cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Singelplate
Singlar vert ofte gjevne ut både i forkant og etterkant av eit studioalbum for å marknadsføre musikken og selje fleire pater. Ofte vert det òg spelt inn ein musikkvideo til singlane som kjem ut. På ein singel kan det i tillegg til hovudsporet vere konsertopptak, andre songar frå studioalbumet, tidlegare ikkje utgjevne songar, demoar eller den same songen i forskjellige versjonar.
Singelsalet vert registrert på singellister i dei fleste land, som til dømes VG-lista i Noreg, Billboard Hot 100 i USA og UK Singles Chart i Storbritannia. Desse listene vert ofte publiserte i magasin eller aviser, og mange fjernsynsshow eller radioprogram som tar ei nedteljing på lista. For å kome med på lista må ein følgje somme krav som dei som eig lista avgjer, som regel går det på platesal og kor mange gonger songane vert spelte på radio. I dag er mange av desse listene òg basert på mengda nedlastingar av songen.
Singlane hadde stordomstida si særleg i 1950- og 1960-åra, i starten av rockehistoria, særleg fordi dei var billigare enn heile album. Utover i 1960-åra vart det større fokus på album og samanhengande tema, men singlane var framleis eit viktig marknadsføringsledd. I løpet av 1990- og 2000-åra har singlane vorte mindre viktige, sidan både album og singlar vert gjeve ut på CD-plater som har meir eller mindre same produksjonskostnad og album vart hovudmetoden å selje musikk på.
Alireza Jahanbakhsh
Alireza Jahanbakhsh er ein iransk fotballspelar som i 2018 spela for AZ i nederlandsk Eredivisie og for Iran sitt landslag.
Tenzing-Hillary lufthamn
Tenzing–Hillary lufthavn, tidlegare Lukla flyplass (IATA-kode: LUA, ICAO: VNLK) er ei lita lufthamn ved landsbyen Lukla i den austlege delen av Nepal, nær grensa til Tibet.
Flyplassen blei skipa i 1971 som Lukla airport. Han er ein av dei høgast liggjande flyplassane i verda, med ei høgd på 2 860 moh. Flyplassen ligg i Himalaya sør for Mount Everest. Han er eit populært utgangspunktf for fjellklatrar og fjellklatrarar som nyttar flytransport til Lukla som innfartsveg til utforsking av Khumbu, Mount Everest-regionen og Mount Everest nasjonalpark.
Frans I av Frankrike
Frans I av Frankrike var konge av Frankrike frå 1515 til han døydde i 1547. Han var son til hertug Karl av Valois og far til Henrik II.
Riksstyring
I 1515 tok Frans over trona etter fetteren, kong Ludvig 12. Frans heldt fram den striden om Italia som dei franske kongane førte. Etter Karl V vart tysk-romersk keisar, tapte Frans Milano i 1521. Året etter måtte han rømme frå Italia. Eit forbund av fiendar planla i 1523 ein samordna invasjon i Frankrike; frå nord England, frå aust Tyskland og frå sør Spania. Alle invasjonane vart slått tilbake. På ny kunne Frans føre krigen over på italiensk jord. Ved Pavia i 1525 vart Frans slått, teken til fange og ført til Madrid, der han i januar 1526 avstod Burgund og gav opp suvereniteten over Flandern og Artois, og dessutan sitt krav på Italia. Etter han vart sett fri fekk Frans ei notabelforsamling i Burgund til å nekte han rett til å innfri desse lovnadene. Krigen braut då ut att, og i 1527–28 erobra franskmennene heile Nord-Italia og Napoli. Etter dette gav Karl 5 opp kravet på Burgund ved freden i Cambrai i 1529. I 1535 tok Frans makta i Savoie og Piemonte, landområde han beheldt ved våpenkvila året etter. Under ein ny krig i 1543–44 kom eit nytt mislukka angrep mot Frankrike, og ved freden i Crespy vart alt som før.
Innanriks
Innanrikspolitisk styrkte Frans kongemakta. Presteskapet vart underordna kongen, og generalstendane vart ikkje kalla inn. Frans var avventande overfor protestantane, seinare rådde dei katolske rådgjevarane han til den store forfølginga av valdenserane i 1545. Og året etter vart ei rekke protestantar brent.
Frans var mykje interessert i litteratur og kunst. Både franske og italienske målarar, mellom dei Leonardo da Vinci, vart knytta til det nye og praktfulle slottet Louvre, så vel som Fontainebleau og Chambord. Både dikting og vitskap fekk vern i hans styringstid. Han tok såleis initiativet til at Collège de France vart oppretta i 1530.
Frans var ein lettliva og praktsjuk kar. Han forma det franske hofflivet, ein veremåte som seinare alle europeiske kongehus tok til mønster. Han innførte også metresse-systemet.
Computer Network Operations
Computer Network Operations, CNO, er eit samnamn på forsvar og angrep av informasjonssystem (IT).
Ein kan dela CNO inn i:
CNO kan vere ein type informasjonsoperasjonar.
Princes Risborough
Princes Risborough  er ein liten by i grevskapet Buckinghamshire i England. Han har kring 8000 innbyggjarar. Byen ligg om lag 14 km sør for Aylesbury og 13 km nordvest for High Wycombe. Bledlow ligg mot vest og Monks Risborough ligg i aust. Byen ligg ved foten av Chiltern Hills.
Alassundet
Alassundet er sundet mellom Lombok og Sumbawa, to øyar i Vest-Nusa Tenggara- provinsen i Indonesia. Sundet, som er om lag 75 km langt og mellom 15 og 40 km breidt, leier frå Floreshavet i aust til Indiahavet i vest.
Sundet fanst ikkje før i kring 14 000 år sidan, då havnivået steig til om lag 75 meter under dagens havnivå.
Turid Angell Eng
Turid Angell Eng, òg kjend som Turid Eng Hirsch, er ein norsk teiknar og bilethoggar utdanna hjå Statens Håndverks- og Kunstindustriskole i Oslo og Statens Kunstakademi. Ho har hatt fleire utsmykkingsoppdrag, mellom anna på Lillehammer bibliotek i Lillehammer og Nordtvedt skole i Oslo, og er representert i Oslo domkyrkje med skulpturen «Maria med barnet». På Johan Svendsens plass i Oslo, plassen framfor Oslo Konserthus, står hennar skulpturgruppe «Heptakord», som ho vann ei utlyst konkurranse med i 1977.
Mánu Rávdnji
Mánu Rávdnji er det andre albumet til den samiske musikkgruppa Adjágas.
Valentin Kononen
Kononen vart på 50 km nummer seks i EM 1990, nummer fem ved VM 1991 og nummer sju under Sommar-OL 1992. I VM 1993 tok han andreplassen i øvinga, 21 sekundar bakom Jesús Ángel García frå Spania. To år etter vann Kononen ein klar siger på 50 km under verdsmeisterskapen 1995 i Göteborg. Tre år seinare, ved EM 1998 i Budapest, kom han i mål til ein sølvmedalje, 38 sekundar bakom europameister Robert Korzeniowski frå Polen.
Ludvig Holstein-Holsteinborg
Holstein-Holsteinborg var innehavar av Dannebrogordenen og Elefantordenen.
Senbere Teferi
Senbere Teferi er ein etiopisk mellom- og langdistanseløpar som vann sølvmedaljen på 5 000 meter under verdsmeisterskapen 2015 i Beijing.
Mount Staley
Mount Staley er eit fjell, 2560 moh, ved sørenden av Salamander Range i Freyberg Mountains. Det vart kartlagd av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy, 1960-64. Det vart namngjeve av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter James T. Staley, som var biolog ved Hallett-stasjonen, sommaren 1962-63.
Senbere Teferi
Aktiv
Teferi kneip sølvmedaljen på 5 000 meter ved Friidretts-VM 2015, hårfint framom landskvinna Genzebe Dibaba. Sommaren 2016 sette Teferi personbeste på så vel 5 000 som 10 000 meter. På mila fekk ho notert 30.40,5 i juni, medan ho på 5 000 m kom i mål på tida 14.29,8 ved eit stemne i september. Både i det mellomliggjande Sommar-OL 2016 og i Friidretts-VM 2017 enda ho på femteplass på 5 000 meter. Ho forbetra den personlege rekorden til 14.23,3 i Rabat i juli 2018. 8. juni 2021 gjorde Teferi sitt livs beste løp då ho i Hengelo sprang 5 000-meteren på sterke 14.15,2. Til Sommar-OL i Tokyo i juli månad kom ho som ein av favorittane, men enda på tiandeplass.
Caquetá-departementet
Caquetá er eit departement sør i Colombia som grensar til nabodepartementa Vaupés, Amazonas, Putumayo, Cauca, Huila, Meta og Guaviare. Hovudstaden heiter Florencia.
Jordbruk er ein viktig inntektskjelde for departementet, der ein blant anna dyrkar mais, kakao og sukkerrøyr. Departementet er òg rikt på tømmer og plantar som kan brukast til medisinske føremål.
Läther
Läther er det 65. offisielle albumet av Frank Zappa, gjeve ut posthumt som eit trippelalbum på Rykodisc i 1996.
Innspelingane for albumet vart opphavleg gjeve til Warner Bros. i 1977. Kontrakten til Zappa kravde at han måtte gje fire album for DiscReet Records, som etter kvart førte til at Läther vart delt opp og gjeve ut som fire separate album: Zappa in New York (1977), Studio Tan (1978), Sleep Dirt (1979) og Orchestral Favorites (1979), berre det første vart gjeve ut med løyve frå Zappa. Zappa hadde planlagt å gje ut desse albuma som ein firedobbel plateboks kalla «Läther», men Warner Bros. nekta å gå med på dette formatet. Piratkopiplater med dei originale innspelingane hadde eksistert i tiår før albumet omsider vart gjeve ut offisielt, etter at Frank Zappa spelte heile albumet på radio i 1977 og oppfordra lyttarane til å ta det opp på lydband.
CD-versjonen av Läther som kom i 1996 skal vere identisk testtrykkingane av det originale kvadruple albumet, men med fire bonusspor i tillegg, og tittelen på ein av songane, «One More Time for the World» vart endra til «The Ocean is the Ultimate Solution», som er tittelen songen har på albumet Sleep Dirt. Albumet har ikkje med «Baby Snakes», som var ein song opphavleg planlagt for albumet.
Utgjeving og mottaking
Den offisielle versjonen av Läther vart gjeve ut posthumt i september 1996. Det er omdiskutert om Zappa hadde tenkt å gje det ut som eit firedobbelt album heilt frå starten av, eller om det først skjedde seinare då han møtte Mercury-Phonogram; I teksten til 1996-utgåva skriv derimot Gail Zappa «Slik det opphavleg var tenkt av Frank, var Läther alltid meint å vere ei firedobbel plate».
Promised Land av Elvis Presley
Promised Land er eit album frå 1975 av Elvis Presley på RCA Records. Det vart spelt inn i desember 1973 i Stax Records sitt studio i Memphis og gjeve ut på 40-årsdagen til Presley. Songane vart henta frå nest øvste hylle etter innspelinga han hadde i Memphis i desember 1973. Dei songane som vart rekna som dei beste var alt gjevne ut på Good Times. Tittelsporet, eit cover av Chuck Berry sin song frå 1965, hadde vore gjeve ut tidlegare på singel, den 27. september 1974, og nådde då 14. plassen på Billboard Hot 100 og topp 10 i Storbritannia. B-sida, «It's Midnight», nådde niandeplassen på countrylista. Ein annan hitsingel frå albumet var «If You Talk in Your Sleep», som nådde 17. plassen på Billboard Hot 100. I USA nådde albumet berre 47. plassen på Billboard Top 200, men gjekk til topps på Billboard's Top Country LPs-lista. Albumet nådde òg toppen av Country Cashbox album-ista. I Storbritannia nådde albumet 21. plassen på albumlista.
I 2011 gav FTD (Follow That Dream) ut ein utvida versjon av albumet, med 48 spor.
Läther
Utgjeving og mottaking
Allmusic og Richie Unterberger hylla albumet, men skreiv at det ville «appellere langt meir til Zappa-fansen enn til den generelle lyttaren, sjølv om Zappa-kulten - som har ønskt Läther i den originale forma si i mange år - er ganske vid».
Lakinsk
Lakinsk (russisk skrift Лакинск) er ein by i Vladimir oblast i Russland med om lag 16 000 innbyggjarar. Han ligg på venstre breidda av elva Kljazma, 30 km sørvest for Vladimir.
Landsbyen Undol (russisk Ундол), på same stad som dagens by Lakinsk, har vore kjend sidan slutten på 1400-talet. I 1889 vart det starta ein spinne- og vevefabrikk ved landsbyen. Sidan fabrikken voks, voks òg landsbyen. I 1927 fekk landsbyen status som urbanliknande busetnad og nytt namn, Lakinskij (russisk: Лакинский) etter den lokale partileiaren. Han fekk bystatus og namnet vart endra til Lakinsk i 1969.
Peder Morset folkehøgskole
Peder Morset folkehøgskole er ein frilyndt folkehøgskole som ligg i Selbu kommune i Trøndelag fylke.
Prudhoe
Prudhoe  er ein mellomstor by i grevskapet Northumberland i England. Han har kring 11 500 innbyggjarar. Byen ligg like sør for Tyne, 18 km vest for Newcastle upon Tyne. Byen ligg i ei bratt åsside i Tynedalen.
Bangkasundet
Bangkasundet (indonesisk Selat Bangka) er eit sund som skil øya Sumatra frå øya Bangka, begge i provinsen Bangka-Belitung i Indonesia. Sundet er om lag 180 km langt og er frå 11 til 27 km breitt. Skipsleia mellom Javahavet og Sørkinahavet går gjennom Bangkasundet, Gasparsundet og Karimatasundet.
15. serierunde i Adeccoligaen 2013
15. serierunde i Adeccoligaen 2013 vart gjennomført med ein kamp søndag 2. juni, ein kamp fredag 5. juli, ein kamp laurdag 6. juli og fem kampar søndag 7. juli.
Lyoner
Lyoner er ei finmalt pølse av kjøttfarse, som truleg har opphav i den franske byen Lyon. Namneforma Lyoner er tysk. Typisk er ringforma på pølsa, som i Tyskland er synonymt med lyoner, som har begge endane samanbunde. I Tyskland knyter ein pølsa til Saarland som ligg på grensa til Frankrike. Ein slaktar i Lyon skal ha vore den første til å farge pølseskinnet raudt, som då er kvifor pølsa kom til å bli kalla lyoner.
Pølsa skal vere forbilde for falukorv.
I Tyskland vert pølsa altså kalla Lyoner og i Austerrike Extrawurst. Servelat er same type pølse.
Ittoqqortoormiit
Ittoqqortoormiit (vestgrønlandsk for ‘Store hus’, tidlegare dansk namn Scoresbysund) er ein by på Grønland.
Ittoqqortoormiit ligg på Liverpool Land, aust for Kangerterajiva (Hurry Fjord) nær utløpet av norddelen av Kangertittivaq (Scoresby Sund), som går ut i Grønlandshavet.
Byen var tidlegare del av Ittoqqortoormiit kommune i Østgrønland (Tunu) amt.
Caldas-departementet
Caldas er eit departement i det sentrale området av Colombia som grensar til nabodepartementa Antioquia, Cundinamarca, Tolima og Risaralda. Innanfor jordbruk er kaffi eit viktig produkt. I tillegg vert dyrka det blant anna sukkerrøyr, bananar og mais.
Lyse kapell
Kapellet vart teikna av Gustav Helland og Endre Årreberg. Dei la vekt på naturforholda i Lysebotn. Dette gav kapellet høge og spisse gavlar som skulle stå som fjell i terrenget.
Kapellet har våpenhus, skip og kor. På fondveggen er ein enkel trekross. Veggar og tak er kledde med trepanel. Skipet er møblert med jærstolar. Tårnet er bygd ved sida av kapellet, men eit mellombygg bind det saman med hovudbygget. I kjelleran er det matsal, kjøken og garderobe.
Rugeley
Rugeley  er ein historisk marknadsby i grevskapet Staffordshire i England. Han har kring 22 500 innbyggjarar og ligg i nordenden av Cannock Chase, og ligg om lag halvvegs mellom byane Stafford, Cannock, Lichfield og Uttoxeter.
Byen var fram til 1991 eit senter for kolgruveindustri.
Shadow Man
«Shadow Man» er ein song skriven av David Bowie og først spelt inn i 1971 under Ziggy Stardust-innspelinga. Han vart spelt inn på ny av Bowie i 2000 og gjeven ut første gongen i 2002.
I 2000 spelte Bowie inn songen for det planlagte, men skrinlagde albumet Toy. Denne versjonen kom seinare ut på den avgrensa bonusplata til Heathen, og på singlane «Slow Burn» og «I've Been Waiting for You» og versjon 2 av den britiske singelen «Everyone Says 'Hi'». Han kom òg ut på samleplata Nothing Has Changed i 2014.
Songen er kjend for å ha likskap til Biff Rose-songen «The Man», som kom ut på hans Thorn In Mrs Roses Side. Dette albumet inneheld songane «Fill Your Heart» og «Buzz the Fuzz», som Bowie spelte inn.
Tekst
I følgje artisten Tanja Stark verkar teksten å vere inspirert av innsikta til Carl Jung. «Shadow» eller «skuggen» er eit kjernekonsept i hans djupnepsykologi. Bowie skildra seg sjølv som jungsk i forholdet sitt til draumetilstanden og nemnde Jung i teksten til «Drive-In Saturday».
Rushden
Rushden  er ein by i grevskapet Northamptonshire i England. Han har kring 28 500 innbyggjarar og er den femte største i grevskapet.
Dylan av Bob Dylan (2007)
Dylan (skriven DYLAN på omslaget) er ei samleplate frå 2007 av Bob Dylan. Albumet debuterte på 36. plass i USA og selde 20 000 eksemplar den første veka. Deluxe-utgåva debuterte på 93. plass. I Noreg gjekk albumet opp til sjetteplass.
Falukorv
Falukorv er ei svensk pølse som blir brukt i mange matretter. Namnet har vore verna sidan 1973. Falukorv må innehalde minst 40 prosent storfe- og svinekjøtt. Mange falukorver inneheld likevel meir kjøtt enn det.
Soge
Ved Falu koppargruva nytta ein liner av tvinna oksehud for å heise opp koparmalmen. Oksane kom mellom anna frå bland Småland i store konvoiar og vart slakta då dei kom fram til Falun. Kjøttet vart sidan salta og røukt. På 1500- og 1600-talet lærte tyskarane, som hadde stor innflytelse ved gruva, svenskane å laga god pølse av det røykte oksekjøttet.
På 1870-talet tok Anders Olsson, far til Melker Olsson, opp tradisjonen å røyka kjøtt i sitt enkle slakteri. Den røykte pølsa vart utvikla rundt 1890 til falukorv. Melkers er enno i dag aleine om å tilverke falukorv i Falun.
Namnevernet i EU, der falukorv vart godkjent som Garantert tradisjonell spesialitet (GTS), trødde i kraft i 2001 og erstatta det tidlegare svenske vernet.
Kultur
Den svenske forfattaren Hasse Alfredsson har laga den kjende songen «Jag vill ha blommig falukorv till lunch, mamma!».
Melenki
Melenki (russisk Меленки) er ein by i Vladimir oblast i Russland med om lag 15 000 innbyggjarar. Han ligg ved elva Unzja, ei sideelv til Oka, rundt 120 km søraust for Vladimir (vegavstand 180 km).
Manuela Di Centa
Langrenn
Di Centa deltok i sine fyrste olympiske leikar i Calgary i 1988, med ein sjetteplass på den avslutande 20-kilometeren som klart beste resultat. Under VM på italiensk heimegrunn i Val di Fiemme i 1991 tok ho tre medaljar, to individuelle bronsar og ein sølvmedalje med stafettlaget. Året etter var det bronsemedalje med det italienske stafettlaget under OL 1992 i Albertville. I 1993 fekk Di Centa med seg to sølvmedaljar frå ski-VM i Falun, fyrst i stafetten og til sist på 30 km.
Manuela Di Centa vann verdscupen i langrenn i 1994 og 1996. I perioden 1990-96 vann ho 14 verdscuprenn i langrenn, attåt triumfane under OL på Lillehammer. Ho vart tildelt Holmenkollmedaljen i 1996.
I 2003 var ho den fyrste italienske kvinna som kleiv til topps på Mount Everest.
Politikk
Frå 2000 var Di Centa medlem av Italias olympiske komite, og i den eigenskap ei leiarrolle under vinter-OL 2006 i Torino.
I 2004 var ho ein av Forza Italia sine kandidatar til EU-parlamentet, eit val der ho ikkje nådde opp. To år seinare vart ho i staden vald inn i det italienske parlamentet for same partiet i valkrinsen Trentino-Alto Adige. I 2008 vart ho attvald, då på ei liste for koalisjonen Fridomsfolket, der Forza Italia var det leiande partiet. Ved parlamentsvalet 2013 mislukkast ho å verte attvald for ein tredje periode.
Dilmun
Dilmun (akkadisk Tilmun, gresk Týlós) er det sumeriske namnet på eit myteomspunne land som låg ved Persiabukta i Arabia, på handelsruta mellom Mesopotamia og Indusdalkulturen. Dilmun er nemnd frå og med 2000-talet fvt. Det omfatta dagens Bahrain, Kuwait, Qatar og dei austre delane av Saudi-Arabia.
I bronsealderen voks Bahrain til eit betydeleg handelssentrum mellom rika rundt Indus og den fruktbare halvmånen. Ein grunn var at der var tilgjang til ferskvatn frå artesiske brønnar.
Akkadarkongen Sargon og Elam-riket hadde tette band.
Arkeologar var lenge usikre på om dei spora som fanst av tidlegare kulturar var frå det historiske Dilmun. Den danske arkeologen P.V. Glob var i si tid med på utgravingane og følte seg rimeleg sikker på at det dei fann i Bahrain stamma frå denne kulturen.
Stamper Peak
Stamper Peak er eit fjell (2180 moh) 10 nautiske mil (18 km) aust-nordaust for Mount Gilruth i Admiralty Mountains. Det ligg sør på den sentrale delen av ryggen mellom Dugdale- og Ommanneybreen. Det vart kartlagd av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy, 1960-63. Det vart namngjeve av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Wilburn E. Stamper i US Navy, ein sambandsmann ved McMurdo-basen, 1967.
Juritzen Forlag
Juritzen Forlag AS er eit bokforlag i Oslo som vart skipa i februar 2006 av Arve Juritzen. Forlaget gjev ut norsk skjønnlitteratur, biografiar, kriminalromanar, barnebøker, faktabøker og omsett skjønnlitteratur, mellom anna bøkene til den cubansk - USA-amerikanske skjønnlitterære forfattaren Cecilia Samartin i norsk omsetjing: Senor Peregrino (2006), Drømmehjerte (2008) og Salvadorena (2009). Forlaget har òg gjeve ut som bok det upubliserte manuskriptet Universismen av Vidkun Quisling (1887-1945) i redigert utgåve ved Arve Juritzen og Anne-Kristin Strøm.
ARA «Uruguay»
ARA «Uruguay» er ein korvett bygt i England og var det største skipet i si tid i Armada de la República Argentina (den argentinske marinen) då det kom inn i teneste i september 1874. Som det siste skipet i den legendariske skvadronen til president Sarmiento, tok «Uruguay» del i revolusjonar, ekspedisjonar, bergingsoperasjonar og var det flytande hovudkvarteret til marineskulen. Frå 1874–1926 «Uruguay» kanonbåt, skuleskip, ekspedisjonsskip, i tillegg til bergingsskip, forsyningsskip for fiskeribasar og sjømålingsfartøy i Antarktis, og i dag eit museumsskip i Buenos Aires. Dette skipet kan vere det eldste i Sør-Amerika og vart bygt i 1874 ved Laird Bros. (i dag Cammell Laird) skipsverft i Birkenhead i England for 32 000 pund. Skipet har eit barkrigga seglplan (tre master, der to har har kryssande sperrer) med eit stålskrog kledd i teak.
Skipet er kalla opp etter ein tidlegare argentinsk skonnert som deltok i slaget ved Juncal i 1827.
Torshov
Torshov er eit sokn og strøk nord for Grünerløkka med namn etter Torshov gard.
Namnet «Torshov» er sett saman av det norrøne gudenamnet Þórr (Tor) og hov («heidensk gudshus» eller «høgd»). Det er dokumentert som i-stad i 1370 («i þossofuue»), men er i dag på-stad. Uhistoriske skrivemåtar som Thorshoug og Torshaug kjem av at etterfestet -hov i uttala har falle saman med haug.
Historie
Torshov har industriområde langs Akerselva og høyrer saman med industriutbygginga av Sagene. Lengjer aust fanst tidlegare løkker og småhus, ein forstadsbusetnad innlemma i byen 1878. Kommunen kjøpte 270 daa (270 000 m²) i 1916, og det blei oppført bustadskompleks i tida 1917–1925. Det ligg ein leigegardsbusetnad frå slutten av 1800-talet i vest. I sør og aust ligg bustadsblokker og høghus oppførte i seinare år på tomtene etter småhusbusetnaden frå 1800-talet.
Infrastruktur og bygningar
Vogts gate fungerer som hovudgata til strøket. Gata er trafikkert av trikkar mellom sentrum og Kjelsås. Langs Vogts gate ligg fleire kaffibarar, restaurantar og kafear.
Parkar i strøket er Torshovparken, Torshovdalen, Torshov kirkepark og Haarklous plass.
Gasparsundet
Gasparsundet er eit sund mellom øya Belitung og den langt større øya Bangka i Indonesia. Sundet er om lag 70 kilometer langt og mellom 80 og 100 km breidt. I Gasparsundet ligg ein del småøyar. Skipsleia mellom Javahavet og Sørkinahavet går gjennom Bangkasundet, Gasparsundet og Karimatasundet.
Sundet er oppkalla etter ein spansk skipper frå Manila som segla gjennom sundet i 1724.
Spheroid Hill
Spheroid Hill er eit stort sett isfritt fjell (1230 moh) 1 nautisk mil (1,9 km) aust for Ellipsoid Hill, på nordsida av Bluebreen i Victoria Land. Namnet er eit av fleire i området tilknytt landmåling gjeve i 1993 av New Zealand Geographic Board (NZGB). Det vart kalla opp etter ein sfæroide (stundom kalla ein ellipsoide), ein matematisk omdreiingslekam.
Kvitstrupestormsvale
Skildring
Dette er den største medlemmen i stormsvalefamilien, han måler ca. 24 til 26 centimeter og har ei gjennomsnittleg kroppsmasse på 70 gram. Fjørdrakta varierer frå ein heilt sotbrun morf til ein lys morf med smalt kvitt band på overgumpen, kvit underside og kvit strupe med mørkt band over halsen. Vengdekkarane på undervengene er kvite. Ei mellomform har svarte flekker på undersida. Halen er lett gaffelforma og beina stikk ut bak halen under flyging. Den lyse morfen har flest individ.
Kvitstrupestormsvaler hekkar på øyar i Stillehavet først og fremst på øyar i Kiribati og Fransk Polynesia og på Isla Sala y Gómez, lengst aust i Polynesia. Meir usikkert på Ny-Caledonia, Vanuatu, Samoa og Fiji. Storleiken på populasjonen er minkande og usikkert estimert til 1000 til 1600 kjønnsmodne individ. IUCN endra statusen frå sårbar til trua i 2010.
Trugsmåla mot arten er innførte artar som villkattar og rotter.
Women in Uniform
«Women in Uniform» er ein song frå 1978 av det australske bandet Skyhooks. Han vart skriven av bassisten i bandet, Greg Macainsh. Songen kom ut på det fjerde albumet deira, Guilty Until Proven Insane, og nådde topp 10 på singellista i Australia.
Singelen vart gjeven ut i Australia som både 7"- og 12"-singel med B-sidene «Don't Take Yur Lurex To The Laundromat» og «Do The Hook». Den internasjonale versjonen av singelen inneheld «BBBBBBBBBBBBBBoogie» frå Guilty Until Proven Insane.
Iron Maiden-versjonen
Ideen om å spele inn songen vart føreslått av forlaget til bandet, Zomba, som skaffa dei studiotid i Battery Studios med AC/DC-produsenten Tony Platt. Sjølv om dei først var skeptiske til å spele inn ein song som var så forskjellig frå stilen deira, gjekk bassisten Steve Harris med på ideen då Platt kom inn i biletet og sa «sidan han arbeidde med AC/DC tenkte eg 'Åh, du veit, greitt. Han kjem ikkje til å dra oss i ein kommersiell retning.'» Etter å ha prøvd å skape sin eigen «heavy» versjon av songen, vart Harris sjokkert då han fann ut at Platt, med hjelp frå Stratton, hadde plukka på miksen sidan han hadde fått beskjed frå Zomba om «å prøve å få ein hit-singel.» På grunn av dette, fekk Platt sparken og Harris miksa songen sjølv.
Sjølv om den påtenkte miksen vart nytta, har bandet som regel sagt at dei mislikte singelen, og Harris har sagt «aldri, aldri, aldri skal nokon utafor få kødde med musikken vår igjen.» Songen finst derfor berre på CD som ein del av The First Ten Years-erien og ei sjeldan utgåve av Killers frå 1995 med bonusplate. Songen verkar ikkje å ha blitt nymastra. B-sida «Invasion» vart nymastra for samleplata Best of the 'B' Sides.
Trass i dette var «Women in Uniform» grunnlaget for den første musikkvideoen til bandet, regissert av Doug Smith og filma i Rainbow Theatre. Filminga av videoen markerte det siste Dennis Stratton gjorde med bandet.
Singelen på omslaget syner eit bilete av Margaret Thatcher med eit maskingevær, klar til å angripe maskoten til gruppa, Eddie. I følgje bandet var omslaget meint som ein spøk, som var meint å spørje om motivet hennar var sjalusi eller hemn (etter kontroversen med «Sanctuary» der ein kan sjå Eddie drepe Thatcher). Dette førte til ytterlegare kontroversar, og i følgje Liverpool Daily Post skal ei gruppe feministar «skrike, ropt og bore banner» i ein demonstrasjon under ein Iron Maiden-konsert ved Leeds University den 22. november.
Den tyske 12"-utgåva inneheld eit konsertopptak av «Drifter» (frå «Sanctuary»-singelen) i staden for «Invasion» og hadde eit annleis omslag, eit utdrag av omslaget frå debutalbumet.
Bouquet Bay
Bouquet Bay er ei bukt som ligg mellom Île Liège og norddelen av Brabant Island i Antarktiske Arkipel. Ho vart oppdaga av Den franske antarktisekspedisjonen, 1903–05, og vart namngjeven av Charcot etter Jean Bouquet de la Grye, ein franskhydrograf og medlem av rådet som publiserte dei vitskaplege resultata frå ekspedisjonen.
Piotrowice
Piotrowice er ein landsby i Polen. Han ligg ved elva Wisła, om lag 350 km sør for Austersjøen og like langt nord for Karpatane. Landsbyen har 352 innbyggjarar (2013). Han dekkjer eit område på.
Geografi og klima
Klimaet i Piotrowice er fuktig kontinentalt. Middeltemperaturen er -2 °C i januar og 18 °C i juli. Temperaturen når ofte 30 °C om sommaren. Den normale årsnedbøren er 680 mm og den våtaste månaden er juli, hovudsakleg i form av regnbyger.
Hadhramaut guvernement
Hadhramaut eller Hadramawt (arabisk حضرموت Ḥaḍramawt) er eit guvernement i Jemen. Det ligg i den store historiske regionen Hadhramaut, og er det største guvernementet i landet.
Det administrative senteret er byen Al Mukalla. Andre byar i Hadhramaut er dei historiske byane Shibam, Sena, Seiyun, Tarim og Ash Shihr. Området vart hardt råka av kraftig nedbør under flaumar i 2008, der tusenvis vart heimlause og mange bygningar vart øydelagde.
Sokotra-øyane var ein del av Hadhramaut guvernement frå 2004 (då dei vart flytta frå 'Adan guvernement) til desember 2013, då dei danna eit nytt Soqatra guvernement.
Distrikt
Etter Sokotra guvernement vart oppretta i desember 2013, er det 28 distrikt att i Hadramaut guvernement:
Dei to distrikta som danna det nye Sokotra guvernement i 2013 var:
Royal Academy of Arts
Royal Academy of Arts vart skipa 10. desember 1768 av den britiske kongen Georg III. Joshua Reynolds var den fyrste formannen, ein posisjon han hadde til han døydde. Han vart etterfylgd av Benjamin West, etter han kom Thomas Lawrence. Også John Everett Millais var formann ei kort tid før han døydde.
Si Du-brua
Si Du-brua (kinesisk: 四渡河特大桥) er ei 1 222 m lang hengebru over elva Si Du nær Yesanguan i fylket Badong i provinsen Hubei i Folkerepublikken Kina. Ho vart opna i november 2009, og var då den høgaste brua i verda, 496 meter over dalbotnen ho spenner over.
Jorunn Simonsen Thingnes
Jorunn Simonsen Thingnes (fødd 1990) er ein norsk sosiolingvist og førsteamanuensis ved Høgskulen på Vestlandet.
Si Du-brua
Brua er ein del av Riksveg 318 i Kina som går frå Shanghai i aust til grensa mot Nepal i vest.
Jorunn Simonsen Thingnes
Thingnes vart fødd i Jølster og studerte ved Universitetet i Oslo. Ho tok doktorgraden (ph.d.) ved MultiLing - Senter for fleirspråklegheit ved det same universitetet i 2020 med tittelen ''Å velje minoriserte språk. Språkpolitikk og språkval i akademia.''
Thingnes har vore aktiv i målrørsla, mellom anna som leiar av Studentmållaget i Oslo og som sentralstyremedlem i Norsk Målungdom. Ho har og sete i fakultetsstyret ved Det humanistiske fakultetet ved Universitetet i Oslo.
Forsking
I doktorgradsavhandlinga si undersøkte Thingnes språkpolitikk og språkval ved Høgskulen på vestlandet og Samisk høgskule. Desse institusjonane har det til felles at dei har teke val om å nytte seg av mindretalsspråk som hovudspråk (høvevis nynorsk og samisk). Eitt av funna i prosjektet var at desse vala stadig måtte forsvarast og forklarast. I doktorgradsprosjektet utfordrar Thingnes etablerte sanningar og utvidar perspektiva ein har på språkpolitikk og språkval i akademia.
Gjennom forskinga si på statusen til nynorsk og samisk i akademia viser Thingnes korleis det er teneleg å nytt omgrepet minoriserte språk om desse språka i ulike kontekstar.
Thingnes heldt Ivar Aasen-minneføredraget 2021 ved Dei nynorske festspela. Ho mottok i 2021 H.M. Kongens gullmedalje for avhandlinga si.
Meg Okura
Meg Okura er ein USA-amerikansk jazzfiolinist, komponist, erhuspelar og leiar av Pan Asian Chamber Jazz Ensemble, baser ti New York City. Ho er òg medlem av bandet Pharaoh's Daughter, Emilio Solla y La Inestable de Brooklyn, som vart nominert til Grammyprisen for beste latinjazz-album, og New York Tango Quartet, blant fleire. Ho har arbeidd med jazz- og popartistar som Michael Brecker, Lee Konitz, Dianne Reeves, Steve Swallow, Tom Harrell, David Bowie, Mariko Takahashi og Terrence Howard. Okura har òg vore fiolinist i Cirque du Soleil-showa Varekai, Corteo og Wintuk.
Diskografi
Som leiar
Karakaraer
Karakaraer er ti fugleartar i fem biologiske slekter av rovfuglar i falkefamilien. Dei lever over store delar av Amerika. Utbreiinga av nordkarakara strekkjer seg så langt nord som til statane Arizona, Texas og Florida i USA. Lengst sør lever brungumpkarakara på Falklandsøyane og Tierra del Fuego, like utanfor kysten av den sørlegaste spissen av Sør-Amerika.
The Turn of a Friendly Card
The Turn of a Friendly Card er det femte studioalbumet til det britiske rockebandet The Alan Parsons Project, gjeve ut i 1980 på Arista Records. Tittelsporet, på side to av LP-plata, er ein 16 minuttar lang suite på fem spor, som kvar har sin eigen undertittel. The Turn of a Friendly Card inneheld hittane «Games People Play» og «Time». Sistnemnde var første gongen Eric Woolfson song solovokal på ei Project-plate.
Karakaraer
I motsetnad til falkane i Falco-slekta, same familie, er ikkje fuglane i dei fem aktuelle slektene raske luftjegerar, men er relativt langsame og ofte åtseletarar, eit unntak er raudstrupekarakara.
The Turn of a Friendly Card
Medverkande
Produsent og lydteknikar: Alan Parsons
Karakaraer
Artslista
Karakaraer i rekkjefølgje etter Clementslista versjon 6.8 frå august 2013 med norske namn etter Norske navn på verdens fugler.
The Turn of a Friendly Card
Medverkande
Leiande produsent: Eric Woolfson
Mastering: Chris Blair
Karakaraer
Artslista
Slekt Daptrius
The Turn of a Friendly Card
Salstrofé og salstal
!scope="row"|Verda
Karakaraer
Artslista
Slekt Phalcoboenus
Slekt Milvago
Boyacá-departementet
Innanfor jordbruk vert dyrka det blant anna poteter, kveite, kaffi, tobakk og ulike typar frukt. Ein utvinn òg smaragdar i departementet. Boyacá var ein av dei ni departementa som tidlegare utgjorde «Colombias sameinte statar».
Frank Zappa Plays the Music of Frank Zappa: A Memorial Tribute
Frank Zappa Plays the Music of Frank Zappa: A Memorial Tribute er eit samlealbum av Frank Zappa som kom ut i 1996.
I følgje teksten i omslag skreiv sonen til Zappa, Dweezil at han snakka med faren kort tid før han døydde om kva songar han hadde skrive som kom til å verte rekna som signaturlåtane hans. Desse var «Zoot Allures», «Black Napkins» og «Watermelon in Easter Hay". Albumet inkluderer desse tre stykka, i lag med eit alternativt opptak, eit konsertopptak og sporet «Merely a Blues in A», ein bluesimprovisasjon frå Paris i 1974. Det vart gjeve ut av The Zappa Family Trust og er berre tilgjengeleg på nett via postordre på zappa.com.
Petusjki
Petusjki (russisk Петушки́) er ein by i Vladimir oblast i Russland med om lag 15 000 innbyggjarar. Han ligg på venstre breidda av elva Kljazma, rundt 65 km vest for Vladimir.
Han vart grunnlagd som ein busetnad ved jernbanestasjonen Petusjki på Moskva – Vladimir-banen, som opna i 1861. Han fekk bystatus i 1965.
Ryde
Ryde  er ein by på øya Isle of Wight i England. Han har kring 30 000 innbyggjarar. Han ligg på nordaustsida av øya og voks som ein feriestad på 1800-talet.
Ved byen ligg store sandstrender som kjem til syne ved lågvatn. Ryde Pier er den fjerde lengste utstikkarkaien i Storbritannia og er i tillegg den eldste.
Erteknappslekta
Erteknappslekta (Lathyrus) er ei planteslekt i erteblomfamilien. Plantene er eittårige eller fleirårige. Stengelen er oftast snau, kantete eller med vengkantar. Plantane har få par småblad og ikkje endesmåblad. Femten artar veks i Noreg, fleire av dei avgrensa til avfallsplassar.
Frøyland og Orstad kyrkje
Frøyland og Orstad kyrkje ligg i tettstaden Orstad i Klepp kommune, nær grensa til Time kommune, og tettstaden Kvernaland, i Rogaland. Kyrkja vart innvigd 14. desember 2008 og har plass til 630 menneske. Kyrkja er den første i Den norske kyrkja som har ein kyrkjelyd som strekk seg over to kommunar, og den første kyrkja i Den norske kyrkja med dåpsbasseng. Kyrkja er bygd i ei svak amfiform, noko som gjer oversikten bra frå hele kyrkjesalen.
Vinteren 2006 starta gravinga for det nye kyrkjebygget, og bygginga tok to år. Utgiftene til bygginga av kyrkja vart delte likt mellom Klepp og Time kommunar: Kvar av dei betalte 21 millionar. I tillegg vart det samla inn om lag 10 millionar kroner, og det vart lagt ned dugnadsarbeid for om lag same summen. Til saman kom kyrkja på 62,5 millionar kroner.
Kunst
Altartavla er laga av Per Odd Aarrestad. I våpenhuset er det kunst av Tor Lindrupsen. Eit kapell er dekorert av Reidun Rugland.
Stevenson Peak
Stevenson Peak er eit fjell på 1780 moh, som ligg 5 nautiske mil (9 km) vest-nordvest for Bypass Hill i Cartographers Range i Victory Mountains i Victoria Land. Det vart kartlagd av United States Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfotografi tekne av U.S. Navy i 1960–64. Det vart namngjeve av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Robert G. Stevenson, ein geolog ved McMurdo-stasjonen, 1967–68.
Rye i East Sussex
Rye  er ein liten by i grevskapet East Sussex i England. Han har kring 4000 innbyggjarar. Byen ligg om lag 3 km frå ope hav der elvane Rother, Tillingham og Brede renn saman. I mellomalderen var byen eit viktig medlem av Cinque Ports-forbundet som nesten var heilt omgjeve av sjøen.
Purgatory
«Purgatory» er ein song av Iron Maiden, gjeve ut som den femte singelen deira den 15. juni 1981. Det var den siste utgjevinga deira med songaren Paul Di'Anno. Det er den einaste singelen frå albumet Killers, sidan den førre singelen deira, «Twilight Zone», opphavleg ikkje var med på den originale førsteutgåva av albumet. Singelen kom ut på ny i 1990 på same CD og 12"-vinyl som EPen Maiden Japan i plateboksen The First Ten Years.
Historie
I følgje trommeslagaren Nicko McBrain var songen ei nyinnspeling av ein av dei tidlegare songane til bandet, kalla «Floating». «Purgatory» er eit raskare arrangement av denne songen. Det var den minst suksessrike singelen til bandet og nådde ikkje topp 50 på den britiske singellista. Manageren deira, Rod Smallwood, har sagt at dette kom av at det «var ikkje i røynda ein singel, han vart berre henta frå albumet, som fansen alt hadde».
Det originale singelomslaget vart trekte attende av bandet fordi dei ønskte å nytte det på det neste studioalbumet, The Number of the Beast. Smallwood sa at då dei vart presentert med det originale omslaget «sa me, 'Nei, det er altfor bra,' så me brukte det for albumet. Me hadde plateomslaget klart fleire månader før musikken.» Dette gjorde at designaren Derek Riggs, måtte komme opp med eit omsag til, denne gongen ein illustrasjon av andletet til djevelen som rotnar bort og syner andletet til bandmaskoten, Eddie, under.
Medverkande
Frå omslaget til 7"-singelen.
David Teniers den yngre
Liv og gjerning
Teniers viktigaste lærar var faren, David Teniers den eldre. Seinare vart han påverka av Peter Paul Rubens og særleg av Adriaen Brouwer. Han vart medlem av Sint-Lucasgildet i Antwerpen frå 1633, i 1645 vart han leiar av lauget. I 1637 gifta han seg med Anna Brueghel, ei dotter av Jan Brueghel den eldre.
Teniers sin viktigaste lærar var faren, David Teniers den eldre. Seinare vart han påverka av Peter Paul Rubens og særleg av Adriaen Brouwer. Han vart medlem av Sint-Lucasgildet i Antwerpen frå 1633, i 1645 vart han leiar av lauget. I 1637 gifta han seg med Anna Brueghel, ei dotter av Jan Brueghel den eldre.
Frå 1651 var Teniers hoffmålar i Brussel for erkehertug Leopold Vilhelm. Samstundes hadde han ansvar for erkehertugen si biletsamling. Han måla både kopiar av enkeltbilete i samlinga og av sjølve samlinga. I 1660 laga han Pictorium Theatrum, den aller første illustrerte katalogen av ei samling av måleri. Nesten eigenhendig grunnla han i 1664 det kongelege kunstakademiet i Antwerpen.
Teniers var svært produktiv, hundrevis av arbeida hans finst att og heng i nesten alle dei store kunstgalleria. Sjangermåleria hans var i si tid svært populære mellom samlarar. Desse er måla i ein stil som minner om Brouwer sin, men er mindre kraftfulle. Han måla også mange bilete med motiv frå det borgarlege liv, figurane er måla etter påverknad frå Peter Paul Rubens.
Teniers måla ei mengd bilete frå landsbygda med folk som drikk, røyker og spelar kort på ei skjenkestove. Mange arbeid viser folkefestar, skilderhus, alkymistar i sine laboratorium og heksekjøken; totalt skal Teniers ha laga om lag 800 bilete. Ein stor del av livsverket hans var sjangermåleri over emne frå Bibelen, særleg om freistinga av Antonius, mellom 100 og 200 måleri over dette emnet vert tillagt Teniers og elevane hans.
Teniers var den mest fruktbare av dei flamske bondemålarane. Bileta has er meir moderate og mindre grove i framstillinga av landlivets gleder. Måleria er velkomponerte og har ein godmodig humor og ein rik og frisk fargebruk.
Blodtopp
Han veks i kystområde i Noreg sør i landet og nord til Hardangerfjorden. Planten er rekna som livskraftig i Noreg.
Bruk
Blodtopp er blitt brukt innan urtemedisin, opphavet til det vitskaplege namnet officinalis. Han blei også kalla pimpinell, pimpernell eller bibernel, på apoteklatin Pimpinella italica. I dag er pimpernell namnet på ein annan, nærskild blom, Sanguisorba minor.
I folkemedisin er blodtopp nytta innvortes ved diarré og utvortes ved brennsår (fersk, sreld rot). Også fersk saft av ein blømande plante kan brukast. Aktive stoff er garvestoff, saponin og flavonoid.
Pokrov i Russland
Pokrov (russisk Покров) er ein by i Vladimir oblast i Russland med om lag 16 000 innbyggjarar. Han ligg 5 km nord for venstre breidda til elva Kljazma, rundt 80 km vest for Vladimir.
Busetnaden vart grunnlagd på 1600-talet og han fekk byrettar i 1778.
Wadena County
Wadena County er eit fylke sentralt i den USA-amerikanske i delstaten Minnesota. Fylket har eit areal på 1410 km², 18 km² er dekt av vatn. Folketalet er i kring 14 000. Fylkesadministrasjonen held til i småbyen Wadena.
Stanwix Peak
Stanwix Peak er eit særeige fjell (2240 moh) som ligg oppom sørsida av toppen av Astapenkobreen i Bowers Mountains. Fjellet vart nytta som eit referansepunkt av landmålaren S. Kirkby under ANARE (Australian National Antarctic Research Expeditions) («Thala Dan»), 1962. Det vart namngjeve av ANARE etter kaptein John Stanwix, ein helikopterpilot på ekspedisjonen.
National Public Radio
National Public Radio (NPR) er eit amerikansk medieføretak som blir drive utan forteneste, basert på private og offentlege donasjonar. Organisasjonen er ei medlemskapsbedrift og fungerer som eit syndikat for offentlege radiostasjonar i USA. NPR vart oppretta i 1970 etter at lova om offentleg kringkasting (Public Broadcasting Act of 1967) vart vedtatt i 1967. Lova vart underteikna av president Lyndon B. Johnson, noko som oppretta Corporation for Public Broadcasting og også førte til skipinga av Public Broadcasting Service. Nettverket vart stifta i 1970 med 30 tilsette og 90 offentlege radiostasjonar som medlemmer.
Azaz-distriktet
A'zaz (arabisk منطقة أعزاز, kurdisk Ezaz) er eit distrikt (mantiqah) i Syria som administrativt høyrer til Aleppo guvernement. I 2004 hadde det eit folketal på 251 769. Det administrative senteret er byen A'zaz.
National Public Radio
På same sett som dei offentlege radionettverka American Public Media og Public Radio International produserer og distribuerer NPR nyheits- og kulturprogram. Medlemsstasjonane er ikkje påkravde å senda alle desse programma og dei fleste offentlege radiostasjonar kringkastar program frå alle dei tre nettverka. NPR har to nyheitssendingar som flaggskips-program – Morning Edition og ettermiddagsvarianten All Things Considered – begge blir sende av nesten alle NPR-medlemmer og var i 2002 dei 2. og 3. mest populære radioprogramma i USA. I ei undersøking gjort av Harris i 2005 kom NPR ut som den mest truverdige nyheitskjelda i USA.
Azaz-distriktet
Inndelingar
Distriktet A'zaz er delt inn i seks underdistrikt eller Nahiya (folketala er frå folketeljinga i 2004):
Muscat
Muscat (arabisk مسقط, Masqaṭ) er hovudstaden i Oman. Han er òg sete for styret og den største byen i guvernementet Muscat. I følgje det omanske statistiske sentralbyrået, var folketaltet i Muscat 1,28 millionar i mai 2015. Byområdet strekkjer seg over kring 3 500 km og omfattar seks provinsar kalla wilayatar. Byen har vore kjend sidan første hundreåret evt. som ein viktig hamneby mellom vesten og austen, og har blitt styrt av forskjellige stammer og stormakter som Persia, Det portugisiske imperiet og Det osmanske riket til forskjellige tider i historia. Muscat var ei regional militærmakt på 1700-talet og strekte makta si så langt som til Aust-Afrika og Zanzibar. Som ein viktig hamneby i Omanbukta, trekte Muscat til set utanlandske handelsfolk og nybyggjarar som persarar og balutsjiar. Etter at Qaboos bin Said tok over trona som sultan i Oman i 1970, har Muscat opplevd ein rask utvikling av infrastruktur med ein blømande økonomi og multietnisk samfunn.
Dei vestlege Al Hajar-fjella dominerer landskapet i Muscat. Byen ligg ved kysten av Arabiahavet langs Omanbukta og ligg i nærleigen av det strategisk viktige Hormuzsundet. Låge, kvite bygningar er typisk for det urbane landskapet i Muscat, medan hamnedistriktet Muttrah, med corniche og hamn, dannar den nordaustlege utkanten av byen. Økonomien i Muscat er dominert av handel, petroleum og hamna.
Namnsoge
Klaudios Ptolemaios sitt Arabiakart identifiserer området som Cryptus Portus og Moscha Portus. Forskarar er delt i om kven av dei to som synte til byen Muscat. Arrianus refererte òg til Omana og Moscha i Reisa til Nearchus. Tolkinga av verket til Arrianus av William Vincent og Jean Baptiste Bourguignon d'Anville konkluderte med at Omana synte til Oman, medan Moscha synte til Muscat. Andre forskarar meiner at Plinius den eldre sin referanse til Amithoscuta var Muscat.
Opphavet til ordet Muscat er omstridd. Somme meiner at ordet har arabisk opphav – frå moscha, som tyder svulstig hud eller skinn. Andre meiner namnet Muscat tyder ankerplass. Andre tolkingar av muscat er frå gammalpersisk, for sterk lukt, eller frå arabisk i tydinga fallande stad, eller løynd. Cryptus Portus er synonymt med Oman («løynd land»). Men «Ov-man» (Omman), og det gamle sumeriske namnet Magan (Maa-kan), tyder havfolk på arabisk.
Historie
Ein har funne spor etter busetnad i området kring Muscat datert attende til 5000-talet fvt. i Ras al-Hamra, der ein har funne gravplassen til fiskarar. Gravene verka å vere godt utforma og indikerer at det utført gravritual. Sør for Muscat har ein funne restar av Harappa-keramikk, som indikerer kontakt med folk i Indusdalen. Muscat var kjend som hamneby alt i det første hundreåret av den greske geografen Klaudios Ptolemaios, som kalla han Cryptus Portus («den løynde hamna»), og av Plinius den eldre, som kalla han Amithoscuta.
Portugisarane hadde eit fotfeste i Muscat i over hundre år, trass i press frå Persia og eit bombardement av byen av osmanske tyrkarane i 1546. Tyrkarane erobra Muscat to gonger frå portugisarane, i erobringa av Muscat i 1552 og 1581-88. Valet av Nasir bin Murshid Al-Ya'rubi som imam av Oman i 1624 endra maktbalansen igjen i regionen, frå persarar og portugisarar til lokale omanarar. Den 16. august 1648 sende imamen ein armé til Muscat. Byen vart erobra og dei høge tårna til portugisarane rivne ned, og grepet deira om byen vart svekka. I 1650 gjekk ein liten styrke av soldatane til imamen til åtak mot hamna om natta, og tvang portugisarane til å overgje seg den 23. januar 1650. Ein borgarkrig og fleire åtak frå den persiske kongen Nadir Shah på 1700-talet destabiliserte regionen, og førte til eit ytterlegare anstrengd forhold mellom det indre og Muscat. Dette maktvakuumet i Oman førte til at Al Bu Sa'id-dynastiet tok over makta, og dei har styrt over Oman sidan den gong.