cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pila electrica
Pilas de depolarizacion
En 1867, Georges Leclanché crea la primièra pila de depolarizant solid : conten de dioxid de manganès. La pila Leclanché es mens poderosa que la pila botelha mas demanda pas entreten (« ne s'usa que se'n servís » segon la publicitat de la pila Wonder). En 1888, Carl Gassner inventa la pila seca gelificant la solucion de clorur d'amòni amb d'agar-agar. Amb de melhoracions, aquesta pila seca es encara utilizada al sègle XXI.
Per capacitat
La capacitat d'una pila es la quantitat maximala de carga electrica que dona pendent sa descarga. Dins lo SI, s'exprimís en coulomb, mas s'utiliza mai sovent l'ampèr ora (1 A⋅h = 3 600 C) o lo miliampèr ora (1 mA⋅h = 3,6 C).
Cendrey
Cendrey es una comuna francesa, situada dins lo departament de Dobs e la region de la Franca Comtat.
Arroyo de San Serván
Arroyo de San Serván es un municipi de la província espanhòla de Badajoz e de la Comunautat Autonòma d'Extremadura.
The Departed
The Departed es un filme american realizat per Martin Scorsese, sortit en 2006. Aquel film foguèt nomenat 5 còps pels Oscars e se'n gasanhèt 4.
Dinastia Xin
Retirada e retorn
Sostengut a la cort, torna a la capitala en 2 AbC.. Un an après, Han Aidi morí. Lo sagèl imperial se trapa encara entre las mans de l'imperatritz doarièra Wang, que nomena l'an seguent Wang Mang regent del novèl emperaire Han Pingdi 平帝. Es fach Duc de Anhan 安漢公, títol remembrant aquel qu'aviá recebut Zhou Gong 周公 (Duc de Zhou), personatge de l'antiquitat e modèl confucèu du sobeiran. Plaça sa filha en posicion d'impératritz consòrt. Recep un nòu fèu, Jiuxi 九錫.
Hauteville (Savòia)
Hiôtavela en arpitan (Hauteville en francés) es una comuna arpitana de Savòia administrada per lo departament de Savòia de la region de Ròse-Aups.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Benzèn
Lo benzèn es un compausat quimic que sa formula es C6H6. Fa partida deis idrocarburs aromatics monociclics. Dins lei condicions normalas de temperatura e de pression, es un liquid incolòr, volatil, fòrça inflamable e cancerogèn. Es fòrça utilizat dins l'indústria quimica car es un compausat de basa per la sintèsi de moleculas complèxas e un solvent organic fòrça eficaç. Pasmens, en causa de sa toxicitat, d'esfòrç son realizats per assaiar de limitar pauc a pauc son utilizacion e seis emissions.
Dinastia Xin
Establiment de la novèla dinastia Han
Lo subtil Liú Xiù (ara Emperaire Guāngwǔ, (光武帝, p:Guāngwǔ Dì) mèna alara una politica esclairada de perdon e d'integracion relativa dels rebèls, que li permet de reünificar lo rèste de l'empèri en una anadas. L'emperaire fantòche dels Chìméi es estalivat, una amnistia generala es proclamada, los generals e las tropas rebèlas son integrats e dissolguts dins las sieunas tropas, mas amb de pòstes de complasença pauc estrategics. D'administrators eficaces son missionats, de refòrmas agràrias e fiscalas començan. En una deceniás, es una veritadièra renaissença pels Hàn (Hàn dichs « orientals » o « posteriors ») amb una vertadièra edat d'aur vèrs 100 ApC, los cavalhièr de Bān Chāo (班超) atengan la mar Caspiana en 97 ApC.
María Elena Walsh
Lo Cuarteto Zupay, Luis Aguilé, Mercedes Sosa, Jairo, Rosa León e Joan Manuel Serrat qu'an interpretadas las soas cançons.
Bulnesia sarmientoi
thumb| Bulnesia sarmientoi qu'ei un arbo originari deu Chaco argentin e deu Paraguai. Qu'ei comunament aperat palo santo en castelhan, tant vau díser "husta" o "pau" "sant" o "magic". La soa husta que verdeja d'un biais caracteristic e originau, dab un perhum agradiu ; que se'n pòt extraire ua òli de guaiac emplegada dens la cosmetologia. Leis amerindians Maskoy de Paraguai qu'an ua cedença tradicionau que lo hum prudut per aquesta husta que horabandeish los esperit maishants.
Sent Ferriòu
Sent Ferriòu (Saint-Ferréol-des-Côtes en francés) z-es 'na comuna occitana dau departament dau Puèi de Doma e la region d'Auvèrnhe..
Guèrra de las Doas Ròsas
La premiera batalha de Sant Albans
Pasmens, en causa de la santat febla d'Enric VI, l'enjòc principau dau conflicte venguèt pauc a pauc la succession dau rèi. Lo prince Edoard de Westminster, fiu d'Enric VI e de Margarita d'Anjau, èra l'eiretier legitim. Dins aquò, èra un enfant de 2 ans. L'autre candidat possible per lo tròne èra Ricard Plantagenet eu meteis. Ansin, de tensions vivas se mantenguèron entre lei dos camps mentre que lo duc d'York reprenguèt sa politica favorabla a seis amics.
La restauracion d'Enric VI e la fin dei Lancastre
En França, leis adversaris d'Edoard IV trobèron un acòrdi per aliar sei fòrças. Un maridatge entre lo prince Edoard de Westminster e la filha dau còmte de Warwick marquèt la formacion d'aquela coalicion. Ajudat per quauquei nobles maucontents dau rèi, Richard Neville poguèt desbarcar dins la region de Londres. Incapable de trobar d'aliats, Edoard IV deguèt s'exiliar ai País Bas. Enric VI foguèt restablit coma rèi d'Anglatèrra.
Châtillon-en-Dunois
Châtillon-en-Dunois es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Eure e Loir e la region dau Centre.
Calzadilla de los Barros
Calzadilla de los Barros es un municipi de la província espanhòla de Badajoz e de la Comunautat Autonòma d'Extremadura.
Lazare Carnot
Lazare Nicolas Marguerite Carnot (13 de mai de 1753 - 2 d'aost de 1823) foguèt un matematician, un fisician, un generau e un òme politic francés de la Revolucion Francesa. Elegit de la Convencion Nacionala, venguèt delegat ais Armadas e organizèt l'armada revolucionària francesa. Opausat a la politica de Maximilien de Robespierre, foguèt menaçat avans e après la Terror. Après quauqueis annadas de retirada, venguèt Ministre de la Guèrra durant lo Consulat mai s'opausèt a la creacion de l'Empèri e conoguèt tornarmai un periòde d'inactivitat politica. Après la campanha de Russia (1812), venguèt ofrir sei servicis a Napoleon I. Foguèt cargat de la defensa dau pòrt d'Anvèrs onte resistiguèt fins a l'abdicacion de l'emperaire en 1814.
Proyart
Proyart es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Chissay-en-Touraine
Geografia
La vila a vorejat al Sud pel Doncas que, a l'Oèst per la municipalitat de Chisseaux e Souvigny-de-Touraine, al Nòrd per la municipalitat de Vallières-las-Grandas e a l'Èst per Montrichard.
Grignon (Savòia)
Istòria
Dintratz 1776 e 1861, l'aument de la populacion a #èsser importanta. De contunh una cèrta estabilitat es demorada fins en 1946. Après 1950, la populacion a duplicat : 1118 abitants l'an 1980. Aquel aument, aital coma lo endiguement del Isère, an provocat un desplaçament de l'abitat. Los ostals son de part e d'autra de la rota nacionala. Antany, Per evitar las cregudas del riu, l'abitat s'aviá en bordure de la pendenta de la montanha e sus las replats essertés del bòsc (los Gròsses). Aquela a ara ocupat las ruïnes dels ancians ostals.
Laniscat
Geografia
Los Lanas del Liscuis, accessiblas per un sentier a partir de la D 44, son un vast espaci natural format de crêtes schisteuses, amb parets saillantes emergint bruyères, de las ajoncs e de las genêts, ont la fauna es fòrça present e la flore abondiua ; ofrisson un impressionant panorama sus la vallée de las Gargamèlas del Daoulas e contenon las alberedes tampas del Liscuis, tres supèrbas sépultures mégalithiques consideradas per las archéologues coma lo un dels mai polits exemplars armoricains.
Sant Flor (Puèi Domat)
Toponimia
Le nom de Sant Flor ven de Florus, « apòstol » de l'Auvèrnhe, , promèir avesque de Lodeva, mòrt martirizat vèrs 389.
Briçac
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Segon Dauzat, Briçac ven del nom gallic d'òme Briccius, amb lo sufixe -acum ; segon Hamlin, Briçac ven del gentilici latin o gallic Brĭccius, amb lo sufixe -acum. Briçac èra una proprietat galloromana. Segon Hamlin, las atestacions en ey e en ei son degudas a l'ĭ brèu del radical (en realitat -e es degut a l'ĭ brèu, mas lo doble -cc- explica l'existéncia del diftongue).
Mary Shelley
Biografia
De retorn en Anglatèrra en setembre de 1816, patiguèt de la pèrda de dos parents dins un cort un periòde de temps. En novembre, se libèra de la tutela de sa mièja sòrre Fanny Imlay. Lo 30 de decembre de 1816, pauc après la mòrt de Harriet, Mary Godwin se maridèt amb Percy Shelley e son nom venguèt a Mary Shelley.
Sòr (Arièja)
Istòria
En l'istòria, la parròquia de Sòr dependèt dels estats del Lengadòc.
Sent Jau (Puèi de Doma)
Toponimia
Le nom de Sent Jau es Gallus de Clarmont que fuguèt evesque de Clarmont de 525 à 551,.
Jausep Conòrd
Biografia
Originari dau nòrd dau Medòc, eishut d’un mitan paisan, estut, de las annadas 1900 abans, un daus membres los mèi actius de l’Escòla dau Medòc, cercle felibrenc fondat dau costat de L’Esparra pre quate autes poètas medoquins tartucats pre reviscolar la lenga occitana : son frair Francés, l’abat Lafarga, Andriu Brion e lo futur abat Danièl Bergèir. L’Escòla dau Medòc se caracteriza pr’una granda fidelitat au Felibritge, trencant atau damb la tradicion de l’expression gascona de Bordèu, e notadament l’escòla « patoasanta » eretèira de Mèste Verdièr. Prenent frem au seriós lo messatge mistralenc, lo grop de felibres medoquins produsirà non solament poesia e pròsa, mès tanben lexics. Partit d’òra entà París, dens la seguida dau deputat dau Medòc, lo conservador Dr Elissagaray. Damorèt en ligame estreit damb lo Felibritge. Signava sas òbras « Jan d’Aquitània ». Publiquèt frem de vèrs apuei de pròsa dens mantuas revistas : Aquitania, Armanac gascon, Reclams, Revue des Pays d’Oc, Revue méridionale… Deishèt tanben una gramatica nòrd-medoquina inedita.
Donatello
Trabalhèt la pèira, lo bronze, la fusta, l'argila, l'estuc e la cira, e aviá plusors assistents, quatre essent benlèu lo nombre tipic. Emai que sas òbras pus conegudas sián  principalament d'estatuas redondas, desvolopèt un tipe novèl de bas-relièu fòrça pauc prigond per las òbras pichonas, e una granda part de sa produccion èra constituïda de relèus arquitecturals pus grands.
Esparragalejo
Esparragalejo es un municipi de la província espanhòla de Badajoz e de la Comunautat Autonòma d'Extremadura.
Collegiada
Ròtle
En foncion de la richessa dau donaire e dau nombre de chanonges, lo fondator balha a la collegiada de las ressorsas materialas sufisentas (sensiblament daus bens fonziers) que son distribuidas sos forma de prebendas entre los chanonges; 'queus darriers son generalament chausits per lo fondator o sos eretiers.
Subduccion
En geologia, la subduccion es lo fenomèm que se debana al limit de doas placas tectonicas convergentas e segon lo qual una placa cabussa jos una autra e s'enfonza dins lo mantèl terrèstre. Aquestes airals del mantèl terrèstre se dison "zonas de subduccion". La velocitat del fenomèn es de 2 a 8cm l'an, es a dire a pauc près la velocitat de buta de las onglas.
Estratovolcan
Creacion
thumb|left|Esquema de la zona de [[subduccion e un estratovolcan associat.]] Los estratovolcans son comuns dins las zonas de subduccion, formant de cadenas al long dels limits de la placa tectonica ont l'escòrça oceanica s'escola jos l'escòrça continentala (es lo 'volcanisme d'arc continental', per exemple, la cadena de las Cascadas en Canadà, o los Andes centrals) o jos una autra placa oceanica (per exemple, las Illas Aleutianas en Japon). Lo magma que forma los estratovolcans s'enauça quand l'aiga contenguda dins los minerals idratats e la ròca basaltica porosa de l'escòrça oceanica superiora se libera contra la ròca del mantèl terrèstre de l'astenosfera dessubre de la capa oceanica. La desliurança de l'aiga del minerals idratats se nomena "desidratacion", e se produtz a pressions e temperaturas específicas per cada mineral, a mesura que la placa davala a de grandas prigondors.
Sant Ginèst (Artensa)
Sant Ginèst [sɑ̃dʒiˈnɛj] (Saint-Genès-Champespe en francés) es una comuna auvernhata dau departament dau Puèi de Doma e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Fregenal de la Sierra
Fregenal de la Sierra es un municipi de la província espanhòla de Badajoz e de la Comunautat Autonòma d'Extremadura.
Firmin Borgada
Loís Firmin Borgada (en francés: Louis Firmin Bourgade, Sant Estève de Maurs, 2 de genièr de 1884 – 1963) foguèt un escrivan occitan del país cantalés.
Levinhac
Levinhac es un toponim occitan:
Teocracia
Una teocracia es un estat que son govèrn es legitimat per una divinitat o una religion. Ne'n existís mai d'un tipe diferent segon son organizacion. Per exemple, lo poder pòu èstre concentrat entre lei mans d'un senhor qu'es cap de l'estat e d'una religion d'estat, exercicit dirèctament per lo clergat, èstre devesit entre una administracion civila e un clergat en estat de contraròtlar lei decisions d'aquela administracion.
Sorjat
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Chitenay
Geografia
Chitenay est une commune du Loir-et-Cher située à environ 15 km au sud de Blois, préfecture du département. Se trouvant dans le canton de Contres, le village se trouve en Sologne. Superficie de 1520 Ha Situé en Sologne viticole, aire de l'AOC Cheverny. La commune dépend du Pays Des Chateaux.
Sent Jòrgi de Mons
Nòtas
<references group="N"/>
Montagny (Savòia)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Istoric de l'Ostal Blanc: Los nòbles de Bellegarde (en residint a Chambéry) avián de bens en la Comuna. Lo sieu castèl i aguèt cedit la 25 set. 1718 a la parròquia pel lotjament del vicari e per una escòla. En 1861, lo Conselh Municipal fach lo sieu aquesiment e la bastissa a dempuèi èsser utilizat, dintre d'autras, per lotjar los obrièrs estrangièrs de la mina (veire mai luènh) de contunh per estats brèus (colònias de vacanças per exemple). En 2011, l'"Ostal Blanc" a servit de decoració per la auberge "Edelweiss" en la pellicula de Charlotte de Turckheim, "Prima Alavetz"...
Istoric de las minas : Lo jos-sòl, en granda part, es dins la zòna houillère del Briançonnais (jos la revolucion, la preséncia de carbon a fa quitament sobrenomenar lo luòc "Mont-Negre").
Prebòst reiau
Lo terme de prebòst ven dau latin præpositus ('prepausat', dins lo sens de "charjat"). A l'Atge Mejan e sos lo Regim Ancian, lo prebòst es un agent dau senhor o dau rei charjat de rendre justícia e d'administrar lo domeni que li es fisat.
Hinojosa del Valle
Hinojosa del Valle es un municipi de la província espanhòla de Badajoz e de la Comunautat Autonòma d'Extremadura.
Guèrra d'Espanha
Lo ressentiment de la populacion per les exigéncias d’entretén de las tropas estrangièiras, que balhèron luòc a de nombroses incidents e episòdis de violéncia, e mai amb la fòrta instabilitat politica sortida de la querilla entre Carles IV d’Espanha e son filh e eiritièr Ferran VII, orquestrada pels franceses, que comencèt amb lo Procès de l’Escorial e culminèt amb la Motinariá d’Aranjuez e l’ascencion al poder de Ferran VII, precipitèt los eveniments que desboquèron en las primièiras revòltas al nòrd d’Espanha e la Revòlta del 2 de mai de 1808 a Madrid. La difusion de la novèla repression brutala, imortalizada dins las òbras de Francisco de Goya, e las abdicacions de Baiona del 5 al 9 de mai, que espandissèron per la geografia espanhòla, la crida, iniciada a M’ostoles, a se confrontar a las tropas imperialas, decidiguèron la guerra per via de pression populara e mai amb l’actitud contrària de la Junta del Gobern designada per Ferran VII.
La devastacion umana e materiala s’apondèt la feblesa internacionala d’Epanha, privada de son poder naval e exclusa dels grands tèmas tractats dins lo Congrés de Viena, que se dessenhèt lo posterior panorama geopolitic europenc. De l’autre costat de l’Atlantic, l’Aerica espanhòla obtindriá son independéncia aprèp la Guerra d’Independéncia ispanoamericana. Sul plan politic intèrn, lo conflicte forgèt l’identitat nacionala espanh\ola e dubriguèt las pòrtas al constitucionalisme, concretat dins las primièras constitucions de l’Estat espanòl, l’Estatut bonapartista de Baiona e la Constitucion de Cadis. Ça que la, tanben balhèt l’inici a una èra de guerras civilas entre los partidaris de l’absolutisme e los del liberalisme, sonadas Guerras Carlinas, que s’espandiguèron pendent tot lo sègle XIX e que marquèron lo futur d’Espanha.
Desprestige politic de la Monarquia espanhòla : successors de l’Escorial e Aranjuez
La preséncia de las tropas francesas en Espanha en virtut el tractat de Fontainebleau foguèt venguda de mai en mai menaçanta perque ocupavan (sens cap sosten del tractat) mai d’unas vilas espanhòlas coma Barcelona o encara Figueres. 65.000 soldats franceses foguèron mandats en Espanha per contrarollar pas sonque las comunicacions amb Portugal, mas tanben amb Madrid e la frontièira francesa.
Lo 17 de març de 1808, la populacion aprenguèt la fugida del rei e de sa familha per l’America. Decidiguèt de prene lo palais Reial d’Aranjuez e de lo far cremar. Lo 19 al matin; Godoy s’amaguèt dins las natas de son palais e foguèt condusit a la Casèrna cobèrt de cops. Lo prince Ferran prenguèt la situacion en man e venguèt lo novèl rei amb l’abdicacion de son paire Carles IV.
Jerez de los Caballeros
Jerez de los Caballeros es un municipi de la província espanhòla de Badajoz e de la Comunautat Autonòma d'Extremadura.
Óblast de Kherson
L'óblast de Kherson (en ucraïnian: Херсонська область, Khersons’ka oblast’) es una subdivision administrativa d'Ucraïna. Sa capitala es la vila de Kherson. Comptava 1 milion d'abitants en 2021.
Aubigné-sur-Layon
Geografia
Comuna angevine del sud del Layon, Aubigné-sus-Layon se situa sus la rota D748, Montilliers - Martigné Briand.
Cadena de las Cascadas
Lo flume Colómbia constituís la principala discontinuitat topografica de la cadena e la travèrsa d'èst en oèst, son bacin cobrisssent una granda part de sos pendisses. Lo relèu orientat del nòrd al sud opausa una empacha a las influéncias oceanicas doças e umidas vengudas de l'ocean Pacific. Amb l'altitud, las precipitacions importantas se traduison per des quantitats de nèu considerablas, coma al mont Baker, qu'alimenta lo pus grand systèma glaciari dels Estats Units fòra Alaska. Sul penjal oriental de la cadena, las precipitacions son fòrça mens importantas e lo clima es continental amb d'escarts pus grand de temperaturas jornalièrs e sasonièrs.
La cadena es poblada dempuèi al mens 11 000 ans pels los amerindians que desvolopèron nombroses mites e legendas suls volcans. Los europèus la descobriguèron cap a la fin del sègle XVIII. foguèt batejada durant l'expedicion de Lewis e Clark, en 1806, amor dels rajòls presents dins la gòrja del flume Colómbia.
Querrieu
Querrieu es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region dels Nauts de França.
Lanleff
Istòria
Lanleff était une trève de Lanloup enclavée dans l'évêché de Saint-Brieuc et faisait partie du doyenné de Lanvollon relevant de l'évêché de Dol et était sous le vocable de Notre-Dame.
La Lapa
La Lapa es un municipi de la província espanhòla de Badajoz e de la Comunautat Autonòma d'Extremadura.
Tractat de Neuilly
Lo Tractat de Neuilly es un tractat signat lo 27 de novembre de 1919 a Neuilly-sur-Seine. Fa partida dei tractats de patz que marcan la fin de la Premiera Guèrra Mondiala (1914-1918). Definís lo reglament dau conflicte entre leis Aliats e Bulgaria. Sei clausas principalas enterinèron la pèrda de plusors territòris per Sòfia : En mai d'aquò, Bulgaria deguèt pagar una indemnitat de guèrra de dos miliards de francs aur. Pasmens, aquela sòma èra tròp importanta per lei possibilitats economicas dau país e foguèt pus tard reducha. Enfin, lei fòrças militaras bulgaras èran limitadas.
Bonlieu
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Maguilla
Maguilla es un municipi de la província espanhòla de Badajoz e de la Comunautat Autonòma d'Extremadura.
Moja negra
La Moja negra (Cistus monspeliensis) es un arbrilhon de la garriga e del maquís, resistent pro a un periòde d'ariditat e amant los sols calcaris.
Maquís
Lo maquÍs es una formacion vegetala mai bassa qu'una sèlva (fruticèa), pro densa, constituida subretot d'arbrilhons resistents a la secada, formant de matas espinosas e inextricablas.
Wernher von Braun
Wernher von Braun (23 de març de 1912, Wirsitz - 16 de junh de 1977, Alexandria) es un engenhaire alemand dau sègle XX. Es famós per son ròtle dins lo desvolopament dei missils balistics V2 e dins lo programa espaciau estatsunidenc. Pasmens, es tanben una personalitat controvertida en causa de son engatjament dins la SS durant la Segonda Guèrra Mondiala.
Constantinòble
En occitan e dins la màger part de las lengas del Mond, la vila a pres lo nom general d'Istambol en 1930 en seguida d'una decision de l'estat turc (en turc: İstanbul), mas lo nom de Constantinòble contunha de s'utilizar dins l'usatge de la Glèisa Ortodòxa, que ten son sèti internacional dins aquela vila. Atal se parla del "Patriarca de Constantinòble". (En lenga grèga, per contra, lo nom de Κωνσταντινούπολη = Kōnstantinoúpolī rèsta lo sol que s'emplega per totes los usatges modèrnes.)
Campanhan
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Planay (Savòia)
Geografia
Pralognan E lo Planay an format pendent longtemps una sòla e quitament entité e aquel es pas #qu'en 1893 que doas municipalitats desparièras an vist lo jorn. N'efièch, aqueles dos pòbles en avent de presas orientacions politicas desparièras (Pralognan cap al torisme e lo Planay cap a l'indústria), aqueles darrièrs an decidit de se separar. D'aquel fach, es en data del 21 de genièr de 1893 que la partition de las doas comunas a decidit. Aquel meteis an vei lo parteja de bens immobiliaris entre las doas comunas al prorata del nombre de fuòcs (larèrs). Après recensement aqueles darrièrs se son revelats equivalentes. D'aquela scission lo Planay a conservat de tèrras sus las estendudas seguentas sus la municipalitat de Pralognan : lo Circ del grand Marchet, la Valette, las Nants, los Planeges e lo Plànol de amont. De mai, n'acte del 4 de mai de 1900, la municipalitat del Planay es vengut proprietari de divèrsas parcelles suls terrens e montanhas seguentas : una montanha a gruyères dicha Ritord, los fons de Ritord, Frétarbé, los Planettes, la Bruche, Rosoire, La Granda Riondaz, la Pichona Riondaz, la Rubetière. Lo Planay dispausa doncas del total de 1662 ectaras sus la municipalitat de Pralognan.
-	La Novaz altitud 1100 m : aquel pòble conserva pas cap de abitacion permanenta, es lo darrièr pòble #que se tròba en abandonant la municipalitat per retre's a Pralognan la Vanoise. Aquel pòble #qu'a bastit al ubac beneficia d'una durada de ensoleillement relativament cuerta, uèi, es principalament ocupat l'estiu.
Pralognan et le Planay ont formé pendant longtemps une seule et même entité et ce n'est qu'en 1893 que deux communes distinctes ont vu le jour. En effet, ces deux villages ayant pris des orientations politiques différentes (Pralognan vers le tourisme et le Planay vers l'industrie), ces derniers ont décidé de se séparer. De ce fait, c'est en date du 21 janvier 1893 que la partition des deux communes est décidée. Cette même année voit le partage des biens immobiliers entre les deux communes au prorata du nombre de feux (foyers). Après recensement ces derniers se sont révélés équivalents. De cette scission le Planay a conservé des terres sur les étendues suivantes sur la commune de Pralognan : le Cirque du grand Marchet, la Valette, les Nants, les Planes et le Plan d'amont. De plus, en acte du 4 mai 1900, la commune du Planay est devenue propriétaire de diverses parcelles sur les terrains et montagnes suivants : une montagne à gruyères dite Ritord, les fonds de Ritord, Frétarbé, les Planettes, la Bruche, Rosoire, La Grande Riondaz, la Petite Riondaz, la Rubetière. Le Planay dispose donc de au total de 1662 hectares sur la commune de Pralognan.
Karnod
Karnod en breton ( Chartres-de-Bretagne en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament d'Ille et Vilaine e la region de Bretanha.
Dunet
Comunas vesinas
400px|gaucha|Distanças e posicion relativa
La Rochette (Savòia)
Istòria
Lo bourg #èsser desservi de 1895 a 1932 pel Tramvia de Pontcharra a la Rochette e Allevard, un camin de fèrre secondaire a via métrique. Transformat en via normala, #contunhar a assegurar un servici merça fins en 1988. center|thumb|Locomotora manœuvrant N'estacion de la Rochette, cap a 1923
Le bourg fut desservi de 1895 à 1932 par le Tramway de Pontcharra à la Rochette et Allevard, un chemin de fer secondaire à voie métrique. Transformé en voie normale, il continua à assurer un service marchandise jusqu'en 1988. center|thumb|Locomotive manœuvrant en gare de La Rochette, vers 1923
Le Boulay-Morin
Geografia
Elle est divisée en trois parties : le Bourg au centre du village, les Prévostes et le bois du Boulay, le hameau du Mesnil Doucerain. La quasi totalité des résidences est constituée de pavillons individuels.
Empèris nomadas
Lo declin dei pòbles nomadas e la pacificacion de l'estèpa per lei societats sedentàrias
Leis empèris nomadas declinèron pauc a pauc a partir de la fin dau sègle XVI fins a la disparicion totala d'aquela mena d'estat au sègle XIX. Sei principalei causas foguèron lei progrès tecnologics, tactics e organisacionaus deis armadas sedentàrias e tanben lei luchas intèrnas entre estats nomadas. Ansin, au sègle XIX, l'expansion russa en direccion de l'Ocean Pacifica rescontrèt gaire de resisténcia de part dei pòbles de l'estèpa.
Ret de Centres de Formacion Professionala Occitans
Los Centres de Formacion Professionala Occitans, especializats dins l’ensenhament de l’occitan, prepausan, dempuèi 1994, una ofèrta de formacion de qualitat e dobèrta a totes per respondre a la demanda creissenta d’ensenhament de la lenga occitana.
Coordenadas
CFPO Miègjorn-Pirenèus 45 carrièra Gatien Arnoult 31000 Tolosa
Canet (Erau)
Canet (Canet en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Erau e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
Olivenza
Olivenza es un municipi de la província espanhòla de Badajoz e de la Comunautat Autonòma d'Extremadura.
Quesnoy-le-Montant
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Saint-Christophe (Savòia)
Saint-Christophe en arpitan (Saint-Christophe en francés) es una comuna arpitana de Savòia administrada per lo departament de Savòia de la region de Ròse-Aups.
Geografia
Sant Christophe la Tuta a compausat de grandas bòscs mas tanben de  pâturages. Se distinguís de nombrós caseriux en la comuna.
Canton d'Agen 2
Lo canton d’Agen 2 es una anciana division administrativa e una division electorala actuala del departament francés d’Òlt e Garona. Lo còde de l’INSEE es 4702.
Tiret
En tipografia, existeish duas formas de tiret : Ne cau pas con·hóner lo tiret dab lo junhent ( - ) qu'es mei braç.
Chimborazo (província)
La província es divisada en 10 cantons : esquèrra|vinheta|Cantons du Chimborazo.
Jaro Prohaska
Biografia
Entre 1898 e 1906, Prohaska èra solista alto dins lo còr D. Peterlinis (Còr de drolles de Viena). Estudièt la musica ambe Otto Müller e en 1907 venguèt organista, puèi en 1909 Regens chori a Senta Tecla. Après que foguèt prisonièr de guèrra (1915-18), venguèt cap de còr a Viena e estudièt lo cant. Jaro Prohaska foguèt engatjat en 1922-25 a Lübeck, en 1925-31 a Nurembèrg (segon Riemann a Praga tanben), puèi en 1931-52 a l'Opèra d'Estat de Berlin. De 1952 a 1959, venguèt director de l'escòla d'opèra de Berlin. Faguèt d'aparicions nombrosas al Festenal de Bayreuth entre 1933 e 1944 e a l'Opèra nacional de Viena entre 1934 e 1937.
Importància musicala
Jaro Prohaska agèt l'onor de cantar ambe'ls pus grands pendent l'edat d'aur del cant wagnerian, sense èsser completament de lor nivèl, pr'amor d'una votz que mancava d'omogeneïtat, en tot cas a l'epòca dels enregistraments, ont aviá la cinquantena.
Guèrra d'Independéncia dels Estats Units d'America
Teatre antilhés
thumb|right|[[Pintura de la batalha dei Saintes (1782).]]
Après una pausa en 1780-1781 liada a la concentracion dei naviris francés lòng dau litorau estatsunidenc, lei combats tornèron començar après la capitulacion de Yorktown. Lei Britanics perdiguèron Tobago (2 de junh de 1781), Sant Eustaqui (22 de genier de 1782 ), Sant Cristòl e Nevis (12 de febrier de 1782) e Montserrat (22 de febrier de 1782). En mai de Florida, leis Espanhòus capturèron brèvament Bahamas.
Teatre indian
Lei Britanics prenguèron Negapatam (11 d'octòbre de 1781) e Trincomalee (12 de genier de 1782). Enregistrèron tanben una tiera de victòrias terrèstras còntra Mysore entre julhet e setembre de 1781. Pasmens, a partir de febrier-març, deguèron faciar l'arribada d'una importanta flòta francesa, comandada per Pèire Andrieu de Sufren, e son ofensiva terrèstra foguèt arrestada a la batalha de Tanjore.
Consello d'a Fabla Aragonesa
Lo Consello d'a Fabla Aragonesa (en occitan: Conselh de la Lenga Aragonesa) es una associacion que nasquèt a Saragossa (Aragon) en 1976. Foguèt reconeguda legalament en 1978 amb la finalitat de defensar, promòure e espandir l'aragonés dins totes los domenis: istòria, literatura, gramatica, lexic, toponimia, folclòre, consideracion sociala e legala, pedagogia, didactica, etc., amb una atencion fòrta sus l'estudi, la proteccion e lo desvolopament de totas las sias variantas localas e comarcalas, que son la basa de l'aragonés comun o estandard. Es presidit actualament pel poèta e filològ Chusé Inazio Nabarro que n'es lo president dempuèi 2004.
La Tor del Criu
La Tor del Criu (La Tour-du-Crieu en francés) es una comuna occitana situada dins lo departament d'Arièja e la region de Miègjorn-Pirenèus.
La Roca de la Sierra
La Roca de la Sierra es un municipi de la província espanhòla de Badajoz e de la Comunautat Autonòma d'Extremadura.
Harry Govier Seeley
Publiquéc es sòns resultats en 1888. Es paleontològs deth sòn temps auien estat classificant es dinosaures de diuersi maneres, segontes era estructura des sòns pès e era forma deres dents. Totun, era division de Seeley a resistit eth pas deth temps. Adara s'a descurbit qu'es audèths non descénen pas des ornitisquis (maluc d'audèth) més des saurisquis (maluc de ludèrt).
Etan
L'etan es lo reactiu de basa per la sintèsi de l'etilèn via le vapocracatge, del monochloro-, del 1,1-dicloro-, e del 1,1,1-tricloroetan per cloracion. En combinant la cloracion amb l'oxicloracion, lo clorur de vinil pòt èsser sintetizat e la reaccion de l'etan amb l'acid nitric en fasa gasosa permet la formacion del nitrometan e del nitroetan
Nèrta
Ecologia
Sul continent african se pòt trobar en Macaronesia (Portugal - Açòres) e al nòrd d'Africa (Argeria, Libia, Marròc e Tunisia).
Usatges culturals
Pels grècs ancians, la nèrta èra la planta consagrada a Afrodita, la divesa de l'amor e coma tal considerada simbòl de l'amor e la beutat. Amb de coronas de nèrta se reconeisson los campions olimpics.
Santa Amalia
Santa Amalia es un municipi de la província espanhòla de Badajoz e de la Comunautat Autonòma d'Extremadura.
Goulien
Geografia
thumb|left|Kastell ar Calhau'h (resèrva de Goulien)
Nyctosaurus
Era longada de Nyctosaurus éra de 2.4-2.9 m, sonque d'un terç d'eth pteranodon. Era sua clusca éra baisha e longa (30 cm) e acabava en un bec long e escanaulit. Nyctosaurus auia pas de dents e auia ua cresta cuerta sus era clusca. Era sua esqueleta éra diuersa d'autes. Per açò se li déc ua familha per si madeish, es Nyctiosauridae. Ua caracteristica d'eth éra qu'eth det de vuòl consistia en tres falanges soletes més que non pas quate coma de costum.
Goulien
Geografia
thumb|left|Kastell ar Roc'h (réserve de Goulien)
Candan Erçetin
Candan Erçetin (nascuda lo 10 de febrièr de 1961) es una famosa cantaira de pop turca d'origina albanesa.
Choue
Istòria
Al viviá en la parròquia de Choue, près de Mondoubleau, una familha del nom de Peschard ocupant dins lo país una situacion preponderant.
Quevauvillers
Geografia
thumb|left|Calvaire à la sortie du bourg, en direction de [[Fluy.]] Quevauvillers est situé sur la D1029 et le long de l'autoroute (sans pour autant qu'un échangeur ne desserve directement la commune), au sud-ouest d'Amiens entre celle-ci et Poix-de-Picardie.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
H. G. Wells
Annadas d'estudis
drecha|vinheta|H. G. Wells en 1908 a la pòrta de son ostal de Sandgate. En 1883, son emplegaire lo remandèt. Mas lo jove Wells èra pas malcontent. Mai tard ongan, venguèt especialista. L'annada passada aviá seguit sa leiçon foguèt per Wells la mai significativa de tota son educacion. Marca tanben son escritura romanesca que posèt dins la biologia, subretot dins l'evolucion e l'anatomia comparada. Coma ancian escolan, ajudèt enseguida a crear la Royal College of Science Association que ne foguèt lo primièr president en 1909. Wells estudia dins sa novèla escòla fins a 1887 amb una allocacion de vint e un shillings per setmana mercé a sa borsa d'estudis.
Quevauvillers
Istòria
En 1968, le topographe, flâneur et critique d'architecture anglais, Ian Nairn, décrit le village ainsi:
Nòtas
<references group=N/>
H. G. Wells
Obratges de vulgarizacion
Wells contunha dins aquesta dralha en 1922 amb un obratge popular, mas fòrça mai cort: A Short History of the World, e dos autres tractas longs, The Science of Life (1930) e The Work, Wealth and Happiness of Mankind (1931).
Los darrièrs ans
A la fin de sa vida, Wells aviá perdut fòrça de son influéncia dins los mitans politics. Sos esfòrces per ajudar a la creacion de la sociatat de las Nacions se soldèron per una prigonda decebuda, quand aquesta organizacion venguèt incapabla d'empachar la Segonda Guèrra mondiala. La quita guèrra lo faguèt sempre mai pessimista. Dins son darrièrr libre, Mind at the End of its Tether (1945), jutjèt que se seriá pas una idèa tan marida de remplaçar l'espècia umana per una autra espècia. Mai, nomenava aquesta epòca « l'èra de la frustracion ». Passèt sos darrièrs ans a criticar la Glèisa catolica romana e un vesin qui fasiá la reclama per un club militar. Coma consacrèt los darrièrs ans de sa vida a defendre de causas perdudas, sa reputacion literària tanben clina. Pasmens, The Happy Turning, pichon libre datat de 1944, mòstra encore fòrça esperite imaginacion.
Contribucion a la naissença de la sciéncia-ficcion
Sa carrièra comença al crepuscul d'aquesta de Jules Verne, passa la limita de Vitges extraordinaris cap a sciéncia-ficcion melhor que qui que siá abans el, tractant de totes los tèmas que podava abordar, mejans una maquina literària sus que se fondava cada recit. Pòt pas n'èsser considerat coma l'autor, que fòrça autors abans el crosèron aqueste univèrs, amb d'estils diferents, e que n'es que lo digne successor, portant aqueste tipe d'obratges cap a la literatura.
Chimborazo (volcan)
Toponimia
Lo mot viendriá de la prononciacion en espanhòl de chimba razu (en quíchoa) significant « la nèu de l'autre penjal » o « glaça de l'autre costat »
Istòria
esquèrra|vinheta|Alexander von Humboldt e Aimé Bonpland al pé del Chimborazo per Friedrich Georg Weitsch (1810). Charles Marie de La Condamine mena la primièra reconeissença en 1736, pendent una espedicion per mesurar la longor d'un arc de meridian d'un gra a proximitat de l'eqüator. Aténh l'altitud de 4755 mètres d'altitud. Lo 23 de junh de 1802, lo geograf scientific allemand Alexander von Humboldt e lo botanista francés Aimé Bonpland acompanhats d’un portaire e de Carlos Montufar, ensagèron de pujar aquel volcan, qu'èra alara considerat coma la cima mai nauta del mond. Mas deguèron retornar a 5920 m a causa d’una nafra pé d’Humboldt e de condicions extrèmas qu'agotèron lo grop. Los dos scientifics aguèron lo temps de mesurar l’altitud e la composicion de l'aire. Simón Bolívar ensaja l'a pojada en 1822 seguit par Jean-Baptiste Boussingault en 1831. Es donc Edward Whymper e los fraires Louis e Jean-Antoine Carrel qu'aguèron, en 1880, l’onor d’èsser los primièrs occidentals a aténher la cima. Fòrça dobtavan d'aquel espleit e Whymper tornèt pojat lo Chimborazo ongan, en companhá dels Equatorians David Beltrán e Francisco Campaña.
Castanet lo Naut
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Saint-André (Savòia)
Istòria
Riche de son patrimoine, souvent brûlé et pillé, Saint André garde encore vivantes des traces de son passé : fontaines, four banal, vestiges des moulins le long du ruisseau de la Scie.
.life
("vida" en anglés) es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 15 de mai de 2014.
.audio
es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 15 de mai de 2014.
Saint-Jean-en-Val
Nòtas
<references group="N"/>
Raincheval
Nòtas
<references group=N/>
Brochon
Brochon es una comuna francesa, situada dins lo departament de Còsta d'Aur e la region de Borgonha.
Vegetacions mediterranèas
La mejana dei minimums dau mes lo mai freg (m) fuguèt retenguda per definir lei subdivisions termicas dei climas mediterranèus :
Dolar australian
Lo simbòl ISO 4217 del dolar australian es AUD. Es devesit en 100 cents.
Vegetacions mediterranèas
Lei plantas succulentas
Sei fuelhas, cambas e raices an de teissuts vegetaus capables d'engranjar de reserva d'aigua pendent lei pluejas.
Regeneracion vegetativa
De sagatons se desvelopan pron rapidament deis socas dins lo sòu (mai rapidament que la grelhada dei granas) ò sus ramèus protegits per ruscas espessas (lo suvier es lo mai coneigut per aquò en Occitània). Aquesteis espècias jogan un ròtle fondamentau dins la resisténcia deis ecòsistèmas forestiers ai fuòcs.
Marcèu Esquieu
Biografia
A participat tanben a mantuna emission pedagogica de television a prepaus de l'occitan, (Parlar occitan), fachas per FR3 Aquitània de 1983 a 1985. Es estat a mai autor dels tèxtes de la sèria Istòrias d'Aquitània (1985) e a escrich de paraulas de cançons que son estadas interpretadas per divèrses cantaires com Jacmelina, Eric Fraj o Bernat Dauphiné.
Un autre aspècte essencial dels tèxtes d'Esquieu es la tendéncia marcada a l'oralitat: es un contaire que vira per las escòlas d'un fum d'endreches d'Occitània tota, amb Terèsa Duverger. A realizat un bèl nombre de CDs a partir de sas creacions oralas (Contes de las Doas Bocas, Nuèit contarèla, etc).
Castèlnòu de Guèrs
Toponimia
Las fòrmas ancianas son : Castellum-novum en 1112, ecclesiam S. Sulpicii de Castro novo en 1116, Castrumnovum en 1175, ecclesiam S. Sulpitii et ecclesiam S. Johannis de Castro novo en 1216, ad Castrum Novum en 1229, de Castronovo Guerci en 1344, de Castronovo a la fin del sègle XIV, Castelnou d'Agades en 1404, Castelno en 1418, l'Eglise parrochiale de Castelnau, l'Eglise de Chasteuneuf, le vicaire de Castelnau en 1518, Castelnau de Guers en 1529, Cheauneuf de Guers, Castelnau del Guers en 1540, ''Ch. neuf en 1613, Chateauneuf en 1622, Chasteauneuf en 1626, Castelnau en 1643 e 1708, Castelnau de Guers'' en 1740-1769 e en 1770-72 (mapa de Cassini).
Tumulus
Lo mòt latin tumulus designa una eminéncia artificiala, circulara o non, que recuerbe una sepultura.
La tomba pòu aver de dimensions fòrça variablas : d'un simple depaus d'ossaments cremats fins a-n una cambra sepulcrala fòrça elaborada en pèira seca e/o en bards, en que cas si parlarà de tumulus megalitic (veire dolmèn).
Bauma de las Fadas (Chastèlperron)
La bauma de las Fadas z-es un site preïstoric de Chastèlperron, en Borbonés, situat aperaquí au nòrd dau borg, en riba senèstra de Graveron, a 5 o  en dessobre dau nivèu dau riusset. Lo Chastèlperronian deu son nom a 'queu site (- ans avans lo present).
Valencia de las Torres
Valencia de las Torres es un municipi de la província espanhòla de Badajoz e de la Comunautat Autonòma d'Extremadura.
Quetzalcoatlus
Eth magasine Science publiquéc en 1975 er arreportatge "Pterosaure deth cretacèu tardiér de l'oest de Texas. Erá més grana bèstia voladora".
Frankenstein
Familha e ostal
upright|thumb|Armas de l'Ostal Frankenstein
Avesta
L'Avesta es una tièra de tèxtes religiós que forman lo libre sacrat dau Zoroastrisme.
Sainte-Croix-sur-Mer
Sainte-Croix-sur-Mer es una comuna normanda, situada dins lo departament de Calvadòs e la region de la Bassa Normandia.
Sent Joan Degolache
Toponimia
Segon Dauzat ven de Johanne e de Decollatio. Tanben podèm notar que le nom revolucionari de la comuna èra '''[https://syt58.fr/genealogie/noms63.php#:~:text=De%20la%20R%C3%A9volution%20%C3%A0%201829%20comprend%20aussi%20la%20commune%20de%20ROYAT.&text=Depuis%201881%20s%C3%A9paration%20de%20la%20commune%20de%20PULVERI%C3%88RES.&text=Avant%20la%20R%C3%A9volution%20paroisse%20de%20Chassagne%20sous%20M%C3%A9gemont.&text=Code%20Insee%20%3A%2063119-,Le%2002%2F04%2F1961%20Condat,devient%20Condat%2Dl%C3%A8s%2DMontboissier. Goullache]'''.
David Johnston
Avocat e universitari de formacion, foguèt principal e vice-cancelièr de l'universitat McGill a Montreal de 1979 a 1994 e president de l'universitat de Waterloo de 1999 a 2010.
Macaronesia
Paleomacaronesia
Las ròcas mai ancianas de l'actuala Macaronesia se situan en Salvatja Granda, amb un edat de 27 milons d'ans, faser pensar qu'es la primièra illa del grop. Pr'amor, amb los sistèmas modèrnes de cartografia submarina, foguèron descubèrtas de sèrras e monts susmarins que presentan de provas qu'avián emergit. Aqueles monts susmarins datan del Paleogèn (64-25 Ma BP) deguts a l'activitat dels quita punchs cauds que mai tard faguèron naisser las illas d'ara que son Madèira e Canàrias. Un tresen punch caud auriá format l'archipèla del Sahara, entre Canàrias e lo Cap Verd, ara submergit. Fin finala, al sud de las Açòres s'encontra una autra archipèla formada sonque de monts submarins nomenada Gran Meteor. Los mai ancians d'aqueles montes submarins, Omonde (província volcanica de Madèira) e Lars (província volcanica de Canàrias) an mens 70 milons d'ans, qu'emergiguèron al Cretacèu. Aquó multiplica per tres l'edat estimat de l'esnsems de las illas macaronesians.
Ornithischia
Caracteristiques
Eth superòrde des dinosauria siguec dividit en dus òrdes: ornitisquis e saurisquis per Harry Seeley en 1888. Aquera division, plan acceptada, se basaua ena evolucion dera pelvis enquia ua estructura més d'audèth (detalhs enes vertebres i ena armadura e era possession der òs predentari. Aguest òs predentari qu'ei un òs extra deuant dera dentadura inferior qu'arriba ar òs dentari. Era dent predentaria coincideish damb eth premaxilar ena dentadura superior. amassats formen un aparelh ponchut usat entà mastegar èrba.
Chaffois
Geografia
Chaffois est un village du Haut-Doubs situé à environ 850 mètres d'altitude. Il se situe à 7 km de la ville de Pontarlier.
Causses e Vairan
Causses e Vairan (Causses-et-Veyran en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Erau e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
Justin Trudeau
Deputat federal
Lo 29 d'abril de 2007, Trudeau es causit pels militants del Partit liberal del Canadà coma candidat dins la circonscripcion de Papineau que l'electorat es un dels mai diversificats sul plan sociocultural e un dels mai paures al Canadà. Pren lo sètge en batent la deputada sortissenta Vivian Barbot (Blòc quebequés). Es elegit de nòu en 2011 e 2015.
Santiago (Cap Verd)
thumb|Mapa de l'illa de Santiago (Cap Verd) thumb|esquerda|200px|Vista de Ribeira de São Domingos, de Água de Gato, a Santiago
La Chaussée-d'Ivry
La Chaussée-d'Ivry es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Eure e Loir e la region dau Centre.
Josep Irla
Foguèt president del parlament de Catalonha (1938). Après l'assassinat de Lluís Companys, en 1940, ven automaticament lo 124en president de la generalitat de Catalonha. En 1954, nomena Josep Tarradellas primièr conselhièr, puèi demissiona.
Cauç (Erau)
Cauç o mens etimologic Caus (Caus en grafia mistralenca ; Caux en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Erau e la region d'.
Saint-Laure
Nòtas
<references group="N"/>
Rancourt (Sòma)
Istòria
Rancourt était situé sur une ligne de tranchées lors de la Bataille de la Somme en 1916. La 40ème Division d'Infanterie française y a excellé reprenant du terrain à l'ennemi.
Ramburelles
Geografia
Ramburelles est un village situé sur la route d'Amiens à Eu, à 4 kilomètres de Oisemont et 11 kilomètres de Gamaches.
Istòria
Ramburelles (Ramburelloe), #Que lo nom ne sembla significar "Pichon Rambures", #èsser una tèrra #que i aguèt cossí de senhors los Xaval-Lonjumeau. Lo senhor i aviá tota justícia anautita, mièja e bassa jos la sobeiranetat del senhor de Bailleul.Las originas del nom RAMBURELLES se tròban en una charte de la Evêque GARIN de 1138. Lo Evêque confirma al Prieuré de Dampierre al diocèse d'Amians l'autar de RAMBURELLIS. A aquela epòca, en los actes, RAMBURELLES se trucava RAMBURELLOE.
Explosion de l'usina AZF
thumb|180px|right|La chimenèia de l'usina (uèi destruida) vista dempuèi lo [[Pont Nòu de Tolosa|Pont Nòu distant de 4 o 5 km en linha drecha. ]]
Xerxes Ier
Xerxes I (vèrs 519 - 465 avC), de còps dich Xerxes I lo Grand, fuguèt sobeiran de l'Empèri Aquemenida de 486 a sa mòrt. Succediguèt a Darius Ièr (521-486 avC e fuguèt remplaçat per Artaxerxes I (465-424 avC).
Es famós per sa temptativa de conquista de Grècia que s'acabèt per una tièra de desfachas durant la Segonda Guèrra Medica (480-479 avC puei durant lei contraofensivas grègas per reconquistar lei ciutats d'Anatolia. Lo rèsta de son rèine es mens conegut, especialament lei darriereis annadas. Fuguèt assassinat per Artaban, lo cap de la garda reiala marcant lo començament dau periòde de declin deis Aquemenidas.
Goulc'hen
Istòria
La parròquia de Goulven fasiá partida de la archidiaconé de Kemenet-Ily en levant de la évêché de Léon e èra jol vocable de sant Goulven. Es sortida d'un démembrement de la parròquia primitive de Plouider.
Mostre de Frankenstein
Adaptacions
Boris Karloff tanben interpretèt lo mostre dins doas seguidas, La Promesa de Frankenstein e Lo Filh de Frankenstein. Lo personatge del mostre es enseguida utilizat dins de films de cinèma o de television jogat per fòrça autres actors, coma Lon Chaney Jr. (Lo Fantasma de Frankenstein), Bela Lugosi (Frankenstein encontra lo lop garon), Glenn Strange (L'Ostal de Frankenstein e dos autres films), Christopher Lee (Frankenstein s'escapèt) o Robert De Niro (Frankenstein).
Casilhac (Erau)
Toponimia
Segon Dauzat, Casilhac ven del nom latin d'òme Casilius amb lo sufixe -acum, latinizacion del sufixe gallés -āco(n). Casilhac èra donc probablament una anciana granda proprietat galloromana qu'aviá per mèstre Casilius. Mas per de noms semblables (Casilhac (Tarn e Garona), Casilhac (Carcassés), Casilhac (Carcin), Negre prepausa tanben Casellius, atestat, e *Cacilius, inferit de Cacius. Madomaisèla M.-T. Morlet indica que Casilus, atestat, auriá poscut donar lo meteis resultat amb lo sufixe analogic -iacum.
Bonnevaux (Nauta Savòia)
Geografia
çò Mont Ouzon (1881m) a situat a l'oèst del pòble
Vaissís
Toponimia
La prononciacion es [baj'ʃis]. La grafia occitana es Vaishís, de preferéncia, o Vaissís. Las fòrmas ancianas son alode de Vexis, en 987, 994, Vayssis, en 1272, Vaishis, Vaysshis, Vayshis en 1318-25, Vaixis, en 1385 e 1390, Baixis, lo loc d'Aixis (?) en 1401, Vayxis en 1445, Vayxis, en 1456 (Cronica d'Esquerrièr),. Ni Dauzat nimai los Féniés dison pas res de Vaishís. Segon Lemoine, citat per P. Pojada, lo nom vendriá de l'occitan vaissa, « avelanièr », mès l'autor admet qu'aquel mot es puslèu del Massís Central. Segon Patrici Pojada, lo nom embarrassa los toponimistas. Las fòrmas ancianas son coërentas çaquelà e i a pas signe d'un -ns final, cal donc demorar a -is. Lo mot vaissa, benlèu vengut de la rasic prelatina *vax- èra benlèu pus espandit dins lo passat ? E alavetz Vaishís poiriá èsser format sus aquela rasic ambe'l sufixe -icium, utilizat ambe'l albres per donar un sens de « plantacion ». Son de simplas ipotèsis.
Bonneville (Nauta Savòia)
Bonneville (en savoiard, Bônavela) es una comuna de Savòia, situada dins lo departament de la Nauta Savòia e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.
Zarza-Capilla
Zarza-Capilla es un municipi de la província espanhòla de Badajoz e de la Comunautat Autonòma d'Extremadura.
Càsols d'Erau
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Acòrdi economic e comercial global
Contengut de l'acòrdi
Lo tèxte de l'acòrdi fa 2344 paginas.
Autres aspècte
Lo tractat ten d'autres aspèctes amb per subjècte:
Messatges
Jos la direccion d'Ismaël Girard
N°5 :Aquarela - Leon Còrdas - 1946