cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dave Grohl
Dave Grohl er ein amerikansk musikar, gitarist og vokalist i gruppa Foo Fighters. Han har òg vore trommeslagar i bandet Nirvana og pønkrockgruppa Scream. Grohl vart fødd i Warren i Ohio men flytta seinare til ein forstad til Washington, DC. Han er gift med Jordyn Blum, og saman har dei dottera Violet Maye som blei fødd 15. april 2006.
Kungälvs kommun
Kungälv er den sørlegaste byen i Bohuslän, grunnlagd tidleg på 1000-talet ved Nordre älv. Kungälv er ein kommune i Västra Götalands län.
Geografi
Kommunen grensar til Stenungsund, Lilla Edet, Ale, Göteborg, Öckerö og Tjörn. Han har Göta älv i aust, Nordre älv i sør og Kattegat i vest, medan han blir kryssa av transportvegane Europaveg 6 og Bohusbanen.
Historie
Byen blei grunnlagd om lag 1080, og var ein av dei viktigaste byane i Noreg i mellomalderen, med namnet Konghelle. Sigurd Jorsalfar gjorde han til hovudstad då han kom heim frå utlandet i 1111, og Kungälv var sete for kongane fram til slutten av 1150-åta.
I 1135 blei byen overfallen og brend av venderane. Han blei bygd opp igjen og blei ståande heilt fram til svenskane brende byen i 1612. Som svar på dei stadige svenske herjingane tok kong Kristian IV avgjerda om å flytta byen nærare Bohus festning.
Kungälv voks som industriby ved slutten av 1800-talet. Eit glasverk blei grunnlagd i 1975 og ein kjeksfabrikk i 1888. Frå 1909 til 1982 laga ABC-fabrikkane, AB Bröderna Claesson, sportsutstyr i kommunen.
Industri
Næringslivet i Kungälv er i dag prega av mange små føretak som ofte er viktige underleverandørar til større verksemder i regionen. I 2003 la Swedish Match ein ny snusfabrikk til det nye industriområdet Solbräcke.
Sporvidd
Sporvidd er avstanden mellom inste kanten på av kvar av dei to jarnbaneskjenene i eit jarnbanespor for tog, tunnelbane, trikk og andre skjenegåande transportmiddel. Jarnbanespor har vanlegvis ei sporvidd på 1435 millimeter, som vert kalla normalspor. Er sporvidda mindre enn dette, vert bana kalla smalspora, er vidda større, er banen breispora.
Normalsporvidda har opphav i Storbritannia, som i 1846 valde George Stephensons sporvidd på 1 435 mm som standard.
For å kunne køyre tog bygd for to ulike sporvidder på den same einspora strekninga, til dømes der ei smalspora og ei normalspora linje møtast for å nytte same traseen på ei strekning, har løysinga i fleire høve vore å lage eit såkalla treskjenespor ved å leggje ei tredje skjene attmed dei to andre, slik at det vert to sporvidder på den aktuelle strekninga. Men nokre sporvidder kan ikkje kombinerast på denne måten, då skilnadene mellom dei ikkje er stor nok til at det vil vere plass til å leggje ei tredje skjene. Dette gjeld til dømes for kombinasjonar av normalsporet på 1435 millimeter, som nyttast i Sverige, og breisporet på 1524 millimeter, som er vanleg i Finland. Derfor er det lagt eit fireskjeners spor på den einspora linja mellom Haparanda i Sverige og Torneå i Finland som gjer det mogleg å køyre både svenske og finske tog på strekninga.
Foo Fighters
Foo Fighters er eit amerikansk rockeband som blei starta i 1995 med tidlegare Nirvana-trommis Dave Grohl som frontfigur. Det vart danna etter at Kurt Cobain tok livet sitt og Nirvana braut saman. Dei andre medlemmene var Pat Smear (som hadde spelt gitar den siste turnéen til Nirvana), Nate Mendel på bass og William Goldsmith på trommer. Etter ein del utskifting av bandmedlem består Foo Fighters i dag av Dave Grohl (vokal og gitar), Pat Smear (rytmegitar), Chris Shiflett (gitar) og Nate Mendel (bass).
Namnet på gruppa kjem frå eit omgrep frå andre verdskrigen, brukt av allierte pilotar for å skildra uforklarlege luftfenomen som kunne vera nye fiendtlege våpen.
Foo Fighters fekk mange av Nirvanas tilhengarar, men har ein eigen karakteristisk stil.
Per Olof Sundman
Per Olof Sundman var ein svensk forfattar og politikar (Centerpartiet).
Miljøa i forteljingane til Sundman er ofte prega av det jämtlandske landskapet der han hadde busett seg. Forteljarteknikken hans, med eit stramt, tilbakehaldande, presist språk har vorte jamført med Ernest Hemingway og islendingsogene (Sundmans roman Berättelsen om Såm (1977) byggjer elles på ei islandsk soge frå 900-talet, Soga om Ravnkjell Frøysgode), og er klart i slekt med stilen i den franske nyromanen.
I ungdommen var Sundman medlem i det nazistiske Nordisk Ungdom, noko som ikkje vart offentleg kjend før etter Sundmans død og då gav opphav til ein omfattande debatt. Sundman hadde helde sitt tidlegare, omfattande og audmjuke, engasjement i den nazistiske rørsla hemmeleg for ållmenta i etterkrigstida, og lukkast verte ein politikar med stor innverknad i Centerpartiet. Han var riksdagsrepresentant for dette partiet 1969-79. Om Sundmans relasjon til nazismen og om korleis han seinare tagde om bakgrunnen sin skriv journalisten Per Svensson i si bok Frostviken (Bonniers, 1998).
Også visse motiv og andre drag i Sundmans forfattarskap, mellom anna søkinga som motiv, sentralt i hans verk, like som hans attendevendande interesse for ulækte sår i samfunnet, mellom anna i form av uoppklarte brotsverk, har i etterhand ofte vorte omtolka biografisk med tilvising til Sundmans bakgrunn.
Sundman dreiv også ei hotellkjede. Han var vidare medlem av Svenska Akademien 1975-1992, stol 6.
Kongsberg og omegns Turistforening
Kongsberg og omegns Turistforening (KOT) er eit lokallag av Den Norske Turistforening (DNT).
Kongsberg og Omegns Turistforening driv hyttene
Royal Festival Hall
Royal Festival Hall er ein konsertsal, dansesal og foredragssenter i Southbank Centre i London. Det ligg på South Bank ved Themsen, ikkje langt frå Hungerford Bridge. Bygningen er verna (Grade I); den vart i april 1988 den fyrste etterkrigsbygningen som fekk ein slik status. London Philharmonic Orchestra, Philharmonia Orchestra og Orchestra of the Age of Enlightenment har fast tilhald i konsertsalen.
Grunnsteinen vart lagt ned av dåverande premierminister Clement Attlee i 1949, på staden der Lion Brewery hadde stått sidan 1837. Han vart bygd av Londons grevskapsråd i samband med Festival of Britain, og vart offisielt opna 3. mai 1951.
I 1964 vart bygningen kraftig endra ved at innganghallar og terrassar vart lagt til mot elva, og fleire omkledningsrom vart lagt til på baksida. Dette endra stilen frå skandinavisk modernisme til ein reinare stil med hardare liner. Det opphavlege inngangspartiet vart mykje endra.
Never is Forever
Never is Forever er det andre studioalbumet frå den norske musikkgruppa Turboneger.
MF «Fedjefjord»
MF «Fedjefjord» er ei ferje som vart bygd i 2001 i Bilbao i Spania for Bergen Nordhordland Rutelag. MF «Fedjefjord» vart sett inn i ferjesambandet Fedje-Sævrøy i mars/april 2002. Etter levering fann ein ut at innseglingsleia ved øya Fedje var for smal for nyeferja. Det var berre forsvarleg å trafikkere ferja under gode forhold med lite vind, før leia vart utbetra. Dette arbeidet vart gjort i oktober 2004. MF «Fedjebjørn» tok over denne strekninga i mai 2020.
Royal Festival Hall
Sidan 1980-åra har inngangssalen vore open for publikum også når det ikkje er konsertar. Han har vorte eit av dei mest populære offentlege romma i London, med godt vern mot det britiske regnvêret.
MF «Fedjefjord»
Skipet
MF «Fedjefjord» var byggnummer 496 ved det spanske verftet Astilleros Zamaccona i Bilbao. Ved overlevering var tonnasjen 2 332 bruttoregistertonn, 1 088 nettoregistertonn, og lasteevna var 3 858 dødvekttonn. Hovudmaskinen er to dieselmotor. Oppgitt yting er 2 136 kW.
Royal Festival Hall
Det er 2 900 sete i sjølve salen, og i tillegg 917 i Queen Elizabeth Hall og 370 i Purcell Room.
MF «Fedjefjord»
Grunnstøyting i 2019
I desember 2019 grunnstøtte «Fedjefjord» kort tid etter avgang frå Sævrøy kai. Det blei meldt om vassinntrenging i forskroget, men det var ikkje fare for at ferja skulle gå ned. Det blei heller ikkje meld om personskader. Årsaken til grunnstøytinga var sterk vind.
Royal Festival Hall
Royal Festival Hall var arena då Storbritannia arrangerte Eurovision Song Contest 1960.
Iziaslav
Iziaslav (ukrainsk Ізя́слав) eller Zaslav (ukrainsk Заслав) er ein av dei eldste byane i Volhynia. Han ligg ved Horynelva (ukrainsk Горинь) vest i Ukraina, byen går attende til 1000-talet. Byen har kring 17 000 innbyggjarar.
Kaarlo Maaninka
Aktiv
Maaninka tok steget inn i den nasjonale eliten av langdistanseløparar i 1977-sesongen. Han fekk då sølvmedaljen på 10 000-meteren under den nasjonale meisterskapen, bakom Martti Vainio. Året etter måtte han nøye seg med bronsemedalje på det nasjonale milløpet, men i 1979 vart han finsk meister ipå 10 000 m, med sterke karar som Lasse Virén og Martti Vainio på dei neste plassane.
I den finske meisterskapen 1980 kom han på sølvplassen på både 5 000 m og 10 000 m, begge gongane vart han slått av Vainio. Under dei olympiske leikane i Moskva kring månadsskiftet juli og august 1980 vart han grundig slått på spurtrunda av Miruts Yifter frå Etiopia, men klarte å halde dei to andre etiopiske løparane bak seg i kampen om sølvmedaljen. Tida 27.44,2 er identisk med hans personlege rekord på distansen. Også på 5000 meter gjorde han sitt livs løp og fekk notert tida 13.22,0, som heldt til OL-bronse. Han var slått med eit sekund av Yifter og fire tidelar av Suleiman Nyambui frå Tanzania.
Maaninka fortalde seint i 1981 at han var bloddopa under sommarleikane i Moskva, noko som den gongen ikkje var ulovleg. Han heldt fram å tevle til 1987, men prestasjonane låg etter 1980 på eit lægre nivå. Ein bronsemedalje på 10 000 m under den finske meisterskapen i Björneborg i 1983 raga høgst.
Adour
Adour (baskisk Aturri) er ei elv sørvest i Frankrike, med utspring i Bigorre i Pyreneane. Ho munnar ut i Biscayabukta nær Baoynne etter ei reise på 335 km.
Departement og byar
Elva renn gjennom følgjande departement og byar:
Sisikon
Sisikon er ein kommune i kantonen Uri i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 453 meter over havet.
Kommunen ligg ved breidda av Vierwaldstättersee. Spilauersee ligg nedanom Rossstock.
Mirandornithes
Mirandornithes er ein klade som inkluderer Phoenicopteriformes (flamingoar) og Podicipediformes (dukkarar). Desse har tidlegare hatt ei uklår plassering i taksonomien. Flamingoar har tidlegare vore plasserte i ulike greiner under Neognathae, blant anna med storkar og ender, og dukkarar har vore plassert med lomar (Gaviiformes). No er det likevel stadfesta at Phoenicopteriformes og Podicipediformes er systergrupper.
Britiske monarkar
Dette er ei liste over britiske monarkar. Ulike monarkar herska over England og Skottland kvar for seg, fram til det desse landa gjekk inn i union og det sameinte kongedømet Storbritannia blei oppretta.
Lista dekker monarkar av England (med Wales frå 1536) og Skottland fram til 1707, Kongeriket Storbritannia (unionen mellom England og Skottland) 1707–1801, Det sameinte kongeriket Storbritannia og Irland 1801–1927, og Det sameinte kongeriket Storbritannia og Nord-Irland frå 1927.
Frå 1328 til 1801 hadde dei engelske og seinare britiske monarkane også tittelen «konge/dronning av Frankrike». Dette blei avskaffa i Unionsloven 1800, etter at Frankrike hadde vore ein republikk i ti år.
Sjå òg herskarar av Wales.
Samtskhe-Dzjavakheti
Samtskhe-Dzjavakheti er ein region i Georgia. Administrasjonssenteret ligg i byen Akhaltsikhe.
Regionen ligg sør i Georgia og grensar til regionane Guria i nordvest, Imereti i nord, Shida Kartli i nordaust, Kvemo Kartli i aust og til den autonome republikken Adsjaria i vest. I sør har han grense mot Tyrkia og Armenia.
Holmestrand og omegns Turistforening
Holmestrand og omegn Turistforening (HOT) er eit lokallag av Den Norske Turistforening (DNT).
Laget driv to hytter i Botnemarka – Brannåsen og Nordre Løkenseter.
Torashi Shimazu
Torashi Shimazu er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Ventforet Kofu, Tokushima Vortis, JEF United Chiba og Grulla Morioka.
Limburg i Nederland
Historie
Limburg har eit namn som kjem frå festningsbyen Limbourg, som ligg ved elva Vesdre i Ardennane, som i dag er i den belgiske provinsen Liège. Byen var i mellomalderen sete for hertugdømet Limburg, som strekte seg inn i Maas regionen nord for byen Liège. Området som i dag utgjer den nederlandske Limburg var derimot ikkje ein del av denne eininga, men var delt mellom fleire statar, inkludert hertugdømet Brabant, hertugdømet Jülich, hertugdømet Geldern og bispedømet Liège, i tillegg til hertugdømet Limburg. Eit resultat av denne delinga er framleis synleg i dag i form av alle dialektane som vert tala i dei forskjellige kommunane.
I mange hundreår skifta Limburg stadige eigarar på grunn av den strategiske plasseringa. Romarriket, Spania, Preussen, Habsburgmonarkiet og Frankrike har alle styrt Limburg. I 1673 gav Ludvig XIV av Frankrike personleg styrkane sine ordre om å omleire Maastricht. Under omleiringa forsvann ein av brigadegeneralane hans, grev Charles d'Artagnan og han vart sein are ein stor karakter i Dei tre musketerane av Alexandre Dumas den eldre (1802–1870). Limburg var òg åstad for mange slag under åttiårskrigen (1568–1648) der Dei sameinte Nederlanda til slutt dreiv ut spanjolane. Dei fleste innbyggjarane i Limburg støtta spanjolane sidan dei var katolikkar.
Etter napoleonskrigane vart Det sameinte kongedømet Nederland oppretta i 1815. Det vart oppretta ein ny provins kalla Maastricht, etter administrasjonssenteret. Den første kongen, Vilhelm I ønska ikkje at namnet Limburg skulle forsvinne og insisterte på å endre namnet på provinsen til dette.
Då belgiarane reiv seg laus frå kongedømet etter den belgiske revolusjonen i 1830 var provinsen Limburg først nesten heilt under belgisk styre. Etter Londontraktaten i 1839 vart provinsen delt i to og den austlege delen gjekk til Nederland, medan den vestlege delen gjekk til Belgia, ei inndeling som framleis eksisterer i dag.
Kommunar
Limburg består av følgjande 33 kommunar:
Geografi
Dei sørlege områda av provinsen skil seg ein god del ut frå resten av landet og er ein av dei få regionane som har åsar. Det høgaste punktet i Nederland, Vaalserberg, ligg på grensa mellom Nederland, Belgia og Tyskland. Den viktigaste elva er Maas, som renn gjennom heile provinsen frå nord til sør. Overflata i Limburg er stort sett forma av avleiringar frå Maas og består av elveleie, frodig leirjord og store avleiringa av grus. I nordlege område, lenger borte frå elveleia, der jordsmonnet består av sand og torv. Store byar i provinsen er hovudstaden Maastricht i sør, og storbyområda Sittard-Geleen og Heerlen.
Gateartist
Ein gateartist er ein som opptrer på offentlege plassar for å underhalde folk, i ønske om at dei betalar etterpå. Mange reknar det å opptre på gata for småpengar som det lågaste trinnet på stigen i underhaldningsbransjen, ettersom alle som vil kan prøva seg. Men tradisjonen har gamle røter, og kan mellom anna sporast til antikken.
Ein gateopptreden kan bestå av alt som folk finn underhaldande. Gateartistar kan spele musikk, klovne, blåse ballongar, utføre komikk, danse, sjonglere, gjere akrobatikk, sluke eld, trylle, spele teater, laga gatekunst (teikning, måling osb.), spå, opptre med dikt og tekstar, mime eller ganske enkelt stå som ein levande statue.
Folk opptrer som gateartistar av forskjellige grunnar. Nokon gjer det for å tena pengar, andre for å få merksemd som artist, for å møte folk, for moro skyld, eller for å øva opp talentet sitt framfor eit publikum. Både evner og inntening kan variera, og ein kan både jobba profesjonelt som gateartist heile året, berre på deltid, eller berre innanfor ein sesong.
Mange ser på gateopptreden som eit velkomment avbrekk frå at gatene berre blir brukt til handling, og andre igjen ser det som forstyrring av ro og orden.
Opptredenar
Innteninga til ein gateartist er avhengig av mange tilhøve, til dømes samansetninga av publikum, forestillingas type og kvalitet, og når på døgnet det er. Ei førestilling som kan tjene mykje pengar på ein stad ei tid, fungerer kanskje ikkje i ei anna setting. Plassering kan vera viktig, kor mange fotgjengarar som passerer, like mykje som mengda av bakgrunnstøy og andre forstyrringar. Konkurranse frå andre utøvarar kan også spele ei rolle, både positivt og negativt.
Det er fleire forskjellige grunnvariantar av gateopptreden. Nokon søker å skape ein sirkel av publikum som samlar seg rundt dei. Desse førestillingane har oftast ei tydeleg begynnelse og slutt. Desse er ofte gjort av magikararar, komikarar, akrobatar og sjonglørar. Desse forestillingane kan vere dei mest lønnsomme, men gateartisten må passe på at publikum ikkje blir så stort at dei stenger gata. Andre førestillingar har inga direkte byrjing eller slutt, som ein musikar som fortset frå nummer til nummer, eller ein klovn som går frå situasjon til situasjon.
Gateopptreden og lova
Dei fleste stader der det er mange folk kan brukast til å opptre, mellom anna fortau, parkar, gågater og torg. Nokre stader kan kven som helst stilla seg opp og opptre, andre stader treng ein løyve, og nokre stader er gateopptredenar forbodne. Det kan vera avgrensingar på lydvolumet eller krav om løyve for å bruka forsterkar.
Blant gateartistanes uskrevne reglar, er det viktig at dei ikkje stoppar flyten for fotgjengarar, stenger inngangar eller utgangar, eller gjer handlingar som bringar publikum i fare. Det er heller ikkje bra å opptre for eit publikum som ikkje kan forlate, bortsett frå viss ein er invitert til dette. Ein kan opptre utanfor ein t-banestasjon der folk kan velje å bli eller gå, men ikkje på sjølve bussen eller toget, der folk ikkje kan forlate. Opptreden for folk som ikkje kan sleppa unna, til dømes på bussen eller toget, er nærmast å rekna som tigging.
Gateartistar og andre
Å avgjera kven som er ein «ekte» gateartist er vanskeleg. At utøvaren har heldt på over fleire år kan vera ein måte å vurdera det på. Mange gateartistar har brukt fleire år på å utvikla talenta sine for å kunna tilby ein opptreden og eit repertoar. Gateartistar er som oftast verken heimlause eller tiggarar, sjølv om nokre frå desse gruppene også kan prøva å tena pengar på å opptre.
Tiggarar samlar seg i blant for å prøve å samle inn frå dei som ønskjer å gi til gateartisten og ta imot pengane sjølv. Tiggarar kan også prøve å fanga til seg pengar ved å oppføra seg slik at gateartisten betalar dei for å forsvinne.
Gateartistar kan også vere offer for tjuvar fordi det er ei veldig open og offentleg form for utøving. Ein vanleg teknikk som tjuvar brukar er å gje inntrykk av å gje mynter, mens dei istaden tar innsamla pengar.
Alur
Alur er eit nilosaharisk språk tala av alurfolk i Den demokratiske republikken Kongo og Uganda, av rundt 1 367 000 menneske. Av desse lever 750 000 i Den demokratiske republikken Kongo og 617 000 i Uganda.
Gateartist
Gateartistar i Noreg
Å vere gateartist i Noreg, kan vere ein prøvelse klimatisk sett. Likevel er det i Oslo mange som opptrer på gata, i all hovudsak på Karl Johans gate og Rådhusplassen ved Aker brygge. Sesongen er å rekne frå byrjinga av mai til slutten av september, sjølv om nokon byrjar før og sluttar seinare. Mange av dei som spelar i Noreg på sommaren, drar da sørover, mot varmare land.
Spiringen
Spiringen er ein kommune i kantonen Uri i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 923 meter over havet.
Hammerfest og omegn Turlag
Hammerfest og omegn Turlag er eit lokallag av Den Norske Turistforening (DNT). Laget vart stifta 2. mars 2005 og vart tatt opp som medlem av DNT fra 1. januar 2006.
Santiago Carillo
Santiago Carillo var ein spansk politikar som var generalsekretær i kommunistpartiet (Partido Comunista de España) frå 1960 til 1982. Han var først medlem i sosialistpartiet (Partido Socialista Obrero Español), men vart medlem i PCE under Den spanske borgarkrigen, i 1936.
Etter borgarkrigen flykta han til Paris. Han var 38 år i eksil, mesteparten av tida i Frankrike.
Han vart leiar i PCE i 1960. I 1968, då sovjetiske styrkar invaderte Tsjekkoslovakia, byrja Carillo å distansere partiet frå Moskva.
Han vende attende til Spania i 1976 etter at Francisco Franco var død. I lag med Georges Marchais og Enrico Berlinguer lanserte Carillo eurokommunismen på eit møte i Madrid i 1977.
Carillo spela ei viktig rolle i den vellykka overgangen til demokrati i Spania. Han vart vald inn i nasjonalforsamlinga ved vala i 1977, 1979 og 1982. Dette året måtte han gå av som partileiar etter eit dårleg val for partiet. I 1985 vart han og nokre tilhengarar ekskluderte frå PCE. Dei danna ei ny moderat kommunistisk gruppe, men denne vart ikkje nokon suksess, og gruppa gjekk i 1991 inn i PSOE.
I 2005 vart han gjeven eit æresdoktorat ved Det autonome universitetet i Madrid. Høgrevridde kommentatorar kritiserte dette sterkt, og høgreekstremistar laga bråk ved seremonien, noko som i sin tur vekte motreaksjonar i mainstream-media.
Carillo skal i 1991 ha sagt: «Kommunistrørsla har fullført den historiske syklusen sin, og det gjev inga meining å prøve å forlenge denne.»
Kjelde
Den engelskspråklege wikipediaen, art. Santiago Carillo.
Aramanik
Aramanik er eit nilosaharisk språk tala av 3 000 menneske i regionen Arusha i Tanzania. Det er hovudspråket til jeger-samlar-folket aramanik.
Nive
Nive (Errobi på baskisk) er ei elv som renn gjennom den franske delen av Baskarland. Ho er ei av sideelvane til Adour frå venstre. Ho har sitt utspring i Pyreneane i Basse-Navarre. Elva vart gjort kjend gjennom bokserien Le petit Nicolas.
Geografi
Nive har sitt utspring i Saint-Jean-Pied-de-Port, der tre mindre elva renn i hop:
Nive renn gjennom byane Estérençuby, Saint-Jean-Pied-de-Port, Bidarray, Cambo-les-Bains, Ustaritz, Villefranque og Bayonne, der ho munnar ut i Adour.
Bilopillja
Bilopillja (ukrainsk Білопілля; russisk Белополье, Belopolje) er ein by og det administrative senteret i Bilopillia rajon i Sumy oblast nordaust i Ukraina. Han ligg i nærleiken av Kursk oblast i Russland. Byen har kring 17 000 innbyggjarar (2011).
Heimalanne'
Heimalanne er ei norsk folkrock-gruppe som vart etablert i februar 1996 av Arne Bøe (song/gitar), Inge Glambek (gitar/mandolin/song) og Kjell Madsen (bass/song). Trommeslagar Thor-Inge Stokke vart med i 1997. I 2001 vart gruppa utvida med gitaristen Bjørn Tore «Bucky» Aasheim.
Historia
Bandet har hatt ein del utskiftingar gjennom tidene. Inge Glambek slutta i 2005, og gruppa fortsette som kvartett til midten av 2006, då Dag Atle Håland (gitar/mandolin/song) vart med. Kjell Madsen slutta i 2006, og vart erstatta av Skjalg Kaspersen (bass/song) same år. Thor-Inge Stokke slutta i 2008 og vart erstatta av Gunnar Bergstrøm (slagverk). I dag er Arne Bøe den einaste som har vore med i gruppa frå starten.
Heimalanne' fekk platekontrakt med Bergen Records i 1999, og gav ut to CD-plater og ein vinylsingel for dette selskapet før Arne Bøe oppretta sitt eige plateselskap, Baluba Records. Til no er det utgjeve 4 vanlege CD-produksjonar med gruppa, den femte er nær ferdig (juni 2010). Dei tre første produksjonane vart innspelt i Grieghallen Studio med Pytten som produsent, seinare (og pågåande) produksjonar er innspelt i Ravnaberg Studio med Eirik Grønner som produsent.
Heimalanne' definerer seg som eit folkrock-band med påverknad frå mange ulike musikalske retningar; country, blues, rock'n roll, irsk og norsk folkemusikk, engelsk folkrock, cajun, tex-mex med meir. Gruppa spelar berre eigenkomponert materiale med tekstar skrive og framført på striledialekt. Det er Arne Bøe og Bjørn Tore Aasheim som skriv alt låtmaterialet til gruppa. Heimalanne' har toppa det populære (no nedlagde) radioprogrammet Norsktoppen to gongar (låtane «Oselvar» av Bjørn Tore Aasheim og «Tek du ein dans te» av Arne Bøe), og har elles hatt ei rekkje låtar inne på norsktopplista, og gruppa vert spelt mykje på radio. Gruppa har vore med i fleire TV-program, sist i Lyden av lørdag.
Singlar og EP'ar
I tillegg er det gjeve ut tre promo-singlar; «Anne May/Eg vil dansa/Fiske- og vinsongen», «To si’e» og «Cruiseskip».
Hagl
Hagl er nedbør av ispartiklar. Dei er laga av underkjølte vassdropar som frys rundt ein kondensasjonskjerne, som eit støvfnugg eller ein annan haglpartikkel. Haglkorn kan ha ein storleik frå nokre millimeter til nokre desimeter i særskilde tilfelle. Hagl oppstår i kraftige cumulonimbusskyer, ofte i samband med torevêr langs ein kaldfront.
Danning
Hagl oppstår når underkjølt vatn (flytande vatn med temperatur under frysepunktet) kjem i kontakt med kondensasjonskjernar som støv, insekt eller iskrystallar, og momentant frys til is. I skyer med store mengder underkjølte vassdropar, vil desse iskjernane veksa snøggare enn vassdropar fordi vassdampen sitt mettingstrykk over is er litt mindre enn over vatn. Når haglkorna veks seg store nok vil den latente varmen, som blir frigjeven når vatnet frys, smelte dei ytre laga av haglkorna. Dette aukar vekstprosessen fordi haglkornet no kan frysa saman med mindre haglkorn i tillegg til underkjølte vassdropar.
Det er dei stigande luftrørslene i skya som held haglkorna oppe. Haglkorna blir løfta oppover i skya av luftstraumen til dei når toppen av skya der dei vertikale luftstraumane er svakare. Haglkorna fell då nedover og blir fanga av luftstraumen igjen. Denne prosessen gjentek seg til haglkornet blir for stort til at dei stigande luftrørslene kan halda det i lufta, og haglet fell ut av skya. Om ein kuttar eit hagl i to, kan ein sjå fleire konsentriske ringar, som i ein lauk. Ut i frå desse ringane kan ein sjå kor mange gonger haglet er blitt løfta til toppen av skya før det fall til bakken. Derfor vil kraftigare luftstraumar (kraftigare torevêr) føre til større hagl. På det meste har ein registrert hagl med 25 lag. I visse tilfelle kan haglkorna òg bli slengde ut i toppen av skya, og ein har registrert fly som er blitt råka av hagl fleire kilometer unna sjølve toreskya.
Ideelle forhold
Hagl oppstår gjerne i kraftige toreskyer, særleg skyer med kraftig vertikal luftstraum, mykje flytande vatn, stor vertikal utstrekking og med store vassdropar der ein god del av skya er under frysepunktet. Vekstraten er størst i temperaturar på rundt -13 °C og blir svært liten under -30 °C sidan det då vil vera svært få underkjølte vassdropar. Difor oppstår hagl oftast på midtre breidder tidleg på sommaren når overflata er varm nok til å danna kraftig torevêr, men den øvre troposfæren framleis er kald nok til å innehalda is. I tropiske strøk er hagl mindre vanleg, sjølv om det er svært vanleg med torevêr her. Dette kjem av at temperaturen her er mykje varmare i høgda. Over kontinenta kan dei kraftige luftstraumane riva med seg tørr luft inn i skya, og auka fordampingsevna. Dette fører til ei avkjøling i skya som gjer at hagl kan få betre vilkår å veksa i.
Hagl er òg meir vanleg langs fjellkjeder fordi fjella tvingar horisontal vind oppover (kjend som orografisk heving) og kan styrkja dei vertikale luftstraumane i toreskyer. Eit av områda som er kjende for å ha store hagl er det nordlege India og Bangladesh, der fleire menneske har døydd som fylgje av hagl enn nokon annan stad i verda. I tillegg er nokre av dei største haglkorna registrerte i dette området. Kina er òg kjent for kraftige haglskurer.
Konsekvensar
Hagl er kanskje den mest øydeleggande forma for nedbør. Hagl kan av og til bli så store som 15 cm og vega meir enn eit halvt kg. Hagl kan derfor føre til alvorlege skadar, særleg på bilar og tak som er laga av glas i tillegg til store jordbruksavlingar.
I sjeldne tilfelle har hagl ført til hjerneristing eller andre hovudskadar, og i verste fall dødsfall.
Flensjøen
Flensjøen er eit vatn som ligg i Os kommune i Innlandet fylke og Røros kommune i Trøndelag fylke.
Hadeland Turlag
Hadeland Turlag er eit lokallag av Den Norske Turistforening (DNT). Hadeland Turlag vart stifta i mars 2000. Laget dekker dei to hadelandskommunane Gran og Lunner.
Frysjøen
Frysjøen er ein innsjø som ligg i Grue kommune i Innlandet. Sjøen ligg på grensa til Grue Finnskog. Her kan ein fiske åbor, gjedde, mort, hork, lake og kreps om hauste. Det er òg enkelte aure å få. Det er ein del hytter rundt sjøen og fast busetnade i sørenden av sjøen. Det er forbod mot bruk av motorbåt. Vatnet frå sjøen renn ned i Frysjøåa til Tysjøen der noko av vatnet vert pumpa opp og nytta til drikkevatn. Vatnet renn vidare i Tjuraåa ned til Gardsjøen i Grue og ut i Glomma. Det er skriftlege kjelder frå Tjuraåa like tilbake til 1300-talet. Det har vore kverner, sager, møller, spikerverk og kraftverk i åa. Det er gjort fleire flintfunn ved sjøen.
Unterschächen
Unterschächen er ein kommune i kantonen Uri i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på  og ligg i den øvre Schächental. Kommunesenteret ligg 995 meter over havet.
Janne Nygård
Janne-Kristin Svarstad Nygård er ein norsk redaktør og målkvinne frå Jølster i Sogn og Fjordane, busett på Nesodden. Landsmøtet i Norsk Målungdom valde henne til leiar i 2010. Det var ho til 2012. Tidlegare har ho vore skrivar (2008–2009) og nestleiar (2009–2010) i same organisasjonen.
I april 2012 vart ho vald til nestleiar i Noregs Mållag, og har sete som vanleg styremedlem der sidan 2013. I 2013 vart ho også tildelt Målrosprisen av Jølster Mållag.
Nygård har gått på musikklinja på Firda vidaregåande skule. Utanom målsak interesserer ho seg for litteratur, teater og musikk, og har ofte figurert som «Månedens poet» i Dagbladet si diktsatsing for ungdom, «Skolekammeret». Ho har studert nordisk språk og litteratur ved Universitetet i Oslo, og har ei mastergrad i nynorsk skriftkultur ved Ivar Aasen-instituttet i Volda. Ho har arbeidd som redaksjonssekretær og redaktør i tidsskriftet Syn og Segn. I 2018 vart ho vald inn i styret i Nynorsk kultursentrum. Ho har i fleire år vore kvissmeister i avisa Dag og Tid. Frå 2011 til 2021 arbeidde ho i forlaget Det Norske Samlaget. Frå 2021 er ho forlagsredaktør i Skald forlag.
Stive
Stive eller stivelse er eit kompleks karbohydrat som er uløyseleg i vatn. Stive (til dømes maisstive, kveitestive og potetmjøl) vert nytta i matlaging slik at sausen tjuknar lettare. I industrien vert stive nytta til å produsere lim, papir og tekstilar.
Guria
Guria er ein region i Georgia. Administrasjonssenteret ligg i byen Osurgeti.
Stive
Biokjemi
Strukturelt formar stive klynger med lineære polymerlenkjer, der alfa-1,4-lenkja lenkjer skaper kolonnar med glukoseeiningar, som forgreinar seg regelmessig i alfa-1,6-lenkjer. Det relative innhaldet av amylose og amylopektin varierer mellom artane, og mellom ulike kultiveringar av same art. Til dømes inneheld høgamylosemais 85 % amylose, den lineære komponenten i stive, medan voksmais inneheld meir enn 99 % amylopektin, eller forgreina stive.
Guria
Regionen ligg vest i Georgia og grensar til regionane Samegrelo-Zemo Svaneti i nord, Imereti i aust, Samtskhe-Javakheti i søraust og til den autonome republikken Adsjaria i sør. I vest har han kyst mot Svartehavet.
Stive
Biokjemi
Hovudfunksjonen åt stive i planter og dyr, der det vert kalla glykogen, er å vere eit energilagringsmolekyl for organismen. I planter vert enkle sukker lenkja saman i stivemolekyl av spesialiserte cellulære organ kalla amyloplastar.
Stive er uløyseleg i vatn. Dei kan meltast gjennom hydrolyse og katalysert av ensym kalla amylaser, noko som kan øydeleggje alfalenkjene til stivemolekylet. Menneske og andre dyr har amylaser, slik at dei kan melte stive. Melting av stive inneber å dele stivemolekyla inn i dei enkle sukkereiningane som dei opphavleg er bygde opp av gjennom amylaser. Sukkeret vert deretter melta i kroppen på same viset som anna sukker i maten, som ikkje er stive.
Stive som mat
Stive vert ofte funne i frukt, frø, og rotknollar. Dei fire hovudkjeldene til stiveproduksjon og -konsumering i den vestlege verda er mais, poteter, ris og kveite. Pasta er ei viktig ernæringskjelde for stive som vanlegvis er laga av kveite, ris eller bønner. Brød er ei anna viktig kjelde for stive som òg ofte vert laga av kveite.
Tapioka, johannesbrødtre-frø, pilrot og klyngeønner er òg vanlege tillegg i matlaging.
Mykje brukt stive rundt omkring i verda er kvitrot, bokkveite, banan, bygg, maniok, konjakrot, kudzu, oka, sago, sorghum, søtpotet, taro og jam. Etande bønner som fava, linser og erter er òg rike på stive.
Når stive vert nytta i dietten, vert han vanlegvis kokt eller preparert med ingrediensar som sitron, tomat, eddik, sterk peppar, lauk eller kvitlauk for å endre den karakteristiske 'stivheita'. Eit døme på dette er bruken av ketsjup eller eddik til friterte poteter.
Når stive er kokt på førehand kan han brukast til å tjukne nedkjølt mat. Dette vert gjerne omtala som modifisert matstive på pakken. Agarose, carragen, gelatin og pektin vert som oftast nytta på same måten.
Hushaldning
Klesstive er eit fluid som er ordna ved å mikse vegetabilsk stive i vatn (tidlegare blandingar måtte kokast òg), og kan nyttast i samband med klesvasken. I det 19. hundreåret og tidleg i det 20., var det sett på som stilfullt å stive kragar og ermar på mennene sine skjorter og på rysjane til kvinnene sine underskjørt ved å ha på stive på nyvaska kle medan dei vart strokne.
I tillegg til at det gav glatte, skarpe kantar på kleda, hadde det ei praktisk nytte òg. Skitt og sveitte frå ein person sin nakke og armar festa seg i stiven istaden for i klesfibra, og dette gjorde det lettare å vaske skitten vekk. Deretter måtte ein ha på stiven på nytt etter vaskinga.
Potetmjøl utrørt i vatn har vore vanleg å bruke i Noreg når ein skulle stive klede. I dag finst det spesiallaga strykestivepreparat i handelen, også ferdig blanda på sprayboks, men potetmjøl gjer same nytten.
Husdyr
Animalsk stive er best kjent under namnet glykogen og er ikkje det same som vanleg stive.
Testar
Ei løysing med stive kan nyttast til å teste for grunnstoffet jod. Sterk blå farge indikerer at løysinga inneheld jod. Ein kjenner ikkje til alle detaljane rundt denne reaksjonen, men ein trur at jod (I3- og I5--ion) passar inn i kveilane til amylose, slik at ladning vert overført mellom jod og stive, og opningar i energinivået resulterer i kompleks som korresponderer med absorbsjonspektrumet i regionen åt synleg lys. Ei 0,4% w/w løysing er standardkonsentrasjonen for ei utvatna stiveindikasjonsløysing. Den vert laga ved å ha 4 gram med løyseleg stive i 1 liter oppvarma vatn. Deretter må løysinga kjølast ned før den kan nyttast (stive-jod-kompleks vert ustabile i temperaturar over 35 °C). Dette komplekset vert ofte nytta i redokstitreringar; saman med ein oksiderande agent vert løysinga blå, medan ein reduserande agent vil fjerne blåfargen grunna I5--ion som vert til jod og jodid.
Når ein ser på stive korn i mikroskopet, har dei ein gjenkjenneleg maltesarkross-effekt under polarisert lys.
Falningsjøen
Falningsjøen er eit vatn som ligg i Tynset kommune i Innlandet. Innsjøen er regulert og vatnet vert nytta av Ulset kraftverk.
Språket bari
Bari er eit nilosaharisk språk tala av fleire undergrupper av folkegruppa karo, mellom dei barifolket, som språket har namnet sitt frå. Rundt 420 000 av brukarane av språket bur i Sør-Sudan, og om lag 60 000 bur i Uganda.
Bari er eit tonespråk og har vokalharmoni.
Per Olov Enquist
Per Olov Enquist eller P.O. Enquist var ein svensk forfattar og dramatikar.
Liv
Enquist voks opp i Västerbotten. Mor hans, Maja Lindgren (1903-1992), var lærar på folkeskulen. Faren, Elof Enqvist (1903-1935), døydde før P.O. Enquist var fylt eit år.
I midten av 1950-åra dreiv Enquist med friidrett. Han var ein av dei beste i Sverige i høgdehopp, med ein personleg rekord på 1,98. Etter studiar ved Uppsala universitet, arbeidde Enquist som kritikar i avisene Svenska Dagbladet og Expressen sine kulturavdelingar. Enquist var stadig på reise, budde i København, Vest-Berlin og kom i 1973 til Los Angeles som professor ved universitetet UCLA. I lange periodar var Enquist busett i København og i Tyskland.
Hidehito Shirao
Hidehito Shirao er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Per Olov Enquist
Liv
Enquist var gift tre gonger. I det fyrste ekteskapet fekk han saman med Margareta Ersson ein son og ei dotter. I 1980 gifta han seg med den danske forfattaren Lone Bastholm. Til sist var Enquist gift med Gunilla Thorgren, tidlegare statssekretær ved det svenske kulturdepartementet. Paret budde i Vaxholm nord for Stockholm.
Hidehito Shirao
Han spela for klubbane Ventforet Kofu, Matsumoto Yamaga FC, V-Varen Nagasaki og FC Ryukyu.
Per Olov Enquist
Forfattarskap
Enquist debuterte med romanen Kristallögat i 1961. Gjennombrotet kom i 1964 med Magnetisörens femte vinter. I 1964 skreiv han under pseudonymet Peter Husberg saman med Leif Nylén og Torsten Ekbom romanen Bröderna Casey. Ellers har Enquist alltid skrive åleine, i eige namn.
Det internasjonale gjennombrot kom med dokumentarromanen Legionärerna. Han vart omsett til ei rekkje språk og Johan Bergenstråhle laga etter boka filmen Baltutlämningen. Enquist har òg skrive manus for film- og fjernsynsproduksjonar til dømes Strindberg, Ett liv og filmane Il Capitano og Hamsun. Som dramatikar er Enquist mellom anna kjend for skodespela I lodjurets timma og Tribadernas natt. Han har arbeidd saman med regissør Ingmar Bergman på nasjonalscenen Dramaten.
Eit tema Enquist vende attende til, var tilhøvet mellom fiksjon og fakta, fantasien og røynda. Han nytta friskt historiske hendingar og personar i forteljingane sine (Legionärerna, Hess, Lewis resa, Blanche och Marie.) Enquist har synt stor interesse for politiet si etterforsking etter drapet på den svenske statsministeren Olof Palme, båe gjennom avisartiklar og som tema i boka Kartritarna.
Per Olov Enquist har hatt høge salstal ikkje berre i Sverige men òg i Frankrike og Tyskland. Han har vorte tildelt fleire litterære prisar. I 2008 kom sjølvbiografien Ett annat liv som vart lønt med Augustpriset. Det var andre gongen Enquist nett denne litteraturprisen, ein av dei gjævaste i Sverige; fyrste gong var for Livläkarens besök i 1999.
Den norske unitarkirke
Den norske unitarkyrkja vidarefører den kristne tradisjonen som i dag lever i dei ungarske og rumenske unitarkyrkjene, men legg òg vekt på å praktisere ein felles mosaisk arv. På det viset skil kyrkjesamfunnet seg òg frå andre kristenunitarkyrkjer. Den norske unitarkyrkja ligg nær opp til den unitariske Szekler-sabbatarianismen og representerer truleg i dag det nærmaste ein i ein kristen samanheng kjem til reformjødisk tru og praksis. Dette kjem særleg til syne ved at ein held sabbaten frå fredag kveld til laurdag kveld og feirar denne etter jødisk rituale. Mennene ber kippá (jødisk kalott). I tillegg til dei tradisjonelle kristne høgtidene feirar ein jom kippúr, rosj hasjaná, sukkót (lauvhyttefesten), hanukká, purím, pesah (jødisk påske) og sjabu‘ót (vekefesten eller jødisk pinse). Nærleiken til jødedommen er grunna i synet at kristendommen må forståast gjennom eit jødisk perspektiv.
Historie
I 1568 vart den transilvanske unitarkyrkja stifta av biskop Frans David. Etterfølgjarane hans vart seinare kalla unitarar fordi dei avviste treeinigheitslæra og meinte at Jesus var eit menneske og ikkje noko anna.
I 1894 etablerte unitarpresten Hans Tambs Lyche det første unitariske tidsskrift i Noreg, Frie ord, og året etter grunnla den norske unitarpresten og forfattaren Kristofer Janson den første unitarkyrkja i Noreg. Før dette (i 1888) vart Nina og Edvard Grieg dei første norske unitarane som var busette i Noreg. Dette kyrkjesamfunnet vart godkjent av Stortinget som landets andre dissentarsamfunn og var aktivt fram til 1937, da det vart avvikla. På hundreårsdagen etter grunnlegginga (1995) atteroppstod delar av kyrkjesamfunnet som småe unitargrupper i Oslo-området, og 1. januar 2004 etablerte desse gruppene, i nær kontakt med dagens transilvanske unitarisme i Ungarn og Romania, trussamfunnet Unitarforbundet (Den norske unitarkirke). I 2005 vart kyrkja registrert hjå fylkesmannen i Østfold, og Det kongelege kultur- og kyrkjedepartementet innvilga einerett til namnet Unitarforbundet (Den norske unitarkirke), som i dag er det offisielle namnet på kyrkja. Den siste tida har det utvikla seg praksis for berre å bruke namnet Den norske unitarkirke.
Bergljot Webster
Bergljot Webster har tidlegare arbeidd som advokat hos Regjeringsadvokaten og hos Nordisk Skibsrederforening. Ho blei advokat med møterett for Høgsterett i 1999. Frå 2004 til 2005 var ho partner i advokatfirmaet Sørlie Wilhelmsen ANS. Frå 2006 var ho advokat og partner i advokatfirmaet Hjort DA. Ho blei utnemnd til høgsterettsdommar den 31. oktober 2008. Ho tiltredde i Høgsterett 15. august 2009.
Monte Rosa
Monte Rosa er eit fjellmassiv i Wallis-Alpane i Italia (Piemonte og Aostadalen) og Sveits (Valais). Dufourspitze er den høgaste toppen i Monte Rosa-massivet og det høgaste fjellet i Sveits med ei høgd på 4 634 meter over havet.
Namnet kjem ikkje frå det italienske ordet «rosa» (som har same tyding på norsk) som mange trur, men frå det frankoprovsensalske ordet roisa som tyder «isbre».
På klåre dagar, som ein ofte har her, er Monte Rosa-massivet eit flott syn frå Posletta, særleg i dei øvre områda vest i Lombardia og aust i Piemonte. Det dominerer horisonten og tårnar opp omkring dei mindre alpetoppane i nærleiken. Utsikta er særleg vakker frå Malpensa internasjonale flyplass.
Vinter-OL 1956
Vinter-OL 1956 vart arrangert i Cortina d'Ampezzo i Italia. Beste nasjon vart Sovjetunionen med 7 gullmedaljar. Noreg gjorde den svakaste innsatsen i noko vinter-OL til no, og hadde berre med seg to gullmedaljar heim. Hallgeir Brenden forsvarte sitt gull på 15 km langrenn frå 1952, og Sverre Stenersen vann kombinert.
Monte Rosa
Det ligg fleire skistader rundt Monte Rosa-massivet. Plateau Rosa i ei høgd på om lag 3 500 meter er eit kjent sommerskisenter med permanent snødekke året rundt på grunn av høgda. Ein kan nå skisenteret med taubane frå Cervinia. Andre skisenter i omegnen er Zermatt, Gressoney, Champoluc, Alagna Valsesia og Macugnaga. Monte Rosa er ikkje vanskeleg å nå toppen av, men kan vere utfordrande nok og farlege for uerfarne folk, særleg på grunn av brå vêrendringar og bresprekker.
Vinter-OL 1956
Norsk flaggberar under opningsseremonien var Sverre Stenersen, som deltok i kombinert.
Medaljestatistikk
(¹ Forbundsrepublikken Tyskland og DDR deltok som eit enkelt lag i vinter-OL 1956, 1960 og 1964. Dette hadde samanheng med at det ikkje var dei vestallierte sin intensjon å splitte landet)
Mads Wiel Nygaards legat
Mads Wiel Nygaards legat er ein skjønnlitterær pris som vert utdelt årleg av forlaget Aschehoug. Prisen skal vera ei påskjønning for eit kvalifisert forfattarskap, og vert utdelt etter innstilling frå forlagets redaksjon og leiing. Ein kan ikkje søkje om å få legatet.
Mads Wiel Nygaard var administrerande direktør i Aschehoug 1940-1952.
Gave de Pau
Gave de Pau er ei elv sørvest i Frankrike, og ei av sideelvane til Adour. Ho har fått namnet sitt frå byen Pau, og har ei lengd på 180 km. Gave de Pau har sitt utspring i Pyreneane i Cirque de Gavarnie. Elva mottar den største sideelva si, Gave d'Oloron, i Peyrehorade. Eit stykke på 10 km mellom munningen til Gave d'Oloron og fram til Gave de Pau munnar ut i Adour vert kalla Gaves Réunis (Sameint Gaves).
Gave de Pau renn gjennom følgjande departement og byar:
Sciliar
Sciliar (tysk Schlern) er eit fjell i Dolomittane i Sør-Tyrol i Italia med ei høgd på 2 563 meter over havet.
Fjelltoppen nordvest på fjellet (til høgre på bilete) vart først klatra i 1888 av Johann Santner. Til ære for han er toppen derfor kalla Santner Spitze.
Sciliar ruvar over byen Siusi allo Sciliar og ein kan nå toppen via ein sti frå her. I ei høgd på 1700 meter ligg det ei fjellhytte.
Kevin Larsen
Kevin Larsen er ein norsk fotballspelar, fødd i Sandefjord. Larsen har spelt for Tromsø IL, Lyn, Hønefoss Ballklubb og Sandefjord Fotball.
Elvar i Russland
Dette er ei liste over elvar i Russland. Russland er delt inn i ein europeisk og ein asiatisk del. Grensa mellom dei to vert vanlegvis rekna for å gå langs Uralfjella og Kaspihavet. Den europeiske delen vert drenert ut i Nordishavet, Austersjøen, Svartehavet og Kaspihavet. Den asiatiske delen vert drenert ut i Nordishavet og Stillehavet.
I Asia er viktige elvar Ob, Irtysj, Jenisej, Angara, Lena, Amur, Jana, Indigirka og Kolyma.
I lista under er elvane inndelt etter kva hav dei renn ut i. Sideelvar er markert med innrykk og sortert frå utløp til kjelde.
Svartehavet
Elvane i denne bolken er sortert frå vest til aust.
Austersjøen
Elvane i denne bolken er sortert frå sørvest til nordaust.
Barentshavet
Elvane i denne seksjonen er sortert frå aust til vest.
Makoto Watanabe
Makoto Watanabe er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Ventforet Kofu og Kataller Toyama.
Ordklassar i norsk
Ordklassar i norsk er inndelinga av orda (eller meir presist leksema) i norsk etter visse kriterium. Avhengig av kva kriterium som blir lagt til grunn, vil også talet på ordklassar og detaljar i ordklasseinndelinga variere.
Elvar i Russland
Kaspihavet
Elvane i denne seksjonen er sortert frå vest til aust.
Ordklassar i norsk
Ordklassane i norsk blir vanlegvis bestemte etter morfologiske og syntaktiske kriterium, dvs. orda blir klassifiserte etter korleis dei blir bøygde og etter korleis dei kan opptre i setningar. I tradisjonell grammatikk har ein også brukt tydinga av orda (semantikk) som grunnlag for inndeling i ordklassar. Dei norske ordklassane blir, som ordklassane i andre språk, delte inn i to grupper, opne og lukka ordklassar, alt etter om det er mogleg å rekne opp alle medlemene i ordklassane eller ikkje.
Elvar i Russland
Stillehavet
Elvane i denne bolken er sortert frå nord til sør.
Ordklassar i norsk
I standardverket Norsk referansegrammatikk (NRG) frå 1997 er det lagt størst vekt på morfologiske eigenskapar ved inndelinga i ordklassar. I andre rekkje kjem syntaktisk funksjon, medan ein ser bort frå semantiske trekk. Dette har resultert i ei ordklasseinndeling som skil seg mykje ut frå den inndelinga som var i bruk i eldre grammatikkar, ei inndeling som var basert på ei blanding av semantiske, syntaktiske og morfologiske kriterium. Framleis er det denne tradisjonelle inndelinga folk flest kjenner til, og den er framleis i bruk både i eldre lærebøker og ordlister.
Norsk Språkråd har i samarbeid med Utdanningsdirektoratet utarbeidd ei eiga ordklasseinndeling til bruk for skuleverket. Denne inndelinga følgjer i stor grad tilrådingane frå NRG, men ho skil seg frå NRG på nokre punkt.
Norsk referansegrammatikk si ordklasseinndeling
Norsk referansegrammatikk definerer i første rekkje ordklassane etter bøyingsformer, deretter setningsfunksjonar. Som i tradisjonell skulegrammatikk er ordklassane framleis ti i talet, men nokre av dei gamle er borte, nye har kome til, og nokre har fått endra innhald. Dei ti delvis nye ordklassane er:
Determinativ (bestemmarord) er ein ny ordklasse som omfattar dei tidlegare grunntala, den ubundne artikkelen, eigeformene av personlege pronomen, eigedomspronomen, peikande pronomen og ubundne pronomen. Artiklar og talord er borte som eigne ordklassar. Ordenstala er blitt adjektiv. Konjunksjonane har skrumpa inn til dei tidlegare sideordnande konjunksjonane. Subjunksjonar er ein ny ordklasse og i hovudsak lik dei tidlegare underordnande konjunksjonane. I tillegg har dei fått selskap av det tidlegare relativpronomenet som og infinitivsmerket å. Tidlegare stadadverb som her, der, oppe, heime er blitt preposisjonar.