cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ipotalam
Mecanisme de defensa fàcia a un predator
D'un autre costat, l'animal mòstra de comportaments de crenta e d'evaluacion dels riscs quand se lo torna plaçat dins un mitan associat a la preséncia d'un cat. Las marcas c-Fos mòstra que lo nucleu premamillar dorsal es mai activat al sen de l'ipotalam pendent aqueste paradigme. L'inactivacion al muscimòl, abans la mòstra a aqueste contèxte, abolís aquestes mecanismes defensius
Embriologia
Pendent lo desvelopament, la totalitat del sistèma nerviós central se desvelopa a partir d'una estructura nomenada lo tube neural situat dins la partida dorsala de l'embrion. Aqueste tube se divisa enseguida en 4 partidas diferentas segon l'axe anteroposterior :
Ormonas ipotalamicas
Aquestas ormonas se capviran cap a l'ipofisi mercés al sistèma pòrta ipotalamipofisari.
Patologia de l'ipotalam
Seriá lo sèti d'una granda activitat pendent las crisis d'AVF (Algias Vasculàrias de la Fàcia) e çò qu'explicariá que las crisis sián de frequéncias regularas (mesmas oras als mesmes moments del jorn)
Luciano Pavarotti
Luciano Pavarotti (Modena, 12 d'octobre de 1935- 6 de setembre de 2007) foguèt un dels cantaires (tenòr) italian d'opèra los mai coneguts dins son país e internacionalament, ambe un pic de popularitat capvath lo mond entièr dins las annadas 1990.
Biografia
De la siá primièra femna, Adua Veroni, a tres filhas (nascudas en 1962, 1964 e 1976); de la siá segonda esposa Nicoletta Mantovani, (primièra assistenta/secretària), nasquèt una filha en genièr de 2003: Alice (son besson subrevisquèt pas). Venguèt pepin en abril de 2002.
Valença de Baïsa
Valença de Baïsa o Valença ser Baísa (Valence-sur-Baïse en francés) qu'ei ua comuna occitana de Gasconha situada dens lo departament de Gers e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Geografia
Bastida situada au confluent de Baïsa e d'Auloa sus las ancianas rotas nacionalas (Rota nacionala 130 e Rota nacionala 639). vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Luciano Pavarotti
Biografia
Operat abans d'una tumor en julhet de 2006, ospitalizat tornarmai lo 9 d'agost 2007, se moriguèt la nuèit del 5 al 6 de setembre d'un cancèr del pancreas dins sa villa de Modena.
Annadas 1960-1970
Entamenèt sa carrièra a l'opèra lo 29 d'abril de 1961 amb lo ròtle de Rodolfo dins La Boèma, en Emilia-Romanha. A partir d'aqueste trionf, Luciano Pavarotti comencèt de se far conéisser dins tota Euròpa. Tot cambièt plan lèu quand, un vèspre de 1963, li foguèt prepausat de remplaçar sulpic lo tenòr Giuseppe Di Stefano: lo public del Covent Garden de Londres ne foguèt esbalausit: Luciano Pavarotti a capitat son primièr ensag magistralament. La Scala de Milan li dobriguèt las pòrtas en 1965 gràcias al cap d'orquèstra Herbert von Karajan.
Valença de Baïsa
Toponimia
Valença qu'ei ua bastida deu sègle XIII, son nom qu'es un transferiment deu nom de la vila de Valéncia,.
Luciano Pavarotti
Annadas 1980-1990
A la debuta de las annadas 1980, fonda « The Pavarotti Internacional Voice Competition » pels joves cantaires, e, a la fin de cada concors, balha un recital ont canta amb los ganhants. Aital, en 1982, canta d'extraches de la boèmia e Un ballo in Maschera. Per celebrar sos vint e cinc ans de carrièra, convida los ganhants dels concorses en Itàlia per un recital ont interprèta d'aires tirats de la boèmia, a Modena e a Gènoa, puèi en China ; acaba aquela virada al Great Hall of the people a Pequin davant 10,000 personas e recep una standing ovacion per las nòu contra-uts efectuats aisidament. Lo tresen concors, en 1989, s'efectua sus d'aires de l'Elisir d'Amore e Un ballo in maschera. Lo venceire del cinquen concors acompanha Pavarotti dins un recital a Filadèlfia en 1997.
Per Luciano Pavarotti, l'annada 1990 representa una virada cap a una vertadièra reconeissença internacionala ; aquò debuta pendent la copa del mond de fotbòl en 1990 en Itàlia, lo tèma « Nessun dorma » del opèra Turandot de Puccini ven la cançon oficiala del campionat mondial. Tot al long de las annadas 1990, Pavarotti jòga dins de nombroses concèrts en plen aire coma, per exemple, lo concèrt de Hyde Park a Londres (Anglatèrra), qu'atira una audiéncia recòrd de 150,000 espectators. En junh de 1993, mai de 500,000 espectators e mai d'un milion de télespectateurs assistisson a l'espectacle del mèstre en dirècte de Central Park a Nòva Iòrc (Estats Units).
Pasmens, l'ascension de Luciano Pavarotti cap a la celebritat es pas sens dificultats. Ganha lèu dins lo mond de l'opèra, lo chafre de « rei de las anullacions » : en efièch, de per sa santat relativament fragila, Luciano Pavarotti es menat a descomandar d'unes opèras. Aquò provòca dels problèmas ambe d'unes ostals d'opèra, coma lo Lyric Operèt of Chicago ambe lo qual entreten de plan marridas relacions.
Valença de Baïsa
Istòria
Valença qu'ei ua bastida fondada en 1274 en pariatge per l'abat de Flaran e lo comte d' Armanhac Geraud VI. En 1839, qu'incorporèn la comuna d'Empeils o Ampeils (nom francés) a Valença. Empeils o Ampeils qu'es au sud-oèst de Valença, sus la RD 112. Èra pas parròpia abans la revolucion, benlèu dependenta d'Asca o Ascons o Ascos (au sud).
Luciano Pavarotti
Annadas 2000
Lo 13 de decembre de 2003, se marida amb son assistenta, Nicoletta Mantovani, que li balha de bessons, Alice e Riccardo, nascuts a Bolonha lo 14 de Genièr de 2003. Seguida a de complicacions al moment de la naissença, sola Alice subreviu. Pavarotti comença sa virada d'adieu en 2004, a l'edat de 69 ans, en cantant, pel darrièr còp a travèrs lo mond los aires los mai coneguts e precioses de l'opèra. Pavarotti balha son darrièr concèrt a l'opèra al Metropolitan Opera lo 13 de març de 2004 : recep dotze minutas d'ovacion dins lo ròtle del pintre Mario Cavaradossi (Tosca de Puccini). Lo 1 decembre de 2004, causís las quaranta vilas dins las qualas efectuarà sa virada d'adieu, producha per Harvey Goldsmith.
Lo 10 de febrièr de 2006, Pavarotti interprèta Nessun Dorma a la ceremonia d'obertura de las Jòcs Olimpics d'ivèrn de 2006 a Turin en Itàlia. L'acte final de la ceremonia d'obertura li es reservat, sa proesa recep atal la mai longa e la mai importanta ovacion de la nuèch, per un public vengut del mond entièr. Pasmens, notam que l'aire aviá degut èsser transpausat un ton mai bas, vist son edat.
Se morís de las seguidas d'un càncer del pancreàs lo 6 de setembre de 2007 a l'edat de 71 ans.
Los Tres Tenòrs
Es lo 7 de julhet de 1990 que Pavarotti rejonh los tenòrs espanhòls Placido Domingo e José Carreras per formar los Tres Tenòrs, lo trio liric mai conegut al mond. Aital, per festejar la copa del mond de fotbòl que se debana en Itàlia, los tres tenòrs interprètan, davant las ancianas Tèrmes de Caracalla a Roma, los aires d'opèra los mai coneguts, jos la direccion del grand director d'orquestra Zubin Mehta. Aquel concèrt es vengut lo supòrt audio liric lo mai vendut al mond.
En 1994, los tres tenòrs se rejonhon tornarmai, totjorn per la Copa del mond de fotbòl, aquel còp a Los Angeles (Estats Units), davant mai d'un milion d'espectators e telespectators, totjorn jos la bagueta del director d'orquestra Zubin Mehta.
E puèi en 1998, annada ont la Copa del mond de fotbòl s'es establida en França, los tres tenòrs causisson la Torre Eiffel per lor concèrt, jos un majestuós decòr signat pel productor Tibor Rudas. Aquel concèrt se fa jos la direccion del pianista virtuós e director d'orquestra James Levine. Son en dirècte davant un public cent còps mai important que lo de Roma, siá dos miliards de telespectators dins lo mond entièr.
Remarcam tanben que los enregistraments audios e videos d'aqueles concèrts son estats venduts en nombre largament superior als dels Rolling Stones o de Elvis Presley.
Pavarotti and Friends (Pavarotti e sos amics)
Sa virada s'arrèsta pas als majestuoses concèrts dels Tres tenòrs. Luciano Pavarotti consacra una partida granda de son temps als concèrts de caritat e a las accions umanitàrias. Aital, de 1992 a 2002, se pòt comptar fins a sèt concèrts a portada umanitària apelats Pavarotti and Friends. Totes aqueles concèrts an agut luòc en dirècte de la Piazza Granda de sa vila natala, Modena.
Pasmens aquestes concèrts an pas qu'una portada caritativa ; permeton tanben a Pavarotti de s'exprimir dins un autre domeni que lo sieu : la varietat ; a cantat amb las mai grandas voses d'aquel mond Elton John, Zucchero, Céline Dion, Joe Cocker, Sting, etc., en tot, mai de 100 cantaires de tota mena (jazz, gospel, rap, varietat, e de segur, opèra). Pel biais d'aqueles concèrts, Pavarotti a permés a de milions de personas d'ausir pel primièr còp qualques unes dels mai grands aires d'opèra. Luciano Pavarotti es reconegut coma lo primièr tenòr al mond a aver capitat a tan plan democratizar l'opèra al près del grand public.
Aqueles concèrts èran tanben per Pavarotti un convit al mond exterior a venir dins sa vila natala ; disiá qu'aimava transformar sa vila en « Hollywood italian ».
Qualques anecdòtas de sa vida
Malgrat que fòrça personas dison que Pavarotti diu sa capitada a son astre, se pòt tanben remarcar qu'aguèt fòrça chepics dins sa vida. Tre l'edat de dotze ans, Luciano Pavarotti a frolat la mòrt : aviá atrapat lo tetanòs e èra dins lo còma. Quand conta aquela anecdòta, ditz que quand a représ consciéncia, a ausit de gents discutir a l'entorn de son lièch. Disián qu'aviá ja recebut los darrièrs sacraments tres còps, que lo prèire tornariá l'endeman, mas que, segon los mètges, passariá pas la nuèch.
I a agut tanben problèmas de peses e qu'aquò o complexava. Es dempuèi l'edat de trenta ans victima de subrepés, çò que l'obliga a far tostemps de regims a basa d'aigas mineralas e de fruches. Aquelas condicions li pausan sovent de problèmas. Atal, a degut mantun còp patir d'operacions als genolhs e a l'esquina.
Luciano Pavarotti èra reputat per èsser un plan bon cosinièr e quand se li parla de noiridura, ditz que deu tot aquò a son enfança e sustot a sa maire escaissada « la Mamma ». Tanben, per l'anecdòta, quand Luciano Pavarotti anava dins d'ostalariás, demandava a remandar la noiridura qu'aviá pas consumida. Qualificava aquela reaccion « a l'acostumat de paures ».
La supersticion es tanben una cresença qu'ocupava una partida de la vida de Luciano Pavarotti ; aital, quand vesiá un gat negre traversar la carrièra, ensajava de se persuadir qu'èra blanc. Sos pròches an sovent ditz als mèdias que, quand Pavarotti arribava sus scèna, aviá un clavèl tòrt en pòcha qu'aviá prealablament trobat sus la scèna o demandat als maquinistas !
Lo « mèstre dels contra-uts » auriá pas jamai sauput deschifrar de particions de musica malgrat qu'arribava a seguir las orquestras. Se justificava en disent que, sens las particions, fasiá pas qu'escotar las autras prestacions (sovent per Enrico Caruso qu'a totjorn admirat la votz excepcionala) e podiá aital aver una mai granda libertat d'interpretacion sus scèna e vocalament.
Carlos Kleiber, director d'orquestra, a dich d'el :
.网站
(Punycode .xn--5tzm5g, wǎngzhàn "sit wèb", en chinés ) es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 17 d’abril de 2016.
Liré
Liré es una comuna francesa, situada dins lo departament de Maine e Léger e la region dels Païses de Léger.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Domingo Pérez
Domingo Pérez es un municipi de la província espanhòla de Toledo dins la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Orchidaceae
Las Orquidèas son totas las plantas que compausan la familha Orchidaceae, apertenent a l'òrdre Asparagales, una de las famillas màger de plantas existentas. Presentan fòrça formas, talhas e colors variadas e existisson per totes los continents, levat Antartida, mas son predominantas pel airals tropicals.
Majoritariament epifitas, las orquidèas creisson subre los arbres, los utilizants solament coma apieja per cercar la lutz; son pas de plantas parasitas, se noirisson solament de material en decomposicion que cai dels arbres e s'acumula e s'enviroda sus sas rasics. An mantuna formas de reproduccion: dins la natura, principalament per dispersion de las semenças mas en cultura tanben per division.
Respècte a l'enòrma varietat d'espècias, fòrça paucas an un usatge comercial, levat las d'interès ornamental e d'unas espècias que produson la vanilha a partir de sos fruits, mas aqueste usatge es limitat per la produccion d'un compausat artificial similar de cost fòrça inferior. Mesme per l'ornamentacion, sola una pichona part de las espècias es utilizada, pr'amor que la granda majoritat presenta de flors pichonas e de fuèlhas paucas atractivas. Los orquidicultors creèron diferents ibrids de grand efièch ornamental per aumentar lor interès comercial.
Saint-Aubin-la-Plaine
Saint-Aubin-la-Plaine es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Vendea e la region daus País de Leire.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Nòtas
<references group="N"/>
Malatavèrna
Malatavèrna (Malataverne en francés) es una comuna occitana de Daufinat de Vianés administraa per lo departament de Droma e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Villers-la-Montagne
Villers-la-Montagne es una comuna francesa, situada dins lo departament de Meurthe e Mosèla e la region de Lorena.
Geografia
Situada al sud de Longwy e de las siás tres frontièras, Villers-la-Montanha es la "pòrta" d'en primièr cap als pòbles alentour perque ela llom la via rapida (N52).
Située au sud de Longwy et de ses trois frontières, Villers-la-Montagne est la "porte" d'entrée vers les villages alentour car elle longe la voie rapide (N52).
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Deu lo sieu nom a una villa gallo-romaine destruida a. Banc d'una châtellerie en dependent del castèl de Longwy. Banc d'una prévôté l'an 1718, de contunh d'un bailliage. En 1817, Villers-la-Montanha, vilatge de l'anciana província del Barrois aviá per annèxas la granja de Hussigny e lo molin de Signy. A aquela epòca i i aviá 826 abitants repartits dins 150 ostals. En lo bòsc de Selomont, ruïnes d'un ancian pòble. L'istòria de la municipalitat de Villers-la-Montanha a #èsser estudiada e escricha en detalh per l'istorian local Felix JACOB en 1995 e completada l'an 2001 per Olivier Cortesi.
Doit son nom à une villa gallo-romaine détruite au. Siège d'une châtellerie dépendant du château de Longwy. Siège d'une prévôté en 1718, puis d'un bailliage. En 1817, Villers-la-Montagne, village de l'ancienne province du Barrois avait pour annexes la ferme de Hussigny et le moulin de Signy. À cette époque il y avait 826 habitants répartis dans 150 maisons. Dans la forêt de Selomont, ruines d'un ancien village. L'histoire de la commune de Villers-la-Montagne a été étudiée et écrite en détail par l'historien local Felix JACOB en 1995 et complétée en 2001 par Olivier Cortesi.
Rochetaillée (Nauta Marna)
Rochetaillée es una comuna francesa administrada per lo departament de la Nauta Marna de la region del Grand Èst.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Ritme circadian
vinheta|400x400px|Diagrama qu'illustra l'influéncia de la lutz e la foscor en los ritmes circadians e la fisiologia e de comportaments ligats a travèrs del nuclèu supraquiasmàtic en umans Un ritme circadian (del latin circa e dia) es un cicle d'aperaquí 24 oras amb de procediments bioquimics, fisiologics o comportamentals consequents. Vivon de ritmes circadians que siá las plantas (tanben los fongis e cianobactèris) o los animals. La cronobiologia estudia aquel cicle e d'autres de durada diferenta.
Hiroshima
thumbnail|Castèl d'Hiroshima Hiroshima (広島市, -shi) es la capitala de la prefectura de Hiroshima, dins la region de Chugoku, a l'oèst de l'illa de Honshū en Japon.
Ritme circadian
Los ritmes circadians se genèran de biais endogèn e pòdon èsser activats per d'elements exteriors, lo principal d'aquels es la lutz.
Hiroshima
La vila es localizada en amont del dèlta del riu Òta (riu que nais dins las montanhas prèp de Chugoku), e amb sos set braces, devesís la vila en sièis illas, fins a la baia d'Hiroshima. La vila es gaireben plana, amb una leugièra elevacion en dessús del nivèl de la mar.
La populacion estimada en 2003 èra d'1.130.000 abitants, per una superfícia de 741,75 km², amb una densitat de mai de 1.500 personas per km².
Ritme circadian
Istòria
Al sègle IV AbC, las equipas d'Alexandre Magne observèron que las fuèlhas de l'arbre tamarind se movián amb los cicles diürnes. La primièra observacion modèrna de las oscillacions circadianas, la faguèt al sègle XVII Jean-Jacques de Ortous de Mairan, que la faguèt quand vegèt que las fuèlhas de la planta Mimosa pudica contunhavan de se mòure sens estimulacions extèrnas.
Avars de Panònia
Los avars son un pòble nomad, installat dins e a l'entorn de l'Ongria actuala ont fondèron un empèri, lo kaganat avar.
Blues
thumb|right|300px|Lo famós autor interprèt de blues [[John Lee Hooker]] Lo Blues (literalament en occitan blaus. Veire l'etimologia) es una forma de musica vocala e instrumentala basada sus l'utilizacion de la nòta blava e sus un motiu repetitiu que seguís mai que mai una estructura de dotze mesuras. Emergiguèt dins las comunautats africanas dels Estats Units a partir de la musica espirituala, de las cançons de prègas, dels cants cantats pels camps de coton, en ritmar las baladas narativas anglesas o irlandesas. L'utilizacion de la nòta blava e de motius de crida - responsa dins la musica e las paraulas, indican l'origina oèst-africana del blues. Lo blues influencièt mai tard la musica populara americana, e venguèt partida dels genres de ragtime, jazz, bluegrass, rhythm and blues, rock, hip-hop, e cançons pop.
Avars de Panònia
Origina
L'origina, que siá geografica o etnica, dels avars es escura. son de còps presentats coma un pòble mongòl. Los documents lingüistics sus los avars son rares. Pasmens, un tresaur foguèt descobèrt en 1799 a Nagy-Szentmiklós, uèi en Romania, près de Timișoara. Mentre los objèctes, de bòls amb una inscripcion en alfabet grèc, dins una lenga desconeguda. L'ipotèsi de lectura la mai espandida es aquela de l'origina turquesa del tèxt, per exemple Thomsen (1917), Németh (1932), Haussig (1985) o Róna-Tas (1990). Per Helminski, sèm en preséncia d'una lenga tongoza.
Blues
Etimologia
Lo tèrme "blues" ven de l'abreviacion de l'expression anglesa "blue devils" ( "diables blaus"), que significa "idèas negras". Lo tèrme "blue", d'ont lo blues, deriva del francés ancian e significa "istòria personala" (rèsta dins la lenga francesa actuala lo tèrme "bluette", qu'es, per totes los bluesmen, la significacion del blues, a saber una cançon a la premièra persona del singular).
Avars de Panònia
Origina
Pasmens çò vòl pas dire que los avars èran un pòble tongoz o ben manchó. Mai qu'una populacion omogèna, los avars èran una confederacion de tribús d'origina divèrsa, per exemple d'eslaus.
Blues
Nòtas
<references group="N"/>
Lezama
Lezama es una comuna de Biscaia dins la comunautat autonòma espanhòla del País Basc.
Avars de Panònia
Establiment del kaganat
En 558, l'Empèri Bizantin ensaja de s'aliar amb los avars, mas venon lèu-lèu un nòu enemic. En 562, los avars atacan lo reialme franc, mas son desfaches per lo rei Sigebert en Turíngia.
En 567, ligats amb lo lombards del rei Audoin, destruson lo reialme gepid e s'apoderan la Panònia e la Dàcia.
Hiroshima
Istòria
Hiroshima foguèt la scena del primièr bombardament atomic de l'istòria, lo 6 d'agost de 1945, cap al final de la Segonda Guèrra Mondiala, per l'aviacion dels Estats Units d'America.
Imre Kertész
Imre Kertész ( Kertész Imre segon l'us tradicional magiar d'emplec dels noms pichons e d'ostal ; Budapèst, lo 9 de novembre de 1929 - Budapèst, 31 de març de 2016) foguèt un escrivan ongrés. D'origina jusieva subrevisquèt a son empresonament dins un camp de concentracion. Recebèt lo Prèmi Nobel de Literatura en 2002. L'òbra mai coneguda de Kertész, Sorstalanság, descriu l'experiéncia d'un jove de quinze ans dins los camps de concentracion d'Auschwitz, Buchenwald e Zeitz. Lo libre es estat interpretat coma una mena d'autobiografia, mas l'autor nega un ligam biografic important. Sos escriches son estats traduches dins fòrça lengas, mai que mai en anglés. Kertész trapèt pas a la debuta gaire d'apreciacion de son escritura en Ongria; partiguèt doncas en Alemanha. Pasmens, contunha d'escriure en ongrés e presenta sas òbras a d'editors en Ongria.
Hiroshima
Cultura
Hiroshima es classificada per l'UNESCO coma Patrimòni Mondial de l'Umanitat:
Imre Kertész
Un filme bastit a partir de son roman Sorstalanság foguèt realizat en Ongria en 2005. A mai sèrve lo meteis títol, lo filme en realitat es mai autobiografic que lo roman.
Maupasset (mètro de Marselha)
drecha|sens_quadre|260x260px L'estacion de Maupasset es una estacion de la linha 1 dau mètro de Marselha.
Ritme circadian
Istòria
J. S. Szymanski en 1918 observèt lo ritme circadian per d'animals que contunhavan e quitament si i a pas d'estimulacions extèrnas coma la lutz o la temperatura. Joseph Takahashi descobriguèt la basa genetica d'aquel ritme pels animals de laboratòri en 1994.
Óc Eo
thumb|right|Carta d'[[Indochina au sègle V que representa Óc Eo au sen dau Reiaume de Funan.]]
Óc Eo es lo nom donat a una vila anciana descubèrta dins lo corrent deis annadas 1940 au sud de la província vietnamiana d'An Giang per l'arqueològ francés Louis Malleret. Situada au sud dau deltà de Mekong, seriá estada lo pòrt principau dau Reiaume de Funan e auriá existit entre lei sègles I e VII ap. JC. Un canau permetiá probablament de liar Óc Eo a la vila d'Angkor Borei, situada 90 km au nòrd, qu'èra la capitala de Funan. Gràcias a sa posicion lòng deis itineraris comerciaus principaus dau Sud-Èst Asiatic, Óc Eo foguèt un pòrt prospèr coma l'atestan lei vestigis e leis objèctes descubèrts per lei cavaments (gemas, monedas romanas... etc.).
Istòria
L'istòria d'Óc Eo es largament desconeguda mai sembla far partida dau Reiaume de Funan qu'es conegut gràcias a de documents chinés. Pasmens, aquela ipotèsi es pas confirmada per lei tèxtes khmers que mencionan l'existéncia d'estats, fòrça mau identificats per leis istorians modèrnes, dins la region. De mai, en causa deis originas fòrça divèrsas deis objèctes descubèrts dins lei roïnas de la vila, ren permet de justificar clarament l'apartenància d'Óc Eo a la cultura de Funan. Ansin, segon certaneis istorians, es possible qu'Óc Eo siegue un centre independent. Coma que vague, la vila emergiguèt coma un centre culturau e economic dau deltà de Mekong e se desvolopèt gràcias a sa posicion lòng deis itineraris comerciaus de la region. Aquò i favorizèt la difusion d'influéncias estrangieras, principalament en provenença deis Índias.
Lei causas dau declin de la ciutat son probablament liadas ai progrès de la navigacion maritima que permetián ai naviris de realizar de viatges pus lòngs. L'escala d'Óc Eo èra donc plus necessària e perdiguèt son interès car èra pas un centre de produccion important. L'ascension dau Reiaume de Chenla, que tremarchèt una partida dau comèrci regionau, entraïnèt probablament lo declin definitiu de la vila.
Lo site arqueologic
D'una superficia de 450 ectaras, Óc Eo èra organizada segon un sistèma de canaus rectangulars que formavan probablament lei limits de diferents quartiers. Un nombre fòrça important d'objèctes foguèron trobats durant lei cavaments demostrant l'existéncia d'una activitat artesanala intensa. Lei fondacions de plusors bastiments importants, ornats per d'estatuas d'animaus, foguèron tanben identificadas. Enfin, l'importància de l'activitat comerciala portuària foguèt confirmada per la descubèrta de gemas ò pèças de moneda que son pas originàrias de la region coma de pèças romanas ambé l'efigia d'Antonin lo Piós.
Field Museum d'Istòria Naturala
thumb|200px|Entrada deu Field Museum thumb|200px|left|Lo [[Tiranosaurus Rex Sue, ua de las géncer pèças deu musèu]] Lo Field Museum d'Istòria Naturala a Chicago que hè partida deu Museum Campus e que's troba au ras deu Lac Michigan sus la carrèra Lake Shore Drive.
Ritme circadian
Critèris
Per diferenciar los ritmes circadians verais d'autres coincidents o aparents s'utilizan tres critèris: 1) Lo ritme persistís en abséncia d'estimulacions exterioras, 2) persistisson amb la mesma precision dins una plaja de temperaturas donada, e 3) los ritmes pòdon èsser ajustats al temps local.
Maupasset (mètro de Marselha)
Istòria
L'estacion dobriguèt lo 26 de novembre de 1977.
Ritme circadian
Importància pels animals
Las abituds de sòm o d'alimentacion presentan de ritmes circadians; an d'influéncia tanben sus la temperatura del còrs, l'activitat del cervèl, la produccion de las ormònas, la regeneracion cellulara e d'autras activitats biologicas. De mai, lo fotoperiodisme, la reaccion fisiologica dels organismes a la durada del jorn o de la nuèch, es vitala per las plantas e los animals, e lo sistèma circadian ten un ròtle per mesurar e interpretar de la durada del jorn.
Impacte del cicle lutz/escur
Lo ritme circadian es ligat al cicle lutz/escur. Los animals, comprenent los umans, se pausan a l'escur total per de periòdes longs. Las marcas de l'environament que cada jorn fan reson suls ritmes se nomenan Zeitgebers (de l'alemand, 'donaires de temps', 'cronomètres'). Es interessant de prene en compte que de mamifèrs totalament cècs e sosterranhs coma aquestes del genre Spalax son capables de manténer lo lor relòtge biologic sens estimulacions aparentas.
Relòtge biologic dels mamifèrs
Lo principal "relòtge" circadian pels mamifèrs es plaçat al nuclèu supraquiasmatic (o nuclèu SNC), un parelh de diferents grops de cellulas plaçadas dins l'ipotalam. La destruccion de l'SNC provòca la completa abséncia d'un cicle regular de sòm/velha. Lo SNC recep l'informacion de la lutz mejans los uèlhs. La retina dels uèlhs conten, en mai dels fotoreceptors abituals, d'autres amb un pigment nomenat melanopsina, que pòrtan l'SNC.
La Barre-de-Semilly
La Barre-de-Semilly es una comuna normanda, situada dins lo departament de la Marga e la region de la Bassa Normandia.
Ritme circadian
Relòtge biologic dels mamifèrs
Sembla, doncas, que l'SNC pren l'informacion sus la durada del jorn de la retina, l'interpreta e la mena a la glandula pineala situada dins lo cervèl. En responsa, la glandula pineala secrèta l'ormòna melatonina. Atal informa sus la durada de la nuèch.
La Barre-de-Semilly
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Maupasset (mètro de Marselha)
Situacion
Es situada dins lo quartier omonim.
Ritme circadian
Santat umana
L'administracion de medicaments en coordinacion amb lo relòtge biologic pòt aumentar considerablament l'eficacitat e ne redusir la toxicitat.
Un grand nombre d'estudis mòstran qu'un cluc cort afècta pas lo ritme circadian, mas pòt redusir l'estrès e aumentar la productivitat.
I a diferentas malautiás associadas al damatge del ritme circadian. Los ritmes circadians son crucials per manténer un estat de consciéncia. Lo jet lag a per causa una trencadura dels ritmes circadians. Lo treble bipolar e d'autres problèmas d'insomnia son associats amb lo foncionament irregular o patològic dels ritmes circadians e, dins lo cas de pacients bipolars, l'administracion de liti a una influéncia positiva sul relòtge biologic.
La trencadura del ritme circadian de long tèrme pòt provocar o exacerbar de malautiás coronàrias. La supression de la produccion de melatonina associada amb la trencadura del ritme circadian pòt aumentar lo risc de càncer.
Cusac
Cusac (Cuzac en francés) es una comuna roergata situada dins lo departament francés d'Òut e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Minerau
Un minerau (var. mineral) es una substància generalament inorganica formada naturalament o non qu'es caracterizada per sa composicion quimica e l'agençament de seis atòms segon una periodicitat e una simetria precisa. Lei mineraus son generalament solids e associats per formar de ròcas.
Proprietats
En 2004, l'existéncia de 4100 mineraus èra reconeguda. Pòdon èsser caracterizats per divèrsei proprietats. Lei pus visiblas son lor forma cristallina, lor duretat, lor densitat, certanei proprietats opticas (esclat, indèx de refraccion...), lor linha o lor color.
Exfoliacion
thumb|Exfoliacion octaedric de la [[fluorita.]]
L'exfoliacion es la proprietat caracteristica d'un minerau de se rompre segon de plans e de direccions privilegiats. L'existéncia d'aquelei plans d'exfoliacion depend de la simetria e de l'estructura cristallina dau minerau. Existisson de tipes generics d'exfoliacion:
Color
thumb|Color blava dei cristaus d'[[azurita.]]
La color es una caracteristica importanta dei mineraus per lor identificacion o seis aplicacions. D'efècte, certanei mineraus tènon divèrsei varietats amb de colors diferentas. Per exemple, es lo cas dau qüars que sa varietat violeta es dicha ametista e sa varietat transparenta es dicha cristau de ròca. En revenge, de mineraes an de còps una color fòrça caracteristica coma la malaquita qu'es verda viva.
La color dei mineraus es causada per l'absorcion o non dei ondas diferentas compausant la lutz solara. Ansin, la color blanca tèn totei lei radiacions fasent la lutz solara. La preséncia d'impuretats permet generalament d'explicar una color determinada. Per exemple, la preséncia d'oxids de cròme dins l'estructura dau corindon causa la color roja dau robí.
Aucet-Aucet Juson-Sunarreta
Aucet-Aucet Juson-Sunarreta (Altzai-Altzabeheti-Zunharreta en basco, Alçay-Alçabéhéty-Sunharette en francés) qu'ei ua comuna de la província tradicionau de Sola.
Yport
Yport es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Sèina Maritima e la region de la Nauta Normandia.
Frais-Vallon (mètro de Marselha)
L'estacion de Frais-Vallon es una estacion de la linha 1 dau mètro de Marselha.
Yport
Geografia
Yport est situé à une trentaine de kilomètres au nord du Havre, en bordure de la Manche. thumb|left|Yport
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Lo luòc #èsser probablament ocupat pendent lo periòde neolític. I aguèt viscut, après lo IVe sègle av. J.-C., Pels Calètes.
Pendent l'epòca romaine, una via en connectant Fécamp a Étretat passava a l'actual luòc-dicha del Fons Pitron, d'ont partissiá una bifurcation cap al pòble. L'actuala D940 a represes lo traçat d'aquela via romaine. La preséncia d'indigènas gallo-romains a #èsser establida, continuament a desparièrs registres archéologiques, mas res pròva pas que l'abitat èra permanent. Èra benlèu-aquel solament un luòc de persec.
L'abitat permanent a Yport es pas avéré #qu'a partir del nautor Mièja Edat. Lo luòc a testificat l'an 1217 jos la forma Isport, nom #que sembla egalament remontar a la Mièja Edat. Lo primièr element Is- es malaisit a determinar en l'abséncia de formas ancianas pro caracterizadas. Lo vilatge es alavetz ligat a aquel de Criquebeuf-en-Caux, ont se trobavan la glèisa, lo cementèri e l'escòla, a divèrses quilomètres de Yport.
Aquel es pas #qu'al que la municipalitat de Yport existirà coma tala, amb sustot lo bastiment de la glèisa. Oficialament, la municipalitat de Yport a creat lo 1er 1843, lo sieu primièr cònsol es Jean-Baptiste Feuilloley. La marca tanben lo començament del essor del persec. Entrena tanben lo essor del vilatge perque de nombrosas personas an atrach per aquel trabalh e la populacion arribada a 1800 abitants. La tèsta de mar a doncas fòrça evolucionat pendent aquel periòde : rampa en 1842, cabelh en 1858, chenal en 1873, còrs de guarda (destruissi en 1905), plataforma de artillerie. Pòrt de échouage, la tèsta de mar aviá per païsatge los cabestans, los caïques e los caloges (ancianas caïques vessadas en servint de resèrva). thumb|[[Pierre-Auguste Renoir, Mar e vaissèls, 1883, Metropolitan Museum of Art, Naua Yòrk.]] Es tanben a la s-|XIX|e}} que la mòda de las bains apareis, Yport i escapa pas pas. En 1849 e 1884, lo pòble a tocat per una epidèmia de choléra.
Frais-Vallon (mètro de Marselha)
Istòria
L'estacion dobriguèt lo 26 de novembre de 1977.
Situacion
Es situada dins lo quartier omonim.
Yport
Istòria
A l'ora d'ara, lo persec a desaparegut, coma pertot sus la Còsta de Albâtre, las darrièras caïques en avent #èsser désarmées en los ans seissanta. L'aspècte del pòble de pescador a pas totun que fòrça pauc cambiat. Sòl la tèsta de mar a patit de notablas evolucions. Yport Viu uèi essencialament de lo sieu casino en près de mar e del torisme estival. Un grand parking a remplaçat los caloges, del temps que lo torisme gastronomique a fach la siá aparicion.
Mañaria
Mañaria es una comuna de Biscaia dins la comunautat autonòma espanhòla del País Basc.
Aucet-Aucet Juson-Sunarreta
Istòria
En 1833, los tres comunas de Alçay, Alçabéhéty e Sunharette fusionen per pas mai formar #qu'una sòla comuna.
Yport
Istòria
Es interessant de verificar la preséncia d'un idiòma yportais, practicament apagat a l'ora actuala, mas #que se fasiá observar per una granda diferéncia amb aquel parlat a Fécamp.
Saint-Loup-d'Ordon
Saint-Loup-d'Ordon es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Iona e la region de Borgonha Franca Comtat.
Yport
Istòria
Le site fut probablement occupé durant la période néolithique. Il fut habité, après le IVe siècle av. J.-C., par les Calètes.
Durant l'époque romaine, une voie reliant Fécamp à Étretat passait à l’actuel lieu-dit du Fond Pitron, d'où partait une bifurcation vers le village. L'actuelle D940 a repris le tracé de cette voie romaine. La présence d'indigènes gallo-romains a été établie, suite à différentes fouilles archéologiques, mais rien ne prouve que l'habitat était permanent. Peut-être était-ce seulement un site de pêche.
Saint-Loup-d'Ordon
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Yport
Istòria
L'habitat permanent à Yport n'est avéré qu'à partir du haut Moyen Âge. Le lieu est attesté en 1217 sous la forme Isport, nom qui semble également remonter au Moyen Âge. Le premier élément Is- est difficile à déterminer en l'absence de formes anciennes suffisamment caractérisées. Le village est alors rattaché à celui de Criquebeuf-en-Caux, où se trouvaient l'église, le cimetière et l'école, à plusieurs kilomètres d'Yport.
Minerau
Duretat
La duretat es la resisténcia d'un còrs fàcia a l'abrasion, la penetracion o la raiadura. L'escala de Mohs es lo metòde principau per determinar una duretat. Es un sistèma simple onte cada minerau raia lo precedent o es raiat per lo seguent. Lei mineraus de l'escala son :
Aucet-Aucet Juson-Sunarreta
Istòria
En 1790, Sunharette était le chef-lieu d'un canton qui dépendait du district de Mauléon. Ce canton comprenait les communes d'Alçay-Alçabéhéty-Sunharette, Alos-Sibas-Abense, Camou-Cihigue, Etchebar, Lacarry-Arhan-Charritte-de-Haut, Lichans-Sunhar et Ossas-Suhare.
Microchiroptera
Los microquiroptèrs constituisson un sosòrdre dels quiroptèrs o ratapenadas. Son apelats tanben ratapenadas insectivòras, ratapenadas qu'utilizan l'ecolocacion, ratapenadas pichonas o vertadièras ratapenadas. Totes aquestes noms son çaquelà inadaptats perque totes los Microquiroptèrs son pas insectivòrs e d'unes son pus gròsses que los mai pichons megaquiroptèrs.
Sent Miquèu (Nauta Garona)
Sent Miquèu  (Saint-Michel en francés) qu'es una comuna lengadociana istoricament, mès lingüisticament gascona, situada dens lo departament de la Nauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Microchiroptera
Los caractèrs distintius dels microquiroptèrs per rapòrt als megaquiroptèrs son :
Sent Miquèu (Nauta Garona)
Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Sent Miquèu (Saint-Michel-du-Mont-Sabaoth) qu'èra de la diocèsi civila de Rius, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de la diocèsi de Rius, de la senescaucia de Tolosa. Tanlèu 1790, Sent Miquèu qu'èra deu canton de Casèras. Sent Miquèu qu'estó temporàriament de la medisha comuna que Planha en l'an VIII. Lo vocable de la glèisa qu'es Sent Miquèu.
Aucet-Aucet Juson-Sunarreta
Istòria
En 1833, les trois communes d'Alçay, Alçabéhéty et Sunharette fusionnent pour ne plus former qu'une seule commune.
Microchiroptera
La màger part dels Microquiroptèrs son insectivòrs. Cèrtas de las espècias pus grandas caçan d'ausèls, de lausèrts, de granhòtas e quitament de peisses. Existisson en America del Sud de microquiroptèrs que se noirisson de sang dels grands mamifèrs, apelats ratapenadas vampiras. Los Microquiroptèrs fan entre 4 e de long.
Minerau
Esclat
thumb|Esclat metallic de la [[pirita.]]
L'esclat indica lo biais de qué la superficia d'un minerau rebat la lutz. Depend especialament de l'indèx de refraccion dau minerau. I a tres tipes principaus d'esclat :
Microchiroptera
Ecolocacion
Los microquiroptèrs genèran d'ultrasons via son laringe. Aqueste son es emés per lor nas e lor boca. La frequéncia d'emission varia entre e, plan al delà de çò que l'aurelha umana pòt percebre (l'aurelha umana mejana percep los sons entre  e ). Un grop de vocalizacions emesas permet d'explorar l'environament.
Minerau
Color de la linha
La color de la linha es obtenguda per fretament dau minerau a la superficia d'una porcelana non esmautada. Coma la linha es gaire sensibla ais impuretats, aquela tecnica permet d'aver d'entresenhas sus la color dau minerau, especialament dins lo cas de varietats diferentas per la color. Per exemple, lei varietats roja (robí) e blava (safir) dau corindon an una linha blanca identica.
Macla
La macla es l'associacion orientada d'unei cristaus identics liats per una operacion de simetria.
Yport
Istòria
Ce n'est qu'au que la commune d'Yport existera comme telle, avec notamment la construction de l'église. Officiellement, la commune d'Yport est créée le 1843, son premier maire est Jean-Baptiste Feuilloley. Le marque aussi le début de l'essor de la pêche. Elle entraîne aussi l'essor du village car de nombreuses personnes sont attirées par cet emploi et la population atteint 1800 habitants. Le front de mer a donc beaucoup évolué durant cette période : rampe en 1842, épi en 1858, chenal en 1873, corps de garde (détruit en 1905), plate-forme d'artillerie. Port d’échouage, le front de mer avait pour paysage les cabestans, les caïques et les caloges (anciennes caïques renversées servant de réserve). thumb|[[Pierre-Auguste Renoir, Mer et bateaux, 1883, Metropolitan Museum of Art, New York.]] C'est aussi au que la mode des bains apparaît, Yport n'y échappe pas. En 1849 et 1884, le village est touché par une épidémie de choléra.
Mallabia
Mallabia es una comuna de Biscaia dins la comunautat autonòma espanhòla del País Basc.
Saint-Loup-d'Ordon
Nòtas
<references group=N/>
Yport
Istòria
Actuellement, la pêche a disparu, comme partout sur la Côte d'Albâtre, les dernières caïques ayant été désarmées dans les années soixante. L'aspect du village de pêcheur n'a pourtant que très peu changé. Seul le front de mer a subi de notables évolutions. Yport vit aujourd’hui essentiellement de son casino en bord de mer et du tourisme estival. Un grand parking a remplacé les caloges, tandis que le tourisme gastronomique a fait son apparition.
Il est intéressant de constater la présence d'un idiome yportais, quasiment éteint à l’heure actuelle, mais qui se faisait remarquer par une grande différence avec celui parlé à Fécamp.
Minerau
Classificacion per origina
Lei mineraus pòdon èsser classats en foncion de lor origina :
Classicacion de Strunz
La classificacion de Strunz es basada sus la composicion quimica dei mineraus e permet lor classament entre dètz classas :
Classificacion de Kostov
La classificacion de Kostov utiliza dotze classas egalament basada sus la composicion quimica dei mineraus :
Utilizacions
thumb|Moneda francesa en [[aur.]]
Lei mineraus tènon una gamma importanta d'aplicacions dirèctas o indirèctas. D'exemples son :
Microchiroptera
Ecolocacion
D'unas arnas an desvolopadas una proteccion contra las ratapenadas. Son capablas d'entendre los ultrasons emés per aquestas darrièras, çò que lor permet de fugir o d'arrestar lo batement de lors alas per amagar lor resson caracteristic que riscariá d'o far detectar. Per contrar aquesta parada, las Ratapenadas pòdon cessar d'emetre lors ultrasons a l'apròchi de lor preda per evitar d'èsser localizadas !
Classificacion
Aquesta classificacion es estada establida per Simmons e Geisler (1998):
Superfamilha dels Emballonuroidea Superfamilha dels Rhinopomatoidea Superfamilha dels Rhinolophoidea Superfamilha dels Vespertilionoidea Superfamilha dels Molossoidea Superfamilha dels Nataloidea Superfamilha dels Noctilionoidea
Erustes
Erustes es un municipi de la província espanhòla de Toledo dins la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Dosbarrios
Dosbarrios es un municipi de la província espanhòla de Toledo dins la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
Briançon
Briançon ( e' parlar vesin vialan ) (Briançon en francés), es una comuna occitana dau Daufinat dins lo departament daus Auts Aups e la region Provença-Aups-Còsta d'Azur..
Femna trans
Una femna trans es una femna assignada òme a la naissença, amb una identitat de genre femenina.
Lobsann
Lobsann en alemannisch (Lobsann en francés) es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region d'Alsàcia.
Briançon
Geografia
Briançon es situat au jonhent de las vaus de Durença, e de Guisana e Cervèireta, sus un varrolh glaciari. A 1.326 mètres d'altitud, es la vila mai auta de França. Es tanben reputaa per èsser la segonda en Euròpa, après Davos en Soïssa. La larja vau de Durença dorbrís cap au nòrd, per lo pas de Montginebre, las pòrtas d'Itàlia e, au sud, cap a Gap e Provença.
Per la rota, Briançon es desservida per la RN 94 en venent de Gap e en direccion d'Itàlia via lo pas de Montginebre (1,854 m), per la RD 1091 (ex-RN 91) en venent de Grenòble via lo pas de l'Autaret (2,058 m). La vila se situa tanben sus l'ais istoric daus grands passes daus Aups (los passes de Galibier e d'Isoard son totes pròches de la vila), ais rotièr entre Niça e lo lac Leman.
Per la via ferraa, la gara de Briançon es lo terminus de la linha en venent de Marselha Sant Charles. Projectat dempuèi la fin dau sègle XIX e regularament tirat daus cartons, un tunèl ferroviari sota lo pas de Montginebre permetriá de perseguir la linha cap a Itàlia (Ors) e aital metre en connexion dirècta Marselha e Turin.
Briançon es famosa per sa vila vièlha. La plaça fòrta es constituida d'un dispositiu considerable imaginat per Vauban e realizat en particular per Tardif, director de las fortificacions de Daufinat, e Negre: en mai de la classica cencha de fortificacions qu'enròda lo centre vila, los enginhaires an installat de nombrós fòrts sus las montanhas a l'entorn amb la tòca de prevenir una invasion venent d'Itàlia.
Es tanben una estacion d'esquí apertenent al domeni de Sèrre Chavalier creaa en 1941 sul site de Chantamerle.
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luòc:
Nòtas de toponimia
Segon los toponimes en dal e non del, es probable que los briançonés ditz "dau" per dire "de lo", coma o fan los locutors vesins dau Vialar. Una grafia totjorn "dal" es mens probable.
Istòria
Dau 12 de mai de 1343 fins al 4 d'agost de 1789, Briançon èra la capitala de la Republica daus Escartons. En aiquela epòca, la vila es dirigia per una assemblaa e tres cònsols.
Luòcs e monuments
vignette|Vista d'una rengueta de façadas au ras de la vila vièlha (costat oèst), long daus barris.
Markina-Xemein
Markina-Xemein es una comuna de Biscaia dins la comunautat autonòma espanhòla del País Basc.
Aussuruc
250px|thumb|left|Glèisa Aussuruc (en basco: Altzürükü; en francés: Aussurucq) qu'ei ua comuna de la província tradicionau de Sola. .
Maruri-Jatabe
Maruri-Jatabe es una comuna de Biscaia dins la comunautat autonòma espanhòla del País Basc.
Aubigny-aux-Kaisnes
Aubigny-aux-Kaisnes es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region des [l[Nauts de França]].
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Òme trans
Un òme trans es un òme assignat femna a la naissença, amb una identitat de genre masculina.
Transidentitat
La transidentitat es lo fach, per una persona transgenre, d'aver una identitat de genre diferenta d'aquesta assignada a la naissença.
Per oposicion al mot transgenre, es format lo mot cisgenre.
La Poncha (filme)
La Poncha (títol original francés La Pointe courte) es un filme de la cineasta francesa Agnès Varda, filmat a Seta dins lo quartièr de la Poncha.
Coulomb
Lo coulomb (simbòl : C) es l'unitat de carga electrica dins lo Sistèma Internacionau d'Unitats. Es dich en onor dau fisician francés Charles-Augustin Coulomb. Correspond a la quantitat d'electricitat que traversa una seccion de conductor percorregut per un corrent d'intensitat egala a 1 A durant 1 s. Es equivalent a 6,241 509 629 152 65.1018 cargas electricas elementàrias.
La Poncha
La Poncha (en francés: La Pointe courte) es lo nom d'un quartièr de Seta.
La cineasta francesa Agnès Varda i filmèt un filme que pòrta son nom francés La Pointe courte.
Urdens
Toponimia
Segon Dauzat e Rostaing, Urdens que vengueré deu nom germanic d'òme Huzda, dambe'u sufixe germanic -ing (Gamillscheg); mes que i a autas possibilitats, lo basco urdi « pòrc », un nom galloroman d'òme Urdo o Uritus, dambe, benlèu, lo sufixe -incu. Segon Negre, Urdens que vengueré deu nom germanic de persona Ordo, dambe'u sufixe germanic -ingos (solucion foneticament dobtosa).
Montgirod
Montgirod en arpitan (Montgirod en francés) es una comuna arpitana de Savòia, situada dins lo departament de Savòia e la region de Ròse-Aups.
Geografia
Montgirod Es un vilatge de Savoie, situat en la vallée de la Tarentaise, a 6 km al nòrd-es de Moûtiers, la longitud del riu Isère. Lo vilatge ludut-es quitament perché sus la basa rocosa del Siaix, en bas, en la vallée, se situa Centron.
Montgirod est un village de Savoie, situé dans la vallée de la Tarentaise, à 6 km au nord-est de Moûtiers, le long de la rivière Isère. Le village lui-même est perché sur la base rocheuse du Siaix, en bas, dans la vallée, se situe Centron.
Le plus haut sommet de la commune est le Quermoz (2296 m).
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Mieuxcé
Mieuxcé es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Orne e la region de la Bassa Normandia.
Montgirod
Istòria
Montgirod I aguèt cremat per l'armada alemanda en lo moment de la Segonda Guèrra mondiala.
Mieuxcé
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Montgirod
Istòria
Montgirod A citat l'an 1158 en lo capítol de Tarentaise (ecclesia parrochia montisgiroldi). En 1371, un différend #opausar los communiers de Montgirod a aqueles de Villette, parròquia vesina, per la récolte de bòsc, situat als confins del Bòsc de Combes, als confins de la parròquia de Montgirod e de Villette. Aquel conflicte entrainant dels mòrtes en los dos camps, la question del Bòsc dels Combes i aurà seguit en justícia.
Montgirod est cité en 1158 dans le chapitre de Tarentaise (ecclesia parrochia montisgiroldi). En 1371, un différend opposa les communiers de Montgirod à ceux de Villette, paroisse voisine, pour la récolte de bois, situé aux confins du Bois de Combes, aux confins de la paroisse de Montgirod et de Villette. Ce conflit entrainant des morts dans les deux camps, l'affaire du Bois des Combes sera suivie en justice.