cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Anna Anka
Anka vart fødd i Folkerepublikken Polen (no Republikken Polen), der mora døydde under fødselen. Ho kom på barneheim, og vart då ho var tre år adoptert av ein familie frå Bjuv i Skåne i Sverige.
I 2011 var ho å sjå i ein norsk fjernsynsreklame for Coop Prix. Ho kom på sjetteplass i den sjuande sesongen av Skal vi danse på TV 2.
Mattighofen
Mattighofen er ein kommune i distriktet Braunau am Inn i forbundslandet Oberösterreich i Austerrike. Kommunen har ei flatevidd på 5,15 km² og i kring 6 500 ibuarar. Byen Mattighofen ligg 454 meter over havet, ei 15 km sør-søraust om Braunau am Inn.
KTM, eit industrikonsern som lagar syklar, mopedar og motorsyklar, har hovudkontor og fabrikkar i Mattighofen.
Michel Kafando
Michel Kafando er overganspresident i Burkina Faso sidan november 2014. Han er ein tidlegare diplomat og minister som var SN-ambassadør for frå 1998 til 2011 og utanriksminister for Øvre Volta (dagens Burkina Faso) frå 1982 til 1983.
Etter at president Blaise Compaoré gjekk av som følgje av massedemonstrasjonar 31. oktober 2014 blei Kafando vald til overganspresident i eit år fram til presidentvalet. Han blei teken i eid 18. november 2014.
Kafando er fødd i Ouagadougou. Han har ein bachelorgrad i juss frå Universitetet i Bordeaux frå 1969, eit diplom i statsvitskap frå Paris og eit frå Institut de hautes études internationales et du développement (IHEID) i Génève, begge frå 1972. I 1990 tok han doktorgrad i statsvitskap ved Sorbonne. Han er gift og har eit barn.
Rupert Grint
Rupert Grint voks opp i Hertfordshire i England, som den eldste av fem sysken. Han hadde ikkje noka erfaring som skodespelar før han vart utvald til å vere med i filmen Harry Potter og De vises stein i 2001. Sidan har han spelt i rolla som Ronny Wiltersen i alle åtte Harry Potter-filmane frå 2001 - 2011 saman med Daniel Radcliffe som Harry Potter og Emma Watson som Hermine Grang.
Ved sida av Harry Potter-filmane har Grint spelt i fleire andre spelefilmar, m.a. krigsdramaet Into the White frå 2012.
Stadsbygd
Stadsbygd er ein tidlegare kommune i tidlegare Sør-Trøndelag fylke, som opphavleg femna det meste av tidlegare Rissa kommune og austlege delar av dagens Agdenes kommune. Stadsbygd er i dag ei bygd og eit sokn i Indre Fosen kommune, lengst sør på Fosenhalvøya ut mot Trondheimsfjorden. Soknet utgjer den sørlegaste delen av kommunen. Bygda er mykje prega av jordbruk. «Staværingsbåten» er kjent frå ferdene frå Stadsbygd til Lofotfisket.
Namnet Stadsbygd kjem av norrønt staðr, som stammar frå namnet på halvøya som stikk ut i fjorden.
Inndelingshistorikk
I 1860 vart Rissa skilt ut frå Stadsbygd kommune. Det som stod att av Stadsbygd femna grender på begge sidene av Trondheimsfjorden. I 1964 vart delen av Stadsbygd nord for Trondheimsfjorden slått saman med Rissa og områda av Stjørna kommune sør for Stjørnfjorden til nye Rissa kommune. Samstundes vart Ingdalen på sørsida av Trondheimsfjorden slått saman med Agdenes til nye Agdenes kommune.
Trick of the Light av The Who
«Trick of the Light» er ein song skriven av bassisten John Entwistle for The Who og det åttande albumet deira, Who Are You. Songen vart gjeven ut som den andre singelen frå albumet. Ein annan song av Entwistle kom ut på B-sida, «905», men singelen gjekk ikkje inn på singellista nokon stad.
Teksten skildrar frykta for å vere seksuelt utilstrekkeleg i møtet med ei prostituert kvinne.
Monterotondo
Monterotondo er ein by og ein kommune i provinsen Roma i regionen Lazio i Italia. Kommunen har 40 000 ibuarar og dekker ei flatevidd på 40,9 km².
Byen, som voks fram frå 10.-11. hundreåret, ligg 28 km nord for Roma. Gamlebyen ligg på eit høgdedrag aust for elva Tiber, 165 meter over havet.
St. Louis to Liverpool
St. Louis to Liverpool er det sjuande studioalbumet og det tiande totalt av rock and roll-artisten Chuck Berry, utgjeve i 1964 på Chess Records. Det nådde 124. plassen på Billboard-albumlista, og var det første av Berry sine studioalbum som gjekk inn på denne lista. Musikkritikaren Dave Marsh kalla det «ei av dei beste rock and roll-platene som nokon gong er laga».
Innhald
Den 18. oktober 1963 slapp Berry ut av fengsel etter å ha sete inne i 20 månader for å ha transportert ein mindreårig over ei delstatsgrense for «umoralske føremål». Medan han sat i fengsel hadde fleire unge rockgrupper funne inspirasjon i musikken hans. Beach Boys hadde basert den store hitsingelen sin «Surfin' U.S.A.» på hans «Sweet Little Sixteen»; Beatles hadde spelt inn «Roll Over Beethoven» på det andre amerikanske albumet deira; debutsingelen i Storbritannia av Rolling Stones var ein versjon av «Come On» og dei hadde inkludert «Carol» på det første amerikanske albumet deira, England's Newest Hitmakers.
Berry og Chess Records ønskte å utnytte denne populariteten hans under den britiske bølgja, og gav ut dette albumet for å appellere til unge kjøparar. St. Louis to Liverpool inneheld fire av fem singlar han gav ut i 1964, det siste året han fekk fleire singlar inn på Billboard Hot 100: «No Particular Place to Go», «You Never Can Tell,» «Promised Land» og «Little Marie,» ein oppfølgjar til «Memphis, Tennessee». Dei fire b-sidene til desse singlane kom òg ut på albumet i tillegg til «Our Little Rendezvous», ei B-side frå 1960, «Merry Christmas Baby» som var eit alternativt opptak av julesingelen hans frå 1958 som ikkje var gjeven ut før, ein instrumental frå 1950-åra og «Liverpool Drive», som var ein nyare instrumental.
I 2004 gav Chronicles-avdelinga til Universal Music Group ut albumet på ny på CD med tre bonusspor.
Salslister
Album
Singel
Krutbrennar
Krutbrennar (Neotinea ustulata) er ei plante i krutbrennarslekta Neotinea i orkidéfamilien (marihandfamilien) Orchidaceae. Ho veks ikkje i Noreg.
Systematikk
Arten har to økotypar som skil seg frå kvarandre i storleik og blømingstid. Båe varietetane er kjende frå Danmark og Storbritannia:
Utbreiing
I Sverige (svensk namn krutbrännare) finst arten først og fremst på Öland og Gotland, der han er ganske vanleg, og arten har òg nokre funnstader på fastlandet. Arten er rekna som livskraftig (LC).
I Danmark (dansk namn bakkegøgeurt) har krutbrennar vore kjend frå ein funnstad nord på Jylland. Arten er rekna som kritisk truga (CR), og er kanskje utgått.
Krutbrennar (engelsk namn burnt orchid) veks spreidd i England og Wales, og er verna gjennom den britiske Handlingsplan for biodiversitet. I den britiske raudlista har arten status som sterkt truga (EN). Lokalt er han sterkt truga (EN) i England og kritisk truga (CR) i Wales.
I Estland (estisk namn tõmmu käpp) veks krutbrennar spreidde stader på øyane og i nord og er rekna som sterkt truga (EN). I Latvia (latvisk namn deguma dzegužpuķe) er arten sjeldan og er klassifisert som sårbar (kategori 2 – retas sugas). I Litauen (litauisk namn smulkiažiedė gegužraibė) har arten berre nokre få veksestader med små populasjonar og er rekna som kritisk truga (CR).
Mosnang
Mosnang er ein kommune i valkrinsen Toggenburg i kantonen St. Gallen i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 735 meter over havet.
Han grensar i vest mot kantonen Zürich, og i nordvest har kommunen ei kort grense mot kantonen Thurgau. Han består av landsbyane Mosnang, Mühlrüti og Libingen og grendene Dreien og Wiesen. Hulfteggpasset ligg i kommunen.
Skirennaren Maria Walliser er frå Mosnang.
Poulterbreen
Poulterbreen er ein isbre i Antarktis kring 290 km frå Sørpolen i ei høgd på kring 2600 meter over havet. Han flyt aust frå Det antarktiske platået forbi Rawson Mountains i Dronning Maudfjella og ut i Scottbreen. Han vart oppdaga på Byrd-ekspedisjonen II Geology Party under Quinn Blackburn. Han vart namngjeven av Admiral Richard Byrd for Thomas Poulter.
Soweto Kinch
Soweto Kinch er ein britisk jazz-altsaksofonist og rappar.
Liv
Kinch blei fødd i London i England med ein barbadisk far, dramatikaren Don Kinch, og den britisk-jamaicanske skodespelaren Yvette Harris til mor. Han byrja å spela saksofon som niåring etter fyrst å ha lært å spela klarinett ved Allfarthing Primary School i Wandsworth i London. Han flytta så til Birmingham, der han var elev ved West House Primary School i Edgbaston.
I 2001 skipa Kinch gruppa Soweto Kinch Trio i lag med bassisten Michael Olatuja og trommespelaren Troy Miller med støtte frå Courtney Pine ved Ronnie Scott's Jazz Club. Dei opptredde ved Royal Festival Hall og ved Cheltenham International Jazz Festival.
Kinch har også spelt med Pop Idol-bandet The Big Blue.
Kinch har opptredd for Don't Flop Entertainment, der han har tevla i rap battle og møtt Dotz, Shuffle T og Charron som motstandarar.
I eit intervju ved Abbey Road Studios sa Amy Winehouse at ho ville likt å spela inn eit reinare («more purist») jazzalbum, og nemnde Kinch som ein jazzmusikar ho kunne tenkt seg å samarbeida med.
Scenearbeid
I 2013 presenterte Kinch ei sceneframføring av konseptalbumet sitt The Legend of Mike Smith ved Birmingham Repertory Theatre. Opptredenen var påverka av Den guddomelege komedien og Dei sju dødssyndene, og fortalde soga til Mike Smith, ein ung MC i møte med fleire freistingar frå samtida. Kinch framførte verket med Karl Rasheed Abel på bass og Shaney Forbes på trommer. Temaet gav Kinch høve til å utforska ei mengd ulike kjensler innan hip-hop og jazz.
Anna arbeid
I april 2016 blei Kinch programleiar for BBC Radio 3-programmet Jazz Now.
I 2019 var Kinch kurator for Koestler Arts-utstillinga, som viser fram kunst frå fangar og innsette i institusjonar, og blir halden ved Southbank Centre i London.
Hagebønne
Hagebønne (Phaseolus vulgaris) er ein art i planteslekta bønner. Ho er den viktigaste bønnearten i matlaging, og finst i ei rekkje ulike variantar.
Bønna stammar frå Sør-Amerika, men blir no dyrka over heile verda. I Noreg kan ei berre dyrka henne i varmare område.
Les feuilles mortes
«Les feuilles mortes» (norsk «Det døde løvet») er ein mykje spelt fransk song frå 1945 med melodi av Joseph Cosma og tekst av poeten Jacques Prévert. Yves Montand introduserte songen i 1946 i spelefilmen, Les Portes de la nuit.
Brekkbønne
Brekkbønne eller brytbønne er ei kulturform av hagebønne med lengre eller kortare belgar som er runde eller ovale i tverrsnitt. Belgane blir skorne opp i 3–5 delar eller snitta som snittebønner, og kan oppbevarast djupfrosne.
Hagebønne
Det finst mange ulike varietetar av hagebønna. Dei kan vera frå 20 cm til 3 meter høge. Alle varietetane har grøne eller lillafarga blad delt i tre ovale småblad som er 6-15 cm lange og 3-11 cm brede. Dei har blomar som er ca. 1 cm lange og kvite, rosa eller lilla. Belgane er 8-20 cm lange, 1-1,5 cm breie og grøne, gule, svarte eller lilla på farge. Kvar av dei inneheld 4-6 bønner. Bønnene er glatte, nyreforma og opptil 1,5 cm lange. Dei varierer mykje i farge og er ofte spetta i to eller flere fargar.
Les feuilles mortes
«Les feuilles mortes»/«Autumn Leaves» har blitt ein pop- og jazzstandard på begge språk, både som instrumental og med vokal.
Brekkbønne
I Noreg skil ein vanlegvis mellom brekkbønner og aspargesbønner gjennom storleiken på skolmane. Brekkbønner er typisk større medan aspargesbønner er små og runde. Tidlege sortar av brekkbønne kan dyrkast i innlandsstrok og nordover i Noreg.
Hagebønne
Høge variantar kan kallast stangbønner (P. vulgaris var. vulgaris) og låge dvergbønner, krypbønner eller buskbønner (P. vulgaris var. nanus). Sortar ein hauster før skolmane er fullt utvikla blir kalla skolmebønner og omfattar sortar som aspargesbønne (små, runde), brekkbønne eller brytbønne (lange, runde), snittebønne (flattrykte) og voksbønne (gule). Sortar ein dyrker for frøa blir kalla frøbønner (t.d. prinsessebønne, brune og kvite bønner).
Hagebønner kan brukast hermetisert eller friske som grønsak. Hagebønner må kokast i minst 10 minutt før dei kan etast. Dei inneheld eit lektinstoff, fytohemagglutinin, som elles kan skapa uro i fordøyingssystemet. Dette lektinet finst i dei fleste av varietetane.
Brekkbønne
Ein annan variant av brekkbønner med lange, tynne og mørkegrøne belgar som ein kan koka heile blir kalla delikatessebønner, haricots verts eller kenyabønner.
Les feuilles mortes
Den franske songaren Edith Piaf framførte både ein fransk- og engelskspråkleg versjon i radioprogrammet The Big Show, 24. desember 1950, med Tallulah Bankhead som vert.
Andre versjonar
The Melachrino Strings med dirigenten George Melachrino spelte inn ein versjon i London 18. august 1950. Melodien vart gjeven ut av EMI på His Master's Voice-etiketten med katalognummer B 9952.
Stuping
Stuping er ein sport og ein aktivitet der utøvaren utfører akrobatiske stup eller fall ned i vatn. Stuping som sport er ein internasjonalt godkjent sport som er del av dei olympiske leikane. I tillegg er stuping ei vanleg form for rekreasjon på stadar der symjing er populært.
Les feuilles mortes
Andre versjonar
I spelefilmenen Høstgule blade (Autumn Leaves) (1956) framførte Nat King Cole songen i tittelsekvensen.
Stuping
Stuping ein av dei mest populære olympiske øvingane i tal på tilskodarar. Utøvarane deler mange av dei same eigenskapane som gymnastar: styrke, fleksibilitet og kinestetisk kunne.
Internasjonalt vert det arrangert VM og EM annakvart år.
Les feuilles mortes
Andre versjonar
I 1993 spelte den britiske elektroniske hiphop-gruppen Coldcut inn ein eigen versjon på plate og la vekt på på strykarar- og trommebeatdelane.
Stuping
Disiplinar
Det vert konkurrert i 1 m svikt, 3 m svikt og tårnstup. I internasjonale meisterskap vert det stupt frå 10 m i tårnstup
Les feuilles mortes
Andre versjonar
Eva Cassidy gav ut songen på albumet Live at Blues Alley frå 1996.
Stuping
Disiplinar
Stup vert delt inn i seks ulike grupper:
Kvar deltakar skal i konkurransar stupe ein serie som på førehand er meldt inn til arrangøren. Denne serien skal avhengig av konkurranseklasse innehalde eit visst tal stup og tilfredsstille visse kriterium.
Les feuilles mortes
Andre versjonar
Den franske låtskrivaren Serge Gainsbourg hylla «Les feuilles mortes» i songen sin «Le chanson de Prévert».
Listeplasseringer
I 1955 tok Roger Williams songen til topps på hitlista i USA, den einaste pianoinstrumentalen som har nådd førsteplassen. Songen låg fire veker på toppen. Williams tok i tillegg songen i 1965 til tiandeplass på Billboard Easy Listening-lista med tittelen «Autumn Leaves 1965».
Hans Wiers-Jenssen
Hans Wiers-Jenssen var ein norsk forfattar, skodespelar, teaterregissør og teaterhistorikar. Hans Wiers-Jenssen var son av fargar Johan Jenssen og hustrua hans Elisa Magdalena Wiers. I 1894 gifta han seg med Rigmor Nicolowna Danielsen. Teatermannen Johan Henrik Wiers-Jenssen var sonen deira.
Som forfattar er Hans Wiers-Jenssen særleg kjent for teaterstykka Anne Pedersdotter (urpremiere på Nationaltheatret i 1908), som tek utgangspunkt i den sanne historia om prestekona som vart brunnen på bålet som heks i Bergen i 1590, og Jan Herwitz (urpremiere på Nationaltheatret i 1913, som kan reknast som ein bergensk folkekomedie. Danske Carl Th. Dreyer laga ein film basert på skodespelet Anne Pedersdotter; filmen hadde premiere i 1943 under tittelen Vredens dag. Det har òg vorte komponert to operaer over Wiers-Jenssens Anne Pedersdotter. Den første av dei to var den italienske La fiamma (1934), med libretto av Claudio Guastalla og musikk av Ottorino Respighi, det andre var den norske Anne Pedersdotter, med libretto av Hans Kristiansen og musikk av Edvard Fliflet Bræin. Denne operaen vart uroppført på Den norske operaen i 1971.
Elie Wiesel
Eliezer «Elie» Wiesel var ein rumensk-født, fransk-oppvaksen jødisk forfattar, filosof og politisk aktivist som fekk amerikansk statsborgarskap i 1963. Familien hans kom opphavleg frå Ungarn.
Nadezjda Tkatsjenko
Nadezjda Vladimirovna Tkatsjenko (russisk: Надежда Владимировна Ткаченко, ukrainsk Nadija Volodymyrivna Tkatsjenko, Надія Володимирівна Ткаченко) er ein ukrainsk tidlegare friidrettsutøvar frå Krementsjuk som tevla i mangekamp for Sovjetunionen. Ho vart europameister i femkamp i 1974 og olympisk meister i Moskva i 1980.
Elie Wiesel
I 1986 vart Wiesel tildelt Nobels fredspris for kampen sin mot dei kreftane han fekk føle på nært hald i Auschwitz og andre konsentrasjonsleirar under andre verdskrigen.
Nadezjda Tkatsjenko
Aktiv
Tkatsjenko fekk sin internasjonale meisterskapsdebut i sommar-OL 1972 i München, der ho enda på niandeplassen i femkampen. Året etter vann ho femkampøvinga i universiaden, før ho i 1974 vann EM-gull i Roma. Med 4776 poeng var ho 100 poeng føre sølvvinnaren Burglinde Pollak frå Aust-Tyskland. Under sommarleikane i Montreal i 1976 kom ho på femteplass med 4669 poeng.
Frå 1977 vart 200 meter bytta ut med 800 meter i femkampøvinga, noko som var ein fordel for Tkatsjenko som ikkje var spesielt kjapp i sprintøvingane. Ho gjekk til topps i femkamp i friidretts-EM i Praha hausten 1978, men vart i ettertid fråteken gullmedaljen grunna bruk av dopingmiddel. Margit Papp frå Ungarn vart deretter erklært som vinnar av EM-femkampen.
Elie Wiesel
Virke
Elie Wiesel har framstått som ein stor andeleg leiar og rettleiar i ei tid prega av vald, undertrykking og rasisme. Bodskapen hans er å tilgje, men ikkje å gløyme. Det er ikkje hatet som er den vondaste fienden til kjærleiken, seier han, det er likesæla. Kampen mot likesæla til hat er like viktig som kampen mot sjølve hatet. Elie Wiesel er av mange tilhengarar rekna som ein bodberar om fred og forsoning og menneskeverd.
Biografi
Eliezer Wiesel vart fødd 30. september 1928 i den vesle rumenske grensebyen Sighet som den gongen høyrde til Ungarn. Faren Shlomo Elisha, var kjøpmann, og fordjupa seg i historie og psykologi. Mora Sara var utprega intellektuell. 16. mai 1944 deporterte ungarske styresmakter det jødiske samfunnet i Sighet til Auschwitz. Wiesel og familien hans vart sende dit og Wiesel fekk fangenummer A-7713. Han opplevde at mora hans og den yngre systera, Tzipora, vart ført inn i gasskammeret saman.
Turn It Down av Sweet
«Turn It Down» er ein song av det britiske glamrockbandet The Sweet, utgjeve på studioalbumet Desolation Boulevard i 1974. Songen vart fjerna frå den amerikanske versjonen av Desolation Boulevard, i lag med to andre songar. «Turn It Down» var den andre singelen frå albumet. I Storbritannia nådde singelen 41. plassen på singellista, men han gjorde det betre i Europa og nådde topp 5 i Noreg og Tyskland.
Nadezjda Tkatsjenko
Aktiv
Tkatsjenko var utestengd fram til OL i Moskva sommaren 1980. Den 23. og 24 juli 1980 presterte ho sin beste mangekamp nokon gong, og vann den olympiske gullmedaljen med 5087 poeng, ny verdsrekord.
Putrajaya
Putrajaya er administrativ hovudstad i Malaysia. Han er ein planlagd by grunnlagd 19. oktober 1995 etter at regjeringa vedtok å flytta frå Kuala Lumpur, som framleis er offisiell og lovgjevande hovudstad i landet. Putrajaya fekk status som føderalt territorium den 1. februar 2001. Ved folketeljinga i 2010 hadde byen 67 964 innbyggjarar.
Byen har namn etter den første statsministeren i Malaysia, Tunku Abdul Rahman Putra. Putra betyr 'prins' på malayisk og jaya betyr 'siger' eller 'suksess'. Byen blei laga på ein stad som då heitte Prang Besar under statsminister Mahathir Mohamad.
Turn It Down av Sweet
I 2018 meinte Simon Philio at «Turn It Down» var «proto-glam metal».
Elie Wiesel
Biografi
Wiesel og faren hans vart sende til Buna-Werke, òg kjent som Auschwitz III Monowitz. Dei arbeidde der saman under brutale tilhøve og vart saman sende frå leir til leir den siste tida av krigen. 29. januar 1945, berre få veker etter at dei hadde vorte sende til leiren Buchenwald og få månader før den 3. armeen til USA frigjorde leiren, døydde faren av dysenteri, svolt og utmatting. Dei siste orda hans var «Eliezer», Wiesels namn.
Wiesel overlevde opphaldet i konsentrasjonsleirane. Etter krigen drog han til Paris. Eit audmjukt studiestipend han fekk av OSE rakk såvidt til leia av eit trongt rom i Ru Marois 16. distrikt. Han var då 17 år gammal og var heilt åleine, utan korkje vener eller arbeidsløyve. På denne tida var Wiesel prega av ei sterk skuldkjensle; skuld over å vere overlevande. Han kasta seg inn i litteraturen, og hans første store litterære stemnemøte var med Franz Kafka sine bøker.
Han vart òg tiltrekt av filosofi, og ynskte å finne meininga med dei hendingane han var blitt offer for. Den litterære appetitten vart større, og han freista å finne svara innanfor både litteratur, filosofi og psykologi. Han fekk etterkvart arbeid som journalist, noko som sende Wiesel til eit nytt stadium i livet.
I 1954 oppsøkte han den katolske forfattaren og nobelprisvinnaren Francois Mauriac for å intervjue han. Dette intervjuet tok ei uventa vending. Wiesel avbraut forfattaren sin varme tale om Kristi offer med spurnader om ein ikkje heller burde vere oppteken av dei offera som vart gjort like i nærleiken, ikkje av éin jøde, men av fleire millionar. Då det gjekk opp for Francois Mauriac at den unge journalisten var eit av dei overlevande borna, omfamna han Elie Wiesel og spurde kvifor han ikkje hadde fortalt historia si. Wiesel svarte at han ikkje kunne, fordi han lova seg sjølv å vere taus om redslane - ei faste med språket i ti år.
Francois Mauriac ville ikkje akseptere tagnaden til Elie Wiesel, då han meinte at han hadde ei plikt til å fortelje historia si.
Kritikk
Wiesel blir kraftig kritisert av Norman Finkelstein i boka hans Holocaustindustrien. I boka blir skuldgjeve Wiesel for å vere ein av «unikhetsdoktrinens» ypparsteprestar ved at han held Holocaust som toppen av vondskap og difor historisk ikkje mogeleg å samanlikne med andre folkemord, særleg det tyrkiske holocaust mot armenarane. Han blir i tillegg skulda for å bagatellisere folkemorda til nazistane av romfolket og det nemnde av armenarane under og etter 1. verdskrigen. I boka blir dette eksemplifisert ved lobbyverksemda til Wiesel for berre å minnast jødane, ikkje sigøynarane, ved United States Holocaust Memorial Museum i Washington og avlysinga han og seinare arbeid for boikott og nedlegging av ein konferanse om folkemord fordi han skulle inkludere det armenske folkemordet som tema. Finkelstein siterer òg Wiesel på at «alt med oss er forskjellig. Jødar er 'ontologisk' eksepsjonelle»
Krutbrennarslekta
Krutbrennarslekta (Neotinea) er ei slekt i orkidéfamilien (marihandfamilien) Orchidaceae.
Systematikk
På verdsbasis har krutbrennarslekta vore ei slekt med berre ein art, men ein handfull artar som tidlegare var i vårmarihandslekta Orchis, er no flytta over hit.
Ole M. Gausdal
Ole Martin Pettersson Gausdal, ofte O.M. Gausdal, var ein norsk lærar, gardbrukar, kjøpmann og redaktør frå Geiranger. Han var stortingsmann for Arbeidarpartiet.
Krutbrennarslekta
Systematikk
Slekta har ingen artar i Noreg, men ein art er å finne elles i Norden:
Ein annan art er å finne på Dei britiske øyane:
Ole M. Gausdal
Gausdal var fødd og oppvaksen på fjellgarden Gomsdal i Geiranger sokn i dåverande Sunnylven herad. Han vart seminarist frå Tromsø i 1880. Deretter var han lærar i Lenvik frå 1880, sidan i Nordreisa frå 1881 til 1890. Han var gardbrukar 1883-92 og 1903-09, i mellomtida dreiv han handel i Nordkjos i Nordreisa. Åra 1903-09 var han også heradskasserar i Nordreisa, deretter i same stilling 1909-11 i Tromsøysund, dit han flytta i 1909. Han vart redaksjonssekretær i Nordlys 1910, redaktør 1912-15. Bolken 1913-15 var han ordførar i Tromsøysund.
Gausdal var ordførar i Nordreisa 1890-92, og var formann i både skulestyre og fattigstyre. I 1900 var han med å stifta Arbeidarpartiet sitt fylkesparti i Troms i 1900. Han var fyrste varamann til Stortinget i dei tre valperiodane frå 1903 til 1912. I 1904 møtte han på tinget 12. mars-7. mai frå krinsen Tromsø amt, medlem av Lagtinget og tollkomiteen. Periodane 1913-15 og 1916-18 representerte han krinsen Tromsøysund på Stortinget, medan han 1919-21 representerte Lyngen krins på tinget. Heile tida 1913-21 var han medlem av Militærkomiteen. Her gjorde han framlegg om absolutt nedrusting for og gjekk inn for avskaffing av verneplikta. I den siste valbolken var han også medlem av den førebuande fullmaktskomiteen. Både 1918, -19 og -20 var han delegat ved interparlamentariske fredsmøte. Gausdal var i 1920 mellom dei som røysta for norsk medlemskap i Folkeforbundet. Han var elles medlem av lufttrafikkommisjonen av 1919 og av Den sivile forsvarskommisjonen av 1920.
Gausdal braut med Arbeidarpartiet i 1921, og melde seg inn den nystifta partigruppa sosialdemokratane. Same året var han mellom stiftarane av Nordreisa sosialdemokratiske forening, der han var formann i ni år. Han nådde ikkje opp ved stortingsvalet hausten 1921.
Frå 1922 til -32 var Gausdal kontrollør for skattlegginga av tobakk og sjokolade.
På sine eldste dagar flytta han til Ålesund, der han seinare døydde.
Manfred Kuschmann
Manfred Klaus Kuschmann var ein tysk langdistanseløpar, europameister på 10 000 meter i 1974, som tevla for Aust-Tyskland.
Aktiv
Kuschmann vart i 1973 nummer to på 5 000 m i Europacupen for landslag. Året etter vart han austtysk meister på både 5000 m og 10 000 m. Opningsdagen under EM i friidrett 1974 i Roma vann han gullmedaljen på 10 000 meter med minimal margin, han slo Tony Simmons frå Storbritannia med fire hundredels sekund. Seks dagar seinare var han sjanselaus då britiske Brendan Foster rykte frå 5 000-metersfeltet, men lukkast vinne spurten om sølvmedaljen.
Han døydde i Halle an der Saale etter fleire års kreftsjukdom.
Hans Meisingset
Hans Larsson Meisingset var ein norsk gardbrukar, lensmann, fyrvaktar og stortingsmann frå Tingvoll. Han var medlem av Venstre.
Foreldra var plassefolk i Tingvoll. Sjølv tok han eksamen ved underoffisersskulen i Trondheim i 1879. Åra 1880-94 var han gardbrukar på Meisingset i Tingvoll, deretter lensmann 1894-1909 i Sunndal og Øksendal, busett på Sunndalsøra. Sidan 1909 var han fyrvaktar på Børøholm fyr i Fillan.
Meisingset var ordførar i Tingvoll 1886-94 og elles forlikskommissær og valmann. I si tid i Sunndal var han medlem av heradsstyret, medan han etter han kom til Fillan var «direktør» i Ind-Hitterens sparebank.
Meisingset representerte Romsdals amt på Stortinget 1895-1903 og Søre Nordmøre krins 1906-09. Han var medlem 1895-97 og sekretær 1898-1903 i militærkomiteen, samt sekretær i Odelstinget 1898 og i Stortinget 1898-1903. 1900-03 var han og medlem av valkomiteen og i 1902 av den utvida justiskomiteen. 1906-09 var han på ny sekretær i Stortinget og medlem av næringskomite nr 1. Inn i mellom var han medlem av departementskomitear vedkomande organiseringa av marinen, om skyttarsaka og «utskrivingsvæsenet».
Han døydde på Børøholm fyr.
Aspargesbønne
Bønnene blir som regel varmebehandla før ein et dei. Dei kan forvellast, smørdampast, kokast litt lengre eller tilsetjast i varme rettar.
Prebblebreen
Prebblebreen er ein isbre som er 17 km lang, og som flyt vestover frå Mount Kirkpatrick i Queen Alexandra Range og ut i Walcott Neve nord for Fremouw Peak. Han vart namngjeven av den nordlege geolog-gruppa frå New Zealand Geological Survey Antarctic Expedition (NZGSAE) (1961-62) etter Michael Prebble som assisterte gruppa med førebuingar og trening.
Jirshab
Jirshab er ein landsby sørvest i Jemen. Han ligg i Abyan guvernement.
Hof HaSharon regionale kommune
Hof HaSharon regionale kommune (hebraisk skrift מועצה אזורית חוף השרון, Mo'atza Azorit Hof HaSharon, tyder Sharonkysten regionale kommune), er ein regional kommune i Sentral og Tel Aviv i Israel. Han ligg på kystlinja i Sharonområdet mellom Netanya og Herzliya.
Kommunestyret held til i kibbutzen Shefayim.
Han vart grunnlagd i 1949 og består av 14 busetnader og ein utdanningsinstitusjon (Neve Hadassah).
Fylkesveg 199
Fylkesveg 199 finst i fleire fylke i Noreg:
Wild Honey Pie
Songen er berre 52 sekund lang og er ein av fleire korte songar på The Beatles. Songen er spesiell fordi McCartney gjorde alt på eiga hand utan at dei andre medlemmane i bandet medverka. George Harrison var på ferie i Hellas då innspelinga skjedde den 20. august 1968. Vokalen til McCartney er lagt på fleire gonger (fleirsporsinnspeling) og han speler alle instrumenta; bass, elektrisk gitar og 12-strengars akustiske gitarar, samt trommer. Teksten er enkel, berre tittelen som vert repetert fleire gonger: Honey Pie – Honey Pie …
McCartney har sagt dette om songen: «Vi var i ei eksperimentell stemning og eg sa, 'kan vi ikkje berre finne på noko?' Eg starta å spele på gitaren gitaren og lagde eit fleirsporseksperiment i kontrollrommet. Det er særs heimelaga, ingen stor produksjon i det heile. Eg berre gjorde dette korte stykket og la på fleirsporsharmoni til han og eit harmoni her og eit harmoni der og bygde han opp skulpturelt med mykje vibrato på gitarstrengane, verkeleg trekte som ein galen i strengane, derfor 'vill' i tittelen.»
Ifølgje McCartney skulle ikkje songen med på albumet, men kona til George Harrison, Pattie Boyd, likte han så godt at dei valde å ta han med.
Trass i at tittelen er lik, så har songen ingenting å gjere med songen «Honey Pie» frå same album.
Heinz Fütterer
Heinrich Ludwig Fütterer, kjend som Heinz Fütterer, var ein tysk friidrettsutøvar frå Illingen i Baden-Württemberg som tevla for Vest-Tyskland, og i OL-samanheng for eit alltysk landslag. Han vart europameister på både 100 meter og 200 meter, fire år seinare vann han EM-gull i 4 x 100 meter stafett. I toppsesongen 1954 tangerte han verdsrekorden på 100 meter til 10,2 sekundar.
Olaf Sveinsson
Sveinsson var medlem av heradsstyret i Gransherad og seinare i Seljord. I 1876 vart han den fyrste postopnaren i Seljord. Han skreiv dikt og anna som vart trykt i tidsskrift og aviser.
Wild Honey Pie
Andre versjonar
Songen har vorte spelt av fleire andre artistar:
Heinz Fütterer
Aktiv
Fütterer vart vesttysk meister i lengdehopp i 1949. Han var utteken til Sommar-OL 1952, men fekk ein muskelskade kort før leikane.
Olaf Sveinsson
Sveinsson representerte Bratsbergs amt på Stortinget frå 1883 til 1903. Han var 1883-88 medlem av kyrkjekomiteen, 1889-90 av justiskomiteen, 1891 av militærkomiteen. Frå 1892 til 1903 var han sekretær i konstistusjonskomiteen. Elles medlem av Lagtinget frå 1891 til han 1900-03 var sekretær i same.
Heinz Fütterer
Aktiv
Ved den tyske meisterskapen i 1958 vart Fütterer nummer tre på 100-meteren bakom Manfred Germar og Armin Hary. Desse tre sprintarane og Walter Mahlendorf vann gullmedaljen for Vest-Tyskland på 4 x 100 m stafett i EM i friidrett 1958 i Stockholm. Ei veke etter europameisterskapen, 29. august 1958 i Köln, sprang han tredjeetappen då eit vesttysk lag beståande av Martin Lauer, Manfred Steinbach, Fütterer og Manfred Germar sette verdsrekord med 39,5 sekundar.
Fütterer vart vesttysk meister på 100 m i 1951 og 1953-55, samt to gongar på 200 m; 1953-54.
Prince of Wales-breen
Prince of Wales-breen er ein isbre i Queen Elizabeth Range, som hovudsakleg flyt nord for kring 18 km mellom Hochstein og Kohmyr Ridge ut i Hamiltonbreen. Han vart namngjeven av den nordlege geolog-gruppa frå New Zealand Geological Survey Antarctic Expedition (NZGSAE) (1961-62) etter Prins Charles av Wales, den eldste sonen til Elizabeth II av Storbritannia.
Vev
Vev kan visa til
Aspargesert
Aspargesert eller venjgeert (Tetragonolobus purpureus eller Lotus tetragonolobus) er ein eittårig urteplante i erteblomfamilien. Han har trekobpla blad og raude blomar. Dei firvengja belgane blir etne unge, som asparges.
Aspargesert blir mellom anna dyrka i Sør-Europa.
Weimarklassisismen
Weimarklassisismen (tysk Weimarer Klassik) var ei litterær rørsle i Tyskland, nærare bestemt Weimar og Jena i overgangen mellom 1700- og 1800-talet.
Weimarklassisismen i vid forstand viser til den litterære produksjonen til «dei fire stjernene frå Weimar» Christoph Martin Wieland, Johann Wolfgang Goethe, Johann Gottfried Herder og Friedrich Schiller. Ofte blir omgrepet avgrensa til å gjelda Schiller og Goethe sitt samvirke frå 1794 til 1805. Weimarklassisismen varte omtrent til då Schiller døydde i 1805
Innhaldsmessig dreidde weimarklassisismen seg om å etablera ein ny humanisme. Dette skulle skje på grunnlag av ideane frå romantikken, klassisismen og opplysingstida.
Kabaran
Kabaran er ein landsby sørvest i Jemen. Han ligg i Abyan guvernement.
Ob-La-Di, Ob-La-Da
«Ob-La-Di Ob-La-Da» er ein song av The Beatles frå det doble albumet The Beatles frå 1968. Han er skriven av Paul McCartney, men er på vanleg vis tilskriven Lennon/McCartney.
Josef Clemens av Bayern
Joseph Clemens av Bayern var erkebiskop av erkebispedømet Köln frå 1688 til 1723.
Ob-La-Di, Ob-La-Da
Songen vart ein stor hit for bandet Marmalade i 1968 og singelen deira gjekk til topps i fleire land. I Noreg låg han åtte veker på toppen av VG-lista.
Josef Clemens av Bayern
Liv
Joseph Clemens var tredje sonen av kurfyrst Ferdinand Maria av Bayern og hustrua hans Henriette Adelaide av Savoie. Han hadde seks sysken.
Ob-La-Di, Ob-La-Da
Komposisjonen
Songen er ei bevisst hyllest til den gryande reggaerørsla, kanskje knytt til den veksande folkesetnaden frå Jamaica i England, men han kviler òg tungt på honky tonk. Songen vart spelt inn i tre utgåver, den første finst på Anthology 3. Denne gjekk saktare og lente seg tungt på karibiske innfall som bongotrommer. Andre opptak startar med ein noko påsegla Lennon som spelar eit hyperaktivt piano. Likevel var McCartney framleis ikkje nøgd og forlanga ei ny innspeling igjen seinare der dei konsentrerte seg om det vokale og ikkje det instrumentale. Låten vart krydra med latter og muntre tilrop. Likevel kom McCartney tilbake ei veke seinare for endå eit forsøk. Alt i alt dobbelt så mykje tid gjekk til å spele inn denne songen som heile albumet Please Please Me.
Josef Clemens av Bayern
Liv
Han vart alt i unge år, mot viljen sin, utvald til den geistlege standen og oppdrege overeins med det. I 1683 vart han koadjutor til bispedømet Regensburg, i 1684 til Freising og i 1685 til fyrstprostiet Berchtesgaden.
Ob-La-Di, Ob-La-Da
Songteksten
Den enkle teksten fortel historia om eit par kalla Desmond og Molly, og vert utheva med latter, tilrop og andre lyder som akkompagnerer teksten. Den andre gongen historia vert fortalt, vert namna bytta om og kjønnsrollene endra, slik at songen gjev hint om transvestittisme. Forklaringa er enklare; McCartney bytta om namna ved eit tilfelle og Lennon, som likte sære ting som forvirra, føreslo at dei skulle halde det slik. Lennon som seinare ytra at han ikkje likte songen må ha uttala seg i bitterheit, for han har òg innrømt at han har medverka til teksten her og der.
Josef Clemens av Bayern
Liv
Etter fyrstbiskop Albert Sigmund døydde i 1685 vart han biskop av Regensburg og Freising. Sjølv om han framleis var mindreårig, vart han stadfesta i embetet av pave Innocens XI. I 1688 vart han, som 17-åring, ved hjelp av sterk støtte frå keisar Leopold I og pave Innocens, erkebiskop av Köln. Kölns domkapitel hadde eigenleg ynskt seg Vilhelm Egon av Fürstenberg.
På grunn av valet av Josef Clemens til erkebiskop av Köln førte dette til den pfalziske arvefølgjekrigen med Frankrike (1688-1697), som forhindra erkebiskopen i å slå seg ned i det nye domisilet sitt ved Bonn. I 1689 vart vasslottet i Brühl øydelagt av franskmennene, og kort etter erkebiskopen vendte attende byrja han med gjenoppbygginga. I 1694 vart han òg biskop av Lüttich. Likevel kravde paven at han skulle gje frå seg bispedøma Regensburg og Freising. Same år vart han koadjutor til bispedømet Hildesheim og la ned bispeembetet i Regensburg og Freising. Endå vart han allereie 1695 gjenvalt av domkapittelet i Regensburg.
Ob-La-Di, Ob-La-Da
Singel
McCartney var strålande nøgd med songen og ville ha han som singel, men då var dei andre Beatles-medlemmane alt leie. Tilbodet gjekk då vidare til gruppa Marmalade som gjekk til topp på listene med han, i Noreg i åtte veker.
Josef Clemens av Bayern
Liv
Kort før utbrotet av den spanske arvefølgjekrigen inngjekk han forbund med Ludvig XIV av Frankrike. Bonn vart difor okkupert av keisaren sine soldatar, og Josef Clemens flykta i fransk eksil ved Namur. Same år vart han igjen biskop av Hildesheim. Frå 1704 heldt han seg i Lille, og frå 1709 til 1714 i Valenciennes. I Lille mottok han i 1706 bispeviinga frå biskopen av Cambrai, same år vart han lyst fredlaus av keisaren.
Ob-La-Di, Ob-La-Da
Marmalade-versjonen
Det skotske popbandet Marmalade gav ut sin versjon av «Ob-La-Di, Ob-La-Da» i 1968. Versjonen deira gjekk til topps på UK Singles Chart i januar 1969 og dei vart det første skotske bandet som gjekk til topps på lista. Versjonen deira selde kring ein halv million eksemplar i Storbritannia og ein million eksemplar verda over april 1969. Dei spelte på Top of the Pops iført kilt.
Josef Clemens av Bayern
Liv
Ved freden i Baden og Rastatt fekk han alle vørdnadene sine og land tilbake. Ved tilbakevendinga til Bonn i 1715 hadde han med seg Konstanze de Grousselier. Han hevda etter bispeviinga å ikkje lenger ha noko intimt tilhøve til henne, noko som etter fødslane til borna hans likevel ikkje kan stemme.
Ob-La-Di, Ob-La-Da
Andre artistar
Andre artistar som har spelt songen er mellom andre Jimmy Cliff, James Last, Bing Crosby, No Doubt, Dick Hyman, Herb Alpert, Phish, The Heptones, Youssou N'Dour, Floyd Cramer og Inner Circle.
Josef Clemens av Bayern
Liv
Josef Clemens fekk tre born, to av dei med Konstanze de Grousselier, ein son og ei dotter: grev Jean Baptiste Victor de Grosberg-Bavière (1706–1768) og grevinne Antoine Levin de Grosberg-Bavière (1710–1757). I tillegg fekk han ein son, Emanuel de Bavière, med Anna Franziska de Louchier.
Kulelauk
Kulelauk (Allium rotundum) er ei plante i laukslekta i påskeliljefamilien. Arten er kjend frå sørlege og sentrale Europa, nordvestlege Afrika og Vest-Asia.
Josef Clemens av Bayern
Liv
Josef Clemens døydde 12. november 1723 i Bonn. Han vart, som sine Wittelsbachforgjengarar på erkebispestolen i Köln, bisett føre Trekongarkapellet i den indre delen av Kölnerdomen.
Kulelauk
I Noreg er arten ein framandart som er komen inn med korn og har etablert seg frå 1973 i Skien. I Framandartslista 2018 er arten registrert med ingen kjend risiko (NK).
Rabotbreen
Rabotbreen er ein isbre i Queen Elizabeth Range, som flyt vestover frå Mount Rabot mellom Mount Counts og Bartrum Plateau og ut i Marshbreen. Han vart namngjeven i samband med Mount Rabot av geolog-gruppa frå New Zealand Geological Survey Antarctic Expedition (NZGSAE), 1961-62.
Nina Holmén
Siv Nina Anette Holmén, fødd Wärn, er ein finsk tidlegare friidrettsutøvar som vart europameister på 3000 meter under EM 1974 i Roma.
Aktiv
Våren 1974 sprang Holmén inn til VM-sølv i terregløp. Under EM i friidrett 1974 i byrjinga av september månad, vann ho, svært overraskande, gullmedaljen på 3000 meter med tida 8.55,1. Ho slo den store favoritten, verdsrekordhaldaren Ljudmila Bragina frå Sovjetunionen, med knapt eit sekund. Med det vart Holmén den aller fyrste gullmedaljevinnaren på distansen, som den gongen var den lengste for kvinner.
Stan Lynch
Stanley Joseph «Stan» Lynch er ein amerikansk musikar, låtskrivar og plateprodusent. Han var den første trommeslagaren i Tom Petty and the Heartbreakers, og spelte med dei i 18 år før han slutta i 1994.
Nina Holmén
Aktiv
To år seinare deltok ho 1500 meter under sommar-OL 1976 i Montreal, ettersom 3000 m enno ikkje hadde kome på det olympiske programmet. Ho nådde finalen, der ho enda på niandeplass.
Stan Lynch
Tidlege år
Lynch var fødd i Cincinnati, Ohio, og flytta til Gainesville i Florida tidleg i 1960-åra. Han byrja å spele musikk som barn. Som tenåring i Gainesville, var Lynch fast bestemt på at han skulle leve av musikken. Han sa sidan: «Som barn hadde eg ikkje mange mogelegheiter. Eg var ikkje flink på skulen, eg skulle ikkje på college. Foreldrene mine hadde ikkje pengar.» Han lærte seg å spele gitar og piano, og hadde opphavleg ikkje tenkt å spele trommer.
Nina Holmén
Aktiv
Ho er mor til Janne Holmén som vart europameister i maraton i 2002.
Stan Lynch
The Heartbreakers
Lynch starta å spele for fleire band i Florida, mellom andre Styrophoam Soule og Road Turkey, og då han var 15 år møtte han Ron Blair, som var seks år eldre. «Eg hugsar han skulda meg for å stele ein forsterkar frå han. Eg stal han ikkje, eg berre hjelpte han å bere!»
For sin eigen del meinte Lynch at han først byrja å spele bra på det fjerde og femte albumet til bandet, Hard Promises og Long After Dark. «Eg vart lausare, og meir smidig i løpet av åra», sa han, «Når eg lyttar til dei første albuma våre, syns eg at eg høyres stiv ut.» Etter kvart som Lynch vart betre å spele, fekk han fleire tilbod frå andre artistar. Lynch har spelt på album for følgjande artistar:
Etter Heartbreakers
Etter kvart vart gnissingane mellom Lynch og petty, som alltid hadde vore der, så store at Lynch valgte å slutte. Den siste konserten hans med the Heartbreakers var 2. oktober 1994, på Bridge School Benefit Concert i Mountain View i California. Då han slutta i bandet flytta han attende til Florida, der han hjelpte den langvarige venen sin Don Henley med å setje saman Eagles-albumet Hell Freezes Over. Han har òg turnert med Eagles. Lynch gav bort alle trommesetta sine og arbeider i dag som produsent og låtskrivar i St. Augustine. Han arbeider òg som trommelærar for ungdomar i Gainesville.
Som produsent har Lynch arbeidd med fleire artistar, som The Band, Eagles, Don Henley, Jackopierce, Joe 90, Scotty Moore og Sister Hazel.
Som låtskrivar har han skrive musikk for fleire artistar som Matraca Berg, Meredith Brooks, The Fabulous Thunderbirds, The Jeff Healey Band, James House, June Pointer, Eddie Money, Toto, Tora Tora, Sister Hazel og Ringo Starr, og albumet What A Cryin’ Shame av the Mavericks.
Tim McGraw spelte inn «Back When», ein song Stan Lynch skreiv med Stephony Smith og Jeff Stevens, for albumet Live Like You Were Dying. Songen nådde toppen av singellista i USA tidleg i desember 2004.
Lynch kom saman att med the Heartbreakers i 2002 då dei vart innlemma i Rock and Roll Hall of Fame, og spelte på «American Girl» og «Mary Jane’s Last Dance».
Tom Petty sa følgjane om Lynch i boka Conversations with Tom Petty frå 2005: Stan var litt yngre enn oss andre. Men han var ein særs god trommeslagar, og han var veldig samvitsfull og arbeidde verkeleg hardt. Og han song bra. Han song harmoni. Han var den fremste harmonisongaren vår før Howie kom inn i bandet. Han var ein kraftstasjon på scenen. Han minna meg på ein måte om Keith Moon. Han var så kraftfull at eg brukte å sei han hadde eit femte gir han kunne gå inn i og verkeleg få alt til å eksplodere. Han var verkeleg god til det, og han kunne songane særs godt. Meg og han hadde særs god kommunikasjon på scenen. Han kunne lese rørsla i skuldra mi. Han kunne gå alle stader eg ønskte at han skulle gå. Han tok aldri augo bort frå meg. Alt eg gjorde vart betont av trommene. Kvar rørsle eg gjorde. Me hadde god augekommunikasjon der eg kunne snu meg og sjå på han, og han visste nøyaktig kva eg ønskte å gjere.
Bregnar
Skildring og systematikk
Desse plantene har store, ofte trekanta blad. Mange av bregnane har innrulla blad fram til dei veks fullt ut. Dei formeirer seg ved hjelp av sporar som vanlegvis blir til på undersida av blada.
I Noreg finst det 42 viltveksande artar av bregnar.
Fylogenetikk
Moderne studiar (Smith et Al, 2006) anerkjenner 4 klassar (Psilotopsida; Equisetopsida; Marattiopsida; Polypodiopsida), 11 ordenar og 37 familiar av bregneplantar.
Inndelinga er delvis klarlagd ved hjelp av fylogenetiske analysar og er gjengitt i hierarkisk skrivemåte], slik:
Svend Matthiesen
Svend Matthiesen var ein norsk lærar, kyrkjesongar, gardbrukar, bankkasserar og Venstre-politikar frå Grong.
Foreldra hans var gardbrukarar på Medjå i Grong. Sjølv gjekk han seminaret i Klæbu og tok eksamen der i 1849. Frå 1850 var han lærar og kyrkjesongar i heimbygda Grong. Han gifta seg i 1853 til garden Grong og dreiv denne til 1897, då eldste sonen overtok. Perioden 1862-67 var han styreformann i Grong sparebank, deretter kasserar i sparebanken i over 40 år.
Matthiesen var medlem av heradsstyret i Grong 1860-1907, ordførar 1872-80 og 1892-1907. Vidare var han valmann 1865-1903, forlikskommissær 1867-97 og medlem av amtsutvalet i ti år. I 1896 var han medlem av ein kongeleg kommisjon om lakselova.
Perioden 1871-82 var Matthiesen heile tida på frå 2. til 4. varamannsplass til Stortinget. Han vart ved stortingsvalet i 1900 vald til 4. representant for Nordre Trondhjems amt. På Stortinget 1900-03 var han medlem av Lagtinget og jarnbanekomiteen.
Han blei tildelt Borgardådmedaljen i sølv og Kroningsmedaljen 1906.
MASINT
Måle- og signaturetterretning (MASINT)
Malmö Konsthall
Malmö Konsthall er ein kunsthall for moderne og samtidig kunst, som ligg sentralt i Malmö i Sverige. Kunsthallen vart opna i 1975 og har rundt 200 000 besøkande kvart år.
Bygningen
Bygningen, som er teikna av Klas Anshelm, har eit utstillingsareal på 2000 m² og utmerker seg med sitt lyse og fleksible interiør. Han fekk Kasper Salin-prisen i 1974.
Bnei Darom
Bnei Darom (hebraisk skrift בְּנֵי דָּרוֹם, tyder Søner frå sør) er ein religiøs moshav shitufi sentralt i Israel. Han ligg nær middelhavskysten og høyrer til Hevel Yavne regionale kommune. I 2006 hadde han 400 innbyggjarar.
Malmö Konsthall
Bygningen
I 1994 vart kunsthallen restaurert og utvida med lokale i nabohuset, eit eldre teglsteinshus kalla «Hantverkshuset». Der finst også ein restaurant og ein bokhandel.
Bnei Darom
Bnei Darom vart grunnlagd i 1949 av medlemmar av gar'in-gruppa Netivot Kfar Darom, som vart tvungen ut av kibbutzen Kfar Darom på Gazastripa då denne var okkupert av den egyptiske hæren under den arabisk-israelske krigen i 1948. Dei vart med i ei anna gar'in-gruppe, Morasha frå USA, men dei fleste medlemmane var ikkje førebudd for kibbutzen-livsstilen i moshav shitufi og forsvann. Somme av dei danna Beit Hazon. Dei høyrte opphavleg til Hapoel HaMizrachi, men vart med i Den religiøse kibbutzrørsla som ein moshav shitufi i 2007.
Bnei Darom vart grunnlagd like aust for den tidlegare palestinske landsbyen Arab Suqrir, som vart avfolka i den arabisk-israelske krigen i 1948, men på landområde som høyrte til Isdud, i følgje Walid Khalidi. I følgje Andrew Petersen ligg Bene Darom på landområdet til Arab Suqrir, med restane av ein khan i skogparken like ved vasstårnet til den israelske busetjinga. Ruinane av khanen vart først skildra av Victor Guérin, som inspiserte dei i 1863, og som skreiv følgjande:"Denne ruinen av det som er ein khan, har no velta. Han er 60 steg lang og 37 brei. Han har ei cisterne og eit lite magasin, som ikkje er blitt øydelagd enno. Nedanfor haugen der ruinane ligg, såg eg i aust eit reservoar og ein viadukt, ein brunn som delvis har falle saman, men godt bygd. Ein kanal, som det berre i dag er spor av, førte vatn frå reservoaret til ein fontene, som no er øydelagd."
Staden vart registrert som «eit eldgamalt monument» under Palestinamandatet, men eigarar fekk lov å byggje eit reservoar på 20 kvadratmeter innafor khan-området.
I 2002 vart det gjort utgravingar i moshaven som avdekte funn frå mamelukktida.
Jerome Arnold
Jerome Arnold er ein amerikansk bassist, kjend for arbeidet sitt med Howlin' Wolf, og The Paul Butterfield Blues Band i 1960-åra.
Som opphavleg medlem av Butterfield band vart han innlemma i Rock and Roll Hall of Fame i 2015.
Han spelte på albuma The Paul Butterfield Blues Band og East-West. Han var medlem av The Butterfield Band på Newport Folk Festival i 1965, og var blant musikarane som spelte med Bob Dylan då han gjekk elektrisk på denne festivalen.
Jerome Arnold er ein yngre bror av Billy Boy Arnold og munnspelspelaren Augustus «Gus» Arnold (som kring 1969 endra namn til «Julio Finn»).