cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cochin
Patrimòni
Aquí se tròba lo palais del râja, nomenat Palais Olandés. Encara que construit vèrs 1555 pels Portugueses pel râja Virakeralavarma, los olandeses lo tornèron agençar un sègle pus tard per èsser lo palais del governador. Foguèt rendut al râja que lo faguèt decorar de pinturas de paret de primièra, fòrça ben conservadas, representant de scènas del Râmâyana.
Los carrelets chineses son una attraccion toristica tipica, rèsta probabla de l'expedicion chinesa de l'enuc Zheng He que passèt ala abans l'arribada dels Europèus. Se tròba tanben Fòrt Cochin, la vièlha sinagòga datant de 1568 e agrandida en 1760, e tanben la Catedrala de la Santa Crotz e la glèisa de Sant Francés.
Economia
La majora partida de l'activitat economica de Cochin se passa dins lo quartièr d'Ernakulam.
Cochin a un aeropòrt còde AITA : COK.
Galariá
<Gallery perrow=3> Imatge:Kochi fishing nets.jpg|Los filats chineses de Cochin Imatge:Cochin Port Trust.jpg|Lo Cochin Port Trust sus l'illa de Willington Imatge:Carrelets à Cochin (Kerala).jpg|Los carrelets chineses Imatge:Facade - Old Cochin - Kochi - India 02.JPG|Rèstas de la colonializacion portuguesa Imatge:Houseboat-1.jpg|Houseboat sus las Backwaters Imatge:Kochi boat 20080215-01.jpg Imatge:56Cochin Strret Scene.jpg|Carrièra de Cochin en 1913 Imatge:Kerala jain temple.jpg|Temple Imatge:Jewish synagouge kochi india.jpg|La Sinagòga de Paradesi </Gallery>
Pourrain
Pourrain es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Iona e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Pulverunus ("poussière" En latin) a citat en 578. Aperten al capítol cathédral de Aussèrra de 820 a la Revolucion. En 841, a vist passar Louis e Charles, pichons-fils de Charlemagne, en rota per la batalha de Fontenoy. De contunh en 1428, Jeanne d'Arc, partida liberar Orléans dels Angleses. Fin finala, Napoleon traversarà Pourrain de retorn del isla de Elbe.
Sas peirièras d'òcra auràn espetat del al mièg del. Aquela espelcha s'acompanha d'una importanta activitat de tonnellerie e de bûcheronnage : lo tet de las carrièras, pauc solida, deviá n'efièch èsser étayé per renforts en bòsc ; per çò qu'es dels barrils, servissián al transpòrt de l òcra fins al Batardeau a Aussèrra. D'aquela activitat totalament abandonada a la Segonda Guèrra mondiala pas subsisteix que lo nom evocador de cèrtas carrièras e un ancià séchoir reconverti en restaurant de contunh n'entrepresa de paysagiste en lo caseriu dels Vernes.
Pulverunus ("poussière" en latin) est citée en 578. Elle appartient au chapitre cathédral d'Auxerre de 820 à la Révolution. En 841, elle a vu passer Louis et Charles, petits-fils de Charlemagne, en route pour la bataille de Fontenoy. Puis en 1428, Jeanne d'Arc, partie libérer Orléans des Anglais. Enfin, Napoléon traversera Pourrain de retour de l'île d'Elbe.
Ses carrières d'ocre seront exploitées du au milieu du. Cette exploitation s'accompagne d'une importante activité de tonnellerie et de bûcheronnage : le plafond des carrières, peu solide, devait en effet être étayé par des renforts en bois ; quant aux tonneaux, ils servaient au transport de l'ocre jusqu'au Batardeau à Auxerre. De cette activité totalement abandonnée à la Seconde Guerre mondiale ne subsiste que le nom évocateur de certaines rues et un ancien séchoir reconverti en restaurant puis en entreprise de paysagiste dans le hameau des Vernes.
Nòtas
<references group=N/>
Lista dels presidents d'Afganistan
Lo president d’Afganistan es lo cap d'Estat, cap de govèrn d’Afganistan e lo comandant en cap de las fòrças armadas.
L'actual president d'Afganistan es Ashraf Ghani.
Districte de Jamnagar
Lo districte de Jamnagar (en gujarati, જામનગર જિલ્લો jāmanagara jillō) es un districte d l'estat de Gujarat en Índia.
Lista dels presidents d'Afganistan
Afganistan es estat intermitentment una republica – entre lo 1973 e lo 1992 e dempuèi 2001 cap a davant - en unes autres tempses es estat govèrnada per una varietat de reis, emirs e (jols regims mujahidin e taliban dins las annadas 1990) govèrnants islamistas.
Districte de Jamnagar
Geografia
Lo capluòc del districte es la vila de Jamnagar.
Becerril de Campos
Becerril de Campos es un municipi de la província espanhòla de Paléncia dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
(575) Renate
(575) Renate es un asteroïde.
Armavir (Russia)
thumb|250px|Vista del centre d'Armavir Armavir (en rus: Армавир) es una vila russa situada sus la riba esquèrra del flum Koban dins la region de Krasnodar Krai. Comptava 191.799 abitants en 2014.
Panoramix
Panoramix es lo nom d'un personatge de benda dessenhada de la seria Asterix lo gallés, creat per René Goscinny e Albert Uderzo. Es lo druida del vilatge e a una barba blanca e longa.
La descripcion en prefaci de la benda dessenhada ditz: "Panoramix, lo druida venerable del vilatge, amanada lo vesc per mitonar de potingas miracles. Son òbra mai granda es la potinga miracle que dona al que la beu fòrça de mammot. Mas Panoramix a plan maitas ficèlas en pòcha...".
Figuren aus Asterix List of Asterix characters
Morieras d'Avinhon
Morieras d'Avinhon (Morières-lès-Avignon en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament de Vauclusa e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Toponimia
Morieras es atestat cap a 1095, Morarias, en latin. Lo nom vendriá dau latin morus, « amorier », ame lo sufixe -aria, o de lors resultats.
Istòria
Morieras es una comuna independenta d'Avinhon dempuèi 1870.
Villers-sur-Trie
Geografia
Villers-Escuelhi-Dessús es una municipalitat del Vexin francés situada a 6 km de Gisors, a 9 km de Chaumont-en-Vexin e a 17 km de Auneuil.
Villers-sur-Trie est une commune du Vexin français située à 6 km de Gisors, à 9 km de Chaumont-en-Vexin et à 17 km d'Auneuil.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Otakar Ševčík
200px|thumb|Monument a Otakar Ševčík Otakar Ševčík (Horažďovice, lo 22 de març de 1852 – Písek, lo 18 de genèr de 1934) que ho un violonista chèc e sustot un deus màgers pedagògs deu vriulon. A despart de la soa carrièra com concertista virtuòse, qu'ei famós per'mor deus sons estudis entau vriulon qui son enqüera uei lo dia ua referéncia entaus eslhèves qui aprenen la tecnica d'aqueste instrument.
Cap de Bona Esperança
Istòria
Lo mercadièr olandés Jan van Riebeeck estabiguèt un pòst de demorança al cap lo 6 de Abril de 1652, mas tornèt dins la Ciutat del Cap. Actualament, lo Cap de Bona Esperança aparten a l'Africa del Sud, Província do Cap Ocidental.
La Rioja
Sa superfícia es 5045 km² e sa populacion 301 084 abitants (2005).
Sa capitau es Logronh, ciutat de 150,000 abitants. D'autes comunas importantas son: Haro, Santo Domingo de la Calzada, Arnedo, Calahorra e Alfaro.
Lo punt culminant de la província es lo mont San Lorenzo a 2271 m (Sèrra de la Demanda).
La region es reputada per sos vins (aperada d'origina Rioja).
Istoricament, hesot partida deu Reiaume de Navarra abans d'èster conquista e annexada per Castelha.
Skateboard
Lo skateboard (esqueitbòrd) es una mena de pòst corta, garnida de quatre ròdas que servís a far divèrsas figuras dins un encastre urban.
(210831) 2001 OB84
(210831) 2001 OB84 es un asteroïde.
Chaveignes
Chaveignes es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Indre e Léger e la region dau Centre.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
En 1823, Chaveignes a annexat la municipalitat del Sablon.
En 1823, Chaveignes a annexé la commune du Sablon.
(576) Emanuela
(576) Emanuela es un asteroïde.
Stradivarius de Barjansky
thumb|200px|Julian Lloyd Webber dab lo BarjanskyL'Estradivari de Barjansky o, mei simplament lo Barjansky, qu'ei un violoncèl deu laütièr cremonés Antonio Stradivari creta en 1690 a Cremona.
Que deu lo son nom au hèit qui ho jogat peu violoncelista rus Alexandre Barjansky durant la purmèra leitat deu sègle XX. Desempuish 1983 qu'ei lo violoncelista Julian Lloyd Webber (hrair deu compositor de Cats, Evita e autes comedias musicaus) qui'u joga per lo son concèrts e a l'escadença deus sons enregistraments.
Ancian Empèri egipcian
200px|thumb|left|[[Piramida de Djòser|Piramida graduada deu rei Djòser a Saqqara]]thumb|200px|left|Piramida de Khofo e Esfinx de Gizathumb|200px|thumb|left|Escriba deu Lovre L'Ancian Empèri egipcian qu'ei un periòde de l'istòria egipciana que s'estén sus cinc sègles (arron lo periòde tinita e abans lo Ièr periòde intermediari) de la III dinc a la VI dinastia (haut o baish enter -2700 e -2200). Durant l'Empèri Ancian la civilizacion egipciana que conegó un desvolopament politic e culturau màger e per'mor d'aquò los quites egipcians de l'Antiquitat que l'espiavan com ua tempora daurada.
L'Ancian Empèri que ho tanben la tempsada qui vedó a bastí's la purmèra piramida : la piramida de grads de Djòser, dessenhada per l'arquitecte divinizat Imhetep, en la necropòli de Saqara ; qu'ei lo mei ancian monument de pèira deu monde. Qu'ei tanben durant l'Empèri ancian que's bastín las famosas Piramidas de Giza (de Khofo, Khafrà e Menkaorà), uas de las Sèt Meravilhas deu Monde antic. Menfis qu'èra capitala e Ra e Ptah los dius màgers.
Comunautat Forala de Navarra
Navarra, oficialament la Comunautat Forala de Navarra (Nafarroa, Nafarroako Foru Komunitatea en basco, Navarra, Comunidad Foral de Navarra en espanhòl), es una una comunautat autonòma espanhòla uniprovinciala de regim foral pròpri, sustot las institucions eissidas del Reialme de Navarra. Es tanben una província tradicionala basca. Sa capitala es Pampalona.
Del punt de vista climatic, Navarra es una barreja d'influéncia montanhosa dels Pirenèus e mediterranèa de la val d'Èbre ; i a una diferéncia granda entre lo clima del nòrd (umid, de pluèjas frequentas) e lo del sud (mediterranèu, de temperaturas pus nautas e pluèjas esporadicas).
L'organizacion juridica administrativa actuala se basa sul Melhorament del Fòr de 1982 que supausèt l'imbricacion juridica de la tradicion forala amb la Constitucion espanhòla de 1978 d'après la disposicion addicionala d'aquesta darrièra. Es l'unic estatut d'autonomia que se ditz pas atal, senon la Lei de Reïntegracion e Melhorament del Fòr de Navarra (en version abreujada, ; atanben s'utiliza l'acronim LORAFNA).
Lo territòri navarrés es aperaquí lo de la tribú dels vascons de l'Antiquitat. Navarra foguèt un reialme independent fins al sègle XVI, e son istòria es fondamentala per comprene l'evolucion istorica d'Espanha e la pluralitat culturala de la societat navarresa actuala.
La Navarra es tanben coneguda per las fèstas de la Sant Fermin de Pampalona.
(210518) 1998 SX43
(210518) 1998 SX43 es un asteroïde.
Pailly (Iona)
Pailly  es una comuna francesa administrada per lo departament d'Iona de la region de Borgonha.
Nòtas
<references group=N/>
Aimo Cajander
Aimo Kaarlo Cajander (1879-1943) botanic, professor e òme politic foguèt primièr ministre de Finlàndia entre lo 2 de junh e lo 14 de novembre de 1922.
Cortevaix
Cortevaix es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sòna e Léger e la region de Borgonha Franca Comtat.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Immortèla (omonimia)
Immortèla que pòt designar:
Botanica
Musica
Flanc-gàrdia
Una flanc-gàrdia es la fraccion d'una unitat militara qu'avança lateralament a l'aisse de progression d'una fòrça armada. Assegura generalament un pretzfach defensiu qu'es destinat a empachar ò alentir una ataca còntra una deis alas d'aquela armada. Es un tipe de combat complèx car necessita d'orientar l'aisse de sa poissança vèrs l'exterior dau dispositiu e, en parallèl, de demorar capable de seguir lo movement de la fòrça principala. Per aquò, una flanc-gàrdia es generalament de tropas fòrça mobilas (cavalariá leugiera, infantariá montada, etc.). Una armada en movement pòu aver una ò plusors flanc-gàrdia segon sei besonhs.
Organizacion teorica d'un flanc-gàrdia
thumb|Exemple de movement au sen d'una flanc-gàrdia compausada de quatre unitats de cavalariá. L'objectiu es de blocar lei [[rotas permetent una ataca rapida de la fòrça principala.]]
Escalonament de la flanc-gàrdia
D'un biais generau, una flanc-gàrdia es organizada lateralament a la fòrça de protegir en tres compausantas. Premier, normalament au contacte de l'enemic, se tròba la « linha de susvelhança ». Son ròtle es de detectar un cambiament eventuau que pòu èsser l'indici d'una avançada de l'enemic en direccion de la fòrça de protegir. Puei, ven la « linha d'aplant » que sa mission es de blocar aquela avançada, au mens per un temps. Una bòna linha d'aplant es generalament installada sus de posicions favorablas a la defensa. Pasmens, la natura d'aquelei posicions pòu variar segon lo tipe de defensa considerat. La possibilitat d'un secutament de la fòrça enemiga es tanben de còps adoptada. Enfin, darrier la linha d'aplant, la flanc-gàrdia dèu dispausar d'una « rocada » permetent lo desplaçament de seis unitats. Aquela rocada dèu normalament èsser destinada ai movements de la flanc-gàrdia per pas geinar sa manòbra e pas trebolar aquela de la fòrça principala.
Movements d'una flanc-gàrdia
Per assegurar sa mission, una flanc-gàrdia es normalament compausada d'unitats mobilas e aisament intercambiablas. Ben sovent, totei leis unitats son identicas. Son plaçadas lòng de la linha d'aplant ò en resèrva sus la rocada. Un aisse de comunicacion lia lei posicions tengudas lòng de la linha d'aplant e la rocada. La flanc-gàrdia seguís la progression de la fòrça principala. Per aquò, quand es necessari, una unitat situada lòng de la rocada se dirigís vèrs una posicion de la linha d'aplant ò una unitat de la linha d'aplant abandona sa posicion per tornar se posicionar sus la rocada. Dins certanei cas, lo movement pòu èsser continü : abandon de la linha d'aplant, trajècte lòng de la rocada e installacion sus una posicion novèla lòng de la linha d'aplant.
Exemple istoric
thumb|right|Esquèma generau de l'ofensiva coalizada còntra [[Iraq amb l'accion de flanc-gàrdia dei fòrças francesas sus l'ala senèstra.]]
Durant la Guèrra de Kuwait (1990-1991), lei fòrças francesas plaçadas sus l'ala senèstra de l'ataca menada per la Coalicion còntra lo sud d'Iraq foguèron encargadas de rompre l'ala drecha iraquiana e de se posicionar en flanc-gàrdio per protegir lo rèsta dei tropas coalizadas. Per aquò, après aver atacar per prendre l'aeropòrt d'As Salman situat a 150 km de la frontiera, la division francesa s'installèt per observar e protegir un frònt larg orientat vèrs lo nòrd-oèst.
Belmonte de Campos
Belmonte de Campos es un municipi de la província espanhòla de Paléncia dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Ra
150px|thumb|right|Ra
Diu egipcian deu cap d'agla e diu solar. Qu'ei representat carrejant lo disque solar suu cap e portant en ua man la crotz ankh (vita) e lo ceptre Was (simbèu de poder). Qu'ei la màger de totas las divinitas egicianas venerat despuish l'Empèri Ancian e dinc a la fin de la practica deu panteon egipcian (quan los emperis romans crestians la vedón). La principau vila vodada au son culte que ho aperada Eliopòlis peus Grècs (de Elios lo sorelh, e polis, la ciutat. Qu'èra considerat com lo diu creator de l'univers (e deus autes dius) e, mei tard, que ho conhonut dab l'aute diu solar Amon. Per mor d'aquò qu'ei tanben aperat Amon-Ra.
La mitologia egipciana que compte qu'abans la vaduda deu mòn non i avèva pas sonque lo Num, ua mar grana sens còsta. Puish ua isla dab lo temple de Ra e lo son ueu que gessó de las aigas. Ra, un còp vadut que creè los autes dius (enter los quaus, be i avèva Mut, divessa deu cèu, desseparada deu son marit, Geb diu de la tèrra, per Shu, lo diu de l'aire) e lo mòn. Com diu solar, cada dia que cabussa dab lo son naviu, en companhia deu diu Seth e deu son equipatge, devath lo monde per combàter la sèrp hosca Apofís, la vécer e atau har tornar pujar l'abau navèra.
Sant Alban
Sant Alban o Sant Auban pòt designar:
(208239) 2000 SN344
(208239) 2000 SN344 es un asteroïde.
Sanch Amauç
Sanch Amauç (oficialament en francés Saint-Amancet) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
Comuna situada al pe de la Montanha Negra, dins lo Pargue Natural Regional del Naut Lengadòc
Personas ligadas a la comuna
Lo marescal Louis Félix Marie François Franchet d’Espérey i moriguèt lo 8 de juilhet de 1942.
Region de Múrcia
La Region de Múrcia es una comunautat autonòma espanhòla uniprovinciala, situada dins lo sud-est de la peninsula Iberica entre Andalosia e la Comunautat Valenciana, e la còsta mediterranèa e Castelha-La Mancha. Sa capitala es la vila de Múrcia que es lo sieti daus organs institucionaus regionaus, fòra de l'Assemblada Regionala qu'a son sieti a Cartagena.
Un terç de la populacion totala de la Region de Múrcia viu a Múrcia, sa capitala, e la region es la principala productora de frucha, legums e flors d'Euròpa. A daus vinhaus importants rasis los municipis de Bullas, Yecla e Jumilla qu'an 'na denominacion d'origina. Son clima es chaud e son territòri es semiarid quasi de pertot ; despiech de quò, son agricultura es tradicionalament d'irrigacion. Lo pueg pus naut de la region es lo pueg de Revolcadores a Mortella.
Releu
La Region se situa a l'extremitat orientala de las Cordilheras Beticas e es influenciada per son orografia. 'Quelas cordilheras es formada per las cordilheras Prebetica, Subbetica e la Penibetica (dau nòrd au sud).
thumb|right|400px|Fàcia sud dau massís de Revolcadores
Tradicionalament se considera que lo pueg de Revolcadores qu'aparten au massís dau mesme nom, es lo punt culminant de la Region de Múrcia emb 2027 m ; mas dins las mesuras de las darrieras mapas dau SNIG (Servici Nacionau d'Informacion Geografic d'Espanha) lo pueg de Revolcadores figura emb 1999 m e una cima dau mesme massís, un pauc mai au nòrd, es pus elevada : Los Obispos (Los Evesques) emb 2015 m d'altitud.
Quasi 27% dau territòri murcian correspond au releu montanhós, 38% a de las deprecions entre las montanhas e a daus vaus e 35% a de las planas.
Climatologia
thumb|150px|right|Vista per satellit de la Region de Múrcia
La Region de Múrcia a un clima mediterraneu de tipe semiarid, emb daus iverns doç ( de mejana en decembre e genier) e daus estius chauds (emb daus maxima de ). La temperatura annuala mejana es de.
Emb de las precipitacions de 300 a per an, la region a entre 120 e 150 jorns per an ente lo ciau es totalament esnautat. Abriu e octòbre son los mes emb lo mai de precipitacions.
La distància entre la mar e lo releu fai qu'existís 'na diferéncia termica entre la còsta e l'interior, subretot en ivern. 'Laidonc qu'en lo litorau las temperaturas son rarament en dessós de, dins las comarcas de l'interior despassan pas los e lors precipitacions son pus importantas (d'aicinta ).
La vila de Múrcia a lo recòrd de temperatura dau segle XX en Espanha : lo 4 de julhet de 1994. L'ivern de 2005 fuguet lo pus freg dempuei un brave temps e i a 'gut de las neus sus lo litorau murcian.
Idrografia
thumb|Riu Segura quand passa lo pont vielh de la capitala murciana.
Lo raseu idrografic de la Region es fach dau riu Segura e de sos afluents:
left|thumb|Vista per satellit de la Mar Menora Demai dins la region òm tròba l'estanh naturau lo mai grand d'Espanha : la laguna de la Mar Menora. Es una laguna d'aiga salada, situada rasis la Mar Mediterranèa. Sas caracteristicas especialas ecologicas e naturalas fan de la Mar Menora un luòc naturau unic e l'estanh d'aiga salada lo mai grand d'Euròpa. De forma semicirculara, es separat de la Mar Mediterranèa per 'na franja de sable de de long e entre 100 e  d'ample, apelada La Manja de la Mar Menora. La laguna fuguet designada per las Nacions Unidas coma Zona Especialament Protegida d'Importància per la Mediterranea. Son litorau compta de còsta ente se succedisson plajas d'aigas lindas e pauc prundas (la prundor maximala es pas superiora a ), e  de superficia.
Organizacion territoriala
La region de Múrcia es devesida en 45 municipis. Mai d'un municipi fai mai de 1000 km²: per la superfícia, Lorca (1676 km²) es lo segond municipi d'Espanha après Cáceres, en Extremadura. Entau, la division daus municipis en pedanias es comuna. Lo municipi de Múrcia a 54 pedanias, dont beucòp son pus pobladas que los municipis de l'interior de la Peninsula Iberica. Lo municipi de Cartagena se devesís pas en pedanias mas en 24 deputacions.
Lengas
Lo castelhan o espanhòu es la lenga oficiala. Al nòrd-èst (dins lo Carxe) se parla catalan (valencian) mas a pas cap de reconeissença oficiala.
Liams externes
Pagina oficiala de la Comunautat Autonòma de la Region de Múrcia
Districte de Jaipur
Lo districte de Jaipur es un districte d l'estat de Rajasthan en Índia.
Aimara (lenga)
L'aimara (aymar aru) es la lenga del pòble aimara dins los Andes. Es una de las escassas lengas indigènas d'America amb mai d'un milion de parlaires. L'aimara, amb lo quíchoa e l'espanhòl, son las lengas oficialas de Bolívia. Es parlat dins la region del Lac Titicaca al sud de Peró e, dins una mendra mesura, per qualques comunautats del nòrd de Chile e del nòrd oèst d'Argentina.
Garriga
thumb|right|350px|Païsatge de garriga en [[Lengadòc Bas]]
En botanica, la garriga es una formacion vegetala caracteristica de las regions mediterranèas, pròcha del maquís. Segon l'Escòla Agronomica de Montpelhièr, la garriga es situada sus terren calcari alara que lo maquís es sus terren siliçós. L'Escòla Agronomica de Tolosa assòcia lo tèrme de garriga a l'escalonament de la vegetacion.
De naturalistas que i a classifican la garriga en 4 menas de zònas, definidas per una planta mestra, en mai de l'avaus qu'es la mena de planta caracteristica de la garriga. Tres zònas del sud al nòrd:
E una zòna d’evolucion: La garriga d’aledas (asphodelus cerasifer): ròdol de Bel Er, per ex. : es la mena mai degradada de garriga.
Etimologia
Lo tèrme de garriga ven de la rasic preïndoeuropèa kar (o gar, kal, gal), que significa « pèira » o « ròc », e per extension « abric de pèira, ostal, fortalesa, vilatge ». Aquesta rasic donèt las paraulas guarric en celtic e garric en occitan, es a dire « l'arbre del ròc ». De la meteissa rasic venon: Gard, Carcassona, carst, cala, clapàs, grava, e mai
Localizacion
En Occitània, ocupa gaireben 400,000 ectaras, subretot en Provença e Lengadòc.
Activitas ancianas
S'i pòt trobar de rèstas preïstorics e medievals (megalits, castelars, baumas fortificadas, ermitatges...).
Activitats d'abaliment
Los tropèls de cabras o de fedas i pasturavan
Utilizacion de la lenha
Los utilizaires de forns s'i installavan per aprofeitar la lenha: los veirièrs, los forns de calç. Los boscatièrs i copavan e brutlavan la lenha per ne far de carbon.
Recòltas e cultura
Los ruscaires recoltavan diferents tipes de ruscas pels blanquièrs. S'i recoltava la lavanda d'espics (Lavandula angustifolia) De pichons proprietaris i plantavan sus de laissas d'olivièrs o de vinhas.
Espècias vegetalas caracteristicas
Plantas caracteristicas de la garriga:
thumb|260px|none|Moja blanca thumb|260px|none|Bragalon
Lengas amerindas
Las lengas amérindes forman une familha de lengas ipotetica, prepausada en 1987 per Joseph Greenberg dins son libre  Language in the Americas. Amassariá l'ensemble de las lengas indigènas d'America autras que las lengas esquimaudas-alèutas e las lengas na-dené. Son aira de reparticion s'estend de Canadà a l'America del Sud.
Berzosilla
Berzosilla es un municipi de la província espanhòla de Paléncia dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Economia de Turcmenistan
Malgrat que Turcmenistan foguèt un dels païses de la zòna èuro-asiatica de l'anciana URSS que mens sofriguèt las consequéncias economicas de la desintegracion sovietica, las malaisidas relacions amb las ancianas republicas sovieticas, portèron al non pagament de part del deute contractat amb aquel país e al boicòt de las siás exportacions, principalament per Ucraïna. Aquel procès se vegèt pas clarament superat per la transformacion economica amb lo passatge d'un sistèma comunista a un capitalista, e doncas l'Estat manten fins a uèi una politica d'escassas privatizacions e una tecnologia minaira e industriala fòrça retardada.
Entre 1998 e  2005 Turcmenistan sofriguèt de l'abséncia de vias adequadas d'exportacion de gas natural e per encausa d'obligacions amb deutes de cort tèrme. Malgrat aiçò, las exportacions comencèron a créisser gaireben 15% a l'an entre 2003 e  2008 principalament a causa de l'aumentacion dels prèses internacionals del petròli e del gas. Nòus gasoducts cap a la Republica Populara de China e Iran comencèron a foncionar a la fin de 2009 e al començament de 2010 e provoquèron dins lo país nòvas rotas d'exportacion, malgrat aquelas nòvas vias compensèssen pas entièrament la casuda d'exportacions de gas cap a Russia en 2009. .
Luganh (Tarn)
Geografia
La comuna, que tòca la Nauta Garona, es situada dins l'airal urban de Tolosa. Es al sud-èst de Sant Somplesi. Fins a 2015, èra del canton de La Vaur e ara, fa partida del canton novèl de Les Portes du Tarn (Las Pòrtas de Tarn), que son burèu centralizator es situat a Sant Somplesi.
Toponimia
Per Dauzat e Rostaing, que citan la fòrma de 1272, Luganhio, Luganh ven del nom d'òme latin Luca ambe'l sufixe -anum, o del nom d'òme Lucanus, o del nom d'òme Lucanius. A prepaus de Luganh, ancian nom de La Vaureta, Paul Burgan e André Lafon fan observar que se -n es prononciat, Lucanius, derivat de Lucanus, es l'origina pus probabla. La granda frequéncia regionala de Luganh los fa dobtar pr'aquò de son origina antroponimica, es a dire que venga d'un nom d'òme.
Renun
Renun (Renung en francés) qu'ei ua comuna gascona situada dens lo departament de las Lanas e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion qu'ei [rə'nyŋ]. Las fòrmas ancianas que son en la parropia de Arrenung en 1273, Renun en 1276, locus de Renung en 1279, Renu (mapa de 1638), Renung (mapas de 1714 e de 1733).
Bénédicte Boyrie-Fénié que considèra lo nom qu'ei d'epòca prelatina, mès de sens escur. Renun que pòt viéner d'un nom d'origina indigèna (shens precisions) *Arren, tirat de Arro, donat per Coromines (foc d'Arren, fòrma de 1495), dab lo sufixe latin -unu (>un). Lo passatge de Arrenun(g) a Renun(g) que seré ua aferèsi classica de confusion de la preposicion a dab l'iniciau.
Mariano Mores
Mariano Mores (Buenos Aires, lo 18 de heurèr de 1918) qu'ei un cap d'orquèstra, pianista virtuòse e un deus compositors argentins màgers (e mei que mei de tango).
Sekhmet
thumb|left|Sekhmet Sekhmet qu'ei ua divessa egiciana deu cap de leona. Lo son nom que vòu díser la Poderosa (de sekhm: poderós dab ua t, marca deu femenin en egipcian).
Qu'èra considerada com la cara esmalida e furiosa de la divessa doça e amistosa deu cap de gat Bastet. La mitologia egipciana que conta qu’un dia Ra (lo creator deu monde e lo pair de tots los dius), esmalit per la meishancetat deus òmis que la mandè entà’us catigar. En la véder ad aucídé'us tots que prengó pietat e que l’adromí en tot mesclar sang dab cervèsa que Sekhmet e bevó per’mor de la soa set de sang en bèth embriagà's.
(160515) 1993 RP13
(160515) 1993 RP13 es un asteroïde.
Castelha e Leon
Castelha e Leon es una comunautat autonòma d'Espanha.
L'Estatut d'Autonomia de Castelha e Leon establís pas de capitala. Inicialament lo Parlament de Castelha e Leon s'installèt provisòriament a Burgos. Fins finala, una lei de 1987 establiguèt que las institucions de la comunautat autonòma (Junta de Castilla y León e Cortes de Castilla y León) aurián lor sèti definitiu dins la ciutat de Valhadolid
Organizacion territoriala
Províncias:
Black Tusk
Lo Black Tusk es una ròca volcanica largament erodada d'una fòrma que recòrda una defensa de mòrsa, çò que li valguèt lo nom. Es situada dins lo Pargue Provincial de Garibaldi, en Colómbia Britanica a l'oèst de Canadà. Es considerat coma essent lo vestigi d'un estratovolcan d'andesita atudat que se seriá format al Pleistocèn.
Lo volcan aperten a la Cencha volcanica de Garibaldi que forma part de l'Arc volcanic de las Cascadas, emai que siá situat fòra del limit geografic de la Cadena de las Cascadas.
La primièra ascension del mont foguèt capitada per William J. Gray en 1912.
1. FC Nuremberg
L1. FC Nurembèrg' (en alemand 1. FC Nürnberg'') es un club alemand de fotbòl de Nurembèrg fondat en 1900. Lo club jòga adara en Bundesliga alemanda.
Estadi
1. FC Nurembèrg jòga a la Grundig Stadion. Aquel estadi a una capacitat de 50,000 plaças.
Mòrt
thumb|[[Vanitas|Lo crani simbolic de la mòrt, detalh d'una pintura de Philippe de Champaigne.]] La mòrt es la fin permanenta de las foncions biologicas que definisson un èsser vivent. Se referís tant a la terminason d'esperela coma a l'estat posterior de l'ancian organisme. La vertadièra natura de çò que ven aprèp la mòrt foguèt d'arreu millenari una preocupacion centrala de las tradicions religiosas e filosoficas pertot dins lo monde. Fòrça religions an fe o ben en un en delà o bon en la reïncarnacion. Per monde, l'efèit de la mòrt fisica sus l'esperit o arma s'existisson demòra una question dubèrta. Per la sciéncia contemporanèa, la mòrt d'un organisme es la fin.
Gaireben sens cap d'excepcion (vejatz Hydra), los animals acaban per morir de vielhiment. Qualques fenomèns intervenon qu'abitualament causan una mòrt prematura coma la malnutricion, la predacion, la malautiá, los accidents que provòcan de traumatismes terminals o, dins de circonstàncias extrèmas, una grèva perturbacion d'un ecosistèma. Las activitats umanas volontàrias que provòcan la mòrt son per exemple lo suicidi, l'omicidi e la guèrra. Cada jorn mòron aperaquí 150,000 personas dins lo monde. La mòrt dins monde natural tanben se pòt produire coma un resultat indirècte de l'activitat umana: una causa creissenta de l'apagament d'espècias fins a la destruccion de sistèmas ecologics qu'es la consequéncia de l'expansion de la tecnologia industriala.
L'objectiu principal de la medecina es de retardar e evitar la mòrt. En aquel contèxte, la mòrt es vista mai coma un procèssus que un evenement futur; de condicions qu'abans èran consideradas indefungible de mòrt son actualament reversiblas. Quand se traça una linha separant la vida e la mòrt, cal tenir en compte entre autres factors de la preséncia o abséncia de signes vitals. En general, la mòrt clinica es pas necessària e sufisenta per determinar la mòrt legala. Un pacient amb un còr e palmons foncionals qu'es en estat de mòrt cerebrala se pòt declarar legalament mòrt sens qu'arribe la mòrt clinica. En fach, la definicion medicala precisa de la mòrt ven pus problematica, paradoxalament, a mesura del progrès de la coneissença scientifica e de la tecnologia.
Tipes de mòrt umana
I a diferents tipes de mòrt:
Aqueles tipes son pas egalament frequentas. Las principalas causas de mòrt segon l'OMS son (per òrdre descreissent):
Definicion de la mòrt
En despiech de l'omnipreséncia de la mòrt dins la pensada e la societat umana, i a ges de deficion precisa de la nocion de mòrt. En plaça, s'utiliza diferentei definicions que s'adaptan ai besonhs de seis autors.
Aspèctes medicolegaus
La definicion medicolegala de la mòrt es fòrça importanta dins la societat modèrna car permet de prononciar la mòrt oficiala d'un individú. Dins la màger part dei país, es prononciada après la constat per un mètge de l'aplant dau còr, de la respiracion, de la circulacion sanguina e deis activitats cerebralas. De mai, es possible de constatar la demenicion de la temperatura corporala fins a la temperatura ambianta. La rigiditat cadaverica es tanben un signe important.
La mòrt medicolegala correspònd pas totjorn a la mòrt fisiologica de l'individú. D'efiech, gràcias ai progrès medicaus, es desenant possible de mantenir artificialament lo foncionament de certaneis organs. Aquò es fòrça important dins lo quadre dei transplantacions.
Aspèctes medicaus
En medecina, la mòrt correspònd a l'aplant de totei lei foncions vitalas, en particular aqueu de l'activitat cerebrala. Pasmens, en causa dei progrès regulars de la reanimacion e de la transplantacion d'organs, la definicion medicala de la mòrt e sa constatacion per leis autoritats medicalas son vengudas pus complèxas e pus precisas. Uei, existís tres definicions diferentas : Dins abòrd de país, la mòrt legala es definida per la mòrt cerebrala. Es tanben lo cas per l'OMS dempuei 2012.
Aspèctes biologics
Au nivèu biologic, la mòrt es la disparicion dei caracteristicas pròprias a la vida. Marca l'impossibilitat per l'organisme d'assegurar lo mantenement de son integritat fàcia a la pression dei constrenchas de l'environament. En tèrmes d'entropia, aquò correspònd a l'impossibilitat de mantenir una entropia bassa.
La mòrt dins la cultura
Tradicionalament la mòrt representa una de las principalas fonts de la paur e per aquò divèrsas religions meton l'accent sul fach que la mòrt acaba pas vertadièrament la vida, seguís perque crèan en la resurreccion futura, o en la reïncarnacion de l'arma o perque l'esperit de la persona passa dins un autre monde (escatologia). Per que es esséncia del desconegut, divèrsas culturas temptèron de la personificar amb simbòls; entre eles cal notar:
Divèrses mites e legendas an per subjècte de creaturas que vençon la mòrt (o que demòran dins un estat intermediari entre la vida e la mòrt), coma los zombis, vampirs e las armas errantas, entre autras. tanben divèrses sortilègis e elixirs prometon l'immortalitat o la joventut eternala. Tanben i a fòrça mites sus que far amb lo cadavre, los rites funeraris e el dòl dels subrevivents. A l'ora d'ara la majoritat de las culturas optan per enterrar los còrses (dins los cementèris) o los cremar.
La fascinacion per la mòrt es l'esséncia de movements culturals coma lo dark, lo gotic o aquel dels decadents.
Joana III de Navarra
250px|right|thumb|Joana de Labrit left|150px|thumb|Armas de Joana de LabritJoana de Labrit, o Joana III de Navarra, en francés Jeanne d'Albret (Saint-Germain-en-Laye, lo 7 de gener de 1528 - París, lo 9 de junh de 1572) que ho reina (la paraula regina qu'ei sovent emplegada en bearnés per qualificar lo son títol de sobeirana de Navarra, mei que mei a la soa epòca) de Navarra, comtessa de Foish e vescomtessa de Bearn. Qu'èra la hilha de Margarida de Navarra e d'Enric de Labrit e la mair deu Noste Enric. Convertida au protestantisme, qu'ensagè de l'impausar a Bearn en tot entrar en conflicte dab França.
Joana de Labrit qu'esposè, en purmèras nòças lo 13 de julhet de 1541 Guillaume de Clève (1516 - 1592). Aqueth maridatge que hore anullat en 1546 mercés au coratge e la determinacion (excepcionau per aqueras temporas) d'aquesta mainada (non nubila alavetz) qui he rampèu a totas las pressions deus sons pairs (au mens qu'aquestes e ajan calculat ua mermada avenidora de l'interès d'aquesta union), anant dinc a non pas prononciar la paraula òc e en tot adobar totas las aparéncias entà s'i escàder per aquesta anullacion.
En segondas nòças qu'esposè Antòni de Borbon a Molin, lo 20 d'octobre de 1548. D'aqueth maridatge que vadón :
A maugrat d'estar vaduda dens la cort catolica de Joan de Labrit, l'influéncia de la reina e escrivana Margarida de Navarra, pro ubèrta de cap a l'umanisme e a las idèas e aus òmis de la Refòrma que preparè la conversion, en 1560, de Joana de Labrit qui seguí la conversion d'Antòni de Borbon. En 1561, ua ordonança soa qu'autorizè lo protestantisme en Bearn. Que he arrevirar lo catequisme de Jean Calvin, que fondè l'universitat protestanta d'Ortès e que he arrevirar los psaumes en bearnés per Arnaut de Saleta, suu modèl de l'arrevirada de Clément Marot.
A la fin de la soa vita, que negociè dab la reina Caterina de Medici, lo maridatge deu Noste Enric dab Margarida de França dab la condicion que posquesse demorar catolica. Joana de labrit que's morí lo 9 de junh de 1572 abans la nòça celebrada lo 18 d'agost e qui ho marcada per lo massacre de Sant Bertomiu.
Molin Nuòu
Toponimia
La prononciacion es [muli’ɲɔw]. Lo nom, absent del diccionari de Gourgues (1873), fai referéncia a un molin [o probablament una molina] nuòu. Es present sus la mapa de Cassini au segle XVIII. Molin contunha lo bas latin molinum e nuòu lo latin novus, ,.
Istòria
Lo Molin Nuòu èra pas una paròfia, mas un luec abitat de la ribièra d'Eila, fòrtament poblada. En 1835, l'enclava dau « Molin Nuòu », que dependiá de Vilafrancha de Lochac, passet a Minzac, per l'Ordenança de Loís Felip dau 1er de julhet 1835. En 1906, la comuna de Molin Nuòu se creet a partir de Minzac, çò que los abitants reclamavan dempuèi 1879.
Julian Lloyd Webber
Qu'estudiè au Royal College of Music de Londres puish a Genèva dab Pierre Fournier e qu'a seguit ua carrièra de concertista au cors de la quau b'a realizat mantuns enregistraments e qu'a quitament estreadas composicions d'autors contemporanèus.
Clima desertic
Un clima desertic es un clima associat a de precipitacions fòrça febla, a una amplitud termica jornadiera e anuala fòrta, a de temperaturas generalament extrèmas e a d'estius cauds ò fòrça cauds. Dins la classificacion de Köppen, n'existís dos tipes principaus : lo clima desertic caud (BWh) que s'obsèrva dins lei desèrts cauds coma Sahara e lo clima desertic freg (BWk) qu'es frequent dins lei desèrts continentaus de l'interior d'Asia.
Clima desertic caud
thumb|right|Regions de clima desertic caud
Lo clima desertic caud (BWh) se tròba dins de regions subtropicalas, especialament entre lei latituds 20° e 33°. D'efiech, aqueleis endrechs son lo luòc de recepcion de corrents d'aire atmosferic importants qu'entraïnan la formacion de zònas de pression auta. Coma aquelei corrents son fòrça estables, i empachan la formacion de nívols e donc de precipitacions durant de periòdes lòngs. L'ensorelhament i es fòrça important, çò que favoriza de temperaturas importantas e una ariditat extrèma.
Normand
Lo normand (autonim: Normaund (Normandia), Normand (Guernesey), Nouormand (Jersei)) es segon las concepcions siá una lenga romanica que fa partida de las lengas d'oïl, siá un dialècte de la lenga d'oïl. Lo normand se parla en Normandia (França) e dins las Illas Normandas (Reialme Unit).
Istòria
Los colons angloescandinaus, en s'installar subre una grand part del territòri conegut uèi jol nom de Normandia, adoptèron lo dialècte d'oïl dels abitants de l'anciana Neustria, en tot balhant a la lenga una cèrta color e en l'enriquir de tèrmes eissits del noroèc o de l'anglosaxon dins mantun domeni. Aquesta desaparicion del noroèc se pòt explicar de divèrsas faiçons, pasmens son usatge se seriá mantengut per las còstas normandas entrò lo sègle XII. Lo trouvère normand Benoît de Sainte-Maure, a la fin del sègle XII, afortissiá, dins sa Chronique des ducs de Normandie, que se parlava encara "danés" per las còstas. La lenga normanda s’èra implantada en Anglatèrra en seguida de la conquista del país per Guilhèm lo conquistaire. Puèi, una concurréncia amb lo dialècte francoangevin que s'impausèt de pertot coma lenga oficiala, s'i perseguiguèt entrò lo sègle XIV, epòca que lo francés perdèt dapasset de terrenh per acabar per desaparéisser. Se balha lo nom d'anglonormand al dialècte parlat en Anglatèrra que, jos l'influéncia de l’anglosaxon e del francés literari, èra vengut pro diferent del franconormand continental. Lo franconormand e l’anglonormand tenon ambedós una literatura d'origina anciana e abondosa.
Clima desertic
Clima desertic caud
En consequéncia, lei regions de clima desertic caud son associats amb de desèrts. La vegetacion i es rara mai sa preséncia es possibla a l'entorn de rius ò de fònts (oasís). Es generalament constituïda d'espècias ben adaptadas a l'ariditat (paumiers, cactus, etc.).
Normand
Varietats
Se parlan maitas varietats del normand:
Districte de Jodhpur
Lo districte de Jodhpur es un districte d l'estat de Rajasthan en Índia.
Clima desertic
Clima desertic freg
Lo clima desertic freg (BWk) es un clima generalament dins lei regions temperadas que son privats de precipitacions per la preséncia de montanhas importantas. Per aquela rason, lei desèrts fregs son mai que mai situats dins leis Andes e en Asia Centrala. Pasmens, lo tèrme « freg » empacha pas lei temperaturas de passar 30 °C durant l'estiu. Dins aquò, leis ivèrns son fregs e, durant la sason cauda, de vent fregs pòdon tanben entraïnar una demenicion marcada de la temperatura. Lei precipitacions son raras tota l'annada e l'endrech pus arid de la planeta, lo Desèrt d'Atacama, es una region de clima desertic freg. Lei precipitacions ivernencas pòdon tombar sota forma de nèu. Coma dins lei desèrts cauds, la vegetacion es pauc desvolopada. Pasmens, en preséncia d'aiga, son desvolopament es sovent pus aisat.
Normand
Nombre de locutors
Se manca de donadas de l'Estat francés, encara que la lenga a mai de vitalitat en Bassa Normandia.
Clima desertic
Clima desertic doç
Lo clima desertic doç (BWn) es un clima desertic rar presents dins de regions d'altitud tropicalas ò subtropicalas. Correspònd a un clima desertic caud moderat per l'efiech de l'altitud. Dins lei zònas litoralas, aquò favoriza la formacion de nívols bas e de nebla que pòdon portar una certana umiditat dins la region.
Normand
Nombre de locutors
Dins las illas Normandas, lo guerneseiés es sonque utilizat per qualques gents de mai de 60 ans, encara que i aja d'associacions qu'ensajan de lo mantenir. D'un autre latz, segon una enquèsta de 1989 i aviá 5720 personas que parlavan lo jerseiés. A Alderney, la lenga es completament desapareguda. La situacion es gaire melhora dins l'illa de Sark, ont mens de 20 dels 600 abitants sabon parlar lor lenga pròpria.BBC Voices En total, sonque 2% dels abitants de las illas Normandas parlan lo normand quinas que sián sas varietats, en una proporcion qu'es anada en decreissent de reng despuèi las annadas 30 del sègle XX.
Estatut legal
La sola lenga oficiala de l'Estat francés es lo francés. Dins las illas Normandas, la situacion es diferenta segon las doas comunas en las qualas se dividisson las illas. A Jersey son oficials l'anglés e lo francés, mentre qu'a Guernsey o es sonque l'anglés despuèi l'an 1966 (anteriorament lo francés foguèt lo sol idiòma oficial fins a 1926, quand l'anglés foguèt declarat segonda lenga oficiala).
Ensenhament
Actualament se parla de far de metòdes per l'aprendissatge del guerneseiés dins l'ensenhament elementari e als corses nocturnes. Dins l'Estat francés, s'estúdia facultativament dins 5 "collègis" del departament de la Marga (Beaumont, Les Pieux, Bricquebec, Gavray e Avranches). Es necessària l'inscripcion de quinze escolans per cors e los ensenhaires son volontaris.
Moltoneu
Moltoneu (nom segon la toponimia; Moutonneau en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Charanta e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Toponimia
Las fòrmas ancianas son Mustonello en 1309, Mutonello.
Lo nom de Moltoneu es un diminutiu en -ello (-eu en lemosin moderne) de 'quau de Molton, dont l'origina remontariá a un nom de persona gallés Multo- (dont deriva tanben lo francés "mouton").
Luecs e monuments
vinheta|L'egleisa vuda de la mairariá.
Nòtas e referéncias
<references group="N"/>
Villers-sur-Fère
es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Tomaž Šalamun
right|thumb|Tomaž Šalamun Tomaž Šalamun (Zagrèb, 4 de julhet de 1941 − Lhoblhana, 27 de decembre de 2014) èra un poèta eslovèn màger.
Boada de Campos
Boada de Campos es un municipi de la província espanhòla de Paléncia dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Saint-Benin
es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region del Nòrd-Pas de Calais.
Quintenic
Kistenid en breton ( Quintenic en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Heitor Villa-Lobos
Heitor Villa-Lobos (5 de març de 1887 - 17 de novembre de 1959) es lo compositor modernista Brasilièr pus conegut. Foguèt un compositor notament prolific pel nombre d'òbras escrichas. Fòrça trabalhs son arranjaments d'òbras anterioras. Mai que mai en los sieus darrièrs ans, Villa-Lobos realizèt grand nombre de recomposicions.
A l'excepcion dels trabalhs perduts, la siá musica es estada fòrça difonduda dins lo mond per las gravaduras existentas, e pels concèrts. Quitament las sinfonias son disponiblas en una gravadura integrala - veire https://web.archive.org/web/20080724201626/http://www.rdpl.org/villa/stuttgart.html.
Entre las òbras mai popularas de Villa-Lobos podèm mencionar las Bachianas Brasilianas, en essent lo Numèro 5 una de la mai conegudas, escricha per votz e uèch violoncèls, mas interpretadas en fòrça autras combinacions instrumentalas. En seguint amb las siás òbras podèm citar la musica per guitarra coma los Preludis, Estudis e los Choros (lo Choro Numèro 1 es fòrça popular). Es tanben important mencionar la sèria de Quatrins de còrda.
Tanben foguèt maèstro e trabalhèt dins d'orquèstras brasilièras, e tanben en Anglatèrra, Argentina, França, Finlàndia, etc.
Simone Veil
Simone Veil, nascuda Simone Jacob lo 13 de julhet de 1927 a Niça e mòrta lo 30 de junh de 2017 a París, es una magistrata e una femna d'Estat francesa.
Nascuda dins una familha josiva a las originas lorrencas, es deportada a Auschwitz a l'atge de 16 ans, mentre la Shoah, ont pèrd son paire, son fraire et sa maire. Salvada ambe sas sòrres Madeleine e Denise, tanben deportadas, esposa Antoine Veil en 1946 puèi, après d'estudis de drech e de sciéncia politica, entre dins la magistratura coma nauta foncionària.
En 1974, es nommada ministra de la Santat pel president Valèri Giscard d'Estanh, que la carga de far adoptar la lei depenalizant lo recors per una femna a l'interrupcion volontària de grossessa (IVG), lei que serà après correntament designada coma la. Apareis d'aquí enlà coma icòna de la luta contra la discriminacion de las femnas en França.
Es la primièra persona a accedir a la presidéncia del Parlament Europèu — novèlament elegit al sufragi universal —, una foncion qu’ocupa de 1979 a 1982. De faiçon generala, es considerada coma l'una de las promotritz de la reconciliacion franco-alemanda e de la construccion europèa.
De 1993 a 1995, es ministra d'Estat, ministra dels Afars socials, de la Santat e de la Vila del govèrn d'Édouard Balladur. Sèi al Conselh Constitucional de 1998 a 2007, abans d'èsser elegida a l'Acadèmia Francesa en 2008.
Sus decision del president Emmanuel Macron, Simone Veil fa son intrada al Panteon ambe son espós lo 1èr de julhet de 2018.
Nòtas
<references group="N" />
Boadilla de Rioseco
Boadilla de Rioseco es un municipi de la província espanhòla de Paléncia dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Hérouville
Hérouville es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Val d'Oise e la region d'Illa de França.
Nòtas
<references group=N/>
Ròcadun
Ròcadun o mens probable Ròcadura (Roquedur en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Gard e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.