cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Manhan
Lo manhan o cuca de seda qu'ei la cuca deu parpalhon Bombyx mori qui ei eslhevat entà prodúser la seda e mei que mei en Provença on la bòrdas especializadas en sericultara e son aperadadas manhanariá.
Com ac ditz lo lor nom latin, que's neurrieshen de huelhas d'amorier. Abans de s'embarrar dens lors cocons que hen 4 mudasons. Com ac mentau Frederic Mistral dens la nòtas de la soa òbra Mirèlha, se ditz alvetz que dormon de la prumiera... dei dos... dei tres... dei quatre ; dins aqueu poèma fa tornar mantun còps lo vers ''cantaz, cantaz, manhanarelas ! / Dei amoriers la fuelha es bèla, / Galant son lei manha e s'endòrmon dei tres ; /Leis amoriers son plen de filhas / Que lo bèu temps escarranilla  [...] (Mirèlha, Cant II'')
Lei Manhans qu'ei ua de la grana òbras poeticas de l'escrivan provençau Josèp Màrius Dieulofet.
Caramanh (Fenolhedés)
Caramanh (en francés Caramany) es una comuna d'Occitània, en Lengadòc, situada dins lo parçan de Fenolhedés o la Fenolheda, lo departament dels Pirenèus Orientals e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
William Bartram
thumb|250px|Retrach de William Bartram fach per Charles Wilson Peale William Bartram (Kingsessing, Pennsilvània, 20 d'abril de 1739 – Kingsessing, 22 de julh de 1823) foguèt un naturalista american, especializat en botanica.
Broquièrs
Broquièrs, (Broquiès en francés) es una comuna roergassa situada dins lo departament d'Avairon e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Chaohusaurus
vinheta|Chaohusaurus demorèt pendent lo Triasic Inferior. Chaohusaurus (lausèrt de Chaohu') es un genre representat per una soleta espècia d'ictiosaure, que demorèt pendent lo Triassic Inferior en çò que uèi es China. Tambén es estat nomentat Anhuisaurus e Chensaurus. Foguèt descrich per Young e Dong en 1972. Aviá mai la forma de Cymbospondylus e Mixosaurus que non la de genres mai avançats coma Ichthyosaurus: aquò vòl dire que semblava pas un dofin coma los ictiosaures finals. Semblava benlèu mai un lausèrt. Aviá d'aletas mas lo còl èra pauc comun pr'amor qu'èra plan long e aviá pas d'aleta dorsala. L'aleta caudala aviá una basa longa mas bassa. Èra un dels ictiosaures coneguts mai pichons, amb d'aperaquí entre 70 e 180 cm de longor. Se pensa que podiá arribar pesar 10 Kg.
Reproduccion
Chaohusaurus foguèt vivipar coma d'ictiosaures posteriors. Totun, los pichons, sortissián de la maire primièr amb lo cap. Motani et al. (2014) soslinhèron aqueste fach com una evidéncia que lo viviparisme evolucionet primièr dins los ancessors terrèstres dels ictiosaures.
Referéncias
Categoria: Paleontologia Categoria: Ictiosaures
Sent Peir de Còla
Sent Peir de Còla (Saint-Pierre-de-Côle en francés) es una comuna d'Occitània, dins la region istorica de Perigòrd, situada dins lo departament de Dordonha de la region de Novela Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Còla
Lo nom es atestat en 1095, Colla. Còla ven de l'ancian occitan còla, « fossat d'escolament », d'origina latina; lo verbe latin colare, « passar, filtrar » a donat colar en occitan; lo verbe colare deriva de collus, « cruveu ».
Yorkshire
Yorkshire es un dels comtats istorics de l'Anglatèrra. Actualament, granda part de Yorkshire e una part de Lincolnshire forman la region de Yorkshire and the Humber.
Division administrativa
Yorkshire es tradicionalament devesit en tres ridings; North Riding, West Riding, East Riding, çaquelà, durant lo remembrament de Yorkshire de 1974, aqueste s'es vist redevesit en 4 comtats:
300px|thumb|right|L'aglomeracion de Sheffield.
Lutz
thumb|right|300px|Un prisma descompausa la lutz La lutz (dau latin lux, lucis) es l'agent fisic que rend visibles leis objèctes. Lo tèrme de lutz se referís a la porcion de l'espèctre electromagnetic visibla a l'uelh uman, mai pòt inclure d'autrei radiacions electromagneticas. Lei tres grandors de basa de la lutz (e de totei lei radiacions electromagneticas) son la luminositat, la color (o frequéncia) e la polarizacion. A causa de la dualitat onda-particula, la lutz mòstra de proprietats qu'apertenon quora ais ondas, quora ai particulas (mai lei dos tipes de proprietats se manifèstan jamai simultaneament).
Teoria corpusculara
Foguèt formulada per Isaac Newton au sègle XVII. Aquela teoria considèra la lutz coma compausada de particulas de matèria (corpusculs) emessas dins totei lei direccions. En mai d'èsser matematicament fòrça simpla (ben mai que la teoria ondulatòria), aquela teoria explica fòrça facilament de caracteristicas de la propagacion de la lutz qu'èran ben conegudas a l'epòca de Newton.
Avans tot, la mecanica galileana prevei correctament que lei particulas (comprés lei corpusculs de lutz) se propagan en linha drecha, e l'atribucion a aquelei corpusculs d'una massa infima, mai diferenta de zèro, es coerenta amb una velocitat de la lutz auta mai pas infinida. Lo fenomèn de la reflexion se pòt tanben explicar d'un biais simple per lo tuert elastic dei particulas de lutz sus la superfícia reflectritz.
L'explicacion de la refraccion es un pauc pus complicada, mai possibla: sufís de pensar que lei particulas qu'arriban sus lo materiau refrangent son somessas, de la part d'aquest, en de fòrças perpendicularas a la superfícia, que ne modifican la trajectòria.
Lei colors de l'arc de seda èran explicadas gràcias a l'introduccion de divèrs corpusculs de lutz (un per cada color), e lo blanc èra pensat coma format de toteis aquelei particulas. La separacion dei colors (per mejan, per exemple, d'un prisma) pausava de problèmas teorics suplementaris, que lei particulas de lutz deurián aver de proprietats identicas dins lo vuege, mai diferentas au dintre de la matèria.
Teoria ondulatòria
Foguèt formulada per Christiaan Huygens en 1678, mai publicada solament en 1690 dins son Traité de la Lumière. Aquela teoria considèra la lutz coma una onda que se propaga (exactament coma leis ondas de la mar o leis ondas acosticas) dins un mitan, dich etèr, qu'èra supausat d'emplir tot l'univèrs e d'èsser format de particulas elasticas microscopicas. La teoria ondulatòria de la lutz permetiá d'explicar (maugrat una cèrta complexitat matematica) un grand nombre de fenomèns: en mai de la reflexion e de la refraccion, Huygens poguèt explicar lo fenomèn de la birefrangéncia dins lei cristaus de calcita.
En 1801 Thomas Young provèt que lei fenomèns de difraccion (observada per lo premier còp per Francesco Maria Grimaldi en 1665) e d'interferéncia èran entierament explicats per la teoria ondulatòria, e o èran pas per la teoria corpusculara.
Contrariament a la teoria corpusculara, la teoria ondulatòria prevei que la lutz se propaga pus lentament au dintre d'un mitan materiau que dins lo vuege.
Teoria electromagnetica
Prepausada per James Clerk Maxwell a la fin dau sègle XIX, precisa la teoria ondulatòria en afiermant que leis ondas luminosas son d'ondas electromagneticas, e mòstra que la lutz visibla es una partida de l'espèctre electromagnetic. Amb la formulacion deis eqüacions de Maxwell foguèron completament unificats lei fenomèns electrics, magnetics e optics. Per l'immensa majoritat deis aplicacions, aquela teoria es encara utilizada a l'ora d'ara.
Teoria qüantica
Per resòuvre de problèmas pertocant l'estudi dau còrs negre, en 1900 Max Planck prepausèt que l'escambi d'energia entre lo camp electromagnetic e la matèria se poguèsse faire per mejan de paquets discrèts d'energia (qüantums) nomenats fotons. Leis òbras seguentas d'Albert Einstein sus l'efècte fotoelectric mostrèron qu'aquò èra pas un artifici matematic, e que lei fotons èran d'objèctes reaus. Amb l'aveniment dei teorias qüanticas dei camps (e en particular de l'electrodinamica qüantica), lo concèpte de foton foguèt formalizat e es uei a la basa de l'optica qüantica. Amb la dualitat onda-particula, la teoria qüantica es la sintèsi modèrna de la teoria ondulatòria e de la teoria corpusculara.
La velocitat de la lutz
La lutz se propaga a una velocitat finida c, la velocitat de la lutz dins lo vuege, onte c = 299,792,458 m/s.
Aquela velocitat es independenta de l'estat de movement de la fònt luminosa: leis observators immobils coma leis observators en movement mesuran totjorn la meteissa valor de c; es un fach experimentau qu'es a la basa de la teoria de la relativitat restrencha d'Einstein. Aqueu fach es talament ben establit que lo Sistèma Internacionau d'Unitats a gelat la valor de c (cf. çai subre), que desenant se deuriá plus mesurar.
Pasmens, quand la lutz travèrsa una substància transparenta, coma l'aire, l'aiga o lo veire, sa velocitat es reducha, e la lutz es somessa a la refraccion. Dins un mitan materiau que son indèx de refraccion es n (n > 1), la velocitat de la lutz es c/n.
Premierei temptativas
La premiera mesura efectiva foguèt facha per Olaus Roemer, un fisician danés, en 1676. Desvolopèt un metòde de mesura, en observant Jupitèr e una de sei lunas amb un telescòpi. Gràcias au fach que la luna èra eclipsada per Jupitèr a intervals regulars, mesurèt lo periòde de revolucion de la luna, que valiá quand la Tèrra èra pròcha de Jupitèr. Lo fach que lo periòde de revolucion s'alonguèsse quand la distància entre Jupitèr e la Tèrra aumentava indicava que la lutz metiá mai de temps per ajónher la Tèrra. La velocitat de la lutz foguèt calculada en analisant la distància entre lei doas planetas en de moments diferents. Roemer trobèt una velocitat de.
L'experiéncia de Michelson e Morley
En 1881, per mesurar la velocitat de la lutz a respècte de l'etèr (lo mitan ipotetic onte la lutz èra supausada de se propagar, e que l'auriá entraïnada dins son movement), Albert A. Michelson mesurèt la velocitat de la lutz emessa per una estela, quand la Tèrra se n'aluencha, puei quand se'n rapròcha. L'aparelh utilizat (un interferomètre), fòrça precís, permetiá de mesurar de diferéncias de velocitat de l'òrdre de : se trobèt ges de diferéncia. L'experiéncia foguèt repressa en 1887 per Michelson, en collaboracion amb Edward Morley, dins de condicions encara mai precisas, e confiermèt la precedenta.
Aquò mostrava l'inexisténcia de l'etèr, e lo fach que la velocitat de la lutz es invariabla: la valor mesurada es identica, que la fònt luminosa siá mobila o non a respècte de l'observator.
Optica
L'optica es l'estudi de la lutz e de l'interaccion entre lutz e matèria. L'observacion e l'estudi dei fenomèns optics, per exemple l'arc de seda, balhan fòrça indicacions sus la natura de la lutz.
Colors e longors d'onda
Lei divèrsei longors d'onda son interpretadas per lo cervèu coma de colors, que van dau roge dei longors d'onda mai lòngas (frequéncia pus pichona), au violet dei longors d'onda mai cortas (frequéncia pus granda). Lei frequéncias compresas entre aquelei dos extrèms son percebudas coma arange, jaune, verd, blau e indi. Lei frequéncias immediatament en defòra d'aquel espèctre perceptible per l'uelh uman son nomenadas ultraviolet (UV), per leis autei frequéncias, e infraroge (IR) per lei bassas. E mai se leis èssers umans pòdon pas veire l'infraroge, aquest es percebut per lei receptors de la pèu coma calor. Leis aparelhs concebuts per captar lei rais infraroges e lei convertir en lutz visibla son nomenats visors nocturnes. La radiacion ultravioleta es pas percebuda directament per leis èssers umans, mai rabina la pèu subrexpausada ai rais UV. Cèrts animaus, coma leis abelhas, veson leis ultraviolets; d'autrei veson leis infraroges.
Longors d'onda de la lutz visibla
La lutz visibla es una porcion de l'espèctre electromagnetic compresa aproximativament entre i 400 e i 700 nanomètres (nm) (dins l'aire). La lutz se caracteriza tanben per sa frequéncia.
Entre la frequéncia ν de la radiacion, sa longor d'onda λ e sa velocitat v dins lo mitan considerat (la velocitat dins lo vuege se nòta c), i a la relacion seguenta: v = λ·ν
Mesura de la lutz
Dins lo Sistèma Internacionau d'Unitats, existisson leis unitats seguentas de mesura de la lutz:
Pintura acrilica
vinheta|Pintura acrilica roja vinheta|Peinturas acrilicas vinheta|Pintura acrilica La pintura acrilica es un tipe de pintura utilizant de pigments mesclats a de resinas sinteticas e las tecnicas picturalas correspondentas.
Istòria
Las primièras pinturas sinteticas son de nitrocellulòsas a l'òli qu'apareisson a la mitat de las annadas 1930 a Nòva York per l'industria automobila e lo bastit (pinturas utilizadas pels pintres mexicans e Charles Pollock). Lo segond tipe de pintura, qu'apareis en 1927, compòrta d'alquida pel bastit (utilizada per De Kooning). Los polivinilacetats son introduchs tanben dins las annada 1930.
La primièra marca comerciala Magma se desvolopèt pels imprimaires americans Leonor Colour e Sam Golden, e mesa sul mercat en 1949. Aquesta pintura se dissòlv amb d'esséncia de terebentina, es utilizada pels pintres Rothko, de Kooning, Barnett Newman, Kenneth Noland o Morris Louis.
La pintura acrilica per artista diluabla a l'aiga foguèt creada en 1963 per la marca Liquitex del quimista Henry Levinson. Es utilizad pels pintres Andy Warhol, David Hockney.
apareis pas en Euròpas abans las annadas 1960: Pierre Alechinsky la descobrís a Nòva York en 1965.
Composicion
La pintura acrilica es constituida de dos elements :
A aquesta pasta poirà enseguida s'apondre una carga per n'aumentar lo volum.
Caracteristicas
La principala qualitat de la pintura acrilica es sa docilitat : dilucion a l'aiga (sens excès), miscibilitat, mesclas aisidas de preparar, aplicacion de bon far, polivaléncia de supòrts, febla odor. Es fòrça solida e indelebila.
A la particularitat de secar aviadament, en unas minutas. Es un avantatge quand s'agís de trabalhar mai rapidament las diferentas sisas, mas pòt venir un inconvenient en empachant las retocadas. Uèi, existís d'acrilicas de secatge alentit (d'una ora a uness jorns).
Se diferencia atal de la pintura a l'òli, pro lenta de secar mas que permet los fonduts e las repentidas.
La limita verai de l'acrilica es fàcia a un còrs gras. Alara se pòt pas la mesclar o la diluir amb de l'òli, nimai d'esséncia. Pasmens, segon la règla del « gras sus magre », es possible de pintrar a l'òli sus una sisa d'acrilica. Alara se pòt començar un quadre a l'acrilica et lo contunhar a l'òli (mas pas lo contrari).
De marcas especializadas dins lo maquetisme utilizan de mediums a basa d'alcòl isopropil (isopropanòl) per una utilizacion amb pistolet o aerograf.
Una pintura acrilica, un còp seca, macula de biais irremediable un supòrt. Se la poirà netejar sonque amb de solvants poderoses. S'es encara fresca, es simple de far partir l'acrilica del teissuts amb de l'aiga cauda e de sabons vegetals de tipe sabon de Marselha o sabon d'Alèp.
L'acetona permet de netejar las aisinas de pintura daissadas quitament de jorns en l'estat, precaucion presa amb unas matèrias plasticas solublas a son contacte.
Mediums e additius
Se pòt donar fòrça d'efièchs amb la pintura acrlica. D'ont un grand ventalh de mediums prepausatss pels fabricants.
Blanc
thumb|Lo blanc es la color obtenguda en addicionant totas las colors
Lo blanc es la sensacion visuala obtenguda amb un espèctre luminós continú, ont l'imatge que se dona a vegadas : « es la color obtenguda en mesclant la lutz de totas las colors ». Es la lutz que s'obten en observant lo dioxid de titan esclairar pel Solelh de miègjorn.
En realitat lo blanc es una valor e pas una color. L'uèlh uman considèra coma blanca tota lutz percebuda coma una mescla equilibrada de las tres colors primàrias. Existís una infinitat de mesclas possiblas de longors d'ondas donant lo blanc per l'uèlh, e perque la soma de totas las longors d'ondas dona lo blanc, sufís d'addicionar (al sens de la sintèsi additiva) doas longors d'ondas complementàrias coma lo jaune e lo blau o lo magenta e lo verd, per obtenir una lutz blanca. La distincion entre de luses blancas diferentas es possibla, se los espèctres d'absorbcion d'objèctes esclairats remandan pas totas las compausantas de las doas luses.
Quand se considèra la sintèsi additiva (superposicion de faissèls luminoses monocromatics), lo blanc es la reünion de totas las colors, lo negre es l'abséncia de color. Quand se considèra la sintèsi sostractiva (mescla de pigments, de pinturas), lo blanc s'obten sus un supòrt verge (deu èsser d'esperel blanc e esclairat per una lutz blanca), e lo negre s'obten per la mescla de totas las colors.
Dins lo còde de colors de las resisténcias electricas e dels condensadors, la color blanca correspond a la chifra 9 e a un coeficient de temperatura de 1ppm. Dins la nòrma CEI 60757, se nomena WT (abreviacion de white).
Etimologia
Etimologicament lo mot blanc ven del germanic blank, que significava « brilhant, clar, sens tacas », segond sens, « nud ». Es a partir d'aquela racina que nasquèron los mots de las lengas latinas : « blanco » (espanhòl), « branco » (portugués), « bianco » (italian). Dins las lengas germanicas, los mots « weiss » (alemand) o « white » (anglés) venon del vièlh naut alemand « wiz » que sa racina indogermanica es « kuei » significant « brilhant, clar »
Simbolica occidentala
thumb|La nèu: simbòl de puretat Dins la simbolica occidentala, lo blanc es generalament associat a la puretat, a l'innocéncia, a la castetat, a la patz (bandièra blanca), a la verginitat, al maridatge, a l'esperitualitat (color del papat), a la santetat e a la vida. L'origina d'aquela simbolica residís dins lo caractèr immaculat, sens preséncia de negre, e absolut, de la lutz blanca, e es tanben la color de la nèu e del lach mairal. La color sovent opausada al blanc es lo negre.
Aquela simbolica del blanc èra ja presenta dins las culturas europèas anticas (cèltas, latins…) e es benlèu l'eretièra de la simbolica del blanc al sen de la trifoncionalitat indoeuropèa (vejatz los trabalhs de Georges Dumézil).
Pasmens lo blanc es tanben associat a una simbolica contrària: la vielhesa (pels blancs), la marrida santat (espital) e finalament la mòrt (suari, òs), mas tanben l'angoissa davant un « fuèlh blanc » dels estudiants o l'escrivan o de l'artista davant son quadre blanc.
Simbolica asiatica
thumb|lo Yin e lo Yang Dins la simbolica asiatica, lo blanc es associat a la mòrt, al dòl. La mòrt essent lo passatge obligat cap al monde novèl, es considerada coma una renaissença, que lo blanc evòca la puretat.
Simbolica africana
Coma dins la simbolica asiatica, lo blanc es tanben associat a la mòrt, al dòl.
Pasmens, dins l'Egipte antica, lo blanc es associat a la jòia e a l'ufan: remembra la color de l'alba, la lutz que trionfa de l'escuritat. Representa tanben l'argent que los òsses dels dieus ne son faches. Lo blanc es utilizat pel hedjet dins la corona dels faraons nomenada skhemty per representar l'ancian reialme del sud (Nauta Egipte), associada al dieu Seth ; en oposicion al roge que representa l'ancian reialme del nòrd (Bassa Egipte), associada al dieu Hor (Òrus).
En fach, lo vèrbe « hedji » tirat del mot « hedj » (blanc), vòl dire « èsser blanc » mas tanben « destruire, èsser pèc, anequelir, tuar, abatre, perir, reversar, desobesir, anullar, endamatjar »
Bruch blanc, espèctre blanc
Per analogia, un bruch blanc es un son avent un espèctre sonòr continú. L'impression obtenguda es un sople.
Classificacion etnica
thumb|Una femna de pèl blanca
Le tèrme de raça blanca designa d'un biais general l'ensemble dels grops etnics compausats d'individús leucodèrmes, originaris d'Euròpa e de l'Orient Mejan. L'usatge d'aquela terminologia foguèt particularament corrent en Euròpa a partir del sègle XIX, en foncion de la classificacion dels pòbles umans segon un dels critèris aparents (teoria racialista).
Tecnica
La color blanca es aquela que reflectís melhor los rais solars. S'utiliza fòrça sovent per aparar las resèrvas e contenents que lor contengut crenh la calor. Dins los païses cauds, las veituras blancas son fòrça apreciadas, car la color blanca met mai en valor la linha del veïcul e en renviant una partida dels rais solars, permet un confòrt melhor dedins.
Lo blanc dins l'art
Lo blanc es al centre de l'òbra de Daniel Buren: a definit dempuèi 1966 sos espleches visuals basats sus una benda blanca en alternança amb una autra d'una autra color. Dempuèi 1998, Olivier Mérijon trabalha tanben subretot lo blanc dins sos quadres nomenats « Whites » :.
En musica, dins una particion escricha amb una mesura de 4/4, la blanca val dos temps.
Animals
Divèrses animals pòdon aver un plumatge o un pelatge blanc : gat blanc, caval blanc de Camarga, colomba, cicne mut, elefant blanc, lop blanc, auca blanca, ors polar, perditz blanca, tigre blanc reial, tortor.
Qualques mamifèrs, coma l'ermina, lo rainal polar, la lèbre variabla, an un pelatge blanc solament en ivèrn.
D'autres, coma lo rinocèros blanc, an lo blanc solament coma nom.
Vegetals
Fòrça plantas an de flors blancas, coma las margarida o lo liri, simbòl de puretat. D'autras an de fruches blancs, par exemple lo vesc, o amb una partida, coma lo coton.
Minerals
Diamant, quarts, gips, greda, calcari, plastre, marbre
Aliments
Lach, burre blanc, bièrra blanca, blanc de blanc, blanc manjar, blanc d'uòu, blanqueta, chocolat blanc, farina blanca, formatge blanc, lach de cocòt, pan blanc, rasim blanc, sal, sucre blanc, tè blanc, carn blanca, vin blanc, Blanqueta de Limós
En Mongolia, pendent lo Tsaagan Sar, lo « mes blanc », se manja blanc.
Simbòls
Carrat blanc, Bandièra blanca
Usatges
Blanc senh, Blanquiment d'argent, Vòte blanc, los blancs designan las pèças blancas del jòc d'escac o de damas
Montmirail (Marna)
Montmirail es una comuna francesa administrada per lo departament de Marna de la region de Champanha-Ardena.
Geografia
Montmirail Facha part géologiquement de la Brie champenoise, mens fèrtil que la Brie francesa, mas #que compren totun de bonas tèrras a blat. En essent donat la siá altitud e la siá situacion sus un esperó, lo sieu climat es mai lèu rude. La vila domina la vallée del Pichon Moriscan, creusée en los sables. S'i tròba, en una « sablière » estudiada antany per Georges Cuvier, e un pauc pertot en las alluvions, de grandas coquillages #que se tròban pas qu'en las mars caudas, aital coma dels fossils d'animals desapareguts.
Montmirail fait partie géologiquement de la Brie champenoise, moins fertile que la Brie française, mais qui comprend pourtant de bonnes terres à blé. Étant donné son altitude et sa situation sur un éperon, son climat est plutôt rude. La ville domine la vallée du Petit Morin, creusée dans les sables. On y trouve, dans une « sablière » étudiée autrefois par Georges Cuvier, et un peu partout dans les alluvions, de grands coquillages qui ne se rencontrent que dans les mers chaudes, ainsi que des fossiles d'animaux disparus.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
thumb|Albereda Del [[Castell de Montmirail (Marna)|Castell de Montmirail]]
thumb|Allée du [[Château de Montmirail (Marna)|Château de Montmirail]]
S/2007 S 2
S/2007 S 2 es un satellit irregular retrograd de Saturn. Foguèt descobèrt l'1 de mai de 2007 per l'equipa de Scott S. Sheppard, David C. Jewitt, Jan Kleyna, e Brian G. Marsden a partir d'imatges que foguèron preses entre lo 18 de genièr e lo 19 d'abril d'aquel an.
Mirga (ordinator)
thumb|Un exemple de mirga, amb cable e ròda
Una mirga (var. mirja, murgueta) o rateta es un periferic de dintrada d'ordinator d'utilizacion manuala, generalament fabricat en plastic, utilizat per dintrar o contrarotlar las donadas. S'utiliza amb una de las doas mans de l'utilizaire e detècta son movement relatiu en doas dimensions per la superfícia orizontala ont s'apieja, se reflectissent abitualament per un ponchon o sageta sul monitor.
A l'ora d'ara es un element indispensable d'un equipament informatic per la majoritat de las personas, e malgrat l'aparicion d'autras tecnologias amb una foncion similara, coma l'ecran tactil, la practica a demostrat que serà encara utila mantun ans. Pasmens, dins l'avenidor podriá èsser possible de bolegar lo ponchon amb los uèlhs o a partir de la reconeissença vocala.
Istòria
La primièra mirga foguèt dessenhada per Douglas Engelbart e Bill English pendent los ans 60 al Stanford Research Institute, un laboratòri de l'Universitat de Stanford, pròche de Silicon Valley en Califòrnia. Pus tard foguèt melhorada dins los laboratòris de Palo Alto de la companhiá Xerox (Xerox PARC). Son invencion foguèt pas un fach banal ni fortuit, mas fasiá partida d'un projècte important que cercava d'aumentar l'intellècte uman en melhorant la comunicacion entre l'òme e la maquina. Amb son aparicion, foguèt capitat un pas definitiu cap a l'aparicion dels primièrs environaments o interfàcias graficas d'utilizaires.
Mirga mecanica
thumb|right|250px|Esquèma de foncionament d'una mirga mecanica Foncionament d'una mirga mecanica: per capturar lo movement donat per l'utilizaire, las mirgas mecanicas tenon una bola de plastic, de dimension variabla, dins sa partida inferiora per moure doas ròdas que generan de pulsacions en responsa al movement d'aquesta darrièra sobre la superfícia.
1 :En bolegar la mirga se fa virar la bola
2 :En virar la bola fa virar de cilindres ortogonals
3 :Aquestes cilindres son units a de disques de codificacion optica, opacs mas perforats
4 :En foncion de sa posicion, los disques pòdon daissar passar o interrompre los rais infraroges emés per un LED.
5 :Aquestas pulsacions son captadas per de captors que los convertisson en velocitat verticala e orizontala.
Mirga optica
thumb|right|250px|Mirga optica Es una varianta que fonciona sens bola de goma, en defugissent aital lo problèma frequent de l'acumulacion de brutícia dins l'axe de transmission. Se considèra un dels mai modèrnes e practics actualament. Son foncionament se basa sus un captor optic que fotografia la superfícia que i encontra e detècta las variacions entre las fotografias successivas, e determina se la mirga a cambiada sa posicion. Sobre de superfícias alisadas o sobre d'unes materials determinats, la mirga optica pòt provocar de movements nervioses de la sageta a l'ecran, e per defugir aquò es necessari d'utilizar un tapís de mirga de color unida.
Bassoncourt
Bassoncourt es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nauta Marna e la region de Champanha-Ardena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Bassoncourt I aguèt mencionat dempuèi 860 en una charte de Sainte-Bénigne de Dijon. La glèisa i aguèt mencionat dempuèi 1188, epòca ont una bulle del pape Urban III #ratificar la donation #que n'i aviá #èsser facha a la abbaye de Morimond amb las #dire. Aquela glèisa, dédiée a Saint-Barthélemy, èra succursale de Choiseul pendent sièis mes de l'an, e de Meuvy pendent los sièis unes autres meses. Las intradas de la glèisa en essent partejadas per mitat entre lo curé de Choiseul e aquel de Meuvy La seigneurerie èra a l'origina una dependéncia de la baronnie de Choiseul.
En 1333, los abitants de Bassoncourt #obténer de Jean, sire de Choiseul, una charte de affranchissement.
En 1393, Simonette de Marey-sus-Tille, #vendre a Philippe-lo-Hardi, pòrti de Bourgogne, moyennant 40 francs d'aur, los tres pòbles de Bassoncourt, Meuvy e Merrey-los-Choiseul, #que dempuèi alavetz, #far partida de la Bourgogne.
Los abitants de Bassoncourt, en beneficiant d'un privilègi concedit pel pòrti Philippe-lo-Bon e confirmat fins a la Revolucion pels Reis de França, podián utilizar indifféremment de la sal grisa o de la sal blanca a volontat, moyennant una leugièra taxa.
De 1632 a 1638, los tres quatrens dels abitants aguèron trach pels dos fléaux amassa de la peste e de la guèrra (en lo moment del sojorn de las Croatas en lo Bassigny).
En 1753 la confrérie del Saint-Sacrement i aguèt establit a Bassoncourt, a l'escasença d'una mission donada a la glèisa de Meuvy. I i aviá antany en lo cementèri una pichona capèla dicha del Dieu-de-Pitié #que i aguèt destruit en lo moment de la Revolucion.
Bassoncourt fut mentionné dès 860 dans une charte de Sainte-Bénigne de Dijon. La glèisa fut mentionnée dès 1188, époque où une bulle du pape Urbain III ratifia la donation qui en avait été faite à l'abbaye de Morimond avec les dîmes. Cette église, dédiée à Saint-Barthélemy, était succursale de Choiseul pendant six mois de l'année, et de Meuvy pendant les six autres mois. Les revenus de l'église étant partagés par moitié entre le curé de Choiseul et celui de Meuvy La seigneurerie était à l'origine une dépendance de la baronnie de Choiseul.
En 1333, les habitants de Bassoncourt obtinrent de Jean, sire de Choiseul, une charte d'affranchissement.
En 1393, Simonette de Marey-sur-Tille, vendit à Philippe-le-Hardi, duc de Bourgogne, moyennant 40 francs d'or, les trois villages de Bassoncourt, Meuvy et Merrey-les-Choiseul, qui depuis lors, firent partie de la Bourgogne.
Les habitants de Bassoncourt, bénéficiant d'un privilège accordé par le duc Philippe-le-Bon et confirmé jusqu'à la Révolution par les Rois de France, pouvaient utiliser indifféremment du sel gris ou du sel blanc à volonté, moyennant une légère taxe.
De 1632 à 1638, les trois quarts des habitants furent enlevés par les deux fléaux réunis de la peste et de la guerre (lors du séjour des Croates dans le Bassigny).
En 1753 la confrérie du Saint-Sacrement fut établie à Bassoncourt, à l'occasion d'une mission donnée à l'église de Meuvy. Il y avait jadis dans le cimetière une petite chapelle dite du Dieu-de-Pitié qui fut détruite lors de la Révolution.
Revòlta dels Vinhairons
right|350px|thumb|Albèrt e Ferrolh, los dos menaires de la revòlta, a la manifestacion de Carcassona La [//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/df/Oc-Rev%C3%B2lta_dels_Vinhairons.ogg Revòlta dels Vinhairons] (o Revòlta de 1907) foguèt lo movement social mai important que Lengadòc e la Catalonha Nòrd coneguèron. Nasquèt aquel movement pr'amor que lo vin se vendiá fòrça mal dempuèi 1904. Lo govèrn alavetz parlava de subreproduccion mas pels vinhairons la causa de la crisi èra consequéncia de la fraudariá e de las importacions de vin d'Argeria. Comencèt aquel movement es l'11 de març de 1907, a partir d'un vilatjòt del Menerbés, Argelièrs, ont capitanejats per Marcellin Albèrt, 83 vinhairons d'Argelièrs amb quatre mai de las comunas vesinas, partiguèron a Narbona per porgir lors dolenças a la comission viticòla. Puèi, se succediguèron las manifestacions e dapasset cresquèron e venguèron mai e mai importantas, per arribar a 800 000 personas a Montpelhièr lo 9 de junh. La revòlta s'acabèt lo 22 de setembre amb la creacion de la Confederacion Generala dels Vinhairons.
La repression del govèrn de Clémenceau foguèt terribla, 60 000 fantassins e gendarmas ocupèron Lengadòc e la Catalonha Nòrd, çò que causèt sièis mòrts e mantun nafrat del costat dels manifestaires. En 2007, per tal de commemorar lo centenari de la revòlta, s'organizèron fòrça manifestacions en Lengadòc e en Catalonha Nòrd, sustot dins los departaments d'Aude e d'Erau.
L'origina del vinhièr de Lengadòc
La vinha se cultiva en Lengadòc dempuèi los grècs mas sa cultura es estada desvolopada mai pels romans. A l'Edat Mejana, foguèt mantenguda pels monastèris. Las activitats agricòlas èran principalament basadas sus las cerealas, la cultura dels olius e l'elevatge d'ovins.
En 1853, lo camin de fèrre arribèt en Lengadòc e permetèt a la viticultura lengadociana d’espandir sos mercats, dins lo nòrd e l'èst de França, dins las regions industrialas ont los obrièrs sacrificavan una partida de lor salari dins la crompa de vin, e dins las grandas vilas francesas coma Lion o París e sa banlèga.
Lo Miègjorn Roge
Lo desvolopament viticòla en Lengadòc foguèt plan profeitós a un bèl nombre de pichons proprietaris. D'unes avián un autre mestièr e tiravan qualques beneficis de la vinha. Existissián de nombrosas pichonas campanhas familialas que vivon de la viticultura.
La viticultura provesiguèt mantun emplec per la populacion, èran nombroses los obrièrs agricòlas, los barricaires, los fabricants d'engrais, d'aisinas, de maquinas, e tanben dins lo transpòrt e lo negòci. Los pichons proprietaris se devián organizar per vendre melhor lor produccion. A la debuta del sègle XX, dins lo país besierenc, qualques unes d'eles decidiguèron de fondar las cooperativas.
En 1905, se bastiguèt la cava cooperativa de Marauçan, a l'oèst de Besièrs. L'idèa èra a germenar dempuèi 1901 e amb l'impuls d'un limonadièr besierenc, Elie Catalan acostumat a las giras de distribucion. Al mes de mai 1905, la cava recebèt la visita de Joan Jaurés. A la seguida de Maraussan, d'autras cavas cooperativas serián bastidas en Lengadòc, Rosselhon e dins las autras regions viticòlas occitanas, en Provença coma dins lo Bordelés.
Una granda part d'aqueles "pichons vinhairons" cooperants de Lengadòc e de Rosselhon èran de sensibilitat socialista (mesa en comun de las aisinas de produccion e dels beneficis de la venda, principi de basa de las cavas cooperativas), formant atal un "Miègjorn Roge". La majoritat dels elegits locals, sortits de comunas ruralas o del mitan viticòla, èran los representants politics d'aquel "Miègjorn Roge".
Malautiá e subreproduccion
200px|thumb|Ataca de [[mildió sus una fuèlha]] En 1852, un campairòl vengut d'Anglatèrra, l'oïdi, atacava las fuèlhas, los rasims perdián totes lo chuc mas per astre un tractament foguèt trobat. En 1878, lo mildió faguèt son aparicion. En 1884, totas las vinhas de Lengadòc son abasacladas per un parasit vengut d'America qu'aviá per nom filloxèra. Atal comencèt una crisi grèva, lo caumatge aumentèt lèu e los salaris davalèron dramaticament. Pasmens se trobèt una solucion per luchar contra aquel parasit, s'empeutèron los plants locals a de plants americans. Pauc a cha pauc, lo vinhièr foguèt doncas renovelat. Aquel combat contra aquelas malautiás aguèt per consequéncia una baissa de gra dins un bon nombre de regions.
La produccion baissava pr'aquò la consomacion èra encara fòrta. Alavetz, qualques metòdes novèls coma la fabricacion de vins artificials (a basa de sucres dels blets venguts del nòrd de França o d'ajust d'aiga dins lo vin) permetèron d'aumentar la produccion e de respondre a la demanda. En 1900, de vin d'Argeria foguèt importat en França qu'aquel vin èra mens car e teniá un gra mai fòrt que lo de França.
San Cristóbal de Segovia
San Cristóbal de Segovia es un municipi de la província espanhòla de Segovia dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Revòlta dels Vinhairons
Malautiá e subreproduccion
Las annadas 1902 e 1903 avián conegut de recòltas magrinèlas, per encausa de la meteorologia: sonque entre 35 a 40 milions d’ectolitres. Lo prètz de venda èra de 16 francs, puèi de 24 francs l’ectolitre. En 1904 e 1905, tornarmai per encausa de la meteorologia, las recòltas foguèron importantas dins tota Euròpa: lo creis de produccion èra de 96 % en França, de 48 % en Espanha, de 16 % en Itàlia, qu'èran los tres productors europèus principals d'aquel temps. Ara que lo sulhet de malvenda se situava a 50 milions d’ectolitres, la produccion èra de 69 milions. Se mantenguèt a un nivèl elevat la produccion las annadas seguentas: 58 milions d’ectolitres en 1905, 52 en 1906, 66 en 1907. Lo prètz de l’ectolitre de vin passèt el a 6 o 7 francs.
Pasmens tornarmai se produsiguèt una subreproduccion, lo vin de Lengadòc e mai que mai lo d'Aude se vendiá fòrça mal e evidentament l'economia del país se fondamentava essencialament sus una monocultura: la vinha. Tre 1903, un movement de reaccion se metèt en plaça capitanejat per Marcellin Albèrt; se denonciavan las fraudas e anonciava las consequéncias de la futura revòlta. Lo 30 d'abril de 1905, a las arenas de Besièrs, Jaurés dins son primièr discors de socialista unificat, anonciava que la crisi viticòla sonque se podriá resòlvre per un cambiament d'estructuras agràrias. Aquel jorn, i èra present Albèrt amb sos amics d'Argelièrs. Pus tard, obtenguèt 400 signaturas per una peticion que demandava la demission dels elegits e de pagar pas l'impòst e lo 16 de junh de 1905, la municipalitat d'Argelièrs demissionava. Lo 29 de junh del meteis an, Ferrolh acampèt los cònsols de l'arrondiment; Albèrt li demandèt alara la paraula mas lo cònsol de Narbona refusèt, en lo denigrar e lo qualificar publicament de fòl e de nèci.
Dels 87 d'Argelièrs als 800 000 de Montpelhièr
right|350px|thumb|Qualques femnas davant los panèls que representan "lo gra de paciéncia dels vinhairons"
En genièr de 1907, jos la pression dels deputats occitans, lo Parlament francés decidiguèt de crear una comission d'enquesta pr'amor de far bilanç de la situacion de la viticultura. En febrièr, Marcellin Albèrt escriguèt una letra a Georges Clémenceau en li demandar l'abrogacion de la lei del 28 de genièr de 1903 qu'a son vejaire favorizava la frauda. L'escrich d'Albèrt obtenguèt pas cap de responsa. L'11 de març, lo menaire del movement amassèt los vinhairons e la populacion sus la plaça del vilatge amb la tòca d'anar rescontrar los deputats de la comission d'enquesta que deviá arribar a Narbona. Aprèp cada vilatge traversat, lo grop cresquèt mai e mai e atenhèt lo nombre de 87 personas a Narbona. Aquela delegacion foguèt recebuda per la comission e li balhèt la peticion de 400 signaturas. Pr'aquò los deputats balhèron pas cap de seguida a aquela demanda.
En consequéncia, a Argelièrs tornar, espeliguèt un comitat de defensa viticòla qu'Albèrt presidissiá. Aqurel burèu se compausava de 7 a 10 personas, pasmens teniá sonque 2 viticultors. Aqueste comitat decidiguèt d'amassar cada dimenge los vinhairons, per qu'escotèssen las tres idèas clau d'Albèrt: ''Union de totis! Pas de politica! Al secors, lo miègjorn se morís!''. Lo movement prenguèt vam a Salèlas d'Aude ont 300 personas èran vengudas escotar lor menaire que prepausava de crear dins cada vilatge, de comitats de defensa viticòla. Lo dimenge 31 de març, èran 600 personas que s'amassavan a Bisa. Lo movement de contestacion s'espandiguèt e aital s'acampèron 1 000 personas lo 7 d'abril a Auvelhan, puèi arribèron a 8 000 a Corsan lo 14 d'abril. Per aver una difusion melhora lo comitat d'Argelièrs decidiguèt de crear un jornal, lo Tocsin, que lo primièr numèro sortiguèt lo 21 d'abril a Capestanh.
Lo 5 de mai, se faguèt una novèla amassada a Narbona, la vila de Ferrolh. Per realisme o oportunisme, lo cònsol narbonés s'èra alara aligat a Albèrt. Lo 8 de mai, decidiguèron los socialistas e los conservadors narboneses de participar pas a l'eleccion municipala del 12 de mai. Mai tard, la manifestacion de Besièrs fasiá evident l'endurciment del movement. S'i legiguèt lo comunicat final que lançava un ultimàtum al govèrn, en menaçant de proclamar lo non-pagament de l'impòst. Lo dimenge 26 de mai a Carcassona, la revòlta se carguèt d'una tonalitat mistica e revolucionària. Los menaires de la contestacion s'apoderan, e reviscòlan, dins lors discorses del passat catar del territòri occitan. Dins aquelas paraulas la premsa volguèt veire una deriva separatista que preniá lo movement. Lo 2 de junh, èran presentas 300 000 personas a Nimes.
Lo dimenge 9 de junh, los 4 departaments federats se rescontrèron per tal de far una amassada decisiva, entre 600 000 e 800 000 personas, vengudas d'Occitània tota, participèron a la manifestacion. Ferrolh, ara l'òme fòrt del movement, anoncièt que s'èra acabat l'ultimàtum de Besièrs e incitèt aital a la demission de las municipalitats. Aqueste eveniment clavèt lo periòde legalista del movement viticòla. A Montpelhièr, pel vèspre, espetan de bregas e los gendarmas se vegèron aculhits per de gets de pèiras. Lo 14 de junh, èran 442 municipalitats del territòri occitan e catalan que demissionan (160 dins lo departament d'Aude, 185 dins Erau, 88 en Catalonha nòrd e 9 dins Gard). L'endeman, en responsa, lo govèrn decidiguèt de far arrestar Ferrolh e los membres del comitat d'Argelièrs. Lo 19 de junh a 4 oras del matin, Ferrolh èra arrestat a Narbona. Dins la jornada, d'unes incidents espetan entre los narboneses e la polícia. Qualques afichas demandan la barradura dels talhièrs e comèrcis per tal de manifestar de solidaritat amb los empresonats. La sosprefectura de Narbona es assalida. L'intervencion dels cuirassièrs fa un mòrt e mantun nafrats sus la plaça publica. Lo 20, a Narbona, aquò's la caça dels sospechoses. la 1èra seccion del 139en R.I. tira sens intimacion sus la fola. Bilanç : 5 mòrts (Léon Maignan, cultivator a Bages, 42 ans; Gaston Pages, cultivator a Auvelhan, 18 ans; Emile Rouquier, domestic a Corsan, 25 ans; Elie Danjart, emplegat de comerçi a Corsan e Cecile Bourrel, emplegada d'ostal a Cuxac, 20 ans, tuada per una bala perduda).
Los mutins del 17en
right|300px|thumb|Un ataüt de pèiras per una de las victimas del 20 de junh de 1907, a Narbona Lo 17en regiment d'infantariá de linha es mudat de Besièrs a Agde lo 18 de junh de 1907, a causa de son esperit revolucionari, canta mai sovent l'Internacionala que la Marselhesa. Dempuèi lo 3 de junh, las autoritats militaras an decidat de lo transferir a Agde jol pretèxt de manòbras militaras. Mas aquel desplaçament es dificil a realizar perque los soldats vivon a costat de Besièrs, son de reservistas, o encara son de filhs de proprietaris viticòlas. Mas davant la situacion qu'empejorava, lo coronèl Gérard balhèt l'òrdre de desplaçament del regiment a Agde dins la nuèit del 18 al 19 de junh, malgrat una manifestacion d'un milièr de personas.
Dins la serada del 20 de junh, los soldats aprenon le drama de Narbona e tanben circula la rumor que lo 81en a dobèrt lo fuòc sus la fola a Besièrs. Aperaquí 500 soldats de la 6ena companhiá del 17en regiment d'infantariá se mutinan. Empòrtan armas e municions, daissan la caserna ont èran installats e prenon la direccion de Besièrs, a pè. Percorron una vintena de quilomètres, en caminar de nuèit. Lo 21 de junh, en debut de matinada, arriban a Besièrs. Son aculhits per los besierencs. Los soldats s'installan sus la passejada Pau Riquet, longa esplanada al centre de Bezièrs e frairejan amb la populacion que lor ofrisson de manjar e de beure. Las autoritats militaras podián pas acceptar aquela mutinariá, que l'exemple del 17en regiment auriá pogut balhar d'idèas a d'autres regiments de la region. Las fòrças de l'òrdre caçan los mutins dins la jornada, sens incident màjor. Lo 22 de junh, per tren, les soldats devon tornar dins sa caserna d'Agde. Pus tard, los menaires de la mutinariá foguèron mandats en Tunisia, a Gafsa, per mesura disciplinària.
Es a la seguida d'aqueles eveniments que los conscrits efectuèron lor servici militar luènh de çò sieu.
La mutinariá dels soldats del 17en demora famosa per las paraulas de la cançon de Montéhus "Gloire au 17e" (Glòria al 17en), dont lo repic ditz : « Salut, salut à vous, / Braves soldats du dix-septième... » (Adieu, Adieu a vos, / Braves soldat del 17en).
La sortida de crisi
right|250px|thumb|Dessenh umoristic sus l'entrevista entre Albèrt e Clémenceau Marcellin Albèrt es percaçat per la polícia, mas s'amaga dins lo campanat de la glèisa de son vilatge e se salva a París. Capita pas a èsser recebut a l'Assemblada nacionala que debat del projècte de lei contra la frauda. Per contra, capita a se faire recebre per Georges Clemenceau, cap del govèrn, al Ministèri de l'Interior. Lo Tigre va lo persuadir de retornar calmar la rebellion e li balha un bilhet de cent francs, que serà remborsat, destinat a pagar lo retorn en tren. Mas tanlèu Marcellin Albèrt partit, Clemenceau arrenga l'istòria a sa façon als jornalistas, insista sus aquel bilhet, per dèscreditar Marcellin Albèrt. Revengut al Argelièrs, lo 24 de junh, Albèrt rescontra los sòcis del comitat de defensa viticòla per transmetre lo messatge de Clémenceau, lo President del Conselh s'engatja a retirar las tropas e a ajudar la viticultura si los federats rentran dins la legalitat. Lo comitat decidís davant l'imprecision de las promessas de Clémenceau, de continuar lo movement pacific. Lo 25 de junh, davant 6000 personas, Albèrt s'explica per son viatge a París e raconta l'istòria del bilhet de 100 francs, mas tot aquò passa per una traïson. Lo 26 de junh, Albèrt decidís de se constituir presonièr. Ferrolh e los del comitat, lo meton en defòra dels afars a partir del 12 de julhet. Dins un Miègjorn ocupat per l'armada, Albèrt es devengut un traite que collabòra amb l'enemic.
De la mièg-junh al mes d'agost, 22 regiments d'infantariá, 12 de cavalariá, siá 50 000 a 60 000 òmes ocupan los departaments d'Aude, d'Erau, de Gard e dels Pirenèus Orientals. Un jornalista de la Despacha parla d'una region envasida. A Narbona, òm compta un militar per dos civils. Dins aquesta vila en dòl, las victimas son enterradas, 100 000 personas assistisson a las funeralhas.
Lengadòc coneis per la seguida d'autras crisis viticòlas, lo Comitat Regional d'Accion Viticòla serà creat per lutar radicalament contra l'importacion dels vins estrangièrs. Las annadas 1970 coneisseràn tanben la violéncia: lo 4 de març de 1976, pendent una manifestacion a Montredon, una fusilhada se debana entre los CRS e los vinhairons; i aurà dos mòrts (un CRS e un vinhairon).
Las cançons
200px|right|thumb|Panèl de publicitat per la commemoracion del centenari organizada per lo Conselh General d'Aude Aquela revòlta es estada font d'inspiracion per mantun artista d'ièr e de uèi. Los autors de l'epòca compausèron de cançons inspiradas per de cants patriotics o religioses, son un dels elements de la luta sociala. A la debuta del sègle XX, en França, la cançon politica e sociala es fòrça viva. Auguste Rouget repren l'imne nacional francés per La Marselhesa dels vinhairons (en francés La Marseillaise des vignerons) per denonciar las fraudas :
''Pour affirmer nos droits de vivre, Fils du Midi assemblons-nous; Les fraudeurs à la mort nous livrent, Qu'ils redoutent notre courroux ! [...]''
La Vinhairona (en francés La Vigneronne), sola cançon publicada dins lo jornal del Tocsin, descriu la misèria. Se parla de guèrra dins un esperit de Revolucion Francesa.
''Jadis tout n'était qu'allégresse Aux vignerons point de soucis Hélas! Aujourd’hui, la tristesse Règne partout en ce pays (bis) On n'entend qu'un cri de colère Un cri de rage et de douleur (bis) [...]''
''C'est dans l'union qu'on aiguise Les glaives qui font les vainqueurs, Et la victoire n'est promise Qu'à l'union des gens de cœur (bis) Quand la bataille s'exaspère Il ne faut pas de déserteurs! (bis) ''