cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Overflodshorn
Bruk i vestleg kunst
I seinare vestleg biletkunst blei hornet eit vanleg symbol på overflod. Som mange andre klassiske bilde blei det mykje nytta frå renessansen av. Det kunne nyttast i bildekunst og arkitektur, og i nokre høve også som hagedekorasjonar ein kunne planta i.
Heraldikk
Symbolet er også blitt brukt på heraldiske våpen og symbol, som dei noverande colombianske, panamanske, peruanske og venezuelanske riksvåpena og det tidlegare kostarikanske. Det blir også nytta i delstatsflagget og seglet til Idaho og delstatsseglet til Nord-Carolina i USA og på delstatsvåpenet til Victoria i Australia. Andre stader som har overflodshornet som symbol er Copiapó i Chile, Kharkiv i Ukraina og Huntingdonshire i England.
Nyare bruk
I dag er overflodshornet blitt eit symbol knytt til haustfesten thanksgiving i Nord-Amerika. Ofte framstiller ein horn av flettverk eller brød og fyller det med grøde.
«Cornucopia» er namnet på den årlege mat- og vinfestivalen som blir halden i Whistler i Britisk Columbia i Canada.
Markthall i Rotterdam frå 2014 er dekorert av ei 11 000 m2 stort kunstverk av Arno Coenen med namnet Hoorn des Overvloeds ('Overflodshorn'). Kunstverket omfattar forstørra frukter, grønsaker, blomar, frø, fiskar og insekt.
Alcock Island
Alcock Island er ei øy som ligg vest for Charles Point i Hughes Bay, utanfor vestkysten av Graham Land. Namnet Penguin Island vart nytta for øya av kvalfangarar som opererte i området i 1922. Sidan dette namnet ikkje var trykt på noko kart og alt var nytta før, vart det avvist og øya fekk eit nytt namn. Alcock Island er for sir John W. Alcock (1892–1919), som i lag med Sir Arthur Whitten Brown var dei første som flydde over Atlanterhavet utan stopp den 14.-15. juni 1919.
Hochfeiler
Hochfeiler er ein 3 509 meter over havet høg fjelltopp i Zillertalalpane, på grensa mellom forbundslandet Tirol i Austerrike og provinsen Bolzano (Sør-Tyrol) i Italia. Fjellet er det høgste i fjellkjeda.
Fyrstebestiginga vart gjort sommaren 1865 av Paul Grohmann i fylgje med fjellførarane Georg Samer og Peter Fuchs.
Fylkesveg 405 i Østfold
Fylkesveg 405 i Østfold går mellom Prestegården og Huseby i Onsøy i Fredrikstad kommune. Vegen er 3,2 km lang.
Jørgen Henschien
Henschien representerte Kongsberg på Stortinget i 1827 og på omframt-stortinget 1828. På det ordinære 1827-stortinget var han visesekretær i Lagtinget, og medlem i komiteen om gasjar, pensjonar og om kjøpstadskatten. I 1828 var han medlem i Lagtinget.
Spirituals
Negro spirituals eller berre spirituals er religiøse songar som er skapa og sungne av afroamerikanarar i USA i slavetida og seinare.
Tekstane i songane byggjer på bibelsoger, særleg frå lidingane til jødane skildra i Det gamle testamentet. Ein del tekstar kan forståast både som eit kristent håp om frelse og eit håp om å sleppe fri frå slaveri og undertrykking i dette livet. Melodiar og syngestil har ei rekkje afrikanske trekk med synkopert rytme, blåtonar og veksling mellom ein improviserande solist og ei korande gruppe som gjentek eit fast, rytmisk omkved.
Dei første negro spiritualane blei nedskrivne i 1860-åra. På midten av 1900-talet blei ein del av dei tekne i bruk som kampsongar av borgarrettsrørsla i USA. Seinare er musikktypen blitt brukt i mange ulike samanhenger, frå kyrkjebruk over heile verda, som i Norsk salmebok 2013, til idrettssongar, som «Swing Low, Sweet Chariot», som mellom anna er knytt til rugby.
1685 Toro
1685 Toro er ein Apollo-asteroide. Han blei oppdaga den 17. juli 1948 av Carl Alvar Wirtanen ifrå Lick Observatory på Mount Hamilton i California og på ny i 1964. Han kan stundom kome særs nær jorda (kring 20 millionar kilometer) og vart ei tid feiloppfatta som ein ny måne til jorda.
Jato Nunatak
Jato Nunatak er ein liten, men markant nunatak ved nordenden av Barker Range i Victoria Land i Antarktis. Han vart namngjeven av den sørlege gruppa til New Zealand Federated Mountain Clubs Antarctic Expedition i 1962–63, etter JATO-flasker nytta av amerikanske fly for å frakte tung last opp i høgda. Flya landa i nærleiken av nunataken.
Jakob kyrkje i Oslo
Jakob kyrkje (no: Kulturkyrkja Jakob) var ei soknekyrkje på Ankertorget i Oslo. Kyrkja vart innvigd i 1880, men i 1985 vart soknet nedlagt. Kyrkja skulle eigentleg rivast, men vart freda i 1992. I dag er ho hovudkvarter for Kirkelig kulturverksted.
Det er ikkje gravplass ved kyrkja.
Francis William Newman
Francis William Newman var ein engelsk polyhistor.
Newman og broren John Henry Newman fekk begge utdanning ved Ealing og seinare ved Oxford, der Francis William hadde ei strålande karriere. Han blei vald til fellow of Balliol, men på grunn av samvetsproblem i samband med barnedåp sa Newman frå seg denne posten og gav seg av til Bagdad som misjonsassistent. Dette kallet sa han òg frå seg då han ikkje heilt og fullt kunne stille seg bak den anglikanske kyrkja sitt syn på den evige straffedom.
I 1840 blei Newman professor i latin ved Manchester new college og var professor i romersk litteratur ved University college i London i perioden 1846 til 1869.
I 1849 kom The Soul, her Sorrows and Aspirations ut, og i 1850 Phases of Faith, or Passages from the History of my Creed. Den førre er ei kjenslevar, men søkande analyse av sambandet mellom menneskesjela og Skaparen; den siste ein religiøs sjølvbiografi som i detalj skildrar vegen han hadde gått frå kalvinisme til rein teisme. Det er desse to skriftene Newman sitt ry er basert på, da han her viser ei intens sanningssøking og ikkje legg for dagen det eksentriske tankesettet som elles skjemmer det meste av skriftene hans – med unntak for bidraga hans innan matematikk og orientalsk filologi.
Newman hadde enormt store kunnskapar på vidt ulike felt, han skreiv om logikk, politisk økonomi, engelske reformer, australsk politikk, romersk historie, grammatikk, dei mest ugjennomtrengelege tema innan matematikk, arabisk, kritisk revisjon av greske tekstar, berberspråk og dialekten på Iguvine-tavlene. I alle desse skriftene viste han ein stor gåverikdom, men så sant temaet gjorde det mogleg kraup eksentrisiteten hans fram. Den siste boka hans, Contributions chiefly to the Early History of Cardinal Newman (1891), blei allment fordømd fordi den viste at han var fullstendig utan kjensler for bror sin. Francis William Newman var utan broren si evne til fornuftig resonnering og mangla heilt humoristisk sans, noko som i blant gjorde han til målskive for andre sin humor.
Tranås kommun
Tranås kommune ligg i det svenske länet Jönköpings län. Administrasjonssenter i kommunen er Tranås.
Kommunen har mykje møbelindustri, i tillegg har Stiga ein fabrikk her. Lennart Hyland kjem frå kommunen.
Tettstader
Tranås kommune har tre tettstader. Folketalet i tabellen er frå 31. desember 2005.
Fylkesveg 409 i Østfold
Fylkesveg 409 i Østfold går mellom Frydenberg og Slevik i Fredrikstad kommune. Vegen er 15,9 km lang.
Nikolaj Polikarpov
Nikolaj Nikolaevitsj Polikarpov var ein sovjetisk luftfartsingeniør og flykonstruktør, kjend som «Jagarfly-kongen». Han konstruerte I-15 serien av jagarfly, og I-16 Ishak (russisk ишак И-16, 'Vesle esel') jagarfly.
Biografi
Polikarpov vart i Russland etter den Den russiske revolusjonen og steig i gradane og bl leiar for teknisk avdeling ved Dux Aircraft Factory i 1923. Polikarpov var ansvarleg for nokon av dei første flykonstukjoner i Sovjetunionen i 1920-åra, inkludert I-1 jagarfly (1923), R-1 rekognoseringsfly (1927), U-2 - flerbruks biplan (1927-1928), I-3 jagarfly (1928), R-5 rekognosering/bombefly (1928). Spesielt U-2, russisk kallenamn Kukuruznik, lausleg omsett: «landbruksfly» (etter 1944 nemning Po-2), vart verande i produksjon til 1952, og over 30 000 eksemplar vart bygd.
I 1928, under avgjerdene i Femårsplanane for eksperimentelle flykonstruksjoner fekk Polikarpov i oppdrag å utvikla primært I-6 jagarfly i trekonstruksjon for levering på midten av 1930-talet. Planen var urealistisk og mislukka. Difor vart Polikarpov i oktober 1929 saman med 450 andre flykonstuktører og ingeniørar arrestert på falske, oppdikta skuldar om sabotasje- og kontra-revolusjonære aktivitetar. Polikarpov vart dømt til døden. I desember, etter to månader med venting på fullbyrdinga vart han overført til eit GPU-fengsel, Butyrka fengsel og domen vart endra til 10 års tvangsarbeid. Polikarpov og dei andre vart flytta til Design Bureau 39 (TsKB-39) for å fullføra I-5 prosjektet. Etter ein vellukka demonstrasjon av den nye konstruksjonen vart domen endra til betinget, og i juli 1931 fekk han amnesty saman med ei gruppe andre straffangar. Det var ikkje før avstaliniseringen i 1956 at desse tiltalene formelt vart droppa, 12 år etter Polikarpovs død.
Seinare arbeid
Etter frigivelsen arbeidde Polikarpov først saman med med Pavel Sukhoi frå 1931 og konstruerte -16 i 1933 og -15 i 1934. Deretter arbeidde han under Iljusjin i 1937. I 1938 etablerte han eit uavhengig designbyrå. I 1939 fullførte han arbeidet på I-153. I 1939 vart han beordra til å reisa til Nazi-Tyskland. I hans fråvær la hans anleggsdirektør og sjefingeniør, saman med konstruktøren, ingeniør Mikhail Gurevitsk fram eit forslag til eit nytt jagarfly, MIG-1(MIG 1-200), og fekk godkjenning til å oppretta ein ny Design byrå under leiing av Artem Mikojan, viss bror Anastas Mikojan var ein høgtståande politikar under Josef Stalin. Då han kom tilbake fant Polikarpov at hans byrå ikkje lenger eksisterte, og hans ingeniørar arbeidde på det nye MIGET byrå. Ni år etter hans død, i 1953 vart hans anlegg overført  til Sukhoi byrå.
Polikarpov fekk ei rekkje prisar, inklusive Stalinprisen (1941, 1943) og Heilt av Sovjetunionen (1940). Polikarpov Peak i Pamir-fjella vart oppkalla etter han.
Borgarrettsrørsla i USA
Borgarrettsrørsla i USA frå 1955 til 1968 var ei politisk rørsle i USA som hovudsakleg arbeidde for å skaffa dei svarte eller afroamerikanske innbyggjarane i landet borgarrettar (som retten til å røysta ved val) på lik linje med kvite, og fjerna rasistisk diskriminering mot svarte amerikanarar. Denne artikkelen dekker den historiske fasen til rørsla mellom 1955 og 1968, særleg i Sørstatane.
Rørsla var karakterisert av betydelege kampanjar av sivil motstand. Mellom 1955 og 1968 var det mange ikkjevaldelege aksjoner og sivil ulydnad som førte til krisesituasjonar mellom aktivistar og styresmakter. Føderale, statlege og lokale styresmakter, forretningar og samfunn måtte ofte svara raskt på desse situasjonane som framheva urettvisa som afroamerikanarar møtte. Former for protestar og/eller sivil ulydnad inkluderte aksjonar som boikott, som Bussboikotten i Montgomery (1955–1956) i Alabama; «sit-ins», slik som den påverknadsrike sit-in-aksjonen i Greensboro (1960) i Nord-Carolina; demonstrasjonsmarsjar, slik som marsjane frå Selma til Montgomery (1965) i Alabama; og ei rekkje andre ikkjevaldelege aktivitetar og politiske demonstrasjonar.
Kjende vinningar i lovverket i denne fasen av borgarrettsrørsla var vedtaket om Loven om borgarrettar frå 1964, som forbaud diskriminering basert på «rase, hudfarge, religion, eller nasjonalt opphav» i tilsetjingsprosessar og innan offentlege tenester (som utdanning og transport); Loven om rett til deltaking i politiske val frå 1965, som gjenoppretta og verna om retten til å røysta; Loven om immigrasjon og nasjonalitet frå 1965 som oppheva det nasjonale kvotesystemet som var blitt innført i USA på 1920-talet og dramatisk opna for innvandring frå andre delar av verda enn Europa; og Loven om borgarrettar frå 1968 (òg kalla for Indianske borgarrettar eller «Fair Housing Act») som la ned forbod mot diskriminering ved sal eller leige av hus eller leilegheiter. Afroamerikanarar fekk høve til å delta i politikken i Sørstatane, og over heile USA blei unge inspirerte til politisk deltaking og handling. Framvoksteren av Black Power-rørsla, som varte frå rundt 1966 til 1975, utvida måla til borgarrettsrørsla til å omfatta etnisk byrgskap, økonomisk og politisk sjølvforsyning og fridom frå undertrykking av kvite amerikanarar.
Bakgrunn
Etter det omstridde valet i 1876 som stod for slutten av rekonstruksjonstida fekk kvite i Sørstatane politisk kontroll over regionen etter aukande truslar og vald i vala. Systematisk vekktaking av røysteretten til afroamerikanarar skjedde i Sørstatane frå 1890 og til 1908 og heldt fram fram til lovane for nasjonale borgarrettar blei vedtekne på midten av 1960-talet. I meir enn 60 år blei til dømes svarte i Sørstatane ikkje i stand til å velja nokon som kunne representera deira interesser i kongressen eller hjå lokale styresmakter.
I løpet av denne tida hadde Det demokratiske partiet, som var heilt dominert av kvite, fått kontroll over Sørstatane. Det republikanske partiet («partiet til Lincoln»), som hadde vore det partiet dei fleste svarte tilhøyrde, skrumpa inn til å bli ubetydeleg då svarte stemmer blei undertrykte. Ved byrjinga av 1900-talet var bortimot alle valde politikarar i Sørstatane demokratar.
I løpet av den same tida der afroamerikanske ikkje fekk delta i vala, påførte kvite demokratar raseskilje gjennom lovvedtak. Vald og brutalitet mot svarte auka. Systemet med openlys rasisme og diskriminering som var godkjent av styresmaktene etter rekonstruksjonstida i Sørstatane blei kjent som «Jim Crow-systemet». Det blei verande intakt fram til tidleg på 1950-talet. Medan problema og overgrepa mot borgarrettar var på det mest intense i sør, var det sosiale spenningar som påverka svarte òg i andre område av USA.
Afroamerikanarar og andre etniske minoritetar avviste dette styret. Dei kjempa mot det på mange vis og prøvde å oppna betre moglegheitar gjennom rettsvesenet, nye organisasjonar, politisk oppreist og arbeidarorganiseringar som fagforeiningar. Foreininga National Association for the Advancement of Colored People (NAACP) blei oppretta i 1909. Ho søkte å få slutt på rasediskriminering gjennom rettssystemet, utdanning og driva lobbyverksemd retta mot særskilde politikarar og organisasjonar. Ho fekk ein juridisk siger i høgsteretten i USA i saka «Brown mot skulestyret» i 1954 som avviste skilje mellom kvite og farga i skulesystemet, og som ved implikasjon velta den sjølvmotseiande doktrinen om at ein var «skilde men like» som var blitt etablert i saka «Plessy mot Ferguson» frå 1896.
Masseaksjonar i staden for rettssaker
Strategien med offentleg utdanning, lobbyverksemd for betre og meir rettferdig lovgjeving og bruk av rettssystemet som hadde vore karakteristisk for borgarrettsrørsla i løpet av den første halvdelen av 1900-talet blei langt breiare etter «Brown mot skulestyret». Det gjekk over til å omfatta og framheva «direkte aksjon» — hovudsakleg boikottar, sit-ins, «Freedom Rides», politiske demonstrasjonar og liknande politisk aktivitet som var avhengig av massemobilisering, ikkjevaldeleg motstand og sivil ulydnad. Denne strategien var typisk for rørsla frå 1960 til 1968.
Kyrkjene, som var sentrum i svarte samfunn, lokale grasrotorganisasjoner, brorskapsamskipnader, og forretningar som hadde svarte eigarar, mobiliserte frivillige til å delta i breitt retta aksjonar og demonstrasjonar. Desse var langt meir direkte og potensielt langt raskare måtar til å skapa samfunnsendringar enn dei tidlegare meir tradisjonelle, høflige og langsamare tilnærmingane via rettsvesenet som ofte møtte frustrerande avslag og motgang.
I 1952 organiserte Regional Council of Negro Leadership (RCNL), leia av den afroamerikanske kirurgen, entreprenøren og gardbrukaren T.R.M. Howard, ein suksessfull boikott av bensinstasjonar i Mississippi som nekta svarte tilgang til toalett. Gjennom RCNL leia Howard kampanjar som avslørte brutaliteten til det amerikanske trafikkpolitiet i Mississippi og ved å oppmuntra svarte til å oppretta bankkonto i den afroamerikansk-eigde Tri-State Bank i Nashville. Som gjenyting gav banken lån til borgarrettsaktivistar som var offer for «credit squeeze», det vil seia påstått mangel på likviditet, frå White Citizens' Council, ein rasistisk organisasjon oppretta i 1954 i Sørstatane som hevda kvit overlegenheit, og som arbeidde aktivt for å oppretthalda raseskilje og undertrykkinga av svarte.
Etter at Rosa Parks blei arrestert den 1. desember 1955 for ikkje å ha gitt frå seg bussetet sitt til ein kvit person, blei interesseorganisasjonen Montgomery Improvement Association (MIA) oppretta den 5. desember av svarte prestar og samfunnsleiarar i Montgomery i delstaten Alabama. Under leiarskap av særleg Martin Luther King jr. og Edgar Nixon var MIA medverkande i organiseringa av bussboikotten i Montgomery, ein politisk og sosial protestaksjon retta mot raseskiljelovane i den offentlege transporten i byen. Gruppa heldt boikottane gåande i over eit år før ein føderal rett gav byen ordre om å oppheva raseskiljet i bussane. Det var ein suksessrik kampanje som retta eit stort nasjonalt fokus på raseskiljet i Sørstatane og medverka til at King fekk nasjonal merksemd som talsmann for afroamerikanske rettar. Boikotten inspirerte òg andre boikottaksjonar, som den særs suksessrike boikotten i 1956–1957 i Tallahassee i Florida.
I 1957 slo Martin Luther King jr. og pastor John A. Duffy, som begge var leiarar frå MIA, seg saman med andre kyrkjeleiarar med tilsvarande erfaringar for å oppretta borgarrettsorganisasjonen Southern Christian Leadership Conference (SCLC). Organisasjonen hadde hovudkvarter i Atlanta i Georgia. I staden for å danna eit nettverk av lokalavdelingar slik som NAACP hadde gjort, gav han opplæring og leiarskapsstøtte til lokale forsøk på å kjempa mot raseskilje og rasistisk undertrykking. SCLC samla inn økonomiske bidrag, hovudsakleg frå kjelder i Nordstatane, for å støtta slik aksjonar. Han gjorde ikkjevald både til eit sentralt prinsipp og den fremste metoden for å konfrontera undertrykking og rasisme.
I 1959 grunnla Septima Clarke, Bernice Robinson, og Esau Jenkins, med hjelp frå Highlander Folk School i Tennessee, dei første Citizenship Schools eller «medborgar-skulane» i Sea Islands i Sør-Carolina. Dette var ein type vaksenopplæring som lærte svarte lese- og skrivekunne slik at dei var i stand til å klara prøvene ved politiske val (dei som ikkje kunne lesa blei nekta å røysta). Programmet var ein stor suksess og gav ein trefjerdels auke av talet på svarte stemmar på Johns Island. SCLC overtok opplegget og fordobla resultatet andre stadar.
Saka «Brown mot skulestyret»
1951 var eit år der svarte studentar gjorde oppreist mot utdanningssystemet i Virginia. På denne tida var den vidaregåande skulen (high school) Moton i fylket Prince Edward rasedelt. Studentane hadde avgjort at dei vlle ta saka i eigne hende for å kjempa mot to problem: overfylte klasserom og ueigna tilhøve ved skulen. Denne åtferda frå svarte i Sørstatane var uventa og sterkt mislikt av dei kvite makthaldarane i Sørstatane, som hadde faste oppfatningar om at svarte skulle vera underdanige på alle vis. Ein del lokale leiarar frå NAACP hadde prøvd å få elevane til å gå bort frå protesten. Då elevane likevel ikkje trekte seg, gav NAACP dei støtte i kampen. Dette blei ein av dei fem første sakene som bygde opp til rettssaka kjend som «Brown mot skulestyret».
Den 17. mai 1954 gav høgsteretten i USA avgjerda si i saka Brown mot skulestyret, der saksøkaren skulda utdanninga av svarte barn i offentlege skular skild frå kvite barn var i strid mot grunnloven. Høgsteretten slo at fast «raseskilje mellom kvite og farga barn i offentlege skular har ein skadeleg verknad på farga barn. Verknaden er større då han har heimel i loven; for politikken med å skilja rasar er det vanlegvis tolka som tyding for underlegenheit for negergruppa.»
Den 18. mai 1954 blei Greensboro den første byen i Sørstatane som offentleg annonserte at han ville følgja avgjerda frå høgsteretten. Skulestyret stemte seks mot ein for å støtta avgjerda. Denne positive mottakinga på høgsterettsavgjerda, saman med utnemninga av afroamerikanske dr. David Jones til skulestyret i 1953, overtydde talrike kvite og svarte borgarar om at Greensboro gjekk framover og blei ein pilspiss i skuleintegrering. Integreringa i Greensboro skjedde ganske fredeleg samanlikna med andre sørstatar som Alabama, Arkansas, og Virginia der det var «massiv motstand».
Rosa Parks og bussboikotten i Montgomery, 1955–1956
Den 1. desember 1955 nekta Rosa Parks å gje frå seg sit sedde på ein offentleg buss for å gje plass til ein kvit passasjer. Ho var sekretær for NAACP si lokalavdeling i Montgomery og hadde nyleg kome attende frå eit møte ved Highlandersenteret i Tennessee der ikkjevaldeleg sivil ulydnad som strategi var blitt diskutert. Parks blei arrestert av politiet, skulda og dømt for forstyrrelse av orden og brot mot lokale avgjerder. Etter at nyhendet om dette nådde det svarte samfunnet, samla 50 afroamerikanerske leiarar seg og organiserte bussboikott i Montgomery for å krevja meir human handsaming i transportsystemet. NAACP kravde fullt oppheving av raseskiljet på bussene. Med støtte frå dei rundt 50 000 afroamerikanarar i Montgomery, varte boikotten i 381 dagar fram til ei lokal forordning fjerna raseskiljet i transportsystemet. Nitti prosent av afroamerikanarar i Montgomery deltok i boikotten, noko som reduserte inntektene til busselskape med rundt 80 prosent. I november 1956 gav ein føderal rett ordre om å oppheva raseskiljet på bussane, og boikotten blei avslutta.
Den unge baptistpresten Martin Luther King jr. var president for Montgomery Improvement Association, organisasjonen som hadde leia boikotten. Protesten gjorde King til ein kjend nasjonal figur. Den uttrykksfulle appellen hans til kristen brorskap og til amerikansk idealisme skapte eit positivt inntrykk på folk både i og utanfor Sørstatane.
Oppheving av raseskilje i Little Rock i 1957
Little Rock i delstaten Arkansas var ein relativ progressiv stad, men det braut ut ei krise då arkansasguvernøren Orval Faubus tilkalla nasjonalgarden den 4. september 1957 for å hindra ni afroamerikanske studentar, som hadde gått til sak for retten til å gå Little Rock Central High School, i å gå på skulen. Dei ni studentane hadde blitt vald ut for å gå på skulen grunna svært gode karakterar. På den første skuledagen var det berre ein av studentane som møtte fram sidan ho ikkje hadde motteke ein telefon om faren om å gå på skulen. Ho blei plaga av kvite demonstrantar utanfor skulen, og politiet fjerna henne ved å ta henne inn i ein politibil for å verna henne. Etterpå blei dei ni studentane eskorterte til skulen av militært personell i militære køyretøy.
Guvernør Faubus var ikkje ein sjølverklært tilhengar av raseskiljet. Det demokratiske partiet, som han tilhøyrde, og som kontrollerte politiet i delstaten, la betydeleg press på Faubus etter at han hadde indikert at han ville undersøkja høvet til å tilretteleggja Arkansas i samsvar med høgsteretten si avgjerd i saka om «Brown mot skulestyret». Faubus tok deretter stilling mot integrering og mot høgsterettsavgjerda. Dette fekk merksemda til president Dwight D. Eisenhower, som var fast bestemt på å gjennomføra avgjerda. Eisenhower kalla saman nasjonalgarden og gav dei ordre om å dra attende til hovudkvarteret sitt. Deretter sende han delar av 101. luftborne divisjon til Little Rock for å verna studentane.
Studentane kunne no gå på skulen. Dei måtte likevel gå gjennom ein spissrotgang av rasande kvite som spytta på dei den første dagen, og gjekk gjennom mobbing og plaging frå kvite medstudentar resten av året. Sjølv med vern frå militæret som eskorterte dei, var studentane plaga og blei angripne av kvite studentar når soldatane ikkje var til stades. Ein av dei såkalla «Little Rock Nine», Minnijean Brown, blei utvist for å ha kasta mat på ein kvit student som hadde plaga ho i kantinekøen. Seinare blei ho utvist for å ha fornærma ein kvit kvinneleg student.
Ein annan av dei ni, Ernest Green, fekk sjansen til å ta eksamen. Etter at skuleåret 1957–1958 var over, vedtok skulesystemet i Little Rock å stenga skulane sine i staden for å måtta halda fram med å integrera svarte studentar. Andre skular i Sørstatane følgde dette dømet.
Sit-ins, 1960
Borgarrettsrørsla fekk ein tilførsel av energi frå ein student-sit-in i ein Woolworth-butikk i Greensboro i Nord-Carolina. Den 1. februar 1960 hadde fire studentar, Ezell A. Blair, Jr. (i dag kjend som Jibreel Khazan), David Richmond, Joseph McNeil, og Franklin McCain, alle frå ein afroamerikansk jordbruks- og faghøgskule, sett seg ned i den rasedelte spisestaden for å protestera mot Woolworth sin politikk med å ekskludera afroamerikanarar. Dei fire studentane hadde kjøpt varer i andre delar av butikken og teke vare på kvitteringa, sette seg ned ved lunsjdisken og bad om å betenast på lik linje med andre kundar. Etter å ha blitt nekta servering, tok dei fram kvitteringane og spurde kvifor deira pengar var gode nok andre stadar i butikken, men ikkje ved lunsjdisken. Desse aksjonistane var blitt instruerte i vera pent kledd, sitja stille og på kvar andre stol slik at potensielle kvite sympatisørar kunne sitja saman med dei om dei ville. Denne sit-in-aksjonen inspirerte til andre aksjonar i Richmond (Virginia), Nashville (Tennessee), og Atlanta (Georgia). Då studentar over heile Sørstatane byrja å setja seg ned i kantineområda i dei lokale butikkar sine, nytta ein del lokale styresmakter tidvis brutal makt for å fysisk eskortera dei ut av butikkane.
Taktikken med å «sit-ins» («sitja-ned-aksjon») var ikkje ny. Så langt tilbake som i 1939 hadde den afroamerikanske advokaten Samuel Wilbert Tucker oranisert ein sit-in ved biblioteket i Alexandria i Virginia, som då var raseskild. I 1960 sørgde taktikken for å gje rørsla auka nasjonal merksemd. Kanskje den best organiserte, mest disiplinerte, og mest umiddelbart effektive av desse aksjonane var i Nashville.
9. mars 1960 gav ei gruppe studentar ved Atlanta University Center ut skriftet «Ein appell for menneskerettar» som ei heilsides kunngjering i fleire aviser, melloma anna Atlanta Constitution, Atlanta Journal, og Atlanta Daily World. Studentgruppa førte fram til skipinga av Atlanta Student Movement og byrja å leia  med sit-in-aksjonar som byrja den 15. mars 1960 i Atlanta. Mot slutten av 1960 hadde det vore aksjonar i bortimot kvar einaste sørstat, i tillegg til Nevada, Illinois og Ohio.
Aksjonistane fokuserte ikkje berre på kantiner, men òg i parkar, på strendene, i bibliotek, teater, museum og andre offentlege stadar. Når dei blei arresterte kravde demonstrantane «jail-no-bail», fengsel og ikkje kausjon, for å gje merksemd til saka. I april 1960 heldt aktivistane som hadde leidd aksjonane ein konferanse ved Shaw University i Raleigh i Nord-Carolina, og det førte til skipinga av Student Nonviolent Coordinating Committee (SNCC). SNCC førte taktikken med ikkjevaldelege konfrontasjonar lengre, til «freedom rides».
«Freedom Riders», 1961
«Freedom Riders» var nemninga på ei gruppe borgarrettsaktivistar som reiste med bussar som gjekk mellom ulike delstatar, og til dei rasedelte Sørstatane. Føremålet var å utfordra lokal motstand mot høgsterettsavgjerda i saka «Boynton mot Virginia» (1960), som avslutta rasedelinga for busspassasjerar som reiste mellom delstatane. Organisert av CORE forlét dei første fridomsreisande Washington D.C. den 4. mai 1961. Etter reiseplanen ville dei koma til New Orleans den 17. mai.
I løpet av den første og påfølgjande fridomsreiser reiste aktivistane gjennom «Deep South» for å integrera bussetene og la svarte opphalda seg på bussterminalane, også i venteromma, og å bruka drikkefontener. Dette viste seg å vera ein farleg aktivitet. I Anniston i Alabama blei det kasta brannbomber på bussen og passasjerane måtte flykta for livet. I Birmingham i Alabama rapporterte ein FBI-informant at kommisjonæren for offentleg tryggleik, Eugene «Bull» Connor, gav medlemmar av Ku Klux Klan femten minutt til å gå til åtak på ei gruppe av fridomsreisande før politiet kom til. Aktivistane blei hardt mishandla. Ein av dei kvite aktivistane, James Peck, blei slått så hardt at ein måtte sy femti sting i hovudet hans.
Brutal gjengvald i Anniston og Birmingham stoppa aksjonistane ei stund, men SNCC henta inn nye deltakarar frå Nashville for å halda fram reisa frå Birmingham. Ved busstasjonen i Montgomery i Alabama angreip ein gjeng rasistiske pøblar ein annan buss. Dei slo John Lewis medvitslaus, medan fotografen frå magasinet Life, Don Urbrock, fekk sitt eige kamera knust i andletet. Eit dusin menn omringa Jim Zwerg, ein kvit student frå Fisk University, og slo ut fleire av tennene hans med ein koffert.
Den 24. mai 1961 heldt aksjonistane fram på reisa til Jackson i Mississippi der dei blei arresterte for «ordensforstyrring» ved å nytta fasilitetar «berre for kvite». Nye fridomsreiser blei organiserte av fleire ulike organisasjonar. Då aksjonistane kom til Jackson blei dei arresterte. Ved slutten av sommaren hadde meir enn 300 vorte fengsla i Mississippi.
Dei som sat i fengsel blei handsama hardt, klemt inn i små, skitne celler og sporadisk banka opp. I Jackson blei ein del av dei mannlege fangane tvinga til å gjera hardt tvangsarbeid i solsteiken. Andre blei overføte til delstatsfengselet Mississippi State Penitentiary ved Parchman der maten deira medviten blei fylt med salt og madrassane deira fjerna. Vindauga var stengt på varme dagar slik at det var vanskeleg å pusta.
Organisering av stemmeregistrering
Etter fridomsreisene bad lokale svarte leiarar i Mississippi, blant andre Amzie Moore, Aaron Henry og Medgar Evers, SNCC om hjelp til å få registrert svarte veljarar og byggja samfunnsorganisasjonar som kunne vinna ein rettferdig del av den politiske makta i delstaten. Sidan Mississippi hadde ratifisert konstitusjonen sin i 1890 med avgjerder kring koppskatt, krav om opphald og prøvar i lesekunne, gjorde han stemmeregistreringa langt meir komplisert og fjerna i praksis svarte stemmar. Etter så mange år hadde føremålet med å hindra svarte frå å røysta blitt ein del av kulturen til det kvite fleirtalet. Hausten 1961 hadde Robert Moses frå SNCC byrja det første prosjektet i McComb og dei omliggende fylka i den sørvestlege delen av delstaten. Arbeidet deira blei møtt med valdeleg undertrykking frå staten og lokale styresmakter, White Citizens' Council og Ku Klux Klan, noko som førte til folk som vart banka opp, fleire hundre arrestasjonar og drapet på stemmeaktivisten Herbert Lee.
Kvit motstand mot svart stemmeregistrering var så intens i Mississippi at det blei konkludert med at alle dei ulike borgarrettsorganisasjonane måtte sameinast om dei skulle ha høve til å lukkast. I februar 1962 danna representantar frå SNCC, CORE og NAACP formelt Council of Federated Organizations (COFO). Ved eit påfølgjande møte i august blei SCLC ein del av COFO.
Våren 1962, med middel frå Voter Education Project (VEP), byrja SNCC/COFO organisering av stemmeregistrering i Mississippideltaet rundt Greenwood, og områda ved Hattiesburg, Laurel og Holly Springs. Som i McComb møttedei hard motstand — arrestasjonar, overfall, vald, skyting, brannstifting og drap. Styresmaktene nytta ein lesetest for å hindra svarte frå å røysta ved å laga prøver som sjølv særs godt utdanna menneske ikkje ville klara. I tillegg gav arbeidsgivere svarte sparken om dei blei tekne i å registrera seg og huseigarar kasta dei ut frå heimane deira. I løpet av dei neste åra spreidde kampanjen for å få svarte til å registrera seg over heile delstaten.
Tilsvarande stemmeregistrering, med tilsvarande reaksjonar, blei sett i gang av SNCC, CORE, og SCLC i Louisiana, Alabama, sørvestlege Georgia og i Sør-Carolina. Ved 1963 var stemmeregistrering i Sørstatane ein like integrert del av fridomsrørsla som kampen mot oppheving av raseskiljet. Etter at Civil Rights Act, Loven om borgarrettar, av 1964 blei vedteken, blei vern og fortsetting av stemmeregistrering til trass for motstanden den viktigaste innsatsen til rørsla. Det førte til at Voting Rights Act, Loven om stemmerettar av 1965, blei vedteken.
Integrering av universiteta i Mississippi, 1956–1965
Frå 1956 freista Clyde Kennard, ein svart veteran frå Koreakrigen, å koma inn på Mississippi Southern College (i dag University of Southern Mississippi) under G.I. Bill (eit lov som sørgde for fordeler for krigsveteranar) ved Hattiesburg. William David McCain, presidenten ved lærestaden, freista å hindra dette ved å appellera til dei lokale svarte leiarane og det politiske etablissementet i delstaten som støtta oppretthaldinga av raseskilje. Han nytta Mississippi State Sovereignty Commission, som han var medlem av. Det var eit delstatskontor leia av guvernøren av Mississippi som freista å motsetja seg borgarrettsrørsla med å framstilla raseskiljepolitikken positivt. I tillegg samla det informasjon om aktivistar, plaga dei juridisk, og nytta økonomiske boikottverkemiddel mot dei ved å truga arbeidsplassane deira eller få dei til å mista jobben for å undertrykkja det politiske virket deira.
Kennard blei arrestert to gonger på falske tiltaler, og blei til sist stilt for retten og dømt til sju års fengsel. Etter tre år med hardt straffearbeid blei Kennard prøvelauslaten av guvernøren i Mississippi. Journalistar hadde undersøkt saka hans og skrive om den dårlege behandlinga han fekk for tarmkreft.
McCains rolle i Kennards arrestasjonar og domfelling er ikkje klårlagt. Samstundes som McCain freista å forhindra at Kennard kunne byrja på universitet, heldt han ein talt i Chicago, kor hans ferd var sponsa av Mississippi State Sovereignty Commission. Han skildra svarte som freista koma inn på kvite universitet i Sørstatane som «import» frå Nordstatane. Kennard var endå fødd og busett i Hattiesburg. Vidare sa han at «Vi insiterer på at utdannelsemessig og sosialt vil vi oppretthalda segregert samfunn... I all retteferdighet, eg innrømmer at vi ikkje oppmuntrar negrar til å røysta. Negrar føretrekker at kontrollen til regjeringa vert verande på hendene til kvite menn.»
I september 1962 vann James Meredith ei rettssak som sikra han tilgsng til det tidlegare rasedelte universitet i Mississippi. Han freista å koma inn på universitetsområdet den 20. september, den 25. september og på nytt dagen etter. Han vart blokkert av guvernøren i Mississippi, Ross Barnett, som sa at «Ingen skule skal integrerast i Mississippi så lenge eg er din guvernør.» Det føderale rettsvesenet i USA (Fifth Circuit Court of Appeals) heldt Barnett og viseguvernør Paul B. Johnson, Jr. i forakt og bøtla dei med meir enn 10 000 dollar for kvar dag dei nekta Meredith å byrja på lærestaden.
Justisminister Robert Kennedy sende ein styrke av U.S. Marshals. Den 30. september 1962 kom Meredith inn på campus under deira eskorte. Studentar og andre kvite byrja eit opprør om kvelden, kasta steinar og fyrte av skot mot politifolka som vakta Meredith ved Lyceum Hall. To menneske, blant dei ein fransk journalist, blei drepne. 28 marshallar fekk skotskadar. 160 andre vart skadde. Etter at utrykkingspolitiet i Mississippi trekte seg tilbake frå campus, sende president John F. Kennedy militærstyrkar inn for å slå ned opprøret. Meredith kunne først byrja å følgja undervisinga etter at soldatane hadde kome.
Kennard og andre aktivistar heldt fram med å arbeida for avvikling av raseskiljet på universiteta. I 1965 blei Raylawni Branch og Gwendolyn Elaine Armstrong dei første afroamerikanarane som byrja på University of Southern Mississippi. No hadde McCain bidrege til å sikra at dei fekk ei fredeleg mottaking. I 2006 avgjorde domar Robert Helfrich at Kennard var uskyldig i alle punkta han var blitt dømt for på 1950-talet.
Albany-rørsla, 1961–1962
SCLC, som var blitt kritisert av ein del studentaktivistar for at organisasjonen ikkje hadde delteke meir i fridomsreisene, la mykje av prestisjen og ressursane sine i ein kampanje for opphevelse av raseskilje i byen Albany i Georgia i november 1961. Martin Luther King, som sjølv var blitt kritisert av ein del SNCC-aktivistar for distansen sin til risikoen og farane som lokale aktivistar møtte, greip inn personleg for å støtta kampanjen som var leidd både av SNCC og lokale leiarar.
Kampanjen lukkast ikkje på grunn av utspekulert taktikk frå Laurie Pritchett, den lokale politisjefen, og splittinga innan det afroamerikanske samfunnet. Målsetjinga var kanskje heller ikkje spesifisert godt nok. Den 16. desember leidde King 250 demonstrantar gjennom byen fram til rådhuset, der dei blei arrestert for «å ha arrangert opptog utan løyve». Pritchett sørgde for at marsjane ikkje blei valdeleg angripen og dermed ikkje vekka nasjonal oppsikt. Han sørgde òg for at arresterte demonstrantar blei plasserte i fengsel på ulike stadar slik at det var nok plass i hans eige fengsel. Prichett såg òg på nærværet til King som ein trussel og fekk han sloppe fri slik at fengslinga ikkje skulle oppeldrna det svara samfunnet. King reiste frå staden i 1962 utan å ha oppnådd nokon dramatisk siger. Den lokale rørsla heldt likevel fram kampen og oppnådde over tid ein del fordelar i løpet av dei neste få åra.
Birmingham-kampanjen, 1963–1964
Albany-rørsla viste seg å ha vore ein viktig lærdom for SCLC då dei organiserte Birmingham-kampanjen i 1963. Wyatt Tee Walker planla omhyggelig strategi og taktikk for kampanjen i Birmingham i Alabama. Han fokuserte på eit mål — oppheving av raseskilje for butikkar i sentrum framfor total oppheving, slik som i Albany. Rørsla blei hjelpt av den brutale responsen til dei lokale styresmaktene, særleg Eugene «Bull» Connor, som var ansvarleg for offentleg tryggleik. Han hadde lenge hatt stor politisk makt, men hadde nyleg tapt eit val som ordførar til ein mindre rabiat tilhengar av raseskilje. Connor nekta å akseptera autoriteten til den nye ordføraren og akta å bli verande i stillinga.
Kampanjen nytta ei rekkje ikkjevaldelege metodar for konfrontasjon, blant anna å sitja («sit-ins»), knela i lokale kyrkjer («kneel-ins»), og marsjera til fylkesbygningar for å markera byrjinga på stemmeregistrering. Byen fekk likevel eit pålegg som stengte for alle slike protestar. Overtydd om at pålegget var i strid med grunnlova, trassa kampanjen pålegget og førebudde seg på massearrestasjonar. King blei vald ut til vera blant dei som vart arrestert den 12. april 1963.
Medan King sat fengsla skreiv han sitt berømte «Brev frå Birmingham-fengselet» Då han blei nekta papir, skreiv han i margane på ei avis. Tilhengarane appellerte til Kennedy-administrasjonen som måtte gripa inn for å få King lauslaten. King fekk ringa til kona si, som kvilte heime etter å ha fødd det fjerde barnet deira. Han blei lauslaten den 19. april.
Kampanjen blei noko nølande då rørsla slapp opp for demonstrantar som var villige til å la seg arrestera. James Bevel, leiaren for direkteaksjon og ikkjevaldeleg opplæring hjå SCLC, kom opp med eit dristig og kontroversielt alternativ, å læra opp elevar frå vidaregåande skular til å delta i aksjonen. Resultatet blei meir enn eit tusen studentar som 2. mai kom til eit møte ved 16th Streets baptistkyrkje for å delta i det som blei kalla «barnekrsstoget». Meir enn seks hundre av dei blei arresterte. Dette var interessant for media, men i dette første møtet opptredde politiet beherska. Den neste dagen samla ei ny gruppe på rundt tusen studentar seg ved kyrkja, og då dei byrja å marsjera, slapp Bull Connor politihundane laus på dei og brukte deretter vasskanonar. Fjernsynskameraa viste resten av nasjonen korleis vasskanonane bles ungane overende, og politihundar som angreip enkeltdemonstrantar. Utstrekt avsky og fordømming frå mange hald fekk Kennedy-administrasjonen til å blanda seg inn for å tvinga fram forhandlingar mellom SCLC og dei kvite makthaldarane. Den 10. mai blei det kunngjort at partane hadde kome fram til ei semje om å fjerna raseskiljet frå lunsjdiskar og andre offentlege tenester i sentrum i byen, om å oppretta ein komité for å fjerna diskriminering ved tilsetjinga, å sørgja for at demonstrantane som var blitt arresterte blei lauslatne, og å etablera kommunikasjonsmiddel mellom svarte og kvite leiarar.
Ikkje alle i det svarte samfunnet stilte seg bak semja. Pastoren Fred Shuttlesworth var særleg kritisk sidan han var skeptisk til den gode viljen hjå maktstrukturen i Birmingham grunna tidlegare røynsler. Delar av det kvite samfunnet reagerte valdeleg. Dei bomba Gaston Motel, som hadde fungert som uoffisielt hovudkvarter for SCLC under aksjonane, og der broren til King, pastor A. D. King, budde.
Kennedy førebudde seg på å føderalisera nasjonalgarden i Alabama om naudsynt. Fire månader seinare, den 15. september, bomba medlemmar av Ku Klux Klan 16th Streets baptistkyrkje. Fire unge jenter blei drepne.
Andre hendingar i 1963 var at guvernøren i Alabama, George Wallace, den 11. juni prøvde å stoppa integreringa av Universitetet i Alabama. President John F. Kennedy sende ein styrke for å tvinga Wallace vekk og tillata to afroamerikanske studentar å byrja på lærestaden. Same kvelden talte president Kennedy til nasjonen på TV og radio i ein kjend tale om medborgerlige rettar. Den neste dagen blei Medgar Evers drepen i Mississippi. Veka etter, som lova, sende president Kennedy den 19. juni 1963 loven om medborgarrettar til kongressen.
Marsjen mot Washington, 1963
Det hadde vore planlagt ein marsj mot Washington, D.C. allereie i 1941 som støtte for krava om fjerninga arbeidsdiskrimineringa i forsvarsindustrien, men denne blei avlyst då Roosevelt-administrasjonen møtte krava ved å skriva ut Fair Employment Act, eller «Eksekutiv ordre 8802», som sperra for rasediskriminering og oppretta eit byrå for å overvaka overhalding av loven. Brørne Randolph og Bayard Rustin var hovudplanleggarar av ein annan marsj som blei føreslått i 1962. Kennedy-administrasjonen la stort press på dei, og King, for å avlysa han, men utan gjennomslag. Marsjen blei halden den 28. august 1963.
Den nasjonale mediamerksemda bidrog òg mykje til at marsjen fekk merksemd over heile USA og resten av verda. Det blei nytta fleire kamera enn det som hadde filma den siste presidentinnsetjinga. Eit kamera var plassert høgt på Washingtonmonumentet for å gje dramatisk utsikt over marsjen. I motsetnad til den planlagde marsjen i 1941, der det berre var afroamerikanske organisasjonar med, var marsjen i 1963 eit samarbeid mellom alle dei store borgarrettsorganisasjonane, den progressive fløya av arbeidarrørsla og andre organisasjonar. Marsjen hadde seks offisielle mål:
Av desse var det fremste fokuset til marsjen vedtak av borgerrettslover som Kennedy-administrasjonen hadde foreslått etter aksjonane i Birmingham.
Marsjen var ein ubetinga suksess, propagandamessig og for gjennomslag av saka. Rundt rekna samla mellom 200 000 og 300 000 demonstrantar seg framfor Lincolnmonumentet der Martin Luther King heldt sin berømte tale I Have a Dream («Eg har ein draum») der han starta med å seia at «Eg er lukkeleg over å vera saman med dykk i dag i det som vil gå inn i historia som den største demonstrasjonen for fridom i historia til vår nasjon»:
Fleire musikarar opptredde i høve marsjen, blant anna gospellegenda Mahalia Jackson, operapioneren Marian Anderson og bluessongaren Odetta. Bob Dylan framførte fleire songar, blant anna «Only a Pawn in Their Game», og Joan Baez som hadde leidd folkemengda i felles utgåve av borgarrettsrørsla sin eigen hymne «We Shall Overcome».
Marsjen var likevel ikkje utan kontroversar. Medan mange talarar applauderte Kennedy-administrasjonen for anstrengingane han hadde gjort med å få innført eit nytt, meir effektivt lovvedtak for medborgarlege rettar som verna retten til å røysta og forby raseskilje, men John Lewis frå SNCC, den yngste av alle talarane, kritiserte administrasjonen for å ikkje å gjera meir for verna svarte i Sørstatane. Den svarte nasjonalisten Malcolm X kritiserte hendinga for å vera ein «piknik» og eit «sirkus», og at målet blei ureina ved å blanda kvite inn i organiseringa.
Etter marsjen møtte Martin Luther King og andre borgarrettsleiarar president Kennedy ved Det kvite huset. Medan Kennedy-administrasjonen verka å vera oppriktig i viljen sin til å få vedteke loven, var det klart at det ikkje var nok stemmar i kongressen til å få han igjennom. Etter at president John F. Kennedy blei myrda den 22. november 1963 gjekk likevel den nye presidenten, Lyndon Johnson, inn for å nytta innverknaden sin i kongressen for å få gjennomført så mykje som mogleg av Kennedy sin lovgjevande agenda.
St. Augustine i Florida, 1963–1964
St. Augustine på nordkysten av Florida er kjend som «den eldste byen i nasjonen», ettersom han blei grunnlagd av spanjolar i 1565. Han var òg scene for eit stort drama som førte fram til vedtaket om Loven om borgarrettar av 1964. Ei lokal rørsle, leia av doktor Robert B. Hayling, ein svart tannlege og veteran frå flyvåpenet, hadde retta aksjonar mot rasedelte institusjonar sidan 1963. Resultatet var at Hayling og tre andre, James Jackson, Clyde Jenkins, og James Hausar, blei brutalt banka opp av ein gjeng frå Ku Klux Klan om hausten dette året. Det blei utført nattlege overfall på svarte heimar, og tenåringane Audrey Nell Edwards, JoeAnn Anderson, Samuel White, og Willie Carl Singleton (som blei kjende som «dei fire frå St. Augustine») blei halde i fengsel og på reformskule i seks månader etter å ha sett seg ned ved lunsjdisken ved den lokale Woolworthbutikken. Det kravde eigen innsats frå guvernøren og styresmaktene i Florida for å få dei lauslatne etter protestar landet over.