cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Deep Purple av Deep Purple
Bandet starta den andre USA-turneen sin i april 1969 med lite støtte frå sitt nesten konkursramma amerikanske plateselskap og utan eit album å promotera, på grunn av ei forseinking i produksjonen av den nye LP-en. I løpet av turneen viste Deep Purple ein oppsiktsvekkjande framgang som artistar og ei musikalsk retning som var meir orientert mot eit tyngre og høgare lydbilete enn før. Tvilen om vokalisten Rod Evans var kompatibel med hardrockmusikken som dei andre bandmedlemmene ønskte å satsa på, førte til at ein bestemde seg for å finna ein erstattar, og det vart Ian Gillan frå bandet Episode Six. Gillan hadde danna ein låtskrivarduo med Episode Six-bassisten Roger Glover, som òg vart invitert til Deep Purple for å erstatta Nick Simper. Den nye besetninga til bandet, identifisert som Mark II, debuterte live i London 10. juli 1969.
Dette var det minst kommersielt vellykka av dei tre albuma som vart gitt ut av Mark I-besetninga til bandet, og vart ignorert av kritikarane ved utgivinga. Moderne meldingar er generelt positive, og noterer variasjonen i stilartar på albumet og djervskapen i arrangementa.
Bakgrunn
I slutten av 1968 hadde Deep Purple lagt ut på ein vellykka første USA-turné for å promotera sitt andre album The Book of Taliesyn, og vende heim 3. januar 1969. Bandet vart vurdert som eit undergrunnsband i Storbritannia, men ryktet om suksessen i USA hadde påverka ryktet deira heime, og dei vart gradvis meir populære og etterspurde. Utgivingane deira hadde likevel enno ikkje slått an i Storbritannia, der deira andre singel, ein coverversjon av Neil Diamond sin «Kentucky Woman», ikkje hadde nådd hitlistene og vart trekt tilbake etter seks veker, etter å ha nådd 38. plassen på singellista i USA og 21. plassen i Canada.
Det amerikanske plateselskapet til Deep Purple, Tetragrammaton Records, pressa bandet til å laga ein singel som kunne matcha suksessen med hitten «Hush», og bandet hadde prøvd å komma denne førespurnaden i møte medan dei framleis var i USA på dei siste konsertane av turneen. Dei spelte inn nokre coverversjonar i eit studio i New York i desember 1968 utan nemneverdig resultat. Musikarane hadde komme opp med mykje meir komplekst originalmateriale til sitt andre album, og det vart tydelegvis vanskeleg å laga ein låt som passa inn i treminuttarsintervallet.
Nokre dagar etter USA-turneen slo Deep Purple seg ned saman med den vanlege produsenten sin Derek Lawrence i De Lane Lea Studios i Kingsway i London, som dei allereie hadde brukt til innspelinga av The Book of Taliesyn, for å komponera og spela inn nye songar og løysa problemet med den nye singelen. Songen «Emmaretta» (oppkalla etter musikalmedlemmen Emmaretta Marks i Hair, som vokalist Rod Evans hadde møtt i USA) vart komponert for dette formålet og spelt inn 7. januar 1969, etter fire opptak. Den tyngre og meir eksperimentelle låten «The Bird Has Flown» vart arrangert og spelt inn seinare same dag og vart valt som B-sida på den amerikanske utgivinga. Instrumentallåten «Wring That Neck» frå det førre albumet var B-sida på den britiske utgåva av «Emmaretta», som vart gitt ut i februar 1969 og promotert av Deep Purple på deira første fulle turné i Storbritannia. Dette var første gong ei Deep Purple-utgiving vart gitt ut i Storbritannia før USA. Turneen starta i Birmingham den 6. februar med ein konsert som vart send av BBC Radio 1, og heldt fram som ein serie enkeltkonsertar på klubbar og universitet over heile landet i februar og mars. Deep Purple vart meir synleg og deira uttalte interesse for det britiske publikummet fekk lokale musikkblad til å trykkja nokre artiklar om dei. Men etter at klaverspelaren og talsmannen Jon Lord offentleg uttalte at dei ville spela på store arenaer for £2500 per konsert i USA, for så å komma heim og berre kunne booka små spelestader som betalte £150 per kveld, var typiske overskrifter «Purple vil ikkje svelta etter eit ideal» og «Dei taper £2350 kvar kveld dei arbeider i Storbritannia».
Komposisjon og innspeling
Mangementet deira organiserte fritida frå Storbritannia-turneen til å spela inn nye låtar til eit tredje album i februar og mars 1969 i De Lane Lea Studios, med Lawrence som produsent og Barry Ainsworth som lydteknikar. Presset frå dei mange engasjementa gav bandet svært lite tid til komposisjon, og dei fleste låtane vart skrivne og innøvde i studio. Deep Purple var det tredje albumet til bandet som vart spelt inn, sjølv om dei hadde vore saman i mindre enn eitt år. Ifølgje Nick Simper: «Innspeling var alltid eit problem. Me hadde alltid for lite materiale, rett og slett på grunn av timeplanen vår. Det faktumet at me alltid vart jaga av Tetragrammaton for å få materiale, gjorde at me aldri hadde den luksusen som dei fleste band har no, nemleg å seia: 'Vent litt, folkens, me treng litt tid til å tenkja på ting og prøva å vera kreative.» Blackmore la til: «Det irriterer meg verkeleg ... å gå i studio og seia: 'Ok, de må laga ein LP, gutar'. Du veit, 'no byrjar me, de må skriva ein låt...' i dag. Det er berre latterleg.»
Musikarane byrja no for alvor å skriva originalmateriale og fann idear til sju låtar, fleire enn på dei to første albuma. Den musikalske og tekstlege inspirasjonen kom frå svært ulike kjelder. Opningsnummeret «Chasing Shadows» var basert på afrikanske rytmar skapte av trommeslagaren Ian Paice, og teksten var inspirert av eit av mareritta til Jon Lord. Den barokke «Blind» var skriven av Lord og vart stort sett framført på cembalo. Den korte instrumentalen «Fault Line» var inspirert av eit jordskjelv som bandet hadde opplevd i Los Angeles og der trommemønster til Paice var reversert og dobbeltspora. Roman Polanski-filmen Rosemary's Baby, som bandmedlemmene hadde sett saman på kino, var hovudinspirasjonen til bluesrockaren «Why Didn't Rosemary?» «April» var ein melodi skriven av gitaristen Ritchie Blackmore i samband med bursdagen hans ein månad før innspelinga hadde byrja; han vart seinare utvida med ein lang midtseksjon med klassisk musikk skriven av Lord, og vart eit over 12 minutt langt avslutningsspor på albumet og den lengste studioinnspelinga til Deep Purple nokosinne. Den einaste coverlåten på albumet er den Donovan-skrivne balladen «Lalena», som hadde vore ein Topp 40-singel for opphavsmannen i USA hausten 1968.
Den første nye songen som vart framført offentleg var «Hey Bop a Re Bop», som vart sendt på radioprogrammet Top Gear 14. januar 1969. Han vart send på nytt 11. februar før han vart omarbeidd og vart til den psykedeliske blueslåten «The Painter».
Sjølv om dei fleste innspelingsdatoane er gått tapt, veit ein at bandet spelte inn to låtar 17. februar. «Lalena» og mesteparten av «April» vart spelt inn 28. februar, medan ein ny versjon av «The Bird Has Flown», med ny tittel «Bird Has Flown», vart lagt på band 28. mars. Orkesterdelen av «April», spelt av innleigde musikarar, var den siste innspelinga til det enno ikkje namngitte albumet, som vart miksa og levert i slutten av mars.
Musikkstil
Til liks med det meste av materialet på dei to tidlegare albuma blandar låtane på Deep Purple element av progressiv rock, hardrock og psykedelisk rock,  men denne gongen i ein mørkare og meir barokk atmosfære. Kanskje som svar på det britiske publikummet sitt ønske om meir bluesbasert rock, inkorporerte bandet òg ein 12-taktsblues-struktur på låtane «The Painter» og «Why Didn't Rosemary?» «Emmaretta» er ein poprocklåt skriven for å bli ein kommersiell singel, men lyden på albumet er tyngre og meir gitarorientert enn tidlegare verk, til liks med korleis bandet lét live i denne perioden.
Lord hadde vore hovudlåtskrivar på dei to første albuma, og bakgrunnen hans frå klassisk musikk og interesse for å smelta saman klassisk og rock hadde hatt stor innverknad på retninga Bandet tok. Blackmore samanlikna den orgeltunge miksen på desse utgivingane med arbeida til det britiske progressivrockbandet The Nice, som hadde Keith Emerson på klaverinstrument. På Deep Purple hadde Lord framleis stor innverknad, noko som kom maksimalt til uttrykk i den cembalo-prega «Blind» og i den orkestrale delen av «April», eit originalt stykke for kor og strykekvartett som han komponerte sjølv om han var i full gang med å skriva og arrangera Concerto for Group and Orchestra. Lords dominans minka noko på denne utgivinga då Blackmore fekk meir plass til å skriva og spela, og han leverte sine lengste og, ifølgje nokre kritikarar, beste gitarsoloar til dags dato. Kritikarane noterer òg framgangen til Paice som utøvar, spesielt på det «etniske» opningssporet «Chasing Shadows» der han fekk sin første sjanse til å skriva låtar. Bassisten Nick Simper uttalte seinare at «det var mykje press frå Jon Lord om å gjera denne typen semi-klassiske ting [og] me gjorde faktisk ikkje opprør mot det før på det tredje albumet.»
Psykedelisk rock hadde vore ein annan hovudinnverknad på dei to første Deep Purple-albuma, men han var i ferd med å gå av moten; musikarane avslutta utforskinga si av sjangeren på dette albumet med låtar som «The Painter» og «Bird Has Flown», og dedikerte seg heilt til den meir trendy hardrocksjangeren på dei etterfølgjande studioutgivingane.
Omslaget
Tetragrammaton gav ut albumet i eit skarpt dobbeltfalsa omslag, omgitt av ein segmentert illustrasjon frå Hieronymus Bosch-måleriet Lystenes hage. Plateselskapet fekk problem med bruken av det Museo del Prado-eigde måleriet, som i USA feilaktig vart oppfatta som antireligiøst og med umoralske scener, og som derfor vart avvist eller dårleg lagerført av mange platebutikkar. Originalmåleriet er i fargar, sjølv om det dukka opp på LP-en i svart-kvitt på grunn av ein trykkfeil i den opphavlege layouten, og bandet valde å behalda det slik. Ein annan del av det same Bosch-måleriet (i fargar) hadde vorte brukt som albumcover to år tidlegare, av Pearls Before Swine på debuten One Nation Underground.
Utgiving og promotering
Tetragrammaton Records hadde berre vore aktive i eitt år, men var på randa av konkurs i USA. Det opphavlege solide økonomiske fundamentet hadde raskt vorte uthola av dyre reklamekampanjar og mislykka kommersielle strategiar. Deep Purple var den mest suksessrike artisten til plateselskapet, men bandet hadde ikkje klart å produsera endå ein hitsingel som «Hush» og deira siste utgiving «Emmaretta», som kom ut akkurat i tide til deira andre USA-turné i 1969, var stort sett mislykka og fekk ingen innverknad på dei amerikanske hitlistene. Dei økonomiske problema til plateselskapet førte til ei forseinking i utgivinga av Deep Purple, som vart gitt ut i USA først 21. juni 1969, etter at bandet hadde vendt heim etter å ha fullført USA-turneen.
I Storbritannia vart «Lalena» og «The Painter» framført live 24. juni 1969 på ein BBC Radio-innspeling. Albumet vart gitt ut i Storbritannia i september 1969 på EMI-underselskapet Harvest Records, omtrent samtidig med det mykje omtalte arrangementet Concerto for Group and Orchestra i Royal Albert Hall i London. På det tidspunktet hadde besetninga til Deep Purple allereie endra seg. Albumet vart distribuert i Canada og Japan i oktober 1969 av Polydor Records.
Deep Purple vart gjenutgitt svært få gonger og berre i Europa, ofte i eit sett med dei to andre albuma spelt inn av Mark I-besetninga. Den einaste andre internasjonale nyutgivinga av albumet er den ommastra CD-utgåva til EMI frå 2000, som inneheld versjonar av «The Bird Has Flown», «Emmaretta» og liveopptredenar frå BBC Radio-innspelinga som bonusspor. Alle låtane vart digitalt ommastra av Peter Mew i Abbey Road Studios i London.
Turné
Medan bandet spelte inn det nye albumet og turnerte i Storbritannia, hadde managerane i HEC Enterprises fått ein avtale om at Deep Purple skulle vera oppvarmingsband for The Rolling Stones på den kommande USA-turneen deira våren 1969, den første på tre år og eit sikkert utselt arrangement. Dessverre bestemde Rolling Stones seg for å bruka meir tid i Olympic Studios i London for å spela inn albumet Let It Bleed og utsette turneen. I byrjinga av april 1969 var Deep Purple dermed på veg tilbake til USA for å starta ein to månader lang turné frå kyst til kyst som hovudattraksjon, som til liks med det som hadde skjedd i Storbritannia hovudsakleg førte dei til små klubbar og college. Denne gongen omfatta turneen òg Canada, der albuma deira vart distribuert av Polydor Records.
Ved framkomsten til USA fann Deep Purple ut at Tetragrammaton enno ikkje hadde funne ressursar til å produsera det no ferdige albumet og kunne tilby svært lite økonomisk støtte til turneen. I motsetning til det som hadde skjedd tidlegare, då det amerikanske plateselskapet hadde brukt mykje pengar på førehand til promotering og folk som såg bandet på vegen kunne finna stablar med LP-ar og singlar til sals på kvar konsert, vart denne gongen singelen «Emmaretta» og katalogen til bandet liggjande i butikkhyllene. Faktisk opplevde bandet nokre økonomiske avgrensingar under turneen og bad manageren John Coletta om å flyga heim, slik at hotellrekningane skulle bli mindre. Coletta kommenterte seinare at 1969 var eit bortkasta år for Deep Purple i USA.
Sjølv om deira siste singel gjorde det dårleg, heldt Deep Purple oppe eit rykte som eit godt liveband i USA. Bandet hadde no byrja å utvikla scenenærværet sitt til noko større, og gjekk i ei høgare og tyngre retning og fokuserte meir og meir på det instrumentale samspelet mellom Blackmore og Lord. Spesielt sistnemnde hadde funne ein måte å kortslutta dei originale Leslie-høgtalarane på Hammond C-3-orgelet sitt og kopla instrumentet direkte inn i stablane på Marshall-forsterkarane, noko som gav ein brølande lyd og matcha gitaren i lydstyrke.
Sjølv om bandet hadde utvikla seg til å bli eit svært dyktig band på scena, byrja det å koka internt, og bandmedlemmene byrja å bli meir høglydte om kva retning dei ønskte at musikken skulle ta, i tillegg til at dei var misnøgde med korleis dei vart behandla økonomisk. Simper noterte i seinare intervju: «Når me byrja å tena pengar, forsvann venskapane ut av vindauget». Han noterte vidare at Blackmore var spesielt irritert over at Lord og Evans tente meir enn dei andre bandmedlemmene på grunn av at dei hadde komponert B-sida av «Hush»-singelen («One More Rainy Day»). I mellomtida var Lord og Blackmore lei av å bli identifisert som ein «klone av Vanilla Fudge» og byrja å lengta etter eit skarpare, råare og generelt tyngre lydbilete, lik den som vart introdusert på Led Zeppelin sitt debutalbum, som vart ein stor suksess på begge sider av Atlanterhavet etter utgivinga i januar 1969. Dei meinte at Rod Evans, med si ømme, mjuke stemme, ikkje kunne takla høgare, meir aggressivt materiale. Evans hadde òg uttrykt reservasjonar mot å halda fram i bandet og ytra ønske om å flytta til USA for godt. Spenninga var òg stor i forhold til bassisten Nick Simper, viss spelestil, i følgje Paice, vart rekna som «fastlåst på slutten av 50- og byrjinga av 60-talet» av dei andre bandmedlemmene og ueigna for den nye musikalske retninga dei ønskte å forfølgja. På den andre sida stod Simper på Blackmore si side mot Lord sin overdrivne innverknad på låtskrivinga til bandet og var kritisk til at klassisk musikk kom i vegen for den hardare rocken. Som eit resultat av desse spenningane var kommunikasjonen mellom bandmedlemmene på eit minimum under turneen. I mai vart Lord og Blackmore samde om å endra besetninga og skifta ut Evans. Dei diskuterte ideane sine med trommeslagaren Paice, og fekk hans samtykke til å endra besetninga. Coletta vart overraska då han fekk høyra nyheitene til trioen, og råda dei til å halda tett om det til turneen var over og dei hadde komme heim.
Slutten på Mark I-formasjonen
Tilbake i England i byrjinga av juni måtte avgjerda haldast hemmeleg inntil promoturneen for den britiske utgivinga av The Book of Taliesyn var ferdig. I mellomtida byrja jakta på ein ny vokalist til å erstatta Evans, og Blackmore bad om hjelp frå sin gamle ven Mick Underwood, på det tidspunktet trommeslagaren i det britiske rockebandet Episode Six. Underwood tilrådde Episode Six-vokalisten Ian Gillan, som Blackmore og Lord kontakta på ein konsert i London. Gillan, som ikkje såg noko framtid i det dåverande bandet sitt, var entusiastisk over å bli med i Deep Purple og involverte bassisten Roger Glover, som han danna ein låtskrivarduo med. Ifølgje Simper var det i utgangspunktet ikkje planlagt at Glover skulle erstatta han, noko som kom av det kreative samhaldet mellom dei to Episode Six-medlemmene. Gillan overtalte den motvillige Glover til å prøvespela for Deep Purple, og dei to vart snart splitta mellom det nye bandet, som med glede ønskte dei begge velkomne, og pliktene overfor Episode Six i samband med ein turné i Storbritannia. Evans, Simper og Episode Six-managementet var uvitande om desse hendingane og om at den nye besetninga allereie var i full gang med å skriva og øva på nye låtar. Innimellom konsertar over heile landet hadde Deep Purple øvd inn låten «Hallelujah» med Evans og Simper for å gi ut ein ny singel, men han vart i staden spelt inn i all løyndom den 7. juni av den ferske Mark II-besetninga i De Lane Studios, med Glover som studiomusikar. Den siste konserten med Mark I-besetninga var i Cardiff 4. juli 1969, og Mark II-besetninga debuterte live på The Speakeasy Club i London 10. juli. Den siste konserten Gillan og Glover spelte med Episode Six var i Little Bardfield 26. juli 1969. Singelen «Hallelujah» vart sleppt i slutten av juli i USA og Storbritannia og inneheldt ein redigert versjon av «April» på B-sida, den siste originale utgivinga på vinyl av Mark I-formasjonen.
Etter oppseiinga reiste Evans til USA saman med kona si og dukka opp igjen i 1971 som vokalist i det amerikanske progressivrockbandet Captain Beyond. Simper saksøkte managementet til Deep Purple for kontraktsbrot, og tvisten vart løyst økonomisk på minneleg vis. Seinare danna han rockebandet Warhorse.
Musikken frå albumet Deep Purple vart berre spelt under turneane i 1969 og aldri framført igjen av andre besetningar, sjølv om Simper spelte songar frå dei tre første Deep Purple-albuma med hyllestbandet Nasty Habits i Europa i 2010.
Mottaking
Deep Purple vart praktisk talt ignorert av musikkpressa i USA ved utgivinga i juni 1969 og hoppa opp og ned på Billboard 200-lista i nokre veker, med ei toppnotering på 162. plassen. og kom ikkje i nærleiken av suksessen til dei to forgjengarane sine. Dei økonomiske problema til Tetragrammaton fekk ein del av skulda, for promoteringa var laber, men mangelen på ein hitsingel som kunne sendast på FM-radio eller ein turné som støtte for albumet var òg viktige faktorar.
I Storbritannia overtydde ikkje singelen «Emmaretta» kritikarane og kjøparane, og han hamna ikkje på hitlistene. På utgivingstidspunktet vart Deep Purple generelt ignorert av britisk musikkpresse, som var meir fokusert på den spennande Concerto for Group and Orchestra enn på eit album med ei utdøydd besetning. Albumet selde dårleg i Europa, men vart til slutt gullsertifisert i Tyskland i 1990.
Moderne meldingar er generelt positive. AllMusic-skribenten Bruce Eder kallar albumet «eit av dei mest oppkvikkande progressive rockalbuma nokosinne, og ein vellykka visjon av ein musikalsk veg som gruppa kunne ha teke, men ikkje gjorde», og noterer korleis Deep Purple lykkast i å kombinera «heavy metal si tidlege, rå spenning, intensitet og djervskap med den progressive kompleksiteten til rocken og intellektuelle omfang.» Jedd Beaudoin i Popmatters set i meldinga si pris på det tyngre stilen i songane og legg merke til korleis «Evans høyrest meir og meir malplassert ut i eit band som vart stadig meir komfortabel med å strekkja seg utanfor rammene av reine popstykke», som i sporet «April», som han ikkje berre reknar som «det mest ambisiøse på heile plata, men òg utan tvil det beste.» David Bowling omtaler i Blogcritics-spalta si albumet som «det minst tilfredsstillande av dei tre tidlege karriereutgivingane deira, sjølv om det òg kan vurderast som deira mest eventyrlystne» på grunn av «slingringa gjennom ei rekkje ulike stilar og lyder». Men med tanke på utviklinga til Blackmore og Lord som artistar på denne utgivinga, konkluderer han med at det er «ei passande avslutning på det formative året til bandet.» Martin Popoff rosar albumet for å vera «sterkare, meir aggressivt og mykje betre spelt inn» enn dei to første platene, og viser det originale arbeidet til «eit merkeleg sjelfullt psychband som skil seg ut», med unntak av songar Evans, «ved dei hardtslåande utøvarane sine».
Innhald
Alle krediteringar er tilpassa frå originalutgivingane.
Jericho av The Band
Jericho er det åttande studioalbumet til det kanadisk-amerikanske rockebandet The Band, og kom ut i 1993. Det var det første albumet deira etter at den originale besetninga vart oppløyst i 1976.
Albumet kom heile 17 år etter «farvellkonserten» deira, og var den første utgjevinga for Rhino-etiketten Pyramid Records. Med på albumet var dei originale medlemmene Levon Helm (trommer/mandolin/gitar/vokal), Rick Danko (bass/gitar/vokal) og Garth Hudson (orgel/klavers/horn), og i tillegg Jim Weider (som hadde spelt gitar for bandet ei tid etter dei vart gjenforeint i 1983), Randy Ciarlante (som hadde kome inn på trommer i 1990) og Richard Bell (som vart med som keyboardist i 1991). Richard Manuel spelte den siste innspelinga si med The Band på «Country Boy». I tillegg til denne sekstetten spelar fjorten andre musikarar på albumet. Så mange musikarar vart vanleg for bandet på dei siste albuma deira.
Utan Robbie Robertson som tekstforfattar, var gruppa avhengige av hjelp utanfor på fire originale songar. Av desse finn ein Bob Dylan, Bruce Springsteen, Muddy Waters, Willie Dixon og visesongaren Artie Traum.
Måleriet på plateomslaget er huset dei budde i i Saugerties i New York og som inspirerte musikken på debutalbumet Music From Big Pink. Det var òg her Bob Dylan og The Band spelte inn The Basement Tapes.
Suleymanie-moskéen
Süleymaniyemoskéen (tyrkisk Süleymaniye Camii) er ein moské i Istanbul som blei oppført i tidsrommet 1550–1557 etter teikningar av den osmanske arkitekten Mimar Sinan på ordre frå sultan Suleiman I. Han er eit landemerke for byen og eit kjend turistmål, med utsyn over Det gylne hornet. Han var den største moskéen i Istanbul i 429 år, fram til Çamlıca-moskéen opna i 2019.
Suleiman I byrja bygginga av moskéen i 1550. Han anla ein rommeleg plass nord for det gamle seraiet, og stilte fleire gamle kyrkjer og ulike antikke materialar til disposisjon for byggherren. Føregarden var rikt utsmykka, spesielt av ein praktfull persisk portal i hovudkasen til moskéen ved den fjerde fløya hans. Ved hjørnene til føregarden stig dei fire minaretane opp. Hovudbygningen har tre skip og er krona av ein veldig kuppel halde oppe av fire kvadratiske pålar. Kuppelen er fem meter høgare enn den på Hagia Sofia.
Alle vegger og søyler inne i moskeen er dekte med spraglete marmor, og veggen med mihraben er utsmykka med persisea fajansefliser. Dei ni vindauge på denne veggen blei måla av den mest kjende glasmålaren på den tida, Serkosh Ibrahim.
Bakom qiblaveggen i moskeen ligg dei to oktagonale mausolea til Suleiman den store og kona hans Hurrem Sultan (Roxelana).
Turkonkurranse
Turkonkurranse er ein form for konkurranse som går ut på samle poeng ved å gå på dagsturar til fastsette mål i terrenget, som til dømes utpeika fjelltoppar, åsar og høgder, finne eit visst tal utsette orienteringspostar (turorientering), gjere overnattingsturar i terrenget, fisketurar til vatn og sjøar, vitje kulturminne, finne fram til markerte lyktestolpar i byområdet og liknande. Dette skal gjennomførast i løpet av ein avgrensa sesong.
Vindvern
Vindvern er vern mot skadar og ulemper av vind. Det er kanskje det eldste og best utvikla tiltaket for å modifisere klimaet nær jordoverflata. Eit vindvern kan bestå av ei rekkje av tre eller buskar, hekkar eller andre planter, eller kunstige skjermar som tette veggar eller gjerde. Føremålet med eit vindvern er å avgrense effekten av vinden nær overflata for å verne avlingar, dyr, bygningar, vegar eller anna. Mest naudsynt er slik vindvern nær kysten eller i andre opne landskap som er utsett for kraftig vind.
Eit vindvern fører til at vinden bles raskare over sjølve vernet eller hindringa, og på lesida vert det så skapt turbulens, sjølv eit godt stykke frå vindvernet. Turbulensen fører til svakare vind ved overflata på lesida av vindvernet. Eit mål på kor godt eit vindvern er vert kalla leverknad.
Turkonkurranse
Turkonkurransar vert organiserte av ulike foreiningar, turlag og idrettsklubbar. Dei registrerer dei som ynskjer å vere med, lager eit kontrollopplegg med koder, stemplingar og liknande på kvart av måla i terrenget som deltakarane må ha vore innom, og syter for premieringar eller anna påskjøning. Det finnes også App-baserte løysningar som berre baserer seg på digital innsjekking. Då dei fleste av turkonkurransane er lagt opp slik at alle får ei påskjøning dersom dei stetter dei oppsette krava, er premien gjerne eit merke, ein medalje, eit diplom eller liknande. Vanlegvis finansierar laga denne verksemda med ei avgift frå deltakarane, som ofte kan vere lagt opp slik at dei må kjøpe ei pakke med kart og anna materiale som dei treng for å kunne take del i turkonkurransen.
Vindvern
Leverknad
Leverknad er avhengig av avstanden til vindvernet og kor tett vindvernet er. Ein heilt tett vegg er ikkje alltid gunstig utandørs, fordi det kan skape særs sterk turbulens på lesida, som i seg sjølv kan vere skadeleg for til dømes planter, medan eit vindvern med høgare permeabilitet (opningar slik at vinden kan strøyme gjennom) framleis vil redusere vindstyrken, men samstundes gje mindre turbulens. I plantekulturar er derfor halvopne vindvern av tre eller buskar nytta som vindvern i staden for tette veggar.
Andre effektar
Ein leskjerm vil ikkje berre påverke vinden, men òg andre faktorar like ved skjermen, som skuggeverknad på solstrålinga, varmestråling frå vernet vil påverke strålingsbalansen like ved skjermen, svakare vind vil føre til mindre evapotranspirasjon frå plantedekket og dagtemperaturen vil generelt verte høgare på lesida (bortsett frå i skuggen av skjermen). Om natta vil stråling frå vindvernet kunne hindre frost like ved skjermen, men elles auke faren for frost på grunn av mindre vind.
Mahaqra
Mahaqra er ein landsby vest i det sentrale Jemen. Han ligg i San‘a’ guvernement.
Vindvern
Andre effektar
Om vindvernet er bygd parallelt med høgdekotene i terrenget kan det oppstå kaldluftsoppdemming på oppsida av vernet, som aukar frostfaren her, medan frostfaren på nedsida minkar.
Vindvern kan òg påverke den lokale nedbørsfordelinga, fordi det innanfor eit lite område vil falle mest nedbør der vinden er svakast. Særleg gjeld dette snø, og i ei lesone vil det ofte falle meir snø i opent lende, og særleg snøfokk vil legge snøen opp i le av ein vindskjerm, medan han lenger borte på lesida vert feid bort. Dette prinsippet dannar bakgrunnen for skigardar, og kan nyttast til å hindre at snøfonner legg seg på vegar og jernbanelinjer.
Francis Scott Key
Francis Scott Key var ein advokat og amatør-diktar frå USA. Han er kjend for å ha skrive teksten til den amerikanske nasjonalsongen «The Star-Spangled Banner».
Bakgrunn
Francis Scott Key studerte juss under onkelen sin og ved St. John's College i Annapolis i Maryland. Han gifta seg med Mary Tayloe Lloyd 1. januar 1802.
1812-krigen
Under 1812-krigen, etter at britiske styrkar hadde brend viktige nasjonale bygningar i Washington, var Key gjest ved det britiske skipet HMS «Tonnant» i Chesapeake Bay utanfor Baltimore. Saman med John Stuart Skinner skulle forhandla om frigjevinga av venen William Beanes, som var halden som fange der. Etter av Beanes var blitt frigjeven blei dei tre amerikanarane tvinga til å bli verande fordi dei var blitt kjende med dei britiske troppestyrkane og planane deira om å angripa Baltimore. Dei fekk likevel halda seg i sitt eige skip.
Key hadde tidlegare skrive ein song til same melodi med fleire av dei same verkemidla. «When the Warrior Returns» (1805), skriven til ære for Stephen Decatur og Charles Stewart då dei kom heim frå Den tripolitanske krigen i Nord-Afrika, inneheld til dømes linja «By the light of the Star Spangled flag of our nation.»
I løpet av livet skreiv Francis Scott Key diverse dikt, ofte med religiøse tema. Dei blei først samla og gjevne ut 14 år etter at han døydde. I 1834 gav han ut prosaverket The Power of Literature, and Its Connection with Religion. Frå 1818 og til han døydde i 1843 var Key tilknytt American Bible Society.
Karriere etter krigen
Francis Scott Key var advokat for kongressmannen Sam Houston i 1832, då denne var anklaga for å ha angripe ein annan kongressmann. Frå 1833 til 1841 var Key statsadvokat. Han påtalte mellom anna Richard Lawrence for det mislukka attentatforsøket mot president Andrew Jackson.
I 1836 Key påtalte han Reuben Crandall, ein doktor frå New York og bror av den omstriddePrudence Crandall, for «oppviglersk ærekrenking» etter at ein koffert full av antislaveriskrifter var blitt funne i huset hans i Georgetown. Saken fekk nasjonal merksemd. Key sa i sin tale til juryen "Are you willing, gentlemen, to abandon your country, to permit it to be taken from you, and occupied by the abolitionist, according to whose taste it is to associate and amalgamate with the negro? Or, gentlemen, on the other hand, are there laws in this community to defend you from the immediate abolitionist, who would open upon you the floodgates of such extensive wickedness and mischief?"
Crandall blei frikjend.
Francis Scott Key var sjølv slaveeigar. Han blei ikkje rekna som ein hard herre. Han emansiperte (frigjorde) 7 av sine eigne slavar, og var tidvis offentleg kritisk mot vondskapen i slaveriet. Ved nokre høve hjelpte han også svarte til å få sakene sine til domstolen.
Key var med på å grunnleggja og driva American Colonization Society, som hadde som hovudmål å senda frie afroamerikanarar «tilbake» til Afrika.
Ettermæle
Francis Scott Key døydde i Baltimore, i heimen til dotter si, Elizabeth Howard.
Han blei opphavleg gravlagd i Old Saint Paul's Cemetery i krypten til John Eager Howard. I 1866 blei leivningane hans flytta til familiegrava hans ved Mount Olivet Cemetery i Frederick i Maryland. I 1898 reiste Key Monument Association eit gravminne for Key og kona hans, Mary Tayloe Lloyd.
Key er minna gjennom fleire byggverk, som Francis Scott Key-monument i San Francisco, med ein skulptur av diktaren, og i Baltimore, bruene Francis Scott Key Bridge i Washington, DC og Francis Scott Key Bridge i Baltimore, fleire skular, baseballaget Frederick Keys og ubåten USS «Francis Scott Key» (SSBN-657).
Sindre
Sindre er eit mannsnamn, frå det norrøne namnet Sindri, av verbet sindra, 'gneistre'.
Sindre har i Noreg namnedag 9. mars.
Bruken av namnet i Noreg
Namnet Sindre var lite bruka i Noreg utanom Buskerud før det fekk ein voldsom popularitetsauke på slutten av 1980-åra, først i Hedmark og Møre og Romsdal, med ein poplaritetstopp like etter 1990.
Anda fyr
Anda fyr er eit fyr i Øksnes kommune i Nordland. Fyret ligg på den vesle øya Anda, ca. 5 km nord for nordspissen av Langøya og vest for Andøya. Fyret vart bygt i åra 1931–1933, og tent første gong hausten 1932. Det vart automatisert og avfolka i 1987. Den bemanna fyrstasjonen på fyret var den siste som vart oppretta i Noreg.
Anda er eit viktig hekkeområde for lundefugl. I tillegg hekkar òg krykkje, alke, toppskarv, gråmåke, svartbak og teist på Anda. Det er òg ein stor selkoloni ved øya.
Anda naturreservat vart oppretta i 2002, og vart Ramsarområde i 2013.
Hægebostad kyrkje
Hægebostad kyrkje er ei åttekantkyrkje frå 1844 i Hægebostad kommune i Agder fylke.
Kyrkja vart bygd etter teikningar av sokneprest Nils Christian Hald (tenestetid 1841–1844) med godkjenning og mindre merknader frå stadskonduktør Christian H. Grosch. Torje Taralsen Birkeland var byggjeleiar.
Kyrkja har 450 sitjeplassar.
I Inwood i USA har norske utvandrarar sett opp ei kyrkje dei har kalla Hægebostad.
Tidlegare kyrkje
Ei kyrkje på staden er fyrste gong nemnt i 1445, men det er ikkje kjend kva slags bygning dette var. Kyrkjestaden er nemnt i Stavanger kapitel si jordebok i 1620. Denne mellomalderbygningen vart riven i 1629, og ei langkyrkje av tømmer vart oppført i staden. Tømmerkyrkja hadde eit lite tårn, klokkene hang i eit eige lite bygg (stopul), og vindauga var små. Tomta var om lag den same som for dagens kyrkje. I 1723 selde kongen kyrkja. På auksjonen kjøpte fire bønder kyrkja på vegne av allmugen i bygda. Bygningen vart etter kvart for liten, og presten N.C. Hald argumenterte i 1843 òg for at bygningen ikkje var verdig som gudshus. Treverk frå kyrkja frå 1629 vart brukt om att då ny kyrkje vart oppført i 1844.
Bradost
Bradost eller Chia-y Bradost er ei fjellkjede med ei høgd på over 1500 meter over havet og som er kring 40 km lang. Ho strekkjer seg nordvestover frå elva Rawanduz ovanfor byen Rawanduz i Erbil guvernement i Irak til Rubari kuchuk, ei sideelv til Store Zab.
Vallsta
Vallsta er ein svensk tettstad i Bollnäs kommun i Gävleborgs län i landskapet Hälsingland. I 2005 hadde tettstaden 280 innbyggjarar.
Hepatitt E-virus
Hepatitt E-virus (HEV) er eit virus som hjå menneske er årsak til hepatitt E.
Malikah i Jemen
Malikah er ein landsby vest i det sentrale Jemen. Han ligg i San‘a’ guvernement.
Hepatitt E-virus
Klassifisering
HEV kunne fyrste gongen påvisast med elektronmikroskopisk teknikk i 1983. Genomet vart klona og karakterisert i 1991.
HEV er eit klotforma, kappelaust virus med ein storleik på 27 – 34 nm. Det vart fyrst klassifisert som calicivirus. Trass i ulike fysiologiske eigenskapar står det genetisk sett nærmare rubellavirus (Togaviridae). Ei internasjonal nemnd (The International Committee for Taxonomy of Viruses / ICTV) har no genusklassifisert HEV som eit Hepevirus. Her er det no einaste medlem i familien Hepeviridae.
Genom
Virusgenomet er eit enkeltstrenga RNA på 7,2 kb. Både 5´- og 3´-enden har ein stutt utranslatert region. Mellom desse ligg 3 overlappande opne leseammer (ORFar), ORF1 (ved 5`-enden) og ORF2 (ved 3`-enden). ORF3 er den stuttaste av dei opne leserammene og startar med det siste nukleotidet på ORF1 og overlappar i stor grad ORF2.
ORF1 kodar for eit stort, ikkje-struktuelt polyprotein som seinare vert omdanna til viktige enzym, mellom anna metyltransferase. Saman med dei to utranslaterte regionane i 5´- og 3´-enden spelar truleg ein stutt region i ORF1 ei viktig rolle i replikasjonssystemet. ORF2 kodar for eit glykolisert protein som dannar viruskapsidet. ORF3 kodar for eit lite styreprotein som kan interagera med ulike celleprotein, minska det inflammatoriske svaret frå vertsorganismen og skapa ein høveleg omgjevnad for virusreplikasjon. Truleg spelar ORF3-proteinet ei viktig rolle i patogenesen. Dei fleste antikroppstestane er grunna på epitopar frå ORF2 og ORF3. I ulike virusstammar er epitopar frå ORF2 dei mest konserverte, og serologiske testar baserte på ORF2 har større sensitivitet enn testar baserte på ORF3. Det ser ut til at protein frå ORF2, uttrykte i ulike rekombinante system, påviser antikroppar som samsvarar rett vel med vernet mot HEV. Slikt samsvar har ein ikkje kunna fastslå med antikroppar som er retta mot antigene epitopar uttrykte frå ORF3.
Fysikalske eigenskapar
HEV er instabilt og vanskeleg å isolera. Det er særs kjensleg for proteolytiske enzym, høge saltkonsentrasjonar, desinfeksjonsmiddel og autoklavering. Utbrot kan kontrollerast ved klorering av drikkevatnet. Virus bør transporterast på turr is (-70 C).
Spesies
Det finst 2 ulike spesies av HEV:
A. Det eine utav desse er ansvarleg for infeksjon hjå fleire fugleartar (avian HEV) og kan mellom anna framkalla infeksjon med svelling av lever og milt hjå kylling (HS-syndromet - eit aukande problem i USA).
B. Det andre er ei virusgruppe som kan infisera både menneske og pattedyr. Gruppa har 4 ulike genotypar med talrike subgenotypar. Genotypane 1 og 2 infiserer berre menneske og er årsak til store utbrot i utviklingsland med dårlege sanitære tilhøve. Genotypane 3 og 4 kan infisera både menneske og fleire ulike pattedyr. Dei har vorte isolerte frå til dømes både sau, mus og andre gnagarar, men framfor alt er desse genotypane påviste hjå svin. Medan svin som regel berre får ein overgåande viremi utan symptom, er genotypane 3 og 4 ansvarlege for sporadiske, humane hepatitt E-tilfelle i både utviklings- og industriland. Dei ulike genotypane er dominerande, men ikkje einerådande i ulike geografiske område. På grunn av krossreagerande epitopar finst det berre ein serotype.
Ájos Dimítrios i Ioánnina
Ájos Dimítrios (gresk Άγιος Δημήτριος) er ein tidlegare kommune i periferieininga Ioánnina i Ípiros i Hellas. Ájos Dimítrios inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Dodóni.
Oluf Iversen
Oluf Iversen var ein norsk glasmeister og stortingsmann frå Moss. Han var medlem av Venstre.
Iversen var son til ein glasmeister og overtok faren sin glasmakarverkstad i 1861. Denne verksemda dreiv han til 1909, då han fekk seg arbeid i kommunen som kontrollør av vekter. I årevis var han medlem av bystyret i Moss. Iversen representerte byen Moss på Stortinget frå 1895 til 1906. Heile tida på tinget var han medlem av tollkomiteen, sekretær 1900-06. Tida 1898-1906 var han også medlem av Lagtinget.
Han døydde i heimen sin i Moss i 1916.
Sølve
Sølve er eit personnamn, frå det norrøne mannsnamnet Sǫlvi, ei sideform til Salve, kanskje av 'sal, hus' og etterleddet -ver som tyder 'mann, kjempe'. Namnet kan òg vere eit kvinnenamn, frå det norrøne kvinnenamnet Sǫlva, ei kortform av namn som Solveig.
Lyonel Feininger
Lyonel Feininger var ein tysk-amerikansk målar og grafikar, som var både fødd og døydde i New York i USA.
Sølve
Sølve har i Noreg namnedag den 20. juni.
Lyonel Feininger
Liv og gjerning
Foreldra til Feininger hadde innvandra frå Tyskland til New York. Dei mange inntrykka i storbyen formidla Feininger biletleg; både av musikk, tog, båtar, bruer, skyskraparar og framstillinga av leiketøy. Han reiste til Berlin, der han studerte musikk. Etter ei tid byrja han å teikne for moroblad, fyrst for tyske, seinare også for franske og amerikanske tidsskrift.
Sølve
Bruken av namnet i Noreg
Det er sterkast tradisjon for å bruke namnet som mannsnamn.
Lyonel Feininger
Liv og gjerning
I Paris kom Feininger i kontakt med Robert Delaunay og han vart kjend med kubistane sine verk. Frå 1913 budde han fast i Tyskland. Han hadde eit nært tilhøve til medlemane i Der Blaue Reiter. Seinare underviste han ved Bauhaus i Weimar og i Dessau. Saman med Vasilij Kandinskij, Paul Klee og Aleksej von Jawlensky danna han i 1924 gruppa Die Blaue Vier.
Feininger var ein av dei målarane som Hitler-regimet fann å vere degenerert, og dermed måtte sjå dei utstilt på Entartete Kunst i 1937, ei utstilling til skrekk og åtvaring. Feininger vende då tilbake til USA. Gjennom arbeidet som kunstlærar, sin forfattarskap og nye akvarellar spela han ei viktig rolle for framveksten av den abstrakte ekspresjonismen.
Vallvik
Vallvik er ein svensk tettstad i Söderhamns kommun i Gävleborgs län i landskapet Hälsingland. I 2005 hadde tettstaden 288 innbyggjarar. Vallvik ligg cirka tjue kilometer sør for Söderhamn.
Skulderblad
Skulderbladet eller akselbladet, stundom kalla skapula (av latin scapula), er ein knokkel i det menneskelege skjelettet som bind saman skjelettet i overkroppen med armane. Dei to skulderblada ligg på ryggsida av brystkassa og er tynne, flate og uregelbunde trekanta i forma. Det dannar ledd mot kragebeinet, clavicula, og overarmsbeinet, humerus, og saman med kragebeina så utgjer skulderblada skulderbogen, cingulum extremitas superioris.
Dei i alt seksten musklane som festar på skulderbladet sine to ytterflater, facies dorsalis og facies costalis, tre kantar, margo lateralis, margo medialis og margo superior, og tre vinklar, angulus lateralis, angulus superior og angulus inferior, gjer skuldra til den mest rørlege leddet i menneskekroppen.
Framsida
Skulderbladets framsida er den sida som vender framåt i kroppen og derfor mot ryggsida til brystkassa, på latin ofte kalla facies costalis scapulae (flata på skulderbladet som vender mot ribbeina) eller facies anterior scapulae (framflata på skulderbladet).
Framsida vender mot delar av ribbeina (costae) II–VII og består stort sett av den konkave yta, fossa subscapularis, der m. subscapularis spring ut. Denne muskelen er ein del av skuldermansjetten og strekkjer seg under processus coracoideus for å feste seg på overarmsbeinet.
M. serratus anterior (den sagtannna muskelen) har utspringet sitt på 1.-9. ribbein (derfor den sagtannlinkande utsjånaden) og festar på den mediale kanten, margo medialis scapulae. M. serratus anterior dreg skulderbladet mot brystkassa og stabiliserer det. Han er ein viktig og avgjerande muskel for skulderstabiliteten og verkar inn når ein roterer, løfter eller pressar armen framover som til dømes med ei armheving.
Baksida
Baksida på skulderbladet er den sida som er vendt bort frå brystkassa. Ho er på latin kalla facies posterior scapulae, (baksida på skulderbladet) eller facies dorsalis scapulae (ryggsida til skulderbladet).
Over baksida av det spring skulderkammen, spina scapulae, som ved det breiaste partiet til skulderbladet deler det opp i to groper (fossae). Desse er kalla fossa supraspinata (øvre grop) som er utspringet for m. supraspinatus, og fossa infraspinata (nedre grop) som er utspring for m. infraspinatus. Begge desse musklane spring lateralt spring høvesvis over og under skulderkammen til sine feste på overarmsbeinet.
Skulderleddet
Skulderleddet, på latin kalla ''articulat io glenoidale eller articulatio humeri'', er eit ekte ledd som bind skulderbladet til overarmsbeinet.
Den laterale vinkel på skulderbladet, angulus lateralis scapulae, er den tjukkaste delen av knokkelen og blir somtid kalla skulderbladshovudet. Ei pæreforma grop, leddskåla, cavitas glenoidalis, leier mot hovudet til overarmsbeinet, caput humeri. Over og under leddskåla finn ein to beinknutar (tuberculi), tuberculum infraglenoidale og tuberculum supraglenoidale. M. biceps brachii festar i den øvre beinknuten.
For å stabilisere leddet enda betre ligg fire skuldermusklar kring leddet, kalla skuldermansjetten (rotator cuff). Desse musklane er m. teres minor, m. infraspinatus, m. supraspinatus og m. subscapularis.
Vengjescapula (scapula alata)
Vengjescapula er ein tilstand kor eitt eller begge skulderblada skyt ut frå ryggen når ein strekkjer fram armane. Dette skjer om n. thoracicus longus som innerverer m. serratus anterior ikkje fungerer som han skal, og muskelen blir lamma. Da vil ein ikkje klare å trekkje skulderbladet inn mot baksida av brystkassa om ein skyt fram armane. Det resulterer i venging av skulderbladet, scapula alata. Det kan skje etter visse kirurgiske inngrep ved at ein skadar nerven, inngrep slik som fjerning av lymfeknutar i armhòla som er vanleg ved brystkreft. Det kan òg hende om ein ber tunge sekkar over skuldrene.
Holmenkollrennet 1954
Holmenkollrennet 1954 fann stad torsdag 4. og laurdag 6. mars 1954 i Oslo. Sterk vind i Holmenkollbakken førte til av hopprennet vart avlyst, dermed vart det heller ikkje noko av kombinert-tevlinga.
Kvinner deltok for aller fyrste gong i eit ordinært Holmenkoll-renn.
15 km
Dato: 4. mars
Ottar Grønvik
Ottar Nicolai Grønvik var ein norsk runeforskar og filolog.
Holmenkollrennet 1954
15 km
<br style="clear:both;" />
Bundesvision Song Contest 2005
Bundesvision Song Contest 2005 (BuViSoCo 2005) var den fyrste gongen Bundesvision Song Contest vart arrangert. Tevlinga vart halden i König-Pilsener-Arena i Oberhausen i Nordrhein-Westfalen. Finalen fann stad laurdag 12. februar. Hessen vann tevlinga med songen «Geile Zeit», sungen av Juli.
Ottar Grønvik
Han gav ut ei rekkje viktige vitskaplege bidrag til runeforskinga. Særleg viktig er doktorgradsarbeidet hans om runane på Tunesteinen, tolkinga av Rökinnskrifta og boka om  Eggjasteinen. I tillegg skreiv han ei stor mengd mindre arbeid. Han heldt fram med forskingsarbeidet sitt også etter at han gjekk av med pensjon som 70-åring.
I ein artikkel om nissen argumenterer Grønvik for at ordet nisse ikkje er ei fornorsking av St. Nicolas (Niels på dansk) slik ein tidlegare har trudd. Han argumenterer for at det stammar frå gammalnorsk, og at det er eit ord på ein avliden forfar. Hans tolking går ut på at trua på den tradisjonelle norske fjøsnissen stammar frå førestillingar om at garden vert passa på av dei avlidne i familien.
13. austlege meridianen
13. meridianen aust for nullmeridianen er ei lengdegradslinje eller meridian som strekkjer seg frå Nordpolen over Nordishavet, Europa, Afrika, Atlanterhavet, Sørishavet og Antarktis til Sørpolen.
Holmenkollrennet 1954
50 km
<br style="clear:both;" />
Ottar Grønvik
Grønvik budde heile livet på Kjelsås i Oslo. Han var gift med Inger Gaute-Knudsen, og hadde fire barn.
Ottar Grønvik mottok Nansenmedaljen for fremragende forsking i 1994.
13. austlege meridianen
Den 13. austlege meridianen dannar ein storsirkel med den 167. vestlege meridianen.
Holmenkollrennet 1954
10 km
Dato: 6. mars
13. austlege meridianen
Frå pol til pol
Frå og med Nordpolen og sørover til Sørpolen, passerer den 13. austlege meridianen gjennom:
! scope="col" width="125" | Koordinatar ! scope="col" | Land, territorium eller hav ! scope="col" | Merknader ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Nordishavet ! scope="row" | ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Atlanterhavet ! scope="row" | ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Atlanterhavet ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Øresund ! scope="row" | ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Austersjøen ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Adriahavet ! scope="row" | ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Middelhavet ! scope="row" | ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Middelhavet ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Atlanterhavet ! scope="row" | ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Atlanterhavet ! scope="row" | ! scope="row" | ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Atlanterhavet ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Sørishavet ! scope="row" | Antarktis
Mahwash i Jemen
Mahwash er ein landsby vest i det sentrale Jemen. Han ligg i San‘a’ guvernement.
Mahwa Aser
Mahwa Aser er ein slum i Sana, hovudstaden i Jemen. Mahwa Aser har kring 17 000 innbyggjarar som bur i uformelle hus utan tilgang til vatn og kloakk. Dei dårlege levevilkåra i slummen går utover helsa til innbyggjarane. Det er ingen skule i Mahwa Aser.