cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lenha
Istòria
La lenha, sustot transformada en carbon de lenha pels carbonièr èra la font d'energia de l'indústria siderúrgica e del veire. Aiçò faguèt que lo bòsc a estat sovent sobreexplotat. vinheta|Farga del sègle XVI. Dempuèi lo començament del sègle XXI, l'energia de la biomassa tornèt prene d’importància coma alternativa de las energias fossilas, subretot lo petròli e lo gas que lor prètz un aumenta, e que los jaciments ne son finits. La technologia melhorèt lo rendiment que atengut fins a mai de 90%, plan fòrça mai de l'ancian fogal dobèrta, fòrça agradable mas ineficaç. De mai, s'agís d'una energia renovabla e poiriá se piejar sus una nòva gestion sostenible del bòsc.
Las aplicacions mai interessantas ara concernisson lo provesiment de calor e la cogeneracion calorifica amb d'energia electrica. Per poder obténer la mèsma comoditat que las caudièras amb combustible un liquid o gasós que s'alimentan de manièra automatica, se son desvolopats de sistèmas de caufatge central amb de derivats de lenha que foncionan amb pellets o briquetas.
Economia
L'espleitacion de la lenha e la fusta es la mai importanta de las activitats o mestièrs de bòsc e montanha, e la basa de la practica de totas las autras, coma l'espleitacion del carbon. Per la talha dels arbres gròsses i a de dificultats per accedir als espacis comunala a causa del proteccionisme que dempuèi l'edat mejana las institucions exercissián suls bòsques.
Las regulacions de l'activitat foguèron, istoricament, fòrça estrictas e obténer las autorizacions necessàrias èra d’una gestion sovent lenta e complicada. Sovent tornava un benefici important al proprietari privat dels terrens forestièrs, generalament membres de las oligarquias ruralas qu'entre sos patrimònis possedissián los bòscs. Amb la possibilitat d'un ganh facil, pagavan de boscatièrs dins las espleitacions. Quitament se a l’origina es possible los proprietaris s’èran encargat de realizar lo trabalh dins los bòsques, coma lo fasián amb las tèrras, venguèron a utilizar usual lor cens de caractèr senhorial.
A partir dels sègles XIX e XX la forma contractuala foncionava de biais mai frequent, consistentiá en l‘estipulacion d'unas condicions d'espleitacion, comprenent la quantitat d'arbres de talhar, l'edat, la partida en concrèt de la bòrda ont s'anava trabalhar e los beneficis de caduna de las partidas. Lo proprietari gardava una porcion per sa consomacion pròpria, abitualament èra de 50% per cada partida. Los bosquièrs se cargavan tanben de la seleccion, serratge e transpòrt fins al luòc ont los troncs podián èsser levats per un carri.
Èra rare que lo bosquièr trabalhe en solitari, quitament s’arribava encara. Mai sovent foncionavan en grops de dos o quatre, sovent en grop formats de parents o familha.
Aital, alara qu’unes membres talhavan los arbres, loes autras ressavan o transportavan la fusta. Los bosquièrs avián la reputacion de caractèr «antisocial», d’òmens gaujòs e tolerants, afogat de femnas e, sustot, beveires.
Totas las activitats de talha se realizavan pendent l'ivèrn, que dins aquesta sason los arbres patisson mens dels còps de pigassa. La tecnologia d'espleitacion es pas complèxa, los principals esplechs essent la pigassa e la rèssa.
Rendiments
Los rendiments son diferents segon lo tipe de caufatge:
(1249) Rutherfordia
(1249) Rutherfordia es un asteroïde.
Franz von Papen
Franz Joseph Hermann Michael Maria von Papen zu Köningen, militar e diplomata, foguèt lo cancelièr (primièr ministre) d'Alemanha entre 1932 e 1932.
Ipolit Fargas
Ipolit Fargas (en francés Hippolyte Fargues; Montreal, 1821–1870) foguèt un felibre del país d'Aude.
Biografia
L'òbra màger d'Ipolit Fargas foguèt La camisa de l'òme urós (en grafia de l'autor: la camizo de lhome hurous) que coronèt la Societat Arqueologica de Besièrs en mai de 1867. Foguèt tanben director del Journal des cultivateurs. Se presentèt a las eleccions de 1869 dins la primièra circonscripcion d'Aude.
Acadèmia de Tolosa
thumb|right|Acadèmia de Tolosa. Façada amb l'intrada monumentala. L’Acadèmia de Tolosa  es una circonscripcion educativa, administrada per un Rector. Reagrupa los ensems educatius dels departaments del Arièja (09), del Avairon (12), del Nauta Garona (31), del Gers (32), del Òlt (46), dels Hauts Pirenèus (65), del Tarn (81) e del Tarn e Garona (82). Lo rectorat es situat a Tolosa.
Ligams extèrnes
Endrech oficial de l'Acadèmia de Tolosa
Matalebreras
Matalebreras es un municipi de la província espanhòla de Soria dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Alfred Sisley
thumb|200px|Alfred Sisley Alfred Sisley (París, 30 d'octobre de 1839 - Moret-sur-Loing, 29 de genièr de 1899) foguèt un pintre francés.
De paires angleses, foguèt enviat en Anglatèrra per aprendre la lenga e far d'estudis de comèrci, contrariant atal sos desirs artistics. Comencèt a pintar en amator e rejonh lo telhar de Charles Gleyre ont coneissiá Renoir e Bazille. La guèrra francoprussiana de 1870 arroïnèt sa familha e obliguèt Sisley a partir de Londres. Decidiguèt alara d'èsser pintre.
En 1874 expausèt dins la primièra exposicion dels impressionistas e perseguèt a lo far en 1876, 1877 e 1882. Sisley venguèt un exemple de pintre païsatgista, çò que lo distinguís de sos collègas impressionistas amb preséncia dins sos quadres dels elements coma l'aiga, la nèu, lo cèl, las tubas, fa qu'es considerat, al costat de Monet, coma un dels impressionistas mai purs.
Entre 1872 e 1880 realizèt lo melhor de sa produccion: païsatges de gran espontaneïtat a l'entorn de París, Marly, Louveciennes, Bougival, Sèvres, Saint-Cloud o Meudon. Moriguèt coma aviá viscut, dins la pauretat, solament en poder vendre sus quadres a prètz derisòri quand èra viu alara qu'èra dins la manca pasmens que pauc aprèp sa mòrt començavan a èsser apreciats per la critica e el public fins a aténher de còstes elevats sul mercat artistic.
Crusafontia
Crusafontia cuencana ei ua especia de mamifèr que demorec pendent er inici deth Cretacèu. Sonqu'ei coneguda mercés ath descorbiment de quauques dents e s'a rebastit eth sòn aspècte se basant en esqueletas d'especias prèpas.
Probaubaments se comportaua coma un petit esquiròu, héie 10,2 cm e viuie sus es arbes. Era sòn dieta comptaue damb noses, fruches e granes. Era forma des uassi dera pelvis mos ditz que daue a lutz es sòns hilhs pòc desvolopats. Pr'açò se cre que Crusafontia siguec un marsupial.
Arrecebec eth sòn nom deth paleontològ catalan Miquel Crusafont i Pairó.
(1250) Galanthus
(1250) Galanthus es un asteroïde.
Art
thumb|right|Representacion d'una espectacle de [[dança, un exemple d'expression artistica.]]
L’art es un ensemble d'activitats, e lei produchs d'aqueleis activitats, que s'adreiçan deliberadament ai sens, ais emocions, ais intuicions e a l'intellècte deis individús. Aqueleis activitats an pas de foncions praticas precisas e semblan lo resultat de l'expression d'una consciéncia. Per aquela rason, segon lei conoissenças actualas, l'art es lo pròpri deis espècias umanas « intelligentas » (Homo sapiens, Homo neanderthalensis) e sa definicion precisa a fòrça variat dins lo corrent de l'istòria.
Enfin, l'art a una valor. Pasmens, la mesura d'aquela darriera es pas totjorn simpla, especialament quand una òbra fa partida dau patrimòni culturau d'un pòble. De mai, fins au sègle XIX, una òbra d'art aviá sovent una valor d'usatge car lei vendas èran raras. En revènge, uei, existís un important mercat d'òbras d'art, fòrça especulatiu, que permet la venda e la crompa d'objèctes artistics dins la màger part deis Estats. Per protegir leis òbras pus importantas, existís de reglementacions destinadas a favorizar lor proteccion e a limitar lor comèrci.
The Cranberries
The Cranberries es un grop de rock irlandés que se formèt a Limerick en 1989. Lo grop consistís en la cantaira Dolores O'Riordan, lo guitarist Noel Hogan, lo bassist Mike Hogan e lo bateire Fergal Lawler. Sempre associat al rock alternatiu, lo grop incorpora tanben a sa musica de sonoritats indie pop, post-punk, Irish folk e pop rock.
Art
Definicion dau concèpte
Se l'art es sentit coma una causa ben especifica per la màger part deis èssers umans, o definir es un pretzfach malaisat. D'efiech, sei frontieras son pauc claras e semblan variar segon lei disciplinas consideradas. Per exemple, la pintura ò l'escultura demòran de domenis relativament ben identificats. En revènge, la literatura pòu aisament se mesclar amb d'autreis aspèctes, per exemple amb lei sciéncias. De mai, definir lo concèpte d'art demanda de tenir còmpte de realitats, de sensibilitats e de particularismes istorics, geografics e culturaus que varian segon lei luòcs e leis epòcas.
The Cranberries
Lo grop obtenguèt una fama internacionala dins las annadas 1990 amb son primièr album, Everybody Else Is Doing It, So Why Can't We? e lo dusau, No need to argue amb la cançon Zombie, que venguèron una capitada comerciala. The Cranberries foguèt un dels grop de rock pus famós dels ans 90 e vendèt mai de 40 milion d'albums dins lo mond entièr.
Art
Definicion dau concèpte
Generalament, l'art es portaire d'un messatge e s'inspira de tèmas fòrça divèrs. Tre son origina, prenguèt una foncion simbolica que participa a l'estructuracion de l'imaginari collectiu d'una societat. Aquel imaginari presenta, volontàriament ò non, la vision d'un pòble, seis aspiracions e sei contradiccions. Segon aquela concepcion, l'art es alora l'organizacion d'un sistèma de signes, despendents dei tecnicas e de la pensada d'un periòde, caracteristica d'una societat.
Un autre aspècte centrau de l'art es sa dimension teorica. D'efiech, fòrça corrents artistics son ò foguèron l'objècte de recèrcas e de prescripcions. Leis autors d'aquelei tèxtes son variats : artistas, filosòfs, religiós... etc. Aquelei discors son sovent caracteristics d'un periòde e d'un luòc donat. Participan a l'elaboracion deis ideaus artistics e de la definicion de la plaça de l'òbra dins la societat en permetent la mesa en plaça d'una istòria de l'art, d'una teorizacion dei practicas e d'una critica. Aquelei debats pòdon pereu modificar lo ròtle de l'artista dins la comunautat.
Istòria
Coma l'art es un rebat de la diversitat culturala dei pòbles umans, existís un nombre fòrça important de tradicions artisticas diferentas dins lo mond. La descripcion de l'ensemble d'aquelei tradicions es donc fòrça complèxa e la seccion aicí dessota se contenta de presentar l'evolucion de l'art europèu. D'efiech, en causa de son influéncia passada e presenta dins lo mond actuau, aquela partida de l'art ocupa una plaça particulara. Leis autrei tendàncias artisticas majoras son evocadas dins lo paragraf finau d'aquela seccion de l'article.
L'art de la Preïstòria
Leis originas de l'art semblan confondudas amb aquelei de l'umanitat modèrna. D'efiech, de descubèrtas paleontologicas mòstran l'existéncia d'una forma d'art en l'Òme de Neandertal i au mens 39,000 ans. D'elements pus vièlhs, datats de 60,000 a 120,000 ans, son egalament estats identificats mai sa natura precisa es encara l'objècte de debats. Per l'Òme Modèrne, lei donadas disponiblas son similaras amb de traças raras datadas de 50,000 a 100,000 ans. Puei, vèrs 40,000 avC, lei signes d'una activitat artisticas vènon pus nombrós (bauma de Chauvet ...). Ansin, l'art parietau apareguèt vèrs 35,000 avC e l'aut-relèu vèrs 25,000 avC. Pasmens, maugrat la descubèrta de vestigis de remarca coma lei baumas ornadas ò lei Vènus preïstoricas, l'interpretacion de l'art preïstòric demòra malaisat en causa dei limits dei conoissenças sus la cultura dei populacions d'aquela epòca.
Leis arts funeraris e religiós
Durant l'Antiquitat, leis arts funeraris e religiós tenguèron una plaça centrala dins leis expressions artisticas. Dins lei cas pus simples, aqueleis arts èran portaires d'una foncion simbolica destinada a representar lo liame entre l'òme e lo mond dei dieus ò de la mòrt. Dins lei cas pus complèxs, permetián tanben d'exprimir lo ròtle politic e lo reng sociau dau defuntat. D'inscripcions sus la natura dau liame òme-dieu e sus lei detalhs dei foncions e dei títols tenguts son donc frequentas. En particular, apareguèt dins mai d'una region la figura dau rèi-prèire, cap politic e religiós de la societat e garant de l'òrdre naturau. Leis exemples son nombrós coma l'indican lei representacions dei rèis de Babilònia, dei faraons d'Egipte, dei rèis chinés ò dei sobeirans mesoamericans.
L'imitacion de la natura
Se lei tematicas funeràrias e religiosas demorèron predominantas durant tota l'Antiquitat, una evolucion importanta se debanèt en Grècia. Premier, l'anonimat deis artistas dispareguèt. Per exemple, tre lo sègle VI avC, lei terralhas atenencas pòrtan sovent la signatura dau fabricant. Au sègle seguent, fòrça artistas son coneguts dins de domenis variats coma l'arquitectura (Ictinos, Callicratès...), l'escultura (Fidias...), la poesia (Tirtèu, Alcman...) ò lo teatre (Sofòcles...). Dins certanei disciplinas, de concors foguèron creats e divèrsei pensaires estudièron la natura de l'art e lo biais de produrre un cap d'òbra. Ansin, apareguèron de teorias de l'estetica e dau bèu que foguèt pauc a pauc assimilat a l'imitacion perfècta de la natura.
Aquela pensada perdiguèt de son influéncia durant lo periòde ellenistic. Pasmens, dispareguèt pas totalament e se difusèt dins lei colonias grègas e, pus tard, dins l'espaci roman. Se la disparicion de l'anonimat foguèt pas menaçada, lei manifestacions artisticas foguèron puslèu reservadas ai dieus. Dins aquò, leis ideaus grècs de l'epòca classica s'impausèron tornarmai a partir dau sègle III apC.
L'art durant l'Edat Mejana
Durant l'Edat Mejana, l'art europèu seguiguèt doas tradicions principalas. Dins lei regions fòrça romanizadas per l'Empèri, leis arts imitèron lo modèl roman fins a la segonda mitat dau periòde medievau. De segur, aquò foguèt lo cas dins l'Empèri Bizantin que continuèt de desvolopar leis arts romans. Pasmens, aquela tendància foguèt a l'origina de l'art romanic en Euròpa Occidentala. Dins lei zònas mens tocadas per l'influéncia de Roma, leis arts integrèron de tradicions germanicas e foguèron pus liures e pus novators. Au sègle XII, aquò menèt a l'aparicion de l'art gotic que se difusèt rapidament dins lo nòrd de França e en Anglatèrra.
L'epòca medievala veguèt l'acabament dau procès d'autonomizacion deis artistas iniciat dins la Grècia Antica. D'efiech, venguèt normau de veire una artista signar son òbra, compres per lei comandas demandadas per lei poders religiós e politics. Dins la pintura, se fau nòtar una evolucion de remarca amb l'invencion de l'autoretrach. Certanei pintres s'interessèron tanben ai païsatges mai aquela tendància demorèt encara marginala. Enfin, en parallèl, s'organizèt pauc a pauc l'ensenhament oficiau deis arts que foguèron devesits entre « arts liberaus », unicament basats sus l'esperit, e « arts mecanics » necessitant un trabalh manuau sus la matèria.
L'importància deis arts plastics
La Renaissença comencèt au sègle XIV en Itàlia avans de se difusar dins lo rèsta d'Euròpa ai sègles XV e XVI. Es caracterizada per un renovelament important deis arts amb l'esclatament de la diferéncia medievala entre leis arts liberaus e mecanics. Plusors disciplinas artisticas prenguèron una importància novèla dins lo quadre de l'estetica dau periòde. Aquò donèt naissença a la nocion « d'arts plastics » (pintura, escultura...). Prenguèron pauc a pauc lo reng d'arts majors e releguèron leis autreis arts (terralha, tapissariá, ebenistariá...) dins l'esfèra de l'artesanat. En particular, la pintura adoptèt de jòcs de colors novèus coma lo degradat e la pintura tonala. L'organizacion dei personatges e deis objèctes representats evolucionèt gràcias a l'invencion de la perspectiva lineara e a una reflexion sus l'organizacion matematic de l'espaci. La redescubèrta de l'Antiquitat inspirèt fòrça artistas e lo nus venguèt un element frequent. L'escultura conoguèt d'evolucions similaras mai mens importantas car la Glèisa demorèt la practica principala.
Dins lo corrent dau sègle XV, la musica foguèt tanben l'objècte d'evolucions importantas. Lo cant perdiguèt sa plaça principala, çò que permet a la melodia de venir pus independenta dei tèmas politics e religiós e d'abandonar sa construccion matematica. Pasmens, en causa dau prestigi aquistat per lei pintres de la Renaissença, la musica instrumentala aguèt un estatut inferior a aqueu deis arts plastics fins au periòde artistic seguent.
Lo desvolopament dau mecenat e de l'academisme
La Renaissença foguèt un periòde de cambiaments majors dins lei tecnicas artisticas. Dins aquò, una autra transformacion importanta d'aquela epòca foguèt l'emergéncia progressiva de la figura de l'amator d'art capable de constituir una colleccion privada per son plaser personau. Lo mecenat foguèt revolucionat per aquel apròchi que permetèt ai marchands de venir d'actors non negligibles de la produccion artistica gràcias a sei comandas. Per exemple, la demanda dei marchands flamands encoratjèt lo desvolopament de la scena de genre e dau païsatge. Pasmens, lei sobeirans gardèron una influéncia importanta durant lo periòde. D'efiech, un artista associat a una cort podiá ganhar un prestigi considerable, compres per de personalitats coma Leonardo da Vinci qu'acceptèt l'invitacion dau rèi Francés I. Ansin, lo mecenat oficiau se desvolopèt gràcias a la creacion de gabinets de pintura reiaus. Aquò entraïnèt la reconoissença de la figura de l'artista au sen de la societat e l'estructuracion progressiva de la profession amb la creacion dei premiereis « acadèmias ».
La naissença dei bèus arts
La naissença dei bèus arts es una consequéncia dau desvolopament de l'academisme. Comencèt au sègle XVII e madurèt durant lo sègle XVIII gràcias a la pensada dei Lutz. França aguèt un ròtle centrau dins aquela evolucion que se debanèt durant l'apogèu de la poissança militara dau país. Son origina se situa dins lei corporacions d'artesans francés creadas en 1380. Seis estatuts enquadrèron divèrsei professions artisticas – segon la definicion deis arts liberaus e mecanics –. Renforçats en 1582 e en 1647, aquelei règlas foguèron consideradas coma tiranicas per plusors artistas dau sègle XVII que demandèron la creacion d'una Acadèmia per perseguir son activitat pus liurament. D'efiech, leis artistas devián trobar un « mèstre », pagar una gròssa soma per realizar e seguir son aprendissatge e obeïr ai reglaments dei guildas per exercir son mestier. Per escapar a aquelei règlas, èra necessari d'obtenir la proteccion personala dau rèi ò trabalhar dins de luòcs d'immunitat coma de bastiments religiós.
En 1648, lo poder reiau acceptèt lei revendicacions dei pintres e deis escultors. Dins aquò, en cambi, leis artistas placèron son art au servici de la monarquia. En 1652, l'Acadèmia recebèt lo monopòli de l'ensenhament per empachar l'emergéncia d'artistas independents de la corona. Tres ans pus tard, Colbert i metèt en plaça una iearquia estricta per assegurar lo respècte d'aquelei principis. Pasmens, aquò permetèt a la pintura e a l'escultura de sortir definitivament deis arts « mecanics ».
En despiech de sa rigiditat, lo sistèma de Colbert favorizèt una importanta reflexion sus leis arts e divèrsei teorias foguèron formuladas. De mai, dins lo domeni de la pintura, aguèron luòc lei premierei querèlas artisticas sus l'usatge de la color e dau dessenh. Lo desvolopament de la critica favorizèt lo debat e l'aparicion d'idèas novèlas. L'arquitectura e la gravadura foguèron tanben integradas dins leis arts academics e l'expression « bèus arts » apareguèt en 1752 dins l’Encyclopédie. D'efiech, fòrça filosòfs dei Lutz portèron un interès important a l'art. De mai, son esperit critic foguèt un motor de la reflexion artistica durant lo sègle XVIII. En revènge, confiermant la tendància medievala a relegar leis autrei ormas d'expression artistica foguèron relegadas dins l'artesanat, leis arts ensenhats per l'Acadèmia ocupèron la totalitat de l'espaci artistic fins au sègle XX.
La multiplicacion dei corrents artistics
Durant la segonda mitat dau sègle XIX, lo ròtle e, mai que mai, lo monopòli deis Acadèmias foguèron contestats. D'efiech, l'art academic foguèt pauc a pauc jutjat conservator e inadaptat au mond modèrne. En 1863, Napoleon III (1852-1870) organizèt lo Salon dei refusats per presentar mai d'un milier d'òbras refusadas dins leis exposicions organizadas per l'Acadèmia. Foguèt sostengut per de personalitats majoras dau periòde coma Eugène Viollet-le-Duc (1814-1879). Aqueu salon foguèt un succès popular e marquèt la fin de l'Acadèmia coma institucion unica de difusion de l'art. Rapidament, leis artistas arrestèron de seguir lei règlas ensenhadas per lei professors oficiaus.
A partir d'aquela data, se lei centres universitaris demorèron d'endrechs de reflexion, fòrça movements artistics se formèron a l'entorn d'artistas independents partejant d'idèas ò de concepcions comunas. Pasmens, mens estructuras que lei corrents dau periòde precedent, aquelei movements aguèron generalament de duradas de vida limitadas. Aquò entraïnèt una multiplicacion rapida dei tendàncias. Per exemple, en pintura, l'impressionisme, que tenguèt un ròtle major dins la fin dau monopòli de l'Acadèmia, donèt naissença, tre leis ans 1880, a au mens sièis movements diferents.
L'estructuracion dei musèus e dei colleccions modèrnas
L'existéncia de colleccions d'òbras d'art es anciana coma l'indican, per exemple, lei descripcions dau Musèu d'Alexàndria au sègle III avC. Durant lei sègles seguents, plusors colleccions privadas son tanben mencionadas per mai d'un autor. Fins au sègle XVI, lei colleccions d'objèctes artisticas foguèron associadas amb de bibliotècas. De mai, sa constitucion necessitava de mejans importants e la possession d'una colleccion èra donc un privilègi de la noblesa ò dau clergat superior. Aquò cambièt au sègle XVII amb l'expansion dau ròtle economic de la borgesiá. D'efiech, per l'elèit financier dei sègles XVII e XVIII, desirós de copiar lei costumas de la noblesa, la colleccion venguèt un simbòl de richessa e de cultura.
Aquela epòca veguèt la formacion de colleccions d'una talha sensa precedents per lei personas pus poderosas (sobeirans, ministres...). Per aquò, foguèt sovent necessari d'organizar de còlas, e de còps d'administracions, especializadas dins la cèrca, dins la presentacion e dins la conservacion deis òbras. La figura majora d'aquela evolucion es probablament Loís XIV (1643-1715) creèt una colleccion reiala fòrça importanta per ornar lei bastiments de la monarquia. Au sègle seguent, lei conseus per organizar una tala colleccion se multipliquèron fins a l'adopcion quasi generala dau regropament per escòla, concepcion prepausada en 1750 per Joan-Baptista Boier d'Argenç (1703-1771).
La marchandisacion de l'art
La darriera caracteristica de l'art modèrne apareguèt durant lo sègle XIX amb l'acabament dau procès d'autonomizacion deis artistas. D'efiech, l'aumentacion dau nombre d'òbras, la creissença dau nombre de colleccions (publicas ò privadas, lo ròtle creissent dau public e la diversitat pus importanta dei corrents artisticas favorizèron lo remplaçament progressiu de la valor d'usatge d'una òbra d'art per sa valor financiera. Per exemple, tre 1799, lo pintre francés David (1748-1825) expausèt Lei Sabinas dins una sala privada. En despiech d'un drech d'intrada fixat a 1,80 F, l'exposicion foguèt un succès. Puei, durant la premiera mitat dau sègle XIX, un succès au Salon venguèt sinonim de comandas importantas de part dei colleccionaires.
Dins aqueu quadre, lo marchand d'art venguèt pauc a pauc un element obligatòri per metre en relacion totei leis actors dau mercat de l'art. Fòrça artistas sostenguèron aquela transformacion que foguèt vista coma un biais de venir financierament independents. Pasmens, aquò alunchèt pauc a pauc l'art e lo public e la premiera mitat dau sègle XX foguèt marcada per la figura de l'artista retirat de la vida publica. Après la Segonda Guèrra Mondiala, leis autoritats publicas assaièron de rompre aquela evolucion en favorizant lei presentacions d'artistas modèrnes dins lei musèus publics. A partir deis ans 1970, aquelei politicas s'inscriguèron dins la politica de consumacion de massa dau periòde. Ansin, amb la creacion de fieras dedicadas a l'art (Fiera internacionala de l'art contemporanèu en 1974...), l'òbra d'art venguèt un objècte d'especulacion.
Lei tradicions artisticas non europèas
Coma indicat au començament d'aquela seccion, existís fòrça tradicions artisticas dins lo mond, compres en Euròpa. Entre lei pus importantas, es possible de citar l'art chinés, l'art japonés, l'art indian, l'art precolombian, l'art african ò l'art oceanian que tènon una influéncia de remarca sus l'art modèrne.
Arts liberaus e arts mecanics
Lei nocions d'arts liberaus e d'arts mecanics son un destriament que foguèt utilizat durant l'Antiquitat e l'Edat Mejana. Designavan de produccions intellectualas e lo lengatge associat. Leis arts liberaus gropavan leis activitats liuras dei constrenchas pròprias a la matèria. S'opausavan ais arts mecanics, considerats coma mens nòbles, que necessitavan un trabalh manuau de la matèria. La complexitat dei pretzfachs fisats ai personas aguent lo mestritge d'aqueleis arts necessitèt pauc a pauc d'estructurar lor ensenhament. Durant lei sègles XVII-XVIII, aquò entraïnèt la disparicion d'aquelei nocions que foguèron remplaçadas per leis arts e lei tecnicas modèrnas.
Leis arts « classics »
La classificacion pus classica deis arts es eissida de la definicion adoptada per lo filosòf alemand Hegel (1770-1831) durant sei cors d'estetica entre 1818 e 1829. Classèt cinc arts en foncion de lor expressivitat e de lor materialitat. Considerèt aqueleis arts coma leis arts « reaus » car èran l'objècte d'un ensenhament. Pasmens, Hegel acceptava l'existéncia d'autreis arts. Après sa mòrt, l'evolucion dei tecnicas e dau contengut deis estudis artistics entraïnèt l'apondon de cinc arts suplementaris dins aquela lista.
L'arquitectura
L’arquitectura es l'art de concebre d'espacis e de construrre de bastiments en respectant de règlas tecnicas e scientifica e de concèptes estetics regardant la chausida dei materiaus, la forma e l'agençament deis estructuras. De mai, l'arquitectura dèu tanben tenir còmpte de l'usatge sociau de sei construccions e de son integracion dins l'environament. Per aquelei rasons, l'arquitectura es un art qu'es fòrça liada a l'engenhariá. Es un art fòrça ancian que son existéncia es anteriora a l'invencion de l'escritura.
L'escultura
L'escultura es una activitat artistica que consistís a crear e realizar de formas en relèu. Forma artistica fòrça vièlha, benlèn anteriora a l'aparicion de l'escritura, es un art relativament universau qu'utiliza de matèrias premieras divèrsas coma la tèrra, la pèira, la fusta ò lo metau. Istoricament, la gravadura èra lo mòde principau de produccion deis òbras. Pasmens, amb lo progrès tecnic, d'autrei metòdes son apareguts coma la soudadura.
La pintura e lo dessenh
La pintura es una forma artistica que consistís a aplicar de colors, sota forma de pigments mesclats a un ligand ò a un diluent, sus un supòrt (tela, papièr, fusta, pèira, terralha...). Es un art fòrça ancian qu'es apareguda durant la Preïstòria. Lo dessenh es una tecnica de representacion visuala sus un supòrt plan gràcias a un sistèma de linhas, de contorns, de raiats e de colors. La transicion amb la pintura es pas totjorn clara.
La musica
La musica es l'art de combinar lei sons e lei silencis. Lei paramètres principaus son lo ritme, l'autor, lei nuanças e lo timbre. Permetent de produrre d'òbras d'art e de representacions segon de règlas donadas, es considerada coma un art major que sembla existir dins totei lei societats umanas dempuei la Preïstòria. En causa d'aquela importància, foguèt l'objècte d'un estudi aprefondit qu'a menat a la formacion de teorias e de movements artistics mai ò mens estructurats dins de domenis variats coma la vida collectiva (fèstas...), la politica (imne nacionau), la religion (musica religiosa), la guèrra (musica militara), etc.
La literatura
La literatura es l'ensemble deis òbras escrichas e oralas qu'an una valor artistica ò estetica. Fenomèn universau observat dins totei lei societats umanas, permet de manifestar d'emocions, de comunicar de pensadas ò d'educar de legeires ò d'auditors en utilizant lei ressorsas de comunicacion ofèrtas per la lenga. Per aquela rason, la literatura es sovent liada au mond dei libres. Pasmens, regarda tanben la poesia tradicionala dei pòbles sensa desprovesits d'escritura, lo teatre ò la benda dessenhada. Pus recentament, son egalament aparegudas d'òbras redigidas sus de supòrts numerics.
La dança e lo teatre
La dança es una forma d'art vivent constituit de sequéncias de movements de còrs dins l'espaci sovent acompanhats per una musica. Lei gèstes realizats son generalament diferents d'aquelei de la vida vidanta es an una valor estetica e simbolica pròpria. La dança es generalament practicada sus una scena, una zòna reservada ais artistas per oposicion a l'endrech reservat au public. Es un art universau car de danças son estadas observadas en totei lei pòbles.
Lo cinèma
Lo cinèma es una tecnica e una forma artistica. Es un procès que permet de procurar l'illusion dau movement per la projeccion, a una velocitat adaptada, d'imatges fixs enregistrats sus un supòrt. Inventat a la fin dau sègle XIX, lo cinèma es vengut un art major dins la societat modèrna car es associat a l'idèa de lesers. Ansin, s'es formada una importanta industria a la produccion cinematografica dins fòrça país (Hollywood, Bollywood...). Lo filme es la forma d'art pus caracteristica dau cinèma.
Leis arts mediatics
Leis arts mediatics gropan un ensemble d'expressions artisticas qu'utilizan la television, la radiò ò la fotografia per s'exprimir. Aparegudas entre la segonda mitat dau sègle XIX e la premiera mitat dau sègle XX, aquelei formas d'art son basats sus de mejans tecnics relativament divèrs. A respècte d'autreis arts pus tradicionaus, son capables de tocar rapidament un public fòrça nombrós. Lo fulheton es una forma caracteristica d'aqueleis arts.
La benda dessenhada
La benda dessenhada es una forma artistica relativament recenta qu'es apareguda durant lo sègle XIX. Liada au dessenh, e pus rarament a la fotografia, utiliza una juxtaposicion de dessenhs articulats en sequéncias narrativas accompanhadas de dialògs, d'elements de narracion e d'onomatopèas per contar una istòria. Existís plusors estils diferents de benda dessenhada coma lo comics estatsunidenc, lo manga japonés ò la benda dessenhada francobèlga. Inicialament considerada coma un genre menor destinat ais enfants, la benda dessenhada es venguda un genre « seriós » dins leis ans 1960 gràcias a sa capacitat de contar de racòntes variats en empruntant d'elements a d'autrei registres majors. De mai, coma lo roman, es ben adaptada a una produccion industrializada e a una lectura individuala.
L'art numeric
Leis arts numerics gropan un ensemble d'expressions artisticas basadas sus l'usatge important de tecnologias numericas. Son aparegudas durant la segonda mitat dau sègle XX amb lo desvolopament dei tecnologias de l'informacion fondadas sus l'ordinator. Dins un sens pus larg, leis arts numerics son leis arts dei mèdias novèus e de la produccion de massa.
Leis autreis arts
thumb|right|[[Fotografia d'un tapís persan, un exemple d'objècte artistic fabricat per d'artesans.]]
Existís d'autreis arts en defòra deis arts « classics ». Aquelei formas artisticas son de còps fòrça ancianas e foguèron « expulsadas » dau domeni academic en causa de sei liames amb l'artesanat. D'efiech, necessitant de trabalhar la matèria per produrre un ben amb una valor marchanda, foguèron jutjadas mens noblas que lei disciplinas destinadas a fabricar un ben unicament destinat au plaser intellectuau. De mai, coma l'artesanat èra una activitat importanta per l'economia dau periòde, son exercice èra regit per de reglamentacions estrictas. Conoguèt donc pas leis evolucions intellectualas deis arts academics.
La redescubèrta de l'aspècte artistic d'aquelei disciplinas, coma la joielariá, la gastronomia ò l'ebenistariá, comencèt a la fin dau sègle XVIII. Per exemple, dins lo cas de la gastronomia, comencèt probablament amb lo trabalh de Jean Anthelme Brillat-Savarin (1755-1826) que publiquèt Fisiologia dau gost en 1825. Succès literari important, aquel obratge popularizèt l'idèa de la gastronomia au sen de la populacion francesa. Dins fòrça país, la dimension artistica de plusors disciplinas artesanalas foguèt pauc a pauc reconeguda durant lo sègle XX gràcias a la modernizacion deis estructuras d'ensenhament, a la reconoissença economica dau sector e a la mesa en plaça de sistèmas de promocion permetent una bòna visibilitat (prèmis, títols onorifics...).
Pournoy-la-Grasse
Pournoy-la-Grasse es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Pendent lo annexion Alemanha, la municipalitat se trucava Gròssa Prunach.
Pendant l'annexion Allemande, la commune s'appelait Grosse Prunach.
Drech
Lo drech (var. dreit, dret) es l'ensemble de las règlas, definidas e acceptadas pels òmes per regir los rapòrts socials, e garantidas per l'intervencion del poder public, valent a dire de l'Estat. La sancion ligada a la règla de drech es çò que destria aquesta de las autras règlas, coma las règlas moralas e de civilitat. Lo fach qu’aquesta sancion provenga de l'Estat, e doncas d'une creacion artificiala umana presupausada acceptada per totes, destria lo drech de la religion.
Generalitats
Lo drech positiu es l'ensemble dels tèxtes de lei d'una comunautat, e de lor aplicacion per la justícia, la jurisprudéncia. Visa un apròchi scientific ont « lo drech s'explica pel drech » segon la ierarquia de las nòrmas. Aqueste biais de veire lo drech permet de desbarrassar son estudi de tota question religiosa, sociologica, etnologica o istòrica. Es lo drech dels juristas, ensenhat dins las universitats actualament.
Çaquelà, se la vision positivista permet al drech d'aver una certana rigor e logica, cal pas qu’aquesta definicion, que decopa lo real amb l'ajuda de categoria juridica preexistenta, siá la sola presa en compte. Lo drech, al sens larg, es una recèrca del rapòrt d’efectuar entre de circonstàncias de faches e de leis. Lo tèxt de lei es pas alara la sola donada de prendre en compte. Conven tanben d'observar la natura dels faches, l'efectivitat del drech, etc. En efècte, i a pas tant de leis que de situacions de faches, e i a de leis que demòran letras mòrtas. Es abans tot per l'analisi dels faches que se sauprà quina lei aplicar e quina poirà « regir melhor los rapòrts socials ».
Lo drech objectiu
Dins lo drech francés, coma dins fòrça dreches romano-germanics, se destria lo drech public e lo drech privat. Aquesta distincion es mens presenta al sen dels sistèmas juridics anglosaxons tanben nomenats sistèmas de common law.
Los dreches subjectius
Un drech subjectiu pòt èsser absolut o relatiu :
Las fonts del drech
L'expression "fonts del drech" remanda a totas las fòrças e donadas moralas, economicas, socialas, politicas a l'origina del drech. Las fonts formalas en s'interessant solament a las que conduson dirèctament a l'elaboration del drech.
Las fonts formalas del drech internacional son las Convencions internacionalas, la costuma internacionala, la jurisprudéncia internacionala e los principis generals del drech reconeguts per la màger part dels païses.
Dins los païses de tradicion romano-germanica e de drech escrich coma França, las solas fonts formalas son la lei lato sensu, comprenent la constitucion, la lei stricto sensu, los tèxtes subordenats (règlaments), coma los decrets, los arrestats, las circularas e la costuma. La jurisprudéncia, los principis generals del drech formulats especialament per la doctrina son pas que parcialament reconeguts coma de fonts del drech.
A las fonts del drech correspond una ierarquia de las nòrmas qu’establís la plaça de las nòrmas dins l'òrdre juridic.
Vassonville
Vassonville es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Sèina Maritima e la region de la Nauta Normandia.
Drech
Lo drech privat
Lo drech privat es la partida del drech que regís los rapòrts entre los particulars, que sián de personas fisicas o de personas moralas de drech privat.
Vassonville
Geografia
Comuna del país de Caux.
Drech
Lo drech privat
Las brancas principalas del drech privat son :
Vassonville
Geografia
Commune du pays de Caux.
Drech
Lo drech public
Lo drech public regís l'existéncia e l'accion de la poténcia publica.
Vassonville
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Vilatge d'origina de Robert de Bassonville, chevalier normand emigrat a Itàlia al.
Signification du nom : le domaine de Vasson, ancien prénom germanique devenu patronyme. Cas régime de Vasse (Cf. Wace). Le nom relève de la phonétique du normand septentrional pour Gasson en normand méridional.
Village d'origine de Robert de Bassonville, chevalier normand émigré en Italie au.
Drech
Lo drech public
Las quatre brancas principalas del drech public son :
D’aquestas quatre matèrias son derivats :
Filosofia del drech
Ubi societas, ubi jus, maxima de la Roma antica. Aquesta donada permet d'armonizar los rapòrts dins una collectivitat. Balha un poder de formular, d'adoptar e promulgar de règlas de conducha imperativas per regir las relacions dels individús que la compausan.
Vejatz tanben
Fonts del drech :
Teorias principalas:
Autres :
A Fil de Ciel
A Fil de Ciel es un grop de new wave occitan de las Valadas Occitanas d'Itàlia.
Matamala de Almazán
Matamala de Almazán es un municipi de la província espanhòla de Soria dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon. Aperten a la comarca d'Almazán.
Roissy-en-Brie
Nòtas
<references group=N/>
Vic de Fesensac
Vic de Fesensac o Vic en Fesensac (Vic-Fesensac en francés) qu'ei ua comuna occitana de Gasconha situada dens lo departament de Gers e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Geografia
Comuna d'Armanhac situada en Tenarèsa sus l'Osse e sus rota nacionala 124 e l'anciana rota nacionala 626. vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Negre que horneish fòrmas ancianas : comitatus Fedentiacus en 843, in agro Fidenciaco en 869, comitatus Ffezenciaci au sègle XII, la comté de Faiençac en 1259, comiti Fezenciaci en 1279. Fesensac qu'ei l'ancian nom de Vic en Fesensac. Lo nom que veng deu nom « romanic » de persona Fidancius dab lo sufixe -acum. Los entorns de la vila que fòrman lo Fesensac. Segon Dauzat e Rostaing, Vic que veng deu latin vicus « grop d'abitacions, vilatge »; lo latin vicus, qui a pas d'estatuts, que s'opausava, en dret, au municipium, vilatge de ciutadans romans, e a la colonia, vilatge de colons.
Colombe-lès-Vesoul
Colombe-lès-Vesoul es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nauta Sòna e la region de la Franca Comtat.
Geografia
Comuna situada n'Anautita-Saône, a unitat|5|km a l'èst de Vesoul.
Commune située en Haute-Saône, à 5 km à l'est de Vesoul.
Saint-Pierre-Église
Saint-Pierre-Église es una comuna normanda, situada dins lo departament de la Marga e la region de Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
(1251) Hedera
(1251) Hedera es un asteroïde.
Limerick
Limerick (Luimneach en irlandés) es la tresena vila de la Republica d'Irlanda e la quatrena mai granda de tota l'illa après Dublin, Belfast e Cork, dins aqueste òrdre. Se tracta de la vila principala e del centre administratiu del comtat de Limerick e de la segonda ciutat pus granda de la província de Munster. L'aira metropolitana arriba als 93.251 abitants.
(1252) Celestia
(1252) Celestia es un asteroïde.
Marly-la-Ville
Marly-la-Ville es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Val d'Oise e la region d'Illa de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Aiherra
Aiherra en basco o Ayherre en francés qu'ei ua comuna deu Bascoat, en Baisha Navarra, administrada peu departament deus Pirenèus Atlantics dens la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Lo gentilici qu'ei aihertar.
Las comunas tòcatocantas que son La Bastida de Clarença au nòrd, Isturits a l'èst, Bonlòc, Hasparn e Mendiondo en Labord a l'oèst e Heleta e Sent Estève au sud.
Geografia
vignette|upright=1.4|centre|Comunas a l'entorn.
Grendelbruch
Grendelbruch en alemannisch (Grendelbruch en francés) es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region d'Alsàcia.
Geografia
thumb|left|250px|Intrada del vilatge de Grendelbruch thumb|left|250px|Vista sus la glèisa e una part del mièg del pòble en un écrin de verdure thumb|left|250px|La carrièra principala del pòble thumb|left|250px|Fontaine, près del luòc de la glèisa thumb|left|250px|Lo centre del pòble thumb|left|250px|Tuta de Pesadas al sud-es del pòble Grendelbruch fa partida del costat de Rosheim e del arrondissement de Molsheim. S'agís d'una de las municipalitats de Alsace los mai anautitas, #que se tròba a 40 km d'Estrasburg e 7 km de Rosheim. Lo pòble a enfonsat en un vallon environat de pradas e de bòscs en venent aital un centre de villégiature e de torisme pels citadins d'Estrasburg en quête de repauses. Per la siá altitud moderada, 550 mètres, e la siá proximitat amb Estrasburg, lo pòble permet tanben de far de polidas randonnées mercés als nombroses sentiers condicionada pel Club Vosgien.
thumb|left|250px|Entrée du village de Grendelbruch thumb|left|250px|Vue sur l'église et une partie du milieu du village dans un écrin de verdure thumb|left|250px|La rue principale du village thumb|left|250px|Fontaine, près de la place de l'église thumb|left|250px|Le centre du village thumb|left|250px|Grotte de Lourdes au sud-est du village Grendelbruch fait partie du canton de Rosheim et de l'arrondissement de Molsheim. Il s'agit d'une des communes d'Alsace les plus élevées, qui se trouve à 40 km de Strasbourg et 7 km de Rosheim. Le village est enfoncé dans un vallon entouré de prairies et de forêts devenant ainsi un centre de villégiature et de tourisme pour les citadins de Strasbourg en quête de repos. Par son altitude modérée, 550 mètres, et sa proximité avec Strasbourg, le village permet aussi de faire de belles randonnées grâce aux nombreux sentiers aménagés par le Club Vosgien.
Carcin
Carcin (Quercy en francés)  es una region culturala e istorica d'Occitània, que fa partida de la region pus vasta de Guiana.
S'alarga sus l'airal d'influéncia de l'antica ciutat galla dels cadurcs (Cadurci en latin), anant de Solhac a Montalban en passar per Fijac. L'etimologia de Carcin ven del latin Cadurcinum, tirat del nom dels cadurcs.
Carcin coïncidís amb lo departament d'Òlt e amb la part del departament de Tarn e Garona situada al nòrd de Garona (levat lo canton administratiu de Sent Antonin).
Sarlhac d'Eila
Sarlhac d'Eila (Sarliac-sur-l'Isle en francés) es una comuna d'Occitània, dins la region istorica de Perigòrd, administrada per lo departament de Dordonha de la region de Novela Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Carcin
La capitala istorica es Caors. Las vilas majoralas son Caors, Montalban e Fijac.
Sarlhac d'Eila
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Las fòrmas ancianas son Sanctus Petrus de Sarlhac au començament dau segle XII, Sarlhiac, en 1550. La prononciacion es [ʂɒr’ʎa] [‘dɛjlɒ]. Sarlhac vendriá d'un nom d'òme, latin o gallés segon los autors, *Serilius / *Serilios, o d'un nom latin d'òme, Cærellius, emb lo sufixe -acum,, , latinizacion dau sufixe gallés -āco(n). Sarlhac èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'aviá per mestre *Serilius / *Serilios o Cærellius.
Carcin
Lo gentilici es carcinòl -a (var. -òu -òla) o ancianament carcin -a.
(1253) Frisia
(1253) Frisia es un asteroïde.
Saint-Gelven
Sant-Jelven en breton ( Saint-Gelven en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Vaudrecourt
Vaudrecourt es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nauta Marna e la region de Champanha-Ardena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Gresswiller
Gressweiler en alemannisch (Gresswiller en francés) es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region d'Alsàcia.
Geografia
Gresswiller Fa partida del costat e del arrondissement de Molsheim. Los abitants an trucat los Gresswillerois. Lo vilatge se tròba a aperaquí 25 km d'Estrasburg.
Gresswiller fait partie du canton et de l'arrondissement de Molsheim. Les habitants sont appelés les Gresswillerois. Le village se trouve à environ 25 km de Strasbourg.
Istòria
Es en 849 que lo vilatge a mencionat per las primièras fes, al moment ont l'emperaire Lothaire ofèrta a la abbaye de Erstein un tribunal domaniale en se trobant en Gresswiller. Es en 1507 que la localité passa jos l' autoritat de l'avesque d'Estrasburg e #encobrir demorarà aital fins a la Revolucion. Lo pòble coneisserà un important creissement démographique al mercés a l'indústria, la populacion i aurà duplicat en aquel periòde e arribarà a lo sieu apogée l'an 1851 amb 1002 abitants. Pendent tot lo periòde de la dintre doas-guèrras, aquel nombre régressa per après trobar un creissement nòu.
Smaug
Smaüg es lo darrièr dels grands dragons de la Tèrra Mejana, l'univèrs de ficcion descrich per J.R.R. Tolkien. vinheta|Lo Dragon Smaug dins Lo Hobbit de J.R.R Tolkien Es l'antagonista principal del roman Lo Hobbit, que racònta cossí un grop de nans assaja de recuperar lo tresaur e lo Reialme de la Montanha Solitària que lo dragon aviá raubat. Smaug es descrich coma roge/daurat, e dins lo Libre Roge es dich qu'èra plan grand; es atal classat coma lo segond dragon mai grand de la Tèrra Mejana (aprés Ancalagon). Atanben es conegut coma Smaug lo Daurat o Smaug lo Magnific.
Lo Hobbit
Dins Lo Hobbit, un grop de nans fan una expedicion per recuperar lo tresaur que lo dragon lor aviá raubat fasiá temps. Amb eles an un hobbit en qualitat de raubaire, Bilbon Saquet, que los a d'ajudar en la mission.
Smaug coneissiá plan totes los objèctes de son tresaur e sul pic sabèt qu'una copa sens cap de valor èra estada raubada per Bilbon. Segon Tolkien, sa ira èra aquela que "solament pòt èsser vista quora las gènts fòrça ricas pèrdon qualque causa que fasiá temps qu'avián mas qu'avián pas volgut ne utilizat." Lo panatòri de la copa, la coneissença d'Smaug de totes los objèctes de son tresaur e la posteriora colèra del dragon fan pensar en l'istòria de Beowulf, que Tolkien n'èra un expèrt important e que descriguèt coma "la fònt mai estimada" per lo Hobbit. Entre las autras possessions de Smaug i aviá atanben la Pèira de l'Arca e divèrsas còtas de mithril, que una ne foguèt una donada a Bilbon per Thorin Escutdegarric. Dins Lo Senhor dels Anèls, situat ans aprés, la còta salva plusors còps la vida de Frodo.
Lo pitrau d'Smaug èra cobèrt de gemmas que lo fasián gaireben invulnerable. Mas quora Bilbon l'encontrèt dins sa tuta, trobèt una partida sens cobrir al pitrau esquèrre. Quand Bilbon parlèt d'aquò a sos collègas nans foguèt ausit per un còrb qu'o expliquèt a Bard l'Arquièr d'Esgaroth. Quand Smaug ataquèt la vila, Bard lancèt una sageta al ponch descobèrt del dragon e l'auciguèt.