cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Casco de combat
Un casco de combat o casco militar es un casco militar destinat a protegir la tèsta d'un combatent sus lo prat batalhier. Es aparegut durant l'Antiquitat e evolucionèt amb lei transformacions de l'armament dei fantassins e dei cavaliers. Venguèt obsolèt dins l'infantariá après la generalizacion deis armas de fuòc mai demorèt en usatge dins mai d'una unitat de cavalariá.
Lo casco militar modèrne foguèt concebut durant la Premiera Guèrra Mondiala (1914-1918) per protegir la tèsta còntra leis esclats d'armas explosivas (obús, granadas...). Permet de còps de desviar la trajectòria d'una bala rasanta. En revènge, es incapable d'arrestar un tir dirècte. Lei modèls francés (casco Adrian de 1915) e alemand (Stahlhelm de 1916) rescontrèron un succès important e son a l'origina dei modèls utilizats per la màger part dei fòrças armadas actualas.
Vannoccio Biringuccio
Vannoccio Vincenzio Austino Luca Biringuccio dich Vannoccio Biringuccio èra un mèstre artesan en metallurgia au començament dau sègle XVI. Es considerat coma un dei premiers quimistas vertadiers e un precursor de la pirotecnia.
Dòuça (Agenés)
Dòuça, (Dausse en francés) es una comuna agenesa situada dins lo departament d'Òut e Garona e la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion ['dɔwsɔ], fornida per Bénédicte Boyrie-Fénié, es una prononciacion atestada e non pas una prononciacion supausada o convencionala. Bénédicte Boyrie-Fénié fornís de fòrmas istoricas (per Dòuça e per *Puègcalvari, fòrma supausada) : Daossa (ecclesia de ~), al sègle XIII, Douzo (ecclesia de ~), al sègle XIII, Capella (ecclesia B.M. de ~), en latin, en 1235, Dausa (parrochie de ~), en 1271, Daus, en 1294, Daossa (ecclesia B.M. de ~), en 1305, Capella (Sancti Martini de ~), en latin, en 1309, Calvarii (ecclesia ND de Podio ~), en latin, en 1309 [per *Puègcalvari], capella de Daosa, en latin, en 1326, Daesso (par. de ~), de Capella et de Podio Calvario, en 1520.
Dauzat e Rostaing explican Dòuça per *Alcia (villa), del nom latin d'òme Alcius, ambe aglutinacion de la preposicion de. F. Hamlin, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, per un omonime d'Erau, causís puslèu lo nom latin Aucius, ambe sufixe -anum, çò que supausa al còp l'aglutinacion de la preposicion de e lo reculament de l'accent tonic. Mas Bénédicte Boyrie-Fénié constata que i a pas de fòrma medievala sense d- aglutinat. Negre, tanben citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, prepausa lo nom latin de persona Delicianus ambe reculament de l'accent.
Suilly-la-Tour
Suilly-la-Tour es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nièvre e la region de Borgonha Franca Comtat.
Geografia
Lo territòri de la municipalitat s'estend sus 3691 ectaras, #que 272 ectaras de bòsques. N'a situat a una altitud de 183 mètres. Lo principal cors d'aiga de la municipalitat es lo riu lo Nohain. Lo bòsc de Donzy se tròba distant d'aperaquí 6,5 km.
Le territoire de la commune s'étend sur 3691 hectares, dont 272 hectares de bois. Il est situé à une altitude de 183 mètres. Le principal cours d'eau de la commune est la rivière le Nohain. La forêt de Donzy se trouve distante d'environ 6,5 km.
Dòuça (Agenés)
Toponimia
Sense certitud, Bénédicte Boyrie-Fénié pensa a la raiç idronimica dol-, ambe sufixe -icia, motivada per la preséncia d'un pichon riu que davala del Puègcalvari en direccion del riu Boudouyssou (en francés) : *dolikia, ['dolikia], ambe reculament de l'accent, que dona Dòuça coma resultat. Las autras solucions partián de la fòrma francesa, en -au-, e non pas de la prononciacion autentica. Veire Rudeu e Ladaussa.
Suilly-la-Tour
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
De las traces de vida en datant de l'edat de fèrre an #èsser d'amassadas a las Minèras. Mai tard, una via romaine passava pel pòble, coma ne testifiquen l'existéncia d'un pichon santuari. Una part del nom de la municipalitat ven de lo sieu Torn Renaissance. En 1793, lo nom de la municipalitat èra Suilly lo Torn. Aquel es pas #qu'en 1801 #qu'a adoptat lo nom de Suilly-lo-Torn.
Des traces de vie datant de l'âge de fer ont été retrouvées aux Minières. Plus tard, une voie romaine passait par le village, comme en témoignent l'existence d'un petit sanctuaire. Une partie du nom de la commune vient de sa Tour Renaissance. En 1793, le nom de la commune était Suilly la Tour. Ce n'est qu'en 1801 qu'elle a adopté le nom de Suilly-la-Tour.
Manneville-la-Raoult
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Devilhac
Devilhac (Dévillac en francés) es una comuna agenesa, situada dins lo departament d'Òut e Garona e la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion es [deβi'ʎa]. Las fòrmas ancianas son capella de Vilhato, latinizacion emb deglutinacion d'una preposicion supausada, en 1326, parrochia de Deivilhaco, latinizacion de 1520. Devilhac ven d'un nom d'òme celtic Dēvillios (o eventualament *Divillios), emb lo sufixe -acum, , , latinizacion del sufixe gallés -āco(n). Devilhac èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'aviá per mèstre Dēvillios (o Divillios).
Estrada
Lo nom, del latin strata s'explica probablament per una situacion sus una viá romana, dita via strata lapide. Benlèu la de Diolindum (La Linda ?) a Excisum, près de Vilanuèva d'Òlt o Periguers-Agen.
Medalha Hugues
La medalha Hugues es un guierdon scientific annuau decernit per la Royal Society britanica dins lo domeni dau magnetisme, de l'electricitat e de seis aplicacions.
Empèdocles
thumb|250px|Representacion d'Empèdocles Empèdocles (en grèc ancian: Ἐμπεδοκλῆς) èra un filosòf, un engenhaire e un mètge grèc dau sègle V avC. Desvolopèt lo modèl antic e medievau dei quatre elements de basa de l'Univèrs (aiga, èr, fuòc, tèrra).
Rarécourt
Rarécourt es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mòsa e la region de Lorena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
RARECOURT, UN PÒBLE A LA CORIOSA ISTÒRIA
Tranquil·lament cobrisca al void de la vallée de l'Airal, a la separacion de las vias de comunicacion, Rarécourt a beneficiat pendent divèrses sègles, fins a la Revolucion, de l'estatut fòrça particular de pichona « republica » autonòma, jouissant de amplàries franchises fiscalas.
Una tèrra autonòma
en Jogant sus las rivalités de las tres poténcias avoisinantes - reialme de França, duché de Bar e Sant Empèri -, la comunitat villageoise de Rarécourt, en levant de la abbaye de sant Vannes de Verdun, #afirmar la siá autonomia dempuèi la fin de la Mièja Edat e #obténer, a partir del XIVe sègle, una sòrta d'estatut de extraterritorialité. Un fiscal syndic elegit pels abitants i aviá cargat de gerir los bens e de questions de la comunitat, jol contraròtle de l'assemblada dels abitants e la tutelle alunhada de las abbés. Rarécourt #Demorar aital de divèrses sègles « pòbli de cap de província » segon la paraula del receveur dels domenis de Mètz en 1780 e #beneficiar d'una relativa neutralitat pendent los disturbis #que #conéisser la region fins a la fin de la guèrra de Trenta ans al mièg del XVIIe sègle
Una zòna franca fiscala
Abilas e procéduriers, las Rarécourtois, #arrancar a caduna de las tres poténcias de las franchises fòrça #ample en desbocant a una gaireben immunité fiscala : Philippe lo Polit, cap a 1310, de contunh Renascut d'Anjau, pòrti de Bar e de Lorraine, en 1433, e fin finala Charles-Quint, en 1531, concediguèron la siá proteccion dins lo vilatge e exonérer los sieus abitants de totes impòstes e cargas moyennant lo versement annal d'una redevance simbolica. Al prètz d'una autentica guérilla de procediment, los Rarécourtois #poder conservar aquel privilègi pendent divèrses sègles, en detriment del harcèlement dels grangers generales #que sostenián a mal de veire las merças de contrebande impunément expausadas jos las lòtjas del pòble. Aital la comunitat, rica tanben de los sieus bòsques, #conéisser una relativa prospérité : en 1776 a bastit una nòva glèisa, còpia de la glèisa Santa Amant de Verdun, per un impòrt en representant gaireben lo budgèt annal d'aquela vila. En los ans 1760 se #installar la faïencerie de Salvanges, habilement implantada sus la « frontièra » entre lo « terren de França » e lo « territòri de Rarécourt »… mas lo paradís fiscal pas survivra pas a la Revolucion.
Una normalizacion rapida dempuèi los començaments de la Revolucion
A la convocation dels Estats generales, Rarécourt #delegar a regret dos deputats a Vitry, essencialament en l'objectiu de far valer los sieus franchises, #qu'an pas totun gaire resistit a l'empentassa unificateur #que traversava lo país. Lo 28 de març de 1790, Rarécourt #far acte de allégeance a la França, en cresent poder manténer lo sieu regim particular al prètz d'una « offrande patriotique », mas #dever plan rapidament dintrar en lo reng, e los sieus abitants son dempuèi alavetz someses a l'astre comun…
Per ne saber mai sus l' istòria de Rarécourt e lo sieu estonant estatut, se pòt se référer a l'article: « Un pichon Mónegue en Argonne ? Rarécourt : Tèrra autonòma e zòna franca fiscala (XIVe sègle-1790) », publicat per Daniel HOCHEDEZ en la revista ORIZONTS De ARGONNE, nº 84, 2007, pàg. 5-30 (publicacion del Centre d'estudis argonnais www.centretudargonnais.org)
Tranquillement tapi au creux de la vallée de l’Aire, à l’écart des voies de communication, Rarécourt a bénéficié durant plusieurs siècles, jusqu’à la Révolution, du statut très particulier de petite « république » autonome, jouissant de larges franchises fiscales.
Une terre autonome
Jouant sur les rivalités des trois puissances avoisinantes - royaume de France, duché de Bar et Saint Empire -, la communauté villageoise de Rarécourt, relevant de l’abbaye de saint Vannes de Verdun, affirma son autonomie dès la fin du Moyen Âge et obtint, à partir du XIVe siècle, une sorte de statut d’extraterritorialité. Un procureur syndic élu par les habitants était chargé de gérer les biens et affaires de la communauté, sous le contrôle de l’assemblée des habitants et la tutelle lointaine des abbés. Rarécourt resta ainsi plusieurs siècles « village d’aucune province » selon le mot du receveur des domaines de Metz en 1780 et bénéficia d’une relative neutralité pendant les troubles que connut la région jusqu’à la fin de la guerre de Trente ans au milieu du XVIIe siècle
Une zone franche fiscale
Habiles et procéduriers, les Rarécourtois, arrachèrent à chacune des trois puissances des franchises très larges aboutissant à une quasi immunité fiscale : Philippe le Bel, vers 1310, puis René d’Anjou, duc de Bar et de Lorraine, en 1433, et enfin Charles-Quint, en 1531, vont accorder leur protection au village et exonérer ses habitants de tous impôts et charges moyennant le versement annuel d’une redevance symbolique. Au prix d’une véritable guérilla de procédure, les Rarécourtois purent conserver ce privilège pendant plusieurs siècles, en dépit du harcèlement des fermiers généraux qui supportaient mal de voir les marchandises de contrebande impunément exposées sous les halles du village. Ainsi la communauté, riche aussi de ses forêts, connut une relative prospérité : en 1776 elle a construit une nouvelle église, copie de l’église Saint Amant de Verdun, pour un montant représentant presque le budget annuel de cette ville. Dans les années 1760 s’installa la faïencerie de Salvanges, habilement implantée sur la « frontière » entre le « terrain de France » et le « territoire de Rarécourt »… mais le paradis fiscal ne survivra pas à la Révolution.
Une normalisation rapide dès les débuts de la Révolution
A la convocation des Etats généraux, Rarécourt délégua à regret deux députés à Vitry, essentiellement dans le but de faire valoir ses franchises, qui n’ont cependant guère résisté à l’élan unificateur qui traversait le pays. Le 28 mars 1790, Rarécourt fit acte d’allégeance à la France, croyant pouvoir maintenir son régime particulier au prix d’une « offrande patriotique », mais dut bien vite rentrer dans le rang, et ses habitants sont depuis lors soumis au sort commun…
Pour en savoir plus sur l’histoire de Rarécourt et son étonnant statut, on peut se référer à l’article: « Un petit Monaco en Argonne ? Rarécourt : terre autonome et zone franche fiscale (XIVe siècle-1790) », publié par Daniel HOCHEDEZ dans la revue HORIZONS D’ARGONNE, nº 84, 2007, p. 5-30 (publication du Centre d'études argonnais www.centretudargonnais.org)
Ordonac
Ordonac (Ordonnac en francés) es una comuna medoquina de Guiana, lingüisticament gascona, administrada pr'au departament de Gironda de la region de Noèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Katana
Lo katana es un sabre japonés corbe de mai de 60 cm qu'es vengut lo simbòl de la casta dei samurais. La màger part dei modèls avián una longor de 60 a 80 cm e un pes de 1,1 a 1,5 kg. Èran manejats amb lei doas mans mai certanei tecnicas permetián una utilizacion amb una man.
Son aparicion es sovent datada dau sègle XIV a partir de l'evolucion de sabres preexistents e demorèron utilizats sus lo prat batalhier fins au sègle XVII. Foguèron tanben exportats vèrs lo continent. Au sègle XVIII, venguèron d'armas d'aparat qu'èra plus adaptadas a un combat lòng. Amb lei reformas successivas de la societat japonesa e l'enebiment ai roturiers de portar d'armas de mai de 60 cm, venguèron l'apanatge de la noblesa de l'archipèla. En particular, foguèron integrats a l'entraïnament tradicionau dei samurais.
Marsannay-la-Côte
Marsannay-la-Côte es una comuna francesa, situada dins lo departament de Còsta d'Aur e la region de Borgonha.
Katana
Après la dissolucion d'aquela casta, lei katanas demorèron un simbòl de la cultura japonesa.
Arma de destruccion massisa
Lo tèrme arma de destruccion massisa es una expression de comunicacion politica qu'es utilizada per designar leis armas non convencionalas. Per aquela rason, sa definicion pòu variar segon lei país e lei contèxtes. Pasmens, compren generalament leis armas nuclearas, leis armas quimicas e leis armas biologicas.
Republica Socialista Sovietica d'Ozbequistan
La Republica Socialista Sovietica d'Ozbequistan èra una republica constituva de l'Union Sovietica. Proclamada en 1924 e dispareguda en 1991, es a l'origina de la Republica d'Ozbequistan actuala.
Territòri pauc desvolopat en 1917, la RSS d'Ozbequistan s'industrializèt dins lo corrent de la Segonda Guèrra Mondiala gràcias a l'installacion d'usinas transferidas dei regions menaçadas per la progression alemanda. En parallèl, Estalin ordonèt l'eliminacion deis elements « nacionalistas » e dau clergat musulman. De revòutas musulmanas recurrentas toquèron donc lo país fins ais annadas 1940 e plusors foncionaris ò caps comunistas foguèron executats, compres Fayzulla Khodzhayev qu'èra estat lo premier cap dau govèrn ozbèc. Pasmens, aquò permetèt tanben la disparicion de l'illetrisme dins leis annadas 1950 e una emancipacion certana dei fremas ozbècas.
Après la fin dau periòde estalinian, lo govèrn centrau sovietic preferiguèt favorizar l'especializacion d'Ozbequistan dins la produccion de coton. Aquò entraïnèt lo desviament d'Amodarià e de Sirdarià e l'utilizacion intensiva de produchs quimics que son a l'origina de la catastròfa ecologica de l'assecament de la Mar d'Aral. De mai, la pression deis objectius de produccion impausats per Moscòu entraïnèt tanben lo desvolopament de la corupcion au sen dau partit comunista ozbèc (afaire dau coton ozbèc en 1983). Fòrça dependent dei republicas europèas pus industrializadas, Ozbequistan assaièt sensa succès de mantenir l'Union Sovietica en 1991 avans de proclamar son independéncia lo 31 d'aost.
Saint-Ennemond
Saint-Ennemond es una comuna francofona, situada dins lo departament d'Alèir e la region d'Auvèrnhe.
Geografia
Vilatge Situat al limit del departament de la Nièvre, vorejat pels dos pòbles nivernais #que son Lucenay-lès-Aix e Dornes.
Village situé à la limite du département de la Nièvre, bordé par les deux villages nivernais que sont Lucenay-lès-Aix et Dornes.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
La municipalitat deu lo sieu nom a sant Ennemond, avesque de Lion, a. Pendent lo periòde revolucionari de la Convencion nacionala (1792-1795), la municipalitat #prene lo nom de Labron.
La commune doit son nom à saint Ennemond, évêque de Lyon, au. Pendant la période révolutionnaire de la Convention nationale (1792-1795), la commune prit le nom de Labron.
Spoy (Auba)
Spoy  es una comuna francesa administrada per lo departament d'Auba de la region de Champanha-Ardena.
Geografia
Spoy Es una localité de la Champagne humide, traversada pel Landion, pichon afluent esquèrra de la Alba.
A una altitud de 188 mètres, Spoy se situa a 49 km de Tròias e 11 km de Bar.
Lieucourt
Lieucourt es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nauta Sòna e la region de la Franca Comtat.
Spoy (Auba)
Geografia
Spoy est une localité de la Champagne humide, traversée par le Landion, petit affluent gauche de l'Aube.
A une altitude de 188 mètres, Spoy se situe à 49 km de Troyes et 11 km de Bar.
Lieucourt
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Spoy (Auba)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Spoy A mencionat jol nom de Cypetum, Cepeium, Cepoi ; una traduccion literala d'aquela paraula reexpedeix a un tronc d'arbre ont al luòc dédié a la cultura de la vinha.
Una verrerie i i aguèt establit en l'an VI.
Spoy est mentionnée sous le nom de Cypetum, Cepeium, Cepoi ; une traduction littérale de ce mot renvoie à un tronc d'arbre où au lieu dédié à la culture de la vigne.
Une verrerie y fut établie en l'an VI.
John Robert Vane
John Robert Vane (n. en 1927, m. en 2004) foguèt un bioquimista britanic. Recebèt lo Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina en 1982 amb Bengt Ingemar Samuelsson e Sune Karl Bergström per l'estudi de las prostaglandinas.
Rogièr II Trencavèl
Rogièr II Trencavèl (°1149 † 1194) foguèt un vescomte de Besièrs, de Carcassona e d’Albi de 1167 a 1194. Èra lo filh de Ramon I Trencavèl, vescomte de Besièrs, d’Albi e de Carcassona, e de Saure.
Biografia
En 1167, succediguèt al seu paire, assassinat pels borgeses de Besièrs. Aqueles per paur de la colèra del nòu vescomte, dobriguèron las pòrtes de la vila a la tropas d'Anfós II, rei d'Aragon. Amb l'ajuda del comte Ramon V de Tolosa, Rogièr prenguèt la vila e massacrèt la populacion mascle de la vila.
Mas Rogièr venguèt alara vassal del rei d'Aragon per Carcassona e lo Rasés, e del comte de Tolosa per Besièrs e Albi. Concluguèt una alliança amb lo comte de Tolosa en esposant sa filha Adelaïda e en maridant la seuna sòrre amb Ramon, eretièr de Tolosa.
Dins los ans qui seguèron, lo catarisme progressèt en Occitania. Vigorosament combatut pel comte de Tolosa, foguèt tolerat per Rogièr e Adelaïda. Ramon V demandèt l'ajuda d'Enric de Marsiac, abat de Claravals e assetgèron La Vaur, que constituiguèt la dòt d'Adelaïda, en 1181. La vila foguèt presa, de catars qu'i vivián deguèron abjurar, e Ramon conservèt la vila. Aquò empachèt pas Rogièr e Adelaïda de tolerar los catars a lor corts, quitament Rogièr nomenèt a la seuna mòrt, un catar conegut, Bertrand de Saissac, coma tutor del seu filh e coma regent de las vescomtats.
Avion militar
Un avion militar es un avion desvolopat per respòndre ai besonhs dei fòrças armadas d'un Estat. N'existís dos tipes principaus : Segon lei país, leis elicoptèrs son tanben integrats dins aquelei definicions.
L'aviacion militara es apareguda dins leis ans 1910 e es venguda una branca importanta deis armadas modèrnas durant la Premiera Guèrra Mondiala (1914-1918). A l'ora d'ara, la màger part deis Estats qu'entretènon de fòrças militaras an una compausanta aeriana. Pasmens, d'autrei brancas de l'armada pòdon utilizar d'avions militars coma, per exemple, l'aeronautica.
Principi de subsidiaritat
Lo principi de subsidiaritat es una senténcia politica e sociala segon laquala la responsabilitat d'una accion publica, quand es necessària, deu èsser atribuida a la mai pichona entitat capable de resòlvre lo problèma d'esperela. Va en parelh amb lo principi de supléncia, que vòl que quand los problèmas despassant las capacitats d'una pichona entitat, l'escalon superior a alara lo dever de la sostenir, dins las limitas del principi de subsidiaritat.
Edward Lawrie Tatum
Edward Lawrie Tatum (n. 14 de decembre de 1909 - m. 5 de novembre de 1975) foguèt un biologista, quimista, genetician e professor universitari nòrd-american premiat amb lo Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina l'an 1958 amassa amb Joshua Lederberg e George Wells Beadle.
Principi de subsidiaritat
Es doncas dins lo desir de vigilar a far pas a un nivèl mai naut çò que pòt l'èsser amb mai eficacitat e l'ecalon mai bas, es a dire la recerca del nivèl pertinent de l'accion publica.
Edward Lawrie Tatum
Biografia
Estudièt quimia, biologia e microbiologia a la Universitat de Chicago e se doctorèt a l'Universitat de Wisconsin l'an 1934 sus la nutricion e metabolisme de las bacterias. Se transportèt posteriorament dins la vila de Utrecht (Païses Basses) per desvolopar una borsa sus quimia bacteriològica. En 1937 foguèt destinat al Departament de Sciéncias Biologicas de l'Universitat de Stanford e a comptar de 1957 trabalhèt de professor al Institut Rockefeller de Nòva York.
Principi de subsidiaritat
Formas e domènis
La subsidiaritat pòt èsser:
Trapant la seuna origina dins la doctrina sociala de la Glèisa catolica, la nocion de subsidiaritat venguèt lo lèma de l'Union Europèa.
Aquel principi de subsidiaritat es clarament inscrich dins lo drech e dins lo discors europèu. La mesa en aplicacion e lo contraròtle de la mesa en òbra d'aquel principi de subsidiaritat son de questions legitimas, e dobèrtas.
Apareison de l'idèa
Se pòt considerar lo filosòf Johannes Althusius coma a l'origina del principi de subsidiaritat. Dins son obratge de 1603, ''Politica. Methodice digesta et exemplis sacris et profanis illustrata, cui in fine adjuncta est oratio panecyrica'' soslinha la necessitat d'autonomia de las collectivitats de basa, al respècte dels poders centrals. De fe reformada e "maïeur" d'Emden, posèt lo principi dins las deliberacions del Sinòde reformat d'Emden (1571).
Qualques experiéncias de l'epòca modèrne coma per exemple las Províncias de l'Union en Occitània del temps de las guèrras de religion pòdon èsser qualificadas de tentativa d'aplicacion del principi de subsidiaritat.
Dins lo drech canon
Lo principi de subsidiaritat tornèt èsser pres pel drech canon. Se trapa ja aquela nocion dins la pensada de Tomàs d'Aquin mas foguèt formulat pel primièr còp pel papa Leon XIII, dins l'enciclica Rerum novarum, primièra formalizacion de la doctrina sociala de la Glèisa catolica. Venguèt necessària pels abuses de la revolucion industriala e las consequéncias sus la societat civila.
Aquel principi, dich tanben « principi d'ajuda », enoncia qu'es una error morala e de caritat que de daissar far per un nivèl social tròp elevat çò que pòt èsser fach pel nivèl social mai bas, perque se lo privariá de tot çò que pòt far. A aquel títol, e en consequéncia d'aquò, lo trabalh de cadun a drech al meteis respècte quin que siá lo seu nivèl social, perqu'es lo sol a lo poder far.
Autras influéncias
Lo principi de subsidiaritat tanben foguèt defendut per de pensaires socialistas coma Proudhon, de militants del movement cooperatiu e d'autors liberals coma John Locke e John Stuart Mill.
Principi
Lo principi de subsidiaritat al sens europèu èra definit als paragrafes 1 e 2 de l'article 5 del Tractat instituent la Comunautat Europèa:.
Dins l'encastre de las competéncias concurrentas entre l'Union Europèa e los Estats Membres de l'Union Europèa, l'Union Europèa es competenta quand es incontestable que l'accion de la Comunautat apareis coma mai eficaça qu'une accion menada per una instància mai locala.
S'agís alara de definir sus que critèris se declarerá quicòm d'incontestable.
Lo principi de subsidiaritat se trapa ara al paragrafe 3 de l'article 5 del Traitat sus l'Union Europèa :.
Mesa en òbra
L'un dels objectius implicita èra de mermar l'espandiement del camp de l'accion burocratica al sen de l'Union.
Pasmens, la mesa en òbra es complèxa e subjectiva. Es perque, en realitat, las causidas politicas pesan tant coma la reparticion optimala de las competéncias.
Vimy
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Geografia
thumb|left|Vist dempuèi [[Farbus, amb las terrils de Loos-en-Gohelle a l'orizont.]] Vimy A situat a équidistance de Lens e de Arras. Lo sieu scenari domina la conca minaire, del temps que la part bassa de la vila a situat en la plana de la Gohelle, #que s'estend al pè de la crête de Vimy.
thumb|left|Vue depuis [[Farbus, avec les terrils de Loos-en-Gohelle à l'horizon.]] Vimy est située à équidistance de Lens et d'Arras. Son plateau domine le bassin minier, tandis que la partie basse de la ville est située dans la plaine de la Gohelle, qui s'étend au pied de la crête de Vimy.
La côte de Vimy correspond à une faille (la faille de Marqueffles) qui a abaissé les terrains crayeux du nord par rapport à des terrains de même nature au sud. Les terrains, sensibles à l'érosion, ont donc connu cette perturbation récemment (à l'échelle des temps géologiques).
Joan Thomas
Joan Thomas (en francés Jean Thomas) es un lingüista occitan especializat en lexicografia e en istòria de la lingüistica occitana. Es encargat de corses d'occitan a l'Universitat de Tolosa-Lo Miralh e a l'IUFM de Tolosa.
Blancahòrt
Blancafòrt (Blanquefort en francés) es una comuna medoquina de Guiana, lingüisticament gascona, administrada pr'au departament de Gironda de la region de la Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Avion d'ataca au sòu
Un avion d'ataca au sòu o avion d'assaut es un avion militar concebut per atacar d'objectius terrèstres de talha pichona coma de veïculs militaras o de posicions d'infantariá. Opèra donc a una altitud bassa au dessüs de prats batalhiers terrèstres dins lo quadre de missions de « sostèn aerian raprochat ». Per aquò, dèu dispausar de qualitats de manejabilitat, d'estabilitat e de resisténcia ai tirs enemics. Son armament es sovent compausat de canons, de roquetas, de missils sòu-aire e de bombas.
Blancahòrt
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Avion d'ataca au sòu
Aqueu tipe d'avion es aparegut au començament de la Segonda Guèrra Mondiala (1939-1945). Lo pus famós es lo Junkers Ju 87 alemand mai d'autrei país, coma l'URSS, desvolopèron de modèls similars. Demostrèron son interès durant aqueu conflicte e foguèron integrats ai fòrças aerianas de totei lei fòrças armadas modèrnas.
Comunautat de comunas de Terride-Arcadèche
La  (nom qui sembla francés) qu'ei ua anciana comunautat de comunas francesa, situada dens le departament de Gers.
Istòria
La comunautat de comunas de Terride que's fondè lo 22 de decémer de 1999 e que s'agropè dambe la comunautat de comunas de l'Arcadèche (nom qui sembla tanben francés) lo 15 de decémer de 2003. Lo 1èr de gèr de 2013 que fusionè dambe la Comunautat de comunas Bastidas deu Vath d'Arrats e la Comunautat de comunas Còr de Lomanha entà formar la Comunautat de comunas de las Bastidas de Lomanha.
Composicion
L'anciana comunautat que seré estada compausada de comunas de l'èst de Gers, vengudas de l'ancian país de Ribèra-Verdun.
Nòtas per las grafias :
Surgy
Surgy es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nièvre e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Jean Duvernoy
Jean Duvernoy es un istorian e jurista francés nascut a Bourgoin (1917) e mòrt a Sent Joan de Lus lo 19 d'agost de 2010.
Doctor en drech e licenciat en letras, ven manteneire de l'Acadèmia dels Jòcs Florals de Tolosa en 1989.
Jean Duvernoy es autor de textes e traduccions subre lo catarisme e l'Inquisicion. La seuna traduccion en francés del Registre d'Inquisicion de Jaume Fornièr es la basa del libre mondialament conegut d'Emmanuel Le Roy Ladurie Montalhon, vilatge occitan.
Bois-d'Ennebourg
Bois-d'Ennebourg es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Sèina Maritima e la region de la Nauta Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
La Fajòla
La Fajòla (La Fajolle en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Aude e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
Geografia
Vilatge situat dins la frau de Rebentin. vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion es [la fa'ʒɔle]. Lo mot fajòla es un diminutiu de faja, (del latin fagea), « lòc ont i a de faus, bòsc de faus ». Sinonimes de faja : faget, fageda, etc.
Saint-Étienne-des-Oullières
Geografia
La municipalitat de Sant-Étienne-de detlos-Oullières se tròba en lo departament del Rhône. Se situa al nòrd de Lion, a ieu camin entre las vilas de Villefranche-sus-Saône e de Belleville-sus-Saône. Aperten al costat de Belleville.
La commune de Saint-Étienne-des-Oullières se trouve dans le département du Rhône. Elle se situe au nord de Lyon, à mi chemin entre les villes de Villefranche-sur-Saône et de Belleville-sur-Saône. Elle appartient au canton de Belleville.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Reffroy
Reffroy es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mòsa e la region de Lorena.
Villers-Sir-Simon
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Gilet parabalas
Un Gilet parabalas es un equipament defensiu destinat a protegir lo torax, l'abdomèn e l'esquina còntra lei tirs d'armas de fuòc leugieras. Son principi es basat sus l'absorpcion de l'energia cinetica de la bala per lei materiaus dau gilet (fibras de kevlar, acier, ceramica...). Son generalament utilizats per lei fòrças de polícia e lei fòrças armadas. Existís divèrsei nivèus de proteccion definits per de nòrmas militaras. La massa totala dau gilet aumenta amb sei capacitats protectivas.
L'idèa d'una tala proteccion data de la fin dau sègle XIX mai la concepcion dau premier modèl utilizable sus lo prat batalhier foguèt lònga. Per exemple, divèrsei prototipes foguèron imaginats durant la Premiera Guèrra Mondiala (1914-1918) mai, inspirats deis armaduras medievalas, èran pas adaptats a la guèrra de trencadas. Durant la Segonda Guèrra Mondiala (1939-1945), l'Armada Roja capitèt de produrre un modèl leugier, format de doas placas d'acier de 2 mm, per lei soudats de l'engèni militar. Podiá arrestar de balas de pistolet mitralhaire tiradas a mai de 100 m mai èra incapable d'arrestar aquelei tiradas per de fusius o de mitralhièras.
L'utilizacion dau kevlar data deis ans 1970 après d'assais amb d'autrei materiaus polimèrs. Permetèt de crear lei premiers gilets leugiers presentant una certana eficacitat. Lor utilizacion se desvolopèt donc lentament durant leis ans 1970-1980 au sen dei fòrças de polícia. Au sen dei fòrças armadas, divèrsei melhoraments aguèron luòc dins leis ans 1990-2000 per permetre d'arrestar leis esclats d'armas explosivas (obús, granadas...) e lei municions d'un calibre de 9 mm. Per aquò, foguèt generalament l'usatge de placas de ceramica que son un complement eficaç dei fibras de kevlar.
Verneuil-sur-Indre
Verneuil-sur-Indre es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Indre e Léger e la region dau Centre.
Geografia
Lo territòri communal a adaigat pel riu Indre.
Le territoire communal est arrosé par la rivière Indre.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Comunautat de comunas de Savés (Gers)
La  qu'ei ua comunautat de comunas francesa, situada dens le departament de Gers.
Hautmont
es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region del Nòrd-Pas de Calais.
Laduz
Laduz es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Iona e la region de Borgonha Franca Comtat.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Hautmont
Geografia
Située dans la vallée de la Sambre.
Laduz
Nòtas
<references group=N/>
Comunautat de comunas de Savés (Gers)
Composicion
Nòtas per las grafias :
Bellefontaine (Vòges)
Bellefontaine es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Hautmont
Istòria
Es après lo bastiment d'un pichon oratoire, dédié a Sant-Waast, sus un pichon monticule situat sul marge drech de la Sambre al luòc-dich « Mont-Agut » que lo vilatge de Hautmont apareis aver-i preses lo sieu nom.
Torsten Wiesel
Torsten Wiesel (n. en 1924) es un bioquimista suedés. Recebèt lo Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina en 1981 amb David H. Hubell e Roger W. Sperry.
Hautmont
Istòria
C'est après la construction d'un petit oratoire, dédié à Saint-Waast, sur un petit monticule situé sur la rive droite de la Sambre au lieu-dit « Mont-Aigu » que le village d'Hautmont paraît avoir pris son nom.
Cuisy-en-Almont
es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Beaumetz-lès-Aire
Beaumetz-lès-Aire es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
John Belchier
John Belchier (1706 - 6 de febrier de 1785) èra un cirurgian britanic. Sòci de la Royal Society tre 1732, s'interessèt a la formacion deis òsses e desvolopèt l'usatge de tenchuras per melhorar l'observacion dei teissuts. Recebèt la Medalha Copley en 1737 per sei trabalhs.
Haut-Lieu
es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region dels Nauts de França.
Geografia
Anautit-Luòc se situa en lo sud es del Departament del Nòrd (Enaut) en plena cœur del Parc Natural Regional del Avesnois. Lo Avesnois a conegut per lo sieu bocage e lo sieu relief un pauc vallonné en la siá part sud-es (començament dels contreforts dels Ardennes), dicha "pichona Soïssa del Nòrd". La localité se nomenava antany Banlèga-Anautita, nom #qu'indica la siá posicion per çò qu'es de la vila Avesnes-sus-Helpe, situat a 2 km.
Anautit-Luòc facha part administrativement de la Avesnois, géologiquement de las Ardennes, istoricament del Enaut e paysagèrement de la Thiérache.
La municipalitat se tròba a 100 km de Lille (Prefectura del Nòrd), Brusselles (Belgica) o Rems (Marna), a 45 km de Valencianas, Mos (B) o Charleroi (B) e justa a costat de Avesnes-sus-Helpe (Jos-Prefectura).
La frontièra bèlga e lo departament de l'Aisne se tròban a una quinzena de quilomètres.
Haut-Lieu se situe dans le sud est du Département du Nord (Hainaut) en plein cœur du Parc Naturel Régional de l'Avesnois. L'Avesnois est connu pour son bocage et son relief un peu vallonné dans sa partie sud-est (début des contreforts des Ardennes), dite "petite Suisse du Nord". La localité se nommait autrefois Banlieue-Haute, nom qui indique sa position par rapport à la ville Avesnes-sur-Helpe, situé à 2 km.
Haut-Lieu fait partie administrativement de l'Avesnois, géologiquement des Ardennes, historiquement du Hainaut et paysagèrement de la Thiérache.
La commune se trouve à 100 km de Lille (Préfecture du Nord), Bruxelles (Belgique) ou Reims (Marne), à 45 km de Valenciennes, Mons (B) ou Charleroi (B) et juste à côté d'Avesnes-sur-Helpe (Sous-Préfecture).
La frontière belge et le département de l'Aisne se trouvent à une quinzaine de kilomètres.
Croix
Croix es una comuna francesa, situada dins lo departament del Territòri de Belfòrt e la region de la Franca Comtat.
Geografia
A situat al extrèm sud del departament, vorejada per la Soïssa a la èst e pel departament del Doubs al sud. Se detla municipalitat la jamai aluenhada de la mar a França.
Lo vilatge Se se desvolopat sus un scenari #que fa partida del massís del #Jurar, a 570 mètres d'altitud aperaquí.
Elle est située à l'extrême sud du département, bordée par la Suisse à l'est et par le département du Doubs au sud. C'est la commune la plus éloignée de la mer en France.
Le village s'est développé sur un plateau qui fait partie du massif du Jura, à 570 mètres d'altitude environ.
Se tròba situat a l'extrèm sud del departament, en tocant a Soïssa per l'èst e al departament del Doubs al Sud. Es la municipalitat francesa mai aluenhat de la mar.
Istòria
D'après la legenda, sant Dizier e sant Regenfroi aurián #èsser d'assassinats cap a 675 al endroit ont Crotz s'es desvolopada. Dizier Vendiá a penas de plantar n'entèrra un baston en forma de crotz e de se metre en prec #que i aguèt assautat per bandolers. Abans de retre l'arma, Dizier #aver lo temps de donar la consigna a lo sieu servidor Villibert, solament ferit, de far amortallar los sieus còrsses en lo oratoire dédié a Sant-Martin situat a tres quilomètres mai al nòrd. Aquel oratoire se trobava al endroit ont se lèva ara la glèisa de Sant-Dizier-l'Avesque.
En 1232, Crotz possedissiá una glèisa dempuèi longtemps, que los fraires del abbaye de Lucelle èran cargats de reparar. Lo abbaye de Murbach i possedissiá de dreches #que #cedir en 1274 a Thierry III, comte de Montbéliard. Aquela glèisa, venguda tròp pichona al moment del desvolopament de la region de Beaucourt a causa de l'aument de la populacion, #èsser reconstruite en 1852. Al continuament d'un incendi en 1967, una nòva bastissa modèrn i aguèt inaugurat en 1971.
Dos potz a balancier (veire fòto) an #èsser conservats al centre del pòble.
D'après la légende, saint Dizier et saint Regenfroi auraient été assassinés vers 675 à l'endroit où Croix s'est développé. Dizier venait à peine de planter en terre un bâton en forme de croix et de se mettre en prière qu'il fut assailli par des brigands. Avant de rendre l'âme, Dizier eut le temps de donner la consigne à son serviteur Villibert, seulement blessé, de faire ensevelir leurs corps dans l'oratoire dédié à Saint-Martin situé à trois kilomètres plus au nord. Cet oratoire se trouvait à l'endroit où se dresse maintenant l'église de Saint-Dizier-l'Évêque.
En 1232, Croix possédait une église depuis longtemps, que les moines de l'abbaye de Lucelle étaient chargés de réparer. L'abbaye de Murbach y possédait des droits qu'elle céda en 1274 à Thierry III, comte de Montbéliard. Cette église, devenue trop petite au moment du développement de la région de Beaucourt à cause de l'augmentation de la population, fut reconstruite en 1852. À la suite d'un incendie en 1967, un nouvel édifice moderne fut inauguré en 1971.
Deux puits à balancier (voir photo) ont été conservés au centre du village.
Miriam Bras
Miriam Bras (en francés Myriam Bras) es una lingüista e una informaticiana occitana. Es especializada en tractament automatic de l'occitan amb d'aplicacions en lexicografia e sintaxi. Es mèstra de conferéncias a l'Universitat de Tolosa-Lo Miralh.
Cristian Airelièr
Cristian Airelièr (en francés Christian Hérilier), nascut lo 2 de julhet de 1949, es un lingüista occitan especializat en lexicografia.
John Theophilus Desaguliers
John Theophilus Desaguliers (12 de març, La Rochèla - 29 de febrier de 1744, Londres) èra un pastor anglican e un scientific francobritanic. Participèt a la fondacion de la francmaçonariá modèrna e a la propagacion deis idèas scientificas e filosoficas d'Isaac Newton (1642-1727). S'interessèt a mai d'un domeni (electricitat, filosofia, fortificacion, fisica dei fluids, astronomia e optica) e menèt una carriera d'experimentator fòrça reconeguda per sei contemporanèus. Ansin, foguèt sòci de la Royal Society e recebèt tres còps la Medalha Copley (1734, 1736 e 1741).
Bréban
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Jullouville
Jullouville es una comuna normanda, situada dins lo departament de la Marga e la region de la Bassa Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Comunautat de comunas de la Lomanha gersesa
La  qu'ei ua comunautat de comunas francesa, situada dens le departament de Gers. Son n° SIREN es 243200391.
Composicion
Nòtas per las grafias :
Drouilly
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Beaumetz-lès-Cambrai
Beaumetz-lès-Cambrai es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Elisabèt d’Austràlia
Elisabèt d’Austràlia (1926) es lo nom donat a Elisabèt II del Reialme Unit coma reina d’Austràlia. Es representada dins la Comunautat australiana per un governador general. Succedigèt al paire Jòrdi II en 1952. Malgrat sia la primièra a portar aquel nom, es generalament sonada Elisabèt II per seguir la numerotacion de la poissença coloniala.
James Valoue
James Valoue èra un relotgier dau sègle XVIII conegut coma recipiendari de la Medalha Copley en 1737 per la concepcion e la fabricacion d'un aparelh motorizat utilizat per la construccion dau pònt de Westminster.
Thil (Auba)
Thil  es una comuna francesa administrada per lo departament d'Auba de la region de Champanha-Ardena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Montbéliardot
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Chalmoux
Chalmoux es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sòna e Léger e la region de Borgonha.
Geografia
Chalmoux Fa partida del Bourbonnais (Saône-e-Loire). Altitud de 340 mètres.
Chalmoux fait partie du Bourbonnais (Saône-et-Loire). Altitude de 340 mètres.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
En 980, Lambert, comte de Chalon — futur fondator del monastèri de Paray-lo-Monial —, afronta près de Chalmoux las tropas de Guillaume IV de Aquitaine e refoule la coalicion de las Aquitains e de las Auvergnats. Lo odonyme « carrièra Lambin », #que designa un modèst camin communal, tira probablament la siá origina d'aquel episòdi belliqueux.
Sul territòri de la municipalitat, anciana concession minaire de Chizeuil (pyrites de fèrre e de còder), espetada antany per la Companhiá del Creusot, de contunh per la societat Sant-Gobain, fins en los ans 60.
En 980, Lambert, comte de Chalon — futur fondateur du monastère de Paray-le-Monial —, affronte à proximité de Chalmoux les troupes de Guillaume IV d'Aquitaine et refoule la coalition des Aquitains et des Auvergnats. L'odonyme « rue Lambin », qui désigne un modeste chemin communal, tire probablement son origine de cet épisode belliqueux.
Sant Rafèu
thumb|800px|center|Sant Rafèu
Chalmoux
Istòria
Sur le territoire de la commune, ancienne concession minière de Chizeuil (pyrites de fer et de cuivre), exploitée jadis par la Compagnie du Creusot, puis par la société Saint-Gobain, jusque dans les années 60.
Sant Rafèu
Sant Rafèu (Saint-Raphaël en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament de Var e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Sant Rafèu es una estacion balneària celèbra desvolopada a partir dau sègle XIX. Es a costat de la vila de Frejús qu'amb ela forman una aglomeracion de 82,800 estajants. La màger part dau territòri de la comuna se situa dins lo massís de l'Esterèu au Nòrd.
Geografia
thumb|200px|left|Torre sarrasina subre l'Illa d'ÒrSant Rafèu se tròba a l'extremitat orientala dau golf de Frejús a la frontiera entre Var e Aups Maritims. Sei còstas possedisson cricas e calancas e son territòri es fòrça urbanizat amb una partida amb de bòsc entretenguts per l'ONF. La ciutat possedís de plajas pròchas de son centre e d'illas : l'illa dau Leon, l'illa de Tèrra, l'illa d'Aur e l'illa dei Vielhas. vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Eraldica e vexilologia
left|thumb|100px|Escut de Sant Rafèu left|100px|thumb|Bandiera de Sant Rafèu Leis armas de Sant Rafèu se blasonan ansin: dau camp d'azur amb l'arcàngel Sant Rafèu acompanhant Tobias subre una terrassa dau mesme. La bandiera es azur e aur.
Istòria
Lo territòri de Sant Rafèu foguèt poblat tre la preïstòria. Puei Ligurs e Grècs i installèron lor pòrt Agatòn avans que lei Romans ne'n faguèsson la conquista.
Au sègle X lei Sarrasins l'ataquèron mai lo territòri foguèt definitivament contrarotlat per lei crestians a partir de 972 amb la conquista de Guilhem Ier de Provença. Una glèisa foguèt bastida e vodada a l'arcàngel Sant Rafèu e, ansin, balhèt son novèu nom a la vila. thumb|center|Sant Rafèu en [[1920]]
Equacion de Drake
L'equacion de Drake (a vegadas nomenada equacion de Sagan) es una formula prepausada per l'astronòm britanic Frank Drake, amb per tòca d'estimar la quantitat de civilizacions dins la galaxia nòstra, la Via Lactèa, susceptiblas de difusar d'emissions de radiofrequéncia detectablas per nosautres. Foguèt concebuda en 1961 per Drake quand trabalhava a l'Observatòri Nacional de Radioastronomia de Green Bank, Virgínia Occidentala (Estats Units d'America).
Un fach remarcable de l'equacion de Drake es que en introdusent de valors aparentament plausiblas per cadun dels paramètres, lo resultat obtengut per N es abitualament >> 1. Aquel fach donèt fòrça al projècte SETI. Pasmens, aquò entra en contradiccion amb lo fach observat que N = 1, una sola civilizació tecnologica en tot l'univèrs (nosautres). Aquel conflicte se nomena sovent «paradòxa de Fermi», e suggerís que las estimacions aparentament prudentas en realitat son tròp optimistas o ben qu'existís d'autres factors en jòc per enebir lo desvolopament de civilizacions tecnologicas.
Valors possiblas dels paramètres e resultat de l'equacion
L'equacion dona de resultats fòrça diferents segon las valors dels paramètres utilizats, la majoritat de que son simples especulacions, basadas en partida en l'unica experiéncia qu'avèm de las civilizacions tecnologicas: la nòstra. De contunh presentam qualques arguments emplegats per estimar las valors dels diferents paramètres e, amb las valors pus pessimistas e pus optimistas poirem obtenir una estimacion minimala e una autra de maximala per N.
Amb aquelas estimacions podèm introduire la valor dins l'equacion e obtenir una estimacion pessimista e una optimista, totjorn remembrant que de totes los paramètres aquel que podèm conéisser melhor es lo primièr, los autres son simplament d'estimacions basadas sus d'idèas fòrça vagas e generalas:
Jòu de Mamon
Jòu de Mamon (Giou-de-Mamou en francés) z-es 'na comuna auvernhata, situada dins lo departament del Cantal e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Nòtas
<references group="N"/>