cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Oscar Wilde
Kjelder
''Studia: moderne kunnskap for alle. S-Å.'' Bertmark Norge AS, 2002 (3. rev. utg) ISBN 82-7624-068-2
Pneumatikk
Pneumatikk er overføring av energi ved hjelp av trykksette gassar, vanlegvis luft.
Tilførsel av energi
Trykkluft vert laga ved hjelp av ein kompressor. Eit lite pneumatisk anlegg kan bruka ein eigen kompressor, flasker med trykkluft eller det kan vera forsynt frå ein sentral med ein større kompressor gjennom eit forgreiningssystem. Ein kompressor er ei pumpa som kan vera driven av t.d. ein elektromotor eller ein forbrenningsmotor.
Pneumatisk utstyr
Trykkluft kan driva handverkty av ulike slag, eller større maskinar.
For å styra og regulera eit pneumatisk system kan ein bruka mange typar av ventilar, som retningsventilar, strupeventilar, tilbakeslagsventilar, overtrykksventilar og andre typar sikkerheitsventilar.
Overføring av trykk skjer ved hjelp av slangar eller røyr av plast eller metall. Det at mediet som vert brukt er vanleg, rein luft, gjer at ein ikkje treng stilla krav til materialet i røyra, bortsett frå trykklasse og mekaniske påkjenningar.
Fjon fjellkyrkje
Fjon fjellkyrkje er ei kombinert kyrkje og leirstad som ligg i Matredal i Masfjorden kommune i Vestland.
Bygget er eigd av alle sokneråda i Nordhordland prosti, og anlegget vart reist ved dugnadsarbeid og gåver. Drifta og vedlikehald er òg basert på frivilligt arbeid. Eit rom i bygget er vigsla til kyrkjeleg bruk.
697 Galilea
697 Galilea er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 14. februar 1910 av Joseph Helffrich ifrå Landessternwarte Heidelberg-Königstuhl.
Molotsjnyj-limanen
Molotsjnyjestuaret eller Molotsjnyj-limanen (ukrainsk Молочний лиман) er eit estuar i Molotsjna, ved nordvestkysten av Azovhavet.
Estuaret er 32 km lang, 8 km breitt og i snitt 3 meter djup. Det dekkjer eit område på 168 km2
Ørnes-Vassdalsvik-Meløysund-Bolga-Støtt
Ørnes-Vassdalsvik-Meløysund-Bolga-Støtt er eit ferjesamband i Meløy kommune i Nordland. Sambandet vert i dag drifta av Torghatten Nord AS med ferja M/S Ørnes.
Sambandet har oftast anløp av Vassdalsvik, Ørnes og Meløysund på Meløya, men har også planlagde anløp til øyane Bolga og Støtt. Ferja går 7 dagar i veka.
Utanriksminister
Utanriksminister er den i ei regjering som har ansvar for utanrikspolitikk. Ein utanriksminister er gjerne sjef for eit utanriksdepartement.
Utanriksministeren blir i offisielle samanhengar tiltala som Eksellense.
I Storbritannia har utanriksministeren tittelen Secretary of State for Foreign and Commonwealth Affairs eller på folkemunne Foreign Secretary. I USA er tittelen Secretary of State.
I Noreg er utanriksministeren som regel nummer to i regjeringa, og tar over som fungerande statsminister når statsministeren har fråvær. Unntak frå dette kan vere koalisjonsregjeringar der eitt eller fleire regjeringsmedlemmar frå andre parti enn statsministeren blir rangert framom utanriksministeren dersom denne er frå same parti som statsministeren.
Utanriksministeren er ved sidan av statsministeren den einaste i regjeringa som offisielt har tittel minister og ikkje har tittelen statsråd.
Leslie Moonves
Frå tidleg i 2004 har Les Moonves regelmessig vore med på Late Show with David Letterman, der David Letterman ringjer han opp og diskuterer aktuelle ting i CBS med han.
Opoundía
Opoundía (gresk Οπουντία) er ein tidlegare kommune i periferieininga Fthiótida i Sentral-Hellas i Hellas. Opoundía inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Lokrí.
Vuka
Vuka er ei elv aust i Kroatia og ei av sideelvane til Donau med ei lengd på 114 km. Ho er den 11. lengste elva i Kroatia med eit nedslagsfelt på 644 km². Elva ligg i Vukovar-Syrmia fylke, i Slavonia-området. Ho munnar ut i Donau ved byen Vukovar, som har fått namnet sitt frå elva.
Ludvig XI av Frankrike
Ludvig XI av Frankrike var konge av Frankrike frå 1461. Han var son av Karl VII av Frankrike og Marie av Anjou. Ludvig XI var far til etterfylgjaren Karl VIII av Frankrike.
Torghatten Nord AS
Torghatten Nord AS er eit norsk reiarlag som driv ferjer og snøggbåtar i Nordland og Troms. Reiarlaget er eit dotterselskap av Torghatten ASA. Administrerande direktør er Bjørn Laksforsmo, og har kontor i Tromsø og Stokmarknes.
Selskapet vart skipa i 2008 i høve med oppkjøpet av ferje- og hurtigbåtdivisjonen i Hurtigruten ASA. Overtakinga skjedde formelt 5. januar 2009.
698 Ernestina
698 Ernestina er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 5. mars 1910 av Joseph Helffrich ifrå Landessternwarte Heidelberg-Königstuhl.
Kyrkjelys
Kyrkjelys er ein type levande lys som er særskilt utforma til kyrkjebruk. Slike lys blir laga med ulike tradisjonelle bruksområde og materiale. Dei kan til dømes vera altarlys, påskelys eller votivlys/offerlys. Dei kan vera laga av bivoks, stearin eller andre materiale, som parafin.
Spanias kommunistiske parti
Spanias Kommunistiske Parti (Partido Comunista de España - PCE) er det tredje største partiet i Spania. Det er den sterkaste krafta innanfor venstrepartiet Izquierda Unida, og er historisk forbunde med den største fagorganisasjonen i landet i nyare tid, Comisiones Obreras (CC.OO.).
Det første kommunistpartiet i Spania vart skipa 15. april 1920, og sprang ut av ungdomsorganisasjonen til sosialistpartiet PSOE. 13. april 1921 skipa så ein Komintern-vennleg fløy av PSOE endå eit kommunistparti. PSOE gjekk elles med i Wiener-internasjonalen.
PCE vart så skipa 14. november 1921 ved at dei to kommunistpartia gjekk saman, og det sameinte partiet vart medlem i Komintern. Partiet leid mykje av forfølginga under diktaturet til general Primo de Rivera (1923-1930). Under folkefrontregjeringa og den spanske borgarkrigen 1936-1939 hadde PCE stor innverknad etter kvart som regjeringa vart avhengig av sovjetisk våpenhjelp.
Ungdomsorganisasjonen til PCE er Unión de Juventudes Comunistas de España (Forbundet av kommunistisk ungdom i Spania). PCE gir ut avisa Mundo Obrero (Arbeidar-verda).
Karítsa
Karítsa (gresk Καρίτσα) er ein landsby i periferieininga Piería i periferien Sentral-Makedonía i Hellas. Karítsa høyrer til kommunaleininga Dío i kommunen Dío-Ólymbos.
Metatese
Metatese viser til at to delar byter plass innan eit heile. Omgrepet blir brukt innan språkvitskap, der det viser til at fonem byter plass i eit ord, og i kjemi, der delar av stoff i ein reaksjon byter plass i endeproduktet.
Metatese i kjemi
Ein generell metatesereaksjon kan skrivast slik:
Ein slik reaksjon kan til dømes skje mellom to uorganiske salt når eitt produkt er uløyseleg i vatn, til dømes:
I organisk kjemi er ein av dei viktigaste nye reaksjonane olefinmetatese, som ofte berre blir kalla 'metatese', og den liknande alkynmetatesen. I olefinmetatesen får ein metallkatalysator to delar av eit olefin til å bytta plassar, til dømes:
Metatese i språk
Den vanlegaste forma for metatese i språk er når to fonem ved sida av kvarandre byter plass, som me kan sjå i dei norske orda «kors» og «kross», eller det norrøne/gammalsaksiske hross for hest, som er blitt til horse på nyare engelsk. Det finst døme på ord som er utvikla gjennom metatese i mange språk. Nokre språk bruker til og med fenomenet som ein integrert del av språket.
I det austafrikanske språket fur vil eit verb som byrjar med ein konsonant mista denne eller gå gjennom metatese med vokalen ved sida dersom eit pronomen uttrykt ved ein konsonant (til dømes /j-/, andre person eintal eller /k-/ første person fleirtal) blir stilt føre det. Døme:
Fenomenet er vanleg hjå ungar som til dømes kan seia «stølvar» heller enn «støvlar».
Matt Molloy
Matt Molloy er ein irsk musikar, hovudsakleg på fløyte.
I 1970-åra var Molloy medlem av The Bothy Band og etterfølgjaren Planxty. Han vart med i The Chieftains i 1979, der han erstatta Michael Tubridy. I løpet av karrieren har Molloy arbeidd med Irish Chamber Orchestra, Paul Brady, Tommy Peoples, Micheál Ó Súilleabháin og Dónal Lunny. Molloy eig ein pub på Bridge Street i Westport i County Mayo, der det ofte vert spelt levande irsk musikk.
NBC
National Broadcasting Company eller NBC er eit av dei fire største kringkastingsselskapa i USA. Selskapet har base i New York City.
Balletten Petrusjka
Balletten handlar om Petrusjka, ei tradisjonell russisk dokka laga av strå, som etter kvart kjem til live og utviklar kjensler. Historia minnar om Pinocchio-forteljinga, men har kanskje meir til felles med den om Frankenstein.
Grete Kleppen
Grete Kleppen er ein norsk forfattar og omsetjar frå Molde.
Riksveg 580
Riksveg 580 (Rv580) går mellom Hop og Bergen lufthamn i Bergen. Vegen er 24,1 km lang.
Grete Kleppen
Ho debuterte som skjønnlitterær forfattar i 1998 med romanen Ada.
Riksveg 580
Før 1. januar 2010 var fylkesveg 580 del av vegen.
Grete Kleppen
Kleppen har omsett fleire bøker frå fransk til norsk. I 2007 fekk ho Bastianprisen for omsetjinga si av Les rêveries de la femme sauvage : scènes primitives (norsk tittel: Blendverk : Opphavlege scenar) av Hélène Cixous. Ho har også skrive lærebøker i fransk for den vidaregåande skulen og omsett dikt av Gunvor Hofmo og Knut Ødegård til fransk.
Ho er busett i Frankrike.
Riksveg 580
Fritz C. Riebers vei
Fanavegen Flyplassvegen
Donausvingen
Donausvingen er ein stor sving i elva Donau i Ungarn. Donau renn hovudsakleg frå vest mot aust gjennom Tyskland, Austerrike og langs grensa mellom Slovakia og Ungarn. Like nord for Budapest, ved Visegrád, vert ho derimot bøygd av sørover av Dei nordungarske mellomfjella og renn frå her rett sørover, gjennom Budapest og deler Ungarn i to. Ho renn så ut av Ungarn og langs grensa mellom Kroatia og Serbia, før ho snur austover igjen og gjennom Serbia.
Agurk
Agurk er ein plante i graskarfamilien. Bæret til agurken blir brukt som grønsak, og agurk har vore kulturplante i India i minst tre tusen år. Han kom til Noreg på 1660-talet. Agurken er som regel grøn og blir eten rå eller sylta.
Skildring
Agurkplanten har gule blomar og store blad. Agurkfruktene har ei noko krumma sylinderform og kan bli frå 10 til 60 cm lange.
Bruk
Agurk blir ofte delt i skiver eller terningar og brukt i agurksalat eller som del av ein annan salat. Ein kan òg bruka han som pålegg eller anna slag tilhøyr.
Næringsinnhald
Heile 96 % av agurken er vatn, og han gjev difor mindre næring enn mange andre frukter. Fersk agurk er likevel ei god kjelde for C-vitamin, K-vitamin og kalium. Sylteagurk inneheld endå mindre næringsstoff, særleg C-vitamin.
Kupa
Kupa (slovensk Kolpa) er ei elv i Kroatia og langs grensa til Slovenia. Ho har sitt utspring i fjellområdet Gorski kotar, nordaust for Rijeka, i Risnjak nasjonalpark. Ho renn nokre kilometer austover, og mottek den litle elva Čabranka frå venstre, før ho når grensa til Slovenia.
Ho held fram vidare austover, og får elva Lahinja frå venstre, passerer Vrbovsko, og renn så bort frå den slovenske grensa. Ho når så fram til byen Karlovac, der ho mottar to elvar frå høgre, Dobra og Korana. Kupa renn vidare austover og renn i hop med Glina frå høgre i tillegg til Odra frå venstre. Ved byen Sisak munnar ho ut i elva Sava.
Sylvaelva
Sylva (russisk Сы́лва) er ei elv i Sverdlovsk oblast og Perm kraj i Russland og ho var den største sideelva til Tsjusovaja frå venstre før Kama-reservoaret vart bygd. Elva er 493 km lang og har eit nedslagsfelt på.
Elva spring ut frå vestsida av Uralfjella og renn vestover. Sylva munnar ut i Kama-reservoaret. Den nedre delen av Sylva renn over karstområde.
Middelvassføringa hennar 45 km før munningen er 139 m³/s. Elva frys til i slutten av oktober eller tidleg i november og vert isfri att i andre halvdel av april.
Dei viktigaste sideelvan hennar er Vogulka, Irgina, Iren, Babka, Kisjertka frå venstre, og Barda og Sjakva frå venstre.
Langs Sylva ligg byen Kungur og landsbyen Molebka.
Bispetanagar
Bispetanagar (Thraupis episcopus) er ein mellomstor tanagar (Thraupidae) med utbreiing i Mellom-Amerika og Sør-Amerika. Vi finn han frå Mexico i nord til nordaustlege Bolivia, nordlege Brasil og heile Amazonasbassenget med unnatak av dei sørlegaste delane. Han er introdusert i Lima-området, Peru.
Hekkehabitatet er opent skogslandskap, kulturlandskap og hagar. Bispetanagaren har eitt til tre, vanlegvis to egg i kullet. Egga vert lagt i eit djup koppforma reir i ei treforgreining eller i ei sprekk i eit bygg. Rugetida er 14 dagar og ungane treng ca. 17 dagar til dei er flygedyktige. Reira vert somme tider angripne av parasittiske trupialar (slekta Molothrus). Bispetanagaren er ca. 18 cm lang og veg ca. 35 gram. Vaksne individ har blågrått hovud og blågrå underside med mørkare blå overside. Ungfuglar har lysare fjørdrakt. Nebbet er kort og ganske tjukt. Kjønna er like i utsjånad.
Dietten til bispetanagaren er hovudsakleg frukt, men dei tar òg noko nektar og litt insekt. Dette er ein vanleg, kvilelaus, støyande og tillitsfull art, vanlegvis opptrer dei parvis og somme tider i små grupper. Han deler habitat med menneske og vil ta for seg av kultivert frukt som papaya. Songen er pipande kvitring, avbroten av kalletonane tsii og tsuup.
Cetina
Cetina er ei elv sentralt i Dalmatia i Kroatia. Ho har ei total lengd på 105 km med eit nedslagsfelt på 3 700 km². Ho fell 385 meter frå kjelda til munningen i Adriahavet.
Geografi og geologi
Cetina har sitt utspring på nordvestsida av Dinara ved Milasevo nær ein liten landsby kalla Cetina, 7 km nord for Vrlika. Ho renn 105 km før ho munnar ut i Adriahavet. Ein stor kunstig innsjø byrjar nær Vrlika, Peručasjøen, som vart danna av ei demning 25 km lenger nede. Cetina renn over dei nedre delane av karstsletta Sinj, rundt fjellet Mosor før ho munnar ut i Adriahavet ved byen Omiš.
Den siste delen av Cetina fell relativt høgt, og her er det bygd fleire omfattande vasskraftverk. Vatnet vert òg tappa på flasker som Cetina.
Elva har ei årleg middelvassføring på om lag 105 m²/s, som følgje av den årlege nedbørsnormalen på 1 380 mm. Elva grensar opp mot Dei dinariske Alpane i aust, som stig til ei høgd på 2 000 meter, og i nordvest av fjellet Svilaja. Det meste av nedslagsfeltet inneheld kalkhaldig stein frå krittida, hovudsakleg kalkstein. Steinar frå trias og juratida er og ein del av nedslagsfeltet og inkluderer dolomitt og flysj.
Historie og arkeologi
Cetinadalen og den smale dalen ved Klis har alltid fungert som den viktigaste handelsvegen mellom den kroatiske kysten og Bosnia. Strategisk var ho svært viktig for utviklinga av både Balkan og store delar av Europa.
Tidleg i mellomalderen har ein funne spor som tyder på at Cetinadalen, og kanskje sjølve elva, vart ei grense mellom slaviske og sein-romerske folk. Området rundt Sinj vart etter kvart eit sentrum til den slaviske makta, og til slutt sentrum i den tidlege kroatiske staten.
Under seinare periodar kom området stadig inn under nye regionale og lokale styresmakter før det vart erobra av Det osmanske riket tidleg på 1500-talet. Etter dette var elva ei grense før området igjen vart erobra av osmanarane 150 år seinare.
Nasjonalt kompetansesenter for aldring og helse
Nasjonalt kompetansesenter for aldring og helse eller berre Aldring og helse er eit norsk nasjonalt senter som tek for seg med aldersrelaterte tilstandar og sjukdommar.
Senteret vart oppretta som Nasjonalt kompetansesenter for aldersdemens i 1997 på bakgrunn av eit stortingsvedtak frå 1995. Frå tidlegare fanst det to statlege utviklingsprogram om aldersdemens og alderspsykiatri som senteret bygde vidare på.
Lokalisering
Kompetansesenteret er geografisk lokalisert to stadar: Medisinsk divisjon, Ullevål universitetssykehus HF og Psykiatrisk fylkesavdeling, Psykiatrien i Vestfold HF. Senteret har ei einskapleg fagleg leiing og er knytt til Universitetet i Oslo gjennom plasseringa i den geriatriske universitetseininga ved Medisinsk divisjon på Ullevål universitetssykehus.
Namnet Wolfram
Wolfram er eit tyskspråkleg førenamn som òg kan verta nytta som etternamn. Namnet er sett saman av dei germanske orda wolf, ulv, og hraban, ramn. Tydinga er noko nær «ulven og ramnane til Odin». I den norrøne gudeverda åtte Odin to ramner, Hugin og Munin, og to ulvar, Gere og Freke.
Bakgrunnsstoff
Wolfram (andre betydninger) Wolfram (flertydig) Wolfram (rozcestník) Wolfram Wolfram Wolfram 볼프람 וולפרם Wolfram Wolfram Wolfram (dezambiguizare) Вольфрам (значения)
Istria
Istria (kroatisk og slovensk Istra) er den største halvøya i Adriahavet. Halvøya ligg inst i Adriahavet mellom Triestebukta og Kvarnerbukta.
Det meste av området ligg i Istria fylke vest i Kroatia, medan eit lite område høyrer til Slovenia og Italia. Viktige byar på Istria er Pula (Pola), Poreč (Parenzo), Rovinj (Rovigno), Pazin (Pisino), Labin (Albona), Motovun (Montona), Buzet (Pinguente) og Buje (Buie), i tillegg til mindre landsbyar som Višnjan (Visignano), Roč (Rozzo), and Hum (Colmo). Ein liten del i nord, inkludert kystlandsbyane Izola (Isola), Piran (Pirano), Portorož (Portorose) og Koper (Capodistria) ligg i Slovenia, og eit lite område av landsbyen Muggia (slovensk Milje) høyrer til Italia.
Fjellkjeda Učka (Monte Maggiore) ligg i austlege delar av Istria. Av elvar finn ein Dragonja, Mirna, Pazinčica og Raša, i tillegg til Limbukta.
Historie
Namnet på halvøya kjem av den illyriske stamma Histri, som Strabo skreiv budde i området. Romarane skildra Histri som aggressive illyriske piratar, som skjulte seg langs den steinete kysten. Det tok to militære felttog frå Roma for å undertrykke dei i 177 fvt.
Enkelte forskarar har spekulert i om namnet Histri og Istria er knytt til det latinsk namnet Hister for Donau. Gamle forteljingar frå antikken sa at Donau delte seg i to, og at den eine delen munna ut nær Trieste, i tillegg til i Svartehavet. Dette er derimot noko tvilsamt, men er ein del av segna om Argonaut.
Etter Romarrikets fall, vart området plyndra av gotarane og lombardane, og annektert til frankarriket av Pippin III i 789, før det kom inn under hertugane i Hertugdømet Kärnten, Meran og Bayern, og patriarken av Aquileia, før det vart ein del av Republikken Venezia i 1267. Venetianarane påverka område i stor grad, noko ein framleis kan sjå i dag. Halvøya gjekk over til habsburgarane i 1797 etter Campo Formio-traktaten, og var det fram til 1918, bortsett frå ein kort periode frå 1805 til 1813 då Napoleon erobra området.
Området har tradisjonelt vore etnisk blanda. Under Austerrike-Ungarn på 1800-talet budde det store folkegrupper av italienarar, kroatar, slovenarar og nokre vlachar/istro-rumenarar og serbarar her. I 1910 var dei etniske og språkleg samansettingane fullstendig blanda. I følgje ei austerriksk folketeljing var det ut av 404 309 innbyggjarar på Istra 41,6 % som tala kroatisk, 36,5 % som tala italiensk, 13,7 % som tala slovensk, 3,3 % som tala tysk, 0,2 % som tala rumensk og 0,5 som tala andre språk, medan 4,2 % ikkje var fastbuande, og derfor ikkje vart spurt om språk. Under dei siste tiåra av Habsburgdynastiet auka turismen på kysten av Istria.
På andre halvdel av 1800-talet førte nye ideologiske rørsler, italiensk irredentisme (som prøvde å sameine tidlegare venetianske område) og slovensk og kroatisk nasjonalisme, til veksande etniske konfliktar mellom italienarar på den eine sida og slovenarar og kroatar på den andre. Dette fletta seg saman med klasskiljekonfliktar, sidan innbyggjarane i dei istriske byane stort sett var italienarar, medan folket som budde på landsbygda stort sett var kroatar og slovenarar.
Etter den første verdskrigen vart Istria ein del av Italia. Den facistiske italienske regjeringa påtvinga slavarane italianisering og kulturell undertrykking, og mange slovenarar og kroatar enda opp i fengsel og konsentrasjonsleirar. Då nazistane okkuperte halvøya under den andre verdskrigen vart dei etniske forholda enno verre.
Etter den andre verdskrigen vart Istria ein del av Jugoslavia, bortsett frå eit lite område i det nordvestlege hjørnet, som danna Sone B i det tidlegare formelt sjølvstendige Territorio libero di Trieste («Det frie området Trieste»). Sone B var derimot under jugoslavisk styring, og då Det frie området vart oppløyst i 1954 var det òg innlemma i Jugoslavia. Berre ein liten del av landsbyen Muggia, nær Trieste, som var ein del av Sone A, vart verande italiensk. Under og like etter den andre verdskrigen vart mange italienarar drepne i Foibe-massakrane, både i Istria og i Kras-området rundt Trieste. I frykt for det jugoslaviske kommunistregimet, og etter faktisk og hardt press frå jugoslaviske styresmakter, reiste dei fleste italienarane frå Istria. I 1956 var om lag halvparten av innbyggjarane på halvøya forsvunne i lag med den sosiale og kulturelle identiteten. Mest alvorleg var denne utflyttinga for byen Pula, byen som ligg heilt sør på halvøya, der 28 000 av 32 000 innbyggjarar flytta mellom desember 1946 og september 1947. Dei fleste reiste etter at Parisfreden vart signert 10. februar 1947, då Pula vart ein del av Jugoslavia. I kjenslemessig desperasjon tok enkelte ikkje berre med seg alle eigedelane sine, men òg sine døde og gravlagde slektningar. Folkeutvandringar frå Pula fekk massiv internasjonal pressedekning. Kjende personar som forlet Istria er mellom anna racerbilsjåføren Mario Andretti, skodespelaren Alida Valli, songaren Sergio Endrigo og boksaren Nino Benvenuti. Etter folkeutvandringa flytta fleire kroatar og slovenarar til området, i tillegg til eit mindre tal serbarar, montenegrinarar og albanarar.
I den nye republikken Jugoslavia vart Istria delt mellom republikkane Kroatia og Slovenia etter etniske delelinjer. Etter at Jugoslavia vart oppløyst i 1991, vart dei gamle grensene oppretthaldne mellom dei to sjølvstendige statane Kroatia og Slovenia.
Det eksisterer ein lang tradisjon for toleranse mellom menneska som bur her i dag, uansett nasjonalitet, sjølv om mange på Istria i dag er etniske kroatar, ein sterk regional identitet som har eksistert i mange år.
Virvlingslikninga
Virvlingslikninga er ei viktig prognostisk likning i atmosfærevitskap. Virvling er ein vektor og består derfor av tre komponentar. Virvlingslikninga skildrar den materialderiverte (dvs. den lokale endringa på grunn av lokale endringar med tid og adveksjon) av virvling, og kan derfor uttrykkast i anten ei relativ eller ei absolutt form.
Den meir kompakte utgåva er for den absolutte virvlinga, komponenten \eta, ved å nytte trykksystemet:
Her er \rho tettleik, u, v og \omega er vindkomponentar i dei to horisontale og den vertikale retninga, og \nabla_h er den todimensjonale (t.d. berre den horisonatale komponenten) nablaen.
Uttrykket på høgresida syner positiv eller negativ skaping av absolutt virvling ved luftdivergens, vriding av rotasjonsaksen og baroklinitet.
Væskedynamikk
Med tensor-notasjon vert likninga:
der vi har nytta Einstein-notasjon og e_{ijk} er Levi-Civita-symbolet.
Forenklingar
Så for ei ikkje-viskøs, barotrop væske med bevarte lekamkrefter vert virvlingslikninga forenkla til
For ei inkompressibel, ikkje-viskøs væske med bevarte lekamkrefter vert likninga
David Lloyd George
'''David Lloyd George, 1. jarl Lloyd-George av Dwyfor''' var ein britisk statsmann og det siste medlemmet av det liberale partiet som har vore statsminister i Storbritannia.
Tidlege år
Lloyd George vart fødd i Manchester. Han var eitt år gammal då mora tok han og syskjena hans med til Wales etter far deira hadde døydd. Her voks han opp og her lærte han seg det walisiske språket. Etter framgangsrike jusstudiar starta han advokatpraksis i 1884, for året etter å etablere sitt eige advokatfirma. Innan få år hadde firmaet ekspandert, samstundes som politiske syslar opptok han meir og meir. Han var aktiv i sitt første val for Det liberale partiet i 1885. Lloyd George fekk seg eit namn i partiet, og vart i 1890 vald inn i Underhuset. Her skulle han kome til å få sete som representant for dei liberale heilt fram til han døydde.
I den første tida som parlamentsmedlem var han «backbencher» i Underhuset, det vil seie eit meinig medlem utan større innverknad og utan løn. Han forsørgde seg gjennom advokatyrket, der han opplevde vidare framgang utover 1890-talet.
Leiande politikar
Han vart landskjent som krass kritikar av Boarkrigen. Etter først å ha kritisert grunngjevinga for å gå til krig, gjekk han sidan til angrep på den måten dei britiske generalane førte krigen. Hans engasjement mot Boarkrigen var nær ved å splitte det liberale partiet.
For hans politiske karriere var det kanskje til gagn, for i 1905 vart Lloyd George handels- og industriminister i Henry Campbell-Bannermans regjering. Då Campbell-Bannerman døydde tre år seinare, vart Lloyd George utnemnd til finansminister i Herbert Henry Asquiths nye regjering. Frå dette embetet iverksette han ein rekke sosiale reformer - dei første stega mot ein velferdsstat.
Lloyd George hadde tidlegare gitt inntrykk av å vere pasifist, men var i 1914 talsmann for at Storbritannia skulle gå med i Første verdskrigen. Han vart da også vald til rustningsminister i 1915 da den førre regjeringa havarerte etter skandalen som oppstod då det vart kjent at britiske artillerigranatar hadde kvalitetsbrestar. Ved avgangen til Asquith i 1916 overtok Lloyd George som britisk statsminister og krigsminister.
Statsmanns-tida
Storbritannia sin krigsinnsats vart leia av ein kyndig, iherdig og pågåande Lloyd George. Ved fleire høve kom han i konflikt med sir Douglas Haig, øvstkommanderande for dei britiske styrkane på vestfronten, som han mistrudde og såg på som ein uvøren strateg som sløste med soldatane sitt liv. Seinare skulle Lloyd George erklære at han heller burde gått av enn å tillate Haig å vidareføre sin strategi. I marinen tvinga Lloyd George gjennom innføringa av konvoisystemet, sjølv om dette førte til at marineministeren, sir John Jellicoe gjekk av. Med sigeren i første verdskrigen vart Lloyd George vurdert til å vere ein av dei største statsministrane i historia til Storbritannia.
Ved fredskonferansen i Versailles var Storbritannia representert ved Lloyd George. Han ynskte å straffe Tyskland økonomisk og politisk for det han meinte var landets ansvar for verdskrigen, noko som kom klart fram gjennom slagordet han var vald under: «Heng keisaren - la Tyskland betale.» Men han ynskte ikkje å ramme Tyskland så hardt som det Frankrikes president Georges Clemenceau tok til orde for, fordi det kunne framhjelpe ei revolusjonær sosialisme i Tyskland. Han fann det difor rett å gje betinga støtte til punkt i den forsonande linja til USAs president Woodrow Wilson. Lloyd George kom såleis noko på kant med dei to andre sigersmaktene. Han var tilfreds med utfallet av konferansen.
Lloyd George leia ei koalisjonsregjering av liberale og konservative. Misnøgde «backbencherar» hos dei konservative ville at partiet ved det komande 1923-års val skulle gå til val åleine. 187 konservative representantar mot 86 valde denne linja, og Lloyd George-regjeringa måtte gå av i oktober 1922. Sidan hadde Lloyd George liten innverknad på britisk politikk. Lloyd George blei heidra med Order of Merit i 1919.
Ole Einar Bjørndalen
I 1998 vart Bjørndalen tildelt Aftenpostens Gullmedalje for skiskytinga si. I OL i Salt Lake City i 2002 vann han alle fire konkurransane, og dette vert rekna som hans beste meisterskap. Etter dette OL vart han foræra med både Fearnleys olympiske ærespris og Egebergs Ærespris.
Bjørndalen bur i Obertillach i Austerrike. Frå 2006 til 2012 var han gift med Nathalie Santer, som òg er skiskyttar på elitenivå. Broren Dag Bjørndalen har òg vore skiskyttar på elitenivå.
Merittar
Per mars 2017
Olympiske vinterleikar
VM i skiskyting
Verdscupen samanlagt
Verdscupen (enkeltrenn)
Martíno i Fthiótida
Martíno (gresk Μαρτίνο) er ein distriktsby i periferieininga Fthiótida i Sentral-Hellas i Hellas. Martíno var hovudsete i den tidlegare kommunen Opoundía, som no er ei kommunaleining i kommunen Lokrí..
Kojva
Kojva (russisk Ко́йва) er ei elv i Perm kraj i Russland og ei av sideelvane til Tsjusovaja frå høgre. Elva er 180 km lang og har eit nedslagsfelt på.
Eøva startar i myrområda på nordaustsida av Store Khmelikha i Uralfjella. Ho renn sørvestover til ho mottar Malaja Voronka, før ho snur nordover til ho møter Viser. Frå her renn ho vestover og munnar ut i Tsjusovaja 66 km før munningen hennar.
Dei største sideelvane hennar er Tiskos, Kyrma, Olkhovka og Tyrym frå venstre, og Saranka og Viser, Kusia frå høgre.
Bob Beamon
Robert «Bob» Beamon er ein friidrettsutøvar frå USA, best kjend for å ha halde verdsrekorden i lengdehopp frå 1968 til 1991.
Beamon, som kjem frå South Jamaica i Queens i New York, sette verdsrekord i lengde under OL i 1968 i Mexico by med eit hopp på 8,90 m, heile 55 cm lengre enn den tidlegare rekorden.
Før dette hoppet hadde verdsrekorden vorte betra 13 gonger sidan 1901, med ei gjennomsnittleg auke på 6 cm, og aldri med meir enn 15 cm.
OL-vinnaren frå 1964, Lynn Davies frå England, sa til Beamon: «Du har øydelagd denne øvinga». Rekorden stod fram til 1991, då amerikanaren Mike Powell hoppa 8,95 under verdsmeisterskapen i Tokyo.
Torghatten ASA
Torghatten ASA (tidlegare Torghatten Trafikkselskap ASA er eit transportkonsern som driftar bussar, ferjer og snøggbåtar i store delar av landet, særleg i Trøndelag og Nord-Noreg. Selskapet vart skipa i 1878 og hadde ved utgangen av 2004 driftsinntekter på over 1,2 milliardar kroner og 2358 tilsette. Konsernsjef er Brynjar Forbergskog. Hovudkontoret ligg i Brønnøysund, og har teke namnet sitt etter det vidgjetne fjellet Torghatten som ligg i Brønnøy kommune.
Dei største dotterselskapa til firmaet er Fosen Trafikklag, Bastø Fosen, FosenNamsos Sjø, Kystekspressen, Torghatten Trafikkselskap AS, TTS bil & dekksenter, Trønderbilene, Sørlandsruta, Norgesbuss (oppkjøpt i 2004) og Torghatten Nord AS (oppkjøpt frå Hurtigruten ASA i 2008.)
699 Hela
699 Hela er ein marskryssarasteroide. Det vil seia at banen hans i løpet av eit krinsløp kryssar banen til Mars. Han blei oppdaga den 5. juni 1910 av Joseph Helffrich ifrå Landessternwarte Heidelberg-Königstuhl.
Tomasz Sikora
Tomasz Sikora ( i Wodzisław Śląski sør i Polen) er ein polsk skiskyttar. Han vart verdsmeister på 20 km i Antholz (Anterselva) i 1995. Han har endå ikkje klard å gjenta suksessen, men har heldt fram å konkurrera på eit høgt nivå og tok sølvmedaljen på 20 km i VM i Oberhof i 2004. Beste verdscupsesongen hans var 2003/04 då han kom på sjuandeplass samanlagt.
Sikora har drive med skiskyting sidan han var 15 år gamal. Han representerer klubben Dynamit Chorzów.
Frank Eriksen
Frank Eriksen kan visa til
Karl VI av Frankrike
Karl VI var konge av Frankrike frå 1380 til 1422.
Akustisk refleksjon, absorpsjon og transmisjon
Akustisk refleksjon, absorpsjon og transmisjon: Når ei lydbølgje treffer ei flate, som til dømes ein vegg, vert noko av energien i lydbølgja absorbert i veggen. Ikkje all energien vert absorbert, noko av energien går gjennom veggen og ut i rommet på andre sida og noko vert reflektert attende inn i rommet. Energien som vert absorbert i veggen går over til termisk energi.
Karl VI av Frankrike
Karl VI var son av Karl V av Frankrike og Jeanne av Bourbon.
Akustisk refleksjon, absorpsjon og transmisjon
Den brøkdelen R av lydtrykket som vert reflektert frå flata vert kalla trykkrefleksjonsfaktoren, eller ofte berre refleksjonsfaktoren. Denne faktoren er kompleks og varierer difor med frekvensen. Han avheng òg av innfallsvinkelen \theta.
Karl VI av Frankrike
Han er gravlagd i Saint-Denis-basilikaen i Paris.
Akustisk refleksjon, absorpsjon og transmisjon
Den brøkdelen \alpha av energien som går inn i veggen vert kalla absorbosjonsfaktoren og er relatert til trykkrefleksjonsfaktoren som Både den delen av energien som vert absorbert i veggen og den delen som fortset ut på andre sida er inkludert i \alpha. Absorbosjonsfaktoren \alpha er ein reell skalar, men han er frekvensavhengig.
Amerikansk staffordshireterrier
Amerikansk staffordshire terrier (FCI #286), tidvis forkorta til amstaff, er ein mellomstor amerikansk terrier som stammar frå kamphundar av pitbulltypen. Hunderasen er forboden i Noreg og visse andre land.
Fylkesveg 582
Fylkesveg 582 (Fv582) går mellom Sørås og Nygård i Bergen. Veglengda er 14,6 km.
Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, etter at forvaltingsreformen trod i kraft har han status som fylkesveg.
Håkon Pålsson
Håkon Pålsson (norrønt Hákon Pálsson), truleg fødd omkring 1080, var jarl på Orknøyane frå om lag 1105 til 1123, ei tid saman med syskenbarnet Magnus Erlendsson som døydde omkring 1115.
Norrøne kjelder
Livet til Håkon Pålsson er skildra mest detaljert i Orknøyingasoga (frå kap. 33); i dei norrøne kongesogene er han knappast nemnt. Ein ukjend skald skal ha gjort ei dråpa om han, men diktet er ikkje blitt bevart.
Familie
Far hans var Pål Torfinnsson og mor hans var Ragnhild, dotter til  Håkon Ivarsson jarl. Håkon hadde fleire systre, og desse er nemnde: Tora, Ingerid, Herbjørg og Ragnhild. Farbror hans var Erlend Torfinnsson jarl og av borna hans er nemnde sønene Erling og Magnus, og døtrene Gunnhild og Cecilia. Håkon Pålsson var ikkje gift, men han hadde ei frille som heitte Helga Maddadsdotter. Det er ikkje visst om ho var mor til alle borna hans, men han hadde minst to søner og to døtrer. Sønene Harald (Slettmæle) og Pål (den fåmælte) vart begge jarlar på Orknøyane. Dottera Margret var mor til orknøyjarlen Harald Maddadsson, og dottera Ingebjørg vart gift med Olav Bitling (Óláfr "Bitling" Guðrøðarson) som var konge på Man.
Liv og Lagnad
Faren og farbroren Erlend Torfinnsson var sams jarlar over Orknøyane og Orknøyingasoga fortel at samstyret fungerte fredeleg og godt i byrjinga. Då sønene deira voks til, vart det stor usemje mellom dei, og soga legge mykje av skulda på Håkon Pålsson. Han skal ha tykt at han stod over dei andre syskenborna sine, fordi han rekna seg sjølv som meir ættestor. Morfar hans var Håkon Ivarsson jarl som ætta frå Håkon jarl den mektig, og mormor hans var Ragnhild Magnusdotter som var sonedotter til Olav den heilage. Håkon si morsyster hadde ein son som òg heitte Håkon som dei kalla «den norrøne» (eller «Sunnivason») og han var far til Erik Lam (1120-1146) som vart konge i Danmark.
Håkon jarl dreg bort
Etter fleire år med kiving og usemje, enda det med at Håkon Pålsson reiste bort frå øyane og drog aust til kong Olav Kyrre i Noreg. Sidan drog han til Sverige og var hos kong Inge Stenkilsson, og der vart han godt motteken, ikkje minst på grunn av at morfaren, Håkon Ivarsson jarl hadde vore ven og alliert med kong Stenkil.
I Orknøyingasoga blir det fortalt at Håkon møtte ein spåmann i Sverige, og han vart spådd at han skulle bli einvaldshovding over Orknøyane og at vegane hans låg lenger ute i verda, enn det spåmannen kunne sjå. Kanskje medverka denne spådommen til at Håkon ei tid seinare drog attende til Noreg, der Magnus (Berrføtt), sonen til Olav Kyrre, var blitt konge. Der fekk han høyre at det då var farbroren Erlend og sønene hans som styrte over Orknøyane, og truleg ville det vere utrygt for han å kome fåment attende til riket. Han tok då det rådet å tale med kong Magnus for å få hjelp til å vinne det riket som han rekna som føderetten sin. Han argumenterte då for at kong Magnus skulle legge under seg øyane, og meinte at han derifrå kunne herje i Irland og Skottland, og vidare gjere hærferd mot England for å hemne farfaren, Harald Hardråde.
Orknøyjarlen blir «kongens jarl»
I soga om Magnus Berrføtt og i Fagerskinna er det fortalt at kong Magnus hærtok Orknøyane, men berre i Orknøyingasoga er Håkon Pålsson sin medverknad nemnt. I alle høve erobra kong Magnus øyane i 1098, og der fanga han jarlane Erlend og Pål Torfinnsson og sende dei til Noreg. . Men Håkon Pålsson hadde misrekna seg; kong Magnus sette sonen sin, den åtte år gamle Sigurd, til ny jarl over Orknøyane. For første gong hende det at ein norsk konge greip direkte inn i styringa av jarledømet på Orknøyane. Aldri før hadde ein norsk konge avsett ein jarl og sett inn sin eigen representant i staden. Orknøyjarlen, som til no hadde styrt i kraft av arv og føderett, var i røynda blitt til «kongens jarl».
Både Håkon Pålsson og syskenborna hans, Erling Erlendsson og Magnus Erlendsson, måtte vere med i hæren til kong Magnus då han heldt fram med erobringa av Sudrøyane (Hebridane) og øyrika lenger sør. I sogene er det fortalt berre kort om at Håkon Pålsson seinare følgde med kong Magnus medan han levde. Han var med på hærferda som kongen gjorde i Gautland og truleg var han med på det andre krigstoget i vesterhavet i åra 1102-1103, der kong Magnus fall. Då Sigurd Magnusson i 1103 fekk bod om at faren var død, drog han straks attende til Noreg og vart konge saman med brørne sine, Øystein og Olav. Han vart seinare kjend som kong Sigurd Jorsalfare. Etter alt å døme, var då Orknøyane ei tid utan ein styrande jarl. Eitt eller to år seinare, omkring 1105, drog Håkon Pålsson til Noreg og kongane gav han jarlsnamn og styringa med Orknøyane «slik som han hadde ætt til».
Jarleriket blir delt i to
Ei tid etter at Håkon var blitt jarl, truleg omkring 1108, kom syskenbarnet hans, Magnus Erlendsson, frå Skottland og gjorde krav på farsarven sin. Håkon jarl var først uvillig til å gi frå seg noko av riket og Magnus reiste då til Noreg for å få hjelp. Der vart han teken vel imot av kong Øystein Magnusson som gav han halve Orknøyane, og dertil jarlsnamn. Då han kom attende, vart det semje mellom Håkon jarl og Magnus jarl; riket vart delt i to og det var gode år og fred på Orknøyane, så lenge som venskapen deira varde.
Drapet på Magnus jarl
Som så ofte før når det var samstyre, vart det usemje mellom dei to orknøyjarlane, og sogeskrivaren legg mykje av skulda på Håkon jarl. Han skal ha vore misunneleg på Magnus, frenden sin, fordi han var best likt mellom folk og var rekna som den mest dugande hovdingen. Begge drog saman hærstyrkar og lenge såg det ut til at det skulle ende i open krig. Orknøyingasoga har ei lang skildring av ufreden mellom dei, og hendingane som førte fram til at Magnus jarl vart drepen på ein stad, ikkje langt frå kyrkja på Egilsøy. Soga fortel at det var Håkon jarl sin kokk, Håkon Livolv, som til sist drap Magnus med eit øksehogg i hovudet. Drapet skjedde 16. april, truleg i året 1115 (årstalet er omdiskutert). Magnus jarl vart seinare gjort til helgen, og i St. Magnuskatedralen i Kirkwall er det i nyare tid funne ei kiste med beinrestar som stadfester drapet og drapsmetoden.
I skildringa i Orknøyingasoga om konflikta med Magnus jarl, blir Håkon jarl blir omtala som avundsjuk og brutal, og ved svik lar han mennene sine drepe Magnus for å sikre seg sjølv udelt makt over jarleriket.
I åra då Håkon Pålsson jarl og Magnus Erlendsson jarl var sams jarlar, var det to biskopar som gjorde krav på bispesetet i Birsay (Byrgesherad) på Orknøyane. Magnus jarl støtta den engelske Rodulf Novell, medan den norske kongen og Håkon jarl støtta biskop Vilhjelm (Vilhelm den gamle). Det vart den sistnemnde som seinare i stor grad fremja helgenkulturen omkring sankt Magnus, og det var han som fekk flytta bispesetet til Kirkwall og byrja bygginga av St. Magnuskatedralen.
Pilegrimsferda
Etter at Magnus jarl var død, la Håkon jarl under seg heile Orknøy-riket. Nokre år seinare, truleg omkring 1120, gjorde han ei ferd til Roma og vidare til Jorsalaland, vitja heilagdomane der og lauga seg i Jordanelva. Det er ikkje nemnt i sogene, men det er særs truleg at han gjorde denne ferda som soning for at han var medskuldig i drapet på den heilage Magnus. Ein trur òg at det var Håkon jarl som let bygge den særmerkte runde kyrkja i Orphir (på Mainland), kanskje til oppfylling av kyrkjelege krav som vart lagt på han då han vitja Roma.
Ettermæle
Etter pilegrimsferda vende han attende til Orknøyane og Orknøyingasoga fortel at han vart ein god styrar og heldt god fred i riket sitt. Han sette nye lover og etter kvart vart han så godt likt at «orknøyingane stunda berre etter at dei måtte få ha Håkon til hovding lenge».
Omkring 1123 døydde Håkon Pålsson jarl sottedauden der på øyane og bøndene tykte at det var ein stor skade. Den positive omtalen han fekk dei siste åra han levde, står i kontrast til dei tidlegare, negative skildringane av han. Kanskje må det takast med i vurderinga at soga om han vart nedskriven nær 100 år i ettertid og nokså sikkert var farga av sympatien som i mellomtida hadde oppstått for helgenen Magnus jarl. Det er verd å merke seg at då Håkon jarl, nokre år før 1093 reiste frå Orknøyane, gjorde han det frivillig, etter at hovdingane hadde bede han om å fare bort frå øyane ei tid. Det var då «med gode menns råd», blitt gjort ei semje mellom jarlane for å skape fred i riket. Kanskje var Håkon Pålsson jarl klokare og mindre stridbar enn det soga gir oss inntrykk av.
Notar
<references group="Note"/>
Nedstrand
Nedstrand er ein tettstad, eit sokn og ei halvøy i Tysvær kommune i Rogaland fylke. Innbyggjarane vert kalla anten nedstrandsbuar eller nedstrendingar.
Nedstrandhalvøya
Halvøya avgrensast av Hervikfjorden i vest, Nedstrandsfjorden i sør, Vindafjorden i aust, Yrkefjorden i nord og er landfast i nord ved grenda Yrke. Ho er nut- og skogtekt, og klimaet er typisk for Ryfylke; lunt, med gode tilhøve for fruktdyrking, urtehagar og eksotiske tre. Den høgste nuten på Nedstrand er Lammanuten på over 600 meter. Det er mange fiskevatn på Nedstrand, og det største er Lysevatnet, som er ei mil langt og særs djupt, men som ligg mindre enn ein kilometer frå sjøen. Lysevatnet og Hinderå deler nesten halvøya i to. Enden av Lysevatnet heiter Vassendvik. Ved Hinderåa, mellom Hinderåvågen og Lysevatnet, ligg i dag eit oppdrettsanlegg for smolt. Her dreiv tidlegare Tveit jordbruksskule eit lite kraftverk. Her, ved elva og ut mot havet — men stengd inne av ei bru som går over den hindrande Hinderåa — ligg og den gamle kyrkjegarden frå mellomalderen, som enno i dag har ein ekte gapestokk i stein ståande. Ved kyrkjegarden låg òg den gamle kyrkja som i 1868 vart bytt ut med den nye litt lenger oppe frå havet.
Tysværtilknytinga og den betre bilvegen som då kom, har mykje gjort Haugesund til den næraste byen for nedstrandsbuen, i motsetnad til tidlegare då havet var vegen og Stavanger var næraste by. Nedstrandhalvøya har to tettstader: Hindaråvåg og Nedstrand (lokalt nemnd Stranda) som er ferjeleie.
Næringsliv
Næringslivet vert prega av offentlege tenester som (gamleheim og skule, kyrkja, jordbruk, skogbruk, havbruk, fiske, sjøfart, turisme og olje.
Det opphavlege Nedstrand
Nedstrand sokn heitte i eldre tid Hinderå. Namnet gjekk av bruk i dagleg tale, og i 1881 vart det offisielt endra til Nerstrand, som frå langt tilbake allereie var brukt som namn på prestegjeldet og munnleg også på soknet. Det uttalast "næsstrann", og fekk den noverande skrivemåten fastsett 1917.
Opphavleg omfatta soknet stort sett Nedstrandshalvøya og austre delen av Borgøya. Gardane Stølsvik og Hapnes nord på halvøya sokna likevel til høvesvis Vats og Vikedal, og fall til Nedstrand sokn først i 1965.
Skjoldastraumen
I 1965 vart søre delen av Skjold innlemma i Tysvær kommune. Dette området, kalla Vordeneset (frå 1975 Skjoldastraumen) kapelldistrikt, vart først lagt til Tysvær sokn, men vart i 1969 overført til Nedstrand. I 1988 vart likevel krinsane Grinde, Halleland og Sundfør med omgivnad flytta til Førresfjorden sokn.
Nedstrand sokn i dag
Nedstrand sokn har 1 837 innbyggjarar (2013), helvta av dei på Nedstrandhalvøya og helvta i Skjoldastraumen med omgivnad. Soknet høyrer til Haugaland prosti.
Soga
I dansketida var Nedstrand ein viktig stad for utskiping tømmer, med status som tollstad, noko som gjorde at staden tevla med Stavanger om å vera viktigaste stad i amtet. Heilt til Rennfast kom, gjekk det bilferja frå Nedstrand til Stavanger. Når ferjesambandet mellom Skudnes og Stavanger ein gong i mellom vart stengd eller sprengd, kom folk gjerne køyrande for å fara med nedstrandsferja i staden. Turen tok om lag 3 timar. Framleis går det snøggbåt same veg, og «tofflå» («tøfla» — ei lita ferja) går framleis til ferjestadene i nærleiken (Jelsa m.m.). Nedstrandsferja hadde eit eige ferjestø i Stavanger.
Nynorsk vart innført som målform i dei første skulekrinsane i 1919. Snautt tjue år seinare var han målform i alle krinsane, og held fram den dag i dag.
Nedstrand er nemnt i Garman & Worse av Alexander Kielland. Fjernsynsfilmen Garman & Worse vart i stor grad spela inn på Sandsgard, ein gamal futegard ikkje langt frå Stranda.
Solheim kyrkje i Masfjorden
Solheim kyrkje står på Solheim i Masfjorden kommune i Vestland fylke, og er ei langkyrkje bygd i tre i 1882.
Arkitekt for bygget var byggmeister Ole Syslak frå Lindås.
Solheim kyrkje er soknekyrkje i Solheim sokn i Nordhordland prosti. Kyrkja er den fyrste på staden. Før dei fekk henne sokna folk i området til Sandnes kyrkje. Området vart skild ut frå Sandnes som eige sokn i 1882. Fram til 1876 høyrde Masfjorden til Lindås prestegjeld.
KIC 8462852
KIC 8462852 er ei stjerne i stjernebiletet Svana. Ho har uvanlege variasjonar i ljosstyrken observert frå jorda som forskarar ikkje er visse på korleis kan forklarast.
Henry Jackman
Henry Pryce Jackman er ein engelsk komponist, dirigent, arrangør, pianist, musikar og låtskrivar. Han er mest kjend for å ha skrive musikk for kjende filmar som Kong: Skull Island, X-Men: First Class, Wreck-It Ralph, Puss in Boots, Monsters vs. Aliens, Captain Phillips, Captain America: The Winter Soldier, Captain America: Civil War, Kick-Ass, Kick-Ass 2, Big Hero 6 og The Interview, i tillegg til videospela Uncharted 4: A Thief's End og Disney Infinity 2.0.
Anny Berge Alsaker
Anny Berge Alsaker er ein norsk forfattar frå garden Berge i Oppstryn i Stryn kommune. Som vaksen flytta ho til Tønsberg, der ho budde lenge. I 1962 flytta ho attende til Stryn. Ho har òg budd i Førde og i Spania. Anny Berge Alsaker har tidlegare arbeidd som hjelpepleiar og fotsoneterapeut.
Ho debuterte som forfattar i 2009 med boka Men minnene har vi : forteljingar frå fortid og notid.
Kongeparken
Kongeparken er ein familiepark i Gjesdal i Rogaland som ligg langs E39, rundt 20 minutts køyring sørover frå Stavanger. Landemerke og trekkplaster for parken er ein 85 meter lang modell av fantasifiguren Gulliver slik han låg bunden i Lilliput. Parken er kjend for å arrangera russetreff kvar vår.
I Kongeparken kan gjestane mellom anna køyra ein 1000 meter lang bobbane, klatra i Gulliver-figuren og laga sin eigen sjokolade i «Freias Magiske Sjokoladefabrikk».
Historie
Parken blei opna i 1986 av Gabriel Ålgård. På grunn av sviktande besøkstal blei parken seld og prøvd refinansiert fleire gonger. I 1997 tok dagens eigarar, Lund-familien, over drifta. Familien har lang erfaring innan underhaldingsfaget frå Lunds Tivoli. Dagleg leiar for parken er Veslemøy Lund.
Då familien overtok parken var besøkstallet om lag 45 000. Sidan då har det stige til om lag 160 000 (2005).
700 Auravictrix
700 Auravictrix er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 5. juni 1910 av Joseph Helffrich ifrå Landessternwarte Heidelberg-Königstuhl.