cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nordvikbukta
Nordvikbukta (russisk Бухта нордвик - Bukhta Nordvik) er ei bukt i Laptevhavet i Russland. Ho ligg søraust for Khatangabukta mellom to små halvøyar. Landtunga i vest er Urjung Tumus-halvøya, der den tidlegare landsbyen Nordvik låg. I Nordvik låg det ein frykta gulag, men landsbyen er i dag fråflytta. Halvøya i aust vert kalla Nordvikhalvøya med Kapp Peksa som det nordlegaste punktet. Aust for dette neset ligg Anabarbukta.
Nordvikbukta er 39 km brei og har form som ein halvsirkel. Ho er forholdsvis grunn med eit gjennomsnittleg djup på berre 6 meter. Rundt bukta ligg lågland og klimaet i området er særs hardt. Med særs lange og harde vintrar er Nordvikbukta islagd store delar av året.
Nordvikbukta og det omliggande område høyrer til Republikken Sakha.
Det islandske flagget
Det islandske flagget er blått med ein kvitkanta raud kross. Det vart offisielt flagg 19. juni 1915, men hadde vore brukt uoffisielt sidan 1913. Som i flagga til dei andre nordiske landa vert den nordiske krossen nytta. Før dette flagget vart laga var eit flagg med kvit kross på blå duk i bruk, men det var aldri godkjend av dei danske styresmaktene.
Statsflagget er utan riksvåpen, men har splitt. Island har ikkje militære styrkar og har heller ikkje noko orlogsflagg. Frå statsflagget vert det danna andre statstjenesteflagg, slik som tollflagget. Dette har ein sylv T i det øvste feltet ved stonga. Presidentenflagget har riksvåpenet i senteret av krossen.
Valter Butte
Valter Butte er ein isfri butte på austsida av Schyttbreen, kring 5 nautiske mil (9 km) vest-nordvest for Schumacherfjellet i Dronning Maud Land. Det vart kartlagd av norske kartografar frå landmålingar og flyfoto av Den norsk-britisk-svenske antarktisekspedisjonen (NBSAE) (1949–52) og kalla opp etter Stig Valter Schytt, nestkommanderande og glasiolog på ekspedisjonen.
Roy Clapham
Arthur Roy Clapham var ein britisk botanikar. Han føreslo termen «økosystem» etter spørsmål frå Arthur Tansley i 1930-åra.
Etter utdanning var Downing College i Cambridge arbeidde Clapham ei tid ved Rothamsted Experimental Station før han underviste i botanikk ved universitetet i Oxford. Han var professor i botanikk ved Universitetet i Sheffield frå 1944 til 1969. Han var medforfattar av plantehandboka Flora of the British Isles som kom ut i 1952 med to seinare utgåver i 1963 og 1987.
Pekka Zajkov
Biografi
Zajkov har arbeidd ved instituttet for språk, litteratur og historie ved den karelske filialen av Det russiske vitskapsakademiet i Petrozavodsk. No er han professor i karelsk ved universitetet i Joensuu.
Lingvistisk arbeid
I tillegg til ein liten monografi over akkalasamisk fonologi og morfologi frå 1988 og ei kolasamisk tekstsamling frå 1988 (i lag med V.Z. Panfilov og G.M. Kert) har han også arbeidd med namnespørsmål i Karelen og med karelsk grammatikk.
Saint-Germain-en-Laye
Saint-Germain-en-Laye er ein kommune i dei vestlege forstadane til Paris i Frankrike, men har status som by. Han ligg 19,1 km frå sentrum av Paris, og er sous-préfecture (underprefektur) i departementet Yvelines.
Fordi han inneheld Saint-Germain-en-Laye-skogen, ein nasjonalskog, dekkjer han om lag 48 km², og er dermed den største kommunen i Yvelines.
Historie
Saint-Germain-en-Laye vart grunnlagd i 1020 då Kong Robert II av Frankrike (regjerte 996-1031) grunnla eit nonnekloster ved sida av kyrkja av Saint-Germain.
Fram til den franske revolusjonen i 1789 hadde byen vore ein kongeleg by og Château de Saint-Germain var residens for fleire franske monarkar. Det gamle slottet vart bygd i 1348 av Kong Karl V på grunnmuren til eit gamal slott (château-fort) frå 1238. I 1862 oppretta Napoleon III Musée des Antiquités Nationales i det tidlegare kongelege slottet. Museumet har utstillingar frå steinalderen til den keltiske perioden. «Dame de Brassempouy» laga av støttanna til ein mammut for rundt 23 000 år sidan er den mest kjende gjenstanden i museumet.
Blåtinden
Blåtinden er namnet på fleire fjell i Noreg:
Andorransk geografi
Andorra er med ei flatevidd på 468 km² eitt av verdas minste land. Mesteparten av Andorra er kupert fjellterreng, og landet har ein gjennomsnittshøgd over havet på 1 996 meter. Tre smale dalar går saman til Valiraelva, som er det lågaste punktet i Andorra med 870 meter over havet. Elva går vidare inn i Spania.
Landet har eit temperert klima, men noko lågare temperaturar enn grannelanda på grunn av høgda, så det kjem gjerne snø om vinteren. Sommaren er derimot tørr og varm.
Kikkan Randall
Kikkan Randall er ein USA-amerikansk tidlegare langrennar, fødd i Salt Lake City. Ho vart verdsmeister i lagsprint under Ski-VM 2013 i Val di Fiemme og olympisk meister i same øvinga då Vinter-OL 2018 fann stad i Pyeongchang, i begge tilfella i lag med Jessica Diggins.
Aktiv
Randall deltok i verdscupen i langrenn frå 2005 til 2018. I tida desember 2007 til mars 2014 vann ho 13 renn i verdscupen, 11 av sigrane kom i sprintevlinga, medan 2 var etappesigrar i Tour de Ski. Under Ski-VM 2009 i Liberec tok ho sølvmedaljen i sprintøvinga, italienske Arianna Follis kneip gullmedaljen. Fire år seinare rauk Randall tidleg ut or sprinttevlinga under verdsmeisterskapen i Val di Fiemme, derimot spurta ho, i same meisterskapen, frå Sveriges Ida Ingemarsdotter og Finlands Krista Lähteenmäki og sikra slik seg og Jessica Diggins eit noko overraskande VM-gull på sprintstafetten. Under Ski-VM 2017 i Lahti kneip Randall bronsen i sprintøvinga, langt bak gullvinnar Maiken Caspersen Falla og sølvvinnar Diggins. Høgdepunktet for Randall og Diggins kom under vinterleikane i Sør-Korea, den 21. februar 2018. Sistnemnde utøvar stakk frå den svenske ankerkvinna Stina Nilsson i avslutninga på sprintstafetten. Det var fyrste gongen USA vann OL-gull i langrenn.
Randall vann premien som beste utøvar i sprint-verdscupen tre år på rad, 2012-14. I vanleg langrenn makta ho aldri å hevde seg.
Saint-Germain-en-Laye
Historie
Louis XIV var fødd i slottet. Louis XIV gav slottet til Kong James II då han reiste i eksil frå England etter den ærerike revolusjonen i 1688. Kong James budde i slottet i 13 år, og dotter hans Marie-Louise Stuart vart fødd her i 1692. Kong James Stuart er gravlagd ved kyrkja i Saint-Germain.
Saint-Germain-en-Laye er kjend for den 2,4 km lang steinterrasen bygd av André Le Nôtre frå 1669 til 1673. Terrasen gjev utsyn over dalen og Seinen, og Paris i horisonten.
Piz Minschun
Piz Minschun er eit fjell i Silvrettafjella (Dei sveitsiske Alpane) i Graubünden i Sveits.
Saint-Germain-en-Laye
Historie
Under den franske revolusjonen vart namnet på byen mellombels endra til Montagne-du-Bon-Air.
Under okkupasjonen frå 1940 til 1944 var byen hovudkvarter for den tyske hæren.
Astronomer mot orddeling
Astronomer mot orddeling (AMO) er ein norsk organisasjon som arbeider mot fenomenet orddeling (eigentleg særskriving). Pr. 24. oktober 2006 hadde organisasjonen 7347 medlemmer.
AMO er ikkje ein organisasjon i konvensjonell forstand, men meir ein bevisstgjeringskampanje utan nokon av dei organa ein normalt forbind med organisasjonar. På heimesida deira er det bilete av feilaktige orddelingar i ulike samanhengar, for eksempel på butikkskilt, for å gjera oss merksame på galen språkbruk i samfunnet. I vedtektene på nettsida deira blir likevel omgrepet «organisasjon» konsekvent bruka som nemning. Medlemmene blir kalla sjefar og er nummerert etter når de meldte seg inn. Leiinga er sett saman av eit overhovud, ein president og ein adm. direktør. Desse må oppfattast som tomme titlar.
Namnet er ein referanse til AMOs opphav: Organisasjonen vart stifta av astronomistudentar ved Universitetet i Oslo våren 1996. Vedtektene, som berre består av tre paragrafar, slår fast at ein «trenger ikke engang å være astronom» for å vera medlem.
Valira
Valira er ei elv i Andorra med ei lengd på 44 km, og ei av sideelvene til Segre, som igjen er ei av sideelevene til Ebre (Ebro). Ho munnar ut i Segre i La Seu d'Urgell.
Bobigny
Bobigny er ein kommune i dei nordaustlege forstadane til Paris i Frankrike, men har status som by. Han ligg 9,1 km frå sentrum av Paris, og er préfecture (administrasjonssenter) i departementet Seine-Saint-Denis.
Innbyggjarane vert på franks kalla Balbyniens.
Lady av Styx
Bakgrunn
«Lady» vart skriven av Dennis DeYoung for kona si, Suzanne Feusi, den første songen han skreiv til ho.
Dette er den einaste songen frå dei fire Wooden Nickel-albuma deira som framleis vert spelt på konsertane deira.
Høgaste fjell i Noreg etter primærfaktor
Dette er ei liste over alle fjella i Noreg med primærfaktor på minst 1000 meter. Primærfaktor er eit mål på kor mykje ein fjelltopp hevar seg i høve til terrenget omkring.
Lady av Styx
Lady '95
Lady '95 er ei nyinnspeling frå 1995 som Styx gjorde av songen frå 1973. Han vart spelt inn på ny på grunn av ein strid mellom plateselskapa A&M Records og Wooden Nickel Records. Denne versjonen finst berre på A&M-samlinga Styx: Greatest Hits, som songen vart spelt inn for.
Høgaste fjell i Noreg etter primærfaktor
84 fjell i Noreg har primærfaktor som er høgare enn 1000 meter. Galdhøpiggen har ein primærfaktor på 2370 meter, noko som er størst i Noreg og heile Skandinavia. Det næraste fjellet som er høgare enn Galdhøpiggen, såkalla parent mountain, er Tatrafjella i Polen. Den horisontale avstanden frå Galdhøpiggen til det høgare punktet i Tatrafjella er 1570 km. Avstanden frå ein fjelltopp til eit høgare punkt i terrenget rundt vert kalla sekundærfaktoren. Medan mange av dei aller høgaste fjella i Noreg ligg i Jotunheimen, Rondane og på Dovrefjell er det få av desse med på denne lista. Troms er mest representert på lista, og særleg området rundt Lyngenhalvøya har mange fjell med stor primærfaktor.
Lady av Styx
Andre media
Songen er blitt brukt i forskjellige TV-program, inkludert episodar av It's Always Sunny in Philadelphia, Freaks and Geeks, The Office og Still Standing. Han er òg blitt nytta i filmar som The Perfect Man, Old School og Underdog.
Høgaste fjell i Noreg etter primærfaktor
Berre fjell på det norske fastlandet er med på lista. Beerenberg på Jan Mayen har ein primærfaktor på 2277 meter, noko som hadde kvalifisert til ein andreplass på lista.
Lady av Styx
Andre media
Homer Simpson, som Odyssevs, syng denne songen når han kryssar elva Styx i ein episode av The Simpsons.
Dennis DeYoung song songen med Hal Sparks i 2006 på TV-showet Celebrity Duets.
Aleksej Krutsjonykh
Aleksej Jelisejevitsj Krutsjonykh var ein russisk poet.
Krutsjonykh studerte ved kunstskulen i Odessa. År 1912 gav han og Velimir Khlebnikov ut diktet Igra v adu som var illustrert av Kasimir Malevitsj. Saman med Khlebnikov vert Krutsjonykh rekna som oppfinnaren av kunstspråket zaum. Krutsjonykh skreiv elles librettoen til futuristoperaen Siger over sola, med kulissar laga av Kasimir Malevitsj.
I 1912 underskreiv Krutsjonykh dei russiske futuristane sitt manifest Ein øyrefik til den offentlege smaken. Året etter var han med og sende ut programskriftet Slovo kak takovo, der idéen om det transmentale språket vart lansert.
Truleg var Krutsjonykh den mest radikale poeten knytt til den russiske futurismen, ei rørsle som og Vladimir Majakovskij, David Burljuk og andre tok del i.
Han gifta seg med avantgarde-målaren Olga Rozanova i 1912.
Krutsjonykh sitt mest berømte dikt
(1913)
Omvikdalen
Omvikdalen er eit dalføre i Kvinnherad kommune i Vestland. Dalen ligg på søraustsida av Hardangerfjorden om lag 4 km sør for Rosendal. Han er ein typisk U-dal graven ut av isen, om lag 5 km lang og 1 km brei. I den flate dalbotnen ligg ei breavsett morene som elva etter kvart har grave ut til terrassar. På begge sider av dalen går fjella opp mot 1000 meter over havet. Fylkesveg 500 (tidlegare riksveg 48) går gjennom bygda, og det går veg opp dalen til Matre og inn mot Folgefonna.
Ved sjøen ligg Dimmelsvik, den gamle tingstaden for området, med tinghuset. Her var også handelsstad. Dimmelsvik er også postadressa for bygda. Lenger opp i dalen ligg forfattaren Jens Tvedt sin barndomsheim, med ei samling av bøkene hans. I bygda finn ein også Nistovetunet og Bakkastova, to gamle røykstover, eigde av Sunnhordland museum.
Molde kommune
Kommunen ligg på nordsida av Romsdalsfjorden og strekkjer seg austover i den tidlegare Bolsøy kommune kring Fannefjorden, omfattar halvøya mellom henne og Langfjorden. Dessutan heile nordsida av Langfjorden, rundt Eidsvågen og Eresfjorden, øyane Sekken (18,45 km²), Veøy (1,1 km²) og Bolsøy (4,9 km²). Kommunen grensar no til Aukra kommune, Hustadvika kommune og Gjemnes i nord, Vestnes og Rauma i sør, Ålesund kommune i sørvest, Sunndal i aust og til Lesja i Innlandet fylke i søraust.
Byen Molde har eit velkjent utsyn mot det såkalla Moldepanoramaet som tel 222 tindar. Molde vart ladestad i 1614 og kjøpstad i 1742. Bykjernen vart hardt skadd ved bybrannen den 21. og 22. januar 1916, og seinare ved tysk bombing i april 1940 (285 bygningar totalskadd). Vart attreist med store forretningsgårdar langs breie gater. Byen er Romsdals sentrum og fylket Møre og Romsdals administrasjonsby; bispesete frå 18. september 1983.
Omvikdalen
Bygda har eigen barneskule og barnehage.
Molde kommune
Industrien omfattar m.a. Oskar Sylte Mineralvannfabrikk (kjend ananasbrus), skipsverft og annan verkstadindustri, samt ein stor lysarmaturfabrikk (Glamox). Her ligg òg ein høgskole (tidlegare ei avdeling av distriktshøgskulen i fylket), stort sjukehus, flott fotballstadion, Romsdalsmuseet og den gamle storgarden Moldegård, amtmannsbolig frå 1704, modell for Ibsens "Rosmersholm". Molde vert vitja av mange turistar, og mest hektisk er det under jazzfestivalen midt i juli.
Høgskolen i Molde ligg like vest for Molde sentrum og tilbyr bachelor- og mastergradsstudier innan fagområda, økonomi, informatikk, samfunnsfag, helse- og sosialfag. I tillegg tilbyr Høgskolen i Molde doktorgradsutdanning i logistikk.
I Molde ligg òg republikken Makedonia sitt generalkonsulat i Noreg.
1890-åras idyll med småe hus og store, bugnande hagar, gav Molde tilnamnet "Rosenes by".
Molde er òg kjend for fotballaget sitt, Molde Fotballklubb, som i mange år har hevda seg helt i toppen (med Champions League-spel i 1999 som høgdepunkt).
Folketalsutvikling
Etter dei store kommunesamanslåingane på midten av 1960-talet vart Molde kommune den tredje største kommunen i Møre og Romsdal etter folketal. I 1969 passerte han Kristiansund i folketal, og har sidan då vore den nest største byen og kommunen i fylket.
Folketalsutvikling for noverande Molde kommune frå 1900:
Kjende folk frå Molde kommune
Folk frå Molde vert kalla «moldensarar».
Kroa i Bø
Kroa i Bø er ei kjend norsk konsertscene og eit studenthus knytt til Høgskulen i Telemark, avdeling Bø. Studenthuset blir drive som ei stifting. Huset har ei konsertscene, ein pub og kontorlandskap.
Ved hovudscena på Kroa i Bø kan opp til 750 oppleve store norske og internasjonale artistar. Trass i at Bø er ein liten tettstad er Kroa i Bø særs kjend og ein mykje nytta scene for norske rockeartistar på turné, og har ofte vore nytta som opningsscene for større turnéar. Scena blir stort sett drive frivillig av studentane ved høgskulen.
Sjølve huset «Kroa i Bø» vart innvigd i 1985, medan utvalet Kro & Kultur, som har hovudansvaret for dei fleste arrangementa, vart danna allereie i 1971. Eit stort trettiårsjubileum vart feira i 2001 med dei då ukjende Röyksopp, Kaizers Orchestra, Gåte, Askil Holm, Vidar Vang og Odd. Kroa i Bø har også vore vertskap for internasjonale artistar som Angélique Kidjo, Morphine, Phoenix, The Wannadies og Ash.
Band som Surferosa og Rebolt har starta opp frå miljøet på Kroa i Bø. Kroa i Bø blei kåra til Årets Konsertarrangør 2005 av Norsk Rockforbund. Dei var også nominert til den same prisen i 2010.
Roberts Butte
Roberts Butte er eit særs markant og slåande platåfjell (2830 moh) i Antarktis og er synleg frå lang avstand, 3 km nordvest for Miller Butte i Outback Nunataks.
Piz Mundaun
Piz Mundaun er eit fjell i Dei lepontinske Alpane, i nærleiken av Obersaxen i kantonen Graubünden i Sveits.
Lenangstindane
Lenangstindane er eit fjellmassiv i Lyngsfjellan i Tromsø kommune i Troms og Finnmark. Store Lenangstiden når opp til 1625 meter over havet, Austre Lenangstinden 1575 moh, medan Litle Lenangstinden er 1100 moh.
Fjellet er det fjerde høgaste i landet ut frå primærfaktor.
Seine-Saint-Denis
Seine-Saint-Denis er eit departementet nord i sentrale delar av Frankrike like nordaust for Paris. Departementet ligg i regionen Île-de-France, og er kalla opp etter elva Seinen og byen Saint-Denis. Lokalt vert departementet stundom kalla «l'neuf trois» ('Ni-trearen') etter det offisielle administrasjonsnummert til departementet, 93.
Historie
Seine-Saint-Denis var ein stor del av det tidlegare departementet Seine fram til 1964. Gjennom historia har venstresida stått sterkt i departementet, særleg Det franske kommunistpartiet, som framleis sit i byrådet i byar som Saint-Denis, Aubervilliers, Bobigny og La Courneuve. Seine-Saint-Denis er det einaste departementet der kommunistpartiet har fleirtal i hovudstyret.
Geografi
Departementet er i dag ein del av regionen Île-de-France, og i lag med Val-de-Marne og Hauts-de-Seine er det eit av tre små departementet som dannar ein ring rundt Paris, kjend som petite couronne («den litle ringen»). Seine-Saint-Denis grensar til departementa Val-de-Marne, Seine-et-Marne, Val-d'Oise, Hauts-de-Seine og Paris.
Folkesetnad
Innbyggjarane i departementet vert på fransk kalla Séquano-Dionysiens.
Seine-Saint-Denis er det departementet med flest immigrantar i Frankrike, om lag 25 %.
Siirt
Siirt (arabisk سِعِرْد Siʿred, armensk Սղերդ Sġerd, syrisk ܣܥܪܬ siʿreth, osmansk tyrkisk سعرد) er ein by søraust i Tyrkia og det administrative senteret i provinsen Siirt. Byen har kring 130 000 innbyggjarar (2009).
Matthias Numsen Blytt
Matthias Numsen Blytt var ein norsk botanikar. Sonen Axel var òg ein viktig botanikar.
Siirt
Klima
Siirt har eit halvtørt klima med særs varme og tørre somrar og kalde og våte vintrar. Om vinteren er det ofte frost og stundom snø.
Matthias Numsen Blytt
Blytt studerte først jus, men gjekk i 30-årsalderen over til botanikk og vart i 1837 professor i botanikk ved Universitetet i Oslo. Målet til Matthias Blytt var å gje ei oversikt over plantene si geografiske fordeling og han gjorde ei mengd årvisse reiser i Noreg sommarstid der han undersøkte floraen i dei fleste delane av landet. Eit unntak var i åra 1829–32, då han studerte utanlands takk vere offentlege stipend. Han kom då i kontakt med mange leiande botanikarar i Storbritannia og på kontinentet, og samla inn mange planter, spesielt i Alpane og Pyreneane. Utover i 1840-åra reiste han mindre; helsa skranta og han fekk aukande administrative plikter som professor i botanikk frå 1837 og einebestyrar av Botanisk hage.
Etter at Blytt døydde gjekk den store private botaniske samlinga hans inn i Universitetsherbariet, som med det fekk eit mykje større vitskapeleg verde enn før. Det norske botaniske fagtidsskriftet Blyttia (grunnlagt 1943) er kalla opp etter far og son Blytt. Grasslekta Blyttia og moseslekta Hypoblyttia blei oppkalla etter Mathias Blytt.
Henrik Wergeland, som var ein interessert amatørbotanikar, gjekk på Blytt sine førelesningar. Dei to vart gode vener og Wergeland tileigna to dikt til Blytt: Godmorgen (til en botanisk venn) og Til Sylvan (En Botaniker) – der Sylvan er eit pseudonym for «M. Blytt, Lector Botanicæ».
Elektrisk generator
Ein generator er ein maskin som omdannar mekanisk energi (rørsleenergi) til elektrisk energi, til dømes i eit vasskraftverk, der store turbinar vert drivne av rørsleenergien frå eit vassfall. Mindre generatorar kan verte drivne av bensin- eller diselmotorar, og kan være flyttbare eller stasjonære. Små generatorar, t.d. internt i eit køyretøy, vert gjerne kalla dynamoar.
Verkemåten til ein generator er motsett av ein elektromotor.
Stickney-krateret
Stickney-krateret er det største krateret på marsmånen Fobos. Det ligg på 5°S 55°V på Fobos og utgjer med sine ni kilometer i diameter ein stor del av månen si overflata. Krateret er namnsett etter Chloe Angeline Stickney Hall, kona til Asaph Hall, oppdagaren av Fobos. Inne i Stickney-krateret ligg eit mindre krater som er danna av eit seinare nedslag.
Grøfter og kraterkjeder som tilsynelatande strålar ut ifrå Stickney har leidd til teoriar om at nedslaget som laga krateret nesten øydela månen. Forsking gjort ved hjelp av Mars Express-sonden indikerer at dette ikkje er tilfelle og at dei har blitt danna av materiale kasta av Mars under nedslag på planetoverflata. Kraterveggane til Stickney har ein tydeleg lineær tekstur som skuldast ras i kratersidene.
Toltec Butte
Toltec Butte er ein butte aust for Harris Valley i Shipton Ridge i Allan Hills i Oates Land. Det vart undersøkt av New Zealand Antarctic Research Program (NZARP) Allan Hills Expedition (1964) som namngav fjellet etter likskapen til to bygningar frå sivilisasjon med same namn.
Coma Pedrosa
Coma Pedrosa er det høgaste punktet i Andorra. Det ligg nordvest i miniputtlandet i Pyreneane med ei høgd på 2 942 m. Den næraste landsbyen er Arinsal i La Massana.
Fjelltoppen er eit populært mål for fjellklatrar. Han er ikkje teknisk vanskeleg, men anstrengande. Fleire små fjellvatn og tjern ligg i fjellsida, til dømes Estanys de Baiau, som ligg på vestsida av fjellet på den spanske sida av grensa.
Martin Koukal
Martin Koukal er ein tsjekkisk tidlegare langrennar frå Nové Město na Moravě som vart verdsmeister på 50 km under Ski-VM 2003 i Val di Fiemme. Han vann elles ein VM-bronse og ein OL-bronse i ulike stafettøvingar.
Aktiv
Koukal deltok i verdscupen i langrenn frå 1997 til 2011. Bortsett frå ein tredjeplass i ei sprinttevling i Garmisch-Partenkirchen i desember 1999, vart han lagt lite til merke i skimiljøet føre Ski-VM 2003 i Val di Fiemme. Under meisterskapen i Nord-Italia gjekk han fyrst inn til sjetteplass på 30-kilometeren, før han fylgde opp med å verte femtemann i sprintrennet. Siste dagen i meisterskapen, 1. mars 2003, overraska han stort ved å vinne femmila i fristil framfor tre svenske utøvarar, med Anders Södergren nærast, 15 sekundar bakom.
Saman med Dušan Kožíšek vann Koukal bronsen på sprintstafetten under Ski-VM 2005. Han var med i gullstriden til innspurten, der han måtte gje tapt for tyske Axel Teichmann i kampen om sølv, Noregs lag vann tevlinga rimeleg klart. Koukal var også med då det vart massespurt på 50 km under Vinter-OL 2006. Han passerte målstreken 3,1 sekundar etter vinnaren, måtte likevel nøye seg med å verte nummer sju. Same plasseringa på same distansen fekk Koukal då Ski-VM 2009 fann stad i Liberec heime i Tsjekkia, ved det høvet 8,1 sekundar bakom gullmedaljøren, Petter Northug. Året etter, under Vinter-OL 2010 i Vancouver kjempa dei same to, som ankermenn, om sølvplassen i 4 x 10 km stafett, eit oppgjer Northug avgjorde til Noregs fordel. Koukal og det tsjekkiske laget fekk dermed bronse.
Koukal la opp i 2014.
Det pakistanske forsvaret
Det pakistanske militæret er ei forsvarsstyrke og ei politisk makt i Pakistan. Med rundt 619 000 personell i aktiv teneste er det pakistanske militæret det sjuande største i verda (2007). Om ein legg til dei 302 000 medlemmene i paramilitære styrkar og den pakistanske kystvakta har militæret nesten 1 million personell.
Menn og kvinner mellom 16 og 49 år kan bli med i militæret, som ikkje bygger på verneplikt.
Det pakistanske forsvaret er delt inn i
Det pakistanske forsvaret har teke del i fleire væpna konfliktar med India. Det har også hatt mindre grensetrefningar med Afghanistan. Det har teke del i Midtausten-konflikten på arabisk side, og i den første Gulfkrigen på koalisjonssida. Forsvaret har også send SN-styrkar til land som Kongo, Liberia, Burundi, Elfenbeinskysten og Sudan.
Treves Butte
Treves Butte er ein marknat, delvis isdekt butte (2100 moh) like nordvest for Discovery Ridge i Ohio Range. Det vart namngjeve av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Samuel B. Treves, ein geolog, som arbeidde fleire sesongar i Antarktis og som i 1960-61 og 1961-62 gjorde undersøkingar i Ohio Range og andre delar av Horlick Mountains.
Agdenes fyrstasjon
Agdenes fyrstasjon er eit fyr som låg ved Trondheimsfjorden i Orkland kommune i Trøndelag.
Fyret vart oppretta i 1804 og nedlagd i 1984 då ei 12 meter høg fyrlykt vart plassert på Ringflua like nedanfor den gamle fyrstasjonen.
Fyrstasjonen er den eldste i Trondheimsområdet. Den gamle fyrstasjonen vart renovert i 2005-2006 og vert i dag leigd ut til overnattingsgjester.
Mjølkeku
Mjølkeku er ei ku som gjev mjølk. Ei kvige blir mjølkeku når ho har kalva og fått i gang mjølkeproduksjonen. På ei mjølkeku er det viktig med eit godt jur og god jurhelse.
Historisk brukte ein alle kyr til både mjølk- og kjøtproduksjon, men i det moderne landbruket bruker ein helst spesialiserte rasar eller kryssingar som mjølkekyr. Nokre døme på kyr som har god mjølkeproduksjon er Holstein-kyr, Jersey-kyr og norsk raudt fe.
Mjølkekua blir fråteke kalven kort tid etter kalvinga i kommersiell mjølkeproduksjon. I nokre tradisjonelle former for kuhald kan ein la mjølkekua gå med kalven.
I overført tyding viser «mjølkeku» til ei stor inntektskjelde.
Piz Muraun
Piz Muraun er eit fjell i Dei lepontinske Alpane, i nærleiken av Disentis i kantonen Graubünden i Sveits.
Brian Cowen
Brian Cowen, irsk Brian Ó Comhain er ein irsk politikar som var statsminister i republikken Irland frå 7. mai 2008 til 9. mars 2011. Han var leiar for partiet Fianna Fáil.
Cowen vart fødd i Clara i County Offaly. Faren, Bernard Cowen, var òg parlamentsmedlem for Fianna Fáil. Brian Cowen studerte jus ved University College i Dublin og vart advokat. Då faren hans døydde i 1984 vart Brian Cowen vald inn i parlamentet i suppleringsvalet og overtok dermed faren sin plass som parlamentsmedlem (Teachta Dála). Som 24-åring var han den yngste parlamentsmedlemen i den perioden. Han beheldt plassen som parlamentsmedlem fram til 2011.
I 1992 fekk Cowen sin første statsrådspost, som arbeidsminister. Då ei ny koalisjonsregjering vart danna i 1993 vart han energiminister. Frå 1994 til 1997 sat Fianna Fáil i opposisjon. Då partiet igjen vann regjeringsmakta vart Cowen først helse- og barneminister (1997-2000), så utanriksminister (2000-2004) og finansminister (2004-2008). Etter at Cowen vart nestleiar for Fianna Fáil i 2002 var han sett på som ein sterk kandidat til å følgja etter Bertie Ahern som partileiar og statsminister. Ahern kunngjorde i april 2008 at han ville gå av som partileiar og statsminister etter ein finansskandale. Partiet valde Cowen som etterfølgjaren hans, og han overtok som statsminister 7. mai 2008. I regjeringa hadde han først med to mindre parti som koalisjonspartnarar - Green Party (Det grøne partiet) og det liberale Progressive Democrats (Progressive demokratar). Partiet Progressive Democrats vart oppløyst i 2009, og Cowen sin koalisjon heldt fram med berre Fianna Fáil og Dei grøne. Etter at Irland vart ramma hardt av den internasjonale finanskrisa i 2008 og 2009, mista Cowen og Fianna Fáil mykje støtte. Cowen vart utfordra som partileiar og gjekk av som partileiar i januar 2011, og dagen etter trekte Dei grønne seg frå regjeringskoalisjonen. Cowen utlyste nyval og erklærte at han ville trekkja seg frå politikken. Han sat som statsminister til 9. mars, då Enda Kenny frå partiet Fine Gael, som vann valet, tok over.
Cowen har tidlegare spelt gælisk fotball. Han har innrømt overfor pressa at han røykte marihuana i studenttida. Han er gift med Mary Molloy og har to døtrer.
Mustafa Abdellaoue
Mustafa Abdellaoue er ein norsk fotballspelar som spelar for Sarpsborg 08 i Eliteserien (2020).
I 2012 spelte han for FC København i den danske fotballigaen. I 2011 spelte han for Tromsø i den norske Tippeligaen på lån frå Vålerenga, og vart toppskårar i Tippeligaen med 17 mål. Han spelar spiss eller ving, og kom til Vålerenga som bosmanspelar frå Skeid før 2009-sesongen.
Kjell Storvik
Kjell Storvik er ein norsk sosialøkonom. Han var sentralbanksjef i Noregs Bank frå 1996 til 1998.
Storvik er sosialøkonom frå Universitetet i Oslo 1957 og cand.oecon. frå Harvard Business School i 1974. Frå 1958 til 1960 var han tilsett i Norsk Arbeidsgiverforening, deretter arbeidde han i Norges Rederiforbund, frå 1977 til 1981 som viseadministrerande direktør. Frå 1981 til 1985 var han statssekretær i Finansdepartementet under statsråd Rolf Presthus. Han var deretter visesentralbanksjef i Noregs Bank frå 1985 og etterfølgde Torstein Moland som sentralbanksjef frå 1996 til 1998.
Han har vore medlem av styret i Kredittilsynet, no Finanstilsynet, landsstyret i Norges Røde Kors og Finance Commission i Internasjonale Røde Kors i Geneve. Han har også vore formann i Statsøkonomisk forening og formann og medlem i fleire offentlege utval.
Storvik blei i 1998 utnemnd til kommandør av St. Olavs Orden.
Corto Maltese
Corto Maltese er ein teikneseriefigur, skapt av den italienske kunstnaren Hugo Pratt.
Han vart fødd i Valletta på Malta 10. juli 1887. Faren var ein sjømann frå Cornwall, mora ein trollkunnig sigøyner frå Gibraltar.
Han er ein fri person, utan band til nasjonar, religionar eller ideologiar, men med godhug for den fattige og undertrykte.
Le Raincy
Le Raincy er ein kommune i dei austlege forstadane til Paris i Frankrike, men har status som by. Han ligg 13,2 km frå sentrum av Paris, og er sous-préfecture (underprefektur) i departementet Seine-Saint-Denis.
Innbyggjartalet er lite samanlikna med omliggande kommunar, berre om lag 13 000.
History
På 1600- og 1700-talet var Raincy stort sett kjend som staden der Château du Raincy låg. Dette finst derimot ikkje lenger. Kommunen Le Raincy vart oppretta 20. mai 1869 ved at ein tok område frå Livry-Gargan og slo det i saman med område frå Clichy-sous-Bois, i tillegg til ein liten del frå Gagny.
Eparki
Eparki (av gresk eparkhia – «styring, påverknad») er ein kyrkjeleg administrativ inndeling i den ortodokse kyrkja. Grensene til eit eparki vert avgjord ved den heilage synoden (kyrkjemøte) med omsyn til administrativ inndeling av Russland. Eparkiet blir styrt av ein biskop, erkebiskop eller metropolitt i lag med ein eparkiforsamling og eit eparkiråd.
Kjelde
Eparkhija på yandex.ru
Svarta Björn
Svarta Björn var truleg Anna Rebecka Hofstad frå Offersøy i Noreg. Ho døydde i Tornehamn i Sverige. Historier fortel om Svarta Björn, ei norsk kokke og hushalderske, som arbeidde ved bygginga av Ofotbanen mellom Kiruna og Narvik. Ho vert skildra som høg, mørk, vakker og intelligent.
Etterkvart er ho blitt nærast legendarisk. Ho var ei av få kvinner i rallarmiljøet og er lyfta opp av mennene rundt seg.
Ho levde eit hardt liv, og døydde berre 23 år gamal, vistnok etter eit slagsmål med ei anna kokke. Tuberkulose kan og ha spela inn på at ho ikkje overlevde. Ho ligg gravlagd på kyrkjegarden i Tornehamn, under ein kvit trekross med inskripsjonen Anna-Norge 12/10 -01
Litje Russetinden
Litje Russetinden  er eit fjell i Balsfjord kommune i Troms og Finnmark. Det har ei høgd på 1527 meter over havet.
Skoltesamisk morfologi
Skoltesamisk morfologi skil seg lite frå morfologien til dei andre samiske språka. Kasusmorfologien skil seg frå nordsamisk ved å ha partitiv kasus, og frå meir konservative samiske språk ved
Substantiv
Skoltesamisk har 8 kasus, 3 grammatiske, 3 lokale og 2 andre adverbiale. Substantivmorfologien er relativt konservativ, t.d. skil skoltesamisk mellom akkusativ -m og genitiv -n, denne skilnaden er forsvunne både i nordsamisk (der begge desse kasusa manglar ending) og i finsk, der suffiksa for akkusativ og genitiv har falle saman til -n. Derimot finn vi dei same suffiksa i den andre enden av den uralske språkfamilien akkusativ -m og genitiv -n i mari, og akkusativ -m og genitiv -ʔ i nenetsisk.
Skoltesamiske substantiv kan delast inn i klasser etter kva form stammen har, såkalla stammeklassar. Det grunnleggjande skiljet går mellom einstava og tostava substantiv (Mosnikoff m.fl. 2022), denne inndelinga tilsvarer det som for andre samiske språk blir kalla likestava og ulikestava substantiv. Dei einstava substantiva blir vidare delt inn i â-, a- og e-stammar, etter stammevokalen i lokativ eintal. Paradigma for čiõkk og ǩeålkk er frå Mosnikoff m.fl. 2022 s. 135ff.
Einstava substantiv, e-stamme
I tillegg er det også ei gruppe tostava ord der berre den andre delen blir bøygd, etter mønsteret av einstava ord. Bøyingsparadigmet skil seg likevel frå dei einstava orda ved at andre staving i nominativ eintal er kort, som t.d. täävtõs "mål":
Tostava substantiv
Tostava substantiv der begge stavingane høyrer til stammen kan bli delt inn i ord med og utan stadieveksling.
Tostava substantiv med stadieveksling
Desse orda kan, som dei einstava orda, bli delt inn i â-, a- og e-stammar. Dei to første typane blir bøygd på same måte, mens e-stammane har vokalvekslingar (e > a) i genitiv, akkusativ og abessiv og i nominativ fleirtal.
Tostava substantiv med forkorta nominativ eintal
Dette er substantiv som koođ "nett", maadd "rot".
Personlege pronomen
Skoltesamisk har pronomen i eintal, total og fleirtal. Pronomena i tabellen er bøygd i nominativ og genitiv/akkusativ.
I tabellen nedanfor blir 3. persons pronomen (han/ho) bøygd i tal og kasus.
Verb
Skoltesamiske verb blir bøygd i person, tempus, numerus og modus. Verba har dei same stammeklassetypane som substantiva.
Nektingsverbet
I skoltesamisk, som i dei fleste uralske språk, er nektinga eit verb.
Ubøyelege ord
Skoltesamisk har, som alle uralske språk, mange ord som aldri blir bøygd. Når dei blir delt inn i ulike ordklasser er det fordi dei opptrer på ulik måte i setningar. Morfologisk sett er dei likevel identiske, dei har ingen morfologi. I skoltesamisk gjeld dette desse ordklassene:
Botnafjellet
Botnafjellet  er eit fjell i Gloppen kommune i Vestland. Det har ei høgd på 1572 meter over havet.
NME
NME, kort for New Musical Express, er eit britisk musikkmagasin som har kome ut kvar veke sidan 7. mars 1952. Bladet skriv i dag hovudsakleg om ny musikk innan sjangrar som rock, pop og indie. Bladet har stor utbreiing og påverknad. Det held ei årleg prisutdeling, NME Awards.
Bladet har vore blant dei største musikkblada, med eit opplag på 56 284 i juni 2008, og var på 1970-talet var NME det mestseljande bladet i Storbritannia. I mars 2018 kunngjorde utgjevaren av bladet at det berre kom til å koma ut digitalt, etter 66 år som papirmagasin.
Historie
New Musical Express bygde på Musical Express and Accordion Weekly, som var kjøpt på randa av konkurs av Maurice Kinn. Han endra profilen og bygde det opp til eit framståande musikkblad. New Musical Express byrja den første britiske hitlista, UK Singles Chart, etter modell av den amerikanske Billboard-lista, i november 1952. På 1960-talet støtta det opp om britiske musikkgrupper, og hadde fleire gonger The Beatles og The Rolling Stones på framsida. Bladet var populært og hadde opplag på opptil 200 000.
New Musical Express kjempa mot bladet Melody Maker om lesarar. Tidleg på 1970-talet hadde Melody Maker flest lesarar, og NME var truga av nedlegging. Det fekk ein ny redaktør, Alan Smith, som endra stilen frå eit ukritisk hyllande blad til meir kynisk, humoristisk og «hipt». Bladet tilsette også journalistar frå undergrunnspressa utan musikkbakgrunn. Bladet auka populariteten og fekk opplagstal opp mot 300 000 i 1973.
Seinare på 1970-talet ønskte bladet å få ei betre dekning av den nye pønkstilen, og tilsette Tony Parsons og Julie Burchill. På denne tida blei bladet meir politisk og samfunnsretta. Det var kritisk mot nasjonalistpartiet British National Front, og hevda etter valet av Margaret Thatcher i 1979 eit sosialistisk syn i det påfølgjande tiåret.
På midten av 1980-talet opplevde bladet sviktande salstal og indre splitting. Nokre skribentar ønskte å skriva om den nye sjangeren hip hop medan andre ville halda på fokuset på rock. Tre leiarar blei sparka og Alan Lewis sett inn som ny redaktør. Bladet fekk fleire nye journalistar og ein ny retning. NME dekte nye britiske musikkstilar som goth-rock og «Madchester» og fekk igjen fleire lesarar.
I 1990-åra var britisk musikkliv dominert av amerikansk grunge-rock, men NME tok til seg stilen seinare enn andre. I staden var dei tidleg ute når det gjaldt britpop, eit omgrep NME sjølv lanserte i 1994 etter Blur si utgjeving av Parklife. Tidleg på 2000-talet prøvde bladet å dekka eit vidare musikkspektrum med oppslag om populære artistar som Jay-Z, Missy Elliott, Destiny's Child og Aphex Twin, men desse slo ikkje an og bladet gjekk tilbake til ein meir rock-retta profil. Det heia fram grupper som The Strokes, The Vines, The Libertines og The White Stripes i det det kalla «The New Rock Revolution». NME har seinare dekka fleire britiske indiegrupper som Franz Ferdinand, Bloc Party, Kaiser Chiefs og seinare Arctic Monkeys.
Format
NME var lenge trykt på avispapir. I mars 1998 gjekk bladet over til glansa papir, og endre seinare storleik til tabloidformat. I mai 2008 fekk det ny utsjånad og stil med ein meir vaksen og mindre pop-aktig, ungdomsretta stil.
Selbjørnsfjorden
Selbjørnsfjorden er ein fjord, eller meir eit breitt sund, mellom Fitjar på øya Stord og Fitjarøyane i sør og øyane Stolmen, Selbjørn, som han er kalla opp etter, og Huftarøy i Austevoll i nord. Fjorden strekkjer seg 19 km frå Nordsjøen og austover til Langenuen.
Lengst ute i fjordgapet ligg Håkelbåen midt i innseglinga. Dette er ei grunne der sjøen bryt 6-7 forskjellige stader i uvêr. Lenger inne ligg dei to Eggholmsskjera, det eine av desse eit stykke ut i fjorden. Ei jul i 1890-åra gjekk eit bergensskip på dette skjeret og gjekk ned med alle mann.
To ferjesamband kryssar Selbjørnsfjorden, begge frå Sandvikvåg på Fitjar. Det eine går til Husavik på Huftarøy og det andre til Halhjem i Os i Hordaland
Islas Chafarinas
Islas Chafarinas er ei gruppe på tre småøyar i Middelhavet utanfor kysten av Marokko. Dei har eit samla areal på 0,525 km² og ligg 45 km aust for Melilla og 3,3 km utanfor den marokkanske byen Ra'su l-Ma'. Islas Chafarinas er underlagt Spania og er eitt av fleire spanske område i Nord-Afrika utanfor den marokkanske kysten, kjend som Plazas de soberanía.
Islas Chafarinas består av tre øyar:
Øyane har vore under spansk kontroll sidan 1847 og det finst ein 190 mann stor militær garnison på Isla Isabel II, den einaste faste busetnaden i øygruppa. Folketalet har gått ned frå 426 menneske i 1900 og 736 menneske i 1910.
I 1980- og 1990-åra levde dei siste middelshavsmunkeselane i spansk territorium her før dei forsvann på 1990-talet.
Piz Nadéls
Piz Nadéls er eit fjell i Dei lepontinske Alpane, i nærleiken av Disentis i kantonen Graubünden i Sveits.
Baufil
Ei baufil eller skjerfil er ei sag for saging av metall og stål. Det fintanna sagbladet er oppspent i ein sagboge og kan bytast ut. Baufilsagblag vert levert i ulike kvalitetar alt etter kva material som skal sagast. På mange baufiler kan sagbladet stillast i ulike vinklar for å lette arbeidet. Ein kan og få kjøpt sagblad med tenner på båe sider slik at det kan snuast når det vert sløvt. I motsetning til ei vanleg sag skjer baufilbladet når ein dreg saga til seg.
Gregoriansk song
Gregoriansk song er den vanlege nemninga på ein religiøs songstil som rådde grunnen i den katolske kyrkja i mellomalderen. Songen vart rekna som heilag, og vart framført utan instrument. Stilen var nytta til avsynging av alle ledd i messa, til salmesong, og til æring av heilage menn og kvinner (hymner). Songen hadde si største blømingstid mellom 800 og 1300, men voks fram alt frå 500-talet. Tradisjonen seier at songstilen vart skipa rett av pave Gregor den store, som og fekk namnet sitt knytt til songen.
Røter
Fram til 800 var det fleire ulike songtradisjonar innanfor kyrkja, tufta på lokal stilkjensle. Den gregorianske songen var ein freistnad på å einsrette kyrkjesong og liturgi. Dette verket vart mellom anna stødd oppunder av keisaren Ludvig den fromme, son av Karl den store. Røtene til songstilen er å finne i den religiøse songen som var nytta i synagogen, og dei eldste røynlege hymnene skriv seg attende til 300-talet. Stilen voks fram over lang tid. Den første noteskrifta vart utvikla for å kunne skrive ned denne musikken frå om lag år 1000 og frametter.
Standardreportoaret
Standardreportoaret i den gregorianske songtradisjonen vart fastsett i Frankrike i tida etter 800. Denne fastsettinga tok utgangspunkt i den politiske semja mellom kongane av Franken og pavestaten etter 752. Frankarkongane skulle innføre den romerske liturgien i sine område som ei gjentenest for at paven hadde stødd det karolingiske kravet på den frankiske krona. Den eldre gallikanske songen som hadde rådd i landet til då, vart vraka. Karl den store streva heile styringstida si med å få dette til, men det var ikkje ei lett sak å få kyrkja einsretta. Prestane ønskte mellom anna ikkje å blande dei to liturgiske tradisjonane, og stritta imot.
Historikarane har drøfta korleis det gregorianske standardreportoaret vart til. Nokre hevdar at det var eit medvete tiltak frå dei frankiske kongane, ei omarbeiding av det opphavleg romerske reportoaret som nå vart innført i frankarriket (med noko innskot av gallikansk stoff). Dette har det vore vanskeleg å finne reine prov for, mest av di det gallikanske stoffet berre overlevde i fragment. Kjeldene til standardreportoaret finst for det meste i franske, sveitsiske og nordtyske kloster, ingen andre stader. Det finst ikkje tilsvarande kjelder i Roma eller andre stader i Italia. Ein bein samanheng med den eldre romerske songen er då heller ikkje lett å påvise. Det er ikkje mange i dag som fester lit til at songen har med pave Gregor å gjera. Det har vore hevda at ein seinare pave, Vitalius, skal ha vore pådrivar for denne musikalske utviklinga.
Standardreportoaret finst i form av liturgisk song til dei faste messeledda, og i form av songar til dei faste årshøgtidene i kyrkja. Desse høgtidene er delt i to luter, festar for Gud (Temporale), og festar for helgenar (sanctorale). Temporale tek alle søndagane i året, og andre høgtidsdagar som jul og påske. Festane er delt i to ulike slag gudsteneste: messe og officium eller tidebøn (faste tider på dagen). Tidebønene er det åtte av. Hymnane er for det meste knytte til tidebønene. Tekstreportoaret er for det meste henta frå bibelen, mykje frå salmane.
Teoretisering
Med tida vart det utvikla ei stor mengd teoretiske skrifter og ulike traktatar om denne songstilen, som voks i mange leier. Mykje av det teoretiske arbeidet vart lagt ned i kyrkjetoneartane, som var det musikalske grunnlaget for songen. Det vart vanleg med ulike slag utbroderingar (tropering og Conductus), og å synge meir fleirstemmig. Omslaget til fleirstemmig song kom med Notre Dame-skolen i Paris kring 1200.
Sjå og
Eldre stilartar
Kjeungskjær fyrstasjon
Kjeungskjær fyrstasjon er eit fyr som ligg i Bjugnfjorden i Ørland kommune i Trøndelag.
Den 20,6 meter høge fyrbygningen er åttekanta og står på eit lite skjer utanfor Ørlandet. Fyret er bygd i 1880, men vart gjort høgare i 1906 med lykta plassert på taket. Naustbygningen er bygd tett inntil tårnet. Bustaden på stasjonen er ein del av sjølve fyrtårnet. Det opphavlege franske linseapparatet er framleis i bruk. Kjerungskjær vart automatisert og avfolka i 1987.
Området som fyrstasjonen ligg i er fuglelivsfreda etter lov om naturvern. Som ein særs særprega fyrstasjon er fyret freda etter lov om kulturminne.
Stortinden
Stortinden  er eit fjell i Tromsø kommune i Troms og Finnmark. Det har ei høgd på 1320 meter over havet.
Nordvik i Russland
Nordvik (russisk Нордвик) var ein liten by ved Nordvikbukta i Khatangabukta ved Laptevhavet i Russland. Staden ligg på Urjung Tumus-halvøya der elva Khatanga munnar ut. Det låg ein gulag eller straffekoloni i Nordvik, eit område med særs hardt klima og lange, iskalde vintrar.
Nær Nordvik ligg det ein saltdom kalla Tus-Takh på sjølve Urjung Tumus-halvøya. Fossilane av ein plesiosaurus (Plesiosaurus robustus) vart òg funne på denne halvøya.
Historie
I 1933 sendte det nyoppretta Glavsevmorput' (Hovudadministrasjonen for Nordaustpassasjen) dampskipet «Pravda» til Nordvik med ein oljeekspedisjon leia av Nikolaj Urvantsev. 4. september låg Pravda nær Nordvik. Kaptein Belitskij valde å segle inn i Nordvikbukta frå aust, mellom Poluostrov Paksa og øya Bolsjoj Begitsjev. Trass i at han ikkje hadde kjende farvatnet i sundet segla Beliskij framover utan å lodde djupna. Pravda gjekk derfor på grunn to gonger i sundet.
I følgje Urvantsev synte boring ved Nordvik dei neste åra berre små, grunne oljereservoar i samband med salstrukturar og det var lite å vinne på å starte oljeutvinning her. Det var oppretta ein straffekoloni (gulag) og saltet vart vunne ut på forholdsvis stor skala med hjelp av tvangsarbeidarar. Frå 1930-åra vart Nordvik ei viktig saltkjelde for fiskeria i nord. Sjølv om det ikkje vart vunne ut olje frå Nordvik, fekk ein erfaring med boring etter petroleum i område med permafrost. Dette viste seg å verte nyttig seinare i samband med dei enorme olje- og gassfelta vest i Sibir.
Straffekolonien vart nedlagd i midten av 1940-åra då amerikanarane kom til Nordvik som allierte av Sovjetunionen. Etter dette vart deporterte sovjetarar sendte til Nordvik for å halde fram utvinninga av saltet fram til Nordvik vart nedlagd og fråflytta i 1956.
Smådal i Bergen
Garden høyrte til Lyseklostergodset før brukarane sjølv tok over garden frå 1873.
Geografi
Smaadalen ligg på nordaustsida av Kalandsvatnet, mellom Sineset i aust og Søranest i vest. Kalandsdalen med Bontveitvegen ligg like aust for Smådalen. Garden strekkjer seg i fjellsida oppover mot toppen av Vardafjellet.
Smaadal grensar til Hedno i nord, Sandven|Nedre Sandven] i vest, Kismul i sør (grensa går midt i Kalandsvatnet), Kaland i aust og Almeland i nordaust.
Khoisanspråk
Khoisanspråk er ei gruppe språk som blir snakka i det sørlege Afrika (Sør-Afrika, Namibia, Angola og Botswana). Khoisan vart føreslått som ein språkfamilie av Joseph Greenberg, men lingvistar som studerer språka har forkasta ideen om at dei utgjer ein genetisk familie. Grunnen til at Greenberg sitt framlegg fekk såpass gjennomslag var dels at khoisanspråka alle bruker klikkelydar, og dels at ingen av dei høyrer til nokre andre afrikanske språkfamiliar.
Hadza
Hadza (isolat, 800 talarar i Tansania)
Sandawe
Sandawe (isolat, 40000 talarar i Tansania)
Tuu
Desse blir ofte referert til som sørkhoisanspråk.
Khoe-kwadi-språk
Desse blir ofte referert til som midtkhoisanspråk.
Til saman har språka som blir referert til som khoisanspråk omtrent 150 000 talarar. I dag vert dei talt i Kalahari-ørkenen i sørvestlege Afrika, og i ein liten del av Tanzania. Det einaste vidstrakte språket er nama, med ein kvart million brukarar. Sandawe kjem på andre plass, med 40 000, og ju har 30 000. Mange av språka minskar i utbreiing, og er sjeldne og/eller utdøyande – nokre av språka er allereie utdøydde.