cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Morvillers-Saint-Saturnin
Morvillers-Saint-Saturnin es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region de Picardia.
Geografia
Morvillers-Sant-Saturnin es un vilatge picard situat a 6 km a l'èst de Aumale (Seine-Maritim) e près de la Normandie.
Es facilament accessible pel autoroute A29 e la anciana rota nacionala 29 (actuala RD 1029).
Morvillers-Saint-Saturnin est un village picard situé à 6 km à l'est d'Aumale (Seine-Maritime) et à proximité de la Normandie.
Il est aisément accessible par l'autoroute A29 et l'ancienne route nationale 29 (actuelle RD 1029).
Nòtas
<references group=N/>
Cavaillon
Cavaillon (francés) o Cavaellon (occitan Cavalhon) es una comuna d'Haití situada dins l'arrondiment d'Aquin del departament del Sud.
Fuentealbilla
vinheta
Fuentealbilla es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
(10911) 1997 YC1
(10911) 1997 YC1 es un asteroïde.
Higueruela
Higueruela es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Nívol
thumb|right|[[Fotografia d'un grop de nívols.]]
Un nívol (var. borra, broma, brum, nieu, niu, nivòu, noa, nubla ) es un ensems visible de particulas d'aiga liquida ò de cristaus de glaç en suspension dins l'atmosfèra. Segon lei condicions de saturacion e de condensacion, pòu entraïnar de precipitacions (plueja, nèu, grela).
De l'Antiquitat au sègle XIX
L'origina e la formacion dei nívols demorèron un fenomèn largament inexplicat de l'Antiquitat au començament dau sègle XIX en causa de la manca de coneissenças sus l'estructura de l'atmosfèra e sus l'aspècte termodinamic dei cambiaments d'estats. Ansin, la màger part dei filosòfs de la Grècia Antica supausavan que lei nívols èran d'exalacions umidas desgatjadas per la mar, lei corrents d'aiga ò la Tèrra. Per exemple, Aristòtel (384-322 avC) utilizèt sa teoria dei quatre elements per descriure una origina liada a una exalacion tellurica entraïnada per l'absorpcion dau raionament solar. Definiguèt de meteòrs umids (nívols, pluejas...) que se fòrmavan a partir de vapors aparegudas dins d'endrechs umids e de meteòrs eissuchs (vents, ulhauç...) qu'apareissián dins de zònas secas a partir d'exalacions eissuchas.
Pasmens, ben sovent, lei nívols foguèron considerats d'un ponch de vista teologica ò metafisica en causa de sa natura efemèra, de son liame amb lo cèu e de la manifestacion conjunta de fenomèns impressionants (chavana, tròn...). En particular, au sègle XII, divèrsei teologians europèus veguèron lei nívols coma de « nèblas misticas » susceptiblas de desvelar lo paradís durant la – brèva – durada de l'ulhauç. Aquela vision mistica demorèt frequenta dins leis arts fins au sègle XIX. En parallèl, la redescubèrta de l'òbra d'Aristòtel permetèt la difusion de seis idèas e de sei limits. Lei nívols i foguèron considerats coma de massas d'aire, d'aiga ò de fuòc suspendudas dins lo cèu, l'origina d'aquela suspension demorant desconeguda. Quauquei classificacions apareguèron, principalament fondadas sus la color, depintant de nívols negres cargats de plueja, de nívols blancs vueges e de nívols roge caracteristic de l'auròra.
La descubèrta de la fisica dei nívols
En 1875, una experiéncia menada dins una chambra iperbara concebuda per lo Francés Paul-Jean Coulier (1824-1890) permetèt de començar d'explicar la formacion dei nívols. D'efiech, après aver demenit la temperatura e la pression, mostrèt que la condensacion de la vapor d'aiga èra pus importanta dins una atmosfèra empoussada. Sa descubèrta foguèt completada per lo fisician escocés John Aitken (1839-1919) qu'establiguèt qu'una subresaturacion èra necessària per entraïnar la condensacion. Puei, de recèrcas identifiquèron lo clorur de sòdi coma lo nuclèu de condensacion principau dins lei gotetas de nívols e de plueja.
En 1904, una experiéncia mostrèt l'importància dei collisions entre gotetas dins la formacion dei nívols, idèa ja supausada per René Descartes (1596-1650) en 1637. Lo resultat permetèt de descubrir lo limit aproximatiu dau diamètre dei gotetas d'aiga dins un nívol (aperaquí 6 mm). Puei, dins lo corrent dau sègle XX, lei progrès de l'aviacion permetèt de realizar aisament de mesuras in situ e d'afinar pauc a pauc lei coneissenças fins au desvolopament dei modèls meteorologics actuaus.
Lei classificacions dei nívols
La premiera classificacion scientifica dei nívols foguèt publicada per Jean-Baptiste de Lamarck (1744-1829) en 1803. Pasmens, foguèt lo sistèma de Luke Howard (1772-1864) que s'impausèt gràcias a son utilizacion dau latin introduch dins la classificacion dau vivent per lo naturalista suedés Carl von Linné (1707-1778). I inventèt lo nom dei tres categorias principalas de nívols (cumulus, estratús e cirrus) e de doas formas intermediàrias (cirrostratús e estratocumulus). En 1855, lo Francés Émilien Renou (1815-1902) i apondiguèt l'altocumulus e l'altostratus. L'Organizacion Meteorologica Mondiala adoptèt aquela version alargada en 1896. La modernizèt dos còps en 1956 e en 1987.
Ròtle dei nívols dins lo foncionament atmosferic
thumb|right|Observacion dau cubèrt nivolós mejan realizat per la [[NASA en 2009.]]
En despiech de formas, de colors e de caracteristas variadas e cambiantas, lei nívols jògan un ròtle actiu dins lo cicle de l'aiga e dins lei mecanismes de regularacion termica de l'atmosfèra. D'efiech, coma son principalament formats de vapor d'aiga, permèton l'umidificacion de la troposfèra e la redistribucion de l'aiga vèrs la superficia gràcias ai precipitacions. Vapor d'aiga e precipitacions an tanben un ròtle major dins lo bilanç radiatiu de la planeta e dins lei mecanismes de transferiment de la calor entre l'eqüator e lei pòls. En particular, son un element important de la circulacion atmosferica generala e la densitat de nívols es donc pus importanta lòng de la zòna de convergéncia intertropicala e dei 50 parallèls que dins lei zònas anticiclonicas.
La formacion dei nívols
Lei nívols son la consequéncia de dos fenomèns que son l'evaporacion e la condensacion de la vapor d'aiga atmosferica. L'evaporacion deis aigas continentalas e oceanicas permet lo passatge de l'aiga dins l'atmosfèra sota la forma de vapor. Leis oceans son lo provesidor principau de vapor d'aiga, especialament dins lei regions de latituds mejanas. Puei, quand la concentracion de vapor aganta un nivèu sufisent, la condensacion entraïna l'aparicion de gotetas finas d'aiga ò de glaç que van formar lei nívols.
La condensacion es sovent lo resultat de l'ascension d'una massa d'aire fins a una altitud onte la tension de vapor saturanta es pron bassa per entraïnar un procès de condensacion significatiu. Aquel efiech es favorizat per la demenicion de la pression atmosferica amb l'altitud que causa una demenicion de temperatura d'aparicion dei gotetas d'aiga ò de cristaus de glaç. Quand l'ascension e la massa d'aire son pron importantas, aquò permet de passar lei 100% d'umiditat, çò qu'entraïna la condensacion d'una partida mai ò mens importanta de la vapor. Aqueu fenomèn libera de quantitats importantas d'energia e renfòrça la vigor dau nívol.
La condensacion pòu tanben èsser accelerada per la preséncia d'aerosòus que jògan lo ròtle de supòrt de condensacion (nuclèus de condensacion). Aquò permet la formacion de gotetas d'aiga ò de cristaus de glaç dins de condicions d'umiditat limitada ò de temperaturas tròp autas. Dins de condicions normalas, aqueu fenomèn accelera la formacion dei nívols car es rapide e aisat.
La composicion dei nívols
Lei nívols son compausats de gotetas d'aiga esfericas ò de cristaus de glaç exagonaus aguent un aspècte de plaquetas, d'estelas, de colonas, d'agulhas ò de dendritas. Lo diamètre dei gotetas passa rarament 30 a 40 µm. En revènge, la talha dei cristaus pòu de còps agantar quauquei millimètres. Lei talhas e lei densitats de particulas varian segon lo tipe de nívol. Lo volum d'aiga condensada pòu èsser considerable (fins a 800,000 t dins certanei cumulonimbus gigants).
Lei particulas formant lo nívol difusan la lutz dins cada direccion e donan a la formacion un aspèct opac. La color dei nívols es donc fòrça variabla en foncion de l'esclairatge. Son blancs ò gris dins lo corrent d'una jornada solelhada e gris blau se lo Soleu es escondut per un jaç nivolós espés. A l'auba e au calabrun, pòdon èsser jaunes, aranjats ò roges.
Lei nívols classics
L'Organizacion Meteorologica Mondiala (OMM) destria dètz tipes de nívols a partir d'una classificacion basada sus tres formas e dos indicators : Aquelei cinc elements se combinan entre elei per formar de tèrmes compausats que permèton de depintar lei dètz tipes de nívols classics.
Lei nívols orografics
Lei nívols orografics pòdon se formar dins un flux d'aire que passa una còla, una montanha isolada ò una cadena de montanhas. Son generalament d'altocumulus, d'estratocumulus ò de cumulus que son aspèct es modificat per la preséncia dau relèu. Dins lo cas d'una cima isolada, lei nívols orografics an generalament la forma d'una colareta enviroutant la montanha. De cadenas de còlas ò de montanhas pòdon entraïnar la formacion de nívols orizontaus de granda talha que van prendre l'aspèct d'una muralha nivolosa.
Lei nívols orografics an un ròtle climatic important car entraïnan la concentracion dei precipitacions sus lei versants expausats ai vents cargats d'umiditat. En America dau Nòrd, aquò es a l'origina de la preséncia de seuvas umidas lòng dau litorau de l'Ocean Pacific e de desèrts a l'èst dei Montanhas Rocosas. En Occitània, aquò explica lei diferéncias climaticas enregistradas entre lei pendís oèst e èst dei Cevenas.
Lei nívols artificiaus ò particulars
Divèrsei tipes de nívols artificiaus ò particulars existisson qu'intran pas dins lei classificacions precedentas. La formacion dei premiers es liada a d'activitats umanas. Lei segonds son de nívols rars que necessitan de formacions especialas per se formar ò que son encara mau coneguts e rarament observats.
(10910) 1997 YX
(10910) 1997 YX es un asteroïde.
Nívol
Lei nívols artificiaus ò particulars
Lei tirassieras de condensacion son lei nívols artificiaus pus frequents. Se forman a partir dei gas d'escapament deis avions. La vapor d'aiga d'aquelei gas se condensa fòrça rapidament gràcias a la preséncia de particulas solidas, eissidas de la combustion dau carburant, que jogan lo ròtle de nuclèus de condensacion. Forman de bendas blancas lusentas que s'alargan pauc a pauc e que pòdon semblar a de cirrus, a de cirrostratus ò a de cirrocumulus. Sa durada de vida es generalament de quauqueis oras.
Dins lei jaç atmosferics inferiors, lei gas e lei vapors d'escapament deis activitats umanas (industria, centralas electricas, automobilas... etc.) pòdon entraïnar la formacion de concentracions localas fòrça importantas de vapor d'aiga e de particulas. Dins de condicions establas, aquò pòu entraïnar la formacion de nívols a la superficia ò d'altituds fòrça feblas (generalament de tipe estratus) que participan au fenomèn de smog.
Lei nívols nacrats son de nívols rars que semblan a de cirrus ò a d'altocumulus. Semblan a de lentilhas ambé d'irizacions fòrça marcadas. Situats entre 15 e 25 km d'altitud, se forman a l'entorn dei pòls principalament d'ivèrn. An un ròtle important dins l'aparicion dei traucs observats dins lo jaç d'ozòn car catalizan lei reaccions quimicas de formacion de compausats clorats.
Lei nívols nuechencs son un fenomèn mau conegut. Situats entre 75 e 90 km d'altitud, aquelei nívols son fòrça rars e s'observan de nuech. Semblan a de cirrus fòrça fins. Son sovent blaus ò gris argentat mai pòdon de còps adoptar de tenchas aranjadas ò rojas. Son mecanisme de formacion seriá diferent dei nívols tradicionaus e liat a d'interaccions entre de poussas cosmicas e l'atmosfèra terrèstra.
Lei nívols d'erupcion volcanica an inicialament una forma pròcha d'un cumulonimbus ambé de protuberàncias que montan rapidament dins l'atmosfèra. Puei, s'estendon dins lei jaç atmosferics superiors e pòdon curbir de regions importantas. Entraïnan alora de modificacions fòrça caracteristicas de la lutz solara. Dins certanei cas, pòdon entrainar la formacion de chavanas fòrça violentas en causa de la condensacion fòrça rapida de la vapor d'aiga sus lei particulas solidas dau plumacho.
Enfin, lei nívols d'incendi an la particularitat de poder aver d'originas naturalas, artificialas ò mixtas. Son associats a d'incendis importants (seuva, sèrva d'idrocarburs... etc.). An un aspèct dens e sorn e se desvolopan rapidament. De còps, coma lei nívols volcanics, pòdon èsser a l'origina de chavanas en causa de la condensacion de la vapor d'aiga a l'entorn dei particulas solidas emesas per la combustion. Se son entraïnats per lo vent, prènon una forma fina que sembla a un veu pauc espés. Pòdon entraïnar de modificacion de la lutz solara.
Lei sistèmas nivolós
Un sistèma nivolós es un ensems organizat de nívols que demora ben visible durant una durada relativament importanta. Un tal sistèma es generalament format de plusors zònas diferenciadas que son dichas sectors nivolós. Aquelei sectors son organizats d'un biais especific que dona sei particularitats a un estat meteorologic. En particular, certanei sectors e sistèmas nivolós son tipicament associats ambé de depressions a l'origina de perturbacions caracteristicas coma lei ciclòns tropicaus ò lei chavanas.
Dins lei regions temperadas, un sistèma nivolós es format de plusors partidas que s'observan d'un biais quasi sistematic. A l'avans, se troba la « tèsta » que correspond a un sector freg anterior au sistèma. Aqueu sector es marcat per la preséncia de cirrus que precedisson un frònt caud. Après la tèsta, vèn lo « còrs » dau sistèma que correspond ai tres frònts caracteristics d'una perturbacion (caud, freg, oclus) ambé sei nívols bas e sorns (altostratus, nimbostratus e cumulonimbus) qu'entraïnan de precipitacions continuas e de còps violentas. Tèsta e còrs forman la partida anteriora dau sistèma.
Son seguits per una zòna qu'es dicha traïna que compausa la partida posteriora dau sistèma. Generalament tant estenduda que lo rèsta dau sistèma, correspond a una zòna instabla qu'es liada au sector freg posterior de la perturbacion. Lo cubèrt nivolós i es variable ambé de raissas, d'esclarzidas, de veus d'estratocumulus ò regions de bèu temps ambé de cumulus.
Estudi e engenhariá dei nívols
En meteorologia, l'estudi e la susvelhança dei nívols es interessanta car l'evolucion dei sistèmas nivolós permet de preveire lei cambiaments climatics, lei precipitacions e lei condicions meteorologicas associadas. Ansin, una tiera d'instruments e d'otís foguèron desvolopats per obtenir d'informacions e assegurar de previsions fisablas. De tecnicas existisson tanben per assaiar de modificar la composicion dei nívols afin de cambiar lo regime de precipitacions associat a un temps donat (reduccion de la violéncia d'una chavana, obtencion de precipitacions ambé la secaressa... etc.).
Lei mejans d'observacions
Lei satellits e lei radars meteorologics son lei sistèmas principaus que permèton d'observar lei nívols. Lei satellits meteorologics permèton d'assegurar una observacion quasi permanenta dau cubèrt nivolós. Leis instruments de mesura embarcats a bòrd pòdon provesir d'informacions sus la temperatura a la cima dei sistèmas nivolós, sa velocitat de desplaçament e la concentracion d'aiga dins lei sistèmas de precipitacions. Pòdon tanben mesurar la temperatura e l'umiditat dins lei regions desgatja
Lei satellits son l'objècte de melhoraments regulars gràcias au desvolopament d'instruments novèus susceptibles d'èsser plaçats en orbita. D'esfòrç importants son ansin en cors per embarcar de captors capables d'estudiar lei perfieus de vent, de temperatura ò d'umiditat e lei concentracions d'ozòn. De satellits destinats a de missions especificas existisson coma la mission SARAL cargada d'estudiar la superficia oceanica.
Pasmens, lei satellits pòdon pas cumplir totei leis missions d'observacions meteorologicas, especialament en matèria de recèrca. De sistèmas radars mobils ò fix son utilizats per realizar de campanhas de mesuras d'un biais autonòm. En particular, de radars de diversitat de polarizacion e de radars Doppler permèton d'obtenir d'informacions sus l'intensitat dei precipitacions e dei perfieus de vent associats. D'avions meteorologics permèton egalament de menar d'observacions a l'interior dei sistèmas nivolós e d'i realizar de prelèvaments.
La simulacion de l'evolucion dei nívols
Lo desvolopament dei sistèmas nivolós e dei precipitacions es simulat per d'ordinators poderós qu'utilizan lei resultats dei mesuras provesits per lei satellits e lei sistèmas radars. Per menar aquelei simulacions, lei modèls de prevision dèvon tenir còmpte dei movements lòng de nivèus orizontaus de quauquei centenaus de mètres e dei fenomèns se debanant dins lei nívols.
Pasmens, la prevision meteorologica es l'unic objectiu dei mejans de simulacion. D'efiech, permèton tanben de modificar lei paramètres enregistrats per modificar leugierament lei condicions a l'interior dei nívols. Aquò permet d'estudiar l'influéncia d'aquelei paramètres sus lo comportament dau nivól.
La modificacion dei nívols
L'impacte important dau clima sus leis activitats umanas a entraïnat mai d'una temptativa per o modificar. Dins aqueu projècte, l'engenhariá dei nívols a una plaça importanta car lei nívols son sovent associats ai precipitacions. Pasmens, en causa de l'energia fòrça importanta presenta dins lei fenomèns climatics, lei temptativas de modificacion dei nívols pòdon a l'ora d'ara pas passar lo nivèu locau. L'encaminament utilizat preferís agir sus de paramètres simples susceptibles d'entraïnar de perturbacions importantas coma lo semiatge artificiau dei nívols amb de nuclèus de condensacion artificiaus.
A l'ora d'ara, lei tecnicas conegudas permèton de dissipar d'un bais eficaç lei nèblas e certanei nívols bas. En revènge, d'objectius coma l'aumentacion dei precipitacions dins lei regions aridas, la demenicion de la violéncia dei chavanas dins lei regions agricòlas ò l'eliminacion de la grèla seràn pas agantats dins un futur pròche. D'efiech, lei modèls de prevision d'aquelei fenomèns son pas encara pron precís. De mai, lei temptativas d'engenhariá climatica pòdon pas modificar de condicions de basa dau clima d'una region coma l'abséncia d'umiditat.
Fresnes-lès-Montauban
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nauts de França.
Nívol
Lei nívols extraterrèstres
La Tèrra es pas l'unica planeta onte de nívols son estats observats. D'efiech, segon leis observacions realizadas dins lo Sistèma Solar, la formacion de nívols sembla un fenomèn qu'aparéis tre qu'una atmosfèra significativa es presenta a l'entorn de la planeta. Pasmens, la composicion dei nívols extraterrèstres es sovent fòrça diferenta car leis atmosfèras extraterrèstras son gaire comparablas a aquela de la Tèrra.
Fresnes-lès-Montauban
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nívol
Lei plantetas telluricas
thumb|right|[[Fotografia de nívols d'aiga vists dempuei la superficia de Mart.]]
Hoya-Gonzalo
Hoya-Gonzalo es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Nívol
Lei plantetas telluricas
En fòra de la Tèrra, Vènus, Mart e Titan presentan de nívols. En Vènus, son principalament formats de dioxid de sofre e d'acid sulfuric e repartits en tres jaç principaus situats entre 45 e 65 km. Fòrça espés, empedisson d'observar la superficia venusiana dempuei l'espaci.
En Mart, la natura tèuna de l'atmosfèra limita la formacion de nívols a d'estructuras finas dau tipe cirrus, estratocumulus e cirrocumulus qu'aparéisson principalament dins lei regions polaras. Pòdon s'observar quand rebaton la lutz dau Soleu dins la sorniera. Son fachs d'aiga e de dioxid de carbòni. Durant lei sasons de tempèsta d'arena, se fòrman tanben de nívols de particulas finas que pòdon perdurar plusors setmanas.
Lei gigantas gasosas
thumb|right|Nívols blancs formats de cristaus de [[metan dins l'atmosfèra de Neptun en 1989.]]
Tenent una atmosfèra fòrça espessa fach de gas, lei gigantas gasosas an de nívols ben marcats que sa composicion varian en foncion de la temperatura e de la pression. En Jupitèr e en Saturne, son principalament fachs d'amoniac, d'idrosulfur d'amonium e d'aiga e son organizats lòng dei bendas de circulacion atmosfericas fòrça caracteristicas d'aquelei planetas. De mai, la preséncia d'aiga e de corrents de calor ascendents venguts de jaç prefonds de la planeta i favorizan lei chavanas violentas e lei tempèstas.
En Uranus e en Neptun, que son d'objèctes pus fregs, lei nívols serián compausats d'amoniac, de sulfur d'amonium, d'idrosulfur d'idrogèn, de metan e d'aiga. Lei pus famós son lei nívols blancs e fins d'altitud auta qu'acompanhan lei tempèstas ciclonicas coma la Granda Taca Sorna de Neptun.
Exoplanetas
De nívols son estats identificats dins l'atmosfèra de quauqueis exoplanetas. A l'ora d'ara, en causa dei dificultats d'observacion, foguèron unicament detectats en de planetas orbitant a proximitat de son estela que son fòrça diferentas deis objèctes dau Sistèma Solar. En particular, la NASA a descubèrt la preséncia de nívols de silicats en Kepler-7b, un Jupitèr caud que la temperatura de son atmosfèra aganta 10,000 K.
Chiddes (Sòna e Léger)
Chiddes es una comuna francesa administrada per lo departament de Sòna e Léger de la region de Borgonha Franca Comtat.
Jorquera
vinheta
Chiddes (Sòna e Léger)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Jorquera
Jorquera es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
(10909) 1997 XB10
(10909) 1997 XB10 es un asteroïde.
(10906) 1997 WO44
(10906) 1997 WO44  es un asteroïde.
(10905) 1997 WB38
(10905) 1997 WB38 es un asteroïde.
Herrera, La
La Herrera es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Letur
Letur es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
(10904) 1997 WR31
(10904) 1997 WR31 es un asteroïde.
Liétor
Liétor es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Malintrat
Malintrat (Malintrat en francés) z-es 'na comuna occitana dau departament dau Puèi de Doma e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Nòtas
<references group="N"/>
Mouflers
Mouflers es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
(10903) 1997 WA30
(10903) 1997 WA30 es un asteroïde.
Limbrassac
Limbrassac (Limbrassac en francés) es una comuna occitana de Lengadòc, situada dins lo departament d'Arièja e la region de Miègjorn-Pirenèus.
Lezuza
Lezuza es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Masegoso
Masegoso es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
La Celle-Saint-Avant
La Celle-Saint-Avant es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Indre e Léger e la region dau Centre.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
S'una aucupacion celte a la primièra edat del fèrre a testificat per un tumulus, los soubassements d'un domeni gallo-romain al Aunaye, un santuari del Bas-Empèri, preservat e dédié a sant Adventius, rénové ne glèisa pels fraires del abbaye de Nogueres a, la encadrement seigneurial de las tèrras per la châtellenie de Nouâtre, de contunh de la Tourballière asseguran la continuitat d'una densitat d'aucupacion a aquel luòc de passatge.
Si une occupation celte au premier âge du fer est attestée par un tumulus, les soubassements d'un domaine gallo-romain à l'Aunaye, un sanctuaire du Bas-Empire, préservé et dédié à saint Adventius, rénové en église par les moines de l'abbaye de Noyers au, l'encadrement seigneurial des terres par la châtellenie de Nouâtre, puis de La Tourballière assurent la continuité d'une densité d'occupation à ce site de passage.
(10902) 1997 WB22
(10902) 1997 WB22 es un asteroïde.
Coublanc (Sòna e Léger)
Coublanc  es una comuna francesa administrada per lo departament de Sòna e Léger de la region de Borgonha.
Geografia
Coublanc Fa partida del Brionnais. Coublanc Es la municipalitat la mai meridionala de Saône-e-Loire.
Coublanc fait partie du Brionnais. Coublanc est la commune la plus méridionale de Saône-et-Loire.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Madrigueras
vinheta
Madrigueras es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Tamarix
Tamarix es un genre d'arbustes o d'arbres (en occitan las tamarissas o los tamarisses) qu'aparten a la familha de las Tamaricacèas. Es frequent dins las regions mediterranèas, ont pòt èsser espontanèu o cultivat. Sas flors printanièras (març-abril) forman de fòrça catons de color ròsa o blanquinosa. Sas pichonas fuèlhas altèrnas e escatosas son semblablas a aquelas d'unes conifèrs. Lo fruch es una pichona capsula triangulara.
Espècias màger
drecha|vinheta|Tamarís dins lo vilatge d'Ateybeh, dins la Província de Bochehr, en [[Iran]]
Reparticion geografica
Lo tamarix gallica es adaptat al climat mediterranèu alara que lo tamarís anglés (Tamaris anglica Webb.) es mai adaptat al climat oceanic e s'encontra sus la còsta atlantica.
La manna dels Ebrieus o del Sinai
L'Exsudat del tamarís (Tamarix mannifera) seguent la fissada de la cochenilha Trabutina mannipara, aquesta mana seriá, per unes autors, la manna de la Bíblia.
Lo mite d'Osiris
Après l'assassinat del dieu Osiris per son grand fraire Seth, gelós, l'ataüc contenent lo còrs d'Osiris, portat pels corrents se ven en Fenicia, a Biblos, o s'encastra dins lo pé d'un tamarís gigant.
Grévillers
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Minaya
Minaya es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Mahora
vinheta
Mahora es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Dunas
Dunas (Dunes en francés) es una comuna gascona de Brulhés situada dins lo departament de Tarn e Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Istòria
Abans la revolucion francesa èra lo sèti deu Marquesat de Dunas e restacada au Condomés. En 1790 integra Òut e Garona puish, a la creacion deu departament, en 1808, Tarn e Garona.
Dunas es ua vila martira de la segonda guèrra mondiau, que los nazis i executèron un detzenat d’òmes en 1944.
Diupentala
Diupentala (Dieupentale en francés) es una comuna lengadociana, situada dins lo departament de Tarn e Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
L'Esparron
L'Esparron (Lesparrou en francés) es una comuna occitana de Lengadòc, situada dins lo departament d'Arièja e la region de Miègjorn-Pirenèus.
Diupentala
Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Diupentala èra de la diocèsi civila del Bas-Montalban, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de la diocèsi de Montalban e de la senescauciá de Tolosa. Tanlèu 1790, Diupentala èra del canton de Grisòlas.
L'Esparron
L'Esparron
La prononciacion es [lespa'ru]. La fòrma occitana segon Patrici Pojada es L'Esparron. I a pas de fòrmas ancianas. Segon Dauzat (per d'autres Esparrons) e los Féniés, citats per Patrici Pojada, lo nom ven de « l'ancian provençal » esparron « pal », en « provençal » modèrne « escalon, barrancon d'una escala », puèi « barra de montanha ». Segon Astor, citat per P. Pojada, lo sens seriá puslèu d'« estatge de montanha ». Patrici Pojada accèpta l'explicacion de Dauzat : Erç ven de traversar un esparron constituït per la « crête de Bouchard » a l'oèst e la « crête de l'Arse » (noms en francés) a l'èst. S'agís de la partida sud d'un anticlinal.
Vilhac
La prononciacion es [bi'ʎak]. Las fòrmas ancianas son : Avilhaco en 1313-14, Evilhacum en 1318-25, Vilhaco en 1320, 1360. Segon Dauzat e Rostaing, Vilhac ven del nom latin d'òme Villius ambe'l sufixe -acum. Negre, citat per Patrici Pojada, dona la meteissa explicacion per Vilhac (Perigòrd) e atal fa Astor per lo vilhatge d'Arièja. Patrici Pojada accèpta las explicacions precedentas que justifican un nom de proprietat, mès, segon el, la dificultat es las vocalas inicialas de las doás primièras atestacions; a- pòt èsser l'aglutinacion de la preposicion, mès e- s'explica pus mal. Se una de las vocalas inicialas es etimologica, l'explicacion per Villius es malsegura.
Agulhanas/Gulhanas/L'Agulhana
La prononciacion es [gy'ʎanos] (enquista Sacaze de las annadas 1880), [laɣy'ʎano] (informatritz locala en 2019) [aɣy'ʎanos] (autre informator local). Las fòrmas ancianas son : Agulhana en 1313-14, Agulhana en 1318-25. Coromines per Agullana d'Empordan (Aguliana al sègle X) donava lo nom latin d'òme Aculius e sufixe -ana. Las doás fòrmas ancianas supausan puslèu una fòrma d'origina ambe a- inicial e cap d'-s finala. L'aferèsi de a- es un fenomèn banal. La preséncia de la finala -s per una partida dels informators s'explica mal.
Istòria
Abans la revolucion de 1789, Vilhac èra parròquia e la Corona (situada près d'Agulhana) parròquia annèxa (la glèisa Sant Marçal èra entre los dos vilatjòts . Pel decret del 14 d'octobre de 1915, la comuna de Vilhac-et-Guilhanes prenguèt lo nom de Lesparrou.
Manluòc
Manluòc [ˈmɑ̃ʎɔ] (Manglieu en francés) es una comuna occitana dau departament dau Puèi de Doma e la region de la region d'Auvèrnhe Ròse Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Toponimia
Manluòc es atestat au sègle X : Magnum locum, dau latin magnus, « grand » e locus, « luòc ». Gallia Christiana faguèt de Magnus le nom d'un monge, ce que chau considerar coma una fantasiá.
Nòtas
<references group="N"/>
(10901) 1997 WS21
(10901) 1997 WS21 es un asteroïde.
La Landec
Lalandéc en galò; Lannandeg en breton ( La Landec en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Istòria
La parròquia de la Landec, enclavée en la évêché de Sant-Malo fasiá partida del doyenné de Bobital en levant del évêché de Dòl e èra jol vocable de santa Agnès.
(10907) Savalle
es un asteroïde.
Chaudenay (Sòna e Léger)
Chaudenay  es una comuna francesa administrada per lo departament de Sòna e Léger de la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
En 1229, lo official de Autun pronóncia una sentence entre la Abbaye de Sant-Martin de Autun e lo senhor de Chaudenay.
De la fin del -començament del fins en los ans 1950-ans 1960, Chaudenay èra de manièra versemblant un pòble fòrça actiu. De nombrós sabotiers, menuisiers, épiciers, artesans se vorejaven en aquel pichon pòble (amb aperaquí 700 abitants a l'epòca), mas uèi aquel es pas desgraciadament mai lo meteis cas.
Dempuèi lo 1 en genièr 2007, Chaudenay fa partida de la Comunitat d'aglomeracion Beaune Còsta e Sud.
Depuis le 1 janvier 2007, Chaudenay fait partie de la Communauté d'agglomération Beaune Côte et Sud.
(10899) 1997 WN13
(10899) 1997 WN13 es un asteroïde.
Calibre
Lo calibre d'una arma de fuòc designa lo diamètre pus grand de sei projectils e de còps dau canon.
Liurac
Liurac (Lieurac en francés) es una comuna occitana de Lengadòc, situada dins lo departament d'Arièja e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Departament de Tolosa
Lo departament de Tolosa es una anciana division administrativa de l’estat francés, entièrament dins lo domeni lingüistic occitan.
Liurac
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Departament de Tolosa
Creat en febrièr de 1790, pren rapidament lo nom de departament de la Nauta Garona e lo numèro 30.
Liurac
Toponimia
La prononciacion es [liw'ɾak]. Las fòrmas ancianas son Livrach, habitatores eclesie de Livrac, Livrag, Livraco, lo tot sense data, Lurag, cap a 1034n Livrag en 1119, Librag en 1125, Livrac, Livrag, Livraco en 1134, Livrac, Livrag en 1140, Livrag en 1141, Libraco, Livrac en 1142, Livrac en 1144, 1145, 1146, Livraco, Livrac, Livrag en 1148, Librag en 1157, Livrag en 1160, 1161, 1169, Livrach en 1169, 1175, Livraco en 1246, Liuracho en 1313-1314, Liurachum en 1318-25, Liuraco en 1390. Segon Dauzat (e Astor, citat per P. Pojada), le nom de Liurac ven del nom latin d'òme Liber, ambe'l sufixe -acum. Segon Negre, los Féniés, citats per Patrici Pojada, le nom de Liurac ven del nom latin d'òme Liberius, ambe'l sufixe -acum. Xavier Delamarre, tanben citat per P. Pojada, causís l'etime Leborācon, la proprietat de *Leboros (nom celtic inatestat), « le long ». Segon Patrici Pojada, le nom de Liurac ven del nom latin d'òme Liber, o benlèu Liberius, ambe'l sufixe -acum; Liurac èra donc la proprietat de Liber(ius). Lo grop -br (present, en tot cas graficament, dins una partida de las atestacions), coneguèt l'evolucion occitanoromanica en [wɾ]. L'evolucion seriá : Libracum > Librac > Liurac, o Libracum > Liuracum > Liurac.
Molinicos
Molinicos es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Montalvos
Montalvos es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
(10898) 1997 WJ2
(10898) 1997 WJ2 es un asteroïde.
Montealegre del Castillo
Montealegre del Castillo es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
T-34
Lo T-34 es un carri sovietic intrat en servici en 1940 au sen de l'Armada Roja. Èra un veïcul revolucionari per son epòca gràcias a un bòn equilibri entre sa poténcia de fuòc, la proteccion de son blindatge e sa mobilitat. En particular, dispausava d'un blindatge clinat que permetiá d'aumentar l'espessor de sa proteccion avans còntra leis obús. En revènge, la torrela èra inicialament tròp pichona e plusors versions foguèron desvolopadas avans d'arribar au modèl T34/85 que predominèt a partir de 1944. Durant aqueu procès, lo canon dau T-34 passèt de 76,2 a 85 mm.
84,070 exemplaris foguèron produchas de 1940 a 1958. Lo T-34 foguèt lo carri mejan pus fabricat e pus utilizat de la Segonda Guèrra Mondiala (1939-1945). Sa construccion rapida e son entretenh simple foguèron dos factors permetent d'explicar aqueu succès. Lo rèsta es liat a sei performàncias sus lo prat batalhier. D'efiech, èra capable de resistir ai tirs dei Panzer III e IV que formava lo còr dei divisions blindadas alemanda. La version T-34/85 èra tanben en mesura de destrurre un Panther a 800 m.
Après 1945, lo T-34 foguèt utilizat durant la Guèrra de Corèa (1950-1953). I enregistrèt de succès còntra lo carri leugier Chaffee e lo carri mejan Sherman. En revènge, poguèt pas rivalizar amb lo carri pesuc M26 Pershing. Lo T-34 participèt tanben ais intervencions sovietics dins lei país dau blòt de l'Èst durant leis ans 1950 e foguèt liurat a plusors armadas comunistas. En causa de la robustessa de sa mecanica, foguèt donc engatjat dins plusors conflictes de la fin dau sègle XX ò dau començament dau sègle XXI coma lei Guèrras de Iogoslavia, la Guèrra Civila Siriana ò la Guèrra Civila Iemenita.
Batalha
Una batalha es un combat entre au mens dos grops. Se debanan generalament dins l'enquadre d'una guèrra. Lo nombre de combatents es fòrça variable e va de quauqueis individús a de milions. Se considera generalament qu'un camp es victoriós se son advèrsari es presonier, dispersat, en retirada o incapable de contuniar d'operacions militaras.
(10897) 1997 VW3
(10897) 1997 VW3 es un asteroïde.
Manzac
Nòtas
<references group="N"/>
Motilleja
Motilleja es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Bosc-Renoult-en-Ouche
Bosc-Renoult-en-Ouche en normand (Bosc-Renoult-en-Ouche en francés) es una comuna normanda, situada dins lo departament d'Eure e la region de la Nauta Normandia.
Geografia
Vilatge del país de Ouche.
(10896) 1997 UZ14
(10896) 1997 UZ14 es un asteroïde.
Bosc-Renoult-en-Ouche
Geografia
Village du pays d'Ouche.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
(10893) 1997 SB10
(10893) 1997 SB10 es un asteroïde.
Munera
Munera es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
(10892) 1997 SX2
(10892) 1997 SX2 es un asteroïde.
Còth d'Ossan
Còth d'Ossan (Cotdoussan en francés) qu'ei ua anciana comuna gascona de Bigòrra, en Lavedan, ena estrema de Castèth lo Bon, situada dens eth departament deths Hauts Pirenèus e era region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus. Eth son n° INSEE qu'èra 65152.
Geografia
Aute lòc : Castèth lo Bon. vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Segon Dauzat, eth prumèr element que sembla eth gascon cot (còth); eth segond qu'ei escur.
R. Aymard que pensa eth segond element ei un nom d'ostau, que vieneré d'un nom de persona. Ossan qu'ei eth nom d'un capcasau d'Agòs, citat en 1429. Còth d'Ossan qu'ei probablament format de còth (geograficament pertinent) e deth nom d'òmi Ossan.
Istòria
Que creèn era comuna en 1810 a partir de Gèrms (Germs et Coldoussan).
(10908) Kallestroetzel
es un asteroïde 	de la cencha principala d'asteroïdes. Foguèt descobèrt lo 7 de decembre de 1997 a Caussòus per lo projècte ODAS. Presenta una orbita caracterisada per un mièg-grand axe de 3,04 UA, una excentricitat de 0,19 et une inclinason de 3,6° respècte a l'ecliptica.
Marat (Puèi Domat)
Marat (oficialament en francés Marat) z-es 'na comuna occitana delh departament delh Puèi de Doma e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Nòtas
<references group="N"/>
Lhordat
Lhordat (Lordat en francés) es una comuna foissenca situada dins lo departament d'Arièja e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Archalh
Archalh (Archail en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament deis Aups d'Auta Provença e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
(10887) 1996 XU25
(10887) 1996 XU25  es un asteroïde.
Archalh
Istòria
Segon Daniel Thiery, la comunitat a soslinhat en lo polyptyque de Wadalde en 814, jol nom de Argario.
La comunitat de Archalh levava de la viguerie de Digna. En 1193, la distincion de Archalh (Argal) a donat pels dos senhors de Sant-Julien al capítol de Digne. La distincion i aviá partejat entre las avesques de Digne e lo capítol de Digne abans la Revolucion francesa. Aqueles nòus senhors fortifiquen la siá nòva possession e amassan la populacion en un luòc central.
La municipalitat fusiona de 1973 a 1979 amb Draix, jol vocable Archail-Draix.
Selon Daniel Thiery, la communauté est signalée dans le polyptyque de Wadalde en 814, sous le nom d’Argario.
La commune fusionne de 1973 à 1979 avec Draix, sous le vocable Archail-Draix.
Cavalariá
thumb|4e régiment de hussards [[França|francés a la Batalha de Friedland]] thumb|Cavalariá francesa pesuca de la [[Primièra Guèrra Mondiala]] thumb|Cavalariá de la Gàrdia Republicana La cavalariá es l'ensems deis unitats d'una armada cargada de combatre a chivau. Dempuei l'aparicion dei veïculs militars, a fòrça declinat e a quasi disparegut a l'ora d'ara. Pasmens, lo nom de cavalariá designa encara per de rasons istoricas leis unitats equipadas de carris de combat.
Nerpio
Nerpio es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Lista dei cònsols de la Sanha
Aquel article presenta, per òrdre cronologic, lei cònsols de la Sanha :
Crissey (Sòna e Léger)
Crissey  es una comuna francesa administrada per lo departament de Sòna e Léger de la region de Borgonha.
Geografia
La commune s'étend sur 11,0 km² et compte 2 327 habitants (selon le recensement de 2004). Crissey est situé à 297 km de Paris et à 4 km au Nord-Est de Chalon sur Saône. Son altitude moyenne est de 182 mètres.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Navas de Jorquera
vinheta
Navas de Jorquera es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Companhiá (unitat militara)
thumb|right|Simbòl estandard de l'[[OTAN per designar una companhiá.]]
Una companhiá es una unitat militara que gropa entre 80 e 250 soudats e qu'es generalament comandada per un capitani. Son devesidas en seccions e reünidas per formar de batalhon o de regiment.
(10883) 1996 VU5
(10883) 1996 VU5 es un asteroïde.
Capitani
Un capitani es un oficièr militar que comanda generalament una companhiá. Lo reng inferior es aqueu de luòctenent e lo reng superior varia segon leis armadas de reng a comandant.
Infantariá
L’infantariá es l'ensemble deis unitats militaras cargadas de combatre a pè e, dins lei fòrças armadas modèrnas de combatre dins de mitans d'accès malaisat (vilas, montanhas...). Apareguda durant l'Antiquitat, formèt una partida importanta de la màger part deis armadas fins a la mecanizacion dau prat batalhier au sègle XX.
Istòria
Atestada tre l'Antiquitat Auta, l'infantariá es benlèu la compausanta pus anciana dei fòrças militaras modèrnas. Durant aqueu periòde, se destrièt l'infantariá pesuca e l'infantariá leugiera. La premiera èra equipada d'una armadura complèta que li permetiá de menar de missions de combat de mesclada (assaut, defensa fixa...). Per aquò, èra organizada en formacion, generalament compacta, afin d'aplicar una pression fisica còntra la formacion advèrsa. D'exemples famós d'aqueu tipe d'infantariá son lei falanjas grègas e lei legions romanas. L'infantariá leugiera dispausava d'armaments autorizant un desplaçament rapid. Sa mission principala èra lo secutament e la perseguida de l'enemic. De còps, èra cargada de menar lo combat dins d'environaments malaisats coma lei peltastas atenencs que ganhèron la batalha d'Esfacteria (-426) còntra una tropa d'oplitas espartencs.
La fin de l'Antiquitat foguèt acompanhada per un declin parciau de l'infantariá dins mai d'una region au profiech de la cavalariá. Pasmens, aquela evolucion demorèt variabla. Se la màger part deis empèris pus poderós dau periòde foguèron obligats de desvolopar una cavalariá (Empèri Bizantin, China...), gardèron de contingents importants de fantassins per defendre lei ponchs fortificats e mai participar ai campanhas. De mai, dins de regions, coma Euròpa, onte la cavalariá èra considerada coma l'elèit militar, l'infantariá èra encara capabla d'opausar una resisténcia significativa en utilizant corrèctament lo terrenh. Au nivèu de l'organizacion, la diferéncia entre infantariá pesuca e leugiera contunièt d'existir mai lo nivèu de formacion generala demeniguèt dins la màger part deis armadas.
Ontur
Ontur es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Elicoptèr
L'elicoptèr es una aeronau propulsada per un motor, en la qual la sustentacion, contràriament als avions, non proven pas d'alas fixas, mas d'un ensemble d'alas giratòrias dichas rotor principal, situat en la part superiora de l'aparelh. Aquesta configuracion li permet d'aterrar e de s'enlairar verticalament, de se mantenir quiet en l'aire e subretot de volar en direccion laterala o marcha enrere. Aquò li permet de realizar mai d'una tascas impossiblas pels avions d'ala fixa.
Infantariá
Infantariá motorizada
L'infantariá motorizada designa leis unitats d'infantariá que son transportadas per camions o per d'autrei veïculs automotors. Dispausa pas de blindatges o de proteccion significativas franc dei sistèmas de proteccion portats per lei fantassins elei meteissei. La motorizacion de l'infantariá permet d'aumentar sa mobilitat e donc sei capacitats. De mai, aquò pòu èsser completat per l'integracion de pèças d'artilhariá tractadas per lei camions. Pasmens, lei camions ofrisson ges d'avantatge tactic sus lo prat batalhier car son fòrça vulnerables ai tirs de l'enemic. La motorizacion de l'infantariá es donc sovent considerada coma la premiera etapa avans sa mecanizacion. Uei, per aquela rason, l'infantariá motorizada es utilizada per leis armadas pauc modèrnas o per leis unitats de resèrva deis armadas modèrnas.
Elicoptèr
Lo mot 'elicoptèr' ven del francés. Foguèt inventat per Gustave de Ponton d'Amecourt en l'an 1861 a partir dels mots en grèc helix/helik- (ἕλικ-) que vòl dire 'espirala' o 'virar' e pteron (πτερόν) que vòl dire 'ala'.
Infantariá
Infantariá mecanizada
L'infantariá mecanizada designa leis unitats d'infantariá que dispausan de veïculs de combat d'infantariá. Aquelei veïculs permèton de transportar un grop de fantassins. Dispausan tanben d'un blindatge capables d'arrestar d'obús leugiers e d'un armament compausat d'un canon de 20 a 75 mm, d'un mortier o de missils anticarri. Aquò li permet donc de demorar sus lo prat batalhier per i sostenir dirèctament lo combat dei fantassins. De mai, dins certanei país, lei divisions equipats de veïculs de combat d'infantariá dispausan tanben d'un batalhon de carris de combat. Aquò permet de crear d'unitats intermediàrias entre la division blindada e la division d'infantariá pura. Dins leis armadas modèrnas, l'infantariá mecanizada forma desenant la màger part de l'infantariá car sa poissança de fuòc, sa mobilitat e sa resisténcia permèton de l'utilizar dins mai d'una situacion. Pasmens, en causa dau pes de sei veïculs, es pas totjorn adaptada a totei lei terrens.
Infantariá montadada
Venguda fòrça rara dempuei la Segonda Guèrra Mondiala, l'infantariá montadada designa leis unitats de fantassins qu'utilizan de cavaus per se desplaçar. Lo concèpte es relativament similar a l'infantariá motorizada. Es sovent mens eficaç car lei camions ofrisson de performàncias ben superiors ai cavaus. Pasmens, dins certanei cas, l'infantariá montada es totjorn utilizada, generalament dins de regions pauc desvolopadas amb de rotas e d'infrastructuras raras e pauc entretengudas que permèton pas d'avitalhar aisament de veïculs de motor. Per exemple, foguèt lo cas en Afganistan en 2001.
Infantariá ciclista
Coma l'infantariá montadada, l'infantariá ciclista es venguda una causa rara dins leis armadas modèrnas. Pasmens, entre 1900 e 1975, foguèt utilizada per fòrça país car permet de desplaçar rapidament una unitat sus una distància de 30 a 120 km/j. Uei, l'infantariá ciclista es encara presenta dins de regions d'accès malaisat. Per exemple, Soïssa gardèt una unitat ciclista de 3,000 òmes fins a 2003. Lei fòrças especialas utilizan tanben de bicicletas per se desplaçar rapidament dins lei regions isoladas. Enfin, aqueu tipe d'infantariá pòu aparéisser mai o mens espontanèament durant de combats urbans.
Frencq
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Lobens (Arièja)
Lobens  ( Loubens en francés) es una comuna occitana, situada dins lo departament d'Arièja e la region de Miègjorn-Pirenèus.
Frencq
Istòria
Nom celte : Francillacos, #çò que significa pòble al bòrd del ruisseau.
Nom celte : Francillacos, ce qui signifie village au bord du ruisseau.
Peñas de San Pedro
Peñas de San Pedro es un municipi de la província espanhòla d'Albacete e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.