cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hallingspringar
debatt om dansestilen
I Hallingdal har det vore noko debatt om utføringa av hallingspringaren. Her er det lagt vinn på tresvikta i dansen, medan det lenge var ei utvikling mot tosvikt i dalen, som i Valdresspringaren. Etter denne debatten har hallingspringaren opplevd ei «attføring» til tresvikt, sjølv om dansetakta ikkje er like jamn som tilsvarande på Vestlandet. I Hallingdal vert det lagt vinn på tungt førsteslag og lettare andre- og tredjeslag i takta.
Lekkje
Hallingspringar dansa av Ingunn Stræte Lie og Ulf Arne Johannessen
Lons-le-Saunier
Lons-le-Saunier er ein by og kommune i aust i Frankrike. Han er préfecture (administrasjonsstad) i departementet Jura i regionen Bourgogne-Franche-Comté og har om lag 18 000 innbyggjarar.
Byen er kjend for varmekjeldene som ligg her, og byen er derfor eit kurbad. Romarane nytta seg av desse kjeldene alt i romartida.
Live in the City of Light
Live in the City of Light er det første konsertalbumet til det skotske rockebandet Simple Minds. Det kom ut i mai 1987 for å dokumentere den suksessrike verdsturneen deira Once Upon a Time. Albumet gjekk til topps på den britiske albumlista. Det vart gjeve ut ein singel frå albumet, «Promised You a Miracle».
Oversyn
Det meste av albumet vart spelt inn 12. og 13. august 1986 i Le Zénithi Paris i Frankrike. Paris har kallenamnet «La ville lumière» som på engelsk tyder «The City of Light»). Dette var dei siste konsertane av Once Upon a Time-turneen. Songen «Someone, Somewhere In Summertime» vart spelt inn seint i 1986 i Sydney i Australia. Turnebesetninga på denne turneen var i tillegg til bandet den andre solovokalisten Robin Clark og perkusjonisten Sue Hadjopoulos. Lisa Germano medverka med å leggje til fiolin på «Someone Somewhere in Summertime» i studio og den tidlegare Simple Minds-medlemmen Derek Forbes la til bassgitar i studio på somme spor.
Magnetisk pulsasjon
Ein magnetisk pulsasjon er ein rask variasjon i magnetfeltet til jorda. Periodane til pulsasjonane kan varierer frå 0,1 til 1000 sekund og har typiske amplitudar på 100 til 0,1 nanotesla, med høgast amplitude for dei lågaste frekvensane. Pulsasjonane kan ha forskjellig bølgjeform og vert ut frå dette klassifisert som anten irregulære, Pi eller kontinuerlege, regulære eller PC.
Eldar IL
Eldar IL er eit norsk idrettslag heimehøyrande på Vossestrand i Voss i Vestland, skipa i 1949. Laget eig Framnes plastbakkar, Framnes tennisbane, Haugsvik nærmiljøanlegg, Seimen-banen på Sundve og har bruksrett til Årmotslia skianlegg.
Magnetisk pulsasjon
Magnetiske pulsasjonar er særs vanlege. Kraftige irregulære pulsasjonar er ofte knytt til polarlysutbrot.
Eldar IL
Historie
Eit tidlegare namn på laget er IL Eldar.
Schaefer Islands
Schaefer Islands er ei lita øygruppe som ligg nær nordvestenden av Canisteo Peninsula og 2 nautiske mil (3,7 km) sørvest for Lindsey Islands. Ho vart kartlagd frå flyfoto teken av U.S. Navy Operation Highjump i desember 1946. Ho vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter William A. Schaefer, geolog i Ellsworth Land Survey, 1968-69.
Strilekrigen
Strilekrigen er ei nemning på eit opprør som fann stad i traktene i og kring Bergen i april 1765. Kring 2000 strilar frå Nordhordland strøymde inn til byen som då hadde kring 19000 innbyggjarar. Strilane protesterte mot det dei meinte var ein ein hard og urimeleg ekstraskatt. Protestane var heftige, dei gjekk særleg ut over stiftsamtmannen (tilsvarande Fylkesmannen) og den lokale fogden (futen).
Opprøret enda med at nokre strilar vart dømde til tvangsarbeid på livstid etter å ha fått nåde frå dødsdom. På den andre sida vart strilane høyrde ved at det vart meir orden i skatteinnkrevinga etter dette.
Bakgrunn
For å kunne ruste opp den danske hæren og flåten bestemte regjeringa i København seg 1. oktober 1762 for å skrive ut ein ekstraskatt for heile Danmark-Noreg: éin riksdalar for året av kvart menneske over tolv år. Ordinære skatteinntekter av Noreg var kring 300 000 riksdalar og ekstraskatten skulle gje heile 450 000 riksdalar.
Ekstraskatten ramma den fattige bonde- og fiskerallmue i distrikta rundt Bergen særleg sterkt. Den vart etter kvart særleg vond ettersom fisken på Vestlandet slo feil i åra 1763-64.
Opptakt
1. mars 1765 reiste 300 strilar til byen for å melde frå til stiftamtmannen om korleis skatteinnkrevjarane tok seg til rette utetter bygdene, i det dei såg på som ei ulovleg ekstraskatt. Dei samla seg i bakgården til stiftamtmannshuset ved Rådhusplassen. Dei hadde håp om at stiftamtmannen ville hjelpe dei, men dei vart tvert om audmjuka og kjeppjaga av vaktstyrken. Fleire fekk slag og opne sår. Deretter fekk dei sorenskrivar Johan Garmann til å skrive eit klageskriv til kongen. Skatteinnkrevinga hald fram og futen truga med militær eksekusjon. Etter fem veker utan svar frå kongen byrja det å sirkulere anonyme løpesetlar som oppfordra alle strilar til å dra inn til byen og få lest opp kongens brev som måtte ha kome.
Opprøret
18. april reiste 2000 strilar inn til byen. Garnisonsvakta var ikkje i stand til å jage dei. Ei gruppe på 10-12 strilar kom seg inn i huset til stiftamtmannen og krav å få tala med han. Ola Svindal tok eit grep i kinnet til den høgtståande embetsmannen slik at noko av huda flakna av. Hatt og parykk vart rivne av og skjorta flerra. Stiftamtmannen prøvde å rømme ut i hagen, men vart fort innhenta. Ein større flokk strøymde til. Dei hadde no fått tak i den hata futen Oluf Lund Bildsøe. Stiftamtmannen Von Cicignon vart tatt som gissel og vart tvinga til å skrive ein ordre til futen om å tilbakebetala skatten allereie neste morgon. Bildsøe vart etter kvart også tatt som gissel. Dei tilgjengelege vaktstyrkane i byen var for få til å nedkjempe strilane og det vart reist tvil om kor lojaliteten til soldatane var i konflikten. Dagen etterpå vart 9300 dalar delt ut til strilane frå kongens pengekasse. Samstundes dreiv borgarskapet og organiserte borgarvern i det skjulte. 20. april vart opprøret oppløyst og kvar drog heim til sitt.
Etterspel
Fogden Bildsøe døydde våren 1766 av skadane han fekk under strilekrigen. Dei utpeika hovudmennene bak opprøret vart ved ein høgsterettsdom i 1768 dømde til døden, éin av dei var då alt død i fengselet. Dei tre andre fekk seinare dødsdommen omgjort til straffearbeid på livstid.
Politiske følgjer
Ekstraskatten viste seg å vere ein fiasko og vart avskaffa i heile Noreg i 1772. Skatten vart ståande i Danmark. Strilekrigen markerte tydeleg at København ikkje kunne bruka makt uten følgjer i Noreg.
Godt dokumentert
At Strilekrigen er så godt dokumentert skuldast for ein stor del at dåverande borgarmeister Hildebrand Meyer, som opplevde Strilekrigen på nært hald, samla alle dokument og brev om hendinga. Samlinga gav han vidare til sin ven, oversekretæren for Dansk Kancelli (det danske regjeringskontoret), Bolle Luxdorph. Carsten Anker kjøpte så samlinga og i 1823 fekk tidlegare stortingspresident Wilhelm Christie tak i samlinga. Christie gav den i 1838 til Bergen Museum der den har vore sidan.
Songen om Strilekrigen
Rolf Sagen skreiv Songen om Strilekrigen på 70-talet. Songen beskriv bakgrunnen for strilekrigen og korleis strilane inntok Bergen.
Utdrag frå songen:
''Dagen er 17. april
''Om morgonen kjem dei
''– fram or mørkret
''Om dagen kjem dei
Øvsttunlia
Øvsttunlia er ein blindveg på Øvsttun i Fana bydel i Bergen kommune. Han går i ein sving mot sør og vest frå Solåsen. Vegen er om lag 400 meter lang.
Strilekrigen
Songen om Strilekrigen
''Om kvelden kjem dei
''– siglar og ror
Departementet Jura
Jura er eit departementet aust i Frankrike. Departementet ligg i regionen Franche-Comté og er kalla opp etter Jurafjella, på same måte som den sveitsiske kantonen Jura.
Strilekrigen
Songen om Strilekrigen
''Koftekledde i tusental
Departementet Jura
Historie
Jura er eit av dei 83 opphavlege departementa som vart oppretta 4. mars 1790 under den franske revolusjonen. Det vart danna frå delar av den tidlegare provinsen Franche-Comté. Departementa Jura, Doubs og Haute-Saône dannar i dag den moderne regionen Franche-Comté. Préfecture (administrasjonsstad) er Lons-le-Saunier.
Strilekrigen
Songen om Strilekrigen
''No kjem dei, strilane
Departementet Jura
Historie
Historisk høyrte Jura til Grevskapet Burgund, kjend i Frankrike som Franche-Comté. Dole var hovudstad i området fram til det vart erobra av Louis XIV og hovudstaden vart flytta til Besançon.
Strilekrigen
Songen om Strilekrigen
''Fiskarbøndene frå Herdla, Hosanger og Manger
Lappgeit
Lappgeiter (svensk lappgetter) er ein sterkt utryddingstrua geiterase. Dei er noko mindre enn vanlege geiter, med kortare bein. Dei har ofte noko lengre ragg, og dei er vanlegvis kvite.
Departementet Jura
Historie
Så tidleg som på 1200-talet snakka 2/3 av innbyggjarane sør i Jura ein dialekt av frankoprovensalsk. Denne dialekten vart framleis tala i jordbruksområde på 1900-talet.
Strilekrigen
Songen om Strilekrigen
(...)
Departementet Jura
Geografi
Jura er eit av fire departement i regionen Franche-Comté og grensar til dei franske departementa Doubs, Haute-Saône, Côte-d'Or, Saône-et-Loire og Ain, i tillegg til den sveitsiske kantonen Vaud i aust.
Lappgeit
Geiterasen vart oppdaga i Fatmomakke i 2001 da eit tal geiter skulle slaktast. Geitene vart i staden tekne hand om, og desse geitene og etterkommarane etter dei er dei einaste nolevande lappgeitene.
Strilekrigen
Strilekrig i dag
Omgrepet Strilekrig blir i dag ofte nytta av opprørske naturvernaktivistar eller politikarar på Vestlandet som vil markere motstand mot sentrale myndigheiter når det gjeld inngrep i naturen eller manglande tilskot til infrastruktur og offentlege tenester. Når det blir truga med "ny strilekrig" blir det minna om at folket på Vestlandet ikkje finn seg i å bli hersa med.
Departementet Jura
Geografi
Jurafjella er skogkledde og rullande, og ikkje ulendt og berglendt slik som Alpane.
Lappgeit
På Björksta stuteri utanfor Umeå blir dei einaste lappgeitene alne opp.
Departementet Jura
Geografi
Ein finn mange innsjøar i Jura. Den største naturlege innsjøen er Lac De Chalain, som er 3 km lang og 1 km brei. Lac de Vouglans oppstod ved bygginga av ei demning og tilhøyrande vasskraftverk. Dette er ein av dei største kunstige innsjøane i Frankrike.
Klima
Klima i Jura varierer stort med høgda. Dei lågare dalane er tempererte og behageleg, medan dei høge fjellområda kan ha svært kalde vintrar.
Økonomi
Jura er ein vinregion. Jura er kjend for sine uvanlege og særprega vinar, slik som vin jaune, som er laga på liknande måte som sherry. Andre druevariantar er Poulsard, Trousseau og Chardonnay.
Turisme
Jurafjella tilbyr mange aktivitetar som turgåing, skigåing og anna vintersport.
Jorge Wagner
Jorge Wagner er ein brasiliansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Kashiwa Reysol og Kashima Antlers.
Browning Arms Company
Browning Arms Company er ein amerikansk våpenprodusent, som mellom anna lagar maskingevær til bruk i fly og elles i militæret. Føretaket vart grunnlagt i Utah i 1927.
Riederalp
Riederalp er ein kommune i distriktet Aust-Raron i kantonen Valais i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 1905 meter over havet.
Kommunen vart oppretta i 2003 då Goppisberg, Greich og Ried-Mörel vart slått saman.
Kommunen ligg sør for den 23 km lange Aletschgletscher—den største isbreen i Alpane i Bern-Alpane.
Rodrigo Pimpão
Rodrigo Pimpão er ein brasiliansk fotballspelar.
1459 Magnya
1459 Magnya er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 4. november 1937 av Grigoriy N. Neujmin ifrå Krim-observatoriumet i Simeiz på Krimhalvøya.
Sesam.no
Sesam.no er ei norsk søketeneste som vart lansert hausten 2005. Pr mai 2007 hadde Sesam om lag 480 000 unike brukarar i veka, og var ei av dei 12 mest besøkte nettsidene i Noreg. Målet var å bli best på norske søk, men etter å ha tapt 88 millionar kroner, er ambisjonane redusert, slik at søkemotoren satsar mest på søk i aktualitetar og nyhende.
Ein kan blant anna bruke Sesam til å finne:
Teknologi
Sesam.no er utvikla i samarbied med Fast Search & Transfer, eit norsk søketeknologiselskap som er rekna blant dei beste selskap innan søkemotorteknologi i verda.
Organisasjon
Sesam.no er eigd av Schibsted Søk AS, eit dotterselskap i Schibstedkonsernet. Administrerende direktør er Arild Nilsen, og styreleiar er Rolv Erik Ryssdal. Sesam.se og Sesam MEDIA AS er òg dotterselskap av Schibsted Søk.
Taishi Soma
Taishi Soma er ein japansk fotballspelar.
Ligase
Ligasar er ei av seks hovudgrupper av enzym. Ligasar katalyserer reaksjonar der to molekyl vert bundne saman ved hjelp av ATP-hydrolyse.
Sterrett Islands
Sterrett Islands er ei lita øygruppe i Amundsenhavet, som ligg 5 nautiske mil (9 km) nordvest for Edwards Islands og 5 nautiske mil (9 km) vest for Canisteo Peninsula. Ho vart kartlagd frå flyfoto teken av U.S. Navy-skvadron VX-6 i januar, 1960, og vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter James M. Sterrett, biolog med Byrd-ekspedisjonen i 1933-35.
Johannes Vinjum
Johannes Vinjum var ein norsk kunstmålar og grafikar, fødd og oppvaksen i Aurland i Sogn. Vinjum tok kunststudiar i Oslo der han vart buande til han døydde. Fleire av arbeida hans er å finne i Nasjonalgalleriet, Riksgalleriet og Museet for samtidskunst. Hans kjæraste motiv var fjella i Aurland, katedralen i Chartres og borneportrett. Vinjum var Festspelutstillar i Bergen i 1984. Etter at han døydde gav familien ei stor målerisamling til Aurland kommune. Denne samlinga er no å finne i Galleri Vinjum på Aurlandsvangen.
Lidar
Lidar eller LIDAR (Light Detection And Ranging) er ein optisk fjernmålingsteknikk som blir brukt til hurtig måling av posisjonen til fysiske objekt. Ved målingar av tidsskilnaden mellom eit emittert lasersignal og eit reflektert lys kan avstanden til og andre eigenskapar ved objekt blir berekna.
Ofte nyttar ein laser til å måle avstand eller fart. Ved slike målingar er det gjerne tidsskilnaden mellom ein utsend laserpuls og det reflekterte ljoset som blir nytta. Denne teknikken liknar teknikken som blir nytta av ein radar, og einskilde gonger vert LIDAR feilaktig kalla ein laser-radar. Lasermålaren som norsk politi brukar til fartskontroll er ein LIDAR.
Ein LIDAR kan konstruerast som ein 3D-skannar. Til vitskaplege føremål blir LIDAR blant anna brukt til å måle aerosolar, skyer eller gassar som til dømes ozon i atmosfæren. LIDAR er òg vorte teke i bruk til identifisering, vurdering, kartlegging og overvaking av farar for naturkatastrofe, og til tredimensjonal scanning av tunnelar for å gjere dei sikrare og betre dokumentert.
LIDAR er nyttig ikkje berre fordi teknologien kan kartleggje nøyaktige posisjonar over store område, men òg fordi teknologien er rask. Ein moderne LIDAR kan registrere opptil meir enn 1 million posisjonar per sekund. Det ville ta fleire år å samle inn tilsvarande data ved hjelp av tradisjonelle landmålingsteknikkar. LIDAR blir difor teke meir og meir i bruk blant anna til kartlegging av infrastruktur for å støtte oppgåver som vedlikehald, modellering og visualisering.
LIDAR-data kan samlast inn frå luftborne eller landbaserte farkostar, frå fastmonterte målarar på eit stativ, eller frå offshore-installasjonar. Laserskannarar kan i prinsippet brukast til å dokumentere objekta til alle slag i tre dimensjonar, til dømes er den rasutsette fjellsida Åkneset i Møre og Romsdal vorte skanna for å kartleggje rørsler og sprekkutvikling.
Laserskanning i tunnelar
LIDAR kan òg brukast til tredimensjonal skanning av tunnelar, for å gjere dei sikrare og betre. Teknologien er vorte teke i bruk for slike formål etter at ca 25 meter av taket i den nye Hanekleivtunnelen på E18 i Vestfold rasa ned i vegbanen i desember 2006. Raset medverka til å avdekke veikskapar ved norske tunnelprosjekt og bidrog til at forskingsprosjektet Tunnel Stability vart finansiert av programmet Brukerstyrt Innovasjonsarena (BIDD) i Noregs forskningsråd. Forskingsprosjektet har utvikla LIDAR til å bli ein praktisk teknologi for framtidig tunnelbygging.
Ved normal tunneldriving fører kvar sprengsalve tunnelarbeida fem-seks meter lenger inn i berget. Den nye delen av tunnelen vert så kartlagd av ingeniørgeologar, før bergoverflaten blir sikra med boltar og blir dekt med sprøytebetong. Med LIDAR kan ein i staden bruke ein laserbasert skannar i to omgangar. Først brukast skanneren til å kartleggje den sprengte bergoverflata i tunnelen, før sprøytebetongen blir påført. Dette gjev eit tredimensjonalt bilete av kvar einaste kvadratcentimeter av tunnelen, inkludert sprekk og ujamne flater. Deretter blir tunnelen skanna igjen etter at sprøytebetongen er lagt på, og til slutt blir dataa brukt til å lage ein modell som viser tjukkleiken på sjølve sprøytebetongen. Resultatet er tredimensjonalt bilete av både sprøytebetongen og berget under betongen, med ein oppløyselegheit på ca tre målepunkter per kvadratcentimeter. Dette lettar vurderinga av behovet for supplerande og permanent sikring og er til stor hjelp dersom ein seinare skulle avdekke ustabile tunnelparti.
LIDAR i tunnelar vart brukt for første gongen i Noreg i den ca 1200 meter lange Lørentunnelen på Ring 3 i Oslo, som stod ferdig i 2013. Framgangsmåten er presentert i ein kort video publisert på YouTube. Kartlegginga i Lørentunnelen var delvis eit utviklingsprosjekt, men teknikken er seinare blitt brukt i fullskala ved Nedre Romerike Vannverk. Vassverket er i ferd med å byggje eit høgdebasseng i ein fjellhall på Hauglifjell ved Leirsund, og under utsprenging vart det avdekt to ca 15 meter lange soner med uventa dårleg berg. LIDAR-kartlegginga førte til at entreprenøren kunne planlegge endringar i prosjektet med ein detaljgrad som ville vore umogeleg ved hjelp av eldre teknikkar, og dermed vart tilleggskostnadane til byggherren minimert.
Erik Mykland
Erik Mykland er ein norsk fotballspelar. Mykland spelar for IK Start.
Notatblokk-PC
Ein notatblokk-PC, kalla «tablet PC» på engelsk, er ein pc der ein kan skrive rett på skjermen. Dei er som regel ein intel i386 arkitektur-PC i ymse format. PC-en har ein pennbasert inneining frå Wacom som dekker skjermflata, tastaturet kan ein enten legge bak skjermen (konverterbar notatblokk-PC), fjerna, eller er ikkje-eksisterande (virtuelt). Desse to siste er fullverdige notatblokk-PC-ar)
Erik Mykland
Mykland, òg kjend under kallenamnet «Myggen», var ein hardtarbeidande og teknisk god midtbanespelar. Han byrja karrieren heime i Risør, var deretter ein kort periode innom juniorlaget åt Bryne, før han gjekk til Start i 1989 og fekk debuten sin i toppserien. Mykland fekk ei rekkje U-landskampar, og debuterte på A-landslaget i ein privatlandskamp mot Tunisia i november 1990. Til saman spela han 78 A-landskampar og skåra to landslagsmål. Han representerte Noreg i VM-sluttspela i 1994 og 1998, og i EM-sluttspelet i 2000. På landslaget vart han spesielt kjend for overblikket sitt og dei forløysande pasningane.
I tillegg til Start, har Mykland spela for ei rekkje klubbar i utlandet. Det fyrste utanlandsopphaldet hans var kring årsskiftet i 1995, då han vart leigd ut til den nederlandske klubben FC Utrecht. Dette opphaldet vart ingen suksess, og han returnerte til Start etter nokre månader. Hausten 1996 vart han seld til austerrikske FC Linz, der han hadde større suksess – og etter berre éin sesong i Austerrike vart han seld vidare til den greske storklubben Panathinaikos. Etter tre sesongar i Hellas, drog Mykland til tyske TSV 1860 München og deretter til danske FC København. I FC København vann Mykland sitt fyrste og einaste seriemesterskap i 2003.
Notatblokk-PC
Microsoft Tablet PC
Microsoft er initiativtakar til notatblokk-PC-ane, dei har utvikla eit operativsystem Windows XP TabletPC edition som inkluderer skriftgjenkjenning. Det har ikkje vore den suksessen dei opphavleg håpte på, men stoda kan endre seg. Tablet PC var det teknologiske termet som var mest søkt på i 2004 på google. Ein norsk versjon på nynorsk eller bokmål er ikkje tilgjengeleg per dags dato.
1460 Haltia
1460 Haltia er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 24. november 1937 av Yrjö Väisälä ifrå Turun observatorio, Turun yliopisto i Turku.
Notatblokk-PC
Linux Notatblokk-PC
Situasjonen på Linux er litt mørkare, ein kommersiell versjon frå Lycoris er laga, men denne er ikkje særleg utbreidd. Drivarar for wacomskjermar er tilgjengelege, og det største problemet for etterinstallasjon på ein notatblokk PC er gjennkjenning av handskrift (delvis dekt av xstroke).
Myrkdalen
Myrkdalen er ei bygd på Vossestrand i den nordlege delen av Voss herad i Vestland. I Myrkdalen ligg Vestlandets største skisenter, Myrkdalen Fjellandsby.
Myrkdalen er heimstaden til mellom anna OL-vinnar og skihoppar Lars Bystøl.
Erik Mykland
Mykland vert rekna for å vera ein av Noregs beste fotballspelarar gjennom tidene, men han var òg ein nokså kontroversiell spelar. Han vart skulda for å vera eit dårleg føredøme av di han røykte og fleire gonger skapa avisoverskrifter i samband med nattklubbvitjingar. Utsegna hans om at han ikkje rekna seg sjølv som ein toppidrettsutøvar skapa òg ordskifte.
Mykland la i utgangspunktet opp som fylgje av ein kneskade sumaren 2004, men gjorde comeback for Idrettsklubben Start hausten 2008.
Karriere som spelar
* Berre seriekampar.
Sintrafjella
Sintrafjella eller Serra De Sintra er ei fjellkjede vest i Portugal. Det høgaste punktet er 529 meter over havet nær Sintra. Fjellkjeda strekkjer seg 1 km frå feriebyen Sintra til Cabo da Roca ved Atlanterhavet.
I antikken var fjellkjeda kjend som Lunae Mons (Månefjella) og var staden der jaktgudinna Cynthia (eller Diana) heldt til.
Suchland Islands
Suchland Islands er ei gruppe på kring åtte småøyar som ligg like innanfor innløpet til Cranton Bay. Ho vart kartlagd av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy, 1960-66. Ho vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Everett B. Suchland, Jr. i U.S. Navy, som var sambandsmann ved Byrd Station, 1967.
Yuki Saneto
Yuki Saneto er ein japansk fotballspelar.
Han har spela for klubbane Kawasaki Frontale og Avispa Fukuoka (2019).
Sete Cidades
Sete Cidades er ein vulkan på Asorane og består av ein kaldera med to innsjøar i midten kalla Lagoa das Sete Cidades. Vulkanen ligg på vestsida av øya São Miguel og er den mest populære nasjonalparken på øyane. Innsjøen er om lag 5 km lang og 1-2 km brei. Vulkanen har vore den mest aktive på Asorane dei siste 5000 åra.
Frå kanten av krateret ligg innsjøane 500 meter nedanfor, den eine med ein blåaktig farge og den andre med ein grønaktig farge. I følgje ei segn vart dei forskjellige fargane danna då ei prinsesse og elskaren hennar, ein ung gjetar, måtte forlate kvarandre. Tårene dei felte då dei sa farvel vart dei to innsjøane, som fekk farge etter augefargen deira.
Dei to innsjøane er ein av dei største turistattraksjonane på Asorane. Etter det første utbrotet for om lag 20 000 år sidan har det vore 20 utbrot i ettertid som har danna den 500 meter djupe kalderaen. I botn av kalderaen står det seks pyroklastiske kjegler. Lavadomar, lavastraumar og avleiringar etter pyrkoklastiske straumar er funne på vest- og nordsida. Det siste utbrotet fann stad på 1400-talet. Desse utbrota skjedde inne i kalderaen og frå undersjøiske ventilar på vestkysten av øya.
Erfjorden
Erfjorden er ein fjordarm i Boknafjorden i Suldal og Hjelmeland kommune i Rogaland. Han er ei fortsetjing av Jelsafjorden i vest og strekkjer seg 12 km inn til Erfjord. Frå Erfjord held fjorden fram 4 km vidare nordover som Tyssefjorden, slik at den totale lengda vert 15 km.
Fjorden har innløp mellom Lygnes i Hjelmeland på sørsida og Landsnes i Suldal på nordsida. Nord for innløp ligg Økstrafjorden, medan Ombofjorden ligg i sørvest. 4 km inn i fjorden strekkjer Bogsfjorden seg nordover til vestsida av Erfjord. Eit par kilometer lenger aust deler Erfjorden seg i fleire delar. Nordover held fjorden fram som Erfjorden og i aust stikk Kilaneset ut i fjorden. På nordsida av neset ligg Kilavågen, medan Midtvågen ligg på sørsida. Eidavågen er ei bukt som går sørover. Frå botn av Eidavågen er det berre eit 750 meter breitt eid over til nordsida av Jøsenfjorden.
Den nordgåande delen av Erfjorden går inn til sjølve bygde Erfjord, som no ligg på vestsida av fjorden. Erfjord ligg på eit smalt eid, som berre er 250 meter breitt på det smalaste. Aust for Erfjord ligg enden av Bogsfjorden. På austsida av Erfjorden ligg tettstaden Hålandsosen. Rett nord for Hålandsosen ligg Hålandssundet der Riksveg 13 kryssar fjorden. Sundet markerer òg innløpet til Tyssefjorden som endar opp ved grenda Tysse. Tyssefjorden er smal med bratte fjordsider på begge sider. På austsida stig fjordsida nesten 600 meter rett opp til Sørhusheia (595 moh).
Ingrid Bjørkum
Ingrid Bjørkum er ein norsk forfattar. Ho vaks opp i Naddvik i Årdal, og er busett i Leikanger. Ho har eksamen i ressursøkonomi ved Norges Landbrukshøgskole 1980. Bjørkum har vore tilsett i Akerhus fylkeskommune, i planavdelinga i Sogn og Fjordane fylkeskommune, kontorsjef ved Fylkesarbeidskontoret i Sogn og Fjordane, likestillingskonsulent same stad, underdirektør ved fylkestrygdekontoret i Sogn og Fjordane, miljøvernsjef hos Fylkesmannen i Sogn og Fjordane 1995-1997 og ass. fylkesmann same stad frå 1997. Ho vart tilsett som avdelingsdirektør i Direktoratet for forvaltning og IKT i 2008. Bjørkum er seniorrådgivar i Difi.
Yuki Natsume
Yuki Natsume er ein japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Kawasaki Frontale, Tochigi SC og Matsumoto Yamaga FC.
Dyrekrinsen
Dyrekrinsen eller zodiaken viser til eit tenkt belte av stjerneteikn som går rundt jorda langs ekliptikken. Dei fleste stjerneteikna har namn etter dyr. Omgrepet blir brukt innan astrologi, der kvart stjerneteikn skal ha særskilde eigenskapar.
Inndeling
Dei tolv stjerneteikna i Dyrekrinsen er:
Stjerneteikna er delte inn i fire grupper som svarer til dei fire elementa frå gresk antikk. Teikna knytte til eld er Vêren, Løva og Skyttaren, dei knytte til jord er Tyren, Jomfrua og Steinbukken, dei til luft er Tvillingane, Vekta og Vassmannen, og dei til vatn er Krepsen, Skorpionen og Fiskane.
Giovanni Boccaccio
Giovanni Boccaccio var ein diktar, forfattar og vidgjeten humanist i Firenze. I dag er han mest kjend for diktverket Decamerone (på norsk kjend som Dekameronen) som vart utgjeven på norsk fyrste gong i 1934 i ei umstjing av Henrik Rytter. Det er ei bok med 100 fortellinger med erotisk tilsnitt.
Saint-Claude
Saint-Claude er ein by og kommune i aust i Frankrike. Han er sous-préfecture (underprefektur) i departementet Jura i regionen Bourgogne-Franche-Comté og har om lag 12 000 innbyggjarar.
Byen vart opphavleg kalla Saint-Oyand etter St. Eugendus. I 687 då St. Claudius hadde fråtredd frå bispedømet Besançon og i 696 døydde som den tolvte abbeden, byrja pilegrimar å vitje grava hans. På 1200-talet vart pilegrimane så mange at namnet «Saint-Claude» vart nytta meir og meir, og i dag har det tatt over for det gamle.
Weinen, Klagen, Sorgen, Zagen
Weinen, Klagen, Sorgen, Zagen, BWV 12, er ein kantate av Johann Sebastian Bach. Kantaten spring ut frå Weimar-perioden til Bach. Han vart først framført i hoffkapellet i Weimar den tredje sundagen etter påske, den 22. april 1714. Ein trur teksten, som skildrar sorga til dei kristne, må vere skriven av Salomon Franck, hoffdiktaren i Weimar.
Tyssefjorden
Tyssefjorden er den inste delen av Erfjorden i Suldal kommune i Rogaland. Han er 4 km lang og strekkjer seg frå Hålandssundet, like nord for tettstaden Hålandsosen og bygda Erfjord og inn til grenda Tysse. Tyssefjorden er smal med bratte fjordsider på begge sider. På austsida stig fjordsida nesten 600 meter rett opp til Sørhusheia (595 moh).
Weinen, Klagen, Sorgen, Zagen
Kantaten er skriven for sopran, alt, tenor, bass, obo, trompet, fagott, to fiolinar, to gambe og basso continuo. Det er sju satsar, i f-moll, bortsett frå der anna er nemnt:
Bach skreiv om materialet frå den første koralen og danna Crucifixus-satsen i Credo i Messe i H-moll.
Klokkarlia
Klokkarlia er ein veg på Øvsttun i Fana bydel i Bergen kommune. Han går nordaustover frå Solåsen til Stemmelia. Vegen er om lag 500 meter lang.
Magnetometer
Eit magnetometer er eit vitskapleg måleinstrument som vert nytta for å måle styrken og/eller retninga til eit magnetfelt.
Klokkarlia
Namnet vart vedteke i 1949. Øvsttun skole, som i dag vert kalla Øvsttunsenteret og er ein spesialskule for ungdom med store åtferdsvanskar, ligg her.
Bogsfjorden
Bogsfjorden er ein fjordarm av Erfjorden i Suldal kommune i Rogaland. Han har ei lengd på om lag 3,5 km og strekker seg nordover til vestsida av eidet som bygda Erfjord ligg på.
Magnetometer
Magnetometer vert nytta i geologien for å måle magnetfeltet til jorda (magnetosfæren). Framfor alt gjev jernhaldige mineral utslag i magnetometer og kan derfor hjelpe i jakta etter malmfunn. Dei vert òg nytta for å finne arkeologiske funnstader, skipsvrak og andre gravlagde lekamar. Magnetometer kan gjerast særs kjenslevare, og kan gje teikn på polarlysaktivitet før sjølve polarlyset vert synleg. Det finst eit nettverk av magnetometer rundt jorda som konstant målar effekten solvinden har på magnetfeltet til jorda.
Magnetometer finst òg innebygde i ulike mobiltelefonar.
Bogsfjorden
På det smalaste er dette eidet berre om lag 250 meter breitt og på andre sida ligg ein indre del Erfjorden. Eidet går vidare sørover til halvøya Erøyna, som skil Bogsfjorden frå resten av Erfjorden.
Innløpet til Bogsfjorden er ved Bogssundet mellom Hommaneset og Tangane. Innanfor Bogssundet ligg Bogsholmen og vest for denne ligg den vesle grenda Bog, som har gjeve namn til fjorden.
1461 Jean-Jacques
1461 Jean-Jacques er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 30. desember 1937 av Margueritte Laugier ifrå Observatoire de Nice i Nice.
Heinrich Schütz
Heinrich Schütz var ein tysk barokk-komponist og organist.
Schütz vert rekna som den største tyske komponisten før Bach, og er ved sidan av Claudio Monteverdi ein av dei viktigaste komponistane på 1600-talet. Ein reknar med at Schütz skreiv den første tyske operaen, Dafne, som vart oppført i Torgau i 1627.
Trettiårskrigen, fleire pestepidemiar og sosiale omveltingar prega mykje av den skapande perioden til Schütz. Han byrja karrieren med å skrive store fleirkorsverk inspirert av venetiansk stil, men etter kvart som tilhøva for kulturell utfolding forverra seg vart han tvungen til å skrive mykje av musikken sin for små ensemble.
Oppvekst
Heinrich vart fødd inn i ein framståande borgarleg familie av frankisk opphav som den nest eldste av dei åtte borna til Christoph Schütz og Euphrosyne Bieger. Då han var fem år gammal flytta familien frå Köstritz i Aust-Thüringen til Weißenfels i Sachsen-Anhalt, der faren overtok gjestehuset «Zum güldenen Ring» etter far sin. Seinare kjøpte han eit gjestehus til som han kalla «Zum Schützen». Christoph fekk ein framståande posisjon i byen, og vart etter kvart borgarmeister. Sine barn gav han ei grundig utdanning, òg musikalsk. To av dei fyre yngre brørne til Heinrich, Benjamin og Georg vart velkjente juristar. Schütz var nært knytt til familien heile livet, og ser ut til å ha hatt eit spesielt nært forhold til broren Georg.
I 1598 overnatta landgreve Moritz von Hessen-Kassel i gjestehuset til Christoph. Greven var ein kyndig musikar og habil komponist, og då han fekk høyre Heinrich synge innsåg han straks talent til guten, og oppfordra foreldra til å sende han til hoffet til greven i Kassel. Foreldra hadde motførestelnader mot at Heinrich skulle slå inn på ein musikalsk løpebane, men greven freista med utsikter til ei allsidig utdanning, og foreldra gav til slutt etter. Opphaldet ved hoffet i Kassel starta i 1599, og greven heldt løftet sitt: Heinrich song i koret samstundes som han gjekk på akademiet til greven Collegium Mauritanum, og frå 1607 kosta greven studiar i juss og etymologi ved universitetet i Marburg samstundes som Heinrich studerte orgelspel og komposisjon.
Venezia
Landgreve Moritz vitja Marburg i 1609 og gav Schütz følgjande oppfordring: «sidan den godt kjente, men ganske gamle musikaren og komponisten Giovanni Gabrieli, framleis er i live, ville eg ikkje gått glipp av sjansen til å høyre han og lære noko av han». Oppfordringa vart følgd opp av eit toårig stipend som skulle nyttast til å studere hos Gabrieli. Schütz skreiv seinare at han først fann det vanskeleg å komponere, og angra på at han hadde forlate studiane i heimlandet. Men det må ha gått betre etter kvart, for Gabrieli brukte den store framgangen til Schütz i komposisjon og orgelspel som grunngjeving til å oppfordre grev Moritz til å forlenge stipendet med eit tredje år. Schütz avslutta dei to første åra med å gje ut madrigalsamlinga Il Primo libro di Madrigali, og dediserte denne til greven. Òg etter det tredje året vart han sterkt oppfordra om å halde fram, noko han òg gjorde, no med støtte frå foreldra som truleg var vorte meir positivt innstilt til dei musikalske interessene til sonen. Gabrieli og Schütz knytte openbert eit tett personleg vennskap, og på dødsleiet gav Gabrieli ein av ringane sine til Schütz, som på si side alltid omtalte Gabrieli særs ærbødig og rekna han som sin einaste lærar.
Politisk kasteball
Etter at Schütz var tilbake i Kassel i 1613 fekk han stilling som andreorganist ved hoffet til landgreve Moritz. I august 1614 skreiv kurfyrst Johann Georg I. av Sachsen i Dresden til landgreven og bad om å få låne ein organist ved namn Schütz. Dette fekk han, men nekta så å levere han tilbake. Grev Moritz, som jo hadde kosta utdanninga til Schütz, prøvde i fleire førespurnader å få tilbake sin musikalske juvel, men på grunn av den politiske situasjonen var greven avhengig av å stå på god fot med kurfyrsten og måtte til slutt akseptere at Schütz vart verande i kurfyrsten sitt «eige». I august 1615 vart Schütz fungerande kapellmeister ved hofforkesteret til kurfyrsten i Dresden, på den tida det leiande hoffkapellet i Tyskland. Den formelle tittelen Konsertmeister fekk han ca. 1619 og heldt denne resten av livet. Same år publiserte han Psalmen Davids og gifta seg med den atten år gamle Magdalena Wildeck.
Som kapellmeister hadde Schütz overoppsikten med medlemmene i hoffkapellet og var ansvarleg for all musikk ved hoffet: kyrkjeleg såvel som verdsleg – til underhaldning, ved gudstenestene og ved politiske høve. Dessverre er hans dramatiske verdslege verk (syngespel og ballettar) forsvunne då det vanlegvis berre var teksten som vart trykt.
Trettiårskrigen
I 1618 braut trettiårskrigen ut med ein så øydeleggjande verknad at han kosta drygt ein tredjedel av den tyske folkesetnaden livet. Kulturlivet vart sjølvsagt sterkt skadelidande og Schütz skreiv: «Som følgje av den vedvarande og farlege krigen i vårt kjære tyske fedreland er den seriøse musikken i store vanskar og ligg mange stader heilt nede». Derfor måtte han sette ned krava til oppføringspraksis og orkesterstorleik «slik at talentet Gud gav meg i denne edle kunsten ikkje skal verte verande uverksam, men i det minste skape noko». I tillegg til krigen kom fleire pestepidemiar.
For å ikkje miste kontakten med trendane i musikklivet på denne tida, reiste Schütz til Italia i 1628 og var der eitt år. Det er mogeleg at han møtte Claudio Monteverdi, men det er ikkje sikkert. Opphaldet gav Schütz mange nye impulsar, til dømes byrja han å skrive i den nye deklamatoriske monodiske stilen som mellom anna Monteverdi hadde vore med på å utvikle. Òg den første boka i Symphoniae sacrae som han publiserte etter han vendte tilbake til Tyskland i 1629, viser teikn på impuls frå opphaldet i Italia.
Hoffkapellet i Dresden hadde på denne tida så store problem med å forsørgje og lønne medlemmene at Schütz stadig prøvde å finne arbeid utanfor Dresden. Han var derfor glad for å kunne takke ja til eit tilbod frå kong Kristian Kvart i København om å leie musikken ved store bryllupsseremoniar. Schütz oppheldt seg i København i åra 1633–1635 og 1642–1644, og fungerte der som dansk overkapellmeister. Elles arbeidde han som musikalsk rådgjevar ved fyrstehoffa i Hannover, Wolfenbüttel, Gera, Weimar og Zeitz. I høve gravferdsseremonien til prins Heinrich II. Posthumus Reuß komponerte Schütz i 1635/36 Musikalische Exequien, den største og viktigaste komposisjonen hans for slike høve. I 1636 publiserte han første del av Kleinen geistlichen Konzerte og andre del i 1639. Høgdepunktet av hans publikasjonsverksemda kom på slutten av 1640-åra med andre del av Symphoniae sacrae i 1647, i 1648 Geistliche Chormusik og i 1650 tredje og siste del av Symphoniae sacrae.
Seine år
Frå 1645 sendte Schütz stadig søknader om å få pensjonere seg, med sine 60 år følte han seg gammal og hoffkapellet låg uansett nede. Kurfyrst Johann Georg I. avviste alle søknadene, ofte utan å svare eller ved å returnere breva ulesne. Då Johann Georg I døydde i 1656, slo sonen og etterfølgjaren Johann Georg II. saman hoffkapella sine og gav Schütz den etterlengta pensjonen, samt tittelen «ältesten Kapellmeister» som han heldt fram til han døydde.
Schütz nøyt sitt otium i Weißenfels, staden der han voks opp. Frå denne tida stammer «Lukaspasjonen» (rundt 1664), «Matteuspasjonen» (1665) og «Johannespasjonen» (1666), samt «Weihnachtshistorie» (1664). Han siste verk er ei fullstendig tonesetting av Salme 119 (1671), oppdelt i 11 motettar med eit tilhøyrande tysk magnifikat og musikk til Salme 100. Salme 119 er den lengste i Bibelen, og heile verket er gjennomgåande dobbeltkorig. Sidan dette er hans siste verk vert det òg kalla «Schwanengesang».
Schütz døydde i Dresden 87 år gammal og vart gravlagt i den gamle Frauenkirche i Dresden. Gravstøtta forsvann då den gamle kyrkja vart riven i 1727.
Musikalsk stil
Schütz starta karrieren sin i eit strålende hoffmiljø og levde fram til kona døydde eit lykkeleg familieliv, men samanfallet av trettiårskrigen, epidemiar og sosiale omveltingar førte til noko han sjølv skildra som eit «nesten uuthaldeleg tilvære». I berre liten grad vert desse livserfaringane gjenspegla i musikken hans – komponistar på tida hans skildra sjeldan sine eigne kjensler, men såg på seg sjølv, og vart sett på, som handverkarar som produserte det tenesteherren kravde av dei.
Komposisjonane til Schütz er påverka av læraren Gabrieli, av Monteverdi og av nederlandske 1500-talskomponistar. Tidleg i karrieren komponerte Schütz musikk i eit stort og ekspansivt format, men musikken vart etter kvart enklare og nærast spartansk, ein stil som kulminerer med pasjonane. Dei forverra sosiale tilhøva er den mest truleg årsaka til denne utviklinga.
Schütz innførte den nye italienske konserterande stilen med obligat generalbass til Tyskland og samla den med tysk bibelprosa. Hans meisterlege «omsetjing» av tyske tekster til musikk – preget av erfaringane med den italienske madrigalen – har alltid trollbunde publikum. Bortsett frå bibelprosaen, med særleg vekt på Salmane, sette han sjeldan tekst til rim eller strofisk tekst. Dette kan skuldast at han ikkje fann tyske tekster etter det italienske madrigal-mønsteret og ikkje såg seg i stand til å skrive slike sjølv Schütz samarbeidde uansett med kjente diktarar, til dømes førte samarbeidet med Martin Opitz til pastoralkomedien Dafne. Musikken er tapt, og ein veit ikkje sikkert om dette var ein gjennomkomponert opera eller eit teaterstykke med musikk.
Ved sidan av generalbass-stilen skreiv Schütz i den eldre generalbass-frie stilen, som han heldt for å vere eit godt grunnlag for all komposisjon. Dette viste han i praksis, ikkje berre i madrigalane, men òg i Cantiones sacrae-motettane (1625) og i Geistliche Chormusik (1648). Schütz' spesielle særtrekk var måten han fusjonerte begge stilartene til einskaplege verk gjennom ein virtuos omgang med vokalstemmene såvel som med dei obligate instrumenta, og ei variert handsaming av dei forskjelligaste besetningane, frå små einstemmige konsertar til fleirkorige, klangfulle verk. Òg Schütz sine samtidige anerkjente prestasjonane hans på dette feltet.
Schütz var ein av dei siste komponistane som skreiv i ein modal stil. Harmoniane hans oppstod meir som eit resultat av at sjølvstendige stemmer hamna på same vertikale linje enn av ei kjensle for funksjonell harmonikk – til gjengjeld oppviser mykje av musikken hans ein sterk tonal gravitasjon når han nærmar seg kadensane. Musikken inneheld mykje imitasjon, men er strukturert slik at stemmene ikkje nødvendigvis kjem inn etter same talet på taktslag eller med forutsigbar intervallavstand. Måten Schütz komponerte på fører ofte til intense dissonansar som skuldast ein kontrapunktikk der dei individuelle stemmene flyttar seg korrekt lineært, men slik at resultatet vert ein oppsiktsvekkande harmonisk spaning. Framfor alt viser musikken hans ei eineståande kjensle for aksentueringa og meininga til teksten, ofte formidla ved hjelp av tekniske figurar henta frå musica poetica.
Schütz var ein viktig formidlar av nye musikalske idear frå Italia til Tyskland, og var særs viktig for den tyske musikken som vart skapt etter hans tid. Røtene til den nordtyske orgelskulen ligg hos Schütz (og hos nederlendaren Jan Pieterszoon Sweelinck). Denne musikken kulminerte i verka til J.S. Bach eit hundreår etter.
Ettermæle
I levetida si vart Schütz titulert som parens nostrae musicae modernae, dvs. «vår moderne musikks far». I det første tyske musikkhistoriske verket frå 1650 vart han omtalt som «den aller beste tyske komponisten», og på gravstøtta vart han omtalt som saeculi sui musicus excellentissimus, dvs. «århundredets mest fremragande musikar». Av elevane til Schütz finn ein mellom anna Pohle, Weckmann, Theile, Krieger og Vierdanck. Trass ryet sitt i samtida vart han gløymt etter han døydde og vart verande gløymt i 200 år.
Første gong Schütz vart utførleg nemnt etter gløymeperioden var i monografien til Carl von Winterfeld (1834) over Giovanni Gabrieli. Seinare gjorde korleiaren Carl Riedel han kjend gjennom sine eigne omarbeidingar, først og fremst av pasjonane og Sieben Worte. Òg Brahms oppførte nokre av verka til Schütz. I 1885 byrja Philipp Spitta å publisere dei første av dei samla verka til Schütz, og i 1920-åra starta eit intensivt arbeid med framfor alt motettane i Geistliche Chormusik. Ein konsekvens av arbeidet var at det i 1930 vart danna eit Heinrich Schütz-selskap, Internationale Heinrich-Schütz-Gesellschaft som arrangerer Schütz-festspel og Schütz-dagar for å utbre kjennskapen til og forståinga for musikken hans. Ein av grunnleggarane av selskapet, Hans-Joachim Moser, publiserte i 1936 den første Schütz-biografien, og i 1955 byrja selskapet å arbeide med ei ny komplett utgåve som i desember 2006 var kome opp i 34 bind, og ein reknar med å kome opp i 45 bind. I 1979 byrja selskapet å gje ut årbøker med artiklar om komponisten og relaterte emne.
Publiserte verk
Omtrent 500 enkeltstykke er bevart etter Schütz, dei fleste finst i dei publiserte samlingane nedanfor. Fullstendig verkliste (Schütz-Werke-Verzeichnis - på tysk)
Tepic
Tepic er hovudstaden og største byen i den meksikanske delstaten Nayarit. Byen hadde i 2005 rundt 684 145 innbyggjarar og arealet er på 1,983.3 km². Tepic vart grunnlagd i 1542.
Akito Fukumori
Akito Fukumori er ein japansk fotballspelar.
Han har spela for klubbane Kawasaki Frontale og Hokkaido Consadole Sapporo (2019).
Robert D. Levin
Robert D. Levin er ein vidkjend amerikansk konsertpianist, komponist og musikkvitar med historisk oppføringspraksis som hovudfelt. Det kanskje viktigaste verket hans er fullføringane hans av fleire ufullførte Mozart-verk — særleg Requiem i d-moll og Große Messe i c-moll. På oppdrag frå John Eliot Gardiner har han nyarrangert manglande orkesterstemmer til fem satsar frå kantatar av J.S. Bach. Som utøvar er han mest kjend for arbeidet sitt som hammarklavérsolist for klassiske konsertar, og særleg for si fagleg gjennomførte handsaming av verk av Mozart. Som utøvar prøver han å atterskapa oppføringspraksis frå tida til komponistane, inkludert improvisasjon av lange kadensar. Han er kjend for å lære musikk snøgt, og han hevdar å kunna lære eit praktisk tala kva som helst slags standard klavérverk på under tre veker.
Yudai Tanaka
Yudai Tanaka er ein japansk fotballspelar.
Elvar i Portugal
Dette er ei liste over elvar i Portugal.
Lumino
Lumino er ein kommune i distriktet Bellinzona i kantonen Ticino i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 270 meter over havet.
Øvsttun
Namn
Garden var opphavleg det øvre tunet i storgarden Hjelmeland, og heitte først Ófratún eller Øvretun, medan Neðratún eller Nedretun var det andre. Då Midtun kom til som ein tredjepart vart namna endra til Øvsttun og Nesttun.
Historie
Garden var saman med nabogarden Nesttun opphavleg ein del av storgarden Hjalmulfsland (Hjelmeland), men vart alt i mellomalderen delt i sjølveigarbruk og ein halvpart som skal ha høyrt til Nonneseter kloster. I 1519 var det registrert tre brukarar på Øvsttun.
Frå 1500-talet til 1836 var klosterparten eigd av De Søefarendes Fattighus.
På 1900-talet vart delar av garden utskilt til kyrkje, skular og andre offentlege bygg, men her er framleis gardsdrift.
Geografi
Området ligg mellom Nesttun og Birkelandsvatnet. Han grensar til Nesttun i nordvest, Skjold i vest, Lilletveit i sør, Ulsmåg i aust, Nordrevoll i nordaust og Midtun i nord.
På området ligg Slåtthaug ungdomsskule og Slåtthaug videregående skole, samt Slåtthaug kunstisbane og Slåtthaug idrettsanlegg. Her ligg òg Øvsttun kirkegård på vel 31 000 m²
Stemmelia
Stemmelia er ein veg på Øvsttun og Nordrevoll i Fana bydel i Bergen kommune. Han svingar seg nordover frå Solåsen til Totlandsvegen. Vegen er om lag 1,1 km lang.
Namnet vart vedteke i 1960.
Meine Seufzer, meine Tränen
Meine Seufzer, meine Tränen, BWV 13, er ein kantate av Johann Sebastian Bach. Han vart skriven for den andre sundagen etter trettande dag jul. Den avsluttande koralen er ei harmonisering av salmen O Welt, ich muss dich lassen.
Passacaglia
Passacaglia, passacaille eller pasacalle (spansk pasar una calle, 'spasere gatelangs') var opphavleg ein spansk folkedans. På 1500-talet kom dansen til Frankrike og Italia der han vart oppført scenisk.
Meine Seufzer, meine Tränen
Han er instrumentert for to blokkfløyter, obo da caccia, strykarar (to fiolinar, bratsj og basso continuo), songsolistar og kor og er i seks satsar:
Passacaglia
Som musikkform er passacagliaen ofte, men ikkje alltid, basert på ein bass-ostinat i tredelt takt, vanlegvis med ein alvorleg og mollprega karakter.
Den mest kjente passacaglia frå barokken er Johann Sebastian Bach sin Passacaglia i c-moll for orgel (BWV 582). Òg Crucifixus frå Messe i h-moll er bygd opp som ein passacaglia.
Nordahl Grieg videregående skole
Nordahl Grieg videregående skole er ein fylkeskommunal vidaregåande skule på Rå i Ytrebygda bydel i Bergen, opna i 2010. Skulen er namngjeve for å heidre diktaren og journalisten Nordahl Grieg (1902–1943), som var frå Bergen.
Skulen har ansvar for undervising i sosiale og medisinske institusjonar (SMI-skulen), og har ei eiga avdeling for elevar med spesielle behov og utfordringar knytet til nedsett høyrsle, ein knutepunktskule. Skulen tilbyr teiknspråk som 2. framandspråk som han einaste i fylket.
Mariell Øyre
Mariell Øyre er ein norsk fotograf, bloggar, redaktør og forfattar frå Årdal, ei stund busett i London. Ho er aktiv på nynorskbloggen hjartesmil.com.
Nordahl Grieg videregående skole
Skulen har inngått ei intensjonsavtale med Universitetet i Bergen om å vera praksisskule for forskning, og med NHO i forhold til å ha eit utstrakt samarbeid med næringslivet i Bergen. Skulen skal fokus på innovasjon, forskning og teknologi.