cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rehovot
Historie
I 1890 var regionen ei udyrka øydemark, utan tre, hus eller vatn. Nybyggjarane i Rehovot planta vinranker og lundar av mandel og sitrustre, men sleit med mislukka avlingar, plantesjukdommar og problem med å få selt varene sine.
I 1924 inngjekk den britiske hæren ein avtale med Palestina Electric Company for å byggje ut elektrisitetsnettverket i området.
Ein jordbruksforskingsstasjon opna i Rehovot i 1932 vart jordbruksinstituttet ved Det hebraiske universitetet i Jerusalem.
Den 29. februar 1948 sprengde Lehi toget frå Kairo til Haifa kort tid etter det forlet Rehovot. 29 britiske soldatar mista livet, medan 35 vart skadde. Lehi sa bombinga var hemn for bombinga Ben Yehuda-gata ei veke tidlegare.
Idrett
Rehovot har hatt tre fotballklubbar i den øvste divisjonen i israelsk fotball: Maccabi Rehovot frå 1949 til 1956, Maccabi Sha'arayim frå 1963 til 1969 og igjen i 1985, og Hapoel Marmorek i sesongen 1972-73.
Figeholm
Figeholm er ein tettstad i Oskarshamns kommun i Kalmar län i Småland i Sverige. I 2020 hadde tettstaden 837 innbyggjarar. I tettstaden finn ein sjøredningsstasjonen Simpevarp. Ved Figeholm ligg kjernekraftverket OKG.
Sivert Nesdal
Sivert Nesdal var ein norsk professor og misjonsprest. Han var frå Loen i Stryn kommune, men reiste 1902 til Minnesota for å studera ved St. Olaf College, der han tok graden B.A. i 1909. Same året tok Nesdal til på Den forenede Kirkes Seminar/Luther Theological Seminary i St. Paul i Minnesota. Han vart ordinert i 1912 og reiste same året til Madegaskar som misjonær. Der vart han seinare professor ved den lutherske presteskulen fram til 1938.
Sivert Nesdal kom attende til Loen i 1939 og levde resten av livet der. Minna hans frå misjonstida er sidan gjevne ut i bokform.
Sivert Nesdal vart tildelt St. Olavsmedaljen.
Fylkesveg 250 i Hordaland
Fylkesveg 250 i Hordaland går mellom Sandskaret og Dale i Meland kommune. Vegen er 790 meter lang.
Kid Charlemagne
«Kid Charlemagne» er ein song av den amerikanske rockegruppa Steely Dan, som kom ut på singel i 1976 frå albumet deira The Royal Scam. Singelen nådde 82. plassen på Billboard-lista. Der er ei blanding av ein funkrytme og jazzharmoniar med rock and roll-instrumentering og tekststil. Gitarsoloen av jazzfusion-gitaristen Larry Carlton vart rangert på 80. plassen på lista over dei 100 beste gitarsoloane hos Rolling Stone, som skreiv at «Seint i 1970-åra laga Steely Dan plater ved hjelp av ei rekkje, dyktige studiomusikarar i opptak etter opptak skapte ei endelaus rekkje med gitarsoloar som gjev ein hakeslepp. Larry Carlton kosmiske jazzsolo i fleire lag på dette sporet kan vere den beste av die alle: Han er så kompleks at det er ein song i seg sjølv.»
Teksten fortel soga om korleis ein dopseljar kjem seg opp, før han fell ned i eit psykedelisk miljø i 1960-åra på Vestkysten i USA. Walter Becker og Donald Fagen, som skreiv songen, har sagt at teksten var laust basert på LSD-kjemikaren Owsley Stanley frå San Francisco. .
Pat Metheny Group
Pat Metheny Group er ei jazzgruppe som blei danna i 1977. Dei tre viktigaste medlemmane er Pat Metheny (gitarist, bandleiar og komponist), Lyle Mays (keyboardist og pianist, starta gruppa saman med Metheny) og Steve Rodby (bassist og produsent). Paul Wertico var trommeslagar i 18 år, men frå og med albumet Speaking of Now har Antonio Sanchez handtert stikkene.
Jon Ola Sand
Jon Ola Sand er ein norsk fjernsynsleiar som arbeider for Norsk rikskringkasting.
Cape Filchner
Cape Filchner er ei isdekt nes føre Davishavet, 27 km vest-nordvest (WNW) på Adams Island. Cape Filchner er skiljet mellom Wilhelm II Coast og Queen Mary Coast. Cape Filchner vart oppdaga av Den australasiatiske antarktisekspedisjonen (1911-1914) under sir Douglas Mawson, som namngav det etter Wilhelm Filchner, leiaren for Den tyske antarktisekspedisjonen i 1911-1912.
Jon Ola Sand
Sand har frå 15 år med store produksjonar og medproduksjonar på NRK og TV 2 samt i uavhengige produksjonsselskap. Han er medlem i International Academy of Television Arts and Sciences. Sand har produsert og vore med å laga fleire program, mellom anna Nobels fredspriskonsert og Melodi Grand Prix.
Eurovision
Under Eurovision Song Contest 2010 i Bærum i Noreg hadde Sand rolla som sjefsprodusent for tevlinga. 1. januar 2011 tok han over jobben som Den europeiske kringkastingsunionen sin sjef for Eurovision Song Contest etter Svante Stockselius. Sand vil frå 2016 òg vere sjef for Junior Eurovision Song Contest.
Livvisk
Livvisk (òg kalla olonetsisk eller onega-karelsk) er eit finsk-ugrisk språk snakka av karelarar i den nordaustlege delen av russisk Karelen og i austre delar av Finland.
Livvisk vart snakka i dei gamle finske kommunane Salmi og Suojärvi. Innbyggjarane vart evakuerte til Finland etter den sovjetiske okkupasjonen etter Vinterkrigen og Fortsetjingskrigen, det er desse som i dag utgjer den livviskspråklege minoriteten i Finland.
Personlege pronomen
Dei personlege pronomena i livvisk er følgjande:
Tekst på livvisk
Den vesle Bibelen på livvisk, finsk og norsk:
Robbinsbreen
Robbinsbreen er ein brei isbre som flyt ut inst i Pealefjorden på nordsida av Thurston Island. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter James Haskin Robbins i den austlege gruppa under U.S. Navy Operasjon Highjump, som var flymannskap på PBM Mariner-sjøflyet som styrta nær Noville Peninsula 30. desember 1946. Drivkrafta hans gjorde at seks overlevande vart berga den 12. januar 1947 (Ball Peninsula på Mount Howell).
Paul Bley
Paul Bley var ein kanadisk pianist innan frijazz og modern creative-sjangrane. Han budde og virka i USA i lengre tid.
Liv
Paul Bley blei fødd og voks opp i Montreal. Han lærte å spele fele frå 1938 og piano frå 1940. Han avslutta si musikalske utdanning ved McGill Conservatory allereie som elleve-åring i 1944. I 1948 blei han kjent med Oscar Peterson i heimbyen Montreal og han hjelpte Bley til jazzscena. Bley leia Montreal Jazz Workshop, som fekk musikarar som Charlie Parker og Sonny Rollins til Montreal.
I 1950 reiste Bley til New York der han studerte på Juilliard School of Music til 1954. I studietida dreiv han omfattande konsertaktivitet og reiste på turnear med Art Blakey, Louis Armstrong og andre. Han arbeidde mykje med Lennie Tristano sitt konsept og takka vere Charles Mingus fekk han sjansen til å spele inn debutalbumet sitt.
1956 blei Bley kjent med Carla Borg som han gifta seg med tre år seinare. Under namnet Carla Bley har ho sjølv skapt seg eit namn i jazzverda. Dei arbeidde saman i knapt ti år. Bley budde i Los Angeles i 1957–59 og spelte da ikkje berre med Chet Baker, men òg med dei den gongen ukjente musikarane Ornette Coleman og Don Cherry. I 1959 reiste han tilbake til New York der han blei med i Jimmy Giuffre Trio saman med klarinettisten Jimmy Giuffre og bassisten Steve Swallow. Frå 1963 var han eit år i gruppa til Sonny Rollins.
Ved sida av engasjementa med dei andre store jazznamna hadde Bley i 1960-åra sin eigen trio med bassisten Gary Peacock og trommeslagaren Paul Motian. I det turbulente og eksperimentvillige jazzmiljøet på første halvdelen av 1960-åra forsøkte Paul Bley i lag med bassisten Scott LaFaro og musikarar som Don Cherry, Billy Higgins, Charlie Haden, Albert Ayler og Ornette Coleman å finne fram til friare musikalske uttrykksformer. Konsertane deira blir rekna som vogga til frijazzsjangeren. Paul Bley skulle bli ein av dei viktigaste pianistane innan denne sjangeren.
På slutten av 1960-åra dukka Annette Peacock opp som den nye venninna til Bley; ho arbeidde for han som komponist og dei stod på scena saman. I 1968 brukte Bley synthesizer for første gong, og som første jazzgruppe sette han saman med trioen opp eit stort elektronisk liveshow (i Philharmonic Hall i New York City). Resultatet blei Bley-Peacock Synthesizer Show.
Frå 1971 satsa Paul Bley meir på soloframsyningar og han reiste på ny på konsertturnear til Europa. Han spelte inn det første soloalbumet i 1972. I 1974 grunnla han platemerket Improvising Artists Inc. (IAI) saman med videokunstnaren Carol Goss som illustrerte konsertane til Bley med eigne filmsekvensar. Ved sida av å gi ut eigne soloinnspelingar med synthesizer dokumenterte IAI òg ei mengd andre musikarar. Blant andre fekk Pat Metheny platedebuten sin på IAI. Bley har gitt ut rundt 100 album på IAI, ofte med medmusikarane frå 1960-talet, Giuffre, Swallow, Peacock og Motian.
Paul Bley har konsertert i Europa ei rekke gonger, blant andre med Evan Parker og Barre Phillips.
Northampton
Northampton er ein stor kjøpstad og eit administrativt distrikt i England. Han er administrasjonssenter for Northamptonshire. Byen har like over 200 000 innbyggjarar. Northampton er det høgast folkesette distriktet i England som ikkje er ei sameint styresmakt.
Tradisjonelt har Northampton vore eit sentrum for produksjon av sko og andre lêrvarer. Det er lite igjen av dette, bortsett frå bygningane som kan sjåast langs bakgatene; små skofabrikkar med arbeidarbustader ved sida av. Det er no distribusjon og finans som er dei viktigaste næringsvegane. Blant selskap som har store anlegg i byen finn ein Barclaycard, Panasonic, Travis Perkins, Coca Cola, Schweppes Beverages Ltd og Carlsberg.
Historie
Det er gjort funn frå jernalderen i Northamptonområdet. Ein meiner at ein landsby vart grunnlagt der kring 600-talet. Innan 700-talet hadde staden vorte eit administrasjonssenter for Mercia. Den pre-normanniske byen var nokså liten, og var kjent som Hamtun.
På 1000-talet vart byen viktigare då normannarane bygde bymur og eit stort slott. Linja muren følgde er verna i gatenettet (Bridge Street, The Drapery, Bearward Street og Scarletwell Lane). Byen voks raskt. I Domesday Book frå 1086 er det registrert omkring 1500 innbyggjarar fordelt på 300 hus.
Rikard Løvehjarte gav byen det første charteret til byen i 1189. I 1215 vart William Tilly godkjend som den første borgarmeisteren i byen av kong Johan utan land. Kongen gav òg ordre om at det skulle oppnemnast eit råd beståande av «…tolv av dei betre og meir diskrete» borgarane for å assistere Tilly.
Northampton hadde ein av dei største jødiske folkesetnadene i England på 1200-talet. Dei var særleg konsentrert rundt Gold Street. I 1277 vart 300 jødar avretta, visstnok for å ha klipt mynt, og resten vart fordrivne.
Det første slaga ved Northampton fann stad ved Northampton Castle i 1264. Styrkane til Henrik III sigra då over Simon de Montfort. I 1460 stod det andre slaget ved Northampton ved Delapre Abbey. Dette var eit avgjerande slag under Rosekrigane, og Henrik VI vart etter slaget teke til fange av yorkistane i byen.
I mai 1328 vart Northamptontraktaten signert. Edvard III av England respekterte med det Robert the Bruce som konge av Skottland, og sonen til Robert vart forlova med systera til kongen, Joanna.
Det er verna ei rekkje tunnelar frå mellomalderen i sentrum av byen.
Byen vart øydelagt av brann i 1516 og 1675. Etter siste bybrann vart han gjenoppbygd etter ein nøye uttenkt plan. Skoindustrien som byen vart kjent for kom på 1700-talet, og vart styrkt under Napoleonskrigane, då det var stor etterspurnad etter soldatstøvlar. Daniel Defoe skildra byen i A tour through the whole island of Great Britain som «…den penaste (handsomest) byen i heile denne delen av England».
På 1800-talet skaut veksten igjen fart, først på grunn av Grand Union Canal som nådde byen i 1815, og seinare jarnbana. Den første jernbanelinja, opna i 1845, var ei grein frå hovudlinja mellom London og Birmingham, som gjekk mellom Blisworth og Peterborough via Northampton. Deretter kom ei linje til Market Harborough i 1859 og ei til Bedford i 1872. På slutten av 1870-åra vart Northampton Loop anlagt; dette er ei sløyfe i West Coast Main Line som går inn til Northampton.
Etter 1850 byrja byen å vekse utover området som låg innanfor dei gamle bymurane. I 1800 var det omkring 7000 innbyggjarar, og hundre år seinare hadde talet vakse til omkring 87 000. Byen fekk i denne perioden eit rykte for politisk radikalisme, spesielt fordi den radikale Charles Bradlaugh vart vald som parlamentsmedlem for byen fleire gonger.
Etter 1900 var veksten lågare, særleg på grunn av stagnasjon i skoindustrien. Det gjekk seint å tiltrekke annan industri for å erstatte dei nedlagde fabrikkane.
I mellomkrigstida var det bustadmangel i Northampton, og fleire nye bustadområde vart oppretta. Distriktsgrensa vart utvida i 1900, og igjen i 1932. Innan 1961 hadde folketalet nådd 100 000, og i 1971 130 000. I 1968 vart Northampton definert som ein New Town; i motsetnad til dei planlagde byane som vart grunnlagt på denne tida var Northampton ein gammal by, men problematikken i tilhøve til å ta av folkeoverskot i andre område var den same som for dei planlagde byane. Northampton Development Corporation ynskte å doble storleiken til byen, med 230 000 innbyggjarar i 1981. Veksten var langt lågare, med 156 000 innbyggjarar i 1981 som fasit, men ein fekk i dei 20 åra prosjektet pågjekk bygd 20 000 nye bustader, og folketalet voks med 40 000.
Grensene vart igjen endra i 1974, då nye område vart lagt til i samband med reforma av lokalstyret i England.
Ved tusenårsskiftet søkte Northampton om status som city. Det vart ikkje innvilga, og slik status vart for Midlands i staden gjeve til Wolverhampton.
University of Northampton fekk full universitetsstatus i 2005.
Ifølgje ein kontroversiell rapport er den England tredje vondaste byen, etter Leeds og Bradford, i tilhøve til kriminalitet der skytevåpen blir brukt
Idrett
Northampton Town FC, kalla The Cobblers («Skomakarane»), spelar i Football League One. Heimebana deira er Sixfields Stadium.
Rugbyklubben Northampton Saints spelar i Guinness Premiership, med heimebane på Frankkin's Gardens.
Collingtree Golf Club var vertskap for British Masters i 1995.
Kommunikasjon
Northampton ligg ved kryss 15, 15a og 16 på motorvegen M1. Hovudvegane A45 og A43 går gjennom byen, medan A14 ligg litt nord for Northampton.
Northampton stasjon ligg på Northampton Loop, ein del av West Coast Main Line. Det er regelmessige tog til London og Birmingham, køyrt av Silverlink (London) og Central Trains (Birmingham). Virgin Trains stoppar nokre få gonger dagleg med intercitytog mellom London og Nord-England.
Næraste flyplassen er Sywell Aerodrome; dei næraste med regulær passasjertrafikk er Birmingham International Airport og London Luton Airport.
Attraksjonar
Den eldste verna bygningen i Northampton er kyrkja The Holy Sepulchre, som òg er ein av dei største og best verna rundkyrkjene i England. Ho vart bygd i 1100 av Simon de Senlis, 1. jarl av Northampton, som nettopp hadde kome heim frå første krosstoget. Kyrkja er basert på Gravkyrkja i Jerusalem.
Guildhall vart bygd i 1860-åra i viktoriansk gotisk stil. Han vart utvida i 1990-åra. Hallen står der det gamle rådhuset ein gong stod.
Derngate 78 har interiør designa av Charles Rennie Mackintosh. Dette er hans einaste større arbeid utanfor Skottland. Hust er ope for publikum etter avtale.
Express Lift Tower er eit 127,45 meter høgt tårn bygd for testing av heisar i 1978. Selskapet Express Lift vart teke over av Otis i 1997, og tårna har sidan ikkje vore i bruk. Framtida til tårnet er usikkert, men det er eit sterkt lokalt ynskje om å verne det.
Av Northampton Castle er berre ein gjenoppbygd bakport verna. Slottet var i lang tid eit av dei viktigaste i landet, og parlamentet var samla der ei rekkje gonger. Thomas Becket var fengsla der, men klarte å rømme. Slottet vart rive etter borgarkrigen.
Eleanorkrossen er éit av berre tre slike krossar som er verna. Det var opphavleg tolv av dei, reist på dei stadene der båra til dronning Eleanor stoppa for natta under ferda frå Harby til London.
Delapre Abbey var eit nonnekloster for benediktinarar av Cluny. Etter nedlegginga ved reformasjonen har det vore privatbustad og arkiv for grevskapet. Andre slaget ved Northampton stod ved klostret.
Ole Brå
Ole Olsson Brå var ein norsk lærar, gardbrukar og politikar for Venstre, fødd i Buvika.
Faren til Brå var gardbrukar på Sæter i Buvika, seinare på Brå i Byneset. Sjølv vart Brå seminarist frå Klæbu i 1862. Han var så lærar i Inderøy frå 1862 til 1905. Frå 1874 til -84 var han torvmeister i Nordre Trondhjems amt. Brå kjøpte garden By i Inderøy i 1877 og dreiv han til 1902. Frå 1905 var han styrar av Innherred sjukehus.
Brå stifta Inderøyens forbruksforening i 1870 og var styrar for tiltaket til 1900. Han var medlem av heradsstyret i Inderøy 1880-1904, ordførar i elleve år. Elles hadde han mange andre tillitsverv i heradet.
Brå var innvald som 1. representant på Stortinget frå Nordre Trondhjems amt 1900-03. Han var medlem av Lagtinget og av sosialkomiteen.
Turn-VM 1989
'''Den 25. verdsmeisterskapen i turning''' vart avvikla i Stuttgart i dåverande Vest-Tyskland dagane frå 14. til 22. oktober 1989.
Bøylehest
<br style="clear:both;" />
Frittståande
<br style="clear:both;" />
Hopp
<br style="clear:both;" />
Ringar
<br style="clear:both;" />
Skranke
<br style="clear:both;" />
Svingstang
<br style="clear:both;" />
Mangekamp
<br style="clear:both;" />
Bom
<br style="clear:both;" />
Lagkamp
<br style="clear:both;" />
Fildes Point
Fildes Point er eit nes på nordsida av Neptunes Bellows, innløpet til Port Foster på Deceptionøya i Sør-Shetlandsøyane. Deceptionøya var kjend for selfangarar i området så tidleg som 1821; neset vart seinare kalla opp etter Robert Fildes, ein britisk selfangar i desse farvatna på den tida.
Fylkesveg 301 i Hordaland
Fylkesveg 301 i Hordaland går mellom Lekve og Rondestveit i Ulvik herad. Vegen er 4,3 km lang.
Anders Rognaldsen Ness
Anders Rognaldsen Ness tenestegjorde i Nordre Søndfjordske Compagnie. Han var frå Haukedalen i Førde kommune. Ness gav ut fleire dikt og viser som m.a. omhandla tenestetida hans.
Rochraybreen
Rochraybreen er ein isbre kring 5 nautiske mil (9 km) lang, like aust for Hendersin Knob på Thurston Island som flyt sør til Abbotisen i Peacock Sound. Han vart først skissert frå flyfoto tekne under U.S. Navy Operasjon Highjump i desember 1946. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter løytnant Samuel Rochray i U.S. Navy som var helikopterpilot på USS «Glacier» i februar 1960, som flydde fleire gonger til Thurston Island og oppdaga nye område der.
Pirolar
Pirolar er ei biologisk slekt Oriolus av 29 trastestore, ofte iaugefallande sporvefuglar, som lever i skogshabitat i den orientalske regionen, Wallacea, Ny-Guinea, Australia, Eurasia og Afrika. Dei er medlem av pirolfamilien, Oriolidae.
Det vitskaplege namnet Oriolus er avleidd frå det klassiske latinske aureolus som betyr 'gyllen'.
Skildring
Kroppslengda for ein medlem av pirolslekta er typisk 24-25 centimeter og med ytterpunkt på 18 og 31 cm. Dei har lange, spisse venger og kraftige nebb. Hos dei fleste av artane har hannane iaugefallande fjørdrakt, mest typisk kraftig gult eller olivengrønt i kontrast til svarte parti på hovud og venger. Arten pirol kan stå som døme på 12 artar med djupgul farge. Gul fjørdrakt er ikkje representert lengst søraust i utbreiingsområdet. Eit par artar har raudt i drakta, mest utprega blodpirol, Oriolus traillii med iriserande, djupraud farge. På Ny-Guinea, øyar i Molukkane og Dei små Sundaøyane er fjørdraktene brune. Det er trudd at pirolar her etterliknar drakta hos munkefuglar, ei slekt av store honningetarar, sannsynlegvis for å redusere aggresjon mot dei mindre pirolane ettersom munkefuglar er aggressive fuglar. Generelt syner artane kjønnsdimorfisme i fjørdrakta slik at hofuglane er lang mindre iaugefallande enn hannar.
Utbreiingsområdet for slekta er i Australia - Ny-Guinea - Wallacea med 8 artar, den orientalske regionen med 11 artar, den afrotropiske regionen med 8 artar og sørvestlege palearktiske regionen med to artar. Yttergrensene i nordvest er sør for Skandinavia og Storbritannia, i nordaust inn i Primorskij kraj i søraustlegaste Russland, i søraust delstaten Victoria, i sør sørlegaste Sør-Afrika. Slekta finst ikkje i område utan skog og har fråvere frå det meste av Kasakhstan, nordlege Kina, Den arabiske halvøya, Sahel og det meste av Afrika nord for Sahel.
Ein trur at slekta først utvikla seg i Australasia, (Australia - Ny-Guinea), og seinare koloniserte Asia og Afrika.
Langt dei fleste artane er nokså stasjonære, standfuglar, men fleire migrerer og fem artar i den orientalske regionen og Eurasia kan karakteriserast som trekkfuglar med arten pirol som eit døme på ein sterkt trekkfugl.
Mange artar er øyartar og endemiske for ei øy. Eit døme frå utkanten av utbreiingsområdet er tjukknebbpirol, Oriolus crassirostris, som er endemisk for São Tomé utanfor Gabon, og har dessutan ei avvikande fjørdrakt. Andre øyendemar finst i Molukkane.
Habitatet til desse artane er knytt til skog, dei lever i utkanten av skog, eller halvopne skogsområde. Pirolar er altetande, men frukt og bær er dominerande.
Ein art, bambuspirol på Luzon, var tidlegare trudd å vere utrydda, men er no funnen og vurdert som kritisk truga. Sølvpirol, ein hekkefugl i Kina, er sterkt truga. Raudbrystpirol er ikkje vurdert på grunn av mangel på data.
Artslista
Oriolus i rekkjefølgje etter IOC World Bird List V11.1 med norske namn etter Norske navn på verdens fugler:
Mount Sullivan
Mount Sullivan er eit fjell, 2070 moh, som står 12 nautiske mil (22 km) aust for norddelen av Eternity Range i Palmer Land. Fjellet ligg i området utforska frå lufta av sir Hubert Wilkins i 1928 og Lincoln Ellsworth i 1935, men vart først kartlagd av British Graham Land Expedition (BGLE) i 1936-37. Det vart fotografert frå lufta i 1940 av U.S. Antarctic Service (USAS) og i 1947 av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon (RARE) under Finn Rønne. Det vart namngjeve av Rønne etter oberst H.R. Sullivan frå Office of Research and Development som då var i US Army Air Force (USAAF), og som utrusta ekspedisjonen.
Lorten
Lorten eller Cleft Island er ei lita øy nord for Bølingen, som ligg 2,5 nautiske mil søraust for Lichen Island sør i Prydzbukta. Øya er delt av ei djup kløft som er kring 6 meter brei. Ho vart kartlagd frå flyfoto teken av Lars Christensen-ekspedisjonen, 1936–37, og namngjeven av norske kartografar. Øya vart vitja av eit lag frå «Nella Dan» under Australian National Antarctic Research Expeditions i februar 1966 og gjeve eit nytt namn som synte til den djupe kløfta (cleft på engelsk).
Sing It Again Rod
Sing It Again Rod er det første samlealbumet til Rod Stewart, gjeve ut i 1973. Albumet er kjend for det Peter Corriston-designa utstansa plateomslaget (forma som eit whiskeyglas som ein kan sjå ein smilande Stewart gjennom).
Framnæsodden
Framnæsodden er eit lite klippenes i Sandefjordbukta på vestsida av Peter I Øy. Det vart kartlagd og namngjeve av Norvegia-ekspedisjonen leia av Nils Larsen, som vart dei første til å gå i land på Peter I Øy på dette neset i februar 1929. Odden er kalla opp etter Framnæs Mekaniske Værksted i Sandefjord.
Bu Quwah
Bu Quwah (arabisk بو قوة, stundom skrive Buquwa eller Abu Quwah) er ein liten landsby nord i Bahrain. Han høyrer til Nordguvernementet.
Thomas Sørum
Thomas Sørum er ein norsk fotballspelar. I 2011-sesongen spelar han i angrep for Haugesund i den norske Tippeligaen. Sørum kom til Haugesund frå Strømsgodset før 2009-sesongen, etter å ha spelt i drammensklubben sidan 2001, med unnatak av eit lån til Manglerud-Star i 2006-sesongen. Det året vart han Manglerud-Star sin toppskårar i Adeccoligaen med 13 seriemål. Han var Strømsgodset sin toppskårar i Adeccoligaen i 2005 med 11 seriemål. I 2009-sesongen vart han toppskårar i Adeccoligaen med 24 seriemål då Haugesund rykte opp til Tippeligaen.
Filsbäck
Filsbäck er ein svensk tettstad i Lidköpings kommun i Västra Götalands län i landskapet Västergötland. I 2005 hadde tettstaden 647 innbyggjarar. Filsbäck ligg cirka seks kilometer aust for Lidköping. Filsbäck har ein godt vitja trestjerners badeplass, campingplass og golfbane.
Filsbäck består av to villaområde, «Gamla området» og «Nya området», som ligg på kvar si side av Stenåsvegen. «Gamla området» blei bygd i 1970-åra. «Nya området», som blei bygd nokre år seinare, består til ein viss del av samanhengande bustader.
Filsbäcks golfbane er ein 12-hols bane med «pay n' play». Det er òg luftgeværbane på området. Filsbäcks bad och camping er ein trestjerners campingplass. Det er om lag 130 plassar og 12 hytter. Ein kan leige kano, pedalbåt og sykkel, samt spele minigolf. Filsbäcks camping har togsamband med både Lidköping og Kinnekulle.
I 2004 var den offisielle opninga av Truve nakenbad, som ligg litt aust for Filsbäcks camping.
Melpa
Melpa (også medlpa, hagen, tembagla) er eit transnyguineaspråk i den vestlege delen av høglandet på Papua Ny Guinea.
Språket er eitt av dei fire største på Ny Guinea, det blir snakka av 130 000 menneske. Det nye testamentet er omsett til melpa. Omtrent alle talarane av melpa snakkar også tok pisin. Mange snakkar også engelsk. Lånord frå begge desse språket er derfor vanlege i melpa.
Melpa er kjend for det binære talsystemet sitt, det vil seie talorda byggjer på eit totalsystem:
Melpa-folket er bønder, sentrale produkt er søtpotet, taro og yams. Til ein viss grad dyrkar dei også kaffi for eksport.
Jelena Davydova
Året etter vann ho gull for Sovjetunionen i lagtevlinga i Turn-VM 1981, der ho også fekk sølv i frittståande og bronse i mangekampen og i skranke.
Davydova utvandra til Canada i 1990-åra.
Fylkesveg 306 i Hordaland
Fylkesveg 306 i Hordaland går mellom Bjørgum og Fenne i Voss kommune. Vegen er 4,9 km lang.
Qanawat
Qanawat (arabisk skrift قنوات) er ein landsby i Syria, 7 km nordaust for As Suwayda. Han ligg kring 1 200 meter over havet, nær ei elv og omgjeven av skog. I antikken var Han ein hellenistisk-romersk by kalla Kanatha, Κάναθα på gresk.
Hellenistisk og romersk historie
Byen er nemnt for første gongen i regjeringstida til Herod den store (første hundreåret fvt.), då arabiske nabatearar slo ein jødisk armé. Dei to maktene kjempa lenge om byen. Frå Pompeius si tid og fram til keisar Trajan, var byen ein del av Dekapolis, ein laus føderasjon av byar som romarane let ha eit visst sjølvstende. I det første hundreåret evt. vart han annektert av den romerske provinsen Syria, og på 100-talet vart han omdøypt Septimia Canatha av Septimius Severus, og overført til provinsen Arabia.
Islamsk historie
Byen var eit senter for kristendom i området, då han vart erobra av muslimske arabarar i 637. Han vart då mindre viktig og på 800-talet var han redusert til ein fattig landsby.
I 1596 står Qanawat oppført i osmanske skattelister som ein del av Badi Nasiyya nahiya i Hauran qada. Han hadde ein kristen folkesetnad som bestod av fem hushaldningar og ein muslimsk folkesetnad på 12 hushaldningar. Innbyggjarane omfatta òg ei gruppe beduinar. Skattane vart betalte for kveite, bygg, sommaravlingar, geiter og/eller bikubar.
Hovudattraksjonar
Dei omfattande ruinane frå antikken er 1500 meter lange og 750 meter breie. Mellom anna finst ei romersk bru og ei romersk teater, med ni seterader og scene som var nitten meter i diameter. Her finst òg ein nymphaeum, ein akvedukt og eit stort tempel med søylegang. Nordvest for byen ligg eit tempel frå seint på 100- eller tidleg på 200-talet, bygd på ein høg plattform kring ein søylegang. I fleire år trudde ein at dette tempelet var til ære for Helios, men ein inskripsjon oppdaga i 2002 syner at det var til ære for ein lokal gud, Rabbos.
Monumentet Es-Serai (òg kalla Seraya, «palasset») er datert til kring 100-talet evt. og var opphavleg eit tempel, og frå 300-/400-talet ein kristen basilika. Han er 22 m lang med ein søylegang med atten søyler.
Joan Baez av Joan Baez
Joan Baez er debutalbumet til visesongaren Joan Baez. Albumet vart spelt inn sommaren 1960 og kom ut same året. Den originale utgjevinga bestod av 13 tradisjonelle viser. Seinare utgåver inkluderte tre bonusspor.
I 2015 vart albumet utvalt til å innførast i Det nasjonale innspelingsregisteret til Library of Congress som bevarer musikk som vert rekna for særskild viktig for det amerikanske samfunnet..
Historie
Baez steig fram under den amerikanske folkemusikk-gjenreisinga seint i 1950-åra, og gjorde seg særleg kjend på den første Newport Folk Festival i juli 1959. Fleire folk prøvde å få kontrakt med ho etter konserten hennar på musikkfestivalen, inkludert Columbia, men ho valde i staden å gå for eit lite, sjølvstendig selskap, Vanguard. Baez spelte inn albumet for selskapet sommaren 1960, då ho var nitten år gammal.
I 1983 skildra Baez innspelinga av albumet til Kurt Loder i Rolling Stone :
"Det tok fire kveldar. Me var i ein slags stor ballsal som lukta vondt på eit hotell på Broadway, langt opp elva. Me kunne ikkje vere der på onsdagskveldar, for då var det bingo der. Eg stod der på dette skitne, gamle teppet med to mikrofonar, ein for stemma mi og ein for gitaren. Eg gjorde berre settet mitt. Det var truleg alt eg kunne då. Berre la dei ned. Eg gjorde «Mary Hamilton» ein gong. Det var det. Det var slik me gjorde det i gamle dagar. Så lenge ein hund ikkje sprang gjennom rommet eller noko slikt, så hadde du det."
- Kurt Loder
I 2001 gav Vanguard ut att Joan Baez med ny tekst i plateomslaget og tre bonusspor som ikkje var gjevne ut før.
I 2014 gav Waxtime Records ut Joan Baez med ny tekst i plateomslaget og berre to bonussppor frå tidlegare Baez-innspelingar som opphavleg kom ut på samleplata Folksingers' Round Harvard Square i 1959.
Mottaking
I meldinga si for Allmusic gav Bruce Eder albumet fem av fem stjerner og skreiv at den klåre lyden var merkbar på den tida. Han skreiv at ««Baez gjev ein fin oversikt over dei mest reservert og minst konfronterande aspekta av vise-gjenoppreisinga, og presenterer ei rekkje tradisjonelle songar (særskild «East Virginia» og «Mary Hamilton») med eit driv og ein oppriktigheit som gjer at lyttaren kjenner seg som om dei vart sungen for første gongen.»
Lovord
Albumet er inkludert i boka til Robert Dimery, 1001 Albums You Must Hear Before You Die.
I 2015 vart albumet rekna som «kulturelt, historisk eller estetisk viktig» av Library of Congress og vald ut for National Recording Registry.
Fry jacks
Fry jacks eller fryjacks er ein tradisjonell matrett frå Belize. Dei er laga av frityrsteikte deigbitar som kan ha form som rundingar eller trikantar. Under steikinga bles dei seg gjerne opp og dannar eit holrom i midten.
Fry jacks blir ofte serverte til frukost saman med til dømes egg og bønner. Dei kan også bli til ein søt rett med sukker eller honning og krydder som kanel. Ein kan ha ulike typar fyll i holrommet. Nokre gonger kan ein også steika dei med fyllet inni.
Det finst liknande matrettar som poori frå Sør-Asia, beignet frå franskpåverka område, sopapilla i spanskpåverka område i Amerika, eller ganske enkelt som steikt deig fleire stader.
Typiske ingrediensar er mjøl, feitt, salt, bakepulver og vatn. Deigen blir delt i passande bitar og frityrsteikt i ei gryte eller djup panne.
Mount Sumner
Mount Sumner er eit fjell ved søraustenden av Rare Range i Palmer Land. Det vart kartlagd av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy, 1961-67. Det vart namngjeve av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Joseph W. Sumner, utstyrsansvarleg ved Amundsen-Scott-stasjonen i 1964.
Tikrone
Tikrone eller tikroning vart frå 1874 til 1910 utmynta i gull som norsk hovudmynt. Frå 1983 har tikronen vore utmynta som ordinær skiljemynt.
Gulltikrona
Etter Lov om Pengevæsenet, vedteken 17. april 1875, skulle 248 tikronestykke innehalde 1 kilogram fint gull. Mynten skulle vere framstilt av myntgull med 90 vektdelar gull og 10 vektdelar kopar. Diameteren skulle vere 18 mm.
Den første utgåva hadde valøren oppgitt både i 2 1/2 spd og 10 kroner. Utgåva frå 1910 hadde portrettet av Håkon VII på adversen og Heilag-Olav på reversen.
Minnemynt
Til 150-årsjubileet for den norske grunnlova vart det produsert ei tikrone på bilete av Eidsvollsbygningen på reversen.
Skiljemynt
Tikrona kom som skiljemynt i 1983. Den første serien hadde eit kongeportrett på adversen og valøren omgitt av kjedet til St. Olavs Orden på reversen. Desse myntene er no tekne ut or sirkulasjon, men dei kan innløysast i Noregs Bank fram til 31. desember 2010.
Frå 1995 har det vore utgitt ein lettare mynt med bilete av eit stavkyrkjetak på reversen.
Original Soundtracks 1
Bakgrunn
U2 og produsent Brian Eno danna Passengers som eit sideprojsjekt under starten på innspelinga av U2-albumet Pop, som kom ut i 1997. Meininga var å skrive musikken til Peter Greenaway-filmen The Pillow Book i 1996, som oppvarming før innspelinga av Pop. Det vart ikkje noko av desse planane, så Eno føreslo og lage musikk for imaginære filmar. U2 var først usikre på ideen, men gjekk med på ideen då Eno fortalte dei at det ikkje var meininga å produsere radiohittar med samarbeidet.
U2 hadde ofte improvisert tidlegare og på Original Soundtracks 1 jamma dei til videoklipp frå forskjellige filmar. Gruppa førte inn produsenten Howie B til å ta opp og mikse nokre av songane etter fleire timar med jammar i studio.
Mottaking
På grunn av musikkstilen og at det vart gjeve ut under eit anna namn, er albumet det minst kjende og det som har seld dårlegast av albuma til U2. Kritikarane gav det blanda kritikk. Trommeslagar Larry Mullen, Jr. sa at han mislikte albumet: «Det er ei tynn linje mellom interessant musikk og nytingssjuke. Me kryssa linja på Passengers-albumet.» Seinare sa han «Det har ikkje vokse på meg. Men 'Miss Sarajevo' er ein klassikar» Bono var ikkje samd med Mullen og hevda at «Larry likte ikkje Passengers fordi me ikkje let han spele trommer»
Innhald
«Miss Sarajevo» vart gjeven ut som singel til stor suksess og kjempa om å nå toppen i Storbritannia til jul, men tapte til slutt mot Michael Jackson sin «Earth Song». Songen kom seinare med på samleplata The Best of 1990–2000 i 2002.
Finja
Finja er ein tettstad i Hässleholms kommun i Skåne län i Sverige. Det ligg nord for Finjasjön, mellom Hässleholm og Tyringe. I 2005 hadde tettstaden 553 innbyggjarar.
Finja har eigen barneskule (1. til 5. klassetrinn).
Shipping Controller
British Shipping Controller eller berre Shipping Controller var eit embete under koalisjonsregjeringa til Lloyd George i 1916 for å regulere og organisere handelsfartøy. Føremålet var å kunne forsyne Storbritannia med materiale under første verdskrigen etter at den britiske handelsflåten hadde lidd store tap.
Folk i embetet
Den første i stillinga som Shipping Controller var sir Joseph Maclay, seinare Baron Maclay som vart utpeikt 10. desember 1916.
Thor Thoresen (1878–1951)
Thor Thoresen var ein norsk skipsreiar.
Thoresen utdanna seg først i Tønsberg og Kristiania, før han tok eit seks år langt studieopphald i Tyskland, Frankrike, England og USA. Han gjekk deretter inn i reiarlaget til faren, Otto Thoresen. I 1903 vart han kompanjong i Winge & Co, før han 29 år gammal stifta sitt eige reiarlag. Frå 1911 dreiv han òg eige firma i Manchester, og i 1913 skipa han Den skandinaviske Øst-Afrikalinje. Ved utbrotet av første verdskrigen disponerte han ein stor flåte. Seinare i livet konsentrerte han seg om Manchesterruta, og ved sida av detta var han styreformann og styremedlem i Den norske Amerikalinje.
I 1905 var Thoresen med på å stifta Oslo Rederiforening, og han var styremedlem i fleire år. I perioden 1917–1923 var han formann i Noregs Rederforbunds Ruteskipsgruppe. I 1919 representerte han skipsreiarane i den norske delegasjon under handelsforhandlingane med den gjenoppretta polske staten, i det som vart byrjinga til polsk-norske skipsfartssamband.
Fylkesveg 317 i Hordaland
Fylkesveg 317 i Hordaland går mellom Haugsvik og Osabrui i Voss kommune. Vegen er 5,9 km lang.
Ekstremvêret Berit
Berit var eit varsla ekstremvêr utstedt 25. november 2011 for Møre og Romsdal, Sør-Trøndelag, Nord-Trøndelag, Helgeland, Salten, Ofoten og Lofoten. Varselet gjaldt ein kombinasjon av kraftig vind, høge bølgjer og særs høg vasstand fredag den 25. og laurdag den 26. november. Skadane etter ekstremvêret vart estimert til 50 millionar kroner.
Uvêret vart etterfølgd den 27. november av eit nytt kraftig uvêr som råka Vestlandet. Dette førte òg til store øydeleggingar og fleire ras. Ein mann i Bergen miste livet då eit tre blåste over han, medan to personar truleg mista livet i Rogaland då dei vart skylt på havet av store bølgjer medan dei gjorde filmopptak. Dette uvêret hadde derimot ikkje status som ekstremvêr.
Dette var det første ekstremvêret sidan januar 2010.
Vêrsituasjonen
Eit særs ustabilt område i Atlanterhavet, som kunne minna om starten på ein tropisk syklon, slo seg saman med eit ekstratropisk lågtrykk i Norskehavet. Dei sørvestlege vindane frå Atlanterhavet og heile vegen til Norskehavet gjorde at bølgjene fekk særs gode tilhøve til å byggje seg opp, samt at vatnet vart stuva opp mot kysten og medførte den høge vasstanden.
Verknad
I Nordland, og særleg i Lofoten, vart fleire rorbuer og kaiar knust av stormen, medan det vart heller få skadar i Møre og Romsdal.
Fleire av sendarane til Netcom vart råka av uvêret og 20-30 av sendarane frå Sogn og Fjordane til Nordland hadde problem.
Fleire oljeplattformar i Norskehavet måtte stenge produksjonen då det var varsla maksimale bølgjehøgder opp mot 30 meter, noko det òg vart. Heidrun målte mellom anna signifikant bølgjehøgd opp i overkant av 14 meter.
Vasstand
Fleire stader i Nord-Noreg sette nye rekord for høg vasstand.
Vind
To stader, Nordøyan fyr og Kråkenes fyr målte vind opp i orkan styrke, medan fem stader hadde sterk storm.
Kondováthkia
Kondováthkia (gresk Κοντοβάθκια) er ein bydel i kommunen Mésa Jitonía i distriktet Lemesós i Republikken Kypros. Bydelen ligg sørvest i byen.
DS «Ulefoss» (1906)
DS «Ulefoss» (kallesignal MCWD - LDFT) var eit dampskip bygt i 1906 som lasteskip for A/S Manchester (Winge & Co.) i Oslo.
I 1915 vart det selt til Det Bergenske Dampskibsselskab (BDS) og omdøypt DS «Deneb». Seinare hamna det hos italienske og jugoslavsiske eigarar, før det vart opphogd i 1966.
Historie
Skipet vart bygt ved Nyland Mekaniske Verksted i Kristiania og levert i september 1906. Skipet gjekk i rute til vestkysten av Storbritannia og hamnebyane Manchester, Preston og Glasgow frå Oslo. I 1908 tok Thor Thoresen jr. over styringa i selskapet. I 1914 kom Thor Thoresen til avtale med Det Bergenske Dampskipsselskap om samarbeid på denne britiske ruta, og DBS kjøpte i februar 1915 «Ulefoss» for 277 998 kroner og gav det namnet «Deneb». På grunn av første verdskrigen vart det ikkje noko av samarbeidet på ruta, og «Deneb» kom først inn i denne ruta i 1919. I mellomtida, i 1917, vart skipet rekvirert av britiske styresmakter gjennom Shipping Controller og vart drive av H. Doughty & Co. i London.
I 1934 vart skipet selt til Marittima Commerciale Brindisina i Brindisi i Italia, og det vart omdøypt til DS «Brundusium». I 1936-1937 vart det selt til Achille Lauro i Napoli i Italia. 8. september 1943 vart det beslaglagt av tyskarane medan det segla på kysten av Dalmatia i Kroatia. Ein gong i 1945 vart det søkkt av eige mannskap under evakueringa av Dubrovnik i Jugoslovaia. Seinare vart det heva av eit jugoslavisk bergingsselskap og reparert.
I 1954 vart skipet sett i fart att som DS «Dunav» for Jadranska Slobodna Plovidba i Rijeka i Jugoslavia. I 1960 vart det selt til Losinjska Plovidba i Mali Losinj i Jugoslavia, før det i september 1966 vart selt til Cant. Nav. Santa Maria i La Spezia i Italia for opphogging.
Skipet
Tonnasjen til skipet var ved levering 1 230 brt, 749 nrt og lasteevna var 1 590 dødvekttonn. Volumet i lasterommet var 2 229 m³. Hovudmaskinen var ein kolfyrt tresylindra ekspansjon dampmaskin, levert av Nyland. Oppgjeven yting var 650 iHk (indikerte hestekrefter) og 126 nominelle hestekrefter som gav ein toppfart på 9 knop.
I 1931 fekk skipet straumlinjeror.
Finnerödja
Finnerödja er ein svensk tettstad i Laxå kommun i Örebro län i landskapet Västergötland. I 2005 hadde tettstaden 692 innbyggjarar. Finnerödja ligg cirka 15 kilometer sørvest for Laxå.
Gullstandard
Gullstandard er eit pengesystem der pengeeinninga er uttrykt som ei fast vektmengd gull, og der ein kvar kan krevje å få pengesetlane løyste inn i gull eller få gull i bytte for setlar.
England innførte gullstandard i 1816, som det første landet i verda. Ut over 1800-talet følgde dei fleste landa etter. I Noreg vart gullmyntfoten innført i 1875, i staden for den eldre sølvstandarden. I Russland og Japanvart gulstandarden innført i 1897.
Etter norsk gullstandard skulle grunnlaget for pengesystemet vere gull, og pengeeininga var ei krone med same verdi som vekta av 25/62 eller 0,40323 g fint gull. Gullstandarden var i Noreg suspendert frå 1914 til 1916, 1920-1928 og for godt frå 1931. I gjeldande lovverk har kroneverrdien ikkje noko formell samanheng med gullverdien.
Helene Olafsen
Helene Olafsen er ein norsk programleiar og tidlegare snøbrettkøyrar.
Gullstandard
Gullstandarden vart suspendert i dei fleste land under første verdskrigen. I England vart han suspendert for godt 21. september 1931, og dei skandinaviske landa og dei fleste samveldelanda følgde etter.
Helene Olafsen
Karriere
Olafsen er frå Oppegård og representerte Kolbotn IL. Ho var elev ved Wang Toppidrett i Oslo. I 2007, 16 år gammal, tok ho VM-bronse i snowboardcross.
Gullstandard
Former for gullstandard
Gullstandarden kan gjennomførast som
Helene Olafsen
Karriere
I 2017 vann Olafsen den 13. sesongen av Skal vi danse saman med dansaren Jørgen Nilsen. Etter Skal vi danse vart Olafsen og Nilsen eit kjærastepar, og i 2019 trulova dei seg.
I januar 2018 leia Olafsen Idrettsgallaen frå Hamar saman med Atle Pettersen og vart nominert til publikumsprisen under Gullruten 2018 for programmet. I februar 2018 var ho reporter og ekspert for Eurosport/TVNorge under snowboardsendingane frå vinter-OL i Sør-Korea og vart tilsett i TV 2 frå mars same år. .
I 2018 tok Olafsen og Stian Blipp over Senkveld. Dei gav seg i 2021 og det vart kjent at Senkveld skulle leggjast ned etter 20 år på skjermen. Ho er ein av deltakarane i TV2 sitt nye underhaldingsprogram Norges nye megahit. Songen «Ludvig Daae», som Olafsen framførte i fyrste program, gjekk inn på toppen av den norske topp 50-lista på Spotify etter fire dagar.
Klodsbodding kapell
Klodsbodding kapell er ei langkyrkje i Nes kommune, Viken.
I 1853 vart ein hjelepkyrkjegard teken i bruk på staden. Eit gravkapell vart oppført mange år seinare og vigsla den 28. august 1906. Så vart det pussa opp og interiøret endra, før bygget vart kyrkjevigsla 16. september 1955.
Framfor kapellet er eit frittståande bårehus.
Blackfoot Confederacy
Blackfoot Confederacy, Niitsitapi, eller Siksikaitsitapi (ᖹᐟᒧᐧᒣᑯ, som tyder 'folket' eller 'blackfoot-talande verkelege folk'), er ei historisk samlenemning for nokre språkleg nærskylde nordamerikanske folkegrupper: Siksika (Blackfoot, 'Svartfot'), Kainai eller Blood ('Mange hovdingar') og to grupper av peigan eller piikani ('Flekkete kjortel'), nord-piikani (Aapátohsipikáni) og sør-piikani (Amskapi Piikani eller Pikuni). Vidare definisjonar omfattar også grupper som tsúùtínà (Sarcee) og A'aninin (Gros Ventre), som tala andre språk, men allierte seg med eller blei med i Blackfoot Confederacy.
Historisk var folk som tilhøyrde Blackfoot Confederacy nomadiske bisonjegerar og aurefiskarar som levde i store område i dei nordlege delane av Great Plains vest i Nord-Amerika, særleg den halvtørre kortgraspæiren. Dei følgde bisonflokkane som vandra mellom det som no utgjer statane USA og Canada, så langt nord som til Bowelva. Frå fyrste halvdelen av 1700-talet skaffa dei seg hestar og skytevåpen frå kvite handelsmenn og mellommenn frå cree- og assiniboinefolka. Blackfootfolk nytta desse til å utvida territoriet sitt på kostnad av nabostammer.
I dag heldt tre sjølvstyrande blackfoot-grupper frå First Nation til i Alberta i Canada (siksika-, kainai- og piikaninasjonen), medan Blackfeet Nation er ein føderalt anerkjend Native American tribe i Montana i USA. Gros Ventre er medlemmer av Fort Belknap Indian Community of the Fort Belknap Reservation of Montana i USA, medan Tsuutʼina Nation er ei First Nation-gruppe i Alberta i Canada.
Båtmøll
Båtmøll (Gelechiidae) er ei familiegruppe av sommarfuglar. Båtmøll tilhøyrer overfamilien Gelechioidea, ein av mange små sommafugltypar som vanlegvis blir omtalte som møll.
Det finst båtmøll i heile Noreg. Det er funne 732 artar i Europa, inkluder eventuelle underartar (variantar). Totalt sett er det skildra rundt 4500 artar, men det finst mange fleire som ikkje er skildra enno.
Utsjånad
Insekta i denne gruppa er små til middelsstore (vengespenn 6- 35 mm), vanlegvis slanke, ofte brokete farga, nokre er metallfarga. Antennene er trådforma og ganske lange. Vengene er lange og smale, med lange hårfrynser langs den ytste delen av bakkanten på framvengen og langs fram- og bakkanten på bakvengen. Bakvengene er karakteristisk innbukta bak spissen, som er markert uttrekt. Beina er høvesvis lange.
Levevis
Larver av båtmøll lever på fleire ulike plantar, og utnyttar over 80 ulike familiar av nakenfrøingar og blomsterplantar. I tillegg er det kjent nokre få artar som lever på bregnar og mosar, og ein del som et daudt plantemateriale eller frø. Dei fleste lever som utvaksne larver i hylster rundt skota til plantene, medan dei unge larvestadia gjerne minerer inne i blad. Nokre borar i stenglar eller røter, og nokre få lever i gallar som dei får plantane til å danna. Dei vaksne møllane flyg vanlegvis om natta. Båtmøllane er mest artsrike i tempererte område, blant anna har dei høvesvis mange arter i ørkenar og andre tørkeutsette område.
Skadedyr
Fleire arter er skadedyr på plantar og tre. Ein av artane, furuskotmøll, er ein av mange skadedyr på furutre. Arten Pectinophora gossypiella er eit alvorleg skadedyr på bomull. Sitotroga ceralella finst over det meste av verda og gjer skade på lagra korn, medan Phthorimaea operculella angrip poteter.
Klarius Mikkelsen
Klarius Mikkelsen var ein norsk kvalfangstkaptein som deltok på Thorshavn-ekspedisjonane til Antarktis i 1930-åra. Mikkelsen var kaptein på skipet «Torshavn» og segla mellom anna rundt heile kontinentet.
Mount Tenney
Mount Tenney er eit fjell som ligg vest for Latady Mountains, 9 nautiske mil (17 km) nordvest for Mount Hyatt, ved starten på Den antarktiske halvøya. Det vart kartlagd av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy, 1961-67. Det vart namngjeve av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Philip J. Tenney, ein ingeniør på den tredje kryssinga av Sørpolen og Dronning Maud Land, sommaren 1967-68.
Klarius Mikkelsen
20. februar 1935 gjekk Mikkelsen med «Torshavn», i land i Ingrid Christensen Land som i dag ligg i Australsk Antarktis. Kona hans Caroline var med, og vart dermed den første kvinna som gjekk i land i Antarktika.
The Way Up
Songane
The Way Up, komponert av Pat Metheny og Lyle Mays: