cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
SOMUA S35
Lo SOMUA S35 es sovent considerat coma lo melhor carri de la campanha de França. D'efiech, sa poissança de fuòc, son blindatge, son autonòmia e sa velocitat èran ben adaptats a la guèrra de movement menada per leis Alemands. De mai, son canon li permetiá de batre lo blindatge de totei lei carris en servici dins la Wehrmacht mentre que son blindatge èra capable d'arrestar totei leis obús anticarri alemands franc d'aquelei tirats per lei canons de 88 mm. En causa de la situacion generala de l'armada francesa en 1940, la màger part dei S35 foguèron donc abandonats per lor equipatge en causa d'una manca de carburant. Leis Alemands ne'n capturèron 297 exemplaris que foguèron principalament utilizats per l'entraïnament e la lucha còntra lei partisans. Après 1944, lei Francés recupèron quauquei S35 per equipar sei divisions blindadas encargadas d'assegurar lo sètge dei pòchis alemandas de l'Ocean Atlantic.
Sètge de Sant Miquèl
Lo sètge de Sant Miquèl se debanèt en 1212 durant la Crosada deis Albigés pendent la segonda conquista dau Comtat de Tolosa per lei tropas de Simon de Montfòrt. S'acabèt per una victòria crosada e la destruccion dau castèu.
Freundel Stuart
Freundel Stuart (n. 1951) es avocat e òme politic de Barbados. Foguèt primièr ministre de 2010 a 2018.
Vilars d'Arena
Vilars d'Arena (Villar-d'Arêne en francés) es una comuna d'Occitània, en Daufinat dins lo departament dels Auts Aups e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Guenroc
Genroc en galò; Gwenroc'h en breton ( Guenroc en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Velcro
thumb|300px|Las doas partidas d'un velcro
Lo Velcro es un material textil que consistís en doas bendas recobèrtas caduna d'una textura diferenta, permetent, que quand se meton en contacte, d'obtenir sul còp un ligam amovible. Foguèt inventat accidentalament per Georges de Mestral, un engenhaire soís. Marca depausada per la Velcro International BV (basada a Amsterdam) pel mond entièr. La societat Velcro, propriária de la marca, ensajèt, sens capitar, a s'opausar a l'usatge del nom de la marca coma nom generic.
Istòria
thumb|Pichons croquets sul [[gafaròt, fruch de la laparassa.]]
La benda autoagafanta foguèt inventada per serendipitat en 1941 per Georges de Mestral. L'idèa li est venguèt tornant d'una passetjada al camp, remarcant qu'èra gaire aisit de levar los gafaròts de laparassa arrapats als vestits e al pel de son can. Georges de Mestral los examinèt e descobriguèt la possibilitat de far aderir dos materials de biais simple e reversible. Desvolopèt la benda autoagafanta e brevetèt l'idèa en 1951. De Mestral nomenèt son invencion « Velcro » mesclant los troces de mots  vel ós e  cro quets. A l'ora d'ara las aplicacions d'aquel sistèma son plan nombrosas e lo mot velcro venguèt un terme generic per totes los tipes de benda autoagafanta.
Utilizacion
Coma la benda autoagafanta es aisit d'utilizacion, que demanda cap d'entreten e sens cap de dangièr, es utilizada dins fòrça casses qu'un ligam temporari es necessari. Pels vestits remplaça los botons o las cremalhièras, e los correjons de las calçaduras, subretot pels enfants qu'encara sabon pas los nosar.
Tanben permet de far aderir d'elements decoratius o distinctius, coma las bendas patronimicas o los grades dels unifòrmes.
Aquela fixacion provisòria pòt èsser solida s'es plan estudiada. Atal o es, lo sistèma utilizat per fixar los discs abrasius sus de ponçadoiras.
De croquets d'acièr inoxidable son utilizats dins l'industria automobila per agafar de pèças coma los paratrucs. Puslèu que de provocar una desligason, las vibracions del veïcul mantenon de fach l'agafat (cada croquet se desligant es censat tornar s'agafar mercé al movement aleatòri qu'es subjècte).
Las agéncias espacialas l'utilizan sus las botas e las combinasons, sus de ligams permetent de fixar los objèctes en apesantor e per ligar los cascos dels astronautas.
thumb|Calçadura amb ligams de velcro
Philip Seymour Hoffman
thumb|250px|Philip Seymour Hoffman en octobre de 2011 a París Philip Seymour Hoffman (Fairport, Nòva York, 23 de julh de 1967 - Nòva York, 2 de febrièr de 2014) foguèt un actor american. L'artista venguèt celèbre mondialament gràcias a son interpretacion de l'escrivan Truman Capote dins lo film eponim, Capote, en 2005. Moriguèt lo 2 de febrièr de 2014 en seguida d'una overdòsi.
Lo Vialar e Sant Prancaci
Lo Vialar e Sant Prancaci (Villar-Saint-Pancrace, Grand Villar o le Villar en francés) es una comuna d'Occitània, en Daufinat, formaa per l'agropament dau Vialar e de Sant Prancaci. Es administrativament dins lo departament daus Auts Aups e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Lo gentilici dau Vialar es vialan -a o viaran -a, e son parlar—que fa partida dau sosdialècte briançonés—es lo vialan o viaran.
Geografia
Lo vilatge del Vialar e Sant Pancraci, situat au jonhent de Durença e dau "Torrent daus Ais", es devesit en divèrses quartièrs e vilatjòts que lo Vilar n'es lo borg mai important. Quartièrs : "lo Cochi", "lo Paroir", "lo Torn", "lo Chabon", "Sobeiran", "Sant Pancraci", "Sachàs" (??), "lo Pasquièr", "Champroèt". S'i tròbon tanben nombrosas chapèlas : Chapèla daus Penitents (tocan la glèisa), Sant Pancraci, Sant Laurenç, Santa Barba, Sant Nicolàs, Sant Ròc, Sant Joan e Santa Elisabèt.
Existís tanben, en altitud, mantun regropaments de chalets d'alpatges ont las gents pujan s'installar en estiu (en occitan alpin s'mirà o l'mirage (grafias de verificar)
FORMAS OCCITANAS A VERIFICAR : le Mélézin (1879 m.), lo Lausin (1500 m.), le Clot dels Prats (1570 m.), los Prats del Valon (1720 m.), Peu-sec?? (1960 m.), las Aias ("les Ayes") (1715 m.), Vers-le-Col??, l'Orseireta??, l'Orsièra, la Taure?? (2100 m.), l'Alp ou l'Are?? (2200 m.).
Lo "Bòsc daus Ais" constituís una d'las seuvas mai bèlas d'euves (Pinus Cembra) daus Aups de l'Estat francés. Es una resèrva biologica forestièra.
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luèuc:
Istòria
Las originas d'la vila remontan a l'epòca preromana, e foguèt sens dobte una institucion de Ligúria. Un "tresaur" de monedas romanas foguèt trobat jos una ròca que foguèt dinamitat per lo bastiment d'un ostai. Fins a la Revolucion, Vilard-Sant Pancraci èra una comunitat de l'Escarton de Briançon, qu'apareis en latin dins la Carta de Libertats Briançonencas de 1343 jol nom Villarus Sanctus Pancratius. La vila venguèt Lo Grand Vilar pendent la Revolucion, mas lo nom se pòt encara ausir de manièra informala actualament. L'usatge de l'ortografia "Villard" per "Vilar" es una ipercorreccion comuna dins la transcripcion en francés dau toponim occitan.
Cal notar l'existéncia d'la tor dau castèl qu'aperten a Lord Bayle.
La possibilitat de l'existéncia d'una fabrica de cervesa per lo periòde comprés entre l'Edat Mejana près d'la capèla de Sant Pancraci.
Lo vilatge coneguèt mantunas charbonièras (minas de charbon) fins a 1987. La majoritat d'aquestas èran fachas pels pageses, levat lo luòc que se sona la Tor, industrializat e connectat a l'estacion de Briançon.
Avrainville (Vòges)
Avrainville es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
La localité existissiá ja cap a 950, @dénommer Ebrinevilla, en derivant del patronyme germanique Havering.
La localité existait déjà vers 950, dénommée Ebrinevilla, dérivant du patronyme germanique Havering.
James Webb (telescòpi espacial)
Lo telescòpi espacial James-Webb (en anglés: James Webb Space Telescope), tanben designat corentament per son acronim JWST, es un telescòpi espacial infraroge de la NASA, desvolopat conjuntament amb l'Agéncia espaciala europèa (ESA) e l'Agéncia espaciala canadenca (ASC). Lo JWST, lo pus grand e pus onerós telescòpi espacial jamai lançat dins l'espaci, es estat concebut per perseguir los trabalhs del telescòpi espacial Hubble, en fasent pr'aquò d'observacions dins de longors d'onda pus longas. Son lançament se faguèt lo 25 de decembre de 2021.
Lo telescòpi foguèt lancat per una fusada Ariane 5, dempuèi la basa de Kourou en Guaiana francesa, e foguèt plaçat, après un transit d'un mes, en orbita a l'entorn del punt de Lagrange L2 del sistèma Solelh-Tèrra, situat a 1,5 milion de quilomètres de la Tèrra, del costat oposat al Solelh.
Antônio Carlos Jobim
Antônio Carlos Brasileiro de Almeida Jobim, mai conegut coma Tom Jobim (Rio de Janeiro, 25 de genièr de 1927 - Nòva York, 8 de decembre de 1994) foguèt um compositor, pianista, violonista e cantaire brasilian.
Esoterisme
Esoterisme (del grèc ἐσώτερος [API /e'jos:teros/]: «de dins, interior, intim») es un tèrme generic utlizat per far referéncia a l'ensemble de la coneissenças, doctrinas, d'ensenhaments, practicas, rites, tecnicas o de tradicions d'un corrent sectari que son secrèts, incomprensibles o de mal accès e que se transmeton unicament a una minoritat causida nomenada los iniciats, e que son pas coneguts pels profans.
Per extension, l'esoterisme fa referéncia a tota doctrina que requerís un cèrt gra d'iniciacion per l'estudiar dins totala prigondor. Al contrari, la coneissença exoterica es aisidament accessibla pel public comun e se transmet liurament.
Terminologia
Antoine Faivre, dins son estudi sus l'esoterisme, Espiritualitat dels movements esoterics modèrnes, soslinha qu'abans lo sègle XIX existissiá pas un tèrme que podava classificar e reünir en un sol mot los diferents corrents e practicas esotericas. L'expression existissiá pas que coma adjectiu: esoteric (έσωτερικoς), «de dins, intèrne» e mai tard foguèt fabregat lo nom esoterisme per notar la qualitat de esoteric.
Istòria
dins l'Antiquitat, unas escòlas cultivaban, al costat d'una doctrina accessibla a totes, d'autras doctrinas amagas, reservadas als iniciats. Dins unas culturas lo saber èra gardat gelosament per de castas de prèires e unas coneissenças èran lo patrimòni de cercles restringidos. Lo problèma de sa transmission dins l'istòria a donat luòc a de tradicions parcialas o fondadas sus de contèxtes desligats de sas tòcas primièras.
Los discipols de Pitagòras se seriá dividit en exoterics e esoterics: los primièrs èran de simples aspirants sens investiduras, los segonds èran entièrament iniciats en la doctrina reala del mèstre.
Per Platon e Aristòtel, los caractèrs exoterics o esoterios s'aplican pas qu'a las doctrinas. Auriá existit per Platon una dobla filosofia: una accessibla a totes, expausada dins los sieus dialògs, e d'autra mai tecnica, reservada sonque als iniciats. Aristòtel dividís sas òbras en esotericas o acroamaticas, e exotericas. Los comentators admeton qu'aquela distincion se basa pas sus las questions ni dins la sas solucions, mas jos la forma e los procediments d'exposicion. Dins las òbras exotericas se donan pas que los arguments mai clares e per las esotericas se resèrvan los mai escurs e decisius.
Seriá semblable, doncas, als actuals e metodics d'estudis scientifics de las academias al respècte de las divulgacions qu'una disciplinas pòdon far. L'idèa d'una doctrina misteriosa reservada als iniciats s'obsèrva dins fòrça societats coma lo movement Ròsa-crotz o la Francmasoneria.
Segon René Guénon, totas las religions possedisson un nuclèu esoterico, que per sa complexitat simbolica, demòra amagat per la majoritat dels cresents, e lo significat vertadièr dels rituals religioses seriá sonque comprés pels iniciats.
La Ròcha (Val Maira)
La Ròcha o Ròcabruna (Roccabruna en italian) es una comuna italiana de la comunautat montanhòla de la Val Maira, dins las Valadas Occitanas. Administrativament dins la província de Coni, dins la region de Piemont.
Esoterisme
Istòria
Lo desir d'una sintèsi de totes los sabers de l'umanitat, motivèt de doctrinas sincreticas, coma la sinarquia de Saint-Yves d'Alveydre e la teosofia de Helena P. Blavatsky, ensejant d'acampar e unificar las tradicions de totas las culturas e de totes los temps.
Chalusset
thumb|right|250px Lo castèl de Chaslucet o de Chaslutz (o Chasluç) (en francés Châlucet o Chalusset)
Esoterisme
Esoterisme e sciéncia
La sciéncia modèrna es l'ensemble de las coneissenças obtengudas mejans l'observacion, lo rasonament e l'experimentacion, amb per basa lo metòde scientific. Dins l'Antiquitat, pasmens, lo tèrme sciéncia (del latin scientia 'coneissença, fach de saber quicòm') aviá una sens diferent, e se fasiá referéncia tanben a un saber esoteric. Una partida d'aquela coneissença esoterica seriá lo produch de l'esperit transcendental o d'una intuicion intellectuala.
La Ròcha (Val Maira)
Ruaas
Sant’Ana, Lhi Aclard, Lhia Ardevin, Lhi Belliard, Lhi Borbon, Bodoro, Bojalat, Lhi Bonet, Lhi  Bornada, Lhi Bruna, Ca' Blancha, Lo Caire, Casetas,  Lhi Cesan, Lo Chastèl, Lo Ciri, La Comba, La Cort,  Lo Copet, Lhi Dao, Lhi Ercol, Lhi Fèrre, Lhi Filip, Folhençanas, La Fonfonalha, La Fucina, La Gardiòla, La Grangeta, La Granja, La Glèisa, La Gorra, L’Iscla, Sant Joan, Sant Julian, Lhi Jorcet, Lhi Maçon, Lhi Margaria, Lo Molin, La Morèta, Lhi Negòcis,  Lo Norat, Lhi Ogier, Prat Ros, Lhi Perotin,  Sant Ponç, Lhi Ragotier, Lhi Rebuf, Lhi Sandra, Lo Saret, Tavernòla, Tech del Prat, Tech Ros,  Lo Trobilh, Sant Tromè,  Lhi Ugòt, Lhi Vòli.
Esoterisme
Esoterisme e sciéncia
René Guénon, dins son òbra La crisi del mond modèrn fa una fòrta critica a las sciéncias modèrnas que, al diferent del saber esoteric, aurián caiguda dins una mena de clòsc vuèg o exoterismo que se limita sonqu'a l'estudi dels fenomèns mas desconeis çò que el nomena la vertat trascendente.
E mai se per las sciéncias modèrnas lo tèrme esoteric a sovent un caractèr pejoratiu, es pas mens cèrt que unas sciéncias se desvolopèron dempuèi d'òbras de "practicas tradicionalas". Atal, la quimica a deu una partida de son desvolopament a la practica de la alquimia, e l'astronomia foguèt al començament en ligam a la practica de l'astrologia.
Ouspensky, en 1911, classifiquèt las manifestacions sobrenaturalas en magia e misticisme. La primièra la ligava a l'accion e la segonda amb lo sentiment. Ouspensky comparava lo metòde psicologic amb lo metòde esoterico a l'aquisicion de coneissença; considerava que la ment psicologica pòt veire las limitas de l'esperit logic amb lo poder de destriar entre diferents nivèls de pensada e comprene lo fach que las percepcions cambian segon las facultats e proprietats de l'aparelh perceptor; lo metòde esoteric en mai totjorn connècta las partidas amb lo tot.
Pel mèstre tibetan Djwhal Khul, l'esoterisme es l'entrainament per obténer la capacitat d'agir liurament dins lo mond dels senses, implica comprene la relacion qu'existís entre fòrças e energias.
Corrents esoterics
Existisson fòrça expressions esperitalas que pòdon èsser classificadas dins l'esoterisme a causa de sas caracteristicas. Eduardo Schure, dins son òbra Los grands iniciats, identifica dos grandes corrents o de raices culturalas que ne derivarián totas las mitologias e religions, arts, sciéncias e filosofias de l'istòria: los corrents semitica e arian. La primièra auriá per origina Moïses en Egipte, e la segonda, Rama en Índia.
Corrents esotérics occidentals
L'escòla de Pitegòras e la dels neoplatonicians contunhan la tradicion en Grècia. Se sap que Pitagòras aqueriguèt una partida de son saber en l'Índia, e que Platon estudièt e foguèt iniciat dins las escòlas d'Egipte. Mai recentament, unas idèas de plan reson sankhyas e bodistas jògan un ròtle preponderant dins la pensada gnostica.
Mia Mottley
Mia Amor Mottley (n. 1965) es avocata e femna politica de Barbados. N'es primièra ministra dempuèi 2018.
Sètge de Puèglaurenç
Lo sètge de Puèglaurenç se debanèt en 1212 durant la Crosada deis Albigés pendent la segonda conquista dau Comtat de Tolosa per lei tropas crosadas de Simon IV de Montfòrt. D'efèct, gràcias a l'arriba de renfòrç importants, aqueu darrier poguèt mandar divèrseis armadas còntra lei posicions dei senhors occitans que poguèron solament assaiar de se defendre. De son caire, Ramon VI ocupèt Puèglaurenç amb una garnison importanta per menaçar l'avançada crosada dins lo sector de Lauragués. Pasmens, quand lei Crosats veguèron l'arribada de renfòrç novèus venent de França e d'Alemanha, la posicion de Puèglaurenç venguèt fòrça perilhósa per Ramon VI que preferiguèt abandonar la vila e se replegar ambé la populacion a l'interior de Tolosa.
Hotchkiss H35
thumb|right|[[Fotografia d'un carri Hotchkiss H39.]]
Lo Hotchkiss H35 es un carri leugier francés desvolopat durant leis ans 1930. Aperaquí 1,200 exemplaris foguèron produchs de 1935 a 1940, principalament destinats ai batalhons de carris de combat e ais unitats de cavalariá. Participèron a la Segonda Guèrra Mondiala e a la Premiera Guèrra Araboisralieana.
Concebut per sostenir leis unitats equipadas de carris B1 ò de SOMUA S35, lo H35 es similar au Renault R35. Es dotat d'un blindatge avans de 40 mm, relativament impressionant en 1940 e d'un armament leugier (un canon cort de 37 mm e una mitralhièra de 7,5 mm). Lei dimensions reduchas dau veïcul e una velocitat auta (30-40 km/h) melhoravan egalament sa proteccion. Pasmens, son autonòmia es tanben febla (129 km) e, coma defaut comun a totei lei carris francés dau periòde, son equipatge èra solament constituit d'un conductor e d'un cap de carri que dèu assegurar lo comandament dau veïcul, lei comunicacions amb leis autreis unitats, l'observacion de l'environament e lo foncionament dau canon. Per resòuvre aquelei problemas, una version dicha Hotchkiss H39, intrèt en servici en 1939 amb un canon pus poderós e mai d'espaci per l'equipatge.
Albertus Magnus
thumb|right|Representacion d'Albertus Magnus realizada en [[1332 per Tommaso da Modena.]]
Albertus Magnus (1193-1280) (que son nom vertadier èra Albrecht von Bollstädt), tanben dich Albèrt de Colonha ò Albèrt lo Grand, es un filosòf, un teologian, un naturalista e un alquimista europèu dau sègle XIII. Brèvament evesque de Ratisbona, passèt la màger part de sa carriera dins l'ensenhament. En particular, foguèt lo professor de Tomàs d'Aquin. Après sa mòrt, venguèt sant de la Glèisa Catolica en 1931.
Renault R35
thumb|right|[[Fotografia d'un Renault R35.]] thumb|right|[[Fotografia d'un R35 capturat per leis Alemands utilizat en Iogoslavia per la Wehrmacht.]]
Albertus Magnus
Sei contribucions principalas regardèron la filosofia, lei sciéncias e l'alquimia. Estudièt e ensenhèt l'òbra d'Aristòtel, ambé lei comentaris d'Averroès, çò que permetèt una difusion novèla de la filosofia grèga en Euròpa Occidentala per lo premier còp dempuei lei trabalhs de Boeci au començament de l'Edat Mejana. D'efèct, per eu, la filosofia antica èra pas en contradiccion ambé la pensada crestiana e podiá au contrari èsser utilizada per desvolopar lei recèrcas dei teologians.
Renault R35
Lo Renault R35 es un carri leugier d'infantariá francés desvolopat durant leis ans 1930. Produch a 1,540 exemplaris entre 1936 e 1940, èra destinat ai batalhons blindats encargats de sostenir l'accion de l'infantariá. Participèt a la Segonda Guèrra Mondiala e a la Premiera Guèrra Araboisraeliana.
La concepcion dau R35 èra una mescla d'evolucions modèrnas e de trachs pus tradicionaus inspirats per lo Renault FT-17 de la Premiera Guèrra Mondiala. Lo Renault R35 foguèt ansin dotat d'un blindatge avans de 43 mm que li donava una proteccion fòrça eficaça còntra la màger part dei municions anticarri utilizadas en 1940. Pasmens, lo canon de 37 mm que constituissiá l'armament principau èra tròp feble. De mai, problema present sus la quasi totalitat dei carris francés dau periòde, l'equipatge èra format d'un conductor e d'un cap de carri que deviá guidar lo veïcul, observar l'environament, comunicar amb lo rèsta de son unitat e s'ocupar dau canon. L'autonòmia de 140 km èra tanben febla. Per resòuvre aquelei problemas, foguèt desvolopat lo Renault R40, una version equipada d'un canon lòng pus poderós.
Au 1 abriu de 1940, 1,063 R35 èran disponibles sus lo territòri francés. Mostrèron una bòna resisténcia ai tirs alemands qu'avián de dificultats importantas per lei destrurre a de distàncias superioras a 300 m. Pasmens, d'un biais generau, lei R35 èran pauc adaptats a la guèrra de movement menada per leis Alemands en causa de son autonòmia tròp febla. De mai, foguèron sovent engatjats dins de condicions pauc favorablas (inferioritat numerica, avitalhament malaisat...).
843 R35 foguèron capturats per la Wehrmacht que ne'n donèt una partida a Bulgaria e a Itàlia. Lo rèsta foguèt transformat en tractor d'artilhariá, en transpòrt de municions ò en caçaire de carris. Quauquei torèlas foguèron tanben utilizadas per equipar de fortificacions fixas. Pasmens, tre 1941, lei performàncias dau R35 èran vengudas insufisentas per li permetre de combatre lei carris pus modèrnes coma lo T-34 sovietic. Après 1945, França laissèt de R35 a Liban e a Siria. Aquelei carris participèron a la Premiera Guèrra Araboisraeliana onte obtenguèron pauc de resultats.
Maximilian Schell
thumb|250px|Maximilian Schell en 1970 Maximilian Schell (Viena, 8 de decembre de 1930 – Innsbruck, Àustria, 1 de febrièr de 2014) foguèt un actor austrian e soís. Venguèt celèbre tre 1961 gràcias a son interpretacion dins lo film Judgment at Nuremberg que li valguèt un Prèmi Oscar. Durant sa carrièra participèt a mai de 90 films, sens comptar sos ròtles en teatre e trabalhèt tanben coma productor e realizador de cinèma.
Los Vinhaus
Los Vinhaus o Les Vinhaus (Les Vigneaux en francés) es una comuna d'Occitània, en Daufinat dins lo departament dels Auts Aups.
Geografia
La comuna se situa a l'intrada de la Vau Loïsa ben a l'abric del Cap d'Aval de Montbrison.
Istòria
La comuna dels Vinhaus data de la Revolucion Francesa, abans èra ligada a Vau Loïsa.
Kameled
Kameled en breton (Camaret-sur-Mer en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de Finistèrra e la region de Bretanha.
Mozi
Mozi (479 - 392 avC) foguèt un filosòf e un sabent chinés dei Periòdes dei Primas e deis Autonas e dei Reiaumes Combatents. Foguèt a l'origina dau moïsme que foguèt una escòla de pensada fòrça populara fins a l'unificacion de China a la fin dau sègle III avC.
Probablament nascut dins una familha d'artesans, venguèt premier confucianista avans de criticar aquela filosofia. En particular, assaièt de s'opausar ai rites funeraris fòrça lòngs dau confucianisme, ai guèrras e ais impòsts inutiles de son epòca. Sa doctrina èra tanben en favor d'un sistèma juridic fòrt per assegurar l'estabilitat de la societat. Après sa mòrt, sei successsors formèron dins lo corrent dei sègles IV e III avC un corrent militaro-religiós ben estructurat que sei partesans formèron de grops armats cargats de mantenir l'òrdre e la patz. Pasmens, la critica dei caps militars defenduda per lo moïsme subrevisquèt pas a l'unificacion per fòrça de China per Qin Shi Huang. L'escòla dispareguèt coma corrent independent e sa pensada foguèt integrada au canon taoïsta.
Bélâbre
Bélâbre es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Endre e la region dau Centre e Vau de Léger.
Comunas vesinas
400px|gaucha||Distanças e posicion relativa
Toponimia
La forma anciana, atestada au segle XIII es Belarbre, de "bel" e "arbre" o de "belle" e "arbre".
Nabringhen
es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Adòlf VI de Berg
Adòlf VI de Berg (vèrs 1176 - 7 d'aost de 1218) foguèt còmte de Berg de 1197 a sa mòrt. Participèt a la Crosada deis Albigés en 1212 e a la Cinquena Crosada en 1218. Foguèt tuat au sètge de Damieta.
Bolh Darrèr e Perulh
Bolh Darrèr e Perulh (Bouilh-Péreuilh en francés) qu'ei ua comuna gascona de Bigòrra situada dens lo departament deus Hauts Pirenèus e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Bolh Darrèr
La prononciacion qu'ei [bouly da'rrè] (grafia fonetica deus autors). Las fòrmas ancianas que son : Boills, Bolls, au sègle XII, Bols cap a 1200-1230, De Bouilho, en latin, en 1342, Bolhs en 1379, Boulhs en 1429, Bouilh-Darré (mapa de Cassini, a la fin deu sègle XVIII).
Segon Dauzat, Negre, R. Aymard, Bolh que vien deu latin bovile, « estable de bueus ».
Segon Miquèu Grosclaude, pòden pas separar Bolh Darrèr, Bolh Davant (Bigòrra), Buelh, Buelhòu (e Lasque) e Buelh (e Vesinc) (Bearn). Boisgontier que deneguè la possibilitat fonetica de bovile de passar a Bolh; atau hascó Grosclaude peus tres vilatges bearnés. Que cau partir de *boviculum. Comparar viticulum > vedilh, « ligam de vime », apicula > abelha, soliculum > sorelh, ovicula > olha, dab *boviculum > bolh. Lo sens de *boviculum qu'ei « (petit) bueu »; un vilatge que pòt portar un tau nom sonque se s'ageish d'un nom d'òmi. Es pas impossible : Boeuf/Leboeuf que son patronimes espandits an país d'Oïl, Vedèl, « vetèth » en lengadocian e l'emperaire roman Vitellius qu'avè eth medish nom. Boueilh/Bouilh que son patronimes espandits ara dens los Pirenèus Atlantics, Gers, los Hauts Pirenèus e la Hauta Garona (un gròs centenat de personas sus las listas telefonicas). L'onomastica gascona medievau que coneishèva los Bos repertoriats per Berganton (p. 198) e un personatge mentavut dens lo cartulari de Berdoas, Wllelmo Bove, qui avè per hilh Arnaldus filius Bovis qui dicitur Vitulis, « Arnaud hilh de Bueu qu'apèran Vetèth »; Vitulus qu'ei en latin classic lo sinonime exacte de *boviculus. Bolh que vien donc deu nom latin d'òmi *Boviculum. Darrèr : situat a l'oèst de Bolh Davant.
Sètge de Sent Antonin
Lo sètge de Sent Antonin se debanèt en 1212 durant la Crosada deis Albigés pendent la segonda conquista dau Comtat de Tolosa per lei tropas crosadas de Simon IV de Montfòrt. S'acabèt per una victòria crosada.
Bolh Darrèr e Perulh
Perulh
La prononciacion qu'ei [pé'ruly] (grafia fonetica deus autors). Las fòrmas ancianas que son : A. G. de Peruilhs en 1285, De Peyruls en 1313, Perulhs en 1429, Peruilh en 1737, Pereuil (mapa de Cassini, a la fin deu sègle XVIII), Péreuilh en 1789, Peruilh en 1790.
Segon R. Aymard, lo nom que vien deu gascon perulhè, « perèr sauvatge ». Segon Miquèu Grosclaude, la sola solucion qu'ei perulh, « perèr sauvatge » (sinonime de perulhèr), au sens collectiu benlhèu. Las prumèras atestacions que comportavan ua marca deu plurau, perduda après.
Sètge de Sent Antonin
D'efèct, après la presa sensa combat de Rabastens, de Galhac, de Sant Marcèu, La Garda e de Puègcèlsi, lei Crosats deguèron faciar una resisténcia organizada per lei senhors de la vila de Sant Antonin. Ansin, lei fòrças de Simon IV de Montfòrt deguèron replegar divèrsei temptativas de sortidas de la garnison puei prendre lo contraròtle dei defensas avançadas dau barri. Poguèron alora atacar d'un biais simultanèu lei portaus de la ciutat entraïnant la fugida deis abitants que la màger part foguèt executat. Lei dos caps de la vila foguèt capturats e mandats a Carcassona.
Renault D1
thumb|right|[[Fotografia d'un carri Renault D1 en 1936.]]
Lo Renault D1 es un carri leugier francés desvolopat durant leis ans 1920 per remplaçar lo carri Renault FT. 160 exemplaris foguèron produchs de 1930 a 1935. Participèron a la Segonda Guèrra Mondiala.
L'idèa iniciala de l'armada francesa èra de modernizar lei carris Renault FT de la Premiera Guèrra Mondiala. Pasmens, lei diferents projèctes mau capitèron car l'espaci laissat per lo motor èra insufisent. En 1923, comencèt donc l'estudi d'un carri novèu destinat a sostenir lo combat de l'infantariá. Per aquò, foguèt concebut un carri qu'es una mena de melhorament dau FT amb un blindatge espés (40 mm) e un canon cort de 47 mm, doas mitralhièras de 7,5 mm. Pasmens, coma per la màger part dei carris francés dau periòde, l'autonòmia èra febla (120 km) e lo cap de carri deviá assegurar tròp de ròtles diferents (cap de carri, tiraire...). Dins aquò, lo D1 èra relativament modèrne en 1930. En particular, foguèt lo premier carri francés dotat, tre sa concepcion, d'un sistèma de ràdiotelegrafia.
Considerats coma obsolèts en 1937, lei D1 foguèron mandats en Tunisia. Pasmens, en junh de 1940, 43 D1 operacionaus foguèron desplegats en França còntra la Wehrmacht. Participèron a divèrsei còntra-atacas mai son blindatge, tròp feble, èra vulnerable au tir dei canons anticarri de 37 mm. La màger part dei D1 foguèt donc destrucha. Lei D1 demorats en Africa participèron ai combats de 1942 e 1943.
Comtat de Nivèrns
Lo Comtat de Nivèrns foguèt un fèu medievau de França situat dins lo centre dau reiaume. Se formèt au sègle X e dispareguèt durant la Revolucion Francesa a la fin dau sègle XVIII. Son territòri èra relativament similar a aqueu dau departament modèrn de Nièvre.
Borg de Bigòrra
Borg de Bigòrra (Bourg-de-Bigorre en francés) qu'ei ua comuna d'Occitània, en Gasconha, situada dens eth departament deths Hauts Pirenèus dera region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
Autes vilatges o quartièrs :Era Sèrra, Cojon, eths Joanirons, Arrahós, eths Veguèrs. vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Era prononciacion qu'ei [bour] (grafia fonetica deths autors). Eras fòrmas ancianas que son : castrum qui vocatur Borc en 1256, de Burgo, en latin, en 1300 e 1313, de Burgo, en latin, en 1342 (pouillé de Tarba) e 1379, Bourq en 1790, Burg (mapa de Cassini, ara fin deth sègle XVIII).
Segon Dauzat, Borg que vien deth bas-latin burgus, « lòc fortificat », mot d'origina germanica. R. Aymard que precisa « era impausanta mota castrau en suspart deth jonhent d'Esqueda e d'Arròs a l'oèst deth vilatge actuau constitueish eth borc eponime ».
Segon Miquèu Grosclaude, eth nom qu'ei ath sens de hortalessa e non pas ath sens modèrne, çò qui ei confirmat per l'atestacion de 1256; eth tèxte de R. Aymard qu'ei pertinent. Grosclaude que precisa Borg ei pas en Bigòrra. Cèrtas, eth vilatge qu'ei en Nebosan, pr'aquò sembla ben estar dera anciana diocèsi de Tarba abans la revolucion e non pas dera diocèsi de Comenge.
Daguerreotipe
Lo daguerreotipe es un procès fotografic desvolopat per Louis Daguerre (1787-1851) desvolopat a la fin deis ans 1830 e comercializat a partir de 1839. Permetiá alora de redurre lo temps de pausa de plusors oras a 20-30 minutas e donava d'imatges de bòna qualitat. Lo daguerreotipe dominèt la fotografia durant un desenau d'annadas avans d'èsser remplaçat per de tecnicas pus perfeccionadas coma l'ambrotipe ò lo ferrotipe.
L'invencion de Daguerre èra generalament formada d'una placa de coire cubèrta d'argent. Aquela placa èra expausada a de vapors d'iòde que permetián de formar, après reaccion ambé l'argent, un jaç d'iodur d'argent fotosensible. Un còp plaçada a la lutz, la placa enregistrava un imatge invisible. Lo desvolopament èra realizat gràcias a de vapors de mercuri que formavan un amalgama ambé l'iodur d'argent en foncion de l'intensitat luminosa recebuda per la placa. Aquò permetiá de revelar l'imatge qu'èra destacada de la placa per caufatge. A respèct deis autrei procès fotografics deis ans 1840-1850, lo daguerreotipe se destriava per sa qualitat d'imatge. En revènge, permetiá pas de realizar de copias car i aviá ges de negatiu.
Campistrons
Campistrons (Campistrous en francés) qu'ei ua comuna gascona situada dens lo departament deus Hauts Pirenèus e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Claudia Leitte
thumb|250px|Claudia Leitte en 2010 a Miami Cláudia Cristina Leite Inácio Pedreira, mai coneguda coma Claudia Leitte, tanben escaissada popularament Claudinha (São Gonçalo, Rio de Janeiro, 10 de julh de 1980) es una cantaira brasiliana d'axé e de musica pop.
Campistrons
Geografia
Aute vilatge o quartièr : Eths Barraquèrs. vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Era prononciacion qu'ei [kampis'troud] (grafia fonetica deths autors). Eras fòrmas ancianas que son : de Campristonibus, en latin, en 1300, de Campistrous en 1342, de Campistronio, en latin, en 1342, de Campistros en 1369, Campistrous en 1389, Campistros en 1429, Campistrous (mapa de Cassini, ara fin deth sègle XVIII).
Segon Dauzat, Campistrons que vien deth latin campestris, dab eth sufixe -one; cf. campistrou, fòrma vielhida de campèstre. Segon Negre, Campistrons que vien deth occitan campèstre, « terren inculte, desèrt, agrèst, la campanha », dab un diminutiu.
Segon Miquèu Grosclaude, Boisgontier credèva pas a aquera idèa de campistron, fòrma vièlha de « campèstre »; Grosclaude qu'accèpta shens certitud Campistron(s) ei quauquarren com campanha o campèstre.
Ducat de Berg
Lo Ducat de Berg foguèt un fèu germanic situat dins lo Sant Empèri Roman Germanic puei dins la Conferacion dau Ren. Foguèt fondat au sègle XII sota la forma d'un comtat. Venguèt un ducat en 1380 puei un grand-ducat en 1806. En 1815, foguèt annexat au Reiaume de Prússia per lo Tractat de Viena.
Gusttavo Lima
thumb|250px|Gusttavo Lima en 2013 Nivaldo Batista Lima, mai conegut coma Gusttavo Lima (Presidente Olegário, Minas Gerais, 3 de setembre de 1989) es un cantaire, instrumentista e compositor brasilian. Venguèt famós internacionalament en 2011 gràcias a la cançon "Balada", sortida de son segond album Gusttavo Lima e Você.
Gottfried Wilhelm Leibniz
thumb|250px|Retrach de Leibniz fach per Christian Bernhard Francke a l'entorn de 1695 Gottfried Wilhelm Leibniz o Leibnitz [en AFI:ˌg̊ɔtfʀit ˌv̥ɪlɦɛlm ˈla͡ɪ̯bnɪt͡s / ˈla͡ɪ̯pnɪt͡s] (Leipzig, 1 de julh de 1646 - Hannover, 14 de novembre de 1716) foguèt un filosòf, scientific, matematician, diplomata, jurista, bibliotecari e filològ alemand. Personatge capital dins l'istòria de las matematicas e de la filosofia, escriguèt sas òbras en latin, alemand e francés.
Dompierre (Vòges)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Pont-l'Évêque (Oise)
Pont-l'Évêque es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region dels Nauts de França.
Dompierre (Vòges)
Istòria
Lo nom del vilatge es synonyme de "Sant Pierre", del latin "dominus" (senhor).
Pont-l'Évêque (Oise)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Pont-l'Avesque èra la proprietat de l'avesque de Noyon, #que dempuèi la i establís un peatge episcopal amb lo bastiment d'un pont sus l'Oise. Aquel peatge perdura fins a la fin de l'Ancian Regim.
Dompierre (Vòges)
Istòria
La sonrière de Remiremont - principala officière de la abbesse - es madama del luòc. La distincion foncière aperten per mitat al marques de Lénoncourt e al comte de Baye, l'autra mitat a la Sra. La sonrière.
Pont-l'Évêque (Oise)
Istòria
Uèi Pont-l'Avesque a totjorn la siá physionomie de vilatge de mariniers #que los ostals se n'alinhan la longitud del pòrt.
Dompierre (Vòges)
Istòria
Le nom du village est synonyme de "Saint Pierre", du latin "dominus" (seigneur).
Pont-l'Évêque (Oise)
Istòria
Tèrras privilegiadas dels reis francs, ont an #èsser successivament coronats lo carolingien Charlemagne e lo capétien Hugues Capet, encreuament comercial e anautit luòc de la vida intellectuala pendent la Renaissance e los sègles seguents, teatre fin finala de grands conflictes modèrns, lo País Noyonnais o Pagus Novomiensii coma aimavan la trucar i a 2000 ans los Romains, s'alimenta d'aquel ric passat e d'aquel marc natural preservat per se projectar al melhor en lo nòu millenari.
Aujourd'hui Pont-l'Évêque a toujours sa physionomie de village de mariniers dont les maisons s'alignent le long du port.
Terres privilégiées des rois francs, où ont été successivement couronnés le carolingien Charlemagne et le capétien Hugues Capet, carrefour commercial et haut lieu de la vie intellectuelle durant la Renaissance et les siècles suivants, théâtre enfin de grands conflits modernes, le Pays Noyonnais ou Pagus Novomiensii comme aimaient l'appeler il y a 2000 ans les Romains, se nourrit de ce riche passé et de ce cadre naturel préservé pour se projeter au mieux dans le nouveau millénaire.
Ventavon
Ventavon (Ventavon en francés) es una comuna dau Daufinat occitan situada dins lo departament daus Auts Aups e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Geografia
Vilatge establit sus un luòc defensiu (un tuc) dintre Laragne-Montéglin e Gap.
Istòria
A la Mièja Edat, la glèisa Santa-Laurent dépendait de la abbaye de Chardavon (a l'ora d'ara en la municipalitat de Sant-Geniez), abbaye #que requectava las intradas ligadas dins aquela glèisa.
Au Moyen Âge, l’église Saint-Laurent dépendait de l’abbaye de Chardavon (actuellement dans la commune de Saint-Geniez), abbaye qui percevait les revenus attachés à cette église.
Euridice
drecha|vinheta| [[Orfèu e Euridice, per Federico Cervelli. ]] Dins la mitologia grèga, Euridice (en latin ancian Εὐρυδίκη / latin Eurudíkê, format dels mots εὐρύς {eurús, larg, vast, sens bòrna} e δίκη {dikê, justícia}, significant amb justícia sens bòrnas, es una driadas (nimfa dels arbres e del garric subretot).
Lo mite
Es l'esposa d'Orfèu, grand poèta e musician. Perseguida per Aristèu, un jorn ont culhissiá de flors dins un prat, es fissada per una sèrp e morís. Inconsolable, Orfèu comença a cantar e los dieus li acordisson de davalar fins als Infèrs per la salvar.
Mercé al son de sa lira, Orfèu endormís Cerbèr, lo can dels Infèrns, puèi arribèt debans los monarcs de l'inframond, Ades e sa femna Persefòn. Impressionada per son coratge e son amor, Persefòn priga Ades de tornar Euridice a son espós. Accèpta Ades, a la sola condicion qu'Orfèu se revire pas abans d'èsset sortit dels Infèrns.
Euridice seguís Ofèu, guidada per la musica de sa lira. Quand Orfèu torna veire  puntar la lutz del jorn, entendent pas pus de bruch, e se mesfiant un pauc de las promesas d'Ades, se revira per veire se son esposa es encara rère d'el. Ailàs, una sola ulhada sufís per que la pèrda per sempre.
Gruny
Greuni en picard (Gruny en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region dels Nauts de França.
Grouches-Luchuel
Geografia
Un pichon riu, la Grouche, al fons de la siá vallée verdoyante, separa Grouches (al Nòrd-Oèst) de Luchuel (al Sud-Es). Podètz perseguèr en aquel riu de primièra categoria (se sarrar de l'associacion de persec www.lagrouche.fr. Preséncia egalament d'un étang pel persec a blancs.
Gruny
Nòtas
<references group=N/>
Grouches-Luchuel
Geografia
Une petite rivière, la Grouche, au fond de sa vallée verdoyante, sépare Grouches (au Nord-Ouest) de Luchuel (au Sud-Est). Vous pouvez pêcher dans cette rivière de première catégorie (se rapprocher de l'association de pêche www.lagrouche.fr. Présence également d'un étang pour la pêche à blancs.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
En 1810, las doas comunas de Grouches e de Luchel fusionan.Bicentenaire En 2010.
En 1810, les deux communes de Grouches et de Luchel fusionnent.Bicentenaire en 2010.
Nòtas
<references group=N/>
Congrès dels Deputats
Lo Congrès dels Deputats es la Cambra Bassa de las Corts Generalas, l'organ constitucional que representa lo pòble espanhòl. S'amassa en sessions dins lo Palais de las Corts, situat sus plaça de las Corts a Madrid.
Composicion
esquèrra|vinheta|250x250px|Sala de Plen del Congrès. La Constitucion espanhòla establís dins l'article 68.1 que lo Congrès dels Deputats se compausa d'un minim de 300 e un maxim de 400 deputats. Lo nombre actual es de 350 deputats per determat per Lei Organica de Regim Electoral General, aprovada en 1985.
Sistèma electoral
La Constitucion establís que los deputats son causits per sufragi universal, liure, egal, dirècte e secrèt. Las eleccions a de Corts Generalas se debanan cada quatre d'ans, o abans en cas d'eleccions anticipadas. Los membres del Congrès dels Deputats so elegit segon la representacion proporcionala amb listas barradas dins cada circonscripcion electorala. esquèrra|vinheta|250x250px|Deputats per circonscripcion fixada per las eleccions generalas de 2016. Existisson 52 circonscripcions electoralas plurinominalas pel Congrès dels Deputats, que se correspondon a caduna de las cinquanta províncias espanhòlas, en mai de las vilas autonòmas de Ceuta e Melilla. Segon la lei electorala espanhòla per província se garantís un minim dos sètis. Las vilas autonòmas de Ceuta e Melilla an caduna un. Alara, demòran assignats 102 sètis. Los autres 248 deputats s'assignan de forma proporcionala a la populacion de drech. Aqueste despartiment es diferent en cada eleccion e se realisa amb lo decrèt reial de convocacion de las eleccions. Dins las eleccions generalas de 2016 aguèt un escart de 2 deputats, dins la província de Soria, fins a 36, dins la província de Madrid.
Après las eleccions generalas, s'assignan los sètis a las listas electoralas dins cada circonscripcion. Per aquel despartiment s'utiliza lo sistèma D'Hondt en cada circonscripcion per separat. Aquel sistèma garantís que cap candidat elegit aja obtengut mens de vòts qu'un candidat pas elegit dins aquesta circonscripcion. Mai, existís un lindal electoral del 3 %, es a dire, un partit cal obténer almens lo 3 % dels vòtes valids emeses dins la circonscripcion per optar al despartiment de sètis.
La Lei Organica 5/1985 de 19 de junh del Regim Electoral General establís un minim del 3 % dels vòtes valids dins sa circonscripcion (comptan los vòtes en sèti al total, mas se comptan pas los nuls) per que un partit pòsca èsser considerat dins lo despartiment de sètis d'aquela circonscripcion. Aquel darrièr ponch a pas qu'aplicacion reala dins de províncias que son assignats almens 24 deputats, condicion qu'a l'ora d'ara sonque se realizan a Madrid e Barcelona. dins tot lo periòde democratic aquela clausula d'exclusion s'apliquèt sonque un còp, en 1993 amb lo Centre Democratic e Social, qu'aviá obtengut 2,99 % dels vòtes emeses dins la província de Madrid e al que li auriá correspondut un deputat s'aguès pas existit lo lindal electoral.
En març de 2011 se reformèt la Lei Organica del Regim Electoral General de tal biais que los partits sens representacion al Congrès e Senat an de cridar de signaturas d'electors qu'avalan sas candidaturas per poder se presentar a las eleccions generalas (Congrès e Senat), levat las condicions generalas. Se cal 0,1 % de signaturas del cens electoral de cada circonscripcion. Cada ciutadan pòt pas que signar per una candidatura. Lo Conselh Electoral determinarà los detalhs de l'acamp de signatura.
Criticas
drecha|vinheta|250x250px|Circonscripcions sosrepresentadas (en roge) e sobrerepresentadas (en blau) en las eleccions generalas de 2016. Jos aquel sistèma, las províncias pauc pobladas son sosrepresentadas pr'amor que se lor assignan mai de sètis qu'aqueles que recebràn se los sètis seriá estat repartit estrictament en proporcion a la populacion de cada província. Del meteis manièra, las províncias fòrça pobladas son subrerepresentadas.
Mandat
Lo mandat dels deputats s'acaba quatre ans après son eleccion o lo jorn de la dissolucion de la cambra, que se pòt debanar al meteis temps o non de la dissolucion del Senat; lo drech de dissolucion aparten al rei d'Espanha, que l'exercís a la demanda del President del Govèrn, après deliberacion del Conselh de Ministres, e jos l'exclusiva responsabilitat d'aquel. Se dissòlv tanben la cambra de forma automatica dins lo cas de legislatura fallida, dos meses après una session d'investidura falhida, dins aquel cas lo Rei dissòlv la cambra amb confirmacion del President del Congrès. Pendent son mandat los Deputats comptan amb una seria de garantidas e privilègis per la realizacion de sas foncions segont establit dins l'Article 71 de la Constitucion.
Organs del Congrès
Dins l'exercici de l'autonomia que la Constitucion reconeis dins lo Congrès dels Deputats, la cambra se regís pel Reglament establit per ela en 1982 e que configura una seria d'organs de govèrn per exercir las competéncias correspondentas.
Organs de trabalh
vinheta|250x250px|Distribucion de sètis dins lo Congrès dels Deputats. Localizacion de la Taula, del Govèrn e dels grops parlamentaris. Los organs de trabalh del Congrès dels Deputats son lo Plen, las Comissions, la Deputacion Permanenta e los Grops Parlamentaris.
Lo Plen es l'organ central del Congrès dels Deputats, amb que la cambra exercís sa volontat. Es la reünion de totes los membres de la cambra constituida coma cal quand son de presents la mitat mai un dels membras. Aquel organ representa l'unitat de la cambra e fonciona mejans las sessions plenàrias que pòdon èsser de dos tipes: ordinàrias e extraordinàrias.
Las sessions ordinàrias son totas aquelas realizadas dins los dos periòdes de sessions: de setembre en decembre, e de febrièr en junh. Se convòcan segon d'un calendari ja fixat. Las sessions extraordinàrias son aquelas convocadas a la crida del president del Govèrn, de la deputacion permanenta o de la majoritat absoluta dels membres de la cambra. En aquelas se presenta un òrdre del jorn determinat e la session se claus quand se tractan totes los ponchs de l'òrdre del jorn.
Las Comissions son d'organs de trabalh de basa del Congrès. Son compausadas per un nombre proporcional de deputats en foncion de l'importància numérica dels diferents grops parlamentaris dins la cambra. Las comissions se classifican en permanentas e non permanentas, legislativas e non legislativas.
Las Comissions permanentas legislativas estudian e dictan los projèctes e de proposicions de lei. Lo Plen del Congrès pòt lor conferir la competéncia legislativa plena en relacion a un afar, que pòdon aprovar o refusar definitivament lo projècte o proposicion de lei en question. Lo Reglament del Congrès establís 17 Comissions permanentas legislativas. Las Comissions permanentas non legislativas an de foncions non ligadas a la produccion legislativa. Lo Reglament del Congrès establís 3 Comissions permanentas pas legislativas e permet que lo Plen ne crea d'autras a començament de cada legislatura. Dins la Legislatura X existiguèron 8 Comissions permanentas non legislatibas.
Las Comissions non permanentas son aquelas creadas amb una intencion especifica e tematica e la durada es fixada per avança pel Plen del Congrès. Dins la  Legislatura X i q una unica Comission non permanenta.
La Deputacion Permanenta es l'organ de contunhitat que preten que lo poder legislatiu siá de contunh constituit. Sa foncion de gardar los poders de la cambra entre de periòdes de sessions (genièr, julhet e agost) o quand son mandat s'acaba per expiracion o dissolucion. Dins aqueles tres de cases, la Deputacion Permanenta es una prolongación temporala de la cambra. La Deputacion Permanenta es presidida pel president del Congrès. Es compausada per un nombre proporcional de deputats en foncion de l'importància numérica dels divèrses Grops Parlamentaris. Deu èsser compausada al minim de 21 membres.