cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Maldivane
Folkesetnad
Maldivarane er eit nokså likt folkeslag med ei rekke forskjellige røter: Dravidiske, indoeuropeiske, arabiske, australasiatiske og afrikanske. Dei fleste maldivarane høyrer til sunniislam, berre nokre få indiske innvandrarar høyrer til andre religionar.
Av dei 300 000 innbyggjarane på Maldivane bur 80 000 i hovudstaden Male.
Språkteknologi
Språkteknologi er teknologi som rettar seg mot eller tar i bruk menneskeleg språk. Nemninga datalingvistikk er brukt om sentrale teoriar og metodar innanfor språkteknologi, som er til hjelp når ein skal kjenne att, analysere og generere språk. Språkteknologi er tverrvitskapleg, og det høyrer heime m.a. under informatikk, dokumentasjonsvitskap og lingvistikk.
Sehnsucht
Sehnsucht er det tyske metall-bandet Rammstein sit andre album, som kom i 1997. Dei aller mest kjente songane frå dette albumet er utvilsamt «Du Hast» som var deira gjennombrot internasjonalt, og «Engel».
Vasylivka
Området vart busett av zaporozje-kosakkar i 1740-åra.
Hespriholmen
Hespriholmen er ein holme, eller ei lita øy, i Bømlo kommune i Vestland fylke i Sunnhordland. Øya er kjend for dei tydelege spora etter steinbrot som har vore nytta i både eldre og yngre steinalder, der det har vore teke ut ein type basalt som vert kalla grønstein. Funn fleire stadar av såkalla grønsteinsøkser syner at steinen vart nytta som råstoff til slike økser.
Holmen er karrig og ligg vêrutsett til, åtte kilometer ut i storhavet vest for øya Bømlo, nord for øya Espevær. Han er berre om lag 250 lang og 100 meter brei, og høgda over havnivået er ikkje meir enn 30 meter. Berggrunnen er ein del av den vestre gneisregionen.
Eldste bergindustri i Noreg?
Arkeologar fann i 1920-åra på utsida (vestsida) av Hespriholmen markerte innhogg i berget etter eit stort og to mindre steinbrot frå steinalderen, der det kan ha vore henta ut grønstein så tidleg som 7500 år før Kr.f. Steinalderfolket må difor ha reist ut hit i båtar for både å kunne oppdaga denne brukbare steinen, og deretter meir eller mindre regelmessig for å take steinen ut, som truleg berre lét seg gjere om sommaren. Steinbrotet har vore i bruk i kring 5500 år, heilt fram til om lag 1800 år før Kr.f. Økser av grønstein herfrå er funne både sør i Rogaland, så langt nord som i Sogn, og ei og anna øks er òg funne austafjells.
Frå brotet er det er ifølgje ulike utrekningar henta ut ca. 350-500 kubikkmeter grønstein. Det opne brotet er ca. 30 m langt og 10 m breitt. Veggane er nesten loddrette og golvet tilnærma flatt, om lag seks meter over notidas havnivå, men truleg om lag berre litt over havnivået då steinen i denne nedre parten av steinbrotet vart teken ut. Utvinninga av grønstein tok altså slutt då havet stod om lag seks meter høgare enn no, omkring år 2000 f.Kr. Til saman 1000 tonn stein vart frakta frå holmen til hovudøya i aust, men altså over lang tid. Granskinga av steinmassar på havbotnen framfor steinbrotet tyder på at så mykje som 70% av steinen gjekk tapt under utbrytinga og i samband med innlastinga på båtane.
I og med at ei utrekning gjekk ut på at nesten 500 kubikkmeter stein hadde vore teke ut, har somme arkeologar meint at steinbrotet må ha vore nær sagt av «industriell karakter». Men uttaket har gått føre seg over lang tid, og justerte utrekningar av volumet tydar på at det ikkje har vore teke ut meir stein kvart år enn det som gjekk med til å lage frå åtte økser til førti økser.
Grønstein var ein verdfull ressurs for steinalderfolket som budde i området. På nokre av Bømlo-boplassene er det funne opptil 1.700 avslag av grønstein pr kvadratmeter i avfallet. Dei som henta grønstein på Hespriholmen, må ha organisert seg i lag for å bryte laus steinen og deretter frakte han over den farlege havstrekninga. Slagmerke tyder på at noko av steinen vart brote laus med kraftige slag, medan bålrestar i avfallslaga tyder på utvinning med eld, og at utvald brenne har vore frakta ut til holmen. Det same valet av brenne år etter år tyder på at det har etablert seg ein samanhengande fast tradisjon når det gjeld dette arbeidet, og då stadane der grønsteinsøksene frå Hespriholmen er funne, dannar eit tilnærma fast distribusjonsmønster i om lag 5000 år, er det mykje som tydar på at det har vore folkegrupper som har hatt ei sams kjensle av å høyre saman som har hatt kontrollen over steinbrotet på Hespriholmen. Arbeidet har gått føre seg om sommaren, for dei små skinnbåtane som truleg har vore i bruk i dei tidene, kan berre legge til her i godt vêr. I ein slik skinnbåt kunne det berre fraktast eit par hundre kilo stein om gangen.
1112 Polonia
1112 Polonia er ein hovudbelteasteroide og går i bane innanfor asteroidefamilien Eos. Han blei oppdaga den 15. august 1928 av Pelageya Fedorovna Shajn ifrå Krim-observatoriumet i Simeiz på Krimhalvøya.
Distriktet Appenzell
Distriktet Appenzell er eit distrikt i kantonen Appenzell Innerrhoden i Sveits. Det har kring 5 700 innbyggjarar. Distriktet består av delar av byen Appenzell, samt Rinkenbach, Kau og Meistersrüte.
Høye Kvåle
Høye Kvåle var ein kjend spelemann frå Seljord i Telemark. Han er morbror til spelemannen Eivind Mo.
Høye Kvåle var son av Anne og Eivind Kvåle frå Seljord. Både faren og mora var kjende med slåttetradisjon, og faren skal ha spela noko sjølv. Elles lærte Høye mykje spel av Kjetil Håvardsson, son av Håvard Gibøen. Denne tradisjonen førte han vidare, og sytte for at systersonen fekk grunnopplæring i slåttespel.
Han er gravlagd på kyrkjegarden i Seljord.
To gangarar etter Høye Kvåle er utgjeve i Hardingfeleverket, band I. Den eine er gangaren Austaden (nr 61), som Høye Kvåle hadde etter foreldra sine. Desse hadde lært han av spelemannen Åsmund Nordgard frå Åseral. Den andre er ein systerslått, ein variant av Kivlemøyane, som Kvåle hadde etter Kjetil Håvardsson (98c). Høye Kvåle er ein av dei viktigaste kjeldene til denne slåttekrinsen i Aust-Telemark, og mellom anna Hauk Buen spelar desse i tradisjon etter han.
Grisetang
Utsjånad
Ein fleirårig brunalge som kan verte opp til 2 m lang, med olivengrønt fargeskjær, og uregelmessig gaffelgreina. Hovudaksen i tverrsnitt noko ellipseforma og 5-10 mm brei. Tangen manglar midtnerve. Her og der svell akse og greiner opp til gassfylte ovale blærer som er ganske harde. Nedst ei hefteskive som kan bere mange skot. Kjønnsorgan utviklar seg i tjukkare parti (receptaklar) i enden av sidestilte kortskot. Han- og hoorgan på ulike plantar. Dei modnast i juni-juli.
Førekomst i Noreg
Planta veks på berggrunn langs heile kysten, vesentleg i nedre del av sagtangbeltet.
Shinya Sakoi
Shinya Sakoi er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Grisetang
Bruk
Store mengder grisetang har vorte samla inn kvart år til produksjon av tangmjøl og alginat. Tidlegare vart tangen også nytta til dyrefôr.
Shinya Sakoi
Han spela for klubbane FC Tokyo, Yokohama FC og Montedio Yamagata.
Trengereid stasjon
Trengereid stasjon ligg på Trengereid i Bergen kommune i Vestland og er ein stasjon på Bergensbanen. Han vart opna i 1883 som del av Vossabanen. Det er lokaltoga som går Bergen-Voss-Myrdal som stoppar ved stasjonen. Frå 1883 til 1894 vart stasjonsnamnet skrive Trængereid. Trengereid ligg mellom Bogegrend haldeplass og Takvam haldeplass, 452,41 km frå Oslo.
Stasjonsbygningen er teikna av Balthazar Lange, og vart oppført etter ein typeteikning kalla fjerde klasse som også vart nytta til Nesttun stasjon (sidan flytt til Ygre stasjon), Haukeland stasjon, Arna stasjon, Stanghelle stasjon, Dale stasjon (sidan flytt til Reimegrend stasjon), Bolstadøyri stasjon, Evanger stasjon og Bulken stasjon på Vossabanen. Då Bergensbanen vart opna vart mange av desse stasjonsbygningane forlenga.
Eoin Colfer
Eoin Colfer er ein irsk barnebokforfattar. Han er mest kjend for å ha skrive serien om Artemis Fowl.
Liv
Eoin Colfer voks opp i Wexford, ein liten by ved sørkysten av Irland, saman med sine fire brør. Faren hans var ein barneskulelærer, artist og historikar. Mora hans var dramalærar. På barneskulen oppdaga han at han likte å skrive historier. Han teikna teikningar til det han skreiv. Han laga og skodespel. Mest om vikingane, der han bruka venane sine i historiene, og var sjølv helten. Venane var ikkje imponert, for historiene var brutale, og det var berre helten som overlevde.
I 1986 vart han barneskulelærar, slik som sin far. Sjølv om han no var lærar, fortsette han med skrivinga si på fritid. I 1991 gifta han seg med Jackie, som han møtte i sitt femte år på universitetet.
Bøker
I 1998 gav Colfer ut si fyrste bok Benny og Omar som vart ein bestseljar i Irland, men det var fyrst då han skreiv Artemis Fowl han vart kjend på internasjonalt nivå. Boka vart umiddelbart ein internasjonal suksess. Boka vart nominert til Withbread-prisen for årets beste barnebok, og skal nå verte film. Sjølv beskriv Eoin Colfer Artemis Fowl-bøkene som "Die Hard i alveland".
Hn/Geirfugl
Geirfugl (Pinguinus impennis) er eit fugleslag som sokna til alkefamilien, men som hev dåe ut. Han var upptil sytti cm lang, med nebb lik ein alke, kvit undersida og svart yversida, hadde stutte venger og var ikkje før til å fljuga. Hovudet var svart med ein kvit flekk fyre kvart auga. Geirfuglen var i grunnen tolleg lik på pingvinen å sjå til, men hadde ingen skyldskap med denne. Geirfuglen var god til å symja, og livde av fisk langsmed kystane nord i Atlanthavet.
Arne Korsbrekke
Arne Olai Martinusson Korsbrekke, var ein vegingeniør og vegdirektør i Noreg 1945-48.
Hn/Geirfugl
Fram til vikingtidi var geirfugl tidsynt i Noreg, men gjekk sidan snøgt attende for skuld veiding. I andre luter av det nordlege Atlanthavet var han vanleg so seint som på 1500-talet. Lengst heldt han stand på Island der dei sidste tvo geirfuglane vart drepne på Eldey den 3. juni 1844. Det skal ha vorte sét geirfugl i Vardøy i 1848 og på Grønland fleire gonger på 1850-talet, men dette er ikkje slege fast og gjenge god for som visse observasjonar. Orsaki til at geirfuglen do ut var fyrst og fremst yverdrivi veiding. Ein mindre fuglesetnad munde yverlivt på Island, men samlarar og museum var viljuge til å gjeva so mykje for utstoppa geirfugl at arti so å segja var dømd til å dauda.
Arne Korsbrekke
Korsbrekke var frå Hellesylt i Sunnylven på Sunnmøre, der faren var landhandlar. Han studerte ved Trondhjems tekniske Læreanstalt, det seinare NTH, og tok eksamen der i 1901. Korsbrekke vart omgåande tilsett i vegvesenet, og hadde i åra fram til 1904 oppdrag i fylka Troms, Oppland, Vestfold, Østfold, Sør-Trøndelag. I 1904 fekk han fast stilling i Sør-Trøndelag. Her vart verande i seksten år, berre avbrote av eit år på teknisk høgskule i Dresden i Tyskland. I 1920 var han nokre månader mellombels overingeniør i Sør-Trøndelag, før han same året vart overingeniør i Nord-Trøndelag fylke. Denne stillinga hadde han til han i 1934 fekk tilsvarande stilling i Akershus.
Delstatar i Tyskland
Tyskland består av 16 delstatar, på tysk offisielt kalla Länder (land), i vanleg språkbruk oftast Bundesländer (forbundsland). Delstatane er statar i statsrettsleg tyding som inngår i eit statsforbund.
Arne Korsbrekke
Etter frigjeringa i 1945 vart han utnemnd til leiar for vegdirektoratet. Han sat som vegdirektør i vel tre år.
Hn/Geirfugl
Namnet geirfugl kjem av norrønt geirr, spjot (etter det lange nebbet), og fugl.
Delstatar i Tyskland
Berlin og Hamburg er bystatar (Stadtstaaten). Staten Bremen består av byene Bremen og Bremerhaven. Dei øvrige statane kalles «flatestatar» (Flächenstaaten) og er delt i distrikt og kommunar - sjå Tysklands lokalforvaltning.
Delstatane har egne regjeringar, parlamenter, forfatningar og domstolar. Dei har omfattande sjølvstyre og kan på område som miljø, kultur og utdanning i vidt omfang gjennomføre deira egen lovgiving. Val til delstatsparlamenta finn som hovudregel stad kvart fjerde år, i Bayern berre kvart femte. Den utøvande makta ligg hos delstatsregjeringane på dei fleste områda.
Delstatane er representert i Forbundsrådet (Bundesrat), som har sete i Preußisches Herrenhaus i Berlin. Det er delstatregjeringa som peikar ut delegatane til Forbundsrådet.
Oversikt over føderasjon og delstatar
<br style="clear:both;" />
Martinique
Martinique er ei øy i Antillane i det karibiske havet og eit collectivité territoriale unique i Frankrike. Øya ligg om lag 450 nordaust frå den søramerikanske kysten og 700 km søraust frå Den dominikanske republikken.
Historie
Karibane heldt til på øya fram til 1600-talet, då dei blei utrydda gjennom innført sjukdom, konflikt med europearar og assimilasjon. Franske styrkar okkuperte øya i 1660. Etter dette har Martinique vore ei franskstyrt øy folkesett av franskmenn og kreolar, bortsett frå tre korte periodar med framand okkupasjon. Martinique var ein fransk koloni fram til 1946, då ho fekk status som oversjøisk département («fylke»).
Franskmennene grunnla mange plantasjar på øya, der dei med hjelp av slavearbeid dyrka mellom anna sukkerrøyr, kaffi og kakao og produserte rom. Slaveriet blei avskaffa i 1848. Avgjerda, som kom frå Paris, skulle gjelda frå 27. april det året, men då slavane fekk høyra om det gjorde dei opprør slik at frigjeringa kom allereie 23. april.
Den 8. mai 1902 hadde vulkanen Pelée eit stort utbrot som øydela byen St. Pierre. Over 30,000 blei drepne. Den einaste innbyggjaren som overlevde var den fengsla Ludger Sylbaris, som blei verna av dei tjukke veggene i cella si.
Kultur og kjende folk tilknytte Martinique
Martinique er kjend som den intellektuelle øya blant Antillane. Ei rekke viktige forfattarar har kome derfrå, og mange kunstnarar har funne inspirasjon på øya. Martinique er òg opphavsstaden til musikkstilen zouk, som utvikla seg på 1980-talet.
Virgin Records
Virgin Records var eit engelsk plateselskap starta av dei engelske entreprenørane Richard Branson og Nik Powell i 1972. Selskapet vart seinare seld til Thorn EMI og fusjonerte så med Capitol Records for å lage Capitol Music Group i 2006.
Plateselskapet starta som ei lita platesjappe som spesialiserte seg på import av krautrock. Etter at butikken vart ein suksess starta dei eit fullstendig plateselskap. Det første albumet på selskapet var det progressive rockealbumet Tubular Bells av Mike Oldfield i 1973.
Martinique
Kultur og kjende folk tilknytte Martinique
Øya har mellom anna fostra forfattarane Aimé Césaire, René Maran, Édouard Glissant, Raphaël Confiant og Patrick Chamoiseau. Målaren Paul Gauguin og forfattarane Jean-Baptiste Labat (Père Labat), Lafcadio Hearn, André Breton, Saint-John Perse har vitja henne.
Joséphine de Beauharnais som seinare gifta seg med Napoleon Bonaparte og blei keisarinne av Frankrike blei fødd på øya i 1763. Foreldra hennar var plantasjeeigarar.
Mitsuhiro Toda
Mitsuhiro Toda er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Sissel Grottenberg
Sissel Sofie Grottenberg er ein tidlegare friidrettsutøvar frå Sarpsborg. Perioden 1988-91 vart ho noregsmeister på bane fire gongar; ein gong på 1500 meter, to på 3000 m, i 1990 også på 5000 m. Åra 1989-92 vann ho NM i halvmaraton, så langt tilbake som i 1981 sigra ho i NM i maraton. Grottenberg var medlem i Sarpsborg IL til 1986, sidan 1987 i Heimdal IF.
Aktiv
Grottenberg vart nummer tre i såvel Tokyo maraton 1979, som i Boston maraton 1984 og Berlin maraton 1987. I Berlin sette ho personleg bestenotering med tida 2.32.57. Innom fire døgn i august 1986 presterte ho bestetider på 5000 meter med 16.08,4 og på 3000 m med 9.08,3. 4. juli 1987 sette ho personbeste på 10000 m med 32.54,8. Nær nøyaktig året etter sprang ho på Bislett stadion i Oslo inn til personleg rekord på 1500 m på tida 4.12,3.
Grottenberg sikra seg 12 NM-medaljar (4-5-3) under hovudmeisterskap i friidrett. Ho vann i 1988 1500-meteren, i 1990 både 3000 m og 5000 m og i 1991 3000 m. Grottenbergs beste internasjonale meisterskapsprestasjon var ein sjuandeplass i maraton under EM i friidrett 1990. Seinare vann ho Frankfurt maraton 1993 og Wien maraton 1994.
Rosenrot av Rammstein
Rosenrot er det tyske industrial metal-bandet Rammsteins femte album og blei sleppt internasjonalt i slutten av oktober 2005. Medlemmene i Rammstein har uttalt at albuma Reise, Reise og Rosenrot er syskenalbum, og at dei må sjåast på slik. Eksempel på andre band som har gjort det same er System of a Down med platene Mesmerize og Hypnotize. Ein kan likevel merke at Rammstein har tona seg ned og utforska nytt territorium på Rosenrot.
Den franske og indianske krigen
Den franske og indianske krigen, òg kalla Erobringskrigen (fransk Guerre de la Conquête) eller omtalt som ein del av den større konflikten Sjuårskrigen, vart utkjempa i Nord-Amerika mellom 1754 og 1763. Namnet «Den franske og indianske krigen» syner til dei to hovudfiendane til Storbritannia: dei kongelege franske styrkane og forskjellige indianarstammer i Nord-Amerika. Konflikten var den fjerde kolonikrigen mellom Frankrike og Storbritannia og medførte at Storbritannia erobra Canada. Resultatet av krigen var eit av dei viktigaste i løpet av ein hundreårsperiode med krig mellom dei to landa. Frankrike og Spania var allierte i krigen, og for å kompensere tapet til Spania av Spansk Florida til britane, gav Frankrike Louisiana vest for Mississippielva til Spania. Frankrike sine koloniar nord for Karibia vart redusert til småøyane i Saint Pierre og Miquelon og stadfesta Storbritannia som den dominerande kolonimakta i Nord-Amerika.
Namn
Krigen går under fleire namn. I Britisk Amerika vart krigen ofte kalla etter den sitjande britiske monarken, som Kong Vilhelm-krigen eller Dronning Anne-krigen. Sidan det alt hadde vore ein Kong Georg-krig i 1740-åra, kalla dei britiske kolonistane den andre krigen i tida til kong Georg II opp etter motstandarane, og slik vart han kjend som den franske og indianske krigen. Dette tradisjonelle namnet vert framleis nytta i USA, men gøymer at dei amerikanske indianarane kjempa på begge sider i konflikten. Ofte vert krigen berre rekna som ein del av sjuårskrigen og omtalt slik. Andre namn som ikkje vert like mykje nytta er den fjerde interkoloniale krigen og den store krigen for riket.
I Europa har vanlegvis ikkje den nordamerikanske delen av sjuårskrigen eit eige namn, så han vert rekna som berre ein del av den større sjuårskrigen. Namnet sjuårskrigen syner til hendingane som skjedde i Europa frå krigen vart offisielt erklært i 1756 til fredsavtalen vart underteikna i 1763. Krigen i Nord-Amerika varte berre seks år, frå slaget ved Jumonville Glen i 1754 til Montreal vart erobra i 1760.
I Canada nyttar både fransk- og engelsktalande «sjuårskrigen» om konflikten i Nord-Amerika (Guerre de Sept Ans). Franske kanadiarar kan òg nytte namnet erobringskrigen (Guerre de la Conquête), sidan det var i denne krigen Ny-Frankrike vart erobra av britane og vart ein del av Det britiske imperiet. Krigen vart òg ein del av «dei gløymde krigane» i Amerika.
Nord-Amerika i 1750-åra
Både Frankrike og Storbritannia gjorde krav på områda aust for Mississippielva i Nord-Amerika, men store område, særleg mellom Mississippielva og Appalachane, gjorde òg indianarstammer krav på. Franskmennene hadde dei største koloniane ved St. Lawrence-elva og i Acadia (dagens New Brunswick), Île Royale (dagens Cape Breton Island) og New Orleans, som var sete for den franske provinsen Louisiana. Louisiana gjorde krav på de meste av nedslagsfeltet til Mississippielva, inkludert Ohioelva. Franskmennene hadde eit nettverk av pelshandlarar som strekte seg langt inn i desse områda, men dei gjorde ikkje krav på landområda som indianarstammene der hadde.
Dei britiske koloniane strekte seg langs austkysten av kontinentet, frå Georgia i sør til Nova Scotia og Newfoundland i nord. Mange av dei eldre koloniane gjorde krav på landområde vestover på kontinentet, sidan ein ikkje visste kor langt vest kontinentet strekte seg då koloniane vart oppretta. Flest kolonistar var det langs kysten, men innbyggjartalet auka òg innover i landet, og etter kvart strekte koloniane seg over Appalachane. Nova Scotia, som vart erobra frå franskmennene i Dronning Anne-krigen i 1713, hadde framleis hovudsakleg fransktalande innbyggjarar, hovudsakleg ved Fundybukta og Northumberlandsundet. Storbritannia gjorde òg krav på Rupert's Land, der busetjingane Hudson's Bay Company vart oppretta for å gjere handel med dei innfødde i området.
I mellom franskmennene og britane hadde indianarstammene store landområde. I nord hadde mi'kmaq+ og abenakifolk framleis store område i Nova Scotia, Acadia og dei austlege områda av provinsen Canada og dagens Maine. Irokesarkonføderasjonen dominerte mykje av dagens nordlege område av New York og Ohio Country, sjølv om det i sistnemnde òg fanst delaware- og shawneefolk. Lenger sør var dei indre områda dominert av catawbafolk, creek, choctawar og cherokeear. Då krigen braut ut nytta franskmennene handelssambanda sine for å rekruttere stammer i dei vestlege områda nær Dei store sjøane (eit område som ikkje va direkte ein del av konflikten), inkludert huronar, mississauga-, ojibwa-, winnebago- og potawatomifolk. Britane fekk støtte frå cherokeeane fram til usemje mellom dei førte til Anglo-Cherokee-krigen i 1758, og av irokesarane. I 1758 klarte styret i Pennsylvania å forhandle fram Easton-traktaten, der fleire stammer i Ohio Country lovde å halde seg nøytrale i byte mot landområde og andre omsyn. Dei fleste av dei nordlege stammene tok franskmennene si side, som var den største handelspartnaren deira og som gav dei våpen. Creekfolk og cherokeear var innblanda i diplomatiske forhandlingar med både franskmennene og engelskmennene for anten støtte eller nøytralitet i konflikten. Det var ikkje uvanlege av enkeltpersonar eller små grupper deltok på «den andre sida» i konflikten av det som vart forhandla fram i avtalar.
Spania sitt nærvære aust i Nord-Amerika var avgrensa til provinsen Florida. Dei kontrollerte òg Cuba og andre område i Vest-India som vart militære mål i sjuårskrigen. Innbyggjartalet i Florida var relativt lite og var dominert av busetjingar i St. Augustine og Pensacola.
Ved starten av krigen hadde verken britane eller franskmennene ein ståande hær i Nord-Amerika. Ny-Frankrike vart forsvart av om lag 3000 troupes de la marine, kolonitroppar (somme hadde ein del erfaring med krigføring i skogområda), og at dei nytta seg av militsstøtte når det var behov for det. Dei britiske koloniane nytta seg av militsstøtte for å ta hand om trugselen frå dei innfødde ved behov, men hadde heller ikkje ein ståande hær. Dei forskjellige kolonistyra var òg vande med å styre uavhengig av kvarandre og regjeringa i London. Dette gjorde forhandlingane med dei innfødde vanskelegare sidan fleire koloniar gjorde krav på dei same landområda.
Céloron-ekspedisjonen
I juni 1747 gav Roland-Michel Barrin de La Galissonière, generalguvernøren i Ny-Frankrike, Pierre-Joseph Céloron ordre om å føre ein ekspedisjon til Ohio Country for å fjerne britane frå området. Céloron skulle òg sørgje for at indianarane i området støtta Frankrike.
Céloron-ekspedisjonen bestod av 213 soldatar frå Troupes de la marine (franske marinesoldatar), som vart transportert i 23 kanoar. Ekspedisjonen forlét Lachine den 15. juni 1749 og reiste forbi Ontariosjøen og Eriesjøen. Nær dagens Pittsburgh gravla Céloron blyplater der det franske kravet om Ohio Country var inngravert. Når Céloron møtte britiske handelsmenn eller pelsjegerar informerte han dei om det franske kravet og bad dei forlate området.
Då Céloron-ekspedisjonen nådde Logstown informerte indianarane i området han om at dei eigde Ohio Country og at dei ville halde fram handelen med britane, uansett kva franskmennene bad dei gjere. Céloron heldt fram sørover til samløpet mellom Ohioelva og Miamielva, som låg like sør for landsbyen Pickawillany. Høvdingen for miamifolket vart informert om at det ville få store konsekvensar om dei heldt fram å handle med britane. Høvdingen ignorerte åtvaringa. Céloron og ekspedisjonen hans reiste ikkje vidare og returnerte til Montreal i november 1749.
I rapporten sin skreiv Céloron at indianarane i området hadde via seg til engelskmennene og at han tvilte på at dei kunne få dei til å skifte side. Reaksjonane i både London og Paris anbefalte at noko måtte gjerast.
Forhandlingar
Den austerrikske arvefølgjekrigen (der den nordamerikanske krigsskodeplassen òg vart kalla Kong George-krigen) enda formelt i 1748 med signeringa av Aix-la-Chapelle-traktaten. Traktaten fokuserte hovudsakleg på å løyse problem i Europa og forhandlingar om landområde mellom dei britiske og franske koloniane i Nord-Amerika vart overlaten til ein kommisjon. Britane utpeikte guvernør William Shirley og jarlen av Albemarle, guvernøren i provinsen Virginia til kommisjonen. Albemarle var òg ambassadør i Frankrike. kong Ludvig XV utpeikte Galissonière og andre til kommisjonen. Kommisjonen møttest i Paris sommaren 1750, men ein fekk ikkje i stand noko avtale. Begge partar gjorde krav på grensa mellom Nova Scotia og Acadia i nord til Ohio Country i sør. Striden omfatta òg område i Atlanterhavet og begge partar ønskte dei rike fiskeområda på Grand Banks.
Åtaket på Pickawillany
17. mars 1752 døydde generalguvernøren i Ny-Frankrike, Marquis de la Jonquière og vart for ei stund erstatta av Charles le Moyne de Longueuil. 1. juli 1752 tok Ange Duquesne de Menneville over posten. Longueuil sende ut ein ekspedisjon til Ohioelva kommandert av Charles Michel de Langlade. Langlade fekk med seg 300 mann som bestod av ottawafolk og fransk-kanadiarar. Målet var å straffe miami-stamma i Pickawillany for ikkje å følgje ordrane til Céloron om å stoppe handelen med britane. Den 21. juni gjekk franskmennene til åtak på Pickawillany og drap fjorten folk frå miami-stamma, inkludert høvdingen.
Marin-ekspedisjonen
Våren 1754 fekk Paul Marin de la Malgue 2000 mann frå Troupes de la Marine og indianarar og fekk ordre om å verne dei franske områda i Ohiodalen frå britane. Marin følgde den same ruta som Céloron hadde tatt fire år tidlegare, men der Céloron berre hadde gravlagd blyplater for å synleggjere det franske kravet, bygde Marin fort. Det første fortet var Fort Presque Isle (nær dagens Erie i Pennsylvania) ved den sørlege breidda til Eriesjøen. Han bygde så veg til kjelda til LeBoeuf Creek. Marin bygde eit anna fort ved Fort Le Boeuf (dagens Waterford i Pennsylvania) for å halde vakt over kjelda til LeBoeuf Creek. Vidare sørover dreiv han bort eller tok til fange britiske handelsmenn noko som uroa britane og irokesarane.
Irokesarane sende bod til William Johnson i New York. Johnson vart kalla «Warraghiggey» av irokesarane, som tyder 'Han som gjer store saker'. Johnson hadde vorte eit respektert medlem av Irokesarkonføderasjonen i området. Dei møttest ved Albany i New York med guvernør Clinton og funksjonærar frå andre amerikanske koloniar. Hendrick insisterte på at britane måtte trå til og blokkere franskmennene frå å trenge seg lenger sørover, men fekk ikkje støtte hos Clinton. Hendrick meinte då at «Covenant Chain», ein langvarig avtale mellom Irokesarkonføderasjonen og dei britiske styresmaktene, var broten.
Reaksjonen til Dinwiddie
Guvernør Robert Dinwiddie i Virginia fann seg sjølv i ei knipe. Mange handelsmenn hadde investert kraftig i pelshandelen i Ohio Country. Om franskmennene verkeleggjorde kravet sitt på Ohio Country og dreiv bort britane, så ville handelsmennene i Virginia tape store pengesummar.
Som svar på at dei franske militære hadde trengt inn i Ohio, gav Dinwiddie i oktober 1754 ordre til major George Washington i militsen i Virginia om å levere ei melding til franskmennene og be dei forlate Virginia. Washington og tolken Jacob Van Braam reiste mot Fort Le Boeuf den 31. oktober.
12. desember nådde Washington og mennene hans Fort Le Boeuf. Jacques Legardeur de Saint-Pierre, som erstatta Marin som kommandant over dei franske styrkane, inviterte Washington til middag. I løpet av middagen gav Washington brevet frå Dinwiddie til Saint-Pierre der det vart gjort krav om at franskmennene raskt fjerna seg frå Ohio Country. Saint-Pierre var roleg og svarte at han ikkje hadde tenkt å oppfylle kravet. with the letter from Dinwiddie that demanded an immediate French withdrawal from the Ohio Country. Han forklarte for Washington at franskmennene hadde førsteretten til området fordi René-Robert Cavelier, Sieur de La Salle hadde utforska Ohio Country nesten hundre år tidlegare.
Washington og mennene hans forlét Fort Le Boeuf tidleg den 16. desember og nådde Williamsburg 16. januar 1754. I rapporten sin skreiv Washington at franskmennene var på veg sørover og starte å byggje forsvarsverk i området, og om planane deira om å byggje forsvarsverk der elvane Allegheny og Monongahela møtte kvarandre
Akerselva
Akerselva er ei elv som renn frå nord til sør gjennom det sentrale byområdet i Oslo. Elva går frå Maridalsvannet i Nordmarka, der utløpet vert kalla Oset, gjennom bydelane Nordre Aker, Sagene, Grünerløkka, Sentrum og stroket Grønland og renn til slutt ut i Bjørvika ved det nye Munchmuseet. Den siste delen av elva, frå Vaterland til Bjørvika, vart lagt i tunnel (betongkulvert) på 1960-talet. Kulverten er fundament for ei vegbru som krysser jarnbaneområdet som elva renn under. Etter at Operatunnelen under Bjørvika var teke i bruk og det store vegkrysset i fleire plan inst i Bjørvika vart rive, kunne ei strekning av Akerselva mot utløpet i Bjørvika opnast att.
Den franske og indianske krigen
Krig
Sjølv før Washington kom tilbake, sende Dinwiddie 50 mann under William Trent til denne staden, og i februar 1754 bygde dei eit lite fort befesta med palisadar. Guvernør Duquesne kalla Legardeur tilbake, men sende 600 troppar under Claude-Pierre Pecaudy de Contrecoeur til området. Contrecoeur nådde staden i midten av april og let Trent og mennene hans få trekke seg tilbake, før dei starta å byggje Fort Duquesne.
Akerselva
Elva vert rekna som ein del av Nordmarkvassdraget, og har vassdragsnummer 006.Z. Heile elva strekkjer seg over 8,2 kilometer, og har eit fall på 149 meter. Akerselva vart tidlegare kalla Frysja.
Den franske og indianske krigen
Krig
Etter Washington kom til Williamsburg med rapporten sin, gav Dinwiddie han ordre om å ta ein større styrke for å støtte Trent. Under vegs fekk Washington vite om tilbaketrekkinga til Trent. Sidan Tanaghrisson hadde lovd han støtte, heldt han fram mot Fort Duquesne og møtte Mingo-leiaren. Han fekk vite om ein fransk rekogniseringstropp i området og tok nokre av mennene sine og overrumpla franskmennene den 28. mai. Mange av franskmennene vart massakrert, mellom anna kommandanten Joseph Coulon de Jumonville.
Akerselva
Vasskraft og industri
Elva gav tidlegare kraft til ei rekkje industriverksemder. Nokre av dei større verksemdene som voks fram med hjelp av kraftinnsprøytingar frå Akerselva var Nydalens Compagnie, Christiania Spigerverk, Bentse Brug, Nedre Vøiens Bomuldsspinderi, Lilleborg Fabriker, Bjølsen Valsemølle, Myrens Verksted og Hjula Bomuldsveveri.
Den franske og indianske krigen
Krig
Etter massakren trekte Washington seg tilbake fleire kilometer og oppretta Fort Necessity, som franskmennene så gjekk til åtak på den 3. juli. Washington overgav seg og fekk trekke seg tilbake med mennene sine.
Då nyhendene om dei to slaga nådde England i august, valde hertugen av Newcastle, etter fleire månader med forhandlingar, å sende ein hær for å fjerne franskmennene året etter. Generalmajor Edward Braddock vart vald til å leie ekspedisjonen. Planane til det britiske militære slapp ut til franskmennene som lenge før Braddock reiste mot Nord-Amerika sende ein enno større tropp til Canada i 1755. Britane hadde som mål å blokkere dei franske hamnene og sendte ut flåten sin i februar 1755, men den franske flåten var då alt på veg. Admiral Edward Hawke sende ein rask skvadron avgarde til Nord-Amerika i eit forsøk på å skjere av franskmennene. Admiral Edward Boscawen skaut mot det franske skipet «Alcide» den 9. juni 1755 og kapra ho og to troppe skip. Britane gjekk til åtak på fleire franske skip gjennom 1755, tok skipa og fanga sjømennene, noko som medverka til ein formell krigserklæring våren 1756.
Akerselva
«Akerselva du gamle og grå»
Store delar av 1800- og 1900-talet var elva prega av utslepp frå alle verksemdene som låg langs breddene og elva var ei tid nærast for ein open kloakk å rekne. I 1917 sa dåverande ordførar i Kristiania, Carl Jeppesen: «Elven er blitt en heslig rynke i byens ansikt, mens den burde være et smilebånd», medan Vilhelm Dybwad i 1905 skreiv omkvedet «Akerselva, du gamle og graa!» i revyvisa «Akerselva». Dette hefta lenge ved Akerselva og det har teke lang tid og mykje innsats å få reinska opp, men no vert Akerselva kalla «Oslos grønne lunge», og er omkransa av parkar og turstiar heile vegen frå Grønland og opp til Maridalsvannet.
Den franske og indianske krigen
Britiske felttog i 1755
Britiske lagde ein aggressiv plan for 1755. General Braddock skulle føre ekspedisjonen til Fort Duquesne, Massachusetts-guvernøren William Shirley skulle forsterke Fort Oswego og gå til åtak på Fort Niagara, Sir William Johnson skulle erobra Fort St. Frédéric (dagens Crown Point i New York) og oberstløytnant Robert Monckton skulle erobra Fort Beauséjour på grensa mellom Nova Scotia og Acadia.
Akerselva
Fiskeelva
Før forureininga tok overhand var elva ei god fiskeelv, og fram til 1860 vart det drive laksefiske i elva. Frå 1990-åra har det igjen vorte mogleg å fiske laks og aure i dei nedre delane av elva etter utsetjing av fisk. Til tider har likevel utslepp, mellom anna eit klorutslepp frå drikkevassanlegget attmed utløpet frå Maridalsvannet, drepe fisk og anna liv i elva.
Zvjahel
Byen har også vore kjend som Vozvjahel (Возвягель), Zvjahol (Звяголь), Zviahel, Zviahal (Звягаль), Dzwihel og Novohrad-Volynskyj.
Den franske og indianske krigen
Britiske felttog i 1755
Braddock førte om lag 2000 mann frå den ståande hæren og provinsmilitsen til for å tak Fort Duquesne i juni 1755. Ekspedisjonen vart ein katastrofe og Braddock vart dødeleg skadd. To framtidige motstandarar i den amerikanske sjølvstendekrigen, Washington og Thomas Gage, spelte viktige roller i å organisere tilbaketrekkinga. Ein del av nederlaget var mellom anna at franskmennene fekk tak i ein kopi av den britiske krigsplanen, som inkluderte aktivitetane til Shirley og Johnson. Shirley sitt forsøk på å forsterke Oswego strande på grunn av logistiske problem og at Shirley ikkje hadde erfaringa som skulle til for å leie ein slik stor ekspedisjon. Då det vart klart at han ikkje ville få tid til å setje i gang ein ekspedisjon til andre sida av Ontariosjøen til Fort Ontario, forlet Shirley garnisonane i Oswego, Fort Bull og Fort Williams (dei to sistnemnde nær Rome i New York). Forsyningane som skulle nyttast i åtaket på Niagara vart lagt i depoet ved Fort Bull.
Zvjahel
Byen er mest kjend som fødestaden til Lesia Ukrajnka, ein kjend ukrainsk diktar.
Den franske og indianske krigen
Britiske felttog i 1755
Ekspedisjonen til Johnson var betre organiserte enn Shirley sin, noko guvernøren i Ny-Frankrike, Marquis de Vaudreuil merka seg. Han var hovudsakleg uroa over forsyningslinjene til forta langs Ohioelva, og sende Baron Dieskau for å leie forsvaret ved Frontenac mot det venta åtaket til Shirley. Då Johnson dukka opp som ein større trugsel, sende Vaudreuil Dieskau til Fort St. Frédéric. Dieskau plana eit åtak på den britiske leiren ved Fort Edward øvst i Hudsonelva, men Johnson hadde bygd kraftige forsvarsverk rundt leiren og indianarane som støtta Dieskau var motvillige til å gå til åtak. Dei to styrkane møtte kvarandre til slutt i det blodige slaget ved Lake George mellom Fort Edward og Fort William Henry. Slaget enda utan ein klår vinnar, og begge sidene trekte seg tilbake frå slagmarka. Johnson stoppa framrykkinga ved Fort William Henry, og franskmennene trekte seg tilbake til Ticonderoga, der dei bygde Fort Carillon.
Oberst Monckton oppnådde den einaste britiske sigeren dette året då han erobra Fort Beauséjour i juni 1755 og skar av forsyningslinjene til festninga Louisbourg. Sigeren mista glansen då guvernøren i Nova Scotia, Charles Lawrence, etterpå gav ordre om å deportere fransktalande frå området. Styrkane til Monckton tvinga bort tusenvis av folk frå Acadia, og jaga og stundom slakta dei som nekta. Acadiarane fekk stundom støtte frå dei lokale innfødde, mellom anna Mi'kmaq, og gjorde nokså stor motstand. Det største slaget kom i 1757 ved Bloody Creek nær Annapolis Royal.
Franske sigrar, 1756–1757
Etter at Braddock døydde, fekk William Shirley kommandoen over dei britiske styrkane i Nord-Amerika. I eit møte i Albany i desember 1756 la han fram planane sine for 1756. I tillegg til nye forsøk på å ta Niagara, Crown Point og Duquesne, foreslo han åtak på Fort Frontenac på nordsida av Ontariosjøen og ein ekspedisjon gjennom villmarka i Maine og ned Chaudière River for å gå til åtak på byen Quebec. Planane hans fekk stor motstand hos mellom andre William Johnson og New York-guvernøren Sir Charles Hardy. I januar 1756 vart Shirley erstatta av Lord Loudoun, med generalmajor James Abercrombie som nestkommanderande. Ingen av desse hadde like mykje erfaring på slagmarka som dei tre franske offiserane i Nord-Amerika. Den franske ståande hæren kom til Ny-Frankrike i mai 1756, leia av generalmajor Louis-Joseph de Montcalm og nestkommanderande Chevalier de Lévis og oberst François-Charles de Bourlamaque, alle med erfaring frå den austerrikske arvefølgjekrigen.
Guvernør Vaudreuil, som hadde ambisjonar om å verte fransk øvstkommanderande (i tillegg til rolla som guvernør), sette i gang handlingar vinteren 1756 før forsterkingane nådde fram. Speidarar rapporterte om svakheiter i dei britiske forsyningslinjene, så han gav ordre om å gå til åtak på forta Shirley hadde reist ved Oneida Carry. I mars stod slaget ved Fort Bull, der dei franske styrkane øydela fortet og store mengder forsyningar, mellom anna 20 tonn krut. Dette øydela i stor grad britane sitt håp om felttog ved Ontariosjøen og sette Oswego-garnisonen, som alt hadde få forsyningar, i stor fare. Dei franske styrkane i Ohiodalen opprettheldt òg forholdet til indianarane i området og oppfordra dei til å plyndre andre busetjingar nær grensa. Dette førte til ein straum av flyktningar austover og bort frå grenseområdet.
Den nye britiske kommandoen var ikkje på plass før juli. Abercrombie kom til Albany men nekta å føreta seg noko før Loudoun hadde godkjend handlingane. Dette gjorde at Montcalm utførte ei dristig handling. Han bygde vidare på Vaudreuil sitt arbeid med å ta Oswego-garnisonen og gjorde ein listig manøver då han flytta hovudkvarteret sitt til Ticonderoga, som om han skulle utføre åtak langs Lake George. Med Abercrombie fastlåst i Albany kom Montcalm seg unna og utførte eit åtak på Oswego i august. Etter slaget vart Montcalm og indianarane ueinige om dei personlege eigedelane til fangane. Slike ting vart ikkje tekne frå fangane i Europa, og indianarane var irriterte på at dei franske troppane hindra dei frå å gjere dette.
Loudoun var ein dyktig administrator, men ein forsiktig feltkommandant og plana berre ein større operasjon i 1757, eit åtak på Quebec, hovudstaden i Ny-Frankrike. Han forlet ein større styrke i Fort William Henry for å distrahere Montcalm, og sette av veg mot Quebec. Han fekk derimot ordre frå William Pitt, statsråden for koloniane, om å gå til åtak på Louisbourg først. Ekspedisjonen vart forseinka men sette segl mot Halifax i Nova Scotia tidleg i august. Dei franske skipa hadde klart å unngått den britiske blokkaden på den franske kysten og ein større flåte enn den britiske låg og venta på dei i Louisbourg. Loudoun snudde då han møtte den større styrken og returnerte til New York der han fekk nyhendene om ein massakre ved Fort William Henry.
Franske styrkar av kanadiske speidarar og indianarar gjekk stadig til små åtak på Fort William Henry gjennom første halvdel av 1757. I januar overfalt dei britiske troppar ved bakhald nær Ticonderoga. I februar gjorde dei eit dristig raid mot posisjonar på andre sida av den islagte Lake George, og øydela lagerbygningar og andre bygningar utanfor hovudfestninga. Tidleg i august omleira Montcalm og 7000 mann fortet, som kapitulerte og fekk trekke seg tilbake. Under tilbaketrekkinga gjekk nokre av dei allierte indianarane til Montcalm til åtak på dei britiske styrkane og drap og fanga fleire hundre mann.
Britisk erobring, 1758–1760
Nederlaga til britane i Nord-Amerika, og andre nederlag i Europa, førte til Newcastle og den militære rådgjevaren hans, Hertugen av Cumberland, måtte gå av. Newcastle og Pitt gjekk så inn i ein usikker koalisjon der Pitt dominerte den militære planlegginga. Han sette i gang ein plan for 1758 som i hovudsak var utvikla av Loudoun. Loudoun var no erstatta av Abercrombie som øvstkommanderande etter nederlaga i 1757. Planen til Pitt bestod av tre store framstøyt med store troppar støtta av provinsmilitsen, for å erobra hjarte av Ny-Frankrike. Vaudreuil og Montcalm fekk berre få forsyningar i 1758, sidan den britiske blokkaden av den franske kystlinja igjen avgrensa den franske skipsfarten. Situasjonen i Ny-Frankrike vart forverra av ein dårleg innhausting i 1757, ein hard vinter og påstått korrupsjon hos François Bigot, intendanten i området. Eit massiv utbrot med kopper i dei vestlege stammene førte til at mange av dei heldt seg borte i 1758. I lys av desse tilhøva fokuserte Montcalm på å forsvare Saint Lawrence med hovudfokus på Carillon, Quebec og Louisbourg, medan Vaudreuil ønskte å halde fram den suksessrike taktikken frå året før.
I 1757 fall Fort Duquesne og Louisbourg til store britiske styrkar. Det tredje forsøket vart stoppa av ein usannsynleg fransk siget i slaget ved Carillon, der 4000 franskmenn klarte å slå 16 000 av Abercrombie sine menn utanfor fortet som franskmennene kalla Carillon og britane kalla Ticonderoga. Abercrombie redda seg frå eit fullstendig nederlag då han sende John Bradstreet på ein ekspedisjon for å ta Fort Frontenac, inkludert eit stort forsyningslager meint for dei vestlege forta i Ny-Frankrike og pelslager meit for Europa. Abercrombie vart kalla tilbake og erstatta av Jeffrey Amherst, sigersherren ved Louisbourg.
Etter at franskmennene hadde gjort det dårleg i alle krigsskodeplassar i sjuårskrigen i 1758, valde den nye franske utanriksministeren duc de Choiseul, å fokusere på invasjonen av Storbritannia. Invasjonen vart mislykka både militært og politisk, medan Pitt igjen planla store felttog mot Ny-Frankrike og sende midlar til den britiske allierte på fastlandet, Preussen. I tillegg tapte den franske marinen ved Lagos og Quiberon Bay. Enkelte franske skip klarte likevel å nå Ny-Frankrike med forsyningar etter at dei klarte å unngå blokkaden på begge sider av Atlanteren.
I september 1760 forhandla guvernør Vaudreuil overgjevinga med general Amherst. Amherst oppfylte ønsket til Vaudreuil om at alle franske innbyggjarar som valde å bli verande i kolonien skulle få lov til å halde på den romersk-katolske trua si, få eige eigedomane sine og få rett til å vere i fred i heimane sine. Britane gav dei sjuke og skadde franske soldatane medisinsk hjelp og den franske hæren fekk reise tilbake til Frankrike på britiske skip med lovnad om at dei ikkje skulle delta i den pågåande krigen lenger.
Resultat
Dei fleste kampane mellom Frankrike og Storbritannia i Nord-Amerika enda i 1760. Det mest kjende unntaket var eit fransk forsøk på å få eit forhandlingsovertak under fredsforhandlingane i 1762, då Choiseul sende ein liten flåte for å få kontroll over Saint John's i Newfoundland i juni dette året. Då general Amherst fekk høyre om denne overraskande handlinga, sende han med ein gong troppar under nevøen sin William Amherst, som opprettheldt kontroll over Newfoundland i slaget ved Signal Hill i september.
Mange troppar frå Nord-Amerika vart flytta for å ta del i dei britiske kamphandlingane i Vestindia, inkludert erobringa av Spansk Havana då Spania for seint gjekk inn i konflikten på fransk side, og eit britisk felttog mot franske Martinique i 1762.
General Amherst overvaka òg overføringa av franske fort i dei vestlege områda til britane. Politikken han førte i desse landområda uroa mange indianarar og medverka til ein konflikt i 1763 som vart kjend som Pontiac-opprøret. Denne rekkja av åtak på grenseforta og busetjingane her førte til stadig oppmarsjering av britiske troppar og enda ikkje før i 1766.
Krigen i Nord-Amerika enda offisielt med signeringa av Paris-traktaten den 10. februar 1763 og krigen i Europa enda med Hubertusburg-traktaten den 15. februar same året. Britane gav Frankrike valet om å gje frå seg områda sine i Nord-Amerika aust for Mississippi eller dei karibiske øyane Guadeloupe og Martinique, som hadde vorte okkuperte av britane. Frankrike valde å avstå Canada, men klarte å forhandle seg fram til å behalde Saint Pierre og Miquelon, to små øyar i St. Lawrence-bukta, med fiskerettane i dette området. Den økonomiske verdien av dei to karibiske øyane var større for Frankrike enn Canada på grunn av dei rike sukkeravlingane her, i tillegg til at dei var lettare å forsvare. Britane var nøgd med å ta Ny-Frankrike, sidan forsvaret her ikkje var noko problem lenger og dei alt hadde mange sukkeravlingar. Spania, som gav frå seg Florida til Storbritannia mot å få behalde Cuba, fekk òg Louisiana med New Orleans frå Frankrike som kompensasjon for tapa deira.
Følgjer
Krigen endra dei økonomiske, politiske og samfunnsmessige forholda mellom dei tre europeiske stormaktene (Storbritannia, Frankrike og Spania), koloniane og kolonistane deira, og dei innfødde som levde i områda stormaktene gjorde krav på. Frankrike og Storbritannia leid økonomisk under krigen og dette fekk følgjer i lang tid framover.
Storbritannia fekk kontroll over Fransk Canada og Acadia med om lag 80 000 hovudsakleg fransktalande romersk-katolske innbyggjarar. Deporteringa av folk frå Acadia starta i 1755 og frigjorde land som nybyggjarar frå Europa og koloniane lenger sør kunne overta. Britane flytta mange av dei deporterte til provinsane i Nord-Amerika, men mange reiste tilbake til Frankrike, og nokre reiste til New Orleans, som dei venta framleis var fransk. Somme vart sende for å kolonisere stader så forskjellige som Fransk Guiana og Falklandsøyane, men desse forsøka vart mislykka. Andre flytta til stader som Saint-Domingue og flykta til New Orleans etter den haitiske revolusjonen. Innbyggjarane i Louisiana var med på å starte den moderne Cajun-folkesetnaden.
Etter fredsavtalen gav Kong Georg III ut den kongelege kunngjeringa i 1763 den 7. oktober, som synte inndelinga og administrasjonen av dei nyerobra områda. I kunngjeringa vart områda vest for Appalachane reservert for indianarane, noko som var særs upopulært i koloniane, der mange trudde at krigen hadde vorte utkjempa for å erobre desse landområda. Kunngjeringa inneheldt òg faktorar som dei romersk-katolske kanadiarane ikkje aksepterte.