cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
James Prescott Joule
Termodinamica
En termodinamica, l'apoart mai important de Joule es lo calcul de l'equivalent mecanica de la calor. Obtenèt de valors de 4,14, de 4,159, de 4,34 e 4,50 J/cal gràcias a de sistèmas diferents. La valor modèrna es de 4,186 J/cal. Lo fach d'obtenir de valors esquasi identiqui èra, per Joule, lo signe de l'existéncia de la convertibilitat dau trabalh en calor. Aquela descubèrta aguèt un ròtle important dins lo desvolopament de la termodinamica.
AZTI-Tecnalia
AZTI qu'ei un center tecnologic especializat en recèrca marina e alimentària dens la Comunautat Autonòma Basca. Los sons tres siètis (Sukarrieta e Derio en Biscaia e Passatge en Guipuscoa) que desvolopan projèctes de recèrca entaus sectors de la pesca, l'oceanografia e l'alimentacion desempuish mei de 40 ans.
Religions
Lei religions e lei pòbles
Fins au desvolopament important de l'ateïsme durant la Revolucion Industriala au sègle XIX, lo mond aviá una religion qu'èra generalament, dins una region donada, identica per cada abitant. Una tala situacion existís encara dins mai d'un país. Pasmens, amb la multiplicacion dei movements de migracion, la coexisténcia de plusors religions dins un meteis endrech es venguda pus frequenta. Aquò a favorizat la difusion dei religions pus dinamicas ò pus atractivas dins de regions alunchadas de sei tèrras d'origina. Dins d'autrei cas, de grops religiós son de còps obligats de quitar son fogau. L'exemple classic es aqueu de la diaspòra judieva que foguèt, durant son istòria, afectada per plusors crisis grèvas que dispersèron regularament lei judieus dins lo mond. Dins de cas extrèms, coma o mòstra aqueu dei catars, una religion pòu èsser exterminada per un autre grop religiós.
Lei religions son donc d'elements evolutius que pòdon èsser l'objècte de fenomèns, locaus ò universaus, de creissença ò de regression. La concurréncia amb leis autrei religions es lo motor principau d'aquelei transformacions. Pasmens, dempuei lo sègle XIX, la regression dei religions pòu egalament èsser la consequéncia de l'adesion a de corrents filosofics sceptics ò opausats au discors religiós (agnosticisme, ateïsme). Aqueu fenomèn es mai que mai present dins lei regions istoricament crestianas d'Euròpa Occidentala. Per aquela rason, es sovent dich « secularizacion » ò « descristianizacion ».
James Prescott Joule
Lo Joule
Lo joule, de simbòl J, es una unitat derivada dau Sistèma Internacionau per quantificar l'energia, lo trabalh e la quantitat de calor. En mai d'un domèni, es remplaçat per lo quilojoule, de simbòl kJ, qu'es mai adaptat ai grandors dei sistèmas fisics. L'unitat foguèt adoptada lo 31 d'aost dau 1889. La sieu correspondença amb li autri unitats dau SI es la seguenta : 1 J = 1 N.m = 1 kg.m2s-2. Dins lo domèni de la produccion d'electricitat e d'energia, s'utiliza foarça de derivats mai importants coma lo terajoule, lo petajoule e l'exajoule.
Religions
Lei grops religiós
Lo grop religiós es una comunautat d'èssers umans que partejan una meteissa religion. Es un element que permet d'assegurar l'unitat e la transmission de la religion entre lei generacions. Permet tanben d'unificar de pòbles e de grops culturaus diferents au sen de la religion. Per exemple, es lo cas de « l'umma » qu'es la comunautat formada per l'ensemble dei musulmans. En lo bodisme, lei discípols de Boda prenguèron lo nom de « sangha », mot que pòu èsser traduch per « comunautat ».
Existís tres factors principaus que permèton de mantenir l'unitat d'un grop religiós. Lo premier es l'existéncia d'un cap suprèm (papa, patriarca, califa, dalai lama, grand mèstre...). Lei poders d'un tau cap son variables mai son pron importants per limitar lo desvolopament de trachs especifics susceptibles d'entraïnar la secession d'un sosgrop de la comunautat. Un segond factor de coesion son lei referéncias, sovent frequentas, au fondator de la religion son un autre factor d'unitat. Dins la màger part dei religions, aquelei fondators son d'entitats ò d'èssers excepcionaus coma de personas divinas, de profètas ò de savis excepcionaus. Aquel estatut superior justifica de seguir seis ensenhaments ò sei precèptes. Se fau nòtar que, dins la màger part dei religions, i a un liame entre lo fondator de la religion e lo detentor de l'autoritat religiosa suprèma : lo segond es presentat coma lo successor ò lo representent terrèstre dau premier, çò que permet d'assegurar mai son poder. Enfin, un tresen element d'unitat dau grop es l'existéncia de tèxtes sacrats definits e comuns a totei lei membres de la comunautat (Bíblia, Alcoran, Avesta...).
Lei crèires, lei practicas religiós e leis institucions
Lo respècte de crèires e de practicas precís es important dins la màger part dei religions. D'efiech, permet generalament d'assegurar lo sauvament de l'arma dau fidèu, d'autorizar sa reïncarnacion, de li donar accès a un mond superior, de protegir l'Univèrs còntra de poissanças maleficas, etc. Fòrça religions son donc dotadas d'un còrs de prèires ò de foncionaris sacrats. Pòdon èsser encargats d'ensenhar ò d'interpretar lei crèires (bramans indós, rabins judieus, cadis musulmans), de servir d'intermediari entre lo sacrat e lo fidèu (prèires crestians) e de realizar certanei rites. An generalament un estatut e un mòde de vida que lei destrian clarament de la massa dei fidèus ordinaris. Forman ansin sovent una classa sociala dedicada ais activitats sacerdotalas qu'es dicha « clergat ». Dins mai d'una religion, lo clergat es ierarquizat (aiatòllahs e mollahs dins lo clergat chiita).
Un clergat, compres aquelei que son pas ò pauc ierarquizats, exercís una influéncia importanta sus lo grop religiós. Es sovent l'otís que permet au cap suprèm de la comunautat religiosa de mantenir son autoritat e l'unitat dei fidèus en ensenhant lei crèires aprovats e en eliminant lei crèires considerats coma faus (eresias...). Dins aquò, aqueu ròtle centrau pòu tanben favorizar de scissions quand lei divisions regardan lo clergat eu meteis. La scission d'un grop religiós es dicha « esquisma ». Entraïna generalament la formacion de dos grops religiós diferents que sei crèires respectius van, pauc a cha pauc, venir doas religions diferentas. De mai, en despiech dau trabalh dau clergat, l'omogeneïtat d'una religion es rarament totala car, individualament, lei fidèus pòdon aisament adoptar de variacions ritualas leugieras. I a tanben sovent de diferéncias regardant l'importància donada au fach religiós entre lei cresents rigoristas e aquelei que son pus soples sus l'observacion dei practicas.
La question dei practicas es una causa importanta per lei religions. Es sovent l'expression concrèta dau liame entre la comunautat dei fidèus e lo subrenaturau. La bòna realizacion dei rites pus complèxs es generalament un pretzfach dau clergat. Pasmens, dins la vida vidanta, lo rite pus important es puslèu la preguiera, un acte mai ò mens codificat per lo quau un individú ò un grop s'adreiça a una divinitat ò a un èsser designat coma son mediator. N'existís tres tipes principaus : la preguiera d'intercession per demandar un benfach, la preguiera de confession per reconóisser una error e la preguiera de gratitud per regraciar una divinitat. Sei formas son fòrça variablas anant de preguieras individualas silenciosas a de preguieras collectivas menent a d'estats pròches de l'estransi e de l'extasi.
D'un biais pus generau, lei rites utilizan sovent una gestuala acompanhada de paraulas e de cants (processions, ablucions, danças...), de substàncias simbolicas (aiga, òli, vin...), d'objèctes (relíquia...), d'imatges (icònas...) ò de vèstits especifics. Pòdon veire la realizacion d'un sacrifici ai poissanças subrenaturalas. Lei pus importants an generalament luòc a de datas importantas dau calendier (solstici, equinòcci...), a l'ocasion d'eveniments importants de l'existéncia umana (naissença, maridatge...) ò durant de commemoracions d'eveniments liats au fondator de la religion. Dins aquelei cas, lei rites pòdon s'inscriure dins lo quadre de celebracions que forman un calendier de fèstas religiosas. Aquò permet de sacralizar lo temps e es un factor suplementari d'unitat dau grop religiós. Enfin, per completar aquel ensemble, certanei religions an de luòcs de culte destinats a certanei rites e de luòcs sacrats que son l'objècte de romavatges.
Lo divin
Dins fòrça religions, lei poissanças subrenaturalas son exprimidas sota la forma d'una ò de mai d'una divinitat. Lei religions amb una multitud de dieus (indoïsme, paganisme antic, religions mesoamericanas...) son dichas politeïstas. Quand i a solament doas divinitats, sovent engatjadas dins un combat per de principis opausats, se parla de dualisme (mazdeïsme, formas radicalas dau catarisme... ). Enfin, pòu i aver una divinitat unica coma dins lei religions abraamicas. Dins aqueu darrier cas, se parla de monoteïsme.
Enfin, dins lo corrent dei procès de difusion e de regression dei religions, d'emprunts entre religions son possibles. Aquò es sovent lo cas quand una religion es remplaçada per una autra : la religion dispareguda laissa una traça dins la religion novèlament dominanta. Dins aqueu cas, se parla de sincretisme. D'exemples d'aqueu fenomèn son la fèsta de Totsants dins lo calendier catolic qu'es probablament una cristianizacion d'una fèsta liada a un culte dei mòrts anterior ò lei diferentei formas de l'islam indonesian qu'an integrat e mantengut de rites anteriors a l'islamizacion de l'archipèu.
Lo judaïsme
Lo judaïsme es cronologicament la pus anciana dei religions abraamicas. Aparegut en Orient Mejan durant l'Antiquitat, es principalament basat sus la Torah e lo culte de Yahve. Compòrta d'elements religiós, de còdis de conducha, una legislacion, de rites e de costumas. Segon sei tèxtes sacrats, es fondat sus l'aliança entre lo pòble ebrieu e Yahve. Pasmens, lei traças arqueologicas e istoricas indican puslèu una origina cananèa amb un pòble locau qu'auriá pauc a pauc evolucionat dau politeïsme vèrs lo monoteïsme entre lei sègles IX e IV avC.
Serliana
thumb Serliana  es, en arquitectura, lo nom d'un element que s'utilizava a la Renaissença que consistís a combinar un arc de plen cindre amb d'autres als costats. lo nom ven l'arquitecte Sebastiano Serlio, que foguèt lo primièr a teorizar lo concèpte d'aquela forma arquitectonica.
Religions
Lo judaïsme
Durant l'Antiquitat, lo culte de Yahve èra centrat sus lo Temple de Jerusalèm. Dins aquò, l'edifici foguèt destruch en 70 apC per lei Romans e jamai restaurat. En plaça, leis Ebrieus foguèron obligats de se dispersar. Aquò entraïnèt la formacion d'un ensemble de comunautats judievas, dich diaspòra, que demorèron mai ò mens unidas gràcias a son eiretatge culturau e religiós. Sovent persecutadas per lei crestians, se concentrèron pauc a pauc en America dau Nòrd, en Euròpa e dins lo mond musulman. Pasmens, après lo genocidi nazi dei comunautats d'Euròpa Orientala, mai d'un judieu sostenguèt lo projècte de tornar crear un Estat judieu en Palestina. Dich Israèl, aquel Estat foguèt creat en 1948 entraïnant un conflicte totjorn en cors amb leis estats arabs vesins. Pasmens, es uei poblat per mai de 6 milions de judieus sus un nombre totau estimat entre 14 e 18 milions.
Serliana
Se nomena tanben Fenèstra palladiana perque aquel element foguèt fòrça utilizat per l'arquitècta Andrea Palladio.
Religions
Lo judaïsme
Lo judaïsme evolucionèt mai d'un còp durant son istòria. Es ansin a l'origina d'una pensada teologica, filosofica e scientifica fòrça desvolopada. Tanben, influencièt leis autrei religions abraamicas (cristianisme, islam...) que venèran egalament Yahve.
Serliana
La  serliana  s'utiliza generalament pels portals e Lòtjaa coma se èran Arc de trionf que los laterals son enclavats e mai basses.
Religions
Lo cristianisme
Lo cristianisme es una religion monoteïsta fondada sus leis ensenhaments e la vida de Jèsus de Nazaret presentada dins lo Nòu Testament. Aparegut en Orient Mejan durant la premiera mitat dau sègle I apC, es una religion de sauvament etèrne que considèra Jèsus de Nazaret coma lo messia anonciat per lei profètas de la Torah (dicha Ancian Testament dins lei tèxtes sacrats crestians). Se difusèt dins l'Empèri Roman per ne'n venir la religion oficiala au sègle IV apC. A l'iniciativa deis emperaires de Constantinòble, conoguèt una estructuracion malaisada que menèt a un ensemble d'esquismas a l'origina de la formacion dau catolicisme, de l'ortodoxia e dau protestantisme que son lei tres brancas principalas dau cristianisme modèrne. Pus tard, gràcias a la colonizacion, foguèt propagat en America, en Africa e en Oceania.
Òrdre de l'Empèri Britanic
vinheta|Òrdre de l'Empèri Britanic L'Excellentissim Òrdre de l'Empèri Britanic (en anglés: Most Excellent Order of the British Empire) es un òrdre de cavalariá del sistèma onorific del Reialme Unit. Foguèt establit en 1917 pel rei Jòrdi V.
La devisa de l'òrdre es For God and the Empire ("Per Dieu e l'Empèri"). Es l'òrdre mens important de totes los òrdres de cavalariá britanics, pr'aquò compta lo nombre mai considerable de guerdonats amb 100.000 membres vius dins lo mond entièr actualament.
Serliana
Vejatz tanben
Palladian architecture
Religions
Lo cristianisme
Uei, lo cristianisme es la premiera religion mondiala amb aperaquí 2,4 miliards de fidèus. Lo catolicisme (1,3 miliards de fidèus) n'es lo corrent principau davant lo protestantisme (800 milions) e l'ortodoxia (280 milions). Leis autrei corrents son fòrça minoritaris ò dispareguts.
L'islam
L'islam es estat fondat per Maomet en Orient Mejan au sègle VII. Sei precèptes principaus son recampats dins l'Alcoran, un tèxte sacrat que complèta la Torah e lo Nòu Testament. L'islam presenta de trachs eissits dau cristianisme (existéncia d'un sauvament etèrne) e dau judaïsme (existéncia d'un còdi de lèis donat per Dieu). Portat per l'expansionisme guerrier dei tribüs convertidas, se difusèt rapidament au sud de la Mar Mediterranèa e en Orient Mejan. Pasmens, tre leis ans 650-660, se devesiguèt entre diferentei brancas, principalament en causa de problemas liats a la succession de Maomet e a l'integracion dei pòbles somés durant lei conquistas militaras.
National Advisory Committee for Aeronautics
thumb|right|[[Sagèu dau NACA.]]
Religions
L'islam
Uei, dos brancas principalas existisson : lo sunisme (aperaquí 1,6 miliards de fidèus) e lo chiisme (150 a 200 milions). Lo premier es desenant implantat en Africa dau Nòrd, en Africa Orientala, en Orient Mejan, en Asia Centrala e en Asia dau Sud-Èst. Lo segond es principalament present en Iran e dins lei país vesins. Coma dins leis autrei religions majoras, i a de corrents minoritaris coma lo kharigisme (aperaquí 3 milions de fidèus) qu'aguèt un ròtle important durant lei crisis musulmanas dau sègle VII.
National Advisory Committee for Aeronautics
Lo National Advisory Committee for Aeronautics ò NACA (« Comitat Consultatiu Nacionau per l'Aeronautica ») èra una agéncia federala estatsunidenca encargada de la recèrca dins lo domeni de l'aeronautica entre 1915 e 1958. La NASA foguèt creada sus lei basas dau NACA e reprenguèt seis activitats en 1958. Durant son existéncia, lo NACA foguèt un centre de recèrcas fòrça actiu amb de resultats importants dins lo melhorament de l'aerondinamisme deis aparelhs, dei sistèmas de seguretat e de la gestion dei situacions extrèmas (taravèu...). Participèt tanben a l'establiment dei premierei reglementacions aeronauticas estatsunidencas.
Religions
Leis autrei religions abraamicas
En defòra dau judaïsme, dau cristianisme e de l'islam, existís d'autrei religions abraamicas. Pòdon èsser devesidas en doas categorias. En la premiera, se tròban lei religions eissidas de mutacions d'una branca que fasiá partida d'una dei tres « grandei » religions. Per exemple, es lo cas de la religion dei Druses qu'es lo resultat de la transformacion d'un corrent esoteric dau chiisme per l'integracion de concèptes empruntats au neoplatonisme e au gnosticisme. Lo sikhisme, generalament classat dins lei religions indoiranianas, es tanben en partida eissit de l'islam. En lo segond grop, se tròban lei religions abraamicas « novèlas » coma lo babisme e lo baaïsme que son basadas sus leis ensenhaments de Sayyid Alī Muḥammad Sīrazi (1819-1850), un comerçant de Chiraz dich « Bab » per sei fidèus. Aquelei religions son encara relativament marginalas.
Lo zoroastrisme
Lo zoroastrisme es una religion monoteïsta basada sus lei tèxtes sacrats de l'Avesta e sus una reforma dau mazdeïsme introducha per Zoroastre, probablament a la fin dau milleni II avC ò au començament dau milleni I avC. Centrat sus lo culte d'Ahura Mazda, a una dimesion dualista car, segon ela, existís en cada individú un principi bòn e un principi marrit. Influent en Iran durant lei periòdes aquemenida e sassanida, declinèt après la conquista de la region per lei musulmans. Uei, lo zoroastrisme es una religion fòrça minoritària que tèn mens de 200,000 fidèus. Pasmens, a una plaça importanta dins l'istòria dei religions car es a l'origina d'innovacions importantas – monoteïsme, la lucha entre lo ben e lo mau, la reconoissença dau liure arbitri dau fidèu, l'existéncia d'un paradís e d'un infèrn liat au ben a au mau – que foguèron adoptadas per lei religions abraamicas, probablament durant l'exili deis Ebrieus a Babilònia.
L'indoïsme
Eissit dau vedisme, l'indoïsme es probablament aparegut durant la premiera mitat dau milleni I avC en Índia. A la particularitat d'aver ges de fondator identificat, ges de dògma unic per l'ensemble de sa comunautat de fidèus e ges de clergat parierament organizat. Lei tèxtes vedics son son element centrau mai existís mai d'una escòla teologic e filosofic. Aquelei corrents pòdon s'opausar sus de questions fondamentalas coma la natura dei Veda mai capitan de coexistir entre elei. Pasmens, aquela estructura sopla favoriza leis evolucions e l'indoïsme foguèt l'objècte de sincretismes divèrs amb d'autrei religions (cristianisme, islam...), de movements filosofics e de sciéncias (especialament l'astronomia e la medecina).
D'un biais generau, l'indoïsme es una religion basada sus de cicles de reïncarnacion. L'objectiu dau fidèu es de se liberar d'aqueu cicle. Per aquò, existís tres vias fondada sus lo respècte deis obligacions liadas a sa casta, sus la conoissença ò sus la devocion. Lo sistèma de castas indó es uei mai e mai contestat dins la societat indiana. Dins aquò, l'indoïsme i demòra fòrça influent qu'es la premiera religion dau país. Ansin, amb 1,1 miliard de fidèus en 2015, èra la tresena religion pus practicada dins lo mond.
Lo bodisme
Lo bodisme es una religion apareguda en Índia entre lei sègles VI e V avC. Es basat sus leis ensenhaments de Siddhartha Gautama, dich « Boda », e de sei discípols. A la particularitat d'èsser una religion sensa dieu. Se difusèt durant l'Antiquitat vèrs l'èst en direccion de l'Asia dau Sud-Èst, de Tibet, de China e de Japon. Aquela expansion assegurèt sa subrevida car dispareguèt dins sa region d'origina. Durant aqueu procès, se devesiguèt en diferentei brancas (theravada, mahayana e lo bodisme tibetan).
Coma l'indoïsme, lo bodisme es fondat sus l'idèa de l'existéncia d'un cicle de reïncarnacions. L'objectiu dau fidèu es d'agantar lo nirvana (« despèrtament »), un estat que li permet de rompre aqueu cicle e d'escapar a la sofrença de la mòrt. Es popular en Extrèm Orient e en Asia dau Sud-Èst. En 2018, son nombre de fidèus èra estimat entre 500 e 600 milions.
Lo sikhisme
Lo sikhisme es una religion monoteïsta originària de la region de Panjab. Fondada au sègle XV per Guru Nanak (1469-1539), es classada dins lei religions indoiranianas mai foguèt influenciada per l'islam. Amb aperaquí 30 milions de fidèus en 2020, es una dei religions pus importantas dau mond modèrne. Es fondat sus l'idèa de l'existéncia d'un cicle de reïncarnacions que pòu èsser romput en menent una vida intègra, en renonciant ai vicis e en dominant son egoïsme. Una particularitat dau sikhisme es sa larga tolerància per leis autrei religions. D'efiech, considèra que totei lei religions permèton d'arribar a la liberacion de l'arma.
Lo jaïnisme
Fondat vèrs lo sègle X ò IX avC, lo jaïnisme s'inscriu dins la tradicion dei religions indoiranianas basadas sus l'idèa d'un cicle de reïncarnacions. L'objectiu dau fidèu es totjorn de sortir d'aqueu cicle en chausissent un mòde de vida vertuós. Un important còrpus literari descriu aqueu procès e explica leis ensenhaments dei grands mèstres jaïns (dichs « Tirthankara »). Pasmens, es devesit en plusors escòlas de còps opausadas sus de subjèctes fondamentaus coma la necessitat de realizar certanei rites. D'un biais generau, en lo jaïnisme, la disciplina religiosa es l'unic mejan d'obtenir la liberacion de son arma. L'intrada dins lo clergat es donc necessària per lo fidèu mai aquò es pas totjorn possible. Lei religiós dèvon tanben assegurar l'ensenhament e lo sostèn espirituau dei laïcs. En cambi, recebon de dons que li permèton de subreviure. En 2011, lo nombre de fidèus èra estimat entre 5 e 10 milions amb au mens 4,5 milions de jaïns recensats en Índia.
Lei religions chinesas
Lei religions en China son una mèscla de plusors tradicions filosoficas e religiosas. Lei pus importantas son lo confucianisme, lo taoïsme, la religion tradicionala chinesa. Tanben, lo bodisme es de còps influent. Fondat per Confuci (551-479 avC), lo confucianisme es sovent considerat coma una doctrina filosofica. Fondat sus leis escrichs de Confuci e de sei discípols, afortís l'importància de la familha, de la ierarquia sociala e de l'integritat personala. Se contèn pauc d'elements dirèctament religiós, es classat au sen dei religions car tenguèt lo ròtle de religion d'Estat dins mai d'un país asiatic fins au començament dau sègle XX.
Lo taoïsme es una tradicion filosofica e religiosa qu'afortís l'importància de viure en armonia amb lo Tao, un tèrme que remanda a un principi fondamentau creator de totei lei causas. Laozi († sègle VI avC) es considerat coma son fondator mai aguèt fòrça discípols que desvolopèron diferentei brancas. Pasmens, totei lei variantas dau taoïsme son fondadas sus lo respècte d'una etica e d'un còdi de conducha que meton en avans la non-intervencion, l'autenticitat, la simplicitat, l'espontaneïtat, la compassion, la moderacion e l'umilitat. L'objectiu es l'immortalitat de l'arma. Tanben ,se fau nòtar que lo taoïsme a fòrça influenciat lo bodisme chinés.
La religion tradicionala chinesa gropa lei practicas religiosas etnicas presentadas en China dempuei l'Antiquitat. Es un ensemble variable que foguèt influenciat per lei religions e lei corrents filosofics chinés. Pasmens, en retorn, a egalament influenciat aquelei corrents. Seis elements fixs semblan d'èsser un culte dei rèires, una mitologia e un panteon politeïsta constituït de divinitats nacionalas e de divinitats associadas a d'entitats pus localas (clans, vilas...). La religion tradicionala chinesa es de còps assimilada au taoïsme car aqueu darrier assaièt de l'integrar dins sa doctrina.
Leis autrei país d'Extrèm Orient
Leis autrei país d'Extrèm Orient an tanben de tradicions religiosas pròprias, sovent influenciadas per aquelei de China en causa dau ròtle centrau tengut per la cultura chinesa dins la region. En Corèa, existís una tradicion chamanica de tendància animista que presenta de trachs comuns amb lei chamanismes manchós e siberian. Dona una gròssa importància ais esperits e intègra un culte dei rèires. Persecutat durant la Guèrra Freja, tant en Corèa dau Nòrd qu'en Corèa dau Sud, lo chamanisme corean conoís una viva renaissença dins lei dos país dempuei leis ans 1980. Una particularitat d'aquela religion es d'aver un clergat en majoritat femenin.
En Japon, lo sintoïsme es un sincretisme mesclant animisme, politeïsme e culte dei rèires. Dins la vida vidanta, coexistís amb lo bodisme e fòrça Japonés seguisson alternativament de règlas eissidas dau bodisme e dau sintoïsme. Promogut au reng de religion d'Estat en 1868 après la restauracion Meiji, lo sintoïsme perdiguèt una partida de sei privilègis après la Segonda Guèrra Mondiala. Pasmens, ocupa totjorn una plaça particulara dins la societat nipona e es totjorn considerat coma la religion nacionala de l'archipèla.
Lei religions africanas tradicionalas
Lo tèrme « religions africanas tradicionalas » remanda a l'ensemble dei religions autoctònas presentas en Africa Subsahariana. D'efiech, i a plusors trachs comuns entre aquelei religions : existéncia d'un dieu creator iniciau, existéncia de divinitats liadas ai diferenteis aspèctes de la vida e de la natura, culte dei rèires, culte deis esperits, cicle de reïncarnacions e percors iniciatic. Aquelei crèires son encara fòrça vivaças dins lo Golf de Guinèa, en Africa Centrala, en Tanzania e en Madagascar. Lo nombre d'adèptas es estimat entre 100 e 200 milions mai lo calcul es fòrça malaisat en causa de l'existéncia de sincretismes importants amb lo cristianisme e l'islam. Per exemple, un African musulman ò crestian pòu tenir còmpte de l'influéncia d'amulets ò de fetiches que son normalament d'elements associats ai religions tradicionalas.
Lo refús de la religion
Atestat tre l'Antiquitat, lo refús de la religion demorèt una tendància marginala fins a au Sègle dei Lutz e a la Revolucion Industriala. D'efiech, durant aqueu periòde, apareguèron de movements filosofics e politics dobtant de la validitat dei religions existentas ò negant l'existéncia dei dieus. Lo premier es l'agnosticisme qu'es una concepcion sceptica que pensa pas possibla d'arribar a una conclusion quant a l'existéncia de Dieu. De mai, leis agnostics considèran generalament lei dògmas religiós coma de construccions unicament umanas. Lo segond corrent opausat au discors religiós es l'ateïsme. Pus radicau, nèga l'existéncia dau divin.
Sellent
Sellent es un municipi de la província espanhòla de Valéncia dins la Comunautat Autonòma del País Valencian.
Sushmita Banerjee
Sushmita Banerjee, tanben coneguda coma Sushmita Bandhopadhyay e Sayeda Kamala (Kolkata, 1964 - 4 de setembre de 2013) foguèt una escrivana indiana. Escriguèt sas memòrias jol títol Kabuliwalar Bangali Bou (revirat en anglés jol títol: A Kabuliwala's Bengali Wife en 1997) qu'èra fondamentat sus son experiéncia d'èsser maridada amb un afgan, e d'aver viscut jos la lei dels talibans. Aquela istòria serviguèt de basa a un film de Bollywood sonat Escape from Taliban. Foguèt assassinada a l'edat de 49 ans davant son ostal, per de probables militants talibans.
Bàs
Bàs o Bas de Bassès (Bas-en-Basset en francés) z-es una comuna velaiesa situada dins lo departament del Naut Léger e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Murasson
Murasson (Murasson en francés) es una comuna roergassa situada dins lo departament d'Avairon e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Rama
Rama es una divinitat importanta de l'indoïsme. Dins fòrça tradicions indoas, es lo ueiten avatar (encarnacion) de Vishnó.
Dorset
Dorset es un comtat del sud-oèst d'Anglatèrra, situat per còsta de Marga. Confronta Devon a l'oèst, Somerset al nord-oèst, Wiltshire al nord-èst e Hampshire a l'èst.
La Mura
La Mura (en francés: la Mure) es una comuna arpitana dau Daufinat, situada dins lo departament d'Isèra e la region de Ròse-Aups.
Geografia
La Mura es a 40 km au sud de Grasanòbol e a 65 km au nòrd de Gap, sul plan de Mateisina, a 900 m d'altitud.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
En 1580, pendent los guèrras de religion, La vila es assiègée e paissièra a las en protestants pel Pòrti de Mayenne.
Napoleon a traversat la Mure (per la carrièra dels Alpes) lo 7 de març 1815 en lo moment de lo sieu retorn de l'Isla de Elbe, just abans de trobar las tropas vengudas a la siá amassada a Laffrey.
S'anòta tanben la preséncia de divèrsas ostals fòrts.
En 1580, durant les guerres de religion, La ville est assiègée et prise aux protestants par le Duc de Mayenne.
Napoléon a traversé la Mure (par la rue des Alpes) le 7 mars 1815 lors de son retour de l'Île d'Elbe, juste avant de rencontrer les troupes venues à sa rencontre à Laffrey.
On note aussi la présence de plusieurs maisons fortes.
Herero
Lo herero (autonim, Otjiherero) es una lenga banto parlada en Namibia, al Botswana e en Angòla.
Localisacion
Lo herero es principalament parlat dins doas regions de Namibia, lo Kaokoland, lo nòrd-oèst del país, e dins lo Hereroland, situat dins lo centre èst. D'autres locutors vivon al Botswana e en Angòla.
Bernot
Bernot es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sempere
Sempere es un municipi de la província espanhòla de Valéncia dins la Comunautat Autonòma del País Valencian.
Rabalhada de Marselha
La Rabalhada de Marselha se debanèt dins lo Pòrt Vièlh dau 22 au 24 de genier de 1943. Ajudats per la polícia francesa dirigida per René Bousquet, leis Alemands organizèron l'arrestacion de 4,000 josieus e l'expulsion de totei leis abitants d'un quartier de la riba nòrd dau pòrt avans sa destruccion.
Autréville-Saint-Lambert
Autréville-Saint-Lambert es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mòsa e la region de Lorena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
.kr
.kr es lo nom de domeni d'Internet per la Corèa del Sud.
Dempuèi 2011 existís tanben lo domeni .한국.
Referéncias
Toppdomän
Plòu e solelha
Plòu e solelha es una comptina occitana :
Plòu e solelha Fa lo temps de Marselha Se tot lo monde o sabiá Tot lo monde corririá. A fòrça de córrer Se romprián lo morre A fòrça de caminar Se romprián lo bot del nas.
Vologés III
Vologés III (o Vologases III) foguèt un emperaire part que regnèt sens dobte de 111-112 a 147-148.
Règne
Vologés III èra lo rei part que contrarotlava l'Èst de l'Empèri. Al començament de son règne, l'oèst èra dins las mans d'Osroès.
D'autres pretendents lo combatèron, Vologés II e Mitridates IV. L'existéncia de Vologés II es deducha de l'estudi de la numismatica, çò que fa que dins las cronologias mai ancianas Vologés III es sonat Vologés II.
Valença
Valença (Valence en francés) es una vila d'Occitània, en Daufinat. Es lo chapluec dau departament de Droma, dins la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.
Lo gentilici es valentinés -esa o valentin -a.
Geografia
center|thumb|230px|Vista aeriana
Istòria
Nòta: lo gentilici correspondent a Valença es Valentinés, mas lo Valentinés designa tanben una de las ancianas províncias de França qu'a per capitala Valença e que fa partida de la província del Daufinat.
Luòcs e monuments
thumb|800px|center|Occitània: Valença, en [[Daufinat, amb la riba de Ròse]]
Senyera
220px|vinheta Senyera es un municipi de la província espanhòla de Valéncia dins la Comunautat Autonòma del País Valencian.
Polieg
Polieg en breton ( Poilley en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament d'Ille et Vilaine e la region de Bretanha.
La Gardèla
La Gardèla (Lagardelle en francés) es una comuna carcinòla situada dins lo departament francés d'Òut e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La Gardèla es una fòrma diminutiva, ambe'l sufixe derivat de -ella, de la Garda. Garda ven d'un vèrbe germanic wardon que donèt lo mot germanic wart, « garda », puèi « gaita  », puèi « tor de garda », puèi « fortalesa en general », latinizat en warda o wardia, ,. Lo borg es dins la ribièra d'Òut, mas una Tour de Lagarde es sus un morre del planòl.
Geranium (genre)
''Aqueste article concernís lo genre Geranium stricto sensu. Per l'article concernent los geraniums de jardinariá, vejatz l'article Pelargonium.''
Los geraniums son un genre de plantas erbacèas de la familha dels Geraniacèas. Las fuèlhas lobadas, gaireben sequèas, de nervuras palmadas son opausadas sus la tija. Las tijas e mai lo dejós de las fuèlhas son pubescents. Las fuèlhas atenhon 5 cm de diamètre. Lo grop dels geraniums recampa diferentas espècias, de formas e biotòps fòrt variats. Per la seleccion varietala, òm a obtengut de varietats orticòlas ineditas nombrosas : vejatz tanben l'article Pelargonium.
Espècias salvatjas principalas
Flòra europèa :
Saint-Mars-la-Réorthe
Saint-Mars-la-Réorthe es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Vendea e la region daus País de Leire.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Istòria
Suls tucs de la Nautor-Bocage, un luòc mésolithique e chalcolithique a #èsser estudiat per Olivier Gandriau al luòc dich "Lo bòsc daus Jarries". Aquel archéologue a publicat los resultats de los sieus trabalhs en lo bulletin del Grop vendéen d'estudis préhistoriques (GVEP). L'aucupacion mésolithique revèla la preséncia daus darrièrs chasseurs cueilleurs e se situa chronologiquement entre -10000/-6000. Mai tardivement al tresen millenari abans lo nòstre ère, al Chalcolithique, mai justament lo Campaniforme a daissat traces d'un abitat.
Niedersoultzbach
Niedersulzbach  en alemannisch (Niedersoultzbach en francés) es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region d'Alsàcia.
Saint-Mars-la-Réorthe
Istòria
La Colomna es tanben lo ponch de sortida d'un sentier pédestre soslinhat #que permet de descobrir en Sant-Març, lo palmon verd del costat daus Herbiers. La passejada pòt s'acabar amb la visita de la glèisa Santa-Médard, reconstruite en 1887.
Qualques vidrieres en illustrant los episòdis douloureux de las guèrras de Vendée en la municipalitat, lo camin de crotz pintada sus còder, l'estatua de Sant-Roch inscricha al títol daus Monuments Istorics i son a descobrir. Una vidriera conta egalament l'istòria de La nòstra-Madama de la Colomna.
La Colonne est aussi le point de départ d'un sentier pédestre fléché qui permet de découvrir Saint-Mars, le poumon vert du canton des Herbiers. La balade peut se terminer avec la visite de l'église Saint-Médard, reconstruite en 1887.
Des vitraux illustrant les épisodes douloureux des guerres de Vendée dans la commune, le chemin de croix peint sur cuivre, la statue de Saint-Roch inscrite au titre des Monuments Historiques y sont à découvrir. Un vitrail raconte également l'histoire de Notre-Dame de la Colonne.
Nòtas
<references group="N"/>
Papeta Calhau
Papeta Calhau es una comptina occitana :
Cançon de mainatges
I aviá una mosca al plafond (x2) Que s'espetava de rire Traulala, Papeta Calhau…
Tomba de la muralha Se còpa las doas cuèissas…
Lo lendeman matin La menèrem a l'ospici…
Lo suslendeman matin La retrobèrem mòrta…
Lo jorn de l'enterrament Faguèrem una panta de rire…
I aviá per capelan Un chin vestit de negre…
I aviá per enfants de còr Dos cats vestits de roge…
I aviá per corbilhard La carreta de Lazari…
Aquí lo dòl passat De la paura mosqueta…
Nos metèrem a dançar Al mitan de la carrièra…
Chasteu Chervic
Chasteu Chervic (Château-Chervix en francés) es una comuna lemosina situada dins lo departament de la Nauta Vinhana e la region de la Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.
Sos abitants s'apelan los Chastelauds.
Geografia
miniatura|gaucha|Situacion de Chasteu Chervic en Nauta Vinhana
Toponimia
miniatura|300px|gaucha|Paneu de Chasteu Chervic.
Silly-en-Saulnois
Silly-en-Saulnois (S'li en Sauneu en lorenc roman, ) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Mòde ionian
400px|thumb|[[escala musicau|Escala de Do suu mòde ionian.]]Lo mòde ionian qu'ei un deus mòdes musicaus diatonics identificat peus ancians grècs.
Siete Aguas
Siete Aguas es un municipi de la província espanhòla de Valéncia dins la Comunautat Autonòma del País Valencian.
Avril (Meurthe e Mosèla)
Avril  es una comuna francesa administrada per lo departament de Meurthe e Mosèla de la region de Lorena.
Geografia
Aquela municipalitat #èsser un pòbli-frontièra amb la Alemanha dintratz 1871 e 1914.
Cette commune fut un village-frontière avec l'Allemagne entre 1871 et 1914.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
En 1817, en Abril de Sants Gènis Burey Anjau, o Istaofer Friius, Staufer, Castrum Aprilis, vilatge de l'anciana província del barrois, aviá per annexis lo anciana abbaye de Saint-Pierremont, las granjas de Navet, Fillières e Capèla-a los-Bòsques. A aquela epòca i i aviá 555 abitants repartits dins 100 ostals.
En 1096, est fondée au lieu anciennement dit Standalmont l'Abbaye de Saint-Pierremont. C'est aux chanoines réguliers de Saint-Pierremont que revint le défrichage de la contrée d'Avril.
En 1817, Avril de Saint Genis Burey Anjou, ou Istaofer Friius, Staufer, Castrum Aprilis, village de l'ancienne province du barrois, avait pour annexes l'ancienne abbaye de Saint-Pierremont, les fermes de Navet, Fillières et Chapelle-aux-Bois. À cette époque il y avait 555 habitants répartis dans 100 maisons.
Longpré-le-Sec
Longpré-le-Sec es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Auba e la region de Champanha-Ardena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
.kp
.kp es lo nom de domeni d'Internet per la Corèa del Nòrd.
Referéncias
Toppdomän
Nyakyusa
Lo nyakyusa (pr. nhaquiossa) es una lenga banto parlada en Tanzania e al Malawi.
Localizacion
Lo nyakyusa es parlat dins la Region de Mbeya al sud-oèst de Tanzania, dins las planas costièras del lac Malawi e dins los puèges pròches. Unes locutors vivon al Malawi.
Classificacion
Per Nurse e Philippson (2003), lo nyakyusa fa partida d'un pichon grop amb lo ndali.
Escritura
L'alfabet nyakyusa es:
Aunat
Aunat (Aunat en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Aude e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
Kay McNulty
Kathleen McNulty Mauchly Antonelli, mai coneguda coma Kay McNulty (Creeslough, Irlanda, 12 de febrièr de 1921 – Wyndmoor, Pennsilvània, 20 d'abril de 2006) foguèt una programadora irlandoamericana que trabalhèt a la programacion de l'ENIAC, lo primièr ordinador electronic digital.
Aunat
Toponimia
La prononciacion es [aw'nat]. Aunat (atestacion Honacum, en 1313) vendriá segon Dauzat del nom gallés d'òme Aunus, ambe'l sufixe -acum, latinizacion del sufixe gallés -*aco(n). Aunat èra donc, dins l'idèa de Dauzat, una anciana granda proprietat antica qu'aviá per mèstre Aunus. Lo nom gallés Aunos es atestat abondosament. Mès l'atestacion de 1313 fariá puslèu pensar a un nom en O- e se cal virar cap a Xavier Delamarre, especialista del celtic, que cita *onnācon, un compausat de onno-, « fraisse » ambe -ācon-, mès sense citar Aunat. Empacha pas : lo vilatge se seriá benlèu fondat sus l'emplaçament d'un bòsc de fraisses. L'aglutinacion de la preposicion a explicariá l'iniciala de la fòrma modèrna : a *Onac > *Aunac. Per la finala consonantica e lo passatge de -ac a -at, i a plan de cases semblables en Arièja. Se pòt supausar que coma dins l'oèst occitan (Gasconha, Agenés, Lemosin, Marcha), i aviá de gentilicis sense sufixe, donc dins lo cas present *Onac/*Aunac --> les *onacs/*aunacs [-ats] (los abitants), e fin finala lo nom del vilatge o de la parròquia riscava de se tornar interpretar *Onat/Aunat, e sembla qu'aicí se faguèt atal.
Romilly-sur-Aigre
Romilly-sur-Aigre es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Eure e Loir e la region dau Centre.
Geografia
Romilly-Sus-#Agre a installat suls dos vessants del riu la #Agre, afluent del marge esquèrre del Loir #que la font n'es a Tripleville en Loir-e-Doncas que
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Orleans
Orleans, var. Orlhan (Ourleans, Ourlians en grafia mistralenca ; Orléans en francés), es la capitala de la region francesa delh Centre e Vau de Léger e la prefectura del departament de Loiret. Son aglomeracion compta 275,000 abitants.
Escala musicau
Ua escala musicau qu'ei un ensemble de nòtas alinhadas en òrdi ascendent (de la mei grava dinc a la mei aguda) o descendent (de la mei aguda dinc a la mei grava) qui pòden estar utilizadas per compausar o interpretar ua pèça de musica.
Lo biais de las nòtas de se succedir dehens l'escala que pòt variar segon que las nòtas de la gama e sian pròchas o pas ; òm parla atau de gama cromatica se las nòtas e son desseparadas per sonque un miei tons o de gamas diatonicas se son deseparadas per tons e miei tons. La plaça deus miei tons dens ua gama diatonica que forma un esquema d'encadenament de la nòta qu'òm apera mòde e qui son escala musicau en octavas (dab sèt nòtas diferentas, la ueitau estant ua repeticion de la purmèra mes mei aguda).
Los ancians grècs que teorizèn e qu'identifiquèn sèt mòdes : lo mòde ionian, lo mòde dorian, lo mòde frigian, lo mòde lidian, lo mòde mixolidian, lo mòde aeolian e lo mòde locrian. La musica occidentau modèrna b'emplega generaument pas sonque dus mòdes gessits deus ancians mòdes grècs : lo mòde major e lo mòde menor.
A despart deus mòdes qui son escalas diatonicas devesidas en octavas, òm pòt emplegar d'autes menas d'escalas musicaus. Las gamas pentatonicas, per exemple que descompausan en cinc nòtas enlòc de ueit. Òm pòt tanben emplegar pas sonque tons o compausar gamas dab unitats inferioras au miei ton.
Arrondiment de Maulion
L’arrondiment de Maulion qu’ei ua anciana division administrativa e electorau deus Baish Pirenèus, integrauments en Bascoat. Creat en 1800, qu'estó suprimit en 1926. La sosprefectura qu’èra a Maulion (Maulion e Lisharra a partir de 1841).
Arrondiment d'Ortès
L’arrondiment d’Ortès qu’ei ua anciana division administrativa e electorau deus Baish Pirenèus. Creat en 1800, qu'estó suprimit en 1926. La sosprefectura qu’èra a Ortès.
Joana de Tolosa
250px|thumb|Representacion del sègle XIX de la comtessa Joana I de Tolosa per Pèire Numa Bassaget Joana de Tolosa, (1220 † 1271) foguèt una nòbla occitana. Comtessa de Tolosa e marquesa de Provença de 1249 a 1271, èra la filha de Raimon VII (IX), comte de Tolosa, e de Sancia d'Aragon.
Marianne Cohn
thumb|right|[[Fotografia de Marianne Cohn.]]
Joana de Tolosa
Biografia
thumb|left|170px|Una escultura de la cara de Joana de Tolosa Aviá pas que nòu ans quand lo Tractat de París la destinèt a esposar Anfós de França (1220 † 1271), fraire de Loís IX, rei de França. Foguèt elevada a la Cort de França e beneficièt pas de la cultura occitana, çò que fa qu'aviá pas cap de simpatia pel catarisme, alara activament combatut per l'Inquisicion en Lengadòc e dins lo comtat de Tolosa.
Marianne Cohn
Marianne Cohn (17 de setembre de 1922, Mannheim - 8 de julhet de 1944, Ville-la-Grand) foguèt una resistenta alemanda josieva que participèt a la Resisténcia Francesa dins lo corrent de la Segonda Guèrra Mondiala. Capturada e assassinada per leis Alemands, es considerada coma l'autora dau poèma Je trahirai demain, pas aujourd'hui (« Traïrai deman, pas uei » en occitan).
Èra l'ainada d'un pareu d'intellectuaus alemands d'origina josieva exilats en França per fugir lo nazisme. Lei parents foguèron internats dins lo camp de Gurs car ciutadans alemands mai leis enfants foguèron pres en carga per leis Exploraires 	Israelitas de França onte descurbiguèron la practica religiosa dau judaïsme.
En 1941, Marianne Cohn intrèt au sen dau Movement de la Jovença Sionista (MJS) e, tre l'annada seguenta, acomencèt de s'ocupar d'enfants josieus menaçats de desportacion. Arrestada un premier còp a Niça, foguèt estremada tres mes. Après sa liberacion, s'ocupèt d'un grop novèu de 28 enfants e foguèt cargada de lo menar en Soïssa en genier de 1944. Pasmens, foguèron arrestats a 200 m de la frontiera lo 31 de mai. Gràcias a l'ajuda de Jean Deffaugt, premier cònsol d'Annemasse, e de divèrsei resistents locaus, leis enfants foguèron rapidament liberats e esconduts fins a la fin de la guèrra. En revènge, Marianne Cohn demorèt en preson onte foguèt torturada e finalament assassinada dins la nuech dau 7 au 8 de julhet per un grop de la Gestapo de Lion.
Joana de Tolosa
Biografia
En 1270, lo coble s'engatgèt dins l'Ochena Crosada, mas lo rei, malaut, moriguèt a Tunis. Pendent lo retorn, lo cople tanben malaut, s'arrestèt al castèl de Corneto, prèp de Siena. Anfós i moriguèt lo 21 d'agost de 1271, e Joana lo 25.
Marianne Cohn
Quauqueis annadas après la guèrra, un enfant portèt una letra au burèu generau dau MJS. Conteniá lo tèxte dau poèma Je trahirai demain, pas aujourd'hui que seriá estat redigit per Marianne Cohn, probablament dins lo corrent de sa premiera detencion. En mai d'aquò, Marianne Cohn recebèt divèrsei decoracions ò onors postums coma la Crotz de guèrra ò un jardin que porta son nom dins lo Memoriau de Yad Vashem.
La vita comincia ogni mattina
La vida comença cada matin (La vita comincia ogni mattina en italian) es una pèca de teatre dels dramaturgs italians Italo Terzoli e Enrico Vaime de 1981. La primièra de la pèça foguèt jogada a Milan en 1981 al Teatro Nazionale.
Lista dels presidents de Singapor
thumb|right|220px|Bandièra del president de Singapor. Lo president es lo cap d'Estat de Singapor. Sas foncions son solament ceremonialas. Es elegit per un periòde de sièis ans per la populacion.
Comunautat de comunas d'Eila-Loa-Auvesera en Perigòrd
La Comunautat de comunas d'Eila-Loa-Auvesera en Perigòrd es una intercomunalitat, perigòrda e lemosina situada dins lo departament de Dordonha e la region de Novela Aquitània, ancianament d'Aquitània. Son còdi SIREN es 242401024. La lenga autoctòna es l'occitan lemosin perigòrd.
Lista dels presidents de Singapor
Vaquí la lista dels presidents de Singapor dempuèi 1965.
La vita comincia ogni mattina
Existís tanben una version televisada de 1983.
Comunautat de comunas d'Eila-Loa-Auvesera en Perigòrd
Istòria
La comunautat de comunas d'Auvesera-Loa se creet per l'arrestat prefectoral n° 2000 - 181 dau 12 de decembre de 2000 per efecte lo 20 de decembre de 2000, emb 4 comunas, puei 5 de mai lo 28 de novembre de 2002. Chamnhet de nom e venguet comunautat de comunas dau País de La Noalha, lo 12 de mai de 2003. Lo 28 de decembre de 2009, las comunas de Preissac d'Eissiduelh e Sent Medard d'Eissiduelh i entreren.
Batalha de la Fortelesa de Brest
La batalha de la Fortelesa de Brest se debanèt entre lo 22 e lo 29 de junh de 1941 dins lo corrent de la Segonda Guèrra Mondiala. Opausèt una division alemanda sostenguda per d'unitats d'artilhariá e de blindats (17,000-20,000 òmes) a la garnison sovietica de la fortalesa que gropava 9,000 òmes d'origina despariada (armada regulara, gardafrontieras e unitats dau NKVD).
Comunautat de comunas d'Eila-Loa-Auvesera en Perigòrd
Istòria
Sens chamjar de nom e de n° INSEE, lo 17 de genier de 2017, la comunautat de comunas dau País de La Noalha fuguet alarjada a la comunautat de comunas de Causses e Ribieras en Perigòrd, dissòuta, manca de Savinhac de las Gleisas que se jonguet a la comunautat d'aglomeracion dau Grand Periguers. Emb 19 comunas de mai, lo territòri faguet mai que doblar.
Batalha de la Fortelesa de Brest
Maugrat son inferioritat numerica e la manca d'avitalhament, lei defensors opausèron una resisténcia acarnada que durèt nòu jorns e venguèt un simbòl de la resisténcia sovietica. Leis Alemands perdiguèron aperaquí 1,100 soudats (429 tuats e 668 bleçats) e lei Sovietics la quasi totalitat de la garnison (aperaquí 2,000 tuats e 6,800 presoniers). Pasmens, certanei soudats capitèron de s'escapar e contunièron lo combat fins a la fin de julhet dins lo relarg de la fortalesa.