cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Koronarsinus
Ein normalvariant av anatomien hos menneske er at koronarsinus tek imot blod frå ei persisterande øvre venstre holvene, dette er ei blodåre som normalt forsvinn i fosterlivet. Koronarsinus er då forstørra. Dette er ikkje farleg, men om ein finn dette ved t.d. ekkokardiografi kan ein måtte gjere ytterlegare undersøkingar for å utelukka hjartefeil.
Mewar
Mewar (मेवाड़) er eit område som ligg sørleg sentralt i den noverande indiske delstaten Rajasthan. Området var styrt av radjputar gjennom fleire hundreår. Fyrstestaten Udaipur, også kalla Mewar, blei grunnlagd på 700-talet. Han kjempa lenge mot muslimske herskarar i området, men blei etterkvart underlagd Britisk India som vasallstat. I 1949 blei han innlemma i den nye staten India.
Folkestad i Volda
Natur og geografi
Frå Setra kan du gå fleire fjellturar som Kyrshovudet, Blåfjellet og Setrehornet/Storetuva. Fleire av skogane i området har eit breitt utval av sopp.
Rudolf Rocker
Liv
Rocker begynte å skrive for den jiddisch-språklege avisa Det frie ordet, der han først skreiv på tysk, og fekk andre til å omsetje tekstane. Medan han arbeidde der, lærte han seg etter kvart jiddisch sjølv.
Vementry
Vementry er også namnet på ein gard på Mainland, like ovanfor øya Vementry.
'Anata
Historie
Ruinane av ei bysantinsk kyrkje ligg i byen, så ein trur staden var busett før den muslimske erobringa av Palestina av Rashidun-kalifatet. Under den muslimske kringsetjinga av Jerusalem mot krossfararane, slo generalen og sultanen til ajjubidane, Saladin, leir i 'Anata før han gjekk vidare mot Jerusalem.
Etter 1948
Etter den arabisk-israelske krigen i 1948 kom 'Anata under Jordan sitt styre.
Tolleiv Olsson Villand
Vanskar med retten
Etter nokre år på festninga kom Tolleiv heim att i 1757. Han fekk nåde av kommandanten, og vart gjort til soldat i Søndenfjeldske gevorbene infanteriregiment. Kona hans hadde då freista å få han ut ein to års tid. Grunnen var at ho sat einsam på garden med små born, og ho hadde ikkje pengar til å leige arbeidshjelp. Tolleiv kom då endeleg heim i 1758, og han sat i ro på Villand resten av livet, vert det fortald. Han hadde lova kommandanden på Akershus festning å ikkje bråke meir, og gjorde som han hadde lova. Han våga ikkje å slåst etter at han kom heim, men såg gjerne at andre tok seg eit basketak.
Emisjonsspekter
Når elektronet fell inn i eit lågare, mindre energirikt skal sender det ut eitt foton med bestemt bølgjelengd. Dette dannar striper av lys i emissjonsspekteret.
Vassdamp sitt mettingstrykk
Små vassdropar har stor krumming, og viss vi tenkjer oss slike dropar i elles heilt rein luft, så krev desse dropane relativ fukt over 100 % (såkalla overmetting) for å ha vassdampen sitt likevektstrykk. Dropar med ein storleik på om lag 20 mikrometer kan overleve sjølv ved 100 % relativ fukt. Når dropane veks ved koalesens, kan dei overleve lenger fordi krumminga blir mindre når dropane veks. Atmosfæren inneheld derimot som regel kondensasjonskjerner, som gjer at vassdamp kan kondensere langt under det verkelege mettingstrykket på grunn av oppløysingseffekten. Viss temperaturen er låg nok i ei sky, som den ofte er i nimbostratus- og cumulonimbusskyer, kan små iskrystallar òg virke som kondensasjonskjerner i ein prosess kalla Bergeronprosessen.
Bergenhus festning
Det mest korrekte namnet på Bergenhus er eigentleg Bergenhus slott, sidan det har vore kongebustad og norsk administrasjonssentrum då Bergen var hovudstad i Noreg. (Nemninga -hus i slike tilfelle tyder "befesta slott".)
Festninga omfattar området mellom Koengen i aust, Bradbenken i sør, Festningskaien i vest og Bontelabo i nord. Området blei bygd opp som festning frå 1200-talet av.
Framstegspartiet
Historie
Dette året sokk tilslutnaden om partiet på meiningsmålingane og ei utbrytargruppe stifta Reformpartiet, som gjekk inn att i ALP året etter. Carl I. Hagen høyrte til denne utbrytargruppa. Under fylkesvalet i 1975 fekk partiet berre 1,4 % av stemmene på landsbasis.
Ordførarar i Noreg 2007–2011
<references group="Direktevald" />
Rafaq
Rafaq er ein busetnad i Ras al-Khaimah i Dei sameinte arabiske emirata.
Fluorescens
Fluorescens er ein type luminescens. Eit foton absorberast av eit molekyl som deretter sendar ut eit foton med lågare energi (større bølgjelengd).
Posten brukar papir med fluorescens (fluoriserande papir) i frimerke for at maskina som skal stemple frimerket kan finne ut kor på konvolutten frimerket er og dermed stemple riktig. Maskina sender ut ultrafiolette stråler som vert returnert frå frimerkepapiret. Frimerkesamlarar brukar ei spesiell lampe for å finne ut om frimerkepapiret er fluoriserande.
Vavilovskuten
Vavilovskuten er ein ås, 2640 moh, som ligg 3 nautiske mil (6 km) vest for Šatskijtoppen i Weyprechtfjella i Dronning Maud Land. Han vart først grovt kartlagd frå flyfoto av Den tyske antarktisekspedisjonen, 1938-39. Han vart kartlagd frå flyfoto og landmålingar av den norske antarktisekspedisjonen, 1956–60. Den sovjetiske antarktisekspedisjonen kartla han på ny i 1960–61, og kalla han opp etter den sovjetiske botanikaren Nikolaj I. Vavilov.
Nelson Mandela
Det tidlege livet hans
Rolihlahla Mandela vart fødd i Qunu i Transkei. I ein alder av sju år vart han den første i sin familie som gjekk på skole, der ein metodistisk lærar gav han det engelske namnet «Nelson». Far hans døydde kort tid etter mens Mandela gjekk på ein wesleyansk misjonsskole ved regentpalasset. Etter xhosaskikk gjekk han gjennom eit manndomsritual med omskjering i ein alder av 16 år. Han begynte deretter på Clarkebury kostskole, der han lærte om den vestlege kulturen. Han fekk sin Junior Certificate-eksamen etter to år, mot normalt tre.
Isla de Santa Catalina
Santa Catalina er ei lita øy utanfor nordkysten av Península de Almina i Ceuta i Spania.
Loire-Atlantique
Historie
Området var opphavleg ein del av Bretagne og inneheld det som mange framleis reknar som hovudstaden i Bretagne, Nantes. Departementet vart skild frå Bretagne i 1941 av Vichy-regimet, og mange vil i dag ha området tilbake til Bretagne.
Provinsen Cremona
Økonomi og kultur
Hovudnæringa i Cremona er jordbruk (hovudsakleg mais, lokalt kalla Melegot, og bygg, men òg soyabønner og sukkerroer). Industrien er forholdsvis utvikla, hovudsakleg i nord nær Crema, der ein finn fabrikkar som produserer tekstilar, kjemikaliar og maskineri.
Byen Cremona og det omliggande området er begge kjend for matspesialitetar som nugatt (it. torrone) og sennep.
Sunniva Lye Axelsen
Sunniva Lye Axelsen er ein norsk forfattar. Ho debuterte i 2011 med romanen Følge meg alle mine dager.
Aydın
Aydın (tidlegare kalla Güzelhisar og Tralles) er ein by og det administrative senteret i provinsen Aydın i Egearregionen i Tyrkia, 85 km søraust for İzmir. Byen ligg i hjarte av den nedre dalen til elva Büyük Menderes. Han hadde kring 190 000 innbyggjarar i 2010.
Absolute Music 56
Absolute Music 56 er ei samleplate i den norske Absolute Music-serien og vart utgjeve i 2008.
Mount Aubert de la Rue
Mount Aubert de la Rue er ein isfri ås, 125 moh, som ligg ved sørenden og oppom eit lågt eid mellom Laurenshalvøya og hovuddelen av Heardøya. Han vart først kartlagd og namngjeven av Edgar Aubert de la Rue, ein fransk geolog ombord på ein kvalbåt ved øya i januar 1929. Han vart seinare kartlagd av Australian National Antarctic Research Expeditions i 1948.
Luftmotstand
Luftmotstand er den bremsande verknaden til lufta på lekamar i rørsle eller tilsvarande vindkrefter på lekamar i ro. Det same prinsippet gjeld om ein lekam flyttar seg gjennom ei væske, og effekten vert då kalla væskemotstand.
Småfe
Småfe er eit samleomgrep for små husdyr. I Noreg vil dette seia sau og geit.
Antiokia
Oldtidsbusetnaden Meroe går føre den historiske storbyen Antiokia. Ein heilagdom for Anat som av dei antikke grekarane vart kalla «den persiske Artemis» var lokalisert her. Staden omfatta òg dei austlege forstadene av Antiokia. Det var ein landsby på ein utstikkar av fjellet Silpius kalla Io, eller Iopolis. Dette namnet vart alltid framført av innbyggjarane i Antiokia som bevis på det greske opphava deira (jfr. Libanios), og som var ivrige etter å bli rekna som ein del av attiske Jonia, eit strev som er illustrert av athenske typar brukt på myntane til byen. Io kan ha vore ein liten tidleg koloni av greske handelsfolk. Johannes Malalas (ca 491 – 578), ein austromersk kronikør som var fødd i Antiokia, nemnar òg ein arkaisk landsby ved namn Bottia på sletta ved elva.
Isla del Trocadero
Isla del Trocadero er ei øy i Cádizbukta i Andalucia i Spania.
Tilkomst til øya
Øya kan vitjast frå hamnene i Puerto Real og Matagorda. Særleg er det mange fuglekikkarar som kjem hit.
Historie
Øya har vore ein viktig stad for kommersiell trafikk i området. Her reparerte ein mellom anna skipa sine. San Luis-fortet heilt sør på øya vart nytta som ein del av forsvarsverket av Cadizbukta.
Tvil
Psykopatologi
Overdriven tvil kan vera assosiert med tvangslidingar.
Savannah-elva
Savannah er ei elv som renn langs delstatsgrensa delstatane Georgia og Sør-Carolina i det søraustlege USA. Elva er cirka 560 km lang, og dannar heile grenselinja mellom Georgia og Sør-Carolina heilt frå grensa mot Nord-Carolina i nord. Ho renn ut i Atlanterhavet ved storbyen Savannah. Nedbørsområdet er på 25 511 km².
Châteaubriant
Historie
I oktober 1941 vart 27 kommunistiske gislar (fengsla av den republikanske rregjeringa og av Vichy-politiet hausten 1941) i interneringsleiren i Châteaubriant avlevert til nazistane, som skaut alle saman som hemn for mordet på den tyske oberstløyntnanten Karl Hotz den 20. oktober 1941 i Nantes. Den yngste av dei 27 gislane, Guy Môquet, var 17 år. Staden der dei vart avretta, kalla Carrière des Fusillés, er i dag eit av dei største minnesmerka for den nazistiske okkupasjonen i området.
Help!
Innspeling og utgjeving
The Beatles spelte inn songen på 12 forsøk den 13. april 1965 i Abbey Road Studio Two. Dei første åtte forsøka var utan vokal.
Achewood
Humoren i stripene vert karakterisert som absurd, og manglar ofte eit «poeng» i tradisjonell forstand.
Soge
Serien har vorte høgt rosa av mange, og har til dømes vore emne for artiklar i TIME Magazine.
Træshøgdi
Treshøgdi er eit fjell i Ullensvang kommune i Vestland. Det har ei høgd på 1681 meter over havet og er det 849. høgaste fjellet i landet av fjella med primærfaktor på minst 50 meter.
Mezenbukta
Mezenbukta er ei bukt i Arkhangelsk oblast og Nenetsia autonome okrug nordvest i Russland. Ho er ei av fire bukter i Kvitsjøen. Dei tre andre er Dvinabukta, Onegabukta og Kandalaksjabukta. Mezenbukta er den austlegaste av desse og ligg sør for Kaninhalvøya. Øya Morzjovets ligg ved inngangen til bukta. Dei største elvane som renn ut i Mezenbukta er Kuloj og Mezen. Bukta dekkjer eit areal på 6630 km².
Metaxa
Metaxa er ei blanding av brandy og vin.
Beit Hanina
Historie
Beit Hanina kan vere datert attende til kanaanittisk tid. I følgje den franske reisande Victor Guérin, var Beit Hanina den bibelske Ananiah som høyrte til Benjaminstammen. Edward Robinson var samd, medan W.F. Albright meinte at Ananiah er landsbyen al-Eizariya i Aust-Jerusalem.
I ei folketeljing i 1922 utført av Dei britiske mandatstyresmaktene hadde «Bait Hanina" eit folketal på 996, alle muslimar, og dette auka i folketeljinga i 1931 til eit folketal på 1226, framleis alle muslimar, i 317 hus. I 1945 hadde Bein Hanina eit folketal på 1 590, alle arabarar, med 14 948 mål land, i følgje ei offisiell landmåling. Av dette var 3 072 mål var plantasjar og irrigert land, 4 304 nytta for korn, medan 219 mål vart utbygd land.
Terra-skandalen
Bakgrunn
For Narvik kom delar av kapitalen ifrå 2002 og eit sal av 50 % av Narvik Energi, det kommunale kraftselskapet. Kjøparane var DONG Energy og HelgelandsKraft. Dei andre tre kommunane hadde eigarskap i HelgelandsKraft (Rana 26,8%, Hemnes 7,0 % og Hattfjelldal 2,5%) i tillegg til eigedomsskatt frå kraftstasjonar eigd av Statkraft. Desse kommunane investerte framtidige inntekter frå desse kjeldene.
Nakhodkabukta
Nakhodkabukta vart oppdaga i 1859 av den russiske korvetten «Amerika», som søkte ly mot ein storm. Nakhodka  er russisk for «eit lykketreff». Den første russiske busetnaden ved bukta var landsbyen Amerikanka som vart grunnlagd i 1907 og kalla opp etter korvetten.
Benediktinarlikør
Likøren vert rekna å vera den eldste i verda som framleis er i produksjon. Han vart starta av Dom Bernardo Vincelli i 1510, men klosteret overlet produksjonen til eit privat firma stifta av Alexandre le Grand i 1863. Produksjonen vart då flytta.
Paleet ligg sentralt i Fécamp. Utanom å romma fabrikken, har paleet òg ei samling med lokal kunst og folkekunst, mellom anna gamle folkedrakter frå denne delen av Normandie. I tillegg har dei stilt ut ei stor samling med etterlikningar og forfalskingar av innhald og flasker.
Frøya i Bremanger
Frøya er ei øy i Bremanger kommune i Vestland. På Frøya ligg tettstaden Kalvåg og grendene Liset, Steinset, Nesje, Stranda og Frøyalandet. Frøya ligg på nordsida av Frøysjøen, som er ein del av leia mellom Florø og Måløy. Hovudnæringar er turisme og fiskeforedling. Folketalet på Frøya med tilgrensande småøyar er i underkant av 600 personar.
Djengis khan
Militær teknikk og organisering
Kjernen i mongolhæren var kavaleri utstyrt med komposittbogar, lanser, spyd og sverd. Dei beherska eit vidt spekter av militære strategiar og var ekspertar i raske angrep, knipetangsmanøvrar og falske tilbaketog for å oppløyse fienden sin stridsorden. I tillegg kom ei omfattande etterretning, i stor grad i form av handelsmenn. Mongolane sitt viktigaste våpen var likevel frykt – folk og herskarar i fiendeland var for frosne av frykt til å gjera effektiv motstand, noko mongolane medvite nørte opp under ved massakrar, massevaldtekter, og bruk av levande skjold.
Holme
Sjølv om holmar vanlegvis ikkje har busetnad, har nokre av dei vorte brukte som beiteområde eller i samband med fiske. På mange holmar er det difor bygd naust, bryggjer, gjerde eller liknande strukturar.
Beit Iksa
Historie
I 1841 bygde ein lokal leiar, Abd al-Qadir al-Khatib, ei osmansk borg sør i landsbyen, medan ein av brørne hans bygde ein mindre versjon fem år seinare.
I 1945 hadde Bein Iksa eit folketal på 1 410, alle arabarar, med 8 179 mål land, i følgje ei offisiell landmåling. Av dette var 1 427 mål var plantasjar og irrigert land, 2 690 nytta for korn, medan 43 mål vart utbygd land.
Seine-et-Marne
Seine-et-Marne er eit departementet sentralt i Frankrike. Departementet ligg i regionen Île-de-France, og er kalla opp etter elvane Seinen og Marne.
Shariyah i Ras al-Khaimah
Shariyah er ein busetnad i Ras al-Khaimah i Dei sameinte arabiske emirata.
Tonespråk
Utbreiinga av tonespråk
Tonespråk finn vi i alle verdsdelar, og truleg er om lag 60–70 % av språka i verda tonespråk. Døme på tonespråk er mandarin (Asia), yoruba (Afrika), yukatekisk maya (Amerika) og norsk (Europa).
Hausa
Hovudartikkel: Tonologien i hausa.
Shawkah
Shawkah er ein busetnad i Ras al-Khaimah i Dei sameinte arabiske emirata.
Temperatursone
Nærleiken til hav er kanskje den faktoren som spelar størst rolle for temperatursona. Område som ligg nær sjø har nesten alltid mykje mindre skilnadar mellom maksimums- og minimumstemperaturar, enn område som ligg langt frå hav.
Ein stad som har ein middeltemperatur på 19 °C, 60 % relativ fukt og ei temperatursone på om lag 10 °C i den årlege middeltemperaturen er rekna for å vere det mest komfortable klimaet for menneske. Dei fleste stadane som har slike klimaforhold finn ein i overgangen mellom tempererte og tropiske klima (i nærleiken av vendesirklane), særleg på sørlege halvkule.
Yesterday
«Yesterday» er ein melankolsk akustisk ballade om eit forhold som har teke slutt. Det var den første innspelinga av The Beatles der berre eit av bandmedlemmene medverka og Paul McCartney var berre akkompagnert av ein strykekvartett. Den endelege innspelinga var så forskjellig frå andre Beatles-songar på denne tida at dei tre andre medlemmene la ned veto om at songen skulle ut på singel i heimlandet, noko han heller ikkje vart før i 1975. Sjølv om songen er kreditert Lennon/McCartney er han berre skrive av McCartney.
Opphav
Lennon indikerte òg at songen hadde eksistert i lang tid før dei gav han ut, og at songen ofte dukka opp då dei skulle spele inn nye plater. Dei kom ikkje på ein passande tittel, og hadde det mykje morosamt med tittelen «Scrambled Eggs». Dei var derimot samde om at songen måtte ha ein tittel på berre eitt ord. McCartney sa at gjennombrotet for teksten kom under ei reise til Portugal i mai 1965
Songen vart tilbydd som ein demo til Chris Farlowe før The Beatles spelte han inn, men han avslo tilbodet fordi han meinte songen var «for mjuk»
Fontainebleau
Fontainebleau er kjend for den store og vakre Fontainebleauskogen, som mange innbyggjarar i Paris vitjar i helgene. Her ligg òg Château de Fontainebleau som kongane i Frankrike budde i og INSEAD, ein av dei fremste handelshøgskulane i verda.
Turisme
Fontainebleau er ein populær turiststad. Kvart år vitjar 300 000 turistar palasset, medan om lag 11 millionar vitjar skogen.
Anna Akhmatova
Akhmatova er rekna som ein av dei viktigaste personane i russisk litteratur på 1900-talet. I 1965 var ho nominert til Nobelprisen i litteratur. Ho vann Taormina-prisen i 1964 og vart æresdoktor ved universitetet i Oxford i 1965.
Anna Akhmatova hadde sjølv eit vanskeleg liv. Ho gjennomlevde den russiske revolusjonen og under andre verdskrigen kringsetjinga av Leningrad. Den første ektemannen hennar, Nikolaj Gumiljov, vart avretta i 1921; den tredje ektemannen, Nikolaj Punin, vart arrestert fleire gonger og døydde i ein fangeleir i 1953, og den einaste sonen hennar, Lev Gumiljov, hadde ei rekkje fengselsopphald frå 1930- til 1950-talet. Akhmatova uttrykte sorga som hustru og mor i eit av dei viktigaste dikta sine – Rekviem. Sjølv vart ho overvaka og sensurert. Mange av verka hennar vart ikkje gjevne ut i Sovjetunionen medan ho levde, men først over tjue år etter at ho døydde.
I unge år
Akhmatova byrja studere på universitetet i Kiev, men flytta til St. Petersburg for å studere litteratur. Her vart ho mellom andre undervist av poeten, dramatikaren og essayisten Innokentij Annenskij, og vart mykje inspirert. Då Akhmatova var 21 år gammal vart ho medlem av akmeistane, ei av Russlands leiande litteraturgrupper. «Det vakre, klare» i poesien skulle dyrkast i samklang med det enkle, hevda medlemene. Leiaren av gruppa, poeten og litteraturkritikaren Nikolaj Gumiljov, gifta seg i april 1910 med Akhmatova. Dei hadde bryllaupsreise til Paris, og Akhmatova møtte og vart venn med kunstnaren Amedeo Modigliani. Kort tid etter bryllaupet la Gumiljov ut på reise til Afrika og løvejakt. I tida 1910-1912 var Akhmatova sjølv i Paris to gonger og reiste rundt i Italia. Inntrykk frå desse reisene og vennskapen med Modigliani fekk stor påverknad på forfattarskapen hennar.
Revolusjon og stalinisme
Avrettinga av Gumiljov og ei rekkje andre hadde ein sterk verknad på russiske intellektuelle. Akmeismegruppa blei oppløyst, og Anna Akhmatova og sonen Lev blei merka som statlege fiendar. Lev blei seinare arrestert under utreinskingane på 1930-talet på grunn av kven faren var. Trass i at ho var skild frå Gumiljov, såg Akhmatova seg tvinga til litterær togn etter utgjevinga av Anno Domini MCMXXI i 1922. Togna kan også delvis forklarast med hennar nye ektemann, Nikolaj Punin, som seinare døydde i Stalin sine gulagleirar.
– Det kan eg.
Seinare år
Akhmatova vart etterkvart æra både i heimlandet og i vesten. I 1962 vitja den amerikanske diktaren Robert Frost henne. Isaiah Berlin prøvde også å vitja henne att, men ho nekta å sjå han ettersom ho frykta at sonen kunne arresterast att på grunn av tilknytinga hennar til den ideologisk suspekte filosofen. Ho inspirerte og rådgav ei rekkje unge sovjetiske forfattarar. Til datsjaen hennar i Komarovo kom diktarar som Jevgenij Rejn og Josif Brodskij, som ho rettleia. Brodskij vart arrestert i 1963 og internert for «sosial parasittisme». Han vann seinare Nobelprisen i litteratur (1987) og vart Poet Laureate (1991) i eksil i USA.
Som ein av dei siste gjenlevande viktige diktarane frå den russiske sølvalderen vart Akhmatova endeleg æra av dei sovjetiske styresmaktene som ein god og lojal representat for landet. I 1965 fekk ho løyve til å reise utanlands, i det ho var tildelt Etna-Taormina-prisen og eit æresdoktorat ved universitetet i Oxford. To år før ho døydde vart Akhmatova vald til formann i forfattarunionen.
Suhaybah
Suhaybah er ein busetnad i Ras al-Khaimah i Dei sameinte arabiske emirata.
Crimson Hill
Crimson Hill er ein markant, isfri ås, 95 moh, på sørsida av Pendulum Cove på Deceptionøya i Sør-Shetlandsøyane. Det fekk dette namnet i 1829 av den britiske ekspedisjonen under Foster, fordi det var eit kjent lag av murstein i åsen.
Baltzar von Platen (1898-1984)
Verkliste
(ufullstendig)
Wad Wid
Wad Wid er ein busetnad i Ras al-Khaimah i Dei sameinte arabiske emirata.
Jødedommen
Monoteisme
Bibelkritikarar er ikkje einige om kva tid monoteismen oppstod i jødedommen. Tradisjonelle jødar hevdar at dette er uttrykt direkte i Toráen, der Gud integrerer dette i Dei ti boda:
Fylkesveg 47 i Oppland
Fylkesveg 47 i Oppland går mellom Bjoneroa i Gran kommune og Vassenden i Søndre Land kommune.
Jødedommen
Religiøst syn
Temaet i Tanákh (Den hebraiske bibelen) er israelittane (òg kalla hebréarane) sitt tilhøve til Gud som det attspeglar seg i historia deira frå den første byrjinga til bygginga av det andre Tempelet i Jerusalem kring 350 fvt. Dette tilhøvet er skildra som problematisk, med israelittane sin indre konflikt mellom trua på Gud og tiltreknaden til andre gudar og med nokre israelittar — særleg Abrahám, Ja‘akób (Jakob; seinare kjend som Jisraél) og Mosjé (Moses) — sin kamp med Gud.
Etter at kong Sjelomó døydde, vart kongedømmet hans delt i dei to kongedømma Israel og Jehudá (Juda). Etter fleire hundre år med mykje avgudsdyrking i Nordriket (Israel), lét Gud Assyria leggje Nordriket under seg og sende folket i eksil. Sørriket (Jehudá), som hadde Jerusalem som hovudstad, vart verande under styret åt Davids hus; men, som det òg hadde skjedd i Nordriket, vart det så mykje avgudsdyrking i Sørriket at Gud lét Babylon leggje under seg Jehudá, øydeleggje Tempelet som hadde stått i 410 år og føre folket i eksil i Babylon med løfte om at dei skulle få fridommen sin att etter 70 år. Desse hendingane er skildra i Jesja‘jáhu (Esaias bok) og Jirmejáhu (Jeremias bok).
Jødisk lov og interpretasjon
Mens ein del jødiske og andre israelittiske grupper har hevda at den skriftleg overleverte Toráen er den einaste autoritative kjelda til jødisk lov (slik som sadukkearane og karaittane, og òg samaritanarane), held den største gruppa av jødar, dei rabbanittiske jødane, på trua om at det òg finst ein autoritativ munnleg lov. Desse munnlege tradisjonane vart traderte av farisearane under tida at det andre Tempelet stod og vart seinare skrivne ned i Misjná og kommentert, kritisert og utvida av seinare generasjonar av jødiske lærde.
Kva gjer ein person jødisk?
I dei siste åra har reformjødedom og rekonstruksjonistisk jødedom tillate å rekne born av éin jødisk forelder som jødisk i alle tilfelle der borna er oppdregne innanfor den jødiske tradisjonen. Denne praksisen blir ikkje godteken av alle rekonstruksjonistar, og innanfor konservativ og ortodoks jødedom blir denne reforma avvist. Born av ein jødisk far og ei ikkje-jødisk mor vil i slike fall mesta alltid bli hjelpte til å konvertere om dei ønskjer det.
Spørsmålet om kva som er avgjerande for jødisk identitet fekk ny aktualitet med opprettinga av staten Israel, og i 1950-åra bad David ben Gurion om syn på spørsmålet («Kven er jøde?») frå jødiske religiøse autoritetar og intellektuelle over heile verda. Spørsmålet er langt ifrå avgjort i politisk forstand og dukkar stadig opp att i israelsk politikk.
Etnisk inndeling
Den rabbanittiske jødedommen kan delast inn i fleire retningar på geografisk, etnisk og tildels religiøst grunnlag. Dei viktigaste av desse retningane er askenasisk (sentral- og austeuropeisk), sefardisk (vesteuropeisk), mizrahisk (orientalsk) og jemenittisk jødedom. Mindre grupper som har spela ei viktig historisk rolle inkluderer italiensk og romaniotisk (gresk) jødedom.
Act Naturally
The Beatles spelte inn songen for albumet Help! i 1965 og han vart gjeven ut som B-side på singelen «Yesterday». Beatles-utgåva er sungen av Ringo Starr.
Jødedommen
Torálesing
Kjernen i sjabbát- og heilagdagsgudstenesta er den offentlege lesinga av Toráen etterfølgd av opplesing av haftaráen — utvalde avsnitt frå dei andre bøkene av Tanákh. I løpet av året les dei fleste rabbanittisk-jødiske samfunna heile Toráen, og syklusen byrjar på nytt att kvar haust under høgtida simḥat Torá (‘glede over Toráen’). I andre jødiske samfunn, slik som i Galilea før krosstoga, har det vorte bruka ein syklus på tre eller tre og eit halvt år i staden. Ein del ikkje-ortodokse jødiske meinigheiter brukar ein treårssyklus som ikkje er basert på den galileiske torásyklusen, men på ei underdeling av eittårssyklusen.
Fylkesveg 62 i Sogn og Fjordane
Fylkesveg 62 i Sogn og Fjordane går mellom Rysjedalsvika og Hovlandsvåg, og mellom Hyllestad og Risnes i Hyllestad kommune.
Gudmund Restad
Gudmund Olav Restad er ein norsk politikar frå Senterpartiet. Han er utdanna lensmann.
Boxty
Boxty (irsk bacstaí) er ein type irsk potetpannekake eller potetbrød. Han blir ofte laga med like delar raspa poteter og potetstappe.
Bjørg
Bruken av namnet Bjørg i Noreg
I folketeljinga i 1801 skreiv ikkje teljarane ned nokon med namnet Bjørg eller med kvinnenamn som inneheldt leddet Bjørg-. I 1900 oppgav 22 kvinner at dei heitte Bjørg, medan 3 700 oppgav namn som slutta på Bjørg. I dag er det nær 20 000 som har Bjørg til første fornamn.
Darley Hills
Darley Hills er ei rekkje høge, isdekte kyståsar oppom Rossbarrieren, som går kring 20 nautiske mil frå nord til sør for mellom Cape Douglas og Cape Parr. Dei vart namngjevne av Advisory Committee on Antarctic Names etter James M. Darley, sjefskartograf i National Geographic Society, 1940–63, som fekk publisert mange viktige kart over Antarktis.
Fokída
Fokída i dag
Fokída er i dag ei periferieining med Ámfissa, tidlegare kalla Sálona, som hovudstad. I 2001 hadde periferieininga opp under 50 000 innbyggjarar, og er ei av dei minst folkesette periferieiningane i Hellas. Om sommaren doblar nesten folketalet seg på grunn av turismen i området.
Pioneer 10
Sporing
Pioneer 10 er no på veg mot stjerna Aldebaran i konstellasjonen Tyren. Det vil ta 2 millionar år å komme dit.
Pioneer 11
Siste kontakt med Pioneer 11 var i november, 1995. Sidan antenna ikkje er retta mot jorda, er det ikkje mogleg å vite om sonden framleis sender signal.
Beit Sirik
Osmansk tid
I 1883 skildra Palestine Exploration Fund i Survey of Western Palestine Beit Surik som ein «liten steinlandsby på ein åstopp. I aust ligg ein flag dal med ei kjelde, sitroner og andre tre. Staden verkar gammal, og har graver hogde ut i berget nær kjelda.»
Det britiske mandatet
I ei folketeljing i 1922 utført av Dei britiske mandatstyresmaktene hadde Bait Suriq eit folketal på 352; alle muslimar, medan han i folketeljinga i 1931 hadde 87 hus og eit samla folketal på 432, framleis alle muslimar.
Albansk geografi
Grenser
Bortsett frå kystlinja er resten av landegrensene til Albania kunstige. Dei vart i hovudsak etablert på ein ambassadørkonferanse i London i 1912-1913. Landet var okkupert av styrkar frå Italia, Serbia, Hellas og Frankrike under Den første verdskrigen, men i 1921 vart grensene sett slik som dei hadde vore i 1913. Det opphavlege prinsippet var at grensene skulle definerast i samsvar med det som var best for det albanske folket og nasjonalitetane i dei omliggande områda. Den nordlege og austlege grensa skulle, så langt det var mogeleg, separere albanarane frå serbarane og montenegrinarane, og den søraustlege grensa skulle separere albanarar og grekarar. Det verdifulle, makedonske innsjøområdet i vest vart delt mellom dei tre statane — Albania, Hellas og Jugoslavia — som alle hadde innbyggjarar som nytta området. Sidan det ikkje var andre faktorar å ta omsyn til, vart grenselinjene vald slik at dei best mogeleg skilde dei nasjonale gruppene.
Då ein valde å dele innsjøområdet mellom dei tre statane, kravde dette at kvar av dei måtte dele låglandet i nærleiken. Ein slik kunstig fordeling påverka grenselinjene både nordover og sørover. Grensa som hovudsakleg går nordover frå innsjøane ligg om lag 15–30 km vest for vasskiljet, men følgjer ryggen langs det austlege høglandet. Fordi forhandlarane på London-konferansen avslo å bruke vasskiljet som den nordaustlege grensa til den nye staten Albania, vart dei albanske innbyggjarane i Kosovo innlemma i Serbia.
Lengst nord i Albania og i dei nordaustlege fjellområda, går grensa mellom fjelltoppane og følgjer fjellryggen i dei nordlege Albanske alpane, og lenger sør Bjeshkët e Namunës. I det store og heile er det ingen naturlege grenser frå høglandet til Adriahavet, sjølv om Shkodërsjøen og ein del av elva Buna sør for innsjøen vert brukt som grensa mot Montenegro i nordvest. Frå innsjøområdet i sør og sørvest til Det joniske havet kryssar grensa fleire ryggar i staden for å følgje dei.
Augusta i Georgia
Bygningar og institusjonar
I Augusta finn ein kulturminne som Ezekiel Harris House frå 1797, Cotton Exchange frå 1872, heimen til landsfaderen George Walton, barndomsheimen til presiden Woodrow Wilson og den eldste afroamerikanske kyrkja i USA, Springfield Baptist Church. Byen har kallenamnet «The Garden City of the South» på grunn av dei mange store private hagane som finst her.
Kublai khan
På 1250-talet var Kubla statthaldar i det nordlege Kina for den eldre broren sin Møngke. Etter at Møngke khan døydde i 1259 blei Kublai utropt til storkhan etter han, men måtte først overvinna den yngre broren sin Ariq Böke, som også hadde blitt utropt til khan. Kublai sigra over Ariq Böke, som underkasta seg han, i 1264. Dette markerte likevel byrjinga på splid over makta i riket.
Sylfest Muldal
Muldal var frå fjellgarden Muldal og tok lærareksamen i 1891. Fram til 1900 var han lærar ymse stader, frå 1900 underviste han ved Foss skole i Kristiania. I 1915 fekk han stilling  som skuleinspektør i Tønsberg, eit arbeid han hadde til han gjekk av i 1942.
Watergate-skandalen
Nixon klynga seg til makta så lenge han kunne, og prøvde mellom anna å avleia merksemd gjennom ei rad utanrikspolitiske utspel. I august 1974 var kravet om å stilla han for riksrett vorte så sterkt at han fann det naudsynt å gå av. Nixon var den fyrste presidenten gjennom historia til USA som måtte gå av.
Polmak kommune
Polmak kommune er ein tidlegare kommune i Finnmark.
Kyrkjestaten
Eit konkordat mellom paven og den italienske staten i 1929 skapte ein ny, mindre Kyrkjestat som blei kalla Vatikanstaten. Denne staten fekk murane til Lateranpalasset som grense.
Cerium
Cerium er eit grunnstoff med kjemisk symbol Ce, atomnummer 58 og atommasse 140,12. Det er eit lantanid.
Aure
Auretypar
Hundeaure, ei eiga stamme av fjordaure, er rekna for å vera den største aurestamma i verda. I Noreg finn ein hundeaure på oppimot 20 kilo.
Tsemesbukta
Novorossijsk, som vart grunnlagd av russarane som eit militæranlegg, er den største hamnebyen ved bukta. Fleire skip frå Svartehavsflåten vart bora i senk i bukta for å hindre at tyskarane tok dei i 1918. Fleire andre kjende skip har gått ned i bukta, inkludert SS «Admiral Nakhimov» i 1986. Etter at Det kaspiske røyrleidningskonsortiumet vart oppretta har hamna i Novorossijsk vorte den travlaste oljeterminalen i Svartehavet. Den sørlege delen av bukta ,ed dem vesle feriebyen Kabardinka er styrt frå Gelendzjik.
Valldal
Valldal i historiske skrifter
I om lag 200 år var det vesle kapellet på Døving den einaste kyrkja i Valldal. Den kjende presten og vitenskapsmannen Hans Strøm skriv i 1766 «...et lidet capel, kaldet Døvings-Capel, bestandig har staaet fra de Catholske Tider, og hidindtil nogle faa Gange om Aaret været forsynet med Prædiken og Guds Tieneste, til Bekvemmelighed for Voldalens Beboere, og især for de gamle og skrøbelige, som ikke uden altfor stor Vanskelighed kan besøge den rette Sogne-Kirke.» Dette bygget i tømmer vart flytta til Sylte i 1812 og tente som kyrkje for valldalingane til dagens kyrkje vart sett opp i 1863.
Snorres kongesoger
Olavs reise gjennom Valldalen er også opphav til ei av dei eldste omtalane av seter i historiske kjelder:
Aukra kommune
Det bor om lag 3500 menneske i kommunen. Størstedelen av desse bur på øya Gossa, medan om lag 600 bur på fastlandsdelen av Aukra, Julsundet.
Rafat
Rafat (arabisk رافات ) er ein palestinsk by, kring 4 km sørvest for byen Ramallah sentralt på Vestbreidda og nord i Jerusalem guvernement. I følgje Palestinsk statistisk sentralbyrå hadde han eit folketal på 2 100 i 2006. Det samla landarealet er 3 773 mål.
Flekkefjorden
Fjorden har innløp i nord mellom Hegreneset i aust og Leitaneset i vest. Litt inn i fjorden ligg bygda Haugland på austsida, nokre kilometer nord for Flekke. Etter Flekke held fjorden fram sørover til Trollevika og eit smalt sund inn til Flosjøen. Sundet mellom Trollevika og Flosjøen er berre 25 meter breitt og har sterk tidvasstraum.
Statsflagg
I somme land, til dømes USA, Frankrike eller Japan, brukar dei statlege styresmaktene nasjonalflagget uforandra. Danmark og Island har konstruert statsflagg ved å forlenge nasjonalflagget og gje dei ein splitt, medan Finland, Noreg og Sverige har statsflagg med splitt og tunge. I mange europeiske land viser statsflagget landets riksvåpen, slik som i Tyskland, Austerrike og Belgia.
Fyrstestaten Udaipur
British Residents and Political Agents
Political Agents employed by the East India Company to oversee their affairs in the state included James Tod, who held the office from March 1818 to June 1822. The post of British Resident that superseded this position was twice held by Alan Holme (1908 – 1911 and 1916 – 1919).
Administrative structure
At the time of the 1901 census, the state was divided into 17 administrative sub-divisions - 11 zilas and 6 parganas, the difference between a zila and pargana being that the latter was larger and broken up into further subdivisions. Further, there were 28 principal jagirs and 2 bhumats. Each zila was administered by a hakim, a state official, supported at each tehsil (a zila sub-division) by an assistant hakim.
Provinsen Monza og Brianza
Hovudstaden og den viktigaste kommunen er Monza (120 204 innbyggjarar i 2001). Andre viktige byar er Seregno (39 206), Desio (35 069), Limbiate (31 551), Lissone (34 450), Vimercate (25 536), Cesano Maderno (33 094) og Brugherio (31 470).
Fôr
Fôr kan delast opp i gruppene surfôr, tørrfôr og kraftfôr.
Møkkakjellar
Førebygging
Ved gylling skjer gjødselgassulukker i samband med røring, pumping og tapping av gjødsla, spesielt i den augneblunken «skorpelaget» på gjødsla blir broten. Ulukker skjer òg når bonden inspiserer gjødselkjellaren. Gjødselgassar kan òg representera ein fare for dyr i fjøset. For dyra har ventilasjonsanlegget di verre lite å seia, effekten på vifta er vanlegvis ikkje stor nok til å ta unna gassen.
Morsdag
Bakgrunn
Anna Maria Reeves Jarvis, ei ung heimeverande mor frå Appalachane i Nord-Amerika, prøvde i 1858 å betre dei sanitære forholda med det ho kalla «Mothers' Work Day» (norsk: «Mødrers arbeidsdag»). Ho arbeidde med kvinner for å betre dei sanitære forholda for alle partar i den amerikanske borgarkrigen, og i 1868 byrja ho å jobbe for å forsone partane.
Tustna
Svartedauden
Frå øya Tustna heiter det at ein mann og dei to døtrene hans flytte oppi Gullsteinsdalen i håp om å komma seg unna sotta. Mannen døydde der — visstnok ikkje av sjølve sotta — og vart gravlagd av døtrene, men begge døtrene greidde seg og vart ikkje ramma av svartedauden.
As-Sawahira ash Sharqiya
as-Sawahira ash Sharqiya (arabisk لسواحرة الشرقية) eller Al-Sawahreh al-Sharqiyeh er ein palestinsk by i Jerusalem guvernement, 6 kilometer søraust for Jerusalem på Vestbreidda. I følgje Palestinsk statistisk sentralbyrå (PCBS) hadde as-Sawahira ash Sharqiya eit folketal på kring 5 210 innbyggjarar i 2006.
Stongfjorden
Stongfjorden er ein fjord i Askvoll kommune i Vestland fylke med ei lengd på 9 km. Han strekkjer seg nordaustover inn til Stongfjorden og har ein sidefjord kalla Eidsfjorden.
Afyonkarahisar
Byen er eit stort jernbaneknutepunkt mellom Izmir og Ankara.
I antikken heitte byen Acroënus, eit namn han hadde til 740. Etter at austromarane vann den arabiske kringsetjinga av byen, vart han omdøypt til Nikopolis, «sigersstad». Seldsjukkane kalla han Kara Hissar, «den svarte borga». Det noverande namnet kjem av tillegg afyon, opium; byen har historisk sett vore eit viktig sentrum for opiumshandel.
Portugisisk
Utbreiing
Alle tala i tabellen under er tilnærmingar. Ekvatorial-Guinea skal vere i ferd med å gjere Portugisisk til offisielt språk og søkje om fullt medlemskap i Samveldet av portugisisktalande land (CPLP).
Personlege pronomen og tiltaleformer
Eu te amo. Eg elskar deg. Vanlegare i Brasil. Você(s) og ele(s)/ela(s) som objekt kjem likevel etter verbet.
Eigedomspronomen
''É seu. ''Den er hans/hennar/din/Dykkar/deira. (Pronomenet står for eit hankjønnsord.)
Former
Når ordet sluttar på -l, blir han oftast borte i fleirtal.
Imathía
Periferieininga Imathía (gresk Περιφερειακή ενότητα Ημαθίας, Periferiakí enótita Imathías) er ei periferieining i Hellas i periferien Sentral-Makedonía. Hovudstaden er Véria. Ho grensar til Kozáni i vest og sørvest, til Piería i søraust, til Pélla i nord og til Thessaloníki i aust. Deltaet til elva Aliákmonas dannar ei kort kystlinje mot Thermaikósbukta i aust.
Portugisisk
Former
guarda-chuva - guarda-chuvas paraply – paraplyar
= paraquedas - paraquedas (i den nye rettskrivinga) fallskjerm – fallskjermar
Kjønn
a guia (den kvinnelege) guiden
o guia guiden, men dessutan pakksetelen, handboka m.m.
Ketose
Ketose er ein tilstand hjå dyr og menneske med auka mengder av ketonar i blodet. Dette skjer når levra omformar feitt til feittsyrer og ketonar. Ketonar kan nyttast som ei alternativ energikjelde til glukose.
Ketose hjå sau
Søya kan få for lite lettomsettelege karbohydratar allereie mot slutten av drektigheitstida, særleg dersom ho ber på meir enn eitt lam. Førebyggjing og behandling er omtrent den same som Ketose hjå ku og geit.
Sjukdomsforløp
Når juret får for lite glukose til sin produksjon, forsøkjer kua å utnytte dei energireservane som er lagra i feittdepota, for å skaffe energi. Omdanning av feitt til glukose, som er den forma for energi som juret kan nytte, skjer i levra. Behovet for å omdanne feittreservar til glukose kan bli større enn det kroppen rår med, slik at det hopar seg opp mellomprodukt som gjev uheldige verknadar. Desse mellomprodukta blir kalla ketonstoff, og dei har gjeve namnet til sjukdomen. Ved byrjande tendens til ketose, får dyra dårleg appetitt. Vanlegvis vrakar dei kraftfôret fyrst, deretter surfôr og rotvekstar, medan dei held fram med eting av høy. Som fylgje av dette blir tilgangen på karbohydratar redusert ytterlegare, og dyret går inn i ein vond sirkel. For liten tilgang på stoff som trengst for å forbrenne feittet, fører til opphoping av halvvegs nedbrote feitt, sokalla ketongrupper, i blodet. Desse sirkulerar i blodet og blir skilt ut i urinen. Ketonstoffa har ei karakteristisk søtleg luft, som kan kjennast både frå urin og utandingsluft. Stoffa gjev utslag på spesielle indikatorar, sokalla ketotestar.
Døv
Dauvskap, det å vera døv eller døvhøyrd, vil seia at ein har så stor høyrslehemming at ein høyrer så godt som ingenting.
Ruth Lillegraven
Ruth Lillegraven er ein norsk forfattar frå Granvin.
Fylkesveg 609
Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, etter at forvaltingsreformen trod i kraft har han status som fylkesveg.
Protactinium
Historie
Grunnstoffet vart oppdaga av mellom andre Otto Hahn og Lise Meitner i 1913.
Aisja
Aisha ha vorte gift med profeten då ho var 6 eller 7 år gammal. Ekteskapet skal ha vorte fullbyrda då ho var 9 år gammal. Ho var yndlingskona til profeten, sjølv om aldersforskjellen dei imellom var meir enn 40 år.
Neptunium
Neptunium er eit grunnstoff med kjemisk symbol Np, atomnummer 93 og atommase lik (237). Det er eit aktinid.
Long Hills
Long Hills er ei åsgruppe og bergframspring som strekkjer seg over 6 nautiske mil (11 km), halvvegs mellom Wisconsin Range og Ohio Range i Horlick Mountains. Dei vart kartlagde av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfotografi tekne av U.S. Navy, 1958-60. Han vart namngjeve av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter William E. Long, ein geolog under kryssinga av Horlick Mountains 1958–59 og medlem av ekspedisjonent til Ohio State University til Horlick Mountains i 1960-61 og 1961-62.
Den allmennvitenskapelige høgskole
Historie
I perioden 1940-1946 var skolen stengd.
Bodil
Bruken av namnet i Noreg
Populariteten til namnet steig kraftig ut over 1900-talet, med ein topp i tida rundt den andre verdskrigen. Sidan har namnet vore mindre bruka.
I 2007 hadde 6349 norske kvinner Bodil og 172 Bodhild som første fornamn; 29 skreiv seg for Boel.
Periferieininga Kilkís
Administrativ inndeling
Tidlegare var Kilkís eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i to kommunar.
Vippeposisjon
Omgrepet vippeposisjon er brukt i politikken for å beskriva den posisjonen ei lita gruppering, oftast eit politisk parti, er i når ho er i stand til å avgjera ei avstemning ved å velja ei av to sider. Partiet som er i vippeposisjon får dermed ei langt større påverkningskraft enn oppslutninga om partiet skulle tilseie. Vippeposisjonar oppstår oftast når ei forsamling, t.d. Stortinget, er delt i to klart definerte blokker, men med smågrupperingar som ikkje høyrer klart til i nokon av blokkene. Ein kan snakka om vippeposisjonar i enkeltsaker, men omgrepet er oftast brukt i samband med danning av regjering, eller val av ordførar i lokalpolitikken.
Samarium
Bruk
Metallet vert brukt i legeringar. Oksidet kan brukast som katalysator.
Faddejbukta
Faddejbukta (russisk Залив Фаддея, Zaliv Faddeja) er ei bukt i Laptevhavet på austkysten av Tajmyrhalvøya i Russland. Ho er 47 km lang frå delatet til elva Pregradnaja i sørvest til munningen i nordaust. Bukta er i snitt 21 km.
Stavfjorden
Stavfjorden er namnet på to fjordar i Noreg:
Krossmesse om våren
Opphavleg var dagen feira til minne om dagen i år 324 då den heilage Helena etter tradisjonen fann Jesu kross i Jerusalem. I norsk tradisjon var krossmesse lenge nytta i folkeleg tidsrekning. Mange stader rekna ein buskapen som framfødd ved krossmesse, i dei tidlegaste stroka var krossmesse første sådagen. Alle gjerde og grinder skulle vere oppsette til krossmesse.
Austmann
På Island og Vesterhavsøyane har austmann vore brukt om nordmenn.
Der Herr ist mein getreuer Hirt
Teksten er skriven av Wolfgang Meuslin etter Salme 23.
East Loch Tarbert i Argyll
East Loch Tarbert er ein liten sea loch eller fjord på austsida av Kintyrehalvøya i Skottland. Han er ein del av den mykje større Loch Fyne. Landsbyen Tarbert ligg ved fjorden. Eit smalt, 1,5 km breitt eid skil fjorden frå West Loch Tarbert.
Frei
Frei er òg ein tidlegare kommune. Han grensa til Kristiansund kommune i nord og var elles omgjeven av fjordar og sund. I søraust ligg Tingvoll kommune, i sør Gjemnes kommune og i vest Averøy kommune.
Folketalsutvikling
Folketalsutvikling for tidlegare Frei kommune frå 1964 til 2007:
Symjesniper
Omvendt kjønnsdimorfisme og forplanting
Kjønnsdimorfisme som ein ofte finn blant fuglar er reversert hos dei tre symjesnipeartane. Hofuglane er større og meir fargerike enn hannane. Hoene følgjer hannane og konkurrerer om hekketerritorium, og vil aggressivt forsvare reirplass og partnar. Det er hannfuglane som rugar egga og tar omsorg for ungane.
Herr Jesu Christ, du höchstes Gut
Han vart komponert i Leipzig i 1724 for den 11. sundagen etter treeiningssundag.
Krossmesse om hausten
Krossmesse om hausten, latin exaltatio crucis, er ein kristen merkjedag 14. september. Primstavteiknet er ein stor kross.
Kvannhovden fyrstasjon
Fyret vart oppretta i 1895 og fyrlykta tent 5. november 1895. Fyret hadde i vanleg veikelampe og først i 1932 vart denne oppgradert til ei langt kraftigare glødepære. Fyret står på ein karakteristisk knaus på Hovden og lyshøgda er 40 meter over havet. 6. januar 1918 gjekk «Olga» på grunn i nærleiken av fyret.
Wen Jiabao
Wen Jiabao er ein kinesisk politikar. Han var statsminister i folkerepublikken Kina frå mars 2003 til mars 2013.
Kvannhovden fyrstasjon
Kjelder
Litteratur:
DumDum Boys
1996 til no
12. november 2007 kunngjorde DumDum Boys at Atle Karlsen hadde slutta i gruppa, og at dei kom til å halda fram som kvartett, også på konsertar i november og desember. Tidleg i 2008 vart klaviaturspelaren Mikael Lindqvist hyra inn på tangentar til turneen deira den sommaren.
Talet 50
Ordenstalet som svarar til talet femti er femtiande (50.).
Den andre balkankrigen
I den første balkankrigen klarte Balkanligaen å erobre Det osmanske riket sine europeiske provinsar, slik at tyrkarane berre hadde halvøyane Chatalja og Gallipoli igjen. Fredsslutninga i London vart underteikna 30. mai 1913 og garanterte mellom anna eit sjølvstendig Albania.
Qatarsk geografi
Generell topografi
Qatarhalvøya er lågtliggande og utgjer toppen av Qatarbogen, ein av dei største strukturane til den arabiske plata. Ho er omringa av laus sand og grus broten laus frå utstikkande kalkstein. I aust finst jamne sletter der overflata er dekkka av finkorna støv. I sør og sørvest på halvøya finn ein sanddyner og saltsletter.
Aure kommune
Aure er ein kommune på Nordmøre i Møre og Romsdal som frå 1. januar 2006 omfattar tidlegare Tustna kommune. Aure kommune grensar til Kristiansund kommune (Frei) i vest, Hitra kommune i Trøndelag i aust, Heim kommune i aust og sør og Tingvoll kommune i sør, medan Smøla kommune ligg i nordvest, rett nordom Edøyfjorden.
Rovdyr
Elles finst det òg dyr som:
Nikolaj Bobrikov
Attentatet på Bobrikov
16. juni 1904 vart Bobrikov skoten ned av den unge patriotiske finnen Eugen Schauman, som var misnøgd med den undertrykkjande politikken hans. Schauman skaut først Bobrikov tre gongar, for så å skyte seg sjølv to gongar. Bobrikov døydde dagen etter, 17. juni (4. juni i den julianske kalenderen).
Glomma
Glåma i Hedmark
Glåma renn gjennom
Stavfjorden i Sogn og Fjordane
Av busetnader på sørsida finn ein bruka Stavestranda og Vågane, eit godt stykke inn i fjorden. Her går òg Rv609 langs fjorden. Ved Flokeneset endar Stavfjorden og Førdefjorden held fram 37 km austover i landet.
Maria
Ein kan òg skriva namnet som Mairi eller Maire på gælisk, Meri på gresk og Meriju på finsk. Mary er den engelske utgåva av Maria. Det har òg kome i bruk som eit norsk namn, då gjerne uttala «Marri» (men òg «Merri»). Namnet har fleire avleiingar, til dømes Mol, Molly, Polly, Mara, Misie, Mameie og Mally.
Arne Brimi
I 2005 blei han utnemnd til riddar av St. Olavs Orden for innsatsen sin for norsk matkultur.
Kjeglesnitt
1. Parabel
Jan Ove Ekeberg
Jan Ove Ekeberg er ein norsk journalist og forfattar frå Lillestrøm.
Leninisme
Lenin kalla seg sjølv marxist. Men Lenin tok meir utgangspunkt i taktiske vurderingar enn Karl Marx, og var difor ueinig med Marx på sentrale punkt. Lenin meinte til dømes i motsetnad til Marx at ein sosialistisk revolusjon kunne gjennomførast i eit tilbakeliggjande land som Russland, der kapitalismen berre var i startfasen, og arbeidarklassen eit lite mindretal i folket. Sjølv om vurderingane til Lenin var taktiske og dermed situasjonsavhengige, vart mange av dei opphøgde til absolutt sanning av kommunistar i heile verda på 1900-talet.
Lenin sin partiteori
I pamfletten Что делать? (Hva må gjøres?) fastslår Lenin at arbeidarklassen si maktovertaking måtte vera leidd av eit eliteparti. Pamfletten var ei viktig årsak til splittinga i Det russiske sosialdemokratiske arbeidarpartiet. Lenin sin kaderpartimodell har seinare vorte brukt av kommunistparti i dei fleste område i verda. Lenin fastslo òg at eit kommunistparti berre kunne nå måla sine gjennom eit disiplinert organisasjonsapparat og praktisering av det han kallar demokratisk sentralisme, som vil seia at saker vert grundig handsama internt og at tillitsvalde står for partiet sitt «endelege» syn også når dei har vore usamde i det.