cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dilchaʼ łibáhígíí
éí Tsin Deigházhígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi dóó dóó Eʼeʼaahjí  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Marmota baibacina" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí hazéí éí 20–30di asdzoh áníłnééz; bitseeʼ éí 5–6di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí łibá dóó dinilzhin dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bijaaʼ éí áłtsʼíísí.
Dilchaʼ łibáhígíí éí tłʼoh dóó azeeʼ yiłchozh.
Chʼééh digháhii niłchxoní bitsiitsʼiin ntsaaígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼééh digháhii éí 3–5di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ łeh; bitsʼaʼ éí łibá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bikʼos dóó bitsiitsʼiin éí diniltsogo naashchʼąąʼ dóó diłhiłgo łikizh.
Chʼééh digháhii niłchxoní bitsiitsʼiin ntsaaígíí éí táłtłʼááh chʼil dóó tsin bineestʼąʼ yiłchozh łeh; łóóʼ yázhí dóó tąądee naagháhii dóó chʼosh yázhí éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Tłʼoh Dah Daazkʼidi chidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi
éí Chʼil Naʼatłʼoʼii Bikooh Áłtsʼíísí Bił Hahoodzodi (Ahééháshį́į́h Hahoodzo biyiʼdi) bił hazʼą́.
Díí chidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi éí 158 náhásdzo hayázhí dikʼą́ągo áníłtso áádóó éí tónteel bikááʼdóó deigo 313 adéesʼeez.
Tʼááłáhági átʼéego:Tłʼoh Dah Daazkʼid
Tónteel bibąąhdę́ę́ʼ tsídiiłbáhí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Tónteel bibąąhgi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Ammospiza maritima" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Tónteel bibąąhdę́ę́ʼ tsídiiłbáhí éí chʼil binááʼ yildeeł; chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Dǫ́ʼiiyiyiitsahí łibáago diniltsxooígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 3–5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibáago diniltsxo; bitʼaʼ dóó bitseeʼ éí dibéłchíʼí; bidaaʼ éí diłhił.
Dǫ́ʼiiyiyiitsahí łibáago diniltsxooígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼil binááʼ dóó dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Dziłtah chʼał bikágí dah daaskʼidígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Dziłtah chʼał bikágí dah daaskʼidígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.
Jaaʼabaní bitʼaʼ daʼítsaʼígíí
éí naʼastsʼǫǫsí yiljaaʼí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Bichʼah Łichíiʼii Bikéyahdi dóó dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Myotis nattereri" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí jaaʼabaní bitʼaʼ éí 9–11di asdzoh áníłnééz; bitsʼíís éí 2–3di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí łibá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bitéél éí dinilbá; bitʼaʼ éí dinilzhin; bijaaʼ éí naʼastsʼǫǫsí bijaaʼ nahalin; binááʼ éí áłtsʼíísí.
Jaaʼabaní bitʼaʼ daʼítsaʼígíí éí tsʼíʼii dóó tséʼédǫ́ʼii dóó kʼaalógii dóó iichʼąhii haalzheehgo naatʼá.
Tsinlátah yádíłtihii binátsʼiin łigaaígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Myiothlypis leucoblephara" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4–6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bitʼaʼ dóó bitseeʼ éí diłhiłgo łitso; binátsʼiin dóó bizééʼ éí łigai; bidaaʼ éí diłhił.
Tsinlátah yádíłtihii binátsʼiin łigaaígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Naʼashjéʼii dilwoʼí bitsʼíís nteelígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashjéʼii éí 0.2–0.5di asdzoh ádaníłtso łeh. Bitsʼíís éí tʼóó bíyó nteel łeh. Chʼosh yázhí éí bichʼiyąʼ.
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ niʼgóó nááʼyiłnaadii bizééʼ łigaaígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ niʼgóó nááʼyiłnaadii bizééʼ łigaaígíí éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí yildeeł łeh.
Chʼał naabaahii dootłʼizh dóó dinilgaaígíí
éí tsinlátah chʼał dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Hypsiboas albomarginatus" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼał éí 1.2–2di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí chʼilgo dootłʼizh dóó dinilgaigo naashchʼąąʼ; binááʼ éí diłhił.
Chʼał naabaahii dootłʼizh dóó dinilgaaígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.
Ásáí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ deenééz
éí Naaldlooshii Bikéshgaan Dahólónígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Ásáí Dineʼé Bikéyahdi dóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Oryx leucoryx" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naaldlooshii éí 3–3.5di adéesʼeez áníłtso. Bitsʼíís éí dinilgai; bitsiitsʼiin éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bijáád éí diłhił; bideeʼ éí nineez.
Ásáí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ deenééz éí chʼil bitʼąąʼ dóó tłʼoh yiłchozh dóó náʼátʼaał.
Tsétah naʼashǫ́ʼiitsoh déélgédígíí
éí naʼashǫ́ʼii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Tónteel bikáaʼdi kéyah dah ndaaʼeełí léiʼ bikáaʼgi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Cyclura cornuta" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashǫ́ʼiitsoh éí 25–50di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhin; bitseeʼ éí nineez; binááʼ éí dinilgai.
Tsétah naʼashǫ́ʼiitsoh déélgédígíí éí tsin bineestʼąʼ dóó hosh bineestʼąʼ dóó chʼil bitʼąąʼ yiłchozh; łahda chʼosh yázhí yildeeł ałdóʼ.
Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídę́ę́ʼ tłʼiish noodǫ́ǫzii
éí tłʼiish íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi dóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Bungarus candidus" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tłʼiish éí 3–4di adéesʼeez áníłnééz. Bitsʼíís éí łizhin dóó łigaigo noodǫ́ǫ́z.
Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídę́ę́ʼ tłʼiish noodǫ́ǫzii éí tłʼiish dóó naʼashǫ́ʼii dóó chʼał yilghał łeh.
Naʼashjéʼiichilí łizhinígíí
éí chʼosh bijáád tseebíhígíí dah yikahjí atah yisdzoh; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Hypselistes florens" deiłníigo dayózhí. Díí naʼashjéʼii éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́.
Magí bizaʼazis hólóní
éí Bizaʼazis Dahólónígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Hemibelideus lemuroides" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naaldlooshii éí 25–30di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhin; bitseeʼ éí diłhił.
Magí bizaʼazis hólóní éí chʼil bitʼąąʼ dóó tsin bineestʼąʼ yiłchozh; naʼashjéʼii dóó chéłchaaʼ éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Tábąąh táshchozhii bitʼaʼ dichʼízhí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Eʼeʼaahjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Psalidoprocne obscura" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4–6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí diłhił; bitseeʼ éí nineez; bidaaʼ éí łizhin.
Tábąąh táshchozhii bitʼaʼ dichʼízhí éí naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tó wónaanídę́ę́ʼ dilchʼóshii bitéél noodǫ́zígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Ortygospiza atricollis" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4–6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí; bitéél éí łigaigo noozǫ́ǫ́z; binákʼee éí łigai; bítááʼ dóó bizééʼ éí halzhin; bidaaʼ éí łichííʼ.
Tó wónaanídę́ę́ʼ dilchʼóshii bitéél noodǫ́zígíí éí chʼil binááʼ yildeeł.
Tsįįłkaałii yázhí
éí yótʼáahdi tsídii dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi dóó Binááʼádaałtsʼózíidi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Yungipicus" deiłníigo deiyózhí. Tsįįłkaałii yázhí éí 7 ałʼąą ádaatʼé. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsįįłkaałii éí 5–6di asdzoh ádaníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ łeh; bitʼaʼ éí łigaigo łikizh; bidaaʼ éí diłhił.
Tsįįłkaałii yázhí éí chʼosh dóó naʼashjéʼii deildeeł; dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ niʼgóó tłʼiish ntsaaígíí
éí tłʼiish daantsaaígíí dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Sanzinia volontany" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tłʼiish éí 2–5di adéesʼeez áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó diłhiłgo naashchʼąąʼ; bitłʼaaʼ éí łigai łeh.
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ niʼgóó tłʼiish ntsaaígíí éí naʼastsʼǫǫsí dóó tsídii yilghał łeh; naʼashǫ́ʼii dóó chʼał éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Naakaii Nátʼohí Bikéyahdę́ę́ʼ biniiʼdootłʼizh
éí yótʼáahdi tsídii dóó néʼéshjaaʼ dah yikahjí atah yisdzoh. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Glaucidium siju" deiłníigo dayózhí. Naakaii Bikéyahdę́ę́ʼ biniiʼdootłʼizh éí tʼéiyá hólǫ́. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí biniiʼdootłʼizh éí 6–7di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhingo naashchʼąąʼ; bítááʼ éí łigaigo yistłʼin; bitéél éí łigai dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; binááʼ éí łitso; bidaaʼ éí łitso ałdóʼ.
Naakaii Nátʼohí Bikéyahdę́ę́ʼ biniiʼdootłʼizh éí naʼastsʼǫǫsí dóó łeeyiʼ bitiiní dóó hazéí yázhí deilghał; chʼosh dóó naʼashjéʼii éí deildeeł ałdóʼ.
Béésh Ninítʼiʼíidi chidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi
éí Chʼil Naʼatłʼoʼii Bikooh Áłtsʼíísí Bił Hahoodzodi (Ahééháshį́į́h Hahoodzo biyiʼdi) bił hazʼą́.
Díí chidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi éí 546 náhásdzo hayázhí dikʼą́ągo áníłtso áádóó éí tónteel bikááʼdóó deigo 314 adéesʼeez.
thumb|left|300px
Wóóiyiitsahí bitsiitʼáád łigaaígíí
éí tó wónaanídę́ę́ʼ dǫ́ʼiideiyiitsahí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Myrmecocichla arnotti" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 6–8di asdzoh áníłtso. Bikąʼígíí éí bitsʼíís łizhin; bitsiitʼáád dóó biwos éí łigai; bidaaʼ éí łizhin. Baʼáádígíí éí bitsʼíís łibá dóó bitʼaʼ łizhin.
Wóóiyiitsahí bitsiitʼáád łigaaígíí éí chʼosh yázhí dóó dzidzé deildeeł.
Chʼééh digháhii niłchxoní yázhí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼééh digháhii éí 3–4di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí diłhiłhgo naashchʼąąʼ łeh; bitsʼaʼ éí diłhił ałdóʼ; bikʼos dóó bitsiitsʼiin éí diniltsogo naashchʼąąʼ dóó diłhiłgo łikizh.
Tsé ńtʼiʼígóó dǫ́ʼiiyiyiitsahí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Tsé ńtʼiʼígóó dǫ́ʼiiyiyiitsahí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼil binááʼ dóó dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Beʼekʼidbąąh hodíłchʼiltah iichʼąhiitsʼósí
éí chʼosh bijáád hastání dah yikahjí atah yisdzoh. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Glyphotaelius pellucidus" deiłníigo dayózhí. Díí iichʼąhiitsʼósí éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi dóó hólǫ́.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼosh éí 0.2–0.5di asdzoh áníłnéez łeh. Bitʼaʼ éí dibéłchíʼí dóó dinilzhin dóó dinilbáago naashchʼąąʼ. Táłtłʼááh chʼil éí bichʼiyąʼ.
Nahachagii biyázhí haalzheehii yishtłizhígíí
éí chʼosh bijáád tseebíhígíí dah yikahjí atah yisdzoh; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Oligolophus hanseni" deiłníigo dayózhí. Díí naʼashjéʼii tsiizisí éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi hólǫ́. thumb|left|250px
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ niʼgóó nááʼyiłnaadii łibáhígíí
éí naʼashǫ́ʼii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Paroedura hordiesi" deiłníigo dayózhí.
Tsintah tłʼiishkʼaaʼ yishtłizhígíí
éí nihookááʼ tłʼiish dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí kéyah dah siʼánígíí beʼałníiʼdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Dendrophidion apharocybe" deiłníigo dayózhí.
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ niʼgóó nááʼyiłnaadii łibáhígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashǫ́ʼii éí 4–6di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí łibá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; binááʼ éí łitso.
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ niʼgóó nááʼyiłnaadii łibáhígíí éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí yildeeł łeh.
Dziłtah chʼał niłtólí ntsaaígíí
éí tsinlátah chʼał dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Centrolene buckleyi" deiłníigo dayózhí.
Díí chʼał éí bibid dóó bitéél niłtólí (bigháhootʼį́), áko bijéí yitʼį́į łeh.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼał éí 1–1.5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí chʼilgo dootłʼizh; binááʼ éí dinilbá.
Dziłtah chʼał niłtólí ntsaaígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.
Tsinlátah yádíłtihii binátsʼiin łitsooígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí dóó  dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Basileuterus belli" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4–6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí diłhiłgo łitso; binátsʼiin dóó bizééʼ éí łitso; binákʼee éí halzhin; bidaaʼ éí diłhił.
Daakʼíjíjinii binághah halbáhígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Cracticus argenteus" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 14–17di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilbá; binághah éí diłhiłgo halbá; bitsiiʼ éí łizhin; bidaaʼ éí dinilbá dóó kʼíjíjin.
Daakʼíjíjinii binághah halbáhígíí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii dóó naʼatsʼǫǫsí dóó tsin bineestʼąʼ éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Shádiʼááh biyaadę́ę́ʼ tábąąstííntsoh bighaaʼ díłchʼilígíí
éí naaldlooshii daʼalghałígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Tónteel biyiʼdi hólǫ́; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Arctocephalus gazella" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tábąąstííntsoh éí 5–6di adéesʼeez áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó dibéłchíʼí.
Shádiʼááh biyaadę́ę́ʼ tábąąstííntsoh bighaaʼ díłchʼilígíí éí łóóʼ dóó łóóʼ bigaan dahólónígíí yilghał; tsídii yázhí éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Tsétah tsídiiłbáhí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Melozone fusca" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 7–10di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo łibá; bidaaʼ éí łibá.
Tsétah tsídiiłbáhí éí chʼil binááʼ yildeeł; chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Tsintah wóláchííʼ neiłkaahii bitʼaʼ dah daalgaaígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Myrmelastes leucostigma" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px|Baʼáádígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5–7di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bitʼaʼ éí dah daalgai; baʼáádígíí éí bitéél yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí diłhił.
Tó Yáʼátéehii
éí Ahééháshį́į́h Hahoodzodi áhootʼéego bił hazʼą́; Tóbiníhííyíní Áłtsʼíísí Bił Hahoodzo biyiʼdi éí kin haalʼá. Eʼeʼaahjí Tónteel bibąąhgi éí sinil.
Tó Yáʼátéehii éí -gi bił hazʼą́. Tó Yáʼátéehii éí tónteel bikááʼdóó deigo 52 adéesʼeez.
left|thumb|300px
Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídę́ę́ʼ chʼał dibéłchíʼígíí
éí chʼał íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Hylarana celebensis" (éí doodaiiʼ "Rana celebensis") deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼał éí 1.5–2di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí; binákʼee éí dinilzhin; bitéél éí dinilgai; bijáád éí noodǫ́ǫz łeh; binááʼ éí ntsaa.
Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídę́ę́ʼ chʼał dibéłchíʼígíí éí chʼosh dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Haʼaʼaahjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ deenééz
éí Naaldlooshii Bikéshgaan Dahólónígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Oryx beisa" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Jaaʼabaní bitʼaʼ łichíʼígíí
éí naʼastsʼǫǫsí yiljaaʼí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi dóó dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Myotis formosus" deiłníigo dayózhí.
Naʼashjéʼiichilí naashchʼąąʼígíí
éí chʼosh bijáád tseebíhígíí dah yikahjí atah yisdzoh; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Neriene radiata" deiłníigo dayózhí. Díí naʼashjéʼii éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó dóó Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi dóó dóó  hólǫ́.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼosh éí tʼóó tʼáá díkwíí mm tʼéiyá áníłtso; adóó éí bitsʼíís dibéłchíʼí dóó łigaigo naashchʼąąʼ. Chʼosh yázhí (łeʼesoołii dóó nahachagii biyázhí dóó tséʼédǫ́ʼii) éí bichʼiyąʼ.
Náátsʼózídę́ę́ʼ chʼilátah naʼashjéʼii diłhiłígíí
éí chʼosh bijáád tseebíhígíí dah yikahjí atah yisdzoh. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Boliscus tuberculatus" deiłníigo dayózhí. Díí naʼashjéʼii éí dóó  dóó  dóó Bikiníyah Daniilkaalii Bikéyahdi dóó Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi hólǫ́.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashjéʼii éí tʼáá díkwíí mm áníłtso łeh. Bitsʼíís éí diłhiłgo dinilzhin. Chʼosh yázhí éí bichʼiyąʼ.
Naakaii Nátʼohí Bikéyahdę́ę́ʼ choozhghalii
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Icterus melanopsis" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 7–8di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin; bitʼaʼ éí łizhin dóó łitsogo naashchʼąąʼ; bitłʼaaʼ éí łitso; bidaaʼ éí diłhiłgo łibá.
Naakaii Nátʼohí Bikéyahdę́ę́ʼ choozhghalii éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Shádiʼááhdę́ę́ʼ tsįįłkaałii bikʼos łitsooígíí
éí yótʼáahdi tsídii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí dóó  dóó Náhookǫsjí  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Veniliornis cassini" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsįįłkaałii éí 5–7di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin dóó łigaigo noodǫ́ǫ́z; bitʼaʼ dóó bikʼos éí łitsxo; bitsiitʼáád éí halchííʼ; bidaaʼ éí dinilgai.
Shádiʼááhdę́ę́ʼ tsįįłkaałii bikʼos łitsooígíí éí chʼosh dóó naʼashjéʼii deildeeł; dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Tábąąh táshchozhii dinilbáhígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi dóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Riparia diluta" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4–6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilbá; bizééʼ dóó bitłʼaaʼ éí łigai; bidaaʼ éí łizhin.
Tábąąh táshchozhii dinilbáhígíí éí naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Halgaiitah naʼashjéʼii dilwoʼí bitsʼíís dah jíjinii
éí chʼosh bijáád tseebíhígíí dah yikahjí atah yisdzoh. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Thanatus atratus" deiłníigo dayózhí. Díí naʼashjéʼii éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi dóó dóó  dóó  dóó  hólǫ́.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashjéʼii éí 0.2–0.5di asdzoh áníłtso łeh. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bitsʼíís éí dah jíjin. Chʼosh yázhí éí bichʼiyąʼ.
Naakaii Dootłʼizhí Bikéyah Dah Naaʼeełídę́ę́ʼ tłʼiish noodǫ́ǫzii
éí tłʼiish íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Dootłʼizhí Bikéyah Dah Naaʼeełígíí bikááʼgóó tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Bungarus ceylonicus" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tłʼiish éí 2–4di adéesʼeez áníłnééz. Bitsʼíís éí łizhin dóó łigaigo noodǫ́ǫ́z.
Naakaii Dootłʼizhí Bikéyah Dah Naaʼeełídę́ę́ʼ tłʼiish noodǫ́ǫzii éí tłʼiish dóó naʼashǫ́ʼii dóó chʼał yilghał łeh.
Tó wónaanídę́ę́ʼ dilchʼóshii bitłʼaaʼ łikizhígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Mandingoa nitidula" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4–6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo łitso; bitłʼaaʼ éí łizhin dóó łigaigo łikizh; binákʼee éí hałchííʼ; bidaaʼ éí łizhin dóó kʼíjíchííʼ.
Tó wónaanídę́ę́ʼ dilchʼóshii bitłʼaaʼ łikizhígíí éí chʼil binááʼ yildeeł.
Dǫ́ʼiidayiitsahí daalchíʼígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Hirundineinae" deiłníigo deiyózhí. Dǫ́ʼiidayiitsahí daalchíʼígíí éí hastą́ą́ ałʼąą ádaatʼé.
Díí tsídii éí 3–5di asdzoh ádaníłtso łeh. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí dóó diniltsxogo naashchʼąąʼ łeh.
Dǫ́ʼiidayiitsahí daalchíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł; chʼil binááʼ dóó dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Tʼááłáhági átʼéego:Dǫ́ʼiidayiitsahí daalchíʼígíí
Bitseeʼ yee adilohii íiyisígíí
éí Bizaʼazis Dahólónígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Pseudocheirus peregrinus" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naaldlooshii éí 25–30di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí; bitéél éí łitso.
Bitseeʼ yee adilohii íiyisígíí éí chʼil bitʼąąʼ dóó tsin bineestʼąʼ yiłchozh.
Wóóiyiitsahí diłhiłígíí
éí tó wónaanídę́ę́ʼ dǫ́ʼiideiyiitsahí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Myrmecocichla nigra" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 6–7di asdzoh áníłtso. Bikąʼígíí éí bitsʼíís diłhił; biwos éí łigai; bidaaʼ éí łizhin. Baʼáádígíí éí bitsʼíís dinilzhin.
Wóóiyiitsahí diłhiłígíí éí chʼosh yázhí dóó dzidzé deildeeł.
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ niʼgóó nááʼyiłnaadii łikizhígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashǫ́ʼii éí 4–6di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhingo naashchʼąąʼ dóó yishtłizhgo łikizh; bitsiitsʼiin dóó bitseeʼ éí tʼóó bíyó ditą́.
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ niʼgóó nááʼyiłnaadii łikizhígíí éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí yildeeł łeh.
Chʼééh digháhii niłchxoní yishtłizhígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼééh digháhii éí 4–6di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí diniltso dóó dinilgaigo naashchʼąąʼ łeh; bitsʼaʼ éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bikʼos éí dinilgai.
Chʼééh digháhii niłchxoní yishtłizhígíí éí táłtłʼááh chʼil dóó tsin bineestʼąʼ yiłchozh łeh; łóóʼ yázhí dóó tąądee naagháhii dóó chʼosh yázhí éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Tábąąh chʼał bikágí dah daaskʼidígíí
éí tsinlátah chʼał dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Cycloramphus boraceiensis" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼał éí 1.5–2di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí niłhingo naashchʼąąʼ dóó dinilzhingo yistłʼin; binááʼ éí diłhił.
Tábąąh chʼał bikágí dah daaskʼidígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.
Chʼał naabaahii dinilgaigo noodǫ́zígíí
éí tsinlátah chʼał dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Hypsiboas caingua" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼał éí 1.2–2di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ dóó dinilgaigo noodǫ́ǫ́z; binááʼ éí diłhił.
Chʼał naabaahii dinilgaigo noodǫ́zígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.
Dziłgaiitsoh Honeezkʼaziidę́ę́ʼ dilchaʼ
éí Tsin Deigházhígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí ( dóó  dóó Náhookǫsjí Biʼééʼ Łigaii Bikéyahdi) hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Marmota himalayana" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí hazéí éí 20–26di asdzoh áníłnééz; bitseeʼ éí 5–7di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bijaaʼ éí áłtsʼíísí.
Dziłgaiitsoh Honeezkʼaziidę́ę́ʼ dilchaʼ éí tłʼoh dóó azeeʼ yiłchozh.
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiish ntsaaí łikizhígíí
éí tłʼiish daantsaaígíí dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Acrantophis dumerili" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tłʼiish éí 3–6di adéesʼeez áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó diłhiłgo naashchʼąąʼ; bitłʼaaʼ éí łigai łeh.
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiish ntsaaí łikizhígíí éí naʼastsʼǫǫsí dóó tsídii yilghał łeh; naʼashǫ́ʼii dóó chʼał éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Náhookǫsjí Jádíłánídi chidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi
éí Chʼil Naʼatłʼoʼii Bikooh Áłtsʼíísí Bił Hahoodzodi (Ahééháshį́į́h Hahoodzo biyiʼdi) bił hazʼą́.
Díí chidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi éí 100 náhásdzo hayázhí dikʼą́ągo áníłtso áádóó éí tónteel bikááʼdóó deigo 2,415 adéesʼeez.
thumb|left|300px
Tsétah naʼashǫ́ʼiitsoh dibéłchíʼígíí
éí naʼashǫ́ʼii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Tónteel bikáaʼdi kéyah dah ndaaʼeełí léiʼ bikáaʼgi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Cyclura rileyi" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashǫ́ʼiitsoh éí 25–30di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí łitsogo dibéłchíʼíi łeh; bitseeʼ éí nineez; binááʼ éí dinilgai.
Tsétah naʼashǫ́ʼiitsoh dibéłchíʼígíí éí tsin bineestʼąʼ dóó hosh bineestʼąʼ dóó chʼil bitʼąąʼ yiłchozh; łahda chʼosh yázhí yildeeł ałdóʼ.
Naʼashǫ́ʼii kááʼtłʼizí bizééʼ łitsooígíí
éí naʼashǫ́ʼii diwozhígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Gerrhosaurus flavigularis" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashǫ́ʼii éí 14–18di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí yishtłizh dóó dinilgaigo naashchʼąąʼ; bitłʼaaʼ éí halchíiʼ łeh; bizééʼ éí łitso; binááʼ éí diłhił.
Shádiʼááhjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ naʼashjéʼii nahachaʼí bitsʼíís dah daalgaaígíí
éí chʼosh bijáád tseebíhígíí dah yikahjí atah yisdzoh. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Mexcala quadrimaculata" deiłníigo dayózhí. Díí naʼashjéʼii éí dóó  hólǫ́. thumb|left|250px
Naʼashǫ́ʼii kááʼtłʼizí bizééʼ łitsooígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Naʼashǫ́ʼii kááʼtłʼizí bizééʼ łitsooígíí éí chéłchaaʼ dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.
Shádiʼááhjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ naʼashjéʼii nahachaʼí bitsʼíís dah daalgaaígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashjéʼii éí 0.1–0.2di asdzoh áníłtso łeh. Bitsʼíís éí łizhin dóó dah daalgai. Chʼosh yázhí éí bichʼiyąʼ.
Hóółtseiitah deenééz
éí Naaldlooshii Bikéshgaan Dahólónígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí dóó  dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Oryx gazella" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naaldlooshii éí 3–4di adéesʼeez áníłtso. Bitsʼíís éí łibá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bitsiitsʼiin éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bikʼiiz éí dah jíjin; bitéél dóó bijáád éí łigai; bideeʼ éí nineez.
Hóółtseiitah deenééz éí chʼil bitʼąąʼ dóó tłʼoh yiłchozh dóó náʼátʼaał.
Beʼekʼidbąąh iichʼąhiitsʼósí diniltsooígíí
éí chʼosh bijáád hastání dah yikahjí atah yisdzoh. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Grammotaulius nigropunctatus" deiłníigo dayózhí. Díí iichʼąhiitsʼósí éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi dóó hólǫ́.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼosh éí 0.2–0.5di asdzoh áníłnéez łeh. Bitʼaʼ éí diniltso dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ. Táłtłʼááh chʼil éí bichʼiyąʼ.
Tsinlátah yádíłtihii bináyaah halzhinígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí kéyah dah siʼánígíí beʼałníiʼdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Basileuterus melanogenys" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4–6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bitʼaʼ dóó binághah éí diłhił; binátsʼiin éí łigai; bináyaah éí halzhin; bidaaʼ éí diłhił.
Naʼashjéʼiichilí niłhinígíí
éí chʼosh bijáád tseebíhígíí dah yikahjí atah yisdzoh; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Floronia bucculenta" deiłníigo dayózhí. Díí naʼashjéʼii éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi hólǫ́.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼosh éí tʼóó tʼáá díkwíí mm tʼéiyá áníłtso; adóó éí bitsʼíís niłhingo naashchʼąąʼ dóó łigaigo łikizh. Chʼosh yázhí (łeʼesoołii dóó nahachagii biyázhí dóó tséʼédǫ́ʼii) éí bichʼiyąʼ.
Náátsʼózídę́ę́ʼ nahachagii biyázhí haalzheehii
éí chʼosh bijáád tseebíhígíí dah yikahjí atah yisdzoh; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Oligolophus aspersus" deiłníigo dayózhí. Díí naʼashjéʼii tsiizisí éí hólǫ́. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashjéʼii tsiizisí éí 0.1–0.25di asdzoh ádaníłtso; adóó éí dinilzhin dóó yishłizhgo naashchʼąąʼ; bijáád éí dadinilzhin ałdóʼ. Chʼosh yázhí éí bichʼiyąʼ.
Táshchozhii bijáád łigaaígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4–6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin; bizééʼ dóó bitłʼaaʼ éí dinilbá; bijáád éí łigai; bidaaʼ éí łizhin.
Táshchozhii bijáád łigaaígíí éí naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Shádiʼááhdę́ę́ʼ tsįįłkaałii binághah halchíʼígíí
éí yótʼáahdi tsídii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Veniliornis callonotus" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsįįłkaałii éí 5–7di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łigai; bitʼaʼ dóó binághah éí halchííʼ; bitsiiʼ éí yishtłizhgo łibá; bitsiitʼáád éí halzhin; bidaaʼ éí diniltso.
Shádiʼááhdę́ę́ʼ tsįįłkaałii binághah halchíʼígíí éí chʼosh dóó naʼashjéʼii deildeeł; dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Náátsʼózídę́ę́ʼ tsintah chʼał łibáhígíí
éí chʼał íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Hylarana latouchii" (éí doodaiiʼ "Rana latouchii") deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼał éí 1.5–2di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo łibá; binákʼee éí dinilzhin; bitéél dóó bizábąąh éí dinilgai; binááʼ éí ntsaa.
Náátsʼózídę́ę́ʼ tsintah chʼał łibáhígíí éí chʼosh dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Naakaii Nátʼohí Bikéyahdę́ę́ʼ ginítsoh diłhiłí
éí atsáłchííʼ dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Buteogallus gundlachii" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 20–22di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin; bijáád éí łitso; bidaaʼ éí łitso dóó kʼídzíbá.
Naakaii Nátʼohí Bikéyahdę́ę́ʼ ginítsoh diłhiłí éí naʼastsʼǫǫsí dóó łeeyiʼ bitiiní dóó naʼashǫ́ʼii haalzheehgo naatʼá.
Naakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ dah daaskʼidtah tłʼiish noodǫ́ǫzii
éí tłʼiish íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Biʼééʼ Łigaii Bikéyahdi dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Bungarus bungaroides" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tłʼiish éí 2–4di adéesʼeez áníłnééz. Bitsʼíís éí diłhiłgo naashchʼąąʼ.
Naakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ dah daaskʼidtah tłʼiish noodǫ́ǫzii éí tłʼiish dóó naʼashǫ́ʼii dóó chʼał yilghał łeh.
Wóláchííʼ neiłkaahii diłhiłí bitʼaʼ dah daalgaaígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Myrmelastes humaythae" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px|Baʼáádígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5–7di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí diłhiłgo łibá; bitʼaʼ éí dah daalgai; baʼáádígíí éí bitéél yishtłizhgo naashchʼąąʼ dóó bitʼaʼ dibéłchíʼí; bidaaʼ éí łibá.
Wóláchííʼ neiłkaahii diłhiłí bitʼaʼ dah daalgaaígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł.
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiish ntsaaí yistłʼinígíí
éí tłʼiish daantsaaígíí dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Acrantophis madagascariensis" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tłʼiish éí 5–9di adéesʼeez áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó łibáago naashchʼąąʼ; bitłʼaaʼ éí łigai łeh.
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiish ntsaaí yistłʼinígíí éí naʼastsʼǫǫsí dóó tsídii yilghał łeh; naʼashǫ́ʼii dóó chʼał éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Tó wónaanídę́ę́ʼ dilchʼóshii bitseeʼ nineezígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Poephila acuticauda" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4–6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilbá; bizééʼ éí halzhin; bitseeʼ éí nineez; bidaaʼ éí łichííʼ.
Tó wónaanídę́ę́ʼ dilchʼóshii bitseeʼ nineezígíí éí chʼil binááʼ yildeeł.
Wóóiyiitsahí dinilzhinígíí
éí tó wónaanídę́ę́ʼ dǫ́ʼiideiyiitsahí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí dóó  dóó  dóó Ásáí Dineʼé Daalzhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Myrmecocichla aethiops" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Chéchʼil Dootłʼizhíiʼii
éí Ahééháshį́į́h Hahoodzodi áhootʼéego bił hazʼą́; Tóbiníhííyíní Áłtsʼíísí Bił Hahoodzo biyiʼdi éí kin haalʼá.
Wóóiyiitsahí dinilzhinígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 6–7di asdzoh áníłtso. Bikąʼígíí éí bitsʼíís dinilzhin; bidaaʼ éí łizhin. Baʼáádígíí éí bitsʼíís dinilzhin ałdóʼ.
Wóóiyiitsahí dinilzhinígíí éí chʼosh yázhí dóó dzidzé deildeeł.
Chéchʼil Dootłʼizhíiʼii
Chéchʼil Dootłʼizhíiʼii éí 18.68 tsinsitą́ dikʼą́ągo áníłtso, áádóó áadi 93,834 ánéelą́ąʼgo bílaʼashdlaʼii kéédahatʼį́ (díí éí 2010góó yihah yę́ędą́ą́ʼ diné daóltaʼ).
Chéchʼil Dootłʼizhíiʼii éí -gi bił hazʼą́. Chéchʼil Dootłʼizhíiʼii éí tónteel bikááʼdóó deigo 325 adéesʼeez.
left|thumb|300px
Naalʼeełí Bidą́ą́ʼ Siʼánídi chidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi
éí Chʼil Naʼatłʼoʼii Bikooh Áłtsʼíísí Bił Hahoodzodi (Ahééháshį́į́h Hahoodzo biyiʼdi) bił hazʼą́.
Díí chidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi éí 216 náhásdzo hayázhí dikʼą́ągo áníłtso áádóó éí tónteel bikááʼdóó deigo 326 adéesʼeez.
Shádiʼááhdę́ę́ʼ tábąąstííntsoh bighaaʼ díłchʼilígíí
éí naaldlooshii daʼalghałígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Eʼaʼaahjí Tónteel dóó Haʼaʼaahjí Tónteel biyiʼdi, Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bibąąhgóó hólǫ́; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Arctocephalus australis" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tábąąstííntsoh éí 5–6di adéesʼeez áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó dibéłchíʼí.
Tsídiiłbáhí binághah haltsooígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí kéyah dah siʼánígíí beʼałníiʼdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Arremonops chloronotus" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5–6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bitʼaʼ dóó binághah éí diłhiłgo haltso; binákʼee éí diłhił; bitsiitʼáád éí łizhingo noodǫ́ǫ́z; bidaaʼ éí łibá.
Jaaʼabaní bizábąąh dinilchíʼígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí jaaʼabaní bitʼaʼ éí 9–11di asdzoh áníłnééz; bitsʼíís éí 1.5–2di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí diłhiłgo dibéłchíʼí; bitʼaʼ éí dinilzhin; bijaaʼ éí naʼastsʼǫǫsí bijaaʼ nahalin; binááʼ éí áłtsʼíísí.
Tsídiiłbáhí binághah haltsooígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Tsídiiłbáhí binághah haltsooígíí éí chʼil binááʼ yildeeł; chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Jaaʼabaní bizábąąh dinilchíʼígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Jaaʼabaní bizábąąh dinilchíʼígíí éí tsʼíʼii dóó tséʼédǫ́ʼii dóó kʼaalógii dóó iichʼąhii haalzheehgo naatʼá.
Dziłtah tábąąh chʼał niłtólí
éí tsinlátah chʼał dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Cochranella nola" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼał éí 0.7–1di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí chʼilgo dootłʼizh; binááʼ éí dinilbá.
Dziłtah tábąąh chʼał niłtólí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.
Haltsooítah naʼashjéʼii dilwoʼí bitsʼíís dah jíjinii
éí chʼosh bijáád tseebíhígíí dah yikahjí atah yisdzoh. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Thanatus formicinus" deiłníigo dayózhí. Díí naʼashjéʼii éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi dóó dóó  dóó  dóó  dóó Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashjéʼii éí 0.2–0.5di asdzoh áníłtso łeh. Bitsʼíís éí łibáago naashchʼąąʼ; bitsʼíís éí dah jíjin. Chʼosh yázhí éí bichʼiyąʼ.
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ niʼgóó nááʼyiłnaadii naashchʼąąʼígíí
éí naʼashǫ́ʼii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Paroedura lohatsara" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashǫ́ʼii éí 4–5di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bikágí éí tʼóó bíyó dichʼíízh; bibid dóó bizééʼ éí dinilgai; binááʼ éí ntsaa.
Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ niʼgóó nááʼyiłnaadii naashchʼąąʼígíí éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí yildeeł łeh.
Tábąąh wóyiyiitsahíłbáí bitsiiʼ diłhiłígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Serpophaga cinerea" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4–5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bitʼaʼ dóó bitseeʼ dóó bitsiiʼ éí diłhił; bidaaʼ éí diłhił.
Tábąąh wóyiyiitsahíłbáí bitsiiʼ diłhiłígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tsintah tłʼiishkʼaaʼ
éí nihookááʼ tłʼiish dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí kéyah dah siʼánígíí beʼałníiʼdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Dendrophidion" deiłníigo deiyózhí. Tsintah tłʼiishkʼaaʼ éí 15 ałʼąą ádaatʼé. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tłʼiish éí 40–60di asdzoh ádaníłnéez łeh. Bitsʼíís éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ łeh.
Tsintah tłʼiishkʼaaʼ yishtłizhígíí éí chʼał dóó naʼashǫ́ʼii deilghał łeh; naʼatsʼǫǫsí dóó tsídii yázhí éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Naʼashjéʼiichilí noodǫ́zígíí
éí chʼosh bijáád tseebíhígíí dah yikahjí atah yisdzoh; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Tapinopa bilineata" deiłníigo dayózhí. Díí naʼashjéʼii éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼosh éí tʼóó tʼáá díkwíí mm tʼéiyá áníłtso; adóó éí bitsʼíís dinilzhin dóó yishtłizh noodǫ́ǫ́z dóó naashchʼąąʼ. Chʼosh yázhí (łeʼesoołii dóó nahachagii biyázhí dóó tséʼédǫ́ʼii) éí bichʼiyąʼ.
Bitseeʼ yee adilohii łizhin dóó łigaaígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naaldlooshii éí 25–30di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí łizhin; bitéél éí łigai.
Bitseeʼ yee adilohii łizhin dóó łigaaígíí éí chʼil bitʼąąʼ dóó tsin bineestʼąʼ yiłchozh.
Daakʼíjíjinii binághah halzhinígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi dóó Shádiʼááhjí Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Cracticus mentalis" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 14–17di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łigai; binághah éí halzhin; bitʼaʼ éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bitsiiʼ éí łizhin; bidaaʼ éí dinilbá dóó kʼíjíjin.
Daakʼíjíjinii binághah halzhinígíí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii dóó naʼatsʼǫǫsí dóó tsin bineestʼąʼ éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Tó ńlį́įdi chʼał łibáhígíí
éí tsinlátah chʼał dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Thoropa miliaris" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼał éí 1.5–2di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá dóó dinilbáago naashchʼąąʼ; binááʼ éí diłhiłgo łitso.
Naʼashǫ́ʼii kááʼtłʼizí dibéłchíʼígíí
éí naʼashǫ́ʼii diwozhígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Tetradactylus ellenbergeri" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashǫ́ʼii éí 14–18di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí diłhiłgo dibéłchíʼí; bijáád éí ádaałtsʼíísí; bitseeʼ éí nineez; binááʼ éí diłhił.
Naʼashǫ́ʼii kááʼtłʼizí dibéłchíʼígíí éí chéłchaaʼ dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.
Hakʼaz dilchaʼ
éí Tsin Deigházhígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Hakʼaz Dineʼé Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Marmota broweri" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Hakʼaz dilchaʼ éí tłʼoh dóó azeeʼ yiłchozh.
Haʼaʼaahdę́ę́ʼ chʼééh digháhii niłchxoní
éí chʼééh digháhii dóó tsisteeł dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫs dóó Haʼaʼaahjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Sternotherus odoratus" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí chʼééh digháhii éí 3–6di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhingo naashchʼąąʼ dóó diniltsogo noodǫ́ǫ́z; bitsʼaʼ éí dinilzhin ałdóʼ; bikʼos éí diniltso.
Haʼaʼaahdę́ę́ʼ chʼééh digháhii niłchxoní éí łóóʼ yázhí dóó tąądee naagháhii dóó chʼał yilghał; táłtłʼááh chʼil dóó tsin bineestʼąʼ éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Tsinlátah yádíłtihii bítááʼ halchíʼígíí
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4–6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bítááʼ dóó bizééʼ éí halchííʼ; bitłʼaaʼ éí łigai; bitsiitʼáád dóó bináyaah éí halzhin; bidaaʼ éí diłhił.
Tsinlátah yádíłtihii bítááʼ halchíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Shą́ąʼjįʼ chʼilátah naʼashjéʼii
éí chʼosh bijáád tseebíhígíí dah yikahjí atah yisdzoh. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Ebrechtella tricuspidata" deiłníigo dayózhí. Díí naʼashjéʼii éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Bichʼah Łichíiʼii Bikéyahdi dóó dóó  dóó Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi dóó  dóó  dóó  hólǫ́. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí naʼashjéʼii éí tʼáá díkwíí mm áníłtso łeh. Bitsʼíís éí chʼilgo dootłʼizh dóó diniltsogo naashchʼąąʼ łeh. Chʼosh yázhí éí bichʼiyąʼ.
Táshchozhii binághah chʼilgo dootłʼizhígíí
éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Tachycineta thalassina" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4–6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin; binághah éí chʼilgo dootłʼizh; bizééʼ dóó bitłʼaaʼ éí łigai; bidaaʼ éí łizhin.
Táshchozhii binághah chʼilgo dootłʼizhígíí éí naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Naakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼéeʼgo tłʼiish łizhinígíí
éí tłʼiish íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Biʼééʼ Łigaii Bikéyahdi dóó Tsiikʼi Déíbaalí Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Bungarus sindanus" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tłʼiish éí 2–4di adéesʼeez áníłnééz. Bitsʼíís éí łizhin; bitłʼaaʼ éí łigai
Naakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼéeʼgo tłʼiish łizhinígíí éí tłʼiish dóó naʼashǫ́ʼii dóó chʼał yilghał łeh.
Chʼał naabaahii diniltsogo noodǫ́zígíí
éí tsinlátah chʼał dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Hypsiboas leptolineatus" deiłníigo dayózhí.
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Chʼał naabaahii diniltsogo noodǫ́zígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.
Séítah deenééz
éí Naaldlooshii Bikéshgaan Dahólónígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Ásáí Dineʼé Bikéyahdi hahóólįįd; dííshjį́į́góó éí naaldlooshii danílʼínídi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Oryx dammah" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px
Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Séítah deenééz éí chʼil bitʼąąʼ dóó tłʼoh yiłchozh dóó náʼátʼaał.
Tsétah naʼashǫ́ʼiitsoh diłhiłígíí
éí naʼashǫ́ʼii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Tónteel bikáaʼdi kéyah dah ndaaʼeełí léiʼ bikáaʼgi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Cyclura cychlura" deiłníigo dayózhí. thumb|left|250px