cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Equus caballus
Economia
Dempuei sa domesticacion, lo cavau a una gròssa importància dins leis activitats umanas e, en despiech dau desvolopament de la mecanizacion, contunia de tenir un ròtle economic major compres dins lei país desvolopats. En 2006, aparaquí 100 milions de cavaus, d'ases e de mulets èran utilizats dins lo mond per lei trabalhs agricòlas e lo transpòrt. De mai, en 2005, dins leis Estats Units d'America, leis activitats liadas dirèctament au cavau representavan 39 miliards de dolars (0,3% dau PIB annuau). En França, en 2012, lo sector representava 72,000 emplechs dirècts e 12,3 miliards d'èuros (0,6% dau PIB).
D'efèct, lo cavau es a l'origina de plusors sectors economics liats au trabalh produch per lei cavaus, a l'equitacion de leser, ai suenhs veterinaris ò au norrigatge. De mai, divèrsei domenis novèus faguèron son aparicion a la fin dau sègle XX ò au començament dau sègle XXI coma l'aromaterapia equina. Enfin, la produccion de norridura per cavaus ò la consumacion de sa carn es a l'origina d'un important sector agroalimentari.
Trabalh e transpòrt
L'utilizacion dau cavau per lo transpòrt e per la traccion agricòla es fòrça anciana e data de l'Antiquitat Auta. Maugrat l'aparicion de veïculs mecanizats, es totjorn fòrça utilizat dins aquelei ròtles dins lei país en cors de desvolopament onte lo còst dei maquinas empacha sa cròmpa. Dins lei país desvolopats, l'utilizacion dau cavau dins aquelei sectors conoís una pichona renaissença per de rasons toristicas (visita de vilas ancianas... etc.) ò environamentalas. Per exemple, la viticultura acomença tornarmai d'utilizar la traccion cavalina per lo lauratge. La silvicultura utiliza tanben regularament de cavaus per transportar lei troncs d'aubre dins lei seuvas car lei veïculs pòdon pas totjorn i intrar.
Utilizacions militaras
Ambé lo transpòrt e lei trabalhs agricòlas, la guèrra foguèt l'autre domeni important de l'utilizacion dau cavau de l'Antiquitat a la Segonda Guèrra Mondiala. La cavalariá èra alora generalament utilizada per la reconóissença, per lo transpòrt, per secutar lei fòrças advèrsas e per rompre sa formacion. Lei nomadas eurasiatics dispausavan d'unitats d'arquiers de cavalariá que permetián d'assegurar d'atacas a distància e de quitar rapidament un prat batalhier gràcias a sa mobilitat. Se desvolopèt tanben l'infantariá montada qu'utilizava de cavaus per se desplaçar rapidament entre lei batalhas. En 1939, lei Polonés utilizèron aqueu modèl per formar de bregadas autonòmas, equipadas de canons anticarris e de pèças d'artilhariá, que causèron de dificultats importantas ais Alemands. D'autra part, totei leis armadas de la Segonda Guèrra Mondiala (franc de l'armada estatsunidenca) utilizèron lo cavau coma mejan de transpòrt fins a 1945 (2,75 milions per la Wehmarcht, 3,5 milions per son omològa sovietica).
Uei, la generalizacion dei veïculs militars, compres au sen deis unitats de cavalariá, a limitat l'usatge militar dei cavaus mai a pas entraïnat sa disparicion totala. D'efèct, a respèct dei veïculs, lo cavau necessita una logistica relativament leugiera e es capable de se desplaçar dins un nombre pus important d'environaments. Ansin, de cavaus, ò de mulets, son totjorn utilizats dins lei regions montanhosas principalament per lo transpòrt d'equipament (Àustria, Soïssa). Pasmens, pòu tanben servir au sen d'unitats frontalieras per de missions de susvelhança (Sodan) ò dirèctament sus lo prat batalhier per atacar rapidament una posicion enemiga (Afganistan en 2001). D'unitas montadas son tanben mantengudas per mai d'una fòrça armada per de rasons de prestigi ò per de missions de mantèn de l'òrdre public.
Produccion alimentària
Lo lach de cavala es fòrça consumat dins lei país de l'èx-URSS, en Asia Centrala e dins lei país germanics. Ocupa una plaça importanta dins la gastronomia e la cultura mongòla. A una composicion relativament similara au lach uman.
Lorry-lès-Metz
Istòria
En 1552, lo país Messin ven de facto un protectorat francés. En 1648, los Tractats de Westphalie en metent final a la terribla guèrra de Trenta Ans al cors #que lo vilatge n'a #èsser dévastés per doas fes (1635 e 1642), liga Lorry e lo País Messin a la França. Pel édit de Fontainebleau de 1685, Louis XIV #enebir la Reforma en obligant un cèrt nombre d'abitants as convertir o a fugir en secrèt.
Le Crozet
Le Crozet es una comuna francesa, situada dins lo departament de Léger e la region de Ròse-Aups.
Lorry-lès-Metz
Istòria
Rattachement De Vigneulles a Lorry-lès-Mètz en 1809.
En 1817, Lorry-lès-Mètz aviá per annèxa lo pòble de Vigneulles e la granja del Roure. A aquela epòca, Lorry comptava 733 abitants repartits dins 125 ostals e Vigneulles, 66 abitants repartits dins 19 ostals.
Coma los autres comunas de l'actual departament de la Moselle, Lorry-lès-Mètz a annexat al Empèri alemand de 1871 a 1918. Al començament de la, Lo territòri de la municipalitat i aviá recobert de 80 li cal vinha donava del Vin de Moselle mas los estralls del phylloxéra #obligar lo pòble, en sollicitant de lo sieu vesin Woippy, as reconvertir en la cultura de la ahraga.
Lorry-lès-Mètz es de nòu annexada de 1940 a 1944 al Tresen Reich alemand. Malgrat la combativité de las tropas alemandas de la 462e Volks-Magraner-Division de l'armada de Knobelsdorff, Lorry los Mètz a liberat per la DI de l'armada Patton lo 21 de novembre de 1944, a la fin de la batalha de Mètz, en metent aital finala a quatre ans de souffrance.
En 2007, lo pòble a classificat 2 a l'intrada totala per abitanta en Moselle just darrièr de la municipalitat vesina de Plappeville. En 2009 lo pòble a celebrat lo bicentenaire del rattachement de Vigneulles a Lorry-lès-Mètz. Un pelegrinatge marial a luòc a la separacion del pòble a la capèla dédiée a La nòstra-Madama del Gròs Roure.
upright 1.2|thumb|Chapelle Notre-Dame-du-Gros-Chêne..
Village du Pays Messin, Val de Metz dépendant du comté épiscopal de Metz puis de la République Messine. Après le rattachement à la France, village des Trois-Évêchés. Village du département de la Moselle en 1790 (Révolution française), annexé à l'Empire allemand de 1871 à 1918 et au Troisième Reich nazi de 1940 à 1944. Redevient français de facto à cette époque, faisant partie de la région Lorraine.
Au, la seigneurie appartenait à la famille messine des Baudoche. Plusieurs fois dévastés en 1442, 1493, 1518, 1590, 1635, 1642.
Les successeurs réformés y introduisirent la Réforme à la fin du.
En 1552, le pays Messin devient de facto un protectorat français. En 1648, les Traités de Westphalie mettant fin à la terrible guerre de Trente Ans au cours de laquelle le village a été dévastés par deux fois (1635 et 1642), rattache Lorry et le Pays Messin à la France. Par l'édit de Fontainebleau de 1685, Louis XIV interdit la Réforme contraignant un certain nombre d'habitants à se convertir ou à fuir en secret.
Possession de la famille Couët du Vivier de 1605 à la Révolution.
Rattachement de Vigneulles à Lorry-lès-Metz en 1809.
En 1817, Lorry-lès-Metz avait pour annexe le village de Vigneulles et la ferme du Chêne. À cette époque, Lorry comptait 733 habitants répartis dans 125 maisons et Vigneulles, 66 habitants répartis dans 19 maisons.
Equus caballus
Espòrt e leser
Leis espòrts equestres apareguèron tre l'Antiquitat dins mai d'un país. En Euròpa, se pòu en particular citar lei corsas de carris de la Grècia antica. Adoptadas per l'Empèri Roman, se mantenguèron a Constantinòple fins au pilhatge de la vila per lei Crosats en 1204.
Rabaul (omonimia)
Rabaul pòu designar leis elements seguents :
Equus caballus
Espòrt e leser
Uei, una gròssa varietat d'espòrts equestres existís e tres disciplinas fan partida dau programa dei Jòcs Olimpics (concors de saut d'obstacles, dreiçatge e concors complèt d'equitacion). Certanei corsas son l'enjòc d'escomessas que son un leser e un sector economic important. Lo cavau es tanben utilizat per d'activitats de leser coma l'escorreguda equestra. Enfin, d'espectacles equestres existisson.
Béjar
Béjar es un municipi de la província espanhòla de Salamanca dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Lorry-lès-Metz
Istòria
Comme les autres communes de l'actuel département de la Moselle, Lorry-lès-Metz est annexée à l’Empire allemand de 1871 à 1918. Au début du, Le territoire de la commune était recouvert de 80 ha de vigne donnait du Vin de Moselle mais les ravages du phylloxéra obligèrent le village, à l'instar de son voisin Woippy, à se reconvertir dans la culture de la fraise.
Lorry-lès-Metz est de nouveau annexée de 1940 à 1944 au Troisième Reich allemand. Malgré la combativité des troupes allemandes de la 462e Volks-Grenadier-Division de l'armée de Knobelsdorff, Lorry les Metz est libérée par la 5 DI de l'armée Patton le 21 novembre 1944, à la fin de la bataille de Metz, mettant ainsi fin à quatre années de souffrance.
En 2007, le village est classé 2 au revenu total par habitant en Moselle juste derrière la commune voisine de Plappeville. En 2009 le village a célébré le bicentenaire du rattachement de Vigneulles à Lorry-lès-Metz. Un pèlerinage marial a lieu à l'écart du village à la chapelle dédiée à Notre-Dame du Gros Chêne.
Pontairaud
Pontairaud (Ponteyraud en francés) es una anciana comuna d'Occitània, dins la region istorica de Perigòrd, administrada per lo departament de Dordonha de la region de Novela Aquitània, ancianament d'Aquitània. Dempuei lo 1er de genier 2017 es fusionada emb La Jamaia e es venguda comuna delegada de la comuna novela de La Jamaia e Pontairaud.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion es [pũntej’raw]. Las fòrmas ancianas son Domus de Ponte Airaut, en 1245, Pontis Ayraudi, en 1295, Pont Eyraud, en 1382. Pontairaud es format de l'occitan pont, dau latin pons, pontis e d'un nom germanic de persona Airaud, vengut de Heri-wald-, en passant per Airald, ,
(777) Gutemberga
(777) Gutemberga es un asteroïde.
Sent Cristòu de Rodièra
Sent Cristòu de Rodièra (Saint-Christol-de-Rodières en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Gard e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.
Glicina
La glicina es un deis aminoacids transcripcionaus que forman lei proteïnas deis èssers vivants. Es l'aminoacid mai pichon. L'abreviacion d'una letra es G e la de tres letras Gly. Sa formula quimica es NH2CH2COOH e sa massa moleculara de 75,07 Da. Dins l'ARNm, es codificada coma GGU, GGC, GGA o GGG (cf. còde genetic).
(778) Theobalda
(778) Theobalda es un asteroïde.
Saint-Bohaire
Saint-Bohaire es una comuna francesa, situada dins lo departament de Loir e Char e la region dau Centre.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Lo nom de la municipalitat remembre Sant Béthaire o Bohaire (en latin Betharius), avesque de Chartres del començament de la.
Le nom de la commune rappelle Saint Béthaire ou Bohaire (en latin Betharius), évêque de Chartres du début du.
Carole Bouquet
Carole Bouquet (nascuda lo 18 d'aost de 1957 a Neuilly-sur-Seine) una actritz francesa. A una sòr. A dos filhs : lo productor Dimitri Rassam (filh del productor Jean-Pierre Rassam) e Louis Giacobetti (filh de Francis Giacobetti).
Lo cinèma
En 1990, recibèt lo César de la meilleure actrice per Trop belle pour toi.
Beleña
Beleña es un municipi de la província espanhòla de Salamanca dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Bob Kerrey
thumb|250px|Bob Kerrey Joseph Robert Kerrey, mai conegut coma Bob Kerrey (Lincoln, Nebraska, 27 d'agost de 1943) es un politician american. Foguèt lo 35en Governador de Nebraska de 1983 a 1987 e tanben senador dels Estats Units per Nebraska de 1989 a 2001.
Edicte de Fontainebleau
L'Edicte de Fontainebleau, mai conegut jol nom de Revocacion de l'Edicte de Nantas, foguèt signat per Loís XIV de França lo 18 d'octobre de 1685, e revoquèt l’Edicte de Nantas autrejat per Enric IV de França en 1598.
Tre la debuta de son règne, Loís XIV, volguèt unificar son reialme tant sul plan religiós qu'administratiu e politic, en redusir lo protestantisme. Prenguèt d'en primièr de mesuras vexatòrias : faguèt suprimir las escòlas protestantas, enebir als protestants de crompar d'oficis, aumentar sos impòsts.
Anthony Burgess
Anthony Burgess (n. 25 de febrièr de 1917, m.22 de novembre de 1993) foguèt un escrivan, poèta, autor de teatre, jornalista, traductor e critic literaire britanic. Es mai conegut coma l'autor del libre A Clockwork Orange.
(779) Nina
(779) Nina es un asteroïde.
Villa di Tirano
Villa di Tirano (en lombard valtelinés: Vila de Tiràn) es un comuna lombarda de la província de Sondrio. Comptava 2.984 abitants en 2010.
Palais dels Reis de Malhòrca
thumb|200px|left|thumb|200px| Lo Palais o Palatz dels Reis de Malhòrca (var. Palais/Palatz deus/dei/daus ..., en catalan Palau dels Reis de Mallorca o Castell Reial de Mallorca o Castell Major) es un dels monuments mai importants de Perpinhan e de Catalonha Nòrd. Se situa al centre de la ciutat de Perpinhan. S'i entra per la carrièra dels Arquièrs (Carrer dels Arquers).
Arquitectura
Lo Palatz es un palais-fortalesa d'estil gotic. Son plan s'organiza a l'entorn de tres patis (de gaireben 60 m de costat). Los primièrs mèstres d'òbra foguèron Ramon Pau e subretot Pons Descoll, que foguèt fòrça actiu dins los territòris del Reialme de Malhòrca.
La sala granda, sèti del poder politic, la capèla e la residéncia reiala son acampadas. Lo plan del palais s'inspira fòrça dels modèls malhorquins. Las parets, construidas en còdols e cairons ligats amb mortièr, èran cobèrtas de calç e pintadas e las pòrtas, las fenèstras, las galariás, las escalas, las cadenas de caire de las parets e torres principalas son de carrèus (pèira òcra de les Fonts, blava de Baixàs, grès, marbre roge de Vilafranca de Conflent, blanc e blau de Ceret).
Istòria
Aquel edifici marca l'epòca daurada del Comtat de Rosselhon e subretot de Perpinhan quand aquela ciutat venguèt capitala del Reialme de Malhòrca. Foguèt a partir del 21 d'agost de 1262 quand Jaume lo Conquistaire leguèt al seu segond filh Jaume II lo reialme de Malhòrca (Illas Balearas) que compreniá los comtats de Rosselhon e de Cerdanha e tanben la senhoriá de Montpelhièr. Jaume II faguèt edificar lo seu palais en 1276, consolidant aital la posicion de Perpinhan coma capitala del seu reialme, subre un puèg del sud de la vila. A l'entorn del palais faguèt construir de jardins e de capèlas que lor construccion definitiva s'acabèt en 1309 amb la seuna consacracion. Se situa al còr de la ciutadèla de Perpinhan e depend actualament del Conselh General del departament dels Pirenèus Orientals.
Amb la mòrt de Jaume III lo 25 d'octobre de 1349, sas possessions catalanas reïntegrèron la corona d'Aragon e signifiquèron la fin del Reialme de Malhòrca; alara la corona francesa obtenguèt la senhoriá de Montpelhièr. En consequéncia, lo Palais dels Reis de Malhòrca perdèt sa preponderància e venguèt una residéncia segondària que sonque albergava los sobeirans aragoneses quand venián a Perpinhan.
Après los periòdes d'ocupacion francesa repetida al sègle XV, las guèrras francoespanhòlas faguèron del palais lo centre del dispositiu defensiu de Perpinhan, convertit aital en una ciutadèla. Entre 1538 e 1587, los sobeirans espanhòls Carles V e Felip II faguèron construir un claus impressionant emmuralhat amb cairons. Après lo Tractat dels Pirenèus e l'annexion francesa (en 1659), lo constructor francés Vauban renforçèt lo sistèma defensiu en apondre de fortificacions a l'exterior e a l'interior del claus de Felip II. Après un periòde d'ocupacion militara long de cinc sègles, lo palatz foguèt dobèrt al visitors après la Segonda Guèrra Mondiala.
Bermellar
Bermellar es un municipi de la província espanhòla de Salamanca dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Lostroff
Lostroff es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Berrocal de Huebra
Berrocal de Huebra es un municipi de la província espanhòla de Salamanca dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Sègle XVIII
millenni I | millenni II | millenni III
../.. | Sègle XVI | Sègle XVII | Sègle  | Sègle XIX | Sègle XX | ../.. Ans 1700 | Ans 1710 | Ans 1720 | Ans 1730 | Ans 1740
Ans 1750 | Ans 1760 | Ans 1770 | Ans 1780 | Ans 1790
Sant Bonet dau Chastèl (Léger)
Sant Bonet dau Chastèl o Sant Bonet lo Chastèl, mai simplament Sant Bonet , (prononciacion /ve shan bu'nœ/ o /san bunø lœ tsate/ ; Saint-Bonnet-le-Château en francés) es una comuna occitana, situada dins lo departament de Léger e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.
Hugo Chávez
Hugo Chávez (nom complet: Hugo Rafael Chávez Frías) foguèt lo president de Veneçuèla de 1999 a sa mòrt en 2013.
Biografia
Es filh dels mèstres Hugo de los Reyes Chávez e Elena Frías. S'es maridat dos còps e es paire de quatre filhs. A efectuat d'estudis professionals a l'Acadèmia Militara de Veneçuèla e de sciéncias politicas a l'Universitat Nacionala Experimentala Simón Rodríguez (UNESR). Foguèt decorat en divèrsas escasenças e a lo gra militar de tinent coronèl.
En 1982, fondèt clandestinament amb d'autres militars lo Movement Bolivarian Revolucionari-200 (MBR-200), d'esquèrras e nacionalista. Postulat coma candidat, e amb lo supòrt de divèrses partits d'esquèrras, ganhèt las eleccions del 6 de decembre de 1998 e venguèt en lo 53 president de la Republica.
Pendent lo mandat de Chávez Veneçuèla a refortilhat los laces amb la Comunautat Andina de Nacions (CAN) e s'es integrat al MERCOSUR, un tractat internacional de cooperacion economica en lo domeni d'America del Sud.
Jonathan Ayité
Jonathan Ayité (Bordèu, 21 de julhet de 1985) ei un fotbolaire professionau occitan.
Format a Bordèu, n’ei totun pas recrutat com professionau e se deu exilhar.
Clubs:
D’origina togolesa, ei seleccionat en 2007 dins l’equipa nacionau de Tògo. A 24 seleccions e 6 buts.
Sent Martin de Hins
Sent Martin de Hins (Saint-Martin-de-Hinx en francés) qu'ei ua comuna gascona situada dens lo departament de las Lanas e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Toponimia
La prononciacion qu'ei [sənmar'tiŋ də'hins]. Las fòrmas ancianas que son Sanctus Martinus de Fien, en latin, aus sègles XI-XII, Sanctus Martinus de Finum, en latin, aus sègles XI-XII, Sanctus Martinus de Fieno, en latin, aus sègles XI-XII, S. Martin de Hens (mapa de 1638), St Martin de Hins (mapa de 1647), S. Martin de Hinx (mapas de 1651, deu començament deu sègle XVIII e de 1714), S. Martin (mapa de 1733).
L'agionime qu'ei lo nom de Martinus, avesque de Tors, evangelisator de Gàllia au sègle IV, ,.
Lo determinant, Hins, que procedeish de *finis (finibus en latin classic), « limit, termièra ».
Maidières
Maidières es una comuna francesa, situada dins lo departament de Meurthe e Mosèla e la region de Lorena.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Edicte de Nantas
thumb|right|200px|Lo [[Castèl dels ducs de Bretanha a Nantas, que i foguèt promulgat lo tractat]] L'Edicte de Nantas es un document que foguèt signat lo 30 d'abril de 1598 per Enric IV de França, que lo rei i reconeissiá la libertat de culte als protestants, segon mantun limit e lor concedissiá dos "brevets" principals : un nombre consequent de plaças de seguretat en garantida (aperaquí 150) e una indemnitat annadièra a pagar per las finanças reialas.
Enric IV de França èra un ancian protestant, e aviá causit de se convertir al catolicisme per fin d'accedir al tròn. La promulgacion d'aqueste edicte metèt fin a las guèrras de religion que devastèron França al sègle XVI, e constituís una amnistia qu'arrestèt la guèrra civila.
L'edict de Nantas serà revocat per Loís XIV de França en octobre de 1685 dins un edicte novèl, l'Edicte de Fontainebleau. Aquò provoquèt l'exòde dels protestants e l'ostilitat de las nacions protestantas vesinas de França.
Clara Chazal
Claire Chazal (Clara Chasal en occitan) (Tièrn lo 1 de decembre de 1956) es una jornalista francesa fòrça coneguda. Presenta lo jornal de 20 oras de TF1 dempuèi 1991.
Aguèt relacions amorosas amb Patrick Poivre d'Arvor, Xavier Couture, Philippe Torreton e Arnaud Lemaire. A agut un filh (n. 1995) amb Patrick Poivre d'Arvor, lo jornalista francés mai conegut.
Filmografia
Joguèt lo ròtle de Claire Chazal dins :
Cançons
I aguèt de cançons sobre ela :
Docelles
Docelles es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.
Geografia
Docelles A trucat « la vila del papièr ». Docelles Vila papetière, deu la siá origina e lo sieu desvolopament a la fabricacion del papièr. Uèi, una papeterie importanta es totjorn n'activitat (UPM).
Lo bourg compta tanben d'unes autres establiments : confeccion, scierie trabalh del bòsc, produchs per la fabricacion del papièr, nettoyage e mantenença, maintenance industriala. Se lèva egalament de nombroses artesans, comèrcis e servicis administratius aital coma desparièrs professionals de salut.
Es sustot a Docelles #que s'espetava las famosas « pèrlas de la Vologne ».
La commune est traversée par la Vologne sept kilomètres en amont de sa confluence avec la Moselle. Le village se situe à environ 15 km d'Épinal.
Le bourg compte aussi d’autres établissements : confection, scierie travail du bois, produits pour la fabrication du papier, nettoyage et entretien, maintenance industrielle. On relève également de nombreux artisans, commerces et services administratifs ainsi que différents professionnels de santé.
C'est notamment à Docelles que l'on exploitait les fameuses « perles de la Vologne ».
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Ibèrs
thumb|230px|right|Relèu d'un guerrier ibèr (sègles III-II avans l'èra crestiana). Leis ibèrs son l'ensems de pòbles que lei fònts classicas grègas (Tales de Milet, Ruf Fèst Avièn, Erodòt, Estrabon...) identifican lòng de la còsta orientala de la Peninsula Iberica aumens tre lo sègle VI avans l'èra crestiana que forman benlèu un grop de pobles preceltics e non pas una familha de pobles ; de fach, es dificil d'establir sa parentat.
Puei que lei fònts classicas coïncidisson pas sempre dins lei termieras geograficas precisas ni dins l'enumeracion de pòbles concrets, sembla que la lenga èra lo critèri fondamentau que leis identificava coma d'ibèrs. Dins lei pobles ibèrs i a lei cinesians, lei turdetans, lei mastinis, lei iberoligurs; mai tard, après lei migracions dei pobles cèltas, se trobarà tanben lei celtibèrs. Leis inscripcions en lenga iberica apareisson dins lo territòri que lei fònts classicas assignan ais ibèrs: la zona costiera dau sud de Lengadòc-Rosselhon fins a Alacant, qu'arriba fins a l'interior per la vau d'Èbre, per la vau de Segura e per la vau auta de Guadalquivir.
Lo concèpte de cultura iberica es pas un patron que se repetís de manièra escleda per cadun dei pòbles identificats coma d'ibèrs, mai per l'ensems dei culturas individualas que sovent presentan de caracteristicas similaras. Antau, cau destacar l'emplec de dos sistèmas d'escritura diferents, au nòrd e au sud, l'emplec exaustiu de l'escritura au nòrd, l'abséncia d'escultura au nòrd que contrasta amb lei manifestacions brilhantas au sud, l'emplec de falcatas au sud e d'espasas celticas dau tipe de la cultura de La Tène au nòrd, de grands cavòts e monuments funeraris au sud, en contrast amb de pichons tumuls e estelas inscrichas au nòrd, de decoracion ceramica geometrica au nòrd e figurada au sud...
Los ibèrs son ancessors de gascons, bascos e catalans.
Prolina
thumb|200px|Estructura L-prolina La prolina (abreujat Pro o P) qu'ei un deus 20 aminoacids deu còde genetic (devath la forma de la L-prolina) entrant dens la composicion de las proteïna‎s. Dens las proteïnas umanas qu'apareish dab ua frequéncia de 5,2 per cent.
La soa formula bruta qu'ei C5H9NO2
La prolina que possedeish un cicle dab un azòt (dens un grop imina) auta que lo deu son grop amino. La preséncia de prolina dens ua proteïna que presenta consequéncias estructuraus puish qu'aqueth aminoacid be destabiliza l'eliç-α e modifica las huelhas β.
Los sons codons sus las moleculas d'ARNm que son CCU, CCC, CCA, e CCG.
La prolina b'ei pas un deus aminocids indispensables en çò deus èstes umans, çò qui vòu díser que pòt estar sintetizat per aquestes darrèrs a partir d'autes precursors.
Tabaré Vázquez
Tabaré Ramón Vázquez Rosas (1940-2020) es un mètge e òme politic uruguaienc que foguèt president de la republica dus còps.
(780) Armenia
(780) Armenia es un asteroïde.
Berrocal de Salvatierra
vinheta
Berrocal de Salvatierra es un municipi de la província espanhòla de Salamanca dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Francis Ford Coppola
Francis Ford Coppola (nascut en 1939) es un realizator american de cinèma, sustot conegut pels filmes Apocalypse Now e la trilogia Godfather. A recebut un Oscar del melhor realizator en 1974 amb lo filme The Godfather part II.
Shō Tai
Shō Tai (尚泰, pinyin: Shang Tai; 3 d’agost de 1843 – 19 d’agost de 1901) foguèt lo darrièr rei del Reialme de Ryukyu (8 de junh de 1848 – 10 d’octobre de 1872) e lo cap del domeni de Ryukyu entrò lo 27 de març de 1879. Son règne s'acabèt per l’annexion a Japon. En 1879, foguèt forçar de s’installar a Tokyo.
Rabaul
thumb|right|Rabaul en [[2012 vista dempuei l'observatòri volcanologic.]]
Rabaul es una vila de Papoa-Nòva Guinèa situada a l'èst de l'illa de Nòva Bretanha. Fondada per leis Alemands en 1878 dins la caldera d'un volcan actiu, venguèt l'aglomeracion principala de l'illa durant lo periòde coloniau. Après la Premiera Guèrra Mondiala, passèt sota lo contraròtle d'Austràlia. En 1937, una erupcion dei monts Vulcan e Tavurvur entraïnèt de destruccions importantas e la capitala de l'illa foguèt transferida a Port-Moresby. Pasmens, l'endrech gardava una valor estrategica importanta. En 1942, durant la Segonda Guèrra Mondiala, lei Japonés ocupèron donc l'endrech per i crear una importanta basa navala. De combats importants aguèron donc luòc per neutralizar aquela basa que resistiguèt ais atacas aliadas fins a aost de 1945.
Rabaul foguèt integrada a Papoa-Nòva Guinèa a l'independéncia dau país en 1975. Venguèt cap-luòc de districte e, en despiech dau transferiment de la capitala a Port-Moresby, demorèt un centre important. En 1990, aviá una populacion de mai de 17,000 abitants. Pasmens, quatre ans pus tard, una violenta erupcion dei monts Vulcan e Tavurvur causèt tornarmai de destruccions importantas. En particular, foguèt necessari d'evacuar la vila. Plusors infrastructuras importantas, coma l'aeropòrt, foguèron totalament destruchas. Foguèt alora decidit de desplaçar la capitala provinciala a Kokopo. La màger part de la populacion seguiguèt lo movement e la populacion de Rabaul èra de mens de 4,000 abitants dins lo corrent deis ans 2010. Gràcias a son passat istoric, demòra un centre toristic.
Mauves
Geografia
La municipalitat de Malves se situa suls bòrds del Rhône, sul marge ardéchoise, a qualques quilomètres al sud de Tornon, jos-prefectura de la Ardèche e cap de-luòc del costat éponyme ; e a una desena de quilomètres al nòrd de Valença, prefectura de la Drôme.
La commune de Mauves se situe sur les bords du Rhône, sur la rive ardéchoise, à quelques kilomètres au sud de Tornon, sous-préfecture de l'Ardèche et chef-lieu du canton éponyme ; et à une dizaine de kilomètres au nord de Valença, préfecture de la Drôme.
Tornon
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Istòria
En 121 abans J.C. I auriá #aver luòc a Malves una batalha entre las Arvernes portat per Bituitos e una expedicion romaine compausada de doas armadas, la una comandada pel cònsol Gnaeus Domitius Ahenobarbus, l'autre per Fabius Maximus Allobrogicus. Bituitos I aguèt vencut. #Temptar de negociar una patz amb las Romains. I aguèt fach presoèr e portat en triomfe a Roma.
(781) Kartvelia
(781) Kartvelia es un asteroïde.
Altorf
Geografia
thumb|left|Dintrada del vilatge d'Altorf thumb|left|Anciana grange dimière transformada en médiathèque en Levant del costat e del arrondissement de Molsheim, Altorf a situat a una vintena de quilomètres a l'oèst de Estrasburg. Altorf, Adaigat per la Mittelbach e la Mulhbach (afluents del braç d'Altorf de la Bruche), se situa a l'intrada de la vallée de la Bruche.
thumb|left|Entrée du village d'Altorf thumb|left|Ancienne grange dimière transformée en médiathèque Relevant du canton et de l'arrondissement de Molsheim, Altorf est situé à une vingtaine de kilomètres à l'ouest de Strasbourg. Altorf, arrosé par la Mittelbach et la Mulhbach (affluents du bras d'Altorf de la Bruche), se situe à l'entrée de la vallée de la Bruche.
Acid ribonucleïc
thumb|Cadena simpla d'ARN plegada sus era L'acid ribonucleïc (abreujat ARN) qu'ei ua macromolecula de la familha deus acids nucleïcs. Com la molecula d'ADN, l'ARN qu'ei un polimèr de nucleotids (qui son donc los monomèrs de l'ARN). Cada nucleotid qu'ei compausat d'un acid fosforic (de formula H3PO4), d'un glucid pentòsa (la ribòsa qui balha lo son nom a l'ARN) e d'ua basas azotadas enter quate possiblas, sia ua de las duas purinas, l'adenina e la guanina, sia ua de las duas pirimidinas, la citosina e l'uracil (véder l'estructura quimica deus acids nucleïcs).
Los ARN que son emplegats dehens tota la sintèsi de las proteïnas : los ARNm carregan l'informacion entà essartar los acids aminats, los ARNt carregan sengles medish e la sintèsi que hè dehens los ribosòmas que son hèits mei que mei d'ARNr. Aqueste aspècte centrau dehens la bioquimia que miè a al formulacion de l'Ipotèsi deu monde d'ARN on ua vita apielada suber l'ARN e seré estada ua de las purmèras o la purmèra estona de la vida terrèstra.
Amassa dab la proteïnas, los gldis e los lipids, que son la quautau mena de macromoleculas principaus dens la bioquimia de las cellulas vivas.
Estructura quimica de l'ARN
thumb|Estructura quimica de l'ARNCom dens l'ADN, los nucleotids de l'ARN que's ligan per ligams fosfodieters (mercés aus acids fosforics]] ; la molecula d'ARN qu'ei asimetrica e polarizada dab ua extremitat aperada 3' e ua auta 5' (aquestas extremitats deus acids nucleïcs que son aperadas atau per'mor deus carbònis de las loas pentòsas, la ribòsa dens lo cas de l'ARN). Fin finala, que cau mencionar que l'ARN que s'enrolla en eliç com ua coda de pòrc o un tiratap.
Diversas menas ARN : m, t, r, mitocondriaus
Be i a diferentas tracas d'ARN, cadua assegurant foncions hèra diferentas (mes, totun, totas viradas de cap a la sintèsi de las proteïnas) dens lo metabolisme, lo desenvolopament, lo manteniment de l'estructura de la cellula, l'utilizacion e la transmicion deu son cabau genetic : acid ribonucleïc messatgèr (ARNm), acid ribonucleïc de transferiment (ARNt) e acid ribonucleïc ribosomic (ARNr). En çò deus retrovirus (com lo VIU, responsable deu SIDA) l'ARN que joga lo ròtle de depositari deu cabau genetic (ròtle jogat per l'ADN dens las cellulas vivas) ; que's parla alavetz d'ARN genetic (ARNg).
Sintèsi de las proteínas
Las proteínas que son polipetids, tan vau díser que son cadenas d'acids aminats (causits enter 20 diferents).
Aquesta cadena qu'ei hèita en bèth causir un per un cada acide aminat mercès au còde gentic marcat sus l'ARNm (per amor d'aqueth "messatge" qu'ei dit messatgier) au mejan de codons (tres basas entre la quate possible marcan un còde : sia "començament", sia "fi" sia un deus vint acids aminats).
Aqueth ARNm qu'ei gahat per ribosòms (que seràn los lòcs, los "talhers" de fabricacion de la proteína) ; los ribosòms que son constituits de duas jusunitats composadas de sengle ARNr (associats dab proteínas) ; los acids amnats qu'i seràn carregat per ARNt cada especifics d cada acid aminats e marcats a un cap dab l'anticondon corresponent au codon d l'ARNm.
Tot aquò que vóu díser que desempuish lo còde genetic dinc a la sintèsi, l'ARN que gavida la vaduda de las proteínas.
Foncions deus diferents ARN
L'ARNm qu'ei ua copia d'un tròç de la sequéncia nucleotidica de l'ADN. Aqueth tròç qu'ei interpretat, entà hargoar proteïnas, dens un sos organet aperat ribosòma e compausat d'ARNr associat dab proteïnas. Dens lo ribosòma, los aminoacids (qui son las moleculas qui, encadenadas en coda li sega) que son carrejats peus ARNt qui cadun e sap associar cada aminoacid dab un triplet de nucleotids que sap reconéisher suber l'ARNm. Aquesta capacitat qu'ei possibla mercés a la proprietat de complementaritat de las basas (l'adenina que's pòt associar sonque dab la timina e l'uracil no's pòt associar pas sonque dab la citosina). Mercés a la regla d'apariment de las basas, los ARNt que poden donc "léger" lo còde genetic escrivut suus ARNm e qui balha l'òrdi d'encadenament deus aminoacids, tant vau díser la composicion de las proteïnas de la cellula qui asseguran la soa estructura e las soas foncions metabolicas.
300px|left|thumb|Comparason de las moleculas d'ARN (a esquerra) e d'ADN (a dreta)
Transcripcion
L'ARN qu'ei produsit au cap d'un procès aperat transcripcion de l'ADN. La transcripcion qu'ei efectuada per un complèxe (un ensems) enzimatic aperat ARN polimerasa. Enter los enzims qui ne hèn partida, las elicasas qu'an per mission de desenrotlar l'eliç dobla d'ADN entà poder obrir aquesta molecula en desseparar las soas duas cadenas nucleotidicas en bèth perméter atau la lectura d'ua de las duas (aperada per aquò la cadena codanta).
Sintèsi de l'ARN
thumb|ARN polimerasa (violet) sintetisant ua navera cadena d'ARN (vrta) en bèth obrir la cdena dobla d'ADN (en orange)L'ARN dens ua cellula viva qu'ei sintetisat en partent d'ua sequència d'ADN dab l'ajuda e l'òbra d'ua enzima : l'ARN polimerasa. Suber lo jiu d'ADN, cap sus de la sequència codanta entà un ARN, que i a un promotor on l'ARN polimerasa ubrirà los dos hiu de l'ADN entà juntar un per un los nuclotids d'ARN coplementàris (en "negatiu") deus nucleotids de l'ADN (dab la diferència que l'uracila prenerà la plaça que la complemetarta autreja a la timina sus l'ADN). L'ARN polimerasa qu'avança dens lo sens deu cap 3' de cap entau 5', tan vau díser que per complementarita asimetrica antiparallela, deu son costat l'ARN que vad e creish deu costat 5' de cap au 3'. Ua sequència de l'ADN que marca d segur la fin de la sintèsi, on l'ARN polimeras e's destaca en ot liberar l'ARN navèth.
Rostrenen
Rostrenenn en breton ( Rostrenen en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Geografia
Rostrenen Fa partida de la part cornouaillaise de las Còstas-de Armor : fasiá, jos l'ancian regim, partida de la évêché de Cornouaille. Mai localement, Rostrenen es la vila principala del país Fisel, del nom de la celèbra dança.
Rostrenen fait partie de la partie cornouaillaise des Côtes-d'Armor : elle faisait, sous l'ancien régime, partie de l'évêché de Cornouaille. Plus localement, Rostrenen est la ville principale du pays Fisel, du nom de la célèbre danse.
Istòria
Rostrenen A conegut per accions de la Resisténcia al cors de la Segonda Guèrra mondiala.
Elle fut chef-lieu du district de Rostrenen de 1790 à 1800.
Rostrenen est connue pour des actions de la Résistance au cours de la Seconde Guerre mondiale.
Gropello Cairoli
Gropello Cairoli (en lomellin: Grüpé) es una comuna italiana de la província de Pavia en Lombardia. Comptava 4.602 abitants en 2010.
Boada
Boada es un municipi de la província espanhòla de Salamanca dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Tripy Makonda
thumb|250px|Tripy Makonda en 2013 Tripy Makonda (Ivry-sur-Seine, França, 24 de genièr de 1990) es un fotbolaire francés. Format al Paris Saint-Germain, es dempuèi 2015 partit a Portugal e jòga dins l'Académica de Coimbra.
Bogajo
Bogajo es un municipi de la província espanhòla de Salamanca dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
David Trueba
David Trueba (Madrid, lo 10 de setembre de 1969) es un realizator de cinèma espanhòl e lo fraire de Fernando Trueba.
(783) Nora
(783) Nora es un asteroïde.
(782) Montefiore
(782) Montefiore es un asteroïde.
Zine El Abidine Ben Ali
Zine El Abidine Ben Ali, militar n. 1936, foguèt president de Tunisia de 1987 a 2011. Tanben foguèt primièr ministre del país, entre lo 2 d'octobre e lo 7 de novembre de 1987.
El Bodón
El Bodón es un municipi de la província espanhòla de Salamanca dins la Comunautat Autonòma de Castelha e Leon.
Jean-Marc Jancovici
Jean-Marc Jancovici, nascut en 1962, es un engenhaire francés, cap d'entrepresa e consultant. Es tanben ensenhaire, conferencièr, autor de libres e cronicaire independant. Es conegut mai que mai per son trabalh de sensibilizacion e de vulgarizacion sul Rescalfament climatic e la transicion energetica.
Biografia
Nascut d'un paire fisician, Jean-Marc Jancovici es engenhaire de l'Escòla politecnica (promocion 1981) e engenhaire civil diplomat de l'Escòla nacionala superiora de las telecomunicacions (promocion 1986). Venguèt consultant e collaborèt de 2001 a 2010 amb l'Ademe per la mesa al punt del bilanç carbòni que n'es lo desvolopaire principal.
En 2001, dintrèt al comitat de velha ecologica de la fondacion Nicolas-Hulot, puèi en 2005 al comitat estrategic d'aquesta. Es coautor de la Pacha ecologica signada pels diferents candidats a la presidenciala de 2007. En 2019 fa pas pus partit del comitat scientific de la fondacion Nicolas-Hulot. .
En 2007, participèt coma "persona morala associada » al Grenelle Environnement : " Lutar contre los cambiaments climatics e mestresar l’energia " . En 2007 fondèt lo cabinet Carbone 4 amb Alain Grandjean.
Es ensenhaire vacatari a l’Escòla nacionala superiora de las minas de París d 2008. Es president del conselh d'administracion del think tank The Shift Project. Anima lo grop « X-Environnement » dempuèi 2001, qu'organiza de conferéncias de vulgarizacion scientifica e tecnica sus las questions d'environament e qu'alimenta cada an (dempuèi 1994) un numèro del mesadièr de l'associacion dels ancians escolans e diplomats de l'Escòla politecnica, La Jaune et la Rouge, sus un tèma de l'environament.
Es membre de l'associacion ASPO France, qu'estúdia lo pic petrolièr e sas consequéncias. Es membre del conselh scientific del Servici de l'observacion e de las estatisticas (SOeS) del ministèri de la Transicion ecologica e solidària. Es membre del Naut Conselh pel Clima, creat en 2018 e plaçat al près del Primièr ministre francés.
Johan Martial
Johan Martial (Massy, 30 de mai de 1991) es un fotbolaire francés. Jòga actualament coma defensor central al Stade brestois.
(784) Pickeringia
(784) Pickeringia es un asteroïde.
Le Fresne
Le Fresne pòt essèr:
Foussais-Payré
Foussais-Payré es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Vendea e la region daus País de Leire.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Toponimia
Las atestacions ancianas son, per lhuec:
Nòtas
<references group="N"/>
Joseph Conrad
Joseph Conrad (nascut Józef Teodor Konrad Korzeniowski en 1857, m.1924) foguèt un novelista britanic (nascut en Polonha) de fins del sègle XIX e començament del sègle XX.
Cadegliano-Viconago
Cadegliano Viconago (Carijan Viconagh en lombard) es una comuna d'Itàlia dins la província de Varese en Lombardia.
Sosfamilha (biologia)
En biologia, un sosfamilha es un nivèl intermediari, immediatament inferior a la categoria familha de la classificacion classica dels èssers vivents (veire sistematica).
Rabaul (volcan)
thumb|right|Imatge satellit de la caldera de Rabaul amb lo mont Tavurvur (a drecha) e lo mont Vulcan (a senèstra) ; Rabaul se situa au fons dau pòrt naturau.
Lo Rabaul es un volcan actiu de Papoa-Nòva Guinèa situat sus l'illa de Nòva Bretanha. Constituït d'una caldera dubèrta sus l'ocean, forma un pòrt naturau onte se tròba la vila de Rabaul.
La formacion de l'estructura volcanica actuala es lo resultat de plusors erupcions explosivas importantas. La caldera actuala es ansin probable la consequéncia de doas erupcions majora que se debanèron vèrs 535 avC e vèrs 683 avC. Entraïnèron l'afondrament d'una partida de l'edifici volcanic e l'intrada de l'aiga dins la depression. Après aquela catastròfa, l'activitat volcanica se desplacèt sus lei bòrds de la zòna d'afondrament ontee se formèron lei monts Vulcan et Tavurvur. Lo volcan foguèt probable descubèrt per leis Europèus durant l'erupcion de 1767. Dempuei aquela data, 13 erupcions son estadas observadas.
Aquela activitat empachèt pas leis Alemands de fondar Rabaul dins la baia. Gràcias a son pòrt, la vila venguèt la capitala dau poder coloniau. Pasmens, en 1937, una erupcion violenta i causèt de degalhs importants e lo sèti de l'administracion locala foguèt desplaçat a Port Moresby. En 1994, un autre episòdi volcanic important entraïnèt la destruccion de la màger part deis infrastructuras e l'evacuacion de Rabaul. La populacion passèt de 17,000 a 4,000 abitants. La darriera erupcion dau mont Vulcan aguèt luòc en 1995. En revènge, lo mont Tavurvur conoís de periòdes eruptius frequents.
Chezal-Benoît
Chezal-Benoît es una comuna francesa, situada dins lo departament de Char e la region dau Centre.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
(785) Zwetana
(785) Zwetana es un asteroïde.
Demografia de China
La populacion chinesa es una de las mai importantas del mond en nombre. China foguèt lo primièr país del mond que comptèt mai d'un miliard d'abitants.
A l'ora d'ara la populacion chinesa es entrada dins una fasa de natalitat flaca, amb un objectiu de reduccion de la populacion fixat pel govèrn de la Republica populara chinesa. Dempuèi 2016 la politica antinatalista s'es assoplida, es d'ara enlà possible d'aver un segond enfant.
En 2017, la populacion es de mai de 1 423 000 000 amb Taiwan, Hong Kong e Macau ( 1 391 000 000 per la sola Republica populara chinesa en 2017).
A Taiwan, Macau e Hong Kong, la politica es de tot contrària, s'encoratjan las naissenças per luchar contra una feconditat demest las mai baissas del mond.
Demografia istorica
Segon las donadas porgidas per Isabelle Attané e Magali Barbieri, la populacion chinesa a conegut una evolucion marcada per de periòdes d'espandiment e de regression importants al cors dels 2000 ans passats. Las regressions correspondon amb de periòdes de trebolicis politics e d'invasions. Dins l'istòria modèrna es l'arribada de la dinastia dels Qing que marquèt un desvolopament demografic plan rapid comparat amb la mejana mondiala.
• -400: 19 000 000
• 0: 70 000 000
• 400: 25 000 000
• 1000: 56 000 000
• 1200: 124 000 000
Pouldreuzig
Pouldreuzig en breton (Pouldreuzic en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de Finistèrra e la region de Bretanha.
Demografia de China
Demografia istorica
• 1400: 70 000 000
• 1600: 110 000 000
• 1800: 330 000 000
• 1900: 415 000 000
• 1950: 548 000 000
Natalitat, mortalitat e feconditat
La Republica populara de China a entamenat dempuèi mai de 60 ans sa transicion demografica. Dins las annadas 1950, lo país aviá un taus de natalitat sempre inferior a 38 per mila. Après los trebolicis de la Revolucion culturala, lo declin de la natalitat contunhèt dins los ans 1970 amb quitament un taus de 17,8 per mila en 1979. Malgrat la politica de l'enfant unic la natalitat s'es relativament mantenguda, mai que mai s'òm compara amb Taiwan. Après un periòde de baissa (1987-2004) lo nombre de las naissenças demòra estadís (2004-2012) amb una chifra mejana de 16 000 000 de naissenças annualas. La possibilitat d'aver un segond enfant dempuèi 2016 a dinamizat las naissenças que son pujadas a gaireben 18 milions en 2016, chifra inedita dempuèi l'an 2000.
Lo taus de mortalitat creis lentament mas regularament dempuèi 2003.
Aquí las donadas oficialas entre 1950 e 2012 per quant a la natalitat, la mortalitat e la feconditat.
Densitat
La densitat mejana de China es de 143 abitants per km² en 2015. Aquesta densitat es pas excessiva, especialament s'es comparada amb la d'Índia (405) o d'Alemanha (289). Totun, la geografia de China impausa una reparticion inegala de la populacion amb de zònas pauc poblablas (la mitat occidentala) e de zònas ben pobladas ( la mitat orientala). S'òm compta pas las províncias occidentalas de China: Xinjiang, Gansu, Qinghai, Tibet e Mongolia Interiora, la densitat es fòrça mai nauta e ajonh gaireben 300 abitants per km².
Alaçac
Alaçac (Allassac en francés) es una comuna lemosina situada dins lo departament de Corresa e la region de Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.
Demografia de China
Urbanizacion
Dempuèi 2011, China es un país majoritàriament urban. L'urbanizacion s'es efectuada a un ritme sostengut e aiçò dempuèi 1990. En 2010, 49,7% de la populacion viviá dins las vilas (de comparar amb 26,4% en 1990 e 36,2% en 2000). Per aquesta rason, las vilas chinesas de uèi son mai que mai compausadas d'immòbles recents.
Las vilas chineses son a la talha de la populacion del país. Aicí la lista de las aglomeracions mai pobladas en 2010, segon las nòrmas de l'OCDE.
Reparticion etnica
Oficialament lo país compta 56 nacionalitats. La nacionalitat majoritària es la dels Hans que representavan 91,60% de la populacion en 2010.
Etnias de China
De consultar tanben: Lista de las etnias de la Republica populara de China.
Religions de China
Lo país es oficialament atèu e laïc mas la practica de las religions es oficialament respectada.
Dempuèi l'arribada del comunistas (1949) i a agut de periòdes d'opression antireligiosa. Dempuèi las annadas 1980, lo govèrn a una politica mai dobèrta.
Las religions tradicionalas son la religion tradicionala chinesa, lo bodisme, lo taoïsme, lo confucianisme.
Guillermo del Toro
thumb|left|180px|Guillermo del Toro Guillermo del Toro Gómez (Guadalajara, Jalisco; 9 d'octobre de 1964) es un realizator de cinèma mexican.
Demografia de China
Religions de China
Lo cristianisme e l'islam son tanben presents dempuèi l'an 635 e l'an 651 respectivament.
Pontors
Pontors (Pontours en francés) es una comuna d'Occitània, dins la region istorica de Perigòrd, administrada per lo departament de Dordonha de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Saint-Valérien (Iona)
Saint-Valérien  es una comuna francesa administrada per lo departament d'Iona de la region de Borgonha.
Geografia
Sant-Valérien a situat en lo Gâtinais bourguignon (nòrd de la Bourgogne), sector Es del Gâtinais #que cobrís una part dels departaments del Iona, del Loiret e de la Seine-e-Marna.