cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Predasjon
Populasjonsdynamikk
Det finst fleire matematiske modellar for korleis predator- og byttebestandar utviklar seg over tid. Ulike slags likningar gjeld for ulike predator/bytte-tilhøve. Ein mykje brukt modell er Lotka-Volterra-likninga.
Innsjøar i Aust-Agder
Dette er ei liste over innsjøar i Aust-Agder
Sammensenteret
Sammensenteret i Håsteinsgata 17 på Laksevåg i Bergen er eit aktivitetssenter for personar med store rusproblem. Senteret vart skipa av SON (Sammen om Nøden), som vart etablert av IOGT i oktober 2011, og er drifta av frivillige. Ved oppstarten var det to deltidstilsette og 10 frivillige knytt til arbeidet.
Målet med sammenprosjektet er å tilby eit lågterskeltilbod innanfor helse, omsorg og ettervern. Prosjektet er til for rusmisbrukarar som ynskjer å kome seg på vegen til et mindre rustungt liv, og er ikkje meint å stoppe rusmisbruken, men heller gje ei støtte til dei som ynskjer å kome seg ut av eit rusmiljø. «Gi, sammen med hjelpeapparatet, hjelp til å ta et steg videre» er eit omgrep som SON brukar i denne samanhengen. Senteret er til for å hjelpe menneske som har hatt eit hardt liv med rus.
Andre Sammensentra
Saman med andre organisasjonar driv IOGT lokale dag- og aktivitetssentra for medmenneske med store rusproblem. Sentra er opne for alle. Prosjektet Sammen om Nøden (SON) blei sett i gang av IOGT (International Organisation of God Templars) i 2002 på bakgrunn av arbeidet som var gjort i Haugesund-prosjektet mot rus, vold og kriminalitet. Prosjektet går ut på å byggje ut eit nettverk av aktivitetssentre kringom i landet. Somme stader er arbeidet lokalt kjent som Sammen om Nøden, og aktivitetssenttra vert kalla SoN-sentera.
The Black Rider
The Black Rider er eit musikkalbum av Tom Waits frå 1993 på Island Records. Albumet inneheld studioversjonar av songar Waits skreiv for musikalen med same namn, regissert av Robert Wilson og skriven i lag med William S. Burroughs. Musikalen er basert på eit tysk folkeeventyr kalla Der Freischütz, som tidlegare hadde vorte omgjort til ein opera av Carl Maria von Weber.
Albumet er kanskje det mest kabaret- og Kurt Weill-aktige Waits har gjeve ut til no, noko ein tydleg kan høyre på tittelsporet, som Waits syng med ein kraftig tysk aksent. Ein finn derimot og musikk som er meir prega av folkemusikk. «Russian Dance» er tradisjonell russisk folkemusikk. Kaizers Orchestra nytta denne songen som intromusikk på konsertane sine i 2006, og understrekte dermed det sterke bandet dei har til Tom Waits. Eit annan folkemusikkinspirert spor er «The Briar and the Rose» som er inspirert av keltisk folkemusikk. Niamh Parsons spelte i 1997 inn songen som ein tradisjonell keltisk ballade på albumet hennar Loosen Up.
Burroughs medverkar med vokal på «'T' Ain't No Sin».
The Black Rider hadde premiere 31. mars 1990 ved Thalia Theater i Hamburg i Tyskland. Den engelskspråklege utgåva hadde premiere i 1998 ved Edmonton International Fringe Festival.
Waits heldt fram samarbeidet med Wilson og dei lagde seinare musikalane Alice (1992) og Woyzeck (2000), og musikken til desse vart gjeve ut på henholdsvis Alice og Blood Money i 2002.
Kona til Waits, Kathleen Brennan, har måla eit av måleria i plateomslaget.
Innhald
Alle songar er skriven av Tom Waits, bortsett frå der andre er nemnd. Songar som vart spelt inn i 1989 i Music Factory i Hamburg i Tyskland er 2, 3, 6–9, 14–16, 19 og 20 og songar som vart spelt i 1993 ved Prairie Sun Recording Studios i Cotati i USA er 1, 4, 5, 10–13, 17 og 18.
Songar som vart spelt i musikalen, men ikkje er på albumet er «Chase the Clouds Away» og «In the Morning».
Musikarar
Hans-Jörn Brandenburg, Volker Hemken, Henning Stoll, Christoph Moinian, Dieter Fischer, Jo Bauer, Frank Wulff og Stefan Schäfer var The Devil's Rhubato Band (Hamburg); Ralph Carney, Bill Douglas, Kenny Wollesen, Matt Brubeck, Joe Gore, Nick Phelps, Kevin Porter, Larry Rhodes, Francis Thumm, Don Neely, Linda Deluca var The Rhubato West Group (San Francisco).
Kinetisk energi
Kinetisk energi eller rørsleenergi er energi ein lekam har når han er i rørsle. Kinetisk energi er definert som arbeidet som må til for å akselerere ein lekam med ein viss masse frå ein tilstand i ro til den noverande snøggleiken til lekamen. Når lekamen har fått denne energien gjennom akselerasjonen, så vil lekamen ha denne kinetiske energien heilt til farten vert endra, og dette er òg same energimengd som ein krev for å stoppe lekamen igjen.
The Black Rider
Musikarar
The Black Rider (oyun)
Kinetisk energi
Etymologi
Adjektivet «kinetisk» i lag med energi har sine røter i det greske ordet for «rørsle» (kinesis). Uttrykket kinetisk energi og arbeid og tydinga desse uttrykka har i dag vart først brukt på midten av 1800-talet. Tidlege artiklar om emnet finn ein i Du Calcul de l'Effet des Machines av Gaspard-Gustave Coriolis frå 1829, der han skildra noko av matematikken i kinetisk energi. William Thomson, seinare Lord Kelvin, har fått æra for å vere den første som brukte uttrykket kinetisk energi i 1849.
Introduksjon
Det finst fleire former for energi: Kjemisk energi, varme, elektromagnetisk stråling, potensiell energi, atomenergi, kvilenergi og kinetisk energi.
Aasta Hansteen-feltet
Gassfeltet omfattar fire nærliggande funn, det første var opphavleg kjent som funnet Luva, i brønn 6707/10-1 i 1997, dei andre vart kalla Haklang, Snefrid sør og Snefrid nord. Havdjupna i området er på 1270 m. Produksjonen skulle etter den opphavlege planen starte i 2016, men oppstarten vart utsett til seint i 2018. Dei totale investeringane i feltet var budsjetterte til meir enn 34 milliardar kroner. Gassen blir ført til Nyhamna på øya Gossa i Aukra kommune i Møre og Romsdal fylke, gjennom røyrledningen Polarled. Byggekostnadene var for sjølve røyret var ca. 6,5 milliardar kroner. I tillegg har anlegget på terminalen blitt oppgradert til å ta imot gassen.
Kinetisk energi
Introduksjon
Desse energiformene kan ofte omformast til kvarandre. Ein kan best forstå kinetisk energi i døme der den kinetiske energien er omforma frå andre energiformer. Til dømes vil ein syklist bruke kjemisk energi som han får gjennom mat til å akselerere sykkelen til ein viss fart. Denne energien er vorte omforma til rørsleenergi, kalla kinetisk energi, men prosessen er ikkje totalt effektiv, og det vert òg produsert varme av syklisten.
Aouille Tseuque
Aouille Tseuque er eit 3 554 meter høgt fjell som ligg på grensa mellom Italia og Sveits. Fjelltoppen er ein av fleire i fjellrekka som stig opp over isbreen Otemmabreen, som ligg i den sveitsiske kantonen Valais.
Aasta Hansteen-feltet
Aasta Hansteen-feltet får forsyningar frå basen i Sandnessjøen og helikoptertransporten skjer frå Brønnøysund.
Ryo Iida
Ryo Iida er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Kinetisk energi
Introduksjon
Den kinetiske energien til sykkelen og syklisten i rørsle kan omformast til andre former. Til dømes kan syklisten møte ein stigning som er akkurat stor nok til at han kan trille til topps, slik at sykkelen står heilt i ro på toppen. Den kinetiske energien er då omforma til potensiell energi, som kan omformast tilbake til kinetisk energi ved å trille ned att på andre sida (sidan syklisten mistar noko av energien sin til friksjon, kan han aldri få tilbake all snøggleiken utan å trø. Merk at energien ikkje har forsvunne, men er omforma til ei anna form av friksjonen). Syklisten kan òg kople til ein dynamo til hjulet, som omformar noko av den kinetiske energien til elektrisk energi på veg ned. Sykkelen vil då ha mindre fart i botn av bakken sidan noko av energien er brukt til å lage elektrisk straum. Ein annan mogelegheit er å bruke bremsar, og i dette tilfellet vil den kinetiske energien omformast til varmeenergi gjennom friksjon.
Ryo Iida
Han spela for klubben Thespa Kusatsu.
Aasta Hansteen-feltet
Målaren, nynorskforfattaren og kvinnesakskvinna Aasta Hansteen. har gjeve namn til feltet.
Kjelder
Referansar
P2-lytternes romanpris
P2-lytternes romanpris er ein norsk litteraturpris. Prisen vert delt ut årleg av radiokanalen NRK P2. Ein jury på seks lyttarar diskuterar seg fram til vinnaren, mellom seks romanar utplukka av ein fagjury.
Kinetisk energi
Definisjon
Arbeidet som vert gjort når ein akselererer (eller bremsar) ein partikkel i løpet av eit infinitesimalt tidsinterval dt er gjeve ved:
Sidan dette er den totalderiverte (altså partikkelen er berre avhengig av sluttilstanden, og ikkje korleis han kom der), kan vi integrere han og kalle resultatet kinetisk energi:
Denne likninga seier at den kinetiske energien (Ek) er lik integralet av prikkproduktet til snøggleiken (v) til ein lekam og den infinitesimale endringa av lekamen si rørslemengd (p). Ein tenkjer seg at lekamen byrjar utan kinetisk energi når den er i ro. Relativistisk sett må vi endre uttrykket for lineær rørslemengd. Integrerer vi stykkevis får vi:
Husk at, slik at: Og dermed: Integreringskonstanten finn ein ved å observere at når, slik at vi får den vanlege likninga:
Utrekningar
Det finst fleire metodar på å rekne ut den kinetiske energien til ein lekam. Valet er avhengig av snøggleiken eller storleiken til lekamen. Så lenge lekamen flyttar seg med ein snøggleik som er mykje mindre enn lysfarten, så kan ein bruke den newtonske (klassiske) mekanikken, men viss snøggleiken nærmar seg lysfarten (vanlegvis høgare enn 10 % av lysfarten), så må ein bruke den relativistiske mekanikken. Når storleiken til lekamen er mindre enn eit atom bør ein bruke kvantemekanikk.
Klassisk
Til dømes — ein kan rekne ut den kinetiske energien til ein lekam med masse på 80 kg og ein fart på 18 m/s som Joule.
Merk at den kinetiske energien aukar med kvadratet av snøggleiken. Dette betyr til dømes at om ein reiser dobbelt så fort, vil ein ha fire gonger så mykje kinetisk energi. Som følgje av dette vil ein bil som køyrer dobbelt så fort ha ei bremselengd som er fire gonger lengre for å stoppe.
Så for ikkje-relativistisk mekanikk kan den kinetiske energien reknast ut ved hjelp av likninga: Det er av og til nyttig å dele den totale kinetiske energien til ein lekam inn i summen av den kinetiske translasjonsenergien for lekamen sitt massesenter og rotasjonsenergien til lekamen rundt massesenteret: der:
Den kinetiske translasjonsenergien til ein lekam med konstant masse m, der massesenteret flyttar seg langs ei rett linje med fart v, er lik Viss ein lekam roterer er rotasjonsenergien rett og slett summen av den kinetiske energien til kvar del av lekamen som er i rørsle, og er lik: der:
Tregleiksrørsla må vere rundt ein akse gjennom massesenteret og rotasjonen ω må vere rundt denne aksen. Den kinetiske energien til eit system avheng av tregleikssystemet. Han er lågast med omsyn på massesenteret, t.d. i eit referansesystem der massesenteret er stasjonært. I eit anna referansesystem vil den kinetiske energien ein får i tillegg vere gjeven av den totale massen og farten til massesenteret.
Altså er kinetisk energi eit relativt mål, og ingen lekamar har ein unik kinetisk energi. Ein rakettmotor kan overføre energien sin til raketten eller til eksosstraumen avhengig av kva referansesystem ein vel, men den totale energien til systemet, t.d. kinetisk energi, kjemisk energi frå brennstoffet, varmeenergi osv, vil vere bevart uavhengig av referansesystemet. Den kinetiske energien til ein lekam er gjeven ved rørslemengda gjennom likninga:
Relativistisk
For å rekne ut den kinetiske energien i relativistisk mekanikk, kan ein bruke relativitetsteorien som Albert Einstein brukte for å rekne ut kinetisk energi for lekamar med snøggleik som nærmar seg lysfarten:
For ein relativistisk lekam er rørslemengda p lik: der m er kvilemassen, v er farten til lekamen, og c er lysfarten i vakuum. Arbeidet som vert gjort for å akselerere den relativistiske lekamen er då: Likninga over viser at energien til ein lekam går mot uendeleg når farten v nærmar seg lysfarten c, og det er derfor umogeleg for ein lekam å krysse denne grensa. Det matematiske biproduktet til denne utrekninga er Einstein si vidkjente likning — ein lekam som er i ro må ha ein energi som er lik:
Når lekamen har liten fart (v mykje mindre enn c), så vert den relativistiske kinetiske energien tilnærma lik den klassiske kinetiske energien. Ved å bruke Taylors ekspansjon for kvadratrota, og held på dei to første ledda får vi: Så den totale energien E kan delast opp i energien til kvilemassen pluss den tradisjonelle newtonske kinetiske energien ved låg fart. Når lekamar flyttar seg med fart som er mykje mindre enn lysfarten, vil dei to første ledda i uttrykket dominere. Det neste leddet i tilnærminga er lite når farten er liten, og ein kan finne dette ved å utvide ekspansjonen i ein Taylorserie med eitt ledd til:
Til dømes, for ein snøggleik på 10 km/s er er korreksjonen til newtonsk kinetisk energi lik 0,07 J/kg (med ein newtonsk kinetisk energi på 50 MJ/kg) og for ein fart på 100 km/s er han 710 J/kg (med ein newtonsk kinetisk energi på 5 GJ/kg).
For større fart får ein likninga for den relativistiske kinetiske energien ved å rett og slett subtrahere kvilemasseenergien frå den totale energien:
Forholdet mellom kinetisk energi og rørslemengd er meir komplisert i dette tilfellet, og er gjeve ved likninga: Denne kan òg utvidast som ein Taylorserie, der det første leddet vil vere det enkle uttrykket frå newtonsk mekanikk.
Dette tyder at formlane for energi og rørslemengd ikkje er spesielle og umiddelbart innlysande, men heller konsept som oppstår frå likninga for masse med energi og relativitetsprinsippet.
Nokre døme
Romfartøy brukar kjemisk energi til å ta av, og får mykje kinetisk energi ved å nå omlaupssnøggleiken. Denne kinetiske energien vil halde seg konstant medan romfartøyet er i omlaup, fordi det nesten ikkje er noko friksjon. Ein merkar derimot den kinetiske energien når romfartøyet skal ned att som varme.
Kinetisk energi kan overførast frå ein lekam til ein annan. I spelet biljard gjev spelaren kinetisk energi til den kvite kula ved å slå den med biljardkøen. Viss kula treffer ei anna kule, vil ho bremse ned medan kula ho treffer vil akselerere sidan den kinetiske energien vart overført. Kollisjonar i biljard er effektive elastiske kollisjonar der det meste av den kinetiske energien er bevart.
Chant de Ralliement
«Chant de Ralliement» er nasjonalsongen til Kamerun. Den franske teksten blei skriven av ei gruppe studentar i 1928, og melodien laga av Samuel Minkio Bamba og Moïse Nyatte Nko'o same året. «Chant de Ralliement» blei brukt som uoffisiell nasjonalsong fram til 1957, då han fekk offisiell status. Teksten blei endra i 1978.
Hitoyoshi Satomi
Hitoyoshi Satomi er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Honda, Thespa Kusatsu og Arte Takasaki.
Faoug
Kommunen ligg på sørsida av Murtensjøen langs grensa til kantonen Bern.
Shenanigans
Shenanigans er eit samlealbum frå den USA-amerikanske pønkrock-gruppa Green Day.
Spor
Alle songar er skrive av Billie Joe Armstrong med mindre noko anna er nemnt.
Ersia-mordvinsk
Substantiv
Tabellen under gjev bøyinga av substantivet moda "jord", i alle kasus, eintal, fleirtal og possessiv. Data er henta frå Zaicz 1998, formattering frå engelsk wikipedia.
Skriftsystem
Det moderne alfabetet for ersia-mordvinsk er det same som det for russisk:
<!-- The pre–1927 version of the Erzya alphabet included the additional letters a with dieresis (ä) and schwa (ə):
Latin alphabet (officially approved by government of Nizhne-Volzhskiy kray in 1932, but was never used) a в c ç d ә e f g y i j k l m n o p r s ş t u v x z ь -->
Panetolikó i Etoloakarnanía
Panetolikó (gresk Παναιτωλικό) er ein tidlegare kommune i periferieininga Etoloakarnanía i Vest-Hellas i Hellas. Panetolikó inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Agrínio.
Bec d'Epicoune
Bec d'Epicoune er eit 3 529 meter høgt fjell på grensa mellom Italia og Sveits. Fjelltoppen er ein av fleire i ei fjellrekke over isbreen Otemmabreen.
Notabene
Notabene er eit uttrykk av latinsk opphav som tyder 'vel å merke' eller 'legg godt merke til. Det har forkortinga NB.
I engelsk nyttar ein gjerne forkortinga «N.B.», i norsk forkortinga «NB» eller «NB!». Forkortinga kan brukast i løpande tekst eller framfor eit teksttillegg.
Man of War Bay
Man of War Bay eller Man o' War Cove er ei bukt ved kysten av Dorset sør i England, mellom nesa Durdle Door i vest og Man O War Head i aust.
Bukta har namn etter ei gruppe skjer aust i bukta kjende som The Man o' War. Man-o'-war eller manovar er ein type krigsskip.
Zboriv
Zboriv (ukrainsk Зборів, polsk Zborów) er ein liten by i Ternopil oblast vest i Ukraina. Han er ein historisk region Galizia. Byen har kring 7 000 innbyggjarar (2011) og er det administrative senteret i Zboriv rajon.
Byen ligg kring 35 km nordvest for Ternopil og 85 km søraust Lviv ved elva Strypa.
Svartstrupejernsporv
Svartstrupejernsporv (Prunella atrogularis) er ein sporvefugl i jernsporvfamilien med eit relativt avgrensa utbreiingsområde i Uralfjella og i fjellområde i vestlege Sentral-Asia med  overvintring i sentrale og i sørvestlege Asia.
Skildring
Storleiken på denne arten er som jernsporv, 13 til 14,5 centimeter. Det er variantar av fjørdrakta i populasjonane. I sommardrakta har svartstrupejernsporven eit breitt svart parti over strupen og kinna med lyst mustasjeparti i mellom, svart nebb og krone. Dei har ei brei kvit augebrynstripe som hos nokre fuglar er ho ikkje synlege framføre auget. Utanom hekketida er augebrynstripa brunbeige og strupe-kinn kan vere svakare svartfarga. Brystet og buken er beige med raudskjer og kan ha mørke strekar på flankane. Oversida er matt mørkebrun med flekker. Nebbet er lite og rettpeikande. Kjønna er like.
Denne arten kan leve i karrig, lågt kratt og anna skog, både lauvskog og barskog inkludert einer. I Sentral-Asia kan dei treffast opp til 3000 moh. I vinterkvarteret kan dei leve lågare og i varierte naturtypar. Hekkeområdet er Uralfjella i Russland og i fjellområde i vestlege Sentral-Asia. Overvintring går føre seg i fragmenterte område i frå Kasakhstan til nordlege Iran, i Afghanistan, nordlege delar av Pakistan og India og i vestlege Nepal. Der er òg eit overlappande vinter og sommarområde i austlege Kasakhstan og i tilgrensande naboland i aust.
Svartstrupejernsporvar vil helst ete insekt og anna leddyr, men om vinteren beitar dei ofte på frø, både frå gras og meir urteaktige plantar.
Storleiken på populasjonen er estimert til i mellom 10 og 100 tusen individ. Bestanden er stabil. Arten er klassifisert som globalt livskraftig, LC.
Eit individ av arten er registrert i Hauge i Dalane i november og desember 2013.
Datavirus
Datavirus eller virus er eit slags program som har som eigenskap at den kan reprodusere seg sjølv frå ei infisert vertsmaskin til ein anna. Eit datavirus kan spreie seg ved å kopiere programkoda inn i andre køyrbare filer, datamaskinas oppstartsektor, eller gjennom dokumentmakroar. Når ei infisert datafil vert kopiert over til ei uinfisert maskin, vil programkoden byrje å kopiere seg sjølv til kvar fil som seinare vert lagra på den infiserte maskina.
Ormar
Ein variant av virus er ormar, som ikkje treng nokon vert for spreiing. Den har sjølv dei mekanismane som trengst for spreiing, men oppfører seg elles på same måten som virus. I tillegg til reproduksjon, kan både virus og ormar ha andre funksjonar. Desse funksjonane kan vere harmlause, til å kunne vere svært destruktive ved å slette all data på harddiskar og anna lagringsmedia som seinare nyttast i den infiserte maskina. Nokon virus og ormar er tidsbomber som går av ved eit viss tidspunkt, eller logiske bomber som går av etter ei viss handling. Ofte vert ormar nytta til å avlytte brukarens passord for å skaffe kontroll og ta over maskina. Det minste kjente dataviruset er på 13 byte.
Forel-sur-Lucens
Forel-sur-Lucens  er ein kommune i distriktet Broye-Vully i kantonen Vaud i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 672 meter over havet.
Datavirus
Trojansk hest
Ein annan variant er Trojansk hest. Dette er uønskte programvare som utgjev seg for å vera noko heilt anna, eit produkt som folk gjerne vil ha. Dess meir populært det er, jo større vert risikoen for at programvara vert lasta ned. Trojanske hestar kan og ha funksjonar som gjev brukaren inntrykk av at programvara som er nedlasta er reell, så den skjulte programvara kan operere fritt. Ofte inneheld Trojanske hestar spionprogramvare, men kan og innehalde virus som startar å spreie seg etter at det er lasta inn.
Al Gore
Då Gore blei vald inn i senatet i 1984 for Tennessee, blei han det første i historia til staten til å vinne fleirtal i alle valkrinsar i staten. I 1988 stilte han til val som presidentkandidat til den demokratiske nominasjonen. Han stilte som ein «new democrat», den same sentrumslinja som Bill Clinton skulle bruke med hell fire år seinare. Han gjorde det bra først og vann fleire av dei innleiande primærvala i sørstatane. Men han klarte ikkje følgje det opp på supertysdag og tapte nominasjonen til Mike Dukakis, guvernøren i Massachusetts.
I 2000 var han demokratane sin kandidat i presidentvalet, men tapte for republikanarane sin kandidat George W. Bush. Resultatet i delstaten Florida var svært jamt, og etter ei omstridd oppteljing, der rutinane blei avgjort med minste margin i USA sin Høyesterett, blei Bush tilkjent sigeren i Florida. Han fekk dermed flest valmenn etter presidentvalet. Gore fekk likevel flest stemmer ved valet, og mange meiner derfor han var den moralske «vinnaren».
Al Gore er son av Albert Arnold Gore sr. (26. desember, 1907–5. desember, 1998), tidlegare kongressmedlem og senator frå Tennesse.
Gore fekk ein del ubehageleg merksemd om bustaden sin, då det viste seg at han har eit stort og hus i Nashville, Tennessee. Dette huset skal visstnok bruke ti gonger så mykje straum som ein gjennomsnittsbustad. Fleire kritikarar meinte dette viste at Gore var ein kynisk dobbeltmoralist, som berre var ute etter å selje bøker. Gore forsvarte seg med at han og kona Tipper Gore ikkje berre bur der, men òg har kvart sitt heimekontor som òg krev straum, at straumen han kjøper er dyrare fordi han har reservert seg mot straum som ikkje er klimarein samt at han kjøper klimakvotar for å kompensere for utsleppa som følgjer av å produsere straum til bustaden.
Referansar og kjelder
Denne artikkelen er omsett frå artikkelen på Wikipedia på bokmål den 18.06.07
Akustikk
Akustikk er ein disiplin innan fysikk, knytt til lyd, der ein studerer bylgjer i gassar, væsker og fast stoff.
Up
Up er den engelske nemninga på ordet opp, det motsette av ned.
Akustikk
Ordet kjem frå gresk akoustikos som er sett saman av akouein, 'å høyra' og 'ikos', 'knytt til'.
Up
Up kan òg visa til:
Akustikk
Undergrupper av akustikk
Akustikk er eit svært omfattande felt og det finst mange undergrupper av akustikk.
Arrows
Arrows var ein Formel 1-konstruktør som deltok frå 1978 til 2002. I ein periode var laget og kjend som Footwork. Svake plasseringar og dårleg økonomi fekk Arrowslaget til å folde saman i 2002.
Sønke Sønnichsen
Som prost i Øvre Telemark tok Sønnichsen til ords for å få Elias Blix' Nokre Salmar godkjend for bruk i gudstenesta, i tillegg til dei ordinære salmebøkene. Før han lanserte framlegget for kyrkjedepartementet, hadde han ved minst to høve prøva landsmålsalmane i kyrkja, første gong i Høydalsmo kyrkje andre juledag 1884, då dei mellom anna song «No koma Guds englar».
Han var medstiftar av Norsk Kvinnesaksforening i 1884.
Holy Island i Anglesey
Holy Island (walisisk Ynys Gybi) er ei øy på 39 km² på vestsida av Anglesey, nord i Wales. Mellom dei to øyane går eit smal, buktande sund. Øya vert kalla «Holy» på grunn av dei mange ståande steinane, gravkammera og andre religiøse stader på øya. Øya har kring 13 500 innbyggjarar.
Historie
Irske sjørøvarar invaderte Anglesey etter at romarane trekte seg ut av Britannia. Cunedda starta først krigføring mot irane, men det vart til slutt Cadwallon Lawhir som slo irane på Holy Island.
Natur
Det er fleire naturlege habitat på øya, som mudderflater, sanddyner, marskland og strender. På vestsida av øya ligg Holyhead Mountain med det høgaste punktet i grevskapet på 220 meter over havet.
Transport
Den største byen på øya er hamnebyen Holyhead, og frå her går det passasjerbåtar til Dún Laoghaire og Dublin i Irland.
Blood Money
Blood Money er eit musikkalbum av Tom Waits frå 2002. Albumet inneheld songar skriven for musikalen Woyzeck, basert på skodesepelet Woyzeck av Georg Büchner frå 1837. Skodespelet var inspirert av ein sann historie om ein tysk soldat som vart galen etter grufulle medisinske eksperiment militæret utførte på han og utruskap, som førte til at han tok livet av kjærasten sin. Teaterutgåva var regissert av Robert Wilson, som Waits hadde arbeida med på dei to andre musikalane The Black Rider og Alice, begge desse kom òg ut på plater. Sistnemnd vart gjeve ut samstundes med Blood Money.
Musikalsk er Blood Money i liknande stil som dei andre samarbeidsprosjekta Waits hadde med Wilson, som The Black Rider. Albumet opnar med «Misery is the River of the World», ein kabaretliknande song der Waits syng «If there's one thing you can say about mankind/There's nothing kind about man.» På «God's Away on Business» gjestar Stewart Copeland (frå The Police) på trommer og PJ Harvey sin gitarist Joe Gore. Songen inneheld rytmar som ein først kunne høyre på Bone Machine (1992) med særs dystre tekstlinjer som «I'd sell your heart to the junkman, baby/For a buck, for a buck/If you're looking for someone to pull you out of that ditch/You're out of luck, out of luck.» Ein finn derimot òg lettare kjærleikssongar som «Coney Island Baby», «All the World is Green» og «Another Man's Vine»
Amerikansk fotball
Amerikansk fotball er eit lagspel som går ut på score poeng ved å ta ballen inn i målsona til motstandarlaget. Sporten er kjend for å vera veldig taktisk, samstundes som det er ein veldig fysisk sport med harde taklingar. Dette gjer at ein finn mange ulike spelarar som har spesialiserte oppgåver på bana. Ballen blir forflytta anten ved å springa med den, kasta den, eller å sparka den. Sjølv om namnet skulle tilseie det, er sparkespel ikkje den vanlege måten å forflytte ballen på, noko som kan gjera namnet misvisande. Sporten er derimot veldig populær i USA.
Blood Money
Musikalen hadde premiere ved Betty Nansen Theatre i København i november 2000.
Amerikansk fotball
Historie
Amerikansk fotball har røter i tidlege former for rugby og fotball. Begge desse har opphavet sitt i Storbritannia frå midten av 1800-talet, der ballen skulle sparkast mot eit mål eller bli sprungen mot ei line.
Blood Money
Albumet hamna på 18. plass på Metacritic si liste over dei 30 beste albuma i 2002
Amerikansk fotball
Regler
hensikten med Amerikansk fotball er å score fleire poeng enn motstandarlaget innan den gitte tidsramma.
Blood Money
Innhald
Alle songar er skriven av Tom Waits og Kathleen Brennan, kona til Tom Waits.
Amerikansk fotball
Regler
Spelarar
Kvart lag har 11 spelarar på bana samstundes. Laget kan etter ynskje byte alle spelarane på bana i pausen mellom spela. Dette fører til at spelarane får veldig spesialiserte roller og at alle spelarane får speletid i løpet av kampen. Ein deler ofte laget i tre ulike einingar: angrep, forsvar og special team
Spelet
Kolkata
Kolkata (bengali কলকাতা), tidlegare kjend som Calcutta, er hovudstaden i den indiske staten Vest-Bengal. Han var hovudstad i Britisk India fram til Delhi overtok i 1911. Byen var den folkerikaste i India fram til han blei forbigått av Mumbai på 1980-talet. Når ein reknar med det kringliggjande byområdet er Kolkata i dag det tredje folkerikaste slike området i landet, etter Mumbai og Delhi, og det åttande folkerikaste i verda.
Amerikansk fotball
Regler
Ein vanleg kamp består av fire 15-minutts quarters (i Noreg er det vanleg å bruke 12 minutt i staden for 15), med ein pause etter andre quarter. Etter enkelte spel blir klokka stoppa, dette fører til at ein kamp varer mykje lenger enn speleklokka. Normalt tar det omtrent tre timar å spele kampen. Kampen startar ved eit myntkast der ein avgjer kva banehalvdel dei skal spele frå og kven som startar med avspark.
Grandcour
Grandcour er ein kommune i distriktet Broye-Vully i kantonen Vaud i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 484 meter over havet.
Amerikansk fotball
Regler
Når eit lag har fått ballen har det fire forsøk på å komme 10 yards (9.1 meter) framover på bana. Klarer ein å forflytte ballen den gitte distansen får ein 4 nye forsøk på nye 10 yards frå der ballen vart lagt død. Om ein skulle lukkast å forflytte ballen den gitte lengda på dei 4 forsøka overtek motstandarane ballen på der den vart lagt død på siste spel.
Alle spel forutan avspark startar med at centeren avleverer ballen til ein medspelar, ved å sende ballen mellom beina sine, mottakar er som oftast kvartbacken. Ein kan no velje mellom å springe med ballen eller å kaste ballen. Å springe med ballen er det mest trygge med gir i gjennomsnitt mindre yards per spel. Å kaste ballen er meir farleg då motstandaren lettare kan få tak i ballen, men gir i gjennomsnitt fleire yards per spel. Ein kan berre kaste ballen framover ein gong per spel og kastet må gjerast bak den lina der ballen blei starta frå. Bakoverpasningar eller avleveringar kan gjerast når ein måtte ynskje det.
Ballen er død og spelet er over når:
Kolkata
Namn
Namnet, Kolkata, Kolikatta (bengali) eller Calcutta (tidlegare engelsk form), er truleg avleidd av namnet på landsbyen Kalikata som saman med Sutanuti og Govindapur blei slått saman til den nye byen under britisk kolonistyre. Namnet blei offisielt endra til Kolkata, også på engelsk, i 2001.
Amerikansk fotball
Regler
Poeng
Ein kan skaffe seg poeng på følgjande måte
Kolkata
Historie
Den offisielle soga til byen tek til i 1690, då Job Charnock, ein administrator for Det britiske Austindiakompaniet, skal ha grunnlagt han som ein handelsstad. Ei festning for britiske soldatar, Fort William, stod ferdig på staden i 1702. Calcutta blei den britiske hovudbyen i regionen, som seinare blei kalla Bengal Presidency. Byen låg godt til for handelsverksemd, men innbyggjarane var utsette for ei rekkje tropesjukdommar.
I 1756 byrja britane forsterka festninga, som svar på stadige konfliktar med franske kolonialistar. Etter at protestar frå nawaben (den lokale herskaren) Siraj-Ud-Daulah ikkje førte fram, gjekk han til åtak på og tok Fort William. I ei hending som blei vidkjend som Black Hole of Calcutta skal bengalarane så ha halde britiske krigsfangar fanga i eit lite fangehòl ei tropenatt slik at at dei fleste omkom. Året etter tok Robert Clive tilbake kontroll over området og vann store erstatningar frå nawaben.
På 1700- og 1800-talet var byen sentrum for den britiske opiumshandelen. Frå 1850-åra gjekk han gjennom ei rask industrialisering, særleg innan tekstilsektoren og juteproduksjon. Dette førte vidare til offentlege investeringar i infrastruktur som jernbane og telegraf. 1800-talet markerte også byrjinga på Bengal-renessansen, ei sosiokulturell rørsle der bengalske intellektuelle utvikla ein indisk modernitet. Calcutta blei også sentrum for den indiske frigjeringsrørsla. Delinga av Bengal i 1905 førte til store offentlege protestar og boikott av britiske produkt (Swadeshi-rørsla). I 1911 blei Bengal delvis gjenforeint, medan kolonihovudstaden blei flytta til New Delhi.
La Singla
La Singla er eit 3 714 meter høgt fjell på grensa mellom Italia og Sveits. Fjelltoppen er ein av fleire i fjellrekka oppfor isbreen Otemmabreen. Breen ligg i kantonen Valais på den sveitsiske sida av fjellrekka.
Kolkata
Historie
Byen leid hardt under hungersnauda i Bengal i 1943. I samband med delinga av Britisk India, då Bengal igjen blei delt mellom India og Pakistan, opplevde byen 1946–47 valdsame samanstøytar mellom hinduar og muslimar. Byen blei verande del av India, men mista delar av det naturlege omlandet sitt til Aust-Pakistan (noverande Bangladesh), og mottok millionar av flyktningar derfrå. I samband med krigen mellom Vest- og Aust-Pakistan i 1971 kom ein ny, stor flyktningstraum. Innvandringa av flyktningar frå Bangladesh og arbeidssøkande frå delstatane Bihar, Orissa og Uttar Pradesh fortsette inn på 1980-talet, og har vore med på å forsterka dei enorme sosiale og økonomiske problema i byen.
Utdanning
Byen er sete for tre universitet, det eldste grunnlagt i 1857, fleire høgskular og forskingsinstitusjonar.
Longerakvatnet
Longerakvatnet er eit vatn som ligg i Bygland kommune i Agder fylke.
AMSN
aMSN (Alvaro's Messenger) er ein gratis, open kjeldekode-klient for MSN (Microsoft Network). Den finst på alle dei vanlegaste operativsystema (Windows XP, Windows Vista, Mac OS X, og så og seie alle Linux-basere operativsystem)
Ernst Baasland
Ernst Oddvar Baasland er ein norsk teolog som frå 1998 til 2009 var biskop i bispedømet Stavanger i den norske kyrkja.
AMSN
aMSN har som sagt open kjeldekode, noko som gjer at alle kan endra på klienten, og leggje til og fjerne funksjonar og utsjånad slik at han blir tilpassa kvar enkelt sine behov og ønskjer.
Funksjonar
Programmet har også nokre funksjonar som ein del andre opne kjeldekode klientar manglar, deriblant støtte for nettkamera i samtalar, lydklipp, nudge, hugsar tidlegare samtaler, og du kan leggje til eige ikon.
Ernst Baasland
Baasland er fødd i Kristiansand. Han tok teologisk utdanning frå Misjonsskolen (noverande Misjonshøgskolen) i Stavanger og Menighetsfakultetet i Oslo, og vart cand.theol. i 1970. Etter eitt år som feltprest i Bodø kom han tilbake til Menighetsfakultetet der han var stipendiat frå 1972 til 1975. Han hadde under arbeidet med doktorgraden sin og etterpå ulike undervisningsstillingar ved Menighetsfakultetet, og han vart professor i det nye testamentet i 1984. Denne stillinga hadde han fram til han i 1998 vart utnemnd til biskop i Stavanger. I 2009 gjekk han av som biskop i samband med ein personleg konkurs knytt til eine sonen.
Tyrrell Racing
Tyrrell Racing var ein britisk Formel 1- konstruktør som vart oppretta på 1960-talet av Ken Tyrrell. Tyrell konkurerte frå 1968 til 1988.
Tyrrell P34
Bilen Tyrrell P34 er utan tvil eit av dei mest radikale bildesigna nokonsinne, innan Formel 1. Sekshjularen konkurerte med vanlege firhjulingar både i 1976 og i 1977. Bilen vann dobbeltsiger under Sverige Grand Prix i 1977. Men dekkfabrikanten Goodyear hadde problem med å utvikle små dekk som var gode nok, så frå sesongen 1978 gjekk Tyrell tilbake til å køyrde med fire hjul.
Det er forøvrigt seinare blitt forbod mot fleire/færre enn fire hjul i formel 1.
Skouterá
Skouterá (gresk Σκουτερά) er ein landsby i periferieininga Etoloakarnanía i Vest-Hellas i Hellas. Skouterá var hovudsete i den tidlegare kommunen Panetolikó, som no er ei kommunaleining i kommunen Agrínio.
Edward Mordrake
Edward Mordrake (stundom skrive Edward Mordake) var ein arving til ein av adelsfamiliane i England på 1800-talet som visstnok hadde eit kvinneandlet på bakhovudet sitt. I følgje soga hadde kunne andletet verken ete eller snakke, men kunne le og grine. Edward bad på sine kne om at lækjarane måtte fjerne denne «djevelske tvillingen» fordi det visstnok kviskra skrekkelege ting til han om natta, men ingen våga prøve fordi dei meinte han ville mista livet. Han tok livet sitt då han var 23 år gamal. Skildringa av Edward Mordrake er noko lik soga om Chang Tzu Ping og Pasqual Pinon.
Tom Waits har skrive ein song om Edward Mordrake kalla «Poor Edward» på albumet Alice frå 2002.
Dataspelet Soldat
Soldat er eit gratis online 2D skytespel laga og utgjeve av ein polsk utviklar. Spelet er hovudsakleg gratis, men ein kan velje om ein vil betale for ekstra funksjonar.
Det er laga slik at den som vil kan lage til nye spelebrett, våpen og liknande slik at kvar enkelt får den gleda som dei søkjer.
Haakon Nyhuus
Haakon Nyhuus var ein norsk bibliotekar og kristianiabohem.
Haakon Nyhuus var fødd i Trysil. Han var sjefsbibliotekar ved Deichmanske bibliotek frå 1898. Han reformerte på mange måtar det norske bibliotekvesenet med å innføre moderne tankar frå amerikanske folkebibliotek. Mellom anna tok han i bruk Deweys desimalklassifikasjon og opne hyller.
William Nygaard d.e. utnemnde Nyhuus som sjefredaktør for Illustreret norsk konversationsleksikon. Leksikonet kom ut i seks band frå 1907 til 1913.
Rovfuglar
Rovfuglar er fuglar som i regelen jaktar føde i flukt eller med åtak frå lufta, med hjelp av spesialiserte sansar, særskilt synssansen. Dette er fuglar som jaktar virveldyr, inkludert andre fuglar. Klørne og nebba har tendens til å vere relativt store, kraftige og tilpassa for oppriving av kjøt. I dei fleste tilfella er hoene monaleg større enn hannane. På grunn av levesettet, ofte på toppen av næringskjeda, står dei overfor ulike trugsmål.
Mange fugleartar kan sjåast på som delvis eller utelukkande predatoriske, men som omgrep i ornitologi gjeld rovfugl berre ei avgrensa mengd fuglefamiliar som lista nedanfor.
Definisjon
[[Fil:RaptorialSilhouettes no.svg|mini|høgre|Nokre typiske silhuettar av rovfuglar:
Illustrasjon ved Wikimedia-brukar Shyamal ]] I vidaste tyding kan rovfuglar omfatte fuglar som jaktar og lever av dyr, òg dei som et svært små insekt. Innanfor ornitologien, og definisjonen brukt her, har omgrepet ei smalare tyding: fuglar som har svært god synssans for å lokalisere byttedyr, sterke føter for å halde byttet og eit sterkt, bøygd nebb for å rive kjøtet. Dei fleste rovfuglane har òg sterke, kurva klør for å fange eller drepe byttedyr. Rovfuglar tar i regelen virveldyr som vanlegvis er ganske store i høve til storleiken på rovfuglen. Dei fleste et òg åtsel, særleg har gribbar og kondorar kadaver som viktigaste matkjelde. På dette viset utelukkar den smalare definisjonen storkar og måsar som kan ete ganske store fiskar, blant anna fordi desse fuglane fangar og drep byttet heilt med nebbet. Tilsvarande ekskluderer dette joar som tar fuglar, pingvinar som et fisk, og virveldyretande kokaburraer.
I skriftleg faglege framstillingar, inkludert på norsk, er uglene ikkje alltid rekna som del av omgrepet rovfuglar. I 2019 publiserte ei gruppe forskarar ein artikkel med framlegg om å inkludere ugler (Strigiformes) og seriemaer (Cariamiformes). Artikkelen diskuterer verde av presis og overeins terminologi, og konkluderer med ein definisjon som legg vekt på evolusjonær historie, fylogeni, meir enn morfologi og økologi for å definere omgrepet. Den nye definisjonen er referert i Store norske leksikon.
Alice av Tom Waits
Alice  er eit musikkalbum av Tom Waits frå 2002. Albumet inneheld dei fleste songane som vart skriven for musikalen Alice, basert på Alice i Eventyrland av Lewis Carroll. Teaterstykket vart regissert av Robert Wilson, som Waits hadde tidlegare hadde jobba med på The Black Rider, og først spelt ved Thalia Theatre i Hamburg i 1992. Musikalen har sidan vorte gjort på forskjellige teater rundt om i verda.
Rovfuglar
Skildring
Dagaktive og nattaktive rovfuglar har sterke bein og føter med rovklør og ei kraftig bakklo. Nesten alle er kjøtetande, dei jaktar med synet i dagslys eller i tussmørker. Dei kan ha særs lang levetid, og dei fleste har låg reproduksjonsrate.
Alice av Tom Waits
Albumet vart gjeve ut same dag som eit anna Waits-album, Blood Money, som inneheldt songar frå ein annan musikal med Robert Wilson basert på Woyzeck av Georg Büchner. Alice er langt rolegare enn Blood Money og er meir balladeprega, men òg her finn ein marerittaktige tekstar og mørke sirkus-liknande melodiar. Albumet inneheld ikkje gitarar i det heile tatt og dei fleste songane er spelt inn med eit lite kammerorkester.
Rovfuglar
Skildring
Rovfuglungar veks særs fort fram til dei er flygedyktige, deretter får dei mat ved reiret i tre–åtte veker etter første flygeturen. Det tar frå eitt til tre år før dei er forplantingsdyktige. Kjønna har tydeleg ulik storleik, hos somme artar kan hoer ha over dobbelt vekt av hannen si vekt. Meir typisk er hannen ein tredel under storleiken til hoer. Kjønnsdimorfismen er vanlegvis mest ekstrem hos spesialiserte fugleetarar, som haukane i slekta Accipiter, men han vere heilt fråverande hos gribbar. I hovudregelen er rovfuglar monogame, dei kan finne ny partnar om den gamle døyr.
Alice av Tom Waits
Songane vart uoffsielt gjeve ut på ein bootleg kalla The Alice Demos mange år før den offisielle utgåva. Kjelda for denne utgjevinga var ei studioinnspeling Waits hadde laga for skodespelarane i stykket og som vart stolen frå bilen hans seint i 1992. .
Rovfuglar
Rovfuglane
Etter definisjonen over blir følgjande familiar av fuglar rekna med i omgrepet rovfuglar på norsk:
Ordenen haukefuglar
Alice av Tom Waits
Albumet ligg på andreplass på lista til Metacritic over dei 30 beste albuma i 2002, som vil sei at albumet var eit av dei mest kritikarroste albuma det året. .
Songen «Poor Edward» handlar om Edward Mordrake.
Artisten Mika
Michael Holbrook Penniman, kjend som Mika, er ein libanesisk-britisk songar og pianist. Han hadde sin fyrste suksess med låten «Grace Kelly» våren 2007. Albumdebuten Life in Cartoon Motion frå same året selde i over 5,6 milionar eksemplar og vann han ein Brit Award og ein Grammy-nominasjon. I 2009 gav han ut sitt andre album, The Boy Who Knew Too Much.
Alice av Tom Waits
Innhald
Alle songar er skriven av Tom Waits og Kathleen Brennan, kona til Tom Waits.
Rovfuglar
Rovfuglane
Ordenen seriemaer
Artisten Mika
Liv
Michael Holbrook Penniman vart fødd i Beirut i Libanon med libanesisk mor og amerikansk far. Då han var eitt år gammal forlét familien det krigsramma landet og busette seg i Paris. Då han var ni flytta dei til London. Her var han elev ved den franske skulen Lycée Français Charles de Gaulle, men opplevde mobbing og sleit med dysleksi. Han fekk derfor heimeundervising i nokre månader før hab blei elev ved St Philip's School, der han leia skulekoret, og deretter Westminster School og Royal College of Music.
Alice av Tom Waits
Fotnotar
Alice
Rovfuglar
Rovfuglane
Ordenen falkefuglar
Lydopptak
Lydopptak er ulike måtar å lagra lydbølgjer på slik at dei kan spelast av seinare. Det finst mekaniske, elektriske, elektroniske og digitale mtodar for å gjera lydopptak. Ein skil gjerne mellom analoge og digitale opptak.
Opptak på voksrull og voksplate
Thomas Edison fann opp fonografen i 1877, og gjorde eit opptak av seg sjølv med barnerimet «Mary had a little lamb». Dei fyrste musikkopptaka vart ikkje laga før 1887-1888. Fonografen tok opp lyd direkte gjennom ei trakt, og lyden var skriven inn på voksrull (akustisk opptak). Ein rull kunne ta om lag 2 minutt.
Elektrisk opptak frå 1925
Eit stort gjennombrot var oppfinninga av elektrisk opptak, dvs. av mikrofonen og forsterkaren. No fekk ein betydeleg betre kvalitet og frekvensspekter. Dei fyrste elektriske musikkopptaka kom ut på markedet i 1925.
Magnetisk lydband
Magnetisk lydband hadde vore i bruk sidan 1930-talet i filmindustrien. Under krigen hadde tyskarane utvikla ein type lydband med høg kvalitet, og lydband vart etter krigen standard som master for lydinnspelingar, medan ein framleis nytta LP-plater til kopiane. Kassettband kom i handelen frå 1966.
Stereo
Stereoopptak vart vanleg frå 1954.
Digitalt lydopptak
Digitalisering av lyd var noko ein forska på frå slutten av 1960-talet, i telefon og kringkasting. Den fyrste plateutgjevinga (på LP) som nytta ein digital master, kom i 1979. CD-plata kom til slutt i 1982, og tok over for LP-en.
TV 2 Direkte
TV 2 Direkte er ein norsk kommersiell fjernsynskanal med hovudkontor i Bergen. TV 2 er eigd av TV 2 Gruppen AS, som igjen er eigd av Egmont Holding AS.
Kanalen vart tildelt lisens i 1991 og starta sendingane den 5. september 1992.
Kristofer Hæstad
Kristofer Kruger Hæstad er ein norsk fotballspelar. Han spelar på midtbanen for Vålerenga frå januar 2008. I tillegg har han spela fleire kampar for det norske A-landslaget.
TV 2 Direkte
TV 2 har avdelingskontor i Tromso, Bodø, Trondheim, Ålesund, Hamar, Oslo, Stavanger og Kristiansand.
Kristofer Hæstad
Etter to sesongar i 1. divisjon rykte sørlendingane opp att i 2004, med Hæstad som ein av dei viktigaste spelarane på laget. Hæstad har halde fram med storspelet etter opprykket til Tippeligaen, og han vart kåra til månadens spelar av NRK i april 2005. I mai det same året debuterte han på landslaget i ein privatlandskamp mot Costa Rica, og fekk strålande kritikk.
Kristofer Hæstad vann prisen som årets profil i Tippeligaen, 2005. Han vart òg kåra til årets midtbanespelar i 2005.
TV 2 Direkte
I 2018 hadde kanalen ein total markedsandel på 19 prosent av all TV-sjåing i Noreg. Det var ein oppgang på 0,1 prosentpoeng frå 2017.
Blue Suede Shoes
«Blue Suede Shoes» («blå semska skinnsko») er ein rock and roll-standard skriven og først innspelt av Carl Perkins i 1955.
TV 2 Direkte
Stortinget opnar for reklamefinansiert TV
Stortinget opna i 1990 opp for at det kunne etablerast eit reklamefinansiert alternativ til NRK. Konsesjonen vart lyst ut 31. januar 1991 med krav om at ingen eigarar kunne eiga meir enn 20 prosent av aksjane i kanalen. Det var fleire som var interesserte i konsesjonen, og blant anna Schibsted, Egmont, Orkla, ei gruppering rundt Rolf Wesenlund og Arne Fjørtoft og ei investorgruppe med namn NTN gjekk med planar om å søkja på konsesjonen.
Blue Suede Shoes
Opphavet til songen kom då Johnny Cash under ein turne med Perkins, Elvis Presley og andre frå Louisiana Hayride i Texas hausten 1955 fortalde om ein flysoldat som omtalte dei blå tenesteskoa sine som «blue suede shoes», og Cash foreslo at Perkins skulle skrive ein song om skoa. Perkins svarte. «Eg veit ikkje noko om sko. Korleis kan eg skrive ein song om sko?»
TV 2 Direkte
Stortinget opnar for reklamefinansiert TV
I august 1991 kunngjorde kulturminister Åse Kleveland at søkargruppa, leia av Schibsted og Egmont, var dei som skulle få den fyrste sjansen til å framforhandla ein avtale med Televerket om utbygging av sendenett for TV 2. Sjølv om det vart stilt harde krav om økonomiske garantiar frå kanalen, vart dei to partane til slutt einige i januar 1992
Under oppstarten bestod leiargruppa i kanalen av Bjørn Atle Holter-Hovind (sjef), Dan Børge Akerø (programdirektør), Finn H. Andreassen (nyhenderedaktør), Ole Bernt Larsen (teknisk sjef), Øivind Johannessen (økonomidirektør), Inger Bjerkestrand (personalsjef), Egil Storaas (marknadsdirektør) og Harald Strømme (informasjonsdirektør).
Blue Suede Shoes
Då Perkins spelte til dans 4. desember 1955 la han merke til eit par som dansa nær scenen. Han syntes jenta var særs vakker og merka seg at guten gjekk med blå semska skinnsko. Medan dei dansa skal guten ha sagt «don't step on my suedes» («ikkje trø på skoa mine»). Perkins forfjamsa over at ein gut tykte meir om skoa sine enn denne vakre jenta. Seinare på kvelden skreiv Perkins songen.
TV 2 Direkte
Opning av kanalen
Kanalen hadde sin ofisielle opning 5. september 1991 med direktesendinga For første gang, leia av Dan Børge Akerø. Sendinga byrja med eit klipp av Kong Harald og Dronning Sonja som ynskte kanalen lykke til med oppstarten. Deretter gjekk sendinga vidare til Dan Børge Akerø og publikum i Grieghallen. Kongeparet vart så intervjua direkte av programleiaren. Programmet var ei samsending med NRK, og vart sett på av 1,7 millionar TV-sjåarar.
Blue Suede Shoes
Songen vart spelt inn nokre veker seinare og produsent Sam Phillips føreslo at Perkins skulle endre linja «go boy go» til «go cat go».