cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
1966
Ken kuoli sinä vuon
1966
Gaužozero
Gaužozero on suolatoivezine järvi, kudai on sijoitannuhes Karjalan tazavallan Puudogan piirin Kuganavolokan kyläkunnan alovehel.
Peskukurgi
Peskukurgi (Grus canadensis) on kurgien heimoh kuului lindu. Se tavattih Suomes ezmästy kerdua vuvvel 2011.
Gaužozero
Järven pinduala on 2,2 km², vezibasseinan ala on 17,6 km². Järven pindu on 146,3 metrii korgiembi meren pindua.
Peskukurgi
Lähtiet
P P
Gaužozero
Järvespäi lähtöy Gauža-jogi, kudai laskeh Vodlajärveh.
Tantal
Avuamizen histourii
Ruoččilaine hiimiekku Anders Gustaf Ekeberg avai tantalan vuvvennu 1802 kahtes minerualas, kuduat oli löytty Ruočis da Suomespäi. Tiedomies ei voinnuh suaja puhtastu elementua minerualoispäi. Vaigien suamizen periä sile annettih muinasgriekkalazen mifolougien Tantalan urhomiehen nimi.
Tantalua da ”kolumbiedu” (niobiumua) piettih yhtenny elementannu. Vaigu vuvvennu 1844 germuanielaine hiimiekku Genrih Roze tovesti, ku kolumbit-tantalit minerualas on kaksi eri elementua – niobium da tantal. V. Bolton Germuanies enzi kerdua sai plastiillistu tantalua vuvvennu 1903. Vuvvennu 1922 tantalua ruvettih käyttämäh tevolližuos: radiolampois da elektrovirran oijenduksis.
Gaužozero
G G G G
Jonathan Swift
Jonathan Swift (30. kylmykuudu 1667 - 19. ligakuudu 1745) oli anglo-irlantilaine kirjuttai, filousofu, runoilii da yhteiskunnalline vaikuttai. Enne kaikkie häi on tundiettu satiirizes allegories "Gulliveran matkat" (1726). Häi on kirjutannuh läs 150 prouzutevostu da 280 runuo.
Tantal
Käyttämine
Nygöi tantalua käytetäh monis alois: hiimiellizes tevolližukses, atomreaktoroin luajindas, hirurgies da implantatois, tantalukondensattorois.
Linkit
Tieduo on otettu ven'ankielizes Wikipedies
Jonathan Swift
S
1990-lugu vuvvet
1990-lugu vuvvet:
Viktorii
Viktorii on Seišel’skoin suaret -Tazavallan piälinnu, ainavo linnu sego portu. Se on Mae -suaren koillisrannikol. Viktorii -linnas eläy kolmas oza suaren eläjien lugumiäräs. Vuonnu 1841 suarel perustettih portu, kudai sai oman nimen Suuri-Brituanien kuningahan kunnivokse.
Tuuhoine
Tuuhoine (Calidris pugnax, enne Philomachus pugnax) on lindu.
Karjalankieline nimi
Lindu tundietah nimel tuuhoine vähimikse Tunguon paginluavus (sigäläzes muvvos tuuhońi). Salmin paginluavus se tundietah nimel merikukko, ga Tunguol tämä nimi merkiččöy tostu linduu libo meriharakkua. Sendäh tuuhoine ollou parembi nimi yleiskieles käytettäväkse, ku linnut ei segavuttas.
Lähtiet
T T
Charles Dickens
thumb|right|200px|Dickensan allekirjutus Charles John Huffam Dickens (7. tuhukuudu 1812 Portsmouth – 9. kezäkuudu 1870 Higham, Kent) oli anglielaine viktorianizen aijan kirjailii. Dickensan tevokset piästettih tavan mugah ilmah žurnualois jatkosarjoinnu, kudualoi seurattih kui tämänpäivän serialoi. thumb|David Copperfieldan kanzi.
Lähtehet
D
Karjalan ruadivon kanzalline toimitus
Karjalan ruadivon kanzalline toimitus on Petroskois ruadai kanzalliskieline ruadivotoimitus. Joga ruadopäivän Karjalan ruadivo tuou iluo omil kuundelijoil paginoil karjalan kielen kahtel murdehel, vepsän da suomen kielel. Paginat mennäh nimel Kodirandaine kanualu da niidy suau kuunnella internetasgi Kodirandaine 102.2 Fm nappii painattuu. Paginat kerrotah Karjalaizien histouries kultuuras, muziekas, kaunehkirjallizuos. Lähetys algau päiväl 13.10 aigua. Sen lizäkse meijän paginat mennäh illal 20.10 aigua joga ruadopäivän. Kirjutakkua omat mielet meijän paginoin kuultuu. Ruadivontoimittajat tahtotah tiediä kuunnellahgo meidy da midäö mieldy ollah ruavos da ruadivon paginois.
24. talvikuudu
24. talvikuudu - 358. vuvven päivy (359. päivy kargavusvuon) grigorianskoin kalenduaruan mugah. Vuvven loppussah on 7 päiviä.
Viktor Tsoi
Viktor Robertovič Tsoi (21. kezäkuudu v. 1962 Leningruadu - 15. elokuudu v. 1990, Latvien SNT:n Kasterciems-hieru) oli nevvostolaine rock-muzikantu, pajoloin kirjuttai da taidoilii. Kino-nimizen rock-joukon perustai da liideru. Täs joukos Tsoi pajatti, soitti gituaral, kirjutti muuzikkua da runoloi. Händy kuvattih monis filmois.
24. talvikuudu
Ken kuoli sinä piän
T
Bočilovo (kylä)
Bočilovo on kylä, kudai kuuluu Karjalan tazavallan Puudogan piirin Šal’skoin kyläkundah. Kylä on sijoitannuhes Vodlajoven rannal.
Viktor Tsoi
Eloskerdu
Viktor Tsoi oli ainavo lapsi omas perehes. Tuatto, Robert Maksimovič Tsoi on inženieru Koreaspäi rodužin, muamo on Valentina Vasiljevna, liikundukul’tuuranopastai. Vuozinnu 1974-1977 Viktor opastui taidoškolas, kuduas rodih Palata №6 -nimine joukko. Sen johtai oli Maksim Paškov. V. Serovan nimellizen taidoammattiopiston loppiettuu Tsoi piäzi opastumah toizeh ammattiopistoh puunleikkuajakse. Nuorennu Tsoi suvaičči Mihail Bojarskoin da Vladimir Visotskoin luomisruadoloi, matkii Brus Lin imagoa.
Bočilovo (kylä)
Kyläs on säilynyh IXX-vuozisuan Smolenskoin Jumaldoman časounu.
Viktor Tsoi
Eloskerdu
Tsoi oli naizis Marianna Igorevna Rodovanskajan kel. Heil rodih poigu (Aleksandr Viktorovič Tsoi).
Vuvvennu 1990 Tsoi puutui avto-ozattomuoh da hedi kuoli.
Bočilovo (kylä)
Rahvahan lugumiäry
B B Kategourii: Puudogan piiri
Viktor Tsoi
Luomisruado
1970-luvun lopus Tsoi tunnustui Aleksei Ribininke, soitti Piligrimi-joukos. Sil aigua Tsoi soitti bassu-gituaral Palata №6 -joukos. Sit Viktor da Aleksei ruvettih soittamah yhtes Avtomatičeskije udovletvoriteli -nimizes pank-joukos. Tsoin kuulužus rubei nouzemah.
Kezäl vuvvennu 1981 Viktor Tsoi, Aleksei Ribin da Oleg Valinski perustettih Garin da Giperboloid -joukko, kudai myöhembäh sai Kino-nimen. Kino rubei luadimah enzimästy al’bomua Boris Grebenščikovan da Akvarium-joukon avul. Kino-joukko pidi äijän konsertua da Viktor Tsoi sai suuren kuulužuon. Sovetski žurnualu -lugijoin mugah Igla-filmas Moro-roulin täh Tsoi sanottih vuvven 1989 parahakse ozuttelijakse. Rolling Stone Russia -žurnualan mugah Tsoi on yksi «parahis muzikantois suures kinos».
Musto
Duumaijah, ku Tsoin kuolendu äijäl ližäi kuulužuttu Kino-joukole. Tsoin pajot ollah hyvin tundietut nuorižon keskes. Viktorua pietäh urhomiehenny. Moskovas on seiny Tsoin mustokse, sih on kirjoitettu Kinon pajoloin tekstoi dmi. Äijis linnois on Tsoin kunnivokse nimitettylöi uuliččoi. Monet joukot kirjutettih pajoloi Tsoin mustokse.
Neidoikurgi
Neidoikurgi (Anthropoides virgo, enne Grus virgo) on kurgien heimoh kuului lindu.
Happamehsuadu
Happamehsuadu libo kisloruodu Mendelejevan sistiemallizen järjestyksen mugah on kuvvendentostu joukon toizen periodan alguaineh. Sen atomunoumer on 8. Sidä merkitäh O. Kisloruodu on nemetallu. Prostoi aineh kisloruodu tavallizis ololois on guazu ilmai värii, maguu da hajuu. Notkien kisloruodan väri on taivahankarvaine, ga kova kisloruodu on valpahansinizii kristalloi.
On olemas muutgi kisloruodan muvvot, ezim., ozonu. Tavallizis ololois se on valpahansinine guazu eriluaduzen hajunke.
Čainiekku
Čainiekku on aste. Se ei ole suuri aste, valuandun´okanke, on vie piälepäi kanzi da ručku. Čainiekas lämmitetäh da keitetäh vetty.
Čainiekkoi luaitah enimyölleh metallas.
Č
Vincent van Gogh
thumb|right|250px|Omakuva, 1888 Vincent Willem van Gogh (roinnuhes 30. kevätkuudu 1853 Zundert, Pohjas-Brabant, Hollandii, kuolluh 29. heinykuudu 1890 Auvers-sur-Oise, Val-d'Oise, Francii) oli hollandielaine taidehmualuaju. Eläjes häi möi vaiku yhten hänen mualavuksis, da vaste hänen kuoleman jälles hänen tevokset nostih suureh arvoh.
Tevokset
Päiväzenkukat 1888, Nelli näivistynytty päiväzenkukkua 1887, Iirisat 1889, 1890
San-Hose
San-Hose on Kosta Rikku –muan piälinnu da sen suurin linnu. Se on muan keskiozas, ylätazangol 1170 metrii meren korgevuol. San-Hose –linnas eläy 350 tuhattu hengie (2008).
S S
Šuojun Čupa
Šuojun Čupa on Karjalan tazavallan Oniegan rannikon piirin kylä, kudai kuuluu Šuojun kyläkundah.
On kuulužu sil, gu kylän rinnal on suurien herroin endine virralline rezidencii. Kylä on sijoitannuhes Kendärven rannal Petroskoi – Marcial’nije vodi -dorogal. Petroskoissah on 20 kilometrii. Vuozien 2010 allus kyläs oli nostettu Ksenija Piiteriläzen časounu.
Rahvahan lugumiäry
Kategourii:Oniegan rannikon piiri
Vahjärvi (järvi)
Vahjärvi on järvi, kudai on sijoitannuhes Karjalan tazavallan Anuksen piirin Kotkatjärven kyläkundah.
Järven pinduala on 1,3 km², vezibasseinan ala on 170 km². Järven pindu on 80,2 metrii korgiembi meren pindua.
Järves läbi juoksou Kirvesjogi, kudai laskeh Uut’arveh, kus oman allun ottau Anusjogi. Vahjärven koillisrannal on sijoitannuhes Vahjärven kylä.
V V V
Muotku (stancii)
Muotku on Karjalan tazavallan Mujejärven piirin Lendieran kyläkundah kuului kohtu da Okt’abr’skoin raududorogan Petroskoin ozaston stancii.
Rahvahan lugumiäry
Kategourii:Mujehjärven piiri
Komiettu
Komiettu on aiga pieni päiväzensistieman kappaleh, kudai mustoittau asteroidua, ga koustuu enimyölleh jiäs, da kuduas ymbäri on Päiväzen suvastukses tulijan guazun da pölyn muvvostettu koma. Komietoin matkat ollah puaksuh ylen eksentrižii, da konzu net tullah Päiväzellyö niilöin tuakse muvvostuu miljonoin kilometriloin mittaine jälgi ("händy"), kudai ozuttau matkua Päiväzespäi eri suundah.
HIM
Stuudiial'bomat
Kategourii:Muuzikkujoukot
Komiettu
Ydin
Komietan ydinkohtan diametru on tavan mugah sen-tämän kilometrin pitky, ga ei enämbiä 50 kilometrii. Sen rakendeh on löyhy da koustuu läs 75 % hiilidioksidu-, metanu- da vezijiäs. Vetty on nämmis kaikis eniten, Halleyn komietas 80 %. Muudu komietois olijoi yhdistehii ollah hiilimonoksidu CO da formaldegidu H2CO. Ydimen alguainehii ollah vedy, hiili, typpi da happi.
Kalevalaine runohus
Kalevalaine runohus perustuu kalevalazeh runolajih libo kalevalalajih. Kalevalastu runohuttu voibi kuulla baltienmerensuomelazien rahvahien keskes. Kalevalaine runohus on roinnuhes ei myöhembä raudukavven aigua da äijat tevokset sanellah ihan rauduakavven aijas. Kalevalazeh runohuoh kuulutah sežo vahnembat kivikavven aijan šamaani-aihiellizet tevokset da uvvembat hristianskoit tevokset.
https://fi.wikipedia.org/wiki/Suomen_Kansan_Vanhat_Runot Jouko Vahtola Suomen historia s. 77 http://www.narvasoft.fi/historia/elinansurma/index.html
Kirkonkylä
Kirkonkylä on kylä, kudai kuuluu Karjalan tazavallan Pitkänrannan piirin Imbilahten kyläkundah. Kylä on sijoitannuhes Luadogan järven pohjasozas olijan lahten rannal.
Kyläs on Ven’an tiedoakadiemien Järvilöintutkinduinstituutan tutkimusmatkukeskus.
Rahvahan lugumiäry
K K Kategourii: Pitkänrannan piiri
1970
Ken rodihes sinä vuon
Kategourii:1970
Pitkyjalgu
Pitkyjalgu (Himantopus himantopus) on lindu.
P P
Pitkyjärvi (Puudogan piiri)
Pitkyjärvi on suolatoivezine järvi, kudai on sijoitannuhes Karjalan tazavallan Puudogan piirin Krasnoborskoin kyläkunnan alovehel.
Järvi kuuluu Baltiekkumeren basseinah. Se on sijoitannuhes kohtah, kus omii vezii ottau Mustujogi, kudai laskeh Oniegan järveh.
P P P P
Komorat
250px|right|thumb|Komorat
Komorat, virrallizesti Komoroin suariloin liitto, sežo Komoroin suaret on valdivo Päivännouzu-Afriekas. Se sijaiččou Indien valdumeren pohjazes ozas Pohjazen Madakaskaran da Pohjazen Mozambikan välis. Muan pinduala on 1862 km². Rahvahan lugumiäry on 784  745 hengie. Komoroin piälinnu on Moroni. Virrallizet kielet ollah komoran, frantsien da arabien kielet.
K K
Kuningaskalaniekku
Kuningaskalaniekku (Alcedo atthis) on lindu.
Karjalankieline nimi
Linnun täs artikkelis käytetty nimi on kiännetty karjalan kieleh suomenkielizes nimespäi kuningaskalastaja.
K K
Ruozmeniškukärkettäilindu
Ruozmeniškukärkettäilindu (Caprimulgus ruficollis) on lindu.
Karjalankieline nimi
Linnun täs artikkelis käytetty nimi on kiännetty karjalan kieleh suomenkielizes nimespäi ruosteniskakehrääjä.
R
Stola
Stola on pertilomu. Stolan pindu voibi olla piduzin dai kallattu, kudual suau panna ruadovehkehii, voibi syvvä, kižata, pirdiä, libo opastuo mihtahto uudeh ruadoh. Enimyölleh stolan pinnat ollah nellikkölizet da seizotah nelläl jallal, voijah vieolla pyörällizet, kolmikkolizet da moničupullizet. Stolajalgoi voibi olla erimiäry. Ollah vie stolat jalloittah, niidy tartutetah yhtes puoles seinäh. Stolanpindua voibi muutella: kallatunnu libo piduzinnu, kui sinul mielyttäy.
S
25. elokuudu
25. elokuudu — 237. vuvven päivy (238. päivy kargavusvuon) grigorianskoin kalenderin mugah. Vuvven loppussah on 128 päiviä.
Ken kuoli sinä piän
E
Meriharakku
thumb|300.px|alt=Meriharakku|Meriharakku
Meriharakku (Haematopus ostralegus) on lindu.
Karjalankieline nimi
Lindu tundietah nimel meriharakku vähimikse Siämärven, Videlen, Suojärven da Suistamon paginluadulois. Tunguon paginluavus se tundietah nimel merikukko, ga Salmis tämä nimi merkiččöy tostu linduu libo tuuhostu. Sendäh meriharakku ollou parembi nimi yleiskieles käytettäväkse, ku linnut ei segavuttas.
Lähtiet
M M
Jegozero (Puudogan piiri, pohjаine)
Jegozero on järvi, kudai on sijoitannuhes Karjalan tazavallan Puudogan piirin Päl’män kyläkunnan alovehel.
Järven pinduala on 1,3 km². Järven pindu on 163,9 metrii korgiembi meren pindua.
Järvespäi lähtöy pieni Jega-jogi. Järven rannal on sijoitannuhes Jegozero-nimine kylä, sie ei ole nikedä eläjiä.
Dakar
Dakar on Senegualan piälinnu, suuri meriportu da suurin linnu.
Havana
Havana on Kuba-Tazavallan piälinnu, muan poliittine, ekonoumiekku- sego kul’tuurukeskus. Havanan pinduala on 726,75 km². Ispuanielazet perustettih Havanan 16. päivänny syvyskuudu vuonnu 1519.
Dakar
Se on Zel’ony mis -niemel, Atlantan valdumeren rannikol. Dakar on Afriekan päivänlaskupuoles. Sie eläy 1 030 594 hengie, sen ymbäristös eläy läs puoldutostu miljonua hengie. Linnu on perustettu vuonnu 1857 fransielazien voinukohtannu kalastajien kylän lähäl, sen nimi oli N’Dakara.
Havana
H H
Dakar
D D
Fritaun
Fritaun on Sierra-Leone -Tazavallan piälinnu. Sie eläy 862 419 hengie.
Linnu on valdivon suurin ekonoumiekku-, poliittine sego kul’tuurukeskus. Se on perustettu vuonnu 1792, konzu sinne pandih elämäh välläle piästettylöi orjii.
F F
Louhen piiri
Louhen piiri on piiri Karjalan tazavallas. Piirin keskuksennu on linnanjyttyine Louhen pos’olku.
Louhen piiri kuuluu peräpohjazen alovehien joukkoh.
Piiri on sijoitannuhes Karjalan tazavallan pohjazeh. Louhen piiril on yhtehine raja Suomen (päivänlaskus), Murmanskan alovehen (pohjazes), Karjalan tazavallan Kemin da Kalevalan piirilöinke (suves). Louhen piirin da Suomen rajan piduhus on 120 kilometrii. Päivännouzus on piäzy Vienan merele.
Merirannikko läs 150 kilometrin pitky. Louhen piirin enin oza on sijoitannuhes pohjazembi pol’arnoidu kruugua. Louhen piiri on suurin Karjalas. Tazavallas se on ainavo piiri, kudai on sijoitannuhes Vienan meres Suomen rajassah kogo Karjalan levevytty myöte. Louhen piiris on Karjalan korgevin mägi – Nuorunen (577 metrii korgiembi meren tazuo).
Piirin eländykohtat
L L L
Villalanjärvi
Villalanjärvi on järvi, kudai on sijoitannuhes Karjalan tazavallan Anuksen piirin Kotkatjärven kyläkundah.
Järven pinduala on 0,9 km², vezibasseinan ala on 176 km². Järven pindu on 67,2 metrii korgiembi meren pindua.
Järvespäi on vienpiäzy Kotkatjärveh. Villalanjärvespäi lähtöy Pekki-jogi, kudai laskeh Anusjogeh. Järven rannal on sijoitannuhes Kotkatjärven kylä.
V V V
Šallanjärvi
Šallanjärvi on suolatoivezine järvi, kudai on sijoitannuhes Karjalan tazavallan Puudogan piirin Šallan kyläkunnan alovehel.
Järven pinduala on 9 km², vezibasseinan ala on 949 km². Järven pindu on 33 metrii korgiembi meren pindua.
Järves läbi virduau Šalica-jogi, kudai yhtyy Vodlajogeh. Vodlajogi laskeh Oniegan järveh. Šallanjärveh laskeh Suma-Šal’skaja -jogi.
Järves voibi pyydiä siigua, haugii, särgii, lahnua, kuhua, ahvendu, matikkua da kiiškoidu.
Š Š Š Š
Jelizaveta Tomberg
Jelizaveta Stepanovna Tomberg (15.(28.) pakkaskuudu 1909 – 5. kylmykuudu 1988) nevvostolaine teatran akt’ouru, Nevvostoliiton rahvahan artistu (1959), Stalinan III astien palkindon laureattu (1950). Kanzua myöte oli inkeriläine.
Eloskerdu
Jelizaveta Tomberg rodivui Ižoran voulostin Voiskorovo-kyläh agronoman pereheh.
Vuvvennu 1931 häi loppi Suomelazen muatalovuon opiston R’abovos, ruadoi agronomannu R’abovan Trud-muatalovuskommuunas, harjaitti taidomieliruaduo.
Vuvves 1931 Tomberg oli Suomelazen druamuteatran artistannu Piiteris. Silaigua häi sai teatrualizen opastuksen Piiterin taidoalan ruadajien jatko-opastuksen instituutas. Vuvves 1940 Tomberg oli Suomelazen druamuteatran artistannu Petroskois.
Tomberg on psiholougizen teatran školan ezittäi. Häi oli vägevy omis roulilois da nerokas eri obrazois.
Tomberg oli Nevvostoliiton Korgeviman nevvoston VI kučundukerähmön deputuatannu (1962-1966).
On pandu muah Suolusmäen kalmužimale Petroskois.
Palkindot
T T T
Jordanii
250px|right|thumb|Jordanii
Jordanan hašemitoin kuningaskundu (المملكة الأردنية الهاشمية‎) libo Jordanii (الأردن) – arabilaine valdivo Lähizes Päivännouzus. Jordanii rajoittuu Sirienke pohjazes, Irakanke koillizes, Saudi-Arabienke päivännouzus da Izrailanke da Palestinanke päivänlaskus. Jordanii rajoittuu Izrailinke da Palistinanke Mustumeren rannoil, Izrailanke, Saudi-Aravienke da Egiptanke Akaba-lahtes. Muan pinduala on 92  300 km². 90 % muadu on hiekkumua. Piälinnu on Amman. Rahvahan lugumiäry on 6  259  932 hengie.
J J
Julius Caesar
thumb|300.px|alt=Julius Caesar|Julius Caesar Julius Caesar (12. heinykuudu 100 enne meijän aijanluguu – 15. kevätkuudu 44 meijän aijanluguu) on muinasriimalaine valdivonvallas da poliitiekas olluh, vojennoi piälikkö, kirjuttai. Oli konsulannu vuozinnu 59, 48, 46, 45 da 44 enne meijän aijanluguu, diktuattorannu vuozinnu 49, 48-47 da 46-44 enne meijän aijanluguu, suuri pontifiekku vuvves 63 enne meijän aijanluguu algajen.
Vahnah patritsianskoih suguh kuulujannu Caesar toine toizele peräh sai kaikkii tavallizii riimalazii virgoi da sai ičele kuulužan nimen konservatiivizien senuattoroinke vastustamizis. Vuvvennu 60 enne meijän aijanluguu perusti enzimäzen triumviratan – kolmikkoliiton – vie kahten vaikutusvaldazien poliitiekoinke – Gnaeus Paompeisus Magnus da Marcus Licinius Crassus. Vuvves 58 enne meijän aijanluguu algajen enämbi kaheksua vuottu oli nygözien Šveitsuarien, Frantsien, Belgien, Germuanien da Velikobrituanien alovehil Gallicuman voinal, kudaman jälles liitti Riimskoih imperieh vägi suuren alovehen Atlantiekan valdumerespäi Reinassah da sai ičelleh nerokkahan vojennoin piälikön kunnivon. Allus 49 vuottu enne meijän aijanluguu algoi kanzallizen voinan, sendäh ku ei voinnuh piästä sobuh senuattoroinke moizis dielolois, kui hänen järilleh tulendu Riimah da suvvon koskemattomus virgurikoksis (valličendois elol muanitandas, virginiekoile kädehandolois, sobimuksien rikondas, vägivallas da toizis). Nelläs vuvves Caesar pergi senuatan kannattajat Itualies, Ispuanies (kahteh kerdah), Gretsies da Afriekas, myös häi pergi Egiptan da Pontan halliččijoin voiskat.
Caesar oli armahtuksen poliitiekan kannattai, ga samal aigua kuaznii monii omii piävastustajii. Tävvelleh voiton suaduu häi otti iččeh käzih konsulan vallan da diktuattoran erivallan (jälgimäi kogo ijäkse virrannu), pidi uvvistustu yhteiskunnan kaikis puolis. Caesarii vie eläjes ruvettih pidämäh jumalannu, voittajan vojennoin piälikön imperuattoru-arvonimi rubei kuulumah hänen nimeh. Caesarin tapettuu hänen omahine Gaius Octavius otti hänen nimen da sai enimän hänen perindön perindöbumuagan mugah. Tuliel hänes rodih enzimäine imperuattoru. Caesaris oldih eri mieldy eläjes da tämä säilyi Riiman imperien aigahgi: hänen nimie da kunnivuo kaikelleh puhtastettih halliččijoin kannattajat, a vastustajat kiitettih hänen tapettuloi da peittoliittolazii. Tundietunnu Caesar oli Keskiaigua da Uvven aigua. Paiči poliittistu da vojennoidu ruaduo Caesarii tundietah kirjuttajannu. Häi kirjutti prostoih da selgieh luaduh, sendäh hänen kirjutuksii pietäh muinas-riimalazen literatuuran klassiekannu da niidy käytetäh latinan kieleh opastandas. Caesarin nimeh liitetäh kaizer- da tsuari -arvonimet, myös seiččemenden kuun nimi monis kielis – ijul’. C C Kategourii:Rodivunnuot 12. heinykuudu Kategourii:Kuolluot 15. kevätkuudu
Orasn'okku
Orasn'okku (Recurvirostra avosetta) on lindu.
Karjalankieline nimi
Linnun täs artikkelis käytetty nimi on kiännetty karjalan kieleh ven'ankielizes nimespäi шилоклювка da eestinkielizes nimespäi naaskelnokk. Ven'an шило, eestin naaskel libo suomen naskali on karjalakse oraine.
Lähtiet
O O
Aleksandr Lukič Volkov
Aleksandr Lukič Volkov (25. talvikuudu 1928, Dessoilu, Karjalan tazavaldu - 4. sulakuudu 2020, Petroskoi, Karjalan tazavaldu) oli karjalaine runoilii, kirjuttai, kiändäi, Karjalan tazavallan rahvahan kirjuttai.
Eloskerdu
Nevvostoliiton da Suomen voinan aigah (1941-1944) Volkovan pereh oli evakuiiruittu Sverdlovan alovehele, kus Aleksandr rubei oman ruadotoimindan kolhozas heboloinkaččojannu da sit mečänkuadajannu.
Vuvvennu 1959 oli piästetty ilmoih enzimäine Malen'kaja Dessoila -runokniigu ven'an kielel, a vuvvennu 1997 tämä kniigu "Pieni Dessoilu" oli piästetty karjalan kielen livvin murdehel.
Vuvvennu 1998 hänen Igäine tuli -runo voitti lehtimiehien da kirjuttajien konkursas "Paras tevos karjalan da veps'an kielel".
Vuozispäi 1990 Aleksandr Lukič on Karjalaine sana -kirjuttajien yhtymän piälikkö.
Volkov kiändi karjalakse A.S.Puškinan, A. Blokan, A. Ahmatovan, A. Tvardovskin da toizien ven'alazien runoilijoin runot.
Vuvvennu 2001 hänen Vellen syväin -kniigu sai diploman "Karjalan tazavallan vuvven kniigu" da Karjalan tazavallan piälikön palkinnon.
Vuozinnu 1999-2001 oli Karjalan Rahvahan Liiton piälikkönny.
Sammon-palkinnon laureattu.
V V V V V V
Stuulu
Stuulu on pertilomu, kuduan piäl voibi istuo yhtel hengel. Stuulas on istundu da nojattavukohtu, bokkii myö voibi olla käzilnojakohtat. Stuulas on eruo taburetkanke, stuulu on sellännojakohtant.
Stuulan ozat ollah: istundukohtu, sellännojakohtu da jallat, niidy voibi olla nelli, voijah olla puaroinnu – ristukonstrukcies (X). Stuulat voijah olla pehmiet dai kovat. Ero menöy materiualoi da konstrukcieloi myö.
Bratisluavu
Bratisluavu da Vena ollah lähimäizet toine toizelluo Jevroupan piälinnat (niilöin keskes on 55 km). Bratisluavu on muailman ainavo piälinnu, kudai rajoittuu kahten muan - Avstrien da Vengrien kel. Bratisluavas olii Kopčanskaja-piha siirdyy Avstrien Kitzee-kylän Landesštrasse-pihah; Venan tie siirdyy Avstries olijah Pressburg-štrasse-pihah. Enne vuottu 1936 Bratisluavaspäi Venah voi piästä linnan tramvain avul. B B
Stuulu
Stol'arnoit stuulat – luaitut puulois, vembelpainetut ollah luaittu lehtipuulois, niidy vie kleijäh šponis, pletitäh pajuvičois, luaitah metallas, plastiekas da eri materiualois. S
Jerusalimu
Jerusalimu on Izrail’an piälinnu, kudai on Lähizes Päivännouzus. Linnu on Välimeren da Kuolluhmeren välis. Se on 650-840 metrii meren korgevuol. Sie on välimerenilmasto – räkki sego kuivu kezä da lauhkei sego nezevy talvi. Linnu on iudaizman, Hristossahuskon da isluaman pyhä linnu. Jerusalimu on monikanzalline linnu, kus eläy 865 721 hengie.
Lähtiet
J J
Jegozero (Puudogan piiri, suvi)
Jegozero on suolatoivezine järvi, kudai on sijoitannuhes Karjalan tazavallan Puudogan piirin Päl’män kyläkunnan alovehel.
Järven pinduala on 1,1 km². Järven pindu on 83 metrii korgiembi meren pindua.
Järves läbi virduau Tuba-jogi, kudai laskeh Oniegan järveh.
J J J J
Claude Debussy
Achille-Claude Debussy (22. elokuudu 1862 - 25. kevätkuudu 1918) oli fransielaine säveldäi. Muuzikuallizen impressionizman piäedustai.
Claude Debussy oli roinnuhes Parižan linnanymbäristös myöjän pereheh. Läs kogo lapsusaigu vietti Parižas. Franko-prussien voinan aigah Claude muamanke lähtiettih Kannoih, kus vuvvennu 1870 häi sai enzimäzet fortepianourokat.
10-vuodehizennu Cloude meni opastumah Parižan konservatourieh. Händy opastettih kuulužat muzikantat. Debussyn fortepianoneruo arvosteltih vuvvennu 1877 – häi hyvin soitti Šumanan da sai toizen palkindon. Sen jälles Debussy oli matkois Itualies da Šveitsuaries opastajannu bohatas perehes. Tulduu Parižah häi meni ruadoh iänistudioh da piäzi Parižan taidelijoin boheemah. Claude Debussy jatkoi opastundua konservatouries da vuvvennu 1883 sai toizen Riiman palkindon Gladiator-kantanan periä. Vuvven peräs häi sai enzimäzen Riiman palkindon. Sen jälgeh hänele pidi eliä da ruadua Medichin villas toizien palkindon suajinke. Tämä aigu ei olluh hyvin tevokas. Akademii ei ottanuh vastah Debussyn stil’ua da erimieližun periä häi lähti järilleh Parižah. Debussyn luomisruadoh äijäl vaikutti Wagner, ga myöhembäh häi kieldävyi Wagneran vaikutukses muuzikkah. Vuvvennu 1891 Debussy tuttavui Erik Satih, kudai sežo vaikutti häneh luomisruadoh.
D D
Harakkukägöi
Harakkukägöi (Clamator glandarius) on lindu. Se on tavattu Suomes kaksi kerdua.
Jorge Luis Borges
right|thumb|200px|Jorge Luis Borges Jorge Francisco Isidoro Luis Borges Acevedo (13px| audio [hɔrhɛ bɔrhɛs] ) (24. elokuudu 1899 Buenos Aires Argentina – 14. kezäkuudu 1986 Geneve Sveizarii), kudai lyhendi kirjailijannu omassah nimen muodoh Jorge Luis Borges, oli Argentinan kuulužin nygykirjailii. Häi oli kirjastonhoidai, kirjalližuskriitiekku dai runoilii.
Harakkukägöi
Karjalankieline nimi
Linnun täs artikkelis käytetty nimi on kiännetty karjalan kieleh suomenkielizes nimespäi harakkakäki.
Lähtiet
H H
Jorge Luis Borges
Borgesan ruadamine kirjastonhoidajannu nägyy hyvin hänen tevoksis: net ollah tävvet viittavuksii tovellizih da keksittylöih lähtehtevoksih da auktoritietoih, da net kyzelläh tavan mugah älyllizii, kirjalližustiijollizii libo teolougiellizii kyzymyksii kaunehkirjallizes formuatas. Borgesan novellois on äijy juumorua.
Šoinozero
Šoinozero on suolatoivezine järvi, kudai on sijoitannuhes Karjalan tazavallan Puudogan piirin Kuganavolokan kyläkunnan alovehel.
Jorge Luis Borges
B
Pikkutelky
Pikkutelky (Bucephala albeola) on telkkien suguh kuului lindu.
Šoinozero
Järven pinduala on 1 km². Järven pindu on 151,7 metrii korgiembi meren pindua.
Pikkutelky
P
Šoinozero
Järves läbi virduau Šoina-jogi, kudai yhtyy Netoma-jogeh. Tämä jogi yhtyy Vodlajogeh. Vodlajogi laskeh Oniegan järveh.
Š Š Š Š
Virginia Woolf
thumb|Kuva Dreadnought-smuttivukses. Virgina Woolf istumas hurual. Virginia Woolf (o.s. Stephen, 25. pakkaskuudu 1882 London – 28. kevätkuudu 1941 Rodmell, Sussex) oli anglielaine kirjailii, kirjalližuskriitiekku da feministu. Häi oli keskeine jäzen Londonas vaikuttannuos Bloomsburyn joukos, kuduah kuului moni kirjailijua da kuvataidoilijua. Bloomsburyn joukkoh kuulujes Woolf otti ozua ezimerkikse vuuvennu 1910 järjestettyh Dreadnought-smuttivuksennu tunnettuh šuutkah.
Lähtehet
W
Johann Strauss
Iogann Batist Štraus II (25. ligakuudu 1825, Vena — 3. kezäkuudu 1899, Vena) - on avstrielaine säveldäi, orkestrujohtai da viulunsoittai, tundiettu "valssin kuningas", kudai kirjutti äijy muuzikkutevoksii da moni kuulužua operiettua.
Elaigu
Iogann Štraus rodihes kuulužan avstrielazen säveldäjän Iogann Štraus vahnemban perehes. Hänen died'oin tuatto Iogann Mihael' Štraus (1720-1800) oli jevrei Budapeštaspäi, kudai otti katoulizen uskon. Štraus nuoremban kaksi vellie sežo oli tiettävii säveldäjii.
Iogannan tuatto tahtonus, gu poigu ollus bankiirannu, sen täh brihaččuine opastui soittamah viulua peitoči, gu ei suututa vahnembua. Muammo auttoi poijale kehittyö muuzikas.
Vallankumovuksen Avstries vuvvennu 1848 jälgeh tuatan ja pojan riidu vaigu syveni. Iogann Štraus vahnembi kannatti monarhiedu da kirjutti uskollizen Radeckien maršin, Iogann Štraus nuorembi täl aigua soitti Marsel'ezua da ičegi kirjutti moni vallankumovuksellistu maršii da val'sii.
Vuvvennu 1849 Iogann Štraus vahnembi kuoli skarlatiinas. Tuatan kalmal Štraus nuorembi soitti Mocartan Rekviem hengenmessun, sit nimitti tuatale Eolovan arfu val'sin da painoi tuatan tävven kirjutuskogomuksen omal suittodengoil.
Vuvvennu 1862 häi nai ouperupajattajas Jetti Halupeckaja.
Iogann Štrausan tulokkahimat vuvvet oli 1860-1870, konzu säveldäi kirjutti omat parahat val’sit Kaunehel taivahankarvazel Dunajal (1866), Venan mečän suarnat (1868) da parahat operietat.
Vuvvennu 1870 Štraus kieldävyö dvorčuvelgois (andoi net Eduard vellele) da pani omua elostu operietale. Vuottamattah, 43-vuodehizennu kuoli Jozef velli.
Vuvvennu 1871 Iogan Štraus Žak Offenbahan nevvon mugah keksii oman ezmäzen Indigo da nellikymmendy rozvuo operietan, kudai mielytti rahvastu. Kaikkiedah säveldäi kirjutti 15 operiettua.
Vuvvennu 1874 Iogan Štraus piästi ilmoih Yöliivoi operietan, kudual ezmäzikse ei olluh suurdu kuulužustu. Operiettu moni vuottu oli Venan teatroin lavoil, ga sai triumfusuvaičustu vaigu 20 vuottu peräs, konzu Gustav Maler keksii uvven redakcien.
Vuvvennu 1885 säveldäi kirjutti uvven nerotevon Čiganoin baronu operietan, kuduan juondeh on otettu Mor Jokain Saffi kerdomuksespäi. Operietan muuzikku on täytetty vengrielazel koloriital.
Elaijan jälgivuozien aijannu Iogann Štraus ei pidänyh konsertoi da läs ainos oli omas kois.
Vuvvennu 1899 häi suostui ohjata allun soitandua Yöliivoi operietan 25-vuodehispruazniekan kunnivokse. Kodih matkas olles säveldäi kylmi da kuoli Venas 73-vuodehizennu kouhkoloinžuaras. Häi oli pandu muah Venan piäkalmistol. Tulien vuon Jozef Baijer säveldi loppussah hänen Tuhkimo balietan.
Vuorilambi
Vuorilambi on kylä, kudai kuuluu Karjalan tazavallan Pitkänrannan piirin Imbilahten kyläkundah. Kylä on sijoitannuhes Vuorilammen lounasrannal, lähäl Sordavala - Anuksenlinnu -avtodorogua.
Rahvahan lugumiäry
V V Kategourii: Pitkänrannan piiri
The Rollling Stones
thumb|500.px|alt=The Rollling Stones|The Rollling Stones (2015) thumb|The Rolling Stones 1965: Brian Jones, Charlie Watts, Mick Jagger, Keith Richards, Bill Wyman The Rollling Stones on vuvvennu 1962 perustettu britannielaine rock-joukkoveh.
Stuudiial'bomat
Kategourii:Muuzikkujoukot
Suurijärvi (järvi)
Suurijärvi on järvi, kudai on sijoitannuhes Karjalan tazavallan Suojärven piirin Loimolan kyläkunnan alovehel.
Järven pinduala on 2,1 km², vezibasseinan ala on 24 km². Järven pindu on 174,8 metrii korgiembi meren pindua.
Järveh tulou vetty Ylä-Kiltsunjärves da Ala-Kiltsunjärvespäi. Järvespäi lähtöy Suurijogi, kudai laskeh Muuannonjärveh. Täs järvespäi lähtöy Muuannonjoki.
S S S S
Beat-sugupolvi
Beat-sugupolvi (angl. The Beat Generation, toiči kiännetäh ”murendetukse polvekse”) on ameriekkalazien kirjuttajien da runoilijoin joukon nimi, kuduan ezittäjät kirjutettih prouzua da runoiluu. Beat-sugupolvi on vaikutannuh omien yhtenaigalazien ajatuksih 1940-luvus algajen da suannuh kaikkien yhtehisty tunnustustu 1950-luvun lopus.
Nygyaigazet literatuurukriitiekat kačellah beat-sugupolvie eri luaduh: ekzistencialistu-kirjuttajinnu, huigiettominnu hengilölöinny, romantiekkoinnu, ebäpoliitiekallizennu ristikanzoinnu da bogieman ezittäjinny. Tarkin erähän tutkijan mugah on kačella sidä amierikkalazien taboin vallankumovuksen tunnussanoinnu da tunnusmerkinny.
Džek Keruak keksii ”beat-sugupolvi”- terminän vuvvennu 1948. Muga kirjuttai kuvaili nonkonformistustu nuorižoliikehty da undergraundua New Yorkas, kuduat oldih roinnuhes ”kavonnuos sugupolvespäi”.
Beat-sugupolvi rubei kehittymäh1940-luvun allus Columbian yliopiston opastujien keskes, kus L’us’jen Karr tuttavutti Keruakua, Ginzbergua da Berrouzua, kudualois sit tuli ”murendettuloin” piäezittäjät.
Joukon kuulužimat kirjuttajat on Uil’jam S’juard Berrouz, Džek Keruak, runoilijat Allen Ginzberg, Gregori Korso, Lourens Ferlingetti, Geri Snaider, Maikl Makklur, Diana di Prima, Filipp Ueilen, Filipp Lamantia, Leroi Džons, Bob Kaufman, Robert Krili da Robert Danken. Beat-sugupolven tiettävembät tevokset on Ginzbergan runoelmu Mälähtys (1956), Keruakan romuanu Matkal (1957) da Berrouzan romuanu Pal’l’as murgin (1959).
1960-luvun lopus, beat-sugupolven toiminnan lopus monet joukon ezittäjät muututtih hippilöikse, hos erähät liityttih toizih poliitiekallizih suundihgi.
Terminän alguperä
”Bitniekku” – termin oli keksitty vaiku vuvvennu 1958, konzu ”San Francisco Chronicle”- sanomulehten žurnalistu Gerb Kaen omas kirjutukses ližäi ”beat”-sanah, kudai džuazusoittajien slengil merkičči kurjuttu da ebätoivuo, ven’alazen juondehen ”nik”. Tämän suffiksan häi otti kosmosas olijas Nevvostoliiton”Sputnik-1” sanaspäi.
Antananarivu
Antananarivu on Madagaskuaran piälinnu sego samannimizen muakunnan haldivolline keskus. Sie eläy 2 610 000 hengie (2015). Linnu on Madagaskuaru -suaren keskiozas, sen korgevus on 1240-1470 metrii meren pinnan piäl. Antananarivu on raudu- da piätielöin keskus. Linnu perustettih XVII. vuozisual.
Beat-sugupolvi
Terminän alguperä
Kaenan kirjutus ozutti, gu bitniekat, rouno ku sputniekku, ollah kuslienne, meijän muailman ulgopuolel.
Antananarivu
A A
Claude Monet
Claude Monet, tundiettu sežo nimil Oscar-Claude Monet libo Claude Oscar Monet, (14. kylmykuudu 1840 Pariižu – 5. talvikuudu 1926 Giverny, Francii) oli taidehmualuaju, kudai oli frantsielaizen impressionizman perustajii. Hänen tevoksii on äijy Musée Marmottan Monet -muzies Pariižas.
Beat-sugupolvi
Terminän alguperä
Kirjuttai Pol Dikson sitiiruiččou žurnalistua: Minä olen keksinyh sanan “bitniekku”, sen täh ku ven’alaine “Sputnik” silloi lendeli da sana iče hyppäi.
Alguperäine tekstu: ''I coined the word "beatnik" simply because Russia's Sputnik was aloft at the time and the word popped out. ''
Amerikantelky
Amerikantelky (Bucephala islandica) on telkien suguh kuului lindu.
A
Sana
Sana on Jemenan piälinnu sego suurin linnu. Sie eläy 2 575 347 hengie (2012). Sana on 2200 metrii meren korgevuol, ymbäri linnas ollah mäit.
S S
25. heinykuudu
25. heinykuudu - 206. vuvven päivy (207. päivy kargavusvuon) grigorianskoin kalenduaruan mugah. Vuvven loppussah on 159 päiviä.
Mogadišo
Mogadišo on Somali -valdivon piälinnu, suurin linnu sego piäportu. Linnu on muan kul’tuuru-, finansu- da tevolližuskeskus. Sie eläy 2 120 000 hengie (2015). Pindu-ala on 91 km². Mogadišo on perustettu XII. vuozisual Hamar -linnannu.
Harakkumägi
Harakkumägi (Сорочья Гора) on Karjalan tazavallan Anuksen kanzallizen piirin kylä, kudai kuuluu Koveran kyläkundah.
Mogadišo
M M
Harakkumägi
Se sijoittuu Tulosjärven koillisrannal.
Harakkumäin rahvahan lugumiäry
Vuonnu 1905 kyläs eli 68 hengie.
Sem’onovan aittu tuodih Harakkumäispäi Kižin muzeih.
Kategourii:Anuksen piiri
Riimu
Riimu (it. Roma) on Itualien piälinnu, Riiman muakunnan da Lacio -alovehen haldivolline keskus da muan suurin linnu. Se sijaiččou lähel Itualien päivänlaskupuolistu rannikkuo, Tiberjoven varres. Riimas eläy läs 2,9 miljounua eläjiä (kylmykuu 2015). Riiman linnan alovehen eläilugu on läs 4,2 miljounua (2015).
Riimas on mondu ylen merkittäviä histouriellistu rakendustu, mostu kui Colosseum libo Kolizei da muailman suurin uskondolline rakendus Pedrinkirikkö. Toizii tundiettuloi kohtii ollah Ispuanien pordahat, Pantheon da Forum Romanum. Riiman histourielline keskučču on Unescon muailmanperindökohtu. Vatikanan linnuvaldivo on iččenäine valdivo Riiman rajoin sydämes.
Histourii
Riimu, kuduadu kučutah ”iguizekse linnakse”, on läs 3000 vuvven igähine, da sil on pitky histourii Riiman valdukunnan, katolizen kirikön, yhtistynnyön Itualien kuningaskunnan da nygözen Itualien tazavallan piälinnannu vuvves 1870 algajen.
Riimua sežo sanotah ”seiččemel mäil olijakse linnakse”. Enzimäi eländykohtat oldih Palatin -mäil, myöhembi rahvas ruvettih elämäh Kapitolii- da Kvirinal -lähimäil. Äijiä myöhembi rahvas ruvettih elämäh vie n'elläl Riimas olijal mäil.
Riimu on yksi vahnembis muailman linnois, Riiman valdukunnan ennevahnalline piälinnu. Vie antiekkuaijois (III vuozisada jälles Iisusan roindua) Riimua puaksuh sanottih ”Iguizekse linnakse”. Yhtekse enzimäzis nenga sanonuzis ristikanzois oli riimalaine runoilii Al'bii Tibull (I vuozisada enne Iisusan roindua). Riimua sanottih ”iguizekse linnakse” ennevahnallizen sivilizacien häviendän jällesgi.
Lähtehet
Kategourii:Linnat
Merikukko
Merikukko tarkoittau karjalan eri paginluadulois eri linduu:
Delegy
Delegy (viettävy käri) - nellirattahalline viettävy käri.
Delegiä enimyölleh vedäy heboine, harvembi buivolu, mulat da häkit.
Delegöi enimyölleh luaitah puulois, nygözel aijal puurattahat on muutettu pneumošiinohikse. Delegiä vietäh hebozet aižien vuoh. Gruuzu se voibi vediä - 750 kiluo, sen omapaino on -250-300 kiluo, suurus sen on 2,5*1,5 metrii. Ezirattahat ollah pienembät tagarattahii (60-70sm: da 70-100 sm). D
Lendiera (stancii)
Rahvahan lugumiäry
Kategourii:Mujehjärven piiri
Suuritrappi
S S
Pikkutrappi
Pikkutrappi (Tetrax tetrax) on trappiloin heimoh kuului lindu.
P P
Ižgora
Ižgora on järvi, kudai on sijoitannuhes Karjalan tazavallan Puudogan piirin Šallan kyläkunnan alovehel.
D. E. D. Europaeus
E E
Valkeajärvi (Porajärven kyläkundu)
Valkeajärvi on järvi, kudai on sijoitannuhes Karjalan tazavallan Suojärven piirin Porajärven kyläkunnan alovehel.
Ižgora
I I I I
Štuattu Georgii
Kuulužat rahvas ollah: ielline prezidentu Jimmy Carter da rahvahanoigevuksien aktivistu Martin Luther King. Muzikantat: Ray Charles da Little Richard. Kirjuttajat: Alice Walker da Margaret Mitchell.
Valkeajärvi (Porajärven kyläkundu)
Järven pinduala on 1,6 km². Järven pindu on 178,8 metrii korgiembi meren pindua.
Järvespäi lähtöy pieni jogi nimel Valkeajoki.
V V V V
Štuattu Georgii
Muantiedo
Štuatan suvipuoli on tazango, se jatkuu ihan päivänlaskussah. Pohjas on Appalačit, net jatkutah luodehessah. Suuret jovet ollah Čattahučči, Savanna da Svani.
Managua
Managua on Nikaraguan piälinnu da sen suurin linnu. Sie eläy 1,850 miljonua hengie (2015). Linnu on muan päivänlaskupuoles, Managua –järven suvirannal. Ispuanielazet perustettih Managuan indencoin eländykohtan tilah. Vuonnu 1855 linnu sai valdivon piälinnu –stuatusan.
Lilongve
L L
Kamassi
Kamassi on samojedilaine kieli kudai kuoli vuvvennu 1989, konzu Klavdiya Plotnikova kuoli. Kamassin kieldy oli tutkinuh Kai Donner, kudai luaji opastuskniigun kamassin kielele. Ylen suuri miäry sanois Kamassis tullah Turtsilazis kielispäi da moni Kamassi vaihettih Turtsilaizih kielih. Kamassis oli kaksi murdehettu, net oldih: Koibal da Kamassi.
Managua
M M
Kamassi
Aihies toiziel
Kategourii:Uralilazet kielet
Mehiko
Mehiko on Meksiekan piälinnu. Federualline piiri on juattu 16 ozah. Mehikos eläy 9 100 000 hengie. Mehiko on muailman suurin linnu, kudamas paistah ispuanien kielel. Linnu on Meksiekan ylängöl 2240 metrii meren korgevuol. Sie on subtroupilline ilmasto. Mehiko on Meksiekan tärgei poliittine, ekonoumiekku- sego kul’tuurukeskus. Linnu on perustettu ennevahnallizen Tenočtitlana –linnan tilah, kuduan hävitettih ispuanielazet valloittajat. Vuvves 1821 algajen Mehiko on iččenäžen Meksiekan piälinnu.
M M
Štuattu Georgii
Siätila
Atlantu-linnas on kaikis räkimbi heinykuus, konzu keskimiäräine korgevin lämbötila on 31,7 astettu. Kaikis vilumbi on pakkaskuus, konzu keskimiäräine alimazin lämbötila.
Histourii
Georgii oli kolmestostu siirdomuas, kudamat vastustettih Suurdu-Britaniedu Yhtysvaldoin vällysovas. Yhtysvaldoin sisäsovas Georgii oli suvištuatois, net tahtottih säilyttiä orjuttu.
Talovus
Georgien bruttorahvahantuoteh on 403 miljardua dollarii. Se on 11. tilal štuatoin keskel (2010 vuvvel).
Georgies kazvatetah Yhtysvaldois štuatois enite kanoi, muapiähkinöi da pekuanipiähkinöi, toizekse enite puuvillua da ruistu, kolmandekse enite persikkua da pomidorua da viijendekse enite tabakkua.
Atlantu on Georgien da Liideh-Yhtysvaldoin liikehkeskus. Sie on ezimerkikse The Coca-Cola Company, CNN, UPS da Delta Air Lines.
Rahvas
Georgies eletäh 9,7 miljounua eläjiä, kudaman keskes on 31,2% afroamerikkalazii. Yhtysvaldoin keskimiäry on vähembi tädä (tiijot ollah 2010-2012).
Kategourii:Amerikan Yhtysvallat
Danien kieli
Danien kieli libo danii on pohjasgermanine kieli. Kielel on nečilleh 6 miljounah paginanpidäjilöi. Danien kieldy pidetäh virrallizenu Danies da Fiärsuaren toizenu virrallizenu kieleny. pienoiskuva|443x443px Danien lähisugukielet ollah ruočči, norju, islandii da fiäri.
Kategourii:Germuanizet kielet Kategourii:Jevroupan kielet Kategourii:Danii
Vuorusjärvi
Vuorusjärvi on järvi, kudai on sijoitannuhes Karjalan tazavallan Anuksen piirin Kotkatjärven kyläkundah.
Järven pinduala on 2,3 km², vezibasseinan ala on 26,5 km². Järven pindu on 131 metrii korgiembi meren pindua.
Järvespäi lähtöy oja, kudai laskeh Kirvesjogeh. Tämä jogi laskeh Mačarveh. Vuorusjärven koillisrannal on sijoitannuhes Ylä-Anuksen pos’olku.
V V V
L’ubl’ana
L'ubl'ana on Slovenien piälinnu. Sie eläy 258,9 tuhattu hengie (2014), 13 % muan rahvastu.
L'ubl'ana on muan poliittine, ekonoumiekku- sego kul'tuurukeskus. Sie on L'ubl'anan yliopisto, kudamas opastuu enämbi 50 tuhattu hengie. L'ubl'anas on Grad-linnu, sen ual on Vahnu linnu. Voi nähtä antiekallizii- sego keskiaigahizii rakenduksii, barokko-, modern -stilis olijoi rakenduksii da arhitektoran Iože Plečnikan (mennyön vuozisuan allun) rakenduksii.
Enzimäzes viijendeh vuozisadassah L'ubl'ana oli Riiman Emona-linnu, keskiaijan linnannu sidä tundiettih XII vuozisual. Vuozinnu 1335-1918 oli Laibah-linnannu Habsburgoin valdivos. L L
1779
Ken kuoli sinä vuon
1779
25. kevätkuudu
25. kevätkuudu - 84. vuvven päivy (85. päivy kargavusvuon) grigorianskoin kalenduaruan mugah. Vuvven loppussah on 281 päiviä.
Ken kuoli sinä piän
K
Sarjukoomiksu
Sarjukoomiksu (Nurmeksen karjalakse "sarjičča," ) on ozutus, kus joukko kuvii muvvostau yhtenäzen starinan. Koomiksois suattau ollah kirjutettua tekstua paginbuzuriloin libo kuvatekstoin muvvos. thumb|right|Peri Nosan luolapiiroksii. Luolapiiroksetgi voibi laskie sarjukoomiksoih.
Sarjukoomiksoi mualoin mugah:
Kategourii:Kirjalližus Kategourii:Joudo
Robin Tunney
pienoiskuva|Tunney vuvvennu 2013
Robin Tunney (19. kezäkuudu 1972 - nygöi; Chicago, Illinois, Yhtysvallat) on ameriekkalaine näyttelii. Häi on näytellyh rouliloi teatrois, televiizoras da fil'mois.
Tunney muutti 18-vuodehizennu Los Angelesah da sai äijy roulii televiizoras. Tunneyn läbimurdo oli rouli ičetuhozennu neijistämisigäzenny vuvvennu 1995 luajitus fil'mas Empire Records, midä jälles häi sai enzimäzen piäroulin fil'mas The Craft.
T
Tambičozero
Tambičozero on pos’olku, kudai kuuluu Karjalan tazavallan Puudogan piirin P’alman kyläkundah. Pos’olku on sijoitannuhes Ala-Tambičozero -järven luodehrannal.
Rahvahan lugumiäry
T T Kategourii: Puudogan piiri
Meččypiäčköi
Meččypiäčköi, korbipiäčköi libo mustupiäčköi (Apus apus) on piirrättäjien heimoh kuului lindu.
Sellänjärvi
Sellänjärvi on järvi, kudai on sijoitannuhes Karjalan tazavallan Anuksen piirin Koverin kyläkundah.
Järven pinduala on 0,5 km². Järven pindu on 134,4 metrii korgiembi meren pindua.
Päivännouzus järvespäi lähtöy nimetöi oja, kudai laskeh Kirvesjogeh. Kirvesjogi laskeh Uut’arveh.
S S S
Päivännouzunkaglustrappi
Päivännouzunkaglustrappi (Chlamydotis macqueenii) on trappiloin heimoh kuului lindu. Se on tavattu Suomes yhten kerran vuvvel 1861.
P P
Aleksandr Vasil’jevič Suvorov
Aleksandr Vasil’jevič Suvorov ((13.) 24. kylmykuudu 1730 – (6.) 18. oraskuudu 1800) – kuulužu ven’alaine polkienpiälikkö, vojennoi teourietiekku, Ven’an kanzalline urhomies. Ven’an muan- da merienvoimien generualissimus, Avstrien da Sardien voimien generualu-fel’dmuaršualu, oman aijan kai Ven’an da monien ulgopuolien mualoin miehien kunnivomerkilöin suaju.
Suvorov oli roinnuhes generualu-anšefu Vasilii Ivanovič Suvorovan perehes (tarkua roindupäivän vuottu nikel ei ole tiettävy). Aleksandr Suvorovan tuatto oli kovasydämelline peitolline kansel’uarien ruadai.
Lippuzes Suvorov kirjutti omas roindas vuonnu 1730, ga omaeloskerras kirjutti, gu häi meni armieh vuonnu 1742, konzu hänele täytyi 15 vuottu. Ei ole tiettävy hänen roindupaikkugi, ga enimistö tutkijois ajattelou, gu Suvorov oli roinnuh Moskvas.
Aleksandran tuatto, Vasilii Ivanovič Suvorov oli Pedrun I ristinpoigu da enzimäzen ven’alazen vojennoin sanakniigan luadii. Sugulegendan mugah Suvorovat on vahnu ruoččilaine aristokruattilline sugunimi. Iče Aleksandr Suvorov kirjutti omaeloskerras, gu hänen tuattolointuatto tuli Ven’ah vuonnu 1622.
Suvorovan muamo oli Avdot’ja (Jevdokija) Feodosjevna Suvorova, neijistysaigah Manukova. Hänes on säilytetty ylen vähän tieduo.
Suvorovan perehen dovariššu da Aleksandran Puškinan died’oin tuatto generualu Abram Gannibal vaikutti Suvorovan ozah. Häi oli nähnyh, gu kižates tinasaldattoinke Aleksandr ylen hyvin ellendäy voijennoloi tegoloi, da nevvoi hänen tuatale andua poijan armieh.
Vuonnu 1758 Aleksandr rubei sluužimah armies da oli miärätty Memel’an komendantannu. Pol’šan voinan jälles (1769-1772) Suvorov lähti Suomeh Ruočin rajan kaččelemah da lujendamah. Häi lujendi ei vaigu Vil’manstrand linnan Lappeenrannas, ga vie kai rajan lujitandupaikat.
Jo vuonnu 1773 sulakuus häi otti ozua ven’alais-turkilazes voinas (1768-1774) da piäzi fel’dmuaršalu P.A. Rum’antsevan enzimäzeh armieh. Toizen ven’alais-turkilazen voinan aigah jo generualannu Suvorov sai voittua Kinburnas (1787) da Očakovan lähel (1788), kus häi pergoi kai turkilastu armiedu. Bessarabian kampanian aigah häi otti Izmail - lujeviman turkilazen linnan (1790, oraskuu). Vuonnu 1794 händy työnnettih pol’šalazien vägivastustuksen alevuttamah. Kost’uškua voiton suamizen da Prahan eläjien hävittämizen jälles 24. ligakuudu (3.kylmykuudu) Suvorov otti Varšavan andavumizen.
Aleksandr Suvorov oli Ekaterinan II armahin polkienpiälikkö. Impeeratorittaren kuolendan da Pavlan I piäzemizen valduistuimele jälles Suvorov oli heitetty sluužbas, ga vuonnu 1799 händy työnnettih Itualieh, kus häi sai äijiä voittua da viijen kuun aigah ajoi vihaniekkua iäre Pohjazes Itualies.
Suvorov rubei tungietamah Al’pin vuorois poikki Rimski-Korsakovale avuttamah, kudai oli olluh Ts’urihan lähäl da piettellyh Massenan ahtistuksen, ga tuli liijan myöhä. Hänele pidi perävyö iäre. Terväh Suvorov Ven’an armien kel kiändih omah muah. Polkienpiälikkö kuoli vuonnu 1800, 18. oraskuudu. Häi oli havattu Aleksandro-Nevskoin lavran alahazes Blahoveščenskois kirikös.
Ulgomualazet äijän kirjutettih ven’alazen polkienpiälikön omaluadužuksih näh: «Suvorov murginoiččou huondeksel, illastau päiväl, maguau illal, oza yödy pajattau, a päivännouzul kävelöy vähiä vajai alastomannu libo vierettelih heinäs, da ajattelou, gu nämä tevot parandetah hänen tervehytty – sanou gertsougu Rišel’je. A. Šišov kirjutti: «Häi ei menettänyh ni yhty torua, enimistö niilöis oli voitettu, hos vihaniekkua oli enämbi (yli 60 torua). Suvorov äijiä tiezi voinan dielos da monis toizis tiedolois. Häi jätti suurdu vojennoi-teouriellistu da praktiekallistu perindyö, keksi uuziloi vojennoin dielon yhtehvedoloi da aksiomoi.
S
Randupiäčköi
Randupiäčköi, rinnepiäčköi libo termyčiäräine (Riparia riparia) on lindu.
Lähtiet
R R