cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Medecina
Lei medecinas indiana e chinesa
En Asia, de medecinas estructuradas apareguèron en Índia e en China. La medecina indiana se desvolopèt a partir dei tèxtes vedics mai foguèt egalament influenciada per la medecina grèga. Inicialament basada sus la preguiera, l'utilizacion de plantas e la dietetica, conoguèt de progrès importants amb l'aparicion d'una teoria deis umors e de descubèrtas en matèria d'observacions clinicas, de patologia, de terapeutica e de cirurgia (compres plastica) e d'igièna. Dins certanei regions, aquò permetèt la creacion d'espitaus plusors sègles avans l'èra nòstra.
De son caire, la medecina chinesa desvolopèt de concepcions construchas a l'entorn de l'equilibri entre lei principis opausats dau ying e dau yang. Ansin, foguèt a l'origina de practicas coma l'acupunctura qu'es destinada a facilitar la circulacion de l'alen. Dins aquò, lei mètges chinés adoptèron tanben de metòdes empirics per descriure de malautiás e establir de tractaments. En particular, descurbiguèron un nombre relativament important de plantas medicinalas.
Peri
Geografia
Le nom corse de la commune est i Peri. Ses habitants sont les Piracci (sing. Piracciu).
Istòria
Dicha "Lo Pere" "E Pere" o "Li Peri" en los tèxtes ancians, lo étymologie del toponyme dètz sens dobte mai a una referéncia a "un massís pierreux" #qu'a "poiriers" cossí es communément admeses.
Dite "Le Pere" "I Pere" ou "Li Peri" dans les textes anciens, l'étymologie du toponyme doit sans doute plus à une référence à "un massif pierreux" qu'à des "poiriers" comme il est communément admis.
Medecina
L'emergéncia de la medecina occidentala medievala
En Occident, après la disparicion de l'Empèri Roman, la medecina foguèt dominada per leis ensenhaments de la Glèisa. Aquò permetèt de progrès au nivèu organizacionau amb la creacion d'espitaus. En revènge, la conoissença scientifica dei malautiás avancèt gaire fins au sègle X e la redescubèrta progressiva dei trabalhs grècs gràcias ai cambis amb leis Arabs installats. Ansin, entre lei sègles X e XIII, l'escòla siciliana de Salèrn conoguèt un important desvolopament amb de mètges coma Warbod Gariopontus ò Constantin l'African (1015-1086). Foguèron leis autors d'un important còrpus (Passionarius, Flos medicinae vel regimen sanitatis salernitanum...) que mòstra un accès a de sabers antics.
L'escòla de Salèrn menèt a la fondacion d'autreis escòlas de medecina en Occitània (Montpelhièr), en Itàlia (Pàdoa, Bolonha...), en Anglatèrra (Oxford) e en França (París). Favorizèron la difusion de la medecina grècoaraba e l'aparicion de mètges laïcs. Pasmens, lo catolicisme contunièt d'influenciar la pensada e de limitar lei possibilitats de recèrca. Lei descubèrtas novèlas foguèron pauc nombrosas mai se pòdon mencionar un melhorament de la comprenença deis epidèmias au sègle XIV amb l'emergéncia dei concèptes de contagion e de quarantena.
La redescubèrta dei medecins grècs
thumb|right|Representacion d'una disseccion au sègle XVI.
La Renaissença foguèt una epòca importanta per lo desvolopament de la medecina modèrna. Dos fenomèns ne'n foguèron a l'origina. Lo premier foguèt la redescubèrta generala de mai d'un autor grèc de l'Antiquitat, çò que permetèt una difusion dei sabers grècoarabs au sen de l'elèit medicau dau periòde. Lo segond foguèt lo desvolopament de la critica d'aquelei tèxtes e de certaneis oligacions impausadas per leis autoritats religiosas. En particular, aquò permetèt la multiplicacion dei disseccions e dei descripcions novèlas de malautiás.
Ansin, la Renaissença veguèt l'exploracion dau còrs uman permetent de progrès importants en anatomia coma o mòstran lei trabalhs publicats per Leonardo da Vinci (1452-1519) ò Albrecht Dürer (1471-1528). Una etapa decisiva foguèt franquida en 1543 quand Andreas Vesalius (1514-1564), fondator de l'anatomia modèrna, ausèt refutar lei teorias de Galen dins De corporis humani fabrica. Lo mètge alemand Paracelse (1492-1541) foguèt encara pus radicau en considerant l'eiratge antic coma erronèu. De son caire, Vesalius inicièt ansin un important movement marcat per lei trabalhs de Gabriele Falloppio (1523-1562) ò Bartolomeo Eustachi (1520-1574). Puei, lei descubèrtas se multipliquèron au nivèu dau còr, dei paumons ò dau fetge. En particular, foguèron establits una partida dau foncionament dau còr e dei mecanismes de la respiracion.
Lo desvolopament dau racionalisme
thumb|right|Retrach de [[René Descartes (1596-1650), figura majora de la difusion dau racionalisme en Euròpa au sègle XVII.]]
A partir dau sègle XVIII, lo racionalisme se generalizèt dins totei lei domenis de la medecina en causa de la difusion dei metòdes scientifics modèrnes. Ansin, plusors disciplinas medicalas apareguèron ò conoguèron de revolucions majoras. Per exemple, en fisiologia, Santorio Santorio (1561-1631) s'interessèt a la regulacion termica de l'organisme, William Harvey (1578-1657) expliquèt lei principis generaus de la circulacion sanguina e Giovanni Alfonso Borelli (1608-1679) estudièt lo foncionament de l'aparelh locomotor. Puei, Marcello Malpighi (1628-1694) confiermèt leis ipotèsis d'Harvey amb la descubèrta dei capillars. De mai, comencèt d'explorar lo mond cellular. Se fau egalament nòtar lei contribucions de Niels Steensen (1638-1686) e de Thomas Wharton (1614-1673) que depintèron una partida dei glandas dau sistèma digestiu.
En patologia, Jan Baptist Van Helmont (1577-1644) identifiquèt la preséncia de dioxid de carbòni dins lo sang e Thomas Willis (1621-1675) prepausèt una teoria dei ferments per explicar lei malautiás. Suggeriguèt de lei combatre amb de mejans quimics. En parallèl, la descripcion dei malautiás foguèt melhorada per de mètges coma Thomas Sydenham (1624-1689) que depintèt la variòla, lo tifús e l'escarlatina. D'assais de transfusion sanguina foguèron menats per Jean Baptiste Denis (1643-1704) dins lo corrent deis ans 1660 mai rapidament abandonats. Au sègle XVIII, la classificacion dei malautiás se desvolopèt fòrça gràcias a l'idèa de Giambattista Morgagni (1682-1771) de cercar de liames entre lei simptòmas e lei lesions.
Totjorn au sègle XVIII, un progrès important foguèron lei trabalhs de Lavoisier (1743-1794) sus la combustion e la respiracion. Mostrèron la possibilitat d'aplicar lei conoissenças de la quimia a la medecina. Puei, foguèron identificats leis efiechs de l'electricitat sus lei muscles. Pasmens, lo periòde veguèt tanben la publicacion de mai d'una teoria erronèa per explicar lo foncionament generau de l'organisme (irritabilitat d'Albrecht von Haller, vitalisme de Teofil de Bordèu, solidisme de Friedrich Hoffman, animisme de Georg Ernst Stahl... etc.).
Dins leis autrei domenis, Philippe Pinel (1745-1826) fondèt la psiquiatria modèrna a partir d'una vision novèla assaiant de definir e de classificar lei malautiás mentalas. Aboliguèt tanben lo sistèma carcerau que permetiá de gerir lei malauts mentaus. Dins lo rèsta de la societat, Johann Peter Frank (1745-1821) promouguèt una difusion larga dei règlas d'igièna. Conjugadas amb lo vaccin còntra la variòla descubèrt per Edward Jenner (1749-1823) en 1796, permetèron de començar l'eradicion de la variòla, procès lòng que s'acabèt a la fin deis ans 1970. En cirurgia, en fòra dau perfeccionnament dei tecnicas, se fau nòtar l'idèa de Jean-Louis Petit (1674-1750) de seguir l'estat e l'evolucion dau pacient après l'intervencion. L'ensenhament foguèt egalament melhorat amb la fondacion d'acadèmias ò de societats sabentas dedicadas.
L'aparicion de la medecina modèrna
thumb|right|[[Fotografia de Louis Pasteur.]]
L'aparicion de la medecina dins sa forma actuala se debanèt au sègle XIX. Aquò foguèt la consequéncia de progrès en fisiologia e de l'aparicion de la microbiologia. D'efiech, lei trabalhs de René Laennec (1781-1826) permetèron de tornar afiermar l'importància de l'observacion clinica e de se concentrar sus lo liame sus l'estudi dei lesions. Sei resultats li permetèron d'invalidar definitivament leis idèas ancianas, defendudas per François Joseph Broussais (1772-1838), de generalizar de metòdes coma l'auscultacion e de reformar l'ensenhament amb la creacion d'acadèmias de medecina.
La question deis infeccions prenguèt pauc a pauc una plaça pus importanta, especialament en cirurgia. D'una maniera generala, la prudéncia venguèt pus frequenta car l'abséncia d'asepcia entraïnava de riscs seriós de complicacions grèvas. Aquò favorizèt l'aparicion d'especialitats cirurgicalas. Dins lo corrent deis ans 1840, la disciplina foguèt revolucionada per l'invencion de l'anestesia que permet de suprimir la dolor dei pacients. Lo trabalh cirurgicau poguèt ansin venir pus lent e pus meticulós. Rapidament, de tecnicas novèlas apareguèron e permetèron de redurre lo risc d'infeccion. A partir de la fin deis ans 1860, foguèron completadas per l'arribada dei règles d'asepsia, principalament desvolopada per Ignác Fülöp Semmelweiss (1818-1865) e Joseph Lister (1827-1912).
En parallèl, la cèrca de l'origina dei malautiás se precisèt a partir de la segonda mitat dau sègle XIX. Lei trabalhs de Louis Pasteur (1822-1895, d'Émile Roux (1853-1933), d'Alexandre Yersin (1863-1943), de Robert Koch (1843-1910) e de Jean Antoine Villemin (1827-1897) permetèron de comprendre lei principis de basa (preséncia d'un gèrme patogèn) e lei mecanismes de la vaccinacion. La descubèrta dei microorganismes permetèt tanben de fondar la microbiologia e d'impausar definitivament, en despiech de divèrsei resisténcias, leis règles d'asepsia amb la concepcion dei premiers vèstits e instruments esterils per Louis Félix Terrier (1837-1908).
L'estructuracion dei disciplinas principalas
A partir de la fin dau sègle XIX, la descubèrta dei microorganismes, completada per la descubèrta dau parasit responsable dau paludisme per Alphonse Laveran (1845-1922), favorizèt l'estructuracion dei disciplinas principalas de la medecina actuala. D'efiech, lei trabalhs d'Elie Metchnikov (1845-1916), de Paul Portier (1866-1962), de Charles Richet (1850-1935) e de Clemens von Pirquet (1874-1929) permetèron de precisar lo foncionament dau sistèma immunitari (fagocitòsi...) e sei trèbols (allergia...). En parallèl, a partir de 1895, la cèrca dei gèrmes foguèt completada per l'aparicion de l'imatjariá medicala après la descubèrta dei rais X per Wilhelm Röntgen (1843-1925).
Aquò permetèt de fondar la medecina clinica modèrna e leis especialitats se multipliquèron amb l'aparicion de la neurologia, de la laringologia, l'oftamologia, de la dermatologia ò de la pediatria. L'igièna venguèt tanben una preocupacion generala e certanei vaccinacions venguèron obligatòrias. Dempuei leis ans 1920, lei progrès medicaus se son fòrça accelerats gràcias a la formacion de complèxs industriaus, d'organismes de recèrca e de rets espitaliers pus eficaç. En particular, lei conoissenças en immunologia son vengudas pus precisas amb la descubèrta dei virüs ò l'aparicion de la cancerologia ò de la genetica.
L'organizacion de l'ensenhament de la medecina
Durant lo sègle XX, l'organizacion de l'ensenhament de la medecina ocupèt una plaça importanta. D'efiech, en causa de la complexificacion creissenta dei sabers medicaus més en òbra dins mai d'una especialitat, leis estudis de medecina an tendància de durar lòngtemps (10 ans en mejana). De mai, en causa de l'evolucion rapida dei conoissenças, lor mesa a jorn es una necessitat. Ansin, dins la màger part dei país son aparegudas d'institucions articuladas a l'entorn :
La plaça sociala de la medecina modèrna
L'accès a la medecina èra ja un subjècte important durant l'Antiquitat coma o mòstra leis articles deis onoraris dei mètges presents dins lo còdi Hammurabi. La question dei suenhs ocupèt ansin una plaça importanta dins mai d'una societat. Dins aquò, venguèt pus importanta a partir dau sègle XVIII amb l'emergéncia dau concèpte de drech a la seguretat (fisica, intellectuala...) durant lo Sègle dei Lutz. Puei, au sègle XIX, lo movement revolucionari revendiquèt un accès egau per cada ciutadan au sistèma de santat publica. De reflexions foguèron donc menats e la question venguèt un tèma frequent de la vida politica modèrna. A la fin dau sègle, lei premiers sistèmas de santat publica foguèron creats en Euròpa. Conoguèron una extension pus importanta après 1945 amb l'aparicion d'estats independents novèus e la mesa en plaça de sistèmas fòrça protectors dins lei país desvolopats.
Dichs sistèma de « seguretat sociala », foguèron reconeguts coma un drech fondamentau deis èssers umans dins l'article 22 de la Declaracion Universala dei Drechs de l'˜Òme. Dos modèls principaus existisson e inspiran la màger part dei sistèmas modèrnes : Aquelei sistèmas favorizèron una importanta aumentacion de l'esperança de vida dins lei país industrializats amb una generalizacion de l'accès ai suenhs, compres per tractar de patologias grèvas. Dins aquò, dempuei la fin dau sègle XX, conoís de reculaments importants dins mai d'un país en causa d'una demenicion regulara de l'universalitat de la seguretat sociala, sovent considerada coma tròp costosa. Ansin, de sistèmas de mutualas ò d'assegurança privada s'ocupan uei de prendre en carga una partida dei suenhs. L'importància d'aqueu fenomèn, criticat en causa deis inegalitats engendradas, varia fòrça segon leis endrechs. Per exemple, es fòrça important ais Estats Units mai encara relativament limitada en Euròpa.
Procès medicau
thumb|right|[[Fotografia d'un examen radiologic realizat per establir un diagnostic.]]
Lo procès medicau es devesit en plusors etapas. Segon la complexitat dau cas, son mai ò mens lòngas. La premiera, dicha etiologia, es l'estudi dei causas e dei factors d'una malautiá. Necessita generalament de menar d'investigacion dins de camps variats (observacion dau pacient, discussion amb eu...). Aqueu trabalh permet d'establir la patogenia (identificacion dau mecanisme a l'origina de la malautiá) e la fisiopatologia (modificacions dei foncions de l'organisme durant la malautiá).
Aqueleis etapas permèton au mètge de pausar un diagnostic, es a dire una identificacion de la malautiá. Dins de cas complèxs, es necessari de realizar un diagnostic diferenciau. Aqueu metòde permet de diferenciar de malautiá presentant de simptòmas similars gràcias a un estudi dei signes permetent d'exclure una ipotèsi.
L'establiment dau diagnostic permet de definir la terapeutica que designa l'ensemble dei mejans de metre en plaça per tractar la malautiá. Es generalament acompanhat per un pronostic qu'es una anticipacion de l'evolucion de la malautiá.
Deontologia
Dins la màger part dei país, l'exercici de la medecina es reglementat per un ensemble de règlas juridicas que definisson un còdi de conducha de respectar per lei praticians. Inspirat per la filosofia d'Ipocrates, es generalament centrat sus tres principis fondamentaus :
Disciplinas principalas
La medecina modèrna es basat sus lo trabalh d'un ensemble de professionaus especializats dins un domeni de la santat umana. Lei mètges an un ròtle centrau dins aquela organizacion mai son sostenguts per un nombre important d'autrei personaus coma leis infiermiers, lei tecnicians medicaus, lei farmacians, lei podològs, leis ambulancièrs, lei psicològs ò leis engenhaires medicaus. Ansin, uei, un pacient admés dins un espitau es generalament seguit per una còla principala, chausit segon sa patologia principala, que va interagir amb d'autrei servicis en foncion de sei besonhs. D'efiech, lei mètges modèrnes an d'especialitas variats que s'articulan a l'entorn de dos aisses principaus que son sciéncias medicalas fondamentalas e leis especialitas medicalas.
Sciéncias medicalas fondamentalas
Lei sciéncias medicalas fondamentalas son l'ensemble dei disciplinas estudiant un aspècte de la biologia generala :
Especialitas medicalas
Leis especialitas medicalas son d'ensembles de competéncias dins un domeni donat (practicas medicalas, estudi d'un tipe de pacient, estudi d'un organ, estudi d'un tipe de patologia... etc.).
Practicas
Leis especialitats medicalas definidas percuta practica regardan d'ensembles tecnics complèxs. Necessitan sovent una experiéncia aquista per la repeticion dei gèsts durant un periòde de formacion que pòu durar plusors annadas. Lei pus frequentas son :
Organs
Coma seis apelacions l'indican, leis especialitats medicalas definidas per la conoissença d'un organ son centradas a l'entorn d'un organ ò d'un tipe donat de teissuts vivents. Lei pus frequentas son :
Autreis especialitas
Amb lo progrès tecnic ò l'aparicion de ròtles sociaus novèus fisats a la medecina, d'especialitats contunian regularament d'aparéisser :
Besierés
Besierés es un parçan d'Occitània situat en Lengadòc.
Sa vila principala es Besièrs.
Konstantinos Mitsotakis
Konstantinos Mitsotakis (n. 1918) òme politic grèc, foguèt primièr ministre de Grècia entre 1990 e 1993.
Marchena
Marchena es un municipi de la província espanhòla de Sevilha dins la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Cultura de Botaï
La cultura de Botaï es una cultura de l'Edat dau Coire qu'existiguèt entre 3700 e 3100 av. JC dins la region d'Astana dins lo nòrd dau Cazacstan actuau. Sembla d'èsser la premiera civilizacion umana que capitèt de domesticar lo cavau. Èra tanben capabla de produrre de terralhas ornadas de motius decoratius e aviá lo mestritge de la metallurgia dau coire. Aviá una existéncia nomada durant lei sasons caudas e sedentària pendent lei periòdes fregs. Aquela cultura aguèt donc probablament un ròtle important dins la formacion dei pòbles nomadas de l'estèpa.
Noël Blache
Noël Blache (Tolon, 1842 - 1920) es un avocat, òme politic e escrivan provençal d'expression occitana, que foguèt cònsol de Bessa d'Issòla e de Tolon, e president del Conselh departamental de Var.
Pommeuse
Pommeuse es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sèina e Marna e la region d'Illa de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Linha 11 del Mètro de Barcelona
left|L11 La Linha 11 del Mètro de Barcelona es una linha amb de caracteristicas fòrça diferenciadas de la rèsta de las linhas de la ret. Es l'unic mètro leugièr de la ret e es construida en forma de prolongacion de la Linha 4 a l'estacion de Trinitat Nova ont las doas linhas partejan cai. La linha foguèt pensada per donar servici dins de quartièrs tradicionalament mal comunicats e foguèt inaugurada en 2003 entre Trinitat Nova e Can Cuiàs
Lo traçat es sosterranh e de via unica, malgrat que siá construit amb los estandards de mètro per se qualque jorn foguèsse necessari d'agrandir lo servici, es previst l'ampliament cap a Ripollet.
L'estacion de Vallbona es l'unica qu'es pas sosterranha e de dobla via, perque es ont se tròban los trens d'anada e los de retorn, e enllaça amb las linhas de Rodalies Barcelona R3, R4 e R7 e la linha de mejana distància Ca4b. thumb|Cai de L4 e L11 de [[Estacion de Trinitat Nòva|Trinitat Nòva]] thumb|[[Estacion de Torre Baró - Vallbona]]
Marinaleda
Marinaleda es un municipi de la província espanhòla de Sevilha dins la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Província de Coni
Istòria
La es creaa pel Decreto Rattazzi (Regio Decreto 3702 delh 23 d'octobre de 1859), e la es pas estaa modificaa manca per la cession a França de Tenda, la Briga e qualques parçans de Vinai e Vaudier (patz de París delh 10 de febrièr de 1947).
Vila Nova de Gaia
Vila Nova de Gaia es une vila de Portugal del Districte de Porto situada fàcia a la granda vila de Porto que n'es separada per Douro e se trapa dins la region Nord e sa region del Grand Porto.
Es la vila de la principala societat de venda de vin de porto.
Boriana
Boriana es un parçan d'Occitània situat en Carcin (Guiana).
Sa vila principala es Gordon.
Saint-Martin-d'Aubigny
Saint-Martin-d'Aubigny es una comuna normanda, situada dins lo departament de la Marga e la region de la Bassa Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Ascanh
Las comunas tòcatocantas que son Sent Joan de Lus au nòrd, Ciboro au nòrd-oèst, Urrunha a l'oèst, Bera en Navarra au sud, Sara au sud-èst e Sent Pèr de Nivela a l'èst.
Ana Garrido
Ana María Garrido Ramos (Málaga, Andalosia, 1966) es una quincaira e anciana foncionària espanhòla. Anciana emplegada de la comuna de Boadilla del Monte dins la region de Madrid venguèt famosa a partir de 2008 coma testimòni principal del cas Gürtel, un dels nombroses cases de corrupcions qu'an afectat lo Partit Popular Espanhòl.
Myomerozoa
Entre los Cordats los Miomerozoaris presentan al cors de lor desvolopament embrionari una segmentacion d'abans en arrièr del mesodèrma en metamèr. Aquestes metamèrs qu'enquadran lo tube nerviós e la còrda pòdon donar naissença a d'organs o de formacions muscularas. Los adultes son de simetria bilaterala.
D'aqueste grop deriva los Cefalocordats amb una còrda que se prolonga en abans de la boca e los Craniats que desvolopan un cran a partir d'arc cartilaginós e de placas fibrosas.
Lantages
Lantages es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Auba e la region de Champanha-Ardena.
Geografia
L'altitud mièja i es de 170 mètres.
Aquel vilatge a situat a 6 km a l'èst de Chaource (cap de-luòc de costat), 15 km a l'oèst de Bar sus Seine (cap de-luòc de arrondissement fins en 1926) e 31 km al sud de Tròias (cap de-luòc de departament). A traversat pel ruisseau de la Marve en prenent la siá font a Balnot la Grange (11 km al sud) e en se tirant en lo riu lo Hozain cap a la Capèla de Oze, al nòrd del territòri de Lantages. Lo Hozain pren la siá font a las Voreges Lantages, al Crot de la Dotada (void de la font abondiua), ont ela alimenti lo molin #qu'a del cessar la siá activitat l'an 1914. Per çò qu'es del molin de la Capèla de Oz, foncionava pas mai en 1900. Compren los caserius e luòcs-diches seguents :
- lo masatge caseriu de las Ventas-Fontaines sul penchant del tuc en direccion de Chaource, prèpa del bòsc, e pauc aluenhat de l'aglomeracion
- lo caseriu dels Voreges-Lantages, clarament excentré cap al nòrd
- la granja de las Herbues, isolada entre Lantages e Praslin
L'altitude moyenne y est de 170 mètres.
Ce village est situé à 6 km à l'est de Chaource (chef-lieu de canton), 15 km à l'ouest de Bar sur Seine (chef-lieu d'arrondissement jusqu'en 1926) et 31 km au sud de Troyes (chef-lieu de département). Il est traversé par le ruisseau de la Marve prenant sa source à Balnot la Grange (11 km au sud) et se jetant dans la rivière l'Hozain vers la Chapelle d'Oze, au nord du territoire de Lantages. L'Hozain prend sa source aux Bordes Lantages, au Crot de la Douée (creux de la source abondante), où elle alimente le moulin qui a du cesser son activité en 1914. Quant au moulin de la Chapelle d'Oz, il ne fonctionnait plus en 1900. Il comprend les hameaux et lieux-dits suivants :
- le hameau des Ventes-Fontaines sur le penchant de la colline en direction de Chaource, proche de la forêt, et peu éloigné de l'agglomération
Rama X
​ Rama X es lo rei de Tailàndia. Mahawachiralongkon o Vajiralongkorn, prince de l’ostal de Chakri, nasquèt a Bangkòk lo 28 de julhet de 1952, filh ainat del rèire rei Rama IX.
Lantages
Geografia
- la ferme des Herbues, isolée entre Lantages et Praslin
- la chapelle d'Oze, tout près du finage de Rumilly les Vaudes
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Lo vilatge de Lantages es ja soslinhat l'an 753 jol appelletion de Nantavia en significant "luòc dels ruisseaux" (en gaulois, Nanto significa "vallée". Dempuèi lo XIIIe sègle, dels senhors del luòc pòrtan lo nom de Lantages, aquel nom, aliat a la familha Balaithier a perduré fins als nòstres jorns jol nom de Balathier-Lantage. Un tèxt testifica #que dintre 1249 e 1252, del temps dels chevaliers Gròs-Uas, Lantages se resumissiá a una motte féodale. Aquela i aviá constituit del donjon seigneurial perché ne nautor d'una butte de tèrra, d'una capèla, de qualques ostals dins tèrra a pans de bòsc, e d'un forn a pan ; lo tot environat d'una estacada de defensa e d'un fossé n'aiga
Al XIXe sègle, lo sable de Lantages fornia la verrerie de Crogny (comuna de las Porterias Margueron a 10 km al nòrd-oèst).
Es a Lantages en 1817 que tres filhas pieuses en abitant una chaumière #èsser a l'origina de la fondacion de la Congrégation de sœurs de la Providence. Se #installar de contunh en 1819 a Pargues ont aquela congrégation i aguèt oficialitzat per l'autoritat episcopala.
Le village de Lantages est déjà signalé en 753 sous l'appelletion de Nantavia signifiant "lieu des ruisseaux" (en gaulois, Nanto signifie "vallée". Dès le XIIIe siècle, des seigneurs du lieu portent le nom de Lantages, ce nom, allié à la famille Balaithier a perduré jusqu'à nos jours sous le nom de Balathier-Lantage. Un texte atteste qu'entre 1249 et 1252, du temps des chevaliers Gros-Os, Lantages se résumait à une motte féodale. Celle-ci était constituée du donjon seigneurial perché en haut d'une butte de terre, d'une chapelle, de quelques maisons en terre à pans de bois, et d'un four à pain ; le tout entouré d'une palissade de défense et d'un fossé en eau
Au XIXe siècle, le sable de Lantages approvisionnait la verrerie de Crogny (commune des Loges Margueron à 10 km au nord-ouest).
C'est à Lantages en 1817 que trois filles pieuses habitant une chaumière furent à l'origine de la fondation de la Congrégation de sœurs de la Providence. Elles s'installèrent ensuite en 1819 à Pargues où cette congrégation fut officialisée par l'autorité épiscopale.
Canton de Mugron
Lo canton de Mugron qu'ei ua anciana division administrativa de Shalòssa, situada dens l'arrondiment de Dacs, lo departament de las Lanas e la region d'Aquitània, adara de Navèra Aquitània. Atau com tot lo canton d'Amor e tot lo canton de Monthòrt, las 13 comunas deu canton que son despuish 2015 dens lo canton deu Costalat de Shalòssa (burèu centralizator Monthòrt). Qu'èran tanben de la Comunautat de comunas deu Canton de Mugron, adara fusionada dab la Comunautat de comunas de Monthòrt, dens la Comunautat de comunas de Tèrras de Shalòssa, creada lo 1èr de gèr 2017. La lenga autoctòna qu'ei l'occitan gascon, dens la soa varianta occidentau (mès pas nega).
Istòria
Lo canton que's creè pendant la Revolucion.
La Ferté-Macé
La Ferté-Macé es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Orne e la region de la Bassa Normandia.
Shimla
Shimla es la capitala de l'estat d'Himachal Pradesh en Índia.
Administracion
Shimla es la capitala de l'estat d'Himachal Pradesh e lo capluòc del districte de Shimla.
Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 169 568 abitants e aquela de l'aglomeracion, sonada la metropòli, èra de 171 640.
Lenga naturala
Lo tèrme lenga naturala designa una varietat lingüistica o forma de lengatge uman amb de finalitats de communicacions qu'es dotat d'una sintaxi e que obeís benlèu a de principis d'economia e optimizacion. Las lengas naturalas mai sovent se basan sus de simbòls sonors, mas tanben pòdon existir de lengas basadas se de signes.
Roville-devant-Bayon
Roville-devant-Bayon es una comuna francesa, situada dins lo departament de Meurthe e Mosèla e la region de Lorena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Los Molares
Los Molares es un municipi de la província espanhòla de Sevilha dins la Comunautat Autonòma d'Andalosia.
Senta Crotz de Maruelh
Senta Crotz de Maruelh (Sainte-Croix-de-Mareuil en francés) es una comuna d'Occitània, dins la region istorica de Perigòrd, situada dins lo departament de Dordonha de la region de Novela Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Toponimia
La prononciacion es [ʂɛ̃ntɒ’kru] [demɒ’rɛj].
Istòria
Au segle XVIII, lo chamin grand de Periguers a Engoleime passava per Senta Crotz. Per evitar las còstas, bastiguèren au segle XIX lo noveu chamin grand de Maruelh a La Ròcha Beucort.
Casanava de Montaut
Casanava de Montaut (Cazeneuve-Montaut en francés) qu'es ua comuna gascoa situada dens lo departament de la Hauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Casanava qu'èra de l'eleccion de Ribèra-Verdun, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Sent Bertran de Comenge e de la senescaucia de Tolosa. Lo vocable de la glèisa qu'es Nòsta Dauna. Tanlèu 1790, Casanava qu'èra deu canton d'Aurinhac. Casanava que fusionèt damb Montaut per ordenança deu 8 de junh 1825.
Montaut qu'èra ua comunautat non parròquia de l'eleccion de Comenge, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Sent Bertran de Comenge e de la senescaucia de Tolosa. Montaut qu'èra deu canton d'Aurinhac tanlèu 1790.
Candelosa
thumb|right|200px| Presentacion de Jèsus al Temple, per Fra Angelico, 1440 (Floréncia, San Marco)
La Candelosa (var. candelèra; chandelosa; candelièra) es la fèsta crestiana que, 40 jorn après Nadal (se celebra lo 2 de febrièr), commemòra la presentacion de Jèsus al temple de Jerusalèm e la purificacion de sa maire, Maria, un rite obligatòri dins la tradicion josieva basat sus l'ofèrta e la benediccion de candèlas de cera. La tradicion marca aquel jorn coma lo moment de desmontar lo presèpi.
Notz de Peiregòrd (AOC)
Airal de produccion
Aqueste territòri compren 578 comunas, mai que mai del departament de Dordonha e qualques localitats que forman una franja dins los departaments vesins: Corresa, Charanta e Òlt. Las nogaredas son situadas al fons de las vals o sus de costièras que gausisson d'una bona exposicion enjós de d'altitud. Lo noguièr vòl una calor moderada e una alimentacion en aiga regulara, mas pas excessiva, per tal que de fruches bèls pòscan espelir.
Montellano
Montellano es un municipi de la província espanhòla de Sevilha dins la Comunautat Autonòma d'Andalosia.
Martín de la Jara
vinheta Martín de la Jara es un municipi de la província espanhòla de Sevilha dins la Comunautat Autonòma d'Andalosia.
Bòrn
thumb|240px|right|Lo país de Bòrn
Bòrn es un parçan d'Occitània situat en.
La soa vila principala es Mamisan.
Pévange
Pévange es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region del Grand Èst.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Illon de Planiá
L'Illon de Planiá es un illon marselhés que s'atròva aperaquí a n'un quingenau de quilomètres de la costiera. De totei leis illas dau relarg marselhés, es la mai aluenchada.
Aquest illon aculís lo faròt de Planiá.
Rouez
Rouez es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sarta e la region dels Païses de Léger.
Nòtas
<references group=N/>
Valhergas
Valhergas (Valiergues en francés) es una comuna lemosina situada dins lo departament de Corresa e la region de Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.
Nicetas Pectorat
Nicetas Pectorat (vèrs 1000-1090) èra un monge e un teologian bizantin dau sègle XI. Defensor de l'ascèsi espirituala, foguèt l'autor de plusors òbras sus lo subjècte e un intellectuau major de son periòde. En particular, participèt ai conflictes teologics entre lei Glèisas Catolica, Bizantina e Armèni e ataquèt lei ponchs especifics dau clergat catolic coma la primautat dau papa, lo celibat obligatòri dei prèires ò l'usatge dau latin.
Es un sant de la Glèisa Ortodòxa.
Montain
Montain es una comuna francesa, situada dins lo departament de Jura e la region de Franca Comtat
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Gardog
Gardog (Gardouch en francés) es una comuna lengadociana en Lauragués, situada dins lo departament de la Nauta Garona e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
Es una comuna de l'Airal urban de Tolosa.
Boscatge Borbonés
Lo Boscatge Borbonés o Boscatge Barbonés es un parçan d'Occitània dins sa partida miegjornala situat en Borbonés.
Morón de la Frontera
Morón de la Frontera es un municipi de la província espanhòla de Sevilha dins la Comunautat Autonòma d'Andalosia.
Urtica
Lo nom d'ortiga (var. ortija, ortia) designa de plantas de las fuèlhas peludas del genre Urtica e de la familha Urticacaes que compren un trentenat d'espècias que se trapan en Euròpa.
Las nomenadas ortigas mòrtas apertenon a la familha de labiaceaes dels genres Lamium e Stachys e malgrat lor aspècte fòrça semblant a las ortigas vertadièras, an pas de pels urticants.
Espècias
Lo genre compren 35 espècias dins las regions de clima temperat del mond. Totas se caracterizan per aver de pels que a lor contacte desliuran una substància irritanta per la pèl.
Usatges
Las ortigas son utilizadas per lors fibras textilas e coma aliment pramor que un còp cuèchas pèrdon lor poder urticant e an un gost agradable. Se manjan coma ensaladas o sopas, cal preferir las brotas tendras e las culhir amb gants.
Popularament, las ortigas s'utilizan per remèdi contra l'artròsi; aquesta activitat es deguda a la preséncia de silici.
Folclòre
Las plantas de fuèlhas grandas que brotan entre las ortigas coma l'agrelha, del genre Rumex, o la lhapassa o bardana Arctium minus son consideradas popularament per curar l'inflamacion provocada per las ortigas (malgrat que un còp qu'es dintrat l'acid dins lo còs, an solament un efièch emollient leugièr).
Dercé
es una comuna francesa dau departament de Viena e de la region de Novela Aquitània.
Mouilleron-le-Captif
Mouilleron-le-Captif es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Vendea e la region daus País de Leire.
Dercé
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Mouilleron-le-Captif
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Dercé
Nòtas
<references group="N"/>
Mouilleron-le-Captif
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Dehradun
Dehradun es la capitala de l'estat d'Uttarakhand en Índia.
Mouilleron-le-Captif
Nòtas
<references group="N"/>
Dehradun
Administracion
Dehradun es la capitala de l'estat d'Uttarakhand e lo capluòc del districte de Dehradun.
Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 574 840 abitants e aquela de l'aglomeracion, sonada la metropòli, èra de 706 124.
Las Navas de la Concepción
Las Navas de la Concepción es un municipi de la província espanhòla de Sevilha dins la Comunautat Autonòma d'Andalosia.
Yoshinori Ōsumi
Yoshinori Ōsumi (en japonés: 大隅 良典, Ōsumi Yoshinori?; Fukuoka, Japon, 9 de febrièr de 1945) es un biologista e professor universitari japonés. Aqueste ensenhaire de l'Institut Tecnologic de Tòquio, especializat en biologia cellulara, recebèt divèrses recompensas per sas recercas, coma lo Prèmi Kyoto en Sciéncias Basicas en 2012 e en 2016 lo Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina per sos estudis suls mecanismes de l'autofagia e lo reciclatge cellular.
.ntt
(acorcha de Nippon Telegraph and Telephone, companhiá japonesa de telecomunicacions) es un nom de domeni generic enregistrat per l’entrepresa NTT. Es en servici dempuèi lo 3 de febrièr de 2015.
Ioannis Grivas
Ioannis Grivas, jutge n. 1923, foguèt primièr ministre interin de Grècia, entre l'11 d'octobre e lo 23 de novembre de 1989.
Canton de Vilafranca de Roergue
Lo Canton de Vilafranca de Roergue es una division administrativa de Roergue, venguda dempuèi 2015 sonque circonscripcion electorala, situada dins l'arrondiment de Vilafranca de Roergue, lo departament d'Avairon e la region d' ancianament de Miègjorn-Pirenèus. A la refòrma cantonala de 2014, aplicada a las eleccions de 2015, lo canton se conservèt e passèt de 7 a 3 comunas (Vilafranca, La Roqueta, Valhorlhas); Morlhon passèt al canton novèl d'Avairon e Tarn (burèu centralizator : Riupeirós) e las autras tres comunas al canton novèl de Vilanovés e Vilafrancat (burèu centralizator : Vilanòva). Son n° INSEE es ara 1222.
La lenga autoctòna es l'occitan lengadocian roergàs.
'''NB. Per de rasons tecnicas, una partida de las informacions de l'Infobox (superficia, populacion, densitat, n° INSEE) son las de la situacion d'abans 2015.'''
Composicion abans 2015-2
Lo canton se compausava de 7 comunas :
Istòria
Lo canton de Vilafranca se creèt en 1790 dins lo districte de Vilafranca.
En 1801, lo canton de Vilafranca siaguèt conservat
The Clash
The Clash es un grop de musica punk de Londres, actiu de 1976 a 1986. Es un dels mai famoses grops de musica de la primièra epòca del Punk (amb los Sex pistols). Jogavan basicament de Punk Rock mas i ajustèron d'influéncias vengudas del reggae, del rockabilly, del jazz o del ska.
Los Clash desvelopèron atanben una cèrta consciéncia politica dins loras cançons qu'anava pus luènh que la susmauta niïlista dels autres grops punks de la primièra epòca.
Gwerzher
Gwerzher en breton (Le Verger en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament d'Ille et Vilaine e la region de Bretanha.
Monastèri de Santa Catarina, mont Sinai
thumbnail|250px|right|Monastèri de Santa Catarina Lo monastèri de Santa Catarina es situat en Egipte, dins la Peninsula del Sinai, a la dintrada d'una gorga inaccessibla al pè del Mont Sinai. Es probablament lo monastèri crestian mai ancian qu'aja foncionat de contunh. Es classat per l'UNESCO coma sit del Patrimòni Mondial de l'Umanitat.
Gwerzher
Geografia
Çò Seren llom lo limit nòrd de la comuna. Lo ruisseau de Rohuel constituissi la frontièra sud del temps que lo sieu afluent lo ruisseau del Gué Sant-Laurent pren la siá font al sud-oèst del bourg de l'Òrta.
Monastèri de Santa Catarina, mont Sinai
Istòria
En 1884 un brigalh de manuscrit foguèt trobat dins una bibliotèca en Itàlia, provenent d'un monastèri que foguèt bastit a l'entorn de l'an 500. Lo tròç de manuscrit conteniá de partidas d'un jornal de viatge de la "Tèrra Santa" e una descripcion en detalh de la celebracion de Pascas a Jerusalèm. Lo manuscrit foguèt escrich en latin per una femna nomenada Egeria. Aviá visitat fòrça endreches a l'entorn de la Tèrra Promesa e lo Mont Sinai, ont, segon l'Ancian Testament, Moïses recebèt los Dètz Comandaments de Dieu.
Gwerzher
Geografia
Le Serein longe la limite nord de la commune. Le ruisseau de Rohuel constitue la frontière sud tandis que son affluent le ruisseau du Gué Saint-Laurent prend sa source au sud-ouest du bourg du Verger.
L’axe Rennes-Lorient (route nationale 24) passe au sud de la commune.
Istòria
La municipalitat de l'Òrta a #èsser creada l'an 1790, per démembrement de la municipalitat de Talensac #qu'es-quitament un démembrement de l'anciana parròquia primitive de Iffendic.
La commune du Verger a été créée en 1790, par démembrement de la commune de Talensac qui elle-même est un démembrement de l'ancienne paroisse primitive d'Iffendic.
Botèiras
Las Botèiras son un parçan d'Occitània situat en Vivarés (istoricament en Lengadòc).
Lor vila principala es Lo Chailar.
Pènis
Lo pènis (o la verga) es un organ extèrne de l'aparelh reproductor masculin, pròpri de totes los mamifèrs e de qualques autres animals, tant vertebrats coma invertebrats.
L'anatomia del pènis uman se distinguís de la del pènis dels autres mamifèrs per l'abséncia de baculum, un òs que servís a quilhar lo pènis abans l'acte de copulacion. Los còrs caunuts del pènis uman se gòrgan de sang per aténher l'ereccion. L'òme pòt pas retractar son pènis dins son còrs. Lo pènis uman es un pauc mai important, relativament a la massa corporala, que lo dels autres mamifèrs.
Lo pènis uman se constituís de tres colcas de teissut :
La talha mejana del pènis uman es d'environ 15 centimètres pendent l'ereccion totala, mas aquela talha coneis d'importantas variacions entre los òmes : pòt mesurar mens de 8 centimètres o aténher mai de 20 centimètres. La talha del pènis al repaus es tanben plan variabla (4 centimètres a 12 centimètres) e permet pas de prejutjar de la talha del pènis en ereccion.
Quimia organometallica
thumb|right|Exemple de compausat organometallic.
Pènis
Le cap del pènis, lo gland (pop. e vulg. la hava (en gascon), la fava endacòm mai, es la principala zona erogena dels òmes. L'acoblament se realisa per l'introduccion del pènis en ereccion dins la vagina de la femna, e en aumentant l'excitacion sexuela per dels movements fins a l'ejaculacion.
Quimia organometallica
La quimia organometallica es la branca de la quimia qu'estúdia lei compausats quimics contenent una liason covalenta entre un metau e un atòm de carbòni situat dins una foncion organica. Intègra donc d'aspèctes de la quimia organica e de la quimia minerala e es tradicionalament devesida en sosbrancas centradas sus l'estudi d'un tipe donat d'organometallic. Es un domeni important de la quimia modèrna car lei compausats organometallics permèton de realizar de reaccions quimicas particularas. Au nivèu environamentau, es tanben un domeni en cors de desvolopament car fòrça organometallics semblan de tenir un ròtle dins divèrsei pollucions.
Pènis
L'insercion del pènis dins l'anús dels autres es la sodomia. L'excitacion de son pròpri pènis, o del pènis dels autres, amb l'ajuda de las mans es la masturbacion. L'excitacion del pènis dels autres amb la boca es la felacion.
Vulva
thumb|Esquèma anatomic de la vulva en posicion doberta - Legenda : 1. Capucha del [[clitòris ; 2. Gland del clitòris ; 3. Uretra ; 4. Vestibul vulvaire ; 5. Pichonas labras ; 6. Vagina ; 7. Grandas labras]]
La vulva (del latin volva) es l'ensemble dels organs genitals extèrnes de la femna e de certanas femèlas de mamifèrs, constituit principalament de las grandas e de las pichonas labras ensarrant la dintrada de la vagina, del clitòris e de l'uretra.
La vulva compòrta de nombrosas estructuras anatomicas majoras e minoras, dont la dintrada de la vagina, organ genital intèrne. L'ensemble d'aqueles organs extèrnes an tanben una foncion sexuala ligada al plaser.
Qualquas denominacions popularas sus la vagina :
thumb|230px|left|Vulva
Charlàs
Charlàs (Charlas en francés) qu'es ua comuna gascoa de Comenge, situada en eth departament dera Hauta Garona e era region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Avesac
Eth nom d'Avesac que vienerè deth nom d'òme latin Avitius damb eth sufixe -acum. Avesac qu'èra probablament ua grana propietat gallo-romana.
Segon Xavier Delamarre, eths noms de tipe Avesac, Ausac, Avesa, Aidac, Avesan que son, o pòden estar, formacions purament celticas, basadas sus un nom celtic d'òmi Auitos o (com ací) Auitios, qui mian aus medishs resultats qu'eths noms latins corresponents. L'autor que cita noms atestats com Avitianomara, a Dijon, e Avito-ri(x), en Grana Bretanha, qui pòden dificilament estar compausats mixtes latin-celtic, damb un prumèr element qui seré latin.
Istòria
Pendent eth Ancian Regime, Charlàs qu'èra dera eleccion de Comenge, doncas dera província de Gasconha, dera generalitat d'Aush, dera diocèsi de Comenge e dera senescaucia de Tolosa. Eth vocable dera glèisa qu'es Sent Pèr. Tanlèu 1790, Charlàs qu'èra deth canton de Bolonha de Gessa.
Pendent eth Ancian Regime, era parròpia d'Avezac (en francés, probablament Avesac en gascon) qu'èra dera diocèsi de Comenge e dera senescaucia de Tolosa. Eth vocable dera glèisa, annèxa de Montgalhard, qu'es Nòsta Dauna.
Jausièr
Jausièr (Jausiers en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament deis Aups d'Auta Provença e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Olivares
Olivares es un municipi de la província espanhòla de Sevilha dins la Comunautat Autonòma d'Andalosia.
David J. Thouless
David James Thouless (Bearsden, Escòcia, 21 de setembre de 1934) es un fisician escocés. Especialista de la fisica de la matèria condensada recebèt lo Prèmi Wolf e en 2016 lo Prèmi Nobel de Fisica amassa amb Duncan Haldane e John M. Kosterlitz per sas descobèrtas de las teorias de transicions de fasas topologicas e de las fasas topologicas de la matèria.
Glisolles
Glisolles en normand (Glisolles en francés) es una comuna normanda, situada dins lo departament d'Eure e la region de la Nauta Normandia.
Geografia
Vilatge del país de Ouche.
A vorejat pel Rouloir.
Village du pays d'Ouche.
Il est bordé par le Rouloir.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Osuna
Osuna es un municipi de la província espanhòla de Sevilha dins la Comunautat Autonòma d'Andalosia.
Linha Llobregat-Anoia
La Linha Llobregat-Anoia se compausa d'un ensems de suburbans, de regionals e d'una linha de mètro, espleitats pels Ferrocarrils de la Generalitat de Catalunya, proprietat de la Generalitat de Catalonha.
Aquelas linhas an una largor de via d'un mètre, e an pres per aquò lo subrenom de carrilet, e un sistèma d'alimentacion per catenària. Abitualament los trens son formats de tres veituras de passatgièrs, amb lo central amb una zòna de tèrra bassa e de pòrtas accessiblas per las personas de mobilitat redusida.
Vaugneray
Vaugneray en arpitan (Vaugneray en francés) es una comuna arpitana, situada dins lo departament de Ròse e la region de Ròse-Aups.
Geografia
Vaugneray Es una municipalitat de l'Oèst lionès, situada a una vintena de quilomètres de la capitala de las Gaules, traversada per la Yzeron, afluent del Rhône.
Barylambda
Coma toti es pantodonts, Barylambda ère un plantigrad damb cinc dents e avia eth cos plan gran. Es tres espècies classades enquia aué son : Barylambda churchilli, Barylambda faveri e Barylambda jackwilsoni.
Vaugneray
Geografia
N'efièch, Vaugneray se cala confortablement contra los Monts del Lionès e se llaura sul Grand Lion e los Alpes. Lo sieu vast territòri, façonné per l'agricultura, es propice a la randonnée a travèrs de de vastes estendudas boisées.
Barylambda
Referències
Patterson, 1937 : Publs Field Mus. nat. Hist.(Geol.) 6.
Vaugneray
Geografia
Los caulets de la Luère (714 m) e de Malval (732 m) permetan de passatges #dirèctes cap a la vallée de la Brévenne.
Lo val negre es lo nom donat al vallon traversat pel Yzeron e situat entre las municipalitats de Yzeron, Sant-Laurent-de-Val e Brindas. Lo sieu nom, issu de la color fòrça ombrívol dels bòsques #que i an plantat, se tròba en lo gentilé dels abitants de la comuna.
L'economia pausa essencialament sul comèrci, lo artisanat e l'agricultura : ramaderia, viticulture, maraîchage, #que los produchs se'n tròban sus las taulas de la region.
Les cols de la Luère (714 m) et de Malval (732 m) permettent des passages directs vers la vallée de la Brévenne.
Le val noir est le nom donné au vallon traversé par l'Yzeron et situé entre les communes d'Yzeron, Saint-Laurent-de-Vaux et Brindas. Son nom, issu de la couleur très sombre des forêts qui y sont plantées, se retrouve dans le gentilé des habitants de la commune.
L’économie repose essentiellement sur le commerce, l’artisanat et l’agriculture : élevage, viticulture, maraîchage, dont les produits se retrouvent sur les tables de la région.
Istòria
thumb|left|Lo terminus del tramvia, al tot començament de la La vila #èsser desservie, de 1886 a 1954, pel tren de Vaugneray, #que la connectava a Lion. L'estacion se trobava cap a Ostal Blanc.
thumb|left|Le terminus du tramway, au tout début du La ville fut desservie, de 1886 à 1954, par le train de Vaugneray, qui la reliait à Lyon. La gare se trouvait vers Maison Blanche.
Brageiragués
Brageiragués o Brajairagués (mai etimologic e confòrme a la pronóncia locala) (Bergeiraqués en grafia mistralenca ; Bergeraquois o Bergeracois en francés) es un parçan d'Occitània situat en Peiregòrd (Guiana).