cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bernt Lie
Bernt Lie vart fødd i Mandal då far hans var byfogd der. Han tok i 1891, som far sin tidlegare, juridisk embetseksamen. Året etter debuterte han med folkelivsskildringa Matje Kajsa, ei realistisk novelle om ei gammal kvenkone si skuffa kjærleik, hat og hemnlyst. Same år kom ''I Eventyrland. Fortælling fra det nordligste Norge'', tileigna onkelen, om ein kunstmålar driven av lengt etter eit landskap som kunne gje svar på det han "kjendte seg inderst inde at være og vilde." Bernt Lie dikta på same spenninga mellom natur og kultur som er så særmerkt for Lie-ætta. Synsvinkelen hans ligg hos borgarlege miljø Ofte grip dei inn mot urett. Handlinga er like gjerne i Italia, der Lie budde i ei årrekkje, som i Nordland, ofte med grunntone av motsetnad nord/sør. Handlinga i dei meistarlege gutebøkene hans er i nord. Den autoritære embetsmannshaldninga er i gutebøkene mildna av skoleerindringane si sjarme, det er rektor si opphøygde rettvise, og byfogden som bankar i neven i bordet i harme over behandlinga av fatigguten, dei er draumen om den store europeiske historia i gutelesnad og klasserom, fri for den hardare tonen som til dømes i dramaet En racekamp, skrive i 1915 under fyrste verdskrig, året før Bernt Lie døydde.
Lastebil
I Noreg skil Statens vegvesen mellom «klasse C1 (lett lastebil)» og «klasse C (lastebil)» (òg kalla «tung lastebil»), der lette lastebilar har tillaten totalmasse mellom 3500 og 7500 kg og tunge lastebilar har tillaten totalmasse på over 7500 kg. For å føra lastebil krevst det førarkort klasse C og for lett lastebil klasse C1. For å føra lastebil og lett lastebil med tilhengar over 750 kg krevst det førarkort klasse CE respektiv C1E.
Motor
Så godt som alle moderne lastebilar er utstyrte med dieselmotor, som har større verkningsgrad enn forgassarmotorar og difor er meir økonomiske. Dieselmotorar har dessutan betre seigdragingseigenskapar enn forgassarmotorar. Moderne lastebilmotorar har ofte ei etter måten flat dreiemomentkurve som strekkjer seg over eit stort turtalsområde, noko som fører til at ein ikkje treng å gira så ofte. Lastebilmotorar kan ha frå fire til tolv sylindrar, men seks og åtte sylindrar er mest utbreidd. Motorar med opp til seks sylindrar er vanlegvis rekkjemotorar, medan åtte-, ti- og tolvsylindra motorar er V-motorar. Det vanlege er firetaktsmotorar, men nokre produsentar, som til dømes Krupp, har nytta totaktsmotorar. Totakts dieselmotorar har ikkje like stort dreiemoment ved låge turtal som firetakts dieselmotorar, så ein lyt gira oftare.
Drivverk
For å overføra det store dreiemoment til moderne lastebilmotorar er bilane som oftast utstyrte med dobbelplatekoplingar.
Bremsar
7 Parkeringsbremseventil
9 Fotbremseventil
Lastebilar i trafikken
På grunn av storleiken krev det meir planlegging å køyra lastebil. Manøvrar som skifte av køyrefelt krev både meir plass og meir tid enn for personbilar. Høge lastebilar kan av og til føra til problem for andre trafikantar, ved at dei skuggar for skilt ved vegen, slik at andre førarar ikkje får med seg informasjonen.
Fare for velting i sving
der b er sporbreidda, verka mot veltemomenter \tau_h og redusera faren for velting. (På grunn av elastiteten i dekka kan ein ikkje finna sporbreidda heilt nøyaktig.) På flat veg veltar bilen/hengaren når veltemomentet \tau_h er større enn stabiliseingsmomentet \tau_v, dvs. når
Køyre- og kviletid
I Noreg er det krav om at lastebilar skal vera utstyrte med plomberte fartsskrivarar. Eldre fartsskrivarar har ei roterande papirskive som teiknar ein graf over farten som funksjon av tid. Før køyringa tek til må sjåføren fylla ut skiva med namn, dato, registreringsnummer, kilometerstand og namnet på staden der turen tek til. Når turen er til ende vert så dato, kilometerstand og stad atter fylt inn og skiva vert teken vare på. Det vert nytta ei eiga skive for kvar tur. Om det er to sjåførar på same bil må dei nytta separate skiver. I 2006 vart det innført krav om at nye lastebilar skal ha digitale fartsskrivarar. For å nytta digital fartsskrivar må ein ha sjåførkort, som ein må søkja Statens vegvesen om.
Einar Friis Skogstad
Friis døydde i Oslo. Han var gammalonkel til næringslivsleiaren Unni Friis Skogstad (*1955).
Monks Bay
Området har òg vore kjend for smugling. Bukta vart nytta til å landsette last frå skip som så kunne transporterast rundt på øya.
Lastebil
Soge
På 1990-talet helt utviklinga med å nytta same komponentar på fleire typar lastebilar fram og samarbeidet mellom produsentane auka. Kravet frå myndigheitene om reinare eksos førte til at motorane fekk reinare forbrenning og større verkningsgrad. Etter tusenårsskiftet helt utviklinga av stadig meir avansert teknologi fram. Motoreffekten auka til over 500 kW (680 hk) og eit dreiemoment på 3500 Nm.
Kleopatra
Kleopatra VII Filopator (gresk Κλεοπάτρα θεά φιλοπάτωρ, fødd 69 f.Kr., død 30 f.Kr.) var farao av Egypt frå 51 f.Kr. til 30 f.Kr.. Ho var den siste medlemen i det makedonske ptolemeiske dynastiet og dermed den siste greske herskaren av Egypt. Far hennar var Ptolemaios XII Auletes og mora var truleg Auletes si søster, Kleopatra V Tryfaena. Kleopatra er gresk og betyr «til fars ære», hennar fulle namn «Kleopatra Thea Filopator» betyr «gudinna Kleopatra, elska av far sin».
Midtmaradalstindane
Fjellet ligg ved Maradalsbreen like sør for Storen og Skagastølstindane.
Dragon
Dragon er opphavleg ein soldat som bevegar seg til slagmarka til hest, men stig av for å slåst. I Noreg skulle ein eller fleire gardar, kalla dragonkvarter eller utrederkvarter, stille ein ryttar med hest og utrusting til kavaleriteneste. Ein dragon var altså ein kavalerist som var utstyrt for å kjempe til fots, som ein infanterist.
Kleopatra
Filmar om Kleopatra
Den tidlegaste filmen som inneheldt Kleopatra var Antony and Cleopatra (1908) med Florence Lawrence som Kleopatra. Den tidlegaste filmen om Kleopatra som hovudperson, var Cleopatra, Queen of Egypt, med Helen Gardner i hovudrolla(1912).
Sogn politimeisterbustad
Freding
Målet med fredinga er primært å bevare dei arkitektoniske kvalitetane. Det at huset ligg i ei lita bygd, fører til auka verneverdi, då det er sjeldan at ein finn døme på reindyrka 30-talls funksjonalisme utanfor dei store byane. Ut over det arkitektoniske er politimeisterbustaden verdifull som ei sein utgåve av embedsmannsbustaden. Bygningen har hatt ein offisiell funksjon som gjer at bygningen er meir sentral i lokalmiljøet enn ein privat villa.
Charente-Maritime
Klima
Klimaet er mildt og solrikt med mindre enn 900 mm nedbør i året. Middeltemperaturen varierer frå 20 °C om sommaren til 5 °C om vinteren.
Økonomi
Rochefort er ein by med skipsverft og har ein fransk marinebase.
Dåfjorden på Stord
Dåfjorden er ein fjord på øya Stord på grensa mellom kommunane Stord og Fitjar. Fjorden er delt i to, ein del går rett sørover og ein del rett nordover, og frå nord til sør er fjorden om lag 6 km lang.
Luigi Cherubini
Liv
Cherubini var fødd i Firenze i september 1760 og starta å studere musikk med faren. Det første verket hans ei messe og Credo vart framført i 1773. Fem år seinare studerte han med Giuseppe Sarti og komponerte den første operaen sin, Il Quinto Fabio, under denne læretida. Han kom attende til Firenze i 1782 og heldt fram å komponere operaer. I 1785, etter eit vellukka besøk i London, reiste Cherubini til Paris, og busette seg der permanent. Det første verket hans for den franske scenen var operaen Démophon, som vart produsert i 1788. Året etter, som markerte starten på den franske revolusjonen, vart Cherubini utnemnd som direktør i eit nytt operaselskap under vern av bror til Kong Ludvig XVI, som seinare styrte Frankrike som Ludvig XVIII av Frankrike. I 1791 produserte Cherubini operaen Lodoïska, som fekk særs god mottaking. I 1792 vart derimot operaselskapet, som dei revolusjonære såg på som ei leivning etter dei kongelege, lagt ned og Cherubini søkte tilflukt på landet i Normandie hos ein ven. I 1793 vendte han attende til hovudstaden, og håpte trass i den farlege politiske situasjonen, å halde fram karrieren sin. Cherubini klarte å skaffe seg dei rette politiske kjennskapane og fekk ei stilling ved Institut National de Musique. Då instituttet vart Conservatoire National i 1795, vart Cherubini ein av inspektørane. I denne perioden komponerte Cherubini became one of its inspectors. During this period, Cherubini composed efemerisk verk som hylla den nye regjeringa.
Gigagram
Og motsett:
Exagram
1 exagram er lik:
Og motsett:
NM i sykling 1995 i tempo
50 km temporitt
<br style="clear:both;" />
Rüttenen
Kommunen ligg ved foten av Weissenstein-fjella. Han består av landsbyen Rüttenen og grendene Widlisbach, Oberrüttenen, Galmis, Falleren, Brüggmoos, Kreuzen og Steingrubenquartier, som er ein forstad til Solothurn.
Stølsnosi
Stølsnosi  er eit fjell i Årdal kommune i Vestland. Det har ei høgd på 1930 meter over havet og er det 258. høgaste fjellet i landet av fjella med primærfaktor på minst 50 meter.
Hellandsfjorden
Hellandsfjorden er ein 3 km lang fjord på vestsida av Fitjar på øya Stord, sør vest for Fitjar sentrum.
Valkomité
Ein valkomité er ei fortruleg arbeidsgruppe i ein organisasjon (som eit politisk parti eller ei foreining) som har til oppgåve å førebu val til tillitsverv. Slike tillitsverv kan til døme inkludere styreleiar eller styreformann, styremedlemmar, sekretær, kasserar og liknande.
Semidiesel
Semidiesel, eller tungolje er ei fellesneming på raffineriprodukt som har større viskositet enn dieselolje har. Semidiesel vert mellom anna brukt som drivstoff på større skip. Skipsmotorane vert likevel fyrst starta og køyrde varme med diesel.
Inge Krokann
Inge Krokann var ein norsk forfattar frå Oppdal.
Evolusjon
Evolusjonsfaktorane
I moderne evolusjonsteori vert det ofte skild mellom seks ulike faktorar; evolusjonsfaktorane, som ein reknar som gode nok til å forklara evolusjonære endringar innanfor artar (mikroevolusjon):
Zettagram
Og motsett:
Aleksandr Petsjerskij
Aleksandr «Sasja» Petsjerskij var ein ukrainsk jøde og soldat som organiserte det mest suksessrike fangeopprøret i den nazistiske konsentrasjonsleiren Sobibor i 1943.
Reeth Bay
Stranda består hovudsakleg av sand og grus. Havbotn er ei blanding av stein og gjørme.
Lungepulsåre
I fostersirkulasjonen har lungepulsåra òg eit samband med livpulsåra; ductus arteriosus.
Marlon Brando
Liv
Ikkje før på byrjinga av 1960-talet kom Brando opp igjen med ein stor suksess. Det vart med Mytteriet på Bounty (1962), som nærast kosta Brando fridomen til å kunne velje dei rollene han sjølv ville ha. Brando nekta å ferdigerklære filminnspelinga før han hadde fått alle scenene slik han ville ha dei. Dette gjorde at budsjettet steig med millionar av kroner. Brando var no uønskt av Hollywood.
Seymour Island
Historie
Nordspissen av Seymourøya vart observert i 1843 av ein britisk ekspedisjon leia av James Clark Ross, som gav spissen namnet Cape Seymour etter kontreadmiral George Francis Seymour. I 1892 konstaterte nordmannen Carl Anton Larsen at det dreidde seg om ei øy.
Wahrlich, wahrlich, ich sage euch
Instrumentering og struktur
Stykket er instrumentert for to oboar, to fiolinar, bratsj og basso continuo, samt fire songsolistar (sopran, alt, tenor, bass) og firedelt kor.
Det består av seks satsar:
Carl Olof Rosenius
Han vart fødd på Nysätra prestegard i Västerbotten, der far hans var prest. Far hans høyrde til dei såkalla «nylesarane», som var komne til andeleg frigjering under vekkinga som gjekk over Norrland omkring 1800. Carl Olof studerte sjølv til prest i Uppsala frå 1838. Her vart han knytt til metodistpresten George Scott.
Ola Raknes
Møte med Wilhelm Reich
Ola Raknes møtte Wilhelm Reich første gong på det skandinaviske psykoanalytikar-møtet i Oslo påsken 1934. Raknes vart sterkt gripen av Reich sin sterke personlegdom, og den tydelege framlegginga hans under foredraga og i ordskifta om det sentrale i dei tema han drøfta hjelpte Raknes til ein klårare forståing av mange ting. Wilhelm Reich sitt utgangspunkt var Freud sine psykoanalytiske teoriar, men allereie i 1925 hadde Reich med utgangspunkt i friviljug arbeid på en rådgjevingsklinikk i Wien for menneske med seksuelle problem, byrja utvikle sin seksualøkonomiske teori, eit arbeid som skulle vare fram til 1938. Aller helst ville Ola Raknes byrje i læreterapi hos Reich med det same, men han hadde ikkje moglegheit til å reise til Sverige der Reich på denne tida arbeidde. Likevel møttest dei igjen i august same året på den 13. psykoanalytiske kongressen i Luzern. Der protesterte Ola Raknes saman med dei to andre norske deltakarane, psykologiprofessor Harald Schjelderup og barnepsykiateren Nic. Hoel (seinare Nic. Waal), høglydt mot Reich si utestenging frå I.P.V. Dei norske vart seinare på kongressen godkjende som ei eiga gruppe, noko som innebar at dei hadde høve til å ta Reich opp som medlem hos seg. Likevel tok ikkje Wilhelm Reich imot tilbodet om medlemskap da han seinare i 1934 flytta til Noreg. Da hadde Ola Raknes i mellomtida byrja i læreterapi hos Otto Fenichel som han rekna for å vere ein av Reich sine venar og medarbeidarar. Han hadde frå starten sagt til Fenichel at dersom Reich hadde vore i Noreg hadde han gått til han.
Karakteranalytisk vegetoterapi
Raknes la i sin terapeutiske praksis vekt på å hjelpe folk til å arbeide seg fram til det levande i seg og arbeide fram den ibuande utviklingstendens, den «frie vokster». Måten dette skulle gjerast var ved å fjerne de hindringar og blokkeringar som var i vegen, ved at personen lærde å vedstå seg sjølv, sine tankar, kjensler og sine impulsar. I dette var det mest vesentlege å integrere opplevinga av kroppen – å kjenne kva ein hadde lyst til, og å gjeve etter for lysten dersom det ikke var noko vesentleg som talde imot. Raknes viste i artikkelen «Liv og religion» til Wilhelm Reich sin definisjon av livet som ein samanhengande prosess av rytmisk skifte mellom mekanisk spenning, bioenergetisk opplading, bioenergetisk utlading og mekanisk avspenning. Han skreiv der, «De fleste mennesker vil behøve en viss øvelse i å legge merke til sine egne kroppstilstander før de kan oppleve denne livsrytmen. Men da vil de også tydelig kunne oppleve den, særlig i to former: i den rytmiske strøm som går gjennom hele kroppen når den fritt kan følgje med i andinga, og særlig intenst i den situasjon som populært heter ‘å leve sammen’, det vil si i den seksuelle orgasme».
Barnet i oss alle
Det var barnet Ola Raknes fokuserte mest på i opplysningsarbeidet han gjorde som verdiformidlar og behandlar. Det er barnet som står i fokus i artikkelen «Liv og religion», i boka Fri Vokster og i terapien hans. Det gjeld òg barnet i den vaksne, som han sjølv tok vare på: ivrig, søkjande og kry, men ikkje sentimental eller barnsleg. Samstundes var han ein uvanleg jordnær mann. Han såg sakene på eit likefram vis og sette lettfattelege namn på fenomena. Han kunne verke naiv, men i røynda hadde han overblikket. (Grønseth, 1975) Like eins avskydde han maktbruk og undertrykking, sjølv om han ikkje skreiv noko særleg om det (Dannevig, 1975). Då han arbeidde med Møtet med det heilage da boka skulle gjevast ut på ny, innsåg han at han måtte ha oversett (fortrengt?) å vurdere heile fenomenet vondskap.
D'Urville Island i Antarktis
Øya vart kartlagd i 1902 av Den svenske antarktiskekspedisjonen under Otto Nordenskiöld, som namngav ho etter kaptein Jules Dumont d'Urville, ein fransk oppdagar som oppdaga land i Joinville-øyane.
Ole Steffensen Isene
Ole Steffensen Isene frå garden Isane i Davik i Bremanger kommune i Sogn og Fjordane. Han tok lærareksamen i Tromsø i 1887 og var sidan lærar i Jølster, Rødenes og Tune. Frå 1905 til 1920 var han hovudsekretær i Det norske Totalavholdsselskap og redaktør av bladet Menneskevennen. Perioden 1907-40 var han leiar av Blå Kors, kalla generalsekretær frå 1924. I 1942 fekk han Klostermedaljen.
Däniken
Däniken er ein kommune i distriktet Olten i kantonen Solothurn i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 382 meter over havet.
Børøya
Hadsel kommune kjøpte Børøya i 1963, og prosjekterte bustad- og industriområde der. Kommunen finansierte Børøybrua, som vart offisielt opna i 1967. Brua over til Langøya, der Hadsel har samband med fastlandet, vart opna i 1978.
Scratchell's Bay
Scratchell's Bay er ei bukt på sørvestkysten av Isle of Wight i England like søraust for The Needles. Ho vender sørover mot Den engelske kanalen og er 250 meter lang. Namnet trur ein kjem av dei mange namna på Djevelen.
Raudbergsnuten
Raudbergsnuten  er eit fjell i Årdal kommune i Vestland. Det har ei høgd på 1805 meter over havet og er det 459. høgaste fjellet i landet av fjella med primærfaktor på minst 50 meter.
Närke
Landskapet ligg nord for Vättern.
Siutghiol
Etymologi
Namnet på innsjøen kjem av det tyrkiske Sütgöl, som tyder «mjølkesjøen».
Gulbrand Lunde
Gulbrand Oscar Johan Lunde var ein norsk politikar i Nasjonal Samling før og under andre verdskrigen.
NS-tid
Natt til 26. oktober 1942 omkom Lunde og kona Marie. Bilen dei sat i tippa i sjøen ved ferjeleiet Våge i Romsdalsfjorden. I ettertid fann ein ikkje ut anna enn at det måtte vera ei ulukke.
Mesut Özil
Mesut Özil er ein tysk fotballspelar, som i 2014 spela for Arsenal i engelsk Premier League, og det tyske landslaget. Han har tyrkisk opphav og kunne òg ha valt å spela for det tyrkiske landslaget, men valde det tyske. Han debuterte i Bundesliga som 17-åring, 12. august 2006 for Schalke 04 frå heimbyen Gelsenkirchen, i ein kamp mot Eintracht Frankfurt. I 2008 gjekk han over til Werder Bremen. Han vart seriemeister i Spania med Real Madrid i 2012. I 2014 vann han FA-cupen med Arsenal. Han var med på å vinna U21-EM med Tyskland i 2009. Han debuterte for det tyske A-landslaget i ein venskapskamp mot Noreg 11. februar 2009, der Tyskland tapte.
Tetrodotoksin
I kulefiskar vert tetrodotoksin laga av bakteriar som fisken får i seg gjennom maten. Kulefisk vert ete som fugu i Japan, og no og då vert menneske drepne av tetrodoksinforgifting etter eit slikt måltid.
Hurva-synagogen
Hurva-synagogen var hovudsynagogen i Jerusalem på 1500-talet, og kanskje tidlegare. Han var bygd nærme ruinane av ein tidlegare synagoge tradisjonelt tillagt den rabbinske autoriteten Moses ben Nahman (Nahmanides, haRamban).
Abu
Kjelder
Abu (delnavn) Abu (Beiname) Абу (Семітська)
Pierre Brassau
Pierre Brassau var ein sjimpanse som i 1964 vart brukt i ein spøk gjennomført av Åke «Dacke» Axelsson i den svenske tabloidavisa Göteborgs-Tidningen. Axelson kom på ideen å stille ut ein serie måleri framstilte av ein ikkje-menneskeleg primat, i dette tilfellet ein sjimpanse. Utstillinga gav seg ut for å presentere verk av ein inntil då ukjend fransk kunstnar med namnet «Pierre Brassau». Målet med utstillinga var å prøve ut om kunstkritikarar var i stand til å sjå skilnaden mellom eit verkeleg modernistisk avant-garde måleri og arbeidet til ein sjimpanse.
Eppenberg-Wöschnau
Eppenberg-Wöschnau er ein kommune i distriktet Olten i kantonen Solothurn i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 459 meter over havet.
Mitsunari Musaka
Han spelar for klubben Shimizu S-Pulse (2019).
Aksentteikn
Aksentteikna som er i bruk i norsk er: ´ (akutt aksent), ` (grav aksent) og ^ (cirkumfleks).
Bregenzerwald
Bregenzerwald er mest kjend som ein vintersportsstad, men her finn ein òg «Osteruta Bregenzerwälder» eller songfestivalen «Schubertiade» i Schwarzenberg. Bregenzerwald har mykje urørt natur, gamle tradisjonar og er eit gjestfritt område.
Richard Olsen
Aktiv
Etter 1983 kasta Olsen aldri over 65 meter. Han sikra seg likevel NM-medaljar i øvinga: bronse i 1984, sølv i 1986, og i 1988 gull. Hans norske rekord på 74,46 meter gjaldt til Eivind Henriksen i 2011 slengde sleggja 74,59 m.
Dei karniske Alpane
Dei er kalla opp etter den romerske provinsen Carnia, som truleg hadde eit keltisk opphav.
Dei sju underverka
Førehistorie
Grekarane nytta ikkje omgrepet «underverk», men theamata, som betre kan omsetjast til «må sjåast».
Heroína Island
Heroína Island er ei lita øy i Antarktis, som ligg heilt nordaust i Danger Islands, aust-søraust for Joinville Island. Ho vart namngjeven av Den argentinske antarktisekspedisjonen, 1948–49, etter ekspedisjonsskipet «Heroína», namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names i 1993,
Mozilla Thunderbird
Mozilla Thunderbird er ein epost-lesar med utspring i Mozillas originale e-postlesar. Thunderbird støttar IMAP og POP3, og dessutan NNTP for nyhetsgrupper. Thunderbird har innebygt spamfilter og støttar utvidingar. Thunderbird har mange gode standardfunksjoner, som stavekontroll og GPG-kryptering.
Vidra
Det har eit areal på 12,40 km² og eit volum på opp mot 340 millionar m³.
Jan Henrik Olstad
Jan Henrik Olstad var ein norsk offiser, frimurar, historikar og statsarkivar. Han var fødd på Lillehammer.
Norske kyrkje- og undervisingsministrar
Norske kyrkje- og undervisingsministrar er ei oversikt over statsrådar i Kyrkje- og undervisingsdepartementet (KUD).
Jonassen Island
Jonassen Island er ei av fleire øyar i Antarktis kring halvøya Graham Land, som ligg nærmare til Sør-Amerika enn nokon annan del av kontinentet.
Abu Bakr
Muhammed gifta seg med Aisha, dotter til Abu Bakr.
Kvekarane
Kvekarane, eller Venesamfunnet, eller Kvekernes religiøse samfunn er eit kristent kyrkjesamfunn, grunnlagt i England midt på 1600-talet. Kyrkjesamfunnet er kjenneteikna av trua på at sjela har umiddelbar kontakt med Gud (det indre lys); det er antiautoritært og prega av nøysemd og fredsæle. Namnet kvekar har samanheng med ordet quake, 'skjelve', og var opphavleg eit utnamn, kanskje gitt fordi nokre medlemmer under møta vart så gripne at dei skolv.
Buster Keaton
Som mange andre stumfilmstjerne klarte ikkje Keaton overgangen til lydfilm. Han hadde grov stemme og sleit med å seie replikkar. I 1959 mottok han ein æresoscar for verket sitt. Han har òg fått to stjerner på Hollywood Walk of Fame. Keaton døydde av lungekreft i Los Angeles i California.
Georg Hettich
Aktiv
Hettich la opp etter 2010-sesongen.
Hohe Tauern
I sentrum av området ligg nasjonalparken Hohe Tauern. Området er 1 800 km² og er den største av seks nasjonalparkar i Austerrike. Han er delt inn i ein kjernesone (der bygg- og anleggsverksemd er totalforbode) og ei randsone som vert nytta til skogbruk og setrar.
Turismen har berre auka minimalt etter at nasjonalparken vart oppretta, men har vorte mindre skadeleg på omgivnadane. Då ein oppretta nasjonalparken var det lagt vekt på at den tradisjonelle levemåten i området skulle bevarast.
Dans dans Olav Liljekrans
Tanken bak albumet var å skape ei reise frå mellomalderballadar via yngre folkeviser og skillingsviser fram til nyskrivne folkesongar. Sjølv om Dans dans Olav Liljekrans var ambisiøst, skapte albumet òg mange songar som Folque sjølv i ettertid fann ut ikkje passa i repertoaret deira.
Innhald
Alle songane er tradisjonelle, utanom der anna står oppført.
Hermann Göring
Hermann Göring,, fødd i Rosenheim i Tyskland. Tysk politikar, militær; riksdagsrepresentant for NSDAP 1928, ordførar i den tyske riksdagen 1932, feltmarskalk 1938, riksmarskalk 1940. Sjef for det tyske luftforsvaret, Luftwaffe.
Watershoot Bay
Watershoot Bay er ei bukt på sørenden av Isle of Wight i England. Ho ligg sørvest for landsbyen Niton. Bukta vender sørover mot Den engelske kanalen og er ein av dei minste og mest fjerntliggande buktene på Isle of Wight med ei 100 meter lang klippete kystlinje. Ho ligg vest for fyret på St. Catherine's Point og er omgjeve av åslendt graslandskap og kratt, eigd av National Trust. Dette området vert kalla Knowles Farm.
Bihorfjella
Den høgaste toppen er Curcubăta Mare med ei høgd på 1849 meter over havet, og er det høgaste fjellet i Dei vestlege Karpatane. Andre høge toppar er Buteasa (1790 moh), Cârligatele (1694 moh) og Piatra Grăitoare (1658 moh).
Bertolt Brecht
Framandgjering - Verfremdungseffekten
Brecht skreiv ikkje berre drama, men òg anna skjønnlitterær prosa, og var dessutan regissør. Som sterkt venstreorientert mann var han oppteken av å vise at framsyninga skal vere såkalla lærestykke med politisk innhald. Han var ein teatermann, og den fysiske kontakten hans med scena har hatt mykje å seie for oppbygginga av stykka hans og framføringa av dei på scena. Verfremdungseffekten, noko som nærmar seg Skjlovkijs underleggjeringsprinsipp, er eit virkelmiddel han brukte for å fremme bodskapen i stykka. Meininga var å fremme den politiske bodskapen ved å skape illusjonsbrot. Dersom publikum levde seg inn i personane og lét kjenslene ta over for heilskapen lærte dei ingenting, og difor skapte han ulike utradisjonelle verkemiddel som bryt med konvensjonane frå det klassiske dramaet. Tidsforløpet i stykka kunne strekkje seg over ti år. Slik vart det uråd å ta med anna enn det som var heilt naudsynt. Publikum blir røska ut av illusjonen og bruker tid på å hente seg inn etter eit tidshopp. Han hadde sceneskift for opa scene der scenearbeidarane kom inn på scena og gjorde endringar framfor auga til tilskodarane. Slik skapte han eit brot samtidig som han viste at òg scenearbeidarar speler ei viktig rolle i framføringa av eit stykke.
Les du eit Brecht-stykke ser du at all handling i komande scene er avslørt før den tar til. Dette er for å trekkje merksemda til lesaren bort frå spaninga over kva som kan kome til å hende. Slik kan han/ho konsentrere seg om bodskapen. På framsyningar blir dette løyst ved at teksten blir vist på store plakatar framfor publikum.
Demi Moore
Demi Moore er ein USA-amerikansk skodespelar, fotomodell og filmprodusent.
University of California, Los Angeles
University of California, Los Angeles er eit offentleg, USA-amerikansk universitet og ein av campusane ved University of California, med tilhald i storbyen Los Angeles. University of California, Los Angeles vart opna i 1919 og er dimed den nest eldste studiestaden knytt til University of California. Institusjonen fekk sitt noverande namn i 1958, og blir tradisjonelt rekna som ein av dei høgast rangerte universiteta i Sambandsstatane.
Apusenifjella
Fjell
Crişfjella (Munţii Crişului) :
Mureşfjella (Munţii Mureşului''):
Nelson Lakes nasjonalpark
Aktivitetar
Dei største leirplassane er ved breiddene til Lake Rotoiti, der er òg mindre plassar ved Lake Rotoroa.
Rotoiti Mainland Island
Rotoiti Mainland Island er eit prosjekt som består av 825 hektar bøkeskog kring Lake Rotoiti. Prosjektet tek sikte på å fjerna innførte skadedyr som røyskatt, pungrev, veps og gnagarar, og oppattretta naturleg vokster av skogar og dyreliv.
Universitetets Oldsaksamling
Historie
Brøgger gjekk av som museumsstyrar i 1949. Han blei etterfølgd av assistenten sin sidan 1919, Bjørn Hougen, som tiltredde professoratet i 1950. I 1968 blei Hougen etterfølgd av Sverre Marstrander, som var styrar til 1980. Då var det Arne Skjølsvold som overtok fram til 1985, og Arne Emil Christensen styrte fram til 1989. Egil Mikkelsen var styrar for Oldsaksamlinga 1989-1992, Erla Bergendahl Hohler 1992-1994 og 1997-1999 og Einar Østmo 1994-1997.
Lokøyna
Lokøyna er ei øy vest for Bergen i Vestland fylke. Øya ligg vest av øya Sotra, og høyrer til Øygarden kommune. Lokøyna ligg sør for Algrøyna, og nord for Hissøyna.
Abramtsevo
Historie
I 1843 kjøpte forfattaren Sergej Aksakov ein eigedom på staden, og her samla han kunstnarar om seg. Mellom dei kunstnarane som på den tid verka i Abramtsevo, var Nikolaj Gogol, Ivan Turgenjev og Fjodor Tjuttsjev.
Ångermanland
Mesteparten av Ångermanland ligg innanfor Västernorrlands län med mindre delar i Västerbottens län og Jämtlands län.
Tamil
Lydsystem
Tamil har 12 vokalar og 18 konsonantar.
Ytre språkhistorie
Lingvistar klassifiserer tamilsk litteratur og språk i tre periodar — gammalperioden (200 f.Kr.–700), mellomperioden (700–1500) og den moderne perioden (frå 1500 til notida). I mellomperioden blei tamil påverka av sanskrit både i ordtilfanget og litterære former. I den moderne perioden har mange lånord blitt tekne vekk frå språket for å gjera det meir forståeleg for vanlege folk. Mange moderne forfattarar har også prøvd å bruka meir frå tradisjonane brukt i gammalperioden i verka sine.
Stensparken
Stensparken er ein park på ein 500 meter langstrekt kalksteinsrygg med ei markert høgde i kvar ende på Fagerborg i bydel St. Hanshaugen i Oslo. Namnet Stensparken fekk parken i 1891 etter garden Steinn (seinare Sten) som låg nord for den noverande parken, og i mellomalderen hadde vore klostergods under Nonneseter kloster i dåverande Oslo, no Gamlebyen i Oslo. I 1629 vart garden lagt ut som bymark for Christiania, og Stensparken er ein rest av denne bymarka.
Bucegifjella
Bucegifjella er ei fjellkjede sentralt i Romania, sør for byen Braşov. Dei er ein del av Dei sørlege Karpatane, ei gruppe i Karpatane.
I aust stupar Bucegifjella bratt ned mot Prahovadalen, ein populær turistdestinasjon (med mellom anna Buşteni og Sinaia). I høgda ligg Bucegiplatået der vind og regn har skapt spesielle steinformasjon som «Sfinksen» og «Babele».
Qendër i Fier
Ved folketeljinga i 2011 hadde den dåverande landkommunen Qendër 4 207 innbyggjarar.
Whitecliff Bay
Historie
Whitecliff Bay var ein av landgangane for den franske invasjonen av Isle of Wight i 1545.
Port Chalmers
Port Chalmers er ein forstad og hovudhamna til byen Dunedin på New Zealand, med eit folketal på 1335 i 2006. Port Chalmers ligg ti km inne i Otago Harbour, om lag 15 km nordaust for bysentrum i Dunedin.
Historie
Tenester for skipsfarten og bygningsindustri bygde seg opp i på 1800-talet, medan den nærliggjande Carey's Bay vart ei fiskerihamn. Utviklinga av byen viste attende til utviklinga i Dunedin og Otago, med rivalisering mellom Dunedin og Port Chalmers over over kven som skulle ta seg av det meste av skipsfaten. Etter ein tidleg og rask start, gjekk både byen og regionen attende i relativ nasjonal interesse i løpet av 1900-talet.
Frå 1970-åra vaks det opp ein kunstnarkoloni i Port Chalmers og Carey's Bay. Dette var eit nytt element i den stadig veksande industriutbygginga i hamnebyen, og gav ein ny farge til staden. I løpet av 1990-åra la turistskipstrafikken enno eit nytt element til byen, og denne verksemda har halde fram med å veksa.
Lokalt kulturliv
Mange kunstnarar og musikarar kallar Port Chalmers heimen sin, den mest kjende er maorikunstnaren Ralph Hotere. Det tidlegare studioet til Hotere låg ytterst på Observation Point, den høge skrenten ovanfor konteinarterminalen. Då hamna vart vidare utbygd, vart ein del av skrenten fjerna, også området der studioet til Hotere låg. Ein del av skrenten, nær det fjerna området er no ein prisvinnande skulpturpark som vart organisert av Hotere i 2005, der det vert vist fram verk både av han og andre kjende newzealandske moderne skulptørar.
Denis Nizjegorodov
Denis Gennadjevitsj Nizjegorodov er ein russisk tidlegare kappgjengar frå Saransk som vart verdsmeister på 50 km i 2011, etter tidlegare å ha vunne sølv og bronse på distansen i høvesvis OL 2004 og OL 2009.
Nettlesaren Lynx
Lynx er den mest populære tekstbaserte nettlesaren for verdsveven. Han stør ikkje rammer, tabellar eller stilark. Denne nettlesaren er basert på curses, eit UNIX-bibliotek med funksjonar for å kontrollere utskrift til ein terminalskjerm frå eit C-program.
1640 Nemo
1640 Nemo er ein marskryssarasteroide. Han blei oppdaga den 31. august 1951 av Sylvain Julien Victor Arend ifrå Observatoire Royal de Belgique i Uccle.
Waikatoelva
Rekreasjon
Waikatoelva er velkjend blant kajakkentusiastar som driv whitewatersport, særleg gjeld dette fossestryka Full James rapid som ligg nord for Taupo. Verdsmeisterskapen i whitewaterkajakk i 1999 vart skipa til i Full James, likeeins prøve-VM året før.
Nikola Jakimovski
Nikola Jakimovski er ein makedonsk fotballspelar.
Anders Lothe
Biografi
Lothe gifta seg i 1902 med Kristine Henden (f. 1881), som døydde i barsel i 1905 medan ho fødde tvillingar, der den eine døydde tidleg. Han gifta seg på nytt med svigerinna si, Anna Henden (1886–1964), i 1906.
Arthur Arntzen
Arthur Andreas Arntzen er ein norsk komikar, forfattar og artist frå Tromsø.
Andreas Engebø
Bakgrunn
Engebø vart fødd på Kvellestad i Vevring i Naustdal og busette seg seinare i Holmedal i Askvoll. Han har eksamen frå Befalskolen for Infanteriet i 1955, artium frå Voss landsgymnas i 1958 og eksamen frå Stord lærarskule i 1965. Engebø var lærar fleire stader, og frå 1969 ved Holmedal skule.
Sergej Eisenstein
Liv
Sergej Eisenstein var fødd i Riga, som då var del av Tsar-Russland, med jødisk-tyskbaltisk far og russisk mor. Han vart gripen av den russiske revolusjonen i 1917, og melde seg friviljug til den raude arméen i 1918.
Slaget ved Poltava
Slaget
Slaget starta før daggry kl. 0345 den 28. juni (svensk kalender) då svenskane på modig vis rykte fram mot den russiske linja. Først starta slaget på tradisjonelt vis, der dei betre trente svenskane pressa mot dei russiske reduttane, og kom seg forbi eit par russiske reduttar det første kvarteret. Svenskane såg ut til å ha eit overtak, men dette vart raskt jamna ut. Ved daggry, kring 0430, var vêret uvanleg varmt og fuktig og ein kunne ikkje sjå sola frå kanonrøyk og musketteld. Det svenske infanteriet, kommandert av general Lewenhaupt, prøvde å angripe russarane i den befesta leiren deira like nord for Poltava. Men det svenske åtaket vakla raskt, delvis fordi infanteriet hadde fått ordre om å trekkje seg attende og organisere seg på ny. For å gjere vondt verre, hadde ikkje den eine svenske avdelinga, kommandert av general Roos, fått beskjed om den generelle planen og vart isolert bak dei russiske reduttane då ei rekkje på om lag 4000 russiske soldatar tok tilbake dei befesta stillinga og fanga Roos og dei 2600 mennene hans rundt kl. 0615. Med tap på over 1000 mann og lite ammunisjon att, vart Roos tvungen til å overgje seg kl. 0930.
Fylke
Funksjon
I kvart fylke er det ein fylkesmann som er regjeringas representant og kontrollstyremakt; fylka Oslo og Akershus har sams fylkesmann. Fylkesmannen i kvart fylke er beinveges underlagt regjeringa.
Mona Holm
Aktiv
Holm deltok i EM i friidrett 2006, VM i friidrett 2007, EM i friidrett 2010, VM i friidrett 2011 og EM i friidrett 2012, utan nokon gong å kvalifisere seg til finale.
Gutâifjella
Den høgaste toppe er Gutâi på 1443 meter over havet. I dei nordlege Gutâifjella ligg vulkankjeda Creasta Cocoşului («Hanekammen»).
Ing
Historia Norvegiæ (Den eldste Noregshistoria) let Ynglingeætta byrja med Ing(ve), som her er far til guden Njord.
Namn avleidde av Ing
Ing er ei forstaving i fleire nordiske namn:
Măcinfjella
Măcinfjella er av dei eldste fjella i Romania og vart danna i andre del av paleozoikum, i kol- og permtida. Den dominerande bergarten er granitt. Erosjon, særleg på grunn av temperaturskilnadar, har skapt bratte fjellsider.
Fjella er delt inn i Culmea Măcinului (den sørlege delen) og Culmea Pricopanului (den nordlege delen). Det høgaste punktet er Ţuţuiatu (òg kalla Greci) som har ei høgd på 467 meter over havet. Andre toppar er Priopcea (410 m) og Muntele lui Iacob (Jakobfjellet - 341 m).
Farmen Noreg
2010
Sesongen blei sendt i 2010 og fann stad på ein fråflytta kystgard på den folketomme Tranøya utanfor Vallersund på Trøndelagskysten. Det blei innleidd eit samarbeid med Vallersund Gård, som ligg på fastlandet like ved og er ein camphill-landsby. På det gamle handelsstaden finst ei gammal krambu som blei brukt til marknaden farmendeltakarane var med på. Medan serien blei vist blei Silje Trosten Johnsen den mest utskjelte og hetsa i historia til Farmen. Det blei oppretta hatgrupper på Facebook og ho mottok trugsmål, då mange meinte ho opptrådde kynisk og utspekulert. To nye deltakarar (utfordrarar) blei sende inn midtvegs i serien. Vinnaren var Leif Birger Mækinen.
Bysants
Bysants er eit tidlegare namn på byen Istanbul i det noverande Tyrkia. Bynamnet har gjev opphav til nemninga Det bysantinske riket, eller Austromarriket. Bysants skifta namn til Konstantinopel. Miklagard var vikingane sitt namn på byen.
Camas Tuath
I bukta ligg to små tidvassøyar og to små steinbrotsarbeidarhytter som det kristne Iona Community leiger ut for overnatting med diverse aktivitetar. Ein kan kome seg dit via ein 2 km lang veg langs lyngheiene og med båt. Av aktivitetar ein kan drive her er kajakkpadling, rappellering, fjellvandring, flåtebygging, fiske og kunst og handverk.
Hayao Kawabe
Han har spela for klubbane Sanfrecce Hiroshima og Júbilo Iwata (2019).
Jonathan Restrepo
Jonathan Restrepo er ein colombiansk fotballspelar.
Portëz
Portëz er ein tidlegare landkommune i regionen Fier i Albania. Etter ei admininistrasjonsreform i 2014 inngår han som ei kommunaleining i kommunen Fier.
Canty Bay
Denne tidlegare fiskegrenda har vorte udødeleggjort av William McGonagall i diktet hans «Beautiful North Berwick and its surroundings».
Programmeringsspråket C
Døme
return 0; }
Tadsjikistan
Tadsjikistan er ein sjølvstendig stat i Sentral-Asia. Det grensar til Kirgisistan i nord, Kina i aust, Afghanistan i sør og Usbekistan i vest. Landet var tidlegare del av Sovjetunionen, og vart sjølvstendig då Sovjetunionen vart oppløyst i 1991. Etter sjølvstendet vart landet på 1990-talet herja av borgarkrig, fram til ein fredsavtale vart underskriven i 1997.
Fjernstyrt undervassfartøy
Hovudtypar av fjernstyrte undervassfartøy er kartleggings-, observasjons- og arbeidsfartøy. Det er også utvikla ei rekkje spesialfartøy.
Saint-Jean-d'Angély
Geografi
Saint-Jean d'Angély ligg i sentrum av Pays of the Vals de Saintonge nær motorvegen A10, 140 km frå Bordeaux og 410 km frå Paris.
Historie
5. mars 1588 vart Henri I. de Bourbon, prins av Condé, drepen av ein mann som hadde eit forhold til kona hans Charlotte de la Tremoille.
Protozo
Protozoar (frå gresk, «første dyr») er eincella mikroorganismar med visse dyreliknande trekk. Dei har eukaryot celle og eit heterotroft levesett, men til skilnad frå dyr og sopp har dei lita eller inga differansiering mellom ulike celletypar. Ein finn dei helst i havet og i ferskvatn, kor dei utgjer ein viktig del av dyreplanktonet, men òg i vanleg jord og som parasittar på andre organismar.
Openbox
Openbox er brukt som hovud-vindaugehandsamar i skrivebordsmiljøet LXDE, grunna at Openbox har veldig låge ressurskrav.
Cultural studies
Kritikk
CS-tradisjonen har fått ein del kritikk frå forskjellige hald. Den har blitt skulda for å gi banale resultat og for å vere best på det deskriptive planet. Sidan den i stor grad baserer seg på kvalitativ metode har den og fått kritikk for å ha eit generaliseringsproblem. Nokre har og kommentert at det kvalitative intervjuet er subjektivt og framkallar ønskte svar frå informantane.
Protozo
Zooflagellatar
Mellom zooflagellatane finn me mellom anna Trypanosoma, som er ein parasitt som fører til sovesjuke i menneske. Det er òg her me finn giardiaparasitten, og krageflagellatane som er systergruppa til dei fleircella dyra.
Ciliatar
Ciliatane, som òg vert kalla flimmerdyr, er dei mest komplekse eincella organismane me kjenner til. Dei vert kjenneteikna av flimmerhåra sine, som anten veks over heile celleoverflata eller i band eller kantar. Dei slår i takt for å forflytta organismen gjennom vatnet.
Jan Devik
Jan Ivar Bjerkan Devik er ein norsk musikar, låtskrivar, arrangør og produsent.
Jan Devik tok over som bassist i Prudence i 1975, og deltok på plata Takk te dokk, som selde til sølvplate (over 15 000 eksemplar), og som Prudence vart tildelt Spellemannprisen for i klassa popmusikk. Han deltok òg på bandet sitt avskjedskonsert den 11. desember 1975. Denne vart seinare gjeve ut som dobbelalbum med namnet 11/12-75.
Musken
Bygda hadde i 2003 over 90 innbyggjarar, men i 2013 er talet rundt 40. Musken skule, som berre hadde tre elevar ved skolestart i august 2009, er no lagt ned. Skula var ved sida av Drag skole, òg i Tysfjord, den einaste skula i Noreg som underviste i lulesamisk som språk. Staden har snøggbåtsamband til Drag. Musken har i dag eit av Noregs få ordinære postopnerier. Musken har per 2013 ikkje vegsamband, men eit forprosjekt for vegtilknyting er gjennomført. Det vert òg arbeidd for å få realisert eit vasskraftverk i Musken.
Patos
Kommunen vart oppretta gjennom ei admininistrasjonsreform i 2014, ved at den tidlegare bykommunen Patos vart slått saman med landkommunane Zharëz og Ruzhdie. Dei tidlegare kommunane inngår no som kommunaleiningar i den nye storkommunen. Kommunen har hovudsete i Patos.
James Clark Ross
Mellom 1829 og 1831 deltok James Clark Ross i onkel John Ross den andre arktiske ekspedisjonen sin. Den 1. juni 1831 fann dei, som den første ekspedisjonen, den magnetiske nordpolen, som på den tida låg ved Cape Adelaide på Boothia Peninsula.
Saintes
Historie
I 1730 byrja ei ny tid i byen med bygginga av hôtel du Marquis de Monconseil, som var byrjinga på mange endringar i bylandskapet. Guéau de Reverseaux og andre bygde hovudgater i Saintes som Cours National, som opna i 1815, eller Cours Reverseaux. I 1810 vart La Rochelle préfecture i departementet, men Saintes fekk framleis ha Cour d'Assise, som førte til at det vart bygd eit nytt Palais de Justice i 1863.
Otto Nordenskjöld
Nils Otto Gustaf Nordenskjöld var ein svensk geolog på Uppsala universitet, polforskar, professor og dessutan rektor ved Göteborgs handelshögskola. Han vart kjent for den svenske antarktisekspedisjonen i 1902 med skipet «Antarctic», der nordmannen Carl Anton Larsen var kaptein.
Open ordklasse
Opne ordklassar:
Termodynamisk syklus
Termodynamiske effektsyklusar
Det mekaniske arbeidet (trykk-volum-produktet) utført i ein syklus består av dei fire termodynamiske prosessane: Om volume ikkje endrar seg medan prosessane 4->1 og 2->3 vert utførte kan (3) forenklast til:
Ideel termodynamisk syklus
Ein ideel syklus er sett saman av: Prosessen er ideal av di arealet, og difor arbeidet som vert utført, er så stort som mogleg.
Stirlingsyklusen
Ein Stirlingsyklus er lik ein Beau de Rochassyklus, men dei adiabatiske prosessane er erstatta med isoterme prosessar, slik at han er sett saman av:
Tilstandsfunsksjonar og entropi
Om entropien er definert som slik at kan det for ein vilkårleg syklisk prosess visast at (Clausiusulikheita) For ein ideell termodynamisk syklys vert ulikheita erstatta med likheitsteikn.
Del I
Vi startar med å teikna eit rektangen i eit PV-diagram, Fig. 5, der dei øvre og nedre horisontale linjene representerer isobariske og dei vertikale linjene til venstre og høgre representerer isometriske prosessar. Ved å gjera syklusen svært liten vil temperatur vera tilnærma konstant over arealet.
Vi merker øvre venstre hjørne med A, øvre høgre hjørne med B, nedre høgre hjøne med C og nedre venstre hjørne med D, Fig. 5.
Akito Fukuta
Han spelar for klubben Sagan Tosu (2019).
Ungdomsskule
Ungdomsskulen skil seg frå barneskulen ved at ein får standpunktkarakterer og har nokre valfag.
Latvia
Landet vart okkupert av sovjetiske troppar sumaren 1940 som del av Molotov-Rinnetrop-avtala, der mellom anna dei baltiske statane vart gjevne til Sovjetsamveldet av tyskarane, utan omsut til folket i dei tre landa. Frå 1940 til 1991, avbrote av den tyske okkupasjonen 1941-1944/45, var landet underlagt styret i Moskva som den latviske sosialistiske sovjetrepublikken. Dagens republikk kom til i 1991, då landet braut ut av Sovjetunionen.
Historie
Tyske styrkar hærtok Latvia og Estland i 1917-18 og oppretta vasallstatar som var styrte av den tyske overklassa i Baltikum. Latvia erklærte seg so sjølvstendig den 18. november 1918 etter tyskarane hadde tapa krigen i vest og tyske styrkar i aust måtte draga seg attende til Tyskland. Etter ein kamp mellom "dei kvite" og "dei raude" styrkane frå den russiske revolusjonen fekk Latvia til å hevda sjølvstendet sitt andsynes Sovjet-Russland, forfatta eiga grunnlov den 11. august 1920 og vart verande ein demokratisk republikk gjennom heile mellomkrigstida.
Økonomi
Overgangsøkonomien til Latvia vart hardt råka av den russiske økonomiske krisa (Rubelkrisa) i 1998 fordi Latvia då handla mykje med Russland. Etter dette har latviske styresmakter og selskap orientert seg meir mot eksport til EU-land og dette har gjort Latvia mindre bunde av Russland både økonomisk, politisk og kulturelt. At Latvia vart WTO-medlem i februar 1999 og EU-medlem i mai 2004 har berre vore med på å styrkja orienteringa til landet meir og meir mot Vesten.
Bakgrunnsstoff
🇪🇺
Masaya Matsumoto
Han spela for klubben Oita Trinita.
Undheim kyrkje
Undheim kyrkje eller Undheimkyrkja (opphaveleg Undheim kapell) er ei kyrkje i Time kommune i Rogaland fylke som vart innvigd 9. desember 2001. Kyrkja avløyste eit kapell frå 1921 som brann ned 10. juli 1998. Byggverket frå 1921 var i tre og hadde 260 sitjeplassar.
Piatra Craiului-fjella
Geografi
Massivet grenser i vest til Dâmbovițadalen med Păpușa-massivet på andre sida. I nordvest renn elva Bârsa og Curmătura Foii med Făgărașfjella på andre sida og i aust ligg fjella Bucegi og Leaota på andre sida av Bran-Rucăr-passet. I sør møter dalane til elvane Dâmbovița og Dambovicioara kvarandre i Podul Damboviţei-senkinga.
Naturvern
Det er òg to endemiske edderkoppartar, 270 sommarfuglartar, amfibium og reptilar, 110 fugleartar (50 står på lista til Bernkonvensjonen og seks på lista til Bonnkonvensjonen), 17 flaggermusartar, gemse og andre planteetarar, samt rovdyr som ulv, brunbjørn og gaupe.
Vaterland småkyrkje
Vaterland småkyrkje eller Vaterlandskyrkja låg i Vognmannsgata 25 på Vaterland i Oslo. Dette var den første småkyrkja i Oslo, og ho var distriktskyrkje under Jakob kyrkjelyd.
Puddefjorden
Puddefjorden er ein del av Byfjorden ved sentrum av Bergen. Fjorden ligg mellom Nordnes og Laksevåg og strekker seg 2 km søraustover til Solheimsviken. Innanfor Solheimsviken ligg pollen Store Lungegårdsvannet og lengda heilt inn til botn av pollen er 4,5 km.
Nordåsvatnet
Fjorden har tilsig av ferskvatn frå tre større elvar og fleire små bekkar, med Nesttunvassdraget som det viktigaste. Nedslagsfeltet er om lag 86 km², der om lag 12 km² er via Sælenvatnet, Stort tilskot av ferskvatn og det tronge utløpet gjer at fjorden har lågt saltinnhald, frå 3-10  (vår og haust) til 21-27  (sommar og vinter) i overflatevatnet og stig frå 26 til 31  mellom 10 til 40 m djup.
Rodnafjella
Rodnafjella (Munţii Rodnei) er ei fjellkjede i Dei austlege Karpatane nord i Romania. Namnet kjem frå den nærligganden landsbyen Rodna Veche.
Fjella vert nytta til fotturar om sommaren og skisport om vinteren og er kjend for å ha snø til langt ut på sommaren.
Plassering
Hovudryggen langs Rodnafjella dannar ei naturleg grense mellom Bistriţa-Năsăud og Maramureş.
Genève
Namnet på byen er på fransk Genève, tysk Genf, italiensk Ginevra og på retoromansk Genevra. På engelsk blir byen kalla Geneva.
Historie
På grunn av arbeidet til reformatorar som Jean Calvin, vart Genève ofte kalla det protestantiske Roma. I det sekstande hundreåret vart Genève sentrum for kalvinismen; St. Peterskatedralen i gamlebyen var Jean Calvin si eiga kyrkje.
Grums kommun
Tettstader
Grums kommune har tre tettstader. Folketalet i tabellen er frå 31. desember 2005.
Poll
Poll er ein innestengd fjord og er kjenneteikna ved at munningen utgjer ein flaskehals i forhold til vassmassene inne i fjorden. Namnet kjem av pollr på norrønt, 'ei vik med smalt innløp'.
Walter Demel
Aktiv
Demel vart vesttysk meister 26 gongar individuelt, i tillegg var han med å vinne 14 stafettgull.
Det norske landssvikoppgjeret
Kongeleg resolusjon om fullbyrding av dødsstraff
8 Snarest mulig etter fullbyrdelsen gis domfeltes pårørende beskjed om dette. Når det er bekreftet at beskjeden er mottatt, underrettes Justisdepartementet som tilstiller pressen en kort meddelelse om at dommen er beordret fullbyrdet eller i tilfelle at benådning er avslått, og at dommen er fullbyrdet ved skytning. Verken domfeltes pårørende eller pressen må gis noen meddelelse om at benådning er avslått eller at dommen er beordret fullbyrdet før fullbyrdelsen er skjedd.
Ingrid Alexandra av Noreg
I 1990 vart den norske grunnlova endra. Endringa inneber at eldste barnet til kongen eller ein tronfylgjar går inn i tronfylgjerekkja. Tidlegare gjekk berre guteborn inn i arverekkja. I §41 vart ordet Prinds bytta ut med tronarving.
Shunta Awaka
Shunta Awaka er ein japansk fotballspelar.
Jan Eilif Amundsen
Jan Eilif Amundsen er ein norsk gitarist, mest kjend som medlem av Folque. Han var med på å starte bandet og var medlem frå 1973 til 1978. I bandet spelte han diverse strengeinstrument som gitar, banjo, duclimer, mandolin, bass og tinnfløyte.