cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Oise (departament)
Oise es un departament francés de la region dels Nauts de França que deu son nom a la ribièra eponima que lo travèrsa. Sa prefectura es Beauvais, qu'es tanben la vila pus granda del departament.
L'Insee e la Pòsta li atribuisson lo còde 60. Formava aperabans, amb los departaments de Somme e d'Aisne, l'anciana region Picardia, constituís dempuèi 2016, amb quatre autres departaments (Nòrd, Pas-de-Calais, Somme, Aisne), la region dels Nauts de França.
Geografia
Es lo departament non francilian pus pròche de la capitala, amb mai d'una comunas situadas a mens de de París. Confronta los departaments de Somme, d'Aisne, de Sèina e Marna, de la Val d'Oise, d'Eure e de la Sèina Maritima.
Villena
Villena es una vila valenciana, lo capluòc de la comarca de l'Alt Vinalopó e cap de partit judiciari. Es situada al nòrd de la província d'Alacant. Confronta los tèrmes municipals de Cabdet, Almansa, Camp de Mirra, Fontanars dels Alforins, la Font de la Figuera, Yecla, Biar, la Canyada, Monòver, les Salines e Saix. Durant los darrièrs decennis, s'es anat en se diversificant vèrs lo sector servicis e un torisme interior nòunvengut
Ouzouer-sous-Bellegarde
Ouzouer-sous-Bellegarde es una comuna francesa, situada dins lo departament de Loiret e la region dau Centre.
Geografia
Lo riu Bézonde, afluent del Loing, travèrsa lo territòri de la comuna.
La rivière Bézonde, affluent du Loing, traverse le territoire de la commune.
Incarville
Incarville en normand (Incarville en francés) es una comuna normanda, situada dins lo departament d'Eure e la region de la Nauta Normandia.
Geografia
Vilatge limitrophe de Louviers, entre Évreux e Roan. Lo autoroute A 13 passa per Incarville (sortida 19). Lo territòri de la municipalitat possedís una estèla en la bòsc de Près-Louviers, separat per Louviers e Val-de-Reuil e mai grand que lo territòri del bourg pròpiament-dicha.
Village limitrophe de Louviers, entre Évreux et Rouen. L'autoroute A 13 passe par Incarville (sortie 19). Le territoire de la commune possède un fragment dans la forêt de Bord-Louviers, séparé par Louviers et Val-de-Reuil et plus grand que le territoire du bourg proprement-dit.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Péruwelz
Péruwelz es una comuna de la província bèlga de Enaut.
Entrains-sur-Nohain
Entrains-sur-Nohain es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nièvre e la region de Borgonha.
Geografia
Situat a l'extrèm nòrd del departament de la Nièvre, Entrains-sus-Nohain es una anciana vila gallo-romaine, seguda al mièg d'una plana, environada d'una cadena de tucs e de vasts de bòsques #que s'estendon sus divèrses quilomètres.
La municipalitat a traversat pel Trelon #que se tira en lo Nohain, un afluent de la Loire. Lo Nohain alimenti dos étangs sus la comuna.
Situé à l'extrême nord du département de la Nièvre, Entrains-sur-Nohain est une ancienne ville gallo-romaine, assise au milieu d’une plaine, entourée d’une chaîne de collines et de vastes forêts qui s’étendent sur plusieurs kilomètres.
La commune est traversée par le Trelon qui se jette dans le Nohain, un affluent de la Loire. Le Nohain alimente deux étangs sur la commune.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Anciennement Intaranum, Entrains-Sus-Nohain #èsser una importanta vila gallo-romaine a un encreuament viari. Vila poderosa e prospère #que s'estend sus près de 6,000 ectaras, s'i es trobat de nombroses vestigis de l'aucupacion gallo-romaine e en particulara la Apollon Citharède, decidís en calcaire de 2,65 m conservada al musèu de Arqueologia nacional de Sant-Germain-en-Laye. La glèisa de Entrains a per sant patron "Sant Sulpice". La cœur de la glèisa es d'estil roman e lo transepts es gotic.
Anciennement Intaranum, Entrains-sur-Nohain fut une importante cité gallo-romaine à un carrefour routier. Ville puissante et prospère qui s’étend sur près de 6,000 hectares, on y a retrouvé de nombreux vestiges de l’occupation gallo-romaine et en particulier l’Apollon Citharède, statue en calcaire de 2,65 m conservée au musée d'Archéologie nationale de Saint-Germain-en-Laye. La glèisa d'Entrains a pour saint patron "Saint Sulpice". Le cœur de l’église est de style roman et le transepts est gothique.
Pont-à-Celles
Pont-à-Celles es una comuna de la província bèlga de Enaut.
Haironville
Haironville es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mòsa e la region del Grand Èst.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Haironville A situat en un maco vallon, sul marge drech de la Saulx a 7.5 km al nòrd de Ancerville. thumb|left|Fòto de la [[Saulx (riu) n'ivèrn.]] Çò toponyme Haironville Vendriá d'un éponyme germanique "HAGERO". Lo vilatge cambiarà de contunh de nom al fur e a mesura de las epòcas:
HAIRUNVILLA, HAIRUNVILLE en 1141 (Cartul. De Texans d'Oras), HAUTONVILLA en 1180 (-ibid) - HARONVILLA en 1402 (registr.Tull.) HERONVILLE, 1700 (mapa dels estats) HAYRONIS-VILLA, HERONIS-VILLA l'an 1736 (ann.praemonstr.) HAIRONIS-VILLA (villa Dels Hérons o villa d'un cèrt Hairon) l'an 1749 (Pouillé).
Lo vilatge i aviá desvolopat principalament sul marge drech de la Saulx e traversat pel diverticule de Maxey a Sermaize bastit a l'epòca Gallo-Romaine. Quatre sarcophages aguèron descobèrt l'an 1825 en contenent ossements e tres d'autras l'an 1835 en contenent ossements, de las armas e de las pèças de monedas romaines.
Haironville est situé dans un joli vallon, sur la rive droite de la Saulx à 7.5 km au nord d'Ancerville. thumb|left|Photo de la [[Saulx (rivière) en hiver.]] Le toponyme Haironville viendrait d'un éponyme germanique "HAGERO". Le village changera ensuite de nom au fur et à mesure des époques:
HAIRUNVILLA, HAIRUNVILLE en 1141 (Cartul. De Jean d'Heures), HAUTONVILLA en 1180 (-ibid) - HARONVILLA en 1402 (registr.Tull.) HERONVILLE, 1700 (carte des états) HAYRONIS-VILLA, HERONIS-VILLA en 1736 (ann.praemonstr.) HAIRONIS-VILLA (villa des Hérons ou villa d'un certain Hairon) en 1749 (Pouillé).
Le village était développé principalement sur la rive droite de la Saulx et traversé par le diverticule de Maxey à Sermaize construit à l'époque Gallo-Romaine. Quatre sarcophages furent découverts en 1825 contenant des ossements et trois autres en 1835 contenant des ossements, des armes et des pièces de monnaies romaines.
Autrefois, le roi en était seigneur. Avant la Révolution, il y avait à Haironville deux fiefs nommés l'un « de la Tour », l'autre fief d'Haironville ; ce dernier avait été érigé le 11 mai 1723 par le Duc Leopold. Une famille de la Tour possédait aux 16 et 17 siècles une part de la seigneurie d'Haironville; elle s'allia aux Fouraut du Clermontois qui prirent ainsi le nom de la Tour. Les deux anciens châteaux existent encore.
Industrie : La forge (écart) 112 habitants, est un établissement important où l'on produit du fer en barre. Les voituriers et ceux de la commune des environs, dans un rayon assez étendu, s'occupaient du charroi des matières premières qui servaient à alimenter l'usine.
Condé-lès-Herpy
es una comuna francesa del departament de las Ardenas e de la region de Champanha e Ardena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Quincey (Còsta d'Aur)
Quincey  es una comuna francesa administrada per lo departament de Còsta d'Aur de la region de Borgonha Franca Comtat.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sekpele
Lo sekpele (o likpe) es una lenga kwa parlada en Ghana.
Sant Andrieu daus Enfanjats
Sant Andrieu de Vivarés ò mielhs Sant Andrieu daus Enfanjats segon un site sense valor (Saint-André-en-Vivarais en francés) es una comuna occitana de Vivarés situada dins lo departament d'Ardecha e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament de Ròse-Aups.
Sekpele
Localisacion
Lo sekpele es parlat al nòrd de Hohoe, dins la region de Vòlta en Ghana, per los bakpɛlé.
Sant Andrieu daus Enfanjats
Geografia
Sant Andrieu de Vivarés se tròba en lo nòrd del departament d'Ardecha, entre la val del Ròse e lo Massís Septentrional e al limit nòrd del causse de Vivarés e Linhon. La municipalitat es situada a 1 070 m d'altitud, sus la linha de partison de las aigas Atlantic-Mediterranèa, en dominant las nautors del Velai. Lo vilatge se situa a qualques quilomètres del lac de Devesset (48 ectaras), principala basa nautica de la region, amb lo Lac de La Valeta.
A costat del vilatge de Sant Andrieu;, la municipalitat possedís una enclava situada entre las municipalitats de Sant Bonet lo Freid, Sant Pèire de Dotz e Rochapaula. Qualques ostals de la Chapela de Rochapaula e de las Chalaias apertenon a la comuna.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Istòria
Antanh La municipalitat se sonava Sant Andrieu de Bèudinet (Saint-André-de-Beaudinet) puèi Sant Andrieu dels Esfanjats (Saint-André-des-Effangeas), a aquerit lo sieu nom actual l'an 1926. Pendent lo periòde revolucionari, se nomenava Montverd (Montvert). Al cors de l'an 1636, Saint Jean-François Régis venguèt Sant Andrieu de Vivarés per predicar un dimenge. Lo sieu tauc se situa al vilatge de La Lobesc.
Dempuèi la normalizacion de l'estat civil, i foguèt constatat que pendent matunes ans, la municipalitat non avia pas emplit las sias obligacions d'enregistrament de las naissenças, matrimònis e defalhiments. Las causas son pas estadas establidas mas l'abséncia de consignas, de registres preestampats, la confusion dels papièrs amb aqueles pel cap-luòc son de motius possibles.
Una comission d'enquesta nomenada per deliberacion de l'Administracion municipala del costat de Sant Agrèva en data del 23 fructidor de l'an sièis (9 de setembre 1798) foguèt encargada de reconstituir los eveniments a comptar del 20 de setembre de 1792, data de la mesa en foncionament de l'estat civil.
Sekpele
Escritura
A/a B/b D/d Ǝ/ǝ E/e Ɛ/ɛ F/f G/g H/h I/i K/k L/l M/m N/n O/o Ɔ/ɔ P/p R/r S/s T/t U/u V/v W/w Y/y Z/z Kp/kp Ny/ny Tsy/tsy
Targa
thumb|left|Targa de tornament thumb|[[Targa lengadociana]] thumb|Guerrièr [[escòcia|escocés]]
Una targa qu'ei d'un biais generau una mena de petit escut (generaument arredon) e en particular los escuts de las jostas nauticas en Occitània.
L'escut deus cavèrs, estacat a l'armadura (e hèra emplegat dehens l'eraudica germanica) qu'ei tanben a còps aperat targa.
Lusinhan (omonimia)
Lusinhan (omonimia) pòt essèr:
Bugnières
Bugnières es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nauta Marna e la region del Grand Èst.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Quaregnon
Quaregnon es una comuna de la província bèlga de Enaut.
La Garda (Gers)
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Lo nom de La Garda que veng d'un vèrbe germanic wardon, qui donè lo mot germanic wart, « garda », puish « gaita », puish « tor de garda », puish « hortalessa en generau », latinizat en warda o wardia,. Negre que dèisha a causir simplament entre « gaita » e « tor de gaita ».
La Guardèra
La Guardèra pòt èsser :
Saint-Martin-la-Plaine
Saint-Martin-la-Plaine es una comuna francesa, situada dins lo departament de Léger e la region de Ròse-Aups.
Kufstein
thumb|right|300px|Festung Kufstein.
Kufstein es una vila del Land de Tiròl, en Àustria. Sa populacion èra estimada a 19,223 abitants en 2018. Sa superfícia totala es.
Maria Klawe
Maria M. Klawe (Toronto, 5 de julh de 1951) es una informaticiana americana d'origina canadiana. Es actualament e dempuèi l'1 de julh de 2006 la presidenta de l'Harvey Mudd College situat a Claremont en Califòrnia.
Quévy
Quévy es una comuna de la província bèlga de Enaut.
Amettes
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Maurici Arreckx
thumb|200px|left|Maurici Arreckx Maurici Arreckx foguèt un òme politic de e cònsol de Tolon (entre 1956 e 1985) e parlamentari de.
Sa legislatura foguèt marcada per una granda corrupcion e un de sei pus grands escandals foguèt l'implicacion supausada dins l'assassinat de Yann Piat. En 1994 foguèt incarcerat e perdèt son mandat de cònsol.
Quiévrain
Quiévrain es una comuna de la província bèlga de Enaut.
Comunautat de comunas dera Hauta Bigòrra
Era comunautat de comunas dera Hauta Bigòrra qu'ei ua intercomunalitat, bigordana, situada en departament deths Hauts Pirenèus e era region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus. Eth son còdi SIREN qu'ei 246 500 482.
Istòria
Era comunautat de comunas que's creè en deceme de 1994. Eth cònsol màger de Banhèras, Roland Castells, que volè aplegar totas eras comunas deth canton de Banhèras de Bigòrra e deth de Campan. L'intercomunalitat que comencè dab 16 comunas fondatritz e la darrèra qu'estó Astèr qui entrè en 2011. Era comuna de Hins, deth ancian canton de La Lobèra, qu'ei tanben aderenta de la CC.
Véder tanben
thumb|450px|left|Mapa deths EPCI deths Hauts Pirenèus eth 1èr de gèr de 2019
Landspeeder
Lo landspeeder es un veïcul de ficcion qu'apareis d'un biais recurrent dins la sèria de films americans Star Wars. Aquel engenh, que segon lo film fonciona gràcias a un sistèma antigravitic e tres reactors, apareguèt per primièr còp dins Star Wars Episode IV: A New Hope. Lo landspeeder de l'eròi Luke Skywalker, lo X-34, foguèt concebut per l'artista d'efièches especials John Stears e creat a partir d'una veitura.
Lucenay-le-Duc
Lucenay-le-Duc es una comuna francesa, situada dins lo departament de Còsta d'Aur e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Broxeele
Broxeele es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region dels Nauts de França.
Geografia
thumb|left|Broxeele En lo sieu costat e lo sieu arrondissement|180px
thumb|left|Broxeele dans son canton et son arrondissement|180px.
Alejandro Toledo
Alejandro Celestino Toledo Manrique, economista n. 1946, foguèt president de Peró entre 2001 e 2006.
Sainte-Geneviève-des-Bois
Sainte-Geneviève-des-Bois es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Essonne e la region d'Illa de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Rumes
Rumes es una comuna de la província bèlga de Enaut.
Revòuta d'An Lushan
thumb|right|Representacion de [[Republica Populara de China|China durant lo periòde Tang.]]
La Revòuta d'An Lushan es una guèrra civila que se debanèt en China durant lo periòde Tang dau 16 de decembre de 755 au 17 de febrier de 763. Entraïnada per la revòlta dau generau An Lushan, s'acabèt per la desfacha dei rebèls e per un afebliment considerable de China que perdiguèt totei sei províncias d'Asia Centrala e plusors milions d'abitants tuats durant lei combats ò sei consequéncias.
La revòuta d'An Lushan
thumb|right|[[Pintura chinesa representant la fugida de l'emperaire Tang Xuanzong au començament de la guèrra civila.]]
Lo conflicte foguèt causat per de rivalitats entre lei generaus e lei ministres de l'emperaire Tang Xuanzong (685-762). La pus grèva opausava lo generau An Lushan, militar d'origina turca que comandava tres garnisons importants dau nòrd de l'Empèri (Pinglu, Fanyan e Hedong), au cancelier Yang Guozhong, un dei ministres pus importants dau govèrn imperiau. Vèrs 753-754, lo segond organizèt un complòt per accusar An Lushan de preparar una revòuta. L'emperaire sostenguèt son generau e li permetèt de nomar plusors oficiers en despiech de l'oposicion de Yang e de seis aliats. Pasmens, An Lushan evitèt d'ara endavant d'anar a la Cort imperiala, çò que comencèt d'inquietar Tang Xuanzong.
La situacion degenerèt en 755 quand An Lushan refusèt d'obeïr a una convocacion imperiala. Se revoutèt oficialament còntra Yang Guozhong. Son respècte dei foncionaris imperiaus obligats de capitular en fàcia de sa poissança militara li permetèt d'obtenir d'aliats e de prendre Luoyang, importanta vila de l'oèst dau país. Puei, conquistèt la capitala, Chang'an. Aquò entraïnèt la fugida de l'emperaire que son escòrta chaplèt Yang e sa familha.
La fragmentacion de la revòuta
La mòrt de Yang arrestèt pas lo conflicte car An Lushan decidèt de se proclamar emperaire en 756. Pasmens, mai d'un generau demorèt fidèu au poder entraïnant de combats saunós entre lei dos camps. Mens nombrós mai pus experimentats, leis insurgents gardèron l'avantatge fins a l'assassinat d'An Lushan, vengut paranoiac, per son fiu An Qingxu en 757.
Aquò entraïnèt la fragmentacion deis insurgents. D'efiech, An Qingxu foguèt a son torn assassinat per un de sei generaus, Shi Siming, que se proclamèt eiretier d'An Lushan e revendiquèt lo títol imperiau. Aqueu caòs permetèt ai leialistas de tornar conquistar plusors províncias perdudas, compres Luoyang e Chang'an. Vengut a son torn paranoiac, Shi Siming terrorizèt son armada e foguèt finalament assassinat en 761. Son fiu ainat, a l'origina d'aqueu complòt, lo remplacèt mai sei tropas èran desenant minadas per de conflictes intèrnes. Après plusors desfachas dins lei regions de Changzhi e de Songzhou, foguèt tuat dins una emboscada organizada per lei tropas Tang.
Consequéncias
Lo conflicte afebliguèt grèvament la China dei Tang car entraïnèt de pèrdas umanas fòrça importantas (plusors milions de mòrts) e una crisi economica e sociala prefonda e duradissa. D'efiech, per restaurar lei finanças publicas, lo govèrn imperiau aumentèt leis impòsts, çò que causèt d'esmogudas popularas recurrentas. En mai d'aquò, lei Tang mau capitèron de restablir son autoritat sus tot lo territòri que contraròtlavan en 755 car l'administracion èra largament desorganizada. Lei províncias d'Asia Centrala, menaçadas per lei Tibetans e lei nomadas de l'estèpa, foguèron totalament perdudas. D'autrei regions perifericas, principalament dins lo nòrd dau país, conoguèron un destin similar. Lo recensament de 764 (16,9 milions d'abitants còntra 52,9 milions en 755) illustrèt aqueu declin
Lelemi
Lo lelemi (o lefana, buem) es una lenga kwa parlada en Ghana.
Localisacion
Lo lelemi es dins la region de Vòlta en Ghana.
Escritura
L'alfabet lelemi es:
A/a B/b D/d E/e Ɛ/ɛ F/f Ƒ/ƒ G/g H/h I/i K/k L/l M/m N/n O/o Ɔ/ɔ P/p R/r S/s T/t U/u V/v W/w Y/y Gb/gb Gy/gy Kp/kp Ky/ky Nw/nw Ny/ny
Berentzwiller
Berenzweiler en alemannisch (Berentzwiller en francés) qu'ei ua comuna francesa deu departament deu Haut Ren e de la region d'Alsàcia.
Saint-Ghislain
Saint-Ghislain es una comuna de la província bèlga de Enaut.
Epiry
Epiry es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nièvre e la region de Borgonha.
Saint-Secondin
Saint-Secondin es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Viena e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Epiry
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Efemerida
Una efemerida (del grèc ancian ἐφημερίς -ίδος -ίδα = ephēmerís -ídos -ída) es un obratge que recensa an per an o jorn per jorn los eveniments principals del Mond e mai las naissenças e los decèsses de personatges celèbres.
Saint-Secondin
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Nòtas
<references group="N"/>
Regney
Regney es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.
Istòria
Regney Fasiá partida del ban de Bouxières-a los-Bòsques, bailliage de Dompaire. La distincion de Regney aperteniá al pòrti de Lorraine, al capítol de Remiremont e al senhor de Ubexy. La glèisa del vilatge data de la.
Per endavant, Regney formava una comunitat amb Madegney e dépendait d'una glèisa champêtre, annèxa de Gugney-a las-Aulx.
Regney faisait partie du ban de Bouxières-aux-Bois, bailliage de Dompaire. La seigneurie de Regney appartenait au duc de Lorraine, au chapitre de Remiremont et au seigneur d’Ubexy. L’église du village date du.
Auparavant, Regney formait une communauté avec Madegney et dépendait d’une église champêtre, annexe de Gugney-aux-Aulx.
De 1790 à l’an IX, la commune a fait partie du canton de Charmes.
Maquina de Turing
thumb|right|[[Fotografia d'un modèl raprochat d'una maquina de Turing.]]
Una maquina de Turing es, en informatica abstracha, un modèl de foncionament d'un aparelh mecanic de calcul imaginat en 1936 per lo matematician britanic Alan Turing (1912-1954). Son objectiu èra de donar una definion precisa dau concèpte d'algoritme e de procedura mecanica. Es totjorn fòrça en informatica per formalizar la nocion de calcul e pausar un limit clar entre lei problemas calculables e lei problemas incalculables. Marquèt una etapa importanta dins l'aparicion dei premiereis ordinators.
Es compausada de quatre elements :
Canton de Mesin
Lo canton de Mesin qu'es ua anciana division administrativa en màger part agenesa, situada en Gasconha, dens l'arrondiment de Nerac, lo departament d'Òut e Garona e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània. Despuish 2015, lo canton de Mesin qu'es suprimit e las 7 comunas son dens lo canton de l'Albret, damb Nerac per burèu centralizator. La lenga autoctòna qu'es l'occitan gascon, au limit enter l'orientau (prononciacion [-ɔ] de la finala a pòsttonica) e l'occidentau (en petita partida; prononciacion [-ə] de la finala a pòsttonica).
Istòria
Lo canton se creèc pendent la Revolucion. I agoc tanben un canton de Sòs enter 1790 e 1801.
Halles-sous-les-Côtes
Halles-sous-les-Côtes es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mòsa e la region del Grand Èst.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Seneffe
Seneffe es una comuna de la província bèlga de Enaut.
Borriòt e Bergonsa
Borriòt e Bergonsa (Bourriot-Bergonce en francés) qu'ei ua comuna occitana de Gasconha situada dens lo departament de las Lanas e dens la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Borriòt
Las fòrmas ancianas que son ''par. de Borriet, en 1274, ecclesia de Burriota'', cap a 1320. La prononciacion qu'ei [bu'rrjɔt]. Lo nom ei pas un derivat de bòria, derivat deu germanic bûr, « cabana » perqué i a ua r dobla.
Bergonsa
Las fòrmas ancianas que son ''par. Sancti Johannis de Burgonsa in Marciano, en latin, en 1274, de Bigorssa, en latin, en 1274,, de Bergosse, en 1315, ecclesia de Bergonassa'', en latin, cap a 1320. La prononciacion qu'ei [ber'gunsə]. Que cau partir de *burg- o *burk- pr'amor de las fòrmas pus ancianas e après la vocala que s'afeblí en berg-. Lo nom que demòra escur. Un idronime celtic que poderé foncionar : boruontiā > *borbontia > *borbonça > *Borgonça (dissimilacion) > *Burgonça > Bergonça. E i a autes mots celtics en berg- e en burg- qui pòden acceptar un sufixe -ontia.
Silly (Belgica)
Silly (Belgica) es una comuna de la província bèlga de Enaut.
Monterrey
Monterrey es la capitala e la vila pus granda de l'estat mexican de Nuevo León. En 2010 aviá 1 130 960 abitants e 415 000 abitant per l'airal metropolitan. Escaissada la "Ciutat de la Montanha" e la "Sultana del Nòrd", es la tresena vila de Mexic en poulacion e en importància.
Modèrne centre industrial e commercial situat al pè de la Sierra Madre Orientale, Monterrey foguèt fondada per Diego de Montemayor en 1596.
Sivry-Rance
Sivry-Rance es una comuna de la província bèlga de Enaut.
Soignies
Soignies es una comuna de la província bèlga de Enaut.
Siwu
Lo siwu (o lolobi, akpafu) es una lenga kwa parlada en Ghana.
Localisacion
Lo siwu es parlat al nòrd de Hohoe, dins la region de Vòlta en Ghana, per los mawu.
Escritura
L'alfabet siwu es:
A/a B/b D/d Đ/ɖ E/e Ɛ/ɛ F/f G/g Ɣ/ɣ H/h I/i K/k L/l M/m N/n O/o Ɔ/ɔ P/p R/r S/s T/t U/u V/v W/w Y/y Z/z Dz/dz Gb/gb Kp/kp Ny/ny Ts/ts
Ikpana
L'ikpana (o logba) es una lenga kwa parlada en Ghana.
Localisacion
L'ikpana es parlat dins uèch vilatges de la region de Vòlta en Ghana, per los akpanawò.
Thuin
Thuin es una comuna de la província bèlga de Enaut.
Seuva d'Òrta
right|250px|thumb|Entrada de la forest au sud de Charreç La seuva (o la forest) d'Òrta, dins la Charanta Occitana, es un vast massís boscós situat a au sud-est d'Engoleime qu'engloba, completament o parcialament, lo territòri de las comunas de Dinhac, Ronhac, Charreç, Combier, Vouzan e Sar dins lo departament de Charanta e los Grauges dins lo departament de Dordonha.
Bergheim
Bergheim  en alemannisch (Bergheim en francés) qu'ei ua comuna francesa deu departament deu Haut Ren e de la region d'Alsàcia.
Escaudas
Escaudas (Escaudes en francés) qu'es ua comuna gascona de Vasadés administrada peu departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Condé-lès-Autry
Condé-lès-Autry es una comuna francesa del departament de las Ardenas e de la region de Champanha e Ardena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Ménetreuil
Ménetreuil es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sòna e Léger e la region de Borgonha.
Geografia
Ménetreuil Fa partida de la Bressa louhannaise.
Sent Joan le Nòu
Sent Joan le Nòu (L'Union en francés) es una comuna lengadociana del departament francés de la Nauta Garona e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Arquitectura de von Neumann
L’arquitectura de von Neumann es un modèl per un ordinator qu'utiliza una estructura d'estocatge unica per conservar leis instruccions e lei donadas demandadas ò produchas per lo calcul. Aquelei maquinas son tanben dichas ordinator de programa enregistrat. Foguèt desvolopada en junh de 1945 per una còla d'engenhaires dirigida per lo fisician John von Neumann (1903-1957). Es formada de quatre partidas : Aquel esquèma foguèt a l'origina deis ordinators classics, dichs « sequenciaus », que dominèron lei mejans de tractament de l'informacion fins a la fin dau sègle XX.
Sent Joan le Nòu
Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada dins son pòl urban en banlèga Nòrd-Èst de Tolosa.
Istòria
Las doás comunautats de Belbèze (Bèlvéser) e de Lacournaudric (etimologia evidenta La Cort n'Audric, La Cort (de) n'Audric = la proprietat del sénher Audric) venguèron, çò sembla, de comunas, puèi formèron per arrestat del directòri del departament del 12 de març 1791, una sola comuna, Saint-Jean-de-Kyrie-Eleison (del nom de la parròquia comuna, exactament Sent Joan Baptista). La Cort n'Audric èra situada al nòrd de la RN 88, Bèlvéser al sud. Saint-Jean-de-Kyrie-Eleison prenguèt lo nom de L'Union le 20 de nivôse an II (19 de genièr 1794). Per arrestat prefectoral del 4 de decembre 1868, L'Union fosquèc despartida en doás comunas L'Union (Sent Joan le Nòu) e Saint-Jean (Sent Joan le Vièlh). En 1790, lo canton èra de Tolosa, en l'an IX, Tolosa-centre, en 1973, Tolosa-15 (ara, Tolosa-9).
Belbèze o Belbèze-lès-Toulouse (doncas Bèlvéser o Bèlvéser de Tolosa), atal coma La Cournaudric (La Cort n'Audric) èra de la diocèsi civila de Tolosa, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de l'archidiocèsi de Tolosa e de la senescauciá de Tolosa. En 1790, las comunas èran del canton de Tolosa, fusionèron jol nom de Saint-Jean de Kyrie-Eleison, del nom de la parròquia, puèi L'Union en l'an II (1794)
Le nom francés, L'Union, tira son nom de sas originas : la comuna foguèt constituida dins las annadas 1790 per la fusion dels masatges de Bèlvéser e de La Cort n'Audric.
Pendent la retirada d'Espanha de tropas napoleonianas jos los ordres del marescal Solt, lo territòri de la comuna foguèt lo teatre de combats entre aquelas tropas e las del duc de Wellington lançadas a lor perseguida, fins a se fixar a Bèlmont (batalha de Tolosa (1814)).
Rougemont (Còsta d'Aur)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Renage
Renage en arpitan (Renage en francés) es una comuna arpitana dau Daufinat, situaa dins lo departament d'Isèra e la region de Ròse-Aups.
Geografia
Aquela vila s'es bastida sus un ancian scenari nomenat "Aichour" o I aja Chour pels cèltas #que la avián colonisé. Es uèi una plana #que s'elèva a 298 mètres d'altitud. (Font: vièlh document de la vila nomenada Renage)
Cette ville s'est construite sur un ancien plateau nommé "Aichour" ou Ait Chour par les celtes qui l'avaient colonisé. Aujourd'hui c'est une plaine qui s'élève à 298 metres d'altitude. (source: vieux document de la ville nommé Renage)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Longtemps masatge masatge caseriu de Beaucroissant a l'entorn dels quartièrs actuales de la Croze e de Maubec, Renage es íntimament ligada a la Fure, aquel riu espetat dempuèi la per las siás casudas d'aiga successiva, en entrenant martinets de forja de contunh de papeterie, de contunh las ròdas de las fabricas de soierie.
Explosion industriala a la mitat de la.
Longtemps hameau de Beaucroissant autour des quartiers actuels de la Croze et de Maubec, Renage est intimement liée à la Fure, cette rivière exploitée dès le pour ses chutes d'eau successives, entraînant des martinets de forge puis de papeterie, puis les roues des usines de soierie.
Explosion industrielle à la moitié du.
Pas de Calais (departament)
Lo Pas de Calais (62) (en francés le Pas-de-Calais) es un departament de França, dins la region administrativa dels Nauts de França. Deu son nom al pas de Calais, l'estreit que lo dessepara d'Anglatèrra. La prefecture del departament es Arràs. L'Insee e la Pòsta li atribuïsson lo còde 62.
Calabrés
Lo calabrés (autonim: Parràti calabbrìs) noma los dos principaus dialectes de Calàbria : lo calabrés septentrionau e lo calabrés centro-meridionau. Mas aquestes dialectes ne son pas directaments "parents". Lo calabrés septentrïonau regropa deus dialectes coma lo napolitan e fai partida deu grope italo-roman meridionau, lo calabrés centro-meridionau fai partida deu grope italo-roman de l'extreme-sud (coma lo sicilian).
Pas de Calais (departament)
Lo Pas de Calais se caracteriza per son territòri contrastat que regropa un patrimòni toristic e natural important d'un latz e, d'un autre latz, de zonas fòrça urbanizadas. Es un dels departaments pus poblats de França, mai que mai a son extremitat èst qu'abriga mai de la mitat de sa populacion. Se ten pas de vila grandassa, ni de centre urban polarizant, dispausa pas mens d'un malhun equilibrat de vilas mejanas e secondàrias que las principalas son Calais, Boulogne-sur-Mer, Arràs e Lens.
Calabrés
Dialectes
Lo calabrés centro-meridionau se divisa en mai d'un dialectes :
Pas de Calais (departament)
Foguèt creat pel regropament d'Artés (alentorns d'Arràs, Béthune, Lens e Saint-Omer e d'una partida de l'anciana Picardia (alentorns de Boulogne-sur-Mer e Calais), dos territòris que demòran, encara uèi, pron diferents culturalament e economicament. Fins al 1èr de genièr de 2016, lo Pas-de-Calais èra restacat al departament del Nòrd per formar la region Nord-Pas-de-Calais. Uèi, constituís amb quatre autres departements, la region dels Nauts-de-França.
Calabrés
Dialectes
Comparason entre los dialectes du calabrés centro-meridionau : l'article prumier de la Declaracion universala dels Dreches de l'Òme :
As (Belgica)
As (Belgica) es una comuna de la província bèlga de Limborg.
Antòni Favel
Antòni Favel (en francés Antoine Favel ; ca 1750-1830) foguèt un poèta tolonenc dau començament dau sègle XIX de lenga occitana, mèstre de dessenh de profession. Es l'autor de L'Aigotier (L'Eigoutié), un poèma vodat a aquesto riu de Tolon.
Renat Merle sotalinha que Favel èra una mena d'"immigrat de segonda generacion" qu'aviá assimilat la lenga occitana puei qu'eu mesme disiá que son paire veniá de Tarare dins lo Lionés.
Yann Piat
Yann Piat que ho ua hemna politica de e de.
Hilha de colons francés, que vadó en Indochina abans d'acompanhar la soa mair en Argeria on ho militanta de l'OAS; Yann que pravè après a Sent Rafeu. Après lo son maridatge que's causir de portar lo nom deu son espós : Piat.
Hilhòla deu lider francés d'extrèma dreta Jean-Marie Le Pen, que ho elegida deu Front Nacional dens las puish dens lo son. Acaçada d'aqueth partit, que vadó elegida de l'UDF.
Que ho assenida d'un còp de huec a Ieras sus ua rota shens que's posque pas jamei establir se ho per rasons politicas o mafiosas. L'ancian maire de Tolon Maurici Arreckx que ho sospeitat mes shens pròvas determinantas.
Alken (Belgica)
Alken (Belgica) es una comuna de la província bèlga de Limborg.
Beringen (Belgica)
Beringen (Belgica) es una comuna de la província bèlga de Limborg.
Frénois
Frénois es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region del Grand Èst.
Malans
Malans es una comuna francesa, situada dins lo departament de Dobs e la region de la Franca Comtat.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Frénois
Geografia
Per la rota, Vittel es a a l'èst, Dompaire a  a l'oèst e Darney a  al sud.
Bilzen
Bilzen es una comuna de la província bèlga de Limborg.
Frénois
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Saires
Saires es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Viena e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Comunas limitròfas
400px|gaucha||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Nòtas
<references group="N"/>
Codons
Codons (Coudons en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Aude e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Las fòrmas ancianas son Locus de Codunchis, en latin, en 1360, Codons, en 1571, Coudons, seize maisons ou couverts fort pauvres, en 1594, Coudoms, en 1639, de Coudonhibone, als sègles XIII-XVIII. Codons vendriá de l'ancian occitan cot, « calhau, còdol, còde » e del sufixe latin -onem. Lo sens seriá d'un terrenh peirós, rocassut ; Codons es entremièg tres montanhas e los productes de l'erosion i devon pas mancar. Pr'aquò, las fòrmas ancianas, latinizadas o francizadas, de còps estranhas, fan supausar quicòm mai que -onem. L'abat Sabarthès dona pas la prononciacion; s'es pas [ku'dus], caldrà acceptar l'idèa d'un autre sufixe e benlèu d'una autra origina.
Mars 2020
Mars 2020 es una mission espaciala d'exploracion de Mart desvolopada per la NASA, que lo lançament capitèt lo 30 de julhet de 2020 e son arribada a la superfícia de Mart es prevista lo 18 de febrièr de 2021. La mission es principalament orientada sul mandadís de Perseverance a la superfícia de Mart, un rover derivat de son predecessor Curiosity per reduire los costs, al qual mantun melhoraments foguèron portats. En mai del rover, i aurà tanben un dròne de demonstracion.
Los objectius principals de la mission son d'estudiar l'abitabilitat de Mart, d'enquestar sus son passat e de cercar de traças d'una vida biologica eventuala. D'un autre costat, l'estocatge d'escapolons geologics es previst per permetre a una futura mission de los tornar sus Tèrra per los analisar amb precision.
Dambenoît-lès-Colombe
Dambenoît-lès-Colombe es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nauta Sòna e la region de la Franca Comtat.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Adele (lenga)
L'adele (o gidire) es una lenga kwa parlada en Tògo e en Ghana.
Localisacion
L'adele es parlat dins la region dels Plateaux en Tògo e dins aquela de Vòlta en Ghana per los Bidire.
Escritura
L'alfabet adele es:
A/a B/b Bw/bw D/d E/e Ɛ/ɛ F/f Fw/fw G/g Gb/gb Gy/gy H/h I/i Ɩ/ɩ K/k Kp/kp Ky/ky Kw/kw L/l M/m N/n Ny/ny Ŋ/ŋ Ŋm/ŋm Ŋw/ŋw O/o Ɔ/ɔ P/p Pw/pw R/r S/s T/t U/u Ʋ/ʋ W/w Y/y
Genas
Genas es una comuna francesa situada dins lo departament de Ròse e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.
Bocholt (Belgica)
Bocholt (Belgica) es una comuna de la província bèlga de Limborg.
Les Sièges
Les Sièges es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Iona e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Sent (Bretanha)
Sent en breton (Sains en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament d'Ille et Vilaine e la region de Bretanha.
Istòria
La parròquia de Sans fasiá partida del doyenné de Dòl en levant del évêché de Dòl e èra jol vocable de sant Pierre. Antany Se sonava sants ! Los abitants son en realitat las saintois !
La paroisse de Sains faisait partie du doyenné de Dol relevant de l'évêché de Dol et était sous le vocable de saint Pierre. Autrefois elle s'appelait saints ! les habitants sont en réalité les saintois !
Bas Ren
Lo Bas Ren (var. Baish Ren) (en alemand Niederrhein, en francés Bas-Rhin) es una division administrativa francesa, dins la region del Grand Èst. Correspond a l’Alsàcia Bassa del país d’Alsàcia e Lorena. Son còdi estatistic e postal es 67 dempuèi la mitat del s. XX. Sa populacion es de 0 abitants.
Lo capluòc es Estrasborg.
Codificacion
A la Revolucion francesa, lo departament reçaup lo numèro 66 que se garda entrò la fin de l’ocupacion francesa en 1871. Lo còde 67 es atribuït per l'INSEE e utilizat per la Pòsta francesa e pels veïculs (de 1950 a 2009).
Champagné
Champagné es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sarta e la region dels Païses de Léger.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Rouvray (Còsta d'Aur)
Rouvray  es una comuna francesa administrada per lo departament de Còsta d'Aur de la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Borgloon
Borgloon es una comuna de la província bèlga de Limborg.
Zuse Z3
thumb|right|[[Fotografia de la replica dau Z3 construcha dins leis ans 1960.]]
Lo Zuse Z3 es un calculator de retransmeteires electromecanics concebut per l'engenhaire alemand Konrad Zuse (1910-1995). Èra la premiera maquina programabla automatica e es de còps considerat coma lo premier ordinator. Foncionava a una frequéncia de 5 a 10 Hz e podiá esplechar de mots d'una longor de 22 bits. Lo còdi èra estocat dins de ribans perforats.
Ramon Gogaud
Ramon Gogaud (en francés Raymond Gougaud), Carcassona, 9 de mai de 1928-1996 foguèt un escrivan e activista occitan del país de Carcassona.
Bree (Belgica)
Bree (Belgica) es una comuna de la província bèlga de Limborg.
Amplier
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Han-lès-Juvigny
Han-lès-Juvigny es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mòsa e la region del Grand Èst.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sévigny
Sévigny es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Orne e la region de la Bassa Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Lengas vanuatu del nòrd
Las lengas vanuatu del nòrd son un grop de lengas oceanianas parladas a Vanuatu. Las lengas son parladas dins las illas Torres, las illas Banks, a Espiritu Santo e sus l'illa de Pentecòsta.
Classificacion
Lo vanuatu del nòrd es una branca de las lengas oceanianas del sud, perpausada per Lynch, Ross e Crowley (2002).
La classificacion intèrna del vanuatu del nòrd es :
L'ipotèsi del vanuatu nòrd-central
Clark (2009) amassa lo vanuatu del nòrd amb lo vanuatu central e l'epi-efate dins un grop sonat las lengas vanuatu del nòrd-central. Seguís la proposion de las lengas hebridèas del nòrd de Pawley (1972), una ipotèsi anciana ja evocada per Ray, Capell e Grace al sègle XX.
Lynch (2018) dobta fortament de la validitat d'aquel grop. Clark reconstruís un protovanuatu nòrd-central, que Lynch estima èsser en fach tan pròche del protooceanian, que la possibilitat d'un grop vanuatu nòrd-central n'es d'un biais fondamental afeblida. De mai las innovacions comunas que Clark dona per justificar lo ligam entre las lengas del nòrd e del centre, se tròban pas dins totas la lengas, çò qu'invalida l'ipotèsi d'una origina comuna.
Diepenbeek
Diepenbeek es una comuna de la província bèlga de Limborg.
Dryocosmus kuriphilus
Lu cinips dau chastenh (Dryocosmus kuriphilus), 'pelat maitot calcide dau chastenh, es un micrò-imenòptere "ravatjador" parasite major dau chastenh. Eu es originari de China, e aparesset en 1940 au Japon e en Corèa, en 1974 aus Estats Units e mas en 2002 per lu prumier còp en Euròpa.
Sent Julian de las Chasas
Sent Julian de las Chasas (Saint-Julien-des-Chazes en francés) z-es una comuna auvernhassa situada dins lo departament del Naut Léger e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Geografia
Lo borg de Sant Julian de las Chasas se situa en riba senestra d'Alèir, riu conegut sul plan nacional e internacional per sas trochas sos saumons.
L'accès dins lo vilatge se fa per la rota en venent de Lanjac (RD 48), mercés a un pichon pont pitoresc d'estructura metallica dau sègle XIXen. Passat aquel pont, una pichona rota (limitada a 40 km/h) mena a Pradas, autre vilatge localizat a aperaquí 3 km au sud de Sant Julien de de las Chasas. Au centre dau vilatge, se tròba una font d'aiga e una fòrça polida pichona glèisa d'estil roman e gotic. La linha de camin de fèrre que religa Lanjac a Nimes susplomba los dos vilatges de Pradas e Sant Julian de de las Chasas.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Istòria
Al cors del periòde revolucionari de la Convencion nacionala (1792-1795), la municipalitat a portat lo nom de Les Chazes-d'Allier.
Naut Ren
Lo Naut Ren o Aut Ren (68) (loc. Haut Ren; en alsacian Owerrhii, en francés Haut-Rhin) qu'ei ua division administrativa de l’Estat francés. Dempuish 2015 qu’ei dens la region deu Grand Èst. Correspond a l’Alsàcia Hauta deu país d’Alsàcia e Lorena.
Lo caplòc qu'ei Colmar.
Bergholtz
Bergholz en alemannisch (Bergholtz en francés) qu'ei ua comuna francesa deu departament deu Haut Ren e de la region d'Alsàcia.
Districtes dei Bocas de Ròse
Los districtes dei Bocas de Ròse son una anciana division administrativa de l’Estat francés dins lo departament dei Bocas de Ròse.
Son creats en 1790 e suprimits tre 1795.
Sèt districtes foguèron creats en 1790:
En 1792, lo departament es espandit amb l'annexion dau districte:
En 1793, lo departament es demesit per la creacion dau departament de Vauclusa que reçaup tres districtes:
Fâchin
Fâchin es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nièvre e la region de Borgonha.
Geografia
Fâchin Se situa en lo Morvan.
Fâchin se situe dans le Morvan.
Lengas vanuatu central
Classificacion
Lo vanuatu central es una branca de las lengas oceanianas del sud, perpausada per Lynch, Ross e Crowley (2002).
Fâchin
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Lengas vanuatu central
Classificacion
La classificacion intèrna del vanuatu del nòrd es :
L'ipotèsi del vanuatu nòrd-central
Clark (2009) amassa lo vanuatu central amb lo vanuatu del nòrd e l'epi-efate dins un grop sonat las lengas vanuatu del nòrd-central. Seguís la proposion de las lengas hebridèas del nòrd de Pawley (1972), una ipotèsi anciana ja evocada per Ray, Capell e Grace al sègle XX.
Lynch (2018) dobta fortament de la validitat d'aquel grop. Clark reconstruís un protovanuatu nòrd-central, que Lynch estima èsser en fach tan pròche del protooceanian, que la possibilitat d'un grop vanuatu nòrd-central n'es d'un biais fondamental afeblida. De mai las innovacions comunas que Clark dona per justificar lo ligam entre las lengas del nòrd e del centre, se tròban pas dins totas la lengas, çò qu'invalida l'ipotèsi d'una origina comuna.
Dilsen-Stokkem
Dilsen-Stokkem es una comuna de la província bèlga de Limborg.
Batalha de la Wilderness
thumb|right|Campanha de Richmond-Petersburg e començament dau sètge de la region per lei Nordistas.
La batalha de la Wilderness' se debanèt dau 5 au 7 de mai de 1864 durant la Guèrra de Secession (1861-1865). Opausèt una armada unionista de 102,000 òmes comandada per lo generau Ulysses S. Grant ai fòrças sudistas de Robert E. Lee (60,000 òmes). S'acabèt per un resultat indecís qu'es generalament considerat coma un succès defensiu confederat.
Au nivèu uman, aqueu premier combat de la campanha s'acabèt per de pèrdas de 17,000 per lei Nordistas còntra 10,000 per lei Sudistas. Dins aquò, Grant dispausava de renfòrç pus importants per tornar formar seis efectius.
Genk
0Genk es una comuna de la província bèlga de Limborg.
Bruay-sur-l'Escaut
Bruay-sur-l'Escaut es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region dels Nauts de França. .
Geografia
A traversat pel canal del Escaut dragué en 1784 pel desvolopament de l'indústria minaire, perque èra sens fons a l'epòca, e desplaçat de contunh meses en grand gabarit.
Es desservie pels beguts :
linha 14 ANZIN Crei de Anzin - Mt Peruwelz / Bonsecours (Anzin Otèl de vila - Mt Peruwelz / Bonsecours pendent la durada dels trabalhs del Tramvia de Valencianas),
e lèu pel Tramvia de Valencianas
Bruay-sur-l'Escaut, ville du département du Nord dans le bassin minier du Nord Pas de Calais, est proche de Valenciennes (5 km), et de la frontière belge (ville de Quievrain ou Bonsecours) à 10 km.
Elle est desservie par le bus :
ligne 14 ANZIN Croix d'Anzin - Mt Peruwelz / Bonsecours (Anzin Hotel de ville - Mt Peruwelz / Bonsecours pendant la durée des travaux du Tramway de Valenciennes),
ligne S1 et S2 BRUAY Place - FAMARS Université,
Bruille-lez-Marchiennes
Bruille-lez-Marchiennes es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region Nòrd-Pas de Calais. .
Geografia
200px|left|thumb|Bruille-lez-Marchiennes en lo sieu costat e lo sieu arrondissement
200px|left|thumb|Bruille-lez-Marchiennes dans son canton et son arrondissement.
Gingelom
Gingelom es una comuna de la província bèlga de Limborg.
Canton de Peliçana
Lo canton de Peliçana es una division administrativa (estadistica e electorala) dau departament francés dei Bocas de Ròse creada en 1790 dins lo districte de Selon. Es suprimit en 1801, puei restablit en 1993.
Marseille
Marseille es un toponim francés: Es tanben utilizat fòra França:
Cassenòla
thumb|Cassenòla dins lo [[Worcestershire (Anglatèrra)]]
La cassenòla o Poma de cocut (en lemosin), es una gala que porten fracament diversas especias de chaisne (cassanh) e que per son volume e sa fòrma fai pensar a una poma, sens aver de segur la mesma consistancia elastica ni la densitat. Son diametre pòt variar de dos a cinc centimetres, e sa color dau brun, ros, verd, rose au roge.
La formacion de las cassenòlas es provocada per l'injeccion de substanças per las larvas de certenats becas (vespas) a galas de la familha de las Cynipidae
Saix
Saix es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Viena e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Cassenòla
Origina de la tinta metallo-galica
Las cassenolas fiten utilizadas per fabricar de l'encra dempuèi l'epòca de l'Empèri roman. De l'atge mejan juscant'au debut dau segle XX, l'encra metalo-galica era la principala substancia emplejada per escrire en Occident.