cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gott fähret auf mit Jauchzen
Tekst
'''11. Choral ''' Du Lebensfürst, Herr Jesu Christ,
Wie soll ich deinen großen Sieg,
Erworben hast, recht preisen
Keita Hidaka
Keita Hidaka er ein japansk fotballspelar.
British Graham Land Expedition
Vinterkvarter den første sesongen vart etablert på den vesle øya Winter Island i øygruppa Argentine Islands. Ei gruppe på ni menn overvintra i ei hytte som vart oppført på øya, medan sju menn overvintra ombord i ekspedisjonsfartøyet «Penola». Vinteren 1936 var ni mann på Barry Island, medan «Penola» segla til Falklandsøyane og Sør-Georgia for ornitologiske undersøkingar.
Saint-Saphorin
Saint-Saphorin er ein kommune i den sveitsiske kanton Vaud i distriktet Lavaux-Oron. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 400 meter over havet.
Ole Pålsson Håkenstad
Ole Pålsson Håkenstad var ein norsk gardbrukar og stortingsmann. Han møtte i Stortinget fyrste gongen i 1814, siste gongen i 1842.
Levante i Spania
Levante, òg kalla El Levante (spansk), er eit namn på austkysten av Spania langs Middelhavet. Her finn ein Comunitat Valenciana, Murcia, Catalonia, Almería, den austlege delen av Castilla-La Mancha og den sørlege delen av Aragon.
Peder Fauchald
Fauchald var fødd på garden Faukald i Østre Toten, og var gardbrukar der frå 1814 til 1825. Han flytta då til garden Sogstad i same heradet og budde der resten av livet, med unnatak for to år (1840-41), då han budde på garden Nøkleby i Vestre Toten.
Den amerikanske sjølvstendeerklæringa
Innhald
Innleiinga tek utgangspunkt i Naturretten, og eit generelt prinsipp om likskap for alle menneske. Avstanden er soleis stutt til menneskerettane. Etter denne innleiinga vert det lista opp ei rekkje grunnar for lausriving frå den engelske krona og det britiske imperiet, alle knytt til hendingane mellom 1765 og 1775. Teksten byggjer vidare på den amerikanske sjølvstenderesolusjonen, som vart framlagt første gong av Richard Henry Lee 7. juni 1776, etter vedtak i Virginiakonvensjonen den 15. mai same år. Denne stutte resolusjonen vart sidan grunnlaget for den lengre fråsegna, utarbeidd av fem-mannskomitéen frå 11. juni og fram til byrjinga av juli, då tekstane vart røysta over i kongressen.
Costa Daurada
Costa Daurada (spans Costa dorada, tyder «Gullkysten») er ein 216 km lang del av kysten av Catalonia i Spania i comarques Baix Penedès, Tarragonès, Baix Camp og Baix Ebre. Kysten er eit viktig turistområde.
Liverpool FC
Liverpool Football Club er ein engelsk fotballklubb som spelar i Premier League. Klubben vart stifta i 1892, og vart vald inn i The Football League i 1893. «The Reds», som er kallenamnet til Liverpool, spelar heimekampane sine på Anfield i Liverpool. Byen Liverpool ligg ved Irskesjøen i den engelske regionen Merseyside, kring seks mil vest for Manchester.
Slaget ved Hastenbeck
Opptakt
Ein av dei to franske armeane kommandert av Charles de Rohan-Soubise marsjerte gjennom det sentrale Tyskland. Dei slo seg saman med keisararmeen, eller «Reichsarmee», kommandert av Josef av Sachsen-Hildburghausen. Denne samla armeen møtte seinare den prøyssiske armeen i slaget ved Rossbach den 5. november 1757 og vart knust.
Slaget
General Chevert fekk ordre om å ta flanken til Hannover med fire brigadar som bestod av troppar frå Picardy, la Marine, Navarre og Eu. Kl 0900 rykte denne styrken mot Obensburg i tre bataljonkolonnar og tok raskt jegertroppen. Hertugen av Cumberland såg at stillinga hans var truga bakfrå, og gav reservane og grenaderane ordre om å verne kanonane og gjenerobre Obensburg. Ved å bruke desse grenaderane i motåtaket mot Obensburg kunne dei ikkje nyttast i midten der hovudåtaket til franskmennene kom.
Det franske hovudåtaket bestod av åtaket til general d'Armentieres mot Voremberg med fem infanteribrigadar samt fire dragonregiment. Samstundes gjekk midten av den franske linja til åtaket på batteria som låg like nord for seg. Det hannoveranske batteriet klarte å slå tilbake fleire franske åtak, men vart til slutt erobra. Då dei hannoveranske infanterireservane kom til Obensburg, klarte dei ikkje å snu kampen i tide, og då hertugen av Cumberland starta å trekke armeen sin attende, måtte dei gje opp den no isolerte stillinga.
Blink
Ei kjend soge om ein blink er eplet oppå hovudet til sonen til bogeskytaren Wilhelm Tell. Innan populærkulturen viser ein ofte til denne nettopp ved å bruka eple på hovud som blinkar.
Melbu
Melbu er ein tettstad i Hadsel kommune i Nordland fylke med. Staden ligg på sørsida av Hadseløya i Vesterålen. Riksveg 82 går gjennom Melbu og vidare ut til Lofoten via ferje frå Melbu til Fiskebøl.
Enaresamisk
Skriftspråk
Enaresamisk blir skrive med det latinske alfabetet, med ein del tilleggsbokstavar. Siste rettskrivingsendring var i 1996, og resulterte i dette alfabetet:
Morfologi (bøyingslære)
Enaresamisk har 9 kasus: Dei grammatiske kasusa er nominativ, genitiv, akkusativ og partitiv. Dei tre første blir danna som i nordsamisk, suffikset som uttrykkjer partitiv er -d. Som i nordsamisk har genitiv og akkusativ falle saman i substantivbøyinga, distinksjonen blir halde oppe berre for talord. Bruken av nominativ, genitiv og akkusativ er som for nordsamisk, bortsett frå at enaresamisk i tillegg har partitiv. På same måten som essiv skil ikkje partitiv mellom singularis og pluralis.
Costa de la Luz
Attraksjonar og rekreasjon
Av byar og strender finn ein (frå nordvest til søraust): Ayamonte, Isla Cristina, Lepe, El Portil, Punta Umbría, Matalascañas, Sanlúcar de Barrameda, Chipiona, El Puerto de Santa María, Cádiz, Chiclana de la Frontera, Conil de la Frontera, Zahara de los Atunes, Los Caños de Meca, Vejer de la Frontera, Bolonia og Tarifa.
Gottfried Leibniz
Alternative verder
Leibniz trudde at Gud kunne ha skapt den verda han ville, føresett at det var ei mogleg verd, men sidan han er eit fullkoment vesen, valde han å skape den best moglege verda. Ei verd som inneheld fri vilje, og følgjeleg vonde gjerningar og det vonde, er betre enn ei verd der det ikkje finst nokon fri vilje. Dette er forklaringa til Leibniz på spurnadane til Epikur om kvifor ein fullkommen Gud har skapt ei verda der det finst så mykje vondt.
Festa do Bonfim
Høgdepunktet av feiringa er eit 8 kilometer langt opptog utført av kvitkledde kvinner frå Bahia, som går frå basilikaen Conceição da Praia til åsen der kyrkja vigd Nossa Senhor do Bonfim står. Kvinnene utfører ei rituell reingjering av kyrkja og plassen utanfor og messer på joruba. Eit tusentals menneske følgjer dei.
Gottfried Leibniz
Verk og språkleg innverknad
Leibniz skreiv sine filosofiske avhandlingar på latin og korresponderte ofte på fransk. Men som nasjonalist og i tråd med ideala på 1700-talet om språkleg reinleik, foreslo han for eit tysk akademi å fremme tysk språk. Filosofar etter Leibniz byrja å skrive på tysk, og dette fekk stor tyding for språket.
Myre
Myre er eit av dei største fiskeværa i Vesterålen.
Fjodor Simasjov
Aktiv
Simasjov vart nummer tre på 30 km under Svenska skidspelen 1973 i Falun, einast norske Oddvar Brå og svenske Thomas Magnusson gjekk fortare. Året etter var Simasjov tilbake på same staden då Ski-VM 1974 gjekk av stabelen, der han vann ein sølvmedalje med Sovjetunionen i 4 x 10 km stafett.
Robin Williams
Størsteparten av skodespelarkarrieren til Williams vart innan kinofilmar, men han hadde nokre nemneverdige opptredenar på teaterscena òg. Dei fyrste hovudrollene hans var i Popeye (Skipper'n) i 1980, og The World According to Garp (Garp og hans verden) i 1982. Begge desse filmane hadde eit lågt billettsal, men filmen Good Morning, Vietnam frå 1987 vart nominert til Oscar, og gjorde at Williams vart verdskjend som skodespelar. Williams er òg kjend som ein flink stemmeskodespelar, og har gjeve stemme til fleire animerte filmar, som filmen Aladdin frå 1992 og Robots (Robotene) frå 2005.
Ole Brude
Ettermæle
I 2022 sende NRK Uræd - egget som kunne berge liv, 2 episodar om Ole Brude og ferda med «URÆD».
Regiment
Eit regiment (frå latin regimentum, styre) er ein stor militær organisasjon. Omgrepet blir i dag brukt i to ulike tydingar; som operativ avdeling og som administrativ avdeling.
Regiment som administrativ avdeling
I Storbritannia og land med britiske tradisjoner er det denne tydningen av regiment som blir nytta. I den amerikanske hæren er regiment tradisjonsbærarar ved at alle bataljonar høyrer til eit regiment, men regiment har ingen funksjon utover dette. Omgrepet regiment blir likevel av historiske årsaker nytta som namn på nokre operative avdelingar i panservåpenet (armored cavalry regiment) og hærens flyvåpen (aviation regiment)).
Rock Hudson
Hudson var mykje likt på 1950- og 1960-talet, og blei Oscar-nominert i 1956 for rolla i filmen Giganten. I 1960-åra medverka han i fleire komediar der han spelte mot Doris Day. Han spelte også i thrillerar, ein western med John Wayne, og i filmatiseringa av Hemingway-romanen Farvel til våpnene. På 1970-talet spelte han inn fleire fjernsynsfilmar. Den siste rolla hans var i såpeoperaen Dynastiet.
Hudson var homofil, noko som passa dårleg inn for ein svært «mannleg» skodespelar i Hollywood på stordomstida hans. Hudson og Willson klarte å skjula legninga gjennom heile karrieren hans. I 1955 gifta Hudson seg med sekretæren til Willson, Phyllis Gates, men dei skilde seg etter tre år.
På 1980-talet skranta både helsa og karrieren til Hudson. Hjarteproblem og ein operasjon førte til at det nystarta fjernsynsshowet hans, The Devlin Connection, måtte utsetjast og seinare blei tatt av lufta. I 1984 fekk han diagnosen HIV, men sjukdommen blei halden hemmeleg og i staden kalla kreft heilt til Hudson sjølv stod fram og fortalde at han heldt på å døy av AIDS i juli 1985. Han døydde i oktober det året. Ved å stå fram offentleg og gje den tabubelagte sjuka eit ansikt, skapte Hudson ein mediestorm og endra synet på sjukdommen.
Grimm-brørne
Grimm-brørne var dei to tyske eventyrsamlarane og språkforskarane Jacob og Wilhelm Grimm. Tidleg på 1800-talet gav brørne ut attforteljingar av europeiske folkeeventyr som er blitt kjende verda over, til dømes eventyra om Tornerose, Hans og Grete, Raudhette, Rottefangaren frå Hameln og Snøkvit.
Hilmar Meincke Krohg
Familie
Krohg var son av generalvegmeister Nicolai Frederik Krohg og Anna Meincke og bror av Broder Lysholm Krohg. Hilmar Meincke Krohg gifta seg med Cecilia Edel Sophie Stub og fekk mellom anna sonen Otto Theodor Krohg.
Utmerkingar
Krohg vart tildelt Dannebrogordenen, Nordstjerneordenen og Vasaordenen.
Halelause padder
Skildring
Halelause padder er kjenneteikna av ein kort kropp utan hale. Dei har eit høvesvis stort og breitt hovud med brei munn og utståande auge. Paddene har lange, kraftige bakføter og symjehud mellom fem tær. Framføtene er derimot korte og har fire tær. Dei har ti ryggvirvlar, der den siste, kalla urostyl, er forlenga og omforma. Dei har få eller ingen ribbein.
Levesett
Som andre amfibium lever dei fleste halelause paddene store delar av livet i ferskvatn. Dei går gjennom fire livsstadium: Egg, rumpetroll, metamorfose og vaksen. Befruktning utanfor kroppen til mora er vanleg, og egga blir som regel lagde i roleg vatn, som pyttar, dammar og sjøar. Larvane, kjend somrumpetroll, utviklar seg i vatn. Dei har først ytre og seinare indre gjeller, og har ikkje bein, men ein kraftig hale til å symja med. Denne forsvinn etter at dei har utvikla bakbein, frambein og lunger.
Paddene kan uttrykka seg gjennom ulike lydsignal. Særleg hannane bruker kvekking til å markera territorium og lokka til seg hoer. Hjå mange artar har hannen, men ikkje hoa, kvekkeposar på halsen til å forsterka lyden.
Røros kommune
Historie
Det vart funne koparmalm på Røros i 1644, og Røros Kobberverk vart anlagd. Røros bergstad vart skipa og eit smelteverk bygd i 1646. Før det var det berre nokre få fjellgardar i området.
Sørstatskonføderasjonen
Politikk
I den konfødererte grunnlova fekk delstatane eit sterkare vern mot føderal innblanding enn det konstitusjonen til unionen gav. Mellom anna vart det spesifisert at føderale styresmakter ikkje kunne innføra toll på importerte varer, ei gammal kampsak for sørstatane òg medan dei framleis var i unionen.
1103
1103 (romartal MCIII)
Risøyhamn
Kjelder
Denne artikkelen byggjer på «Risøyhamn» henta frå Wikipedia på bokmål 27. mai 2005.
Spárti
Utdanning
Fram til dei var sju år gamle, vart gutane utdanna heime og vart lært til å kjempe mot sin frykt og generell overtru av barnepassarane deira som vart høgt verdsett i Hellas. Treninga deira vart overtatt av staten i agoge-systemet og overvaka av paidonomos, ein embetsmann som vart utnemnt til dette føremålet. Denne treninga bestod for det meste av fysiske øvingar som dansing, gymnastikk og balleikar. Dorianarane var dei første som brukte atletiske øvingar i tillegg til å olje kroppane sine under øvingar for å framheve venleiken, ein dyr praksis som braut med den nøysame tradisjonen til spartanarane. Ifølge Platon vart denne praksisen introdusert frå Kreta til Sparta og så til hele Hellas. Utdanning i musikk og litteratur hadde ein underordna posisjon. Den utrøyttelege vektlegginga på fysisk trening gav spartanarane rykte for å vere «lakoniske», sparsame med ord, eit ord som har sitt opphav i deira heimland Lakonía. Utdanninga vart òg utvida til jenter i den tru at sterke og intelligente mødrer ville produsere sterke og intelligente barn. Derfor har dagens historikarar, saman med samstemmande antikke forfattarar, ein tendens til å konkludere med at spartanske kvinner var blant dei best utdanna i den antikke greske verda. Begge kjønn trena nakne, då det vart lagt vekt på fysisk form for både menn og kvinner. Til tross for deira fysiske form, kunne ikkje kvinner konkurrere i dei olympiske leikane etter dei olympiske reglane. I staden konkurrerte dei i dei heraiske leikar. Det var òg konkurransar for å sjå kven som kunne tole den alvorlegaste piskinga, kjent som diamastigosis. Tretten år gamle vart dei unge mennene ordna i grupper og sende til landsbygda utan nokon ting, og ein venta at dei skulle overleve på humor og kløkt. Ein rekna med at dei ville stele mat, men alle som vart tatt i å stele vart alvorleg straffa. Mange spekulerer i om dette var for å lære dei unge spartanarane sløgskap og snøggleik. Dersom du vart teke vart det konkludert med at du ikkje var rask nok eller stille nok. Dette vart kalla krypteia, hemmeleg. Dette var mest truleg opphavleg ein gamal overgangsrite, ei førebuing for den seinare karrieren som elitesoldat. Andre kjelder hevder at krypteia var ein «ungdommeleg dødsskvadron» som utgjorde dei mest lovande unge spartanarane. Jobben deira var å ferdast på landsbygda og drepe helotar om natta for å skape frykt hos slavane og hindre opprør.
Nao Iwadate
Nao Iwadate er ein japansk fotballspelar.
Grateful Dead av Grateful Dead
Innspeling og utgjeving
I motsetnad til Live/Dead inneheld albumet fleire solo- og korvokal spor spelte inn i stuio. For dei tre nye songane på albumet («Bertha», «Playing in the Band» og «Wharf Rat»), inviterte bandet Jerry Garcia-venen Merl Saunders til å leggje på orgel. Dette gjorde at orgelet til Saunders er meir tydeleg enn orgelet til Pigpen, som er meir gravlagd i miksen.
Hemsedal stavkyrkje
Portalane
Men den andre portalen, som er 334 cm høg og 180 cm brei, med ei berre 80 cm. brei døropning, og som ein reknar med har vore vestportalen i kyrkja, merkjer seg ut blant alle norske stavkyrkjeportalar ved å ha eit «realistisk» utforma, forteljande motiv med kristne heilage personar i hovudrolla: Jomfru Maria med Jesus på fanget, og Sankt Olav. Portalen er omtalt og avbilda i Hohlers verk om norsk stavkyrkjeskulptur.
Corsier-sur-Vevey
Corsier-sur-Vevey er ein kommune i distriktet Riviera-Pays-d'Enhaut i kantonen Vaud i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 421 meter over havet.
Anders Anundsen
Liv og gjerning
Anundsen var 1996 og 1998-99 formann i Framstegspartiets Ungdom. Han arbeidde som politisk rådgjevar for Framstegspartiet si stortingsgruppe i åra 1995-1997, sekretær/konsulent for Advokat Dag W. Andressen 2000-2002 og lærarvikar 2001-2004.
Anundsen tok juridisk mastergrad i 2008.
Asiatisk løve
Levesett
Gjennomsnittsalderen er 17-18 år blant holøver, medan hannane gjerne blir rundt 16 år gamle. Ei slik levetid enn er lengre enn den til afrikanske løver.
Tropisk klima
Tropisk klima er ifølge Köppen si klimaklassifisering eit ikkje-turt klima kor alle 12 månader i året har ein middeltemperatur som er over 18 °C.
Europaveg 4
E4 vart planlagd som ein del av Klasse A-vegen E55, men den er framleis skilta med nummeret som var gjeldande inntil 1992. Sverige fekk dette fritak frå å skifte ut vegskilta sidan kostnadene med en omskilting på denne særdeles lange vegdelen (1590 km i Sverige) ville ha vore altfor store. Se også E6.
Ada Kaleh
I 1878 tvinga Berlinkongressen Det osmanske riket langt sørover og øya kom inn under Austerrike-Ungarn, sjølv om ho var eigd av den tyrkiske sultanen. Innbyggjarane hadde gode som skatte- og tollfritak og var ikkje vernepliktige. Då Det osmanske riket vart løyst opp i 1923 valde innbyggjarane å verte innlemma i Romania.
Evxinoúpoli
Evxinoúpoli (gresk Ευξεινούπολη) er ein landsby i periferieininga Magnisía i Thessalía i Hellas. Evxinoúpoli høyrer til kommunaleininga Almyrós i kommunen Almyrós.
Norsk Kvernsteinsenter
Kvernsteinsparken vart opna av dronning Sonja 11. juni 2002 og fortel deler av den norske kvernsteinshistoria. Her finn ein gruver og berg der ein kan sjå spor etter uttak av kvernstein, ein produksjon ein kan spore tilbake til vikingtida og mellomalderen. Kvernsteinen har vore sentral for utvikling av industri og handel heilt frå vikingtida fram til mellomkrigstida. Kvernsteinsbrotet i Hyllestad var størst til og med mellomalderen.
Norsk Kvernsteinsenter vart etablert som stifting 18. juni 2009 av Hyllestad kommune og Sogn og Fjordane fylkeskommune. 1. januar 2013 vart Norsk Kvernsteinsenter ei avdeling innanfor den konsoliderte eininga Musea i Sogn og Fjordane. Norsk Kvernsteinsenter har kontor i sentrum av Hyllestad, tett ved Kvernsteinsparken.
Tellur
Førekomst
Tellur er eit sjeldant grunnstoff. Det finst mellom anna som gulltellurid.
Dubai
Historie
Ein trur Dubai vart grunnlagd som ein fiskelandsby tidleg på 1700-talet og var innan 1822 ein by med 7-800 innbyggjarar frå Baniyas-stamma og underlagt styret til sjeik Tahnoon av Abu Dhabi.
Dubai før olja
Trass i mangel på olje, brukte regenten i Dubai frå 1948, sjeik Rashid bin Saeed Al Maktoum, inntekter frå handelsverksemda til å byggje infrastruktur. Det vart utbygd elektrisitet, telefon og ein flyplass i Dubai i 1950-åra, og i 1959 vart det første hotellet i emiratet, Airlines Hotel, bygd. Dette vart følgd opp av Ambassador og Carlton Hotel i 1968.
Den 7. april 1961 var den Dubai-baserte MV «Dara», eit 5000 tonn stort britisk fartøy, som segla mellom Basra (Irak), Kuwait og Bombay (India), ute i uvanleg hardt vêr utafor Dubai. Tidleg neste morgon i tung sjø utafor Umm Al Qawain vart det ein eksplosjon i andreklasse-lugarane og det starta brannar. Kapteinen gav ordre om å foralte skipet men to livbåtar kvelva og det oppstod ein ny eksplosjon på båten. Ein flotilje av småbåtar frå Dubai, Sharjah, Ajman og Umm Al Qawain plukka opp overlevande, men i alt 238 menneske mista livet.
Den asfalterte rullebanen vart bygd i 1965, og opna Dubai for både regional og internasjonal trafikk. I 1970 vart det bygd ein ny terminalbygning med den første tax free-butikken i Dubai.
Oljetida
Fleire år etter det vart funne olje i naboemiratet Abu Dhabi, vart det oppdaga olje i farvatnet utafor Dubai i 1966, men i mindre mengder. Det første feltet fekk namnet Fateh eller «god lagnad». Dette førte til at emiratet gav ut konsesjonar til internasjonale oljeselskap, og dette sette i gang ein massiv innvandring av utanlandske arbeidarar, særleg indarar og pakistanarar. Mellom 1968 og 1975 tredobla folketalet seg i byen.
Eero Kolehmainen
Aktiv
Kolehmainen utmerka seg ikkje under Ski-VM 1954 i Falun, men stod same sesongen for sterke prestasjonar i Lahti og i Oslo. I Lahti-spelen vart nummer to på femmila, som i Oslo-OL fann han sin overmann i landsmannen Veikko Hakulinen. Han vart så nummer tre på femmila i Holmenkollen, bakom vinnaren Martin Stokken og svensken Sixten Jernberg.
Dubai
Geografi
Dubaivika går noraust-sørvest gjennom byen. Den austlege delen avbyen dannar Deira og grensar til emiratet Sharjah i aust og byen Al Aweer i sør. Dubai internasjonale lufthamn ligg sør for Deira, medan Palm Deira ligg nord for Deira i Persiabukta. Det meste av utbygginga i Dubai skjer vest for Dubaivika, langs Jumeirah-kysten. Port Rashid, Jebel Ali, Burj Al Arab, Palm Jumeirah og temabaserte frisoner, som Business Bay, ligg alle i dette området.
Eero Kolehmainen
Aktiv
Kolehmainen tok pallplassar på femmil i Holmenkollen både i 1959 og 1960. I 1959 kom han inn til andreplass, eitt-og-eit-halvt minutt bak Sverre Stensheim, medna han året etter vart nummer tre. I 1961-sesongen gjekk han i mål til ellevteplass på femmila i Lahti, nær 43 år gammal.
Dubai
Turisme
Dubai Creek Park i Dubaivina pelar ei viktig rolle for turismen i Dubai med mangen attraksjonar.
Myrlik
Myrlik, òg kalla moselik, er naturlege mumifiserte menneskelik (eller parter av menneskelik) frå gamal tid som er funne i myrer i Nord- og Vest-Europa. Fleire av myrene har hatt ein særs god konserverande effekt på lika, og mange av dei har vore i så god stand at finnarane varsla politiet av di dei rekna med at det var tale om ei drapssak. Til dømes vart politiet varsla då myrliket Tollundmannen kom for dagen i 1950 under torvtaking i ei myr i nærleiken av byen Silkeborg på Jylland i Danmark.
August Kiuru
Aktiv
Kiuru var fødd i Sakkola i Karelen, dagens Gromovo i Russland. Han deltok i dei olympiske vinterleikane 1948 i St. Moritz og vart sjuandemann på 18 km, før han gjekk Finland inn til olympisk sølv i 4x 10 km stafett, dei andre på laget var Lauri Silvennoinen, Teuvo Laukkanen og Sauli Rytky.
Lag som militær eining
Eit lag eller avsnitt eller team er ei gruppe personar som opptrer samla for å utføre ei oppgåve. Det kan vere ei arbeidsoppgåve; f.eks. i yrkes- eller studiesamanheng; ein idrett eller ei anna form for konkurranse. Laget kan leiast av ein lagførar som også er laget sin tillitsperson.
Eit lag eller avsnitt er også det lågaste nivået for militære einingar. Eit lag som militær eining blir gjerne leia av ein sersjant eller korporal og består av frå 5 til 12 personar. Laget kan delast opp vidare i patruljer for å utføre konkrete oppdrag.
Wer sich selbst erhöhet, der soll erniedriget werden
Instrumentering og struktur
Det består av fem satsar:
Nerone fatto Cesare
Nerone fatto Cesare er ein tapt dramma per musica av Antonio Vivaldi.
Framføringar
Operaen vart først framført ved Teatro Sant'Angelo i Venezia under karnevalet i 1715. Han vart omarbeidd (med mange nye ariar) for Accademia i Brescia, ved karnevalet i 1716.
Georg Friedrich Händel
Händel skapte ein meisterleg musikalsk syntese av tysk, italiensk og engelsk tradisjon, og han skreiv musikk i alle sjangrane frå denne tida. Musikken til dei fleste av hans samtidige komponistar vart raskt gløymd etterkvart som musikksmaken endra seg, men verka til Händel har stått uavbrote på repertoaret i meir enn 250 år, lenger enn musikken til nokon annan komponist.
Opphav og ungdom i Halle
Den einaste kjelda til informasjon om ungdomstida til Händel er teologen John Mainwaring sin biografi Memoirs of the life of the Late George Frederic Handel. Mainwaring fortel at han har opplysningane om det tidlege livet til komponisten direkte frå Händel. Nyare biografar har vist at kronologien i Mainwaring si framstilling ikkje kan vere korrekt, og sidan Händel sjølv fortalde lite om ungdommen sin, er kunnskapen om denne tida sparsam.
Operaen blømer
Etter kva ein i dag veit var operaakademiet underfinansiert alt frå starten og berre lønsam i dei beste periodane. Leiinga prøvde å auke publikumstilstrauminga ved å kjøpe inn fleire stjernesongarar. I januar 1723 vart Francesca Cuzzoni engasjert og i mai 1726 Faustina Bordoni, den seinare ektefellen til hoffkomponisten i Dresden, Johann Adolf Hasse. Primadonnaene var fiendtleg innstilt overfor kvarandre og 6. juni 1727 fornærma og slo dei kvarandre for open scene, kraftig oppfyrt av eit støyande publikum som støtta sine respektive favorittar. Dei høge gasjane deira var til sterk finansiell belastning for operaføretaket. I tillegg kom at publikums smak var i endring mot lettare politisk-satirisk engelskspråkleg underhaldning og symptomatisk for denne tendensen var den dundrande suksessen til The Beggar’s Opera av John Gay i 1728. Høgdepunktet i denne operaen skal ha vore ein parodi på Händels opera Rinaldo sunge av «tiggarar», «tjuvar» og «kjeltringar». (The Beggar’s Opera var modell for Bertolt Brechts Tolvskillingsoperaen). Etter sesongen 1727/28 vart operaakademiet oppløyst utan at det førte til nokre problem for Händel.
Nedgangstid for operaen
I desember 1733 opna det rivaliserande operaelskapet Opera of the Nobility (ofte kalla «Adelsoperaen») i Lincoln’s Inn Fields Theater med Nicola Porpora som komponist. Tidlegare hadde dette selskapet teke over nesten heile det gamle songarensemblet til Händel, inklusive Senesino. Det var ikkje marknad for to konkurrerande operahus i London og det kom til ein ruinerande tvekamp mellom dei. Situasjonen skjerpa seg då leigekontrakten til Händel gjekk ut mot slutten av sesongen og Heidegger leigde ut King’s Theatre til Adelsoperaen. I tillegg lukkast det Adelsoperaen å engasjere den kjende italienske kastratsongaren Farinelli.
Tida for oratoria
I 1745 fekk Händel æresmedlemsskap i den musikkvitskaplege foreininga Correspondierende Societät der musicalischen Wissenschaften. Andre medlemmer var mellom anna G.P. Telemann og J.S. Bach. Det siste medlemmet som vart tatt opp var for øvrig Leopold Mozart. Dette skjedde rundt 1755, men selskapet vart oppløyst kort tid etter.
Händel underla seg fleire mislukka augeoperasjonar, mellom ein av den omstridde okkultisten John Taylor som òg opererte augo til Bach. I Taylors History of the Travels and Adventures (London 1761) er det eit avsnitt om dei medisinske møta med Bach og Händel der Taylor opplyser om at komponistane «opphavleg var vorte oppdratt saman». Denne utsegna har Bach- og Händel-biografane tilbakevist i hundreår.
Påskeaftan morgon den 14. april 1759, 74 år gammal, døydde Händel i heimen sin i 57 Brook Street (no nr. 25). Han vart bisett i Westminster Abbey 20. april.
Ettermæle
Frå og med 1842 utgav den engelske musikkforleggaren Vincent Novello ut eit lite utval oratorium i ei rimeleg klaverutgåve og gjorde dermed musikken tilgjengeleg for lokale korforeiningar utanfor byane.
I dag vert musikken til Händel spelt ved dei tyske festspela i Göttingen, Halle og Karlsruhe.
Insula Mare a Brăilei
I dag er eit areal på 681,3 km² (94,6 % av arealet til øya) dekt av dyrka mark, der 70,84 km² er kunstig vatna og verna av eit 23,5 km langt dike. På øya er det to kommunar, Frecăței og Mărașu, som har om lag 5000 innbyggjarar.
Ich elender Mensch, wer wird mich erlösen
Instrumentering og struktur
Det består av sju satsar:
Johan Kleppe
Johan Kleppe er ein norsk veterinær og politikar for Venstre. Han var forsvarsminister i regjeringa Korvald.
Insula Haţeg
Haţeg var ei stor øy i Tethyshavet i krittida. Ho låg i eit område som i dag består av Haţeg i Romania. Ho vart danna av tektonisk heving då Alpane vart danna mot slutten av krittida. Det er funne fossil av små dinosaurar i fjellet på det som var øya.
Ein meiner at øya var så pass isolert at det var ni dinosaurartar og ein pterosaurart som var stadeigen på øya. Dei fleste av desse var mindre utgåver av dei som levde på fastlandet.
Northland på New Zealand
Geografi og demografi
Austkysten er meir oppriven av havbukter og halvøyer. Fleire større naturlege hamner ligg på denne kysten, frå Parengarenga nær nordenden til regionen, nord for den kjende havbukta Bay of Islands og sør til Whangarei Harbour, der det mest folkerike bysenteret i regionen ligg. Langs austkysten ligg òg talrike øyer, mellom desse Cavalli Islands, Hen and Chicken Islands, Aorangaia Island og Poor Knights Islands.
Klima
Den geografiske plasseringa til regionen mellom Tasmanhavet og Stillehavet fører til varme, fuktige sumrar og milde vintrar. Typiske maksimumstemperaturar ligg om sommaren mellom 22 °C og 26 °C. Om vinteren ligg maksimum mellom 14 °C og 17 °C. Rim på marka er så godt som ukjent, men berrfrost kan ein sjeldan gong opplevast i låglandet kring Dargaville. Dei varmaste månadane er januar og februar. Årleg nedbørsmengde ligg på 1500–2000 mm. Den dominerande vindretninga er året rundt sørvestleg, men regionen kan òg verta utsett for stormar, gjerne restar etter tropiske syklonar frå det sentrale Stillehavet.
Oberstløytnant
Noreg
Grada blir tildet leiarar for mindre militære einingar, så som stasjonssjefar i Luftforsvaret). Bataljonssjefar er også som regel oberstløytnantar. Symbolet for graden oberstløytnant er to stjerner mellom to striper. Graden tilsvarar kommandørkaptein i Sjøforsvaret.
Northland på New Zealand
Historie
Om maoriane ser på regionen som den opphavlege fødestaden til landet, er det ingen tvil om at han òg var utgangspunktet til den moderne nasjonen New Zealand. Handelsfolk, kval- og selfangarar var mellom dei første som kom hit, og gum (meir eller mindre forsteina kvae frå kauritreet) og tømmer frå dei store kauritrea bringa fleire innvandrarar hit.
Kerikeri i Bay of Islands gjer (som byen Russell) krav på å vera den første permanente europeiske busetnaden på New Zealand, og har fleire historiske bygningar, mellom desse Stone Store, den eldste bevarte bygningen på New Zealand.
Montmorillon
I mellomalderen vart det bygd ei borg på ein knaus nær kyrkja Notre-Dame, men ingenting er igjen av denne i dag.
Tonje Unstad
Tonje Unstad er ein norsk visesongar frå Liland i Evenes kommune.
Isobar prosess
Storleiken i parantes er den spesifikke varmen ved konstant trykk:
1567 Alikoski
1567 Alikoski er ein asteroide i det ytre av hovudbeltet. Han blei oppdaga den 22. april 1941 av Yrjö Väisälä ifrå Turun observatorio, Turun yliopisto i Turku.
Orknøyane
Administrasjonssenteret er Kirkwall, som ligg på Mainland. Byen har omkring 7000 innbyggjarar, medan den einaste andre byen, Stromness, har om lag 2000 innbyggjarar (2004). Med i alt drygt 20 000 innbyggarar har Orknøyane det lågaste folketalet av dei 32 skotske regionane.
Sørlege øyar
I sogene om kong Arthur er Orknøyane heimen til Kong Lot, Sir Gareth, Sir Gaheris, Sir Gawaine, og Sir Agravain.
Naoki Maeda
Naoki Maeda er ein japansk fotballspelar.
Ich geh und suche mit Verlangen
Ich geh und suche mit Verlangen, BWV 49, er ein kyrkjeleg kantate komponert av Johann Sebastian Bach.
Eure-et-Loir
Eure-et-Loir er eit departementet nordvest i Frankrike. Departementet ligg i regionen Centre, og er kalla opp etter elvene Loir og Eure.
Turisme
Den største turistattraksjonen i departementet er domkyrkja Cathédrale Notre-Dame de Chartres i Chartres, med dei flotte glassmåleria.
Skagsnebb
Skagsnebb er eit fjell i Lom kommune i Innlandet. Sjølve Skagsnebb har ei høgd på 2003 moh, medan Vestre Skagsnebb er høgare med 2093 meter over havet. Dette er det 122. høgaste fjellet i landet av fjella med primærfaktor på minst 50 meter.
Isoplet
Isobront: ein linje mellom to geografiske punkt som har same torevêrsaktivitet på same tid.
Isopektik: ei linje som syner lik dato for isdanning kvar vinter. Isotak er same datoar for tining.
Alberto Ginastera
Musikk
Alberto Ginastera skreiv tre operaer, 2 ballettar, ei rekkje konsertar, pianoverk, orgelverk, kammermusikk og symfoniar.
Roskilde domkyrkje
Roskilde domkyrkje, eller Roskilde Domkirke på dansk, ligg i Roskilde i Danmark. Ho er den mest sentrale kyrkja i landet fordi ho er gravkyrkja for dei danske regentane og har vore det frå 1400-talet til i dag. Kyrkja har gravene til 39 kongar og dronningar.
Noverande kyrkje
Tverrskipet blei aldri ferdigstilt slik det var planlagt. Bygginga blei forandra og tverrskipa vart i staden til flate krossarmar. Dei enda i ein spiss avslutta gavl i gotisk stil. I perioden 1225–1250 gjorde ein seg ferdig med kyrkja og ho stod fram som ein gotisk katedral med langhuskor og kvelv. Då ein var komen så langt, blei den gamle travertinkyrkja riven.
Korstolar, døypefont og preikestol
Òg preikestolen er eit verk frå renessansen. Den er laga av sandstein og alabast og har detaljar av ljos italiensk og svart belgisk marmor. Preikestolen er eit arbeid av den danske steinhoggaren Hans Brockman og vert ferdig i 1609. Preikestolen er ei gåve frå Kristian IV.
Kalkmåleri
I nordre del av sideskipa er det måleri frå rundt 1225 som mellom anna viser Jesus på himmeltrona.
Nokre av dei viktigaste måleria finn ein i Helligtrekongers kapell. Dei viser mellom anna Sankt Olav, Knut den heilage, Sankt Antonius, Sankt Nikolai og Sankt Kristoffer. Måleria er frå 1460-talet.
Helligtrekongers kapell
Fredrik var død i april 1588 og vart gravlagd i domkyrkja 5. juni same året. Monumentet over grava vart reist i 1598 og er i hovudsak ein kopi av Kristian IIIs monument. På sidene er det scener frå felttoget i Ditmarsken og frå sjuårskrigen. Av eit brev frå enkjedronning Sophie går det fram at han skulle lage det etter modellar han fekk utlevert og det er difor noko uklart kor stor del av monumentet som er van Egens eige verk.
Kristian IV sitt kapell
I kapellet til Kristian IV ligg Kristian IV med ektefellen Anna Kathrine og sønene Kristian og Fredrik III med sin ektefelle Sophie Amalie. Kapellet er i renessanse og vart teikna av Kristian IVs arkitektar Lorenz og Hans van Steenwinckel den yngre. Det stod klart i 1642, seks år før kongen døydde, men var da nærast utan pynt sett bort frå gitteret til Caspar Fincke.
Tradisjonen med at dei tre sølvløvene vaktar den avdøde monarkens castrum doloris har halde seg og er det einaste dei no blir nytta til.
Varme
Faseendring
Nokre gonger kan L vere uavhengig av tida visst trykk og volum varierer med tida, slik at integralet kan skrivast:
Eva Kolstad
18. oktober 1972-16. oktober 1973 var Eva Kolstad statsråd og sjef for Forbrukar- og administrasjonsdepartementet (forbrukar- og administrasjonsminister) i Regjeringa Korvald.
Eva Kolstad sin svigerfar var tidlegare statsminister Peder Ludvik Kolstad.
Takumi Ogawa
Takumi Ogawa er ein japansk fotballspelar.
Ruthenium
Kjemi
Grunnstoffet kan ha mange oksidasjonstrinn, men 2, 3 og 4 er dei vanlegaste.
Shohei Yanagizaki
Shohei Yanagizaki er ein japansk fotballspelar.
NORCCIS
Systemet gjev eit oversyn (felles stridsbilete – common operational picture) basert på ulike sensorar som radar, flyovervaking og sanntids videostraum. Systemet har også fullt oversyn over eigne styrkar, og har eigne logistikkfunksjonar. Systemet har også meldingsfunksjonar etter NATO-standard.
Europaveg 5
Trasé fastlagt av UNECE: Greenock – Glasgow – Gretna – Carlisle – Penrith – Preston – Warrington – Birmingham – Newbury – Southampton ... Le Havre – Paris – Orléans – Tours – Poitiers – Bordeaux – San Sebastián – Burgos – Madrid – Cordóba – Sevilla – Cádiz – Algeciras.
Europavegar er ikkje skilta i Storbritannia.
Zaleilah
Eurovision Song Contest 2012
Songen starta som nummer seks i den fyrste semifinalen, etter Albania med «Suus» av Rona Nishliu og før Sveits med «Unbreakable» av Sinplus. «Zaleilah» gjekk vidare til finalen. Til slutt enda han på ein tolvteplass med 71 poeng.
The Social Network Song (OH OH - Uh - OH OH)
«The Social Network Song (OH OH - Uh - OH OH)», opphavleg «Facebook, Uh, Oh, Oh (A Satirical Song)», var det sanmarinske bidraget i Eurovision Song Contest 2012 i Baku i Aserbajdsjan, framført på engelsk og italiensk av Valentina Monetta. Songen er skriven av Ralph Siegel, Timothy Touchton og José Santana Rodriguez.
Diskvalifisering
18. mars 2012 vedtok Den europeiske kringkastingsunionen (EBU) å diskvalifisere «Facebook, Uh, Oh, Oh (A Satirical Song)» fordi han braut regelen om at ingen bidrag skal innehalde nokon form for reklame, i dette tilfellet for Facebook. 22. mars 2012 valte dei ein ny versjon av songen, «The Social Network Song (OH OH - Uh - OH OH)», som sitt bidrag i Eurovision Song Contest 2012.
Jauchzet Gott in allen Landen
Stykket er skriven for solosopran, trompet, fiolinar, bratsjar og continuo. Han er ein av berre fire kyrkjelege kantatar som Bach skreiv for ein sopran (om ein ser bort frå arrangementa Bach lagde av kantaten for solobass og obo BWV 82, for fløyte og sopran BWV 82a) og ingen andre songsolistar (dei andre er Falsche Welt, dir trau ich nicht! BWV 52, Ich bin vergnügt mit meinem Glücke BWV 84 og Mein Herze schwimmt im Blut BWV 199). Det finst fleire verdslege kantatar for solosopran (BWV 202, BWV 204, BWV 209 og BWV 210). Manuskriptet til Bach indikerer at han vart skriven for den femtande sundagen etter treeiningssundag «et in ogni tempo” («og for alle dagar»).
Falsche Welt, dir trau ich nicht
Welt, dir trau ich nicht, BWV 52, er ein kyrkjeleg kantate komponert av Johann Sebastian Bach.
Instrumentering og struktur
Stykket er instrumentert for to valthorn, tre oboar, fagott, to fiolinar, bratsj, orgel, continuo samt ein songsolist (sopran) og firedelt kor.
Langvasshøe
Langvasshøe er eit fjell i Lom i Innlandet. Det har ei høgd på 2030 meter over havet og er det 168. høgaste fjellet i landet av fjella med primærfaktor på minst 50 meter.
Black & White 050505
Medverkande
Andre medverkande
Schlage doch, gewünschte Stunde
Schlage doch, gewünschte Stunde, BWV 53, er ein kyrkjeleg kantate komponert av Melchior Hoffmann. Ein trudde tidlegare han var skriven av Johann Sebastian Bach, og fekk derfor nummereringa BWV.
Uppsala universitet
Uppsala universitet er eit universitet i Uppsala i Sverige, og er det eldste universitetet i Norden. Universitetet vart skipa i 1477, men verksemda hadde eit opphald under kong Gustav Vasa si regjeringstid. Verksemda tok til att i 1595.
Kloster
Kristne kloster
Utover i middelalderen forfalt klosterlivet, og i 910 kom en motreaksjon da klosteret i Cluny ble grunnlagt. Munkene derfra spredde sine reformtanker utover, og særlig fikk de stor innflytelse da Cluny-munken Hildebrand i 1073 ble valgt til pave under navnet Gregor VII. I 1098 ble et nytt reformkloster grunnlagt i Cîteaux (latin Cistercium), og bevegelsen fikk etter dette stedet navnet cistercienserne. De ble en ny orden, ved siden av de opprinnelige benediktinerne. Helt sentralt i deres liv sto en deling av tiden mellom Opus Dei («Guds verk», dvs. gudstjenester og tidebønnene), Lectio Divina («Guddommelig lesning», dvs. lesning av Bibelen og annen religiøs litteratur) og Labor manuum («arbeid med hendene», kroppslig arbeid).
Fendt
Fendt er ein tysk traktorprodusent, eigd av AGCO. Traktorproduksjonen har røter tilbake til slutten av 1920-talet, då Johann Georg Fendt og sonen hans Hermann bygde ei sjølvgåande slåmaskin i Marktoberdorf. Det var denne maskina som låg til grunn for Fendt Dieselross F9, som kom på marknaden i 1930. F9 hadde ei motoreffekt på 9 hk; i 1936 kom F12 på 12 hk og i 1937 F18 på 18 hk. Seinare vart det utvikla større og meir avanserte traktorar. I 1997 kjøpte AGCO føretaket, men produksjonen ligg framleis i Sør-Tyskland.
Ole Myrvoll
Stortingsrepresentant
Då Venstre blei splitta i 1972 gjekk Myrvoll med i Det Nye Folkepartiet (seinare Det Liberale Folkepartiet). I 1973 vart han valt inn på Stortinget for DNF, den einaste gongen partiet fekk valt inn ein stortingsrepresentant.
Riyadh
Dei tre saudiarabiske statane
Harde kampar mellom sonesønene til Turki førte ti at Den andre saudiarabiske staten fall i 1891 til den rivaliserande Al Rashid-klanen, som styrte frå den nordlege byen Ha'il. Al-Masmak-fortet er datert frå denne tida.
Flyplass
Kong Khalid internasjonale lufthamn ligg 35 kilometer nord for sentrum av byen og er hovudflyplassen til byen. Han tener over 17 millionar passasjerar i året. Planane er å utvide flyplassen til å ta hand om 35 millionar passasjerar, sidan den noverande berre var bygd for å ta hand om 12 million i året.
Media
Det 170 meter høge Riyadh TV-tårn vert driven av informasjonsdepartementet og vart bygd mellom 1978 og 1991. Dei nasjonale saudiarabiske fjernsynskanalane Saudi TV1, Saudi TV2, Saudi TV Sports, Al-Ekhbariya, ART channels network vert drivne frå her. Fjernsynssendingane er hovudsakleg på arabisk, men somme radiosendingar er på engelsk eller fransk. Riyadh har fire arabiskspråklege aviser; Asharq Al-Awsat (som er eigd av guvernøren i byen), Al-Riyadh, Al-Jazeera og Al-Watan, to engelskspråklege aviser; Saudi Gazette og Arab News, og ei malayalamspråkleg avis, Gulf Madhyamam.
Armida al campo d'Egitto
Armida al campo d'Egitto er ein opera i tre akter av Antonio Vivaldi til ein libretto av Giovanni Palazzo. Han vart først framført under karnevalet i 1718 ved Teatro San Moisè i Venezia. Utgåva til Vivaldi er ein av meir enn 50 operaer basert på eit tema frå soga om Rinaldo og Armida i det episke diktet til Torquato Tasso, La Gerusalemme liberata (Det frigjorde Jerusalem). Armida vart framført på ny under karnevalet i 1738, med mykje av musikken omskriven og ariar av Leonardo Leo lagt til. Akt II av den originale versjonen av operaen er i dag tapt.
Dorothe Engelbretsdotter
Omdøme
Etterkvart som stilen til Dorothe Engelbretsdotter gjekk av moten vart diktinga hennar nedvurdert og til dels gløymt i litterære krinsar. Ho vart likevel verande folkekjær i lang tid.
Per Sverre Rannem
Han var ikkje Arbeidarpartiet sin ordførarkandidat i Steinkjer ved kommunestyrevalet i 2007.
Hoggorm
Utsjånad
Som andre slangar kan hoggormen ikkje høyre, men han oppfattar lyd som vibrasjonar i marka. Han har svært god luktesans.
Åtferd
Hoggormen er ikkje aggressiv, og når han verar menneske satsar han ofte på at kamuflasjefargane skjuler han før han prøver å fly. Ein kan kome så tett innpå som eit par meter før han stikk av. Dersom hoggormen ikkje har nokon sjanse til å kome seg unna, vil han normalt først krølle seg saman og kvese, som ei siste åtvaring. Han bit berre om han vert overraska eller provosert og ikkje kan kome seg unna. Dette kjem truleg av at det er energikrevjande å lage gift, og at han helst vil spare på kreftene. På grunn av at han har ein tendens til å stole på at kamuflasjen fungerer, skjer det ofte at menneske som ønskjer det tek livet av han.
Tiltak
Dødsfall etter hoggormbit er sjeldne i Noreg. Det er viktig at ein som er biten av hoggorm held seg i ro. Ein skal ikkje klemme, skjera eller suge på bitstaden. Born som er bitne, skal berast. Alle som er bitne bør kontakte lækjar for informasjon. Får ein alvorlege symptom bør ein ringje naudnummer 113. Har ein symptom som nemnde over skal ein til sjukehus. Òg born under 12 år, eldre, gravide, personar med redusert ålmenntilstand, personar som nyttar ACE-hemmarar (ein spesiell blodtrykksmedisin) og personar som er bitne i hovud, hals, bryst, mage og rygg skal til sjukehus.
Would You?
Eurosong 2012: Een song voor Iris
Iris vart vald internt som representant for Belgia og i den nasjonale uttakinga, Eurosong 2012: Een song voor Iris, deltok ho med to songar. «Would You?» vann over «Safety Net» og fekk dimed representere Belgia i Eurovision Song Contest 2012.
Koji Suzuki
Han spela for klubben FC Machida Zelvia.
Drôme
Geografi
Grensene til departementet har vorte endra fleire gonger. Første gong var då Comtat Venaissin vart innlemma i 1792 og den andre då departementet Vaucluse vart oppretta i 1793. Vacluse har ein enklave, Kantonet Valréas (Enclave des Papes), som er omgjeve av Drôme.
Widerstehe doch der Sünde
Kantaten var ein av dei første Bach skreiv, skriven i Weimar, truleg i 1714 for å framførast tredje sundagen i faste. Han er ein av tre av Bach som er skriven for altstemme som solist og ingen andre stemmer (dei andre er Geist und Seele wird verwirret og Vergnügte Ruh, beliebte Seelenlust, som òg har tekstar av Lehms). Orkesteret består av fiolinar, bratsjar og basso continuo.
Kento Kuri
Kento Kuri er ein japansk fotballspelar.
1575 Winifred
1575 Winifred er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 20. april 1950 av Indiana Asteroid Program ifrå Goethe Link Observatory i Brooklyn i Indiana.
Gruvedrift
Bergindustrihistorie
Egypt dreiv i oldtida malakitt-gruve ved Wady Maghareh på Sinaihalvøya og ved Timnadalen i Negev. Først vart dei lysegrøne steinane brukt for ornamentering og keramikkglasur, men ca. 1200 f.Kr. oppdaga egyptarane at malakitt kunne bli omdanna til kopar ved tilførsel av intens varme og luft.
Norsk bergindustrihistorie
I dag finst det relativt lite gruvedrift i Noreg, men det er stor leiteaktivitet og fleire planar om gjenoppstarting av gamle gruver og oppstart av nye. Det er no drift i gruver blant anna på Svalbard, i Sør-Varanger, Rana, Stjernøya, Tana, Alta, Skaland, Tysfjord, Brønnøy og Smøla. Kongsberg, Røros og Sulitjelma er døme på tidlegare gruvesamfunn der det i dag er museumverksemd om gruvedrift.
Kallinge
Kallinge er ein tettstad i Ronneby kommun i Blekinge län i Sverige. Han ligg ved E 22 rett nord for Ronneby. I 2005 hadde tettstaden 4 561 innbyggjarar.
Isoterm prosess
I ein isoterm prosess får vi derfor følgjande likning:
Johann Mühlegg
Aktiv
Under OL 2002 vann Mühlegg både 30 km og 10 km jaktstart. Han fekk bestetid på femmila, arrangert siste OL-dagen, men vart diskvalifisert frå løpet etter at han testa positivt på darbepoetin, eit legemiddel som aukar talet raude blodlekam; stoffet stod den gong ikkje på forbodslista fordi det var utvikla nyss.
Seyðisfjörður
Seyðisfjörður (uttala seydh-is-fjørdhur) er ein stad med ca. 800 innbyggarar som ligg aust på Island. Tettstaden og kommunen ligg inst i den 17 km lange fjorden Seyðisfjörður. Hovudnæringane er fiske, metallproduksjon og turisme.
Trondheimsfjorden
Trondheimsfjorden er den tredje lengste fjorden i Noreg med ei lengd på 130 km. Fjorden ligg i Trøndelag og strekkjer seg frå Ørland, søraustover mot Trondheim, og derfrå mot nordaust til Steinkjer. Det djupaste punktet er på 617 meter ved Agdenes. Dei største øyane i fjorden er Ytterøya og Hestøya i Levanger og Tautra ved Frosta. Den vesle Munkholmen ligg nær hamna i Trondheim og det er fleire øyar ved innløpet til fjorden.
Jean-François Champollion
Liv og verk
Han tok til med det langtekkjelege omsettingsarbeidet før 1807. I 1808 oppdaga han prinsippet som låg til grunn for ligaturane (grupperinga) til teikna. Basert på likskapen med ein av dei koptiske dialektane, hevda han at dei egyptieke hieroglyfane ikkje uttrykkte vokalar. I 1810 la han fram påstanden om at dei egyptiske hieroglyfane vart nytta både som ideogram (som uttrykkjer ein ide) og som fonogram (som uttrykkjer eit fonem). I 1812 la han fram ein teori om kronologien i skrifta, som gjekk ut på at kursiv hieratisk skrift var ein forenkla versjon av hieroglyfane.
Tito Manlio
Handling
Operaen omhandlar soga om Titus Manlius Torquatus, ein konsul i Roma, og konflikten mellom han og regionen Latium.
Trondheimsfjorden
Fjorden kan kryssast Det går òg ferje frå Levanger til Ytterøya i same kommune.
Nyons
Nyons er ein liten by og kommune søraust i Frankrike. Han er sous-préfecture (underprefektur) i departementet Drôme og har om lag 7 000 innbyggjarar.
Marilyn Waring
I 1989 fekk Waring en D.Phil. i politisk økonomi frå University of Waikato med ei avhandling om SN sitt nasjonalrekneskapssystem. Den mest kjende boka hennar er If Women Counted frå 1988. Ho var styremedlem i sentralbanken i New Zealand frå 2005 til 2009 og har jobba som ekspert for fleire FN-organisasjonar. Marilyn Waring er no professor i offentleg politikk ved AUT University.
Claude Monet
Monet byrja som landskapsmålar. Når han måla bileta sine stod han alltid ute, han meinte at bileta måtte gjerast ferdig på staden. På grunn av farge og lysendring i naturen, meinte Monet at han måtte jobbe raskt med bileta. Han hadde for dårleg tid til å blande saman fargar så han la fargane rett på lerretet med lette strøk.