cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Maria Quisling
Arrestering
I februar 1946 vart Quisling tatt med til avhøyr ved Victoria terrasse. Ho vart spurd om bakgrunnen sin, aktivitetane sine i Nasjonal Samling, og livet sitt under okkupasjonen. I mars ransaka politiet heimen hennar, og 31. mai 1946 vart ho arrestert. Ho vart dømd for å ha vore medlem i Nasjonal Samling, ha representert regimet under okkupasjonstida og for å ha oppmuntra Vidkun til å bruke pengar frå staten til privat bruk.
Fjell i Noreg
Geologi
Erosjon har slipt på fjella frå dei blei danna. Han var særskild kraftig i devontida, like etter danninga av den kaledonske fjellkjeda, og under dei nylege istidene i kvartærtida.
Maria Quisling
Arrestering
17. juni 1946 møtte ho opp i retten til forhøyr, der ho forklarte seg sjølv og nekta skyld. Saken fekk mykje merksemd.
Fjell i Noreg
Dei høgaste fjella i Noreg
Merknader
Maria Quisling
Arrestering
Ho vart sleppt fri 18. juni 1946 sidan retten ikkje fann tilstrekkeleg grunnlag for å fengsle henne. Etterforskinga fortsette, men 8. april 1948 fekk Quisling vite at alle anklagane mot ho vart droppa.
Fjell i Noreg
Dei høgaste fjella i Noreg
<ol><li>Namnet er det som blir brukt av Statens Kartverk, hovudsakleg dei som kan brukast som oppslagsord på Norgesglasset. <li>P.F. er primærfaktoren. Desse verdiane er noko meir usikre enn høgdene. <li>UTM-koordinatane har ein unøyaktighet på 10–20 m i begge retningar. <li>For toppar som ligg på grensa mellom fleire kommunar er alle kommunane tatt med. <li>Koden vister til Statens Kartverks serie Norge 1:50 000, M711. </ol>
Maria Quisling
Etter Quislings død
Etter at Vidkun Quisling i landssvikoppgjeret hausten 1945 vart dømd til døden og avretta for handlingane sine under krigen, levde Maria resten av livet sitt i ei leilegheit i Erling Skjalgssons gate på Frogner i Oslo. Leilegheita hadde vore hennar og Vidkun Quisling sin heim før krigen, men hadde vorte teken i beslag av myndigheitene nokre år etter krigen. Også paret sine eigedelar vart beslaglagde, men i 1952 fekk Quisling tilbake det ho hevda å ha brakt inn i buet. Etter at ho døydde, sidan ho og Vidkun hadde ingen barn, vart eigedelane selde på auksjon og verdiane sette i «Maria Quislings legat» som vart forvalta av Kirkens Bymisjon.
Fjell i Noreg
Høgaste fjellet i kvart norske fylke
Merknader
Maria Quisling
Leivningane etter Vidkun Quisling
Maria Quisling bad om å få urna med oska etter Vidkun i 1946, men førespurnaden hennar vart avslegen. Ho spurde igjen to gongar i 1956 etter at lensmannen i Oslo hadde fått tillating frå regjeringa til å oska i Oslofjorden, men begge førespurnadane vart avslegne. Ho gjorde ein førespurnad i 1959 som vart godteken, og ho tok med seg urna heim juni same år. Maria Quisling, Vidkun si kusine Margarethe Langaard og ein prest med namnet Asle Enger heldt ein liten seremoni i Quisling sin heim. 31. juni same år vart urna gravlagd i gravplassen til Quisling-familien på Gjerpen kyrkjegard. Seremonien vart halden hemmeleg og det vart ikkje laga ein inskripsjon på urna med Vidkun sitt namn.
Fjell i Noreg
Høgaste fjellet i kvart norske fylke
<ol><li>Dette er det offisielle fylkesnummeret i Noreg. <li>Rang er nummeret denne toppen har om ein sorterer alle toppane etter høgda <li>UTM-koordinatane har ei ugrannsemd på ca. 10 m i begge retningar. <li>For toppar som ligg på grensa mellom fleire kommunar er alle kommunane medtekne. <li>Storen er òg kjend som Store Skagastølstind. </ol>
Maria Quisling
Etter krigen
Seinare i livet leid Maria Quisling av fleire helseproblem, som førte til at ho var ofte på besøk hos både legar og psykologar. Ho leid blant anna av reumatisme, dårleg rygg, augeproblem og depresjon. I dei seinare åra viste ho òg teikn på demens, og vart dermed lagt inn på Ullevål sjukehus. I 1978 flytta ho til ein gamleheim ved Uranienborg der ho levde fram til ho døydde 17. januar 1980. Ho vart gravlagd med resten av Quisling-familien ved Gjerpen kyrkjegard.
I 1976 skreiv ho i testamentet sitt at pengane som vart igjen etter henne skulle gå til å finansiere eit legat, Vidkun og Maria Quislings legat, som seinare fekk namnet Maria Quislings legat. Dette legatet gir pengar til eldre som har store økonomiske problem. Legatet har rundt 2,4 millionar kroner, og pengane blir gitt ut etter forespørsel via søknad kvar jul.
Táchira
Estado Táchira er ein av dei 23 delstatane (estados) i Venezuela. Hovudstaden i delstaten er San Cristóbal. Táchira dekkjer ei flatevidd på 11 100 km² and, in 2007 var folkesetnaden estimert til 1 177 300.
Politisk inndeling
Liste over kommunar (spansk municipios) i Barinas :
Vitskap i 1939
Vitskapsåret 1939 er ei oversikt over hendingar, prisvinnarar, fødde og døde personar tilknytte vitskap i 1939.
Øyar i Firth of Clyde
Øyane i Firth of Clyde er den femte største øygruppa i Skottland etter Indre og Ytre Hebridane, Orknøyane og Shetlandsøyane. Øyane ligg i Firth of Clyde mellom Ayrshire og Argyll. Det er om lag 40 øyar og skjer og berre seks av desse er busette. Den største og mest folkerike er Arran.
Definisjonen av ei øy i denne lista er dei er omgjevne av sjøvatn det meste av tida, men ikkje nødvendigvis ved lågvatn, og dei vert òg rekna som øyar om dei er landfaste med bruer eller vegfyllingar. I motsetnad til dei fire større skotske øygruppene, har ingen av øyane i denne gruppa brusamband.
Geologien i området er komplekst og øyane har kvar sine eigne kjenneteikn. Highland Boundary-forkastinga går forbi Bute og gjennom den nordlege delen av Arran, så frå eit geologisk perspektiv er somme av desse øyane ein del av Det skotske høglandet og somme i Det sentrale låglandet. Som med resten av Skottland var Firth of Clyde dekt av isbrear under dei siste istiden og landskapet er derfor forma deretter.
Øyane er utsette for vind og tidvatn, og her finst fleire fyr som hjelper sjøfarten i området.
Større øyar
Dette er ei liste over dei største øyane (større enn 0,4 km²) i øygruppa.
Ikkje øyar
Desse er ikkje øyar, men har øynamn:
Klepp kommune
Klepp kommune ligg på Jæren i Rogaland fylke og grensar i nord til Sola og Sandnes, i aust til Time og i sør til Hå. Kommunen har hatt dei same grensene sidan formannskapslova i 1837.
Administrasjonssenter i kommunen er Kleppe. Lokalavisa er Jærbladet som òg dekkjer kommunane Hå og Time.
Kommunenamn og -våpen
Namnet Klepp stammar frå norrønt Kleppr. Dette tyder klump, som truleg opphavleg vart brukt om høgda Kleppvarden. Ein person frå Klepp blir kalla kleppsbu.
Kommunevåpenet vart godkjent ved kongeleg resolusjon i 1972. Motivet er ein steinkross frå kring år 1000. Krossen står på gravhaugen Krosshaug. Like ved er Tinghaug. Tinghaug er det høgste punktet på Låg-Jæren, og var tingstad i jernalderen.
Geografi
Klepp strekkjer seg austover til Frøylandsvatnet og ligg på Låg-Jæren med høgste punkt på 102 moh. Langsetter kysten er sanddyner lagt opp av brenningar og vind, og sør for Orrevatnet er det blåst særleg mykje sand innover land. Det er planta marehalm og buskfuru på dynene for å hindra vidare sandflukt. Nordover er jorda grovare, og nord for Orrevatnet er ho danna av morenemateriale frå ein daudismasse. Mellom Frøylandsvatnet og Figgjoelva i nordaust er det mest utvaska jord som er lagt opp av breelvar på slutten av siste istid.
Dei eldste gardane ligg på morenehaugar i terrenget, ofte i tette klyngjer. Dei største tettstadene i kommunen er administrasjonssenteret Kleppe/Verdalen med og Pollestad med. Av andre tettstader kan nemnast Orstad og Voll. I tillegg ligg delar av tettstadene Bryne og Kvernaland i Klepp. Elles er det jamn busetnad i kommunen.
Historikk
Dei eldste spora etter busetnad i Klepp kan førast attende til 6000 fvt. På den tida var det store skogar av eik i området. Fleire runeinnskrifter stammar frå Klepp. I Kleppe er det bygdemuseum. Den gamle kyrkja i Orre, attmed elva frå Orrevatnet, er frå 1250 og vart bygd på i 1864. På Revtangen er det ornitologisk stasjon som ei avdeling av Stavanger Museum.
Næringsliv
Klepp er ein viktig jordbrukskommune der 72% av arealet i kommunen er dyrka jord. Jordbruket er kjenneteikna av ei intensiv og variert driftsform som gjev god økonomisk vinning. Kommunen er størst i fylket innan produksjon av korn, poteter og grønsaker på friland. I tillegg har veksthusnæringa vore i vekst. Industrien i kommunen heng saman med jordbruket og er konsentrert til kommunesenteret Kleppe, Klepp stasjon og Øksnevad. Her er næringsmiddelindustri som meieri og potetindustri, i tillegg til verksemder som lagar reiskapar til landbruk. Elles er offentleg og privat tenesteyting viktige næringsvegar i Klepp.
Samferdsle
Dei viktigaste vegane i Klepp er Jærvegen Rv44 og Solavegen Fv510. Jærbanen går gjennom austre delen av kommunen, med stoppestader på Klepp stasjon og Øksnevadporten (Orstad). I Klepp ligg Høgskulen for landbruk og bygdenæringar.
Skular
Klepp har til saman 10 skular, mellom dei er 6 barne-, 2 ungdoms- og 2 kombinerte (barne+ungdoms) skular. Barneskulane er Bore skule, Engelsvoll skule, Horpestad skule, Kleppe skule, Tu skule og Vasshus skule. Dei to ungdomsskulane er Bore ungdomsskule og Klepp ungdomsskule, medan dei to kombinerte skulane er Orre skule og Orstad skule.
Skulemål
Klepp ligg i randsona mellom nynorsk og bokmål, medan bokmålet er sterkast i dei nordlege grannekommunane Sola og Sandnes, har nynorsken overtaket i dei sørlege grannekommunane Hå og Time. I Klepp har det vore ein jamn attergang for målet siden kring år 2000, og i 2012 har kring 6 av 10 elevar nynorsk som hovudmål.
Fylkesveg 160 i Hordaland
Fylkesveg 160 i Hordaland går mellom Ulven og Strøno i Os kommune. Vegen er 10,3 km lang.
Lottaelva
Lottaelva (russisk Лотта, finsk Luttojoki eller Lutto, nordsamisk Lotto eller Lohttu, skoltesamisk Lått) er ei elv i Lapplands län i Finland og Murmansk oblast i Russland. Ho er ei av sideelvane til Tuloma og er 190 km lang.
Lotta spring ut frå den vesle Luttosjøen i Saariselkä. Frå her renn ho hovudsakleg austover gjennom kommunene Enare og Sodankylä i Finland. Ved Raja-Jooseppi renn ho inn i dei sørlege delane av Petsjenga i Russland, og held fram nordaustover til ho munnar ut i Øvre Tuloma-reservoaret, der elva Tuloma startar.
Den største sideelva til Lotta på finsk side er Suomu.
Før Petsjengaområdet vart avstått til Russland etter den andre verdskrigen låg heile Lotta på finsk område.
Ivan Tsjerezov
Ivan Jurjevitsj Tsjerezov i Izjevsk i Udmurtia i Russland) er ein russisk skiskyttar.
Tsjerezov har drive med skiskyting sidan han var 9 år gamal. Tsjerezov har gått på juridisk akademi i Izjevsk og jobba i politiet til april 2005. Han gifta seg 27. august 2004 med Irina. Han vart kåra til Udmurtias beste idrettsmann i ein olympisk sport for 2005.
Kortfatta merittliste
(per 28. februar 2006)
Hjarteslagvolum
Slagvolum er det volumet blod eit hjartekammer pumpar ut på eit hjarteslag. Ordet blir òg nytta innanfor mekanikken om det volumet eit stempel i ein stempelmotor fortreng mellom øvre og nedre daudpunkt.
Hjarte
Sjå Hjartesyklusen for nærare forklaring på omgrepa her
Fylkesveg 163 i Hordaland
Fylkesveg 163 i Hordaland går mellom Fana i Bergen kommune og Drange i Os kommune. Vegen er 13,3 km lang.
Hjarteslagvolum
Hjarte
Hos ein vanleg mann på 70 kg er eit normalt slagvolum rundt 70 ml. Slagvolum gangar hjartefrekvens gjev minuttvolum. Med 60 slag i minuttet blir minuttvolumet i dette dømet 4,2 liter, som altså er den mengda blod som hjartet pumpar på eit minutt.
Regulering av slagvolumet
Storleiken på hjartet, hjartefrekvensen, fyllinga av hjartet, blodvolumet i kroppen og samantrekninga av blodårene har påverknad på slagvolumet.
Dimensjonen på hjartet
Eit stort hjarte har plass til meire blod enn eit lite. I nokon mon er dette eit dynamisk tilhøve. Dersom hjartet stadig pumpar mykje blod, t.d. om ein driv mykje med enkelte former for fysisk trening, vil det vekse. Slagvolumet blir då større.
Hjartefrekvensen
I somme tilfelle blir hjartefrekvensen så høg at hjartet ikkje får tilstrekkeleg fylling før kvar samantrekning. Medisinar som gjev lågare frekvens vil då gje ein betre fylling, og meir blod å pumpe ut.
Fylling av hjartet
Frank-Starling-mekanismen gjer at muskelfibrane i hjartet (myokard) har større kontraksjonsevne jo meir på strekk dei er. Jo meir fylt hjartet er, jo meir kan det trekke seg saman (høgare ejeksjonsfraksjon). Dette gjeld berre opp til eit visst punkt.
San Salvador på Bahamas
San Salvador i Bahamas er ei øy og eit distrikt søraust i staten Bahamas i Det karibiske havet. Øya har eit areal på 94,9 km², er 11,2 km brei aust-vest og 19,25 km lang i nord-sør retninga. Ho er omslutta av korallrev rundt kysten med unnatak frå området i vest der hovudstaden Cockburn Town ligg med god hamnetilhøve.
Fram til 1925 trudde ein at San Salvador var identisk med Guanahani, øya som Kristoffer Columbus først kom til i «den nye verda».
I dag bur det om lag 1000 menneske på øya, dei fleste i Cockburn Town. Turisme er vektigaste næringsveg.
Mickey Simmonds
Mickey Simmonds er ein engelsk studiomusikar, klaverspelar, arrangør og komponist. Han er mest kjend for arbeidet sitt med progressive rockeartistar, som Mike Oldfield, Renaissance, Camel og Fish. Han har òg arbeidd med Joan Armatrading, Paul Young, The Rutles, Art Garfunkel, Kiki Dee, Mastermind, John Coghlan's Diesel Band, Elkie Brooks, Judie Tzuke, Imagination, Bucks Fizz, Jennifer Rush, The Bonzo Dog Doo-Dah Band og fleire.
610 Valeska
610 Valeska er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 26. september 1906 av Maximilian Franz Joseph Cornelius Wolf ifrå Landessternwarte Heidelberg-Königstuhl.
Maksim Tsjudov
Maksim Aleksandrovitsj Tsjudov er ein russisk skiskyttar. Han vart junior-verdsmeister i jaktstart og stafett i 2003. Han tok sin første verdscup-medalje med ein sølv i 20 kilometer i Brezno-Osrblie i desember 2005. Han studerer jus ved det basjkirske statsuniversitetet i Ufa. Han var med på det russiske laget til OL i Torino i 2006, der han deltok i sitt første OL, og fekk gå alle distansane utanom stafetten.
Kortfatta merittliste
(per 3. februar 2007)
Leif Hovde
Leif Arne Hovde er ein norsk lokalpolitikar i Ålesund, og stilte som ordførarkandidat for KrF ved Kommunestyre- og fylkestingsvalet 2007. Hovde er utdanna lærar, men er særleg kjend i lokalmiljøet som drivkraft i barne- og ungdomsmiljøet, særleg gjennom speidarorganisasjonen KFUM, der arbeidet hans har vore av stor verdi for generasjonar av ålesundarar. Gjennom dette arbeidet har Hovde dyrka banda mellom Ålesund og venskapsbyen Peterhead i Skottland.
I tillegg til den lokalpolitiske verksemda og arbeidet for barn og ungdom gjennom mange år, har Hovde engasjert seg sterkt både i kyrkje- og misjonssamanheng.
Kongens fortenstmedalje
18. april i 2007 vart Hovde overrekt Kongens fortenestmedalje i gull.
611 Valeria
611 Valeria er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 24. september 1906 av Joel Hastings Metcalf ifrå Taunton, Massachusetts.
Tero Pitkämäki
Tero Pitkämäki er ein finsk tidlegare friidrettsutøvar fødd i Ilmola i Lappland i Finland. Han vart verdsmeister i spydkast i Osaka 2007, og vann i åra 2006-15 heile sju medaljar i internasjonale meisterskap.
Aktiv
Pitkämäki byrja med spydkast som 16-åring og nådde relativt fort gode resultat. Internasjonalt utmerka han seg ikkje før enn 2004-sesongen, då han kom på åttande plass i OL 2004 med 83,01 meter.
I EM i Göteborg 2006 tok Pitkämäki sølv med eitt kast på 86,44. Norske Andreas Thorkildsen vann meisterskapet.
Den 5. august 2007 vann Pitkämäki det finske meisterskapet for fjerde gong med eit kast som målte 89,43 meter. Pitkämäki deltok sidan i friidretts-VM i Osaka i Japan, der han vann gull med eitt kast på 90,33 meter.
Spydulukka i Roma
Fredag den 13. juli 2007 under IAAF Golden League-stemnet på Stadio Olimpico trefte eit av Pitkämäkis spyd den franske lengdehopparen Salim Sdiri i ryggen. Sjølv om han var skaka, fullførte Pitkämäki tevlinga og vart nummer to etter Andreas Thorkildsen.
Nautsijoki
Nautsijoki (russisk Наутсийоки) er ei elv nord på Kolahalvøya i Murmansk oblast i Russland og ei av sideelvane til Pasvikelva frå høgre. Elva er 25 km lang.
Nautsijoki spring ut frå innsjøen Ala-Nautsijarvi. Den største sideelva hennar er Kokhisevanjoki.
Fylkesveg 167 i Hordaland
Fylkesveg 167 i Hordaland går mellom Sandven og Fana kyrkje i Bergen kommune. Vegen er 4,6 km lang.
Mljet
Mljet (latin Melita, italiensk Meleda) er den sørlegaste og austlegaste av dei større øyane i Adriahavet, i Dalmatia-regionen i Kroatia. I 2001 hadde øya 1 111 innbyggjarar med 98 % kroatar.
Mljet ligg sør for Pelješac-halvøya, og mellom desse ligg Mljetsundet. Øya har vulkansk opphav med mange kløfter og juv. Polače (it. Palazzo) er den største hamna på øya, og ligg i nord der turistferjer legg til kai. Det ligg eitt hotell på øya i den nordvestlege delen. I nordvest ligg det òg ein liten innsjø med ei lita øy. Han har vore ein nasjonalpark sidan 1960.
Antikke grekarar kalla øya Melita eller «honning», som gjennom åra utvikla seg til det slaviske namnet Mljet.
Historie
Mljet er nemnd rundt 950 av den austromerske keisaren Constantine VII Porphyrogenitos i verket hans Om å styre eit keisardøme som ein av øyane til den serbiske stamma Pagania.
Mljet vert rekna som øya Melita, der Apostelen Paulus stranda. Dette synet vart først sett fram på 900-talet av den austromerske keisaren Constantine Porphyrogenitus.
Benediktinarane frå Pulsano i Apulia vart lensherrar over øya i 1151, etter at dei kom frå Monte Gargano i Italia. Dei kom på land ved Sutmiholjska-vika og den serbiske prinsen Desa frå Huset Vojislavljević donerte og bygde dei ei kyrkje og ei kloster for Jomfru Maria på øya i innsjøen (1187-1198). Pave Innocent III skreiv eit dokument som konsekrerte kyrkja i 1198.
Øya vart ein del av Serbia under Stefan Nemanja i 1166-1168. I 1222 gav den serbiske kongen Stefan Prvovenčani av Nemanjić bort landområda med kloster og kyrkjer på Korčula til benediktinar ordenen på Mljet. Den serbiske keisaren Stefan Uroš V gav øya til Balša I i 1357. Bendiktinarane sa frå seg herredømet over øya i 1345, og haldt berre på ein tredjedel av øya. Øya fekk ein statue og ein landsby i Babino Polje. Ho vart så annektert av Republikken Dubrovnik i 1410.
I 1809, under styret av Napoleon, var klosteret på Mljet forlate. Då Austerrike-Ungarn tok over øya vart skogbrukskontoert plassert i bygningen. Mellom verdskrigane var bygningen eigd av Dubrovnik bispedøme. I 1960 vart bygningen eit hotell, og i 1998 igjen gjeve tilbake til bispedømet.
Munkane på øya grov ut ein kanal mot sørkysten frå innsjøen, slik at han vart salt og ikkje fersk.
I mellomalderen vart det innført mungoar på øya for å redusere talet på slangar (som visstnok var ei stor plage). Mungoane tok knekken på slangane, men samtidig tok dei livet av fuglelivet på øya, og særleg egga. I dag er det framleis lite fuglar på øya.
Geografi
Over 72 % av øya er skog. Bergarten på øya er stort sett kalkstein og dolomitt. Enkelte senkingar på øya ligg under havnivå, og vert kalla blatine («gjørmesjøar») eller slatine («saltsjøar»). Desse vert fylt med vatn når det regnar.
Busetnadar
I følgje ei folketeljing i 2001 har busetnadane på Mljet følgjande folketal:
Muna
Muna (russisk Муна) er ei elv på sørvest Kolahalvøya i Murmansk oblast i Russland. Elva er 45 km lang.
Ho spring ut frå Munozero (137 moh), rundt 30 km aust for Kanozero, og renn så vestover, gjennom eit buktande løp gjennom eit tynt folkesett åslandskap dominert av skog og myr. Ei større sideelv, Inga, renn inn i Muna frå nord. Muna munnar ut på austsida av Kanozero, rundt 8 km søraust for staden der hovudelva Umba renn ut i same innsjøen.
Stormeister i sjakk
Stormeister i sjakk eller Sjakkstormeister er ein sjakktittel som Verdssjakkforbundet (FIDE) deler ut til svært sterke sjakkspelarar som har klart krava til denne tittelen i internasjonale sjakkturneringar. Tittelen blir ofte forkorta til IGM eller GM, for International Grand Master eller berre Grand Master. Det var per 1. april 2021 1725 stormeistrar i sjakk. Tittelen er livsvarig.
FIDE delar også ut fleire titlar med lågare rang, sjå eiga side om sjakktitlar.
Krava til stormeistertittelen no
Krava til tittelen er i korte trekk at spelaren må ha klart sterke prestasjonar, i 2 eller 3 sjakkturneringar, med til saman minst 27 sjakkparti. Sjakkturneringane må vanlegvis vere på minst 9 rundar. Prestasjonane må etter Verdssjakkforbundet sitt ratingsystem tilsvare ein rating på minst 2600. Dei viktigaste andre krava, er at spelaren må ha spela mot minst 3 stormeistrar i turneringa, at minst halvparten av motstandarane må ha ein offisiell FIDE-tittel, og at minst ein tredjedel av spelarane må vere frå eit anna land.
Det blir også kravd at spelaren på eit eller anna tidspunkt har hatt eigen rating på over 2500.
Dei 27 første offisielle stormeistrane
For det første dei aktive toppspelarane i verda: verdsmeisteren i sjakk Mikhail Botvinnik, og dei som hadde kvalifisert seg for den første kandidatturneringa i sjakk i 1950:
Boleslavskij, Bondarevskij, Bronstein, Euwe, Fine, Flohr, Keres, Kotov, Lilienthal, Najdorf, Reshevsky, Smyslov, Ståhlberg og Szabó.
Det gjekk raskt politikk i dette, og Efim Bogoljubow, som hadde spela tvekamp to gongar om verdsmeisterskapen i sjakk mot Alexander Alekhine på 1930-talet fekk ikkje stormeistertittelen i 1950. Dette hadde samanheng med at Bogoljubow hadde spela sjakkturneringar i Nazi-Tyskland under 2. verdskrigen. I 1951 fekk Bogoljubow likevel tittelen, etter ei avstemming med 13 for og 8 mot, og med 5 som avstod. Jugoslavia støtta tildelinga, men resten av kommunistlanda i Aust-Europa stemte imot.
Sjakk-vedunderbarn
Somme sjakk-vedunderbarn har klart krava til stormeistertittelen i sjakk i svært ung alder. Rekorden har no Sergej Karjakin frå Ukraina, som i august 2002 klarte krava til tittelen i ein alder av 12 år og 7 månader.
Norske stormeistrar i sjakk
Noreg har 16 sjakkspelarar som har oppnådd å bli stormeistrar i sjakk (pr. 13. februar 2021). Desse er, med året for tittelen i parantes:
Olib
Olib er ei øy i Adriahavet ved kysten nord i Dalmatia i Kroatia. Ho ligg nordvest for Zadar, sørvest for Pag, søraust for Lošinj og like aust for Silba.
Dei første busetnadane vart oppretta under Romarriket, og Olib vart først nemnd i dokument på 900-talet som Aloep.
Kroatar kom til øya på midten av 1400-talet frå Vrlika i Cetinska Krajina då dei flykta frå den osmanske invasjonen.
Øya har mange historiske bygningar og ruinar. Mellom desse finn ein kyrkja Jomfru Marias Himmelfart med ei samling antikvitetar, tårnet Kula, som vart bygd som vern mot piratar, og ruinane av St. Paulus Kyrkje og Kloster, som ein drog bort frå på 1200-talet.
Olib produserer mellom anna vin, olivenolje og ost. Olib har ingen ferskvasskjelder, og derfor har nesten alle heimane på øya cisterner for å samle inn regnvatn. Det er òg to kommunale brønnar tilgjengeleg for innbyggjarane.
Olib er forbunde til fastlandet via ei ferje til Zadar, som òg går innom øyane Silba og Premuda. Reisa til fastlandet tar om lag to timar med ein katamaran og tre til fem timar med ei bilferje.
Gary Neville
Karriere som spelar (alle turneringar)
Per 21. januar 2008
Clariden
Fjellet vart klive fyrste gongen den 13. august 1863 av Rambert, Streiff og Stüssi.
Clariden kan nåast frå Claridenhütte over Claridenfirn. Ein lengre, ofte brukt turveg går frå Klausenpass over Iswändli til fortoppen av Clariden. Derifrå går turen over ei kvass egg, som er sikra med faste tau, til hovudtoppen.
Clariden er om vinteren eit ynda mål for skigåarar. Særleg på vårparten etter Klausenpass er opna for biltrafikk, er fjellet eit hyppig nytta mål dagsturar på ski.
Frå fjelltoppen har ein storfelt utsyn mot Tödi.
Étienne Bacrot
Étienne Bacrot i Picardie i Frankrike er ein fransk stormeister i sjakk, no rangert som nummer to i Frankrike etter stormeister Maxime Vachier-Lagrave.
Étienne Bacrot starta å spele då han var 4 år, og vart raskt eit vedunderbarn i sjakk. Då han var 10 år begynte han å vinne sjakkturneringar for juniorar - dvs. opp til 20 år. Då han var 13 år vann han eit parti mot stormeister og tidlegare verdsmeister i sjakk Vasilij Smyslov. Han fylte krava til å bli stormeister i sjakk i mars 1997, då han var berre 14 år og to månader gammal. Han var den til då yngste som hadde klart å bli stormeister. I desember same året overtok Ruslan Ponomariov rekorden.
Étienne Bacrot passerte 2700 i FIDE-rating i 2004. I januar 2005 vart han den første sjakkspelaren frå Frankrike til å kom på topp 10 på verdsrankingen - ein 9-plass som han heldt i heile 2005. Den høgaste FIDE-ratingen han har hatt var 2731 pr 1. april 2005.
Tvikampar i heimebyen
I fleire år frå 1995 spelte Bacrot kvart år ein tvikamp mot ein sterk og kjend spelar, i heimbyen sin Albert. I 1996 slo han Vasilij Smyslov 5-1, i 1997 tapte han mot Viktor Korchnoi 4-2, i 1998 slo han Robert Hübner 3,5-2,5, i 1999 tapte han mot Alexander Beliavsky 3,5-2,5, i 2000 tapte han Nigel Short 4-2, i 2001 uavgjort 3-3 med Emil Sutovsky, i 2002 slo han Boris Gelfand 3,5-2,5, og i 2004 vann han mot Ivan Sokolov 3,5-2,5. (Det var ingen tvikamp i 2003).
Fylkesveg 177 i Hordaland
Fylkesveg 177 i Hordaland går mellom Blomsterdalen og Flesland i Bergen kommune. Vegen er 4,4 km lang.
Szombathely
Szombathely (latinsk Savaria/Sabaria tysk Steinamanger, kroatisk Sambotel, slovensk Sombotel, slovakisk Kamenec, serbisk Sombathelj eller Сомбатхељ) er ein by i Ungarn. Han er fylkeshovudstad i Vas fylke, vest i landet og ligg nær grensa til Austerrike.
Szombathely ligg ved elvane Perint og Gyöngyös, der Alpokalja møter Den vesle ungarske sletta.
Etymologi
Namnet Szombathely kjem frå det ungarske szombat, «laurdag» og hely, «plass», og referer til at det vart halde marked her kvar laurdag.
Det tyske namnet Steinamanger tyder «steiner på ei slette» (Stein am Anger), og referer til ruinane av den romerske byen Savaria.
Savaria, den romerske byen
Keisar Konstantin den store vitja Savaria fleire gonger. Han enda forfølginga av kristne, som tidlegare hadde kravd mange liv i området, inkludert biskop St. Quirinus, St. Rutilus og St. Ireneus. Keisaren reorganiserte koloniane og gjorde Savaria til hovudstad i provinsen Pannonia Prima. Folketalet i denne perioden voks og nye bygningar vart reist, mellom anna teater og kyrkjer. Martin av Tours vart fødd her.
Etter keisar Valentianus døydde invaderte hunarane Pannonia og Attila sin hær okkuperte Savaria mellom 441 og 445. Byen vart øydelagd av eit jordskjelv i 458.
Mellomalderen
På 500- til 700-talet var byen busett av avarar og slaviske stammer. I 795 slo frankarane dei og okkuperte byen. Karl den store vitja byen der St. Martin vart fødd.
Kong Arnulf av frankarane gav byen erkebiskopen av Salzburg i 875. Slottet vart sannsynlegvis bygd på denne tida av steinar frå det romerske badet. Seinare vart Savaria erobra av Mähren, men dette styret vart kort og rundt år 900 vart byen erobra av ungarar.
I 1009 gav Stefan I byen til det nyoppretta bispedømet Győr. Byen leid mykje mellom 1042 og 1044 under krigen mellom kong Sámuel Aba og Henry III av Det tysk-romerske riket.
Byen hadde framgang fram til 1605 då han vart okkupert av hæren til István Bocskai.
Szombathely i nyare tid
Under den osmanske okkupasjonen av Ungarn invaderte osmanarane området to gonger, først i 1664, då dei vart slått ved den nærliggande byen Szentgotthárd, og seinare i 1683, då dei ville ta Wien, men vart igjen slått tilbake og plyndra mange byar på tilbakevegen. Bymurane i Szombathely verna han derimot begge gonger. Etter landet vart frigjort frå det osmanske styret kom ei fredful tid fram til Frans II Rákóczi sin revolusjon mot Habsburgarane tidleg på 1700-talet.
Under revolusjonen støtta byen prinsen, men vart okkupert av Habsburg-hæren i 1704. Han vart frigjort i november 1705, men vart igjen okkupert i byrjinga av 1706. Dei neste åra vart han igjen okkupert fleire gonger av begge sider.
I juni 1710 mista 2000 menneske livet under ein pest, og 3. mai 1716 vart byen øydelagd av brann. Ny innbyggjarar, hovudsakleg tyskarar, kom for å erstatte dei gamle og byen hadde ein tysk majoritet i lang stund. Byen kom seg på fote att og med støtte frå Ferenc Zichy, biskopen i Győr, vart det bygd eit gymnas i 1772. Bispedømet Szombathely vart grunnlagd i 1777 av Maria Theresa. Den nye biskopen av Szombathely, János Szily, gjorde mykje for byen, mellom anna fekk han bygd ei domkyrkje, bispepalasset og ein skule (som opna i 1793.)
I 1809 okkuperte Napoleon sin hær byen og heldt han i 110 dagar. I 1817 vart 2/3 av byen øydelagd i brann igjen og i 1813 tok ein koleraepidemi mange liv.
Under den ungarske revolusjonen i 1848 støtta Szombathely revolusjonen, men det var ingen kampar i området sidan byen vart verande under Habsburg sitt styre. Åra etter Ausgleich (1867) førte med seg velstand. Byen fekk jernbanelinje i 1865 og i 1870-åra vart Szombathely eit stort jernbaneknutepunkt. I 1885 vart dei nærliggande landsbyane Ó-Perint og Szentmárton ein del av byen.
Szombathely i moderne tid
Etter Trianontraktaten etter den første verdskrigen mista Ungarn mange av dei vestlege områda sine til Austerrike og Szombathely vart ein by berre 10 km frå den nye landegrensa. Velstanden heldt fram i Szombathely mellom verdskrigane og mange skular vart oppretta og mellom 1926 og 1929 vart det mest moderne sjukehuset i Transdonau-regionen bygd.
Under den andre verdskrigen vart Szombathely eit mål på grunn av jernbaneknutepunktet og flyplassen her. Byen vart derfor fleire gonger utsett for bombeåtak.
Etter krigen voks byen og absorberte fleire nærliggande landsbyar. Under den ungarske revolusjonen i 1956 vart han okkupert av Sovjetunionen som tok livet av mange innbyggjarar.
I 1970-åra vart byen industrialisert og mange fabrikkar vart bygd.
William Gibson
William Ford Gibson er ein kanadisk og USA-amerikansk forfattar, særleg kjend for undersjangeren kyberpunk i science fiction. Gibson fann opp ordet og konseptet kyberrommet i novella Burning Chrome. Han populariserte og gjorde kyberrommet kjent igjennom debutromanen Nevromantiker.
Dette biletet av ein informasjonsalder kom før Internett vart vanleg i 1990-åra. Han føresåg reality-TV og kunstige miljø skapt igjennom dataspel og verdsveven.
Björn J:son Lindh
Björn J:son Lindh (  var ein svensk fløytist, pianist, arrangør, komponist og artist. Han har arbeidd innan mange stilartar som jazz, klassisk, fusion, rock, progrock og etnisk musikk. Han har til dømes komponert kammermusikk, symfoniske verk, solokonsertar for ymse instrument og kor, i tillegg til filmmusikk for filmar og TV-seriar i Skandinavia. J:son Lindh skreiv musikk for filmar som Mannen på taket av Bo Widerberg og Jägarna av Kjell Sundvall.
Pag
Pag (latin Pagus, italiensk Pago) er ei øy nord i Adriahavet utanfor kysten av Kroatia. Ho er den femte største av dei kroatiske øyane, og den øya med lengst kystlinje.
Pag har eit folketal på 7 969 (2001). I tillegg landsbyane, Pag og Novalja, ligg det mange mindre landsbyar og turiststader her. Øya er administrativt delt i den nordlege delen som høyrer til Lika-Senj fylke og den sørlege delen som høyrer til Zadar fylke.
Geografi
Pag høyrer til den nord-dalmatiske øygruppa, og strekkjer seg frå nordvest mot søraust langs kysten. Mellom øya og fastlandet ligg Velebitsundet. Øya har eit areal på 305 km² og ei kystlinje på 302,47 km. Ho er 60 km lang (frå nordvest til søraust) og mellom 2 og 10 km brei.
Sørvestkysten av øya er låg, medan nordvestsida av øya er høg og bratt. Det meste av øya er steinete, og enkelte område er dekkja av middelhavskratt. Og på søraustsida ligg karstinnsjøane Velo Blato og Malo Blato. Det høgaste punktet på øya er Sveti Vid (St. Vitus, 348 m).
Palmižana
Palmižana er ei lita øy i Adriahavet, like sør for øya Hvar i Kroatia, og ein del av Split-Dalmatia fylke.
Pag
Geografi
I dalane og på slettane vert det dyrka vin, grønsaker og frukt. Dei større plassane på øya er knytt saman av ein veg og ei 300 meter lang bogebru. Det er ferjesamband til fastlandet mellom Prizna og Žigljen. Store hamner og landsbyar er Lun, Stara Novalja, Novalja, Kolan, Šimuni, Metajna, Pag, Dinjiška og Povljana.
Fylkesveg 178 i Hordaland
Fylkesveg 178 i Hordaland går mellom Dolvik og Grimstad i Bergen kommune. Vegen er 2,9 km lang.
Palmižana
Palmižana er kjend som staden med flest soltimar i Middelhavet. Det er ingen vegar på Palmižana.I 1906 importerte Eugen Meneghello eksotiske plantar frå heile verda til øya og samla dei i ein botanisk hage. Øya har mellom anna figurert på lister over dei vakraste stadane i Adriahavet, mellom anna i magasinet Cruising World.
Paradise, Hawaiian Style
Innhald
I 1965 spelte Presley inn musikk for filmar, nesten eitt år før filmane kom ut. Borte var dagane då det kunne ta mindre enn ei veke frå Presley var i studio, til plata var på plass i butikkane, slik det t.d. var for Elvis Is Back!. Medan han arbeidde på dette albumet gjekk den siste filmen hans, Tickle Me på kino, og Presley hadde fullført tre filmar til sidan den gongen. Med titlar som «A Dog's Life» og «Queenie Wahine's Papaya» gjorde han ope narr av songane han spelte inn, og sløste med tida før han kom bort til mikrofonen for å syngje. Han aksepterte motvillig songane han vart tilbode, og som han kjapt ville ha avvist i tidlegare år. Han fullførte alltid arbeidet, men i røynda hadde Presley vorte ei leigehjelp i sin eigen karriere.
Livorno
Livorno er ein hamneby i Italia ved Liguriahavet. Han er hovudstad i provinsen Livorno i regionen Toscana og har om lag 155 000 innbyggjarar. Livorno er den tredje største hamnebyen på vestkysten av Italia.
Vitskap i 1941
Vitskapsåret 1941 er ei oversikt over hendingar, prisvinnarar, fødde og døde personar tilknytte vitskap i 1941.
Palmižana
Rosmarin veks på øya og blømer fleire gongar i året og fyller lufta med lukta frå urta. Aloe er ei anna plante som veks overalt på øya.
Livorno
Historie
Livorno vart definert som ein «idealby» under den italienske renessansen. Byen har framleis mange kanalar omgjeve av kraftige bymurar og ei hamn med tårn og festningar som fører til sentrum av byen. Store delar av byen var teikna av arkitekten Bernardo Buontalenti på slutten av 1500-talet og Livorno gjennomgjekk ein periode med stor byplanlegging på slutten av 1600-talet.
Seint i 1580-åra erklærte Ferdinando I de Medici Livorno ein «porto Franco» som innebar at varer som vart handla her var skattefrie. Lovene Leggi Livornine, som byen vart styrt etter mellom 1590 og 1603, gav handelsmennene mange privlegium, religionsfridom og amnesti for enkelte straffar. På grunn av desse lovene vart Livorno ein verdsby og ein av dei viktgaste i heile Middelhavet. Mange utlendingar flytta til Livorno, som jødar, armenarar, grekarar, nederlendarar og engelskmenn.
Under napoleonskrigane var det forbode å handle med England og Livorno fekk store økonomiske tap på grunn av dette. I 1868, etter at Livorno vart ein del av Kongedømet Italia, mista han no statusen som Porto Franco og byen vart mindre viktig.
Paradise, Hawaiian Style
Innhald
Det vart ikkje gjeve ut singlar frå albumet. Det vart spelt inn ti songar i innspelinga for filmen, men berre ni vart nytta i filmen. Den siste songen, «Sand Castles», vart med på albumet for at talet skulle kome opp i ti songar. Salet for albumet var under 250 000, ein ny botnrekord for eit Presley-album. Den gode meldinga var singelen som kom ut i juni 1966, to dagar før albumet, standarden «Love Letters» i lag med Clyde McPhatter sin rhythm and blues-hit «Come What May». Denne nådde respektable 19. plassen på Billboard Hot 100, og reflekterte i det minste den faktiske musikksmaken til Presley. Det var òg den første nyare innspelinga som kom ut på tre år sidan «(You're the) Devil in Disguise» i juni 1963, og kom i butikkane mindre enn to veker etter han vart spelt inn.
I 2004 vart Paradise, Hawaiian Style gjeve ut på ny på Follow That Dream i ei spesialutgåve med originalalbumet og fleire alternative opptak.
Lister
Album
Årdal kommune
Årdal kommune er ein industrikommune i Indre Sogn i Vestland fylke. Kommunen ligg inst i Sognefjorden, og grensar i nord og vest til Luster, i aust til Vang (i Oppland fylke) og i sør til Lærdal. Skagastølstindane ligg på grensa mellom Luster og Årdal kommunar. Toppen av Storen (Store Skagastølstind), som er den sørlegaste av Skagastølstindane, markerer kommunegrensa.
Hydro aluminium driv aluminiumsverk i Årdal, Årdal og Sunndal Verk. Dei fleste innbyggjarane bur i ein av tettstadane Øvre Årdal og Årdalstangen. Årdalsvatnet ligg mellom desse. Det er Årdalstangen som er kommunesenter. Årdal vidaregåande skule i Øvre Årdal tilbyr utdanning] innan almenne fag, elektrofag, mekaniske fag, helse- og sosialfag og kjemi og prosessfag.
Kommunesoge
Årdal kommune vart oppretta i 1860 ved at området vart skilt ut frå Lærdal kommune. Kommunen har sidan hatt utstrekkinga han fekk då, med eit unntak for gardane Muggeteigen og Bermål som vart overførte til Lærdal i 1964.
Folketalsutvikling
Årdal kommune hadde sterk auke i folketalet i etterkrigsåra i samband med utbygginga av industrien. I 1953 gjekk Årdal forbi Kyrkjebø i folketal, og vart den største kommunen i Sogn og Fjordane etter folketal, fram til kommunesamanslåingane i 1964 då den nye storkommunen Flora vart større. Men folketalet i Årdal heldt fram å veksa og nådde toppen i 1972, då det var registrert 7556 innbyggjarar i kommunen. Sidan då har folketalet vore i jamn tilbakegang, men har auka svakt att frå 2006 til 2010.
Folketalsutvikling for Årdal kommune frå 1920:
Årdal prestegjeld
Årdal var òg namnet på eit prestegjeld fram til 2004. Det hadde same utstrekkinga som Årdal kommune og var frå 1970 deld i to sokn, Øvre Årdal og Nedre Årdal. Det er to kyrkjer i det tidlegare prestegjeldet, Farnes kyrkje frå 1970 i Øvre Årdal, og Årdal kyrkje frå 1867 på Årdalstangen. Kyrkja på Årdalstangen erstatta ei stavkyrkje frå 1100-talet. Prestegjeldet vart oppretta i 1863 då området vart utskild frå Lærdal prestegjeld. Fram til 1970 var det berre eit sokn, kalla Årdal sokn, i prestegjeldet. Frå 2004 har prosten i Indre Sogn prosti leia prestetenesta i Årdal.
Bakgrunnsstoff
Arkiv frå Årdal kommune - registrerte i Arkivportalen.no
Gravemaskinprodusentar
Dette er ei liste over noverande gravemaskinprodusentar.
Georgina
Georgina og Georgine er kvinnenamn laga av Georg og -ine.
Namna er svært lite brukte i Noreg, med under tretti brukarar kvar.
613 Ginevra
613 Ginevra er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 11. oktober 1906 av August Kopff ifrå Landessternwarte Heidelberg-Königstuhl.
Simultansjakk
Simultansjakk er det når ein sjakkspelar spelar mot mange.
Den ungarsk-amerikanske sjakkstormeisteren Susan Polgar har rekorden i simultansjakk.
Simultansjakk kan også spelast som blindsjakk. Det vil seie at simultangjevaren spelar mot fleire spelarar utan å sjå brett eller brikker. Dette set naturlegvis store krav både til simultangjevararen sitt minne, og evne til å berekne sjakktrekka i hovudet.
Tornerosefeltet
Tornerosefeltet er eit naturgassfelt på det området av norsk kontinentalsokkel som ligg nord i Norskehavet.
Tornerosefeltet ligg kring 60 km aust for Snøhvitfeltet og kring 100 km nordvest for Hammerfest. Statoil fann i 2006 naturgass på feltet. Førebels er det uvisst om funnet er stort nok til at prosessanlegget på Melkøya vert utvida.
Feltet er oppkalla etter eventyrfiguren Tornerose.
Steinbitfamilien
Steinbitfamilien (Anarhichadidae) er ein familie piggfinnefisk som består av avlange fisk med kraftig kropp og særleg sterke kjevar som òg har gjeve gruppa namnet sitt. Steinbitane er utbreidde nord i Stillehavet og Atlanterhavet. I norske farvatn lever tre artar (av totalt fem): Gråsteinbit, flekksteinbit og blåsteinbit.
Kjenneteikn
Steinbitar er store og kraftige fisk med runde hovud og avlang kropp som er delvis flattrykt frå sidene. Ryggfinnen går over heile ryggen, og har berre mjuke finnestrålar. Det er i regelen eit kort opphald mellom hale- og ryggfinnen hjå dei fleste artane, berre hjå Anarrhichthys ocellatus heng dei saman. Bukfinnane manglar, medan brystfinnane er runde og sit langt framme på hovudet. Dei har harde og skarpe tenner både i kjeften og i svelget.
Dei største steinbitane kan bli opptil 2,5 meter lange. I norske farvatn er maksimallengda rundt 180 cm.
Fiskane i familien er botnlevande, og lever som regel av muslingar, kråkebollar og krabbar som dei nyttar dei kraftige kjevane sine til å knusa. Store eksemplar tek òg mykje fisk.
Kjetil A. Lie
Kjetil Aleksander Lie i Porsgrunn er ein norsk sjakkspelar. Han blei utnemnd til den åttande norske stormeisteren i sjakk i 2005. Han har blitt Noregsmeister i sjakk både i 2009 og 2010, og har dermed fått to kongepokalar.
Sjakkarriere
Lie blei Internasjonal meister i sjakk i 2002. Dei tre nødvendige turneringsresultata kom i Noregsmeisterskapen i sjakk i 2001, Gausdal Troll Masters 2002 og Gausdal Classics 2002.
Kjetil A. Lie har deltatt 5 gongar på det norske landslaget i sjakk-OL (lag-VM i sjakk), i åra 2000, 2002, 2004, 2006 og 2008. Han har eit samla resultat på 25 sigrar, 16 remisar og 14 tap, 32 poeng på 54 parti, 59,3 %. Særleg innsatsen i sjakk-OL i Dresden i november 2008 var god, med 5 poeng på 8 parti og ratingprestasjon på 2651. . Sigeren i 3. runde mot stormeister Bu Xiangzhi frå Kina, rating 2714, bidrog sterkt til at Noreg slo 3. rangerte Kina 2,5-1,5.
Kjetil A. Lie har vore sekundant for Magnus Carlsen både ved den VM-kvalifiserande Kandidat-turneringa i Elista våren 2007, og i den VM-kvalifiserande Verdscupen i sjakk 2007 i Khanty-Mansijsk i november-desember 2007. Som sekundant hjelper han Magnus Carlsen med førebuing til partia og analyser.
Kjetil A. Lie spelar for Porsgrunn sjakklubb, og er den første norske stormeisteren busett utanfor Oslo-området. Han er ein eldre bror til sjakkspelaren Espen Lie.
«Kjetil er regnet som en av Norges fremste taktikere, med en publikumsvennlig stil - en norsk Tal på sitt beste. Ofre basert på variantregning og intuisjon er Kjetils varemerke - - - », Atle Grønn i Norsk Sjakkblad nr 2-2004 side 19.
Vitskap i 1942
Vitskapsåret 1942 er ei oversikt over hendingar, prisvinnarar, fødde og døde personar tilknytte vitskap i 1942.
Døde
...
Rasulukka på Nese
Rasulukka på Nese var ei steinskrede som tok 45 menneskeliv på Nese i Arnafjorden i Vik i Sogn og Fjordane 2. desember 1811. Skreda gjekk i totida på natta og trefte klyngjetunet på Nese og knuste mest alle husa der og førte det med seg ned på fjorden. Før ulukka budde det kring 60 personar på Nese, etter skreda var dei berre 16 att og mange av desse var born. Dei hadde hatt soveplassen sin på lemmen, og difor vorte førte oppå skreda i større grad enn dei som sov i fyrste etasje på husa. Berre elleve av dei 45 omkomne vart attfunne slik at dei kunne gravleggjast. Dagen etter var Arnafjorden full av restar av husa på Nese og anna som raset hadde sopt med seg. Somt rak langt av stad og ein fjosvegg med ei fasttjora kyr skal ha vorte funnen att inne i sjølve Sognefjorden ved Vangsnes.
I 2008 vart det innvigd eit minnesmerke på Nese over dei som omkom i skreda.
Preikestolhytta
Preikestolhytta er ei hytte som ligg i Strand kommune. Hytta vart bygd som turistforeningshytte i 1949, og er eigd av Stavanger Turistforening (STF). Hytta er eit naturleg startpunkt for turar til mellom anna Preikestolen. Om somrane er det fast vertskap på hytta som tilbyd kost (middag) og losji til gjestande. Hytta ligg godt til i høve til turgåing. Det finst òg aktivitet i det 8000 mål store området som STF eig, mellom anna er det fritt fiske, tilgjenge til sandstrand og robåt.
Ved hytta er det 400 parkeringsplassar som vert nytta av både gjestene på hytta og øvrige turistar som skal til Preikestolen. Vegen opp til hytta er 6 km frå riksveg 13. I sesongen går det òg bussar opp, fire gonger dagleg. Bussen køyrer frå Tau via Jørpeland.
Historie
I 1961 vart driftsmåten kraftig endra. Då kom den 6 km lange bilvegen på plass og det vart mogleg å gå ein dagstur til Preikestolen.
Leif Øgaard
Leif Øgaard er ein norsk sjakkspelar.
Leif Øgaard oppfylte i mars 2007 krava til å bli utnemnd til Sjakkstormeister, som den niande i Noreg. Han vart utnemnd til stormeister av verdssjakkforbundet 25. juni 2007. Leif Øgaard vart gjerne rekna som den beste sjakkspelaren i Noreg frå han vann NM i 1974, og til Simen Agdestein braut gjennom i 1982-1984.
Han har deltatt på det norske landslaget i sjakk-OL (VM for landslag), fem gongar, i 1972, 1974, 1976, 1978 og 1984. I 1974 og 1976 spelte han på 1. bord. Han har eit samla resultat på 30 sigrar, 28 remisar og 20 tap, 44 poeng på 78 parti, 56,4 %. I 1970 fekk han bronsemedalje for 3. beste resultat som 2. reserve, etter å ha tatt 7,5 poeng på 11 parti, 68,2 %.
Allereie i ei turnering i Dortmund i 1974 gjorde Leif Øgaard ein prestasjon på stormeister-nivå - men då det berre var to stormeistrar med, godkjende ikkje verdssjakkforbundet resultatet som teljande til stormeister-tittelen.
Etter ein femteplass i ei turnering i Reykjavik i 1975, vart Leif Øgaard utnemnd til den tredje frå Noreg med tittelen internasjonal meister i sjakk, etter Olaf Barda og Svein Johannessen.
Leif Øgaard klarte godkjende stormeister-resultat i turneringar i Gausdal i 1981 og 1982. Han kom seg samtidig opp i ein FIDE-rating på 2510, og var dermed over stormeister-kravet på 2500. Han mangla dermed berre ei god turnering på å bli stormeister - men det tok si tid før han klarte dette. Men vinteren 2006-2007, i Telio-serien, klarte han 6 poeng på dei første 6 rundane. Han trong deretter å møte tre stormeistrar dei tre siste rundane, og ta 1 poeng på dei 3 partia. Det gjekk akkurat, og stormeister-tittelen var dermed omsider hans.
Leif Øgaard har skrive sjakkspalte i Adresseavisen og Aftenposten. Han har vore medlem i Oslo Schakselskap, Brugata sjakklubb og Follo sjakkforening, og har dei siste åra vore tilbake i Oslo Schackselskap.
Pašman
Pašman er ei øy i Adriahavet ved kysten av Kroatia, sør for Zadar, med øyane Ugljan, Iž, Dugi otok og Kornati rundt seg. Kommunen Pašman har 2 004 innbyggarar (2001).
Det er elleve landsbyar på Pašman: Tkon, Ugrinić, Kraj, Pašman, Mali Pašman, Barotul, Mrljane, Neviđane, Dobropoljana, Banj og Ždrelac.
Av alle øyane i Kroatia er det Pašman som har den største grøne overflata samanlikna med det totale arealet. Pašman er den 12. største øya i Kroatia når det gjeld areal. Ho er òg kjend for å ha det reinaste vatnet i Adriahavet på grunn av stor utskifting.
Ante Gotovina, ein kroatisk general, som i 2001 vart tiltalt for krigsforbrytingar under Kroatia-krigen på 1990-talet, kjem frå denne øya.
Bladhøns
Bladhøns er ein biologisk familie, Jacanidae, av åtte artar tropiske vadefuglar. Det mest karakteristiske trekket ved bladhøns er enorme føter og klør som gjer dei i stand til å vandre rundt på flytande vegetasjon på grunne innsjøar.