cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sebastián Eguren
Klubbkarriere
Eguren begynte fotballkarrieren sin for Wanderers i Montevideo, og spelte òg for andre Montevideo-klubbar. Medan han spelte for Nacional, testa han positivt for kokain etter ein kamp i Copa Libertadores i Quito i Ecuador. Han skulda på å ha drukke kokate, som er vanleg i Andesfjella, for å motverka verknadene av høgda - Quito ligg 2800 meter over havet. Han fekk den kortaste moglege suspensjonen for slike saker, seks månader.
I juli 2005 vart Eguren henta til Rosenborg saman med landsmannen Alejandro Lago etter anbefaling av Terje Liverød. I februar 2006 vart han vraka av den dåverande trenaren Per-Mathias Høgmo og leigd ut til Hammarby i Sverige. . Han vart raskt populær hjå Hammarby-supporterane, og 5. desember 2006 skreiv han under på ein treårskontrakt med klubben. Fredrik Stoor gjekk då motsett veg, frå Hammarby til Rosenborg.
Mikhail Botvinov
Under Vinter-OL 2002 tok Botvinov sølv på 30 km bak lagkamerat Hoffmann og han vart femtemann på femmila. Fire år seinare spurta han i mål til bronse då OL-femmila 2006 enda med massespurt, slått einast av Italias Giorgio Di Centa og russaren Jevgenij Dementjev.
Sebastián Eguren
Klubbkarriere
30. januar 2008 gjekk Eguren på lån til Villarreal CF i spansk Primera Division til slutten av 2007/08-sesongen. Han kom inn i startoppstillinga nesten med det same, sentralt på midtbanen saman med Marcos Senna. Den sesongen avslutta Villarreal med den beste ligaplasseringa si nokonsinne, andre plass i første divisjon. I mai 2008 bestemte Villarreal seg for å kjøpa Eguren, som fekk ein treårskontrakt. 2008/09-sesongen førte med seg meir medgang, og Eguren spelte igjen fast på midtbanen ved sida av Senna. Han skåra det første målet sitt for Villarreal i ein uavgjort kamp heime mot Getafe.
Mot slutten av januar 2010 vart Eguren lånt ut til Lazio i Italia, etter at han hadde mista plassen sin på Villarreal-laget til Bruno, men overgangen vart avlyst då Eguren ikkje passerte legesjekken. Han lir av hypertensjon, ein tilstand som til vanleg ikkje er til hinder for fotballovergangar.
19. februar 2010 gjekk Eguren på lån til dei regjerande svenske meisterane AIK for å få speletid for å betra sjansane sine til å få plass i VM-troppen til Uruguauy. Ifølgje sportssjefen i AIK, Björn Wesström, var overgangen teknisk sett ikkje eit lån, sidan Eguren ikkje hadde forpliktelsar overfor Villarreal før 1. juli 2010, men han hadde framleis 12 månader igjen av kontrakten, som skulle begynna å gå frå 1. juli. Tidleg i mars blei han sett under vern av politiet, etter at han vart trakassert på trening av fans av gamleklubben Hammarby, som er ein rival av AIK. Eguren spelar som oftast som defensiv midtbanespelar, men hjå AIK føretrekte trenaren Mikael Stahre å bruka han i ei offensiv midtbanerolle.
Landslagskarriere
Eguren debuterte for Uruguay sitt A-landslag under Copa América, 13. juli 2001, då han kom inn som innbytar etter 63 minutt i ein kamp mot Bolivia. Han spelte to gonger til i den meisterskapen. Han fekk nokre landskampar under Uruguay si oppkøyring til fotball-VM i 2002, men kom ikkje med i troppen til meisterskapen. Etter VM spelte han i to vennskapskampar, mot Venezuela i 2002 og mot Japan i 2003, men etter dette spelte han ikkje på landslaget på fem år. 25. mai 2008 vende han attende til landslaget i ein venskapskamp mot Tyrkia i Bochum i Tyskland. 28. mai spelte han for Uruguay mot Noreg i Oslo og skåra eit mål i kampen, som enda 2-2. Etter dette spelte han fleire kampar under kvalifiseringa til fotball-VM i 2010.
Anna
Eguren er gift med ei svensk kvinne.
Ockelbo kommun
Ockelbo kommun er ein kommune i Gävleborgs län i Sverige. Kommunen grensar i Gävleborgs län til Bollnäs kommun i nordvest, Söderhamns kommun i nordaust, Gävle kommun i aust og Sandvikens kommun i sør. I tillegg grensar han til Falu kommun i Dalarnas län i vest. Administrasjonssenteret i kommunen er Ockelbo. Dette ligg om lag 30 km nordvest for Gävle.
Ockelbo har lange tradisjonar for jernindustri, noko næringslivet i kommunen i dag framleis er prega av. Administrasjonssenteret Ockelbo har ein del mindre og mellomstore industriføretak.
Administrativ historikk
Ockelbo landskommun, som ikkje vart påverka i kommunereforma i 1952, vart i 1971 slegen saman med Lingbo församling, som kom frå den då oppløyste Skogs landskommun, og dermed var Ockelbo kommun oppretta.
Kommunevåpenet
Blasonering: ''Eit skjold som loddrett er delt av grantre. På den venstre delen, tre loddrett oppstilte, grøne ringar på sølvbakgrunn, og på den høgre delen, ein loddrett oppstilt smedhammar i sølv på grøn bakgrunn''.
Hammaren symboliserer jernhandtering, grantrea skogsbruk og ringane dei (då) tre forsamlingane i kommunen. Våpenet vart registrert i Patent- och registreringsverket i 1985. Femten år seinare vart dei tre forsamlingane slegne saman til Ockelbo församling, men det er framleis tre ringar i kommunevåpenet.
Tettstader
Det er fire tettstader i Ockelbo kommun.
Tettstadene i tabellen er ordna etter innbyggjartal per 31. desember 2005. Administrasjonssenteret er utheva.
Tartu
Historie
Arkeologiske funn syner at menneske har budd fast i området minst sidan år 400, men skriftlege kjelder omtalar byen for fyrste gong i 1030, då Jaroslav den Vise, prins av Kiev inntok byen, bygde eit fort og gav det namnet "Yuryev". Herskarar frå Kiev samla inn skattar frå området fram til 1061, då Yuryev brann ned.
Tarbatu fort vart vekselvis okkupert av livonske riddarar og estiske soldatar fram til 1224, då det vart kringsett og til sist slått av tyske krossfararar. Under namnet Dorpat (Tarbatum), vart byen til eit viktig handelssenter under seinmellomalderen, og jamvel hovudstaden i det til dels uavhengige Dorpat Bispedøme.
I 1262 vart Dorpat angripen av hæren til Dmitri av Pereslavl, son av Alexander Necsky, som hærtok og øydela byen, men soldatane klarte ikkje å innta biskopen sitt fort på Toome-åsen. Denne hendinga finn ein nedskriven både i tyske og gamle slaviske skrifter.
Tysk påverknad
På 1280-talet vart Dorpat medlem av den hanseatiske liga. I mellomalderen vart Tartu ein viktig handelsby, og som i resten av Estland og Latvia hadde tysk og tysk-estisk adel stor innverknad på kultur, religion, arkitektur, utdanning og politikk til langt ut på 1900-talet. Mellom anna er rådhuset og universitetet i byen bygde av tyske handverkarar.
Svensk og polsk herredøme
På 1500-talet kom både Livonia og Tartu under polsk styre, og ein jesuittisk skule vart grunnlagt i byen i 1583. I tillegg vart det organisert omsetjingsseminar i byen, og Tartu fekk det raude og kvite byflagget sitt frå den polske kong Stefan Bathory.
Både skulen og omsetjingsarbeidet stoppa under den polsk-svenske krigen i 1601, då Tartu med eitt vart svensk i 1629. I 1632 grunnla Kong Gustav II Adolf av Sverige Tartu Universitet.
Russland og Sovjet
I 1893 fekk byen attende det gamle russiske namnet Yuryev, og med obligatorisk russiskundervising byrja universitetet i 1895 å verte russifisert. Det keisarlege russiske universitet vart flytta til Voronezh i 1918, men det estiske Tartu Universitet opna i 1919. Med estisk sjølvstende etter den fyrste verdskrigen fekk byen det estiske namnet Tartu.
Under den russiske borgarkrigen etter fyrste verdskrig inngjekk bolsjevikane og Estland ein fredsavtale den 2. februar 1920 i Tartu. I traktaten stod det at det bolsjevikiske Russland avstod frå alle krav på estisk land i all framtid, men etter Molotov-Ribbentrop-pakta i 1939 invaderte Sovjetunionen landet.
Under andre verdskrig vart store delar av byen, mellom anna den historiske steinbrua Kivisild (bygd av Katrina den andre av Russland i perioden 1776-1778) øydelagd av Den raude arméen. Brua vart delvis øydelagd i 1941, og totalt i 1944.
Etter krigen vart Tartu ein lukka by for utlendingar, grunna Tartu Luftvernsbase som vart bygd nordaust for byen. I dag vert det selt bruktbilar på dei gamle rullebanene.
Under den sovjetiske okkupasjonen voks Tartu frå 57 000 innbyggjarar til rundt 100 000, som eit ledd i sovjetisieringa av landet.
Sjølvstende
Etter at Estland vart sjølvstendig i 1991 har gamlebyen i Tartu vorte restaurert, og universitetet har i dag utvekslingsstudentar frå alle delar av verda.
Folketal
I fylgje EU sitt statistikk-kontor består Tartu av 80,1 % estlenderar, 15,8 % russarar, 1,2 % ukrainarar, 1,1 % finnar og 1,8 % av andre etniske einingar.
Rosefamilien
Rosefamilien (Rosaceae) er ein plantefamilie i ordenen Rosales. Han omfattar over 2000 artar fordelt på 100 planteslekter. Det er òg vanleg å dela han i 4 underfamiliar.
Artane i rosefamilien gjev oss blant anna eple, pærer, kirsebær, moreller, plommer, bringebær, jordbær, nyper og moltar. Familien er svært utbreidd i Noreg med over 100 artar.
Skildring
Plantane i rosefamilien er tofrøblada og frikrona, ofte fleirårige. Blada er spreidde og fjør- eller handnerva. Dei har ofte òg akselblad nede på bladstilken.
Blomane er som regel tokjønna og gjerne regelmessige femtalblomar. Reinrose er eit unntak med åttetalblomar, det same gjeld tepperot og marikåpe som har firetallsblomster.
Fruktene kan vera ei nøtt, ei steinfrukt eller ein kapsel. Mange av plantane får òg falske frukter ved at fruktbotnen skapar ei slags frukt. Dette gjeld til dømes jordbær, der dei eigentlege fruktene sit utanpå bæret, og nyper, der dei ligg inni nypa.
Sanne
Sanna og Sanne er kvinnenamn danna som kortformer av det opphavleg hebraiske Susanna/e, som tyder 'lilje'. Namnet kan òg knytast til tydinga 'sann'. Sanne har norsk namnedag den 16. juli.
Sanne kan òg vera eit stad- og slektsnamn.
Sanna er ei svensk form av namnet og Sanne ei dansk. Begge formene er brukte i Noreg. I 2009 var det 574 kvinner som heitte Sanne og 676 som heitte Sanna. Sanna hadde ein brukstopp på byrjinga av 2000-talet.
Jøssøya
Jøssøya kan syna til:
Jøssøya i Aure
Jøssøya er ei øy i Aure kommune, rett nordvest for utløpet av Foldfjorden på Ertvågsøya. Øya har eit areal på 462 dekar eller 0,462 km2. Høgaste punktet når 69 moh.
Wicklowfjella
Wicklowfjella (irsk Sléibhte Chill Mhantáin) er ei fjellkjede søraust i Republikken Irland. Ho inneheld mellom anna dei nordlege Dublinfjella og går hovudsakleg frå nord til sør frå sør i County Dublin gjennom County Wicklow og inn i County Wexford. Lugnaquilla er det høgaste fjellet med ei høgd på 925 meter over havet, Mullaghcleevaun med 847 moh er det nest høgaste. Fjellet Kippure er det høgaste punktet i County Dublin med 757 moh.
Elva Slaney har sitt utspring sørvest for Lugnaquilla og renn så sørover langs vestsida av fjella i 72 km før ho munnar ut i Irskesjøen ved Wexford.
Dublinarne går mykje på tur i området, særleg i helgene, og fjella er eit populært rekreasjonsområde som vert nytta til fiske, rafting og fjellturar. Midt i fjella ligg klosterbusetnaden Glendalough, som ein meiner vart grunnlagd av St. Kevin. Her ligg òg Powerscourtfossen, det høgaste fossefallet på Irland.
Den sørlege grensa til Wicklowfjella er sett ved fjellet Croghan, det høgaste punktet på grensa mellom Wicklow og Wexford, og den einaste staden på Irland der ein opplevde gullfeber på 1800-talet.
Høgaste toppar
Dei ti høgaste toppane i Wicklowfjella er:
Hilkka Riihivuori
Aktiv
Hilkka Kuntola viste allereie i unge år stort talent i langrennsløypa. Både i 1968, -70 og -71 vart ho junior-europameister i langrenn. Under Vinter-OL 1972 i Sapporo kom ho på femteplass på 5 km og ho gjekk andreetappen på det finske laget som vann sølv i 3 x 5 km stafett. Fire år seinare vann ho eit nytt stafettsølv då dei olympiske vinterleikane 1976 fann stad i Innsbruck, og ho kleiv til fjerdeplass på 5-kilometeren.
Då Ski-VM 1978 vart arrangert på finsk heimegrunn i Lahti, enda Riihivuori opp med å verte nummer ein, to, tre og fire i dei fire langrennstevlingane for kvinner. Gullmedaljen fekk ho i 4 x 5 km stafett saman med Taina Impiö, Marja-Liisa Hämäläinen og ankerkvinna Helena Takalo. Same Takalo vann 5 km framfor nettopp Riihivuori, som på si side tok bronsemedaljen på 10 km og kom på fjerdeplass på den avsluttande 20-kilometeren.
Frå Vinter-OL 1980 i Lake Placid reiste Riihivuori heim med to sølvmedaljar, etter å vorte slått med få sekundar av høvesvis Raisa Smetanina frå Sovjetunionen på 5 km og austtyske Barbara Petzold på 10 km. Også under Ski-VM 1982 i Oslo vann Riihivuori sølvmedaljane på 5 og 10 km, men då bak norske Berit Aunli i begge tevlingane. I same meisterskapen tok ho også bronsemedaljen på 20 km. Ho la opp ved sesongslutt.
Skiskyttarane Erkki Antila og Keijo Kuntola er syskenbarna hennar.
Bastien und Bastienne
Bastien und Bastienne var ein av dei tidlegaste operaene til Mozart, skriven i 1768 då han var berre 12 år gammal. Operaen var visstnok bestilt av lækjaren Franz Mesmer i Wien som ein satire av den hyrdelege sjangeren som då var dominerande, og særskild som ein parodi av operaen Le devin du village av Jean-Jacques Rousseau. Den tyske libretto er av Friedrich Wilhelm Weiskern, Johann Heinrich Müller og Johann Andreas Schachtner, basert på Les Amours de Bastien et Bastienne av Justine Favart og Harny de Guerville. Etter den påståtte premieren i hageteateret til Mesmer, vart han først framført att i 1890. Det er ikkje klart om stykket vart framført i levetida til Mozart. Den første kjende framføringa var den 2. oktober 1890 i Architektenhaus i Berlin.
Plesjtsjejevo
Plesjtsjejevo (russisk Плеще́ево о́зеро) er ein innsjø i Jaroslavl oblast i Russland og tidlegare ein feriestad for dei russiske tsarane. Byen Pereslavl-Zalesskij ligg på søraustsida av innsjøen.
Bastien und Bastienne
Overturen til Mozart nyttar den same opninga som Beethoven sin Symfoni nr. 3, Eroica. Det er tvilsamt at Beethoven kjende til det upubliserte stykket. Det er meir truleg at begge to nytta ei ukjend kjelde som inspirasjon.
Plesjtsjejevo
Innsjøen er ein del av Plesjtsjejevo nasjonalpark og har eit areal på 51 km², ei lengd på 9,5 km og ei 28 km lang kystlinje. Han er om lag 25 meter på det djupaste, men breidda av han er ganske grunn. Ved breidda ligg ein stor stein kalla «den blå steinen», som vart dyrka av heidenske folk i eldre tider og som framleis vert nytta i feiringar i den russisk-ortodokse kyrkja.
Masanobu Matsunami
Han spela for klubben Gamba Osaka.
NFL (fleirtyding)
NFL kan visa til:
Alevtina Oljunina
Alevtina Sergejevna Oljunina, fødd Smirnova, er ein russisk tidlegare langrennar frå Ptsjolkino i Kostroma oblast. Ho vart verdsmeister på 10 km i 1970 og vann stafett-gull med Sovjetunionen i same ski-VM og ved Vinter-OL 1972 to år etter.
Alevtina Smirnova vart nummer elleve på 10 km under Vinter-OL 1968 i Grenoble. To år seinare vann ho, som Alevtina Oljunina, gullmedaljen på same distansen då Ski-VM 1970 fann stad i Strbske Pleso i dåverande Tsjekkoslovakia. Med den prestasjonen fekk ho gå siste etappen for Sovjetunionen sitt vinnarlag i 3 x 5 km stafett, dei andre gullvinnarane var Nina Fjodorova og Galina Kulakova. To år seinare vart Oljunina olympisk meister i 3 x 5 km stafett i lag med nemnde Kulakova og Ljubov Mukhatsjova. Elles i Sapporo-OL 1972 tok ho sølvmedaljen på 10 km og ho vart nummer fire på 5 km, eitt tidels sekund bak bronsevinnaren.
Kjelder
Sportsboken, aktuelle årgangar.
Vinter-OL 2006
Dei '''20. olympiske vinterleikane''' vart haldne i 2006 i Torino i Italia. Det var andre gong Italia arrangerer vinter-OL, første gong var i Cortina d'Ampezzo i 1956. Det vart tredje OL i Italia til saman, ettersom sommar-OL 1960 gjekk i Roma.
20 000 frivillige var involvert i leikane, dei tok imot utøvarane, tilskodarane og journalistane, og gjorde i stand arenaene til tevlingane.
Tevlingane vart arrangert i sju ulike byar: Torino, Bardonecchia, Cesana Torinese, Pinerolo, Pragelato, Sauze d'Oulx og Sestriere.
Maskotane var Neve og Gliz. Neve (it. 'snø') er ein kvinneleg snøball, og Gliz er ein energisk mannleg isbit.
Valet av arrangørstad
Torino fekk leikane i første rekkje i konkurranse med Sion i Sveits. Under IOK-kongressen i Seoul i 1999 blei Torino vald til arrangør i siste røysterunde med 53 mot 36 røyster. Helsingfors i Finland, Poprad-Tatry i Slovakia, Zakopane i Polen og Klagenfurt i Austerrike fall ut tidlegare i stemmeperioden. Sion var den store favoritten, derfor var det overraskande at Torino vann. At italienarane trekte det lengste strået kan blant anna ha hatt samanheng med at Roma tapte konkurransen om sommarleikane i 2004 i konkurranse med Athen.
Den norske troppen
Noreg deltok med 74 deltakarar i OL i Torino. Sjå norske deltakarar i Vinter-OL 2006.
Alpint:
Freestyle:
Kombinert:
Langrenn:
Skihopping:
Skiskyting:
Snøbrett:
Medaljestatistikk
(etter 84 av 84 øvingar)
Poengfordeling
(etter 84 av 84 øvingar)
Poenga er rekna ut slik: Gull: 7 poeng, sølv: 5 poeng, bronse: 4 poeng, 4. plass: 3 poeng, 5. plass: 2 poeng, 6. plass: 1 poeng
Det arabiske Egypt
Det arabiske Egypt viser til tida frå Egypt blei invadert av Det arabiske riket under Rashidun-kalifatet frå 639 og fram til landet blei hærteke av Det osmanske riket i 1517. Denne perioden førte til at arabisk blei hovudspråket i Egypt og at islam blei den dominerande religionen.
Tidleg islamsk tid
I 639 blei Egypt angripe av ein hær av 9000 muslimske arabarar under leiing av Amr ibn al-As, etter at denne hæren hadde erobra Syria. Arabarane sigra over bysantinarane utanfor Heliopolis, og i 642 overgav Alexandria seg, og heile landet blei okkupert av arabarane. Dei fleste egyptarane på denne tida var koptiske kristne, men dei blei sikra religionsfridom under patriarken i Alexandria. Dei blei og fritekne frå militærteneste mot at dei måtte betale ein tributt av pengar og mat til okkupasjonsstyrkane.
Under Abbaside-dynastiet blei skattane skrudd endå eit hakk opp, og både koptarar og innfødde muslimar heldt fram med å gjere opprør mot skattlegginga. I 914 blei Egypt for første gong angripe av styrket frå det sjiittiske Fatimide-dynastiet, og dei blei ikkje kasta ut før i 921. Den 6. juli 969 marsjerte ei ny fatimide-styrke under leiing av general Jawhar as-Siqilli inn i den dåverande egyptiske hovudstaden, Fostat, og kontrollen over Egypt gjekk frå det austlege til det vestlege kalifatet.
Fatimidane
Egypt blei gjort til sentrum i det fatimidiske kalifatet, og Jawhar as-Siqilli byrja straks arbeidet med å lage ein ny egyptisk hovudstad, Kairo. Her let han byggje ein moské og eit palass til kalifen. Dei fatimidiske herskarane var stort sett tolerante mot andre religionar og andre tolkingar av islam, men dei kristne blei i ein del tilfelle forfølgde og mistenkte for å støtte den bysantinske fienden.
I denne perioden endra den innbringande handelsruta mellom India og Middelhavet seg. Tidlegare gjekk ho over land, gjennom Mesopotamia og Syria, men frå 900-talet av gjekk meir av handelen over Raudehavet og gjennom Egypt. Dette gav store inntekter til herskarane i Egypt.
Fatimidane brente Gravkyrkja i Jerusalem i 1009, og var slik med på å provosere fram krosstoga. Under krosstoga missa fatimidane mykje av den kontrollen dei hadde hatt i Levanten, og sjølve Egypt blei angripe og okkupert av fleire ulike aktørar i løpet av denne urolege perioden. Den siste fatimide-kalifen døydde i september 1171, og Egypt sin nye herskar var kurdaren Saladin, som grunnla Ayyubide-dynastiet.
Mamelukkstyre
Bahri-mamelukkane auka Egypt si makt og prestisje, og Kairo voks til å bli ein av dei leiande byane i verda. Etter at Bagdad blei plyndra av mongolane blei Kairo den viktigaste byen i den islamske kulturkretsen.
Men frå 1347 gjekk det egyptiske folketalet stadig nedover. Svartedauden slo hardt inn over landet, og sidan kom det stadig pestepidemiar fram til 1514. Landet var svekkja, og kunne ikkje stå imot osmanarane sitt inntog i 1517.
Vidare lesing: Egypt under osmanarane
Fylkesveg 21
Fylkesveg 21 (Fv21) går mellom Eidskog og Halden. Vegen har ei lengd på 149,6 km, av dette 105,9 km i Østfold, 18,8 km i Akershus og 24,9 km i Hedmark.
Vestmarkaveien
Fv21
Fv21 Rødenesveien Svenskeveien Haldenveien
Aremarkveien Tistedalsveien Møllergata
Shorthandel
Shorthandel eller shorting er det å selje eit verdipapir (for eksempel ein aksje) før ein kjøper det. På den måten er det mogleg å tene pengar på kursnedgang. Dette er ein strategi som mellom andre hedgefond nyttar seg av.
For at det skal vera mogleg å selje eit verdipapir ein ikkje har, må ein leige det frå nokon som tenkjer å sitje langsiktig med det. Ein betaler utleigaren ein sum for dette. Etter at verdipapiret er kjøpt tilbake, helst til ein lågare kurs, kan leigeforholdet opphøyre, og ein kan innkassere ein eventuell gevinst.
Ein person som har selt eit verdipapir han ikkje eig og ventar på å kjøpe det tilbake, seier ein at «sit short».
Bjørnedyr
Bjørnedyr eller tardigradar (Tardigrada, 'dei som går sakte') er mikroskopiske, segmenterte dyr nærskylde leddyra. Dei lever i vassfilm, og er vanlegvis mellom 0,1 og 1,5 mm store.
Skildring
Kroppen til eit bjørnedyr er delt i fire segment - hovudet ikkje rekna med. Kvart kroppssegment har eit beinpar, og kvart bein har eit par klør eller tær. Utanpå kroppen sit det eit eksoskjelett av kitin som må skiftast ut i takt med at dyret veks.
Som med mange artar rundmark og hjuldyr førekjem det euteli hjå bjørnedyra: Alle vaksne individ av ein art har nøyaktig det same talet på celler i kroppen.
Kryptobiose
Lista over kva for tilhøve bjørnedyra kan overleva er imponerande:
Det har òg vorte påvist at dyra har sterk toleranse overfor sterke syrer og baser.
Grevskap i Storbritannia
Grevskapa i Storbritannia (counties) er administrative, seremonielle og geografiske einingar, tilsvarande fylke i Noreg. Storbritannia er delt inn i fire «heimland», «home nations», som er England, Wales, Skottland og Nord-Irland. Desse har sine eigne adminsitrative inndelingar som i større eller mindre grad har erstatta dei historiske grevskapa.
Nord-Irland vart i 1973 inndelt i distrikt, som ofte er mindre enn dei tidlegare grevskapa, og Skottland og Wales har sidan 1996 vore inndelt i kommunar som kan vere større, mindre eller like store som dei historiske grevskapa. Visse av desse vert framleis kalla counties, men det har ingen praktisk tyding. Grevskapa vart erstatta av regionar i Skottland alt i 1975, men hadde ein liknande struktur som dei samtidige grevskapa i England og Wales.
Berre i England er grevskapa enno den hovudsaklege inndelingsforma, men storbyområde (metropolitan counties) har sidan 1974 erstatta grevskapa rundt dei største byane. Etter ei reform i 1990-åra har visse einingskommunar (unitary authorities) vorte innført, som i vsse område erstatta grevskapa som administrativ eining. Liknande einingar fanst tidlegare mellom 1888 og 1974 og vart då kalla county boroughs, som i dag framleis vert nytta som namn på enkelte av kommunane i Wales.
Innanfor England, Nord-Irland, Skottland og Wales har det altså variert gjennom historia kva som har vorte rekna som grevskap. Grevskapa har frå tid til annan utgjort den øvste undernasjonale inndelinga i Storbritannia og har vorte nytta til forskjellige føremål, som til dømes statthaldarar, landregistrering og postvesen.
This av Peter Hammill
This er det 26. studioalbumet til den engelske musikaren Peter Hammill, gjeve ut på hans Fie! Records i 1998. Det inneheld varierande komposisjonar, frå minimalisme i den siste songen, «The Light Continent», til den røffe, nesten Nadir-aktige «Always is Next», den komplekse «Unrehearsed» og balladen «Since the Kids». Peter Hammill framførte songen «Unrehearsed» mange gonger på konsertane sine. «Nightman» kan høyrast på konsertalbumet Veracious (2006).
Produksjon og instrumentering
Albumet vart spelt inn, miksa og mastra i Peter Hammill sitt eige studio, Terra Incognita i Bath, mellom januar og juli 1998. Alle instrumenta er spelte og sungne av Hammill, utanom fiolin og bratsj av Stuart Gordon, saksofon og fløyte av David Jackson, og trommer og perkusjon av Manny Elias. Hammill sa om albumet at det «ikkje på noko måte er ei 'band'-plate», og rekna «den samlande faktoren er songane og vokalen heller enn instrumenta». Innimellom songane er små instrumentale fragment.
Plateomslag
Plateomslaget syner ein trestubbe og forskjellige ting, som indikerer tida som går. Designet vart laga av RidArt (Paul Ridout).
Medverkande
Alle instrument og all vokal av Peter Hammill utanom:
Strumitsa
Strumitsa (makedonsk Струмица) er ein by og ein kommune i regionen Søraust i Nord-Makedonia, nær grensa til Bulgaria. Den noverande kommunen vart oppretta i 2004 ved at ein slo saman dei tre tidlegare kommunane Strumitsa, Kuklisj og Murtino samt landsbyen frå Novo Selo. Samstundes vart landsbyen overført til Bosilovo.
Byen er kalla opp etter elva Strumitsa som renn gjennom han.
Busetnader i kommunen
Dei største busetnadene i kommunen var:
Pabbay ved Harris
Pabbay (skotsk-gælisk Pabaigh) er ei folketom øy i Ytre Hebridane i Skottland. Ho ligg i Sound of Harris mellom Harris og North Uist. Namnet kjem frå Papey, som er norrønt «Paparøya», papar var munkar frå Irland og Skottland.
Surtsey
Surtsey er ei vulkansk øy utanfor sørkysten av Island. Øya er òg det sørlegaste punktet til Island. Øya vart skapt av eit vulkanutbrot som byrja 130 meter under havoverflata, og nådde overflata 14. november 1963. Utbrotet kan ha starta nokre få dagar tidlegare og varte fram til 5. juni 1967, da øya nådde sin maksimale storleik på 2,7 km². Sidan den gongen har erosjon frå vind og bølgjer ført til ein stadig reduksjon av storleiken, og i 2002 var ho berre 1,4 km².
Den nye øya vart kalla opp etter elden sin herskar Surt frå norrøn mytologi, og vart nøye studert av vulkanologar under utbrotet, og har sidan slutten av utbrotet vorte sett på med stor interesse av botanikarar og zoologar etter kvart som forskjellige dyr og planter har etablert seg på den golde øya. Dei undersjøiske magmaopningane som skapte Surtsey er ein del av Vestmannaeyjar sitt undersjøiske vulkansystem, som igjen er ein del av Den midtatlantiske ryggen. Vestmannaeyjar-systemet var òg årsaka til det vidkjende utbrotet til Eldfell på øya Heimaey i 1973. Utbrotet som danna Surtsey skapte òg nokre andre små øyar langs denne vulkanske kjeda, slik som Jólnir og nokre ikkje namngjevne øyar. Dei fleste av desse forsvann i løpet av kort tid på grunn av erosjon.
Frå 2008 er Surtsey med på UNESCO si liste over verdsarv.
Forløpet til utbrotet
14. november 1963, klokka 7.15 UTC, segla trålaren «Ísleifur II» utanfor Vestmannaeyjar då kokken om bord oppdaga ei mørk røyksøyle sørvest for fartøyet. Kapteinen trudde det kunne vere eit fartøy i brann, og endra kurs for å undersøke. I staden for eit fartøy vart dei vitne til eit eksplosivt utbrot som avgav svart oske, noko som indikerte at eit vulkanutbrot hadde byrja på havbotn.
Trass i at utbrotet var uventa, hadde det tidlegare vore enkelte indikatorar på at eit vulkanutbrot var i emning. Ei veke i førevegen hadde ein seismograf i Reykjavík registrert svake skakingar, men åstaden for desse hadde ikkje vorte stadfesta. To dagar før utbrotet byrja, hadde eit maritimt forskingsfartøy merka seg at havet i området var noko varmare enn normalt, og på same tidspunkt hadde folk i kystbygda Vík, 80 km unna, lagt merke til lukta av svovel eller hydrogensulfid.
Truleg hadde utbrotet byrja nokre dagar tidlegare 130 meter under havoverflata. Ettersom utbrotet bygde opp ein vulkan som nærma seg havoverflata, kunne ikkje vasstrykket lenger undertrykke eksplosjonane, og til slutt nådde lavaen overflata og spruta ut i ein eksplosjon av vatn, lava og gassar.
Den første tida
I 11-tida, 14. november 1963, hadde røyksøyla frå utbrotet nådd ei høgd på fleire kilometer. I byrjinga fann utbrotet stad ved tre forskjellige opningar langs ei renne som i hovudsak strekte seg diagonalt i nord-austleg til sør-vestleg retning, men i løpet av ettermiddagen hadde desse opningane slått seg saman til eit samanhengande utbrot langs renna. I løpet av den påfølgjande veka var det kontinuerlege eksplosjonar, og etter berre få dagar var den nye øya, som hovudsakleg bestod av vulkansk slagg, over 500 meter lang og 45 meter høg.
Den nye øya fekk namnet sitt etter Surt, som i norrøn mytologi var elden sin herskar. Ettersom utbrotet heldt fram vart det konsentrert rundt ei opning langs renna, og byrja oppbygginga av øya i ei sirkulær form. 24. november målte øya rundt 900 × 650 meter. Dei kraftige eksplosjonane som oppstod der lava kom i kontakt med sjøvatn, medførte at øya bestod av lause haugar av vulkansk slagg, som var særs utsett for erosjon frå vinterstormane i Nord-Atlanteren. Elles tilførte utbrota meir slagg enn det erosjonen fjerna, og i februar 1964 hadde øya nådd sin største diameter på 1 300 meter.
Ei interessant hending tidleg i øya sitt liv var landgangen 6. desember 1963 av tre franske journalister som jobba for Paris Match. Journalistane oppheldt seg på øya i rundt 15 minutt før kraftige eksplosjonar tvinga dei til å evakuere igjen. Journalistane hevda på spøkefullt vis fransk herredøme over øya, men Island slo fast at øya var islandsk sidan ho oppstod innanfor islandsk territorialfarvatn. Til samanlikning er herredømet over ei anna øy skapt av vulkansk aktivitet, Ferdinandea i nærleiken av Sicilia, omstridd.
Ei permanent øy
Dei eksplosive freatiske utbrota utløyst av den lette tilgangen til vatn frå utbrotsopningane, kasta steinar opp til ein kilometer vekk frå øya, og sendte skyer av vulkansk oske så høgt som 10 km opp i atmosfæren. Den lause haugen som bestod av usamanhengande tefra ville lett vorte vaska vekk av bølgjene hadde det ikkje vore for den konstante tilførselen av fersk magma, og på dette stadiet av utbrotet kunne ein ofte sjå store støvskyer som blåste vekk.
Tidleg i 1964 hadde kontinuerlege utbrot bygd opp øya til ein slik storleik at sjøvatnet ikkje lenger nådde lavaopningane, og den vulkanske aktiviteten vart mindre eksplosiv. Istaden bestod hovudaktiviteten av sprutande lava og lavastraumar. Desse skapte eit hardt dekke utgjort av ekstremt erosjonsbestandig stein på toppen av den lause vulkanske massen, noko som hindra øya frå å forsvinne i havet igjen i løpet av kort tid. Effusive utbrot pågjekk fram til 1965, da øya til slutt hadde nådd eit areal på 2,5 km²
28. desember 1963 vart det registrert ein auke i den undersjøiske aktiviteten 2,5 km nordaust for Surtsey, som danna ein 100 meter høg rygg på havbotn. Dette undersjøiske fjellet vart kalla Surtla, men nådde aldri havoverflata. Utbrota frå Surtla enda 6. januar 1964, og det har sidan erodert ned frå eit djup på 23 m til 47 m.
Gradvis tilbakegang av utbrotet
I 1965 minka aktiviteten på utbrotet, men i slutten av mai same år byrja eit utbrot ved ein av magmaopningane 600 meter utanfor nordkysten av øya. 28. mai kom ei ny øy til syne, og fekk namnet Syrtlingur. Utbrota på Syrtlingur heldt fram til byrjinga av oktober 1965, då øya hadde eit areal på 0,15 km², men då utbrota stoppet opp eroderte ho kjapt vekk, og forsvann i bølgjene igjen 24. oktober.
I løpet av desember 1965 var det meir undersjøisk aktivitet 900 meter sørvest for Surtsey, og ei ny øy vart skapt. Ho fekk namnet Jólnir, og i løpet av dei neste åtte månadane voks ho til å verte 70 meter høg og dekte 0,3 km². Elles leid øya den same skjebnen som Surtlingur, og etter at den vulkanske aktiviteten enda 8. august 1966, eroderte ho raskt og forsvann i bølgjene i løpet av oktober 1966.
Den 19. august 1966 byrja igjen utbrot av lavastraumar på hovudøya, noko som gav ho ytterlegare motstand mot erosjon. Utbrotsfrekvensen minka jamnt, og tok fullstendig slutt 5. juni 1967. Surtsey har vore ein sovande vulkan sidan den gongen. Det totale volumet av lava, som vart spydd ut i løpet av dei 3,5 åra utbrotet varte, var om lag 1 km³, og øya sitt høgaste punkt var 174 moh.
Sidan den gongen har erosjon redusert storleiken på øya. Eit stort område på søraustsiden har fullstendig erodert vekk, medan ei landtunge av sand, kalla Norðurtangi («Nordpunktet» på norsk), har vakse på den nordlege sida av øya. Det har vorte estimert at rundt 0,024 km³ (24 mill. m³) med materiale har gått tapt til erosjon, noko som står for rundt ein fjerdedel av det originale volumet over havnivå.
Dyre- og planteliv på øya
Surtsey har heilt sidan danninga vore ein glimrande stad for forsking på biokolonisering frå startpopulasjonar som kjem utanfrå, og øya vart gjort til eit naturreservat allereie i 1965, medan vulkanen framleis hadde utbrot. I dag har berre få forskarar løyve til å gå i land på øya, og den einaste andre måten ein kan sjå Surtsey på nært hold er ved hjelp av småfly.
Planteliv
Dei første livsformene som etablerte seg på øya var mose og lav, som begge dukka opp så tidleg som 1965. Mose og lav dekker i dag ein stor del av øya. I løpet av øya sine 20 første leveår vart det observert 20 forskjellige planteartar, men berre 10 av desse etablerte seg permanent i det næringsfattige jordsmonnet.
Sidan fuglar byrja å hekke på øya, vart kvaliteten på jordsmonnet betre, og det vart mogeleg for meir avanserte planteartar å overleve på øya. I 1998 vart den første busken funne på øya – ein brekkavier (ein underart av Grønvier, Salix phylicifolia), som kan verte opptil 4 meter høg. Totalt har det vorte funne minst 60 planteartar på Surtsey, der 30 har etablert seg permanent. Fleire artar held fram med å dukke opp – grovt sett rundt 2–5 artar i året.
Fugleliv
Utviklinga av fuglelivet på Surtsey har både vore avhengig av og framskunda plantelivet. Fuglane nyttar planter for å bygge reir, og dei medverkar òg til frøspreiing. I tillegg gjødslar dei jordsmonnet med sin guano. Fuglar byrja å ta i bruk øya til hekking tre år etter at utbrota hadde teke slutt, med havhest og alker som dei første til å busette seg. Åtte fuglearter er no regelmessig å finne på øya.
Ein måsekoloni har vore til stades sidan 1988, sjølv om måsar vart observert på breiddene av den nye øya berre veker etter at ho først dukka opp. Måsekolonien har vore spesielt viktig for utviklinga av plantelivet på Surtsey, og på grunn av dei mange måsane har dei hatt større innverknad på plantekoloniseringa enn nokre andre hekkande fuglar. Ein ekspedisjon fann i 2004 dei første bevisa på at lundefugl hekkar på øya. Lundefuglar er svært vanlege på resten av øygruppa.
I tillegg til å vere ein heim for nokre fuglearter, har Surtsey òg vorte brukt til mellomlanding for trekkfuglar; spesielt dei som trekker mellom Dei britiske øyane og Island. Artar som har vore observert inkluderer mellom anna songsvane og fleire variantar av gås og ramn. Sjølv om Surtsey ligg aust for hovudtraseen for trekkfuglar i området, har øya vorte ein hyppig stoppestad etter kvart som vegetasjonen har betra seg.
Marint liv
På den undersjøiske delen av øya finst det mange marine artar. Sjøstjerner finst i hopetal, så vel som kråkebollar og olbogeskjel. Steingrunnen er dekt av algar, og tang dekkjer store delar av dei undersjøiske skråningane på vulkanen – med den høgaste tettleiken mellom 10 og 20 meter under havoverflata.
Anna liv
Insekt kom til Surtsey kort tid etter at ho hadde vorte danna, og vart påvist første gong allereie i 1964. Dei første insekta som kom til øya var flygande insekt, som anten vart ført der av vinden eller fauk av eiga kraft. Enkelte av desse vart truleg ført med vinden heilt frå det europeiske fastlandet. Seinare kom insekt på flytande drivved, og både levande og døde dyr vart skylt i land på øya. Då ein stor grastust vart skylt i land i 1974, tok forskarane med seg halvparten for analyse, og oppdaga 663 virvellause landdyr, for det meste midd og spretthalar. Dei fleste av desse hadde overlevd turen over havet.
Etableringa av insektsbestandar på øya gav mat for fuglar, og dette hjelpte igjen andre arter å etablere seg på øya. Døde fuglar gav næringsgrunnlag for kjøttetande insekt, medan gjødslinga av jordsmonnet og den påfølgjande oppbløminga av planteliv gjorde det òg mogeleg for planteetande insekt å bu her.
Enkelte høgare former for landdyr har etter kvart etablert seg i jordsmonnet på Surtsey. Den første makken vart oppdaga i ein jordprøve i 1993, og kom truleg dit frå Heimaey ved hjelp av ein fugl. Sniglar vart funne i 1998, og såg ut til å tilsvare dei som finst på den søndre delen av det islandske fastlandet. Edderkoppar og biller har òg etablert seg på øya.
Framtida til øya
Etter at utbrota tok slutt oppretta forskarane eit nettverk av målepunkt som dei kunne nytte til å måle endringar i forma på øya. I dei 20 åra som følgde etter at vulkanen stilna, avslørte målingar at øya jamnt og trutt sokk saman og hadde vorte omtrent ein meter lågare. Samansøkkinga var i byrjinga rundt 20 cm i året, men vart mindre og mindre over tid, og var i 1990-åra nede i rundt 1–2 cm i året. Det fanst mange årsaker til dette: Stabiliseringa av den lause tefraen som mesteparten av øya består av, samantrykking av havbotnavsettingar under øya, og ei krumming nedover av litosfæren på grunn av vekta av vulkanen.
Det typiske utbrotsmønsteret for vulkanar i Vestmannaeyjar er at kvar utbrotsstad berre har eitt utbrot, så det er derfor lite truleg at øya vert større gjennom framtidige vulkanutbrot. Den grove sjøen har erodert øya heilt sidan ho først dukka opp, og sidan det siste utbrotet har nesten halve arealet gått tapt. Øya mistar for tida rundt 10 000 m² av overflata kvart år.
Elles er det lite truleg at øya forsvinn heilt i næraste framtid. Det eroderte området bestod for det meste av laus tefra, som lett vert vaska bort av vind og bølgjer. Mesteparten av det som er igjen består av størkna lava, som er langt meir motstandsdyktig mot erosjon. I tillegg har komplekse kjemiske reaksjonar i den lause tefraen inni øya danna palagonitt-tuff. På Surtsey har denne prosessen gått ganske raskt på grunn av dei høge temperaturane relativt nær overflata.
Sjølv om øya framleis minkar i storleik, vil den likevel truleg bestå i mange hundre år før ho vert heilt erodert vekk. Ein kan få ein peikepinn på korleis ho vil sjå ut i framtida ved å sjå på dei mange andre små øyane i Vestamannaeyjar, som vart danna på same måte som Surtsey for fleire tusen år sidan og som har vorte utsett for kraftig erosjon sidan danninga.
I 2001 leverte dei islandske styresmaktene inn ein søknad til UNESCO for å få Surtsey registrert som ein del av verdsarva, og ho vart innført på lista i 2008.
Presidentar i Tsjekkoslovakia
Dette er ei liste over presidentar i Tsjekkoslovakia. Her er også ei liste over leiaren i det tsjekkoslovakiske kommunistpartiet i den tida det hadde det leiande rolla i staten (1948-1989).
Seinmellomalderen
Seinmellomalderen er ein bolk av europeisk historie mot slutten av mellomalderen. Seinmellomalderen er rekna å ha vara frå slutten av høgmellomalderen på 1300-talet til 1500-talet med renessansen.
Europa var økonomisk og politisk i framgang då pesten Svartedauden herja på 1350-talet. Ein reknar med at kring halvdelen av ibuarane i Europa døydde, nokre stader opp til tre fjerdedelar.
Tidsline
Edad Media Idade Média
Hjort
Hjorten (Cervus elaphus) er eit stort hjortedyr vanleg i mesteparten av Europa, Kaukasus, Vesle-Asia og Atlasfjella. Han høyrer med mellom dei kommersielt viktigaste ville dyra på landjorda i Noreg; det siste tiåret har det vorte skote over 20 000 dyr i året. Hannen hjå hjort vert kalla bukk eller kronhjort, hoa hind eller kolle og ungane kalvar.
Ovanåkers kommun
Ovanåkers kommun er ein kommune i Gävleborgs län i Sverige. I Gävleborgs län grensar kommunen til Ljusdals kommun i nord og Bollnäs kommun i aust. Han grensar også til Falu kommun og Rättviks kommun i Dalarnas län i høvesvis sør og vest. Administrasjonssenteret i kommunen er Edsbyn. Dette ligg ved Voxnan, om lag 35 km vest for Bollnäs.
Landskapet i kommunen er storkupert i nord, og det høgste punktet er Rökaklitt på 497 moh. Langs elva Voxnan er landskapet fruktbart. Næringslivet er dominert av verkstad- og trevareindustri, og ein finn i tillegg forlagsverksemd.
Administrativ historikk
Kommunane Ovanåker og Voxna vart ved kommunereforma i 1952 slegne saman til «storkommunen» Ovanåker. I 1977 vart Alfta, som frå 1974 til 1976 hadde høyrt til Bollnäs kommun, innlemma i Ovanåker.
Kommunen tilsvarar slik han er i dag Alfta socken i mellomalderen, der Ovanåker braut ut i 1639 og Voxna i 1759.
Kommunevåpenet
Blasonering: På raud bakgrunn, ein songsvane i sølv med nebb av gull over ein gullstraum, og oppe til venstre ei open krone, også denne i gull.
Ovanåkers landskommun tok i 1956 i bruk eit våpen med ein svane som hadde ei krone rundt halsen. Våpenet vart aldri fastsett av kongen. Då den nye kommunen skulle registrere våpenet vart det sagt at det var upassande sidan det same motivet var i bruk i området Stormarn i Tyskland. Etter litt endring kunne våpenet registrerast i Patent- och registreringsverket i 1987.
Tettstader
Det er seks tettstader i Ovanåkers kommun.
Tettstadene i tabellen er ordna etter innbyggjartal per 31. desember 2005. Administrasjonssenteret er utheva.
Pontsjozero
Pontsjozero (russisk Пончозеро) er ein innsjø langs elva Umba i Murmansk oblast i Russland. Han er 10 km lang og 3 km brei. Han ligg 25 km nord for byen Umba ved Kvitsjøen og om lag 10 km søraust for Kanozero.
Mark Craney
Mark Craney var ein amerikansk trommeslagar. Han spelte trommer for rockebandet Jethro Tull frå juni 1980 til mai 1981. Han spelte òg på turneen til Tommy Bolin i 1976, Gino Vannelli-albumet Brother to Brother frå 1978 og den påfølgjande turneen og med Jean-Luc Ponty på den kjende Imaginary Voyage i 1976 og Civilized Evil frå 1980.
I midten av 1990-åra spelte han trommer for Eric Burdon's I band.
Akira Kawaguchi
Akira Kawaguchi er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Ẽfini Sapporo, Sanfrecce Hiroshima, Nagoya Grampus Eight og Fukushima FC.
Amedeo Modigliani
Amedeo Modigliani var ein italiensk kunstmålar, skulptør og teiknar.
Liv
Modigliani var fødd i Livorno. Heimbyen hadde ein stor jødisk folkesetnad, og han vart fødd inn i ein velståande sefardisk familie. Broren Giuseppe Emanuele Modigliani var ein sosialistisk politikar.
I 1895 vart han ramma av lungebetennelse og nokre år seinare fekk han tyfus etterfølgd av lungebetennelse. I rekonvalesensperioden bestemte han seg for å byrje å måle, og mor hans ordna det slik at han fekk studere hos landskapsmålaren Guglielmo Micheli i Livorno.
Modigliani studerte sidan ved kunstakademiet i Venezia og Firenze og kom i 1906 til Paris. Utan å slutte seg til spesiell gruppe eller rørsle tok Modigliani det han ville frå Toulouse-Lautrecs og Cézannes målingar, den afrikanske skulpturen, fauvistane, kubismen og andre eksperimentelle målarstykke av Pablo Picasso og Georges Braque. Desto meir avgjerande var møtet med den rumenske skulptøren Constantin Brancusi; mellom 1910 og 1913 la han all sin energi på bilethogginga.
Da Modigliani, allereie svekt av sjukdom, vart tvinga til å slutte på grunn av at meiselstøvet trengde ned i lungene, utnytta han manga av skulpturen sine effektar i portretta sine og i nakenstudia, framfor alt det karakteristisk forlengde hovudet, den lange, opphøgde naseryggen og den lange halsen.
I juli 1917 møtte han kvinna i sitt liv - den unge kunststudenten Jeanne Hébuterne (fødd 6. april 1898). Dei flytta saman og 29. november 1918 vart dottera Jeanne fødd. I januar 1920 vart Modigliani sjuk, med nyrebetennelse og tuberkuløs meningitt, og han vart innlagd på Hôpital de la Charité i Paris, der han døydde natta mellom den 24. og 25. januar 1920. Eit par dagar seinare gjorde Jeanne (som var gravid i niande månaden) sjølvmord gjennom å kaste seg ut frå eit vindauge i sjette høgda.
Myten om Modigliani som en «Montparnasseeksentrikar» - stilig, fattig, stolt og dopa eller full - vart skapt av forfattarvennene hans, særskilt etter hans bortgang berre 35 år gammal. Myten gløymer den intensive konsentrasjonen om målinga dei siste åra av livet hans.
Modigliani ligg gravlagd på Père Lachaise i Paris, der Jeanne Hébuterne au kviler. Dotter deira vart teken hand om av Modiglianis syster i Firenze. Som vaksen skreiv ho ein biografi om far sin - «Modigliani, mannen og myten». Det vart au laga ein film om livet hans, «Montparnasse 19» frå 1957 med Gérard Philipe i hovudrolla.
Mæland I
Mæland I var det første byrådet i Bergen kommune leia av Monica Mæland, samansett av Høgre, KrF og Venstre, Byrådet vart vald i bystyret i Bergen 27. oktober 2003, og sat fram til 29. oktober 2007. Byrådet vart etterfølgt av Mæland II-byrådet.
Monica I-byrådet var det andre byrådet i Bergen etter at parlamentarismen vart innført i 2000. Byrådet overtok etter Ap, KrF, V og Sp-byrådet som vart leia av Anne-Grete Strøm-Erichsen.
Byrådane
Mæland I-byrådet var samansett av byrådsleiar og fire fagbyrådar.
Vinter-OL 2010
Vinter-OL 2010 var arrangert 12.-28. februar 2010 i Vancouver og sidebyen Whistler i provinsen British Columbia i Canada. Meisterskapen var den 21. gongen olympiske vinterleikar vart haldne. Omkring 5500 utøvarar frå over 80 ulike nasjonar deltok i leikane.
Norsk flaggberar under opningsseremonien var ishockeyveteranen Tommy Jakobsen.
Idrettsgreiner
Klikk på ikona for og kome til resulatoversikta for den enkelte idrettsgreina.
Konkurransearenaer
Vancouver
Whistler
Richmond
West Vancouver
Bakgrunn
Vancouver blei tildelt leikane på den 115. IOC-kongressen 2. juli 2003 i Praha i Tsjekkia. Vancouver konkurrerte mot Pyeongchang i Sør-Korea og Salzburg i Austerrike, og vann avstemminga i 2. runde.
Noregsmeisterskapen i fotball for menn 1959
Viking vart noregsmeister etter at dei vann over Sandefjord Ballklubb med 2–1 den 25. oktober. Målskårarar for Viking var Rolf Bjørnsen som skåra i det 16. minutt og Gustav Hult som skåra i det 97. minutt. For Sandefjord skåra Erik Kristiansen i det 30. minutt.
28 195 tilskodarar såg kampen som vart spelt på Ullevaal Stadion i Oslo. Dommar var Trygve Dahlgren. Dette var andre gongen Viking vann ein noregsmeisterskap. Vikings vinnarlag: Sverre Andersen, Otto Hermansen, Leif Nicolaisen, Kåre Bjørnsen, Edgar Falch, Sigurd Wold, Rolf Bjørnsen, Olav Nilsen, Åsbjørn Skjærpe, Gustav Hult og Hans Andersen. Trenar: Georg Monsen.
Sandefjords lag: Per Elnan, Kjell Østby, Yngve Karlsen, Ernst Norli, Thorbjørn Svenssen, Carl Thuve, Rolf Johansen, Hans Sperre, Erik Kristiansen, Arvid Havnaas og Gunnar Guthu.
1986
1986 (romartal MCMLXXXVI) var eit normalår som byrja på ein onsdag etter den gregorianske kalenderen.