cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sistèma immunitari
Sistèma immunitari especific cellular
Lei linfocits T regulators son rars e permeton de limitar l'expansion deis autrei tipes de linfocits T. Aquò permet de defugir de reaccions excessivas dau sistèma immunitari. Enfin, lei linfocits NKT son un tipe fòrça rar qu'es encara mau conegut que tèn de marcaires de linfocits T e NK (Natural Killer en anglés). Pòdon secretar una gama larga de substàncias coma l'interleucina 2 ò de factors antitumoraus e semblan aver un ròtle important dins l'amplificacion ò la regulacion d'un nombre important de mecanismes immunitaris car son abséncia causan de desòrdres grèus.
Sistèma immunitari especific umorau
Lo sistèma immunitari especific umorau es basat sus lei linfocits B e sus la secrecion d'anticòrs permetent de detectar e de neutralizar un agent patogèn donat. Sa mesa en foncionament necessita l'activacion dei linfocits B ninòis. Aquò necessita dos sinhaus. Lo premier es caracterizat per la reconoissença dirècta de l'antigèn especific dau linfocit ninòi e son absorpcion. Lo segond despend de l'antigèn. Certanei entraïnan dirèctament lo segond sinhau, especialament lei bactèris. D'autrei necessitan un cambi d'informacion amb un linfocit T auxiliar que dèu venir presentar l'antigèn sus un site dedicat de la superfícia dau linfocit B.
Dins l'òme, lo segond mecanisme se pòu devesir entre diferenteis etapas. Premier, lo linfocit B presenta l'antigèn sus un site molecular (dich HLA-II) de sa membrana moleculara. Puei, quand un linfocit auxiliar TH2 reconoisse aquel antigèn, forma a sa superfícia de ligands CD40 que van se liar ambé lei receptors CD40 situats a la superfica dau linfocit B. La formacion d'aquelei liasons entraïnan alora la seleccion clonala e la diferenciacion dei linfocits B.
Memòria passiva
En medecina, una proteccion similara pòu èsser fornida artificialament a un pacient ambé l'injeccion d'immunoglobulinas.
Memòria de tèrme lòng e immunizacion
La memòria de tèrme lòng es basada sus lei linfocits T e B de memòria qu'an una durada de vida fòrça lònga (tota l'existéncia de l'organisme per certaneis antigèns). Sembla formada de cellulas capablas de resistir ai sinhaus d'apoptòsi (mòrt programa dei cellulas) e que foguèron seleccionadas en foncion de son eficacitat còntra son antigèn especific. Una partida importanta dei mecanismes de seleccion e de subrevida d'aquelei cellulas son encara mau conegudas.
Lei linfocits B de memòria se forman dins lo corrent de la diferenciacion dei linfocits B ninòis en plasmocits ò en linfocit B de memòria. De mecanismes mau coneguts permeton de conservar lei linfocits B de memòria pus eficaç. Coma per linfocits T de memòria, aquelei cellulas son capables de s'activar tre l'identificacion de son antigèn especific e de produrre d'anticòrs entraïnant una cascada de reaccion pus importanta qu'aquela de la via classica dei linfocits ninòis. Son de mai despartits dins d'endrechs estrategics coma la mèussa que filtra lo sang.
La reaccion immunitària pus rapida e pus eficaça dei linfocits de memòria es a l'origina de l'immunizacion de l'organisme a certaneis infeccions e permet la vaccinacion. Son principi es basat sus l'introduccion volontària e mestrejada d'un antigèn (sovent un patogèn inactiu ò amb una activitat fòrça demenida) dins l'organisme per favorizar la formacion de la respònsa immunitària de memòria. L'objectiu es de fornir una proteccion eficaça còntra una infeccion amb lo patogèn vertadier.
Autrei mecanismes
Leis invertebrats, compres lei bactèris ò leis organismes unicellulars, presentan de sistèmas immunitaris pus primitius que lei vertebrats, especialament per s'aparar còntra lei virüs. Lei mecanismes generalistas basats sus la fagocitòsi i son frequents mai lei defensas especificas i son pus rars (sistèma CRISP dei procariòtas que permet de blocar la replicacion d'un virüs). Lei vegetaus an de defensa immunitàrias basadas una respòsa locala fòrça rapida qu'entraïna la mòrt de totei lei cellulas de la zòna tocada per l'infeccion permetent de'n limitar lei consequéncias. An tanben de mecanismes especifics que li permeton de blocar la multiplicacion dei virüs.
La legenda daurada
right|thumb|[[Sant Ciprian, Santa Justina e lo Demòni segon La Legenda daurada]]
Fonts utilizadas
Jaume de Voragina posèt dins totes los tèxtes classics de la literatura religiosa de l'Edat Mejana; las bibliografias ocupa gaireben trenta paginas de l'edicion critica. Se pòt notar los evangèlis apocrifes del Jaume, de Nicodèm, lo Speculum historiale de Vincent de Beauvais, las òbras dels Paires latins Gregòri de Tors, sant Augustin, sant Jeròni e las Vitae Patrum, Joan Cassian e de Paires grècs ja tradusits en latin coma sant Joan Crisostòm. S'esforcèt de pas escotar las legendas dels sants locals.
L'obratge
D'en primièr intitulada Legenda sanctorum alias Lombardica hystoria, (çò que cal legir dels sants o istòria de Lombardia), aquela òbra foguèt lèu nomenada Legenda aurea perque lo seu contengut, d'una granda valor, es dich tan preciós que l'aur. En mai de las vidas dels sants 40 % de La Legenda daurada es consacrada a las explicacions de las fèstas religiosas principalas, al subjècte de la vida de Jèsus.
L'abreujat d'istòria d'Euròpa que dona, començant al sègle VI amb l'aribada dels Lombards, li val tanben lo nom d'Historia lombardica (Istòria lombarda). Aqueles recits vius avián per vocacion d'exaltar la fe. Lo vertadièr subjècte de la legenda daurada es lo combat contra los esperits de Mal, s'exprimissent entre autre dins lo coratge dels martirs que mòstra fin finala l'impoténcia dels persecutats. La legenda daurada es atal concebuda coma una aisina de trabalh destinada als predicaires, servissent a la preparacions dels presics.
Difusion
Aquel obratge coneguèt tre sa creacion, vèrs 1261-1266, un succès considerable. Lo mai ancian manuscrit conservat, datant de 1282, se trapa ara a la Bayerische Staatsbibliothek de Munic. Lèu, La Legeda daurada venguèt amb la Bíblia e lo psaltièr, una de las òbras mai legidas, mai copiadas e tanben mai aumentadas: als sègles XIV e XV, es pas rare de ne trapar de còpias contenent pas mes 400 istòrias. Existiriá mai 1,000 manuscrits, del mai simple a mai enluminat. L'arribada de l'estampariá aumentèt encara la difusion.
Influéncia dins los arts plastics
La Legenda daurada influencièt tanben fòrça l'art dempuèi l'Edat Mejana. De pintres coma Giotto, Simone Martini, Jan Van Eyck, Fra Angelico, Masaccio, Piero della Francesca, Antonello de Messine, Andrea Mantegna, Hans Memling, Gerard David e mai posèron sovent dins aquela font
Limache
Limache qu'ei ua comuna de la província de Marga Marga, region de Valparaíso, Chile. -32.99667°N, -71.26667°W
PJ Harvey
PJ Harvey, nascuda Polly Jean Harvey lo 9 d'octòbre de 1969 a Bridport, Dorset, al Reialme Unit, es una cantaira, autora e compositritz britanica de rock alternatiu. Enregistra amb lo nom d'artista de PJ Harvey, mas comencèt sa carrièra dins lo trio PJ Harvey (amb Rob Ellis e Steve Vaughan). Sos dos primièrs albums Dry e Rid of Me son regularament citats entre los melhors disques del començament dels ans 1990 mas es en 1995 amb son primièr album solo To Bring You My Love qu'obtenguèt son premier succès internacional.
PJ Harvey es la sola artista d'aver recebut dos còps un Mercury Prize, lo primièr còp per Stories from the City, Stories from the Sea publicat en 2000, puèi un segond còp per Let England Shake sortit en 2011.
Barbâtre (Vendèa)
Barbâtre  es una comuna peitavina administrada per lo departament de Vendea de la region daus País de Leire.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Nòtas
<references group="N"/>
Marçans (Hauts Pirenèus)
Marçans (Marsas en francés) qu'ei ua comuna d'Occitània, en Gasconha e Bigòrra. Qu'ei administrada peth departament deths Hauts Pirenèus dera region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Era prononciacion qu'ei [mar'sas]. Eras fòrmas ancianas que son : A Marsas cap a 1200-1230, De Marssanis, en latin, en 1313, De Marsanis, en latin, en 1342 e 1379, Marssas en 1429, Marsas en Nébouzan en 1773-1781, Marsas (mapa de Cassini, ara fin deth sègle XVIII).
Segon Dauzat e Rostaing, Marçans que vien deth nom latin d'òmi Marcius o Martius, dab eth sufixe -acum. Segon Negre, citat per M. Grosclaude, Marçans que vien deth nom latin d'òmi Marcius. Segon R. Aymard, tanben citat per M. Grosclaude, eth sufixe -an que passè recentament a -às .
Segon Miquèu Grosclaude, eth radicau ei Martius o Marcius, eth sufixe qu'ei -anum e pas -acum e, pr'amor deras fòrmas ancianas, i a pas agut cap modificacion d'aqueth sufixe. Solament qu'ei ath plurau, indicat per eras fòrmas ancianas de Mars(s)anis. Que cau compréner « eras tèrras de Martius », Martianos (agros sosentendut).
Montalzac
Montalzac (Montalzat en francés) es una comuna carcinòla situada dins lo departament de Tarn e Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Elvange (Mosèla)
Elvange es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Bibliotèca nacionala
Una bibliotèca nacionala es una institucion creada per un Estat per conservar e catalogar la produccion editoriala nacionala. De lèis de depaus legau organizan generalament la formacion dei colleccions en obligant leis editors de mandar un certan nombre d'exemplaris a la bibliotèca nacionala.
Courtemanche (Sòma)
Corteminche (Sonme) en picard (Courtemanche en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Glèisa de Sant Pèire de las Cosinas
thumb|Glèisa de Sant Pèire de las Cosinas La glèisa de Sant Pèire de las Cosinas, situada dins la carrièra de la Bola, a costat de la plaça de Sant Pèire a Tolosa, es una glèisa fòrça vièlha benlèu una de las mai vièlhas d'Occitània. Foguèt bastida sus una anciana necropòli galloromana del sègle IV. Es monument istoric dempuèi 1977 e plaçada jos la responsabilitat del Musèu de Sant Ramon de Tolosa. Ara es descristianizada e abriga un auditòri de 400 plaças pel Conservatòri Nacional de Region de Tolosa.
Istòria
Coma sa granda sòrra la basilica de Sant Sarnin, la glèisa foguèt bastida al sègle V sus una necropòli. Al sègle X, lo comte Guilhem IV permetèt als benedictins de l'abadiá de Moissac de ne prene possession.
Tactica militara
thumb|Un exemple d'organizacion e de manòbras tacticas a la [[batalha de Queronèa en 338 avC.]]
Glèisa de Sant Pèire de las Cosinas
Istòria
Èra pas qu'un priorat que foguèt confiat cinc sègles mai tard als Chartoses. Entre temps, a la glèisa foguèt aponduda una nòva nau e un nòu còr.
Lo nom de Sant Pèire de las Cosinas a ges a veire amb un qualsevòl luòc de restauracion. Cosinas ven de la version francizada de Coquinis, e designava de pichons artesans. L'istòria conta que de pescaires de la region avián autre temps onorat Sant Pèire li dedicant un priorat. Lo nom dels Coquins de l'epòca galloromana foguèt atribuit per Guilhem IV a l'edifici quand lo confièt a l'abadiá de Moissac.
Tactica militara
L'estudi de la tactica demòra un aspècte major de la formacion dei militars deis armadas modèrnas. D'efiech, en despiech de l'extension dei dimensions dau prat batalhier, la tactica es totjorn un element indispensable a la conducha d'una operacion militara. Es de pas confondre amb l'estrategia militara que definís leis objectius d'un Estat durant una guèrra e lo desplegament dei mejans necessaris a l'obtencion dei resultats esperats. Es tanben de pas confondre amb l'operatica qu'es la disciplina militara que s'interessa a la planificacion d'unitats importantas sus un teatre d'operacions.
Glèisa de Sant Pèire de las Cosinas
Istòria
La glèisa conten una cripta arqueologica presentant de rèstas d'una Basilica paleocrestiana del sègle IV e d'una glèisa preromanica. Al sègle XI, la glèisa foguèt donada a l'abadiá de Moissac pel comte de Tolosa. A partir del sègle XII, la glèisa venguèt un naut luòc public. En 1189, lo comte Ramon V de Tolosa i faguèt reconèisser los privilègis de la Comuna de Tolosa dirigida per de capitols. Repetèron aquel acte Ramon VI de Tolosa en 1195, e Ramon VII de Tolosa en 1222.
Dins aquel luòc Simon IV de Montfòrt signèt la rendicion tolosana. Èra tanben dins aqueles murs que los comtes avián l'abitud d'amassar lo pòple tolosan.
En 1286, las Costumas de la vila i foguèron oficialament promulgadas.
Al sègle XVI, la glèisa venguèt proprietat dels Chartroses. A la Revolucion Francesa, Sant Pèire de las Cosinas coneguèt lo meteis astre que la glèisa dels Jacobins e la Basilica de la Daurada. L'armada prenguèt los luòcs e se ne serviguèt per fondre de canons, e coma sèrva. La parròquia foguèt transferida a la glèisa dels Chartroses que prenguèt alara le nom de Glèisa de Sant Pèire dels Chartroses
thumb|L'auditòri de Sant Pèire de las Cosinas La proximitat al luòc amb lo Conservatòri Nacional de Region de Tolosa ne faguèt un auditòri per aquel establiment (per la bastissa de l'anciana glèisa), e tanben (per las bastissas a l'entorn) una escòla de dança ligada al Conservatòri.
Olmué
vinheta
Olmué qu'ei ua comuna de la província de Marga Marga, region de Valparaíso, Chile. -32.99528°N, -71.18556°W
Avanne-Aveney
Avanne-Aveney es una comuna francesa, situada dins lo departament de Dobs e la region de la Borgonha Franca Comtat.
Geografia
Avanne-Avaney es al sud de Besançon. Los pòbles de Avanne e de Aveney an situat de part e d'autra del Doubs. Avanne se tròba sul marge drech, doncas costat nòrd, e Aveney lududa facha cara, estrech entre lo riu e la nacionala 8583.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Saint-Vincent-des-Bois
Saint Vincent des Bois en normand (Saint Vincent des Bois en francés) es una comuna normanda, situada dins lo departament d'Eure e la region de Normandia.
Aubevoye
Geografia
Aubevoye Se situa a unitat|1.9|km}} al nòrd de Gaillon, a unitat|9.7|km al sud dels Andelys, a unitat|79|km  de Pont-Audemer, a unitat|48.9|km  de Roan e a unitat|15.1|km  de Vernon.
Aubevoye se situe à 1.9 km au nord de Gaillon, à 9.7 km au sud des Andelys, à 79 km de Pont-Audemer, à 48.9 km de Rouen et à 15.1 km de Vernon.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Montaïn
Montaïn (Montaïn en francés) es una comuna gascona de Lomanha situada dens lo departament de Tarn e Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Istòria
En 1813, Montaïn estoc incorporada dens Borèth, pèi transferida a La Borgada en 1823. Tornèc vénguer comuna en 1835. Venguda de La Borgada, deu canton de Sent Micolau de la Grava, i demorèc.
Tèrratremol de Mexic de 1985
vinheta|L'espital general de la ciutat de Mexic aclapat per tèrraterm de 1985 Lo tèrratrem de Mexic de 1985 es un seisme que se produguèt a 07:17:47 ora locala (UTC-6), lo dijòus 19 de setembre de 1985, qu'atenguèt una magnitud de 8.1 (MW) en l'Escala de Richter. L'epicentre se localizèt dins l'Ocean Pacific mexican, prèp a la boca del riu Balsas sus la còsta de l'estat de Michoacán, e a 15 quilomètres de prigondor jos la rusca terrèstra.
Qì
Lo chi o qi (气 ; pinyin qì), en chinés, tanben dit ki en japonés (気), es un concèpte espiritual fondamental de las culturas chinesas e japonesas que designa l'energia vitala.
Tèrratremol de Mexic de 1985
Lo seïsme toquèt la zòna centre, sud e occidetala de Mexic, subretot lo Districte Federal, ont se sentiguèt a 07:19 ora locala. Es lo mai important e mortifèr de l'istòria escricha d'aquel país e dins sa capitala, despassant en intensitat e damatges aquel enregistrat en 1957, que fins èra alara lo mai important dins la Ciutat de Mexic. Cal tanben destacar la replica venguda un jorn après, la nuèch del 20 de setembre de 1985.
Malgrat que siá situat a 390 km de l'epicentre, la capitala patiguèt de fòrce damatges donat qu'es situada al luòc d'un lac assecat artificialment, de bias que sus un jaç de ròca i a un jaç d'argila variabla e de tèrraplens. Donat que la velocitat de propagacion de l'onda sismica es diferenta dins la ròca e los assadolaments, se rebatent entre ponch de contacte e los materials, en concentrant los damatges dins una zona, agravant encara mai que la capa d'argila pren l'energia sismica en fa mai long lo periòde de movement liure.
Un bilanç oficial donèt près de 10 000 morts e 50 000 blessés, alara que la chifra de 30 000 pèrdas umanas es uèi atestada. Encara, mai de 50 000 immòbles foguèron destuits
Bujar Nishani
Bujar Faik Nishani (n. 29 de setembre de 1966 a Durrës) es un òme politic e president d'Albania dempuèi lo 24 de julhet de 2012.
Govèrn fantòche
Lo tèrme « govèrn fantòche » (var. semblagovèrn ) designa un govèrn, aparentament legitim, qu'es en realitat installat e sostengut per una poissança estrangiera per defendre seis interès. Es una expression pejorativa qu'es generalament utilizada per un partit rivau, sovent un govèrn concurrent, per denigrar son adversari e afiermar la sieuna legitimitat.
Prince
Un prince o princi (variacions dialectalas) es un dirigent mascle o membre mascle de la familia regnant. La version femenina es princessa.
Ethan Allen
Ethan Allen (10 de genier de 1738 - 12 de febrier de 1789) èra un òme politic e un revolucionari american que luchèt per l'independéncia de Vermont en fàcia de la província de New York puei durant la Guèrra d'Independéncia deis Estats Units.
Beaurepaire (Vendèa)
Beaurepaire  es una comuna peitavina administrada per lo departament de Vendea de la region daus País de Leire.
Coatascorn
Koadaskorn en breton ( Coatascorn en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Soussey-sur-Brionne
Soussey-sur-Brionne es una comuna francesa, situada dins lo departament de Còsta d'Aur e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Republica de Vermont
thumb|right|Drapèu de la Republica de Vermont.
La Republica de Vermont èra una republica independenta d'America dau Nòrd qu'existiá entre 1777 e 1791. Lo 4 de març, jonhét leis Estats Units d'America per formar l'estat de Vermont.
Montastruc (Tarn e Garona)
Montastruc (en francés tanplan coma en occitan) es una comuna carcinòla, situada dins lo departament de Tarn e Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Glèisa de Sant Pèire dels Chartroses de Tolosa
thumb|200px|Dintrada de la glèisa de Sant Pèire dels Chartroses La glèisa de Sant Pèire dels Chartroses es una glèisa de Tolosa situada prèp de la plaça Sant Pèire dins la carrièra Valada. Deu son nom a la comunautat dels monges Chartroses que l'edifiquèron al sègle XVI.
Istòria
La construccion de la glèisa comencèt en 1602: de chartroses, fòragetats de Castras pels protestants, decidiguèron de bastir un monastèri a Tolosa. Aprèp la casuda d'un primièr dòma en 1609, l'edifici foguèt auçat. La glèisa foguèt consacrada pel cardinal François de Sourdis lo 20 de mai de 1612.
Del monastèri demòra ara pas que la glèisa e una partida del clastre. Dempuèi de setembre de 2007, la parròquia de Sant Pèire dels chartroses es la parròquia estudianta de Tolosa.
Elements d'arquitectura
La nau a la particularitat d'èsser dividida en doas partidas. Una pels fidèls, e l'autra pels Chartroses, separadas per un altar monumental, cada costat avent la seuna dintrada. Aquel altar màger, bastit amb divèrses marbres Pirenèus, foguèt construit segon los dessenhs de François Cammas.
Le portal foguèt escultat en 1613 per Antoine Bachelier, filh de Nicolas Bachelier.
Decòrs interiors
La cadièra data del sègle XVIII e ven de la glèisa de Sant Pèire de las Cosinas. L'orguena ven de la glèisa dels Jacobins que foguèt transferit en 1792.
Ligams extèrnes
Site de la paròquia estudianta de Tolosa
Tèrratremol de Puebla de 2017
Tectonica e sismicitat​ a Puebla​ ​e ​Morelos
Los seïsmes son un fenomèn fòrça frequent a la region que se plaçan los estats de Puebla e Morelos. Lo 24 d'octòbre de 1980 s'èra enregistrat un seïsme d'identica magnitud que l'epicentre se localizèt a sonque a 57 quilomètres de l'epicentre d'aquel eveniment sismic, causant de damatges dins la vila de Puebla. Mexic en general, amb mai de 40 seismes jornalièrs enregistrats, es classifica dins las zonas de nauta sismicitat de la planeta. La rason es la dinamica d'una interaccion tectonica complèxa entre cinc placas: la placa nordamericana, la placa de las Cocos, la placa del Pacific, la de Rivera e la placa cariba.
Victimas
Las primièras nòvas de la premsa locala e nacionala donan 61 mòrts: 42 dins l'Estat de Morelos, 11 a Puebla e uèch dins l'Estat de Mexic. Lo nombre de mòrts anèt en aumentant pendent las oras e la premsa internacionala informèt que serián almens 93 las victimas mòrtas dins tot lo país. La chifra de mòrts cresquèt de minuta en minuta e per arribèt a 139 a la nuèch, alara que los trabalhs de secors als subrevivents e de sortida del corses sens vida dels bastits aclapats contunhavan. Le 23 setembre, encara augmentava, amb 307 victimas, e lo compta dels feritss èra de 4 683.1011
Damatges materials
vinheta|opercion de secors après la tèrratrem dins un bastiment aclapat de la ciutat de Mexic Lo seisme destruiguèt de desenas de bastiments a Ciutat de Mexic, la rota que jonh la capitala amb Acapulco foguèt parcialament destruida e l'aeropòrt Benito Juárez de la Ciutat de Mexic sofriguèt de damatges qu'obliguèron a arrestar per unas oras son foncionament.
Joan Glaudi Dinguirard
Joan Glaudi Dinguirard, en francés Jean-Claude Dinguirard, nascut en 1940 a Montgalhard de Lauragués e mòrt en 1983 a Rebiga, , foguèt un romanista occitan, lingüista e etnolingüista, mai que mai especialista deu gascon pirenenc , , critic patafisician e lupinològue gascon, sòci correspondent de l'OU.LI.PO.PO.
Joventut e formacion
Joan Glaudi Dinguirard (se sap pas per ara s'utilizèt son nom jos una fòrma occitana) nasquèt a Montgalhard de Lauragués lo 28 d'abrial de 1940 e moriguèt d'accident lo 18 d'agost de 1983. Sa maire Marcelle Dinguirard, nascuda Jacob, fasiá regenta, son paire Henri Dinguirard èra conselhièr general del canton de Sent Biat (1973-1994) e consòl de la comuna de Bots (1961-1993). L'institut medicoeducatiu de Dabeaux (nom francés) a Aurinhac pòrta son nom.
Joan Glaudi Dinguirard aprenguèt lo gascon tanlèu 1944 a Gèr de Bots. Faguèt los estudis a Dabeaux, puèi als Licèus Bèlavista e Fermat de Tolosa abans de far los estudis literaris a l'Universitat de Tolosa-Le Miralh. Licenciat en 1962, obtenguèt lo CAPES en 1965 puèi l'agregacion de letras modèrnas en 1968. Sa tèsi, « Ethnolinguistique de la Haute-vallée du Ger », li donèt lo títol de doctor en letras lo 10 de març de 1975. Aquela tèsi associa etnolingüistica e dialectologia en una monografia concentrada sus un terrador dels Pirenèus centrals.
Ensenhament e primièrs escrits
Comencèt d'ensenhar al C.E.S. (Collègi d'Ensenhament Segondari) de Valença d'Agen, puèi en 1968 a l'Escòla Normala mixta de Regents de Montalban. Lo 1èr d'octobre de 1970, dintrèt a l'Universitat de Tolosa-Le Miralh e i foguèt titularizat coma mèstre de conferéncias de l'ensenhament superior en lingüistica fonetica. Ensenhèt mai que mai l'ancian francés e dirigiguèt o codirigiguèt sèt memòris o tèsis d'estat.
Foguèt tanben redactor de la revista Via Domitia que Joan Seguí fondèt en 1954, director de l'Institut d'Estudis Meridionals de l'Universitat de Tolosa II e president de la comission de las sciéncias del lengatge a l'Universitat de Tolosa-Le Miralh.
Principals trabalhs lingüistics e etnolingüistics
La bibliografia de Joan Glaudi Dinguirard se pòt consultar sul site https://ethnolinguiste.org/.
Escolan de Joan Seguí, precisèt la definicion de l'etnolingüistica de Bernard Pottier per l'estudi del messatge dialectal en ligason ambe'l referent e ambe'ls protagonistas de l'acte de la comunicacion,. Publiquèt jos mai d'un pseudonime dont Géo Vadieu e Marin Levesque.
Literatura epica occitana
Mai d'un lingüistas demostrèt l'existéncia d'una literatura epica occitana : Claude Fauriel, Gaston Paris , Robèrt Lafont e mai que mai per la Cançon de Rotland, Rita Lejeune ,.
Los trabalhs de Joan Glaudi Dinguirard relatius a L'epopèia perduda de l'occitan agrègan en faisses de nombroses indicis qu'enfortisson la tèsi de l'existéncia d'un prototipe occitan de l'epopèa de Guilhèm d'Aurenja, tanlèu lo sègle X. Entre aquels indicis qu'utilizan la lingüistica, la filologia, l'istòria, l'etnografia, la fonologia, son abordats los faits demarcatius del recit qu'atèstan de l'existéncia d'un prototipe escrit en occitan : l'omnipreséncia de l'oliu, l'envergadura dels personatges femenins o los sistèmas successorals mai que mai. Aquel tèxte alimenta l'enquesta onomastica suls toponimes « Cornebut » e « Commarchis » que Joan Glaudi Dinguirard atribuís a la lectura, per un poèta d'oïl, de la fòrma lengadociana del toponime gascon « Comenge ». Torna prene aquela enquèsta qualques meses avant sa mòrt, al moment del colloqui de la Societat Francesa d'Onomastica que se tenguèt a Montpelhièr del 26 al 28 de mai.
Aquel tèxte prepausa de pistas d'investigation novèlas dins la recèrca de las literaturas d'Òc e mai que mai de Gasconha.
La Revue des Études Lupiniennes
Mençona la Revue des Études Lupiniennes (R.E.L.) pel primièr còp e 1967, dins lo n° 3-4 de las Subsidia Pataphysica en responsa a una letra de Kirmu publicada dins lo n° precedent. Per donar seguida a aquel article, ambe Jacques Aboucaya fan nàisser la R.E.L. puèi l'aumentan d'opus novèls dinc a 1970. Joan Glaudi Dinguirard i publica de nombreux articles, jos divèrs pseudonimes dont J.K. Karlsberg e le Commodore Perry Hammer. Sos articles son represes per divèrsas revistas,. L'article Un lustre d'études lupiniennes,  es représ per Littératures, Enigmatika, L’Aiguille Preuve e Baker Street Miscellanea, e en partida dins l'Almanach du crime.
Lo Collège de 'Pataphysique e l'Ou.li.po.po
A l'interior del Collège de 'Pataphysique, foguèt Régent de Thermosophie critique et administrative. Sòci correspondent de la soscomission de l'Ouvroir de littérature policière potentielle, publiquèt mai d'una brocadura e d'articles dins las revistas Enigmatica e Aenigmatologie. Interven tanben en lingüistica al près del Centre de recèrcas Periferiscopicas d'Oleyres (Soïssa). Es l'autor mai que mai del « projècte d'ortografia d'aparat » del Collègi.
Consacrèt d'articles à Alfred Jarry, al professor Félix-Frédéric Hébert, atal coma als personatges de Jarry : Ubu , Doctor Faustroll e Bosse-de-Nage. Ambe Paul Gayot, redigiguèt las nòtas de Ubu roi. Tradusiguèt l'acte 3, scèna 2, de Ubu Roi en gascon ambe'l títol de N' Ubú Rei, dins Subsidia Pataphysica n° 7. Estudièt tanben Raymond Roussel : La logique de Roussel, Subsidia Pataphysica n° 6, p. 60–68, Sur une note de Raymond Roussel dans les Nouvelles Impressions d'Afrique e Archéologie Rousselienne : le fédéral à Semen-contra.''
Lo n°27 dels Organographes du Cymbalum Pataphysicum reeditèt mai d'un de sos articles postumament.
Mascarans
Mascarans (Mascaras en francés) qu'ei ua comuna gascona situada dens eth departament deths Hauts Pirenèus e era region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Geografia
Autes vilatges e quartièrs : Era Lana, Serròt.
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Que cau logicament estudiar amassa Mascarans deths Hauts Pirenèus, Mascarans (e Haron), eth Mascaràs de Gers, Mascarvila de Lauragués e Mascarens (comuna de Lautrèc, Tarn).
Dauzat e Rostaing qu'explican eths tres Mascarà(n)s per un nom germanic d'òmi, Mascarius (latinizacion), devath era fòrma Mascaranis, genitiu de la declinason femenina franca. Era medisha explica que vau per Mascarvila, dab eth apondi deth resultat de villa, « grana proprietat ». Qu'ei logic : era finala vila ara fin deth nom e pas ath començament qu'ei sovent associada ara colonizacion franca e donc Mascar qu'a plan de rasons d'estar un nom germanic. Per Mascarens, dab eth sufixe -ingos, Ernèst Negre precisa que Mascar ei un nom gallés d'òmi, que eths germans adoptèn ; en efècte, Negre, çò precisan Grosclaude e Le Nail, qu'avèva mostrat dens era soa Toponymie du canton de Rabastens que Mascarus èra dens ua inscripcion latina de 55, çò qui empacha de l'interpretar com d'origina germanica; Mascarus que seré gallic e Ernèst Negre que precisa auré probablament eth sens de « negre ». Mascaros qu'ei tanben un antroponime trobat sovent en Gasconha per Berganton; que considèra ei un shafre, dab eh sens possible « lordejat, maculat, tacat ». . Xavier Delamarre coneish pas Mascaros, mès sonque Mascios.
Miquèu Grosclaude qu'explica eths Mascarà(n)s deths Pirenèus Hauts e Atlantics per un nom d'òmi Mascar(us); eras fòrmas dab doble -aa [deth nom bearnés] que serén era marca d'ua n e d'un plurau, -anos o -anas (observacion de Jacques Boisgontier). Eths Mascarà(n)s que serén *mascaranas (villas), « las proprietats de Mascarus », [meilèu « eras tèrras »]. Grosclaude qu'accèpta era explicacion de Boisgontier (meilèu ua fòrma femenina), mès, encoratjat per eras fòrmas ancianas, que causeish pr'aquò era grafia masculina Mascarans.
Fleury (Mosèla)
Fleury  es una comuna francesa administrada per lo departament de Mosèla de la region del Grand Èst.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Occitan santongés
L'occitan santongés es lo nòrd-occitan o lo gascon que se parlava au sud de Santonge a l'Edat Mejana e la Renaissença.
Evolucion
Segon Laurenç Revèst e los toponims, es probable que los limits dialectaus en Gironda e Charanta Maritima fluctuèron en tres fasas:
Limit septentrionau en ca-
Desconegut, mas los toponims atestan una avançada possibla fins a un pauc au nòrd de Seugne.
Exemples d'una frontèira lingüistica
Es possible, d'après los exemples, que la frontèira lingüistica èra au nòrd près de Blaia, a l'èst a Maransin e La Pojada, damb una gavacheria nòrdoccitana a Saint-Ciers e benlèu una gavacheria gascona a Ponç, mes es de verificar.
Doncas una frontèira: Gironda - Saint-Androny - Anglada - Eyrans - Quartalèga - Campugnan - Saugon - ... - La Pojada - Maransin - Saint-Ciers-d'Abzac - ... - ?Néac? - ?Montanha? - ...
Limit mei septentrionau segon los toponims en ca- (damb de las enclavas en cha- e en -ja) a l'èst de Maransin: Saint-Martin-du-Bois - Saint-Martin-de-Laye - Bayas - Guîtres - Sablons - Abzac - Saint-Médard-de-Guizières - Camps-sur-l'Isle - Saint-Sauveur-de-Puynormand - Petit-Palais-et-Cornemps - Tayac - Francs, fins a Minzac en Dordonha.
Enclava o francisme?: La Cabane a Les Peintures.
Nòtas
<references group="Nòta"/>
Vergné
Vergné es una comuna francesa, situada dins lo departament de Charanta Maritima e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Comunas vesinas
400px|gaucha||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luec:
Fontaines (Vendèa)
Fontaines es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Vendea e la region daus País de Leire.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Nòtas
<references group="N"/>
Verrières-de-Joux
Verrières-de-Joux es una comuna francesa, situada dins lo departament de Dobs e la region de la Borgonha Franca Comtat.
Lu Xun (escrivan)
Lu Xun (chinés simplificat 鲁迅, tradicional: 魯迅 o Lou Sin, del seu nom de naissença Zhou Shuren (chinés simplificat: 周树人, tradicional: 周樹人) nascut lo 25 de setembre de 1881 a Shaoxing, provncia de Zhejiang, e mòrt lo 19 d'octobre de 1936 à Shanghai, èra un escrivan chinés, un dels « fondators de la literatura chinesa contemporanèa ».
Una enfança tradicionala
Lu Xun nasquèt dins una familha de letrats sul declin. Se lo seu sgrand paire, Zhou Fuqin (1838-1904), passèt amb succès le mai naut gra dels examens imperials ete obtenguèt una plaça d'estudiant a l’Acadèmia imperiala de Hanlin de la dinastia dels Qing, sa carrièra de foncionari demorèt mediòcre. lo seu paire, Zhou Boyi, nascut en 1861, capitèt pas los examens provincials e, sens emplec a la fin de la seuna vida, los seus revenguts venent de la locacion de las tèrras familhalas.
Lu Xun èra l'ainat de tres fraires: Lu Xun, del seu nom de naissença Zhou Shuren, nascut en 1881, Zhou Zuoren en 1885, e Zhou Jianren en 1888. Abant l'edat de un an, recebèt, segon la tradicion, un prenom bodic, Changgeng,.
Enfant, Lu Xun grandiguèt amb una governanta, Ah Chang que li faguèt descobrir las legendas e istòrias popularas. . Foguèt ela que li ofreguèt lo seu primièr libre que possedava, una edicion illustrada del Libre dels monts e dels mars. Las representacions mòstran que l'obratge l'impressionèt fòrça. Colleccionava las editions illustradas de classicas. Las representacions teatralas donadas dins las fèstas son una autra font del seu interès per la cultura populara. Evòca fòrça tèxtes los esperits e demònis que marquèron la seuna enfança: Wu Chang, lo Serp Femmba , la Femna penjada …
Lu Xun comencèt la seuna educacion a l'edat de sièis ans dins una escóla primària, e a ontze ans, dintrèt dins una escòla privada, lo cabinèt de las tres sentors ». Recebèt dis aqueles doas escòlas una educacio tradicionala, basasada subretot su las Conversacions de Confuci e le Classic dels verses al primari, puèi los Quatre Libres e los Cinq Classics a las « Tres Sentors ». Ma l'an seguent lo seu grnad paire foguèt implicat dins un afar de frafec d'influéncias e condemnat a èsser decapitat. Empresonat, Zhou Fuqin foguèt graciat en 1901. SLo seu paire vengut depressiu, alcoholic e opioman, tombèt malaut malade moriguèt dos ans aprèp, en 1896. Lu Xun conservèt d'aquel periòde lo sovenir de mètges tradicionals ignorants e cupids. Aqueles eveniments apauriguèron la familha.
Campionat del Mond d'atletisme de 1983
thumb|75 px|right|... [[Atletisme... ]] thumb|350 px|right|... La rèirefamosa torre de l' [[Helsingin olympiastadion...]]
Lu Xun (escrivan)
La descobèrta de lass idèas occidetalas
thumb||Evolution and Ethics de Thomas Henry Huxley, tradusit par [[Yan Fu en 1898.]] De 1898 a 1902 Lu Xun contunhèt lo seu percors a l'escòla navala de Nanquin, perque se pagava pas l'escolarizacion, puièi l'escòla dels camins de fèrre e de las minas. L'ensenhament donat èra de tipe occidental, amb de corses d'alamand, de geologia, de quimia, eca. es alara que « venguèt pauc a auc a la concluson que los mètges chineses, conscientament o non, èran pas que d'arpalhans. A aquela epòca, demandèt per li fabricar tres sagèls, lo primièr amb l'inscripcion « Las paraulas m'enganèron », lo segond « L’òme sortís l’espasa », lo tresen « Estudiant sus un caval de batalha », traçant lo retrach d'un jove determinat a se batre.
Gaspé (vila)
Gaspé es una vila de la punta de la Peninsula de Gaspé dins la region de Gaspésie–Îles-de-la-Madeleine a l'èst de Quebèc, en Canadà. Gaspé se situa aperaquí a al nòrd-èst de la vila de Quebèc, e a  a l'èst de Rimouski. Al recensament canadenc de 2016, la vila aviá una populacion totala de 14568 personas.
Campionat del Mond d'atletisme de 1983
I participèron 1355 atlètas representant 153 païses.
Lu Xun (escrivan)
La demorança en Japon
Diplomat de l'Escóla dels camins de fèrre e des las minas en 1902, Lu Xun quitèt China per Japon e estudiguèt lo japonés dins una escòla preparatòria, l’institut Kobun de Tokyo. Decidiguèt en 1903, coma fòrça autre estudiants, de copar la trena, simbòl de l'opression manchoa sus los Hans. Traduguèt Jules Verne, escriguèt d'ensags sus las descobèrtas geologicas, e descobriguèt, en japoéis e alemand, las òbras de Byron, Shelley, Heine, Pushkin, Lermontov, Mickiewicz, Petőfi Sándor…
Gaspé (vila)
Gaspé es lo luòc ont Jacques Cartier prenguèt possession de la Nòva França (lo Canadà actual) al nom del rei de França, Francés Ièr, lo 24 de julhet de 1534.
Campionat del Mond d'atletisme de 1983
100 M.
thumb|300 px|left|... en [[Carl Lewis d'America al despart del 100m... Helsinki 1983... ]]
Lu Xun (escrivan)
Shaoxing e Pequin
En 1909, Lu Xun tornèt en China e ensenhèt la filosafia e la chimia a l'escòla normala d'Hangzhou, puèi a l'escòla de la seuna vila natala de Shaoxing. En 1911 assistèt a la [[Revolucion chinesa de 1911-revolucion republicana: Venguèt lo director de l'escòla normala superiora de Shaoxing e publiquèt la novèla En remenbre d'un passat alunhat, redigida en chinés classic e ridiculizant lo feudisme. Sostenguèt la creacion d'un jornal lançat per un grop de jove opausats a la nòva administracion e demissionèt dels seu trablh.
Campionat del Mond d'atletisme de 1983
MARATON
thumb|400 px|right|... L'abraç frairal entre en [[Rob de Castella, venceire del maraton e lo siu tresen en Waldemar Cierpinski 22 px RDA...]]
Lu Xun (escrivan)
Shaoxing e Pequin
A l'instauracion del govèrn provisòri aprèp la casuda desl Quings, sus l'intervencion del ministre de l'educacion Cai Yuanpei, venguèt ligat al meteis minstèri.
Lu Xun demorèt de 1912 a 1919 a l'albérga de Shaoxing a Pequin. Traversèt un periòde de depression e se donèta de trabalhs d'erudicion : colleccion d'inscripcions de l'epòca de la Sièis Dinastias, publicacion de l'òbra de Ji Kang ... .
L’an 1918 es aquela de publicacion dins la revista 新青年 Novèla joinessa de la seuna primièra òbra e lenga partlada o baihua, lo Jornal d’un fòl, que coneguèt un vam. La novèla es considerada coma un tèxte fondator pel Movement del 4 de mai de 1919. CEs a aquela escasença que Lu Xun adoptèt pel primièr còp lo pseudonim qu'es comegut, Lu essent lo mon de la familha mairala.
En 1920, Lu Xun, opausat a l'orientacion radicala volguda per Chen Duxiu, daissèt, amb Hu Shi, lo comitat de redaccion de la revista Novèla Joïnessa. Venguèt mèstre de conferéncia a l'universitat de Pequin e a l'esòla normala superiora nacionala.
Lu Xun traduguèt en 1924 lo simbòl de la sofrença del Japonés Kuriyagawa Hakuson, tractat de teoria literària influenciat per la psicanalisa. Creèt la revista Yu si (« Al fial de las paraulas ») amb entre autres lo seu fraire Zhou Zuoren, Yu Dafu, Lin Yutang, Qian Xuantong en 1924, puèi La Plana esterila: « Vaquí longtemps que jvolgava que la joïnessa de China se maste e comece a criticar sens aver paur la societat e la civilizacion chinesas, e es perque editèt la revista La Plana esterila}}»
En 1925, sostenguèt la revòlta dels estudiants de l'escòla normala de jovas filhas de Pequin. licenciat del ministèri de l'educacion faguèt un procès que ganhèt e tornèt al seu trbalh. En 1926 pareguèt lo recuèlh Jol pali florit, amb los ensags consacrats a aquel afar. Fondèt una associacion avent per tòca de promòure la literatura russa en China amb la traduccion de classics.
Los darrièrs ans
thumb|Liga chinesa dels drechs de l'òme: Lu Xun (esquèrra), [[Song Qingling (dercha)]] D'agost a decembre de 1926, èra professor de literatura a Xiamen. En 1927, Lu Xun esposaèt Xu Guangping, anciana estudianta de l'escòla normala de las jovas filhas de Pequin. En genièr de 1927, venguèt lo degan de l'universitat de Sun Yat-sen a Canton e responsable de la seuna facultat de lenga e de literatura chinesas. En julhet pareguèt lo seu recuèlh de poèmas en prosa L'èrba marrida. A la fin de l'an venguèt professor a l'universitat del trabalh d'obediéncia anarquista a Shanghai.
En 1928 Lu Xun fondèt la revista Lo Torrent. Aara qu'en 1928 e 1929 encore, criticava a l'ecòp desl escrivans refusant de s'engatjar e la partida mai radicala dels intellectuals, en 1930 jonhèt aqueles, dont Qu Qiubai, en participant a la creacion de la Liga dels escrivans d'esquèrra, qu'èra un dels principals dirigeats fins a 1936, tot demorant isolat al sen del comitat director, pròche dels comunistas. En 1930 encara, foguèt un dels fondators de la Liga chinesa per la libertat. En 1933 fondèt, en collaboracion amb Song Qingling e fòrças intellectuals, la Liga chinesa dels drechs de l’òme. Pendent los darrièrs meses de la seuna vida, al sen de la liga dels escrivans d'esquèrra, Lu Xun s'opausèt a la politica de reconciliacion amb lo Guomindang preconizada per la direccion du partit comunista chinés e a la somession de la creacion a la poloica del aprtit, e sobretot a Zhou Yang, representant del partit a la liga de Shanghai. Criticat per Guo Moruo, pròche del partit, reçcebet lo sosten de Mao Dun e Feng Xuefeng.
Moriguèt de tuberculsi en 1936.
Agachs sur l'òbra
— Lucien Bianco.
Los ans 1921 a 1927 son la mai fecondas de la carrièra de Lu Xun, aprèp que se consacrèt subretot al combat politc, escrivent subretot d'ensags. La seuna òbra, fòra dels ensags, es fòrça pauc abondanta e revèla un monde interior marcat pel pessimisme. La seuna denoncia de la Tradicion s'acompanha d'una coneissença prigonda d ela cultura classica.
Novèlas
Lu Xun es l'autor de tres recuèlh de novèlas: Cridas, Barrutlages (1926) e Contes ancians a la nòstra mèna.
Lu Xun explica le títol dins la prefàcia: {{cita|Me ven de temps a autre de lançar una crida per estimular los combatents que galaupan dins la solitud, per que pèrdan pas coratge. » En 1926 escriguèt: {{cita|Ai, entre autres, un feble que me fa prejudici, e que consistís a lançar de temps a autre una crida, per far las causas mai viventas per cadun dels nosaltres. »
Ensags
Lu Xun es l'autor de sièis a set cents ensags, tèxtes corts generalament publicats en revista, puèi amassats en recuèlh. Critica la civilizacion e la societat chinesa, l'imperialisme, i defend la joïnessa e l'emancipacion des femnas.
S'i trapa entre autre los tèxtes que Lu Xun consacrèt al massèl del 18 de març de 1926. Aprèp un incident provocat per l'armada japonesa sus las broas chinesas, una manifestacion contra l'imperialisme japonés foguèt organizada lo 18 de març de 1926 a Pequin. Las tropas de Duan Qirui, alara al poder a Pequin, tirèron sls manifestants, faisent de centenas de ferrits e 47 mòrts que doas escolanas de l'Escòla normala de jovas filhas, que Liu Hezhen. Lu Xun denoncièt e faguèt omenatge a l'anciana escolana dins Al remembre de madomaisèla Liu Hezhen
Poesia
thumb|alt=Lu Xun en 1936|upright|Lu Xun en 1936. Lu Xun es l'autor d'un recuèlh de poèmas en prosa, l'èrba marrida, publicada en julhet de 1927. Le recuèlh es compausat de vint e tres poèmas en prosa de tonalitat perssimista, (1924 a 1926), e paregut d'en primièr dins la revista Al fial de las paraulas (Yu si).
Lo recuèlh foguèt fòrça criticat per la Joïnessa leninista, jornal oficial de la joïnessa comunista chinesa, en 1929, a causa del pessimisme e desfachisme.
Tanben escriguèt sesenta dètz e set poèmas en verses, sovet d'estíl classic.
Posteritat
Aprèp la Liberacion de 1949, Lu Xun foguèt celebrat pel regime maoïsta: ancianas demoras transformadas en musèu, pargues e estatuas del seu nom... e mai, dintre la spersonalitats encargadas de lo celebrar figuran d'enemics ancians, venguts oficials del nòu regime, coma Guo Moruo o Zhang Shizhao. Al contrri lo silenci es fach suls seus ligams amb Qu Qiubai o Lin Yutang, alara que d'ancians amics de Lu Xun son victimas d'epuracions, coma Hu Feng en 1955, Feng Xuefeng pendent la campanha de las cent flors. Totes los musèus consacrats a Lu Xun demorèron tancats pendent la Revolucion culturala. Mai recetament, a la dintrada escolar de 2010, gaireben totes tèxtes de Lu Xun que figuravan dins los manuals chineses ene foguèron tirats.
Lo pargue Lu Xun, a Shanghai, conten la seuna tomba e un musèu que li es dedicat. Sus l'estatua de Lu Xun ergit dins lo pargue, Zhou Zuoren, lo seu fraire, escriguèt:.
L'ostal de Lu Xun, a Shaoxing, dona l'ambiant d'una demora de fonccionari aisit demorant en província. Foguèt dins aquel encastre que l'escrivan passèt la seuna enfança. En fàcia, l'Ostal de las Tres Sentors es l'escòla privada ont Lu Xun foguèt escolan.
L'ostal de Lu Xun, a Shanghai, es situada dins l'ancian lilong The Continental Terrace. Aquí passèt los tres darrièrs ans de la seuna vida (1933 a 1936).
Lu Xun donèt lo seu a un dels cratèris de Mercuri e a l'asteroíd (233547) Luxun.
Ligamss extèrnes
Catégoria:Decès en 1936
Aparicions de la Verge Maria a Lorda
Las aparicions de Lorda son d’aparicions de la Santa Verge qu'arribèron en 1858 a una dròlla de quatorze ans que s'apelava Bernadeta Sobirós. La joventa declarèt aver agut detz e uèch aparicions d'una jova femna que se presentèt coma l'Immaculada Concepcion.
Abel Tasman
Abel Janszoon Tasman (Lutjegast, Païses Basses, 1603 - Batàvia, 10 d'octobre de 1659 Batavia]) foguèt un navegador e un explorador neerlandés dau sègle XVII de la region d'Oceania. A donat son nom a l'illa australiana de Tasmania.
Luçon (Vendèa)
Luçon  es una comuna peitavina administrada per lo departament de Vendea de la region daus País de Leire.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Segon Dauzat e Rostaing, que citan la fòrma Lucionnum, del sègle XI, Luçon ven del nom d'òme latin Luccius o Lussius, ambe'l sufixe -onem.
L'atraccion paronimica ambe'l nom latin del bechet, lūcĭus, a pas mancat de se manifestar (la vila pòrta lo nom d'aquel peis en son blason).
Nòtas
<references group="N"/>
Saint-Vincent-du-Boulay
Saint-Vincent-du-Boulay en normand (Saint-Vincent-du-Boulay en francés) es una comuna normanda, situada dins lo departament d'Eure e la region de la Nauta Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Marqueria
Marqueria (Marquerie en francés) qu'ei ua comuna gascona de Bigòrra situada dens lo departament deus Hauts Pirenèus e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion qu'ei [marké'riyo] (grafia fonetica deus autors). Las fòrmas ancianas que son : Marcharie cap a 1140, De Marquaria, en latin, en 1313 e 1379, De Marqueria, en latin, en 1342, Marquerie, Marquarie en 1429, Marquerie (mapa de Cassini, a la fin deu sègle XVIII).