cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Iolanda d'Ongria
Nasquèt a Esztergom e èra la filha dau rèi Andrieu II d'Ongria e de la rèina Iolanda de Courtenay. Se maridèt en 1235 ambé lo rèi d'Aragon Jaume I. Aquò èra lo segond maridatge dau rèi d'Aragon après l'anullacion de son maridatge amb Alienòr de Castelha en 1230. Dins lo corrent dau rèine de son marit, aguèt un ròtle de conselhier que li permetèt d'aver una influéncia de remarca sus la politica de la Corona d'Aragon, especialament dins lei negocacions regardant la redicion de Valéncia (1238) ò la signatura dau tractat d'Almirra ambé lo Reiaume de Castelha (1244). Pasmens dins l'encastre de la succession de son marit, assaièt totjorn de favorizar lei sieus enfants au detriment deis eiretiers d'Alienòr de Castelha.
Aguèt dètz enfants :
Méréaucourt
Méréaucourt es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region de Picardia.
Geografia
La vallée de las Évoissons en venent de Agnières a una altitud inferiora de 130 m, del temps que l'altitud superiora, situada al Nòrd, a l'Oèst e al Sud es de 170 m.
Situada a 150 m d'altitud en mejana, Méréaucourt es a aperaquí 58 km de la Mange.
Lo climat a temperat e los vents dominants bufan de l'Oèst e del Nòrd.
Una capa d'aiga a situat a aperaquí 25 m de prigondor.
80 % du sol de la commune est calcaire et siliceux, la dernière partie fait partie de l'ancienne vallée des Évoissons, cette rivière ayant changé son cours.
La vallée des Évoissons venant d'Agnières à une altitude inférieure de 130 m, alors que l'altitude supérieure, située au Nord, à l'Ouest et au Sud est de 170 m.
Située à 150 m d'altitude en moyenne, Méréaucourt est à environ 58 km de la Manche.
Le climat est tempéré et les vents dominants soufflent de l'Ouest et du Nord.
Une nappe d'eau est située à environ 25 m de profondeur.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
I i aviá un prieuré sens dobte a l'extrèm del vilatge #qu'existissiá a la s|XII}}. Lo prieuré aperteniá al abbaye de Santa-Valéry-sus-Soma. Se compausava d'una glèisa, amb un cementèri contigu, e d'una granja.
Il y avait un prieuré sans doute au bout du village qui existait au. Le prieuré appartenait à l'abbaye de Saint-Valéry-sur-Somme. Il se composait d'une église, avec un cimetière attenant, et d'une ferme.
Nòtas
<references group=N/>
Méricourt-l'Abbé
Méricourt-l'Abbé es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region dels Nauts de França.
Nòtas
<references group=N/>
Drulha (Arièja)
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Sarre
Sarre/Saar pòt essèr:
Braye-sur-Maulne
Braye-sur-Maulne es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Indre e Léger e la region dau Centre.
Geografia
La municipalitat de Braye-sus-Maulne n'a situat al nòrd-oèst del departament d'Indre-e-Loire, al limit del Maine-e-Loire e de la Sarthe. Fa partida del costat de Chateau-la-Vallière #qu'a situat a 8 km al sud-es. Lo tèrme braye ven de la paraula celtique bray #que designa un terren humide, pesat e boueux #çò que reven plan al sòl de la comuna. N'efièch la municipalitat a traversat per la Maulne, riu de primièra categoria #que se tira en lo Loir. La municipalitat s'es, en un primièr temps, telefonada Braye-Castèl per la diferenciar de Braye-jos-Faye. Lo appellation Braye-sus-Maulne definitiva a #èsser escuelhuda l'an 1806. La vila de Marcilly-sus-Maulne es la vila la mai prèpa. A situat de l'autre costat de la Maulne de manièra simètrica.
La commune de Braye-sur-Maulne est située au nord-ouest du département d'Indre-et-Loire, à la limite du Maine-et-Loire et de la Sarthe. Elle fait partie du canton de Chateau-la-Vallière qui est située à 8 km au sud-est. Le terme braye vient du mot celtique bray qui désigne un terrain humide, lourd et boueux ce qui correspond bien au sol de la commune. En effet la commune est traversée par la Maulne, rivière de première catégorie qui se jette dans le Loir. La commune s'est, dans un premier temps, appelée Braye-Château pour la différencier de Braye-sous-Faye. L'appellation Braye-sur-Maulne définitive a été choisie en 1806. La ville de Marcilly-sur-Maulne est la ville la plus proche. Elle est située de l'autre côté de la Maulne de façon symétrique.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Parròquia de la província de Anjau abans 1789, en dependent del diocèse de Angieus, châtellenie e prévôté depenents de la Sénéchaussée de Baugé. Ligada coma d'unas autras vilas de la Anjau talas que Castell-la-Vallière, Gizeux o encara Bourgueil al departament del Indre-e-Loire en 1790.
Paroisse de la province d'Anjou avant 1789, dépendante du diocèse d'Angers, châtellenie et prévôté dépendantes de la Sénéchaussée de Baugé. Rattachée comme d'autres cités de l'Anjou telles que Château-la-Vallière, Gizeux ou encore Bourgueil au département de l'Indre-et-Loire en 1790.
Didier Deschamps
thumb|Didier Deschamps (2018) Didier Deschamps, naissut lo 15 d'octòbre 1968 a Baiona es un ancian fotbolaire francés que venguèt entrenaire.
Son percors de jogaire professionau s'espandís lòng de setze annadas e au dintre de sièis clubs. Jogava au mitan de terrenh, a la recuperacion. Format au FC Nantes, juèguèt puei a l'Olimpic de Marselha, ai Girondins de Bordèu, a la Juventus de Turin, au Chelsea FC e acabèt sa carriera au València CF. Coma jogaire, gasanhèt de nombrós títols, notadament la Liga dei Campions 1993 amb l'Olimpic de Marselha, la Liga dei Campions 1996 amb la Juventus e la Copa dau Mond de Fotbol 1998 amb França. Era capitani d'aquelei tres equipas au moment de son triomfle.
Encuei entrenaire de fotbol, es conoissut per aver menat l'AS Mónegue a la finala de la Liga dei Campions 2004, per aver far tornar la Juventus en promiera division italiana e per aver romput lo ciucle sènsa victòrias de l'Olimpic de Marselha, fasent d'aqueu club lo campion de França 2010 entre autres títols.
Es encuei lo seleccionaire de l'equipa nacionala de fotbòl francesa despuei julhet de 2012.
Viserny
Viserny es una comuna francesa, situada dins lo departament de Còsta d'Aur e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Boissey-le-Châtel
Boissey-le-Châtel en normand (Boissey-le-Châtel en francés) es una comuna normanda, situada dins lo departament d'Eure e la region de Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sant-Armael-ar-Gilli
Sant-Armael-ar-Gilli en breton ( Saint-Armel en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament d'Ille et Vilaine e la region de Bretanha.
Geografia
Sant-Armel a situat a 13 km al sud de Roazhon. La vila aperten al costat de Châteaugiron e a la comunitat d'aglomeracion de Roazhon Metròpoli.
Saint-Armel est située a 13 km au sud de Rennes. La ville appartient au canton de Châteaugiron et à la communauté d’agglomération de Rennes Métropole.
Francesc Ferrer
Francesc Ferrer i Guàrdia (Alella, 14 de genièr de 1859 - Barcelona, 13 d'octobre de 1909) foguèt un pedagòg catalan. En 1901 creèt l'Escòla Modèrna, un projècte practic de pedagogia libertària. Foguè tanben l'autor de l'òbra sonada L'Escola Moderna, libre que i expausèt sos principis pedagogics.
Sant-Armael-ar-Gilli
Istòria
Los istorians se concedisson a pensar que lo vilatge tira lo sieu nom de Sant Armel, coma Ploërmel e Sant-Armel en lo Morbihan. Aquel celèbre sant de la #cavar segon la legenda locala  un dragon en un bòsc vesin. #Fondar un monastèri al luòc-dich las Boschaux, sul territòri de l'actuala municipalitat, e es ailà #que #morir a una data que # las fonts son sus el pas pas concedidas, en 552 o 570.
Tradicionalament, lo dragon representa per la chrétienté çò paganisme. Se pòt doncas supausar qu'aquel acte de la ponduda a mòrt del dragon a al fach que sant Armel a largament œuvré per la christianisation de la municipalitat, e per la meteissa provocat lo recul de la cresença pagana.
Francesc Ferrer
Foguèt acusat d'aver incitat la revòlta que recebèt lo nom de Setmana Tragica que se debanèt a Barcelona en 1909. Condemnat a mòrt, foguèt fusilhat lo 13 d'octobre dins lo castèl de Montjuïc.
Sant-Armael-ar-Gilli
Istòria
Una autra legenda fondatritz menciona lo papièr que sant Armel #jogar pendent la mai grèu secada coneguda de l'istòria de la comuna. Unas fes la intégralité dels potzes asséchés e l'ensems dels récoltes dévastées, la populacion desesperada @supplier lo sant de la liurar de los sieus tourments. Sant Armel #plantar alavetz un baston en lo sòl e #pregar. L'aiga se #metre alavetz a jaillir abundantment d'aquel ponch per, segon lo sant, metre éternellement a l'abric de la secada la populacion. Aquela fontaine miraculosa existís totjorn e a visitat cada an per de nombroses crestians en quête de los sieus vertus miraculosas. La via #que i pòrta, lo "camin de la fontaine", comença davant la comuna de la comuna.
Francesc Ferrer
Lo periòde republican
En 1883 comencèt a trabalhar coma contrarotlador de la linha de tren Barcelona-Cervera que portava fins a la frontièra francesa. Foguèt durant son temps a la companhiá de camin de fèrre que coneguèt Teresa Sanmartí qu'esposèt posteriorament. Aprofechèt l'escasença qu'aviá de sortir de l'estat espanhòl per servir de messatgièr a Manuel Ruiz Zorrilla, un politician exiliat en França, menaire del Partit Republican Progressista que Ferrer n'èra vengut militant qualque temps abans. Donèt son supòrt en 1886 a la rebellion militara capitanejada pel general Villacampa, un partisan de Ruiz Zorrilla, qu'aviá per tòca de proclamar la Republica. Pasmens lo còp d'estat foncionèt pas e Ferrer se deguèt exiliar el tanben en França. Partiguèt alara s'installar a París, amb sa femna, que li donèt puèi tres enfants. Dins la capitala francesa subrevisquèt penosament. Trabalhèt primièr coma vendeire de vins, dobriguèt un pichòt restaurant dins la carrièra del Pont Neuf; mas sas entrepresas capitèron pas, e la familha se trobava gaireben en situacion de misèria cronica. Subrevisquèt en far de corses d'espanhòl, e a l'encòp fasiá de secretari sens salari de Ruiz Zorrilla.
Sant-Armael-ar-Gilli
Istòria
Se tròba d'en un autre luòc encara uèi dins la glèisa una relique, la mâchoire del sant.
Les historiens s'accordent à penser que le village tire son nom de Saint Armel, comme Ploërmel et Saint-Armel dans le Morbihan. Ce célèbre saint du terrassa selon la légende locale  un dragon dans une forêt voisine. Il fonda un monastère au lieu-dit les Boschaux, sur le territoire de l'actuelle commune, et c'est là qu'il mourut à une date sur laquelle les sources ne sont pas accordées, en 552 ou 570.
Dineol
Dineol en breton (Dinéault en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de Finistèrra e la region de Bretanha.
Sant-Armael-ar-Gilli
Istòria
Traditionnellement, le dragon représente pour la chrétienté le paganisme. On peut donc supposer que cet acte de la mise à mort du dragon tient au fait que saint Armel a largement œuvré pour la christianisation de la commune, et par la même provoqué le recul de la croyance païenne.
Une autre légende fondatrice mentionne le rôle que saint Armel joua durant la plus grave sécheresse connue de l'histoire de la commune. Une fois l'intégralité des puits asséchés et l'ensemble des récoltes dévastées, la population désespérée supplia le saint de la délivrer de ses tourments. Saint Armel planta alors un bâton dans le sol et pria. L'eau se mit alors à jaillir abondamment de ce point pour, selon le saint, mettre éternellement à l'abri de la sécheresse la population. Cette fontaine miraculeuse existe toujours et est visitée chaque année par de nombreux chrétiens en quête de ses vertus miraculeuses. La voie qui y mène, le "chemin de la fontaine", commence devant la mairie de la commune.
On trouve d'ailleurs encore aujourd'hui dans l'église une relique, la mâchoire du saint.
Dineol
Geografia
Dinéault A situat a qualques quilomètres al nòrd-oèst de Châteaulin. Lo bourg de Dinéault, en breton Dineol, se niche en los méandres del Aulne e a protegit pel un de las reünions de la Bretanha : lo Ménez-Òm (330 m).
Antoni Ramallets
Antoni Ramallets i Simón, conegut coma Ramallets e escaissat popularament el gat(o) de Maracaná (Barcelona, 1 de julh de 1924 - Vilafranca del Penedès, 30 de julh de 2013) foguèt un fotbolaire e entrainador catalan. Aqueste portièr, demest los mai fòrts de son temps e que jogava sens gants, passèt una granda part de sa carrièra, aperaquí 15 ans, de 1946 a 1961, al FC Barcelona. Aviá tanben un segond escais que li foguèt donat per la premsa brasiliana, "o guapo goleiro".
Dineol
Geografia
Dinéault est situé à quelques kilomètres au nord-ouest de Châteaulin. Le bourg de Dinéault, en breton Dineol, se niche dans les méandres de l'Aulne et est protégé par l'un des sommets de la Bretagne : le Ménez-Hom (330 m).
Antoni Ramallets
Biografia
Antoni Ramallets nasquèt en 1924 dins lo carrer Marina del barri de Gràcia a Barcelona dins una familha modèsta. Son paire, Antoni Ramallets, èra un mèstre d'òbras originari de la Fuliola qu'èra dintrat recentament dins l'industria del textil, un vilatge del país de Lhèida, e sa maire, María Simón, èra murciana, venguda de San Pedro del Pinatar, e s'ocupava de l'ostal e dels enfants. . Antoni èra l'ainat dels dos enfants qu'aguèt lo parelh, seguit per una sòrre dos ans mai jove qu'el. Faguèt sos estudis primaris dins un collègi municipal dins lo barri del Guinardó, còsta l'Espital de Sant Pau. Fòrça jove, comencèt a jogar al fotbòl amb d'amics de l'airal e coma èra un pauc grosset e que li agradava pas tròp de córrer, sos collègas li diguèron de gardar las pòrtas. Entamenèt sa carrièra esportiva en jogar dins d'equipas localas tre qu'aviá 12 o 13 ans, primièr a la Penya Petits Catalanets e puèi a d'autres clubs coma lo Racing del Guinardó o lo Marfà. Progressèt fòrça rapidament, e aital quand aviá pas que 17 ans, en 1941, signèt son primièr contracte professional amb lo club CE Europa de Gràcia. Sa passion pel fotbòl èra tant fòrta que decidiguèt d'abandonar los estudis d'expèrt en mecanica textila qu'aviá començat a l'Escòla Industriala del carrer d'Urgell a Barcelona e que puèi contunhèt a Terrassa, influenciat pel mestièr que son paire aviá pres quand Antoni èra jovenet. Quitèt a l'encòp son trabalh a la fabrica Casacuberta, causidas que foguèron aculhidas fòrça frejament per sa familha quand o anoncièt. Mai tard, l'arribada del servici militar l'obliguèt a partir cap a Andalosia, sus la Basa Navala de San Fernando, a Cadis, ont joguèt dins l'equipa locala del temps de sa conscripcion ailà. Mai tard se vegèt mandat a Palma de Malhòrca, ont contunhèt de jogar al fotbòl, aqueste còp amb lo RCD Mallorca fins a 1946.
L'arribada al FC Barcelona
Foguèt aquel meteis an, lo 15 d'agost, que dintrèt al FC Barcelona ont deviá venir tres ans mai tard un dels jogaires mai remarcats. Pasmens sa debuta dins lo club blaugrana foguèt dificila qu'i jogava pas gaire. Puèi per la sason 1946/47 se vegèt cedit al Real Valladolid, un club qu'en aquel temps se trobava en tresena division espanhòla. Se revelèt alara un element clau dins las victòrias de l'equipa qu'aital capitèt de montar a la segonda division del país. Aquelas performanças de Ramallet generèron un interès considerable per son retorn al Barça tre la fin de la sason esportiva.
Dineol
Istòria
Lo nom ven del breton « din » (tuc fortificat) e de » (sòl).
Francesc Ferrer
Lo periòde republican
Fins a la decada de 1890 se mantenguèt fidèl a l'ideologia republicana, mas a partir d'aquel moment comencèt a s'orientar dapasset cap a l'anarquisme. Participèt en 1892 al Congrès Universal de Liurapensada que foguèt organizat a Madrid per la Federacion Internacionala de Liurapensada qu'aviá sa sedença a Brussèlas.
Antoni Ramallets
L'arribada al FC Barcelona
Malgrat aquò demorèt dos ans en situacion de suplent e jogava pas gaire. Pasmens tot cambièt tre 1949 que se vegèt titularizat quand lo portièr titular, Juan Zambudio Velasco, patiguèt una lesion oculara grèva. Sa prestacion durant la Copa del Mond de Fotbòl de 1950 que se debanava a Brasil li donèt l'escasença de mostrar son talent. Sas intervencions de granda qualitat e remarcadas li valguèron l'escais del "gat de Maracanà" aprèp que Matías Prats, lo jornalista espanhòl que comentava lo partit, lo comparèsse a "un gat amb d'alas".
Foguèt cinc còps lo portièr que se faguèt marcar mens de gòls de la liga espanhòla (1951-52, 1955-56, 1956-57, 1958-59 i 1959-60). Recebèt sonque doas vegadas lo Trofèu Zamora, qu'aqueste prèmi existiguèt pas la sason 58-59. Per çò qu'es de son club ganhèt sièis ligas, cinc copas e doas copas de fièras, totes aqueles títols en defensar lo camiset blau-grana. Mas aguèt un partit que se revelèt malastrós. Foguèt la finala de la Copa d'Euròpa de futbol de Bèrna en 1961 quand lo Barça perdèt per 3 a 2 e Ramallets se marquèt un autogòl. Aquel eveniment precipitèt sa retirada definitiva coma fotbolaire.
Los aficionats barcelonistas li faguèron un omenatge lo 6 de març de 1962 del temps d'un partit contra l'Hamburger SV que lo Barça ganhèt per 5 a 1 e ont foguèt remirabla l'aturada fenomenala que faguèt al tir de l'alemand Uwe Seeler; Ramallets aviá alara 38 ans. Recebèt un segond omenatge l'11 de març de 2008, quand li foguèt concedida la clau de Barcelona de las mans de l'ancian president del FC Barcelona, Joan Gaspart.
Long de sa carrièra disputèt 35 partits internacionals amb la seleccion nacionala espanhòla.
Sa carrièra d'entrainador
En 1962 comencèt a trabalhar coma entrainador del Real Valladolid, qu'amb el lo club castelhan capitèt d'arribar en 4ena posicion de la 1a division, çò que marquèt sa melhora classificacion dins tota l'istòria de l'equipa. L'an seguent partiguèr en Aragon e entrainèt lo Real Zaragoza. De 1964 a 1965 trabalhèt amb lo Real Murcia, e mai tard se trachèt de clubs de segonda division coma lo Valladolid, lo Club Deportivo Logroñés, l'Hércules e l'Ilicitano.
Lo temps de la retirada
Aprèp sa carrièra esportiva trabalhèt dins una banca e se ditz que fòrça clients i venián subretot per lo veire e charrar un moment amb el. Quand venguèt la retirada s'installèt a Mediona, un vilatge de l'Alt Penedés. Mai tard i creèt un ostal-musèu amb de remembres de sa trajectòria esportiva. Lo 22 d'abril de 2009 recebèt la Medalha d'Argent de l'Òrdre Reial del Meriti Esportiu, que li foguèt decernida pel rei d'Espanha, Joan Carles, a Barcelona. L'an seguent, en julh de 2010, la comuna de Mediona lo nomenèt filh adoptiu del municipi. A l'encòp se donèt son nom al Pavalhon Poliesportiu de Sant Joan de Mediona.
Lo 20 d'agost de 2012, sa femna, Francesca "Paquita" Domínguez, se moriguèt. La pèrdia de son esposa li causèt una granda tristesa qu'aguèt de consequéncias nefastas sus la santat del jogaire. Aital, mens d'un an aprèp, lo 17 de junh de 2013, Antoni Ramallets aguèt de problèmas de santat grèus e deguèt èsser portat a l'espital de Vilafranca del Penedès. Aprèp qualque temps de convalescéncia, ne sortiguèt lo 29 del meteis mes. Tornèt a son ostal de Mediona ont se deviá pausar que son estat de santat èra encara delicat. Al cap de qualques setmanas, lo 30 de julh de 2013, mens d'un mes aprèp d'aver passat los 89 ans, se moriguèt.
Angomèr
Angomèr (Engomer en francés) es una comuna occitana de Gasconha, en Coserans, situada dins lo departament d'Arièja e la region de Miègjorn-Pirenèus.
Dineol
Istòria
Aquela municipalitat a conegut per évasif|dels ligats a la revòlta de las Casquetas Rojas en 1675.
Le nom vient du breton « din » (colline fortifiée) et de « heol » (soleil).
Cette commune est connue pour liés à la révolte des Bonnets Rouges en 1675.
Nature
Dinéault fait partie du Parc naturel régional d'Armorique.
Événements
== Histoire = Le nom vient du breton « din » (colline fortifiée) et de « heol » (soleil).
Cette commune est connue pour liés à la révolte des Bonnets Rouges en 1675.
Monuments
Cette statue, datée de la seconde moitié du fut surnommée la « Brigitte du Ménez-Hom » ou la « Déesse du Ménez-Hom » par les archéologues.
Ascensor espacial
right|250px|thumb|Diagrama d'un ascensor espacial
Dineol
Monuments
Une copie de cette statue se trouve dans le hall de la mairie.
Ascensor espacial
L'ascensor espacial es un tipe de transpòrt espacial entre la superfícia e una orbita a l'entorn de Tèrra (o d'una autra planeta). Se basa sus l'idèa d'un cable mantengut tibat per la fòrça centrifuga deguda a la rotacion de la Tèrra sur ela meteissa. Per èsser en equilibri, lo cable se deu alongar al delà de l'orbita geoestacionària, dempuèi que la fòrça centrifuga despassa la fòrça de gravitacion. Un còp en plaça, de naus montant lo long d'un cable permetrián de rejònher l'orbita de biais mai economic qu'amb un lançador espatial classica coma una fusada.
L'idèa desvolopada dins los ans 1950 buta contra fòrça constrenchas tecnologicas, e d'en primièr l'inexisténcia d'un material a l'encòp sufisentament leugièr e resistent per resistir a la tension provocada pel quite pés del cable. La descobèrta dins los ans 1980-90 dels nanotubes de carboni, que las proprietats mecanicas teoricas poirián èsser sufisentas, donèt un vam novèl a aquela idèa, que demòra pasmens per l'ora del domèni de l'utopia o de la sciéncia-ficcion.
Naissença del concèpte
Lo concèpte d'ascensor espacial foguèt inventat pel pionièr rus de l'astronautica Constantin Tsiolkovski en 1895. Sul modèl de la Torre Eiffel, que s'acabèt la construccion en 1889, imaginèt una torre de de naut, que permetriá de menar per un ascensor de cargas en orbita.
Se lo concèpte de l'ascensor espacial tornèt lèu èsser lançat per Yuri Artsutanov que prepausèt en 1960 non pas una torre mas un cable suspendut dempuèi l'espaci e ne suggerent d'utilizar un dispositiu similari a une nau d'ascensor, Foguèt presentat pas qu'en 1978 al grand public per Arthur C. Clarke, dins son roman de sciéncia-ficcion orbital tower.
Clarke descriu la construccion, dempuèi una estacion espaciala, d'una gigantèsca torre destinada a constituir un ligam fixe entre la superfícia terrèstre e un contrapés en orbita geoestacionàri. L'equilibri de l'ensems es assegurat de contunh, per la construccion d'un autre element de torre dins la direccion opausada. Al total, es una mena de fronda de de long que cal realizar.
Coma sovent, Clarke s'inspirèt de trabalh scientifics reals, sobretot d'aqueles de l'engenhaire estatsunian Jerome Pearson, que publiquèt la seuna tèsi en 1975 (Jerome Pearson torna descobrir l'idèa fòrça mai tard que Yuri Arsutanov, perque los projèctes d'aquel demorèron confidencials), e aqueles de quatre autres estatsunians (John D. Isaacs, Hugh Bradner, George Edward Backus del Scripps Institution of Oceanography, e Allyn C. Vine del Wood's Hole Oceanography Institute) que publiquèt l'11 de febrièr de 1966, dins la revista Science (Satellite elongation into a true « Sky Hook »).
Dins los seus trabalhs, de 1975, Jerome Pearson prepausa d'adoptar una estructura de forme d'un long riban, qu'un tèrma auriá d'esperel lo ròtle de contrapés. Venguèt un projècte de (38 % de la disténcia Tèrra - Luna) mas es pas mai necessari de bilhar solidament la basa terrèstre de l'obratge (dins lo roman de Clarke, la basa de la torre es ancorada a de quilomètres dins lo sossòl).
Sant-Pêr-Poualed
Sant-Pêr-Poualed en breton ( Saint-Père en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament d'Ille et Vilaine e la region de Bretanha.
Ascensor espacial
Équilibri del sistèma
Fòra d'aquela a l'altitud de l'orbita geoestadionària, las seccions del cable an una velocitat de rotacion diferenta d'aquela qu'aurián s'èran en orbita liura: mai lenta en dejós e mai aviat al dessús.
Arribada dels nanotubes
Los materials classics son insufisentament resistents, mas la descobèrta dels nanotubes donèt un vam novèl a aquela idèa.
Brad Edwards, de la fondacion californiana Eureka Scientific descrich en detalh un metòde possible de construccion d'un tal ascensor:
Un tal sistèma a un interés a causa del seu bas còst del foncionament. Dins de projèctes, l'energia de frenatge d'una nau davalanta se pòt quitament recuperada per propulsar una nau montanta. L'inconvenient principal es la vulnerabilitat a la meteoritas, als tèsts espacials, als engenhs aerians o a la Catastròfas naturalas.
De calculs s'efectuèron, e mostrèron que lo quita cable de nanotubes deuriá mesurar prèp d'un mètre de larg, èsser tan prim coma una fuèlha de papièr, e èsser capable de suportar una tension de prèp de 63 GPa, equivalenta a « un torneg de tir a la còrda opausant 100,000 personas de cada costat ».
Nicola Pugno de l'Escòla politecnica de Turin fa pasmens remarcar que las assemblatges de nanotubes de carboni ont se fonda totas las esperenças serián pas pro solides. Dins un article del Journal of Physics : Condensed Matter, apond que, quitament dins lo cas que l’ascensor espacial seriá estat plaçat, las micrometeoritas e l’erosion per l’oxigèna mancarián pas de l’aflaquir.
Concors
La NASA organizèt un concors avent per objectiu la concepcion d'un cable de nanotubes, lo Tether Challenge. Aquel concors ofrèt en 2008 un prèmi d'un milion de dolars a l'equipa qui prepausará lo cable de nanotubes mai resistent, e que siá al mens dos còps melhor que lo melhor cable sul marcat.
Nòtas e referéncias
<References/>
Levroux (comuna novèla)
Levroux es una comuna francesa novela, creada lo 1er de genier 2016, de la fusion de las comunas de Levros (comuna anciana) e de Saint-Martin-de-Lamps.
Toponimia
Veire Levroux e Saint-Martin-de-Lamps
Istòria
Veire Levroux e Saint-Martin-de-Lamps
Demografia
Pel periòde d'abans 2016, veire Levroux e Saint-Martin-de-Lamps
Luecs e monuments
Veire Levroux e Saint-Martin-de-Lamps
Personalitats liadas a la comuna
Veire Levroux e Saint-Martin-de-Lamps
Apodiòxi
Una apodiòxi (del grèc ancian ἀποδίωξις, apodiōksis, derivat de ἀποδιώκειν, apodiōkein («remandar, repellir, rebutar») es una figura de retorica e d'argumentacion que consistís en refusar de respondre a l'argument de l'adversari jol pretèxte qu'aquel es absurd, pueril, tròp vast o qu'es inutil d'i respondre per que es endecat o viciat per natura.
Es tanben congegut jol nom d'argument ad lapidem.
Es pas una refutacion vist que una refutacion implica de contestar e discutir l'argument de l'adversari. Aicí es vertat que i a contestacion de l'argument mas la discussion sus l'argument es arrefusada.
Exemples
- utilizacion d'un pretèxte de longor
Lo subjècte es tròp complicat per ne parlar dins l'encastre d'aquesta discussion.
- Utilizacion d'un pretèxte d'absurdidat
A ges de sens de respondre`a çò que dises!
Saint-Sulpice (Nauta Sòna)
Saint-Sulpice  es una comuna francesa administrada per lo departament de la Nauta Sòna de la region de la Franca Comtat.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Dausat
Dausat [døˈza] (Dauzat-sur-Vodable en francés) z-es una comuna auvernhata dau departament dau Puèi de Doma e de la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Nòtas
<references group="N"/>
École nationale supérieure de chimie de Paris
L’escòla nationale supérieure de chimie de Paris (en francés École nationale supérieure de chimie de Paris o pus simplament Chimie ParisTech) es una granda escòla francesa situada a París.
Fours
Fours pòt essèr:
Gressan
Gressan (en italian: Gressan) es una comuna italiana de la Val d'Aosta. Sa populacion èra estimada a 3,327 abitants, lo 31 de decembre de 2011. Sa superfícia totala es 25,2 km². Son cònsol se sona Michel Martinet.
Personalitats ligada a la comuna
Es la vila de naissença de Ange Mathurin Blanchet avesque d'Aosta de 1946 a 1968.
Ligams extèrnes
thumb|330px|left|Vista aeriana de Gressan.
Davaiat
Davaiat [davaˈja] (Davayat en francés) z-es una comuna auvernhata dau departament dau Puèi de Doma e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Istòria
Lo vialatge z-es atestat en 1259 coma Davayac.
Nòtas
<references group="N"/>
Méricourt-en-Vimeu
Méricourt-en-Vimeu es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Enric Prat de la Riba
Enric Prat de la Riba i Sarrà (1870-1917) foguèt un avocat, un jornalista e un òme politic catalan de la fin dau sègle XIX e dau començament dau sègle XX qu'aguèt un ròtle major dins l'emergéncia dau nacionalisme catalan modèrne. Foguèt lo premier president de la Mancomunitat de Catalonha e lo fondator de l'Institut d'Estudis Catalans.
Kempel
Kempel en breton ( Campel en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament d'Ille et Vilaine e la region de Bretanha.
Èrce
Èrce (Ercé en francés) es una comuna occitana de Gasconha, en Coserans, situada dins lo departament d'Arièja e la region de Miègjorn-Pirenèus.
Istòria
Le vilatge d'Èrce es conegut per èstre la capitala istorica dels orsalhièrs dels Pirenèus ». S'estima a dos cents le nombre d'orsalhièrs dins la val en 1880, amb cinquanta sonque pel vilatge Èrce. Una escòla d'orsalhièrs i foguèt meme instalada. Formèt, fins a la guèrra de 1914-18, los que partián faire aquel mestièr als Estats Units. Dempuèi junh de 2008, la comuna a inaugurat un carrairon dels orsalhièrs en partir del lòc dit l'Escalussa.
Elias Baup
thumb|250px|Elias Baup en 2013
Elias Baup, (Élie Baup en francés) nascut lo 17 de març de 1955 a Sent Gaudenç, es un entrenaire de fotbòl.
Carrièra d'entrenaire
Sènsa club fins a 2012, serà consultaire de cadenas de television francesa, primièr pel grop France Télévision puei pel grop Canal+.
En julhet de 2012, l'Olimpic de Marselha en quista d'un remplaçant a Didier Deschamps anóncia la sinhadura d'Elias Baup per doas annadas. Lo 6 de decembre de 2013, es demés de sei fonccions coma entrenaire de l'OM e remplaçat per lo director esportiu marselhés, José Anigo.
Elias Baup, l'occitan
A fait mant'un còps allusion a la lenga e la cultura occitana. A n'aquel prepaus ditz: ''Ieu soi un vertadier occitan. mangi, parli occitan. Aimi Occitània''
Enric de Senta Gema
Joan Francés Enric de Miquèl, baron de Senta Gema (ortografia de verificar), siguec un pirata e militar occitan neishut ath Castèth de Baden a Sauvatèrra de Comenge eth 5 de genèr de 1767 e mòrt eth 20 de julhet de 1842 a la meteisha comua. Siguec proprietari d'ua plantacion e un oficiau superior, que servic era armada francesa pendent ara expedicion de Sent Domenge en 1801 e dempús ara armada americana pendent era batalha dera Nava Orleans eth 1815, e que tanben siguec un financèr dera pirateria pendent eth sègle XIX era Cariba, en particular es operacions des hrairs Pèir e Joan Lahita.
Danièl Montbars
vinheta|Retrach de Montbars en 1807. Danièl Montbars, dich Montbars l'exterminator (1647-ca 1707; la grafia occitana de son nom de familha es pas coneguda; la grafia francesa varia entre Monbars, Montbars, e Montbar.), es un bocanièr lengadocian del sègle XVII qu'atacava los batèls espanhòls per tal de vengar los americans natius e los esclaus negres.
Biografia
Montbars nasquèt vèrs 1645 dins una familha aisada de Lengadòc. Foguèt plan educat e elevat coma un gentilòme. Segon la legenda populara, l'òdi legendari de Montbars als espanhòls proveniá de la lectura sus las cruseltats dels conquistadors dins lo Mond Nòu , en particular una narracion que descriu las atrocitats comesas contra los americans indigènas, escrich per Casaus. En daissant la siá França natala en 1667, s'embarquèt a Le Havre per servir amb son oncle a la Marina Reiala francesa pendent la Guèrra de Devolucion contra Espanha.
Acompanhèt son oncle a las Índias Occidentalas, ont lor naviri es estat corregut e l'oncle tuat prèp de Sant Domenge dins una batalha amb dos naviris de guèrra espanhòls. La mòrt de son oncle reforcèt son òdi dels espanhòls. Se dirigissent cap al refugi dels piratas de l'Illa de la Tartuga, se convertiguèt en capitani bocanièr pauc de temps après. Montbars s'es distinguit pendent una ataca contra un galion espanhòl, descrich per un recit:
Montbars dobriguèt la via als ponts enemics, ont emportèt de nafras e la mòrt; e quand la somission termina lo combat, son sol plaser semblava èsser de contemplar, non los tresaurs del naviri, mas lo nombre d'Espanhòls mòrts e morents, contra los quals aviá vodat un òdi prigond e etèrna, que gardèt tota sa vida.
La relacion amorosa amb Christine Biccah Montauban (Crestina/Cristina Biccah Montalban?), filha del comte Montauban (Montalban?), responsable de la comission comerciala de las Bahamas, e gardiana de la patz entre lo govèrn francés e la confrariá dels bocanièrs. En 1690, Christine donèt a Daniel Montbars un filh nomenat Claude Jacques Biccah Montauban Montbars (Claudi Jacme Biccah Montalban Montbars?).
Las circonstàncias de sa mòrt son pas enregistradas; pasmens, a benlèu estat perdut en mar durant un de sos viatges en 1707. Malgrat que se concentra mai sus la guèrra contra los espanhòls, auriá acumulat una riquesa considerabla dins lo corrent de sa carrièra. Lui e los membres de son equipatge aurián enterrat lor fortuna prèp de l'Ansa del Governador o de la Granda Salina a Sant Bartomieu, malgrat que Montbars siá defuntat abans de poder tornar cercar son tresaur.
Nòtas
<references group="N"/>
Víctor Català
Caterina Albert i Paradís, mai coneguda per son pseudonim Víctor Català (L'Escala, 11 de setembre de 1869 — L'Escala, 27 de genièr de 1966) foguèt una escrivana catalana. Per amagar sa condicion de femna decidiguèt d'escriure amb un pseudonim; causiguèt finalament lo nom Víctor Català, qu'èra aital que se sonava un dels protagonistas d'un roman qu'acabèt pas jamai.
L'autora participèt activament al movement conegut jol nom de modernisme catalan, e escriguèt una de las òbras literàrias principalas d'aquel genre, lo roman Solitud, publicat en 1905. Sas òbras son marcadas per una riquesa de mots e locucions tipicament catalans que l'escrivana, obsedida per la degradacion de la lenga catalana cada còp mai ispanizada, cercava freneticament dins las environas de son país.
Enfància e joventut
Caterina estudièt a l'escòla municipala, mas segon sos comentaris a aqueste prepaus, i aprenguèt pas grand causa. Passèt tanben un an dins un pensionat de Girona, ont comencèt a estudiar la lenga francesa. Quand se faguèt mai granda comencèt a se formar d'un biais autodidacta, legissiá totes los libres que trobava e aprenguèt lo francés e l'italian. Amb lo supòrt de sa grand, la maire de sa maire, s'avodèt a la pintura e al dessenh sens que lo demai de la familha se n'assabentèsse. Son paire pasmens descobriguèt un jorn aquela passion e li trobèt un mèstre de pintura.
Carrièra literària
Entamenèt sa carrièra literària, quand èra fòrça jove encara. Comentèt un jorn qu'aviá escrich "Parricidi", una narracion enclusa dins sos Drames rurals, quand aviá tot bèl just 14 ans. Publiquèt sos primièrs escriches dins una publicacion satirica barcelonesa, l'Almanach de l'Esquella de la Torratxa. I mandèt alara maites poèmas de tematica amorosa, qu'espeliguèron entre 1897 e 1900 jol pseudonim de Virgili d'Alacseal.
La mòrt del paire, en 1890, quand Caterina aviá pas que 21 ans, cambièt sa vida d'un biais considerable e dramatic. Comencèt alara per ela una epòca de reclusion en çò sieu, que la tradicion del temps obligava a se vestir de negre e a gardar lo dòl per la mòrt dels parents. Per encausa de sa posicion d'ainada venguèt subran lo cap de l'ostal, e aguèt d'administrar lo patrimòni considerable de sos parents, e de se trachar alara dels autres membres de la familha, mai que mai sa maire e sa grand qu'èran malautas totas doas.
Foguèt a la fin del sègle XX, en 1898, que se presentèt als Jòcs Florals d'Olot amb lo poèma "Lo llibre nou" e un monològ, "La infanticida". Totas doas òbras recebèron un prèmi; malgrat aquò foguèt plan decebuda quand s'avisèt que la jurada del concors foguèt orrorizada de s'assabentar que lo monològ, que tractava d'una tematica fòrta, èra estat escrich per una femna. A partir d'aquel moment, Caterina Albert decidiguèt qu'amagariá sa vertadièra identitat jos un pseudonim; causiguèt lo nom Víctor Català, que manlevèt a un de sos personatges del roman Càlzer d'amargor, qu'èra a escriure en aquel moment. A partir d'aquel instant empleguèt sistematicament un pseudonim per totas las òbras que publiquèt long de sa vida.
Lo primièr libre que faguèt espelir foguèt lo recuèlh de poèmas Lo cant dels mesos que publiquèt en 1901, gràcias al parelh format per Josepa Carcassó e Miquel Sitjar. Avián descobèrt lo talent literari de Caterina e l'incitèron a publicar son libre dins la revista catalana mai prestigiosa d'aquel temps L'Avenç. A partir d'aquel moment l'escrivana laissèt de caire son autra vocacion, l'artística, que li agradava dessenhar, pintar e escalprar, una facieta que demorèt ocultada fòrça temps fins a una exposicion que se realizèt en 1955.
Son grand amic, Joaquim Folch i Torres, foguèt una de las personas que mai l'ajudèt a publicar. Encara en 1901, espeliguèt lo sol recuèlh de monològs qu'escriguèt, 4 Monòlegs, dins la Tipologia de l'Avenç. Foguèt a partir d'aquel temps, a l'encòp, quand comencèt sa collaboracion literària a la revista modernista Joventut (1900-1906). Aquesta publicacion li forniguèt una plataforma per se far conéisser pels lectors e, doncas, per se projectar coma una escrivana. Aquí, escriguèt sos primièrs "dramas rurals", valent a dire, sos contes mai fosques e ponhents de sa narrativa. Los reculhiguèt en 1902 dins lo libre que recebèt lo títol de Drames rurals, e quand lo mistèri de son pseudònim comencèt a èsser conegut evoquèt la granda angoissa que sentiguèt per aquesta descobèrta dins sa correspondéncia amb l'escrivan Narcís Oller, un de sos mèstres, e tanben amb Joan Maragall, un autre de sos modèls. Aviá paur que se se podiá pas pus amagar darrièr son pseudonim de Víctor Català, las criticas tornarián espelir, que la situacion de la femna aviá pas cambiat gaire, e qu'èra pas ben vist qu'una femna escriguèsse, e mens encara sus aquesta mena de tematicas.
En 1902, Caterina recebèt sas primièras criticas pel fach d'escriure sus l'aspècte mai fosc de la condicion umana. Ulteriorament, en 1904, publiquèt un autre recuèlh de contes, Ombrívoles dins L'Avenç, e puèi son segond recuèlh de poèmas, Llibre Blanc, publicat en 1905 a l'ostal d'edicion dirigit per Francesc Matheu, Ilustració Catalana. Dins las revistas capitanejadas per Matheu, l'Ilustració Catalana (1903-1917) e Catalana (1918-1921), faguèt conéisser las narracions mens dramaticas, e tanben qualques poèmas de l'escrivana empordanesa.
Entre 1904 e 1905 l'escrivana faguèt espelir son roman Solitud dins lo fulheton de la revista Joventut. En 1905, la Biblioteca Joventut publiquèt l'òbra jos la forma d'un libre, e Víctor Català coneguèt alara una granda reconeissença coma autor. A partir d'aquel moment, venguèt consagrada definitivament coma una escrivana. Qualques ans mai tard, en 1907, publiquèt lo recuèlh de racontes Caires vius dins la Biblioteca Joventut, e entamenèt son primièr silenci literari, per encausa del noucentisme.
Segonda etapa (a partir de 1907)
A partir de 1923 publiquèt dins la colleccion populara La Novel·la d'Ara divèrsas istòrias cortas. En 1926, quand lo noucentisme èra ja estat eliminat d'un còp d'escoba, ensagèt de penetrar dins lo panorama literari d'aquel moment en publicar çò que seriá son segond, e a l'encòp darrièr, roman, Un film. Anteriorament, en 1920, faguèt espelir lo recuèlh de racontes La Mare Balena, que s'i pòt constatar una cèrta evolucion dins son estetica literària. Dins aquesta darrièra òbra, i descriu pas sonque l'aspècte mai tenebrós de la vida. Long de sa carrièra literària, aguèt tanben fòrça ligams amb los Jòcs Florals de Barcelona e en 1917, los presidiguèt. A mai de sa relacion amb aquesta corporacion, foguèt tanben amiga de l'Acadèmia de la Lenga Catalana, que ne foguèt membre tre 1915, e tanben amb l'Acadèmia de Bonas Letras de Barcelona, que ne venguèt sòcia a partir de 1923. L'an seguent, en 1924 se ganhèt lo segond accessit a l'Eglantina d'aur durant los Jòcs Florals de Barcelona gràcias al poèma "Cavalls del port". Cal pas doblidar tanpauc son prètzfach de folclorista e a l'encòp d'arqueològa que reculhiguèt e classifiquèt de remasilhas de las epòcas grèga e romana sul sit d'Empúrias). A partir del moment que comencèt la guèrra civil, l'escrivana entamenèt son segon periòde de silenci literari.
Lo silenci perdurèt fins a 1944, qu'en aquel an faguèt espelir una autra òbra, Retablo. Aquel libre, escrich en espanhòl, marquèt una novèla etapa que foguèt son primièr recuèlh de racontes en aquesta lenga. Qualques ans mai tard, en 1946, publiquèt un recuèlh de pròsas literàrias a prepaus de tèmas domestics, Mosaic a l'ostal d'edicions Dalmau. Aquesta òbra seriá la primièra que tornarián prendre las edicions en catalan de l'entrepresa. Pas gaire d'ans mai tard, entamenèt una relacion professionala prolifica amb l'ostal d'edicions Selecta, ont publiquèt Vida Mòlta en 1950 e l'an seguent Jubileu, sos darrièrs recuèlhs de racontes, e puèi sas Obres Completes (1951, 1972). Aprèp sa mòrt, Selecta reeditèt constantament son òbra.
Òbras
thumb|300px|La tomba de Caterina Albert al Cementiri Vell de l'Escala La produccion literària de Víctor Català es generalament devesida en tres fasas:
Ebering
Ebering es una anciana comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena. La comuna d'Ebering es inclusa dens Tenteling dempuèi 1811.
Geografia
La municipalitat de Tenteling-Ebring compren doas aglomeracions, aquela de Tenteling e aquela de Ebring, distantas de 1 km. La siá superficia cobrís 719 ectars, #que 71 ectars de bòsc.
La municipalitat se'n situa sul scenari del conca houiller lorrain, en un entorn verd, compausada de tucs vallonnées e de bòsques. Una granda part dels espacis pas boisés a consagrat a l'activitat agricòla.
La commune de Tenteling-Ebring comprend deux agglomérations, celle de Tenteling et celle d'Ebring, distantes de 1 km. Sa superficie couvre 719 hectares, dont 71 hectares de forêt.
La commune se situe sur le plateau du bassin houiller lorrain, dans un environnement vert, composée de collines vallonnées et de forêts. Une grande partie des espaces non boisés est consacrée à l'activité agricole.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
La fondacion d'Ebring remonta dins lo cinquen sègle.
Epòca romaine :
La via romaine del Hérapel a Sarreguemines passava a l'èst de Guirling (a la separacion de Tenteling) destruit pendent la guèrra de trenta ans.
Hersin-Coupigny
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Lo vilatge i aguèt cremat l'an 1537.
Le village fut brûlé en 1537.
Selles (Nauta Sòna)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Èrp
Èrp  ( Erp en francés) es una comuna occitana, situada dins lo departament d'Arièja e la region d'.
Bouilland
Bouilland es una comuna francesa, situada dins lo departament de Còsta d'Aur e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Alan Sillitoe
Alan Sillitoe (4 de març de 1928 - 25 d'abril de 2010) foguèt un escrivan britanic, membre dels nomenats «Angry Young Men», en corrent literari del decènni de 1950. A Sillitoe li desengustava l'etiqueta, coma la majoritat dels escrivans que se li aplicava a el.
Méricourt-sur-Somme
Méricourt-sur-Somme es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Lista dels presidents de Kiribati
thumb|200px|Blason de Kiribati Lo president de Kiribati (Beretitenti en lenga ikiribati ) es lo cap d'Estat e cap de govèrn de Kiribati. Vaquí la lista dels presidents de Kiribati de 1979 fins a uèi.
== Presidents de Kiribati ==
Domaize
Domaize (Domaize en francés) z-es 'na comuna auvernhassa dau departament dau Puèi de Doma e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group="N"/>
Abraham Cresques
Abraham Cresques (vèrs 1325 - vèrs 1387) foguèt un cartograf jusieu dau sègle XIV. Originari de Malhòrca, es considerat coma l'autor de l'Atlas catalan ambé son fiu Jafudà. Estudièt e fabriquèt tanben de relòtges e d'instruments de navigacion.
En causa de la manca de documents, sa vida es mau coneguda. Foguèt protegit per lei rèis Pèire IV (1336-1387) e Joan I (1387-1396). Venguèt mèstre dei cartas dau Reiaume d'Aragon mai sembla tanben trabalhar de còps per lei rèis de Castelha e de França. Son fiu Jafudà se convertiguèt au cristianisme vèrs 1391 e venguèt tanben mèstre dei cartas d'Aragon.
Sant-Jili-Roazhon
Sant-Jili-Roazhon en breton ( Saint-Gilles en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament d'Ille et Vilaine e la region de Bretanha.
Geografia
La municipalitat de Sant Gilles se situa a una quinzena de quilomètres al Nòrd-Oèst de Roazhon. Se tròba sus la rota de Sant-Brieuc.
La commune de Saint Gilles se situe à une quinzaine de kilomètres au Nord-Ouest de Rennes. Elle se trouve sur la route de Saint-Brieuc.
Nenna
Una nenna o sòm-sòm o revelhet' es una cançon de brèç vocalizada amb un ritme musical plan monotòn, e essencialment constituida per la repeticion de las sillabas nen, na, ni, no (nennes, nennes, en Erau; nennas, nonna, en Gardon; nennen, ninnas, dins Aude). Es gaireben totjorn la maire que pronóncia las paraulas de la nenna, mas de còps tanben lo mainatge o sa sòrre o fraire mai pichòt.
Un desvolopament pichon versificat promet a l'enfant pastissons o flors e fin finala evòca la maire a cosinar, lo paire a trabalhar o al canton del fuòc.... Aquestas nennas non diferisson gaire de las de Grècia, Itàlia, Catalonha, Espanha e França del Nòrd.
Vaquí qualques exemples de nennas causidas demèst las mai tipicas:
(Montpelhièr)
(Sant Guilhèm del Desèrt)
Departament del Nòrd
Lo departament del Nòrd designa mai d’una division administrativa o politica:
Esclanha
Esclanha (Esclagne en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Arièja e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Toponimia
Esclanha vendriá del latin *aesculanea, derivat d'*aesculanus (adjectius inatestats, coma l'asterisc o ensenha), diminutiu del nom aesculus, equivalent de robur « roire, rove, ròire », arbre consacrat a Jupitèr,.
Lesdain
Lesdain pòt essèr:
Esclanha
Istòria
Abans la revolucion, Esclanha èra pas parròquia nimai annèxa.