cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Batalha de Murèth
La Batalha a Murèth
La matinada del 13 de setembre l'infantariá tolosana tornèt començar los trabalhs de sètge, atacant las pòrtas de la muralha mentre que la cavalariá susvelhava la sortida possibla dels crosats. Al vèspre, la majora part de la cavalariá catalana se retirèt per se pausar e aqueste foguèt lo moment causit per Simon de Montfòrt per atacar, amb sa tropa repausada, sortent per la pòrta de Salas, que donava al riu Loja e que los assetjants podián pas veire, doblant la cantonada de la muralha del castèl, al pont de Sant Sarnin e traversant lo riu per un gua. La cavalariá crosada emergiguèt, subte, al nivèl de la maire del riu en avançant cap a la plana agantant per suspresa los assetjants. Los dos primièrs cosses virèron a senèstra e la primièra de las tres agarridas dels franceses se trapèt fàcia a las tropas de Ramon Rogièr de Fois, mas aguèron de se replegar rapidament, davant l'impetuositat de la cavalariá francesa, e las tropas del rei prenguèron la relèva. Los franceses, amb sa granda manobrabilitat, conservèron la formacion e mantenguèron l'avantatge numeric dins las doas atacas seguentas en permetent pas lo regropament dels aragoneses. Lo rei En Pèire aviá decidit de provar sa valor coma cavalièr en se cambiant l'armadura amb un dels seus òmes per s'afontar coma simple cavalièr amb Simon de Montfòrt, mas l'objectiu crosat èra de tuar lo rei a quin pretz que siá perqué la defensa de la Glèisa justificava totas las accions e d'aquò ne foguèron encargats dos dels seus cavalièrs, Alain de Roucy e Florent de Ville, qu'abatèron d'en primièr lo cavalièr que vestissiá l'armadura reiala, e après lo rei meteis quand aqueste se descobriguèt al crit de El rei, heus-el aquí!, malgrat que n'aguèsse acabat amb d'unes dels atacants. . Episòdi contat dins lo Libre dels faches e la Cançon de la Crosada:
<<:El bos reis d'Arago, cant les ag perceubutz
Fonz
Fonz es un municipi de la província espanhòla d'Òsca e de la Comunautat Autonòma d'Aragon.
Jenlain
es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region dels Nauts de França.
La Celeta (Char)
La Celeta (La Celette en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Char e la region dau Centre e Vau de Léger.
Nelly Sachs
left|80px|
Nelly Sachs (n. en 1891, m.1970) foguèt una escrivana, dramaturga e poèta alemanda. Recebèt lo Prèmi Nobel de Literatura en 1966.
Uto Ughi
thumb|200px|thumb|Uto Ughi en concèrtUto Ughi (Busto Arsizio, Lombardia, 21 de genèr de 1944) qu'ei un violonista italian e que ho cap de l'Orquèstra dell'Accademia Nazionale di Santa Cecilia.
Enrico Fermi
Enrico Fermi (n. en 1901, m.1954) foguèt un fisician italian. Recebèt lo Prèmi Nobel de Fisica en 1938.
Vejatz
Paradòxa de Fermi
Merlimont
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Antòni Fèl
Antòni Fèl, cantador d'operà e compositor vadut a Bordèu en 1694 e mort a Bicêtre lo 27 de junh de 1771. Hilh d'un organista nomat Henric Fèl, que canté dab lo Concert Spirituel e a l'operà e que compausé "cantatilles" e " Airs et duos tendres et bacchiques". La soa hilha Francesa Fèl e la soa sòr Maria (coneguda com Mla Fèl) tanben qu'èran cantadoras (la dusau que ho la mei famosa deu sègle).
Jules de Burlet
Jules Philippe Marie de Burlet (10 d'abril de 1844 1 de març de 1897) avocat e politician, foguèt primièr ministre de Belgica entre 1894 e 1896.
Tsuvan
Lo tsuvan es una lenga chadica de la familha afroasiatica parlada en Cameron.
Classificacion
Lo tsuvan es una lenga chadica classada per Gravina (2014) dins la branca sud del biu-mandara, ont fa partida del grop bata.
Timoci Bavadra
Timoci Uluivuda Bavadra (Lautoka, Fiji, 22 de setembre de 1934 - Lautoka, 3 de novembre de 1989) foguèt un mètge e politician fijian. Foguèt primièr ministre de Fiji del 14 d'abril al 19 de mai de 1987.
Le Tourneur
Le Tourneur es una comuna normanda, situada dins lo departament de Calvadòs e la region de la Bassa Normandia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Cucet
Cucet (en occitan ancian atestat Cuset, e en francés Cusset) es una comuna auvernhata dau departament d’Alèir e de la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Istòria
En 1789 Cucet depend :
Toponimia
Cucet ven del latin Cuciacum.
France 3
drecha|sens_quadre|150x150px France 3 es una cadena de television generalista francesa de servici public, creada lo 7 de setembre de 1992 e succedissent a France Régions 3. Fa partida del grop France Télévisions.
Sa color d'identificacion dins lo grop es lo blau e se retroba dins tot son apelhatge d'antena.
Monazita
La monazita es un minerau jaune, brun ò roginós de duretat 5,0-5,5 e de densitat 4,6-5,4. Es formada de fosfat de cèri, de lantani e de tòri (simbòl quimic : (Ce, La, Th)PO4) cristallizat segon un sistèma monoclinic de classa prismatica. Lei cristaus naturaus son isolats, tabulars ò prismatics. Son esclat pòu èsser veirenc, resinós e de còp sedós.
Es un minerau rar que se forma coma minerau accessòri dins lei ròcas graniticas ò sieniticas e dins lei venas alcalinas. En causa de sa duretat, resistís ben a l'alteracion e pòu se concentrar dins de depaus sedimentaris de tipe placer. Pòu èsser associada ambé la fergusonita, la samarskita ò la columbita. Es esplechada coma minerau de tèrras raras.
Custines
Custines es una comuna francesa, situada dins lo departament de Meurthe e Mosèla e la region de Lorena.
Geografia
Lo vilatge se tròba al confluisson de la Meurthe e de la Moselle, trucada « cara de lunfèrn ».
Le village se trouve au confluent de la Meurthe et de la Moselle, appelé « gueule d'enfer ».
Istòria
Preséncias gallo-romaine e mérovingienne.
Al confluisson de la Moselle e de la Meurthe, la vila se truca Condé d'après la raïtz celtique « condatum », confluisson, o Condé-sus-Moselle, fins en 1719.
Aperten al comte de Custine, lo governador de Nancy, e lo pòrti de Lorraine Léopold de Lorraine la rebateja alavetz de lo sieu nom.
A la Revolucion francesa, la vila es reputacion Pòrt-sus-Moselle. Cap a 1800 se tòrna al nom Custines #qu'una s se li es enganchat a el jos la pluma de la oficiar civila.
Présences gallo-romaine et mérovingienne.
Au confluent de la Moselle et de la Meurthe, la ville s’appelle Condé d'après la racine celtique « condatum », confluent, ou Condé-sur-Moselle, jusqu’en 1719.
Elle appartient au comte de Custine, le gouverneur de Nancy, et le duc de Lorraine Léopold de Lorraine la rebaptise alors de son nom.
À la Révolution française, la ville est renommée Port-sur-Moselle. Vers 1800 on revient au nom Custines auquel un s s'est accroché sous la plume de l'officier civil.
Antòni Trial
Antòni Trial, cantador deu sègle XVIIIau, vadut a Avinhon en 1737. Que hasó ua grana carrièra a l'operà, au maugrat de la soa votz nasicaira, en jogant ròtles de pecs e de paisans. Per'mor d'aquò, que balhé, en musica, lo tèrme "votz de trial" per designar aquesta mena de votz. Que participé a la creacion de l'operà occitan Dafnís e Alcimadura. Durant la Terror que s'hiqué au costat de Robespierre e aquò que ho, après la caduda d'aqueth regim, sorsa de l'ostilitat deu public qui acabé la soa carrièra. Que s'morí a París lo 5 de heurèr de 1795. D'autes membres de la soa familha que s'escadèn tanben en musica en aqueth temps: lo son hrair, lo violonista e compositor Joan Claudi Trial, La soprano Maria Joana Trial, molhèr d'Antòni, (vaduda Milon), e lo hilh de Maria Joana e d'Antòni, Armand-Emanuèl Trial, pianista e compositor.
Mialet (Gard)
Mialet (Mialet en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Gard e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
Chasteu de Ventadorn (Lemosin)
right|250px|thumb|Las roïnas dau chasteu Lo chasteu de Ventadorn, a Mostier de Ventadorn, en Lemosin, dins lo departament de Corresa, se tròba sus un esperon rochós susplombant la vau de la ribiera de Sodelheta. Auei es en roïnas: lo barri existent s'adapta au contorn de l'esperon en tot defender aitau 'na plaça de de long per 'na larjor maximum de ; a l'interior se tròba de las traças de chapela e lòtja, 'na importanta tor redonda e un tròç de mur que sembla estre lo de 'na tor mestra carrada. Bastit au segle XI e restaurat au segle XII, lo chasteu comandava lo Vescomtat de Ventadorn, dont las capitalas eran Aus Gletons, Ussel e Maismac. Venguet en 1840.
Halldór Laxness
left|80px|Medalha prèmi Nobel
Halldór Kiljan Laxness (n. Halldór Guðjónsson en 1902, m.1998) foguèt un escrivan islandés. Recebèt lo Prèmi Nobel de Literatura en 1955.
Uscladas e Riutòrt
Uscladas e Riutòrt (Usclades-et-Rieutord en francés) es una comuna occitana de Vivarés, situada dins lo departament d'Ardecha e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament de Ròse-Aups.
Geografia
Riutòrt, d'altitud pus bassa e situat sus una departamentala pus importanta, sembla un pauc pus important qu'Uscladas.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Uscladas
Usclada es probablament alh plural, Uscladas, coma Usclats del Bòsc o Usclats d'Erau, mas -s delh plural es mut en Bas-Vivarés. Per n'èsser segur, chaldriá conéisser las fòrmas ancianas. L'enquèsta sus plaça confirma l'idèa pr'aquò : [ys'kladɔs] a La Chalm Rafaièl.
Uscladas ven delh latin ustulata, meteis sens qu'en occitan, amb terra sosentendut , mas d'adjectiu, lo nom es sovent vengut nom en occitan (toponime frequent Las Uscladas). Se cremava la vegetacion per tal de faire rebrotar una èrba pus tendra, mas benlèu que lo mot èra tanben utilizat per faire una rompuda (un desboijatge). Las culturas e abitacions que venián d'un tal incendi podiá gardar lo nom delh mejan utilizat.
Riutòrt
Coma per los autres Riutòrts, lo nom es format delh nom riu, delh latin rivus e de l'adjectiu tòrt, delh latin tortus. Lo sens es de bon comprene, mas chau motivar lo nom. Riutòrt es alhs ajustants de Léger e delh riu de Prat Sauvatge (traduccion); aqueste es pas especialament tòrt, mas Léger fai una corba exactament en faça delh vialatge : chau donc supausar qu'es Léger, dejà un flume abondós, qu'es qualificat de riu, çò qu'es ni lo sens modèrne, nimai lo sens latin. La prononciacion a La Chalm Rafaièl es [riw'twɔr].
Istòria
Alh sègle XVIII, Uscladas èra parròquia annèxa (de Santa Aulalha probablament) e Riutòrd aviá una simpla chapèla. En 1793, la comuna èra dejà çò qu'es. Lo siti Cassini supausa una annexion de Riutòrt per Uscladas, mas aquò's una presentacion formala e Riutòrt foguèt benlèu pas jamai comuna.
Medilhac
Medilhac (en francés, Médillac) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Charanta e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Comunas limitròfas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luec:
Nòtas e referéncias
<references group="N"/>
Giovanni Battista Somis
thumb|200px|[[Turin, ciutat nadau de Somis]]Giovanni Battista Somis (Turin, lo 25 de deceme de 1686 e lo 14 d'agost de 1763) que ho un violonista e un compositor italian reputat a l'escala europea per la soa virtuositat e tanben un mèste.
que demorè la màger part de la soa vita dens la soa ciutat de Turin a despart deus sons concèrt en França dab lo Concert spirituel e preséncia deu son elhève Leclair.
Lantanid
Los lantanids son una seria d'elements quimics de nombre atomic situat entre 57 a 71 incluses. Es a dire los elements entre lo Lantani e lo Lutèci. Los lantanids fan partit de las tèrras raras. Tenon son nom del lantani, primièr de la famiha, en rason de sas proprietats quimicas vesinas d'aqueste, almens per los pus leugièrs d'entre eles.
Sinferòpol
Sinferòpol (en tatar de Crimèa: Aqmescit; en ucraïnian Сімферополь o mai rarament Симферопіль; en rus: Симферополь) es una vila de la peninsula de Crimèa qu'es, dempuèi l'anexion de Crimèa de 2014 per la Federacion de Russia, de facto la capitala de la Republica de Crimèa al dintre de la Federacion russa. De jure, demòra la capitala de la Republica Autonòma de Crimèa al dintre d'Ucraïna. La vila, que se sonava abans Aqmescit, recebèt son nom actual Sinferòpol (del grèc: Συμφερούπολις "Vila del ben comun") a partir de l'annexion del Khanat de Crimèa en 1784 a l'Empèri Rus dirigida per la tsarina Catarina II de Russia.
Demografia
La vila comptava 362.366 abitants en 2013. Segon lo censament de populacion de 2001, los abitants se definissián identitàriament del biais seguent:
Esplech
Un esplech (var. espleit, asplech, otís, aisina ) es un instrument fisic utilizat per un èsser vivant dirèctament, o mejans una maquina, per d'exercir una accion mai sovent mecanica, o termica, sus un element d'environament de tracatr (matèria bruta, objècte acabat o mièjacabat, èsse vivant, etc). Melhora l'eficacitat de las accions entrepresas o dona accès a d'accions impossibles autrament. Fòrça provesisson un avantatge mecanic foncionant segon lo principi d'una maquina simpla coma — entre autres — lo palfèr.
Descripcion
drecha|vinheta|200x200px|Un [[Martèl (espleit)|martèl del fustièr, amb una partida "pè de craba" que foncion es d'arrancar de clavèls.]] L'esplech pòt se comprene coma un perlongament de la man, del còrs, un intermediari de l'action, veire coma una protèsi dins lo sens ont remplaça (o quitament crea) un membre o un organ (e mai, το ὄργανον significa en grèc esplèch). Per Michel Serres, l'Òme es un animal despecializat e l'esplech que perlonga sa man l'especializa en particular.
Per extension, lo tèrme d'esplech o aisina pòt s'aplicar a d'objècte virtuals:
Perennitat
La causida d'una matèria o d'una forma per un objècte acabat, per lo far capable de realizar sa foncion, pasmens ne fa pas un espelech. Un clavèl, per exemple, objècte acabat de la forma estudiada, fabricat dins la matèria que cal, es per tan pas un esplech, al contrari lo martèl que lo planta n'es. L'esplech, es un objècte que après aver servit, torna dins la caissa d'esplechs. Lo clavèl, el, demora dins l'objècte que realiza lo ligam.
Los esplechs rudimentaris o primitius complisson mal aquesta caracteristica. Per exemple, lo caminaire promeneur que culhís una nos e la romp amb una pèira (potencialament un esplech). Mas, quitament abandonada, tornant pas dins un caissa d'esplech, la pèira a gardat sa capacitat « cachanoses » mas es « desfinalizada ». Una nos encontrada mai luènh utilizarà una autra pèira. Se las pèiras se fan raras, lo caminaire conservarà aquesta qu'acabarà per encontrar, e aquí lo començament d'un espelch alara qu"abans èra puslèu un instrument. A l'autra extremitat, lo sistèma economic (veire societat de consomacion) tend a far l'espelech mai efemèr possible (veire Obsolescéncia programada). L'esplech « getable » tornan a caissa de las bordilhas puslèu que dels esplechs fa sa caracterizacion d'esplech dificila.
L'esplech de quin biais que siá vielhís e acaba a las bordilhas, per çò que se pòt nomenar d'un biais general l'usadura. Usadure mai o mens rapia : del cisèl sue la lama diminuís a cada afustatge, mas que dura d'annadas, a la cinta de seguretat de las veituras que « s'usa » (se destiba definitivament) a la primièra sollicitation.
Pels umans
Se pensava que l'uman èra lo sol a realizar d'aisinas sofisticadas, a los gardar entre dos usatges e a los far evoluar dins lo temps. se dich a vegada Homo faber per soslinhar aquesta caracteristica essenciala de l'Òme. Pasmens la descobèrte, en 2015, dels esplech mai ancians jamai descobèrts e datats de 3,3 milions d'annadas, es a dire 500.000 ans abans l'arribada supausada del genre Homo que sembla aver aparegut al Pliocèn, fa unes 2,8 milions d'annadas , torna fòrça la question sus aquesta teoria.
Los esplech pòdon èsser utilizat coma d'armas son de segur d'entre los primièrs que l'Òme aja fabricats. En mai de lor importança intrinsèca per la subrevida e la proteccion de l'espècia, aquestes espech an la particularitat de poder èsser utilizats caminato corrent, fàcia a un enemic o al percaç d'une presa, donc depè, alara que los autres esplech primitius podan èsser utilizadas qonque en posicion setada o al mens estatica. Atal, l'estacion depè, l'especializacion dels membres, e lo desvelopament de la man de l'Òme, son benlèu ligats a l'aptitud a la violéncia de sos aujòls (aquò es una ipotèsi discutada, veire per exemple la teoria de l'origina costièra de l'Òme, que constituís una autra ipotèsi).
Dempuèi que vivon, en grop, puèi en societat, los umans se partetjèron los pretzefachs e donc s'epecializèron sovent en foncion de leurs aptituds, naturalas o aqueridas, o dels besonhs del moment. Aquesta organizacion permtèt a l'umanitat de conservar, de transmetre, e donc de far evoluar las tecnicas de fabricacion dels espelechs. Lo desvolopament de l'esplech es una marsa de la sedentarizacion dles pòble: le nomadisme impausa en efièch una restriccion en volum, en pès e en quantitat d'objecte de transportar. Es donc plan possible d'imatginar que lo-passatge de caçaire-culeire a aqueste de l'agricultor o elevaire se relizèron dons lo mèsme periòde. Se pòt efectivament pensar que l'agricultura demandèt d'esplechs aisidament voluminoses, al mèsme temps que la sedentaritat, fasent lor conservacion e reütilizacion possibla, fasiá « rendabla » lor fabricacion e lor desvolopament.
Energia non animala
Alara que los primièrs esplechs creats demandavan une manipulacion umana, intervenguèt enseguida l'energia animala, puèi d'espelchs foncionant amd una energia non animala: pla segur la molina o lo molin d'aura. Per Jacques Grinevald, la revolucion carnociana que mena lo capvirament dins una societat termoindustriala amb l’utilizacion massissa de l’energia fossila (casrbon puèi petròli) constituí una estapa decisiva. Ara la « poténcia del fuòc » permet l'aveniment d'una maquina novèla, bastida a l'entorn d'un motor e que constituís une bifurcacion dins l'istòria de l'esplech, permetent de s'afranquir de la fòrça motritz de l'Òme, de l'animal, dels elements naturals, e de lors limitas e caractèr aleatòri.
Èime
vinheta|Un sistèma multiesplechs. L'esplech es un mejan que permet a son utilizaire un aprochament amb son desir. L'Òme atal passèt dels esplechs perlongaments de sos movements (la maçuga, l'arc, le laser, etc.), a d'esplech automatizats podent foncionar sens sa presencia (los robòts, las maquinas-esplechs, l'electronica) perlongant atal sa volontat.
Dins la mesura lo plaser provòca un apasiment en nodaltre, l'acompliment d'aqueste es supausat èsser facilitat per l'esplech. Aquesta idèa se basa pasmens sus la crecença que la realizacion de totes sos desirs es de voler: atal l' Esplech Suprèma seriá aqueste que a l'extrèma « feriá çò que se voldriá sonque en i pensant », alara que l'istòria montrèt qu'es l'usatge que determina lo benfach d'un esplech, mai que lo quita esplech: armament, medicacion, etc. Aquesta volontat d'acompliment dels desirs per l'esplech demora pasmens un principi que faguèt la fòrça de l'Homo sapiens, e de segur de sos aujòls.
Pels animals
Atal se pòt observar de monards utilizar: Pasmens, s'agís sonque d'« esplechs rudimentaris », d'escasença e non perennes, donc puslèu simplament d'« instrument », coma indicat al paragraf precedent. Mas:
Vescomtat de Ventadorn
Lo vescomtat de Ventadorn era un ancian principat feudau dau Bas Lemosin, dins l'actuau departament de Corresa, comprenent las regions d'Ussel, de Maismac, de Nòu Vic e daus Gletons. Correspond aperaquí a l'arrondiment actuau d'Ussel e a la Montanha Lemosina (replanat de Miuvachas). Sas frontieras fluctueren au cors daus temps, mas gardet 'na certana omogeneitat a l'entorn dau chasteu de Ventadorn. S'estendet daus còps juscanta Gimel e a la region au nòrd de Tula. La vila de Corrèsa ne faguet partida, mas sa frontiera orientala fuguet totjorn la ribiera de Dordonha que la separava d'Auvèrnhe, ente aguet ça que la de possessions nombrosas. Demest las ancianas senhoriás d'aqueu vescomtat, las mai importantas eran au segle XII Sodelhas e Mirambel. Sus lo territòri dau vescomtat se trobavan las abadiás de Maismac, de Sent Angel, de Bona Sanha (prep de Combrossòl, benedictina) e de Bona Aiga (prep d'Ussel, cisterciana) en mai de priorats nombrós.
Istòria
Las roïnas dau chasteu se quilhan enguera a Mostier de Ventadorn, coma a Combòrn, a Torena, a las Tors de Merle, e testimònian de l'autoritat de lors possessors e de l'aspretat de las guerras feudalas. Se pòt tanben citar los chasteus de Segur lo Chasteu, Pompador, Gimel, Malamòrt.
Sauviac (Gironda)
Sauviac (en francés tanplan com en occitan) es ua comuna gascona de Vasadés administrada pr'eu departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
,, dab lo sufixe aquitanic -otze.
Joan VI (papa)
Joan VI (mòrt lo 11 de genier de 705) foguèt lo 85 papa de la Glèisa Catolica Romana dau 30 d'octòbre de 701 au 11 de genier de 705. Succediguèt a Sèrgi I (687-701) e foguèt remplaçat per Joan VII (705-707). Son pontificat foguèt brèu e marcat per de negociacions militaras ambé lei Lombards e lei Bizantins. Permetèron au papa de reprendre lo contraròtle de certanei de sei domenis ancians.
Banat
thumb|Localizacion de Banat en [[Euròpa]] Banat ei ua region d'Euròpa Centrala uui partatjada enter Ongria, Romania e Serbia (Voivodina).
En Ongria, Banat ei dens lo comtat de Chongrad.
En Romania, Banat ei dens los departaments de Timish e Carash e Severin, e un chic dens los d'Arad e Mehedints.
En Voivodina, Banat ei compausat de tres districtes:
La capitau istorica ei Timishoara.
Canton de Vilanava d'Ornon
Lo canton de Vilanava d'Ornon es una division administrativa e electorala francesa de Guiana, venguda en 2015 simpla circonscripcion electorala, situada dens l'arrondiment de Bordèu, lo departament de Gironda e la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània. Lo conservèren en 2015 en cambiant sa composicion : la comuna de Vilanava d'Ornon es completada per la partida principala de Bègla. La lenga autoctòna es l'occitan gascon bordalés.
'''N.B. Una partida de las informacions de l'infobox (n° INSEE, superficia, populacion, densitat, mapa) correspon au canton ancian de Talança.
Composicion dempui 2015
thumb|left|270px|Lo canton novèth de Vilanava d'Ornon dens lo departament de Gironda
Sèrgi Ier
Sèrgi I (vèrs 650 - 8 de setembre de 701) foguèt lo 84 papa de la Glèisa Catolica Romana dau 15 de decembre de 687 au 8 de setembre de 701. Succediguèt a Conon (684-685) e foguèt remplaçat per Joan VI (701-705).
Originari d'un ostau sirian d'Antiòquia installat en Sicília, arribèt a Roma dins lo corrent dau pontificat d'Adeodat II (672-676). Avancèt au sen de la ierarquia de la Glèisa fins a sa nominacion coma cardenau per lo papa Leon II (681-683) lo 27 de junh de 683. Son eleccion se debanèt dins un contèxte de crisi car, après la mòrt dau Joan V (685-686), lo clergat e la milícia romana avián elegit dos papas diferents. En esperant un reglament d'aquela question, Conon (686-687), papa fòrça vièlh, foguèt elegit coma solucion provisòria. Pasmens, a sa mòrt, lo problema èra totjorn d'actualitat. De combats aguèron luòc entre lei partisans dei dos candidats entraïnant l'eleccion de Sèrgi I per una assemblada de magistrats, de representents de la garnison, dau clergat e de ciutadans romans. Descreditats per leis afrontaments, lei dos autrei camps deguèron se sometre.
Lo pontificat de Sèrgi I foguèt marcat per lei progrès dau cristianisme dins leis Illas Britanicas, ambé lo batejament dau rèi Caedwalla de Wessex en Roma lo 10 d'abriu de 689, per la perseguida deis esfòrç d'introduccion de la fèsta religiosa de la Dormicion de Maria (que venguèt pus tard l'Assompcion) e per la volontat de mantenir l'unitat politica entre Roma e la Cort imperiala de Constantinòple maugrat de desacòrdis novèus a prepaus dei conclusions dau Concili de Quinisexte (692). Aqueu concili reünit per l'emperaire Justinian II (685-695 e 705-711) regardava leis evesques orientaus e èra destinat a restaurar lei mors au sen de la Glèisa Orientala. Sei conclusions èran fòrça diferentas dei practicas de la Glèisa Occidentala e foguèron refusadas d'un biais obstinat per lo papa. Après la revirada de temptativa de negociacions, l'emperaire ordonèt lo raubament de Sèrgi I per lo jutjar en Constantinòple. Pasmens, lo complòt mau capitèt en causa de l'ostilitat dei milícias de Roma e de Ravena que prenguèron la defensa de la papautat. En 695, lo reversament de l'emperaire marquèt la fin de la crisi. Dins aquò, per pas minar l'unitat politica ambé l'Empèri Bizantin, la tempativa de raubament foguèt esconduda per lo papa.
Anticiclòn
thumb|right|Imatge satellit d'un anticiclòn.
Un anticiclòn (var. anticiclon, anticiclone, anticiclòne ) es, en meteorologia, una zòna sarrada de pression atmosferica pus auta que lei regions vesinas. Es ansin sovent associada amb una meteo estable car lei pressions autas favorizan la dispersion dei nívols e l'abséncia de precipitacions. De mai, coma lei massas d'aire se desplaçan puslèu vèrs lei zònas de bassa pression, lei vents son sovent febles au centre deis anticiclòns. Coma per lei depressions, existís d'anticiclòns quasi permanents que tènon un ròtle centrau dins la meteorologia mondiala en causa de son influéncia sus la circulacion atmosferica.
Rahart
Rahart es una comuna francesa, situada dins lo departament de Loir e Char e la region dau Centre.
Anticiclòn
Definicion
D'un biais generau, existís dos tipes d'anticiclòns : D'anticiclòns pòdon èsser engendrats per lei dos fenomèns. Dins aqueu cas, son dichs anticiclòns termodinamics.
Rahart
Geografia
Situada entre lo Portamantèl e la Beauce a unitat|10|km al nòrd de Vendôme, Rahart es una de las municipalitats los mai recents de Loir-e-Doncas que : a #èsser creada per decrèt imperial del 2 en novembre 1865 en amassant las municipalitats de Espéreuse e del Rouillis, #que lo masatge caseriu de Rahart #venir çò cap de-luòc.
Située entre le Perche et la Beauce à 10 km au nord de Vendôme, Rahart est une des communes les plus récentes de Loir-et-Cher : elle a été créée par décret impérial du 2 en novembre 1865 réunissant les communes d'Espéreuse et du Rouillis, dont le hameau de Rahart devint le chef-lieu.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Lo sieu glèisa Sant-Raymond #èsser bastida en 1877. Al caseriu de Espéreuse, se'n tròba una pichona capèla, vestigi (sacristie) de la glèisa, démolie en 1876, de la Municipalitat de Espéreuse. Protegís las estatuas de la Vèrge e de Sant-Mamers.
Lac Balqash
Lo lac Balqash (Балқаш Көлі, Balqash Köli en cazac; Озеро Балхаш, Ozero Balkhash en rus) es lo lac màger de Cazacstan e lo premier d'Asia Centrala, dempuei l'assecament d'una gròssa part de la mar d'Aral.
Wilhelm Röntgen
Wilhelm Conrad Röntgen (1845 - 1923) foguèt un fisician alemand descobreire de la radiacion electromagnetica en longitud d'onda, origina dels rais X, premiat amb lo Prèmi Nobel de Fisica l'an 1901.
Lac Balqash
Geografia
Lo lac Balqash es situat au sud-èst dau país, au nòrd de la ciutat d'Almaty, a una altitud de. Mesura mai de de longor e sa largor es compresa entre  e. Amb una superfícia que fa aproximativament, contèn aperaquí d'aiga. Pasmens, sa talha varia de contúnia. La fonsor maximala passa pas e la fonsor mejana es ren que de. La partida orientala es sensiblament pus fonsa que la partida occidentala. Son bacin idrografic s'estend subre e fa partida dau vast bacin centreasiatic que compren tanben la mar Caspiana e la mar d'Aral.
Wilhelm Röntgen
Biografia
Nascut lo 27 de març de 1845 dins la vila de Lennep, en Prússia a aquesta epòca. La siá familha emiguèt als Païses Basses quand el aviá pas que tres ans. Estudièt l'educacion primària a l'Institut Martinus Herman van Doorn, per posteriorament assistir a la Utrecht Technical School, d'ont foguèt forabandit per aver realizat una caricatura d'un dels sieus professors, acte que neguèt aver comés.
Lac Balqash
Geografia
De sei sèt afluents, lo principau es lo riu d'Ili, que pren sorgent dins lei montanhas de la region autonòma chinesa de Xinjiang; venent dau sud, se trai dins lo lac per un dèlta près de son extremitat occidentala. A passat temps, fornissiá mai de 80% de l'aiga escampada dins lo Balqash. Ara sa contribucion s'es reducha, en causa de la centrala idroelectrica de Kapshagai (bastida dins leis annadas 1970) e de l'irrigacion.
Wilhelm Röntgen
Biografia
En 1865 assistiguèt als corses de l'Universitat d'Utrecht en mai dels sieus estudis d'engenhariá mecanica a l'Universitat Politecnica de Zuric, e obtenguèt son doctorat l'an 1869.
Lac Balqash
Geografia
Es de notar que i a pas d'emissari: lo lac es endoreïc (lei pèrdas naturalas d'aiga son degudas unicament a l'evaporacion).
Wilhelm Röntgen
Investigacion scientifica
En 1874 inicièt lo sieu prètzfach d'ensenhament en realizant de conferéncias a l'Universitat d'Estrasborg e en 1875 foguèt nomenat professor de l'Academia d'Agricultura de Hohenheim, Wurtemberg. En 1876 tornèt a Estrasborg coma professor de Fisica e en 1879 foguèt nomenat cap del departament de fisica de l'Universitat de Giessen. Aprés aquesta universitat venguèt fisician en cap de l'Universitat de Würburg l'an 1888 e en 1900 o foguèt de l'Universitat de Munic a la demanda del govèrn de Baviera.
Lo 8 de novembre de 1895 descobriguèt los Rais X, inicialament nomenats rais Röntgen. Lo 5 de genièr de 1896 los jornals austrians se faguèron resson de la descobèrta, en essent, a comptar d'aquel moment, los Rais X aplicats a totes los camps de la medecina.
Lac Balqash
Geografia
Au centre dau lac, un estrech lo parteja en doas mitats. Mentre que la partida occidentala contèn d'aiga doça, lo percentatge de sau creis fins a 7 % vèrs l'èst.
De lòng dei ribas, que sa longor totala es d'aperaquí 2400 km, se tròban d'illas e de peninsulas nombrosas. Lo lac es envoutat subretot de desèrts e d'estèpas.
Wilhelm Röntgen
Investigacion scientifica
Röntgen Moriguèt lo 10 de febrièr de 1923 a la siá residéncia de Munic.
Lac Balqash
Geografia
Lo clima de la region es netament continentau e arid amb d'estius cauds, d'ivèrns fregs (en generau, lo lac es gelat de novembre a abriu) e ben gaire de precipitacions (solament a  per an).
Thenay (Loir e Char)
Thenay  es una comuna francesa administrada per lo departament de Loir e Char de la region dau Centre .
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Lac Balqash
Ecologia
Coma la mar d'Aral, lo lac Balqash a fortament demenit pendent lei decennis passats; en 1910, sa superfícia èra encara de. De mai, es menaçat per una pollucion sevèra en causa de complèxes industriaus installats sus sei ribas.
Istòria
Sota la dinastia Qing, lo lac Balqash constituissiá la frontiera nòrd-oèst de l'Empèri Chinés. Pasmens après 1871, tota la region intrèt dins l'esfèra d'influéncia russa.
Hereishet
Eth Hereishet qu’ei un toponim occitan:
.weather
("lo temps" (que fa), en anglés) es un nom de domeni generic enregistrat per la television americana especializada en meteorologia The Weather Channel. Es en servici dempuèi lo 12 de genièr de 2016.
Riccardo Muti
thumb|200px|Riccardo Muti en 2008Riccardo Muti (Nàpols, lo 28 de julh de 1941) qu'ei un cap d'orquèstra italian.
Foradada del Toscar
Foradada del Toscar es un municipi de la província espanhòla d'Òsca e de la Comunautat Autonòma d'Aragon.
NB. Cal descastelhanizar lo títol (apondre l'article la).
France 4
drecha|sens_quadre|200x200px drecha|sens_quadre|200x200px drecha|sens_quadre|200x200px France 4 es una cadena de television generalista francesa de servici public, creada lo 31 de març de 2005 e succedissent a Festival. Fa partida del grop France Télévisions. Es consacrada als espectacles e al public jove.
Tennis de taula
Lo tennis de taula (o « ping-pong » dins lo langatge corrent) es un espòrt de raqueta opausant dos o quatre jogaires a l'entorn d'una taula. Lo tennis de taula es una activitat de léser, mas es tanben un espòrt olimpic dempuèi 1988.
Lo Dalfin
Lo Dalfin (Lou Dalfin dins la grafia de l'Escòla dau Pò) es un grop de musica de las Valadas Occitanas d'Itàlia, fondat en 1982 per Sèrgi Berardo.
Tennis de taula
Existís mai d'una denominacions per aquel espòrt pel mond: ping pang qiu ( 乒乓球 ,   pīng pāng qiú  , "bala ping-pang), en China e Taïwan, los caractèrs son plan particulars aque representan de raquetas fàcia a fàcia. Tanben se pòt dire en China ( 卓球   ,   zhuō qiú  , "bala de taula), que se pronòncia al Japon  (  卓球  <span class="t_nihongo_help noprint"><span class="t_nihongo_icon" style="color:#00e;font:bold 80% sans-serif;text-decoration:none;padding:0 .1em;">?  ). Lo mot ping-pong vendriá de la marca comerciala que lo jòc èra produch als Estats-Units d'America al començament del sègle XX <sup class="reference cite_virgule">,. Aquel tèrme s'utiliza mai sovent pel jòc de léser, alara que lo tèrme de tennis de taula s'utiliza per designar la practica esportiva; pasmens, per un practicant d'aquel espòrt, quitament en competicion, se dich « pongista ».
Lo Dalfin
Lor musica mescla lo rock amb lo patrimòni cisalpenc o mai generalament occitan (borrèias, rigaudons, correntas, chançons tradicionalas...).
Tennis de taula
L'istòria d'aquel espòrt es marcada per una seriá d'evolucions tecnicas (natura dels placatges de las raquetas, introduccion puèi interdiccion d'usatge de la pèga subta) que menèt a de novelums dins l'estil de jòc (utilizacion de la « presa pòrta pluma » pels Ongreses e los Asiatics) e dins las tacticas emplegadas al nivèl naut coma l'apareisson del topspin a la fin dels ans 1980. Lo tennis de taula modèrne permet una granda varietat de sistèmas de jòc, amb los jòcs d'ataca, de contra iniciativa a la taula o mièja distància, e los jòcs de defensa fòrça espectaculars.
Lo Dalfin
Lo nom afichat dau grop rèsta en grafia de l'Escòla dau Pò mas las paraulas son publicaas aüra en grafia classica.
thumb|Sergio Berardo amb sa [[sonsaina.]]
Tennis de taula
Començament en Anglatèrra
vinheta|Jòc original de « ping-pong » del fraires Parker vinheta|Tennis de taula a Berlin en 1930. Lo tennis de taula pren sas originas dins l'Anglatèrra de la fin del sègle XIX L'istòria mai comuna al sublècte de la creacion du tennis de taula es que pendent un dinnar, de notables de la societat victoriana discutent de tennis volián mostrar d'esquèmas de jòc sus la taula. Utilizèron alara un tap de champanha coma dala, de bóstias de cigarro per las raquetas e de libres per filat.
Sa popularitat creissenta incita de fabricants de jòcs a vendre d'equipaments. En 1890, l'Anglés David Foster introduch lo primièr jòc de tennis sus una taula, seguit per Jacques Gossima en 1891. Los primièrs campionats nacionals son organizats en Ongria en 1897. Segon d'autras fonts, seriá l'Anglés John Jaques que en 1901 inventa lo Ping Pong, çò que mena son entrepresa familiala a produire d'equipaments. Aquel nòu jòc es nomenat a l'epòca gossima.
Amb la popularitat grandissanta du tennis de taula, fòrça tornegs son organizats. Las primièras partidas amb public se joguèron al Queen's Hall de Londres e un campionat del mond oficial se debana en 1902, lo meteis an que la creacion de l'English Table Tennis, la federacion britanica de tennis de taula. La disciplina coneis alara un vam de popularitat en Alemanha, los primièrs Campionats d'Euròpa se debanèron en 1907. Mas las activitats esportivas passan al segond plan pendent la Primièra Guèrra mondiala.
Installacion de las estructuras
En 1921, la Table Tennis Association es creada en Anglatèrra, seguida per una federacion internacionala, l'« International Table Tennis Federation » (ITTF) en 1926, que lo primièr president es lo britanic Ivor Montagu. Los primièrs campionats del mond se debanèron a Londres en 1926. La federacion amassa alara l'Anglatèrra, l'Ongria, l'Áustria, l'Alemanha, la Checoslovaquia e la Suècia. Lo primièr campion del mond es l'ongrés Roland Jacobi e la primièra campiona es Maria Mednyanszky.
A l'epòca, es pas rare que de campions de tennis practican tanben lo tennis de taula en competicion, coma lo britanic Fred Perry que ganha de los dos campionats 1929. Ann Haydon-Jones ganha tanben set títols del grand chelem de tennis e tres còps vice-campiona del mond en tennis de taula.
La federacion francesa de tennis de taula (FFTT) foguèt creada en 1929
En 1894 foguèt fondada la Federacion italiana, mas demorèt un espòrt d'elita fins a la fin de la guèrra.
En Espanha existís FCTT (Federació Catalana de Tennis de Taula) encargada de promòure lo tennis de taula e organizar las competicions oficialas.
Dominacion dels païses de l'èst e vam en Asia
Lo tennis de taula es dominat pels les païses de l'èst de l'Euròpa dins los ans 1930, subretot los Ongreses amb de jogaires coma Viktor Barna o Miklos Szabados, puèi pels Japoneses dins los ans 1950.
Los Japoneses fan novelum introdusent la mossa dins las raquetas, que dona d'efièch fins alara inedits. La supremacia chinesa comença dins los ans 1960 amb per exemple Zhuang Zedong, triple campion del mond en 1961, 1963 e 1965, implicat dins la diplomacia del ping-pong que contribuiguèt a melhorar de relacions chinoamericanas de l'epòca.
En 1977, una evolucion importanta se realizat, amb l'utilizacion pel primièr còp als campionats del mond de Birmingham del servici lançat, nomenat encara « servici chinés » : le servici ven alara un element tactic màger que n'èra abans pas qu'una mesa en jòc.
E tanben a aquel periòde se produch la revolucion de la pega : los iogoslaus e ingreses començan utilizar de pega amb solvents pels revestaments nomenada « pega rapida », çò que dona una velocitat mai importanta a la bala e acorchit la durada dels escambis. Aquel tipe de pega es enebida en 2008, a causa dels efièch nocius dels solvants. L'istòria del tennis de taula seguís las avançadas tecnicas (apareisson del topspin, melhoracions del material, metòdes d’entraïnaments, etc.) e de de reglaments novèls (passatge als sèts d'11 punts, grandiment de la talha de la bala, interdiccion de la pega, etc.)
L'escola suedesa
L'escòla suedesa fa novelum dins los metòdes d'entraïnament, donant de jogaires coma Stellan Bengtsson, campion del mond en 1971, Peter Karlsson, campion d'Euròpa o Erik Lindh, medalhat olimpic.
Reconeissença olimpica
Lo tennis de taula venguèt un espòrt olimpic en 1988 a Seol. La disciplina se professionalizèt amb l'apareisson del Pro Tour en 1996, e es dominada pels asiatics dempuèi 1995, amb per exemple Wang Liqin. L'istòria del tennis de taula actual compta de campions europèus coma lo Bèlge Jean-Michel Saive, lo Croat Zoran Primorac, l'Alemand Timo Boll, lo Bielorus Vladimir Samsonov, l'Autriac Werner Schlager, campion del mond en 2003 o lo Danés Michael Maze, campion d'Euròpa. Lo tennis de taula es dominat al nivèl mondial pels Asiatics, coma lo Corean Ryu Seung-min, e subretot los Chineses Ma Lin, Wang Liqin, Wang Hao, Ma Long o Zhang Jike e Wang Nan o Zhang Yining per las femnas.
Règlas de basa
Una menae, improprament nomenat « sèt », es ganhada pel primièr jogaire que capita 11 punts, amb al mens 2 punts d'avança sus son adversari (fins a 2001 las menas èran de 21 punts). S'i a pas qu'un punt d'avança, la mena contunha; es ganhada pel primièr qu'obtien 2 punts d'escart amb son adversari (per exemple 11-9, 12-10, etc.).
Lo primièr de servir es determinat per tiratge al sòrt. Los adversaris fan en seguida dos servicis cadun levat se los jogaires an cadun 10 punts, alara lo servici càmbia a cada punt. Lo primièr servidor càmbia a cada mena.
Jòc de doble
Lo servici de doble se fa sempre dins la meteissa diagonala.
Règlas del servici
Cada escambi comença per una mesa en jòc, o « servici » : de sa man liura, un dels jogaire lança la bala en l'aire e la frapa dins sa fasa de davalada amb sa raqueta de biais que rebombe un còp la sieuna superfícia puèi, sens tocar lo filat, rebombe al mens un còp sus la superfícia advèrsa. Li servici es realizat en alternança per cadun dels jogaires o caduna de las equipas cada dos punts tant que se marquèt pas 10-10. Al delà, l'alternança se fa a cada escambi. S'un servici es corrècte mas que la bala toquèt lo filat, lo servici es de remetre. Se la bala sortís après aver tocat lo filat, es pas de remetre, mas lo punt es perdut pel servidor.
Lo nombre de « net » o « let » es illimitat, mas es rare qu'i aja mai d'unes servicis let de seguida.
Dempuèi lo començament del servici e fins al moment ont la raqueta del jogaire frapa la bala, la bala deu èsser al dessús del nivèl de la superfícia de jòc darrièr la linha de fond de camp del jogaire executant lo servici e deu pas èsser amagada per pas cap de partida del còs e vestit que siá del jogaire e del coequipièr en doble, lo jogaire deu subretot retirar subte lo braç lançant la bala. La bala deu èsser visibla pels arbitres.
En cas d'incapacitat fisica, l'arbitre pòt autorizar lo jogaire de servir sens respectar totalament aqueles punts de reglament al subjècte del servici. Es lo cas de jogaires avent perdut l'usatge d'un braç e podent realizar un servici amb una sola man.
Debanament d'una partida
vinheta|Una competicoon oficiala de tennis de taula aa Bresil en 2007.
Nombre de menas
Un encontre de tennis de taula se debana mai sovent en tres o quatre menas ganhantas d'11 punts amb 2 punts d'escart : lo primièr jogaire que ganhèt lo nombre de menas demandadas es declarat venceire. Dins lo cas de tres menas ganhantas, los jogaires pòdon donc jogar fins a cinc menas. Per quatre menas ganhantas, pòdon aver a jogar fins a set menas.
Abans la partida
Cada partida comença per un periòde d'adaptacion de 2 minutas maxim. Dins aquel periòde se realiza d'escambis entre los dos adversaris, sens comptar de punts per permetre de realizar totes los paramètres coma l'esclairatge o lo rebomb de la bala sus la taula. Aquel periòde permet tanben de començar a « testar » l'adversari per començar a envisatjar sas fòrça e flaquesas.
Comportament dels jogaires
Los jogaires an pas lo drech de s'exprimir amb grand bruch o de biais viu pendent un escambi (bram, soscadís, gèst brusc, còp sus la taula, còp de pè, etc.). En cas de perturbacion exteriora, l'arbitre pòt interrompre un escambi : bruch emapachant, segonda bala venent dins l'airal de jòc, etc. En cas de compòrtament inacceptable d'un jogaire, l'arbitre pòt l'avertir (carton jaune), puèi en cas de recidiva lo penalisar d'un ppunt (carton jaune puèi roge), se fa encara una fauta es penalizat de dos punts (carton jaune puèi roge), e lo jutge arbitre pòt anar fins a lo desqualificar (carton roge).
Servici
A la fin de cada mena, los jogaires càmbian de costat, e lo primièr servici es donat a aquel qu'a pas fach lo primièr servici a la mena precedenta. En consequéncia, tot lo long d'una partida, lo primièr servici d'una mena es totjorn del meteis costa de la taula. Cada jogaire servís dos còps de seguidas, puèi es lo torn de l'adversari de servir dos còps, levat quand se marca 10-10 : lo servici càmbia alara de costat a cada escambi.
Dins lo jòc de doble, los jogaires altèrnan, es a dire que se plaçan per qu'aquel qu'es al servici servís sus aquel que realizèt los servicis a la mena precedenta.
La « bèla »
Quand los jogaires son a egalitat abans d'aver atenh lo nombre de menas ganhantas (per exemple dins un jòc de tres menas ganhantas, cadun ganhèt doas menas), la darrièra mena servís a designar lo venceire. A una règla particulara: los jogaires càmbian de costat de taula quand del primièr d'entre eles ganhèt 5 punts. Après aquel cambiament, la partida contunha normalament.
Règla d'acceleracion
S'una mena dura mai de detz minutas de jòc efectiu, s'aplica la règla seguenta: cadun servís a son torn, e lo relançaire ganha lo punt se torna tretze còps de biais regular la bala sus la taula. Aquela règla limita de facto la durada d'un escambi favorizant la presa de risc. S'aplica pas se un total de 18 punts o mai foguèron marcats dins la mena en cors abans las detz minutas fatidicas (es a dire qu'a 9-9 o 10-8, lo jòc contunha normalament). Foguèt instituida en 1948.
Aquela règla nasquèt après de partidas que duravan mai d'una oras, per exemple quand dos adversaris utilizavan lo meteis estil de jòc defensiu. Ara, a la velocitat ont van los escambis, aquela règla s'aplica pauc sovent.
Evolucions dels reglaments
Als campionats del mond de 1936 a Praga, dos jogaires d'estil defensiu prenon dos oras e un quart per jogar un sol escambi, e una partida jogada per un Francés, Michel Haguenauer, contra lo Romanés Marin Goldberger durèt mai set oras e mièg. Aquò ven impossible amb la règla d'acceleracion.
En 2000, la bala passèt de 38 a 40 millimètres de diamètre. L'interés d'aquela modificacion es d'alentir la bala e far los escambis mai aisits de seguir.
En 2001, lo nombre de punts necessari per emportar una mena passèt de 21 punts a 11 punts. Es totjorn necessairi d'aver dos punts d'avança per ganhar la mena, mas lo servici càmbia de costat cada dos punts al luòc de cinc abans. Dins las competicions de nivèl nacional, tres menas venon necessàrias per ganhar la partida, contra doas menas de vint e un punts fins alara. Al nivèl internacional, quatre menas venon necessàrias al luòc de tres en de vint e un punts fins alara. Aquela modificacion permet de far totes los punts importants, quitament los primièrs, donant un jòc mai plasent de seguir. Fa tanben l'eissida de las partidas un pauc mai incertana, que daissa mens de temps per dintrar dins cada mena e que cada punt perdut pòt venir important.
Dempuèi 2008<time class="nowrap date-lien" datetime="2008-09">, la pega amb solvant organic volatils (SOV) es interdita. La lista dels placatges autorizats es tanben modificada: per exemple lo picons longs son pas mai omologats.
Sala
vinheta|Taula, raqueta e bala de tennis de taula dins una sala multiespòrts. Lo sol deu èsser plan, es a dire sens bòças o cròt, e orizontal, deu èsser plan fixat e non limpant. Pòt èsser manufacturat, empegat o de postam; lo postam es acceptat, mas es desconselhat car pòt limpar. Los materials coma malonatge, pasiment, linoleum, beton, bitum, ciment e los placatges pelliculars sens jaça d’absorpcion dels tusts, son d'evitar.
La nautor sens obstacle (luces, bigas, etc.) dèu èsser de 4,5 mètres minim o de 5 mètres pels campionats del mond o d'Euròpa. La lutz e la temperatura de la sala devon èsser corrèctes: al mens 1 000 lux sus tota la superfícia de la taula pels campionats del mond e los jòcs olimpics, 600 lux per las autras competicons. L'airal de jòc deu mesurar al minim o  pels Campionats del mond o d'Euròpa.
Las parets devon èsser de color pastèl, mata e unifòrma sus al mens tres mètres de naut.