cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Partido Socialista Obrero Español
PSOE skipa regjering første gongen (etter borgarkrigen og diktaturet) i 1982 og hadde statsministeren uavbrote fram til 1996. Valet i 2004 fann stad kort etter terrorangrepet mot toga i Madrid, og det konservative regjeringspartiet tapte stort etter å ha loge for veljarane om kven som stod attom. 16. april 2004 vart Zapatero vald til statsminister av det spanske parlamentet.
Irenelva
Dei største sideelvan ehennar er Aspa, Syp, Malyj Asjap, Bolsjoj Asjap, Turku og Bym, alle frå venstre.
Olav Andresen
Olav Andresen var ein norsk lærar og Arbeidarparti-politikar frå Heddal i Telemark.
Han var son til husmannfolk. Etter eksamen ved lærarskulen på Elverum i 1900 var han i to år lærar på Røros i Sør-Trøndelag. I 1903 tok han eksamen ved Otto Treider handelsskole i hovudstaden, og var så eit års tid kasserar i Heddal Sparebank. Frå 1904 til -13 var han lærar i Brandbu i Oppland. Sidan var han lærar på Notodden i 28 år fram til 1941.
Andresen var mykje med i styringa av Notodden i tida etter 1920. Mellom anna var han ordførar 1923-24 og 1928-31. Perioden 1925-27 var han 2. representant frå bykrinsen Notodden, Skien, Porsgrunn, Brevik, Kragerø, Risør, Arendal og Grimstad på Stortinget. På Tinget var han medlem av protokollkomiteen, samt av aksjonsnemnda som førebudde riksrettsaka mot regjeringa Abraham Berge. Andresen var medlem av Arbeidarpartiet.
Opera seria
Tema
Aktørane på opera seria-scenene var adelege og kongelege, og stort sett helter frå den antikke mytologien. Ein følgde reglane for eit strengt og lukka drama der sjølv personkonstellasjonane var fastlagt: prima og seconda donna (stort sett kvinnelege sopran/mezzosopran/alter), primo og secondo uomo (oftast kastratsopranar - stjernene i opera seria-scenane), ein mezzo carattere (gjerne baryton eller tenor) og ein eller fleire buffo-roller.
Motala
Motala var kjend som tingstad alt i mellomalderen, men voks fram som tettstad etter at Motala Verkstad og hovudadministrasjonen for Göta Kanal-selskapet vart lagt her i 1820-åra. Sør for sentrum ligg Motala radio, ein av dei første kringkastingssendarane i Sverige. Langbølgjesendaren til Sveriges Radio vart bygd i 1925 på 191 kHz. Byen ligg nemleg på midten av ei rett linje mellom Stockholm og Göteborg, 250 km frå begge, sendaren dekte derfor ein størst mogeleg del av folkesetnaden i Sverige frå eitt punkt. Sendaren er i dag eit radiomuseum.
Pōhutukawa
Treet er naturleg endemisk for New Zealand, og veks helst i kystsona av landet. Det er velkjend for fargerikdommen sin og evna til å klamra seg fast og veksa på bratte klipper, og har ein viktig plass i newzealandsk kultur. Maoriar reknar det som eit hovdingtre (rākau rangatira). Sidan det særleg blømer i siste halvdel av desember på den sørlege halvkula med strålande høgraude blomar har det òg fått tilnamnet newzealandsk juletre.
Ordsoge
Pōhutukawa er eit maoriord, men blir også brukt på engelsk. Det tyder 'stenka av sjøen'. Namnet kan også visa til slektningane Metrosideros kermadecensis og Metrosideros bartlettii. Det næraste ordet på andre polynesiske språk er po'utukava på rarotongesisk, om ein kystbusk med kvite bær, Sophora tomentosa. Orddelen -hutu- kjem frå *futu, det polynesiske namnet på fiskegifttreet Barringtonia asiatica, som har blomar som liknar dei til pōhutukawa.
Krka i Kroatia
Før ho munnar ut i Adriahavet dannar elva det vakre fossefallet Skradinski Buk, som er ein del av Krka nasjonalpark.
Høgskolen i Buskerud og Vestfold
Historie
Høgskulen hadde som ambisjon å utvikle seg til eit universitet som er profesjons- og arbeidslivsretta. Som ein lekk i prosessen fram mot å verte eit universitet, gjorde styret i Høgskolen i Buskerud og Vestfold og styret i Høgskolen i Telemark vedtak 4. juni 2015 om rå regjeringa til å slå saman desse to skulane under namnet Høgskolen i Sørøst-Norge. Ved kongeleg resolusjon 19. juni 2015 vart dette vedteke, med verknad frå 1. januar 2016.
Rektoratet for høgskulen hadde hovudsete og kontor på Campus Drammen og Campus Vestfold, styresekretariatet og administrerande direktør har tilhald på Campus Drammen, medan postadressa og postmottaket ligg til Campus Kongsberg. Målt etter talet på studentar, som var om lag 9 500, var høgskulen den nest største av dei då 19 høgskolane i Noreg.
Oscar Wilde
Oscar Wilde var ein irsk forfattar som verka i London og Paris mot slutten av viktoriatida. Han skreiv forteljingar, skodespel og essay, og éin roman, Bildet av Dorian Gray. Wilde var kjent for sitt vidd og sine skarpe kommentarar, men karrieren og helsa hans blei øydelagde då han blei dømt til fengsel for «gross indecency» (uanstendig oppførsel) på grunn av sine homoseksuelle handlingar.
Pneumatikk
Pneumatisk utstyr
Mellom kompressor og forbrukar brukar ein gjerne ein eller fleire filterregulatorar. Filterregulatoren har eit filter som sikrar at lufta ikkje inneheld for store partiklar, ventilar for å stilla inn trykket med, og eit manometer for å kunna kontrollera at trykket er rett.
Molotsjnyj-limanen
Ho har samband til Azovhavet via ein kunstig kanal.
Leslie Moonves
Leslie (Les) Moonves (fødd 23. desember, 1948) har vore administrerande direktør i CBS Television, som er ein del av Viacom Group, sidan 1998.
Moonves er direktør, og, sidan juni 2004, visepresident og chief operating officer*, i Viacom, som kjøpte CBS i 1999. Før dette var han sjef i CBS Entertainment frå 1995 og sjef i Warner Bros. Television frå 1993. Les Moonves har òg vore skodespelar.
Spanias kommunistiske parti
På 1970-talet var PCE under leiaren Santiago Carillo med å utvikle eurokommunismen, ein meir moderne og demokratisk reformkommunisme/venstresosialisme som au prega bl.a. Det italienske kommunistpartiet.
Metatese
Metatese i språk
Metatese blir òg brukt som humor, til dømes ved at ein «bakkar snakkvendt» ved eit uhell eller med vilje.
Balletten Petrusjka
Petrusjka (russisk: Петрушка) er ein ballett komponert av Igor Stravinskij for Serge Djagilevs Ballets Russes. Balletten hadde urpremiere i Paris den 13. juni 1911.
Donausvingen
Svingen har delvis arva forma si frå den hesteskoforma kalderaen til den 15 millionar år gamle Keserűs-vulkanen.
Cetina
Historie og arkeologi
Dei tidlegaste teikna på jordbruksaktivitet er frå den tidlege neolittiske tida i den øvre delen av dalen. I tidleg bronsealder vart Cetinakulturen dominerande med kontaktar rundt heile Adriahavet. Som i andre delar av Europa, ser ein ut til å ha kasta mange kulturlekamar i elva gjennom førhistorisk tid. Dette gjeld særleg der Cetina og elva Ruda renn i hop ved Trilj. Området ligg midt i Delmatae og spor av at området har vore strategisk viktig kan ein sjå ved legionsfestninga ved Tilurium (Gardun), som vaktar over inngangen til dalen frå sør og innfartsvegen til byen Salona.
Nasjonalt kompetansesenter for aldring og helse
Organisering
Hausten 2006 vart verksemda omorganisert. Dette førte til eit Nasjonalt kompetansesenter for aldring og helse som bestod av Nasjonalt kompetansesenter for demens, funksjonshemning og aldring (FoA) og Utviklingsprogram om aldring hos menneske med utviklingshemming (UAU).
Virvlingslikninga
Væskedynamikk
Virvlingslikninga skildrar utviklinga av virvling av eit væskeelement som flyttar på seg. Virvlingslikninga kan utleiast frå likningane for bevaring av rørslemengd. På den generelle vektorforma kan likninga uttrykkast slik:
der \vec V er fartsvektoren, \rho er tettleiken, p er trykket, er den viskøse stresstensoren og \vec B er lekamkrefter.
Ole Einar Bjørndalen
Ole Einar Bjørndalen er ein norsk skiskyttar frå Simostranda i Modum i Buskerud. Bjørndalen er ein av tidenes mestvinnande vintersportsutøvarar, og ingen annan utøvar med ski på beina har fleire verdscupsigrar enn Bjørndalen.
Tomasz Sikora
Kortfatta merittliste
(per 28. februar 2006)
Platamónas
Platamónas (gresk Πλαταμώνας) er ein landsby i periferieininga Piería i periferien Sentral-Makedonía i Hellas. Platamónas høyrer til kommunaleininga Aust-Ólymbos i kommunen Dío-Ólymbos.
Nedstrand
Nedstrand kommune
Ved innføringa av formannskapslovene 1837 danna Nedstrand prestegjeld (Hinderå sokn og Sjernarøy sokn) éin kommune med same namn som prestegjeldet. I 1868 vart den delt så at dei to sokna vart kvar sin kommune. Hinderå sokn skipa Hinderå kommune, og når soknet fekk nytt namn gjaldt det kommunen òg. Nedstrand kommune vart oppløyst i 1965 og innlemma i Tysvær kommune.
Henry Jackman
Jackman har gjeve ut tre soloalbum, Utopia (2003), Transfiguration (2005) og Acoustica (2007; med Augustus Isadore).
Tamilar
Fleire tamilske rike har stått for utviklinga av fleire tamilske kunstformer og mektig arkitektur, og har spreidd tamilsk kultur til Søraust-Asia og Indonesia. Tamilar har utvandra til heile verda, og ein finn tamilske utvandrarmiljø i Malaysia, Singapore, Thailand, Sør-Afrika, Burma, Aust-Afrika, Fiji, Mauritius, dei karibiske øyane, Australia og i mange delar av Europa og Nord-Amerika.
Tamilsk identitet
Den tamilske identiteten retter seg særleg mot det tamilske språket. Allereie i sangamlitteraturen frå dei første hundreåra e. Kr. finn ein døme på ei eiga tamilsk sjølvkjensle, sjølv om dei materielle leivningane frå denne tida ikkje viser nokon stor skilnad mellom dei tamilske områda og andre område i Sør-India. Det episke diktet Cilappatikār̲am frå 5. hundreåret skildrar ei tamilsk eining som omfattar rivaliserande rike som Tsjola, Tsjera og Pandija. Av moderne forskarar er dette blitt rekna som byrjinga på ei tamilsk nasjonalkjensle. Ulikt dei fleste andre hinduiske språksamfunna såg tamilar på tamil som likeverdig med sanskrit, og brukte det både til religiøse tekstar og høgverdig litteratur.
Tamilar på Sri Lanka
Dei fleste tamilane på Sri Lanka bur på Jaffna-halvøya og i Vanni-området i den nordlege delen av øya, og langs austkysten. I dei sentrale høglanda rundt Kandy bur det mange «indiske tamilar» eller «fjellandstamilar» som stammar frå landarbeidarar som kom frå Tamil Nadu til Sri Lanka for å arbeida på kaffi- og seinare teplantasjar i det 19. og 20. hundreåret. Det bur òg fleire tamilar i storbyen Colombo.
Tamilske utvandrarmiljø
Frå 1980-talet flykta mange tamilar frå borgarkrigen på Sri Lanka og slo seg ned i Australia, Europa, Nord-Amerika og Søraustasia som flyktningar frå borgarkrigen i Sri Lanka. I Noreg lever over 13 000 innvandrarar av srilankisk opphav, dei fleste tamilar. Mange unge tamilske profesjonelle frå India, særleg dataprogrammerarar, har også flytta til Europa og USA som økonomiske utvandrar. Dei nye tamilske utvandrarmiljøa er meir integrerte i samfunnet der dei bur enn dei gamle miljøa var, og mange av dei har grunnlagt forskjellige kulturelle forbund for å verna og dyrka fram tamilsk språk og kultur i vesten.
Biletkunst
Det finst fleire gamle, store tempelkompleks med døme på utskjeringar, skulpturar og måleri, som verdsarvområdet Mamallapuram med byggverk og skulpturar frå rundt 700-talet. Tamilske tempel er ofte utført som kjempemessige skulpturverk, med eit høgt, dekorert tårn, gopuram, over det aller heilagaste og frå seinare tider også inngangsporten. Templa i Chidambaram og Srirangam har særskilt imponerande portar dekte med skulpturar og relieff frå hinduisk mytologi.
Utøvande kunst
Tamilar har også utvikla ein viktig filmindustri, mykje av han frå det såkalla Kollywood i Chennai, som er den andre største filmindustrien i i India. Tamilsk film følgjer gjerne det indiske mønsteret med kjærleikssoger krydra med song, dans og mangfaldige kostyme, men har gjerne noko meir realistiske og samfunnskritiske historier. Filmstjerner nyt stor popularitet, og mange av dei har gått frå filmen til ei politisk karriere i Tamil Nadu. Store noverande filmstjerner er Kamal Hasan og Rajnikant.
Reinlendar
Musikken
Reinlendarmusikken går i 2/4 eller 4/4 takt, i roleg tempo. Til vanleg har han to åttetaktersreprisar.
Lysvaelva ved Tsjusovaja
Ved elva ligg byen Lysva.
Granneheimen kapell
Bygget er teikna av Kaspar Størkson Kvinge. Kor og sakresti vart bygd til i 1953, og tårnet vart bygd i 1973.
Stoltzekleiven
Den 6. februar 2014 sette Bergen kommune opp ein teljar i Stoltzekleiven, som held oversikt over kor mange som brukar Stoltzekleiven kvar dag.
Great Cumbrae
Øya er 3,9 km lang og 2 km brei og det høgaste punktet er The Glaidstone på 127 meter over havet. I klårvêr kan ein sjå nordover til Ben Lomond og Arrochar-Alpane. I vest kan ein sjå dei større øyane Bute og Arran,m edan ein på andre sida av Knapdale kan sjå Paps of Jura. Sørover ligg Ailsa Craig, rundt 40 km bortanfor Little Cumbrae. Ailsa Craig markerer om lag halvvegen til Nord-Irland, som stundom er mogeleg å sjå i særs gode sikttilhøve.
Fylkesveg 179 i Hordaland
Fylkesveg 179 i Hordaland går mellom Dolvik og Sørås i Bergen. Vegen har ei lengd på 6,3 km.
It's Alright, Ma (I'm Only Bleeding)
Inspirasjon
Eit anna kjend døme er linja «Money doesn't talk, it swears», som står oppført i The Oxford Dictionary of Quotations. I tillegg fører Columbia Dictionary of Quotations opp tre andre linjer frå songen: «Although the masters make the rules, for the wisemen and the fools», «But even the president of the United States sometimes must have to stand naked» og «Everything from toy guns that spark to flesh-colored Christs that glow in the dark, it's easy to see without looking too far that not much is really sacred.»
Songen vart spelt i siste episoden av serien The Sopranos.
Trujillo i Venezuela
Estado Trujillo  er ein av dei 23 delstatane (estados) i Venezuela. Hovudstaden i delstaten er Trujillo. Delstaten er ein av dei fire i Venezuela som ligg i fjellkjeda Cordillera de Trujillo som er ein utlaupar av Andes mot nordaust. Han har òg ei kort kystlinje mot Maracaibo-sjøen i vest.
Fylkesveg 585
Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, men har no status som fylkesveg etter at forvaltingsreforma trod i kraft.
Ystetinden messingkvintett
Presseomtale
[http://www.rbnett.no/kultur/2016/07/31/Dette-er-en-ekte-toppkonsert-13111668.ece Frå Romsdals Budstikke 31. juli 2016]
Nicklas Bendtner
Bendtner drog til Arsenal i England som 16-åring. Som 18-åring i 2006 vart han lånt ut til Birmingham City i nest høgste divisjon for heile 2006/07-sesongen, der han vart fast på laget. Han vart Birmingham sin toppskårar i ligaen med 11 mål den sesongen. Tilbake i Arsenal spelte han frå start for første gong i Premier League 29. desember 2007 mot Everton. Han skåra det første Premier League-målet sitt som innbytar 22. desember 2007 mot Tottenham Hotspur.
Bergljot
Bergljot er også kjend brukt som mannsnamn i Noreg fram til 1600-talet.
Senator
Sjå òg
Senator Senator
Mollisfossen
Mollisfossen (frå finsk Mollisjoki, noko som brøler eller mel i sund noko) er den 69. høgaste fossen i Noreg ut frå totalt fall og den høgaste fossen i Nord-Noreg. Han ligg ved Bilto i Reisa nasjonalpark i Nordreisa kommune i Troms og Finnmark.
Fossen ligg i ei sideelv til Reisaelva, som spring ut i Reisaelva nokre hundre meter nedanfor fossen.
Haldis Havrøy
Havrøy var busett i Oslo, der ho i åra 1951-58 var vaskehjelp ved Mustad fabrikker. Frå 1959 til -61 var ho styrar av kantina ved Østlandske fryserier, og deretter ekspeditrise ved Oslo samvirkelag til 1964. Ho arbeidde så som kontorist i ASEA-Per Kure A/S til 1967, og og 1970-71 ved Arbeiderbevegelsens utredningskontor. Åra 1971-73 var ho bokhalder hos A/S Idekommunikasjon.
Zulia
Estado Zulia er ein av dei 23 delstatane (estados) i Venezuela. Hovudstaden i delstaten er Maracaibo. Delstaten ligg i det nordvestlege hjørnet av landet og er den mest folkerike delstaten.
Politisk inndeling
Liste over dei 21 kommunar (spansk municipios) i Zulia:
Trikktrakk
Oppsett
Trikktrakk er eit enkelt spel med djupe strategiske element. Det tar ikke lang tid å læra spelet, sjølv om det kan oppstå merkelege situasjonar som krev god kjennskap til reglane. Speletida for kvart spel er kort, så ein spelar svært ofte i sett, for eksempel fyrste spelar til fem poeng.
Punkta 1 til 6, der spelaren ønskjer å få inn brikkene sine, vert kalla indre heimland. Ein spelar kan ikkje flytta nokon brikker ut av spelet om ikkje alle dei resterande brikkene hans er innanfor indre heimland. Punkta 7 til 12 vert kalla ytre heimland, 13 til 18 vert kalla motstandarens ytre heimland, og 19 til 24 vert kalla motstanderens indre heimland.
Reglar
Viss ein spelar kastar to terningar med same verdien (doble), skal kvar terning spelast to gonger. For eksempel ved eit kast på to 3'arar må han flytta fire brikker tre punkt kvar. Som tidlegare kan ei brikke spelast på fleire terningar så lenge brikka landar på kvart av punkta.
Å fjerna brikker
I prinsippet må ein ta vekk dei brikkene som har akkurat like mange punkt igjen som det er auge på terningen (altså 1 for å fjerna frå 1-punket; 2 for å fjerna fra 2-punket, osv.), men det er ingenting i vegen for at spelaren kan flytta brikkene sine etter dei vanlege flyttereglane utan å fjerna. Om det ikkje er nokon brikker på akkurat det punktet som spelaren har kasta for å fjerna frå, kan han gjera eit vanleg trekk innanfor sitt indre heimland. Ein terningverdi kan altså ikkje brukast til flytta vekk brikker frå lågare punkt om ikkje alle dei høgare punkta er tomme. Ein kan f.eks. ikkje fjerna ei brikke frå 4-punktet med 5 på terningen dersom det står éi eller fleire brikker på 6-punktet.
Kalkogen
Gruppe 16 eller hovudgruppe 6 i periodesystemet blir òg kalla for kalkogena. Tidlegare har både VIA og VIB vore gruppenummer. Grunnstoffa i denne gruppa har seks valenselektron.
Det internasjonale atomenergibyrået
Det internasjonale atomenergibyrået er ein internasjonal organisasjon oppretta den 29. juli 1957 for å fremja fredeleg utnytting av atomenergi og hindra bruk som atomvåpen. Organisasjonen har 137 medlemsstatar og hovudkvarter i Wien i Austerrike. På engelsk språk er det offisielle namnet på organiasjonen International Atomic Energy Agency, forkorta IAEA.
Sivasj
Området skjer nesten Krimhalvøya av frå fastlandet og fungerer som ei naturleg grensa mellom Den autonome republikken Krim og Kherson oblast som går gjennom Sivasj. Det er skild frå Azovhavet av det lange (110 km), smale (maks 500 m) Arabatneset, berre avbroten i nord av Henitsjesksundet og ved enden av sundet ligg hamnebyen Henitsjesk. Perekopeidet skil Sivasj frå Svartehavet og knyter Krimhalvøya til fastlandet.
Bly
Historie
Bly har vore kjend sidan oldtida.
Sgat Mòr og Sgat Beag
Sgat Mòr og Sgat Beag er to små øyar utanfor Cowalhalvøya på vestkysten av Skottland.
Ramberg
Ramberg er ei bygd i Flakstad kommune i Nordland med ca 270 ibuarar (2001). Ramberg, som hyser administrasjonen i kommunen, ligg på nordvestsida av Flakstadøya i Lofoten. På garden Flakstad ved Ramberg ligg Flakstad kyrkje, bygt i 1780. Europaveg 10, som strekker seg frå Å i Lofoten til Luleå i aust, går gjennom Ramberg. Namnet Ramberg er sett saman av ramn og berg.
Like a Rolling Stone
Songen vart gjeven ut på singel 20. juli 1965 og på albumet Highway 61 Revisited. Songen er over seks minuttar lang og berre enkelte gonger vart heile songen spelt på radio. Likevel klarte han å klatre til andreplass på den amerikanske singellista. Songen fekk kritikk frå tilhengjarane til Dylan på grunn av den hardare rockestilen, ein tydeleg skilnad frå folkemusikken han tidlegare hadde spelt.
Valdtekt i Japan
Politirapportar og mørketal
Ein verdi ein set høgt i dei fleste austasiatiske landa er det å akseptere eins situasjon i livet, noko som stemmar spesielt godt i Japan. Dette stammar frå meditative Buddhist-lærdommar og går ut på å resignert halde ut i stilla. Det kan vere mange ulike grunner til at ein ikkje melder frå til politiet om ein valdtekt. Mange vil ikkje verte assosiert med den type oppførsel og er kanskje redd for å bringe skam ovanfor seg sjølve og sin familie(haji). Undersøkingar viser òg at valdtektskultur står spesielt sterkt i asiatiske land, noko som igjen fører til at færre kvinner rapporterer. Valdtekt er eit veldig tabu- og skambelagt tema og det er difor ikkje blitt utført mange undersøkingar i forbinding med potensielle mørketal. Undersøkingar gjort i andre land foreslår likevel at mørketala er høge og at nærare 80% av desse er relasjonsvaldtekter.
Like a Rolling Stone
Innspeling
Dagen etter heldt øvinga fram og det vart gjort femten opptak av songen, som no fekk den meir kjende 4/4-takten med Dylan på elektrisk gitar. Det fjerde opptaket vart nytta som den endelege utgåva.
Utgjeving
Songen har seinare vorte gjeven ut på fleire samlealbum og fleire konsertalbum.
Tekst
(Omsett: No snakkar du'kje så høgt / No verker du'kje så bøs / Om å måtta rota rundt etter ditt neste mål med mat)
Refrenget ser ut til å fortsetja desse temaa:
"How does it feel How does it feel To be on your own With no direction home Like a complete unknown Like a rolling stone"
Fylkesveg 241 i Sogn og Fjordane
Han tek av frå Europaveg 16 i på vestsida av Nærøydalselvi i Gudvangen og går på oppsida av biloppstillingsplassen, ferjekaia og turistbåthamna og eit par hundre meter langs fjorden før han held fram inn i den 1754 meter lange Bakkatunnelen. På hi sida av tunnelen held vegen fram langs fjorden til Bakka, der fylkesvegen endar. Vidare gjennom Bakka, forbi Bakka kyrkje, og til garden Tufto går det 1,2 kilometer kommunal veg.
Norsk Sosialdemokratisk Parti
Norsk Sosialdemokratisk Parti var eit norsk politisk parti som stilte til val ved stortingsvala i 1957 og 1961. Partiet oppnådde aldri representasjon på Stortinget.
I 1961 stilte partiet liste berre i Sør-Trøndelag og fekk der ei oppslutning på 0,4 %. Deretter forsvann partiet ut av soga.
Mayo Clinic
Sjukehuset blei grunnlagt som Saint Marys Hospital av Dr. William Worrall Mayo og sønene William James og Charles Horace i 1889.
Gunnar
Bruk
Gunnar var blant dei mest brukte namna for nyfødde gutar i Noreg i tida mellom rundt 1900 og rundt 1955.
Sjøsamar
Sjøsamar er ei gruppe samar som tradisjonelt har halde til ved kysten av Nord-Noreg. Dei livnærte seg gjennom fiske, fangst, sanking og jordbruk, særleg husdyrhald. Mange var også snikkarar og smedar, og nokre var båtbyggjarar.
Folkerepublikken Kina
Folkerepublikken Kina kontrollerer heile fastlands-Kina. Folketalet er størst i verda, og landet er tredje største i flatevidd.
OGAE Second Chance Contest 2020
Sverige vann OGAE Second Chance Contest for sekstande gong, med songen «Kingdom Come» av Anna Bergendahl.
Hornbostel-Sachs
Rammeverk
Formelt er Sachs-Hornbostel basert på Deweys desimalklassifikasjon. Det har fire toppnivå og fleire undernivå under kvart av dei. Til saman innehar hierarkiet 300 grunnleggende kategoriar. Forklaring på dei to øvste nivåa i systemet blir vist nedanfor:
Øyar i Firth of Forth
Ingen av øyane har mange innbyggjarar og berre få av dei har permanent busetnad i det heile. Det var tidlegare ein landsby på Isle of May og det har vore kloster, eremitasjar og festningsverk på dei andre øyane. Sidan mange av øyane har forstavinga «Inch-», vert dei stundom omtalte i eit ordspel, «How many inches is the Forth?», som spelar på at 'Inch' (Innis), er det gæliske ordet for «øy» og inch, som er eit lengdemål.
Washington
Washington er ein delstat i det nordvestlege hjørnet av USA. Hovudstaden er Olympia og den største byen er Seattle. Mellom byane Seattle og Tacoma ligg Sea-Tac International Airport. Delstaten har om lag 6 millionar innbyggjarar og eit areal på 176 620 km².
Hanne Bjurstrøm
Bjurstrøm er likestillings- og diskrimineringsombod frå 2016.
64 Angelina
Asteroiden vart oppdaga 4. mars 1861 av ein profilert kometoppdagar, E. W. Tempel. Oppdaginga var den første av hans fem asteroidar.
Frihetsvernet
Frihetsvernet var namnet på eit norsk politisk parti som stilte til val i Oslo ved stortingsvalet i 1965. Anders Lange, som seinare stifta Anders Langes parti (seinare Framstegspartiet), var ein av hovudmennene bak partiet. Frihetsvernet oppnådde 0,05 % av røystene i Oslo og vart dermed ikkje representert på Stortinget. Partiet stilte ikkje til val ved stortingsval igjen.
Tolk
Tolking kan gjerast på fleire måtar, og dei mest vanlege formene er konsekutivtolking og simultantolking. Å tolke konsekutivt vil seie at innhaldet vert overført i kortare bolkar, der tolken formidlar innhaldet mellom desse bolkene. Å tolke simultant vil seie at det blir tolka samstundes som talaren snakkar. Dette er ein metode som ofte vert brukt på konferansar, og det krev at tilpassa lydutstyr er tilgjengeleg.
Det vert stilt ei rekkje krav til ein profesjonell tolk. Desse er blant andre objektivitet, teieplikt og nøyaktigheit. Det er forventa at tolken ikkje legg til eller trekkjer frå noko av den originale bodskapen, og at tolken alltid informerer om rolla si i forkant av tolkesituasjonen.
Peder Johannes Seglem
Peder Johannes Seglem  var ein norsk kontrollveterinær og lokalpolitikar. Han blei oppnemnd til ordførar i Bodø kommune av Nasjonal Samling i 1941. Han blei sittande i vervet til 1943.
Katabatisk vind
Kjenneteikn
Kald katabatisk vind har ein ofte tidleg på natta når sola har gått ned og bakken byrjar å stråle ut varmestråling. Kald luft frå ekstratropiske syklonar kan medverke til denne effekten.
Brevind
Det vert danna ein motvind over brevinden, som bles oppover i dalen. Dette er ein varmare dalvind, kalla anabatisk vind. Sidan dei to møtande vindane fører til turbulens i grenseflata mellom dei, fører dette til at brevinden døyr ut eit lite stykke nedanfor breen. For typiske norske bredalar strekkjer brevinden seg om lag 500-600 meter bort frå breen før han døyr ut.
Additiv fargeblanding
Som primærfarger brukast raudt, grønt og blått (RGB). Like delar av primærfargane raudt og grønt gjev sekundærfargen gult, like delar blått og grønt gjev cyan, medan blått og raudt gjev sekundærfargen magenta. Når alle tre primærfargene blir blanda i like delar, oppfattar auget det som kvitt. Ved å variere lysstyrken for primærfargene i ulike blandingsforhold, vil ein få fram alle fargar i spekteret.
Både additiv og subtraktiv fargeblanding er eit resultat av korleis auget oppfattar fargar, og ikkje ibuande eigenskapar ved ljoset. Det er stor skilnad på gult ljos (med ei bølgjelengd på 580 nm) og ei blanding av raudt og grønt ljos. For auget gjer det likevel ingen skilnad.
Det internasjonale friidrettsforbundet
Det internasjonale friidrettsforbundet eller IAAF (frå engelsk: The International Association of Athletics Federations) er den øvste styrande organisasjonen for friidrett. Forbundet vart skipa den 17. juli 1912 under den første kongressen i Stockholm av representantar frå 17 nasjonale friidrettsforbund. IAAF arbeider mellom anna med standardisering av tidtaking og registrering og godkjenning av verdsrekordar.
Tubular Bells III
Oldfield skapte albumet då han budde på Ibiza, og har sagt at inspirasjonen for somme av dei elektroniske elementa kom frå musikkstilane han høyrde på barane og klubbane på øya.
I motsetnad til Tubular Bells II, har ikkje Tubular Bells III eit mønster frå dei to stykka frå originalen, men refererer i staden til noko musikk frå dette albumet. Til dømes refererer «The Source of Secrets» til «Introduction»-delen på originalalbumet, og «Far Above the Clouds» refererer til «Finale» av «Tubular Bells (Part One)».
Innhald
Alle spor av Mike Oldfield.
Helgelandske
Selskapet har også drive eige reisebyrå i perioden 1959–2000, og skipa underselskap innan oljebransjen. I 1998 tok det namnet Helgelandske, som det har vorte kalla på folkemunne sidan oppstarten.
Fagott
Dei fleste fagottistar produserer sine eigne røyrblad. Emnet blir trekt i vatn, fasongskore og høvla før det blir vika saman og bunde opp i fuktig tilstand (fukta gjer at ein unngår sprekkdanningar). Til slutt må ein skrapa eller pussa røyrblada og justere wirane slik at røyrblada får passe motstand og passar fagottistens personlege klangideal og spelestil. Det tar minst 2-3 dagar å spela inn eit nytt røyrblad, og ein kan bruka det intensivt i 1-3 veker.
Karsten Alnæs
Karsten Ivar Alnæs er ein norsk forfattar, historikar og journalist som mellom anna er kjend for dei to historiske bokseriane Historien om Norge og Historien om Europa.
Vebjørn
Bruk
Bruken av Vebjørn som døypenamn auka sakte på siste halvdelen av 1900-talet, før han fekk ein raskt vekst og deretter faøø på 1990-talet. Rundt 1995 fekk opptil 0,4 % av nyfødde namnet. I 2009 var det 1 492 norske menn som heitte Vebjørn.
Engelsbergs bruk
Bruket går inn i økomuseet Ekomuseum Bergslagen.
Milits
Noreg har ein milits i det norske Heimevernet.
Niger
Geografi
Ørkenområda i Sahara dekker to tredelar av Niger. Klimaet er varmt og for det meste tørt, men det varierer mykje, både etter årstid og landsdel. Heile den nordlege delen av landet består av eit tørt høglandsområde, som er ein del av ei fjellkjede som strekker seg frå Algerie til Tsjad. Mot aust ligg ørkenen, med sanddyner og enorme områder av stein. Berre i sørvest, der elva Niger kryssar landet, finst det fruktbar jord som blir overflødd i den korte regntida.
Klima
Vêret i Niger er prega av det subtropiske høgtrykksbeltet og korleis dette endrar seg med årstidene. Dei nordlege områda av Niger strekkjer seg inn i Sahara og har ein årsnedbør under 50 mm. Temperaturen er høgast i april–mai med middeltemperaturar 33–34 °C, lågast i januar med 18–22 °C.
Historie
31. mars 2021 avverga tryggleiksstyrkane i Niger eit kuppforsøk frå ei militæreining i Niamey få dagar før den nyvalde presidenten skulle sverjast inn. Fleire folk blei arresterte. 2. april 2021 blei Bazoum teken i eid som president av Niger i den fyrste demokratiske maktoverføring i landet sidan sjølvstendet i 1960.
Sæterbø
Historie
Garden var vanskeleg å drive sidan han låg til fjells, og det var ofte lite korn å dyrke. Beitemarka var derimot god, og her var ein god del skog.
Sandnes stadion
Sandnes stadion er eit stadion i Sandnes og heimebanen til fotballaget Sandnes Ulf. Anlegget blir òg brukt til friidrett av Sandnes IL. Arenaen ligg i Sandnes idrettspark i bydelen Trones i Sandnes.
Hildegunn Dale
Ho debuterte i 2003 med diktsamlinga Solkant.
Nemi
Innhald
I serien er det ikkje med så mange figurar, men det er ofte besøk av folk som berre er med i ei stripe eller to.
Worms
Byen vart grunnlagd av keltarar som kalla han Borbetomagus, og i dag kranglar Worms med Trier og Köln om kva av desse som er ein del eldste byen i Tyskland.
Hugleik Alvsson
Hugleik er berre nemnd i Ynglingesoga, nærast som eit innskot i ei rekkje på tre ættleder med samkongar: Alrek og Eirik, Yngve og Alv, Jorund og Eirik. Det er og noko overnaturleg med Hugleik, sidan han heng saman med trollkunnige folk (og ei mengd spelemenn).
Rwanda
Flora og fauna
Det største mangfaldet av store pattedyr finst i dei tre nasjonalparkane. Nyungweskogen har tretten primatartar, inkludert sjimpansar og kolobusapar, medan Volcanoes huser anslagsvis ein tredel av fjellgorillabestanden i verda. I Akagera finst typiske savannedyr som sjiraff, elefant, leopard, neshorn, sebra og afrikabøffel. Løvebestanden i Rwanda døydde ut etter folkemordet i 1994, då nasjonalparkar blei gjort om til leire for fordrivne menneske, og dei gjenverande dyra blei forgifta og avliva av storfegjetarar. Rwanda fekk på nytt ein løvebestand i juni 2015 då Akagera nasjonalpark fekk sju løver frå to sørafrikanske parkar.
Kolonitida
Belgiske styrkar tok kontroll over Rwanda og Burundi i 1916, under den fyrste verdskrigen, og starta ein periode med meir direkte kolonistyre. Belgia styrte både Rwanda og Burundi som eit mandatområde under Folkeforbundet kalla Ruanda-Urundi. Belgiarane forenkla og sentraliserte òg maktstrukturen, og introduserte store prosjekt innan utdanning, helse, offentleg arbeid og landbruk, mellom dei nye avlingar og forbetra landbruksmetodar for å freista å redusera førekomsten av svolt. Belgiarane heldt fram med å favorisera tutsiane framfor hutuane, slik tyskarane hadde gjort. I 1935 innførte Belgia identifikasjonskort som viste etnisk tilhøyre. Tidlegare hadde det vore mogleg for spesielt velståande hutuar å bli «æres-tutsiar», men desse identifikasjonskorta hindra dette. Belgia heldt fram å administrera Ruanda-Urundi som eit tilsynsområde under SN etter andre verdskrigen, med planar om at landet etterkvart skulle bli sjølvstendig. Spenningar mellom tutsiane og hutuane i 1950-åra førte til den såkala huturevolusjonen i 1959, der fleire av hutuane i landet drap tutsiar og øydela heimane deira. Meir enn 100 000 menneske blei nøydde til å søkja tilflukt i nabolanda. I 1961 heldt Belgia, som hadde starta å støtta hutuane i staden for tutsiane, ei folkerøysting der landet stemte for å avskaffa monarkiet. Rwanda blei skilt frå Burundi og blei sjølvstendig frå Belgia den 1. juli 1962. Datoen blir i dag markert som sjølvstendedagen til Rwanda, ein nasjonal heilagdag.
Borgarkrig og folkemord
I oktober 1990 invaderte opprørsgruppa Rwandas patriotiske front (RPF) det nordlege Rwanda frå basen sin i Uganda. RPF bestod av nesten 500 000 tutsi-flyktningar. Angrepet innleidde borgarkrigen i Rwanda. Den rwandiske hæren, med støtte frå troppar frå Frankrike, fekk overtaket og RPF var stort sett overvunne i slutten av oktober. Nokre månader seinare, under leiing av Paul Kagame, innleidde RPF ein geriljakrig som heldt fram fram til midten av 1992. Ingen av partane fekk overtaket i krigen, men massedemonstrasjonar tvinga president Juvénal Habyarimana til å starta fredsforhandlingar med RPF. Partane blei einige om ein våpenkvileavtale i Arusha i Tanzania i 1992.
Dette utløyste folkemordet i Rwanda, som byrja få timar etter. Dei neste hundre dagane blei opp mot ein million tutsiar drepne og mishandla i eit koordinert folkemord på ordre frå den mellombelse regjeringa. Mange twa-folk blei òg drepne, sjølv om dei ikkje var part i konflikten. Ein fredsbevarande styrke frå SN som var i landet for å støtta ein fredsavtale mellom den tidlegare regjeringa og tutsi-opprørsgruppa Front Patriotique Rwandais (RPF). Ingen utanfrå greip inn for å stoppa massakrane før RPF tok kontroll over Kigali i juli 1994. Den militære leiaren deira, Paul Kagame, blei seinare vise-president og etterkvart president i Rwanda.
Folkesetnad
Rwanda har ein ung folkesetnad; ved folketeljinga i 2012 var 43,3 % av folkesetnaden under 15 år og 53,4 % mellom 16 og 64. I 2020 var den årlege fødselsraten estimert til 27,9 fødslar per 1 000 innbyggjar og dødsraten til 6,1 døde per 1 000 innbyggjar. Den forventa levealderen er 65,1 år (67,1 år for kvinner og 63,2 år for menn), noko som er den 37. lågaste blant 224 av landet i verda og territorium.
Politikk og administrasjon
Grunnloven i Rwanda blei vedteken etter ei nasjonal folkerøysting i 2003. Under grunnloven har Rwanda eit flerpartisystem med ei regjering og politikk basert på demokrati og val. Grunnlova set likevel betingelser for korleis politiske parti kan operera. Artikkel 54 seier at «det er forbode for politiske organisasjonar å basera seg på rase, etnisk gruppe, stamma, klan, region, kjønn, religion eller andre faktorar som kan føra til diskriminering.» Regjeringa har òg vedteke lovar som kriminaliserer idelogi basert på folkemord, som kan inkludera truslar, ærekrenkjande talar, fornekting av folkemord og hån mot offer. Til trass for at landet har ein demokratisk grunnlov, har president Kagame fått kritikk for ein autoritær leiarskap. Det politiske landskapet i landet har vore dominert av Kagame sitt parti Rwandan Patriotic Front (RPF) sidan 1994. Partiet har hatt jamn oppslutning ved val, opposisjonspolitikarar har blitt truga, arrestert og tvinga i eksil og media i landet driv regelmessig sjølvsensur.
Forsvars- og utanrikspolitikk
Forsvarsutgiftene representerer enno ein viktig del av nasjonalbudsjettet, hovudsakleg på grunn av tryggleiksproblem langs grensene mot Kongo, Burundi og Uganda. I 2017 brukte Rwanda 1 % av bruttonasjonalproduktet på forsvaret. I 2010 gav SN ut ein rapport som skulda den rwandiske hæren for å begå omfattande menneskerettsbrot og lovbrot mot menneskja i Den demokratiske republikken Kongo under den fyrste og andre krigen i Kongo, men desse anklagane blei nekta for av den rwandiske regjeringa.
Rettsvesen
Rwandas rettssystem er i stor grad basert på tyske og belgiske sivilrettssystemet og sedvanerett. I følgje grunnlova har Rwanda eit uavhengig rettsvesen, sjølv om presidenten og senatet er involvert i utnemninga av høgsterettsdommarar. Domstolane er delte i to grupper, ordinære og spesialiserte domstolar. Dei ordinære domstolane består av høgsterett, øvre rett (High Court) og regionale domstolar, medan dei spesialiserte domstolane er militære domstolar og eit system med handelsdomstolar oppretta i 2011 for å framskynde rettstvistar innan handel. Mellom 2004 og 2012 fanst eit system med gacaca-domstolar. Gacaca er tradisjonelle rwandiske domstolar som blei drivne av landsbyar og lokalsamfunn, og blei gjeninnført for å stilla folk som var mistenkte for folkemord for retten.
Ulster-segnkrinsen
Kjelder
Mitologia irlandzka
Bass Rock
Bass Rock eller berre The Bass, er ei øy i den ytre delen av Firth of Forth aust i Skottland. Ho ligg om lag 2 km frå land og 5 km nordvest for North Berwick. Ho består av vulkanske bergartar og har bratte sider med ei høgd på opp mot 107 meter over havet. Det finst store koloniar med havsule. Klippa er ikkje busett lenger, men tidlegare har tidlege kristne eremittar vore busette her. Seinare stod det òg eit kongeleg slott på øya, som ofte vart nytta som fengsel. Øya var lenge i familien Lauder si eige og høyrer i dag til David Fleetwood Hamilton-Dalrymple.
Ungarsk geografi
Topografi
Dei største elvane i Ungarn er Donau og Tisza. Donau renn òg gjennom delar av Tyskland, Austerrike, Slovakia, Serbia og Romania. 418 km av elva er framkommeleg i elva, medan Tisza er framkommeleg i 444 km. Mindre viktige elvar er Drava langs grensa til Kroatia, Rába, Szamos, Sió og Ipoly langs grensa til Slovakia. Ungarn har tre store innsjøar Balatonsjøen er den største og er 78 km lang og 3 til 14 km brei med eit areal på 592 km². Ungarar kallar ofte innsjøen «Det ungarske havet». Han er den største ferskvassjøen i Sentral-Europa og eit viktig rekreasjonsområde. Innsjøen er grunn og varm og frys ofte til om vinteren. Dei to andre innsjøane er Velencesjøen (26 km²) i Fejér og Fertősjøen (Neusiedlersjøen der om lag 82 km² ligg i Ungarn.
Ungarn er delt inn i tre store geografiske område, som igjen er delt inn i sju mindre: Den store ungarske sletta, ligg aust for Donau, Transdanubia, eit åslendt område vest for Donau, som strekkjer seg mot dei austerrikske lågberga før Alpane, og Dei nordlege åsane, som er eit fjell- og åslendt område som grensar til Den store ungarske sletta.
Klima
Sommaren har ofte mykje sol med ettermiddagsbyger og av og til torevêr. Tidleg på sommaren har ein torevêr ein av tre dagar. Donaudalen er ofte litt fuktigare, men ikkje meir enn at det ikkje vert ubehageleg. Enkelte dagar kan det bli svært varmt, særleg i sør og i aust. Slettene tørkar fort opp tidleg på hausten, før ein igjen får ein våtare periode og kjøligare vêr frå oktober til desember. Ein kan få lett snø innimellom om vintrane, men snødekket ligg sjeldan særleg lenge, og eit snøfall smeltar som regel før det neste kjem. I snitt ligg snøen på bakken 30-40 dagar i løpet av eit år, men i år med kaldare vintrar kan talet på snødagar auke, særleg når den kalde austavinden frå Ukraina slår til. Bakonyområdet og andre høgare punkt har derimot lågare temperaturar og større mengder snø når fuktig luft strøymer nordover frå Adriahavet. Frå april av byrjar dei lågareliggande områda og varmast opp igjen. Budapest har ein årleg nedbørsnormal på 614 mm.
Borgarfjörður
Området rundt fjorden har vore busett sidan Island vart kolonisert og fleire hendingar i Islendingesogene, som soga om Egil Skallagrimson fann stad her.
Haggis
Haggis ['hægıs] er ein skotsk matrett som er laga av innmat av får blanda med løk, havregryn og krydder og kokt i ein dyremage.
Ein kan i dag kjøpa haggis på butikkar i Skottland og fleire andre delar av Storbritannia året rundt. Slik haggis blir gjerne laga i ulike plasthaldarar i staden for med ekte magesekkar, på same måte som masseproduserte pølser no sjeldan blir laga med tarmar. Haggisen kan også seljast som hermetikk. Ein finn i dag også haggis laga av griseinnmat heller enn får, og vegetarisk haggis, der kjøtet er erstatta med grønsaker eller belgfrukter.
Kalium
Biologisk rolle
Kalium påverkar hjartemuskelen sin samantrekkingsevne og spelar såleis inn på blodtrykket. Kalium finst i ein del frukt og grønsaker, t.d. banan.
Kjemi
Kalium er, som dei andre alkalimetalla, reaktivt. Grunnstoffet dannar mange sambindingar. Til dømes:
Varangerbotn
Kultur
Her ligg Varanger samiske museum (samisk Varjjat Sami Musea). Museet viser samisk kultur i Finnmark. Det består mellom anna av Amtsmannsgammen (med båthus, fartøy og samisk handverk) og Isak Saba-huset, barndomshuset til den første samiske representanten på Stortinget. Han vart vald til på Stortinget for Arbeidarpartiet og sat der frå 1906 til 1912.
Craigleith
Craigleith er ei rekkje øyar nær North Berwick i lag med Bass Rock, Fidra og The Lamb. Av dei fire øyane er ligg Craigleith nærast hamna i byen. Som dei andre øyane har Craigleith ein fuglekoloni. Craigleith er ein lakkolitt, ein lavadom. Det finst mykje spor etter gammal vulkansk aktivitet i Lothian, som Bass Rock og Arthur's Seat. Craigleith består av essexitt, som er populær å lage curlingsteinar av.
Neil Jordan
Han er busett i Dublin.
Brian Deane
Sommaren 2005 signerte Deane for Perth Glory, og det var venta at han skulle trappe ned karrieren i den australske klubben, men før jula 2005 returnerte han nok ein gong «heim» til Sheffield United. Likevel vart det heller få framferder for Deane i oppryksseseongen til Blades; ein skade i ein reservelagskamp sette han utanfor spel medan han prøvde å finne kampforma etter det lite vellykka opphaldet i Australia, og i tillegg handla manager Warnock inn ei rekkje andre spissar (Bruce Dyer og Ade Akinbiyi, og dessutan Geoff Horsfield på lån frå WBA) som konkurrerte direkte med Brian Deane. Blades rykte likevel opp og Deane fekk altså vere med på denne bragda 16 år etter sist gong, om enn i ein mindre viktig rolle enn då.
Årbø
Årbø eller Aarbø er ein gard sør i Fitjar kommune.
Fylkesveg 200 i Hordaland
Fylkesvei 200 i Hordaland går mellom Hamre og Hummelsund, og mellom Steinsland og Hammaren i Sund kommune.
Søre Øyane
På Sundøy ligg Søre Øyane skule og bedrifta Mecmar, som produserer eit avansert og miljøvennleg eksosgassystem til skipsflåten. Bedrifta har blant anna levert eksosgassystem til den svenske marinen sine korvetter (små fregattar), til 27 malaysiske fregatter, og til Den Kongelig Norske Marines MTBer i Skjold-klassen.
Hepatitt A
Sjukdomssymptom
Fulminant hepatitt A ser ein berre hjå gamle menneske og hjå pasientar med andre former for leversjukdom. Hepatitt A vert aldri kronisk. Dei aller fleste kjenner seg friske etter seinast 3 – 4 månader, men 10 – 20% av pasientane med symptom kan få ein meir langvarig sjukdom. I fleire månader han sjuklingen i omgangar ha gulsott med feber og sterk kløe. Slike tilfelle kan utskilja virus og vera infeksiøse.
Smittevegar
Virus kan isolerast i blod frå 2 veker føre til 3 dagar etter og i feces frå 2 veker føre til 1 – 2 veker etter at pasienten har vorte ikterisk. I feces er viruskonsentrasjonen 2 – 3 log høgare enn i blod. HAV vert fyrst og fremst overført fekalt – oralt (t.d. gjennom kontaminert vatn og matvarer). Virus krev elles nærkontakt om det skal smitta, t.d. i familiar og hushald. Smitterisken er størst frå eit par veker føre til 1 veke etter oppkomst av symptom.
Førebygging
Etter at fleire statar i USA i 1999 innførde rutinevaksinasjon mot HAV i barnealderen, har insidensen for hepatitt A mellom 1995 og 2007 gått ned med 92% - fyrst og fremst i statar med rutinevaksinering. Born under 1 år, eldre menneske og personar på immunnedsetjande medisin eller med underliggande sjukdomar kan svara dårlegare på vaksinering. I slike tilfelle kan kommersielt immunglobulin nyttast. Ein intramuskulær injeksjon føre smittetilfellet gjev i 80% ein omgåande, passiv immunitet som berre varer nokre veker eller månader. I kommersielt immunglobulin (gammaglobulin) finst mellom anna IgG-antikroppar mot HAV. Dette er framstilt frå store plasmasamlingar som er negative i testar for både HIV, Hepatitt B og Hepatitt C. Plasma har dessutan gått gjennom ein inaktiveringsprosess for virus. Det finst ingen rapportar om overføring av virusinfeksjonar. På grunn av risk for anafylaktisk reaksjon bør pasientar med skort på IgA ikkje få immunglobulin.
Nils Henrik Smith
Smith har gått årsstudiet ved Skrivekunstakademiet i Hordaland og har studert engelsk og litteraturvitskap ved Universitetet i Bergen.
Haifa
Byen ligg i fjellsida av Karmelberget og har ei historie som går attende meir enn 3 000 år. Den første kjende busetnaden i nærleiken var Tell Abu Hawam, ein liten hamneby seint i bronsealderen (1300-talet fvt.). På 200-talet evt. var Haifa kjend som eit senter for produksjon av fargestoff. Gjennom hundreåra har forskjellige folk herska over byen, frå fønikarane, persarane, hasmonearane, romarane, austromarrane, arabarane, krossfararane, osmanarane, britane til israelarane. Frå opprettinga av Staten Israel i 1948 har byen vore styrt av Haifa kommune.
Osmansk tid
Dei første europeiske jødane kom til byen mot slutten av 1800-talet frå Romania. Central Jewish Colonisation Society i Romania kjøpte over 4 kvadratkilometer land nær Haifa. Sidan dei jødiske nybyggjarane hadde budd i byar, leigde dei inn tidlegare fellahin-forpaktarar for å lære dei jordbruk.
Ei grein av Hejaz-banen, kjend som Jezreeldal-banen, vart bygd mellom 1903 og 1905. Dette førte til rask vekst for Haifa, som vart eit bysentrum (nahiya) under Akka sanjak i Beyrut eyalet mot slutten av det osmanske styret. Technion teknologiinstitutt vart grunnlagd på denne tida, i 1912.
HVAC
HVAC står for Heating, Ventilation and Air Conditioning. HVAC vert gjerne òg omtala som klimakontroll eller liknande. Omgrepet HVAC vert på norsk brukt om system som styrer inneklimaet i store bygg.
Haifa
Staten Israel
Folketalet til Haifa hadde auka til 200 000 tidleg i 1970-åra og masseimmigrasjon frå det tidlegare Sovjetunionen gav ytterlegare 35 000 innbyggjarar.
Samferdsle
Haifa har seks jernbanestasjonar og Carmelit, den til no einaste undergrunnsbanen i Israel (ein annan er under bygging i Tel Aviv). Nahariya–Tel Aviv-banen langs kysten er hovudlinja til Israel Railways langs kysten av Haifabukta og har seks stasjonar innafor byen. Frå sørvest til nordaust er desse: Haifa Hof HaCarmel, Haifa Bat Galim, Haifa Merkaz HaShmona, Lev HaMifratz, Hutzot HaMifratz og Kiryat Haim. I lag med Kiryat Motzkin jernbanestasjon i den nordlege forstaden Kiryat Motzkin, dannar dei Haifa - Krayot-banen («Parvarit»). Det går direktetog frå Haifa til Tel Aviv, Ben Gurion internasjonale flyplass, Nahariya, Akko, Kiryat Motzkin, Binyamina, Lod, Kiryat Gat, Beer Sheva og andre stader.
Idrett
Dei største idrettsanlegga i Haifa er Kiryat Eliezer stadion, som tar 14 000 tilskodarar og Thomas D'Alesandro stadion. Neve Sha'anan Athletic stadion tar 1 000 tilskodarar. I 2014 stod Sammy Ofer stadion, som er godkjend for 30 820 seter.
OGAE Second Chance Contest 2019
24 land deltok i tevlinga. Australia deltok for fyrste gong i OGAE Second Chance Contest, medan Kroatia og Moldova (for OGAE Rest of the World) returnerte til tevlinga. Kviterussland, Malta, Polen, San Marino og Sveits, som deltok i 2018, deltok ikkje i 2019-utgåva av OGAE Second Chance Contest. Sjølv om Ukraina trekte seg frå 2019-utgåva av Eurovision Song Contest, kunne dei deltake i denne tevlinga.
Teiknefilm
Ein teiknefilm er ein kort animert film for kino eller fjernsyn som har ein eller anna slags form for handling eller tema. Tidlege teiknefilmar vart teikna for hand, men moderne teikneserier vert gjerne laga ved hjelp av datamaskiner.
Sinaifjellet
Sinaifjellet består av alkaliske granittar trengde inn i forskjellige bergartar som vulkansk stein. Dei eksponerte bergartane stammar frå ulike djupner.
Katarinaklosteret ved Sinaifjellet
I biblioteket er det laga ei utstilling med dei mest kjende ikona frå klosteret. Det låg langt inne i ørknane ved foten av Sinaifjellet, og ein del av ikonåaleria vart difor ikkje øydelagde under biletstriden eller ikonoklasmen på 700- og 800-talet i det bysantinske riket. Dei er dermed viktige for kunnskapen om korleis Kristus vart måla før ikonoklasmen.