cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Awasa
Awasa siguèt la capitala de l'anciana província de Sidamo fins a la reforma constitucionala de 1995. La vila rambla mai d'un establiment d'ensenhament taus que lo Collègi Adventista Awasa e l'Universitat Awasa que compren un departament d'agricultura e de sciéncias de la santat. S'i atròba tanben un aeropòrt. La pesca es l'indústria locala principala.
Sueca
270px|vinheta Sueca es un municipi de la província espanhòla de Valéncia dins la Comunautat Autonòma del País Valencian.
Brem-sur-Mer
Brem-sur-Mer es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Vendea e la region daus País de Leire.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Nòtas
<references group="N"/>
Ciclades
Els Ciclades (en grèc: Κυκλάδες) son una archipèla de Grècia situada dins lo sud de la mar Egèa, dans la periferia de l’Egèa Méridionala. L’archipèla compren aperaquí 250 illas, illets e illets-ròcs. Solas 24 illas son abitadas. Se sonan Cicladas amor que forman un cèrcle (en grèc:κύκλος ) a l'entorn de l'illa sagrada de Delos. De 1833 fins a la reforma Kallikratis de 2010, las Cicladas formavan un nòme.
Batilly (Meurthe e Mosèla)
Batilly  es una comuna francesa administrada per lo departament de Meurthe e Mosèla de la region de Lorena.
Geografia
Batilly reagrupa Las municipalitats de Batilly, Polit Sojorn, e Paradís.
Aquela municipalitat #èsser un pòbli-frontièra amb l'Alemanda dintre 1871 e 1914.
Batilly regroupe les communes de Batilly, Beau Séjour, et Paradis.
Cette commune fut un village-frontière avec l'Allemagne entre 1871 et 1914.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
.kh
.kh es lo nom de domeni d'Internet per Cambòtja.
Referéncias
Toppdomän
L'Albenca
L'Albenca (Lalbenque en francés) es una comuna carcinòla situada dins lo departament francés d'Òut e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Saint-Maudez
Sant-Maodez en breton ( Saint-Maudez en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
L'Albenca
L'Albenca es considerada coma la capitala de la rabassa negra de Carcin.
Nòtas
}}
Lo cocut es mòrt
Lo cocut es mòrt, Es mòrt en Espanha, Li an tampat lo bèc, Amb una castanha.
Repic A up ! as pas entendut Cantar la cigala ? A up! as pas entendut Cantar lo cocut ?
Lo cocut es mòrt Es mòrt en Africa L'an fach enterrar Amb la musica (Repic)
Lo cocut es mòrt Mòrt en Anglatèrra Li an tampat lo clòt Amb un pauc de tèrra. (Repic)
Tanben existisson de variantas pistachièras:
Lo cocut es mòrt, Es mòrt en Espanha, Li an tampat lo cuol, Amb una castanha.
Lo cocut es mòrt, Es mòrt en Africa, Li an tampat lo cuol, Amb una barrica.
L'auriòl a nòu plumetas
L'auriòl a nòu plumetas es une comptina occitana :
Mwani
Lo mwani (autonim kimwani) es una lenga banto parlada en Moçambic.
L'auriòl a nòu plumetas
L'auriòl a nòu plumetas (2 còps) Que van com' lo vent La plumeta daurada Que van com' lo vent La plumeta d'argent
Mwani
Localizacion
Lo mwani es parlat dins los districts de Mocimboa da Praia, Macomia, Palma, Quissanga, Ibo e Cidade de Pembalas de la Província de Cabo Delgado.
L'auriòl a nòu plumetas
L'auriòl a uèit plumetas
Mwani
classificacion
Lo mwani es un dels dialèctes eissits del swahili.
Escritura
l'alfabet mwani es:<br/ > a b c d e f g h i j k l m n ng' ny o p r s sh t u v w y z.
L'auriòl a nòu plumetas
L'auriòl a sèt plumetas
L'auriòl a sièis plumetas
…cinc, quatre, tres, doas.
…una plumeta Que va com' lo vent…
Thylacinus cynocephalus
Aperteniá a la familha dels Thylacinidae. Foguèt la darrièra espècia subreviventa de son genre mas fòrça fossils d’espècias vesinas foguèron trapats que los mai ancians remontan al començament del Miocèn.
Èra largament espandit en Austràlia e en Nòva Guinèa milanta ans i a. De borrolaments, coma l’introduccion del dingo cap al millenni III, demesiguèron son abitat a la sola Tasmania, al sud-èst d’Austràlia. Sa disparicion de Tasmania es atribuïda a la caça intensiva encoratjada per de primas d’abatatge, mas es tanben deguda a l’introduccion dels cans e a l’installacion dels colons dins son mitan natural.
Evolucion
thumb|left|Illustracion de Thylacinus potens, lo Tilacina potent, que viviá al [[Miocèn. Es lo pus grand cosin del tilacina actual.]]
Los scientifics fan remontar l’aparicion del Tilacina a aperaquí 4 milions d’ans. Las autras espècias de la familha des Thylacinidae remontan al començament del Miocèn, i a 23 milions d’ans. Dempuèi lo debut dels ans 1990, al mens set espècias fossilas son estadas descobèrtas dins le site fossilifèr de Riversleigh qu'aparten al Parc nacional de Boodjamulla dins lo nòrd-oèst de Queensland,. Lo Tilacina de Dickson (Nimbacinus dicksoni) es la pus anciana de las set espècias fossilas descobèrtas, datant de 23 milions d’ans. Aqueste èra fòrça mai pichon que sos pus recents cosins. L'espècia pus granda, lo Tilacina potent (Thylacinus potens) qu'aviá la talha d’un lop, èra la sola espècia a subreviure a la fin del Miocèn. A la fin del Pleïstocèn e al debut de l’olocèn, lo Tilacina contemporanèu viviá (mas jamai en grand nombre) dins tota Austràlia e la Nòva Guinèa.
Exemple remarcable de convergéncia evolutiva, lo tilacina mostrava de similituds nombrosas amb los membres de la familha des canids vivent dins l’emisfèri Nòrd : dents, maissas potentas, talons enauçats e meteissa forma generala del còs. Coma lo tilacina ocupava lo meteis ròdol ecologic en Austràlia que lo lop sus d'autres continents, desvolopèt un grand nombre de caracteristicas comunas amb aqueste. Maldespièch aquò, lo tilacina es pas aparentat als predators de l'emisfèri Nòrd, son pus pròche parent vivent essent le diable de Tasmania (Sarcophilus harrisii). D'estudis filogenetics practicats sus l'ADN mitocondrial d'especimèns de Tilcinas demostrèron en 1989 sa parentat amb los marsupials carnivòrs australians.
Descobèrta e taxonomia
thumb|Dessenh original del sègle XIXen representant un tilacina. Lo dessenh es pas anatomicament corrèct. Los aborigèns australians coneissián lo tilacina. Nombrosas gravaduras e pinturas rupèstras de l’animal foguèron descobèrtas que d'unas datan al mens de mila ans abans la nòstra èra. Se pòdon veire de petroglifas de tigres de Tasmania sus la presqu’illa de Burrup dins lo nòrd de l’Austràlia Occidentala. A l’arribada dels primièrs exploradors, l’animal èra ja escàs en Tasmania. Los europèus o encontrèron saique tre 1642 quora Abel Tasman es arribat en Tasmania. Quora metèt pè a tèrra, senhalèt aver vist sus lo ribatge de traças de « bèstias salvatges amb d'arpas coma un Tigre » Marc-Joseph Marion du Fresne, en arribar en Tasmania al bòrd del Mascarin en 1772, senhalèt aver vist un " cat-tigre " mas se pòt pas garantir que s’agisca d’un tilacina amor que parla tanben del cat marsupial de coa tacada (Dasyurus maculatus). Lo primièr rescontre averat d’un tigre de Tasmania foguèt fait per d'explorators franceses, lo 13 de mai de 1792, coma o notèt lo naturalista Jacques Labillardière dins son jornal de l’expedicion dirigida per Antòni Bruni d'Entrecastèus. Pasmens, es pas qu’en 1805 que William Paterson, le vice-governador de Tasmania, mandèt une descripcion detalhada per publicacion dins la Sydney Gazette e lo New South Wales Advertiser.
La Rocheta (Charanta)
La Rocheta (La Rochette en francés) es una comuna de la Charanta Occitana, situada dins lo departament de Charanta e la region de Novela Aquitània.
Comunas limitròfas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luec:
Nòtas e referéncias
<references group="N"/>
Saint-Aubin-des-Coudrais
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Avillers-Sainte-Croix
Avillers-Sainte-Croix es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mòsa e la region del Grand Èst.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sillegny
Sillegny es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Geografia
Sillegny Se situa en la vallée de la Seille (riu fluint a l'èst del pòble) a 15 km al sud de Mètz. A l'oèst, los buttes-testimònis dels Còstas de Moselle dominen lo païsatge. Al nòrd, après èsser-i passat lo ru dels Crux e en direccion de Canton-sus-Seille se tròba lo caseriu de Loiville, ligat a la comuna.
Sillegny se situe dans la vallée de la Seille (rivière coulant à l'est du village) à 15 km au sud de Metz. À l'ouest, les buttes-témoins des Côtes de Moselle dominent le paysage. Au nord, après avoir passé le ru des Crux et en direction de Coin-sur-Seille se trouve le hameau de Loiville, rattaché à la commune.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Lo nom del vilatge provendriá d'un nom que los Romains donavan als domenis rurales #qu'avián desvolopats la longitud dels corses d'aiga de la region e en acabant per -iacum, suffixe derivat del -ac de la lenga de las Médiomatriques #qu'en evolucionant #venir -i. La via romaine en connectant Lion a Trèves passava egalament a aperaquí 2 km al oèst de Sillegny, longeant uèi la bòsc dominale dels Sièis-Costats. Près d'aquela e al limit amb la municipalitat vesina de Lorry-Mardigny, se #trobar las traces d'una villa gallo-romaine, pròva de l'aucupacion anciana del luòc.
Al, Sillegny, alavetz nomenada Soleignie, èra la proprietat de la abbaye messine de Sant-Pierre, de contunh al aquela del évêché de Mètz. En 1246 çò avesque Jacques cedís lo vilatge coma fief al abbaye Sant-Ostal (mas la glèisa Santa-Martin #demorar la proprietat de la évêché fins a la Revolucion). En 1635, a la fin de la guèrra de Trenta Ans, lo pòble #escapar de pauc a la destruccion pels Suedeses e la siá glèisa #venir un luòc de pelegrinatge.
En 1871, al continuament del tractat de Frankfurt e de la guèrra franco-alemanda (perduda per la França), l'actual departament de la Moselle #èsser annexat pel Empèri alemand e integrat al Reichsland Elsass-Lothringen, lo "territòri d'empèri de Alsace-Lorraine". Sillegny #Venir alavetz una localité alemanda, rebatejada Sillningen. Los Alemands #bastir alavetz casemates (sens dobte dels abrics a munitions) en la bòsc domaniale dels Sièis Costats, près de la rota départementale 67 e de la via romaine. E mai se sián encara depès de los nòstres jorns, son en piteux estat e a l'abandon.
Sillegny redevint Francesa en 1918 a la sortida de la Primièra Guèrra mondiala e #tornar a la Alemanha en 1940, pendent la segonda Annexion de la Moselle. Fin finala, la França en #reprene possession en 1945, mas las bombardements de 1944 #destruir practicament tot lo pòble.
Le nom du village proviendrait d'un nom que les Romains donnaient aux domaines ruraux qu'ils avaient développés le long des cours d'eau de la région et finissant par -iacum, suffixe dérivé du -ac de la langue des Médiomatriques qui en évoluant devint -y. La voie romaine reliant Lyon à Trèves passait également à environ 2 km à l'ouest de Sillegny, longeant aujourd'hui la forêt dominale des Six-Cantons. À proximité de celle-ci et à la limite avec la commune voisine de Lorry-Mardigny, on trouva les traces d'une villa gallo-romaine, preuve de l'occupation ancienne du site.
Au, Sillegny, alors nommée Soleignie, était la propriété de l'abbaye messine de Saint-Pierre, puis au celle de l'évêché de Metz. En 1246 l'évêque Jacques cède le village comme fief à l'abbaye Sainte-Marie (mais l'église Saint-Martin resta la propriété de l'évêché jusqu'à la Révolution). En 1635, à la fin de la guerre de Trente Ans, le village échappa de peu à la destruction par les Suédois et son église devint un lieu de pèlerinage.
En 1871, à la suite du traité de Francfort et de la guerre franco-allemande (perdue par la France), l'actuel département de la Moselle fut annexé par l'Empire allemand et intégré au Reichsland Elsass-Lothringen, le "territoire d'empire d'Alsace-Lorraine". Sillegny devint alors une localité allemande, rebaptisée Sillningen. Les Allemands bâtirent alors des casemates (sans doute des abris à munitions) dans la forêt domaniale des Six Cantons, près de la route départementale 67 et de la voie romaine. Bien qu'elles soient encore debout de nos jours, elles sont en piteux état et à l'abandon.
Sillegny redevint française en 1918 à l'issue de la Première Guerre mondiale et retourna à l'Allemagne en 1940, durant la seconde Annexion de la Moselle. Enfin, la France en reprit possession en 1945, mais les bombardements de 1944 détruisirent quasiment tout le village.
Passerat domestic
100 exemplars procedentes d'Anglatèrra foguèron soltats en Brooklyn, Nòva York, coma contraròtle de plagas. Aquesta mesura foguèt seguida dins d'autras vilas d'Estats Units, a on es conegut coma lo passerat anglés per o distinguir dels passerats americanes natius.
Silly-sur-Nied
Silly-sur-Nied es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Passerat domestic
Pòdon arribar a viure 13 ans en cautiveri, e mai se normalament paucs arriban als 7 d'ans en libertat.
Silly-sur-Nied
Geografia
La municipalitat a situat 17 km a l'èst de Mètz. La separacion de Landremont, sus la rota départementale 603 fach partit de la comuna.
La commune est situé 17 km à l’est de Metz. L’écart de Landremont, sur la route départementale 603 fait partie de la commune.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Ancian País messin (Saulnois), partejat entre doas distincions. Vilatge cremat l'an 1514.
En 2011, 14 pabalhons veson lo jorn en lo nòu lotissement « lo Barralh de Plaisance » aital coma de nòvas abitacions a Landremont.
En 2011, 14 pavillons voient le jour dans le nouveau lotissement « le Clos de Plaisance » ainsi que de nouvelles habitations à Landremont.
Sumacàrcer
Sumacàrcer es un municipi de la província espanhòla de Valéncia dins la Comunautat Autonòma del País Valencian.
Villeneuve-les-Bordes
Villeneuve-les-Bordes es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sèina e Marna e la region d'Illa de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
La Baronia de Rialb
La Baronia de Rialb ei un municipi de la comarca catalana de la Noguera, dins la província de Lhèida. Sa capitala e la via mai importanta es Gualter.
Ligams extèrnes
thumb|232px|right|Barratge de Rialb, au sud dera val de Rialb. thumb|232px|right|Glèisa romanica de Sant Miquèl de Vilaplana (sègles [[sègle XI|XI-XIII), dins La Baronia de Rialb.]]
Fornièr
thumb|right|200px|Fornièr dins un calendièr de l'Edat Mejana. Un fornièr es qualqu'un que son trabalh es de preparar e vendre de pan. La separacion tradicionala qu'existissiá entre fornièr e pastissièr passèt d'usatge, atal dins las fornariás se pòt trobar pastísses e aliments preparats coma d'entrepans.
Istòria
Lo primièr pòble que cosinèt de pan foguèron los egipcians, dempuèi 8000 ab. -C.
Pendent la Edat Mejana, èra de costuma que cada senhor aguèsse una fornariá, que en realitat èra un forn public. Las femnas d'ostal portavan la pasta qu'avián preparat dins sa pastièra al forn per còser lo pan pagant lo ban (forns banals).
Fornariás modèrnas
thumb|Fornariá d'[[Òslo (Norvègia).]]
Lo comèrci de pan
Lo comèrci de pan se fa uèi segon
Reglamentacion francesa
En França, existisson 34,200 artesans fornièrs, que lor produccion representa 70 % de las vendas totalas de pan
Dempuèi la lei del 25 de mai de 1998 jos l'iniciativa de Jean-Pierre Raffarin, e seguent lo « decrèt del pan » del 13 de setembre de 1993, las denominacions de boulanger (fornièr) e boulangerie (fornariá) son reservadas als professionals artesans que causisson lors matèrias primièras, pastan, ne contraròtlan la fermentacion e mesa en forma e fin finala còson lo pan dins lo luòc de venda.
Sainte-Maure-de-Touraine
Sainte-Maure-de-Touraine es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Indre e Léger e la region dau Centre.
Geografia
Géographiquement Situat al sud del departament de Indre-e-Loire, lo país de Santa-Maure es desservi per la autoroute A10 per la sortida n°25 e la nacionala 10. A situat a ieu-camin entre Châtellerault e Tors. París es pel Autoroute A10.
Géographiquement situé au sud du département d'Indre-et-Loire, le pays de Sainte-Maure est desservi par l'autoroute A10 par la sortie n°25 et la nationale 10. Elle est située à mi-chemin entre Châtellerault et Tours. Paris est à 275 km par l'Autoroute A10.
Istòria
La vila èra antany reputacion per lo sieu dolmen.
La ville était autrefois renommée pour son dolmen.
Aussonce
Aussonce es una comuna francesa del departament de las Ardenas e de la region de Champanha e Ardena.
Geografia
Las municipalitats limitrophes d'Aussonce son: en la Marna e en los Ardennes
Les communes limitrophes d'Aussonce sont: dans la Marne et dans les Ardennes
Les communes limitrophes d'Aussonce sont: dans la Marne et dans les Ardennes.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
En lo campanal d'Aussonce se podiá legir l'inscripcion seguenta : « Lo 3 d'abril de 1650,a #aver luòc la batalha d'Aussonce entre los Alemands e los abitants.A durat dempuèi nòu ora del matin fins a sèt ora del ser. Los abitants en avent #èsser batuts an #èsser obligats de fugir.Lo fuòc a #èsser meses dins lo pòble,e n'es demorat que qualques ostals e quatre granjas ».
Dans le clocher d'Aussonce on pouvait lire l'inscription suivante : « Le 3 avril 1650,a eu lieu la bataille d'Aussonce entre les Allemands et les habitants.Elle a duré depuis neuf heure du matin jusqu'à sept heure du soir. Les habitants ayant été battus ont été obligés de fuir.Le feu a été mis au village,et il en est resté que quelques maisons et quatre granges ».
Averon e Bergela
Averon e Bergela (Avéron-Bergelle en francés) qu'ei ua comuna gascona situada dens lo departament de Gers e la region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Averon
Segon Dauzat, Averon que pòt vénguer d'un nom latin d'òme, Avarus, dab lo sufixe -onem. Segon Negre, Averon que veng deu gascon averon « averanhèr (averaèr) sauvatge ».
Bergela
La mapa de Cassini escriu Beragelle, sucursala d'ua parròpia qui èra benlèu Averon. Bergela seré format de l'adjectiu bèra e d'un nom, gela, present tanben dens Gelanava (tanben ancian canton d'Anhan). Mès que i a autes exemples en Gasconha. Gela qu'es una varianta de vièla, era-medisha varianta de vila (sovent un latinisme o benlèu un francisme en Gasconha), deu latin villa, , , ací au sens medieval de « vilatge ». Los noms d'aqueth tipe que son dens la meitat oèst de Gers, especiaument au nòrd, près de Condòm, mès tanben dens los Hauts Pirenèus. Bergela (mès quina es la prononciacion exacta ?) qu'ei donc, probablament, Bèra vila (Bèra vièla).
Economia
Viticultura : Costalats de Sent Mont (AOVDQS)
Lòcs e monuments
thumb|300px|left|La glèisa de Sent Laurenç.
Vologés IV
Vologés IV (o Vologases IV) foguèt un emperaire part que regnèt de 147-148 a 191/192 o dusqua 190/191 o 192/193. Succediguèt a Vologés III.
Règne
Lo règne de Vologés IV paréis èsser lo retorn a la stabilitat politica. Dempuèi la mòrt de Vologés Ièr, fòrça reis e pretendents avián regnat o ensajat de prene lo poder: Pacorus II, Osroès, Vologés II e Mitridates IV.
Lo règne de Vologès es es plaçat, coma per sos davancièrs, jos lo signe de la guèrra amb Roma. En 161, ataca Armenia, venguda una província romana dempuèi la guèrra d'Osroes contra Trajan. Vologès li installèt un nòu rei, Pacorus, puèi dintrèt en Siria. La contraofensiva romana comencèt e menèt a la reconquista d'Armania e de Dora-Euròpos en Siria. Los generals romans C. Avidius Cassius, M. Statius Priscus e P. Martius Verus anèron dusqua la capitala parta, Ctesifont, ont destruguèron lo palais de Vologés.
L'Empèri part foguèt salvat per l'irrupcion d'una epidèmia en 166 dins l'armada romana que la forcèt a tornar dins l'empèri. Lo periòde seguent veguèt la patz s'installar entre Vologés e los emperaires romans Marc Aurèli e Commòde.
Tavernes Blanques
Tavernes Blanques es un municipi de la província espanhòla de Valéncia dins la Comunautat Autonòma del País Valencian.
Arrondiment de Rychnov nad Kněžnou
L'arrondiment de Rychnov nad Kněžnou es un dels cinc districtes (en chèc: okres) de la region chèca de Hradec Králové. A per capitala la vila de Rychnov nad Kněžnou.
Comunautat de comunas del Vilafrancat
La Comunautat de Comunas del Vilafrancat es una anciana intercomunalitat francesa, situada dins lo departament d'Avairon e la region de Miègjorn-Pirenèus.
Composicion
La Comunautat de Comunas del Vilafrancat se compausava de 7 comunas :
Lo 1èr de genièr de 2014, recebèt autras 3 comunas :
Fusionèt lo 1èr de genièr de 2017 amb autras doás comunautats e formèt la comunautat de comunas del Grand Vilafrancat.
La Murette
La Murette es una comuna arpitana dau Daufinat, situada dins lo departament d'Isèra e la region de Ròse-Aups.
Tractat Eden Rayneval
Lo Tractat Eden Rayneval es un acòrdi comerciau signat entre França e lo Reiaume Unit lo 26 de setembre de 1786. Inspirat per lei teorias liberalas d'Adam Smith (1723-1790), èra concebut per arrestat lei guèrras entre lei dos reiaumes. Per aquò, instaurèt una reduccion progressiva dei drechs de doana.
Pasmens, dins lei fachs, aqueu tractat èra fòrça favorable au Reiaume Unit que son industria dispausava d'una avançada tecnologica importanta. Tre son intrada en vigor, l'acòrdi entraïnèt una crisi grèva dins lei sectors de l'industria e de l'artesanat francés que poguèron pas faciar la concurréncia britanica. D'esmogudas aguèron luòc dins lei vilas pus obrieras e lo tractat Eden Rayneval foguèt una causa indirècta de la Revolucion Francesa.
La Magdalena (Carcin)
La Magdalena  (Lamagdelaine en francés) es una comuna carcinòla situada dins lo departament francés d'Òut e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Venera 14
Venera 14 es una mission espaciala sovietica d'exploracion per estudiar l'atmosfèra de la planeta Vènus. Mandada en 1981, quauquei jorns après Venera 13, la mission foguèt un succès. Obtenguèt especialament lei premierei fotografia en color de la superficia.
L'Avelhanet
L'Avelhanet (Lavelanet en francés) es una comuna lengadociana del País d'Òlmes, situada dins lo departament d'Arièja e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
L'Avelhanet
La prononciacion es [laβeʎa'net]. Las fòrmas ancianas son Bastida de Avellaneto (sense data, segon Paul Viteau), Avelanetum en 1244, de Avelaneto en 1245, Laveraned en 1246, Avellanetum, Avellaneto, Avelanetum in Mirapiscecio, Avelaneto in Mirapicencio en 1308, Avelaneto en 1313-14, Velaneto ? en 1319, Avelanetum, Avellanetum en 1318-25, Avellaneto en 1390 e Lavelanet en 1486. Segon totis los autors, lo nom ven d'avelhana, del latin avellana, (nux) avellana (« notz d'Abella »), ambe le sufixe collectiu -et, del latin -etum, e l'article definit. Lo sens es d'un ensemble d'avelhanièrs o una plantacion d'avelhanièrs,. Es un equivalent de l'avel(h)anièra o de l'avel(h)aneda. Lo nom s'explica donc per la preséncia d'avel(h)anièrs sul lòc ont la vila se bastiguèt, prèp de Bensa (nom francés).
Bensa (en francés)
Se la grafia del nom es modèrna, seriá benlèu un *Vençan, format d'un nom latin d'òme Ventius, Vencius, Vennissius o Venecius, ambe le sufixe -anum,. Se la grafia es medievala, caldrà cercar endacòm mai.
Batalha d'Uman
La batalha d'Uman se debanèt dins lo corrent de la Segonda Guèrra Mondiala entre lo 15 de julhet e lo 8 d'aost de 1941. Aguent luòc durant lei premierei setmanas de l'invasion alemanda de l'Union Sovietica (Plan Barbarossa), opausèt doas armadas sovieticas dirigidas per lo marescau Semyon Budyonny au Grop Sud deis armadas alemandas comandat per lo generau Gerd von Rundstedt.
Assaiant de protegir Kiev, lei Sovietics organizèron una tiera de còntra-ofensivas per arrestar l'invasion. Pasmens, aquò empachèt aquelei fòrças de se retirar per defugir un enceuclament entraïnat per lei succès alemands sus plusors ponchs dau frònt. Una partida importanta dei fòrças sovieticas foguèron ansin anientadas per leis Alemands causant la pèrda d'aperaquí 203,000 òmes (100,000 tuats ò bleçats, 103,000 presoniers), 317 carris e 858 canons. De son caire, la Wehrmacht perdiguèt solament 21,000 òmes (4,600 tuats, 15,500 bleçats e 800 presoniers ò dispareguts). Sa victòria li permetèt tanben d'atacar dirèctament Kiev e lo rèsta d'Ucraïna onte capitèt d'enceuclar tornarmai d'importantei formacions de l'Armada Roja.
Sent Sever (Roergue)
Sent Sever del Mostièr (Saint-Sever-du-Moustier en francés) es una comuna roergassa situada dins lo departament d'Avairon e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
PT-76
Lo PT-76 es un carri de combat leugier e amfibiu sovietic. La produccion en seria granda comencèt en 1953 fins a 1969. 12 000 exemplars foguèron fabricats.
Teresópolis
Teresópolis es una vila toristica de l'estat de Rio de Janeiro en Brasil. Sa populacion èra estimada a 163,746 abitants en 2010. Sa superfícia totala es de.
Lo nom de Teresópolis significa, en omenatge a l'esposa de l'emperaire Pèire II de Brasil, Terèsa Cristina.
Geografia
A causa de son clima temperat, la vila a aculhit un centre d'entraïnaments de la Confederacion Brasilièra de Fotbòl, dins lo quartièr de Granja Comary.
Formula d'Euler
La formula d'Euler es una egalitat matematica que sa descubèrta es atribuïda au matematician soís Leonhard Euler (1707-1783). Per tot nombre reau x, s'escriu : e pòu se generalizar ai nombres x complèxes.
Nordheim (Bas Ren)
Nordheim  en alemannisch (Nordheim en francés) es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region d'Alsàcia.
Léonin
thumb|200px|[[Catedrau de Nosta Dauna de París|Nosta Dauna]]Léonin que ho un compositor francés de cant polifonic deu sègle XII e tanhent de l'Escòla de Nosta Dauna. Que ho un deus purmèrs compositors de marcar lo ritme dehens las soas composicions.
Las soas òbras que hon transmesas per un autor designat con l'Anonim IV dehens lo son Magnus Liber. Las composicions de Léonins que precedíns las de Pérotin, eth tanben tanhent de l'Escòla de Nosta Dauna, mes posterior a Pérotin.
Lo paure Satan
Lo paure Satan es un Nadalet (cançon de Nadal) plan conegut en Occitània. Foguèt escricha al Sègle XVII a Avinhon, e es conservada dins un manuscrit de la catedrala Nòstra Dòna dei Doms.
Lo paure Satan es blet Se'n va cuèch coma un polet Morrà de la macadura Tura lura lura I a un pichòt que lo tafura Lan lan tura lura lura lo.
L'enfant que ven d'arribar L'a quasi coma crebat L'a mes en paura postura Tura lura lura Pareirà plus qu'en pintura Lan lan tura lura lura lo.
La Pruneta e lei Mions Li an donat de baston L'an colhut dins la fritura Tura lura lura Sembla paura pescadura Lan lan tura lura lura lo.
Se disiá diable d'onor E fasiá lo grand senhor A mordut una poma dura Tura lura lura Una poma non madura Lan lan tura lura lura lo.
Vostok 1
Vostok 1 foguèt lo primièr vòl espacial abitat de l'istòria e la primièra mission del programa Vostok. Lo vaissèl sovietic Vostok 3KA foguèt lançat lo 12 d'abril de 1961 dempuèi lo cosmodròm de Baikonor amb a son bòrd le cosmonauta Iurii Gagarin. Après aver boclat una orbita sens encontrar de problèma, lo vaissèl faguèt una dintrada movementada mas aterriguèt sens cap d'empacha dins la region de Saratov.
Vostok 1 tradutz a l'epòca la superioritat del programa espacial sovietic dirigit per Serguèi Korolov sul programa american. En reaccion a aquela capitada espleitada abilament per la propaganda sovietica, lo president John F. Kennedy lançarà lo programa Apollo destinat a posar un equipatge sus la Luna.
Tavernes de la Valldigna
Tavernes de la Valldigna es un municipi de la província espanhòla de Valéncia dins la Comunautat Autonòma del País Valencian.
Berny-Rivière
Berny-Rivière es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region dels Nauts de França.
Bessé-sur-Braye
Bessé-sur-Braye es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sarta e la region dels Païses de Léger.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Lista dels presidents de Trinitat e Tobago
thumb|250px|Bandièra del president de Trinitat e Tobago. Lo president es lo cap d'Estat de Trinitat e Tobago. Es elegit per un periòde de cinc ans per un collègi electoral. Sas foncions son a pena ceremonialas.
Chastel (Ponçac)
Chastel (Ponçac) (Châteauponsac en francés) es una comuna lemosina situada dins lo departament de la Nauta Vinhana e la region de la Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.
Lista dels presidents de Trinitat e Tobago
Vaqui la lista dels presidents de Trinitat e Tobago dempuèi 1976.
Chastel (Ponçac)
Sos abitants s'apelan los Chastelauds.
Régnié-Durette
Régnié-Durette en arpitan (Régnié-Durette en francés) es una comuna arpitana, situada dins lo departament de Ròse e la region de Ròse-Aups.
Geografia
Es un dels dètz crusses de Beaujolais.
C'est un des dix crus de Beaujolais.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
La municipalitat de Régnié-Durette es nascut de la fusion, en genièr 1973, de las municipalitats de Régnié e de Durette. Se nomena d'ara endavant lo sieu abitant los Durégnatons e Durégnatonnes.
Cap de traça d'aucupacion a pas testificat pendent la periòde romaine, tant al nivèl archéologique #que bibliographique.
La commune de Régnié-Durette est née de la fusion, en janvier 1973, des communes de Régnié et de Durette. On nomme désormais leurs habitant les Durégnatons et Durégnatonnes.
Aucune trace d'occupation n'est attestée pendant la période romaine, tant au niveau archéologique que bibliographique.
Eleccions ath Conselh Generau d'Aran de 2019
Es eleccions ath Conselh Generau d'Aran de 2019 se celebraràn eth 26 de mai deth 2019, en tot coïncidir damb es eleccions municipaus. Serviràn ad a elegir es 13 membres deth Conselh Generau.
Sistèma electorau
Es eleccions se realizen mejançant sufragi universau de listes barrades, segons era formula electorau dera règla D'Hondt e damb un lindau de 3% des vòts valids per circonscripcion. I a sies circonscripcions, corresponentes as sies terçons d'Aran: Marcatosa e Lairissa elegissen un conselhèr; Pujòlo e Arties e Garòs, dus; Quate Lòcs, tres, e Castièro, quate.
Candidatures
Es candidatures que se presenten as eleccions son:
RESSÒC
Ressoc es una associacion occitana segon la lei de 1901, que sa tòca es l'avalorizacion e la conservacion del patrimòni vestimentari del parçan tolosan.
Spotnik 2
Spotnik 2 (rus:Спутник-2, /sputʲnʲɪk/, Satellit 2), o Prosteyshiy Sputnik 2 (Простейший Спутник 2,Satellit elementari 2) foguèt lo segond vaissèl lançat en orbita terrèstra, lo 3 de novembre de 1957, e lo primièr de tranportar un animal vivent, una canha nomenada Laika. Laika subrevisquèt pas a l'orbita, e moriguèt qualquas oras après lo lançament. Lançat per l'URSS, Spotnik 2 èra una capsula de 4 mètres de naut amb un diamètre de basa de 2 mètres que pesava aperaquí 500kg, mas èra pas concebuda per se separar del nuclèu de la fusada que la menèt en orbita, çò que portava lo pes total en orbita a 7.79 tonas. Conteniá mantun compartiments per la transmission ràdio, un sistèma de telemetria, una unitat de programacion, un sistèma de regeneracion e de cotraròtle de la temperatura per la cabina, d'instruments scientifics. e una cabina tancada separada per la canha Laika.
Teresa de Cofrentes
Teresa de Cofrentes es un municipi de la província espanhòla de Valéncia dins la Comunautat Autonòma del País Valencian.
Intel Core M
Lo Core M es una gamma de microprocesors pels ordinators mobiles. Lançada en 2014, ambe de processors Haswell gravats en 14 nm, ambe l'Hyper-Threading e profechant de circuits grafics Intel HD Graphics 5300.
Glossari
Un glossari es etimologicament un recuèlh de glòsas, valent a dire de mots associats a lors definicions e centrat sus un domeni que ne detalha los tèrmes tecnics especifics.
Solgne
Solgne es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region del Grand Èst.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Chillac
Chillac es una comuna francesa, situada dins lo departament de Charanta e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.
Comunas limitròfas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per luec:
Nòtas e referéncias
<references group="N"/>
Perrou
Perrou es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Orne e la region de la Bassa Normandia.
Geografia
Perrou Se situa al sud-oèst del departament del Adorna, prèp de la Mayenne, als confins del país de Andaine e del Domfrontais. Lo sieu bourg es al nòrd-oèst de Juvigny-jos-Andaine, a Unitat|7.5|km  –  a l'èst de Domfront e a Unitat|16|km  –  a l'oèst de La Ferté-Macé.
Perrou se situe au sud-ouest du département de l'Orne, proche de la Mayenne, aux confins du pays d'Andaine et du Domfrontais. Son bourg est à 5.5 km au nord-ouest de Juvigny-sous-Andaine, à 7.5 km à l'est de Domfront et à 16 km à l'ouest de La Ferté-Macé.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Józef Hauke-Bosak
Lo còmte Józef Hauke-Bosak (19 de març de 1834 - 21 de genier de 1871) es un generau polonés. Comandèt una armada polonesa pendent l'insurreccion de 1863. En 1864, conselhier pròche de Romuald Traugutt, Dictator de l'insurreccion, s'exilhèt en França après la victòria russa. Participèt puei a la guèrra francoalemanda amb l'armada francesa. I foguèt tuat en 1871.
Aliaksandr Lukashenka
Aliaksandr Rygoravich Lukashenka (en bielorús Аляксандр Рыгоравіч Лукашэнка, en rus Александр Григорьевич Лукашенко, nascut a Kopys lo 30 d'agost de 1954) es un politician belarus. Es lo president de Belarus dempuèi 1994.
Lukashenka es sovent nomenat lo "darrièr dictator d'Euròpa" dins la premsa occidentala per encausa de l'autoritarisme de son govèrn. Amassa amb d'autras personalitats de son govèrn, Lokashenko fa l'objècte de sancions impausadas per l'Union Europèa e los Estats Units dempuèi 2006 pels non-respècte dels dreches de l'òme.
Grand còrb
Lo grand còrb (Corvus corax) es una espècia d'ausèl passerifòrme de la familha dels corvids (Corvidae). Present en tot l'emisfèri septentrional, es l'espècia de corvid amb la màger superfícia de distribucion. Amb lo còrb de pic espés, es lo pus grand dels corvid e probablament lo passerifòrme mai pesuc; a la siá maturitat, lo grand còrb mesura entre 52 e 69 centimètres de longor e lo sieu pes varia de 0,69 a 1,7 quilogramas. Los còrb vivon generalament de 10 a 15 ans mas qualques individus an viscut 40 ans. Los joves se pòdon desplaçar en grops mas los cobles ja formats demòran amassa tota la siá vida, cada coble defendent un territòri. Existisson 8 subespècias conegudas que se diferéncian fòrça pauc aparentament, e mai que d'estudis recents ajan demostrat de diferéncias geneticas significativas entre las populacions de regions distinctas.
Escòla de Nosta Dauna
thumb|200px|[[Catedrau de Nosta Dauna de París|Nosta Dauna]]L'Escòla de Nosta Dauna (var. Escòla de Nòstra Dòna) qu'ei un grop de compositors medievaus qui composèn a París enter la debuta de la bastida de la catedrau de Nosta Dauna de París (de cap a 1163) e la meitat deu sègle XIII. Enter los sons compositors, lo nom de Léonin puish lo de Pérotin qu'an traucat lo cors deus sègles.
Edmund Hillary
thumb|right|250px|Hilary en l'an 2006 Sir Edmund Hillary (20 de julhet de 1919, Tuakau – 11 de genier de 2008, Auckland) es un alpinista neozelandés. Ambé lo sherpa Tensing Norgay, capitèt la premiera ascension dau Mont Everest lo 29 de mai de 1953. De 1956 a 1965, arribèt a la cima de dètz autres monts d'Imalaia.
Entre 1955 e 1958 ambé l'explorador britanic Vivian Fuchs participèt a una expedicion transantartida comanditada pel Commonwealth e atenguèt lo Pòl Sud lo 4 de genier de 1958.
Tommaso da Celano
Tommaso da Celano que ho un monge franciscan deu sègle XIII, vadut a Celano, Abruzes, escrivan, agiograf e compositor, famós per'mor l'imne Dies irae.
.weir
(de William Weir, fondator escocés de l’entrepresa a la fin de s. XIX) es un nom de domeni generic depausat pel grop Weir. Es en servici dempuèi lo 17 d’abril de 2015.
Opus africanum
thumb|Exemple de paret en opus africanum sur la cella del Capitòli de Dougga L'opus africanum es una tecnica de construccion utilizada en Africa del Nòrd pendent l'Antiquitat, de l'epòca punica fins a l'epòca romana.
Dins aquel aparelh d'armadura, de parets de pèira o de cairons alternant en cedana amb de pilars plan talhats e dispausats verticalament. S'utiliza de pèiras, que son plaçada a distància brèva las unas de las autras e que l'espaci intermediari es emplit de cairons pichons o de bricas, es tipic d'origina punica. En efièt, se ne trapèt sul site arqueologic de Kerkouane e son usatge contunhèt pendent un periòde long. D'exemples bèls demoran a Dougga en Tunisia.
Nièigle
Nièigle (Niègles, Nieigles, Niaigles en francés) es una anciana comuna vivaresa, situada dins lo departament d'Ardecha. Dempuèi 1903, es despartida entre las comunas de La Levada d'Ardecha e Pònt de la Bauma.
Toponimia
La prononciacion es ['ɲɛjgle], d'un informator de Prunet, çò que correspond benlèu a la grafia Nièigle. Segon las informacions presentas a la glèisa, l'origina seriá nidus aquilinum, « nis d'agla », fòrça convenable semanticament e acceptable foneticament.
Istòria
Lo vilatge es sus una tuca e la populacion se desvolopava dins la ribièra d'Ardecha. Lo 15 de decembre 1903, despartiguèron la comuna de Nièigle, suprimida, entre Pònt de la Bauma e La Levada d'Ardecha, comunas creadas.
Confederacion
Una confederacion es una union d'Estats independants qu'an, amb un o mai tractats, delegats l'exercici de competéncias a d'organs comuns destinats a coordonar lor politica dins unes domènis, pasmens sens constituir un Estat novèl superpausat als Estats membres. D'un autre biais, de confederacions se formèron amb de tractats entre de partenaris qu'èran pas independants abans la confederacion.
La confederacion s'opausa alara a la federacion, que realiza mejans una Constitucion federala un Estat federal.
La confederacion es una union d'Estats que respècta en principi la sobeiranetat internacionala dels seus membres, segon lo drech internacional, son estatut resulta d'un tractat que pòt èsser modificat sonque per l'acòrdi unanim de totes los signataris.
La natura de las relacions entre los membres d'una confederacion varia fòrça. Quitament, las relacions entre los Estats membres e las institucions comunas e la distribucion dels poders entre eles son nautament variablas. Tan variablas que unas confederacions pareisson a d'organizacions internacionalas, e d'autres son prigondament integrada fins a s'aprochar del sistèma federal.
Dins un autre contèxte, aquel mot es utilizat per descriure un tipe d'organizacions que consolidan l'autoritat de membres miègautonòmas, per exemple de confederacions esportivas o sindicalas.
Confederacions e federacions
Aquel tèrme s'opausa a aquel de federacion. En efièt, los tèrmes confederacion e federacion son pas intercambiables. Dins una confederacion, la sobeiranetat aparten en exclusiva (o principalament) a las entitats que compausan l'ensems. Dins una federacion, lo 'poder nacional' es partejat entre l'Estat federal e los Estats federats; la sobeiranetat la ten alara lo govèrn federal.
Pasmens cal notar que las causas devon pas s'exprimir en tèrmes d'exclusivitat, per exemple, es possible de confederar de federacions.
L'Union europèa es una organizacion politica que los Estats donan progressivament de sobeiranetat : la politica monetària venguèt centralizada en 2000 (Union monetària), la politica budgetària es fòrça condicionada per las règlas de l'Union, e fin finala i a precedéncia dels drech comunautari suls drechs nacionals.
De còps qu'i a, la confederacion es una etapa cap a la federacion. Per exemple, la Soissa que se creèt coma una confederacion conservèt lo tèrme dins son nom oficial après que venguèt una federacion. Los Estats Units d'America s'organizèron en confederacion e venguèron mai tard una federacion ratificant la constitucion en 1789. En seguida, la guèrra de Secession opausa los Sudistas, que desiravan una confederacion, als Nordistas, que volgavan una federacion.
Al contrari, la Comunautat dels Estats independents foguèt formada après lo	desmantelament de la federacion de l'anciana URSS, o la Belgica qu'es d'en primièr passada del regim unitari cap al regim federal mas amb de trachs de confederalisme.
Uèi
Ara, oficialament existís pas cap de confederacion.
Sola l'Union de la Russia e de la Bielorussia es de facto una confederacion que complís l'ensems dels critèris, mas camina pauc a pauc cap a una federacion. La Comunautat dels Estats independents es tanben a vegada considerada coma una confederacion.
Levat aqueles cases, de sistèmas politics contemporanèus presentan de trachs confederals pasmens se son pas oficialament de confederacions.
Jorn de la confederacion
Lo jorn de la confederacion o lo jorn de la federacion es sovent una fèsta nacionala dins las confederacions o federacions que venguèron d'Estats. Es sovent renomenat o comunament nomeant d'un nom diferent : per exemple, al Canadà, lo Confederation Day (1èr de julhet) foguèt renomenat lo Dominion Day, e mai tard lo Canada Day.
Titaguas
Titaguas es un municipi de la província espanhòla de Valéncia dins la Comunautat Autonòma del País Valencian.
Sètge d'Odessa (1941)
Lo sètge d'Odessa se debanèt dins lo corrent de la Segonda Guèrra Mondiala dau 8 d'aost au 16 d'octòbre de 1941. Opausèt una armada romanesa dirigida per lo generau Nicolae Ciupercă (renfòrçada per d'unitats alemandas) a la garnison sovietica de la vila. Leis asalhidors èran inicialament 160,000 e son nombre passèt a cha pauc a 340,000 a la fin dau sètge. En fàcia, lei defensors passèron de 30,000 a 120,000 òmes.
Lei Sovietics opausèron una resisténcia acarnada e capitèron de rebutar quatre atacas dei fòrças de l'Axe que perdiguèron 93,000 soudats durant lo sètge (aperaquí 18,000 tuats, 63,300 bleçats e 11,500 presoniers ò dispareguts) còntra solament 41,000 per lei Sovietics (16,600 tuats e 24,700 bleçats). Pasmens, en causa de l'avançada alemanda dins lo territòri sovietic, Odessa foguèt mai e mai isolada e l'Estat Major de l'Armada Roja decidèt finalament d'evacuar lei defensors gràcias a la Flòta de la Mar Negra.
Mens d'una setmana après la conquista de la vila, acomencèron lei Chaples d'Odessa (22 d'octòbre - 1 de novembre) que causèron la mòrt d'au mens 44,000 civius (principalement de josieus, de comunistas e de gitans) e l'acomençament de la desportacion generalizada dei josieus de la region.
Aubertin
Aubertin qu'ei ua comuna bearnesa, situada dens lo departament deus Pirenèus Atlantics de la region de la Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània, de la Republica Francesa.
Comunas tanhentas
Arbús, Artigaloba, Sent Haust, Monenh, La Comanda, La Seuva.
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
Segon Dauzat, Aubertin que vien deu nom germanic d'òmi Adalbehrt dab lo sufixe ínus .
Segon Miquèu Grosclaude, la formulacion de Dauzat qu'ei ambigua. Aubertin ei pas ua fondacion germanica, mès lo petit nom Aubèrt deriva deu nom Adalbehrt, nom germanic passat dens la lenga despuish bèra pausa. Aubertin qu'ei lo diminutiu d'Aubèrt. Lo vilatge que prengó lo nom de l'espitau fondat per lo Vescomte Centolh en 1128. Aubertin, l'òmi, ei pas coneishut. Segon Marca, lo nom primitiu deu lòc qu'èra Bedosse.
Administracion
thumb|La maison comuna.
Stanisław Brzóska
thumb|right|Stanisław Brzóska Stanisław Brzóska (30 de decembre de 1832, Dokudów Pierwszy - 23 de mai de 1865, Sokołów Podlaski) es un capelan e generau polonés de l'insurreccion de 1863-1864. Comandèt un grop de partisans dins la region de Podlas. Averèt uneis escaramochas contra lei Rus. Puèi, vèrs la fin de la guèrra, venguèt lo cap de l'armada polonesa mai foguèt capturat e penjat en 1865.
Norsoltan Nazarbaiev
Norsoltan Ebisholy Nazarbaiev (Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев - Nursultan Äbişulı Nazarbayev en cazac), engenhaire e òme politic n. 1940, foguèt lo primièr president de Cazacstan de la creacion del país en 1990 entrò 2019. Se donèt son prenom a la capitala del país, Astana, que venguèt Norsoltan en 2019.
Acadèmia de las Arts e Sciéncias del Pastèl
L’Acadèmia de las Arts e Sciéncias del Pastèl a per vocacion d'estudiar e portar a la coneissença del mai bèl nombre lo pastèl, dins totes los domenis que s'i aferan, artistic scientific e social, economic e patrimonial.
Lo País d'Òc compartís amb d'autras culturas una vertadièra tradicion pastelièra e a aquel títol, l'Acadèmia aurà al còr d'establir de ligams privilegiats ambe los centres europèus màgers concernits.
Lo sèti social de l'associacion es a l'Ostal del Fau, a Tolosa
Hangaza
L'hangaza (autonim igihaángaza) es una lenga banto parlada en Tanzania.
Localisacion
L'hangaza es parlat dins lo district de Ngara, situat dins la region de Kagera, dins lo nòrd-oèst de Tanzania.
Classificacion
Per Nurse e Philippson (2003), l'hangaza fa partida d'un grop ruanda-rundi amb lo kinyarwanda, lo kirundi, lo fuliiru, lo vira, lo shubi, l'ha e lo vinza. Lo gra d'intercompreneson de l'hangaza amb lo shubi, lo kinyarwanda e lo kirundi es naut.
Diá
Diá (Die en francés) es una comuna occitana de Daufinat situaa dins lo departament de Droma e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament de Ròse-Aups.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Tuberculòsi
thumb|right|250px|Ràdio dels palmons d'un pacient atench de tuberculòsi La tuberculòsi (abreviacion TB per tubercle bacillus) es una malautiá infecciosa comuna, qu'es de còps mortala, causada per una micobacteria, mai que mai Mycobacterium tuberculosis. La tuberculòsi ataca generalament los palmons mas pòt tanben afectar lo sistèma nerviós central, lo sistèma linfatic, lo sistèma circulatòri, lo sistèma genitourinari, lo sistèma gastrointestinal, los òsses, las articulacions, e de còps la pèl. D'autras micobacterias coma Mycobacterium bovis, Mycobacterium africanum, Mycobacterium canetti, e Mycobacterium microti provòcan tanben la tuberculòsi, mas aquestas espècias son mens comunas.