cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Engolmés
Engolmés compreniá los país de Rufequés, de Conhac, d'Òrta, de Tardoira, e mai una partida de Cofolentés (aquilhs tres darriers país son occitans mas eran restachats en partida a la província d'Engolmés). Fasiá partida de la maison daus Valés-Engoleime quand monteren sus lo tròn de França.
La lista de las parròfias se tròba dins lo Pouillé historique du diocèse d'Angoulême de l'abat Jean Nanglard.
Geografia
thumb|center|upright=2|La província d'Engolmés au segle XVIII e las comunas actualas.
Tasca
Tasca (Tasque en francés) qu'ei ua comuna occitana de Gasconha situada dens lo departament de Gers e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Geografia
Comuna situada dens lo vinhau deus Costalats de Sent Mont.
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Lo nom que s'explica pr'amor la tèrra èra somesa a l'impòst nomentat la tasca,.
Economia
Viticultura : Costalats de Sent Mont (AOVDQS)
Industria miniera
thumb|right|Mina d'[[aur en Austràlia.]]
L’industria miniera es lo sector economic que gropa leis activitats de prospeccion e d'esplecha dei minas en vista de produrre de de materiaus combustibles, de mineraus, de metaus ò de pèiras preciosas. Es una fònt importanta de revenguts dirèctes e indirèctes mai pòu tanben engendrar de pollucions grèvas de l'aiga, de l'aire, dau sòu e deis ecosistèmas, de riscs per lei construccions umanas e de rivalitats per lo contraròtle dei ressorsas. Per aquelei rasons, la màger part deis Estats enquadran leis activitats minieras per una legislacion especifica.
Evelyn Berezin
Evelyn Berezin (Nòva York, 12 d'abril de 1925) es una engenhaira informaticiana americana. Es coneguda mai que mai per sa concepcion d'un dels primièrs tractaments de tèxtes.
Trelhissac
Trelhissac (Trélissac en francés) es una comuna d'Occitània, dins la region istorica de Perigòrd, situada dins lo departament de Dordonha de la region de Novela Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion es [treliː’ʂa]. Las fòrmas ancianas son Treslhissacum, en latin, au segle XIII, Tralhissac en 1312, Treslissac en 1360. Trelhissac vendriá d'un nom latin d'òme, *Trellicius, inatestat, inferit de Trellius, emb lo sufixe -acum, [latinizacion dau sufixe celtic -ācon] (Dauzat e Rostaing, Chantal Tanet e Tristan Hordé) o lo nom gallic d'òme Trilicios/Trilicius, atestat (Xavier Delamarre, site de las comunas de Dordonha), emb lo mesme sufixe. Chantal Tanet e Tristan Hordé ajustan a *Trellicius l'ipotèsi de l'adjectiu occitan trelhissat, varianta de trelissat, « environat d'una grilha »; lo site de las comunas de Dordonha fai la sintèsi en precisar que lo resultat de Trilicius + -acum fuguet influenciat per l'adjectiu trelhissat, , ,.
Dasyuridae
La familha dels Dasyuridae es estada creada pel zoologista alemand Georg August Goldfuss (1782-1848) en 1820.
Aquesta familha, qu'aparten a l'òrdre dels "Dasyuromorphia", que los membres son generalament apelats mirgas marsupialas, compren mantun genre totes localizats en Austràlia :
Casals
Casals pòt èsser:
Equipa Sud-Tiròl de fotbòl
L'equipa de la Sud-Tiròl de fotbòl es una còla de fotbòl que representa Província del Sud-Tiròl. Per èstre seleccionat dins aquela còla, cal que lo jogaire sàpia parlar lo Tiròl. Coma la Sud-Tiròl es pas reconeguda coma una nacion per la FIFA o per l'UEFA, l'equipa de la Sud-Tiròl de fotbòl pòt pas jogar la copa del mond o lo campionat d'Euròpa. La Federacion faguèt partida de la FUEN.
Participacions a de competicions internacionalas:
Antanas Smetona
Antanas Smetona (nascut lo 10 d'agost de 1874 a Užulėnis, mòrt lo 9 de genièr de 1944 a Cleveland) -  politician, activista social, president de Lituània dos còps (1919-1920; 1926-1940), paire de l'independéncia lituana e eròi nacional. Ideològ del nacionalisme lituanian.
Aroz
Aroz es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nauta Sòna e la region de la Franca Comtat.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Bessoniás
Bessoniás (Bessonies en francés) es una comuna carcinòla situada dins lo departament francés d'Òut e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Eugenia Maniokova
Eugenia Aleksandrovna Maniokòva (en rus: Евгения Александровна Манюкова; Moscòu, 17 de mai de 1968) es una anciana jogaira de tennis russa.
Sant Andrieu (Aups d'Auta Provença)
Sant Andrieu (Saint-André-les-Alpes en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament deis Aups d'Auta Provença e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Benny Carter
Benny Carter, nascut Bennett Lester Carter (1907-2003) foguèt un reconegut saxofonista e trompetista american de jazz del sègle XX.
Myrmecobiidae
Aqueste genre compòrta el-meteis una sola espècia, lo mirmecobi apelat tanben lo formiguièr marsupial o nunbat, apartenent al genre Myrmecobius.
Patagònia
Lo parçan argentin de Patagònia inclutz las províncias de Neuquén, Río Negro, de Chubut e de Santa Cruz, tant coma la porcion èst de l'archipèla de la Tèrra del Fuòc e la part pus al sud de la província de Buenos Aires: Patagones. La region politicoeconomica patagona inclutz la província de La Pampa.
La part chilena de Patagònia compren las províncias e regions de Valdivia, Llanquihue, Aysén e Magallanes, i comprés lo costat oèst de la Tèrra del Fuòc e lo Cap Hòrn, e la província de Palena dins la region de Los Lagos.
Esperanza Baur
Esperanza Díaz Ceballos, mai coneguda coma Esperanza Baur (1926 – Ciutat de Mexic, 11 de març de 1961) foguèt una actritz mexicana. Foguèt coneguda mai que mai coma segonda esposa de l'actor american John Wayne.
Província de Sevilha
La província de Sevilha es una província d'Andalosia en Espanha. Sa capitala es Sevilha.
Marinhac e eras Pèiras
Marinhac e eras Pèiras (Marignac-Laspeyres en francés) qu'es ua comuna gascoa, situada dens lo departament de la Nauta Garona e la regiond', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Marignac o Marignac d’Aurignac o Marignac-Laspeyres, qu'èra de l'eleccion de Comenge, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Sent Bertran de Comenge e de la senescaucia de Tolosa. Le vocable de la glèisa qu'es Sent Martin; que i a tanben ua capèra de Mirabel (Mirabèu ?). En 1790, Marinhac e eras Pèiras qu'èra deu canton de Sent Martòri; en l'an VIII, Marignac-Laspeyre e Sana (Sanà) qu'èra deu canton de Martras; en l'an X, Marinhac e eras Pèiras qu'èra deu canton de Casèras.
Sent Sauvi
Sent Sauvi (Saint-Sauvy en francés) qu'ei ua comuna occitana de Gasconha situada dens lo departament de Gers e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Sent Sauvi
Lo nom es atestat en 1473, Sent Saubi. Es format de sent e [deu resultat] deu latin Salvius, nom d'un ermita deu País de Bray, au sègle VI e d'un avesque d'Albi, au sègle VI,.
Lucvièla
Lucvièla es format deu resultat de lucus, « bòsc sacrat », puish, tanlèu lo latin, « bòsc en generau » e deu resultat de villa, successivament « grana proprietat rurala », d'aquí au sègle XI, « vilatge », « vila » (a ua epòca posteriora a la fixacion deu toponime).
Sent Alari Peiros
Sent Alari Peiros, benlèu Sent Alari del Peiros o Sent Alari (e lo Peirós) (Saint-Hilaire-Peyroux en francés) es una comuna lemosina situada dins lo departament de Corresa e la region de Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.
Eugen Polanski
thumb|250px|Eugen Polanski en 2007 Eugen Polanski ( pron.: [ˈɔjɡɛn pɔˈlanskʲi] ) nascut Bogusław Eugeniusz Polański ( pron.: [bɔˈɡuswaf ɛwˈɡɛɲuʂ pɔˈlaɲskʲi] ; 17 de març de 1986) es un fotbolaire polonés. Jòga actualament en Alemanha, dins lo club TSG 1899 Hoffenheim.
Paüls
Paüls es un municipi de la província espanhòla de Tarragona dins la Generalitat de Catalonha.
Lonlay-le-Tesson
Lonlay-le-Tesson es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Orne e la region de la Bassa Normandia.
Girona (província)
La província de Girona es una division administrativa espanhòla de segond nivèl dins la Comunautat Autonòma de Catalonha. La capitala es Girona. Lo còde postal e estatistic n'es 17.
Lonlay-le-Tesson
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Girona (província)
Les comarcas de la província de Girona son les seguentas:
Tanben los tres municipis de la comarca d'Osona, (Viladrau, Espinelves e Vidrà) apertenon a la província de Girona.
Los municipis mai poblats en 2022 son :
Perafort
Perafort es un municipi de la província espanhòla de Tarragona dins la Generalitat de Catalonha.
Que't pòdes fotre, gran! (slang politic polonés)
Que't pòdes fotre, gran! ("Spieprzaj, dziadu!") - Las paraulas prononciadas per Lech Kaczyński après s'èsser embarcat dins sa veitura après la fin de la reünion electorala al canton de las carrièras Steel e 11 de novembre a Varsòvia, Praga-Nòrd, en novembre de 2002, abans lo segond torn de las eleccions a la presidéncia de la capitala de Varsòvia. L'objectiu de la demission èra de silenciar lo participant de la reünion que l'insistiguèt. La frasa es incorrecta amb la gramatica de la lenga polonesa.
Lo cors de la conversacion
Lech Kaczyński: Que't pòdes fotre, gran! Oh, que't dirai!
Òme mai vièlh: "Que't pòdes fotre, gran?" Sire, perque as paur de la vertat!
Lech Kaczyński: [dins la veitura, per la pòrta remandada] Que't pòdes fotre, gran!!
Abya Yala
Abya Yala (pr. Abia Iala) es lo nom que se causiguèron en 1992 los pòbles indigènas d’America per designar lo continent, en plaça d’un derivat del navegador europèu Amerigo Vespucci. Es un mot de lenga cona, una lenga parlada a Panamà, propausat per l’activista aimara Takir Mamani.
Norroy
Norroy es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.
Geografia
Norroy est situé à 5 km au nord-ouest de Vittel, sur un plateau qui sépare les vallées du Vair et du Petit Vair. L'altitude culmine au sud, à 454 mètres, dans le Bois de Châtillon.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
La municipalitat de Norroy-sus-Vair possedissiá una commanderie, #que i auriá #èsser donada a las templiers per Henri, comte de Vaudémont. La municipalitat èra a las mans per dos tèrç dels ducs de Lorraine e per un tèrç a aquelas del commandeur de Robécourt. La municipalitat dépendait l'an 1751 del bailliage e del domeni de Bourmont, e en 1790 del district de Lamarche e del costat de Guitèras.
A l'esperital, Norroy-sus-Vair èra una annèxa de la parròquia de Guitèras-sus-Vair, en dependent de la curació de Bulgnéville.
La commune de Norroy-sur-Vair possédait une commanderie, qui aurait été donnée aux templiers par Henri, comte de Vaudémont. La commune était aux mains pour deux tiers des ducs de Lorraine et pour un tiers à celles du commandeur de Robécourt. La commune dépendait en 1751 du bailliage et de la maîtrise de Bourmont, et en 1790 du district de Lamarche et du canton de Mandres.
Au spirituel, Norroy-sur-Vair était une annexe de la paroisse de Mandres-sur-Vair, dépendant de la cure de Bulgnéville.
Dirshu
Istòria
Lo programa Dirshu s'establiguèt originalment per combatre las provocacions de la vida religiosa josieva qu'an los trabalhadors en l'èra modèrna. Los òmes josieus qu'an recebut la siá educacion a una ieixivà, an fòrça influéncias negatiuas en lo luòc de trabalh, coma per exemple l'usatge d'Internet e la manca de modèstia en lo vestir (tzniut). Segon lo fondator de Dirshu, lo Rabí Dovid Hofstedter, en permetre qu'aqueles òmes contunhen de s'immergir en l'estudi de la Torà, fòrça d'aquelas provocacions se tòrnan irrellevants. La dedicacion a l'aprendissatge de la Torà requerís tanben respècte per l'esposa e los filhs. Lo Rabí Hofstedter afirma: "I a pas una solucion tan efectiva coma una pagina del Talmud". A mesura que ganhèt popularitat, lo programa d'estudi jornalièr Dirshu atraguèt tanben als òmes josieus qu'èran inscriches en la ieixivà e lo kollel. En fomentar la disciplina e la responsabilitat de l'estudi personal, Dirshu permet als participants dominar lo sieu aprendissatge e a produsit divèrses erudits de la Torà.
Ramses II
200px|left|thumb|Estatua de Ramsès II a [[Abo Simbel]] Ramsès II (tanben conegut com Ramsès lo Gran e deu nom de Nisot-Bití dab lo quau e signè suus sons monuments: Oser-Maat-Ra). Que ho un deus màgers e deus mei famós faraons de l'antiquitat egipciana. Qui regnè au Empèri Navèth e que pertenhava a la XIXau dinastia egipciana. Qu'ei famos per'mor de la longor deu son règne (sens totun aver lo mei long de l'istòria egipciana) l'endom e lo nombre de monuments que bastí e las soa victòrias militaras (e mei que mei la batalha de Kadesh).
Dirshu
Istòria
En 1997, lo Rabí Dovid Hofstedter, un entrepreneire josieu canadian que trabalhava en la gestion de bens immòbles e proprietats, dobriguèt un pichon Beth Midraix (una sala d'estudi) en lo sieu burèu de Toronto. Lo rabí cerquèt a òmes de negòcis josieus d'idèas parionas, per participar dins un programa pas lo matin que compreniá l'aprendissatge a l'estil Havruta e un shiur, una leiçon sus la Torà, seguida de las oracions maitialas e un cafè en calent. Coma incentiu adicional, Hofstedter ofriguèt un pichon estipendi economic e introdusiguèt un sistèma de pròvas periodicas, que los participants podián mejançant el avalorar lo sieu progrès. Lo programa foguèt plan recebut e se correguèt la votz a autras comunitats situadas a Canadà e als Estats Units. Los primièrs programas de Dirshu s'establiguèron a Montríal, Detroit, Cleveland e Chicago. Dirshu S'estendèt dins la Tèrra d'Israèl e en la prima de 2018, dobriguèt una sucursala europèa a Berlin, Alemanha.
Ramses II
Titulatura
Nom de Rei de las duas tèrras (Nisot-biti) : Oser-Maat-Ra ("Poderosa b'ei la justícia de Ra")
Dirshu
Istòria
En 2018, mai de 150.000 personas avián participat dins los programas organizats per Dirshu. Los participants dins los programas d'aprendissatge estudièron lo Talmud babilònic. A comptar de 2019, Dirshu es present dins 26 païses situats als cinc continents. ,, ,
Ramses II
Titulatura
Nom de "Hilh de Ra" (Sa-Ra) : Imen-Ra-Meses ("Engenrat per Amon-Ra")
Dirshu
Istòria
Del temps que los programas d'estudi de la Torà son dirigits principalament als marits, Dirshu reconeis lo supòrt ofrit per las siás esposas, per permetre que los sieus esposes passen lo sieu temps liure estudiant e los considèra de sòcis parièrs en l'aprendissatge de la Torà. Dirshu Convida a las esposas a totes los eveniments e als viatges celebrats en onor de los sieus marits per la siá contribucion en l'aprendissatge de la santa Torà. L'organizacion participèt a la celebracion del Siyum HaShas, menada a tèrme al Prudential Center de Newark, Nòva Jersey, lo 9 de febrièr de 2020. ,,.
Ramses II
Genealogia e temps de mainatge
Ramsès II que vadè de cap a -1305. Que regnè durant un sheissanteat d'annadas enter (haut o baish) -1279 e -1213. Qu'èra arrèr hilh de Ramsès Ièr (purmèr faraon de la XVIIIau dinastia hicat au poder per generau Horemheb), hilh deu faraon Sethi Ièr e de la soa Grana Esposa Toia (tanben coneguda com Mot-Toia). Lo temps de Seti Ièr qu'èra un temps de reconstruccion deu poder egipcian perdut per la negligéncia diplomatica de faraon Amenofis IV (Akhenaton) mei ocupat a desenvolupar la soa religion personau e renegar los dius egicpcians millenaris. Ramses II que demorè, a près deu decès deu son hrair ainat, sol eretèr deu trone e, atau, que partatgè de d'òra lo poder dab lo son pair, com aquò e ho mantun còps tradicion en Egipte. Au dètz ans qu'arrecebó un titol (dilhèu simbolic) de generau. Qu'acompanhè Sethi Ièr dens las soas campanhas contre lo poder Itita en Palestina, anciana colonia egipciana deus temps d'abans Amenofis IV. Per tan granas qui ajan estadas las victòrias Ramessidas, non tornè pas jamei egalar la poténcia d'autes còps. Que pelegè au costat de Sethi Ièr qui'u mandè miar expedicions o susvelhar lo transpòrt de pèiras. Ramsès II qu'avò ua dotzea d'esposas en mei d'un serrailh, çò qui'u balhè un sarròt (dilhèu dentenats) de mainatges (matematicament que i a ua grana probabilitat per que lo legeire d'aqueth article e pòsca espiar aqueth faraon com un ajòu!).
La batalha de Kadesh
200px|left|thumb|Ramsès II suu son car a la [[batalha de Kadesh; l'empec deus chivaus qu'ei caracteristic de l'Empèri Navèth]] La mort de Seti Ièr que dè lo parat a l'emperaire Itita Motwatalis II de har pression sus las soa termièra siriana dab Egipte. Aquò qu'obliguè Ramsès II de lutar de tira arron de la mort deu son pair. La version ramessida de la batalha de Kadesh (en Siria donc) que dit que lo joen faraon qu'aurè vençut sol. Que's pensa en tot cas que, dilhèu per'mor d'ua error d'estrategia, que's serè en ehèit trobat sol dab la garda pro demenida e que serè estat sauvat per l'arribada d'ua auta partida de la soa armada.
Monuments
400px|right|thumb|Lo [[Ramesseum dab los "Colòsses de Memnon"]] Ramsès II qu'ei famós per los monuments qui bastí (e tanben peus qui he agrandè o qui s'autregè en gravant lo son nom dessus com aquò e's hasèva enter generacions de faraons).
La caracteristica deu son estil qu'ei lo gran endom anat dinc au colossau. Qu'ei lo cas deus temples d'Abo Simbel, mes tanben deu Ramesseum au ras de Tebas. Que bastí tanben las ciutats de Pitòm e Per Ramsès brembada per la tradicion ebraïca com la vila on lo faraon e aurè impausat l'esclavatge aus Ebrèus (a maugrat qui l'istòria e l'arqueologia egipciana deneguin la realitat de l'esclavatge dens un país on las aigadas qu'empashaivan aus sons ciutadans de har, per quauques mes, cap aute tribalh a despart de bastir, sia de bon grat o non).
700px|thumb|Los temples d'[[Abo Simbel]]
Istòria ramessida recenta
Ramsès II, ja famòs peus sons monuments e per las soas mencions biblicas que tornè entrar dens l'istòria occidentau a la fin deu sègle XX. En purmèr, la bastida d'ua navèra estanca a Abo Simbel qu'obliguè la comunautat internacionau a apitar un projècte entà desplaçar los temples entaus sauvar. Aqueth projècte que ho hèra complexe per'mor de l'endom deus monuments de trencar en tròç de carrejar, de la precision deus calculs per los tornar assemblar e de la necessitat de tornar bastir un gran arròc on los tornar hicar.
la soa momia, hèra plan conservada au Musèu deu Caire que he lo viatge de cap a París en 1977 entà eliminar un fungus (ua cèp microcopica) per radiacions. Aquò que ho lo parat d'ua renavida de l'interest per l'egiptologia en França.
Fin finala, desempuish las annadas ueitanta deu sègle XX dinc a uei lo dia, lo tombèu etiquetat K27 au sègle XIX dens la Vath deus Reis que ho tornat explorar e que s'i descrobí ua cripta hèra pregonda e ramifiada curada entà sepelir los hilhs d'Oser-Maat-Ra. Aquesta cripta qu'ei hèra mauaisida d'explorar per'mor qu'ei estada pleada de sediments per las mei granas aigadas deu Nil, mes, totun, com aquestas aigadas e hon escassas mes regularas, cada capa de sediment qu'avò lo parat de secà's en bèth aquesir la duretat d'un cement. Dens aquestas condicions, ua recèrca arqueologica scientifica rigorosa que s'espandirà sus detzeas d'annadas.
Cilaos
Cilaos es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Reünion e la region de la Reünion.
Geografia de l'Egipte antica
thumb|left|200px|Kemet La geografia de l'Egipte antica qu'èra pròcha de çò qu'ei uei lo dia : ua benda de tèrra fertila au long deu percors deu son fluvi, Nil qui, dab las soas aigadas, be portava aiga cargada de limon (qui fertilizava la tèrra). Lo egipcians qu'aperavan lo lor país L'Egipte antica qu'èra limitada au nòrd per la mar Mediterranèa, au sud per la purmèra cataracta de Nil, a l'oest peu Desèrt Libian e a l'est per la mar Arroja e peu Sinai au nòrd oest.
Lo país qu'èra devesit enter Hauta e Baisha Egipte (qui constituivan dus reiaumes desseparats abans l'unificacion deu país peu rei semilegendari Narmer) devesits en regions administrativas aperadas nòmes.
Lo clima semidesertic d'Egipte que s'ei secat dab lo temps despuish los temps predinastics. Los èrms qui entornejan Kemet qu'èran mensh secs dab mei vegetacion quan òm remonta lo temps.
Au sègle XX la bastida deu barratge d'Assoan qu'estanquè las aigadas de Nil, en bèth estancar tanben lo limon (qui plea la soas retienguda) e en tot negar mantuas tèrras de l'Egipte antica.
Silenci
Lo silenci es, dins son sens primièr, l'estat de la persona que s'absten de parlar. Dins lo sens comun, es l'abséncia de bruch, es a dire de sons indesirables. Lo silenci absolut es l'abséncia de tot son audible.
Per extension, lo silenci designa tanben l'abséncia de l'expression per escrich. Lo bruch s'associant al desòrdre e a l'agitacion, lo silenci s'associa al contrari al calm e a la tranquillitat.
En solfègi, lis silencis son los signes qu'indican un arrèst de la produccion de sons musicals pendant una durada specificada.
Environament
Dins lo domèni de l'acostica environamentala, se definís lo silenci coma l'abséncia del destorbes que causan los sons indesirables.
Las autoritats localas crean de zonas o de  periòdes de silenci dins los luòcs ont los bruchs ordinaris son mens ben tolerats, per exemple la nuèch o a l'entorn d'un espital.
Psicoacostica
Lo silenci absolut es una nocion dependent de la percepcion umana. Es definís per la psicoacostica, qu'un dels primièrs objectius foguèt de determinar las limitas fisicas de l'audicion umana. L'acostica, branca de la fisica que s'occupa de la vibracion de las particulas d'un mitan elastic, ignora aquelas limitas. L'abséncia totala de vibracion supausava qu'existís pas cap d'agitacion moleculara. Aquela condicion se realiza pas que dins lo vuèit o à la temperature zero absolut.
Los sons mai tenhes perceptibles par l'ausida umana dins la plaja de frequéncias ont son mai sensibles, d'1 a, correspondon a una pression acostica de gaireben (vint micropascals), valor que foguèt causida coma nivèl de referéncia quand s'exprimís lo nivèl sonor en decibels. Totes los sons audibles son donc mai fòrts, e lo nivèl sonor en decibels es totjorn un nombre positiu. Alara, un ambiant fòrça calm es d'un nivèl de (quarante decibels , es a dire Nivèl de Pression Sonor); una conversacion correspond, pels participants, a un nivèl de 60 a.
L'audicion umana es limitada a de frequéncias de gaireben a. Las vibracions acosticas que lor nivèl o lor frequéncia fa inaudible als umans (coma los ultrasons e infrasons) trencan pas lo silenci, mas tòcan de la fisica de las vibracions, un domèni d'estudi que balha sas basas a l'acostica.
Lo silenci oposat a la paraula
Dins l'expression « lei del silenci », silenci significat secret. Una societat secrèta interdís als seus membres de comunicar a l'exterior del grop de los detalhs sus son activitat. Se descriu l'Omertà, qu'interdís a tota persona d'una region dominada per una màfia de parlar a las autoritats dels subjèctes que l'interesson, per la mèsma expression.
Nocivitat del silenci
La vida videnta valoriza la comunicacion. De teorias expausan la nocivitat del silenci.
Valorizacion del silenci
Dins las societats ont sols unes an lo drech a la paraula, lo silenci signala un estatut inferior. La produccion de paraula essent per unes una obligacion, pòdon considerar lo silenci coma lo repaus de l'alma. Pòdon tanben, rebutant d'opinar, far del silenci un usatge expressiu li apondent una actitud que tòca als contemporanèus de jutjar de la significacion.
Per s'oposar a la vanitat del mond, de corrents religioses monastics crestians, indoïstas, bodistas, taoïstas pratican l'ascèsi e vòlon s'alunha mai possible de la vida videnta, e praticar la meditacion, inseparabla del silenci. Subretot d'òrdres monastics catolics coma los trapistas (Cistercians) intègran dins lor règla monastica una règla de moderacion de la paraula que se nomena sovent lo vòt de silenci.
En contra de l'opinion comuna sul drech a la paraula, que ne fa un ben comun o un privilègi d'expèrt un corrent de reflexion non catolica valoriza quitament lo silenci e la resèrva. Aquela amplificacion d'avís contra la paraula incontrarotlada se jonh al corrent filosofic e educatiu que presica amb Senèca lo contraròtle de se e la censura dels instinctes :.
Lo silenci passant las limitas de la paraula
A la fin de son Tractatus logico-philosophicus, Ludwig Wittgenstein conclutz. Lo silenci apareis aicí coma un dever quand se tracta de las proposicions indecidablas.
Es pas una concepcion particulara a la cultura europèa. Dins los Entretens de Confuci, aquel refusa de parlar de subjèctes inconeissibles coma la vida après la mòrt.
Cardon
Lo cardon es lo nom generic de tot un fum de dipsacacèas, d'aprèp lo diccionari de Cantalausa. Existís mantun cardon : cardon bastard, cardon benesit, cardon blanc, cardon d'ase, Cardon de Maria, cardon de Montpelhièr, cardon de paraires, cardon rotland.
Silenci
Lo silenci oposat a l'agitacion
Quand las autoritats enfrentan una agitacion espectaculara, fan sovent apèl al concèpte de majoritat silenciosa, per remembrar lo fach que gaireben totas las gents n'exprimisson pas volontièrs lors causidas o lors opinions, veire que se permeton pas de n'aver.
Cardon
Lo panicaut correspond al "Chardon bleu" en francés (Eryngium bourgatii). Es una planta endemica que bota sus de terrenhs secs e peiregosses. La flor de color blua violacèa, enrodada de foliòlas d'un verd blu ne fait una planta de descoracion. Agrada fòrça per los ramelets secs. Las fuèlhas son espinosas mas aquò empacha pas pro los culhières que la planta se podriá esser protegida oficialament.
El Perelló
El Perelló es un municipi de la província espanhòla de Tarragona dins la Generalitat de Catalonha.
Baiona
thumbnail|left|200px|Ostaus de Baiona
Baiona qu'ei ua vila d'Occitània, o de Bascoat, situada dens lo parçan deu Baish Ador. Qu'ei administrada peu departament deus Pirenèus Atlantics dens la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Qu'apartiengó a Labord au sègle XII, arron n'estó desligada. Totun, qu'ei generaument citada dens las listas de comunas de Labord. Qu'estó lo sièti d'ua senescaucia segondària dependenta de la Senescaucia Principau de las Lanas. Que hè partida deu « Bascoat » dens lo sens de la lei Pasqua de 1995.
Lo gentilici qu'ei baionés -esa.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Lengas
La lenga tradicionau de la conurbacion formada per Biàrritz, Baiona e Anglet (nuclèu deu Baish Ador) qu'ei l'occitan (gascon), segon las enquistas filologicas deus sègles XIX e XX (vejatz en particular l'Atlas linguistique de la Gascogne), mes que i a ua hòrta preséncia deu basco deguda a ua immigracion rurala recenta de l'arrèrpaís bascofòn. En tot cas la lenga dominanta i es lo francés dempuish lo sègle XX. Los movements culturaus locaus que revendican l'occitan e lo basco e qu'an obtengut ua senhalizacion trilingüa en francés, en basco e en occitan. Ara el basco es ganren mai parlat.
Los movements occitanistas que revendican lo Baish Ador (dab Baiona) com ua part d'Occitània, qu'es çò que hè en particular l'associacion culturala locala Ací Gasconha. Los movements basquistas que'u revendican com ua part deu Bascoat.
Citacions
Pendant la darrèra tienuda deu biltzar, lo 18 de noveme de 1789, lo delegat Mundutéguy qu'explicava Bascos e Baionés amassats dens ua instància politica, non se poderén entene « pr'amor de la diferéncia de las lengas » (traduccion).
« Baiona (…) plaça hòrta frontalèra, pòrt maritime e fluviau, vila episcopau e religiosa d’ua diocèsi de populacion en majoritat basca, vila de tradicion e de lenga gasconas (…) » (traduccion), segon Pierre Hourmat, professor d'istòria.
« Baiona qu'ei la capitau d’ua region, lo Baish-Ador, dab las tres províncias bascas e ua partida de la Gasconha ; (…) » (traduccion), segon Eugène Goyhenèche, istorian du Bascoat.
Toponimia
La prononciacion qu'ei [ba'junə]. Las fòrmas ancianas que son de Lapurdo, en latin, au sègle VI, Baiona en 1063 e 1122, Sancta Maria Baionensis, en latin, en 1105, Baione en 1130-1198, Boazone (bulla deu papa, shens data), Bizone (bulla de Micolau IV, en 1291), Bayonne (mapas de 1630 e 1638), Bayone (mapa de 1647), Bayonne o Bayone (mapa de 1651), Bayonne (mapa deu sègle XVII, shens data), Bayone (mapa de 1714), Bayonne (mapa deu començament deu sègle XVIII e de 1733).
Per Dauzat qu'ei un nom benlhèu aquitan, de sens pas coneishut. Que cambiè de nom a l'Edat Mejana. Nom benlèu derivat deu bas latin, probablament aquitanic, baia, « gòlfe ».
Segon Negre, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, lo nom que vien deu basco ibai-on-a, « lo bon flume », a prepaus de Niva.
Segon J.B. Orpustan, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, lo nom que vien d'ua basa idronimica basca ibai e d'un sufixe locatiu -un; que torna préner lo sens deu nom precedent, Lapurdo, qui significava benlhèu « lòc de (cors d') aigas » (malurosament avèm pas ací l'explicacion detalhada). Après que modifiquè son explicacion en cambiant lo sufixe -un per la terminason -ona, « haut, delà ». Lo sens que seré « hautor deu flume » (Niva).
Las hèstas
Las hèstas de Baiona que son ua de las mei bèra de França. Qu'atraçan mei d'un milion de personas cada an. Que començan lo darrèr dimècres deu mes de julhet e que s'acaban lo dimenge qui segueish. Que son estadas creadas, suu medish modèle que las hèstas de la Sent Fermin de Pampalona, en 1932. Lo blanc e roi navarrés qu'estón adoptats a las hèstas de Baiona.
A notar que l'obertura de las hèstas que's hè en occitan gascon a costat deu basco.
Ligams extèrnes
Baiona en 2005, INSEE
Coulommes-la-Montagne
Coulommes-la-Montagne es una comuna francesa, situada dins lo departament de Marna e la region de Champanha-Ardena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Saint-Just-en-Brie
Saint-Just-en-Brie es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sèina e Marna e la region d'Illa de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Canton de Gimont
Lo canton de Gimont es una division administrativa francesa, situada dins lo departament de  e la region de.
Composicion
Lo canton de Gimont se compausa de las 14 comunas seguentas :
Dwight D. Eisenhower
Dwight David Eisenhower, militar (1890-1969), foguèt president dels Estats Units d'America entre 1953 e 1961.
Spider-Man
Simbòl dels nerd, figura tipica dels licèus americans e a l'encòp de las personas correntas qu'ensajan de melhorar la vida dels autres, aquí Spider-Man (l'Òme Aranha), lo primièr supereròi qu'a de superproblèmas.
Prepausat en 1962 dins las paginas del darrièr numèro d'Amazing Fantasy (lo numèro quinze), Spider-Man, concebut per Stan Lee e Steve Ditko, èra, abans d'obtenir sos fantastics poders d'aranha, un jove adolescent: Peter Parker. Se trufavan d'el los camaradas pr'amor qu'èra malbiaissut e l'estereotipe de l'estudiant intellectual. Viviá en cò de sos oncles Ben e May ja que sos parents èran mòrts dins un accident d'avion.
Aquel comic, doncas, se presentava coma un produch pensat e destinat subretot pels adolescents, qu'èran a venir cada còp mai los lectors principals dels comics. Stan Lee ensajava de recuperar de brigalhs del succès de DC Comics, que amb la reedicion del Flash-Barry Allen de 1954 aviá marcat la debuta de la renaissença dels comics sonada l'Edat d'Argent (Silver Age).
A tot aquò cal apondre que sovent èra a combatre sos adversaris dins de condicions dificilas (lo braç deslogat, un raumàs o a mai de fèbre), o d'afrontar de menaças misticas en companhiá del Doctor Strange o d'enemics cosmics amb los Quatre Fantastics. Pasmens dins cap d'aquelas situacions, jamai a pas perdut sas caracteristicas peculiaras de simplicitat e espontaneïtat.
La naissença del personatge
La version oficiala de la naissença del personatge es pro simpla e fin finala banala. Mentre que Stan Lee, dins son estudi, pensava a un personatge novèl a prepausar a Goodman, vegèt un insècte que se passejava sus las parets. Li venguèt a la memoria sa joventut quand, demest los divèrses eròis del genre pulp de las annadas trenta e de las annadas quaranta, se publicava The Spider, Master of Men, son eròi preferit.
Expausèt, alara, l'idèa a Goodman, en i apondre los problèmas caracteristics de Peter, e amb l'acòrd de l'editor de las edicions Marvel, lo personatge foguèt fisat a las mans expèrtas de Jack Kirby, que li dessenhèt lo costum. Lo problèma, pr'aquò, èra que l'Òme Aranha de Kirby èra tròp forçut e s'adaptava mal a l'idèa de Lee d'un personatge fraile e delicat, que se trobava a tombar sulcòp dins lo mond violent dels supereròis. Lo primièr episòdi foguèt doncas balhat a Ditko, en agost de 1962, amb lo títol simple de Spider-Man. Son succès de public foguèt tal que, sa segonda aventura foguèt publicada sus una revista dirèctamente dedicada a el: Amazing Spider-Man.
Silver Spider
En realitat la naissença de l'Òme Aranha es plan mai complèxa e neblosa de çò qu'èra estat contat fins ara.
En 1962 Stan Lee contactèt son collaborador mai pròche e preciós, Jack Kirby, per tal de s'assabentar se avesse entre mans un qualche novèl personatge pas jamai utilizat. Kirby, alara, prepausèt sa version de Spiderman, un personatge ideat en 1953 per Jack Oleck e Charles Clarence Beck en cò de Harvey Comics, qu'èra alara supervisionada da Joe Simon, vièlh collaborador de Kirby. A causa de la proliferacion del sufixe -man (Superman, Batman, ...), Simon decidiguèt de cambiar lo nom del personatge, que venguèt doncas Silver Spider: un còp cambiat aital foguèt prepausat a Sid Jacobson, que suggeriguèt qualques cambiaments, coma l'agilitat aranhesca e la possibilitat de volteggiare entre los gratacèls gràcias a una telaranha. Malgrat aquelas modificacions, que successivament bastirián las caracteristicas de l'Òme Aranha, lo personatge foguèt pas publicat jamai e calguèt esperar l'annada 1959 quand lo quite Simon, aqueste còp per Archie Comics, prepausèt a Kirby The Fly(la mosca), una adaptacion del concèpte basa de Silver Spider.
En sintèsi lo personatge, un adolescent de nom Tommy Troy, orfanèl, èra capable, gràcias a sa possession d'un anèl magic, de se transformar en un supereròi adulte dotat de poders mistics e fantastics. Mentre que dins lo cas de Silver Spider se limitavan a una super-fòrça e a la possibilitat d'efectuar de sauts grands (un pauc coma lo Superman de la debuta, o coma lo Capitan Marvel de Fawcett Comics, que es un personatge ambe lo qual ten un deute enòrme d'inspiracion), Fly ajustèt tamben l'agilitat de l'aranha, la possibilitat de se arrapar als murs e un seisen sens que li permetiá d'èsser assabentat dels perilhs. Kirby, que per aqueste personatge aviá ja realizat cinc espròvas, decidiguèt alara de prepausar tornarmai aquela vièlha temptativa, en portar qualques modificas, coma lo botarets, similaire au pistolet de Spider Spry, enemic de Fly, e per l'ocasion ne diguèt encara un còp: Spiderman.
Coma lo quite Ditko diguèt dins un article de 1990, aquelas primièras cinc esprovas (per cert presentas dins los archius Marvel fins a la fin de las annadas 1970) representavan l'eròi tipic de Kirby, supèrb e magestuós, amb un dessenh abstracte sul pitre, semblable a lo d'Ant-Man. L'istòria se dobrissiá amb Spiderman vestit (basicament lo vestit actual, mas amai ambe un cinturon pòrta-objectes e sense la part inferiora de la mascara, aital se rassemblava un pauc a l'autre vielh personatge kirbyan, Capitan America). L'istòria doncas, racontava sus un adolescent, encora un còp orfelin, que demorava amassa ambe la tanta, una simpatica e gentil sinhora, e son oncle, un capitan de policia en pension, calcat sul modèl de Thunderbolt Ross del las istorias de Hulk. La pichona familha demorava al costat d'un scientific, que aviá un ostal, misteriós e escur, e que era lo but del drolle a la fin de las 5 paginetas.
Lo personatge concebut aital foguet aprovat per Lee, çaquela sostituiguèt la parelha d'oncles prepausada per Kirby con una que aviá fach il suo esordio alcuni mesi abans dins las paginas de Strange Tales: tanta May e oncle Ben. Finalament l'ultimo passatge creatiu, l'efectiva realizacion de l'istòria, venne affidato a Ditko, al quale saltò subito als uèlhs l'estrema somiglianza entre lo personatge kirbyan e lo de Simon. A questo punto Lee e Kirby rimisero mano alla trama, riconsegnando il tutto a Ditko, che per prima cosa diede al personaggio una maschera completa, per aggiungere mistero al personaggio e permettere al lettore di immaginare l'espressione preferita della faccia di Peter Parker; quindi, su consiglio di Eric Stanton, trasformò la pistola spara-ragnatele nella coppia di lanciaragnatele attualmente utilizzata dall'Uomo Ragno; infine ideò il ragnosegnale con il quale l'eroe illumina i criminali, impaurendoli per il suo prossimo arrivo.
L'Uomo Ragno era così pronto all'esordio sulle pagine di Amazing Fantasy, rivista disegnata dallo stesso Ditko sin dal numero 7, diventando il più tipico e genuino prodotto dello spirito collaborativo della Marvel degli anni sessanta, che applicava gli insegnamenti raccolti durante le esperienze nei primi, pionieristici anni degli studi grafici, come l'Eisner-Iger: nessuno aveva un compito veramente specifico e tutti erano indispensabili alla buona riuscita d'un nuovo projècte.
Las originas
Aprèp aver parlat de la fasa creativa qu'es a l'origina de la naissença de l'Òme Aranha (e comuna a fòrça autres personatges), es necessari de dire qualques paraulas sus las originas secretas del personatge, ovvero sus cossí a obtengut sos extraordinaris poders d'aranha.
Coma es estat ja dich Peter Parker, lo nerd protagonista del comic de Lee-Ditko, èra un escolan seriós e fasendièr, mas a l'encòp timid e pauruc. Preso in giro per sos companhs, e particularament per bullo Flash Thompson e per sa fidanzata Liz Allen, vegèt sa vida cambiar lo jorn d'una visita escolara a un stabilimento scientific poco fuori la sa vila, Nòva York. Nello stabilimento venivano se menavan de recèrcas nuclearas e pendent una demostracion de l'energia que podiá èsser producha dins d'experiéncias d'aquesta mena, una aranha foguèt somesa a las radiacions espelidas de doas immensas electrodi e, sconvolto e spaventato, tombèt sus la man de Peter e lo mosseguèt abans de morir. Aprèp qualques jornos Peter comencèt a s'avisar qu'aviá aquesit de poders fantastics, passatigli de l'aranhz radioactiva: l'agilitat e la fòrça proporcionalas a las de l'aracnid, la capacitat d'aderir a las parets, un sens d'zranha que lo rende capable de percebre anticipatamente una menaça. Peter, alara, decidit a sfruttare queste sue capacità, affronta, con una maschera sulla faccia, il wrestler Crusher Hogan, battendolo e vincendo il premio in denaro messo in palio. Notato da un produttore cinematografico viene lanciato quindi nel mondo dello spettacolo, con qualche piccolo problema da affrontare (come l'impossibilità di ritirare soldi dal suo conto, in quanto persona mascherata senza documento d'identità).
Peter, in questo modo, voleva riuscire a guadagnare abbastanza soldi da aiutare gli zii, ma una sera, all'uscita dalla sua ultima esibizione, fece la scelta di non fermare un ladro in fuga, asserendo che fosse compito della guardia degli studi televisivi. Dopo alcuni giorni, in un tentativo di rapina in casa (poi verrà rivelato che il rapinatore cercava un tesoro nascosto nella casa dei Parker), viene ucciso lo zio Ben: Peter, sconvolto dal dolore, indossa il suo costume e corre a catturare il malvivente, che si era asserragliato in un magazzino in disuso, per scoprire che è lo stesso furfante che solo pochi giorni prima aveva lasciato scappare senza intervenire. A quel punto, con in mente le parole dello zio Ben (Da un grande potere derivano grandi responsabilità), Peter decide di ritirarsi dal mondo dello spettacolo e diventare un paladino della giustizia e della lotta al crimine.
L'aranha de Ditko
Successivamente Ditko e Lee proposero molti altri avversari: dal drammatico Lizard, all'ingenuo Cervello vivente, dall'elettrico Electro, fino ai gouldiani Duri, guidati da Frederick Foswell, giornalista del Bugle, senza dimenticare l'Uomo Sabbia, ex-galeotto, e Kraven, famoso cacciatore giunto in città con l'unico intento di catturare l'Uomo Ragno. Di questa prima infornata però i due avversari più interessanti, anche per le loro potenzialità future, furono Mysterio, maestro delle illusioni dietro il quale si nascondeva Quentin Beck, esperto hollywoodiano di effetti speciali, e il Goblin, ignoto criminale che, dotato di una scopa volante (poi sostituita da un aliante) e di bombe zucca, cerca fin dal primo approccio di uccidere l'Uomo Ragno, assoldando allo scopo addirittura i Duri.
Nel frattempo, oltre a questi elementi supereroici tipici di ogni prodotto seriale, Ditko sviluppa anche i personaggi di contorno, dando sempre più spazio alla fragile zia May, la cui malattia subisce periodici peggioramenti anche nell'era post-Ditko, al burbero J. Jonah Jameson, direttore del Daily Bugle, quotidiano per il quale Peter lavora come fotografo free-lance vendendo le foto dei suoi combattimenti, e deciso a screditare il nuovo eroe, alla dolce ed insicura Betty Brant, segretaria di Jameson e prima fidanzata di Peter. Senza dimenticarsi anche dei compagni di scuola o dell'esordio della bella Mary Jane, apparsa per la prima volta, col volto coperto, su Amazing Spider-Man n.25 de junh de 1965: Ditko crea, così, intorno a Peter un mondo coerente ed attendibile, in cui ogni criminale spesso non è mai un volto noto a Peter, ma una persona qualunque: la sua scelta narrativa, però, non è sempre gradita a Lee, sovente accusato di cambiare i suoi soggetti. Questa situazione di tensione, acuita anche dal fatto che Lee figurava come autore delle storie anche del Dottor Strange, personaggio quasi completamente concepito e realizzato da Ditko, venne poi risolta con la nota questione sulla vera identità di Goblin. Secondo Ditko, dietro la maschera si sarebbe nascosto Ned Leeds, rivale in amore di Peter per la conquista del cuore di Betty, destinato successivamente a morire in una drammatica battaglia con l'Uomo Ragno, che avrebbe avuto come conseguenza la morte di Betty stessa investita da un camion, o, vistosi bocciata questa prima proposta, da un ignoto criminale.
Questa querelle, però, era solo la punta dell'iceberg, rappresentato da alcuni problemi di gestione di Goodman con i suoi autori, su tutti Ditko e Kirby, che pretendevano un esplicito riconoscimento del loro apporto creativo e maggiori introiti (soprattutto Kirby) dai successi commerciali ottenuti dai personaggi che ideavano per Goodman stesso. Dopo l'ennesima promessa non mantenuta, Ditko decide di lasciare la testata, facendo alla fine un favore a Goodman che, così, poté chiedere a Lee una nuova direzione al personaggio, molto più solare e leggera della visione, probabilmente molto autobiografica, di Ditko.
John Jazzy Romita
Per sostituire il partente Ditko, Lee decise di prendere a bordo il già collaudato John Romita Sr.. L'autore, diventato simbolo stesso dell'Uomo Ragno proprio grazie alla sua lunga militanza su Amazing, aveva accumulato esperienza soprattutto con i fumetti rosa della DC Comics, in cui i sentimenti e le interazioni tra i personaggi erano di grande importanza. Poiché, quindi, era necessario dare una svolta leggera alla rivista, Lee pensò bene di utilizzare un autore abile in questo genere, che poi sarebbe diventato il genere tipico delle sottotrame di Amazing Spider-Man, ottenendo un duplice effetto: abbandonare le trame troppo noir di Ditko, cancellando molte delle sue sottotrame, e presentare al pubblico storie più romantiche, ma disegnate con uno stile molto più realistico.
Così, con la prima storia di Romita, Lee non solo fece riappacificare Peter con Ned, ma diede finalmente volto a Mary Jane, finora tenuta nascosta da Ditko, ed un volto a Goblin, ora diventato ufficialmente Norman Osborn, padre di Harry, che con Romita sarebbe diventato il miglior amico di Peter. Con il passare dei numeri, poi, l'affiatamento tra Lee e Romita si fa sempre più stretto: ciò consente al duo di realizzare delle storie non solo sempre più realistiche, ma sempre vicine al mondo giovanile e studentesco, nel cui ambito si muove il Peter Parker in borghese e la sua dolce fidanzata Gwen Stacy.
Lee, però, non dimentica il successo di storie urbane come quelle con i Duri ed utilizza, per l'occasione, Kingpin, il mafioso newyorkese, solitamente avversario di Devil (l'unico, almeno in questa prima fase della sua vita, a conoscere la vera identità dell'Uomo Ragno). Diventano, poi, ricorrenti le perdite di memoria di Norman Osborn ed ogni volta che il magnate ritrova la memoria sulla sua identità supercriminale e su quella di Peter, nascono saghe letali e terribili, nelle quali l'Uomo Ragno ha una nuova limitazione, poiché sa di affrontare il padre del suo migliore amico, Harry.
Comunque è di questo periodo l'inizio dell'indipendenza di Peter da zia May: inizia a frequentare l'università, va a vivere con Harry in un appartamento in città, inizia a frequentare Gwen, la dolce figlia del capitano di polizia George Stacy.
Il capitano Stacy (e qui siamo nel periodo dei successori e, in un certo senso, allievi di Lee e Romita), valente poliziotto, troverà la morte durante un terribile scontro contro il dottor Octopus nel tentativo di salvare un bambino dalle macerie di un camino gettato dai tentacoli impazziti del letale avversario dell'Uomo Ragno, che aveva spruzzato su di essi una speciale sostanza che li rendeva incontrollabili. Questa prima morte inizia ad introdurre l'Uomo Ragno, come personaggio, in un nuovo periodo di età adulta, anticipando anche la morte di Gwen, ancora una volta durante uno scontro terribile contro un suo folle avversario: il Goblin.
La morte di Gwen
La morte di Gwen Stacy anticipa di poco quello che poi Alan Moore sia con Capitan Bretagna sia con Watchmen e quindi Frank Miller con Il ritorno del Cavaliere Oscuro applicarono al fumetto: atmosfere oscure e drammatiche che calarono i supereroi nella realtà e nella quotidianità, come già era avvenuto per lo Spirit di Eisner.
Gwen Stacy, il primo grande amore di Peter rimane vittima di uno scontro fra il nostro supereroe e la sua nemesi Goblin. Dopo una furiosa battaglia fra i due, Goblin fa cadere Gwen dal ponte di Brooklyn; Peter la afferra con la sua tela, ma tira su, tra le sue braccia, un corpo ormai morto, molto probabilmente proprio a causa della tela, che fermando improvvisamente la sua caduta ne ha provocato la rottura dell'osso del collo. Inutile dire che all'epoca la morte della ragazza provocò reazioni molto dure da parte dei lettori, ancora non abituati a leggere eventi così drammatici in un fumetto (alcuni arrivarono a scrivere lettere di minaccia all'autore della storia Gerry Conway, che fu soprannominato Killer Conway).
Sicuramente con questa mossa, l'autore ha stravolto decisamente l'idea che i fan avevano della dolce Gwen Stacy, vista prima come la ragazza perfetta di cui innamorarsi, ma che alla fine mostra debolezza e forse una maggiore umanità.
Poder totemic
Recentament, lo scenarista J. M. Straczynski ha aggiunto un ulteriore nivèl de lectura alla figura de l'eròi.