cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Corrosion
Oxidareccion de la corrosion
Ambedoas semireaccions se presentan simultanèament e sont irreversible. Atal, se se vòl empachar la corrosion d'un metal, se pòt agir en inibent la semireaccion d'oxidacion o ben la semireaccion de reduccion. Se dich que l'oxidacion es un procès anodic, alara que la reduccion es un procès catodic; d'aquel biais existisson inibitors anodics e inibitors catodics.
Tipes de corrosion
thumb|220px|right|Teulat oxidat de placa ondada d'acièr. Existisson diferents tipes de corrosion. Los mai comuns son:
Corrosion generalizada
L'oxidacion se produtz uniformament en tota o granda partida del metal. Lo metal a pauc a pauc merma fins a res sus tota la superfícia.
Corrosion per fissadas (pitting corrosion)
La pèça se manten sens atacar a un nivèl macroscopic, mas sus qualques punts locals se produís la corrosion. Lentament evolua, las fissadas venon visibles e amb lo temps arriban a perforar lo metal. La produccion de fissadas son d'en prmièr ligat amb la preséncia d'ions clorur e se presenta entre d'autres, sus qualques acièrs inoxidables en mitans marins.
Stress Corrosion Cracking (SCC)
La combinason d'un agent quimic e de tensions provòcan una corrosion que produch cretas qu'acaban per fragilizar lo metal. Cal l'accion combinada de l'agent quimic e de las tensions per tal que se produsís. Se presenta per exemple pels aliatges especials de niquèl, cròme e fèrre.
Deteccion de la corrosion
La corrosion dels metals provòca de grands còsts economics derivats de la pintura dels metals, reparacion de material defectuós e, sobretot, pels arestes de produccion per causa d'avarias. Se desvolupèt diversas tecnicas que permeton, amb mai o mens de succès, coneisser lo gra e tipes de corrosion dels canons, reactors, eca., d'una industria:
Göran Persson
Göran Persson, òme politic n. 1949, foguèt primièr ministre de Suècia de 1996 a 2006.
Barbasta (Labrit)
Barbasta (Barbaste en francés) es ua comuna agenesa, situada dens lo departament d'Òut e Garona e la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Toponimia
La prononciacion es [bar'bastə]. Las fòrmas ancianas son : Barbasta en 1259, Pons de Barbasta en 1271, Pont de Barbasta, shens data.
Segon Dauzat, Negre, Astor, los dus darrèrs citats per Bénédicte Boyrie-Fénié, Barbasta remembra la vila de Barbastre en Aragon, conquerida en 1064 per ua armada internacionala de crestians, après un sètge famós,. Segon Bénédicte Boyrie-Fénié, lo rei d'Aragon mudèc ua mosquèa en monastèri vodat a Senta Fa, la martira agenesa. Dens la fòrma occitana, i a ua dissimilacion consonantica : Barbastre (Barbastro) > Barbasta. La vocala finala estóc interpretada sus lo modèle de las finalas femeninas.
Tom O'Carroll
Thomas Victor O'Carroll (n. 1945) es un escrivan e activista pedofile de dobla nacionalitat irlandesa e britanica. Foguèt president de l'associacion Paedophile Information Exchange (PIE) e membre destacat d'International Paedophile and Child Emancipation (IPCE). Es autor dels libres Paedophilia: The Radical Case, un ensag ont defend la normalizacion de las relacions sexualas consentidas entre adults e mendres, e de Michael Jackson’s Dangerous Liaisons, ont analisa las polemicas relacions del cantaire Michael Jackson amb adolescents.
Sorese
Sorese (Sorèze en francés) es una comuna lengadociana en Lauragués situada dins lo departament de Tarn e la region d'.
thumb|200px|Carrièra a Sorese
Aubrometz
Aubrometz es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Croix-Chapeau
Croix-Chapeau es una comuna francesa, situada dins lo departament de Charanta Maritima e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Comunas vesinas
400px|gaucha||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luec:
Arrondiments d'Oise
Lo departament d'Oise a 4 arrondiments :
Demografia
Populacion : INSEE,.
Arrondiment de Beauvais
L’arrondiment de Beauvais es una division administrativa francesa, dins lo departament d'Oise.
Hipólito Vieytes
thumb|200px|left|Monument a Vieytes en [[Buenos Aires]]thumb|200px|Fabrica de sabon de Vieytes e de Rodríguez PeñaHipólito Vieytes (An Antonio de Areco, 1762 - San Fernando, 1815) que ho un marchand, un revolucionari e un militar qui's destaquè durant la Guèrra d'Independéncia argentina.
Santa Bauma
La Santa Bauma es un massís calcari d'Occitània, en Provença, dins lei departaments de Var e dei Bocas de Ròse.
Hipólito Vieytes
Que combató durant las Invasions anglesas de l'arriu de la Plata en bèth obtiéner lo grad de capitani.
Lo son nom qu'ei mei que mei conegut per'mor la soa farica (possedida amassa dab Nicolás Rodríguez Peña) de sabon qu'èra un lòc de discussion enter futurs revolucionaris.
La Haye-Bellefond
La Haye-Bellefond es una comuna normanda, situada dins lo departament de la Marga e la region de Normandia.
Santa Bauma
Lo massís s'estend de l'Oèst a l'Èst-Nòrd-Èst sus de lòng (amb una linha de cresta de ) e  de larg amb una superficia de. Lo som dau massís es lo Jo de l'Aigla que culmina a 1147 m. Compren egalament sus son flanc Oèst lo ponch culminant dei Bocas de Ròse: lo Bauç de Bertanha qu'atenh l'altitud de 1042 m. Lo caractèr excepcionau dau site tèn a la preséncia d'una fageda madura, preservada despuei mai d'un sègle, e de la bauma de Santa Maria Magdalena, luòc de pelegrinatge major a l'Edat Mejana.
Arthur Schopenhauer
Arthur Schopenhauer (Danzig, 22 de febrièr de 1788- Francfòrt de Men, 21 de setembre de 1860) foguèt un filosòf alemand. Venguèt un dels autors mai influents del sègle XIX dins lo domeni de la filosofia a partir de la publicacion en 1819 de son òbra màger, Die Welt als Wille und Vorstellung.
La Haye-Bellefond
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Hipólito Vieytes
Durant la Revolucion de Mai de 1810 que particpè au Cabildo aubèrt e que ho nomat capdau de l'Armada deu Nòrd abans d'estar retirat d'aquesta foncion per'mor de la soa oposicion au fesilhament de l'ancian vicerei eròi de las Invasions anglesas de l'arriu de la Plata mes demorat leiau a la monarquia espanhòla : Jacques de Liniers.
A la mort de Mariano Moreno, Vieytes que'u remplacé com secretari de la Purmèra Junta.
La fabrica de sabon que ho avalida a l'escadença de la traucada de l'avienguda 9 de Julio.
Sètge de Constantinòble (1453)
Lo sètge de Constantinòble de 1453 es un sètge que durèt dau 6 d'abriu au 29 de mai de 1453. Eveniment istoric resclantissent que marca la fin de l'Edat Mejana, s'acabèt per la conquista de la vila per lei fòrças dau sultan otoman Mehmet II (1451-1481) e per la disparicion de l'Empèri Bizantin.
Lo combat opausèt una importanta armada otomana (au mens 80,000 òmes) dirigida per lo sultan a la garnison de Constantinòble (7,000 òmes) menada per l'emperaire Constantin XI (1448-1453). Sostenguda per una artilhariá e una flòta importanta, leis asalhidors capitèron de blocar lo pòrt bizantin avans de durbir de brècas dins lei muralhas que defendián la capitala imperiala. Puei, aprofichant sa superioritat numerica, leis Otomans rompèron lei linhas bizantinas entraïnant la capitulacion e lo pilhatge de la vila. Constantin XI e plusors dignitaris bizantins foguèron tuats dins aquelei combats.
Constantinòble foguèt pasmens pas destrucha e lo pilhatge regardèt pas totei lei quartiers. D'efiech, Mehmet II decidèt rapidament de la tornar poblar e de la restaurar per i transferir sa capitala. Aquò donèt un prestigi fòrça important a l'Empèri Otoman que venguèt una poissança europèa majora.
Situacion generala
Dempuei la fin dau sègle XIV, de tensions grèvas opausavan l'Empèri Bizantin, reduch a Constantinòble e a quauquei territòris isolats en Grècia, e lo Sultanat Otoman qu'èra vengut la premiera poissança d'Orient Mejan après la conquista de la màger part d'Anatolia. Ansin, la capitala bizantina èra ja estada assetjada en 1391-1392, en 1394-1402 e en 1422. Cada còp, lei defensors avián resistit gràcias ai muralhas de la vila que representavan totjorn, au sègle XV, un obstacle major. Leis asalhidors èran tanben estats penalizats per la feblessa de sa flòta e per la necessitat de mobilizar d'armadas importantas còntra lei crestians dei Balcans ò còntra lei Mongòls que menaçavan Anatolia. Foguèron tanben trebolats per de conflictes de succession, en partida atisats per la diplomacia bizantina.
Pasmens, l'Empèri Bizantin èra d'ara endavant tròp afeblit per se redreiçar en aprofichant lei dificultats turcas. Durant la premiera mitat dau sègle XV, capitèt ansin solament de tornar conquistar quauqueis illas, de fortificar lo sud de Grècia e d'assaiar de protegir Tessalonica (finalament perduda après un lòng sètge en 1430). Après la desfacha de la Crosada de Varna en 1444 e un còp l'estabilitat dau Sultanat Otoman restablida après l'accession au tròne de Mehmet II (1451-1481, Constantinòble foguèt donc tornarmai menaçada.
D'efiech, tre lo començament de son rèine, lo sultan novèu inicièt de manòbras preparatòrias permetent d'isolar Constantinòble. En particular, entre abriu e julhet de 1452, sei tropas bastiguèron una importanta fortalesa a Rumeli Hisari, sus la riba europèa de Bosfòr. Gràcias a son artilhariá, aquela posicion podiá menaçar l'accès maritim a Constantinòble. En parallèl, lei Turcs menèron divèrseis incursions còntra leis autrei possessions bizantinas afin d'i empachar la formacion de renfòrç a destinacion de la capitala. Enfin, reüniguèron una armada per atacar dirèctament la vila.
Fòrças en preséncia
thumb|Esquèma simplificat dau sètge de Constantinòble de 1453
Gràcias a sei ressorsas importantas, Mehmet II foguèt capable de mobilizar una armada fòrça importanta que seis efectius son estimats entre 80,000 e 100,000 òmes per leis autors modèrnes. Au contrari de 1422, èran sostenguts per una flòta importanta (probablament entre 120 e 150 naviris de combat) e per una artilhariá modèrna. De mai, en causa de l'isolament de la capitala bizantina, l'avitalhament deis asalhidors èra ben assegurat.
En fàcia, lei Bizantins avián pas capitat de crear una coalicion susceptibla de menaçar leis Otomans dins lei Balcans. D'efiech, confrontadas a la desfacha imminenta, lei republicas marchandas italianas refusèron de s'engatjar oficialament e preferiguèron mantenir lei tractats de patz signats amb Mehmet II. Venècia e Gènoa autorizèron donc sei ciutadans de participar individualament a la defensa de Constantinòble mai seis autoritats demorèron oficialament neutras durant lo sètge. Ansin, lei 5,000 defensors grècs de la vila recebèron unicament lo sostèn de 2,000 mercenaris recrutats per l'emperaire Constantin XI (1448-1458) en Grècia ò per de capitanis italians. Èran ajudats per una flòta de 26 naviris, qualitativament superiors ai galèras turcas e per lei fortificacions qu'èran estadas reparadas dempuei lo sètge de 1422.
Lei defensors chausiguèron de posicionar sei tropas lòng dei muralhas exterioras e de desgarnir lei defensas maritimas. Pasmens, en fàcia de la superioritat numerica dei Turcs, lo perimètre de tenir èra fòrça important. Au nivèu maritim, l'enjòc principau per lei defensors foguèt de protegir l'intrada de la Còrna d'Aur, lo pòrt pus important de Constantinòble. I concentrèron donc un desenau de naviris e ne'n bloquèron l'accès amb una cadena tenduda entre la capitala e la fortalesa genovesa de Pera.
Lei premiereis assauts e la resisténcia bizantina
thumb|right|[[Fotografia d'una seccion restaurada de la muralha de Constantinòble.]]
Lei combats comencèron lo 2 d'abriu e lo còrs principau de l'armada turca arribèt a l'entorn de Constantinòble lo 5. Lei Turcs deguèron luchar fins au 11 per agantar sei posicions de sètge onte Mehmet II ordonèt l'installacion de pèças d'artilhariá. Comencèt ansin un lòng bombardament dei muralhas qu'entraïnèt pauc a pauc l'aparicion de brècas. Pasmens, lei defensors capitèron de rebutar leis assauts còntra lei partidas afeblidas dei fortificacions. De mai, lo 20 d'abriu, un pichon convòi de naviris genovès rompèt lo blocus otoman e intrèt dins lo pòrt de Constantinòble amb un cargament de blat.
Lo blocatge de la Còrna d'Aur
La batalha navala dau 20 d'abriu illustrèt l'importància de la Còrna d'Aur per la defensa de la capitala bizantina. D'efiech, ben protegit de totei lei menaças navalas gràcias a la cadena tenduda entre Pera e Constantinòble, lo pòrt permetiá ais assetjats d'esperar l'arribada de renfòrç e d'avitalhament. Son blocatge èra donc necessari per rompre la resisténcia de la vila. Per aquò, tre lo 21, Mehmet II decidèt de contornejar sei defensas gràcias a un camin de tira terrèstre bastit a la lèsta.
L'operacion aguèt luòc lo 22 e foguèt un succès complèt per lei Turcs que transportèron 72 naviris dins la Còrna d'Aur. Lo 28, una còntra-ofensiva navala nuechenca, destinada a cremar la flòta otomana, mau capitèt permetent definitivament ai Turcs de prendre lo contraròtle d'una partida de la Còrna d'Aur. Per faciar la menaça d'un desbarcament, lei Bizantins deguèron desplaçar una partida dei tropas gardant lei muralhas exterioras dins aqueu sector.
La perseguida de la resisténcia bizantina
La revirada de la sortida navala dau 28 d'abriu entraïnèt de tensions grèvas entre mercenaris venecians e genovès. Dins aquò, lei defensors capitèron de rebutar leis assauts menats còntra lo sector de Mesoteichion (7 de mai), còntra aqueu dei Blanquernas (13 de mai), còntra la Còrna d'Aur (16-17 de mai) e, tornarmai, còntra lo sector de Mesoteichion (18-19 de mai). En parallèl, lei Turcs construguèron tanben de sapas còntra lei muralhas mai una replica activa deis assetjats permetèt de destrurre lei tunèus. Lo 23, la captura d'un engenhaire otoman per lei Genovès entraïnèt l'arrèst d'aquelei temptativas.
L'assaut decisiu e la presa de la vila
thumb|right|[[Pintura de la fin dau sègle XIX representant l'intrada dau sultan Mehmet II dins Constantinòble.]]
La bleçadura dau generau Giovanni Giustiniani, que menava lei tropas genovesas que formavan l'elèit dei defensors, foguèt probablament l'eveniment decisiu dau combat. Mortalament tocat, foguèt menat vèrs son naviri, çò que suscitèt la panica au sen de sa tropa que se dispersèt. Aprofichant aqueu caòs, lei janissaris netejèron lei muralhas en despiech de còntra-ofensivas dirigits per Constantin XI e sei pròches. Es probablament durant aquelei combats que moriguèt l'emperaire que son cadavre foguèt pas identificat a l'eissida de la batalha.
La rompedura de la defensa permetèt ai Turcs d'intrar dins la vila e de'n començar lo pilhatge, promés per Mehmet II per motivar sei soudats après lei reviradas dau mes de mai. Plusors marins abandonèron tanben sei naviris per i participar. Aquò permetèt a mai d'un naviri italian de s'enfugir avans la presa definitiva dau pòrt. Lo rèsta dei defensors foguèt tuat ò capturat. Lei 50,000 abitants foguèron reduchs a l'esclavatge.
Consequéncias
thumb|right|Expansion de l'[[Empèri Otoman de 1307 a 1683.]]
Per leis Otomans, la victòria foguèt una fònt considerabla de prestigi. Installèron sa capitala dins la vila e foguèron d'ara endavant considerats coma una poisssança majora d'Euròpa e d'Orient Mejan. De mai, militarament, la disparicion de l'Empèri Bizantin permetèt d'eliminar una menaça importanta per lei linhas d'avitalhament turcas. Ansin, l'armada otomana poguèt desenant se concentrar sus lo frònt balcanic.
Ilia Ilich Mechnikov
Biografia
Nasquèt lo 16 de mai de 1845 dins la vila de Kharkiv, situada en aqueles moments dins l'empèri Rus mas qu'uèi jorn fa partida d'Ucraïna. Estudièt las sciéncias naturalas e la zoologia a las universitats de Kharkiv e Würzburg. En 1870 foguèt nomenat professor de zoologia de l'Universitat d'Odessa, carga qu'abandonèt en 1882 per se consagrar a metre en examen la bacteriologia e la patologia. Après dirigir l'Institut Bacteriologic d'Odessa entre 1886 e 1888, s'installèt a l'Institut Pasteur de París, d'ont foguèt sosdirector en 1895.
Moriguèt lo 16 de julhet de 1916 a la siá residéncia de París.
Mario Echandi Jiménez
Mario Echandi Jiménez (n. 1915) diplomata e òme politic, foguèt president de Còsta Rica entre 1958 e 1962.
Tikrit
Tikrit es una vila d'Iraq situada dins la província de Salah ad Din. Es la vila de naissença de Saddam Husayn. la vila es situada a 140 km al nòrd-oèst de Bagdad, la capitala d'Iraq.
Auxon (Auba)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
En 1846, la municipalitat de Aigas-Puiseaux a erigit al detriment del territòri de la municipalitat de Auxon.
Sainte-Anne-sur-Gervonde
Nom desconegut en arpitan ( Sainte-Anne-sur-Gervonde en francés) es una comuna arpitana dau Daufinat, situaa dins lo departament d'Isèra e la region de Ròse-Aups.
Auxon (Auba)
Istòria
En 1846, la commune d'Eaux-Puiseaux est érigée au détriment du territoire de la commune d'Auxon.
Sainte-Anne-sur-Gervonde
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Oxidacion
thumb|250px|Oxidacion del [[fèrre.]] l'Oxidacion es lo processus electroquimic qu'un ion o atòm perd un o mai electrons. Implica l'augmentacion de l'estat d'oxidacion. Es lo processus invèrse de la reduccion.
Per exemple, lo Fèrre(II) pòt èsser oxidat en Fèrre(III):
Juan José Castelli
thumb|left|200px|Juan José CastelliJuan José Castelli (Buenos Aires, lo 19 de julhet de 1764 - Buenos Aires, lo 12 d'octobre de 1812) que ho un revolucionari argentin qui participè a la Revolucion de Mai de 1810, e ho membre de la Purmèra Junta e ho representant d'aquesta dehens l'Armada deu Nòrd. Qu'ei a còps mentavut com l'Oradtor de Mai (El Orador de Mayo).
Offlanges
Offlanges es una comuna francesa, situada dins lo departament de Jura e la region de Franca Comtat
Juan José Castelli
Que comptè enter los revolucionaris mei determinats a mia la Revolucion de cap a l'independéncia e que he fesilhar l'ancian vicerei Jacques de Liniers qui s'èra hicat au cap de la Contrarevolucion.
Offlanges
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Juan José Castelli
Après la derrota de la batalha de Huaquí, lo Purmèr Triumvirat qu'empleguè aqueth pretèxte enta'u har un procès qui non hore pas miat au son cap per'mor de la mort prematurada de Castelli devuda a un cancer de la lenga qui se l'emportè abans qui podosse véder lo ofiauciaument independent lo país qu'avèva contribuit a liberar.
Bòr
high as 20.3% in natural samples. Boron-11 is the remainder in such cases.
Lo bòr es un element quimic de simbòl B e de numèro atomic 5. Es un element metalloide, semiconductor, trivalent qu'existís abondosament dins lo mineral borax. Se pòdon trobar dos allotròps del bòr; lo bòr amorf qu'es un pols marron mentre que lo bòr metallic es negre. Sa forma metallica es dura (9,3 sus l'escala de Mohs) e es un marrit conductor a temperatura ambienta. Es pas estat trobat liure dins la natura.
Arc de Trionf d'Aurenja
thumb|Arc d'Aurenja, faciada sud thumb|Costat oèst e faciada sud thumb|L'arc d'Aurenja en 1842, per [[Noël Paymal Lerebours, aprèp la restauracion d'Auguste Caristie]]
L'Arc antic d'Aurenja o Arc de Trionf d'Aurenja, es un arc monumental roman del començament del sègle I, que marca la dintrada nòrd d'Arausio (uèi Aurenja) sus la Via Agrippa.
L'arc d'Aurenja foguèt inscrich sus la primièra lista dels monuments istorics de França (1840) e figura dempuèi 1981 sus lo Patrimòni Mondial de l'Umanitat.
Istòria
L'arc benlèu foguèt bastit entre los ans 20 e 25, per remembrar las victòrias de Germanicus, mòrt en 19, e probablament « restituit » a Tibèri en 26/27, segon l'interpretacion que se fa de la dedicacion aponduda a aquela data sus las doas faciadas del monument.
A l'Edat Mejana, lo monument foguèt fortificat per servir de bastion avançat, a la dintrada de la vila.
Estudis, escavaments e restauracions
L'arc foguèt restaurat dempuèi los ans 1820 per l'arquitècte Auguste Caristie, , que comença per desencombrar los barris e aponduts medievals, abans de procedir a una reconstitucion non agressiva del monument, remplaçant las partidas inutilizablas o mancantas d'un biais identificable e s'empachant lo recors a l'imaginacion, tan frequenta dins las restauracions dels arquitèctes del sègle XIX.
Descripcion
thumb|upright|Faciada nòrd, detalh dels decòrs del nord-èst
Panèls d'armas
Quatre panèls situats juste en dessús de pichons arcs, mostrant un amoncellement decoratiu de casques, lanças, boclièrs, dispausats sus quatre plans. Aqueles boclièrs pòrtan de noms: Sacrovir, Decurdus, Mario, que pòdon èsser aqueles dels escultors o d'armadurièrs de renom.
Panèls de despòlhas navalas
Aqueles quatre panèls son dispausats just en dessús dels panèls precedents. Lo mielhs conservat es aquel del nòrd-èst: se pòt veire proas de naus, ancoras, tridents, rems, rems governalhs. Prosper Mérimée ne soslinha l'excellenta factura dins sas Notes d'un voyage dans le Midi de la France. Aqueles elements apartenon a la marina romana e remembran doncas sa superioritat, subretot aprèp la batalha d'Actium.
thumb|Fronton e atic, faciada sud
Milorad Pavic
Milorad Pavić (Belgrad, 15 d'octobre de 1929-Belgrad, 30 de novembre de 2009) foguèt un escrivan sèrbe.
Arc de Trionf d'Aurenja
Frisas de l'entaulament
La frisa es contunha sus las quatre faciadas del monument. Mòstra, en bas relèus de contorns cenchas, de Romans e de Galleses pelejant, los Romans vestits de tunicas e a vegadas de cuirassas, los Galleses nus, del pel long, armats de boclièrs. La factura de l'ensemble es pro grossièra, amb de pès e de mans desproporcionats.
Relèu de l'atic superior
Lo sòcle central de l'atic superior, que deguèt suportar un grand grop equèstre, presenta sus las doas faciadas de l'arc de panèls centrals en bas relèus mostrant la confusion d'una batalha, ont totes pelejan fòrça. S'identifica la II legion per son emblèma, lo capricòrne, representat sul boclièr d'un oficièr, a l'esquèrra sus la faciada nòrd. Las nombrosas mortaisas a l'entorn dels dos panèls devon correspondre als tenons per fixar de decòrs de bronze uèi perduts. thumb|upright=2.0|center| Relèu de l'atic superior, faciada sud
Trofèus dels pichons costats
Las pichonas faciadas de l'arc son decoradas de panèls escultats de naut relèu, delimitats per de colomnas corintianas mièg engatjadas. Lo costat oèst es gaireben lo tornèt bastir tot Auguste Caristie, que tornèt pas far las esculturas, mas simplament las suggeriguèt per d'esbòsses.
Cadun dels sièis panèls foguèt decorat d'un trofèu compausat d'un supòrt mostrant de vestits, de cascos, d'ensenhas, de trompetas, e al pè son representats dos captius encadenats.
Primièra lectura de la dedicacion per Pierre Herbert (1862)
Una primièra lectura, realizada per l'estudi de las mortaisas de sagelament, foguèt prepausada en 1862 per Pierre Herbert :
Per Pierre Herbert, l'inscripcion indica clarament que l'arc foguèt dedicat a August, per l'onzen an de son poder tribunician, o l'an -12. La vila, Arausio Colonia Julia Secundanorum foguèt fondada per de veterans de Cesar, tot coma Avinhon. Titus Livi rapòrta que en -12, Drusus parvenguèt a vencre los Germans, aprèp que de soslevaments galleses foguèron reprimits per las legions d'August en -18.
Segon Herbert, la mencion d'Egipte remembra la victòria d'Actium contra Marc Antòni e Cleopatra, en -31; Drusus ganhèt sas victòrias suls Germans al nom d'August en -12; August se gandís a Lugdunum e l'arc d'Aurenja foguèt bastit en -10; per finir, August passèt jos l'arc en -10. Los relèus de l'arc d'Aurenja son tanben en rapòrt dirècte amb las victòrias ganhadas per August, qualques fòrças recentas: se pòt veire los tèmas de la batalha navala e de la somission dels pòbles de la Gàllia peluda e de la Germania.
Lectura actuala de la dedicacion
Una lectura fòrça diferenta de la precedenta foguèt prepausada dempuèi: sembla uèi acceptada de totes los comentators, mas la fin de l'inscripcion demòra incertana, :
o:
Se pòt doncas retenir la data de 26/27 per aquela restitucion de tèrras per Tibèri, o per una estranja restitucion de l'arc a aquel emperaire. L'emplaçament d'aquela dedicacion aprèp còp es pas mens singulara, sus una benda fòrça estrecha pas destinada a aquel usatge, decorada de nervaduras, daissant pauc de plaça a las doas linhas de tèxte que deurián aparéisser fòrça ceradas.
Los comentators modèrnes admeton que l'arc poiriá èsser estat començat vèrs 20 e acabat vèrs 25, bastit en l'onor de Germanicus, filh adoptiu de Tibèri e general de la II legion Augusta, mòrt en 19, per remembrar sas grandas victòria, que i participèt la ciutat d'Arausio, que balhava aquela legion.
Escaudœuvres
es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region del Nòrd-Pas de Calais.
Istòria
Los registres archéologiques #qu'an #aver luòc l'an 2010 a l'escasença dels trabalhs de disposicion de la zòna d'activitats del « Conilh Negre », al nòrd de la municipalitat, an revelat un luòc mésolithique.
Les fouilles archéologiques qui ont eu lieu en 2010 à l'occasion des travaux d'aménagement de la zone d'activités du « Lapin Noir », au nord de la commune, ont révélé un site mésolithique.
Domingo French
thumb|200px|Domingo FrenchDomingo French que ho un revolucionari e un militar argentin. Que's destaquè durant las invasions anglesas de l'arriu de la Plata en bèth obtièner lo grad de capitani. Durant la Revolucion de Mai que he partida deu grop de chisperos (los "hargaires de belugas") e, amassa dab Antonio Luis Beruti, que distribuiva insignas entà distinguir los partisans de la revolucion e poder estremar de las discussion lo opositor. Per aquesta rason, French e Beruti que son a còps considerats per error com los inventors de la cocarda blava e blanca.
French que comptava enter los Revolucionaris mei determinats a anar dinc a l'independéncia e qu'èra un pròche de Mariano Moreno ; qu'acopanhè Juan José Castelli dens l'expedicion de repression de la contrarevolucion entà executar l'ancian vicerei Jacques de Liniers.
Arrondiment de Clermont
L’arrondiment de Clermont es una division administrativa francesa, dins lo departament d'Oise.
Toulouse-le-Château
Toulouse-le-Château es una comuna francesa, situada dins lo departament de Jura e la region de Borgonha Franca Comtat
Armada deu Nòrd
thumb|200px|Objectiu iniciau de l'armada deu NòrdL'Armada deu Nòrd que ho un còs militar mandat per Buenos Aires contre las òsts leiaus a l'autoritat coloniau espanhòla dens lo Haut Peró (haut o baish lo territòri de la Bolívia presenta).
Aquesta armada que miè operacion ofensivas dab lo pretzhèit de liberar lo Haut Peró abans de renonciar e de hidar aquesta mission a l'Armada deus Andes (en bèth liberar Chile puish de mudà's de cap a Peró per mar) e de virà's de cap a un objetiu defensif en bèth empachar l'armada coloniau de penetrar dehens lo territòri de l'actuau Argentina.
l'Armada deu Nòrd qu'interviengó tanben dens l'Expedicion Liberatriz de Paraguay.
Lo comandant mei famós de l'Armada deu Nòrd que ho Manuel Belgrano.
L'Armada deu Nòrd que combatè suu front deu Haut Peró enter 1810 e 1817; après que ho mobilizada entà interviéner dens la debuta de las purmèras guèrras civilas argentinas, causa qui non he pas per'mor de susmauta de Arequito en 1820.
Arrondiment de Senlis
L’arrondiment de Senlis es una division administrativa francesa, dins lo departament d'Oise.
Ignacy Daszyński
Ignacy Ewaryst Daszyński (1866-1936) jornalista e òme politic foguèt primièr ministre de Polonha entre lo 6 e lo 14 de novembre de 1918.
Oxid de fèrre
Ligams extèrnes
Eisen
Grandchamp (Ardenas)
Grandchamp es una comuna francesa del departament de las Ardenas e de la region del Grand Èst.
La Vena
La Vena (Labenne en francés) qu'ei ua comuna gascona situada dens lo departament de las Lanas e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion qu'ei [lə'bœnə]. Las fòrmas ancianas que son Sanctus Jacobus de Lebene, aus sègles XI-XII, populatio nova de Lebene, aus sègles XI-XII, Avena, en latin, en 1242 e 1254, Labene en 1255, terra de la Bene en 1279, La Bene en 1284, La Benne en 1289, la Benne (mapa deu sègle XVII), La Bene (mapa de 1638), barat de la Benne (mapa de 1651), la Benne (mapa deu començament deu sègle XVIII), l'Albene (mapa de 1714), la Bene (mapa de 1733).
Dauzat e Negre (citat per Bénédicte Boyrie-Fénié), qu'interprètan lo nom com avena (sinonime de civada),.
Bénédicte Boyrie-Fénié qu'arrefusa las proposicions precedentas e que cred las fòrmas Avena deu sègle XIII son fausses latinizacions. Las divagacions d'Ador e deu Bodigau que'u hèn pensar meilèu a venna, mot latin merovingian, benlèu d'origina celtica, qui a lo sens de « barratge sus ua aiga o un estanh per préner los peishs. Mès venna s'es contunhat dens la lenga ? Las prumèras atestacions que semblan representar dejà la fòrma locau de l'article femenin : (il)la > le, en parlar negue.
Lachy
Lachy es una comuna francesa, situada dins lo departament de Marna e la region de Champanha-Ardena.
Geografia
Çò Grand Morissètz pren la siá font a Lachy.
Le Grand Morin prend sa source à Lachy.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Una part de Verdey a amassat a Lachy en 1966.
Une partie de Verdey est réunie à Lachy en 1966.
Aparicio Méndez
Aparicio Méndez Manfredini (1904–1988) avocat, professor de drech e òme politic, foguèt president d'Uruguai entre 1976 e 1981.
Quavo
Quavious Keyate Marshall (nascut lo 2 d'abril de 1991 a Athens, Georgia), conegut professionalament coma Quavo (/ˈkweɪvoʊ/), es un raper, cantaire, compositor e productor musical estatsunidenc. Es mai conegut coma membre del trio de hip hop Migos.
Migos se formèt lo 2009 de Quavo e d'autras rapers, Takeoff e Offset. An la siá pròpria marca de ròba.
Sent Priech e Sent Constanç
Sent Priech e Sent Constanç, Sent Project (e) Sent Constanç o Sent Proget (e Sent Constanç) (Saint-Projet-Saint-Constant en francés) es una anciana comuna de Charanta occitana, situada dins lo departament de Charanta e la region de Novela Aquitània. Lo 1èr de genièr de 2019 es fusionada emb La Ròcha Focaud dins La Ròcha Focaud d'Engolmés.
Comunas limitròfas
400px|gaucha||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luec:
Sant Victoret
Sant Victoret (Saint-Victoret en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament dei Bocas de Ròse e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Sent Priech e Sent Constanç
Istòria
La comuna foguet creada per la fusion de Sent Priech e Sent Constanç en 1845.
Sant Victoret
Geografia
Sant Victoret es una comuna fòrça urbanizada installada sus un territòri relativament pichon (4,7 km²) que se situa entre Marinhana e Vitròla dau Martegue. Lo clima es de tipe mediterranèu. La vila es liada a la ret rotiera dei Bocas de Ròse per la Departamentala D9 que passa a l'extremitat oèst de son territòri e per l'Autorota A7 que passa a l'extremitat èst. En revènge, es copada per la linha de camin de fèrre París-Marselha.
Sent Priech e Sent Constanç
Administracion
miniatura|centre|La mairariá, a Sent Priech
Sant Victoret
Istòria
L'istòria de Sant Victoret es dirèctament liada a aquela de l'Abadiá Sant Victor de Marselha. D'efiech, au sègle X, l'abadiá intrèt dins un periòde de prosperitat que durèt fins au començament dau sègle XII. Vèrs 965, un grop de monges foguèt mandat a Marinhana, lòng de Cadiera, per crear una comunautat dins una zòna palunosa. Aquò explica lo nom dau luòc e lo desvolopament progressiu dau prioret gràcias a la proteccion de l'Abadiá. Pasmens, en 1640, lo declin de Sant Victor entraïnèt la transformacion de la senhoriá que venguèt un fèu noble. Aquò permetèt la transformacion de la comuna que venguèt una comuna independenta en 1666.
Sant Victoret demorèt un pichon vilatge de quauquei centenaus d'abitats durant tot lo sègle XIX. Se desvolopèt lentament gràcias a l'industrializacion de la region e la populacion passèt lo milier d'estatjants en 1936. La creissença s'accelerèt après la Segonda Guèrra Mondiala per agantar un maximom de 6,810 personas en 1999. Dempuei aquela data, la populacion a leugierament demenit per s'estabilizar entre 6,500 e 6,800 estatjants. L'amainatjament de l'aeropòrt Marselha-Provença, la repatriacion dei colons d'Argeria e la creacion de l'usina d'elicoptèrs de Marinhana foguèron lei factors principaus d'aqueu desvolopament.
Cultura
I a pauc de vestigis de l'istòria anciana de Sant Victoret. Gràcias a la proximitat amb Airbus Helicopters, un musèu de l'aviacion foguèt inaugurat en 2006. Presenta una colleccion d'avions de caça, d'elicoptèrs militars e d'aeronaus destinadas a la lucha còntra leis incendis. Aquel ensemble vèn en complement d'un memoriau dedicat ai pompiers.
Sent Priech e Sent Constanç
Nòtas e referéncias
<references group="N"/>
Clastres
es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Saint-Rémy-en-Rollat
Sent Remesi de Rollat, amb un Remesi improbable dins lo Creissent, (en francés Saint-Rémy-en-Rollat) es una comuna occitana de Borbonés situada dins lo departament d'Alèir e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Asnières-sous-Bois
Asnières-sous-Bois es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Iona e la region de Borgonha Franca Comtat.
Geografia
Asnières-Jos-Bòsc es una pichona municipalitat en comptant 151 abitants al recensement de 2008, situada en la Iona. Se tròba al sud del departament, al centre d'un triangle #qu'auriá per reünions Châtel-Censoir, Vézelay e Clamecy, en lo massís del Morvan.
La municipalitat s'estend sus formatnum:1795 ectaras #qu'unitat|1200  de bòsques.
Asnières-sous-Bois est une petite commune comptant 151 habitants au recensement de 2008, située dans l'Iona. Elle se trouve au sud du département, au centre d'un triangle qui aurait pour sommets Châtel-Censoir, Vézelay et Clamecy, dans le massif du Morvan.
En raison du relief accidenté qui caractérise cette région, son altitude varie de 162 m, au niveau du ru de Chamoux qui longe la route départementale 100, à 272 m, sommet de la colline sur laquelle se trouve une grande place publique, l'église de style néo-roman et la mairie.
La commune s'étend sur 1,795 hectares dont 1200 de forêts.
Economia de Malta
Malta produsís solament 20% de la noiridura que consoma, a un provesiment limitat d'aiga doça e possedís pas de fonts d'energia pròpria. La posicion geografica del país, entre l'Union Europèa e Africa o fa un pòrt important d'intrada a immigracion illegala.
Asnières-sous-Bois
Istòria
Asnières-Jos-Bòsc N'a evocat per las primièras fes al jol nom de Asinariae.
Economia de Malta
L'economia depend del comèrci exterior, de las manufacturas - principalament electronicas e medicaments - e en granda mesura del torisme, activitats que foguèron fòrça afectadas per la crisi economica de 2008.
Asnières-sous-Bois
Istòria
La tèrra de Asnières a partejat a comptar del entre lo abbaye de Vézelay e un linhatge de senhors #que #prene lo nom de aquel fief.
Asnières-sous-Bois est évoqué pour la première fois au sous le nom d'Asinariae.
Thory
Thory pòt essèr:
Asnières-sous-Bois
Istòria
La terre d'Asnières est partagée à partir du entre l'abbaye de Vézelay et une lignée de seigneurs qui prit le nom de ce fief.
Nòtas
<references group=N/>
Saint-Maurice-en-Rivière
Saint-Maurice-en-Rivière es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sòna e Léger e la region de Borgonha.
Geografia
Sant-Maurici-en-Riu fa partida de la Bressa chalonnaise.
Saint-Maurice-en-Rivière fait partie de la Bresse chalonnaise.
Clara d'Andusa
Clara d'Andusa foguèt una trobairitz del primièr terç del sègle XIII, qu'aperteniá probablament a la familha d'Andusa. Lo sol trabalh sieu que subrevisquèt es una cançon titolada En greu esmay et en greu pessamen. Es mencionada dins un long razó d'una canso d'Uc de Sant Circ e li foguèt probabablament adreiçat un salut d'amor per Azalaís d'Altièr. Èra benlèu familiara de Ponç de Capduèlh.
Basens
Basens (Bazens en francés) es ua comuna agenesa, lingüisticament gascona, situada dens lo departament d'Òut e Garona e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion es [ba'zeŋ]. Les fòrmas ancianas son Bazens, Bazencs, al sègle XIII, Bazens (parrochia de ~), en 1259, Bazencs (villa de ~), en 1271, Basens (capella de ~), en 1326, Bazenchis (ecclesia de ~), en 1514, Bazenx, en 1520. Los toponimistas se pronóncian per un nom germanic d'òme associat au sufixe ing(os). Peu nom d'òme, Dauzat causís Baso, mès Negre e Astor, citats per Bénédicte Boyrie-Fénié, aiman mèi Bado e B. Boyrie-Fénié es de la meteissa idèa. Los dus porrén convenir.
Auppegard
Auppegard es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Sèina Maritima e la region de la Nauta Normandia.
Geografia
Comuna del País de Caux situada en lo costat de Bacqueville-en-Caux.
Commune du Pays de Caux située dans le canton de Bacqueville-en-Caux.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Pendent la Segonda Guèrra mondiala, lo data|16|de, un V1 queigut dins lo vilatge espeta, en fasent 14 victimas.
Marcellois
Marcellois es una comuna francesa, situada dins lo departament de Còsta d'Aur e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Canton de Lausèrta
Lo canton de Lausèrta es una anciana division administrativa de Carcin, suprimida en 2015, situada dins l'arrondiment dels Sarrasins, lo departament de Tarn e Garona e la region de Miègjorn-Pirenèus, ara d'. Las 10 comunas son ara dins lo canton de País de Sèrras Sud-Carcin (burèu centralizator La Francesa). La lenga autoctòna es l'occitan lengadocian.
Istòria
Los cantons de Lausèrta e de Cases se creèron en 1790 dins lo districte de Lausèrta, dins l'Òut.
En 1801, lo canton de Lausèrta foguèt conservat e lo de Cases suprimit.
A las eleccions departamentalas del 22 de març de 2015, en aplicacion del decret n° 2014-273 del 27 de febrièr de 2014, lo canton foguèt suprimit.
Ménil-sur-Saulx
Ménil-sur-Saulx es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mòsa e la region de Lorena.
Stazzona
A Stazzona en còrs (Stazzona en francés) es una comuna corsa, situada dins lo departament de Nauta Corsega‎ e la region de Corsega.
Larmont
Larmont, , (Lormont en francés) es una comuna bordalesa de Guiana administrada prau departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Ménil-sur-Saulx
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Larmont
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Ris (omonimia)
Lo ris es:
Larmont
Toponimia
Las fòrmas ancianas son Mons Lauri, en latin, en 1212, Montlaur, en 1186-1213/1214, portus Laurei Montis, en 1295, de Laureo monte, en latin, en 1339, apud Laureummontem, en latin, en 1361, Larmont, sus una mapa dau sègle XVII. Larmont es l'equivalent de Montlaur, format de mont, dau latin montem, utilizat per un castèth, un lòc fortificat, e de Laur, nom de persona (i a un Sent Laurus), o nom de planta (laur, laurèir) segon Negre. L'òrdre es germanic (determinant-determinat) e marca una formacion romanica, posteriora a l'arribada daus Germans. La prumèira sillaba s'explica per reduccion dau diftongue etimologic en situacion pretonica, >associat a -r que trava la sillaba : Laur- > Lar-; en posicion tonica au se consèrva, mès -r tomba [mun'law].
Ris (Illa de França)
Ris  es una anciana comunautat d'Illa de França fusionada a la revolucion francesa dins la comuna de Ris e Orangis.
Auchel
Auchel es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Ménil-la-Horgne
Ménil-la-Horgne es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mòsa e la region del Grand Èst.
Geografia
Menil-La-Horgne a situat a qualques quilomètres al sud-oèst de Commercy, pas luènh de la RN 4, entre Sant-Aubin-sus-Airal e Void-Vacon.
Le village de Menil La Horgne s'étire à une altitude d'environ 300 mètres sur un coteau qui borde le plateau calcaire du Barrois qui y culmine à 412 mètres et fait face à la vallée de la Meuse vers Void-Vacon.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Bernon (Auba)
Bernon es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Auba e la region del Grand Èst.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Alberto Demicheli
Pedro Alberto Demicheli Lizaso (1896-1980) avocat, jornalista, escrivan e òme politic, foguèt president d'Uruguai entre 1976 e 1976.
Vinhal
thumb|right|280px|Vinhal de [[galhac (vin)|Galhac.]] thumb|right|280px|Vinhal de [[Porto (vin)|Porto.]] thumb|280px|Vinhal de [[Napa Valley (Val de Napa), una region al nòrd de Califòrnia coneguda per sas vinhas.]] Un vinhal (var. vinhau), es un terrenh, o un territòri, plantat de vinhas.
Un terrenh o un territòri plantat de vinhas presentant d'aptituds especificas per la produccion d'un vin tipat (sol, clima, saber-far codificat...). Los vinhals dependon de sistèmas d'apelacions que s'unifican e respèctan de reglamentacions escritas, (vejatz AOC)
Dimension del vinhal
La superfícia totala del vinhal mondial representava 7,886 milions d'ectaras en 2000, dont :
La part d'aquela d'Euròpa demenís (a perdut 4 punts dempuèi 1996) alara qu'aquela dels autres continents aumenta.
Impactes sul mitan
Dempuèi qualques decenias, los vinhals son estats o son encara una font importanta de pollucion dels sòls e de l'aiga (superficiala o sosterranha) e de l'ecosistèma pels pesticidas e en particular par l'arseniat de plomb (abans) e pel coire dempuèi qualques decenias, dos produits que son pas biodegradables). D'autres pesticidas (deserbants, fongicidas, insecticidas) pòdon daissar fòrça rèstas e moleculas mai o mens toxicas dins lo sòl, l'aiga o l'aire.
Lo programa MEDALUS mostrèt que dins lo sud de l'UE, en zòna arida, los vinhals contribuissián lo mai a la degradacion e l'erosion dels sòls (las olivedas mièg naturalas l'aparan lo melhor)
Los risques pausats par las experimentacions o projèctes de vinhas transgenicas son encara objècte de polemica.
Vegetacion
Se tròba dins lo vinhal qualques espècias patrimonialas o remarcablas que
Economia de Sud-Africa
Sud-Africa a una economia d'intradas mejanas, una economia emergenta amb d'importantas fonts de recorses naturals. Compta amb sectors de transpòrt, energia, de telecomunicacions, legalas e financièr ben desvolopats.
Ourouër
Ourouër es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nièvre e la region de Borgonha.
La Bohèira
La Bohèira (pron. [ləbu'hɛjrə]) (Labouheyre en francés) qu'ei ua comuna gascona situada dens lo departament de las Lanas e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Aut sorab
L' aut sorab (var. sorabe naut, sorabe haut - nom autoctòn: Hornjoserbšćina) es una lenga eslava parlada en Lusàcia Nauta, a l'entorn de las vilas de Bautzen (Budyšin), Kamenz (Kamjenc) e Hoyerswerda (Wojerecy), dins l'èst d'Alemanha, dins los länder de Saxònia e Brandeborg.
Ourouër
Istòria
Oratorium (Paraula latina #que significa luòc de prec) l'an 1263, lo sieu nom a de contunh evolucionat jos l' influéncia de la lenga de oil. Ourouër, I aguèt estrossejat en lo moment de la disputa dintre Armagnacs e Bourguignons pendent la guèrra de #Cent Ans.
La Bohèira
Toponimia
La prononciacion qu'ei [ləbu'hɛjrə]. Bénédicte Boyrie-Fénié que hornèish fòrmas ancianas, mès n'i a talament que las arregroparam dens la seguenta lista : le Boere en 1254 (dus còps), Laboherie, en 1254, Laboheria (de ~), en 1254, en latin, (H)erba/e Faveria (atestacions nombrosas entre 1254 e 1316), Esbeyfauerys (annexa de ~), en 1527, La Boyre, la Bohaire, au sègle XVII, La Boere (2 mapas deus sègles XVII e XVIII), La Bouhere (mapa de 1630), La Boheire (mapa de 1647), La Bohere (mapa de 1651), la Bohaire (mapa de 1714), la Bouhaire (mapa de 1733).
Aut sorab
Lo sorab benefícia de mesuras de proteccion dins l'estat alemand, ça que la patís una diglossia al profièch de l'alemand.
Montilliers
Montilliers es una comuna francesa, situada dins lo departament de Maine e Léger e la region dels Païses de Léger.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Ourouër
Istòria
Oratorium (mot latin qui signifie lieu de prière) en 1263, son nom a ensuite évolué sous l'influence de la langue d'oil. Ourouër, fut ravagé lors de la querelle entre Armagnacs et Bourguignons durant la guerre de Cent Ans.
La Bohèira
Toponimia
Dauzat explica lo nom com lo resultat d'un latin inatestat *bovaria, de bos, bovis, donc un lòc on neurivan los buèus. La solucion d'Negre, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, era boueyre, « la hanga, la hanguèra » fonciona pas : lo lòc es pas briga hangós e l'article era qu'es pirenenc, pas lanusquet. B. Boyrie-Fénié que causeish la haboèra (meileu la havoèra), « lòc on las havas que's plasen e son cultivadas», damb l'aferèsi de la prumèra sillaba : la *haboèra/*havoèra > la boèra/voèra. Lo son -h- de La Bohèira es pas etimologic e que s'explicaré per lo sovier benlèu inconscient de l'h de hava o meilèu per l'atraccion deu vèrbe bohar. Totun, n'ei pas normatiu. Que cau tanben parlar de l'esitacion enter lo producte deu sufixe -aria en -èra (majoritat sud de la Gasconha) e en -eira (Gasconha deu nòrd-oèst), en sabent que los escribas medievaus èren embarrassats per escríver los diftongues (e donc Boere de 1254 que representava benlèu Boèira).
Czesław Kiszczak
Czesław Jan Kiszczak, militar (general) n. 1925–2015, foguèt primièr ministre de Polonha entre 2 e 19 d'agost de 1989.
Santeuil (Val d'Oise)
Santeuil es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Val d'Oise e la region d'Illa de França.
Lobens (Gironda)
Lobens (Loubens en francés), es una comuna deu Vasadés istoric, en Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Santeuil (Val d'Oise)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Lobens (Gironda)
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.