cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Færøyane
Religion
Nesten alle færøyingar er kristne. 80 % høyrer til den evangeliske-lutherske folkekyrkja. Om lag 7 % høyrer til Brødrekyrkjelyden, som oppstod i 1900, inspirert av den skotske vekkingspredikanten William Gibson Sloan. 5 % høyrer til andre kyrkjelege retningar som Pinserørsla og Sjuandedagsadventistane, (som òg driv ein større privatskule i Tórshavn). Den katolske kyrkjelyden i Tórshavn har 70 medlemer. Kyrkjelyden driv òg ein større barnehage med mellom anna nonner frå fransiskanerordenen som pedagogar. Det finst dessutan ei lita gruppe som vedkjenner seg til religionen Bahai. Kulturen på Færøyane er, sett med norske augo, prega av ei nokså pietistisk kristendomsforståing.
Språk
Som islandsk har færøysk utvikla seg frå dei gamalnorske dialektane som nybyggjarane i vikingtida hadde med seg frå det vestlege Noreg.
Verner von Heidenstam
Liv og virke
Litteraturen til Heidenstam hadde ei avgjerande verknad på den svenske nyromantikken. I dei seinare verka sine tok han i aukande grad i bruk historiske tema. Han var òg ein god lyrikar. I mange av dikta kjem den den konservative og patriotiske haldninga hans fram, men samstundes skreiv han eit dikt der han kravde allmenn og lik røysterett: «Det är skam, det är fläck på Sveriges banér / att medborgarrätt heter pengar».
Tussøya
Tussøya er ei øy i Tromsø kommune i Troms og Finnmark. Øya ligg på vestsida av Kvaløya, yttst i Kattfjorden og nordaust for Sommarøy. Tussøya har eit areal på 9,33 km², og det høgaste punktet på øya er Store Skaga på 302 moh. Tåfjorden deler nesten øya i to.
Yossi Beilin
Yossef «Yossi» Beilin, hebr. יוסי ביילין, er ein israelsk politikar. Han er med i det israelske parlamentet Knesset, og er tidlegare viseutanriksminister og justisminister frå det israelske arbeidarpartiet, Avoda. Han er no leiar i det venstresosialdemokratiske partiet Meretz-Yachad. Beilin er mest namngjeten for medverknaden i Osloavtalen, Geneveavtalen og den israelsk-palestinske fredsprosessen generelt.
Lufttrafikkteneste
Lufttrafikkteneste samanfattar omgrepa flykontrollteneste, flygeinformasjonsteneste og alarmteneste. Flykontrollteneste blir utført av flygeleiarar, flygeinformasjonsteneste og alarmteneste kan òg utførast av AFIS-fullmektigar. I Noreg er alle desse lagt inn under Flysikringsdivisjonen i Avinor.
Fylkesveg 11
Fylkesveg 11 finst i fleire fylke i Noreg:
Drikke
Vatn
Ein hovudgrunn til at ein drikk er for å tilføra kroppen vatnet han treng for å fungera. Drikkevatn er vatn som er rekna som reint nok til å drikka, ved at det inneheld få ureinande partiklar («grums») og bakteriar. Ureina vatn kan gjerast drikkbart gjennom koking, destillasjon eller filtrering. Nokre stader reknar ein berre «levande» vatn, som vatn frå ein brønn eller ei elv, som drikkbart, medan stilleståande vatn er rekna som ureina og ikkje til å drikka.
Perlehøns
Perlehøns er ein fuglefamilie i den biologiske ordenen Galliformes, hønsefuglar. Dei har naturleg utbreiingsområde i Afrika, men hjelmperlehøne har vore domestisert og både fjørfeforma og ville fuglar har blitt introduserte andre stader i verda.
Puducherry
Puducherry (tamil புதுச்சேரி 'putuccēri'), fram til september 2006 Pondicherry, er eit forbundsterritorium i India. Området er sett saman av fire usamanbundne enklavar, og var fram til 1954 ein fransk koloni. Det har framleis sterke band til Frankrike, og får ei rekke franske turistar. Territoriet har namn etter hovudstaden Puducherry.
Alakurtti
Historie
Omkring 3 km nordvest for Alakurtti ligg Alakurtti luftbase som har eit bomberegiment med Sukhoj Su-24 og eit helikopterregiment med Mil Mi-24 og Mil Mi-8.
Alakurtti har jarnbanesamband.
Gammalprøyssarane
Gammalprøyssarane eller baltiske prøyssarar (tysk Pruzzen eller Prußen; latinsk Pruteni; latvisk Prūši; litauisk Prūsai; polsk Prusowie) var ei folkegruppe av baltiske stammer busett i Preussen, landområdet søraust for Austersjøen i området rundt Wisłalagunen og Den kuriske bukta. Dei talte ei språk som i dag vert kalla gammalprøyssisk og følgde ein religion som lærde i dag meiner var nært knytt til litauisk heidenskap med gudar som Perkūnas. På 1200-talet vart gammalprøyssarane erobra av Den tyske riddarordenen og gradvis germanisert i løpet av dei neste hundreåra. Den tidlegare tyske staten Preussen fekk namnet sitt frå denne folkegruppa, sjølv om staten vart styrt av tyskarar som hadde assimiliert gammalprøyssarane. Det gammalprøyssiske språket var ikkje lenger i bruk på 1600-talet.
Landområda til gammalprøyssarane utgjorde om lag sentrale og sørlege delar av Aust-Preussen, dagens Ermelandskmasuriske voivodskap i Polen, Kaliningrad oblast i Russland og den sørlege Klaipėda-regionen i Litauen.
Eirik Ivarsson
Erkebiskop
Snart kom han opp i heftig strid med kongen, som hevda retten sin til å øve innverknad på dei geistlege vala. Kongen søkte også å innskrenke inntektene til erkestolen og han ville forby erkebispen å halde væpna følgje. Biskopen flykta då til Danmark, der han fann støtte hos erkebiskop Absalon og oppnådde at paven lyste Sverre i bann og tvinga dei norske bispane til å forlate Noreg. Etter at Sverre døydde, vart Eirik samd med Håkon, sonen hans, og vende tilbake til Noreg i 1202. Han var då blind, men vart ståande som erkebiskop inntil 1205, då han trekte seg attende.
Roche de la Muzelle
Roche de la Muzelle er eit fjell i Massif des Écrins i Dauphiné-Alpane i Frankrike.
Gyldenløvefeiden
Åtaket på Marstrand
Byen Marstrand og skansen på Gustavsberg vart tekne 18. juli 1677, medan festninga Carlsten heldt stand. Dei norske styrkane hadde likevel god tid til å bringe fram tungt artilleri og organisere åtaket på sjølve festninga. 23. juli kapitulerte kommandant Sinclair og nordmennene kunne føre opp enno ein viktig siger i krigen.
Dionysos
Dionysos var ein opphavleg thrakisk gud for vin og grøde som sidan påverka gresk og romersk gudelære og den europeiske kulturen som tok opp att arva etter renessansen. Guden stod for det ville og sanselege i mennesket, og var assosiert med galskap, men han stod òg for sivilisasjon og fred. I gresk kultur fekk han òg ei viktig rolle ovanfor teateret.
Myter om Dionysos
I den greske gudelæra var Dionysos son til Zevs, og vart fødd frå låret hans. Mor hans var Semele, som døydde oppslukt av Zevs sin flamme, eller Persefone. Etter at mora døydde redda Zevs det ufødde barnet og sydde det inn i låret sitt. I ein annan versjon sender sjalu Hera titanar som et opp barnet etter at det er fødd, men hjartet er igjen. Zevs gjev dette til Semele, og ho føder sonen opp at att. Slik blei Dionysos ein gud som var fødd to gonger, og for dette blei han dyrka av mysteriekultar.
Motstykke
I verket sitt Die Geburt der Tragödie (Tragediens fødsel) definerte Nietzsche omgrepet «dionysisk» som det kollektive, kjensler og ekstase, medan appolinsk stod for det individuelle, fornuft og kontroll. Desse omgrepa skildra grunnleggjande, motsette eigenskapar menneska hadde.
Pave Aleksander III
Paveval og strid
Likevel hadde han i England vunne ein endå større siger; han hadde ivrig støtta erkebiskop Thomas Becket i kampen for dei kyrkjelege ideane, og då erkebispen til sist fall som offer for kongen sitt oppfarande sinne, helgenkrona Alexander han straks, bannlyste kong Henrik II av England (1170) og tvinga han til audmjukande bot ved grava til den myrda erkebiskopen i 1174.
Shinya Matsushita
Shinya Matsushita er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubben Tokyo Verdy.
Shinya Fujita
Shinya Fujita er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubben Tokyo Verdy.
Knockin' on Heaven's Door
Andre utgåver
Sjølv om han ikkje er ein direkte cover nyttar britiske Gabrielle ein stor del av songen i hitten «Rise».
Argyll and Bute
Regionen omfattar òg det meste av det historiske grevskapet Argyll (Argyll minus Morvern-området nord for Mull, som vart ein del av Highland i 1975), delar av grevskapet Bute (Isle of Bute) og delar av grevskapet Dunbartonshire (Helensburgh og Lomond).
Junín
Junín i Peru, kjend som Lago Junín på spansk og Chinchaycocha ('Nordre sjøen') på quechua, er den største innsjøen som er omkrinsa av peruansk land, men har langt mindre flatemål enn Titicaca som ligg mest på boliviansk territorium. Sjøen ligg på omkring 4 082 moh. og er ein vektig stad i landet for fuglekikking.
Bygsel
Innløysing av bygselavtalar i Noreg
Krav om innløysing må fremjast innan visse frister, som går fram av tomtefestelova, og bygslaren må sjølv betala alle gebyr i samband med overtakinga. Kjøpesummen er normalt lik 30 gonger det bygselsummen var det siste året, men dersom den eine av partane krev det, skal eigedomen istaden verdsetjast til 40 % av råtomtverdien.
Morten Hetland
Kjelder
Morten Hetland
Akershus amt
Akershus amt var tidlegare eit amt i Noreg. Frå 1. januar 1919 heiter det Akershus fylke.
Takashi Seki
Takashi Seki er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubben Tokyo Verdy.
Akharávi
Akharávi (gresk Αχαράβη) er ein landsby nord på øya Kérkyra i periferieininga Kérkyra i periferien Dei joniske øyane i Hellas. Akharávi var hovudsete i den tidlegare kommunen Thináli, som no er ei kommunaleining i kommunen Nord-Kérkyra,  der Akharávi no er hovudsete.
Clackmannanshire
Regionen vart oppretta i 1996 med grensene til det tidlegare distriktet Clackmannan i regionen Central. Distriktet vart oppretta i 1975 og omfatta grevskapet Clackmannan og området Muckhart i grevskapet Perth.
Dumfries and Galloway
Han grensar til South Ayrshire, East Ayrshire og South Lanarkshire i nord, Borders i aust og Cumbria i England i sør. Det ligg nord for Solway Firth og aust for Irskesjøen. Regionen er kjend for dei mange kunstnarane og forfattarane.
Nordmark
Oppretting og tap, 965–983
Etter sachsarkrigen i 808 gav den sigrande Karl den store delar av Sachsen mellom Elbe og Austersjøen til dei slaviske stammene som han var alliert med. Etter dette følgde ein periode med ro. bispedøma Brandenburg og Havelberg vart oppretta rundt 940 og kristinga av dei heidenske slavarane starta. Henrik I av Tyskland erobra Brandenburg i 928–929 og påla stammene opp til Oder skatt. I 948 hadde sonen Otto I oppretta tysk kontroll over dei gjenverande heidningane, som vart kalla slavarar eller vendarar på denne tida. Slaviske busetjingar som Brenna, Budišin (Bautzen) og Chotebuž (Cottbus) kom under tysk kontroll ved at det vart oppretta markgrevskap. Hovudfunksjonen til margrevskapa var å verne grensemarkene i Kongedømet Tyskland. Etter at markgreven Gero den store døydde i 965 vart dei mange markgresvskap delt inn i fem mindre einingar. Nordmark var eit av desse. Dei andre var Sachsen Austmark, markgrevskapet Merseburg, markgrevskapet Meissen og markgrevskapet Zeitz. Mange slaviske stammer slo seg saman i eit opprør i 983 og kasta tyskarane tilbake, øydela klostera deira og dreiv ut eller tok livet av prestane og tyske tenestefolk. Fram til Liutizi-alliansen braut saman på midten av 1000-talet, stod den tyske ekspansjonen mot Nordmark i ro og vendarane aust for Elbe vart verande sjølvstendige i om lag 150 år.
Grønlandsk fonologi
Morfofonologi
Morfofonologi er fonologiske endringar som skjer i samband med morfologiske prosessar, eller med andre ord lydendringar som skjer i samband med boyings- og avleiingsprosessar.
K1K2K2 -> K2K2
Visse suffiks byrjar på ein lang konsonat forsvinn konsonanten til slutt i stammen.
Peer Hultberg
Peer Hultberg i Vangede) var ein dansk forfattar, doktor i polsk og psykoanalytikar. Han voks opp i Horsens og Viborg.
Det norske Sametinget
I tillegg til det norske sametinget finst det også eit svensk og eit finsk sameting, som på ulike måtar skil seg frå det norske sametinget. Dei nordiske sametinga samarbeider i Samisk parlamentarisk råd, som vart oppretta i 2000. Dei russiske samane har observatørstatus i Samisk parlamentarisk råd.
Kratersjø
Mange kratersjøar er vakre å sjå på, men dei kan òg vere dødlege. Gassutstrøyming frå Nyossjøen kvelte 1 800 menneske i 1986 og kratersjøar som den på Ruapehu har ofte medverka til katastrofale laharar.
Vlieland
Størstedelen av landskapet på øya består av sanddyner, men det er nokre skogområde og små enger òg. Ein stor del av øya, den vestlege delen, består hovudsakleg av sand og øya vert derfor stundom kalla «Sahara i norden».
Ouidah
Byen heitte opphavleg Ajuda. Portugisarane kom til byen i 1580, og han voks snart som følgje av slavehandel. Både portugisarar, engelskmenn, franskmenn og danskar bygde fort i byen for å verna om slaveinteressene sine. São João Batista, det portugisiske fortet, høyrde til Portugal heilt fram til 1960. Det huser nå eit museum.
Wadi Hanifa
I førhistorisk tid regna det mykje i regionen. Dette er synt i lokale folkesegner som hevdar at området under det eldgamle kongedømet al-Yamamah, var dekt av oasar og frodig jordbruksland. Gud vart sint og sendte ein sverm av grashopper og tørke i landet, som det aldri kom seg frå. Moderne klimastudiar syner at den lokale katastrofen kom som følgje av globale klimaendringar. Pågåande og framtidige endringar kan føre til høgare nedbørnivå i regionen.
Even Torkildsson Lande
Han døydde på Lande i 1833.
Ekne
Bakken
Bakken er namnet på ein tidlegare gard. Namnet brukast om grenda rundt nordenden av Byavatnet og sørenden av Byaelva, men også namnet Byagrenna vart nytta. Bakken var tidlegare bygdesenteret på Ekne, no er det avløyst av Falstad. Både Bakken og Falstad ligg i Vassbygda. Bakken har hatt skule, meieri, kvern, butikk, postkontor, bakeri, båtbyggeri, bigard, bank, skomakar, telefonsentral og el-verk. I våre dagar har Bakken gardsbruk, bedehus, barnehage og nytt el-verk. Solbakken skule på Bakken vart erstatta av Solvang skule på Falstad omkring 1940.
Falstad
Falstad er namnet på tre gardar, men vert lite nytta som namn på Ekne sitt noverande bygdesentrum. Staden ligg inst i Falstadbukta ved utløpet av Byaelva. Ekne kyrkje vart flytta dit i 1893, då kyrkja på Gevik (ved Vestrum i Bergbygda) vart riven.
Puy de Dôme
Turisme
Puy de Dôme er eit av dei mest vitja områda i Auvergne, og har nesten 500 000 turistar årleg. Området er eit senter for paragliding. Toppen gjev eit flott utsyn over Chaîne des Puys og Clermont-Ferrand. Det ligg ein restaurant og butikkar på toppen i tillegg til eit turistsenter med informasjon om historie og geologi i området.
Lars Johannes Irgens
Irgens vart cand. jur. i 1803. Same året vart han sorenskrivar i Indre Sogn. Dette embetet styrte han til han døydde. Irgens budde ei kort tid i Ambla før han flytta til Loftesnes sentrum av Sogndal. I 1813 flytte han og kona i nytt hus, Christianelyst, i Solvorn.
Riksforsamlinga på Eidsvoll
I 1814 var Irgens utsending frå Nordre Bergenhus amt på riksforsamlinga på Eidsvoll. Der slutta han seg til sjølvstendepartiet. Dei andre som representerte amtet på riksforsamlinga var Nicolai Nielsen, og Peder Hjermann vald av amtet, samt Ole Elias Holck og Nils Johannesson Loftesnes vald av Det Bergenhusiske Regiment.
Minnesmerke
Alle dei fem utsendingane frå Nordre Bergenhus amt til Eidsvoll i 1814 er heidra med minnesmerke. På grava til Irgens på den gamle kyrkjegarden i solvorn står ein jernkross. Krossen er ca 180 cm høg, 15 cm brei og armane går ca 50 cm ut frå stammen. På austsida står namnet, på vestsida kva år han vart fødd og døydde.
Vålerenga Fotball Damer
Spelarstall
, målvakt , målvakt
Kristoffer Rein
I den fyrste perioden med direktevalt fylkesting, 1976-79, var Rein fylkesordførar i Sør-Trøndelag.
Markgrevskapet Brandenburg
Brandenburg utvikla seg frå Nordmark som vart grunnlagd i landområdet til det slaviske folket vendarane. Dei regjerande markgrevane vart sett inn som høgt respekterte kurfyrstar i Den gylne bullen i 1356, noko som gav dei stemmerett i valet av den tysk-romerske keisaren. Staten vart då etter kvart òg kjend som Kurfyrstedømet Brandenburg (Kurfürstentum Brandenburg eller Kurbrandenburg).
Alta kyrkje
Byggverket er i tømmer og har 230 sitjeplassar. Ho er teikna av engelskmannen Stephen Henry Thomas som var direktør ved Kopparverket i Kåfjord.
Syvert Omundsson Eeg
Eeg var son av ein gardbrukar og los. Han tok over farsgarden og dreiv elles i kystfart. I 1814 var han utsending frå Mandals amt saman med gardbrukarane Osmund Andersson Lømsland og Erik Haagensen Jaabæk til riksforsamlinga på Eidsvoll.
Vignemale
Grev Henry Russell, ein eksentrikar frå viktoriatida, hadde ein livslang lidenskap for fjellet.
Olan
Pic d'Olan er eit fjell i Dauphiné-Alpane i Dei franske Alpane med ei høgd på 3 564 moh i hjarte av Écrins nasjonalpark. Rundt fjellet ligg dalane Valgaudemar, Valjouffrey og Vénéon.
Olan består av granitt i botn med ei lag gneis på toppen.
Branko Tsrvenkovski
Liv
Tsrvenkovski var fødd i Sarajevo i dåverande Jugoslavia. Han studerte ingeniørfag ved universitetet i Skopje fram til 1986. I 1990 vart han vald til parlamentet i den makedonske delrepublikken i dei første frie vala i Jugoslavia. I 1991 vart han leiar for Makedonias Sosialdemokratiske Union (Sotsijaldemokratski Sojuz na Makedonija (SDSM)), etterfylgjarpartiet til kommunistpartiet i Makedonia. 5. september 1992 vart han Makedonia sin første statsminister etter lausrivinga frå Jugoslavia. Han sat som statsminister fram til 1998 og igjen frå 2002 til 2004.
Bernhard
Opphav og avleiingar
Bernhard er sett saman av bero, 'bjørn', og harti, 'sterk'. Namnet spreidde seg gjennom oppkalling etter heilage Bernhard frå Clairvaux.
1880-åra
1880-åra var det nest siste tiåret av 1800-talet. Dei byrja 1. januar 1880 og enda 31. desember 1889.
Den andre industrielle revolusjonen hadde hovudperioden sin i dette tiåret. Den moderne byen voks fram på denne tida, med innføringa av skyskraparar og bensinbilar.
Gnu
Gnu er ei slekt av store klauvdyr med vitskapleg namn Connochaetes. Dei har ein kort, tjukk hals og smalt hovud. Begge kjønn har horn som snor seg innover, men kua har mindre horn enn oksen. Dei kan ha ei skulderhøgd på 1,15-1,4 meter, og veg mellom 150 og 250 kg. Dyra kan bli over tjue år gamle.
Arkadij Rylov
Liv og gjerning
Rylov var med i rørsla Mir iskusstva, og i etterfylgjaren Samlinga av russiske kunstnarar. Seinare var han også medlem av Kunstnarforbundet i det revolusjonære Russland. Attåt dette var han formann i det såkalla Kuindzji-selskapet.
Avgiftsfri diesel
Avgiftsfri diesel vert mellom anna seld på mange bensinstasjonar.
SpaceX
SpaceX (Space Exploration Technologies Corporation) er ei amerikansk verksemd som produserer rakettar. Ho vart grunnlagd i 2002 med eit langtidsmål om at menneske skal bu på andre planetar. Verksemda har hovudkvarter i Hawthorne i California.
Adamello
Mellom Adamello-Presanella-gruppa og Ortleralpane i nord ligg Tonalepasset, på andre sida av Ogliodalen (Val Camonica) ligg Bergamoalpane, aust for Campo Carlo Magno-passet og elva Sarca ligg Brentagruppa og i sør ligg Iseosjøen.
Bekk
Bekk er ein etter måten liten, naturleg straum av vatn i eit far i terrenget, bekkefaret. Ein bekk skil seg såleis frå ei elv ved å vere mykje mindre både når det gjeld vassmengda og breidda av faret, og er òg som oftast mykje stuttare.
Andre ord som tyder bekk
Ein bekk kan òg verte kalla ei gróv, slik ordet gróv jamvel kan tyde vassfar, eller eit lite vassdrag. Ein djup bekk som renn stille eller med svak straum, vert ofte kalla ein løk. Naturleg utviding i eit bekkefar eller ei elv vert òg gjerne kalla ein løk.
Brenna kapell
Byggverket er i tre og er bygd med 55 plassar.
Hornbækbanen
Hornbækbanen, eigenleg Helsingør-Hornbæk-Gilleleje Banen (HHGB), er ein privat einspora jarnbane som går mellom Helsingør og Gilleleje heilt nord på Sjælland i Danmark. Den 12,9 kilometer lange strekninga frå Helsingør til Hornbæk vart opna 22. mai 1906, og den 12,0 kilometer lange strekninga derfrå til Gilleleje 11. juni 1916. Sporvidda, avstanden mellom skjenene, er 1435 millimeter, det vil seie at banen har normalspor. Banen er ikkje elektrifisert.
I Gilleleje har Hornbækbanen endepunkt på Gilleleje station, som òg er endepunkt for den eine av Gribskovbanens to greiner. Gribskovsbanen er ein privatjarnbane mellom Hillerød og Gilleleje, og Hillerød og Tisvildeleje, med felles linje på strekninga mellom Hillerød og Kagerup.
Irpin
Irpin (ukrainsk Ірпі́нь) eller Irpen (russisk Ирпе́нь) er ein by ved Irpinelva i Kiev oblast (provins) nord i Ukraina. Byen har kring 40 000 innbyggjarar.
Lyd
Intensitet
Lydintensiteten er det same som akustisk effekt per flateeining (W/m²).
Puerto Rico på Gran Canaria
Bakgrunnsstoff
27.78806°N, -15.71111°W
Apples
Apples  er ein kommune i distriktet Morges i kantonen Vaud i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 635 meter over havet.
Lyd
Subjektiv oppfatning av lyd
Den lågaste lydtrykket eit gjennomsnittsmeneske kan høyre er om lag 20 μPa (2·10−5 N/m2), som svarar til 0 dB. Ei øvre grense er vanskelegare å definere, men det ligg ein såkalla «smerteterskel» ein plass mellom 120 og 130 dB. Lydtrykknivå over 80 dB kan vere skadelege over lang tid. Lydtrykknivå over 120 dB er skadelege, sjølv ved kort eksponering.
Maaouya Ould Taya
Sidan 1999 har Ould Taya klart seg gjennom fleire kuppforsøk, men berre såvidt gjennom forsøket til ei islamistisk gruppe i 2003.
Terschelling
Historie
Dei eldste spora etter menneske på Terschelling er frå rundt 850, då ei lita trekyrkje vart bygd på ein ås nær Seerijp eller Striep. Åsen vart seinare nytta som gravplass og vert i dag kalla Strieperkerkhof.
Heimsyn
Med sine nær hundre sider er Heimsyn den lengste samanhengande teksten Ivar Aasen gav ut på landsmål.
Mainz
Mainz er ein by i Tyskland i delstaten Rheinland-Pfalz med om lag 200 000 innbyggjarar. Byen ligg ved Rhinen der ho møter elva Main. Mainz har universitet, bispedømmesete og fleire fjernsyns- og kringkastingsorganisasjonar. Dei største nabobyane er Wiesbaden, Darmstadt og Frankfurt am Main.
Antônio Monteiro Dutra
Antônio Monteiro Dutra er ein tidlegare brasiliansk fotballspelar.
Quinoa
Quinoa (latin Chenopodium quinoa), tidlegare òg perumelde, er ein hardfør, næringsrik plante i amarantfamilien utvikla som matplante i Andes i oldtida. Frøa minnar om korn, men har eit høgare proteininnhald enn andre kornsortar, og inneheld jern, kalium og magnesium. Dei er dekt med eit harpiksstoff som må vatnast ut før dei kan takast i bruk. Blada kan brukast som salat.
Costa Rica
Klima
Gjennomsnittstemperaturen er omtrent 27 °C i låglandet, og det er svært små variasjonar mellom regntida og tørketida. I høglandet er det kaldare, og i San José (1150 meter over havet) er gjennomsnittstemperaturen omtrent 20 °C. Det blir 4–7 °C kaldare per 1000 meter høgare ein kjem, og nedbøren minskar òg.
Språk
Ein snakkar også fleire chibchanske språk i Costa Rica. Disse er bribri, cabécar, maleku, boruca og ngäbere. Eit engelskbasert kreolspråk, limonesisk kreol (eller mekatelyu), blir tala av etterkommarane av jamaicanske arbeidarar på austkysten.
Turisme
I 2005 stod turismen for 8,1 % av bruttonasjonalproduktet. Turistindustrien hadde ein omsetnad på 1,9 milliardar dollar i 2007. Landet hadde 1,9 millionar turistar det året, og omtrent halvparten kom frå USA.
Mat og drikke
Matretten chifrijo frå 1990-talet er i dag vanleg på dei fleste etestadene i landet.
Musikk
Populære musikksjangrar i Costa Rica er blant anna calypso, rock and roll, popmusikk, reggaeton, soca, salsa, bachata, merengue og cumbia. Mange dansar og songar har eit afrikansk, prekolonialsk og spansk preg. Gitaren er eit populært instrument, og blir mykje brukt i folkedans. Dei opphavlege musikktradisjonane til urfolka er nærast utdøydde, men nokre dansar og songar har fått nasjonal status.
Manx
Manx er eit keltisk språk som vert brukt på Man. Saman med irsk og skotsk-gælisk høyrer manx til den goidelske språkgruppa, som stammar frå mellomirsk.
Termometer
Temperaturvakt
Ein termostat er ei temperaturvakt, eit instrument som gjev eit signal når temperaturen går over eller under fastsette grenser. Termostaten kan vera sett saman av eit temperaturelement og eit relé eller ein brytar eller ein brukar ein halvleiar-komponent og måler elektronisk. Termostatar er vanlege å bruka i svært mange apparat med varmeelement, som komfyrar, varmeomnar osb.
Freding
Freding er eit verkemiddel innan lovverket som er meint å ta vare på noko og verna det mot inngrep. Ein kan til dømes freda ein art, eit område, eit bygg eller særskilde ting. Føremålet med fredinga kan vera at ein vil ta vare på eit kulturminne, kulturlandskap, naturlandskap, eller at ein vil verna om ein særskild truga bestand av dyr eller plantar.
Freding av norske kulturminne
Kulturminneloven fastset kva kulturminne som er freda i Noreg. Funn og funnstader frå førhistorisk tid og mellomalderen (fram til 1649) er automatisk freda. Det same gjeld samiske kulturminne som er eldre enn hundre år. Elles kan Miljøverndepartementet freda andre viktige kulturminne.
Tatsuya Tsuruta
Tatsuya Tsuruta er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Burjatia
Burjatia (russisk Республика Бурятия, burjatisk Буряад Республика) er ein republikk i Russland og eit av føderasjonssubjekta i den russiske føderasjonen. Hovudstaden er Ulan-Ude, arealet er 351 300 km² og innbyggjartalet 972 700 (2010). Republikken grensar til Irkutsk oblast i nord, til republikken Tyva i vest, til Zabajkalskij kraj i aust og til Mongolia i sør.
Ivar Bern
Ivar Bern er ein norsk sjakkspelar. Han er mest kjend for at han vann den 17. verdsmeisterskapen i fjernsjakk i byrjinga av 2006.
Kerstin Ekman
Ho er medlem av Svenska Akademien frå 1978 då ho etterfylgde Harry Martinson på stol nr 15. Sidan Salman Rushdie-saka i 1989, som ho tykte Svenska Akademien reagerte for veikt i, ser ho ikkje lenger seg sjølv som medlem, men reglane i akademiet seier at ho vil vera eit passivt medlem til ho døyr.
Animasjon
Animasjon er ulike former for illusjonar som gjev inntrykk av rørsle gjennom stillbilete som blir vist raskt etter kvarandre.
Sandøya i Tromsø
Sandøya er ei øy i Tromsø kommune i Troms og Finnmark. Øya ligg vest for Rebbenesøya. Det høgaste punktet på Sandøya er Varden på 427 moh.
Texel
Texel er ein kommune og ei øy i Nederland i provinsen Noord-Holland. Ho er den største og mest folkesette av Dei vestfrisiske øyane i Vadehavet og den vestlegaste øya i øygruppa, som strekkjer seg austover til Danmark. Den neste øya i øygruppa er Vlieland, nord for Texel.
Historie
Det har vore fleire slag i nærleiken av Texel, som slaget ved Scheveningen i 1653, under den første engelsk-nederlandske krigen og slaget ved Texel i 1673 under den tredje engelsk-nederlandske krigen. Dette sette stoppar for ein planlagd landgang i Nederland.
Guatemala
Folkesetnad
Gjennomsnittsalderen i Guatemala er 19,4 år, 18,9 for menn og 20 år for kvinner. Dette er den lågaste gjennomsnittsalderen for noko land på den vestlege halvkula og kan samanliknast med dei fleste land i Sentral-Afrika og Afghanistan.
Koloni-perioden
I kolonitida var Guatemala ein del av Ny-Spania (Mexico). Sidan regionen ikkje var rik på edelmetall, i motsetnad til Mexico og Peru, vart han ikkje sett på som viktig. Dei viktigaste produkta var sukker, kakao, fargar og tresortar brukt til kunstprodukt.
Texel
Næringsliv og transport
Transport rundt på øya føregår typisk med sykkel, buss (Texelhopper) eller bil. Texel har eit velutvikla nettverk av sykkelruter. Ein kan koma til øya med ein kort ferjetur (Royal TESO) frå Den Helder, eller via lufta til Texel internasjonale lufthamn. Ferja Texelstroom bruker 80 % CNG (compressed natural gas).
Reinrose
Annan bruk
Reinroser vert planta i hagar, særleg i steinbedd.
Slaget ved Burkersdorf
Regjeringstida til Peter var kort, då kona Katarina den store tok over trona og han døydde kort tid etter. Katarina trekte seg ut av krigen og sendte ordre til grev Zakhar Tsjernysjov, som hjelpte prøyssarane, om å trekke seg attende.
Yanbian
Hankinesarar er den dominerande folkegruppa og utgjer 60,7% av befolkninga. Koreanarar er den andre store folkegruppa med sine 36,26%, medan mandsjuar utgjer 2,58%
Arbaz
Landsbyen Arbaz vart delvis øydelagd i brann i 1924, men vart gjenoppbygd. Nesten halvparten av husa i landsbyen er ferieheimar. Landsbyen ligg på nordsida av Rhône.
Pulque
Pulqueproduksjon
Pulque blir ikkje destillert, og må derfor bli teken til marknaden svært snart, så at han ikkje blir for gjæra før han kan bli drukken.
Pulque, mescal og tequila
Spanjolane brukte kuhorn for å drikka mescal. Ein trur at det er derfor mescal og tequila enno blir servert i høge og tronge glas.
Bandet Bastard
John Ståle Eldøy, Eivind Birkeland og Øyvind spissøy starta Bastard i 1992. Seinare same år fekk dei med seg Tor Inge Hystad. I 1993 gav dei ut det første albumet sitt, og selde 3000 eksemplar. Ståle Eskeland kom inn i bandet i 1995, men gjekk ut av gruppa året etter, det same gjorde Hystad. I 1998 kom gruppa attende med Morten Nesse som ny gitarist. Ettersom bandmedlemane no hadde vorte meir vaksne, fekk gruppa eit meir seriøst preg, og populariteten har auka etter dette.
Renault F1
Historie
I 1985 kom Renault i finasielle vanskar og forlet difor formel 1. Frå 1986 til 2001 deltok ikkje Renault som eige lag, men leverte motorar til laga Williams og Bennetton.
Kommunestyre
Kommunestyre
Brynjel Andersson Gjerdåker
I 1814 var Gjerdåker utsending til riksforsamlinga på Eidsvoll frå Søndre Bergenhus. Han var lite aktiv under forhandlingane, stemte med sjølvstendepartiet. 17. mai 1814 var han med i deputasjonen som møtte Kristian Fredrik.
Fairport Convention
1970-åra
Denny kom attende i bandet i 1974 og det vart stilt høge forventningar, både kunstnarisk og kommersielt. Denny er med på albumet Rising for the Moon (1975), som vart den høgaste plasseringa bandet fekk i USA med ein 143. plass. I Storbritannia nådde det 52. plass. Under Rising-innspelinga vart Mattacks uvener med produsenten Glyn Johns og vart erstatta med den tidlegare Grease Band-trommeslagaren Bruce Rowland. Rising selde dårleg i heimlandet og dette gjekk utover moralen, og trass i relativt god suksess forlet Lucas og Donahue bandet, og det same gjorde Denny i 1976. Ho døydde i 1978 av hjernebløding, 31 år gammal, etter å ha fall ned ei trapp.
Rowland, Pegg og Swarbrick fullførte platekontrakten med Island Records ved å gjere om det som i røynda skulle bli eit soloalbum av Swarbrick til albumet Gottle O'Geer (1976), gjeven ut under namnet «Fairport» med forskjellige studiomusikarar og produksjon av Simon Nicol, som etter kvart kom attende til bandet. Dei signerte så ein platekontrakt med Vertigo, men platesalet heldt fram å falle og etter å ha spelt inn to av fire album i kontrakten, The Bonny Bunch of Roses (1977) og Tipplers Tales (1978), kansellerte Vertigo kontrakten deira.
Cropredy-tida 1979 til 1985
Resultatet vart albumet Gladys' Leap (1985), som generelt vart godt motteke i pressa, men det skapte noko spaning i bandet sidan Swarbrick nekta å spele dei nye songane på Cropredyfestivalen i 1985. Likevel valde dei å starte bandet opp at på ny, utan Swarbrick. Ric Sanders vart invitert med i lag med gitarist, låtskrivar og multi-instrumentalist Maartin Allcock. Nicol tok over som solovokalist. Denne besetninga varte i elleve år, den mest stabile perioden i historia til bandet.
Arbedo-Castione
Kommunen ligg på venstresida av elva Moesa nær samløpet med Ticino, sør for Piz de Molinera.
Risøya i Tromsø
I 1995 vart Store Risøya Landskapsvernområde oppretta. Dette omfattar sjølve Risøya samt Steggholmen. Samstundes vart Risøya Naturreservat oppretta. Risøya Naturreservat dekker alle holmar og skjer rundt sjølve Risøya, til saman 14 132 dekar.
Surfin'
Innspeling
Bandet møtte opp på hos Hite Morgan og spelte inn ei utgåve av «Sloop John B» (ein song dei spelte inn seinare), men Morgan fortalte dei at dei trengde ein original song for å slå gjennom. Brian Wilson har fortalt at det var ein lang pinleg stillheit før Dennis Wilson overraska alle med å sei at dei hadde ein original song, «Surfin'». Hite Morgan bad dei spele songen, men Brian sa at songen ikkje var ferdig enno. Då songen var ferdig fekk dei kome tilbake til studioet og spele inn songen.
«Fram»
Ekspedisjonen
Den 9. august 1910 starta «Fram» på Sørpolekspedisjonen. No var det teke ombord 97 hundar, som var sende frå Grønland. For å gjere forholda for dyra best råd, vart det festa flakar på dekk. Då vart det mindre problem med overvatnet. I tropane vart det spent solsegl over dekk. I Funchal på Madeira, der «Fram» var i slutten av september, måtte det overraska mannskapet, på kort varsel, avgjere om dei ville vere med mot antarktis. Ingen trekte seg. Den einaste som vart avmønstra på Madeira var stuerten Sandvig. Det var av andre grunnar. Omverda vart orientert om dei nye planane. Det vart sendt telegram til Robert Scott som gjorde seg klar til å nå Sørpolen. 14. januar 1911 var «Fram» ved barrieren i Kvalbukta. Amundsen og åtte mann til gjekk frå borde. Dei sette opp hytta dei hadde med frå Noreg, og etablerte leiren Framheim. «Fram», med eit mannskap på 9 drog frå isbarrieren 15. februar. Førar, og den som hadde kommandoen ombord i «Fram», var Thorvald Nilsen. Først gjekk dei så langt sør det var isfritt, til 70° 41' sørleg breidde. I tillegg til at «Fram» i 1895 var det fartøyet som hadde vore lengs mot nord, var det og det som no hadde vore lengst mot sør. «Fram» drog til Buenos Aires, for reparasjonar og forsyningar. Dit kom dei 17. april. Dei neste månadane vart det utført oceanografiske målingar i Sør-Atlanteren. I september var «Fram» attende i Buenos Aires, for å gjere klart til å gå til Antarktis for å hente Amundsen og dei andre ekspedisjonsdeltakarane. I januar kom dei attende til Kvalbukta. 10. januar fekk dei kontakt med Presterud, Johansen og Stubberud, som hadde vore på ei seks vekers sledeferd austover på Kong Edvard VII Land. Uroleg ver og mykje drivis tvinga «Fram» må gå til havs att. 29. januar møte dei Amundsen og dei andre som hadde vore på Sørpolen. Isen hadde minka slik at skuta kom mest heilt til Framheim. Dagen etter, 30. januar 1912 tok «Fram» fatt på turen til Hobart på Tasmania. Dit kom dei 7. mars, og Amundsen kunne fortelje verda at Sørpolen var nådd. Dei reiste frå Tasmania 20. mars, og kom til Buenos Aires 7. mai. Sidan «Fram» starta frå Noreg 7. juni 1910, hadde skipet reist 54 400 nautiske mil, vel 100 000 km, og vore rundt jorda to gonger. . Mannskapet drog heim til Noreg. «Fram» vart liggande i Buenos Aires.
Avlyst Nordpolekspedisjon
Etter Sørpolferda var Amundsen i pengemangel. Det, og ymse anna, gjorde at det vart usikker med Nordpoleekspedisjonen, som han skulle leggje ut på etter at Sørpolen var nådd. Etter mellom anna sterkt press frå Nansen, gjorde Amundsen, i mai 1913, seg klar til å halde fram på ein ny ekspedisjon med «Fram». Mannskapet kom ombord att i Buenos Aires. Amundsen hadde fått tilbod om at «Fram», som eit av dei første skipa,kunne bruke Panamakanalen. Han skulle setjast i prøvedrift hausten 1913. Kaptein Nilsen, og mannskapet, tok laust frå Buenos Aires 14. august og kom til Colon, ved det nordaustlege innløpet til Panamakanalen. Det vart utsetjingar med prøvedrifta. Kaptein Nilsen fekk nye ordrar. Han skulle gå til Buenos Aires, for så å halde fram rundt Kapp Horn. I San Fransisco skulle han møte Amundsen. I Buenos Aires vart det fastslege at «Fram» hadde store skadar etter lang tid i varme farvatn. Kursen vert endra attende til Noreg. Der skulle «Fram» reparerast. Ho kom til Horten 16. juli 1914. Dei store reparasjonane som måtte til, Amundsen sine pengemanglar og utbrotet av første verdskrigen, gjorde at Nordpolekspedisjonen vart utsett på ubestemt tid. Fram vart liggande i Horten.
Symbiose
Ulike former for symbiose
Mutualisme er samliv mellom ulike organismar, kor begge får eit positivt utbytte av tilhøvet. Døme på dette er t.d. maur som passar på bladlus og til gjengjeld får sukker av desse, eller for den saks skuld tilhøvet mellom menneske og hund. Mellom dei mest ekstreme døma på dette kan me nemna lav, kor sopp og alger dannar felles vekst, eller ymse korallar som har innlemma fotosyntetiserande algar i kroppen sin.
Asgeir Drugli
Asgeir Drugli er ein Raudt-politikar på Notodden. Han er vald inn som toppkandidaten til Solidaritetslista, som er eit valsamarbeid mellom Raudt, SV og uavhengige sosialistar. Drugli var varaordførar i Notodden kommune i perioden 2003-2007, der Solidaritetslista samarbeider med Arbeidarpartiet.
Persille
Persille er ei toårig plante som smakar best det første året og blomstrar det andre året. Persille er rik på karoten (som blir omforma til A-vitamin i kroppen), C-vitamin, jern og kalsium.
Historie
I antikken rekna ein persille for å ha overnaturlege eigenskapar. I mellomalderen nytta ein han som medisinplante. Det var fyrst på 1600-talet at persille blei ei vanleg krydderurt i matlaging, særøeg i Frankrike.
Persille i mat
Rettar som inneheld ukokt persille bør ikkje nyttast som restemat då persillen har jordbakteriar på seg. Bakteriane får gode høve for vekst i lunka mat og dannar giftstoff som menneske ikkje kan tole. Desse giftstoffa kan ikkje kokast ut av den gjenoppvarma maten. I tillegg er somme av jordbakteriane sporedannande, såleis at dei heller ikkje kan drepast ved koking i samband med gjenoppvarming. Det er derfor tilrådd å aldri ta vare på restar av retter der den rå persillen ikkje har vore kokt.
NM i sykling 1988 i tempo
100 km lagtempo
<br style="clear:both;" />
Cotentin
Geografi
Den største byen på halvøya er Cherbourg på nordkysten, her det går båtar over Kanalen.
Småland i Trøndelag
Småland er ein tettstad i Inderøy kommune i Trøndelag fylke. Staden har.
Cotentin
Geografi
Utanfor kysten til halvøya ligg mellom anna øyane Tatihou og Îles Saint-Marcouf.
Surfin' Safari
Historie
Faren Murry Wilson vart manager for bandet og han gjekk til Capitol Records med ei demoinnspeling. The Beach Boys fekk kontrakt og «Surfin' Safari» vart gjeven ut som singel i juni 1962. Al Jardine forlet bandet før demoinnspelinga og vart erstatta av venen til Carl, David Marks, fram til hausten 1963, då Jardine kom tilbake.
Shake, Rattle and Roll
Andre versjonar
Andre artistar som har spelt inn «Shake, Rattle and Roll» er Arthur Conley, som fekk ein hit med songen i 1968, The Beatles, Johnny Horton, Swinging Blue Jeans, Fats Domino, Chuck Berry og Huey Lewis and the News.
1165 Imprinetta
1165 Imprinetta er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 24. april 1930 av Hendrik van Gent ifrå Union Observatory i Johannesburg.
Satire
Lucilius brukte nemninga satire om dei skjemtsamt kritiserande versa sine, gjennom Juvenalis' forfattarskap fekk nemninga den tydinga ho har i dag. Humanismen fekk igjen satiren på moten.
Bruravik-Brimnes
Bruravik-Brimnes var eit ferjesamband mellom Brimnes i Eidfjord og Bruravik i Ulvik herad. Strekninga inngjekk i fylkesveg 7 og vart betent av Tide med ferja MF «Melderskin» i opptil tre avgangar i timen. Om sommaren vart hovudferja supplert med ei noko mindre ferje. Overfarten tok om lag ti minutt og gjekk over Eidfjorden.
Lyndon B. Johnson
Lyndon Baines Johnson var ein politikar i USA. Nokre gonger vert han omtala berre med forkortinga LBJ. Han var visepresident i USA under John F. Kennedy frå 20. januar 1961 til 22. november 1963. Han vart den 36. presidenten i USA etter at Kennedy døydde. Han sat som president til januar 1969.
Basjkortostan
Basjkortostan, tidlegare òg Basjkiria (russisk Республика Башкортостан, basjkirsk Башҡортостан Республикаһы), er ein republikk i Russland og eit av føderasjonssubjekta i den russiske føderasjonen. Hovudstaden er Ufa, arealet er 142 947 km² og innbyggjartalet 4 072 100 (2010).
Folkesetnad
Den største folkegruppa i Basjkortostan er etniske russarar, men ingen folkeslag utgjer så mykje som 40 % av folket. Basjkirane, eit tyrkisk folkeslag, er den nest største gruppa. Ved folketeljinga i 2010 var den etniske samansetjinga:
Bab
I sjiaislam var ein bab (frå arabisk باب bāb, ‘port’), ein av fire menneske som frå 874 til 941 var meklarar mellom folket og den siste imamen. Det arabiske fleirtalet av bab er abwāb (ابواب), og er ofte brukt for å snakka om dei i hop.
Fredkjøp
I kong Magnus Lagabøtes tid var det alltid kongen som fastsette storleiken på bota. Frå 1300-talet vart bota for drap jamnt over sett til 10 mark, men ut frå omstenda kunne brotsmannen verte idømd dobbelt eller halvt fredkjøp.
Elvebakken kyrkje
Kyrkja vart vigsla 14. sundag etter pinse, 23. august, 1954.
Dei bergamaskiske Alpane
Bergamoalpane strekkjer seg mellom Comosjøen og Iseosjøen. Dei grensar til Addadalen (Valtellina) i nord, og på andre sida ligg Bregaglia- og Berninafjella. I nordaust ligg Ortleralpane på andre sida av Apricapasset. På andre sida av Ogliodalen (Val Camonica) i aust ligg Adamello-Presanella-gruppa.
Cubansk musikk
Cubanske musikksjangrar
Nokre av dei tradisjonelle sjangrane på Cuba er:
Arisdorf
Arisdorf  er ein kommune i distriktet Liestal i kantonen Basel-Landschaft i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 345 meter over havet.
Dønnesfjord kapell
Byggverket er i tre og er bygd med 120 sitjeplassar. Det er den eldste bygningen i Hasvik kommune, alle andre bygningar gjekk med då tyskarane brente av Finnmark i 1944-45.
Grindelwald
I kommunen er det sju landsbyar/bygder. Kommunen er likevel dominert av landsbyen, turistsenteret Grindelwald. Landsbyen ligg 1034 m i Bern-Alpane. 3826 personar budde i kommunen i 2008.
Folkegruppe
Ei folkegruppe er ei stor eller lita gruppe menneske som har noko til felles, som språk, kultur, historie, avstamming eller religion. Dei kan sjå på seg sjølve som ei folkegruppe eller bli sett på som ei av andre.
Ein har kalla folkegrupper ved ulike namn gjennom tidene. Då ein byrja å fokusera på folkegrupper på 1800-talet var nasjon populært, på 1800- og første halvdel av 1900-talet var rase mykje brukt. Omgrepet rase er blitt svært negativt lada, ettersom det vart brukt til å forsvara eit utal overgrep. I dag bruker ein gjerne ordet etnisitet om folkegrupper.
Automated Fingerprint Identification System
Automated Fingerprint Identification System (Automatisk fingerprintidentifikasjonssystem) er eit system for automatisk attkjenning av fingeravtrykk, avtrykket vert sjekka mot ein database med kjende avtrykk for å forsøke å identifisere eigaren til avtrykket. Dette vert ofte gjort i samband med etterforsking av kriminalsaker.
Elektronisk forsterkar
Transistorforsterkarar kan lagast med diskrete komponentar, eller byggast rundt operasjonsforsterkarar, som i dei aller fleste tilfella er integrerte krinsar (IC-ar). Diskrete komponentar gjev konstruktøren meir fleksibilitet, medan bruk av IC-ar fører til meir kompakte kretskort og billigare produksjon. Mange forsterkarar nyttar både IC-ar og diskrete komponentar.
Dei tre grunnkoplingane for felteffekttransistorforsterkarar
Terminalane på felteffekttransistorar vert kalla «gate», «source» og «drain» og avhengig av kva terminal som er felles for inn- og utgang vert koplingane kalla felles sourcekopling, felles drainkopling (òg kalla drainfylgjar) og felles gatekopling.
Western Cape
Western Cape er ein provins i Sør-Afrika. Hovudstaden er Cape Town, arealet er 129 370 km² og folketalet 4 524 335 (2001). Provinsen vart danna i 1994 av den vestlege delen av Kapp-provinsen. 26,7 % av folket er svarte afrikanarar, 53,9 % er «farga» («blandingsrase»), 18,4 % kvite og 1,0 % asiatar. 55,3 % av folket er afrikaans-talande, og 23,7 % er xhosa-talande.
1168 Brandia
1168 Brandia er ein hovudbelteasteroide og går i bane innanfor asteroidefamilien Eunomia. Han blei oppdaga den 25. august 1930 av Eugène Joseph Delporte ifrå Observatoire Royal de Belgique i Uccle.
Lauvsnes
Lauvsnes har eit allsidigt næringsliv med jordbruk, industri, fiskeoppdrett, handel, turisme og ulike offentlege tilbod innan helse, omsorg og skulevesen.
Wasaburo Ooishi
Observasjonane hans vart nytta av japanarane under den andre verdskrigen for å sende ballongar med bomber til det amerikanske fastlandet. Fleire av bombene nådde fram og tok faktisk menneskeliv.
Benzen
Struktur
Formelen for benzen (C6H6) var eit mysterium i ein periode etter at stoffet vart kjend. Ingen av dei foreslåtte strukturformlane kunne nemleg forklara bindingane i stoffet. Dette fordi karbon vanlegvis dannar fire bindingar og hydrogen berre ei.
For å vise den forskovne naturen til bindingane på eit strukturdiagram, kan ein teikne benzen som ein sirkel inni ein sekskant:
Benzen opptrer så ofte i organiske molekyl at det har fått sitt eige Unicode-symbol: ⌬
Helserisiko
Benzen har både akutt og kronisk giftverknad på menneske. Ved å puste inn gassane vert ein trøytt, svimmel, forvirra og får auka puls. I alvorlege tilfelle kan ein miste medvita eller døy av gassane. Får ein stoffet inn gjennom mat kan det framkalle oppkast, mageirritasjonar, ørske, trøyttleik, krampar, høg puls eller i verste fall død.
Natteramnfamilien
Natteramnfamilien, Caprimulgidae, er ein biologisk familie av mellomstore nattlege fuglar med lange venger, korte bein og kort nebb. Det vitskaplege namnet kjem frå slekta Caprimulgus, som er latin for geitemjølk, noko som skyldast at mange har trudd desse fuglane syg mjølk frå geiter. Medlemmer i familien finst verda rundt og føretrekkjer habitat i skogområde, omgjeve av opne jorde og lyng myrområde. Dei fleste artane har ein lyd som er karakteristisk for arten, og som ofte høyrast langt og vidt i skumringa og om natta i hekkeperioden.
Skildring
Dei fleste artane i familien har korte bein og små føter, uegna til å flytte seg med. Tre av tærne peikar framover og er samanvaksne med ei hinne fram til første leddet. Mellomtåa er mykje lengre enn dei andre og baktåa er særs kort. Vengene er lange og spisse, medan halen, som består av 10 fjører, er avrunda. Ei typisk fjørdrakt for fuglar i denne familien er mjuk og kamuflasjefarga, ho etterliknar bork eller blad. Auge og øreopningane er i regelen store.
Systematikk
Tradisjonelt har natteramnfamilien vore delt inn i to underfamiliar; «typiske natteramnar», Caprimulginae, samlar ca. 80 artar, og natthaukar, Chordeilinae, som dekkjer ca. 10 artar. Desse to gruppene liknar kvarandre mykje, men dei «typiske natteramnane» har lengre nebb og mjukare fjørdrakter. Natthaukar er avgrensa til Amerika.
Zjmerynka
Zjmerynka (ukrainsk Жмеринка, russisk Жмеринка, Zjmerinka, polsk Żmerynka) er ein by i Vinnytska oblast (provins) sentralt i Ukraina. Han er det administrative senteret i Zjmerynka rajon (distrikt), medan sjølve byen er eit eige rajon i oblastet. Byen har kring 35 000 innbyggjarar (2012).
Natteramnfamilien
Artsliste
Slekt Nyctidromus
Slekt Hydropsalis
Slekt Antrostomus
Omleiringa av Almeida i 1762
Omleiringa av Almeida fann stad i august 1762 då ein spansk styrke omleira og erobra byen Almeida frå portugisarane under sjuårskrigen. Byen vart teken den 25. august som ein del av den spanske invasjonen av Portugal under Conte De Aranda.
Saar
Saar (fransk: Sarre) er ei elv nordaust i Frankrike og vest i Tyskland, og ei av sideelvene til Mosel frå høgre. Ho har sitt utspring i Vogesane på grensa mellom regionane Alsace og Lorraine, der dei to elvene Sarre Rouge og Sarre Blanche renn i hop ved Lorquin. Begge desse elvane har sitt utspring nær Mont Donon, den høgaste toppen nord i Vogesane. Etter 246 km (126 km i Frankrike og 120 km i Tyskland) munnar Saar ut i Mosel ved Konz (Rhineland-Palatinate). Saar har eit nedslagsfelt på 7 431 km², og vatnet her renn via Mosel ut i Rhinen og Nordsjøen.
Mosel
Økonomi
Moseldalen er kjend for sine vakre omgivnadar og den gode vinen som vert produsert her, mellom anna i vinområdet Mosel-Saar-Ruwer. Dei mest kjende vinane som vert produsert her er Riesling, Elbling, Müller-Thurgau og Kerner. Den tyske delen av Mosel er ein populær turiststad.
Gamvik kyrkje
Soknet
Ved kgl.res. 11. oktober 1968 vart Gamvik sokn utskilt som eige prestegjeld.
Terminalfart
Matematisk kan terminalfarten skrivast som
El Salvador
Geografi
El Salvador har ei total flatevidd på 21 040 km². Landet er det minste i kontinentale Amerika. Innanfor grensene til landet finst det 320 km² vatn, og fleire små elver som renn ut i Stillehavet, mellom anna Goascorán, Jiboa, Torola, Paz og Rio Grande de San Miguel. Bare den største elva, Lempa, som renn frå Honduras og gjennom El Salvador ut i havet, er farbar for kommersielle skip. Det finst fleire innsjøar i vulkankrater, dei viktigaste er Ilopangosjøen (70 km²) og Coatepeque (26 km²). Güija (44 km²) er den største naturlege innsjøen i landet. I tillegg finst det fleire kunstige sjøar danna av demningsprosjekt.