cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Disc dur
Lei tèstas de lectura/escritura
thumb|right|[[Fotografia d'una tèsta de lectura/escritura en 2011.]]
Lei tèstas de lectura/escritura son l'autra partida mecanica importanta d'un disc dur. Son montadas sus un segond aisse e pòdon èsser desplaçadas a la superficia d'un platèu gràcias a un motor capables de produrre d'acceleracions e de freinatges fòrça rapids. Son tanben l'objècte de recèrcas per lei miniaturizar (25 nm en 1997, 10 nm en 2006...) afin de permetre lo tractament d'informacions mai e mai pichonas a la superficia dau platèu.
Un element fondamentau de lor foncionament es la necessitat de defugir un contacte dirècte amb la superficia dau platèu. D'efiech, aquò pòu destrurre lei donadas tocadas. Es egalament necessari d'empedir l'intrada d'una poussa dins lo disc car la preséncia d'un element a la superficia dau platèu favoriza lei contactes e leis errors de lectura. Ansin, s'utiliza la velocitat de la rotacion dau platèu per engendrar la formacion d'un coissin d'aire qu'assegura la separacion entre la tèsta e la superficia d'enregistrament. De mai, quand lo disc es pas en foncionament, lei tèstas son plaçadas dins un endrech especiau que permet de lei protegir.
Lei teconologias permetent lo foncionament de la tèsta an fòrça variat dempuei l'invencion dau disc dur. Dins lo corrent deis ans 2000-2010, lei pus frequentas èran lei tèstas inductivas, lei tèstas MR (basadas sus la magnetoresisténcia) e lei tèstas GMR (basadas sus la magnetoresisténcia giganta).
Partidas electronicas
thumb|right|[[Fotografia d'un disc dur amb son contrarotlaire.]]
La partida electronica d'un disc dur es dicha contrarotlaire de disc. Compòrta tres ensembles principaus destinats a l'asserviment dei motors, au tractament deis informacions electricas eissidas de l'interaccion electromagnetica entre lei tèstas de lectura e lei superficias dei platèus e a la cèrca dei donadas sus leis espacis d'estocatge. Generalament, un sistèma permet tanben de corregir leis errors de lectura.
A l'origina, aquelei foncions èran asseguradas per una carta electronica distinta de la partida mecanica. Pasmens, aquò necessitava una gròssa quantitat de cables per assegurar la joncion. Ansin, lo contrarotlaire es desenant installat a proximitat dei platèus e dei tèstas. Lei modalitats d'aquela integracion son importantas car definisson lo tipe d'interfàcia utilizada per lo disc.
Alimentacion electrica
Per foncionar, un disc dur à besonh d'una alimentacion electrica. Sei caracteristicas despendon dau contrarotlaire. Ansin, leis alimentacions pòrtan sovent lo nom de l'interfàcia.
Interfàcia e protocòls de comunicacion
thumb|right|[[Fotografia d'un disc dur amb una connectica SCSI.]]
Leis interfàcias dei discs durs son lei connectors e lei cables que permèton l'encaminament dei donadas. An fòrça evoluït dempuei l'invencion dau disc dur amb un melhorament de la compacitat, de l'ergonomia e dei performàncias. Dins lo corrent deis ans 2010, lei doas interfàcias prediminantas èran : Pasmens, existís d'autreis interfàcias que son destinadas a d'usatges particulars coma l'interfàcia SCSI qu'es utilizada per lei serveires.
Lei protocòls de comunicacion amb una unitat d'estocatge que compòrta de discs durs despendon fòrça de l'interfàcia. Lei pus frequentas son lei nòrmas ATA e SATA.
Critèris de performàncias
Lei critèris de performàncias d'un disc dur regardan principalament la durada d'accès ai donadas e lo debit de transferiment d'informacions. Tres factors principaus son de considerar : Lo temps de transferiment totau es la soma dei temps precedents. Pasmens, l'ajust d'una memòria viva sus lo contrarotlaire permet d'aumentar lei performàncias. D'efiech, aquela memòria es emplida per leis informacions que seguisson normalament lei premiereis informacions demandadas.
Capacitat e compression
La capacitat d'un disc dur designa l'espaci disponible per estocar de donadas sus lei platèus. Despend dau nombre de platèus, dau nombre de tèstas, dau nombre de sectors sus lei platèus e dau nombre d'octets dins cada sector. D'un biais aproximatiu, es egala au produch entre aquelei paramètres.
La compression de disc es una tecnica qu'aumenta la quantitat d'informacions susceptiblas d'èsser estocadas sus un disc dur. Èra fòrça utilizada dins lo corrent deis ans 1990 quand la capacitat èra limitada a 20-80 Mo. Per aquò, un logiciau especializat crea un disc dur virtuau que permet d'estocar l'informacion compressada. Aquò permet de redurre l'espaci ocupat per lei donadas e, generalament, de lei gropar a un meteis endrech sus lo disc. Un inconvenient es la dificultat de desinstallar de fichièrs representant un volum non compressat pus important que la capacitat totala dau disc.
Lunglei
Lunglei es una vila de l'estat de Mizoram en Índia.
Administracion
Lunglei es lo capluòc del districte de Lunglei.
Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 57 011 abitants.
Creissèls
Creissèls (Creissels en francés) es una comuna roergassa situada dins lo departament d'Avairon e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus. Es situada a 3 quilomètres de Milhau.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Auzon
Auzon (Ozon en francés) es una comuna occitana de Vivarés situada dins lo departament d'Ardecha e la region de Ròse-Aups.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Aupedeta
Aupedeta (Oppedette en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament deis Aups d'Auta Provença e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Sequoia sempervirens
Lo sequòia (Sequoia sempervirens) es la sola espècia viventa d'arbre del genre Sequoia dins la familha dels cipressièrs: Cupressaceae (ancianament Taxodiaceae), comunament nomenat coast redwood, coastal redwood ("sequòia costièr"), California redwood, redwood o sequoia en anglés. Los mots red (roge) e wood (fusta) fan referéncia a sa color rogenca. Es un arbre sempre verd, monoïc que pòt viure fins a 1200–1800 ans o mai. L'espècia inclutz l'arbre vivent mai naut sus Tèrra, que s'enauça a 115,5 mètres (sens las raices) e mesura 8,9 mètres de diamètre a nautor d'òme. Aqueles arbres son tanben demest los mai vièlhs vivents sus Tèrra. Abans l'espleitacion comerciala de la fusta que comencèt dins los ans 1850, aqueles arbres massises s'espandissián naturalament sus la mai granda part de la còsta californiana (levat al sud ont las pluèjas son pas sufisentas) e al canton sud-oèst de la còsta d'Oregon.
Lo nom sequòia es un tèrme ambigu que designa los arbres de la sosfamilha de las Sequoioideae. Aicí, lo tèrme sequòia sol fach referéncia a l'espècia cobèrta dins aquel article, e non a las doas autras espècias.
Taxonomia
Selva de sequòias costièras al [[Pargue Estatal de Big Basin Redwoods, prèp de Santa Cruz a l'oèst dels Monts de Santa Cruz.|thumb|left|200px]]
Descripcion
Las fuèlhas son variablas e mesuran 15–25 mm de long. Son platas suls jovents arbres e butan a l'ombra sus la part inferiora de la cima dels vièlhs arbres. Per contra, an la forma d'una escata e mesuran 5–10 mm (14–3⁄8 po) de long en plen solelh dins la cima superiora dels arbres mai vièlhs, amb una gamma completa de transicion entre las doas extrèmas. Son verd escurzit dessús e an doas bendas *estomalas blau-blanc enjós. La disposicion de las fuèlhas es en espirala, mas las fuèlhas mai grandas son torçudas a la basa per se situar dins un plan plat per tal de captar al maximum lo lum.
L'espècia es monoïca, amb de còns de pollèn e còns de granas sus la meteissa planta. Los còns de grana son ovoïdas, longs de 15 a 32 mm e longs, amb 15 a 25 escatas dispausadas en espirala; la pollinizacion es en fin d'ivèrn amb una madurason mai o mens 8 a 9 meses après. Cada escala de còn pòrta tres a sèt granas, cada grana mesurant 3–4 mm (1⁄8–3⁄16 po) de long e 0,5 mm (0,02 po) de larg, amb doas alas de 1 mm (0,04 po) de larg. Las granas son liberadas quand lo còn se desseca e se dobrís a maturitat. Los còns de pollèn son ovulars e mesuran 4–6 mm (3⁄16–1⁄4 in) de long.
Sa constitucion genetica es inabituala en çò dels conifèrs, essent un hexaploïde (6n) e eventualament un alopoliploïde (AAAABB). Los genòmas mitocondrial e cloroplastic del sequòia son eiretats paternalament.
Ecologia
thumb|left|L'escorça d'un sequòiaLa region d'origina dels Sequoia sempervirens ofrís un environament unic amb de fòrtas pluèjas sasonièras que pòdon aténher 2 500 mm per an. L'aire freg del litoral e l'esgotament de nebla mantenon aquela selva umida tot al long de l'annada. Mantuns factors, i comprés las fòrtas precipitacions, crean un sòl contenent mens d'elements nutritius que los arbres n'an besonh. Aquò los fa venir fortament dependents de l'ensemble de la comunautat biotica de la selva, en particular del reciclatge complèt dels arbres mòrts. Aquela comunautat boscassièra compren d'avets de Douglas costièrs, d'arboces del Pacific, de garrics de tan, de tsugas de l'oèst e d'autres arbres, aital qu'una granda varietat de falguièras, de mossas, de bolets e d'agretas del sequòia. Los bòsques de sequòias provesisson un abitat a una varietat d'anfibians, d'aucèls, de mamifèrs e de reptils. Los bòsques primaris de sequòias provesisson un abitat per la cavèca pigalhada menaçada e lo guilhaumet marbrat, una espècia en dangièr de disparicion en Califòrnia.
Los sequòias son resistents als atacs d'insèctes, als infeccions fongicas e a la poiridura. Aquelas proprietats son conferidas de terpenoïdes e d'acid tanic dins las fuèlhas, las racinas, l'escòrça e la fusta. En despièch d'aquelas defensas quimicas, los sequòias son totjorn subjèctes als enfeciments d'insèctes; cap de, pasmens, es capable de tuar un arbre en bona santat. Los sequòias son egalament menaçats pels mamifèrs: los orses negres consumisson l'escòrça intèrna de pichons sequòias e lo cèrvi de coa negra es reputat per manjar de brots de sequòias.
Lo mai vièlh sequòia conegut a mai o mens 2 200 ans; fòrça d'autres a l'estat salvatge depassan los 600 ans. Las nombrosas revindicacions de sequòias mai annadits son incorrèctas. En rason de lor durada de vida aparentament intemporala, los sequòias costièrs son estats qualificats de "sequòias etèrns" a la debuta del sègle XX; en latin, sempervirens significa "totjorn verd" o "etèrn". Los sequòias devon suportar divèrsas perturbacions environamentalas per aténher de talas edats. En responsa als incendis de bòsc, los arbres an espandit divèrsas adaptacions. L'escorça espessa e fibrosa dels sequòias de la còsta es extrèmament resistenta al fuòc; atenh almens un pè d'espessor e protegís los arbres maturs dels damatges causats pel fuòc. De mai, los sequòias contenon pauc de pega o de resina inflamabla. S'es damatjat per un incendi, un sequòia fach aisidament germenar de nòvas brancas o autanplan una corona entièrament nòva. Se l'arbre parent es tuat, de nòus borrons gisclan de sa basa. De mai, los incendis semblan en realitat profechar als sequòias en provocant una mortalitat substanciala en çò de las espècias concurrentas tot en avent sonque d'efièches menors sul sequòia. Las zònas cremadas son favorablas a la germinacion capitada de granas de sequòias. Un estudi publicat en 2010, la primièra a comparar la subrevida e la regeneracion dels sequòias e de las espècias associadas après un incendi, a conclusit que los incendis de tota gravetat aumentavan l'abondància relativa dels sequòias e que los incendis de gravitat mai elevada estançonen los mai benefics.
Los sequòias butan sovent dins las zònas inondablas. Los depauses de sediments pòdon formar de barrièras impermeablas qu'aufegan los raices dels arbres, e los sòls instables dins las zònas inondadas fan sovent clinar los arbres d'un costat, aumentant aital lo risc que lo vent los vèssa. Sulcòp après una inondacion, los sequòias butan lors raices existentas dins de jaces de sediments recentament depausadas. Un segond sistèma racinari s'espandís puèi a partir de borrons fortuits sul tronc nòvament enterrat e l'ancian sistèma racinari morís. Per contrar la magror, los sequòias aumentan la produccion de bana del costat vulnerable, creant aital un contrafòrt. Aquelas adaptacions crèan dels bòsques compausats gaireben exclusivament de sequòias dins las regions subjèctas a las inondacions.
La nautor de S. sempervirens es estrechament ligada a la disponibilitat de la nèbla; los grands arbres venon mens frequents a mesura que la nèbla demesís. A mesura que la nautor de S. sempervirens aumenta, ven de mai en mai dificil d'encaminar de l'aiga via lo potencial idric fins a las fuèlhas en rason de la gravetat. Malgrat las fòrtas precipitacions que la region recep (fins a 100 cm), las fuèlhas de la canopèa superiora son constantament somesas a un estrès idric. Aquel estrès idric es exacerbat per las longas secadas estivalas. Òm pensa que lo estrès idric provòca los cambiaments morfologics dins las fuèlhas, impulsant la reduccion de la longada de las fuèlhas e l'aumentacion de la succuléncia de las fuèlhas. Per respondre a lors besonhs en aiga, los sequòias utilizan frequentament la nèbla estivala. L'aiga de nèbla es absorbida per de multiplas vias. Las fuèlhas absorbisson dirèctament la nèbla de l'aire ambient a travèrs del teissut epidermic en entornejant la xilèma. Los sequòias costièrs absorbisson egalament l'aiga dirèctament a travèrs de lor escorça. L'absorcion d'aiga per las fuèlhas e l'escorça repara e reduch la gravetat de las embolias de xilèma, que se produsisson quand de cavitacions se forman dins la xilèma, empedissent aital lo transpòrt de l'aiga e dels nutriments. La nèbla pòt tanben s'acumular sus las fuèlhas de sequòias, se esgotar sul sòl del bòsc e èsser absorbit per los raices de l'arbre. Aquel esgotament de nebla pòt formar 30% de l'aiga totala utilizada per un arbre al cors d'una annada.
Reproduccion
Lo sequòia se reprodusit sexualament per granas e de manièra asexuada per la germinacion de borrons, d'estratificacions o de *lignotubèrs. La produccion de semenças comença a l'edat de 10-15 ans. Los còns s'espandisson en ivèrn e madurèsson a la davalada. Al començament, los còns semblan a de flors e son correntament cridats "flors" pels forestièrs professionals, malgrat qu'aquò siá pas estrictament corrècte. Los sequòias costièrs produsisson de nombroses còns, amb de sequòias dins los nòus bòsques produsissent dels milièrs per an. Los còns esperels contenon de 90 a 150 granas, mas la viabilitat de las granas es febla, generalament ben enjós de 15%, amb una estimacion dels tausses mejans anant de 3 a 10%. La febla viabilitat pòt descoratjar los predadors de semenças, que vòlon pas pèrdre de tempses a triar la balòfa (granas vuèjas) de las granas comestiblas. Una germinacion capitada necessita sovent un incendi o una inondacion, redusent aital la competicion pels plantolièrs. Las granas aladas son petitas e leugièras, pesant de 3,3 a 5,0 mg (200 a 300 granas / g; 5 600 a 8 500 / onça). Las alas son pas eficaças per una larga dispersion e las granas son dispersadas pel vent a una mejana de sonque 60–120 m (200–390 ft) de l'arbre parent. Las plantulas son sensibles a las infeccions fongicas e a la predacion pels limaques de banana, los conilhs de Bachman e los nematòdes. La màger part dels plantolièrs subrevivon pas pendent las tres primièras annadas. Pasmens, los que s'establiguèsson cresquèsson fòrça aviat, e òm sap que los jovents arbres atengan 20 m de naut en 20 ans.
Los sequòias pòdon egalament se reprodusir de manièra asexuada en se superpausant o en butant a partir de la corona, de la soca o autanplan de las brancas tombadas; S'un arbre tomba, genèra una recaptada de nòus arbres long del tronc, de sòrta que de nombroses arbres butan naturalament en linha drecha. Los brots provenon de borrons dorments o fortuits situats a la susfàcia de la escorça o jos aquesta. Los brots dorments son impulsadas quand la tija adulta principala es damatjada o comença a morir. De nombroses brots apareisson e s'espandisson espontanèament a l'entorn del tronc de l'arbre. Pauc de temps après la germinacion, cada brot espandís son pròpri sistèma racinari, los brots dominants formant un anèl d'arbres a l'entorn de la corona o de la soca del raiç maire. Aquel anèl d'arbres se sona un "anèl de fada" (fairy ring en anglés. Possiblament una "cercle de fadas"). Los brots pòdon aténher una nautor de 2,3 m (7,5 pi) en una sola sason de creissença.
Los sequòias pòdon tanben se reprodusir en utilizant de *broussins/loupes. Una *broussin/loupe es un *lignotubèr lenhós qu'apareis generalament sus un sequòia enjós del limit del sòl, malgrat qu'en general a mens de 3 mètres (10 pi) de la susfàcia del sòl. Los sequòias espandisson de las *broussins/loupes/lambeaux jos forma de plantulas a l'aissèla de lor cotiledòn, un trach extrèmament rar en çò dels conifèrs. Quand son provocats per de deterioraments, los borrons dorments dins los romecs butan de nòus brots e raices. Las *broussins/loupes/lambeaux son egalament capablas de germenar dins de nòus arbres quand son destacats de l'arbre parent, malgrat que la faiçon dont aquò se produsís rèsta a estudiar. Las clonas de brots gisclan generalament dels *broussins/loups e son sovent transformats en barradissas decorativas quand se tròban en banlèga.
Cultivacion e usatges
thumb|left|wrap|La fusta d'un sequòia amb sa color rogenca caracteristica.
Estatisticas
thumb|right|Un sequòia amb [[albinisme.]]
Oberstinzel
Oberstinzel es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Valleruela de Pedraza
Valleruela de Pedraza es un municipi de la província espanhòla de Segovia dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Traduccion automatica
Era traduccion automatica ei era traduccion d'un tèxte informatizat (o tèxte en supòrt informatic) a partir dera lengua de despart o lengua d'origina cap ara lengua d'arribada o lengua cibla, mejançant un sistèma informatic compausat d'un ordenador e d'un programa especializat. Se distinguissen basicament dus apròchis dera traduccion automatica:
Saint-Germain-sur-Sèves
Saint-Germain-sur-Sèves es una comuna normanda, situada dins lo departament de la Marga e la region de la Bassa Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Puxieux
Puxieux es una comuna francesa, situada dins lo departament de Meurthe e Mosèla e la region del Grand Èst.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Vilatge de l'anciana província del barrois.
village de l'ancienne province du barrois.
Club Atlético River Plate
thumb|200px|[[El Monumental]] Lo Club Atlético River Plate (tanben aperat mei simplament River Plate o River) qu'ei ua equipa de fotbòl de Buenos Aires mei que centenària puish que ho fondada lo 25 de mai de 1901 dens lo quartièr de La Boca a Buenos Aires. Après lo son petit estadi que ho desplaçat dens lo quartièr de Palermo abans la bastida deu son Estadi Monumentau dens lo quartièr de Belgrano situat a la termièra deu quartièr de Núñez dab lo quau ei sovent associat.
Qu'ei l'equipa de fotbòl qui's ganhè la mei grana quantitat de campionats d'Argentina durant lo sègle XX au punt d'estar designada "campion deu sègle" (vadut "campion deu milèni dens las bocas deus sons suportaris) peu gran jornau esportiu argentin El Gráfico.
La soa rivalitat dab lo Club Atlético Boca Juniors qu'ei lo principau conflicte esportiu deu fotbòl argentin e las partidas que son alavetz designadas com Superclassics ; las rescontras dab los autes 5 Grans deu fotbòl argentin que son consideradas con classics.
River Plate qu'ei lo club qui a ganhat lo màger nombre de campionats de l'AFA (purmèra division de fotbòl en Argentina) : 33. Qu'a ganhadas duas Copas Libertadores (campionat d'America deu sud), ua Copa Intercontinentau.
Simbèus e chafres
thumb|125px|left|Las Garias
Lo nom River Plate que ven d'ua mau traduccion deu castelhan Rio de la Plata ( en occitan) a l'anglés. Rio de la Plata que se tradusiré normalament Silver River en anglés. River Plate que significa en realitat Arriu Sièta.
Lo purmèr simbèu qu'ei de segur la Benda Arroia ; las bendas originaus que hon panadas dens un bròs estancat ua serada de carnavau puish emplegada entà ondrar las camisas blancas deu modèste club
Lo club qu'ei chafrat "Lo Milionari" (El Millonario en castelhan - e los sons suportaris que son donc chafrats los "milionaris" - millonarios en castelhan-) despuish qui despenè granas somas de dinèrs entà har l'aquesida d'un deus son gran jogadors Bernabé Ferreyra. A despart de "milionaris", los suportaris de River Plate que son tanben aperats las "garias" en referéncia a ua partida dab lo Club Atlético Peñarol qui River ganhava 2 - 0 abans de pérder 4 - 2. L'epitèt Garia, a l'origina un escarni, que ho après revindicat com bèstia totemica au punt que's pòt véder suportaires deguisats en garia a l'escadença de quauqua partida (deu medish biais, los suportaires deu rivau Boca que revindican sovent l'epitat insultant de bosteros - literaument "merdós' - com ua marca de popularitat deu club). L'estadi de River qu'ei atau afectuosament aperat lo "Poralhèr" (el Gallinero). L'epitèt de Garia que permet d'emplegar l'imatge de poner un ueu quan e's marca un gòl, l'ueu estant de segur lo balon.400px|thumb|right|La Benda Arroia
Las colors deu club que son, despuish la soa fondacion blanc dab ua benda arroia (e los club qu'ei donc tanben designat com la "Benda arroia" - Banda roja en castelhan - ) representats sus la banèra e l'escut deu club. La benda arroia qu'ei tanben presenta sus la camiseta deu club a maugrat qui lo jogadors de River Plate be pòrtin tanben ua camiseta arroia e negra quan jogan en çò d'eth dab ua equipa de medishas colors. A còps tanben, lo culb que joga dab ua camiseta vrioleta
Lo son estadi qu'ei l'Estadi Monumentau Antonio Vespucio Liberti (generaument designat com lo Monumentau - en castelha : el Monumental), on e's joguè la finau de la copa deu monde de 1978 e l'estadi lo mei gran d'argentina.
L'imne de River Plate qu'ei titolat River Plate tu grato nombre e que's canta suber la musica de la marcha militara anglosaxona It's a Long Way to Tipperary. Las paraulas que hon compausadas en 1918 per Arturo Antelo.
''River Plate, / tu grato nombre / clamaremos con honor, / siempre como un solo hombre / nos tendrás a tu alrededor... / River Plate, / tu grato nombre, / derrotado o vencedor, / mientras viva tu bandera / la izaremos con honor.''
Lo famós cantaire Ignacio Copani que compausè ua marcha emplegada peu club e peus sons suportaires titolada E más grande.
Fondacion
thumb|200px|left|[[La Boca a l'epòca de la foncacion de River Plate]] thumb|200px|Purmèr terrenh de jòc, Dársena Sur, au ras de la Carboneria de Wilson, quartièr de [[La Boca]] River Plate que ho fondat lo 25 de mai de 1901 dens lo quartièr portuari de La Boca e bèth amassar duas associacion (a l'origina rivaus ) : Las Rosales (nom d'un vaishèth sepelit au hons de la mar) e Santa Rosa (deu nom de la santa deu dia de la fondacion deu club). Lo son purmèr president qu'èra Leopoldo Bard (gessit de Santa Rosa qui èra tanben un jogador deu club.
Lo nom que ho hèra discutit (dab perposicions alternativas com Juventud Boquense e Forward) l'idea de River Plate (traduccion en anglés deu nom de l'Arriu de la Plata) que ho suggerida uas caishas deus pòrt qui ostentavan aquesta marca. La causida finala qu'èra enter River Plate e Forward ; en purmèr que's votè e River Plate que ganhè. Decevuts, los partisans de Forward que decidèn de jogar lo nom dab ua aprtida de fotbòl. que ganhèn mes, totun, los partisans de River Plate (Leopoldo Bard enter eths) qu'argumentèn e qu'impausèn la loa causida.
La data oficiau de fondacion (e data aniversari entau club e entaus suportaires) qu'ei lo 25 de mai de 1901. D'autas recèrcas sugereishen l'annada de 1904. A despart de la dificultat de crubar la memòria d'aqueth hèits, que cau brembà's que tot aquò e's passè dens un mitan completament amator e ocasionau on las causas b'èran pas autan formaus com ac vadoren mei tard. thumb|200px|Equipa qui pujè en purmèra division en [[1908]]
Tempora amator (1901 - 1930)
River que comencè dab un modèste terrenh de jòc de La Boca dens un lòc aperat Dársena Sur ; que'u se mudè (per'mor d'estar expulsat peu Ministèri de l'Agricultura) dens la vila de Sarandí en 1906 abans de tornar a La Boca en 1907 de l'aute costat de la Dársena Sur au ras de la carboneria Wilson. Sarandí que ho testimòni d'ua anecdòta famosa deu club : que calèva en ehèit poder justificar auprès de l'Argentine Football Associatio d'ua installacion dotada de dochas ; quan aquesta e mandè N Williams entà inspectar l'estadi, que podó en ehèit constatar que l'aiga arrajava quan aubriva lo robinet ; mes en vertat qu'èra per'mor au senhau conviengut, un membre de River esconut be's vueitava un herrat d'aiga !
thumb|left|250px|Equipa de River de 1920 dab lo malhòt d'aquestas annadas En 1905 River que comançè en 3au division de la Argentine Footbal Association (qui vadore l'AFA. Que jogava alavetz en tresau liga dens la seccion A (dab Gimnasia y Esgrima La Plata). L'annada seguenta que passè en 2nda on demorè tres annadas. En 1907 River qu'avólo parat d'entrar en prumèra division mes, fin finala, que perdó devant Nacional (equipa deu quartièr de Floresta on jogavan los emplegats de la botiga Gath y Chaves) 1 - 0 . L'annada seguenta, 1908, que pujè fin fianala en purmèra division en se bèth qualificar dab ua victòria (2-1) contra lo Racing Club ; la partida que ho annullada per'mor lo public gaujós qu'avèva invadit lo terrenh de jòc après lo segond gòl ; la partida qu'èra hèra important puish que l'enjòc e l'interèst qu'èran exactament los medish entà Racing ; que ho tornada jogar dab un 7-0 per River qui'u mandè definitivament e dinc au dia de uei en purmèra division ; aquesta data marcanta que ho lo 27 de deceme de 1908.
La purmèra annada au som deu fotbòl argentin d'alavetz que ho marcada per un conflicte dab l'equipa màger (hèra mei rica) aperada Alumni e qui avó ua attituda mespresanta en tot jogar dens l'estadòt de River (qu'arrefusèn d'utilizar lo vestiari de l'estadi de River). Alumni, equipa hèra poderosa, que ganhè lo campionat mes River, eth que la vençó en çò son e bèth vàder vicecampion tan per tan pujat en purmèra division. L'equipa alavetz que comptava dab un nom occitan enter los sons jogador : Raúl Capdevielle .thumb|300px|Entrada de l'Estadi deu canton de las carreras Alvear e Tagle, [[Palermo (Buenos Aires)|Palermo]]
1909, la purmèra sason de River dab l'elita deu fotbòl argentin que s'acabè atau dab un títol de vicecampion e ua victòria hèra encoratjanta suber l'equipa campiona. L'annada de 1910 que ho malurosament deceventa (River que ho enter los darrèrs deu classament), atau com 1911 (que pujè dinc a la meitat deu classament) e 1912 (aqueth còp darrèr).
En 1913 ua tempesta qu'avalir sancerament lo terrenh de jòc. Que'u caló tornar bastir. Puish la miaça d'expulsion que vadó seriosa. Un grop de membres de River que'u volèn alavetz abambar entà crubar au mens la moneda de l'assegurança. L'ensag non s'i escadó pas totun per'mor deu vent. Fin finala que s'averè que ho ua escadença per'mor la polícia b'èra pas estada pagada e lo terrenh èra pas assegurat !
1914 que ho l'annada deu purmèr Superclassic dab ua victòria de River. Per aquesta tempsada, lo campionat argentin que's jogava dab dus grops d'equipas e ua finala qui oposava lo ganhant de sengles grops. River e Racing, a egaliatat dens lo lor grop qu'avón de se despartajar dab ua partida remportada per Racing qui fin finala e vadore campion. River, eth, que ganhè la Copa Competencia.
River que ho 3au en 1915 e 1916, puish 2nd en 1917 e 1918 abans d'estar coroat campion en 1920.
Lo defensor Arturo Chiappe qu'avó lo parat de jogar durant l'ascencion en purmèra division en 1908 e tanben durant aqueth purmèra campanha victoriosa de 1920.
River que ho segond en 1921 e 1923.
Tempora professionau (1931 - 1939)
thumb|250px|left|Equipa campiona de [[1932 dab Bernabé Ferreyra (4au sobirós en partir d'esquèrra).]]thumb|right|150px|[[Adolfo Pedernera e Carlos Peucelle]]La tempsada de l'amatorisme que's clavè en Argentida dens un contèxte deus tienuts ; los jogadors "amators" qu'èran remunerats a l'esconuda, 36 clubs que s'afrontavan en purmèra division e lo campionat que s'acabava sovent l'annada seguenta. Au cap d'ua grèva, en 1931 lo jogadors qu'obtiengón l'estatut de professionanaus.
Per River aquesta era nava que ho inaugurada dab ua partida contre Atlanta e ua victòria 1-0 dab un gòl de Vicente Locaso. River qu'avèva alavetz començat a tornar crubar la camisa de la Benda Arroia de quan en quan. Malurosament entà River (4au aquesta sason), Boca que'u venço 0-3 e que's ganhè lo campionat.
L'entrada dens l'era professionau que ho marcada per las impresionantas (per l'epòca) crompas de Carlos Peucelle en (10 000 pesos en 1931) puish de Bernabé Ferreyra (35 000 pesos en 1932, qui valè au club lo chafre de '"Milionari"). La crompa que ho ua escaduda : River que ganhè lo son purmèr campionat professionau en 1932 (e tanben la Copa Competencia) ; en mei d'aquò Ferreyra qu'èra un fenomèn nacionau qui marquè l'imatge deu club e qui tornè las soas partidas en eveniments. La Benda Arroia que ho definitivament e sistemanticament adoptada a partir de 1932.
left|thumb|200px|La Herradura River (4au deu campionat) qu'obtiengó ua victòria agradiva contre Boca en 1933 qui'u he péder lo campionat au prohèit de San Lorenzo. La gai que s'estanquè l'annada seguenta qui vedó River tostemps 4au e Boca campion après aver vençuts lo Milionaris. Que ho haut o baish la medisha causa l'annada seguenta dab un River 5au, vençut 0-1 per un Boca enqüèra campion.
L'annada de 1936 lo campionat qu'èra estat divisat (per rasons economicas) en duas competicions aperadas respectivament Copa de Honor e Copa Campeonato. San Lorenzo que ganhè la purmèra e River la segonda. Ua partida enter ambs ganhants que devèva causir lo campion, qui ho River. Entà ondrar aquesta gai, Boca que ho vençut 3-2.
L'annada seguenta (1937) que's tornè au format tradicionau de campionat simple ; River que l'emportè tanben. Que ho lo son purmèr títol de bicampion.
Lo 25 de mai de 1938 River qu'inaugurè l'Estadi Monumentau, ua vegada mei, dab Peñarol e ua victòria de 3 a 1.
En 1938 e 1939 River que ho duas vegadas segond darrèr Independiente.
La Maquina (1941 - 1946) e las annadas 1940
thumb|250px|left|[[La Maquina]] la decada que comencè mau dab ua purmèra meitat de 1940 catastrofica entà River, partit entà estar darrèr ; un espectaclós viraplèc de victòrias que'u mandè en 3au posicion en bèth anonciar lendemans urós entaus milionaris.
La annadas 1940 que demorèn legendàrias dens l'istòria deu club dab ua ataca aperada la Maquina (el castelhan La Máquina) e compausada : Juan Carlos Muñoz, José Manuel Moreno, Adolfo Pedernera, Ángel Labruna e Félix Loustau - version franchimanda deu patronim occitan Lostau - (a maugrat qui non joguè pas tostemps tots amassas). Dab era, River que ho coroat campion en 1941 e 1942. En1943 que ho segond darrèr Boca per un punt. Que ho la medisha causa en 1944 mes aqueth còp dab 2 punt de diferéncia. A l'origina, la Maquina que comencè a foncionar shens Loustau (qui era en reserva) e, a la soa plaça, Aristóbulo Luis Dambrosi, qui, segon lo son pròpi testimoniatge, e recomandè de deishar jogar Loustau, çò qui ho lo cas a partir de 1942.
thumb|200px|[[Félix Loustau]]River que ho campion en 1945 e 3au 1946. 1945 que ho tanben l'annada qui vedó ad arribar dus jogadors deus màgers : lo portèr Amadeo Raúl Carrizo e lo gran jogador d'origina bearnesa Alfredo di Stéfano-Laulhèr, considerat com un deus màgers deu sègle XX. L'equipa de 1945 que ho chafrada Los caballeros de la angustia ("los chivalièrs de l'angoisha").
Lo retorn de Moreno en 1946 (qui s'èran absentat ua estona) en bèth reviscolar la Maquina natra qeu ho l'escadénça d'ua holia dens ua estadi de Ferrocarril Oeste qui ho invadit per'mor d'estar tròp petit entau public qui èra arrecotit !
En 1947 que tornè estar campion dab ua accion destacada deu portèr Amadeo Carrizo e sustot dab la rapiditat de l'atacant Alfredo di Stéfano-Laulhèr. En 1948 que ho segond darrèr Independiente.
En 1949 la Tragedia de Superga que costè la vita aus jogadors de l'equipa de Turin ; los jogadors que portèn alavetz lo malhòt d'aquesta equipa en solidaritat e que vietgèn en Euròpa entà jogar ua partida au prohèit de las veudas e deus orfanins. Que hon arrecebuts peu Papa. Desempuish aquesta hèita lo malhòt de Turin qu'ei utilizat de quan e quan com tresau malhòt. Au medish temps e contra tot espèr l'equipa de reserva demorada en Argentina que vençó Racing. 1949 que marquè l'istòria deu fotbòl argentin dab un conflicte abambat enter l'AFA e lo sindic de jogadors Futbolistas Argentinos Agremiados. Au cap d'ua grèva de las duras, mantuns jogadors que deishèn lo país e aquò que ho lo cas en çò de River (mei que mei dab Moreno e Di Stéfano-Laulhèr)
Las annadas 1950 e lo tricampionat
thumb|left|250px|Equipa de 1950 thumb|right|250px|Equipa tricampiona de 1957thumb|200px|right|[[Ángel Labruna]] Los Milionaris que comencèn la decada de las annadas 1950 (1951-1952) dab ua virada en Euròpa inclusent Anglatèrra (dab ua victòria suber Manchester), Espanha, Italia, Soïssa, França e Portugal.
1950 que ho l'annada qui l'uruguaian Walter Gómez e he la soa entrada per un prètz hèra eslhevat. L'equipa que demorè totun fin finala en 4au posicion. L'annada seguenta, dab l'arribada de Santiago Vernazza que pujè d'ua grada a la 3au posicion.
Que vadó campion en 1952 e 1953 dab l'ataca de la "Maquinòta" (la Maquinita en castelhan), aqueste còp compausada de : Santiago Vernazza, Eliseo Prado, Walter Gómez, e tostemps Labruna e Loustau, amassas dab lo portèr Carrizo.
Dab l'arribada d'Enrique Omar Sívori River que ganhè lo son purmèr tricampionat en apielant tres títols succecius durant las annadas 1955 (títol conquestat suber Boca dehens lo son estadi La Bombonera), 1956 e 1957.
La venta de Sívori per 10,000,000 pesos a la Juventus de Milan que permetó de barrar lo "Hèr de Chivau" (la Herradura), nom alavèth dat au Monumentau per'mor de la manca d'ua porcion de las tribunas.
A partir de 1958 ua tempora de dobte (començada per ua mauescaduda au cors de la Copa deus Monde de 1958 en Suécia on los jogadors de River èran lo pialar de la Seleccion Nacionau) e de vacas magras que comencè a har patir River per ua pausa longa.
Las 18 annadas de vacas magras
thumb|150px|Pòrta 12, qui la soa barradura e causè la tragedia de [[1968]] Enter 1958 e 1975 River non ganhè pas nat campionat e los sons suportaires qu'avón justament de suportar las trufadas deus autes suportaires.thumb|150px|left|[[Daniel Passarella]]
River (atau com lo son rivau) qu'entrè dens l'era deu fotbòl espectacle e que recrutè massivament jogadors extrangèrs. A maugrat d'aquò los campionats passavan shens estar ganhats. En 1962 ua consolacion arribè dab ua victòria d'aunor contre los prestigió club brasilian de Pelé : lo Santos, dens lo Monumentau.
En 1968 ua de la tragedias màgers de l'istòria deu fotbòl argentin que truquè River e Boca quan ua tumada deu public aucí 72 personas per asfixia a sortida de l'estadi dab la pòrta 12 accidentaument barrada a la fin d'un Superclassic.
A partir de 1970 lo brasilian Waldir Pereira (chafrat Didí) qu'entrainé River. A maugrat de non pas remportar eth tanpauc nat campionat, que desvolopè suu long tèrme l'interest entau joens, e, enter aquestes, lo futur idòl Norberto Alonso. Didí se'n anè en 1972. La crisi que pejorava.
Lo retorn deus campionats a partir de 1975 e l'annada 1983
thumb|150px|left|[[Norberto Alonso]] thumb|150px|left|El Príncipe [[Enzo Francescoli]] En 1975 Ángel Labruna que tornè, aqueth còp com entrenador e, amassa dab ua equipa qui comptore grans noms de l'istòria de River (Daniel Passarella, Ubaldo Fillol e Norberto Alonso) que tornè estar campion mantuns còps (ua purmèra vegada a l'escadença deu Torneo Metropolitano, puish, tostemps en 1975, dab lo Torneo Nacional). L'arribada de labruna que s'acompanhè tanben d'un gran recrutament de jogadors.
En 1976 River que perdó en finau de la Copa Libertadores au prohèit deu club brasilian Cruzeiros. que ho campion deu Torneo Metropolitano de 1977. Aquesta annada Norbeto Alonso, tornat de França, que he la soa entrada en çò de River.
Durant la Copa deu Monde de fotbòl de 1978 River que contribuí dab Ubaldo Fillol, Leopoldo Luque, Daniel Passarella, Oscar Ortiz e Norberto Alonso. Aquesta annada que ho virada mei que mei de cap a la Copa Libertadores (un objectiu d'aquestas annadas) çò qui aflaquí l'equipa dens los campionats nacionaus.
River que ho bicampion en 1979 (que ganhè lo Torneo Nacional e tanben lo Metropolitano). Dab lo purmèr títol de campion de 1980 River que vadó tricampion per segonda vegada dens la soa istòria.
En 1981 Alfredo di Stéfano-Laulhèr que tornè au son torn com entrenador en River e que ho campion e bèth har entrar Mario Alberto Kempes, Julio Olarticoechea e lo Tolo Américo Gallego. Alavetz, que caleva poder har rampèu a Diego Armando Maradona en çò de Boca.
1982 que ho ua annada mauaisida e en 1983 River que cabussè quasi en segonda division, sauvat sonque per cambis de reglamentacion en çò de l'AFA.
Aquesta annada que seré estada la péger dens l'istòria deu club (de hèit qu'ac ho suu moment) se non hosse pas estada tanben l'annada de l'arribada deu Princi : l'uruguaian Enzo Francescoli qui marcore tan positivament l'istòria deu club. thumb|200px|right|Equipa de [[1979]] 200px|left|thumb|Equipa de [[1984]]
Las glòrias de las annadas 1984 - 1999
A partir 1984, lo Bambino Héctor Veira que ho entrenador. La medisha annada lo portèr Nery Pumpido qu'entrè dens l'equipa. Un cambiament de reglamentacion deus campionats nacionaus que he qu'ua competicion e's trobè enter duas annadas (1985/86) dab ua victòria de River.
1986 que ho tanben l'annada de la purmèra Copa Libertadores de River e de la Copa Intercontinentau.
River que ganhè 1989/90, Apertura 1991, Apertura 1993, Apertura 1994, Apertura 1996, Clausura 1997, Apertura 1997, Apertura 1999.
A l'escadença deu cambiament de sègle, El Gráfico qu'autregè a River lo títol de "Campion deu sègle" (títol contestat per d'autas equipas, e sustot, plan segur Boca Juniors - qui revindica ua superioritat autoqualificada de "paternitat" suber River - e tanben d'Independiente qui ei chafrat lo "Rei de Copas"). Los suportaris de River qu'extrapolèn en "Capion deu Millenni".
2000 : las annadas infamas
A la seguida de las annadas gloriosas precedentas, River que celebrè los sons 100 ans en 2001 dab ua grana marcha trionfau dens Buenos Aires.
River qu'a coneguts hauts e baish au cors de las soas competicions (de tot biais dab un palmarés mendre que la decenia precedenta). Lo punt mei conflictiu totun qu'ei lo balanç deu president José María Aguilar qui - a maugrat d'un heish de ventas de jogadors en partida responsablas de la mermada de qualitat deu jòc de l'equipa milionària - deisha lo club aflaquit peus deutes (qui son totun mendres que los deutes deu rivau Boca).
Jogadors istorics
thumb|200px|[[Alfredo di Stéfano-Laulhèr]]
Equipament e esponsòrs
center|800px|
Terebentina
vinheta|Sagnada de la resina de pin. La terebentina es una oleorasina tracha a partir dels arbres resinoses, de color jauna o brunenca segon l'origina de l'arbre (mai sovent una espèceia de resinoses d'Asia, d'Euròpa e d'America).
Serchhip
Serchhip es una vila de l'estat de Mizoram en Índia.
Terebentina
Après purificacion e distillacion, la terebentina se separa en doas partidas: l'una solida e inodòra, es la colofònia; l'autre liquida e odoranta, es l'esséncia de terebentina.
La laca es tanben obtenguda a partir d'oleoresinas d'arbres asiatics.
Serchhip
Administracion
Serchhip es lo capluòc del districte de Serchhip.
Terebentina
Tipes de terebentinas
vinheta|Carta postala americana de 1912 mostrant la sagnada de resina de pin, en Florida, per l’industria de la terebentina
Terebentina de Chio
La terebentina de Chio, tanben nomenada terebentina de Chipre o d'Ongria, èra a l'origina producha a partir de la saba del petelin terebint, a que deu son nom. Podavan èsser un dels multiples constituents de la teriaca de la farmacopèa maritima occidentala al sègle XVIII.
Serchhip
Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 21 158 abitants.
Equilibri termodinamic
Que disen un sistèma qu’ei en equilibri termodinamic quan ei au còp en equilibri termic, mecanic e quimic.
Terebentina
Terebentina de Chio
La terebentina foguèt enseguida subretot producha a partir de la resina de diferentas espècias de resinoses, coma Pinastre (Pinus pinaster), Pin d'Alèp (Pinus halepensis), Pin dels paluns (Pinus palustris) o Pin ponderosa (Pinus ponderosa).
Equilibri termodinamic
Un sistèma e lo son estat
Ací, un sistèma qu’ei un ensemble d’un gran nombre de particulas de massa dada e delimitat dens l’espaci. A nivèu microscopic que i a tròp de paramètres tà estudiar un equilibri termodinamic. Atau, la talha que permet de negligir quauques paramètres coma los efèits de susfàcia per exemple. Tot çò qui n’ei pas en deguens deu sistèma que s’apèra l’ambient exterior. Lo sistèma qu’interagish dab los autes sistèmas de l’univèrs (escambis de matièra, de trabalh e/o de calor). Un sistèma qu’ei dit barrat se ne pòt pas escambiar matièra dab l’exterior. Qu’ei dit isolat se ne pòt pas escambiar dab l’exterior ni matièra, ni trabalh, ni calor. alt=Corba entalpia liura - avançament de la reaccion qui muisha l'estabilitat d’un equilibri quimic.|vinheta|(fr) Estabilitat d’un equilibri quimic. L’estat d’un sistèma en equilibri termodinamic qu’ei caracterizat per daubuas variablas d’estat (grandors fisicas escalaras que pòden mesurar) coma la massa, lo volum, la pression, la temperatura, o mei especificament lo potenciau termodinamic (energia intèrna, entalpia...). Aqueras variablas que son definidas e n’evoluan pas dens lo temps. Que son ligadas per ua foncion d’estat :
Terebentina
Dins las Vòges
De l’Epicèa comun, se trai dins las Vòges una autra terebentina.
Equilibri termodinamic
Un sistèma e lo son estat
F(p, V, T)=0
Terebentina
Terebentina de Venèsia
La terebentina de Venècia, o de Briançon, es obtenguda per la distillacion de la resina d'una espècia de mèlze, Larix decidua, e a vegada d'unes pins.
Equilibri termodinamic
Definicion equilibri termodinamic
Un sistèma isolat qu’evolua de cap a un estat estacionari, independent de la sua istòria.
Terebentina
Terebentina del Canadà
La terebentina del Canadà o balme del Canadà es una oleoresina venent d'un arbre canadian, l'avet balmièr (Abies balsamea).
Equilibri termodinamic
Definicion equilibri termodinamic
Tres condicions que son necessàrias tà definir l’equilibre termodinamic d’un sistèma :
Terebentina
Terebentina d'Alsàcia
La terebentina d'Alsàcia o de las Vòges, extracha de l'Avet comun.
Equilibri termodinamic
Equilibri loca e globau
Los escambis que son conta-rotlats per las variablas intensivas (qui ne dependen pas de la talha deu sistèma), per exemple la temperatura peus escambis de calor. Que disen equilibri termodinamic globau quan las variablas son omogenèas deguens tot lo sistèma. Que disen equilibri termodinamic locau quan las variablas pòden variar dens l’espaci o lo temps mes hèra lentament. L'equilibri termodinamic locau n’ei pas estable.
Terebentina
Utilizacion
La terebentina conten una esséncia rica en carburs terpenic, l'alfapinèn, lo betapinèn e en acids resinics. Es utilizada en medecina coma expectorant, balsamic (qu'agís coma un balme), antiseptic urinari e palmonari (en associacion amb l'eucaliptus e lo benjoïn) e revulsiu en usatge extèrne dins la recerca biomedicala.
Equilibri termodinamic
Equilibri enter dus sistèmas
Dus sistèmas que son en equilibri quan an la medishas variablas intensivas.
Alavetz tà conéisher lo sistèma globau, que pòden ajustar las variablas extensivas (Volume, massa...)
Terebentina
Utilizacion
L'esséncia de terebentina foguèt tanben utilizada coma carburant de fusadas, coma pel primièr estatge del lançaire Diamant A, vector del primièr satellit francés, Astérix.
Lo Mont d'Astarac
Lo Mont d'Astarac (Mont-d'Astarac en francés) qu'es ua comuna de Gasconha situada dens lo departament de Gers e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Equilibri termodinamic
Nòtas e referéncias
Eléments de thermodynamique et thermique, Frédéric Doumenc, université Paris VI, Licence de mécanique, 2008-2009
Lo Mont d'Astarac
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.