cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Reialme Unit
Economia
La moneda del Reialme Unit es la liura esterlina, representada amb lo simbòl £. Lo Banc d'Anglatèrra es lo banc central de l'Estat encargat de l'emission de la moneda, e mai se los bancs d'Escòcia e Irlanda del Nòrd conservan lo drech d'emetre de bilhets subjèctes a la retenguda de pro bilhets del Banc d'Anglatèrra per ne realizar l'emission. Al cors de l'istòria la liura esterlina s'es mantenguda coma una de las devisas mai establas e fòrtas del mond. Lo Reialme Unit foguèt un dels tres Estats que s'integrèron pas a la zòna èuro en 2002, e mai se lo govèrn s'es engatjat a realizar un referendum se las "cinc condicions economicas" per l'integracion se complisson. La majoritat de la populacion, segon las darrièras enquèstas, s'i opausan, çò que los critics an nomenat l' "euroscepticisme".
Fòrças armadas
Ansin, en 2008, lei fòrças terrèstras èran devesidas entre 2 divisions e 8 bregadas activas. Seis equipaments principaus èran 345 carris de combats Challenger 2, 325 carris leugiers, aperaquí 4500 veïculs de combat o de transpòrt de tropas, 304 canons d'artilhariá e 42 MLRS. L'aviacion dei fòrças terrèstras se compausava de 218 aparelhs que 206 son d'elicoptèrs. L'aviacion militara dispausava de son caire de 988 aparelhs que 220 èran de combats. Enfin, la flòta britanica èra capabla d'alinhar 79 naviris que certanei fan partida dei naviris europèus pus importants.
Sangarcía
Sangarcía es un municipi de la província espanhòla de Segovia dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Los Encantats
La punta oèst, lo Petit Encantat fa 2738 m de nautor e lo Grand Encantat 2747 m, e son separats per una granda enforcadura a 2624 m.
La Maquina
Lo son nom que hè referéncia a l'implacabla mecanica e la precision tecnica d'aquesta combinason de jogadors qui remportén 5 còp lo campionat argentin professionau de purmèra division de fotbòl. La soa mesa en marcha que ho lo 28 de junh de 1942 a l'escadença d'ua partida contre lo Club Atlético Platense dens lo Monumentau acabada dab un 1 - 0 e on Félix Loustau e remplacè Aristóbulo Luis Deambrossi.
Los Encantats
Coma fòrça d'autras montanhas, lo seu nom nais dins d'antigas legendas. La legenda ditz qu'aquestas agulhas dreitas èran d'en primièr dos caçaires qu'avian fugit de la messa per èsser los primièrs a l'isard e que foguèron malasits e demorèron petrificats per sempre.
Per la seuna situacion, dintre del Pargue Nacional, los Encantats son contemplats cada estiu per un grand nombre de personas e son un dels imatges publicitaris pus coneguts dels Pirenèus.
Nèu
Istòria
Pasmens, lo mecanisme de formacion dei flòcs de nèu demorèt desconegut fins ai trabalhs dau Japonés Ukichiro Nakaya (1900-1962) que capitèt de crear de cristaus de nèu artificiaus entre 1936 e 1949. En 1954, publiquèt un diagrama, que portava son nom, que permetiá un liame entre la formacion de nèu, la temperatura e la saturacion de vapor d'aiga. Aqueu modèl foguèt confiermat e melhorat per un autre Japonés, Teisaku Kobayashi, qu'establiguèt lo diagrama de Kobayashi entre 1960 e 1962. Puei, dins lo corrent deis ans 1980, d'experiéncias menadas dins l'espaci permetèron tornarmai de confiermar lei mecanismes de creissença dei flòcs de nèu prevists per aquelei trabalhs.
Formacion dei flòcs de nèu
Un flòc de nèu es format d'aperaquí 1019 moleculas d'aiga que son liats entre elei segon d'organizacions dependentas de la temperatura e de l'umiditat atmosfericas durant sa formacion e durant sa casuda vèrs lo sòu. Un nombre de flòcs diferents existisson donc, compres durant una meteissa nevada. Pasmens, d'ensems similars existisson que permèton de realizar una classificacion.
Att angöra en brygga
Att angöra en brygga (en occitan: "De l'art de far una escala") es un film burlesc suedés de 1965. Foguèt realizat pel duo comic Hasseåtage e lo film vengut culte en Suècia permetèt a divèrses actors coma Gösta Ekman, Monica Zetterlund, Hans Alfredson, Lars Ekborg e Birgitta Andersson d'entamenar una carrièra cinematografica. L'òbra foguèt premiada en 1966 al festival del film de Barcelona e recebèt a l'encòp lo Prèmi Chaplin.
Nayif bin ʿAbd al-ʿAzīz ʾĀl Saʿūd
En 2011, ven prince eiretièr.
Sainte-Croix
Geografia
Santa-Crotz fa partida de la Bressa louhannaise.
Soltan bin ʿAbd al-ʿAzīz ʾĀl Saʿūd
En 1963, ven ministre de la defensa.
Empèri d'Akkad
Una concepcion novèla dau sobeiran
Segon lei conoissenças actualas, l'Empèri d'Akkad es l'empèri pus ancian de l'istòria de l'umanitat. D'efiech, maugrat de revòutas quasi permanentas, capitèt d'unificar per lo premier còp plusors desenaus de ciutats-estats au sen d'un ensemble estatau unic durant au mens 150 ans. Aquò entraïnèt una modificacion dau ròtle dau sobeiran, ben visibla a partir dau rèine de Naram-Sin : De mai, apareguèt per lo premier còp una administracion centralizada e un art « reiau ». L'escritura administrativa foguèt uniformizada sus lo modèl akkadian, probablament gràcias a la creacion d'un còrs de foncionaris omogèn.
Savigny-en-Sancerre
Savigny-en-Sancerre es una comuna francesa, situada dins lo departament de Char e la region dau Centre.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Segregacion
La segregacion se realiza tant dins l'accés a las resorças basicas (proprietat privada, trabalh, santat, educacion, representacion e sufragi politic...) coma dins d'autras manifestacions que son la separacion de quartièrs residencials dins las vilas amb la constiticion d'islòtas urbanas o de guètos.
Dins segregacion de caractèr etnic la discriminacion se produsís al respècte de la populacion apertenent a un meteis grop racial mas que presenta de particularitats socialas e culturalas fasent diferéncia amb la populacion dominanta. L'exemple arquetípic d'aquel cas es realizat pel sistèma de indó de castas.
Anorexia nerviosa
L'anorexia (o anorèxia) nerviosa o mentala es un trebol alimentari e mental grèu caracterizat per la pèrda deliberada de pes fins al punt de despassar los limits de la normalitat. Aquesta pèrda es indusida o mantenguda pel meteis malaut, per sa preocupacion per la massa corporala (pes) e per l'alimentacion. La conducha presenta de pautas particularas de manipulacion de las noiriduras e una paur intensa de l'aumentacion del pes (lo tèrme d'anorexia es equivòc, pr'amor que vòl dire ). Se diagnostica d'après los critèris del DSM-IV (Manual de l'Associacion Americana de Psiquiatria) o del CIE-10 de l'OMS. Aqueste treble se pòt presentar en comorbilitat amb d'autres coma los estats d'ànsia o de depression. Quand se subís d'anorexia se produtz una manca o diminucion del desir de manjar, un refús de las noiriduras e un abús de laxants. Las personas que la subisson se veson tostemp grassas encara que o sián pas, mas ne son pas conscientas. L'anorexia nerviosa se caracteriza per la paur d'aumentar de pes e per una percepcion distorsionada e deliranta del pròpri còs que fa que lo malaut se veja obès, encara que son pes siá per jos del pes recomandat. Per aquò, lo malaut comença una diminucion progressiva del pes a travèrs de junes e de reduccions dins sa dieta. Afècta sustot las femnas de mens de 25 ans. L'anorexia nerviosa se pòt tractar amb de tractament psicologic.
Onglas
Onglas ò Ongla (Ongles en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament deis Aups d'Auta Provença e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Apertium
poténcia sintactica entà poder tractar parelhs mès aluenhadi. Eth programa ei programari liure desliurat jos es tèrmes dera licéncia GNU GPL; es donades lingüistiques an licéncia GNU GPL o Creative Commons.
Ena actualitat i a disponibles donades dubèrtes entàs parelhs de lengües seguents:
Pargue Natural de l'Alt Pirineu
Espais d'interés natural de l'Alt Pirineu i Aran.svg.
42.59859°N, 1.20026°W
Quíchoa
Sufixes corrents
Per'mor d'estar ua lenga aglutinanta, lo quíchoa que permet d'amassar e d'apielar mantun sufixe (en tot respectar un certe òrdi) ; exemple :
Queens
Queens es un dels 5 boroughs de la vila de Nòva York dins l'estat de Nòva York, Estats Units d'America.
Aizawl
Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 293 416 abitants.
Gasconha
Eraudica e banèra
Segon la legenda, la soa banèra (basada sus ua crotz de sant Andriu) qu'estó balhada peu papa au parat de la Tresau Crosada.
Vauchalòt
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Guilhaume VI d'Auvèrnha
Guilhaume VI, (naissit a l'entorn de 1069, mòrt en 1136) es comte d'Auvèrnha après 1095. Après aveire participat a la promèira crosada, Guilhaume vai entrar en conflict embei le rei de França, son vesin septentrionau, e coma aquò èstre le promèir vassau auvernhat a afrontar son sobeiran durant las promèiras intervencions dau rei de França dins de territòris mai meridionaus.
La crosada
Sas armas, "d'aur au gonfanon de caras franjat de sinople", son demoradas aquelas d'Auvèrnha.
Maseras
Istòria
Lo castèth tanpauc n'i ei pas mei.
Pulnoy
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Serena (mitologia)
La primièra mencion de las serenas dins la literatura se trapa al cant XII de l'Odissèa d'Omèr, dins un dels mai famoses passatges del raconte: Ulisses se faguèt estacar a l'arbre de sa nau per poder escotar lo cant de las serenas, pendent que sos companhs remavan, las aurelhas tapadas de cera.
Ceferino Namuncurá
Lo títol de cacic que dè lo grad de colorel au de l'armada argentina au pair de Ceferino. Que ho batejat e qu'avó lo parat d'estudiar dab los salesians. Qu'ei atau qui, mainatge, e hore amic e companh d'escòla deu famós cantaire de tango Carlos Gardel.
Ostau de Bernadòta
Tà la dinastia, véder Casa de Bernadòta.
Avezé
Avezé es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sarta e la region dels Païses de Léger.
Glaudi Assemat
Foguèt inspector d'acadèmia, membre de la seccion parisenca de l'IEO e un dels fondators del CREO de París.
Escriguèt de còps jol pseudonim Bernat Negre.
Jean-Baptiste Astier
Jean-Baptiste Astier (Marselha, 1866 - 1923) es un felibre provençau.
Edoard de Woodstock
Que participè a las batalhas de Crécy e de Peitieus.
Heidelberg
thumb|230px|left|Lo centre de la ciutat d'Heidelberg.
Coulonges-les-Sablons
Istòria
En 1147, Coulonges se trucava "Colongiae" (de "colonicae", de tèrras conreades per colons).
Orliénas
Istòria
Ancien village fortifié bâti au. Il reste des vestiges de remparts, trois anciennes tours et une porte ogivale donnant accès au Castrum. Au temps des romains, le village s'appelait Aurelianum puis Orlenatus (dans le cartulaire de Savigny). Appelé aussi "Orliénas les eaux" à partir du par la découverte d'eaux aux propriétés curatives en 1766. Ces eaux, très prisées, soignaient essentiellement des maladies de peau ou les problèmes digestifs, ainsi que l'attestent de nombreux témoignages de guérisons quasi miraculeuses. Leurs propriétés sont d'ailleurs intactes, mais le faible débit en interdit la consommation, le produit étant beaucoup trop concentré.
Palhars Jusan
Encara, un cinquen territòri s’es apondut administrativament al Palhars Jusan, malgrat que geogràficament aperten a l’Auta Ribagòrça: se tracta de la mitat orientala de la Terreta, amb los ancians tèrmes municipals de Espluga de Serra e Sapeira, totes dos a l'ora d'ara englobats en la granda municipalitat de Tremp.
Dominica
Istòria
Pendent gaireben un sègle de temps, la Dominica demorèt isolada e arribavan encara maites indigènas caribas qu'après aver daissadas d' autras illas vesinas, se refugiavan a la Dominica per que los europèus (armadas, corsaris, filibustièrs o piratas e ca... etc) en pertot trevavan e dominavan la region.
La Dominica venguèt independenta del Reialme Unit lo 3 de novembre de 1978.
Neufchâteau
Geografia
Neufchâteau, petite ville dominant la plaine des Vosges, est située au confluent de la Meuse et du Mouzon, au carrefour des voies du sud-ouest lorrain. Ouverte sur la Champagne, elle bénéficie des axes de communication suivants :
Emirats Arabis Units
Divisions administrativas
Lei sèt emirats son la division de basa.thumb|Topografia de la Peninsula Aràbia thumb|Esquèma simplificat dei religions dins la Peninsula Aràbia.
Nicolás Avellaneda
Nicolás Remigio Aurelio Avellaneda Silva (1837-1885), avocat e òme politic, foguèt president d'Argentina entre 1874 e 1880.
Sent Bausèli (Roergue)
Sent Bausèli (Saint-Beauzély en francés) es una comuna roergassa situada dins lo departament d'Avairon e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Vertut
Division
Las vertuys umanas se divisan en vertuts moralas (aquestas qu'an per objècte los actes de la vida practica) e intellectualas (aquestas qu'an per objècte lo saber e la contemplacion). Ambedoas son aqueridas e ordonadas a un ben sonque uman. Dins lor còr, i a las vertuts cardinalas. Son alara divisadas en vertuts moralas lo Coratge, de Temperància e de Justícia, e en vertut intellectuala de Prudéncia. Son aquestas de que totas las autras vertuts moralas gravitan e se ligan.
Las vertuts crestianas, vertuts teologalas
Las tres vertuts teologalas son las seguentas:
Definicion
Se definís en filosofia occidentala la vertut coma un « habitus de la volontat, aquerit per repeticion dels actes, e que permet a l'òme d'agir ben » (veire la definicion aristoteliciana de la vertut morala qu'es fondatrirz per la tradicion: las vertuts moralas son de vertuts del caractèr nascudas de l’abitud, son ni naturalas, ni contra natura. Se comprenon coma una forma particulara de disposicion aquerida per ensenhament e abitud, hexis).
Aquesta definicion val per las vertuts moralas, e subretot per la justícia, que ten efectivament son sèti dins la volontat. Puèi, s'agís d'una definicion venent de las quatre causas:
Grècia antica
Segon Socrates, utilizat per Platon, la vertut es la capacitat de viure un cèrt nombre de principis e valors dins la vida videnta que la practica permet de menea una vie morala, es a dire d'agir en conformitat a çò pensat. Es un saber practic compausat de cinc qualitats, orientadas en crotz al biais dels quatre punts cardinals, a l'entorn d'un centre ocupat per la sapiencia: lo coratge, la temperància o moderacion, la justícia o probitat, la pietat o devocion.
Paul Edgar Philippe Martin
Paul Edgar Philippe Martin, avocat, òme d'afars e politician n. 1938, foguèt primièr ministre de Canadà entre 2003 e 2006.
Cormicy
Cormicy es una comuna francesa, situada dins lo departament de Marna e la region de Champanha-Ardena.
Brochau
Brochau (Brouchaud en francés) es una comuna d'Occitània, dins la region istorica de Perigòrd, administrada per lo departament de Dordonha de la region de Novela Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Äschhoffe
Äschhoffe (en alemannisch, Eichhofen en alemand estandard, Eichhoffen en "francés") es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region d'Alsàcia.
Nonville (Sèina e Marna)
Nòtas
<references group=N/>
Carcassés (sosdialècte)
Lo carcassés es un sosdialècte del lengadocian. Es considerat coma un dels membres de l'ensems meridional (amb lo foissenc, lo donasanés, lo narbonés) en usatge en Carcassés, Bas Rasés e Lauragués. Èra apelat parlar central per Loís Alibèrt, mas sa centralitat es relativa a l'ensems occitanocatalan. Pèire Bèc, dins son Manuel pratique d'occitan moderne, faguèt servir carcassés.
Documents
''Un òme aviá que dos gojats. Le pus jove diguèc a son paire :''
Banca Asiatica de Desvolopament
La Banca Asiatica de Desvolopament es una institucion financiera multinacionala fondada lo 22 d'aost de 1966 per sostenir lo desvolopament economic e sociau dins lei país d'Asia.
Nieul-le-Virouil
Nieul-le-Virouil es una comuna francesa, situada dins lo departament de Charanta Maritima e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Comunas vesinas
400px|gaucha||Distanças e posicion relativa
Saint-Germain-sur-Ay
Saint-Germain-sur-Ay es una comuna normanda, situada dins lo departament de la Marga e la region de la Bassa Normandia.
Moussy (Marna)
Istòria
L'histoire récente du village est très liée aux grandes dates du vignoble. Ainsi les vignerons marnais ont longtemps cru que le phylloxéra ne pouvait pas s'attaquer à leur vignoble. Ce puceron qui pique et suce les racines de la vigne jusqu’à les faire pourrir est pourtant signalé le 18 août 1892 à Moussy.
Palhars Sobeiran
Es una comarca qu'es al centre dels Pirenèus. Es la quatrena comarca de Catalonha per la superficia mas ten una densitat de populacion fòrça bassa (5,1 ab./km²).
Ahmed Aoad Ibn Auf
Ahmed Awad Ibn Auf (nascut c. 1954) es un militar e òme d'estat sodanés. Foguèt primièr vicepresident de la Republica de febrièr a abril de 2019. En seguida del còp d'estat, es cap de l'Estat sodanés ad interim, amb lo títol de "President del conselh militar de transicion". Jos la pression del pòble, daissa la plaça l'endeman.
Cordura
Concepcion d'un vestit
esquèrra|vinheta|Conceptaire de vestit a [[Ndar|Saint-Louis en 2015.]] La concepcion d'un vestit se deu pas a l'azard: lo vestit ten de règlas d'arquitecturas precisas que quitament lo mai grand creators deurà seguir. Alara, per crear un vestit, un cordurièr a doas possibilitats: o utiliza la tecnica del motlatge que consistís a utilizar un manequin per motlar lo vestit dessús e alara loi donar la forma desirada; o utiliza la tecnida de la copa a platn que consistís a traçar lo vestit sus papièr (o a plan d'ont le nom de la tecnica). Un còp lo vestit tot traçat sus papièr, s'obten un patron que s'utilizarà per talha las diferentas pèças necessàrias a l'assemblatge del vestit.
Intel 4004
Sa realizacion es renduda possibla per la tota novèla tecnologia dels self-aligned gates, que permet a son conceptor, Federico Faggin, d'integrar sus un meteis circuit integrat.
Lo 4004 es per contra seguit l'annada seguenta pel primièr microprocessor 8 bits, lo 8008 (e per lo 4040, un 4004 revisat), puèi en 1974 pel microprocessor que commença efectivament la revolucion dels micro-ordinators, lo 8080 intèrne.
Caracteresticas tecnicas
Las dimensions del circuit integrat son de de long sus  de larga, siá  a pena. Ofrís atal de qualitats tecnicas equivalentas als d'un ENIAC concentradas sus solament.
Conselh comarcal
Los conselhs comarcals en Catalonha son regulats pel Decrèt Legislatiu 4/2003, de 4 de novembre, que s'apròva per el lo tèxt refondut de la Lei d'organizacion comarcala de Catalonha.
Montamat
Montamat (Montamat en francés) qu'ei ua comuna gascoa d'Occitània situada dens lo departament de Gers e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Província de Buenos Aires
La Província de Buenos Aires (en castelhan Provincia de Buenos Aires) qu'ei ua província argentina desseparada de la Ciutat Autonòma de Buenos Aires. Qu'ei devesida en sosunitats administrativas aperadas partits qui amassan mantuas vilas e los lors territòris. La província que's compausa de partits de qui forman lo Gran Buenos Aires (autament dit, la grana banlèga autorn de Buenos Aires) e deus partits dits de l'"interior", qu'ei a díser los parçans de la campanha.
6514 Torahiko
6514 Torahiko es un asteroïde de la cencha principala que foguèt descobèrt lo 25 de novembre de 1987 per l'astronòm japonés Tsutomu Seki a l'observatòri de Geisei. Aqueste nom li foguèt donat per omenatjar la figura del fisician e escrivan japonés Torahiko Terada.
Lista dels presidents de Zambia
thumb|250px|Bandièra del president de Zambia. Lo president es lo cap d'Estat e tanben lo cap de govèrn de Zambia. Actualament lo mandat presidencial es de 5 ans, amb una possibilitat de reeleccion.
Loís Alibèrt
Loís Alibèrt (Bram, 12 d'octobre de 1884- Montpelhièr, 16 d'abril de 1959) foguèt un lingüista occitan. Es un autor especialament conegut e important dins l'occitanisme per causa de sa gramatica, e de son diccionari, que fondamentan la nòrma classica de l'occitan.
Biografia
Durant la Segonda Guèrra Mondiala, Alibèrt se mostrèt partisan del regim de Pétain e de la collaboracion. Amb la femna, foguèt jutjat e condemnat a la preson per "atteinte à la sûreté de l'Etat" en 1946. Sortiguèt finalament de preson en 1951 e visquèt cansat e malautís en çò de sas conhadas.
Lo legat postum
Son diccionari èra pas pus la teoria amb d’exemples, mas son aplicacion, d’un ample tot autre. Alibèrt lo faguèt mai que mai per ensajar de determinar l’ortografia de totes los mots tradicionals de l’occitan lengadocian, trabalh enòrme de son temps, malaisit e inacabat (amb d’etimologias sovent inconegudas, de familhas de mots malaisidament determinadas, de relacions amb lo catalan e las autras lengas neolatinas de còps absentas, de prononciacions o de formas lingüisticas desparièras, etc.). S’i tròban emai de « variantas » que son pas de variantas de mots ni mai d’ortografia mas de prononciacion, notadas de còps en prononciacion figurada a la francesa, o emai mitat a la francesa e mitat a l’occitana (!) : cuol Var. quiol ; conselh Var. cosselh, crotz Var. cros ; engenh~enginh Var. enchin ; pissar Var. pichar ; polícia Var. polécia ; pluèja Var. plèja ; puèi Var. pèi ; regina Var. ragina ; resistir Var. resestir ; sagnar Var. sannar ; tòrcer Var. tòcer, tòtser ; vim Var. vin (sic!) : pròva evidenta d’una òbra inacabada. En mai, s’i ajustan un fum d’enganas de còpia del manuscrit, que los editors postumes poguèron pas consultar, mas que Josiana Ubaud dins lo sieu Diccionari Ortografic a esmendat. Atal, es pas question de considerar lo diccionari d’Alibèrt coma una òbra que clavariá per l’eternitat tot lo trabalh lingüistic e lexicografic seriós, mas totas las insufiséncias o esitacions qu’òm i pòt trapar pòdon pas servir de pretèxte per l’enviar tot entièr a las escobilhas per faire qué que siá, e encara mens per desqualificar sos principis.
4 bits
En informatica, l'arquitectura 4 bits es un tipe d'estructura d'ordinator esplechant de mots (processor, memòria, bus, etc ) d'una talha de 4 bits (siá dos octets).
8 bits
Un mot de 8 bits pòt estocar 28 valors diferentas, siá 256 valors. Un processor 8 bits pòt donc adreçar dirèctament 256 octets de memòria.
Boçac (Nauta Marcha)
Nòtas
<references group="N"/>
Cròc (vila)
Z-es la vila ont comencèt, segon lo cronicaire sarladés Joan Tarde, la revòlta païsana dicha daus Crocants.
Noyen-sur-Seine
Noyen-sur-Seine es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sèina e Marna e la region d'Illa de França.
Pinguinus impennis
Er òme a caçat eth Grand Pingoïn pendent més de 100.000 annades. Aguesta caça prenie un loc important ena cultura des indians d’America que demoraven proche d’aguest audèth. Ère un manjar més tanben eren un objecte de culte. Es prumèrs europèus qu’esploraren America discurbiren lèu qu’aguest animal ère ua preda aisida tà capcionar e podie éster utilizat coma esca tara pesca e fornir de plomes era industria.
Descripcion
Es brams deth Grand Pingoïn eren un petit coarnament e un bram rauc. Un pingoïn capcionat siguec guardat hent brams e gorgolhs pr’amor qu’erá estressat. Se coneish pas aué coma eren aguests brams més se pot pensar qu’eren com es de pingoïns més petits e benlèu un shinhau més prigonds e més horts.
Escantiment
Pendent eth prumèr raid sus era ilha, 24 audèths sigueren tuats. Un an dempús, 13 més. Dab cada raid era coloniá demenia. En 1844 sonque i demorauen dus individús (ua hemelha e un mascle) més tamben sigueren tuats (60). Aguesta darrièra parelha que cobaua encara un ueu siguec tuada per Jón Brandsson e Sigurdur Isleifsson e ketill Ketilsson prenguec eth ueu entara sòn barca (61).
Vedins e Garraus
Demografia
2016 : 42
Meylan
Geografia
La superficie de la municipalitat es de 1,232 ectaras.
Came
Came (Akamarre en basco, Came en francés) qu'es ua comuna d'Occitània, en Gramont. Qu'es administrada peu departament deus Pirenèus Atlantics de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Obergailbach
Istòria
Los nombroses ligams tissés pels pòbles vesins de Obergailbach e de Niedergailbach, uèi en Alemanha, son en partida trincats en 1781 quand la França cedís Niedergailbach al senhor de Blieskastel.
Des découvertes de la fin de l'âge du bronze et plusieurs sites gallo-romainsindiquent une continuité de l'occupation humaine. Le village est mentionné dès 1150 sous la forme Gelbach, du nom d'homme Gelbo et du substantif Bach, le ruisseau.
Adolf Hitler
La Premiera Guèrra Mondiala
thumb|right|Adolf Hitler durant la [[Premiera Guèrra Mondiala (a drecha).]]
L'adesion au NSDAP e sa transformacion en partit de massa
Hitler realizèt una transformacion prefonda dau NSDAP que passèt de 60 sòcis en 1919 a 55,000 en 1923. Creèt un jornau (Völkischer Beobachter) que sa publicacion venguèt quotidiana en 1923. Aquela meteissa, sa reputacion comencèt de passar lei limits de Bavièra e Hitler venguèt una figura majora de l'extrèma drecha alemanda. Rescontrèt alora divèrsei personalitats, coma Hermann Göring, Rudolf Hess, Otto e Gregor Strasser, Alfred Rosenberg ò Wilhelm Frick, que venguèron per la seguida d'actors importants dau nazisme e dau Tresen Reich. Pasmens, doas tendàncias apareguèron rapidament au sen dau partit a l'entorn dei fraires Strasser, anticapitalistas que volián transformar l'economia alemanda, e d'Alfred Rosenberg que donava au contrari la prioritat a l'antibolchevisme.
Lo putsch de Munic e la redaccion de Mein Kampf
thumb|right|Edicion 1934 en [[francés de Mein Kampf.]]
L'exclusion dei « raças inferioras » e deis « elements desviants »
thumb|right|Botiga destrucha durant la [[Nuech de Cristau.]]
L'objectiu d'aquela politica d'exclusion economica e sociala èra l'emigracion dei jusieus en fòra d'Alemanha. 220,000 quitèron efectivament lo país entre 1933 e 1938. A partir d'aquela annada, lo govèrn desvolopèt tanben una politica d'expulsion fòrçada que regardèt principalament lei judieus vivent en Àustria e en Checoslovaquia. Puei, tre lo començament deis annadas 1940, la politica d'eliminacion evolucionèt de l'eliminacion territoriala a l'eliminacion fisica.
L'expansionisme e la destruccion dau sistèma de Versalhas
Après aquelei succès, l'objectiu d'Adolf Hitler foguèt l'annexion d'Àustria. Tre julhet de 1934, i aviá laissat sei partisans organizar un còp d'estat e assassinar lo cancelier Dollfuss. Pasmens, la reaccion d'Itàlia, que mobilizèt de fòrças lòng de la frontiera austriana l'empachèt de sostenir dirèctament lei nazis austrians que foguèron finalament batuts. En despiech de sa revirada, Hitler observèt l'abséncia de reaccion de França e dau Reiaume Unit. Decidèt de se raprochar de Benito Mussolini e d'obtenir son acòrdi avans d'organizar una segonda temptativa. Aquò foguèt facilitat per la rompedura entre lei Francobritanics e leis Italians après l'invasion d'Etiopia en 1935. Un an pus tard, una aliança èra concluda entre Berlin e Roma. Ansin, en març de 1938, poguèt annexar Àustria sensa resisténcia (Anschluss). A partir de 1937, Japon jonhèt tanben l'aliança entre Alemanha e Itàlia.
Neuvy (Marna)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Bussiera Badiu
Toponimia
La prononciacion es [by’sjeːrɒ] [ba’diː].
Pacifica (Califòrnia)
Pacifica es una vila situada sus la còsta pacifica de Califòrnia, dins lo comtat de San Mateo, entre San Francisco e la vila de Half Moon Bay. La vila compta 37 234 abitants en 2010; en 2017, sa populacion èra estimada a 39 062 abitants.
64 bits
En informatica, l'arquitectura 64 bits es un tipe d'estructura d'ordinator esplechant de mots (processor, memòria, bus, etc ) d'una talha de 64 bits (siá dos octets).
Montjòus
Toponimia
thumb|300px|center|Panèl de Montjòus.
Disc dur
thumb|right|[[Fotografia de l'interior d'un disc dur de la premiera partida deis ans 2010.]]
Rod Stewart
Roderick David "Rod" Stewart (Highgate, Londres, 10 de genièr de 1945) es un cantaire, musician e compositor britanic. Es un dels artistas musicals mai importants dels sègles XX e XXI, qu'a vendut mai de 100 milions d'albums dins lo mond entièr.
Creissèls
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Sequoia sempervirens
Descripcion
Lo sequòia pòt aténher 115 m (377 pi) de nautor amb un diamètre de tronc de 9 m (30 pi). A una corona conica, amb de brancas orizontalas a leugièrament penjantas. L'escorça pòt èsser fòrça espessa, fins a 1 pè (30 cm), pro mòla e fibrosa, amb una color roja-brun viu quand es frescament expausada (d'ont lo nom de sequòia), mai escura. Lo sistèma racinari es compausat de raices lateralas pauc prigondas e fòrça largas.
Club Atlético River Plate
Tempora amator (1901 - 1930)
Lo purmèr unifòrme de l'equipa qu'èra simplament blanc. Segon las versions, ua nueit de carnaval, un grop de mainatges qu'aurè panadas benda arroias de seda qui penevan d'un bròs ; l'auta version qu'ei qu'un bròs de carnavau ocupat per mantuns membres de River que's seré aperat "Los abitants de l'in.hern" e que seré estat ondrat de bendas arroia, après emplegadas entà ondrar las camisas deu jogadors.
La medisha annada River que ho expulsat deu pòrt per decision administrativa e que loguè l'estadi deu Club Atlético Ferrocarril Oeste ; en 1915 qu'inaugurè lo son navèth estadi carrèra Caboto. Segon Bertolotto, aqueth retorn, precedent un futur abandon definitiu de La Boca be seré a l'origina de la rivalitat dab Boca Juniors ; los dus clubs de La Boca que pelejavan entà saber qui celebrarè la soa victòria dens lo quartièr.
Suu plan administratiu, lo club qu'obtiengó l'estatut de "personalitat juridica" e, 1922 e, en 1923, l'estadi que's mudè ua abans darrèra vegada e bèth abandonar definitivament La Boca entà bastir un estadi a la crotzada de las aviengudas Tagle e Alvear au nòrt Buenos Aires qui ho inaugurat per ua partida dab lo club uruguaian Peñarol. Lo president, alavetz, qu'èra José Bacigaluppi.
River que ho 5au en 1924, 19au en 1925, 12au en 1926, 11au en 1927, 7au en 1928, 2au en 1929 (en bèth pérder contre lo campion Gimnasia y Esgrima La Plata) e 3au en 1930.
Las annadas 1950 e lo tricampionat
En 1952 River que he ua auta virada, aqueth còp per l'America Latina : Eqüator, Colómbia e Veneçuela.
1954 n'autregè pas sonque la 3au posicion a River.
Las glòrias de las annadas 1984 - 1999
A despart de Nery Pumpido, lo son remplaçant autan plan en çò de River com dehens la Seleccion Nacionau, Sergio Goycochea que ho jogador determinant durant la Copa deu Monde de fotbòl de Mexic de 1989. Lo milionari Pumpido, Oscar Ruggeri e Héctor Enrique que participèn a la Copa deu Monde ganhada per Argentina au Mexic.
Valleruela de Sepúlveda
Valleruela de Sepúlveda es un municipi de la província espanhòla de Segovia dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Terebentina
Terebentina de Bordèu
La terebentina de Bordèu, encara nomenada « pega de Bordèu », « galipòt », « terebentina oficinala » o « terebentina du pin », es la resina extracha del Pinastre (Pinus pinaster), donant après purificacion e distillacion la fòrça celèbra « esséncia de terebentina » e tanben la colofònia (rèste de la distillacion).
Utilizacion
L'esséncia pòt èsser utilizada coma solvant dins la tecnica de la pintura a l'òli.
Lo Mont d'Astarac
Toponimia
Lo prumèr element qu'es l'occitan mont, deu latin mons, montem, qui representa sovent un turon hòra de las montanhas. Lo determinant qu'es un nom de país, , l'Astarac (Mont que n'estó capitala). Segon Negre, Astarac (archidiaconatus Astariaci en 1226) que vengueré deu nom de persona « romanic » Asterius, dab lo sufixe -acum, probablament un nom de proprietat a l'origina.
Fayl-Billot
Geografia
Fayl-Billot A situat en la vallée de la Amance, un afluent de la Saône. Lo ruisseau del Fayl passa al sud del bourg. Fayl-Billot A traversat per la RN 19 en connectant l'èst de la França fins a París. Lo bourg plen sud de l'anautita marne es limitrophe de la quòta d 'aur( 70 km de DIJON ) de l'ANAUTITA SAONE (48 km de Vesoul) e 25 km de Langres.
Hatik
Obten tanben un polit succès amb sa cançon Angela en 2020.
Saiha
Administracion
Saiha es lo capluòc del districte de Saiha.
Marcel Lagorce
Marcèl Lagorce (Marcèu - Ussèl, Lemosin, lo 14 de junh de 1932 - lo 11 de mai de 2023) es un trompetista academic lemosin de nacionalitat francesa.
Obsonville
Nòtas
<references group=N/>
Karin Viard
vinheta|L'actritz a la primièra de [[Polisse al Festenal de Canas 2011.]] Karin Viard, nascuda lo 24 de genièr de 1966 a Roan, es una actritz francesa. Revelada dins las annadas 1990, Karin Viard s'es lèu fa remarcar gràcias a son anar natural e sa capacitat a abordar de ròtles e d'univèrs fòrça diferents.
Verièiras
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Sent Rabier
Sent Rabier (Saint-Rabier en francés) es una comuna d'Occitània, dins la region istorica de Perigòrd, administrada per lo departament de Dordonha de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Racing Club de Avellaneda
Racing qu'ei un deus 5 Grans del fotbòl argentin. Tanben es appelat de cop en cop en castillan "el primer grande" o lo primier gran.
Vallelado
Aspèctes geografics
Sa superficia cobrís 36,84 quilomètres carrats. La localitat se situa a 779 mètres d'altitud, mas los puèges que l'enròdan culminan a 870 mètres. Vallelado comptava 718 estatjants en 2015. Son clima es mediterranenc d'influéncia continentala, amb d'ivèrns longs e freges e d'estius corts e cauds.
Elements d'istòria
Lo pòble celtic dels Vaccèus (es) vivián, almens dempuèi lo sègle IV ab. J.-C., dins lo bacin de Duero, quand foguèron someses pels Romans al sègle I ab. J.-C.
En 1765, la comuna de Torre (es), per de rasons economicas, es integrada a la circonscripcion de Vallelado.
Ventosilla y Tejadilla
Ventosilla y Tejadilla es un municipi de la província espanhòla de Segovia dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Argonay
Geografia
Les communes limitrophes sont Annecy-le-Vieux, Pringy, Saint-Martin-Bellevue et Villaz.
Indulgéncia
200px|thumb|Ua indulgéncia deu sègle XVI.Dens lo dret canonic, ua indulgéncia qu'ei l'avaliment d'un castig temporau per un pecat perdonat. L'indulgéncia qu'ei autrejada per la Glèisa Catolica per un acte de contricion deu pecador. Aqueste acte que podó a còps prene la forma de sòus (notament a l'escadença de la Basilica de Sant Pèir) çò qui alimentè la critica de la Reforma protestanta qui i vedó ua forma de corrupcion eretica. Que hon atau condemnadas dens las 95 Tèsis de Martin Luther.
Bondigós
Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Bondigós èra de la diocèsi civila de Bas-Montalban, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de la diocèsi de Montalban, de la senescauciá de Tolosa. Lo patron de la glèisa es Sent Orenç. Tanlèu 1790, Bondigós èra del canton de Vilamur; en l'an II, la comuna fosquèc suprimida e incorporada dins Vilamur. Bondigós es erigit en comuna per arrestat prefectoral del 9 d'agost 1869. I aviá autras doás parròquias annèxas sul territòri de Bondigós :
Hastingues
Hastings en anglés e segon Bénédicte Boyrie-Fénié, Hastingas o Hastingues en occitan [has'tiŋɣəs] (Hastinga en basco, Hastingues en francés) qu'ei ua comuna gascona situada dens lo departament de las Lanas e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Sent Rafeu
Sent Rafeu (Saint-Raphaël en francés) es una comuna d'Occitània, dins la region istorica de Perigòrd, administrada per lo departament de Dordonha de la region de Novela Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Mites fondators de Catalonha
Raconte nacional
La legenda parla d'un prince alemand Otger Golant per las tribús germanicas (Otger Cataló pels Catalans) que seriá estat lo sol subrevivent d'una ataca subte dels moros vèrs 756.Se refugièt  dins los nauts dels Pirinèus amb per sola companhiá son can e coma principal aliment lo lach d'una feda. L'escut d'Otger Cataló presenta un can sus fons blau amb un sedon d'aur per presentar la fidelitat de l'animal. Après aver longament afilat sas armas, convenquèt los Catalans de combatre l'envasidor musulman. Nòu caps d'armas jurèron davant la Verge Negra de Montgronh de tornar la fe crestiana a aquela Tèrra. Après la victòria suls moros, la legenda prepausa qu'ajan emergit dins la glòria aqueles nòus cavalièrs, nomenats nòus (9) Cavalièrs de la Tèrra (Maire) tanben coneguts jol nom dels Nòu Barrons de la Fama : Cervelló, Erill, Rivelles, Montcada, Cervera, Pinós, Anglesola, Alemany e Mataplana. Amb Otger Cataló, lo compte èra alara de dètz (10) cavalièrs.
Canton de Sent Bausèli
Lo canton de Sent Bausèli es una anciana division administrativa de Roergue, suprimida en 2015, situada dins l'arrondiment de Milhau, lo departament d'Avairon e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus. A la refòrma cantonala de 2014, aplicada a las eleccions de 2015, totas las comunas passèron dins lo canton novèl de Tarn e Causses (burèu centralizator : Severac d'Avairon). La lenga autoctòna es l'occitan lengadocian roergàs.
Istòria
Los cantons de Sent Bausèli e del Vialar de Tarn se creèron en 1790 dins lo districte de Milhau.
Antero de Quental
Estudièt a Coïmbra, ont participèt en lo movement contra lo romantisme institucionalizat representat per Antonio Feliciano de Castilho. Foguèt un dels polemistas, amassa amb Eça de Queiroz e Teófilo Braga, de la nomenada Question de Coïmbra, que aglutinèt aquela reaccion en nom d'unes ideales influits per Georg Wilhelm Friedrich Hegel, Jules Michelet, Pierre-Joseph Proudhon e Auguste Comte.
Pèire Devoluy
Biografia
Politecnician, oficier dau Gèni - acabèt sa carriera amb lo grade de coronèu -, Pèire Devoluy s'illustrèt a partir de 1888 au sen dau movement simbolista ai costats de René Ghil e a partir de 1894 au sen dau Felibritge qu'a sa tèsta exerciguèt lei foncions de capolier de 1901 a 1909. Poèta, polemista, foguèt lo director dau jornau Prouvènço ! vengut Vivo Prouvènço ! de 1905 a 1914. Confident de Mistral, ne publiquèt lei Discours e Dicho (1906) e tanben lei Proso d'Armana (Ed. Grasset, 1926 et suiv.).
Alameda (Califòrnia)
Districte Escolar Unificat d'Alameda
Escòlas mairalas ("Preschools"): Woodstock Child Development Center
Collègis: Bay Farm School (K-8)· Encinal Jr. & Sr. High School· Lincoln Middle School· Wood Middle School
Escòlas pels adultes ("Adult Schools"): Alameda Adult School
Ognes (Marna)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Aure Atika
vinheta|Aure Atika al [[Festenal de Canas en 2017.]] Aure Atika es una actritz e realizatritz franco-portuguesa, nascuda lo 12 de julhet de 1970 a Monte Estoril (Portugal).
Tea Party
Se considera generalament que lo politician Ron Paul es lo pairin intellectual del movement. Una de las figuras mai sovent associadas a aquesta entitat es la politiciana alaskana Sarah Palin.
Thick as a Brick
Thick as a Brick es lo cinquen album del grop musical de rock anglés Jethro Tull. Lo disc, espelit en 1972, venguèt famós per encausa que ten pas qu'una cançon qu'ocupa la durada de tot l'album, en total mai de 43 minutas.
Péreuil
Péreuil es una comuna francesa, situada dins lo departament de Charanta e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luec:
Districte d'Aizawl
Administracion
Lo capluòc del districte es la vila d'Aizawl. Lo tres de junh de 2019, lo districte de Saitual, foguèt fondat amb parts del districte d'Aizawl e d'aquel de Champhai.
Bougy
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Casta
Una casta es un grop social ierarquizat, endogam e ereditari.
Château-Larcher
(Chât'lachèr / Chatelarchér en peitavin-sentongés) es una comuna francesa dau departament de Viena e de la region de Novèla Aquitània.
Sent Remedi
Sent Remedi (Saint-Rémy en francés) es una comuna d'Occitània, dins la region istorica de Perigòrd, administrada per lo departament de Dordonha de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Tolerància
En general, la tolerància, del latin tolerare (suportar) e tolerantia (endurança, patiéncia, resignacion), designa la capacitat a permetre çò que se desapròva, es a dire çò que se deuriá normalament refusar. En construccion o en dessenh per exemple, se dich que se pòt tolerar un certaine marge d'error.
Escòla Gaston Febus
Las prumèras accions
La Société Félibréenne du Sud-Ouest, dite Escole Gastou Febus, est constituée dans le but de développer l’étude de la vieille langue romane des anciennes provinces de Gascogne et du Béarn, de leurs anciennes coutumes, de leurs légendes, de leurs traditions, en un mot tout ce qui se rattache à l’histoire et à la législation du Béarn et des trois parties de l’ancienne Gascogne : les Landes, la Bigorre et l’Armagnac.
Nokturnal Mortum
Nokturnal Mortum es un grope de black metal ucraïnian format en 1994 a Kharkiv per Knjaz Varggoth. Aqueu grope a la particularitat d'apartenir au corrent national socialist black metal (NSBM). Aquel interès per l'ideologia nacionala socialista aparéis clarament per exemple dins lo títol The Call of Aryan Spirit. Alevat dau nacionau socialisme, lei temas dei musicas de Nokturnal Mortum son tanben lo paganisme, la natura e lei legendas e tradicions ucraïnianas.
Oissery
Nòtas
<references group=N/>
Escòla Gaston Febus
Lo diccionari
Que crean tanben ua comission deu diccionari dab, en mei de los de la comission de l’ortografia,  MM. Batcave, Bergés, de Brescon, Darclanne, Dejeanne, Dubarrat, Lacaze e Sarran.
Sant Pèir
Martirizat devath l'emperaire Neron, lo son tombèu que's troba dehens la Basilica de Sant Pèir.
Basilica de Sant Pèir
Que ho bastida suber l'anciana basilica paleocrestiana era medisha bastida suu tombèu de Sant Pèir, eth medish bastit au ras deu lòc deu son martiri (au ras de l'ancian circ de Neron).
Tolerància
L'acceptation
L'acceptacion vòl que s'encerga dels elements que sèm confrontats. E, la tolerància supausa se comprengan las valors d'una persona o d'una idèa que l'autoritat o la valor agís sus nosaltres sens necessàriament èsser en acòrdi amb aquesta. La tolerància es puslèu una forma de respècte ont assajam de suportar quicòm o qualqu'un de biais inpendent del jutjament que li portam : podèm odiar o mespresar çò que toleram, lo respectar a contra còr.
Lo politeisme antic
L'importacion dels cultes orientals (Isis, Mithra, etc.) pels soldats romans avent participat a las batalhas orientalas, representa al contrari una modificacion del sentiment religiós. S'agís pas d'escambi de divinitats mas de se considerar coma devot d'Isis çò qu'empacha pas la participacion als cultes urbans. Dins un biais, lo culte d'Isis se substituís a las divinitats familialas pel soldat vagant.
Lo dialòg interreligiós
Lo simbòl viradís es aquesta frasa atribuida per error a Voltaire : « aimi pas vòstras idèas mas me batrai per que pogatz las exprimir ». Se constituís alara un movement intellectual lutant contra las intoleràncias del cristianisme : « De totas las religions, la crestiana es de segur aquesta que deu inspirar mai de tolerància, pasmens se fin ara los crestians ajan estat los mai intolerants de totes los òmes. » (Diccionari filosofic, article « Tolerància » 7).
Tolerància tecnica
La tolerància es una nocion utilizada dins las brancas de las matematicas relativas al calculs d'errors, a las estatisticas e a las incertituds.
Informatica
Los logicials informatics, de per lor complexitat creissenta, son pas perfièch e an una o mens granda capacitat a tolerar las errors de totas menas : errors intèrnas, errors umanas de picar, errors de material, o errors de programas terces. Que, se son mal geridas pòdon induire de mancas e donc un comportament erratic de l'ordinator, qu'es censat jamai realizar d'error.
Marius Bacquié-Fonade
Biografia
Sa passion per Tolosa e per la lenga d'òc trobèt, a la meteissa epòca, un resson dins lo desvolopament del Felibritge que rejonguèt e del qual promoguèt lo desvolopament en Lengadòc. Cò-fondator de l'Escòla Mondina, foguèt son tresaurièr aprèp l'eleccion del primièr burèu en 1893. Li decerniguèron lo meteis an lo títol de felibre Manteneire durant l'acampada generala del Felibritge a Carcassona. Venguèt responsable redaccional de l'organ de l'Escòla Mondina, la revista La Tèrra d'Òc, e militèt per que la capitala de Lengadòc dardalhèsse tornarmai dins lo monde occitan.
Oficièr de l'Instruccion publica, menèt una activitat de conferencièr e de guida en organizar de passejadas istoricas dins las carrièiras de Tolosa acompanhadas de recitacions de poesias e de cants lengadocians qui coneguèron una bèla capitada. Membre del conselh d'administracion del Sindicat d'iniciativa de la vila de Tolosa, es aital a l'origina de las primièiras visitas guidadas istoricas e toristicas. R. Faure-Dère rendèt un bèl omenatge a aquel precursor:
Samas
Samas (Samatze en basco, Sames en francés) qu'ei ua comuna d'Occitània, en Gasconha, situada istoricament dens lo Ducat de Gramont, en Baisha Navarra, enclavada enter Labord e las Lanas de Gasconha. Administrativament, que's tròba dens lo departament deus Pirenèus Atlantics e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Predominància lingüistica
Le Recueil des idiomes de la région gasconne (Recuelh deus idiòmas de la region gascona) realizat en 1894 per lo lingüista Edouard Bourciez que dona per Samas ua version de la parabòla deu hilh prodigue traduita en gascon.
Toponimia
J.B. Orpustan qu'escriu lo nom ei bastit sus un tèrme regionau ancian desconeishut, qui deishè toponimes medievaus : en país bascofòn Samakoitz a Sharrita, Samau a Irisarri, en país romanic Samadèth. Bénédicte Boyrie-Fénié que conclutz lo nom ei escur, mès probablament d'origina aquitanica.
Raon-lès-Leau
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Saint-Antoine-du-Rocher
Saint-Antoine-du-Rocher es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Indre e Léger e la region dau Centre.
Istòria
Una font, se tròba près de la tuta dédiée a Sant Antoine de Touraine ; a la reputacion de guérir los problèmas de pèl. Segon la legenda, aquela fontaine i auriá enebit a las femnas perque Sant Antoine de Touraine en avent pas jamai conegut los desirs de la carn, i aviá enebit l'accès de la fontaine a las femnas jos desencusa de n'e/de n'entrebolir la puresa.
Lengas angami-pochuri
Las lengas angami-pochuri son una branca de las lengas tibetobirmanas parladas per de populacions nagas que vivon dins lo Nòrd-Èst d'Índia.
Entzheim
Geografia
Petit village de 1871 habitants situé à une dizaine de kilomètres de Strasbourg qui s'étend sur 817 hectares dont 300 occupés par l'aéroport international de Strasbourg-Entzheim.
Istòria
La vocation d’Entzheim est essentiellement agricole d’où la dominante de ses grandes fermes comme le Spittelhof, ancienne colonge (ferme administrée par des moines) qui revient aux Hospices Civils de Strasbourg en 1450 puis aux métayers de l’époque en 1819.
Conhac (comuna)
Conhac (Cougna[c] en grafia mistralenca ; Cougnat en sentongés; Cognac en francés) es una comuna dau departament de Charanta, dins la region de Novela Aquitània.
Gisors
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Américo Gallego
Que he partida de la Seleccion Nacionau argentina de fotbòl e, atau, que participè a la Copa deu Monde de fotbòl de 1978 (en Argentina) e a la Copa deu Monde de fotbòl de 1982 (en Espanha).
Gwennel
Geografia
Las municipalitats limitrophes son La Capèla-Santa-Aubert, Billé, Sant-Georges-de-Chesné e de Sants-Texans-sus-Couesnon.
Les communes limitrophes sont La Chapelle-Saint-Aubert, Billé, Saint-Georges-de-Chesné et Saint-Jean-sur-Couesnon.
Embrancament (biologia)
Aquesta categorizacion ierarquica e estatica es ara practicament abandonada al profièch d'una sistematica filogenetica que s'esfòrça d'èstre mai pròcha dels ligams de parentat genetics entre las espècias.
Còdi postal en França
Las tres darrièras chifras
Mónegue utiliza lo sistèma francés; lo còdi postal pel país es 98000.
Courménil
Istòria
En 1822, Courménil (275 habitants en 1821) absorbe Malnoyer (135 habitants), au sud-ouest de son territoire.
Courtomer
Courtomer pòt essèr:
Sant Vincenç de Jabron
Geografia
Entre los luòcs soslinhats coma considerable, lo canyon Jos-las-Ròcas, al nòrd del pòble, #qu'es la sortida de randonnées cap al caulet Sant-Pierre, aital coma lo Grand Vallat, limitrophe de Nogueres-sus-Jabron, es fòrça dintrat e una cascade espectaculara i flueix. A lo-dessus, se tròba un clap, los Rochers dels Cavallets.