cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Poliomieliti
Vaccinacion
La vaccinacion es l'unic mejan de prevencion especific de la poliomieliti. Dos produchs antipoliomielitics son disponibles. Lo vaccin antipoliomielitic injectable (VAI) es basat sus un virüs inactivat eissit d'una linhada de virüs cultivats sus de cellulas simianas. Conferís un taus de proteccion de 90% après doas injeccions e de 99% après tres. Trivalent, assegura una immunitat còntra lei tres poliovirüs e pòu èsser administrat tre la premiera enfància (generalament après un temps de 6 setmanas). En revènge, lo VAI es eficaç per protegir un individú còntra lo desvolopament de la malautiá mai pas còntra la penetracion dau poliovirüs dins lo sistèma digestiu. Aquò empedís donc son utilizacion per enraiar una epidemia. De mai, son còst es superior au vaccin orau (VOA).
Aqueu darrier es lo vaccin pus utilizat. Utiliza un virüs atenuat per de passatges dins de cellulas non umanas a de temperaturas infrafisiologicas. Simula una infeccion intestinala d'amplor limitada que permet d'entraïnar la sintèsi d'anticòrs protectors de la barriera digestiva. De versions monovalentas (VOAm1, VOAm2, VOAm3) e trivalentas (VOAt) existisson. Son eficacitat après doas dòsis es d'aperaquí 95%. Pauc costós, pòu èsser administrat tre la naissença.
Epidemiologia
La poliomieliti es una malautiá que toca subretot leis enfants e leis individús immunodeprimits. Dins lei regions temperadas, i a tanben una sasonalitat amb una aumentacion dau nombre de cas durant lei periòdes cauds. Aquelei variacions semblan pas presentas dins lei zònas tropicalas.
Durant la premiera mitat dau sègle XX, i aviá au mens una epidemia annuala qu'entraïnava la mòrt ò la paralisia de quauquei centenaus a quauquei miliers de personas. Aquela de 1949, per exemple, tuèt 2,720 Estatsunidencs e se difusèt en Canadà e au Reiaume Unit.
Uei, la malautiá es en cors de disparicion en causa de la campanha mondiala de l'OMS per l'eradicar. Lo nombre de cas enregistrats es donc passat d'aperaquí 50,000 (500,000 estimats) en 1974 a 33 en 2018. Son eradicacion sembla desenant imminenta : lei virüs 2 e 3 son probable ja anientats e lo virüs de tipe 1 sembla acantonat a quauquei regions isoladas d'Afganistan e de Paquistan.
Miranda Lambert
thumb|250px|Miranda Lambert en abril de 2010 Miranda Leigh Lambert (Longview, Tèxas, 10 de novembre de 1983) es una cantautora de musica country americana. Se faguèt famosa quand venguèt finalista de la sason 2003 del programa musical de television Nashville Star. E mai s'es coneguda subretot coma solista, es tanben membra del grop feminin Pistol Annies. Dempuèi la debuta de sa carrièra Lambert es estada recompensada als Prèmis Grammy, als Prèmis de l'Acadèmia de Musica Country e als Prèmus de l'Associacion de Musica Country.
Vilanova de Meià
Vilanova de Meià es un municipi de la província catalana de Lhèida e de la Comunautat Autonòma de la Generalitat de Catalonha.
Glaurung
Glaurung es un èsser legendari descrich dins l'òbra literària de Tolkien. Foguèt descrich pel primièr còp dins Lo Silmarilion. Segon l'autor, Glaurung foguèt lo Paire dels Dragons e lo primièr dels Urulóki, los dracs de fuòc d'Angband. Lo Dragon Glaurung a un ròtle fòrça important dins l'istòria dels Filhs d'Hurin. Ailà es descrich cossí es mòrt per Turin Turambar. Glaurung es tanben mostrat coma un animal que pòt contrarotlar la pensada dels òmes e aital los poder far prisionièrs. Lo dragon Glaurung usarà aquel poder per provocar lo desbrembre total de memòria de la sòrre de Turin, Nienor. Pasmens, la siuena memòria tornarà a venir liura del contraròtle del drac pauc aprés la mòrt de Glaurung. Lo dragon foguèt descrich coma un reptil de quatre pautas e amb l'abilitat de lançar de fuòc, mas sens d'alas.
Khasekhem
thumb|left|200px|Estatua de Khasekhem au Musèu deu Caire left|thumb|200px|Vaishera de bronze trobada dehens lo tombèu de Khasekhem, [[British Museum.]] Khasekhem (après Khasekhemoi - dab l'emplec deu duau egipcian - ) que ho lo darrèr faraon de la II dinastia.
Qu'aurè reünificat Egipte après la ua temptativa de secession ; los sons predecessors que semblen aver perduda ua partida de la la autoritat au punt que Peribsen escambiè suu son nom lo títol de hilh deu diu Her per hilh deu diu Seth (lo son rivau mitologic e geografic). Après aver tornat unificar Egipte Khasekhem qu'orstendè peu purmèr còp dens l'istòria egpciana ambs dius (simbolizats peu can entà Seth e peu haucon entà Her) au som deu son serekh. Dilhèu per las medishas rasons que passè d'un nom singular a un nom duau : Khasekhemoi (l'egipcian antic que coneish aqueth nombre de 2 a despart deu singular e deu plurau) e atau muisha que ambs dius que regnavan amassas sus un sol país.
Que ho sepelit dens la necropòli reiau d'Umm el-Qa'ab (tombèu V).
La division de l'istòria egipciana en dinastia qu'ei a còps convencionau e ereta de l'istorian Maneton e non refleta sovent pas nada realitat genealogica. Dens lo cas de Khasekhem aquò qu'ei particularament vertadèr puish qu'aqueth b'ei l'ajòu deus faraons seguents tanhents de la III dinastia.
Canton d'Aspèth
Eth canton d'Aspèth  qu'es ua anciana division administrativa de Comenge (Gasconha), situada dens eth arrondiment de Sent Gaudenç, eth departament de Hauta Garona e era region de Miègjorn-Pirenèus, ara d'. Eras 21 comunas que son despuish 2015 dens eth canton de Banhèras de Luishon. Era lenga autoctòna qu'es eth occitan gascon, dens era sua varianta orientau e pirenenca.
Istòria
Eth canton que's creè en 1790.
Pontrieux
Pontrev en breton ( Pontrieux en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Vic de Sòs (parçan)
Lo Vic de Sòs es un parçan d'Occitània situat en Lengadòc, al País de Fois.
Sa vila principala es Vic de Sòs.
Boeing 737
thumb|250px|Un Boeing 737 de la companhiá irlandesa Ryanair Lo Boeing 737 es un avion bireactor fabricat per la firma americana Boeing Commercial Airplanes. Espelit en 1967 es estat concebut pel transpòrt de passatgièrs sus una distància corta o mejana.
Vic de Sòs
Vic de Sòs se pòt referir a:
(420) Bertholda
(420) Bertholda es un asteroïde.
Valerie Adams
thumb|250px|Valerie Adams aprèp son succès al campionat del mond de 2009 Valerie Kasanita Adams, coneguda anteriorament coma Valerie Vili (Rotorua, Nòva Zelanda, 6 d'octobre de 1984) es una lançaira de pes neozelandesa. Foguèt campiona olimpica a Beijing en 2008 e a Londres en 2012 a mai de campiona mondiala a Osaka en 2007, a Berlin en 2009, Daegu en 2011 e Moscòu en 2013. Venguèt aital la primièra femna a obtenir consecutivament 4 medalhas d'aur a de competicions mondialas.
Vercòrs
Vercòrs es una montanha dels Aups escambarlada sus Occitània e Arpitània. Constituís un parçan d'Occitània situat dins lo Daufinat.
Sa vila principala es Lo Vilar de Lans.
Lo gentilici es vercoisenc -a.
Lo son nom latin èra Vertacomacoris, probablament abreujat en Verticoris, çò qu'explicaré lo nom actuau.
Carassius auratus
Los peisses roges son d'animals domestics comuns.
Origina e istòria del peis roge
Los peisses roges son originaris dels rius, lacs e estanhs de China, son de còps tanben apelats vel de China o Japonés velat.
Descripcion
Lo peis roge comun es la varietat pus coneguda e que pòt aténher las talhas mai impressionantas (de 30 a 45 cm). Lo còs es alongat, la coa e las nadarèlas pichonas en rapòrt al còs. Inicialament, èra daurat, mas es vengut amb l'aparicion de l'elevatge en China roge, calico, blanc o negre. Aprèp mantun crosament e seleccion, de varietats novèlas son estadas creadas, coma l'oranda, lo comèt, lo telescòpi, lo cap de leon, l'uranoscòpi... Dins aquestes cases, los peisses pòdon aver una coa dobla o quitament tripla, d'excrescéncias sul cap, una nadarèla dorsala mai nauta, o tanben absenta...
La Mòta (Vilasiscle)
La Mòta o Vilasiscle (Vilo-siscle en grafia mistralenca, cridada La Motte segon Savartés ; Villesiscle en francés) es una comuna lengadociana, situada dins lo departament d'Aude e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
Carassius auratus
Varietats
Existisson de varietats nombrosas dichas de « peisses roges », ne vaquí qualques-unas :
La Mòta (Vilasiscle)
Geografia
Comuna situada en Lauragués, al ras de Carcassés e de Rasés e al pè de la Mala Pèira. vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Carassius auratus
Varietats
Los peisses roges e japoneses son considerats en França coma domestics.
Mantenença
Vivon en aqüari o en bacin. Son de peisses d'aiga freja, mas se pòdon mantenir a de temperaturas anant de a  ( per la reproduccion). L'aiga deu aver un pH puslèu neutre a alcalin (basic) comprés entre 6,0 e 8,0, (7,0 per la reproduccion) e una duretat de 5°d GH a 15°d GH. Aquestes animals an besonh de bravament d'espaci, de per lor talha (almens 20 cm per las varietats seleccionadas, fins a 50 cm pel peis roge basic) e lor natura de gròs "pollueire". Se còmpta un minimum de 100 litres per dos peisses roges (!) e 50 litres per animal suplementari. L'aqüari deu èsser equipat d'una filtracion poderosa (environ de 4 a 5 còps lo volum total per ora). Se compren plan alara qu'una "bola" es totalament inadaptada a una bona mantenença. Recordem que l'esperança de vida d'un peis roge es d'un vintenat d'annadas al minimum...
La Mòta (Vilasiscle)
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luòc:
Carassius auratus
Noiridura
Aqueste peis es omnivòr e es dich « gloton » perque pòt manjar plan mai que necessari, al risc d'èsser malaut. Serà noirit de noiridura del comèrci en flocons o granulats (pas de dafnias secadas ! an pas cap d'interès nutritiu), d'ensalada bolhida, de noiridura viva e/o congelada (artemias, vèrms de vasa etc.)
La Mòta (Vilasiscle)
Economia
Agricultura e viticultura son la principala economia de la comuna amb la produccion de cerealas, e de vinha, AOC "Mala Pèira".
Carassius auratus
Reproduccion
A la prima, quand l’aiga atenh 17 °C a 18 °C, lo peis roge s’aprèsta a se reproduire. Lo mascle atenh sa maturitat sexuala a dos ans e la femèla a tres ans. La reproduccion es apelada lo groüm.
Lo groüm fecondat s'arrapa a las plantas e la maturacion pòt començar. Dins una aiga a 18-20 °C, la rabalha sortís de l’uòu en tres a quatre jorns.
Los pichons demòran al fons de l’aiga. Se noirisson d’en primièr del contengut de lor pòcha nutritiva, sul costat del ventre. Es voidada en una setmana.
Las femèlas son pus redondas e pus plenas que los mascles quand arriba lo periòde del groüm. Se reconeis que son prèstas a pondre quand lo ventre se fa mòl. Lo mascle en periòde de ponduda pòrta de "botons de nòça" blancs suls operculs.
Cresença
Se ditz que los peisses roges aurián pas que tres segondas de memòria, e qu'atal serián pas tristes dins lor bocal, aquò es estat demostrat coma fals. Jean-Marie Bigard a largament participat a espandir aquesta falsa cresença a travèrs un dels sketches de son espectacle Des animaux et des hommes.
Scatha
Scatha foguèt un long vèrme legendàri de las Montanhas Grisas, creat per J.R.R Tolkien. Es brica coneguda la sieuna istòria franc la sieuna mòrt a mans de Fram pendent los primièrs jorns dels Éothéod, ancessors dels Cavalièrs de Rohan. Lo sòn nòm auriá coma origina lo nòm Anglo-Saxon sceaða, que vòl dire persona marrida, criminala, raubaira e assassina. Aprés aucir Scatha, lo tresaur del drac foguèt discutit (la sieuna proprietat finala) per de nans de la region. Fram, brica d'acòrd amb aquel revendicacion dels nans, los envièt las dents d'Scatha amb un missatge que desiá "De jòièls coma aqueles pòdon pas dintrar dins lo vòstre tresaur pr'amor que cal far un grand esfòrç per los conquistar". Aquò entraïnèt la sieuna mòrt a mans dels nans. Los Éothéod poguèron, ça que la, conquistar una part d'aquel tresaur e lo menèron amb eles quora se n'anèron fins a Rohan. Demest las pèças i aviá un còrne d'argent qu'Éowyn balhèt a Merry Brandybuck aprés la Guèrra de l'Anèl, un còrne amb una granda valor a l'ora d'explorar la Comarca.
Sent Brici (Gironda)
Sent Brici (Saint-Brice en francés) es una comuna deu Vasadés istoric, en Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Las fòrmas ancianas son de ecclesia de Sancti Bricii, en latin, en 1079-1095, de Podio apud Sanctum Brictium, en latin, sense data, in parrochia Sancti Briccii, en latin, sense data. Lo nom ven de Brictius, nom gallés [Briccios ?], avesque de Tors, successor de Sent Martin au sègle V ; Sent Brici es una fòrma [mija]-sabenta, la fòrma regulara es Breç (cas subjècte).
(421) Zähringia
(421) Zähringia es un asteroïde.
Hémilly
Hémilly es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Geografia
Hémilly Aperten al conca de vida de la Moselle-es.
Hémilly appartient au bassin de vie de la Moselle-est.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Vila-sana
Vila-sana es un municipi de la província catalana de Lhèida e de la Comunautat Autonòma de la Generalitat de Catalonha.
8 de julhet
Decèsses
Veire tanben :
Boeing 707
thumb|Un Boeing 707, a Tolosa-Blanhac Boeing 707 es un avion comercial de reaccion, quadrireactor e de fuselatge estrech, fabricat per la societat americana Boeing. Realizèt lo primièr vòl lo 20 de decembre de 1957.
(422) Berolina
(422) Berolina es un asteroïde.
Anita Włodarczyk
Anita Włodarczyk (Rawicz, 8 d'agost de 1985) es una atlèta polonesa, especialista del lançament de martèl. Aquesta anciana campiona que teniá fins a mai de 2011 lo recòrd mondial dins sa categoria amb 78,30 m ganhèt mantuna medalha d'aur dins divèrsas competicions internacionalas.
CentraleSupélec
L’escòla CentralaSupélec (en francés CentraleSupélec) es una granda escòla francesa situada a Gif-sur-Yvette, Châtenay-Malabry, Metz, Rennes.
Valentinés
Valentinés es un parçan d'Occitània situat dins lo Daufinat.
Sa vila principala es Valença.
Soucy (Aisne)
es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Volvèstre
Volvèstre (Vóuvèstre en nòrma mistralenca ; Volvestre en francés) o etimologicament Bolbèstre es un parçan d'Occitània situat en Lengadòc.
Sa vila principala es Carbona.
Guillem de Ribes
thumb|Guillem de Ribes foguèt sénher del castèl de Ribes pendant lo sègle XII. Guillem de Ribes ( de còps apelat Guillem I de Ribes ) nasquèt aproximativament en 1140. Foguèt trobador e sénher del Castèl de Ribes (Sant Pere de Ribes) tot e que non n'èra lo propietari. Sonque n'aviá l'usufrut pr'amor que los sieus nebots, filhs del sieu frair Arnau II de Ribes, èran minors d'edat. Pendant la sieuna epòca ressortiguèt per la sieuna intervencion en una demanda judicial sus Mirapeis.
Tiat
Tiat (Thiat en francés) es una anciana comuna lemosina situada dins lo departament de la Nauta Vinhana e la region de la Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.
Guillem de Ribes
Referéncias
Tiat
Lo 1er de genier de 2019 fusionet emb Bussiera, Sent Barbant e Darnac dins la comuna novela de Val d'Oira e Gartempa. Devenguet 'na comuna delegada.
Geografia
miniatura|300px|centre|Situacion de Tiat en Nauta Vinhana.
(423) Diotima
(423) Diotima es un asteroïde.
.frontier
("termièra" en anglés) es un nom de domeni generic depausat per l’entrepresa americana Frontier Communications Corporation. Es en servici dempuèi lo 6 de febrièr de 2016.
Sant Valier
Sant Valierò Sant Valier de Tièir (Saint-Vallier-de-Thiey  en francés) es una comuna occitana dau Comtat de Niça, situada dins lo departament dei Aups Maritims e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Geografia
Entre Alps e mar (altitud 730m) sus la rota Napoleon (RN85), al centre d'una region toristica, 29 km de Bastons, 12 km de Grassa (la vila dels Perfums), 50 km de Niça e del sieu aeropòrt internacional. thumb|left|250px|Sant-Vallier-de-Thiey la .|ligam=Special:FilePath/Sant-Vallier-de-Thiey1.JPG
Istòria
Sant Valièr èra avesque d'Antíbol, martirizat per los Visigòts, durant l'invasion de Provença. Lo Tièi(r?) es la montanha que domina lo vilatge (1 452m).
Plaça de l'apièr se pòt veire lo buste de Napoleon Bonaparte que remembra lo sieu passatge lo 2 de març de 1815 al sieu retorn de l'isla d'Elba, aital coma lo banc que s'i assetèt.
Sant Just del Besun
Sant Just del Besun (Saint-Just-et-le-Bézu en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Aude e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
Sant Just
Las fòrmas ancianas son In loco de Sancto Justo, en 1377, Sainct Just, en 1594, Saint Just en 1781. Sant Just èra lo nom d'un avesque de Lion, al sègle IV e d'un avesque d'Urgell, al sègle VI,.
Le Besun
Le Besun es un ancian castèl sus un ròc e una anciana parròquia. Las fòrmas ancianas son Albezunum, en 1231, Castrum de Albesuno, en 1262, Vallis de Albedino, en 1307, de Albedunum, en 1344, Rector de Albeduno, en 1347, Albezou, en 1338-1500, Albezu, en 1406, Un fort nommé le Behuc, en 1579, Albodinco, en 1371-1587, Le Bezu... chasteau ruiné... esglize aussi ruinée, en 1594, Le Besseu, en 1647. Le Besun ven d'una marrida comprenença d'Albesun, ambe al interpretat coma un article contractat. La darrèra sillaba correspond al gallés dunum, « fortalesa » en lenga gallica, e lo primièr element seriá Albios, nom d'un diu (que donèt son nom ancian, Albion, a l'Escòcia e per extension a la Grand Bretanha), benlèu d'un òme, o eventualament un riu nommat Albia. L'ensemble, completament celtic, correspondiá a *Albio-dūnon. La rasic alb- (d'aquí albos, albios, albanos) a lo sens de « blanc » e per extension de « monde d'amont, cèl »; lo sens de « blanc » se perdèt al benefici del sens religiós e blanc se disiá uindos en gallés ; caldriá pas, doncas, interpretar *Albio-dūnon, coma « la fortalesa blanca ». Los tèxtes testimònian de la preséncia d'un ancian castèl, signe que la valor del siti foguèt coneguda a l'Edat Mejana tanplan coma pendent l'Antiquitat.
Istòria
A la fin del sègle XVIII, Lo Besun èra parròquia e Sant Just parròquia annèxa (de ?). Sembla donc qu'avián tornada bastir la glèisa arroïnada del Besun citada en 1594. Las doás comunautats formavan ja una comuna soleta en 1801. NB. Lo siti Cassini confond Sant Just ambe un autre, de l'ancian canton d'Alanha, Sant Just de Belengard.
Betty Heidler
Betty Heidler (Berlin èst, 14 d'octobre de 1983) es una lançaira de martèl alemanha. Aquesta campiona ten actualament lo recòrd mondial de lançament.
El Vilosell
El Vilosell es un municipi de la província catalana de Lhèida e de la Comunautat Autonòma de la Generalitat de Catalonha.
Festival de la Cançon d'Eurovision 2020
Lo Festival de la Cançon d'Eurovision 2020 (en anglés: Eurovision Song Contest 2020, en francés: Concours Eurovision de la chanson 2020, en neerlandés: Eurovisiesongfestival 2020 y en frison del Oèst: Eurofisy Sjongfestival 2020) es un concors musical televisiu, que se fa annalament dempuèi l'any 1984. Amb lo retorn d'Ucraïna e Bulgaria, e Montenegro e Ongria coma païses retiratos.
Ancinnes
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Bournezeau
Bournezeau es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Vendea e la region daus País de Leire.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Nòtas
<references group="N"/>
Dinastia Zhou
La dinastia Zhou (周) foguèt la tresena dinastia istorica chinesa e la mai longa de totas las dinastias. Lo darrièr governant de la dinastia Shang Zi Zhou Tsin foguèt desrocat pel prince de Pin (a Wei dins la província de Shansi, Uòu (Wu Wang) lo paire que n'èra estat empresoat. Wu Foguèt proclamat sobeiran, en fondant la dinastia Zhou (Chou) amb capital a Hao près de Xi'an (après Chang'an). Wu Wang Èra un guerrer de frontièra mas progressivament la siá dinastia adoptèt la civilizacion chinesa que per lo meteis temps s'estendèt fins al Iang-Tsé (Chang Jiang). Foguèt la dinastia chinesa pus longa: durèt de vèrs lo 1025 aC al 225 aC. En aquel periòde s'establiguèt la doctrina del mandat del cèl (tianming) e del governant coma filh del cèl que governava per drech divin. Lo sistèma descentralizat Zhou a de semblanças amb l'Euròpa medievala amb un domeni reial relativament pichon (las comarcas amb las vilas de Hao e Mièg Feng e cap a l'èst la comarca de Lo-e), e amb de comarcas concedidas a la familha reiala e de comarcas concedidas a d'autras familhas, en totes los cases ereditàriament. Après aqueles senhors feudals que governavan la vila e una comarca (que començava als murs de la vila) venián los guerrièrs, seguits pels campanhards e los esclaus domestics. Amb lo temps los fèus venguèron semiindependents dels sobeirans Zhou. Los fèus principals foguèron:
De la familha reiala:
Lo mes grand èran los de Yen, Hsing, Chun e Chin; Lu e An èran mejans e la rèsta pichona.
D'autras familhas:
Evans Paul
Evans Paul (n. 26 de novembre de 1955 a Pòrt del Prince) es un òme politic aïcian. Lo 16 de genièr de 2015 es nomat primièr ministre pel president Martelly. Presenta sa demission lo 2 de febrièr de 2016, mas coma lo mandat del president s’acaba, ocupa per interim la foncion presidenciala a partir del 7 de febrièr es esperant la designacion d’un president interimari lo 14 de febrièr.
Dinastia Zhou
Lo sistèma inicial se basava dins las vilas-estats e lo contraròtle dependiá mai dels ligams familiales que dels ligams feudales. Los elements feudales amendriguèron amb lo temps e lo govèrn aumentèt lo sieu contraròtle; las vilas estadas venguèron mai centralitzades e establiguèron un sistèma economic impersonal, qu'èra mai facilament taxat pel govèrn central, qu'al meteis temps aviá mai contraròtle sus las vilas; aiçò venguèt a la darrièra part del periòde Zhou occidental.
Lo 771 aC la cort reiala foguèt saquejada e lo rei assassinat per invasors barbars aliats a de senhors rebèls. La capitala se transportèt mes a l'èst cap Lo-Yang (Lo-e), dins la província de Henan. Fins aicí la dinastia foguèt nomenada Zhou occidentala (1025-771 aC) e dempuèi lo traslat en endavant Zhou oriental (770-221 aC).
A partir d'aicí los territòris delegats als senhors se faguèron independents en fach (un centenat d'estats foguèron independents) pero se mantenguèt la ficcion de la reconeissença del sobiran per drech divin. Un grand creissement economic se produsiguèt pendent aquel temps en çò que China dintrèt a l'edat del fèrre que permetèt desvolopar de tecnicianas d'irrigació e bastir nòvas arades melhoras e mai productivas; s'aumentèt tanben la populacion e comencèron d'aparéisser los comerçants e negociants de tota sòrta; la siá existéncia fasiá necessària lo melhorament dels camins, qu'èran transitats ara principalament per de cavals. Aiçò permetèt als senhors d'estendre lo sieu territòri (los territòris termierèrs). Apareguèt la cavalleria militara. Lo poder de la dinastia s'anèt en redusint e la fragmentacion s'accelerèt.
La dinastia orientala se dividís en dos subperiòdes: Periòde de Prima-Tardor (770-476 aC) tala coma la nomena una cronica istorica de lo sieu temps; e periòde dels Estats guerrièrs (475-221 aC).
Dins lo primièr periòde apareguèron una seria d'estats que formavan d'alianças jos detla egemonia d'un dels reis:
En lo segond periòde se desvolopèt la filosofia en la China. Destaca per dessús tota la figura de Confuci, en representant de la classa emergenta d'administradors e conselhièrs. Sorgiguèt tanben l'escòla taoista explicada al libre Tao-te-Ching "lo camin classic a la vertut" supausadament escricha per Laozi. Una tresena escòla de filosofia foguèt lo legalisme. Sèt estats o hegemonies aqueriguèron un poder per lo dessús de de autras (van subsistir Zhou e Lu como dins d'estats de cèrta importància) e lutèron pel poder fins que Qin desroquèt a la dinastia e va conquista dins los autres estats:
Vinaixa
Vinaixa es un municipi de la província catalana de Lhèida e de la Comunautat Autonòma de la Generalitat de Catalonha.
Berenguer d'Anoia
Berenguer d'Anoia o de Noya (1300-...) foguèt un trobador catalan originari de l'illa de Malhòrca.
Biografia
thumb|Pagina de lo Mirall de Trobar. Escriguèt lo Miralh de trobar en lenga occitana, un tractat poetic, gramatical e retoric dins la tradicion de las Razos de trobar de Raimon Vidal e las Regles de Trobar de Jofre de Foixà, un genre tostemps popular en Catalonha.
Los paires de Berenguer èran de nòbles catalans, originaris del vilatge de Sant Sadurní d'Anoia que s'establiguèron a Inca, dins l'illa de Malhòrca un còp conquistada per Jaume I d'Aragon. Entresenha subre la sieuna familha e las sieunas originas dins un poèma en forma d'acrostic:
(Oc ancian)                               (Oc modern) « Berenger d'Anoia·m dits hom;            "Berenguer d'Anoia m'apela òm mon payre fo asats prom.                    lo mieu pair foguèt noble En Incha fo mos naximens,                   En Inca foguèt la mieuna naissença e a Noia naschron mos parens. »             e en Anoia nasqueron los mieus paires"
Lo Miralh comença amb un prològ qu'explica la sieuna division en quatre capítols ont se tractaràn las formas de la retorica e las errors poeticas pus comunas. Comença aital:
"Comença la miraylls de trobar o de versificar o de rimar. Car si hom mira o regarda sas fausas en un mirall"
Tot es illustrat amb exemples estrachs de composicions de trobadors anteriors a Berenguer d'Anoia mas pas totjorn corrèctament citats. Berenguer meteis non a cap trabalh signat amb lo sieu nom tot e que presomptament sián trabalhs sieus. La seguenta seccion es presa de la sieuna illustracion de l'"alba" religiosa: « Gaita, be gardatz que no us sia amblatz lo castell que tan beyl vos a Deus comanatz, car si es noveyl non es aycell qui mantz n'a enganatz. No us fisetz en l'enemich qui per plazer vos destrich, ans fayts gens queix vostra gaita » L'Institut Berenguer d'Anoia foguèt fondat en Inca en 1970 per aquest trobador.
O-Zone
right|200px|thumb|Dan Bălan, del grop O-Zone
O-Zona es un grop dance pop de Moldàvia que canta en romanés.
O-Zona es un trio compausat de Dan Bălan, Radu Sîrbu e Arsenie Todiraș, los tres nascuts a Chisinau, la capitala de Moldàvia. Lo grop a agut una capitada mondiala en 2004 ambe la cançon Dragostea din tei (enregistrada en 2003).
Le Neufbourg
Le Neufbourg es una comuna normanda, situada dins lo departament de la Marga e la region de la Bassa Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Coulanges-sur-Yonne
Coulanges-sur-Yonne es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Iona]] e la region de Borgonha.
George Orwell
George Orwell, nascut Eric Arthur Blair (25 de junh de 1903 - 21 de genièr de 1950), foguèt un escrivan, jornalista  e ensaista britanic. Las soas òbras se caracterizan per une pròsa lucida, una critica sociala agusada, una oposicion al totalitarisme e un sosten dobèrt al socialisme democratic.
Coulanges-sur-Yonne
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
George Orwell
Coma escrivan, Orwell produguèt de la critica literària e de la poèsia, de la ficcion e de jornalisme polemic; e es mai que mai conegut pel roman allegoric Animal Farm (1945) e lo roman distopic Nineteen Eighty-Four (1949). Sas òbras non romanescas, especialament The Road to Wigan Pier (1937), que documenta son experiéncia de la vida de la classa obrièra dins lo nòrd d'Anglatèrra, e Homage to Catalonia (1938), un compte rendut de sas experiéncias de soldat per la faccion republicana de La Guèrra Civila Espanhòla (1936–1939) es tant respectat coma sos ensages sus la politica e la literatura, la lenga e la cultura. En 2008, The Times classèt George Orwell segond entre "Los 50 pus grands escrivans britannics dempuèi 1945". Sos trabalhs son estat largament difusats pel departament de recerca d'informacion, al qual mandèt la lista d'Orwell.
Coulanges-sur-Yonne
Nòtas
<references group=N/>
George Orwell
Lo trabalh d'Orwell demòra influent dins la cultura populara e dins la cultura politica, e l'adjectiu «orwellian» - descrivant las practicas socialas totalitàrias e autoritàrias - es passat dins lo lengatge corrent dins mai d'una lengas, coma per exemple lo neologismes Big Brother.
Cecil Frank Powell
Cecil Frank Powell (Tonbridge, Kent, 5 de decembre de 1903 - Bellano, Milan, 9 d'agost de 1969) foguèt un fisician britanic. Recebèt lo Prèmi Nobel de Fisica en 1950. Sas contribucions li valguèron de recebre la Medalha Reiala en 1961.
Biografia
Cecil Frank Powell nasquèt en 1903 dins la vila anglesa de Tonbridge. Estudièt fisica al Sidney Sussex College de l'Universitat de Cambridge. L'an 1928 venguèt assistent de recèrca al Laboratory Henry Herbert Wills de l'Universitat de Bristol, en venent professor de fisica en aquela universitat en 1948 e puèi director del laboratòri en 1964.
Recerca scientifica
Sas recercas, realizadas en 1947 amb Giuseppe Occhialini e César Lattes, a l'entorn de la fotografia per ensajar d'enregistrar de traças de rais cosmics permetèron de descobrir lo pion, una particula subatomica pesanta. Lo pion se revelèt èsser la particula ipotetica prepausada en 1935 pel fisician japonés Hideki Yukawa dins l'encastre de sa teoria de fisica nucleara.
Nana Mouskouri
thumb|300px|Nana, 2006. Nana Mouskouri (en grèc: Nάνα Μούσχουρη), alias de Iōánna Moúschourē (grèc, Ιωάννα Μούσχουρη) Chania, Creta, 13 d'octobre 1934 es una activista e cantaira grèga qu'a cantat en lengas divèrsas. A vendut mai de 300 milions de discs e representèt a Luxemborg a Eurovision en 1963.
Compans-Caffarelli
vinheta|L'esplanada Compans-Caffarelli e [[Compans-Caffarelli (mètro de Tolosa)|son estacion de mètro.]] Compans-Caffarelli es un quartièr de la vila de Tolosa, Occitània. Foguèt bastit dins lo centre de Tolosa entre lo baloard de Las Croses e lo baloard de la Marqueta al ras del Canal de las Doas Mars sus las ancianas casèrnas militaras del meteis nom. La construccion comencèt dins los ans 1980, per se perlongar fins a uèi en desbordar de l'autre costat dels baloards al sud e al nòrd del quartièr.
Suzoy
Suzoy es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Suzoy A #èsser ligada a Larbroye de 1828 a 1832.
.quest
("quista" en anglés) es un nom de domeni generic depausat per l’entrepresa Quest ION Limited de Hongkong. Es en servici dempuèi lo 6 de febrièr de 2016.
Suzoy
Istòria
Suzoy a été rattachée à Larbroye de 1828 à 1832.
Bernaut Arnaut d'Armanhac
thumb|Bernaut IV d'Armanhac siguec comte d'Armanhac e tanben un trobador gascon. Bernaut Arnaut d'Armanhac o Bernaut IV d'Astarac, siguec comte d'Astarac e comte d'Armanhac, (1249-1291) mecènes e trobador.
Tresau hilh de Centul I e de Seguina d'Armanhac. Ena sua cort trapam poetes coma Amanieu de Sescars, Bernart de Tot lo Mon, Guillem Anelier e Guiraut Riquièr. Aguest cambièc damb eth un partimen e l'escolhiguèc coma jutge entà un aute amassa damb eth comte de Rodés.
Hauteluce
Hôtaluce en arpitan (Hauteluce en francés) es una comuna arpitana de Savòia, situada dins lo departament de Savòia e la region d' Auvèrnhe Ròse Aups.
Geografia
Comuna situada en las Alpes francesas en Beaufortain. Hauteluce Es una station vilatge situat a una altitud de 1150m.
Commune située dans les Alpes françaises en Beaufortain. Hauteluce est une station village située à une altitude de 1150m.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
(424) Gratia
(424) Gratia es un asteroïde.
Catalisi
La catalisi es lo procès a travèrs de que creis la velocitat d'una reaccion quimica. Lo procès de catalisi implica la preséncia d'una substància que constituís una part del sistèma en reaccion, que pasmens se pòt menar a tèrme sens ela. Aquesta substància se sona catalisador. Un catalisador es una substància qu'aumenta la velocitat d'una reaccion, en reagissent, se regenerant e que pòt èsser recuperada a la fin de la reaccion (lo catalisador se fragmenta en particulas pichonas per accelerar lo procès). Se retarda la reaccion, se sona inibidor.
Natura del procès
La velocitat de reaccion depend de las velocitats de las etapas del mecanisme. La foncion del catalisador es simplament de porgir un mecanisme addicional (rota diferenta) per anar dels reactius als produches. Aqueste mecanisme alternatiu a una energia d'activacion mendre que lo mecanisme en abséncia de catalisador; d'autra part, normalament lo Factor de Frequéncia A -vejatz tanben Cinetica e mecanismes de reaccion- es parièr per la reaccion pas catalisada e la catalisada. D'aicí que la constanta de velocitat de la reaccion catalisada siá màger que la pas catalisada.
En biologia, los catalisadors mai importants son los enzims, biomoleculas que regulan la velocitat d'un grand nombre de reaccions dins los d'èssers vivants, en inclusent tot lo metabolisme. Vejatz, per exemple, l'ADN polimerasa.
8 de junh
Decèsses
Vejatz tanben:
Étrun
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Geografia
thumb|left|Lo Gy e la siá pichona cascade a Étrun. Étrun A traversat pel Gy, per l'ex-rota nacionala 39 e per la via ferrée Arras / Sant-Pol.
thumb|left|Le Gy et sa petite cascade à Étrun. Étrun est traversé par le Gy, par l'ex-route nationale 39 et par la voie ferrée Arras / Saint-Pol.
Istòria
L'istòria d'aquela municipalitat a marcat per la vida de la abbaye de las Madamas de Étrun. Per èsser admesas a la abbaye bénédictine de Étrun, las religiosas lor caliá far la pròva d'uèch quartièrs de noblesa, quatre paterns e quatre maternals. Totas sortidas de l'anautita noblesa, las madamas e domaisèlas de la abbaye de Étrun reclutaven las siás servidores en las familhas bourgeoises e nòblas de mens granda riquesa.
L'histoire de cette commune est marquée par la vie de l'abbaye des Dames d'Étrun. Pour être admises à l’abbaye bénédictine d’Étrun, les religieuses devaient faire la preuve de huit quartiers de noblesse, quatre paternels et quatre maternels. Toutes issues de la haute noblesse, les dames et demoiselles de l’abbaye d’Étrun recrutaient leurs servantes dans les familles bourgeoises et nobles de moins grande richesse.
Ligams extèrnes
.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Lucha de las classas
thumb|right|450px|[[Il Quarto Stato (« Lo Quart Estat »), pintura de Giuseppe Pellizza, 1901.]]
La lucha de las classas es una teoria qu'explica los enjòcs e las tensions dins una Societat devesida en classas socialas, caduna luchant per sa situacion sociala e economica. Aquel concèpte apareguèt al sègle XIX amb los istorians liberals franceses de la Restauracion, François Guizot, l'iniciador, Augustin Thierry, Adolphe Thiers e François-Auguste Mignet, als quals Karl Marx o manlevèt.
La lucha de las classas es un concèpte màger de la filosofia politica marxista, que cerca a descriure los enjòcs istorics e las tensions economicas al sen d'una societat devesida en classas socialas antagonistas. Per Karl Marx e Friedrich Engels, que faguèron la difusion internacionala d'aquela nocion, la lucha de las classas es un motor de las transformacions de las societats e de l'istòria modèrna. La classa dominanta de la societat capitalista es identificada a la borgesiá (o classa capitalista); domina çò que nomenan lo proletariat.
Aquela teoria foguèt adoptada per fòrça corrents sindicalistas, socialistas, communistas, anarquistas, revolucionaris o reformistas, als sègle XIX, XX e XXI, e donèt un encastre teoric a las luchas per lo melhorament de las condicions de vida dels trabalhadors.
Las classas
Lo modèle de societat organizada en classas concurrentas, donc comparablas, s'opausa a aquel de societat polisegmentária o de societat de castas ont de grops diferenciats ocupan de foncions separadas e predefinidas, coma las activitats militaras e religiosas. De societats de classas apareguèron jos l'Antiquitat, per exemple a Roma, e dins las societats urbanas modèrnas amb l'emergéncia de la Borgesiá.
Se trapa las nocions de classas e de lucha de las classas emplegadas dins de contèxtes istorics fòrça variats:
Pasmens la nocion de classa es subretot economica, e l'apartenença a una classa es pas totjorn aisit de determinar per de critèris legals objectius. L'omogeneïtat d'una classa assegurada per un foncionament de la societat ont los malhums son indispensables e ont las inegalitats son durablas (se nais dins una familha rica o paure), e tanben per de mecanismes socials subtils, conscients o inconscients (critica de l'ideologia), e non per de constrencha legalas explicitas, coma l'èran los estats del Regim Ancian.
La lucha de las classas se fa pas totjorn entre la classa dominanta e la classa dominanda, mas pòt se far entre doas classas dominantas per qui assegurará la supremacia sus las classas dominadas. Es perque Marx qualifica la Revolucion francesa de revolucion borgesa, considerant qu'es lo moment istoric ont la borgesiá prenguèt plaça de la noblesa e lo clergat per assetar son opression sus las classas popularas.
Se la lucha tampauc se fa entre sonque doas classas, e Marx distinga entre quatre e sèt classas segon los seus obratges, pòdon totjorn èsser distribuidas en dos grops, l'un formant la classa dominanta, l'autre las classas dominadas que los movements sindicalistas e revolucionaris ensajarán d'amassar a l'entorn d'una consciéncia comuna de lors intereses.
Perspectiva liberala
Lo concèpte de « lucha de las classas » aparéis dins lo cors d'istòria modèrna de François Guizot donat a La Sorbona en 1828, ont explica que  Dins son vejaire, la lucha de las classas es un fenomèn que l'origina ven de la conquèsta franca del sègle V, opausant dos pòbles o, segon la formulacion del temps, doas raças, es a dire un tèrç estat d'origina galloroman, assimilat a la borgesiá, e une noblesa d'origina franca dempuèi lo movement comunal del sègle XII fins a las revolucions de 1789 e de 1830. Es una idèa comuna a fòrça istorians franceses de la Restauracion, coma Augustin Thierry, Adolphe Thiers e François-Auguste Mignet.
Los autors franceses d'aquela teoria liberala de la lucha de las classas s'inspirèron de Jean-Baptiste Say o Antoine Destutt de Tracy. E torna sus de temas que qu'existisson dins de movements mai ancians coma aquel del combat per l'egalitat dels levellers angleses de sègle XVII o dins aquel d'expleitacion dels escrichs de Turgot e de Jeremy Bentham que s'interessèron a la « recerca de renda ».
Dins la dralha d'aquela òbras, e dels primièrs teoricians de la lucha de las classas, de pensaires coma Charles Comte o Charles Dunoyer presentèran l'Estat coma lo sèti de la recerca de rendas financiadas pels impòstes. En consequéncia, distingan doas grandas classas dins la societat industriala: los productors de riquessa que pagan l'impòst (Tèrç Estat) e los consomadors d'impòstes (la noblessa ). Lors intereses de classa son clarament antagonistas, perque los primièrs desiran èsser mens taxats alara que los segonds son en favor d'un aument de l'imposicion.
Perspectiva marxista
left|thumb|Barricada a París levada pendent la [[Revolucion francesa de 1848.]]
Lo marxisme desvolpèt una teoria complèxa al subjècte de la lucha de las classas e de son evolucion istorica, que lo Manifèst del Partit comunista fornís una introduccion. Aquela teoria coneguèt un van màger pendent lo sègle XX e influencièt lo destin d'un grand nombre de païses.
S'inspirant de fòrça autors filosòfs, economistas o istorians, Marx e Engels fan lo ligam entre diferents concèptes per comprene melhor la societat e de sas estructuras. Lo concèpte de lucha de las classas dels liberals, associat a una critica de qualques aspèctes de la pensada d'Hegel e a una concepcion materialista de l'istòria constituisson d'elements contribuissent a explicar los movements istorics. Lo marxisme envisatja que la classa expleitada (lo proletariat) s'emanciperá capvirant la dominacion de la classa expleitadoira (la borgesiá) per capitar l'egalitat (la societat sens classa).
thumb|La Cauma, [[Robert Koehler. S'opausan lo patron e los trabalhadors.]]
Marx distinga totjorn al mens doas classas fondamentalas :
En mai distinga a vegada de sosclassas (opausant per exemple la borgesiá industriala e financièra) a aquelas doas classas fondamentalas s'apond una classa intermediària, coma flautanta al nivèl d'aquelas intencions d'emancipacion:
thumb|Aquel conflicte entre classa dominanta e classa oprimida pòt prendre forma fisicament. Un combat per carrièra a la seguida d'una cauma en 1934 als EUA.
Pasmens, segon el, sola la borgesiá e lo proletariat pòdon aver una politica vertadièrament independenta, las divèrsas jaças de la pichona borgesiá essent o ganhat pel proletariat, fins a i confondre a vegada sos intereses, o al contrari respectant e enviant los grands capitalistas, confondent atal sa vision politica amb aquela del grand patronat.
Aquela lucha abraçariá totes los domènis de la vida sociala, economica, politica e ideologica e seriá un motor per l'evolucion sociala, e donc de l'istòria. Lo capitalisme exerçariá una pression per mernar la partida de la produccion destinada als proletaris, fasent créisser l’expleitacion dels trabalhadors e lor pauperizacion, e aumentant lo capital, massa de riquessas que son consomidas dins la lucha (o concurréncia) qu'opausa los capitalistas entre eles. Lo movement obrièr (coma la lucha sindicala), fòrça opausada, tend a aumentar la partida de las riquessas reculhidas per la classa laboriosa, tot en establissent lors revendicacions dins l'estricte encastre del salari. Los acquesits socials representan la partida que lo capital alogat al proletariat per mantener l'estabilitat de la patz de la societat (que li es totjorn favorable), sovent après de trebolums màgers coma la cauma generala espontanèa de 1936. La pichona borgesiá seriá, de son costat, condamnada a regressar (a se proletarizar) en rason de son incapacitat a sostener la concurréncia amb los capitalistas.
Pels marxistas la lucha de las classas dona un sens a l'istòria e explica la dinamica que mòu las societats, « L’istòria de tota societat fins ara foguèt pas que l’istòria de luchas de classas » (Karl Marx). S'acabará quand una revolucion proletariana mondiala conduirá a una societat ont, après un temps que la classa dominanta, seriá tanben la classa laboriosa (« dictatura del proletariat »), las diferéncias de classas serán definitivament abolidas, menant atal a una « sociatat sens classa » e donc a l'Egalitat. Segon aquela perspectiva, se la quita organizacion sociala encoratja la coesion del proletariat, alara las riquessas produchas poirán èsser emplegadas de biais optimal per melhorar l'avenir de l'umanitat; la produccion poirá respondre exclusivament a una demanda (e non a un besonh de conquerir de mercats), e lo poder politic será pas mai una aisina al servici dels capitalistas mas l'expression vertadièra d'una democracia. La revolucion comunista permetriá d'acabar amb la division de la societat en classas.
Per capitar l'objectiu, los marxistas considèran que lo proletariat deu aquerir una consciéncia de classa (es a dire deu prene consciéncia de çò qu' es, cossí o concep la teoria marxista, dins l'encastre general de la societat), e prene confiença dins sa capacitat a organizar la societat de biais solidari, sens pas mai se sometre a la classa capitalista. Aquò se seriá produch mai d'un còp dins l'istòria, coma pendent la Comuna de París (1871) e la Revolucion Russa en 1917 (quitament se, sus aquel darrièr eveniment, los avís son fòrça divisats entre los diferents corrents marxistas).
Lucha de las classas contemporanèa
La lucha de las classas se manifestariá formalament ara pels movements socials coma las caumas o las manifestacions. Los principals motius de caumas son: per exigir del patronat d'aumentacions de salaris; per empachar de licenciaments; contra las condicions peniblas de trabalh.
Pendent lo sègle XX, foguèron realizats de mecanismes o organismes paritaris, repausant sus la dicotomia emplegaires/emplegats. S'agís, al nivèl de l'entrepresa del comitat d'entrepresa, o al nivèl nacional d'organismes de formacion professionala, de convencion collectiva, del conselh dels prudòmes, eca. Aqueles mecanismes donan un cadre legal e institucional a las relacions entre classas. Pòdon donc intrar dins l'encastre de la collaboracion entre classas.
Per Raymond Aron, lo fach decisiu de l'evolucion sociala es l'aument del revengut global, que merma la rivalitat de las classas en intensitat e en violéncia de biais que la lucha de las classas faga plaça a la « satisfaccion querelaira ». Aron indiquèt qu'aquela evolucion istorica desmentirá unas prediccions del quita Marx que podavan s'explicar per son sistèma. En efièch, per Karl Marx, las leis de la produccion capitalista menan a la pauperizacion de las massas, , fasent credible la perspectiva d'una revolucion ,.
Partent del constat de la pujada del nivèl de vida, Aron mòstra las tendéncias de la lucha per la reparticion du revengut nacional que son la reduccion de la passivitat, l'intensificacion de las revendicacions e l'aflaquiment dels movements revolucionaris e de la propension a utilizar la violéncia. Pasmens, pels trotskista Ernest Mandel, mas li foguèt attribuida pel seus adversaris politics. Estima qu'aquela idèa, formulada per Malthus, correspond a la lei d'aram de Lassalle, que foguèt combatuda per Marx. En mai Marx defend l'idèa que:
Per Michel Clouscard, l'integracion de novèlas jaças mejanas, que fa de la lucha de las classas una « metamorfòsi » introdusent de novèlas jaças d'estatut indeterminat – ni proletaris, ni borgesas –, foguèt somesa a las categorias de la dialectica del frivòl e del seriós. Aquel nòu dispositiu de classas prend lo relai de l'antagonisma frontal borgesiá/proletariat. Ne resulta una novèla « civilizacion capitalista » perque « la primièra societat edonista de l'istòria », mas en conservant los clivatges mai salhent de la societat. Dins la seguida de las criticas adreçadas als neokantians Husserl e Sartre, Michel Clouscard, caracteriza de « liberalisme libertari » las idèas dels freudomarxistas (Marcuse, Deleuze, etc.) que fan desaparéisser l'expleitacion obrièra darrièra la consomacion del « frivòl »: « Mai 68, la parfaite contre-révolution libérale, celle de la modernité qui cache le "nouveau réactionnaire" » selon Michel Clouscard
En mai, las crisis economicas pòdont apaurir per un temps la societat entièra:  .