cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Correja
Tension de correja e esfòrç transmissible
Sus las correjas oscadas, la tension permet d'empachar las dents de sautar. Cal aver al minim 2 dents presas, e plan melhor al mens 6.
Se pòt aumentar lo parelh transmissible en metent mai d'una correjas en parallel.
De remembre que la poténcia val
la poténcia idealament transmissibla val donc
siá dins lo cas d'una correja plana
ont v = Dr⋅ωr/2 es la velocitat lineària de la correja.
La poténcia maxim transmissibla en practica es menorada per de factors correctius prenent en compte lo diamètre de la carrèla, la velocitat lineària de la correja e las condicions de servici (durada de servici per jorn, preséncia o abséncia de tusts o sacadas) :
Dins lo cas d'una correja trapezoïdala, la poténcia admissibla de basa es donada per un tablèu segon lo tipe de correja, lo diamètre de la carrèla e la frequéncia de rotacion, e es ajustat per de factors correctius prenent en compte la longor de la correja, las condicions de servici (coma per las correjas asincrònas) e l'angle d'enrotlament.
Dins lo cas d'una correja oscada, la poténcia admissibla de basa es donada per un abac segon lo tipe de correja e la velocitat lineària de la correja, e es ajustada per de factors correctius prenent en compte la largor de la correja e lo nombre de dents en presa.
Longor de correja
Dins lo cas de las correjas oscadas, la longor esenécessàriament un nombre entièr d'òscas. Dins lo cas de correjas planas, la longor pòt prene quina que siá valor, mas s'utiliza de longors normalizadas per las correjas tampadas. vinheta|400x400px|calcul de la longor d'una correja. Al virar la figura, apareis un triangle rectangle ABC. Al subjècte de la concepcion, la constrencha màger es l'esfòrç de transmetre. Se comença donc per determinar l'angle d'enrotlament θ1 necessari per assegurar l'aderéncia dins lo cas d'una correja plana, o alara per assegurar qu'i a un nombre de dents en presa sufisent per las correjas sincrònas. Se determina alara l'entrais e en foncion de l'angle d'enrotlament e dels diamètres.
Se considèra un sistèma simple format de doas carrèlas de rai r1 e r2 (ambvec r2 > r1), e separadas d'un entrais e. se nota L0 la longor de correja entre las carrèlas, L1 la longor enrotlada a l'entorn de la carrèla 1 e L2 aquesta a l'entorn de la carrèla 2.
Quand se vira la figura de biais que lo tròç inferior de la correja siá orizontal, e que se traça la parallela a aqueste tròç al punt A (centre de la carrèla 1), se vei aparéisser un triangle rectangle que l’ipotenusa val e e los costats de l'angle drech valent (r2 - r1) e L0. Aquò permet d'utilizar las leis dins lo triangle rectangle. Subretot, l'angle en B val, per definicion del cosinus :
e per simetria, avèm
d'ont
Aquò es la valor minim de l'entrais : se l'entrais es superior, l'angle d'enrotlament es tanben mai grand. Al contrari, dins lo cas d'una correja crotzada, l'angle d'enrotlament demenís quand l'entrais aumenta.
A partir d'aquí, se pòt determinar la longor de la correja. En efièch, segon lo teorèma de Pitagòras, se'n deduch que
siá
E exprimissnet los angles en radian :
La longor totala val
Avessé
Avessé es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sarta e la region dels Païses de Léger.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Bal-Sagoth
Bal-Sagoth es un grope de black metal sinfonic britanic format en 1993 en Yorkshire (Anglatèrra).
Cabezuela
Cabezuela es un municipi de la província espanhòla de Segovia dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Bal-Sagoth
Lo grope es diferent dei gropes de black metal tradicionaus coma Darkthrone, que i a una preséncia importanta de sintetizor, çò qu'aponde una dimension fòrça epica dins sei composicions, e renfòrça l'estil battle metal.
Antiparticula
thumb|right|Esquèma mostrant lei proprietats de l'[[electron, dau proton, dau neutron e de seis antiparticulas respectivas.]]
Una antiparticula es un tipe de particula elementària dau modèl estandard. A la meteissa massa e lo meteis espin que sa particula correspondanta mai sei nombres quantics son opausats.
Istòria
La premiera prediccion de l'existéncia deis antiparticulas foguèt l'òbra dau matematician e fisician britanic Paul Dirac (1902-1984) en 1928. D'efiech, durant un estudi de l'electron, descurbiguèt l'existéncia d'una particula, encara teorica, de massa identica mai de carga electrica opausada. Pasmens, aquela antiparticula, dicha « positron », foguèt identificada tre 1933 per lo fisician estatsunidenc Carl David Anderson (1905-1991). Puei, foguèt descubèrt lo fenomèn d'anihilacion entre una particula e son antiparticula.
Durant lo rèsta dau sègle XX, lei progrès tecnologics en matèria d'accelerator de particulas permetèron de descubrir l'antiproton, l'antineutron e divèrseis antiparticulas dau modèl estandard. En 1995, foguèt sintetizat lo premier atòm d'antiidrogèn. Pasmens, l'isolament de l'antimatèria e deis antiparticulas demòra una causa malaisada amb lei tecnicas e lei sabers actuaus.
Brux
Brux es una comuna francesa dau departament de Viena e de la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Plutarc
thumb|270x270px|Plutarc Luci Mestri Plutarc (En grèc: Πλούταρχος; c. 46 - c. 120) èra un istorian e enssagista grèc que visquèt al temps de la Grècia romana. Es conegut subretot per la siá colleccion de biografias de personatges grècs e romans nomenada Vidas parallelas.
Biografia
Nasquèt en 46 a Queronèa, vila de Beocia a près de vint milas del santuari de Delfos; lo nom del seu paire èra Autòbol. Estudièt amb Ammoni de Lampres a l'Acadèmia d'Atenas, vila que tenguèt sempre en granda admiracion. Sembla que se maridèt e que lo nom de sa femna èra Timoxena, qu'aguèron almens dos filhs, Autobul e Plutarc, mas tot aquò es gaire segur.
Visquèt la màger part de sa vida dins sa vila natala, ont èra de magistrat (foguèt arcont de la vila, possiblament mai d'un còp) e d'ambaissador dins diferentas missions diplomaticas: realizèt de viatges a Egipte e a Roma, ont èra professor de filosofia a l'epòca l'emperaire Domician. Coneguèt alà de personatges influents, coma l'ancian cònsol L. Mestri Florus, Que l'ajudèt a aténher la ciutadania romana e que n'adoptèt lo nom en signe de gratitud, e lo prince Filopap de Commagena. Éra un cresent fidèl dels ancians dieus, en 90 foguèt nomenat prèste de Delfos; pasmens s'auriá pas consacrat pro de temps, los ciutadans de Delfos e Queronèa li consacrèron un bust dins lo santuari. Es pas segur qu'exerciguèsse de procurador d'Illiria jos Trajan (coma afirma la Suda), ni d'Acaia jos Adrian.
Òbras
Plutarc foguèt un escrivan prolific, un poligraf, coma l'afirma la Suda. Lo nomenat Catalòg de Lamprias, òbra d'un autor desconegut dels sègles III e IV Apc, mas atribuida a un filh de Plutarc, reculhís al total de 220 títols, que demora pas que 83, repartits en 87 libres, e de fragments de 15 autres. Se s'apond las 18 òbras conservadas que ne son pas citadas dins lo Catalòg e mai 15, que tenèm las referéncias, fa un total de 260 òbras, 250 semblan autenticas. thumb|Moralia, 1531 L'òbra de Plutarc se divisa en dos grands blòts: I a d'òbras, anticament atribuïdas a Plutarc, qu'après d'estudis son considerada coma essent pas d'el e recuelhidas jol nom d'autor de Pseudo-Plutarc.
Referencias
<div class="reflist references-column-count references-column-count-2" style="column-count: 2; -moz-column-count: 2; -webkit-column-count: 2; list-style-type:decimal;">
Argentina
Sa capitala e pus granda vila es Buenos Aires.
Lo gentilici es argentin -a.
Geografia fisica
L'aspèct principau de la geografia argentina es l'oposicion ben marcada entre un oèst fòrça montanhós e lei plans que caracterizan la partida èst dau país. Pasmens, se pòu tanben definir una diferéncia entre lei regions frejas dau sud, que fòrman Patagònia, e lo rèsta dau país. D'efiech, la cordilhèra deis Andes fòrma la frontiera occidentala d'Argentina. Es una barriera naturala geologicament activa (volcans actius, tèrratrems, afondraments...) qu'es malaisada de passar. Se compausa principalament de cimas autas que pòdon agantar mai de 6,000 m e de platèus d'altitud que se situan entre 3,500 e4,500 m. La montanha pus auta dau continent american, Acongagua (6,902 m), se tròba dins aquela region e constituís la cima pus auta dau país. Lo rèsta dau país – la màger part – es ocupat per de plans.
Clima
Lo clima d'Argentina varia fòrça segon la region en causa de la diversitat geografica dau país. Lei regions anant dau nòrd-oèst au sud-èst son generalament marcadas per una ariditat importanta qu'entraïna la formacion de climas desertics ò eissuchs. Segon l'altitud e la latitud, aquelei climas son de tipe freg ò caud. Lo nòrd-èst e lo sud-oèst son generalament umids amb d'influéncias subtropicalas ò oceanicas caracterizadas per de temperaturas temperadas.
Demografia
En 2015, la populacion argentina teniá 43,4 milions d'abitants (còntra 36,3 milions en 2001). Presenta de caracteristicas particularas a respèct deis autrei país d'America dau Sud coma una fertilitat pus febla (2,23 enfants/frema) e una esperança de vida pus auta (76 ans). Pasmens, son estructura es relativament jova amb un temps median de 31 ans. Fins ais ans 1950, sa creissença foguèt principalament assegurada per l'imigracion, çò qu'explica son origina europèa (97,2% de la populacion). Leis Amerindians, principala minoritat etnica, ne'n fòrman 2,4%.
L'urbanizacion es relativament important amb l'existéncia d'aglomeracions importantas coma Buenos Aires (15,6 milions d'abitants, siá un tèrç de la populacion), Córdoba (1,5 milions), Rosario (1,4 milion), Mendoza (1,1 milions) ò Tucumán (880,000).
Ligam quimic
Una liason quimica es una interaccion entre plusors atòms, ions ò moleculas que mena a la formacion d'edificis atomics estables (ions, moleculas, metaus... etc.). N'existís dos tipes principaus. Lei liasons fòrtas (liason covalenta, liason ionica, liason metallica) permèton d'assegurar l'estructura de la matèria. Lei liasons feblas (fòrças de van der Waals, liason idrogèn) an una influéncia pus limitada mai permèton d'explicar lei proprietats particularas de certanei substàncias quimicas.
Istòria
thumb|right|Retrach de [[Gilbert Lewis.]]
Argentina
Lengas
La lenga oficiala d'Argentina es lo castelhan qu'es la lenga mairala de mai de 90% de la populacion. L'espanhòu argentin presenta de variacions dialectalas a respèct de l'estandard de la lenga coma l'usatge dau pronom « vos » en plaça de « tú », çò qu'entraïna de cambiaments dins la conjugason dei vèrbes.
Ligam quimic
Istòria
Au començament dau sègle XIX, lei premierei descubèrtas dau Britanic Humphry Davy (1778-1829) sus lo ròtle de l'electricitat en quimia permetèron d'orientar lei reflexions vèrs una interaccion de natura electrica. Segon Davy, lo liame quimic èra fondat sus l'interaccion entre de cargas electricas opausadas, ipotèsi generalizada per lo Suedés Jöns Jacob Berzelius (1779-1848) en 1812. Pasmens, aqueu modèl permetiá d'explicar corrèctament la formacion de compausats « polars » coma lo clorur de sòdi NaCl mai pas aquela de compausats « apolars » coma lo metan CH4. De mai, entre aquelei doas categorias, foguèron plaçadas de substàncias intermediàrias coma lo clorur d'idrogèn HCl.
Argentina
Lengas
Lo guarani es cooficiau dins la region de Corrientes. Es una lenga indigèna aglutinanta de la familha tupi-guarani. Parlat per 200,000 personas au començament dau sègle XXI, es la lenga mairala d'aperaquí 2% deis abitants.
Ligam quimic
Istòria
L'etapa decisiva foguèt passada amb lei recèrcas menadas sus la teoria dei radicaus per lei quimistas Edward Frankland (1825-1899), Friedrich Kekulé von Stradonitz (1829-1896), Archibald Scott Couper (1831-1892), Alexandre Boutlerov (1826-1886) e Hermann Kolbe (1818-1884). D'efiech, desvolopèron l'idèa de valéncia, un « poder de combinar » liat a d'interaccions entre de pòls negatiu e positiu e, a partir d'aquelei trabalhs, l'Estatsunidenc Gilbert Lewis (1875-1946) poguèt prepausar l'idèa d'un partiment d'un pareu d'electrons. Segon eu, aqueu pareu formava lo liame quimic e podiá èsser representat per un trach.
Argentina
Lengas
Leis autrei lengas an ges d'estatut. Pòdon se devesir entre lengas d'imigracion, lengas autoctònas e lengas d'ensenhament. Au sen dei premierei, se tròban plusors lengas europèas arribadas en Argentina durant lei sègles XIX ò XX coma l'italian (1,5 milions de locutors), l'alemand (400,000-500,000 locutors) e lo yiddish (200,000 locutors). Se fau tanben nòtar l'aparicion d'una minoritat arabofòna recenta (benlèu un milion de locutors). Lei lengas indigènas son parladas per lei comunautats tradicionalas que se tròban principalament dins lei regions perifericas. Certanei son relativament vivas coma lo quechua (800,000 locutors) ò lo Mapudungun (100,000 locutors) mai la màger part es menaçada de disparicion. Enfin, l'anglés es a progressar gràcias a son ròtle preponderant dins lo sistèma educatiu.
Ligam quimic
Istòria
A la fin deis ans 1920, foguèron elaboradas lei premierei teorias quanticas dau liame quimic. Walter Heitler (1904-1981) e Fritz London (1900-1964) foguèron lei pioniers dins aqueu domeni amb una premiera publicacion en 1927. Dins aquò, foguèt necessari d'esperar la tèsi d'Edward Teller (1908-2003) per ne'n veire la premiera descripcion simpla. Puei, en 1931, Linus Pauling (1901-1994) publiquèt un ensemble de sièis règlas (tres ja conegudas e tres novèlas) que fondan lo modèl actuau dau liame quimic.
Le Duc Anh
Le Duc Anh, militar n. 1920, foguèt president de Vietnam entre 1992 e 1997.
Sent Micheu de Viladés
Sent Micheu de Viladés (Saint-Michel-de-Villadeix en francés) es una comuna d'Occitània dins la region istorica de Perigòrd, administrada per lo departament de Dordonha de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Argentina
Religion
Argentina es un país de tradicion crestiana onte la libertat de culte es assegurada per la constitucion. Lo catolicisme, qu'es religion d'Estat, i es largament la religion majoritària amb d'estimacions dau nombre de catolics que varian entre 70 e 90% de la populacion. Lo rèsta es principalament format de protestants e de personas que declaran ges de religion.
Periòde precoloniau
Lo territòri argentin foguèt poblat per Homo sapiens a partir de Patagònia vèrs lo millenari XI av. JC. Formèron de comunautats de caçaires cuelheires dispersadas e probablament pauc nombrosas. D'efèct, lo clima èra marrit, especialament amb una lònga secaressa que durèt dau millenari IV av. JC au millenari II av. JC. Pasmens, dins certanei regions, se desvolopèt a cha pauc lo mestrige de la terralha e de l'agricultura. Ansin, a l'arribada deis Europèus, Patagònia e la Pampa èran restats per de caçaires cuelheires pron avançats per utilizar la terralha e plusors pòbles dau nòrd (Charrúas, Guaranís...) avián format de societats agricòlas ierarquizadas.
La colonizacion dau Rio de la Plata e de Paraguai
Argentina foguèt descubèrta en 1526 per una expedicion espanhòla dirigida per Sebastiano Caboto. Donèt son nom a l'estuari dau Rio de la Plata e explorèt lei rius Parana e Paraguai. Pasmens, trobèt ges de ressorsa interessenta e se retirèt. Dètz ans pus tard, una segonda mission, comandada per Pedro de Mendoza, desbarquèt sus la riba sud de l'estuari onte fondèt Santa Maria de los Buenos Aires. Pasmens, la colonia foguèt abandonada tre l'annada seguenta en causa de la manca de viures e de l'ostilitat dei populacions localas. Lei subrevivents se dirigiguèron vèrs Paraguai onte Mendonza s'èra installat.
Buenos Aires de 1580 a 1776
thumb|right|L'[[America del Sud|America dau Sud Espanhòla vèrs 1690.]]
Après la revirada de 1536-1537, la colonizacion d'Argentina foguèt organizada a partir de Paraguai. Vengut d'Asunción, Juan de Garay tornèt fondar Buenos Aires en 1580. De bovins escapats après l'abandon de l'endrech en 1537 permetèron ais abitants de trobar una fònt de revenguts gràcias a la venda de cuers ò de carn salada. La còntrabanda organizada per de marchands olandés, anglés e francés foguèt l'autre pielon de l'economia locala. Quauquei grands tenements se formèron que foguèron a l'origina de la societat dei gauchos. Pasmens, l'expansion demorèt lòngtemps limitada car leis indigèns, qu'avián aprés d'utilizar lo cavau, resistiguèron durament. Ansin, a la fin dau sègle XVIII, lo limit dau territòri de la colonia se situava a solament 50 km de Buenos Aires.
La Vice-Reiautat dau Rio de la Plata
En 1776, Espanha decidèt de crear la Vice-Reiautat dau Rio de la Plata per tornar organizar l'espaci economic dau sud de l'America dau Sud. L'objectiu èra d'orientar una partida deis exportacions de Bolívia ò de Peró vèrs lei pòrts atlantics e de renfòrçar l'administracion per luchar d'un biais pus eficaç còntra la còntrabanda. Buenos Aires venguèt la capitala de l'ensems novèu. Pasmens, en fòra de certanei corredors vèrs Peró, la preséncia espanhòla demorèt febla dins la region, especialament dins la Pampa.
L'independéncia
En 1796, Espanha s'alièt ambé la França Revolucionària còntra Anglatèrra. En julhet de 1806, un còrs expedicionari britanic ataquèt e ocupèt donc Buenos Aires. Pasmens, ne perdiguèt rapidament lo contraròtle après una còntra-ofensiva venguda de Montevideo. Un an pus tard, Londres mandèt una segonda expedicion que foguèt desfacha per la resisténcia deis abitants.
En mai de 1810, convencuts de poder se passar deis autoritats coloniala, una junta aprofichèt lei dificultats continentalas d'Espanha per arrestar lo vice-rèi. Puei, lei Porteños assaièron d'ocupar lo rèsta de la Vice-Reiautat e lei minas d'argent de Peró. Aqueleis operacions obtenguèron un succès mitigat tant en causa de la preséncia de partits lealistas fòrts dins aquelei províncias que de la maufisança deis abitants a respèct dei projèctes d'egemonia dei Porteños. La creacion d'una assemblada nacionala gropant dei delegats de plusors províncias permetèt d'amaisar la situacion en 1813. Lei deputats proclamèron la creacion dei Províncias Unidas dau Rio de la Plata sensa ausar vòtar l'independéncia.
Pasmens, lei còntra-ofensivas espanhòlas en America dau Sud entraïnèron la disparicion progressiva deis aprensions. En 1816, un congrès reünit a Tucuman proclamèt finalament l'independéncia. Una constitucion foguèt adoptada en 1819.
De l'independéncia a Rosas
Après l'independéncia, la vida politica dei Províncias Unidas dau Rio de la Plata foguèt dominada per dos grops. Leis « unitaristas », d'inspiracion liberala, centralista e anticlericala, dominavan a Buenos Aires. En fàcia, lei federalistas, conservators e estacats au ròtle sociau de la Glèisa, èran sustot presents dins lei províncias.
Au començament deis ans 1820, l'autoritat de l'Estat èra reducha a la capitala e a son relarg. Lei drechs de doana dau pòrt èran sa principala fònt de revenguts. En 1825, lo govèrn capitèt de signar un tractat d'amistat ambé lo Reiaume Unit que reconoguèt oficialament son independéncia. Un an pus tard, Bernadino Rivadavia foguèt elegit a la presidéncia e promulguèt una constitucion centralista. Aquò mau contentèt lei federalistas que sostenguèron divèrsei còp d'estat après una temptativa dau govèrn de negociar ambé Brasil lo reglament de la question d'Uruguai (revendicat per lei dos país). Un periòde de confusion seguiguèt aquelei trèbols. S'acabèt en 1828 ambé la presa de Buenos Aires per Juan Manuel de Rosas, un grand proprietari qu'organizèt una tropa armada de gauchos.
Lo periòde de Rosas
Cap dei federalistas, Rosas foguèt governador de Buenos Aires de 1829 a 1832 e de 1835 a 1852. Populista, obtenguèt lo sostèn dei gauchos e dei classas popularas per establir un regime dictatoriau e repressiu — e dins lei fachs, sustot au servici dei grands proprietaris. A partir de 1833, comencèt de conquistar la Pampa, çò que li permetèt de donar de tèrras per renfòrçar e alargar la basa de sei fidèus. Ansin, venguèt rapidament lo pus poderós dei caudillos eissits dei trèbols de 1827-1828. En revènge, leis institucions estatalas dei Províncias Unidas dispareguèron totalament durant aqueu periòde.
Pasmens, Rosas mau contentèt rapidament lei norriguiers dei regions interioras, lo Reaiaume Unit e França ambé sa defensa deis interès dau pòrt de Buenos Aires. D'efèct, enebiguèt lo passatge dei naviris vèrs lei rius Parana e Uruguai. Òr, lo desvolopament de la produccion de lana dins la Pampa destinada a l'industria textila europèa necessitava de mantenir de relacions bònas entre lei norriguiers e lei poissanças maritimas. Ansin, en 1851, lo caudillo de l'Entre Doas Mars, Justo José de Urquiza, trobèt l'ajuda necessària per atacar Buenos Aires. Batut en 1852, Rosas s'exilèt en Anglatèrra.
La formacion de l'estat federau
Après sa victòria, Urquiza faguèt adoptar una constitucion de tipe federau inspirada dau foncionament deis Estats Units d'America. Instaurèt la libertat de navegacion sus lei rius e un sistèma de partiment dei ressorsas entre lei províncias. Puei, foguèt elegit president. Pasmens, au contrari deis autrei províncias, Buenos Aires refusèt de ratificar lo tèxte e faguèt de facto secession de 1852 a 1862. De combats se debanèron entraïnant de victòrias confederalas en 1859 e secessionistas en 1861.
En 1862, un compromés permetèt d'arrestar la guèrra civila. Bartolomé Mitre, cap dei fòrças de Buenos Aires, venguèt president. Sota sa direccion, leis oligarquias de la capitala e dei vilas de l'interior (Córdoba, Santa Fe...) s'alièron per tenir lo poder. Durant lei presidéncias de Bartolomé Mitre (1862-1868), de Domingo Faustino Sarmiento (1868-1874) e de Nicolás Avellaneda (1874-1880), lo país s'organizèt e se modernizèt ambé l'adopcion d'institucions modèrnas (armada professionala, banca centrala...) e la construccion d'infrastructuras (camin de fèrre...). En 1880, Buenos Aires foguèt nomada capitala federala e son territòri foguèt separat de sa província.
L'expansion territòriala
La creacion d'una fòrça militara modèrna favorizèt lei projèctes d'expansion d'Argentina. Au nòrd, lo país participèt ansin a la Guèrra de Paraguai (1865-1870) que s'acabèt per la destruccion de la poissança industriala de son vesin meridionau après de combats fòrça saunós. Buenos Aires i annexèt una partida de Chaco e lei Misiones.
Pasmens, l'expansion principala aguèt luòc en direccion dau sud. Foguèt causada per d'incursions amerindianas que venguèron recurrentas a partir deis annadas 1850. En 1878-1879, lo generau Julio Roca comencèt una campanha d'exterminacion deis indigèns de la Pampa. Entraïnèt la disparicion de la màger part dei pòbles locaus e permetèt ais Argentins de prendre lo contraròtle de la region. En Patagònia, la dispersion deis abitants limitèt la resisténcia e la violéncia de la conquista mai de rivalitats ambé Chile alentiguèron la somission de la region fins a un arbitratge britanic acceptat per lei dos país en 1902. Aquò permetèt de fixar lo limit entre Chile e Argentina.
La creissença e l'imigracion
Après 1880, Argentina conoguèt un periòde de creissença fòrça importanta (+5%/an fins a 1914) en causa de la mesa en cultura dei tèrras conquistadas dins la Pampa e en Patagònia, de l'arribada d'un nombre important d'imigrants (2,5 milions entre 1870 e 1914) e d'investiments europèus importants (principalament originaris dau Reiaume Unit). Aquò favorizèt la produccion de lana, de cerealas (que prenguèron la premiera plaça deis exportacions) e de carn bovina e la modernizacion deis infrastructuras (camins de fèrre, pòrts).
Durant aqueu periòde, l'oligarquia mantenguèt sensa dificultat sa posicion economica a la tèsta de la societat argentina. D'efèct, crompèt un nombre important de grands domenis dins lo sud e engatjèt de relacions comercialas fructuósas ambé lei grops estrangiers. En dessota, de pichons païsans proprietaris, sovent gropats au sen de comunautats « nacionalas » (alemandas, soïssas, italianas...) desvolopèron d'activitats de policulturas. La man d'òbra necessària foguèt provesida per d'imigrants italians e espanhòus (que marginalizèron lei gauchos e lei mestís). Enfin, dins lei vilas, l'excès de trabalhaires favorizèt l'industrializacion e Buenos Aires venguèt la premiera vila d'America dau Sud ambé 1,5 milion d'abitants en 1914.
Au nivèu politic, la situacion evolucionèt d'un biais diferent. D'efèct, de fraudas electoralas permetèron a l'oligarquia de mantenir son contraròtle sus lo poder politic fins au començament dau sègle XX. Pasmens, a partir deis annadas 1890, lei mutacions prefondas de la societat argentina entraïnèron la formacion de l'Union Civila Radicala que representava lei revendicacions dei classas mejanas urbanas novèlas. Autra evolucion importanta, l'industrializacion foguèt a l'origina de la formacion d'un proletariat urban que venguèt la terranha per un movement obrier poderós (dominat per l'anarquisme). Ansin, en 1912, l'oligarquia foguèt donc obligada d'acceptar un alargament de la basa electorala ambé l'instauracion dau sufragi universau masculin.
Sent Micheu de Viladés
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Argentina
Lo periòde radicau
Après la reforma electorala de 1916, lei radicaus dirigiguèron lo país fins a 1929 dins un contèxte economic fòrça malaisat. D'efèct, elegit en 1916, Hipólito Yrigoyen, sostengut per lei païsans e lei classas mejanas urbanas, deguèt faciar lei consequéncias de la Premiera Guèrra Mondiala que reduguèt leis importacions dei país europèus. En genier de 1919, una grèva generala organizada per de sindicats anarquistas de la capitala foguèt ansin durament reprimida durant la Setmana Tragica (700 mòrts).
Sent Micheu de Viladés
Toponimia
La prononciacion es [ʂɛ̃mmi’ɕɛw] [devilɒde]. Lo nom es atestat en 1364, Sanctus Michael de Villades. Michael es aici l'arcàngel; son nom ven de l'ebreu e vòu dire « qu'es coma Diu ». , ,
Uta-Napishtim
thumb|right|[[Fotografia d'una tauleta de l'Atra-asis, una epopèia akkadiana ont Uta-Napishtim aparéis coma personatge.]]
Sent Micheu de Viladés
Lenga
Situada au sud de Vèrn, la comuna parla probablament un lengadocian de transicion (maugrat son nom, que probable patiguèt de la pression deus francés). Veire la mapa deu lemosin. 350px|left|thumb|Vern dins l'espaci (Lemosin (dialècte)|Lemosin
Ligam quimic
Règlas de Pauling
thumb|right|Retrach de [[Linus Pauling.]]
Uta-Napishtim
Uta-Napishtim es un personatge de divèrsei legendas mesopotamianas. Rèi de la ciutat de Shuruppak, foguèt cargat per lo dieu Enki (Ea) d'abandonar sei bens terrèstres per crear un naviri gigant destinat a sauvar la vida durant lo Diluvi entraïnat per la colèra d'Enlil còntra l'umanitat. Après la catastròfa, Uta-Napishtim poguèt desbarcar a la cima dau Mont Nisir onte realizèt d'ofèrtas per lei dieus. Aquò entraïnèt una garrolha entre lei dieus a prepaus de la legitimitat dau Diluvi. Enlil acceptèt de laissar lei subrevivents en vida e de donar l'immortalitat a Uta-Napishtim e sa femna per aver sauvar l'òbra dei dieus. En revènge, l'eròi mesopotamian deguèt se retirar en delà de l'ocean de la mòrt. Durant sa quista per l'immortalitat, es dins aquel endrech qu'es retrobat per Gilgamesh. Uta-Napishtim li conselha d'abandonar son projècte mai li permet de trobar una planta permetent de prolongar la vida.
Ligam quimic
Règlas de Pauling
Lei sièis règlas de Pauling son la basa dau modèl de la descripcion dau liame quimic :
Tipes de liames quimics
Se destria dos tipes principaus de liames quimics. Lei liasons fòrtas an una energia de liame superiora a 100 kJ/mol. Leis autrei liasons son dichas feblas e an una energia de l'òrdre d'un desenau de kJ/mol. Dins lei fachs, un liame quimic reau es sovent una combinason de plusors tipes diferents de liames.
Liame ionic
Au contrari d'una liason covalenta, lo liame ionic es pas dirigit ò localizat. Dins un cristau ionic, leis anions e lei cations s'atiran mutualament dins totei lei direccions de l'espaci. Per exemple, dins lo clorur de potassi KCl, la dissolucion dau solid ionic libera pas de molecula de KCl. Ansin, lei solids ionics dissòuts ò fonduts an de proprietats conductritz.
Liame covalent
Una liason covalenta es un liame quimic basat sus lo partiment d'electrons entre dos atòms non metallics amb una diferéncia d'electronegativitat relativament febla (per convencion inferiora a 1,7). Aquò permet d'establir de pareus d'electrons que lian lei dos atòms entre elei. Leis electrons vènon dei jaç extèrnes dei dos atòms, es a dire de lor valéncia. Cada atòm provesís lo meteis nombre d'electrons : un per formar un liame simple, dos per un liame doble e tres per un liame triple. L'ensemble deis electrons dau liame es partejat entre lei dos atòms, çò que li permèton d'agantar una configuracion de gas noble.
Calabazas de Fuentidueña
Calabazas de Fuentidueña es un municipi de la província espanhòla de Segovia dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Ligam quimic
Liame metallic
Una liason metallica es un cas de deslocalizacion deis electrons de valéncia dins un cristau. En premiera aproximacion, leis electrons se desplaçan liurament entre lei cations que forman lo ret cristallin. La diferéncia de cargas assegura la formacion de liames fòrts qu'explican la coesion dau metau e sei proprietats particularas (ductibilitat, malleabilitat, conduccion dau corrent... etc.). L'intensitat dei liasons metallicas aumenta amb lo nombre d'electrons liures dins son estructura. Es donc pus fòrta dins lei metaus de transicion. Aquò li permet de se mantenir a l'estat liquid.
Argentina
Lo periòde radicau
Lei combats de 1919 entraïnèron la transformacion dau païsatge sindicau argentin que passèt sota lo contraròtle de socialistas e de comunistas. En revènge, permetèron gaire de restaurar la situacion economica. Ansin, Yrigoyen foguèt remplaçat per un radicau pròche de l'oligarquia, Marcelo Torcuato de Alvear (1922-1928), avans d'èsser tornat elegir. Pasmens, foguèt incapable de resòuvre l'afondrament entraïnat per la crisi economica de 1929 e un còp d'estat militar lo reversèt en 1930.
Ligam quimic
Liames quimics febles
Coma son nom l'indica, lei liames quimics febles son ben pus febles que lei liames fòrts. Pasmens, se son pas la causa de l'estructuracion prefonda de la matèria, pòdon conferir de proprietats
Argentina
Lo periòde conservator
Lei militars gardèron lo poder fins a 1932 e lo generau José Uriburu assaièt de metre en plaça un regime corporatista. Pasmens, leis autrei caps de l'armada preferiguèron restituir la direccion dau país ai conservators. Ansin, una aliança dei conservators ambé lei radicaus ostils a Hipólito Yrigoyen dirigiguèt Argentina fins a 1943. Capitèt de restablir leis exportacions e leis investiments estrangiers mai lei condicions de vida de la màger part de la populacion estagnèron. Aquò entraïnèt l'emergéncia d'un sentiment nacionalista fòrt, principalament dirigit còntra lo Reiaume Unit.
La Segonda Guèrra Mondiala toquèt durament l'economia argentina totjorn dependenta de seis exportacions. Tocat per aquela crisi, lo regime perdiguèt sei sostèns. En 1943, foguèt finalament reversat per una junta militara.
Ligam quimic
Fòrças de van der Waals
Lei fòrças de van der Waals son d'interaccions que son generalament presentas dins lo cas d'atòms ò de moleculas polarisables ò susceptibles d'engendrar un dipòl induch. D'efiech, dins certanei cas, mejana estatistica dei configuracions dau posicionament dei cargas electricas intèrnas d'un edifici atomic entraïna la formacion de cargas electricas parcialas. Ansin, un molecula neutra pòu èsser somesa a d'interaccions electricas susceptiblas de redurre sa volatilitat. Se destrian lei fòrças de Keesom (entre doas moleculas polaras), lei fòrças de Debye (entre una molecula polara e un dipòl induch) e lei fòrças de London (entre dos dipòls induchs).
Argentina
Lei premiereis annadas dau peronisme
La junta militara foguèt dirigida per lo generau Arturo Rawson. Pasmens, sa figura principala venguèt rapidament lo coronèu Juan Domingo Perón, ministre dau Trabalh, que favorizèt l'activitat dei sindicats en cambi de son sostèn politic. Inquieta, l'oligarquia obtenguèt sa destitucion e son arrestacion en 1945. Dins aquò, una grèva generala forcèt rapidament sa liberacion. En 1946, fondèt un partit mesclant nacionalisme e defensa dei paures que li permetèt d'obtenir lo sostèn dei classas mejanas e d'èsser elegit president.
Ligam quimic
Liame idrogèn
thumb|right|Representacion dei liasons idrogèn entre de moleculas d'[[aiga.]]
Argentina
Lei premiereis annadas dau peronisme
Dins un contèxte favorable liat ai besonhs de la reconstruccion en Euròpa, nacionalizèt plusors companhiás estrangieras e establiguèt un contraròtle estricte dau comèrci exterior per l'Estat. Aquò li permetèt de transferir una partida de la richessa nacionala de l'oligarquia vèrs l'industria e lei classas popularas. En mai d'aquò, lo drech de vòte foguèt donat ai fremas en 1947. Fins a 1952, lo país conoguèt ansin un periòde de creissença economica fòrça importanta e leis activitats de benfasença d'Eva Perón donèron una gròssa popularitat au pareu.
Ligam quimic
Liame idrogèn
Una liason idrogèn es una interaccion entre un atòm d'idrogèn d'una molecula donada e un atòm electronegatiu (fluòr, oxigèn, azòt... etc.) d'una autra molecula. Dins la premiera molecula, l'idrogèn es liat a un atòm capable de polarizar la liason e de li conferir un caractèr acid. Dins l'autra molecula, atòm electronegatiu a un doblet non liant. La liason idrogèn es alora lo resultat entre l'interaccion dei cargas electricas parcialas de l'idrogèn e dau doblet.
Argentina
Lei dificultats e l'exili
A partir de 1949, leis exportacions vèrs Euròpa comencèron de demenir e la mòrt d'Eva Perón en 1952 entraïnèt una demenicion de la popularitat dau govèrn. Per faciar aquela crisi, Perón adoptèt una politica d'austeritat qu'agravèt la pèrda de popularitat. Puei, en 1954, de reformas societalas (autorizacion dau divòrci, laïcizacion de l'ensenhament...) li alienèron la Glèisa. A partir de 1955, Argentina conoguèt donc divèrsei temptativas de putsch que causèron de centenaus de mòrts. Finalament, Perón demissionèt e s'exilèt en setembre de 1955.
La « Revolucion Liberatritz »
Lei militars, dirigits per lo generau Pedro Eugenio Aramburu, assaièron de formar un regime democratic de façada e de liberalizar l'economia. Pasmens, l'influéncia dei peronistas demorava importanta e blocava aquelei projèctes. Per exemple, en 1962, l'armada foguèt obligada d'annular leis eleccions legislativas après una victòria peronista. Una situacion similara aguèt luòc en 1966. Puei, la situacion se desgradèt lentament ambé la formacion de guerilhas peronistas e de manifestacions insureccionalas a Córdoba en 1969. Divèrsei còps d'estat militars se succediguèron au sen de la junta per assaiar de restablir l'òrdre. Puei, en 1971, lo generau Alejandro Agustín Lanusse decidèt de tornar fisar lo poder a Perón
Ligam quimic
Liame idrogèn
L'intensitat d'una liason idrogèn es generalament equivalenta au desen d'una liason covalenta. En quimia, son conegudas en causa de son efiech sus lei proprietats de l'aiga (aumentacion dau ponch d'ebulicion, aumentacion de la densitat de l'aiga liquida...). Se fau tanben nòtar que l'amoniac e l'etanòl son d'autrei compausats quimics famós per sei laisons idrogèn.
Argentina
La restauracion e la fin dau peronisme
Lo retorn de Perón se faguèt dins un contèxte de crisi e de division dau movement peronista entre una ala conservatritz mai ò mens faissista, un corrent sociau democrata e una branca revolucionària liada ai guerilhas (lei Montoneros). Inicialament, Perón chausiguèt de fisar lo poder a Héctor José Cámpora, un peronista de drecha, que redreiçèt la situacion economica. Pasmens, lei Montoneros contunièron sa guerilha suscitant còntra elei una reaccion viva dau govèrn, dirigit per Perón eu meteis après son eleccion a la presidéncia en març de 1973, e de l'armada.
Ligam quimic
Liame alogèn
thumb|right|Representacion de [[liason alogèn|liasons alogèn.]]
Argentina
La restauracion e la fin dau peronisme
En julhet de 1974, Perón moriguèt e foguèt remplaçat per sa tresena frema, María Estela Martínez de Perón, qu'èra vice-presidenta. La presidenta novèla proclamèt alora l'estat d'urgéncia e autorizèt d'atacas militaras còntra lei Montoneros. Aquela repression s'estendèt rapidament ais intellectuas e ai sindicalistas. Puei, l'armada prenguèt dirèctament lo poder en 1976.
La dictatura militara
Après lo còp d'estat de 1976, lei militars formèron una junta presidida per lo generau Jorge Rafael Videla. Inspirada per lo Chile d'Augusto Pinochet, menèt una repression dura còntra lei movements de senèstra (30,000 « dispareguts » de 1976 a 1983) e adoptèt una politica neoliberala. Aquò entraïnèt una demenicion de la produccion industriala mai permetèt d'aumentar tornarmai leis exportacions.
Pasmens, la politica economica suscitèt d'esitacions au sen de la junta ela meteissa. En 1981, Videla foguèt remplaçat per lo generau Roberto Eduardo Viola qu'assaièt de se raprochar dei peronistas. Mai a la fin de l'annada, una autra faccion, dirigida per lo generau Leopoldo Fortunato Galtieri, l'escartèt e tornèt prendre la politica neoliberala. Per la rendre populara, decidèt tanben d'atissar lo nacionalisme argentin : en abriu de 1982, ordonèt l'ocupacion deis illas Malvinas qu'èran l'objècte d'un desarcòrdi territòriau ambé lo Reiaume Unit. Pasmens, l'armada argentina resistiguèt pas a la còntra-ofensiva britanica e deguèt capitular dins l'archipèu en junh.
La restauracion de la democracia
La desfacha de 1982 entraïnèt la fin de la dictatura militara e lo generau Reynaldo Bignone organizèt lo transferiment dau poder a un govèrn democratic. En 1983, lo radicau Raúl Alfonsín foguèt elegit president e organizèt lo procès de certanei caps dau periòde militar. Pasmens, aquò durèt gaire e en 1986-1987, una tiera de lèis enebiguèt la perseguida deis accions judiciàrias. En parallèl, Alfonsín deguèt faciar una situacion economica marrida en causa dau deute immens laissat per lei militars.
Anaal Nathrakh
Anaal Nathrakh es un grope de black metal, fòrça influenciat per d'autreis artistas coma Mayhem, Burzum, Darkthrone, que siguèt format en 1999 a Birmingham en Anglatèrra. Es un dei gropes mai violents e extrèms sus la scena internacionala. D'en premier Anaal Nathrakh parlèt de subjèctes coma la destruccion totala de l'uman, puei après d'autrei temas encara pus apocaliptics. Pasmens, si pòu pas èstre d'a fons segur de l'ideologia dau grope que lei paraulas siguèron jamai publicadas.
Argentina
La restauracion de la democracia
Grèvament malaut, Néstor Kirchner — que moriguèt en 2010 — foguèt remplaçat per sa frema Cristina Fernández de Kirchner en 2007. Capitèt de perseguir lo redreiçament economic maugrat la crisi economica de 2008 qu'aguèt d'efècts negatius sus leis exportacions argentinas. Ansin, lo periòde Kirchner veguèt la creacion de cinc a sièis milions d'emplecs, una reduccion dau deute public de 160% dau PIB a solament 40% e una demenicion dau caumatge de 25% a 8% de la populacion activa. Tornada elegir en 2011, Cristina Kirchner foguèt remplaçada en 2015 per Mauricio Macri.
Anaal Nathrakh
Lo grope si compausa d'Irrumator que jòga de totei leis instruments, e de V.I.T.R.I.O.L. ai vocaus.
Argentina
Politica
Argentina es un país de regim presidencial. Lo president de la republica, qu'es lo cap d'Estat e tanben lo cap de govèrn, es elegit per la populacion per un periòde de 4 ans (amb una possibilitat de reeleccion 1 còp). Lo president actual, Mauricio Macri, foguèt elegido lo 22 d'novembre de 2015.
Cisai-Saint-Aubin
Cisai-Saint-Aubin es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Orne e la region de la Bassa Normandia.
Argentina
Politica
Lo Poder legislatiu se compausa de doas cambras: lo Senat (Senado Argentino), amb 72 membres elegits per un mandat de sièis ans, e la Cambra dels Deputats (Cámara de Diputados) amb 257 membres, elegits per un mandat de quatre ans.
Anaal Nathrakh
Lo nom Anaal Nathrakh s'inspira de la formula magica "Anál nathrach, orth' bhais's bethad, do chel denmha" dicha per Merlin dins lo filme de John Boorman, Excalibur (1981). "Anál nathrach" significa en irlandés ancian "lo bof de la sèrp". Aquela formula s'entende au començament de la cançon Anaal Nathrakh.
Cisai-Saint-Aubin
Geografia
Cisai-Sant-Aubin se trobava anciennement sus l'ais viari Roan-Las Mans.. Uèi, aquel trajècte manlèva las rotas départementales 438, 338 e 938, anciennement RN 138.
Argentina
Geografia
Las dimensions d'Argentina son aproximativament 3700 km del nòrd al sud, e 1400 km de l'èst a l'oèst (valors maximalas). De sa superfícia totala (, cinc còps pus granda que la França metropolitana), (98,9%) son en tèrra fèrma.
Leon VIII
Leon VIII foguèt lo 131 papa de la Glèisa Catolica dau 4 de decembre de 963 au 1 de març de 965. Succediguèt a Joan XII (955-963) e foguèt remplaçat per Joan XIII (965-972).
Argentina
Geografia
Las quatre regions principalas del país son:
Cisai-Saint-Aubin
Geografia
Cisai-Saint-Aubin se trouvait anciennement sur l'axe routier Rouen-Le Mans.. Aujourd'hui, ce trajet emprunte les routes départementales 438, 338 et 938, anciennement RN 138.
Leon VIII
Foguèt elegit papa a l'iniciativa de l'emperaire Oton I (936-973). Deguèt premier luchar còntra Beneset V (963-964) qu'èra estat elegit papa per d'adversaris dau Sant Empèri. Aqueu conflicte durèt fins a la destitucion de son rivau en julhet de 964 per lei soudats de l'emperaire.
Argentina
Cultura
La cultura argentina a recebut una importanta influéncia d'Euròpa. La literatura del país ten una rica istòria e un dels pus importants escrivans del sègle XX: Jorge Luis Borges.
Cisai-Saint-Aubin
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Leon VIII
Durant lo rèsta de son pontificat, Leon VIII auriá redigit tres documents (Privilegium majus, Privilegium minus e Cessatio donationum) qu'èran de renonciacions a totei lei donacions fachas a la Glèisa dempuei lo rèine de Pepin lo Brèu. Pasmens, son probable de faus.
Argentina
Cultura
Lo tango es lo genre musical argentin mai conegut dins lo mond.
Entrevenas
Entrevenas (Entrevennes en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament deis Aups d'Auta Provença e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Vox Dei (grop)
200px|thumb|Vox Dei en concèrt dens lo salon d'actes de l'[[Ostau Arroset]] Vox Dei qu'ei un grop de rock argentin fondat en 1967 a Quilmes (província de Buenos Aires) e que ho, amassa dab Los Gatos un deus purmèrs gran grops de rock.
Lo son succès màger que ho la cançon Presente en 1970.
Lo gojat de noveme
Lo gojat de noveme qu'ei un roman en occitan deu gran escrivan gascon de Sabres : Bernat Manciet.
Que conda la caduda deu Barralh un ostau de la borgesia paisana de la Lanas a truvers las facinacion deu protagonista per un gojat qui vien de luenh en noveme e qui ei ostalat a son.
Que ho publicat en 1964 e tradusit ua purmèra vegada per l'escrivan occitan Alem Surre-Garcia per la edicions deu Chemin vert puish, un còp esgotada aquesta version, que hore tornat tradúsere editar per Gui Latry en çò de las edicions de Reclams.
Lo gojat qu'ei lo purmèr roman d'ua trilogia narrativa on ei seguit per La Pluja puish per Lo camin de tèrra.
Resumit e tròç
Cada an, de cap a seteme, quan tot e sembla acabà's e quan totòm s'enva, au Barralh, ua proprietat on viu lo narrator(darrèr hilh d'ua familha decadenta), la soa mair, ua vielha cosia e Annà, la goja, lo doctor Hazà, un cosin de la familha, que pòrta au Barralh un gojat misteriós e qui non parla pas sonque francés, entà qu'i sia ostalat. Dens la soa crampa i a un cabinet clavat dab lo flascons e las vielhas potingas de la familha qui guarivan divèrsa malaudias, inclusent la ràbia.
A l'escadença de la messa d'auròst de la cosia deu Barralh, lo protagonista que he la coneishença de Marià Dolorisca, ua polonesa de Varsòvia, qui maridada dab un cosin Hasà e viu dens la soa proprietat de la lana deu Peiricat. Lo protagonista que "decida" de l'aimar.
Après la messa au Barralh qu'arreceben un paquet deu Peircat (estruçat de tira dens un cabinet) e, un ser, lo doctor Hazà que he seguir lo narrator per sopar au Peiricat. En pujant Bernat i tròba a Marià Dolorisca jogant de la soa epineta (vaduda cròfe entau mihòc arron) qui'u declara "Los Hazàs qu'ei fenit"e "Veni pas mèi a nòste. Aimam nes atau, de lunh avant. pregam l'un ende l'aut... Entà morir..."
Puish la mair que deisha lo Barralh entà s'anar véder consins de Loishats. Durant la soa abséncia (qu'em en noveme) Marià Dolorisca que cossira mantuns còps au ser, e ua vegada que hè quitament ua crisi d'apoplexia (que torna mercés a son chivau suu quau Annà e la hè pujar).
Androgèn
Los androgèns son las ormonas sexualas masculinas e correspondon a la testosterona, l'androsterona e l'androstendiona. Los androgèns son d'ormonas esteroïdas, que lor foncion principala es d'estimular lo desvolopament dels caractèrs sexuals masculins. Los androgèns, principalament la testosterona, son secretats pels testiculs, mas tanben pels ovaris dins la femna (androstendiona) e per las glandolas suprarenalas (principalament la diidroepiandrosterona). Dins l'òme sonque 10% dels androgèns son d'origina suprarenala. Totes los androgèns naturals son de derivats esteroïdes de l'androstan (un nuclèu tetraciclic d'idrocarbur de 19 atòms de carbòni). Es tanben lo precursor de totes los estrogèns, las ormonas sexualas femeninas.
Lo gojat de noveme
Resumit e tròç
La mair qu'escriu entà díser a Bernat de la rejúnher per estar a las nòças d'un deus los ancian bordièrs.
Gaudreville-la-Rivière
Gaudreville-la-Rivière en normand (Gaudreville-la-Rivière en francés) es una comuna normanda, situada dins lo departament d'Eure e la region de la Nauta Normandia.
Geografia
Vilatge del país de Ouche.
Village du pays d'Ouche.
Il se compose de 3 hameaux : les murets, le village et les boscherons. Il s’étend sur une superficie de 674 hectares, dont 350 de forêt.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Beneset V
Beneset V (mòrt lo 4 de julhet de 965) foguèt lo 131 papa de la Glèisa Catolica dau 22 de mai au 23 de junh de 964. Son eleccion aguèt luòc durant un periòde de trèbols après lo reversament e la mòrt dau papa Joan XII (955-963) e son pontificat foguèt en concurréncia amb aqueu de Leon VIII (963-965) que li succediguèt definitivament après julhet de 964.
Elegit après la mòrt de Joan XII per l'aristocracia romana, se turtèt a l'ostilitat de l'emperaire Oton I (936-973). Foguèt donc rapidament destituit e exiliat dins lo nòrd d'Alemanha onte moriguèt en julhet de 965.
Boston Celtics
Los Boston Celtics son una equipa de basquetbòl professional que lo sèti es a Boston, Massachusetts (Estats Units), que jòguen a la Division Atlantica de la Conferéncia Èst de l'NBA. Foguèt fondat l'an 1946 e es, amb 17 títols, l'equipa amb mai campionats de l'NBA. Lo grand domeni dels celtics se produsiguèt pendent lo periòde 1957-1969, ont ganhèron 11 campionats en 13 ans, 8 de consecutius. Lo 17 de junh de 2008, ganhèron lo sieu dètz-e-seten campionat après de véncer per 4-2 a Los Angeles Lakers.
Vida
thumb|right|[[Fotografia d'una cellula, basa de la vida terrèstra.]]