cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Castèunòu dau Martegue
Lo periòde industriau
Coma d'autrei comunas de l'Estanh de Bèrra, Castèunòu dau Martegue conoguèt un procès d'industrializacion a partir de la premiera mitat dau sègle XX. En particular, un important projècte s'interessèt a la possibilitat d'installar un pòrt maritim au nòrd de la vila lòng dau canau anant de Marselha a Ròse. L'etapa decisiva dins l'industrializacion de la vila foguèt la fondacion de la Rafinariá de Provença en 1935 per la Companhiá Francesa de Rafinatge.
Província de Badajoz
La província de Badajoz es una província d'Extremadura en Espanha. Sa capitala es Badajoz.
Ososo
Localisacion
L'ososo es parlat dins la zòna de govèrn local d'Akoko-Edo de l'Estat d'Edo.
Sent Pèire (Tolosan)
Geografia
Sent Pèire es sus la riba del Giron tèrme natural amb Vrudfuèlh al Nòrd. A l'èst lo tèrme es Le Borg de Sant Bernat e Taulat (qu'es dins lo departament de Tarn), al sud amb Gaure e a l'oèst amb La Valeta e Sent Marcèl e Paulèl.
El Frasno
El Frasno es un municipi de la província espanhòla de Saragossa dins la Comunautat Autonòma d'Aragon.
Ladinhac (Nauta Vinhana)
Toponimia
Per Dauzat e Rostaing, Ladinhac ven del nom d'òme latin Latinius, amb lo sufixe -acum.
Pinilla de Toro
Pinilla de Toro es un municipi de la província espanhòla de Zamora dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Eugène Pottier
Venguèt celèbre un an après sa mòrt quand lo musician Pierre Degeyter metèt L'internacionala en musica.
Bonne
Geografia
Mesa a la cœur de l'Anautita-Savoie, Bòna a lo privilègi de beneficiar d'un ric patrimòni, d'un climat agréable, mas tanben d'èsser près de la montanha e dels lacs.
Placée au cœur de la Haute-Savoie, Bonne a le privilège de bénéficier d'un riche patrimoine, d'un climat agréable, mais aussi d'être à proximité de la montagne et des lacs.
Tiercelet (Meurthe e Mosèla)
Istòria
Tiercelet est nommée Thiesxelleix en 1333. Anciennement village du Barrois, appartenant à l’archevêché de Trèves, doyenné de Luxembourg ; l’abbé de Villers-Bettnach nommait à la cure.
Les ravages de la guerre de Trente ans causèrent l’abandon de l’ancien village (actuellement lieu-dit Bourenne) et le regroupement actuel autour du château du, démoli en 1671 sur ordre de Louis XIV.
Vix
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Nòtas
<references group="N"/>
Alphonse Lonclans
Alphonse Lonclans foguèt una personalitat de la Comuna de París (1871).
Breny
Geografia
L'altitud vària entre Unitat|82|m}} e a lo-dessus del nivèl de la mar. #Çò que Daissa sentir un païsatge animat e una déclivité notabla per endroits : un dels luòcs-diches de Breny es aital @dénommer, pas sens qualque exagération, « La Montanha ».
Viganòs
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Rittershoffen
Istòria
Rittershoffen, ou plutôt « Rottershoven », est cité pour la première fois en 1227. Son nom vient de « reutern » qui signifie « défricher ». En 1227, l’abbaye de Surbourg possède à Rittershoffen un Dinghof autour duquel vont se rassembler trois autres villages : Osterndorf, Reutershofen et celui du Kirchtal. Les raisons de ce regroupement sont : l’interdiction de défricher, la guerre de Trente Ans et la peste. L’histoire du village est liée à celle du Hattgau partagé entre les Lichtenberg et les Fleckenstein, jusqu’à l’achat de l’ensemble des droits en 1480 par les Hanau-Lichtenberg.
Saint-Quay-Portrieux
Sant-Ke-Porzh-Olued en breton ( Saint-Quay-Portrieux en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Istòria
La forme actuelle de Saint-Quay apparaît dès 1656, Saint-Quay-Etables en 1860. La paroisse de Saint-Quay élit sa première municipalité au début de 1790.
En (Conflent)
En es una anciana comuna catalana de Conflent. Èra del departament dels Pirenèus Orientals.
Internacionala Progressista
D'unas de las vidèos promocionalas del projècte son estadas produitas per Means TV, lo studio darrièr la campanha publicitària de la deputada americana Alexandria Ocasio-Cortez.
Brugairòlas
Toponimia
Las fòrmas ancianas son : Ecclesia B. Juliani de Brugairolis, en 1188, Bruguerolles en 1212, Villa de Brugairollis en 1229, Castrum de Brugairolis en 1232, Brigarol en 1262, Brugarol en 1262, Ecclesia de Brugayrolis en 1347, De Brugayrollis en 1429, Brugayrolles en 1552, Bourgairoles en 1574, Brugnerolles = Bruguerolles en 1578, Burgayrolles en 1579, Burgairolles en 1581, Breugerolles en 1586, Brugeirolles en 1590, Brugayroles en 1639, Brugairoles en 1781. La prononciacion occitana es Bregairólos, Bergairólos, dins la grafia de l'abat Antòni Savartés, donc [bɾeɣaj'rɔlɔs], [beɾgaj'rɔlɔs]. Segon Dauzat, Brugairòlas ven del latin brucaria, derivat del gallic brucus, « bruga, bruc, brusc », ambe'l sufixe -eola. *Brūca, « bruga, bruc, brusc » es una fòrma galloromana tardiva del gallic uroica, de meteis sens. Lo derivat *brūcāria, sortit benlèu de *wroicāriā, a lo sens de « camp de brugas ». Posteriorament en francés, l'eretièr de *brūcāria prenguèt lo sens de « bruga », mes n'es pas atal en occitan, al mens en occitan meridional (auvernhat brugeira = bruga). Formalament, *brucariola, ambe son doble sufixe, poiriá aver un contengut semantic del tipe de « lòc ont i a de camps de brugas », mès aquò engatja pas la pensada dels òmes que donèron lo nom al territòri e a la comunautat. La prononciacion [bergaj'rɔlɔs] mòstra que lo sens del nom es estat oblidat (o censurat, coma pejoratiu).
Soleil Royal (1669)
Devath lo comandament de l'amirau de Tourville, que ho victoriós a la batalha deu cap de Bevezier durant la guèrra deus nau ans.
Vitry-sur-Orne
Istòria
Fondacion de la abbaye de Justemont al. Ancian vilatge del comtat de Bar, en dependent de Justemont. Abbaye De prémontrés fondada sul Justemont l'an 1124 per l'avesque de Verdun (luòc de sépulture dels senhors de Florange). Comuna independenta fins en 1810, Beuvange jos Justemont es uèi ligada a la municipalitat de Vitry-sus-Adorna. Parteja en tres bans cap a 1590 dintre Clouange, Vitry e Vallange (#qu'es pas pas l'ancian nom de Vitry), mas aquel d'un ancian masatge caseriu #que se trobava entre Vitry e Gandrange, destruit l'an 1636 al cors de la Guèrra de Trenta Ans.
Louane Emera
right|200px|thumb|Louane en [[Occitània a Agde lo 4 d'agost de 2023]] Anne Peichert, coneguda coma Louane Emera o mai simplament Louane, es una cantaira, musiciana e actritz francesa, nascuda lo 26 de novembre de 1996 a Hénin-Beaumont (França). Son paire a d'originas alemanda e polonesa, e sa maire es de soca portuguesa brasiliana.
Tribòrd
Tribòrd es lo costa drech d'una nau. Tribòrd es l'autre brd. Per extension, tribòrd designa tot çò qui se trapa a drecha del nau quand se mira cap abant.
San Casciano in Val di Pesa
San Casciano in Val di Pesa es una comuna italiana de la Ciutat Metropolitana de Florença, dins la region de Toscana. La comuna se trapa dins la zona de produccion del Chianti e es un centre famós per sos vins, l'òli d'oliva e los produits agricòls en general.
Cafè turc
Un cafè turc (tanben dich cafè orientau ò cafè grèc) es un beure a basa de cafè en decoccion qu'es principalament consumat en Orient Mejan, en Africa dau Nòrd, dins lei Balcans, en Ucraïna e en Caucàs.
Sant Martin de Londras
Toponimia
Las fòrmas ancianas son : Dunderas ab integre, après 1010, parrochia S. Martini en 1036-1061, ecclesiam S. Martini de Londres en 1088 (nom probablament alterat per una transcripcion mai recenta), parrochia S. Martini de Dundras en 1100, ecclesiam S. Martini de Dundres (varianta : Luntras) en 1101, ecclesiam S. Martini de Lundras, de Lundris en 1110, ecclesie S. Martini de Dundras en 1116, S. Martini de Lundrias en 1119, ecclesia S. Martini de Lundras en 1122, terminio S. Martini de Drundras, abans 1140, ecclesiam S. Martini de Lundras en 1146, parrochia S. Martini de Lundris en 1156, ecclesia S. Martini de Lundris, cap a 1160, de Dundris en 1158-1178, prior de Londras en 1175, castrum de Dundris en 1197, de S. Martino de Lundris, ecclesia S. Martini de Lundris, sense data [sègle XII ?], villa Dondras, au sègle XII, territorio de Lundris en 1228, villa S. Martini de Lundris en 1293, ville S. Martini de Londris en 1314, 1324, prior ecclesie S. Martini de Lundris, ville S. Martini de Lundris en 1320, prior S. Martini de Londris en 1392, Saint Martin de Londres en 1526, S. Martini de Lundris, de Luneris en 1529, de Lundris en 1550, S. Martin en 1622, St Martin de Londres en 1626, 1648, 1703, 1740-60, 1770-72 (mapa de Cassini).
L'Avereit de Comenge
Istòria
Pendent l'Ancian Regime, la parròquia de Larrouset èra de la diocèsi de Rius e de la senescaucia de Pàmias. Le vocable de la glèisa, annèxa de Gençac de Garona, es Sent Jacme.
Senta Aurensa e Casaus
Lòcs e monuments
right|thumb|250px|Glèisa de Senta Aurensa
Pobladura de Valderaduey
Pobladura de Valderaduey es un municipi de la província espanhòla de Zamora dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Saint-Denis-sur-Sarthon
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
En lo moment de la Revolucion francesa, la municipalitat #portar lo nom de Sarthon jos Chaumont.
Cornilhon e Conforç
Cornilhon e Conforç (en francés, Cornillon-Confoux en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament dei Bocas de Ròse e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Catonvièla
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Segon Dauzat, Catonvièla que veng deu nom germanic d'òme Catto, dambe villa « vilatge ». Negre que causeish meilèu lo nom germanic d'òme Gatto(n), totjorn dambe villa.
Electronvolt
Un electronvolt, simbòl eV, es una unitat de mesura d'energia. Sa valor es definida coma l'energia cinetica aquista per un electron accelerat a partir d'una posicion de repaus per una diferencia de potenciau d'un volt. Es donc egau a : 1 eV = 1, 602 176 634. 10-19 J Es una unitat que fa pas partida dau Sistèma Internacionau d'unitats mai qu'es fòrça utilizada en fisica dei particulas per exprimir lei nivèus d'energia observats dins leis accelerators de particulas ò lei reaccions nuclearas.
Vèrga
Las diferentas vèrgas
Exemples de vèrgas : vinheta|Sus aquela vèrga que se levèt sa vela se pòt veire a las extremitats las [[balancinas que pojan cap al naut, los braces que se'n van cap rèire (e passan sens dobte per una carrèla de rentorn fixada sul mast d'ont la foto es presa e los marcapés de còrda penjant jos la vèrga e utilizats pels gabièrs per trabalhar sus aquela partida de l'armeg]]
Sent Vincenç (Lauragués)
Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Sent Vincenç, Saint-Vincent, o Saint-Vincent d’Aigars, o Saint-Vincent-de-Vallègue èra de la diocèsi civila de Tolosa, doncas de la província de Lengadòc, de l'archidiocèsi de Tolosa e de la senescauciá de Lauragués. Le vocable de la glèisa es Sant Vincenç. En 1790, Sent Vincenç èra del canton d'Avinhonet, en l'an IX, del canton de Vilafranca. Sent Vincenç fosquèc temporàriament fusionat ambe Valèga en l'an VIII.
Debourg (mètro de Lion)
drecha|sens_quadre Debourg es una estacion de la linha B del mètro de Lion.
Franquesa (espòrt)
Es un concèpte qu'es globalament en oposicion amb la nocion de « club esportiu » que son d'equipas esportivas liadas a un endrech e somesas a un sistèma de promoccion e de relegacion au sen d'un ensemble de campionats. Dins aquò, existís de situacions mixtas coma de franquesas evolucionant dins de campionats ò apartenent a de fans, çò que limita lei possibilitats de transferiment. De mai, dins certanei cas, es possible de desmainatjar un club dins una autra vila coma o mòstra lo cas dau premier Tolosa Fotbòl Club que foguèt absorbit per lo Red Star en 1967.
Edvard Munch
Presentacion brèva
Sas tecnicas de predileccion son subretot la pintura e la tempera sus carton. Es tanben un davancièr de l'art accessible a totes, un art desvelat, mostrat e non amagat, dins las carrièras e los espacis publics, dins los diferents luòcs de natura.
Jovença
Sa jova esposa, de vint ans sa cabdeta, Laura Cathrine Bjøllstad, es la filha d'una familha païsana de rics agricultors, mas marcada pels estigmats de la tuberculòsi. Es atirada per la pintura e inicia sa filha aïnada, Johanne-Sophie, de temperament mai calme que Edvard, lo mainat turbulent, cabdet d'una annada. Fatigada per cinc emprenhament successius, morís de la tuberculòsi. La familha cai dins lo desrèi, un marit veuse de 50 ans d'edat, prigondament religiós, a vegada mistic e tormentat, la filha aïnada Sophie de 6 ans, Edvard qu'a pas que 5 ans, lo pichon Peter Andreas de 3 ans, los nenons Laura Cathrine de 1 an e Inger, que ven de nàicer.
Retorn en França
En 1896, Munch abandona Berlin per Paris, ont demòran entre autres August Strindberg e Meier-Graefe. Se concentra sempre mai suls mejans grafics, al prejudici de la pintura. A Berlin, aviá començat amb la gravadura a l'aiga fòrta e la litografia; realiza ara en collaboracion amb lo celèbre estampaire, Auguste Clot, de litografias en colors e sa primièra gravadura sus fusta. Prevei tanben la produccion d'una frisa jol nom Lo Miralh. Sa mestresa sobeirana dels mejans grafics e sa granda originalitat artistica fan qu'es uèi reconegut coma un classic de las arts graficas.
Succès e crisi
Mas sa vida personala es pas simpla: dins la nuèch del 11 al 12 setembre de 1902, pendent una scèna violenta amb Tulla Larsen, es nafrat d'un còp de revolvèr a la man esquèrra. Sa mestressa Tulla, per jòc erotic, fenguèt aver morir a una dòsi de morfina e abandonada jaguda dins un ataüc enrodat de candèlas. L'emocion fàcia d'aquesta vision submergís l'artista instable, mas quand tòrna lucid, la mesa en scèna macabra e grossièra lo fa ascalar dins una violenta colèra. La disputa fa plaça a un combat armat de verai entre los dos amants protagonistas.
Vittersbourg
Vittersbourg es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Thay
Politica
La nacion es divisada en 11 regions politicas, apeladas tarchs. Lei dirigents d'aquelei tarchsòtas (regions), lei tarchions/tarchionessas son chausits per lei zulquirs, lo conseu de 8 Mascs Roges poderós, veritadiers mèstres dau país. Dins un tarch, lo tarchion a lo poder absolut tant que geine pas lei zulquirs.
Aquilégia pirenenca
L'aquilégia deus Pirenèus o fliscòt, campaneta o guant de Nosta Dauna, (Aquilegia pirenaica) qu'ei ua espècia de plantas erbacèas deu genre Aquilegia (las aquilégias), de la familha de las Ranunculaceae. Qu'ei riala e endemica deus Pirenèus. De petita talha enter 10 e.
Zebú
Origina
Lo zebú es originari de la peninsula indiana. Ja existiguèt dins la preïstòria una branca separada de l'us en Índia, Bos primigenius namadicus. N’es lo zebú lo descendent, o se separèt mai tard de la branca Bos primigenius taurus ? Las recercas actualas en arqueologia son pas seguraa.
Una segonda arribada fòrça mai recenta en Africa data de las annadas 1880. De missionnaris italians introduguèron de bovids europèus per aumentar la productivitat en Eritrèa. Amb eles, menèran la pèsta bovina que decimèt lo cabal local. Una importacion massissa se faguèt dempuèi l'Índia per tornar a las populacions localas lor mejan de subsisténcia.
Morfologia e aptituds
Malgrat aquestes excellents aptituds rustics, los zebús son sensibles a las atmosdèras umidas, als tripanosomas, als lagasts e a las malautiás transmesas per aquestes.
Colossoma
Lo genre Colossoma concernís pas que doas espècias de peisses americans de la familha dels Caracids, dont Colossoma macropomum, comunament apelat « cachama », « pacu » o encara « tambaqui » e que viu dins lo bacin de l'Orenòca. Aquesta espècia, de la carn presada e de la creissença rapida, es elevada en piscicultura.
Unitats de Proteccion del Pòple
vinheta|[[Bandièra dempuèi 2012.]] Los Unitats de Proteccion del Pòple (en curd Yekîneyên Parastina Gel‎ abreujat YPG) son una milícia combatent dins la Guèrra Civila Siriana fondat en 2004 coma la organizacion armada del Partit de l'Union Democratica. Lo YPG es principalament curd, mas compren tanben los arabs e los volontaris internacionals. Amb los Unitats de Proteccion de las Femnas (YPJ) constituísson las fòrças armadas de la Federacion Democratica del Nòrd de Siria. En 2015, lo grop ganhèt una victòria importanta al combat contra l'Estat Islamic durant lo sètge de Kobani. Es classificada coma terrorista per l'estat turc a causa de ligams presumits al PKK.
Lavinhac
Sos abitants s'apelan los Lavinhacauds.
Cronologia de l'istòria deu protestantisme
La cronologia de l'istòria deu protestantisme qu'amassa las datas seguentas :
Pilar Bardem
Pilar Bardem Muñoz (Sevilha, lo 14 de març de 1939) es una actritz espanhòla de television e de cinèma. Filha de Rafael Bardem e de Matilde Muñoz Sampedro, es la sòr de Juan Antonio Bardem, e la maire de Javier Bardem. A l'ora d'ara, es la presidenta d' AISGE, una societat d'artistas.
Canton de Tavèrnas
Istòria
A las eleccions departamentalas dau 22 de març de 2015, en aplicacion dau decret n° 2014-270 dau 27 de febrier de 2014, que pòrta delimitacion dei cantons dins lo departament de Var, lo canton de Tavèrnas foguèt suprimit.
Guillotière - Gabriel Péri (mètro de Lion)
Correspondéncias
A la surfacia, es tanben una estacion de la linha 1 del tramvai.
Escala de Pauling
thumb|Electronegativitat segon l'escala de Pauling
Ctenobrycon
Lo genre Ctenobrycon regropa mantuna espècias de peisses americans de la familha dels Caracids.
Segòvia
thumb|200px|left|Segòvia
Ròda de palas
La ròda de palas, permet de crear o de tornar un movement rotatiu d'axe a partir d'un movement lineari d'un fluid. Al començament simplas e de construccion fòrça aisida, evoluèron amb lo temps, amb lo progrès de la mecanica dels fluids e de l'aerodinamica per venir las turbinas d'uèi. drecha|vinheta|300x300px|Tripla ròda (Wassilij Polenow, 1880).
La ròda que pren e passa l'energia de l'aiga
vinheta|Utilizacion d'una ròda de palas per realisar de [[Canon|bolets de canon.]] La primièra expleitacion mecanica de la ròda de palas foguèt la creacion de moulinas « al cors de l'aiga ». Lors aplicacions èra diferentas, de las molinas de gran fins a las industrias coma lo ressèc.
Myrmeleontidae
Lei Myrmeleontidae (var. minjahromigas, matacula ) son una familha d'insèctes nevroptèrs coneguda per lei lecas en forma d'embut inversat cavats per sòu per lei larvas de certaneis espècias per capturar d'insèctes (principalament de formigas). Leis especimens adults son relativament similaras ai libellulas. En 2004, aperaquí 1,500 espècias èran estadas identificadas.
Trelez
Trelez en breton ( Tréflez en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de Finistèrra e la region de Bretanha.
Solhac
Solhac (Souillac en francés) es una comuna carcinòla situada dins lo departament d'Òut e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Pau Chassary
Pau Chassary (en francés: Paul Chassary; Grabèls, 29 de decembre de 1859 – Clapièrs, 6 d'abril de 1930) foguèt un escrivan occitan de Lengadòc. Professor de matematicas a l'Escòla normala de Montpelhièr, collaborèt a l'Almanac setòri jos l'escais de "Pesca-arcèlis". Empleguèt puèi l'escais de "Lo maselièr" e s'inventèt tanben un fraire besson, sonat André Chassary, per escriure d'autras òbras. Foguèt elegit a l'Acadèmia de las Sciéncias e Letras de Montpelhièr en 1925.
Valdestillas
Valdestillas es un municipi de la província espanhòla de Valhadolid dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Mari (mitologia)
Descripcion
Tracta los òmes d'un biais tiranic o al contrari los corteja en se mostrant coma una femna docila e trabalhaira, mas sempre dins la tòca de rendre la justícia a travèrs la règla del non : se mentisses, en negant que as mantuna causa, Mari te las rauba. Atal, efectivament, n'as pas pus, justícia es facha. Presagia las tempèstas e determina lo clima, e a la capacitat de volar.
Valleroy (Meurthe e Mosèla)
Valleroy  es una comuna francesa administrada per lo departament de Meurthe e Mosèla de la region de Lorena.
Asàs
Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa al tèrme amb lo departament de Tarn situada a 20 km al Nòrd-Èst de Tolosa.
Buzy-Darmont
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Saint-Pierre-des-Corps
Saint-Pierre-des-Corps es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Indre e Léger e la region dau Centre.
Lavernay
Lavernay es una comuna francesa, situada dins lo departament de Dobs e la region de la Franca Comtat.
Saint-Pierre-des-Corps
Geografia
La commune de Saint-Pierre-des-Corps est située dans le département d'Indre-et-Loire, à l’est de la ville de Tours, entre le Cher au sud et la Loire au nord. Ancienne paroisse de Tours, Saint-Pierre-des-Corps devient une commune à part entière en 1794. Ses habitants sont les corpopétrussiens.
Istòria
La vila a pagat un pesat tribut a la Segonda Guèrra mondiala : los bombardements aliats de 1944 an destruit la municipalitat a 85 %. Los ans d'après-guèrra an caracterizat per una neta recuperacion de l'activitat industriala (creacion de divèrsas zònas d'activitats economicas : Yvaudières, Grands Morters, èca.). Uèi encara, près de la mitat de la superfícia de la vila es dévolue a l'activitat economica. Pendent los Trenta Glorioses, la vila s'es dotada d'un abitat public (la Rabaterie, la Galboisière) #que respondiá a la fòrta demanda d'aqueles ans de « baby boom ». Amb 44 % de lo sieu parc immobiliari en lotjament public, la municipalitat de Sant-Pierre a fach la causida d'una politica del lotjament voluntarista.
Buxières-sous-les-Côtes
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Brissay e Choigny
Brissay e Choigny (francés Brissay-Choigny) es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region dels Nauts de França.
Valhauqués
Valhauqués (Vailhauquès en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Erau e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
Lacanche
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sant Somplesi
Sant Somplesi o Sant Somplisi (Saint-Sulpice-la-Pointe en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Saint-Ellier-les-Bois
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sent Orens e Poi Petit
Poi Petit
Lo nom correspón a son sens literau : Poi Petit es bastit sus un mus (un morre) estret, de feblas dimensions, damb pauca plaça.
Vieux Lyon - Cathédrale Saint-Jean (mètro de Lion)
vinheta|L'intrada de l'estacion. Vieux Lyon - Cathédrale Saint-Jean es una estacion de la linha D del mètro de Lion, e de las linhas 1 e 2 del funicular.
Myans
Myans en arpitan (Myans en francés) es una comuna arpitana de Savòia, situada dins lo departament de Savòia e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Collòqui de Poissy
Que's debanè hens lo priorat reiau de Sant Loís de Poissy enter lo 9 e lo 26 de seteme de 1561 en preséncia deu joen rei Carles IX de França, d'Antòni de Borbon (alavetz lòctenent deu Reiaume de França), de la soa molhèr Joana III de Labrit, regina de Navarra, e deu son hilh: Noste Enric.
Vega de Valdetronco
Vega de Valdetronco es un municipi de la província espanhòla de Valhadolid dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Canton de Comps d'Artubi
Istòria
A las eleccions departamentalas dau 22 de març de 2015, en aplicacion dau decret n° 2014-270 dau 27 de febrier de 2014, que pòrta delimitacion dei cantons dins lo departament de Var, lo canton de Comps d'Artubi foguèt suprimit.
Connangles
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Gare de Vénissieux (mètro de Lion)
Correspondéncias
A la surfacia, es tanben una estacion de la linha 4 del tramvai. Lo malhum dels TER d'Auvèrnhe Ròse Aups a la gara.
Urhobo
Localisacion
L'urhobo es parlat dins las zònas de govèrn local d'Ughelli North, Ughelli South, Ethiope North, Ethiope South de l'Estat de Dèlta.
Le Plessis-Pâté
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Rivedoux-Plage
Rivedoux-Plage es una comuna francesa, situada situada sus l'Illa de Re, dins lo departament de Charanta Maritima e la region de.
Bosjean
Bosjean es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sòna e Léger e la region de Borgonha.
Francisco Goya
Francisco José de Goya y Lucientes (n. en 1746, m.1828) foguèt un important pintor istoric aragonés (e espanhòl) -e d'origina basca per via paternala- de la fin del sègle XVIII e del començament del sègle XIX.
Bosjean
Geografia
Bosjean fait partie de la Bresse louhannaise.
Pueblica de Valverde
Pueblica de Valverde es un municipi de la província espanhòla de Zamora dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Pèire Bermon Ricas Nòvas
La primiera òbra databla de Pèire es una tenso escricha a la cort de Raimon Berenguier IV de Provença en 1230 ambé Gui de Cavalhon. A la cort de Provença, Pèire encontrèt tanben Bertran d'Alamanon e Sordello, dont imitèt lo planh per Blacatz. Pèire quitèt la cort de Raimon Berenguier vèrs 1237 o après e anèt a la de Barral dei Bauç e d'ailà a la de Raimon VII de Tolosa. Maugrat que i aja pas cap de traça de sa visita en Espanha, son Rics pres, ferms e sobeirans celèbra una domna (dòna) castelhana anonima. Acabèt per se desavenir ambé Sordello e lei dos aguèron un escambi acrimoniós de sirventés vitriolics en 1240-1241.
Caupena d'Armanhac
Caupena d'Armanhac (Caupenne-d'Armagnac en francés) qu'ei ua comuna gascoa d'Occitània situada dens lo departament de Gers e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Heilongjiang
Geografia
Heilongjiang confronta al sud la província de Jilin e a l'oèst la Mongolia Interiora; al nòrd limita amb Russia.
Jacques Curie
Jacques Curie (29 d'octòbre de 1855, París – 19 de febrier de 1941, Montpelhièr) es un fisician francés de la fin dau sègle XIX e de la premiera mitat dau sègle XX. Foguèt titulari de la cadiera de mineralogia de l'Universitat de Montpelhièr de 1903 a 1925.
Blanhan
Blanhan (Blaignan en francés) es una comuna medoquina de Guiana, lingüisticament gascona, administrada pr'au departament de Gironda de la region de Noèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Vega de Ruiponce
Vega de Ruiponce es un municipi de la província espanhòla de Valhadolid dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Mégevette
Megèveta en arpitan (Mégevette en francés) es una comuna arpitana de Savòia, situada dins lo departament de la Nauta Savòia e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.
Eritrèa
La colonizacion italiana
thumb|right|La region d'Etiopia en [[1889.]]
Vaudeville (Meurthe e Mosèla)
Vaudeville  es una comuna francesa administrada per lo departament de Meurthe e Mosèla de la region de Lorena.
Aubanha
Aubanha (Aubagne en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament dei Bocas de Ròsee la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Le Plessis-Pâté
Istòria
Le village fut fondé au, en 1218, par Guillaume Pasté, seigneur du Plessis sous Philippe Auguste et fils de Ferric Pasté, Maréchal de France.
La route de Liers était à l’époque la rue principale.
Coinçat
Qual fot fot fot fuoc a la garriga Qual canta canta canta las cigalas
Sonac (Carcin)
Sonac (Sonac en francés) es una comuna carcinòla situada dins lo departament francés d'Òut e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Voimhaut
Voimhaut es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region del Grand Èst.
Lo paissèl
Que faire ?
Agòs e Vidalòs
Agòs
Era prononciacion qu'ei [a'gòs] (grafia fonetica deths autors). Eras fòrmas ancianas que son : Raimundo de Gos, en1037 o cap a 1040, de Goss cap a 1050-1070, de Gos cap a 1083-1105, de Goz cap a 1105 e cap a 1143, entro Agos cap a 1200-1230, A Gos, Agos en 1285 e 1313, de Agossio, en latin en 1379, Aguos, Agos, en 1429.
Son son sol
Son de la tierra, son de la playa, son de la tierra son. (4x) Son de la playa, son de la tierra son. (4x) Son de la tierra, son de la playa, son de la tierra son. (4x) Son de la playa, son de la tierra son. (4x) Son de la tierra, son de la playa, son de la tierra son. (4x)
Còse
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Cabaça
Personalitats liadas a la comuna
Jean Dotto, correire ciclista, s'installèt dins la comuna quand èra encara en activitat, puei i tenguèt un bar.
Fays
Geografia
Épinal n'est qu'à 23 km par la départementale 11. Gérardmer est à 28 km, Saint-Dié-des-Vosges à 29 km, Remiremont à 31 km, Nancy à 88 km et Strasbourg à 121 km.
Istòria
Fays appartenait au bailliage de Bruyères et à la paroisse de Champ-le-Duc, où le chapitre de Remiremont avait droit de patronage.
Velilla
Velilla es un municipi de la província espanhòla de Valhadolid dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Lengas ioroboïdas
Classificacion
thumb|300px|Las lengas ioroboïdas de Nigèria, en verd, al sud-oèst La classificacion intèrna del ioroboïd es:
Granda Val del Rift
Peninsula de Sinai
La part nòrd del Rift, uèi dita falha del Levant, forma la val de Beqaa en Liban que dessepara las montanhas de Liban de las montanhas d'Antiliban. Pus al sud se tròba la val d'Hula desseparant las montanhas de Galilèa del plan de Golan. Lo riu Jordan comença aici e raja cap al sud pel Lac de Hula dins la Mar de Galilèa en Israèl, contunha puèi cap al sud a travèrs la val del Rift de Jordan dins la Mar Mòrta subre la termièra israèlojordaniana. De la Mar Mòrta cap al sud, lo Rift es ocupat pel Wadi Arabah, puèi pel Golf d'Aqaba, e fin finala la Mar Roja. Dempuèi l'extremitat sud de Sinai dins la Mar Roja, la falha del Levant encontra lo Rift de la Mar Roja. Lo Rift de la Mar Roja ven encontrar lo rift èst african e la dorsala d'Aden dins la Depression d'Afar. Lo jonhent d'aqueles tres rifts es nomenat Jonccion tripla d'Afar.
Serinhac (Carcin)
Toponimia
Per Gaston Basalgas, lo nom de Serinhac vendriá d'un nom d'òme latin Serenus, ambe'l sufixe -acum, latinizacion del sufixe gallés -ācon. Mas aquò donariá en realitat *Serinac. La causida de Dauzat e Rostaing es Serenius + -acum, la dels Féniés (venguda de Negre ?) es Serennius + -acum.
Celle-Lévescault
Celle-Lévescault es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Viena e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Balanhans
Demografia
Eth n° INSEE qu'ei estat cambiat per rasons practicas.
Alièr (Bigòrra)
Toponimia
Segon Dauzat, Alièr que vien deu nom latin d'òme Allarius.
Chalaines
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Cobon
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Imanol Arias
Foguèt maridat amb Pastora Vega entre 1984 e 2009. An dos filhs : Jon e Daniel.
Volmerange-lès-Boulay
Volmerange-lès-Boulay es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Sant Geli dau Fesc
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Ioroba
Escritura
La vocalas nasalizadas s'escrivon amb un -n.
Sent Aitòre
Administracion
miniatura|centre|La mairariá.
Acipenseriformes
L'esqueleta dels acipenserifòrmes es en granda partida cartilaginós.
Ninurta-nadin-shumi
Ninurta-nadin-shumi foguèt lo tresen rèi de la Segonda dinastia d'Isin. Succediguèt a Itti-Marduk-balatu e reinèt vèrs 1132-1127 aC. Foguèt rèi d'Isin e de Babilònia. Ansin, transferiguèt la capitala de la dinastia a Babilònia. Son successor foguèt Nabucodonosòr Ier.
Koshanosassanidas
Nom e Origina
Los Koshanosassanidas remplacèron los koshans al començament del sègle III, quand los sassanidas tornèron conquistar Bactriana e Gandhara. Los sobeirans continuan a portar lo títol de koshanshah « rei koshan ».
Dinastia
Los reis koshanosassanidas coneguts son:
Marcé
Istòria
La Glèisa dédiée a Sant Martin de Tors :
Informations sur Marcé publié entre 1874 et 1878 par Célestin Port (archiviste du Maine et Loire) dans son livre : "Dictionnaire historique, géographique et biographique de Maine-et-Loire".
Le Presbytère occupe l’ancienne cure, reconstruite en 1778-1779, vendue nationalement le 14 messidor an IV (2 juillet 1796) et rachetée par la commune en 1819.
Aucun titre trouvé sur l’origine de la construction de l’église, qui datent sans doute du XIIe siècle.
Un seul gentilhomme en 1789.
Saint-Viâtre
Geografia
Mai de 10% de la siá superfícia a constituit de étangs.
Istòria
Le village s'est d'abord appelé Tremblevy (du latin tremuli vicus, le village du tremble), puis au le nom devient Tremblevif, probablement à cause du paludisme qui sévissait dans la région à cette époque.
Gardarem la Tèrra (Cançon)
Gardarem la Tèrra es una cançon de Goulamas'k :
On me dit que troubadour, ce n’est pas un métier Juste un de ces hobbies d’adolescent désœuvré J’entends dire tous les jours : trouve donc un vrai métier Ce n’est pas en chantant l’amour que tu pourras subsister.
Moi je dis qu’en ce bas monde il ne faut pas se leurrer. Que tout fonctionne à coup de bombes, à coup de poings levés. A choisir je préfère la seconde pour pouvoir m’exprimer. Gueuler contre ce monde qui tombe, qui est en train de s’écrouler !
Liberté, fraternité, égalité, de belles idées souvent bafouées. Et l’amour, le respect, la dignité, à quel prix vous les vendez. Ecoutez votre cœur, alors vous comprendrez Qu’il y a des choses de valeur, qu’il ne peuvent pas acheter.
La Roche-Rigault
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Requejo
Requejo es un municipi de la província espanhòla de Zamora dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Carlisme
Guèrras Carlistas
Las Guèrras Carlistas (sonadas tanben popularament carlistadas) foguèron tres guèrras qu'aguèron luòc en Espanha al sègle XIX. Foguèron l'origina del movement politic carlista o carlisme. Pendent lo Triènni Liberal (1820-23), los sectors absolutistas organizèron las partidas reialistas, que dispausèron d'un supòrt grand dins las comarcas interioras de Catalonha. L'insurreccion reprenguèt amb la Guèrra dels Malcontents (1827). A la mòrt de Ferran VII comencèt la Primièra Guèrra Carlista (1833-1839). Aquel conflicte afrontèt los carlistas, partisans dels dreches dinastics de Carles Maria Isidre, fraire del monarca defunt, e los isabelins o cristins, partisans dels dreches de sa filha Isabèl, coma resultat de la proclamacion de la Pragmatica Sancion (1830), qu'aviá abolit la lei salica dels Borbons, *segon *la *quala la succession èra d'èsser sempre masculina. La Segonda Guèrra Carlista (1846-1849), aguèt luòc en Catalonha, qu'i s'apelèt tanben Guèrra dels Matiners. Pendent la Tresena Guèrra Carlista (1872-1876), las fòrças carlistas ocupèron mai d'una ciutat de Catalonha interiora. Isabèl II èra a l'exili e lo rei Amadèu I, monarca dempuèi 1871, èra pas de popular. Carles VII, filhastre de Carles Maria Isidre de Borbon, prometèt a catalans, valencians e aragonesi lo retorn dels fòrs de las constitucions qu'èran estadas abolidas per Felip V.
Hervé Vilard
De notar que los tèxtes en francés de Reviens, Méditerranéenne, e quitament lo de Je l'aime tant (en 1982) son de Didier Barbelivien.
Casaubon
Economia
Las aigas que sorteishen a 38°C e son utilizadas à 36 °C entaus suenhs, que son bicarbonatas calcicas, silicatadas, magnesianas e sulfuradas e daissan escapar lo CO2 a l'aire liure.
Coulonges
Coulonges (Colonjas en occitan) pòt designar:
Comunautat de comunas de Lacs e Gòrgas de Verdon
La Comunautat de comunas de Lacs e Gòrgas de Verdon es una intercomunalitat, provençala situada dins lo departament de Var e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur. Son còdi SIREN es 200040210. La lenga autoctòna es l'occitan provençau.
Serguei Prokofiev
Es l'autor de fòrça òbras musicalas anant de la sinfonia al concerto, de la musica de film fins a d'opèras o de balets e foguèt reconegut de son vivent coma un artista d'avantgarda plan creatiu. Escolan al conservatòri de Sant-Petersborg, emportèt lo prèmi Anton Rubinstein coma melhor estudiant en piano.
Enfança precòça e annadas de conservatòri (1891-1914)
En 1913, acaba sos 10 ans de conservatòri recebent la mai nauta distinccion donada a un estudiant, lo prèmi Anton Rubinstein coma pianista compositor pel Concerto per piano n°1 (opus 10). Aquesta annada es pasmens escurcida pel suicidi de Maximilian Anatolyevitch Schmidthoff, pianista e amic intim que Prokofiev aviá encontrat al Conservatòri de Sant Petersborg en 1908 e que li aviá mandat una letra anonciant son gèst.
Las annadas d'exili (1918-1932)
Enconta sa futura fenmna en 1923, Carolina Codina, una soprano d'origina espanhòla e francopolonesa, mai conenguda jons nom de scèna de Lina Llubera, amb qui aurà dos filhs.
Torna enseguida a París ont de manda a asa maire de lo rejònher e ont contunha sa cooperacion amb Diaghilev. En 1928, monta Lo Pas d’acièr e, un an mai tard, Lo Filh prodig (balet). Encontra los artistas de son temps coma Picasso e Matisse que fa d'el un retranh al fusanh. Es dins aquesta demorança en França que se carpinha amb Igor Stravinski. S'opausava sovent la « perfeccion » de Stravinski a l’art mai « rocasut » de Prokofiev.
Lo retorn en URSS (1933-1941)
En 1936, Lina e sos dos enfants, Oleg e Sviatoslav, tanben arriban en URSS. Vint ans après la revolucion bolchevica, patís lo país. Dempuèi 1932, Stàlin relaiza sa politica culturala de realisme socialista que consistís subretot a daissar a de bureaucratas lo sonh de destriar çò qu'es compatible amb lo regim. Lo poder sovietic vira subte l'esquina a Prokofiev, que cai dins una granda misèria. Pasmens, assag de seguir tant que pòt la linha del partit, mas manca d'astre.
Vignoux-sous-les-Aix
Vignoux-sous-les-Aix es una comuna francesa, situada dins lo departament de Char e la region dau Centre.
Bòmas
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Parentèsi
Utilizacion en literatura
Las parentèsis pòdon tanben èsser imbricats (amb un parelh a l'interior d'un autre parelh). Aquò es pas d'usatge comun dins los tèxtes formals [pasmens que de còps qu'i a d'autres caractèrs tipografics (coma las Parentèsis cairadas) sián utilizadas per representar un parelh (o mai) de parentèsis imbricadas (en d'autres mots, una frasa segondària {o quitament tresena} pòt tanben se trapar dins la frasa principala)].
Utilizacion en musica
Quand una partida d'una particion es encastrda de parentèsis, aquò significa qu'es possible de jogar o de jogar pas la partida situada entre parentèsis a la causida de l'interprèta.
Notas e referéncias
<References/>
Reuil
Reuil es una comuna francesa, situada dins lo departament de Marna e la region de Champanha-Ardena.
Characiformes
Los Caracifòrmes son un òrdre d'Actinopterigians, peisses comprenent los caracins e lors semblables. Son qualques milierats d'espècias diferentas i comprés los famoses piranhas e tètras.
Jonca
Empentas
« L'empenta es, coma la quilha, pertusat de traucs en losange, e son safran passa dins una òsca qui separa lo rèire en dos, daissant intrer l'aiga dins una cambra calfatada d'ont pòt pas s'espandre dins l'interior de la nau; sa fusada longa e redonda torneja dins dos estambòts e passa, fòrça, la nau; atal l'empenta se dintrar qunad es a l'encoratge, amb un quilhadís que lo lèva. »
Chevanceaux
Istòria
Chaux foguet sieti de chastelaniá en 1789, emb 5 parròfias (o partidas) dependentas e 1 enclava.
Hennezis
Hennezis en normand (Hennezis en francés) es una comuna normanda, situada dins lo departament d'Eure e la region de la Nauta Normandia.
Velièr
Batèu de vela e de rema de Mesopotamia e Orient
La representacion mai anciana d'un batèu de vela es una pintura trobada dins la region de l'actual Kowait (millenni V abC). A l'epòca en Mésopotamie, de batèus de vela aurián navigat suls fluvis (Tigre, Eufrates) e transportant de mèrças fins a Oman e benlèu l'Indus. Se pòdon pas destalhar. L'iconografia d'una nau mòstra un assemblage de pòsts corbas al tèrme (coma la barcas egipcianas mai tard). Un autra nau transportant de bestial, a una cabina, d'un mèstre e dos apendicis (remas) a la popa.
Bastèus egipcians
Après las naus primitivas (canavèras ligadas), las tecnicas de fusteria per bastir còcas e pòsts serián posterioras a l'an 3000 (Nagada) benlèu amb influéncia mesopotamiana mas i a debat. Las naus avián mai sovent un sol mast e una granda vela carrada de lin.
Galèra
vinheta|200x200px|Una [[birema assiriana vèrs sègle VII AbC]] A partir del sègle VII AbC de naus de combats de vela e de rema son utlizats pel Assirians, Pèrsas e Grècs. La trirema (tres rengs de remaires) ven a partir de sègle V AbC la nau de combat mai eficaç. Pendent l'epòca ellenistica èra la competicion al gigantisme amb la quadrirema puèi la quinquerama e Alexandre lo Grand los equipèt de Catapultas.
Grand velièr de fèrre
Alara concurenciats pels batèus de vapor pel transpòrt de passatgièrs, los grands velièrs de fèrre demorèron fins a primièra mitat del sègle XX pel transpòrt de mèrças pesucas e pauc costosas (carbon, nickèl). Las doas guèrras mondialas, las leis socialas, la fiabilizacion dels batèus de motor (vapor puèi Diesèl) e lor facilitat de provesiment dins los pòrts acabèron amb aqueles velièrs.
Sergenon
(en francés) | longitud=5.45722222222 | latitud=46.9047222222 | alt mini =196 | alt mej = | alt maxi =222 | km²           =3.88 }}
Causac
Causac (Cahuzac en francés) es una comuna lengadociana, situada dins lo departament d'Aude e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
Violette
Violette es una cançon de Goulamas'k :
Artés d'Asson
Toponimia
Dauzat que pensa Artés ei un tèma escur, probablament aquitanic, dab lo sufixe prelatin es(um).
Cachafuòc
thumb|right|Lo cachafuòc o soc de Nadal
Saint-Fulgent-des-Ormes
Geografia
Dintre Portamantèl e Saosnois, lo bourg es al nòrd de Sant-Cosme-en-Vairais, a Unitat|9|km  al sud-es de Mamers e a Unitat|12|km  al sud-oèst de Bellême.
Istòria
La parròquia de Sant-Fulgent fasiá partida de la ancià diocèse de las Mans, jol patrocini del abbaye del Pré de las Mans.
Lagata
Lagata es un municipi de la província espanhòla de Saragossa dins la Comunautat Autonòma d'Aragon.
Angòs
Angòs (Angos en francés) qu'ei ua comuna gascona situada dens lo departament deus Hauts Pirenèus e la region administrativa d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Toponimia
Rohlfs que cita lo nom gallic d'òmi Anicius atestat dens ua inscripcion de Noric e tanben un radicau Ang- dens los noms Angellinus e Angina atestats dens inscripcions d'Africa.
Luanda
Foguèt fondada en 1575 per l'explorador portugués Paulo Dias de Novais, amb lo nom de São Paulo da Assunção de Loanda.
Coulanges (Alèir)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Temple de Diana
Descripcion
250px|left|thumb|Plans del Temple de Diana
La sala aviá per dobertura sonque una pòrta, sens cap mena de sistèma de barrament, e la fenèstra que la subremonta. 350px|right|thumb|Fotografia del Temple per [[Eugèni Trutat a la fin del sègle XIX amb d'autres vestigis trobats dins las environas]] La paret laterala del nòrd permet d'entreveire una sèria de cinc nichas rectangularas subremontadas en alternància de frontons triangulars e semi-circulars. Entre chaque nicha s'ennauçava una colomna d'òrdre composit adossada.
Durant las excavacions de 1745, foguèt destapat lo paviment antic, qu'es fach de "placas de marbre de mantuna color", (decor en opus sectil) que ne demòra lo supòrt de mortièr.
Villacarralón
Villacarralón es un municipi de la província espanhòla de Valhadolid dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Bouloire
Nòtas
<references group=N/>
Bonetan
(Bonnetan en francés) es una comuna bordalesa, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Toponimia
Las fòrmas ancianas son apud Bonetam, sense data, Raimundi de Bonetan, sense data, de Bonetan, en 1273, capitulo de Bonetano arch de Inter-duo-Maria, en latin, en 1326, Sancti-Martini de Bonetano, en latin, en 1339, Bonetan, en 1361. Bonetan vendré de *Bonittus, varianta dau cognomen Bonitus, atestat, derivat de Bonus, damb lo sufixe -anum. Una varianta geminada es necessària, , perqué Bonitus auré donat *Bonedan, damb consonanta sonòra e pas Bonetan damb consonanta sorda. Bonetan èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'avèva per mèste *Bonittus.
Chile
L'independéncia
Leis independentistas contraataquèron en 1817 a partir dau Rio de la Plata. La batalha de Chacabuco (12 de febrier de 1817) li permetèron de reconquistar Santiago. Lo poder foguèt fisat a O'Higgins. Instaurèt un regime dictatoriau per impausar de reformas liberalas. Pasmens, mau capitèt de redurre lei darrierei pòchis de resisténcia lealistas. Reversat e exilat en 1823, O'Higgins foguèt remplaçat per lo generau Ramon Freire. Aqueu darrier capitèt d'eliminar la preséncia espanhòla en Chile d'un biais definitiu en 1826. Dins aquò, perdiguèt a son torn lo poder avans la fin de l'annada e una guèrra civila donèt lo poder au generau José Joaquín Prieto en 1829.
De l'Aliança Liberala au Frònt Popular
Lei preocupacions socialas venguèron una question importanta au sen de la societat chilena ambé lo desvolopament de l'industria dei nitrats. Òr, dominat per l'oligarquia, lo Parlament poguèt pas respòndre an aquelei problemas, çò que favorizèt l'emergéncia de movements radicaus, generalament anarquistas, tre leis annadas 1890. Au començament dau sègle XX, de grèvas entraïnèron d'esmogudas a Santiago (1905) ò de chaples de manifestants per l'armada (1907).
Un an pus tard, un segond còp d'estat menats per d'oficiers joves permetèt lo retorn d'Alessandri. Dins aquò, una situacion economica marrida entraïnèt de trèbols grèus e lo chaple d'un milier de grevistas. Alessandri quitèt alora lo poder. La situacion se melhorèt sota la presidéncia de Carlos Ibáñez del Campo, responsable dau chaple de 1925, fins a la crisi economica de 1929. Lo govèrn adoptèt alora una politica repressiva que mau capitèt.
Lo periòde d'Allende
En 1969, foguèt fondada l'Unitat Populara que gropava lei socialistas, lei comunistas e una partida dei radicaus e dei democratas crestians. Son programa de « transicion pacifica vèrs lo socialisme » permetèt a Salvador Allende de ganhar leis eleccions de 1970. Pasmens, obtenguèt pas la majoritat parlamentària. Puei, lo govèrn nacionalizèt lei principaleis industrias, lei bancas, lei minas de coire e divèrsei companhiás estatsunidencas. Aquò irritèt Washington que sostenguèt la resisténcia patronala ai reformas. Aquò desorganizèt l'economia e agravèt l'inflacion.
Finlàndia
Sa capitala es Helsinki e lo gentilici es finlandés -esa.
Politica
Lo Parlament (Eduskunta en finés, o Riksdag en suedés) a 200 membres.
Dracy-Saint-Loup
Geografia
L'Arroux et La Drée coulent sur la commune
Villacid de Campos
230px|vinheta|esquèrra Villacid de Campos es un municipi de la província espanhòla de Valhadolid dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Légitime défense
One two waïss two filou waïss to filou waïss One two waïss two filou waïss to filou waïss
Crapòna
Crapòna (Craponne-sur-Arzon en francés) z-es una comuna velaiesa situada dins lo departament del Naut Léger e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.
Chebèc
D'originas araboespanhòlas
Al veire l'evolucion de la navigacion en Mediterranèa, lo chebèc es una embarcacion mora, pescant amb filat e anant de rama : lo jebega tal coma se vei fins al sègle XX en Espanha, sus las plajas de Malaga. Son tipe, considerat coma l’aujòl dels batèus avent servit pendent la conquèsta de las Americas, ten rem de govèrn e fòrts capions de proa e de popa. Après la partança dels Arabs de la peninsula (1492), l’embarcacion e son nom demoran, mas lo chebèc, jos sa forma definitiva, aparéis al sègle XVII a çò dels raïs berberèscs. Remplaça la galèra e lo brigantin pels corsaris mas, n’avent pas d’installacions permanentas de vòga (ramas), pòt portar de canons en bateriá. Ven tanben fòrça mai poderós qu'aquelas doas naus. Un chebèc d’una quarantena de mètres pòt portar un vintenat de canons servits per 280 òmes de chorma, çò que fa de la una nau una solida unitat de guèrra e li permet d’atacar a l’abordatge, accion encara possibla en Mediterranèa al sègle XVIII
Everything but the Girl
En Occitània, son mai que mai coneguts per la version adobada electro del discjòquei american Todd Terry de lor cançon Missing, cançon que jos aquela version es estada un gròs tube a la tota fin de l'annada de 1995.
François Valéry
Jean-Louis Mougeot, conegut coma François Valéry, es un cantaire francés de soca pè negre nascut a Oran (Argeria) lo 4 d'agost de 1954, fòrça popular en França dins las annadas 1980. Son nom de scèna es inspirat dels prenoms dels candidats a l'eleccion presidenciala de 1974 en França (François Mitterrand e Valéry Giscard d'Estaing).