cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tèrç Estat
Composicion del Tèrç Estat
Fins a 1789, lo Tèrç Estat es revoltat contra l'Estat que favoriza la noblesa e lo clergat. D'efièch, los impòstes son fòrça inegalament repartits car es en partida lo Tèrç Estat que los paga. Mas se tròban tanben d'inegalitats dins lo domeni de la justícia.
Ròtle politic del Tèrç Estat
Lo Tèrç Estat a una existéncia politica dins los Estats Provincials e los Estats Generals. Lo poder reial utiliza longtemps los deputats del Tèrç Estat per far plegar los dos òrdres privilegiats. De mai, de nombrosas grandas ordonanças del sègle XVI resultan dirèctament dels plans del Tèrç Estat: 1561 a Orleans, 1566 a Molins, 1579 a Bles, per exemple. Lo Tèrç Estat es estat longtemps utilizat per la reialtat coma una muralha contra l'«anarquia feudala».
Aquel ròtle legislatiu del Tèrç Estat s'explica facilament : recampa de tecnicans del drech. En 1614, suls 187 deputats del Tèrç Estat, se comptan tres borgeses, dos comerciants e un laurador, mas trenta avocats, cinquanta uèit lòctenent-generals e cinquanta sièis oficièrs de bailatge. En 1789, se compta, suls 578 deputats del Tèrç Estat, gaireben 200 avocats.
Se los Estats Generals son pas amassats entre 1614 e 1789, lo ròtle politic del Tèrç Estat se manten a travèrs dels Estats Provincials e los Estats Particulars. De mai, los membres del Tèrç Estat participan activament als govèrns dempuèi lo reinatge de Loís XIV.
A la velha de la Revolucion, lo doblament del Tèrç Estat a respièch dels Estats Generals de 1614, es a dire que los deputats seràn en nombre parièr que los dos autres òrdres amassats, aurà de consequéncias inesperadas un còp que la noblesa e lo clergat se seràn jonches al Tèrç Estat per formar la nòva «Assemblada Constituenta».
Estates of the realm
Dumitru Fărcaș
Dumitru Fărcaș (Groșii Băii Mari, Maramureș, 12 de mai de 1938 - 7.08.2018, Cluj) es un taragotista romanés. Es l'interprèt mai famós del país per çò qu'es de sonar de musica tradicionala e populara amb un taragòt.
Petit-Fayt
es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region del Nòrd-Pas de Calais.
Geografia
Pichon-Fayt se situa en lo Sud-Es del departament del Nòrd (Enaut) en plena cœur del parc natural regional del Avesnois. Lo Avesnois a conegut per las siás pradas, lo sieu bocage e lo sieu relief un pauc vallonné en la siá part sud-es (començament dels contreforts dels Ardennes), dicha « pichona Soïssa del Nòrd ». La municipalitat a traversat pel Helpe Mineure, afluent de la Sambre.
La municipalitat se tròba a 100 km de Lille (prefectura del Nòrd), Brusselles (Belgica) o Rems (Marna), a 45 km de Valencianas, Mos (B) o Charleroi (B) e a 10 km de Avesnes-sus-Helpe (jos-prefectura). La Belgica se tròba a 17 km e lo departament de l'Aisne se tròban a 10 km.
Petit-Fayt se situe dans le Sud-Est du département du Nord (Hainaut) en plein cœur du parc naturel régional de l'Avesnois. L'Avesnois est connu pour ses prairies, son bocage et son relief un peu vallonné dans sa partie sud-est (début des contreforts des Ardennes), dite « petite Suisse du Nord ». La commune est traversée par l'Helpe Mineure, affluent de la Sambre.
Petit-Fayt fait partie administrativement de l'Avesnois, historiquement du Hainaut et ses paysages rappellent la Thiérache.
La commune se trouve à 100 km de Lille (préfecture du Nord), Bruxelles (Belgique) ou Reims (Marne), à 45 km de Valenciennes, Mons (B) ou Charleroi (B) et à 10 km d'Avesnes-sur-Helpe (sous-préfecture). La Belgique se trouve à 17 km et le département de l'Aisne se trouvent à 10 km.
Long Island
Long Island es una illa del nòrd-èst dels Estats Units, que s'estend al larg de las còstas de l'Estat de Connecticut fins al sud a la boca del flume Hudson ont es bastida la vila de Nòva York. L'illa aperten dins sa totalitat a l'Estat de Nòva York.
Generalament, "Long Island" pòt designar a l'encòp l'illa principala e las illas-barrièras exterioras. Al nòrd de l'illa se tròba l'estrech de Long Island, a travèrs loqual se tròban lo comtat de Westchester, a Nòva York, e l'estat de Connecticut. De l'autre costat de Block Island Sound, al nòrd-èst, se tròba l'estat de Rhode Island. À l'oèst, Long Island es separada de Bronx e de Manhattan per l'East River. A l'extrème sud-oèst, es separada de Staten Island e de l'Estat du Nòva Jersei per Upper Bay, los Narrows e Lower New York Bay. A l'èst, Block Island - qu'aperten a l'Estat de Rhode Island - e nombrosas illas pus pichonas.
Anne Hutchinson
Anne Hutchinson (julhet de 1591, julhet de 1643) èra una puritana dissidenta de la Colonia de la baia de Massachusetts. Maire de 15 enfants, foguèt una figura importanta dels pelegrins dissidents fàcia al clergat puritan e participèt a un esquisme teologic puritan en Nòva Anglatèrra gràcia a sa popularitat e son carisme. Serà finalament condemnada a daissar la colonia de la region de Boston amb nombroses adeptes.
Long Island
Long Island s'estend sus 190 km entre lo pòrt de Nòva York e Montauk Point, amb una distància maximala de 37 km del nòrd cap al sud entre l'estrech de Long Island e la còsta atlantica. Amb une superfícia de 3 630 km2, Long Island es la 11ena pus granda illa dels Estats Units e la 149ena pus granda illa del mond, despassant los 3 140 km2 del pus pichon Estat american, Rhode Island. Amb una populacion estimada a 7 869 820 recensada en 2017, siá prèp de 40% de la populacion de l'Estat de Nòva York, Long Island es l'illa pus poblada del territòri american e la 18ena illa plus poblada del monde (abans Irlanda, Jamaica e Hokkaidō). Sa densitat de populacion es 2,160.3/ km2.
Long Island comprend dos dels tres aeropòrts mai frequentats de la region metropolitana de Nòva York, l'aeropòrt internacional John F. Kennedy e l'aeropòrt internacional LaGuardia; e doas installacions radar del contaròtle de la circulacion aeriana principalas, lo TRACON de Nòva York e l'ARTCC de Nòva York. Nòu ponts e tretze tunèls (i compres de tunèls ferroviaris) religan Brooklyn e Queens als tres bouroughs de la vila de Nòva York. De ferries religan lo comtat de Suffolk al nòrd a travèrs Long Island Sound a l'estat de Connecticut. Lo Long Island Rail Road es lo tren de banlèga mai frequentat d'America del Nòrd e foncciona 24/7.
(472) Roma
(472) Roma (de nom provisòri 1901 GP) es un asteroïde. Foguèt descobèrt per l'astronòm italian Luigi Carnera l'11 de julh de 1901.
Manifestacion
vinheta|Lo public se forma a l'escasença d'una manifestacion. drecha|vinheta|Fòrça de gendarmeriá a l'arribada pendent una manifestacion parisiana (10 de junh de 2008. vinheta|Manifestacion pendent la crisi dels subprimes, davant la Banca dels Païses Basses. Una manifestacion es subretot un rassemblament de personas per de festenals o d'activitats professionalas o comercialas, la comunicacion d'un eveniment. (Exemple : manifestacion d'art contemporanèu)
Una manifestacion es un acte collectiu se prononçant en favor o contra una opinion politica o per d'autras causas. Las accions de manifestacion pòdon inclure de blocatges. Segon l'imaginacion dels organizaire se realizan jos forma, entre autre, de:
Las manifestacions pòdon èsser pacificas o violentas, o pòdon èsser non violentas e s'acabar per d'actes violents segon las escasenças. Sovent de policièrs antinsurgents o autres organismes ancatgats de l'aplicacion de la lei son implicats.
Las manifestacions son uèi de movements de massa que demandan per lor organizacion de metòdes sempre mai elaborats, e per exemple de tecnicas d'informacion plan sofisticadas.
Drechs
vinheta|Manifestacion a Londres en 2006 contra la guèrra en Iraq vinheta|Simple rassemblement per in festenal en 2013 a [[Machilly]] Dins gaireben totes los païses democratics, las leis (per exemple lo primièr amendament de la constitucion americana) permeton las manifestacions e la libertat de se regropar, que considèran coma un drech e un contra poder.
En França, dempuèi lo decret-lei del 23 d'octobre de 1935, las manifestacions sus la via publica son somesas a l'obligacion d'una declaracion prealabla indicant lo motiu de la manifestacion, lo luòc, la data e l'òra de rassemblament et l'itinerari projectat. Las autoritats pòdon demandar als organizaire de modificacions de percurs o d'orari. Pòdon interdire una manifestacion se la jutjan de natura a trebolar l'òrdre public o se las demandas van contra la lei, mas aquestas interdiccions son raras.
Segon l'article 431-3 del Còdi Penal, « tot rassemblament de personas sus la via publica o dins un luòc public susceptible de portar prejudici a l'òrdre public (...) pòt èsser avalit per la fòça publica » après las somacions d'usatge. Cridar una manifescion interdicha es considerat coma un delicte.
La manifestacion interdita es tractada pels tèxtes de l'atropament. vinheta|Manifestacion altermondialista
Eslogans e cançons
vinheta|Manifestacion per la regularizacion dels sens papièrs a la [[Prefècte de region|prefectura de region a Rennes, 2007]] Los manifestants pòrtan sovent de bandairòlas, cançons, prospèctus e eslogans que lor permeton d'exprimir lor vejaire als abitants e al mèdias. Aquò permet dins unes cases a las organizacions encastrant la manifestacion de contrarotlar lo discors audible dels manifestants, e lo mòde d'expression d'aqueste discors; s'obsèrva que le sens e la forma dels eslogans cambia fòrça segon que s'agís d'una manifestacion « declatada » o « salvatja ».
Dins l'escasença de las manifestacions « salvatjas » (i. e. espontanèas), la portada dels eslogans es plan mai larg (es « lo sistèma » entièr qu'es atacat e non pas una dicha refòrma), los eslogans mai corts, e mai dirèctament agressius : lo costa festiu dels cants es a vegada menorat.
Cal tanben evocar lo ròtle federator dels cants e eslogans. En efièch, permeton d'enrasigar lo movement dins una tradicion manifestanta : en ligam amb l’istòria, o amb un corrent de pensada  : anarquista, comunista, etc. Es sobretot marcat per de cançons, coma aquesta la Comuna de París o de la Guèrra d'Espanha, que lo ròtle es pas tant d'exprimar una revendicacion que concretisar una aparteméncia comuna un dralha determinada, d'exprimir un remembre istoric. Dins aqueste sens, lo revèrs d'aquesta foncion d'identificacion es lo risc d'una segregacion dels manifestants, segon lor cultura politica: nombre de joves protestataris son pas al corrent d'aqueste « folclòre ».
Politica
En politica, las manifestacions pòdon far de revendicacions per :
Violéncia
vinheta|Pendent de manifestacions interditas, los manifestants son sovent encagoulats. En marge d’unas manifestacions, de scènas de violéncias urbanas a vegada se dabanan, pòdon èsser provocadas per de manifestants, de policièrs o de pilhards s'inserir a la confusion. An mai sovent doas ciblas principalas: la polícia per d'unes, e los edifices publics o simbòls marcands per d'autres.
Intervenent sovent en fin de manifestacion, lo moment de la dispersion es important. Quand se realiza pas pro lèu, malgrat de cridas dels organizaires e de las quitas fòrças de l'òrdre, aquestas darrièras an totas latitud per intervenir, que siá amb de canon d'aiga, cargant o mejans de granades lacrimogènas. Quand los manifestants reagisson e contratacan (lançant de projectils de tota mena, remadant las grenadas lacrimogènas, etc.), la manifestacion pòt alara venir insurreccion. Es possible que los quita manifestants decidisson d'atacar la polícia. vinheta|Fumigèns dins una manifestacion (París). Quand l'afrontament dirècte amb la polícia es impossible (per de rasons de rapòrt de fòrça per exemple) o ben que lo contèxte de revòlta totala lo fa passible, los manifestants (o pilhards quitament se, a vegada, es malaisit los destriar) pòdon causir de destruire lo mobilièr urban, de capvirar de veiruras per relizar de barricadas, de trencar des veirals, etc. Se conclutz per de revòltas que seguisson de serias d'arrestacions (facilitadas pel trabalh dels policièrs en civil qu'infiltran le movement), de plaçament en garda a vista, puèi de jutjaments e de condamnacion.
Dins fòrça païses e pendent l'istòria modèrne, fòrça manifestacions s'acabèron dins un banh de sang àaprès carga de la polícia e/o de l'armada.
França
vinheta|Léon Théry plaça de l'Opèra en junh de 1904, París en finfa après sa victòria en Alemagne de Copa Gordon Bennett.
Trucy
Geografia
Trucy Lo orgueilleux es en Bourgogne
Istòria
En 593, la batalha de Trucy, sus la Ailette, vei la victòria de Frédégonde sus las Austrasiens.
Pozuelo del Rey
Pozuelo del Rey es un municipi espanhòl situat dins la Comunautat Autonòma uniprovínciala de Madrid.
Trucy
Istòria
En 1919, lo vilatge #que i aviá #èsser destruit pels combats de 1917 es reconstruit amb l'ajuda financièra de la municipalitat de Fontenay-jos-Bòsc. Las relacions entre las doas comunas persistenta a aquel jorn.
En 593, la bataille de Trucy, sur l'Ailette, voit la victoire de Frédégonde sur les Austrasiens.
En 1919, le village qui avait été détruit par les combats de 1917 est reconstruit avec l'aide financière de la commune de Fontenay-sous-Bois. Les relations entre les deux communes persistent à ce jour.
Marnay-sur-Marne
Geografia
La municipalitat es idéalement situada al bòrd de la nacionala a ieu-camin entre Chaumont e Langres. A d'en un autre luòc #èsser question d'i installat un espital comun per reagrupar los espitals de Chaumont e Langres.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Chouilly
Chouilly es una comuna francesa, situada dins lo departament de Marna e la region de Champanha-Ardena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
(473) Nolli
(473) Nolli es un asteroïde.
Nòrd (omonimia)
Nòrd pòt significar:
Taragòt
Sonat popularament en Ongria flaüta turca (töröksíp en ongrés) per encausa de sas originas, Vencel József Schunda, un fabricant d'instruments de Budapèst, li faguèt sofrir a la fin del sègle XIX una transformacion considerabla que fa que generalament, e mai garden lo meteis nom, se considera que son dos instruments diferents.
(474) Prudentia
(474) Prudentia es un asteroïde.
31 de decembre
Decèsses
Vejatz tanben:
Sud
Lo sud, sonat Miegjorn en Mediterranèa, es un ponch cardinau.
Economia de Timòr Èst
L'economia de Timòr Leste afronta una sèria de problèmas dins lo sieu assag de reconstruccion après la devastacion suportada pel país durant lo procèssus d'independéncia. Lo demesiment de l'ajuda internacionala menèt a una reduccion del Produch interior brut entre 2003 e 2004.
Puebla de la Sierra
Puebla de la Sierra es un municipi d'Espanha de la Comunautat Autonòma uniprovínciala de Madrid.
Ashawna Hailey
Ashawna Hailey, nascuda Shawna Hailey (Lubbock, Tèxas, 8 d'octobre de 1949 – San José, 14 d'octobre de 2011) foguèt una entrepreneira e filantròpa americana. Es celèbra pr'amor qu'èra la creadora del programa HSPICE.
(475) Ocllo
(475) Ocllo es un asteroïde.
Paulinet
Paulinet ( [ pawli'net ], localament [ pawri'net ] ) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d'.
Matteo Salvini
vinheta Matteo Salvini, nascut lo 9 de març de 1973 a Milan, es un òme politic italian d'extrèma drecha.
Paulinet
Geografia
Fòrça espandida, la comuna compren set vilatges e de nombroses masatges. Son relèu tormentat es traversat per fòrças rius: Dadon, Olàs e Ambiàs.
Matteo Salvini
Deputat europèu a partir de 2004, venguèt en 2013 secretari federal de la Liga del Nòrd dont abandonèt lo regionalisme al profièch d'una linha mai sobeiranista, populista e identitària.
Paulinet
Istòria
Ancianament Paulinhet (pichon Paulinh), lo vilatge de Paulinet se pronóncia localament [paurinet] (amb rotacisme).
Matteo Salvini
En seguida de las eleccions generalas de 2018 al cors de las qualas la Liga obtenguèt son melhor resultat istoric (17,4 %), es elegit senator e dintra al govèrn de Giuseppe Conte coma vicepresident del Conselh dels ministres e ministre de l'Interior. Sa politica de lucha contra l'immigracion lo plaça al centre de l'atencion mediatica e contribuís a sa fòrta popularitat.
Paulinet
Istòria
A la revolucion, la comuna de Paulinh es l'eretièra de l'anciana comunautat, a l'entorn del castèl dels vescomtes de Paulinh.
Matteo Salvini
En agost de 2019, après de desacòrds repetits amb sos sòcis governamentals del Movement 5 Estelas, provoquèt la fin de la coalicion.
Paulinet
Istòria
En 1833, pèrd la parròquia de Sant Amanç de Telhet que ven una comuna independenta.
En 1897, prend lo nom del vilatge que i es l'ostal de la comuna, Paulinet.
La vida demòra organizada a l'entorn de las sèt parròquias de la comuna: Paulinet, Sant Joan de Janas, Pomardèla, Tèrrabusset, Ginestièras, Nòstra Dama d'Ortiguet e Nòstra Dama de la Garda.
L'exòde rural aumentèt aprèp las doas guèrras mondialas. Quand se tornèt dubrir la mina de fluorita del Molinal redonne tanben tornèt un brèu dinamisme economic alara que la comuna demòra subretot virada cap a l'agricultura e l'industria agroalimentària (formatjariá de Paulinet, carnsalada a Sant Joan de Joanas) e, un pauc de torisme. La mina acabèt al començament del sègle XXI.
Ada E. Yonath
Ada E. Yonath (n. en 1939) es una bioquimista israeliana. A recebut lo Prèmi Nobel de Quimia en 2009.
Prádena del Rincón
Prádena del Rincón es un municipi d'Espanha de la Comunautat Autonòma uniprovínciala de Madrid.
Èst
L'èst, sonat Levant (var. Lhevant) en Mediterranèa, es un ponch cardinau.
4 de decembre
Eveniments
Lo blat de santa Barba
Decèsses
Veire tanben :
Puentes Viejas
Puentes Viejas es un municipi d'Espanha de la Comunautat Autonòma uniprovínciala de Madrid.
(476) Hedwig
(476) Hedwig es un asteroïde.
Aaliyah
thumb|Aaliyah (2000) Aaliyah Dana Haughton, coneguda artisticament coma Aaliyah (Brooklyn, Nòva York, 16 de genièr de 1979 – Marsh Harbour, Bahamas, 25 d'agost de 2001) foguèt una artista, cantaira, dançaira, actritz e modèla americana.
Venguèt celèbra mondialament en 1997 gràcias a son segond album One in a Million, produch gràcias a la collaboracion de Timbaland e Missy Elliott, que se vendèt a mai de 3,7 milions d'exemplars als Estats Units e mai enlà de 8 milions dins lo mond entièr. Qualques ans mai tard, arribèt sa consagracion artistica per encausa de son ròtle, al costat del famós actor chinés Jet Li, dins lo film Romeo Must Die.
Moriguèt tragicament dins un accident d'avion a l'edat de 22 ans.
Oèst
L'oèst, sonat ponent en Mediterranèa e sócoc o só-coc dins lo Golf de Gasconha, es un ponch cardinau.
Nancy Davis Griffeth
Nancy Davis Griffeth (Oak Park, Illinois, 26 d'octobre de 1945) es una informaticiana americana. Professora al Lehman College de l'Universitat de la vila de Nòva York es coneguda per sos apròchis al problèma d'interaccion de caracteristicas. Actualament es a modelar de sistèma biologics en biologia computacionala.
Canha de Mar
Canha de Mar (Cagnes-sur-Mer en francés) es una comuna occitana de Provença situada dins lo departament dei Aups Maritims e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Geografia
Canha de Mar es una vila dau sud-èst d'Occitània, situada en riba de Mediterranèa, entre Sant Laurenç de Var e Vilanuòva e Lo Lobet. S'estend de lòng d'una baia qu'ofrís aperaquí quatre quilomètres de plaja, e mai es enrodada de còlas coma aquela dau castèu que plafona a 90 mètres d'altitud. Un fluvi costièr e lo sieu afluent principau la travèrsan : la Canha e lo Malvan.
Cinquena vila dau departament deis Aups Maritims, compren un vièlh borg medievau quilhat sus un puget dominat per lo castèu Grimaldi, una vila modèrna a sei pès e un vilatge de pescadors, sonat Lo Cros de Canha, en bordadura de mar.
Istòria
Cagnes Sembla aparéisser/aparéisser al. De per la siá proximitat amb lo fleuve Var #que servís de frontièra entre lo Comtat de Provence e aquel de Savoie, ven en 1388 una plaça frontièra importanta. Après aver-i sofèrt de nombroses conflictes termierèrs al, la bourgade coneis un periòde de calma jol regna de Louis XIII abans de patir de nòvas invasions jols reialmes de Louis XIV e Louis XV.
Cagnes semble apparaître au. De par sa proximité avec le fleuve Var qui sert de frontière entre le Comté de Provence et celui de Savoie, il devient en 1388 un poste frontière important. Après avoir souffert de nombreux conflits frontaliers au, la bourgade connaît une période de calme sous le règne de Louis XIII avant de subir de nouvelles invasions sous les règnes de Louis XIV et Louis XV.
Tuffé
Tuffé es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sarta e la region dels Païses de Léger.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Ayanna Howard
Ayanna MacCalla Howard (Providence, Rhode Island, 24 de genièr de 1972) es una roboticiana americana.
Quijorna
Quijorna es un municipi d'Espanha de la Comunautat Autonòma uniprovínciala de Madrid.
Ardenay-sur-Mérize
Ardenay-sur-Mérize es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sarta e la region dels Païses de Léger.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
La Bastidona
La Bastidona (La Bastidonne en francés) es una comuna provençala, situada dins lo departament de Vauclusa e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Iacot
Lo iacot (o sakha) es una lenga turquesa parlada en Russia.
Localisacion
Lo iacot es la lenga oficiala de la republica de Sakha, en Russia siberiana. La lenga es tamben parlada dans las regions vesinas del Sakha.
Classificacion e dialèctes
Lo iacot fa partida de las lengas turquesas siberianas, una branca de las lengas turquesas. La lenga a tres ensems dialèctes, lo grop de l'oèst, lo grop de l'èst e lo dolgan, qu'a uèi l'estatut de lenga
Escritura
Lo iacot foguèt d'en primièr escrich per de missionaris. De 1917 a 1938, lo poder sovietic introduguèt l'usança de l'alfabet latin, remplaçat en 1938 per l'alfabet cirillic.
Dormelles
Dormelles es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sèina e Marna e la region d'Illa de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Camiac
Camiac (Camiac-et-Saint-Denis en francés) es una comuna occitana de Bordalés, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Dormelles
Nòtas
<references group=N/>
Notre-Dame-de-Cenilly
Notre-Dame-de-Cenilly es una comuna normanda, situada dins lo departament de la Marga e la region de la Bassa Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
(477) Italia
(477) Italia es un asteroïde.
Sant Laurenç de Var
Sant Laurenç de Var (Saint-Laurent-du-Var en francés) es una comuna d'Occitània, en Provença situada dins lo departament dei Aups Maritims e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Tarsius
Lo genre Tarsius (los Tarsièrs) es lo sol dels tarsids, dins l'infraòrdre dels Tarsiiformes. L'infraòrdre entièr èra de per abans classat dins lo sosòrdre dels Strepsirinians, mas es ara classat dins lo dels Aplorinians, mentre que sián pas considerats coma de monards. Los tarsièrs an d'uèlhs enormes e de pès fòrt longs, d'ont lor nom : son los òsses del tars que son fòrça desvolopats dins d'aquestes primats. La màger part dels individús es nocturna. Son essencialament insectivòrs, e capturan los Insèctes en bombissent dessús, d'una branca a l'autra. Lor arriba de caçar d'ausèls e de sèrps. La gestacion dura environ sièis meses e es pas que d'un sol pichon.
Descobèrts en Asia, en Euròpa en en America del Nòrd, los Tarsièrs son dempuèi estats recensats dins d'illas del Sud-Èst d'Asia: Filipinas, Sulawesi, Bornèo e Sumatra. Son classats dins las espècias protegidas, mas amb pauc de risc sus lor avenidor.
Elizabeth H. Blackburn
Elizabeth Helen Blackburn (n. en 1948) es una biologista americano-australiana. Recebèt lo Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina en 2009.
Tugny e Pont
es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Pas de Calais (omonimia)
Lo Pas de Calais pòt èsser:
Redueña
Redueña es un municipi d'Espanha de la Comunautat Autonòma uniprovínciala de Madrid.
4 de mai
mai
Decèsses
Veire tanben :
Nadia Petrova
thumb|250px|Nàdia Petròva en 2009 Nadiezhda Víktorovna Petròva (en rus: Надежда Викторовна Петрова, en forma internacionala Nadia Petrova; Moscòu, 8 de junh de 1982) es una jogaira de tennis professionala russa.
Ren (fluvi)
thumb|left|250px|Mapa de la correguda de Ren Ren (en alemand Rhein, en neerlandés Rijn, en francés Rhin, en italian Reno, en romanch Rain) es un dei flumes mai importants e mai lòngs d'Euròpa. Sa longor es de 1,230 quilomètres. Nais en Soïssa e passa en Alemanha, França (Alsàcia) e ai País Bas avans de se getar dins la mar dau Nòrd. La pus granda vila Rhin es Colonha, en Alemanha, amb un populacion de mai  de 1 050 000 abitants. Es lo segond fluvi pus long d'Euròpa centrala e occidentala (après Danubi).
Ren e Danubi formavan la màger part de la frontièra interiora nòrd de l'Empèri roman e, dempuèi aquesta epòca, foguèt una via navegabla vitala per lo comèrci de las merças a dins las tèrras interioras. Son importància coma via navegabla dins lo Sant Empèri Roman Germanic èra sostenguda per nombroses castèls e fortificacions bastits long d'aquel. À l'èra modèrna, venguèt un simbòl del nacionalisme alemand.
Amb Colonha, Düsseldorf, Rotterdam, Estrasborg e Basilèa comptan entre las vilas pus grandas e pus importantas de Ren.
(478) Tergeste
(478) Tergeste es un asteroïde.
Go
thumb|right|[[Fotografia d'una partida de go.]]
Ligüers (Gironda)
Ligüers (nom a verificar) o Liguer (grafia fonologica e prudenta au còp) (Ligueux en francés) es una comuna occitana d'Agenés, dens la region istorica de Guiana, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Go
Lo go es un jòc d'estrategia d'origina chinesa. Opausa dos adversaris que plaçan de pèiras blancas e negras sus leis interseccions d'un platèu de jòc de 19 linhas sus 19. L'objectiu es de contraròtlar lo platèu de jòc e de capturar lei pèiras pausadas per l'adversari gràcias a d'enceuclaments. Problablament aparegut durant lo Periòde dei Primas e deis Autonas, es lo jòc d'estrategia pus ancian conegut a l'ora d'ara e es fòrça popular en China, en Corèa e en Japon. Lei règlas modèrnas son eissidas d'un ensemble de reformas que se debanèron au sègle XV en Japon. Lo jòc se difusèt lentament dins lo rèsta dau mond, principalament a partir de Japon. Per aquela rason, la màger part dei tèrmes utilizats au nivèu internacionau son japonés.
Ligüers (Gironda)
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Go
Leis originas dau go
thumb|right|Representacion [[Republica Populara de China|chinesa d'una partida de go (sègle X).]]
Segon lei legendas que còntan son origina, lo go seriá aparegut vèrs 2000 avC en China. Pasmens, segon lei tèxtes disponibles, l'aparicion dau go auriá puslèu luòc durant lo Periòde dei Primas e deis Autonas (722-481 avC). En particular, es mencionat per Confuci (551-479 avC) ne'n menciona l'existéncia dins seis escrichs. Lo jòc venguèt rapidament popular e lei premiers tractats teorics sus lo go apareguèron a la fin dau periòde Han (206 avC - 220 apC). Puei, foguèt integrat ai quatre « arts sacrats » practicas per l'emperaire e sei cortesans. En parallèl, lo còrpus teoric se desvolopèt e d'organizacions de jogaires se formèron.
Ligüers (Gironda)
Toponimia
La prononciacion observada es [li'ge] (dins lo parlar [-e] en finala pòt representar un -è etimologic tanplan coma un -e); la prononciacion (probablament pas observada sus plaça) qu'es citada per Bénédicte Boyrie-Fénié es [li'gø]]. Mes un locutor naturau de Margairon (comuna confrontanta), nascut en 1931 pronóncia [li'gɛw] (metatèsi a partir d'un [ligy'ɛ] supausat o fòrma influenciada per la grafia) Las fòrmas ancianas son Luguriensis abbatissa, en 1126-1183, en latin, Lugurii (universus ~ conventus), en 1126-1183, en latin, Ligurd, en 1190-1191, en occitan. Totas las atestacions venen deu cartulari de La Seuva Majora. Lo canonge Durengues cita le pouillé (l'inventari deus bens eclesiastics de la diocèsi) de Valeri en 1520 : In archipresbyteratu Vesalmensi : Prior de Lignerio, rector ejusdem, de Cluzello et Sancti Pardulphi, çò que demanda d'explicacions : Lo Clusèu correspond a La Roquilha, Liguers èra un priorat de l'abadiá perigòrda deu meteis nom e i a pas de Sent Pardó a l'entorn, mès i a benlèu una identitat entre Sent Pardó e Sent Marçau; enfin Lignerio deuriá se lugir Liguerio. La meteissa error se tròba sus la mapa de Cassini, qu'escriu Ligneaux !
Deinvillers
Deinvillers es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.
Ligüers (Gironda)
Toponimia
Dauzat e Rostaing interprètan lo nom, emb un certan dobte, coma format d'un nom gallés d'òme, Luco, o Luggo-, e deu gallés ialo, que traduisen per « camp » (seriá puslèu « clarièra » puèi « vilatge »). Negre, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, usa tanben de -ó-ialo. Pus recentament, Xavier Delamarre, que se supausa, coneis pas las fòrmas ancianas, prepausa tanben un lugu-ialon. Mes las fòrmas ancianas s'i opausan, e tanben l'exemple de la finala de Pinuelh, autentic -ó-ialo situat a quauques km. Lo nom es a comparar emb un autre Ligueux, que probable li donèt son nom, lo deu Perigòrd (de Ligurio en 1115), que segon B. Boyrie-Fénié seriá prononciat [li'gø]. Mes, contràriament a aquelas afirmacions, vengudas de B. Boyrie-Fénié e de Joan Ros, citat per la precedenta, lo siti departamental Le nom occitan des communes du Périgord dona [liː’gʏ] coma prononciacion deu Ligueux de Perigòrd. Fau precisar que B. Boyrie-Fénié, qu'evòca una « zòna lengadociana fòrt francizada », coneis pas la fòrma orala deu Ligueux girondin e supausa qu'es la meteissa que la de son omonime. Justament, una fòrma tonica modèrna en [-ø-] supausariá un ancian ò dubèrt tonic e non pas -u- [y] (de las fòrmas ancianas deus dos toponimes) nimai un -o- barrat (vengut adara [u], evolucion normala d'un Ligurius ipotetic, que se diftonga pas en -uè- > [-ø-] ). E lo problèma es pauc diferent emb la prononciacion [li'ge]. L'origina deus dos toponimes demòra a descobrir.
L'escritura Ligüers, causida per B. Boyrie-Fénié, pausa deus problèmas de descodatge sense grafia fonetica aponduda e l'-s finala apareis enluec dins las atestacions, ni dins la fòrma orala. La prononciacion [li'gé], compte tengut de las atestacions ancianas que compòrtan una -r, se pòt pas escriure Ligué. I a quatre possibilitats : Liguer, Liguèr (pas de diferéncia de prononciacion), Liguuer e Liguuèr. Coma cada toponime a coneissut son istòria pròpia pendent de sègles, la fòrma orala e la fòrma grafica deu vilatge agenés e las deu vilatge perigòrd son pas necessàriament semblablas.
Deinvillers
Geografia
Deinvillers es situat sus la Mortagne. Lo vilatge es traversat pel riu Ménil, un afluent de la Mortagne en riba esquèrra.
Ligüers (Gironda)
Istòria
Liguer èra un priorat de l'abadiá perigòrda de Ligüers (nom a verificar), que probable li donèt son nom. Quasi tots los abitants èran protestants au sègle XVI
Deinvillers
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Deinvillers Fasiá partida del marquisat de Gerbéviller E del bailliage de Lunéville (duché de Lorraine) en qualitat de fief.
Pairin e Aut Montel
Pairin e Aut Montel (Payrin-Augmontel en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Tarn e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Go
Leis originas dau go
Lo go gardèt son estatut de jòc de l'elèit sociau fins au sègle XIX. Pasmens, declinèt amb lei dificultats de la dinastia Qing avans d'intrar dins una crisi prefonda durant lo sègle XX en causa dei guèrras civilas entre faccions, de la Segonda Guèrra Sinojaponesa e de la Revolucion Culturala.
Carta d'identitat
Una carta d'identitat (o carta nacionala d'identitat) es un document oficial que permet a una persona fisica de prover son identitat.
Go
La difusion en Japon
Lo go se difusèt probablament en Corèa au sègle V e en Japon a la fin dau sègle VII ò au començament dau sègle VIII. Se difusèt rapidament au sen de l'aristocracia locala e, dins l'archipèla nipon, sa practica foguèt reservat a l'elèit. En particular, lei samorais la considerèron coma un entraïnament a l'estrategia militara. Au sègle XV, apareguèron lei règlas modèrnas dau metòde japonés amb la supression de certanei règlas arcaïcas.
Carta d'identitat
A la fin de 2018, èra estimat que près de 1,1 miliard d'umans sus la planèta (es a dire una persona sur set) disposavan pas encora de papièrs d'identitat oficiels, çò que fa los acòrdis escrichs, vòtes, crompas en linha, abonament telefonics e accès als servicis publics fòrça men aisit. De solucions numericas son evocadas per melhorar la situacion.
Pairin e Aut Montel
Es compausada de doas principalas entitats geograficas distintas que son Autmontel e Pairin.
Carta d'identitat
En Euròpa
La carta nacionale d'identitat existís dins totes los païses de l'Union europèa levat al Danemarc, ont existís un registre de la populacion.
Pairin e Aut Montel
Geografia
Sa longitud la plaça sus la meridiana verta. Pairin e Aut Montel es una comuna del sud de Tarn. Situada al nord de l'aglomeracion de Masamet Aussilhon, al pè de la Montanha Negra e al tèrme del planòl calcari del Causse
Carta d'identitat
En Euròpa
Levat per l'Àustria, l'Itàlia, la Lituània, lo Reialme Unit, la Soïssa e la França, los païses qu’instituiguèron la carta d'identitat faguèron sa possession obligatòria. La durada de sa validitat varia segon l'edat del titulari al moment de la demanda, levat en Itàlia (detz ans) e als Païses Basses. Al Reialme Unit, ont la carta d'identitat, instaurada pendent la Segonda Guèrra mondiala, foguèt abrogada pauc après la gèrra.
Go
La difusion en Japon
Lei reformas japonesas permetèron un desvolopament novèu de la teoria, çò qu'aumentèt l'interès dei senhors dau periòde per lo jòc. En 1578, lo daimio Oda Nobunaga (1534-1582) creèt lo títol de Meijin per guierdonar lo monge Nikkai, un jogaire famós de l'epòca d'Edo. Quauqueis ans pus tard, en 1590, Toyotomi Hideyoshi organizèt lo premier torneg destinat a designar lo melhor jogaire dau país. Aquò menèt a una organizacion nacionala dau go professionau que foguèt supervisada durant lo Shogunat Tokugawa per una mena de « ministre dau go » (go-dokoro en japonés). Aquò aguèt per consequéncia una aumentacion considerabla dau nivèu dei jogaires e lo periòde es considerat coma « l'Edat d'Aur » dau go.
En 1868, la Restauracion Meiji trebolèt lo quadre tradicionau de l'aristocracia japonesa e lo go conoguèt una crisi prefonda marcada per la revirada de plusors temptativas de reorganizacion. Pasmens, aquò menèt a la fondacion, en 1879, de la Hoensha que foguèt la premiera organizacion modèrna dau go. En 1924, laissèt la plaça a la Nihon Ki-in qu'es totjorn l'organizacion professionala de go pus importanta de Japon. Aquela evolucion foguèt acompanhada per de transformacions dei règlas coma l'instauracion de limits de temps per lei dos jogaires.
Meclemborg-Cispomerània
Meclemborg-Cispomerània es un Land (estat) d'Alemanha.
Deinvillers
Istòria
Lo vilatge a #èsser destruit al tèrç pel bombardement alemand del 24 d'agost de 1914.
Go
La difusion en Occident
La difusion dau go en Euròpa foguèt relativament tardiva car la premiera mencion dau jòc i data solament de 1615. Puei, se lo jòc foguèt evocat dins plusors racòntes de viatges, sei règlas demorèron pauc claras per leis Europèus fins a la fin dau sègle XIX. Lo sinològ anglés Herbert Giles (1845-1935) foguèt ansin l'autor de la premiera presentacion utilizabla dei règlas. Pasmens, l'òbra pus importanta dins la difusion dau jòc sus lo continent europèu foguèt l'obratge, intitulat Das japanisch-chinesisch Spiel ‘Go’ : ein Concurrent des Schach, publicat en 1881 per Oskar Korschelt (1853-1940). En 1895, menèt a la creacion dau premier club europèu de go per d'oficiers de la marina austroongresa. Puei, pareguèt la premiera revista alemanda en 1909 e foguèt organizat lo premier torneg a Berlin en 1924.
Lo go modèrne
L'estructuracion dau go modèrne comencèt après la Segonda Guèrra Mondiala sota l'impulsion de la Nihon Ki-in. Lei diaspòras japonesas, coreanas e chinesas aguèron tanben un ròtle important dins la difusion dau go. Aquela expansion foguèt fòrça influenciada per lei règlas japonesas que venguèron l'estandard internacionau. Pasmens, i aguèt pas d'unificacion mondiala dei règlas. Au contrari, dos sistèmas de descòmpte de ponchs – japonés e chinés – apareguèron e de particularismes locaus se mantenguèron. Durant leis ans 2010, lo nombre de jogaires regulars èra estimat a 40 milions (dont un milion d'Europèus).
Règlas
Lo go opausa dos jogaires que son objectiu es de despartir un platèu quadrilhat (lo goban) per i dessenhar de territòris. Per aquò, lei dos jogaires depausan alternativament de pèiras sus leis interseccions de la grilha. Cada jogaire es identificat per la color blanca ò negra de sei pèiras. Aquelei pèiras pòdon pas èsser desplaçadas mai es possible de lei capturar per enceuclament. A la fin de la partida, lo jogaire qu'ocupa la partida pus importanta dau platèu es venceire.
Lo materiau
Lo platèu (碁盤 goban en japonés) es compausat d'una grilha de 19 linhas sus 19 que forman 361 interseccions. Lo materiau tradicionau per la fabricacion dau platèu es la fusta de kaya, un conifèr originari de Japon. Lei començants pòdon utilizar de platèus pus pichons de 13 × 13 linhas (169 interseccions) ò de 9 × 9 linhas (81 interseccions).
Lei pèiras (碁石 go-ishi en japonés) son despartidas en dos ensembles teoricament infinits. Dins la practica, son sovent constituits de 181 pèiras negras e de 180 pèiras blancas. En forma de lentilha, lei pèiras son plaçadas sus leis interseccions dau platèu. Tradicionalament, son rejonchas dins de bòlas de fusta (碁笥 go-ke en japonés). Lo curbecèu de la bòla permet de gardar lei pèiras capturadas durant la partida.
Determinacion de la color
Se lei colors son pas impausadas, lei jogaires lei determinan per un metòde dich nigiri. Un jogaire pren de pèiras blancas dins sa man e son adversari dèu devinar aqueu nombre. Pausa una pèira negra se pensa que lo nombre de pèiras blancas es impar e doas se pensa que lo nombre es par. Son adversari paura alora sei pèiras per que siegan comptadas. Se lei Negres an ben devinat, gardan sa color. Dins lo cas contrari, lei jogaires càmbian sei bòlas.
D'un biais generau, començar amb lei Negres es un avantatge. Per compensar aquel andicap, lei Blancs obtènon un certan nombre de ponchs d'avança. Dicha komi, aquela avança es egala a 6,5 pts en Japon e en Corèa e a 7,5 pts dins lo rèsta dau mond.
Torn de jòc
Au començament de la partida, lo goban es vuege. Lei jogaires depausan alternativament una pèira sus una interseccion liura, compres aquelei situadas sus lei linhas dei bòrds exteriors de la grilha. Lei pèiras plaçadas pòdon pas èsser desplaçadas durant la partida. Pasmens, lei pèiras capturats son retiradas. Enfin, un jogaire pòu passar son torn ò abandonar.
Deinvillers
Istòria
Le village a été détruit au tiers par le bombardement allemand du 24 août 1914.
Go
Andicaps
Per permetre a de jogaires de nivèus diferents de s'afrontar, existís un sistèma de pèiras d'andicap. Lo nombre d'aquelei pèiras es determinada per la diferéncia de nivèus entre lei dos jogaires. Es egau a una pèira per nivèu d'escart. Per exemple, un jogaire dau 8 kuy aurà drech a 5 pèiras d'andicap còntra un jogaire dau 2 kyu. Lo nombre de pèiras es teoricament sensa limit mai, per de rasons d'interès, es generalament limitat a 9. En delà, es conselhat d'utilizar un goban de talha reducha.
Se d'andicaps son aplicats, lo jogaire pus feble jòga amb lei Negres. Comença la partida en plaçant sei pèiras d'andicap. Dins la màger part dei règlas, dèu lei plaçar sus d'interseccions particularas que son dichas hoshi. Pasmens, certanei versions dau go permèton un plaçament liure. Puei, après posicionament dei pèiras d'andicap, lei Blancs inician la partida.
Descòmpte dau temps
Avans l'adopcion dei règlas modèrnas, i aviá normalament pas de limit de temps per jogar un còp e lei partidas de go podián durar plusors jorns ò setmanas segon la disponibilitat dei jogaires. Pasmens, dins lo corrent deis ans 1920, un limit foguèt introduch e la durada d'una partida foguèt pauc a pauc reducha. Uei, la tradicion consistís a donar un temps globau a cada jogaire. Puei, a la fin dau descòmpte, lei jogaires intran dins un periòde suplementari dich byo yomi. Son alora obligats de jogar cada pèira suplementària dins un temps limitat. De temps de jòc frequents son : Dins lei tornegs, la gestion dau temps es assegurat per un assistent e de relòtges similars a aquelei utilizats per lei jogaires d'escacs son sovent presents.
Cadenas, libertats e capturas
Lei pèiras d'una meteissa color que son dirèctament adjacentas en seguissent lei linhas de la grilha son connectadas e forman una cadena. Leis interseccions vuejas adjacentas a una pèira segon una linha de la grilha son dichas « libertats ».
Una pèire isolada ò una cadena que tèn unicament una libertat es dicha « en atari ». Se pèrd aquela libertat, es capturada e totei lei pèiras de la cadena son retiradas dau goban e plaçadas dins lo molon de « presoniers » dau jogaire advèrs.
Còps enebits
Avans de jogar un còp, lei libertats dei diferents grops de pèiras son analizadas per retirar lei cadenas capturadas. Puei, après plaçament de sa pèira per lo jogaire, la situacion es tornarmai observada. Se la pèira novèla entraïna la formacion d'una pèira ò d'una cadena sensa libertat, lo còp es considerat coma un « suicidi » e es enebit.
De mai, es enebit de jogar un còp que mèna a la repeticion d'una situacion de jòc anteriora. Dicha ko, aquela règla permet d'empedir un blocatge dau jòc dins una bloca infinida. Pasmens, i a un nombre important de variantas d'aqueu principi. Per exemple, dins lei règlas francesas, lo ko regarda unicament totei lei situacions anterioras. En revènge, dins lei règlas japonesas, repetir una posicion non immediatament anteriora es possible e entraïna l'annulacion de la partida.
La fin de la partida
La fin de la partida a luòc quand un jogaire abandona ò quand lei dos jogaires passan lor torn. Lei ponchs de cada jogaire son alora comptats e lo jogaire amb lo descòmpte pus important es designat venceire. Existís dos tipes principaus de règlas per realizar aqueu descòmpte que son dichas « règlas japonesas » e « règlas chinesas ». Se fau nòtar que lo comptatge dei ponchs es de còps una causa complèxa, especialament amb lei règlas japonesas, que pòdon menar a de contestacions e a de litigis.
Pèiras viventas e mòrtas
A la fin de la partida, lei pèiras qu'èran dins una situacion menent a una captura considerada coma inevitabla son dichas « mòrtas ». Son retiradas dau goban e apondudas au molon dei presoniers. Leis autrei pèiras son dichas « viventas » e laissadas sus lo platèu. Aquela règla permet d'acabar pus rapidament una partida mai pòu entraïnar de desacòrdis. Dins aqueu cas, la partida es perseguida per verificar l'estatut dei grops de pèiras contestats.
Sekis
thumb|right|Representacion d'una situacion de [[seki.]]
Una situacion de seki es una posicion blocada caracterizada per l'impossibilitat de plaçar una pèira per capturar una cadena advèrsa sensa pèrdre una cadena avans. Coma lei dos jogaires son pauc susceptibles de desblocar una tala situacion, totei lei pèiras que fan partida dau seki son consideradas coma viventas e laissadas sus lo goban. Pasmens, lo descòmpte dei ponchs dins un seki es de còps complèx e de règlas especificas pòdon existir.
Metòde japonés
Se lo metòde japonés es aplicat per designar lo venceire, cada jogaire dèu denombrar lo nombre d'interseccions que son contraròtladas per sei pèiras, es a dire que son totalament enviroutadas per sei pèiras. Puei, retira a aqueu resultat lo nombre de pèiras capturadas per son adversari. Lei Blancs apondon la valor dau komi a sa marca per determinar lo venceire.
Metòde chinés
Dins lo metòde chinés, lei presoniers son pas comptabilizadas per determinar la victòria. En plaça, son comptadas totei leis interseccions ocupadas per cada jogaire. Dins una partida jogada segon aquelei règlas, lei jogaires an donc interès de plaçar un maximom de pèiras sus lo goban. Lo nombre de còps realizats es donc sovent pus important que dins una partida japonesa.
Contestacions e còps illegaus
Dins lei règlas japonesas, la necessitat per lei dos jogaires de s'acordar sus l'interpretacion de la posicion finala de la partida, lei desacòrdis e lei contestacions i son pas raras, compres au nivèu professionau. Per resòuvre aquelei problemas, existís un còrpus detalhat per resòuvre certanei cas complèxs. De mai, dempuei leis ans 2010, l'usatge d'ordinators es frequent, e obligatòri dins certanei federacions, per reglar lei cas pus problematics.
D'autra part, un còp illegau jogat durant la partida, compres l'oblit de retirar lei pèiras capturadas, entraïna la pèrda immediata de la partida.
Competicions
Existís un ensemble organizat de competicions de go que tèn de declinasons internacionalas, continentalas e nacionalas. Lei tornegs pus importants son situats en Asia. Pòdon prepausar de prèmis de mai de 100,000 dolars e son seguits per de milions d'espectators. La màger part d'aquelei competicions son organizadas per lei federacions localas ò per d'organizacions privadas e lei règlas utilizadas pòdon presentar quauquei variacions (per exemple, sus la valor dau komi). Pasmens, existís un sistèma de classament relativament unificat dei jogaires.
Dins la categoria amator, lei nivèus van dau 30 au 1 kyu (« començant ») e dau 1 au 9 dan. Lo 30 kuy es una valor indicativa car i a teoricament pas de limit inferior au nivèu d'un començant. En lei professionaus, lei nivèus varian unicament dau 1 au 9 dan. Un nivèu de 7 dan professionau correspònd mai ò mens a un nivèu de 1 dan amator. Entre amators, un nivèu de diferéncia es l'equivalent d'una pèira d'andicap. Per lei professionaus, l'escart es pus feble e una pèira d'andicap es generalament egala a tres ò quatre nivèus de diferéncias.
Carta d'identitat
En Euròpa
Al Portugal, una sola carta d'autentificacion (personala e unica) servís de carta nacionala d'identite, de carta de seguritat sociala, de carta de santat, de carta de contribuable e de carte d'elector.
Unes païses realizant una presa de detadas per establir de la carta d'identitat mas son mai sovent pas servadas sus la quita carta. La securizacion d’aqueste document constituís une preocupacion comuna a totes los païses. Los arguments avançats per explicar son afortiment son ligadas a de preocupacions securitàrias: movement de populacions, terrorisme, etc.
En França, segon l'article 1 de la lei del 27 de març de 2012 relativa a la proteccion de l'identitat, la carta nacionala d'identitat francesa en cors de validitat justifica de l'identitat. Lo certificat de nacionalitat francesa justifica de la pròva de la nacionalitat francesa fins a pròva contrària (article 31-2 del còde civi]).
Lo 2 d’agost de 2021, totes los païses membres de l'Union europèa produsent des cartas d'identitat deuran lo far complissent una nòrmas, realizar una carta electronica format «carta bancària» e integrant doas ditadas e una fotografia d'identitat,.