cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mexic
Poder legislatiu
Lo poder legislatiu es tengut per lo Congrès qu'es devesit entre una chambra auta e una chambra bassa e per lo president que tèn certanei drechs legislatius, especialament un drech de vèto sus lei lèis votadas e lo drech d'adoptar de decrèts. Lei doas chambras an de drechs legislatius identics. La premiera assemblada es dicha Senat e es formada de 128 senators (4 per cada entitat federala) elegits per un mandat de sièis annadas. L'eleccion se fa segon un sistèma de dos escrutinhs parallèls. 96 senators son designats per un vòte organizat amb un torn unic dins cada circonscripcion. Lo venceire ganha dos sèti e lo segond ne'n ganha un. Lei 32 autrei senators son elegits segon un sistèma de representacion proporcionala establit au nivèu nacionau. Totei lei mandats son non renovelables.
La segonda chambra dau Parlament es dicha Chambra dei deputats e es formada de 500 deputats elegits au sufragi universau dirèct per un mandat de tres annadas. I a dos sistèmas d'elecicons. 300 deputats son elegits amb un escrutinh d'un torn organizats dins 300 circonscripcions e 200 son designats d'un biais proporcionau. Coma per lo Senat, lo mandat de deputats es pas renovelable.
Lo Congrès a lo poder de discutir e de vòtar lei lèis federalas, declarar una guèrra, fixar lo montant deis impòsts, discutir e vòtar lo budget e ratificar lei tractats. Coma lo president, lo Congrès pòu adoptar de decrèts que son de tèxtes legislatius de portada e de durada limitadas. Un decrèt dau Congrès pòu pas èsser blocat per lo vèto presidenciau.
Poder judiciari
Lo poder judiciari es dirigit per una Cort Suprèma de Justícia que sei jutges son nommats per un mandat de 15 ans per lo president amb l'acòrdi dau Congrès. Es cargada d'interpretar lei lèis e lei decisions de justícia federalas presas per de corts inferioras e de jutjar leis afaires regardant la constitucion. En matèria electorala, l'autoritat suprèma es tenguda per lo Tribunau Electorau dau Pòble Judiciari de la Federacion.
Organizacion territòriala
Leis Estats Units Mexicans son una federacion de trenta un estats liures, autonòms e sobeirans dirigits per un govèrn, un parlament e una justícia locaus. An lo drech de tenir lei sieunas lèis e constitucion, compres en matèria de còdis civius e penaus. Pasmens, aquelei tèxtes pòdon pas èsser en desacòrdi amb la constitucion federala. De mai, regardant leis afaires estrangiers, un estat pòu pas contractar d'aliança amb d'autreis estats ò nacions sensa l'autorizacion de la federacion. Lo govèrn de cada estat es presidit per un governador elegit cada sièis ans sensa possibilitat de reeleccion. Lo poder legislatiu deis estats repausa subre un Congrès deis Deputats unicamerau, que lo nombre de sei sètis despend de cada estat. La justícia es dirigida per un Tribunau Superior.
Formatge
Lo fromatge (var. formatge, fromatgi, hromatge, hormatge e moishana ) es un aliment obtengut a partir de lach coagulat ò de fraccions de lach coma la gaspa ò la crèma. Lo lach utilizat es principalament aqueu de la vaca mai d'autrei fònts son possiblas coma la bufrona, la cabra ò la feda. Inventat tre la Preïstòria, probablament après l'aparicion dau norrigatge en Egipte, Mesopotamia ò en Sahara, se difusèt largament en Euròpa e en Asia. Venguèt fòrça popular en Euròpa Occidentala avans de passar en America amb la conquista europèa d'aqueu continent.
La Madeleine-de-Nonancourt
La Madeleine-de-Nonancourt en normand (La Madeleine-de-Nonancourt en francés) es una comuna normanda, situada dins lo departament d'Eure e la region de la Nauta Normandia.
Vilafòrt (Aude)
Vilafòrt (Bilofórt en grafia de Savartés ; Villefort en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Aude e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
La Madeleine-de-Nonancourt
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Vilafòrt (Aude)
Segon la grafia Bilofort de Savartés, la prononciacion es normalament.
Formatge
La coagulacion es entraïnada per accion d'un enzim (la presura) ò per una fermentacion menada per de bactèris lactics. Après coagulacion, es necessari d'escolar la mescla per separar lo calhat e lo lactoserum. Puei, lo calhat es motlat e afinat. Divèrseis operacions complementàrias pòdon tanben aver luòc per desvolopar de proprietats particularas regardant la pasta ò lo gost. D'efiech, existís de classificacions relativament complèxas dei fromatges fondadas sus lo lach utilizat, lei caracteristicas tecnicas dau produch finau e lo tipe de productor.
Vilafòrt (Aude)
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Mexic
Organizacion territòriala
Cada estat es a son torn devesit entre de municipalitats que pòdon gropar unei vilas ò vilatges. Aqueleis entitats son en partida autonòmas e recebon una partida deis impòsts locaus. La ciutat de Mexic es lo Districte federal, sèti dei poders dau govèrn de l'Union, e capitala deis Estats Units Mexicans.
Formatge
Originas
L'aparicion dau fromatge data probablament dau periòde neolitic. Son invencion es benlèu liada au transpòrt dau lach dins de bofigas fachas de calhièras de romiaires. D'efiech, aqueu sistèma es susceptible d'entraïnar la coagulacion naturala dau lach, especialament en preséncia de presura, una substància naturalament presenta dins la calhièra, e de sau. La region d'origina es desconeguda mai, segon lei coneissenças actualas, se situa en Euròpa, en Orient Mejan ò en Asia Centrala. En particular, d'indicis laissan supausar lo mestritge de la fabricacion de fromatges en Tràcia vèrs 7500 avC e en Polonha vèrs 5000 avC. D'aparicions independentas, mai ò mens simultanèas, son fòrça probablas.
Vilafòrt (Aude)
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luòc:
Formatge
Originas
Lei traças pus ancianas clarament identificadas datan dau milleni IV avC e se tròban en Sahara, en Egipte e en Sumèr. Puei, lo fromatge aparéis ben conegut per divèrsei pòbles mediterranèus coma lei Minoïcs e lei Micenians. Pus freg, lo clima europèu dau periòde èra benlèu fòrça favorable a la produccion de fromatge car requeriá mens de presura e de sau. qu'en Orient Mejan.
Mexic
Simbòls nacionaus
Lo drapèu mexican foguèt adoptat en 1821 amb l'independéncia dau país. Conoguèt diferentei versions, magerament definidas per de modificacions de l'emblèma centrau e de la talha. La version actuala data de 1968 e foguèt chausida per diferenciar lo drapèu mexican dau drapèu italian pendent lei Jòcs Olimpics organizats en Mexico. A l'origina, lo vèrd representava l'independéncia, lo blanc la religion catolica e lo roge l'union entre Europèus e Americans. Pasmens, amb la laïcizacion de la societat en 1857, la significacion dei colors cambièt e, d'ara endavant, lo vèrd representa l'esperança dau pòble dins lo futur de sa « raça », lo blanc la puretat deis ideaus de la populacion e lo roge lo sang deis eròis.
Formatge
Lo periòde antic
Lei fònts istoricas mòstran aisament una preséncia importanta dau fromatge dins lo mond mediterranèu antic. Es ansin mencionat en Mesopotamia, en Egipte, en Grècia, en Anatolia e dins l'Empèri Roman. Lei fromatges primitius devián aver un gost e una textura similars a aquelei dau cottage ò de la feta. Pasmens, se diversifiquèron rapidament coma l'indica un tèxte sumerian de la fin dau milleni III avC que recensar un vintenau de varietats diferentas.
Lo Roman Plini lo Vièlh (23-79 apC) depinta de procès sofisticats per produrre de fromatges recercats per l'elèit dau periòde. Segon eu, lei pus presats venián de Nimes, de Losera e de Gavaudan. Pasmens, una diversitat importanta existiá dins leis Aups e leis Apenins. Depinta tanben l'utilizacion de lach de cabra per lei Ligurs. Lei metòdes de fabricacion son relativament ben coneguts gràcias a l'òbra de l'agronòm Columella (sègle I apC) que detalha un procès dins seis obratges. Èra compausat de quatre etapas : coagulacion de lach amb utilizacion de presura, pressatge dau lach calhat, salatge e vielhiment.
Mexic
Simbòls nacionaus
L'emblèma centrau dau drapèu es lo blason de Mexic. Representa un agla qu'es ajocat sus una figuiera de Barbaria e que devora un sèrp. Aqueleis animaus èran fòrça presents dins la mitologia dei pòbles mesoamericans. Coma per lo drapèu, unei versions foguèron utilizadas dempuei l'independéncia e l'actuala foguèt adoptada en 1968.
Formatge
Lei periòdes medievau e preindustriau
thumb|right|Representacion de fromatge datant dau sègle XIV.
Mexic
Simbòls nacionaus
L'imne nacionau es dich Himno Nacional Mexicano (« Imne Nacionau Mexican » en occitan). Escrich en 1853 per Francisco González Bocanegra per celebrar la defensa de Mexic còntra la temptativa de reconquista espanhòla de 1829, foguèt adoptat coma imne nacionau oficiau tre 1854. Foguèt modificat en 1943 amb la supression d'uneis estròfas. Enfin, Mexic a ges de devisa oficiala.
Formatge
Lei periòdes medievau e preindustriau
Durant l'Edat Mejana, lo fromatge èra un aliment important per lei païsans e lei paures en Euròpa. O demorèt fins a la fin dau sègle XVIII quand foguèt pauc a pauc servit dins lei palais reiaus. Durant aqueu periòde, lei monastèris aguèron un ròtle important per melhorar lei tecnicas de fabricacion gràcias a una organizacion intèrna prefigurant leis entrepresas modèrnas. Aquò entraïnèt l'aparicion de fromatges amb una forma e un gost pus regulars, caracteristics d'una region ò d'un terraire. Ansin, certanei fromatges famós son apareguts durant aqueu periòde coma lo cheddar (vèrs 1500), lo parmesan (1597) ò lo camembert (1791). De mai, aqueu fenomèn foguèt a l'origina d'una gròssa diversitat fromatgieras en Euròpa Occidentala amb plusors miliers de varietats diferentas.
Mexic
Afaires estrangiers
Mexic es una poissança regionala que fa partida de la màger part deis organizacions internacionalas e regionalas pus importantas (ONU, OMC, OEA, G20, OSCE... etc.). Après un periòde lòng de neutralitat relativa definida per la doctrina Estrada (non-intervencion dins leis afaires intèrnes deis autreis estats, reconoissença dei govèrns estrangiers...), lo govèrn mexican assaia dempuei l'acomençament dau sègle XXI d'adoptar una diplomacia novèla pus intervencionista. Es basada sus quatre axes principaus dictats per de rasons economicas que son lo desvolopament dei relacions amb lei país d'America Latina, lo melhorament dei relacions amb leis Estats Units d'America tocadas d'un biais negatiu per lei trafecs de dròga entre lei dos estats, lo mantenement de relacions bònas amb l'Union Europèa e lo desvolopament dei relacions amb Asia.
Lo desvolopament dei relacions amb l'America Latina es basat sus l'afirmacion d'una cultura comuna ais estats ispanofòns de la region. Es tanben dictat per la volontat mexicana de tornar venir una poissança regionala importanta en America e per l'importància deis investiments mexicans dins aquelei país. Lei relacions amb Washington son fòrça importantas en causa dau ròtle dominant deis Estats Units d'America sus lo continent e de l'importància dei cambis economics entre lei dos territòris. D'efèct, Estats Units, Canadà e Mexic fan partida d'un mercat comun de liure comèrci dich ALENA qu'es vengut lo motor principau de l'economia mexicana. Pasmens, en causa dei trafecs frontaliers illegaus fòrça importants (dròga, imigracion...), lei relacions entre Mexico e Washington son sovent problematicas. L'objectiu principau dau govèrn mexican es donc de « normalizar » lei discussions entre lei dos país. De mai, lo sostèn dau govèrn estatsunidenc es important dins l'encastre de la lucha intèrna còntra lei cartèls.
La relacion amb Asia es considerada coma una prioritat en causa dau dinamisme economic de la region. Japon i es un partenari ancian de Mexic que tèn d'interès importants dins l'industria nacionala. China i es un partenari novèu mai la relacion es fòrça desequilibrada en favor de Pequin qu'importa relativament pauc de produchs mexicans.
Formatge
Leis autrei continents
En Mesoamerica, lei racòntes dei conquistadors laissan supausar l'existéncia de fromatges a basa de lach de lama dins lei regions andinas. Pasmens, leis arqueològs e leis istorians an trobat ges d'indici permetent de confiermar aquelei testimònis. En revènge, après la conquista europèa, la produccion se desvolopèt rapidament.
Lo periòde modèrne
thumb|right|[[Fotografia d'una usina de produccion d'emmental en 2005.]] thumb|right|[[Fotografia d'una usina de produccion de parmesan en 2005.]]
Mexic
Fòrças armadas
En 2012, lei fòrças armadas mexicanas tenián aperaquí 260,000 òmes amb un budget de 7 miliards de dolars (0,5% dau PIB) qu'èra lo cinquen dau continent american. Èran devesidas entre doas brancas principalas qu'èran l'Armada Mexicana, gropant lei fòrças terrèstras e aerianas, e la Marina Mexicana. Cada branca teniá lo sieu estat-major e es plaçada sota l'autoritat dau President de la Republica. Lo recrutament dei militars es basat sus lo volontariat. La conscripcion existís mai lo servici militar es en realitat pas aplicat ò fòrça limitat. Coma Mexic a pas conegut de conflictes d'amplor dempuei la fin de la Revolucion Mexicana, leis armaments son relativament ancians e leugiers en despiech d'un començament de modernizacion. De mai, l'industria militara mexicana es pauc desvolopada e lo país despend de poissanças estrangieras (principalament leis Estats Units d'America, Russia e Alemanha) per la crompa de seis armaments pus importants.
Formatge
Lo periòde modèrne
Au començament dau sègle XIX, lei progrès tecnics e scientifics liats a la Revolucion Industriala e a la generalizacion dau metòde scientific entraïnèron d'evolucions importantas dins la produccion fromatgiera. D'efiech, d'un caire, venguèt possible d'industrializar la fabricacion e la premiera usina foguèt fondada tre 1815 en Soïssa. D'autre caire, lo procès de fabricacion foguèt melhorat amb l'introduccion de tecnicas novèlas coma la pasteurizacion. Puei, d'autrei progrès permetèron pus tard de cultivar de socas bacterianas donadas e d'aumentar la durada de conservacion dei fromatges.
Lo fromatge industriau se desvolopèt a partir deis ans 1850 amb l'aparicion d'una tecnica d'estorratge per jaç realizat amb l'aplicacion de la pression de sacs de tela contenent lo calhat. Dins lo corrent dau sègle XX, s'observèt una estantardizacion dei produccions industrialas amb de gosts pus omogèns, de formats mens variats e de formas destinadas a facilitar l'embalatge. Per aquò, la partida liquida eissida de la coagulacion dau lach es sovent eliminada, çò que laissa una pasta que pòu aisament èsser transformada après ajust d'aròmas, de colorants e de microorganismes. Pasmens, en despiech d'aquela evolucion, demòra possible de produrre de fromatges reconeguts d'un biais industriau.
En parallèl dau desvolopament de l'industria fromatgiera, se desvolopèron lei concèptes de fromatges rendiers e de fromatges artesanaus que son considerats coma de fromatges de qualitat e que son, de còps, protegits per una AOC. Lo premier es produch dirèctament per un productor de lach. Aquò permet sovent de donar un gost fòrça particular au fromatge car lo tractament dau lach comença rapidament après la mosta. En revènge, lei produccions son feblas e la complexitat deis operacions sovent redusida per lei mejans tecnics a disposicion. Ainsi, mai d'un fromatge es impossible de produrre segon lei metòdes rendiers (ròcafòrt, gruièra...). Lei fromatges artesenaus son eissits d'un obrador fromatgier que crompa lo lach a un productor. La mecanizacion i es sovent limitada mai l'artesan es liure d'aplicar una gròssa varietat de tractaments, generalament ancians e esprovats, a son fromatge.
Mexic
Fòrças armadas
L'Armada Mexicana èra en 2012 la branca numericament pus importanta amb aperaquí 192,000 òmes. Utilizava ges de carri de combat e seis armaments pus pesucs èran formats de 1,200 veïculs blindats (Sedena-Henschel HWK-11, Panhard VCR), de 490 pèças d'artilhariá e d'unei milièrs de veïculs leugiers (VBL, Humvee). L'aviacion gropava aperaquí 11,000 militars 240 avions e 140 elicoptèrs principalament destinats au transpòrt. Leis unitats principalas son 10 caçaires multiròtles (F-5), 40 avions de transpòrt, 3 AWACS leugiers, 6 elicoptèrs de combat (UH-60), 111 elicoptèrs de transpòrt e 5 drones.
Formatge
Tipes de fromatges
Existís mai d'un tipe diferent de fromatges que son destriats segon de classificacions establidas a partir de l'origina dau lach utilizat, dei caracteristicas tecnicas dau fromage ò dau tipe de productor.
Classificacion segon l'origina dau lach
Lo lach es la matèria premiera permetent de fabricar lo fromatge. Son origina e lei tractaments eventuaus realizats avans la fabricacion son donc un critèri important de destriament. Leis animaus utilizats son variats. Lo principau es la vaca (81% de la produccion mondiala) mai se pòu tanben adoptar de lachs de bufrona (15%), de cabra (2%), de feda (1%), de camèla (0,5%) e, marginalament, de cavala, d'iac e de sauma. De mesclas son tanben possiblas.
Branscourt
Branscourt es una comuna francesa, situada dins lo departament de Marna e la region de Champanha-Ardena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Formatge
Classificacion segon l'origina dau lach
Au sen d'aquel ensemble, se pòdon mencionar divèrsei caracteristicas regardant l'animau eu meteis coma sa raça (especialament dins lo cas dei vacas), son tipe d'alimentacion (erbatge, prat montanhós, alimentacion industriala...), la qualitat de son manjar (fruchs, sòja, pesticids, OGM...) ò la sason de la mosta. L'abséncia ò la realizacion de tractaments preliminars (pasteurizacion, filtracion...) son tanben un ponch fòrça important car an una influéncia majora sus lo gost.
Classificacion tecnica
La classificacion tecnica es basada sus lei proprietats fisicas dau fromatge. Destria dos ensembles principaus que son lei fromatges de pasta afinada e lei fromatges frescs. Puei, au sen de cada categoria, se tròban divèrsei grops e sosgrops. Ansin, dins lei fromatges de pasta afinada son recampats : Au sen dei fromatges frescs, son definidas lei divisions seguentas :
Classificacion segon lo productor
La classificacion segon lo productor permet de definir tres tipes de fromatges :
Autrei destriaments
D'autrei categorias de fromatges son definidas a partir de caracteristicas pus raras generalament obtengudas après una operacion especiala. Existís de fromatges dichs magres contenent mens de 20% de matèrias grassas. Son fabricats a partir de lach descremat. L'utilizacion de lach descremat permet egalament de produrre de fromatges aleujats. Per gardar lo mofle dei fromatges tradicionaus, es d'ultrafiltrar lo lach ò d'i apondre una pouvera de lactoserum per aumentar sa concentracion de lactòsa.
Enfin, i a de fromatges que tènon una pasta colorada gràcias a l'apondon de colorants coma lo carotèn.
Tecnicas de fabricacion
L'estudi de la fabricacion de fromatge fòrma una disciplina scientifica e tecnica qu'es dicha caseologia.
Principi
Lo lach es una emulsion fisicament establa, mai biologiacament peribla, de pH = 6,5 qu'es compausada de caseïcas, d'albuminas, de lipids e d'aiga. Lo principi de basa de la fabricacion d'un fromatge a separar e aglomerar lei caseïnas, e sovent de lipids, per ne'n faire un aliment de conservacion. Per aquò, es necessari d'entraïnar l'aglomeracion dei caseïnas.
Aquela aglomeracion es obtenguda segon dos metòdes diferents. Lo premier es basat sus l'ajust de bactèri productritz d'acid lactic segon una reaccion de fermentacion. Aquò degradèt lei micèllas blocant lei caseïnas e entraïna lor aglomeracion amb l'establiment de liames quimics febles. Lo calhat, dich acid ò lactic, ansin obtengut se caracteriza per un pH relativament acid que se situa a l'entorn de 4,5. La segonda tecnica necessita d'apondre una mòstra de presura animala. Aquela substància contèn dos enzims, que pòdon en preséncia de calci, entraïnar de modificacions dins lei micèllas a l'origina de son aglomeracion. Dins aqueu cas, lo pH dau calhat, dich doç, demòra a l'entorn de 6,5.
Dins lei fachs, lei dos procès son sovent utilizats simultanèament. Lo calhat obtengut a un pH compres entre 4,5 e 6,5 e es dich intermediari. Puei, pòu èsser trabalhat segon lei besonhs dau fromatgier.
Metòde tradicionau
Lo metòde tradicionau de fabricacion d'un fromatge comprèn quatre etapas teoricament obligatòrias. Son l'ajust de presura, l'estorratge, lo motlatge e lo salatge. Dins aquò, existís de fromatges sensa presura (mascarpone, labne...), sensa motlatge vertadier (mozzarella) e sensa sau (panir...). L'estorratge es en realitat l'unica etapa qu'es inevitabla. De mai, existís de manipulacions suplementàrias que son sovent necessàrias per realizar de produchs complèxs. L'ensemble deis etapas possibles es resumit aicí dessota :
Procès industriau
Lei procès fromatgiers industriaus presentan de similituds importantas quinei que sigan lei fromatges finaus. Leis excepcions son raras. Se tròban dins de país de tradicion fromatgiera fòrta qu'autorizan l'usatge de lach non pasteurizat e dins d'industrias productritz de fromatges prestigiós demandant un procès inspirat dei metòdes artesanaus.
Dins la màger part dei cas, lo lach arriba a l'usina après filtracion e refrejament. Tre son arribada, es analizat (matèrias utilas, abséncia d'agents patogèns, d'antibiotics, d'aiga...), filtrat ò microfiltrat, descremat e pasteurizat. Après aqueleis etapas preliminaras, divèrsei produchs lachiers son aponduts (pouvera de lactoserum, lactòsa, proteïnas de lactoserum...). Permèton d'aumentar lo mofle, d'introdurre un gost leugierament sucrat e d'accelerar lo calhatge. Aquò es seguit per l'ajust de crèma dins de proporcions definidas.
Lo calhatge es entraïnat per l'introduccion de ferments ò de levaduras chausits. Es tanben d'utilizar de clorur de calci e d'un acidificant (acid citric) per assegurar l'aglomeracion dei caseïnas. La temperatura, l'umiditat, lo pH e l'environament microbian son constraròtlats durant l'operacion. Dins certanei, d'autreis adjuvants son aponduts (polifosfat, fosfat de sòdi, citrat de sòdi...) per favorizar l'aparicion de certanei proprietats (principalament una sensacion de mofle ò de cremós). En America dau Nòrd, son tanben introduchs de substàncias espessissentas (goma, amidon, guar...) destinats a afortir la pasta.
Leis etapas seguentas varian segon lo produch finau cercat. Entre lei pus frequentas, se pòdon citar :
Metòdes de conservacion
Lei metòdes de conservacion dau fromatge istoricament utilizats son fòrça variats. D'efiech, lei besonhs de conservacion varian fòrça segon lei varietats. Lei fromatges frescs son de manjar rapidament après sa fabricacion mentre que de fromatges de pasta cuecha pòdon èsser gardats durant de mes dins lo mitan exterior sensa dificultat vertadiera. Lei tecnicas de conservacion son donc fòrça variadas amb l'utilizacion d'aiga-sau, d'òli, de solucions d'alcòl, de cendres, l'expausicion en plen soleu ò l'adopcion d'embalatges de fuelhas ò de ciera. Pasmens, maugrat lo mantenement d'aquelei mejans tradicionaus, lo vuege industriau ò lo gas inèrt son lei metòdes pus frequents a l'ora d'ara.
La conservacion mainatgiera dei fromatges es sovent realizada dins un refrigerator. Pasmens, franc dei fromatges frescs, aquò es pas necessari. D'efiech, per lei fromatges capables de se conservar durant un periòde lòng, lei condicions idealas son un luòc fresc, sorn, aerat e leugierament umid. Una campana de fromatge plaçada dins la partida bassa dau refrigerator pòu èsser una solucion de remplaçament.
Consumacion e produccion
Lo fromatge es un produch agricòla important amb 18 milions de tonas produchas en 2004 e 24 milions en 2019. Lei productors principaus èran leis Estats Units d'America, Alemanha, França e Itàlia. Leis exportacions son nombrosas e regardan tant lei fromatges prestigiós que lei produccions industrialas de qualitat febla. Lei país consumators pus importants se tròban en America dau Nòrd e en Euròpa Occidentala.
Efiechs sus la santat
Principalament fach de lach concentrat, lo fromatge a una valor nutritiva auta amb de quantitats importantas de proteïnas, de sucres e de lipids. Es tanben una fònt de vitamina A, de vitamina B e de saus mineraus (calci, fosfòr, potassi, sòdi, magnèsi...). Dins aquò, lei fromatges presentan pereu una concentracion importanta d'acids gras saturats que pòdon aver un efiech negatiu sus lo taus de colesteròu.
En fòra dei proprietats intrinsecas dau fromatge, de contaminacions son egalament possiblas per d'agents patogèns (Salmonella, Listeria monocytogenes, Staphylococcus aureus, Escherichia coli) apareguts durant lo cicle de vida dau produch en causa d'un problema de fabricacion ò de conservacion. Enfin, la preséncia de metaus, d'elements radioactius ò de produchs quimics toxics es de còps observada, generalament en causa d'una contaminacion dau lach.
Mexic
Fòrças armadas
La Marina alinhava en 2012 aperaquí 59,000 òmes, 189 naviris e 139 aeronaus. Sei missions principalas èran d'assegurar lo mestritge dei zònas maritimas economicas e la susvelhança dau litorau. Èra ansin dotada d'un nombre important de naviris leugiers e rapides e seis unitats pus importantas èran 2 destroièrs, 6 fregatas polivalentas, 5 naviris de desbarcament, 2 corvetas, 6 naviris de guèrra dei minas, 32 patrolhaires maritims e 36 patrolhaires costièrs. Teniá tanben un còrs d'infantariá de marina de 20,000 òmes.
Conflictes intèrnes
Mexic facia a l'ora d'ara dos conflictes intèrnes que son la Revòuta de Chiapas acomençada en 1994 e la Guèrra còntra lei narcotraficaires mexicans. Lo premier conflicte foguèt entraïnada per la signatura de l'acòrd de creacion de l'ALENA e opausèt una guerilha indigèna dicha EZLN (Armada Zapatista de Liberacion Nacionala) de Chiapas a l'armada mexicana. Après quauquei jorns de combat, l'armada reconquistèt la màger part dau territòri ocupat per la guerilha e un alta-au-fuòc foguèt signat. D'escaramochas regularas opausan encara la guerilha a d'unitats paramilitaras mai dempuei la fin dau sègle XX, lei combats son rars. De negociacions son oficialament en cors per resòuvre la crisi mai lei progrès son febles. Ansin, dempuei 1994, 32 municipalitats de Chiapas son dirigidas per l'EZLN.
Lo segond conflicte es una guèrra vertadiera e fòrça saunosa acomençada en 2006 quand lo govèrn assaièt d'eliminar lei poderós cartèls mexicans de la dròga. Se turtèt a una gròssa resisténcia e deguèt mobilizar lei fòrças armadas per sostenir la polícia. Leis operacions son fòrça complèxas e opausan lo govèrn ai cartèls e certanei cartèls entre elei. D'organizacions criminalas estrangieras que participan au comèrci internacionau de la dròga en direccion dau territòri estatsunidenc son tanben sospichats de tenir un ròtle dins lo conflicte en ajudant seis aliats locaus. Unei vilas e regions dau nòrd e de l'èst de Mexic son ansin vengudas fòrça perilhosas car lei cartèls atacan lei populacions que sostènon lo govèrn ò lei cartèls advèrs. En 2014, lei combats avián entraïnat la mòrt de 160,000 personas e lo desplaçament de 1,6 milions d'abitants.
Generalitats
En 2013, Mexic aviá un PIB d'aperaquí 1,327 miliards de dolars estatsunidencs e èra la quatrena economia dau continent american après leis Estats Units d'America, Brasil e Canadà. Es caracterizada per l'existéncia de sectors fòrça modèrnes que coexistisson amb de sectors tecnologicament pauc desvolopats. D'efèct, dempuei 1994 e la creacion de l'ALENA, lo país conois un periòde de mutacions economicas prefondas amb lo desvolopament d'un sector industriau exportator fòrça important, una aumentacion dau revengut mejan e la formacion d'una economia fòrça liberalizada e duberta. Pasmens, aquò se faguèt au detriment de certanei regions, especialament aquelei dau sud, ò de certanei classas socialas, magerament lei païsans e lei classas obrieras, e Mexic es vengut lo país pus inegalitari de l'OCDE. Per exemple, en 2012, lo taus de pauretat i èra de 52,3% mai la segonda fortuna pus gròssa dau mond èra mexicana. De mai, l'economia mexicana es tanben venguda fòrça dependenda de la conjontura deis Estats Units d'America que representavan, en 2012, 78% deis exportacions de Mexic e 50% de seis importacions. Enfin, lo país, qu'a bastit una partida de son desvolopament sus sei salaris febles, dèu d'ara endavant faciar la concuréncia de la man d'òbra chinesa que son còst es encara mens important.
En 2013, l'agricultura formava respectivament 3,6% dau PIB mexican e 13,4% deis emplechs, l'industria e leis activitats minieras 36,6% e 24,1% e lo sector dei servicis 59,8% e 61,9%. Lo taus de chaumatge èra oficialament de 4,9% mai son estimacion vertadiera es malaisada en causa de l'importància de l'economia informala dins certanei regions. Certaneis estudis evocavan un taus de sosemplech reau d'aperaquí 25%.
Agricultura
L'agricultura es un sector que son importància demenís pauc a pauc au sen de l'economia mexicana. D'efècte, representava 25% dau PIB en 1970, 7% en 1990 e solament 3,6% en 2013. Pasmens, coma èra pauc encara pauc mecanizada, representava en 2013 una part relativament importanta de la man d'òbra activa (13,4%). Dempuei la creacion de l'ALENA, lo sector a conegut de transformacions importantas e leis inegalitats i son fòrça importantas. De mai, solament 13% dau territòri es pron druda per sostenir una activitat agricòla.
Lo modèl pus frequent es aqueu de tenements pichons destinats a de culturas alimentàrias de subsisténcia. Lei revenguts i èran febles. Ansin, 85% dei tenements èra en 2013 a l'origina de solament 15% de la produccion agricòla nacionala. Lei tenements modernizats èran pus rars (15%) e donavan 85% de la produccion mexicana. La causa principala d'aquela estructura duala es la concurréncia dirècta amb leis agriculturas estatsunidenca e canadiana, entre lei pus modèrnas dau mond, que son capablas de produrre de volums pus importants amb un còst pus feble. Aquò a entraïnat la disparicion d'unei tenements de talha intermediària qu'èran pas capables de demenir mai sei còsts de produccion.
En 2012, lei culturas pus importantas èran lo gròs blat (20 milions de tonas, 4 reng mondiau), lei cebas (1 reng), leis èrbas, leis agrums (1 reng mondiau per lei citrons, 3 per leis aranges), lei flors destinadas a l'orticultura (1 reng) e la cana de sucre. Lo noirigatge regardava principalament lo polet (3 reng mondiau).
En fòra de l'agricultura e dau norrigatge, la fusta es una ressorsa non negligibla car la superficia dei seuvas representava en 2012 23% dau territòri. Uneis espècias preciosas i èran esplechadas (ebèn, acajó, noguier... etc.). La desforestacion agantava aperaquí 700,000 dins lo corrent dau decenni 1980. Aquò èra important mai èra pas encara una menaça a respèct de l'importància dei superficias abosquidas.
Industria e activitat miniera
En 2013, lo sector industriau e minier representavan 36,6% dau PIB e emplegava 24,1% de la man d'òbra activa. La produccion agroalimentària, la transformacion de tabat, la fabricacion de produchs quimics, la produccion de betum, la siderurgia, la produccion e la transformacion dau petròli, l'esplecha de metaus e de mineraus (argent, fluorina, cadmi, arsenic, plomb, zinc, coire, sofre), l'industria textila, l'industria automobila e la produccion de bens de consomacion correnta son leis activitats principalas dau sector.
L'industria conois dempuei leis annadas 1990 una creissença importanta gràcias au nivèu de qualificacion relativament aut de la man d'òbra e a son còst feble que favorizan lei deslocalizacions vèrs lo territòri mexican. Lei condicions de trabalh son donc marridas, especialament dins leis industrias exportatritz que sa valor aponduda es febla (fenomèn dei maquiladoras). Pasmens, Mexic assaia pereu de desvolopar d'industria amb una valor aponduda auta, especialament dins lei tecnologias novèlas e dins l'aviacion.
Servicis
En 2013, lo sector terciari formava 59,9% dau PIB e emplegava 61,9% de la man d'òbra. Es un sector amb un taus de creissença important qu'es vengut en 2001 lo pus important d'America après aquelei deis Estats Units d'America e de Canadà. Lo torisme e leis activitats financieras ne'n son lei dos pielons. En particular, Mexic es lo uechen país pus visitat dau mond amb aperaquí 20 milions de toristas en 2007.
Arquitectura
Brèç de mai que d'una civilizacion anciana, lo territòri mexican a un patrimòni arquitecturau ric que comença amb lo periòde mesoamerican. En partida destrucha en causa dei degalhs entraïnats per la conquista espanhòla ò l'abandon dei vilas, presenta de vestigis fòrça importants de bastiments publics (jòcs de bala, palais...) ò religiós (piramidas...) e d'infrastructuras majoras (rotas, canaus, fortificacions...) que fasián partida dei bastidas pus importantas de son epòca.
Mauriac (Gironda)
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Mexic
Arquitectura
Après la colonizacion, apareguèt l'estil coloniau espanhòu que dominèt lei premiers sègles dau periòde. Èra inspirat per l'arquitectura de la Peninsula Iberica dei sègles XVI-XVII (estils Renaissença, mossarab...). Foguèt principalament utilizat per la bastida de monuments religiós destinats a l'evangelizacion dei pòbles indigèns. Pasmens, integrèt quauquei modificacions localas coma de capèlas dubèrtas ò d'estructuras defensivas. Dins lo corrent dau sègle XVIII, se formèt l'estil barròc chorigueresc caracterizat per una gròssa abondància ornamentala inspirada deis arquitecturas aràbias e mesoamericanas. Puei, a la fin dau periòde coloniau, se fondèt en 1798, l'Academia de San Carlos en Mexico, premiera escòla artistica dau continent american, que promoguèt lo neoclassicisme inspirada de la Roma e de la Grècia antica pendent la premiera mitat dau sègle XIX.
Lo neoclassicisme demorèt popular après l'independéncia fins a la Guèrra de Mexic. D'efèct, maugrat sa durada limitada, l'ocupacion francesa aguèt una influéncia importanta sus l'arquitectura mexicana fins a la Revolucion Mexicana que son ideologia oficiala se raprochèt dei tradicions indigènas. Ansin, dins lo corrent dau sègle XX, se mesclèt lei movements artistics europèus ò estatsunidencs amb d'estils eissits deis ancianeis civilizacions mesoamericanas.
Mauriac (Gironda)
Toponimia
Benedicte Boyrie-Fénié cita una atestacion deu 20 de març 1273 : Maurihac (h entre vocalas correspond sovent a una prononciacion en dierèsi).
Mexic
Escultura
L'escultura apareguèt sus lo territòri mexican tre lo començament de la sedentarizacion de l'òme dins la region. Ansin, lei civilizacions mesoamericanas mestrejavan d'estiles variats d'escultura anant de l'ornamentacion interiora a la realizacion d'estatuas monumentalas. Au sègle XVI, l'arribada deis Espanhòus entraïnèt l'introduccion de l'escultura europèa que foguèt fòrça utilizada dins l'art religiós per sostenir l'evangelizacion dei pòbles indigèns (ornamentacion de glèisas, autars, retaules...). L'aplicacion de l'escultura dins d'autrei domenis foguèt progressiva e se desvolopèt subretot a partir dau sègle XVIII. Fins au sègle XIX, leis estiles europèus importats en Mexic foguèron aquelei que dominavan lo periòde en Espanha (manierisme, neoclassicisme, Art novèu... etc.). A la fin dau sègle XIX, una influéncia francesa se manifestèt en causa de l'efèct de la preséncia dau còrs expedicionari francés. Puei coma en arquitectura, au començament dau sègle XX, leis idèas veïculadas per la Revolucion favorizèron l'emergéncia d'estiles mesclant leis ancianei tradicions indigènas amb lei corrents internacionaus dominants.
Mauriac (Gironda)
Toponimia
Coma Mauriac (Auvèrnhe), lo nom de la comuna ven d'un nom, *Maurius, fondat sus lo cognomen Maurus, damb lo sufixe d'origina celtica -acum. Dauzat e Rostaing, e après J. Astor donan la medisha etimologia,.
Mexic
Musica e dança
La musica e la dança mexicanas apareguèron tre lo periòde mesoamerican. Leis instruments pus utilizats èran la batariá, la flaüta, lei maracas. La dança e lo cant èran tanben fòrça desvolopats car leis arts musicaus avián una plaça important au sen de la societat indiana. Aqueleis estils existisson totjorn a l'ora d'ara dins certanei comunautats indigènas.
Fontaine-au-Bois
es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region del Nòrd-Pas de Calais.
Mexic
Literatura
La literatura mexicana es eissida dau mestissatge entre lei literaturas mesoamericanas e espanhòla que se debanèt ai sègles XVI e XVII, de la creolizacion de la societat coloniala au sègle XVIII e de la dubertura dau país ais influéncias internacionalas dominantas. D'efèct, la literatura èra un art fòrça dinamic dins lo corrent dau periòde mesoamerican e, en despiech dei destruccions e dei pèrdas entraïnadas per lei combats, una partida subrevisquèt gràcias ai vestigis laissats per lei civilizacions ancianas, ai racòntes oraus ò ai trabalhs d'enregistrament dei tradicions indigènas. Après la conquista, l'espanhòu venguèt la lenga de la literatura mai un nombre important de mòts d'origina americana i foguèron rapidament aponduts. Coma en arquitectura, l'estil barròc e sei derivats dominèron fins a la fin dau sègle XVIII amb d'escribans coma Bernardo de Balbuena, Carlos de Sigüenza y Góngora, Juan Ruiz de Alarcón ò Sor Juana Inés de la Cruz.
A la fin dau periòde coloniau, se difusèt l'estil picaresc illustrat per José Joaquín Fernández de Lizardi. Dins aquò, l'instabilitat consecutiva ai desòrdres de l'independéncia entraïnèt una demenicion de la produccion literària fins a la segonda mitat dau sègle XIX. L'estabilizacion politica li permetèt de prendre alen e una generacion novèla d'escrivans ò de poètas (Amado Nervo, Manuel Gutiérrez Nájera... etc.) aguent adoptat lei principalei tendéncias internacionalas apareguèt.
Au començament dau sègle XX, la Revolucion Mexicana favorizèt lo desvolopament dau genre jornalistic e venguèt una tematica majora d'inspiracion. Iniciada per d'autors coma Mariano Azuela e Rodolfo Usigli. Aquò permetèt l'emergéncia d'una literatura nacionala novèla (Rosario Castellanos, Juan Rulfo... etc.) e d'una literatura indigèna (Ricardo Pozas, Francisco Rojas Gonzalez... etc. ) depintant la vida e la pensada dei pòbles autoctòns mexicans. Pereu, se desvolopèt de movements literaris coma l'Estridentismo (Arqueles Vela, Manuel Maples Arce... etc.) ò lei Contemporáneos (Salvador Novo, Xavier Villaurrutia, José Gorostiza... etc.) influenciats per de corrents d'avans-gàrdia europèas. Puei, dins lo corrent de la segonda mitat dau sègle XX, la literatura mexicana se diversifiquèt au contact dei grands movements internacionaus (Octavio Paz).
Cinèma
Dins leis annadas 1930, lo passatge dau Sovietic Sergei Eisenstein e d'una partida de son còla entraïnèt de rescòntres amb lei pintors muralistas mexicans coma José Clemente Orozco, David Alfaro Siqueiros e Diego Rivera. Fascinat per lei païsatges e lei comunautats indigènas dau país, sa recèrca estetica aguèt una influéncia importanta. D'efèct, Eisenstein creèt una escòla e acomencèt de realizar un film sus la Revolucion Mexicana. Acabèt jamai son projècte mai la lucha dei classas inspirèt d'ara endavant lo cinèma mexicana e, en 1934, lo president Cárdenas decidèt de sostenir unei films sus aquela tematica.
Lo periòde deis annadas veguèt tanben l'aparicion dei films sonòrs e leis annadas 1930-1950 son considerats coma l'apogèu dau cinèma mexican. L'industria cinematografia foguèt desvolopada e d'actors venguèron rapidament famós. Aprofichant l'installacion de govèrns faissistas en Espanha e en Argentina, Mexic dominava alora lo cinèma d'America Latina e èra lo premier productor de films dau mond ispanofòns. Un trach important d'aqueu periòde èra la realizacion de films inspirats per la vida e l'identitat mexicanas que permetèron d'obtenir un estil diferent dei produccions estatsunidencas d'Hollywood. Leis actors principaus d'aqueleis annadas foguèron Sara García, Cantinflas, Dolores del Río, Pedro Infante, Evita Muñoz e Ninón Sevilla e lei realizators principaus foguèron Emilio Fernández, Gabriel Figueroa, Alejandro Galindo e Luis Buñuel.
Dins lo corrent deis annadas 1960 e 1970, l'industria cinematografica conoguèt una crisi en causa de la demenicion dei finançaments e lo govèrn foguèt finalament obligat de crear d'estudiòs dichs Nuevo cine Mexicano. Una generacion novèla de realizators (Arturo Ripstein, Alfonso Arau, Alfonso Cuarón e Maria Novaro... etc.) participa d'ara endavant ai competicions internacionalas de cinèma. Aquò a entraïnat una internacionalizacion dei films, especialament sota l'influéncia de corrents europèus.
Lavieu
Lavieu es una comuna francesa, situada dins lo departament de Léger e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.
Senta Jaleda
Senta Jaleda, (Sainte-Juliette-sur-Viaur en francés) es una comuna roergassa situada dins lo departament d'Avairon e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Toponimia
La senta onorada dins lo nom de la comuna es en latin Julitta, qu'es pas un derivat de Julia, femenin del nom de la familha de Juli Cesar; es la maire de Cyricus (Circ, Cirgue), martirizat amb ela a Tars. Una autra comuna occitana pòrta lo nom de la meteissa senta, Senta Geleda,.
Belleville-en-Caux
Belleville-en-Caux es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Sèina Maritima e la region de la Nauta Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Saint-Honoré-les-Bains
Geografia
La municipalitat a situat a la lisière sud-oèst del massís del Morvan e fa partida de lo sieu parc natural regional. A mencionat sus la mapa de Peutinger jol nom de : Aquæ Nisinei
La commune est située à la lisière sud-ouest du massif du Morvan et fait partie de son parc naturel régional. Elle est mentionnée sur la carte de Peutinger sous le nom de : Aquæ Nisinei
Joan Barceló
Joan Barceló (nom complet: Gerard Joan Barceló) es un lingüista occitan. Dempuèi 2004, es lo president de l'associacion Lingüistica Occitana e es lo director de la revista del meteis nom.
Mena de recèrcas en particular subre l'emplec dels tempses verbals —mai que mai lo futur— dins las lengas romanicas.
Sas òbras
Obratges en collaboracion:
Houdilcourt
es una comuna francesa del
departament de las Ardenas e de la region de Champanha e Ardena.
Urçay
Urçay es una comuna francofòna de Borbonés, situada dins lo departament d'Alèir e la region d'Auvèrnhe.
Houdilcourt
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Urçay
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sauvigney-lès-Pesmes
Sauvigney-lès-Pesmes es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nauta Sòna e la region de la Franca Comtat.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Macey (Auba)
Macey  es una comuna francesa administrada per lo comuna francesa, situada dins lo departament d'Auba e la region de Champanha-Ardena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Ispanoamerica
Ispanoamerica o America Ispanica es lo nom artificial de l'ensems de païses d'America que faguèron partida d'Espanha e ont l'espanhòl se parla actualament.
Lo gentilici es ispanoamerican, -a.
Son 19 estats (inclús Puerto Rico, encara que fa partida dels Estats Units coma estat liure associat) que lor populacion totala es de 365 milions d'abitants. D'autres Estats americans amb de minoritats ispanofònas coma Belize o los Estats Units, son pas considerats coma d'Ispanoamerica.
Lingüistica Occitana
Lingüistica Occitana (maitot s'escriu Linguistica Occitana) es una associacion scientifica —e una revista— que se consagra a la recèrcha lingüistica sobre la lenga occitana. Se fondèt en 2004.
L'associacion a doas activitats principalas: La lenga de trabalh de l'associacion es l'occitan. Las lengas de publicacion per la revista son divèrsas: l'occitan sobretot mas tanben lo catalan e l'anglés.
L'objectiu de l'associacion es d'èsser un endreit de rescontre e de collaboracion entre los lingüistas universitaris e los lingüistas qu'an pas de pòst a l'universitat. Un autre objectiu es de contribuir a dinamizar la recèrcha scientifica en lingüistica occitana, pr'amor qu'es pas totjorn ben sostenguda dins las universitats d'Occitània nimai dins las associacions culturalas occitanistas.
Lo president de l'associacion es lo lingüista Joan Barceló.
Treigny
Treigny es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Iona e la region de Borgonha.
Geografia
Plàcid Vilatge de la Puisaye vallonnée e verdoyante cantada per l'escrivana Colette, Treigny possedís entre el una interessanta glèisa del e dos de castèls fòrts : lo castèl de Ratilly bastit al  #que domina amb los sieus sièis torns lo vilatge e la vallée de la Vrille, e lo castèl de Guédelon en bastiment en lo bòsc.
Es egalament una tèrra d'eleccion per las potiers #que los talhièrs n'espetan l'argila blanca o roja de la region e inícian los toristas nombroses a la polida estacion.
Paisible village de la Puisaye vallonnée et verdoyante chantée par l'écrivaine Colette, Treigny possède une intéressante église du et deux châteaux forts : le château de Ratilly bâti au  qui domine avec ses six tours le village et la vallée de la Vrille, et le château de Guédelon en construction dans la forêt.
C'est également une terre d'élection pour les potiers dont les ateliers exploitent l'argile blanche ou rouge de la région et initient les touristes nombreux à la belle saison.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
En 1972, Treigny absorbeix los pòbles de Perreuse e de Santa-Colombe-sus-Loing. En 1976, Treigny cedís la municipalitat de Santa-Colombe-sus-Loing.
Nòtas
<references group=N/>
Courboin
es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Bailleul-lès-Pernes
Bailleul-lès-Pernes es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Cancor
Cancor (Cancon en francés) es una comuna agenesa de Guiana. Administrativament, es situada dins lo departament d’Òut e Garona e la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Lo Faugós
Lo Falgós o pusleu Lo Faugós (Le Falgoux en francés) z-es 'na comuna auvernhata, situada dins lo departament delh Cantal e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Cancor
Toponimia
Las fòrmas ancianas son Canaechoris (inscripcion sus un triens [moneda romana, donc inscripcion antica], parrochia de Cancon, al sègle XIII, castrum de Canco, en 1259, Honor de Cancor, en 1259, castrum de Cancer, en 1271, dominus de Campcort, en 1289, domino Amanevo, domino de Campcort, en 1295, Cancor, en 1303, parrochia eccl. Sancti Martialis de Cantor, en latin, en 1319, decima de Cantorio, en latin, en 1319, Cantcor, en 1324, capella de Cantor, en 1326, de Cacurrio, en latin ?, en 1340, Canquor, en 1407, Quancon, en 1423, Cancons, en 1495, ecclesia de Cancone cum ejus annexa de Perilhaco, en 1505, rector de Cancorn et de Perilhaco, en 1520, Cancors, sense data, Cancon, sus una mapa del sègle XVII. La prononciacion es [kaŋ'ku]. I a pas agut d'explicacion toponimica abans la de Bénédicte Boyrie-Fénié. La primièra atestacion es pas una latinizacion mès una fòrma antica e mena regularament a Cancor : *Canaechóre > *Canecóre > *Cancore > Cancor. Coma las finalas en -or e en -on (pus frequenta) son omofònas, lo nom es estat comprés Cancon (grafia francesa). L'element choris, ablatiu plural de chora, a lo sens de « districte » o de « sector », qu'aquelas nocions sián en rapòrt emb un tipe de relèu (Cancon es sus un morre naut) o un territòri a l'entorn d'una vila (*Cana ?) o que ne depend. Lo primièr element poiriá èsser segon B. Boyrie-Fénié una basa preindoeuropèa *KaN, « autura, puèg, tuca ».