cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Leuglay
Leuglay es una comuna francesa, situada dins lo departament de Còsta d'Aur e la region de Borgonha.
Apollo 16
Apollo 16 foguèt una mission espaciala estatsunidenca abitada mandada en 1972 vèrs la Luna.
Leon (vila)
Leon es la capitala de la província de Leon dins la comunautat autonòma espanhòla de Castelha e Leon. Sa populacion èra estimada a 135,059 abitants en 2007. Sa superfícia totala es de 39,2 km².
Atena Farghadani
Atena Farghadani (en persan e en arab: آتنا فرقدانی; Teheran, julh de 1986) es una dessenhaira e activista sociala e politica iraniana. Critica amb lo govèrn de son país, foguèt condemnada a 12 ans e 9 meses de preson lo 3 de junh de 2015 per sas caricaturas animalizadas de membres del Parlament.
Wikipèdia
« Imaginatz un mond ont cadun auesse accès liure a tota era sabença umana. Aquerò ei çò que hèm »
Jimmy Wales e Larry Sanger, fondadors dera Wikipèdia
Era Wikipèdia occitana a : Pagines :
Articles :
Fichièrs :
Campo Belo do Sul
Campo Belo do Sul es un es una vila de l'estat brasilièr de Santa Catarina.
Apollo 13
Apollo 13 foguèt una mission espaciala estatsunidenca abitada mandada en 1970 vèrs la Luna. En causa d'un problema tecnic, la mission poguèt pas aterrir a la superficia lunara.
Wikipèdia
Edicions :
Campo Erê
Campo Erê es un es una vila de l'estat brasilièr de Santa Catarina.
Wikipèdia
Visualizacions :
Utilizaires :
Utilizaires actius :
Robòts :
Sysops :
Burocrates :
thumb|Eth mot hawaiian wiki a dat nòm ara Wikipèdia, que vòu èster ua enciclopèdia entà cercar causes de forma rapida e briventa. Ar imatge se pòt veire eth Wiki-Wiki Bus ar aeropòrt d'[[Honolulu, era capitau d'Hawaii.]] Eth nòm Wikipèdia, encunhat pes creadors dera enciclopèdia, ei fruit d'un crotzament entre eth mot enciclopèdia e era paraula hawaiiana wiki, que vòu díder “brivent”/“rapid”, qu'a passat a designar ua tecnologia entara creacion de pagines web cooperatiues damb era quau ei basada era Wikipèdia. Damb aguest plantejament, cadun pòt enregistrar-se damb un nòm conegut per toti e un senhau que sonque coneisherà er usatgèr. Un còp hèt, ja pòt collaborar en projècte. Bèths utilizaires an er estatus d'administrators, es quaus an eth déuer de moderar eth projècte e intervier en casi de vandalisme, pagines prepausades tà escafar e d'autri conflictes. Arron, es diuèrsi volontaris se pòden coordinar, discutir e compartir coneishements a trauèrs d'espacis de comunicacion coma era Tavèrna e es pagines de discussion.
Amiar endeuant un projècte cooperatiu damb volontaris de tot eth mond que non se coneishen entre eri non ei un shantièr bric aisit. Pòden aparéisher faussades e cau revisar contunhadament era informacion e apraiar aqueres causes que bères persones agen hèt per error o ben damb mala idèia, que passe sovent. A despient des mesures que met en practica era Wikipèdia tà garantir-ne era veracitat e era neutralitat deth punt d'enguarda, diuèrsi critics l'acusen sistematicament de contier errances e incoeréncies en tot sajar de hèr-le pèrder credibilitat. Autres critiques se fondamenten en problèma deth vandalisme e enes informacions ahijudes sense era seguretat que siguen totaument veraies. Pasmens, d'autres arrecèrques an demostrat qu'eth vandalisme se pòt combàter.
Jonathan Dee, deth jornau The New York Times, e Andrew Lih, en 5au Simpòsi Internacionau sus eth Jornalisme en Linha, mentèren era imporatància dera Wikipèdia, non sonque coma referéncia enciclopedica, senon tanben coma hònt de nòves actualizades damb freqüéncia.
Coneishètz era Wikipèdia en ua menuta liegent er article desplegant Wikipèdia.
Eth nòstre projècte ei crear era enciclopèdia en lengua occitana, çò que hèm dempús eth 13 de deceme de 2003. Campatz aciu es estadistiques deth projècte en occitan en grilhes e en grafiques.
Antecedents
Era Wikipèdia ei ua version electronica des enciclopèdies en papièr, es que des de hè fòrça ans son emplegades a molti endrets deth mond entà eternizar eth coneishement. Enes prumèrs tempsi, es enciclopèdies èren escrites a man en papir o pergamin. Non siguec enquia mès tard que s'utilizèc eth papièr, mès er auenç mès important en camp des enciclopèdies e des libres en generau ei, solide, era invencion dera impremta, en sègle xv.
Es prumèrs passi entar emplec d'utís automatics que siguessen mielhors qu'era impremta com a miei mès brivent e practic d'accès as contengudi enciclopedics aueren luòc enes anades trenta deth sègle xx estimuladi en granda mesura peth roman de ficcion Eth cervèth deth Mond (1937), de H. G. Wells. Tanben i prenec partida era vision futurista Memex de Vannevar Bush. Aguesti pensaments se basauen en emplegar microfilmes tath magasinatge dera informacion mès arremarcable d'ua persona. Aguesta idèia tanben siguec expausada posteriorament per Ted Nelson en sòn projècte Xanadu (1960).
Damb eth desrotlament d'Internet s'han produsit fòrça temptegi de crear d'enciclopèdies en linha. Eth mèstre deth movement deth logiciau liure, Richard Stallman, prepausèc en 1999 era creacion d'ua Enciclopèdia Liura e Universau e, mès tard, recebec plan emocionat era nòva dera naishença dera Wikipèdia. Des deth portau dera Fondacion deth logiciau liure se convida as usatgèrs a visitar e contribuir damb era Wikipèdia.
Istòria
thumb|alt=Er emblèma de Nupèdia damb er eslogan "Nupedia.com era enciclopèdia liura" de color blua. Wikipèdia ei era hilha de Nupèdia, un autre projècte enciclopedic que moric en 2003. Era Wikipèdia comencèc coma un projècte complementari de Nupèdia, ua enciclopèdia liura en linha escrita en anglés. Era Nupèdia siguec fondada eth 9 de març deth 2000 e ère ua seccion deth portau dera entrepresa Bomis Inc. Era Nupèdia siguec constituida cossent damb era Licéncia de Liura Documentacion deth projècte GNU e es sòns collaboradors èren saberuts causidi pera direccion dera enciclopèdia.
Larry Sanger e Jimmy Wales idièren ua naua faiçon de hèr foncionar era enciclòpedia e decidèren de desestacar era Wikipèdia dera Nupèdia eth 10 de gèr de 2001. Com que çò que volien ère ua enciclopèdia universau entà toti, pensèren qu'era mielhor manièra ère perméter que totes es persones i poguessen collaborar volontàriament sense èster escuelhudes per arrés. Ath delà, lancèren era possibilitat de desvolopar-la en d'autres lengües. Siguèren es catalans es que demanèren insistentament que volien editar era enciclopèdia ena sua lengua, es quaus an apostat plan per era enquia auei.
Dus mesi dempús neishec era prumèra Wikipèdia en ua autra lengua: era enciclopèdia en catalan, entamenada eth 21 de març de 2001. Ei ua des edicions damb mès usatgèrs actius, mès de mila sèt cents trenta, e ei arremarcable eth ritme de creacion que pòrte. Ara a articles e recep ua mejana de sèt visites per segon, se place atau ara tretzau posicion.
Era administracion dera enciclopèdia recebec demandes de fòrça persones que se comprometien a entamenar ua Wikipèdia ena sua lengua. Siguec tan atau qu'a finaus deth 2001 era enciclopèdia s'aufrie en dètz-e-ueit lengües diferentes. Fòrça collaboradors de Nupèdia se passèren ara Wikipèdia enes proplèus ans e anèc creishent tant en nombre d'articles coma en lengües aufertades. D'aguesta faiçon, en 2002 ère en vint-e-sies lengües, quaranta sies a finaus deth 2003 e cent seishanta ua a finaus de 2004. Encara ara se daurissen moltes edicions en naues lengües, tostemp damb eth consentiment dera direccion de Wikipèdia.
thumb|left|alt=Grafica que mòstre era creishuda deth nombre d'articles, que se doblaue cada an enquiath 2006 e artenhec un rècord mondiau en 2007.|Ath dejós : grafica que se cèntre ena creishuda d'articles en lengua anglesa, era edicion que entesta era tièra dempús es sòns inicis. Es baishes en Nupèdia aumentèren enquia que despareishec completament en 2003. Toti es sòs articles se sauvèren e sigueren incorporadi ara Wikipèdia en madeish an. Eth 20 de seteme de 2004 era Wikipèdia auie un milion d'articles en cent lengües. Cada viatge auie mès escaduda e eth 9 de seteme de 2007 s'artenhec era chifra istorica des dus milions d'articles en anglés en tot consagrar-se coma era enciclopèdia mès longa deth mond. Superèc era Yongle Encyclopedia (1407), considerada enquia alavetz coma era mès extensa dera istòria. Curiosament siguec exactament sies cents ans dempús dera sua publicacion.
S'an emprincipiat diuersi projèctes en sistèma wiki, que permet er ahigement d'informacion de faiçon dubèrta. Eth sistèma wiki ei tot simplament aquerò e era filosofia dera dubertura e eth modèu editoriau deth punt d'enguarda neutrau son uns elements pes quaus apòsten bona partida d'aguesti projèctes, mès non son pas caracteristiques intrinsiques deth wiki. Per exemple, Wikinfo ei un portau web wiki que non requesís un punt d'enguarda neutrau e permet atau era arrecèrca originau. Autri projèctes inspiradi ena Wikipèdia son Citizendium, Scholarpedia, Conservapedia, i Knol de Google. Se pòt comprovar en aguesti luòcs com quauqui des aspèctes fondamentaus ena Wikipèdia son abordadi de distinta faiçon, coma es politiques de revision, era arrecèrca originau e era inclusion de publicitat comerciau. Era Wikipèdia, en cambi, non met pas publicitat e sonque se manten damb dons economics desinteressadi.
Era equipa informatica
Eth foncionament dera Wikipèdia depen de MediaWiki, un logiciau liure e de codificacion dubèrta escrit en lengatge PHP e bastit sus ua basa de donades MySQL. Eth logiciau incorpore diuerses caracteristiques de programacion coma era possibilitat d'includir ligams, que li proporcionen eth sòn caractèr interactiu, e modèls preestablits, que permeten presentar eth contengut de faiçon egauitària. MediWiki ei jos era Licéncia publica generau (GPL) de GNU e se hè servir en toti es projèctes dera Fondacion Wikimèdia e en quaqui autri projèctes wiki.
Inicicis dera basa de donades
Iniciaument ère executada damb eth logiciau UseModWiki, que siguec escrit en lengatge Perl per Clifford Adams. Aguest prumèr sistèma informatic dera Wikipèdia ei çò qu'òm nomente fasa I. Abans requesie eth programa Case, que permetie era inclusion des ligams laguens deth tèxte. Après siguec incorporat un sistèma mès aisit tà hèr aguesta foncion que convertís en ligam eth tèxte mercat ara debuta e ara fin per dus gafins.
Cambiaments ath logiciau
En gèr de 2002 se comencèren a efectuar diuerses mielhores en sistèma informatic dera Wikipèdia que ne cambièren completament era configuracion, ei çò qu'aperam era fasa II. Era nauetat principau d'aguesta fasa siguec er escambi de UseModWiki, eth logiciau qu'administraue era basa de donades, per Wiki PHP, un programa plan diferent deth qu'i auie, atau madeish èren escrits en lengatges informatics diferenti, eth prumèr en Perl e eth nau en PHP. Era basa de donades ère alavetz de sòrta MySQL, un sistèma qu'actuaument empleguen fòrça logiciaus de bases de donades coma Open Office. En madeish an òm escambièc eth programa Wiki PHP per Media Wiki, creat per Magnus Manske. Aguest nau logiciau ère escrit en madeish còde e incorporaue diuerses mielhores en çò que hè ar autre. En junhsèga Lee Daniel Crocker mielhorèc eth logiciau Media Wiki entà hèr créisher eth sòn rendement, ua causa que fòrça usatgèrs credien de besonh.
Er emblèma
thumb|200px|Eth "Wiki logo Nupedia", prumèr emblèma dera Wikipèdia, siguec emplegat dempús es prumères setmanes deth projècte enquiath hereuèr de 2002. Ara debuta er imatge dera Wikipèdia ère eth drapèu nòrd-american. Era vertat ei que non s'auie decidit encara com serie aguest simbèu e er internauta Jimbo Wales metec eth drapèu sense cap d'intencion que devenguesse er emblèma deth projècte. Ara ben, aguest hèt generèc bères critiques e s'acusèc era Wikipèdia d'èster etnocentrica.
Pògui dies dempús, se dessenhèc eth prumèr emblèma dera Wikipèdia, coneishut coma eth Wiki logo Nupedia. Er autor deth dessenh non s'a podut identificar. S'installèc ena pagina dera enciclopèdia en març de 2001. Eth dessenh en question cònste dera suberposicion d'ua frasa der escrivan e matematician anglés Lewis Carroll sus un cercle, en tot emplegar er efècte de uelh de peish tà simular ua esfèra. Era frasa ei ua mencion prenuda de Euclid and his Modern Rivals (Euclides e es sòns rivaus modèrnes) de Lewis Carroll (Prefàcia, pagina X), que ditz :
« D'un biais, aguest libre ei ua experiéncia que va sajar de comprovar ua faussada : voi díder que non considerè de besonh de mantier ath long deth libre era grauetat d'estil qu'es escrivans scientifics son avedadi a emplegar, e que de quauqua faiçon siguec vist coma un « accident inseparable » der ensenhament scientific. Jamès podí veire era racionalitat d'aguesta lei memoriau : i a de tèmes que son, bensè, tròp seriosi en esséncia tà adméter quinsevolhe tractament arretengut, mès non pògui arreconéisher era Geometria coma un d'eri. Totun, espèri que se descorbirà que m'è permetut de percéber eth costat comic des causes sonque en moments apropriadi, quand er alassat liegedor pòt molt ben desirar un moment d'alend, e non en quinsevolha ocasion que pogue méter en perilh eth contunhament dera linha argumentau. »
Lewis Carroll
thumb|200px|Element grafic tiengut dempús eth maig de 2010. En 2003 òm acuelhec per miei d'ua votacion internacionau er usatge d'un nau emblèma. Conegut coma wikiesfèra, se tracte d'ua esfèra incompleta compausada de pèces d'un copacap damb brigalhons d'escritura de diuèrses lengües, en tot simbolizar era condicion d'obratge en construccion permanenta qu'a era Wikipèdia. Posteriorament, òm hec bères modificacions en dessenh, coma era substitucion des brigalhons d'escritura per letres e d'autri signes de diferenti alfabèts.
Òm recebec fòrça denóncies de diuèrses errances e incorreccions enes simbèus ahijudi ena wikiesfèra. Aguest hèt impulsèc diuersi editors dera Wikipèdia a daurir un debat sus era possibilitat de crear un nau imatge animada o fotorealista. Era creacion deth nau emblèma siguec ua collaboracion entre fòrça persones. Siguec remplaçat er an 2010 e ei er emblèma que coneishem ara. Era esfèra actuau ei tridimensionau e a pèces construsides damb un grand realisme. Es signes de cada pèça se comprovèren ben abans de dar er imatge per fenit. Ath delà, se cambièc era sòrta de letra dera devisa deth dejós que ditz « Wikipèdia, l'enciclopèdia liura » per ua letra Linux Libertine. Es dreits dera wikiesfèra apertien ara Fondacion Wikimèdia.
Caracteristiques
thumb|250px|Era creishuda dera Wikipèdia aumente de mès en mès. thumb|250px|Classificacion des contengudi majoritaris dera Wikipèdia en anglés en 2008. thumb|right|240px|Comparança dera quantitat d'edicions segontes vien d'usatgèrs enregistradi o pas. Podem constatar qu'eth nombre de contribucions anomines (en blu) son mens qu'es contribucions des usatgèrs enregistradi (en iranja). Era devisa dera Wikipèdia ei « Era enciclopèdia liura que cadun pòt editar ». En mots deth sòn cofondador Jimmy Wales : « Eth projècte constituís un esfòrç entà crear e distribuir ua enciclopèdia liura dera mès nauta qualitat possible a totes es persones ena sua lengua. D'aguesta faiçon poiram arténher un mond ont totes es persones dera planeta agen accès liure ar ensemble de tota era sabença dera umanitat ». Se debana en tot hèr-se servir un logiciau wiki e compde damb un libre d'estil ont s'expausen es directritzes a seguir tà mantier ua certana qualitat e coeréncia enes articles. Ua d'aguestes directritzes ei, per exemple, qu'eth títol der artícle a d'aparéisher en gras ara prumèra frasa deth madeish. Quand cau establir naues directritzes, es utilizaires prepausen es diferentes possibilitats e ne parlen enquia arribar tà un consent. Alara, era naua decision s'includís en libre d'estil.
Un estudi realizat pera revista Nature en 2007 afirmaue qu'era Wikipèdia capitaue era Enciclopèdia Britanica en qualitat. Era Enciclopèdia Britanica arrefusèc aguesta manièra com era revista valoraue eth contengut des dues enciclopèdies. Era revista, peth sòn biais, arresponec qu'eth sistèma de valoracion s'auie expausat esclaridament : estudiants independents analisèren ua seleccion d'articles e ne causiguèren es mielhors sense saber-ne era procedéncia. Encara i a plan de polemica sus aguest ahèr.
Eth projècte Wikipèdia a tres caracteristiques clau que ne definissen eth sòn ròtle sus eth web:
Eth logiciau dera Wikipèdia magazina automaticament totes es estadistiques relatiues ath sòn foncionament. Atau s'a podut comprovar qu'es contribucions anonimes son pògues en comparacion damb es que hèn es usatgèrs enregistradi. Aguest hèt ei considerat un bon senhau, pr'amor que mos indique qu'era gent s'implique en projècte sense pòur e decidís entrar en jòc.
Quaqui projèctes, coma eth dera Stanford Encyclopedia of Philosophy, o eth dera Nupedia, ara abandonada, an emplegat politiques editoriaus tradicionaus e era autoria des articles sonque ère en mans de saberuts. Ocasionaument, òm trape luòcs web coma h2g2 o everything2 que seguissen ues normes preestablides ont es articles pòden èster redigidi sonque per cada persona de faiçon individuau.
Projèctes coma eth Wikispècies, Susning.nu e Wikinòves son wikis ont es articles son debanadi per nombrosi autors e non i a cap de critèri abituau de revision. Mès a diferéncia de moltes autres, eth contengut dera Wikipèdia ei jos ua licéncia liura : cadun ei autorizat a préner-lo, modificar-lo e distribuir-lo.
Contengut grafic e sonor
Eth contengut grafic e sonor dera Wikipèdia ei partejat damb es autri projèctes dera Fondacion Wikimèdia, pera aguesta arrason se sauve ena pagina web de Wikimèdia Commons. S'òm vòu includir un imatge, ua musica o un vidèo en quinsevolhe des articles de Wikipèdia, Wikispècies, Wikinòves, eca, non cau sonque apondre entre cladators Imatge: e eth nòm der archiu en question. Òm pòt cercar aguest contengut laguens era pagina de Wikimèdia Commons, a ont ei classificat per categories e i a un motor d'arrecèrca entà que sigue mès facil de trapar çò qu'auetz de besonh.
Ei important qu'es imatges e es enregistraments agen ua licéncia liura, pr'amor qu'era Wikipèdia non pòt botar arren que sigue proprietat de quauqu'un. Ça que la, en bèths projèctes de Wikimèdia coma era Wikipèdia anglesa, ei permetut er usatge d'illustracions damb dreits d'autor gràcies ath fair use (emplec arrasonable), arrecuelhut ena legislacion des Estats Units.
Es lengües dera Wikipèdia
Era Wikipèdia represente un espaci d'expression entà fòrça lengües deth mond que per diuerses arrasons non son presentes en molti encastres. A ues lor permet mantier-se víues, e en cas d'autres autantplan recuperar-les. Actuaument era Wikipèdia s'aufrís en 276 lengües des mès de cinc mil qu'i a en mond. Cada lengua possedís ua edicion pròpria que trabalhe de faiçon independenta e sonque li cau respectar es normes basiques. Totes es Wikipèdies an d'èster :
S'ua persona coneish ben ua lengua que non ei ena Wikipèdia e a eth temps e eth compromés de construsir-la, ac pòt sollicitar a aciu. Era administracion dera Wikimèdia ac tendrà en compde e decidirà se crea-la o non. Certanament, s'an dat casi en qu'era decision a resultat negatiua. Vejatz es peticions de dubertura de projèctes wiki en naues lengües.
Pr'amor qu'ath long des ans s'an anat enprincipiant edicions en d'autres lengües e cada ua d'eres a un nombre diferent de collaboradors, totes son en estats de desvolopament ben diuersi. D'aguest biais, n'i a ues coma era anglesa, era alemanda e era francesa, qu'an mès d'un milion d'articles e d'autres, coma era Wikipèdia en chaktow o en chamoru, qu'encara son lonh d'artenher aguesta chifra. Totun, çò mès important ei que totes es Wikipèdies trabalhen peth coneishement universau, siguen escrites ena lengua que sigue. Aciu auetz ua tièra de totes es lengües wikipedianes damb eth sòn nombre d'articles e d'usatgèrs enregistradi.
Edicion
Coma norma generau, toti es articles se pòden modificar. Ei plan aisit : sonque cau sarrar eth boton modifica plaçat ena partida superiora dera pagina. Entà crear un nau article se n'a de cercar eth nòm e, quand s'informe que encara non i a arren escrit, cau sarrar eth boton article damb letres vermelhes. Es cambiaments realizats en un article se hèn visibles de manièra instantanèa, per çò qu'ei important d'auer-lo ben revisat abans de sauva-lo. Entà començar a editar podètz consultar Prumèrs passi. Se non sabetz qué editar e auetz besonh idèies, podètz anar a Especial:Darrièrs cambiaments.
.homedepot
(the Home Depot, "lo magasin per l'ostal", en anglés) es un nom de domeni generic depausat per la cadena americana de magasins de bricolatge The Home Depot. Es en servici dempuèi lo 4 de junh de 2015.
Wikipèdia
Edicion
Ei en tot estudiar-se com estrénher era edicion d'articles entà forbingar casi de vandalisme. Ua forma ei era proteccion. Quand se considère qu'un article ei pro bon e extens, es administradors pòden protegir-lo de biais que s'age de pelodir permís entà modificar-lo. Ua autra solucion que se contemple ei de proïbir era edicion as utilizaires que non s'an enregistrat. Era Wikipèdia anglesa, per exemple, non permet era creacion de naus articles ad aguesti usatgèrs.
Er istoric permet de visualizar es cambiaments que s'an produsit ath long deth temps en un article determinat : s'i especifique era persona que l'a hèt e era data. Se pòt consultar exactament çò que s'a cambiat, comparar cambiaments de diferenti dies e revertir-los se siguesse de besonh. Ath delà, i a ligams tàs pagines de discussion des autors a fin de poder-s'i comunicar. A viatges se cambie eth nòm der article o se trapassa era informacion tà un autre. En aguesti casi, non se poirà veire qui ac a escrit, senon qui n'a cambiat eth nòm, car er istoric mòstre sonque es cambiaments realizats en un article nomentat d'ua manièra determinada e es renomentades escafen er istoric.
Se nomente mantienença er ensemble de pretzhèts que s'encarguen de corregir es errances ortografiques, d'apraiar es tèxtes tà dar-los coeréncia, classificar-los en categories, fosionar-los, eca. Cadun pòt hèr mantienença, non cau èster administrador.
Cada usatgèr dispause d'un apartat de contribucions, ont se mòstre ua tièra de totes es edicions qu'a hèt dempús que s'enregistrèc. Damb quantitats mès eleuades d'edicions òm artenh de mès en mès pruvelèges ena comunautat, coma eth dreit de vòte o d'èster escuelhut administrador.
Nomentam guèrra d'edicions quand dus o mès collaboradors an de concepcions diferentes de com abordar certans articles. Alavetz, aguesti usatgèrs entren en conflicte de manièra qu'un realize un cambiament e sistematicament un autre lo revertís. Aguest fenomèn ei plan comun ena Wikipèdia e se produsís normaument en articles sus tèmes polemics coma China, Israèl, crisi economica, sectarisme, religion, sionisme, eca. En cas que persistisse es administradors an eth déuer de moderar-lo e cau que protegiscan er article de forma que non se poga modificar mès. Ath delà, ei comun de sauvar es dues versions de manièra qu'eth liegedor trigue la que mès li agrada.
I a diuersi biaisi de collaborar ena Wikipèdia e cadun pòt hèr çò que le vage mielhor eth temps que li volgue dedicar, car es volontaris non an cap de pretzhèt assignat ne son obligadi ad arren. Òm pòt començar en tot cercar un tèma qu'agrade ath volontari. Un còp assegurat que non i a arren d'escrit sus aquerò pòt començar a cercar d'informacion en libres e, dempús, redigir eth tèma en un papièr. Ei important de non publicar'c enquia que non sigue ben revisat.
Pasmens, ua faiçon fòrça efectiua de trabalhar amassa ei júnher-se en projèctes comuns : es nomentadi wikiprojèctes. Persones damb es madeishi interessi e damb talents de participar ena Wikipèdia se mèrquen quauqui objectius e se coordinen entà elaborar d'articles d'un tèma determinat. Per exemple, escríuer es articles de totes es contellacions, de toti es elements quimics, o dilhèu, de totes es sòrtes de musica. D'aguesta faiçon, era enciclopèdia se complete e creish ordenadament.
Shantièrs qu'òm pòt realizar ena Wikipèdia :
Aguest bendèl se pòt méter en tot ahíger. Servís entà indicar qu'un article ei massa cuert e demanar se quauquarrés lo poderie amplir. Er article en question serà classificat automaticament ena categoria des articles tà amplir (Categoria:Wikipèdia:esbòs).
Normes
Era Wikipèdia quauques normes establides pes madeishi participants deth projècte. Cada edicion dera Wikipèdia adopte es sues pròpies normes, maugrat que beres ues son comunes en totes eres. Tira d'arténher un acòrd sus era aplicacion d'ua norma, toti es editors son obligadi a respectar-la.
Quauques d'aguestes normes son:
thumb|225px|
Neutralitat deth contengut
Era Wikipèdia non preten expressar opinions, vòu transméter eth coneishement de faiçon objectiua. Non vòu tanpòc que bères persones se senten escornades pr'amor de posicionaments politics o punts d'enguarda que contrasten damb es sues opinions formades. Per açò, en moment d'escríuer s'a d'èster çò mès concís, respectuós e objectiu possible. Se se tracte d'un tèma controvertit cau expausar totes es posicions en tot mentar hònts fiables, forbingar opinions personaus e esclarir qu'ei çò mès acceptat e es ipotèsis non provades
Licéncia des contenguts
thumb|150px|Icona de [[CC-BY-SA, que simbolize eth programa entà compartir era licéncia Creative Commons Atribution Share-Alike.]]
Era Wikipèdia ei un producte de distribucion gratuita e sense restriccions. Eth contengut textuau ei jos es licéncies GNU e Creative Commons, era darrièra version dera quau s'actualizèc e aprovèc per miei d'ua votacion entre eth 12 d'abriu e eth 3 de mai de 2009. Tot eth tèxte ei proprietat dera Fondacion Wikimèdia e non pòt contier arren que sigue proprietat intellectuau d'ua autra persona.
Proteccion de donades
Era Wikipèdia ei un espaci que toti pòden consultar e tostemp i a d'informacions que son tròp personaus e cau evitar de méter-les : fotografies de persones víues, adrèices personaus, nòms de familhars, eca. Certanament, era privacitat dera informacion ei autant importanta coma era prevencion deth vandalisme. Creative Commons non pòt grantir toti es dreits d'imatge e violar-los representarie ua infraccion legau.
Es dreits d'imatge son mausapiosi d'èster violadi en quinsevolh trabalh que contengue de tèmes umans. Cau forbingar ahíger fotografies, votz, vidèos, entretens, pèces de teatre e cançons. Entà trasméter aguesta sòrta de contengut que non vos apartengue, cau demanar permís as persones corresponentes. Aguesta ei ua obligacion diferenta e independenta dera obtenguda dera licéncia de dreits d'autor pes sòns obratges, mès pas pes subjèctes. Es licéncies Creative Commons non afècten as dreits de privacitat des subjèctes, senon des proprietaris. Un autre des shantièrs de mantienença dera Wikipèdia ei sajar d'eliminar contengut mausapiós de non respectar es dreits d'imatge.
Critiques
Es critiques que recep contunhadament era Wikipèdia se fondamenten enes punts que seguissen:
Qualitat
Er objectiu dera Wikipèdia ei d'auançar en quantitat de contenguts, mès tanben sustot en qualitat. Aquerò vòu díder qu'ei mès important mielhorar e completar çò qu'ei dejà escrit qu'ahíger naues informacions.
Eth sagèth de qualitat wikipediana se crochete enes articles que se considèren mès complets, estructuradi, esclaridors e en definitiua ben hèts e acabats. Açò permet d'identificar-los, arrecomanar-n lectura e demostrar era qualitat dera wikipèdia ath mond.
S'un wikipedian pènse qu'un article aurie d'èster considerat de qualitat pòt hèr ua proposicion d'article de qualitat. Per miei d'ua discussion e, puish, d'ua votacion òm pren ua decision.
Vejatz es articles de qualitat dera Wikipèdia occitana en Wikipèdia:Articles de qualitat
Meta-Wiki causic mil concèptes que considère fondamentaus ena coneishença universau, coma mamifer, America deth Nòrd, Diego Velázquez, oelha, Cristòu Colomb, nombre, Voltaire, escultura, adondança, arc, spècie miaçada e Tim Berners-Lee. Alavetz compde quina quantitat i a d'aguesti articles en cada edicion e concludís que wikipèdies coma era alemanda, era anglesa e era catalana los an toti.
Trabalhadors
Milenats de persones de tot eth mond editen era Wikipèdia de faiçon contunhada. I a tres sòrtes de trabalhadors :
I a tres sòrtes de wikipedians : utilizaires enregistradi, bòts e administradors.
Utilizaires enregistradi
Entà esdevier wikipedian cau enregistrar-se ath projècte dera Wikipèdia. Tà hèr'c cau, en prumèr luòc, sarrar eth ligam crear un compte o se connectar plaçat ena partida superiora der ecran. Va apareisher era pagina d'identificacion ara partida superiora dera quau ditz encara non sètz membre ? Alavetz cau sarrar eth ligam enregistratz-vos plaçat a continuacion. Va aparéisher un formulari que cau aumplir damb eth nòm, aperat àlies, e causir un senhau pròpri e secrèt. Cada viatge qu'òm vòu dintrar cau identificar-se damb eth nòm e eth senhau.
Er usatgèr enregistrat dispause d'un plafon ara partida superiora der ecran tà accedir a diuersi espacis :
Damb eth temps e es edicions hètes, eth prestigi de cada usatgèr aumente de mès en mès. A partir d'un certan nombre d'edicions se les autrege eth dreit ath vòte, eth quau aumente de valor damb era antiquitat. As que pòrten dejà un certan temps sense problèmes òm les assigne era categoria d'utilizaires autoconfirmadi, çò que garantís ua confidança per part des autri usatgèrs. Atau madeish, es sues edicions apareishen ena pagina des darrièrs cambiaments damb un distintiu especiau. Ei ua mesura d'economizacion des esfòrci pes usatgèrs que se dediquen a combàter eth vandalisme de biais que poguen focalizar eth sòn shantièr en d'autres edicions.
Es usatgèrs pòden crear Wikiprojèctes, grops d'editors interessadi en un tèma especific damb er objectiu de coordinar es esfòrci entà mielhorar-ne es articles entà espartir eth trabalh.
Auei, i a usatgèrs registradi ena Wikipèdia en occitan, ua chifra que mos pòt semblar erronèament nauta, car ei un hèt generalizat en totes es Wikipèdies que s'enregistre fòrça gent, mès ara ora dera vertat pògui i collaboren. Ei mès, s'a podut constatar qu'era majoritat non s'i inscriuen damb era intencion de participar-i, senon de profietar era pagina d'utilizaire tà introdusir d'informacion qu'ahavorise as pròpris interessi. Aguesti compdes se nomenten compdes de cogit particular.
Campatz quini usatgèrs son capables d'escríuer en occitan: wikipedians natius, wikipedians damb nivèu plan bon, nivèu auançat.
Se considèren utilizaires actius aguesti qu'an realizat aumens ua edicion es darrièrs trenta dies. En març de 2011 i auie collaboradors actius en occitan.
Toti es usatgèrs pòden intervier enes prenudes de decision, autantplan es anonims. Aqueri que pòrten dejà un certan temps en tot collaborar an dreit de vòte. Cada usatgèr non a dreit sonque a un vòte per cada prenuda de decision. Per açò, beths uns decidissen de daurir autri compdes entà poder votar mès d'un còp. Coneishem aguesti compdes coma usatgèrs mariòta. Açò ei considerat ua manipulacion e ei completament illegau.
Bòts
Es bòts son es robòts dera enciclopèdia, usatgèrs automatics qu'òm pòt crear entara realizacion de diuersi shantièrs ena edicion dera wikipèdia. Cada bòt ei associat a un utilizaire, eth quau ei responsable deth sòn foncionament. Es bòts pòden corregir faussades ortografiques, méter ligams ara version d'un article en d'autres lengües, revisar edicions, fosionar articles e tota sòrta de causes. I a bòts que se dediquen ara creacion massiua d'articles, normaument esbòci. Ara i a bòts trabalhan peth projècte occitan.
Administradors
Es administradors son usatgèrs enregistradi qu'an obtengut bèths pruvelètges e s'encarguen dera administracion d'ua edicion determinada dera Wikipèdia. Es administradors an eth déuer de susvelhar es autri utilizaires e es edicions qu'amien endeuant, controlar era estructura e er orde en projècte e moderar es conflictes. Es administradors son eth guidon deth projècte s'an d'assegurar, en definitiua, que tot vage ben. Es edicions de mès activitat an besonh de mès administradors. Per exemple, era Wikipèdia anglesa se servís de mès de 1780 administradors, era italiana de 103, era occitana de 5, era chinesa de 74 e era aragonesa 6 e era zulu non a cap.
Entà saber-ne mès sus es administradors, anatz a Wikipèdia:Administrator
En quauques edicions, sustot enes mès ingentes o damb mès activitat, es administradors s'especializen en pretzhèts determinadi entà agudizar eth rendement dera equipa. En aguesti casi, es administradors non assoliden pas totes es competéncies, senon bères ues depenent d'a ont focaliziguen eth sòn shantièr.
Segontes era sua foncion o competéncies, podèm classificar-los en quate grops :
Burocrates
En moment de crear ua naua edicion dera Wikipèdia, apareishen uns prumèrs usatgèrs : es burocrates. Aguesta sòrta d'utilizaires an totes es competéncies possibles e es sues actuacions son es que mèrquen çò que s'a de seguir. Son es unics administradors que pòden autrejar poderatge d'administrador as usatgèrs.
Es burocrates pòden cercar gent escadenta entà incorporar-se ara equipa d'administracion. A despient d'aquerò, es utilizaires enregistradi s'i pòden aufrir a Wikipèdia:Candidatura al pòst d'administrator. Coma norma generau, es naus administradors se triguen de manièra democratica, coma se prenen era majoritat de decisions ena Wikipèdia. Alavetz pòden votar totes es persones damb dreit de vòte, que s'artenh a partir d'un certan nombre d'edicions. Entà esdevier administrador cau auer un an d'antiquitat.
Mautaires
Es mautaires s'encarguen de cercar irreguraritats e maus usatges deth projècte. An eth pruvelètge de mautar es adrèices IP, ei a díder es identitats des usatgèrs, e saber d'a ont provien e se corresponen damb autres edicions o actuacions realizades aparentament per autri perfils. D'aguest biais, es mautaires pòden detectar casi de vandalisme, de chicana enes votacions e d'utilizaires mariòta. Quand detecten bèth problèma, avertissen un autre administrador entà qu'actue.
Escafaires
Es escafaires son administradors dedicadi a revertir edicions inescadentes e escafar tèxtes o articles sancers. Son totaument justificadi a hèr aguestes actuacions e an era competéncia d'escafar articles, çò qu'es autri usatgèrs no pòden hèr. Normaument, era propòsta d'eliminacion d'un article se pòt discutir e, per tant, non s'elimine pas enquia qu'era comunautat a prenut ua decision : arron actuen es escafaires. A viatges apareishen articles clarament inapropriadi o repetidi en un autre nòm e cau, alavetz, escafar-los de tira sense dar pas a cap de discussion.
Bibliotecaris
Es bibliotecaris son capables de blocar es usatgèrs que non respècten es normes de foncionament o hèr-los pas aptes entà certanes accions, coma per exemple treir-le eth dreit de vòte. Ath delà, en casi extrèms pòden eliminar-los dera Wikipèdia. Es bibliotecaris, coma es escafaires, pòden eliminar articles
Wikiamassades
Es Wikiamassades son amassades qu'organizen es wikipedians tà assemblar-se, coneisher-se, e celebrar era escaduda deth projècte Wikipèdia. Damb eth desau aniversari dera Wikipèdia a aumentat era organizacion d'aguesta sòrta d'activitats. S'amien endeuant explicacions didactiques de difusion e guida d'usatge. Atau pòden arténher que mès gent s'ahisca ath projècte e passar bons moments ath madeish temps.
Wikipèdia ath mobil
Era Wikipèdia compde damb ua version web consultable a trauèrs deth telefòn mobil : . Aquerò sonque foncione damb portables damb accès tà Internet. Wapaedia ei un logiciau tà mobils que servís entà consultar e manipular era Wikipèdia de faiçon mès aisida. Ua naua apòsta dera Fondacion Wikimèdia entà dubrir-se as naues tecnologies dera comunicacion siguec eth lançament en agost de 2009 d'un logiciau oficiau dera Wikipèdia entà iPhone e Ipod touch. Aguest programa ei liure, gratuit e foncione damb iPhone 3 g o versions mès recentes. Òm pòt descargar-lo en App Store.
Wikipèdia dehòra deth hilat
thumb|Un article mostrat peth logicièl [[Kiwix.]] Era Fondacion Wikimèdia distribuic era Wikipèdia en supòrt CD en 2003 e en DVD en 2005, ont s'includien es versions en alemand, polonés, portugués e anglés. Era organizacion de logiciau liure Kiwix s'encarguèc dera distribucion d'aguest darrièr. Atau madeish, es ordenadors sense accès a Internet pòden consultar era enciclopèdia damb era interactivitat que caracterize era Wikipèdia.
Censura
Coma ei sabut, era censura a Internet ei ua realitat en fòrça païsi damb regims politics autoritaris. Era Wikipèdia non ei cap d'excepcion en aguest ahèr : non pòt èster consultada des de toti es endrets dera planeta. En bèri estats non ei permetuda era connexion a Internet, en d'autri era Wikipèdia ei barrada e bèths estats an decidit de censurar quauqui articles concrèts.
En octubre de 2005 eth Govèrn Chinés bloquèc er accès ara Wikipèdia. Un an dempús, siguec desblocada ara màger part deth territòri chinés. Encara ei blocada en Tibet e Falun Gong, ues zònes ont eth regim exercís un contròu mès estricte.
Salamanca
Luòcs e monuments
La vila vièlha de Salamanca es sus la lista Patrimòni de l'Umanitat de l'UNESCO en 1988.
Plaças e espacis publics
thumb|250px|L'Ostal de Salamanca thumb|250px|La Plaza Mayor de Salamanca
Edificis religioses
thumb|250px|Interior de la [[Catedrala Nòva de Salamanca|Catedrala Nòva.]] thumb|250px|[[Convent de San Esteban (Salamanca)|Convent de San Esteban.]] thumb|250px|Salamanca, Catedrala Nòva
Edificis universitaris
thumb|250px|Collègi de San Ambrosio, uèi [[Archiu General de la Guèrra Civila Espanhòla.]]
Palais
thumb|250px|[[Ostal dels Clòscs.]] thumb|250px|Lo [[Palais de Monterrey (Salamanca)|palais de Monterrey de nuèit.]]
400px|thumb|center
Saint-Nicolas-de-Sommaire
Saint-Nicolas-de-Sommaire es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Orne e la region de la Bassa Normandia.
Biziat
Biziat en arpitan ( Biziat en francés) es una comuna francesa situada dins la region de Ròse-Alps e lo departament d'Ain.
Saint-Nicolas-de-Sommaire
Geografia
La municipalitat es al sud del país de Ouche e limitrophe del departament de l'Eure. Lo bourg de Sant-Nicolas es al nòrd de L'Agla, a Unitat|8|km  a l'oèst de Rugles e a Unitat|9|km  al sud-es de La Ferté-Frênel. Lo bourg de Sant-Michel-de-Somari es a l'oèst d'aquel de Sant-Nicolas e aquel de Sant-Pierre-de-Somari a Unitat|1.5|km  a l'èst.
Biziat
Geografia
Comuna situada en la plana de la Dombes, al bòrd de la Veyle.
Saint-Nicolas-de-Sommaire
Geografia
La commune est au sud du pays d'Ouche et limitrophe du département de l'Eure. Le bourg de Saint-Nicolas est à 7 km au nord de L'Aigle, à 8 km à l'ouest de Rugles et à 9 km au sud-est de La Ferté-Frênel. Le bourg de Saint-Michel-de-Sommaire est à 2 km à l'ouest de celui de Saint-Nicolas et celui de Saint-Pierre-de-Sommaire à 1.5 km à l'est.
Biziat
Geografia
Commune située dans la plaine de la Dombes, au bord de la Veyle.
Saint-Nicolas-de-Sommaire
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
En 1839, Sant-Nicolas-de-Somari (234 abitants l'an 1836) absorbeix Sant-Michel-de-Somari (91 abitants, a l'oèst del territòri) e Sant-Pierre-de-Somari (207 abitants, a l'èst).
Biziat
Istòria
Un dels nombroses *Bisiacum #qu'a donat segon las regions Bizy, Bizay, Bizé, se compausa èca. dels elements celtiques Bisius (anthroponyme gaulois derivat de bissu-, dich. Cf. breton biz « Dich », bizou, « anèl del dit », d'ont francés "bijou") e lo suffixe plan conegut -acum,.
Saint-Nicolas-de-Sommaire
Istòria
En 1839, Saint-Nicolas-de-Sommaire (234 habitants en 1836) absorbe Saint-Michel-de-Sommaire (91 habitants, à l'ouest du territoire) et Saint-Pierre-de-Sommaire (207 habitants, à l'est).
Biziat
Istòria
Site occupé dès l'époque gauloise, village attesté sous la forme Bisiacum en 675.
Campos Novos
Campos Novos es un es una vila de l'estat brasilièr de Santa Catarina.
Peirós
Peirós (nom occitan etimologic; Payroux o Pairoux en francés} es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Viena e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Comunas limitròfas
400px|gaucha||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Nòtas
<references group="N"/>
Apollo 17
Apollo 17 foguèt una mission espaciala estatsunidenca abitada mandada en 1972 vèrs la Luna.
Essertenne
Essertenne es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sòna e Léger e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Mazé
Mazé es una comuna francesa, situada dins lo departament de Maine e Léger e la region dels Païses de Léger.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Cervon
Cervon es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nièvre e la region de Borgonha.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Castilhon de Castèths
Castilhon de Castèths (Castillon-de-Castets en francés) es una anciana comuna gascona de Vasadés, administrada pr'eu departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània. Dempui lo 1er de genèir de 2017, a fusionat dab Castèths Andòrta e es venguda comuna delegada de la comuna navèra de Castèths e Castilhon.
Santa Juana (Chile)
vinheta|228px|drecha Santa Juana qu'ei ua vila chilena en la provincia de Concepción. Sa populacion qu'èra estimada a 13 147 abitants en 2002. Sa superfícia totau qu'ei de 731 km².
Castilhon de Castèths
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Canton de La Garda
Lo canton de La Garda es una division administrativa de Provença, venguda despuèi 2015 sonque circonscripcion electorala, situada dins l'arrondiment de Tolon, lo departament de Var e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur. A la refòrma cantonala de 2014, aplicada per leis eleccions de 2015, lo canton se conservèt e compren ara tres comunas, una de mai.
Castilhon de Castèths
Toponimia
Las fòrmas ancianas son Castel (decima Sancti Petri de ~), en 1107-1118, Castello, aus sègles XI o XII, en latin, Castet, Casted, aus sègles XI o XII, en occitan, Castellione (de ~), en 1274 e en 1295, en latin. Lo mot, eretèir deu latin castellum e deu sufixe latin -onem, es un diminutiu de castèth. La necessitat d'un determinant, lo nom de la vilòta situada a 3 km, ajustat oficialament en 1956 (« Castillon-de-Castets »), es la preséncia d'un aute Castilhon dens lo departament.
Canton de La Garda
La lenga autoctòna es l'occitan provençau.
.cpa
(acorcha de l'anglés "Certified Public Accountants", comptables publics certificats) es un nom de domeni generic. , Es en servici dempuèi lo 21 de setembre de 2019.
Castilhon de Castèths
Toponimia
Castilhon es atestat avant Castèths e las purmèiras atestacions son shens sufixe diminutiu. Benlèu que l'ajustèn per diferenciar las duas parròpias o meilèu los dus castèths. E sembla curiós que lo segond aja pres lo medish nom que lo purmèir. Lo detalh de la fixacion deus dus noms demòra pauc clar (la purmèira fòrma dab diminutiu de Castilhon es de 1274, tot com las purmèiras atestacions de Castèths Andòrta, Castet e Castrum Andorta, en latin).
Canton de La Garda
'''NB. Per de rasons tecnicas, una partida deis informacions de l'Infobox (superficia, populacion, densitat, n° INSEE) son las d'avans 2015. Lo n° INSEE es ara 8306. La superficia es de 39,99 km². La populacion es de 45 075 abitants en 2017. La densitat es de 1 127 ab./km².'''
Castilhon de Castèths
Istòria
La purmèira parròpia per Castèths e per Castilhon estó benlèu la de Sent Roman de Maserac (comuna de Castèths, a un 1500 m de Castilhon com de Castèths); après, benlèu, s'installèn los castèths, pui las aglomeracions e las glèisas.
Canton de La Garda
Composicion avans 2015
thumb|290px|right|Lo canton avans 2015
Istòria
Lo decret dau 13 de genier de 1997 creèt lo canton de La Garda a partir dau canton de La Valeta.
Eis eleccions departamentalas dau 22 de març de 2015, en aplicacion dau decret n° 2014-270 dau 27 de febrier de 2014, que pòrta delimitacion dei cantons dins lo departament de Var, lo canton de La Garda gardèt lei doás comunas e ganhèt Carcairana, venguda dau canton de La Crau d'Ieras.
Apollo 15
Apollo 15 foguèt una mission espaciala estatsunidenca abitada mandada en 1971 vèrs la Luna.
Juneau
thumb|280px|right|Juneau, la capitala de l'estat d'[[Alaska, e lo Mont Juneau.]]
Juneau es la capitala de l'estat d'Alaska als Estats Units. Juneau es la sola capitala d’un Estat american qu'es pas conectada a cap ret rotièra Sa populacion èra estimada a 31,118 abitants, en 2004. Sa superfícia totala es 8 430,4 km². Es la segonda vila pus poblada de l'estat darrièr Anchorage. Foguèt fondat en 1881. La vila se tòba en riba del canal Gastineau (Gastineau Channel), dins l'archipèla Alexander.
La vila foguèt batejada d'après lo nom de Joe Juneau, prospector d'aur quebequés, après èsser estat sonada Rockwell e Harrisburg. Lo nom local de la vila en tlingit es Dzántik'i Héeni ("Basa del riu dels flatans"). Lo riu Taku, just al sud de Juneau, es sonat d'après lo vent freg t'aakh, que de còps que i a bufa de las montanhas
L'abséncia de ret rotièra es deguda als territòris extramament accidentats qu'enròdan la ciutat. Aquela situacion fa de facto de Juneau una ciutat-illa en tèrmes de transpòrt, tota las merças dintran o sortisson per batèu o avion, e mai que la vila siá situada sul continent.La vila es situada al nivèl de la mar, al pe de montanhas que s'enauçan a 1200 mètres d'altitud. Subre aquelas montanhas s'estend lo Camp de glaç de Juneau, una bèla estenduda de glaç ont rajan mai de 30 glacièrs; dos d'aqueles, lo glacièr de Mendenhall e lo glacièr de Lemon Creek, son vesedors dempuèi las carrièras de la vila. Lo glacièr de Mendenhall se retira dapasset; sa fàcia frontala se demesís en nautor e en espessor.
Apollo 11
thumb|right|250px|[[Neil Armstrong davala una escala per venir lo primièr uman de marchar sus la luna]] Apollo 11 foguèt una mission espaciala abitada estatsunidenca mandada en 1969 a partir del Centre espacial John F. Kennedy en Florida, per explorar la Luna. Lo 20 de julhèt de 1969, Neil Armstrong e Edwin "Buzz" Aldrin, Jr, foguèron los primièrs umans d'aterrar sus la superficia lunara, lo tresen òme d'equipatge Michael Collins demorèt dins lo modul de comandament.
Aquesta mission americana es considerada coma un acompliment major dins l'istòria de l'exploracion espaciala. Apollo 11 èra la cinquena mission abitada del programa espacial american Apollo. Per aqueste capitada, l'agéncia espaciala americana, la NASA, realizèt l'objectiu fixat pel president John F. Kennedy en 1961, qu'èra de pausar un equipatge sus la Luna abans la fin dels ans 1960 e demonstrèt sens contestacion possibla la superioritat dels Estats Units subre l'Union Sovietica dins le domeni espacial.
Canelinha
Canelinha es un es una vila de l'estat brasilièr de Santa Catarina.
Vœllerdingen
Völlerdingen am Eichelbach en alemanic (Vœllerdingen en francés) es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region del Grand Èst.
Geografia
Vœllerdingen a situat en la vallée de la Eichel en Alsace bossue. Lo bourg a situat a unitat|5|km}} de Sarre-Union, a unitat|21|km de Sarreguemines e a unitat|34|km  de Ingwiller. La municipalitat es desservie per la parca de Vœllerdingen situada sus la linha de Estrasburg a Sarreguemines. Lo échangeur 43 del A 4 es del pòble.