cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Slaget i Hjørungavåg
Etter slaget
Det er ikkje tvil om at vurderinga av den historiske verknaden av slaget, er blitt overskugga av dei fantasifulle skildringane og vinklinga til jomsvikingar. Truleg var elitekrigarar frå Jomsborg med i styrken, men i hovudsak var det likevel tale om ein dansk invasjonsflåte som skulle befeste danskekongen sitt herredøme over Noreg. Frå tidlegare, medan Eirikssønene styrte, hadde kong Harald Blåtann rekna seg som overkonge over Noreg, og han hadde sett inn Harald Gråfell og brørne hans som underkongar. Truleg var Harald Blåtann morbror deira og i det minste fosterfar til Harald Gråfell.
Vi kan òg forstå Snorre slik at han rekna sigeren som avgjerande for at Noreg ikkje lenger var dominert av den danske kongen og han skreiv om stoda etter slaget: «Medan Håkon jarl rådde for Noreg, var det gode årringar i landet og god fred innanlands mellom bøndene». Håkon jarl den mektige var den første som herska sjølvstendig over det ein kan kalle eit samla Noreg (utanom nokre område i Vika) og i slaget på Hjørungavåg stadfesta han herredømet sitt. . Danskekongen gjorde i vikingtida aldri meir krav på kongsrett over Noreg.
Mellom faghistorikarar er haldninga i dag at det meste av skildringane omkring jomsvikingslaget truleg mest er dikt og eventyr. Ein har for lenge sidan slutta å diskutere slaget og ein er litt overberande med sunnmøringane fordi dei har lagt så stor innsats i å løyse ei gåte som ikkje kan løysast. Det blir likevel rekna med som nokså sikkert at slaget verkeleg fann stad, og at Håkon jarl fekk siger. Faghistorikarane vil gjerne tone ned betydninga av slaget og viser til at det ikkje endra hovudlinjene i norsk, politisk historie.
Notar
<references group="Note"/>
Fluberg kyrkje
Fluberg kyrkje er ei krosskyrkje frå 1703 i Fluberg sokn i Søndre Land. Kyrkja er bygd i tømmer og står på Fluberg på austsida av Randsfjorden. Ho har 450 sitjeplassar og er teikna av Oluf Mogensen.
Canzone
Canzone eller canzona (italiensk for song) er både ei songform, ein slags instrumental chanson og ei lyrikkform som dukka opp på 1500-talet. Seinare vart det nytta om musikkstykke for eit ensemble i fleire delar eller tempo.
I italiensk musikk tidleg på 1500-talet vart canzone nytta om enkle, fleirstemmige, verdslege songar, som var forløparar for madrigalen. Seinare på 1500-talet vart canzone eller canzonetta nytta om polyfon song med musikk og tekst som hadde ein lettare tone enn madrigalane.
På 1700- og 1800-talet vart canzonen nytta om eit enklare, lyrisk musikkstykke, både vokalt og instrumentalt.
Lyrikk
I lyrikk er canzone ei lyrisk kunstform, som opphavleg kom frå italiensk dikting. Han vart utvikla frå italiensk song i jambisk metrum. Forma er særleg kjend frå Cavalcanti, Dante og Petrarca, men er òg brukt i nyare tid.
Shotaro Ihata
Shotaro Ihata er ein japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Roasso Kumamoto, Albirex Niigata Singapore, Home United FC og Geylang International FC.
Diamond Dogs
Diamond Dogs er eit konseptalbum og det åttande studioalbumet til den britiske musikkartisten David Bowie, gjeven ut på RCA Records i 1974. Tematisk var albumet ei blanding av romanen 1984 av George Orwell og Bowie si eiga soge om ei postapokolyptisk verd. Bowie planla og byrja på ein musikal basert på boka til Orwell, og byrja å skrive songar for prosjektet etter han hadde spelt inn albumet Pin Ups i 1973, men han fekk ikkje rettane til å utføre prosjektet. Songane enda i staden opp på albumet Diamond Dogs året etter.
Produksjon og stil
Sjølv om albumet vart spelt inn og gjeve ut etter at Bowie «pensjonerte» Ziggy Stardust i midten av 1973, og hadde ein ny frontfigur i Halloween Jack, så var Ziggy framleis til stades, noko ein kan sjå frå mellom anna frisyren til Bowie på omslaget. I tillegg vidareførte singelen «Rebel Rebel» glamrockstilen frå dei førre albuma. Enkelte songar på albumet var òg inspirert av The Rolling Stones, særleg tittelsporet. På andre songar hadde derimot Bowie flytta seg vidare frå den tidlegare glamrock-stilen sin, som på det episke musikkstykket «Sweet Thing»/«Candidate»/«Sweet Thing (Reprise)», medan «Rock 'n' Roll with Me» og den Shaft-inspirerte wah-wah gitaren på «1984» gav ein forsmak på Bowie sin neste plastikksoul-periode. «Sweet Thing» var det første forsøket til Bowie på William S. Burroughs sin oppkuttingsmetode for å skrive tekstar, ein metode Bowie skulle gjere dei neste 25 åra. Diamond Dogs vart det første Bowie-albumet sidan 1969 der ingen av medlemmane frå Spiders from Mars spelte, sjølv om mange av arrangementa alt var utarbeidd på turne med Mick Ronson før studioinnspelingane, mellom anna «1984» og «Rebel Rebel». I staden spelte Herbie Flowers bass, medan Aynsley Dunbar og Tony Newman spelte trommer. Noko som overraska mange var at Bowie sjølv tok på seg rolla som sologitarist, noko Mick Ronson hadde gjort tidlegare. Musikkjournalistar har skildra gitarstilen hans på plata som ujamn, rusten og nesten amatøraktig, noko som gav plata det karakteristiske lydbilete. Diamond Dogs var og første plata sidan 1970 der Tony Visconti medverka. Han hjelpte til med arrangementet av strykarane og med miksinga av albumet. Resten av tiåret var Tony Visconti med som produsent på platene til Bowie.
Plateomslaget
Plateomslaget viser ein figur som er halvt hund og halvt Bowie, måla av den belgiske kunstnaren Guy Peellaert. Bilete var kontroversielt sidan det viste kjønnsorganet til hunden. Eit par eksemplar av plata kom ut i butikkane med dette omslaget, før kjønnsorganet vart fjerna på alle andre utgåver. Dei usensurerte utgåvene vart raskt eit samleobjekt, og allereie i 1974 gjekk desse for rundt 1000 dollar. Det opphavlege plateomslaget (og eit anna avvist omslag med Bowie i ein sombrero cordobés som held fast i ein grådig hund, teken av Terry O'Neill ) var med i CD-utgåvene på Rykodisc/EMI.
Dei franske revolusjonskrigane
Dei franske revolusjonskrigane vert vanlegvis delt mellom dei i Den første koalisjonen (1792–1797) og Den andre koalisjonen (1798–1801), sjølv om Frankrike var i samanhengande krig med Storbritannia frå 1793 til 1802. Krigane enda med Amiens-traktaten i 1802, men konflikten blussa raskt opp igjen med napoleonskrigane. Begge konfliktane vert stundom omtalte som «den store franske krigen».
Diamond Dogs
Utgjeving og ettermæle
Plata var Bowie sin glam-svanesong, og i følgje forfattaren David Buckley var det typisk for Bowie, at han hoppa av glamrock-bølgja like før ho glei over til å bli sjølvparodisk. Då albumet kom ut skildra Bowie Diamond Dogs som «eit særs politisk album. Min protest ... meir meg enn noko anna eg har gjort tidlegare.» Magasinet Disc samanlikna albumet med The Man Who Sold the World (1970), medan Rock og Sounds begge skildra det som «hans mest imponerande album sidan Ziggy Stardust». Albumet nådde førsteplassen på albumlista i Storbritannia og femteplassen i USA, men har vorte kritisert for å vere for røff i kantane med for pretensiøst tema.
Dei franske revolusjonskrigane
1791–1792
Så tidleg som i 1791 såg dei andre monarkia i Europa med uro på revolusjonen og bråket i Frankrike og tenkte på om dei skulle blande seg inn, anten for å gje støtte til kong Ludvig XVI eller gjere nytt av kaoset i Frankrike. Nøkkelfiguren var keisar Leopold II av Det tysk-romerske riket, bror til Ludvig XVI si dronning Marie Antoinette. Leopold hadde først sett på revolusjonen med sinnsro, men vart meir og meir uroleg då revolusjonen vart meir radikal, men håpte likevel å unngå krig. Den 27. august gav Leopold og kong Fredrik Vilhelm II av Preussen, i konsultasjon med franske emigrerte adelsmenn, ut Pillnitz-erklæringa. Her erklærte monarkane i Europa ønske om velvære for Ludvig og familien hans, og svake visingar til alvorlege konsekvensar om noko skulle skje dei. Sjølv om Leopold såg på Pillnitz-erklæringa som ein ikkje-bindande gest for å blidgjere dei franske monarkistane og adelsmennene, vart det i Frankrike sett på som ein alvorleg trugsel og fordømd av leiarane av revolusjonen.
Diamond Dogs
Utgjeving og ettermæle
Bowie sin råe gitarstil og syn om urbant kaos, søppelgravande barn og nihilistiske kjærastar («We'll buy some drugs and watch old bands / And jump in the river holding hands») har derimot vorte anerkjend for å kome pønkrocken i forkjøpet.
Nord-Innherad prosti
Nord-Innherad prosti var eit tenestedistrikt i Nidaros bispedømme i Den norske kyrkja. Prosten hadde sete i Steinkjer kor Steinkjer kyrkje var prostikyrkje. 1. januar 2019 vart prostiet slått saman med Sør-Innherad prosti til det nye Stiklestad prosti.
Diamond Dogs
Utgjeving og ettermæle
Bowie sjølv har skildra Diamond Dogs, introdusert i tittelsporet, som «mange små Johnny Rotten-ar og Sid Vicious-ar. Og i mine tankar så var det ikkje nokre transportmidlar, så dei rullar rundt på desse rulleskøytene med store hjul, og dei knirka fordi dei ikkje var smurt ordentleg. Så det var desse gjengane på knirkande rulleskøyter, vondskapsfulle bøller med Bowie-knivar og pels. Og dei var alle tynne fordi dei ikkje hadde fått nok mat, og dei hadde alle rar hårfarge. På ein måte var det føregangaren til punkrørsla».
Nord-Innherad prosti
Prostiet er inndelt i sokn. Soknet er grunneininga i Den norske Kyrkja. Dei som arbeider i kyrkja er anten tilsette av soknet gjennom kyrkjeleg fellesråd, eller dei er tilsette i prostiet. Dei fleste prestane er tilsette i prostiet, og har tenesta si knytt til eit eller fleire sokn.
Diamond Dogs
Utgjeving og ettermæle
Bowie spelte dei fleste songane, bortsett frå «We Are the Dead» på Diamond Dogs-turneen i USA i 1974 (som er å høyre på David Live). «Rebel Rebel» har blitt spelt på nesten alle konsertane til Bowie etter albumet kom ut, og «Diamond Dogs» vart spelt på Station to Station-turnéen i 1976 Outside-turneen i 1995-1996 og Reality-turneen i 2003-2005. «Big Brother/Chant of the Ever Circling Skeletal Family» vart spelt på Glass Spider-turneen i 1987.
Hironori Nishi
Hironori Nishi er ein japansk fotballspelar.
Han har spela for klubbane Roasso Kumamoto, Oita Trinita og Kamatamare Sanuki (2019).
Diamond Dogs
CD-utgåver
Diamond Dogs vart først gjeven ut på CD av RCA i 1985 med sensurert plateomslag. Den tyske masteren (for den europeiske marknaden) og den japanske masteren (for den amerikanske marknaden) kom frå forskjellige lydband og var derfor ikkje heilt identiske.
Rykodisc/EMI-utgåva i 1990
Dr. Toby Mountain ved Northeastern Digital i Southborough i Massachusetts, remastra Diamond Dogs frå dei originale masterlydbanda for Rykodisc i 1990 med to bonusspor og det originale, usensurerte plateomslaget. «Future Legend» stoppar ved 1:01 og «Diamond Dogs» er 6:04 lang i denne versjonen.
Ellsworth Land
Ellsworth Land er den delen av Antarktis som i vest grensar til Marie Byrd Land, i nord til Bellingshausenhavet, i nordaust til foten av Den antarktiske halvøya, og ia ust til dei vestlege områda av Ronne isbrem. Landområdet strekkjer seg mellom 103°24'V og 79°45'V. Området vest for 90°V har ingen nasjonar gjort krav på, medan området mellom 84°V og 90°V berre er gjort krav på av Chile, medan resten er gjort krav på av Chile og Storbritannia som ein del av Britisk Antarktis. Eights Coast strekkjer seg mellom 103°24'V og 89°35'V, og Bryan Coast mellom 89°35'V og 79°45'V.
Diamond Dogs
EMI/Virgin-utgåva i 1999
Albumet vart remastra av Peter Mew ved Abbey Road Studios utan bonusmateriale og med same innhaldet som CD-utgåva frå 1985.
EMI/Virgin-utgåve i 2004
Den tredje i rekkja av 30th Anniversary 2CD Editions vart gjeve ut med den remastra versjonen av av albumet på den første plata og åtte bonusspor på den andre plata. To av desse bonusspora var òg bonussåpr på 1990-utgåva
Ellsworth Land
Landområdet er eit høgtliggande isplatå, men omfattar dei majestetiske Ellsworth Mountains og fleire spreidde fjellgrupper som Hudson, Jones, Behrendt, Hauberg, Merrick, Sweeney og Scaife Mountains.
Dei franske revolusjonskrigane
1791–1792
Til slutt erklærte Frankrike krig mot Austerrike etter at den lovgjevande forsamlinga i Frankrike stemnde for krig den 20. april 1792. Avstemminga kom etter ei lang klagemålsliste til utanriksminister Dumouriez. Dumouriez førebudde ein rask invasjon av Dei austerrikske Nederlanda, der han venta at dei lokale innbyggjarane ville gjere motstand mot det austerrikske styret. Revolusjonen hadde derimot gjort hæren uorganisert og han klarte ikkje å samle saman store nok styrkar for ein invasjon. Etter at krigserklæringa kom, deserterte mange franske soldatar og i eitt tilfelle tok dei livet av generalen sin.
Ellsworth Land
Landområdet ligg næer midten av området som vart undersøkt av den amerikanske polfararen Lincoln Ellsworth, som flydde over området i november-desember 1935. Det vart kalla opp etter han av US-ACAN (1962) til minne om den historiske transkontinentale flyturen frå Dundee Island til Ross isbrem.
Metrostasjonen Alexandre Dumas
Alexandre Dumas er ein stasjon på metroen i Paris. Han blei omdøpt frå Rue de Bagnolet til det nåverande namnet som er etter forfattaren Alexandre Dumas den eldre i 1970.
Metrolinje 2 i Paris stoppar på denne stasjonen.
Dei franske revolusjonskrigane
1791–1792
Medan franskmennene desperat prøvde å samle dei franske troppane og omorganisere hæren, samla ein hovudsakleg prøyssisk arme under hertug Karl Vilhelm Ferdinand av Braunschweig seg ved Koblenz ved Rhinen. I juli sette dei allierte i gang invasjonen og armeen til Braunschweig tok lett festningane i Longwy og Verdun. Hertugen kunngjorde så Braunschweig-manifestet, skriven av fetteren til den franske kongen, Louis Joseph de Bourbon-Condé, leiaren av eit fransk korps i den allierte armeen, som erklærte at dei allierte ville bringe den franske kongen tilbake til makta og truga kvar ein person eller by som støtta opprørarane til å verte dømde til døden ved krigsrett. Dette medførte derimot berre til å styrke avgjersla til revolusjonsarmeen og styret til å stoppe dei allierte koste kva det koste vil. Den 10. august storma ein gjeng Tuileries-palasset, der Ludvig og familien hans oppheldt seg. Invasjonen heldt fram, men i Valmy den 20. september gjekk det i stå mot Dumouriez og Kellermann då det særs profesjonelle franske artilleriet utmerkte seg. Sjølv om slaget vart ein taktisk uavgjort kamp, gav det franskmennene god moral. I tillegg hadde prøyssarane no innsett at felttoget varte lengre og var dyrare enn dei hadde føresett, og valde derfor å trekkje seg ut av Frankrike for å bevare armeen sin. Dagen etter vart monarkiet formelt avskaffa og Den første republikken vart erklært.
Stuora Galbajávri
Stuora Galbajávri er ein innsjø som ligg i Kautokeino kommune i Troms og Finnmark.
Dei franske revolusjonskrigane
1791–1792
Samstundes hadde franskmennene hatt suksess på fleire frontar, okkupert Savoie Nice i Italia, medan general Custine invaderte Tyskland og okkuperte fleire tyske byar langs Rhinen, så langt som til Frankfurt. Dumouriez gjekk inn i Belgia nok ein gong, og vann ein stor siger over austerrikarane i Jemappes den 6. november og okkuperte heile landet då vinteren sette inn.
1793
Den 21. januar avretta dei revolusjonære styresmaktene Ludvig XVI etter å ha halde ei «rettssak». Spania og Portugal gjekk inn i den antifranske koalisjonen i januar 1793 og 1. februar erklærte Frankrike krig mot Storbritannia og Den nederlandske republikken.
Frankrike kalla inn hundretusenvis av menn i forsvaret og starta ein fransk vernepliktspolitikk for å skaffe fleire menn enn dei aristokratiske statane kunne for å slik å vere på offensiven i landområda til fiendane. Dei allierte sette i gang eit målbevisst kamp for å invadere Frankrike under felttoget i Flandern.
Frankrike opplevde først tilbakeslag og vart drive ut av Belgia. I tillegg oppstod det opprør vest og i sør i landet. I eit av desse, i Toulon, utmerkte ein ukjend artillerikaptein kalla Napoleon Bonaparte seg for første gong. Han tok del i planlegginga av omleiringa av byen og hamna med artilleribatteri, og dette var starten på den strålande framgangen hans.
Mot slutten av året hadde nye store armear og det nye terrorveldet, med mellom anna masseavrettingar, drive tilbake invasjonane og undertrykt opprøra. Året enda med dei franske styrkane i ei stigande kurve, men framleis nær dei franske grensene, slik dei hadde vore før krigen starta.
1794
I 1794 oppnådde revolusjonsarmeen meir suksess. Invasjonen av Piemonte hadde derimot mislukkast, men invasjonen av Spania over Pyreneane tok San Sebastián og franskmennene vann ved Fleurus og okkuperte heile Belgia og Rhinland.
Til sjøs hadde den franske atlanterhavsflåten klart å kome seg forbi britiske forsøk på å stoppe ein viktig kornkonvoi frå USA den 1. juni, men det kosta ein fjerdedel av flåten.
1795
Etter å ha teke Nederlanda i eit overraskande vinteråtak, oppretta Frankrike Den bataviske republikken som ein vasallstat. I tillegg hadde Preussen og Spania begge vald å gjere fred med freden i Basel og avstod venstrebreidda av Rhinen til Frankrike og frigjorde franske armear frå Pyreneane. Dette enda den største kritiske fasen i revolusjonen og Frankrike var fri frå invasjon i fleire år.
Storbritannia prøvde å forsterke opprørarane i Vendée, men mislukkast og forsøka på å styrte regjeringa i Paris med makt gjekk heller ikkje på grunn av militærgarnisonen leia av Napoleon Bonaparte. Dette førte til at Direktoriet vart oppretta.
På grensa av Rhinen forhandla general Pichegru med rojalistane som var i eksil, sveik armeen sin og tvinga ei tilbaketrekking frå Mannheim og den mislukka omleiringa av Mainz av Jourdan.
1796
Franskmennene førebudde ei stor framrykking på tre frontar, med Jourdan og Moreau ved Rhinen og Bonaparte i Italia. Dei tre armane skulle møtast i Tirol og marsjere mot Wien.
Jourdan og Moreau rykte raskt inn i Tyskland og Moreau hadde nådd Bayern og utkanten av Tirol i september, men Jourdan vart slått av erkehertug Karl og begge armane måtte trekke seg attende til andre sida av Rhinen.
Napoleon klarte oppgåve med bravur i ein dristig invasjon av Italia. Han skilde armane til Sardinia og Austerrike, og slo dei grundig. Slik måtte Sardinia bed om fred, medan Milano vart erobra og Mantua omleira. Han klarte òg å slå fleire austerrikske armear som vart sende mot han under Wurmser og Alvintzy medan han framleis heldt fram omleiringa.
Opprøret i Vendée vart òg omsider knust i 1796 av Hoche, men forsøket hans på å invadere Irland vart mislukka.
Super Paper Mario
Super Paper Mario (スーパーペーパーマリオ) er eit plattform/rollespel utvikla av Intelligent Systems og utgjeve av Nintendo for Wii. Det vart gjeve ut i Nord-Amerika og Japan i april 2007, og i Europa og Australia i september same året. Spelet er det tredje i Paper Mario-serien. Til skilnad frå dei tidlegare spela i Paper Mario-serien kombinerer Super Paper Mario plattformspel-element frå Super Mario Bros.-spela og nokre rollespel-element frå Paper Mario-spela.
Dei franske revolusjonskrigane
1797
I februar prøvde den spanske flåten og slå seg saman med den franske i Brest, men britane stoppa forsøket i slaget ved Kapp St. Vincent.
Tvillingparadokset
Tvillingparadokset er eit tankeeksperiment i teorien for den spesielle relativitetsteorien. I fylgje relativitetsteorien til Einstein går ikkje tida med same fart for alle observatørar. Tankeeksperimentet prøver å illustrere tidsdilatasjonen eller tidsforlenginga:
Super Paper Mario
Super Paper Mario var opphavleg utvikla som eit Nintendo GameCube-spel, men vart flytta over til Wii.
Diamond Dogs
Future Legend
«Future Legend» er ein eit minutt lang introduksjon til Diamond Dogs og er eit scenearrangement for den vage soga på albumet. Songen består med eit hundehyl, flysirener, synthlydar og gitar, og forteljarstemma til Bowie.
Super Paper Mario
Oppsett
Brorparten av Super Paper Mario er i 2D. Tidleg i spelet får Mario ei evne som gjer at han kan vri perspektivet om til 3D, som lèt han takle utfordringar på nye vis. Ved å vri om perspektivet kan spelaren til dømes finna ein veg rundt hinder som ikkje kunne bli passerte i 2D-perspektiv, eller få auge på skjulte ting eller landskap. Om Mario vandrar rundt i 3D-perspektiv for lenge vil helsa hans gradvis bli redusert.
Spelet bruker eit poengsystem. Ein haustar inn poeng ved å nedkjempa fiendar og å bruka utstyr. Dette systemet fungerer også som erfaringspoeng-system for spelaren, der ein kan gjera figuren sin sterkare om ein vinn nok poeng. Figuren blir sterkare både offensivt og defensivt etter kvart som erfaringsnivået aukar; som ved å få seg kraftigare åtak eller betre motstand mot skade frå fiendar og farlege objekt. Om hjarte-poenga (HP) når null grunna for mykje skade vil spelet enda, og spelaren kan halda fram frå det siste punktet spelet vart lagra. Nokre ting, som soppar, kan bli brukte til å halda helsa til figuren ved like.
Dei franske revolusjonskrigane
1797
Austerrike signerte Campo Formio-traktaten i oktober, og avstod der Belgia til Frankrike, og anerkjende fransk kontroll over Rheinland og det meste av Italia. Den gamle republikken Venezia vart delt mellom Austerrike og Frankrike. Dette endra krigen med Den første koalisjonen, men Storbritannia var framleis i krig.
Diamond Dogs
Future Legend
Stykket vart spelt inn kring midten av januar 1974.
Dei franske revolusjonskrigane
1798
Med berre Storbritannia igjen i krigen og ikkje god nok marine for ein direkte krig, kom Napoleon med ideen om å invadere Egypt i 1798. Dette tilfredsstilte det personlege ønsket hans om heider og ære, og ønsket til Direktoratet om å halde han langt borte frå Paris. Det militære målet med denne operasjonen er ikkje heilt klår, men det kan ha vore for å truge den britiske dominansen i India.
Diamond Dogs
We Are the Dead
Av songane Bowie skreiv for 1984-musikalen verkar «We Are the Dead» å vere den songen som er mest omskriven etter at musikalen vart skrinlagd. Mykje av den endelege teksten er ei rekkje tekstlinjer danna ved hjelp av oppkuttingsteknikken til William Burroughs. Denne teknikken, som Bowie brukte på andre songar på Diamond Dogs bestod i å skrive ein tekst på eit papir, kutte opp linjene i striper og trekkje dei fram att i tilfeldig rekkjfølgje og så lime dei saman att til ein ny tekst. Målet var å skape bisarre sidestillingar som medvitet ikkje kunne ha kome på av seg sjølv. Så Bowie fekk tekstlinjer som you’re dancing where the dogs decay/defecating ecstasy eller I love you in your fuck-me pumps/and your nimble dress that trails eller the legendary curtains/are drawn round Baby Bankrupt.
Dei franske revolusjonskrigane
1798
Napoleon segla frå Toulon til Alexandria, og tok Malta på vegen, før han gjekk i land i juni. Han marsjerte til Kairo, vann ein stor siger i slaget ved pyramidane, men flåten hans vart øydelagd av Nelson i slaget på Nilen, og han var dermed stranda i Egypt. Napoleon brukte resten av året på å styrke stillinga si i Egypt.
Dei franske styresmaktene tok òg nytte av indre uro i Sveits og invaderte landet. Her oppretta dei Den helvetiske republikken og annekterte Geneve. Franske troppar avsette òg pave Pius VI og oppretta republikken Roma.
Ein styrke vart send til County Mayo for å støtte opp om opprøret mot Storbritannia sommaren 1798. Det hadde noko suksess mot dei britiske styrkane, særleg ved Castlebar, men vart til slutt slått då dei prøvde å nå Dublin. Franske skip vart sende for å assistere dei i erobringa av Royal Navy utanfor County Donegal.
Super Paper Mario
Oppsett
I tillegg til Mario, kan spelaren få kontrollera prinsesse Peach, Bowser og Luigi etter kvart som ein kjem vidare i spelet. Figurane skil seg frå kvarandre med særeigne eigenskapar; Peach kan flyta i lufta med ein paraply, Bowser kan spy eld, og Luigi kan hoppa ekstra høgt. Det er berre Mario som kan snu perspektivet om til 3D.
Dei franske revolusjonskrigane
1798
Franskmennene var òg under press i Belgia der dei lokale innbyggjarane gjorde opprør mot verneplikta og antireligiøs vald (bondekrigen).
Tvillingparadokset
Eit einegga tvillingpar veks opp. Dei er sjølvsagt like gamle. Ein av dei vel å verta astronaut. Ho vert med på den fyrste menneskelege reisa til Alfa Centauri (den næraste stjerna med unnatak av Sola). Fartøyet fer med ein fart nær lysfarten. Romfararane når målet og returnerer til jorda. Kor lang tid er gått sidan ekspedisjonen starta?
Dei franske revolusjonskrigane
1799
I Europa sette dei allierte i gang fleire invasjonar, mellom anna felttog i Italia og Sveits og ein engelsk-russisk invasjon av Nederland. Den russiske general Aleksandr Suvorov påførte franskmennene fleire tap i Italia og dreiv dei attende til Alpane. Dei allierte var derimot ikkje like heldige i Nederland, der britane trekte seg tilbake etter at kampane hadde gått i stå (men dei klarte å fange den nederlandske flåten) og i Sveits, der den russiske armeen først hadde ein del suksess, vart dei til slutt slått fullstendig i det andre slaget ved Zürich. Dette tilbakeslaget, samt at britane insisterte på å starte skipsfart i Austersjøen, gjorde at Russland trekte seg frå koalisjonen.
Tvillingparadokset
Relativitetsteorien seier oss at me må presisera nærare kva for tid me snakkar om. For tvillingen som vart med på reisa har det kanskje gått 10 år mellom avreise og heimkomst. På jorda har tida faktisk gått raskare og det har kanskje gått 40 år mellom dei to hendingane. Neste gong tvillingane har fødselsdag, må dei feira kombinert 30- og 60-årsdag! Merk at ingen av dei to har gått glipp av nokon år, dei har ganske enkelt opplevd at tida ikkje er absolutt. Grunnen til at tida går seinare for ho som reiser tur/retur Alfa Centauri, er den farten ho utset seg for. Den spesielle relativitetsteorien skildrar korleis høg fart (særleg ein fart nær lysfarten) fører til at tida går seinare.
Det verkelege paradokset kjem likevel fyrst fram når me snur på det. Relativitetsteorien seier at det ikkje finst absolutt rørsle, og difor kan kvart tregleikssystem hevdast å vera i ro. Men kva då viss me seier at astronauten har halde seg i ro? Sett frå det perspektivet er det tvillingen på jordkloten som har reist med høg fart og astronauten skulle kunna hevda at ho var den eldste! Kven av dei har rett? Forklåringa er at astronauten skiftar tregleikssystem i det ho snur for å venda attende til jorda, medan tvillingen på jorda heile tida er i same tregleikssystem. Det er altså ikkje sjølve akselerasjonen som medfører tidsforlenginga. Difor er det den jordfaste tvillingen som reknar rett.
Dei franske revolusjonskrigane
1799
Napoleon sjølv invaderte Syria frå Egypt, men etter ei mislukka omleiring av Akko trekte han seg attende til Egypt, og slo tilbake ein britisk-tyrkisk invasjon. Han høyrde om ei politisk og militær krise i Frankrike og vende attende her, medan armeen hans var attende i Egypt. Han nytta populariteten sin og fekk støtte hos militæret til å gjere eit kupp som gjorde han til førstekonsul, leiaren av den franske regjeringa.
Tvillingparadokset
Tidsdilatasjonen er for øvrig eksperimentelt stadfesta, til dømes gjennom Hafele–Keating-eksperimentet.
Dei franske revolusjonskrigane
1800
Napoleon sende Moreau til Tyskland og sette i sjølv i gang å samle saman ein ny arme i Dijon. Med denne marsjerte han gjennom Sveits og gjekk til åtak på dei austerrikske armane i Italia bakfrå. Han klarte så vidt å unngå å verte slått, og slo austerrikarane i Marengo og okkuperte Nord-Italia på ny.
Nord-Innherad prosti
Fram til 2004 var prestetenesta lokalt organisert i prestegjeld.
Dei franske revolusjonskrigane
1800
Moreau invaderte samstundes Bayern og vann eit stort slag mot Austerrike i Hohenlinden. Moreau heldt fram mot Wien og austerrikarane bad på ny om fred.
1801
Austerrikarane forhandla fram Lunéville-traktaten, og godtok i praksis dei same vilkåra som i den førre Campo Formio-traktaten. I Egypt invaderte osmanarane og britane til Egypt og fekk til slutt drive franskmennene ut av landet etter at Kairo og Alexandria fall.
1802
I 1802 signerte britane Amiens-traktaten som enda krigen og anerkjende dei franske erobringane. Dette vart starten på den lengste perioden med fred i åra 1792-1815. Fredsperioden vert rekna som overgangen mellom dei franske revolusjonskrigane og napoleonskrigane. Napoleon vart krona til keisar i 1804.
Resultat
Den første franske republikken, som i utgangspunktet var særs nær okkupasjon og kollaps, hadde slått alle fiendane sine og produsert ein revolusjonshær som det tok dei andre nasjonane fleire år å kappast med. Med erobringa av venstrebreidda av Rhinen og herredømet over Nederland, Sveits og Italia, hadde republikken oppnådd nesten alle måla som monarkane frå Valois og Bourbon hadde prøvd å oppnå i mange hundreår.
Kjelder
''
Diamond Dogs
We Are the Dead
Songen vart spelt inn 16. januar 1974 og aldri framført på konsertane til Bowie.
Big Brother
«Big Brother» er ein av songane Bowie skreiv for den skrinlagte musikalen 1984. Songen er bygd opp som eit flytskjema, utforma for å flytte lyttaren frå tvil til lyst (det første mellomspelet «please saviour, saviour show us») til i refrenget, ei ekstatisk underkasting for makta.
Songen glir rett over i «Chant of the Ever Circling Skeletal Family».
Soagŋojávri
Soagŋojávri er eit vatn som ligg i Kautokeino kommune i Troms og Finnmark.
Diamond Dogs
Big Brother
«Big Brother» vart spelt inn 14.-15. januar 1974 og ofte spelt under turneen hans i 1974 og igjen under Glass Spider-turneen i 1987.
Chant of the Ever Circling Skeletal Family
Songen vart spelt inn kring januar-februar 1974. Han vart framført på Diamond Dogs-turneen sommaren 1974, og på Glass Spider-turneen, begge som ein del av «Big Brother».
The Astronettes-songane
Før Bowie spelte inn det meste av Diamond Dogs i løpet av tre dagar i januar 1974, prøvde han å få i gang ein soul-vokaltrio kalla the Astronettes, som bestod av den nye kjærasten til Bowie, Ava Cherry, den langvarige venen Geoff MacCormack (òg kalla «Warren Peace») og Jason Guess. Bowie gav opp prosjektet så snart Diamond Dogs tok form, men han heldt the Astronettes som korsongarar.
Somme av songane som vart spelte inn var skisser for somme av dei seinare songane til Bowie. «I am Divine» var eit første utkast til «Somebody Up There Likes Me» på Young Americans. Bowie likte tittelen på «People from Bad Homes» og nytta denne og litt av teksten i songen «Fashion». «Things to Do» er ein song i Santana-stil, medan «I Am a Laser» var ein song Bowie skreiv om fem år seinare som «Scream Like a Baby».
Alle songane vart spelte inn i London frå 3. desember 1973 til 15. januar 1974, og kom ut på det halvoffisielle albumet People From Bad Homes i 1995.
Dodo
«Dodo» vart først spelt inn i lag med «1984» som «1984/Dodo» for den planlagde musikalen om 1984. Den opphavlege tittelen på songen var «You Didn't Hear It From Me». Songen vart sidan spelt inn i ein demoversjon og ein ny studioversjon, men kom ikkje med på det endelege albumet. Bowie skrinla songen etter å ha prøvd han ut som ein mogeleg singel for Lulu. Songen vart førsst gjeven ut på Rykodisc-utgåva av Diamond Dogs i 1990.
I den opphavlege medleyen starta «Dodo» etter det første mellomspelet i «1984».
Ole Nærlieie
Ole Nærlieie var ein norsk spelemann frå Flesberg i Numedal.
Han voks opp på husmannsplassen Lanerud under Nærli gard ved elva Lona i Lyngdal. Han heitte først Ole Knutsen, men tok namnet Nærlieie då han flytta frå garden.
Nærlieie flytte til Kongsberg alt i 1910, og budde det meste av livet sitt der. Her hadde han arbeid som brannkonstabel. Han hadde spelet sitt frå mellom andre Narve Hytta, Ole Haugan og Gullik Sandbek.
I si tid var han mykje nytta som dansespelemann, og vidgjeten som ei god kjelde. Han spela mykje i festleg lag både i Flesberg og i Numedalslaget i Oslo. Han var og aktiv i Bondeungdomslaget på Kongsberg.
Han hadde spela mykje med Ole Hakkelberg frå Svene, og desse spela og saman i NRK i 1932. Elles var Ole Nærlieie smålåten og spela lite på kappleik eller i radio elles. Olav K. Bratås, Hellik Juveli og Leif Aasane førte spelet hans vidare i Numedal.
Ole Nærlieie sat og inne med ei rekkje runddans-slåttar, mange av dei etter Ole Haugan.
Karl IV av Noreg
Karl Ludvig Eugen var konge av Noreg og Sverige som Karl IV av Noreg og Karl XV av Sverige frå 1859 til 1872.
Karl var son av Oskar I og Josefina av Leuchtenberg. Han gifta seg 19. juni 1850 med Lovisa av Nederland. Då han blei døypt blei han utnemnd til hertug av Skåne.
Han blei krona til konge i Sverige den 3. mai og i Noreg den 5. august 1860.
Lovisa og Karl fekk to born; Karl Oskar Vilhelm Fredrik som døydde to år gamal og Lovisa. Lovisa blei seinare dansk dronning, gift med Fredrik VIII av Danmark. Ho blei mellom anna mor til Kristian X av Danmark av Danmark, Haakon VII av Norge og prinsesse Ingeborg, som blei gift med Carl Bernadotte av Sverige og var mor til kronprinsesse Märtha.
Broren Oskar II tok over trona etter at Karl døydde.
Namdal prosti
Fram til 2004 var prestetenesta lokalt organisert i prestegjeld.
Frå 1. juli 2015 vart Nærøy prosti lagt ned og slått saman med Namdal under namnet Namdal prosti.
Monofoni
Monofoni tyder innan musikken einstemmigheit. Før kring 800-talet var monofon musikk det normale. Eit kjent døme på monofoni er gregoriansk song.
Monofone musikkinstrument kan berre spele ein tone av gangen og kan derfor ikkje spele akkordar. Døme på monofone instrument er dei fleste messing- og treblåseinstrument, som trompet og klarinett.
Dette må ikkje forvekslast med monofoniske lydinnspelingar (mono) der musikk vert gjeven att i éin lydkanal i motsetnad til stereo og surround der to eller fleire lydkanalar vert nytta; mono-innspelingar er fullt i stand til å gje att polyfonisk musikk.
Angosturabrua
Angosturabrua er ei hengjebru over Orinoco 5 kilometer vest for Ciudad Bolívar i Venezuela med eit hovudspenn på 712 meter og ei total lengd på 1678 meter.
Brua er utforma av den lokale ingeniøren Paul Lustgarten og vart opna den 6. januar 1967 av president Raul Leoni. Då ho stod ferdig var ho var den første moderne hengjebrua i Sør-Amerika. Ho bind saman delstaten Bolívar med Anzoátegui. I november 2006 vart Orinocobrua ved Ciudad Guayana opna, fram til då var Angosturabrua einaste brua over Orinoco.
Dottikon
Dottikon er ein kommune i distriktet Bremgarten i kantonen Aargau i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 424 meter over havet.
Kommunen ligg langs elva Bünz. Han består av gatelandsbyen Dottikon.
Sacavém
Sacavém er ein by i Portugal, rett i nærleiken av hovudstaden Lisboa, med om lag 18 000 innbyggjarar.
Toscana
Toscana er ein av tjue regionar i Italia. Hovudstaden er Firenze, det har eit areal på 22 990 km² og om lag 3,6 millionar innbyggjarar. Toscana er kjend for landskapet sitt og som eit senter for kunst gjennom lange tider. Seks stader i Toscana er på UNESCO si verdsarvliste: Det historiske senteret Firenze (1982), det historiske senteret Siena (1995), Piazza dei Miracoli med Det skeive tårnet i Pisa (1987), det historiske senteret San Gimignano (1990), det historiske senteret Pienza (1996) og Val d'Orcia (2004).
Geografi
Toscana er ein region sentralt i Italia og grensar til Emilia-Romagna i nord, Liguria i nordvest, Tyrrenhavet i vest, Umbria og Marche i aust og Lazio i søraust. To tredjedelar av regionen er åslendt, medan ein fjerdedel er fjellkledd. Resten består av sletter som dannar dalen til elva Arno.
Toscana er delt inn i ti provinsar:
Appenninske og villanovanske kulturar
Den før-etruskiske historia til området seint i bronse- og jernalderen går parallelt til historia til dei første grekarane. Toscana-området var busett av folk frå den såkalla Appenniniske kulturen seint på 1000-talet fvt. (om lag 1350 til 1150 fvt.) som dreiv handel med den minoiske og den mykenske sivilisasjonen i Egearhavet. Etter dette tok den villanovanske kulturen (1100 - 700 fvt.) over Toscana og resten av Estruria vart delt mellom høvdingar. Det utvikla seg bystatar seint i den villanovanske perioden før «orientaliseringa» skjedde og etruskarane kom til makta.
Etruskarane
Etruskarane var den første store sivilisasjonen i denne delen av Italia og var stor nok til å bygge vegar, drive jordbruk og gruvedrift, i tillegg til å produsere livaktig kunst. Folket som danna sivilisasjonen levde i området (kalla Etruria) langt inn i førhistorisk tid. Sivilisasjonen voks i området mellom elvane Arno og Tiber frå 700-talet fvt. og nådde toppen av på 600- og 500-talet før dei avstod all makt og alle områda sine til romarane ved 1. århundret fvt. Medan dei eksisterte mista dei område til dei omliggande sivilisasjonane Magna Graecia, Kartago og Gallia. Trass i at grekarane skildra dei som eit folk med eigne skikkar og tradisjonar, vart kulturen seinare påverka av både romarane og grekarane som viska ut skilnadane, og etruskarane oppretta mellom anna ein overklasse slik som romarane hadde.
Mellomalderen
Mange pilegrimar reiste langs Via Francigena mellom Roma og Frankrike og dette førte til velstand og utvikling i mellomalderen. Dei reisande trengde mat og ly og dette førte til at nye samfunn med kyrkjer og vertshus voks opp. Konflikten mellom Welf og ghibellinarane, som støtta høvesvis Kyrkjestaten og Det tysk-romerske riket sentralt og nord i Italia på 1100- og 1200-talet delte det toskanske folket.
Desse to faktorane gav opphav til mektige og rike kommunar i Toscana: Arezzo, Firenze, Lucca, Cortona, Pisa og Siena. Balansen mellom desse kommunane av goda dei kvar hadde, Pisa hadde ei hamn, Siena hadde ein bank og Lucca hadde ein bank og silke. I renessansen hadde derimot Firenze vorte den kulturelle hovudstaden i Toscana og sikra ei lys og fredeleg framtid for regionen.
Renessansen
Toscana vert rekna som fødestaden til renessansen og den kunstariske arva etter denne perioden finn ein i arkitektur, måleri og skulptur, samla i dusinvis av museumar i byar i heile regionen. Dei mest kjende er kanskje Uffizi og Bargello i Firenze. Toscana var fødestaden til Leonardo da Vinci, Michelangelo og Dante Alighieri («faren til italiensk språk»).
Den moderne perioden
På 1400-talet annekterte herskarane av Firenze, Medici-familien, dei nærliggjande landområda og oppretta det som i dag er Toscana. Den polske arvefølgjekrigen i 1730-åra enda med at Toscana vart gjekk frå Medici-familien til Frans, den habsburgske hertugen av Lorraine, som vart keisar i Det tysk-romerske riket. Då Napoleon oppløyste dette riket gjekk Toscana til etterfølgjaren Det austerrikske riket. Etter den italienske sjølvstendekrigen i 1850-åra var til slutt Toscana overført frå Austerrike til det nyoppretta Kongedømet Italia.
Demografi
Byar i Toscana med meir enn 50 000 innbyggjarar:
Kannada
Kannada, òg stundom kalla kanaresisk, er eit dravidisk språk. Det blir tala av rundt 35 millionar menneske, hovudsakleg i den indiske delstaten Karnataka, der det er offisielt språk. Det finst også mange talarar i nabodelstatane Andhra Pradesh, Tamil Nadu og Maharashtra.
Musikalsk tekstur
I musikk er tekstur måten melodi, rytme og harmoni vert kombinert til eit musikkverk (Benward & Saker 2003, 131), og er derfor avgjerande for den heilskaplege kvaliteten til musikkstykket. Tekstur vert ofte skildra med omsyn til tettleik eller tjukkleik og register eller breidda mellom dei lågaste og høgaste tonane. Teksturen til eit musikkstykke kan påverkast av talet på og karakteren til partane som vert spelt samstundes, klangen til instrumenta eller stemmene som spelar desse partane, og harmonien, tempoet og rytmane som vert nytta.
Kannada
Kannada blir skrive med si eiga skrift, kannada-alfabetet. Dette blei utvikla frå kadambiskrift som igjen stammar frå brahmi, opphavet til ei rekkje indiske skrifttypar. Teluguskrift liknar mykje på kannadaskrift.
Musikalsk tekstur
Typane som vert kategoriserte etter kor mange partar det er og forholdet mellom dei vert analyserte og fastsett gjennom grunnleggande teksturelement.
Kannada
Fonologi
Kannada har eit klassisk femvokalsystem, der kvar vokal kan vere kort eller lang.
Popkunst
Popkunst (eng. pop art) var ei rørsle innan kunsten som tok til i USA og England på slutten av 1950-talet. Popkunst tek utgangspunkt i populærkultur, som reklame og teikneseriar, og har som mål å treffa eit breitt publikum.
Det var den britiske kritikaren Laurence Alloway som først brukte omgrepet i 1958.
Nærøy prosti
Prosten hadde sete i Indre Nærøy. Dette prostiet hadde berre eitt prestegjeld fram til 2004 da prestegjelda vart fasa ut av kyrkja.
Soknet er grunneininga i Den norske Kyrkja. Dei som arbeider i kyrkja er anten tilsette av soknet gjennom kyrkjeleg fellesråd, eller dei er tilsette i prostiet. Dei fleste prestane er tilsette i prostiet, og har tenesta si knytt til eit eller fleire sokn.
Gary Thain
Gary Thain var ein newzealandsk bassist som mellom anna spelte i rockegruppene Keef Hartley Band og Uriah Heep.
Thain var fødd i Christchurch. Han hadde to eldre brør, Colin og Arthur. I Christchurch spelte han inn musikk med gruppa The Strangers (ikkje den same gruppa som The Strangers frå Australia). Som syttenåring flytta han til Australia. Her blei han medlem av gruppa The Secrets, som enda med å bli oppløyst i 1966. Seinare blei Thain med i rocketrioen The New Nadir. Han reiste med trommeslagaren Peter Dawkins til London, og hadde mellom anna ein jam session with Jimi Hendrix før gruppa blei oppløyst i 1969.
Gary Thain blei med i Keef Hartley Band som turnerte med Uriah Heep i 1971. Han blei spurt om å bli med i denne gruppa (i staden for Mark Clarke) i februar 1972, og han var i bandet fram til februar 1975. Ham spelte på fire studioalbum og eit livealbum med det.
Etter mange års problem med narkotika og eit elektrisk sjokk på scena var helsa hans så redusert at det gjekk utover spelinga, og tidleg i 1975 blei han sparka frå Uriah Heep. Han døydde av ein overdose seinare det året.
The Secrets
Mee and the Others. love is not a game
Martha Velez
- A Side: Tell Mama - B Side: Swamp Man
Keef Hartley Band
- A Side: Don't be afraid - B Side: Hickory - A Side: Halfbread - B Side: Waiting around - A Side: Just to cry - B Side: Leave it 'til the morning - A Side: Plain talkin - B Side: We are all the same - A Side: Roundabout - B Side: Roundabout pt 2 - A Side: Dance to the music - B Side: You and Me
Arbeid
Arbeid kan visa til:
Etymologi
Ordet «arbeid» kjem frå germansk arba, som betyr 'knekt'. Det gammalslaviske ordet raba er nært i slekt, på polsk heiter ein arbeidar robotny ('arbeid' heter praca).
Kjenner
Kjenner var Statistisk sentralbyrå sitt namn for ein tettstad på Lierskogen i Lier kommune i Viken. Frå 1. januar 2013 er tettstaden ein del av tettstaden Oslo.
Staden ligg på begge sider av Europaveg 18, åtte kilometers køyring austom Asker sentrum, og ni kilometers køyring frå kommunesenteret Lierbyen.
Eggenwil
Eggenwil er ein kommune i distriktet Bremgarten i kantonen Aargau i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 383 meter over havet.
Tananger kyrkje
Tananger kyrkje er ei arbeidskyrkje frå 2002 i Sola kommune i Rogaland fylke. Kyrkja har teglstein i fasaden, og ho har 280 sitjeplassar. Arkitekt var Olav Urstad, medan interiøret er utforma av Ewa Oudshoorn.
Kyrkja avløyste Tananger kapell som soknekyrkje og står rett aust for det.
Det er kyrkjegard sør for kapellet.
VM i skiskyting 1998
Verdsmeisterskapen i skiskyting 1998, den 33. i rekka, omfatta dei to øvingane som ikkje stod på OL-programmet i skiskyting. Jaktstart for kvinner og menn vart avvikla i Pokljuka i Slovenia den 8. mars 1998, medan lagtevlingane gjekk av stabelen i Hochfilzen i Austerrike den 15. mars 1998. Det er siste gongen ei lagtevling har vorte arrangert.
12,5 km jaktstart
<br style="clear:both" />
Lagtevling
<br style="clear:both" />
10 km jaktstart
<br style="clear:both" />
Oskar I av Sverige og Noreg
Oskar I, opphavleg Joseph François Oscar Bernadotte, var konge av Sverige-Noreg frå 1844.
Oscar var einaste sonen til kong Karl III Johan og dronning Désirée Clary. Oscar og mora flytta frå Paris til Stockholm i juni 1811 etter at faren i august 1810 blei vald til svensk kronprins.
I 1823 gifta Oscar seg med Josefine av Leuchtenberg.
Fregatt
Ein fregatt er eit mellomstort/stort krigsskip. I det norske sjøforsvaret er det den største skipstypen. Norske fregattklassar inkluderer Oslo-klassen og den nye Fridtjof Nansen-klassen.
Oskar I av Sverige og Noreg
Born
Med Josefine av Leuchtenberg:
Fregatt
Vert brukt som nemning både på ein type seglskip med tre master og på moderne, motoriserte krigsskip.
Oskar I av Sverige og Noreg
Born
Born utanfor ekteskap med Emilie Högquist
Friedrich Wilhelm von Seydlitz
Friedrich Wilhelm Freiherr von Seydlitz var ein prøyssisk soldat og ein av dei største tyske kavalerigeneralane.
Han jobba tidleg som bod i hoffet til markgreve Fredrik Vilhelm av Brandenburg-Schwedt, som hadde vore oberst for faren. Hos markgreven fekk Seydlitz ein kjærleik for tobakk, kvinner og vill ridekunst. Han vart ein særs flink ryttar og det gjekk mange soger om kunststykka hans. Mellom anna skal han ha ridd mellom vengjene på ei vindmølle i full sving.
I 1740 vart Seydlitz fenrik hos markgreven i eit regiment av prøyssiske kyrasérar. Han tente som lågare offiser i den første schlesiske krigen og vart teken til fange i mai 1742 etter så galant forsvar at kong Fredrik II av Preussen tilbaud å byte han mot ein austerriksk kaptein. I 1743 gjorde kongen han til kaptein av dei 4. hussarane og han gjorde skvadronen sin særs effektiv. Han tente gjennom den andre schlesiske krigen og etter slaget ved Hohenfriedberg vart han forfremma til major, berre 24 år gammal.
Mot slutten av krigen fekk Seydlitz høve til å kommandere 15 skvadronar føre fienden, og dette var mellom anna medverkande til at han vart forfremma til oberstløytnant i 1752. I 1753 fekk han kommando over dei 8. kyrasérane. Under hans kommando vart dette regimentet raskt ein modellf or resten av den prøyssiske hæren. I 1755 vart han oberst.
Året etter braut sjuårskrigen ut. I 1757 rykte han regimentet sitt fram i lag med dei avanserande soldatane ved slaget ved Praha, noko som var uvanleg då tungkavaleri vanlegvis vert nytta som reservar. Han mista nesten livet i dette tilfellet då han ridde gjennom ei myr. I slaget ved Kolin utmerkte han seg òg som leiar av ein kavaleribrigade der han vart forfølgd av austerrikarane. To dagar seinare gjorde kongen han til generalmajor og gav han Pour le Mérite-ordenen.
Morgonen ved slaget ved Rossbach sette Fredrik han føre to eldre generalar og gav han kommandoen over heile kavaleriet sitt. Resultat av slaget vart ein knusande siger og berre sju bataljonar i armeen til Fredrik hadde avfyrt skot. Resten av arbeidet hadde Seydlitz og dei 38 skvadronane hans gjort. Same kveld gav kongen han Den svarte ørn-ordenen og forfremma hans til generalløytnant. Under kampane hadde han derimot vorte skadd og måtte halde seg i ro dei neste fire månadane.
Seydlitz kom tilbake til kongen i 1758 og i slaget ved Zorndorf redda kavaleriet til Seydlitz igjen dagen. I Hochkirch, med 108 skvadronar, dekte han den prøyssiske tilbaketrekkinga og i katastrofen i Kunersdorf vart han alvorleg skadd i eit håplaust forsøk på storme ein ås full av russarar. Under rekonvalesensen gifta han seg med grevinne Albertine Hacke. Han kom tilbake til hæren i mai 1760, men helsa hans var då så dårleg at Fredrik sende han heim igjen.