cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tyburn-elva
Medan områda utanfor City of London enno ikkje var bymessig utbygd, rant Tyburn ut i våtmarkene langs Themsen sør for dagens Green Park. Her delte ho seg i to løp; eit som rann ut nord for dagens Whitehall og eit sør for der parlamentet ligg i dag. Mellom desse to løpa hadde det danna seg ei grusøy – Thorney – som Westminster Abbey vart bygd på. Ei røyrlagt grein av Tyburn renn også unner Buckingham Palace.
Frå 1200-talet vart Tyburn teke i bruk som vasskjelde for folkesetnaden til byen. Vatnet vart leia gjennom holte almestokkar fram til vasspostar. Etter som folkesetnaden til byen voks og dei meir bynære elvane Themsen, Walbrook og Fleet - forutan kjelder som Goswell og Clerkenwell - vart meir og meir forureina, vart vatnet frå den meir avsidesliggande Tyburn stadig viktigare. Vatn frå Tyburn vart leia fram til eit reservoar omtrent der Bond Street undergrunnsstasjon ligg i dag. Herfrå vart det ført i lêrrøyr til Cheapside inne i byen. Ein annan leidning, bygd av William Lamb forsynte Holborn. Denne lever vidare i gatenamnet Lamb's Conduit Street. Vassforsyninga til London gjekk gjennom ei radikal utbetring med bygginga av New River i 1613, og Tyburn kunne oppgjevast som drikkevasskjelde og utan motførestellingar omgjerast til den underjordiske kloakken ho er i dag.
Tyburn vart òg eit namn på området omkring elva, men dette har gått meir ut av bruk til fordel for Marylebone og Mayfair. Oxford Street heitte tidlegare Tyburn Road og Park Lane Tyburn Lane. Tyburn var elles mest kjend som rettarstad for grevskapet Middlesex mellom det 1100- og 1700-talet, og «Tyburn Tree» var den folkelege nemninga på galgebakken som opphavleg låg ved elvebreidda, men som på 1500-talet vart flytta opp til staden der Marble Arch ligg i dag.
Jaynes Islands
Jaynes Islands er ei gruppe småøyar som ligg 20 nautiske mil vest for sørvestenden av Canisteo Peninsula i Amundsenhavet utanfor Antarktis. Dei vart kartlagde av US Geological Survey frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy, 1960–66, og ho vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names etter James T. Jaynes i US Navy som var utstyrsoperatør på Byrd Station i 1966.
Sorry Seems to Be the Hardest Word
«Sorry Seems to Be the Hardest Word» er ein song skriven av Elton John og Bernie Taupin. Han vart spelt inn av Elton John og utgjeven i 1976, både som singel og på albumet Blue Moves. Det var den andre singelen hans på Rocket Records. Songen er ein sørgmodig ballade om eit romantisk forhold som er i ferd med å falle saman. Det var òg ein av dei få songane der Elton John sjølv skreiv det meste av teksten. Normalt var det Taupin som skreiv teksten på John-Taupin-songane.
Songen var ein hitt i USA og Storbritannia og nådde 11. plass i Storbritannia og sjetteplass i USA. Songen selde til gullplate i USA i 1977.
Songen vart òg gjeven ut på Greatest Hits Volume II året etter, men på grunn av opphavsrettsårsaker finst han ikkje lenger på noverande utgåver av dette albumet. Han finst no på Greatest Hits 1976-1986, The Very Best of Elton John og på Greatest Hits 1970-2002, samt fleire andre samleplater.
Songen vert òg nytta mykje i filmen Slap Shot frå 1977.
Blue-versjonen
I 2002 vart songen spelt inn av det engelske gutebandet Blue for det andre studioalbumet sitt, One Love (2002). Songen vart spelt inn i samarbeid med Elton John og var den andre singelen frå albumet. Han gjekk til topps på UK Singles Chart den 15. desember 2002.
Andre versjonar
Songen er spelt inn av mange andre artistar frå country til R&B.
I 1994 spelte countryartistane Suzy Bogguss og Chet Atkins inn songen. Eit år seinare spelte den argentinske artisten Pedro Aznar songen inn på spansk som «Ya no hay forma de pedir perdón».
I 1997 vart songen spelt inn av Steven Houghton.
Joe Cocker spelte inn songen for hyllestalbumet til Elton John/Bernie Taupin, Two Rooms: Celebrating the Songs of Elton John & Bernie Taupin i 1991. I 2004 vart det gjeven ut tre versjonar. Først av Ray Charles og Elton John i lag som ein «duett» på Charles-albumet Genius Loves Company, som kom ut etter han døydde. Det var ein av dei aller siste songane Charles spelte inn. Mary J. Blige spelte så inn songen for filmen Bridget Jones: The Edge of Reason. Kenny G spelte han så inn med Richard Marx for albumet At Last...The Duets Album.
I 2006 spelte saksofonisten Michael Lington inn songen for albumet A Song for You.
Sarah Darling spelte in songen i 2001 for albumet Angels & Devils.
Medusa Peak
Medusa Peak er ein fjelltopp, 1700 moh, søraust for Perseus Peak på Tentacle Ridge i Cook Mountains. Det vart namngjeve i samband med andre toppar i området etter Medusa, ein av dei tre gorgonane i gresk mytologi.
McKinnis Peak
McKinnis Peak er ein fjelltopp (510 moh) 2 nautiske mil (3,7 km) søraust for Holladay Nunataks i Wilson Hills. Det ligg oppom halvøya som grensar til Tomilin- og Nollbreen i vest og Gillettisen i aust. Det vart kartlagd av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy, 1960-63. Det vart namngjeve av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Joe D. McKinnis i U.S. Navy-skvadron VX-6, flyelektrikar og mannskap på LC-130F-flyet på fem Operasjon Deep Freeze-oppdrag i 1969.
Leonhard Holmboe
Holmboe vart student i 1823 og cand. theol. i 1827. Same året, 1827, vart han sokneprest i Buksnes. Sidan var han sokneprest i Tromsø 1839-60 og i Jevnaker 1860-77.
Peder Rinde
Peder Eilertsson Rinde var ein norsk kjøpmann, skipsreiar, bankmann, stortingsrepresentant, ordførar og godseigar frå Sannidal i Telemark.
Leonhard Holmboe
Holmboe representerte Nordlands amt på Stortinget i 1836 og på omframstortinget 1836-37. Han var då medlem av næringskomiteen. På ny stortingsrepresentant 1842, då for Finmarkens amt (som omfatta dagens Finnmark og Troms fylke), medlem av næringskomite nr 2.
Peder Rinde
Far hans var gardbrukar på Rinde og skipsreiar. Sjølv gjekk Peder Rinde fylkeslandbruksskulen og deretter på «tegneskole» i Skien. Frå 1873 var han styrar av «Sannikedal handelssamlag», skipsreiar og trelasthandlar. 1886 kjøpte han garden Kalstad i Skåtøy. Han budde på garden til han selde han i 1912.
Leonhard Holmboe
Han busette seg i Kristiania etter han slutta som prest, døydde der i 1887.
Peder Rinde
Rinde var ordførar i heimkommunen Sannidal 1871-74 og 1879-82; seinare var han ordførar i den utskilde nabokommunen Skåtøy 1886-1902. Forlikskommissær.
Medlem av den kongelege kommisjonen av 1891 om utskriving til sjøvæpninga og omordning av jarnbaneadministrasjonen. Han var formann i sparebankane sitt landsforbund og direktør i Norges Hypotekbank 1899-1911.
Rinde si politiske innstilling samsvara mykje med Søren Jaabæk si. Liksom Jaabæk tala han for bondedemokrati mot byrakråti, samt for offentleg sparsemd. Han arbeidde trottig for folkeopplysning, særleg gjennom sitt arbeid som redaktør av Nordmanden frå 1892 og i tolv år framover. Han skreiv og gav ut skrifter om både politiske og økonomiske spørsmål, til dømes om skattelova og skulelova av 1889. På Stortinget tok han ofte ordet, etter å ha sett seg grundig inn i sakene. For bøndene på tinget var han ein dei lytta til, som mange andre venstrerepresentantar. Rinde var aktiv i skyttarlagsrørsla, og ein dei fremste pådrivarane i gruppa bak Johan Sverdrup føre 1884. Sidan skulle han verte ein av dei sterkaste i opposisjonen mot statsministeren Sverdrup. Rinde høyrde til den radikale venstretradisjonen, gjekk inn for alminneleg røysterett for både menn og kvinner.
Greystoke: Legenden om Tarzan, apenes konge
Greystoke: Legenden om Tarzan, apenes konge (originaltittel Greystoke: The Legend of Tarzan, Lord of the Apes) er ein britisk eventyrfilm frå 1984 regissert av Hugh Hudson. Filmen byggjer på Edgar Rice Burroughs sin roman Tarzan of the Apes frå 1912. Christopher Lambert har hovudrolla som Tarzan og Andie MacDowell speler Jane. Blant øvrige skodespelara kan ein nemna Ralph Richardson (i den siste filmen sin), Ian Holm, James Fox, Cheryl Campbell og Ian Charleson.
Filmen blei nominert til tre oscarprisar, for beste birolle for Richardson, beste manus frå eit anna medium og beste sminke. Han var nominert til fleire BAFTA-prisar, og vann prisen for beste sminke.
Handling
Eit skip går ned ved kysten av Afrika. Blant dei overlevande er lord Clayton og den gravide kona hans lady Alice. Alice døyr etter å ha fødd ein son, og mannen blir seinare drepen av ein gorilla. Sonen blir så teken av ein hogorilla som sjølv har mista ungen sin. Guten veks opp blant apene i jungelen og blir etterkvart leiaren deira. Etter fleire år blir han oppdaga av ein ekspedisjon frå British Museum, som blir overtydde om at han er den gjenlevande sønnen til lord Clayton og lady Alice. Han blir til slutt overtalt til å vera med dei til sivilisasjonen, men overgangen til det britiske samfunnet byr på mange vanskar og han blir sliten mellom dei to verdene.
Peder Rinde
Han døydde på Skåtøy i 1937.
Greystoke: Legenden om Tarzan, apenes konge
Filming
Ein byrja filma i november 1982.
Dianne Holum
Holum slo gjennom i 1967-sesongen, då ho som 15-åring vann 500-meteren under Skeise-VM 1967 i Deventer og vart nummer tre i meisterskapen. Året etter tok ho sølvmedaljen på 500 m og bronsen på 1000 m under Vinter-OL 1968 i Grenoble. Vinteren 1971 kom ho på tredjeplass ved Sprint-VM 1971 i Inzell. Under vinterleikane 1972 i Sapporo sikra Holum seg gullmedaljen på 1500 m og sølvmedaljen på 3000 meter. Sidan i OL-sesongen kneip ho andreplassen ved Sprint-VM 1972 i Eskilstuna og tredjeplassen i Skeise-VM i Heerenveen, for så å leggje opp.
Holum var seinare skeisetrenar for mellom andre Eric Heiden.
Hanöbukten
Hanöbukten er ei bukt i Austersjøen på austkysten av Skåne. Bukta strekkjer seg frå Listerlandet i nord til Stenshuvud i sør. Hanöbukten har fått namnet sitt frå øya Hanö.
Dei viktigaste hamnene rundt Hanöbukten er Sölvesborg, Åhus og Kivik.
Elver som Skräbeån, Helge å, Julebodaån og Verkeån munnar ut i bukta.
Har Nitai
Har Nitai (hebraisk הר נתאי, Har Nitai) er eit fjell i Israel, vest for Genesaretsjøen, nord for byen Tiberias og like vest for Har Arbel. Har Nitai er kalla opp etter Nittai av Arbela. Klippene i både Nitai og Arbel er synlege når ein ser sørvestover frå Capernaum ved breidda av Genesaretsjøen.
Ein dal med ei elv skil fjellet Har Nitai frå Har Arbel. Det ligg ein lund og ruinar av ein gammal busetnad på toppen av Har Nitai. RUinane er ikkje grave ut og identiteten til staden er ukjend. Aust på staden ligg ruinane av ein gammal mur, kring 80 meter aust for muren er eit stup.
Supinum
Supinum er i latin ei nemning for to nominalformer av verbet. I norsk er det ei nemning for inkjekjønnsforma av perfektum partisipp, ei form som blir brukt etter hjelpeverbet ha. Døme: har drøymt, har levt, har kome.
DS «Castor» (1909)
DS «Castor» (kallesignal MFNV) var eit dampskip bygt i 1909 som passasjer- og lasteskip for Det Bergenske Dampskibsselskab (BDS).
Historie
Skipet vart bygd ved Fevigs Jernskibsbyggeri i Grimstad og kosta 309 758 kr då det vart levert i juni 1909. Skipet gjekk i godsruta til Hamburg. 10. januar 1915 var skipet på veg frå Stavanger til Hamburg då det kom inn i eit minefelt ved Lister Tief nær Helgoland. Skipet gjekk på ei mine og éin fyrbøtar omkom. Besetninga vart berga av den tyske jagaren V 28. Skipet dreiv så på ei anna mine og sokk. Dette var det første krigsforliset for Bergenske.
Skipet
Tonnasjen til skipet var ved levering 1 313 bruttoregistertonn og 788 nettoregistertonn og lasteevna var 1 678 dødvekttonn. Volumet i lasterommet var 2 261 m³. Hovudmaskinen var ein kolfyrt tresylindra ekspansjon dampmaskin, levert av Richardsons, Westgarth & Co i Middlesborough. Oppgjeven yting var 850 iHk (indikerte hestekrefter) og 153 nominelle hestekrefter som gav ein toppfart på 11 knop.
I 1909 var det rom til 20 passasjerar på 1. plass (1. klasse) og 16 på 3. plass. I 1912 var det 10 eller 16 passasjerar på 1. plass og 16 på 3. plass.
Ravensbourne
Ravensbourne er ei sideelv til Themsen i det sørlege London, der ho renn gjennom bydelane Bromley, Greenwich og Lewisham. Ho er omkring 17,5 km lang, og tek opp vatn frå eit område frå 180 km².
Elva har utspringet sitt ved Caesar's Well i Keston, omkring tre kilometer sør for Bromley. Ho renn først nordover, og det første stykket går gjennom allmenningar, inkludert Hayes Common og Bromley Common. Ho når så utkanten av Bromley. Etter dette går ho tildels i underjordiske kanalar.
Ved Catford renn Pool inn i Ravensbourne, og litt seinare møter ho òg Quaggy og fleire mindre bekker. Det siste stykket blir påverka elva av tidvatn; denne delen blir òg kalla Deptford Creek. Ravensbourne renn inn i Themsen ved Greenwich Reach nordaust for Deptford.
I Domesday Book (1086) vart det notert elleve kornmøller langs elva. Dagbokforfattaren John Evelyn kjøpte i 1668 ei av møllene for å måle fargepigment.
17. juni 1479 stod slaget ved Deptford Bridge mellom korniske opprørarar og kongelege styrkar. Slaga enda i fullstendig nederlag for opprørarane, og dermed slutten på det korniske opprøret.
Frå 1500-talet heldt mange mindre skipsbyggeri til langs elva på grunn av nærleiken til marineverftet Henrik VIII oppretta i Deptford. Elizabeth I adla Francis Drake ombord på «Golden Hind» på Deptford Creek då han i 1580 kom tilbake frå jordomseglinga si. Skipa låg på elva inntil det braut saman. Marineverftet vart nedlagt i 1869.
Det låg tidlegare ein stor kraftstasjon ved elva; denne er no riven og i 2000-åra byrja ei nyutvikling av området utanfor Deptford.
The Goaldigger's Song
«The Goaldigger's Song» er ein støttesingel av Elton John, som kom ut i 1977. Songen er skriven for og om eit britisk fotballag. På denne tida budde Elton John i London, og dei einaste gongane han gjekk ut var når han skulle sjå Watford F.C., fotballaget han støtta. Singelen gjekk aldri inn på lista nokon stad, sidan han vart trykt i lite opplag. Berre 500 eksemplar vart trykte, og kvar av dei var signerte av Elton John.
Songen vart skriven, komponert og framført av Elton John aleine, og har sidan singelutgjevinga aldri blitt gjeven ut på ny.
VM i fotball for kvinner 2023
Meisterskapen er utvida til 32 lag, det samme talet som deltok i VM i fotball for menn 2022.
Hamilton Bluff
Hamilton Bluff er ein fjellskrent på kysten av Antarktis, kring 3,5 km vest for Palmer Point og 19 km vest for Caroline Mikkelsen-fjellet. Han vart først kartlagt av norske kartografar frå flyfoto tekne under Thorshavn-ekspedisjonane i 1936–37. Han vart vitja av I.R. McLeod, ein geolog med Australian National Antarctic Research Expeditions (ANARE) som kartla Prince Charles Mountains i 1969 og vart namngjeven av Antarctic Names Committee of Australia etter R. Hamilton, ein helikopterpilot med ANARE («Nella Dan») i 1968.
VM i fotball for kvinner 2023
Arenaar
31. mars 2021 kunngjorde FIFA dei endelige vertsbyane og stadiona for meisterskapen. Fem byar og seks stadion blir brukt i Australia, og fire byar og stadion på New Zealand. Frå dei foreslegne vertsbyane og stadiona blei ikkje Newcastle og Launceston valde i Australia, og Christchurch blei utelaten på New Zealand. Opningskampen for meisterskapen blei spelt på Eden Park i Auckland, mens finalen skal bli spelt på Stadium Australia i Sydney. Som ein del av merkevarebygginga vil alle byar bruke dei innføddes namn (australske språk i Australia og maorisk på New Zealand) saman med sine engelske namn i eit forsøk på «å sameine og respektere de opphavlege eigarane av landa.»
Gruppespelet
''Alle klokkeslett er førte opp etter lokaltid. Klokkeslett i parentes er førte opp etter norsk tid (UTC+02:00).''
Barsanti og Matteucci
Eugenio Barsanti og Felice Matteucci var to italianske oppfinnarar som tok ut patent på og lage forbrenningsmotorar på 1850-talet.
VM i fotball for kvinner 2023
Gruppe A
---
Barsanti og Matteucci
Det skal ha vore Barsanti som fekk ideen til å laga ein motor då han, i samband med at han underviste ved Collegio San Michele i Volterra, forklarte korleis ei blanding av luft og hydrogen dannar ein eksplosiv gass (knallgass) at han fyrst kom til å tenkja på at ein slik gass kunne nyttast for å driva ein motor. Noko seinare møtte han Felice Matteucci, som arbeidde med hydraulikk og forklarte han om hugskotet sitt. Dei to ingeniørane tok til å utvikla ein motor med intern forbrenning og dette samarbeidet heldt fram heilt til Barsanti døydde i 1864.
VM i fotball for kvinner 2023
Gruppe A
-
Barsanti og Matteucci
Det fyrste patentet
Dette var i tida mellom dei to italienske frigjeringskrigane, medan Lombardia var ein sjølvstendig republikk og Storhertugdømmet Toscana framleis var uavhengig. Desse småstatane var ikkje i stand til å innvilga og beskytta patentrettar. Barsanti og Matteucci søkte difor patent i Storbritannia, som på denne tida var ei teknologisk stormakt. Men det britiske patentkontoret synte til at likande framlegg om å nytta energien frigjord ved forbrenning i ein sylinder til å utføra mekanisk arbeid alt var fremma av fleire andre, som Samuel Brown, Wright, William Barnet, Johnston og fleire, og avslo søknaden. Barsanti klaga på denne avgjerda og la vekt på at det ikkje var arbeidsprinsippet, men måten effekten frå forbrenninga vart overførte til mekanisk arbeid på, som var ny. Motoren hadde to vertikale sylindrar, med stempla plasserte i botnen på sylindrane. På stempla var det plassert vertikale tannstenger, som gjekk i inngrep med tannhjul og slik omforma den vertikale rørsla til ei roterande rørsle. Tannhjula dreiv så ein aksling med eit svinghjul med stor tregleiksmoment. Dei fekk innvilga eit britisk patent i 1854.
Dei fyrste motorane
Datoen for når den fyrste motoren var ferdig er usikker, men i fylgje laga eit støyperi med namnet Benini ein motor for Barsanti og Matteucci i 1856. Motoren, som hadde to sylindrar og ytte åtte hk, vart installert på Maria Antonia jarnbanestasjon i Firenze i 1856, der han vart nytta for drift av verktøymaskinar. Motoren var ein atmosfæremotor, så det var atmosfæretrykket på eine sida av stemplet som dreiv dette innover i sylinderen når det var undertrykk på hi sida. Tenningssystemet var basert på bruk av ein voltapistol. Det er òg funne rekningar for framstilling av motordelar, frå Pietro Benini til Felice Matteucci, daterte juni 1853.
Forbetringar
I 1857 fekk dei innvilga enda eit britisk patent, som tok for seg to forbetringar av motoren. Den eine forbetringa gjekk ut på å plassera to stempel i kvar sylinder og nytta det eine for å fylla sylinderen med brennbar gass og samstundes driva ut eksosen frå den føregåande forbrenninga. Det vart nytta koniske ventilar for å sleppa inn gass frå eit utvendig blandekammer for hydrogen og luft. Som på den tidlegare motoren vart det nytta tannstenger og tannhjul for å konvertera frå lineær til roterande rørsle.
VM i fotball for kvinner 2023
Gruppe B
-
Barsanti og Matteucci
Forbetringar
Den andre forbetringa var ein motor med berre ein sylinder, der det vart nytta sleideventilar for å stenga og opna tilførsels- og utblåsingskanalane. Patentet inneheld òg ei skildring av vasskjøling og om bruk av denne typen motor for drift av lokomotiv.
VM i fotball for kvinner 2023
Gruppe B
---
Barsanti og Matteucci
Forbetringar
Dei tok òg ut patent i andre industrialiserte land, som Belgia, Frankrike, Russland og Tyskland. Barsanti og Matteucci fekk ein gullmedalje frå Istituto Lombardo Delle Scienze for arbeidet med motoren.
VM i fotball for kvinner 2023
Gruppe C
--
Barsanti og Matteucci
Hybridmotor
I 1860 innførte dei ein hybridmotor med to stempel, der det største stemplet utnytta atmosfæretrykket og det andre mindre stemplet utnytta trykket frå forbrenninga direkte. Dette var året etter at Lenoir hadde laga ein motor med intern forbrenning og direkteverkande stempel, som gjekk på lampegass. I patentet frå 1954 var moglegheita for direkteverkande stempel nemnt, men testar med ein slik motor synte at drivstofforbruket var svært høgt (i likheit med motorane til Lenoir hadde heller ikkje desse motorane kompresjon). Det var og eit problem at den eksplosjonsarta forbrenninga av hydrogen-luft-blandinga, som Barsanti og Matteucci nytta, førte til store påkjenningar på motoren. Dei var difor ikkje overtydde om at direkteverkande drift var den beste løysinga og heldt fram med atmosfæredrift.
Produksjon
Korrespondanse med støyperiet Calegari i Livorno frå 1858 syner at Calegari laga ein motor på 20 hk for Barsanti og Matteucci Men motoren stod ikkje til forventingane, så dei fekk Pietro Benini til å laga ein mindre motor på åtte hk.
VM i fotball for kvinner 2023
Gruppe D
---
Barsanti og Matteucci
Produksjon
Den 14. oktober 1959 stifta dei et aksjeselskap som skulle stå for produksjon og sal av motorane. Hovudkontoret vart lagt til via S. Augustin nr 3 i Firenze, medan laboratoriet og fabrikken heldt til ved San Lorenzo-kyrkja.
VM i fotball for kvinner 2023
Gruppe E
---
Barsanti og Matteucci
Produksjon
Barsanti og Matteucci innleia eit samarbeidet med det belgisk støyperiet Cockerill om produksjon av ein motor med ein effekt på fire hk. Det var stor interesse for motoren for bruk i fabrikkar og for framdrift av båtar og dei kommersielle utsiktene såg lovande ut, men i 1864 døydde Barsanti brått av tyfoidfeber. Matteucci klarte ikkje å halda fram drifta på eiga hand, så produksjonen vart lagt ned.
VM i fotball for kvinner 2023
Gruppe F
---
Barsanti og Matteucci
Barsanti og Matteucci-prisen
Byen Pietrasanta har oppretta prisen Premio Internazionale Barsanti e Matteucci til ære for Barsanti og Matteucci.
VM i fotball for kvinner 2023
Gruppe G
---
Gruppe H
-
---
Sluttspelet
''Alle klokkeslett er førte opp etter lokaltid. Klokkeslett i parentes er førte opp etter norsk tid (UTC+02:00).''
Kvartfinalar
---
Det svenske imperiet
Kongedømet Sverige var mellom 1611 og 1718 ei av stormaktene i Europa. I moderne historie vert perioden kalla Det svenske imperiet, eller på svensk stormaktstiden.
Johan F. Holst
Johan Frederik Holst var ein norskprest og stortingsmann frå Trondheim.
Det svenske imperiet
Stormaktstida blir inndelt i yngre Vasatid (1611-1654) og Karolinartida (1654-1718). Stormaktstida blir rekna for å ha starta då Gustav II Adolf tok over trona i 1611, sjølv om nokre meiner perioden kan reknast frå 1561, då Erik XIV starta ekspansjonen til Sverige rundt Austersjøen ved å sende ein hær til Reval (dagens Tallinn). Stormaktstida vart avslutta då Sverige tapte i den store nordiske krigen (1700-1721), og heilt konkret då Karl XII fall ved Halden i Noreg.
Den svenske stormaktstida var relativ kort og alltid skjør. Det underliggande ressursgrunnlaget til Sverige i folkesetnad og næringsliv var avgrensa og gjennom erobringstokt mot fleire omliggande land fekk landet etter kvart mange fiendar. Når arvefiende Russland vart modernisert under Peter I enda tida til Sverige som stormakt. Etter at Karl XII mista livet ved Fredrikshald vart krigskassen til landet fordelt og den store arméen vart oppløyst. Deretter følgde ein kort og intensiv kamp om makta i Sverige mellom ulike fraksjonar og straks etter vart det underteikna fredsavtalar med dei ulike nasjonane Sverige hadde vore i krig med.
Under stormaktstida var Sverige ofte avhengig av finansiell og militær støtte frå meir utvikla europeiske land. Under trettiårskrigen mottok Sverige store subsidiar frå Frankrike som var interessert i å sjå den dominerande tyske fyrsteslekta Habsburg veikt. Handelsnasjonane England og Nederland var mot at eit enkelt land skulle dominere Austersjøen og støtta difor Sverige når landet var pressa av Danmark-Noreg.
Johan F. Holst
Holst var 2. representant frå Finmarkens amt 1836 og på omframstortinget 1836-37. Han var i 1836 formann i kyrkjekomiteen.
Lingua franca
Lingua franca er latin for frankisk språk. Omgrepet blir i dag mest brukt om språk blir nytta som fellesspråk for ein større region med fleire innbyrdes uforståelege språk. Det opphavlege lingua franca var eit kunstig språk som vart nytta som handelsspråk i middelhavsområdet frå 1300-talet. Spor etter dette språket eksisterer framleis i dag.
Johan F. Holst
Han døydde i Kristiania i 1885.
Lingua franca
Den opphavlege tydinga
Lingua franca utvikla seg blant handelsmenn i middelhavsområdet som eit verktøy for å omgå språkbarrierar. I si eldste form var språket sterkt påverka av italienske dialektar. Fleire versjonar utvikla seg, blant anna ei portugisisk form som vart nytta på portugisiske skip og i koloniane.
I dag finn ein spor etter språket særleg i algirsk slang. Også i britisk engelsk finn ein enkelte ord frå lingua franca, då mange engelske sjømenn tenestegjorde på skip der språket vart nytta.
Tydinga 'fellesspråk'
Funksjonen lingua franca hadde som handelsspråk, har ført til at ein også nyttar omgrepet om eit fellesspråk i ein region med fleire språkgrupper, spesielt i samband med uoffisielle språk. Ein finn til dømes hausa i Vest-Afrika, hindi i det meste av India og swahili i Aust-Afrika. Språkforma som vert nytta som lingua franca, skil seg ofte frå den som vert nytta som morsmål, da ho vert påverka av dei ulike morsmåla i regionen. Eit land sitt offisielle språk kan også fungere som lingua franca, men blir då gjerne kalla nettopp 'offisielt språk'. Dette er eit vanleg fenomen særleg i tidlegare koloniar, der kolonimakta sitt språk vert nytta i offentlege samanhengar, medan innbyggjarane ofte har andre morsmål.
I Europa har fleire språk gjort teneste som fellesspråk i dei øvre samfunnslaga. Spesielt har latin utmerka seg som akademisk og kyrkjeleg språk gjennom mange hundreår.
Konstruerte språk som esperanto, ido, interlingua og volapük har vore meint å skulle fylle ein funksjon som globalt fellesspråk.
I våre dagar blir engelsk rekna som verdas lingua franca.
Lewis Point
Lewis Point er eit nes med bratte klipper på nordsida nedanfor ein isdekt kuppel, 510 moh, ved sørsida av munningen av Anthonybreen, på austkysten av Palmer Land. Det vart fotografert frå lufta av U.S. Antarctic Service (USAS) i 1940. I 1947 vart det fotografert frå lufta av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon (RARE) under Finn Rønne, medan Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) kartla det frå bakken. Det vart namngjeve av Rønne etter oberst Richard L. Lewis som skaffa feltutstyr og klede for RARE.
Kro i zoologien
Eit kro er ei tynnvegga utviding av fordøyingskanalen som ulike dyr bruker til mellombels lagring av mat. Kro finst hos mange dyregrupper, inkludert sniglar, meitemark, iglar, insekt og fuglar.
Fuglar
Hos fuglar er kroet ein utvida, muskuløs pose i nærleiken av matrøyret eller svelget. Det er ein del av fordøyingskanalen, eigentleg ein forstørra del av matrøyret. Som med dei fleste andre organismar som har kro, blir kroet brukt til mellombels oppbevaring av mat og til oppbløyting av mat. Ikkje alle fuglar har kro. Til dømes har dei fleste rovfuglane kro, men ikkje ugler.
Fuglar som et åtsel, slik som gribbar, vil fråsse når det er rikeleg med tilgang på byttedyr, noko som får kroet til å bule ut. Seinare sit dei halvt i søvne og fordøyer maten.
Kromjølk
Vaksne duer kan produsere ei mjølkeliknande væske, kromjølk, i kroet for å mate nyklekte ungar. Også flamingoar kan produsere kromjølk.
Hamnetid
Hamnetid er talet på timar og minutt som må leggast til klokkeslettet for kulminasjonen til månen for å få det omtrentlege klokkeslettet for flod på ein viss stad. Hamnetida varierer sterkt frå stad til stad, og er til dømes i Oslo 4 timar 50 min, i Stavanger 9 timar 46 min og i Bodø 12 timer 17 min.
Mount Metschel
Mount Metschel er eit markant, isfritt fjell, 1845 moh, som ligg 4 nautiske mil (7 km) søraust for Angino Buttress og Skelton Icefalls. Det vart kartlagd av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfoto. Det vart namngjeve av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter offiser John J. Metschel i U.S. Navy som var kaptein på isbrytaren USS «Staten Island» i 1963. Metschel mista livet i Arktis, 15. oktober 1963, medan han var ute på isrekognosering i eit helikopter frå skipet sitt.
Bob Gibson
Samuel Robert Gibson var ein USA-amerikansk visesongar og ein nøkkelfigur i gjennopplivinga av den amerikanske folkemusikken seint i 1950- og tidleg i 1960-åra. Hovudinstrumenta hans var banjo og 12-strengsgitar.
Han introduserte den då ukjende Joan Baez for Newport Folk Festival i 1959. Han produserte ei rekkje LP-plater frå 1956 til 1965. Det mest kjende albumet hans, Gibson & Camp at the Gate of Horn, kom ut i 1961. Songane hans er blitt spelte inn av mellom andre The Limeliters, Peter, Paul and Mary, Simon & Garfunkel, The Byrds, Smothers Brothers, Phil Ochs ogThe Kingston Trio.
Karrieren hans vart avbroten av dop- og alkoholmisbruk. Etter han vart edru prøvde han seg på eit comeback i 1978, men den musikalske scenen hadde endra seg og den tradisjonelle stilen hans innan folkemusikk var ikkje lenger populær hos det unge publikummet. Han fortsette likevel karrierne med fleire album, musikalar, skodespel og fjernsynsframsyningar. I 1993 fekk han diagnosen progressiv supranukleær parese (PSP), og døydde av sjukdommen 64 år gammal.
Larysa Berezjna
Larysa Berezjna er ein ukrainsk tidlegare lengdehoppar frå Kiev. Ho vann VM-bronsen i øvinga i 1991 som representant for Sovjetunionen og VM-sølvet i 1993 som representant for Ukraina.
Aktiv
Berezjna hoppa i februar 1989 heile 7,20 meter ved eit hallstemne i Homjel i dagens Kviterussland. Ein månad seinare nådde ho 6,82 m og fekk bronsen ved hall-EM i Budapest. I europameisterskapen 1990 i Split hoppa ho 6,93 m og enda på fjerdeplass, ein centimeter bak bronsemedaljøren. Eit halvt år etter vann ho lengdetevlinga i hall-VM 1991 i Sevilla med eit bestehopp på 6,84 m, to cm lengre enn favoritten Heike Drechsler.
What's Made Milwaukee Famous (Has Made a Loser Out of Me)
«What's Made Milwaukee Famous (Has Made a Loser Out of Me)» er ein song skriven av Glenn Sutton. Songtittelen refererer til øl, spesifikt Schlitz-øl, som i mange år hadde slagordet «The beer that made Milwaukee famous.»
I 1968 gav Jerry Lee Lewis ut sin versjon på singel. Denne nådde topp 10 på Billboard si Country-liste og gjekk så vidt inn på Billboard Hot 100.
Aga-lys
Aga-lys er belysning ved hjelp av acetylen, produsert av den svenske gassprodusenten AGA AB. Acetylen vert fylt på stålflasker som inneheld aceton og ein porøs masse, Aga-masse, som består av mellom anna karbon, sement, asbest og kiselgur. Føremålet med massen er å dele volumet til flaska inn i mange små volum, sørgje for jamn fordeling av aceton og hindre, eller eventuelt stogge, ei acetylenspalting. På ei acetylenflaske vil acetylenet liggje laust i acetonet, og ei 40 liter stor gassflaske inneheld kring 7000 liter gass ved 15 °C og trykk 18 bar.
Aga-lyset vart utvikla av den svenske fysikaren og oppfinnaren Gustaf Dalén. Det vart mykje nytta, mellom anna som fyrlys. Aga-fyr og Aga-lanterner fanst i mange storleikar og variantar, og var basert på fleire av patenta til Dalén, mellom anna solventil og klippapparat. I Noreg er gass i fyrlysa no erstatta med elektrisk straum. Det siste Aga-lyset i fyrtenesta vart skifta ut i 1997.
Det lysnet i skogen
«Det lysned i Skoven», i moderne språkdrakt «Det lysnet i skogen», er eit dikt skrive av Jørgen Moe i 1850. I songbøker frå 1800-talets har det ein melodi som er lånt frå folkemelodien «Ack Värmeland, du sköna». Seinare sette komponisten Sigurd Islandsmoen (1861–1964) ny melodi til. Diktet er òg vorte sunge til «En liten vise» («Om kvelden når det mørkner») av Arnulf Øverland.
Bučas
«Bučas» er ein song av den latviske musikkgruppa Crazy Dolls, som vil verte gjeven ut i 2014. Songen er skriven av Aldis Zaļūksnis og Mārtiņš Poļakovskis.
Det lysnet i skogen
Songen har ofte vore spelt i Ønskekonserten på NRK, gjerne framført av Lommedalen sangkor, og han finst på plata Frem fra Glemselen  med Helge Borglund.
Bučas
Dziesma 2014
«Bučas» er eit av bidraga i den fyrste semifinalen i Dziesma 2014, den latviske uttakinga til Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark.
Det lysnet i skogen
I songen skildrar Jørgen Moe korleis han i studietida si vandra gjennem Lommedalen, over Krokskogen og fram til «hvor bakkestupet skrånet» (Krokkleiva) der han såg «brede fjorder» (Tyrifjorden og Steinfjorden) og sitt «kjære hjem» (Mo).
Vegen Jørgen Moe gjekk var ein del av Den bergenske kongevegen mellom Kristiania og Bergen. Restar av vegen er enno godt synleg frå Steinskogen forbi Værtshuset Bærums Verk. Vidare er vegen fram til Sundvollen nesten slik Moe gjekk han.
Værtshuset Bærums Verk
Værtshuset Bærums Verk er ein trebygning i Bærum kommune i Viken frå 1600-talet. Det vart oppført rundt 1640, ved det som den gongen heitte Bærums Jarn Werk.
Houlder Bluff
Houlder Bluff er ein skrent oppom Point Wild på nordkysten av Elefantøya i Sør-Shetlandsøyane. Klippa vart namngjeven «Mount Frank Houlder» av Endurance-ekspedisjonen, leia av Ernest Shackleton, 1914–16, etter Frank Houlder frå Houlder Steamship line, som assisterte ekspedisjonen. Det såg opphavleg ut som eit markant fjell sett frå nord, men ein veit no at det finst høgare terreng bakom.
Værtshuset Bærums Verk
Etter 1890 blei lokala brukte som bustad for verkstadsfolkesetnaden.
Paul Lassen
Paul Brodahl Lassen var ein norsk prest og stortingsmann, fødd i Bjelland i Vest-Agder.
Lassen var son til ein prest. Han vart student frå katedralskulen i Kristiansand i 1814 og cand. theol. i 1819. Same året vart han personalkapellan i Evje, og i 1821 sokneprest der. Frå 1828 var hans sokneprest i Audnedal. Den lange perioden 1841-80 var han stiftsprost og sokneprest i Kristiansand.
Lassen var 4. representant frå Lister og Mandals amt på Stortinget 1839, medlem av næringskomite nr 2. Han var ordførar i Audnedal 1838-41 og i Kristiansand i 1845.
Lassen gav ut boka Beretning om stiftsstaden Christianssand, dens fortid og nutid.
Han døydde i Kristiansand i 1885.
Audun Kidøy
Audun Kidøy er ein norsk forretningsmann frå Gulen kommune.
Audun Kidøy starta karrieren sin som entreprenør i byrjinga av 1960-åra. I perioden 1969 til 1981 var han leiar av Aksel Bruvik si avdeling i Førde. Kidøy vart likeverdig eigar i entreprenørfirmaet Gravdalgruppa, eller Gravdal Byggjeforretning, i 1981, og overtok då 20 prosent av aksjane i firmaet. Gravdalgruppa hadde vorte skipa av Magne Gravdal i 1961 som personleg selskap. I 1993 overtok Kidøy heile eigarskapet av Gravdalgruppa. Audun vart sitjande som dagleg leiar i Gravdalgruppa fram til 31.12.1998.
Kidøy er framleis eigar av Gravdalgruppa. Firmaet har vakse seg til å verta ei av dei største byggjeforretningane i Sogn og Fjordane i dag. Gravdalgruppa har hovudkontor i Førde, der Audun Kidøy også er busett.
Jet Li
Li Lianje, kjend som Jet Li, er ein kinesisk filmskodespelar, regissør og produsent. Han er også kampsportutøvar og tidlegare wushumeister. Han har også teke singaporsk statsborgarskap.
Bakgrunn
Jet Li blei fødd i Beijing som den yngste av to gutar og to jenter. Faren døydde då han var to, og familien hadde det vanskeleg. Då han var åtte blei wushu-talentet hans oppdaga på sommarskule, og han byrja å trena. Etter tre år med trening under Wu Bin og Li Junfeng, vann Li eit av femten gull for Beijing Wushu Team. Han konkurrerte mot vaksne frå han var svært ung, og vann første gong som tolvåring. Han trekte seg tilbake då han var nitten.
Li har meistra fleire wushu-stilar, særleg changquan (nordleg langneve-stil) og fanziquan (fallande neve). Han har også lært former som baguazhang, taijiquan, xingyiquan, zui quan, yingzhaoquan og tanglangquan. Han lærte ikkje nanquan (sørleg neve) ettersom treninga berre fokuserte på nordlege Shaolin-stilar. Han har også trent hovudvåpena i wushu, som sanjiegun, gùn, dao, jian og fleire andre. Meistringa av autentiske kampformer bidrog til Jet Li si ber;mming i heimlandet og i verda.
Ingolf-ekspedisjonen
Ingolf-ekspedisjonen var ein dansk havforskingsekspedisjon med kryssaren «Ingolf». Kommandør ombord var Carl Frederik Wandel. Somrane 1895 og 1896 undersøkte dei Davissundet og farvatna mellom Grønland og Island og vidare nordover til Jan Mayen.
Mount Moa
Mount Moa er eit fjell som ligg over 2000 moh. ved nordenden av Churchill Mountains i Antarktis. Det ligg oppom Kiwi Pass og ved sørenden av Kent Plateau, det vart kalla opp etter ein utdøydd fugleart som ikkje kunne fly på New Zealand, moaen (Dinornis gigantea). Det vart namngjeven i samband med det nærliggande passet, Kiwi Pass, som òg er ein fugl som ikkje kan fly (i dag utryddingstrua og verna) og som berre finst på New Zealand.
Ego av Elton John
«Ego» er ein song av Elton John med tekst av Bernie Taupin. Han vart gjeven ut som ein singel tidleg i 1978, og kom ikkje med på albumet som kom ut seinare på året, A Single Man. Songen vart derimot i 1998 gjeven ut som eit bonusspor på dette albumet.
Singelen gjorde det heller dårleg og nådde 34. plass i både Storbritannia og USA. Det vart laga ein musikkvideo til songen, og var på den tida den dyraste videoen som var laga av sitt slag.
Mill Mountain
Mill Mountain er eit stort fjell med flat topp (2730 moh) på austenden av Festive Plateau i Cook Mountains. Dette fjellet vart truleg oppdaga av Discovery-ekspedisjonen (1901–04) under kaptein Robert F. Scott, som gav namnet «Mount Mill», etter historikaren Hugh Robert Mill, til ein topp nær Reeves Bluffs. Området vart kartlagd av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og fotografi tekne av U.S. Navy(1959–63). Det var ikkje noko markant fjell ved Reeves Bluffs, og sidan namnet Mount Mill er i bruk andre stader i Antarktis, endra Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) (1965) namnet til Mill Mountain og nytta det om dette fjellet som er skildra her.
Cape MacDonald
Cape MacDonald er eit nes på 435 moh, på sørsida av innløpet til Odomfjorden, på austkysten av Palmer Land. Det vart oppdaga av medlemmar frå U.S. Antarctic Service (USAS) som utforska området på bakkenog frå lufta i 1940 og kalla opp etter J.E. MacDonald, utsending i felten og sekretær i USAS.
Skeise-VM 1970 for kvinner
Verdsmeisterskapen på skeiser 1970 for kvinner fann stad i West Allis i delstaten Wisconsin i USA, 28. februar og 1.mars 1970. 22 utøvarar frå 8 land deltok i stemnet, av dei tre frå Noreg. Meisterskapen i firkamp bestod av dei fire øvingane 500 m, 1000 m, 1500 m og 3 000 meter.
Atje Keulen-Deelstra frå Nederland vart verdsmeister framom landskvinna Stien Kaiser. Ljudmila J. Titova vann dei to kortaste distansane, på 1000 m delte ho sigeren med norske Sigrid Sundby, medan nederlandske Ans Schut gjekk til topps på dei to lengste distanseøvingane.
Skeise-VM 1970
<br style="clear:both;" />
Shahba-distriktet
Shahba'-distriktet (arabisk شهبا, Šahbā) er eit distrikt (mantiqah) i Syria som administrativt høyrer til As-Suwayda guvernement. Det ligg sørvest i landet og nord for As-Suwayda guvernement. I folketeljinga i 2004 hadde det eit folketal på 71 949. Det administrative senteret er byen Shahba.
Kramer Island
Kramer Island er ei isdekt øy i Marshall Archipelago. Ho ligg mellom Nolan Island og Court Ridge i Sulzberger isbrem. Ho vart kartlagd av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy, 1959-65. Ho vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Michael S. Kramer, som var meteorolog på Byrd Station i 1968.
Riddarfjärden
Riddarfjärden ligg ved Stockholm, mellom bydelane Marieberg, Kungsholmen, Norrmalm, Riddarholmen og Gamla stan i nord, og dessutan Södermalm og Långholmen i sør. Västerbron er den vestlege grensa, medan Vasabron er austleg grense.
Alt-elva
Alt er ei elv i Merseyside i England. Ho er 28 kilometer lang. På delar av lengda si dannar elva grensa mellom Merseyside og Lancashire.
Riddarfjärden
Riddarfjärden er 2,7 km lang i aust-vestleg retning, og på det minste 400 meter brei. I snitt er djupna 15-20 meter, den største djupna er 23 meter. Strandlinjen er 6,4 km.
Alt-elva
Elva har utspringet sitt ved Hag Plantation i Huyton, på 40 meter over havet, og renn derfrå gjennom Croxteth Park og fortset mot nordvest, meir eller mindre parallelt med motorvegen M57 sør for Kirkby. Ho renn deretter vidare mellom Aintree og Maghull. Sør for Formby snur elva mot sør og munnar ut i Irskesjøen gjennom eit estuar ved Hightown, rundt 15 kilometer nord for Liverpool sentrum. Elvemunningen ligg nær nordenden av elva Mersey-estuaret og markerer òg den nordlege enden av Crosby Beach.
Riddarfjärden
Riddarfjärden munnar ut i Norrström og Söderström mot Saltsjön og Austersjøen. Grensa mellom landskapa Uppland og Södermanland går gjennom det midtre spennet til Västerbron.
Alt-elva
Estuaret er ein del av naturvernområdet Ribble and Alt Estuaries Special Protection Area.
Har Ramon
Har Ramon er eit fjell i Negevørkenen i Israel, nær grensa til Egypt og vest for det kjende Ramonkrateret. Det ligg 1037 meter over havet og er det hgøaste fjellet i Negevfjella.
Fjellet er det høgaste fjellet i det sørlege Israel.
Lambeth Bluff
Lambeth Bluff er ein kystskrent ved austsida av Fiftyonebreen, på sørsida av Heardøya. Han vart kartlagt i 1948 av ANARE (Australian National Antarctic Research Expeditions) og namngjeve «Cape Lambeth» etter A. James Lambeth, ein geolog på ekspedisjonen. Seinare undersøkingar under ANARE førte til at namnet vart endra i 1964 til Lambeth Bluff.
Klekowski Crag
Klekowski Crag er ein fjellknaus med ei høgd opp mot kring 400 m på sørsida av Langebreen i Admiralty Bay på King George Island. Han vart namngjeven av den polske antarktisekspedisjonen i 1979 etter professor Romuald Klekowski, som var direktør ved økologisk institutt i Det polske vitskapsakademiet, som sponsa Arctowski-stasjonen på King George Island.
Verkemiddel i lyrikk
Verkemiddel i lyrikk er dei uttrykksmidla som er vanlege i lyriske tekstar. I lyrikk legg ein gjerne stor vekt på dei einskilde orda og dei konnotasjonane dei skaper, vidare på dei musikalske sidene ved språket og på språklege bilete. Somme tider bryt teksten med vanlege reglar for grammatikk og rettskriving, og han kan også ha fått ei uvanleg grafisk form.
First Nations
First Nations, eller 'Opphavlege nasjonar', er eit omgrep som blir brukt om urfolk i Canada som ikkje er inuittar eller métisar (ei gruppe som stammar frå fransk-canadiarar og urfolk). Tradisjonelt budde First Nations-folk i Canada sør for trelinja, og for det meste sør for polarsirkelen. I Canada er det 634 anerkjende sjølvstyrande grupper av First Nations. Omtrent halvparten av dei held til i provinsane Ontario og British Columbia. Til saman utgjer First Nations, inuittar og mestisar urfolka i Canada (Aboriginal peoples in Canada, First peoples of seepage eller Indigenous peoples).
Folk som tilhøyrer First Nations i Canada er tidlegare blitt kalla indianarar, innfødde kanadiarar, urinnvånarar og autochthones ('urfolk', eit omgrep brukt av fransk-kanadiarar). Dei er offisielt anerkjende av kanadiske styresmakter som registrerte, om indianerne har krav på stønad under forordning for indianere (Indian Act). Bruken av omgrepet Native Americans er ikkje utbreidd i Canada, og dette omgrepet blir vanlegvis berre nytta om urfolk i USA.
Where or When
«Where or When» er ein musikalsong frå 1937 av Rodgers and Hart frå musikalen Babes In Arms. Han vart først framført av Ray Heatherton og Mitzi Green. Same året spelte Hal Kemp inn ein populær versjon. Han vart òg framført i filmen med same tittel to år seinare. Så gjorde Dion and the Belmonts ein populær versjon av songen som nådde 3. plass på Billboard Hot 100 i januar 1960.
Har Kedumim
Har Kedumim (hebraisk הר הקפיצה arabisk جبل القفزة) er eit fjell i Nasaret, nær byen Nof HaGalil.
Where or When
I 1963 spelte The Lettermen inn ein versjon som singel. Denne vart ein mindre hit for dei på Hot 100.
First Nations
Grupper
First Nations-folk kan plasserast i større grupper ut frå språklege og geografiske tilhøve. Hovudgruppene er:
Prærien
Folk frå Den kanadiske prærien er kjende som præriefolk eller Plains Indians.
Har Kedumim
På 1900-talet låg det eit steinbrot i fjellet. Hovudveg 60 går gjennom ein tunnel i fjellet, der det gamle steinbrotet låg, og knyter Afula og Jezreeldalen til Nasaret.
Verkemiddel i lyrikk
Vi skil gjerne mellom lyrikk i diktform, som er det typiske, og prosalyrikk, som er prosa med lyriske trekk. Eit anna skilje går mellom tradisjonell lyrikk (eller dikt), som er bygt opp etter eit fast rim- og rytmemønster, og moderne lyrikk, som er utforma på ein friare måte.
Lauff Island
Lauff Island er ei lita øy som ligg 2 nautiske mil (3,7 km) nord for Cape Dart på Siple Island, utanfor Bakutis Coast på Marie Byrd Land. Ho vart oppdaga og fotografert frå lufta under U.S. Navy Operation Highjump, 1946–47, og vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter offiser Bernard J. Lauff i U.S. Navy øvstkommanderande på USS «Glacier» under Operasjon Deep Freeze i 1956-57.
Verkemiddel i lyrikk
Kjelder
Hans Petter Løvold og Magne Eide Møster, 1988, Analyseboka.
Har Kedumim
Den 14. mai 2009 heldt pave Benedikt XVI ei messe på fjellet då han vitja Israel. 40 000 menneske deltok i messa.
Jennings Bluff
Jennings Bluff er eit mørk klippeframspring med flat topp i Nicholas Range i Antarktis, 19 km nord for Storegutt. Han stig kring 100 meter over isen kring og har ei bratt austsidemed ein iskrent i vest. Skrenten vart oppdaga av British Australian New Zealand Antarctic Research Expedition i 1929–31, under Mawson. Han vart kartlagt av norske kartografar frå flyfoto tekne av Thorshavn-ekspedisjonane i 1936–37 og kalla Brattstabben. Han vart fotografert frå Australian National Antarctic Research Expeditions i 1956 og kartlagt på ny, og fekk nytt namn av Antarctic Names Committee of Australia i 1961 etter Noel Durrent Jennings, ein assisterande dieselmekanikar ved Mawson-stasjonen i 1960.
Another Place, Another Time av Jerry Lee Lewis
Another Place, Another Time er eit studioalbum av Jerry Lee Lewis. Det kom ut i 1968 på Smash Records og vart rekna som eit «comeback» med ein enkel, «hardcore» countrystil som gav han to songar på topp 5 på countrylista i USA, den største suksessen hans på ti år.
Bakgrunn
Før 1968 hadde Jerry Lee Lewis konstant turnert i USA og Europa i ti år i håp om få karrieren på fote att, etter stjernestatusen han hadde hatt medan han var på Sun Records i 1950-åra. Det var før han gifta seg med det då 13 år gamle syskenbarnet sitt Myra og karrieren hans spora av. Han heldt fram med å spele forrykande konsertar, noko ein kan høyre på albumet Live at the Star Club, 1964, men hadde lite suksess på salslistene. I 1963 forlét Lewis Sun Reords og gjekk til Smash (som seinare vart ein del av Mercury Records), men trass i rekkje musikalsk forskjellige album, selde han dårleg. Kontrakten med Smash nærma seg slutten og Lewis var frustrert over det han meinte var mangel på støtte frå selskapet. Marknadsføringssjefen Eddie Kilroy ringde han og føreslo å spele inn reint countryalbum i Nashville. Utan noko å tape gjekk Lewis med på å spele inn Jerry Chestnut-songen «Another Place, Another Time», som vart gjeven ut på singel 9. mars 1968, og overraskande nok skaut singelen oppover countrylista. Lewis vart raskt kalla attende til Nashville for å spele inn fleire songar med produsenten Jerry Kennedy.