cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cançons de Joan Francés Tisnèr
que trucarà au portalèr,
arrés ne’u coneisheràn.
Que diseràn, en hant un maishant uelh :
- Quí ei ?
Quauque pacant escapat de galèras !
Los mainats s’estujaràn devath la taula.
Las hemnas vaderàn blancas com la nèu.
Los òmis, punh sarrat,
que voleràn acalhavà’u
e los cans ariçats que ronharàn
en amuishant las anhivas.
La portalada miei desruida
que s’acabarà de héner.
Mes, eth, l’Estrangèr,
de jolhs sus la pèira blanca,
darrèr locledon barrat
que hicarà un arríder d’anjo
sus aquera matiada de haina e de hasti.
Lo blau deu son uelh qu’orbirà las mans,
qu’apatzarà la paur deus dròlles
e herà tornar la frescor de l’ahida
sus las maishèras.
Sonque un arríder amistós !
Sonque las mans, vueitas e viradas
de cap aus òmis.
Sonque lo cap quilhat,
l’uelh qui non cranh pas lo deumau !
Lavetz, un can que s’aprocharà,
a plaser, dab amistat,
que lecarà los pès provassós de l’Estrangèr.
Lavetz,
guarit de tot mau,
l’Òmi, urós, qu’orbirà lo cledon.
Vira lo sedaç
Quau ei donc aqueth tot vestit de blau
Coma la matiada e qui truca au portau
E si ei fachat, jo me’n trufi hòrt
Estrangèr te dobti, que l’aso te foti
Passa luenh de ma pòrta e lo diable se’t pòrti
1 e 2 e 3 e 4 e 5 e 6 e 7 e 8 e 9,
Diu me viri de mau
__ La sèrp nilenca Max Rouquette
Virona arredonida
dormissiá la sèrp nilenca.
Virona redona
Tendra virona de gavèl arredonida
jos la raspa d’una fuòlha de figuièira,
Dormissiá dins l’oblit de l’astre que portava
sens saupre quau seriá que’n un raufèl d’amor
au poton dau verin aparariá lo sen.
Angèla en matelòta
shens se copar lo cap,
en li copar lo cap.
Virona arredonida...
Pelar
vueitar
desbarbar
copar
Talhucar.
fríser
virar
Manuel Zelaya
José Manuel Zelaya Rosales, proprietari agricòla e politician n. 1952, foguèt president d'Honduras entre lo 2006 e sa deposicion, lo 28 de junh de 2009.
Cançons de Joan Francés Tisnèr
har sautar.
Tirar
estruçar
en.hariar
rossir
trempar
adobar
har còser
hornir
ajustar.
__ Salmís de palomas
Dindan, dindan, lo curèr d'Aurelhan
Qu'ei cadut dehens l'estanh
Dab las òras a la man
Dindan, dindan...
Entertant lo temps recadut
Entrams jo tu entermetut
Lo temps que passa doblevant
Las òras que's hèn en davant
Enterlacant l'entortolhut
Atormerat jo l'entenut
Entormentat que m'as avut
Entaulat aquiu qu'ès sedut.
Aus tèrmis de Tolosa,
fontenas clèras j’a.
Que j’a tres palometas,
banhadas s’i son dedens.
Tant s’i son banhadetas,
La Crotz e Falgarda
La Crotz e Falgarda (Lacroix-Falgarde en francés) es una comuna lengadociana del Tolosan, situada administrativament dins le departament de Nauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografi
Es una comuna de l'airal urban de Tolosa situada a al sud-èst de la vila mondina, al tèrme de Lauragués
Istòria
Pendent l'Ancian Regime, (La Crotz e) Falgarda èra de la diocèsi civila de Tolosa, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de l'archidiocèsi de Tolosa, de la senescauciá de Tolosa. Le vocable de la glèisa es Nòstra Dòna. En 1790, La Crotz e Falgarda èra del Canton d'Autariba, en l'an VIII, del canton de Castanet. La mapa de Cassini coneis pas que la parròquia de Falgarde e un vilatge Lacroix
Cançons de Joan Francés Tisnèr
que l’aiga non i mei.
Que’n prenen la volada,
tau haut de Cauderèrs.
Digatz-me palometas,
qui j’èra a Cauderèrs ?
E lo rei e la reina
que j’èran tots solets.
Au rei l’an hèit ua cramba,
a la reina un convent
Tot de pèira talhada,
que non j’entre lo vent.
Lo vent ni la gelada,
ni tanpòc los glaçons
Aus tèrmis de Tolosa
__ Lo Garfo
Aqueth pecat, qu'ei donc ?
Qu'au sortir de la glèisa,
La hilha d’un praube òmi
Se’n va entau molin digodin
Diga, diga ostèr, diga molinèr
Faralin, faralèr, faralin tornèr
Objècte geografic
Un objècte geografic es un objècte natural, artificial o virtual localisable dens l'espaci.
Cançons de Joan Francés Tisnèr
Quan lo rei ei salhit de la tèrra
Quan lo rei ei salhit de la tèrra là
Lan anderidí la dondèna
Que s’i pren son chivau
Eth que se’u brida e se’u sèra
Lo gran de ma mèra
Totsants
Totsants o tanben Matror es una fèsta catolica celebrada lo 1èr de novembre.
Cançons de Joan Francés Tisnèr
Molerà en quest molin
E que se’u va har abeurar
En d’ua honteta tan clara
Totsants
La glèisa catolica sacralizèt aquel periòde a partir del sègle IX en instituissent la fèsta de totes los sants (çò es Totsants) lo primièr de novembre, e puèi un "jorn dels mòrts" l'endeman.
Cançons de Joan Francés Tisnèr
Tròba aquiu vint e cinc bergèras
Har en purmèr un beròi borider
Haria, lhevami, aiga en aisider
Deishar plan com cau la pasteta lhevar
En la cacha ajustar 300 gramas de sucre
E flor d’irangèr, pèth de citron, burre
Har hóner. (4 còps)
Puish préner a despart la haria de blat
Sèt ueus esglaishatz e la sau ajustatz
Dab tèrç de liquide calerà prestir
Quan sii chucar lo dusau a hornir
Puish lo darrèr tèrç e lhevami, mesclar
Dinc a quan la pasta e dèishi de gahar
Lhevar en tortet o en lonc com v’agrada
Pausar sus ua placa dab papèr aprigada
Aquiu lheverà, dinc a tres còps en.hlar
Un ueu tà daurar e de sucre emprovar
Har còser. (4 còps)
Minjar huec, cagar huec,
huec aus pès, huec au cuu, huec au cap, huec, huec, pertot huec
Qu’ei un plat de sason
dab mocharon, morilhon
de qui hèn ragoston de qui hèn ragoston
Netejà’us e pelà’us
dab duas aigas arrescà’us
en un perrec boishà’us
còser a l'òli
ua caishòla de tèrra de tèrra
De haria saupicà’us
(dab) sau e péber adobà’us
dab cebeta
dab cebeta agostà’us
en har còser a plaser
e quan sii a mieitat, a mieitat, a mieitat, a mieitat
Deu tresau solèr qu’ei caduda enlòra
Ua moquira jauna qui eslurra a plaser
Tà s’anar córrer Sagòrra e Magòrra
Shens se har cridar enlòc per arrés
Parièra au limac la motha moquira
Qu’a vagar tà devarar lo camin
Qui’s hiquè en cap qui vira e arrevira
Sus la paret blanca qui sembla shens fin
Lo só qui arraja sus la moquira
Tremblanta de paur o lhèu de plaser
Mes ne luseish pas mei la prauba tiravira,
Dab peberina, estragon, peirassilh, alh, ceba.
E après lo garròt deu jambon, drin vielh, drin gras, los porrets e hicar tot aquò a borir. E deishar còser duas bonas òras, pas a garlapar, a borir doçament au son trin, au mensh duas bonas òras totun,e après que gostan.
__ Rondèu de las estelas
Nau estelas cadentas qu’èi vist
Cadua vadè un gran gigant
Dab un nas qui semblava un his son !
Nau uelhòts jo n’aurí avut
Expedicion d'Hamza ibn ' Abdul-Muttalib
L'Expedicion d'Amza ibn ' Abdul-Muttalib (en arabi: سرية حمزة بن عبد المطلب‎), ataben coneguda coma la Patrolha de Sif Al-Bahr foguèt la primièra expedicion enviada pel profeta islamic Maomet. Se debanèt pendent l'an 1 del calendari islamic al mes del Ramadan ( 23 de març de 623 dC).
Cançons de Joan Francés Tisnèr
Bahida me’us avoren crebats
Mes d’un sol par n’èri uelhut
Expedicion d'Hamza ibn ' Abdul-Muttalib
L'ataca aviá coma tòca d'interceptar una caravana dels Quarish e foguèt menada per de Muhajirun (d'exiliats musulmans en Medina) I aguèt pas cap Ansar o Auxiliars de Medina.
Cançons de Joan Francés Tisnèr
« Deishatz ! »
__ L’òra deu tè
Lo tè qu’ei la bevuda aprestada
Expedicion d'Hamza ibn ' Abdul-Muttalib
Descripcion
Écouché
Écouché es una anciana comuna francesa, situada dins lo departament d'Orne e la region de Normandia, venguda lo 1èr de genièr de 2016 una comuna delegada de la comuna novèla d'Écouché-les-Vallées.
Cançons de Joan Francés Tisnèr
mei populara capvath lo monde.
Écouché
Geografia
Écouché se situa en riba esquèrra d'Orne a 9 km d'Argentan, a 11 km de Rânes, a 18 km de Carrouges e de Mortrée, a 19 km de Briouze, a 22 km de Falaise e a 24 km de La Ferté-Macé.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Cançons de Joan Francés Tisnèr
Que la descobrí en 2737 abans J.C. l’emperaire chinés Shen Nung,
lo dia quan ua huelha de tè
e’u cadó per escàs
dens la tassa d’aiga cauta qui’s bevè.
La boridèra boridejava
pujant a plaser com lo plaser,
chebitejava puish shiulava,
boishorlejava de contentèr
Quan acabi de borir l’aiga
Shens que’vs vedossi apressatz
Dens la teièra rescauhada
Chorreta d’aiga barrejatz
La teiereta tenhereta,
Tè, tà qu’au tè tieni cautet,
tan longtemps qui lo temps durava
Deu tè la huelha dèisha anar,
tota perborida sa sabor,
bissè que demanda de l’aprigar
Expedicion d'Hamza ibn ' Abdul-Muttalib
L'incursion foguèt ordenada per Maomet entre set e nou meses apuèi l'Egira. Foguèt dirigida per Hamza ibn ' Abdul-Muttalib (un oncle de Maomet) amb demest 30 e 40 òmes qu'avián coma objectiu d'interceptar una caravana dels Quarish. 'Amr ibn Misham (Alou Jahl), lo cap de la caravana èra en al-'ls amb 300 caravanièrs.
Personalitat juridica
La personalitat juridica es l'aptitud a èsser titulari de drechs e de devers.
La personalitat juridica es, d'un vejaire positivista, una ficcion juridica atribuida a las personas fisicas (Èsser umans) e a las personas moralas (gropaments coma: entreprisas, associacions, Estat e sas subdivisions).
Que sián fisicas o moralas, las personas juridicas an de caracteristicas comunas: una naissença e una mòrt (per exemple: data de creacion e de dissolucion per las entrepresas), una identita pròpri (nom e adreça ) e de drechs e de devers (subretot: drech de conclure de contractes e dever de pagar l'impòst).
La nocion de personalitat juridica es alargada e diversificada pendent l'Istòria. Las mai grandas modificacions foguèron la generalizacion de la plena personalitat juridica a totes los èssers umans (comprene: fin de l'esclavatge e de la mòrt civila) e la creacion de gropaments especifics reconeguts pel drech (subretot: formas de societats).
Las personas fisicas
Amb la fin de l'esclavatge e la supression de la mòrt civila, tota persona fisica aquerís la personalitat juridica del sol fach de sa naissença.
Lo drech deguèt donc determinar çò qu'es la naissença.
Lor personalitat juridica se manifèsta plenament a la naissença;
L'incapacitat de gausir pòt èsser pas qu’especiala qu’una incapacitat generala seriá la negacion dels drechs (e donc de la personalitat juridica). Ex: lo drech de vòte pels menors.
Shulgi
Shulgi (mòrt en 2047 av. JC) es un rèi de la III dinastia d'Ur que reinèt de 2094 a 2047 av. JC. Succediguèt a Ur-Nammu (2112-2094 av. JC) e foguèt remplaçat per Amar-Sin (2046-2038 av. JC).
Personalitat juridica
Las personas moralas
La personalitat morala es mai sovent prevista pel drech mas pòt èsser demandada alara qu’i a abséncia de disposicion especifica.
Expedicion d'Hamza ibn ' Abdul-Muttalib
Los dos grops se trobèron e s'alinhèron per la batalha fàcia a fàcia mas Majdi 'Amr al-Juhani, un Quarish amic de totes dos grops, demandèt patz e ambedos grops se desseparèron sens cap de combat. Hamza tornèt a Medina e Alou Jahl contunhèt vèrs La Mèca.
Personalitat juridica
Nòtas e referéncias
<references responsive="" group="">
Expedicion d'Hamza ibn ' Abdul-Muttalib
En aquela ocasion lo Profeta balhèt la primièra bandièra de l'Islam. Èra blanca e la donèt a Kinaz Husain Al- Ghanari.
Shulgi
La premiera partida de son rèine foguèt consacrada a la reorganizacion politica, militara e administrativa dau reiaume qu'aviá conegut un periòde d'expansion important dins lo corrent dau rèine de son paire. Per aquò, se raprochèt dau modèl d'Akkad e prenguèt en particular lo títol de « rèi dei quatre nacions ». La construccion de la zigorat d'Ur faguèt pereu partida d'aquela politica. D'efèct, aqueu bastiment permetiá de proclamar l'estatut divin dei sobeirans d'Ur e sa primautat sus Mesopotamia. La segonda partida dau rèine, a partir de 2070 av. JC, veguèt la represa d'una politica expansionista en direccion d'Elam, dei Monts Zagros e dau nòrd de Mesopotamia. Pasmens, leis Elamitas li opausèron una resisténcia acarnada e Ur foguèt finalament obligada de fortificar sa frontiera orientala.
Cançons de Joan Francés Tisnèr
Que’n patz s’escapi la labor.
La costuma deu tè de cinc òras
que data deu començar deu sègle 19au,
quan la setau duquessa de Bradfòrd,
envitè un vrèspe amics a béver tè
en tot perucar coquetas,
tà’s virar la hami d’enter disnar e sopar.
Aquera òra deu tè que vadó de tira
ua tradicion en Anglatèrra.
__ Poth a la gascona
Aprestar e troçar un poth deus beròis,
deishà’u préner
duas a tres òras de renc,
en tot virà’u de quan en quan,
òli fresc
hà’u tostar suus sherments
Arrevirar la pèça
de tau mòda que sia plan cueita de tota part.
Sus la mar de mon père
I a batèus a pescar
E b’i a tres pescaires
que s’i hèn a pescar
E b’i a tres gojatòtas
que s’i hèn a espiar
Sonque ua peurossòta
qui’s bota a plorar
Tornatz, tornatz pescaires
La mar es a lordejar
Los dus pausan la barca
mes l’aute la pausa pas
Vòs pas tornar pescaire
qu’es l’òra d’ac deishar
Nani i a tant boletas
las voirí amassar
Nani cèrtas pescaire
aquò ne’n haratz pas
Si jo n’ac hèi beròja arrés mei n’ac herà
Mes las boletas negras an fenit de’u minjar
Plenh de botelhas d'aiga
un paquet de ton
ua vueita tà hicar los ueus
ua botelha de cocà colà
un pòt de flors
ua caisha de sau
ua bala de tenís copada
ua vueita de caramèl
un teishut
un libe abandonat
un tube de sentbon
ua capsa de botelhas
...E qu'ei reciclable
esténer pèrnas de lard o jambon lardós.
Un còp talhucat carròtas en rondets
e hachat ceba e alh dab jambon,
barrejà’n ua bona espessor suu lard
pèça magra o codau beròi persilhat
Cobrir d'ua espessor de hachat mei
adobat de clavets, canèla muscada
sau e péber ... e un boquet.
Hornir çò qui cau de liquide
tà plenhar dinc a un centimètre deu bòrd (mieitat vin roi, mieitat aiga)
tà non pas des-har lo palhat deu hons.
Cobrir dab papèr de carnissèr oliat
e ligat suu bòrd deu topin.
Hicar suus carbons, devant deu huec
e deishar còser doçaments
quate a cinc òras.... E un boquet.
L’Advent qu’ei arribat,
Lo monde qu’ei sauvat!
Lo Messias atendut
Que’ns vien da lo salut.
Quasi cada Profèta,
Qu’anonça la conquèta
D’aqueth divin Enfant;
Lo Demon qu’ei tremblant.
Cantem a son aunor,
Dab un còr plen d’amor,
Pendent aqueste Advent:
Loange a Diu son père,
A Maria sa mèra,
A Jausèp lo tutor
De noste Redemptor
De Nadau devotaments,
En l’aunor deu deliri
Deu Senhor-Dinèr vampiri
Qui’ns deu a tots sauvar
E Satan har trespassar
- « Qué volerés com present
- « Enveja d’un libe, chic,
Armas t’apréner a tuar,
Un quat’quat’ a poder miar. »
L’òmi desfortunat
De pòrtamoneda flac,
De la soa praubèra
Jèsus-Sòus l’en va tirar,
Aisidèr l’i balharà.
__ Cruspèths
Lavetz que preni ua recèpta
qu’i cau ua botelha d’aiga
E lavetz que hèish cauhar l’aiga
e au punt de borir
qu’i hiqui totun drin de pèth d’irange
Qu’i hiqui… pas hèra...
de burre e que dèishi borir
après quan boreish au gran galòp
que geti tota la haria, tot d’un còp tot,
e que tolhi, e que tolhi...
dinc a quan
Après que la dèishi en.hredar,
que hiqui los ueus,
e ueu per ueu que presteishi plan
e après que dèishi pausar la pasta,
ua bona òra.
E après que hiqui òli,
que dèishi cauhar plan l’òli,
qu’èi ua grana bacina, exprès tad aquò,
que’n hiqui setze au còp,
pas tot a fèit ua culhera-sopa tà un cruspèth.
E lavetz aquiu que gonflan dehens l’òli,
qu’ei un plaser,
que’us veden virar,
que còsen tots sols,
...ne se’n cau pas ocupar.
__ Tajine Aussalés
Autorn de Pont i a de bèras hilhòtas
Mon còr ei content de las véder sovent
A l'arriutet peu camin d'Aigas Bonas
A Pont crabèr, mon diu lo gran regret.
Que'u m'as avut lo flòc de primavèra
Contravencion en drech penal francés
Una contravencion, en drech penal francés es la categoria d'infraccions, la mens grèva — las doas autras categorias d'infraccions essent lo delicte e lo crime — ont la pena pricipala riscada passa pas los 3 000 € d'amenda. Aquel tipe d'infraccion, dich « contravencional », tòca pas sonque las infraccions de la seguretat rotièra (còdi de la rota), nimai a l'escrich donat a contravenent per l'agent verbalizator que constata l'infraccion comesa.
Cançons de Joan Francés Tisnèr
Que'u m'as avut que non t'i èra devut
S'aví sabut que te'n devès perváler
L'aurí venut en bèth enconegut.
Contravencion en drech penal francés
Los afars contravencionalas son jutjadas al tribunal de polícia o per la juridiccion de proximitat. L'autor d'una contravencion es un « contravenent ».
Cançons de Joan Francés Tisnèr
Si jamei pus e pujas sus de l'arbe
Dab un cotèth que't coparèi l'ausèth
L'ausèth qui va qui vòla peu boscatge
Cloué
es una comuna francesa dau departament de Viena e de la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Contravencion en drech penal francés
Regime de las contravencions
Lo regime de las contravencions se determina per la Constitucion de 1958 e lo còdi penal. L'article 34 de la Constitucion tractan del domèni de la lei, conten pas cap de referéncia a las infraccions contravencionalas — Al contrari del crimes e delictes. "La lei fixa las règles contenent: [...] la determinacion dels crimes e delictes e tanben las penas que li son aplicables".
Meyrieu-les-Étangs
Meyrieu-les-Étangs es una comuna arpitana dau Daufinat, situada dins lo departament d'Isèra e la region de Ròse-Aups.
Contravencion en drech penal francés
Regime de las contravencions
L'article 34 enumerant limitativament lo domèni de la lei, las contravencions son donc del domèni del reglament. En efièch, l'article 37 de la Constitucion francesa dispausa dins son segond alinea : « Las matèrias autras qu'aquelas que son del domèni de la lei an lo caractèr reglamentari. »
Persona fisica
Una person fisica es, al sens del drech, un èsser uman que li foguèt atribuit lo gaudiment de drechs subjectius. Lo nom dins las jurisdiccions de common law es aquesta de natural person (literalament, « persona naturala »).
Meyrieu-les-Étangs
Geografia
Meyrieu-Los-Étangs es una municipalitat situada a 12 quilomètres de Bourgoin-Jallieu e a 5 quilomètres de Sants-Texans-de-Bournay.
Meyrieu-les-Étangs est une commune située à 12 kilomètres de Bourgoin-Jallieu et à 5 kilomètres de Saint-Jean-de-Bournay.
Réméréville
Réméréville es una comuna francesa, situada dins lo departament de Meurthe e Mosèla e la region de Lorena.
Cançons de Joan Francés Tisnèr
Gai e hardit lo berói rei petit.
Réméréville
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Persona fisica
Lo tèrme de persona fisica es utilizat en oposicion amb lo tèrme juridic de persona morala que designa una entitat (una sociatat, un grop, etc.).
Cançons de Joan Francés Tisnèr
__ Saussissas
Apres tar un ha chadís mi ut
Persona fisica
Unes drechs son comuns a las personas moralas e fisicas, d'autras especifics a l'una de las doas categorias.
Cloué
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Contravencion en drech penal francés
Regime de las contravencions
Pasmens, segon l'article 34, lo legislator ne determina los grands principis — procedura penala e proteccion dels drechs fondamentals. Lo regime de las contravencions es inclusit dins lo còdi penal :
Determinacion de las contravencions
Las contravencions francesas son determinadas pel reglament, e mai precisament per decret en Conselh d'Estat. Es donc l'autoritat reglamentària qu'es competenta per crear, modificar o suprimir de contravencions.
Determinacion de las penas
Lo legislator francés determina los grands principis de las penas contravencionalas, per exemple la pena principala, qu'aicí es l'esmenda, e las penas complementàrias. Pasmens, es l'autoritat reglamentària que determina, per cada contravencion, la pena aplicabla. Pòt donc agravar la pena d'una contravencion, o, al contrari, la mermar, fasent un cambiament de classa.
Pena principala exclusiva : l'esmenda contravencionala
La sola pena principala envisatjabla per resòlvre una contravencion en França es l'esmenda. En efièt, la lei precisa que quand la pena prononciada es l'esmenda contravencionala, aquela pòt pas èsser comolada amb d'autras pena complementàrias. Lo montant de l'esmenda contravencionala es determinat per la lei francesa segon la classa de la contravencion comesa. Per personalizar la pena, l'esmenda pòt èsser acompanhada d'un subresèi simple, segon de modalitats especificas o alara èsser fraccionada, per "motiu greu d'òrdre medical, familhal, professional o social".
Penas complementàrias
vinheta|260x260px|Sortida d'un veïcul En mai l'esmenda, d'autras penas pòdon èsser prononciadas, e eventualament se comular, per individualizar las penas. Existís per exemple las penas legalas seguentas :
Procedura contenciosa
Una procedura contenciosa en matèria de contravencion comença per una citacion dirècta o la comparucion volontària de las partidas, veire per una ordonança d'ajornament del jutge d'instruccion. Segon la classa de la contravencion, es lo tribunal de polícia o la juridiccion de proximitat que decidís del contenciós.
Tribunal de polícia
Lo tribunal de polícia francés es la juridiccion de drech comun que coneis de contravencions. Se compausa d'un jutge unic, venent del tribunal d'instància, d'un grafièr, e d'un offcièr encargat del ministèri public, qu'es lo procuraire de Republica o un dels sieus substituts.
Cloué
Nòtas
<references group="N"/>
Contravencion en drech penal francés
Tribunal de polícia
Dins lo cas ont un avisat auriá comés de contravencions, qu'una al mens tòca la competéncia del tribunal de polícia, aquel tribunal de polícia que jutja de totas las contravencions comesas.
Existís 3 proceduras diferentas per jutjar una contravencion en França: la procedura ordinària, mai longa, la procedura simplificada, e la procedura per una esmenda forfaitària.
Division administrativa autonòma
Una division administrativa autonòma es una division administrativa d'un país que ten un grà d'autonòmia, o de libertat respècte a una autoritat extèrna.
Contravencion en drech penal francés
Procedura ordinària
La procedura ordinària es la procedura que s'applica en l'abséncia de causida d'una autra procedura que siá aplicabla.
Procedura simplificada
Sol lo ministèri public francés pòt demandar qu'una procedura simplificada siá engatjada a la plaça d'una procedura ordinària. Aquela procedura se pòt aplicar a totas las contravencions, quitament aquelas comesas en recidiva. Solas las contravencions del còdi del trabalh, e las contravencions de la 5a<abbr class="abbr" title="Cinquième"> classa comesas per un menor d'edat son pas eligibles a aquela procedura.
La caracteristica de la procedura simplificada es l'abséncia de debat contradictòri prealable. En efièch, lo jutge de la juridiccion de proximitat o del tribunal de polícia pòt pas donar son ordonància penala sens entendre l'avisat. Lo legislator dispausa qu'es pas sempre util d'entendre l'avisat, per exemple quand la contravencion foguèt constatada per un agent de polícia. Pasmens, se lo jutge estima que lo debat contradictòri pòt èsser util, lo jutge pòt contunhar la procedura de biais ordinari.
Cançons de Joan Francés Tisnèr
de gras e ma gre de pòrc,
dus a tres còps mei ma gre que gras.
Hornir sau, péber e alh hachat.
Mes clar com cau.
Deishar si voletz a queth hachadís
pau sar un di a
en ua ta ris sa fre ta da dab alh.
Ple nhar los bu dèths me jans deu pòrc,
la vats de plan e ras pats,
dab a queth ha cha dís.
Contravencion en drech penal francés
Procedura simplificada
Se contunha la procedura del biais simplificat, lo jutge poirà donar una ordonància de relaxa o de condemna, o d'una pena d'esmenda, o d'una o mai penas complementàrias.
Lo jutge francés es explicitament pas obligat motivar l'ordonància penala donada. .
Subretot, dins l'encastre d'una procedura simplificada, la lei francesa dispausa:
Aquò significa que l'ordonància penala es executòria per la pena que dona, e que pòt cridar a la fòrça publica per que la pena s'execute. I a pas d'apelacion nimai de recors en cassacion possibles. Pasmens, la victima a lo drech d'apelacion al subjècte de la sola reparacion personala de las consequéncias de l'infraccion. S'i a apelacion, se farà davant una cambra civila de la Cort d'apelacion.
Saint-Aubin-Château-Neuf
Saint-Aubin-Château-Neuf es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Iona e la region de Borgonha.
Contravencion en drech penal francés
Oposicion a l'execucion d'una ordonància penala
Lo ministèri public forma son oposicion dins un delai de 10 jorns après que l'ordonància penala es donada. E sonque a la fin d'aquel delai l'ordonància serà notificada a l'avisat. Aquel ten alara 30 jorn (a partir de la notificacion) per formar son oposicion al grafi del tribunal competent.
Saint-Aubin-Château-Neuf
Geografia
Sant-Aubin-Castèl-Nòu es una municipalitat situada en lo Iona dintre Aussèrra (22 quilomètres) e Toucy #qu'aperten al costat de Aillant-sus-Tholon e al arrondissement d'Aussèrra. La siá superficie es de 25 km² e se situa géographiquement a una altitud de 200 mètres aperaquí.
Contravencion en drech penal francés
Oposicion a l'execucion d'una ordonància penala
Formar oposicion dona un efièit suspensiu : a la recepcion de l'avís d'oposicion a l'ordonància penala, lo comptable del Tresaur public arrèsta lo recobriment de l'esmenda.
Saint-Aubin-Château-Neuf
Geografia
Saint-Aubin-Château-Neuf est une commune située dans l'Iona entre Auxerre (22 kilomètres) et Toucy qui appartient au canton d'Aillant-sur-Tholon et à l'arrondissement d'Auxerre. Sa superficie est de 25 km² et elle se situe géographiquement à une altitude de 200 mètres environ.
Contravencion en drech penal francés
Procedura de l'esmenda forfaitària
L'esmenda forfaitària: l'autor d'una contravencion de las 4 primièras classas que la lista es fixada per decret, evita tot percaç pagant una esmenda d'un montant determinar de per abans dins un delai de 45 jorns a partir de la constatacion de l'infraccion o del mandadís de l'avís de contravencion. L'esmenda forfaitària es aplicabla a l'ensemble de las contravencions al còdi de la rota.
Saint-Aubin-Château-Neuf
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Contravencion en drech penal francés
Procedura de l'esmenda forfaitària
L'esmenda forfaitària es majorada quand los delais de pagament foguèron pas respectat pel contravenent.
Saint-Aubin-Château-Neuf
Istòria
La municipalitat de Sant Aubin a viscut dempuèi l'edat de la pèira (Gròs nucleus trobat sus la comuna) e l'epòca Gauloise. Aquela darrièra a façonné lo nom dels caserius, dels luòcs.
Contravencion en drech penal francés
Procedura de l'esmenda forfaitària
L'esmenda forfaitària se pòt menorar per de contravencions al còdi de la rota (levat aquelas de l'estacionament) se lo contravenent ne paga lo montant dins los 3 jorns a partir de la constatacion de l'infraccion o los 15 jorns se l'avís de contravencion es mandat mai tard a l'avisat.
Saint-Aubin-Château-Neuf
Istòria
La motte féodale segurament erigida a farà luòc dins un castèl en pèira a,  (d'ont lo Castèl Nòu).A l'entorn de la glèisa existisson traces d'ancianas fortificacions. L'espaci comprés en aquela enceinte se truca lo Fort
Contravencion en drech penal francés
Procedura de l'esmenda forfaitària
La procedura de l'esmenda forfaitària es pas aplicable en cas de constatacion simultanèa d'infraccions qu'una al mens pòt pas donar una esmenda forfaitària.
Saint-Aubin-Château-Neuf
Istòria
Aquel son los fraires cisterciens #qu'an donat a la municipalitat las formas #que lududes conescam (de bòsques, camps, étangs) a. Seriá-aquel eles #que #trucar Albinus, Sanctus ?
La commune de Saint Aubin est habité depuis l'âge de la pierre (Gros nucleus trouvé sur la commune) et l'époque Gauloise. Cette dernière a façonné le nom des hameaux, des lieux.
Contravencion en drech penal francés
Procedura de l'esmenda forfaitària
L'amenda forfaitària existís per las 4 primièras classas de contravencion.
Saint-Aubin-Château-Neuf
Istòria
La motte féodale certainement érigée au fera place à un château en pierre au,  (d'où le Château Neuf).Autour de l'église existent des traces d'anciennes fortifications. L'espace compris dans cette enceinte s'appelle le Fort
Islandés
Lenga germanica parlada en Islàndia, l'islandés (nom autoctòn: íslenska) a per raiç istorica lo noroèc, qu'èra practicat dempuèi l'Edat Mejana dins los païses escandinaus (Suècia, Danemarc, Norvègia e Islàndia). L'isolament d'Islàndia e son importanta cultura de l'escrich an permés una conservacion excepcionala de la lenga originala, non solament dins sa version escricha, mas tanben dins sa version orala. Gràcias a aquela conservacion excepcionala, un Islandés d'uèi es totjorn capable de legir sens granda dificultat una saga que son aujòl escriguèt al sègle XIII.
Suja
vinheta|Fuòc de [[Pneumatic|pneumatics, fint de sujas e autres compausats toxics]] La suja (suèja) es un agregat polluent de compausas quimics gaireben totes rics en carbòni, se presentent coma una substéncia d'aspècte negrenca, solhanta e d'odor acra resultant de la combustion incomplèta de matèrias carbonadas. Los « grans » de suja an l'aparéncia enganaira de minusculs grans redonds e d'un negre mat (matèria opticament fòrça absorbosa), que'n realitat, observats al microscòpi electronic sno d'agregats complèxes de particulas plan mai pichonas, organizadas dins de configuracions decrichas per Jullien e Botet en 1987 e dins de morfologias enseguida descrichas per Köylü et al. (en 1995) ; Sorensen & Feke (1996) e Brasil et al. (en 2000).
Contravencion en drech penal francés
Procedura per infraccion dins los transpòrts publics
Quand una persona comés una infraccion dins los transpòrts publics, per exemple una « manca de presentacion ». L'accion publica s'atuda en cas de transaccion pel pagament d'una indemnitat forfaitària a l'espleitant (RATP, RTM, SNCF, …) Aquela infraccions son constatadas per d'agents jos jurament l'espleitant.
Lo montant de l'indemnitat forfaitària es variable segon los espleitants e las infraccions, sens poder passar los lindals decidits pel poder reglamentari per las diferentas infraccions sancionables. Lo montant se règla sul còp al contrarotlaire o dins lo cas contrari le contrarotlaire pòt reculhir los nom e adreça de l'avisat per redigir un verbal de contravencion. L'avisat poirà alara pagar mai tard l'indemnitat forfaitària, a que pòt s'apondre de costs de dossièr.
L'avisat pòt tanben mandar una responsa a l'espleitant, que se refusa d'i far drech la transmet al ministèri public: dins aquel cas, una procedura ordinària es engatja.
Juridiccion de proximitat
La juridiccion de proximitat es una juridiccion que, fins al 1èr de març de 2005, avián una competéncia d'atribucion: podava conéisser sonque de las contravencions que l'autoritat reglamentària li aviá explicitament donat competéncia. Ara, la juridiccion de proximitat es la juridiccion de drech comun per conéisser de las contravencions de las quatre primièras classas, levats aqueles qu'un decret en Conselh d'Estat atribuís especialament al tribunal de polícia.
Se l'avisat es acusat d'una contravencion de las autras relevant pas mai de la competéncia de la juridiccion de proximitat, lo tribunal de polícia es lo sol competent per jutjar de l'ensemble de las contravencions.
Se va a la juridiccion de proximitat per la procedura ordinària e simplificada, e tanben per la procedura de l'esmenda forfaitària.
Suja
Segon los contèxtes e los tipes de sujas, lo depaus pòt se presentar coma una polvera prima o una pasta quitranosa e odoranta o formar de crostas solidas (suls monuments, al contacte de la pèire per exemple). Los depauses de quitrans e sujas dins los conduchs de fum son inflamables e constituisson un risc d'incendi.
Las fums eissuidas de la combustion de matèria organica ,e contenon una partida (que pòt se pausar dins los conduchs de cheminèias ont la fum passa). Las sujas constituisson una bona parida de las poscas finas e de l'aerosòl urban, de la pollucion de l'aire e de la pollucion rotièra en particular. Son subretot produchas pels veïculs motorizats foncionant al diesèl e a l'esséncia, per las cheminièas de fogal dobèrt o tapats e de las caudièras de caufatge de fuèl e/o de fusta. Totas las combustions incomplètas de combustibles fossiles e de la biomassa produson de sujas que contribuisson a la pollucion de l'aire per de particulas finas e a d'efièches mai visibles, coma l'esmòg. La combustion d'unes idrocarburs es fòrça emetritz de sujas ; es le cas del benzèn.
Se creguèt longtemps que l'impacte de la suja sus la composicion atmosferica e lo climat èra feble mas « fòrça estudis recents mostrèron que la suja es une espècia mai polluenta que previst », tocant la reactivitat, e la composicion quimica de l’atmosfèra et tanben son « bilanç radiatiu terrèstre » e « la recerca de la preséncia de suja dins l'estratosfèra fa pas que començar », amb d'instruments sota ballons, embarcas per d'avions e amb de donadas satellitalas (GOMOS-Envisat). vinheta|Amb lo carbon puuèi los motors diesèl coma carburant las locomotivas du transpòrt ferroviari èra una font importanta de sujas. L'electrificacion de las vias limitèt lo problèma dins una partida del mond vinheta|Las naus foncionant amb de fuèls pesucs de fòrça mala qualitat son una font fòrça importanta de sujas que polluís las linhas frequentadas per aquestas naus e los pòrts (aquí [[Pòrt Sant Loís|Pòrt Sant Loís, Ròse)]] vinheta|Depauses de suja sus las bricas refractàrias d'un forn de pan.
Caracterizacion
Una suja es caracterizada per diferents paramètres
e eventualament:
D'entre los polluents de l'aire an las classa entre autre de particulas primàrias, per oposicion a las particulas segondàrias que son eissidas de la recombinason de particulas primàrias o de precursors mes en suspension dins l'aire.
Composicion generala de las sujas
La suja conten dos grands tipes de compausants primaris:
La composicion d'una suja varia segon la natura du combustible que'n ven, e segon las condicions de la combustion d'aqueste combustible. Globalament mai i a d'oxigèn a disposicion de la flama al moment de la combustion, mens i a de suja.
Las sujas son de mesclas complèxas de particulas contenent de carbòni de suja, encara nomenatcarbòni negre, subretot compausat de carbòni grafitic de color negre, e dels compausats organics (Idrocarbur Aromatic Policiclic, oxids, compausats organics condensables, etc.) nomenats Total oganic carbon (TOC) (« carbòni organic total »). Lo carbòni organic e lo carbòni suja son largats de conjunt mas dins una proporcion diferenta segon las fonts e las condicions de combustion. Las sujas contenon tanben de sals inorganics e de metals e metaloids.
Una partida de las sujas pòdon èsser oxidada quitament abans de refregir, e alara veire lors proprietats cambiar (per exemple dins un motor de combustion ).
En sortisa de cheminièa, la suja pòt se combinar a d'acid sulfuric que condensa (per ex après la combustion d'un fuòl pesuc o d'un carbon ric en sofre ). Se cerca a modelizar aqueste tipe d'interaccions.
Valorizacon de la suja
Lo bistre es un nom de color e un pigment autrescòp realizat amb de suja destrempada. Èra utilizat pel dessenh a la pluma e lo lavat, e tanben per tintar en massa de papièr a dessenh. La color bistre s'obten ara per una mescla d'oxids de fèrre.
Produchs industrialament, de biais a èsser constituits exclusivament de carbòni, lo negre de carbòni o negre de fum son pas mai considerats coma de sujas.
La suja de las cheminièas
L'acumulacion de la suja e de quitrans dins los conduchs constituí un risc d'incendi qu'impausa lo ramonatge, es a dire le netejatge de conduchs.
Las sujas de motors de combustion intèrne
vinheta|Emissions d'un camion de motor diesèl sens filtre. Le procediment de la formacion de las particulas e lors modificacions e cinetica dins la combustion dins los motors es encore incompletament comprés.
La formulacion dels carburants, la circulacion dels gases dins la cambra de combustion, lo temps de combustion contribuisson a lor formacion. Aquestes factors son fòrça estudiats, per exemple per cercar a reduire lor formacion. Una autra branca d'engenheriá a per objectiu a los prene dins los tubs d'escapament, via de filtres o un netjatge de fum per pas mai las largar dins l'atmosfèra.
Saint-Aubin-Château-Neuf
Istòria
Ce sont les moines cisterciens qui ont donné à la commune les formes que nous lui connaissons (forêts, champs, étangs) au. Serait-ce eux qui appelèrent Albinus, Sanctus ?
Esperit
thumb|right|200px|Representacion de las facultats de l'esperit uman per [[Robert Fludd (1619).]] L'esperit o la ment es l'ensems dels fenomèns e facultats mentalas: percepcion, afectivitat, intuicion, pensada conceptuala, eime, morala…
Suja
Composicion
Las sujas son subretot constituidas de carbòni. Tanben contunhan
Saint-Aubin-Château-Neuf
Nòtas
<references group=N/>
Esperit
Dins fòrça tradicions religiosas, s'agís d'un principi de la vida incorporala de l'èsser uman. En filosofia, la nocion d'esperit es al còr de las tradicions dichas espiritualistas. Dins aquel sens s'opausa al còs e esperit (nomenat puslèu consciéncia per la filosofia e amna per qualques religions). En psicologia contemporanèa, lo tèrme ven sinonime de l'ensems de las activitats mentalas umanas, conscientas e nonconscientas.
Suja
Composicion
Geometricament son d'aglomerats de particulas gaireben esferics d'unes nanomètres a unas disenas de nanomètres de diamètre. Lors tusts dins la flama conduch a la formacion de clusters de forma aleatòria, podent comportar unas disenas de particulas.