cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Europeisk kolonisering av Amerika
Økonomiske immigrantar
Mange av dei andre immigrantane til dei amerikanske koloniane kom av grunnar som var økonomiske. Frå byrjinga av dei engelske busetjingane fram til 1680-åra, var hovudkjelda av arbeidarar og ein stor del av immigrantane kontraktsfesta tenarar som ynskte eit nytt liv i dei oversjøiske koloniane. Til dømes utgjorde dei kontraktsfesta tenarane på 1600-talet tre fjerdedelar av alle engelske immigrantar til Chesapeake-regionen. Dei fleste av tenarane var opphavleg engelske bønder som vart støytt vekk frå jordområda sine på grunn av utviding av dyrehald og overfolking på landet. Denne uheldige vendinga av hendingar tente til å presse hundretusenvis av menneske (mest einslege menn) vekk frå situasjonen deira i England. Men der var voner, sidan amerikanske landeigarar trong arbeidarar og var villig til å betale for overfarten til Amerika dersom dei tente for dei i fleire år. Denne planen trekte til seg mange einslege forflytta bønder som leitte etter eit høve for eit nytt liv og etterkvart skaffe seg eigedom i eit land der det var nok. Men livet var hardt for desse tenarane som såg ledig land bli ete opp av andre, tida gjekk veldig sakte og arbeidet vart hardare. I tillegg kunne ikkje dei mange einslege mennene finne nok ledige kvinner til å starte ein familie. Sjølv om livet var vanskeleg for desse kontraktsfesta tenarane, la dei til ei stor mengd til den nasjonale folkesetnaden og byrja å avansere på den sosiale rangstigen.
I dei britiske og franske regionane forandra snart fokuset seg frå ressurssanking til handel med dei innfødde. Dette vart òg praktisert av russarane på den nordvestlege kysten av Nord-Amerika. Etter den franske og indianske krigen, erobra Storbritannia alle franske landområde i Nord-Amerika.
Tvinga immigrasjon
Slaveri under europeisk styre byrja med immigrasjonen av kvite europeiske slavar (eller kontraktfesta tenarar), følgt av at dei innfødde i Karibia vart gjort til slavar. Sidan den innfødde folkesetnaden gjekk ned gjennom sjukdom, vart dei erstatta av afrikanarar importert gjennom systematisk slavehandel. Innan 1700-talet var det store mengder svarte slavar slik at kvit og innfødt amerikansk slaveri var mindre vanleg. I tilfellet med dei afrikanarane som vart teke ombord i slaveskipa, vart dei både skove frå afrikansk fastland av kyststammer som fanga dei og trekt til Amerika gjennom slavehandlarar som betalte for dei med rom. Svarte slavar fortsette å strøyme inn i hamnene til Charleston i South Carolina og Newport i Rhode Island ei stund etter den amerikanske revolusjonen og talte 400 000 totalt.
Fusjon
Fusjon kan visa til:
Kamelbreen
Kamelbreen er ein isbre som flyt til kysten like aust for Kamelen i Dronning Maud Land. Han vart kartlagt frå landmålingar og flyfoto tekne under Den japanske antarktisekspedisjonen (JARE), 1957–62, som gav han namnet Rakuda, som tyder kamel på japansk.
Grunde Nilsen Vegard
Grunde Nilsen Vegard var ein norsk kjøpmann i Risør som var stortingsrepresentant for partiet Høgre. Han var ein eldre bror til fysikaren Lars Vegard.
Grunde Vegard var bondeson frå garden Grasåsen i Vegårshei. Han reiste i unge år til Kristiania og utdanna seg i handel ved Kristiania handelsgymnasium. Etter å ha fått handelsbrev slo han seg ned i Risør der han i 1893 opna manufakturforretning. I periodar var han også disponent for A/S Lagets Dampsag og elles styreleiar i Risør Sparebank.
Frå 1898 til 1925 var Vegard tidvis medlem av Risør bystyre. Stortingsperioden 1919-21 representerte han einmannskrinsen Østerrisør og partiet Høgre på Stortinget. På Tinget var han medlem i Justiskomiteen til 22. juni 1921, sidan var han med i Protokollkomiteen.
Mount Humphrey Lloyd
Mount Humphrey Lloyd er eit kjenneleg fjell, 2975 moh, som dannar ein stor del av skiljet mellom toppane av Towlesbreen og Manhaulbreen i Admiralty Mountains i Victoria Land i Antarktis. Det vart oppdaga i 1841 av sir James Clark Ross. Han namngav dette fjellet etter Humphrey Lloyd frå Trinity College, Dublin, som var eit aktivt medlem av British Association som skaffa interesse for magnetiske og meteorlogiske undersøkingar i Antarktis.
Filmmusikken Harry Potter and the Deathly Hallows: Part 2
Harry Potter and the Deathly Hallows: Part 2 er filmmusikken brukt i filmatiseringa av Harry Potter og Dødstalismanene av J.K. Rowling.
Kozmodemjansk
Kozmodemjansk (russisk Козьмодемья́нск, marisk Цикмӓ – Tsikmä eller Чыкма–Čykma) er ein by i Republikken Mari El i Russland med om lag 25 000 innbyggjarar. Han ligg på sørbreidda av Tsjeboksary-reservoaret i Volga, rundt 90 km sørvest for Josjkar-Ola.
Han vart grunnlagd av tsar Ivan IV i 1583 etter erobringa hans av Kazan i 1552 og tsjeremiskrigane i 1553-1557, 1582 og 1592 som ei grensefestning for å vakte dei nye grensene til Storfyrstedømet Moskva.
Zujevka
Zujevka (russisk skrift Зу́евка) er ein by i Kirov oblast i Russland med om lag 12 000 innbyggjarar. Han ligg 121 km aust for Kirov.
Zujevka vart grunnlagd i 1899 som ein busetnad i samband med bygginga av jernbanen Perm–Kotlas. Han vart oppkalla etter ein nærliggande landsby. Zujevka fekk bystatus i 1944.
D'Urville Island på New Zealand
d'Urville Island er ei øy i Marlborough Sounds ved nordkysten til Sørøya på New Zealand. Ho har fått namn etter den freanske oppdagaren Jules Dumont d'Urville. Arealet er om lag 150 km², og ho er den åttande største øya på New Zealand, og har kring 52 permanent busette. Øya vert administrert under Marlborough District Council.
Geografi
Øya har ei falda kystlinje, slik det ofte er tilfelle med øyer som er danna av framspring i ein nedsokken elvedal (ria). Ho strekkjer seg om kring 35 km nordaust/sørvest, og er litt over 10 km  brei på det meste. Austkysten av øya er relativt jamn, om trent på midten ligg den vesle halvøya d'Urville Peninsula. Vestkysten er derimot kjenneteikna av tre større innløp: Port Hardy i nord, Greville Harbour i midten og Manuhakapakapa i sør. Talrike mindre øyer ligg utanfor kysten, den største av desse er Stephens Island, som ligg 3 km utanfor det nordlegaste punktet på d'Urville Island, Cape Stephens. Det høgaste punktet på øya, Takapōtaka / Attempt Hill, 726 moh., ligg nær midtpunktet, like aust for Greville Harbour. Dei fleste av innbyggjarane på øya bur nær austkysten, der dei er mest i ly, og der busetnadane Patuki og Mukahanga ligg nær nordspissen av øya.
Maorinamnet på øya er Rangitoto Ki Te Tonga. Dei lokale iwiane er Ngāti Koata og Ngāti Kuia.
French Pass
Øya er skild frå Sørøya av det farlege sundet French Pass, kjent blant maoriar som Te Aumiti, som sjøen passerer gjennom med ein fart på opptil 8 knop ved kvart tidevatn. Fleire malstraumar ligg nær denne passasjen. D'Urville undersøkte sundet i fleire dagar i 1827, og skada skipet sitt då han segla gjennom.
Daktyli
Daktyli, daktyl- eller daktylo- (frå gresk δακτυλος, daktylos, 'finger') er eit vitskapleg omgrep for noko som har med fingrar og tær å gjera.
D'Urville Island på New Zealand
Lufttrafikk
Ei lita flystripe, driven av Department of Conservation, ligg ved Moawhitu, nær Greville Harbour. Flyselskapet Pelorus Air har flygingar til d'Urville Island frå Picton, Wellington og Paraparaumu.
Slovakisk i Eurovision Song Contest
Slovakisk i Eurovision Song Contest gjev oversyn over nytta av det slovakiske språket i Eurovision Song Contest. Fyrste gongen ein song på slovakisk vart framført i Eurovision Song Contest var i 1994 då Tublatanka representerte Slovakia med «Nekonečná pieseň». Sidan den gong har fem bidrag vorte framført på slovakisk; alle frå Slovakia. Av landa som deltek er slovakisk offisielt språk i Slovakia og i Vojvodina i Serbia.
D'Urville Island på New Zealand
Båttrafikk
Eit båtsamband med små ferjer vert drive av d'Urville Island Getaway mellom French Pass village og busetnaden Kapowai. Det er også båttaxi mellom d’Urville Island Wilderness Resort ved Catherine Cove og French Pass.
Daktyli
Daktylogi tyder til dømes fingerspråk, medan daktyloskopi er ei nemning for studiet av fingeravtrykk. Elles kan daktyli visa til talet på, eller stillinga til, tær eller fingrar hjå menneske og dyr.
B.J. Wilson
Barrie James «B.J.» Wilson var ein engelsk trommeslagar som mellom anna spelte i Procol Harum.
Daktyli
Monodaktyli
Monodaktyli (av gresk monos-, 'ein') viser til ein tilstand der ein har ei enkelt tå på ein lem, som hjå moderne hestar. Desse høyrer til gruppa Perissodactyla.
B.J. Wilson
Wilson er mest kjend som trommeslagar for Procol Harum, men han spelte ikkje på den første hitten deira, «A Whiter Shade of Pale», men kom inn i gruppa kort tid etter. Sjølv om han ikkje er like kjend som andre store trommeslagarar i sin generasjon, vert han ofte trekt fram som ein av dei største i rockemusikken, og vart stemd fram som den beste trommeslagaren i dei populære musikkundersøkingane til Playboy tidleg i 1970-åra. Han avslo eit tilbod frå Jimmy Page og Robert Plant om å verte den første trommeslagaren i Led Zeppelin.
Daktyli
Didaktyli
Didaktyli (av gresk di-, 'to') eller bidaktyli viser til ein tilstand der ein har to fingrar eller tær på kvar lem, som hjå tofingra dovendyr (Choloepus) og hovdyrgruppa Hypertragulidae. Partåa hovdyr som hjort, sau og storfe (Artiodactyla) har berre to tær på kvar fot. Det same gjeld strutsar.
B.J. Wilson
Etter Procol Harum vart oppløyst i 1977 spelte Wilson i lag med Frankie Miller og Joe Cocker. Han spelte òg trommer på Cocker-hitten «With a Little Help from My Friends» frå 1968. Andre artistar Wilson har spelt med er AC/DC og han spelte trommer på filmmusikkalbumet til The Rocky Horror Picture Show.
Daktyli
Tridaktyli
Tridaktyli (av gresk tri-, 'tre') viser til ein tilstand der ein har tre fingrar eller tær på ein lem, som hjå nashorn og hesteforfedrar som Protohippus og Hipparion. Desse høyrer alle til gruppa Perissodactyla. Nokre fuglar har også tre tær, som emuar, trappar og vaktlar.
Tetradaktyli
Tetradaktyli (av gresk tetra-, 'fire') viser til ein tilstand der ein har fire fingrar eller tær på ein lem, som hjå mange amfibiar, fuglar og dinosaurgruppa theropodar. Nokre pattedyr har også tetradaktyli, til dømes hundar og kattar på bakføtene.
Pentadaktyli
Pentadaktyli (av gresk pénte, 'fem') viser til ein tilstand der ein har fem fingrar eller tær på kvar lem. Ein finn mellom anna pentadaktyli hjå menneske og reptilar. Ein utbreidd teori hevdar at alle tetrapodar eller firbeinte virveldyr stammar frå eit dyr med fem fingrar/tær på kvar lem, og at dei som har færre har mista dei gjennom evolusjon. Stephen Jay Gould la fram ein annan teori i artikkelen «Eight (Or Fewer) Little Piggies» i 1991.
Anisodaktyli
Anisodaktyli er den vanlegaste stillinga for tærne til fuglar, med tre tær som peikar framover og ei som peikar bakover. Dette er vanleg hjå sporvefuglar, duefuglar, hønsefuglar og hjå rovfuglar som ørner, haukar og falkar.
Syndaktyli
Syndaktyli hjå fuglar liknar anisodaktyli, bortsett frå at den tredje og fjerde tåa (dei ytste og mellomste frampeikande tærne), eller tre tær, er samanvoksne. Dette førekjem hjå råkefuglar (Coraciiformes), som omfattar isfuglar, motmotar, råkar og bietarar.
Zygodaktyli
Zygodaktyli (frå gresk ζυγος, 'para') er ei tåstilling der to tær (nummer 2 og 3) peikar framover og to andre (nummer 1 og 4) peikar bakover. Dette er vanleg hjå skoglevande dyr som klatrar på stammar eller gjennom bladverk. Ein finn det hjå fuglar som papegøyar, hakkespettar, gaukar og nokre ugler. I tillegg førekjem ei liknande stilling hjå kameleonar. Alle papegøyefuglar, heile gaukefamilien og dei fleste spettefuglar og fiskeørna er zygodaktyle. Det er funne zygodaktyle fotspor frå 120–110 millionar år sidan, 50 millionar år før ein har funne dei eldste identifiserte zygodaktyle fossila.
Heterodaktyli
Heterodaktyli liknar zygodaktyli, bortsett frå at tå nummer 3 og 4 peikar framover medan tå nummer 1 og 2 peikar bakover. Dette førekjem berre hjå trogonar.
Pamprodaktyli
Pamprodaktyli er ei stilling der alle fire tærne peikar framover. Ofte kan ytre tær (nummer 1 og av og til nummer 4) fleksible og kan snuast bakover. Denne stillinga finn ein hjå seglarar (Apodidae) og musfuglar (Coliiformes).
Al Khadra' i Jizan
Al Khadra er ein landsby i Jizan-regionen, sørvest i Saudi-Arabia.
Daktyli
Uventa tal og misdanningar
Fullstendig fråvær av tær eller fingrar der dei er forventa blir kalla adaktyli. Oligodaktyli viser til det å ha færre tær eller fingrar enn forventa. Ektrodaktyli er ei form for oligodaktyli der ei eller fleire av dei midtre tærne eller fingrane manglar. Syndaktyli som misdanning viser til at tær eller fingrar har vokse saman under fosterutviklinga. Polydaktyli viser til det å ha fleire tær eller fingrar enn det som er vanleg.
European Extremely Large Telescope
European Extremely Large Telescope (E-ELT) er eit jordbasert astronomisk teleskop under bygging på Cerro Armazones i Chile for Det europeiske sørobservatoriet (ESO). Det vil ha ein hovudspegel på 39 meter sett saman av 798 sekskanta delspeglar på 1,4 meter, og ein andrespegel på 4 meter. Det vil liggja på ei høgd på 3 060 meter over havet og vil etter planen kunna gjera dei fyrste observasjonane i 2024.
Mellom måla til teleskopet er å ta dei fyrste bileta av jordlike planetar i det levelege området kring andre stjerner.
Charlottetown
Charlottetown er ein by i Canada, og er provinshovudstad i Prince Edward Island. Byen har 32 175 innbyggarar (2006). Med kringliggande busetnad har byområdet 58 625 innbyggarar, noko under halvparten av provinsens samla innbyggartal på 135 851.
Hurricane Heights
Hurricane Heights er nokre hovudsakleg isfrie høgder som stig til kring 2 000 moh ved sørsida av toppen av Towle Valley i Convoy Range i Victoria Land i Antarktis. Namnet vart nytta av ei feltgruppe frå New Zealand Antarctic Research Programme 1989–90 for å skildre dette vindfulle høgdedraget.
Charlottetown
I byen ligg Charlottetown varmekraftverk på 112 MW med diesel som brensel. Det er det største kraftverket i provinsen og blit nytta som topplast og når elektrisitetstilførsla frå fastlandet fell ut.
Charlottetown er oppkalla etter dronning Charlotte, ektefellen til kong George III.
Berebølgje
Ei berebølgje er den bølgja som ber modulasjonen i eit signal, uansett om det er ei elektromagnetisk bølgje eller eit elektrisk signal. Kjenneteiknet til ei berebølgje er at ho har fast frekvens, der ein stiller radiomottakaren inn på for å motta sendinga. Ho har i prinsippet inga bandbreidde, men tek noko plass likevel. Modulasjon er informasjon som vert overlagra i berebølgja og inneheld all informasjon i sendinga. Dette kan vere tale, musikk eller data som kan kodast (modulerast) inn i berebølgja på ymse vis, til dømes AM eller FM.
Chiltern Hills
The Chilterns strekkjer seg 75 km sørvest til nordaust frå Goring-on-Thames i Oxfordshire, gjennom Buckinghamshire, via Dunstable Downs og Deacon Hill i Bedfordshire, til nær Hitchin i Hertfordshire.
Grensa mellom åsane er tydeleg definert på nordvestsida av ein bratt skrent, medan åsane glir meir forsiktig over i landskapet i søraust. På liknande måte markerer Themsen ei tydeleg grense i sørvest, medan dei nordaust for Luton går slakt ned mot landskapet kring.
Ryggen har skapt ein naturleg veg gjennom landskapet, og den romerske vegen Icknield Way følgjer same linje.
Busetnader
Fram til jernbanen og seinare bilvegane kom, var Chilterns hovudsakleg eit landleg område med småbyar langs hovudvegen gjennom åsane. Plasseringa til åsane, nordvest for London, har ført til at store vegar, jernbanelinjer og kanalar er ført gjennom åsane. Desse vart plasserte i høvande dalar, som High Wycombe, Hemel Hempstead, og dette førte til at folk busette seg i området.
Hege K. Kvitsand
Kvitsand fekk sitt gjennombrot då ho spelte på Sjetne IL. Sidan var ho aktiv i Byåsen IL og der etter i Bækkelaget SK. Sesongen 1994/95 vart ho kåra til årets spelar i Noreg. Etter 1997/98-sesongen i danske Gudme, gjekk ho tilbake til Byåsen og avslutta som aktiv på Trondheims topplag i 2001?
Kvitsand debuterte på det norske landslaget mot Danmark den 30. juni 1991. Ho vann sølv med Noreg under Sommar-OL 1992 i Barcelona, bronse både ved VM 1993 i Noreg og EM 1994 i Tyskland. Ho deltok også då Noreg under OL 1996 i Atlanta enda på fjerdeplass. Året etter fekk ho sølv under VM i 1997 i Austerrike/Ungarn. VM-finalen 1997 var Kvitsands 145. og siste kamp med det norske flagget på brystet, der ho skåra sitt 197. og siste landslagsmål. Kampen enda med dansk siger, nett som då ho debuterte.
Heddal prestegard
Prestegardslåven vart riven i 1990-åra og erstatta med ein ny låve i samme stil. Denne vart innvigd som Låvekyrkja i 1997 og inneheld m.a. kafeteria og billettkontor for stavkyrkja.
Ifylgje Riksantikvaren var området nord for låven pestkyrkjegard under Napoleonskrigane.
Tsarevitsj
På 1700-talet gjekk tittelen over til å vera offisiell tittel for eldstesonen til tsaren eller kronprinsen i Russland, medan tsesarevna var tittelen til kronprinsessa. Nemningane er ofte blitt forveksla, særleg i utanlandske kjelder. Aleksej Nikolajevitsj, kronprins av Russland var den siste som blei kalla tsarevitsj, sjølv om han faktisk var tsesarevitsj.
I kulturen
Ivan Tsarevitsj er eit typisk namn på helten i russiske eventyr.
Der Zarewitsch er ein operette av Franz Lehár som byggjer på eit skodespel av Gabriela Zapolska. Ho handlar om Aleksej Petrovitsj, sonen til Peter den store i eksil.
Tsarevitsj-egget er eit Fabergé-egg laga på oppdrag av tsarina Aleksandra til ære for tsarevitsj Aleksej Nikolajevitsj.
Tarik Elyounoussi
Tarik Elyounoussi er ein marokkansk-norsk fotballspelar, som i tida 2008-18 har spelt 53 landskampar for Noreg. Han vart noregsmeister i 2006 med Fredrikstad Fotballklubb, norsk seriemeister 2012 med Rosenborg BK og svensk seriemeister 2018 med AIK Stockholm.
Sykes-Picot-avtalen
Sykes-Picot-avtalen er namnet på ein løynd avtale som vart forhandla mellom Sir Mark Sykes og François Georges-Picot på vegner av høvesvis Storbritannia og Frankrike. Tingingane varte frå november 1915 til 16. mai 1916, og det viktigaste føremålet for tingingane var delinga av dei arabiske provinsane i Det ottomanske imperiet etter fyrste verdskrigen. Desse landområda inkluderte dagens Irak, Jordan, Syria, Libanon og Israel-Palestina, som alle vart innlemma i område styrt av britiske og franske styremakter. Frankrike fekk tildelt Syria, som under vilkåra for avtalen inkluderte dagens Libanon og den ottomanske provinsen Mosul. Britane fekk til gjengjeld tildelt provinsane Bagdad og Basra, attåt eit ikringliggjande område som inkluderte middelhavsbyane Akko og Jaffa. Britane fekk dessutan kontroll over det noko laust definerte heilage landet, eller Palestina.
Sykes-Picot-avtalen gjekk på tvers av lovnaden den britiske regjeringa hadde gjeve til Hussein bin Ali, sjarifen av Mekka. Britane hadde lova sjarifen at han og sønene skulle få eit eige arabisk kongedøme, som skulle vere sjølvstendig og rå over dei fleste arabiske provinsane i det ottomanske imperiet, dersom han sette i gang ein oppreist mot dei ottomanske styremaktene. I 1917 vart den løynde avtalen mellom Sykes og Picot avslørt av den nye bolsjevik-regjeringa til Vladimir Lenin. Avsløringa vart møtt med stort sinne av arabarane, som tykte seg svikta av britane.
Britane freista å bøte på klausulane i avtalen på San Remo-konferansen i 1920, men trass i endringane ein då kom fram til gjekk ikkje den arabiske motstanden mot avtalen over, og denne motstanden gjer seg framleis gjeldande i dag. Eit døme på dette kom i 2014, då Abu Bakr al-Baghdadi kunngjorde opprettinga av Den islamske staten (IS) og hevda at det nye kalifatet var den siste spikaren i kista for Sykes-Picot-avtalen.
Fotnotar
¨
Continous wave
CW er ei forkorting av engelsk continuous wave som eigentleg berre tyder berebølgje. Denne berebølgja har ein konstant frekvens og er nesten alltid i reint sinusformat. Grunnen til at denne berebølgja kan brukast til samband, er at ho kan slåast på og av, og på denne måten danna eit signal som kan tydast av ein mottakar. Dette er framleis den enklaste og ofte sikraste forma for samband over radio, lys eller straumkabel mellom to punkt. Den mest vanlege kodesystemet ein bruker er morsekode. Innan militært samband og amatørradio bruker ein uttrykket «CW» og samband som nyttar morsekode om kvarandre sjølv, om det er stor skilnad mellem desse omgrepa.
Lars Inge Terum
Terum har hovudfag i samfunnsvitskap frå Universitetet i Tromsø (1982) og doktorgrad (dr.philos.) frå det samfunnsvitenskaplige fakultet, Universitetet i Oslo (1996).
Lars Inge Terum arbeidde i perioden 1982-1998 som forskar ved INAS/NOVA, førsteamanuensis ved Norges kommunal- og sosialhøgskole og dosent II ved Høgskolen i Lillehammer. I 1998 vart han tilsett som professor ved Høgskolen i Oslo, med oppgåve å leie etableringa og oppbygginga av eit senter for profesjonsstudium. Frå 2008 til 2013 var Terum professor II ved Høgskulen i Volda.
Lars Inge Terum voks opp i Ålvik og Øystese i Hardanger.
Pershore
Pershore  er ein marknadsby i grevskapet Worcestershire i England. Han har kring 7500 innbyggjarar og ligg ved breidda av Avon. Byen er mest kjend for Pershore kloster, Pershore College (no ein del av Warwickshire College), og plommer og pærer som veks her.
Pershore ligg ved elva Avon, 10 km vest for Evesham og 10 km aust for Upton-upon-Severn.
Barouk
Barouk (arabisk الباروك) er ein landsby i Chouf distrikt i Libanon. Historisk vart landsbyen kjend som «det gode landet», på grunn av kjelda her (Nabeh-el-Barouk). Diktaren Rachid Nakhleh, som skreiv nasjonalsongen til Libanon, vart fødd i Barouk. Landsbyen er òg kjend for eplene sine og andre frukt, og for dei mange skogane med furu og eik. Like ved landsbyen ligg fjellet Jabal el Barouk på 1943 meter over havet. Fjellet ligg i det største naturreservatet i Libanon, Al Shouf-seder naturreservat, og nokre av dei eldste og flottaste Libanonsedertrea i Libanon står her.
Salbreen
Salbreen er ein isbre som er 13 km lang, og som flyt nord mellom Salen og Bergersenfjella i Sør-Rondane. Han vart kartlagt av norske kartografar i 1957 frå flyfoto tekne under U.S. Navy Operasjon Highjump i 1946–47, og namngjeven etter plasseringa nær Salen.
Christian Science
Christian Science ('Kristen vitskap') er ein kristendommen protestantisk trusretning som blei skipa av Mary Baker Eddy i 1879.
I 1875 gav Mary Baker Eddy ut boka Science and Health, with Key to the Scriptures, der ho presenterer eit åndeleg lækjingssystem basert på kristen bøn, og på lækjungane utført av Jesus og profetane i Bibelen.
Kyrkja har hovudkvarter i Boston i USA og har i tillegg underavdelingar utanfor USA. Christian Science verker mellom anna i Sverige, Danmark og Finland. Dei har organiserte forsamlingar i Noreg.
Vjatskije Poljany
Vjatskije Poljany (russisk Вя́тские Поля́ны) er ein by i Kirov oblast i Russland med om lag 40 000 innbyggjarar. Han ligg på høgre breidda av elva Vjatka, 350 km søraust for Kirov.
Fylke i Iran
Fylke i Iran (farsi شهرستان eller shahrestan) er ei administrative inndeling av dei større provinsane (ostan). Ordet shahrestan kjem frå dei persiske orda shahr, som tyder «by» og stān, som tyder provins eller stat.
Iranske fylke er delt inn i eitt eller fleire bakhsh (farsi بخش) eller distrikt. Eit typisk fylke har både byar og landsdistrikt, som er gruppe av nærliggande landsbyar. Ein by tener som hovudstad i fylket. Kvart fylke vert styrt av eit embete kalla farmandari, som koordinerer ulike offentlege hendingar og byrå, og vert styrt av ein farmandar.
Blant provinsane i Iran har Fars flest fylke (23), medan Qom berre består av eitt fylke, som Qom fylke. I 2005 hadde Iran 324 fylke.
Kinneret i Israel
Kinneret (hebraisk כִּנֶּרֶת) er ein moshava på sørvestbreidda av Genesaretsjøen i Israel. Han ligg i nord for Jordandalen, 6 kilometer sør for Tiberias og høyrer til Emek HaYarden regionale kommune. Landsbyen ligg kring 185 under havnivå og hadde i 2010 eit folketal på 1 087.
Joshua King
Joshua Christian Kojo King er ein norsk fotballspelar frå Oslo som i perioden 2012-18 har delteke i 37 landskampar for Noreg. Han har skåra 12 landslagsmål. King har aldri spelt for norske klubblag. Frå 2015 har han spela for AFC Bournemouth.
Kinneret i Israel
Historie
Kinneret vart grunnlagd i 1908 av Jewish Colonization Association og tok namnet sitt frå det gamle hebraiske namnet for Genesaretsjøen og frå ein bibelsk landsby ved Genesaretsjøen som låg lenger nord og høyrte til Naftali-stamma (Josva 19:35). Dei første åra var han busett av lokale bønder frå kringliggande landsbyar, og etter nokre år unge pionerar. Dei første jødiske nybyggjarane budde i khanar i lokale arabiske landsbyar. Beit Ha'almot vart grunnlagd i 1911 som ein jordbruksopplæringsgard for kvinner.
Joshua King
King reiste til England som 17-åring, og trente med Manchester United. Han makta ikkje å spele seg inn på laget, så i åra fram til 2012 prøvde han seg i Preston, Borussia Mönchengladbach og Hull City, utan suksess. Hausten 2012 gjekk turen til Blackburn Rovers, der han fekk meir speletid. Sommaren 2015 vart han overført til for AFC Bournemouth, der han markerte seg som ein målfarleg spiss.
Kinneret i Israel
Historie
Etter det israelske sjølvstendet vart landsbyen ein lokal kommune med eit areal på 7 000 dekar. Men under ei lokal omorganisering i 2003 kom han under Emek HaYarden regionale kommune.
Joshua King
King fekk sin debut på Noregs landslag den 7. september 2012 i Reykjavik, han var innbytar då heimelaget vann 2-0 i ein VM-kvalifiseringskamp. Dei neste sesongane var han fast inventar i landslagtroppene, og vart jamt nytta, om enn ofte som innbytar. Han står med 17 mål for Noreg (2020).
Jabal es Saaïdé
Jabal es Saaïdé (arabisk skrift جبل سعيدة) er eit fjell i Libanon nær den fråflytta landsbyen Saaïdé, kring 12 km nordaust for Baalbek i Libanon.
Saaidé I og Saaidé II er arkeologiske stader i dette området. Sommaren 1966 grov den libanesiske hæren ei grøft ved Saaidé I, og fann mange reiskapar og steintøy som sigdar, kverner, skraper, kislar, sylar og blad som vart daterte til 8000 til 6000 fvt. Jacques Besançon & Francis Hours oppdaga seinare eit lag frå eldre steinalder under laget frå yngre steinalder med knivar, spydspissar og anna.
Saaidé II, som dekkjer nesten 0,25 hektar, vart først grave ut i 1969 av Bruce Schroeder frå University of Toronto, men staden var skadd av moderne jordbruk. Jebal Saaidé er den einaste landsbyen funnen i Libanon som er datert til før jordbrukstida byrja. Innbyggjarane ser ut til å ha jakta forskjellige typar dyr som gaupe, hjort, gaselle og somme fuglar.
Trinity College i Dublin
Ein av dei eldste skriftene i Irland, Book of Kells, er ein av hovudattraksjonane ved colleget, og trekkjer til seg mange turistar.
I praksis er kollegiet og universitetet same eining, og dei blir difor ofte kalla kollektivt University of Dublin, Trinity College. Det viktigaste unntaket frå dette er måten universitetsgrader vert gjevne på; kollegiet står for undervisinga, medan universitetet deler ut gradene.
Al Kharabah i Jizan
Al Kharabah er ein landsby i Jizan-regionen, sørvest i Saudi-Arabia.
Masseturisme
Masseturisme er ei form for turisme der store mengder folk vitjar populære turistmål, ofte som delar av organiserte reisegrupper. Denne forma for turisme har oppstått takka vera lovfesta, betalt ferie og auka kjøpekraft i ei rekkje industriland frå 1960-talet av, i lag med utvikling av transport og turistbustader.
Sidan slutten av 2010-talet har ein byrja å bruka uttrykket overturisme om stader ein opplever som overfylte eller metta med turistar. Overturisme er spesielt definert av ein overdriven vekst i talet på vitjande i visse områder der mellombelse eller sesongmessige turisttoppar har ein permanent negativ innverknad på livsstilen, komforten og velværet til dei fastbuande.
Skildring
Den fyrste masseturismen byrja i 1841, då den britiske forretningsmannen Thomas Cook (1820-1890) organiserte ei togreise mellom Leicester og Loughborough for 500 medlemmer av eit avhaldslag. Dette var det fyrste reisebyrået, og blei deretter brukt til å vitja verdsutstillinga i London i 1851, og så for turar som kryssa den engelske kanalen for å vitja den franske kysten. Jernbaneselskap og deretter bilindustrien gav ut reiseguidar for å fremja verksemda si og vekka reiselyst.
Mogleiken til å reisa er generelt rekna som ein menneskerett, og blir særleg forsvart av reiselivsnæringa og av World Tourism Organization. «Sosial turisme», ei rørsle for å demokratisera turisme og gjera han tilgjengeleg for alle, voks fram på 1960-talet med skipinga av Bureau International du Tourisme Social (BITS), no International Social Tourism Organisation (ISTO), i 1963.
Faktorane som har bidratt til utbreiinga av massiv turisme er blant anna auke i levestandard, utbreiing av betalte feriar, utbreiing av privatbilisme og av veginfrastruktur, utvikling av lufttransport og rimelege bilettprisar, til dømes med charterfly, utvikling av reiselivsbyrå og reiselivsprodukt, kjedehotell med stor kapasitet som Club Med og rimeleg overnatting i stader som feriebyar.
Pakketurar er typiske for masseturisme, det same er konsentrasjonar av til dømes alpinanlegg på ein avgrensa stad der turistar bur i hopetal.
Trekkplaster
Dette var til dømes tilfellet for New Zealand etter at Lord of the Rings-filmane blei filma der, og for tv-serien Game of Thrones. Fleire stader ein hadde filma serien opplevde ei kraftig auke i turistmengda. Sevilla i Spania tok imot over 700 000 turistar i 2015. Hofdabrekka på Island tok imot over 500 000 turistar i 2014. Essaouira i Marokko tok imot over 600 000 turistar i 2014. I Nord-Irland estimerte ein at området fekk 350 000 vitjande i året takka vera serien.
Ein liknande auke fann stad i samband med serien Breaking Bad. Handlinga går føre seg i Albuquerque i New Mexico. Før Breaking Bad vitja som regel turistar til New Mexico Santa Fe. Takka vera Breaking Bad byrja fleire å vitja Albuquerque.
I Thailand blei stranda ved Mayabukta på Ko Phi Phi Leh kjend i 2000 gjennom filmen The Beach av Danny Boyle, med Leonardo Di Caprio og Virginie Ledoyen. 5000 turistar kom til staden kvar dag, og i 2018 blei stranda mellombels stengd for vitjande.
Konsekvensar av masseturisme
Masseturisme har ofte negative konsekvensar for lokalbefolkninga og miljøet. Det blir produsert mykje avfall, og ein treng myke energi og vatn. I attraktive varme land blir særleg vatn sløsa bort i store hotellkompleks (rennande vatn, vatning, symjebassen) til ulempe for lokale. I tropiske område brukar ein fastbuande gjennomsnittleg 27 liter vatn per dag mot 100 liter per dag blant turistar (ministerielle data, 2005). Ved sjøen blir dette vatnet som oftast pumpa direkte inn i den freatiske sona, noko som jamleg fører til nedsynking av bakken medan strandsand fyller dei underjordiske holromma som blir danna. Dette kan gjera at strender forsvinn, noko som så kan redusera talet på turistar.
Dei mange transportmidla som blir brukte av reisande, som fly, bussar og cruiseskip, bidrar til utslepp av CO2 og andre drivhusgassar.
Naturen kan også lida av masseturisme, nokre gonger direkte, som når ein tek selfie saman med ville dyr, eller på grunn av menneskeleg aktivitet nær dei. Mykje turisttrafikk kan slita ned vegetasjon og medføra erosjon, særleg i sårbare område.
Massiv turisme gjev «ekstremt splittande effektar på lokalbefolkninga: på den eine sida blir folk rikare, og på den andre sida lir folk og blir proletariserte og marginaliserte.»
Turisme kan før til at lokalbefolkninga ikkje lenger kan finna sin plass i dei store, travle byene. Det er blitt observert fenomen på grunn av massiv turisme som barne- og vaksenprostitusjon (ofte kalla sexturisme), fortrenging av befolkningar for å gi plass til eigedomsprosjekt i hotellbransjen, vekst i kriminalitet og narkotikahandel.
Regelverk
Venezia, som tar imot meir enn tretti millionar vitjande i året, har lagt ned forbod mot å oppretta nye hotell i sentrum sidan 2017, sett ein kvote på 20 000 tilstadeverande på Markusplassen under karneval og på visse heilagdagar, og stenging av visse gater og landingsfasar. Ein har også vurdert inngangsavgift som del av tog- eller flybillettar. Forboden oppførsel som å bada i Canal Grande i Venezia, i fontenene i Roma eller piknik på trappene til Duomo i Firenze blir bøtelagt. På Sardinia har mange strender lagt ned avgrensingar på mellom 300 og 1000 menneske per dag, som må betale inngangsbillettar på mellom 1 og 10 euro. Byrådet i Edinburgh i Skottland har vedtatt ein skatt på 2 pund per natt på alle bestillingar inkludert Airbnb. Amsterdam har avgrensa til 30 dagar i året for møblert utleie til turistar, forbode opning av nye suvenirbutikkar og stengd turistbussar ut frå sentrum. Paris har vurdert liknande tiltak og å avgrensa utleige av Airbnb-typen. I Hellas har styresmaktene avgrensa tilkomst av cruisepassasjerar til øya Santorini.
Dubrovnik, som blei meir populært som reisemål på grunn av Game of Thrones, måtte i 2017 innføra daglege kvotar for vitjande.
I 2018 stengte Filippinane øya Boracay i seks månader. Denne paradisiske øya var blitt til ein «septiktank», ifølgje presidenten i landet, som effekt av masseturisme. Stranda ved Mayabukta i Thailand blei stengd for fleire år i 2018.
På Svalbard er det lagt ned forslag om å avgrensa storleiken på turistskip og kva stader turistar kan gå i land.
Strandbete
Strandbete er ein plante i beteslekta i amarantfamilien. Han er stamforma til dyrka bete som mellom anna omfattar fôrbete, raudbete, sukkerbete og mangold. Blad av strandbete kan etast.
Albumet Golden Years
Golden Years er eit samlealbum frå 1983 av David Bowie, gjeven ut av RCA Records.
Strandbete
Strandbeten er ei eitt- eller toårig urt som kan bli rundt ein meter høg. Han har tynn pelerot og store, glinsande blad som er hjarteforma. Blomane er små, grøne og lite prangande, og sit i store blomsterstandar.
Albumet Golden Years
Etter 11 år hos RCA Records, avslutta Bowie kontrakten og signerte for EMI Records, og gav ut det særs populære albumet Let's Dance i 1983. RCA ønskte å utnytte populariteten til det nye albumet, og gav ut Golden Years, ei samling med songar tidlegare gjevne ut av Bowie. Plateomslaget bestod av eit nyleg fotografi av Bowie, som gav eit falskt inntrykk av at albumet inneheld ny musikk. Alle songane på albumet vart framført på konsert av Bowie under Serious Moonlight-turneen hans i 1983. Bowie var sint for at dette og andre samleplater kom ut på RCA utan at han fekk eit ord med i laget. I 1984 gav RCA ut alle dei tidlegare Bowie-platene på CD, igjen utan å be om løyve. Bowie fekk seinare kontroll over rettane til katalogen sin, så dei originale CD-utgåvene på RCA var berre i trykk ei kort stund og er i dag ettertrakta samlarobjekt.
Strandbete
Planten er ein halofytt, det vil seia at han trivst i salthaldige vekstområde. Han veks vilt i middelhavsområda og på vestkysten av Europa nord til Bohuslän. I Noreg finst han innvndra og forvilla på Sørlandet og elles tilfeldig ved møller og liknande. Arten var rekna som nær truga i Noreg på raudlista frå 2006, etter å ha døydd fleire stader etter kalde vintrar, men berre som sårbar i 2010, truleg på grunn av varmare klima.
Albumet Golden Years
Innhald
Alle songane skrivne av David Bowie utanom der andre er nemnde.
Strandbete
Strandbeteblad kan brukast som spinatvekstar, og kan etast rå, steikte eller kokte. Dei kan minna om bladbete (mangold).
Carl von Linné gav planten det vitskaplege namnet Beta maritima og spekulerte i om dette var opphavsplanten til dei foredla betetypane som blei dyrka som grønsaker. Moderne genforsking har vist at dette er tilfellet. Strandbete kryssar seg lett med andre varietetar av Beta vulgaris, og er blitt brukt til å dyrka fram nye trekk i dei dyrka typane.
Gutegruppe
Gutegruppe (engelsk boyband) er ei vokalgruppe knytt til popmusikk som typisk blir danna av unge gutar eller menn når dei er i tenåra eller tidleg i tjueåra. Dei har ofte ein ung kvinneleg fanskare, og framfører gjerne kjærleikssongar. Mange gutegrupper dansar i tillegg til å synga, og har ofte velkoreograferte opptredenar. Nokre slike grupper blir danna av seg sjølv, til dømes frå ei songgruppe knytt til ei kyrkje eller gospel. Mange andre blir danna av managerar eller plateselskap som held auditionar og vel ut passande medlemmer. Jentegruppe er ei tilsvarande nemning om vokalgrupper med berre kvinnelege medlemmer.
Gutegrupper har vore særleg populære på 1960-talet, med til dømes The Jackson 5 og The Osmonds, 1990-talet og tidleg 2000-talet med grupper som Take That, Backstreet Boys, *NSYNC, Boyzone og Westlife,  tidleg på 2010-talet med nye populære grupper som Big Time Rush og One Direction og K-pop-grupper som BTS, Exo, Seventeen og NCT, og seint på 2010-talet med grupper som CNCO, Why Don't We og PrettyMuch.
Musikkmagsinet Billboard meiner at ein definisjon av gutegruppe i vidaste forstand også kan inkludera tidleg The Beatles, som i byrjinga av karrieren la stor vekt på image og hadde ei stor overvekt av tenåringsjenter som tilhengjarar. Musikknettstaden Udiscovermusic nemner også blant andre The Beach Boys, The Monkees og Maroon 5 som band med ein tilsvarende karrierestart, men at desse heller ikkje kan kategoriserast som typiske gutegrupper.
Ski-VM 1954
Verdsmeisterskapen på ski i nordiske greiner 1954 vart arrangert i perioden 13. til 21. februar 1954 i Falun i Sverige. Langrennsøvingane vart avvikla på Lugnet, medan kombinert og spesielt hopprenn vart avvikla i Källviksbacken, fem kilometer sør for bykjerna i Falun.
Åtte tevlingar vart avvikla i løpet av meisterskapen. Nye øvingar i meisterskapen var 15 km og 30 km langrenn, den fyrste i staden for 18 km, samt 3x5 km stafett for kvinner.
15 km
<br style="clear:both" />
30 km
Dato: 14. februar
<br style="clear:both" />
50 km
Dato: 21. februar
<br style="clear:both" />
4 x 10 km stafett
Dato: 20. februar
<br style="clear:both" />
10 km
Dato: 21. februar
<br style="clear:both" />
3 × 5 km stafett
Dato: 17. februar
<br style="clear:both" />
Hopp/15 km
Dato: 16./17. februar
<br style="clear:both" />
Skihopping
Dato: 14. februar
<br style="clear:both" />
Medaljestatistikk
<br style="clear:both" />
Spinatvekst
Spinatvekstar er ulike grønsaktypar med blad som kan brukast til i rå eller kokt tilstand, som spinat, brennesle, karvekål, nyzealandsk spinat, rankspinat og ulike typar melde, syre og betar.
Black Box teater
Black Box teater er eit teater i Oslo som vart skipa i 1985. Frå februar 2004 har teateret hatt tilhald i nytt, særskild innreia lokale i Marstrandgata 8 på Dælenenga i stroket Rodeløkka etter fram til 2003 å ha hatt lokale på Aker Brygge i Vika. Teateret har to scener, Store og Lille, og i foajeen er det ein bar som er open før og etter framsyningane.
Black Box teater skal utgjere ein sentral part av den nasjonale infrastrukturen for fri scenekunst i Noreg, og har ingen eigen skodespelarstab. Teateret presenterer og co-produserer frittståande kunstnarar og kompani på tvers av sjangrar, har ein internasjonal og samtidsorientert profil, og presenterer jamleg nokre av det fremste scenekunstnarane i verda. Årleg arrangerer teatret Oslo internasjonale teaterfestival med nyskapande scenekunst frå heile verda. Fleire norske scenekunstnarar og kompani har Black Box teater som si premièrescene. Teaterets program vert lagt av kunstnerisk leiar.
Teateret får driftstilskott frå Oslo kommune og Kulturdepartementet, og i tillegg tilskott gjennom Den kulturelle skolesekken.
Seljord prestegard
Seljord prestegard ligg nokre hundre meter nordvest for Seljord kyrkje, og det ligg eit bustadfelt mellom kyrkja og prestegarden.
Hovudbygningen er eit lafta tømmerbygg i to etasjar med ståande panel og valmtak. Han har sitt noverande preg etter ei ombygging i 1906. Karakteristisk nok har eit rom i hovudhuset fått namnet Landstadrommet. Salmediktaren Magnus Brostrup Landstad budde her i delar av oppveksta og var seinere prest i Seljord etter faren. Han er òg minna med eit minnesmerke ved kyrkja.
You Can't Do That
«You Can't Do That» er ein song skriven av John Lennon (tilskriven Lennon–McCartney) og gjevne ut av The Beatles som B-sida til den sjette britiske singelen deira, «Can't Buy Me Love».
Komposisjon
Songen er ein av dei delvis sjølvbiografiske songane til Lennon som «sette ein lun tone opp mot spente trugslar, seksuell paranoia og sutring og ein dragande rytme,» i følgje Robert Sandall. Sjalusitemaet i songen var noko Lennon kom attende til i andre ssongar, som «Run for Your Life» og «Jealous Guy». Han var inspirert av den då relativt ukjende Wilson Pickett og songen har røter i ein 12-taktsblues. Lennon spelte gitarsoloen på songen.
George Harrison skreiv riffet som vert nytta i starten og slutten av songen i studioet i følgje Tom Petty i Rolling Stone. Då Petty spurte han om korleis han kom på riffet, svarte Harrison «eg berre stod der i studio og tenkte, 'Eg må gjere noko!'».
Innspeling og utgjeving
«You Can't Do That» vart spelt inn tysdag 25. februar 1964 i Abbey Road Studios i London. Eit tidleg forsøk med rettleiande vokal finst på Anthology 1. Det var den første songen som var ferdig veka før The Beatles byrja å filme A Hard Day's Night, men «I Should Have Known Better» og «And I Love Her» vart påbyrja same dagen.
Medan dei var i New York for The Ed Sullivan Show vart gitaristen George Harrison presentert ein Rickenbacker 360 Deluxe elektrisk gitar med 12 strengjer verdt (i 1964) 900 amerikanske dollar. Det var berre den andre som var laga då, og han vart høyrt for første gongen på «You Can't Do That» og gjev songen den særeigne ringande lyden.
Songen vart først gjeven ut som B-side på «Can't Buy Me Love» den 16. mars 1964 i USA av Capitol Records og den 20. mars 1964 i Storbritannia av Parlophone. Det var den sjuande singelen til Beatles i USA og den sjette i Storbritannia. Songen kom sidan ut på albumet A Hard Day's Night i Storbritannia og The Beatles' Second Album i USA.
The Beatles vart filma då dei mima til «You Can't Do That» som ein del av den siste konsertsekvensen i filmen A Hard Day's Night. Filminga fann stad 31. mars 1964 på Scala Theatre i London, men vart ikkje nytta. Han vart derimot send på The Ed Sullivan Show den 24. mai. Framføringa er med i dokumentarfilmen The Making of «A Hard Day's Night».
The Beatles spelte inn «You Can't Do That» fire gonger for BBC radio i 1964. Han vart òg framført på konsertane deira det året, og var den andre songen på setlista, etter «Twist And Shout», på turneen deira i Australia og Nord-Amerika.
I følgje Mark Lewisohn i boka The Beatles Recording Sessions overdubba George Martin eit pianospor til opptak 9 den 22. mai 1964 for albumversjonen av songen, men dette vart aldri brukt.
Harry Nilsson-versjonen
«You Can't Do That» vart spelt inn av Harry Nilsson for debutalbumet hans Pandemonium Shadow Show (1967). Nilsson omarrangerte songen slik at han vart meir langsam. Han arbeidde òg inn referansar til 18 andre Beatles-melodiar i miksen, som regel med å sitere små utdrag av tekstane i korvokalen.
Songen vart den første hitten til Nilsson som artist, men nådde berre 122. plassen på den amerikanske lista, medan han gjekk inn på Topp 10 i Canada. I lag med resten av albumet vart Nilsson ein av favorittartistane til The Beatles. Lennon skal ha lytta til Pandemonium Shadow Show i 36 timar på rad då han fekk eit eksemplar av Derek Taylor. Han ringde så til Nilsson for å gratulere han, noko som starta eit venskap som varte livet ut for Lennon. Seinare, under ein pressekonferanse i 1968 for å annonsere skipinga av Apple Corps, vart Lennon spurt kven den amerikanske favorittartisten hans var. Han svarte då Nilsson. Det same gjorde McCartney.
Creedence Clearwater Revival: Box Set
Creedence Clearwater Revival: Box Set er ein plateboks av Creedence Clearwater Revival, utgjeven i 2001. Han inneheld alle studioalbuma deira, to konsertalbum og songar spelte inn under det tidlegare namnet deira «The Golliwogs» og «The Blue Velvets».
Paleosibirske språk
Paleosibirske språk er ei fellesnemning på nokre språk som vert talt av enkelte folkegrupper i det austlege Sibir. Desse språka treng ikkje vere i slekt, gruppa består rett av slett av språka som vart snakka i området før nyare språkgrupper kom inn i området, framfor alt mongolske, tungusiske, tyrkiske og slaviske språk.
Dei fleste av dei paleosibirske språka har i dag få talarar. Fleire nærskylde språk er utdøydde, og mange av dei noverande språka er kanskje på veg til å døy ut.
Dei paleosibirske språka omfattar i dag følgjande språk og språkgrupper:
Ida Kohlmeyer
Ida Rittenberg Kohlmeyer var ein amerikansk målar og bilethoggar som budde og verka i Louisiana. Kohlmeyer byrja å måla i 30-åra, og oppnådde vid merksemd for verka sine i kunstmuseum og galleri i heile USA. Det er verk av henne ved National Museum of Women in the Arts, Smithsonian American Art Museum, Ogden Museum of Southern Art og New Orleans Museum of Art. Kohlmeyer var medlem av reformjødedomrørsla, og hadde ei aktiv rolle i det jødiske samfunnet i New Orleans gjennom heile livet. Touro Synagogue i New Orleans stiller ut mange av verka hennar i synagogen og i samfunnshallen sin.
Bakgrunn
Kohlmeyer, fødd Rittenberg, var dotter av polske innvandrarar til USA. Ho tok graden Bachelor of Arts in English ved Newcomb College, eit tidlegare kvinnecollege ved Tulane University. Etter å ha gått ut frå Newcomb gifta ho seg med Hugh Kohlmeyer, og dei drog på bryllaupsreise til Vera Cruz og Mexico by i Mexico i 1934. Her blei Kohlmeyer inspirert av og fatta interesse for kunst frå Sør- og Sentral- Amerika.
Kunstkarriere
Kohlmeyer vende tilbake til Newcomb/Tulane i 1950 og fullførte graden Master of Fine Arts i måling i 1956. Deretter studerte ho måling med kunstnaren Hans Hofmann i New York. Hofmann, som er kjend for fargebruken sin, påverka henne mot avgjerda ho etterkvart tok om å gå vekk frå realistisk representasjon og i staden laga abstrakt kunst. Dei tidlege verka hennar var hovudsakleg i ein gestural style påverka av Holfmann og andre abstrakte impresjonistar, som Arshile Gorky og Mark Rothko, som ho møtte i New York.
Ho hadde si fyrste utstilling ved New Orleans Museum of Art i 1957, og si fyrste utstilling i New York ved Ruth White Gallery i 1959.
Inspirert av interessa for søramerikansk kunst og verka til Miró utvikla Kohlmeyer sin eigen stil, «...a distinctive vocabulary of hieroglyphs, shapes, and signs, all organized in a loose grid, that hovered among abstraction, writing and emblem.» Ho utforska denne stilen seinare i livet sitt. Atlanta High Museum of Art hadde ei retrospektiv utstilling av verka hennar i 1972, det same gjorde Mint Museum of Art i Charlotte i Nord-Carolina, som sende utstillinga til sju byar i 1984 og 1985.
Kohlmeyer nådde høgda av karrieren sin seint i livet, då ho fekk fleire større kommisjonar, mellom anna eit prosjekt for Equitable Life Assurance Society-bygningen ved 1515 Poydras Avenue i New Orleans og ein større installasjon av tjue måla metallskulpturar for Audubon Aquarium of the Americas ved breidda av Mississippi med tittelen Aquatic Colonnade. Kohlmeyer døydde i 1997 ved Touro Infirmary i New Orleans.