cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mo Idrettslag
Mo Idrettslag er eit idrettslag heimehøyrande i Mo i Rana. Laget vart stifta som Mo Idrætsforening 5. mai 1904, dagens namn er frå 1920. Sidan 1988 er idrettslaget ein reindyrka fotballklubb. Klubben spelar heimekampane på nye Sagbakken stadion, ei bane med kunstdekke innvigd i 2009. Det fyrste Sagbakken stadion vart teke i bruk i 1964. Laget opptrer i brune trøyer og kvite bukser og strømper.
Før Mo Idrettslag vart fotballklubb, var laget også aktivt med i bordtennis, friidrett, handball, orientering og turn. Fotballaget Mo var på sitt beste i 1970/-80-åra, med semifinalespel i 1980 mot den komande noregsmeisteren Vålerengen IF som høgdepunkt. Fotballgruppa i Mo IL kom ut eit økonomiske uføre på slutten av 1980-talet, noko som i 1988 førte til at dei andre gruppene trekte seg ut eller vart nedlagde.
I 2015 spelar Mo IL på nivå fire i norsk fotball.
Ho Siri
Ho Siri var namnet på trepøsen som tidlegare vart brukt som toalett ombord i fartøy. Ho hadde gjerne eit volum på 10–12 liter, var solid lagga, og hadde ein tamp i handtaket. Før bruk vart ho fylt med ei passeleg mengd vatn. Den som skulle bruke pøsen sette seg på ein eigna stad på dekk. Etter bruk vart ho skyld med sjø henta med ein kastepøs. Ho Siri hadde gjerne sin faste plass i eit stativ ved rekkja.
Tropesjukdommar
Tropesjukdommar er fleire sjukdommar som hovudsakleg opptrer i lag med tropisk klima. Utbreidde tropiske sjukdommar er malaria, filariasis, leishmaniasis, schistosomiasis og sovesjuke. Ulike bakteriar, virus, protozoar, sopp og ormar kan føra til infeksjon med ein tropesjukdom. Dei blir ofte spreidde gjennom vektorar som insekt (t.d. malariamygg og tsetsefluge). Det medisinske feltet som har med tropesjukdommar å gjera blir kalla tropemedisin.
Øksfjorden i Lødingen
Øksfjorden er ein fjord i Lødingen kommune i Nordland. Fjorden strekkjer seg 24 km nordaustover til Vestpolldalen.
Fjorden har innløp mellom Kalvhovudet på vest og Kolsvikholmen på aust like nord for Selsøyvær. Kvannkjosen er ei bukt og ei grend som ligg på vestsida av fjorden, like innanfor innløpet. Litt lenger nord ligg grenda Svartskardet på vestsida, like ved vika Vikpollen. Ingen av desse grendene har vegsamband til resten av kommunen. Lenger inn i fjorden ligg den veglause grenda Husjorda på austsida. Frå her og inn til Vestpollen som ligg inst i fjorden vert fjorden kalla Innerfjorden.
Tropesjukdommar
Sjukdommar som er vanlege i tropane, men også i kjøligare område, høyrer ikkje eigentleg til tropesjukdommane. Dette gjeld til dømes pest, kolera, koppar, tyfoid, paratyfoid, dysenteri og andre tarminfeksjonar. Amøbedysenteri finst også utanfor tropane, men gjev ikkje symptom i kalde område.
Luras
Luras (sardisk Lùras, Lùrisi) er ein kommune i Italia som ligg i provinsen Sassari i regionen Sardinia. Han har 2 556 innbyggjarar. Kommunen dekkjer eit område på 87.59 km² og ligg i ei høgd på 508 meter over havet.
Bozova
Bozova er eit distrikt i provinsen Şanlıurfa i Tyrkia, 38 km frå byen Şanlıurfa. Byen har kring 11 000 innbyggjarar (2010).
Bozova ligg eit fruktbart jordbruksområde som får vatn frå reservoaret bak Atatürkdemninga.
3. september
3. september er den 246. dagen i den gregorianske kalenderen (247. under skotår). Det er 119 dagar att av året.
Creative Commons
Creative Commons er ein organisasjon som har som mål å gjera det enklare å spreia kultur ved å gjera fleire litterære og kunstnariske verk lovleg tilgjengelege for kopiering og endring. For å gjera dette har dei etablert ein mellomting mellom tradisjonell opphavsrett og offentleg eigedom.
Organisasjonen har mellom anna stått for utviklinga av ei rekke lisensar som ein opphavsrettshaldar kan bruka til å avgrensa opphavsretten sin så mykje han vil. Lisensane er formulerte på eit enkelt språk og markerte med logoar med peikarar til ein meir detaljert omtale. Dei blei opphavleg utforma med tanke på rettssystemet i USA, men internasjonale medlemmer frå fleire land har òg prøvd å tilpassa dei til sine rettsområde.
186 Celuta
186 Celuta er ein ganske stor hovudbelteasteroide av S-typen.
Creative Commons
Bakgrunn
Gjennom åndsverklova heiter det når ein person skaper litterære eller kunstnariske verk, «§ 1. Den som skaper et åndsverk, har opphavsrett til verket». Dette vernet inneber at skaparen har einerett på verket, og det er forbode for andre personar å gjere endringar eller kopiere verket for å seinare publisere verket offentleg. Med den amerikanske åndsverkslova og opphavsretten som bakgrunn, vart Creative Commons grunnlagt for å skape eit rammeverk der opphavspersonen kunne dele eineretten til verket sitt, og på denne måten unngå at det måtte inngåast individuelle avtalar med opphavspersonen om ein ville nytte seg av eit verk. For å på best mogeleg måte tilpasse denne delinga etter opphavspersonen sitt ønske, har organisasjonen utvikla lisensar (avtalar) der opphavspersonen kan reservere seg visse rettigheitar, og enkelt velje kva rettigheitar ein vil behalde, og kva rettigheitar ein gir brukaren.
186 Celuta
Han blei oppdaga av brørne Paul Henry og Prosper Henry den 6. april 1878. Celuta blei den siste asteroiden Prosper fekk æra. Namneopphavet til asteroiden er ukjent.
Creative Commons
Bakgrunn
Dermed vil ein brukar som vil endre på eit bilete for å så publisere, kunne gjere dette utan å måtte spørje om løyve, såframt opphavsmannen til biletet har tillate det.
Dei ulike lisenselementa
Namngjeving: Lisenselementet namngjeving er eit element som ikkje kan veljast bort. Elementet er påbode, og opphavspersonen må alltid oppgi namn. Dette er også i samsvar med norsk lov.
Ingen endringar: Dette elementet tillèt berre spreiing og bruk av verket i uendra tilstand. Redigering av verket er forbode. Ikkje-kommersiell: Elementet «Ikkje-kommersiell» er berekna på åndsverk som ikkje skal nyttast til kommersiell bruk. Deling på same premissar: Under elementet «Deling på same premissar» ligg eit påbod om at redigering av verket berre kan spreiast på same premissar som det originale åndsverket.
Dei ulike lisensane
Utifrå lisenselementa er det danna seks lisensar som er grunnlaget for Creative Commons:
Bruk av Creative Commons
Creative Commons vert brukt av fleire nettsider for å sikre brukarane sine rettigheitar i forhold til deling og bruk. Døme på slike sider er blant anna Flickr, Deviantart og SoundCloud.
Dobbel fiolinkonsert av Bach
Konserten er kjend for det lette, men likevel uttrykksfulle forholdet mellom fiolinane gjennom heile verket. Den musikalske strukturen av stykket nyttar ein imitasjon av ein fuge og mykje kontrapunkt.
Konserten består av tre satsar:
I 1940 lagde George Balanchine ein ballett av denne musikken kalla Concerto Barocco.
Den første satsen av stykket finst i Woody Allen-filmen Hannah and her Sisters.
Bakgrunnsstoff
Violinkonzerte (Bach)
Ájos Nikólaos
Ájos Nikólaos (gresk Άγιος Νικόλαος) eller Aghios Nikolaos er ein by og ein kommune i periferieininga Lasíthi, der han er hovudstad, på Kreta i Hellas. Byen ligg i Mirambéllobukta, aust for hovudstaden på øya, Iráklio.
Administrativ inndeling
Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane Dei tre tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.
Ved folketeljinga i 2011 hadde kommunen 27 074 innbyggjarar, medan kommunaleininga Ájos Nikólaos hadde 20 679 og tettstaden med same namn 11 421 innbyggjarar.
Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:
Flekkefjord Fotballklubb
Flekkefjord Fotballklubb er eit idrettslag i Flekkefjord, stifta 31. mars 1905. Laget er den eldste, reine fotballklubben på Sørlandet. Flekkefjord spelar i raude skjorter og strømper, samt kvite bukser. Uenes stadion er heimebane.
Flekkefjord FK spelte mange sesongar i den gamle, eigentlege 3. divisjon. Etter nokre år på nivå fire i norsk seriefotball, vart det i 2007 bestemt å slå saman A-laga til Flekkefjord FK og Kvinesdal IL. Det nye laget, Lister FK, deltok sesongane 2008-10 i seriesystemet, men gjekk så i oppløysing. Sidan har Flekkefjord FK vore med att i seriefotballen, i 2015 på fjerdenivå i Noreg.
Forsommarane arrangerer Flekkefjord Fotballklubb fotballturneringa Agder Cup for gutar og jenter.
FS «Marjata» (1992)
F/S «Marjata» er eit norsk skip som gjer teneste for Forsvaret. Skipet vert nytta av Etterretningstenesta til militær etterretning og «forsking i Nordområda». Forsvarets forskingsinstitutt (FFI) tek seg av reiarlagsfunksjonen for «Marjata» og skipet markerer si militære forskingsrolle ved å bere orlogsflagg og har våpenskjoldet til FFI som reiarlagsmerke.
Gjennom tidene har totalt fire militære fartøy bore namnet «Marjata»; 1966–1975, 1976–1995, 1995–2016 og 2016–. I samband med at nye «Marjata» blei teke i bruk i 2016, bytta gamle «Marjata» namn til FS «Eger».
185 Eunike
185 Eunike er ein mørk og veldig stor hovudbelteasteroide med ein karbonhaldig og primitiv samansetnad.
Tre gongar har Eunike blitt observert medan han okkulterte stjerner.
Serveringsfat
Fat kan vera runde, ovale eller firkanta, og vera enkle eller dekorerte med bilete eller utskjeringar. Ein kan laga fat av mange ulike material, som keramikk, metall eller plast.
Nokre matretter er særskild vanlege å by fram på fat, til dømes kaker, ostemåltid og kanapéar.
Terapi
Terapi (frå gresk ϑεραπεία) eller behandling er forsøk på å åtgjerda helseproblem. For å velje terapiform må ein fyrst ha ein diagnose.
Kva som er riktig terapi er ikkje berre eit objektivt spørsmål, men avheng òg av personleg tru og vitskapssyn.
Lunamatrona
Lunamatrona (sardisk Lunamatròna) er ein kommune i Italia som ligg i provinsen Sud Sardegna i regionen Sardinia. Han har 1 699 innbyggjarar. Kommunen dekkjer eit område på 20.59 km² og ligg i ei høgd på 168 meter over havet.
Mara på Sardinia
Mara (sardisk Màra) er ein kommune i Italia som ligg i provinsen Sassari i regionen Sardinia. Han har 612 innbyggjarar. Kommunen dekkjer eit område på 18.64 km² og ligg i ei høgd på 257 meter over havet.
Eva Norén Eriksen
Eva Elisabeth Norén Eriksen ) er ein norsk lokalpolitikar som frå 2015 er ordførar i Røyken kommune for Høgre. Ho etterfølgjar Rune Kjølstad som Høgre-ordførar i kommunen.
Eriksen var i perioden 1999-2007 gruppeleiar for Bygdelista i Røyken. Ho har tidlegare òg vore leiar av idrettslaget ROS. Ho er aktiv i Lions kvinner.
Louisianakreolsk
Louisianakreolsk (Kréyol La Lwizyàn) er eit franskbasert kreolspråk som vert snakka av louisianakreolar, som hovudsakleg held til sør og sørvest i delstaten Louisiana i USA. Språket inneheld element frå fransk, indianske språk, spansk og vestafrikanske språk. Grammatikken i språket liknar på den ein finn i haitisk.
Louisianakreolsk blir særleg snakka i St. Martin Parish, New Roads og Edgard i Louisiana. Det finst også talarar i Aust-Texas og i Sacramento i California. Språket er under press både frå majoritetsspråket engelsk, standard fransk og cajun-fransk.
Språkprøve
Fader vår på louisianakreolsk (jf. norsk tekst):
Nou Papa ki dan siel-la Fé rekonnet ki to nom sin, Fé ki to règne vini Fé to volonté accompli Sûr la terre konmen dan siel-la. Donné-nouzòt jòrdi dipin ki nou bezwin. Pardon-nou offenses, Konmen nou osi pardon lezòt ki offens nou. Pa laissé nouzòt tombé dan tentation, Mé délivré nou depi mal.
Historie
Louisianakreolsk oppstod i den franske kolonien Louisiana gjennom store slaveplantasjar med innførite slavar hovudsakleg frå vestre Afrika. Ein stor del av slavane tala innbyrdes forståelege mandespråk. Området hadde også stor franskspråkleg innverknad, frå sjøfolk, plantasjeeigarar og -arbeidarar og andre fransktalande, etterkvart også cajunfolk som var utviste frå Nova Scotia på midten av 1700-talet. Etter den haitiske revolusjonen kom fleire haitiske flyktningar til Louisiana, noko som også kan ha påverka det lokale kreolspråket, sjølv om tidlegare teoriar om at øykreolsk blei importert til Louisiana verker vera tilbakeviste.
Altınova
Altınova er ein by og eit distrikt i provinsen Yalova i Marmararegionen i Tyrkia. Byen har kring 11 000 innbyggjarar (2010).
Sjukehus
Sjukehus, også kalla hospital, er ein institusjon som yter medisinsk hjelp. Det vert ofte skilt mellom somatiske og psykiatriske sjukehus.
I Noreg finst det i det offentlege helsevesen tre typar somatiske sjukehus; lokalsjukehus, sentralsjukehus og regionsjukehus. Alle norske regionsjukehus er også universitetssjukehus. Nokre av dei, t.d. Rikshospitalet, har landsfunksjonar. I tillegg finst ei rekkje private sjukehus, som også i omfattande grad har avtaler med dei regionale helseføretaka om refusjonar for medisinsk handsaming. Ordninga «fritt sjukehusval» gjer at pasientar i dag fritt kan velje å la seg undersøke og handsame ved alle lokalsjukehus eller private sjukehus med avtale.
Hotel California
«Hotel California» er tittelsporet på eit album med same namn av Eagles og kom ut på singel i februar 1977. Songen er ein av dei mest kjende songane innan albumorientert rock. Songen er skriven av Don Felder (musikk), Don Henley og Glenn Frey (tekst). På originalinnspelinga syng Henley solovokal og han endar med ein lang gitarsolo av Felder og Joe Walsh. Songen har fått mange tolkingar av fans og kritikarar, men Eagles har skidlra songen som «tolkinga deira av det gode livet i Los Angeles». I ein dokumentar frå 2013 kalla History of the Eagles sa Henley at songen var om «ei reise frå uskuld til erfaring...det er alt».
Historie og ry
«Hotel California» toppa Billboard Hot 100-lista i USA i ei veke i mai 1977 og nådde tiandeplassen på Easy Listening-lista. Billboard rangerte songen på 19. plassen for årslista i 1977. Tre månader etter songen kom ut hadde singelen seld til gullplate for ein million selde eksemplar i USA. Eagles vann òg årets singel for 1977 med songen i 1978.
I 2009 hadde songen seld til platina for ein million digitale nedlastingar.
Songen er ein av dei mest populære og kjende songane til Eagles og har vore spelt fast på konsertane deira sidan han kom ut. Konsertversjonar finst på Eagles Live frå 1980 og i ein akustisk versjon i 1994 på Hell Freezes Over. Hell Freezes Over-versjonen vart framført med åtte gitarar og ein spanskklingande stil, med Don Felder sitt flamenco-inspirerte arrangement i introen.
Glenn Frey skildra opphavet til songen:
Tolking
Teksten er ei surrealistisk soge om ein trøytt reisande som sjekkar inn på eit luksushotell. Hotellet verkar først fristande, men syner seg å vere ein marerittstad der «you can check out anytime you like, but you can never leave» (du kan sjekke ut når som helst, men aldri dra). Songen er ein allegori om hedonisme, sjølvøydelegging og grådigheit i musikkindustrien seint i 1970-åra. Don Henley kalla det «vår tolking av overklasselivet i Los Angeles» og la seinare til: «Det er i hovudsak ein song om det mørke underlivet i den amerikanske draumen og om utsvevande liv i Amerika, som er noko me kjenner godt til.» I 2008 skildra Don Felder opphavet til teksten:
Omgrepet «colitas» i det første verset tyder «små endar» på spansk og var mexicansk slang for knoppane på cannabisplanter (marihuana).
I eit intervju i 2009 med The Plain Dealer spurte John Soeder Don Henley dette om teksten:
Henley svarte:
I følgje Glenn Frey i omslaget til The Very Best Of var bruken av ordet «steely» i teksten «They stab it with their steely knives, but they just can't kill the beast,» eit ordspel på bandet Steely Dan, som hadde nytta teksten «Turn up the Eagles, the neighbors are listening» i songen sin «Everything You Did».
Diagnose
Diagnose (frå gresk dia, 'ved' og gnosis, 'kunnskap') er det å finna fram til ein sjukdom ved hjelp av symptom og andre teikn.
Hotel California
Harmonisk struktur
Introduksjonen og versa nytta ein akkordprogresjon som er åtte taktar lang. Kvar takt er gjeven ein enkel akkord. Sju forskjellige akkordar er nytta i dei åtta taktane. Når songen opnar er det først i den åttande takten at ein akkord vert repetert. Songen vart opphavleg spelt inn i h-moll.
Akkordane er som følgjer:
Diagnose
I Noreg og internasjonalt nyttar ein International Classification of Diseases (ICD) som kodeverktøy for å klassifisere sjukdom. Ein nyttar for tida (2016) den tiande utgåva, ICD-10. Den ellevte utgåva, ICD-11, er under arbeid og planlagt utgjeve i 2018.
Hotel California
Harmonisk struktur
Den åtte taktar lange sekvensen vert reptert i introen, for kvart vers og i avslutninga, der det dannar den harmoniske rama for den lange gitarsoloen mot slutten av songen. Ei forklaring av progressjonene r at det ein vanleg flamenco-progresjon kalla «spansk progresjon» (i-VII-VI-V i ein frygisk kontekst) med etterfølgjande kvintar i mellom.
Andre versjonar
Mange andre artistar har spelt inn versjonar av «Hotel California»:
Parodiar
Av parodiar finn ein:
Skolekorps
Skolekorps er ein type musikkorps der barn og ungdom speler, ofte med tilknyting til ein særskild skole. Korpsa gjev medlemmene opplæring i å spela eit instrument eller i drilling, og opptrer ved visse høve, særleg ved syttande mai-markeringar.
Norske skolekorps er ein viktig utdanningsinstitusjon som rekrutterer musikarar til det profesjonelle musikklivet. Korpsa blir i stor grad drivne av foreldre, men med innleide profesjonelle krefter. Skolekorpsmusikantar er normalt i alderen 7-19 år. Eldre musikantar, gjerne frå 15 år og oppover, kan også spela i amatørkorps.
Besetning
I tillegg kan ein ha med andre instrument, som obo, fagott, althorn og sopransaksofon
Skolekorps i Noreg
Noreg har to landsdekkande organisasjonar for musikkorps der skolekorps er med. Dei er Norges Musikkorps Forbund og Korpsnett Norge.
Pål Benum
Pål Sverre Benum er ein professor i medisin og tidlegare langdistanseløpar frå Verdal. Benum er spesialist i ortopedi og arbeidde i mange år på ortopedi-avdelinga ved St. Olavs hospital i Trondheim. Åra 1962-64 vann han tre norske meisterskap på langdistansane 5000 m og 10000 m.
Medisin
Benum studerte medisin ved Universitetet i Oslo og Universitetet i Bergen. I 1974 avla han den medisinske doktorgraden. Frå 1982 var han professor ved Det medisinske fakultet ved Norges teknisk-naturvitenskapelige universitet. Han var sentral i oppbygginga av Ortopedisk avdeling ved universitetssykehuset St. Olavs Hospital.
Benum vart utnemnd til riddar av 1. klasse av St. Olavs Orden i 2006.
Sørkedalen
Sørkedalen er ein dal nordvest i Oslo mellom Voksenåsen og Tryvannshøgda i aust og Venneråsen i vest. Han er eit eige bygdesamfunn med ein kultur som skil seg distinkt frå resten av byen, mellom anna ein breiare og distriktsprega dialekt. Busetnaden består i stor grad av gardar.
Pål Benum
Idrett
I OL-sesongen 1964 sette Benum i Stockholm sin endelege personlege rekord på 5 000 m med eit løp på 14.06,6. Den 2. september 1964 gjorde han sitt livs sterkaste milløp då han på Bislett stadion fylgde Odd Fuglem nesten heile vegen i eit løp som gjekk i eit tempo langt under norsk rekord. Fuglem sin nye milrekord kom til å lyde på 29.09,4, Benum vart klokka inn på 29.13,6. Dermed fekk begge billett til Sommar-OL 1964 i Tokyo, der Benum vart nummer 19 på 10 000-meteren.
Sørkedalen
Sørkedalselva renn gjennom dalen og ut i Bogstadvatnet. Sørkedalen er eit fint utgangspunkt for skiturar i Nordmarka.
Pål Benum
Idrett
Han la opp etter 1965-sesongen.
Sørkedalen
Sørkedalen er om lag 10 km lang og ligg hovudsakleg innanfor Markagrensa, bortsett frå det sørlegaste området nærast Bogstad som ligg i bydel Vestre Aker.
It Happened at the World's Fair
It Happened at the World's Fair er det 17. albumet til Elvis Presley, gjeve ut på RCA Victor i mono og stereo, LPM/LSP 2697, i april 1963. Innspelinga fann stad i Radio Recorders i Hollywood den 30. august og 22. september 1962. Det nådde fjerdeplassen på Billboard Top Pop Albums.
Sørkedalen
Sørkedalen skole ligg midt i den vidaste delen av Sørkedalen.
It Happened at the World's Fair
Innhald
Innspelinga var først planlagt for 28. og 29. august, men vart utsett då Presley vart sjuk og berre to av songane som vart spelte inn den første kvelden 30. august vart rekna som bra nok. Ti songar vart spelte inn for albumet. To av dei var skrivne av favorittlåtskrivaren til Presley, Don Robertson (som deltok på klaverinstrument på albumet), og ein song av Otis Blackwell og Winfield Scott, som hadde skrive hitten «Return to Sender» året før. Desse tre songane, «I'm Falling In Love Tonight», «They Remind Me Too Much of You» og «One Broken Heart for Sale», vart gjevne ut på samlealbumet Command Performances: The Essential 60s Masters II i 1995.
«One Broken Heart for Sale» og «They Remind Me Too Much of You» vart gjevne ut på singel den 29. januar for å marknadsføre både albumet og filmen. «Broken Heart» nådde 11. plassen på Billboard Hot 100, og B-sida 53. plassen. Singelen selde til gullplate. «One Broken Heart For Sale» vart den første singelen på RCA av Presley som ikkje nådde topp 5 på singellista, om ein ser bort frå «Shake Rattle and Roll» som vart gjeven ut 31. august 1951 samstundes med alle dei andre songane frå debutalbumet til Presley.
Valter Birsa
Valter Birsa er ein slovensk fotballspelar som har spela i angrep for Auxerre i den franske toppdivisjonen, Ligue 1, og for det slovenske landslaget. Han vart den yngste slovenske A-landslagsspelaren nokon gong, då han debuterte for landslaget som 18-åring.
Odd
Odd er eit namn som kan stå åleine som mannsnamn og som namnedel i både manns- og kvinnenamn. Namnedelen har norrønt opphav og kan tyda noko kvast, som ein pil- eller spydspiss.
Odd er eit mykje brukt namn i Noreg. I 2009 var det 23 245 som hadde Odd som første førenamnet, men berre 5 637 hadde det som einaste førenamn. Namnet var mest brukt på førstedelen av 1900-talet, med ein topp i 1920-åra. Då kunne opptil 2,5 % av nyfødde gutar få namnet årleg.
Kultur
Orvar-Odd er namnet på ein norrøn sogehelt. Namnet tyder 'Pile-Odd' eller til og med 'Pilspiss'.
Merknad
I nyare tid har menn som heiter Odd opplevd at engelsktalarar ser litt rart på dei, ettersom odd tyder rar eller underleg på engelsk.
Ancash-regionen
Ancash-regionen er ein region i Peru med kystlinje mot Stillehavet midt i landet. Han har grenser mot La Libertad-regionen i nord, mot Huánuco-regionen i aust og mot Lima-regionen i sør. Ancash-regionen er på 35 914 km² og har 1 039 415 innbyggjarar (2005). Regionhovudstaden er Huaraz.
1. divisjon fotball for menn 1985
1. divisjon 1985 starta 29. april og slutta 13. oktober.
Ancash-regionen
Politisk inndeling
Regionen er delt inn i 20 provinsar som igjen er delt inn i til saman 165 distrikt. Liste av namn på provinsane med provinshovudstadnamn:
1. divisjon fotball for menn 1985
Det vart spelt 22 rundar. Dei to nedste laga rykte ned, medan laget som enda på 10. plass spelte kvalifisering mot dei to laga som kom på andreplass i kvar si avdeling i 2. divisjon. Det vart gjeve to poeng for siger og eitt poeng for uavgjort.
Serien vart avgjort i siste serierunde, i kampen mellom Rosenborg og Lillestrøm på Lerkendal Stadion. Lillestrøm hadde leia serien sidan fjerde runde, men Rosenborg låg berre eitt poeng bak då det stod att éin kamp. Rosenborg vann 1–0 føre 28 569 tilskodarar, noko som framleis er tilskodarrekorden på Lerkendal, og vann serien med eitt poeng.
I kampen mellom Rosenborg og Bryne vart 7 000 tilskodarar sleppt inn gratis på Lerkendal, fordi ein var redd for at folk skulle verte skadd i køane utanfor. Kampen hadde 18 000 betalende tilskodarar.
Voodoo
Voodoo (òg skrive vaudou, vodou og vodun; av fonspråket i Benin, «guddom, ånd») er ein synkretisk religion eller ei sekt med opphav i det karibiske landet Haiti. Det er ei blanding av stammereligionar frå Vest-Afrika, arawakiske religionar og katolsk kristendom som vart til då det kom afrikanske slavar til Haiti på 1500-talet, og dei vart tvinga til å konvertere til religionen til slavehaldarane. Dei klarte likevel i stor grad å halde på dei tradisjonelle afrikanske truene sine.
Han er svært myteomspunnen og mest kjend for den såkalla voodoodokka, som visstnok skal kaste ei forbanning over personen ho symboliserer, og fenomenet zombiar (levande døde). Det finst eit utal variantar av voodoo, men felles for dei alle er sjamanisme og bruk av naturmedisin. Nemninga vert også ofte brukt om liknande kultformer andre stader i Karibia og nordaust i Sør-Amerika. Dessutan finst det ein liknande kult som har vore utbreidd blant svarte i sørstatane i USA under namnet «hoodoo».
Emet
Emet er ein by og eit distrikt i provinsen Kütahya i Egearregionen i Tyrkia. Byen har kring 11 000 innbyggjarar (2010).
14. september
14. september er den 257. dagen i den gregorianske kalenderen (258. under skotår). Det er 108 dagar att av året.
Primstaven
Den vesle krossmessa, markert med ein kross, til minne om tilbaketakinga av den heilage krossen frå persarane. Siste fristen for å ha kornhausten i hus og ta dyra heim frå setra.
Lapseki
Lapseki (gresk Λάμψακος, Lampsakos) er ein by og eit distrikt i provinsen Çanakkale i Tyrkia. Byen har kring 11 000 innbyggjarar (2010).
Hovudnæringa i distriktet Lapseki jordbruk, men fiske og turisme er òg viktig. Dei mest kjende produkta frå distriktet er kirsebær og fersken, og det arrangerast ein kirsebærfestival i byen kvart år i byrjinga av juni.
Historie
Byen vart grunnlagt av greske kolonistar frå Fokaia på 500-talet fvt som Lampaskos. Like etterpå vart han ein hovudkonkurrent til Milet og kontrollerte handelen gjennom Dardanellane. Det moderne tyrkiske namnet er avleidd frå det opphavlege greske namnet. Lapseki vart grunnlagt rundt 500 fvt. og var ein av fire busetjingar langs Dardanellane på det tidspunktet.
I antikken hadde byen namnet Pityausa. Kong Mendrom forsvarte kolonistane frå Fokaia mot åtak frå dei lokale innbyggjarane, og han fekk prega myntar for første gongen i historia til byen. Myntane vart prega i namnet til dottera til kongen, Lapseke, og seinare vart byen gjeve dette namnet av kolonistane for å uttrykkje gjelda si til han. På denne måten vart namnet på byen Lampsakos, seinare Lapseki, heilt til i dag.
Byen var ein lang periode under austromarane, og gjekk deretter over på osmanske hender etter at han vart erobra av Süleyman pasja i 1356. På slutten av første verdskrigen var byen okkupert av britiske og franske styrkar. Byen byen frigjort 25. september 1922, mot slutten av den tyrkiske sjølvstendekrigen. I området er gravene 15 000 soldatar som mista livet i sjølvstendekrigen.
Mandas
Mandas (sardisk Màndas) er ein kommune i Italia som ligg i provinsen Sud Sardegna i regionen Sardinia. Han har 2 192 innbyggjarar. Kommunen dekkjer eit område på 45.02 km² og ligg i ei høgd på 457 meter over havet.
1. divisjon fotball for menn 1986
1. divisjon fotball for herrar 1986 starta 27. april og slutta 19. oktober.
Det vart spelt 22 rundar. Dei to nedste laga rykte ned, medan laget som enda på 10. plass spelte kvalifisering mot dei to laga som kom på andreplass i kvar si avdeling i 2. divisjon.
Dette var siste året det vart gjeve to poeng for siger.
Masainas
Masainas (sardisk Masàinas) er ein kommune i Italia som ligg i provinsen Sud Sardegna i regionen Sardinia. Han har 1 313 innbyggjarar. Kommunen dekkjer eit område på 23.69 km² og ligg i ei høgd på 57 meter over havet.
Igoumenítsa
Igoumenítsa (gresk Ηγουμενίτσα, albansk Gumenicë) er ein by og ein kommune i periferieininga Thesprotía, der han er hovudstad, i Ípiros i Hellas. I antikken vart byen kalla Titani. Byen ligg innanfor øya Kérkyra heilt nordvest i Hellas og grensar til Albania.
Administrativ inndeling
Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane Dei fem tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.
Ved folketeljinga i 2011 hadde kommunen 25 814 innbyggjarar, medan kommunaleininga Igoumenítsa hadde 17 902 og tettstaden med same namn 9 145 innbyggjarar.
Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:
Callao-regionen
Callao-regionen er minste regionen i Peru. Fastlandet av regionen ligg mot Stillehavet omkrinsa av Lima. I regionen finn ein hamnebyen Callao og øyane San Lorenzo, El Frontón, Cavinzas og Palomino. Callao-regionen er på 147 km² og har 1 810 568 innbyggjarar (2005). Regionhovudstaden er Callao.
Politisk inndeling
Regionen har berre ein provins, Provincia Constitucional del Callao.
Groruddalen
Groruddalen er eit dalstrøk i den nordaustlege delen av Oslo. Dalstrøket ligg i det tidlegare Østre Aker sokn i Aker kommune og heitte tidlegare Akersdalen.
Historie
På 1800-talet blei det drive med steinhogging i Groruddalen. I byrjinga av hundreåret brukte ein straffangar til arbeidet, men dette enda rundt 1850. I 1900 blei 191 personar registrerte som steinarbeidarar i nærområdet.
Busetnad
Området har om lag 165 000 innbyggjarar, medan det er over 60 000 arbeidsplassar der. Hovudtyngda av folkesetnaden bur i dalsidene mot nord og sør, mens folketettleiken i midten er noko lågare. Ei storstilt bustadbygging på 1960- og 1970-talet heva folketalet med nesten 70 % mellom 1960 og 1990.
Groruddalen har derimot hatt problem med den høgaste arbeidsløysa i Oslo og lågast utdanningsnivå. Dette er mykje av bakgrunnen til at regjeringa og Oslo kommune saman har sett i gang prosjektet «Groruddalssatsingen», eit tiårsprosjekt som skal medverke til å ruste opp miljøa, og heve livsvilkåra i dalen gjennom satsing på mellom anna kultur og kommunikasjon. Prosjektet starta i 2007.
Kommunikasjon
Veg- og banesamband går hovudsakleg langs med dalen. Grorudbanen, som er nytta av T-banelinje 2 og linje 5, Furusetbanen og Europaveg 6 går langs dalen i sør. I dalbotn går Hovudbanen og riksveg 163 (Austre Aker vei). På nordsida går T-banelinje 5, Grorudbanen og riksveg 4 (Trondheimsveien). Det er òg vegsamband og bussar som går på tvers av Groruddalen, men dei kommunikasjonslinjene vert ikkje alltid rekna for å vere fullt tilfredsstillande.
Ekko
Ekko, atterklang, eller dvergmål, er ein refleksjon av ein lyd som treffer den som høyrer, ei stund etter den direkte lyden. Kjende døme er ekko i ein brønn, eit stort rom eller frå ei fjellside. Eit sant ekko er ein enkelt refleksjon. Dersom lyttaren blir treft av mange ekko som glir over i kvarandre, blir det kalla reverberasjon.
Ekko blir brukt i mellom anna sonar og ekkokardiografi.
Mytologi
Ordet «ekko» kjem frå nymfa Ηχώ i gresk mytologi. Ekko snakka ustoppeleg til Hera så ho ikkje skulle bli var at mannen hennar Zevs dreiv hor. Hera avslørte dette og forbanna Ekko så ho berre kunne ta opp at det andre sa.
Fysikalsk kjemi
Fysikalsk kjemi er eit vitskapleg felt i overgangen mellom kjemi og fysikk. Fysikalsk kjemi dreier seg særleg om kjemisk termodynamikk, kjemisk kinetikk, kvantekjemi, statistisk mekanikk, og spektroskopi. Òg overflatekjemi og kolloidkjemi høyrer med her.
Milivoje Novaković
Novakovič har spelt for klubbar i Austerrike og Bulgaria før han kom til Köln. Han var toppskårar i den bulgarske toppdivisjonen med Liteks Lovetsj i 2005/06-sesongen, og toppskårar i 2. bundesliga i Tyskland i 2007/08-sesongen. I 2008/09-sesongen var han Köln sin toppskårar i Bundesliga med 16 seriemål, og i 2009/10-sesongen var han det same, men denne gongen med berre 6 seriemål. Han var toppskårar for det slovenske landslaget under kvalifiseringa til fotball-VM i 2010, med 5 mål.
Huancavelica-regionen
Huancavelica-regionen er ein region sentralt i Peru. Han har grenser mot Lima-regionen og Ica-regionen i vest, mot Junín i nord og mot Ayacucho i aust. Huancavelica-regionen er på 22 131 km² og har 447 054 innbyggjarar (2005). Regionhovudstaden er Huancavelica.
Politisk inndeling
Regionen er delt inn i sju provinsar som igjen er delt inn i til saman 94 distrikt. Liste av namn på provinsane med provinshovudstadnamn i parentes:
Akçay
Akçay er ein by i distriktet Edremit i provinsen Balıkesir vest i Tyrkia. Han ligg ved Edremitbukat ved kysten av Egearhavet, ovanfor den greske øya Mitilini. Byen har kring 11 000 innbyggjarar (2010).
Akçay ligg 10 km vest for Edremit. Med lange strender og klårt hav er han ein populær ferieby.
Kattefamilien
Kattefamilien (Felidae) er ein rovdyrfamilie med ca 35 ulike artar spreidd over heile verda unnateke Oseania og Antarktis. Med drahjelp frå tamkatten kan dei seiast å vera den mest vellukka familien blant rovdyra.
Dei er kjøttetarar og predatorar, og brukar dei store kvasse hjørnetennene sine til å fange bytte. Eit typisk kattedyr er ein einsam jeger med tilhaldsstad i ein skog.
Store kattedyr
Dei store kattedyra høyrer til slektene Panthera, Acinonyx og Neofelis, og skil seg frå dei mindre kattane ved å kunne brøla og å ha pels mellom snute og overleppe. Til denne gruppa høyrer nokre av dei mest frykta pattedyra i verda, mellom anna løve, tiger og leopard.
Små kattedyr
Dei små kattedyra har ein malande låt og høyrer til underfamilien Felinae. Det finst om lag 30 artar små kattar, mest kjend er den vanlege huskatta. Trass i namnet kan fleire av artane i denne gruppa bli ganske store, mellom anna puma, gaupe og serval.
Utvikling
Dei første kattedyra kom til for rundt 40 millionar år sidan, i eosentida. Familien er truleg mest i slekt med mungoane, snikekattane og hyenane.
Dei første medlemmane i kattefamilien dukka opp for om lag 50 millionar år sidan, i tidsperioden eocen. Mellom dei mest kjende forhistoriske kattedyra kan ein rekna sabeltigrane Smilodon og Homotherium, som levde frå oligocen (ca 38 millionar år sidan) til sein pleistocen (ca 8000 år sidan), men desse har ingen levande etterkommarar i dag. Dei første moderne kattane (underfamilie Felinae) dukka opp i miocen, for 25 millionar år sidan.
Kattedyra er òg dei mest einsidig kjøtetande rovdyra, og dei har ein kort tarm tilpassa denne dietten. Elles liknar dei fleste dyra på kvarandre i bygnad og i visse eigenskapar, som godt mørkesyn og store ungekull.
Artsoversyn
Denne inndelinga av nolevande artar nedanfor følgjer konferansen Felid TAG (Taxonomic Advisory Group) som fann stad i mars 1996.
Transduser
Kjelde
Dansk wikipedia
Tørdal
Tørdal er ei bygd som dekker øvre del (ca 35 %) av Drangedal kommune i Vestfold og Telemark. Tørdal er òg eit tidlegare prestegjeld, og eit delområde som består av grunnkrinsane Bostrak, Lia, Bø, Lone, Homleid og grenda Tørdal.
Bygdesentrum er Bø, om lag 20 km nord for kommunesenteret Prestestranda. Andre busetnader er Bostrak og Grova, om lag 11,5 og 28,5 km nord for Prestestranda. Vintersportstaden og hytteområdet Gautefall, samt utfartsområdet Søvassmarka, ligg òg i Tørdal.
Historie
Namnet Tørdal kjem av tyri og tyder «Furudalen». I gardsmatrikkelen av 1886 vert det skrive at at namnet på den tida òg vart skrive som Tørredal og Tørrisdal. Ein kjend historisk person frå bygda skal ha vore småkongen og bondeleiaren Hallvard Gråtopp. I mellomalderen, fram til 1200-talet, høyrte Tørdal til Telemark, medan resten av Drangedal høyrte til Grenland – Grenafylke.
Ein kan òg nemna Lektor Tør(r)dal frå filmane om Stompa, den alltid like rasande lektoren ved Langåsen pensjonatskole spela av Gisle Straume.
Monastir
Monastir (sardisk Muristèni) er ein kommune i Italia som ligg i provinsen Sud Sardegna i regionen Sardinia. Han har 4 567 innbyggjarar. Kommunen dekkjer eit område på 31.79 km² og ligg i ei høgd på 81 meter over havet.
Natriumsambindingar
Som dei andre alkalimetalla er natrium reaktivt og dannar sambindingar med mange andre stoff. Fleire av natriumsambindingane spelar ei stor rolle i industri, forsking eller samfunnet elles.
Grønspett
Grønspett (Picus viridis) er ein fugl i spettefamilien. Grønspetta er standfugl i heile utbreiingsområdet sitt, som omfattar det vestre og sørvestre Asia, samt det meste av Europa. Grønspetta høyrer til slekta Picus, spetter med grøngrå fjørdrakt.
Natriumsambindingar
Natriumhydrogenkarbonat
Eldre namn for natriumhydrogenkarbonat er natriumbikarbonat og natron. Natron blir brukt som hevingsmiddel i kakebaking, men er i dag mest vanleg som ein del av bakepulver. Bakepulver inneheld i tillegg til natron natriumpyrofosfat og kalsiumfosfat, som gjev ei meir kontrollert frigjering av karbondioksid under hevinga enn natron åleine gjer.
Grønspett
Kjønna er jamstore. Både hoa og hannen kan, saman med den grøngrå drakta, kjennast på den raude issa og nakken.
Natriumsambindingar
Natriumkarbonat
Natriumkarbonat eller soda, Na₂CO₃, er natriumsaltet til kolsyre.
Grønspett
Den dagaktive grønspetta held seg ofte på marka, i motsetnad til dei fleste andre spettar. Hovudføda er maur som ho fangar med den 10 cm lange tunga.
Natriumsambindingar
Natriumkarbonat
Natriumkarbonat utan vatn er eit kvitt pulver. Det viktigaste hydratet, natriumkarbonat dekahydrat, òg kalla krystallsoda, Na₂CO₃·10H₂O, gjer klåre fargelause krystallar. Når natriumkarbonat løysast i vatten blir løysinga basisk.
Grønspett
Utsjånad
Grønspetta er om lag 32 cm lang og vert opp til 52 cm mellom vengjespissane. Oversida er mørkt grøn, undersida bleikt grågrøn. Overgumpen er lysande grøngul, noko som visast godt i flukt. Begge kjønn har raud isse og nakke og svart mustasjestrek (hannen med raudt i midten), som går frå nebbet til bakom auga. Øyredekkfjør, hake og strupe er derimot kvitaktige. Vengane er vatra i brunsvart, gult eller brunkvitt. Stjertfjøra er grøngrå med svartaktige render. Skilnadane mellom kjønna er små. Hos hannen er kinnflekken raud med svart kant, hos hoa einsfarga svart. Grønspetta sine auge er blåaktig kvite, nebb og føter blygrå. Hann og ho er like store og veg like mykje. Ungfugldrakta skil seg frå dei vaksne si. Ho er mykje mattare. Sidene på hovudet, saman med halsen og undersida på kroppen, har nesten kvit grunntone med mørk vatring og mørke render. Dei raude partia på hovudet viser lite att og er oftast oppblanda med grå flekkar. Vengane og oversida på kroppen har også tydeleg kvit vatring. Ungfuglane får gradvis ei vaksen fjørdrakt, og allereie første haust er denne ferdig.
Hamarkameratene
Hamarkameratene (Ham-Kam) vart stifta i 1918, og er det fremste fotballaget i Hamar. Klubben spelar denne sesongen i 2023. Noverande hovudtrenar er.
Grønspett
Utsjånad
Grønspetta liknar den noko mindre gråspetta som til del er utbreidd i same områda. Til skilnad frå denne har grønspetta grovare nebb, og meir svarte parti i ansiktet. Gråspetta har grått hovud, mørkeraude auge og berre ein smal svart mustasjestrek. Gråspetta manglar også raudt på issen, og berre hannen har raudt i panna. Hoa manglar raudt på hovudet. Ofte gir biotopen svar på kva slags fugl ein treffer på. Gråspetta er ikkje utbreidd i det nordvestre Mellom-Europa og er sterkare knytt til fjell og skog enn grønspetta.
Hamarkameratene
I 1969 rykte klubben for fyrste gong opp til det høgste nivået i norsk fotball, og utførte året etter den største sportslege prestasjonen sin til til då ved å vinna bronsemedalje i serien. Sidan har klubben veksla mellom dei tre øvste nivåa, utan nokre større sportslege resultat å vise til. Laget har heller aldri kome lenger enn til semifinale i noregsmeisterskapen.
Natriumsambindingar
Natriumkarbonat
I industrien er natriumkarbonat ein viktig natriumkjelde ved m.a. glasproduksjon. I næringsmiddelindustrien blir natriumkarbonat nytta som eit surhetsregulerande middel og har E-nummer E 500.
Grønspett
Læte
Grønspetta trommar sjeldnare enn mange andre spetteartar, og lyden er svak og uregelmessig. Den markande revirsongen er meir påfallande. Denne vert framført av begge kjønna, men mest intensivt av hannen. Songen læt som eit høgt skratt ("kly-kly-kly-kly-kly-kly-kly"). Denne lyden er sett saman av opp til 20 stavingar, held seg på ei tonehøgd og kjem raskare og litt svakare mot. Ei tostava slutt (kly-yck) er vanleg. Gråspetta har ein svært lik låt, men er reinare og ligg høgare i tonen. Denne fuglen sine strofer fell i tonehøgd og vert både svakare og meir langsam mot slutten. Når grønspetta landar ytrar ho ofte eit skarpt kjakk, iblant '"kjykk", som vert oppatteke til eit fleirstava "kjykk-kjykk-kjykk-kjykk"'' når fuglen vert uroa eller er aggressiv.
Hamarkameratene
Spelarstall
Oppdatert 15. august 2020.
Grønspett
Utbreiing, biotop og taksonomi
Grønspetta finst i heile Europa, frå det sørlege Skandinavia og Storbritannia over størsteparten av det europeiske fastlandet og austover gjennom Litleasia til Kaukasus og vidare til Iran. I Finland er fuglen uvanleg. I Danmark held spetta til på Jylland og Fyn. I den boreale barskogsonen i nord, og i dei turre stroka i sør er grønspetta fåtalig. Grønspetta og flyttar seg berre korte strekningar gjennom vinteren. Fuglen likar best halvopne landskap med vidstrekte lauvskogar, framfor alt skogkantar. På grunn av spesialiseringa på marklevande maur er grønspetta sårbar for strenge vintrar med djup snø.
Hamarkameratene
Spelarstall
, målvakt
Espelandsfossen i Granvin
Espelandsfossen er ein 75 meter høg foss i Espelandsdalen i Granvin i Hardanger.
Natriumsambindingar
Natriumhydroksid
Natriumhydroksid (NaOH), og kjend som lut, er eit viktig uorganisk stoff. Det vert produsert ved elektrolyse av ei natriumkloridløysning. Fleire typar elektrolyseceller eignar seg til dette.
Grønspett
Utbreiing, biotop og taksonomi
Til vanleg vert grønspetta delt inn i fire underartar:
Utbreiing i Noreg
Fuglen er vanleg i delar av Austlandet, Sørlandet og Vestlandet, meir spreidd i Trøndelag og sjeldan på Helgeland. Tettast bestand finst i sørvende lier i fjordstroka. Arten er knytt til gammal lauv- og blandingsskog. Tilplanting med gran og gjengroing av husdyrbeite påverkar grønspetta negativt.
Natriumsambindingar
Natriumhydroksid
Døme på bruk av natriumhydroksid:
Grønspett
Hekking
Grønspetta vert kjønnsmoden i første leveåret. Allereie i januar gir hannane frå seg dei første lokkeropa. Dette tiltek i februar. I mindre grad enn andre spetter brukar grønspetta tromming for å hevde revir. I mai legg hoa 5-8 kvite egg i holrom i tre. Desse holroma er gjerne slike som andre spetteartar har hakka ut. Favorittreet er osp, men andre treslag vert også brukt. Om paret ikkje finn passande trehol hakkar dei sjølve ut eit hol i eit morke tre, passande høgd er to meter over marka. Egga vert ruga i 14-17 døgn. Ungane vert fora med maur og maurpupper som grønspetta samlar opp i kjertelmagen sin for å minske talet på foringsbesøk. Etter 23-27 døgn flyg ungane ut. Foreldra held fram med å mate dei nokre veker til.
Natriumsambindingar
Natriumklorid
Reint natrium er svært eksplosivt viss det t.d. kjem i kontakt med vatn. Rein klor er ein giftgass og eit av dei (for menneske) giftigaste stoffa som finst. Men når desse to farlege grunnstoffa inngår ei kjemisk binding, vert resultatet uskuldig natriumklorid (NaCl), som er det ein vanlegvis bruker som bordsalt. Det finst i store mengder i sjøvatn saman med mange andre mineral. Ein måte å vinna ut natriumklorid på, er å fordampa sjøvatn ved hjelp av solenergi. Denne prosessen er ikkje lønsam i dag. Natriumklorid vert for det meste utvunne frå underjordiske avsetningar.
Grønspett
Føde
Av spettene våre er grønspetta den som er mest spesialisert på marklevande maur. Fuglen tek mauren som samlar seg i store skarar for å angripe inntrengaren. Grønspetta har ei ti centimeter lang tunge som ho sender inn i maurgangane. Kort etter soloppgang søker spetta inn på enger og beitemarkar med lausare jord for å bore fleire centimeter lange hol med nebben. Blant dei mange maurartane som vert fanga er raud skogmaur. Om vinteren grev grønspetta tunnelar i snøen for å nå maurtuene. Vidare grev ho seg djupt ned i tuene for å ta maurane som ligg i vinterdvale. Desse tunnelane kan verte meir enn ein halv meter lange. Spesielt om vinteren oppsøker spetta klippeveggar, tak, husveggar og leidningsmaster. Her leitar ho etter leddyr som overvintrar i sprekker, framfor alt fluger, mygg og edderkoppar. Grønspetta hakkar i blant fram biller og billelarver under borken på tre. Markar inngår sjeldan i føda. Til tider et grønspetta bær, til dømes på rogn.
Gullringtanagar
Gullringtanagar (Bangsia aureocincta) er ein sterkt truga fugleart i tanagarfamilien med eit særs innskenka leveområde på vestsida av Andesfjella, i grenseområdet mellom departementa Chocó, Risaralda og Valle del Cauca, samt i vestlege Antioquia-departementet i Colombia.
Skildring
Gullringtanagaren er ein fargerik fugl i mørk grønt og blått med teikningar i kontrastrikt svart og gult på hovud og hals. Kroppslengda er ca. 16 centimeter. Fjørdrakta er i gjennomgåande grønt, vengefjørene er blåe. Hannar har svart hovud, strupe og nakke, med eit gult ringforma felt: augebryn som kurvar seg bak øyret og eit anna gult felt mellom undernebb og undersida av auge og øyre. Han har òg eit gult felt på brystet. Hofuglar liknar, men dei mørke områda på nakke og sidene av brystet er meir grøne der hannar er svarte. Songen består av skarpe, høgfrekvente og gjennomtrengande plystrelydar eller tynne, triller, i seriar på 3-6 tonar.
Gullringtanagarar lever på høgdedrag i tåkeskog, frå 1600 til 2200 moh. Arten er ein fruktetar, men supplerer med noko insekt ved høve.
Espelandsfossen i Granvin
På grunn av ei urban segn vert Espelandsfossen stundom rekna for å vere 703 meter høg. Dette kjem truleg av den totale fallhøgda til Espelandselva, som vert nytta til utvinning av vasskraft. Ein annan teori er at fossen er forveksla med den 455 meter høge Skrikjofossen i Lofthus i Ullensvang, som ligg 60 km lenger sør.
Gullringtanagar
Skildring
Populasjonen er estimert til å ligge mellom 1000 og 2500 individ totalt og er minkande.
Hamarkameratene
Spelarstall
, forsvarsspelar
, midtbanespelar
, spiss
-veig
-veig er ei etterstaving i mange kvinnelege namn av norrønt opphav. Tydinga av staving er usikker. Ho kan koma frå vé, heilagdom, eller víg, kamp. Ein heilag drykk ein gjerne servert i eit vé er òg blitt nemnd som mogleg tyding.
Hamarkameratene
Briskebyen Fotball-Lag
Dei starta med å spele i C-klassa i 1928, men rykte med ein gong opp til B-klassa. Etter å ha vunne kvalifiseringa mot det dårlegste laga i A-klassa, Fram, i 1930, rykt dei opp endå eit nivå.
I 1928–29 lånte dei banen til Vang Fotballag, og dei neste tre åra Ottestad Idrettslags bane. I 1933 spelte HamKam på Hamar Idrettsplass, og frå 1936 har dei spelt på Briskeby gressbane.
Hamar Arbeideridrettslag
Hamar Arbeideridrettslag vart stifta 17. desember 1927, under namnet Arbeidernes Idrettslag, Hamar. Laget hadde frå starten 21 medlemmar, men sleit med å skaffe banar. Dei fekk til slutt leige plass på Utstillingsplassen. Dei deltok i Arbeidermeisterskapen i fotball i 1929, og deltok òg under eigne faner i 1. mai-toget same år. Ved slutten av året hadde dei 120 medlemmar. Forutan fotball dreiv idrettslaget med friidrett, skiidrett og sykling. Etter kvart starta dei òg med boksing, bryting, skyting, skøytar og turn.
I 1938 hadde idrettslaget over 500 medlemmar. Året etter arrangerte dei Arbeidermeisterskapen på skøyter. Under krigen vart idrettslaget forbode.
Samanslåing
I april 1946, då klubbane vart slått saman, var medlemstalet 719. Hamar kommune ynskte at alle idrettslaga i byen skulle slå seg saman, men Storhamar Arbeideridrettslag sa tidleg frå at dei ikkje ville vere med. Hamar Idrettslag ville derimot ha ei samanslåing, men dei kom ikkje til semje med BFL og HAIL, som stod kvarandre nærast politisk.
Det nye idrettslaget fekk namnet Hamarkameratene, og han hadde òg avdelingar for friidrett, bandy, handball, turn, ski og miniatyrskyting.
Den tidlegare Wolverhampton-spelaren Roy Wright vart fotballklubben sin første trenar, men han var skuffande.