cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Svislotsj
Svislotsj (belarusisk Свíслач, Сьвíслач, Śvísłač; russisk Сви́слочь, Svislotsj) er ei elv i Belarus, og ei av sideelvene til Berezina med ei lengd på 327 km.
Svislotsj renn gjennom Minsk, hovudstaden i Belarus.
Marc
Marc eller MARC kan vera:
Thorbjørn Jagland
Thorbjørn Jagland ( i Drammen som Thorbjørn Johansen) er ein norsk politikar og medlem av Det norske Arbeidarpartiet. Han var leiar for Arbeiderpartiet frå 1992 til 2002, statsminister frå 1996 til 1997 og utanriksminister frå 2000 til 2001. Frå 2005 til 2009 var han stortingspresident. Jagland blei den 29. september 2009 vald til ny generalsekretær for Europarådet, med verknad frå 1. oktober 2009.
Jagland kjem frå Lier i Buskerud, og var leiar for AUF frå 1977 til 1981. Han vart deretter utredningssekretær i Det norske Arbeidarpartiet.
Han har hatt ei rad tillitsverv og stillingar innan Arbeidarpartiet. Han har vore Arbeidarpartiet sin fyrsterepresentant frå Buskerud på Stortinget i fire stortingsperiodar: 1993–1997, 1997–2001, 2001–2005 og 2005–2009.
Han var konstituert partisekretær 1986–87, og vald partisekretær frå 28. mars 1987 til 8. november 1992. Deretter tok han over som leiar i Arbeidarpartiet i 1992 etter Gro Harlem Brundtland. Han sat i leiarvervet til 10. november 2002, då vervet vart overteke av Jens Stoltenberg.
Han var utanriksminister frå 17. mars 2000 til 19. oktober 2001. Deretter vart han leiar av Utanrikskomiteen i Stortinget, eit verv han hadde fram til stortingsvalet 2005. Då vart han vald til Stortingspresident for Stortingsperioden 2005-2009.
Frå 2009 var han leiar for Den norske Nobelkomiteen.
Generalsekretær i Europarådet
Jagland annonserte 23. september 2008 at han ikkje stilte til attvald som stortingsrepresentant hausten 2009, då han i staden stilte som kandidat til generalsekretær i Europarådet som var på val i 2009. Den 29. september 2009 blei Jagland vald med verknad frå 1. oktober 2009.
Halsknappane
Halsknappane er ei gruppe låge åsar like vest for Skorvehalsen i austlege delen av Mühlig-Hofmannfjella i Dronning Maud Land. Antarktis. Dei vart kartlagde av norske kartografar frå landmålingar og flyfoto av Den sjette norske antarktisekspedisjonen (1956–60).
Thorbjørn Jagland
Generalsekretær i Europarådet
Jagland har engasjert seg i norsk europapolitikk og er ein tilhengar av norsk medlemskap i EU.
STS-108
STS-108' (Space Transportation System-88) var ei romferd med den amerikanske romferja «Endeavour» som blei gjennomført i 2001. Hovudmålet med romferda var å frakta forsyningar og å bistå med vedlikehald av den internasjonale romstasjonen.
Oddlaug
Oddlaug er eit kvinnenamn av norrønt opphav. Namnedelane kjem frå oddr, 'odd, spiss, spyd', medan -laug truleg er liugan, 'lova ved eid'. Oddlaug har namnedag den 23. mai
I 2009 var det 970 norske kvinner som heitte Oddlaug. Namnet var mest brukt først på 1900-talet. Bruken hadde ein topp på 1920-talet, då over 0,20 % av nyfødde jenter fekk namnet nokre år.
Ar-Ram
A-Ram eller al-Ramm (arabisk skrift الرّام, hebraisk skrift אל-ראם) er ein palestinsk by nordaust for Jerusalem, like utafor kommunegrensa til byen. Landsbyen er ein del av det urbane området kring Jerusalem, Atarot industrisone og Beit Hanina ligg i vest, og Neve Ya'akov ligg i sør. I følgje Palestinsk statistisk sentralbyrå hadde a-Ram eit folketal på 25 595 i 2006.
Historie
I krossfarar-kjelder vart Al-Ram kalla Aram, Haram, Rama, Ramatha, Ramitta, eller Ramathes.
Al-Ram var ein av 21 landsbyar som kong Godfrey gav som eit len til Den heilage grav-kyrkja
Alle innbyggjarane i landsbyen som vart nemnde i krossfararkjelder mellom 1152 og 1160 hadde namn som indikerer at dei var kristne.
Landsbyen vart nemnt kring 1161, då ein krangel om landegrenser vart avgjort.
Osmansk tid
I 1838 skreiv Edward Robinson at landsbyen var særs fattig og liten, men store steinar og spreidde søyler indikerte at han ein gong hadde vore ein viktig stad. I 1870 skreiv den franske oppdagaren Victor Guérin at landsbyen hadde kring 200 innbyggjarar.
I 1883 skildra Palestine Exploration Fund landsbyen i Survey of Western Palestine, Er Ram, som «ein liten landsby, lett synleg på toppen av ein kvit ås, med oliven. Han har ein brunn i sør. [..] Husa er av stein, delvis bygd av gamle materiale».
Det britiske mandatet
I folketeljinga i 1922 hadde Ram 208 innbyggjarar, alle muslimar. Dette auka i folketeljinga i 1931 til 262, framleis alle muslimar, i 51 hus.
I ei folketeljing i 1945 hadde Er Ram eit folketal på 350 arabarar, og eit samla landareal på 5 598 mål. 441 mål var for plantasjar og irrigert land, 2 291 for korn, medan 14 mål var utbygde område.
Etter 1948
Etter den arabisk-israelske krigen i 1948, og etter våpenkvileavtalen i 1949 kom Al-Ram under Jordan sitt styre.
Etter seksdagarskrigen i 1967 har Al-Ram has vore under israelsk okkupasjon.
Storebottskarvet
Storebottskarvet er eit fjell i Ål og Hemsedal komune i Viken. Det har ei høgd på 1719 meter over havet og er det 681. høgaste fjellet i landet av fjella med primærfaktor på minst 50 meter.
Bronsealderen
[[Fil:Bronceringe.jpg|mini|To par bronseringar
Frå Herslev Mose, Vejle og Horn Mose, Gjern, Danmark
Frå siste delen av bronsealderen: 600-500 fvt.]] Bronsealderen er perioden i menneskeslekta si historie som var mellom steinalderen (somme plassar koparalderen) og jernalderen. Perioden har fått namnet sitt fordi bronse var det mest avanserte materialet dei hadde for tilverking av reiskapar, våpen og smykke på den tida. Bronse er ei legering som består av ca. 90 % kopar og 10 % tinn. Ho var svært kostbar, og dei bruka derfor framleis ei mengd med steinreiskapar heilt fram til romersk jernalder. Oppdelinga av oldtida i tre periodar; stein-, bronse- og jernalder, vart opphavleg formulert av den danske arkeologen Christian Jürgensen Thomsen.
Bronsealderen kom til forskjellige tider, avhengig av kva for plassar ein snakkar om. Dei eldste kjende bronsegjenstandane er frå Midtausten (Egypt og Mesopotamia) ca. 3500 fvt. Derfrå spreidde det seg til Hellas 3200 fvt., Aust-Europa 2500 fvt., Vest-Europa 2200 fvt., Kina 2000 fvt., og Skandinavia 1800 fvt.
På grunn av dei fåtalige funna trur vi at bronsen i førstninga stort sett vart bruka berre til smykke og andre pyntegjenstandar, særleg sidan tinn på den tida var så vanskeleg tilgjengeleg. Ei anna årsak til fåtalige funn kan òg vera at desse kostbarheitene rett og slett vart passa spesielt godt på. I tillegg til at råmaterialane var kostbare så kravde sjølve bronsestøypinga mykje kunnskap. Derfor var det nok berre dei mektigaste familiane som eigde smykke og våpen av bronse.
Bronsealderen i Skandinavia
Bronsealderen i Skandinavia deler vi i to fasar:
Egersundsposten
Egersundsposten var ei lokalavis for Egersund. Avisa vart grunnlagt i 1865 av Oscar Andersen frå Risør og nedlagt i 1940. Ho var den eldste avisa i Rogaland da ho vart nedlagt.
Bronsealderen
Bronsealderen i Skandinavia
Det at dette nye og framande materialet kom til Skandinavia skuldast altså sannsynlegvis at det pågjekk ei form for organisert handel, og han må ha vore styrt av ein mektig overklasse, for det var ikkje billig å utruste dei lange båtturane som denne handelen kravde.
Egersundsposten
Historie
Etter eit halvt år vart Egersundsposten teken over av Rasmus Pedersen Ohme frå Stavanger. Avisa kom ut to gonger i veka og inneheldt til å begynna med ikkje så mykje lokalstoff ettersom redaktøren ikkje hadde nok ressursar til å få med seg alt som skjedde i byen.
I 1894 tok Jacob Friele frå Bergen over som redaktør i Egersundsposten. Han var tilhengjar av unionen med Sverige. Friele brukte ein kvar sjanse til å kritisere venstrefolka, som på si side brukte Dalane Tidende til å formidle sine meiningar.
Sonen hans Rasmus P. Ohme, Peder R. Ohme, vart ansvarleg utgjevar frå 1905. Han hadde da arbeidd ei god stund i avisa frå før. Han stod som ansvarleg utgjevar fram til 1928, da sonen hans, Asbjørn H. Ohme, tok over som tredje generasjon.
Siste redaktør i Egersundsposten var Halvdan Slettebøe. Etter andre verdskrigen, da Egersundsposten ikkje lenger kom ut, vart han redaktør i Dalane Tidende.
Absolute Music 27
Absolute Music 27 er ei samleplate i den norske Absolute Music-serien og vart utgjeve i 1999.
Innhald
Absolute Music 27
Sjabu‘ót
Sjabu‘ót (frå hebraisk שָׁבוּעוֹת, [šābu‘ōt])), òg kalla vekefesten eller jødisk pinse, er ei jødisk høgtid som finn stad sju veker (49 dagar) etter pesah. På det religiøse planet er sjabu‘ót ei feiring av at jødane tok imot Toráen på Sinaifjellet — men sjabu‘ót er òg ein innhaustingsfest for mellom anna kveite.
Sjabu‘ót blir feira i éin dag i Israel, i samaritansk religion, i karaittisk jødedom, i reformjødedommen og ofte òg i rekonstruksjonistisk jødedom. I konservativ og ortodoks jødedom og annan tradisjonell jødedom utanom Israel feirar ein sjabu‘ót i to dagar.
Ruts bok blir tradisjonelt lesen under sjabu‘ót.
Ghaghah
Ghaghah er ein busetnad i Ras al-Khaimah i Dei sameinte arabiske emirata.
Arbeidarsjølvstyre
Arbeidarsjølvstyre (òg kalla «autogestion») er ei form for avgjerdstaking på arbeidsplassen der arbeidarane sjølve blir samde om kva dei skal gjere (til dømes når det gjeld kundebehandling, produksjonsmetodar, planlegging, arbeidsdeling, osv). Dette i staden for at ein eigar eller tradisjonell arbeidsleiar fortel arbeidarane kva dei skal gjere, korleis dei skal gjere det og kor hen dei skal gjere det.
Døme på slikt arbeidarsjølvstyre finn ein under den spanske borgarkrigen, i Jugoslavia under Tito, i dei «tilbaketekne fabrikkane» i Argentina (fábrica recuperada), i LIP-fabrikken i Frankrike på 1970-talet, i Mondragón Cooperative Corporation i Baskarland, i AK Press i USA, osv.
Arbeidarsjølvstyre er ofte den styringsmodellen som blir bruka i kooperative økonomiske arrangement som arbeidar-samvirke, arbeidarråd, og liknande opplegg der arbeidsplassar fungerer utan ein tradisjonell sjef.
Autogestion vart først teoretisert av Pierre-Joseph Proudhon. Så vart prinsippet ein viktig del av grunnlaget for somme fagorganisasjonar, særleg anarkosyndikalistiske. Arbeidarsjølvstyre har til dømes vore fremja av organisasjonen Industrial Workers of the World (IWW) sidan han vart grunnlagd i USA i 1905.
Ein av dei verste vanskane arbeidarsjølvstyrte bedrifter møter, er tilhøvet til det tradisjonelle økonomiske systemet, da dei vanlege bedriftene ikkje vil samarbeide med eller handle med «tilbaketekne» bedrifter. Arbeidarsjølvstyrte bedrifter finn det derfor ofte lettare å etablere eit alternativt nettverk av bedrifter bygd på same ideologi, altså å byggje eit alternativt økonomisk system. Da kan ein oppnå den styrken ein treng for å forhandle med vanlege kapitalistiske firma.
Kjelde
Den engelskspråklege wikipediaen, art. Worker self-management, som lesen 10. mars 2009.
Piz Cavardiras
Piz Cavardiras (eller Brichlig) er eit 2 964 moh høgt fjell i Glarus-Alpane, på grensa mellom kantonane Uri og Graubünden. Cavardiras-hytta, eigd av Swiss Alpine Club, ligg nær passet Cavardiras på nordsida.
Stilkkvefsar
Stilkkvefsar (Apocrita) er ein underorden under insektgruppa Hymenoptera årevenger. Dei vert kjenneteikna av å ha ei karakteristisk innsnøring mellom mellom- og bakkroppen. Til gruppa høyrer mellom anna maur, bier, humler og mange ulike slag kvefsar.
Skoddenose
Skoddenose  er ein fjelltopp i den austlege delen av Reineskarvet i Ål kommune i Viken. Den har ei høgd på 1682 meter over havet.
Was willst du dich betrüben
Was willst du dich betrüben, BWV 107, er ein kyrkjeleg kantate komponert av Johann Sebastian Bach.
Han vart komponert i Leipzig i 1724 for den sjuande sundagen etter treeiningssundag, som dette året var den 23. juli.
Teksten er skriven av Johann Heermann.
Koraltemaet er basert på salmen «Von Gott will ich nicht lassen». Kven som har komponert melodien er ukjend, men han kjem frå den verdslege songen «Une jeune fillette de grand' valeur», ein slags vokal allemande i ein kombinasjon av dans og folkemusikk. Dei tidlegare spora etter songen finst i Recueil de plusieurs chansons divisè en trois parties, ei samling av «Voix de Ville», publisert av Jehan Chardavoine (1537-ca. 1580) i Lyon i Frankrike i 1557.
Instrumentering og struktur
Stykket er instrumentert for valthorn da caccia, to tverrfløyter, to oboar d’amore, to fiolinar, bratsj, orgel og basso continuo, samt tre songsolistar (sopran, tenor, bass) og firedelt kor.
Det består av sju satsar:
Oddleif
Oddleif eller Oddleiv er mannsnamn av norrønt opphav. Det norrøne Oddleifr er sett saman av oddr, 'odd, spiss, spyd', og leifr, 'arving, etterkomar'. Oddleif har namnedag den 23. mai
I 2011 var det 239 norske menn som heitte Oddleif og 127 som heitte Oddleiv.
Jarnalderen
Jarnalderen eller jernalderen er i arkeologien rekna som den tidsepoken der bruken av jarn er framståande i produksjonen av våpen og reiskap. I Noreg begynte jarnalderen frå om lag år 500 f.v.t., men dei tidlegaste spora av jarnutvinning er mykje eldre, kanskje så tidleg som år 3000 f.v.t. Det tok bortimot 1000 år frå menneskeslekta oppdaga jarnutvinning til kunnskapen nådde Norden. Jarnalderen begynte på ulike tider på ulike plassar i Europa.
I Europa og Asia kjem jarnalderen etter bronsealderen, mens han i resten av verda kjem direkte etter steinalderen. Det er vanskeleg å tidfeste jarnalderen nøyaktig for ein enkelt region, men det refererer til den tidsepoken der bruken av jarn er det mest avanserte metallarbeidet til ein sivilisasjon.
Dei første teikna på bruk av jarn kjem frå det gamle Egypt og Sumer, der dei laga små gjenstandar som spydspissar og ornament allereie i år 4000 f.v.t.
Forskinga
Inndelinga av historiske epokar som steinalder, bronsealder og jarnalder kjem opphavleg frå Danmark og historikaren Christian Jürgensen Thomsen tidleg på 1800-talet. Inndelinga bygde på ideen om teknologiske framsteg. Etter at Thomsen hadde gjort greie for treperiodesystemet i boka Ledetraad til Nordisk Oldkydighet i 1835 vart denne i løpet av kort tid grunnlaget for kronologisk inndeling av forhistorisk tid i heile Europa.
Sjølv om systemet er pedagogisk forståeleg er det ikkje utan svakheiter og heller ikkje heilt allmenngyldig. Noreg hadde knapt nokon bronsealder, det er også tilfellet for det meste av Afrika, der befolkninga gjekk direkte frå stein til jarn som materiale. I Australia vart bronse og jarn ikkje bruka i det heile tatt før europearane kom dit.
Historikarane sitt syn på jarnaldersamfunnet har endra seg over tid. I førstninga rådde den forestillinga at samfunnet var prega av sosial likskap, men frå midten av 1800-talet vart slektsaristokratiet si viktige rolle understreka. Også i dag tolkar forskarane fornminna ulikt.
Jarnalderen i Noreg
I Noreg plasserer vi jarnalderen som epoke ca. 500 f.v.t. - 1030 e.v.t.
Odvar Nordli
Odvar Nordli var ein norsk politikar og medlem av Det norske Arbeidarpartiet. Han var statsminister i over fem år, frå 1976 til 1981.
Nordli vart i 1981 utnemnd til fylkesmann i Hedmark fylke, eit embete han hadde til han gjekk av med pensjon i 1993. Han var frå 1985 til 1993 medlem av Den norske Nobelkomitéen. Etter den andre verdskrigen tenestegjorde han i Tysklandsbrigaden.
Instekleppane
Instekleppane er ei gruppe låge åsar som stikk opp av isbakkane på austsida av Shirasebreen, like sør for søraustenden av Lützow-Holmbukta i Antarktis. Åsane vart kartlagde av norske kartografar frå flyfoto tekne under Lars Christensen-ekspedisjonen, 1936–37.
Odvar Nordli
Odvar Nordli vart utnemnd til kommandør av St. Olavs orden i 1994 for samfunnsnyttig verksemd.
Ghalilah
Ghalilah er ein busetnad i Ras al-Khaimah i Dei sameinte arabiske emirata.
Langebottfjellet
Langebottfjellet er eit fjell i Ål og Hemsedal kommune i Viken. Fjellet har to markante toppar med ei høgd på 1685 meter over havet og desse er dei 827. høgaste fjella i landet av fjella med primærfaktor på minst 50 meter.
Vestre Langebottfjellet ligg midt på kommunegrensa, medan Midtre Langebottfjellet berre ligg i Hemsedal.
Nils Spjeldnæs
Nils Spjeldnæs var ein norsk geolog og paleontolog, forskar og universitetslærar.
Spjeldnæs mottok Kongens gullmedalje for Universitetets prisoppgave i 1955, vart riddar av Dannebrogordenen og æresdoktor ved Universitetet i Athen i 1995.
Han var son av Sverre Spjeldnæs.
Hettittane
Hettittane (òg kalla hittittane) var eit oldtidsfolk som snakka hettittisk, eit språk frå den anatoliske gruppa av dei indoeuropeiske språka. Dei grunnla eit kongedøme sentrert om Hattusa, nord i det sentrale Anatolia, på 1700-talet f.Kr. På 1300-talet f.Kr. var hettittarriket på sitt største. Det omfatta då heile det sentrale området i Anatolia, området nordvest i Syria, og så langt som Ugarit og øvre Mesopotamia. Etter 1180 f.Kr. delte riket seg opp i fleire mindre hettittiske bystatar, der nokre av dei eksisterte så lenge som til 700-talet f.Kr.
Hettittarriket vart av hettittane sjølv vanlegvis kalla for «Hattis land». Det fulle namnet var «Landet til byen Hattusa». Denne skildringa kunne gjelde heile riket, eller meir avgrensa til berre kjerneområdet, avhengig av samanhengen. Ordet «Hatti» er eigenleg eit akkadisk omgrep heller enn hettittisk; det har aldri falle i samsvar med hettittiske grammatikkreglar. Til trass for nytta av namnet «Hatti» oppfatta ikkje hettittane seg som hattianarar, som hadde vore busett i området fram til byrjinga år 2000 f.Kr. og snakka hattisk, som ikkje var indoeuropéisk. Hettittane kalla språket sitt Nesili (og i eit tilfelle Kanesili), ei adverbial form som tydde «i veremåte som (Ka)nesa», truleg atterspegla det ein stor del hettittisktalande folk i den gamle byen Kanesh (dagens tyrkiske by Kültepe). Mange moderne bynavn i Tyrkia vart først nedteikna under sitt hettittiske namn, slik som Sinop og Adana, noko som gjenspeglar nærleiken til Anatolia i tid og rom til oldtidsfortida si.
Sjølv om hettittane tilhøyrde bronsealderen, var dei forløparar til jernalderen og utvikla reiskapar og våpen av jarn så tidleg som 1300-talet f.Kr. Etterspurnaden deira etter jernvarer er teke vare på i korrespondanse med utanlandske herskarar. Hettittane var likevel ikkje dei første som framstilte gjenstandar av jarn, og i heile hettittarriket si historie var jarn så sjeldan at det berre vart nytta i smykke. Dei militære sigrane deira skuldast ikkje jarn – dei førte krig med våpen av bronse – men dugleiken deira til å framstille og bruke hestetrekte stridsvogner. Som handelsfolk tok dei med seg arva frå Sumer og spreidde mesopotamisk tenkesett rundt Middelhavet. Så då Moses førte folket sitt til «det lova landet», møtte dei eit folk, kanaanittane, som levde i ein mesopotamisk kultur.
Geografi
Til vest og sør for kjerneområdet låg områda som var kjent som Luviya i dei tidlegaste hettittiske tekstene. Denne terminologien vart erstatta av namna Arzawa og Kizzuwatna då desse kongedøma voks fram. Hettittane fortsette å referere til språket som hadde opphavet sitt i desse områda som luvisk. Før Kizzuwatna voks fram, var hjartet i dette området Kilikia, som først blir omtalt av hettittane som Adaniya Då desse gjorde opprør mot hettittane under styret til Ammuna, trur ein at namnet Kizzuwatna spreidde seg vidare nordover til å omfatte dei nedre Antitaurus-fjella òg. På nordsida levde eit fjellfolk kalla kaskaar. Søraust for hettittane låg det hurrianske riket Mitanni. Under høgdepunktet til dette riket under regimet til Mursili II, strekte Hettittarriket seg frå Arzawa i vest til Mitanni i aust, mykje av dei kaskianske områda i nord, òg Hayasa-Azzi lengst i nordaust, og i sør inn i Kanaan, omtrent så langt som til den sørlege grensa av Libanon, og la delar av desse områda inn under herredømet sitt.
Opphav og genetikk
Farao Ramses II av Egypt omtalte ofte hettittane som «humty», som på oldtidsegyptisk tydde «kvinnesoldatar», sidan det var vanleg for hettittiske soldatar å ha langt hår.
Forskarar har rekna hettittane som ein «middelhavsetnisk gruppe», noko som er eit romsleg gruppeomgrep. Arkeologen Henry Heras sine analysar av egyptiske biletportrett av hettittar er samanfallande med dette, sidan dei synest å ha dei fysiske karakteristikkane som er typiske for folkeslag ved Middelhavet (det ligg endå ein stor utryggleik i å trekkje konklusjonar frå biletkunst, då visuelle konvensjonar ofte spelar ei stor rolle). Nokre forskarar har foreslått eit opphav frå nordaustlege delen av Afrika, då slike fysiske trekk er trudd å ha opphavet sitt i dette området. Likevel framviste grekarane i antikken liknande fysiske trekk, noko som gav grunn til å mistenkje at både grekarane i antikken og hettittane nedstammar frå same forhistoriske folkesetnad i Midtausten og rundt Egearhavet. Fysiske, antropologiske analysar av folkesetnader gjev likevel eit utilstrekkeleg grunnlag for å dele inn folk i avgjorde raser eller bevise folkevandringar. Opphavet til folkesetnadene i antikken skuldast mange ulike og kompliserande faktorar.
Opphavet til hettittane er difor framleis eit mysterium. Det har vore hevda at hettittisk kultur og språk vart utvikla lokalt i Anatolia. Moglege geografiske opphav frå vest (Balkan), aust (via eller langs Kaspihavet eller frå høglandet i Armenia), og nord (langs Svartehavet) er berre nokre av dei foreslegne rutene for folkevandringar. Prosessen har vorte rekna som utført av ein erobrande elite, men òg alternativt som ein fredfylt prosess med gradvis assimilering. I arkeologisk samanheng har hettittane vorte knytt til eit mogleg felles opphav med høvesvis Ezero-kulturen på Balkan og Maikop-kulturen i Kaukasus.
Ein genetisk studie basert på dagens mannlege Y-kromosom DNA i Anatolia, framviser ei genetisk blanding av fleire geografiske opphav som kan samanfalle med fleire folkevandringar over tid. Den dominerande mannlege slektslinja for anatoliske menn blir delt med folkesetnaden i Europa og Midtausten (94,1%). Slektslinjer til Sentral-Asia, India og Afrika var langt mindre framherskande blant mennene det vart teke prøver av. Inga spesifikk avstamming vart fastslått eller identifisert som «hettittisk», men Y-kromosom haplogruppe G-M201 blir trudd å ha ei mogleg tilknyting til hettittane.
Hettittane i Bibelen
Omgrepet «hettittane» kjem av KJV-omsetjinga av den hebraiske Bibelen, der HTY, eller  BNY-HT blir omsett til «Heths born». Desse hettittane blir forbunde med kanaanittane. Arkeologane som oppdaga hettittane i Anatolia, identifiserte dei til å byrje med med dei bibelske hettittane. I dag er identifikasjonen deira med det hettittiske riket, eller dei neo-hittiske kongedøma, eit emne for diskusjon.
Hettittane i Bibelen (òg hittittar) og Born av Het, omsett frå hebraisk חתי HTY og בני-חת BNY-HT er den andre av dei elleve kanaanitiske nasjonane i den hebraiske Bibelen. Dei er visstnok etterkommarar frå ein Het eller Heth (hebraisk חֵת), ein son av Kanaan, son av Kam, og dei er nemnt i Første Mosebok for å ha selt land til Abraham.
Tidleg på 1900-talet vart hettittane i Bibelen identifisert med eit nyleg oppdaga, indoeuropeisk-talande rike i Anatolia, ei stor regional makt gjennom det meste av 1000-talet f.Kr., spesielt mellom 1660 og 1190 f.Kr. Denne terminologien er i dag så innarbeidd at han blir brukt uavhengig av debatten om dette hettittiske riket i Anatolia var identisk med hettittane i Bibelen eller ikkje.
Hypotese om identifikasjon
Gjeve årsakssamanhengen som hettittane blir omtalt i i Det gamle testamentet, har bibelforskarar før arkeologien sin tidsalder tradisjonelt sett på dei som ei mindre stamme busett i fjella i Kanaan i tidsalderen til patriarkane, inkludert Abraham. Dette biletet vart totalt endra av arkeologiske funn som plasserte senteret for Hatti/Hattusas-sivilisasjonen langt lengre nord, i dagens Tyrkia, og gjorde hettittane i Kanaan til ein periferi.
Den hebraiske Bibelen referer til «hettittane» i fleire passasjar, frå Første Mosebok til dei etter eksilbøkene Esra og Nehemja. Første Mosebok, kapittel 10 («Folkeslaga på jorda») knyt dei til ein eponymisk forfar Heth, ein etterkomar av Kam gjennom sonen Kanaan. Hettittane blir difor rekna saman med kanaanittane, dei opphavlege innbyggjarane av Det lova landet. Hettittane er vanlegvis skildra som eit folk som levde saman med israelittane – Abraham kjøpte den patriarkalske gravstaden Machpelah frå dei, og hettittane tenestegjorde som militære offiserar i hæren til kong David. I Andre kongebok 7:6 er dei derimot eit folk med sine eigne kongedøme, tilsynelatande lokalisert utanfor det geografiske området Kanaan, og mektige nok til å sende ein syrisk hær på flukt: ''«Herren hadde late aramearane få høyra larmen av vogner og hestar, larmen av ein stor hær. Då sa dei til kvarandre: 'Du skal sjå at Israels konge har leigd hetittkongane og egyptarkongane for å overfalla oss!'»''
Det er eit emne for stor debatt blant forskarar om dei bibelske «hettittane» har samband til 1) dei opphavlege hattiarane frå Hatti; 2) deira indoeuropéiske erobrarar (Nesili) som overtok namnet «Hatti» for det sentrale Anatolia, og som i dag blir referert til som «hettittane»; eller 3) ei kanaanittisk gruppe som kan ha vore eller ikkje ha vore knytt til det eine eller begge folka i Anatolia, og som òg kan vere eller ikkje vere identisk med det seinare etter-hettittiske (luvianske) samfunnet. Bjarte Kaldhol meiner at dei hettittane som blir omtalt i Bibelen «var hettittar som heldt til i Syria og Palestina etter at det store hettittiske riket var gått under rundt 1180 fvt. Dei var så å seie dei menneskeleg restane av eit stort ekspanderande imperium.»
Identitetsspørsmålet
Nokre forskarar har teke det synet at dei to folka er identiske. Bortsedd frå likskapen i namn var dei anatoliske hettittane ei mektig politisk eining i regionen lenge før riket deira kollapsa på 1300- og 1100-talet f.Kr., noko som burde gjere dei nemnt i Bibelen. Eit steinrelieff av løva som er funnen ved Beit-Sjean i nærleiken av Genesaretsjøen (i dag oppbevart i Israel Museum) og datert frå rundt 1700 f.Kr., tolkast av professor Bill Humble som ei stadfesting av denne identifikasjonen, sidan løver er hyppig avbilda i hettittisk kunst. I utreiinga for erobringa av Kanaan blir det sagt at hettittane budde «i fjella» og «mot nord» i tilhøve til Kanaan — ei skildring som passar med plasseringa og topografien til det opphavlege hettittiske riket som hadde stor innverknad i regionen før slaga ved Kadesj.
Arkeologisk oppdaging
Som skriftspråk brukte hettittane kileskrift. Arkeologiske ekspedisjonar har avdekt heile sett med kongelege arkiv på kileplater ved Hattushash, skrivne anten på akkadisk, det diplomatiske språket på den tida, eller ulike dialektar frå Hettittriket.
Det første arkeologiske beviset for hettittane var skrifttavlene funne i den assyriske kolonien Karum Kanesh eller Kayseri (dagens Kültepe). Desse inneheld skrifter om handel mellom assyriske handelsmenn og eit «Hattis land».
Ei tekst oppdaga av William Wright i 1884 på eit monument ved Boğazköy om eit «folk av Hattusa», tilsvarte avgjorde hieroglyfar frå stadane Aleppo og Hamat i det nordlege Syria. I 1887 avdekte utgravingar i Tell El-Amarna i Egypt den diplomatiske brevvekslinga til farao Amenhotep III og sonen hans Akhenaton. To av breva var frå «kongedømmet Kheta» – tilsynelatande lokalisert i same region som den mesopotamiske referansen «Hattis land» – og var rett nok skrive med standard akkadisk kileskrift, men på eit ukjent språk – sjølv om forskarar kunne lese det, var det ingen som forstod det. Archibald Sayce foreslo seinare at Hatti og Khatti i Anatolia var identisk med «kongedømet Kheta» som var nemnt i egyptiske tekstar, omfram òg med dei bibelske hettittane. Andre, som Max Müller, er samd i at Khatti truleg var Kheta, men foreslo å knyte det til Kittim i Bibelen heller enn til «Heths born». Sayces identifikasjon vart uansett den aksepterte hos dei fleste i løpet av tidleg 1900-tal, og namnet «hettitt» blir knytt til den oldtidssivilisasjonen som vart avdekt ved Boğazköy.
I løpet av dei sporadiske utgravingane ved Boğazköy (Hattusa) som byrja i 1906, fann arkeologen Hugo Winckler eit kongeleg arkiv med 10 000 tavler, skrive med kileskrift på anten akkadisk eller det same ukjende språket som i dei egyptiske breva frå Kheta – såleis stadfesta han identiteten til dei to namna. Han beviste òg at ruinane ved Boğazköy var det som stod igjen av hovudstaden til eit mektig rike som ei tid kontrollerte det nordlege Syria.
Under leiing av det tyske arkeologiske instituttet, DAI, har det vore pågåande utgravingar ved Hattusas sidan 1907, berre avbrote av begge verdskrigane. Kültepe vart med hell utgrave av den no avlidne professoren Tahsin Özgüç sidan 1948. Mindre utgravingar og feltarbeid har vorte gjort i dei umiddelbare omgjevnadane av Hattusa, blant anna Yazılıkaya, ein heilagdom i fjellet som inneheld talrike relieff hogge ut av fjellet som avbildar ulike hettittiske herskarar og gudar. Éit av klipperomma i Yazilikaya er utstyrt med nisjar i veggene, som ein lurte på om kunne ha innehalde dei kremerte restane av medlemmane av kongehuset - men noko bevis for dette vart aldri funne. Rart er det at ein aldri har lokalisert nokre hettittiske kongegraver.
Historie
Det hettittiske kongedømmet har konvensjonelt vorte delt i tre epokar, det gamle Hettittarriket (ca 1750–1500 f.kr), det midterste Hettittarriket (ca 1500–1430 f.Kr), og det nye Hettittarriket (sjølve Hettittarriket, ca 1430–1180 f.Kr).
Saverne
Saverne (tysk Zabern) er ein by og kommune nordaust i Frankrike. Han er sous-préfecture (underprefektur) i departementet Bas-Rhin i regionen Alsace, og har om lag 11 000 innbyggjarar. Byen ligg ved foten av Vogesane og 45 km nordvest for Strasbourg.
I 2006 hadde sjølve Saverne eit folketal på 11,907, og helie byområdet med omland hadde 17,482 innbyggjarar.
Historie
Saverne vart før i tida kalla Tres Tabernae Cesaris (Cæsar sine tre vertshus), fordi det låg tre vertshus her der reisande ofte byta oksar på grunn av den bratte stiginga opp til Lorraineplatået, og var ein viktig stad i romartida. Etter at staden vart øydelagd av germanske alemannarar vart han bygd opp att på ny av keisar Julian.
Under den tyske bondekrigen vart byen okkupert av opprørarane i 1525, men dei vart drivne ut av Antoine, hertug av Lorraine. Byen vart hardt råka under trettiårskrigen, men bispepalasset som då vart øydelagt, vart bygt opp att like etter. I 1852 vart bygningen omgjort av Louis Napoleon til bustad for enkene til riddarar i Légion d'honneur.
Saverne vart erobra av Tyskland i 1871, og annektert av Frankrike igjen etter den første verdskrigen.
Hettittane
Historie
Det tidlegaste kjende medlemen av ei hettittisktalande slekt, Pithana, var busett i byen Kussara. På 1700-talet f.Kr. gjorde Anitta, sonen hans, den hettittisk-språklege byen Neša til ein av hovudstadene sine, og nytta hettittisk til inskripsjonar der. Likevel vart Kussara verande den dynastiske hovudstaden i eit hundreår inntil Labarna II introduserte Hattusa som den nye dynastiske hovudstaden, moglegvis tok han på denne tida herskarnamnet «Hattusili» ('[herskar] av Hattusa'.
Saverne
Historie
I 1913 fornærma ein tysk offiser ei gruppe alsassiske rekruttar med å kalle dei «Wackes», som er eit svært nedsettande uttrykk for alsassarar. Innbyggjarane i byen demonstrerte, noko som førte til ein overdriven militær motaksjon med ulovlege arrestasjonar. Dette er opphav til uttrykket zabernisme (frå det tyske namnet på byen), som tyder misbruk av militær makt eller ulovleg åtak.
Hettittane
Historie
Det gamle kongedømmet, sentrert rundt Hattusa, nådde høgdepunktet sitt i løpet av 1500-talet f.Kr., og greidde på eit tidspunkt å herje Babylon, men gjorde ingen forsøk på å ta herredømmet der, noko som gjorde det mogleg for kassittarar, ei folkegruppe frå Zagrosfjella, å vekse til ein maktfaktor og styre over Babylon i meir enn 400 år.
I løpet av 1400-talet f.Kr. forfall Hettittarriket til ein uviktig stat, men vann makta si attende med regimet til Tudhaliya I frå ca 1400 f.Kr. Under Suppiluliuma I og Mursili II voks Hettittarriket til å omfatte det meste av Anatolia og delar av Syria og Kanaan. Ved 1300 f.Kr. stod hettittane på grensa mot det egyptiske interesseområdet, noko som førte til slaget ved Kadesj i 1274 f.Kr. mellom hettittane leia av kong Muwatalli II frå byen Kadesj og ein egyptisk hær leia av farao Rameses II av Egypt. Det var truleg det største slaget med stridsvogner som nokon gong hadde vorte utkjempa. Egyptarane framstilte seg i etterkant som sigerherrar, men av hettittiske leirtavler kan vi i dag lese at hettittane sat med makta over Syria i lang tid etter slaget.
Borgarkrig, plyndringstokt frå kaskaane i nord, og rivaliserande krav på trona vart kombinert med den ytre trusselen frå havfolka. I åra 1200-1185 f.Kr. viser alle hettittiske byar teikn til uro, og mange vart forlatne. Ugarit vart øydelagt. I Hattusa vart kongepalass og tempel brunne, men truleg tømt for verdiar i forkant. Ei tekst ber inntrengjande om at korn må sendast til Hattusa, og kornimporten via hamnebyen Ura kan ha stoppa opp som ei følgje av tokta til havfolka. Ca. 1160 f.Kr. hadde riket igjen kollapsa. Småkongedøme under assyrisk overherredøme kan ha halde fram til rundt 700 f.Kr., og bronsealderen sine hettitiske og luviske dialektar utvikla seg til dei sparsamt dokumenterte språka lydisk, lykisk og karisk.
Leivningar av desse språka overlevde til persisk tid, men forsvann ved utbreiinga av hellenismen.
Det er trudd at hettittane hadde det første konstitusjonelle monarkiet. Det bestod av ein konge, familien hans, eit pankus (ei form for hoff og statsadministrasjon som overvaka aktivitetane til kongen), og eit ofte opprørsk aristokrati. Rettsvesenet deira var langt mildare enn lovane hos dei gamle babylonarane, som hadde dødsstraff for å stelle i stand bråk på utestader. Under hettittane var berre eit fåtal lovbrot å rekne som verkelege lovbrot. Til og med overlagt drap medførte berre ei bot – rett nok ei særs stor bot. Straffa for tjuveri var berre å betale tilbake det beløpet som var stole. Til gjengjeld fanst det ingen privat eigedomsrett til jord. Hos sumerarar og amorittar kunne folk eige land, men hos hettittane tilhøyrde jorda kongen, som leigde ut teigar til bøndene, føresett at dei tenestegjorde i hæren hans.
Språk
Hettittisk språk er nedteikna fragmentarisk frå omtrent 1800-talet fvt. (i Kültepetekster, sjå Ishara). Språket var i bruk fram til ca 1100 f.Kr. Av alle dei ulike indoeuropeiske språka på Anatolia er hettittisk best dokumentert.
Slik vart språket kjent som «hettittisk», sjølv om det ikkje var hettittane sitt eige namn for det. Sjølv kalla dei det for «nešili» ('[i veremåte] til [byen] Neša'), og difor har ein foreslått at ei meir teknisk korrekt nemning ville vere «nesittisk», men i dag er «hettittisk» for innarbeidd til å bli endra.
Grunna dei markante skilnadene til språket i struktur og fonologi, har ein del tidlege filologar, hovudsakleg Warren Cowgill, argumentert for at det burde klassifiserast som eit systerspråk til dei indoeuropeiske språka, heller enn eit dotterspråk (sjå Indo-hettittisk). Ved slutten av Hettittarriket var hettittisk vorte skriftspråk for administrasjon og for diplomatisk brevskriving. Folkesetnadene i det meste av Hettittarriket talte på denne tida luviske dialektar, eit anna indoeuropéisk språk i den anatoliske familien som hadde opphavet sitt vest for dei hettittiske områda.
Mytologi
Hettittisk religion og mytologi vert skildra som «eit kaleidoskopisk virvar av det dei sjølv kalla 'dei tusen gudane', som i røyndomen avgrensar seg til rundt 600». Mytologien var sterkt påverka av mesopotamisk mytologi, ein påverknad som auka med tida. I dei eldste tidene kan indoeuropeiske element enno bli identifisert, til dømes i toreguden Tarhund sin strid med slangen Illujanga. I lister over guddomane til hettittane finst òg havet, fjella og elvane. Hettittane anerkjende alle gudar dei trefte på, og dyrka difor òg gudane til folkeslag dei hadde overvunne i krig. Assyrarane overtok denne toleransen for andre sine religionar, og tillét difor jødane å dyrke Jahve etter at assyrarane hadde erobra og utsletta Judea.
Moderne museum
Muséet for anatoliske sivilisasjonar (tyrkisk Anadolu Medeniyetleri Müzesi) i Ankara i Tyrkia husar ei rik samling av hettittiske og anatoliske fortidsgjenstandar.
Natascha Heintz
Natascha Heintz er ein norsk paleontolog.
Heilagdagar i Noreg
Heilagdagslovgivinga vernar òg arbeidstakarane sine rettar til å få fri frå arbeid på heilagdagane. Heilagdagsfredning kan òg gjelde innan fiskeri, slik at det er forbode å setje eller trekke fiskereiskap på visse heilagdagar.
Heilagdagslovgivinga gjeld frå midnatt natta før heilagdagen og til klokka 24. Julaftan, påskeaftan og pinseaftan er helgedagsaftnar; då startar heilagdagsfreden klokka 1600. 1. mai og 17. mai er offentlege høgtidsdagar og langt på veg jamstilt med søndagar, men ikkje når det gjelder føresegner om kyrkjelege handlingar eller heilagdagsfreden.
Bakgrunnen for dei kristne heilagdagane er det tredje bodordet om å holde kviledagen heilag. Dei første kristne heldt som jødane den sjuande dagen (laurdagen) som kviledag, i samsvar med tradisjonen frå Det gamle testamentet. Etterkvart byrja dei kristne å feire Jesu oppstode på søndagen, og søndagen tok plassen frå sabbaten som heilagdag. Likevel er det nokre kristne samfunn, mellom dei adventistane, som held på laurdagen som kviledag.
Talet på heilagdagar varierer frå land til land, og det har variert gjennom tidene. Heilagdagane var frå gammalt fastsett i Kristian den femtes norske lov. I Danmark og Noreg vart talet på heilagdagar kraftig redusert frå 1771 gjennom Festdagsreduksjonen. Etter siste krig vart bots- og bededagen flytt til etterfølgjande søndag, og første mai vart innført som offentleg høgtidsdag.
Natascha Heintz
Frå 1960 til 1966 var ho tilsett ved Norsk Polarinstitutt. Frå 1967 til oppnådd aldersgrense var ho knytt til Paleontologisk museum ved Universitetet i Oslo, først som konservator, seinare som førstekonservator og i ein periode var ho òg styrer for museet. Det vitskaplege området hennar omfattar m.a. studium av fossile urfisk og primitive fisk. Ho har hatt ei rekkje verv i norsk museumsliv, og gjorde ein stor innsats for å formidla vitskap. Det var til dømes Heintz som tok initiativ til å oppretta ein eiga skuleteneste ved dei naturhistoriske musea på Tøyinga (no Naturhistorisk museum).
Hede
Hede er namnet på ein type landskap (biotop) som finst i Danmark og Schleswig-Holstein i Nord-Tyskland. Heden liknar på det norske lyngheilandskapet, men utan fjellgrunn som basis.
Den arabiske verda
Den arabiske verda (arabisk العالم العربي, Al-Alam Al-Arabi) er eit område som strekkjer seg frå Oman i aust til Mauritania i vest som famnar om 22 land med ein samla befolkning på over 330 millionar. Med unntak av Saudi-Arabia var den arabiske verda under vestleg kolonistyre fram til kort tid etter den andre verdskrig så då vart til meir eller mindre sjølvstendige statar. Den arabiske ligaen vart oppretta i 1945 som felles organisasjon for dei arabiske landa. Den tidlegare presidenten i Egypt, Gamal Abd al-Nasser, prøvde å samle den arabiske verda i Den sameinte arabiske republikken som bestod av Egypt og Syria.
Hede
Hedane oppstod i følgje danskane som eit resultat av at innbyggjarane i tidlegare tider fjerna skog og rydda for stein for å ha opne beitemarker. Jordsmonnet var så tynt at det vart utpint på relativt få år, og måtte leggast brakk for å ta seg opp igjen. Dette var ikkje vellykka, og landskapet er i dag mest eigna som sauebeite og turterreng. Store hedeområde er i dag lagt ut som naturpark. Skogvekst har i nyare tid tatt tilbake noko av hedane.
Es ist euch gut, daß ich hingehe
Es ist euch gut, daß ich hingehe, BWV 108, er ein kyrkjeleg kantate komponert av Johann Sebastian Bach.
Han vart komponert i Leipzig i 1725 for den fjerde sundagen etter påske, som dette året var den 29. april.
Koraltemaet er basert på salmen «Kommt her zu mir, spricht Gottes Sohn». Denne melodien er ei utgåve av den verdslege songen «Es ist nicht lang, daß es geschah», som òg vert kalla «Lindenschmied-Weise». Denne melodien kan sporast tilbake til Sør-Tyskland rundt 1490. Melodien dukkar opp i 1530 med tekst av Georg Grünwald som «Ain schöns newes Christlichs Lyed», som vart publisert for mennonittane eller baptistane.
Instrumentering og struktur
Stykket er instrumentert for to oboar d’amore, to fiolinar, bratsj og basso continuo, samt tre songsolistar (alt, tenor, bass) og firedelt kor.
Det består av seks satsar:
Fossebrea
Fossebrea  er eit fjell i Ål komune i Viken. Det har ei høgd på 1666 meter over havet og er det 904. høgaste fjellet i landet av fjella med primærfaktor på minst 50 meter.
Samfunnsøkonomi
Samfunnsøkonomi (òg kalla sosialøkonomi, statsøkonomi, nasjonaløkonomi eller politisk økonomi) er ein vitskap som studerer hushald med knappe ressursar. Utgangspunktet er at alle typar behov ikkje kan tilfredsstillast ved hjelp av tilgjengelege ressursar og at det derfor er nødvendig å velje.
Samfunnsøkonomi dreiar seg om samfunnsorganisering, produksjon, forbruk og fordeling.
Dei ulike greinene er mikroøkonomi, der enkeltaktørar såvel på produksjonssida som konsumpsjons-sida blir studert, og makroøkonomi, der ein økonomi som heilskap blir studert, med fokus på produksjon, arbeidsløyse og inflasjon. Dessutan har ein internasjonal økonomi som eit tredje område, der handel og kapitalflyt mellom landa blir studert.
Kjelde
Den svenskspråklege wikipediaen, art. Nationalekonomi, som lesen 10. mars 2009.
Bjørnsund fyrstasjon
Bjørnsund fyrstasjon er eit fyr som ligg på Bjørnsund i Hustadvika i Møre og Romsdal og var bemanna fram til 1993.
Lykta har ei høgd på 26 meter over havet og lysstyrken er 16 200 candela, som gjev ei rekkevidd på 15,3 nautiske mil.
Fyret vart bygd for å betre navigasjonstilhøva ved innseglinga frå Hustadvika til den indre leia. Fyret vart tent første gong i 1871. I 1882 vart det gjort krav frå fiskarane og andre overlosen om å gjere lyset sterkare, noko som skjedde i 1886. I 1902 vart det installert eit 2. ordens linseapparat. I 1899 vart det søkt om å få tåkesignal på fyret, men dette kom først i 1917. Ved tåke gav hornet eit signal kvart 10. sekund.
I 1948 fekk stasjonen elektrisk straum og ein supertyfon gav betre tåkesignal. Ein spesiell tåkedetektor vart installert for å skjere ned på mannskapet, men denne fungerte ikkje under dei tøffe vêrtilhøva på Hustadvika.
Ghamarah
Ghamarah er ein busetnad i Ras al-Khaimah i Dei sameinte arabiske emirata.
Tsjita
Tsjita (russisk Чита) er ein by i Russland, i Sibir, og hovudstad i Zabajkalskij kraj. Han har like over 300 000 innbyggjarar. Byen ligg der elva Tsjita renn saman med elva Ingoda. Den transsibirske jernbanen går gjennom Tsjita. Byen er eit viktig industrisenter. Her finst eit universitet.
Bakgrunnsstoff
Tsjita by sin nettportal på russisk.
Gene Simmons
Gene Simmons fødenamn Chaim Witz i Haifa, Israel) er bassist og vokalist i heavy metal-bandet Kiss.
Den rumenske sjølvstendekrigen
Den rumenske sjølvstendekrigen vart utkjempa i 1877 mot Det osmanske riket. 16. april 1877 signerte Kongedømet Romania og Det russiske riket ein avtale i Bucureşti der russiske troppar fekk passere gjennom dei rumenske landområda, mot at Russland respekterte integriteten til Romania. Mobiliseringa byrja og om lag 120 000 soldatar vart samla saman sør i landet for å forsvare seg mot eventuelle åtak frå osmanske styrkar frå sørsida av Donau. 24. april 1877 erklærte Russland krig mot Det osmanske riket og troppane gjekk inn i Romania.
Gene Simmons
Gene kom til USA i 1957 frå Israel, og bytte då namn til Eugene Klein.
Den rumenske sjølvstendekrigen
Oversyn
21. mai 1877 erklærte Mihail Kogălniceanu i det rumenske parlamentet sjølvstende til Romania etter ønske frå det rumenske folket. Ein dag seinare vart ei lov signert av fyrst Carol I. Dagen etter avslutta styresmaktene utbetalingane av skatt til Tyrkia (914 000 lei), og summen gjekk i staden til krigsministeren.
Gene Simmons
Simmons skal etter eige utsagn ha nedlagt over 4000 kvinner. Han har hatt forhold med Diana Ross, Cher og Liv Ullmann. Han har fleire gongar kommentert at han aldri har hatt sex utanfor sitt langvarige forhold med den tidlegare Playboy-bunnyen Shannon Tweed. Han er for tida busett i ein gigantisk villa i Hollywood saman med Shannon og sine to barn Nick og Sophie.
Gene er og har alltid vore fråhaldsmann, og korkje røyker, drikk alkohol eller tar narkotika. I nyare tid har me sett Gene Simmons i TV-serien Rock School, der han er musikklærar for ein skuleklasse på ein erke-engelsk skole, og lærar dei til å bli «rockarar». TV-serien kulminerer med at skuleklassen varmar opp for Motörhead med stor suksess. Den nyaste serien hans er Gene Simmons Family Jewels, eit virkelighetsdrama om musikaren, investoren og familiemannen Gene. Gene har sagt at Kiss vil arrangere «Kiss idol», fordi Kiss skal vare for «evig».
Den rumenske sjølvstendekrigen
Oversyn
I starten ønskte ikkje Russland å samarbeide med Romania sidan dei ikkje ville at Romania skulle delta i fredsforhandlingane etter krigen, men russarane møtte svært sterk motstand frå den tyrkiske hæren på 50 000 mann leidd av Osman Pasha ved omleiringa av Pleven (Plevna).
Storhertug Nikolaj bad då Carol I om støtte og foreslo at den rumenske hæren kunne slå seg saman med den russiske. Carol I godtok forslaget og tok sjølv kommandoen over hæren.
Rumenarane vann slaga ved Griviţa og Rahova, og 28. november 1877 kapitulerte Plevna og Osman Pasha overgav byen, garnisonen og sverdet sitt til den rumenske obersten Mihail Cerchez. Etter at Plevna var inntatt returnerte den rumenske hæren til Donau og vann slaga ved Vidin og Smârdan. 19. januar 1878 bad Det osmanske riket om våpenkvile, som vart akseptert av Romania og Russland. Romania vann krigen, men tapte om lag 10 000 mann. Sjølvstende vart anerkjend av Sentralmaktene 13. juli 1878.
Myljonuten
Myljonuten er eit fjell i Ål komune i Viken. Det har ei høgd på 1665 meter over havet og er det 914. høgaste fjellet i landet av fjella med primærfaktor på minst 50 meter.
Den rumenske sjølvstendekrigen
Etterverknad
Fredsavtalen mellom Russland og Det osmanske riket vart signert i San Stefano 3. mars 1878. Russland heldt ikkje avtalane i traktaten frå 4. april 1877 om å respektere landegrensene til Romania, men avtalen vart ikkje anerkjend av Sentralmaktene og etter fredsforhandlingane i Berlin i 1878 vart det avgjort at Russland skulle gje Romania sjølvstendet sitt. Områda Dobrogea, Danubedelta og Slangeøya (Insula Şerpilor) skulle overførast til Romania, men Russland okkuperte den sørlege delen av Bessarabia (Cahul, Bolgrad og Ismail), som etter Paristraktaten i 1856 etter Krimkrigen vart inkludert i Moldavia.
Kjelder
Roemeense Onafhankelijkheidsoorlog
Hellevik fyrstasjon
Hellevik fyrstasjon er eit fyr som ligg ved Haramsfjorden i Ålesund kommune i Møre og Romsdal.
Fyret vart oppretta som eit privat fyr i 1880, men overteke av Staten i 1883. Fyret var bemanna fram til 1973 og i 1988 vart det erstatta av ei fyrlykt like ved.
Synnøve Søndergaard
Synnøve Søndergaard er ei norsk samisk fagforeiningskvinne og politikar, frå 2017 til 2021 medlem av Sametinget, innvald for Arbeidarpartiet frå Gáisi valkrets.