସ୍ନାତକ ଅଧ୍ୟୟନ କରିଥିଲେ ।
ଚାକିରି
ଶିକ୍ଷା ପରେ ସେ ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ପ୍ରଫେସର ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ପରେ ସେ ସେଠାରେ ସଂସ୍କୃତ ପ୍ରାଧ୍ୟାପକ ପଦକୁ ଉନ୍ନୀତ ହୋଇଥିଲେ ।
ସାହିତ୍ୟ ରଚନା
ଓଡ଼ିଶାର ପୁରାତନ କାବ୍ୟଗୁଡ଼ିକର ଶୁଦ୍ଧ ସଂସ୍କରଣର ଅଭାବକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଆର୍ତ୍ତବଲ୍ଲଭ ମହାନ୍ତି ନିଜେ ବହୁ ପୁରୁଣା ପୋଥିକୁ ପଢ଼ି ଗ୍ରନ୍ଥଗୁଡ଼ିକର ଶୁଦ୍ଧ ସଂସ୍କରଣ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ବିଦଗ୍ଧ ଚିନ୍ତାମଣି, ମଥୁରା ମଙ୍ଗଳ ଭଳି ପ୍ରଚଳିତ ଗ୍ରନ୍ଥ ସହ ଅନେକ ବିରଳ ପୋଥି ମଧ୍ଯ ସ୍ଥାନ ପାଇଥିଲା । ଏହିସବୁ ପୁସ୍ତକ ତାଙ୍କ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ପ୍ରାଚୀ ସମିତିଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୮୮୭ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୯ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନିତ
ଦୀପା ସାହୁ (୧୯୮୫ ଜନ୍ମ)
ଦୀପା ସାହୁ (୨୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୮୫ - ୨୭ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୦) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଥିଲେ । ସେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଓଡ଼ିଆ ଆଲବମ୍, ଦୂରଦର୍ଶନ ଧାରାବାହିକ ଓ କଥାଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରୁଥିଲେ । ଦୀପା ୨୦୦୩ ମସିହାରେ ନାରୀ ଆଖିରେ ନିଆଁ ଜରିଆରେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଏହାପରେ ସେ ଧର୍ମର ହେବ ଜୟ, କଲେଜ ଟାଇମ ଭଳି କଥାଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ସେ ହାଏ ହାଏ ତୋ ମଲ୍ଲୀ ଫୁଲ ଗଜରା, ତୋର ଲମ୍ବା ବେଣୀ, କୃଷ୍ଣ ଚୂଡ଼ା ରଙ୍ଗର ନାଲି ଓଢ଼ଣୀ, ଏକଡ଼ା ଏକଡ଼ା ରା ଭଳି ଲୋକପ୍ରିୟ ଓଡ଼ିଆ ଆଲବମ୍‌ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ୨୦୨୦ ମସିହାରେ କର୍କଟ ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ସେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ ।
ଜନ୍ମ ଓ ପରିବାର
ଦୀପା ୧୯୮୫ ମସିହାର ଅକ୍ଟୋବର ମାସ ୨୫ ତାରିଖରେ ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ମନୀନ୍ଦ୍ରନାଥ ଦତ୍ତଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ଏହି ଦମ୍ପତ୍ତିଙ୍କର ଏକ କନ୍ୟା ସନ୍ତାନ ଥିଲା ।
ଅଭିନୟ ଜୀବନ
ଦୀପା ଓଡ଼ିଆ ୨୦୦୩ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଅଭିନୀତ ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଥିଲା ନାରୀ ଆଖିରେ ନିଆଁ । ଏହାପରେ ସେ ୨୦୦୫ ମସିହାରେ ଧର୍ମର ହେବ ଜୟ ଓ ୨୦୧୩ ମସିହାରେ କଲେଜ୍ ଟାଇମ୍ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
ମୃତ୍ୟୁ
ଦୀପା ୨୦୨୦ ମସିହାର ଜୁଲାଇ ମାସ ୨୭ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟବରଣ କରିଥିଲେ । ସେ ଜରାୟୁ କର୍କଟ ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ଥିଲେ । ସେ କ୍ୟାପିଟାଲ ହସ୍ପିଟାଲ, ଭୁବେନେଶ୍ୱର ଏମ୍‌ସ୍‌ରେ ଚିକିତ୍ସିତ ହେଉଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁ ବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୩୪ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୫ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୦ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଦୂରଦର୍ଶନ ଅଭିନେତ୍ରୀ
ଶିଶିର ମିଶ୍ର
ଶିଶିର ମିଶ୍ର, ୧୯୪୨ମସିହାରେ ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାର ଦିଗପହଣ୍ଡି ନିକଟସ୍ଥ ବୋମକେଇଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପିତା ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ମିଶ୍ର, ଇଂରେଜ ସରକାରଙ୍କ ଅଧିନରେ ଜଣେ ଇଂଜିନିୟର ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଶିଶିର, ଖଲିକୋଟ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ବିଜ୍ଞାନରେ ସ୍ନାତକ ଓ ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଶିକ୍ଷାହାସଲ କରିଥିଲେ । ସ୍ୱଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ ଅଧ୍ୟାପନା କରିବା ପରେ, ସିନେମାରେ କାମ କରିବା ପାଇଁ ମୁମ୍ବାଇକୁ ଚାଲିଯାଇଥିଲେ । ୧୯୬୫ମସିହାରେ ସେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ମେହବୁବ୍ ଖାନଙ୍କ ସହନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ କାମ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ପରେ ଜ୍ୟୋତି ସ୍ୱରୂପଙ୍କ ସହନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । କିଛି ବର୍ଷ ମୁମ୍ବାଇଅରେ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା କରିବା ପରେ, ସେ ଓଡ଼ିଶା ଫେରିଆସିଥିଲେ । ୧୯୭୬ମସିହାରେ ତାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ସିନ୍ଦୁର ବିନ୍ଦୁ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୨ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତା ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକ
୭୩୧
୭୩୧ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୭୩୧ ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ବର୍ଷ ଲେଖା
ଆଲବର୍ଟ ଆଇନଷ୍ଟାଇନ
ଆଲବର୍ଟ ଆଇନଷ୍ଟାଇନ (ଜନ୍ମ: ୧୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୮୭୯) ଜଣେ ଜର୍ମାନ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା ଯିଏ ସାଧାରଣ ଆପେକ୍ଷିକ ତତ୍ତ୍ୱ ତିଆରି କରିଥିଲେ ଯାହା ଭୌତିକ ବିଜ୍ଞାନରେ ବିପ୍ଳବ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା । ଏଥିପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଆଧୁନିକ ଭୌତିକ ବିଜ୍ଞାନର ଜନକ କୁହାଯାଏ । ସେ ଆପେକ୍ଷିକ ତତ୍ତ୍ୱ ଏବଂ ବସ୍ତୁତ୍ୱ ଶକ୍ତି ସମୀକରଣ E=mc^2 ପାଇଁ ସବୁଠୁ ଅଧିକ ଜଣାଶୁଣା ଥିଲେ । ତାଙ୍କୁ ସୈଦ୍ଧାନ୍ତିକ ଭୌତିକ ବିଜ୍ଞାନ, ବିଶେଷତଃ ଆଲୋକ-ବିଦ୍ୟୁତ ବିକିରଣର ସନ୍ଧାନ ପାଇଁ ୧୯୨୧ରେ ନୋବେଲ୍ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ କରା ଗଲା । ଆଇନଷ୍ଟାଇନ ଆପେକ୍ଷିକତାର ବିଶେଷ ଏବଂ ସାଧାରଣ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ସହିତ ଅନେକ ଯୋଗଦାନ ଦେଇଛନ୍ତି । ସେ ୧୮ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୫୫ରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ ।
ବାଲ୍ୟକାଳ ଓ ଶିକ୍ଷା
thumbnail| ୧୯୪୮ର ଛବି ଆଲବର୍ଟ ଆଇନଷ୍ଟାଇନ ଜର୍ମାନ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ଉର୍ଟମ୍ବର୍ଗ ରାଜ୍ୟରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପିତା ହର୍ମାନ ଆଇନଷ୍ଟାଇନ ଜଣେ ବ୍ୟବସାୟୀ ଓ ଯନ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ମାତା ଥିଲେ ପ'ଲିନ ଆଇନଷ୍ଟାଇନ। ଆଲବର୍ଟ ୫ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଯୋଗ ଦେଲେ Catholic elementary schoolରେ ୩ବର୍ଷ ପାଇଁ ଓ ତା ପରେ ସେ Luitpold Gymnasiumରେ ଯୋଗ ଦେଲେ ସେଥି ସେ primary and secondary ସ୍କୁଲ ଶିକ୍ଷା ପାଇଥିଲେ ।
ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନୀ
୧୯୪୬ ମସିହାରେ ଆଇନଷ୍ଟାଇନ Lincoln University,Pennsylvaniaକୁ ଯାତ୍ରା କରିଥିଲେ ଓ ସେଠାରେ ସେ honorary degreeରେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୮୭୯ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୫ ମୃତ୍ୟୁ ଶ୍ରେଣୀ:ବୈଜ୍ଞାନିକ
ଦେବୀ ରଞ୍ଜନ ତ୍ରିପାଠୀ
ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା
ଦେବୀ ରଞ୍ଜନ ତ୍ରିପାଠୀ ୧୯୮୭ ମସିହାର ଡିସେମ୍ବର ମାସ ୨୪ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପା ପ୍ରଭାତ କୁମାର ତ୍ରିପାଠୀ‌ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନେତା ଭାବରେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ଦେବୀଙ୍କର ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ୟତା ଏମ୍.ବି.ଏ. ।
ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
ଦେବୀ ରଞ୍ଜନ ତ୍ରିପାଠୀ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଅଛନ୍ତି । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୭ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ ଶ୍ରେଣୀ:୧୬ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଡୋଷ୍ଟାରଲିମାବ
ଡୋଷ୍ଟାରଲିମାବ, ବେପାର ନାମ ଜେମପର୍ଲି, ହେଉଛି ଏକ ଔଷଧ ଯାହାକି ଗର୍ଭାଶୟ ଅନ୍ତସ୍ଟର କର୍କଟ ବା ଏଣ୍ଡୋମେଟ୍ରିଆଲ୍ କର୍କଟ ପରି କେତେକ କଠିନ ଅର୍ବୁଦମାନଙ୍କର ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ । ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଭାବରେ ଏହା ବାରମ୍ବାର ବେମେଳ ମରାମତି ଅଭାବ (dMMR) ବାରମ୍ବାର କିମ୍ବା ଉନ୍ନତ କର୍କଟ ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ । ୪୪% ମାମଲାରେ ଉପକାର ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା । ଏହା ଧୀରେ ଧୀରେ ଶିରାରେ ଇଞ୍ଜେକ୍ସନ ଦେଇ ଦିଆଯାଏ ।
ଡୋଷ୍ଟାରଲିମାବ ୨୦୨୧ ମସିହାରେ ଆମେରିକା ଏବଂ ୟୁରୋପରେ ଡାକ୍ତରୀ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଅନୁମୋଦିତ ହୋଇଥିଲା । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ ୨୦୨୨ରେ ଏହାର ୫୦୦ ମିଗ୍ରାର ମୂଲ୍ୟ ୧୧.୪୦୦ ଡଲାର ଥିଲା । ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟରେ ଏହି ରାଶି ପ୍ରାୟ ୫,୯୦୦ ପାଉଣ୍ଡ  ଅଟେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଜବଲପୁର ଜଙ୍କସନ ରେଳ ଷ୍ଟେସନ
ଜବଲପୁର ଜଙ୍କସନ  (Station Code : JBP),ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦେଶର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ରେଳ ଷ୍ଟେସନ । ଏହା ରାଜ୍ୟର ଏକ ବଡ ସହର ଜବଲପୁର ମେଟ୍ରୋ ଅଞ୍ଚଳରେ ରହିଛି। ଏହି ସହରରେ ପଶ୍ଚିମ କେନ୍ଦ୍ର ରେଳବାଇ ଡିଭିଜନର ମୁଖ୍ୟ ଦପ୍ତର ରହିଛି। ହଉଦା -ଇଲାହାବାଦ-ମୁମ୍ବାଇ ଲାଇନରେ ଏହି ଷ୍ଟେସନଥିବା ସହ ଜବଲପୁର - ନାଗପୁର ଲାଇନ ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଜବଲପୁର -ନାଗପୁର ଲାଇନ ନେରୋ ଗଜ ଥିଲା । ତାହାକୁ ବ୍ରଡ ଗଜରେ ପରିଣତ କରାଯାଉଛି । ସମସ୍ତ ସୁବିଧା ଥିବା ଏହି ଷ୍ଟେସନ ଭରତର ଏକ ବ୍ୟସ୍ତତମ ରେଳ ଷ୍ଟେସନ ।
ଜବଲପୁର ମେଟ୍ରୋ ଅଞ୍ଚଳର ଅନନ୍ୟ ଷ୍ଟେସନ ସମୂହ
ଜବଲପୁର ଜଙ୍କସନ ଓ ମଦନ ମୋହନ ବଡ ଷ୍ଟେସନ ସହ ଏହି ସବୁ ଷ୍ଟେସନ ମେଟ୍ରୋ ଅଞ୍ଚଳରେ ରହିଛି । thumb|WDM 3A with 12293 Duronto Express at Madan Mahal railway station thumb|Annexe II Building thumb|Jabalpur stationboard ଏଠାରୁ ଚାଲୁଥିବା ମୁଖ୍ୟ ଟ୍ରେନ ସମୂହ :
ତାଳମୂଳୀ
ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ ଗୁଣ
ତିକ୍ତ ମିଶ୍ରିତ ମଧୁର ରସ, ଗୁରୁପାକ, ଶୀତଳ, ଉଷ୍ଣବିର୍ଯ୍ୟ, ବଳବର୍ଧକ ରସାୟନ, କାନ୍ତିବର୍ଧକ, ପୁଷ୍ଟିକର, କଫଜନକ।
ବ୍ୟବହାର
ମୁଖ୍ୟତଃ ଏହାର ମୂଳକୁ ଶୁଖାଇ କୁଟି ଔଷଧରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। ଶରୀର କ୍ଷୀଣତା, ବାୟୁରୋଗ, ଧାତୁରୋଗ, ପିତ୍ତପ୍ରକୋପ, ଶୁକ୍ରହୀନତା, ରତିଶକ୍ତିହୀନତା, ବାର୍ଧକ୍ୟ, ଦାହ, ଦୁର୍ବଳତା, ଭ୍ରମ, ଚକ୍ଷୁରୋଗ, କର୍ଣ୍ଣରୋଗ, ନାସାରୋଗ, ଜିହ୍ୱାରୋଗ, ମନର ଅଶାନ୍ତି, ଅର୍ଶରୋଗ ଓ ଦେହର ଶୁଷ୍କତା ଦୂରୀକରଣରେ ଏହାର ବ୍ୟବହାର ହୋଇଥାଏ। ଗାଈଦୁଧ ସହିତ ଏହାର ଚେରର ଚୂର୍ଣକୁ ସେବନ କରାଯାଇଥାଏ। ପିଲାମାନଙ୍କର କୃମି, ଅଜୀର୍ଣ, ବାୟୁଦୋଷ ଆଦି ଦୂର କରିବାପାଇଁ ଏହାର ପତ୍ରକୁ ପାଣିରେ ସିଝାଇ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଏ।
ଆୟୁର୍ବେଦରେ ଏହାକୁ ଏକ ରସାୟନ ଭାବରେ ଉପଯୋଗ କରାଯାଏ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଉଦ୍ଭିଦ ଜଗତ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବଜଗତ ଶ୍ରେଣୀ:ଔଷଧୀୟ ଗଛ
ବସନ୍ତ ରୋଗ
ବସନ୍ତ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ smallpox) ଏକ ସଂକ୍ରମକ ରୋଗ (infectious disease) ଏକ ଭୁତାଣୁର ଦୁଇ ପ୍ରକାର ଭାରିଆଣ୍ଟ ଭାରିଓଲା ମେଜର ଓ ଭାରିଓଲା ମାଇନର (Variola major and Variola minor) ଯୋଗୁ ସଂଘଟିତ ହୁଏ । ବସନ୍ତ ରୋଗ ଏକ ନିର୍ମୁଳିତ ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ  (Eradicated) ଓ ଏହାର ଶେଷ ରୋଗୀ ୧୯୭୭ରେ ଚିହ୍ନଟ ହୋଇଥିଲା ଯାହାକୁ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନ (World Health Organization) ସନ ୧୯୮୦ରେ ଏହି ସାର୍ଟିଫିକେଟ ଦେଇଥିଲେ । ପିଲାମାନେ ସଂକ୍ରମିତ ହେବା ପରେ ମୃତ୍ୟୁ ସଙ୍କଟ ପ୍ରାୟ ୩୦% ରହୁଥିଲା । ବଞ୍ଚିଯାଉଥିବା ରୋଗୀର ଚର୍ମରେ କ୍ଷତଦାଗ ରହିଯାଉଥିଲା ଓ ଅନ୍ଧ (blind) ହେବା ସମ୍ଭାବନା ରହୁଥିଲା ।
ବସନ୍ତର ପ୍ରାଥମିକ ଲକ୍ଷଣ ଜ୍ୱର ଓ ବାନ୍ତିରୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ । ଏହା ପରେ ପାଟି ଘାଆ (sores) ଓ ଚର୍ମ ରାସ (skin rash) ଦେଖାଯାଏ । କିଛି ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ରାସ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ହୋଇ ଫୋଟକାରେ (bumps) ପରିଣତ ହୁଏ ଯାହାର ମଝିରେ ଗୋଟିଏ କ୍ଷୁଦ୍ର ଗାତ ଥାଏ । ଏହା ପରେ ଘାଆ ଶୁଖିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସ୍କାବ (scabbed) ମାଡ଼ିଯାଏ ଓ ପରେ ଏହା ବାହାରି ଯାଇ ଚମରେ ସ୍କାର (scars) ରହିଯାଏ । ଏହି ରୋଗ ମାନବରୁ ମାନବକୁ ବା ସଂକ୍ରମିତ ପଦାର୍ଥ ସଂସ୍ପର୍ଶ ହେଲେ ବ୍ୟାପିଯାଏ । ବସନ୍ତ ଟିକା (smallpox vaccine) ସାହାଯ୍ୟରେ ଏହା ପ୍ରତିଷେଧ କରାଯାଏ । ରୋଗ ଥରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଗଲେ କେତେକ ଭୁତାଣୁ ବିରୋଧୀ ଔଷଧ (antiviral medication) ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରେ ।
ଏହି ରୋଗ କେବେ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ସେ ବିଷୟ ଅନ୍ଧକାରରେ ଅଛି । ପ୍ରଥମ ତ‌ଥ୍ୟ ଖ୍ରୀ:ପୂ: ୩ୟ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମିଶରୀୟ ମମିଙ୍କ (Egyptian mummies) ଦେହରେ ଥିବା ଦେଖାଯାଇଛି । ଏହା ପୂର୍ବରୁ ମଡ଼କ ଆକାରରେ ଆବିର୍ଭାବ ହେଉଥିଲା । ଅଷ୍ଟାଦଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ୟୁରୋପରେ ଏହି ରୋଗରେ ପ୍ରାୟ ଚାରି ଲକ୍ଷ ଲୋଗ ପ୍ରାଣତ୍ୟାଗ କରିଥିଲା ଓ ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ ଲୋକ ଅନ୍ଧ ହୋଇଯାଇଥିଲେ । ଏହି ମୃତକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅତି କମ୍‌ରେ ୫ ଜଣ ସମ୍ରାଟ (monarch) ଥିଲେ । ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ପ୍ରାୟ ୩୦୦-୫୦୦ ବ୍ୟକ୍ତି ମରିଥିଲେ । ସନ ୧୯୬୭ରେ ପ୍ରାୟ ୧୫ ନିୟୁତ ଲୋକ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ।
ସନ ୧୭୯୮ରେ ଏଡ‌ୱାର୍ଡ଼ ଜେନର (Edward Jenner) ପ୍ରଥମେ ବସନ୍ତ ଟିକା (vaccination) ଆବିଷ୍କାର କରିଥିଲେ । ସନ ୧୯୬୭ରେ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନ (World Health Organization) ବସନ୍ତ ରୋଗକୁ ସନିର୍ମୁଳେ ବିନାସ କରିବାକୁ ପ୍ରୟାସ ଆରମ୍ଭ କରେ । ବସନ୍ତ ଓ ରିଣ୍ଡରପେସ୍ଟ ନାମକ ଆଉ ଏକ ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ ସନ ୨୦୧୧ରେ ଧରାପୃଷ୍ଠରୁ ନିର୍ମୁଳ କରାଯାଇଥିଲା । ଇଂଲଣ୍ଡରେ ସିଫିଲିସ ରୋଗକୁ ପୂର୍ବରୁ ଗ୍ରେଟପକ୍ସ  ନାମ ଦିଆଯାଉଥିଲା ଓ ବସନ୍ତ ରୋଗକୁ ୧୫ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଏହାଠାରୁ ପୃଥକ୍ କରିବା ନିମନ୍ତେ ସ୍ମଲପକ୍ସ (ବସନ୍ତ) ନାମ ଦିଆଯାଇଥିଲା । ଏହାର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଐତିହାସିକ ନାମ ଯଥାକ୍ରମେ ପକ୍ସ, ସ୍ପେକ୍‌ଲ୍ଡ ମନସ୍ଟର ଓ ରେଡ ପ୍ଲେଗ ଦିଆଯାଇଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ ଶ୍ରେଣୀ:ଭୁତାଣୁ ରୋଗ
ପାକ୍ଲିଟାକ୍ସେଲ
ପାକ୍ଲିଟାକ୍ସେଲ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Paclitaxel ବା PTX, ବିକ୍ରୟ ନାମ ଟାକ୍ସୋଲ/Taxol) ଏକ କେମୋଥେରାପି ଔଷଧ (chemotherapy medication) ଯାହା ଅନେକ ପ୍ରକାରର କର୍କଟ ରୋଗମାନଙ୍କ ଚିକିତ୍ସାରେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । ଏହି ରୋଗମାନଙ୍କର ନାମ ଯଥାକ୍ରମେ ଓଭାରି କର୍କଟ, ସ୍ତନ କର୍କଟ, ଫୁସଫୁସ କର୍କଟ, କାପୋସି ସାର୍କୋମା (Kaposi sarcoma), ଗର୍ଭାଶୟ ଗ୍ରୀବା କର୍କଟ, ଓ ଅଗ୍ନାଶୟ କର୍କଟ । ଏହି ଔଷଧ ଶିରାଭ୍ୟନ୍ତର ଇଞ୍ଜେକସନ (injection into a vein) ଆକାରରେ ଦିଆଯାଏ । ଏହାର ଅନ୍ୟ ଏକ ପ୍ରୋଟିନ-ବାଉଣ୍ଡ ପାସିଟାକ୍ସେଲ ଫର୍ମୁଲେସନ (albumin bound formulation) ମଧ୍ୟ ଅଛି ।
ପାକ୍ଲିଟାକ୍ସେଲର ସାଧାରଣ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ କେଶହାନୀ, ଅସ୍ଥିମଜ୍ଜା ଦମନ (bone marrow suppression), କାଲୁଆ ଅନୁଭବ, ଆଲର୍ଜି ପ୍ରତିକ୍ରିୟା (allergic reactions), ପେଶୀ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଓ ତରଳ ଝାଡ଼ା ଆଦି ହୋଇପାରେ । ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ସାଂଘାତିକ ହେଲେ ହୃଦ୍‌ରୋଗ ସମସ୍ୟା, ଅଧିକ ସଂକ୍ରମଣ ସଙ୍କଟ ଓ ନିମୋନିଆ ହୋଇପାରେ । ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ଏହା ଶିଶୁର କ୍ଷତି ସାଧନ କରିପାରେ । ଏହା ଟାକ୍ସେନ (taxane) ଶ୍ରେଣୀର ଏକ ଔଷଧ । କୋଷ ବିଭାଜନ (cell division) ସମୟରେ ମାଇକ୍ରୋଟ୍ୟୁବ୍ୟୁଲର (microtubule) କାମକୁ ଅବରୋଧ କରି ଏହା କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ହୁଏ ।
ସନ ୧୯୭୧ରେ ପ୍ରଥମେ ପାସିଫିକ ଇଉରୁ (Pacific yew) ପାକ୍ଲିଟାକ୍ସେଲ ପୃଥକ କରାଗଲା ପରେ ସନ ୧୯୯୩ରେ ଡାକ୍ତରୀ ବ୍ୟବ‌ହାର ନିମନ୍ତେ ସ୍ୱୀକୃତ ହୋଇଥିଲା । ଏହାର ନାମ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକୀୟ ଔଷଧ ଚିଠାରେ (World Health Organization's List of Essential Medicines) ଅଛି ଯାହା ମୌଳିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସିସ୍ଟମ (health system) ନିମନ୍ତେ ଅତି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ବିକାଶଶୀଳ ଦେଶମାନଙ୍କରେ (developing world) ଏହି ଔଷଧର ଏକ ଶ‌ହେ ଗ୍ରାମ ଭାଏଲର କ୍ରୟ ମୂଲ୍ୟ ୭.୦୬ରୁ ୧୩.୪୮ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର । ଇଂଲଣ୍ଡରେ ଏହି ପରିମାଣର ଔଷଧର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୬୬.୮୫ ପାଉଣ୍ଡ । ଏହା ଅଧୁନା ସେଲ କଲଚର (cell culture) ପଦ୍ଧତିରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଉଛି ।
୨୩ ଡିସେମ୍ବର
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ବଟଦ୍ୱାରା ତିଆରି ତାରିଖ ଲେଖା
ହାଣ୍ଡି ଚଞ୍ଛା ପକ୍ଷୀ
ହାଣ୍ଡି ଚଞ୍ଛା ପକ୍ଷୀ ବା ଟଙ୍କା ଚୋରଣୀ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Rufous Treepie ବା Indian Treepie, ଜୀବବିଜ୍ଞାନ ନାମ Dendrocitta vagabunda) ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶ ଓ ତତ୍-ସଂଲଗ୍ନ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଏସୀୟ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ପରିଲକ୍ଷିତ ଏକ ପକ୍ଷୀ । ଏମାନେ କାଉ ପରି କୋର୍ଭିଡାଏ ପରିବାରର ସଦସ୍ୟ । ଲମ୍ବା ଲାଞ୍ଜବିଶିଷ୍ଟ ଏହି ପକ୍ଷୀ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ରାବି ନିଜ ଉପସ୍ଥିତି ଜଣାଇଥାଏ । ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲ, ବୁଦାଳିଆ ଜଙ୍ଗଲ, କୃଷିକ୍ଷେତ୍ର, ତୋଟା ଓ ନଗରର ଉଦ୍ୟାନମାନଙ୍କରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ପକ୍ଷୀ ଦେଖିବାକୁ ମିଳନ୍ତି । ନିଜ ପରିବାରର ଅନ୍ୟ ସଦସ୍ୟ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ପରି ଏମାନେ ସର୍ବଭକ୍ଷୀ, ସୁବିଧାବାଦୀ ଖାଦକ ଓ ପରିସ୍ଥିତି ସହ ଉତ୍ତମ ରୂପେ ଖାପ ଖୁଆଇ ଚଳିପାରନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାରେ ଏହି ପକ୍ଷୀକୁ ତରୁପିକ ଓ କରକରା ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ ।
ବିବରଣୀ
ଡାହାଣ|thumb|Indian tree pie-Three type calls ହାଣ୍ଡି ଚଞ୍ଛା ମାଈ ଓ ଅଣ୍ଡିରା ଦେଖିବାକୁ ଏକା ପରି । ଏମାନଙ୍କ ଦେହର ରଙ୍ଗ ଡାଲଚିନି ପରି ମାଟିଆ ଓ ମୁଣ୍ଡଟିର ରଙ୍ଗ କଳା । ଲମ୍ବା ଲାଞ୍ଜଟି ନୀଳ ମିଶା ପାଉଁଶିଆ ରଙ୍ଗର ଓ ତାହାର ଅଗ ଭାଗଟି କଳା । ଏମାନଙ୍କ ଡେଣାରେ ଏକ ଧଳା ପଟି ରହିଥାଏ । ହିମାଳୟ ହାଣ୍ଡିଚଞ୍ଛା ଦେଖିବାକୁ ସାଧାରଣ ହାଣ୍ଡିଚଞ୍ଛା ପରି କିନ୍ତୁ ସେମାନଙ୍କ ରଙ୍ଗ ଟିକେ ପାଉଁଶିଆ ଓ ସାଧାରଣ ହାଣ୍ଡିଚଞ୍ଛା ପରି ନାଲିମିଶା ମାଟିଆ ନୁହେଁ । ହାଣ୍ଡି ଚଞ୍ଛାର ଥଣ୍ଟ ମୋଟା ଓ ଆଗ ପଟକୁ ସାମାନ୍ୟ ବଙ୍କା । ପେଟ ତଳ ଓ ପିଠିର ଶେଷ ଅଂଶ ଫିକା ମାଟିଆ କିମ୍ବା କମଳାମିଶା ମାଟିଆ ରଙ୍ଗର । ଏମାନଙ୍କ ଡେଣାରେ କଳା ଓ ଧଳା ରଙ୍ଗର ପର ରହିଥାଏ । ଏହି ପକ୍ଷୀର ଥଣ୍ଟ, ଗୋଡ଼ ଓ ପଞ୍ଝା କଳା ରଙ୍ଗର ।
ଭୌଗୋଳିକ ବିତରଣ
ଏହି ପକ୍ଷୀର ଭୌଗୋଳିକ ବ୍ୟାପ୍ତି ଅତି ବିସ୍ତୃତ । ହିମାଳୟ ସମେତ ସମଗ୍ର ଭାରତ ଭୂଖଣ୍ଡ, ପାକିସ୍ତାନ, ବଙ୍ଗଳାଦେଶ, ବ୍ରହ୍ମଦେଶ, ଲାଓସ ଓ ଥାଇଲ୍ୟାଣ୍ଡ ପ୍ରଭୃତି ଦେଶରେ ବଣ, ବୁଦାଳିଆ ଜଙ୍ଗଲ, ତୋଟା ଓ ଉଦ୍ୟାନମାନଙ୍କରେ ଏହି ପକ୍ଷୀ ଦେଖିବାକୁ ମିଳନ୍ତି । ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳାରେ ଋତୁ ଅନୁସାରେ ଏମାନେ ସମୁଦ୍ର ପତନରୁ ଅଳ୍ପ ବା ଅଧିକ ଉଚ୍ଚତାରେ ବିଚରଣ କରିବା ଦେଖାଯାଇଛି ।
ପରିସଂସ୍ଥା ଓ ବ୍ୟବହାର
ହାଣ୍ଡି ଚଞ୍ଛା ପକ୍ଷୀ ମୁଖ୍ୟତଃ ଗଛ ଉପରେ ରହନ୍ତି । ଗଛର ଫଳ, ଶିମିଳି ଗଛର ମହୁ ), ମଞ୍ଜି, ବିଭିନ୍ନ ଅମେରୁଦଣ୍ଡୀ ଜୀବ, ସାନ ସରୀସୃପ ଓ ଛୋଟ ପକ୍ଷୀ ଶାବକଙ୍କୁ ଆହରଣ କରିଥାନ୍ତି । ଏମାନେ ପଡ଼ି ରହିଥିବା ସଦ୍ୟ ଶବରୁ ମଧ୍ୟ ମାଂସ ଖୁଣ୍ଟି ଖାଇବା ଦେଖାଯାଏ । ଏମାନେ ଅତି ଚଞ୍ଚଳିଆ ସ୍ୱଭାବର, ଗଛ ଡାଳରେ ତଳ-ଉପର ହେଉଥାନ୍ତି । ବେଳେବେଳେ ଏମାନେ କଜଳପାତି ଓ କୁଣ୍ଡାଖିଆ ଚଢ଼େଇଙ୍କ ପରି ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସହିତ ମିଶି ଖାଇବା ମଧ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରାଯାଇଛି । ଏହି ପକ୍ଷୀ ହରିଣମାନଙ୍କ ଦେହରୁ ପୋକ ଖୁଣ୍ଟି ଖାଇବା ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ । ସମ୍ବର ହରିଣମାନେ ନିଜ ଦେହର ବିଭିନ୍ନ ଅଂଶ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରି ପକ୍ଷୀଙ୍କୁ ତାହା ଉପରେ ବସି କୀଟପୋକ ଆଦି ଖାଇବାକୁ ଆମନ୍ତ୍ରିତ କରିଥାନ୍ତି । ଅନ୍ୟ କର୍ଭିଡ୍ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ପରି ଏମାନେ ମଧ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ଗଚ୍ଛିତ କରି ରଖିପାରନ୍ତି । ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ବୃକ୍ଷନାଶକ କୀଟଙ୍କୁ ଆହରଣ କରୁଥିବାରୁ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତରେ ତାଳ ତୋଟା ମାଲିକଙ୍କ ପାଇଁ ଏମାନେ ଅତି ଉପକାରୀ । ହାଣ୍ଡି ଚଞ୍ଛା ପକ୍ଷୀ ଶଲରା ଗଛର ଫଳ ଖାଆନ୍ତି ଯାହା ଅନ୍ୟ ସ୍ତନ୍ୟପାୟୀ ଜୀବଙ୍କ ପାଇଁ ବିଷାକ୍ତ ହୋଇପାରେ ।
ଭାରତରେ ଅପ୍ରେଲ୍‍ରୁ ନେଇ ଜୁନ୍ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ପକ୍ଷୀଙ୍କ ମିଳନ ଋତୁ । ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗରେ ଅପ୍ରେଲ୍ ଓ ମଇ ମାସରେ ପିନିୟଲ୍ ଗ୍ରନ୍ଥି କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଓ ସେରୋଟୋନିନ୍ କ୍ଷରଣରେ ବୃଦ୍ଧି ଘଟିଥାଏ । ଗଛ ଓ ବୁଦାରେ ରହିଥିବା ଏମାନେ ଏକ ଅଗଭୀର ବସା ନିର୍ମାଣ କରନ୍ତି । ମାଈ ହାଣ୍ଡି ଚଞ୍ଛା ୩-୫ଟି ଅଣ୍ଡା ଦେଇଥାଏ ।
ଏହି ପକ୍ଷୀ ବାରମ୍ବାର ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ଡାକ ଦିଏ ଯାହା ବବ୍-ଓ-ଲିଂକ୍ ବା ଗୋ-ଟ୍ରି ପରି ଶୁଣାଯାଏ । ଗୋଟ୍‍ରି ଗୋଟ୍‍ରି ଡାକ ଦେଉଥିବାରୁ ଏହି ପକ୍ଷୀକୁ ସ୍ଥାନୀୟ ଭାବେ କୁଟୁରା, କୁଟୁରି ବା କୋଟ୍‍ରି ବୋଲି ମଧ୍ୟ ଡକାଯାଏ । ଏହି ପକ୍ଷୀର ଆଉ ଏକ ସ୍ଥାନୀୟ ନାମ ହେଲା ଟାକା ଚୋର୍ ବା ଟଙ୍କା ଚୋରଣୀ । ହାଣ୍ଡିରୁ ଚଞ୍ଛା ହେବା କଳା ପରି ଏହାର ରଙ୍ଗ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହାକୁ ହାଣ୍ଡି ଚଞ୍ଛା ବୋଲି କୁହାଯାଏ ।
ଏହି ପକ୍ଷୀ ଦେହରେ ବିଭିନ୍ନ ପରଜୀବୀ ବାସ କରିବା ବୈଜ୍ଞାନିକ ଅନୁଶୀଳନରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି । ଟ୍ରାଇପାନୋସୋମା କୋର୍ଭି ଓ ବାବେସିଆ ପରି ପରଭକ୍ଷୀ ହାଣ୍ଡି ଚଞ୍ଛାମାନଙ୍କ ଦେହରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛନ୍ତି । ତାଙ୍କ ଅନ୍ତନାଳିରେ ଟ୍ରେମାଟୋଡ୍ ଓ ହାପ୍ଲୋର୍କିସ୍ ଭାଗାବଣ୍ଡି ପରି ପରଜୀବୀ ମଧ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରାଯାଇଛି । ସେଣ୍ଟ୍ରୋରିଂକସ୍ ଲାନ୍ସିଆ ନାମକ ଆଉ ଏକ ପାରାସାଇଟ୍ ମଧ୍ୟ ଏହି ପକ୍ଷୀର ଦେହରେ ରହିପାରେ । ହାଣ୍ଡି ଚଞ୍ଛାର ପରରେ ସିରିଞ୍ଜୋଫାଇଲୋଇଡସ୍ ଡେଣ୍ଡ୍ରୋସିଟ୍ଟାଏ ନାମକ ଏକ ପରଜୀବୀ ମଧ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ ।
ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲିଂକ୍
ଶ୍ରେଣୀ:ପକ୍ଷୀ
ମଧୁମିତା ରାଉତ
ମଧୁମିତା ରାଉତ ହେଉଛନ୍ତି ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ ଶିଳ୍ପୀ। ତାଙ୍କର ପିତାଙ୍କ ନାମ ଶ୍ରୀ ମାୟାଧର ରାଉତ ଓ ମାତା ଶ୍ରୀମତୀ ମମତା ଖୁଣ୍ଟିଆ। ସେମାନେ ତାଙ୍କର ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ ପ୍ରତି ଅବଦାନ ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା।
ସେ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଅବସ୍ଥାନ କରନ୍ତି। ଜୟନ୍ତିକା ଆସୋସିଏସନର ମାୟାଧର ରାଉତ ସ୍କୁଲ ଅଫ୍ ଓଡ଼ିଶୀ ଡ୍ୟାନ୍‌ସରେ ସେ ଓଡ଼ିଶୀ ନାଚ ଶିକ୍ଷା ଦିଅନ୍ତି।
ବାଲ୍ୟଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା
ସେ ପିଲାବେଳୁ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଅଛନ୍ତି ଓ ନିଜ ପିତାଙ୍କଠାରୁ ସଙ୍ଗୀତ ଓ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିବା ସହିତ ସେଠାକାର ଭାରତୀୟ ବିଦ୍ୟା ଭବନ ସ୍କୁଲ ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଛନ୍ତି। ସେ ଦିଲ୍ଲୀ ବିଶ୍ୱ ବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଇଂରାଜୀ ସାହିତ୍ୟରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଉପାଧି ହାସଲ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ପ୍ରଦର୍ଶନାତ୍ମକ କଳାରେ ଡିପ୍ଲୋମା ଲାଭ କରିଛନ୍ତି।
କାର୍ଯ୍ୟ ଜୀବନ
ମଧୁମିତା ରାଉତ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ମାୟାଧର ରାଉତ ଘରାନା ଓଡ଼ିଶି ନୃତ୍ୟ ଶୈଳୀକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇବାର କାମରେ ଲାଗିଛନ୍ତି। ଏତଦ୍ ବ୍ୟତୀତ ସେ ହଙ୍ଗେରୀ ଭାଷାର କାବ୍ୟ ରଚନା, ଗେଟେଙ୍କ କବିତା ଉପରେ କୋରିଓଗ୍ରାଫିକ୍ ରଚନା, ନେଦରଲ୍ୟାଣ୍ଡର ବାଲିନୀୟ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ Dia Tantriଙ୍କ ସହିତ ଫ୍ୟୁଜନ ଡ୍ୟାନ୍ସ ଆଦି ତାଙ୍କ ରଚନାତ୍ମକତାର ଉଦାହରଣ। ସାମାଜିକ କାରଣଗୁଡ଼ିକପାଇଁ ନୃତ୍ୟର ମାଧ୍ୟମକୁ ବ୍ୟବହାର କରିବା, ଇଣ୍ଡିଆନ କ୍ୟାନସର ସୋସାଇଟି, ଦିଲ୍ଲୀ, WWF (ବିଶ୍ୱ ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ପାଣ୍ଠି, ଭାରତ), CAPF (କନ୍ୟଭ୍ରୁଣ ହତ୍ୟା ବିପକ୍ଷରେ ଅଭିଯାନ), ଆର୍ଟ ଅଫ ଲିଭିଂ ଏବଂ ସର୍ବହରାମାନଙ୍କର ଉନ୍ନତି ଆଦି ସ୍ଥାନରେ ସେ ନିଜର ନୃତ୍ୟ କଳା ଚାତୁର୍ଯ୍ୟର ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଛନ୍ତି।
ନେଦରଲ୍ୟାଣ୍ଡସ୍ ଚ୍ୟାନେଲ ତାଙ୍କ ଉପରେ ଏକ ଡକୁମେଣ୍ଟାରୀ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କରିଛନ୍ତି। ଷ୍ଟଗାର୍ଟ (ଜର୍ମାନୀ) ଏବଂ ହଙ୍ଗେରୀୟ ଟେଲିଭିଜନ ତାଙ୍କ ନୃତ୍ୟକୁ ଭାରତ ଉପରେ ହୋଇଥିବା ଡକୁମେଣ୍ଟାରୀ ଫିଲ୍ମରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ କରିଛନ୍ତି। ସେ ଡଚ ଟେଲିଭିଜନଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ, ଭାରତୀୟ ମୂଲ୍ୟବୋଧକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରୁଥିବା ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର, ଯାହା ପଶ୍ଚିମ ଇଉରୋପରେ ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇଛି, ସେଥିରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ନିଭାଇଛନ୍ତି। ସେ ଭାରତ, ଆୟରଲ୍ୟାଣ୍ଡ, ଇଂଲାଣ୍ଡ, ସ୍କଟଲ୍ୟାଣ୍ଡ, ନେଦରଲ୍ୟାଣ୍ଡ, ଜର୍ମାନୀ, ବେଲଜିୟମ, ହଙ୍ଗେରୀ, ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ, ସ୍ପେନ, ମୋରୋକୋ, ଫ୍ରାନ୍ସ, ପର୍ତ୍ତୁଗାଲ, ଜାପାନ, ଆମେରିକା ଆଦି ଦେଶର ପ୍ରମୁଖ ନୃତ୍ୟ ଉତ୍ସବରେ ନୃତ୍ୟକଳାର ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଛନ୍ତି। ସେ ମଧ୍ୟ ଆମେରିକା, ନେଦରଲ୍ୟାଣ୍ଡ, ଜାପାନ, ଏବଂ ଜର୍ମାନୀରେ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ଦିଅନ୍ତି।
ରଚନା
ସେ "Odissi: What, Why and How: Evolution, Revival and Technique" ("ଓଡ଼ିଶୀ କ'ଣ, କାହିଁକି ଏବଂ କେମିତି: ବିକାଶ, ପୁନରୁଦ୍ଧାର ଏବଂ କୌଶଳ") ନାମକ ପୁସ୍ତକ ରଚନା କରିଛନ୍ତି ଯାହା ବି.ଆର. ରିଦମ୍‌ସ, ଦିଲ୍ଲୀଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି।
ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ
ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ଘୁଂଗୁର ସମ୍ମାନ, ଉତ୍କଳ କନ୍ୟା ପୁରସ୍କାର, ମହିଳା ଶକ୍ତି ସମ୍ମାନ, ଭାରତ ନିର୍ମାଣ ପୁରସ୍କାର, ଓଡ଼ିଶା ଲିଭିଂ ଲିଜେଣ୍ଡ ପୁରସ୍କାର ୨୦୧୧ ପରି ଅନେକ ସମ୍ମାନ ହାସଲ କରିଛନ୍ତି।
ବାହ୍ୟ ସୂତ୍ର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ଶ୍ରେଣୀ:ନର୍ତ୍ତକୀ ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୬ ମହିଳା ଇତିହାସ ମାସରେ ଗଢ଼ା ବା ଉନ୍ନତ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗମାନ
କୁମାୟୁଁର ନରଖାଦକ
କୁମାୟୁଁର ନରଖାଦକ ଜିମ୍ କର୍ବେଟ ଙ୍କ ୧୯୪୪ ମସିହାରେ ଲିଖିତ ମୂଳ ଇଂରାଜୀ ପୁସ୍ତକ Man-Eaters of Kumaonର ଓଡ଼ିଆ ଅନୁବାଦ । ଡକ୍ଟର ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର କର ଏହି ଅନୁବାଦଟି ରଚନା କରିଛନ୍ତି । ମୂଳ ଈଂରାଜୀ ପୁସ୍ତକର ଲେଖକ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶିକାରୀ ଓ ପରିବେଶବିତ୍ ଜିମ୍ କର୍ବେଟ୍ । ଏହି ପୁସ୍ତକରେ କର୍ବେଟ୍ କୁମାଓନ୍ ଅଞ୍ଚଳରେ (୧୯୦୦ ମସିହାରୁ ୧୯୩୦ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ) ମହାବଳ ବାଘ ଓ ଉପମହାଦେଶୀୟ କଲରା ପତରିଆ ବାଘମାନଙ୍କର ଶିକାର ସମୟର ନିଜେ ଅଙ୍ଗେ ନିଭେଇଥିବା ଘଟଣାମାନଙ୍କର ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି । ତନ୍ମଧ୍ୟରୁ ଏକ ବାଘ ୪୦୦ଟି ନରହତ୍ୟା ପାଇଁ ଦାୟୀ ଥିଲା । କର୍ବେଟଙ୍କ ଲିଖିତ ପୁସ୍ତକ ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଜନପ୍ରିୟ । ଏହି ପୁସ୍ତକରେ ଲିଖିତ ୧୦ଟି କାହାଣୀରେ କିପରି ନରଖାଦକମାନଙ୍କୁ ଗୋପନରେ ଅନୁସରଣ କରି ହତ୍ୟା କରାଯାଇଥିଲା ତାହାର ସବିଶେଷ ବର୍ଣ୍ଣନା ରହିଛି । ତା' ଛଡା ହିମାଳୟର ପାଦଦେଶର ଅନ୍ୟ ଜୀବଜନ୍ତୁ, ଉଦ୍ଭିଦ ଜଗତ ଓ ତତ୍କାଳୀନ ଗ୍ରାମ୍ୟ ଜୀବନର ଏକ ସରସ ଚିତ୍ର ଏହି ପୁସ୍ତକରେ ପ୍ରଦତ୍ତ ।
ପୁସ୍ତକର ଅନ୍ତର୍ବସ୍ତୁ
ମୂଳ ଭାଷା - ଈଂରାଜୀ
ଉତ୍ସ
ପରିବାର ଏବଂ ବନ୍ଧୁବାନ୍ଧବଙ୍କ ବାରମ୍ବାର ଅନୁରୋଧ ପରେ, ୧୯୩୫ ମସିହାରେ କର୍ବେଟ୍ ୭ଟି କାହାଣୀ ଲେଖିଥିଲେ । ପ୍ରଥମେ ଏହାର ୧୦୦ ଖଣ୍ଡ ବହି ମୁଦ୍ରଣ କରାଯାଇ ବନ୍ଧୁ ବାନ୍ଧବଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା । ପ୍ରଥମେ ପ୍ରକାଶିତ ଏହି ପୁସ୍ତକର କାହାଣୀସବୁ ଥିଲା : "Wild Life in the Village: An Appeal (ଗ୍ରାମରେ ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ - ଏକ ଅନୁନୟ)", "The Pipal Pani Tiger (ପିପଲ୍ ପାନୀ ବାଘ)", "The Fish of My Dreams (ମୋ ସ୍ୱପ୍ନର ମାଛ)", "A Lost Paradise (ହୃତ ସ୍ୱର୍ଗ)", "The Terror that Walks by Night (ନିଶାଚର ଆତଙ୍କ)", "Purna Girl and Its Mysterious Lights (ପୂର୍ଣାର ଝିଅ ଓ ରହସ୍ୟମୟୀ ଆଲୋକ)" ଓ "The Chowgarh Tigers (ଚୌଗଡ୍ ବାଘସମୂହ)" ।
୧୯୪୩ ମସିହାରେ କର୍ବେଟ୍ ଟାଏଫଏଡ୍ ଜ୍ୱରରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ଚଲାବୁଲା କରିବାର କ୍ଷମତା ହରାଇଲେ । ସେହି ସମୟରେ ତା'ଙ୍କ ଘନିଷ୍ଠ ବନ୍ଧୁ ଓ ଅକ୍ସ୍-ଫୋର୍ଡ୍ ପ୍ରେସ୍ର ଭାରତୀୟ ଶାଖାର ପ୍ରବନ୍ଧକ ଆର୍. ଇ. ହକିନ୍ସ୍ଙ୍କ ଅନୁରୋଧକ୍ରମେ, ୧୯୩୫ର ଜଙ୍ଗଲ କାହାଣୀମାନଙ୍କୁ ଆଧାର କରି କର୍ବେଟ୍ ଏହି ପୁସ୍ତକଟିକୁ ଲେଖିଥିଲେ । ଅକ୍ସ୍-ଫୋର୍ଡ୍ ବିଶ୍ୱ ବିଦ୍ୟାଳୟ ପ୍ରେସ୍ଦ୍ୱାରା ୧୯୪୪ରେ ଏହାର ପ୍ରଥମ ସଂସ୍କରଣର ମୁଦ୍ରଣ ହୋଇଥିଲା ।
ପ୍ରକାଶନର ଇତିହାସ
୧୯୪୬ - ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକା ଓ ଇଂଲଣ୍ଡ - ଅକ୍ସ୍-ଫୋର୍ଡ୍ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ପ୍ରେସ୍ - ୫ଟି କଳା-ଧଳା ଚିତ୍ର ସହିତ
୧୯୪୮ - "ମୋହାନ୍ ନରଖାଦକ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କାହଣୀ" ନାମରେ ବିଦ୍ୟାଳୟ ପାଠ୍ୟକ୍ରମୋପଯୋଗୀ ସଂସ୍କରଣ - ସି. ଏଚ୍. ଜି. ମୁର୍ ହାଉସ୍ଙ୍କଦ୍ୱାରା ସଚିତ୍ର ବ୍ୟାଖ୍ୟା
୧୯୫୨ - ଇଂଲଣ୍ଡରେ ଅକ୍ସ୍-ଫୋର୍ଡ୍ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ପ୍ରେସ୍ଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶିତ - ରେମଣ୍ଡ ଶେଫର୍ଡ୍ଙ୍କଦ୍ୱାରା ବ୍ୟାଖ୍ୟା (ବିନା କୌଣସି ଚିତ୍ର ବିଶିଷ୍ଟ)
୧୯୫୩ - ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ପେନ୍ନାଣ୍ଟ୍ ପେପର୍ବ୍ୟାକ୍ସ୍ଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶିତ
୧୯୫୫ - ପେଙ୍ଗ୍ୱିନ୍ଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶିତ
୧୯୬୨ - ବାନ୍ତାମ୍ଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶିତ
୧୯୯୦ - ୧୯୯୫ - ଜନ୍ କ୍ୟୁଲ୍ଲର୍ ଏଣ୍ଡ୍ ସନ୍ସ୍ଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶିତ
ଅନୁବାଦ
ଏକାଧିକ ଇଉରୋପୀୟ ଓ ଭାରତୀୟ ଭାଷାରେ ଏହି ପୁସ୍ତକର ଅନୁବାଦ ହୋଇଛି ।
ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ମଧ୍ୟ ଏହାର ଅନୁବାଦ ଉପଲବ୍ଧ । ଏହି ପୁସ୍ତକର ଓଡ଼ିଆ ଅନୁବାଦ ଗ୍ରନ୍ଥ ମନ୍ଦିରଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶିତ ଓ ତାହାର ଅନୁବାଦକ ହେଲେ ଡକ୍ଟର୍ ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର କର ।
ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତଥ୍ୟ
ପୁସ୍ତକର ଲୋକପ୍ରିୟତା  - ୧୯୪୬ ମଇ ମାସ ସୁଦ୍ଧା ଏହି ବହିଟିର ୫ ଲକ୍ଷରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ଖଣ୍ଡ ବିକ୍ରି ହୋଇସାରିଥିଲା । ୧୯୮୦ ମସିହା ସୁଦ୍ଧା ଏହାର ବିକ୍ରି ୪୦ ଲକ୍ଷ ଖଣ୍ଡ ଅତିକ୍ରମ କରି ସାରିଥିଲା ।
ଛିନ୍ଦ୍-ୱାରା ହତ୍ୟା ମାମଲା -  ୧୯୪୯ ମସିହାରେ ଛିନ୍ଦ୍-ୱାରା ନ୍ୟାୟାଳୟରେ ଏକ ନରହତ୍ୟା ମାମଲାର ଶୁଣାଣି ହୋଇଥିଲା । ଜଙ୍ଗଲରୁ ତୋଡାଲ ନାମକ ଏକ ବ୍ୟକ୍ତିର ମୃତ ଶରୀର ମିଳିଥିଲା । ପୁଲିସ୍ ଅନୁସାରେ ଅଭିଯୁକ୍ତ ମୃତକର ସ୍ତ୍ରୀକୁ ପ୍ରେମ କରୁଥିବାରୁ ତା'ର ହତ୍ୟାର ଷଡଯନ୍ତ୍ର କରିଥିଲା । ମୁଦାଲା ପକ୍ଷର ଯୁକ୍ତି ଥିଲା ଯେ ମୃତକକୁ ନରଖାଦକ ହତ୍ୟା କରିଛି । ମୁଦାଲା ପକ୍ଷ କର୍ବେଟଙ୍କ ପୁସ୍ତକରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ମୃତକଙ୍କ ଶରୀରର କ୍ଷତଚିହ୍ନ ଓ ଆକ୍ରମଣ ସମୟର ପରିସ୍ଥିତି ବୁଝାଇବା ପାଇଁ ଏହି ପୁସ୍ତକର କିଛି ପରିଛ୍ଛେଦ ପଢ଼ିଥିଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରମାଣକୁ ଆଧାର କରି ଅଭିଯୁକ୍ତ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷରେ ଖଲାସ୍ ହୋଇଥିଲା ।
ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର  - ୧୯୪୬ ମସିହାରେ ୟୁନିଭର୍ସାଲ୍ ପିକ୍ଚର୍ସ୍ ଏହି ପୁସ୍ତକର ନାଟ୍ୟଚିତ୍ର ରୂପାନ୍ତରଣର ଅଧିକାର କିଣି, ୧୯୪୮ ମସିହାରେ କୁମାଓନ୍ ନରଖାଦକ ନାମରେ ଏକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର କାହାଣୀ ସହ ବହିରେ ଲିଖିତ କାହାଣୀର କୌଣସି ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ନଥିଲା । ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର କାହାଣୀରେ ଆମେରିକୀୟ ଅଭିନେତା ୱେଣ୍ଡେଲ୍ କୋରେ ମୂଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ସେ ଏକ ବାଘକୁ ଗୁଳି କରି ଆହତ କରିଥିଲେ ଓ ଶେଷରେ ନିଜେ ବାଘଦ୍ୱାରା ନିହତ ହୋଇଥିଲେ । କର୍ବେଟ୍ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଦେଖିଲା ପରେ ବାଘ ହିଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତା ବୋଲି ତାଛ୍ଛଲ୍ଲ୍ୟ କରି କହିଥିଲେ । ୧୯୮୬ ମସିହାରେ ବି. ବି. ସି.ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଯୋଜିତ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଫ୍ରେଡେରିକ୍ ଟ୍ରେଭ୍ସ୍ ଜିମ୍ କର୍ବେଟଙ୍କ ଭୂମିକାରେ ଦେଖା ଦେଇଥିଲେ । ୨୦୦୨ରେ "ଭାରତ : ବାଘଙ୍କ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ (India: Kingdom of the Tiger)" ନାମକ ଏକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଆଇମ୍ୟାକ୍ସ୍ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଯୋଜିତ ହୋଇଥିଲା । କର୍ବେଟଙ୍କ ପୁସ୍ତକ ଉପରେ ପର୍ଯ୍ୟବସିତ ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟୋଫର୍ ହେୟେର୍ଦାଲ୍ କର୍ବେଟଙ୍କ ଭୂମିକା ନିର୍ବାହ କରିଥିଲେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ବହି
ପାପପୁଣ୍ୟ
ପାପ ପୁଣ୍ୟ, ୧୯୮୮ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ସିଦ୍ଧାର୍ଥ । ସଙ୍ଗୀତକାର ଅକ୍ଷୟ ମହାନ୍ତି ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସ୍ୱର ସଂଯୋଜନା କରିଥିଲେ ।
ଉତ୍ତମ ମହାନ୍ତି ଅପରାଜିତା ମହାନ୍ତି ନରେନ୍ଦ୍ର ବେହେରା ଅନୀତା ଦାସ ତନ୍ଦ୍ରା ରାୟ ଅଜିତ ଦାସ ପ୍ରେମାଞ୍ଜନ ପରିଡ଼ା ସଙ୍ଗୀତା ଦାସ ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
ଉତ୍ତର ଆମେରିକା
ଉତ୍ତର ଆମେରିକା, ଏକ ମହାଦେଶ ।
ଭୂଗୋଳ
ଉତ୍ତର ଆମେରିକା ଏକ ମହାଦେଶ। ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ  ପୃଥିବୀର  ଉତ୍ତର ଗୋଲାର୍ଦ୍ଧରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏହାର ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଆଟଲାଣ୍ଟିକ ମହାସାଗର, ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଆର୍କଟିକ ମହାସାଗର, ପଶ୍ଚିମ ଓ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗର ଅବସ୍ଥିତ। କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ହିସାବରେ ଏହା ୩ୟ ବୃହତ୍ତମ ଓ ଜନସଂଖ୍ୟା ହିସାବରେ ଏହା ପୃଥିବୀର ୪ଥ ଭୁହତ୍ତମ ମହାଦେଶ । ଏହାର ୨୪,୭୦୯,୦୦୦ ବର୍ଗ କିମି କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ପୃଥିବୀର ମୋଟ କ୍ଷେତ୍ରଫଳର ୪.୮%, ତଥା ମୋଟ ସ୍ଥଳଭାଗ କ୍ଷେତ୍ରଫଳର ୧୬.୫%  ।
ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ମହାଦେଶ
୧୬୬
୧୬୬ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୬୬
ଏଟାୱା
ଏକ ଭାରତୀୟ ଅଟେ । ଏହା ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ଏତୱହ୍ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
ଭୌଗଳିକ ଅବସ୍ଥିତି
୨୬.୭୭୭୮ ଉତ୍ତର ଅକ୍ଷାଂଶ ଓ ୭୯.୦୨୧୬ ପୂର୍ବ ଦ୍ରାଘିମାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ସମୁଦ୍ର ପତନଠାରୁ ଏହା ୪୧୩ ଫୁଟ ଉଚ୍ଚତାରେ ରହିଛି ।
ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ ସାକ୍ଷରତା
୨୦୦୧ ମସିହାର ଭାରତୀୟ ଜନଗଣନା ଅନୁସାରେ, ସହରର ମୋଟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୧୩୦୫୩ ଅଟେ । ସେଥି ମଧ୍ୟରୁ ୫୨.୯୨% ଜଣ ପରୁଷ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ୪୭.୦୮% ଜଣ ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୫୯.୪୭% ଅଟେ । ଏହା ଜାତୀୟ ହାରଠାରୁ ୫.୩୭% ପ୍ରତିଶତ ଅଧିକ ଅଟେ । ସେଥିରୁ ୩୫.୩୬% ପ୍ରତିଶତ ପୁରୁଷ ଓ ୨୪.୧୦% ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ୧୭.୬୭% ଲୋକ ସେଠାରେ ୬ ବର୍ଷ ବୟସରୁ କମ ବୟସ୍କ ଅଟନ୍ତି ।
ଭାଷା
ହିନ୍ଦୀ ର ସରକାରୀ ଭାଷା ଅଟେ ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ଭୌଗଳିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ
୭୩୨
୭୩୨ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୭୩୨ ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ବର୍ଷ ଲେଖା
ମଥୁରା ମଙ୍ଗଳ
ମଥୁରା ମଙ୍ଗଳ ପୁରାତନ କବି ଭକ୍ତ ଚରଣ ଦାସଙ୍କଦ୍ୱାରା ରଚିତ ଛାନ୍ଦକାବ୍ୟ ଅଟେ । ୩୦ ଗୋଟି ଛାନ୍ଦରେ ରଚିତ ଏହି କାବ୍ୟ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ମଥୁରା ଗମନ ଏବଂ କଂସବଧ ଓ ଗୋପୀଙ୍କ ବିଳାପ ଉପରେ ଆଧାରିତ ଅଟେ । ଏଥିରେ ଚକ୍ରକେଳି, କାଳୀ, କାଫି, ପଞ୍ଚମ ବରାଡ଼ି, କଲ୍ୟାଣ ଆହାରୀ, ଆହାରୀ, କେଦାରଗୌଡ଼ା ଇତ୍ଯାଦି ବୃତ୍ତ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଛି ।
ରେକଡ଼ିଂ
ମଥୁରା ମଙ୍ଗଳର ପ୍ରଥମ ଛାନ୍ଦ "ଜୟ ଗୋବିନ୍ଦ ଗୋକୁଳ ସୁନ୍ଦର" ବାଣୀକଣ୍ଠ ନିମାଇଁ ଚରଣ ହରିଚନ୍ଦନ ଆକାଶବାଣୀ କଟକରେ ଗାଇଥିଲେ । ଏହାଛଡ଼ା ବାଣୀକଣ୍ଠଙ୍କଦ୍ୱାରା ହିଁ ଏହାର ଅନ୍ୟ କେତୋଟି ଛାନ୍ଦ- "ଗୋପିକା ବଚନ ଶୁଣି" ଇତ୍ଯାଦିର ରେକଡ଼ିଂ ରହିଛି ।
ପ୍ରକାଶନ
ପ୍ରାଚୀ ସମିତି ତରଫରୁ ମଥୁରା ମଙ୍ଗଳର ବିଶୁଦ୍ଧ ସଂସ୍କରଣ ପ୍ରକାଶିତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହା ଆର୍ତ୍ତବଲ୍ଲଭ ମହାନ୍ତିଙ୍କଦ୍ୱାରା ୧୦ ଗୋଟି ପୋଥିରୁ ସଂଗ୍ରହ କରି ଲେଖାଯାଇଥିଲା ।
ଶ୍ରେଣୀ:କାବ୍ୟ କବିତା
୨୪ ଡିସେମ୍ବର
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ବଟଦ୍ୱାରା ତିଆରି ତାରିଖ ଲେଖା
ହେଣ୍ଡୁଆ
ହେଣ୍ଡୁଆ (ଅନ୍ୟ ନାମ ହେଣ୍ଡୁଆ ଚୁଟଚୁଟା) ଭାରତରେ ଥିବା ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପ୍ରକାର ଖାଦ୍ୟ ଯାହା ସାଧାରଣତଃ ଆଚାର ବା ମସଲା ଭାବରେ ଖିଆଯାଏ, ମଦ ଫରମେଣ୍ଟେସନ କଲାବେଳେ ଦିଆଯାଏ ଓ ସିଝା ଓ ଭଜା ଟମାଟୋ ସାଥୀରେ ଖିଆଯାଏ । ହେଣ୍ଡୁଆ ଏକ ସୂର୍ଯ୍ୟତାପରେ ଶୁଷ୍କ ବା ଆଚାର ହୋଇଥିବା ବାଉଁଶ ଶାଖା (କରଡ଼ି), ଯାହାକୁ ସେହିଭଳି ଖିଆଯାଏ ବା ଅନ୍ୟ ଖାଦ୍ୟରେ ମିଶେଇ, ସଜ ବା ସାଉତି ରଖି ଖିଆଯାଏ । ବାଉଁଶ ଜଙ୍ଗଲରୁ ନୂଆ ଗଜା ସଂଗ୍ରହ କରି କାଟି ଆଚାର କରାଯାଏ । ତାହାକୁ ଭାଜିକରି ଖାଆନ୍ତି । ମୂଳ ଅଧିବାସୀ ଓ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକମାନେ ହେଣ୍ଡୁଆ ଦେଇ ତରକାରୀ କରନ୍ତି । ହେଣ୍ଡୁଆ ଘରମାନଙ୍କରେ ତିଆରି ହୁଏ ଓ ହାଟ ବଜାରରେ ବିକ୍ରି ହୁଏ ।
ଔଷଧୀୟ ବ୍ୟବ‌ହାର
ହେଣ୍ଡୁଆକୁ ଔଷଧ ରୂପେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । ଏହା ସାଥୀରେ ମହୁଆ ମଞ୍ଜି ତେଲ ମିଶେଇ ସର୍ଦ୍ଦି ରୋଗରେ ଦେହ ମାଲିସ କରାଯାଏ ଓ ମଣିଷ ତ‌ଥା ପଶୁମାନଙ୍କଠାରେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । ଗୋଜାତି ପଶୁଙ୍କର ପେଟ ସମସ୍ୟା ହେଲେ ହେଣ୍ଡୁଆ ଓ ପୁରୁଣା ଗୁଡ଼ ଦେଇ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଔଷଧୀୟ ବୃକ୍ଷ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଖାଦ୍ୟ
ରାଜୁ ଆୱାରା
ରାଜୁ ଆୱାରା, ୨୦୧୨ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଏଲୋରୀ ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ ଏବଂ ସନ୍ତୋଷ ତ୍ରିପାଠୀ । ଦେବାନନ୍ଦ ନାୟକ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର କାହାଣୀ ଏବଂ ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ରଚନା କରିବା ସ‌ହ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ । ବିଦ୍ୟାଧର ସାହୁ କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ । ମୋହିତ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ, ଚିନ୍ତାମଣି ଦାସ, ବନ‌ଜ ମହାପାତ୍ର, ଦେବାନନ୍ଦ ନାୟକ, ପଞ୍ଚାନନ ନାୟକ ଆଦି ଗୀତିକାରମାନେ କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ରଚନା କରିଥିଲେ । ଅନ୍ତରା ମିତ୍ର, ସଞ୍ଜୁ ମହାନ୍ତି, ଅରବିନ୍ଦ ମୁଦୁଲି, ପ୍ରଦୀପ, ସୌରଭ ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ ।
ଗୀତ ଓ ସଙ୍ଗୀତ
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ବିଦ୍ୟାଧର ସାହୁ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ମୋହିତ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ, ବନଜ ମହାପାତ୍ର, ଚିନ୍ତାମଣି ଦାସ, ଦେବାନନ୍ଦ ନାୟକ ଆଦି ଗୀତିକାରମାନେ ରଚନା କରିଥିଲେ । କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ଅନ୍ତରା ମିତ୍ର, ସଞ୍ଜୁ ମହାନ୍ତି, ଅରବିନ୍ଦ ମୁଦୁଲି, ପ୍ରଦୀପ, ସୌରଭ ଅଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପିମାନେ ଗାଇଥିଲେ ।
ପାଟଳୀ
ପାଟଳୀ ଏକ ଦ୍ରୁମଜାତୀୟ ଉଦ୍ଭିଦ। ପତ୍ରଗୁଡ଼ିକ କୋରେଇ ପତ୍ର ପରି ହେଲେ ବି ଆକାରରେ ଓସାରିଆ। ଫୁଲଗୁଡ଼ିକ ପେନ୍ଥାଳିଆ ଓ ରକ୍ତଗୋଲାପ ବର୍ଣର ହୋଇଥାଏ। ଭାରତର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ଏହି ଗଛ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ।
ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ ଗୁଣ
ତିକ୍ତ ମିଶ୍ରିତ କଟୁ ଓ କଷାୟରସ, ରକ୍ତଶୋଧକ ଓ ଦୀପକ
ବ୍ୟବହାର
ଏହାର ସର୍ବାଙ୍ଗ ଔଷଧ ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। ଜ୍ୱର, କଫ, ବାନ୍ତି, ହିକ୍କା, ଶୋଥ, କୃମି, ଅରୁଚି, ତୃଷ୍ଣା, ରକ୍ତବିକୃତି ଓ ବ୍ରଣାଦି କ୍ଷତ ଆଦିର ଚିକିତ୍ସାରେ ଏହା କାମରେ ଲାଗିଥାଏ। ପତ୍ର ଜ୍ୱର ହିକ୍କା ଓ କାସ ନାଶକ, ମୂଳ ଓ ଛେଲି ରକ୍ତଶୋଧକ। ଏହାକୁ ଶୁଣ୍ଠୀଚୂର୍ଣ୍ଣ ସହିତ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥାଏ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବଜଗତ ଶ୍ରେଣୀ:ଉଦ୍ଭିଦ ଜଗତ
ଚଣ୍ଡିକା ସ୍ଥାନ
ଚଣ୍ଡିକା ସ୍ଥାନ,  ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ବିହାରର ମୁଙ୍ଗେରଠାରେ ଥିବା ଏକ ଧାର୍ମିକ ସ୍ଥଳ । ଏହା ଭାରତରେ ଥିବା 51ଟି ଶକ୍ତି ପିଠ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । ମୁଙ୍ଗେର ସହରରୁ ଏହା ମାତ୍ର 2 କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହା ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ପାଇଁ ଏକା ଅତି ପବିତ୍ର ପୀଠ ହିସାବରେ ପରିଚିତ ।
କିମ୍ବଦନ୍ତୀ
thumb|ସତୀଙ୍କ ଶରୀର ସହ ଭଗବାନ ଶିବ ଏଠାରେ ସତୀଙ୍କ ବାମ ନୟନ ପଡିଥିବା କଥା ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି ।
ରାଜା କର୍ଣ
ଅଙ୍ଗ ରାଜ୍ୟର ରାଜା ମହାଦାନୀ କର୍ଣ ଏଠାରେ ଚଣ୍ଡୀ ମାତାଙ୍କୁ ଦୈନିକ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ । ମାଁ ତାଙ୍କୁ ଅଞ୍ଚଳର ଦରିଦ୍ରଙ୍କୁ ବଣ୍ଟନ କରିବାକୁ 60 କିଲୋଗ୍ରାମ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଦେଇଥିଲେ ବୋଲି ଲୋକବାଦରେ ରହିଛି ।
ଅବସ୍ଥିତି
ମୁଙ୍ଗେରର ବସୁଦେବପୁର  ଠାରୁ ଏହା ମାତ୍ର 1 କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହାର ନିକଟତମ ରେଳ ଷ୍ଟେସନ ମୁଙ୍ଗେର ଜଙ୍କସନ ଓ ବିମାନ ବନ୍ଦର ପାଟଣାଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
ବେଣୀପୁର
ବେଣୀପୁର ଗାଁ ଓଡ଼ିଶାର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଡେରାବିଶ ବ୍ଲକ ଅନ୍ତର୍ଗତ ନିକିରାଇ ଥାନା ଅଧୀନରେ ଥିବା ଏକ ଗାଆଁ ।
ବିଶେଷତା
ଏହି ଗ୍ରାମ ନିକଟରେ ବିରୂପା ନଦୀ ବହି ଯାଇଛି ।
ବିଦ୍ୟାଳୟ
ଏହି ଗ୍ରାମରେ ଗୋଟିଏ ପ୍ରାଥମିକ, ଗୋଟିଏ ମାଧ୍ୟମିକ ଓ ଗୋଟିଏ ଉଚ୍ଚବିଦ୍ୟାଳୟ ଅଛି ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଗାଆଁ ଓ ସହର
୧୬୭
୧୬୭ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୬୭
ବନ୍ତ (ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ)
ବନ୍ତ ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା ଅନ୍ତର୍ଗତ ଏକ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ଥିଲା । ଏହି ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଅଞ୍ଚଳ ଗୁଡ଼ିକ ଥିଲା: ଭଣ୍ଡାରିପୋଖରୀ ବ୍ଳକ ଓ ବନ୍ତ ବ୍ଳକ ।
ଏହି ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ୧୯୫୨ ମସିହରେ ଗଠିତ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ଏହି ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରେ ଥରେ ମାତ୍ର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା । ଏହାପରେ ଏହି ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀର ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇ ଭଣ୍ଡାରିପୋଖରୀ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ରଖାଯାଇଥିଲା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ଶ୍ରେଣୀ:ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା
ତୁ ଆଉ ମୁଁ
ତୁ ଆଉ ମୁଁ, ୨୦୧୪ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ସୋମ୍ୟ ରଞ୍ଜନ ପଟ୍ଟନାୟକ । ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିର କାହାଣୀ ଲେଖିଥିଲେ ତ୍ରିଲୋଚନ ତାରାଇ ଏବଂ ସଂଳାପ ଲେଖିଥିଲେ ଦୀପକ ଜେନା । ନିଶିକାନ୍ତ ଦଳ ବେହେରା ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ । ଦେବୀତୋଷ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିରେ ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ର ଜରିଆରେ ଦେବୀତୋଷ ପ୍ରଥମ କରି ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ।
ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ବିଜେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ମିଶ୍ର ଏବଂ ବନ୍ଦନା ପରମାଣିକ । ନାୟକ, ନାୟିକା ଉଭୟ ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଜରିଆରେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ମିହିର ଦାସ, ଅପରାଜିତା ମହାନ୍ତି, କୁନା ତ୍ରିପାଠୀ, ସଲିଲ୍ ମିତ୍ର ଆଦି କଳାକାରମାନେ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିରେ ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
ଗୀତ ଓ ସଙ୍ଗୀତ
ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିରେ ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଦେବୀତୋଷ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ । ଚିନ୍ମୟ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ, ମାନସ ସାମଲ, ଅରୁଣ ମନ୍ତ୍ରୀ, ବସନ୍ତରାଜ ସାମଲ ଆଦି ଗୀତିକାରମାନେ ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିର ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ରଚନା କରିଥିଲେ । ଦେବୀତୋଷ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ, କୁମାର ବାପି, ଶୈଳଭାମା ମହାପାତ୍ର, ମାଧବ, ବିଷ୍ଣୁମୋହନ କବି ମାମା ଦାସ, ମାନସ ପ୍ରୀତମ ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିରେ ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ଗାଇଥିଲେ ।
୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୩ରେ ହୋଟେଲ ସୂର୍ୟାଂଶରେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ସୋମ୍ୟରଞ୍ଜନ ପଟ୍ଟନାୟକ, ଅମୀୟ ପଟ୍ଟନାୟକ, ଦେବୀତୋଷ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ, ଶୈଳଭାମା ମହାପାତ୍ର ଆଦି ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୪ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଗୋପାଳପୁର
ଗୋପାଳପୁର ସହର ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲାର ଏକ ବିଜ୍ଞାପିତ ଅଞ୍ଚଳ ପରିଷଦ ।
ପର୍ଯ୍ୟଟନ
ଏଠାରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଗୋପାଳପୁର ବେଳାଭୂମି ଅଛି ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାର ଗାଆଁ ଓ ସହର
ମାଳଦ୍ଵୀପ
ମାଳଦ୍ୱୀପ (ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବରେ ମାଳଦ୍ୱୀପ ଗଣରାଜ୍ୟ) ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆର ଏକ ସର୍ବଭୌମ ରାଷ୍ଟ୍ର । ଏହା ଭାରତ ମହାସାଗରର ଆରବ ସାଗରରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ଏବଂ ଏକ ଛୋଟ ଦେଶ । ଏହା ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଏବଂ ଭାରତର ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏସିଆ ମହାଦେଶର ମୁଖ୍ୟ ସ୍ଥଳଭୂମିରୁ ଏହା ପ୍ରାୟ ୭୦୦ କିଲୋମିଟର (୪୩୦ ମାଇଲ୍) ଦୂରରେସ୍ଥିତ । ପ୍ରାୟ ୨୯୮ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର (୧୧୫ ବର୍ଗ ମାଇଲ) ବ୍ୟାପିଥିବା ଏକ ଅଞ୍ଚଳକୁ ନେଇ ମାଳଦ୍ୱୀପ ହେଉଛି ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଭୌଗୋଳିକ ଭାବରେ ବିସ୍ତୃତ ସାର୍ବଭୌମ ରାଜ୍ୟ ତଥା ଭୂମି କ୍ଷେତ୍ର ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା ଅନୁଯାୟୀ କ୍ଷୁଦ୍ରତମ ଏସୀୟ ଦେଶ । ଏହାର ଜନସଂଖ୍ୟା ପ୍ରାୟ ୫୧୫,୬୯୬ । ମାଲେ ମାଳଦ୍ୱୀପର ରାଜଧାନୀ ଏବଂ ସର୍ବାଧିକ ଜନବହୁଳ ସହର ।
ମାଳଦ୍ୱୀପ ଆର୍କିପେଲାଗୋ ଚାଗୋସ୍ - ଲାକାଡିଭ୍ ରିଜ୍ ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଭାରତ ମହାସାଗରରେ ଏକ ବିଶାଳ ବୁଡ଼ାଜାହାଜ ପର୍ବତ ସୀମା; ଏହା ମଧ୍ୟ ଚାଗୋସ୍ ଆର୍କିପେଲାଗୋ ଏବଂ ଲାକ୍ଷାଦ୍ୱୀପ ସହିତ ଏକ ଭୂତଳ ଇକୋରିଜିଅନ୍ ସୃଷ୍ଟି କରେ | ସମୁଦ୍ର ପତ୍ତନଠାରୁ ହାରାହାରି ଭୂତଳ ସ୍ତରର ଉଚ୍ଚତା ୧.୫ ମିଟର (୪ ଫୁଟ ୧୧ ଇନ୍) ଏବଂ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପ୍ରାକୃତିକ ବିନ୍ଦୁ ମାତ୍ର ୨.୪ ମିଟର | ଏହା ବିଶ୍ୱର ସର୍ବନିମ୍ନ ଦେଶ ଅଟେ |
ଦ୍ୱାଦଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଇସଲାମ ମାଳଦ୍ୱୀପ ଆର୍କିପେଲାଗୋରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା, ଯାହା ସୁଲତାନ ଭାବରେ ଏକୀଭୂତ ହୋଇ ଏସିଆ ଏବଂ ଆଫ୍ରିକା ସହିତ ବ୍ୟବସାୟିକ ତଥା ସାଂସ୍କୃତିକ ସମ୍ପର୍କର ବିକାଶ କରିଥିଲା । ଷୋଡଶ ଶତାବ୍ଦୀର ମଧ୍ୟଭାଗରୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ୟୁରୋପୀୟ ଉପନିବେଶିକ ଶକ୍ତିର ପ୍ରଭାବରେ ଆସିଥିଲା ​​ଏବଂ ୧୮୮୭ ମସିହାରେ ମାଳଦ୍ୱୀପ ବ୍ରିଟିଶ ସଂରକ୍ଷଣକାରୀ ହୋଇପାରିଥିଲା । ବ୍ରିଟେନରୁ ସ୍ୱାଧୀନତା ୧୯୬୫ ମସିହାରେ ଆସିଥିଲା ​​ଏବଂ ୧୯୬୮ ମସିହାରେ ଏକ ନିର୍ବାଚିତ ଲୋକ ସଭା ସହିତ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଗଣତନ୍ତ୍ରର ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଇଥିଲା । ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦଶନ୍ଧିରେ ରାଜନୈତିକ ଅସ୍ଥିରତା, ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସଂସ୍କାର ପାଇଁ ପ୍ରୟାସ, ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଏବଂ ସମୁଦ୍ର ପତ୍ତନ ବୃଦ୍ଧି ହେତୁ ପରିବେଶ କ୍ଷୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି ।
ଇତିହାସ
ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ଷଷ୍ଠ - ପଞ୍ଚମ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମାଳଦ୍ୱୀପରେ ସେମାନଙ୍କର ରାଜ୍ୟ ରହିଆସିଥିଲା । ଐତିହାସିକ ପ୍ରମାଣ ଏବଂ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଅନୁଯାୟୀ ଦେଶର ୨୫୦୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟର ଏକ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଇତିହାସ ରହିଛି । ମାଳଦ୍ୱୀପରେ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ବସ୍ତିବାସିନ୍ଦାମାନେ ବୋଧହୁଏ ଗୁଜରାଟୀ ଥିଲେ ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରାୟ ୫୦୦ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ସମୟରେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କାରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ । ଉତ୍ତର ଭାରତରୁ ସାଂସ୍କୃତିକ ପ୍ରଭାବର ପ୍ରମାଣ ଡଙ୍ଗା ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ରୂପା ଖୁଞ୍ଚ ଚିହ୍ନିତ ମୁଦ୍ରାଗୁଡ଼ିକରୁ କରାଯାଇପାରିବ |
ମହାଭାସା (ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୩୦୦)ରେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କାରୁ ମାଳଦ୍ୱୀପକୁ ଯାଇଥିବା ଲୋକଙ୍କ ରେକର୍ଡ ରହିଛି । ଅନୁମାନ କରାଯାଏ ଯେ କୌରୀ ଶେଲ୍ ମାଳଦ୍ୱୀପରୁ ଆସିଛି, ଐତିହାସିକମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ଇଣ୍ଡସ୍ ଉପତ୍ୟକା ସଭ୍ୟତା (ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୩୩୦୦-୧୩୦୦) ସମୟରେ ମାଳଦ୍ୱୀପରେ ଲୋକମାନେ ବାସ କରିଥାଇ ପାରନ୍ତି । ଇସଲାମିକ ସମୟ ପୂର୍ବରୁ ଦେଶରେ ଅନେକ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମର ଉପସ୍ଥିତି ଦର୍ଶାଯାଇଛି ।
ଆମିୟାନସ୍ ମାର୍ସେଲିନାସ୍ (୩୬୨ CE)ଙ୍କଦ୍ୱାରା ଲିଖିତ ୪ର୍ଥ ଶତାବ୍ଦୀର ବିଜ୍ଞପ୍ତିରେ ରୋମି ସମ୍ରାଟ ଜୁଲିଆନଙ୍କୁ ଡିଭି ଜାତିର ଏକ ପ୍ରତିନିଧୀଦ୍ୱାରା ପଠାଯାଇଥିବା ଉପହାର ବିଷୟରେ କୁହାଯାଇଛି । ଡିଭି ନାମ ଧିଭିଙ୍କ ସହିତ ସମାନ, ଯେଉଁମାନେ ମାଳଦ୍ୱୀପର ପ୍ରଥମ ବସ୍ତି ବାସିନ୍ଦା ଥିଲେ |
ମାଳଦ୍ୱୀପର ପ୍ରାଚୀନ ଇତିହାସ ଏଠାକାର କଳାକୃତି, ପରମ୍ପରା, ଭାଷା ଏବଂ ମାଳଦ୍ୱୀପର ବିଭିନ୍ନ ଜାତି ଉପରେ ଖୋଦିତ ହୋଇଛି |
ଭୂଗୋଳ
ମାଳଦ୍ୱୀପ ୧୧୧୨ ପ୍ରବାଳ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜକୁ ନେଇ ଗଠିତ ହୋଇଛି ଯାହାକି ୨୬ଟି ବୃତ୍ତାକାରରେ ବଣ୍ଟିତ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ଏକ ଦୁଇଟି ଶୃଂଖଳାରେ ବିଭକ୍ତ ।ଏହା ଉତ୍ତରରୁ ଦକ୍ଷିଣକୁ ୮୭୧ କିଲୋମିଟର (୫୪୧ ମାଇଲ୍), ପୂର୍ବରୁ ପଶ୍ଚିମକୁ ୧୩୦ କିଲୋମିଟର (୮୧ ମାଇଲ୍) ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପିଛି, ପ୍ରାୟ ୯୦,୦୦୦ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର (୩୫,୦୦୦ ବର୍ଗ ମାଇଲ୍)ରେ ବ୍ୟାପିଛି, ଯେଉଁଥିରୁ କେବଳ ୨୯୮ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର (୧୧୫ ବର୍ଗ ମାଇଲ) ଶୁଖିଲା ଭୂମି ଅଟେ । ଏହା ୧° ଦକ୍ଷିଣରୁ ୮° ଉତ୍ତର ଅକ୍ଷାଂଶ, ଏବଂ ୭୨° ଏବଂ ୭୪° ପୂର୍ବ ଦ୍ରାଘିମା ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ | ଜୀବନ୍ତ ପ୍ରବାଳ ଦ୍ୱୀପ ଏବଂ ବାଲି ଦ୍ୱୀପକୁ ନେଇ ଗଠିତ ବୃତ୍ତାକାରରେ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜଗୁଡିକ ୯୬୦ କିଲୋମିଟର (୬୦୦ ମାଇଲ) ଲମ୍ବର ଏକ ସାମୁଦ୍ରିକ ପର୍ବତ ଧାର ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
ମାଳଦ୍ୱୀପ ହେଉଛି ପୃଥିବୀର ସର୍ବନିମ୍ନ ଦେଶ, ସର୍ବାଧିକ ଏବଂ ହାରାହାରି ପ୍ରାକୃତିକ ଭୂତଳ ସ୍ତର ଯଥାକ୍ରମେ ୨.୪ ମିଟର (୭ ଫୁଟ ୧୦ ଇଞ୍ଚ) ଏବଂ ସମୁଦ୍ର ପତ୍ତନଠାରୁ ୧.୫ ମିଟର (୪ ଫୁଟ ୧୧ ଇଞ୍ଚ) । ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ଏହାକୁ କୃତ୍ରିମ ଉପାୟରେ ଅନେକ ମିଟରକୁ ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଛି । ଦେଶର ୮୦%ରୁ ଅଧିକ ଭୂମି ପ୍ରବାଳ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜକୁ ନେଇ ଗଠିତ ଯାହା ସମୁଦ୍ର ପତ୍ତନଠାରୁ ଏକ ମିଟରରୁ କମ୍ ଉପରକୁ ଉଠିଥାଏ ।
ମାଳଦ୍ୱୀପର ଜଳବାୟୁ କ୍ରାନ୍ତୀୟ ମୋୖସୁମୀ ଜଳବାୟୁ ବର୍ଗର । ଏହା ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆର ବୃହତ୍ ସ୍ଥଳଭାଗଦ୍ୱାରା ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥାଏ | ମାଳଦ୍ୱୀପ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତା ଥିବା ଦେଶ, ତେଣୁ ତାପମାତ୍ରା ଏବଂ ଆର୍ଦ୍ରତା କ୍ରମାଗତ ଅଧିକ ରୁହେ ।
ଜଳବାୟୁ
କୋପେନ୍ ଜଳବାୟୁ ବର୍ଗୀକରଣ ଅଧୀନରେ ମାଲଦ୍ୱୀପରେ ଏକ ଟ୍ରପିକାଲ୍ ମୌସୁମୀ ଜଳବାୟୁ (ଏମ୍) ରହିଛି, ଯାହା ଦକ୍ଷିଣରେ ଥିବା ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆର ବୃହତ୍ ଭୂମିଦ୍ୱାରା ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥାଏ | ବିଶ୍ୱର ସମଗ୍ର ଦେଶ ତୁଳନାରେ ମାଲଦ୍ୱୀପରେ ସର୍ବନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତା ଥିବାରୁ ତାପମାତ୍ରା କ୍ରମାଗତ ଗରମ ଏବଂ ଆର୍ଦ୍ର ଅଟେ | ଏହି ଲ୍ୟାଣ୍ଡମାସର ଉପସ୍ଥିତି ଜମି ଏବଂ ଜଳର ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଉତ୍ତାପ ସୃଷ୍ଟି କରେ | ଏହି କାରଣଗୁଡ଼ିକ ଯୋଗୁଁ ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆ ଉପରେ ଭାରତ ମହାସାଗରରୁ ଆର୍ଦ୍ରତା ସମୃଦ୍ଧ ବାୟୁ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇଥାଏ, ଫଳସ୍ୱରୂପ ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ମୌସୁମୀ ସୃଷ୍ଟିକରେ | ଦୁଇଟି ଋତୁ ମାଲଦ୍ୱୀପର ପାଣିପାଗ ଉପରେ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦେଇଥାଏ: ଶୀତ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ମୌସୁମୀ ସହିତ ଜଡିତ ଶୁଷ୍କ ଋତୁ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ମୌସୁମୀ ସହିତ ଜଡିତ ବର୍ଷା ଋତୁ ଯାହା ପ୍ରବଳ ପବନ ଏବଂ ଝଡ଼ ଆଣିଥାଏ |
ଏପ୍ରିଲ ଏବଂ ମେ ମାସରେ ଶୁଷ୍କ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ମୌସୁମୀ, ଆର୍ଦ୍ର ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ମୌସୁମୀକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇଥାଏ | ଏହି ଅବଧି ମଧ୍ୟରେ, ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ପବନ ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ମୌସୁମୀ ସୃଷ୍ଟିରେ ସହାୟକ ହୁଏ, ଯାହା ଜୁନ୍ ଆରମ୍ଭରେ ମାଲଦ୍ୱୀପରେ ପହଞ୍ଚି ନଭେମ୍ବର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିଥାଏ | ତଥାପି, ମାଲଦ୍ୱୀପର ପାଣିପାଗ ଢାଞ୍ଚା ସବୁବେଳେ ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆର ମୌସୁମୀ ଢାଞ୍ଚା ସହିତ ମେଳ ଖାଏ ନାହିଁ | ବାର୍ଷିକ ବୃଷ୍ଟିପାତ ଉତ୍ତରରେ ହାରାହାରି ୨୫୪ ସେଣ୍ଟିମିଟର (୧୦୦ ଇନ୍) ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣରେ ୩୮୧ ସେଣ୍ଟିମିଟର (୧୫୦ ଇନ୍) ରହିଥାଏ |
ପରିବେଶ
ସମୁଦ୍ର ପତ୍ତନ ବୃଦ୍ଧି ବ୍ୟତୀତ ପରିବେଶ ସମସ୍ୟାରେ ଖରାପ ବର୍ଜ୍ୟବସ୍ତୁ ନିଷ୍କାସନ ଏବଂ ସମୁଦ୍ରକୂଳ ଚୋରି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ | ଯଦିଓ ମାଲଦ୍ୱୀପକୁ ଅପେକ୍ଷାକୃତ ନିର୍ମଳ ରଖାଯାଏ କିନ୍ତୁ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜରେ କିଛି ବର୍ଜ୍ୟବସ୍ତୁ ମିଳିପାରିବ, ଏଠାରେ କୌଣସି ଭଲ ବର୍ଜ୍ୟବସ୍ତୁ ନିଷ୍କାସନ ସ୍ଥାନ ନାହିଁ | ମାଲେ ଏବଂ ମାଲଦ୍ୱୀପର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ରିସୋର୍ଟଗୁଡିକର ଅଧିକାଂଶ ଆବର୍ଜନା କେବଳ ଥିଲାଫୁଶି ଲ୍ୟାଣ୍ଡଫିଲରେ ପକାଯାଏ |
ଶାସନ
ମାଳଦ୍ୱୀପ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପ୍ରଧାନ ଗଣତନ୍ତ୍ର । ଯେଉଁଥିରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ରାଷ୍ଟ୍ରମୁଖ୍ୟ ତଥା ଶାସନ ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଶାଖାର ମୁଖ୍ୟ ଅଟନ୍ତି ଏବଂ ପିପୁଲ୍ସ ମଜଲିସ (ସଂସଦ)ଦ୍ୱାରା ଅନୁମୋଦିତ କ୍ୟାବିନେଟକୁ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି । ସେ ସଶସ୍ତ୍ର ବାହିନୀର ମୁଖ୍ୟ ।ସଂସଦରେ ଗୋଟିଏ ଗୃହ ଓ ମଜଲିସର ସଦସ୍ୟମାନେ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷର ପାଇଁ ନିର୍ବାଚିତ ହୁଅନ୍ତି । ମୋଟ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଜନସଂଖ୍ୟାଦ୍ୱାରା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ |
ଅର୍ଥନୀତି
thumb|Malé harbour ୧୯୭୦ ଦଶକର ପ୍ରାରମ୍ଭରେ, ମାଳଦ୍ୱୀପ ଦୁନିଆର ସବୁଠାରୁ ଗରିବ ଦେଶମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ ଥିଲ| ସେହି ସମୟରେ ଅର୍ଥନୀତି ମୁଖ୍ୟତ ମତ୍ସ୍ୟଚାଷ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ ଥିଲା ଏବଂ ପଡୋଶୀ ଦେଶ ତଥା ପୂର୍ବ ଏସୀୟ ଦେଶମାନଙ୍କ ସହିତ ନଡିଆକତା ଦଉଡି, ଆମବର୍ଗ୍ରିସ୍ (ମାଭାହାରୁ), ଏବଂ କୋକୋ ଦେ ମେର୍ (ଟାଭାକାଶି) ଭଳି ସ୍ଥାନୀୟ ସାମଗ୍ରୀ ବାଣିଜ୍ୟ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ ଥିଲା ।
୧୯୮୦ ଦଶକରେ ମାଳଦ୍ୱୀପ ସରକାର ଏକ ସଫଳ ଅର୍ଥନୈତିକ ସଂସ୍କାର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ, ଯାହା ଆମଦାନୀ କୋଟା ଉଠାଇ ଘରୋଇ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଅଧିକ ସୁଯୋଗ ଦେଇ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା ।ବର୍ତ୍ତମାନ ଜିଡିପିର ୨୮% ଏବଂ ମାଳଦ୍ୱୀପର ୬୦%ରୁ ଅଧିକ ବୈଦେଶିକ ମୁଦ୍ରା ପର୍ଯ୍ୟଟନରୁ ଆସିଥାଏ । ସରକାରୀ ଟିକସ ରାଜସ୍ୱର ୯୦%ରୁ ଅଧିକ ଆମଦାନୀ ଶୁଳ୍କ ଏବଂ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଟିକସରୁ ଆସିଥାଏ ।
ପର୍ଯ୍ୟଟନ
୧୯୭୦ ଦଶକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମାଲଦ୍ୱୀପ ପର୍ଯ୍ୟଟକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରାୟତଃ ଅଜ୍ଞାତ ରହିଥିଲା ​​| କେବଳ ୧୮୯ଟି ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜରେ ୪୪୭,୧୩୭ ବାସିନ୍ଦା ରହୁଥିଲେ| ଅନ୍ୟ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ  ଅର୍ଥନୈତିକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ, ଯେଉଁଥିରୁ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଏବଂ କୃଷି ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଅଟେ | ମାଲଦ୍ୱୀପରେ ଜିଡିପିର ୨୮% ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଏବଂ ୬୦%ରୁ ଅଧିକ ବୈଦେଶିକ ମୁଦ୍ରା ରସିଦ ଅଟେ। ସରକାରୀ ଟିକସ ରାଜସ୍ୱର ୯୦%ରୁ ଅଧିକ ଆମଦାନୀ ଶୁଳ୍କ ଏବଂ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଟିକସରୁ ଆସିଥାଏ | thumb|Filitheyo island beach with tall palm trees and blue fresh lagoons ପର୍ଯ୍ୟଟନର ବିକାଶ ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତିର ସାମଗ୍ରିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିରେ ସହାୟକ ହୋଇଥିଲା। ଏହା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଆନୁଷଙ୍ଗିକ ଶିଳ୍ପରେ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଏବଂ ପରୋକ୍ଷ ନିଯୁକ୍ତି ଏବଂ ଆୟ ଉତ୍ପାଦନ ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା | ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ରିସୋର୍ଟଗୁଡିକ ୧୯୭୨ ମସିହାରେ ବାନ୍ଦୋସ୍ ଦ୍ୱୀପ ରିସୋର୍ଟ ଏବଂ କୁରୁମ୍ବା ଗ୍ରାମ (ବର୍ତ୍ତମାନର ନାମ କୁରୁମ୍ବା ମାଲଦ୍ୱୀପ) ସହିତ ଖୋଲା ଯାଇଥିଲା, ଯାହା ମାଲଦ୍ୱୀପର ଅର୍ଥନୀତିକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲା ​​|
ପର୍ଯ୍ୟଟନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଅନୁଯାୟୀ, ୧୯୭୨ରେ ପର୍ଯ୍ୟଟନର ଆବିର୍ଭାବ ଏଠାକାର ଅର୍ଥନୀତିକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରି ମତ୍ସ୍ୟ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳତାଠାରୁ ପର୍ଯ୍ୟଟନକୁ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଗତି କଲା। ସାଢେ ତିନି ଦଶନ୍ଧି ମଧ୍ୟରେ ଶିଳ୍ପ ଆୟର ମୁଖ୍ୟ ଉତ୍ସ ହୋଇଗଲା | ପର୍ଯ୍ୟଟନ ମଧ୍ୟ ଦେଶର ସର୍ବବୃହତ ବିଦେଶୀ ମୁଦ୍ରା ରୋଜଗାରକାରୀ ଏବଂ ଜିଡିପିରେ ଏକମାତ୍ର ବୃହତ୍ତମ ଯୋଗଦାନକାରୀ ଥିଲା | ୨୦୦୮ ସୁଦ୍ଧା, ମାଲଦ୍ୱୀପର ୮୯ଟି ରିସୋର୍ଟ ୧୭,୦୦୦ରୁ ଅଧିକ ଶଯ୍ୟା ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ ଏବଂ ବାର୍ଷିକ ୬୦୦,୦୦୦ରୁ ଅଧିକ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କର ଆୟୋଜନ କରିଥିଲେ।
୨୦୧୯ରେ, ୧.୭ ମିଲିୟନରୁ ଅଧିକ ପରିଦର୍ଶକ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜକୁ ଆସିଥିଲେ।
ମାଲଦ୍ୱୀପ ଗଣତନ୍ତ୍ରରେ ପରିଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ସ୍ଥାନ
thumb|The [[:en:Resort_island|resort island of Landaa Giraavaru (Baa atoll)]] ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ ଯେ ମାଲଦ୍ୱୀପ ଏହାର ବିଶାଳ ରିସୋର୍ଟ, ସୂକ୍ଷ୍ମ ଜଳ ଭିଲ୍ଲା, ଜୀବନ୍ତ ରିଫ୍ ଏବଂ ପରିଷ୍କାର ଜଳ ପରିଦର୍ଶନ କରିବା ପାଇଁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ସ୍ଥାନ ଅଟେ | ବିଳାସପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ନିର୍ମଳ ଧଳା ବେଳାଭୂମି ହେଉଛି ମାଲଦ୍ୱୀପର ଚିହ୍ନ | ଏକ ଶାନ୍ତ ଏବଂ ରୋମାଣ୍ଟିକ ସ୍ଥାନ ଖୋଜୁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଏହା ଆକର୍ଷିତ କରେ | ବନାନା ରିଫ୍, ବାରୋସ୍ ଦ୍ୱୀପ, ବାୟୋଲୁମିନ୍ସେଣ୍ଟ୍ ବିଚ୍, ମାଜିଡି ମାଗୁ, ମାଫୁଶି ଦ୍ୱୀପ, ଗ୍ରାଣ୍ଡ ଶୁକ୍ରବାର ମସଜିଦ ଏବଂ ଜାତୀୟ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ପରି ସ୍ଥାନଗୁଡିକ ଏହି ଦ୍ୱୀପରେ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବା ପାଇଁ କିଛି ଲୋକପ୍ରିୟ ସ୍ଥାନ |
ପରିଦର୍ଶକ
ଅଧିକାଂଶ ପରିଦର୍ଶକ ରାଜଧାନୀ ମାଲେ ନିକଟସ୍ଥ ହୁଲହୁଲେ ଦ୍ୱୀପରେ ଥିବା ଭେଲାନା ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନବନ୍ଦରରେ ପହଞ୍ଚନ୍ତି | ଏହି ବିମାନବନ୍ଦର ଭାରତ, ଶ୍ରୀଲଙ୍କା, ଦୋହା, ଦୁବାଇ, ଆବୁଧାବି, ସିଙ୍ଗାପୁର, ଇସ୍ତାନବୁଲ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଏସିଆର ପ୍ରମୁଖ ବିମାନବନ୍ଦର ଏବଂ ୟୁରୋପର ଚାର୍ଟର‌ଦ୍ୱାରା ସେବା ଯୋଗାଇଥାଏ | ଆଡୁର ଦକ୍ଷିଣ ଆଟଲରେ ଥିବା ଗାନ୍ ବିମାନବନ୍ଦର ମଧ୍ୟ ସପ୍ତାହରେ ଅନେକ ଥର ମିଲାନକୁ ଏକ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନ ସେବା ଯୋଗାଇଥାଏ | ବ୍ରିଟିଶ୍ ଏୟାରୱେଜ୍ ହିଥ୍ରୋ ବିମାନବନ୍ଦରରୁ ମାଲଦ୍ୱୀପକୁ ସିଧାସଳଖ ବିମାନ ଯୋଗାଇଥାଏ |
ମତ୍ସ୍ୟ ଶିଳ୍ପ
ବହୁ ଶତାବ୍ଦୀ ଧରି ମାଲଦ୍ୱୀପର ଅର୍ଥନୀତି ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ମତ୍ସ୍ୟଜୀବୀ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସାମୁଦ୍ରିକ ଦ୍ରବ୍ୟ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ ଥିଲା | ମତ୍ସ୍ୟଚାଷ ହେଉଛି ଲୋକମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ବୃତ୍ତି ଏବଂ ସରକାର ମତ୍ସ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦିଅନ୍ତି |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଏସିଆର ଦେଶ
୭୩୩
୭୩୩ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୭୩୩ ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ବର୍ଷ ଲେଖା
କପିଳେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର
କପିଳେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ବିହାରର ମଧୁବାଣୀ ଜିଲ୍ଲାର ରହିକା ଅଞ୍ଚଳରେ ରହିଛି । ଜଣେ କପିଲ ସନ୍ଥ ଏଠାରେ ଶିବ ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପନା କରିଥିଲେ । ଏହା ମଧୁବାଣୀ ଜିଲ୍ଲାର ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶୈବମନ୍ଦିର।
ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ବିବରଣୀ
ମୁଖ୍ୟ ଶିବମନ୍ଦିର ନିକଟରେ ଦେବୀ ପାର୍ବତୀଙ୍କ ମନ୍ଦିର ଏବଂ ହନୁମାନ ମନ୍ଦିର ରହିଛି । ଶ୍ରାବଣ ମାସରେ କପିଳେଶ୍ୱରଙ୍କ ଜଳାଭିଷେକ ନିମନ୍ତେ ବହୁସଂଖ୍ୟାରେ ଜନସମାଗମ ହୁଏ । କପିଳେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର ପ୍ରାଙ୍ଗଣ ବାହାରେ ଏକ ବଡ଼ ପୋଖରୀ ଅଛି, ଯାହାର ଜଳ ଶିବ ଆରାଧନା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ । ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଯେ ଏହି ପୋଖରୀଟି ବରୁଣଦେବଙ୍କଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ । ମନ୍ଦିର ଗର୍ଭଗୃହରେ ଅବସ୍ଥିତ ଶିବଲିଙ୍ଗ ମହୁରଙ୍ଗ ସଦୃଶ ଇଷତ ହଳଦିଆ-ନାରଙ୍ଗୀ ରଙ୍ଗର । ଶିବଲିଙ୍ଗକୁ ଧାରଣ କରିଥିବା ଯୋନିଟି ଅଷ୍ଟକୋଣୀ । ମନ୍ଦିରଟି ମଧ୍ୟ ପୂର୍ବେ ଅଷ୍ଟକୋଣୀ ଥିଲା, ମାତ୍ର ୧୯୪୩ରେ ହୋଇଥିବା ଭୂମିକମ୍ଫ ହେତୁ ଏହା କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିଲା । ପରେ ଦବଙ୍ଗା ଅଞ୍ଚଳର ରାଜା ଏହାକୁ ପୁନର୍ନିର୍ମିତ କରାଇଥିଲେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଶିବ ମନ୍ଦିର
ଅମରକଣ୍ଟକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ
thumb|300x300_ପିକସେଲ|Amarkantak Express (Bhopal - Durg) Route map ଅମରକଣ୍ଟକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ  (12853/12854) ଭାରତୀୟ ରେଳର ଏକ ସୁପରଫାଷ୍ଟ ଟ୍ରେନ । ଏହା ଦୈନିକ ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ଭୋପାଲ ଜଙ୍କସନଠାରୁ ବାହାରି ଛତିଶଗଡ଼ ରାଜ୍ୟର ଦୁର୍ଗ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାତ୍ରା କରେ । ଏହି ଟ୍ରେନ ଭୋପାଳ - ବିଲାସପୁର ମହାନଦୀ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ସ୍ଥାନରେ ପ୍ରଚଳିତ ହେଲା ।
ଏହି ଟ୍ରେନ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ତୀର୍ଥ ସ୍ଥଳୀ ଅମରକଣ୍ଟକ ଦେଇ ଯାଉଥିବାରୁ ଏହାକୁ ଅମରକଣ୍ଟକ ନାମ ଦିଆଯାଇଥିଲା । ଏହି ସ୍ଥଳରୁ ନର୍ମଦା ନଦୀର ଉପତ୍ତି ହେଇଥାଏ ।
ଆଗମନ ଓ ପ୍ରସ୍ଥାନ
ଭୋପାଳରୁ ଟ୍ରେନ ଦୈନିକ 3.40 PMରେ ବାହାରି ଅନନ୍ୟ ଦିନ 7.55 AMରେ ଦୁର୍ଗ ପହଞ୍ଚିବା ସହ ଦୁର୍ଗରୁ 6.20PMରେ ବାହାରେ । ଏହି ଟ୍ରେନ 28ଟି ସ୍ଥାନରେ ରହଣି କରିଥାଏ ।
ଗତି
ଏହି ଟ୍ରେନର ହାରାହାରି ଗତି 54 କିଲୋମିଟର ପ୍ରତି ଘଣ୍ଟା ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ରେଳ
ଅଧ୍ୟାପକ ବିଶ୍ୱରଞ୍ଜନ
ଅଧ୍ୟାପକ ବିଶ୍ୱରଞ୍ଜନ (ଜନ୍ମ : ୧୯୪୭), ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଶିକ୍ଷାବିତ, ସାହିତ୍ୟିକ ଓ ସ୍ତମ୍ଭକାର ଅଟନ୍ତି ।  ସେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ରାଜନୀତି ବିଜ୍ଞାନ ଅଧ୍ୟାପନା କରି ଅବସର ଗ୍ରହଣ କରିସାରିଛନ୍ତି । ସେ ୧୯୭୦/୮୦ ଦଶକରେ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟରେ ପ୍ରଭାବ ବିସ୍ଥାର କରିଥିବା ଅନାମ କବିତା ଆନ୍ଦୋଳନରେ ସଂଶ୍ଳିଷ୍ଠ ଥିଲେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୭ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକ ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ ଲେଖକ ଶ୍ରେଣୀ:ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ
ତାନିଆ ସଚ୍‌ଦେବ
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ବର୍ଷ
ତାନିଆ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ଯେତେବେଳେ ୬ ବର୍ଷର ହୋଇଥିଲେ ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ମା ଏହି ଖେଳ ଷିତ ପରିଚୟ କରାଇଥିଲେ । ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ପିତାମାତା ଏହି ଖେଳରେ ତାଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦେଇଥିଲେ । ସେ ଯେତେବେଳେ ୮ ବର୍ଷର ହୋଇଥିଲେ ସେତେବେଳେ ସେ ବିଶ୍ୱବିଜେତା ହୋଇଥିଲେ । ଛୋଟପିଲା ଭାବେ ସେ ବୋହୁତ ଗୁଡିଏ ମ୍ୟାଚ ଜିତିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ କାରିୟରର ସଫଳତାର ପରିଚାୟକ ହେଉଛି, ଅଣ୍ଡର୍ ୧୨ ଚାମ୍ପିୟନସିପ୍, ୨୦୦୦ ମସିହାରେ ଏସିୟନ ୟୁ୧୪ ଚାମ୍ପିୟନସିପ୍,  ୧୯୯୮ରେ ଅଣ୍ଡର୍ ୧୨ ଚାମ୍ପିୟନସିପ୍ରେ ବ୍ରୋଞ୍ଜ ଜିତିବା । ୨୦୦୨ ମାସିହାରେ ସେ ମାରାୱିଲାରେ ଏସିୟନ ଜୁନିୟର ଗର୍ଲ୍ସ ଚାମ୍ପିୟନସିପ୍ ଜିତିଥିଲେ ।
ଜାତୀୟ ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପ୍ରଶଂସା
୨୦୦୫ ମସିହାରେ ସେ ୮ମ ଝିଅ ଥିଲେ ଯିଏ ୱେମନ୍ ଗ୍ରାଣ୍ଡମାଷ୍ଟରର ବିଜେତା ଆୱାର୍ଡ ପାଇଥିଲେ। ୨୦୦୬ ଏବଂ ୨୦୦୭ରେ ସେ ନ୍ୟାସ୍ନାଲ ୱେମନ୍ସ ପ୍ରିମିୟର ପ୍ରେସ୍ ଚାମ୍ପିୟନସିପ୍‌ର ବିଜେତା ହୋଇଥିଲେ । ଏହା ଷିତ ସେ ଏସୀୟ ୱେମନ୍ସ ଚାମ୍ପିୟନସିପ୍‌ର ମଧ୍ୟ ବିଜେତା ଅଟନ୍ତି । ତାଙ୍କୁ ୨୦୦୯ରେ ଅର୍ଜୁନ ଆୱାର୍ଡ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ରେଇକଜାଭିକ୍ରେ ବେଷ୍ଟ ୱେମନ୍ସ ଉପ‌ହାର ଜିତିଥିଲେ । କୁଲୁତାରାରେ କମନ୍‌ୱେଲ୍‌ଥ ଗେମ୍ସରେ ମଧ୍ୟ ଜିତିଥିଲେ । ୨୦୦୮ ମସିହାରେ ସେ ଭାରତୀୟ ଦଳ ପାଇଁ ୱେମନ୍ସ ଚେସ ଅଲିମ୍ପିୟାଡ୍ସରେ ଖେଳିଥିଲେ । ୨୦୦୯ ଏବଂ ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ୱର୍ଲଡ ଟିମ ଚେସ ଚାମ୍ପିୟନସିପ୍‌ରେ ଖେଳିଥିଲେ । ଇସ୍ତାନବୁଲରେ ୨୦୧୨ ୱେମନ୍ସ ଚେସ ଅଲିମ୍ପିୟାଡ୍ସରେ ବ୍ରୋଞ୍ଜ ଜିତିଥିଲେ । ୱମେନ୍ସ ଏସୀୟ ଚେସ ଚାମ୍ପିୟନସିପ୍‌ର ୨୦୦୮,୨୦୦୯, ୨୦୧୨ ଏବଂ ୨୦୧୪ରେ ଦଳ ସ‌ହିତ ୪ଟି ସିଲଭର ଜିତିଥିଲେ ।
ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ
ସେ ବସନ୍ତ ବିହାର ଦିଲ୍ଲୀରେ ମଡର୍ନ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ପଢୁଥିଲେ । ସେ ଶ୍ରୀ ଭେଙ୍କଟେଶ୍ୱର କଲେଜରୁ ସ୍ନାତକ ହାସଲ କରିଥିଲେ । ସେ ବିରାଜ କଟାରିଆଙ୍କୁ ୨୦୧୪ରେ ବିବାହ କରିଛନ୍ତି । ରେଡବୁଲ୍ କମ୍ପାନୀ ତାଙ୍କର ପ୍ରଜୋଯକ ଅଟେ ।
ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୭ ମହିଳା ଇତିହାସ ମାସରେ ଗଢ଼ା ବା ଉନ୍ନତ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗମାନ ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୬ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ନାରୀ ଶ୍ରେଣୀ:ଚେସ୍ ଖେଳାଳି
୨୫ ଡିସେମ୍ବର
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ବଟଦ୍ୱାରା ତିଆରି ତାରିଖ ଲେଖା
ଭାଷାଗତ ଅଧିକାର
ଭାଷାଗତ ଅଧିକାର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ତଥା ସାମୂହିକ ଅଧିକାର ସ୍ତରରେ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ କିମ୍ବା ସର୍ବସାଧାରଣ ପରିବେଶ ଯୋଗାଯୋଗ ପାଇଁ ଭାଷା ବା ଭାଷାସମୂହ ବାଛିବା ପାଇଁ ମାନବିକ ଏବଂ ନାଗରିକ ଅଧିକାର । ଭାଷାଗତ ଅଧିକାର ବିଶ୍ଳେଷଣ କରିବା ପାଇଁ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମାନଦଣ୍ଡଗୁଡ଼ିକ ଭିତରେ ଆଞ୍ଚଳିକତାର ପରିମାଣ, ସକାରାତ୍ମକତା ପରିମାଣ, ମିଳାମିଶା କିମ୍ବା ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣା, ଏବଂ ଖୋଲାପଣ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ।
ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଆଇନରେ ଭାଷାଗତ ଅଧିକାର ସାଧାରଣତଃ ସାଂସ୍କୃତିକ ଏବଂ ଶିକ୍ଷାଗତ ଅଧିକାରର ବ୍ୟାପକ ଢାଞ୍ଚାକୁ ଭିତ୍ତିକରି କାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଏ ।
ଭାଷାଗତ ଅଧିକାର ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦଲିଲଗୁଡ଼ିକରେ ସାର୍ବଜନୀନ ଭାଷାଗତ ଅଧିକାର ଘୋଷଣାନାମା (ୟୁନିଭର୍ସାଲ ଡିକ୍ଲାରେସନ ଅଫ ଲିଙ୍ଗୁଇଷ୍ଟିକ ରାଇଟ୍ସ - ୧୯୯୬), ଆଞ୍ଚଳିକ କିମ୍ବା ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଭାଷା ପାଇଁ ଇଉରୋପୀୟ ଚାର୍ଟର (ଇଉରୋପିଆନ ଚାର୍ଟର ଫର ରିଜିଓନାଲ ଅର ମାଇନରିଟି ଲାଙ୍ଗୁଏଜ୍ସ - ୧୯୯୨), ଶିଶୁ ଅଧିକାର ଅଧିକାର ସମ୍ମିଳନୀ (କନଭେନସନ ଅନ ଦି ରାଇଟ୍ସ ଅଫ ଦି ଚାଇଲ୍ଡ଼ - ୧୯୮୯) ଏବଂ ଜାତୀୟ ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ସୁରକ୍ଷା ସମ୍ମିଳନୀ (ଫ୍ରେମୱାର୍କ କନଭେନସନ ଫର ଦି ପ୍ରୋଟେକ୍ସନ ଅଫ ନ୍ୟାସନାଲ ମାଇନରିଟିସ - ୧୯୮୮), ଶିକ୍ଷାରେ ଭେଦଭାବ ବିରୁଦ୍ଧରେ ସମ୍ମିଳନୀ (କନଭେନସନ ଏଗେନ୍‌ଷ୍ଟ ଡିସକ୍ରିମିନେସନ ଇନ ଏଜୁକେସନ), ନାଗରିକ ତଥା ରାଜନୀତିକ ଅଧିକାର ଉପରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଚୁକ୍ତିନାମା (ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ କଭନେଣ୍ଟ ଅନ ସିଭିଲ ଆଣ୍ଡ ପଲିଟିକାଲ ରାଇଟ୍ସ) ଆଦି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ।
ଇତିହାସ
ଧୀରେ ଧୀରେ ଜାତୀୟତାର ଏକ ଅଂଶ ଭାବରେ ଅଧିକ ଦେଖାହେବାରୁ ଇତିହାସର ବିବର୍ତ୍ତନ କ୍ରମେ ଭାଷାଗତ ଅଧିକାର ଅଧିକରୁ ଅଧିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହେଲା । ଇଉରୋପୀୟ ଇତିହାସରେ ଭାଷା ସହିତ ଜଡ଼ିତ ନୀତି ଏବଂ ଆଇନ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଆସୁଥିଲେ ହେଁ ଏଗୁଡ଼ିକ ପ୍ରାୟତଃ ଅନ୍ୟ ଭାଷା କିମ୍ବା ଉପଭାଷାରେ ଅବହେଳା କରାଯାଉଥିବା ବେଳେ ଲୋକଙ୍କ ଉପରେ ଏକ ଭାଷା ବାଧ୍ୟକରି ଲଦିଦିଆଯାଉଥିବା ଭଳି ଘଟଣାସବୁ ଥିଲା । ଭାଷାଗତ ଅଧିକାର ଉପରେ ଅଧିକାଂଶ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ରଚନା ମୁଖ୍ୟତଃ ଭାଷାଗତ ବିବିଧତା ଭିତ୍ତିରେ ଭାଷାଭିତ୍ତିକ ଏବଂ/କିମ୍ବା ଜାତୀୟ ବିଭାଜନ ସ୍ଥିରତା ବଜାୟ ରଖିବାରେ ଭାଷାଗତ ଅଧିକାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥିବା ଦେଶମାନଙ୍କରୁ ଆସିଥିଲା । ତେବେ ୧୯୦୦ ଦଶକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାଷାଗତ ଅଧିକାର ରାଜନୀତିରେ ତଥା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ସରକାରୀ ମାନ୍ୟତା ହାସଲ କରିଥିଲା।
ଭାଷାଭିତ୍ତିକ ଅଧିକାର ପ୍ରଥମେ ୧୯୪୮ ମସିହାରେ ସାର୍ବଜନୀନ ଭାଷାଗତ ଅଧିକାର ଘୋଷଣାନାମାରେ ଏକ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାନବ ଅଧିକାର ଭାବରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଚୁକ୍ତିଭିତ୍ତିକ ଭାଷା ଅଧିକାରଗୁଡ଼ିକ ମୁଖ୍ୟତଃ ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ଅଧିକାର ସହ ଜଡ଼ିତ । ଏହିପରି ଭାଷା ଅଧିକାରଗୁଡ଼ିକର ଇତିହାସକୁ ପାଞ୍ଚଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇପାରେ ।
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାଷାଗତ ଅଧିକାର ଶ୍ରେଣୀ:ବହୁଭାଷାବାଦ ଶ୍ରେଣୀ:ସମାଜବିଜ୍ଞାନ
୭୩୪
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୭୩୪ ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ବର୍ଷ ଲେଖା
୧୬୮
୧୬୮ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୬୮
୨୬ ଡିସେମ୍ବର
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ବଟଦ୍ୱାରା ତିଆରି ତାରିଖ ଲେଖା
ରେଖା ରାଜ
ରେଖା ରାଜ (ମାଲାୟାଲମ୍: രേഖ രാജ്; ଜନ୍ମ 5 ମଇ 1978) ଜଣେ ଦଳିତ ତଥା ନାରୀବାଦୀ ଚିନ୍ତକ, ସମାଜସେବୀ ତଥା ଲେଖିକା। ସେ ଜାତିପ୍ରଥା ଏବଂ ଲିଙ୍ଗ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଲେଖିଥିବା ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଦଳିତ ନାରୀବାଦୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ |
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ
ରେଖା ରାଜଙ୍କ ମାଆଙ୍କ ନାମ କେପି ନଳୀନାକ୍ଷୀ ଏବଂ ବାପାଙ୍କ ନାମ ଏସ ରାଜପ୍ପାନ । ସେ ମଇ ୧୯୭୮ ମସିହା ମଇ ୫ ତାରିଖରେ କେରଳର କୋଟାୟାମରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ସେ ମାଲାୟାଲାମ କବି ଏମଆର ରେଣୁକୁମାରଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ ଓ ଏହି ଦମ୍ପତ୍ତିଙ୍କ ଜଣେ ପୁଅ ଅଛନ୍ତି ।
ଶିକ୍ଷା ଓ ବୃତ୍ତି
ସେ ସାମାଜିକ ବିଜ୍ଞାନରେ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ସାମାଜିକ ବିଜ୍ଞାନ ବିଭାଗରୁ ଡକ୍ଟରେଟରେ ସମ୍ମାନୀତ ହୋଇଥିଲେ । ତାଙ୍କର ଡକ୍ଟରେଟ ନିବନ୍ଧର ଶୀର୍ଷକ ଥିଲା "Politics of Gender and Dalit Identity: Representation of Dalit Women in Contemporary Dalit Discourses in Kerala" (ଅନୁବାଦ: ଲିଙ୍ଗ ଏବଂ ଦଳିତ ପରିଚୟର ରାଜନୀତି: କେରଳରେ ସମସାମୟିକ ଦଳିତ ଆଲୋଚନାରେ ଦଲିତ ମହିଳାଙ୍କ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ) । ପରେ ସେ ସେଠାରେ ଗାନ୍ଧୀ ଚିନ୍ତାଧାରା ଏବଂ ବିକାଶ ଅଧ୍ୟୟନରେ ସହକାରୀ ପ୍ରଫେସର ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ । ତେବେ ନିଯୁକ୍ତିରେ ଅନିୟମିତତା ଦର୍ଶାଇ କେରଳର ହାଇକୋର୍ଟ ନିଯୁକ୍ତିକୁ ବାତିଲ ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ ।
ରଚନା
ରେଖା ରାଜ ୨୦୧୫ରେ ମାଲାୟାଲାମରେ Dalit Sthree Idapedalukal ନାମକ ଏକ ପୁସ୍ତକ ରଚନା କରିଥିଲେ । ତାହା ୨୦୧୭ରେ ତାମିଲରେ ଅନୁବାଦ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ୨୦୧୩ରେ ଦଳିତ ମହିଳାଙ୍କ ଉପରେ ସଂଘଠିତ ପତ୍ରିକାର ଅତିଥି ସମ୍ପାଦକ ଥିଲେ । ସେ ଇକୋନୋମିକ ଓ ପଲିଟିକାଲ ଡେଲି , ମାତୃଭୂମି, ସାମାକାଳିକା ମାଲାୟାଲମ ବାରିକା, ମାଧ୍ୟାମମ୍ ଉଇକ୍ଲି ଏବଂ ଭାରତର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ସାମୟିକ ପତ୍ରିକା ସହିତ ଉଭୟ ଶିକ୍ଷାଭିତ୍ତିକ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପତ୍ରିକାରେ ରଚନା କରିଛନ୍ତି । ତାଙ୍କର ଆଗ୍ରହର କ୍ଷେତ୍ର ଲିଙ୍ଗ, ବିକାଶ, ଜାତି, ସାଂସ୍କୃତିକ, ଦଳିତ ଏବଂ ନିଷ୍ପେଶିତ ଆଦି ଅଧ୍ୟୟନରେ ବିସ୍ତାରିତ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଦଳିତ କାର୍ଯ୍ୟକର୍ତ୍ତା ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୭୮ ଜନ୍ମ ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ନାରୀବାଦୀ ଶ୍ରେଣୀ:ଦଳିତ ଲେଖିକା
ବାଲୁଗାଁ
thumb|ବାଲୁଗାଁର ରେଳଷ୍ଟେସନ ବାଲୁଗାଁ ଓଡ଼ିଶାର ଖୋର୍ଦ୍ଧାରେ ଥିବା ଏକ ସହର । ଏହା ବିଶେଷ ରୂପେ ଚିଲିକା ପରିଭ୍ରମଣ ପାଇଁ ଖ୍ୟାତିସମ୍ପର୍ଣ୍ଣ ।
ଭୂଗୋଳ
ବାଲୁଗାଁ ଓଡ଼ିଶାର ମଧ୍ୟଭାଗରେ ତଥା ଚିଲିକା ହ୍ରଦର ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଉପକୁଳରେ ଥିବା ଏକ ସହର । ଏହା 19.74592°N, 85.20794°Wରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହା ସମୁଦ୍ର ପତ୍ତନଠାରୁ ୭୬ ମି. ଉଚ୍ଚତ୍ତାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହା ରାଜ୍ୟ ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରୁ ୯୯ କି.ମି. ଦୂରରେ ତଥା ଶାଳିଆ ଡ୍ୟାମ୍ଠାରୁ ୧୯ କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ଗାଆଁ ଓ ସହର
ଫରିଦାବାଦ
ଏକ ଭାରତୀୟ ଅଟେ । ଏହା ହରିଆଣାର fଅରିଦବଦ୍ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
ଭୌଗଳିକ ଅବସ୍ଥିତି
୨୮.୪୧୨୫ ଉତ୍ତର ଅକ୍ଷାଂଶ ଓ ୭୭.୩୧୯୮ ପୂର୍ବ ଦ୍ରାଘିମାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ସମୁଦ୍ର ପତନଠାରୁ ଏହା ୮୩୦ ଫୁଟ ଉଚ୍ଚତାରେ ରହିଛି ।
ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ ସାକ୍ଷରତା
୨୦୦୧ ମସିହାର ଭାରତୀୟ ଜନଗଣନା ଅନୁସାରେ, ସହରର ମୋଟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୧୦୫୪୯୮୧ ଅଟେ । ସେଥି ମଧ୍ୟରୁ ୫୫.୦୩% ଜଣ ପରୁଷ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ୪୪.୯୭% ଜଣ ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୬୮.୫୪% ଅଟେ । ଏହା ଜାତୀୟ ହାରଠାରୁ -୩.୭୦% ପ୍ରତିଶତ କମ ଅଟେ । ସେଥିରୁ ୪୧.୩୩% ପ୍ରତିଶତ ପୁରୁଷ ଓ ୨୭.୨୦% ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ୧୪.୬୫% ଲୋକ ସେଠାରେ ୬ ବର୍ଷ ବୟସରୁ କମ ବୟସ୍କ ଅଟନ୍ତି ।
ବାହାର ଲିଙ୍କ
ଶ୍ରେଣୀ:ହରିୟାଣାର ସହର ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ଭୌଗଳିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ
୭୩୫
୭୩୫ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |
ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୭୩୫ ଶ୍ରେଣୀ:ବଟ ତିଆରି ବର୍ଷ ଲେଖା