cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bebop
Lo bebop cambièt l'estructura de las bandas redusent lo nombre d'interprètas e en mermant doncas lo pes instrumental de las seccions de vent e apondent la Bateriá e de bassas al rèsta dels instruments. D'un autre costat lo bebop èra una musica mai complèxa, insistissent sus l'interpretacion de diferents ritmes de biais frenetic e l'improvisacion sus las estructuras armonicas, desplacèt l'interpretacion nuda e cruda de la melodia. Totas aquelas caracteristicas demandan una interaccion dinamica entre los diferents membres del grop, se destacant individualament mercés als solos que podián durar una bona partida dels tèmas.
Lo bebop acampava los marginals de la societat de l'epòca (poètas, artistas, traficants de drògas e proxenetes). Lo bebop a una estrecha relacion amb lo movement beatnik. La majoritat de las criticas apreciavan pas gaire aquel nòu estil.
En quin cas que siá, lo bebop arribèt pas a èsser tant popular coma lo swing. En primièr luòc perque en lo moment fòrt de la revolucion bebop, lo 1942, lo Sindicat dels Musicians enebiguèt los musicians d'enregistrar per causa de manca de revenguts de la musica reprodusida. En consequéncia fòrça d'aquela musica foguèt pas enregistrada. En segond luòc aquela èra pas una musica aisida coma lo swing, mas imprevisibla. Lo grand public preferissiá la musica de divertiment e d'espectacle (Frank Sinatra, Bing Crosby...). D'un autre costat, la musica negra que començava a atraire las massas èra lo rythm and blues, los grops pichons e de la musica populara d'ont sorgiriá mai tard lo rock and roll.
Cefalopòde
Lei cefalopòdes (Cephalopoda) son una classa de molluscs apareguts a la fin dau Cambrian i a aperaquí 500 milions d'ans. Son caracterizats per una tèsta dotada de tentaculs, egalament dichs braç. Aquel ensemble inclutz lei Coleoidea (porpres, tautenas, süpias) e lei Nautilida (nautils). En 2022, aperaquí, 800 espècias viventas èran estadas descrichas e de descubèrtas novèlas avián regularament luòc. En parallèl, au mens 11,000 espècias extinchas son estadas identifidas.
La preséncia de tentaculs prensils es l'element pus caracteristic dau clade. Pasmens, es pas l'unic trach distintiu. La tèsta contèn ansin un cervèu relativament desvolopat protegit per un crani cartilaginós. Leis uelhs dei cefalopòdes son perfeccionats, çò que li ofrís una bòna vision sosmarina, e la boca, dotada de muscles poderós e d'un bèc de quitina, es capable de trissar de materiaus durs. Enfin, un mantèu ventrau contractil e un sistèma de sifon muscular permèton de velocitats autas per se desplaçar ò per s'enfugir. Gràcias a aquelei caracteristicas, lei cefalopòdes actuaus son de predators marins que caçan de molluscs, de peis e de crustacèus. La talha d'aqueleis espècias varia de quauquei centimètres a mai d'un desenau de mètres.
Lei cefalopòdes son caçats per l'èsser uman dempuei l'Antiquitat coma o mòstra lei tradicions gastronomicas dei pòbles de l'espaci mediterranèu. Pasmens, en despiech d'una pesca intensiva, la màger part deis espècias semblan ben s'adaptar ais efiechs dau rescaufament climatic. Ansin, dempuei leis ans 1950, la proporcion de cefalopòdes es a aumentar dins leis oceans au destriment d'autrei familhas d'espècias aqüaticas.
Tecnèci
Lo tecnèci es un element quimic.
Soft Cell
right|250px|thumb|
Soft Cell es un grop anglés eissit del corrent new wave format en 1977 mai que mai per lo duo Marc Almond (au cant) e Dave Ball (aus clavièrs). Son coneguts en Occitània e endacòm mai pr'amor de lor represa synthpop en 1981 de Tainted love, a l'origina una escura cançon de 1965 de l'americana Gloria Jones. La version de Tainted love per Soft Cell es estat un gròs tube capvath lo monde entièr, Estats Units, Nòva Zelanda, Suècia, Àustria, e quitament n°1 en Alemanha.
Sendèts (Bearn)
Geografia
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
La Forêt-Sainte-Croix
La Forêt-Sainte-Croix es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Essonne e la region d'Illa de França.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Sindicat General dels Liceans
Lo Sindicat General dels Liceans (SGL, oficialament en francés Syndicat Général des Lycéens) es un sindicat licean francés creat en 2009 a la seguida d'una scission de l'UNL, sos la forma juridica d'una associacion lei de 1901.
Comunautat de comunas Tèrra de Camarga
La  es una comunautat de comunas francesa, situada dins lo departament de Gard.
Composicion
Amassa 3 comunas :
Seccion Femenina
La Seccion Femenina (en castelhan : Sección Femenina) que ho ua organizacion d'extrèma dreta d'embrigadament de las hemnas espanhòlas durant la Segonda Republica Espanhòla, fondada en 1934.
Que ho fondada per Pilar Primo de Rivera, la sòr de José Antonio Primo de Rivera (lo fondator de la Falange e ambs hilhs deu dictator Miguel Primo de Rivera.
Durant lo conflicte, lo prètzhèit de la Seccion Femenina que ho l'ajuda aus herits e a las molhers deus combatents de Francisco Franco, rebellats contra l'òrdi constitucionau.
Maudy Koesnaedi
Maudy Koesnaedi nascuda lo 8 d'abril de 1975, es una actritz e manequin de nacionalitat indonesiana. .
Jaime Lusinchi
Jaime Ramón Lusinchi (Clarines, Anzoátegui, 27 de mai de 1924 - Caracas, 21 de mai de 2014) foguèt un mètge e politician veneçolan. Foguèt president de Veneçuèla entre 1984 e 1989.
Tautena
250px|vinheta|right|Sepioteuthis sepioidea
Anatomia
Lei tautenas an doás branquias e un sistèma circulatòri embarrat que l'es associat, format per un còr sistemic e dos còrs branquiaus.
Sei banetas musculosas son garnidas de ventosas e non pòdon tornar créisser se per cas serián arrancadas.
Sa boca es esquipada amb un bèc que li sierve per tuar sei predas e lei destroçar per melhor lei manejar. Aqueu bec si pòu tornar trobar dins l'estomac dei predators de la tautena, estent que n'es l'unica partida dau còs que non si pòu digerir.
La tautena es una carnivòra glota, que manja de peis ò d'invertebrats marins.
Gastronomia
La tautena fa partida de plusiors especialitats occitana coma la tièla setòria ò la tautena farcida en Provença. Si pòu tanben manjar fregida ò grasilhada amb d'alhet e de jouverd, banhada d'un pauc d'òli d'oliva.
Plutarco Elías Calles
Francisco Plutarco Elías Campuzano (1877-1945) militar, professor e òme politic, foguèt president de Mexic entre 1924 e 1928.
Houplin-Ancoisne
es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region del Nòrd-Pas de Calais.
Geografia
thumb|left|Houplin-Ancoisne En lo sieu costat e lo sieu arrondissement|180px
thumb|left|Houplin-Ancoisne dans son canton et son arrondissement|180px==Istòria==
Rutèni
Lo rutèni es un element quimic, de simbòl Ru e de numèro atomic 44, que fa partida dels metals del grop del platin (diches metals de transicion)
Bar-sur-Aube
Bar-sur-Aube es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Auba e la region del Grand Èst.
Descentralizacion
La descentralizacion consistís en un transferiment dels poders de l'Estat cap a de personas moralas de drech public distinctas d'el. Dispausan: Demoran jos vigiléncia de l'Estat, autoritat de tutela. La descentralizacion es un sistèma d’administracion ont lo poder de decision se realiza a l'encòp per l’Estat e per de personas moralas autonòmas somesas al contraròtle, en principi de legalitat, de las autoritats estatalas. Autrament dich, la descentralizacion consistís dins lo transferiment d’atribucions de l’Estat a de collectivitats  o  institucions  diferentas  d'el  e  beneficiant, jos vigiléncia, d’una certa autonomia de gestion.
Movement Nacional Licean
Lo Movement Nacional Licean (MNL, oficialement en francés Mouvement National Lycéen), ancianament Union Nacionala Liceana - Sindicala e Democratica (UNL-SD), es un sindicat licean francés creat en 2016, scission de l'UNL. Sa creacion es oficializat en 2017 en tant qu'associacion lei de 1901.
Descentralizacion
Donat que descentralizacion va amb autonomia, aquelas condicions son al nombre de tres: Aquela tripla autonomia diferís de l'independéncia: l'estructura descentralizada demora jos vigiléncia de l'Estat, nomenat contraròtle de legalitat o a vegadas de tutela (establiments publics — en drech administratiu, la tutela cerca pas subretot a aparar los intereses de la collectivitat locala. Son objectiu es d'aparar l'interés general contra los possibles exceses de las autoritats localas. D'escandals al subjècte la gestion de las fonts son a vegada observadas dins de conselhs regionals o departementals ).
Se distria la descentralizacion territoriala que s'aplica a las collectivitats localas e la descentralizacion tecnica -o foncionala- al subjècte de las institucions especializadas dotadas de la personalitat morala coma los establiments publics.
La descentralizacion es lo contrari de la centralizacion
Boitron (Sèina e Marna)
Boitron es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sèina e Marna e la region d'Illa de França.
Descentralizacion
Los tipes màgers de descentralizacion
Segon lo Professor Dennis A. Rondinelli de l'Universitat du Wisconsin e sostengut pel Professor Echraf Ouedrago de l'Universitat Laval, i a quatre tipes màgers de descentralizacion :
Descentralizacion al Cambòtja
Dempuèi 2002, un procediment de descentralizacion del poder se realizèt (totes los poders essent fins ara concentrats dins las mans del Primièr ministre Hun Sen). Lo desvelopament del Commune Development Planning (CDP) cerca a transferir lo poder decisional a las comunas per las questions de desvelopament economic, mejans de proceduras de democracia participativa. L'exemple cambotjan es notable tant per l'enjòc que per l'estructura realizada per assegurar la transicion cap a un sistèma descentralizat.
Boitron (Sèina e Marna)
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Nòtas
<references group=N/>
Descentralizacion
Descentralizacion en Indonesia
L'expression consacrada, mas non oficiala, per designar Indonesia es "Estat unitari de la Republica d'Indonesia" (Negara Kesatuan Republik Indonesia ou NKRI). Aquela expression foguèt formulada a la proclamacion, lo 17 d'agost de 1950, de la dissolucion de la Republica dels Estats Units d'Indonesia creada lo 14 de decembre de 1949 en acòrdi amb lo govèrn dels Païses Basses. Los ans 1950 son enseguida marcats per una seria de movements insurreccionals, a vegada separatistas. La repression d'aqueles movements, d'un costat dona un ròtle politic mai grand a l'armada indonesiana, d'autre costat enforça la tendéncia a la centralizacion de l'Estat. Aquela s'exprimís de biais mai violent pendent la dictatura de Soeharto (1966-98).
En 1999, lo contèxte creat per la demission de Soeharto provòca la promulgacion de leis portant autonomia regionala. Las kabupaten, subdivisions de las províncias, tanben se los balhan de prerogativas al subjècte de l'administracion e de gestion financièra. L'Indonesia ven alara un dels Estats del mond mai descentralizats.
Descentralizacion al Mali
Al Mali, la descentralizacion es presenta dins los discors dempuèi l’independéncia mas calesperar la 3a republic per que se realize.
La lei de l'11 de febrièr de 1993 definís las collectivitats territorialas de Mali que son la regions, lo districte de Bamako, los cèrcles, las comunas urbanas e las comunas ruralas, cadun dotat de la personalitat morala e de l’autonomia financièra e pas cap pòt establir o realizar una tutela sus una autra collectivitat. Las collectivitats s’administran liurament per d'assembladas o de conselhs elegits que causisson en lor sen un organ executiu.
La lei del 16 d'octobre de 1996 crea sus l’ensems del territori nacional 684 comunas qui s’apondan a la 19 comunas ja existissentas Vejatz tanben <span class="ouvrage" id="Samak.C3.A91er_mars_2004.2C_7_f.C3.A9vrier_2006" contenteditable="false"><span class="ouvrage" id="K.C3.B4_Samak.C3.A91er_mars_2004.2C_7_f.C3.A9vrier_2006">Kô Samaké, « <cite style="font-style: normal">Recherche sur l’Historique de la Décentralisation au Mali - De la Période Coloniale à la 3ème République », sur penserpouragir.org,‎ 1er mars 2004, 7 février 2006 <small style="line-height:1em;">(consultat lo 3 avril 2010 ) <span class="ouvrage" id="Samak.C3.A91er_mars_2004.2C_7_f.C3.A9vrier_2006" contenteditable="false"> ; <span class="ouvrage" id="conseil_des_collectivit.C3.A9s_du_Mali10_juin_2006" contenteditable="false"><span class="ouvrage" id="Haut_conseil_des_collectivit.C3.A9s_du_Mali10_juin_2006">Naut conselh de las collectivitats de Mali, « <cite style="font-style: normal">Mise en œuvre de la décentralisation au Mali : « Bilan et perspectives » », sur initiatives-mali Gateway,‎ <time class="nowrap" datetime="2006-06-10">10 juin 2006  <span class="ouvrage" id="conseil_des_collectivit.C3.A9s_du_Mali10_juin_2006" contenteditable="false"> ; <span class="ouvrage" id="R.C3.A9ussir_la_D.C3.A9centralisation_.C2.BB14_octobre_2007" contenteditable="false"><span class="ouvrage" id="R.C3.A9seau_.C2.AB_R.C3.A9ussir_la_D.C3.A9centralisation_.C2.BB14_octobre_2007">Réseau « Réussir la Décentralisation », « <cite style="font-style: normal">État du transfert de compétences et de ressources de l’État aux Collectivités territoriales », sur initiatives-mali Gateway,‎ <time class="nowrap" datetime="2007-10-14">14 octobre 2007 <small style="line-height:1em;">(consultat lo 3 avril 2010 )  <span class="ouvrage" id="R.C3.A9ussir_la_D.C3.A9centralisation_.C2.BB14_octobre_2007" contenteditable="false"> ; <span class="ouvrage" id="13_octobre_2007" contenteditable="false">« <cite style="font-style: normal">Étude comparative sur l’appropriation de la décentralisation par les communautés rurales au Mali et au Burkina Faso », sur initiatives-mali Gateway,‎ <time class="nowrap" datetime="2007-10-13">13 octobre 2007 <small style="line-height:1em;">(consultat lo 3 avril 2010 ) <span class="ouvrage" id="13_octobre_2007" contenteditable="false">.
Descentralizacion en Mauritània
Aprés le vòte d'una primièra lei en 1986, la descentralizacion es lançada en 1991 amb lo govèrn mauritanian decidís de seguir las recomandacions de las organizacions internacionalas.
Comunautat de comunas dau País de Someire
La  es una comunautat de comunas francesa, situada dins lo departament de Gard.
Maria Fèl
Maria Fèl fut una cantaira occitana dau siègle XVIII. Neishuda a Bordèu lo 24 d'octòbre de 1713 estudièt lo cant italian damb Na Vanloo (la molhèir de Carle van Loo). Fut, au costat dau ténor bearnés Jeliòt), la prima dòna de las opèras de Rameau e interpretèt l'opèra occitana de Mondonvila: Dafnís e Alcimadura. Amiga dau pintre Quentin de la Tour, son portrèit hut una de las grandas òbras laudadas au Salon deu Lovre de París de 1757. Morit a Chaillot lo 2 de heurèir de 1794. Son frair Antòni Fèl e sa neboda Francesa Fèl furen tanben cantaires d'opèra en aqueth temps.
Beneset II
Beneset II (mòrt lo 8 de mai de 685) foguèt lo 81 papa de la Glèisa Catolica Romana dau 26 de junh de 684 au 8 de mai de 685. Succediguèt a Leon II (681-683) e foguèt remplaçat per Joan V (685-686).
Relativament brèu, son pontificat foguèt marcat per sa politica d'ajuda ai paures de Roma e per un succès diplomatic important còntra l'emperaire bizantin. D'efèct, obtenguèt que la confirmacion de l'eleccion pontificala foguèsse d'ara endavant realizada per l'exarca de Ravena e non plus per l'emperaire bizantin. Òr, coma l'Exarchat de Ravea èra afeblit per l'invasion lombarda, aquò permetèt d'aumentar l'autonòmia politica dau papa.
Sindicat estudiant
Una partida dels organizacions de representacion estudianta se qualifican de. Aquelas estructuras se definisson atal per analogia als sindicats professionals ambe los quals estiman partejar un còrpus de valors e de metòdes.
En França, aquesta apellacion a pas de valor legala, e las prerogativas qu'an los sindicats professionals ne benefician pas a aquestas organizacions de representacion estudianta, que restan als uèlhs de la lei de simplas associacions.
Vernancourt
Vernancourt es una comuna francesa, situada dins lo departament de Marna e la region del Grand Èst.
Cuvok
Lo cuvok (o tchouvok) es una lenga chadica de la familha afroasiatica parlada en Cameron.
Goigs
right|thumb|303x303px|Goigs de Sant Pèire Martir (1917) Los goigs son dins lo mond catalan de composicions poeticas, de caractèr popular, que se cantan per la Maire de Jèsus, Crist o los sants. Se cantan collectivament, dins l'encastre d'un acte religiós important, coma una messa votiva, un aplec, una procession... L'objècte consistís a donar la gràcias pels bens recebuts, o ben coma pregària per demandar lo salut fisic o esperital de la comunautat.
Cuvok
Localisacion
Lo cuvok es parlat dins l'arrondiment de Mokolo del departament de Mayo-Tsanaga, restacat a la region Extrèm-Nòrd.
Goigs
Autras sens
D'un autre costat, la paraula goigs designa tanben las estampas d'aquelas poesias. N'existirián, dempuèi lo sègle XVI, mas los mai ancians conservats son del sègle XVII. Son d'estampatges simples, en fuèlhas mobilas (de gaireben 30 per 20 cm) e amb una composicion tipografica demorada gaireben la meteissa fins ara: una vinheta –formada amb d'elements tipografics o alara dessenhats– enquadra lo títol, lo tèxte, l'imatge de la dedicacion e la musica, qu'aparéis pas estampada fins al sègle XVIII.
Cuvok
Classificacion
Lo cuvok es una lenga chadica classada per Gravina (2014) dins la branca sud del biu-mandara, ont fa partida del grop mafa.
Escritura
L'alfabet cuvok es :
Goigs
Originas
Lo fenonèm dels goigs nasquèt dins l'encastre de la cultura catalana, e se desvolopat sens interrupcion al cors dels sègles fins ara, essent un testimòni mai de la subrevivéncia e de l'unitat de la lenga catalana. I a pas de capèla, parròquia o ermita que dispause pas –o aja dispausat fins a tempses recents– dels seus goigs estampats, cantats lo jorn de la fèsta.
Recuèlh e estudi
Aquel espeliment dels goigs estampats provoquèt, ja dempuèi la Renaissença catalana, a lor recuèlh e estudi. De bibliotecas possedisson de largas colleccions de goigs. Per exemple se destacan la Bibliotèca de Catalonha, la Bibliotèca Publica Episcopala de Barcelona, la Bibliotèca de Montserrat e l'Archiu Istoric de la Vila de Barcelona. Fins a çò nòstre a la mediatèca de Montpelhièr i a una collection importanta d'aquels imatges populars, donat a la vila en 1884 pel vescomte Charles de Vallat (1816-1884), diplomata, cònsol general a Barcelona. Compta mai 8 000 exemplar plan variats.
Aquelas associacions de colleccionaires espellisent, promòvon la coneissença dels goigs e lor popularizacion. Entre elas i a los Amics dels Goigs, fondada en 1922 per Mn. Francesc de P. Baldelló, que publica un butlletin trimestral e compta tanben amb una importanta colleccion de goigs. Tanben i a d'entitats gogistas a Sabadell, Tarragona, Solsona, Vilanova i la Geltrú, Bagà e mai.
Lo fenomèn dels goigs dona d'estudis dins de disciplinas divèrsas: la literatura e musica populara, la antropologia culturala, l'istòria de l'estampariá...
Forma poetica
right|thumb|301x301px|Ceramica dels goigs a la Maire de Dieu deBruguers Dins sa forma mai abituala, los goigs se presentan en vèrses eptasillabs. La primièra e darrièra estrofa an quatre vèrses e comprenon lo retorn (los dos darrièrs vèrses), que se repetisson a la fin de cada estrofa. La rèsta de las estrofas (a l'entorn de sièis o uèch) mai sovent an sièis vèrses.
Aquela forma poetica dels goigs ven de las cançons de dança de la poetica trobadorenca: la dança e la balada, que en Catalonha èra coneguda coma dança redonda. (Dins lo Libre roge de Montserrat, del sègle XIV, se tròba la Balada dels goigs de Nostra Dona en vulgar catalan a ball redon.) La dança repetissiá lo retorn a la fin de cada estrofa, tala coma o fan encara uèi lo jorn los goigs. Aquel retorn se nomena rescobla o retronxa.
Al subjècte del contengut poetic, los goigs primitius celebravan las sèt jòias o gaugs mai importantas qu'aguèt la Maire de Dieu (l'Anonciacion, la Naissença de Crist, l'Adoracion dels Magues, la Resurreccion, l'Ascension, la Venguda de l'Esperit Sant e l'Asspmpcion). Mas s'espandissiá lèu la tematica e tanben las dedicacions: los sants e Crist son tanben objècte dels goigs.
Los goigs consacrats als sants mai sovent ne descrivon la vida, lo martiri e los seus miracles, e ne demandan la proteccion d'una localitat o una profession, o contra una malautiá concrèta. Entre las dedicacions mai popularas i a sant Ròc e sant Sebastian, contra la pèsta; santa Luciá, per la vista, o sant Blasi de Sebaste pel mal de garaganta. Per las dedicacions corporatistas o professionalas, i a l'exemple de sant Elèi dels fabres e joielièr, sant Isidòr dels païsans, Sant Beneset dels bibliotecaris...
Paraulas, musicas e illustracions
La granda majoritat dels goigs demòran anonime, e son benlèu òbra d'autors populars o sens grand amplor. Mas i a agut tanben de poètas coneguts que s'illustrèron dins aquel genre: Francesc Vicent Garcia (lo Rector de Vallfogona), Jacint Verdaguer, Joan Maragall, Mn. Pere Rebòt, Osvald Cardona... En Catalonha i a agut tanben de femnas que participèron a aquel genre coma Clementina Arderiu.
Los motius ornamentals caracteristics dels goigs son l'image associada e la vinheta qu'enquadra lo tèxte. La gravadura sus fusta de bois per exemle es lo biais tradicional per reproduire l'image. Quand la tecnicia venguèt a lo permetre, tanben s'utilizèt la calcografia, la fotografia, lo dessenh... Entre los artistas contemporanèus que amb succés faguèron d'images de goigs podèm mencionar Enric C. Ricart, Josep Obiols, Antoni Gelabert, Antoni Ollé Pinell, Josep M. Subirachs...
Influéncias e d'eveniments exòtics
En Sardenha i a de cançons tradicionalas pareisssent als "goigs", qu'al nòrd se sonan gosos (semblable al castelhan Gozos), e al sud goggius o coggius semblable al catalan, dins qualques païses de la zòna de Nuoro se sonan coblet (en catalan) Los tèxtes son en logudorés, campidanés, sasserés, gallurés e alguerés
Referéncias
<div class="reflist references-column-count references-column-count-2" style="-moz-column-count: 2; list-style-type: decimal; min-height: 438px;">
Yuri Buenaventura
Yuri Buenaventura (de son nom vertadièr Yuri Bedoya) es un cantaire de musica salsa nascut a Buenaventura (Colómbia) en 12 d'abril de 1961, annada que lo cosmonauta rus Iurii Gagarin foguèt lo primièr òme a efectuar un vòl per l’espaci, lo 12 d'abril.
Prenguèt lo pseudonim de Buenaventura, grand pòrt de la còsta pacifica de Colómbia, endrech qu'es demorat fidèl a sas rasics africainas que s'i jòga d'un tambor, lo cununo, que se pòt trobar, gaireben identic, en Mali.
Biografia
Lo paire de Yuri, Don Manuel Bedoya, professor de musica e tanben de teatre, li transmetèt sa passion per la cultura.
Cresquèt lo jove Yuri environat de musica salsa nòvayorkesa del labèl Fania e la cançon engatjada de la chilena Violeta Parra, del catalan Joan Manuel Serrat e del cuban Pablo Milanes.
Jogava dins lo mètro de París e participèt a la fèbre latina que roseguèt aquela vila al començament de las annadas 1990: comencèt de cantar amb Grupo Caïman, venguèt corista de Mambomania e abandonèt sos estudis d’economia.
En qualques meses, Yuri es vengut un dels cantaires de salsa mai apreciats e vistes de París, que son epicentre es un dancing de Belleville, La Java, ancian temple del balèti museta.
Frequenta Camilo Azuquita, Ernesto « Tito » Puente e lo veneçolan Orlando Poleo, un dels jogaires de congas mai respectats del mond.
A l'interior de l’Orquesta Chaworo dirigida per Orlando Poleo, Yuri passèt un nivèl novèl. En julhet de 1996, son concèrt al festival Tempo Latino de Vic en Fesensac marquèt la memòria dels cinc mila espectadors qu'emplissián las arenas.
Pasmne en França, Remy Kolpa Kopoul, de Radio Nova es estrambordat per la represa de Ne me quitte pas de Jacques Brel.
Yuri trapèt alara un editor, e aprèp un labèl. Sortiguèt son disc en 1996, e venguèt lo primièr cantaire de salsa qu'obtenguèsse un disc d’aur en França.
Lo segond album de títol capecoa: Yo Soy («Soi») vegèt lum entre París, Cali et Puerto Rico. Publié au printemps 1999, y figurent un duo avec Faudel (Salsa-Raï), une participation du fabuleux pianiste Papo Lucca, des reprises d’Elton John, la Mano Negra, Michel Legrand.
En 2002, foguèt convidat pel grop de rap cuban Orishas sul títol 300 kg de rap. Los convidèt el tanben sus son album seguent pel títol Donde Estarás.
La Mastra
La Mastra (Lamastre en francés) es una comuna occitana de Vivarés situaa dins lo departament d'Ardecha e la region Auvèrnhe-Ròse-Aups.
Comunas vesinas
400px|left|Distanças e posicion relativa
Revolucion sociala espanhòla de 1936
La revolution sociala espanhòla de 1936 (revolución social española de 1936), mai sovent nomenada revolucion espanhòla (revolución española), acampa totes los eveniments de tipe revolutionari desencadenat en Espanha, pendent la guèrra civila, en responsa a la tentativa de còp d'Estat militar los 17 e 18 de julhet de 1936.
Los representants màgers d'aqueles movements èran la CNT/AIT, la FAI, lo POUM, e tanben las brancas radicalas del PSOE e de l'UGT. Las basas ideologicas d'aquela revolution son ligadas pro clarament a l'anarcosindicalisme e al comunisme libertari, fòrça poderosas en Espanha dins los ans 1930, mas tanben en partida al marxisme revolutionari. Las idèas s'apiejavan subretot sus :
Fasas de la revolucion
L'insurreccion militara comença lo 17 de julhet de 1936. Lo 18, alara que los putschistas contunhan lor revòlta, l'Estat republican paréis s'aclapar, amb pas mai que quatre govèrns que se succedissent en sol jorn. Aquel vuèit politic mena las estructuras estatalas a se dissòlvre o èsser paralizadas, creant una situacion de caòs.
L'« estiu anarquista » (julhet-setembre de 1936)
Foguèt vertadierament a partir d'aquelas jornadas de cauma generala que los sindicats s'organizèron e prenguèron d'armas dins los depaus de las fòrças de l'òrdre, que sián demoradas fidèlas al govèrn republican o non. Lo 19 de julhet, en Catalonha coma dins d'autras regions, de simples trabalhadors prenon las armas, atacan las casernas ont s'èran refugiats los partisans de la revòlta militara, auçan de barricadas per las carrièras e fan l'arrestacion dels insurgents e dels suspèctes.
Radicals e possibilistas
A partir de las primièras setmanas apareisson dins los sectors anarcosindicalistas revolutionaris dos grops, que vendran antagonistas al subjècte de cossí menar la guèrra - e la revolucion - :
En parallèl, se realiza d'estructuras administrativas fòra de l'Estat, que gaireben totas an una basa locala o regionala. Las mai remarcablas son lo Comitat Central de las Milícias Antifaissistas de Catalonha, lo Comitat executiu popular de Valéncia, lo Conselh regional de defensa d'Aragon, lo Comitat de salut public de Malaga, lo Comitat de guèrra de Xixón, lo Comitat popular de Sama de Langreo, lo Conselh de la Cerdanha o encara lo Comitat antifaissista d'Eivissa. Existís dins totas aquelas estructuras las doas sensibilitats revolutionàrias radicala e possibilista. D'en primièr liderat pels membres mai radicals, aqueles Comitats de guèrra e de defença passan apauc a pauc dins las mans dels possibilistas.
Collectivizacion de l'economia
L'economia espanhòla es mai e mai plaçada jol contraròtle dirècte dels trabalhadors, organizats pels sindicats anarcosindicalistas coma la CNT. Las usinas son geridas per de comitats de trabalhadors, las zonas agricòlas son collectivizadas e foncionan coma de comunas libertàrias. Quitament las ostelarias, los restaurants, las salons de cofaires o los transpòrts son gerits per lors lors trabalhadors. Aquel fenomèn tòca subretot las zonas ont los sindicats son mai poderoses, coma la Catalonha, ont 75 % de l'industria e 70 % de la tèrras son concernidas. I a de taus pro fòrt de tèrras collectivizadas en Aragon e la província de Badajoz amb 70 %, 60 % en Castelha-La Mancha, 50 % en Andalosia. Dins las zonas d'influéncia socialista, lo taus demora mai flac, coma dins lo País valencian (15 %).
Endacòm, l'utilizacion de l'argent es totalament abolit, e remplaçat per de sistèmas de bons. Lo prètz novèl dels bens mermèt fins a 75 % de lor anciana valor.
En Aragon
Aragon es un dels fèus del radicalisme anarquista e coneis un astre particular. Los primièrs jorns de la revòlta, lo front copa Aragon en doas partidas. Lo 24 de julhet de 1936, Buenaventura Durruti, al cap de 3 000 òmes, sortís Barcelona liderant la primièra de las colomnas revolucionàrias. Aquela colonma Durruti, subretot compausada de trabalhadors volontari per anar se batre, es seguida d'autras colonmas celèbras, partidas de Barcelona o de Valéncia : la colomna de Fèrre (Columna de Hierro) o la colomna Roge e Negre (Columna Rojo y Negro) per exemple. La tòca es la presa de Saragossa, mas los Possibilistas, dirigents que vòtan a la plaça dels Radicals partits combatre, decidisson d'arrestar l'ataca (arrèst de l'avitalhament en municions dels milicians) per anar cap a Majorca (per i cercar l'incident internacional qu'espèra Madrid).
La gèsta malastruca per Saragossa (Luòc ont esperavan èsser desliurats de milièr d'anarquistas, emprisonats per la Republica) mèna una concentracion extraordinària d'anarquistas dins la partida orientala d'Aragon, totes volent realizar sul còp lo comunisme libertari dins las municipalitats ont passavan. Los anarquistas militants de las grandas vilas benefician alara de relais importants près de la populacion mercé a l'importança de la sindicalizacion de las populacions ruralas de la region. Es perque i a dins la region gaireben 450 collectivitats ruralas, gairebentotas dins las mans de la CNT, un vintenat tengudas per l'UGT.
George Orwell, dins son libre Omenatge a Catalonha, en partida conta çò que vejèt quand èra partit de la division « Lenin » del POUM : « Las milícias de trabalhadors, apiejats suls syndicats, compausadas d’òmes amb opinions politicas divèrsas, concentravan lo sentiment revolutionari e lo canalizavan per un projècte determinat. Èri a m’integrar, mai o mens per escasença, dins la primièra comunautat d’Euròpa occidentala ont la consciéncia revolucionària e l'òdi del capitalisme èran mai normalas que lo contrari. En Aragon, de desenas de miliers de personas, gaireben totas d’origina proletària, viviá en tèrmes d’egalitat. En teoria, èra una egalitat perfièta, e en practica, mancava pauc que ne siá. Per fòrça aspèctes, s'experimentava alà un abans-gost de socialisme. »
Dins lo País valencian
Dins lo País valencian, son 353 collectivitats ruralas que se constituiguèron (264 dirigidas per la CNT, 69 per l'UGT e 20 per la CNT e l'UGT a l'encòp. Constituisson ensems lo « Conseil del Levant unificat de las expleitacions agricòlas » (Consejo Levantino Unificado de Exportación de Agrios o CLUEA). Dins la vila d'Alcoi, es l'ensems de las industrias e dels servicis que son collectivizats.
En Catalonha
Los sindicats obrièrs de la CNT son fòrça poderoses: prenon la gestion de fòrça usinas textilas, dels tramvia e dels autobus de Barcelona, installant d'entrepresas collectivas dins de domènis tan variats que la pèsca, la fabricacion de cauçaduras, los espectacles publics, e quitament los pichons comercis. En unes jorns, son 70 % de las entrepresas e dels comercis que passan jol contraròtle dels trabalhadors.
L'òrdre public demora jos la tutèla nominala de las fòrças classicas del manten de l'òrdre public : polícia, garda civila, tribunals e armada. Mas dins los fachs, son replaçadas per de « Patrolhas de contraròtle » (Patrullas de Control), formadas de volontaris, sovent eissits de las milícias popularas o de las assembladas de quartièr. Dins mai d'un cas, las prisons son obèrtas, liberant los prisonièrs politics mas tanben los criminals de drech comun.
Primièras reaccions de l'Estat republican
Fàcia a la deliquescéncia del poder de l'Estat, lo govèrn s'esfòrça de reagir per una seriá de mesuras que devon tornar prene lo contraròtle de zonas ont se realiza la revolucion.
Lo 2 d'agost son creats los Batalhons de Volontaris (Batallones de Voluntarios), embrion de la futura Armada populara de la Republica. Lo govèrn pren tanben de decisions pel decret, quitament se demran per l'ora mai simbolic que reala :
Un govèrn revolucionari?
La situacion militara se complica a partir del mes d'agost e dels progreses decisifus que coneis l'insurreccion « nacionalista ». En efièt, après la rapida campanha d'Extremadura (5-14 d'agost) e del Tage (17 d'agost-3 de setembre), los militars son arribats mai près de Madrid e menaçan directament la vila. Per defendre la capitala se constituís un organ miègindependent, lo Conselh de defensa de Madrid (Junta de Defensa de Madrid), mai tard nomeant Conselh executiu de defensa de Madrid (Junta Delegada de Defensa de Madrid), ont totes los sindicats màgers e los partits politics del Front popular son representats. Al meteis temps, lo 4 de setembre, Largo Caballero constituís lo primièr « govèrn de la Victòria », que la composicion similara cerca a regropar sus un front fòrça larg totes aqueles que reconeisson la legitimitat de la Republica.
Al vejaire politic e social, las primièras mesuras d'aquel govèrn cercan a regularizar e donar un pareisser de legalitat a las mesuras revolucionàrias presas las setmanas precedentas un pauc pertot en Espanha : decret de confiscacion dels bens de las personas condamnadas pels tribunals popularis del govèrn (17 de setembre), decret de collectivizacion de las tèrras e de las usinas en Catalonha (22 d'octobre).
Ròtle del partit comunista
Malgrat aquel consens aparent a las tèsis dels revolucionaris, la mira del govèrn demora la constitucion rapida d'una armada eficaça, que passa d'en primièr segon el per la dissolucion dels diferents Comitats de defensa, mai d'un còps ensejat. Lo 16 de septembre foguèt creada la Milícia de vigiléncia de la reire garda (Milicia de Vigilancia de Retaguardia), ancargada de contrarotlar l'ensems de las milícias qu'an pas de ròtle actiu al front mas al reire, mas que demoran poderosas e independentas. Lo 28 de setembre, un pas decisiu se faguèt cap a la creacion de l'Armada populara de la Republica amb la fusion dels ancians quadres de l'armada espanhòla e de las milícias popularas, a sen delas « brigadas mixtas », decidiguida lo 28 de setembre. Aquela decision foguèt completada per un decret del 29 de setembre que vòl impausar la disciplina militara dins aquelas brigadas nòvas.
Pauc a pauc, las frictions aumentan al sen del Front popular antifaissista. Lo partit comunista gausís de fach d'una plaça totjorn mai importanta, mercé a l'ajuda que dona l'URSS a la Republica espanòla. Mas, lo PCE sosten que la guèrra civila es pas lo moment causit per menar una revolucion : l'objectiu màger demora de desfar la fòrça de Franco, alara que l'abolicion del capitalisme es remandada a la fin de la guèrra. En efièt, la revolucion poiriá apaurar las classas mejanas (foncionaris, pichons comerciants, pichons agricultors proprietaris o quitament los obrièrs especializats), que forman una partiada importanta de quita partit.
Segond govèrn (novembre de 1936-genièr de 1937)
Lo 4 de novembre, Largo Caballero forma un cabinet nòu, chafrat « segond govèrn de la Victòria », que compta de membres eminents de la CNT coma Juan García Oliver (justícia), Juan López (comerci), Federica Montseny (santat) e Joan Peiró (industria).
Mas de tensions aumentan, e la colomna de Fèrre fa caser lo poder dins la vila de Valéncia, en protesta contra l'avitalhament rare que li dona lo Comitat exécutiu popular, als mans dels possibilistas. Dels combats de carrirèras entre comunistas e anarquistas resulta la mòrt de mai de 30 personas. Al meteis moment, es la colomna Durruti que, aprés aver atde participar als combats de defensa de Madrid e partit d'Aragon, se somet als òrdres del govèrn, alara que son líder, Buenaventura Durruti, es tuat.
En Catalonha, las bòrdas e entrepresas collectivizadas son pauc a pauc tornats a lor proprietaris. Lo 17 de decembre, lo jornal sovietic Pravda publica un editorial que declara: « L'eliminacion dels trotskistas e dels anarquosindicalistas ja comencèt en Catalonha e se reliza amb la meteissa energia qu'en Union sovietica ».
Las estructuras autonòmas son combatudas amb la meteissa vigor. Lo Comitat de guèrra de Xixón es transformat per decret lo 23 de decembre en Conselh interprovincial de las Asturias e de Leon, somés a las autoritats governamentalas de la Republica. Lo 8 de genièr de 1937, es lo torn del Comitat executiu popular de Valéncia d'èsser dissolgut.
Pujada de las tensions (genièr-mai de 1937)
A la fin del mes de febrièr de 1937, lo govèrn republican pren un nombre de mesuras repressivas contra de contestataires de l'« interior ». Lo 26 de febrièr, un decret, utilizat lo 2 de març per la Generalitat de Catalonha, interdit als oficiers de polícia d'apartenir a quin partit politic o sindicat que siá. L'endeman, lo 27 de febrièr, lo govèrn fa interdire lo jornal de la FAI, Nosotros. A partir d'alara, la premsa e subretot las publicacions mai criticas contra lo govèrn son somesas a la censura. La militarizacion de las milícias al sen de l'Armada populara, que s'accelèra e s'acaba en març de 1937, es tanben vist coma un mejan de trencar las volontats libertàrias dels membres de las milícias confederalas.
Mai es en Catalonha que la tension aumenta mai sensiblament. Lo 12 de març, la Generalitat decidís per ordonança que totas las armas e explosius qu'apatenon encara a de grops que son pas militarizats al sen de l'Armada populara se devon tornar. Aquela decision trenca l'unitat de l'FPA : lo 27 de març, los anarquistas demissionan del govèrn de la comunautat. Lo 17 d'avril, los carabinièrs de Puigcerdà demandon a las patrolhas obrièras de la CNT qu'asseguran lo contraròtle de la frontièra e de las doanas amb França que se n'anan. Al meteis temps, la Garda civila e la Garda d'assalt son enviats dissòlvre lo Conselh de Cerdanha: per aquò van a Figueres e endacòm mai dins la província de Girona, per tornar prene lo contraròtle de las activitats de contraròtle de polícia. Al meteis moment, dins Barcelona, las gardas d'assalt realizan lo desarmament dels trabalhadors dins las carrièras.
Los afrontaments son totjorn mai nombroses e violents entre partisans e adversaris de la revolucion. Provòcan los dramatics eveniments de mai a Barcelona.
Espotiment de las darrièras resisténcias
Lo 13 de mai de 1937, los dos ministres comunistas, Jesus Hernandez e Vicente Uribe, prepausan al govèrn de castigar la CNT e lo POUM, jutjats responsables de l'anarquia e de las dificultats que conéis lo camp republican, politicament coma militarament. Lo 16, Largo Caballero demissiona. Es remplaçat pel socialista de Juan Negrin, pròche d'Ignacio Prieto. Mas aquel novèl govèrn recep pas lo sosten dels grops anarquistas e revolucionaris. Un mes mai tard, lo novèl govèrn de la Generalitat se forma tanben sens los anarquistas e los comunistas libertaris. Fin finala, lo 12 de novembre, la CNT se retira dels comitats de l'FPA : l'aliança antifranquista s'acabèt.
Las mesuras repressivas del govèrn republican se multiplican dins lo meteis temps : Las manifestacions ostilas a aquelas mesuras venon totjorn mai nombrosas : a Barcelona, se protesta contra la suspension del jornal anarcosindicalista Solidaridad Obrera. Lo 26 d'agost, lo Conselh asturian decidís de se proclamar Conselh sobeiran d'Asturias e Leon (Consejo Soberano de Asturias y León), se considerant independent de la Republica espanhòla.
Comentaris
''« La revolucion espanòla foguèt la mai singulara de las revolucions collectivistas del sègle XX. Es la sola revolucion radicala e violenta que se produguèt dins un país d’Euròpa de l’Oèst e la sola que foguèt, malgrat l’egemonia comunista creissenta, vertadierament pluralista, animada per una multitud de fòrças, sovent concurrentas e ostilas. Incapable de s’oposar obertament a la revolucion, la borgesia s’adapta al regime novèl dins l’esper que lo cors dels eveniments cambiariá. L’impoténcia manifesta de lors partits incitèt plan lèu los liberals e los conservators a cercar una organizacion capabla d’arrestar lo corrent revolucionari lançat pels sindicats anarquista e socialista. Sonque unas setmanas aprés lo començament de la revolucion, una organizacion incarnava d'esperela totes los espers imediats de la pichona e mejana borgesia : lo partit comunista. » - Burnett Bolloten, La Guèrra d'Espanha. Revolucion e contrarevolucion (1934-1939)''.
En francés
right|thumb|290x290px|Itinéraire : une vie, une pensée, [[Buenaventura Durruti (1987).]]
Marolles-les-Buis
Marolles-les-Buis es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Eure e Loir e la region dau Centre.
Comunas vesinas
400px|left||Distanças e posicion relativa
Istòria
Près de Marolles-los-Buis i aviá basat los maquis de Plainville #que #organizar d'accions de Resisténcia pendent la segonda Guèrra mondiala, sustot la desliurança de Nogent-lo-Rotrou, lo data|11|d'agost|1944 –.
Près de Marolles-les-Buis était basé le maquis de Plainville qui organisa des actions de Résistance durant la seconde Guerre mondiale, notamment la libération de Nogent-le-Rotrou, le 11.
Whiterita
La witherita es un minerau incolòr a l'estat pur e blanc ò gris en preséncia d'impuretats. A una duretat de 3,0-3,5 e una densitat de 4,29. Es formada de carbonat d'bari (simbòl quimic : BaCO3) cristallizat segon un sistèma ortorombic de classa bipiramidala. Lei cristaus naturaus an una simetria pseudoexagonala bipiramidala ambé, de còps, un aspèct prismatic. Son esclat es veirenc ò resinós.
Jean-Baptiste Charles Bouvet de Lozier
thumb|right|Retrach de Jean-Baptiste Charles Bouvet de Lozier.
Jean-Baptiste Charles Bouvet de Lozier (14 de genier de 1706, Pleudihen - 1788, Pleudihen) es un navegaire e explorator francés dau sègle XVIII. Serviguèt dins la Companhiá Francesa deis Índias Orientalas e dins la Marina Reiala. Participèt tanben ai guèrras còntra lo Reiaume Unit de 1746 a 1763. Pasmens, es subretot conegut per son viatge d'exploracion menat en 1738 e 1739 dins l'Ocean Atlantic en direccion de l'Ocean Austrau. I descurbiguèt l'Illa Bouvet e descriguèt per lo premier còp leis icebèrgs tabulars gigants que blòcan l'accès ai mars dau sud. Au nivèu economic, notèt tanben l'importància dei populacions de balenas dins leis aigas australas, çò que menèt au desvolopament progressiva de la caça baleniera dins aquela region durant lo sègle XIX.
Saint-Michel-en-Brenne
Comunas vesinas
400px|gaucha||Distanças e posicion relativa
Leon II (papa)
Leon II (mòrt lo 3 de julhet de 683) foguèt lo 80 papa de la Glèisa Catolica Romana. La data precisa de son eleccion es desconeguda mai l'eveniment se debanèt probablament dins lo corrent de genier de 681. Pasmens, en causa d'une conflicte ambé Constantinòble, foguèt pas reconeguda avans lo 17 d'aost de 682. Demorèt papa fins a sa mòrt lo 3 de julhet de 683. Succediguèt a Agaton (678-681) e foguèt remplaçat per Beneset II (684-685).
Deguèt negociar ambé Constantinòble la reconeissença dei conclusions dau Tresen concili de Constantinòble (680-681) car lo papa Agaton èra mòrt avans de lei signar. Aquò entraïnèt un conflicte a prepaus de la condamnacion dau papa Onòri I (625-638). En cambi de l'acceptacion d'aquela condamnacion, Leon II obtenguèt divèrseis avantatges coma la reconeissença de son eleccion, la preséncia permanenta d'un representent dau papa en Constantinòble, lo jutjament per la papautat dei monotelistas estremats dins la capitala imperiala, la reconeissença de la supremàcia dau papa sus l'exarca de Ravena e la demenicion deis impòsts pagats per Sicília e Calàbria.
Le Varnet e Chamiana
Le Varnet/Viarnet [ləˈvɔʁnə] /[ləˈvjaʁnə] e Chamiana [tsɔˈmjanɔ] (Vernet-Chaméane en francés) es una comuna occitana dau departament dau Puèi de Doma e la region de la region d'Auvèrnhe Ròse Aups. Es creada le 1èir de janvèir de 2019 per la fusion dau Varnet e Chamiana.
=Toponimia= Le Varnet, segon Dauzat de Vernētu
Chamiana, segon Dauzat de Casa Mediana, baila tanben la fòrma anciana Casa Meiana.
Nòtas
<references group="N"/>
Pèrdas umanas de la Premiera Guèrra Mondiala
Lo nombre de victimes de la Premiera Guèrra Mondiala es quasi 37,8 milions ambé 16,5 milions de mòrts e 21,3 milions de nafrats.
L'Écho du Centre
right|250px|thumb|Lògo actuau de L'Écho L'Écho du Centre es un jornau quotidian regionau de la premsa escricha francesa, editat dins la region de Lemosin, dins los departaments d'Indre (L'Echo du Berry - La Marseillaise) e de Dordonha (L'Echo du Périgord). Sa linha editoriala es clarament de mança, pusleu comunista.
Lo jornau, creat en 1944, difusat en mejana 26,000 exemplars, ten son seti a Limòtges. Es un daus tres principaus quotidians de la region de Lemosin emb Le Populaire du Centre e La Montagne.
Marsupialia
Lo grop dels marsupials (var. marsupiaus) (Marsupialia), del grèc marsipos « sac », es una sosclassa de mamifèrs, onte la femèla a una pòcha abdominala, apelada marsupium, dins la quala pòrta son pichon aprèp la naissença. Lo pichon, nascut dins un estat de desvolopament fòrça incomplet, demòra dins aquesta pòcha, ligat a una mamèla de sa maire, fins que se pòsca noirir d'esperel.
Los marsupials vivon totes en Austràlia, en Tasmania o en Nòva Guinèa, levat la sariga e de la musaranha marsupiala que vivon en America.
Qualques exemples de marsupials : lo cangoró, lo oallabí, lo coala, lo vombat, la sariga. Nombrosas autras espècias son mens conegudas, coma lo gat marsupial, e fòrça an desparegudas.
Los marsupials se pòdon veire coma l'anèl de la cadena intermediari entre los monotrèmas ovipars e los mamifèrs placentaris.
Classificacion
Los marsupials son generalament classats en 7 òrdres
Saint-Mard (Aisne)
es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region de Picardia.
Geografia
Lo vilatge a situat sul marge esquèrre de l'Aisne a 27 km al sud de Laon e a 25 km a l'èst de Soissons. Lo climat es fred e humide en la vallée. Lo sòl es ric e argileux, siliceux e calcaire sus la montanha.
Lo bastiment del canal començat l'an 1838 a acabat l'an 1842, a una longitud de 51 km #que 46 en lo departament e contunha en las Ardennes.