cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Inuktitut
Nunatsiavut
Nunatsiavutdialekten (nunatsiavummiutut, i offisielle dokument ofte kalla labradorimiutut) vart opphavleg snakka over heile den nordlege Labrador. Den har eit eige skriftsystem som vart laga av herrnhutistmisjonærar frå Grønland på 1760-talet. Dette skriftspråket, og den relativt isolerte stillinga som Nunatsiavut har samanlikna med andre inuittiske samfunn har gjort at det har vorte ein egen dialekt med ein egen litterær tradisjon. Nunatsiavummiut kallar språket sitt inuttut.
I Nunatsiavut oppgav fleire enn 4 000 av innbyggjarane at dei var av inuittisk opphav, men berre 550 oppgav inuktitut som morsmål ved folketeljinga i 2001, dei fleste budde i Nain. I Labrador er altså inuktitut eit truga språk.
Ein separat Nunatsiavutdialekt som skal ligge betydeleg nærare dei vestre inuktitutdialektane vart snakka kring Rigolet. Etter eit oppslag i media hadde dialekten berre tre eldre talarar i 1999.
Fonologi og fonetikk
Dei austkanadiske inuktitutdialektane har femten konsonantar og tre vokalar (som kan vere lange eller korte). Konsonantane har fem artikulasjonsstadar: bilabial, alveolar, palatal, velarog uvular; og tre artikulasjonsmåtar: ustemt klusil, stemte approksimantar og nasalar og ytterlegare to lydar - ustemte frikativar.
Natsalingmiutut har ytterlegare ein konsonant, eit rudiment av dei retroflekse konsonantar som fanst i førinuittisk. Inuinnaqtun har ein konsonant mindre, i og med at distinksjonen mellom og ikkje lenger blir oppretthalden, men blir realisert som. Inuktitutdialektane har berre tre vokalar, men vokallengde er distinktiv. Innujingajut, den standardiserte latinske transkriberingsforma i Nunavut, skriv lange vokalar med dobbel vokal.
Morfologi og syntaks
Inuktitut, til liks med andre agglutinerande eskimoisk-aleutiske språk, har eit rikt morfologisk system der ein serie ulike suffiks kan leggast til ein ordstamme. Inuktitut har hundrevis av suffiks, visse dialektar så mange som 700. Desse suffiksa har likevel ei svært einsarta form, i motsetnad til dei bøyingsformene som opptrer i flekterande språk som t.d. norsk.
Skriftspråk
Inukitut kan bli skrive på fleire ulike måtar, avhengig av både dialektale skilnader og av historiske og politiske faktorar. Dei første som skreiv på inuktitut var nokre herrnhutismemisjonærar, dei utvikla eit skriftspråk med latinske bokstavar for språkvariantar på Grønland og i Labrador, m.a. brukar ein teiknet Kra. På Grønland gjekk dei gjennom ei større rettskrivingsendring i 1973, noko som inneber at denne ortografien berre er i bruk i Nunatsiavummiutut på Labrador. Dei fleste inuktituttalarane i Nunavut og Nunavik bruker i dag ei inuitisk stavingsskrift basert på Canadas nasjonale skriftsystem. I NWT og dei vestre delane av Nunavut blir inuinnagtun brukt, eit skriftsystem med latinske bokstavar, som vart skapt av dei misjonærane som verka i området i slutten av 1800-og byrjinga av 1900-talet.
Kanadisk stavingsskrift
Den inuktitutske stavingsalfabetet i Canada utgår frå creeindianarane si stavingsskrift som vart laga av misjonæren James Evans. Den skrifta som blir brukt i dag vart teken i bruk av Det inuittiske kulturinstituttet i Canada på 1970-talet. Inuittane i Alaska, inuvialuitfolk, inuinnagtuntalare og inuittane på Grønland og i Labrador bruker det latinske alfabetet, tilpassa etter deira behov på ulike måtar.
Sjølv om inuittane sitt skriftsystem av tradisjon blir kalla for ei stavingsskrift, så blir det klassifisert som ein abugida, det vil seia eit skriftsystem der mange stavingar med same innleiande konsonant har glyffar med same konsonantbase med ulike alternasjonar for å representere stavinga til vokalen.
Alle teikna i inuktitutskrifta finst i Unicodes Unified Canadian Aboriginal Syllabics character table.
Provinsen Zamora
Zamora er ein provins vest i Spania, vest i den autonome regionen Castilla y León. Han grensar til provinsane Ourense, León og Valladolid, Salamanca og til Middelhavet.
Provinsen har kring 188 270 innbyggjarar (2013), og nesten ein tredjedel av desse bur i provinshovudstaden Zamora. Det er 250 kommunar i provinsen.
Gamalsei
Gamalsei er ein matrett som er laga av sei. Seien vert lagra i saltlake i eit år, utan at han er bløgga eller skòla, slik at det vert noko «liv i lakjen», og fisken vert både fermentert og speka.
Gjennom den langvarige mogningsprosessen får han ein raudleg farge; difor vert han òg kalla raudsei. Denne måten å laga til fisk på er vanleg i Romsdal og nordover Nordlandskysten.
Siehe zu, daß deine Gottesfurcht nicht Heuchelei sei
Siehe zu, daß deine Gottesfurcht nicht Heuchelei sei, BWV 179, er ein kyrkjeleg kantate komponert av Johann Sebastian Bach.
Han vart komponert i Leipzig i 1723 for den 11. sundagen etter treeiningssundag.
Teksten er skriven av Siraks bok 1: 28 (første sats), Christoph Tietze (sjette sats), samt ein ukjend tekstforfattar (sats 2-5, Wustmann & Neumann og W. Murray Young foreslår Christian Weiss den eldre)
Instrumentering og struktur
Stykket er instrumentert for to oboar da caccia, to fiolinar, bratsj og basso continuo, samt tre songsolistar (sopran, tenor, bass) og firedelt kor.
Det består av seks satsar:
Herre
Herre (frå norrønt herri, herra gjennom gammaltysk herro komparativ av her, 'fornem', 'herleg') er ei gammal nemning for ein stormann som i moderne norsk er brukt til høfleg eller humoristisk tiltale, som i «Mine damer og herrar», eller i tituleringa «herr».
Nemningar som «herre» eller «herren» kan også ha religiøs tyding. I kristendommen vert ordet «Herren» bruka om Gud, som ei omsetjing av latin dominus. Dette ordet finst òg i uttrykk som «herregud» eller forsterkande i uttrykk som «eit herrens ver».
«Herr» som tiltaleform
Då riddarskap vart innført i Noreg, vart nemning «herre» nytta om folk av høg rang, til dømes Knut Alvsson, som vart omtala eller tiltala som «herr Knut». I Kongsspegelen finn ein på tilsvarande vis tiltaleforma «Herren min», som og var nytta om kongar. Tiltaleforma «herr» svarar her til det engelske «sir». Det kvinnelege tilsvaret til herre, er frue (som i Fru Inger til Østråt). Riksrådet, som for det meste var samansett av høgvyrde, kunne difor omtalast som ein herredag. I borgarleg samanheng er frue i dag erstatta med dame (frå latin over fransk).
Seinare vart tiltaleforma òg bruka om prestar, til dømes om Herr Petter. I dansketida vart altså herrenemninga flytt ned til embetsmannen. Frå slutten av 1600-talet kunne ein bruka tittelen for einkvar mann ein ville vera høfleg mot.
I dag kan «herr» brukast som tiltaleform for alle menn framfor etternamnet eller tittelen deira, som «herr Olsen» eller «herr ordførar», men det er ikkje rekna som god skikk å titulere seg sjølv med «herr». Det tilsvarande engelske ordet for denne tydinga av «herr» er mister. Omdefineringa av herre-tittelen fortel ei historie om utjamning og sosial oppdrift. Det var til dømes ikkje vanleg å bruke herretittelen om bønder.
«Herre» som religiøs nemning
Fleire religiøse tradisjonar har brukt «herre» som nemning for guddommen sin, til dømes innan mesopotamiske, egyptiske og greske religionar. Visse gudenamn som Baal og Frøy har tydinga 'herre'.
Den hebraiske bibelen (Det gamle testamentet) viser mellom anna til Gud som «min herre» (Adonai). I den greske bibelomsetjinga Septuaginta og i Det nye testamentet brukte ein det greske ordet for herre, kyrios, om Gud Faderen og om Jesus.
Jerash guvernement
Jerash (arabisk جرش) er eit guvernementet i Jordan. Det ligg nord for Amman, hovudstaden i Jordan. Administrasjonssenter i guvernementet og den største byen er Jerash.
Jerash guvernement har det minste arealet av dei 12 guvernementa i Jordan, men den nest hgøaste folketettleiken etter Irbid guvernement. Jerash guvernement er det sjuande største etter folketal.
Geografi
Jerash er eit kupert område med frodig jord, og grensar til Irbid guvernement i nord, Ajlun guvernement i vest, Mafraq guvernement og Zarqa guvernement i aust, og Balqa guvernement i sør. Årsmiddelnedbøren i Jerash guvernement er kring 400–500 mm som er det høgaset i landet. Høgda varierer frå 300 til 1300 meter over havet med fleire elvar, mellom anna Zarqaelva.
Historie
I det første hundreåret av den kristne tida fekk byen Jerash (då kalla Gerasa) ein rask vekst under romersk styre og Pax Romana. Han vart ein del av Dekapolis og voks i konkurranse med den eldre byen Petra som handelsby. Innbyggjarane vann ut malm i Ajlunfjella i nærleiken. Frå midten av det første hundreåret, førte velstanden med seg fleire monument, som framleis står i dag. På 100-talet førte dei romerske krigane i Asia til ytterlegare fordelar. Det vart bygd gode vegar til Pella, Filadelfia (i dag Amman), Dion og til provinshovudstaden Bos(t)ra. Keisar Hadrian vitja byen vinteren 129-130. Etter kvart som den politiske situasjonen endra seg, vart byen mindre viktig.
Demografi
Det estimerte folketalet til Jerash guvernement i 2010 var kring 183 400. Den jordansle folketeljinga i 2004 indikerer at folketalet i Jerash guvernement var 153 602.
Flyktningleirar
Det ligg to palestinske flyktningleirar i Jerash guvernement, Souf- og Jerash-leiren.
Radøy
Radøy er ei øy i Nordhordland i Alver kommune. Radøy er omgitt av fastlandet og andre øyar på alle kantar. Ho er skilt frå fastlandet på Lindåshalvøya i aust av eit langt og til dels svært smalt sund. I nord skil Hoplandsosen Radøy frå Fosnøy i Austrheim. I vest skil Mangerfjorden og Radfjorden øya frå Holsnøy i Meland. Fylkesveg 565 går over øya frå nord til sør med brusamband til Lindåshalvøya i sør og til Fosnøy i nord. Manger er den største tettstaden på øya. Andre tettstader med over 200 innbyggjarar er Haugland og Austmarka.
Fram til 1964 var øya delt mellom kommunane Hordabø, Manger og Sæbø, med to mindre delar i Lindås kommune og éin liten del i Austrheim kommune. I 1964 vart det meste av øya samla i Radøy kommune, men sørspissen var framleis del av Lindås. Frå 2020 er heile øya del av Alver kommune.
Folketalsutvikling: 1Med Fesøyna
Kanstadstraumen bru
Kanstadstraumen bru er ei spennbetongbru som kryssar Kanstadfjorden i Lødingen kommune i Nordland. Brua er 160 meter lang, med hovudspenn 80 meter. Brua bind den vestre delen av Lødingen kommune (Lødingen Vestbygd) med resten av kommunen. Ho er ein del av fylkesveg 837, og vart opna i 1976.
Romantikken
Romantikken var eit straumdrag innan kunst og filosofi som strekte seg frå rett før 1800 og framover minst eitt halvt hundreår. Ho la vekt på fridom for kjensler og fantasi og fridom frå reglar, anten dei gjaldt samfunnet eller klassisk kunst. Fleire av idéane frå romantikken la grunnlaget for det moderne samfunnet.
Fenomen
Romantikk er eit manfelt omgrep. Det er framleis debatt om opphavet til romantikken, men det er gjerne to faktorar ein peiker på: Opprør mot sider ved 1700-tals-rasjonalismen og innan kunstsynet, opprør mot klassisismen sine reglar. Men han tok og opp i seg somme av idéane frå den franske revolusjonen. Den franske filosofen Jean-Jacques Rousseau var mellom dei som gav grorbotn for romantikken, samstundes som han var ein av ideologane for 1700-tals-tenkinga. Han vert rekna som opphavsmannen til ideen om folkesuverenitetsprinsippet. Han stod høgt i kurs hos mange under og etter revolusjonen. Han meinte at ein måtte «tilbake til naturen»; det vil seia det opphavlege og naturlege, og at eit sunt styre difor måtte byggje på vanlege (naturlege) menneske, altså demokrati. Han meinte at kutur var utvikla natur.
Det er aldri vasstette skott mellom ulike historiske periodar. Romantikken førte vidare mange av ideane frå den politiske tenkinga på 1700-talet. Somme har funne det høveleg å skilje mellom ei politisk radikal retning, som vert kalla venstre-romantikk og ein meir konservativ eller reaksjonær som vert kalla høgre-romantikk. Henrik Wergeland var venstre-romantikar. Han var til dømes sterkt kritisk til den heilage alliansen (jf. diktverket Det befriede Europa), og han førte vidare folkeopplysningsprosjektet frå 1700-talet.
Romantikken i Norden
Romantikken kom til Norden frå Tyskland først på 1800-talet. Formidlaren var diktaren og mineralogen Henrick Steffens, som Henrik Wergeland kalla «Norges bortblæste Laurblad» i innleiingsdiktet til Skabelsen, Mennesket og Messias. Frå Danmark spreidde romantikken seg til Sverige (jamfør til dømes Stagnelius, Atterbom) og vidare til Noreg. Men Noreg kan og ha fått impulsar frå engelsk førromantikk. Oppløysinga av heilstaten Danmark-Noreg i 1814 og etableringa av Noreg som nasjonalstat med Grunnlova av 1814, førte til demokratisk og kulturell vokster i Noreg. Sjølve Grunnlova bygde på idear frå opplysningstida i Frankrike og på 1700-talspatriotismenn. Denne patriotismen var levande utover på 1800-talet hjå Henrik Wergeland og krinsen rundt han. Den kulturelle oppfølgjinga etter 1814 tok inntrykk både av høgromantikk og nasjonalromantikk (sjå nedanfor). Brotet med Danmark som Noreg hadde vore i union med sidan 1400-talet, gav mellom anna grorbotn for å leite etter det opphavleg norske i natur og språk med vidare.
Romantikk som litteraturhistorisk omgrep
I litteraturhistorisk samanheng talar ein mellom anna om mellomalderromantikk, førromantikk, høgromantikk, nasjonalromantikk og nyromantikk.
Europeisk mellomalderromantikk er til dømes representert ved riddarromantikk i verk som Tristam og Isolde. Den engelske kunstnaren William Blake er ein representant for førromantikk. Den svenske forskaren Martin Lamm har introdusert omgrepet Upplysningstidens romantik i sitt store verk av same namn. Sams for all litterær romantikk er at lyrikken blømer og breier seg, jamvel i skodespel og prosaarbeid.
Høgromantikken er kjenneteikna ved ei grensesprengjande livskjensle, trong til å femne om 'Alt', høg verdsetjing av den skapande og erkjennande krafta som finst i fantasien eller imaginasjonen, filosofisk og religiøs interesse med innslag av platonisme og nyplatonisme, ein naturfilosofi som såg ånd på ulike nivå gjennom heile skaparverket - umedveten ånd i steinen, slumrande i dyret, vaknande i mennesket (jamfør den tyske Schelling og «nordmannen» Henrich Steffens, som var fødd i Noreg men hadde dansk mor og nedertysk far).
Romantikken hadde stor sans for eventyr og mytar og henta gjerne stoff frå fjerne stader, til dømes i Oehlenschlägers skodespel Aladdin. Sansen for det eventyrelege syner seg og i det stilistiske. Genreblanding, mykje bruk av symbolikk og metaforikk, ikkje minst naturbesjeling, er rekna som typiske romantiske trekk.
Nasjonalromantikk
Den såkalla nasjonalromantikken, gjerne kalla den yngre romantiske skulen, er òg internasjonal. Den er for ein stor del antikvarisk i sine interesser. Ein pla nemne den tyske byen Heidelberg som sjølve heimstaden. Difor er han og ofte kalla heidelbergromantikk. Nasjonalromantikken er i nokon mon utsprungen av Herders tenking. Den var oppteken av innsamling av folkeminne av alle slag frå språk, til eventyr, segner, mytar, folkeviser. Grimm-brørne (og Asbjørnsen og Moe i Noreg), Arnim og Brentano (og M.B. Landstad i Noreg) er sentrale namn. I Noreg slo nasjonalromantikken gjennom på 1840-talet.
Nasjonalromantikken er ein utlaupar av den store romantikken. Andre utlauparar er romantisme (fransk omgrep), poetisk realisme, seinromantikk osb. Desse retningane er òg romantikk, men ein meir eller mindre borgarleggjort romantikk, typifisert av til dømes Johan Ludvig Heiberg i Danmark og Johan Sebastian Welhaven i Noreg. Nyansane er likevel mange.
Nyromantikk
Omgrepet nyromantikk er òg vanskeleg. I svenske litteratursoger er nyromantikk det same som høgromantikk i Noreg. Den gamle romantikken fann svenskane i mellomalderen.
I Noreg er omgrepet nyromantikken brukt om dei nye romaniske straumdraga på 1890-talet, med Vilhelm Krags og Obstfelders lyrikk og Tryggve Andersens romanar. Hamsuns Pan, Garborgs Haugtussa, Hans E. Kincks Flaggermusvinger som alle kom ut midt på 1890-talet, er rekna som nyromantiske verk.
På 1900-talet fekk vi store lyrikarar som Bjarte Birkeland (jf. Norges litteaturhstorie, red. Edv. Beyer) med god grunn, har sett som seine representantar for høgromantikken, med namn som Olaf Bull, Olav Nygard, Kristofer Uppdal og Olav Aukrust. Fleire av dei har hylla Henrik Wergeland i dikt og prosa.
Mellomalderen
I Noreg er det vanleg å definere mellomalderen til tida frå 1030, då slaget på Stiklestad skal ha gått føre seg og ha ført til den endelege kristninga av Noreg, og fram til reformasjonen i 1536, altså den tida då den romersk-katolske kyrkja var Noregs offisielle kyrkje — sjå nedanfor. Men om dette er ei nyttig og rett inndeling, vert stendig diskutert i fagkrinsar. I somme høve vert vikingtida, som er den siste parten av førkristen tid, rekna med til mellomalderen.
Omgrepet «mellomalderen» var lenge negativt ladd. Sjølve det å berre stå som ein fyllperiode er ikkje så gjævt; i tillegg kalla ein gjerne tida «den mørke mellomalderen» for å verkeleg visa kor uopplyste, overtruiske og barbariske folk var på denne tida. I nyare tid har historikarane òg trekt fram mange positive trekk ved tidsrommet, og ein kallar det sjeldan «mørkt» lenger.
Omgrepet Mellomalder skriv seg frå den italienske historieskrivinga i renessansen. Ordet vart først nytta av Flavio Biondo, for å markere ei tredeling av italiensk historie. Tanken om «mørk mellomalder» vart sett fram av diktaren Francesco Petrarca, og denne historieforståinga har hatt gjennomslag mest over heile Europa, sjølv om den klassiske tredelinga (antikken/mellomalderen/nytida) skriv seg frå italienske tilhøve.
Periodar
Den siste delen av tidsrommet kallar me seinmellomalderen, som starta om lag då Thomas Aquinas gav ut verket sitt Summa Theologica i 1273.
Alternativ periodeinndeling
Etter vanleg rekning tek mellomalderen til om lag samstundes med at Romarriket fall i 476. Tidleg mellomalder strekkjer seg då frå om lag 500 og dekkjer tida frå folkevandringane fram til vikingferdene tek slutt, om lag 1100.
Høgmellomalderen er rekna som samanfallande med gotikken, og tek då til i 1100, og dekkjer tidsrommet frå då og fram til 1350.
Til vanleg kan ein og seia at seinmellomalderen byrjar om lag 1350, med Svartedauden. Denne tidbolken varar til om lag 1500, då dei store sjøferdene tek til. Seinmellomalderen var på mange vis rekna som nedgangstid, og det er stor overlapping mellom denne tidbolken og renessansen.
Mellomalderen i Noreg
Ein reknar gjerne med at den norske mellomalderen starta i år 1030, då landet blei kristna, og varte til reformasjonen i 1536.
Halvdan
Halvdan har namnedag den 20. november.
Bakgrunnsstoff
Halvdan den Gamle Halfdan the Old
Bløgging
Å bløgga ein fisk vil seia å tømme han for blod. Bløgging er viktig fordi fisken døyr raskt og vert lettare å sløye, og når det er blod i fisken vert det lettare bakterievekst. Ubløgga fisk vert misfarga og får dårlegare kvalitet.
Ved å bløgge fisken straks ein har fanga han, får han ein kort dødskamp. Då unngår ein at blodsukkeret i muskulaturen vert oppbrukt. Har fiskekjøtet mykje sukkerstoff vil dødsstivleiken kome raskare og vare lenger. Det gjer at det går lenger for fisken vert blaut og kvaliteten vert dårlegare. Det er viktig at fisken får blø godt ut. Det er best å plasere han i eit kar med rikeleg kaldt vatn.
Sjølvdauda fisk, frå til dømes garnfangst, må og bløggast sjølv om utblødinga ikkje vert så god.
Ein kan bløgge på desse måtane:
Ferrara
Han ligg 50 km nordaust for Bologna, ved Po di Volano, ei kanal som går til elva Po, om lag 5 km lenger nord. Byen har vide gater og fleire palass frå 1300-talet, då han var residens for Huset Este.
I moderne tider har byen vorte eit industrisenter. Ferrara ligg på jernbanelinja frå Bologna til Padova og Venezia, og har greiner til Ravenna, Poggio Rusco (for Suzzara) og Codigoro.
Gamlebyen i Ferrara med mange bygg frå renessansen er i dag på UNESCO si verdsarvliste.
Historie
Opphavet til Ferrara er usikkert, men vart truleg busett av innbyggjarar frå lagunane ved munningen av Po. Ferrara vert først nemnd i eit dokument av den langobardiske kongen Aistulf i 754 som ein by i eksarkatet Ravenna. Desiderius pantsette eit lombardisk ducatus ferrariae («hertugdømet Ferara») i 757 til pave Stefan II. Etter 984 var han eit len eigd av Tedaldo, greve av Modena og Kanossa og nevøen til keisar Otto I. Han vart seinare sjølvstendig og i 1101 vart han erobra ved etter omleiring av grevinne Matilda. Frå denne tida vart han stort sett styrt av fleire mektige familiar, som Adelardi.
I 1146 døydde Guglielmo Adelardi, den siste i familien Adelardi og eigedomen hans gjekk vidare som medgift med niesa Marchesella til Azzo VI d'Este. Det var mykje fiendskap mellom den nyankomne familien og Salinguerra-familien, men etter fleire kampar vart Azzo VII Novello omsider utnemnd til podestà i 1242. Barnebarnet hans tok over etter han og Huset Este slo seg så ned i Ferrara. I 1289 vart han òg vald til herre av Modena og eitt år seinare av Reggio.
Niccolò III (1393–1441) tok imot fleire pavar, som Eugenius IV, som haldt eit råd her i 1438. Sonen hans, Borso, fekk tittelen hertug for dei keisarlege lena Modena og Reggio av keisar emperor Fredrik III i 1452 (same året som Girolamo Savonarola vart fødd her), og i 1471 av Ferrara av pave Paul II. Ercole I (1471–1505) haldt fram krigen med Venezia og auka velstanden til byen. Under regjeringstida til Ercole I, ein av dei herskarane som hadde størst hugnad for kunst på 1400 og 1500-talet i Italia etter Medici-familien, vart Ferrara eit stort kultursenter, særleg innan musikk. Komponistar kom til Ferrara frå mange stader i Europa, særleg Frankrike og Flandern. Josquin Des Prez arbeida for hertug Ercole ein peridoe (og skreiv Missa Hercules dux Ferrariæ for han); Jacob Obrecht kom til Ferrara to gonger (og døydde her under Svartedauden i 1505); og Antoine Brumel var musikar for hertugen i 1505. Alfonso I, son til Ercole, hadde òg stor hugnad for kunst og musikk og under han vart Ferrara eit viktig senter for musikk spelat av lutt.
Alfonso gifta seg med den berykta Lucrezia Borgia, og haldt fram krigen mot Venezia med stort hell. I 1509 vart han lyst i bann av pave Julius II, og han vann over pavehæren i 1512 då han forsvarte Ravenna.
Sonen hans Alfonso II gifta seg med Lucrezia, dottera til storhertug Cosimo I av Toscana, og så Barbara, systera til keisar Maximilian II og til slutt Margherita Gonzaga, dottera til hertugen av Mantova. Han tok Ferrara til eit høgdepunkt og hadde hos seg kunstnarar og filosofar, som Tasso, Guarini og Cremonini, og oppretthald familien sin hugnad for kunst og vitskap. Han hadde ingen mannlege arvingar og i 1597 vart Ferrara erklært eit ledig len av pave Klemens VIII, og det same vart Comacchio.
Under regjeringstida til Alfonso II var Ferrara igjen eit av dei store musikksentera i Italia med komponistar som Luzzasco Luzzaschi, Lodovico Agostini, og seinare Carlo Gesualdo, som hadde avant-garde tendensar og av songarar fann ein dei tre kvinnene Laura Peverara, Anna Guarini og Livia d'Arco.
Ei festning vart bygd av pave Paul V på staden der borga Castel Tedaldo låg, i sørvestenden av byen. Byen vart verande under Kyrkjestaten, men vart okkupert av ein austerriksk garnison frå 1832 til 1859, då han vart ein del av kongedømet Italia.
Even in the Quietest Moments...
Even in the Quietest Moments… er det femte studioalbumet av det engelske rockebandet Supertramp, gjeve ut i april 1977. Det vart hovudsakleg spelt inn i Caribou Ranch Studios i Colorado med ekstra lydspor, vokal og miksing i The Record Plant i Los Angeles. Dette var det første albumet til Supertramp med lydteknikaren Peter Henderson, som kom til å arbeide med bandet på dei neste tre albuma. Even in the Quietest Moments… nådde 16. plassen på Billboard Pop Albums-lista i 1977 og i løpet av få månader hadde det blitt den første gullplata deira i USA (500 000 selde eksemplar eller meir). I tillegg vart «Give a Little Bit» ein topp 20-singel i USA og nådde 29. plassen på UK Singles Chart. Medan «Give a Little Bit» vart ein stor hit, vart både «Fool's Overture» og tittelsporet òg ein del spelt på radio.
I 1978 vart Even in the Quietest Moments… rangert på 63. plassen på lista til The World Critic Lists, der kjende rockekritikarar og DJ-ar stemte over dei 200 beste albuma gjennom tidene.
Bakgrunn og innspeling
Sjølv om alle songane er oppførte som skrivne av Rick Davies og Roger Hodgson i lag, var det Davies som skreiv «Lover Boy», «Downstream» og «From Now On», medan Hodgson skreiv «Give a Little Bit», «Even in the Quietest Moments», «Babaji» og «Fool's Overture».
Davies sa om «Lover Boy» at «eg var inspirert av reklamar i herremagasin som forklarte korleis du skulle sjekke opp kvinner. Du veit, korleis du ber om få dette tilsendt og du er garantert å lukkast. Om du ikkje har lege med minst fem kvinner dei neste to vekene, så får du pengane attende.» Bob Siebenberg sa at «Rick hadde arbeidd på 'Lover Boy' ei stund og kom til slutt opp med den lange, midtre seksjonen. Eg berre høyrde det som ein verkeleg langsam, verkeleg solid rytme, for å gje songen ein dynamikk under alt der andre, fordi songen i seg sjølv er verkeleg mektig og han trengde noko verkeleg solid under seg.»
Det meste av «Even in the Quietest Moments» vart skriven under ein lydsjekk for ein konsert i Tivoli i København. Davies og Hodgson arbeidde på dei forskjellige delane av songen, der Hodgson sat ved ein Oberheim string-synthesiser og Davies sat ved trommene. Davies sa om musikken: «Han byrjar som ein standardmelodi og så heng han seg på ein slags ein-akkords-progresjon eller kanskje me kan kalle det ein digresjon. Det er ein sak der hundrevis av lydar kjem inn og går ut, som ein slags collage.» Hodgson sa om teksten: «Det er ein slags delt kjærleikssong – det kunne vere til ei jente eller det kunne vere til Gud.»
«Downstream» vert framført av Davies aleine på vokal og piano, og vart spelt inn på eitt forsøk. Siebenberg har skildra songen som favoritten hans på albumet «fordi han er så personleg og rein.»
«Fool's Overture» hadde hatt arbeidstittelen «The String Machine Epic», og i følgje John Helliwell: «Kom han hovudsakleg frå eit par melodiar som Roger hadde kome med på ein synthesizer me brukte på scenen.» Hodgson har sagt at teksten i røynda er utan meining, og forklarte : «Eg likar å vere vag, og likevel seie nok til at tankane til folk gjer opprør.»
Albumet er unikt i diskografien til Supertramp sidan ingen av songane vart framførte med Wurlitzer elektrisk piano. Det vart derimot nytta eit Fender Rhodes-piano under ein kort del i «From Now On».
Plateomslag
Plateomslaget syner eit faktisk snødekt piano og ein stol i eit naturskjønt fjellandskap. Eit piano vart frakta til Eldora Mountain Resort (eit skiområde nær Caribou Ranch Studios)—som fekk stå der over natta og fotografert etter det var falle nysnø. Notearket på pianoet, som har tittelen «Fool's Overture», er i røynda «The Star-Spangled Banner».
Mottaking
I Christgau's Record Guide: Rock Albums of the Seventies (1981) skreiv Robert Christgau at, i motsetnad til det meste av progressiv rock, som er «pretensiøs bakgrunnssøppel som er altfor vanskeleg å ignorere», er dette albumet «smålåten bakgrunnssøppel som høyrest bra ut når det sklir inn i øyra.»
Allmusic gav albumet middels omtale og kalla det «elegant, men noko absurd, vittig, men på ein måte obskurt», og la til at det «legg meir vekt på melodi og forsiktige teksturar enn tidlegare Supertramp-album.» Dei kritiserte at albumet ikkje var «heilstøpt», men utpeikte «Give a Little Bit», «Lover Boy», «Fool's Overture» og «From Now On» som gode songar.
Innhald
Alle songane er oppførte som skrivne av Rick Davies og Roger Hodgson. Under står dei faktiske låtskrivarane på kvar song.
Provinsen Zaragoza
Zaragoza er ein provins nord i Spania, sentralt i den autonome regionen Aragón. Han grensar til provinsane Tarragona, Lleida og Teruel, Guadalajara, Soria, La Rioja, Navarra og Huesca.
Provinshovudstaden er Zaragoza, som òg er regionshovudstad i den autonome regionen. Andre byar i Zaragoza er Calatayud.
Provinsen har eit areal på og opp under 900 000 innbyggjarar. Nesten ein tredjedel av desse bur i provinshovudstaden. Det er 292 kommunar i provinsen, men meir enn halvparten av desse har færre enn 300 innbyggjarar.
Odd Lundberg
Odd Harald Lundberg var ein norsk skeiseløpar frå Brandbu i Oppland. Han vart både verdsmeister og norsk meister på skeiser i 1948. Lundberg var medlem i Jaren Idrettslag til 1938, deretter tre år i Brandbu Idrettsforening, perioden 1941-56 i Oslo Idrettslag og frå 1956 til -60 i Oslo Skøiteklub.
Aktiv
Lundberg kom på tredjeplass under NM 1946 og på andreplass i NM 1947 i Trondheim. Her hadde han beste samanlagtsum, men måtte sjå at Henry Wahl vart noregsmeister med tre distansesigrar, i to av distanseløpa delte han til og med sigeren med Lundberg.
Ved noregsmeisterskapen 1948 i Drammen vann Lundberg ein suveren siger, trass i at han ikkje vart betre enn nummer tre i nokon av enkeltløpa. Under Vinter-OL 1948 i St. Moritz vann han sølvmedaljen på 5000 m, slått med vel tre sekundar av landsmannen Reidar Liaklev, før han dagen etter tok bronsemedaljen på 1500 m. Ei veke seinare enda han på tredjeplass ved EM på Hamar, før han siste helga i februar vart verdsmeister i Helsinki, over eitt tidspoeng framom Johnny Werket frå USA og norske Henry Wahl.
Lundberg vart berre nummer fire i NM 1949 i Tønsberg, men vart beste nordmann på tredjeplass under EM 1949 på Bislett stadion i Oslo. Eitt år seinare syrgde han for dobbeltsiger då Hjalmar Andersen vann sin fyrste internasjonale triumf under europameisterskapen 1950 i Eskilstuna.
Lundberg sette sine endelege personlege rekordar på 5 000 m og 10 000 m i mars 1958, 40 år gammal.
Spitzhorli
Spitzhorli er eit fjell i Wallis-Alpane i Sveits.
METAR
METAR er ein spesiell kode for vêrobservasjonar frå ein flyplass, og står for Meteorological Aerodrome Report. Desse vert brukte av flypilotar, hovudsakleg som ein vêrbrief før dei tar av. Dei vert òg brukte av meteorologar som nyttar informasjonen til å varsle vêret. Rapportane kjem vanlegvis ti minutt på kvar heile time, og ofte også ti minutt før kvar halve time. Om vêrsituasjonen skulle endre seg drastisk kan dei i tillegg sende ut oppdateringar kalla SPECI. Koden vart internasjonalt innført i 1968 og har vorte modifisert fleire gonger sidan.
Fethiye
Fethiye (gresk Μάκρη, Makri) er ein by og distrikt i provinsen Muğla i Egearregionen i Tyrkia med kring 70 000 innbyggjarar.
METAR
Ein typisk METAR-rapport inneheld data om vind, sikt, ev. rullebanesikt (RVR), vêrfenomen, skydekke, skyhøgd, temperatur, doggpunkt, lufttrykk, lyn og anna tilleggsinformasjon som er av interesse for pilotane eller meteorologane.
Fethiye
Dagens Fethiye ligg der Telmessos låg i antikken, og ein kan sjå ruinane etter byen, som det helleneistiske teateret.
METAR
I tillegg kan det leggast ved eit korttidsvarsel kalla TREND eller landingsvarsel på slutten av ein METAR for å vise til viktige vêrendringar dei neste to timane etter ein observasjon. Desse er om lag på same formatet som ein TAF (Terminal Aerodrome Forecast).
Fethiye
Telmessos var den viktigaste byen i Lykia med ei historie som kan daterast attende til 400-talet fvt. I følgje segnet gjekk Aleksander den store i land ved Telemessos med flåten sin då han skulle invadere Anatolia vinteren 334–333 fvt. Kommandøren på flåten, Nearkhos, bad kong Antipatrides av Telmessos om at musikarane og slavane hans skulle få kome inn i byen. Dette fekk dei løyve til, me krigarane gøymde våpena sine i fløyteboksane og tok akropolisen under festiviteten den kvelden.
METAR
Internasjonal METAR-kode
Amerikansk METAR-kode er litt annleis enn World Meteorological Organization sin, som ein brukar i Noreg.
Fethiye
Byen voks kraftig på 1800-talet og hadde ein stor gresk folkesetnad på denne tida. Han vart då kalla Mákri på gresk. Etter folkeutveksklinga mellom Hellas og Tyrkia vart grekarane i Makri sende til Hellas, der dei grunnla byen Nea Makri (Ny-Makri) i Hellas. Byen vart så busett med tyrkarar frå Hellas.
Fethiye har vorte råka av mange jordskjelv. Dei siste store var i 1957 og 1961 der 67 mista livet under skjelvet i 1957 og 3200 bygjingar vart øydelagde.
METAR
Stasjons-ID
Døme: ENBR som er Bergen eller Bergen lufthamn, Flesland
Fethiye
Fethiye er ein kjend turiststad i Tyrkia i dag og er særleg populær om sommaren.
METAR
Observasjonstidspunkt
Format: ddttmmZ
Fethiye
Klima
Fethiye har eit middelhavsklima med særs varme, lange og tørre somrar med ein middeltemperatur på 34 °C på dagtid, vintrar er kjølige og regnfulle med ein middeltemperatur på 16 °C på dagtid.
METAR
Vindstyrke og retning
Format (ein av fire):
Døme: 36023G33KT - Vind frå 360 grader (nord), vindfart på 23 knop med vindkast på 33 knop.
Horisontal sikt
Format: VVVV, VnVnVnVnDv
Framherskande sikt er den siktverdien som kan nåast eller vert overskriden i minst halvparten av sirkelen horisonten rundt. Områda kan omfatta samanhengande eller ikkje samanhengande sektorar. Dersom sikta er meir enn 10 km vert 9999 brukt.
Er minstesikta under 1500m, eller 50% dårlegare enn den framherskande sikta, eller sikt meldt til 9999 medan minimumsikt er under 9999, skal også minstesikta takast med. På minstesikt skal kompassretninga mot den lågaste sikta vera med (eks.: N, NE, SW).
Rullebanesikt
Format: RDRDR/VRVRVRVRi eller RDRDR/VRVRVRVRVVRVRVRVRi
Døme: R10/1000V1800D. Rullebanesikta på høgre rullebane 10 er 1000 m i eine retninga og 1800 m i andre retninga, men vert lågare.
Noverande vêr
Format: w′w′
Skildrar vêret på flyplassen i observasjonstidspunktet, og består av følgjande komponentar:
Intensitet
Indikerer nedbørsintensitet.
Skildring
Skildrar nedbøren.
Nedbør
Gjev type nedbør.
Sludd vert skriven SNRA eller RASN.(SNRA når det er mest snø og RASN når det er mest regn)
Siktnedsettande
Gjev årsaka til nedsett sikt
Andre
Døme: -RA BCFG BR - Lett regn, tåkeflak (område med sikt mindre enn 1000 m) og elles disig.
Skyer
Format: NsNsNshshshs eller VVhshshs eller SKC eller NSC.
Viss eit skylag har cumulonimbus eller godt opptårna cumulus, vert CB eller TCU brukt etter skybasehøgda.
Døme: FEW010 SCT020CB BKN070 - 1-2/8 skyer i 1000 ft, 3-4/8 skydekke i 2000 ft med CB-skyer og 5-7/8 skydekke i 7000 ft.
CAVOK
CAVOK står for «Ceiling and visibility OK» som erstattar gruppene for sikt, vêr og skyer viss følgjande vilkår er oppfylt:
Temperatur og doggpunkt
Format: T′T′/T′dT′d
Minusgrader vert skrive med ein M føre temperaturen.
Døme: 04/M02 - temperatur på 4 °C og doggpunkt på -2 °C.
Lufttrykk
Format: QPHPHPHPH
Døme: Q0996 - lufttrykk midla til havnivå på 996 hPa. QNH vert alltid runda av nedover til næraste heile hPa.
Nyleg vêr
Format: REw′w′
Same kodane som for noverande vêr.
Døme: RETSRA - indikerer at det har vore torevêr med regn sidan førre observasjon men maks for ein time sidan.
Vindskjer
Vindskjer = Rask endring i vindstyrke og eller retning.
(Observert frå fly ved landing/letting under 1600ft)
Format: WS RWYDRDR eller WS ALL RWY
Døme: WS RWY11L - indikerer vindskjer på rullebane 11L.
Sjøstatus
Sjøtemperatur og bylgjer Sjøtemperaturen i heile grader C "Signifikant" bylgjehøgde etter tabell der kodetal 0 er spegelblank sjø og kodetal 9 er over 14M Døme i ein METAR : W12/S6 Tyder at sjøtemperaturen er 12 gr C og signifikant bølgjehøgd er mellom 4 og 6 meter
Rullebanestatus
T.d. Koda melding samansett av 8 tal når rullebana er dekt av is eller snø
Trend
Bruker følgjande forkortingar i lag med andre komponentar nemnd ovanfor.
Døme: BECMG -SHRA SCT025CB TEMPO 4000 SHRA SCT010 BKN020CB - vêret dei neste to timane blir lette regnbyer, Halvskya i 2500 ft med cumulonimbus (CB), av og til sikt på 4000 m med moderat regnbye halvskya i 1000 ft og skya med CB skyer 2000ft.
Merknader
RMK er andre meteorologiske tilleggsinformasjon gjeve etter nasjonale retningsliner. Gruppa vert alltid innleia av bokstavane RMK. Den vert etterfølgt av andre komponentar nemnd ovanfor og andre forkortingar.
Døme: RMK WIND 850 FT 29015 KT - merknad: vind i 850 ft er 15 knop frå retning 290 grader.
Døme på fullstendig METAR-kode
Denne er henta frå Bergen lufthamn (Flesland)
22. i månaden kl. 0120Z. Vindstyrke 6 knop frå 90 grader (aust), men vindretninga har variert frå 50 til 120 grader siste 10 minutt. Sikt meir enn 10 km. Skydekke 1-2/ 1000ft, 3-4/8 av skytype TCU og 5-7/8 4000ft. Temperatur 7 °C og doggpunkt 0 °C. Lufttrykk (QNH) 984 hPa. Det er ei bye innan 16KM frå plassen.
Odda
Odda er ein by i Ullensvang kommune. Han var tidlegare administrasjonssenteret i Odda kommune. Staden ligg ved sørenden av Sørfjorden, ein arm av Hardangerfjorden, og har om lag 5100 innbyggjarar, om lag 73 % av innbyggjarane i kommunen. Riksveg 13 går gjennom byen.
Anatas
Anatas (eng. anatase) er ein tetragonal krystall og er eit mineral av titandioksid. Den er ein av fire naturleg forekommande polymorfismar (mineral med same samansetting, men med ulik struktur) av titandioksid, TiO2, som er godkjent av International Mineralogical Association (IMA). Dei andre er akaogiitt (monoklinisk), brookitt (ortorombisk) og rutil (tetragonal). Det er alltid funne som små, enkle og tydeleg utvikla krystallar. Som rutil, som er ei meir vanleg forekommande form for titandioksid, har anatas eit tetragonalt krystallsystem. Sjølv om symmetrien er den same for begge, så er det ingen samanheng mellom grenseskiktvinklane i dei to minerala, med unnatak av prisme-sona på 45° og 90°. Den vanlege anastaspyramiden, parallelt med flata der ein har perfekt kløyv, har ein vinkel over den polare kanten på 82°9'. Den tilsvarande vinkelen i rutil er 56°52½'. Det var på grunn av denne bratte pyramiden at anatas fekk namnet sitt av René Just Haüy i 1801. Det kjem frå gresk anatasis, "forlenging", sidan den vertikale aksen i krystallen er lengre enn i rutil. Det er òg ein viktig skilnad i dei fysiske eigenskapane. Anastas er mindre hard (5.5–6 vs. 6-6.5 Mohs for rutil) og lettare (spesifikk gravitet om lag 3.9 vs. 4.2 for rutil). I tillegg er anatas optisk negativ, medan rutil er positiv, og fargen er tydelegare adamantin eller metallisk-adamantin enn i rutil.
Kjellingstraumen bru
Kjellingstraumen bru er ei hengebru som kryssar Kjellingsundet i Gildeskål kommune i Nordland. Brua er 662 meter lang, og hovudspennet er 260 meter. Brua vart opna i 1975 og er ein del av Fylkesveg 17.
Cesena
Cesena er ein by i provinsen Forlì-Cesena, der han deler det administrative ansvaret i lag med Forlì, i regionen Emilia-Romagna i Italia og har om lag 95 000 innbyggjarar. Han ligg sør for Ravenna og vest for Rimini ved elva Savio og foten til Appenninane, om lag 15 km frå Adriahavet.
Historie
Cesena var opphavleg ein etruskisk by i Umbria. Etter ein kort periode under gallarane vart han erobra av romarane på 200-talet fvt.. Han var ein strategisk viktig garnisonsby og vart øydelagd i krigane mellom Gaius Marius og Sulla. Plinius nemner at vinen i Cesena er av dei beste ein kan få tak i.
Cesena låg på grensa mellom Eksarkatet Ravenna og riket til langobardane. Det vart gjeve til Kyrkjestaten av frankarane, som erobra området, i 754 og gjekk fram og tilbake mellom pavane og erkebiskopane i Ravenna, og var ei kort tid ein republikk frå 1183 til 1198. Lenge vart han kjempa om mellom pavane og Det tysk-romerske riket og var stundom halde av Malatesta.
Byen gjorde igjen opprør i 1377 under dei åtte helgenane-krigen. Denne gongen vart han gjenerobra av dei bertonske troppane til Giovanni Acuto (den engelskfødde condottiere John Hawkwood) under Robert, kardinal i Geneve (seinare motpave Clement VII) sin kommando. Robert fungerte som legaten til pave Gregorius XI. og tok livet av mellom 2 500 og 5 000 sivile, noko som var rekna som ei grusom krigshandling på denne tida og som fekk namnet «Blodbadet i Cesena». Kardinalen fekk tilnamnet «slaktaren av Cesena». Året etter gav Urban VI det som var igjen av Cesena til Galeotto I Malatesta.
I perioden 1379-1465 kom byen seg opp att og blømde under Malatesta-familien, som bygde opp att borga (kalla Rocca Malatestiana) oppfor byen. Malatestiana bibliotekt, bygd nær borga av Malatesta Novello (1429), vert rekna som eit av dei flotte biblioteka frå renessansen og inneheld mange verdifulle manuskript.
Etter Novello døydde i 1465 gjekk Cesena tilbake til paven, men vart igjen erobra av ein lokal herre, Cesare Borgia, i 1500. Byen vart hovudstad i det mektige, men kortvarige hertugdømet hans.
Cesena vart så etter kvart ein sekundær by i Kyrkjestaten. Under napoleonskrigane vart mange av klostera og kyrkjene plyndra. Nokre av borgarane hadde framtredande roller under samlinga av Italia på midten av 1800-talet.
Under den andre verdskrigen låg Cesena nær den gotiske linja, som kryssa Appenninane nær byen, og han vart derfor råka av mange bombetokt.
Roland Barthes
Roland Barthes var ein fransk litteraturkritikar, litteratur- og samfunnsteoretikar, filosof, og semiotikar.
Liv og verk
Barthes vart fødd i byen Cherbourg i Normandie. Far hans var marineoffiser og fall i Nordsjøen før sonen var årsgammal. Mor hans oppseda han saman med tanta og godmora i byen Bayonne, kor han fyrst kom i kontakt med kultur då han lærte å spele piano frå tanta. Då Barthes var ni flytta han og mora til Paris, der han budde resten av oppveksten.
Mellom 1939 og 1948 avla han eksamenar i grammatikk og filologi og til medisinske studiar. Han publiserte sine fyrste arbeid i denne perioden, trass i vedvarande helseplager. I 1948 vende han seg att til reint akademisk arbeid, og underviste ved ei rad lærestader i Frankrike, Romania og Egypt. I denne perioden skreiv han for det venstreorienterte tidsskriftet Combat, somme av artiklane i tidsskriftet kom med i hans fyrste større verk, Litteraturens nullpunkt (1953).
Barthes fekk i 1952 fast arbeid ved Centre National de la Recherche Scientifique, der han forska på leksikologi og sosiologi. I dei sju åra han arbeidde på senteret skreiv han ein serie essays om populærkulturelle mytar som vart publiserte i tidsskriftet Les Lettres Nouvelles. Essaya vart utgjevne i samlinga Mytologier i 1957.
Fyrste delen av 1960-talet forska han på semiologi og strukturalisme, og arbeidde ved ymse fakultet fleire stader i Frankrike. Mange av verka han forfatta i denne perioden sette spørsmål ved tradisjonelle akademiske haldningar og teoriar om litteratur og litterære figurar. Grunna sine uortodokse haldningar kom han i konflikt med ein annan fransk teoretikar, Raymond Picard, som skulda nykritikken (som han feilaktig meinte Barthes høyrde til) for å vere uklår og respektlaus overfor litteraturen. Barthes sitt motmæle i Critique et vérité (1966) skulda den gamle kritikarskulen for å ikkje bry seg om somme aspekt ved språket og for å ignorere vanskelege eller problematiske konsept i moderne teoriar, som til dømes marxismen.
Mot slutten av 1960-å voks Barthes sitt ry. Han reiste til USA og Japan og presenterte ideane sine ved Johns Hopkins University. I 1967 gav han ut sitt mest kjende verk, La Mort de l'Auteur. Verket undersøkte dei logiske konklusjonane av strukturalistisk tankegang og vart mykje påakta, særleg sett i samanheng med den meir og meir populære dekonstruksjonsteorien. Barthes skreiv, saman med Philippe Sollers for det litterære tidsskriftet Tel Quel, som i stor grad handsama dei litterære teoriane Barthes arbeidde med og utdjupa i sine verk. I 1970 produserte Barthes eit av sine viktigaste verk, S/Z, ein djuptgåande og grundig kritisk analyse av Sarrasine av Honorè de Balzac. På 1970-talet vidareutvikla Barthes haldninga til litterær kritikk, og utforska nye idear innan tekstualisme og nøytralt forfattarskap.
I 1977 fekk han stillinga som professor i Sémiologie Littéraire ved Collège de France. Same året døydde mora hans. Tapet av mora gjekk kraftig inn på Barthes, og hans siste store verk, Det lyse rommet: tanker om fotografiet, ein meditasjon over eit gamalt bilete av mora, var både eit teoretisk verk om fotografiet som kommunikasjonsmedium og eit minnesverk om mora. Barthes døydde mindre enn tre år etter mora. 25. februar 1980, på veg frå eit selskap hjå François Mitterrand vart han påkøyrd av ein varebil. Han døydde av skadane 26. mars.
Enningdalselva
Enningdalselva, òg kalla Berbyelva, ligg heilt sør i Østfold i Halden kommune. Ho renn gjennom Enningdalen, mellom Bullaren i Sverige og Iddefjorden og er om lag 13 km lang.
Enningdalselva er ein del av Enningdalsvassdraget som har kjeldene sine i Nordre- og Søndre Boksjø, og Nordre-, Midtre- og Søndre Kornsjø som ligg i grensetraktene mellom Aremark/Halden og Dals Ed i Sverige. Vidare gjennom Kynne älv og Bullaren i Sverige. Frå her renn elva som Enningdalselva til Iddefjorden. Av større sidevassdrag kjem eit frå Ørsjøen, som sluttar seg til Enningdalselva 1 km før Iddefjorden. Frå Lysevatn og Øvre Elgvann renn Elgå og renn saman med vassdraget ved riksgrensa ved Holtet. Heile vassdraget er om lag 70 km langt, med eit nedbørsfelt på 780 km². 1/3 av nedbørsfeltet er i Østfold og 2/3 i Dalsland/Bohuslän i Sverige.
Enningdalselva er kjent som ei god lakseelv, med rekordlaks på 17,7 kg(Jim Arne Olsen) og gjennomsnittsvekt på 4,5 kg.
Vassdraget vart tidlegare nytta til tømmerfløyting, møller, kverner, sagbruk, ålefiske og perlefiske. Restar av gamle demningar og fløytningsinnretningar kan ein sjå fleire stader i sidevassdraga. Òg ålefiske vart tidlegare viktig.
Elva er verna i samsvar med Verneplan IV for vassdrag.
Kleppe/Verdalen
Kleppe/Verdal er ein tettstad i Klepp kommune i Rogaland fylke. Statistisk sentralbyrå reknar dei to stadene Kleppe og Verdalen for ein samla tettstad med. Staden ligg fem kilometer nordom Bryne.
Jens Book-Jenssen
Jens Peter Book-Jenssen, ofte kalla «Book'n», var ein norsk songar, tekstforfattar og revydirektør. Han var svært populær i radio, plater og på scena, særleg i 1930-, 1940- og 1950-åra. I Noreg vart han ofte samanlikna med Bing Crosby og Ernst Rolf, og han tydde mykje for norsk revykunst i etterkrigstida. <!--
Familie
Jens Petter Book-Jenssen vart fødd i det som heitte Østre Bærum i 1910, av Olaf Jenssen frå Hamar og Johanne Mathilde Pauline Book frå Stockholm. På farssida kom slekta frå Os i Østerdalen.