cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mayhem
Las originas
Lo grop que's formè en 1983. Los purmèrs membres que n'estón Destructor (aliàs Øystein Aarseth, guitarrista, qui's harà mei tard aperar Euronymous), Messiah (aliàs Eirik Nordheim, cantaire), Necrobutcher (aliàs Jørn Stubberud, baishista) et Manheim (aliàs Kjetil Manheim, trucaire). Qu'ei dab aquera formacion qui enregistraràn las loas duas purmèras maquetas, puish que sortiràn lo lor purmèr disc vertadèr : Deathcrush, dab lo cantaire Maniac(Sven Erik Kristiansen), qui remplacè Messiah. Lo tiratge d'aqueth disc qu'èra limitat a 1000 exemplars mes que's venón pro viste. La musica qui perpausava qu'èra ua mena d'ultra-speed metal (au sens on volèn jogar enqüèra hòrt mei viste que los grops de speed metal), influenciat per Venom e Bathory mes tanben peus purmèrs grops de death metal, hòrt marginaus a l'epòca. En 1988, Manheim e Maniac que se'n van deu grop : lo purmèr que s'a trobat un tribalh vertadèr e lo segond qu'ei internat dens un espitau psiquiatric per'mor d'aver hèit ua temptativa de suicidi. Que son remplaçats per Dead (Per Yngve Ohlin) au micrò e Hellhammer (Jan Axel Blomberg) a la bateria. Qu'ei dab aquera formacion qui haràn lo "live in Leipzig" e lo live piratat "Dawn of the black hearts". Mes en abriu de 1991, Dead que's suicida. Abans d'aperar la polícia, Euronymous, qui trobè lo còs, que'n prenó fòtos. Ua d'aqueras fòtos que's retrobarà sus la pocheta deu disc pirata "Dawn of the black hearts".
Chris Pratt
Chris Pratt (nascut Christopher Michael Pratt en 1979) es un actor american de cinèma.
Dusau Guèrra Mondiau
La campanha de Polonha
La campanha de Polonha durèt dau 1 de setembre au 6 d'octòbre de 1939. Laissant l'iniciativa a l'oèst a l'armada francesa qu'aprofichèt pas la situacion per organizar una ofensiva poderosa, leis Alemands alinhèron mai de 60 divisions, 2,000 carris e 2,000 avions còntra una armada polonesa, mau posicionada, tenent un vintenau de divisions e un desenau de bregadas. Lei linhas polonesas foguèron rapidament rompudas e lei combats se concentrèron sus la reduccion de pòchis defensivas organizadas a l'entorn de vilas ò de concentracions de fòrças enceucladas. A partir dau 17 de setembre, lei Sovietics ataquèron lo territòri polonés a l'èst e avancèron aisament sensa trobar de resisténcia organizada. Finalament, Varsòvia capitulèt lo 27 de setembre e lei darrierei tropas polonesas abandonèron lo combat au començament d'octòbre.
Lo 28 de setembre, Alemanha e l'URSS organizèron un novèu partiment de Polonha. La mitat orientala, a l'èst de Bug, foguèt annexada per lei Sovietics. Moscòu obtenguèt tanben l'acòrdi de Berlin per annexar leis estats baltics (franc de la region de Memel). De son caire, lo III Reich annexèt Dantzig, Memel e divèrsei territòris dau nòrd-oèst polonés. Lo rèsta de Polonha formèt un protectorat plaçat sota administracion militara alemanda. Dins aquò, aquela desfacha foguèt pas acceptada per lo govèrn polonés que capitèt de s'exiliar en França. En parallèl, se formèt un important movement de resisténcia (Arma Krajowa).
Vegas del Condado
Vegas del Condado es un municipi de la província espanhòla de Leon e de la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Dusau Guèrra Mondiau
L'encalament dau conflicte sinojaponés
thumb|right|[[Fotografia de soudats chinés engatjats dins de combats urbans durant la batalha de Taierzhuang en març-abriu de 1938.]]
En China, la progression japonesa venguèt pus malaisada en 1938 amb una premiera desfacha a Taierzhuang (24 de març - 7 d'abriu). Pus nombrós, lei Chinés avián un armament e un entraïnament inferior a seis adversaris. Pasmens, èran sostenguts per de guerilhas fòrça activas. En fàcia, l'armada imperiala nipona adoptèt una politica de repression fòrça violenta mai aquò empediguèt jamai leis atacas còntra sei linhas d'avitalhament. Ansin, après la conquista de Wuhan (11 de junh - 27 d'octòbre), lo conflicte s'encalèt. En particular, tres ofensivas còntra la vila de Changsha, importanta crosiera per lei Chinés, foguèron rebutadas per lei defensors en 1939, en 1941 e en 1942. Lo començament de la guèrra còntra leis Estats Units menèt a l'estabilizacion dau frònt fins a 1944.
La Guèrra Curiosa e la Guèrra d'Ivèrn
thumb|right|[[Fotografia de soudats francés e britanics durant la Guèrra Curiosa, periòde d'inactivitat sus lo frònt de l'Oèst.]]
Sus lo frònt occidentau, lo periòde de setembre de 1939 a mai de 1940 es dich Guèrra Curiosa en causa de l'abséncia d'operacions militaras vertadieras entre lei dos camps. D'efiech, après quauqueis atacas limitadas en setembre de 1939, l'armada francesa refusèt d'atacar lo territòri alemand e preferiguèt se retirar lòng de la Linha Maginot. Entraïnada per la doctrina ultradefensiva de l'Estat-Major francés, aquela estrategia èra destinada a mantenir en plaça lo blocus navau organizat per Londres e París còntra Alemanha. Pasmens, permetèt a la Wehrmacht de transferir sei fòrças vèrs l'oèst e de restaurar son potenciau de combat après lei pèrdas enregistradas en Polonha.
En parallèl, una autra crisi grèva aguèt luòc en Euròpa Orientala après l'invasion de Finlàndia per l'URSS. D'efiech, en despiech de son aliança amb Adolf Hitler per conquistar Polonha, Estalin s'inquietava fòrça de la poissança alemanda e dei projèctes nazis vèrs l'Èst. Per renfòrçar lei defensas de Leningrad, demandèt donc la cession de territòris e de basas navalas ai Finlandés. Après lo refús d'Helsinki, ordonèt una ataca generala (30 de novembre). Pasmens, l'operacion foguèt mau preparada e l'Armada Roja se turtèt a una resisténcia ben organizada. Capitèron finalament de s'impausar gràcias a sa superioritat numerica en febrier de 1940 e lei Finlandés acceptèron de negociar la cession de quauquei regions frontalieras avans de subir de pèrdas decisivas. Dins aquò, lei limits mostrats foguèron un avertiment seriós per l'armada sovietica que comencèt de reformar sei capacitats combativas après lei purgas de 1936-1938.
La campanha de Norvègia
thumb|right|[[Fotografia d'una ataca de soudats de la Wehrmacht durant la campanha de Norvègia.]]
A partir de febrier de 1940, lei Britanics comencèron de renfòrçar sa preséncia dins leis aigas norvegianas. L'objectiu èra de completar lo blocus economic d'Alemanha en empedissent lo comèrci dau minerau de fèrre en provenància dau nòrd de Suècia exportat a partir dau pòrt norvegian de Narvik. Lo 8 d'abriu de 1940, lei Francobritanics anoncièron son intension de minar leis aigas au nòrd d'Alemanha per blocar totalament aqueu trafec. Pasmens, tre lo 9, Hitler ordonèt a sei tropas d'ocupar Danemarc e Norvègia.
Mayhem
Las originas
Pauc après, Euronymous e Hellhammer qu'enregistrèn un album qui influencè hèra de grops : "De misteriis dom Satanas" ("Los rites secrets deu senhor Satan"), considerat per mei d'un com lo lor cap d'òbra. Sus la pocheta de l'album, que vedem sonque aqueths dus musicians mes la guitarra baisha qu'estó enregistrada per Count Grischnack (Varg Vikernes, unic membre de Burzum)e la votz per Attila Csihar (cantaire ongrés, membre deu grop Tormentor). En 1993, abans que sortisse l'album, Vikernes que tuè Øystein Aarseth per rasons de las escuras. "De Misteriis" qu'estó donc un disc postum d'Euronymous. Per quauques fans deu grop, Oystein Aarseth que n'èra l'auna. Dab la soa mort, Mayhem que's moriva tanben. La familha d'Aarseth que demandè aus membres deu grop qui demoravan de boishar las partidas de baisha enregistradas per Varg Vikernes mes arrés ne'us responón pas.
Alexa Meade
thumb|250px|Alexa Meade dins un autoretrach "Double Take" en 2010 Alexandra S. Meade, mai coneguda coma Alexa Meade (Washington, DC, 3 de setembre de 1986) es una pintora americana. Es especialista de pintura corporala e fa semblar sos modèls a de personatges bidimensionals sortits de quadres.
Odontoceti
Los cetacèus d'aqueste grop d'espècias an de dents, mentre que los misticèts son de cetacèus de fanons. Los odontocèts son los sols animals amb las ratapenadas e cèrtas musaranhas capables d'ecolocacion al mejan d'ultrasons : localizan lors predas e s'orientan en analizant los ressons dels sons qu'emeton. Una foncion que s'aparenta al sistèma del sonar. Lo sosòrdre dels odontocèts compren las diferentas espècias de belugas, de cachalots, d'òrcas, de dalfins, de marsoïns, de narvals e de globicefals.
Raoul Wallenberg
Raoul Wallenberg (4 d'aost de 1912 - probablament lo 17 de julhet de 1947) foguèt un diplomata e un òme d'afaires suedés. Eiretier de l'empèri industriau e financier de la familha Wallenberg, menèt premier una carriera d'òme d'afaires avans d'èsser mandat en Budapèst dins lo corrent de la Segonda Guèrra Mondiala. I venguèt famós per la sauvament de 30,000 a 100,000 judieus ongrés.
Alexa Meade
Enfància e estudis
thumb|250px|Alexa Meade del temps qu'èra a pénher un de sos subjèctes Alexa Meade nasquèt a Washington D.C. en 1986 dins una familha amonedada, son paire Philip C. Meade es cap d'una firma de comptables. Cresquèt a Chevy Chase, un vilatge de l'estat de Maryland, e a l'entorn de sos 16 ans s'orientèt cap a l'escultura e a la politica. Mai tard faguèt los estudis universitaris en sciéncias politicas al Vassar College de Poughkeepsie, e a l'encòp seguissiá de corses d'escultura. Durant sa tresena annada d'universitat partiguèt durant un semèstre a Danemarc, per i estudiar la politica europèa a l'Universitat de Copenaga.
Odontoceti
Classificacion
Lo sosòrdre conten 6 familhas :
Mayhem
Après Euronymous
Quauquas annadas apuish, Mayhem que's tornè formar dab Necrobutcher a la guitarra baisha, Hellhammer a la bateria, Maniac aus vocaus e un navèth membre, Blasphemer (Rune Erickson) a la guitarra. Quauques fans de la purmèra òra que digón qu'aquèra arre-formacion avè per but de profieitar de la celebritat qu'Euronymous e Dead avèn autrejada au grop e au black metal per las loas morts violentas e peus incendis de glèisas qui avèn hèits (un reportatge qu'estó realizat per la television norvegiana sus aqueste subjecte) entà ganhar moneda aisidament. Los membres actuaus deu grop n'ac denègan pas mes en hant ua musica black metal dab conviccion que s'an sabut ganhar l'estima d'un public navèth.
Odontoceti
Classificacion
Mai 4 familhas opcionalas:
Saint-Maurice (Val de Marna)
Nòtas
<references group=N/>
Mayhem
La "legenda" de Mayhem
Après la mort d'Euronymous, Mayhem qu'avó ua celebritat hòrta e immmediata. Cò qui hè que los fans de black metal, qui aiman lo sensacionau morbide, que parlèn e desparlèn hèra suus membres defunts deu grop. Quin destrejar, ara, la vertat de çò d'exagerat o de completament faus?
Dead
Capvariat e obsedat per la mort, qu'auré avut, a un moment dat, un corbaish mort dens lo son sac e que l'agradava de'n sentir l'aulor. Que's pareish tanben que li apariva d'enterrar la soa harda pendent mes dens un cemitèri, abans los concèrts, entà qu'ajan l'aulor deu poeirumi. Qu'èra esquisofrène. Las balas qui'u servín a tuà's que serén un present d'aniversari qui li auré hèit Varg Vikernes (los dus qu'èran caçaires). Vikernes que seré donc responsable de la mort de dus membres de Mayhem.
Raoul Wallenberg
Arribat dins la capitala ongresa en julhet de 1944, s'inspirèt dau metòde de son compatriòta Valdemar Langlet e deliurèt de passapòrts suedés a de judieus ongrés. Aquò permetiá de lei transformar au nivèu juridic en ciutadans suedés en cors de repatriacion. Negocièt tanben ambé d'oficiaus alemands, compres Adolf Eichmann, l'annulacion de desportacions. Son organizacion gropèt fins a 350 personas e de còps, 10,000 judieus restavan dins lei diferents locaus diplomatics suedés de Budapèst.
Odontoceti
Anatomia
Coma totes los mamifèrs marins, los odoncèts an de palmons e devon periodicament alenar a la superfícia. Los odontocèts an pas qu'un sol event çò que los distinguís de las balenas de fanons.
Alexa Meade
Començament de sa carrièra artistica
Aquela estança europèa li faguèt comprendre que sentissiá mai d'interès l'art que per la politica. Participèt a la campanha electorala de Barack Obama e gràcias a aquela experiéncia s'avisèt que deviá laissar de caire la politica per s'avodar a l'art. Foguèt tre octobre de 2008 que comencèt sas experimentacions artisticas, e sa futura trajectòria se revelèt en mai de 2009 quand penhèt un amic sieu. Aquel meteis an obtenguèt son bachelierat universitari.
Raoul Wallenberg
Après la conquista de Budapèst per l'Armada Roja, foguèt arrestat per lei Sovietics lo 17 de genier de 1945, benlèu car èra sospichat d'èsser un espion estatsunidenc. Son sòrt après son arrestacion es desconeguda. Segon divèrsei rapòrts sovietics, seriá mòrt lo 17 de julhet de 1947 d'una crisi cardiaca mai plusors testimònis independents afirmèron per la seguida l'aver vist dins de presons sovieticas entre 1949 e 1987. En 2000, lo govèrn rus confirmèt la data dau 17 de julhet de 1947 mai parlèt d'una execucion.
Es reconegut coma Just entre lei Nacions per lo Memoriau de Yad Vashem.
Mayhem
Maniac
Omi de scena carismatic, qu'avè per costuma de's nafrar lo pitre sus l'empont dab un cotèth. Mensh morbide que Dead, be hasó ua temptativa de suicidi mes que ditz adara qu'èra ua error de joenessa e qu'ei content que lo son hrair l'avosse sauvat. Segon la wikipedia francesa, qu'ei glossofòbe. Valent a díser qu'a páur de parlar en public. Per'mor d'aquò que s'embriagava tostemps abans de pujar sus l'empont. Dinc au dia on, hart penut, e seré estat incapable de's brembar de las paraulas. Blasphemer que l'auré tirat de l'empont de fòrça e remerciat deu grop. Despuish ençà, qu'an tornat préner Attila Csihar, un vocalista ongrés qui avè dejà cridat dens Mayhem mes qui n'apareish pas que suu live Mediolanum Capta Est.
(304) Olga
(304) Olga es un asteroïde.
Alexa Meade
Tecnica picturala
Meade aplica de pintura acrilica sus las gents, los objèctes, e mai las parets amb un estil que se sarra de l'aparéncia de la pintura tradicionala amb las traças dels pincèls.
Mayhem
Discografia
Pure Fucking Armageddon (1986, demo)
Voice of a Tortured Skull (1986, demo)
Deathcrush (1987, EP)
Dusau Guèrra Mondiau
La campanha de Norvègia
Leis Aliats assaièron de desbarcar de tropas per blocar l'avançada de la Wehrmacht vèrs lo nòrd. Après divèrsei victòrias navalas britanicas, lei Francés capitèron de prendre Narvik lo 28 de mai. Pasmens, foguèron rapidament obligats d'abandonar la vila en causa de l'evolucion catastrofica de la campanha de França. Permetèron ansin ais Alemands d'ocupar lo litorau norvegian e de gardar son accès ai minas de fèrre suedesa fins a la fin de la guèrra. Lo rèi Haakon VI de Norvègia s'enfugiguèt en Anglatèrra per perseguir lo combat. En revènge, en Danemarc, lo rèi demorèt amb sa populacion, çò qu'entraïnèt una demanda d'independéncia de part d'Islàndia que se placèt sota la proteccion de Londres.
Mayhem
Discografia
Live in Leipzig (enregistrat en 1990, sortit en 1992)
Dusau Guèrra Mondiau
La desfacha francesa
thumb|right|[[Fotografia de soudats alemands a París en junh de 1940.]]
(303) Josephina
(303) Josephina es un asteroïde.
Dusau Guèrra Mondiau
La desfacha francesa
Alemanha inicièt son ataca generala sus lo frònt de l'Oèst lo 10 de mai de 1940. Ataquèt inicialament Belgica e lei País Bas per i atraire lei resèrvas francesas. L'ataca principala comencèt lo 13 de mai dins leis Ardenas. Lei defensas francesas i foguèron aisament rompudas e leis Alemands esplechèron son succès per se dirigir vèrs lo nòrd e enceuclar lei fòrças britanicas e lei tropas francesas intradas en Belgica. Per empedir son anientament, aquelei fòrças se retirèron vèrs Dunquèrca onte 300,000 soudats francobritanicas poguèron s'escapar gràcias a una operacion navala britanica. Pasmens, perdiguèron de quantitats considerablas d'equipaments. Puei, la Wehrmacht ataquèt vèrs lo sud onte lei rèstas de l'armada francesa foguèron pas capables de l'arrestar. Lo 10 de junh, Itàlia assaièt d'aprofichar la situacion per atacar dins leis Aups mai son armada, mau preparada, foguèt blocada sensa dificultat.
Lo 22 de junh, França signèt un armistici amb Alemanha. Lo manescau Philippe Pétain formèt un govèrn de collaboracion que s'installèt dins la vila de Vichèi. Aguèt lo drech d'administrar dirèctament la mitat sud dau territòri francés (franc dau litorau atlantic) mai deguèt limitar son armada a 100,000 òmes e pagar d'indemnitats jornadieras fòrça importantas a Alemanha. Lo rèsta dau territòri francés foguèt ocupat per Alemanha maugrat lo mantenement en plaça de l'administracion. La flòta francesa deguèt se concentrar dins lo pòrt de Tolon. Lei colonias francesas demorèron tanben sota l'autoritat de Vichèi. Pasmens, tre lo 18 de junh, de Francés jonhèron lo generau Charles de Gaulle per contuniar lo combat amb lei Britanics. Inicialament considerats coma de rebèls, foguèron pauc a pauc reconeguts coma lo govèrn francés legitim e, tre l'estiu de 1940, l'Africa Eqüatoriala Francesa, lei comptadors francés d'Índia, Tahiti e la Nòva Caledònia se ralièron a de Gaulle e a son movement de la França Liura.
La batalha d'Anglatèrra
thumb|right|[[Fotografia d'un incendi a Londres après un bombardament alemand.]]
Mayhem
Discografia
De Mysteriis Dom Sathanas (1994)
Dusau Guèrra Mondiau
La batalha d'Anglatèrra
L'afondrament francés de mai-junh de 1940 foguèt una suspresa per lei Britanics que deguèron rapidament s'organizar per assegurar la defensa de seis illas. Ansin, lei 3 e 8 de julhet, ataquèron d'esquadras navalas francesas en Argeria (chaple de Mers el-Kebir) e en Senegau per empedir la captura d'unitats navalas importantas per Alemanha. En parallèl, concentrèron son aviacion per luchar còntra leis atacas aerianas alemandas. D'efiech, dins l'impossibilitat de desbarcar de tropas dins leis Illas Britanicas, Hitler autorizèt l'organizacion d'una campanha de bombardaments còntra lei vilas anglesas. Lei combats comencèron lo 10 d'aost de 1940 e durèron plusors mes. Pasmens, la Royal Air Force capitèt de resistir e d'infligir de pèrdas importantas a la Luftwaffe. Tre setembre, la revirada alemanda èra clara e lo conflicte se desplacèt vèrs d'autrei teatres.
Lei Britanics s'acordèron tanben amb leis autoritats de Vichèi. En cambi d'asseguranças regardant lo contraròtle dei naviris francés estacionats a Tolon, Londres acceptèt d'arrestar son sostèn ai temptativas dei Francés d'atacar lei colonias encara tenguts per lei fidèus de Pétain. Aquò permetèt d'eliminar una menaça segondària per lei fòrças britanicas.
Mayhem
Discografia
Wolf's Lair Abyss (1997)
Dusau Guèrra Mondiau
Lei progrès britanics en Orient e en Africa
thumb|right|[[Fotografia d'un carri britanic destruch en Africa en 1942.]]
Après l'eliminacion militara de França, lei combats terrèstres se concentrèron en Africa e en Orient Mejan. En setembre, leis Italians aprofichèron sa superioritat numerica en Libia (200,000 còntra 36,000) per atacar Egipte. Pasmens, se turtèron a una resisténcia viva e a l'arribada de renfòrç. Foguèron ansin durament batuts en decembre de 1940 e en genier de 1941 permetent ai Britanics d'avançar en Cirenaïca. Per empedir l'afondrament de son aliat, Hitler foguèt donc obligat de mandar un còrs, l'Afrikakorps de Rommel, per restablir la situacion dins la region. Gràcias a de còntra-ofensivas ben menadas, lei Germanoitalians reprenguèron ansin Cirenaïca franc lo pòrt de Tobruk.
Mayhem
Discografia
Ancient Skin (1997)
Dusau Guèrra Mondiau
Lei progrès britanics en Orient e en Africa
En revènge, en Etiopia, lei fòrças italianas, totalament isoladas, foguèron aisament esquichadas. Addis-Abeba foguèt conquista lo 10 d'abriu de 1941, çò que permetèt la restauracion oficiala d'Etiopia. Lo rèsta dei tropas italians capitulèt lo 19 de mai a Amba Alagi. En Iraq, l'Aisse sostenguèt una temptativa de revòuta còntra la preséncia britanica. Dins aquò, leis Anglés o reprimiguèron sensa dificultat e ataquèron la Siria Francesa que foguèt utilizada per l'aviacion alemanda per preparar l'operacion. Après un mes de resisténcia, lei fòrças francesas fidèlas au govèrn de Vichèi negocièron sa retirada (14 de julhet de 1941).
La Guèrra Italogrèga
Desirós d'afiermar seis ambicions mediterranèas, Itàlia assaièt d'impausar un protectorat a Grècia en octòbre de 1940. Pasmens, lo govèrn grèc de Ioánnis Metaxás refusèt e una guèrra comencèt. Aguent reünit de fòrças importantas en Albania, annexada sensa dificultat en setembre de 1939, leis Italians ataquèron lo nòrd-oèst de Grècia. Mau preparats per avançar dins una region montanhosas amb d'infrastructuras limitadas, foguèron susprés per la mobilizacion dei defensors.
Mayhem
Discografia
US Legions (2001)
Dusau Guèrra Mondiau
La Guèrra Italogrèga
Lo 14 de novembre, una còntra-ofensiva grèga obliguèt lei tropas italianas de se retirar en Albania onte lo frònt s'estabilizèt. D'efiech, lei dos camps agantèron lei limits de sa logistica e lo conflicte s'encalèt fins a l'intervencion alemanda dins lei Balcans.
La rompedura germanosovietica
Leis acòrdis germanosovietics de 1939, seguits d'un acòrdi comerciau signat lo 11 de febrier de 1940, avián permés a Berlin de se concentrar sus lo frònt occidentau e de demenir leis efiechs dau blocus continentau. En particular, foguèron una fònt de metaus (coire, niquèl... etc.), de cerealas e de petròli per l'economia dau Reich. Pasmens, l'influéncia sovietica geinava lei projèctes alemands en Euròpa Centrala. De mai, e d'una maniera simpla, Hitler revendicava plusors regions sovieticas dins lo quadre de la creacion dau Lebensraum.
Mayhem
Discografia
Live in Marseille(2001)
Dusau Guèrra Mondiau
La rompedura germanosovietica
Per alunchar l'interès sovietic vèrs d'autrei regions, Hitler prepausèt ai Sovietics lo contraròtle d'Índia ò de China. Dins aquò, aqueleis idèas avián ges de sens per Moscòu que demandèt en plaça una revision dei condicions de navegacion dins lei Destrechs. A partir de decembre de 1940, leis Alemands decidèron d'organizar l'invasion dau país. Per aquò, en mai de la preparacion militara, Berlin se raprochèt diplomaticament de Finlàndia e de Turquia.
Mayhem
Discografia
Chimera (2004)
Dusau Guèrra Mondiau
La campanha dei Balcans
thumb|right|[[Fotografia d'un carri iogoslau destruch en 1941.]]
Mayhem
Discografia
Ordo Ad Chao (2007)
Dusau Guèrra Mondiau
La campanha dei Balcans
Mancant de preparacion e en posicion d'inferioritat numerica, l'armada iogoslava capitulèt tre lo 17. Puei, l'Aisse ataquèt Grècia enceuclant lei fòrças grègas situadas en Albania. En despiech dau desbarcament d'un pichon còrs expedicionari anglés, la Wehrmacht intrèt aisament dins Atenas lo 27 d'abriu. Lei rèstas dei fòrças anglogrègas s'enfugiguèron en Egipte. Dau 20 au 30 de mai, aqueu succès foguèt completat per la conquista de Creta per lei tropas aeroportadas alemandas.
Mayhem
Discografia
Esoteric Warfare (2014)
Dusau Guèrra Mondiau
L'ataca alemanda còntra l'Union Sovietica
thumb|right|[[Fotografia d'un Panzer III alemand durant l'invasion de l'URSS.]] thumb|right|[[Fotografia de soudats sovetics durant un bombardament alemand còntra lei defensas avançadas de Moscòu.]]
Mayhem
Discografia
Daemon (2019)
Dusau Guèrra Mondiau
L'ataca alemanda còntra l'Union Sovietica
L'ataca Alemanha còntra l'Union Sovietica comencèt lo 22 de junh de 1941. Sostenguda per 3,650 carris, 2,700 avions e 47,000 canons, 3,3 milions d'Alemands, e 900,000 soudats aliats en provenància d'Itàlia, de Finlàndia, de Romania e d'Ongria, ataquèron dins tres direccions diferentas. En fàcia, l'armada sovietica dispausava de 3,3 milions d'òmes dins sei regions occidentalas. Pasmens, èran mau preparats e foguèron susprés per l'invasion.
Aprofichant sa mobilitat, la Wehrmacht menèt una tiera de batalhas d'enceuclament còntra de fòrças sovieticas assaiant de formar de linhas defensivas. Au nòrd, lo generau Wilhelm von Leeb capitèt de conquistar lei regions balticas. Puei, amb l'ajuda dei Finlandés, bloquèt la vila de Leningrad que foguèt somesa a un sètge lòng e murtrier. Au centre, leis armadas de Fedor von Bock passèron lo frònt defensiu de Smolensk (8 de julhet - 5 d'aost). Après aqueu succès, Hitler ordonèt d'envaïr Ucraïna en plaça de perseguir vèrs Moscòu. Aquò permetèt ais Alemands d'enceuclar e de destrurre d'importantei fòrças sovieticas a l'entorn de Kiev (13-26 de setembre). Pasmens, l'assaut dirècte còntra Moscòu poguèt pas començar avans lo mes d'octòbre.
Après la presa de Viazma e d'Orel, lei blindats de Guderian foguèron dirigits vèrs la capitala sovietica. Lo 1 de novembre, agantèron Majaisk a 90 km. En despiech d'una resisténcia acarnada, avancèron fins a 22 km lo 5 de decembre. Pasmens, la defensa sovietica permetèt au comandament de l'Armada Roja de concentrar de renfòrç. Lo 6, lo generau Georgy Zhukov ordonèt una còntra-ofensiva generala que reprenguèt Tula, Klina e Kalinina. Ajudats per de temperaturas entre -20 °C e -50 °C, lei Sovietics obliguèron leis Alemands de recular sus un frònt de 500 km. De mai, la Wehmarcht perdiguèt entre 280,000 e 750,000 òmes (còntra 500,000 a 1,280,000 per lei Sovietics). En colèra après aquela revirada, Hitler prenguèt lo comandament dirècte dei fòrças terrèstras alemandas. Plusors generaus perdiguèron tanben son comandament coma von Brauchitsch, von Rundstedt e Guderian.
De son caire, l'URSS recebèt una ajuda economica e militara de part dau Reiaume Unit e deis Estats Units. Tre lo 10 de julhet de 1941, una aliança foguèt concluda entre Londres e Moscòu. Lo pòrt de Mormansk tenguèt un ròtle major dins aqueu quadre amb la mesa en plaça de convòis transatlantics. Per la seguida, aquela aliança anglosovietica venguèt la basa de la declaracion dei Nacions Unidas que fondèt la Granda Aliança lo 1 de genier de 1942.
La rompedura entre Japon e leis Estats Units
En Asia, de tensions grèvas minèron lei relacions entre Japon e leis Estats Units. D'efiech, Washington, ostil a l'expansionisme de Tòquio, sosteniá lei nacionalistas chinés e assaiava de trebolar l'esfòrç de guèrra nipon. Pasmens, lei mesuras presas per lei dos camps prenguèron una amplor novèla a partir de 1940. Per redurre leis importacions d'armas per lei tropas de Chiang Kai-shek, lei Japonés ocupèron l'Indochina Francesa, se raprochèron de Siam e aumentèron la pression sus lei Britanics per sarrar la rota de Birmania. Revendiquèron tanben una esfèra d'influéncia que s'estendiá sus la màger part de l'Asia dau Sud-Èst. En fàcia, leis Estatsunidencs impausèron un embarg sus plusors ressorsas importantas, especialament lo petròli.
Dins aquò, Japon esitèt d'intrar en guèrra còntra leis Estats Units. En plaça, lo gabinet Konoe assaièt de negociar. Renforcèt ansin sei relacions amb Itàlia e Alemanha e signèt un tractat d'amistat amb l'URSS. Pasmens, lei negociacions amb Washington s'acabèron sensa resultat. Aquò entraïnèt lo remplaçament de Konoe per lo generau Hideki Tojo dau partit militarista. Ansin, Japon comencèt de preparar una accion militara per s'assegurar lo contraròtle dei matèrias premieras dau Sud-Èst Asiatic.
L'ataca de Pearl Harbor e la generalizacion de la guèrra
thumb|right|[[Fotografia de l'incendi d'un cuirassat estatsunidenc après l'ataca de Pearl Harbor.]]
A la fin de 1941, Japon decidèt d'utilizar la fòrça dins l'Ocean Pacific. La premiera etapa aguèt luòc lo 7 de decembre quand la flòta combinada japonesa comandada per l'amirau Isoroku Yamamoto ataquèt per suspresa la basa navala estatsunidenca de Pearl Harbor. L'operacion permetèt de neutralizar un desenau de naviris de guèrra mai poguèt pas damatjar lei pòrta-avions de la Flòta dau Pacific. Aqueu bombardament entraïnèt la generalizacion dau conflicte amb lei declaracions de guèrra alemanda e italiana còntra leis Estats Units lo 11 de decembre. En revènge, après sei desfachas de 1939 e sei dificultats en China, Japon declarèt pas la guèrra a l'URSS.
En parallèl, Japon ataquèt lei poissanças colonialas europèas dins lo Sud-Èst Asiatic. Tre lo 10 de decembre, lei Britanics perdiguèron dins la region sei dos naviris principaus, lo HMS Prince of Wales e lo HMS Repulse, e foguèron incapables d'empedir leis atacas de seis adversaris. Lei Japonés capitèron ansin de conquistar leis Índias Neerlandesas e de desbardar dins lei Filipinas onte lei fòrças estatsunidencas capitulèron lo 7 de mai de 1942. Pasmens, lor succès pus important foguèt la presa de Singapor, la fortalesa britanica pus importanta dins la region. Puei, desbarquèron dins leis Illas Salomon (4 de julhet), en Nòva Guinèa (julhet-aost) e en Alaska (junh). Bombardèron tanben Austràlia e destruguèron una partida de la flòta britanica de l'Ocean Indian dins sei pòrts de Ceilan (abriu).
La reaccion estatsunidenca dins lo Pacific
Après sei succès de 1941 e de la premiera partida de 1942, Japon aviá prés lo contraròtle de resèrvas importantas de matèrias estrategicas. Pasmens, la manca d'infrastructuras limitèt son esplecha mentre que leis Estats Units comencèron d'organizar de còntra-ofensivas per s'opausar ais atacas niponas. A partir de la prima de 1942, lei Japonés comencèron ansin de faciar una oposicion acarnada de part de la flòta dirigida per l'amirau Chester Nimitz. Premier, foguèron arrestats a la batalha de la Mar de Coralh (4-8 de mai). Pasmens, capitèron d'i infligir de pèrdas importantas a seis adversaris amb la destruccion dau pòrta-avions USS Lexington.
En revènge, un mes pus tard, lei Japonés foguèron durament batuts a la batalha de Midway (4-7 de junh) amb la pèrda de 4 pòrta-avions (còntra un per la flòta estatsunidenca). Incapable de remplaçar rapidament leis unitats aprefondats, Japon foguèt obligat de laissar l'iniciativa ais Estats Units. Pasmens, aviá agut pron de temps per renfòrçar sei posicions dins l'Ocean Pacific. Ansin, lo 7 d'aost, lo desbarcament estatsunidenc de Guadalcanal marquèt lo començament d'una batalha lònga e malaisada per lei dos camps.
La represa deis avançadas alemandas a l'Èst
thumb|right|[[Fotografia d'una ataca sovietica a Estalingrad.]]
Sus lo frònt de l'Èst, la batalha de Moscòu foguèt seguida per una pausa que permetèt ais Alemands de tornar organizar sei tropas e ai Sovetics de desplaçar d'usinas vèrs lo centre dau país. A la prima de 1942, la Wehrmarcht reprenguèt l'ofensiva dins lo sud en direccion de Vòlga e de Caucàs. L'objectiu èra lei jaciments de petròli de la region. Maugrat una ofensiva sovietica au sud de Karkòv (12-28 de mai) e la resisténcia acarnada de Sebastopòl (30 d'octòbre de 1941 - 4 de julhet de 1942), lei tropas dau III Reich prenguèron Rostov (23 de julhet) e, simbolicament, mandèron una pichona còla a la cima dau Mont Elbrós (21 d'aost).
Pasmens, leis Alemands foguèron blocats a 120 km de la Mar Caspiana e a 600 km de Bakó. En parallèl, lor VI Armada, comandada per lo generau Paulus, agantèt Vòlga e comencèt l'ataca de la vila d'Estalingrad. Per de rasons politicas, Hitler ordonèt de concentrar leis assauts còntra la vila. Dins de condicions fòrça malaisadas, lei defensors sovietics opausèron una viva resisténcia que consumèt leis asalhidors dins de combats saunós. Aprofichant la mobilizacion alemanda còntra la vila, Zhukov reüniguèt de fòrças importantas. Lo 19 de novembre de 1942, ordonèt doas còntra-ofensivas, au nòrd e au sud d'Estalingrad, que permetèron d'enceuclar la VI Armada. Maugrat divèrsei temptativas alemandas per rompre lei linhas sovieticas, lei soudats enceuclats foguèron pauc a pauc reduchs e Paulus capitulèt lo 2 de febrier de 1943. A l'eissida de la batalha, lei dos camps avián perdut mai de 750,000 òmes e leis Alemands deguèron recular de plusors centenaus de quilomètres.
La batalha d'El-Alamein e l'Operacion Torch
thumb|right|[[Fotografia d'un canon alemand de 88 mm capturat a l'eissida de la batalha d'El-Alamein.]]
En Libia, l'arribada dei renfòrç alemands permetèt a l'Aisse de tornar atacar vèrs l'èst. En genier de 1942, lei Germanoitalians capitèron de tornar intrar en Cirenaïca. Puei, entre lo 26 de mai e lo 21 de junh, la batalha de Gazala li permetèt d'ocupar lo pòrt de Tobruk e d'avançar en Egipte maugrat la resisténcia dei Francés Liures dau generau Kœnig a Bir Hakeim (28 de mai - 10 de junh). Lei Britanics foguèron obligats de se retirar sus la posicion d'El-Alamein, a 130 km d'Alexàndria. Lo generau Bernard Montgomery capitèt d'i arrestar leis atacas de l'Aisse. En parallèl, recebèt una gròssa quantitat d'armaments que li permetèt pauc a pauc de reünir una fòrça ben superiora a aquelei de Rommel.
Lo 20 d'octòbre de 1942, lei Britanics ataquèron lei posicions germanoitalianas que foguèron rompudas lo 2 de novembre. Aquò marquèt lo començament d'una lònga retirada vèrs Tunisia. Per leis Alemands, la situacion se compliquèt mai amb lo desbarcament dei Britanics e deis Estatsunidencs en Marròc lo 8 de novembre. Aquò permetèt ais Aliats de prendre lo contraròtle de l'Argeria Francesa e lei fòrças francesas d'Africa reprenguèron lo combat còntra leis Alemands.
La guèrra sosmarina
thumb|right|[[Fotografia d'un petrolier aliat en fuòc après l'explosion d'una torpilha alemanda.]]
Coma durant la Premiera Guèrra Mondiala, Alemanha decidèt de concentrar seis esfòrç maritims sus la guèrra sosmarina. D'efiech, lei temptativas de sa flòta de superficia còntra lei rotas maritimas necessàrias a l'avitalhament deis Illas Britanicas s'acabèron per de desfachas coma o mostrèt l'expedicion dau cuirassat Bismarck en mai de 1941. En fàcia, leis Aliats organizèron de convòis e desvolopèron divèrsei mejans de deteccion e de lucha antisosmarina. Leis Alemands obtenguèron de succès importants en 1941 amb la destruccion d'au mens 3,8 milions de tonas de naviris. Dins aquò, aquelei combats permetèron pas d'arrestar lei convòis e, a partir de 1942, leis Aliats capitèron pauc a pauc de redurre l'eficacitat dei sosmarins alemands. De mai, en 1943, lei capacitats de construccion navala estatsunidencas venguèron superioras ai pèrdas causadas per l'Aisse.
Se la guèrra sosmarina foguèt finalament pauc eficaça dins l'Atlantic, aquò foguèt pas lo cas dins l'Ocean Pacific. Coma lei destroièrs nipons èran rarament utilizats per protegir sei naviris marchands, lei rotas maritimas japonés foguèron durament atacadas per lei sosmarins estatsunidencs. En 1942, eliminèron un milion de tonas, quantitat de naviris malaisats de remplaçar per leis arsenaus japonés. Pauc a pauc, aquò trebolèt grèvament l'economia de l'archipèu. En particular, Japon aguèt de dificultats mai e mai importantas per trobar de petròli.
La reorganizacion d'Euròpa e lo genocidi
thumb|right|[[Fotografia de la deportacion deis abitants dau ghetto judieu de Varsòvia après la desfacha de l'insurreccion de 1943.]]
Montalbanés
Montalbanés es un parçan d'Occitània situat en Carcin (Guiana).
Dusau Guèrra Mondiau
La reorganizacion d'Euròpa e lo genocidi
A partir de 1941-1942, gràcias a sei victòrias a l'oèst e a l'èst, Hitler poguèt construrre una Euròpa novèla segon sei concepcions politicas. Lo 24 d'octòbre de 1940, obtenguèt la collaboracion de l'Estat Francés dau manescau Pétain après un rescòntre a Montoire. Aquò permetèt au Reich d'esplechar l'economia de França que provesiguèt un cinquen dei ressorsas necessàrias a l'esfòrç de guèrra alemand. En revènge, Espanha refusèt de participar au conflicte maugrat l'autorizacion donada a de volontaris de s'engatjar dins lei fòrças alemandas.
En Euròpa Centrala e Orientala, l'esplecha foguèt pus violenta car aquelei tèrras èran destinadas a la colonizacion germanica. Lei populacions eslavas foguèron donc somesas a una ocupacion dura e a una repression violenta, especialament en Polonha, en Boèmia-Moravia e dins lei territòris sovietics ocupats. Hitler contentèt tanben seis aliats pus fidèus en permetent ais Ongrés e ai Bulgars d'annexar divèrsei territòris romans. En compensacion, lei Romania recebèt de territòris sovietics de colonizar. Itàlia recebèt pereu de territòris dins lei Balcans. Pasmens, dins aquela region, la fòrça dei movements de resisténcia necessitèt lo mandadís e lo mantement de tropas importantas. Enfin, lei nazis aprofichèron sei succès per començar lo genocidi dei « raças inferioras ». Lei judieus e leis Eslaus foguèron lei victimas principalas d'aqueu projècte que poguèt s'apielhar sus un ret de camps d'exterminacion mai e mai sofisticats per tuar de milions de personas.
D'un biais generau, la violéncia e leis atrocitats d'Alemanha e de seis aliats suscitèron pauc a pauc la formacion de movements de resisténcia. Sostenguts per leis Aliats, aquelei movements concentrèron generalament seis activitats dins la cèrca d'informacions sus leis armadas alemandas. Pasmens, dins certanei regions, formèron d'armadas vertadieras coma en Iogoslavia amb lei fòrças de Tito. En URSS, lei movements de partisans foguèron dirèctament dirigits per lo comandament de l'Armada Roja. Principalament formats de soudats eissits d'unitats destruchas durant l'ataca alemanda, de quadres dau Partit e de volontaris locaus, menèron una guerilha intensa còntra lei linhas d'avitalhament de la Wehrmacht.
Montalbanés
Sa vila principala es Montalban.
Dusau Guèrra Mondiau
Reiaume Unit
L'esfòrç de guèrra britanic foguèt malaisat d'organizar car son nivèu de preparacion èra inferior a aqueu de França. Ansin, après la campanha de França, Londres dispausava unicament dei 200,000 òmes evacuats a Dunquèrca (sensa lor armament) e de quauquei desenaus de miliers d'òmes posicionats dins l'Empèri. Foguèt donc necessari de demandar l'ajuda dei dominions e d'organizar la mobilizacion dei ressorsas deis Illas Britanicas. Aquò comencèt en genier de 1940 e accelerèt lentament. Pasmens, tre 1941, 40% de la populacion activa participava a l'esfòrç de guèrra. De mai, l'inflacion foguèt ben limitat.
Ansin, lo Reiaume Unit capitèt de produrre 600 carris cada mes en 1941 e mai de 700 a partir de 1942. La produccion d'avions agantèt 2,000 unitats mensualas. Puei, l'ajuda financiera de Washington permetèt a Londres de dispausar de la poissança industriala deis Estats Units.
Leis Estats Units
thumb|right|[[Fotografia d'una usina aeronautica ais Estats Units.]]
En 1939, leis Estats Units dispausavan d'una marina militara poderosa mai leis autrei brancas de sei fòrças armadas èran feblas. Ansin, lo govèrn deguèt organizar la mobilizacion de son economia. Per aquò, adoptèt un sistèma dirigista basat sus d'organismes publics encargats d'assegurar una produccion ò de la resolucion d'un problema donat. Aquel ensemble èra contraròtlat au nivèu de la presidéncia per un burèu especiau. Fòrça eficaç, aquela organizacion permetèt de produrre, de 1940 a 1945, 96,000 carris, 61,000 pèças d'artilhariá, 296,000 avions, 2,300,000 camions, 2,700 naviris marchands dau tipe Liberty ship e plusors centenaus de naviris de combat.
Gràcias a aquela produccion, leis Estats Units formèron una armada de 11,9 milions d'òmes e èran, en 1945, l'unica poissança nucleara de la planeta. De mai, equipavan la màger part dei fòrças aliadas. Per exemple, donèron 15,000 avions e 7,000 blindats a l'URSS, 5,200 avions e 1,000 blindats au Reiaume Unit ò la quasi totalitat de l'armament modèrne de l'armada francesa d'Africa dau Nòrd (5,000 carris, 3,000 canons e 1,400 avions).
L'URSS
thumb|right|[[Fotografia d'un convòi de carris sovietics T-34 en sortida d'usina. Amb 56,400 unitats produchas, foguèt lo carri pus produch de la guèrra.]]
Suspresa per l'invasion alemanda, l'Union Sovietica deguèt tornar organizar son economia e sa politica per s'adaptar ai necessitats dau conflicte. Regardant lo premier ponch, un Comitat d'Estat per la defensa, presidit per Estalin, foguèt creat per dirigir la produccion e lei fòrças armadas. Per lo segond, Estalin cambièt sa politica, demeniguèt l'intensitat de la repression politica e tornèt restaurar de nocions coma lo patriotisme ò lei tradicions militaras (recreacion d'òrdres militaras, retorn deis ensenhas dei grades, supression dau Komintern, abandon de l'Internacionala coma imne nacionau... etc.).
En parallèl, l'industria foguèt reorganizada car la pèrda de plusors regions industrialas e minieras, especialament en Ucraïna, èran estadas conquistas per leis Alemands. Per exemple, la produccion de carbon demeniguèt de 50% e aquela d'acier de 65%. Ansin, aperaquí 1,300 usinas foguèron desplaçadas en Siberia ò en Asia Centrala e de sites novèus foguèron creats. Tre la fin de 1942, la produccion d'armaments venguèt superiora au nivèu enregistrat en 1941. Leis ajudas angloestatsunidencas permetèron tanben d'equipar d'unitats de l'Armada Roja gràcias a l'arribada de 22,000 avions, de 12,000 carris, de 2,6 milions de tonas de carburants e de 4,5 milions de tonas de viures.
Alemanha
thumb|right|[[Fotografia d'una linha de produccion de Panzer V.]]
Dins lo camp de l'Aisse, la poissança industriala principala èra Alemanha que pilhèt lei ressorsas dei regions ocupadas per la Wehrmacht per finançar la mitat de son esfòrç de guèrra. Teoricament plaçat sota l'autoritat de Göring, aquel esfòrç demorèt lòngtemps mau organizat e la produccion militara alemanda de 1942 èra similara a aquela dau Reiaume Unit. Aquò cambièt amb la mòrt de Fritz Todt e la desfacha d'Estalingrad que menèt a l'adopcion d'una politica de guèrra totala.
Lo personatge centrau de l'esfòrç de guèrra dau Reich foguèt finalament Albert Speer que capitèt d'aumentar fòrça la produccion industriala sensa redurre lo nivèu de vida de la populacion. De mai, capitèt de produrre de quantitats considerablas de carburant sintetic, çò que permetèt ais Alemands de perseguir lo combat maugrat la feblessa de sa produccion petroliera. En realitat, coma lei Sovietics, lo problema major d'Alemanha foguèt la manca de man d'òbra car, en 1943, 11 milions d'òmes èran mobilizats e 4 milions èran estats tuats, bleçats ò capturats. Plusors solucions foguèron trobats coma l'engatjament d'auxiliaris eslaus, dichs « tatars » car l'ideologia nazi considerava leis Eslaus coma d'èssers inferiors, dins la Wehrmacht e lo trabalh fòrçat d'obriers estrangiers ò de presoniers.
Conjugada amb una politica de racionalizacion e d'estandardizacion fòrça modèrna, aquela politica permetèt a Speer d'aumentar la fabricacion d'armaments dins de proporcions importantas : 9,400 carris en 1942, 27,300 en 1944 ; 36,000 avions en 1944 còntra solament 13,700 en 1942. De mai, se leis Aliats organizèron de campanhas de bombardaments aerians massís, la dispersion deis usinas permetèt ais Alemands de mantenir una produccion eficaça fins au mes d'abriu de 1945 quand l'invasion dau còr dau país entraïnèt l'afondrament complèt de son economia. Alemanha capitèt pereu de desvolopar d'armas novèlas coma lo carri Panther, lo caçaire Me 262 ò lei missils V1 e V2. En revènge, la produccion de municions ò de camions foguèt un problema e lei mancas se multipliquèron limitant leis atacas ò necessitant lo retorn dau cavau coma mejan de transpòrt de l'avitalhament ò dei pèças d'artilhariá.
Itàlia
Dotada de ressorsas naturalas limitadas e d'una industria inferiora ais autrei belligerants majors, Itàlia aguèt de dificultats fòrça importantas per organizar son esfòrç de guèrra. De 1940 a 1943, lo país produguèt solament 11,000 avions e 3,700 carris, tecnologicament inferiors a aquelei de seis adversaris. Lei causas d'aquela feblessa foguèron l'incapacitat de mobilizar leis energias per lo regim faissista : A partir de 1942, Mussolini venguèt ansin fòrça impopular e sei chausidas foguèron contestadas, compres au sen dau partit faissista.
Japon
La produccion de guèrra de Japon foguèt trebolada per la lucha entre lei militars, partisans d'una organizacion dirigista de l'esfòrç de guèrra, e lei zaibatsu, grops industriaus favorables au respècte de la proprietat privada. L'illustracion pus concrèta d'aquela oposicion foguèt lo refús deis industriaus, sostenguts per lo govèrn Konoe, d'aplicar la lèi de mobilizacion generala de decembre de 1937 que permetiá normalament d'assegurar la primautat absoluda de l'Estat. Aquela situacion durèt fins a la fin de 1941 e l'intrada en guèrra dau país còntra leis Estats Units e lo Reiaume Unit.
Quatre ressorsas estrategicas foguèron definidas per leis autoritats militaras. Lei conquistas inicialas de 1941-1942 avián coma objectiu d'ocupar aquelei regions : Filipinas per lo coire, Malàisia per l'estanh e lo cauchó e leis Índias Neerlandesas per lo petròli. Lo ris, autra ressorsa de premiera importància, foguèt produch localament e en partida importat de Tailàndia. Lo plan d'ataca japonés èra donc fòrça liat ai besonhs de son industria de guèrra. Pasmens, la resolucion dau conflicte entre militars e borgesiá laissèt la plaça a una autra rivalitat entre l'armada de tèrra e la marina militara que perdurèt fins a la batalha dau Golf de Leyte.
Coma per la màger part deis autreis actors de la guèrra, trobar la man d'òbra necessària foguèt un problema car 9,5 milions d'òmes èran mobilizats. Per aquò, lei femnas foguèron dirigidas vèrs leis emplecs industriaus. Foguèron completadas per de trabalhaires fòrçats (dos milions de Coreans e plusors centenaus de miliers de presoniers de guèrra). Lor nivèu de competéncia èra limitat, çò qu'entraïnèt de problemas mai l'industria aeronautica capitèt de produrre 79,000 avions durant lo conflicte. Pasmens, lei resultats d'aquela organizacion foguèron insufisents per faciar lo potenciau economic deis Estats Units. De mai, a partir de 1944, l'eficacitat dei sosmarins estatsunidencs empediguèt lei naviris marchands d'avitalhar l'archipèu. Ansin, a partir de 1944, la produccion declinèt e la famina apareguèt dins mai d'una region.
La conquista d'Africa
thumb|right|[[Fotografia d'un canon antiaerian britanic durant la campanha de Tunisia.]]
Pasmens, la repòsta alemanda foguèt rapida. Lo Reich ocupèt lo sud de França, entraïnant lo sabordatge de la flòta francesa dins lo pòrt de Tolon, e desbarquèt en Tunisia onte Rommel se retirèt après la pèrda de Libia. Aprofichant lei montanhas tunisianas, lei Germanoitalians opausèron una resisténcia acarnada avans de cedir a la prima de 1943. Lo 13 de mai, lor defensa s'afondrèt e 250,000 òmes capitulèron au Cap Bon.
Aquela victòria permetèt ais Aliats de precisar seis objectius de guèrra a la conferéncia de Casablanca (14-27 de genier). Afiermèron sa volontat d'impausar una capitulacion sensa condicion a l'Aisse e organizèron son estrategia : eliminar premier Itàlia, bombardar lo potenciau economic alemand e durbir un segond frònt en Euròpa Occidentala. Assaièron tanben de redurre l'ostilitat entre la França Liura de Charles de Gaulle e l'armada francesa d'Africa dau generau Giraud (qu'aviá remplaçat Darlan, assassinat en decembre de 1942). Lo 3 de junh de 1943, lei dos generaus creèron un Comitat Francés de Liberacion Nacionala que venguèt lo representent unic de França. Rapidament, Giraud i perdiguèt tota influéncia.
L'eliminacion d'Itàlia
thumb|right|Esquèma simplificat de la campanha d'Itàlia.