cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Utopia (cinèmas)
Objectius dels cinèmas Utopia
Temptant d'escapar a la sola règla del profièch, Utopia vòl prepausar una programacion diversificada e promòure de pichons productors e distributors independents. Los cinèmas Utopia son dotats d'un budgèt publicitari flac, pasmens la tarifa de las plaças es mendre que dins las grandas societats de distribucion coma UGC o Gaumont.
Los cinèmas Utopia son tanben un luòc d'encontra amb los realizators, e de debats sus de subjèctes de societat.
Utopia Bordèu
Utopia Bordèu se trapa 5 Plaça Camille Jullian, dins l'anciana glèisa de Sant Simeon. I a cinc salas de projeccion e un pichon cafè-restaurant. Es fòrça actiu dins la vida sociala bordalesa e participa per exemple a l'organizacion del Forum social local de Gironda.
Utopia Tolosa
Utopia Toulouse es situat 24 carrièra Montardin (dins l'ancian cinèma le Rio, (M° Capitòli i a tres salas.
Utopia Tornafuèlha
Utopia Tornafuèlha (Androna del Castèl) i a quatre salas e un restaurant.
Torrijas
thumb
Torrijas es un municipi de la província espanhòla de Teròl dins la Comunautat Autonòma d'Aragon.
vinheta|Ajuntament de Torrijas (Teruel).
Arrancy
Arrancy es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Postòmis
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Comuna situada en lo parc natural regional dels Grands Causses
Le Fresne-Poret
Le Fresne-Poret es una comuna normanda, situada dins lo departament de la Marga e la region de Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Montereau
Montereau es una comuna francesa, situada dins lo departament de Loiret e la region dau Centre e Vau de Léger.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Concorès
Concorès (Concorès en francés) es una comuna carcinòla situada dins lo departament francés d'Òut e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Estetoscòpi
Un estetoscòpi (de grèc stêthos (στῆθος), « peitrina », e scope del grèc ancian skopein (σκοπεϊν), « observar ») es un instrument acostic, servissent principalament dins lo domeni medical o veterinari (almens pels animals d'una certana talha), per l'auscultacion, valent a dire l'escota dels sons intèrns del còs. Mas pòt èsser tanben emplegat dins d'autres domenis, sustot per l'identificacion e la localizacion d'un bruch dins un objècte, un aparelh o una installacion.
L'estetoscòpi es estat inventat, segon la tradition, lo 17 de febrièr de 1816 en França, pel doctor René Laennec. S'agissiá pas mentre que d'una simpla lianha de papièrs voludats (provenent de son quasèrn d'observacion qu'emportava totjorn amb el), permetent d'amplificar lo son del ritme cardiac perque consultava alara una pacienta de fòrta corpuléncia e dont la peitrina atenuava lo bruch del còr, aguèt aquela idèa en observant, qualques minutas mai d'ora, de mainatges jogant amb d'agulhas sus una trau de casse (un mainatge èra a una extremitat e picava la fusta de son agulha, lo segond, a l'autra extremitat deviá devinar quant de còp la fusta èra estada frapada en acolant son aurelha a la trau). Creèt atal l'auscultacion mediata, per oposicion a l'auscultacion immediata ont aviá lo cap pegat a la peitrina del pacient. Sa primièra descripcion escricha de son sistèma remonta a l'8 de març de 1817. Laennec ne bastiguèt puèi mantun modèl de fusta.
Lo modèl n'es estat melhorat cap a 1830 per Pierre Piorry, que bastiguèt un adaptador d'evòri del costat auricular. Cap a la meteissa epòca, un tub flexible religa lo pabalhon a l'escotador mas lo modèl rigid va encara persistir qualques decennias.
L'estetoscòpi bi-auricular (per las doas aurelhas) es estat imaginat tre 1829 mas bastit solament en 1851. Lo tub èra en cauchó mas aquela solucion s'averèt fragila e deguèt èsser abandonada. Un segond modèl, mai rigid, espeliguèt en 1852 a basa de tubs metallics.
Cap a 1840, los americans Maurice Rappaport e Howard Sprague metèron al ponch un estetoscòpi acostic modèrn, compausat de dos pabalhons : l'un per auscultar lo còr, l'autre per auscultar lo palmon.
Cap a 1870, d'estetoscòpis diferencials apareisson : dos pabalhons, montats cadun sus un tub e connectats a una aurelha, devián permetre de comparar l'auscultacion a dos endreches diferents.
Lo primièr estetoscòpi del mond es uèi a Nantas perque René Laennec a viscut dins aquela vila, plaça del Bouffay sustot de 1788 a 1800. L'un de sos descendents a legat a l'escòla de medecina una partida de sos objèctes e manuscrits originals, dont lo celèbre estetoscòpi. Uèi, una sala d'exposicion los met en valor al darrièr solièr de la facultat de farmacia.
Actualament, los estetoscòpis compòrtan un o dos pabalhons, pèças metallicas provesidas d'una membrana que s'aplica sus la pèl del pacient.
Persheda
Persheda (Perchède en francés) qu'ei ua comuna occitana de Gasconha situada dens lo departament de Gers e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Geografia
La comuna de Persheda es situada en Armanhac, a proximitat de las Lanas. Es asagada per dus rius, l'Isauta e lo son petit affluent la Saula. vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Segon Dauzat e Rostaing, Persheda que veng deu latin pertica, « pèrja, barra (long tròç de husta, arrebrot, o mesura agrària »; lo derivat dab sufixe collectiu -eta que hè causir meilèu lo segond sens (bòsc format de brots joens ?) . Segon Negre, Persheda que seré la superficia d'ua pèrja carrada; lo mot pèrsha qu'ei manlevat au nòrd-occitan o a un parlar d'oïl).
Ossés
Ossés (Ortzaize en basco, Ossès en francés) qu'ei ua comuna deu Bascoat, en Baisha Navarra, administrada peu departament deus Pirenèus Atlantics dens la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
Los quartièrs que son Ahaize, Eihartze, Gahardu, Harizmendia, Hortza, Iriberri e Ugartzan.
Idrografia
L'arriu de Niva, lo son afluent l'arrivet de Lakako, e d'autes arrivets que traucan lo territòri de la comuna.
Ekonomia
L'agricultura qu'ei l'activitat economica principau. Que s'i produtz vin d'Irulegi.
Demografia
Lo recensament de 1793 que comptava 3347 estatjants.
thumb|300px|center|Grafic de l'evolucion demografica.
Sigy
Sigy es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sèina e Marna e la region d'Illa de França.
Annada
thumb|right|Animacion del [[Sistèma Solar intèrne mostrant los orbitas de las planetas. Una annada es la durada necessària per cumplir un torn complèt a l'entorn del Solelh.]]
Sigy
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Annada
Una annada es una unitat de temps mesurant la durada entre doas ocurréncias consecutivas d'un eveniment ligat a la revolucion de la Tèrra a l'entorn del Solelh. En fach, existís pas una definicion unica de l'annada, mas un ensemble de definicions menant a de duradas pròchas seguissent los fenomèns — astronomics o non — que servisson a la mesurar.
Sigy
Nòtas
<references group=N/>
Annada
Annada civila
L'annada civila es l'interval de temps entre doas datas successivas portant lo meteis nom dins un calendièr.
Lo calendièr gregorian a per tòca de conservar l'equinòcci de març lo pus prèp possible del 21 de març. La longor mejana d'una annada gregoriana es de : 365,2425 jorns.
Annada juliana
L'annada juliana es l'unitat de temps definida exactament coma : 365,25 jorns. S'agís de l'unitat ordinària utilizada dins divèrses contèxtes scientifics. (simbòl SI : « a »).
Annada siderala
L'annada siderala es l'interval de temps per que la Tèrra efectue una revolucion complèta de son orbita, mesurada dins un referencial fixe ; es a dire que se tracta del temps mes per que, vist de la Tèrra, lo Solelh retròbe la meteissa posicion a respièch de las estèlas sus l'esfèra celèsta.
Una annada siderala dura en mejana : 365,256 363 051 d (siá : 365 d 6 h 9 min 9 s, epòca J2000.0).
Annada tropica
Fins a una epòca recenta, se confondiá generalament l'annada tropica e « l'annada vernala », es a dire l’interval de temps entre dos passatges successius del Solelh a l’equinòcci vernal. Aquesta definicion anciana teniá doncas compte del començament de la prima septentrionala unicament. En realitat l'annada vernala e l'annada tropica son plan diferentas.
En l'an 2000, J2000.0, l'annada tropica pròpriament dicha, doncas mejanada sus totes los punts de l'ecliptica, valiá : 365,242 190 517 d, siá 365 d 5 h 48 min 45,2606 s. Demenís regularament, actualament, d'environ 0,53 s per sègle.
Annada anomalistica
L'annada anomalistica es l'interval de temps mes per la Tèrra per efectuar una revolucion a respièch del perièli de son orbita. L'orbita de la Tèrra essent elliptica, la Tèrra es al pus pròche del Solelh a son perièli (lo 2 de genièr en 2000) e al pus luènh a son afèli (lo 2 de julhet en 2000).
A causa de perturbacions gravitacionalas de las autras planetas, la forma e l'orientacion d'aquesta orbita son pas fixas e las apsidas se desplaçan lentament dins un referencial fixe, seguissent un cicle d'environ 112,000 ans. L'annada anomalistica es atal leugièrament mai longa que las annadas siderala e tropica.
L'annada anomalistica dura en mejana : 365,259 635 864 d (siá 365 d 6 h 13 min 52 s, epòca J2000.0).
Annada draconitica
L'annada draconitica es lo temps mes pel Solelh (observat de la Tèrra) per efectuar una revolucion a respièch del meteis nos lunar (lo punt ont l'orbita de la Luna copa l'ecliptica). Aqueste periòde es associat als eclipsis, que se produson quand lo Solelh e la Luna son pròches d'aquestes noses; los eclipsis se produson doncas dins un interval d'un mes (environ) : la "sason dels eclipsis", cada mièja annada draconitica.
L'annada draconitica dura en mejana : NaN d (siá 346 d 14 h 52 min 54 s, epòca J2000.0).
Annada gaussiana
L'annada gaussiana es l'annada siderala d'una planeta fictícia de massa negligibla a respièch de la del Solelh, que son orbita seriá pas perturbada per las autras planetas e que seriá regida per la constanta gravitacionala de Gauss (dins l'encastre de la tresena lei de Kepler).
L'annada gaussiana es egala a : 365,256 8983 d (siá 365 d 6 h 9 min 56 s).
Annada besseliana
Una annada besseliana es una annada tropica que comença quand un Solelh fictici atenh una longitud mejana de 280°.
Granda annada
La granda annada correspond a una revolucion complèta dels equinòccis a l'entorn de l'ecliptica. Sa durada es d'environ 25,700 ans, mas se pòt pas determinar amb precision, que la velocitat de precession es variabla.
Annada eliaca
L'annada eliaca es l'interval de temps entre dos levars eliacs d'una estela. Es vesina d'una annada siderala, abstraccion facha de las diferéncias degudas al movement pròpri de l'estela e a la precession dels equinòccis.
Annada sotiaca
L'annada sotiaca es l'interval de temps entre dos levars eliacs de Sirius. Es fòrça pròcha de l'annada juliana de : 365,25 jorns.
Cambiaments
La durada exacta d'una annada astronomica varia al cors del temps. Las causas principalas de cambiament son :
Comparasons
Lo tablèu seguent dona una comparason entre las diferentas annadas astronomicas :
Nogent (Nauta Marna)
Nogent es una comuna francesa administrada per lo departament de la Nauta Marna de la region de Champanha-Ardena.
Geografia
Bastida sus un scenari rocós, a 400m d'altitud, la vila anautita domina la vallée de la Mólzer, afluent de la Marna. Uèi, Nogent, vila industriala de 4003 abitants (4e vila del departament) se tròba près dels autoroutes A31 e A5. En un marc boisé, en calma e verdoyant, es pas mai #qu'a 2 oras e demie de París, Lion, l'Alemanda e la Soïssa. Aquela situacion favorabla met la conca nogentais en plena modernizacion, n'excellenta posicion en l'Euròpa.
Bâtie sur un plateau rocheux, à 400m d'altitude, la ville haute domine la vallée de la Traire, affluent de la Marne. Aujourd’hui, Nogent, ville industrielle de 4003 habitants (4e ville du département) se trouve à proximité des autoroutes A31 et A5. Dans un cadre boisé, calme et verdoyant, elle n’est plus qu’à 2 heures et demie de Paris, Lyon, l’Allemagne et la Suisse. Cette situation favorable place le bassin nogentais en pleine modernisation, en excellente position dans l’Europe.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Mark Knopfler
Mark Freuder Knopfler (n.1949) es un musician, guitarrista, cantaire e compositor de rock britanic. Es subretot conegut per èstre estat lo guitarrista e compositor del grop Dire Straits que fondèt amb son fraire, David Knopfler, en 1977.
Dempuèi que Dire Straits se desseparèt en 1995, Knopfler a enregistrat e produit uèit albums solo, e mai d'unas cançons que foguèron de succèsses. Compausèt e produsiguèt nòu musicas de filmes coma Local Hero (1983), Cal (1984), The Princess Bride (1987), Wag the Dog (1997) e Altamira (2016). En mai de son trabalh amb Dire Straits e de sas composicions en solo, Knopfler enregistrèt amb nombroses grands musicians, coma B.B.King, Chet Atkins, Chris Botti, John Anderson, the Chieftains, Eric Clapton, Bob Dylan, Elton John, Bryan Ferry, George Jones, Emmylou Harris, Jools Holland, Sonny Landreth, Phil Lynott, Donal Lunny, Van Morrison, Steely Dan, Sting, e James Taylor, de còps que ia trabalhèt coma musician d'estudio. Produsiguèt tanben d'albums per Tina Turner, Bob Dylan, e Randy Newman.
Golf de Corint
thumb|200px|Golf de Corint
Mark Knopfler
Knopfler es un guitarrista de fingerstyle que foguèt classat 27en per lo magazin Rolling Stone dins la lista dels 100 Pus Grands Guitarristas de Totes los Temps. Knopfler e Dire Straits vendèron mai de 120 milions d'albums. Ganhèt quatre còps lo Grammy Award, e tanben l'Edison Award, lo Steiger Award e lo Ivor Novello Award, e obtenguèt tres grads de doctorat onorari de las universitats al Reialme Unit.
Golf de Corint
Lo golf de Corint (en grèc Κορινθιακός κόλπος) es un prigond bras de mar, de la mar Ioniana, que separa lo Peloponés de la Grècia continentala occidentala. S'acaba a l'èst per l'istme de Corint e a l'oèst per l'estrech de Rion, separant lo golf de Corint del golf de Patras e traversat pel pont Rion Antirion.
A l'epòca medievala, èra conegut coma golf de Lepant.
Geologia
left|thumb|Golf de Corint Lo golf foguèt cerat per l'espandiment d'un rift entre doas placas tectonicas (placa africana e placa eurasiatica) e contunh de s'alargar de gaireben par an. Las falhas a l'entorn an una activitat sismica importanta, una de las mai activas en Euròpa.
Scepticisme
Lo scepticisme (del grèc skeptikos, « qu'examina ») èra un corrent filosofic iniciat per Pirron d'Elis (360 AbC-270 AbC). La primièra forma de scepticisme tradicionalament admesa foguèt lo pirronisme. Los primièrs sceptics, en mai dels sceptics o pirronians, avián tanben abitualament per nom zetics; aquel darrièr tèrme significa "cercaires que cercan sens trobar res".
E mai qu'existisca de posturas scepticas dins fòrça periòdes de l'istòria (dempuèi la primièra sofistica fins a la postura radicalament critica de Nietzsche, e encara mai endavant), lo movement conegut popularament coma scepticisme es format principalament per son fondador Pirron, per son disciple Timon, pels platonicians Arcesilas e Carneades e de sègles mai tard, per Enesidèma e per Sext Empiric (e d'autres membres segondaris de l'escòla).
Los sceptics se mesfisavan de la capacitat de la rason a descobrir la veritat, perque las sensacions per las qualas se percep la realitat mòstran sonque l'aparéncia de las causas.
Las idèas centralas del scepticisme son:
Cal dire, pasmens, que lo scepticisme dels primièrs sceptics a pauc o fòrça pauc a veire amb lo scepticisme modèrne, o amb lo scepticisme que prediquèron de pensaires individualistas (coma Hume). Tanben i a de pensaires que practican un scepticisme moderat, o alara un scepticisme que servís de portal a d'autres coneissenças dogmaticas; per exemple, Descartes o Kant.
Milhau
Milhau (Millau en francés) es una comuna roergassa (Guiana) situada dins lo departament d'Avairon e la region d'Occitània, ancianament de Miègjorn-Pirenèus. A estatjants.
Lo gentilici es milhavés -esa o milhagués -esa.
La vila a 3 flors al concors de vilas e vilatges florits e es fòrça toristica mercé al viaducte de Milhau dobèrt despuèi 2004, mas mercé tanben a d'autras causas coma lo sauvatèrra de Milhau o lo Musèu de Milhau e sa situacion dins lo Pargue Natural Regional dels Grands Causses.
Geografia
Lo territòri de la comuna es situat al sud del Massís Central. De granda superfícia (16,823 ectaras), lo territòri comunal s'estend al còr dels Grands Causses, sus una part del Causse Roge (a l'èst de Leveson), una part de Larzac e una part del Causse Negre. La vila capluòc se situa dins la part bassa de la comuna, dins una vasta depression al jonhent de Tarn e de Dorbia a aperaquí d'altitud.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Toponimia
250px|center|thumb|Panèl de Milhau.
Vila gantièra
La vila de Milhau es subretot coneguda, en fòra del viaducte, per son passat de vila gantièra. Lo comèrci de la pèl e del cuèr a començat al sègle XIII e foguèt la principala activitat economica de la vila fins a 1960, a aquesta epòca la vila comptava 80 gantariás qu'emplegavan 6000 personas e que produsián 4,700,000 parelhs de gants.
An tropic
Un an tropic ei eth temps que se deven enter dus passi successius dera Tèrra peth prumèr punt d'Aret. Aguest punt dera orbita dera Tèrra mèrque eth començament dera primauera entà que er èish dera Tèrra coïncidís damb er èish dera esfèra celèsta, dempús que pendent er iuèrn aguest èish age estat inclinat, damb eth pòl nòrd dera Tèrra cap ath costat opausat ath Solei.
Luberçac (Agenés)
Luberçac (oficialament en francés Lubersac) es una anciana comuna occitana d'Agenés, situada près de Duràs dins lo departament d'Òut e Garona e la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània. Luberçac es adara dins la comuna de Sent Sarnin de Duràs.
Toponimia
L'origina de Luberçac deu èstar la medisha que la de Liberçac (que devé estar *Luberçac a l'Edat Mejana) : segon Dauzat e Rostaing, ven deu nom d'òme latin Lūpercius, emb lo sufixe -acum, latinizacion deu sufixe gallés -ācon. Luberçac èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'avé per mèstre Lūpercius. Probable qu'èra la propietat d'un òme d'aqueu nom. U longa demòra u; mès u brèva se muda en o, çò qu'explica Lobersan (o Loberçan).
Antiquitat
An trobat tanben de traças d'abitat a Luberçac (mès pas una villa).
Edat Mejana
Luberçac fut pas totalament abandonat dempuèi l'Antiquitat (mès se'n mancava pas de gaire) puèi que lo nom (antic) se sauvèt e que lo vilatge es sus un luec ancianament ocupat. Mès vengut una parròpia probablament perqué deus colons venguts de Sent Airard s'i installèren, tanben probablament avant l'an Mila. Frédéric Vincent pensa que Luberçac fut una granda parròpia e que fut desmembrada per la creacion de Savinhac, puèi de Sent Sernin, enfin de Senta Crotz des Aigrons. Luberçac, mair d'aquelas tres parròpias, vengut finalament una petita parròquia.
Medèa
thumb|upright|Medèa, pintura murala romana, v. [[70-79, Galleria Nazionale di Capodimonte (Nàpols)]]
Dins la mitologia grèga, Medèa (en georgian მედეა, en grèc ancian Μήδεια, en latin Medea) es la filha d'Eetés (rei de Colquida) e d'Idiia (la mai jova de las Oceanidas). Lo nom de Medèa es eissit del verb grèc μηδομαι « meditar », venent de la raíç d'origina benlèu medica « med »: comprendre, concebre. Aquel nom revèla benlèu lo saber o la capacitat de rasonar d'aquel personatge. Es masca, coma sa tanta Circè que se tròba per exemple dins l'Odissèa d'Omèr, aède grèc del sègle IX AbC.
Lo mite: de Colquida en Corint
Plan sombre, la legenda de Medèa es constituida d'una succession de murtres acompanhat d'una seriá de fugidas. E atal faguèt un viatge mejans tota la Grècia antica. Sa vengença murtrièra faguèt naísser lo complèxe de Medèa.
Los Argonautas en Colquida
L'istòria de Medèa comencèt amb l'arribada dels Argonautas en Colquida. Aqueles cercavan l'Aus d'aur jol comandament de Jason (la quista foguèt ordonada per son oncle Pelias, rei usurpator d'Iolcos). L'aus o ten lo rei de Colquida, Eetés, paire de Medèa, qu'accepta de la donar se los eròis complisson d'espròvas pareissent impossiblas.
Mas Medèa s'enamora de Jason, tocada per sa destressa. L'eròi coveja subretot l'ajuda providenciala que los seus poders poiriá li balhar, atal cedís al seu gaubi. E alara los Argonautas pòdon trionfar de diferents obstacles e conquerir l'Aus d'aur, abans de fugir cap a l'oèst del Pont Euxin.
Furiós, Eetés, qu'a pas l'intencion de daissar escapar l'Aus, vòl los percaçar amb sa flota. Medèa favorisa alara la fugida dels Argonautas tuant, a Tomis (« trocejat » en Grèc), lo seu fraire cabdet Apsirtos, ne fasent trencadís que semena darrièr ela, retardant los percaçaires que s'arrestavan per recuperar cada troç e ofrir a l'eritièr del tròn una sepultura digna.
thumb|esquèrra|[[Jason e Medèa se donant la man en signe de maidatge, sarcofag roman de la fin del sègle I, Palazzo Altemps (Roma)]]
Arribada a Iolcos
De retorn a Iolcos, Jason constata que Pelias profeitèt de son abséncia per tuar son paire e sacar sa familha. Demanda donc a Medèa de preparar una venjança. Las filhas de Pelias volent far venir mai jove lo paire, demandan conselh a Medèa. La masca fa una mòstra: amb un marran que trenca en troces e ne fa bolh dins una pairòla en prononciant d'incantacions, e fa sortir de la pairòla un anhèl. Suggèra alara a las filhas de Pelias de far lo mèsme amb lo paire. Aquelas darrièras o fan. Pasmens, Medèa demora muta e fa pas las incantacions.
Exili
Jason e Medèa forabendits d'Iolcos per Acast, filh de Pelias; se refugian a Corint, ont son acculhits pel rei Creont. Mas Jason s'enamora de la filha del rei, Creusa, e se maridan. Medèa repudiada se venja tuant sa rivala: li ofrís una ròba magica que la brutla ela e son paire, puèi incendi lo palais. Tua enseguida de las seunas mans los enfants d'ela e Jason (Mermeros e Ferés).
Fugida cap a Atenas
Medèa, menaçada pels Corintians, fugís près d'Egèu, rei d'Atenas: li promet çò que vòl le mai — un filh —, e accepta de l'eposar. Un enfant, Medos, nasquèt paux après, per qui Medèa aviá un destin reial; pasmens l'arribada de Tesèu a Atenas trebola los seus plans. Après mai d'un ensag mancats, Medèa capita a convéncer son espos que Thesèu es un impostor, e que se deu l'empoisonner: lo drama es evitat de pauc, Egèu reconeseissent al darrièr moment son filh a son espasa e a las seunas espardelhas que li aviá legadas. De ràbia, pren lo tresaur d'Atenas, de tonas de diamants. Dins sa fugida sus son carri de fuòc tirat per de cobràs, daissa escapar la mitat del tresaur reial.
Retorn en Colquida o autras aventuras en Asia
thumb|Medèa, per [[Eugène Delacroix (1862)]]
Descoberta, Medèa deu fugir Atenas amb son filh Medos. Medèa torna alara a sa Colquida natala. Alà, tròba sul tròn Persés, son oncle, qu'aviá destronat son paire après la fugida dels Argonautas. Lo tua e torna balhar lo poder a son paire, Eetés.
Erodòt conéis una autra varianta: après aver fugit Atenas sus son carri volant en companhiá de son filh Medos, Medèa s'installa sul plan iranian dins un pòble nomenat los Arians, que prend alara lo nom de Medes en referéncia a Medèa. Dins una autra varianta encora, atestada per Diodor de Sicília, Medèa a pas d'enfant a Atenas e, après la descoberta de son complot contra Tesèu, Egèu la fa acompanhar per una armada fins a un país que causirá. Causís la Fenicia, que s'alunha enseguida en Asia ont esposa un rei illustre que li dona un filh, Medos, qu'erita del tròn del seu paire e dona a son pòble lo nom de Medes.
Dins d'unas tradicions, Medèa es presentada après sa mòrt coma l'esposa d'Aquiles dins las Ilas dels Benauroses.
Lo mite de Medèa a Eleusís
Sus un cratèr de volutas apulien del Pintre de Darius (ca. 340 AbC - 320 AbC), apareis una varianta del mite que Medèa seriá anat a Eleusís. Sus aquel cratèr ara al musèu de l'Universitat de Princeton, Medèa se trapa dins lo temple d'Eleusís segon l'inscripcion ΕΛΕΥΣΙΣ ΤΟ ΙΕΡΟΝ.
L'interpretacion del vas par Arthur Dale Trendall fa pensar que, dins una tradicion mitologica perduda, Medèa auriá pas fin finala tuat los seus dos enfants.
L'interpretacion de Christa Wolf
La reina muta Meropa revèla a Medèa lo murtre fondator de la ciutat. Lo cavèl mortuari amagat conten un esqueleta d'enfant, aquel d'Ifinoè, la primièra filha de Creont e Meropa, tuada sur l'òrdre de Creont, que crenhava son arribada al cap de la ciutat.
Aquela revelacion trenca lo silenci, lo oblit fals, la paur. La pèsta tòca de la vila. Lo pòple cerca un copable e lo tròba dins l'estrangièra, lèu forabendida per Creont, e que deu abandonar los seus enfants. Los confia, furiosament, a la divessa Èra, dins son temple. Lo pòble los lapida, e acusa Medèa de los aver tuats.
Temple Maçonic (Chicago)
thumb|200px|Lo Temple Massonic thumb|200px|left|Lo Temple Maasonic en [[1900]] Lo Temple Maçonic de Chicago que ho un gratacèu emblematic de la ciutat ventosa. Que ho bastit en 1892 e avalit en 1939.
A despart deus burèus e de las botigas qu'acesè, que ho bastit entà estar un temple per la Francmaçoneria.
Que's trobava a l'interseccion de Randolph Street e de State street.
Allo
200px|vinheta
Allo es una comuna de la Comunautat Forala de Navarra al nòrd d'Espanha.
Alguerés
right|thumb|de Dialèctes del catalan L'alguerés (o alguerès en catalan oriental) es la varietat del catalan que se parla a la ciutat del'Alguer, al nòrd-oèst de l'isla de Sardenha. Es estat reconegut coma lenga minoritària per la Republica italiana e per la Region Autonòma de Sardenha.
L'alguerés se classifica generalament dins lo grop de dialèctes catalans orientals, mas compòrta en fach una barreja d’elements orientals e occidentals, que fan malaisida l'inclusion del catalan de Sardenha dins quin que siá dels dos blòcs convencionals. Aquel fenomèn de coexisténcia dels dos tipes d’elements son estats observats per divèrses autors, e a menat, en los darrièrs ans, a divèrsas posturas sus l’assignacion del catalan de Sardenha a un grop o l'autre. Per Jordi Carbonell pesan mai las aportacions de procedéncia orientala: “La predominança d’immigrants procedents de las comarcas de l’èst del Principat determinarà que lo catalan parlat e escrit a Sardenha aja sustot las caracteristicas dialectalas del catalan oriental, sens exclure,ça que la, tracha d’autres dialèctes catalans e, naturalament, de fòrtas interferéncias del sard”. Per contra, Rafael Caria, en estudiar los documents algueresos dels sègles xvi e xvii, soslinha que lo lexic, las formas verbalas e la morfosintaxi son fondamentalament “de procedéncia occidentala-valenciana, e se volèm puslèu valenciana”, sens exclure lo pes del catalan centre-oriental e balearic. Lo meteis autor afirma que “l’alguerés modèrn al principi nasquèt coma híbrid de las quatre grandas varietats dialectalas (catalan central, valencian, rossellonés e balearic) entre la fin del sègle xv e lo principi del xvi; una sòrta d’estandard resultanta de la naturala e mutuala influéncia entre las susdites varietats geolingüisticas catalanas”. Destaca las relacions comercialas amb Valéncia, particularament dins los sègles xv e xvi. Se pronóncia per una collocacion eclectica o intermediaria de l’alguerés dins lo diasistema catalan, amb caracteristicas que lo configuran coma un dialècte pro singular de la lenga catalana. Eduard Blanca Ferrer destaca la “prevaléncia de balearismes e de valencianismes”, produch de la divèrsa procedéncia dels colonitzadors de Sardenha: “la fusion d’elements lingüistics divèrses deguèt crear un anivelament de las particularitats mai notablas dels parlars d’origina, en donant forma a un sistèma lingüistic particularíssim.” En observar l’especiala posicion del catalan de Sardenha respècte dels dos diasistemes catalans (oriental e occidental), tròba un grand parallelisme entre la situacion de l’alguerés actual e la del baleàric: “tanben aicí naufragan los assajos de comprene aquel airal dins lo domeni oriental”, e met coma exemple del barrament d’o àtona en u, qu'afècta pas totas las localitats del diasistema. Prepausa tanben un nòu classament dels dialèctes catalans, doncas que “la distincion entre orientala e occidentala apieja sus critèris pauc homologables e generalitzables”, e que cal se basar en una causida de critèris, sustot de caractèr morfosintàctic, mai que fonetic: “a opinion miá es dins la morfosintaxi ont mai s’identifica la tipologia lingüistica d’un sistèma”. Prepausa l'inclusion, tant del balear coma del catalan de Sardenha, dins una “airal laterala o isolada” e daissar de banda per aqueles dos diasistemes la distincion orientala-occidentala.
Aquel dialècte a recebut fòrtas e totjorn de creissentas influéncias de l'italian, lo sard e lo castelhan. A tanben bona causa de arcaismes, consequéncia de lo sieu isolament en lo contínuum lingüistic catalan.
Morfologia e sintaxi
= Articles =
= Demostratius = Reduccion dels tres gras de demostratiu del catalan medieval a solament dos: proximitat (aquestl/aqueix intercanviables) e luenhença (aquel, plur. aquellos). "esta" s'utiliza solament en precedint lo mot 'nit'. Pel neutre, las formas aixó e allò, respectivament.
= Possessius = Manten las formas ancianas" (la) tua" e "(la) mia" e l'innovacion "(lo) tou", "(lo) sou"; en mai de "(lo) nostro" e "(lo) vostro" serva "nòstron" e "vòstron" (formats a partir 'nostro' e 'vostro' amb la -n presa per analogia dels possessius 'mon, ton, son'), coma en balear de las gents grandas del començ del sègle XX e tanben atestat en rossellonès del sègle XX.
Coma en sard, la plaça normala dels adjectius possessius es après lo substantiu: "aquell és lo germà meu", "lo país nostro és un bell país", mas es tanben possible de trobar l'òrdre general en catalan: "lo meu germà", "lo nostro país".
= Autres elements = para't), acosta-te (cat. estandard acosta't), ambara-te (cat. estandard atura't), segui-se o se segui (cf. Balear) (cat 'estandard segui's). En las combinacions binàrias que dintra lo reflexiu se, aquel se plaça en segond luòc: me se, te se, mos se, vos se; per contra: se li.
= Formas verbalas e conjugacions =
Le Ménil-Vicomte
Le Ménil-Vicomte es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Orne e la region de Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Aude (flume)
Aude Fichièr:ltspkr.png (Aude en grafia mistralenca ; Aude en catalan, del latin Atax Atacis), es un flume costièr d'Occitània e de Catalonha (ont se tròba sa font); son cors se situa entierament dins la region d', en França, e es long de 224 km. Sa valada es apelada l'audenca (audenco en grafia mistralenca ).
A balhat son nom al departament d'Aude.
Geografia
Lo flume nais dins lo massís de Carlit al lac d'Aude a 2185 m d'altitud, dins la comuna dels Angles (departament dels Pirenèus Orientals) e se trai dins la Mediterranèa, prèp de Narbona, al grau de Vendres (prèp de las Cabanas de Fluris, al limit dels departaments d'Aude e d'Erau.
Idrologia
Dins son cors superior, Aude presenta un regim nivo-pluvial (amb un maximum a la prima pr'amor de la fonda de las nèus). Puèi, a partir de Carcassona ont son debit atenh 21 m³/s, lo regim deven gaireben exclusivament pluvial (lo debit al Grau de Vendres, quand rescontra la mar Mediterranèa, es pròche de 50 m³/s).
Aude se caracteriza donc, dins son cors inferior, per un regim pluvio-nival de tipe meridional amb d'estiatges sevèrs pendent lo periòde estival (9,8 m³/s en agost a Mossan, dins sa bassa plana alluviala, a proximitat de son embocadura, contra una mejana annala de 44,5 m³/s). Las fòrtas pluejas d'auton permeton una remontada rapida del debit qu'atenh son maximum en febrièr (79,8 m³/s) e demòra important a la prima gràcias a la fonda de las nèus del massís pirenenc.
Los aigats de 1999
De precipitacions excepcionalas e brutalas, tan caracteristicas del climat mediterranèu a la sason automnala, pòdon èsser a l'origina d'aigats devastators coma aqueles dels 12 e 13 de novembre de 1999. Lo bilanç d'aquestes darrièrs, qu'afectèron la val bassa d'Aude, foguèt catastrofic : 26 victimas, de centenats de personas eliportadas o recuperadas per de mejans nautics, de milieirats d'abitacions, d'entrepresas e de locals comercials pauc o pro endaumatjats, 5000 ha de vinhas pauc o pro devastadas, las rotas, los malhums d'aiga potabla e d'assaniment durament tocats. L'amplor de la catastròfa s'explica per la conjugason de dos fenomèns : de precipitacions auratjosas d'una amplor jamai egalada (fins a 620 mm tombèron en dos jorns a Lesinhan de las Corbièras, es a dire mai que lo total annal) e una fòrta tempèsta sus lo golf del Leon qu'entraïnèron una montada de 80 cm del nivèl de la mar e entrepachèron, conjugadas amb la fòrta ersada e lo vent, lo bon escolament d'aigas ja confladas per las pluèjas diluvianas.
Afluents màgers
D'amont cap aval :
Pleder
Pleder en breton ( Plesder en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament d'Ille et Vilaine e la region de Bretanha.
Istòria
Los #dire de la parròquia son al benefici del Abbaye La nòstra-Madama del Tronchet.
La paroisse de Plesder faisait partie du doyenné de Dol relevant de l'évêché de Dol et était sous le vocable de saint Martin.
Les dîmes de la paroisse sont au bénéfice de l'Abbaye Notre-Dame du Tronchet.
Sacorvièla
Sacorvièla (Saccourvielle en francés) qu'es ua comuna gascoa de Comenge, situada en eth departament dera Hauta Garona e era region administrativa d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Propriano
Prupià en còrs (Propriano en francés) es una comuna corsa, situada dins lo departament de Corsega del Sud e la region de Corsega.
Geografia
thumb|left|Vist dempuèi lo nòrd, dempuèi la [[Rota nacionala 196|Rota nacionala N 196]] Pòrt situat al fons del gòlf de Valinco, la còsta dessús oèst de la Corsega e al nòrd del desbocadura del Rizzanese.
thumb|left|Vue depuis le nord, depuis la [[Route nationale 196|Route nationale N 196]] Port situé au fond du golfe de Valinco, sur la côte ouest de la Corse et au nord de l'embouchure du Rizzanese.
Sacorvièla
Istòria
Pendent eth Ancian Regime, Sacorvièla qu'èra dera eleccion de Comenge, doncas dera província de Gasconha, dera generalitat d'Aush, dera diocèsi de Comenge e dera senescaucia de Tolosa. Eth vocable dera glèisa, annèxa de Sent Pau d'Oelh, qu'es Sent Bertomiu. Tanlèu 1790, Sacorvièla qu'èra deth canton de Banhèras de Luishon. La comuna de Benque qu'estó incorporada a Sacorvièla per ordenança deu 17 d'octobre 1847, mès que tornè vier comuna independanta en 1869.
Propriano
Istòria
Sus l'actual territòri de la municipalitat, de las comunitats grègas, romaines, pisanes e turcas se son desvolopats. L'existéncia del vilatge a #èsser entrebolida per divèrsas ondas d'invasions, Vandales al e Sarrasins al.
La descobèrta dels vestigis de doas glèisas (la mai anciana en datant de la VI o del ) constituissi lo un dels testimoniatges los mai précoces de la christianisation de la Corsega. La mai anciana es egalament la mai vasta (16 mètres sus 8 mètres 50), en daissant considerar la preséncia d'un évêché. Las immeditaeses d'aquelas doas glèisas (imbriquées la una en l'autre, lo segond, mai pichona, en avent #èsser bastida a la localizacion de la anciana) an revelat la preséncia d'una nécropole en remontant al.
Propriano Deu lo sieu desvolopament, al, al bastiment de la rota en connectant Aiacciu a Bonifacio, traçada en 1873. La primièra bastissa i aguèt bastit amb un magasèm a Fozzano. Lo pòrt ven al meteis periòde lo débouché maritim de Sartène, al detriment de Tizzano.
La découverte des vestiges de deux églises (la plus ancienne datant du VI ou du ) constitue l'un des témoignages les plus précoces de la christianisation de la Corse. La plus ancienne est également la plus vaste (16 mètres sur 8 mètres 50), laissant envisager la présence d'un évêché. Les abords de ces deux églises (imbriquées l'une dans l'autre, la seconde, plus petite, ayant été construite à l'emplacement de l'ancienne) ont révélé la présence d'une nécropole remontant au.
Propriano doit son développement, au, à la construction de la route reliant Ajaccio à Bonifacio, tracée en 1873. Le premier bâtiment fut construit avec un entrepôt à Fozzano. Le port devient à la même période le débouché maritime de Sartène, au détriment de Tizzano.
Lalaye
Lalaye en alemannisch (Lalaye en francés) es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region d'Alsàcia.
Geografia
Lalaye A situat a 3 km en amont de la municipalitat de Villé e sul marge esquèrre del Giessen de Urbeis. A una superfícia de 818 a. La municipalitat a barrat al nòrd pel arête de la Honel #que se manten a l'entorn de 600 mètres d'altitud fins a la Blanca-Noguera #que domina la vallée del Giessen de Steige. Al oèst, los dos embrancaments del vallon de Charbes venon buter sus las poderosas nautors del Mont (822 m) #que precedisson lo replat ont se se installat lo masatge caseriu del Climont. Al sud fin finala, una linha de crêtes mens anautit cuert del Kohlberg (500 m) fins a la Gota Henri (610 m) e separa lo vallon de la vallée del Giessen pròpiament dicha.
Lo vilatge (310 m) se se establit al extrèm limit del ban communal, pauc abans lo confluisson del ruisseau de Charbes e del Giessen de Urbeis. Las abitacions Se étirent sus la adret de la estrech vallon de Charbes, aquel darrièr caseriu en se alongant lududes tanben suls marges de las doas brancas de la riu.
Lo influéncia vosgienne sus lo abitat se fa clarament sentir aicí per la preséncia de nombrosas bastiments isoladas dins la montanha (ancianas espleitacions agricòlas) : Chindé, Wachtembret, Sachelingoutte, la Granda Bassa, Pransureux, la Blanca Noguera ... Los abitants an @dénommer los Lachenois e Lachenoises.
Lalaye est situé à 3 km en amont de la commune de Villé et sur la rive gauche du Giessen d'Urbeis. Elle a une surface de 818 ha. La commune est fermée au nord par l'arête de la Honel qui se maintient autour de 600 mètres d'altitude jusqu'au Blanc-Noyer qui domine la vallée du Giessen de Steige. À l'ouest, les deux ramifications du vallon de Charbes viennent buter sur les puissantes hauteurs du Mont (822 m) qui précèdent le replat où s'est installé le hameau du Climont. Au sud enfin, une ligne de crêtes moins élevé court du Kohlberg (500 m) jusqu'à la Goutte Henri (610 m) et sépare le vallon de la vallée du Giessen proprement dite.
Le village (310 m) s'est établi à l'extrême limite du ban communal, peu avant le confluent du ruisseau de Charbes et du Giessen d'Urbeis. Les habitations s'étirent sur l'adret de l'étroit vallon de Charbes, ce dernier hameau s'allongeant lui aussi sur les berges des deux branches de la rivière.
L'influence vosgienne sur l'habitat se fait nettement sentir ici par la présence de nombreuses constructions isolées dans la montagne (anciennes exploitations agricoles) : Chindé, Wachtembret, Sachelingoutte, la Grande Basse, Pransureux, le Blanc Noyer ... Les habitants sont dénommés les Lachenois et Lachenoises.
Morvilas Bassas
Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada sus Marcaissona en Lauragués a 28 km à l'èst de Tolosa.
Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Morvilas Bassas èra del comtat de Caramanh [incorporat a la província de Lengadòc en 1779], de l'archidiocèsi de Tolosa, de la senescauciá de Lauragués. Le vocable de la glèisa, annèxa de Las Varenas, es Sent Andrieu. Tanlèu 1790, Morvilas Bassas èra del canton de Caramanh. En 2015, suprimiguèron le canton de Caramanh e Morvilas Bassas passèc al canton de Revèl, largament espandit.
Fourtounens (nom francés, doncas probablament Fortonens) èra pendent l'Ancian Regime una comunautat non parròquia, de la diocèsi civila de Tolosa, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa e de la senescauciá de Lauragués. Tanlèu 1790, Fortonens èra incorporat a Morvilas Bassas. Fortonens es a l'èst-sud-èst de Morvilas Bassas, a pauca distància.
Lòcs e monuments
Lo castèl de la familha de Vilèla es bastit al bòrd de la val de Marcaissona sul penjal d'una costièra dins un grand pargue (prèp de 40 ectaras).
Hyémondans
Hyémondans es una comuna francesa, situada dins lo departament de Dobs e la region de la Franca Comtat.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Steve Martin
Steve Martin (nascut Stephen Glenn Martin) es un actor nòrd-american de cinèma del genre comèdia.
Gagauzia
Gagauzia (en gagauz Gagauz Yeri, en romanés Găgăuzia) es un país dau sud-èst d'Euròpa. Es la pàtria dau pòble gagauz e de la lenga gagauza. Forma una region autonòma dins lo sud de l'estat de Moldàvia.
La capitala n'es Comrat.
Lo gentilici es gagauz -a (plurau sensible gagauzes -as).
Alban Rößger
Alban Rößger o Rösiger (Machendorf, 8 de julhet de 1858 -1930) es un filològ conegut per sos estudis sus la lenga e l’istòria dels Vaudés exilhats en Alemanha.
Biografia
Sas primièras publicacions se fan jol nom Rösiger, mas lo càmbia en Rößger probablament per rasons etimologicas. Après d'estudis segondaris a Chemnitz e a Zwickau, anèt a l'universitat a Estrasborg e a Greifswald. Quora publica son òbra sul Borcet, ditz qu'es de Teterchen en Lorena.
Noalhas
Noalhas (en francés, Noailles) es un quartier dau premier arrondiment de Marselha situat au centre de la vila e pròche de la Canebiera.
Toponimia
Lo nom dau quartier vèn de la carriera Noalha que se faguèt dau temps de la Canebiera, en 1666. Situada entre lo cors de Sant-Loís e la pòrta dei barris, aquesta via èra, d'aqueu temps, abitada de grandei familhas qui li donèron son nom premier, carriera dei Nòbles.
Lo bastissèire de galèras, Joan-Baptista Chabèrt, i bastiguèt en 1679 un ostau nòble qu'arrendava a Jaume de Nolhas, luòctenent dei galèras. Lo nom d'aquest demorèt estacat a la carriera, a la plaça que la perlònga e au portau dei barris fins que lo fondèsson. Es encar nom dau quartier.
Istòria
En 1665, lei religiós de l'òrdre mendicant dei Capochins establiguèron son convent sus de terrens crompats en 1579 per Caterina de Medicis au luòc que se tèn ara lo Mercat dei Capochins. En 1791, lo convent foguèt declarat ben nacionau, lei religiós bandits fòra, lei bastissas e terrens parcellats e venduts. De sa preséncia, demòra pas mai que lo nom dau mercat dei Capochins e de la carriera lònga dei Capochins.
Ambe lo desvelopament de la circulacion, lei negociants riches s'installèron carriera de Sant Ferriòu e la carriera Noalha venguèt populara e fòrça trevada. La municipalitat arrèsta alora son relargament ai dimensions de la Canebiera, d'aquí de fondre la carriera e mai lei bèleis ostalàs dau n que s'auboravan dau caire drech. Leis òbras comencèron en 1860.
Dins leis 2000, Noalha es un quartier popular que recampa pron abitans d'origina imigrada. Se i tròba tanben de casaus e de bastissas a s'escrancar, n'avèm la bèla pròva ambe l’afondrament mortau de doas bastissas de la carriera d'Aubanha en novembre de 2018. Au començament de 2019, d'unei ostaus de la carriera de la Palú son fonduts per precaucion, e d'autrei dau Domeni Ventre vuejats de seis estatjans.
Powiat
Un powiat (mot polonés) es una division administrativa polonesa intermediària entre lo voivodat (region administrativa) e la gmina (comuna).
Le poder executiu es exercit pel starosta elegit per l'assemblada locala, lo conselh de powiat (rada powiatu), elegit al sufragi universal dirècte lo meteis jorn que los dietinas de voivodat, los conselhs municipals e los cònsols.
Corint
Corint (en grèc ancian e modèrne Κόρινθος) èra una ciutat mai importanta de la Grècia antica, situada dins las tèrras al pé de son acropòli, l'Acrocorint. Abrigava autrescòp un celèbre temple d'Afrodita.
La vila modèrna, bastida al la broa del mar al sègle XIX, es una vila portuària importanta de la Grècia modèrna, cap luòc del districte regional de Corintiá e del Dèm dels Corintians. Abriga 29,787 abitants.
Lo gentilici es corintian -ana.
Antiquité
Corint èra coneguda dins l'antiquitat per aver inventat lo ditirambe, l'art de dreçar los cavals e l'arquitectura, coma o remembra lo poèta Pindar. Èra una importanta vila mercanta, contrarotlant l'istme de Corint, listra 6 km permetent d'evitar de contornar lo Peloponès. Es en concuréncia amb Atenas sul plan economic e cultural. Mai d'un còp, se liguèt a Esparta, la granda rivala d'Atenas. Pendant la Guèrra de Peloponès, Corint èra aliada a Esparta contra Atenas.
Vèrs -146, le sèti de Corint que s'acaba pel pilhatge de la vila pels Romans marca la fin de la Grècia liura. Aquela darrièra es annexada e ven una província romana.
Edat mejana
A l'epòca bizantina, Justinian comença la construccion d'un barri de l'istme de Corint (Examilion) en 530, mas la vila patigava pasmens de las atacas dels Avars, dels Eslaus puèi dels Normands. Endurèt de seïsmes: 551, novembre de 856.
Al començament de l'establiment de la principautat d'Acaïa, l'Acrocorint, aparada pel Bizantin Leon Sgoros, foguèt assetada pendent gareben 5 ans entre 1205 e 1210. En 1358 foguèt atribuida pel prince Robèrt de Tarent al senescal Niccolò Acciaiuoli, puèi passèt al duc d'Atenas Nerio I Acciaiuoli vèrs 1370, e arribèt per mariadatge als Bizantins dels despotat de Morèa en 1395.
En 1400 amb l'avança turca Teodòr Paleològ, despota de Morèa e fraire de l'emperaire bizantin Manuèl II, vendèt de plaças fòrtas que Corint als Espitalièrs; amb las protestacions dels abitants del Peloponès tornèron en 1404 a Teodor Paleològ.
Epòca modèrna
Los Cavalièrs de Malta la tornèron prene en 1612, puèi lo capitani general venician Francesco Morosini l´estiu de 1687. Corint e l´istme tornèron èsser una zona frontièra entre las possessions de Venècia e l´Empèri Otoman. Amb lo tractat de Karlowitz (1698), Corint e lo Peloponès (la Morèa) demorèron entre las mans dels Venicians. Pasmens, l´ataca de junh de 1715 del grand vizir Damad Ali Pacha ganhèt la garnison veniciana flaca en qualques jorns. Corint e la Morèa tornèron als Otomans fins a 1822; la vila ven la capitala de la provícia de Morèa fins a 1731.
Pendent la guèrra d'independéncia grèga, la vila foguèt destruïsa; en 1832, es pasmens candidatas per èsser capitala del reialme de Grècia. En 1858, un tèrratrem màger destruisís totalament Corint, alara foguèt decidit de crear una vila novèla sus un plan modèrne, a al nòrd èst de l'anciana, sul golf de Corint.
L'anciana Corint (Αρχαία Κόρινθος) existís encara: es situada près del site arqueologic. Se revicolèt dels rèstes, mas jamai s'espandiguèt pas. Lo torisme es l'activitat principala du vilatge.
Geografia e economia
thumb|[[Dèm (Grècia)|Dèm de Corint après la reforma Kallikratis (2010)]] Amb los jòcs olimpics d'Atenas en 2004, la vila de Corint beneficièt de doas infrastructuras novèlas permetent de relacions mai aisidas amb la capitala:
Lo site arqueologic antic recebèt 174,146 visitors en 2005 e 178,109 en 2006.
Notas e referéncias
<References/>
Arrondiment de Lion
L’arrondiment de Lion es una division administrativa francesa que son capluòc es Lion. Es compausat de 135 comunas deu departament de Ròse.
Geografia
Veire metropòli de Lion.