cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Còsta Rica
Geografia
Situat sus l'istme religant l'America del Sud a l'America del Nòrd, Còsta Rica es constituïda d'una prima faissa de tèrra de 200 km de largor mejan, que dessepara la mar Cariba a l'èst-nòrd-èst, de l'ocean Pacific al sud-oèst. La frontièra nòrd del país borda Nicaragua sus 309 km, e la del sud-èst Panamà sus 330 km. La capitala, San José se situa sus l’altiplan central, a 130 km de la còsta cariba. Fondada en 1739 pels espanhòls, la vila es lo principal centre economic e cultural de Còsta Rica. Òm i tròba de musèus, un arquevescat, una universitat e un aeropòrt internacional (Daniel Oduber).
Lo país ten 1 290 km de còstas, amb de vastas planas que bòrdan la mar Cariba, sus gaireben un terç del país, e de pus estreitas e pus descopadas sus las còstas de Pacific. Lo principal flume de Còsta Rica es lo San Juan (230 km) que delimita al nòrd una partida de la frontièra amb Nicaragua
Còsta Rica se peronlonga tanben dins l'ocean Pacific per un trocet de tèrra inabitat, l'illa Cocos, situada a 550 quilomètres al sud-oèst de sa còsta occidentala, dins la direccion de l'illa Isabela (qu'aparten a la republica d'Eqüator).
Còsta Rica es organizat topograficament en quatre grands sectors : une succession de cordilhèras (cordilhèra volcanica de Guanacaste, cordilhèra volcanica centrala e cordilhèra de Talamanca que culmina a 3 820 m al Cerro Chirripó), d'ais nòrd-oèst sud-èst, dessepara las planas lavadas de la còsta cariba de la còsta pacifica accidentada. Còsta Rica es un país fòrça montanhós e la màger part del territòri es constituïda d’elevacions entre 900 e 1800 m d’altitud. Al centre, un altiplan fertil de clima plasent amassa 70% dels abitants. La plana carariba, recobèrta pel bòsc tropical, es mai que mai poblada de descendents d’imigrants antilheses.
Massoteres
Massoteres es un municipi de la província catalana de Lhèida e de la Comunautat Autonòma de la Generalitat de Catalonha.
Còsta Rica
Geografia
L’activitat sismica e volcanica es importanta, e los auragans pòdon essèr violents e destructors.
29 de març
Decèsses
Vejatz tanben:
Comengés
Lo comengés es un sosdialècte de l'occitan gascon de Comenge.
Còsta Rica
Clima
Lo clima de Còsta Rica es marcat per una sason sèca (de decembre a abril) e una sason de las pluèjas (d'abril a novembre). Lo país es situat dins la zona intertropicala (entre 8 e 11° de latitud nòrd). Pasmens, d'un endreit a un autre, las precipitacions difèran considerablament : las precipitacions a San José son de per an, mentre qu'a Puerto Limón (sus la còsta cariba), tomba  de pluèja per an.
Descopatge territorial
thumb|Subdivisions de Còsta Rica. Còsta Rica es partejat en set províncias, devesidas en 81 cantons, devesits en 470 districtes :
Comengés
Parabòla de l'enfant prodig (version en naut comengés)
Un òme aviá cap que dus hilhs. Eth mes joés que diguèc/didèc a sa pair: “Qu’é ora que siá eth mèn mèstre e qu’aja moneda/sòuses; que cau que me’n posca anar e que veja país. Partejatz eth vòste ben e datz-me eth çò que devi aver.” -  “Ò,  mon hilh”,  didèc eth pair,  “coma volhas! Qu’ès un dolent e que seràs castigat!” Après que dauric ua tireta,  que partegèc eth son/sòn ben e que’n hèc duas parts.
Còsta Rica
Lo periòde coloniau
La Còsta Rica foguèt descubèrta per Cristòl Colomb en 1502 e explorada per González Dávila en 1522. La colonizacion foguèt pas aisada car lei premiereis installacions espanhòlas foguèron decimadas per lei malautiás tropicalas e lei combats còntra leis indigèns. Pasmens, la fondacion de Cartago per Juan Vásquez de Coronado en 1563 e leis epidemias permetèron ais Espanhòus de prendre pè dins la region. Militar e diplomata abil, Coronado encoratjèt lei conflictes entre indigèns e desvolopèt pauc a pauc la colonia. Ansin, a la fin deis annadas 1570, la màger part dei caps tradicionaus avián reconegut l'autoritat espanhòla e la totalitat dau país èra somesa en 1580.
Durant lo periòde coloniau, la region interessèt gaire lei colons. D'efèct, en causa dei malautiás, la man d'òbra indigèna èra rara (4,000,000 abitants avans la colonizacion, 21,000 en 1570) e i aviá ges de ressorsa preciosa. La Còsta Rica demorèt donc una region fòrça paura e lei colons desvolopèron una agricultura de subsisténcia. Causa quasi unica dins l'Empèri Espanhòu, lei proprietaris blancs participavan dirèctament ai trabalhs agricòlas.
La Còsta Rica independenta
Dempuei 1838, la Còsta Rica a una istòria relativament calma a respècte deis autreis estats d'America Centrala. D'efiech, l'omogeneïtat de la populacion, principala d'origina espanhòla, e l'abséncia de grands proprietaris influents limitèt lei conflictes intèrnes. La produccion de cafè permetèt de desvolopar e de modernizar pauc a pauc lo país. Durant leis annadas 1870-1890, leis Estatsunidencs obtenguèron plusors concessions per i crear de plantacions de bananas en cambi de la construccion d'un camin de fèrre entre San José e Puerto Limon.
Aquel òrdre foguèt trebolat en 1917 per un còp d'estat militar còntra lo president Alfredo González Flores que voliá introdurre un sistèma d'impòst progressiu. Pasmens, de manifestacions entraïnèron rapidament la restauracion deis institucions legalas. La crisi economica de 1929 aguèt de consequéncias importantas car l'economia còstariquenca èra totalament dependenta dau prètz dei matèrias premieras. Aquò entraïnèt una crisi sociala grèva e lei presidents Rafael Ángel Calderón (1940-1944) e Teodoro Picado Michalski (1944-1948) menèron d'importantei reformas progressistas per amaisar la situacion (adopcion d'un còdi dau trabalh, creacion d'una seguretat sociala... etc.). Pasmens, en 1948, una contestacion dau resultat de l'eleccion presidenciala entre Picado e Otilio Ulate entraïnèt una guèrra civila ganhada per la Legion dei Caribas de José Figueres Ferrer.
Ferrer restabliguèt l'òrdre constitucionau e laissèt lo poder a Ulate en 1949. Una constitucion novèla foguèt adoptada per assegurar l'existéncia d'institucions democraticas e dissòuvre l'armada. Puei, Ferrer venguèt president en 1953 e renforcèt l'Estat-providéncia còstariquenc. Dempuei aqueu periòde, la Còsta Rica conoís una vida politica calma marcada per d'alternància entre lo Partit de Liberacion Nacionala fondat per Ferrer e lo Partit de l'Unitat Sociala-Crestiana (PUSC) d'inspiracion conservatritz. Lo nivèu de vida aumenta lentament e l'estabilitat dau país permet a sei presidents de tenir un ròtle de mediator dins lei crisis multiplas de la region. Lo desvolopament dau torisme es recentament vengut una prioritat economica per diversificar una economia encara tròp dependenta de l'agricultura.
País Marselhés
Lo País Marselhés es un parçan d'Occitània situat en Provença.
Sa vila principala es Marselha.
Cementèri nuclear
Un cementèri nuclear (o cemitèri nuclear e cemitèri radioactiu) es un lòc o establiment emplegat per servar e gardar las deishas radioactivas.
Salency
Salency es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Tresena revolucion industriala
thumb|[[Jeremy Rifkin promòu la tresena revolucion industriala (TRI), coma sola solucion mondiala possibla a la crisi energetica e economica .]] thumb|Lo segond pilar de la tresena revolucion industriala consistís a transformar cada bastit en « minicentrala » intelligenta que raja dins lo malhum son excedent de produccion e i pren d'energia quand ne manca. Un estocatge amortidor se fa amb de batariás (fixas o de veïculs en cargament) o un [[estocatge d'idrogèn]]
L’expression « tresena revolucion industriala » (TRI), popularizada per Jeremy Rifkin designa una novèla revolucion industriala e economica que se diferenciariá dels concèptes dels sectors d'activitat classics de la produccion e auriá començat al mitan del sègle XX amb lo desvelopament de las tecnologias de l'informacion e de la comunicacion.
Dins son analisi prospectiva, Rifkin la jutja necessària e urgenta per entre autre respondre a la diminucion de la produccion de petròli e per una transicion cap a un desvolopament mai sostenable obligant a una « economia descarbonada » (produsent mens de gases d'efièch de sèrra). En efièch, aquela revolucion seriá fondada sus una produccion d'energia pas mai « centralizada », mas « distribuïda », l'energia circulant dins lo malhum de biais « intelligent », un pauc coma l'informacion circula dins l'Internet.
Dempuèi 2006, Rifkin prepausa aquela revolucion coma vision estrategica a las entrepresas, als Estats e a l'Union Europèa. Permetriá de respectar (e passar) los engatjaments mondials al subjècte de luta contra lo rescalfament climatic (Protocòl de Kyoto, eca). Tanben permetriá, segon el, una gestion mai durabla de las fonts e una subrevida de l'economia (via una economia diferenta, après una fasa de transicion). Evitariá a tèrme cort la prolongacion de las crisis petrolièras e l'agravacion o lo retorn de la crisi de 2008. A tèrme mejan o long, es per J. Rifkin la darrièra e sola solucion per evitar un esfondrament global e durable de l'economia mas tanben un collaps global incluissent un collaps ecologic; es una responsa a çò que nomena.
L'enjòc es tanben la subrevida dels ecosistèmas e donc de l'umanitat que ne despend e Rifkin vei pas de « Plan B ». Acaba de venir possible pels progrèsses de las Novèlas tecnologias de l'informacion e de la comunicacion (NTIC) mas demòra de la realizar.
En 2007, lo Parlament Europèu adoptèt oficialament aquel vejaire.
Justificacions
Per J. Rifkin, lo petròli contunharà - e totjorn mai - a mancar (agotament dels jaciments e accessibilitat mendre al petròli non convencional). Sens alternativa al petròli, tot reviscòl de l'economia donarà una crisi mondiala.
De mai, lo nuclear es tròp centralizat, inutilament costós e dangierós, demandant de linhas de nauta tension que fan pèrdre fòrça energia, alara que las tecnologias modèrnas d'estocatge d'energia e de commutacion intelligenta permetent ja la realizacion d'una produccion distribuïda d'energias renovelablas, quitament amb de fonts intermitentas (fonts coma lo vent, lo solelh o las èrsas que son pas permanentas, mas sovent complementàrias).
istòria
thumb|upleft=1.5|Fácia au [[Pic petrolièr (Peak Oil), preparar una economia mens dependanta del petròli, merce a d'energias renovelablas, netas e seguras es un dels objectius de la 3 revolucion industriala. La retirada inevitabla de la produccion petrolièra fará lo petròli totjorn mai escaç e costós, al benefici de fonts renovelablas e netas (Grafic: Corbas cumuladas de produccion de petròli; Esquèma de 2005)]]
Coma modèl industrial global, aquela vision o solucion emergís al començament del ans 2000. Pasmens, a de raices mai ancianas, perque venguèt possible pels novelums que se preparèron dins los ans 1970 e seguents, en seguida de l'apareisson de las « novèlas tecnologias de l'informacion e de la comunicacion » qu'aviadament ganhèron una granda partida de l’Economia, de la recerca puèi dels lésers (ordinators personals).
Aquela 3 revolucion poiriá pas existir sens los microprocessors que preparèron l'aveniment dels ordinators, nimai sens lor mesa en malhum per l’Internet, la domotica o mai recentament la difusion de qualques milions d'objèctes nomadas interconnectats per de tecnologias sens fial.
Los remembres de crisis petrolièras o d'accidents nuclears greus (Three Mile Island, Chornobyl, Fukushima) e la perspectiva del Pic petrolièr menèron a la dralha dels principis d'independéncia energetica e ressorsas « distribuïdas » puslèu que centralizadas.
Lo malhum « Vila en transicion » es un d'aqueles que se mòstra mai aviats per aplicar tot o partida d'aquel vejaire, mai, Euròpa ne faguèt una de las seunas prioritats.
Contèxte socioeconomic e cultural
La tecnologia informatica nasquèt alara que lo modèl fordista de produccion se desalenava. Produguèt de cambiaments fondamentals de paradigme productiu e social:
La cadena de produccion se desagrèga verticalament (deslocalizacions, sostractança, etc), la globalizacion, amb lo retorn de la China, de l'Índia, de l'URSS e de l'America latina dins lo comèrci mondial, que n'accelèra los cambiaments.
Aquela « revolucion tecnica » poiriá tanben s'acompanhar d'una nòva localizacion de qualques activitats (coma l'energetica) e permetre una « revolucion financièra » en restructurar lo poder accionarial.
Filiacions e diferéncias amb las doas revolucions industrialas precedentas
Foguèt l'introduccion de la maquina de vapor que permetèt, mejan l'estampariá e los transpòrts (tren, corrièr) un saut de l’informacion e de la comunicacion e l’emergéncia d’otisses e de principis que permetèron la primièra revolucion industriala. La maquina d'estampar de rotlèu mouguts per la vapor, puèi la premsa rotativa e Linotipa aumentèron fòrça la velocitat d'estampar e mermar los còstes alara que lo prètz del papièr diminuissiá tanben. Los jornals, magazines e libres facilitèron l'alfabetizacion de massa pel primièr còp dins l'istòria. L'aveniment de l'ensenhament public en Euròpa e l’America del Nòrd de 1830 a 1890 faguèt emergir una man d'òbra mai qualificada capabla de realizar las operacions complèxes necessàrias al vam de las industrias e malhum ferroviaris foncionant amb las maquinas de vapor.
Lo començament del sègle XX vei una convergéncia entre Motor de combustion intèrne e malhum electric (permetent la commutacions e comunicacion electricas, que telefonica). Aquela convergéncia de dos novelums tecnics donèt la segonda revolucion industriala.
L'electrificacion de las usinas e de fogals dobrís una èra de produccion de massa. L’automobila prolifèra mercé a un prètz accessible dels veïculs e dels carburants e mercé al desvelopament del malhum rotièr. Las dinamicas espaciotemporalas e societalas ne son treboladas; en qualques decennis, l’automobila remplaça los cabals, fiacres e diligéncias, alara que los tractors remplaçan los buòus e cavals pels camps. Las matèrias sinteticas s'impausan, coma los engrais e pesticidis, en granda partida fabricadas amb de petròli. Per respondre a una demanda totjorn creissenta de carburant e de petròli per la carboquimia, l'industria petrolièra s'embala e explòra e escava totjorn mai luènh e mai prigondament. Los Estats Units d'America venon alara lo primièr productor de petròli. Dins los païses rics, en vint ans, de carrièras novèlas (beton, asfalt) percorrisson lo païsatge american e europèu e las familhas mudan cap a de novèlas banlègas e lotejaments bastits sus de camps o mitan naturals, alara que las linhas telefonicas s’espandisson, puèi la ràdio e la television venon la basa la vida sociala amb d’autres modèls de comunicacion e d’escambis.
Aqueles cambiaments permeton a lor torn una novèla evolucion industriala e la creacion d'una grasilha de comunicacion capable de gerir e comercializar d'activitats alunhadas de l'economia petrolièra, nucleara e de l'edat de l'automobila.
L'emergéncia d'una tresena Revolucion Industriala
Nais d’una convergéncia de tecnologias de la comunicacion (Internet/ per satellits entre autre) e d'energias renovelablas, neta e segura.
Aquela « convergéncia » ne permet una autra; entre la « comunicacion distribuïda » (e sens fial) e de formas d’energias distribuïdas; revolucion que poiriá obrir la pòrta a una èra novèla pòstenergias fossilas e ont lo nuclear serà inutil e tròp costoses, remplaçat per una constellacion de microcentralas mesas en malhum foncionant – un pauc sul modèl de l’internet decentralizat – mercé als smart intergrids e mercé a de nòus protocòls de comunicacion permeton d'utilizar lo quita malhum electric (mejans un corrent portaire en linha) per far circular de l'informacion en naut debit e de biais direccional, en bassa e mejana tension, tot en s'afranquissent d'obstacles qu'èran los transformators electrics.
La tresena revolucion repausa per J. Rifkin sus la creacion conjoncha:
L'ensems del sistèma serà totjorn mai interactiu, integrat e omogenèu.
Lo partatge e l’interdependéncia serà font de novèlas oportunitats de desvelopament economic, mens basats sus la concurréncia, e mai sus la cooperacion.
La Tresena Revolucion Industriala deuriá tanben suscitar segon Rifkin una èra economica novèla que qualifica d'èra del « capitalisme distribuït » (« distributed capitalism ») ont de milions d'entrepresas existentas e novèlas e de proprietaris de lotjaments e veïculs vendràn collaborativament d'actors de l'energia. Aquela transicion energetica deuriá èsser font de milions d’emplecs dichs « emplecs verds », acompanhant una novèla revolucion tecnologica, aumentar fòrça la productivitat, sens los desavantatges que provoquèt al sègle XX, tot en mermant la contribucion de l'umanitat al caufament climatic.
Los cinc pilars de la tresena revolucion industriala
[[File:PiliersRevolution3selonJRifkin.jpg|thumb|Los 5 pilars (interdependents) de la 3 revolucion (pour J. Rikfin).
Per J Rifkin aqueles pilars son complementaris e totes egalament necessàrias. Amassats, constituisson un ensems indivisible, a l'encòp ; e tanben. Rifkin insistís sul caractèr imperatiu de las sinergias entre los cinc pilars, e sul fach que devon absoludament èsser desvelopats a la meteissa velocitat e grandor, perque lo retard d'un sol d'entre eles empacharà lo desvelopament dels quatre autres.
Lo scenari Negawatt prepausa tanben d'utilizar un estocatge amortidor sosterranh de gas, sabent qu'en França 30 % del gas, après que foguèt comprat e importat dels metanièrs o gasoductes, es ja servat jos pression dins de camps gasifèrs (expleitats e agotats, puèi utilizats coma sèrva sosterranha) per l'equivalent de (Storengy + TIGF).
La « metanacion » permet de produire lo metan en combinant de e d'idrogèn (tanben d'originas intermitentas « eoliana » o « solara » ), en preséncia d'un catalisador. Lo malhum e las sèrvas sosterranhas son alara de luòcs d'estocatge provisòris d'aquel gas produch. Lo malhum permet una integracion decentralizada e « distribuïda » dempuèi de fòrça pichonas unitats de produccion. De mai, a tanben un leugièr efièch amortidor (equivalent de qualques oras de consomacion de gas (en França, vèrs 2010), siá una « modulacion infrajornalièra » possibla de ( al maxim per la França entièra vèrs 2010). Es GRTgaz que regulata . Una autra solucion, testada en Alemanha, es d'enriquir en idrogèn lo gas de vila.
Çò que permet una tresena revolucion industriala
Per Rifkin, los grands sauts industrials e las transformacions economicas son totas istoricament associadas a l’apareisson combinada o a la « convergéncia » d’una novèla tecnologia de la comunicacion e de nòus sistèmas energetics.
Aquel còp, son las NTIC; formas novèlas de comunicacion que son un supòrt possible per de formas novèlas d’organizacion e de governança de civilizacions mai complèxes, vengudas possiblas per de novèlas fonts d'energia, decentralizadas, netas, mai seguras e renovelablas. La conjoncion de l’Internet e de las energias renovelablas al sègle XXI fa segon Rifkin la Tresena Revolucion Industriala.
Condicions de realizacion
Per qu'una tala revolucion pòsca se produire, d'autors coma J. Rifkin insistisson sul desvelopament necessàriament conjonch d'innovacions (electronicas e informaticas) e d’un nòu sistèma energetic de produccion. Aquel darrièr deu permetre d'acabar l'èra del petròli pauc car e degalhat, que seguèt aquela del carbon e de la maquina de vapor. Deu tanben permetre de sortir dels sistèmas nuclears tròp costoses, dangierós e productors de rebuts que se sap pas totjorn que far.
L'objectiu es una energia distribuida collectada de pertot ont un besonh d'usatge es geograficament pròche (per exemple suls d'imòbles existissent en Euròpa ), mas J. Rifkin estima que pendent lo temps de la transicion las grandas bòrias eolianas e solaras son necessàrias.
França
En 2012, França testèt de comptadors intelligents, mas dins un malhum encara (en 2010-2012) centralizat e centralizador, que J. Rifkin pensa èsser un fren per l'avenir dins un país ont la centralizacion es une tradicion ancorada.
Lo potencial eolian de mar e litoral en França es naut (lo segond d'Euròpa terrestres (per una produccion de  per an) e de  en mar (per una produccion de  per an), o  per an. Mas es encara pauc valorizat. La filièra idrogèn es sostenguda per l'Estat e de collectivitats, mas lo Smart grid es pas un projècte clarament portat per EDF o lo govèrn.
Frens, dificultats
Cita tanben Escòcia que se dota de eolian, o la Turquia que ne prevei 78,000. Mas coma Rifkin, crenh que la transicion siá tròp lenta, al respècte dels riscs de crisi petrolièra, ecologica, sociala e climatica. Rifkin fa remarcar que lo passatge de la fusta al carbon, lo desvelopament del tren, o aquel de l'automobila se son produchs - e l'escala planetària - en pas que qualques deceniás. Rifkin fa regularament s'encontrar de païses o d'entrepresas que son en concurréncia, perque pasmens pòscan se fixar d'objectius comuns. En 2007 amb lo president Barroso, Rifkin e los seus servicis an tanben fa s'encontrar tretze de las 38 plataformas tecnologicas europèas mai concernidas pels cinc pilars per qu'escàmbian melhor entre elas. Èran la plataforma trabalhant sul bastiment, los Smart Grid, la energias renovelablas, pilas de combustible, tecnologias de l'idrogèn, transpòrts ferroviaris e rotièrs, quimia verda. Atal, un bastit cobèrt de captors solars deu pas èsser tròp vegetalizat. Deu pas èsser a l'ombre de grands arbres. Pasmens vegetalizar las vilas es necessari, subretot per melhorar la qualitat de l'aire e contra las bullas de calor urbanas (en realitat, un panèl fotovoltaïc fonciona melhor quand es fresc, çò que deuriá incitar a los combinar amb de terrassas verdas o teulats vegetalizats). Utilizar las batariás o de sèrvas d'idrogèn de veïculs a l'arrèst coma « estocatge amortidor » del malhum es una solucion optimala dins un modèl american valorizant la veitura individuala e qu'implica de dispausar d'un grand nombre de batariás de nautas performàncias. Aquela solucion es mens compatible amb los projèctes de vila o d'ecoquartièrs sens veituras, o amb de modèls basats sul veïcul partejat e los transpòrts en comun, ont se cerca que los veïculs sián mens nombroses e utilizats mens sovent. Donar a l'automobila un ròtle de sèrva la fa encara mai necessària e risc de frenar las accions de compensacion e reparacion d'impactes coma l'impermeabilizacion e la fragmentacion ecopaïsatgièra per las carrièras. Las societats productrises d'energia e las collectivitats poirián èsser encara tentadas de favorizar l'automobila al prejudici d'aquelas alternativas. D'equilibris seràn donc a trobar.
Monts d'Embasac
Los monts d'Embasac son un pitit massís montanhós situat a l'oest dau Massís Centrau. Forman la partida centrala daus monts de Marcha.
Sinstorf
Sinstorf (en bas alemand: Sinstörp) es un vilatge alemand del districte d'Harburg, situat dins lo sud de l’estat d'Amborg.
Ancianas comunas de Tarn
Aquesta pagina retraça totas las ancianas comunas del departament de Tarn qu'an existit dempuèi la Revolucion Francesa, e mai las creacions e las modificacions oficialas de nom.
Amy Johnson
Amy Johnson (Kingston upon Hull, 1 de julh de 1903 – Londres, 5 de genièr de 1941) foguèt una aviadora anglesa. Foguèt una de las primièras femnas a volar e dels pionièrs de l'aviacion britanica. Venguèt puèi Comandanta de l'Òrdre de l'Empèri Britanic.
Ancianas comunas de Tarn
L'informacion abans 1943 pòt èsser incompleta.
Fusion
*: creacion d'una comuna novèla
Legutio
Legutio es una comuna d'Alaba dins la comunautat autonòma espanhòla del País Basc.
Ancianas comunas de Tarn
Comunas associadas
Lista de las comunas qu'an, en seguida d'una fusion, l'estatut de comuna associada.
Iurii Iekhanurov
Iurii Ivanovich Iekhanurov (n. 1948) economista e òme politic foguèt primièr ministre d'Ucraïna entre 2005 e 2006.
Pè de Montanha
Lo Pè de Montanha (o Pinerolés Pè de Montanha) es un parçan d'Occitània situat dins las Valadas Occitanas.
Sa comuna principala es Frussasc.
Es pròche la vila piemontesa (e non occitana) de Pineròl.
Clorofluorocarbòni
Lo clorofluorocarbòni o CFC es un idrocarbur leugièr modificat, que d'atòms d'idrogèn i son estats remplaçats per d'atòms de fluor e/o de clòr. S'emplega per gas o liquid, sovent amb la marca comerciala freon, dins l'industria del freg o per gas propulsor d'aerosòls. Es mes en causa dins la baissa del jaç d'ozòn, que se combina amb el e lo redutz en oxigèn.
Menàrguens
thumb|250px|Vista de Menàrguens Menàrguens es un municipi de la província catalana de Lhèida e de la Comunautat Autonòma del Principat de Catalonha.
Ancely (tramvai de Tolosa)
Ancely es una estacion de las linhas T1 e T2 del tramvai de Tolosa. Es situada dins lo quartièr d'Ancely, sus l'avenguda de las Arenas Romanas.
Situacion sul malhum
Es la primièra estacion del tronc comun de las doas linhas T1 e T2 e la primièra sus la comuna de Tolosa. Es situada entre las estacions Servanty – Airbus al nòrd-oèst per la linha T1, Nadot per la linha T2 e egalament al nòrd-oèst, e sul tronc comun, Arenas Romanas al sud.
Istòria
L'estacion es mesa en servici lo 11 de decembre de 2010.
Accès e acuèlh
L'estacion es situada al mièg de l'avenguda de las Arenas Romanas e es accessible ambe de passatge per pedons als quatre extremitats de l'estacion.
Intermodalitat
L'estacion es en correspondéncia ambe las linhas de bus Tisséo 46 e 66.
Mortagne-du-Nord
es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region dels Nauts de França.
Pāṇini
Pāṇini (en sanscrit: पाणिनि; Pushkalavati, a l'entorn del 4en sègle abans Crist) foguèt un linguista e gramatician de l'Índia antica. Es famós universitàriament que foguèt l'autor de l'Ashtadhyayi (en sanscrit: अष्टाध्यायी, Aṣṭādhyāyī, que significa "uèch capítols"), la primièra gramatica del mond entièr, que se tracha de las règlas del sanscrit, que nos siá coneguda.
Arsenau
Un arsenau (var. arsenal) es un tèrme militar que designa plusors tipes de bastiments. A l'origina, èra un luòc de construccion, d'entretenença e d'avitalhament de naviris de guèrra e de seis equipaments. Au sègle XVII, comencèt tanben de designar d'usinas de fabricacion d'armas e de municions. Enfin, dempuei lo sègle XVIII, lei depaus de materiaus militars pòrtan pereu lo nom d'arsenaus.
Pedagués
Pedagués es un parçan d'Occitània situat en Lengadòc (País de Fois).
Sa vila principala es Lo Mas.
Lucbardés e Bargas
Lucbardés e Bargas o Luc Bardés e Bargas (Lucbardez-et-Bargues en francés) qu'ei ua comuna gascona situada dens lo departament de las Lanas e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion qu'ei [lykbar'des e 'bargəs]. Las fòrmas ancianas que son (per Lucbardés) Sancte Quiterie de Lucbardes, en 1274, ecclesia de Lucbardes o Lugbardes, cap a 1320, de Lucbardes en 1336 e 1340, de Lucobardesio, en latin, en 1336 e 1340, Lucbardes (mapas de 1714 e de 1733); (per Bargas) ''par. Sancti Martini de Bargues en 1274, ecclesia de Bargues cap a 1320, de Bargis, en latin, au començament deu sègle XIV, Barques, de Bargiis, en latin, en 1336-1340, Bargues'' (mapa deu començament deu sègle XVIII, de 1714 e de 1733).
Dauzat, per Lucbardés, que tròba lucus, « bòsc sacrat » e un determinant inexplicat.
Negre, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, qu'explica Lucbardés es suu Bardés (de bard, « hanga » e sufixe -és, donc « arriu hangós »); prumèr element luc, « bòsc ». Lo nom deu *Bardés qu'ei absent de las mapas.
Segon Bénédicte Boyrie-Fénié, Lucbardés qu'ei l'eretèr de lucus *bardensis, « bòsc hangós »; bard e bardèr que vienen d'ua anciana basa preindoeuropèa. L'evolucion regulara de *bardense que mia a bardés.
Com Lucbardés, Bargas que deriva de bard. Que seré lo femenin d'aqueth mot : *bardas (terras), dab ua mutacion enter oclusivas, com l'exemple de mardosus / margosus.
Miralcamp
Miralcamp es un municipi de la província catalana de Lhèida e de la Comunautat Autonòma de la Generalitat de Catalonha.
29 de setembre
Decèsses
Vejatz tanben:
La Molsosa
La Molsosa es un municipi de la província catalana de Lhèida e de la Comunautat Autonòma de la Generalitat de Catalonha.
Montellà i Martinet
Montellà i Martinet es un municipi de la província catalana de Lhèida e de la Comunautat Autonòma de la Generalitat de Catalonha.
Anthony Giddens
Son òbra
Son òbra peut èsser separada en tres periòd. Pendent loprimièr periòde, Anthony Giddens presenta un vejaire nòu vision de çò qu'es la sociologia, avançant una compreneson teorica e metodologica novèla d'aquel camp, se basant sus una lectura critica novèla dels classics. Dos obratges majors marcan aquel periòde: Capitalism and Modern Social Theory, publicat en 1971, e New Rules of Sociological Method, publicat en 1976. Dins un segond periòde, Giddens desvelopa sa teoria de l'estructuracion, qu'es un analisi de l'agent e de l'estructura, ont la primautat es reconeguda a pas cap del dos. Sas òbras al subjècte, subretot Central Problems in Social Theory, en 1979, e dins The Constitution of Society, en 1984, li balhèron una renomada internacionala. Lo periòde mai recent foguèt marcat per una reflexion sus la modernitat, la globalizacion e la politica, e subretot l'impacte de la modernitat sus la vida personala e sociala. Giddens formula una critica de la postmodernitat, discutent d'una tresena via « utopica realista » en politica, qu'e expausada dins The Consequences of Modernity, publicada en 1990, Modernity and Self-Identity, en 1991, The Transformation of Intimacy : sexuality, Love and eroticism in modern societies, en 1992, Beyond Left and Right, en 1994, e The Third Way : The Renewal of Social Democracy, en 1998. L'ambicion de Giddens es a l'encòp de tornar fondar la teoria sociala e tornar examinar la nòtra compreneson del desvelopament e de la trajectòria de la modernitat.
Anthony Giddens es, en 2013, professor emerit a la London School of Economics.
Biografia
A partir de 1961, comencèt a trabalhar a l'Universitat de Leicester, ont ensenhava la psichologia sociala. A Leicester, qu'èra considerat coma un berç de la sociologia anglesa, encontrèt Norbert Elias e comencèt a elaborar las seunas teorias. En 1969, foguèt nomenat a l'Universitat de Cambridge, al King's College, ont contribuiguèt mai tard a fondar lo Social and Political Sciences Committee (SPS, vengut PPSIS), una sosdivision de la facultat d'economia. Giddens trabalhèt pendent fòrça annadas coma professor associat al King's College, abans d'obtenir una cadièira de professor, en 1987. Anthony Giddens es lo cofondator de l'ostal d'edicion Polity Press, creada en 1985, a Cambridge.
De 1997 a 2003, dirigiguèt la London School of Economics e foguèt membre del Conselh scientific de l'Institute for Public Policy (IPPR), un think tank d'esquèrra pròche del Partit trabalhista. Foguèt tanben un dels principals conselhièrs del premièr ministre britanic Tony Blair. Es Giddens que concebètt l'apròhe politic de la « tresena via », que guidèt l'accion de Tony Blair, al Reialme Unit - donant atal naissença al corrent d'idèas conegut jol nom de blairisme - e tanben aquela de Bill Clinton, als EUA. Giddens foguèt un dels intervenents mai present al debat politic al Reialme Unit, sostenent la politica de centre esquèrra del Partit trabalhista dins fòrça apareissons mediaticas, e articles, subretot publicat dins lo New Statesman. Giddens contribua ara regularament a la recerca e a las activitats del think tank de l'esquèrra progressista Policy Network. Foguèt anoblit per la Elisabèt II en junh de 2004. Porta lo títol de Baron Giddens, del Southgate, dins lo quartièr d'Enfield, a Londres e sèti a la Cambra dels Lords, ont representa lo Partit trabalhista.
Idèas
Giddens, autor de 34 libres e mai de 200 articles, ensags e criticas, contribuiguèt a fòrça desvelopaments notables intervenguts dins las sciéncias socialas pendent las darrièra decenniás, levat lo domèni dels protocòls de recerca. Escriguèt de comentaris sus gaireben totas las escolas e la figuras dominantas de las sciéncias socialas, e utilizèt gaireben totes los paradigmes sociologics, e tanben en microsociologia e macrosociologia. Los seus escrichs van del tractament de problèmas abstrachs, metateorica, al libres pels estudiants, fòrça dirèctes e « a ras de tèrra ». Fin finala, es tanben conegut per son apròche interdisciplinari: s'interessèt tanben als darrièrs desvelopaments en sociologia, que en antropologia, en psicologia, en istòria, en linguistica, en economia, dins lo trabalh social e, mai recentaent, en sciéncias politicas. Lo quite trabalh que faguèt tot lo long de sa vida pòt èsser considerada coma una « granda sintèsi » de la teoria sociologica contemporanèa.
Es tanben el que definiguèt e popularizèt lo concèpte de tresena via dins d'òbras coma ''The Third Way. The Renewal of Social Democracy(1998), The Third Way and Its Critics and The Global Third Way Debate'' (2000). Aquela idèa foguèt present a de biais recurent dins lo debat politic en Euròpa al començament dels ans 2000.
Arbot
Arbot es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nauta Marna e la region de Champanha-Ardena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Eqüator (país)
Eqüator (tanben se pòt escriure Equator) (Ecuador en espanhòl) es un estat d'America del Sud. Confronta Colómbia al nòrd e Peró a l'èst e al sud. A l'oèst es bordat per l'Ocean Pacific. La capitala n'es Quito.
Istòria
Lo territòri conegut uèi coma Eqüator foguèt abitat per divèrsas culturas dempuèi unes 15.000 ans aJC, e benlèu quitament dempuèi unes 30.000 ans. Lo periòde preistoric (anterior a l'arribada dels conquistadors espanhòls) se devesís abitualament en quatre grandas estapas: lo periòde paleoindian (fins unes 3.500 ans aJC), lo periòde formatiu (del 4500 al 300 aJC), lo periòde de desvolopament regional (300 aJC - 800 d.C.) E lo periòde d'integracion (800 - 1534). Entre las culturas mai importantas de l'epòca preistorica cal notar la cultura Valdivia (3500 - 1500 aJC), la cultura Chorrera (900 - 300 aJC), la cultura de la Tolita (600 aJC - 400 d.C.) E la cultura Cañari (400 -1532), entre autras.
Pauc abans de la conquista inca se formèron de grandas confederacions de pòbles, coma la quitu o caranqui (coneguda posteriorament amb l'equivòc nom de "Reialme de Quito") o la cañari. Pels environs de 1450, l'inca Túpac Yupanqui comencèt la conquista del territòri eqüatorian, completada unes 30 ans après. La dominacion incaica acaba amb l'arribada dels espanhòls, que sus l'ancian territòri del "Reialme de Quito" creèron la Reiala Audiéncia de Quito, dins del Vicereialme del Peró.
Lo movement d'independéncia s'inicièt ja a la fin del sègle XVIII, amb los escrits de Eugenio Espejo e d'autras illustrats. Lo primièr crit d'independéncia se produsiguèt lo 10 d'agost de 1809 a Quito, mas foguèt pas fins lo 24 de mai de 1822, après la batalha del Pichincha, quand demorèt establida l'independéncia formala de la nòva republica. Entre ongan e 1830 l'Equator demorèt integrat a la Grand Colómbia. La nòva republica independenta visquèt unes primièrs ans força inestables, jol govèrn del general Juan José Flores e los sieus successors. Los darrièrs ans del sègle XIX son dominats per las grandas figuras antagonicas de Gabriel García Moreno, conservador, e Eloy Alfaro, progressista.
Lo sègle XX se caracteriza per una cèrta inestabilitat politica (57 presidents dempuèi lo 1900) e per guèrras periodicas amb lo Peró (1941, 1981 e 1995) a causa dels dreches sus grands airals de territòri amazonic e de limits termierèrs, sageradas amb lo tractat de patz de 1998 signat pels presidents Alberto Fujimori e Jamil Mahuad. Los ans 1970 e 1980 veson una cèrta estabilitat e prosperitat economica mercés a las primièras grandas espleitacions petrolièras de la sèuva amazonica. Lo 1978, après la dictatura de Guillermo Rodríguez Lara (Lo bombita) s'inícia lo periòde democratic pus long qu'a viscut lo país e que dura (se plan de forma inestable en fòrça cases) fins a l'actualitat.
La fin dels ans 1970 e de principis de 1980 lo país es dirigit per politics capables e dinamics, coma Jaime Roldós o Osvaldo Hurtado, mas de divèrses conflictes e de divisions politicas trincan aquela tendéncia. Lo darrièr periòde es marcat per la crisi dels ans 1990, qu'a donat luòc al fenomèn migratori mai important del país, e a la dolarizacion de l'economia l'an 2000, que s'a plan aténher controlar l'inflacion, a abocat una part de la populacion a la praubesa.
Politica
L'Eqüator es una republica presidenciala. Lo cap d'Estat e cap de govèrn es lo president, elegit per un periòde de quatre ans.
Geografia
L'Eqüator continental ten 3 regions geograficas : Tanben administra las Illas Galapagos, dins l'Ocean Pacific, situadas a 1000 km de la còsta d'America del Sud.
Zonas non delimitadas
1419 km² de l'Eqüator son pas inclús dins cap de província. En 2006, aqueles territòris avián 85 265 abitants. Aquelas zonas son :
Radiohead
right|250px|thumb|Thom Yorke, cantaire de Radiohead
Radiohead es un grop anglés de rock britanic d'Abingdon (Anglatèrra) format en 1985. Es compausat de Thom Yorke (cant, guitarra e piano), dels fraires Jonny Greenwood (guitarra e divèrses instruments) e Colin Greenwood (bassa), d'Ed O'Brien (guitarra e còrs), e de Phil Selway (batariá).
Radiohead sortís son primièr single, Creep, en 1992, puèi e un primièr album, Pablo Honey, en 1993. Creep aurà primièr de succès au Reialme Unit, e petit a petit la cançon se difusarà capvath lo monde entièr, e vendrà aital un tube planetari en 1996, fasent de Radiohead un grop important del ròck.
Batalha dei Dardanèls
La batalha dei Dardanèls es una batalha de la Premiera Guèrra Mondiala qu'opausèt l'Empèri Otoman a un còrs expedicionari francobritanic dau 18 de març de 1915 au 9 de genier de 1916. L'objectiu deis Aliats èra de desbarcar dins leis Estrechs per ocupar Constantinòble e assegurar la liason amb Russia. Pasmens, en despiech de la mobilizacion de fòrças importantas (16 divisions), leis Aliats se turtèron a una resisténcia acarnada e ben organizada (15 divisions) e avancèron pas. Après la revirada de plusors ofensivas, abandonèron son projècte e retirèron sei tropas.
Leis Aliats i perdiguèron 252,000 òmes e leis Otomans entre 218,000 e 251,000. Dins lo camp turc, se destrièt lo generau Mustafa Kemal que comandava la defensa otomana. Sa victòria li donèt un prestigi important que li permetèt, après lo conflicte, de prendre lo poder sota lo nom d'Atatürk.
Sent Prech d'Aissa
Sent Prèch d'Aissa (Saint-Priest-sous-Aixe en francés) es una comuna lemosina situada dins lo departament de la Nauta Vinhana e la region de la Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.
Geografia
miniatura|gaucha|Situacion de Sent Prech d'Aissa en Nauta Vinhana
Aequidens
Lo genre Aequidens regropa d'espècias de peisses percifòrmes qu'apartenon a la familha dels Ciclids.
Lista de las espècias
Segon :
Arenas Romanas (tramvai de Tolosa)
Arenas Romanas es una estacion de las linhas T1 e T2 del tramvai de Tolosa.
Situacion sul malhum
Purpan es situada sus las linhas T1 e T2 del tramvai de Tolosa, entre las estacions Ancely al nòrd e Purpan al sud-èst.
Istòria
L'estacion es mesa en servici lo 11 de decembre de 2010.
Georgiasaurus pensensis
Georgiasaurus penzensis siguec un reptil marin aué escandit, apartenhent ara familha des plesiosaures. Demorèc pendent eth cretacèu superior (Santonian, hè d'aperaquí uns 85 milios d'annades). Es sues réstes sigueren trapades en Russia.
Descripcion
Aguest plesiosaure siguec classat gràcies a ua esqueleta qu'ère pas sancera e qu'arrecebèc de còps pendent es trabalhs de premaniment dera caisha de husta on ère. Es uassi que subervisquèren èren en mau estat de conservacion mès an permetut rebastir er animal, de prèp de 4-5 de longada. Coma toti es plesiosaures, Georgiasaurus penzensis avie un cos relativaments cuert e tanben avie aletes. Eth còth ère cuert e eth cran prim, semblant a Trinacormerum, tot e que non ère pas tant long.
Classament
Tot e que es uassi èren en plan mau estat, diuèrsi scientifics confirmaren que Georgiasaurus apertenhie ath grop des policotilids, un grop de plesiosaures que demorèc pendent eth cretacèu, de mesures petites o mieies, nautaments especializat e damb un còth mès cuert que non pas eth d'autes plesiosaures. Es fossils de Georgiasaurus sigueren trapadi en Oblast, ena region del Volga, en Russia.
Aguest animal siguec descrit per prumèr còp en 1976 sos eth nom de Georgia antà aunurar Georgy Ochev, eth pair deth scientific que descriguèc eth fossil, mòrt pauc dempús dera publicacion der estudi: Eth nom Georgia ja avie estat utilizat (Baird e Girrard en 1853) e Ochev cambiec aguest per Georgiasurus.
Pommerit-le-Vicomte
Pañvrid-ar-Beskont en breton ( Pommerit-le-Vicomte en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Geografia
Çò Trieux Es un riu situat a l'oèst de la municipalitat e #que ne fa una dels limits administratius amb las municipalitats de Trégonneau e Squiffiec.
De nombrós molins a aiga se trobavan la longitud d'aquela porció. Qualqu'uns existisson totjorn mas reconvertis n'abitacion, d'unas autras daissan pas la siá traça #que per la preséncia de la siá bief.
Lista dels nòus molins a aiga, de amont en aval :
Le Trieux est une rivière située à l'ouest de la commune et qui en fait une des limites administratives avec les communes de Trégonneau et Squiffiec.
De nombreux moulins à eau se trouvaient le long de cette portion. Certains existent toujours mais reconvertis en habitation, d'autres ne laissent leur trace que par la présence de leur bief.
Liste des neuf moulins à eau, d'amont en aval :
Peiregòrd Centrau
Lo Peiregòrd Centrau o Perigòrd Centrau es un parçan d'Occitània situat en Peiregòrd (Guiana).
Sa vila principala es Peireguers.
Archocentrus
Archocentrus es un genre neotropical, Cryptoheros Allgayer, 2001 es un genre vesin (Fishbase) pas reconegut per ITIS.
Coupvray
Coupvray es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sèina e Marna e la region d'Illa de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Montgai
Montgai es un municipi de la província catalana de Lhèida e de la Comunautat Autonòma de la Generalitat de Catalonha.
Esquerdes
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
3 d'abril
Decèsses
Vejatz tanben:
Peiregòrd Negre
Lo Peiregòrd Negre o lo Perigòrd Negre, que se sona tanben Sarladés, es un parçan d'Occitània situat en Peiregòrd (Guiana).
Sa vila principala es Sarlat.
Bény-sur-Mer
Bény-sur-Mer es una comuna normanda, situada dins lo departament de Calvadòs e la region de Normandia.
Geografia
Contràriament a lo sieu nom, Bény-sus-Mar es pas pas una municipalitat littorale mas distant d'unitat|3|km de la Manja. A situat a unitat|4|km}} al sud de Courseulles-sus-Mar e a unitat|13|km al nòrd-oèst de Can, la rota en connectant aquelas doas vilas transeünt al nòrd de la municipalitat, e quatre quilomètres al sud-oèst de Douvres-la-Délivrande.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Bény-Sus-Mar a liberat la pels Canadiens francophones del regiment de la Chaudière desembarcats lo quite jorn sus la plaja de Juno Beach,  mai al nòrd. La Royal Canadian Aire Força #condicionar sul territòri communal un aérodrome #que #foncionar del 18 de junh a la.
Bény-sur-Mer est libérée le 6 par les Canadiens francophones du régiment de la Chaudière débarqués le jour même sur la plage de Juno Beach, 3.5 km plus au nord. La Royal Canadian Air Force aménagea sur le territoire communal un aérodrome qui fonctionna du 18 juin au 7.
UPCP-Métive
L’Union pour la culture populaire en Poitou-Charentes-Vendée, actualament UPCP-Métive, es una associacion dicha lei 1901 a fin culturala, peitavina, creada en 1969 e establida a Parthenay dins la Maijon de las culturas de país.
Descripcion
'Quela associacion a per fin la promocion e la defensa de la cultura dicha regionala dau Peitau e de la Santonge, subretot per l’estudi e la defensa de la linga regionala (peitavin-santongés dins sas variantas lu peitavin e lu santongés), la cultura (musica, dança, arts de la paròla), l’istòria, la gastronomia, etc.
L'UPCP-Métive es labelisada dempuei lu debut de las annadas 90 per lu Ministèri francés de la Cultura : Centre de musica e dança traditionala en Peitau-Charantas e Vendèa.
Aüei, l'UPCP-Métive developa quatre sectors d'activitats :
Montoliu de Lleida
Montoliu de Lleida es un municipi de la província catalana de Lhèida e de la Comunautat Autonòma de la Generalitat de Catalonha.
Peitavin (dialecte)
Lu peitavin (pouétevin o poetevin localament) es un daus dos dialectes dau peitavin-santongés, linga d'oïl de la familha de las lingas romanicas. Eu es parlat dins las ancianas províncias dau Peitau e la partida nòrd de l'Aunis, aüei sur la Vendea, las Doas Sevras (fòra dau Nòrd Thouarsais), la Viena (fòra quauquas comunas occitanas au sud e lu Nòrd-Loudunais), lu sud de la Léger Atlantic (país de Retz), lu sud dau Maine e Léger (las Mauges) e dins lu nòrd-oest de la Charanta ('na partida dau Rufequés, e la "bordura oïl" dau Confolentés: Lo Boschatge e Pleuvila en partida), l'extreme nòrd de la Charanta Maritima (isla de Ré, nòrd de l'Aunís, regions de Loulay e d'Aulnay), e maitot dins quauquas comunas de l'extreme sud-oest de l'Endre (vers Lo Blanc, Bélâbre, Argenton).
Dempuei 1831 lu peitavin es associat au sentongés dins lu grope peitavin-sentongés, associacion confirmada per las publicacions d'universitarias de las universitats de Liverpool, Angers, Peitieus, Lion, Nantas, Clarmont-Ferrand, e Caen, o de l'Institut nationau de la linga francesa de Nancy.