cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Metempsicòsi
Teorias
La cabala admet la metempsicòsi, que nomena gilgol. "La cabala, dins lo Sefer haBahir (fin del sègle XII), son tèxte mai ancian, ten ja la transmigracion per aquerida... Al sègle XIII, la transmigracion èra considerada coma una doctrina esoterica... La generalizanion del concèpte de transmigracion, d'en primièr limitat al castig de pecats particulièrs, contribuèt a l'apareisson de la cresença en una transmigracion dins los animals, veire dins las plantas e dins las matèras anorganicas. Aquel punt de vista, contestat per fòrça cabalistas, s'espandiguèt pas qu'aprèp de 1400. La transmigracion dins los còrs d'animals es mencionada pel primièr còp dins lo Sefer ha-Temurah, eissit d'un grop pròche dels cabalistas de Girona " "Isaac Luria, grand mèstre cabalista de Safed al sègle XVI, diguèt aver reconegut l'arma d'un paire incestuós dins lo còrs d'un grand can negre... Nahman de Bratslav [mòrt en 1811] ditz èsser l'anèl mai recent d'una cadena de reencarnacions d'una arma apareguda d'en primièr dins lo còrs de Simon bar Yohaï, passant enseguida per Isaac Luria e anant, aprèp el, fins al Messias "
La metempsicòsi es al contrari totalament absenta del cristianisme, levat qualques brancas consideradas coma « ereticas », coma lo catarisme, o basadas sus la pensada del teologian Origèn.
Idèas
L'idèa de metempsicòsi supausa d'autres idèas: la preexisténcia de l'arma, l'imortalitat de l'arma, la dualitat entre lo còrs et l'arma. Mas la metempsicòsi exigís pas la cresença en la retribucion de las armas. Se pòt imaginar de metempsicòsi venent per escasença, de circonstàncias, de simpatias, e non pas d'un castig o d'una recompensa morals: es lo cas per Pitagòras. E mai, una idèa importanta es aquela de la parentat dels vivents, que sián umans, animals, vegetals.
La metempsicòsi (o la metensomatòsi) provòca de comportaments ethics, entre autres lo respècte de tota forma de vida, e subretot dels animals (lo vegetarisme). L'orfisme e lo pitagorisme i insitèron, mas se trapan aqueles comportaments tanben fòrça presents, a l'ora d'ara, dins l'indoïsme o dins lo bodisme.
Velennes (Oise)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Gangrena
La gangrena es una necròsi irreversibla dei teissuts organics qu'es causada per una obstruccion arteriala prolongada per embolia, acipada, infeccion ò exposicion a una temperatura fòrça freja.
Termosfèra
La termosfèra es la jaça de l'atmosfèra terrèstra que se situa entre la mesosfèra e l'exosfèra. Comença a l'altitud de 95 km.
Descripcion
Constituís amb l'exosfèra, l'eterosfèra ont la composicion de l'aire es pas pus uniforma. Lo barrejadís de l'aire es pas mai sufisent per mantenir la distribucion de mesclada coma dins las jaças inferioras.
La limita entre la termosfèra e la mesosfèra se nomena la mesopausa. Aquela situada entre la termosfèra e l'exosfèra se nomena la termopausa.
La limita amb l'exosfèra depend de l'activitat solara. Jos observacion de la NASA dempuèi 1967, sa talha varia tanben amb lo temps. Per exemple, en 2008 e en 2009, se contractèt per causa de la diminucion de l'activitat solara puèi tornèt a s'espandre. En 2010, se contractèt de biais marcat sens qu'aquò siá ligat a l'activitat solara.
Entre 100 e 150 quilomètres d'altitud, lo dioxigèn moleculari absòrba l'ultraviolet solar de fòrça cortas longors d'onda (entre 100 e 200 nm). Ne resulta una aumentacion de temperatura amb l'altitud qu'oscilla entre 300°C e 1600 °C segon l'activitat solara. Las temperaturas son nautas, mas la densitat de matèria es extrèmament flaca, çò que dona, per la pèl umana, l'efècte d'aquela temperatura es negligible. En efècte, la temperatura sentida seriá de 25 °C.
Las moleculas de dioxigèn (O2) se dislocan alara en dos atoms d'oxigèn (O), çò qu'explica que l'oxigèn atomic venga lo constituent principal de la termosfèra.
Villars-et-Villenotte
Villars-et-Villenotte es una comuna francesa, situada dins lo departament de Còsta d'Aur e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Saint-Remimont (Vòges)
Saint-Remimont es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.
Geografia
Lo vilatge a situat a flanc de serral en la vallée del Pichon Vair.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Monchy-Breton
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Valdemoro
|left|150px|thumb|Vas [[cultura campanifòrma|campanifòrme de Ciempozuelos, Musèu Arqueologic Nacional, Madrid.]] thumb|left|400px|Valdemoro al [[sègle XVII. Endavant se distinguís l'Ermitatge del Sant Crist de la Santat e endarrièr la glèisa parroquiala de Nòstra Dòna de l'Assompcion.]] Valdemoro es una vila de la Comunautat autonòma de Madrid, Espanha.
Coseranés
Lo coseranés es un sosdialècte de l'occitan gascon de Coserans.
Parabòla de l'enfant prodig (version en naut coseranés)
Un òme avia cap que dus hilhs. Eth mes joés que diguèc/didèc ena sa pair: “Qu’é ora que siá mon mèstre e qu’aja sòuses. Que cau que me’n posca anar e que veja país. Partejatz eth vòste ben e datz-me eth çò que devi aver.” -  “Ò,  mieu hilh”  diguèc/didèc eth pair,  coma volhas! Qu’ès un dolent e que seràs castigat.” Après que draubic/drauic ua tireta,  que partegèc eth ben e que’n hèc duas parts.
Biatlon
Lo biatlon es un espòrt olimpic que combina l'esquí de fons e lo tir ambé la carabina. Es originari d'entraïnaments militars destinats ai tropas de montanha ò dei país sovent curbits de nèu coma la patrolha militara. Apareguèt après la Segonda Guèrra Mondiala e venguèt olimpic en 1960. Es fòrça popular en Escandinàvia, en Euròpa Orientala (Russia, Polonha, Ucraïna...) e dins lei país germanofòns (Alemanha, Àustria...). França, maugrat un nombre limitat de licenciats, a tanben un ròtle important dins lei competicions internacionalas.
Taliban
Taliban (Pashto: طالبان  [ṭālibān], "estudiants"), es un mot que designa un movement politic fondamentalista islamic en Afganistan e sos membres. S'espandiguèt en Afganistan e formèt un govèrn, que dirigiguèt l' Emirat Islamic d'Afganistan entre septembre de 1996 e decembre de 2001, amb Kandahar coma capitala. Praquò, obtenguèt pas de reconeissença diplomatica sonque de tres estats: Paquistan, Arabia Saudita, e Emirats Arabis Units. Mohammed Omar ne foguèt lo cap espiritual dempuèi 1994.
Blerwaz
Blerwaz en breton ( Bléruais en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament d'Ille et Vilaine e la region de Bretanha.
Buson
Buson (Buzon en francés) qu'ei ua comuna gascona situada dens lo departament deus Hauts Pirenèus e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Geografia
Aute vilatge e quartièr : Los Joanons. vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion qu'ei [bu'zou] (grafia fonetica deus autors). Las fòrmas ancianas que son : de Buszono en 1300, De Busone, en latin, en 1342, de Busono, en latin, en 1379, Buson en 1429, Buson en 1760, Buzon (mapa de Cassini, a la fin deu sègle XVIII).
Segon Dauzat, Buson que vien de « l'ancian provençau » boza/buza, dab lo sufixe -onem.
Boisgontier que considerava acceptabla l'ipotèsi de Negre. Per Miquèu Grosclaude, Buson que vien deu nom germanic d'òmi Budo, dab lo sufixe latin -onem.
Sant Peire Avez
Sant Peire Avez (Saint-Pierre-Avez en francés) es una comuna d'Occitània, en Daufinat, situada dins lo departament daus Auts Aups e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Lo nom de la comuna es atestat en 1119 : Sanctus Petrus Vese (citat dins una bulla de Gelasi II). Sanctus Petrus venguèt Sant Peire en occitan vivaro-alpin. Vese venguèt Vez puèi Aves (1177). La forma de 1801 èra Saint-Pierre-Avès. Ara de personas vièlhas (mai que mai) dison en francés Saint Pierre d'Avez (amb de) e la prononciacion majoritària es [avesse] (tirat de l'article francés).
Bob Barker
Robert William Barker, mai conegut coma Bob Barker (Darrington, estat de Washington, 12 de decembre de 1923) es un actor american de comèdias del cinèma.
Timboctó
Timboctó (Timbuktu o Tin-Buktu en toarèg) o Tomboctó (Tombouctou en francés) es una vila de Mali situada a al nòrd del flume Nigèr al limit sud del desèrt de Sahara. La vila es la capitala de la region de Timboctó, una de las uèit regions administrativas de Mali. Aviá, al recensament de 2009, una populacion de 54,453 personas.
Ipersonic
thumb|200px|[[X-43 Scramjet a Mach 7]] En aerodinamica, las velocitats ipersonicas son de velocitats que son nautament supersonicas. En general, se considèra qu'aquel regime d'escorriment es atench a partir d'un Mach de 5 gaireben. Lo regim ipersonic es un soselement del regim supersonic.
Lo regim d'escorriment ipersonic es atengut quand de reaccions de dissociacions molecularas son presentas al sen del gas en escorriment: aquel darrièr pòt èsser localament talament caud qu'un plasma se crèa. Lo gas pòt doncas pas mai èsser considerat coma un gas parfècte. Las proprietats abitualas de l'escorriment son alara sovent modificadas (jaça limita, turbuléncia).
Los escorriments ipersonics son interessants subretot per l'estudi dels escorriments encontrats pendent de dintradas atmosfericas :
Classificacion
{| class="wikitable" ! Comparasons dels regim ! Regim ! Mach ! km/h ! m/s ! Caracteristicas generalas de l'avion ! style="background-color: #FFFFFF;" | Subsonic ! style="background-color: #FFC0C0;" | Transsonic ! style="background-color: #FF8181;" | Supersonic ! style="background-color: #FF4242;" | Ipersonic ! style="background-color: #FF0303;" | Ipersonic « naut » ! style="background-color: #C00000;" | Velocitat de Dintrada atmosferica
Robèrt Boulin
thumb|[[Castèth de Vilandraut]]Robèrt Boulin ( Robert, en francés, Vilandraut, lo 20 de julhet de 1920 - lo son còs que ho trobat dens un estanc deu bòsc de Rambouillet lo 30 d'octòbre de 1979) que ho un òmi politic gascon, resistant actiu en França durant la Segonda Guèrra Mondiala, pròche de Charles de Gaulle, mantua vegada ministre e cònsol de Liborna.
Durant lo mandat deu president francés Valèri Giscard "d'Estanh" que ho ministre, e que morí en exercici dens çò qu'ei conegut com lo Cas Boulin. Qu'èra tanben estat ministre deus presidents Charles De Gaule e Jòrdi Pompidor.
La soa mort, presentada e jutjada un purmèr còp com un un suicidi, que demòra un cas tornat ubèrt per la justícia francesa per'mor las fautas e inconsciéncias grossièras dens l'enquista be dan totas la aparéncias d'estar estadas volontàrias e contitueishen un dossièr de gran endom d'intimidacions e d'interferéncias e d'òrdres dats aus oficièrs de polícia, mètges, jutges e aute personau judiciari entà forçar a la conclusion d'un suicidi.thumb|left|Liborna
En ehèit, Boulin, com ancian ministre de l'economia que semblava d'estar au hiu de mantun ahar en relacion dab l'entoratge de Jaume Chirac qui cercava e har cabussar Giscard e tanben Jacme Chaban-Delmas, alavètz rival de Chirac e en bona posicion per vàder president, a l'ora que Boulin èra pressentit per vàder purmèr ministre.
Bonnal
Bonnal es una comuna francesa, situada dins lo departament de Dobs e la region de la Franca Comtat.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Jos l'Ancian Regim Bonnal fasiá partida de la subdélégation de Vesoul e dépendait del domeni de las Aigas e Bòsques del bailliage de Baume. Sul plànol juridic Bonnal dépendait del présidial de Vesoul, de la prévôté de Montbozon e de la justícia seigneuriale de Rougemont. Es sul marge drech del riu e en amont de Bonnal #que se #elevar antany almens doas aglomeracions. La mens aluenhada en lo temps, Sant-Maurici, situada al nòrd dels forges, es encara soslinhada sus la mapa de Cassini e en los registres de la parròquia al començament de la ; aquel vilatge a totalament desaparegut, i compreses de la memòria de la populacion, totalament renauida, es verdader.
L'istòria del vilatge e aquela de la forja venguèron íntimament ligadas, amb ascenses e de las bassas e de las repercussions #dirèctas sus la demografia. E quand la guèrra s'apond a un foguet apagat, o n'es la causa, i a pas mai persona dins lo pòble, 3 abitants l'an 1657, 10 l'an 1688. La veirà una recuperacion en man de l'indústria locala, forges e de molins, per la familha de Moustier e la constitucion d'una distincion autonòma #que possediguèt fins a la Revolucion e mai enlà.
La Revolucion francesa en escuelhent lo riu coma limit départementale a talhat lo territòri de Bonnal en dos en metent Bonnal en lo nòu departament del Doubs e la siá forja en aquel de la Anautita-Saône. Totes los terrens del marge drech lèvan dempuèi, de la municipalitat de Chassey-lès-Montbozon.
Lo pòble de Tressandans e, en decurts de periòdes, aquel de Pont-sus-lo Ognon #donar qualques consistances a aquela parròquia.
Sous l’Ancien Régime Bonnal faisait partie de la subdélégation de Vesoul et dépendait de la maîtrise des Eaux et Forêts du bailliage de Baume. Sur le plan juridique Bonnal dépendait du présidial de Vesoul, de la prévôté de Montbozon et de la justice seigneuriale de Rougemont. C’est sur la rive droite de la rivière et en amont de Bonnal que s’élevèrent jadis au moins deux agglomérations. La moins éloignée dans le temps, Saint-Maurice, située au nord des forges, est encore signalée sur la carte de Cassini et dans les registres de la paroisse au début du ; ce village a totalement disparu, y compris de la mémoire de la population, entièrement renouvelée, il est vrai.
L’histoire du village et celle de la forge vont devenir intimement liées, avec des hausses et des baisses et des répercussions directes sur la démographie. Et quand la guerre s’ajoute à un fourneau éteint, ou en est la cause, il n’y a plus personne au village, 3 habitants en 1657, 10 en 1688. Le verra une reprise en main de l’industrie locale, forges et moulins, par la famille de Moustier et la constitution d’une seigneurie autonome qu’elle va posséder jusqu’à la Révolution et au-delà.
La Révolution française en choisissant la rivière comme limite départementale a coupé le territoire de Bonnal en deux en mettant Bonnal dans le nouveau département du Doubs et sa forge dans celui de la Haute-Saône. Tous les terrains de la rive droite relèvent depuis, de la commune de Chassey-lès-Montbozon.
Le village de Tressandans et, en de courtes périodes, celui de Pont-sur-l'Ognon donnèrent quelques consistances à cette paroisse.
Raphaël Lamaignère
Curat de Sent Aubin, de l'escòla Gaston Fèbus escriguèc 9310 vèrs francés e gascons acapats lo 30 d'aost de 1948. Vadut a Doasit lo 13 d'aost de 1887 - Mort a Èrm lo 27 de mai de 1951. Que s'avè pres per pseudonime "Jan de Junat".
ligams extèrnes
http://dzt-isto.chez-alice.fr/09_r_lam.htm sit dedicat a Raphaël Lamaignère http://dzt-isto.chez-alice.fr/dzit_lam.htm seleccion de tèxtes de Raphaël Lamaignère en grafia classica
Jean Orry
thumb|Dcrets de Nueva PlantaJean Orry (París, lo 4 de seteme de 1652 e lo 29 de seteme de 1719) que ho un economista francés.
Que comencè la soa carriera com municionari deu Rei Loís XIV de França e, aquesida la soa hidança, que hore mandat entau Reiaume d'Espanha entà conselhar economicament e politicament lo navèth Rei, arrèr hilh deu Rei de França e incitador de la dinastia Borbona d'Espanha : Felip d'Anjou, adra vadut Felip V d'Espanha.
Que ho a l'origina deus Decrets de Nueva Planta qu'avalín los drets de Catalonha e de la rèsta de l'ancian Reiaume d'Aragon en bèth imposar la natra autoritat e lo regim castelhan.
Sant Peire d'Argençon
Sant Peire d'Argençon (Saint-Pierre-d'Argençon en francés) es una comuna d'Occitània, en Daufinat, situada dins lo departament daus Auts Aups e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Graveland
Graveland es un grop de musica de black metal o viking metal polonés creat par Rob Darken (Robert Fudali) en hivern 1991-1992. Es un Grop populare dins lo milieu del metal por ses qualitats mélodicas. Las parolas traitan de la mitologia germanica.
En los albums tosts, Graveland jogèt de black metal cru e satanic. Depuès 1995 i a molts influèncias epicas de la música de film.
Entre 1993 e 1998, Capricornus fech la bateria. Entre 1994 e 1995 Karcharoth alias Anextiomarus del grop de black metal sinfonic Infernum èra un membre de la band. En 1995, la policia determinèt contra los membres de la band a causa de delictes de propaganda nacional socialista; Karcharoth èra un espion por la policia e èra expulsat de la band poc de temps après. Karcharoth se suicidèt en 2004.
Graveland dòna pas des concerts lives.
Darken a un projet folcloric, Lord Wind.
Micronacion
Una micronacion es un país proclamat per una persona o un grop sens reconeissença per cap d’autre estat. La màger part an una superfícia pichona que pichona, e son apelats micronacions. Amb l’espandiment d’Internet, i a de mai en mai de micronacions virtualas. L’estudi de las micronacions se ditz macropatrologia.
Tipologia
Se classan las micronacions en set categorias:
Le Boullay-Thierry
Le Boullay-Thierry es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Eure e Loir e la region dau Centre.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Morchies
Morchies es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Una granda villa gallo-romaine a #èsser descobèrta de part e d'autra del camin de Vaulx-Vraucourt a Morchies.
En 1787 Morchies es un vilatge del Reialme de França en fasent partida de la província de l'Artés (subdélégation de Bapaume, diocèse de Cambray e bailliage de Bapaume).
Une grande villa gallo-romaine a été découverte de part et d'autre du chemin de Vaulx-Vraucourt à Morchies.
En 1787 Morchies est un village du Royaume de France faisant partie de la province de l'Artois (subdélégation de Bapaume, diocèse de Cambray et bailliage de Bapaume).
Sant Martin de Cairiera
Sant Martin de Cairiera (Saint-Martin-de-Queyrières en francés) es una comuna d'Occitània, en Daufinat, situada dins lo departament daus Auts Aups e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Geografia
Lo capmàs de Prelas (fr. Prelles), gentilici: preloires.
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Burc
Burc (Burg en francés) qu'ei ua comuna gascona de Bigòrra situada dens eth departament deths Hauts Pirenèus e era region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Woody Guthrie
Woody Guthrie (Okemah, 14 de julhet de 1912 – Nòva York, 3 d'octobre de 1967) foguèt un cantaire e musician folk nòrd-american, que compausèt mantuns centenats de cançons politicas, tradicionalas o enfantinas, baladas e òbras improvisadas. Se produsiá sovent amb l'eslogan This Machine Kills Fascists (Aquela maquina tua los faissistas), pegat sus sa guitarra. Sa cançon pus famosa es This Land Is Your Land. D'unas de sas cançons enregistradas son archivadas a la librariá de Congrès dels Estats Units. Fòrça engatjat e compromés politicament, jamai cambièt pas lo sieu biais de pensar e d'obrar, fidèl a las siás idèas e las siás causidas, tostemps. Dins sas òbras cantèt mai que mai de contes de marginals, rebèls e deseretats.
Burc
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Woody Guthrie
D'èime anarquista, Woody Guthrie publiquèt en 26 ans de carrièra, de 1930 a 1956, 16 albums, sempre fasent mai cas de la qualitat que non pas de la quantitat.
Burc
Toponimia
Era prononciacion qu'ei [burr] (grafia fonetica deths autors). Eras fòrmas ancianas que son : De Burx, en 1313, De Burgo, en latin, en 1342 e 1379, Burx en 1389, Burcx en 1429, Burg (mapa de Cassini, ara fin deth sègle XVIII), Burc en 1790, Burg en 1790.
Woody Guthrie
Guthrie moriguèt pro jove quand aviá pas que 55 ans per encausa de las complicacions causadas per la malautiá d'Huntington, un desòrdre neurologic progressiu d'origina genetica. Del temps de sos darrièrs ans de vida, malgrat l'enfermetat, Guthrie faguèt de figura de proa dins lo movement de musica folk, e serviguèt d'inspiracion a tota una generacion de joves musicians de folk, e aguèt de relacions de mentòr per d'artistas coma Ramblin' Jack Elliott, Bob Dylan o Bruce Springsteen.
Burc
Toponimia
Segon Dauzat, Burg que vien deth baslatin burgus, « borg, lòc fortificat », mot d'origina germanica. Segon Negre, Burg que vien benlèu deth gascon burg, « clòt, petita espeluga » (hornit d'après Palay). Segon R. Aymard, ua hortalessa poderosa que s'i trobava; aquò's aquò eth burc o borc, pas ua cavitat.
Mite d'Èr
Lo Mite d'Èr es un escrich dins La Republica de Platon e resumís la cosmologia grèga dominanta a la seuna epòca, marcada per Pitagòras.
Lo mite
Lo mite d'Èr es pas una pura invencion de Platon. Lo filosòf utilisa los principals elements a las tradicions orficas e pitagoricianas; mas, seguent sa costuma, los met es scena d'un biais fòrça liure.
Resumit
Lo mite conta lo viatge dins lo luòc divin que faguèt Èr, mòrt sus un camp de batalha, mes sul lenhièr per i èsser cramat. Èr de Pamfilia es presentat coma un observator de çò qu'arriba a las armas aprèp la vida o ben encara abans la vida. L'autor fa d'Èr lo « messatgièt de l'al delà » (614d), segon la volontat dels jutges de las armas.
Cada arma (levat aquela d'Èr, que sonqu'observerva çò qu'arriba) passa debans un jutge. Aquel, segon la conducha e los actes de l'arma pendent sa vida mortala, envia l'arma dins lo cèl o jos la tèrra, segon que foguèt vertuosa o non. Doas pòrtas permeton a la armas de prene lor camin. Mai luènh, doas mai que tornan las armas del luòc (cièl o sosterren) qu'avián estar enviadas. De retorn a lor punt de depart aprèp una caminada semblabla a un « long viatge » (615a), las amas tornant prenan totas lo meteis camin que venián; aqueles que foguèron jos tèrra avián estat pro punida per poder se presentar al meteis reng que totas las autras.
Lo primièr de passar causís sulcòp la vida d'un tiran. Aprèp aver causit, remarca qu'aquela vida compren un grand nombre de mals e maudit l'astra, los demònis e « tot levat el meteis », en despièch de paraulas qu'acabèt d'ausir. Cadun causís al seu torn. Se vei passar d'entre ela d'armas celèbras. Aquela del poèta Orfèu, plana d'òdi pel sèxe femenin que causèt sa mòrt (dins lo mite d'Orfèu e d'Euridice) causiguèt de se reencarnar en cicne per pas aver a s'unir per engendrar. Al contrari, l'arma d'un cicne decida de menar una existéncia umana. Ajax, amant lo coratge mas volent evitar los dangièrs de l'existéncia umana, causís una vida de leon. Lo rei Agamemnon fa la causida d'una vida d'aigla. Tersit pren la forma d'un monin. Passant lo darrièr, Ulisses examina amb precaucion los modèls de vida que demoravan disponibles e finís per descobrir çò que voliá causir dempuèi lo començament, a saber.
Aprèp aquò, las armas se veson confiar lo demòni correspondent a la vida causida, que van los ajudar a concretizar lo projècte que causiguèron. Lo lor destin lor es estacada. Se meton enseguida en camin cap a la plana de Lethè (sinonim d'oblit en grèc), per beure l'aiga d'un flum que s'i tròba. aquela aiga lor fa obliar lo sovenir de lor vida passada. Un còp totas las armas colcadas, una « tronissa » s'ausís e caduna es transportada cap al liòc de sa naissença, es a dire dins lo còrs que va s'incarnar.
Èr, qu'observèt tot aquò, beguèt pas las aigas del Lethè e se desrevelhèt el sul seu lenhièr funerari. Aprèp que se levèt e contèt çò que vegèt.
Los tèmas
En mai de descriure l'univèrs, lo mite utilisa los tèmas que vendrán importants dins la filosofia platonica, coma l'encarnacion de las armas o lo destin qu'espèra cada persona segons las seunas accions, reütilizats aprèp pel cristianisme.
Tanben introduís lo concèpte de necessitat, que presidís a devenir la vida umana, una concepcion tipicament grèga que se pòt tròbar a las seunas tragedias mai famosas.
R.E.M.
R.E.M. foguèt un grop estatsunidenc de rock format a Athens (Georgia, Estats Units) en 1980 per Michael Stipe (cantaire), Peter Buck (guitarra), Mike Mills (baissa electrica), e Bill Berry (batariá e percussion). R.E.M. foguèt un dels primièrs gropes de rock alternatiu populars. R.E.M. lancèt son primièr single, Radio Free Europe en 1981 amb lo labèl independent Hib-Tone. Lo single seguent foguèt l'EP Chronic Town en 1982, e tanben foguèt lo primièr single del grop amb I.R.S. Records. En 1983, lo grop sortiguèt son album, Murmur, amb fòrça bonas criticas. En 1987 lo grop sortiguèt lo single "The One I Love".
Al començament dels ans 90, quora lo rock alternatiu començava d'èstre popular, R.E.M. èra considerat coma un dels pionièrs del genre sortiguèt dos dels albums mai importants del grop, Out of Time (1991) e Automatic for the People (1992). En 1997 Bill Berry daissèt lo grop, mentre que Buck, Mills e Stipe contunhèron. En 2007, lo grop dintrèt al Salon de la Fama del Rock and Roll. R.E.M. se dissolguèt en 2011, lo 21 de setembre lo grop anoncièt la ruptura de son site web.
Autainville
Autainville es una comuna francesa, situada dins lo departament de Loir e Char e la region dau Centre e Vau de Léger.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Lista dels primièrs ministres d'Azerbaitjan
thumb|150px|Blason d'Azerbaitjan Lo primièr ministre es lo cap de govèrn de Azerbaitjan.
Vaquí la lista dels primièrs ministres de Azerbaitjan dempuèi 1918.
Juniperus phoenicea
Lo morven ò sabina (Juniperus phoenicea en latin) es un aubrilhon mediterranèu dei sòus cauquiers de la familha dei Cupressaceae e dau genre Juniperus. Pòu agantar una autor d'un a uech mètres. A de proprietats medicinalas per sonhar lei colicas.
Sant Sauvaire
Sant Sauvaire (Saint-Sauveur en francés) es una comuna d'Occitània, en Daufinat, situada dins lo departament daus Auts Aups e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Ville (Oise)
Ville es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region de Picardia.
Geografia
Lo vilatge a retalhat en doas parts per la riu la Divette, #que separa lo vilatge en partida Nòrd (la nautor de vila) e Sud (lo bas de vila).
Bouges-le-Château
Bouges-le-Château es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Endre e la region dau Centre e Vau de Léger.
Ville (Oise)
Geografia
Le village est découpé en deux parties par la rivière la Divette, qui sépare le village en partie Nord (le haut de ville) et Sud (le bas de ville).
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Salai
Gian Giacomo Caprotti o Giacomo Caprotti da Oreno, dich Salai, Salaï, Salaij, Andrea Salai o Salaì en italian (de Sala[d]ino : diablet) (Milan, ~1480 - Milan, abans lo 10 de març de 1524) es un pintre italian de l'escòla lombarda familhar de Leonardo da Vinci, son escolan, son discípol a partir de sos 10 ans.
Biografia
drecha|vinheta|280x280px|Retrach de Salai per Leonardo da Vinci Gian Giacomo Caprotti es lo filh de Pietro di Giovanni, locatari d'un domèni viticòl de Leonardo da Vinci près de la Pòrta Vercellina a Milan. Gojat espelhandrat e incult, Leonardo l'encontra lo 22 de julhet de 1490 a Milan ont se va per onorar una comanda de son mecèn Ludovic Sforza. En cambi d'una soma d'unes florins donada a son paire, Leonardo l'aculhís a sos detz ans dins sa bottega (talhièr d'artistas reünissent mèstres e escolans).
Ven lo discípol de Leonardo a sos quinze ans. D'una beutat androgina e trebolanta, es sovent lo modèl e participa fòrça de sas telas e produch los sieus dessenhs.
Acompanha Leonardo a Màntoa, Venècia e Florença.
Seguent Walter Krämer e Michael Schmidt, se dich qu'èra lo filh adoptiu de Leonardo, dempuèi lo començament de son aprendissatge e son confident. Mai correnta es l'ipotèsi qu'èran amants. Es Leonardo que li dona son chafre de Salaì (diablet, o progenitura del diable), a causa de son comportament, trapat de contunh a panar o rompant d'objèctes.
Salai esposa Bianca Coldiroli d’Annono lo 14 de junh de 1523 a l'edat de 43 ans. Morís d'un carrèl de balèsta recebur pendent un duèl e es enterrat a Milan lo 10 de març de 1524.
Polemica
Segon la doctoranta en sciéncia de l'Art Sophie Herfort, pas cap d'istorian trobèt de traça d’un comanditari de La Gioconda alara que de Vinci lo notava meninosament cada còp. Mai, los primièrs trachs del retrach revelèron un personatge sens tetas e mai larg d’espatla, coma Salai. Tanben nòta dins le camin rèire la Gioconda un « S capvirat » coma Salai. Enfin lo morfatge entre los retrachs de la Gioconda e aqueste de Salai se juxtaposarián perfièchament.
Nestòri
Prèire originari dei províncias orientalas de l'Empèri Roman, foguèt nomat arquevesque de Constantinòble per l'emperaire Teodòsi II (408-450) que voliá assegurar son contraròtle sus lo clergat de la capitala. Durant aqueu periòde, luchèt còntra la preséncia de movements arians dins la vila e assaièt de s'atacar ai defensors dau pelagianisme, un autre movemement eretic. Son fanatisme èra sostengut per la Cort mai èra impopular au sen dau clergat e dau pòble. De mai, de problemas apareguèron rapidament amb lei tèsis de Nestorius sus la natura de Maria.
D'efiech, i aviá un debat entre aquelei que la consideravan coma la « maire de Dieu » (Theotokos) e aquelei que la disián solament « maire de l'òme » (Anthropotokos). Nestorius prepausèt un compromés amb la formula « maire dau Crist » (Christotokos) car, segon eu, una femna podiá pas enfantar Dieu, un èsser sensa causa. Dins aquò, aquela concepcion se turtèt ai crèires populars e plusors evesques s'opausèron a Nestorius. Lo pus important foguèt Ciril d'Alexàndria.
Per reglar la question, Nestorius conselhèt a Teodòsi II de convocar un concili que foguèt organizat a Efèsa en 431. Protegit per una importanta delegacion d'evesques e sostengut per d'autrei grops, Ciril d'Alexàndria i obtenguèt una majoritat clara per condamnar son adversari e o depausar. Divèrseis autreis evesques nestorians foguèron tanben deposats maugrat l'oposicion de l'emperaire. Pasmens, Teodòsi II poguèt pas impausar sa volontat car la Cort assostava una minoritat tròp importanta de partisans de Ciril. Nestorius foguèt donc exiliat en Siria e en Egipte onte moriguèt.
Dins aquò, lo concili d'Efèsa entraïnèt una crisi grèva au sen de la Glèisa car certaneis evesques refusèron d'acceptar sei conclusions. En particular, la Glèisa de Pèrsia preferiguèt rompre amb lo rèsta de la crestiantat per gardar sa teologia nestoriana. Lo nestorianisme demorèt ansin influent en Asia fins a la fin de l'Edat Mejana.
Bun
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Era prononciacion qu'ei [bunn] (grafia fonetica deths autors). Eras fòrmas ancianas que son : Bun en 1069, Bun, cap a 1200-1230, de Buno, en latin, en 1342, de Buino, en latin, en 1379, Bun, loc de Bun en 1429, Bun (mapa de Cassini, ara fin deth sègle XVIII).
Segon Gerhard Rohlfs, Bun qu'ei un toponime prelatin d'origina hòrt anciana.
Segon Miquèu Grosclaude, que cau pensar a Bunuze (Bascoat), oronime « basco-aquitan » (buno, muno, « turon, puèi »). Bun qu'es situat sus un mus enter eth Gave de Bun e eth Gave d'Asun, çò qui permet de verificar era explicacion.
Istòria
Bun perdó en 1836 era soa seccion de La Vath de Bun aplegada dab la de La Vath d'Aucun entà formar era comuna d'Estanh. Aqueras vaths qu'èran luenh deths ancians caplòcs.
Hattencourt
Hattencourt en picard (Hattencourt en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Lo vilatge a citat a partir de la.
A #èsser dévasté per las tropas de Turenne l'an 1636.
Totalament destruit pendent la Primièra Guèrra mondiala (lo sieu doç #èsser alavetz rasada), #èsser pel continuament reconstruit. Cossí de fòrça nombrosas pichonas localités ruralas, Hattencourt a vist aqueles darrièrs tempses los sieus comèrcis desaparéisser/desaparéisser. Abans aquela implantacion de las supermarchés, lo vilatge « viviá » per una activitat comerciala e comptava #forn# de pan, charcuterie, épicerie.
Le village est cité à partir du.
Il a été dévasté par les troupes de Turenne en 1636.
Entièrement détruit pendant la Première Guerre mondiale (sa sucrerie fut alors rasée), il fut par la suite reconstruit. Comme de très nombreuses petites localités rurales, Hattencourt a vu ces derniers temps ses commerces disparaître. Avant cette implantation des supermarchés, le village « vivait » par une activité commerciale et comptait boulangerie, charcuterie, épicerie.
Nòtas
<references group=N/>
Harponville
Harponville en picard (Harponville en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Dempuèi lo fòrça anautit Mièja Edat, lo vilatge de Harponville li caliá èsser dins l'airal d'influéncia de la abbaye de Sant-Riquier. A qualques centenats de mètres, se trobava lo pòble de Hierville (uèi desaparegut) #que lududes dépendait fòrça d'ora de la abbaye de Corbie. Lo « Grès bénotte » (limita de limit) sembla i aver #èsser la délimitation entre las doas zònas.
La siá situacion estrategica près de la rota Amians-Arras a permeses la siá subsistència gràcia sustot al Camin de Sant Jacques de Compostelle (Niederstrasse)
Es a aquela epòca que la familha de Raincheval crompa la distincion l'an 1683. Es tanben a partir d'aquela data #que Harponville foguèt marcat per l'influéncia de la religion protestante ; la polida-maire de Marc François de Raincheval èra protestante.
Començament, la entente entre las doas religions es tala que las doas confessions decidisson d'un comun acòrdi de bastir un mur dins la glèisa per d'un costat aver la glèisa catolica e de l'autre, lo temple en protestant. Mancarà l'intervencion del prefècte e de l'avesque l'an 1804 perque aquel mur siá démoli. Lo primièr temple en protestant del departament de la Soma a bastit a Harponville en 1823. S'agís una bastissa pro somari en torchis. Aquel temple crema en 1859 amb una vintena d'ostals e un segond temple (lo temple actual) a bastit l'an 1863.
La guèrra de 14/18 a pas pas tròp tocat lo pòble. Un sistèma defensiu (blockhaus, tranchées) pro estendut i aviá installat dempuèi lo luòc-dich « Bòsc del Abbaye » fins al « Mont de Harponville. Pel anecdote, se pòt citar la detencion d'un soldat anglés pyromane #que i aviá provocat l'incendi de divèrsas granjas.
La Segonda Guèrra mondiala es practicament passada inaperçue. Totun, sembla #qu'un Harponvillois i aja amagat un resistent informateur per la preparacion de la Operacion Jéricho sus la preson de Amians.
Sa situation stratégique à proximité de la route Amiens-Arras a permis sa survie grâce notamment au Chemin de Saint Jacques de Compostelle (Niederstrasse)
Au, on constate des enterrements de protestants dans leur jardin. Avec l’Édit de tolérance, de nombreux protestants harponvillois qui s’étaient mariés à Tournai, l’officialise sur l’état-civil français.
Début, l’entente entre les deux religions est telle que les deux confessions décident d’un commun accord de construire un mur dans l’église pour d’un côté avoir l’église catholique et de l’autre, le temple protestant. Il faudra l’intervention du préfet et de l’évêque en 1804 pour que ce mur soit démoli. Le premier temple protestant du département de la Somme est construit à Harponville en 1823. Il s’agit un bâtiment assez sommaire en torchis. Ce temple brûle en 1859 avec une vingtaine de maisons et un second temple (le temple actuel) est construit en 1863.
La guerre de 14/18 n’a pas trop touché le village. Un système défensif (blockhaus, tranchées) assez étendu était installé depuis le lieu-dit « Bois de l’Abbaye » jusqu’au « Mont d’Harponville. Pour l’anecdote, on peut citer l’arrestation d'un soldat anglais pyromane qui avait provoqué l’incendie de plusieurs granges.
La Seconde Guerre mondiale est quasiment passée inaperçue. Néanmoins, il semble qu’un Harponvillois ait caché un résistant informateur pour la préparation de l’Opération Jéricho sur la prison d’Amiens.
Nòtas
<references group=N/>
Monchy-le-Preux
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Monchy Lo Preux constituissiá una posicion estrategica importanta près de Arras en lo moment de la guèrra 14-18. Qualques combats sagnants s'i #desenrotllar. Es a partir del vilatge que los Alemands #bombardar Arras e #destruir lo beffroi. Malgrat aiçò es sul territòri de Monchy #que se pòt veire la longitud de la RD939 una hita en marcant lo limit de l'avançada de l'armada alemanda pendent la Primièra Guèrra mondiala.
thumb|300px|left
Un cementèri militar britanic s'elèva a proximitat.
Monchy le Preux constituait une position stratégique importante près d'Arras lors de la guerre 14-18. Des combats sanglants s'y déroulèrent. C'est à partir du village que les Allemands bombardèrent Arras et détruisirent le beffroi. Cependant c'est sur le territoire de Monchy que l'on peut voir le long de la RD939 une borne marquant la limite de l'avancée de l'armée allemande pendant la Première Guerre mondiale.
Un cimetière militaire britannique s'élève à proximité.
Versigny (Oise)
Versigny es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region de Picardia.
Geografia
Versigny Es un vilatge situat en lo departament del Oise en Picardie #que s'estend sus Unitat|1450|ectaras}} e #que compta l'an 2007, siatz 25 abitants per km². A traversat per la Nonette. La municipalitat es tanben prèpa del Parc natural regional Oise-País de França a 3 km.
La granda vila lo mai prèp èst Senlis a 14 km; los pòbles limitrophes a la municipalitat son Baron, Montagny-Santa-Felicitat e Rosières.
Versigny est un village situé dans le département de l'Oise en Picardie qui s'étend sur 1450 hectares et qui compte 368 habitants en 2007, soit 25 habitants par km². Il est traversé par la Nonette. La commune est aussi proche du Parc naturel régional Oise-Pays de France à 3 km.
La grande ville la plus proche est Senlis à 14 km; les villages limitrophes à la commune sont Baron, Montagny-Sainte-Félicité et Rosières.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Baia (botanica)
200px|thumb|[[Tomata (seccion transversau)]]
Una baia en botanica es un tipe de fruch carnós, que conten una grana o mès d’una grana.
Los eissemples de baias: rasim, tomata, irange, citron, avajon, banana, merinjana, quivi, pebre, figueiron, dàtil, avocat.
Saint-Vallier (Vòges)
Saint-Vallier es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Lo nom del pòble, Sant Valley, a testificat dempuèi 1421. Se tròba de contunh Sant Valey en 1433, Sainct Valley en 1481, Sainct Valer en 1505, Sant Vallier en 1594, Sainct Vallié en 1664, Sant Vallière en 1711, Sant Vallier en 1722. De Sant Valère, martir al.
Sant-Vallier dépendait de la prévôté de Dompaire e del bailliage de Vosge, de contunh del bailliage de Darney dempuèi 1751. A l'esperital, la municipalitat dépendait del doyenné de Jorxey.
De 1790 a l'an IX, Sant-Vallier fasiá ja partida del costat de Dompaire, alavetz inclus en lo district de Mirecourt.
Saint-Vallier dépendait de la prévôté de Dompaire et du bailliage de Vosge, puis du bailliage de Darney dès 1751. Au spirituel, la commune dépendait du doyenné de Jorxey.
Nombre de Mach
Defincion del nombre de Mach
A las temperaturas abitualas, val apr'aquí o.
Mesura lo rapòrt entre las fòrças ligadas al movement e la compressibilitat del fluid.
ont Representa la velocitat de propagacion de tota estremendida producha dins lo mitan.
La velocitat del son dins l'aire, considerat coma un gas perfècte, s'exprimís per
amb
L'equacion d'estat permet de la tornar escriure en foncion de la constanta especifica del gas Rs ( per l'aire) e de la temperatura T en kelvins :
Depend doncas sonque de la temperatura.
Tipes d'escorriments a l'entorn d'un objècte volant
D'un biais general, levat obstacle, aquela estrementida se propaga del meteis biais dins totas las direccions. Atal, se retròba al tèrme d'una segonda repartida sus una esfèra de 340 mètres de rai. La superfícia d'una esfèra essent proporcionala au carrat del seu rai, l'intensitat de la perturbacion merma fòrça leu amb la distància : es la causa principala de l'atenuacion d'un son, fòrça mai importanta que la viscositat.
Dins çò que ven, un objècte volant en movement uniforme a la velocitat V será assimilat un punt.
Escorriment subsonic
right Se V<a (Ma < 1), l'objècte volant, qu'a una velocitat inferiora a aquel creisement de las esfèras de perturbaxion que crèa a cada instant, se trapa en permanéncia a l'interior d'aquelas que s'èran creadas de per abans. Es lo fenomèn que totas aver fach l'experiéncia: l'observator fixe ausís lo son fòrça flac de las primièras esfèras plan dilatadas, puèi l'intensitat aumenta fins a qu'aquel objècte volant siá al mai pròche e merma fins à l'atudament.
E mai, l'escorriment d'un punt d'emission de las esfèras de perturbacion dona naissença a l’Efècte Doppler.
Escorriment sonic
right Se Ma=1, l'objecte volant coïncida de contunh a l'avant de totas las esfèras creadas per abans que se trapan doncas a totas la tangentas a un plan perpendicular al movement de l'objècte volant. La superposicion d'una multitud de pichonas perturbacions crèa una grossa perturbacion qu'augmenta considerablament la resisténcia de l'aire: es la paret del son.
Escorriment supersonic
right Quand Ma>1, l'objècte volant daissa al contrari totas las esfèras de perturbacion derrèr el. Un rasonament simple mòstra que son totas tangentas a un còn nomenat çò de Mach.
Fòra del còn de Mach, davant de l'objècte volant, es lo silenci absolut perque cap de perturbacion encara a atengut l'observator. L'observator situat dins lo còn ausís un son que descreis coma en subsonic. Sul còn, lo bang correspond a la superposicion de pichonas perturbacions.
Donadas practicas
Las consideracions que precedisson donan una idèa de l'importança del nombre de Mach mas la realitat es plan mai complicada. Se distinga mai sovent las plajas de velocitats venentas:
Se pòt negar la compressibilitat de l'aire pels nombres de Mach inferiors a 0,3 gaireben. Lo cas sonic definís per abans coma frontièra entre lo subsonic e lo supersonic a pas de realitat fisic: es remplaçat per una zona de transicion pron larga, dicha transsonica, en que los fenomèns son plan complicats. En supersonica, lo còn de Mach, obtengut en considerant un obstacle pontual, es pas qu'un imatge simplificat de l'onda de tust (o de doas ondas de tust que crean lo doble bang) a la proximitat d'un obstacle vertadièr. Lo regim ipersonic es lo domèni ont apareisson de fenomèns fisicoquimics.
Republica dau Frieu
La Republica dau Frieu es una micronacion creada en 2012 per far seguida a la Republica liura dau Frieu, situada sus l’archipèla dau Frieu, a Marselha, en Occitània. Se classa dins los projèctes commercials de micronacion.
Aube (Orne)
Aube (Orne) es una comuna francesa administrada per lo departament d'Orne de la region de la Bassa Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Vaudoncourt
Vaudoncourt pòt essèr:
La Harmoye
Laharmoét en galò; Lanhervoed en breton ( La Harmoye en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Geografia
La Harmoye fa partida del costat de Plœuc-sus-Ligat e de la Comunitat de municipalitats del País de Quintin.
La Harmoye fait partie du canton de Plœuc-sur-Lié et de la Communauté de communes du Pays de Quintin.
Istòria
Lo nom vendriá de Sant Harmoy o Harmoël, anachorète #que se #retirar en los bòsques de Quellenec a. A #èsser escrit de desparièras manièras al cors dels sègles : Lanhermoët(1249), La Hermoët(1549), La Hermois(1679), La Harmoy(1801), La Harmoye(1809) nom oficialitzat n'en octòbre 1877. Es mai segurament issu del nom de familha dels ancians senhors d'una granda part del territòri actual de la comuna : la familha De la Hermoët. Lanhermoët, trève De la parròquia del Bodéo, i aviá títol de parròquia dempuèi 1249 e dépendait de la évêché de Kemper.
La parròquia se tròba en lo territòri istoric breton Fañch
Le nom viendrait de Saint Harmoy ou Harmoël, anachorète qui se retira dans les bois de Quellenec au. Il a été écrit de différentes façons au cours des siècles : Lanhermoët(1249), La Hermoët(1549), La Hermois(1679), La Harmoy(1801), La Harmoye(1809) nom officialisé en octobre 1877. Il est plus sûrement issu du nom de famille des anciens seigneurs d'une grande partie du territoire actuel de la commune : la famille De La Hermoët. Lanhermoët, trève de la paroisse du Bodéo, avait titre de paroisse dès 1249 et dépendait de l'évêché de Quimper.
Fordisme
Lo fordisme es un biais de desvolopament de tota entrepresa (o d'organizacion del trabalh) qu'apareis en 1908 (amb la creacion de la Ford T), inventat per Henry Ford (1863 - 1947), fondator de l'entrepresa del meteis nom, e reprenent los principis d'una autra organizacion del trabalh, lo taylorisme o organizacion scientifica del trabalh (o OST) n'i apondent d'autres concèptes coma lo trabalh dels obrièrs sus cadenas.
Principis
La tòca d'aquel desvolopament de l'entrepresa es d'aumentar la productivitat e la produccion de l'entrepresa mercé a de principis: E mai, se los obrièrs èran mai pagats, èran.
Consequéncias
Las consequéncias son un aument de la produccion e de la productivitat, mas tanben de la consomacion, una baissa del còst de produccion (per una economia de man d'òbra e de superfícia), una desqualificacion del trabalh obrièr, un melhor contraròtle per la direccion del trabalh obrièr, la realizacion d'un trabalh obrièr totjorn mai repetitiu e monotòn, e una estandardizacion de la produccion per fin de favorizar una consomacion de massa. Aquela epòca foguèt caracterizada per l'escòla de la regulacion.
Atal, lo fordisme compòrta d'avantatges coma d'inconvenients, e aqueles inconvenients conduguèron a una crisi economica e sociala de l'organizacion scientifica del trabalh (subretot a causa de la concurréncia de las entrepresas asiaticas, foncionnant segon lo toyotisme). Uèi, lo taylorisme e lo fordisme sont pas mai çò qu'èran a causa de la concurréncia e de lors incapacitats a respondre a una diversificacion de la produccion, deguèron cambiar per s'adaptar, es perque se parla uèi de neofordisme e Post taylorisme.