cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
La Veiruna (Erau)
Toponimia
Segon Dauzat, La Veiruna ven del « provençal » veire, veiro, « garach, bosiga, èrm » ; segon Hamlin, La Veiruna es probablament un derivat de l'ancian occitan vèire, vèira « tèrra inculta qu'an daissada en bosiga », amb un sufixe -una de sens collectiu. Segon Joan Pèire Chambon, las fòrmas en ver- son dominantas e, per las primièiras, exclusivas de 1095 a 1146, çò que fa l'etimologia de Hamlin (ancian occitan veire, de VET(E)RE) pauc probabla. Mas los primièrs escribas, acostumats al latin, penavan a representar los diftongues.
Empèri Britanic
L'acceleracion de la descolonizacion
Au començament deis annadas 1960, la crisi de Suez e lo debanament de guèrra d'independéncia lònga e acarnada dins leis empèris coloniaus francés e portugués decidiguèron lo govèrn britanic d'acceptar e de favorizar l'independéncia de sei colonias. Aqueu procediment va entraïnar la disparicion rapidà de la màger part de l'Empèri ambé l'aparicion de 30 estats novèus entre 1960 e 1968. Ansin, levat de Rodesia dau Sud onte se debanèt una guèrra civila entre populacions blancas e negras fins a ais acòrds de Lancaster House (1979), totei lei darrierei territòris anglés d'Africa venguèron independents. Dins la region mediterranèa, Chipre venguèt independenta en 1960 e Malta en 1964. Dins la Cariba, uneis illas venguèron independentas entre 1961 e 1962 coma la Jamaïca o la Trinidad. Enfin, sus lo continent american, lo Honduras britanic venguèt autonòm en 1964. Ansin, a la fin deis annadas 1960, l'Empèri aviá quasi disparegut e èra solament compausat de Rodesia, de quauqueis illas dins leis Antilhas, en Ocenia e dins leis Oceans Atlantic e Pacific, de Honduras britanic e de l'illa d'Hong Kong
La fin de l'Empèri
thumb|right|Carta dei [[Territòris britanics d'otramar en 2002.]]
La fin de l'Empèri se debanèt de la fin deis annadas 1960 a 1997 e la restitucion d'Hong Kong ais autoritats chinesas. En 1980 e 1981, leis independéncias de Rodesia e de Honduras britanic vengut Belize marquèt la disparicion dei darrierei colonias continentalas de l'Empèri. Uneis illas venguèron tanben independentas coma lei Fidji (1970), lo Vanuatu (1980) e la màger part deis illas orientalas deis Antilhas. Pasmens, en 1982, Londres defendiguèt leis illas Malvinas còntra una invasion argentina. En 1997, la ceremonia de restitucion, en preséncia dau prince de Reiaume Unit, marquèt per la màger part deis observators la fin oficiala de l'Empèri. En 2002, lei darriers vestigis de l'Empèri (14 territòris) foguèron organizats au sen dei Territòris britanics d'otramar. Certanei son totjorn revendicats per d'autrei país coma Gibraltar per Espanha o lei Malvinas per Argentina.
Édith Bongo
Édith Lucie Bongo Ondimba, naissuda lo 10 de març 1964 a Brazzaville (Còngo) e mòrta lo 14 de març 2009 a Rabat (Marròc), filha dau president congolés Denis Sassou-Nguesso, siguèt l'esposa dau president gabonés Omar Bongo. D'aquela union naissèron dos enfants : Omar Denis Junior Bongo Ondimba e Yacine Bongo Ondimba.
Bagneux (Nauts de Sèina)
Bagneux es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Nauts de Sèina e la region d'Illa de França.
(292) Ludovica
(292) Ludovica es un asteroïde.
Châtillon
Châtillon pòt essèr:
Vietnam
Vietnam ( en vietnamian Việt Nam) es un país d'Asia del Sud-Èst. Confronta la Republica Populara de China al nòrd, e Laos e Cambòtja a l'oèst.
La siá capitala es Hanòi.
Lo gentilici es vietnamian -a.
Geografia
thumb|200px|Mapa de Vietnam.
Vietnam a una superfícia de (leugièrament mai pichon qu'Alemanha). Lo relèu consistís en monts pichons e montanhas nautas densament cobèrtas d'arbres, per 20% del territòri; 40% del territòri es montanhòs e los bòsques ocupan 75%. Lo punt culminant del país, la montanha de Fan Si Pan, a 3142 m d'altitud.
Clima
Lo clima de Vietnam es de tipe tropicau au sud e subtropicau au nòrd, amb de monsons. L'umiditat es importanta e rarament inferiora a 85 % dins lei plans. En lei regions montanhosas (Dalat, Sapa), lo clima es pus eissuch e leis ivèrns pòdon èsser marcats per de temperaturas bassas. La sason eissucha dura de novembre a abriu dins lo sud e de febrier a aost dins lo centre. La sason umida dura de mai a octòbre au sud e de setembre a genier au centre. Pasmens, en causa d'un regim de vents orientats dempuei lo nòrd-èst, la sason eissucha es caracterizada per d'intradas umidas importantas en despiech de l'abséncia de precipitacions vertadieras.
Lei temperaturas mejanas son pus autas dins lei plans. Au sud, onte l'influéncia tropicala es pus importanta, lei variacions son feblas (entre 21 e 28 °C). En revènge, lei sasons son pus visiblas au nòrd onte lei temperaturas mejanas pòdon anar de 5 °C en genier a mai de 37 °C en abriu. Lei precipitacions anualas se situan entre 1,200 e 3,000 mm per an. En causa de sa localizacion, de la temperatura e de l'umiditat, Vietnam pòu èsser tocat per de ciclòns tropicaus. Aquò es encara rar mai, amb lo rescaufament climatic, lo nombre de ciclòns deuriá aumentar durant lo sègle XXI.
Preïstòria
Lei recèrcas arqueologicas datan lei vestigis umans pus ancians descubèrts dins la region d'aperaquí 500,000 ans (Homo erectus dins de baumas dei províncias de Lang San e de Nghe An). Lei traças pus ancianas de la preséncia d'Homo sapiens conegudas a l'ora d'ara datan de 16,000 ans.
Tre lo Paleolitic, se formèt una cultura locala dicha cultura de Son Vi que se mantenguèt fins au passatge au periòde mesolitic vèrs 12,000 av. JC. Foguèt remplaçada per la cultura de Hoa Binh de tipe mesolitic puei lei culturas neoliticas de Bac Son (10,000-8,000 av. JC), de Quynh Van (8,000-6,000 av. JC) e de Da But (4,000-3,000 av. JC).
Originas de Vietnam
L'arqueologia permet d'establir la preséncia d'un nombre important de culturas umanas, installadas dins lo nòrd dau Vietnam actuau, que mestrejavan la metallurgia dau bronze. La pus anciana foguèt la cultura de Phung Nguyen entre 2000 e 1500 av. JC. Foguèt seguida per la cultura de Dong Dau (-1500-1000 av. JC), la cultura de Go Mun (1000-800 av. JC) e la cultura de Dong Son (1000 av. JC - 100 ap. JC). En parallèl, se desvolopèron la cultura de Sa Huynh 1000 av. JC - 200 ap. JC) e la cultura d'Óc Eo respectivament dins lo centre e dins l'extrèm sud dau territòri vietnamian actuau. A respèct dei culturas pus meridionalas, conoissián l'usatge dau fèrre.
Lei premiereis estats vietnamians se formèron probablament a partir dau sègle III av. JC. Dins lo sud, desvolopèron e entretenguèron de relacions comercialas amb Índia e China. Pasmens, en despiech de l'avança tecnologica e dau dinamisme dei reiaumes dau centre e dau sud, lo brèç dau Vietnam modèrne se troba dins la Vau dau Riu Roge. D'efèct, en 258 av. JC, un sobeiran dich Thuc Phan someteguèt l'estat de Van Lang, premier reiaume vietnamian fondat en 2877 av. JC segon una legenda, e fondèt lo reiaume d'Au Lac.
Periòde chinés
Lo reiaume d'Au Lac foguèt conquistat en 111 av. JC per lei Chinés de la dinastia Han. China annexèt la region fins au còl dei Nívols e ne'n gardèt lo contraròtle fins au sègle X.
Aquela dominacion chinesa foguèt mau acceptada per lei Vietnamians e mai d'una revòuta aguèt luòc. En particular, en 39-43, una insureccion dirigida per lei sòrres Trung Trac e Trung Nhi estrementiguèt la preséncia chinesa e necessitèt la mobilizacion de fòrças importantas per la reprimir. Aquò entraïnèt una politica de sinizacion deis elèits. Pasmens, aquò mau capitèt car se formèt una elèit vietnamiana qu'èra cèrtas de cultura chinesa mai que gardèt son ostilitat còntra lei Chinés. De mai, la populacion foguèt pas tocada per aquela politica.
Un autre eveniment important se debanèt durant aqueu periòde. Regardèt lo domeni religiós ambé l'introduccion dau bodisme mahayana dins lo país dins lo corrent dau sègle VI.
L'independéncia de Dai Viet
En 907, l'afondrament de la dinastia Tang afebliguèt China que perdiguèt lo contraròtle de Vietnam. La revòuta decisiva se debanèt en 938 sota la direccion de Ngo Quyen. Lo venceire fondèt lo reiaume Dai Viet qu'es a l'origina de l'estat vietnamian actuau. China reconoguèt son independéncia en 960 mai lei sobeirans vietnamians acceptèron de pagar un tribut regular per alunchar leis ambicions de son vesin dau nòrd.
Fins a 1010, lo reiaume conoguèt de trèbols intèrnes grèus e tres dinastias se succediguèron : Ngo de 939 a 968, Dinh de 968 a 980 e Le anteriora de 980 a 1009. L'estabilizacion intèrna arribèt ambé la dinastia Ly que reinèt de 1009 a 1225. Un govèrn e una administracion basats sus lo modèl chinés (centralizacion importanta, burocracia desvolopada, elèits letradas... etc.). La capitala foguèt installada a Hanòi. Lei Ly foguèron remplaçats per lei Tran que gardèt lo poder de 1225 a 1400. Contunièron de s'inspirar dau modèl politic chinés. Pasmens, lo regime venguèt pus autoritari. Autra evolucion, lo confucianisme foguèt privilegiat au detriment dau bodisme.
En paralèl d'aquelei cambiaments dinastics, Dai Viet intrèt rapidament en conflicte ambé Champa, reiaume situat dins lei regions centralas dau Vietnam modèrne. En 982, lei Vietnamians ganhèron una premiera batalha importanta ambé lo pilhatge d'Indrapura, capitala dei Chams. Après aquela desfacha, lei rèis de Champa desplacèron sa capitala a Vijaya. Segonda victòria importanta en 1069, Dai Viet annexèt lei territòris au nòrd de Hue.
Dins lo corrent deis annadas 1280, Indochina foguèt atacada per lei Mongòls. Dai Viet e Cham foguèron obligats de s'aliar per rebutar tres invasions successivas fins a l'anientament de la flòta sino-mongòla a la batalha de Bach Dang (1288). Après aqueleis atacas, lei conflictes reprenguèron còntra Champa que conoguèt de trèbols intèrnes s'acabant per la conquista vientnamiana de la region de Hue en 1307.
Lo periòde Le posterior
De 1400 a 1428, Dai Viet conoguèt un periòde d'instabilitat que s'acabèt per la presa dau poder per lei Le posteriors. Aquela dinastia gardèt lo poder fins a 1788.
D'efèct, en 1400, la dinastia Tran foguèt reversat per un usurpator. Aquò entraïnèt una guèrra civila e una intervencion chinesa. En 1407, la dinastia Ming ocupèt la totalitat dau país e decidèt de lo sinizar rapidament e brutalament (desportacion de rebèls, nominacion de foncionaris chinés... etc.). Aquò entraïnèt una revòuta en 1418 e lei Chinés foguèron batuts en 1428. Lo cap insurgent, Le Loi, fondèt alora la dinastia dei Le posteriors. Reprenguèt la guèrra còntra Champa qu'aviá aprofichat l'ocupacion chinesa per tornar conquistar la region de Hue. En 1471, lo rèi Le Thanh Tong (1460-1497) conquistèt Vijaya e annexèt la màger part dau reiaume rivau. Se preocupèt tanben de renfòrçar l'estabilitat intèrna de Dai Viet e promulguèt lo còdi Hong Duc. Pasmens, après sa mòrt, lo reiaume conoguèt un periòde de crisi ambé mai d'un sobeiran feble ò incompetent.
En 1527, aquela crisi entraïnèt una revòuta importanta dirigida per Mac Dang Dung. Leis insurgents capitèron de conquistar una partida dau territòri vietnamian e i fondèron la dinastia Mac. Puei, se formèt tanben la dinastia Nguyen qu'installèt sa capitala a Hue. Enfin, en Dai Viet, lo sobeiran Le foguèt reduch a un ròtle simbolic per l'Ostau Trinh que prenguèt de facto la direccion dau reiaume. En 1620, una guèrra lònga acomencèt entre Trinh e Nguyen. Gràcias a la construccion de fortificacions importantas e a l'ajuda dei Portugués, lei Nguyen capitèron de resistir e lo conflicte s'acabèt sensa venceire en 1674.
En parallèl, lei Nguyen contunièron la politica d'expansion vèrs lo sud. Dins lei fachs, se contentèron generalament de la sostenir car aquela avançada prenguèt sovent la forma de migracions espontanèas de païsans. Pasmens, en 1720, acabèron militarament la conquista de Champa, reduch a una pòcha pichona au sud dau cap Varella. Puei, lei migracions entraïnèron de conflictes ambé Cambòtja per lo contraròtle de la region de Saigon. Una tiera de combats dins lo corrent dau sègle XVIII s'acabèron per la conquista de la totalitat dau litorau fins au Gof de Siam. Aquelei territòris foguèron colonizats d'un biais intens per lei venceires.
Un autre eveniment important d'aqueu periòde foguèt l'arribada de missions crestianas en Vietnam dins lo corrent de la premiera mitat dau sègle XVII. Recebudas per leis autoritats Nguyen e Trinh, lei missionaris foguèron a l'origina de l'escritura en caractèrs latins dau vietnamian. Pasmens, se turtèron a una maufisança fòrta car lei senhors vietnamians jutjèron la religion novèla coma un perilh per l'òrdre sociau. Dins lei territòris Trinh, aquò entraïnèt de persecucions.
La reunificacion dau país
De 1771 a 1802, Vietnam conoguèt un periòde novèu d'instabilitat e de guèrras civilas que s'acabèron per la reunificacion dau país en 1802. Aquò comencèt amb una insureccion de païsans e de marchands dei províncias centralas, dirigida per lei fraires Tayson, que destabilizèt totei leis estats vietnamians. En 1775, lei Trinh conquistèron Hue e lei Nguyen deguèron se retirar vèrs lo sud. Dos ans pus tard, foguèron executats, franc de Nguyen Anh que capitèt de s'enfugir, quand lei Tayson prenguèron Saigon. Leis insurgents s'ataquèron alora ai Trinh que perdiguèron Hue e Hanòi en 1786 e foguèron obligats de demandar l'ajuda militara de China en 1788. Pasmens, en 1789, lei Chinés foguèron a son torn desfachs per lei Tayson. Un dei fraires, Nguyen Hue, se proclamèt alora emperaire sota lo nom de Quang Trung.
Dins aquò, la victòria dei Tayson foguèt contestada dins lo sud onte Nguyen Anh poguèt recrutar una armada renforçada per d'oficiers francés e portugués. Tre 1788, aviá reconquistat Saigon. Gràcias a la destruccion de la flòta dei Tayson en 1792, avancèt lentament vèrs lo nòrd. Tornèt prendre Hue en 1801 e Hanòi en 1802. Aquò li permetèt de reunificar lo país e de venir emperaire de Vietnam sota lo nom de Gia Long.
De Gia Long a l'arribada dei Francés
Gia Long reinèt de 1802 a 1820. Fondèt una monarquia tradicionalista inspirada per lo modèl chinés e per lei principis confucianistas. Melhorèt tanben l'administracion, luchèt còntra lo bregandatge per restaurar la patz interiora e ordonèt de bastir divèrseis infrastructuras importantas (restancas, rotas... etc.). S'assegurèt enfin dau mantenement de l'aliança chinesa.
Après sa mòrt, sei successors gardèron son modèl mai adoptèron una diplomacia fòrça ostila ais Europèus qualificats de « Barbars de l'Oèst » per l'emperaire Minh Mang (1820-1841). Autra evolucion, la monarquia venguèt pauc a pauc pus autoritària, çò qu'entraïnèt de revòutas dins la region de Saigon. Acusats d'èsser a l'origina dei trèbols, lei crestians foguèron tornarmai persecutats. Enfin, en 1836, lei pòrts vietnamians foguèron enebits ai naviris e au comèrci estrangiers. Thieu Tri (1841-1848) e Tu Duc (1848-1883) gardèron aquela orientacion maugrat lo declin accelerada dau protector chinés dins lo corrent dau sègle XIX e la penetracion francesa.
La conquista francesa
Après aquelei succès, lei Francés acomencèron de s'interessar au Riu Roge. Lo contèxte li èra favorable car lo nòrd de Vietnam èra trebolat per de soudats chinés irregulars, dichs Pavalhons Negres, eissits de la Revòuta Taiping e per d'incidents entre marchands francés e autoritats de Hanòi. En 1873, Francis Garnier poguèt ocupar la fortalesa de Hanòi e proclamar la libertat de circulacion sus lo Riu Roge. Pasmens, foguèt tuat per de Pavalhons Negres recrutats per lo govèrn vietnamian e China aprofichèt la situacion per tornar afirmar sa senhoriá sus lo país.
Aquò motivèt l'organizacion d'una importanta expedicion francesa que reconquistèt Hanòi en 1882. En 1883 e en 1884, dos tractats successius establiguèron alora un protectorat francés sus Vietnam. En parallèl, la desfacha chinesa a l'eissida de la Guèrra Francochinesa entraïnèt l'abandon de sei revendicacions de senhoriá sus la region per Pequin. Ansin, en 1885, Vietnam — franc de Hanòi, de Haiphong, de Tourane e de Cochinchina qu'avián l'estatut de colonia — èra vengut un protectorat francés. Dins lei fachs, lo poder imperiau, fòrça reduch, s'aplicava solament en Annam car Tonquin èra de facto sota l'autoritat dau governador de Hanòi.
La politica coloniala francesa adoptèt coma objectiu de redurre lo poder dei mandarins de l'ancian regime e de desvolopar economicament la region. Ansin, un ensenhament en francés e en vietnamian quoc ngu (grafia basada sus l'alfabet latin) foguèt creat per recrutar de foncionaris novèus. En parallèl, de trabalhs importants acomencèron per bastir d'infrastructuras coma de rotas, de camins de fèrre ò de pòrts.
L'emergéncia dau nacionalisme vietnamian
Lo nacionalisme vietnamian apareguèt au començament dau sègle XX. Dos intellectuaus, dichs Phan Boi Chau e Phan Chau Trinh, ne'n foguèron a l'origina. Aquò entraïnèt una insureccion tre 1908 que foguèt durament reprimit. Pasmens, favorizèt per la seguida una demenicion de la pression coloniala e una destentuda dei relacions entre francés e autoctòns. Ansin, dins lo corrent de la Premiera Guèrra Mondiala, França poguèt mobilizar 100,000 Vietnamians per participar a son esfòrç de guèrra ò formar d'unitats militaras.
Après lo conflicte, l'aspiracion nacionalista venguèt principalament la preocupacion d'una novèla borgesiá vietnamiana. Dins aquò, sei revendicacions foguèron ignoradas per leis autoritats colonialas, çò qu'entraïnèt l'emergéncia de movements clandestins pus radicaus coma lo Partit Nacionau Vietnamian (VNQDD, 1927) que s'inspirava dau Guomindang chinés ò lo Partit Comunista Indochinés (PCI, 1931). En 1930, organizèron una insureccion novèla que mau capitèt.
La Segonda Guèrra Mondiala
La Segonda Guèrra Mondiala marquèt l'acomençament dau declin de la preséncia francesa en Indochina. D'efèct, après sa desfacha de 1940 còntra Alemanha, París deguèt acceptar l'ocupacion de la region per Japon. Leis autoritats colonialas demorèron en plaça fins a març de 1945 mai son prestigi foguèt grèvament tocat. Puei, aqueu mes, lei Japonés prenguèron dirèctament lo poder e encoratjèron la denonciacion dau protectorat per l'emperaire vietnamian Bao Dai e la formacion d'un govèrn nacionalista a Hue.
De son caire, lei comunistas se mobilizèron dins lo nòrd lòng de la frontiera chinesa. Gropats au sen dau Frònt per l'independéncia de Vietnam (Vietminh), prenguèron lo contraròtle de mai d'una zòna montanhosa en Tonquin e en Annam. Lo 19 d'aost, conquistèron Hanòi entraïnant l'abdicacion de Bao Dai e lo fondator dau partit, Ho CHi Minh, proclamèt l'independéncia de la Republica Democratica de Vietnam dins lo corrent de setembre.
Pasmens, après la capitulacion japonesa, lei Chinés ocupèron lo nòrd de Vietnam e lei Britanics lo sud per desarmar lei fòrças japonesas. Dins sa partida, lei soudats chinés favorizèron lo VNQDD per assaiar de demenir l'influéncia dau Vietminh. Dins la mitat meridionala, lei fòrças britanicas favorizèron en revènge lo retorn dei Francés.Tre la fin de 1945, Cochinchina e lo sud d'Annam èran ansin tornarmai tenguts per França e dins lo nòrd, Ho Chi Minh èra lèst a negociar ambé París per accelerar lo retirament dei Chinés.
Lei negociacions entre França e lo Vietminh foguèron malaisadas. En març de 1946, lei Francés acceptèron de reconóisser un estatut « d'Estat liure » a la Republica de Vietnam. Pasmens, volián totjorn gardar lo contraròtle dirècte de sa colonia de Cochinchina e tenir lo rèsta sota son influéncia. Après la partença dei soudats chinés en mai de 1946, la situacion se desgradèt e, en novembre, de trèbols grèus se debanèron dins la vila portuària de Haiphong que foguèt bombardada per de naviris francés. Puei, lo mes seguent, de combats aguèron luòc entre Vietminh e fòrças francesas a Hanòi marcant l'acomençament de la Guèrra d'Indochina.
La Guèrra d'Indochina
La Guèrra d'Indochina se debanèt de 1946 a 1954 e s'acabèt per l'independéncia d'Indochina devesida entre quatre estats. Pasmens, foguèt un conflicte lòng e saunós que causèt la mòrt d'aperaquí 600,000 personas.
Après la reconquista de la capitala a la fin de 1946, lei Francés capitèron de restaurar sa preséncia sus la màger part dau país e d'establir una posicion fòrta dins lo deltà dau Riu Roge. Pasmens, per contentar lei nacionalistas moderats, París deguèt acceptar la creacion d'un estat vietnamian independent, ambé Cochinchina, que venguèt membre de l'Union Francesa en 1949. Bao Dai ne'n venguèt lo cap d'Estat. Pus grèu, la victòria comunista en China permetèt au Vietminh de recebre un sostèn militar important de part dau blòt sovietic.
A partir de 1950, la situacion militara francesa se desgradèt ambé la pèrda de la frontiera meridionala entre setembre e octòbre (batalha de Cao Bang). De còntra-ofensivas permetèron de protegir lei centres principaus de Tonquin mai l'estat de Bao Dai mau capitèt de s'afirmar. Blocada, França acceptèt de tenir una conferéncia internacionala per assaiar de resòuvre la question indochinesa. Pasmens, la desfacha francesa de Dien Bien Phu en 1954 precipitèt lo revirament de l'opinion publica francesa, la fin de la guèrra e la descolonizacion de la region.
De la Guèrra d'Indochina a la Guèrra de Vietnam
De 1954 a la generalizacion de la Guèrra de Vietnam au començament deis annadas 1960, Vietnam foguèt devesit entre dos estats separats per lo 17 parallèl. Au nòrd, se formèt un estat comunista aliat a l'Union Sovietica e dirigit per Ho Chi Minh. Au sud, se formèt un estat autoritari sostengut per leis Estats Units d'America e dirigit per lo Premier Ministre Ngo Dinh Diem (que venguèt President de la Republica en 1955 après la destitucion de Bao Dai).
L'autoritarisme dau sud aumentèt rapidament ambé lo desvolopament e lo renforçament de guerilhas comunistas eissidas dau Vietminh e desirosas de tornar unificar lo país. La politica de Diem agravèt la situacion car se turtèt a la majoritat bodista de la populacion. En 1963, Washington li retirèt son sostèn entraïnant un còp d'estat e son assassinat per lei militars sudvietnamians. En 1965, Nguyen Van Thieu lo remplacèt. Pasmens, aquò permetèt pas d'amaisar lei tensions e leis Estatsunidencs deguèron pauc a pauc mandar de tropas per luchar còntra lei guerilhas comunistas.
Guèrra de Vietnam
thumb|right|Esquèma generau de la [[Guèrra de Vietnam.]]
A partir de 1964, lo conflicte s'intensifiquèt per venir una guèrra majora ambé l'aumentacion dau sostèn deis Estats Units e dau Vietnam dau Nòrd (sostengut de son caire per l'URSS) a seis aliats locaus. De mai, leis Estatsunidencs acomencèron de s'implicar mai ambé lo mandadís d'un important còrs expedicionari (aperaquí 500,000 òmes en 1968) e lo bombardament dei draias Ho Chi Minh que permetián au Vietnam dau Nòrd d'avitalhar lei guerilhas comunistas dau Vietcong a partir dau territòri laossian. L'annada seguenta, l'aviacion estatsunidenca acomencèt tanben lo bombardament dirècte dau nòrd.
Pasmens, aquela estrategia donèt ges de resultat. Au contrari, en genier-febrier de 1968, lei comunistas organizèron una ofensiva generala (ofensiva dau Tet) qu'entraïnèt lo revirament de l'opinion publica estatsunidenca que venguèt fòrça ostila a la perseguida de la participacion americana a la guèrra. D'efèct, en despiech de sa revirada, l'ofensiva dau Tet aviá demostrat leis insufiséncias dau plan de Washington e la combativitat dei comunistas. A partir d'aquela annada, leis Estatsunidencs acomencèron donc de retirar sei tropas. En plaça, renforcèron l'armada sudvietnamiana e intensifiquèron lei campanhas de bombardaments aerians. Puei, assaièron de negociar la fin de la guèrra ambé lo Vietnam dau Nòrd. En genier de 1973, foguèron ansin signats leis acòrds de París permetent lo retirament estatsunidenc.
En revènge, militarament, aquò reglèt pas la situacion e lei combats tornèron prendre rapidament après lo mes de març. La demenicion de l'ajuda militara estatsunidenca a son aliat e l'agravament de la corrupcion dau regime de Thieu entraïnèron l'afondrament dau Vietnam dau Sud en 1975. Saigon foguèt conquistada lo 30 d'abriu e son nom cambiat en Ho Chi Minh Ciutat per lei venceires. Un an pus tard, lo país reunificat prenguèt lo nom de Republica Socialista de Vietnam. Entre dos e tres milions de Vietnamians èran estats tuats durant la guèrra.
Vientam dempuei 1975
Après la fin de la guèrra, Vietnam instaurèt pauc a pauc sa dominacion en Indochina e se raprochèt mai de l'Union Sovietica, çò que suscitèt l'ostilitat de la China Comunista. En 1975, un movement comunista dich Pathet Lao, favorable ais interès vietnamians, prenguèt lo poder en Laos. En revènge, lei relacions foguèron pus marridas ambé lei Khmers Roges cambotjans qu'èran sostenguts per China. En 1978-1979, una invasion rapida de son vesin permetèt a Vietnam de reversar lei Khmers Roges e d'installar un regime aliat en Cambòtja. Pasmens, aquò entraïnèt la formacion d'una lònga guerilha còntra la preséncia vietnamiana. De mai, foguèt la causa d'una brèva ataca chinesa de la frontiera septentrionala rapidament arrestada (Guèrra Sinovietnamiana). En parallèl, lo comunisme foguèt instaurat dins lo sud mai la politica dau govèrn se turtèt a l'ostilitat de la populacion amb aperaquí 1,3 milions de personas que quitèron lo país entre 1975 e 1989.
Politica
Vietnam es un país socialista amb regim de partit unic. Una nòva constitucion foguèt aprovada en 1992 en remplaçant l'anteriora de 1975. Lo ròtle del Partit Comunista de Vietnam (Đảng Cộng Sản Việt Nam) foguèt reafirmat dins totes los organs del govèrn, dins la politica e la societat.
Lo president es lo cap d'Estat e lo comandant en cap de l'armada. Lo cap de govèrn es lo primièr ministre, que presidís lo Conselh dels Ministres. L'Assemblada Nacionala es unicamerala, amb 498 membres.
Arvei di Rosa
thumb|200px|right|Arvei di Rosa a [[Montpelhièr, decembre de 2007]] Arvei di Rosa (en francés Hervé di Rosa) es un pintor francés nascut a Seta en 1959. Es estat influenciat pels païses ont visquèt : diferents païses d'Africa e d'Asia, Mexic, los Estats Units...
Amb son fraire Richard di Rosa, François Boisrond, Rémi Blanchard e Robert Combas fondèt lo movement de la «Figuration Libre» a la debuta dels ans 80. Dins la «Figuration Libre» i a un mesclum cultural e geografic, i a pas de ierarquiá entre la "nauta cultura" e la "bassa cultura". Es una pintura qui manleva a la benda dessenhada, al rock e al grafiti. En 2007, Arvei di Rosa a dich qu'aviá pas pus enveja de parlar de «Figuration Libre» («Je n'ai plus très envie d'entendre parler de Figuration libre», Le Monde 14/07/2007).
En 2000, fondèt lo Musèu de las Arts Modèstas, lo "Musée international des arts modestes" (MIAM), a Seta.
Expausa sas òbras a la "Gallery Haim-Chanin" (a Nòva York) e a "Louis Carre et Cie" (a París), mas tanben a expausat dins lo mond entièr.
Sainte-Foy
Sainte-Foy es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Sèina Maritima e la region de la Nauta Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Maulde
es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region dels Nauts de França.
Istòria
La distincion de Maulde,anciennement Maude,barra la distincion de Abaumont, de Beaumont, e quinze unas autras fiefs nòblas ; a situat en l'Enaut a tres llegües de Ath e a doas de #Virar ; a doné lo nom a una fòrça illustra familha, #qu'a possedit las distincions de Breucq, de Mauroy, de Cornoy, de Anseroeul, de Semerpont, de la Buissières, de las doas Carnois, de las tres Marcava, de Phirel, de Fermont, de Mansart, dels Rosèrs, de Famillieureux, de Bourbecque, de Beaudignies, de Cocréaumont, Verbois, Nieulande, Oyeghem, Schopeghem, èca.
Maulde a ja un senhor #que pòrta lo sieu nom l'an 1007, Antoine de Maulde.
La seigneurie de Maulde,anciennement Maude,renferme les seigneurie d'Abaumont, de Beaumont, et quinze autres fiefs nobles ; elle est située dans le Hainaut à trois lieues d'Ath et à deux de Tournai ; a doné le nom à une très illustre famille, qui a possédé les seigneuries de Breucq, de Mauroy, de Cornoy, d'Anseroeul, de Semerpont, de la Buissières, des deux Carnois, des trois Marquais, de Phirel, de Fermont, de Mansart, des Rosiers, de Famillieureux, de Bourbecque, de Beaudignies, de Cocréaumont, Verbois, Nieulande, Oyeghem, Schopeghem, etc.
Maulde a déjà un seigneur qui porte son nom en 1007, Antoine de Maulde.
Les armes des seigneurs de Maulde sont d'or à la bande de sable frettée d'argent. les brisures des Maulde sont un croissant de sable au canton senestre, une rose de gueules au même canton ou une étoile de sable.
(293) Brasilia
(293) Brasilia es un asteroïde.
Balaenopteridae
Aquesta familha de balenas de fanons compren dos genres :
Archibald C. Niven
Archibald Campbell Niven, naissut lo 8 de decembre 1803 a Newburgh dins l'Estat de Nòva York e mòrt lo 21 de febrier 1882 a Monticello, siguèt un politician american dau sègle XIX.
Hézecques
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
D'un nom de persona germanique Haso, seguit del suffixe gallo-roman -e-acum. S'agís d'un dels exemples mai meridionales d'una formacion en -acum en presentant una evolucion phonétique de tipe flamenc. La forma i auriá evolucionat en Haisy, *Hasy en picard.
Attesté sous la forme Heseca en 1112.
D'un nom de personne germanique Haso, suivi du suffixe gallo-roman -i-acum. Il s'agit d'un des exemples les plus méridionaux d'une formation en -acum présentant une évolution phonétique de type flamand. La forme aurait évolué en *Haisy, *Hasy en picard.
Les Subsistances
Les Subsistances son un centre cultural de difusion e de produccion artistica de Lion. Es situat dins lo 1èr arrondiment de la vila e es ocupat actualament per un laboratòri de creacion (teatre, dança e circ contemporèu) e l'Escòla nacionala de las Bèlas Arts de Lion qu'i es dempuèi 2007. L'endrech compren 22.500 m2 de bastiments e 16.000 m2 de terrenh.
Valderrueda
Valderrueda es un municipi de la província espanhòla de Leon e de la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Valdesamario
Valdesamario es un municipi de la província espanhòla de Leon e de la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Just entre lei Nacions
Just entre lei Nacions es un títol onorific israelian creat en 1963. Es decernit per lo Memoriau de Yad Vashem ais individüs ò ais organizacions non judieus que prenguèron de riscs d'un biais conscient sensa demandar ò esperar de contrapartidas per ajudar lei judieus menaçats per Alemanha e seis aliats dins lo corrent de la Segonda Guèrra Mondiala.
La Reina dei nèus
La Reina dei nèus (Sneedronningen en danés) es un cònte d'Hans Christian Andersen publicat en 1844 dins lo recuèlh Còntes Nòus (danés : Nye Eventyr). Lo cònte parla de la lucha dau ben còntra lo mau. E mai se lo cònte es relativament lòng, Andersen l'escrivèt en un periòde cort de cinc jorns.
Renée Lafont
Renée Charlotte Amélie Lafont (Amians, 4 de novémer de 1877-Còrdoa, 1èr de seteme de 1936) qu'ei ua hemna de letras e traductritz picarda, d'origina occitana, assassinada au començament de la Guèrra civiu espanhòu.
Galina Tímchenko
thumb|250px|Galina Timchenko en 2011 Galina Víktorovna Tímchenko (en rus: Галина Викторовна Тимченко; Moscòu, 8 de mai de 1962) es una jornalista russa. Anciana cap-redactritz de Lenta.ru, un dels mejans de comunicacion mai importants en rus, ocupa actualament lo meteis lòc al sen del Projècte Meduza, un mejan de comunicacion en rus novèl implantat en Letònia per defugir la censura e lo contraròtle exercits pel govèrn rus de Vladímir Pótin.
Renée Lafont
Carrèra literària e jornalistica
Que vasó a Amians, hilha d'un professor de letras classicas de las arradics bearnesas (los Lafont que son de Salias, los Birabent de Sauvatèrra), qu'avó ua licéncia de letras abans de publicar lo son purmèr roman, L'Appel de la mer, en 1910. Que publica après Les Forçats de la volupté, en çò d'Albin Michel en 1924.
La soa carrèra literària qu'estó sustot virada cap a la traduccion.Qu'èra ua de las miélhers especialistas d'Espanha. En 1913 qu'ei cargada de la rubrica "America ispanica" dens la revista Parthénon. Que vadó la traductora de l'escrivan Vicente Blasco Ibanez, en particular l'assai Çò qui serà la Republica espanhòu (1925).Au començament de las annadas 1930, que s'engatja en politica, a esquèrra, interessada qu'ei per la Republica espanhòu. Que rejonh la 5au seccion de la SFIO de París.
Guèrra civiu espanhòu
Qu'estó enviada tà reportatge en Espanha per lo journau socialista le Populaire. Que segueish los combats a l'entorn de Còrdoa a un moment qui lo hront n'ei pas enquèra fixat. Lo 29 d'agost de 1936, qu'ei capturada per milicians nacionalistas en Las Cumbres de Alcolea. Que passa davant ua cort marciau, condemnada a mort e fusilhada lo 1èr de seteme de 1936, a Arroyo del Moro. Lo son còrs qu'estó trobat en 2017 dens ua hòssa comuna.
Moncalieri
Moncalieri (Moncalé en piemontés), es una comuna italiana de la Ciutat Metropolitana de Turin, dins la region de Piemont. Sa populacion es de 0 abitants.
Confronta las comunas de Turin, Pecetto Torinese, Nichelino, Trofarello, La Loggia, Vinovo, Carignano, Cambiano, Villastellone.
Matej Jurčo
Matej Jurčo, naissut lo 8 d'aost 1984 a Poprad, es un ciclista eslovaque.
(294) Felicia
(294) Felicia es un asteroïde.
Lena (omonimia)
Lena pòt designar :
Haboudange
Haboudange es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sent Maxenç (Gironda)
Sent Maxenç (Saint-Maixant en francés) es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
(295) Theresia
(295) Theresia es un asteroïde.
Hagen
Hagen pòt essèr:
Biotòp d'Ediacara
thumb|200px|Reconstitucion artistica deus organismes ediacarians coneguts Lo biotòp d'Ediacara qu'ei ua colleccion fossila d'organismes pluricellulars los mei ancians coneguts datant deu periòde de 580 dinc a 540 milions d'annadas.
Qu'espelí durant lo periòde justament aperat Ediacarian enter lo Criogène e lo Precambrian, qu'ei a díser enter ua tempsada de glaciacion dab preséncia limitada de vita e un temps de desvolopament agut d'organisme complèxes.
Lo biotòp d'Ediacara que deu lo son nom au gisament fossil de las Comas d'Ediacara dens la província d'Adelaïda en Austràlia.
Win Myint
U Win Myint ([wɪ́ɴ mjɪ̰ɴ]) nascut a Rangon lo 20 de julhet de 1946 es un òme politic birman. Lo 28 de març de 2018 es elegit president de la republica. Dintra en foncion lo 30.
Valdevimbre
Valdevimbre es un municipi de la província espanhòla de Leon e de la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Juan José Ibarretxe
thumb|Juan José Ibarretxe Juan José Ibarretxe Markuartu (nascut a Laudio, Alaba, Euskadi, lo 15 de mai de 1957) es un politician basc.
Membre e dirigent del Partit Nacionalista Basc (EAJ/PNB), es estat alcalde de Laudio, procurador de las Juntas Generalas d'Alaba, vicelehendakari e lehendakari (president) de la Comunautat Autonòma Basca dempuèi lo 2 de genièr de 1999 fins al 7 de mai de 2009.
Diplomat en Sciencias Economicas de l'Universitat del País Basc. Es un afogat del ciclisme. Es maridat amb Begoña Arregi, e an amassa doas filhas.
One Piece: Yume no Luffy Kaizoku dan Tanjō!
One Piece: Yume no Luffy Kaizoku dan Tanjō! (ONE PIECE 〜夢のルフィ海賊団誕生!〜), que si pòu tradurre per La Naissença de l'equipatge pirata dau pantais de Luffy !, es un juec de ròtle tactic inspirat dau manga One Piece. Sortiguèt qu'au Japon sus Game Boy Color, lo 27 d'abriu 2001.
Mysticeti
Los misticèts (Mysticeti), o cetacèus de fanons (balenas de fanons) son un dels dos sosòrdres dels cetacèus (balenas), amb los odontocèts (o balenas de dents). Aqueste sosòrdre se caracteriza per la possession de fanons, contràriament a las dents dels odontocèts.
Son generalament mai gròsses que los odoncèts e la femèla es mai granda que lo mascle. Son los animals mai grands de la planeta. An dos events (« narras » de respiracion) que produson lo buf de vapor que los caracteriza.
Alimentacion
Se noirissent de krill (pichons crustacèus) e de plancton, los misticèts prenon una granda quantitat d'aiga dins la boca puèi, en plaçant lor lenga al som del paladar, la butan en defòra de la boca a travèrs de lors fanons que lor servisson de filtre en retenent la noiridura.
Comportament
Las balenas de fanons vivon dins totes los oceans. D'unas, coma las balenas grisas, fan de migracions, se noirisson dins las aigas frejas pendent la sason cauda, puèi van jols tropics per se reproduire.
Classificacion
Lo sosòrdre conten 4 familhas :
Citry
Citry es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sèina e Marna e la region d'Illa de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Vivier-au-Court
es una comuna francesa del departament de las Ardenas e de la region de Champanha e Ardena.
Geografia
Situada a ieu-camin entre Charleville-Mézières e Sedan, Vivier al cuert es a mens de 8 km de la frontièra bèlga. La vila es desservie per l'A203-34. Vivier Al Cuert a situat en #çò que se truca los crêtes pré-ardennaises, succession de tucs pentues (>7%) e de vallées boisées. L'altitud a comprés entre 50 e 200 m, 50m en essent l'altitud de la glèisa e 200m, l'altitud del luòc-dich "La Vallée Chausson" Los pòbles als alentours son Vrigne-a los-Bòsques, Issancourt-e-Rumel, pels mai prèps.
Située à mi-chemin entre Charleville-Mézières et Sedan, Vivier au court est à moins de 8 km de la frontière belge. La ville est desservie par l'A203-34. Vivier au Court est située dans ce que l'on appelle les crêtes pré-ardennaises, succession de collines pentues (>7%) et de vallées boisées. L'altitude est comprise entre 50 et 200 m, 50m étant l'altitude de l'église et 200m, l'altitude du lieu-dit "La Vallée Chausson" Les villages aux alentours sont Vrigne-aux-Bois, Issancourt-et-Rumel, pour les plus proches.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Una legenda voldriá que César ajatz plantat una acampada a la localizacion de l'actuala masatge caseriu d'Aucourt. L'origina dels caserius d'Aucourt e de Vivier remontariá a la s-|XII|e}}. A aquela epòca, los caserius an situat al limit dels reialmes de França (duché de Rethel e de Nivèrns), del évêché de Suro e del duché de Luxemborg. De mai, los caserius an situat entre los luòcs fòrts de Sedan e de Mézières. Aquela situacion termierèra es lo passatge de bandas armadas, e doncas lo besonh de "fortificar" los caserius pel biais de la glèisa. La fortificació de las glèisas #èsser causa correnta en los environs e mai particularament en Thiérache. La glèisa de Vivier #aparéisser a aquela epòca (-). Vivier Al cuert #èsser un regroupement de divèrses caserius : Vivier, Piermé, Aucourt, Tumécourt, pels principals(los noms dels ancians caserius son annotés als noms de las carrièras).
En lo moment de la Granda Guèrra e de la segonda guèrra mondiala, la vila, coma lo departament de las Ardenas, #èsser en territòri ocupat. En lo moment de la perforada alemanda l'an 1940 a Sedan, una granda part de las villageois #partir sus las rotas. Una part de dintratz eles se #refugiar en Vendée, dins la vila de Mareuil-sus-Lay, #çò que #crear lo jumelage de las doas vilas. Los Ardennes en essent dins zòna enebida, las Vivarois e Vivaroises pas #poder tornar #qu'après la desliurança del departament (en agost 44).
Lors de la Grande Guerre et de la seconde guerre mondiale, la ville, comme le département des Ardennes, fut en territoire occupé. Lors de la percée allemande en 1940 à Sedan, une grande partie des villageois partirent sur les routes. Une partie d'entre eux se réfugia en Vendée, en la ville de Mareuil-sur-Lay, ce qui créa le jumelage des deux villes. Les Ardennes étant en zone interdite, les Vivarois et Vivaroises ne purent revenir qu'après la libération du département (août 44).
Une légende voudrait que César ait planté un campement à l'emplacement de l'actuel hameau d'Aucourt. L'origine des hameaux d'Aucourt et de Vivier remonterait au. À cette époque, les hameaux sont situés à la limite des royaumes de France (duché de Rethel et de Nevers), de l'évêché de Liège et du duché de Luxembourg. De plus, les hameaux sont situés entre les places fortes de Sedan et de Mézières. Cette situation frontalière est le passage de bandes armées, et donc la nécessité de "fortifier" les hameaux par le biais de l'église. La fortification des églises fut chose courante dans les environs et plus particulièrement en Thiérache. La glèisa de Vivier apparut à cette époque (-). Vivier au court fut un regroupement de plusieurs hameaux : Vivier, Piermé, Aucourt, Tumécourt, pour les principaux(les noms des anciens hameaux sont annotés aux noms des rues).
(296) Phaëtusa
(296) Phaëtusa es un asteroïde.
Manhoac
Manhoac qu'ei un parçan d'Occitània situat en.
Era sua vila principau qu'ei Lanamesa.
21 d'abril
Decèsses
Vejatz tanben:
Eiçac
Eiçac, foneticament [ɛj’ʂɒ] (Issac en francés), es una comuna d'Occitània, dins la region istorica de Perigòrd, administrada per lo departament de Dordonha de la region de Novela Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion es [ɛj’ʂɒ]. Lo nom d'Eiçac (attestations Yssacum, au segle XIII, Eychacum en 1342, Yssac en 1365, Ischat en 1382 e Eyssac au segle XVI ) vendriá dau nom d'òme gallo-roman Iccius o Isicius, emb lo sufixe -acum, , latinizacion dau sufixe gallés -*acon. Seriá donc una propietat rurala d'origina gallo-romana. La grafia Eiçac, es la pus etimologica, per una prononciacion identica.
Aquò's un cas que i- inicial a desvolopat un e- que lo precedís, en formant entau un diftongue. L'origina dau fenomèn es anciana : au mens lo sègle XIV. Las atestacions d'aqueu sègle balançan entre e- e i-, çò que poiriá èsser lo signe sia de reaccions cultas, motivadas per l'influéncia daus escrits ancians, sia d'un balançament vertadier dins la lenga orala. Per comparason : Eisac. L'explicacion es simpla : dins de frasas coma Vau a Içac o Demòra a Içac, [-e-] sèrv de transicion entre a e i- en iatus. Quand la novèla prononciacion comença a s'installar, sembla tota naturala dins un parlar que multiplica los cas de [ej-] o [ɛj-], subretot davant l'accent tonic (venguts de ai- pretonic o de es + consonanta). L'articulacion en [ɛj-] puslèu qu'en [ej-] es un signe de l'afebliment de l'accent tonic que pòt passar sus la sillaba iniciala (escotar la prononciacion ).
Parc de la Feyssine
Lo Parc de la Feyssine es un pargue natural situat en las ribas del riu Ròse, al nòrd de la vila de Villeurbanne en França. A una superfice de 55 ectaras.
Virieu
Vieriô en arpitan (Virieu en francés) es una anciana comuna arpitana dau Daufinat, situaa dins lo departament d'Isèra e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.
Geografia
Aquela pichona municipalitat del Nòrd del Isère a situat a ieu-camin entre Lion e Grenòble. Virieu Es en la vallée de la Bourbre, d'ont lo nom complet d'aquel pòble, Virieu sus Bourbre.
Cette petite commune du Nord de l'Isère est située à mi-chemin entre Lyon et Grenoble. Virieu est dans la vallée de la Bourbre, d'où le nom complet de ce village, Virieu sur Bourbre.
(297) Caecilia
(297) Caecilia es un asteroïde.
Francés II de França
thumb|200px|Francés II 100px|left|thumb|Escut de Francés II quan èra pas sonque daufin de França e [[lista deus reis d'Escòcia|rei d'Escòcia]]
Francés II de França (Fontainebleau, lo 19 de genèr de 1544 - Orleans, lo 5 de deceme de 1560), qu'èra lo hilh deu rei de França Enric II e de Caterina de Medici. Peu son maridatge dab la regina Marie Stuart (ambs mainatges) qu'èra tanben rei d'Escòcia. Que pugè suu tròn de França au 15 ans a l'escadença de la mort deu son pair aucit en ua josta per Montgomery. Mort de maludia, lo son regnat que durè mens de duas annadas e lo son hrair Carles IX que prengó la seguida.
Bossòst
Bossòst ei ua vila occitana e municipi dera Val d'Aran, en eth terçon de Quate Lòcs. Situat a 710 m d'altitud e ena riba esquèrra de Garona, comptave abitants en.
Pijiño del Carmen
Pijiño del Carmen es una municipalitat situada dins lo departament de Magdalena en Colómbia.
Bossòst
D'interès ei era glèisa romanica d'Era Assompcion de Maria, deth sègle XII.
thumb|250px|Glèisa d'era Assompcion de Maria de Bossòst
Geografia
Era vegetacion naturau (bòsqui de avet, de hèsqui e, as solanes, de roure de huelha grana) aucupe era major part deth tèrme. Era explotacion forestau e era ramaderia son es bases economiques tradicionaus.
Era proximitat deth balneari de Banhères de Luishon convertic era vila en lòc d'ostiuatge dempús deth començament deth s XX; actuauments ei eth tresau centre toristic dera Val d'Aran.
Era vila, ar arribatge esquèr de Garona, ei plaçada ath pè deth castèth de Bossòst o era Castèra, fortificacion medievau arroïada. Siguec un centre mercadèr deth baish Aran e eth caplòc deth terçon o alcaldia de Bossòst. Era glèisa parroquiau dera Assompcion, romanica, ei deth s XII; a planta rectangulara, damb tres naus e tres absides.
Demografia
Era poblacion ei de abitants.
Vallecillo
Vallecillo es un municipi de la província espanhòla de Leon e de la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Lomanha
Lomanha es un parçan d'Occitània situat en Gasconha, sul territòri actual dels departaments de Gers e de Tarn e Garona. Èra una anciana circonscripcion de la província istorica de Gasconha qu'aviá títol de vescomtat.
A uèi una dimension administrativa amb una comunautat de comunas a finalitat economica e sustot toristica.
Es regularament escaissada com « Toscana occitana».
La soa vila principala es Leitora.
Lo gentilici es lomanhòu, lomanhòla (var. lomanhòl) o lomanhés, lomanhesa.
Localizacion
Lomanha es constituïda de la bassa val de Gers a partir del canton de Montastruc e dels territòris mai a l'Èst delimitats pel cors de Garona, Bèumont de Lomanha.
Istòria
Los Lactorates (de Leitora) son lo pòble antic que correspond a aquela província.
A partir del, Lomanha venguèt una vescomtat, dont la destinada se confond amb lo comtat d'Armanhac a partir de 1325, abans d'èsser annexat al domeni reial en 1491.
Etimologia
Lo nom de Lomanha derivariá de alomanha, es a dire una "olmeda", un luòc plantat d'olms.
Bossòst
Eleccions
Eleccions de 2015: L'ajuntament a 9 còssos.
Eleccions de 2011:
Simbèls
Blasonament: D’argent, un Fènix, de sable, neishent dera Immortalitat. D’azur, bordadura siglada damb era devisa, en sable: “PULVERE SURGAM CANDIDA PURE ECCE. BOSSÒST”. Timbrat damb corona dubèrta deth sègle xiv des reis d’Aragon.
Langesse
Langesse es una comuna francesa, situada dins lo departament de Loiret e la region dau Centre.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa