cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Esiòde
Donadas conegudas
Per far venir son fraire savi, e lo portar cap a una vida bona e a une bona gestion dels bens, Esiòde compausèt lo poèma Los Trabalhs e los jorns, òbra que la partida didactica es axada a l'entorn de doas vertats moralas: lo trabalh es la granda lei de l’umanitat; los que trabalhan pòdon viure decentament. Aquel obratge foguèt escrich dins un contèxte de crisi agrària e d'èrsas de colonizacion dels grècs que cercavan de tèrres nòvas. Esiòde esperava resòlvre lo conflicte frairal a la bona; se sap pas se capitèt.
Moriguèt a Ascra. Quand lo vilatge foguèt destruit pelss Tespians, los abitants se refugièron a Orcomèn. Aristòtel testinonièt dins sa Constitucion d'Orcomèn que, seguent un oracle, los abitants de la ciutat reculhèron las cendras del poèta e las placèron al centre de l'agora, als costats del tombèl de Minias, eròi eponim de la ciutat. Atal, los abitants faguèron d’Esiòde lo fondator (οἰκιστής / oikistês).
Esiòde se descriu d'esperel dins las seunas òbras coma partesan d’una existéncia sedentària, observator de la temperança e de la justiça, religiós fins a la supersticion, cercant pas la favor dels reis e fasent pas que de se rendre util als ciutadens, que lors presicava la morala amb de bèls verses. Es lo creator de la poesia didactica. Aprèp sa mòrt, d'estatuas foguèron enartada a Tespias, a Olimpia o encara sus l’Elicon. Los ses poèmas, cantats pels rapsòdes, venguèron fòrça populars e venguèron fòrça famoses.
Esiòde inspirèt fòrça poètas, d'entre que Virgili (dins las Georgicas), Caton lo vielh (dins De agri cultura) e Lucrèci.
Las legendas
L'ensems es reünit dins les Vitæ Homeri et Hesiodi d'Ulrich von Wilamowitz (Bonn, 1916).
thumb|left|220px|Esiòde e la [[Musas|Musa, per Delacroix, copòla del Palais Borbon, 2 mitat del sègle XIX]]
L’Agốn o "Tençon d'Omèr e d'Esiòde" es coma un libre escolar de sègle II ApC, mas que lo contengut es fòrça mai ancian (Aristofanes ne cita de verses dins la Pate, en 421 AbC). Conta un debat opausant Omèr a Esiòde, e a per tòca de respondre a la question: que cal preferir, la poesia didactica o la poesia epica? Al tèrme de la tençon, Esiòde emportèt l’avís del rei, perque celèbra la patz e non la guèrra. Esiòde emportèt un tripòd que consacrèt a las Musas.
Plutarco, la Soda e Tzetzès contan eles la mòrt d’esiòde, dins de termes concordants. Voulent dedicar a las Musas lo tripòd ganhat a Calcis, s'anèt prèp de l’oracle de Dèlfes, que la Pitia li faguèt una prediccion terrible:
Esiòde, pensant que la prediccion designava le temple de Jupitèr Nemean sul site d’Olimpia, s’alunhèt del Peloponès e s’establiguèt a Oinoe, vila de la Locrida ozoliana. I visquèt longtemps, se mariguèt e aguèron un filh. Pasmens, Plutarco contèt qu’un jorn, alara que demorava a çò d'un òste amb un tal Milesius, aquel violèt la filha del seu òste pendent la nuèch. Esiòde foguèt accusat del crime e tuat pels fraires de la victima. Çò qu’Esiòde ignorava, es que lo luòc d'aqueles eveniments, una region boscosa prèp del mar, èra dedicat a Jupiter Nemean. Lo seu còs foguèt jetat al mar — la profecia se realizèt.
Cal notar qu'a çò de Tzetzès, Esiòde d'esperel èra lo seductor. Pasmens, lo cadavre foguèt salvat de l'enfonsament per una tropa de daufins que lo menèron fins al golf de Corint, que los Locrians celebravan la fèsta d’Ariana. Reculhèron lo còs e percassèron los murtrièrs. Esiòde foguèt enterrat sul Nemeion, dins un luòc gardat secret pels abitants de Naupacta, de paur qu'aqueles d’Orcomèn prengan pas las cendras.
Òbra
Esiòde es subretot conegut per sa novèla escriture dels mites dins sas òbras, la Teogonia e los Trabalhs e los Jorns, qu'i sosquèt longuement. Presenta las tres poténcias principala: Gaïa, Nix e Eròs, al començament del recit. Abans, existissiá una version d'aqueles mites per cada ciutat en Grècia; la reescritura d'Esiòde, se rebutèt pas los tèxtes contradictòris (l’Odissèa), s’imposausèt coma lo melhor recit de las originas pels Grècs ancians. Fins a èsser considerat coma lo melhor poèta fàcia a Omèr dins le Certamen (sègle IV, per Alcidamas, amassat al sègle II), una òbra que lo presenta en situacion de rivalitat poetica amb Omèr; Omèr emportèt los vòtes del public per sa virtuositat, mas lo prètz foguèt fin finala accordat a Esiòde, que causissèt de cantar l'armonia dels òmes et de las sasons, alara Omèr aviá causit un subjècte guerrièr.
Esiòde trobèt son inspiracion dins de multiplas fonts: son paire cabotava en Asia, e aviá ausitil a los mites babilonians. Se torna escriure lo mite, pasmens lo fa dins la logica del mite.
Atribucions classicas
thumb|right|200px|Esiòde e una [[Musas|Musa, per Gustave Moreau (1891)]]
La primièra edicion anciana conservada pels papirs atribuís a Esiòde que tres òbras.
Autres atribucions
Los Ancians encara li atribuiguèron una multitud d’autras òbras de biais mai o mens fantasiós. Aquelas òbras son ara editadas jol nom de « Pseudoesiòde » o de « Corpus esiodic ». Que :
Robert Cornelius
thumb|250px|Autoretrach de Robert Cornelius en 1839 Robert Hinnieser Cornelius (Filadèlfia, Pennsilvània, 1 de març de 1809 - Filadèlfia, 10 d'agost de 1893) foguèt un fotograf american. Se placèt coma un dels pionièrs de la fotografia quand realizèt lo primièr autoretrach conegut en 1839.
Biografia
Fils d'un immigrant neerlandés, Robert Cornelius se passionnèt jove pel mond de la quimia. En 1831, comencèt a trabalhar amb son paire, e s'especializètt dans las placas d'argent et le polissage de métaux. Il acquit une telle renommée que rapidement le scientifique Joseph Saxton l'approcha dans le but de réaliser une plaque d'argent pour son daguerréotype de d'une école de Philadelphie. Cette rencontre fut déterminante pour l'intérêt de Cornelius pour la photographie.
Robert Cornelius, avec ses connaissances et l'aide du chimiste Paul Beck Goddard, s'attacha à perfectionner la technique du daguerréotype. Vers le mois d'octobre 1839, il prit une photographie de lui devant la boutique familiale. Cet auto-portrait est l'une des premières photographies connues d'un être humain.
Roberval (Oise)
Roberval es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Pouilly (Oise)
Pouilly es una comuna francesa administrada per lo departament d'Oise de la region dels Nauts de França.
Geografia
Als confins del Thelle e del Vexin, la municipalitat a situat en un pichon vallon ont lo ru de Pouilly pren la siá font per se dirigir cap a la Epte. La siá implantacion a estrech entre las municipalitats de Fresneaux-Montchevreuil e Montherlant. Un sol masatge caseriu s'i tròba: Montoiselle. La superficie de la municipalitat es de 400 A, #que 242 de tèrras cultivables.
Aux confins du Thelle et du Vexin, la commune est située dans un petit vallon où le ru de Pouilly prend sa source pour se diriger vers l'Epte. Son implantation est serrée entre les communes de Fresneaux-Montchevreuil et Montherlant. Un seul hameau s'y trouve: Montoiselle. La superficie de la commune est de 400 Ha, dont 242 de terres cultivables.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Pouilly N'es un bourg issu d'una villa gallo-romaine Pauliacus #que designava sens dobte "lo domeni de Paul". De nombrosas tuiles e poteries gallo-romaines i an #èsser de descobèrtas l'an 1841. Qualques pigassas celtiques en silex i an egalament #èsser d'amassadas.
Lo vilatge i aguèt saquejat pels ligueurs de Beauvais lo 27 de mai de 1591 e lo senhor del luòc i aguèt fach presoèr. Pouilly #Venir per alliance, a la fin del XVIIe sègle dins los Ostals de Combes e de Céran; aquela tèrra i aguèt vendut l'an 1750 al Sr. Daudin #Que #remplaçar l'ancian solar per l'actual castèl. En 1826, Pouilly i aguèt ligat a Montherlant mas #reprene la siá autonomia per ordonnance reiala de 1832. A aquela meteissa epòca, i a un molin a aiga, un forn a chaux e una briqueterie sul territòri; las femnas confeccionan las "ròsas" (dentelles). Lo darrièr eretièr del castèl de Sarcus (castèl del XVIIe sègle, près de Grandvilliers) Jacques-Pierre François, marques de Grassa, arruïnat, vend en 1833 lo sieu chateau dins dolent estat al Sr. Daudin, Alavetz proprietari de Pouilly. Aquel #far transporter los arcades excepcionales d'aquel castèl de Sarcus en carris a bœufs fins en lo sieu domeni de Pouilly. En 1895 la familha De Sailly succedís a las Daudin dins lo castèl.
Pouilly est un bourg issu d'une villa gallo-romaine Pauliacus qui désignait sans doute "le domaine de Paul". De nombreuses tuiles et poteries gallo-romaines y ont été découvertes en 1841. Des haches celtiques en silex y ont également été retrouvées.
Le village fut pillé par les ligueurs de Beauvais le 27 mai 1591 et le seigneur du lieu fut fait prisonnier. Pouilly vint par alliance, à la fin du XVIIe siècle aux Maisons de Combes et de Céran; cette terre fut vendue en 1750 à M. Daudin qui remplaça l'ancien manoir par l'actuel château. En 1826, Pouilly fut rattaché à Montherlant mais elle reprit son autonomie par ordonnance royale de 1832. À cette même époque, il y a un moulin à eau, un four à chaux et une briqueterie sur le territoire; les femmes confectionnent les "blondes" (dentelles). Le dernier héritier du château de Sarcus (château du XVIIe siècle, près de Grandvilliers) Jacques-Pierre François, marquis de Grasse, ruiné, vend en 1833 son chateau en mauvais état à M. Daudin, alors propriétaire de Pouilly. Celui-ci fit transporter les arcades exceptionnelles de ce château de Sarcus en chars à bœufs jusque dans son domaine de Pouilly. En 1895 la famille De Sailly succède aux Daudin dans le château.
Austeritat (politica economica)
L'austeritat es una politica economica que consistís a redurre la demanda en vista d'alentir l'aumentacion dei pretz. N'existís doas declinasons principalas : A tèrme mejan ò lòng, l'austeritat dèu restaurar la fisança deis agents economics en estabilizant l'inflacion ò en melhorant la competitivitat economica d'un país dins un contèxte de crisi economica. Pasmens, a tèrme cort, una politica d'austeritat mau calibrada pòu agravar fòrça la situacion.
Blussans
Blussans es una comuna francesa, situada dins lo departament de Dobs e la region de la Franca Comtat.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Brevet
thumb|right|Brevet estatsunidenc enregistrat en 1996.
Un brevet es una disposicion legala que dona a un inventaire un monopòli sus l'utilizacion de sa descubèrta. Aqueu sistèma es supausat favorizar l'innovacion de la part deis agents economics car pòdon beneficiar plenament dei revenguts liats a lor invencion. Pasmens, per empedir lo mantenement d'un monopòli durant una durada tròp lònga, la durada d'aquela proteccion deis interès de l'inventaire es limitada a 20 ans maximom. D'autrei limits pòdon èsser previstas per la lèi per protegir l'interès public. De mai, en cambi de la proteccion legala ofèrta per lo brevet, l'inventaire dèu descriure precisament sa descubèrta dins lo tèxte dau brevet.
Thizy-les-Bourgs
Thizy-les-Bourgs es una comuna novèla arpitana creada lo 1èr de genièr de 2013 coma resulta de la fusion de las comunas de Bourg-de-Thizy, La Chapelle-de-Mardore, Mardore, Marnand e Thizy, situada dins lo departament de Ròse e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.
José Manuel Maza
José Manuel Maza Martín (Madrid, 23 d'octobre de 1951 - Buenos Aires, 18 de novembre de 2017) foguèt un magistrat, criminològ e escrivan espanhòl. Foguèt Procurador General de l'Estat espanhòl de 2016 fins a sa mòrt deguda a una insufisença renala.
Lo Capítol (Marselha)
Lo Capítol es un quartier dau de Marselha, plaçat entre la Canebiera e la gara de Sant Carles. Pren la forma d'un quadrilatèr termejat per lo aut de Canebiera e lo començament dau baloard de la Magdalena (ara de la Liberacion) au miejorn, la carriera Bernex e la partença dau baloard Nationau au levant, lo baloard Voltaire au nòrd, e lei baloard Dugommier e Garibaldi au cochant. Costeja lei quartiers de Sant Carles au nòrd, Thiers au sud, e Belsunce a l'oest.
Neuville-Vitasse
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Burocracia
La burocracia es una forma d'organizacion dau trabalh que son accion es definida per de proceduras reglementàrias, es a dire per la lèi. Es sovent una administracion publica que seis agents son recrutats per examen ò concors, complisson una carriera, dèvon obeïr ais òrdres donats per lor superior ierarquic e trabalhar dins un sector especializat. L'interès dau sistèma es de sortir lo sector considerat deis imperatius de foncionament dau mercat. Pasmens, aquò demenís sovent la capacitat d'innovacion e lei còsts de foncionament d'una burocracia pòdon èsser importants.
Per extension, aqueu tèrme a aquistat un caractèr pejoratiu liat ai pesantors e a la rigiditat dau formalisme e de l'accion administrativa. Dins certanei cas, pòu tanben s'observar una monopolizacion dau poder au profiech deis interès dei burocratas, situacion grèva car favoriza fòrça lo desvolopament de la corrupcion.
Guignemicourt
Djimicourt en picard (Guignemicourt en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Orfèu
vinheta|Mòrt d'Orfèu, stamnos de figuras rojas d'Hermonax, sègle V AbC, [[Lovre (G 416)]]
Orfèu (en grèc ancian ) es un eròi de la mitologia grèga, filh del rei de Tràcia Eagre e de la Musa Calliòp. Poèta e musician, èra a vegada considerat coma un profèta e inspirèt un movement religiós nomenat « orfisme », qu'èra ligat als pitagoricians e als mistèris dionisiacs. Orfèu èra dels Argonautas; sa davalada als Infèrns e son fracàs a tornar sa femna Euridice dins lo mond dels vivents forman son mite.
Gaireben totes los autors antics s'acòrdan sus l'existéncia istorica d'Orfèu, per Aristòtel, Orfèu jamai foguèt poèta. Segon el, l’autor dels imnes orfics se nomena Cercòps,. Orfèu es evocat dins un poèma d'Ibicos, al sègle VII. La legenda d'Orfèu es ligada a la religion dels mistèris e a una literatura sagrada; ensenha las iniciacions, e a s'abstenir dels murtres per l'instauracion de las expiacions. vinheta|Orfèu embelinant las bèstas fèras amb sa [[lira, sarcofag del sègle III AbC, musèu arqueologic de Tessalonica (Inv. 1246)]]
Mite
Filh del rei Eagre e de la musa Calliòp, sabiá amb sa lira embelinar los animals fèrs e capitava a esmòure los èsser inanimats. Foguèt colomat de dons multiples per Apollon, e la legenda conta qu'apondèt doas còrdas a la tradicionala lira de set còrdas que li donèt lo dieu, en omenatge a las nòus musas, que sa maire n'èra. Passa per èsser l'inventor de la citara.
Demitificacion
Segon las Istòrias incresiblas de Palaifatos, Orfèu jamai dombèt los animals de son arpa, coma lo preten lo mite. Las Menadas en deliri espeçavan los tropèls de Pièria, cometent fòrça actes de violéncia abans de se'n tornar pels monts per i demorar unes jorns. Orfèu fuguèt encargat d'imaginar un mejan de los far tornar a çò d'el. Orphèu, après aver sacrificat a Dionís, los faguèt davalar dels monts jogant de la lira, per dos còps: lo primièr, tenent a la man l'ast, arribèron del mont, cobèrtas pel fulham dels d'arbres de tota mèna, e la legenda nasquèt segon que Orfèu, al son de sa lira, fasiá davalar del mont quitament la sèlva. Viatjaire, participèt a l'expedicion dels Argonautas. Aviá l'ofici « cap de nada »: donava per son cant la cadéncia als còps de rems dels autres eròis. Son cant permetèt tanben a l'expedicion de resistir al dangièr del cant de las serenas, que capitèt a passar lo poder de seduccion. Anèt fins en Egipte, puèi tornèt en Grècia; foguèt la tòca de las expiacions, qu'establiguèt l'usatge   Sa femna, Euridice, una de las Driadas, foguèt fissada al pé per una sèrp. Moriguèt e davalèt al reialme dels Infèrns. Orfèu i davalèt e podèt, après aver endormt de sa musica embelinaira Cerbèr, lo monstruós can de tres caps que ne gardava la dintrada, e las terriblas Eumenidas, aprochar lo dieu Ades. Capitèt, mercé a sa musica, a lo far plegar, e aqueste lo daissèt tornar amb son aimada a la condicion qu'ela lo seguisca e que se revire pas nimai li parle tant que serián pas sortits ambedos del mond dels mòrts. Alara qu'Orfèu anava sortit dels Infèrns, entendent pas mai los passes de son aimada, impacient de la veire avent paur que son amor li escape, se revira, perdent a jamai Euridice.
Una autra version vòl que pendent la pujada dempuèi los Infèrns, Orfèu se tranquiliza de la preséncia d'Euridice rèire d'el escochant lo bruchs de sas passadas. Arribats endacòm ont règne un silenci de mòrt, Orfèu s'inquièta d'entendre pas res pus e a paur que s'èra passat un grand malaür a Euridice. Sens esperar mai decidís de se revirar e la vei desapareisser tanlèu.
" Orfèu […] la recep sota aquesta condicion, que vire pas sos agachs en rèire fins a que siá sortit de las vals de l'Avèrn; senon, aquesta favor serà venguda vana. […] Èran pas pus alunhats, la limita a passar, de caucar la superfícia de la tèrra; Orfèu, tremblant qu'Euridice desapareguèt e avid de la contemplar, virèt, menat per l'amor, los uèis cap a ela; tanlèu reculèt, e la malastruca, parant los braces, s'esforçant d'èsser retenguda per el, de lo retenir, pren pas que l'aire inconsistent"
— Ovidi, Metamorfòsi
Orfèu se mòtra enseguida inconsolable. Existisson mai d'una tradicions sus sa mòrt,. Segon Pausanias, foguèt folzejat per Zèus per lo punir d'aver desvelat de mistèris divins als òmes qu'iniciava. Per Estrabon, trapèt la mòrt pendnet una susmauta populara. La version mai correnta es que las Bacantas e Menadas sentiguèron un viu despièch de lo veire demorar fidèl a Euridice e l'abocinèron. Salomon Reinach evòca al subjècte de la mòrt d'Orfèu l 'sparagmos - esquinçada rituala del còrs - e lo cannibalisme sosentendut. Sa tèsta, jetada dins lo fluvi Euros, venguèt se pausar sus las broas de l'illa de Lesbos, tèrra de la Poesia, ont èra un oracle d’Orfèu dins una bauma. Las Musas, eploradas, acampèron los membres per los enterrar al pé del mont Olimp, a Leibètres, en Tessàlia. Se disiá que sa tèsta contunhava a vegada de cantar dins son tombèl, simbòl de la subrevida postuma del poèta per son cant. Segon Ovidi, Febus (Apollon) afligit de la pèrda del Cantoral, liguèt al sol, per de raïces tòrtas, totas las Bacantas presentas a la mòrt d'Orfèu. Aquestas podèron pas mai se moùre, e, ligadas a la raïces, podavan pas se debatre. Las ra¨ces comencèron a pujar lo long de lor còrs, e la fusta prenguèt possession d'elas. Foguèron metamorfozadas en arbres.
Circulava en Tessàlia una legenda al subjècte de la tomba d'Orfèu. Un oracle de Dionís aviá predich que se las cendres d'Orfèu èran expausadas al jorn, un pòrc estralhariá la ciutat. Los abitants se'n trufèron de la prediccion, mas un jorn, un pastre s'endormiguèt sus la tomba d'Orfèu e, sonhant, comencèt a cantar los imnes del poèta. Los obrièrs presents dins los camps vesins corisson tanlèu en nombre; se butassèron tant que ne venguèron a trencar lo sarcofag del poèta. Venguda la nuèch, un violent auratge arribèt, la plèja tombèt fòrça e lo riu aiguèt la vila e sos monuments màger. Lo riu en èra la Sus; son nom significa pòrc. Una familha sacerdotala ateniana, los Licomides, coneissián e cantavan los imnes pendent de mistèris
Es a l'entorn d'aqueste mite que se fondèt l'orfisme, corrent filosofic e religiós fondat sus l'iniciacion que la davalada d'Orfèu als infèrns es lo modèl. Orfèu passèt a vegada per lo fondator dels mistèris d'Eleusis amb Dionís. Aquestes movements desapareguèron amb lo politeïsme olimpian vèrs lo sègle IV. Orfèu es tanben a vegada considerat a partir de l'Antiquitat coma un mague o un masc. Una tradicion antica dich qu'Onomacrit escriguèt las doctrinas d'Orfèu en verses.
Evocacions artisticas
vinheta|Gustave Moreau, Jeune fille [[Tràcia|thrace portant la tête d'Orphée, 1865, musée d'Orsay]]
Musica
vinheta|Orfèu, Franz von Stuck (1891)
Pintura
vinheta|Ridèl de scèna du teatre de [[Chamberí, de Luigi Vacca en 1824.]]
Memorial
left|50px Memorial (en rus: Мемориал; o Memorial Society) es una organizacion russa de defensa dels dreches umans e de preservacion de la memòria de las victimas del poder sovietic, especialament estalinian, mas tanben d'exaccions pus recentas commesas en Russia, especialament en Chechenia. Son origina remonta al periòde de la Perestroika, ont organizèt una assisténcia als presonièrs politics, victims del regim sovietic.
En 2021, est un malhum d'organizacions basadas en Russia, en Alemanha, en Cazacstan, en Itàlia, en Republica Chèca, en Belgica, en França e en Ucraïna.
Foguèt dissolguda per la Cor suprèma russa lo 28 de decembre de 2021. Reçaup lo Prèmi Nobel de la Patz en 2022.
Teüs
Teüs (Théus en francés) es una comuna d'Occitània, en Daufinat dins lo departament dels Auts Aups.
Geografia
Theüs es un vilatge de la mejana-Durance en comportant tres quartièrs : la Plana, çò Cap de-luòc e los Chalets.
Lo mont Colombis (1734 m) a situat sul limit amb la municipalitat de Espinasses.
Teüs est un village de la moyenne-Durance comportant trois quartiers : la Plaine, le Chef-lieu et les Chalets.
Le mont Colombis (1734 m) est situé sur la limite avec la commune d’Espinasses.
Istòria
Lo luòc a mencionat dempuèi la. Es un ancian luòc fòrt.
Le lieu est mentionné dès le. C'est une ancienne place forte.
Sedicion
La sedicion es sinonime d'instigacion a la susmauta, a la revòlta e a l'insurreccion contra la poténcia establida. Dins fòrça païses anglosaxons, es una qualificacion juridica fasent referéncia a d'escrichs, discors o organizacions qu son considerats per la justícia coma incitant a l'insurreccion contra l'òrdre establit.
Istòria
Lo sens juridic modèrne de la sedicion dins los païses anglosaxons ven de l'èra elisabetana (vèrs 1590). Es alara definida coma un acte incitant pel vèrb o los escrichs a una desafeccion al respècte de l'Estat o l'autoritat constituïda. Alara que lo crime de traïson tòca subretot totas las classas privilegiadas coma los opausants ecclesiastics, prèire e Jesuistas e tanben de non nòbles, aquel de sedicion tòca subretot los intellectuals.
Austràlia
Las leis contra la sedicion en Austràlia foguèron amendadas per l'Australian Anti-Terrorism Act (« lei antiterrorista australiana ») del 6 de decembre de 2005 qui torna definir lo sens e aumentava las penas riscadas.
A la fin de 2006, lo govèrn Howard prepausèt quitament d'amendar l'Australian criminal law de 1914, introduisent de leis, susceptiblas de menar en prison per una durada de set ans, los artistas e escrivans que las òbras serián consideradas coma sediciosas o inspirant la sedicion de biais delibérat o accidental. Los opausants faguèron remarcar qu'aquestas leis poirián èsser utilizadas contra los opausants legitims a la politica del govèrn.
Canadà
Pendent Segonda Guèrra mondiala, lo primièr cònsol de Montreal, Camillien Houde, faguèt campanha contra la conscripcion al Canadà. Lo 2 d'agost de 1940, Houde invitèt publicament los òmes del Quebèc a ignorar lo National Registration Act. Tres jorn mai tard, foguèt arrestat per gendarmeriá reiala du Canadà per sedicion. Après aver estat reconegut copable, foguèt internat dins los camps a Petawawa e a Gagetown fins a 1944.
França
Lo capitani cap militar de « l'illa de merluça », situada a Sant Pèire e Miquelon, decidiguèt de protegir un marin condamnat a mòrt en 1888, estimant que volgava se rescatar.
Lo capitani foguèt jutjat en cort martiala e fusilhat per sedicion.
Espanha
Lo Code Penal d'Espanha, dins son Libre II,  Delictes e sas penas , títol XXII, Delictes contra l'òrdre public, establís que:
"Son reconegut copables de sedicion aquestes que, sens inclusits dins lo delicte de rebellion, se lèvan publicament e trebolosament per empachar, per la fòrça o fòra de las vias legalas, l'aplicacion de las o quina que siá autoritat, corporacion oficiala o agent public, l'exercici legitim de lors foncions o lo compliment los acòrdis, o de las resolucions administrativas o judiciàrias. (Article 544)"
"1. Aquestes qu'aurián induch, sostengut o dirigit la sedicion o i apareguèron coma sos principals autors, devon èsser castigats amb la pena de preson de uèit a detz ans, e amb aquesta de detz a quinze ans, se son de personas constituïdas en autoritat. Dins los dos cases se cal d'imposar, al mens, l'incapcitat absoluda pel meteis temps. 2. Fora d'aquestes cases, s'imposarà la pena de quatre a uèit ans de prison, e l'incapcitat especial d'aver una ocupacion o una carrirèa publica per un temps de quatre a uèit ans. (Article 545})"'
Al tèrme del referendum de 2017 sus l'independéncia de la Catalònha, e de la proclamacion d'indepenséncia ne seguent, los membres del govèrn de Catalònha, la presidenta del Parlament de Catalònha e lo cap dels Mossos d'Esquadra son meses en examèn per sedicion
Índia
En Genièr de 2012, lo dessenhaire Aseem Trivedi foguèt arrestat per sedicion après aver publicat de dessenhs criticant la corrupcion dins son país. Los dessenhs utilizant l'emblèma indian e le Parlament foguèron jutjats anti-Índia per un avocat local que faguèt un planh. L'arrestacion de Aseem Trivedi foguèt fòrça mal jutjada per la populacion, reprochant a las autoritats de brimar la libertat d'expression.
Percy Liza
Carlos Percy Liza Espinoza, mai conegut coma Percy Liza (Chimbote, Peró, 10 de mai de 2000) es un fotbolaire peroan. Jòga actualament amb l'Sporting Cristal.
Villaines-les-Prévôtes
Geografia
Aquel vilatge a situat en una pichona vallée, entre lo mont Cras e lo mont Champfaux, e entre las vilas de Montbard e de Semur-en-Auxois. La plana de la Armançon se llaura dempuèi la sortida de la vallée.
La municipalitat possedís coteaux viticoles e agricòlas.
Les Forges (Vòges)
Les Forges es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.
Villaines-les-Prévôtes
Geografia
Ce village est situé dans une petite vallée, entre le mont Cras et le mont Champfaux, et entre les villes de Montbard et de Semur-en-Auxois. La plaine de l'Armançon s'ouvre dès la sortie de la vallée.
Les Forges (Vòges)
Geografia
Los Forges es una localité situada 5 quilomètres a l'oèst de Épinal, sul canal de l'Èst. A la separacion dels grands aisses de circulacion, es vengut un luòc de residéncia mesa en examen, a las fes prèpas de la conca de trabalh de la prefectura e d'espacis de diversió coma lo lac de Bouzey.
Villaines-les-Prévôtes
Geografia
La commune possède des coteaux viticoles et agricoles.
Les Forges (Vòges)
Geografia
Cal pas la confondre amb La Forja, autre comuna del meteis departament, prèp de Gérardmer.
Villaines-les-Prévôtes
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Les Forges (Vòges)
Geografia
Les Forges est une localité située 5 kilomètres à l'ouest d'Épinal, sur le canal de l'Est. À l'écart des grands axes de circulation, elle est devenue un lieu de résidence recherché, à la fois proche du bassin d'emploi de la préfecture et d'espaces de détente comme le lac de Bouzey.
Il ne faut pas la confondre avec La Forge, autre commune du même département, proche de Gérardmer.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
La comunitat s'es bastida a l'entorn de tres familhas de ferrièrs, installadas a, d'ont lo nom del luòc. En 1891, lo territòri i aguèt amputat de dos caserius en lo moment de la creacion de la municipalitat de Chantraine.
La communauté s'est construite autour de trois familles de forgerons, installées au, d'où le nom du lieu. En 1891, le territoire fut amputé de deux hameaux lors de la création de la commune de Chantraine.
Gueudecourt
Gudecourt en picard (Gueudecourt en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region de Picardia.
Geografia
Gueudecourt A situat al limit Nòrd del departament de la Soma, en una sinuositat de la frontièra amb lo Passatge-de-Calava, just al Sud de Bapaume, entre Lo Sars (al Oèst) e Lo Transloy (al èst).
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Jacob Brønnum Scavenius Estrup
Jacob Brønnum Scavenius Estrup (n. 16 d'abril de 1825 - m. 24 de decembre de 1913) foguèt lo primièr ministre de Danemarc entre 1875 e 1894.
Sigotier
Sigotier (Sigottier en francés) es una comuna d'Occitània, en Daufinat dins lo departament dels Auts Aups.
Bouglainval
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sigoier
Istòria
Una sépulture celte a #èsser descobèrta al luòc-dich Ravorier, dessús o Hivernacle Marceau, a 1150 m d'altitud.
A la Mièja Edat, la glèisa Santa-Martin dépendait de la abbaye de Chardavon (a l'ora d'ara en la municipalitat de Sant-Geniez), abbaye #que requectava las intradas ligadas dins aquela glèisa.
Au Moyen Âge, l’église Saint-Martin dépendait de l’abbaye de Chardavon (actuellement dans la commune de Saint-Geniez), abbaye qui percevait les revenus attachés à cette église.
Rocquemont (Oise)
Rocquemont es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region de Picardia.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Cornilh e Bernat
Cornilh e Bernat es un dessenh animat francés de 52 episòdis de 13 minutas. Contan l'istòria de Cornilh, un chin que parla e de son garda-chin, Bernie Barges. L'emission es estada distribuida per Millimages e originalament difusida sus la chadena France 3, dau 11 de novembre 2003 au 1er de genier 2004. Es estada difusida sus Canal J de 2004 à 2009 e actualament sus Gulli. La seria es estada doblada en occitan en 2012 per l'associacion Conta'm.
Istòria
Cornilh es un chin excepcionau. Sap parlar, legir e jugar dau violon ! Mas a pas jamai fach veire çò que sap far, de paur que venguessa un subjècte d'experiéncia scientifica. Quand sos mestres prenen coma garda-chin un jòune, Bernat, la vita suava e mofla de Cornilh ne'n es tota desvirada.
Difusion en occitan
L'associacion Conta'm doblet dos DVDs de la seria dins los parlars gascon, lengadocian e lemosin. Lo primier, « Panica a bòrd », conten 9 episòdis. Lo segond, « Una vida de can », es compausat de 8 episòdis. Un autre DVD de quela seria deuriá èstre doblat en 2013, «Doble Jòc».
Neuville-sous-Montreuil
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region dels Nauts de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Critias
Critias (vèrs 460, Atenas - 403 avC, Atenas) es un filosòf e un òme politic atenenc de la segonda mitat dau sègle V avC.
Nascut dins una familha nobla, foguèt format a la retorica per lei sofistas e venguèt benlèu un discípol de Socrates. Durant la darriera partida de la Guèrra de Peloponès (431-404 avC), venguèt una personalitat importanta dau partit aristocratic coma sostèn d'Alcibiades. Probablament ostracizat après la revirada deis expedicions militaras menadas per Alcibiades, poguèt tornar venir a Atenas après la desfacha de 404 avC. I venguèt alora un dei caps dau partit oligarquic.
Gràcias a aquela posicion, Critias foguèt chausit per leis Espartencs per far partida dei « Trenta » captaus encargats de redigir una constitucion oligarquica per Atenas. Critias venguèt rapidament un membre influent d'aqueu grop. Obtenguèt ansin l'execucion de Teramenes, lo cap de la faccion moderada dei Trenta, çò que li permetèt d'impausar sa volontat au rèsta dau conseu. Après aquel eveniment, lo regim dei Trenta venguèt una tirania, responsabla de chaples e de confiscacions. Aquò facilitèt l'insureccion dei partisans de la democracia dirigits per Trasibul. Critias foguèt tuat per leis insurgents a la batalha de Muniquia.
Considerat coma un intellectau brilhant avans son accession au poder, Critias aparéis dins tres dialògs de Platon. Pasmens, son ròtle dins la tirania dei Trenta a laissat l'imatge d'un cap crudèu e sanguinari e seis adversaris auràn pas de dificultats per restablir la democracia.
Thorvald Stauning
Thorvald August Marinus Stauning (n. 26 d'octobre de 1873 - m. 3 de mai de 1942) foguèt primièr ministre de Danemarc en doas ocasions: entre 1924 e 1926, e entre 1929 e sa mòrt.
Quadricromia
right|240px|thumb|Las quatre colors de basa de la quadricromia. 240px|right|thumb|L'espac colorimetric de la quadricromia representat en 3 dimensions La quadricromia (del latin quadra quatre e du grèc chromia color) o CMJN (cian, magenta, jaune, negre) (en anglés CMYK, cyan, magenta, yellow, key) es un procés d'estampariá permetent de reproduire un larg espectre colorimetric depuèi las tres tintas de basa (Cian, Magenta e Jaune (o Yellow en anglés) que s'apond lo Negre (Key en anglés ).
Espèctre de las colors
Lo cian, lo magenta e lo jaune son las tres colors primárias en sintèsi sostractiva, al contrari del roge, verd e blau (Cf. RVB) qu'o son en sintèsi additiva. Lo negre es utilizat per obtenir los grises, que serián mai dificils a obtenir en mesclant las tres colors primárias. Encara se pòt apondre una color suplementari al negre per accentuar las nuanças de gris (una tinta bruna o iranja par exemple). Aquel procés es utilizada per exemple dins los obratges de fotografias en blanc e negre. Tanben, es possible d'apondre una color suplementária (subretot lo cian) per estampar un negre mai intens. L'apond del negre permet subretot de contrastar melhor los imatges e de produire de tèxtes mai nets.
Lo negre essent una color mens costosa de fabricar que las autras tintas, son utilitet es en mai de l'òrdre estetic, tanben d'òrdre economic: a cada còp que la mèscla de las tres colors dona una nuança de negre o de gris, la separacion quadri tira las colors CMJ e los remplaça per de negre. Aquela tecnica de substitucion se nomena lo « retrach de soscolor ». Plan segur es parametrable segon la qualitat del resultat final desirat.
En practica, es pas possible d'obtenir totas las colors possiblas en quadricromia. Cal doncas far cas que los fichièrs numerics destinats a l'impression ! Dins las paletas de Photoshop, per exemple, en mòde CMJN, un punt d'exclamacion senhala las colors « non imprimables ».
Exemple
Foto de referéncia (una mòstra de fruches): 150px Separacion quadricromica: d'esquèrra cap a drecha: sisa cian, sisa magenta, sisa jaune e sisa negra. center|600px Superposicions de las tres primárias. D'esquèrra cap adercha: magenta + jaune, cian + jaune, cian + magenta, cian + magenta + jaune. center|600px Superposicion dels canals cian, magenta, jaune e tanben lor color complementrária amb un negre  D'esquèrra cap a dreche, de naut cap al bas : cian + negre, magenta + negre, jaune + negre, magenta + jaune + negre, can + jaune + negre, can + magenta + negre. center|600px
La quadricromia es un biais aisit de reproduire un grand nombre de colors, mas fòrça dificil de reproduire amb aquela tecnica qualques colors vivas. L'exemple en dejós mòstra que, quitament se lo resultat obtengut es satisfasent, qualques colors s'aflaquissons entre lor representacion naturala en RVB e lor representacion quadri. Remarcam subretot suls fruchs iranjats (iranges, cogordas, mandarinas), que la color irange es impossible a reproduire exactement en quadricromia, e suls pitaias (ròse viu) que ternisson un pauc.
A l'esquèrra, foto en RVB (colors naturals), a drecha reproduccion quadri de la mèsma foto 600px|center
Generalitats
Des transformacions matematicas gaireben simples son sovent utilzadas per donar una equivaléncia entre las coordonadas r, v, b del modèla RVB utilizat per l'afichatge sus l'ecran e las coordonadas c, m, j, n  de modèla CMJN utilizat per l'impression. aquelas equivaléncias devon èsser consideradas amb prudéncia per doa rasons :
Remarca: las valors calcuadas per la lista de colors son conformas a l'algoritme n°2.
Principis
Dins una primièra etapa et, se convertisson las coordonadas RVB en coordonadas CMJ (Cian, Magenta, Jaune). Aquela transformacion es aisida perque sufisís de passar d'una logica additiva, que s' "apond" de colors al negre, cap a una logica "sostractiva", que se "leva" de colors al blanc. Dins una segonda etapa, se calcula la quantitat de negre (es lo minim de las tres valors c, m, j ) e se la sostrach de las quantitats precedentament calculadas. Dins una tresena etapa, que segon l'algoritme utilizat, se fach o se fach pas, se torna ajustar las proporcions segon la quantitat de negre utilizada. La conversion de CMJN cap RVB seguís lo camin contrari.
Conversion de RVB cap a CMJN
Siá r, v, b ∈ [0,1] las coordonadas roja, verda e blava de la coulor estudiada dins l'espaci RVB. L cas escasent, caldrá transpausar las coordonadas r, v, b de l'interval [0, 255] capa l'interval [0, 1].
Conversion de CMJN cap a RVB
Essent donada una color definida per de coordonadas (c, m, j, n ) dins l'espaci CMJN, totas dais l'interval [0, 1], lo triplet (r, v, b ) de las coordonadas de la color dins l'espaci RVB, aquelas tanben dns l'interval [0, 1], e correspondent al roge, al vera e al blau, se calcula del biais segent:
Castilhon (Hauts Pirenèus)
Castilhon (Castillon en francés) qu'ei ua comuna d'Occitània, en Gasconha, situada dens eth departament deths Hauts Pirenèus dera region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
Autes vilatges e quartièrs : Durban, Coalonga. vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Era prononciacion qu'ei [kasti'lyou] (grafia fonetica deths autors). Eras fòrmas ancianas que son : A Castelho, cap a 1200-1230, De Castillione in Siluis, en latin, en 1313, De Castilhone, en latin, en 1342 e 1379, Castilhon en 1429, Castillon (mapa de Cassini, ara fin deth sègle XVIII).
Segon Dauzat, Castilhon que vien de castellum, « castèth », dab eth sufixe -one.
Segon Miquèu Grosclaude, Castilhon qu'ei un diminutiu de castèth. Eth sens qu'ei probablament de « petit castèth ». Dab eth sufixe -onem de Dauzat, eth resultat que seré casteron; que cau donc corregir en -ionem. Per Lo Casteron, Dauzat qu'explica corrèctament en gascon, -ll- > -r-, pr'aquò ved pas ei eth problèma per Castilhon, Castilhon d'Artés, Castilhon (de Lenveja), etc.
Gwengamp
Gwengamp en breton ( Guingamp en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Caharèth
Caharèth o Caharet (Caharet en francés) qu'ei ua comuna gascona de Bigòrra situada dens eth departament deths Hauts Pirenèus e era region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Cadelha e Trashèrra
Cadelha e Trashèrra (Cadeilhan-Trachère en francés) qu'ei ua comuna gascona de Comenge, ena Vath d'Aura, situada en eth departament deths Hauts Pirenèus e era region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Caharèth
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Cadelha e Trashèrra
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Cadelha
Era prononciacion qu'ei [ka'délyo] (grafia fonetica deths autors). Eras fòrmas ancianas que son : De Cadelhano, en latin, en 1387, Cadeilhan et Trascherre en 1738, Cadeillan, Trechere en 1767, Cadeilhan en 1790, Cadeilhan-Trachère en 1806.
Caharèth
Toponimia
Era prononciacion qu'ei [kaha'rét] (grafia fonetica deths autors). Eras fòrmas ancianas que son : Caharet en 1737, 1778 (Registres parropiaus de Lanespeda), Caharet (mapa de Cassini, ara fin deth sègle XVIII).
Cadelha e Trashèrra
Cadelha
Cadelha que sembla venir d'un nom galloroman (o gallic) Catilios, dab eth sufixe latin -anum (o son equivalent celtic -anon . Pr'aquò, Xavier Delamarre qu'utiliza aqueth nom de persona sonque peths toponimes deth tipe Cadilhac, en -i- . Los Féniés, en seguida de Negre, que considèran Catilius (fòrma latina deth medish nom) com latin e Dauzat que destria Catĭlius ( > Cadelhan) de Catīlius ( > Cadilhac), separacion qui es benlèu un pauc per arren (castrum Cadelionense, au sègle XI, qu'es vengut Cadilhon a las epòcas recentas, çò qui eth-medish constata implicitament ). Cadelha qu'èra donc probablament una anciana grana propietat antica qui avè per mèste Catilios (o Catilius). Un reculament d'accent tonic qu'a marcat era seguida d'era evolucion deth nom. Miquèu Grosclaude que hè tanben de Catilius un nom latin ...
Caharèth
Toponimia
Segon Miquèu Grosclaude, i a pas de fòrmas ancianas, pr'amor, probablament, Caharet ei ua comuna recenta qui èra ua simpla dependéncia de Lanespeda; eth nom que demòra escur. Era grafia qu'ei Caharet.
Cadelha e Trashèrra
Trashèrra
Era prononciacion qu'ei [tra'chèrro] (grafia fonetica deths autors). Eras fòrmas ancianas que son : Per de Traseras, P. de Traseres, cap a 1180, de Transserra, de Transera, en latin, en 1387, Transcherre (mapa de Cassini, ara fin deth sègle XVIII), Tranchere en 1790, Tracherre en 1790.
Segon Miquèu Grosclaude, après R. Aymard, eth sens qu'ei trans, « delà », (era) sèrra.
Caharèth
Toponimia
Non saben perqué Pojada a pas seguit Grosclaude; benlhèu pr'amor pensava ath patronime Caffarel (Cafarèl) o pr'amor i a mei d'ua prononciacion. Caharet qu'ei, probablament, un nom de poblant.
Profession
La profession o mestièr en l'usatge comun del concèpte a desparièras accepcions, entre aquestas: ocupacion, facultat o mestièr que cadun a e exercís publicament. Las professions son d'ocupacions que requerisson una coneissença especializada, una capacitat d'estudis o de formacion de naut nivèl, contraròtle sul contengut del trabalh, organizacion pròpria, autoregulacion, altruisme, esperit de servici a la comunitat e d'elevadas nòrmas eticas.
S'accèpta generalament qu'una profession es una activitat especializada del trabalh dins de la societat, e a la persona que la realiza lòm la sona: professional. Se fa referéncia sovent especificament a una facultat, o capacitat aquerida après un aprendissatge que pòt èsser ligat als camps que requerisson d'estudis de: Se fa referéncia, generalament, a la natura de l'ocupacion, l'ocupacion en si e a la manièra de l'exercir qu'a aquela persona. La profession abòrda lo desvolopament de la practica e la disciplina se preocupa del desvolopament de la coneissença en enriquint la profession dempuèi la siá esséncia, e en aprigondint lo supòrt teoric amb la practica.
Concèpte de professional
Un professional es tota persona que pòt ofrir un servici o elaborar un ben, en garantint lo resultat amb qualitat d'excelléncia. Pòt èsser una persona amb una reconeissença de gra universitari, tecnician o expèrt en un cèrt tèma, disciplina o art. Malgrat aiçò, una persona pòt tanben èsser considerada professionala pel fach de provesir un servici o produch e mostrar un comportament leial, qualificat, responsable e capabla, caracteristicas que s'obtenon amb constància e talent en la disciplina exercida.
Lo mercat del trabalh al s. XXI
La situacion de l'actual mercat laboral del s. XXI es estada fruch d'importants cambiaments produsits per divèrses factors coma l'incorporacion de las nòvas tecnologias; la globalizacion, los nòus modèls d'organizacion del procès productiu (descentralizacion productiva), aital coma la crisi financièra e economica actuala fa que las caracteristicas mai avaloradas en lo perfil dels sieus candidats sián las seguentas:
Concèpte d'expèrt
Un expèrt es tota aquela persona que malgrat avent pas una titolacion, es capabla amb los ans d'experiéncia de superar quina dificultat que siá en lo sieu orizont de trabalh.
Diferéncia entre expèrt e professional
La diferéncia entre un expèrt e un professional es que, lo primièr exercís amb coneissença qualque activitat, pas necessàriament certificada, mentre que lo segond exercís una activitat certificada e adòpta la siá profession coma forma de vida.
Lo Seten sagèl
Lo Seten sagèl (Det sjunde inseglet en version originala) es un filme del cineasta suedés Ingmar Bergman sortit en febrièr de 1957.
Obtenguèt lo Prèmi Especial de la jurada al Festenal de Canas 1957, ex aequo amb Kanal del realizator polonés n'Andrzej Wajda.
Sinòpsi
Sèm en Suècia al sègle XVI amb una epidemia de pèsta que s'afraba lo país tot. Un cavalièr crosat, n'Antonius Block, se'n torna a país aprèp mai de dètz ans d'abséncia.
El e lo siu escudièr Jöns se rescontran la Mòrt sus una platja desèrta. Li ne prepausa alavetz lo cavalièr una partida d'escacs, en tot esperar d'aquel biais poder retardar l'eissida fatala mai lo temps de trobar una solucion als sius questionaments metafisics.
Dementre lo siu escudièr ne va parlant de l'idèa amai lo concèpte de nonrés, lo siu mèstre descubrís al passatge d'una procession de flagellants que la paur es l'unica fondamenta de la religion. Ne va èsser tot parièr el testimòni d'una joventa cremada en lenhièr.
Rasis eles una jove familha de forencs s'encamina en pel país tormentat.Al siu contacte, ne va descubrir n'Antonius que lo bonaür terrenal existís dins los plaseròts pus simples de la vida. Lo rison d'una femna jove que li porgís lach e majofas al siu mainadòt n'es per el la revelacion.
Lo cavalièr amb lo sieu escudièr e dequ'unes amics rescontrats en pel camin del retorn, tornan trobar lo castèl que daissèron dètz annadas de per abans. Son aculits per la castelana mas la Mòrt truca a la pòrta per lèu los s'emportar totes dins una desparaubla, descabestrada e fantastica dança dels mòrts.
Citacion
... 'E quand l'Anhèl dubriguèt lo seten sagèl, lo cèl entièr s'ensilencièt, per mièja orada gaireben. E me vegèri los Sèt Àngels que ne son plaçats davant Dieu: sèt trompetas li porgiguèron. (...) Apocalipsi segon sant Joan Evangelista', cap. 8)
Egleisa monolitica d'Aubaterra
250px|right|thumb|Reliquiari (replica dau Sant Sepulcre de [[Jerusalèm)]] L'egleisa monolitica d'Aubaterra, dins la Charanta Occitana, es una anciana egleisa parrofiala dedicada a Joan Batista.
Bill Browder
thumb|250px|Bill Browder a Davos en 2011 William Felix Browder, mai conegut coma Bill Browder (Chicago, 23 d'abril de 1964) es un entrepreneire e financièr angloamerican. Aqueste director e cofondador del fons d'investiment Hermitage Capital Management ("Hermitage"), una entrepresa qu'arribèt a venir l'investisseire estrangièr mai important de Russia, es a la basa de la Lei Magnitsky, que permet d'aplicar de sancions a mantes ciutadans russes acusats de corrupcion.
Monestier Alamont
Monestier Alamont (Monêtier-Allemont en francés) es una comuna dau Daufinat occitan situada dins lo departament daus Auts Aups e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Batalha de Mentana
La batalha de Mentana se debanèt lo 3 de novembre de 1867 dins lo corrent dei guèrras d'unificacion d'Itàlia. Opausèt lei volontaris de Josèp Garibaldi desirós de conquistar Roma per l'integrar au Reiaume d'Itàlia proclamat en 1861 a una coalicion formada per França e leis Estats Pontificaus. La preséncia francesa èra motivada per la defensa dau catolicisme menada per Napoleon III. S'acabèt per una victòria aisada dei fòrças francovaticanas, numericament inferioras mai ben entraïnadas e equipadas, que permetèt de mantenir l'independéncia deis Estats Pontificaus.
Angé
Angé es una comuna francesa, situada dins lo departament de Loir e Char e la region dau Centre e Vau de Léger.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Pañchatantra
thumb|300px|Pagina del Pañchatantra. thumb|300px|Ilustracion d'una edicion siriana del Pañchatantra de 1354. Lo coninh engana lo rei dels elefants lo mostrant lo rebat de la Luna. thumb|250px|Manuscrich del tèxte castelhan Calila e Dimna ([[1251), basat sul Pancha-tantra.]]