cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Plaine (Bas Ren)
Istòria
La première mention de Plaine apparaît sur une confirmation des biens de l’abbaye de Senones, en 1123. En 1598, le Ban-de-Plaine, actuelles communes de Plaine et Saulxures, est partagé : Plaine échoit au rhingrav Frédéric, dont le fils est le premier prince de Salm. En 1751, lors de la création de la principauté autonome de Salm par nouveau partage, Plaine reste l’un des quatre chefs-lieux de ce petit état. L’annexion de la principauté par la France, en 1793, place la commune dans le département des Vosges, d’où elle est détachée par le traité de Francfort. Depuis 1871, Plaine est donc alsacien.
Le ban de Plaine appartenait autrefois à la principauté de Salm. Le village était traversé par "La Route des Princes" sur le flanc de la Côte de Plaine (807 m). Quelques vestiges de cette route qui reliait la principauté à l'Alsace sont toujours visibles. Village typique de la région avec de belles maisons "grange". Joliment fleurie en été.
Gravement touché pendant la guerre de 1914, la destruction de l'église témoigne de la violence des affrontements. Celle-ci fut remaniée en 1920 dans un style « église grange ».
Perigordian
Lo Perigordian o Peiregordian (de Perigòrd o Peiregòrd, region d'Occitània), es un terme creat en 1933 per Denis Peironin per designar leis industria liticas preïstoricas dau Paleolitic Superior, que se serián desvolopadas parallèlament a l'Aurinhacian. L'idèa de doas culturas parallèlas foguèt abandonada mai se parla encara a còps de per designar lo Chastèlperronian e de  per lo Gravetian.
Pradas (Avairon)
Pradas de Salars (Prades-Salars en francés) es una comuna roergassa situada dins lo departament d'Avairon e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn. Situat dins lo país de Salars en Leveson prèp del lac de Paralop.
Sérigné
Sérigné es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Vendea e la region daus País de Leire.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Nòtas
<references group="N"/>
Vaux
Vaux pòt essèr:
Granja de Moreruela
Granja de Moreruela es un municipi de la província espanhòla de Zamora dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Pedrajas de San Esteban
Pedrajas de San Esteban es un municipi de la província espanhòla de Valhadolid dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Un país que vòl viure
Un país que vòl viure es una cançon de Claudi Martí en lenga occitana :
Es lo ciprès quilhat La Corbièra salada Es lo vilatge mòrt, la tèrra abandonada.
Tu me disiás ma maire : "Ont vas viure, mon filh ?". Tu me disiás ma maire : "N'i a tant que son partits". E Marcelin Albert, E la Comuna de Narbona, E los qu'an tuat los crosats. E Marcelin Albert, E la Comuna de Narbona, Totes los qu'an cantat "libertat".
Vos vau parlar d'un país que vòl viure Vos vau parlar d'un país que morís. La tèrra, la coneissetz, es la vòstra, amics, es la teuna, vinhairon (bis).
Ma maire me rementi de tot çò que disiás. Vòli cantar lo vent que parla en lenga d'òc. E Marcelin Albert, E la Comuna de Narbona, E los qu'an tuat los crosats. E Marcelin Albert, E la Comuna de Narbona, Totes los qu'an cridat "libertat".
Expo 2015
Expo 2015 es l'Exposicion universala dins la vila de Milan en Itàlia entre lo 1 de mai e lo 31 d'octòbre 2015.
Antòni Viguier
Ligams extèrnes
__FORÇARTAULA__
Richard Wagner
Qu'ei un deu compositor los mei interpretats a l'opèra e mantuns deus ròtles de las soas òbras e son considerats com deus mei exigents entaus interprèts.
Qu'ei enqüèra au dia de uei un artista polemic per'mor de la plaça màger qu'aucupa dens l'istòria musicau e culturau de l'opèra aleman en tot demorar un simbòl deu nacionalisme e d'aver sostiengudas idèas antisemitas. Qu'ei atau, per exemple, que l'interpretacion peu purmèr còp d'ua òbra de Wagner en Israèl e devó demorar mantuas annadas e estar l'encausa d'ua polemica de las granas.
Enter los sons opèras mei conegut que's pòt mentàver : Lo Holandés volant (Der fliegende Holländer en aleman), Tannhäuser, Lohengrin, Tristant e Isolda (Tristan und Isolde), L'Anèth de Nibelungen (Der Ring des Nibelungen) e Parsifal.
Vita
Lo son pair que's morí deu tifus chic après la soa neishença e que ho lo son pairastre (un actor nomat Ludwig Geyer) qui'u ensenhè la musica e qui' dè lo gost de l'espectacle. Dinc a la mort de Geyer, Richard Wagner que portè lo nom d'aqueth pairastre. Wagner qu'estudiè la musica a l'Universitat de Leipzig e que comencè la soa carrièra de compositor en compausant un purmèr opèra, Las Hadas (Die Feen), qui non hore pas apitat su l'empont abans mantuas annadas. Professionaument, Wagner que ho nomat director de còr a l'Opèra de Würzburg. En 1836 lo son opèra L'Amor vedat (Das Liebesvort) que ho interpretat mes sonque ua vegada a Magdeburg. La medisha annada Richard Wargner qu'esposè ua actritz nomada Mina Planer. thumb|100px|left|Minna Wagner Perseguit peus deutes, lo cople que huejó a Londres puish a París. Non podó totun pas evitar la preson.
En 1842 Wagner que comencè fin finala ad escàder s'i a Drèsda dab l'interpretacion deus sons opèras Rienzi e Lo Holandés volant. Dab aquestes escadudas Wagner qu'estabilizè la soa posicion e que's vedó a perpausar un pòste de director d'orquèstra a Drèsda on apitè tanben sus l'empont Tannhäuser. En 1849, totun, qu'avó d'exilià's per rasons politicas e que s'acasè a Zuric on acabè Lohengrin e lo son manifèst : Opèra e Drama. qu'escrivó tanben lo son ensai antisemita : Lo judaïsme en musica. Lohengrin que ho gavidat per Franz Liszt a Weimar en 1850 e que ho un succès deus grans a maugrat de l'abséncia deu son autor.
Puilboreau
Puilboreau es una comuna francesa, situada dins lo departament de Charanta Maritima e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Richard Wagner
Vita
A Zuric Wagner que's trobè un còp mei cargat de deutes e, en mei d'aquò, qu'avó ua relacion amorosa dab ua hemna maridada. Aqueth ahar qu'inspirè lo tèma de Tristan e Isolda. Qu'avó de huèger aquesta vegada entà Venècia.
Puilboreau
Comunas vesinas
400px|gaucha||Distanças e posicion relativa
Nesles-la-Vallée
Nesles-la-Vallée es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Val d'Oise e la region d'Illa de França.
Puilboreau
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luec:
Richard Wagner
Vita
Fin finala, Wagner que proheitè d'ua amnistia en 1860 e lo rei hòu Frederic II de Bavièra que paguè los sons deutes. Que comencè tanben a entertiéner relacions amorosas dab ua auta hemna maridada e hilha deu son amic Franz Liszt : Cosima Liszt von Bülow dab qui avore duas hilhas : Isolde e Eva. En 1866 qu'avó d'abandonar Alemanha un còp mei per'mor de la pujada de l'oposicion. Minna Wagner 'èra morta alavetz e Cosima Liszt que'u podó donc seguir a Tribschen, en Soïssa. qu'avón un hilh, nomat Siegfried, e que's maridèn en 1870 arron que Cosima divorciosse. thumb|100px|Cosima Wagner
Guèrra de Succession de Polonha
La Guèrra de Succession de Polonha foguèt un conflicte europèu major que se debanèt de 1733 a 1738. Foguèt causat per la lucha per lo tròne de Polonha entre Stanislaw Leszczynski e August III. Cada pretendent èra sostengut per de poissanças estrangieras entraïnant un conflicte sus lo continent europèu entre seis aliats subretot entre França e Àustria. Ansin, se formèt una coalicion gropant França, Espanha e Sardenha que sostenguèt Stanislaw Leszczynski e que s'opausèt a la coalicion dei partisans d'August III formada de Russia, d'Àustria, de Prússia e de Saxònia.
Richard Wagner
Vita
thumb|200px|left|Lo FestspielhausDab l'ajuda deu rei Ludwig II de Bavièra, lo Festspielhaus que ho bastit a Bayreuth sonque entà provesir un lòc capable d'acessar las òbras de Wagner. Lo qu'i ho interpretat e Wagner qu'i gavidè tròç de Parsifal chic abans de morí. Qu'ei sepelit a Bayreuth.
Guèrra de Succession de Polonha
La guèrra s'acabèt per una patz negociada de 1735 a 1738. August III venguèt rèi de Polonha mai França aprofichèt sa victòria militara còntra Àustria per installar Stanislaw Leszczynski coma senhor de Lorena e obtenir lo drech d'annexar la region après sa mòrt. Àustria obtenguèt lo ducat espanhòu de Parma mai deguèt reconóisser la dominacion de Carles III d'Espanha sus lo sud de la Peninsula Italica.
Nesles-la-Vallée
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Gòrjas de Galamus
Las gòrjas de Galamus son un passatge estrech en Corbièras (Lengadòc) entre los departaments franceses d'Aude (Miègjorn-Pirenèus) e dels Pirenèus Orientals (Lengadòc-Rosselhon).
Contèxt geologic
Aglin o « lo riu de las aglas » que raja al fons de las gòrjas de Galamus es un pichon riu venent del Puèg de Bugarag que cavèt aquela entalha prigonda de mai de dètz mètres dins la ròca. Aquel riu cavèt tanben mai al sud las Gòrjas de la Fou dins una autre barrièra calcària.
Aglin es alimentat per fòrça fonts e resurgéncias que de còps que i a son caudas e que se trapan tot al long de las gòrjas. Una font abondosa assegura la consomacion d'aiga de Sant Pau de Fenolhet.
Las gòrjas son geologicament constituidas de calcaris e de dolomias datadas del Jurassic Inferior al Cretacèu Inferior (entre -205 e -108 milions d'annadas). Aquelas ròcas modelèron un relèu aspre e tormentat.
Posicion geografica
Situadas a la frontièra dels departaments d'Aude (Miègjorn-Pirenèus) e dels Pirenèus Orientals (Lengadòc-Rosselhon), las gòrjas de Galamus son localizadas sus las comunas de Cubières sus Cinoble (Aude) e Sant Pau de Fenolhet (Pirenèus Orientals). Las gòrjas son orientadas dins un ais nòrd-sud sus una distància de 2 km.
Las gòrjas se trapan a 38 km al nòrd-oèst/oèst de Perpinhan e a 7,5 km a l'oèst del Castèl de Pèirapertusa.
Vista sul Canigó
Dempuèi la sortida de las Gòrjas al Sud cap als Pirenèus Orientals se pòt veire un panorama sus Canigó.
L'ermitatge de Sant Antonin
Aquel ermitatge existís dempuèi lo sègle VII. D'en primièr foguèt pas qu'una balma ont i aviá los bacins, uèi una capèla es acolada a la paret de las Gòrjas. Fòrça gengivièrs de Fenicia de mai de cinc cents ans s'i arrapan als ròcs susplombant los escalièrs davalant dins lo pati interior. La capèla foguèt bastida a la seguida del «miracle» de 1782 que fòrça abitants de Sant Pau de Fenolhet i foguèron salvats d'una epidèmia mercé a la proteccion de Sant Antonin. Dempuèi aqueste jorn, al mitan dels ròcs ven una platana gaireben sens aiga.
Los luòcs foguèron arrengats al sègle XV pels Franciscans.
Es uèi un luòc de pelegrinatge tradicional los diluns de Pascas pels occitans e los diluns de Pentacosta pel sud d'Occitània e per Catalonha.
Lo site de l'ermitatge serviguèt de decòr de cinèma pels filmes seguents :
La rota susplombant las Gòrjas
La rota departementala D10 fòrça estrecha travèrsa las Gòrjas de Galamus de part en part (D7 sus la comuna de Sant Pau de Fenolhet).
En veitura
Òm pòt passar tota l'annada e es fòrça frequentat l'estiu. L'estrechor de la rota provòca fòrça problèmas de circulacion. Pr'amor, en julhet e agost, es reglamentat e i a una circulacion en alternància sus 1,5 km.
En "canhoning"
La davalada d'Aglin en canhoning es possibla mas reglamentada.
Servici Departamental d'Encendi e de Secors
Lo Servici Departamental d'Encendi e de Secors (o SDIS) qu'ei l'establiment public a caractèr administratiu que diriga los pompièrs dehens un departament francés.
Gòrjas de Galamus
A pè
Çò melhor es de percórrer las Gòrjas de Galamus a pè per aprofeitar de las vistas esplendidas.
Servici Departamental d'Encendi e de Secors
Lo SDIS qu'ei nomenat dab lo numèro deu departament, per exemple lo SDIS 32 qu'ei lo Servici Departamental d'Encendi e de Secors de Gers.
Organizacion
Lo foncionament jornalièr deu SDIS qu'ei devath l'autoritat deu DDSIS (Director Departamental deu Servici d'Encendi e de Secors).
Classificacion
(per un total de 96 SDIS).
Véser tanben
Lei n° 2004-811 deu 13 d'agost de 2004 de modernisacion de la seguretat civila.
Lengas cross river
Las lengas cross river, parladas en Nigèria e en Cameron, constituisson una branca de las lengas benue-còngo, que fan partida de las lengas nigèrocongolesas. Lo nom ven del riu Cross que travèrsa lo sud-oèst de Cameron, puèi l'Estat de Cross River, en Nigèria, per acabar dins un dèlta dins lo Golf de Guinèa.
Classificacion
[[Imatge:Map of the Cross River languages.svg|thumb|250px|
lengas cross river bassas
lengas cross river nautas
lengas cross river nautas centralas
]]
Lo cross river acampa quatre grops de lengas :
Charuelh e Sintrac
Charuelh e Sintrac (Chareil-Cintrat en francés) es una comuna occitana de Borbonés situada dins lo departament d'Alèir e la region d'Auvèrnhe.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Granucillo
Granucillo es un municipi de la província espanhòla de Zamora dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Montserrat (omonimia)
Montserrat pòt èsser:
Vaudreching
Vaudreching es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region del Grand Èst.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sollières-Sardières
Sollières-Sardières en arpitan (Sollières-Sardières en francés) es una anciana comuna arpitana de Savòia, situada dins lo departament de Savòia e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.
Lo 1èr de genièr de 2017 fusionèt amb las comunas de Bramans, Lanslebourg-Mont-Cenis, Lanslevillard e Termignon per formar la comuna novèla de Val-Cenis.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Batalha d'Iwo Jima
La batalha d'Iwo Jima (en japonés: 硫黄島の戦い) se debanèt dins lo corrent de la Segonda Guèrra Mondiala dau 19 de febrier au 26 de març de 1945. Foguèt la consequéncia d'una ofensiva estatsunidenca (70,000 òmes) còntra Iwo Jima defenduda per l'armada imperiala japonesa (22,000 òmes). L'objectiu èra la conquista dei basas aerianas de l'illa per leis utilizar dins l'encastre de la campanha de bombardaments aerians còntra Japon. Gràcias a un ret estendut de fortificacions (18 km de tunèu), lei defensors capitèron de resistir mai d'un mes e d'infligir de pèrdas importantas ais asalhidors que perdiguèron 26,500 òmes (6,821 tuats, 19,189 bleçats e 494 dispareguts). Un pòrta-avions d'escòrta foguèt tanben aprefondat per de camicazes. Refusant de capitular, la garnison foguèt exterminada ò se suicidiguèt (20,703 mòrts, 1,152 dispareguts e solament 216 presoniers).
Cançon Fola
Cançon Fola es una cançon de Claudi Martí en lenga occitana :
Un blanc anhèl passeja un jorn de grand solèlh, quora la set l'agafa, davala beure al rèc.
Sul cop lo lop arriba, se'n vol talhar un tròç, sul cop l 'anhèl i esclafa lo nas amb un bigòs !
Ai barrejat lo somi e la realita, aquela cançon fola serà per los enfants !
E la formiga canta e la cigala, uèi que pobles, e mainatges an pas paur de la nuèit !
Obolo
L'obolo es una lenga cross river parlada en Nigèria. Fa partida de la branca cross river bas.
Localisacion
L'obolo es parlat dins la zòna de govèrn local d'Andoni, dins l'Estat de Rivers e dins las zònas de govèrn local d'Eastern Obolo de l'Estat d'Akwa Ibom.
Dialèctes
Los dialèctes de l'obolo son, d'oèst en èst, l'ataba, l'unyeada, lo ngo, l'okoroete e l'obolo ibot. Los dialèctes de l'oèst son parlats dins l'Estat de Rivers, aquels de l'èst, dins l'Estat d'Akwa Ibom.
Ròchasauva
Ròchasauva (Rochessauve en francés) es una comuna occitana de Vivarés, situada dins lo departament d'Ardecha e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Pòrta-avions d'escòrta
Un pòrta-avions d'escòrta es un tipe de pòrta-avions de talha pichona (10,000 a 20,000 tonas) que foguèt utilizat durant la Segonda Guèrra Mondiala per leis Estatsunidencs, lei Britanics e lei Japonés. Èra pauc armat, pauc protegit e sa velocitat èra inferiora a 20 nos. Sa mission principala èra l'escòrta dei convòis, especialament per lei protegir còntra lei sosmarins.
Yèbles
Yèbles es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sèina e Marna e la region d'Illa de França.
Nòtas
<references group=N/>
Pedrosa del Rey
Pedrosa del Rey es un municipi de la província espanhòla de Valhadolid dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Bislée
Bislée es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mòsa e la region de Lorena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Clinch
Lo clinch (de l'anglés to clinch, "tenir fermament") es un tèrme generau per designar l'accion que consistís en prendre contacte ambé son adversari en posicion drecha au moment d'un combat de grappling o de combat liure.
Cabriés
Cabriés (Cabriès en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament dei Bocas de Ròse e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
La Rouge
La Rouge es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Orne e la region de la Bassa Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Joan-Cristòu Dordet
Joan-Cristòu Dordet (Limòtges, 1975) es un lingüista e escrivan occitan, membre deu collectiu Diu Negre e animator dau blòg D'aquí d'alai.
Ficcion
Mantua novèla publicadas suu site Diu Negre coma:
Fagales
L'òrdre dels Fagales es un òrdre de plantas dicotiledonèas.
En classificacion de Cronquist (1981) recampa tres familhas :
En classificacion filogenetica de APG (1998) la circonscripcion èra :
En classification APG II (2003) la circonscripcion es leugièrament modificada :
NB "[+ ...]" = familha opcionala
Efik
L'efik es una lenga cross river parlada en Nigèria. Fa partida de la branca cross river bas. L'efik a l'estatut de lenga oficiala dins l'Estat nigerian de Cross River.
Montcarles
thumb|leftt|200px|Lu quartièrs de Mónegue : Montcarles, en jaune, es lo que pòrta lo número 02 thumb|200px|right|Lo Casinò de Montcarles Montcarles (en ligur monegasc Monte-Carlu, en francés Monte-Carlo; ancianament en occitan Li Espelugas e en ligur monegasc řë Speřüghe) es una anciana comuna, lo quartièr mai prestigiós dau Principat de Mónegue, e un ancian sector estatistic. Es celèbre per lo sieu casinò, li plajas, la mòda e per èsser estat elegit coma luec de residéncia de divèrsi personalitats famoï. La superfícia dau sector estatistic (de còps apelat Montcarles e Espelugas) era. Era divisit en blòcs. Portava lo número estatistic 01. thumb|right|200px|Lu sectors de Mónegue abans 2013: Montcarles, en jaune, es lo sector que pòrta lo número 01 La populacion dau quartièr es de 8,259 abitants.
Hamamelididae
Los Hamamelididae son una sosclassa de plantes Dicotiledonèas.
En classificacion de Cronquist (1981), la sosclassa es devesida en 11 òrdres :
Montcarles
Toponimia
Montcarles ten aqueu nom en onor dau prince Carles III de Mónegue despí lo 1r de julhet dau 1866. Aquela denominacion recenta s'adoptèt perque la consideravan coma pus adaptada a aqueu luec que li diïian avans Li Espelugas (en monegasc Ë Speřüghe). A partir de la sieu urbanizacion au sègle XIX e la fondacion dau Casinò, pensèron que lo vielh nom portava malastre perque en alemand Spelunke (pl. Spelunken) auria significat quauquarren coma "establiment dobtós".
Harold Clayton Lloyd
Harold Clayton Lloyd (n. 1893, m.1971) foguèt un actor american e productor de cinèma, principalament famós per las siás comèdias durant lo periòde del filmes muts.
Montdomèrc
Montdomèrc (Montdoumerc en francés) es una comuna carcinòla situada dins lo departament francés d'Òut e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Harold Clayton Lloyd
Harold Lloyd amassa amb Charlie Chaplin e Buster Keaton foguèt entre los actors mai populars de lo sieu temps. Lloyd Faguèt près de 200 pelliculas, tant mudas cossí parladas entre los ans de 1914 a 1947.
Montdomèrc
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Montcarles
Lengas
Montcarles (o ancianament ) es un dei quartièrs dont si parla mai tradicionalament l'occitan niçard (en realitat, i a probable una transicion entre l'occitan niçard e l'occitan vivaroaupenc), ja que lo ligur monegasc si parla puslèu au quartièr centrau de La Ròca, segon li enquistas lingüistiqui de Carles de Tortolon e de Ramon Arveiller.
Batalha dau Golf de Leyte
La batalha s'acabèt per una victòria clara deis Estatsunidencs. D'efèct, lei Japonés perdiguèron lei 4 pòrta-avions engatjats, 3 cuirassats, 10 crosaires, 11 destroièrs, 5 sosmarins, un milièr d'avions e 10,000 marins. 2 cuirassats, 4 crosaires e 3 destroièrs foguèron tanben endomatjats e jamai reparats. Fins a la fin de la guèrra, la marina militara japonesa representèt plus una menaça vertadiera per leis Aliats. En fàcia, la flòta estatsunidenca perdiguèt solament 1 pòrta-avions leugier, 2 pòrta-avions d'escòrta, 3 destroièrs, un sosmarin, 200 avions e 3,000 marins tuats.
Montcarles
Activitats
Montcarles acuelhe lo Circuit de Montcarles, dont si debana lo Grand Prèmi de Mónegue de Formula 1. Finda aubèrga d'autres rescòntres coma aquelu de bòxa que valon per lo campionat dau mond, de defilats de mòda e divèrs eveniments.
Montcarles, durant de decennis, l'an vesitat de membres dei familhas reiali, d'estelas dau cinèma e de personas comuni. James Bond, l'espion britanic protagonista dei romans famós de Ian Fleming e dei filmes derivats, es, dins lo detalh, un client assidú dau casinò de Montcarles. En lo 1873, Joseph Jaggers venguèt l'òme que desvalisèt Montcarles en capitalizant sobre la descobèrta d'un desequilibri dins una dei ròdas dei taulas de rotleta dau casinò.
Quartièr o comuna?
Sovent creson que Montcarles seria la capitala dau Principat de Mónegue, mas tot lo principat si compaua de fach de la comuna unenca de Mónegue, e Montcarles es basta un quartièr d'aquela comuna. Es ver que creèron, a passat temps, una division de Mónegue entre diferenti comunas mas, encuei, i a una sola comuna unificada.
Hamamelididae
L'ortografia originala e fòrt espandida de Cronquist (1981) es Hamamelidae. Segon l'Art 16 de l'ICBN l'ortografia corrècta es Hamamelididae.
En classificacion filogenetica de APG (1998) e APG II (2003) aquesta sosclassa existís pas.
Batalha de Bornèo (1945)
La batalha de Bornèo se debanèt dins lo corrent de la Segonda Guèrra Mondiala dau 1 de mai au 15 d'aost de 1945. Designa una tiera d'ofensivas principalament menada per l'armada australiana (35,000 òmes), sostenguda per d'avions e de naviris estatsunidencs e britanics, per conquistar l'illa de Bornèo tenguda per l'armada imperiala japonesa (15,000 òmes). S'acabèt per una victòria australiana que permetèt ais Aliats d'ocupar lei posicions pus importantas de l'illa, de sasir de quantitats importantas de petròli e de liberar plusors presoniers aliats.
Bagüés
thumb|250px|Vista de Bagüés
Bagüés es un municipi de la província aragonesa de Saragossa dins la Comunautat Autonòma d'Aragon.
Avensan
Avensan o Avençan (Avensan en francés) es una comuna medoquina de Guiana, lingüisticament gascona, administrada pr'au departament de Gironda de la region de la Noèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Lucé-sous-Ballon
Lucé-sous-Ballon es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sarta e la region dels Païses de Léger.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
.nc
.nc es lo nom de domeni d'Internet per Nòva Caledònia.
Referéncias
Toppdomän
Bòxa anglesa
thumb|right|250px|En [[2007, Ruslan Chagaev bate Nikolai Valuev per lo titre de campion dau monde dei pes lords.]]
La bòxa (si ditz bòxa anglesa per evitar de confondre leis estils de bòxa diferents) es un espòrt de combat onte dos adversaris, de mema categoria de pes, si rescòntran sus un ring, ambé de gants de bòxa per de dire de limitar lei risques de copadura, e s'escambián de còups de ponhs, portats au visatge e pertot en sús de la cintura. Lo combat si devesís en intervalles de temps, lei rounds, separats per una minuta de repaus anonciat per una campana, onte lo pugilista si poirà far conselhar e sonhar se n'a besonh.
Borrolhan
Borrolhan (Bourrouillan en francés) qu'ei ua comuna gascoa d'Occitània situada dens lo departament de Gers e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Geografia
Comuna situada a 45 km au sud-oèst de Condòm. vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Segon Dauzat, Borrolhan que vengueré deu nom galloroman d'òme *Burrulius (inatestat), derivat de Burrus, dab lo sufixe -anum. Segon Negre, Borrolhan que vengueré de l'adjectiu « romanic » vengut nom de lòc Berullianus, derivat de Beryllus. Los dus noms son inatestats, mes la posicion de Dauzat qu'es mei solida.
Tremolhas
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Auriòlas
Auriòlas (Auriolles en francés) es una comuna deu Vasadés istoric, en Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Las fòrmas ancianas son Auriola (nemus quod dicitur...), en 1155-1183, Auriola, en 1274, Lauriola (de ~), en 1289. Dauzat interprèta lo nom coma lo nom de l'ausèth, deu latin aureolus, e Negre, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, postula Centaurea calcitrapa o Narcissus poeticus, que pòden portar lo nom d'auriòla. Mes B. Boyrie-Fénié, considèra qu'en l'abséncia de sufixe, de valor collectiva, aqueras proposicions son dificilas. Accèpta pr'aquò l'idèa de Jacques Astor, que cita l'ancian francés oriol, « bòrd, bassulh, limit », que porré aver un equivalent en ancian occitan, e la remarca de P.H. Billy, que vei Auriòlas au limit de Vasadés e d'Agenés, doneré un pes suplementari a aquera suggestion. L'inconvenient es qu'entre Auriòlas e la devisa de las diocèsis, i a quasi 10 km.
Los autors coneishèven, probable, l'adjectiu auriòl quand es acompanhat d'un nom, coma los nombrós Montauriòls e Puèg-auriòls lengadocians. Si l'an pas acceptat ací, es que lo mot semblava pas de valor adjectivala. Mes un nom sosentendut es totjorn possible, coma per exemple lo latin villa o terra. Lo cas d'Auriòla es pas isolat. I a tanben la comuna d'Oriolles, en Charanta adara francesa, e son nom es atestat Auriola en 1100. La motivacion deu nom de la comuna charantesa pòt estar la preséncia de calcedònias pseudomorficas, de las pèiras preciosas que i an trobat. Aquera particularitat es benlèu absenta d'Auriòlas, mes la pròva es que l'adjectiu pòt se trobar en toponimia fòra de la preséncia aparenta d'un nom. L'adjectiu auriòl, auriòla pòt aver en lengadocian un sens concret (la color deu sòl), mes es sustot valorizant, perqué es en relacion emb l'aur, simbòle de riquesa. Ajustem que Auriòlas e Oriolles an un autre punt comun : lo nom èra citat au singular a l'Edat Mejana, mes adara es au plurau, benlèu simplament grafic e francés (es mut dens l'occitan local).
Guarrate
Guarrate es un municipi de la província espanhòla de Zamora dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Hard Times Come Again No More
"Hard Times Come Again No More" (de còps "Hard Times") ("Los maltempses tòrnan pas pus"), es una cançon de salon americana escricha per Stephen Foster. Foguèt publicada a Nòva York per Firth, Pond & Co. en 1854 jol nom de Foster's Melodies No. 28. Coneguda e populara a l'epòca, en America e en Euròpa , la cançon demanda als astrucs de considerar lo sòrt dels mens fortunats e se termina per un dels imatges preferits de Foster: "una domaisèla palla tombanta."
Le primièr enregistrament audio foguèt un cilindre de cera per l'Edison Manufacturing Company (Edison Gold Moulded 9120) en 1905. Foguèt enregistrat e jogat de nombroses còps despuèi. Lo cançon es referenciada #2659 al Roud Folk Song Index.
Una version satirica subre lo minjar dels soldats èra populara dins la Guèrra Civila Americana, "Hard Tack Come Again No More."
Paraulas
miniatura|drecha|La particion originala.
Repic: 'Tis the song, the sigh of the weary, Hard Times, hard times, come again no more. Many days you have lingered around my cabin door; Oh! Hard times come again no more.
While we seek mirth and beauty and music light and gay, There are frail forms fainting at the door; Though their voices are silent, their pleading looks will say Oh! Hard times come again no more.
Repic
There's a pale drooping maiden who toils her life away, With a worn heart whose better days are o'er: Though her voice would be merry, 'tis sighing all the day, Oh! Hard times come again no more.
'Tis a sigh that is wafted across the troubled wave, 'Tis a wail that is heard upon the shore 'Tis a dirge that is murmured around the lowly grave Oh! Hard times come again no more.
Interpretacions
Dempuèi sa creacion, la cançon foguèt represa e interpretada per nombroses grand artistas americans entre los quals podèm citar:
Rosina de Pèira
Rosina de Pèira (Havars, 3 de març de 1933 – 16 de junh de 2019, es una cantaira de cançon tradicionala en occitan. Es escaissada l' « Oum Khalsoum » occitana. Recebèt dos còps lo grand prèmi internacional del disc de l’Acadèmia Charles Cros.
Comencèt sa carrièra al començament dels ans 1970.
Faguèt sovent de concèrts amb la filha Martina; en 1974 fonda son pròpri ostal de disques, lo labèl Revolum.
Recebèt dos còps lo grand Prèmi Internacional del Disc de l'Acadèmia Carles Cròs.
Acuèlh
Aculhís los toristas que vòlon descobrir Arièja e los Pirenèus ariegeses a sa taula e cambras d'òstes a Havars.
Saint-Jean-Saint-Maurice-sur-Loire
Saint-Jean-Saint-Maurice-sur-Loire es una comuna francesa, situada dins lo departament de Léger e la region de Ròse-Aups.
Pete Sampras
thumb|right|Pete Sampras Petros Pete Sampras es un èx-jogaire de tennis nòrd-american, d'origina grèga. Nasquèt lo 12 d'agost de 1971 a Washington, Estats Units. Es lo teniste que mai temps es estat coma nº 1 del mond pendent 286 setmanas. Sampras ganhèt 14 torneges de Grand Chelem, e mai se poguèt pas ganhar Roland Garros. A ganhat 64 torneges en individuals e 2 en dobles. Ganhèt tanben 2 copas Davis.
Pete Sampras ganhèt 765 partits per 225 desbrandas. Se retirèt en 2003.
Lanthenans
Lanthenans es una comuna francesa, situada dins lo departament de Dobs e la region de Borgonha Franca Comtat.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
La localité deu son existéncia al prieuré mencionat dempuèi 1108, data #que lo pape Pascal II en #confirmar la possession als religioses de Sant-Paul a #que Hugues-lo-Blanc, chanoine de la glèisa metropolitana de Besançon, la li aviá confiada. A l'origina i i aviá un li coan a el, fondat per Bonfils, chanoine de Sant-Paul e bastit sus un luòc défriché per religiós dempuèi l'IX sègle. Près d'aquel qualques abitacions i an #èsser bastidas e los sieus abitants an participat al défrichement dels prèps vallons ont s'elevèron los pòbles de Sourans e de Hyémondans.
A la XII sègle, lo prieuré èra fòrça important coma lo mòstra las siás possessions d'una desena de glèisas dels environs (Dannemarie, Maîche, Pompierre, Grand-Fontaine, Fessevillers, Chatenois, Belmont, Trestondans, Sant-Ostal e Santa-Ursin de Grandvillars, Sant-Julien, capèla de Cornol) en mai de las de divèrsas parròquias (Lanthenans, Trémoins, Abbévillers) e una granda quantitat de tèrras (Glainans, Hyémondans, Manbouhans, Sourans, Mancenans, Dambelin, Goux, Blussans, Sant-Maurici, Colombier-Superior, Vernoy, Anteuil, Sant-Georges, Tochenens, Aggenens, Branne, Fays, Belmont-los-Belfòrt) ; èra d'en un autre luòc mes jol gardiennage dels senhors de Neuchâtel-Bourgogne dempuèi 1294 quand Otton, comte de Bourgogne lo #metre a Thiébaud IV de Neuchâtel-Bourgogne aital coma çò abbaye de Luòc-Creissent. Aquela importància lududa #valer d'èsser sovent reivindicat pels comtes de Montbéliard s'e mai se divèrses papas lor calguèsse o prene jos la siá proteccion. Mas malgrat #encobrir lo prieuré #pèrdre una granda part de las siás riquesas a la fin de XIV sègle en lo moment de las guèrras #que se #liurar los senhors de Franca-Comtat. En lo corrent de la XVII sègle, en lo moment de la guèrra de trenta ans, lo prieuré i aguèt saquejat e incendiat e pas se #levar #qu'en partida. Lo 3 de genièr 1792 i aguèt mes a se vendre coma plan nacional per 9800 francs de l'epòca al Sr. Bulliard. Ne demorava pas mai #qu'una de las doas alas #que lo compausava, aital coma la glèisa. En 1824 la municipalitat racheta çò tot per 4500 francs.
La localité doit sont existence au prieuré mentionné dès 1108, date à laquelle le pape Pascal II en confirma la possession aux religieux de Saint-Paul à qui Hugues-le-Blanc, chanoine de l'église métropolitaine de Besançon, l'avait confié. À l'origine il y avait un couvent, fondé par Bonfils, chanoine de Saint-Paul et bâti sur un site défriché par des religieux dès le IX siècle. Auprès de celui-ci quelques habitations y ont été construites et leurs habitants ont participé au défrichement des proches vallons où vont s'élever les villages de Sourans et d'Hyémondans.
Au XII siècle, le prieuré était très important comme le montre ses possessions d'une dizaine d'églises des environs (Dannemarie, Maîche, Pompierre, Grand-Fontaine, Fessevillers, Chatenois, Belmont, Trestondans, Sainte-Marie et Sainte-Ursin de Grandvillars, Saint-Julien, chapelle de Cornol) en plus des dîmes de plusieurs paroisses (Lanthenans, Trémoins, Abbévillers) et une grande quantité de terres (Glainans, Hyémondans, Manbouhans, Sourans, Mancenans, Dambelin, Goux, Blussans, Saint-Maurice, Colombier-Supérieur, Vernoy, Anteuil, Saint-Georges, Tochenens, Aggenens, Branne, Fays, Belmont-les-Belfort) ; il était d'ailleurs placé sous le gardiennage des seigneurs de Neuchâtel-Bourgogne depuis 1294 quand Otton, comte de Bourgogne le remit à Thiébaud IV de Neuchâtel-Bourgogne ainsi que l'abbaye de Lieu-Croissant. Cette importance lui valut d'être souvent revendiqué par les comtes de Montbéliard si bien que plusieurs papes durent le prendre sous leur protection. Mais malgré cela le prieuré perdit une grande partie de ses richesses à la fin de XIV siècle lors des guerres que se livrèrent les seigneurs de Franche-Comté. Dans le courant du XVII siècle, lors de la guerre de trente ans, le prieuré fut pillé et incendié et ne se releva qu'en partie. Le 3 janvier 1792 il fut mis en vente comme bien national pour 9800 francs de l'époque à M. Bulliard. Il n'en restait plus qu'une des deux ailes qui le composait, ainsi que l'église. En 1824 la commune racheta le tout pour 4500 francs.
Preuschdorf
Geografia
thumb|left|Preuschdorf
Peñafiel
Peñafiel es un municipi de la província espanhòla de Valhadolid dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Mousson (Meurthe e Mosèla)
Mousson  es una comuna francesa administrada per lo departament de Meurthe e Mosèla de la region de Lorena.
Guèrra de la Tresena Coalicion
La Guèrra de la Tresena Coalicion foguèt un conflicte napoleonenc major que se debanèt en 1805. Opausèt l'Empèri Francés e seis aliats (Espanha, Bavièra, Wurtemberg, Bade) e seis estats satellits (Republica Batava, Reiaume d'Itàlia, Reiaume d'Etruria) a una coalicion gropant l'Empèri d'Àustria, l'Empèri Rus, lo Reiaume Unit, Suècia e lo Reiaume dei Doas Sicíias. Sus lo continent, s'acabèt per una victòria francesa après lei batalhas d'Ulm e d'Austerlitz que causèt l'abandon de la guèrra per l'Empèri d'Àustria. Sus l'ocean, s'acabèt per una victòria britanica après la destruccion de la màger part dei flòtas francesas e espanhòlas a Trafalgar. En 1806, aqueu conflicte foguèt seguit per la Guèrra de la Quatrena Coalicion formada per lo Reiaume Unit, Prússia e l'Empèri Rus.
Mousson (Meurthe e Mosèla)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
La distincion de Monsó #aperténer dempuèi lo als comtes de Bar. Lo castèl i aviá situat sus posicion estrategica evidenta, doncas que controtlava un dels escasses ponts bastits sus la Moselle dintre Nancy e Mètz. Una vila se #desvolopar a l'entorn d'aquel pont, e i aguèt nomenat Pont-a-Monsó.
La seigneurie de Mousson appartint dès le aux comtes de Bar. Le château était situé sur position stratégique évidente, puisqu'il contrôlait un des rares ponts construits sur la Moselle entre Nancy et Metz. Une ville se développa autour de ce pont, et fut nommée Pont-à-Mousson.
Cristino
Cristino es una cançon de Claudi Martí en espanhòl :
Igual que un arbol de hondas raices Sobre el secano crecido, Un arbol bueno de ramas anchas Yo te imagino, Cristino.
De vacaciones Dios se ha ido, Vosotros vais por el camino, Duro camino que os destierra Tu con los tuyos, Cristino.
Detras del monte, en la frontera, Gendarmes has que se rien, Tu de la mano llevando a un niño Cruzas cantando, Cristino.
El gran incendio...
En las Cevenas, con los mineros Vas compartiendo los dias, Los de trabajo y los de guerra Entre castaños y minas.
Pont de Rastel y Mon Lozera Vieron pasar a tus guerillas ! "Cuando combates se terminen, Puedes quedarte, Cristino." No se acabó nuestra tarea Y estan verdes los recuerdos, Les damos las gracias, hermanos, A nuestra tierra nos marchamos !
Es bien sabido : las golondrinas Siempre vuelven a su nido. Es un camino de flores lleno E del regreso, Cristino.
Ieu m'en vau
Ieu m'en vau es una cançon de Claudi Martí en lenga occitana :
Cristino
Cerca de Vielha lo esperaban Y le quitaron la vida... Es un camino amargo y malo E del regreso, Cristino.
Mientras van tiempos dia por dia Y se deshacen nuestras vidas Tu sombra, leve, corre Cristino Por los polvorientes caminos...
Charmas (Alèir)
Charmas (en francés Charmes) es una comuna occitana de Borbonés situada dins lo departament d’Alèir e la region francesa d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Ieu m'en vau
Sus la Plaça de la Glòria Rescontri lo monument Amb son fusil sus l'espatla Me regarda sonrisent : "Veni ambe ieu, gojat, A la bom dels petrificats !"
Charmas (Alèir)
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Ieu m'en vau
Nani, m'en vau, ieu m'en vau, ieu m'en vau, E ieu m'en vau, d'aquel costat Nani, m'en vau, ieu m'en vau, ieu m'en vau, E ieu m'en vau, d'aquel costat.
Lo Montet e Bojal
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Ieu m'en vau
Sus la plaça Bonaparta Loís XIV ai rescontrat Amb son nebot s'en anavan A la caça als camisards : "Martí, vèni, bodegaire, Al balèti dels crosats !"
Nani, m'en vau, ieu m'en vau, ieu m'en vau...
Sus la Plaça Plutonica La centrala USA Una filhassa energica Me vòl pas daissar passar : "Martí, per jogar guitarra Te farai una autra man !"
Batalha d'Okinawa
La batalha d'Okinawa se debanèt dins lo corrent de la Segonda Guèrra Mondiala dau 1 d'abriu au 22 de junh de 1945. Foguèt la consequéncia d'una ofensiva estatsunidenca còntra l'illa d'Okinawa qu'èra protegida per 87,000 a 117,000 soudats japonés e per un important ret de fortificacions. Esperant una resisténcia acarnada coma per lei batalhas precedentas, leis Estatsunidencs reüniguèron de fòrças considerablas gropant 541,000 òmes (183,000 participant ai combats terrèstres) e 1,300 naviris. Plusors naviris britanics participèron tanben ais operacions.
Fòrça violenta e saunosa, la batalha s'acabèt per una victòria aliada que costèt entre 75,000 e 90,000 òmes (12,000 tuats e 60,000-75,000 bleçats), 38 naviris, 763 avions e 225 carris ai fòrças estatsunidencas. Pasmens, lei pèrdas japonesas foguèron encara pus importantas ambé un nombre de combatents tuats ò suicidats estimats entre 77,000 e 110,000. Solament 7,000 soudats foguèron capturats. De 40,000 a 150,000 civius foguèron tanben tuats dins lo corrent de la batalha ò se suicidiguèron. Enfin, lei pèrdas materialas dei defensors foguèron de 16 naviris, 7,800 avions, 27 carris e 743 pèças d'artilhariá. Aperaquí un desenau de milièrs de soudats japonés demorèron esconduts dins l'illa e foguèron pauc a pauc capturats durant lei mes seguents.
Belle Delphine
thumb Mary-Belle Kirschner es un actora pornografica sud-africana de nacionalitat britanica.
Bergnicourt
Bergnicourt es una comuna francesa del departament de las Ardenas e de la region de Champanha e Ardena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
.ne
.ne es lo nom de domeni d'Internet per Nigèr.
Referéncias
Toppdomän
Ròcalaura Sent Aubin
Ròcalaura Sent Aubin (Roquelaure-Saint-Aubin en francés) qu'ei ua comuna occitana de Gasconha situada dens lo departament de Gers e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Ròcalaura
Ròca que veng de *rocca, qui es un mot prelatin e preceltic, absent deu latin classic [sovent remplaçat a l'escriut per rupe(s)]. Ròca que prengoc lo sens de « castèth hòrt, hortalessa ». Segon Dauzat e Rostaing, lo determinant qu'es lo latin laurus, laurèr o nom de persona. Segon Negre, que s'ageish de l'adjectiu femenin laura « color de laurèr »,.
Sent Aubin
Sent Aubin que representa probablament Albinus, nom d'un avesque d'Angieus au sègle VI, o d'un avesque de Lion au sègle IV.
La dualitat de noms qu'implica Ròcalaura es lo nom d'un castèth e Sent Aubin lo de la glèisa e de l'anciana parròpia. Pr'aquò, tanlèu lo sègle XVIII, Ròcalaura Sent Aubin èra ua sola entitat e parròpia. Sus la mapa, lo nom de Saint-Aubin qu'ei meilèu au sud de la comuna (Bois de Saint-Aubin, Le Moulin de Saint-Aubin) mentre lo castèth es au nòrd. Lo vocable de la glèisa actuala, situada près deu castèth, es Senta Anna e la glèisa Sent Aubin qu'a despareishut.
Gillaumé
Gillaumé es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nauta Marna e la region de Champanha-Ardena.
Geografia
La municipalitat a traversat pel Òrdi, un afluent de la Saulx.
La ramaderia (ovins) e la polyculture constituisson los principals recorses locales.
thumb|left|L'[[Orge (ruisseau)|Orge, un affluent de la Saulx]] Les localités les plus proches (moins de 6 km) sont Échenay, Harméville, Pancey, Saudron, Soulaincourt, Bressoncourt, Cirfontaines-en-Ornois et Aingoulaincourt.
La commune est traversée par l'Orge, un affluent de la Saulx.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Jos la Revolucion francesa, la distincion aperteniá al marques de Pimodan, baron de Échenay.
Sous la Révolution française, la seigneurie appartenait au marquis de Pimodan, baron d'Échenay.
Balconchán
Balconchán es un municipi de la província espanhòla de Saragossa dins la Comunautat Autonòma d'Aragon.
Arnaut de Vilanòva
Arnaut de Vilanòva  (1238 - 1311) foguèt un mètge, alquimista, teologian e astrològ famós del sègle XIII. Es considerat coma lo pus egrègi mètge del seu sègle.
Lo luòc de sa naissença es pas conegut segurament, mas de recercas recentas lo fan nàisser a Villanueva de Xiloca en Aragon. Estudièt la quimia, la medecina, la fisica, e tanben la filosofia aràbia. Foguèt mètge a la cort d'Aragon, successivament d'En Pèire III, Anfós III, e Jaume II. Residiguèt a Valéncia entre 1286 al 1289. Ensenhèt mantuna annada a l'escòla de medecina de Montpelhièr fins a 1299. Durant aquel periòde, publiquèt divèrses tractats de teologia en latin influenciats per Joaquim de Fiore e l'ideologia dels beguins, en particular per la reforma de la Glèisa. Foguèt puèi enviat per Jaume II coma ambaissador a París, ont s'i faguèt una reputacion considerabla; pasmens sas idèas sus la venguda de l'antecrist l'expausèron a l'enemistat del clergat e, condemnat per l'Universitat de la Sorbonne foguèt forçat de fugir l'inquisicion. Fin finala se faguèt assostar en Sicília pel rei Frederic II. Cap a 1313 foguèt convocat a Avinhon pel papa Clamenç V, qu'èra malaut, mas moriguèt durant lo viatge.
Òbras
En latin: En catalan:
Saint-Nicolas-du-Pélem
Sant-Nikolaz-ar-Pelem en breton ( Saint-Nicolas-du-Pélem en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Geografia
La municipalitat de Sant-Nicolas-de detlo-Pélem a situat en Anautita-Cornouaille, a aperaquí 15 quilomètres de Rostrenen, 40 quilomètres de Sant-Brieuc e de Guingamp. S'estend sus mai de 4000 ectaras.
Lo relief culmini, al nòrd, a 292 m, e al sud, a 180 m. Lo bourg de Sant-Nicolas constituissi un limit entre doas zònas géologiques : lo granite domina al nòrd, del temps que lo sud a constituit de schiste. La municipalitat de Sant-Nicolas-de detlo-Pélem a traversat per divèrses corses d'aiga : e los ruisseaux de Beaucours e del Faoudel davalan las nautors granitiques cap al sud.
La commune de Saint-Nicolas-du-Pélem est située en Haute-Cornouaille, à environ 15 kilomètres de Rostrenen, 40 kilomètres de Saint-Brieuc et de Guingamp. Elle s’étend sur plus de 4000 hectares.
Le relief culmine, au nord, à 292 m, et au sud, à 180 m. Le bourg de Saint-Nicolas constitue une limite entre deux zones géologiques : le granite domine au nord, tandis que le sud est constitué de schiste. La commune de Saint-Nicolas-du-Pélem est traversée par plusieurs cours d’eau : et les ruisseaux de Beaucours et du Faoudel descendent les hauteurs granitiques vers le sud.
Boncourt (Aisne)
Geografia
Boncourt, Cant. De Sissonne, arr. De Laon, Popul. En 1295-450 hab. (90 fuòcs), en 179-411 hab., En 1911-404 hab., En 1999-225 hab., A bastit sus una éminence pro abrupte, a sièis llegües al nòrd-es de Laon. Lo Bas del villatge e una part de lo sieu terroir al sud an situat en una pichona vallée sens importància. Tanben sens importància es lo tuc #que s'esperlonga a l'oèst fins al terroir de Ste PRÒVA. A lo-dessus del pòble, lo país es plan.
Aquela municipalitat a limitat al nòrd pels terroirs de CLERMONT, CHAOURSE e LA VILA-A LOS-BÒSQUES ; a l'èst per aquel de DIZY-LO-GRÒS ; al sud per aquel de LAPPION ; al sud-oèst e oèst per aquel de Ste-PRÒVA ; al nòrd-oèst per aquel de BUCY-LOS-PIERREPONT. Quatre camins principals se en talhant en crotz en la nautor del país, condusisson a SISSONNE, a MONTCORNET, a BUCY e a LAPPION. Las granjas de St-ACQUAIRE son a aperaquí tres km, al nòrd-es del cap de-luòc.
Res de considerable a dire sus la meteorologia. La grêle exercís de còps de leugièrs estralls, rarament sul terroir de BONCOURT, totun mai lèu particularament sus aquel de Sant-Acquaire, sens #que res venga pas explicar aquela diferéncia. Las tèrras an dividit en tres categoria : de Tèrras siliceuses, aperaquí 17a 61a 50can. Tèrras calcaires, 31a 23a 20can e de Tèrras argileuses, 1246a 39a 15can.
Lo país, antany fòrça boisé e en comprenent una estenduda de 170a 80a 70can, compta pas mai uèi, per continuament de défrichement que 10a 50a aperaquí. L'esséncia principala es çò roure gaireben exclusivament. S'i tròba tanben qualqu'uns encants, las autras espècias son òc pauc nombrosas #que i a pas luòc dels mencionar. Ne fa de fauna, avèm pas gaire a citar #que pauc de lèbes e qualques conilhs. La flore es la meteissa #qu'aquela del Laonnois.