cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Grammont
Istòria
En 1308, Guy de Granjas #far bastir un castèl sul scenari de 3 a #que cobrís la motte. #Far aumenatge de lo sieu fief al comte Renaud de Montbéliard. Lo castèl #èsser assiégé, preses, cremat e en partida démoli per las Suisses après la batalha de Héricourt çò 13 de novembre 1474.
Per cartas brevets del 10 de març 1657, la tèrra de Grammont i aguèt erigit dins Comtat, en favor de Claude-François de Grammont, chevalier d'onor dins lo Parlament de Dole (#Jurar). Après la paissièra de Besançon en 1674, Louis XIV #far desmantellar los castèls de Franca Comtat, aquel de Grammont i aguèt rasat. A partir de 1699, lo castèl de Villersexel, issu de la familha de Rye, #èsser lo nòu luòc de residéncia de la familha.
La fièra annala, lo 22 de febrièr, es a Grammont una tradicion vièlha de 500 ans. La siá creacion remonta al 8 d'agost de l'an 1502. N'Anautita-Saône, jos l'ancian regim, se dénombre 266 fièras, repartidas dins 57 vilas, bourgs o de pòbles. Al començament del, 69 localités se repartisson l'organizacion de 377 fièras. Un decrèt del 15 de març 1807 ven fixar per Grammont, al 22 de febrièr la Fièra als cavals, al 6 de junh la Fièra als esturments e al 15 d'octòbre la Fièra a las semences. Las fièras coneisseràn la siá apogée en los darrièrs ans del sègle amb mai de 1,000 fièras per an per 120 localités. Una fièra en una municipalitat èra lo simbòl de l'autonomia e de la poténcia villageoise.
Ramagundam
Ramagundam (en telogo: రామగుండం Rāmaguṇḍaṁ) es una vila de l'estat de Telangana, en Índia.
Grammont
Istòria
En 1841, Grammont comptava 422 abitants.
A la fin de la. Chalon Sus Saône e Grammont èran los dos mai grandas fièras a cavals de l'Èst, amb una concentracion sul segond #qu'anava de 400 a 800 cavals segon l'an.
Ramagundam
Administracion
Ramagundam es situada dins lo districte de Peddapalli.
Grammont
Istòria
Los #Armada bèlgas e italians i #venir de còps cercar de cavals per lo sieu artillerie, avián condusit a pè fins a l'estacion de Villersexel per las palefreniers d'aquelas armadas. Los vendeires Flamencs i venián pro regularament. I i aguèt la Primièra Guèrra mondiala e de contunh la anémie infectieuse #que décimèrent la vegada équin. Aquel #èsser l'epòca de las mulets. Se #enganchar quitament de vacas.
Ramagundam
Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 229 644 abitants e aquela de l'aglomeracion, sonada la metropòli, èra de 252 308.
Grammont
Istòria
A Grammont, al començament del, las fièras als esturments e a las semences #que correspondián a las epòcas de trabalhs intenss (fenaisons e labours) #desaparéisser. La Fièra als cavals en periòde creuse, #conservar tota la siá rason d'èsser en fin d'ivèrn, d'ont aquel dicton : « Après la Fièra de Grammont, se sémia la avoine ».
La Segonda Guèrra mondiala #aver rason del parc dels cavals amb los réquisitions massivas de l'armada Alemanda pels besonhs de la Tèsta Russa.
En 1976, la populacion de Grammont redonna un segond bufa a la fièra per ne far un luòc priviliegiat d'amassada pel mond rural.
En 1308, Guy de Granges fit construire un château sur le plateau de 3 ha qui couvre la motte. Il fit hommage de son fief au comte Renaud de Montbéliard. Le château fut assiégé, pris, brûlé et en partie démoli par les Suisses après la bataille d'Héricourt le 13 novembre 1474.
Par lettres patentes du 10 mars 1657, la terre de Grammont fut érigée en Comté, en faveur de Claude-François de Grammont, chevalier d'honneur au Parlement de Dole (Jura). Après la prise de Besançon en 1674, Louis XIV fit démanteler les châteaux de Franche Comté, celui de Grammont fut rasé. À partir de 1699, le château de Villersexel, issu de la famille de Rye, fut le nouveau lieu de résidence de la famille.
La foire annuelle, le 22 février, est à Grammont une tradition vieille de 500 ans. Sa création remonte au 8 août de l'an 1502. En Haute-Saône, sous l'ancien régime, on dénombre 266 foires, réparties dans 57 villes, bourgs ou villages. Au début du, 69 localités se répartissent l'organisation de 377 foires. Un décret du 15 mars 1807 vient fixer pour Grammont, au 22 février la Foire au chevaux, au 6 juin la Foire aux outils et au 15 octobre la Foire aux semences. Les foires connaîtront leur apogée dans les dernières années du siècle avec plus de 1,000 foires par an pour 120 localités. Une foire dans une commune était le symbole de l'autonomie et de la puissance villageoise.
En 1841, Grammont comptait 422 habitants.
À la fin du. Chalon sur Saône et Grammont étaient les deux plus grandes foires à chevaux de l'Est, avec une concentration sur la seconde qui allait de 400 à 800 chevaux selon l'année.
Les Armées belges et italiennes y vinrent parfois chercher des chevaux pour leur artillerie, ils étaient conduits à pied jusqu'à la gare de Villersexel par les palefreniers de ces armées. Les marchands Flamands y venaient assez régulièrement. Il y eut la Première Guerre mondiale et ensuite l'anémie infectieuse qui décimèrent le troupeau équin. Ce fut l'époque des mulets. On attela même des vaches.
À Grammont, au début du, les foires aux outils et aux semences qui correspondaient aux époques de travaux intenses (fenaisons et labours) disparurent. La Foire aux chevaux en période creuse, conserva toute sa raison d'être en fin d'hiver, d'où ce dicton : « Après la Foire de Grammont, on sème l'avoine ».
Orbita geoestacionària
thumb|right|Representacion dau principi de l'orbita geoestacionària.
Grammont
Istòria
La Seconde Guerre mondiale eut raison du parc des chevaux avec les réquisitions massives de l'armée Allemande pour les besoins du Front Russe.
Orbita geoestacionària
L’orbita geoestacionària es una orbita circulara caracterizada per un periòde orbitau egau au periòde de rotacion de la planeta e una enclinason orbitala nulla (es a dire situada dins lo plan eqüatoriau de la planeta). Dins lo cas de la Tèrra, l'orbita geoestacionària se situa a una altitud de 35,786 km. Es frequentament utilizada per de satellits terrèstres car li permet de demorar en permanència au dessüs dau meteis ponch de l'eqüator.
Grammont
Istòria
En 1976, la population de Grammont redonna un second souffle à la foire pour en faire un lieu privilégié de rencontre pour le monde rural.
Parsec
Lo parsec (simbòl pc) es una unitat de longor utilizada en astronomia. Son nom ven d'una contraccion amb l'expression « parallaxi d'una segonda d'arc ».
Aquela unitat resulta de l’utilizacion d’un metòde trigonometric dich « metòde de la parallaxi », servent a determinar la distància separant un observator d’un objècte alunhat quin que siá, a la mesura de la distància dels objèctes celèstes.
Pi (letra grèga)
Pi (π en minuscula, Π en majuscula) es la dètz e sieisena letra de l'alfabet grèc.
Parsec
Definicion
185px|right|Definicion del parsec Lo parsec se definís coma la distància ont una unitat astronomica (ua) sosten un angle d’una segonda d'arc. Se la parallaxi d’una estela es mesurada en segondas d’arc, alara la distància entre aquela estela e lo Solelh, exprimida en parsecs, es egala a l’invèrs d'aquela valor.
Coma o mòstra lo calcul en dejós, un parsec val, o prèp de 206 265 unitats astronomicas o 3,2616 annadas lutz.
Per de rasons practicas, los astronòms exprimisson sovent las distàncias dels objèctes astronomics en parsecs puslèu qu’en annadas lutz.
Las primièras mesuras de distància interestellara (l’estela 61 Cygni per Friedrich Wilhelm Bessel en 1838) s'efectuèron en utilizant la largor de l’orbita terrèstra per referéncia. Lo parsec deriva d'aquel metòde. La determinacion de las distàncias dels còrs celèstes es l'objècte principal de l’astrometria.
Las parallaxis an de valors flacas : 0,76″ per Proxima Centauri ; aital, lo metòde parallaxistic permet pas gaire de determinar de distàncias estellaras superioras a 100 parsecs, çò que correspond a de mesuras de parallaxi inferioras a 10 millisegondas d’arc.
Sent Préch
Sent Prech (Saint-Priest-de-Gimel en francés) es una comuna lemosina situada dins lo departament de Corresa e la region de Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.
Parsec
Definicion
Entre 1989 e 1993, lo satellit Hipparcos, lançat per l’Agéncia Espaciala Europèa, mesurèt la parallaxi d'aperaquí 100,000 estelas amb una precision superiora a la millisegonda d’arc, çò que permetèt de determinar la distància d’estelas alunhadas de nosautres de mai d’un quiloparsec.
Calcul de la valor d'un parsec
300px|Esquèma illustrant la nocion de parsec, una unitat astronomica de distància
Sus l'esquèma çai contra, S es lo Solelh, T la Tèrra e P un objècte situat a un parsec del Solelh : per definicion, l’angle es egal a una segonda d'arc (1″) e la distància [TS] val una unitat astronomica. Gràcias a aquelas règlas de trigonometria, se pòt calcular [SP] :
Coma
s'obten
e
Aproximacions utilas
Sus l'esquèma en dessús, l'angle que deuriá èsser d'una segonda a una valor fòrt superiora, e per conseguent l'ipotenusa es clarament pus longa que lo costat adjacent. En realitat, per un angle tan pichon, la diferéncia de longor entre las doas es fòrça flaca en valor relativa, e finalament l'ipotenusa val solament un pauc mai qu'un parsec (autrament dich, un parsec es tan la distància del Solelh a l'estela alunhada coma la de la Tèrra a l'estela alunhada).
Se cal tanben sovenir que per fòrça valors d'angles flacas, se pòt far l'aproximacion  (e parièrament, d'ont l'afirmacion seguenta que lo costat adjacent e l'ipotenusa son quasiment egals), x donat l'angle exprimit en radians, que val aquí  ; l'error relativa facha essent (en radians) de l'ordre de x^2, doncas aquí, per de longors de l'òrdre d'un parsec, se fa (en utilizant aquelas formulas) una error de l'òrdre de la distància Tèrra-Luna, çò que pòt semblar important, mas es evidentament negligible per las escalas astronomicas consideradas.
Sellapan Ramanathan
Sellapan Ramanathan, foncionari public e òme politic n. 1924 es l'actual president de Singapor.
La Rabatelière
La Rabatelière es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Vendea e la region daus País de Leire.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group="N"/>
Montendry
Montendry en arpitan (Montendry en francés) es una comuna arpitana de Savòia, situada dins lo departament de Savòia e la region de Ròse-Aups.
Geografia
Montendry Es una municipalitat de la Nautor Gelon, dirèctament situada a lo-dessus de Chamoux. La siá superfícia es de 870 a. A situat sus un adret secondaire exposicion al sud. Pas subsisteix uèi que qualques clares pastoralas donadas a bail a una associacion foncière pastorala (AFP). I a pas mai d'agricultor en residint sus la municipalitat dempuèi mai de 10 ans. L'essencial de la superfícia de la municipalitat es d'ara endavant boisé.
Montendry est une commune du Haut Gelon, directement située au-dessus de Chamoux. Sa surface est de 870 ha. Elle est située sur un adret secondaire exposé au sud. Il ne subsiste aujourd'hui que quelques clairières pastorales données à bail à une association foncière pastorale (AFP). Il n'y a plus d'agriculteur résidant sur la commune depuis plus de 10 ans. L'essentiel de la surface de la commune est désormais boisé.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Appellations Ancianas : ecclesia Sancti Michaelis de Puja Andrico (1191), Curatus montis Endrici (XIV), Monsendricus (1438), Montandry, Montendri (1729) e Montendry en savoye (1738).
Montendry #Far partida, al civil, de la distincion de Chamoux, probablament dempuèi la fin del XI sègle. I aguèt confirmat entre las possessions de la abbaye de sant-Rambert en Bugey, #que Chamoux dépendait. En 1754 aquela distincion n'es la possession de Joseph Arestan, baron de Montfort, mèstre auditor dins las Cambras dels comptes après i aver #èsser successivament aquela  dels Ròchafòrt Chapel, del prince de Carignan e del marques de la Cambra.
Appellations anciennes : ecclesia Sancti Michaelis de Monte Andrico (1191), Curatus montis Endrici (XIV), Monsendricus (1438), Montandry, Montendri (1729) et Montendry en savoye (1738).
Montendry fit partie, au civil, de la seigneurie de Chamoux, probablement dès la fin du XI siècle. Elle fut confirmée parmi les possessions de l'abbaye de saint-Rambert en Bugey, dont Chamoux dépendait. En 1754 cette seigneurie est la possession de Joseph Arestan, baron de Montfort, maître auditeur à la Chambres des comptes après avoir été successivement celle  des Rochefort Chapel, du prince de Carignan et du marquis de la Chambre.
Zegama
Zegama es una comuna de Guipuscoa dins la comunautat autonòma espanhòla del País Basc.
Xi
Xi (ξ en minuscula, Ξ en majuscula) es la quatorzena letra de l'alfabet grèc.
Drona
Drona (en francés Dronne, ancianament Drône) es una ribiera (au sens locau) occitana,  o un flume (un riu) occitan, dau sud-oest de França (regions de Lemosin e d'Aquitània).
Etimologia
Las fòrmas ancianas son Drona en 1215, Druna (Jean-Papire (?) Masson, Descriptio Fluminum Galliae, 1618). Segon Chantal Tanet e Tristan Hordé, lo nom a la mesma origina que Dordonha. Los elements serián una raiç preceltica *dor- e un sufixe gallic *-ona. Xavier Delamarre plaça Drona dins los noms celtics, emb un etime drunā. Una raiç preceltica e un sufixe celtic son pas çò de pus probable.
Drona a per origina la rasiga preceltica e idronimica °Dur- (que donet tanben Dordonha, Durença,...), e lo sufixe °-ona (que donet tanben Dordonha, Lisona,...). L'evolucion de Dur-ona a Drona es normala.
Geografia
La font de Drona se tròba en Lemosin (departament de Nauta Vinhana), rasis la Forest de Las Tors, entre Bussiera (Galand) e Los Cars. Son cors es de 201 km. Se junh a Eila prep de Cotràs (Gironda).
Zerain
Zerain es una comuna de Guipuscoa dins la comunautat autonòma espanhòla del País Basc.
Alexandre Benalla
thumb|250px|Alexandre Benalla en julh de 2013 Alexandre Benalla (Évreux, 8 de setembre de 1991) es un responsable de seguretat de personalitats politicas francés. Lo comportament violent e las infraccions judiciàrias d'aqueste emplegat, e pròche, del president francés Emmanuel Macron durant divèrses eveniments en 2018 son estadas a la basa de l'Afar Benalla. L'escandal comencèt de créisser lo 18 de julh de 2018 tre que l'afar venguèt mediatizat a partir de las revelacions del jornal francés Le Monde.
Biografia
En 2009, s'inscriguèt en licéncia de drech a l'Universitat de Rouen-Normandie e l'acabèt en 2013. Foguèt integrat posteriorament al ministèri d'Arnaud Montebourg qu'i faguèt lo menaire del ministre. Pasmens i demorèt pas qu'una setmana qu'aprèp un accident de veitura, que ne voliá fugir, foguèt bandit que se considerèt que s'agissiá d'una fauta professionnala.
Jurisprudéncia
S'entend per jurisprudéncia las interpretacions reïteradas que fan los tribunals dins las resolucions de las normas juridicas, e pòt constituir una de las Fonts del Drech, segon lo país. Tanben se pòt considerar l'ensems de decision de justícia fèrmas e uniformas dictadas pels organs jurisdiccionals de l'Estat. Aquò significa que per conéisser lo flux contunh de las nòrmas existissentas se deu considerar coma essent aplicada sistematicament.
L'estudi de las variacions de la jurisprudéncia dins lo temps es lo melhor biais per conéisser las evolucions dins l'aplicacion de las leis, pòt èsser mai precisa que lo simple examen de las diferentas reformas del Drech positiu perque dins qualques cases las nòrmas capitan pas a s'aplicar vertadièrament malgrat la promulgacion oficiala.
Dins lo Drech anglosaxon es una font de primièr òrdre, a causa del fach que los jutges devon motivar los decisions o senténcias mejans un estudi minuciós dels precedents.
En tot cas, l'estudi de las senténcias nos dona la mesura exacta de la realitat del Drech perque sovent, e per divèrsas rasons, las senténcias son pas complidas o aplicadas.
Es lo cas especialament quand lo poder judiciari dintra en collision amb los autres poders de l'Estat, coma lo executiu e lo legislatiu, e fòrça engatjat dins lo principi de la separacion dels poders, es un fenomèn que se pòt pas ignorar completament per elaborar una teoria del Drech, quita a se qu'aparesca totalament separada de la realitat juridica e sociala.
Castel de Cabra
Castel de Cabra es un municipi de la província espanhòla de Teròl dins la Comunautat Autonòma d'Aragon.
Ni (letra grèga)
Ni (ν en minuscula, Ν en majuscula) es la tretzena letra de l'alfabet grèc.
Johnny Weissmuller
Johnny Weissmuller (nascut János Weißmüller) foguèt un atlèta olimpic (nadaire) american e tanben actor de cinèma (Tarzan).
Louis de Buade de Frontenac
Louis de Buade, comte de Frontenac e de Palluau, nascut lo 12 de mai de 1622 al castèl de Saint-Germain-en-Laye (França) e mòrt lo 28 de novembre de 1698 a Quebèc (Nòva França), foguèt un militari e administrador francés. Nomenat dos còps governador de la Nòva França per lo rei Loís XIV de França, desvolopèt la colonia e la defendèt contra las atacas anglesas durant la batalha de Quebèc en 1690.
Zestoa
Zestoa es una comuna de Guipuscoa dins la comunautat autonòma espanhòla del País Basc.
Poggiolo
Poghjolu en còrs (Poggiolo en francés) es una comuna corsa, situada dins lo departament de Corsega del Sud e la region de Corsega.
Sent Gaudenç
Sent Gaudenç (Saint-Gaudens en francés) qu'ei ua vila gascona, capitala de Comenge. Qu'ei situada administrativament laguens eth departament de Hauta Garona e era region administrativa d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Itterswiller
Ittersweiler en alemannisch (Itterswiller en francés) es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region d'Alsàcia.
Sent Gaudenç
Geografia
Sent Gaudenç qu'ei bastida ath pè deths Pirenèus, sus era arribèra esquèrra de Garona e a uns navanta quilomètres de Tolosa en direccion de Tarba.
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Itterswiller
Geografia
thumb|left|200px|Vista sul vilatge de Itterswiller Situat a la cœur de la Rota Dels Vins, Itterswiller es un vilatge #que se étire en longitud al pè d'un tuc trucat Emmebuckel #que se poiriá tradusir per Mont dels abelhas. Vilatge viticole e gastronomique, Itterswiller a sabut metre en valor lo sieu patrimòni decorant e en fleurissant los sieus ostals a colombages, #çò que lududes a valgut la mai anautita distincion pel concors dels pòbles fleuris, siatz quatre flors.Itterswiller Es la municipalitat la mai pichona del costat de Barr e del arrondissement de Sélestat-Erstein.
Sent Gaudenç
Heraudica
thumb|100px|left|Eth escut de Sent Gaudenç que's blasona atau : d'azur cargat d'ua campana d'argent batalhada d'aur.
Istòria
Sent Gaudenç que hoc poblada desempuish era epòca romana mes que comencèc a pravar ath torn deth monastèri qui acesèc eras relíquias de Sent Gaudenç.
En 1160 eths Cavalièrs de Sent Joan de Jerusalèm que i fondèren un espitau.
En 1202, eth comte Bernat IV de Comenge que l'autregèc ua carta. thumb|200px|left|[[Claustre de Sent Gaudenç]] Durant eras guèrras de religion, era ciutat e eth sòn patrimòni que horen sacamandejats per Gabriel Ièr de Montgomery e eras suas òstes protestantas abans d'èster tornada aths catolics peth marescau de Matignon. Atau, eras relíquias sauvadas que podèren tornar (devath eth regne deth Noste Enric totun).
Eth patrimòni religiós de Sent Gaudenç e eths sòns archius que horen sacamandejats un darrèr còp ath parat dera Revolucion Francesa.
En eth temps dera revolucion francesa, s'aperèc Mont d'Unitat (Mont-d'Unité en francés ).
Lòcs e monuments
thumbnail|right|250px|Plaça de Sent Gaudenç (actualament Plaça Joan Jaurés) durant lo sègle XVIII per [[Nicolas-Marie-Joseph Chapuy]]
Vénissieux
Vénissieux es una comuna francesa situada dins la metropòli de Lion e la region d'.
Itterswiller
Geografia
thumb|left|200px|Vue sur le village d'Itterswiller Situé au cœur de la Route Des Vins, Itterswiller est un village qui s'étire en longueur au pied d'une colline appelée Emmebuckel que l'on pourrait traduire par Mont des abeilles. Village viticole et gastronomique, Itterswiller a su mettre en valeur son patrimoine en décorant et en fleurissant ses maisons à colombages, ce qui lui a valu la plus haute distinction pour le concours des villages fleuris, soit quatre fleurs.Itterswiller est la commune la plus petite du canton de Barr et de l'arrondissement de Sélestat-Erstein.
Istòria
Itterswiller Ja ocupat a l'epòca romaine se nomenava Itineris Villa #que las romains n'an #èsser los primièrs a i introdusir la vinha.Mencionat oficialament per las primièras fes al, lo pòble a administrat jol domeni del avesque de Estrasburg e dels senhors de Andlau. Al lo pòble a destruit pels Suedeses. Per commémorer aquel triste anniversari, una crotz #èsser erigida #qu'a destruit en 1836. La comuna possedís de nombrosas ruches sus la montanha #que domina lo pòble #qu'una carrièra trucada carrièra del Mont-de detlas-Abelhas perpétue çò remembre. A partir del, en mai de la siá spécificité viticole, lo pòble ne refortilha lo sieu torisme. Pòble touristique per excellence, Itterswiller possedís de nombrosas soscaves viticoles e dels en restaurants #que fan lo plen pendent la polida estacion.
Itterswiller déjà occupé à l'époque romaine se nommait Itineris Villa dont les romains ont été les premiers à y introduire la vigne.Mentionné officiellement pour la première fois au, le village est administré sous la domination de l'évêque de Strasbourg et des seigneurs d'Andlau. Au le village est détruit par les Suédois. Pour commémorer ce triste anniversaire, une croix fut érigée qui est détruite en 1836. La commune possède de nombreuses ruches sur la montagne qui domine le village dont une rue appelée rue du Mont-des-Abeilles perpétue le souvenir. À partir du, outre sa spécificité viticole, le village renforce son tourisme. Village touristique par excellence, Itterswiller possède de nombreuses caves viticoles et des restaurants qui font le plein pendant la belle saison.
Björk
thumb|right|Björk. Björk Guðmundsdóttir (islandés: ) dicha Björk (n. Reykjavík, 21 de novembre de 1965), es una cantaira, escrivana, compositritz e actriz ocasionala islandesa.
Montsaunèrs
Montsaunèrs (Montsaunès en francés) qu'es ua comuna lingüisticament gascoa de Lengadòc, situada dens eth departament dera Hauta Garona e era region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Istòria
Pendent eth Ancian Regime, Montsaunèrs qu'èra dera diocèsi civila deth Petit-Comenge, doncas dera província de Lengadòc, dera generalitat de Tolosa, dera diocèsi de Comenge e dera senescaucia de Tolosa. Eth vocable dera glèisa qu'es Sent Cristau. Tanlèu 1790, Montsaunèrs qu'èra deth canton de Salias.
Cambairac
Cambairac (Cambayrac en francés) es una comuna carcinòla situada dins lo departament francés d'Òut e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Poligrafa (mestièr)
Poligrafa
Sector d'activitats : Mèdias
Nivèu de formacion : en Soïssa Certificat de capacitat en 4 ans.
Poligrafa qu'ei un mestièr suisse arrecaptant las ancianas professions de tipografa e de fotolitografa per lasquaus n'existeishen pas mei de formacions dens aqueste país. Qu'aprèsta documents grafics includint tèxtes e imatges, per la produccion d'imprimits divèrs o l’elaboracion de produits multimèdia (CD-ROM, sites Web). Qu'escaneriza imatges, hica en pagina tèxtes e illustracions, realiza ua maqueta d'impression a partir de fichèrs informatics, mercés a logiciaus de reproduccion e de publicacion assistida per ordinator (PAO). Tanben que s'ocupa de retocar los imatges..Portau deu tribalh e deus mestièrs
Portau de la Soïssa
Grasac (Nauta Garona)
Grasac  (Grazac en francés) es una comuna lengadociana de Lauragués, situada dins le departament de la Nauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada en Lauragués a 20 km al Sud-Èst de Murèth e 5 km d'Autariba.
Iòta
Iòta (ι en minuscula, Ι en majuscula) es la novena letra de l'alfabet grèc.
Engèni quimic
thumb|right|Colonas de [[destillacion industrialas.]]
L’engèni quimic, ò engèni dei procès fisicoquimics, designa l'aplicacion de la quimia fisica au nivèu industriala. A per objectiu la transformacion de la matèria dins un quadre industriau e consistís en la concepcion, lo dimensionament e lo foncionament d'un procès implicant una ò mai d'una transformacion quimica ò fisica. D'efiech, lei metòdes utilizats dins un laboratòri son sovent pas adaptats a la produccion industriala d'un ponch de vista economica e tecnica. L'engèni quimic intervèn alora per permetre aqueu passatge dau laboratòri a l'usina en respectant un ensemble de constrenchas economicas, tecnicas, environamentalas e reglementàrias. Sa mesa en òbra es generalament lo pretzfach d'engenhaires quimistas aguent estudiat lei transformacions, lei transpòrts e lei transferiments de la matèria, de l'energia e de la quantitat de movement.
Vilhac (Perigòrd)
Vilhac (Villac en francés) es una comuna d'Occitània, dins la region istorica de Perigòrd, administrada per lo departament de Dordonha de la region de la Novela Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion es [vi’ʎa]. Lo nom es atestat au segle XIII, Vilhac. Vilhac ven d'un nom latin d'òme, Villius, segut dau sufixe -acum, ,.
Glafkos Klerides
Glafkos Ioannou Klerides, avocat e òme politic (1919 – 2013), foguèt president de Chipre entre 1993 e 2003.
Mont Fitz Roy
Lo Cerro Chaltén, sonat tanben Cerro Fitz Roy, es una montanha ('cerro') situada prèp del vilatge d'El Chaltén, dins los camps de glaç, situats al sud de Patagònia, sus la termièra entre Argentina e Chile. Foguèt decidit per ambedós païses que la frontièra passa pel som principal, mas una partida de la frontièra al sud del som, cap al Cerro Murallón demora non definida.
La Cassanha (Astarac)
La Cassanha (La Cassagne en francés) qu'es ua anciana comuna gascoa d'Astarac, situada dens lo departament de Gers e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus. Despuish 1822, qu'es annexada a Loberçan.
Neugartheim-Ittlenheim
Neugartheim-Ittlenheim en alemannisch (Neugartheim-Ittlenheim en francés) es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region d'Alsàcia.
La Cassanha (Astarac)
Geografia
La Cassanha qu'es un vilatge sus ua sèrra, a 250-260 m d'altitud, au nòrd-nòrd-èst de Loberçan, dambe ua glèisa.
Neugartheim-Ittlenheim
Geografia
Ponch culminant : mont Kochersberg (301 m)
Mont Fitz Roy
E mai que siá d'un altitud mejana comparat als gigants d'imalaia, la montanha ten la reputacion d'èsser extrèma, a causa de sas parets de barena ribassudas que presentan de longors malaisidas d'escalada tecnica.En mai d'aquò las condicions climaticas i son lo mai sovent fòrça marridas. La region que foguèt longtemps de mal aténher,  o es al jorn de uèi un pauc mens dempuèi lo devolopament recent del vilatge d'El Chalten  e de l'aeropòrt internacional d'El Calafate.
La Cassanha (Astarac)
Toponimia
Lo nom qu'es explicat per d'autes Cassanha o La Cassanha. Que ven deu bas latin cassanea, derivat deu gallés cassanos, « casse », dambe ua valor collectiva : un lòc on i a casses,. Xavier Delamarre qu'explica l'ahar un chic autament : un nom gallés cassaniā, « los casses, la cassanha » ; mès la fixacion deu toponime es pas necessàriament antica, estant que lo nom comun cassanha es viu despuish l'origina de la lenga.
Neugartheim-Ittlenheim
Geografia
Point culminant : mont Kochersberg (301 m)
Mont Fitz Roy
L'escalada, pasmens, es extremament dificila e demora reservada als escaladors fòrça experimentats. Uèi, quora cent personas atenhon lo som del Mont Everest en un jorn, de còps que i a sonque una persona l'an capita de pujar lo Cerro Chaltén.
La Cassanha (Astarac)
Istòria
La Cassanha qu'èra ua parròpia annèxa au sègle XVIII. En 1822, La Cassanha qu'estó annexada a Loberçan, atau com Vidalhan.
Neugartheim-Ittlenheim
Istòria
Lo 1 en genièr 1973, la municipalitat ven Neugartheim-Ittlenheim continuament al rattachement del vilatge de Neugartheim a la municipalitat de Ittlenheim.
Le 1 janvier 1973, la commune devient Neugartheim-Ittlenheim suite au rattachement du village de Neugartheim à la commune d'Ittlenheim.
Tèta
Tèta (Θ en minuscula, θ en majuscula) es la ochetena letra de l'alfabet grèc.
Zizurkil
Zizurkil es una comuna de Guipuscoa dins la comunautat autonòma espanhòla del País Basc.
Còptes
thumb|right|250px|La Glèisa penjada dins lo quartièr còpte del Caire Vièlh thumb|Lo [[musèu còpte del Caire.]] Los Còptes son los abitants crestians d'Egipte. Lo mòt es format segon lo nom donat pels Grècs ancians a l'Egipte antica (grèc ancian Αἴγυπτος) que, amb la desapareisson de la primièra sillaba al periòde arabi, donèt coptita en latin e « qoubt » en arabi de que foguèt creat un singular « qoubtî ». Es per aquela rason, e segon un contèxte istoric, que los còptes son considerats coma los egipcians « vertadièrs ».
La fòrça granda majoritat dels Còptes es membre de la Glèisa còpta ortodòxa dirigida per un primat, mas existís tanben dempuèi lo sègle XIX una Glèisa catolica còpta, e una Glèisa evangelica còpta.
Sul plan de la doctrina, la Glèisa còpta ortodòxa es fidèla als tres primièrs Concilis ecumenics e es sovent vista ligada a tòrt coma las Glèisa armènia, etiopiana, e eritrèa a l'ortodoxia, segur que presenta amb elas una granda similitud del rite. Se ne destria pasmens perque se fonda sus las tèsis miafisitas condemnadas pel concili de Calcedònia. Los Còptes, coma totes los Egipcians levat los Nubians, parlan pas que l'arabi e la messa se dich dins aquela lenga; solas las preguièras del Credo e lo Paire nòstre se dison a vegada encara en còpte.
Amb las sosmautas de l'istòria d'Egipte que faguèt de la comunautat còpta una minoritat, una diaspora s'organizèt subretot pendent lo sègle XX.
Religion
La Glèisa d'Alexandria de l'evangelista Marc, que los còptes son ligats, es una Glèisa crestiana de las mai ancianas del mond amb lo seu rite e constituís la comunautat crestiana mai granda de l'Orient Mejan. Los Còptes se considèran coma los Egipcians vertadièrs, venent dels faraons.
A causa de l'istòria, es considerada coma la « Glèisa dels Martirs ». Dempuèi l'an 303 e la persecucion dels crestians per Dioclecian, los Còptes situan lo començament de la Glèisa d'Egipte en 284, an del començament del reialme d'aquel emperaire: es l'intrada dins l'èra dels martirs o èra de Dioclecian.
Lo calendièr còpte es mai sovent nomenat « calendièr dels Martirs » e lo libre dels sants d'aquel calendièr, lo Sinaxari còpte conta l'istòria d'al mens un martir cada jorn.
Pasmens, pendent los sègles, la Glèisa d'Alexandria coneguèt d'esquismes, a l'origina de mai d'una Glèisas autonòmas. Ara, 90 % dels Còptes dins lo mond son membres de la Glèisa còpta ortodòxa dirigida per un primat fasent ofici a l'encòp de papa e de patriarca. Un originalitat de la Glèisa còpta es l'eleccion del patriarca pel pòble dels fidèls, mas deu enseguida èsser confirmat dins sas foncions pel govèrn egipcian
La liturgia còpta es encara mai complicada que la liturgia ortodòxa amb que es sovent comparada. I a 36 oncions pel Batisme e la confirmacion que son celebrats simultanèament a la mena orientala, lo sagrament dels malauts, demanda, dins sa forma solemna, sèt prèires oficiants
Dempuèi lo sègle XIX existisson tanben una Glèisa catolica còpta e una Glèisa evangelica còpta
Doctrina
thumb|Icòna còpta representant lo Crist e [[Menas]] Longtemps se pensèt que los Còptes professavan lo monofisisme d'Eutiques sostengut per Sevèr d'Antiòquia. Aquela doctrina afirma que lo Crist a una natura unica, d'òrdre divin (gaireben totes las Glèisas crestianas admeton la dobla natura del Crist, a l'encòp divina e umana). Après lo rebut del monofisisme pel concili de Calcedònia en 451, los Còptes trenquèron la comunion amb la Glèisa bizantina. Constituisson dempuèi l'ora una Glèisa autonòma.
Aquela interpretacion doctrinala foguèt lo pretèxte a las persecucions contra los Còptes pels crosats quand passèron en Egipte. En realitat, la posicion cristologica de la Glèisa còpta va cap al miafisisme: lo Crist a una natura divina, mas « incarnada » (ont lo divin fa seuna la dimension umana). Lo diferent teologic foguèt esclairit amb l'Occident e reglat per un accord entre lo primat Chenoda III d'Alexandria e lo papa Pau VI.
La posicion comuna de las Glèisas apostolicas, que la Glèisa catolica e la Glèisa còpta, torna sus la posicion cristologica d'Atanas d'Alexandria e de Ciril d'Alexandria, ambedós « papas d'Alexandria e patriarcas de la Predicacion de sant Marc e de tota l'Africa ».
Relacions amb la Glèisa etiopiana ortodòxa
Evangelizada a partir del sègle IV mejans Egipte, Etiopia seguèt lo mèsme destin religiós que son tutor esperital. La Glèisa còpta d'Egipte exercissiá fins al sègle XX un contraròtle sus la Glèisa etiopiana ortodòxa, de conviccion monofisita, e que lo patriarca èra tradicionalament egipcian. Fins a 1929, lo cap de la Glèisa etiopiana, l'Abuna, èra un Còpte egipcian consacrat pel patriarca d'Alexandria. De 1929 a 1959, èra causit d'entre los evesques etiopians, mas deviá totjorn èsser consacrat pel patriarca d'Alexandria e foguèt sonque 1959 que la Glèisa venguèt totalament independenta.
Fondacion de la Glèisa d'Alexandria
thumb|Monges còptes al començament del sègle XX La conquista de l'Egipte faraonica per Alexandre lo Grand vèrs 330 AbC faguèt nàisser una civilizacion originala, los Ptolemèus limitada d'en primièr dins la region del dèlta de 323 a 30 AbC puèi espandida a l'ensems de l'Egipte.
En 30 AbC, l'Egipte venguèt romana. Pendent lo sègle I, lo cristianisme s'i desvolopèt coma dins l'ensems del bacin mediterranèu. La tradicion atribuís a l'evangelista Marc la fondacion de la Glèisa d'Alexandria, vèrs l'an 42. Lo cristianisme egipcian es dinamic, e subretot dins son movement monaquic, amb per figura emblematica Antòni lo Grand, un sant màger del cristianisme e, mai tard, un subjècte de predileccion per l'art crestian. En 328, l'Egipte venguèt bizantina.
Los crestians d'Egipte son pas estalviats pels nombroses conflictes e eretgias que fan trebolum dins lo cristianisme a aquelas epòcas: atal l'arianisme, professat per l'evesque arian d'Alexandria es condemnat, a l'estigança de l'emperaire Constantin, pel concili de Nicèu (325). Al moment ont se bastissiá la Pentarquia, aquela se trenquèt après la formacion de las Glèisas que, per de rasons politicas e culturalas, rebutavan las formulacions dogmaticas del concili de Calcedònia (451). Atal apareguèron, a costat de la Glèisa imperiala o « melkita », de las Glèisas qu'acceptavan pas l'egemonia de la pensada bizantina e s'inscriviá dins lo contunh de l'escòla teologica d'Alexandria. Aquelas Glèisas, coma la Glèisa còpta d'Egipte, forman pas un grop omogenèu e son designadas jol nom « de Glèisas orientalas non calcedonianas ».
Subretot, los jacobits sostengavan que la natura divina de Jèsus Crist aviá, d'un biais, « absorbat » sa natura umana, de mena que aviá pas mai que la sola natura divina (en grèc, monofisita). Al contrari los melkits demorèron dins la linha de la Glèisa tradicionala segon que Jèsus es a l'encòp Dieu e òme e a donc plenament las doas naturas, divina e umana. Es probable que son las rasons politicas, mai que teologicas que provoquèron lo conflicte e la secession: l'Egipte que fasián partit de l'empèri de Constantinòple suportava mal aquela dependéncia e lo patriarca d'Alexandria, vengut jacobit, foguèt seguit per la partida mai granda de son pòble.
Dominacion arabomusulmana
Als sègles VII e XI, l'Egipte passa successivament jos la dominacion dels Omeias, dels Abbassidas e dels Fatimidas. Als Tolonidas (868-905) e als Ikhchididas (935-969) succedisson los Fatimidas (969-1171) que coneissavan pas l'autoritat dels Abbassidas fondada en (750-1258) e se proclaman califas. La dinastia aiobida (1171-1250) de Saladin seguís de la garda turca dels mamelocs. Pendent tot aquel periòde, los Còptes, considerats coma de « gents del Libre », conservant lors representants religioses (patriarcas).
Lo traumatisme de desligament politic e religiós entre Constantinòple a Alexandria explica sens dobte que, dos sègles mai tard los Egipcians faguèron una resisténcia flaca a la penetracion de l'islam: lo desir de se desfar de la tutèla de Constantinòple èra totjorn tan fòrt e la Glèisa èra encara fòrça aflaquida per de querèlas teologicas intèrnas. La massa de la populacion egipciana se convertís a l'islam mas los Còptes demòran majoritaris fins al sègle XIV. Foguèt vèrs lo sègle X que la lenga còpta comencèt a venir pel sol usatge liturgic per far profeita l'arabi coma lenga viventa. De persecucions sevèras se faguèron al sègle XVI jol reialme dels Fatimidas e dels Turcs. De Còptes s'exilièron en Etiopia, i desvelopèron la Glèisa crestiana e participan al comèrci en Africa de l'Èst entre Etiopia, Arabia, Índia, Indonesia e lo país dels Imiaritas.
La conquista d'Egipte dels Mamelocs, que coneis un periòde de declin economic, pel sultan otoman Selim I en 1517, obriguèt un novèl periòde d'exili pels Còptes. Ara província otomana, Egipte es governada per un pacha nomenat cada an per Constantinòple.
Sègles XIX e XX
Entre 1798 e 1801, Egipte es ocupada per las tropas francesas de Bonaparte puèi Kléber e Menou.
Quand partir los Franceses, La Sublima Pòrta nomena Mehemet Ali que s'emancipa lèu de l'autoritat otomana e se fa reconéisser pacha a vida. Jol seu son reialme, Egipte se moderniza, los Còptes coma los autres Egipcians pòdon accedir a l'educacion e a de pòstes nauts. Espandiment fins a Sodan, participacion a l'obertura del Canal de Suèz, los Còptes mejans l'influéncia britanica (protectorat de 1914) envian lors enfants dins las universitats anglesas. Una minoritat se liga a la Glèisa catolica (Glèisa catolica còpta).
Sègle XXI
Lo 1 de genièr de 2011, es una jornada negra per la comunautat còpta. Un atemptat comés lo ser de l'An Nòu davant una glèisa còpte d'Alexandria (Egipte) contra de fidèls faguèt 21 mòrts e 79 ferrits,. Seguèron de jorns d'indignacions e de protestacions de la partida de la minoritat religiosa còpta, e tanben d'afrontaments amb las fòrças de l'òrdre egipcianas. Aquel eveniment torna suls enjòcs portant sus las populacions crestianas a l'Orient Mejan, e lor seguretat.
La comunautat còpta participa activament a la Revolucion egipciana de 2011, los joves còptes fraternizant amb los joves laïcs e musulmans sus la plaça Tahrir al Caire. Pasmens, una trencada entre los còptes e lo poder militar, eissit de la revolucion (Conselh Superiora de las Fòrças Armadas) se faguèt lo 9 d'octobre de 2011, a la seguida de la repression brutala per l'armada d'una manifestacion còpta, d'en primièr non violenta, per tòca d'obtenir l'accès dels còptes a las foncions publicas mai nautas, la supression de la referéncia a la charia dins la Constitucion e de la mencion de l'origina religiosa sus la carta d'identitat egipciana: los carris faguèron 60 mòrts demest los manifestants caire Maspéro al Caire.
Phosphatodraco mauritanicus
Phosphatodraco mauritanicus siguec un reptil voladèr escantit, apartenhent ara familha des pterosaures e demorèc pendent era fin deth cretacèu superior (Maastrichtian, hè d'aperaquí 65 milions d'annades). Es sues rèstes sigueren trapades en Marròc.
Còptes
Sègle XXI
Sostenent lo còp d'Estat del 3 de julhet de 2013 en Egipte contra lo president Mohamed Morsi a la seguida dels seus abuses de poder, los Còptes son la cible dels Fraires musulmans, per exemple en agost de 2013, ont son victimas de violéncias. Per Tewfik Aclimandos, cercaire al Collègi de França,. Considerant que los islamistas an una responsabilitat dins la repression d’agost, avent puèi, nòta que  e que  ,.
Phosphatodraco mauritanicus
Descripcion
Aguest animal ei conegut sonque per ua sèria de vertèbres cervicals e un uas d'origina desconeguda mès qu'an permetut imaginar es sues mesures; atau que quan dubria es sues ales hèia enquia 5 m. Coma d'autes pterosaures semblants dera familha des Azhdarchidae avia un còth damb vertèbres mès longues ena base. Probablaments qu'avia un gran cap damb un bèc sense dents e un còth long e robust.
Còptes
En Egipte
Lo nombre de Còptes es un dels secrets mai gardats en Egipte. Es avançada la chifra mejana de 7.5 milions de Còptes, çò que fa 10 % de la populacion egipciana e constituís la minoritat crestiana mai importanta dins l'Orient Mejan arabi.
Phosphatodraco mauritanicus
Classament
Phosphatodraco siguec classat coma un des darrèrs membres dera familha des azhdarchidae, ua familha de pterosaures damb eth còth long, plan caracteristic pendent ena epòca ena quau demoraren, eth cretacèu superior. Es fossils sigueren trapats demest es estrats de fosfats d'Oluad Abdoun ( e per açò eth sòn nom, Phosphatodraco ). Açò conferma que era sua familha subervisquèc enquiara fin deth cretacèu superior quan ua catastrofe escantiguèc plan d'animals, demest es quaus, es pterosaures.
Bibliografia
· Pereda-Suberbiola, Xabier; Bardet, N., Jouve, S., Iarochène, M., Bouya, B., and Amaghzaz, M. (2003). "A new azhdarchid pterosaur from the Late Cretaceous phosphates of Morocco". in Buffetaut, E., and Mazin, J.-M. (eds.). Evolution and Palaeobiology of Pterosaurs. Geological Society of London, Special Publications, 217. London: Geological Society of London. pp. 80–90. ISBN 1-86239-143-2.
Còptes
En Egipte
A l'eissida del vòte de novembre e decembre de 2010, tres Còptes foguèron elegits al parlament egipcian; arribèron sèt deputats còptes nomenats per decret pel president Hosni Mubarak suls dètz que pòt designar a l'Assemblada del pòble. Sus un total de 518 deputats, lo parlament compta donc detz Còptes (o 1,93 %).
Dins lo rèste d'Africa
Existís una minoritòta còpta al nòrd de Sodan e en Libia (veire Cristianisme en Libia).
La diaspòra còpta
Los Còptes participèron a las susmautas de l'istòria en Egipte. Que sián zabalin (escobilhaire) dels quartièrs paures del Caire, comerçants, intellectuals, agricultors dins la bòca del Nil, burocratas o religioses, eretièrs de vièlhas familhas alexandrinas, enrotlada de voler o forçats dins las armadas otomanas, marginalizats o engolits, los Còptes subrevisquèron. Escaçament foguèron destriats de l'ensems de la populacion, que siá pels Arabis, los Franceses o los Angleses. Los còptes totjorn foguèron viscut coma essent una comunautat d'esperel, sovent considerada coma los descendents dels Egipcians de l'Antiquitat. Coma o menciona lo Paire Frédéric Mann, los Còptes son pas considerats coma d'Arabis. Çò que los destria absoludament e aquò a totes los sègles, es lor ligam a la religion crestiana e a lor lenga. De fach, aquela diferenciacion venon fòrça sensibles pendent las tensions interreligiosas amb lo grop dominant musulman. Fau pauc lo fanatisme religiós faguèt fugir fòrça de Còptes en Euròpa del Sud, en Méditerranèa orientala (Chipre, Siria, Istambol, Liban, Malta, Armenia), Canadà e fins en Austràlia.
Las tensions religiosas e las dificultats economicas incitan totjorn mai los Còptes a l'exili. Atal entre 250,000 e 500,000 fidèls serián exiliats als Estats Units d'America.
França compte una diaspòra còpte pro importanta. Estimada a gaireben 45,000 personas, es compausada d'Egipcians e de descendents d'Egipcians venguts subretot pendent los ans 1970. Al Reialme Unit vivon gaireben 20,000 Còptes. Entre 6,000 e 7,000 Còptes vivon en Alemanha. Los Païses Basses comptan entre 5,000 e 6,000 Còptes.
Cultura
thumb|Glèisa de Sant Jòrdi, [[Lo Caire]]
Montcorbon
Montcorbon es una anciana comuna francesa, situada dins lo departament de Loiret e la region dau Centre e Vau de Léger. Dempuèi lo 1èr de genièr de 2016, es venguda comuna delegada de la comuna novèla de Douchy-Montcorbon.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Còptes
Cultura
La cultura còpta es una cultura de tipe « miègjornal », patriarcala. Las femnas an dempuèi pauc accès a de pòstes de responsabilitat mas las estatisticas son escaças al respècte de la representacion numerica flaca dels Còptes en Egipte.
Los Còptes son reconeissables a qualques trachs especifics: tatoatge de la crotz dins lo ponhet, prenoms posats dins la Bíblia (David, Samuèl), o empruntats a l'Occident (Emili, William…) o dins l'« eretatge faraonic »: noms de sobeirans coma Ramsés, de divinitats coma Isis o Wissa o simplament de l'« anciana lenga faraonica » coma Besada (lutz), Pacòm (aigla), Pishay (fèsta), Pahor (apartanent del dieu Hor), Banop (apartanent al dieu Anop).
Gaireben vegetarians, los Còptes practican lo june cada setmanas. Lors carèmas canonics passan la mitat dels jorns de l'an e se concentran pas dins un sol periòde. Las preguièras se fan dins los ostals e las glèisas, jamai per las carrièras o suls luòcs de trabalh. La messa es dicha en tres lengas (arabi, còpte, Grèc) e la liturgia celèbra, entre autres, lo Nil (l'anciana divinitat hapi), font de feconditat per la tèrra.
Los Còptes son gaireben pas qu'endogamas. Lo maridatge (monogamic e indissoluble, levat en cas d'adultèri) es un mistèri. Gaireben totas las estapas importantas de la vida son regladas per la fe crestiana ortodòxa (batisme, maridatge, etc.). L'ensems dels istorians puntan la posicion importanta de la femna (divòrci, dòt, eritatge son encara ligats a las practicas de l'anciana Egipte favorablas a l'esposa). Lo còpte, lenga viventa fins al sègle XVII, serviguèt a Joan Francés Champolion pendent sos estudis suls ieroglifes egipcians. Es ara pas qu'una lenga liturgica, coma lo latin en Euròpa.
La vigor de la Glèisa còpta s'explica per la granda solidaritat que testimònian los membres, coma sovent lo cas de las minoritats menaçadas. La coneissença d'èsser Còpte n'implica pas obligatòriament una practica religiosa fervorosa e l'importància de la comunautat còpte es pas obligatòriament pro aparenta. Las vièlhas glèisas còptes son de bastits rectangulars pro simples, per de rasons de discrecion que se compren dins un país de majoritat musulmana.
Nòtas
<references group="N"/>
Zumaia
Zumaia es una comuna de Guipuscoa dins la comunautat autonòma espanhòla del País Basc.
Murèth
Murèth (Muret en francés, la fòrma medievala en lengadocian es Murèl) es una vila gascona, dens le Comenge, e còsta la granda vila de Tolosa e dins le siu airau urban. Se situa dens le departament de la Hauta Garona e hè part de la region administrativa d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus. Lo gentilici es muretin, muretina.
Murèth estèc la capitala deu comtat de Comenge, e ara es le sièti de la Comunitat d'Aglomeracion deu Muretin.
La vila es coneguda pr'amor que s'i passèc la Batalha de Murèth en 1213.
Geografia
Murèth a 23864 abitants (2010). Ara, es una banlèga de Tolosa. Es sosprefectura de la Hauta-Garona. Le climat de Murèth es temperat oceanic ambe influéncias mediterranèas.
Istòria
Murèth es un lòc plan important dins l'istòria d'Occitània e de Catalonha, aicí se passèc la Batalha de Murèth, le 12 de setembre de 1213. A aquesta batalha, se morisquèc Pèire II d'Aragon, rei de la Corona d'Aragon e Comte de Barcelona, aligat au comte de Tolosa, en tot lutant contra les crotzats franceses de Simon de Montfòrt. Aqueth hèit metèc fin au dinamisme deu comtat de Tolosa en Occitània e a l'expansion per Occitània deus monarcas catalans e que permetèc le començament de la dominacion francesa d'aqueres territòris.