cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tennis de taula
Taula de jòc
Una taula de competicion es rectangulara, plana e orizontala. Mesura de long sus 1,525 mètre de larg e lo costat superior es situat a  al dessús del sol. La superfícia de jòc, nomenda « platèl », es de color escura e mata, mai sovent blava o verd escur (blava uèi). Es enrodada per totes los bòrds per una listra blanca pencha de dos centimètres de larg, nomenada « linha de fond » suls bòrds mai corts de la taula, e « linha de costat » per los dos autres costats. Es divisada en dos camps identics per un filat de 15,25 centimètres de naut, otrapassant de cada costat. Cada mièjataula es d'esperela divisada en dos per un listra prima blanca de tres millimètres, que compta pas que pel servici en cas du jòc de doble. centrat|vinheta|Dimensions de la taula de tennis de taula. vinheta|Taula d'exterior en beton. Per las competicions, la taula deu èsser agreada. E la mencion « agreat » o lo logotip « ITTF » son indicats suls grands costat de la taula. La publicitat eventuala al nivèl de la taula, del filat o de la separacions es estrictament reglamentada.
Las taulas non agreadas per la competicion son de « taulas de léser ». Son sovent de dimension e de nautor de las taulas reglamentàrias, mas son mens caras car de mens bona qualitat : los pès son mai fragils, lo platèl es mens plan e mens espés, la fusta es mens densa (la bala rebomba mens), los renfòrts son flacs o absents. En contrapartida, son a vegada de matèria pauc sensibla als tempèris (acièr inoxidable per exemple), permetent de jogar en exterior. Dins las escolas e los ensembles urbans, i a tanben de taulas de beton amb « filat » de beton o de metal.
Existís tanbnen de taulas de dimensions pichonas que se pòt reglar la nautor, utilizadas per l'aprendissatge del tennis de taula als enfants.
Bala
esquèrra|vinheta|Balas de de marca Schildkröt, e de  de marca Nittaku. Es una esfèra de celluloïd, o autra matèria plastica (polipropilèn) de proprietats vesinas, de color iranja o blanca en competicion, pèsa e a un diamètre de 40 mm (abans 2000, lo diamètre de la bala èra de  ). La balla deu respectar de condicions de rebomb: casent de 30 cm al dessús de la taula, deu rebombar d'al mens.
Pendent las competicions oficialas, los jogaires tòcan de balas de categoria « tres estelas ». Aquelas balas son de qualitats melhora, es a dire mai redondas e duras, son tanben mai fragilas e caras que las balas ordinàrias. Pel léser o los entraïnaments, los jogaires utilizan des balas fòrça mens caras, codificadas 2 estelas, 1 estela o pas cap.
Malgrat èsser prima (coma se vei quand es esquiçada), la bala apareis fòrça regda. S'agís d'una proprietat mecanica generala de las superfícias corbas coma es lo cas per la clòsca d'unes fruchs, dels uòus o dels coquilhums.
Autres elements del material collectiu
De separacions, d'una nautor unifòrma d'uns enrodant l'airal de jòc o separan los airals de jòcs quand i a mai d'uns. Aqueles paredons son fòrça leugièrs : un arquet de metal cròt sostent una tenda plastica atenhent lo sol. Las separacions penon las balas dins l'airal de jòc, per limitar lo desplaçament e evitar que destorban lo debanament d'una autra partida. Sus aquelas separacions, los jogaires pòdon i pausar mettre une servieta per ses secar mas son pas autorizat a i pausar de manjar o beure.
Una mesura permet de verificar que lo filat es a la nautor reglamentària de 15,25 cm e que los placatges de las raquetas passan pas lo maxim autorizat de 4 mm per la mossa e lo cauchó.
Material individual
Lo sol material indispensable a un pongista es sa raqueta e son vestit d'espòrt. Deu mai téner sa licéncia per poder participar a una competicion oficiala.
Vestit
vinheta|Jean-Michel Saive (esquèrra) e Kalínikos Kreánga (drecha) pendent una competicion oficiala. Lo vestit de jòc se compausa d'un shòrt o d'una jupeta, d'una camiseta, de caucetas e de cauçadura d'espòrt d'interior. Lo reglament impausa que totes los jogaires d'una equipa d'un club pòrtan la meteissa camiseta, coma los dos jogaires d'un doble se son del meteis club. La color de la camiseta deu èsser netament destriada d'aquela de la bala. En darrièr recors la decision de conformitat del vestit torna al jutge arbitre de l'encontre.
Raqueta
esquèrra|vinheta|Raqueta de tennis de taula. La forma de la raqueta, sa dimension e son pes son pas reglamentats, sola l'espessor dels placatges se limita a quatre millimètres. Los placatges de cauchó mossa apareisson en 1951 e comença la modernizacion del material fins ara amb las pegas avidas de solvent que seràn interditas.
Lo còs de la raqueta, nomenat « fusta », deu èsser plan e regde. Al mens 85 % de son espesor totala deu èsser de fusta naturala. Las fàcias utilizadas per frapar la bala devon èsser cobèrtas d'una pèça de cauchó d'una sola partida, d'espessor e de color unifòrma, una de las fàcia es obligatòriament roge viu, e l'autra negre. Entre lo placatge e la fusta, es frequent d'aver una espessor de mossa sintetica. Las federacions publican cada an una lista dels placatges autorizats.
Los placatges e las fustas son causidas segon l'estil de jòc volgut : se destria lo jòc ofensiu (jòc aviat mas pauc de contraròtle de la bala), lo jòc defensiu (bon contraròtle mas balas mai lentas) e lo jòc allround (velocitat mejana e contraròtle corrècte). Se considèra que los placatges son responsables de 80 % de l'estil de jòc, e la fusta 20 %. Los jogaires podavan utilizar de pegas especialas que lo solvent influís sus l'elasticitat dels placatges coflant en los alveòls de la mossa (l'empegatge es interdit en competicion dempuèi 2008). Lo placatge fa l'objècte d'un sonh particular : es el qu'es al contacte de la bala e que dona mai de sensacions. Se compausa d'una superfícia exteriora al contacte de la bala, e sovent d'una mossa sintetica plaçada entre aquela superfícia e la fusta de la raqueta. Un placatges possedís doas caracteristicas : son aderéncia (qualitat del contacte entre la bala e lo placatge) e la velocitat qu'es capable de tornar la bala. Se combinant, aquelas caracteristicas donan las qualitats seguentas cercadas pels pongistas : capacitat de tornar la bala dins un cas precís, capacitat a donar de l'efièch a la bala, e velocitat de retorn.
Es autorizat d'aver un tipe de placatge diferent sus cada fàcia de la raqueta. Un nombre limitat de placatge son autorizats en competicion, la lista dels placatges autorizats es disponible sul site de la federacion internacionala. Es obligatòri d'aver una fàcia roja e una fàcia negra per poder destriar los placatges utilizats per l'adversari. Mai, un jogaire pòt aver un sol estat menat d'un placatge e daissar l'autre nud. Mas deu pénher la fusta de la color opausada al placatge e pòt pas utilizar aquel costat de la raqueta senon perd lo punt.
Autres elements del material individual
Lo tennis de taula, espòrt d'interior, demanda pas res pus d'autre qu'una raqueta e lo vestit descrich çai dessús. Es donc un espòrt gaireben economic pels debutants, mai que se pòt començar amb de raquetas pauc costosas. Los jogaires pòdon crompar una cobèrta de proteccion per aparar los placatges de l'usura e dels tusts, de cauçaduras mai adaptadas, una pichona servieta per se dessusar. Dins las crompas abitualas, i a : las balas d'entraïnament, de placatge per cambiar, de pega avida (interditas en competicion a partir de 2008) e un produch d'entreten pel placatge amb esponga.
Presa de raqueta
Los jogaires occidentals jògan subretot amb una presa de raqueta europèa. Lo margue se ten dins la man, l'indèx es tibat lo long de la fusta. Los jogaires asiatics jògan subretot presa pòrta pluma. La raqueta se ten coma un « pòrta pluma ». Aquela presa fa tralhar dins un axe anatomic donent fòrça mai de mobilitat, mas lo costat revèrs (jogat sus la meteissa fàcia que le còp drech) es mens aisit de mestrejar. Doas tecnicas existisson en pòrta plume, la tecnica « japonesa », ont lo major es tibat sus la fàcia arrièra de la raqueta. Lo margue es alara asimetric, e una placa de siure cobrís lo costat non utilizat. Amb la tecnica chinesa, los dets arrièr son plegats. Lo margue es simetric e cortet. Ambedoas fàcias an alara una mossa. Lo jogaire pòt causir sus cada punt o segon s'es servidor o relançaire.
Tocat de bala, frapa de bala e efièchs
Dins los primièrs temps, las raquetas essent de fusta bruta, la bala es contrarotlada pas que pel penjal de la raqueta al moment de l'impacte e per la poténcia de frapa. E, lo plastic tendre amb picons, mas sens espessor, que cobrís la fusta permet d'amortir encara mai los còs. En 1902, l'utilizacion de mossas sinteticas (empegadas entre la fusta e lo placatge exterior) aumenta la velocitat de propulsion. Enseguida l'arribada dels placatges lises (picon virat cap al dedins) melhora l'aderéncia entre la raqueta e la bala. Alara los jogaires pòdon variar los efièches sus la bala e accelerar la velocitat dels escambis. Los efièches mai corrents son lo « copat » e lo « topspin »
Actinid
Los actinids son una seria quimica del tablèu periodic dels elements que se situa entre l'actini e lo lawrenci, doncas, a un numèro atomic entre 89 e 103 inclús.
Tennis de taula
Copat (Backspin)
Una bala cpada es frapada plaçant la raqueta gaireben a l'orizontala e passant al dejós de la bala. La raqueta partís del naut e s'avança cap al bas e en avant. Lo copat pòt se far siá: Dins ambedós cases, la fin es d'empachar l'adversari d'atacar dins de bonas condicions. En efièch, una bala copada tend a « cabussar » dins lo filat après son rebomb; mai la bala es copada e mai l'adversari serà obligat de la levar per passar lo filat, amb una latitud estrecha d'accion : se lèva pas pro la bala, acaba dins lo filat; se la lèva tròp, risca de sortir de la taula o d'èsser nauta, çò que permet en retorn una frapa aisida. Aquò dona un avantatge se l'adversari es pas pro atentiu. Mas se cal far mèfi al retorn se l'adversari es un jogaire experimentat. centrat|vinheta|Descomposicion dels efièchs d'una bala copada: la bala tend « cabussar » cap al bas.
Topspin
Varianta apareguda amb las raquetas de placatge sintetic amb picons (mai aderissent que los placatges lises), lo topspin consistís a « fregar » la bala de bas cap en naut de biais a donar a la bala una rotacion arrièra en avant, es a dire que lo contacte entre la raqueta e la bala siá mai longa possibla amb un larg movement de « bròssa » que la bala siá somesa l'« efèit Magnus ». Un bon topspin es un compromés entre fregar la baa mai finament possible e una acceleracion al moment de l'impacte. Se la raqueta possedís un placatge aderissent, la bala torneja prenent una trajectòria parabolica : après que pojèt, cai fòrça aviadament e accelera tocant la taula. Per tornar la bala sus taula, es obligat de « tapar » l'angle de sa raqueta (es a dire « far un blòc »), senon la bala torna partir pojant encara mai e sortís. Un escambi de bala en topspin mena la bala a una velocitat aprochant los 200 km/h.
Mai sovent, quand un jogaire recep una bala copada longa, torna en copat o en topspin.
Existís un còp nomenat un « contra topspin ». Quand un jogaire realiza un topspin, son adversari pòt realizar un autre topspin (se n'a lo temps), es un còp de contra ataca. I a un « contra topspin » a la taula e lo « contra topspin » realizat a mièjadistancia de la taula. Aqueles dos còps son reservats a de jogaires de bon nivèl, e demanda una condicion fisica e una reactivitat importantas. centrat|vinheta|Descomposicion dels efièch topspin : 1: fasa ascendenta 2: la bala tornant davalar 3: rebomb e  acceleracion 4: blòc.
Desviat
Lo plan de rotacion de la bala perpendicular a la trajectòria. Estudiant lo movement del punt de vista de la bala, seguís una trajectòria elicoïdala.
Flip
Lo flip se realiza sus una bala corta, au-dessus de la table. Es subretot amb lo ponhet que se realiza lo movement. Per tornar una bala copada, lo flip se realiza passant en dejós e portant la bala amb lo ponhet : es un flip portat qu'a per caracteristica de tornar l'efièch copat a l'adversari fasent una bala rapida. Se lo servici es liftat o flac, se pòt flipar bofetant a la bala. Es sempre long mas se pòt jogar crosat. Lo flip es pas sonque tornada de servici: se pòt realizar sus quina que siá bala corta. Lo flip se pòt realizar del còp drech o del revèrs. Dins los dos cases, avançar la camba drecha pels drechièrs e la camba esquèrra pels esquerrièrs permet de ganhar en longor.
Referéncias
<references group="R"/>
Teoria deis ensembles
thumb|right|Representacion de l'interseccion de dos ensembles.
La teoria deis ensembles foguèt introducha a la fin dau sègle XIX per lo matematician alemand Georg Cantor.
Agropaments de comunas dins la província de Coni
Aquí la lista dels Agropaments de comunas dins la província de Coni.
Klezmer
La musica klezmer qu'ei l'estil musical desvolopat en Euròpa Orientau peus judius ashkenazes. Qu'amassa influéncias armonicas orientaus, eslavas e tziganas. Enriquida peus sègles e los viatges de la diaspòra e de l'immigracion, que's pòt interpretar dab la màger part deus instruments de musica classica mes totun dab ua predileccion per quauques uns com lo vriulon, la clarineta, l'acordeon e la contrabassa.
Los sons intrepretas que son aperats klezmerim (per'mor de la marca deu plurau en im de l'ebrèu).
Wilaya
Una wilaya (en arab ولاية, wilāya; en turc vilayet, en turc otomà ولاية, vilayet) es una subdivision administrativa de divèrses païses musulmans. La prononciacion turca de la paraula, originàriament arab, vilayet, es lo nom qu'avien las provincias de l'Empèri Otoman. Sos lo califat, la wilaya èra cada nou estat semisobiran constituent, que tanben se pòt apelar valiat.
La paraula original arab deriva de la raiç w-l-y, «governar». Lo territòri de la wilaya es regit per un valí (والي, wali) o governador, e pr'aquò lo nom se tradussís com «governacion».
La wilaya es la subdivision administrativa de primièr nivel d'Argeria, Mauritània, Sodan e Tunisia, e de segond nivel en Kenya, lo Marròc e Oman. Los territòris federals de Malàisia s'apelan en malai Wilayah Persekutuan.
Le Vauclin
Le Vauclin (Voklen en creòl) es una comuna francesa d'oltramar de Martinica.
Apatita
L'apatita es un minerau incolòr a l'estat e jaune, brun, verd, violet e rarament blau ò roge. A una duretat de 5,0 e una densitat de 3,0-3,2. Es formada de clorofluorofosfat de calci (simbòl quimic : Ca5(PO4)3(OH, F, Cl)) cristallizat segon un sistèma exagonau de classa bipiramidala. Forma de cristaus exagonaus de dimension febla ò prismatics ò de massas granulàrias e d'agregats. Son esclat es veirenc ò subresinós.
Es un minerau accessòri de mai d'una ròca volcanica acidas ò basicas, dei venas pegmatiticas, dei venas idrotermalas, dei venas metamorficas e de certanei ròcas sedimentàrias (depaus organogèns e marins). Pòu èsser associada ambé la lepidolita, l'espodumena, lo bericle ò lo qüars. Es lo minerau principau per l'extraccion de fosfòr e de saus.
Sharwa
Localisacion
Lo sharwa es parlat dins lo canton de Tchevi de l'arrondiment de Bourha, dins lo departament de Mayo-Tsanaga. Aquel darrièr es restacat a la region de l'Extrèm-Nòrd de Cameron.
Classificacion
Lo sharwa es una lenga chadica classada per Gravina (2014) dins la branca sud del biu-mandara, ont fa partida del grop bata.
Injeccion (matematicas)
thumb|200px|Una aplicacion injectiva. thumb|200px|Una aplicacion non injectiva. En matematicas, una injeccion o aplicacion injectiva es una aplicacion que pren de valors diferentas en d'elements diferents de son domeni.
Definicion
Estent dos ensembles X e Y, una aplicacion f : X → Y es dicha injectiva se e solament se, per tot pareu (x, x' )  d'elements de son domeni X : Autrament dich, l'aplicacion f es injectiva se e solament se, per tot element y dau codomeni Y, existís au mai un element x dau domeni X tau que f(x) = y.
Injeccion canonica
Estent un sosemble (non vuege) X'  d'un ensemble X, l'aplicacion i : X'  → X definida per i(x) = x es injectiva.
Es sonada injeccion canonica de X'  dins X.
Proprietats
Ansin, en aquest cas, se pòt retrobar A a partir de l'imatge f(A).
Josep Maria Milla i Saldon
Josep Maria Milla i Saldon (Jomo) (Mataró, Maresme, 1965) musician, jornalista, lingüista e esperantista catalan.
Que dintrèc en 1984 dins la Joventut Catalana d'Esperanto ont en divèrs periòdes qu'estó arresponsable d'informacion, clavaire e coredactor deu bulletin Kata Luno. Entre 1990 e 1993 ne coredactèc la revista en catalan Freqüències. Dempús de 1995 que milita dins l'Associació Catalana d'Esperanto, dont en 2004 n'estó lo liberat. Qu'estó un deus organizadors deu 27au Congrès Catalan d'Esperanto en Mataró, l'an 1995, un deus qu'agó mèi succès.
Qu'ei membre deu grop musicau Kaj Tiel Plu e coordinador de l'equipa d'arreviradors a l'esperanto de Barcelona-Indymedia. Amassa dab Ferriol Macip qu'inicièc lo servici d'informacion televisada de l'Associacion Catalana d'Esperanto (KIS TV) l'an 2006.
Kataluna Inform-Servo Televida
KIS TV (Kataluna Inform-Servo Televida) qu'ei un servici informatiu de vidèos en hilat, qu'a coma objectiu fonamentau dar a conéisher ara comunitat esperantista era realitat culturau, istorica e sociau des Païsi Catalans, e ara comunitat catalana es madeishi aspèctes deth movement esperantista. S'encetèc er an 2006 dera man de dus activistes dera Associacion Catalana d'Esperanto, Ferriol Macip e Josep Maria Milla, toti dus collaboradors dera television locau Barcelona TV.
Josep Maria Milla i Saldon
Coma occitanista comencèc dins la Seccion Animacion de l'Institut d'Estudis Occitans en hasent de professor d'occitan en activitats d'estiu entre las annadas 1992 e 1997. Qu'ei membre fondador de l'Institut Catalan d'Estudis Occitans.
Kataluna Inform-Servo Televida
Eth projècte KIS TV qu'ei basat en d'auti servicis audiovisuaus esperantistes, coma es de Libera Folio o Internacia Televido.
Josep Maria Milla i Saldon
Actuaument que collabòra dab l'informatiu en occitan [infòc], a [Barcelona TV] amassa damb Manel Zabala e Ferriol Macip, coprodusit énter Barcelona TV e l'Associacion entara Difusion d'Occitània en Catalonha (ADÒC), e qu'ei corresponsau en país deu Maresme deu setmanièr Dirècta.
Kataluna Inform-Servo Televida
Ligams extèrnes
Pagina de KIS TV
Mostier de Ventadorn
Mostier de Ventadorn (Moustier-Ventadour en francés) es una comuna lemosina situada dins lo departament de Corresa e la region de Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.
Fraga (Aragon)
Fraga es un municipi de la província espanhòla d'Òsca e de la Comunautat Autonòma d'Aragon.
Vasilii Chuikov
thumb|Vasilii Chuikov Vasilii Ivanovich Chuikov (en rus: Васи́лий Ива́нович Чуйко́в) (12 de febrièr de 1900–18 de març de 1982) èra un luòctenent general dins l'Armada Roja Sovietica pendent la Segonda Guèrra Mondiala. Foguèt dos còps "Eròi de l'Union Sovietica". Après la guèrra venguèt Marescal de l'Union Sovietica.
Saint-Florent-sur-Cher
Saint-Florent-sur-Cher es una comuna francesa, situada dins lo departament de Char e la region dau Centre.
Piromorfita
La piromorfita es un minerau incolòr, verd ò brun qu'a una duretat de 3,5-4,0 e una densitat de 7,04. Es formada de clorofosfat de plomb (simbòl quimic : Pb5(PO4)3Cl) cristallizat segon un sistèma exagonau de classa bipiramidala. Dins la natura, forma generalament de cristaus prismatics corts de basa exagonala ò d'agregats globulars. Son esclat es resinós ò adamantin.
Es un minerau segondari eissit de l'alteracion de mineraus de plomb que pòu èsser associada ambé la cerusita, la smithsonita, l'emimorfita, l'anglesita, la malaquita, la leadhillita, la wulfenita ò la mimetita. Es de còps utilizada coma minerau de plomb mai aquel usatge es rar.
Saint-Pierre-Aigle
es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sahurs
Sahurs es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Sèina Maritima e la region de la Nauta Normandia.
Geografia
La municipalitat se tròba sul marge drech de la Seine, a la extremitat d'un méandre, e en bordure de la bòsc de Roumare.
La commune se trouve sur la rive droite de la Seine, à l'extrémité d'un méandre, et en bordure de la forêt de Roumare.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Ana Kasparian
Anahit Misak Kasparian, pus conoscuda coma Ana Kasparian (Los Angeles, 7 de julh de 1986) es una realizairitz americana e coanimadora del programa audiovisual The Young Turks.
La Fueva
La Fueva es un municipi de la província espanhòla d'Òsca e de la Comunautat Autonòma d'Aragon.
Frònt (meteorologia)
thumb|right|[[Fotografia d'un frònt.]]
Un frònt es, en meteorologia, una superficia de discontinuitat estenduda que separa doas massas d'aire aguent de proprietats fisicas diferentas (temperatura, pression, umiditat, etc.). Lo concèpte es aparegut au començament dau sègle XX dins lei trabalhs dei meteorològs per descriure lo comportament de l'atmosfèra dins lei latituds dau nòrd de l'Ocean Atlantic (formacion e desplaçament dei nívols, dei precipitacions, dei depressions e deis anticiclòns). La meteorologia modèrna considèra desenant lei frònts coma una simpla consequéncia dei fòrças a l'origina de la meteo mai, en causa de lor aspècte practic, lei frònts son totjorn fòrça utilizats e representats sus lei cartas meteorologicas.
Figari
Figari es una comuna corsa, situada dins lo departament de Corsega del Sud e la region de Corsega.
Geografia
La municipalitat de Figari se situa en la micro-region de l'Extrèm Sud a aperaquí 15 km al nòrd de Bonifacio en direccion de Aiacciu es limitrophe de Pianottoli-Caldarello a l'èst de Levie al nòrd e de Sotta a l'èst. La montanha de Cagna es tota prèpa de Figari.
Un torn génoise a situat sul territòri communal.
La commune de Figari se situe dans la micro-région de l'Extrême Sud à environ 15 km au nord de Bonifacio en direction d'Ajaccio elle est limitrophe de Pianottoli-Caldarello à l'est de Levie au nord et de Sotta à l'est. La montagne de Cagna est toute proche de Figari.
Une tour génoise est située sur le territoire communal.
Pocieures
Pocieures o Poshèrgues o Pochergues [pou'chérgués/pou'ciwés/pou'chéwrés] (en francés, oficiaument, Pouchergues) qu'ei ua anciana comuna occitana, fusionada en 1988 dens era comuna d’Adervièla e Pocieures. Que vadot ua comuna associada.
Linha Massa-Senigallia
right|thumb|230px|La linha en Italiá 230px|right|thumb|Au niveu european
Pocieures
Administrativament qu'èra dens eth canton de Bordèras (uei Bordèras de Loron) e eth districte de La Barta, puish eth arrondiment de Banhèras, deth departament deus Hauts Pirenèus.
Linha Massa-Senigallia
La linha La Spezia-Rimini o linha Massa-Senigallia, marca la frontièra linguistica entre las lengas romanicas occidentalas (al nòrd) e orientalas (al sud).
Pocieures
Eth n° INSEE qu'èra 65365. thumb|right|300px|right|Lo vilatge
Raul Hilberg
Raul Hilberg (2 de junh de 1926 - 6 d'agost de 2007) foguèt un dels istorians del genocidi dels josieus mai conegut e respectat. Son òbra màger "The Destruction of the European Jews" es vista coma la descripcion mai completa de la Solucion Finala. Foguèt elegit a l'American Academy of Arts and Sciences lo 26 d'abril de 2005.
Pocieures
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Era prononciacion qu'ei [pou'chérgués] o [pou'ciwés] o [pou'chéwrés] (grafia fonetica deths autors). Las fòrmas ancianas que son : De Porcingias, de Porcinguis, en latin, en 1387, Pouchergues en Loron en 1678.
Era grafia Pocieures de Patrici Pojada qu'ei especiaument desastruga. Que caleré escríver Poshergues (fòrma mei conservatritz), Pociues o Posheures.
Segon R. Aymard, Poshergues que seré eth mont deth diu Ergé.
Miquèu Grosclaude que constata R. Aymard se basa sus ua inscripcion "Au Dieu Erge" (véder Montcirèr) e sus ua fòrma hornida per Lejosne, de Podio Ergii, en 1472, probablament faussa. En realitat eth resultat de podium ei pas pog, mes puei o poi. De mei, ua atestacion de 1472 qu'ei tròp tardiva per un diu aquitan. Eth nom que vien meilèu deth latin porcilia, « sot, porcau, lòc on elèvan pòrcs », vienut en gascon dera vath d'Aura porcingla (eth plurau qu'ei locaument porcingles), puish evolucions posterioras. Comparar dab Porcingles en Val d'Aran e Porciuvas en Bearn, atestat  Poursieugues.
Demografia
I a pas de donadas per 1975 e 1982.
Ravenel
Ravenel es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region de Picardia.
Geografia
Ravenel Es un vilatge situat al nòrd de l'Oise, sul scenari picard e en la region naturala del Santerre. Tira lo sieu nom de la ravenelle, flor de la familha de las crucifères, forma sauvatja del radis. Ravenel A situat en lo departament de l'Oise. Los sieus abitants an trucat los Ravenelois e los Raveneloises.
Gistaín
Gistaín (Justai(n) en gascon) es un municipi de la província espanhòla d'Òsca e de la Comunautat Autonòma d'Aragon.
Ravenel
Geografia
La municipalitat s'estend sus 11,6 km² e compti 1120 abitants dempuèi lo de la populacion. La densitat de populacion es de 96,5 abitants per km² sus la comuna.
Environat per las municipalitats de Angivillers, Léglantiers, Maignelay-Montigny e Lo Plessier-sus-Sant-Just, Ravenel a situat a 26 km al Nòrd-Oèst de Compenha la mai granda vila a las alentours.
Situat a 115 mètre d'altitud, cap de cors d'aiga travèrsa pas lo vilatge de Ravenel. La municipalitat es prèpa del parc natural regional Oise-País de França a aperaquí 25 quilomètres.
Ravenel est un village situé au nord de l'Oise, sur le plateau picard et dans la région naturelle du Santerre. Il tire son nom de la ravenelle, fleur de la famille des crucifères, forme sauvage du radis. Ravenel est situé dans le département de l'Oise. Ses habitants sont appelés les Ravenelois et les Raveneloises.
La commune s'étend sur 11,6 km² et compte 1120 habitants depuis le de la population. La densité de population est de 96,5 habitants par km² sur la commune.
Entouré par les communes de Angivillers, Léglantiers, Maignelay-Montigny et Le Plessier-sur-Saint-Just, Ravenel est situé à 26 km au Nord-Ouest de Compiègne la plus grande ville aux alentours.
Situé à 115 mètre d'altitude, aucun cours d'eau ne traverse le village de Ravenel. La commune est proche du parc naturel régional Oise-Pays de France à environ 25 kilomètres.
Istòria
thumb|left|L'anciana estacion sus la [[Linha Estrées-Sant-Denis - Froissy - Crèvecœur-çò de-Grand.]] A, Ravenel aperteniá al duché de Halluin. Grands constructors, los Halluin an fach édifier de las glèisas considerablas. Aquela de Ravenel n'es un considerable exemple, bastida cap a 1550.
thumb|left|L'ancienne gare sur la [[Ligne Estrées-Saint-Denis - Froissy - Crèvecœur-le-Grand.]] Au, Ravenel appartenait au duché d'Halluin. Grands constructeurs, les Halluin ont fait édifier des églises remarquables. Celle de Ravenel en est un remarquable exemple, construite vers 1550.
Celtic Football Club
Lo Celtic es un dei dètz sòcis fondadors de la liga de fotbòl escocesa (Scottish Football League) en 1890. En 1967, vendrà lo premier club escocés e britanic de véncer la prestigiosa copa dei campions europèus de fotbòl.
France 5
France 5 (ancianamant La Cinquième) es una cadena de television generalista francesa de servici public, creada lo 13 de decembre de 1994 e renomada France 5 en 2002. Fa partida del grop France Télévisions. Sos programas, principalament composats de magazins e de documentaris, son axats sus l'educacion e lo partatje dels savers e dels coneissenças.
Sa color d'identificacion dins lo grop es lo verd e se retroba dins tot son apelhatge d'antena.
Libre deth Mormó
right|thumb|Eth Libre de Mormon, aute testament de [[Jèsus Crist, publicat pera Glèisa de Jèsus Crist des Sants des Darrèri Dies.]]
Eth Libre de Mormon ei un des quate libres sagrats acceptadi pera Glèisa de Jèsus Crist des Sants des Darrèri Dies, era Comunitat de Crist e autes branques deth mormonisme. Eth madeish libre ditz qu'ei ua traduccion des escrits des òmes sants d'America escrit d'ua manèra similara ara Bíblia.
France 2
drecha|sens_quadre|200x200px drecha|sens_quadre|200x200px France 2 es una cadena de television generalista francesa de servici public, creada lo 7 de setembre de 1992 e succedissent a Antenne 2. Fa partida del grop France Télévisions.
Sa color d'identificacion dins lo grop es lo roge e se retroba dins tot son apelhatge d'antena.
Sants
220px|thumb|Bastissas a la carretièra de Sants Sants es una anciana comuna catalana, uèi quartièr del districte barcelonés de Sants-Montjuïc. Foguèt municipi independent fins a l'entrada en vigor del Decrèt d'Agregacion lo 20 d'abril de 1897, qu'annexèt los municipis de Gràcia, Sant Martí de Provençals, Sant Andreu de Palomar, Sant Gervasi de Cassoles, Sants e las Còrts a Barcelona.
Lo quartièr, es crosat per la ronda del mig, aital com per las vias del tren. A un important ais comercial, la nomenada carretièra de Sants, formada pels carrèrs de la Creu Coberta, a Hostafrancs, e lo carrèr de Sants.
En lo sègle XIX, foguèt un quartièr obrièr amb de divèrsas fabricas texilas, entre autres cal destacar per la siá importància las del Vapor Vielh, transformada en bibliotèca e escòla en 2001, e l'Espanha Industrial, lo Vapor Novèl, convertit en pargue en 1983.
Lo quartièr dispausa d'un important filat cultural e associatiu que s'acorròpa en una coordinadora d'entitats nomenada Secretariat d'Entitats de Sants, Hostafrancs e la Bordeta. Entre fòrça cal destacar lo Centre civic de las Cotxeres De Sants e del Casinet, l'associacion de vesins Centre Social de Sants, l'Orfeon de Sants amb mai de cent ans d'istòria, lo Centre Catolic, l'Union Esportiva de Sants que compta amb una seccion ciclista responsabla de l'organizacion de la Vòlta Ciclista a Catalonha e lo Club Esportiu Mediterrani. En lo marc de las entitats de cultura populara e tradicionala Sants dispausa de còlha de castellers coneguts en aqueste mond amb lo nom dels Borinots, tres grops de diables (los de Sants, las Guspires e los Barrufets), còlha de gigants e la Còlha Bastonera de Sants. En l'actualitat, los movements alternatius an una fòrta preséncia organizada a l'entorn de las Vòtas alternativas e de divèrses espacis aucupats convertits en d'abitatges o centres socials com Can Vies o l'antica fabrica Hamsa en lo quartièr d'Hostafrancs.
El Grado
El Grado es un municipi de la província espanhòla d'Òsca e de la Comunautat Autonòma d'Aragon.
Sants
La vòta del quartièr se celèbra a l'entorn del 24 d'agost, jornada de Sant Bartomeu, patron del quartièr. Divèrses carrèrs se jargan per l'ocasion amb de montatges efímers e una programacion d'activitats per a totes los publics.
Al començament d'octobre te luòc lo Cros Popular de Sants, memorial Eugeni Giralt, una corsa que trapa las siás raïses mai alunhadas a mejans dels ans 30 del sègle XX, quand èra organizada per l'Ateneu Enciclopèdic Sempre Avant. Actualament la corsa es organizada pel Club de Camins Esportius de Sants.
Le Villey
Le Villey es una comuna francesa, situada dins lo departament de Jura e la region de Franca Comtat
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Mimetita
La mimetita es un minerau incolòr a l'estat pur e jaune, brun ò arange en preséncia d'impuretats. A una duretat de 3,5-4,0 e una densitat de 7,24. Es formada de cloroarseniat de plomb (simbòl quimic : Pb5(AsO4)3Cl) cristallizat segon un sistèma exagonau de classa bipiramidala. Dins la natura, forma de cristaus prismatics de basa exagonala ò d'agregats globulars. Son esclat es resinòs a adamantin.
Minerau segondari eissit de l'alteracion de mineraus de plomb e de zinc, la mimetica se troba dins lei zònas d'oxidacion dei jaciments de plomb e de zinc. Pòu èsser associada ambé la cerusita, la smithsonita, l'anglesita, la malaquita, la leadhillita, la wulfenita, l'arsenopirita e divèrsei mineraus d'arsenic. Es de còps utilizada coma minerau de plomb per l'industria miniera.
Nene (riu)
Nene es un riu de l'èst de l'Anglatèrra, dins lo Northamptonshire.
Houssay
Houssay pòt essèr:
Chalautre-la-Petite
Chalautre-la-Petite es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sèina e Marna e la region d'Illa de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Monchiet
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Fraquelfing
Fraquelfing es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Mona Løseth
Mona Løseth (Ålesund, Norvègia, 11 d'abril de 1991) es una esquiaira alpina norvegiana. Foguèt campiona del mond juniòr dins la categoria d'eslalòm gegant en 2010.
Saint-Léger-près-Troyes
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Antany Trucat Montreuil (Monasteriolum), dempuèi 1107, Pascal II #confirmar al abbaye de Montier-la-Aquela (Sant-André-las-Òrtas) la possession de la glèisa.
Lo anciana comuna de Cervet lududes i aguèt amassat en l'an III.
Autrefois appelé Montreuil (Monasteriolum), dès 1107, Pascal II confirma à l'abbaye de Montier-la-Celle (Saint-André-les-Vergers) la possession de l'église.
L'ancienne commune de Cervet lui fut réunie en l'an III.
Theodore Schultz
Theodore William Schultz (1902 – 1998) foguèt un economista american. Recebèt lo Prèmi Nobel d'Economia en 1979, amb William Arthur Lewis.
Biografia
Nasquèt lo 30 d'abril de 1902 dins la vila de Arlington, Dakota del Sud. Estudièt agricultura al South Dakòta State College, ont se graduèt lo 1927, e estudièt posteriorament economia a l'universitat de [Winsonsin]], ont se doctorèt lo 1930. Professor de l'Iowa State College, lo 1943 se transportèt a l'universitat de Chicago.
Moriguèt lo 26 de febrièr de 1998 dins la vila de Evanston, situada dins l'estat de Illinois.
Recèrca economica
A comptar de 1946 venguèt director del departament d'Economia de l'Universitat de Chicago, e se centrèt en l'estudi de l'importància dels recorses umans en l'agricultura, mai que mai en la nomenada economia del desvolopament. Critiquèt l'importància qu'aqueles païses donavan al procès d'industrializacion en sacrifici de l'agricultura.
L'an 1979 foguèt premiat amb lo Prèmi Nobel d'Economia amb Arthur Lewis, per las siás aportacions a las investigacions en matèria de desvolopament economic, e en especial als problèmas que s'enfrentan los païses en via de desvolopament.
Lo Seriòl
Lo Seriòl o Lou Seriol en grafia de l'Escòla dau Pò (qu'es una varianta de L'esquiròl) es un grop de musica nascut en 1992 de las Valadas Occitanas. Lo Seriòl chanta mai que mai en lenga occitana. La lora musica mescla lo patrimòni cisalpenc o mai generalament occitan (borrèias, rigaudons, correntas, chançons tradicionalas...) a l'ska e al rock. Lor primièr album "Persi Pien" sortiguèt en 2000.
Istòria
Lo grop foguèt fondat dins la vila d'Aison (Província de Coni). Los membres del grop èran alara adolescents de 12 a 15 ans encoratjats per Sèrgi Berardo, lo gavidaire del grop Lo Dalfin qui èra lo professor de musica de quauques membres del grop. Lou Seriol es un grop de musicians italians, originari del Piemont, que canta essencialament en occitan.
Era l'espòqua del rock alternatiu. Escotèran Les Négresses Vertes e lor novèla musica populara.
Uèi, son convidats en Italia, en Espanha, en França, en Austria, en Holanda.
Nascut del moviment dich « tradinovatritz », lo grop perliga musica tradicionala e rock'n'roll. Aital, an compausat tant ambe d’accordeon o ambe de flavuta, qu’ambe d’instrumens coma la guitara electrica o la diana. Tot en poisant dins lo repertòri tradicional italian, Lou Seriol ajusta sa tòca personala energisanta. Fòrça festiu, lo grop pròche de Massilia Sound System a notament colaborat amb Papet J.
Le Thour
es una comuna francesa del departament de las Ardenas e de la region de Champanha e Ardena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Adelastes hylonomos
L'espècia Adelastes hylonomos es la sola del genre Adelastes. Se rencontra dins una zòna pichona d'Amazonia dins lo sud de Veneçuèla.
Corèa del Sud
La Corèa del Sud (var. Corèa dau Sud, Corèa deu Sud), oficialament la Republica de Corèa (en corean: 대한민국, 大韓民國, Daehan Minguk, lit. « Republica del Grand Pòble Han ») es un estat d'Asia Orientala qu'ocupa la partida meridionala de la peninsula coreana. Confronta la Corèa del Nòrd al nòrd, l'estrech de Corèa al sud e la mar de China Orientala e la mar de l'Èst à l'èst.
Sa capitala es Seol, una de las aglomeracions mai popladas del monde. Lo gentilici es sud-corean -a.
La Corèa del Sud es un país desvolopat e una e las doas democracias vertadièras d'Asia. Es un sòci de l'OCDE, classificat coma economia avançada per la CIA e lo Fons Monetari Internacional. La Corèa del Sud es, per òrdre d'importància, la quatrena economia d'Asia e la tretzena del mond.
Abans division
Corèa comencèt amb la fondacion de Joseon (lo nom de Gojoseon es gaireben sempre utilizat per defugir la confusion amb una autra dinastia Joseon fondada al sègle XIV; lo prefixe Go- significa 'vièlh' o 'mai lèu') en 2333 abans lo Crist per Dangun. Gojoseon s'espandiguèt fins a çò que contrarotle una granda part de la peninsula nòrd-coreana e de Manchoria. Après de nombrosas guèrras amb la dinastia chinesa Han, Gojoseon se desintegrèt, menant al periòde dels Proto-Tres Reialmes de Corèa.
Dins los sègles primièrs de l'Èra comuna, Buyeo, Okjeo, Dongye, e la Confederacion Samhan ocupavan la peninsula e lo sud de Manchoria. Entre los divèrses pichons estats, Goguryeo, Baekje, e Silla se desvolopèron fins a contrarotlar la peninsula jol nom dels Tres Reialmes. L'unification dels Tres Reialmes per Silla en 676 menèt al Periòde dels Estats del Nòrd e del Sud, que la màger part de la peninsula coreana èra contrarotlada per Silla Unificat, mentre que Balhae contrarotlava la part nòrd de Goguryeo. Durant lo periòde Silla, poesia e art èran encoratjats, e la cultura bodista s'espeliguèt. Las relacions entre Corèa e China venguèron relativament pacificas d'aquesta epòca. Pasmens, Silla s'aflaquiguèt amor de treboladís intèrne, e capitulèt davant Goryeo en 935. Balhae, lo vesin del nòrd de Silla, èra format coma estat successor de Goguryeo. Durant lo seu periòde, Balhae contrarotlèt una granda part de Manchoria e de parts de Russia. Caiguèt davant Khitan en 926.
thumb|[[Jikji, lo pus vièlh libre conegut estampat amb de caractèrs tipografics metallics en 1377. Bibliothèque Nationale de Paris.]]
Après lo periòde Nòrd-Sud, los estats successors luchèron pel contraròtle pendent lo periòde dels Tres Reialmes Tardièrs. La peninsula foguèt unificada per l'Emperaire Taejo de Goryeo. Coma Silla, Goryeo foguèt un estat de granda cultura que creèt lo Jikji en 1377, en utilizar la primièra premsa d'estampar de caractèrs metallics del mond.
Las invasions mongòlas al sègle XIII aflaquiguèron fòrça Goryeo. Pasmens, Goryeo contunhèt de dirigir Corèa coma aligat tributari dels mongòls. Après la casuda de l'Empèri Mongòl, Goryeo contunhèt de o dirigir. Après d'importants trebols politics e d'invasions de contunh, Goryeo foguèt remplaçat per la Dinastia Joseon en 1388 en seguida d'una revòlta del General Yi Seong-gye.
Lo rei Taejo tornèt batejar Corèa en Joseon per referéncia a Gojoseon, e desplacèt la capitala Seol. Los 200 primièrs ans de la Dinastia Joseon foguèron mercats per una patz relativa e veguèron la creacion de l'alfabet Hangul per Sejong lo Grand al sègle XIV e l'espeliment del Confucianisme.
thumb|left|Lo [[Gyeongbokgung|Palais Gyeongbok es lo pus grand dels Cinc Grands Palais bastits pendent la Dinastia Joseon.]]
Entre 1592 e 1598, los japoneses envasiguèron Corèa. Toyotomi Hideyoshi menèt las fòrças japonesas e ensagèt d'envasir lo continent asiatic a travèrs Corèa, mas foguèt saique rebutat per l'accion de l'Armada vertuosa amb l'ajuda de la Dinastia Ming chinesa. Aquesta guèrra vegèt tanben la pujada de l'amiral Yi Sun-sin e del seu "Vaissèl tartuga". Dins los ans 1620 e 1630 Joseon patiguèt d'invasions pels manchós que benlèu conqueriguèron tanben la Dinastia Ming chinesa.
Après las invasions manchós, Joseon coneguèt un periòde d'aperaquí 200 ans de patz. Mai que mai los reis, Yeongjo e Jeongjo menèron una nòva renaissença de la Dinastia Joseon.
Pendent los darrièrs ans de la Dinastia Joseon, la politica isolacionista de Corèa la faguèt escaissar "Reialme Ermita", mai que mai per proteccion contra l'imperialisme de l'oèst, abans que foguèsse forçada de se dobrir al comèrci dins lo periòde del poder colonial japonés.
Après division
En 1960, una revòlta estudianta menèt a la demission del president autocratic Syngman Rhee. Un periòde d'instabilitat politica seguèt, rompuda l'an seguent per lo còp d'Estat del general Park Chung-hee contra lo govèrn flac e ineficaç. Park ocupèt la foncion de president fins a son assassinat en 1979. Son govèrn se caracterizèt per una susprenenta e rapida creissença economica basada sus l'industrializacion de las exportacions, e a l'encòp per una repression politica sevèra. Park foguèt fortament criticat per èsser un dictator militar despietadós, e mai que l'economia coreana se foguès developada significativament jol seu poder.
L'annada après l'assassinat de Park foguèt marcada per un trebolum politic grandàs coma la repression preventiva dels candidats de l'oposicion a las eleccions presidencialas. En 1980 i aguèt un nòu còp d'Estat pel general Chun Doo-hwan contra lo govèrn de transicion de Choi Gyu Ha, lo president interim e l'ancian primièr ministre jos Park. Chun prenguèt la presidéncia. Lo sieu còp d'Estat provoquèt de protestacions del país entièr que demandavan la democracia, en particular dins la vila de Gwangju, en Jeollanam-do, ont Chun mandèt las fòrças especialas per reprimir violentament lo movement de democratizacion.
Fins a 1987, Chun e son govèrn dirigiguèt Corèa jos un poder despotic, quand Park Jong Chul—un estudiant de l'Universitat Nacionala de Seol —foguèt torturat e assassinat. Lo 10 de junh, l'Associacion dels Prèires Catolics per la Justícia revelèt la tortura de Park, provocant de manifestacions per tot lo país. Fin finala, lo partit de Chun, lo Partit Democratic de la Justícia, e son líder, Roh Tae-woo faguèron la Declaracion del 29 de junh, que i anoncièron l'eleccion presidenciala dirècta. Roh ganhèt l'eleccion d'una corta avança contra los dos principals dirigents de l'oposicion, Kim Dae-jung e Kim Young-sam.
thumb|200px|left|Vista del districte [[Gangnam-gu|Gangnam de Seol al jorn de uèi. Lo succès economic de la Corèa del Sud es sovent dich Miracle del riu Han.]] En 1988, Seol organizèt amb succès los Jòcs Olimpics d'estiu, e contunhèt son devolopament economic per venir sòci de l'Organizacion per la Cooperacion e lo Desvolopament Economic (OECD) en 1996. Coma mantun dels sieus vesins asiatics, la Corèa del Sud foguèt afectada per la Crisi financièra de 1997, pasmens lo país aguèt la capacitat de contunhar sa creissença economica.
En junh de 2000, dins l'encastre de la politica de dobertura (Sunshine Policy) del president Kim Dae-jung, se tenguèt un encontre nòrd-sud a Pyeongyang, la capitala de la Corèa del Nòrd. Pus tard dins l'an, Kim recebèt lo Prèmi Nobel de la Patz "per son òbra en favor de la democracia e dels dreches umans en Corèa del Sud e en Asia del Sud-Èst en general, e per la patz e la reconciliacion amb la Corèa del Nòrd en particular "
En 2002, la Corèa del Sud e Japon coorganizèron la Copa del Mond de Fotbòl, pasmens las relacions entre los dos païses se degalhèron amor del conflicte per la sobeiranetat dels illets Dokdo (tanben sonats Takeshima e Ròcas de Liancourt), qu'anava èsser conegut jol nom de Brega de las Ròcas de Liancourt.
Politica
thumb|left|L'Assemblada Nacionala de Corèa del Sud Coma fòrça democracias, lo govèrn de Corèa del Sud es devesit en tres brancas: poder executiu,  poder judiciari, e poder legislatiu. Las brancas executivas e legislativas operan d'en primièr al nivèl nacional, a travèrs mantun ministèris dins la branca executiva que tanben an de foncions localas. Los govèrns locals son semiautonòms, e tenon a l'encòp un còrs executiu e un còrs legislatiu. La branca judiciària opèra a l'encòp als nivèls nacional e local. La Corèa del Sud es una democracia constitucionala.
L'estructura del govèrn de Corèa del Sud es determinada per la Constitucion de la Republica de Corèa. Aquel document foguèt revisat mantun còp dempuèi sa primièra promulgacion en 1948 (vejatz Istòria de la Corèa del Sud). Pasmens, sèrva qualques caracteristicas importantas; levat lo periòde de la corta Segonda Republica de Corèa del Sud, lo país sempre aguèt un sistèma presidencial amb un cap executiu independent. La Corèa del Sud desvolopèt una democracia liberala amb succès dempuèi los ans 1960 e la primièra eleccion foguèt en 1948. Lo CIA World Factbook descriguèt la democracia sud-coreana coma una "democracia modèrna de plen foncionament".
Divisions administrativas
thumb|200px|left|Principala divisions de la Corèa del Sud thumb|left|200px|Mapa generala de la Corèa del Sud
Las divisions administrativas màgers de la Corèa del Sud son las províncias, las vilas metropolitanas  (vilas autogovernadas que fan pas partida de cap de províncias), e una vila especiala.
Geografia
thumb|left|[[Topografia de la Corèa del Sud]] thumb|right|Cultura de [[tè en laissas a Boseong.]] La Corèa del Sud ocupa la part sud de la peninsula de Corèa, que s'espandís sus dempuèi lo continent asiatic. Aquesta peninsula montanhosa es confrontada per la Mar Jauna a l'oèst, e per la Mar de l'Èst a l'èst. Sa part sud es virada cap a l'estrech de Corèa e la Mar de China Orientala.
La superfícia totala del país es de
La Corèa del Sud se pòt devesir en quatre grandas regions: una region èst de cadenas de nautas montanhas e de planas costièras estrechas; una region oèst de largas planas costièras, bacins de rius e còlas arredondidas; una region sud-oèst de montanhas e vals; e una region sud-èst dominada per lo larg bacin del Riu Nakdong.
Las tèrras de Corèa del Sud son mai que mai montanhosas, e la màger part son pas lauradissas. Las bassas tèrras situada a l'oèst e al sud-èst, constituisson sonque 30% de las tèrras totalas.
Grañén
Grañén es un municipi de la província espanhòla d'Òsca e de la Comunautat Autonòma d'Aragon.
Corèa del Sud
Geografia
Aperaquí 3000 illas, mai que mai pichonas e inabitadas, se trapan al larg de las còstas oèst e sud de la Corèa del Sud. Jeju-do es situat aperaquí a  de la còsta sud. Es la pus granda illa del país amb. Jeju es tanben lo site del trescòl de Corèa del Sud: Hallasan, un volcan atudat, que s'enauça a en dessús del nivèl de la mar. Las illas mai a l'èst incluson  Ulleungdo e  Liancourt Rocks (Dokdo en corean), que Marado e Socotra Rock son las illas mai sud de Corèa del Sud.
La Corèa del Sud ten 20 pargues nacionals e qualques sites naturals populars coma los camps de tè de Boseong, o lo Pargue ecologic de la baia de Suncheon dins la província de Jeollanam-do.