cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sant Roman de Vienés
Sant Roman de Vienés (Saint-Romain-en-Viennois en francés) es una comuna provençala, situada dins lo departament de Vauclusa e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Crisi (filme 1946)
Crisi(del siu títol original Kris) es lo primièr filme realizat pel cineasta suedés Ingmar Bergman en 1946.
Se conta que lo rodatge ne foguèt pro complicat pel jove (28 ans) aprentís cineasta amb un director de la fotografia que daissèt lo filme en cors de filmatge amai la casuda d'un aparelh que provoquèt un ferit dins la còla o de causidas pro costosas de Bergman per d'unes resultats ges evidents.
Analisi
Per exemple lo personatge de Jack n'es tras qu'interessant, una mena de colcavestit de l'arma modèrne, ric de sòmis e paure de realitat mas totun segondari dins l'anament general del filme.
Ambiévillers
Ambiévillers es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nauta Sòna e la region de Borgonha Franca Comtat.
Bèlagarda (Tarn)
Dempuèi lo 1èr de genièr de 2016 es una comuna delegada de la comuna nòva de Bèlagarda e Marçal.
Maligny (Iona)
Istòria
Al Jean de Ferrières, vidame de Chartres e senhor de Maligny #èsser una de las figuras importantas del partit de la Reforma e lududes #aportar un supòrt actiu. Maligny #Aperténer al a César de Vendôme, fils de Henri IV e Gabrielle de Estrée de contunh #passar als La Grange de Arquian. Ostal-Casimir de la Grange de Arquian, femna de Jean Sobieski, rei de Polonha, i #residir.
Carles XIV Joan de Suècia e III de Norvègia
200px|left|thumb|Joan Baptista Juli Bernadòta 200px|left|thumb|Armas de Suècia Joan Baptista Juli Bernadòta (Pau, 26 de gener de 1763 - Estocòlme, 8 de març de 1844) rei de Suècia e de Norvègia vadut en Bearn e qui pugè suu tròn après estar estat sosoficièr, embaishador, ministre, generau puish marescau d'Empèri ; qu'ei tanben conegut com Carles XIV Joan (Karl XIV Johan) de Suècia e Carles III Joan (Karl III Johan) de Norvègia. Es lo fondator de la dinastia de Bernadòta.
Tunisia
Lei conquistas vandalas e bizantinas
Au sègle IV ap. JC, lei Vandals, après aver passat lo limes renan en 407 e l'estrech de Gibartar en 427, ocupèron la província d'Africa e Cartage. N'expulsèron l'aristocracia romana mai se romanizèron rapidament en causa de son nombre feble. Se convertiguèron tanben au crestianisme e fondèron un reiaume que durèt fins a 533. D'efèct, aquela annada, lei Bizantins tornèron conquistar la region durant lo rèine de Justinian (527-565). Pasmens, la preséncia bizantina foguèt mau acceptada car lei governadors imperiaus, d'origina grèga, intrèron en conflicte ambé la populacion que parlava sustot latin ò berbèr. Ansin, l'autoritat de Constantinòble se limitèt au litorau e demorèt quasi inexistenta dins lei montanhas.
Lo periòde almohade
Pasmens, l'autoritat deis Almohades — que concentrèron seis esfòrç militars per reconquistar Al Andalús — demorèt mau segura en Magrèb Orientau. Ansin, ne fisèron la direccion an Abu Muhammad ibn Hafs que foguèt a l'origina de la dinastia deis Hafsidas. D'efèct, tre leis annadas 1220, de problemas de succession entraïnèron de guèrras civilas recurrentas que permetèron ai regions perifericas de venir independentas. La darriera temptativa de restablir la poissança almohada aguèt luòc durant lo rèine dau califa Abu Said (1242-1248) que foguèt tuat a Tlemcen dins una emboscada.
Lo periòde hafsida
En 1294, la dinastia conoguèt de trèbols de succession qu'entraïnèron un partiment de son territòri entre princes rivaus. L'unitat foguèt restablida per Abu Bakr (1318-1346). Pasmens, après sa mòrt, lo reiaume foguèt menaçada per d'incursions marinidas. Abu al-Abbas (1370-1394) restaurèt la poissança hafsida dins lo corrent de la segonda mitat dau sègle XIV e la dinastia venguèt alora la premiera poissança de Magrèb. Agantèt son apogèu sota Abu Omar Uthman (1435-1488). Dins aquò, son decès entraïnèt una grèva crisi de succession.
La regéncia de Tunis
A l'origina, la regéncia de Tunis èra dirigida per un dei. Pasmens, tre leis annadas 1630, son autoritat foguèt eclipsada per lo bei, personatge inicialament cargat de la collècta deis impòsts e de la gestion deis afaires interiors. A la fin dau sègle XVII, de trèbols intèrnes entraïnèron una intervencion de la regéncia d'Argier que sei tropas foguèron finalament expulsadas en 1705 per Al-Husayn ibn Ali (1705-1735). Lo venceire fondèt una dinastia que dirigiguèt lo país fins a 1957. Dins aquò, son fondator foguèt arrestat per son fiu Pacha Ali (1735-1756) en 1735 e executat cinc ans pus tard. Puei, l'armada dau dei d'Argier intervenguèt tornarmai en 1756. Pacha Ali foguèt tuat e remplaçat per un autre fiu d'Al-Husayn ibn Ali. Tunis venguèt tanben tributari d'Argier fins a 1821.
L'independéncia
Après 1945, lo Néo-Destour dominèt la vida politica e favorizèt en 1948 la formacion d'un sindicat nacionau dich Union Generala dei Trabalhaires Tunisians (UGTT). En fàcia d'aqueu desvolopament, França esitèt. En 1950, creèt un govèrn francotunisian amb un ministre eissit dau Néo-Destour. Pasmens, tre 1951, leis autoritats colonialas proclamèron lo caractèr definitiu dau liame entre França e Tunisia. Puei, Bourguiba foguèt tornarmai arrestat en 1952. La meteissa, un grop de colons assassinèt Fahrat Hached, cap de l'UGTT. Aquò entraïnèt de violéncias recurrentas.
Après la desfacha francesa en Indochina, de negociacions comencèron entre París e Bourguiba. En 1955, Tunisia obtenguèt ansin una autonòmia relativament importanta. Pasmens, aquel acòrd entraïnèt una crisi entre lei partisans de Bourguiba e aquelei de Salah Ben Youssef que criticava aquela politica deis « etapas ». Sostengut per leis autoritats francesa e per l'UGTT, Habib Bourguiba capitèt de s'impausar e de mener lo país a l'independéncia en 1956.
La presidéncia de Habib Bourguiba
Après l'independéncia, lo Néo-Destour ganhèt largament leis eleccions (95%) e Habib Bourguiba aprofichèt aqueu contèxte favorable per melhorar l'estatut dei fremas (1956) e abolir la monarquia (1957). Puei, en 1958, lo govèrn organizèt lo procès dei collaborators de la colonizacion e dei partisans de Salah Ben Youssef (rapidament assassinat). Enfin, en 1959, una constitucion amb un regime presidenciau fòrt foguèt adoptada. Permetèt a Bourguiba, regularament tornat elegir, de dirigir lo país fins a 1987.
Lo periòde de Ben Ali
En 2002, una modificacion constitucionala permetèt a Ben Ali d'èsser tornat elegir en 2004 e en 2009. Pasmens, a partir de decembre de 2010, de manifestacions importantas se debanèron en favor de la democracia. En despiech de la repression, lo movement se transformèt en revolucion e lo president deguèt quitar lo poder e s'exilar en Arabia Saudita lo 14 de genier de 2011.
Nobusuke Kishi
Nobusuke Kishi (1896-1987) òme politic foguèt primièr ministre de Japon entre 1957 e 1960.
Lentiol
Geografia
Lentiol Es una municipalitat del Isère (38), situat a aperaquí 1h15 de LION.
Lentiol est une commune de l'Isère (38), situé à environ 1h15 de LYON.
Vitrac (Cantal)
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Pèira (Lanas)
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Timèu (Platon)
vinheta|Lo Timèu dins l’edicion d’Henri Estienne, [[1578.]] Lo Timèu (en grèc ancian ) es un dels darrièrs dialògs de Platon. Après un brèu escambi amb Socrates, Critias e Ermocrates, lo filosòf pitagorician Timèu de Locres expausa una reflexion sus l’origina e la natura del mond fisic e de l’alma umana vistas coma las òbras d’un demiurg tot en abordant las questions de la coneissença scientifica et de la plaça de las matematicas dins l’explicacion del mond.
La coneissença scientifica
Lo Timèu pausa lo problèma de la coneissença scientifica. Timèu afirma qu’una explicacion scientifica deu presentar a l’encòp un caractèr de necessitat e d’idealitat – ambedos podent pas èsser destrusits sul còp de biais de donadas de percepcions sensiblas. Es a dire que podèm pas nos fisar simplament a las donadas que nos torna nostres sens.
Lo vegetal
La passivitat e l’immobilitat del mond vegetal fasent sa condicion inferiora, al respècte de l’animal, de biais independent; cada espècia a son mitan; las plantas, los vegetals an una alma que lor permet de destriar çò que cal dins cada escasença, e una sagacitat diferenta d’aquesta de l’òme, ont es penetracion de l’esperit.
La teoria de las odors
Segon Platon dins lo Timèu, la bona odor es l’estat intermediari dels còrs al cambiar d’estat. Per comparar, Teofrast dirà que la bona odor es la seguida de la realizacion perfiècha que la calor naturala dona a las umors. Teofrast atribuís la bona odor a una mena de coccion de las matèrias aquosas, quand lo principi umid, qu’es funèst, ne foguèt deslargat per la calor.
Lista dels personatges dels dialògs de Platon
Carmides
Oncle de Platon, apareis dins lo dialògs que pòrta son nom. Es mencionat dins lo Protagoras e Lo Banquet.
Sant Pàpol
L'abadiá
rigth|thumb|400px|L'abadiá, vista de defòra left|thumb|300px|Verge de Pietat de fusta
Economia de Liban
A l'ora d'ara, Liban tornèt aver un dels mai anautits patrons de vida d'Orient Mejan. Son economia es basada en lo liure mercat e i a pas de restriccions del govèrn a las inversions estrangièras. Malgrat aiçò, lo clima de las inversions sofrís amb suborns, corrupcion, decisions arbitràrias de concessions de licéncias, nauts impòsts e taxas, legislacion ultrapassada e pauca proteccion als dreches de proprietat intellectuala. Los servicis, principalament las bancas e lo torisme, son d'importantas fonts de riquesa.
Referéncias
লেবানন
San Cibrao das Viñas
San Cibrao das Viñas es un municipi de la província espanhòla d'Ourense e de la Comunautat Autonòma de Galícia.
Camp de Gurs
200px|thumb|Cemitèri judiu deu camp (tanhent deu cemitèri deus republicans espanhòus) Lo camp de Gurs que ho un camp d'internament bastit peu govèrn francés situat dens la vila bearnesa de Gurs. Que ho ubèrt en 1939 entà i concentrar los refugiats qui huegèvan l'Espanha franquista. A la debuta de la Segonda Guèrra Mondiau, França qu'i detiengó presoèrs de guèrra (alemands e francés considerats com ua miaça). Lo Regim de Vichèi que'n he un centre de concentracion entaus judius non francés e tanben entaus sons opausants politics. A la fin de la Guèrra, presoèrs alemands e collaborators qu'i hon detienguts. Abans d'estar clavat en 1946, uns ancians resistents espanhòus que hon los darrèrs detienguts deu camp per rasons ideologicas.
Worms (ciutat)
Foguèt fondada pels Cèltas, amb lo nom de Borbetomagus. Los romans abreujaron son nom en lo mot latin de Vormatia, qu'es a l'origina del nom actual, e del son nom en Yiddish medievau, ווירמייזא Virmaize.
Iquique
vinheta|178px|drecha|Escut de la vila.
L'Estela e Bètharram
L'Estela
Segon Dauzat, L'Estela que vien deu latin stella, « estela » dab lo sufixe -onem. La motivacion que seré d'ua ensenha o d'ua vila nava dab carrèras en crotz (?).
Procuraire general (França)
En França, lo procuraire general es un magistrat que sèi al prèp de las corts d'apèl, la cort de cassacion, o la cort dels comptes. Dins lo cas de las cort d'apèl, aquel nom designa lo magistrat que dirigís las perseguidas o l'acusacion publica per l’ensemble de sa cort d'apèl, per oposicion als membres de las formacions de jutjament.
Hilhondé
Hilhondé (Philondenx en francés) qu'ei ua comuna gascona de Tursan situada dens lo departament de las Lanas e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Istòria
Entre 1790 et 1794, la comuna d'Arbleish qu'estó incorporada a la de Hilhondé ; e entre 1795 et 1800, qu'es la comuna de Pishavin qui estó aplegada dab las autas.
Metàmias
Metàmias (Méthamis en francés) es una comuna provençala, situada dins lo departament de Vauclusa e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Saint-Nicolas-d'Aliermont
Istòria
L'industrie horlogère s'y développe à partir du début du, à l'initiative de Charles-Antoine Croutte, fils d'un horloger dieppois travaillant à Arques-la-Bataille (à quelques kilomètres de Saint-Nicolas d'Aliermont), qui s'installe en 1725 et forme de nombreux artisans.
Roque Sáenz Peña
Roque Sáenz Peña Lahitte (1851-1914) avocat, foguèt president d'Argentina entre 1910 e 1914.
Autarriba (Bearn)
Autarriba (Auterrive en francés) qu'ei ua comuna bearnesa administrada peu departament deus Pirenèus Atlantics e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Cressençac e Sarrasac
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
James Lovelock
Primièrs pas scientifics : Mart e la Tèrra
James Lovelock estudièt la quimia a l'Universitat de Manchester abans d'intrar al Conselh de Recerca Medicala (Medical Research Council) de Londres. Dins los ans 1960, Lovelock èra jos contracte amb la NASA e trabalhava a realizar d'instruments per l'equipa encargada d'explorar las planetas, per de sondas. Prepausa alara l'analisi de l'atmosfèra de Mart e sosten lèu que se n'i èra una,. Alara, estima que Mart aviá pas podut abrigar la Vida, aquò li valguèt un ostracisme dins lo mitan scientific. Aquel trabalh scientific li valguèt d'èsser rebutat entre autre pels biologistas.
Sas òbras scientificas
Dins son article de 1972 James Lovelock expausa sa teoria scientifica que la composicion de l'atmosfèra terrestra es regulada pels èssers vivents, coma las bactèris. Aquel article es lo primièr de sa teoria sus Gaïa. E los articles publicats en 1974, en collaboracion amb Lynn Margulis, expausarán l'ipotèsi Gaia. Foguèt aculhida amb fòrça indiferéncia, per provocar vint ans mai tard fòrça debats.
Gorilla
Comportament
300px|thumb|left|Son regard
Richard Adolf Zsigmondy
Richard Adolf Zsigmondy (n. 1865, m. 1929) foguèt un quimista alemand nascut en Àustria. Recebèt lo Prèmi Nobel de Quimia en 1925.
Bresdon
Bresdon es una comuna francesa, situada dins lo departament de Charanta Maritima e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Ans 1660
Istòria
1665 : epidemia de pèsta fòrça importanta en Londres. Probablament entraïnada per l'arribada de naviris olandés contaminats, apareguèt premier dins lei quartiers paures, çò qu'empachèt sa deteccion rapida, e permetèt a la malautiá de se difusar. Dispareguèt l'an seguent après aver causat la mòrt de 75,000 e 100,000 personas (siá aperaquí 20% de la populacion). 1667 : en Etiopia, mòrt dau negus Fasilides (1632-1667) que foguèt remplaçat per son fiu Yohannes I (1667-1682). 1667 : en França, començament de la publicacion dau Còde Loís qu'introduguèt plusors reformas de la justicía civila e criminala. En particular, permetèt de definir d'un biais pus precís la ierarquia entre lei diferents tribunaus, lei reglas de disciplina pertocant lei jutges e lei proceduras d'adoptar. 1668 : en Insulíndia, conquista de Macessar, pòrt principau de l'illa de Sulavesi, per la VOC. thumb|right|Representacion de l'erupcion d'[[Ètna de 1669.]] 1669' : en Sicília, erupcion fòrça violenta d'Ètna que destruguèt una partida de la vila de Nicolosi. 1669 : expulsion dei catolics d'Etiopia. 1669 : en China, fin de la regéncia d'Oboi amb son arrestacion. L'emperaire Kangxi (1661-1722) decidèt d'adoptar la sieuna politica de sostèn a la produccion agricòla e ai païsans chinés. Ansin, adoptèt una lèi autorizant la restitucion dei tèrras confiscadas d'un biais arbitrari.
Cambon (Albigés)
Istòria
Fins als ans 1960 :La comuna demorèt rurala e agricòla puèi urbanizacion de la comuna per venir una comuna periurbana.
Montils
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luec:
Le Corbusier
thumb|300px|left|Center le Corbusier, [[Zürich]]
CF Kuban Krasnodar
Estadi
Lo CF Kuban Krasnodar jòga a la Estadi Kuban. Aquel estadi a una capacitat de 32,000 plaças.
Pissòs
Toponimia
La prononciacion qu'ei [pi'sɔs]. Las fòrmas ancianas que son Pissous en 1279, parochie de Pissous, Vasatensis diocesis en 1289, Pissos (mapa de 1714), Pissols (mapa de 1733).
Comunisme
Lo comunisme es un sistèma economica e sociau basat sus la mesa en comun dei bens e dei servicis e lor distribucion entre lei diferenteis individús en foncion de sei besonhs. Eissit de corrents filosofics utopics apareguts durant l'Antiquitat e l'Edat Mejana, lo comunisme conoguèt una evolucion majora durant lo sègle XIX amb lei trabalhs de Karl Marx e de Friedrich Engels durant la Revolucion Industriala e l'emergéncia dau capitalisme modèrne. Prepausant de metòdes d'analisi empiric e un programa clar per l'instauracion d'una societat comunista, inspirèron la màger part dau movement comunista a partir de la fin dau sègle XIX. En 1917-1918, de partisans dau marxisme prenguèron lo poder en Russia e fondèron l'URSS. Aquò entraïnèt una confrontacion amb lei país capitalistas durant la màger part dau sègle XX. Pasmens, lo comunisme sovietic i foguèt batut e descreditat en causa dei reviradas e dei crimes dau regim e de seis aliats. En 1991, l'afondrament de l'URSS marquèt la desfacha dau movement comunista marxista e lo comunisme, en generau, es intrat dins un periòde de declin.
Lo comunisme primitiu
L'existéncia d'un regim comunista primitiu (ò comunautat primitiva), anterior a l'aparicion deis Estats e dei classas socialas, foguèt afiermada a la fin dau sègle XIX per mai d'un antropològ, d'un filosòf ò d'un istorian. Per exemple, es lo cas de l'Estatsunidenc Lewis Henry Morgan (1818-1881) dins son obratge La Societat arcaïca paregut en 1877. Friedrich Engels (1820-1895) èra tanben partisan d'aquela teoria, exprimida dins l’Origina de la familha de 1884. Segon elei, lei limits deis otís de produccion preïstorics necessitavan una mesa en comun dau trabalh au sen de la comunautat.
L'organizacion actuala de certanei societats primitivas sembla de confiermar la teoria dau comunisme primitiu. Pasmens, en causa de l'impossibilitat de trobar de documents dirèctes sus lei mòdes de vida dau periòde, aquela ipotèsi es impossible de demostrar. De mai, per la meteissa rason, la question de sa difusion vertadiera dins lo monde preïstoric es tanben impossibla de resòuvre.
Lei tradicions orientalas
De fenomèns similars pòdon s'observar dins l'istòria d'autrei país asiaticas coma Vietnam ò Pèrsia. Per exemple, dins l'Empèri Sassanida, lo movement mazdaquista opausèt a la societat de castas tenguda per lo clergat mazdeïsta un modèl de societat pacifica centrada sus l'ajuda ai necessitós. Per aquò, son fondator, Mazdak († 524 ò 528), suggeriguèt d'abolir lo clergat organizat, de confiscar una partida dei richessas deis abitants pus amonedats e, benlèu, d'abolir la proprietat privada e de metre en plaça una mesa en comun dei bens. Lei mazdaquistas foguèron durament reprimits entre 524 e 529 mai certanei grops subrevisquèron fins au sègle XIV.
L'òbra de Karl Marx e de Friedrich Engels
thumb|right|[[Fotografia de Karl Marx vèrs 1875.]]
Quilhas de nau
thumb|200px|right|Partida de quilhas a [[Monenh]] Las quilhas de nau que son un jòc originari de Bearn mes practicat tanben dens la Gasconha tanhenta (Lanas e Bigòrra), que s'i hè en essajar de har càder nau quilhas de hac de forma particulara (estretas aus dus caps, gròssas au mitan e hautas de 96 cm) dab ua bola de noguèr. Las quilhas que son apitadas sus un pitèth (tanben aperat pitèra). Que's hè ad aqueth jòc dens un endret aperat un quilhèr o un plantèr. François Rabelais, dens lo son Gargantua que mentau "quilhas de Gasconha" amassadas per nau : Icelluy ouvrans en certain lieu, signé, au dessus, d'un goubelet à l'entour duquel estoit escript en lettres Ethrusques : HIC BIBITUR, trouverent neuf flaccons en tel ordre qu'on assiet les quilles en Guascoigne, desquelz celluy qui au mylieu estoit couvroit un gros, gras, grand, gris, joly, petit, moisy livret, plus, mais non mieulx sentent que roses.
Comunisme
La crisi dau movement comunista internacionau
thumb|right|[[Fotografia dei manifestacions anticomunistas de Berlin en 1989.]]
Corrents non marxistas
Lei corrents comunistas non marxistas son fòrça divèrs. Marginaus dins lo mond modèrne, foguèron fòrça influents durant lo sègle XIX e pòdon encara inspirar lo foncionament de certanei comunautats coma lei comunas zapatistas de Chiapas. Lei movements modèrnes :
Villers-Saint-Barthélemy
Villers-Saint-Barthélemy es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region de Picardia.
Montirat
Montirat es un toponime occitan:
Rudolf Christoph Eucken
Rudolf Christoph Eucken (n. 5 de genièr de 1846, m. 15  de setembre de 1926) foguèt un filosòf alemand. Recebèt lo Prèmi Nobel de Literatura en 1908.
Mazdaquisme
Istoric
Kavadh I foguèt capvirat per Zamasp en 496. Capitèt a tornar prene lo poder en 498 ajudat pels Huns Blancs eftalitas. Volent gardar lo sosten dels grands de son reialme, s'alunhèt de Mazdak. Va mai luènh enseguida, confiant a son fils cosrau, qu'associa al poder, la tasca de persecutar los mazdaquistas, entre 524 e 528. Foguèron alara executats Mazdak, e tanben un filh del rei qu'aviá causit de demorar fidèl a aquela religion. Los mazdaquistas son chaplats a Ctesifont benlèu jol reialme de Cosrau.
Fondaments teologics
Los mazdaquistas veneran lo dieu de la Lutz, que viu al Paradís, situat al Cèl. Es segondat per sèt "vizirs", que correspondon a la sèt planètas conegudas alara, e per dotze "èssers esperitals", que correspondon als doutze signes del zodiac.
Roucourt (Nòrd)
Roucourt es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region dels Nauts de França.
Plaça Jòrdi Brassens (tramvai de Tolosa)
Istòria
L'estacion es mesa en servici lo 11 de decembre de 2010. Segon un sondatge de l'epoca, 30% dels novèls primièrs entrants de l'IUT de l'Universitat Tolosa II (situat a costat) comencèron a utilizar lo tramvai a aquela data. L'obertura d'aquesta estacion a permés de mens isolar l'IUT, lo CFA, los gimnasis atal que de nombrós comèrcis.
Margarida de Navarra
Margarida de Navarra que ho ua hemna de letras autora de teatre e deu famós Eptameron (deu grèc epta : "set" e emera : "dia"), ua òbra qui's volèva inspirada deu Decameron (deu grèc "detz dias") de Boccacio. Dens l'Eptameron, l'aigau deu gave d'Auloron qu'embarra los personatges a Sarrança on, per passar lo temps, e condan cadun ua istuèra, e aquò, de segur, pendent set dias. Margarida de Navarra qu'atirè monde de letras e umanistas a la cort de Pau, en preparant atau la vienguda de la Reforma.
Vilar de Santos
Vilar de Santos es un municipi de la província espanhòla d'Ourense e de la Comunautat Autonòma de Galícia.
Kirviller
Istòria
Dépendait De l'anciana província de las Tres-Evêchés, en la distincion episcopala del Val de Guéblange
Mas la tempèsta passada, al fil dels ans, lo vilatge se repeuple e recobra una existéncia reala. Una glèisa es sustot erigida en 1856, acte hautement simbolic pel darrièr pòble catolic abans lo Alsace protestante.
Trinitat e Tobago
Geografia
right|thumb|200px|Mapa de Trinitat e Tobago. Lo país es format per doas illas principalas, Trinitat e Tobago, e 21 illas mendres. D'aquestas, las pus importantas son Chacachacare, Monos, Huevos, Gasparee, Little Tobago e St Giles Island.
Economia
De veire: Economia de Trinitat e Tobago
Edward Victor Appleton
Biografia
Nasquèt lo 6 de setembre de 1892 dins la vila anglesa de Bradford. Après la graduacion en Sciéncias Naturalas al Saint John's College de l'universitat de Cambridge participèt a la Primièra Guèrra Mondiala. A lo sieu retorn dintrèt l'an 1920 al Laboratòri Cavendish coma ajudant en fisica experimentala. Entre 1924 e 1936 foguèt professor de fisica a l'universitat de Londres e entre aquel darrièr an e 1939 de Filosofia Naturala a l'Universitat de Cambridge. Entre 1939 e 1949 foguèt secretari del Department of Scientific and Industrial Research.
Méré (Iona)
Méré  es una comuna francesa administrada per lo departament d'Iona de la region de Borgonha Franca Comtat.
Saint-Georges-des-Gardes
Istòria
Lo 1 en genièr 1973 Los Guardas a ligat a Sant-Georges-de detlo-Puy-de-la-Guarda (fusion associacion) #que ven Sant-Georges-de detlos-Guardas.
Sint Maarten
Lo país de Sant Martin es la mitat sud de l'illa de Sant Martin, dins las pichonas Antilhas. Dempuèi 2010 forma un país del Reialme dels Païses Basses. Dins la majoritat de las lengas se garda lo nom neerlandés Sint Maarten per far la distincion amb la part francesa de l'illa. thumb|right|320px|Philipsburg, capitala de Sint Maarten
Cashmiri
Classificacion e dialèctes
Los tres dialèctes de la valada de Cashmir son lo marazi, dins lo sud de la valada, lo kamrazi, dins lo nòrd, e lo cachmir de Srinagar, lo capluòc de Jammu e Cashmir. Aquestes dialèctes son pauc diferenciats, mentre qu'aquestes que se troban defòra de la valada s'alunhan mai del cashmir estandard. Son lo poguli de las valadas de Pogul e Paristan, e lo kashtawari, parlat dins lo sud-èst de Cashmir. Lo dialècte de Srinagar es la lenga estandard, utilizat dins los mèdias e la literatura.
Rotalier
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Lakota (lenga)
Lo lakota o lacòta (Lakȟóta, teton, teton sioux) es la pus espandida del las tres lengas del pòble Sioux, de la familha del las lengas sioanas. E mai que generalament ensenhada e considerada pels parlaires coma una lenga separada, la lenga Lakota es mutualament comprensible  amb dos autres lengatges (cf. Dakota) e considerada pels lingüistes coma una una de las tres varietats màgers de la lenga sioux (o dakota al sens larg). La lenga lakota representa una de las pus importanta  lenga parladas de la comunitat dels americans natius als Estats Units, amb aproximadament 8000, 9000 locutors, mai que mai per las planas septentrionalas del Nòrd e Sud Dakota.
Economia de Canadà
Lo Tractat de Liure Comèrci amb los Estats Units, que se signèt en 1989, e après la creacion del NAFTA que compren Mexic, a produsit un estonant aument en lo comèrci e una màger integracion economica amb los Estats Units. Recebut que gaudís de ressorsas naturalas nombrosas, d'una man d'òbra competenta, e de capital modèrne, Canadà a una economia solida. Amb una administracion fiscala solida, lo país a produsit un excedent del budgèt, en redusint substancialament lo deute nacional, e mai se un rèpte nòu es l'administracion dels còstes creissentes del sistèma de santat publica. Las exportacions representan un tèrç del PIB.
Agarnagués
Agarnagués es un parçan d'Occitània situat en Lengadòc, dins lo País de Fois.
Los sèt contra Tebas
thumb|upright=0.8|Scèna dels Sèt contra Tebas : [[Capanèu puja los barris de Tebas per capitar Creont, amphore campaniana de caras rojas, v. 340 AbC., Villa Getty (Malibu)]]
Rogièr Barta
La vida
Filh de n'Emili Barta, òme de teatre e escrivan occitan plan famós a l'epòca, e demercé lo sieu mitan familial, cultural e social, aguèt totas las oportunitats e facilitats (malgrat l'exili a París) per poder menar una accion occitana e occitanista tot lo long de la siá vida.
Prévelles
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Hamada
Formes dera terra
Era hamada donques, pode éster descrita com un peirat desertic (tamben conegut coma reg, serir o saï ) que finís per éster taperada damb grava o arrocs més que no pas planèrs nauts. Es hamades existeishen eth cant des ergs que son granes areas de dunes d'arena bolegadisses (3).
Referencies
250px|Es hamades aucupen planèrs de peires nues en eth desèrt
Étouvy
Geografia
Étouvy est une commune du Bocage virois, sur la rive gauche de la Vire. Elle est située à 7 km au nord de Vire, sur la route départementale 674 (ancienne nationale 174) de Vire à Saint-Lô. Le bourg d'Étouvy et celui de La Graverie sont directement reliés par un pont sur la Vire.
Economia de Bangladèsh
thumb|left|230px|Centre comercial de [[Dacca.]]
Leuville-sur-Orge
Leuville-sur-Orge es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Essonne e la region d'Illa de França.
Panjab
En 1947, a l'esacasença de la particion de las Índias, Panjab foguèt devesit en dos entre Índia (Union indiana) e Paquistan (Dominion de Paquistan).
Istòria
En 1758, lo Panjab es pres pels Marathas. Aquestes que resistisson a l'invasion de las fòrças afganas de Ahmad Shâh Durrani mas son aflaquits. La Dhal Khalsa sikhe es fondada en 1748 a Amritsar. Domina la majoritat del Panjab al sen de l'Empèri sikh a partir de 1799 jol règne del maharaja Ranjit Singh, couronné en 1801. vinheta|250x250px|La província del Panjab, dins l'[[Raj Britanic|Empèri britannic de las Índias en 1909]] Detz ans après sa mòrt, l'empèri s'ascla e los Britanics desfan los sikhs amb l'ajuda dels reis Dogra. L'Empèri sikh èra alara lo darrièr Estat indian a èsser pas dominat pels Britanics.
Belmonte de Miranda
Belmonte de Miranda es un municipi de la província d'Astúrias.
Païses Basses Caribencs
Istòria
Lo 10 d'octobre de 2010, a la dissolucion de las Antilhas Neerlandesas, las tres illas de Bonaire, Sant Eustaqui e Saba venon de comunas de l'estatut especial dels Païses Basses.
Un servici d'estat dels Païses Basses Caribencs, lo Rijksdienst Caribisch Nederland es encargat d'organizar l'administracion comuna de las tres illas. Lo comissari que dirigís aqueste servici es Jan Helmond.
Antully
Antully es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sòna e Léger e la region de Borgonha Franca Comtat.
Astarac
Toponimia
Segon Negre, Astarac (archidiaconatus Astariaci en 1226) que vengueré deu nom de persona « romanic » Asterius, dab lo sufixe -acum, probablament un nom de proprietat a l'origina.
Naut Ador
Eth Naut Ador o Aut Ador o Haut Ador qu'ei un parçan d'Occitània situat en (Bigòrra).
Niilo Halonen
Niilo Halonen (Kouvola, Finlàndia, 25 de decembre 1940) es un ancian sautaire amb esquís finlandés.
Cabrales
Cabrales es un municipi de la província d'Astúrias.
Rouvignies
es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region del Nòrd-Pas de Calais.
Périers
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Cabranes
Cabranes es un municipi de la província d'Astúrias.
Le Média
Anóncia de creacion e linha editoriala
Lo 10 de decembre de 2017, la peticion en linha sonant a la creacion d'un mèdia novèl obten 43 000 signaturas.
Thomas Guénolé, politologue insomés, estima que la linha editoriala representada dins la premsa per Politis, Le Monde diplomatic, L'Umanitat e que sone « esquèr « alter sistèma » », es pas representada dins l'audiovisual, e que lo Mèdias comole çò manque.
Asterix (benda dessenhada)
Istòria
Aquel vilatge gallés d'Armorique resistís a l'envasidor gràcias a la pocion magica preparada pel druida Panoramix, que procura momentanèament una fòrça surhumaine a que ne beu.
Sogranha
Sogranha (Sougraigne en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Aude e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
Còngo
Còngo pòt designar :
Candamo
Candamo es un municipi de la província d'Astúrias.
Accident nuclear de Three Mile Island
Primièras minutas de l'accident
thumb|Lo panèl de contraròtle del reactor TMI-2, mostrant d'etiquetas podent amagar los lums de contraròtle. Aquelas etiquetas foguèron misas en causa pel fach que las pompa del sistèma de refregiment de secors avián podut pas foncionar per deca d’una baca que demorèt tancada a causa l’oblit d’un operator, e que calguèt 8 minutas per remarcar l'anomalia e obrir la baca Las pompas principalas d'alimentacion en aiga del sistèma de refregiment segondari (o circuit segondari) tombèron en pana vèrs 4 ora del matin (t=0) lo 28 de març de 1979. Aquela pana modifiquèt sul còp las condicions termodinamicas dins lo generator de vapor, mermant sa capacitat a refregir lo sistèma de refregiment primari (circuit primari). La pression dins lo circuit primari (que passa pel còr) aumenta alara imediatament a causa de l'aument de temperatura. Per evitar que la pression aumente tròp, la sopapa de descarga del pressurizador del circuit primari se dubriguèt automaticament (t=3s) puèi la turbina e lo reactor (insercion des barras de comanda dins lo còr) se copèron automaticament (t=8s). Aquela sopapa auriá degut enseguida se tancar a la pression tornada mai baissa, mai malgrat l’òrdre automatic de tancadura foguèt pas lo cas. Factor agravant, los lums dels operators montrèron la sopapa en posicion tancada (lo lum indicava que l'òrdre de tancadura aviá estat donat, mas pas que la manòbra aviá estat realizada). En consequéncia, la pression contunha de mermar dins lo circuit primari, que perdava per aquela sopapa demorada obèrta (pèrda de la segonda barrièra de confinhament).
L’operator, avent l'informacion que lo pressurizador èra al plen, ne concluguèt erronèament que l'ensems del circuit primari n'èra tanben e arrestèt manualament lo circuit d’injeccion de seguritat (t=4min3 s). Pauc de temps après, l’aiga comencèt lo bolh a la sortida del còr (t=5min30s).
Parallelament, un autre problèma pareguèt endacòm mai:
Pendent los jorns seguents
Dos jorns mai tard, la Comission de reglamentacion nucleara dels EUA (NRC) anoncia qu'una fusion del còr del reactor nuclear es possible. Per mesura de precaucion, lo governaire de l'Estat de la Pennsilvània faguèt evacuar los enfants d'edat escolara e las femnas emprenhadas a 8 quilomètres de la centrala per evitar que sián incomodats per l'espandiment dels gas radioactius. Mai de 200,000 personas fugiguèron la region. Dos jorns après l'accident, 90 % dels residents de la municipalitat de Goldsboro (Pennsilvània) partiguèron.
Bilanç
En agost de 2009 :
Consequéncias
thumb|Jimmy Carter, alara president, en visita a la centrala nucleara de Three Mile Island qualques jorns après l'accident.
Merry Pranksters
Istòria brèva
Pendent l'estiu de 1964, se desplaçan dns un ancian bus escolar amb de pinturas psiquedelicas (nomenada « Further », o« mai luènh », mejans los EUA.
Accident nuclear de Three Mile Island
Consequéncias per l'industria nucleara mondiala
Three Mile Island menèt los EUA a abandonar la construccion de novèlas centralas, a la seguida d’una decision presa pel president Jimmy Carter.
Merry Pranksters
Impacte
Los Pranksters son considerats coma de davancièrs del movement hippie, que s'espandís — en partida a causa de lor proselitisme en favor dels biais de viure novèls — a partir de 1966, es a dire dos o tres ans après lors primièras viradas.
Pimbo
Toponimia
Segon Bénédicte Boyrie-Fénié, l'adjectiu pimpou/pimpe (diccionari Palai, p. 775), « sec, secarós » e lo nom (aparentat) pimbe, « copet, cocòt » que convienen milhor au pitèr de Pimbo que lo latin pendulu, « qui ei en penent ». Que i a un ligam enter un tuc e un lòc sec, mès lo sens qui motivè lo nom ei pas segur. Com que sia, qu'ei lo Pimbo de Castèthbon que cau explicar.
Germéfontaine
Germéfontaine es una comuna francesa, situada dins lo departament de Dobs e la region de la Franca Comtat.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Tèsa
Tèsa (Thèze en francés) qu'ei ua comuna deu Bearn septentrionau, situada dens lo departament deus Pirenèus Atlantics e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Toponimia
Las fòrmas ancianas que son Tese, au sègle XII, Theesa, en 1270, Teesa, en 1286, Teeza, en 1307, Theese, en 1376, Tezee, Tesee, en 1385, Teze, au sègle XIV, Tessa, en 1504, Teza, en 1544, Theze, en 1675. La prononciacion qu'ei ['tɛzɔ]. Segon Dauzat e Rostaing, lo nom que vieneré deu latin tensa, « tèrra dehenuda ». Miquèu Grosclaude qu'accèpta l'explicacion a despièit de l'è obèrt, quan un e barrat ei normau per l'etime esperat. Per explicar l'anomalia, Miquèu Grosclaude que supausa ua prononciacion francizada, mès dab dobtes evidents dens lo son tèxte.
Plan de Campanha
Plan de Campanha es una zòna comerciala creada en 1960 sul territòri de las comunas dei Penas de Mirabèu e de Cabriés.
Koenigsmacker
Koenigsmacker es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Hassan Gouled Aptidon
Hassan Gouled Aptidon (n. 1916, m. 2006)) òme politic, foguèt president de Jiboti entre 1977 e 1999.
Auta Val de Var
L'Auta Val de Var (var. mens locala Auta/Nauta Val/Vau/Vath de Var) es un parçan d'Occitània situat dins la Comtat de Niça, dins los Aups.
Artiga (Var)
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Torre Eiffel
Istòria
En diferéncia dels gratacèls modèrnes, la torre ten una estructura dobèrta sens nivèls intermediaris, se fasèm excepcion de sas doas plataformas. Malgrat las precaucions immensas d'Eiffel devèrs sos obrièrs (que inclusián l'emplec d'arneses), un d'eles tombèt durant l'installacion dels ascensors. Coma anecdòta, cal notar que l'engenhaire francés Gustave Eiffel presentèt d'en primièr son projècte de torre als responsables de la Comuna de Barcelona, per que la torre siá construida a Barcelona a l'ocasion de l'Exposicion Universala de Barcelona (1888). Mas un projècte aital semblèt als responsables de la comuna barcelonesa una construccion estranha e cara, que convendriá pas ges a l'arquitectura de la vila. Aprèp la responsa negativa de las autoritats de la ciutat, Eiffel presentèt son projècte als responsables de l'Exposicion Universala de París, que se faguèt un an mai tard, en 1889. Aqueles acceptèron de bastir la torre, malgrat que a la debuta pensèssen que se deuriá desmontar un còp s'acabèsse l'exposicion. Sonque la volontat populara evitèt que se tombèsse.
Manitòba
En 1870 venguèt la primièra província creada de totes los territòris. Louis Riel nomenèt la nòva província "Manitoba" del mot algonquin "Manitou", que significa 'eime'. Manitòba, dins la region de la Red River Valley, foguèt lo luòc de la primièra colonia de pòblament de l'oèst canadenc.
La capitala e pus granda vila n'es Winnipeg.
Montréal (Iona)
Geografia
Montréal a situat a la reünion d'un tuc #que surplombe lo marge esquèrre del Seren : meteis en lo moment de flacs crussas, las pradas avoisinantes, #que los sòls argilo-calcaires n'an compausat de alluvions, son sovent recobertes per las aigas.
Lidia Poët
vinheta|Lidia Poët Lidia Poët (Las Travèrsas, agost de 1855 - Diano Marina, 25 de febrièr de 1949) èra una avocada italiana, primièra femna a dintrar dins l'òrdre dels avocats italian, en 1883. Qualques meses mai tard, en 1884, la Cort de cassacion revoquèt son inscripcion al collègi dels avocats, en arguïssent que la profession d'avocat èra reservada als òmes.
Biografia
Nascuda a Las Travèrsas dins la val Germanasca, es la capdèta d'uèch enfants d'una familha de proprietaris rurals aisits, de religion protestanta valdesa. Passa son enfància a Perrero e son adolescéncia a Pinairòl amb l'un de sos fraires ainats, Enrico, avocat de profession. obten son diplòma d'ensenhanta e, après un sojorn a Aubonne, a proximitat de las ribas del lac Leman, per aprendre l'alemand e l'anglés, tòrna a Pinairòl per s'inscriure, en 1878, a la facultat de drech de l'universitat de Turin. Obten son diplòma en drech lo 17 de junh de 1881 amb una tèsi sus l'estatut de la femna dins la societat e sul drech de vòt de las femnas.
Vida professionala
Lidia Poët pòt pas exercir plenament la profession d'avocada, mas pòt exercir lo drech. Collabòra amb son fraire Enrico Poët e s'engatja dins la defensa dels dreches dels menors, de las personas marginalizadas e de las femnas. Sosten en particular la causa del sufragi de las femnas.
Montanhac de Cremsa
Toponimia
La prononciacion es [mũ n tɒ’ɲa] [de’kre m ʂɒ]. Las fòrmas ancianas son Montanhac en 1268, Montaniacum de la Crempsa en 1282 (latinizacion), Montagniac en 1666. Montanhac ven d'un nom latin d'òme, Montanius, emb lo sufixe -acum, mas Dauzat e Rostaing escriven qu'un derivat de mons, « mont », *montaneus es pas impossible per daus uns Montanhac, emb lo mesme sufixe; lo borg tresplomba la comba d'un petit afluent de la Cremsa, çò que justifica lo determinant, ,.
Coaña
Coaña es un municipi de la província d'Astúrias.
Cauma
Estats Units
L'apogèu del movement obrièr als EUA se situís a la fin del sègle XIX e dins la primièra mitat del sègle XX: entre 1881 e 1905, se compta 37 000 caumas dins lo país. En 1919, 2 665 caumas amassan quatre milions de salariats. En 1946, cinc milions de salariats son en cauma. Noam Chomsky soslinha de son costat quant « l'istòria americana de las relacions de trabalh es inabitualament violenta, fòrça mai que dins d'autras societats industrializadas » e cita las estimacions de Patricia Sexton dins son libre The War On Labor And The Left (1992) que parla de 700 caumaires tuats e de milièrs de nafrats de 1877 a 1968 alara que se compta qu'un sol caumaire tuat en Grand Bretanha dempuèi 1911.
Lo Rialet
Personnalités liées à la commune
Familha Schabaver. Ignace Schabaver (1834-1911), industriel alsacian aqueriguèt vèrs 1880 una bòtia al Rialet.
Pontens
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Cabrièras d'Avinhon
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Fidel Valdez Ramos
Fidel Valdez Ramos, militar, engenhaire e òme politic n. 1928, foguèt president de las Filipinas entre 1992 e 1998.
Bartolomeo Giuseppe Guarneri
Lo mei famós deus sons vriulons, Il Cannone, que ho l'instrument favorit de Niccolò Paganini e qu'ei precisament conservat per la ciutat de Gènoa e tocat peu ganhant deu Prèmi Paganini.
Vença
Toponimia
Dauzat e Rostaing citan d'atestacions ancianas : Ouintion (sègle II), Vensiensis episcopus (442), a Ventio (585), Ventia'' (sègle XII, en latin). Per leis autors, puslèu que un nom d'òme latin Vencius o una divinitat locala Vintius, Vença/Vènça representa un tèma preceltic vĭn-t, « nautor », qu'explica tanben los noms de montanhas Ventor e Venturi.
Per Xavier Delamarre, la fòrma d'origina es uintion, la proprietat dau dieu Vintios (lo tèma *uintio- es celtic); lo nom amé sa finala nasala es lo denominatiu neutre d'un teonime atestat per d'inscripcions, Vintius. L'autor se pronóncia pas sus leis montanhas Venturi e Ventor.
Lalœuf
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Apchièr (comuna de Prunièiras)
Toponimia
Apchièr es lo nom de mai d'un vialatge, mai que mai en Cantal. L'origina seriá lo nom latin de persona Appius ambe'l sufixe -arium ( > -ièr)
Banca Grameen
Criticas
Un article du Comitat per l'Anullacion del Deute del Tèrç Mond (CADTM) apièja sus l’ambiguïtat veire lo cinisme de l'entrepresa de Muhammad Yunus.
Miramont e La Tor
Miramont e La Tor (Miramont-Latour en francés) qu'ei ua comuna gascoa d'Occitània situada dens lo departament de Gers e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Neuilly (Iona)
Nòtas
<references group=N/>
Pontons d'Ador
Toponimia
La prononciacion qu'ei [puntuns]. Las fòrmas ancianas que son Sanctus Caprasius de Pontos aus sègles XI-XII, Sancta Eugenia de Ponto[s] aus sègles XI-XII, Pontous cap a 1119, Pontons en 1242, Puntuns en 1253, de Pontes, en latin, en 1280, Pontons en 1299, Pontons (mapa de 1638), Pontoux (mapa deu sègle XVII, shens data), Pontons (mapa de 1647), Pontoux (mapas de 1651 e deu començament deu sègle XVIII), Pontous (mapas de 1714 e de 1733).
Anssi Kankkonen
Anssi Antero Kankkonen (Lahti, 11 d'octobre de 1968) es un golfaire finlandés.
Conflent
thumb|Localizacion de Conflent dins lo departament dels [[Pirenèus Orientals]] Conflent es una comarca de la Catalonha Nòrd. La capitala es Prada de Conflent. Conflent es dominat per Canigó.
Bibliotèca d'Alexàndria
thumb|Exterior de la bibliotèca modèrna La bibliotèca d'Alexàndria es la bibliotèca mai celèbra de l'antiquitat. Situada dins Alexàndria, la capitala del reialme lagida, seriá estat fondada als començament del sègle III AbC per Ptolèmeu Ièr e capitèt a dispausar d'un fons bibliografic de.
Eratostenes
Autres estudis
Creèt un dels calendièrs mai avançats per la seuna epòca e una istòria cronologica del mond a partir de la guèrra de Tròia. Realizèt d'investigacions en geografia desenhant de mapas del mond conegut, dels grands cors del Nil e descriguèt la region de Eudaimon (actual Iemèn) en Arabia.
Formacion de Santana
Era edat d'aguestes strata a sigut malaisit de díder mès plan de scientifics pensen qu'ei ena termièra der Aptian-Albian, hè uns 112 milions d'ans (1).
Plaser
vinheta|Un moment de plaisir entre une maire e son enfant Lo plaser es pel l'èsser vivent une sensacion agradabla e vercada. A l’autre tèrme del continuum de satisfaccion, senon que siá d'una autra escala independanta, existís lo desplaser (malaise, malcontentament, desagradament…). Lo plaser a un grand nombre de tèrmes mai o mens sinonims (contentament, voluptat, satisfaccion, delicis, regal, jubilacion…) que designan de varietats mai o mens subtilas de l’experéncia.
Dins lo bodisme, lo plaser es considerat coma sensacion fisica; es tanben al nombre de las vinet e doas facultats citadas per aquesta obesidéncia.
Boroughs de Londres
Los Boroughs de Londres (en anglés : London boroughs) son al nombre de 32 circonscripcions comunalas que constituïsson amb la Vila de Londres la zòna administrativa del Grand Londres; cadun es regit per un conselh d'arrondiment de Londres. Los arrondiments actuals de Londres an totes estats creats amb la region del Grand Londres lo 1 abril de 1965 pel London Government Act 1963 e son un tip de districte de governament local.
Los conselhs son estats elegits pel primièr còp en 1964 e an agit coma autoritats fantaumas fins al 1èr abril de 1965. Cada arrondiment es dividit en circonscripcions electoralas, somesas a un examèn periodic, a las fins de l'eleccion dels conselhièrs. Las eleccions dels conselhs an luòc cada quatre ans, las eleccions mai recentas avent luòc en 2022 e las venentas devent aver luòc en 2026. La composicion politica dels conselhs d'arrondiment de Londres es dominada pels partits conservator, trabalhista e liberal democrata. Vint e uèch conselhs seguisson lo modèl del cap e del gabinet de governament executiu, mentre que cinc an de cònsols màgers dirèctament elegits (Croydon, Hackney, Lewisham, Newham e Tower Hamlets). La vila de Londres es puslèu regida per la City of London Corporacion (e los temples interiors e intermediaris, que son pas regits per la City of London Corporacion).
Los arrondiments de Londres comptan entre 150 000 e 400 000 abitants. Los arrondiments de l'interior de Londres an tendéncia a èsser mai pichons, tant en populacion qu'en superficia, e mai densément poblats que los arrondiments de l'exterior de Londres. Los arrondiments de Londres son estats creats en combinant de grops d'ancianas unitats governamentalas localas. Un examèn entreprés entre 1987 e 1992 a entrainat un certan nombre de modificacions relativament menoras dels limits dels arrondiments. Los conselhs d'arrondiment de Londres fornisson la majoritat dels servicis governamentals locals (escòlas, gestion dels degalhs, servicis socials, bibliotècas), al contra de l'estrategica Greater London Authority, qu'a una autoritat limitada sus l'ensemble del Grand Londres.