cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Citizen Kane
L'utilizacion dau flashback
Se son messatge centrau (lo regrèt de l'enfança e de l'innocéncia) es relativament classic, Citizen Kane se distinguís per d'elements narratius e tecnics que permèton de renovelar lo tèma. Lo premier es l'utilizacion importanta dau flashback que permet ai scenaristas de prepausar una cronologia non lineara destinada a illustrar la complexitat de la personalitat publica dau personatge principau. En 1940, aquò èra una innovacion importanta car lo flashback, procès literari, èra encara rar au cinèma.
L'interès d'una cronologia pauc clara es d'integrar l'espectator dins l'enquista de Thomson. D'efiech, lo ponch de començament de l'istòria, lo mot « rosebud », pòu pas èsser ausit per un autre personatge car Kane es solet au moment de sa mòrt. L'espectator es donc installat dins un ròtle de testimòni secrèt de l'intriga. Ansin, se lo jornalista tròba pas la solucion dau mistèri en causa de la multiplicitat dei testimoniatges, l'espectator compren que « rosebud » es lo simbòl de l'enfança e l'innocéncia que foguèron raubadas a Kane per sa maire e la banca. De mai, aquò permet d'explicar la mòrt sinistra e solitària de Kane e son comportament autodestructor durant son existéncia.
L'utilizacion de la prefondor de camp
Lei cameràs dau periòde avián una prefondor de camp fòrça importanta. Coneguda tre leis ans 1890 per Louis Lumière (1864-1948), aquela proprietat èra utilizada per filmar de scenas fixas amb un nombre important de detalhs. Pasmens, aquel aspècte fix èra pauc presat per lei realizators que preferissián multiplicar lei ponchs de vista durant una meteissa scena. Dins Citizen Kane, Welles utilizèt aquela tecnica per aumentar la realitat de certanei sequéncias. D'efiech, aquò li permetiá de realizar una scena totala a partir d'una presa de vista unica e d'obtenir d'efiechs dramatics gràcias au desplaçament dei personatges dins lo quadre chausit.
L'utilizacion dei vistas d'aut e de bas
Lo darrier element tecnic de remarca present dins Citizen Kane es l'utilizacion subtilas dei vistas d'aut e de bas. D'efiech, normalament, una presa d'aut es destinat a demenir la poissança dau personatge mentre qu'una presa de bas perment, au contrari, de l'aumentar. Pasmens, dins son film, Welles realiza de presas de bas dins de salas amb un plafon. Ansin, aquela vista de bas permet de mostrar la fòrça dau personatge tot en l'estremant dins d'elements dau decòr. Aquò permet d'obtenir l'imatge d'un òme poderós estremat dins son imatge.
Recepcion e posteritat
Citizen Kane foguèt un succès critic mai una revirada comerciala. D'efiech, lo public s'interessèt gaire a l'òbra que dispareguèt rapidament après quauquei setmanas d'esplecha. L'ostilitat de William Randolph Hearst, un magnat de la premsa qu'aviá inspirat lo personatge de Charles Foster Kane, foguèt un dei factors explicant aquela revirada. A la ceremònia deis Oscars de 1942, lo film ganhèt ansin unicament lo prèmi dau melhor scenari.
Pasmens, après la Segonda Guèrra Mondiala, quauquei critics coma lo Francés André Bazin (1918-1958) continuèron de lo defendre. Aquò permetèt una segonda sortida ais Estats Units en 1956 e divèrsei reedicions. Aquò permetèt una bòna difusion dau film que conoís regularament de resortidas (per exemple, en França en 2002). Uei, lo film es considerat coma un cap d'òbra major de l'istòria dau cinèma e es sovent citat coma lo melhor film de l'istòria.
Campionat del Mond d'atletisme de 2011
thumb|75 px|right|... [[Atletisme... ]]
thumb|400 px|right|... [[Tornats a tèrra, l'espectacle pòt començar !!!...]] thumb|300 px|right|... La [[mascòta de Daegu 2011... ]]
Los tretzens Campionats del Mond d'atletisme se debanèron a Daegu del 27 d'agost al 4 de setembre de 2011.
I participèron 1848 atlètas representant 204 païses.
100 M.
thumb|300 px|left|... en [[Yohan Blake... ]]
400 M.
thumb|300 px|left|Finala del 400m... thumb|200 px|right|... en [[Kirani James... ]] thumb|180 px|left|... en [[Kévin Borlée... ]] thumb|200 px|right|... n' [[Oscar Pistorius... ]]
800 M.
thumb|350 px|left|... Finala del 800m...
5000 M.
thumb|300 px|right|... en [[Mo Farah...]]
10 000 M.
thumb|300 px|left|... n' [[Ibrahim Jeilan...]]
3000 M. OBSTACLES
thumb|300 px|right|... n' [[Ezekiel Kemboi... ]]
400 M. BARANHAS
thumb|350 px|right|... en [[Dai Greene... ]] thumb|250 px|left|...en [[Louis Jacob van Zyl... ]]
SAUT DE LONG
thumb|200 px|right|... en [[Mitchell Watt...]]
PES
thumb|200 px|left|... en [[David Storl... ]]
DISC
thumb|300 px|right|... en [[Robert Harting... ]]
RELAI 4 X 100 M.
thumb|350 px|right|... n' [[Usain Bolt aprèp lo relai 4x100m venceire dels jamaicans... ]]
50 KM. MARCHA
thumb|300 px|left|... en [[Sergei Bakulin... ]]
100 M.
thumb|300 px|left|... na [[Carmelita Jeter... ]] thumb|300 px|right|... na [[Kelly-Ann Baptiste... ]]
200 M.
thumb|300 px|left|... Finala del 200m... thumb|300 px|right|... na [[Veronica Campbell-Brown'''... ]]
400 M.
thumb|350 px|left|... Finala del 400m... thumb|300 px|right|... n' [[Anastasiia Kapachinskaia... ]]
800 M.
thumb|300 px|right|... Finala del 800m...
5000 M.
thumb|300 px|left|... na [[Vivian Cheruiyot... ]]
100 M. BARANHAS
thumb|350 px|right|... na [[Sally Pearson... ]]
Beaunotte
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Campionat del Mond d'atletisme de 2011
SAUT DE NAUT
thumb|300 px|left|... n' [[Anna Chicherova... ]]
SAUT AMB PÈRGA
thumb|300 px|right|... na [[Fabiana Murer... ]]
DISC
thumb|300 px|left|... na [[Li Yanfeng... ]]
Activisme pedofile
L'activisme pedofile es un movement social e politic internacional que defend l'acceptacion sociala de la pedofilia e de las relacions sexualas consentidas entre adults e mendres, e que luta per aténher, amb aqueste objectiu, cambiaments socials e legislatius coma l'abolicion o la reforma de la majoritat sexuala, la reconeissença de la pedofilia coma una orientacion sexuala especifica e la siá eliminacion coma parafilia de las listas de malautiás e tròbles mentales de l'Organizacion Mondiala de la Salut (OMS), de l'Associacion Americana de Psiquiatria (AAP) e d'autras institucions oficialas.
Campionat del Mond d'atletisme de 2011
BIGATANA
thumb|300 px|right|... na [[Mariia Abakumova... ]]
MARTÈL
thumb|300 px|left|... na [[Tatiana Lisenko... ]]
Activisme pedofile
L'activisme pedofile a suscitat una fòrta oposicion e lo sieu progrès social e politic es estat fòrça limitat. Uèi jorn, la majoritat de govèrns nacionales s'ajustan als protocòls de Nacions Unidas per definir las leis sus la majoritat sexuala. La convencion d'aqueste organisme sus la majoritat sexuala (1962) a fòrça de lei arreu de fòrça païses dempuèi 1990. Per la siá part, lo còrs medic es largament en desacòrdi amb las afirmacions dels activistas pedofiles sus la inocuitat de las relacions sexualas entre adults e enfants.
Campionat del Mond d'atletisme de 2011
EPTATLON
thumb|300 px|right|... na [[Tatiana Chernova... ]]
Activisme pedofile
Definicion de pedofilia
La definicion de pedofilia es fondamentala per l'estudi e la compreneson de las reivindicacions dels activistas pedofiles, doncas que pòt variar segon lo país, l'idiòma e lo critèri utilizat.
Etimologicament, lo mot pedofilia es format dels vocables grècs παις-παιδος, 'mainat-gojat', e φιλία, 'amor'. Lo significat etimologic de pedofilia es, doncas, "amor als mainats".
La definicion medica oficiala es la del Classificacion Internacional de Malautiás de l'OMS, aital coma la de las divèrsas associacions psiquiatricas, entre elas l'AAP. Aquestas organizacions definisson la pedofilia coma una atraccion sexuala primària dels adults vèrs los enfants prepubescents o de pubertat primairenca e la considèran coma un tròble mental e de la conducha.
Los activistas pedofiles definisson la pedofilia coma una preferéncia sexuala pels enfants e, segon un significat extensiu, pels adolescents, basada en l'amor electiu per aquestes e comparable a quina orientacion sexuala que siá. Afirman tanben que los mainats e los adolescents pòdon desirar e consentir las relacions sexualas amb adults e fan una distincion taxativa entre pedofilia e abús sexual.
Principalas tèsis e reivindicacions
E mai se dins lo movement i a representadas un grand nombre d'opinions, de còps divergents, la majoritat dels activistas e simpatizants son d'acòrdi amb los seguents objectius:
Buxeuil (Endre)
Buxeuil es una comuna francesa dau departament d'Endre e de la region dau Centre.
Activisme pedofile
Principalas tèsis e reivindicacions
Los activistas pedofiles afirman que los mainats e los adolescents pòdon desirar e consentir las relacions sexualas amb adults e qu'aquestas son pas perjudicialas ni traumatiques pels primièrs, au contra saludables e beneficioses se se desvolòpan dins de condicions adequadas e l'entorn reacciona pas de manièra negatiua. Prenon coma referéncia lo trabalh scientific d'investigadors coma Frits Bernard, Alfred Kinsey, Bruce Rind, Floyd Martinson, William Masters, Wilhelm Reich e Alayne Yates, entre d'autras, los qu'an negat o relativizat las consequéncias negatiuas que la psiquiatria e la societat sòlen atribuir a las relacions sexualas entre adults e enfants. Los activistas pedofiles assenhalen l'estat e las siás intervencions (interrogatòris policèrs, examens psiquiatrics, detencion e separacion del coble adult, jutjaments) en las interaccions adult-enfant coma l'autentic colpable de traumes psicologics importants en la ment de l'enfant. Sus aquestas basas, questionan la validitat de la majoritat sexuala e exigisson la siá abolicion o una reduccion progressiua e accentuada.
Buxeuil (Endre)
Comunas vesinas
400px|gaucha||Distanças e posicion relativa
Activisme pedofile
Principalas tèsis e reivindicacions
Los activistas pedofiles defendon çò que considèran lo drech fondamental dels enfants e dels adolescents de desvolopar liurament la siá sexualitat e d'elegir amb qui vòlon la partejar, siá ja entre eles o dins lo marc de relacions intergeneracionalas amb adults. L'activisme pedofil, doncas, se presenta pas solament coma un movement de liberacion sexuala pels adults, mas tanben pels mendres.
Los activistas pedofiles defendon la pedofilia coma una orientacion sexuala especifica, comparabla a l'heterosexualitat o l'omosexualitat, e exigisson la siá eliminacion coma parafilia de las listas oficialas de malautiás e tròbles mentales. Argumentan que l'omosexualitat foguèt tanben classificada anteriorament coma malautiá per aqueles meteisses organismes e entitats e reivindican lo drech de pas èsser discriminats dins lo marc dels actuales estats democratics.
Los activistas pedofiles sostenon que las recèrcas sus las interaccions adult-enfant sòlen èsser distorsionades pels prejudicis dels investigadors en relacion amb la pedofilia, e reclaman una aprocha mai objectiva. Frits Bernard argumenta que la majoritat d'estudis suls pedofiles se realizan dins de condicions degradantes per aquestes (presons, psiquiatrics) e que s'i met l'accent solament en la part negatiua de la pedofilia (abús sexual infantil). Bernard objècta tanben que jamai pas se demanda los enfants en çò que tanh als sieus autentics sentiments suls pedofiles, mas après que se siá montat un grand escandal que los condiciona a respondre negativament sus la siá experiéncia. Los activistas pedofiles acusan los mèdias de presentar una apròcha tendenciosa, endoctrinadora e sensacionalista sus la pedofilia. En 2004, en una entrevista concedida al periodic The Express-Time de Nòva Jersei, l'activista american Lindsay Ashford denoncièt l'usatge de la paraula pedofília coma sinonim d'abús sexual pels médias.
Qualques activistas se mòstran favorables a la legalizacion de la pornografia infantila e de qualques formas d'expression erotica amb participacion de mendres, del temps que supausen pas abús sexual. Aquestes activistas considèran la persecucion de la possession de pornografia infantila coma un abús juridic e coma una violacion de dreches fondamentales, coma lo drech a la libertat d'expression. Lo Partit de la Caritat, la Libertat e la Diversitat dels Païses Basses considerava censura la proïbicion de la possession de pornografia infantila e prepausava dins lo sieu programa politic la possibilitat de participar a produccions pornografiques a comptar de la majoritat sexuala. L'associacion alemanda Krumme 13 exigissiá l'abolicion de l'article 184 del còdi penal alemand qu'enebís la distribucion de pornografia infantila. Al Canadà, l'activista John Robin Sharpe presentèt un recors d'inconstitucionalitat contra las leis relativas a la possession de pornografia infantila, en allegant que viòlan lo drech a la libertat d'expression e de pensada.
Per'mor de defugir la stigmatizacion de tèrmes coma pedòfil e pederasta, los activistas pedofiles fomentan l'usatge de tèrmes coma boylover e girllover (tradusibles coma "amant dels mainats" e "amant de las mainadas", respectivament), e lo generic childlover. Se n'emplegan tanben d'autras, coma pedosexualitat e efebosexualitat.
Nòtas
<references group="n."/>
Referéncias
Pedofília
Lista dels primièrs ministres de Bahamas
thumb|250px|Bandièra del primièr ministre de [[Bahamas.]] Lo primièr ministre es lo cap de govèrn de las Bahamas, e representa lo partit qua possedís la majoritat en lo parlament. Aquesta es la lista dels primièrs ministres de Bahamas aprèp 1955, fins a uèi.
Tournedos-Bois-Hubert
Tournedos-Bois-Hubert en normand (Tournedos-Bois-Hubert en francés) es una comuna normanda, situada dins lo departament d'Eure e la region de la Nauta Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Duault
Eriac en galò; Duaod en breton ( Duault en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Istòria
Aquela municipalitat a conegut per faches ligats a la Revòlta de las Casquetas Rojas l'an 1675.
Cette commune est connue pour des faits liés à la Révolte des Bonnets Rouges en 1675.
Guèrra d'Indepéndencia de Grècia
La Guèrra d'Indepéndencia de Grècia es un conflicte se debanant de 1821 e 1830 entre l'Empèri Otoman e una insureccion grèga ajudada per una coalicion d'estats europèus formada de Reialme Unit, de França e de Russia. S'acabèt per una victòria grèga e la formacion d'un reiaume grèc dirigit per Oton Ier.
Associacion estellara
Una associacion estellara es un ensemble d'estèlas que partejan de caracteristicas orbitalas comunas, en particular lor movement pròpri, qu'es la consequéncia d'una origina comuna. Segon lei conoissenças actualas, una associacion estellara es eissida de la dispersion d'un amàs dubèrt.
Guèrra d'Indepéndencia de Grècia
La guèrra comencèt lo 25 de març de 1821 per una revòuta de crestians ortodòx de Grècia còntra la dominacion otomana. L'insureccion foguèt mau reprimida e lu Grècs poguèron proclamar la formacion d'un estat grèc independent lo 1er de genier de 1822. Puei, de 1822 a 1824 ajudats per la communautat grèga europèa e per una partida de l'elèit grèc de Constantinòple, lu Grècs avèron una tièra de batalhas còntra li fòrças otomani. En revènge, mau capitèron de trobar un sostèn auprès dei poissanças europèi. La rason principala d'aquela manca èra lo pensament austrian de mantenir l'equilibri dau continent e d'empachar una poissança d'aprofichar lo declin otoman.
En 1824, lu Otomans aprofichèron la division dei tropas grègi entre faccions diferenti per cridar a l'ajuda son vassau egipcian Muhammad Ali. L'arribada dei tropas egipciani permetèt mai d'un succès turcs mai entraïnèt tanben una multiplicacion dei chaples. Aquela situacion permetèt donc una intervencion de Russia, poissança protectritz dei crestians ortodòxs. Entraïnèt tanben una reaccion britanica car Reailme Unit voliá limitar lu progrès rus dins la region. Enfin, França mandèt tanben un còrs expedicionari en Mediterranèa Orientala amb una posicion ambigua. D'efèct, per son govèrn, lu Grècs èran de liberaus mentre que lo govèrn francés de la Restauracion èra un país actiu de la Santa Aliança. Pasmens, aquela guèrra èra tanben l'occasion de protegir de populacions crestiani còntra l'opression d'un estat musulman.
En 1827, França, Anglatèrra e Russia decidiguèron d'organizar una demonstracion militara per maucorar la contuniacion de la guèrra per l'Empèri Otoman. Li flòtas turca e egipciana foguèron anientadi a Navarin per lu aliats e d'operacions terrèstri foguèron organizadi per França e Russia. Russia aprofichèt la situacion per declarar una guèrra dubèrta e annexar divèrsei territòris (Bessaràbia, Georgia, sud d'Armenia) au tractat d'Andrinòple. Li intervencions francesa e russa entraïnèron la fin de la guèrra en Grècia. Una conferéncia organizada a Londres en 1830 confirmèt l'indepéndencia de Grècia que foguèt acceptada per Àustria e Prússia. Enfin, sensa l'ajuda d'una autra poissança, l'Empèri Otoman deguèt finalament l'acceptar en 1832 au tractat de Constantinòple.
Frederic III d'Alemanha
Frederic III d'Alemanha (18 d'octòbre de 1831, Postdam - 15 de junh de 1888, Postdam) èra un emperaire alemand e un rèi de Prússia. Fòrça malaut, reinèt solament tres mes dau 8 de març au 15 de junh de 1888.
Antiidrogèn
L’antiidrogèn es l'atòm d'antimatèria que correspond a l'atòm d'idrogèn ordinari (l'idrogèn-1). Es compausat d'un antiproton coma nuclèu atomic e d'un positron. Foguèt produch per lo premier còp en 1995 dins lo quadre d'experiéncias organizadas per lo CERN. Sei proprietats son mau conegudas mai semblan identicas ò simetricas a aquelei de l'idrogèn. Particula d'antimatèria pus aisada de produrre, es l'objècte d'estudis per assaiar de comprendre lei proprietats pus generalas de l'antimatèria.
Talon (Nièvre)
Talon es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nièvre e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Chacal
Chacal es lo nom vernacular designant mai d'una espècias de pichona o mejana talha de la familha des canids. Coma lo lop e le can, aparten al genre Canis.
Se trapan en Africa e en Asia.Pòdon a vegadas se jònher a un pichon grop, mas caçan mai sovent sols. De natura oportunista, se noirison sobretot de caronhas e de fruches e caçan de pichonas presas: pichons mamifèrs, insèctes, granhòtas, cernalha e aucèls.
Etimologia
Lo tèrme chacal derivariá del sanscrit सृगलः (sṛgāláḥ) que significa « lo bramaire » via lo persan شغال (šaḡāl) e lo turc çakal. Totas las lengas europèas an lor nom vernacular formada dempuèi aquela mereissa racina, quitament se le tèrme latin es thos, tèrme benlèu de la civilizacion cartaginesa.
Comunicacion
Lo chacal raiat es mai silenciós. D’una votz bassa, emet de glapissaments o des jaupaments.
La crida del chacal de Simien es agut e repetat.
Espècas
upright=1.5|thumb|Reparcion geografica
Mitologia
Lo dieu de la mòrt e de l'embaumament de la mitologia egipciana, Anubis, èra representat coma un òme amb una tèsta de chacal. Es lometeis pel dieu Opoaut. Es tanben lo veïcul de la Divessa indoa Kali, divessa del Temps e de la Mòrt.
Lo chacal a dins las fablas indianas e africanas lo meties ròtle que lo rainal dins las fablas europèas.
Ligam extèrne
Dossièr consacrat al chacal
Feuquières-en-Vimeu
Feutchére-in-Vimeu en picard (Feuquières-en-Vimeu en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Alfa e omega
thumb|Labarum thumb|Escut la vila d'Anlar (Gasconha)
Saint-Amand (Pas de Calais)
Saint-Amand es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region dels Nauts de França.
Alfa e omega
La tradicion crestiana assimila sovent Jèsus Crist a l'alfa e l'omega, del nom de la primièra e de darrièra letra de l'alfabet grèc classic (ionic) (α e ω). Çò que simbolisa l'eternitat del Crist, que :
Le Jesuista Pierre Teilhard de Chardin tornèt prendre, dins sa presentacion del punt ω, cap final de l'evolucion umana, associat a l'α de la creacion, aquela metafòra.
Saint-Amand (Pas de Calais)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Saint-Sulpice (Nièvre)
Saint-Sulpice  es una comuna francesa administrada per lo departament de la Nièvre de la region de Borgonha.
Alfa e omega
Dins la numeracion grèga, la letra α es lo 1 chifre de la 1 enneada (lo nombre 1, doncas lo mai pichon) e la letra ω lo 8 chifre de la 3 enneada (lo nombre 800, doncas gaireben lo mai grand...). De α a ω vòl tanben dire.
Saint-Sulpice (Nièvre)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Alfa e omega
Dins lo simbòl d'Atanasa, la Trinitat crestiana es presentada coma essent l'Alfa e l'Omega.
Saint-Sulpice (Nièvre)
Istòria
Al cors del periòde revolucionari de la Convencion nacionala (1792-1795), la municipalitat #portar provisoirement lo nom de Ròca-la-Montanha.
Alfa e omega
Font
Libre d'Isaïas 44:6
Saint-Sulpice (Nièvre)
Istòria
Les romains construisirent la voie romaine allant de Nevers à Alluy dont ne subsiste que quelques tronçons vers Sury à Saint-Jean-aux-Amognes et le lieu-dit La Forêt sur la commune.
Au cours de la période révolutionnaire de la Convention nationale (1792-1795), la commune porta provisoirement le nom de Roche-la-Montagne.
Alfa e omega
Font
Novèl testament Apocalipsi 21:6
Traças
thumb|L'Alfa e l'Omrga estilizat, realizat par [[Josep Maria Subirachs i Sitjar|Subirachs.]] Son innombrables dins l'iconografia crestiana
Aquel simbòl es dessenhat a la basa del ciri pascal alumat la nuèit de Pascas per simbolizar la preséncia del Crist al còr del monde. I es associat una crotz, l'annada e cinc grans d'encens enfonsats dins la cira.
Lo porgue de la mitat de la Sagrada Familha de Barcelona es divisat en dos per una colomna centrala on t l'escultor Subirachs a gravèt las letras alfa e omega unidas.
Uncey-le-Franc
Uncey-le-Franc es una comuna francesa, situada dins lo departament de Còsta d'Aur e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Al Mièja Edat, banc d'una commanderie templière, de contunh dels Chevaliers de Malta en dependent de la commanderie de Bure-las-Templiers.
Guilhèm II d'Alemanha
Guilhèm II d'Alemanha (27 de genier de 1859, Berlin – 4 de junh de 1941, Doorn) èra lo tresen darrier emperaire alemand e lo noven rèi de Prússia de 1888 a 1918.
Uncey-le-Franc
Istòria
Au Moyen Âge, siège d'une commanderie templière, puis des Chevaliers de Malte dépendant de la commanderie de Bure-les-Templiers.
Eino Leino
Eino Leino (6 de julhet de 1878 - 10 de genier de 1926) es un poèta finlandés de la fin dau sègle XIX e de la premiera mitat dau sègle XX. D'estile neoromantic, capitèt de mesclar tematicas tradicionalas e modèrnas dins sei tèxtes e es considerat coma un pionièr de la poèsia finesa.
Nascut en Paltamo, aviá sièis fraires e un d'entre elei, Kasimir, serà tanben una figura culturala importanta de Finlàndia. Eino Leino escriguèt son premier poèma en 1890 e recebèt rapidament un acuèlh favorable de part de la critica. Jonhèt ansin lèu lo mitan culturau de son país. Escriguèt durant aqueu periòde en 1903 e en 1916 sei doas òbras majoras que fan partida de l'ensems dich Helkavirsiä. Après la Premiera Guèrra Mondiala, perdiguèt sa fe dins lo nacionalisme finlandés e son influéncia demeniguèt.
Dins lo corrent de sa carriera, Eino Leino realizèt tanben un important trabalh de traduccion de plusors obratges majors de la literatura internacionala en finés.
Sant Mauron (Marselha)
Sant Mauron es un quartier dau 3en arrondiment de Marselha. Es nomenat en omenatge a Mauron de Marselha, que fuguèt l'Avesque de la ciutat au sègle uechen.
Sant Mauron s'atròva entre la Vileta e la Jolieta.
Es dins aqueu quartier que s'atròva la Ciutat Fèlix-Pyat, ò Pargue Bellevue, una dei coproprietat la mai paura de França.
Lo canton de Marselha Sant Mauron es un dei cantons administratius dau Conseu Generau dei Bocas de Ròse. Es lo canton qu'a lo mai de populacion dau territòri Marselhés
Vinax
Vinax es una comuna francesa, situada dins lo departament de Charanta Maritima e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Comunas vesinas
400px|gaucha||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luec:
Esconets
Esconets (Esconnets en francés) qu'ei ua comuna d'Occitània, en Gasconha, situada dens eth departament deths Hauts Pirenèus dera region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
autes vilatges o quartièrs : Eth Planhet, eth Plan Devath. vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Era prononciacion qu'ei [éskou'néts] (grafia fonetica deths autors). Eras fòrmas ancianas que son : De Esconetz en 1313, D'Escauneto, en latin, en 1342, de Scanneto, en latin, en 1379, Esconets en 1743, Escounets en 1760, Escaunets en 1768, Esconets (mapa de Cassini, ara fin deth sègle XVIII), Esconets en 1790, Esconnets en 1801.
Segon Dauzat, Esconets que vien deth mot gascon escaunet, « escaleta, escala dobla ». Negre que horneish era medisha definicion, en la motivant per la situacion hauta deth vilatge. Segon R. Aymard, Esconets que vien deth vèrbe escóner.
Segon Miquèu Grosclaude, era proposicion de Dauzat e Negre qu'ei inacceptabla. Un mot qui a eth sens d'« escala dobla » qu'ei de mau imaginar. Boisgontier dobta dera existéncia d'aqueth mot, citat per Palay. Eths dus vilatges, Esconets e Escaunets an benlhèu pas arren a véder. Adara, benlhèu que i a ua confusion suu sens deth francés escabeau utilizat peths autors. Eths francofòns que'n hèn ua escala dobla, eths occitans que guardan sovent eth sens originau deth latin scabellum, « petit banc ». Palay, s'a pas inventat eth nom, pensava probable ath petit banc, qui pòt estar ua metafòra en topografia. Aquera metafòra que pòt conviéner peth turon cort on Esconets ei plaçat, un chic mensh per Escaunets, qui ei sus ua potja, longa per natura.
Era ipotèsi d'Aymard qu'ei mei interessanta. Que i a un mot gascon esconet, « lòc entà escóne's ». Mes justament Esconets, plan en vista sus eth son turon, ne s'escón pas. Com interpretar era frequéncia de n dobla en eras atestacions, atau com era diftongason o > au, en contradiccion dab eth vèrbe escóner ?
Sains-lès-Marquion
Sains-lès-Marquion es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sant Marcèu (Marselha)
Sant Marcèu es un quartier de l'onzen arrondiment de Marselha.
L'etimoligia d'aqueu quartier es pas clara. Si pensa que Sant Marcèu vendria puslèu d'una deformacion dau latin Castellum Massiliense puslèu que dau nom Marcellus. La sanctificacion dau nom seria venguda a l'après d'un biais abusiu, tant coma per de quartiers coma Sant Tronc ò Sant Mitre
Uei, l'autorota A50 dessepera lei dos quartiers
Lo canton de Marselha Sant Marcèu es un dei cantons administratius dau Conseu Generau dei Bocas de Ròse.
Haishan
Haishan (Hachan en francés) qu'ei ua comuna gascona situada dens lo departament deus Hauts Pirenèus e la region administrativa d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Segon Dauzat, Haishan que vien benlhèu de *fageanum, « hageda, haget »; lo latin fageus que mia au gascon hatch. Segon Miquèu Grosclaude, qu'existeish hac, hai o hau, pas hach [hatch]; Haishan per hageda o haget qu'ei improbable. L'origina de Haishan que seré lo nom d'òme latin Fastius o milhor Fassius, damb lo sufixe latin -anum, çò qui ha referéncia a una anciana grana proprietat romana.
Pr'aquò, lo nom de Hachan Dessus, Haishan de Sus, que's comprend per oposicion damb Haishan de Baish, a un quinzenat de km e se pòt pas separar deu nom de l'anciana comuna gersesa. Que caleré imaginar duas granas proprietats anticas qui aurén un medish proprietari e qui agossen lo medish nom, mes per rasons de comoditat, que cau meilèu supausar un transferiment deu nom a ua epòca posteriora, mès se pòt pas saber sense pròvas istoricas quin Haishan es lo modèle de l'aute, autament dit, qui, de Haishan de Sus o de Haishan de Baish, avè Fassius per mèste.
Administracion
Haishan qu'èra deu canton de Castèthnau de Manhoac abans 2015, data d'aplicacion de la refòrma cantonala de 2015, e ara qu'ei deu canton de Les Côteaux.
Sant Just (Marselha)
Sant Just es un quartier dau tretzen arrondiment de Marselha, encalat entre la Ròsa e lei Chartrós.
Aerodin
Un aerodin es una aeronau que sa sustentacion es principalament assegurada per de fòrças aerodinamicas. Los aerodins amassan totes los aparelhs pus pesucs que l'aire, que sa sustentacion es assegurada mercé a una veladura fixa (avion, planaire), o viradissa (elicoptèr).
Sant Just (Marselha)
Es dins aqueu quartier que s'atròva lo sèti dau Conseu Generau dei Bocas de Ròsa e lo Dôme, sala d'espectacle la mai granda de Marselha.
A Sant Just l'es tanben una estacion de la linha 1 dau Mètro.
Lo canton de Marselha Sant Just es un dei cantons administratius dau Conseu Generau dei Bocas de Ròse.
Saint-Just (Marseille)
Albrecht von Roon
thumb|right|Retrach d'Albrecht von Roon.
Albrecht Theodor Emil von Roon (30 d'abriu de 1803 – 23 de febrier de 1879) èra un generau e un òme politic prussian. Amb Otto von Bismarck e lo generau Helmuth von Moltke, foguèt un deis artesans principaus de l'unificacion d'Alemanha.
Fienvillers
Fienvileu en picard (Fienvillers en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region de Picardia.
Nòtas
<references group=N/>
La Poncha Roja
La Poncha Roja es un quartier dau uechen arrondiment de Marselha, sus la costiera sud de la ciutat entre la Madraga de Montredon e la Vièlha Capèla.
Son nom li ven de la color dei bauç que si l'atròvan.
Lo pòrt de la Poncha Roja es lo segond pòrt de léser de Marselha e lei plajas dau quartier son fòrça trevadas d'estiu.
Lo canton de Marselha la Poncha Roja es un dei cantons administratius dau Conseu Generau dei Bocas de Ròse.
Buxeuil (Auba)
Buxeuil es una comuna francesa del departament d'Auba e de la region Champanha-Ardena.
Geografia
Altitud
maxi 312 m
mini 160 m
altitude
Urcy
Urcy es una comuna francesa, situada dins lo departament de Còsta d'Aur e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sant Ginièis (Marselha)
Sant Giniés es un quartier dau uechen arrondiment de Marselha.
Aeronau d'alas giratòrias
Un aeronau d'alas giratòrias es un aerodin (una aeronau pus pesuga que l'aire) en la qual las fòrças de sustentacion son obtengudas metjaçant la rotacion d'alas o palas, que forman part del rotor, a l'entorn d'un ais fix.
Sant Ginièis (Marselha)
Es dins aqueu quartier que s'atròva l'Estadi Velodròm, que li jòga l'Olimpic de Marselha.
Lo quartier de Sant Giniés qu'èra a passatemps puslèu un vilar que bordejava lo Vèune es ara vengut un quartier que si l'atròva d'ostalàs d'estanding.
L'estacion Ponch Redon dau Prado de la linha 2 dau Mètro de Marselha permete de rejónher lo quartier.
Lo canton de Marselha Sant Giniés es un dei cantons administratius dau Conseu Generau dei Bocas de Ròse.
Amàs dubèrt
thumb|right|[[Fotografia de l'amàs dubèrt Praesepe.]]
Un amàs dubèrt es un amàs d'estèlas generalament constituït de 100 a 10,000 estèlas liadas entre elei per de la gravitat e situadas dins un espaci de 5 a 50 ans de diamètre. Totei leis estèlas de l'amàs an un temps quasi identic. Segon lei conoissenças actualas, un amàs dubèrt es format per la dissipacion dau nívol molecular aguent permés la formacion deis estèlas. Pauc a pauc, l'intensitat dei liames gravitacionaus demenís avans de disparéisser. Leis estèlas de l'amàs forman alora una associacion d'estèlas, tèrme que designa un ensemble d'estèlas amb de caracteristicas orbitalas similaras.
Buxeuil (Auba)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Pichon vilatge d'aperaquí 150 abitants, traversat per la Seine del sud al nòrd, poblada de trueitas.
En 1911, Buxeuil #viure la'n revòlta de las vignerons, e es mercés a aquela revòlta que la appellation "Champagne" i aguèt reconegut.
La glèisa de Buxeuil es de la.
Petit village d'environ 150 habitants, traversé par la Seine du sud au nord, peuplée de truites.
En 1911, Buxeuil vécut la révolte des vignerons, et c'est grâce à cette révolte que l'appellation "Champagne" fut reconnue.
La glèisa de Buxeuil est du.
Santa Margalida (Marselha)
Santa Margalida es un quartier dau noven arrondiment de Marselha, au sud-est de la ciutat.
A Santa Margalida s'atròva lo Palais d'Espòrt de Marselha e l'un deis mai bèl espitau de la Marselha. L'es tanben lo tèrme de la linha 2 dau Mètro de Marselha.
Lo canton de Marselha Santa Margalida es un dei cantons administratius dau Conseu Generau dei Bocas de Ròse.
Helene Schjerfbeck
Helene Schjerfbeck (10 de julhet de 1862, Helsinki - 23 de genier de 1946, Saltsjöbaden) es una pintora finlandesa de la fin dau sègle XIX e de la premiera mitat dau sègle XX. Coneguda per son estile realista e seis autoretrachs, participèt a plusors salons prestigiós a París e poguèt viatjar dins mai d'un país europèu (Reiaume Unit, Russia, Alemanha...).
Intrada dins una escòla de dessenh associativa d'Helsinki tre 11 ans, ne foguèt diplomada en 1877. Contunièt alora seis estudis artistics gràcias au sostèn financier dau pintre Adolf von Becker. Aquò li permetèt de descubrir lei tecnicas de pintura francesas. En 1879, arribèt tresena au concors nacionau organizada per l'associacion deis arts de Finlàndia. L'an seguent, anèt a Par½s per completar sa formacion e expausèt divèrseis òbras entre 1882 e 1884. En 1889, ganhèt la medalha de bronze de l'Exposicion Universala de París.
Dins lo corrent deis ans 1890, ensenhèt regularament a l'escòla de dessenh de l'associacion deis arts. Pasmens, a partir de 1901, sa santat se desgradèt grèvament e abandonèt son pòste en 1902. Puei, son refús de participar au movement romantic nacionau dirigit per Akseli Gallen-Kallela entraïnèt sa marginalizacion. S'isolèt alora per perseguir son trabalh basat sus lo realisme e s'interessèt en particular a son environament. Durant la Segonda Guèrra Mondiala, s'enfugiguèt en Suècia onte moriguèt en 1946.
Enric de Marcy
Enric de Marcy (vèrs 1136 - 1 de genier de 1189) èra un prelat francés que venguèt cardinau d'Albano en 1179 e legat dau papa en 1181. Participèt sensa succès ai premierei temptativas papalas de repression dau catarisme a la fin dau sègle XII.
De heresi catharorum in Lombardia
De heresi catharorum in Lombardia (en occitan L'eresia dei Catars en Lombàrdia) es un obratge anonim en latin depintant lo desvolopament de la Glèisa Catara en Lombàrdia. Es una fònt importanta per l'estudi dei Catars.
Magnitud absoluda
La magnitud absoluda es una grandor astronomica utilizada per exprimir la luminositat intrinsèca d'un objècte astronomic. N'existís tres definicions : Coma leis autreis escalas de magnitud, la magnitud absoluda es una foncion afina descreissenta dau logaritme de la luminositat de l'objècte. Quand la luminositat demenís d'un factor 2,5, la magnitud aumenta donc d'una unitat.
Èras
Èras (Hères en francés) qu'ei ua comuna gascona d'Armanhac (e de Bigòrra per la diocèsi tradicionau) situada dens lo departament deus Hauts Pirenèus e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Magnitud absoluda
Segon aquelei definicions, la magnitud absoluda deis estèlas se situa entre -10 e +17 segon son tipe espectrau e lo Soleu a una magnitud absoluda de 4,8
Èras
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion qu'ei ['èros] (grafia fonetica deus autors). Las fòrmas ancianas que son : Heras en 1300, De Heriis, en latin, en 1342, de Heris, en latin, en 1379, Heres (mapa de Cassini, a la fin deu sègle XVIII).
Segon R. Aymard, qui cita Lejosne, ua inscripcion sus un autar votiu (Heræ deæ = a la divessa Hèra) que seré ua solucion, o si que non, que demòra lo plurau gascon hèras.
Segon Miquèu Grosclaude, aquera inscripcion ei pas atestada enlòc. Per que sia lo gascon hèra, que caleré ua aspiracion iniciau dens la prononciacion o ua f- iniciau dens las fòrmas ancianas, e n'es pas atau. Boisgontier, qui estimava lo h de las fòrmas ancianas ei probablament ua error o ua ipercorreccion, que prepausava dens lo dobte l'etime latin areas, « airas » e per extension « terrens vacants, planas ». Eth nom que demòra escur.
Antòni Bruni d'Entrecastèus
Antòni Raimond Josèp de Bruni, cavalièr d'Entrecastèus (Ais, 1737 – 1793), foguèt un marin provençal qu'explorèt la còsta d'Austràlia del temps que cercava l'expedicion desapareguda de Joan Francés de La Peirosa. Son nom apareis escrich de mai d'un biais. En francés, coma d'Entrecasteaux o Entrecasteaux del nom francizat del castèl qu'i nasquèt. Son pichon nom es Antòni, mas de còps l'apèlan Josèp. Lo nom de familha es Bruni, de còps grafiat Bruny.
Primièrs ans
D'Entrecastèus nasquèt en 1737, dins lo castèl d'Entrecastèus, dins lo departament francés de Var. Dintrèt dins la marina en 1752, e se distinguiguèt dins la batalha de Menòrca, en 1757, contra los anglés. Après d'un afar familial volguèt daissar la marina, mas foguèt nomenat comandant de la flota en Índia, e governador de l'illa de França (uèi Maurici), 1787-1789. En 1791 es nomenat contraamiral.
Viatge d'exploracion
Las darrièras nòvas de l'expedicion de La Peirosa èran del 25 de febrièr de 1788. Lo 14 de julh de 1789 aguèt luòc l'assaut a la Bastilha de París. En plena euforia revolucionària l'Assemblada Nacionala carguèt Claret de Fleurieu, que ja aviá organizat lo viatge de La Perosa, que n'organize un autre per sa recèrca.
D'Entrecastèus foguèt lo comandament d'una expedicion per inspectar las còstas de Nòva Olanda (Austràlia) e seguir la rota prevista per La Peirosa. Los vaissèls son doas gabarras armadas en fregatas: La Recherche («la recerca»), amb Hesmivy d'Auribeau coma luòctenent, e l'Esperance («l'esperança») amb Huon de Kermadec coma capitani e Denis de Trobiand coma luòctenent. La rèsta de l'equipatge compren lo cavalièr de Rossel, encargat de las observacions astronomicas e qu'acabarà d'escriure lo raconte del viatge; l'idrograf Beautemps-Beaupré, que faguèt las mapas d'Austràlia, e lo naturalista Oto de La Bilhardièra.
En Sortissent de Tasmania, los vents los portèron fins a la Nòva Caledònia, descobèrta per James Cook, ont explorèron tota la còsta oèst qu'aviá pas vist Cook. Los escuèlhs los empachèron de desbarcar e contunhèron per las illas Salamon e la Nòva Irlanda fins a arribar a las illas de l'Amiraltat. Durant tres jorns explorèron las illas mas trobèron pas cap unifòrme francès. Decidiguèron d'anar fins a la colonia olandesa de l'illa Ambon per cargar de viures.
Tornèron a Tasmania en seguissent la còsta oèst d'Austràlia ont descobriguèron l'archipèla Recherche e los scientifics trobèron de nòvas espècias dins la flora e la fauna. Arribèron en Tasmania lo 21 de genièr de 1793, lo meteis jorn que a París lo rei Loís XVI èra decapitat.
En camin per Tonga, trobèron las illas Kermadec que nomenèron amb lo nom del capitani de l'Esperance, que moririá dos meses pus tard. A las illas de Santa Cruz trobèron una illa nòva que nomenèron illa de la Recherche. És justament Vanikoro ont s’èra naufragat La Perosa. Seguisson buscant per les illas Salamon i les Louisiade fins que abandonen la recèrca.
Epilòg del viatge
Lo 20 de julhet de 1793 mòrt d'Entrecastèus d'escorbut i dissentariá. Auribeau es pren en carga lo comandament e Rossel es lo novèl cap de l'Espérance. Quand l'expedicion èra a partir de Brèst, en plena revolucion francesa, l’equipatge èra devesit entre monarquics e republicans. A la mòrt dels dos capitanis, la situacion s'agreuja. Al arribar a les colonias neerlandesas recebon la notícia de la proclamacion de la republica. Auribeau vòl pas tornar en França, demanda la proteccion dels olandeses e los revolucionaris l'acusan de traïson. Lo 23 d'agost se morís Auribeau e l’equipatge se’n tòrna en França en diferents vaissèls franceses o olandeses. Rossel es apreissat pels angleses que còpian las mapas d'Austràlia.
La Bilhardièra publica, en 1799, la Relation du voyage à la recherche de La Pérouse, amb un especial interès pels resultats dels naturalistas. El 1807, Beautemps-Beaupré publica l'Atlas du Voyage de Bruny-Dentrecasteaux, e Rossel, liberat pels angleses, publica lo relat oficial del viatge, en 1808.
Toponims del viatge
Los toponims utilizats en memòria del viatge d'exploracion d'Entrecastèus, e qu’existisson encara e son utilizats uèi, son: I a tanben:
Consolament
Lo consolament èra l'unic batejament de la religion catara e permetiá lo sauvament de l'arma dau cresent. Deviá èstre donat a un individú capable de comprendre sa significacion. Es a dire que leis enfants n'èran excluchs e que lei soudats bleçats e inconscients o ja mòrts podián tanben pas lo recebre. Dins lei fachs, i aviá dos tipes de consolament de valor egala. Lo premier èra aqueu donat ai personas qu'intravan dins una communautat catara. Devián alora respectar una tièra d'obligacions basada sus la Bibliá. Lo segond consolament èra aqueu donat ai personas a l'agonia. Enfin, durant lo debanament de la Crosada deis Albigés, apareguèt una modificacion dicha convenença permetent de donar lo consolament a un soudat inconscient mai pas encara mòrt. Necessitava un acòrd realizat avans lo combat entre lo combatent e un cresent catar capable d'administrar lo batejament.
Bei
Bei en breton ( Baye en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de Finistèrra e la region de Bretanha.
Geografia
Baye Es una municipalitat apertenenta a la comunitat de municipalitats del país de Quimperlé (COCOPAQ). Amb una superficie de solament 729 ectaras, es la mai pichona del sector. Es contigua a Quimperlé a l'èst, a Mellac al nòrd, a Moëlan-sus-mar al sud e a Riec-sus-Belon a l'oèst. Possedís pas mai que limits artificiales levats d'amb Riec-sus-Bélon ( lo cors del riu del Bélon en servint de limit). D'un punt d'enguarda istoric, aperten a la Cornouaille.
Baye est une commune appartenant à la communauté de communes du pays de Quimperlé (COCOPAQ). Avec une superficie de seulement 729 hectares, elle est la plus petite du secteur. Elle est attenante à Quimperlé à l'est, à Mellac au nord, à Moëlan-sur-mer au sud et à Riec-sur-Belon à l'ouest. Elle ne possède que des limites artificielles sauf avec Riec-sur-Bélon ( le cours de la rivière du Bélon servant de limite). D'un point de vue historique, elle appartient à la Cornouaille.
Istòria
La creacion de la parròquia de Baye resultariá, segon la vida de Sant Gurthiern, d'una donation pel rei Gradlon d'un terroir de mil passatge a l'entorn del ermitage del sant en la plana.
A l'epòca féodale, las tèrras de Baye levavan del fief de la poderosa distincion de Quimerch, #que lo banc i n'aviá situat en la parròquia vesina de Bannalec. Al, dos solares an testificat sul territòri actual de Baye : un a Locquillec e l'autre a Kermorial. A la réformation de las fouages de 1426, Richard de Kermorial, #que residís en lo sieu solar de Kermorial, es lo solelh nòble citat per la parròquia.
La pichona parròquia a erigit en municipalitat l'an 1790 e cedís dos pòbles a la siá vesina Moëlan-sus-Mar.
En 1842, l'anciana glèisa es démolie perque menaçava ruïna. S'agissiá d'una bastissa de plànol rectangulaire e a chevet plan en datant del. Una nòva glèisa, realizada seguenta los plànols del architecte diocésain Joseph Bigot, a bastit. Lo pichon campanal es lo sol element a i aver #èsser salvaguardat de l'anciana glèisa.
Fins al començament del, lo bourg paroissial, de talha modèsta, a comptat mens abitantas que lo vilatge de Locquillec. Lo bourg s'es pas n'efièch desvolopat #que tardivement la longitud de l'ais viari Quimperlé Pont-Aven.
La création de la paroisse de Baye résulterait, selon la vie de Saint Gurthiern, d'une donation par le roi Gradlon d'un terroir de mille pas autour de l'ermitage du saint dans la plaine.
À l'époque féodale, les terres de Baye relevaient du fief de la puissante seigneurie de Quimerch, dont le siège était situé dans la paroisse voisine de Bannalec. Au, deux manoirs sont attestés sur le territoire actuel de Baye : un à Locquillec et l'autre à Kermorial. A la réformation des fouages de 1426, Richard de Kermorial, qui réside en son manoir de Kermorial, est le seul noble cité pour la paroisse.
La petite paroisse est érigée en commune en 1790 et cède deux villages à sa voisine Moëlan-sur-Mer.
Jusqu'au début du, le bourg paroissial, de taille modeste, a compté moins d'habitants que le village de Locquillec. Le bourg ne s'est en effet développé que tardivement le long de l'axe routier Quimperlé Pont-Aven.
Nòstra Dòna Limit
Nòstra Dòna Limit es un quartier dau quinzen arrondiment de Marselha.
Come son nom va mòstra, aqueu quartier es lo darrier quartier a la poncha nòrd de Marselha, costejant lo limit de la comuna e Seteme.
Lo canton de Marselha Nòstra Dòna Limit es un dei cantons administratius dau Conseu Generau dei Bocas de Ròse.
Sains-lès-Fressin
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Observatòri
thumb|right|[[Fotografia de l'observatòri astronomic occitan dau Pic de Mieidia de Bigòrra.]]
Un observatòri es un luòc utilizat per observar de fenomèns terrèstres ò celèsts. Probablament aparegut a la fin de la Preïstòria dins plusors regions diferentas per realizar d'observacions meteorologicas, lo concèpte conoguèt una evolucion importanta au sègle IX amb la fondacion dei premiereis observatòris dedicats a la recèrca scientifica per lei califas abbassidas de Bagdad. Pauc a pauc, plusors disciplinas scientificas metèron en plaça d'observatòris adaptats a sei besonhs e, uei, son totjorn fòrça utilizats per leis astronòms, per lei meteorològs, leis oceanològs ò lei volcanològs.