cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Oppland fylke
Oppland bestod av dei to dalføra Gudbrandsdalen og Valdres, og dei tre landskapa Toten, Hadeland og Land. Det var fire byar i fylket Gjøvik, Lillehammer, Otta og Fagernes. Fylkesadministasjonen låg på Lillehammer. Jordbruk, industri og turisme var dei største næringane i fylket.
Fylkesvåpenet blei godkjent i 1989 og har ein sølv mogop mot ein grøn bakgrunn. Dei to blomane symboliserer dalføra, Gudbrandsdalen og Valdres, og dei tre blada symboliserer landskapa sør i fylket.
Sola Fide
Sola Fide er eit blanda kor/kammerkor frå Fana i Bergen. Koret vart danna i 1989 og har eit variert repertoar, frå tradisjonelle salmar til nyare populærmusikk. Koret er medlem av Norges korforbund og har deltatt både i nasjonale og internasjonale korkonkurransar.
Oppland fylke
Geografi
Oppland omfattar områda som har avløp til Mjøsa frå nord og vest (Gudbrandsdalen med sidedalar og tilgrensande fjellstrøk, og Toten), områda som har avløp til Randsfjorden (Land og Hadeland), og Valdres som har avløp gjennom Begna til Sperillen i Buskerud. Lengst i sør har fylket ei kort grense mot Oslo, herfrå til Mjøsa grensar det mot Akershus. Mjøsa blir delt med Akershus og Hedmark; grensa mot Hedmark går nord for Mjøsa litt aust for vasskiljet mellom Østerdalen og Gudbrandsdalen heilt til Hjerkinn på Dovre. Vestover herfrå er grensa fyrst mot Sør-Trøndelag, deretter mot Møre og Romsdal. Grensa mot Sogn og Fjordane byrjar like søraust for Djupvasshytta ved vegen til Geiranger og går sørover til Sulevatnet på Filefjell. Resten av grensa er mot Buskerud.
Klima
Oppland har eit variert klima, særleg når det kjem til vind og nedbør. Dei fleste busette områda har eit «dalklima» med lite vind og nedbør, kalde vintrar og varme somrar.
Sola Fide
Dirigent er Janicke Damm Rusti.
Oppland fylke
Klima
I høgda bles det oftast frå mellom sørvest og vest, men den kraftigaste vinden kjem vanlegvis frå nordvest, og denne kan òg slå ned i dalane. I rolege vêrsituasjonar er det terrenget som pregar vinden. Om vinteren vil lufta ofte strøyme frå høgare til lågare nivå, ned dalsider og ut dalføra. Om sommaren bles det ofte dalvind motsett veg, særleg om ettermiddagen.
Middeltemperaturen varierer lite gjennom vinteren. I januar er middeltemperaturen mellom ca. –8 °C og ca. –12 °C både i dalføra og i fjellet. Dei lågaste temperaturane er frå –30 °C til –35 °C, enkelte stader ned mot –40 °C. I juli er middeltemperaturen stort sett mellom 14 °C og 16 °C i dalføra. Fjell rundt 1000 moh. har 10–12 °C, i 2000 moh. er den normale julitemperaturen 3–5 °C. Dei høgaste målte temperaturane nede i dalane er mellom 30 °C og 35 °C.
Nedbøren for året varierer frå kring 700 mm i søraust til 400 mm og til dels mindre i dalstrøka. Heilt nord i Gudbrandsdalen med sidedalane her finn ein dei tørraste områda i landet, som Skjåk, med under 300 mm på eit heilt år. Dette kjem av at området ligg i regnskuggen til dei høge fjellområda kring. Nedbøren aukar med høgda. I sentrale og søraustlege fjell er det rundt 1000 mm på det meste. Det kjem som regle mest nedbør i juli og august, men i fjellet kjem det òg mykje nedbør på vinterstid.
Tåke er vanlegast på hausten og tidleg på vinteren. I dalane er tåka stort lokal og opptrer oftast nær opne elvar og vatn. Tåke i fjellet kjem hovudsakleg av låge skyer som driv inn frå mellom vest og søraust. I dei sentrale fjellområda er det lite tåke.
Historie
Før Harald Hårfagre samla Noreg var Oppland eit småkongedøme. Nokre kongar av Oppland var
Politikk
Det er 37 representantar i fylkestinget.
Partifordeling etter valet i 2015:
Even Aleksander Hagen (Ap) er fylkesordførar og Aud Hove (Sp) er fylkesvaraordførar.
Ytre Stavanger prosti
Ytre Stavanger prosti er eit tenestedistrikt i Stavanger bispedømme i Den norske kyrkja. Prosten har sete i Madlamark. Prostiet vart oppretta 1. januar 2006, då 5 sokn frå Tungenes prosti (Madlamark, Hafrsfjord, Sunde, Tasta og Vardeneset) og 3 sokn frå Stavanger domprosti (Hinna, Hillevåg og Gausel) vart slått saman til eit nytt prosti. I denne prosessen i bispedømmet vart og gamle Karmsund prosti delt i nye Haugesund prosti og Karmøy prosti. Prostiet er inndelt i sokn. Soknet er grunneininga i Den norske kyrkja. Dei som arbeider i kyrkja er anten tilsette av soknet gjennom kyrkjeleg fellesråd, eller dei er tilsette i prostiet. Dei fleste prestane er tilsette i prostiet, og har tenesta si knytt til eit eller fleire sokn.
Prostiet var tidlegare inndelt i prestegjeld og sokn. Prestegjelda vart fasa ut av Den norske kyrkja frå 2004 med Nærøy prosti i Nidaros bispedømme som det fyrste til å leggje om til nyordninga 17. juni 2004. Frå 2012 gjekk det også ut av lovverket.
Sokn i Ytre Stavanger prosti
Per 2017 var det åtte sokn i prostiet: Gausel, Hilllevåg, Hinna, Hafrsfjord, Madlamark, Sunde, Tasta og Vardeneset.
Honorius av Vestromarriket
Flavius Augustus Honorius var vestromersk keisar frå 395 til han døydde. Honorius var den yngste av keisar Theodosius den store sine to søner med den første kona hans, Aelia Flaccilla. Bror hans Arcadius vart den første austromerske keisaren.
Honorius vert sedd på som ein av dei svakaste av dei romerske keisarane. I dei første åra då han var mindreårig styrte vandalen Stilicho som regent, men sjølv i vaksen alder tok Honorius berre liten del i styringa av riket i eigne hender og overlét for det meste den verkelege makta til andre. Honorius’ regjeringstid fell saman med byrjinga av folkevandringstida. Indre uro og angrep frå ulike germanske folkegrupper sette Vestromarriket under eit stort press. I 410 vart Roma plyndra av Alariks visigotarar. I andre halvdel av regjeringstida hans makta medkeisaren Konstantius III å gjenopprette ein viss orden, men då Konstantius døydde i 421 oppstod det ein maktkamp som bidrog sterkt til å akselerere oppløysinga av Romerriket.
Stilicho
Far til Honorius, Theodosius I, var den siste keisaren som herska åleine i heile det romerske keisarriket. Han døydde i Milano 17. januar 395. Riket vart då delt mellom dei to sønene hans. I ein alder av ti år fekk Honorius den vestlege delen, medan storebroren Arcadius fekk den austlege. Som regent for den unge Honorius hadde Theodosius utpeikt Stilicho som med tittelen magister utriusque militiae var den fremste generalen i riket. Stilicho hevda at Theodosius på dødsleiet hadde utpeikt han til regent òg for Arcadius, men hoffet i Konstantinopel motsette seg dette. Det oppstod difor eit svært spent tilhøve mellom aust og vest.
Seint i 397 bytte Gildo, kommandanten i Africa lojalitet frå vest til aust. Dette var ein svært alvorleg trussel, i og med at Romas folkesetnad var heilt avhengig av kornleveransar derfrå, men Stilichos handtering av krisa var rask og effektiv og opprøret vart slege ned i løpet av våren 398. Same år gifta Honorius, som no var i tenåra, seg med Stilichos dotter Maria.
På Balkan var det på denne tida eit folkeslag kalla visigotarane. På papiret var visigotarane busett på romersk territorium som romerske allierte, men i praksis var dei eit brysamt framandelement som romarane høgst motviljug hadde akseptert over grensa i 376 og sidan ikkje hadde klart å kaste ut. Visigotarane var for første gong samla under ein konge, Alarik, og gjorde opprør i 395, same år som Honorius vart keisar. Stilicho gjorde to forsøk på å underkue dei, i 395 og 397, men begge stranda på grunn av motvilje frå Austromarriket. I 401 invaderte Alarik Italia, kanskje på oppfordring frå Konstantinopel. Det tok noko tid å mobilisere imot, men påska 402 sigra Stilicho over Alarik i eit slag ved Pollentia og visigotarane vart tvunge til å trekkje seg tilbake til Dalmatia. Denne invasjonen fekk to viktige langtidsfølgjer. For å forsterke forsvaret av Italia vart soldatar flytta frå Britannia og Rhinen. I tillegg flytta Honorius og hoffet frå det strategiske knutepunktet Milano til det tryggare, men meir perifere Ravenna.
Seint i 406 gjorde Stilicho krav på Dacia og Makedonia for Vestromarriket. Desse områda hadde tradisjonelt høyrt til den vestlege delen av riket, men under keisar Theodosius hadde dei vorte administrerte frå Konstantinopel. For å setje makt bak krava inngjekk Stilicho ein allianse med Alarik. Medan dei venta på forsterkningar frå Italia leidde Alarik visigotarane inn i Epirus. Desse planane måtte likevel snart skrinleggjast som følgje av hendingar lengre vest.
31. desember gjekk ein stor hærskare alanarar, svebarar og vandalar over Rhinen nær Mainz. Dei fekk nærast fritt spelerom til å plyndre Gallia. Omtrent samstundes gjorde soldatane i Britannia opprør og utropte Konstantin III til keisar. Konstantin III kryssa kanalen med så godt som alle soldatane som fanst på øya, vann Gallia for saka si og marsjerte sørover for å styrte Honorius. Ein hær leidde av den gotiske generalen Sarus vart send imot, men vart slegen.
Alarik hadde ikkje oppnådd noko med alliansen sin med Vestromarriket og i 408 leidde han visigotarane nordover til Noricum. Her truga han med krig dersom han ikkje snart mottok løn for seg og mennene sine. Honorius ynskte å gå til krig mot visigoterne, men lét seg overtale av Stilicho til å akseptere Alarik sine vilkår. Det hadde no danna seg ein aktiv opposisjon mot Stilicho leia av embetsmannen Olypmius. Tilhøvet mellom Honorius og Stilicho var òg forverra. Det hjelpte lite at Honorius for andre gong gifta seg med ein av Stilichos døtrer, Thermantia.
11. august var Honorius i Pavia for å inspisere troppar samla for å marsjere mot Konstantin III. Under inspeksjonen gjorde soldatane plutseleg opprør og drap mange av Stilichos sine viktige tilhengarar, men keisaren sjølv vart ikkje rørd. Stilicho var ved Bologna, men i staden for å starte ein borgarkrig mot Honorius valde han å vende tilbake til Ravenna. Her vart han arrestert og sidan avretta 22. august.
Olympius overtok no regjeringa. Stilicho vart stempla som statsfiende og mange av tilhengarane hans drepne.
Honorius døydde av ødem i 423.
Kazuhiko Takemoto
Kazuhiko Takemoto er ein japansk fotballspelar og -trenar.
Karmøy prosti
Karmøy prosti er eit tenestedistrikt i Stavanger bispedømme i Den norske kyrkja med prostesete i Avaldsnes.Det vart oppretta ved deling av Karmsund prosti i 2006 og omfattar alle sokn i Karmøy kommune:
Det nederlandske austindiakompaniet
Det nederlandske austindiakompaniet (nederlandsk Vereenigde Oostindische Compagnie, forkorta VOC) var eit nederlandsk selskap stifta 20. mars 1602 da det vart tildelt monopol på koloniverksemd i Asia av Generalstatane. Det var det første multinasjonale selskapet i verda og det var det første selskapet som trykte aksjer. Det var viktig i handelen i nesten to hundreår før det gjekk konkurs og vart oppløyst i 1798. Selskapet hadde rett til å gå til krig, stifte koloniar og inngå avtalar med asiatiske herskarar.
Danmark-Noreg
Danmark-Noreg var ein personialunion mellom kongeriket Danmark og kongeriket Noreg som også omfatta Island, Grønland og Færøyane. I tida frå 1387 til 1814 var desse kongerika styrte av éin sams konge. Særleg vert Danmark-Noreg nytta som ei nemning på rika i tida etter reformasjonen i 1537, eller frå 1523, då Kalmarunionen braut saman. Etter reformasjonen i 1537 var ikkje noko eige norsk riksråd til, og kongen fekk meir makt.
Det nederlandske austindiakompaniet
VOC bestod av seks kammer (Kamers) i Amsterdam, Middelburg (for Zeeland), Enkhuizen, Delft, Hoorn og Rotterdam. Delegatar frå desse kammera samla seg som Heeren XVII (dei sytten herrane).
Til rådet Heeren XVII vart åtte delegatar sendt frå kammeret i Amsterdam, fire frå Zeeland, og ein frå kvart av dei mindre kammera. Amsterdam hadde derfor ei viktig røyst i rådet. Zeelandarane var særleg mistenksame i oppstarten av VOC på grunn av dominansen frå Amsterdam. Frykta var ikkje ugrunna sidan det i praksis var kammeret i Amsterdam som staka ut kursen for selskapet.
Dei seks kammera skaffa startkapitalen for det nederlandske austindiakompaniet:
Danmark-Noreg
Tida under Danmark vert gjerne kalla dansketida i Noreg, og var dei fyrste 434 år av unionstida. På 1800-talet vart tidsrommet omtala som «400-års-natta».
Namn
Omgrepet Danmark-Noreg (og dansketida) er berre brukt i moderne tid. I samtida blei heilstaten omtalt som Danmark, den danske krona (kron zu Dennemarck) eller Tvillingrigerne.
Administrativ inndeling
Forvaltingsområda hadde nemningane len og syssel.
Amt var frå 19. februar 1662 eit namn på forvaltingsområda i Danmark og dei i notidas Noreg.
Koloniar
Sankt Thomas i det karibiske havet blei erobra av Danmark-Noreg i 1666, og frå 1672 hadde styresmaktene kontroll over øya gjennom Vestindisk-guineisk Kompagni. Dansk-norsk slavehandel tok til i 1673.
Frå Danmark-Noreg starta kolonitida si til transatlantisk slavehandel blei forbode den 1. januar 1803 skal det ut frå rekneskap ført på norske og danske skip ha blitt frakta rundt 85 000 personar frå Afrika som slavar til St. Thomas, St. Jan og St. Croix.
José Carlos Serrão
José Carlos Serrão er ein brasiliansk fotballspelar og -trenar.
Han har trenar Gamba Osaka.
Meisterschwanden
Meisterschwanden er ein kommune i distriktet Lenzburg i kantonen Aargau i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 505 meter over havet.
1330 Spiridonia
1330 Spiridonia er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 17. februar 1925 av Vladimir Aleksandrovich Albitzky ifrå Krim-observatoriumet i Simeiz på Krimhalvøya.
Prestfoss
Prestfoss er ein tettstad og administrasjonssenter i Sigdal kommune i Viken. Staden har og ligg ved Kråkefjorden, som er austre delen av innsjøen Soneren.
Her ligg Holmen kyrkje frå 1853.
Setesdalsheiane
Setesdalsheiene er eit namn nytta om fjella som ligg vest og aust for Setesdalen i Agder.
Det høgaste fjellet i Setesdalsheiene er Sæbyggjenuten på 1507 meter over havet. Dette er òg det høgaste punktet i Aust-Agder.
Arne Blix
Arne Blix er ein norsk jurist (cand.jur. i 1986) og sjefredaktør i Adresseavisen.
Frå 16. november 2006 var han konstituert som sjefredaktør etter at Gunnar Flikke gjekk av 11. april 2007 vart han tilsett som sjefredaktør i Adresseavisen, der han har vore tilsett sidan 1985 og redaktør sidan 1995, først som med ansvar for utvikling og kompetanse og seinare som nyheitsredaktør. Han leia arbeidet med omlegginga av Adresseavisen frå fullformat til tabloid.
Blix studerte jus på eiga hand medan han var VG sin einaste journalist i Midt-Noreg og var før det journalist i Bladet Tromsø frå 1976. Han har òg skrive lærebok i journalistikk, bygd opp journalistutdanninga i Bodø og var amanuensis i journalistikk i 1988. Internt i Adressavisen skapte han «Adressaskolen».
Færøysk fonologi
Færøysk fonolog tek for seg fonologien til færøysk.
Vokaler
Færøysk har 10 korte vokalar, alle desse har lange motpartar, nokre av dei er diftongerte. I tillegg har færøysk også 3 diftongar.
Konsonantar
Færøysk har 21 konsonantar, fordelt på fire artikulasjonsstader og fire artikulasjonsmåtar:
Levir Culpi
Levir Culpi er ein brasiliansk fotballspelar og -trenar.
Han har trenar Cerezo Osaka og Gamba Osaka.
Lampeland
Lampeland er kommunesenteret i Flesberg kommune i Viken. Tettstaden har og ligg ved Numedalslågen, 22 km nordom Kongsberg sentrum.
Jostein Flo
Jostein Flo er ein norsk fotballspelar. Flo har spela 53 kampar og scora 11 mål for Noreg sitt a-landslag. Då Jostein Flo i 2002 avslutta spelarkarriera si starta han å arbeide med marknadsføring i Strømsgodset. Han har seinare vore dagleg leiar i drammensklubben. Jostein Flo er no sportssjef i Strømsgodset.
Jostein Flo var ein svært sterk spelar med hovudet, og «Flo-pasninga» var ei lang pasning mot Jostein Flo sitt hovud, der han gjerne var i stand til å vinne hovudduellen og få ballen vidare til ein medspelar eller inn i feltet framom motstandaren sitt mål.
Karriere som spelar
* Berre seriekampar.
Klorat
Klorat er eit ion ClO3−. Her er klor i oksidasjonstilstand +5
Klorat vert òg nytta som fellesnamn på sambindingar som inneheld denne gruppa.
1331 Solvejg
1331 Solvejg er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 25. august 1933 av Grigoriy N. Neujmin ifrå Krim-observatoriumet i Simeiz på Krimhalvøya.
Möriken-Wildegg
Möriken-Wildegg er ein kommune i distriktet Lenzburg i kantonen Aargau i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 387 meter over havet.
Kommunen består av landsbyen Möriken, Wildegg slott, landsbyen Wildegg (grunnlagd på 1700-talet), busetnaden Hard og ferja over Aare (erstatta i 1870 av ei bru).
Stuart Baxter
Stuart Baxter er ein engelsk fotballspelar og -trenar.
Han har trenar Sanfrecce Hiroshima og Vissel Kobe.
Kristiansand domprosti
Kristiansand Domprosti er eit tenestedistrikt i Agder og Telemark bispedømme i Den norske kyrkja. Sidan prostiet er knytt til Kristiansand Domkyrkje, er det leia av ein domprost. Prostiet svarar til Kristiansand kommune i geografisk utstrekking. Prostiet er inndelt i sokn. Soknet er grunneininga i Den norske kyrkja. Dei som arbeider i kyrkja er anten tilsette av soknet gjennom kyrkjeleg fellesråd, eller dei er tilsette i prostiet. Dei fleste prestane er tilsette i prostiet, og har tenesta si knytt til eit eller fleire sokn. Fram til 2004 var prestetenesta lokalt organisert i prestegjeld.
Smiubelgin
Smiubelgin er ei fjellkjede i den vestlege delen av Rondane. Ho er skild frå den austlege delen av Rondane av Rondvatnet. Smiubelgen har spissare fjelltoppar enn den austlege delen av Rondane.
Fjella i Smiubelgin er
Siffernoteskrift
Siffernoteskrift er eit notesystem utvikla for å notere musikktoner med siffer.
På 1800-talet vart eit siffernotesystem bruka ved undervisinga i salmodikonspel på lærarseminara. Systemet vart utbreidd i Sverige og Noreg av musikkpedagogane Johan Dillner og Lars Roverud.
Siffernoteskrifta Roverud bruka, byggjer på dur- og mollskalaen.
Neste skala held fram med (understreka) 2, 3 osv. til dobbelt understreka 1. Skalaen under noterast med overstreka 1, slik at fire påfølgjande skalaer kan noterast slik, uavhengig av toneart:
= = = = = = = - - - - - - - 1 2 3 4 5 6 7 1 2 3 4 5 6 7 1 2 3 4 5 6 7 1 2 3 4 5 6 7 1                                           - - - - - - - =
Dur og moll
Avstanden (intervallet) mellom tonane i dei diatoniske skalaene kan vere ein heil eller ein halv tone. Skalaen har fem heiltrinn og to halvtrinn, og det er plasseringa av desse halvtrinna som avgjer om det vert ein durskala eller ein mollskala.
Om vi markerer heiltoneintervalla med eit «.» får vi
Halvtonetrinna mellom tonane i skalaen er markert med ei * over sifferet (ein halv tone opp) eller ein + (ein halv tone ned). Eit trekant opphevar verknaden av * og +. Ein kromatisk skala går fram i halvtonar, har tolv trinn og kan noterast slik i siffernoteskrift: *  *     *   *   *   1  1 1 2 2 3 4 4 5 5 6 6 7 -
Ulike toneartar
Sidan skalaen har tolv halve notar, og kvar av desse tolv tonane kan vere grunntone i ein ny skala, finst det tolv ulike durskalaer og tolv ulike mollskaler, i alt 24 toneartar.
Den første durtonearten skrivast i siffernoteskrift 1=1 (C-dur; tilsvarande skrivast c-moll 1=1 M). Tonearten som tar utganspunkt i tonen 2 (D-dur eller d-moll) skivast 2=1 (2=1 M), tonearten som tar utgangspunkt i tonen 3 (E-dur, e-moll) skrivast 3=1 osv.
Siffernoteskrifta er tilpassa strykeinstrumentet salmodikon. På salmodikonet er durskalen 1=1 (C-durskalaen) skriven med tal rett på instrumentet. Dersom ein vil spele andre toneartar, transponerer ein ved hjelp av ein tabell. Tabellen er ein lineal med talrekker for dur eller moll som ein plasserer langsmed gripebrettet. Vil ein spele i tonearten 5=1 (G-dur), legg ein tabellen slik at talet 1 på tabellen vert plassert over talet 5 på instrumentet.
Noteverdiar
Noteverdiane kan doblast med eit etterfølgjande punkt eller med ein bindeboge mellom to like tal. Noteverdiane kan halverast med ein rundt sifferet. Eit opphald i musikken vert markert med pausesifferet 0.
Bakutis Coast
Bakutis Coast er den delen av kysten av Marie Byrd Land i Vest-Antarktis som strekkjer seg frå eit punkt ovanfor austsida av Dean Island, ved, til Cape Herlacher, eller mellom Hobbs Coast i vest og Walgreen Coast i aust. Han strekkjer seg mellom 127°35'W og 114°12'W. Kysten i dette området ligg innanfor fleire store isdekte øyar og den særs store Getz isbrem. Kysten vart oppdaga av medlemmar av U.S. Antarctic Service, 1939-41, og delvis kartlagd frå flyfoto teken under Operation Highjump, 1946-47, begge ekspedisjonane leia av admiral Richard E. Byrd. US Geological Survey kartla ferdig kysten frå landmålingar og flyfoto frå U.S. Navy 1959-66.
Bakutis Coast vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names og kalla opp etter kontreadmiral Fred E. Bakutis, kommandant i U.S. Naval Support Force i Antarktis, frå 1965 til 1967.
Byrd Station ligg i dei indre områda innanfor Bakutis Coast, kring 500 km frå sjølve kysten.
Eddie Thomson
Eddie Thomson var ein skotsk fotballspelar og -trenar.
Han har trenar Sanfrecce Hiroshima.
Niederlenz
Niederlenz er ein kommune i distriktet Lenzburg i kantonen Aargau i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 377 meter over havet.
Kommunen ligg langs elva Aabach og terrassane kring elva. Han består av gatelandsbyen Niederlenz.
Maria Bonnevie
Maria Bonnevie er ein norsk-svensk skodespelar. Ho har arbeidd med teater og film.
Anna Maria Cecilia Bonnevie vart fødd i Västerås som dotter av skodespelarane Jannik Bonnevie og Per Waldvik. Bonnevie er utdanna ved Stockholm Scenskola (1997) og fekk si første teaterrolle i Den vite vikingen av Hrafn Gunnlaugson. I 1997 debuterte ho på den svenske teaterscenen Dramaten, i stykket Yvonne av Ingmar Bergman.
På filmlerretet debuterte Bonnevie i Kvitebjørn kong Valemon (1991) der Ola Solum hadde regi. Gjennombrotet hennar kom i Jerusalem (1997) regissert av Bille August, og seinare har ho mellom anna vore med i Insomnia (1997), Øyenstikker (2001) og Syndare i Sommersol (2001). For filmen Jeg er Dina (2002) mottok ho utmerking for beste utanlandske kvinnelege skodespelar ved filmfestivalen i Montreal.
I 2009 spelte Bonnevie den britiskfødte dronning Maud av Noreg i den norske TV-miniserien Harry & Charles. For rolla fekk ho Gullruten 2010.
NRK Super
NRK Super viser alle typar fjernsynsprogram for barn frå 2-12 år, men nokre program passar også for dei litt eldre. Det vil og bli gjensyn med fleire gamle, kjende figurar som Bjørnen Theodor, Pernille og Mr. Nelson, Pelle Parafins Bøljeband, og Brødrene Dal.
Svene
Svene er ein tettstad i Flesberg kommune i Viken. Staden har og ligg ved Numedalslågen, fem kilometer sørom kommunesenteret Lampeland og 17 kilometer nordom Kongsberg.
Her ligg Svene kyrkje.
Banzare Coast
Banzare Coast ( er ein del av Wilkes Land og den delen av kysten av Antarktis som ligg mellom Cape Southard, ved 122°05′E, og Cape Morse, ved 130°10′E. Han vart oppdaga frå lufta av British-Australian-New Zealand Antarctic Research Expedition, i 1930–1931, leia av Douglas Mawson. Namnet Banzare er eit akronym av namnet på ekspedisjonen.
Formel Renault
Formel Renault er ein resarklasse som nyttar formelbilar frå den franske bilprodusenten Renault. Klassen er populær i Europa, der det finst mange nasjonale og fleirnasjonale meisterskap. Den norske motorsporttalentet Pål Varhaug vann det italienske Formel Renault 2.0-meisterskapet i 2008.
Lysimakhíasjøen
Lysmakhíasjøen (gresk Λίμνη Λυσιμαχίας, Límni Lysimakhías), òg kalla Lisimakhiasjøen, Lysimahiasjøen eller Lisimahiasjøen er ein innsjø vest for Agrínio. Elva Akhelóos rann tidlegare ut i innsjøen, men via eit kunstig løp renn ho no aust for innsjøen. Lysmakhíasjøen har eit areal på 13,2 km², han er 17 km lang og har eit djup på om lag 9 meter. Aust for innsjøen ligg ein annan innsjø på Den store etoliske sletta, Trikhonídasjøen, som har eit rikt økosystem. Frå innsjøen kan ein sjå byen Agrínio i nordaust.
I eldre tider var desse to innsjøane ein innsjø. Vatnet frå innsjøen renn ut i elva Dímikos og vidare ut i Akhelóos. Den næraste innsjøen er Ozeróssjøen i sør.
Kjelde
Denne artikkelen er basert på ei omsetjing av artikkelen Lake Lysimachia frå Engelsk Wikipedia, som igjen er ei omsetjing av den greske utgåva av artikkelen.
Egyptisk
I egyptisk språkhistorie skil ein mellom fleire utviklingsstadium. Gamalegyptisk vart talt i tida under dei eldste dynastia og stammar truleg frå eit uregyptisk språk som var endå eldre. Mellomegyptisk vert datert til så tidleg som 1900-talet f.Kr. Seinegyptisk vert tidfest til tida frå om lag 1100 til 500 f.Kr. Deretter utvikla språket seg til det såkalla demotiske språket, som vart nytta fram til 400 e.Kr. Sidan utvikla språket seg til koptisk, som vart talt fram til 1600-talet, då brukarane gjekk over til å ha arabisk som samfunnsspråk, men koptisk vart halde i hevd som kyrkjespråk.
Til liks med dei semittiske språka vart verba bøygde i aspekt, alt etter om ei handling var avslutta eller uavslutta.
Skriftspråk
Dei eldste spora etter eit egyptisk skriftspråk er datert til om lag 3000 f.Kr. Dei fleste vil forbinde det med hieroglyfar, ei særskild form for biletskrift der teikna dels representerer ljodar (fonetisk skrift) og dels omgrep eller ting (piktografisk skrift). Det er mogeleg at dette er det eldste skriftspråket, då det allereie i dei eldste eksempla ser ut til å vere godt utvikla. Det er ei vanleg feiloppfatning at den egyptiske hieroglyfskrifta er eit reint piktografisk skriftsystem. Årsaka til dette er at svært mange av hieroglyfane er lette å kjenne att som verkelege objekt. Likevel vart dei fleste brukt som ljodteikn.
Under det gamle riket vart ein kursiv handskriftvariant av hieroglyfskrifta utvikla, hieratisk skrift. Teikna er forenkla i høve til den tradisjonelle monumentalskrifta, slik at ein kunne skrive mykje raskare.
Under seintida vart det også teke i bruk ei form for skrift som rett nok bygde på hieratisk, men som var kome så langt frå opphavet sitt, både i utforming og grammatikk, at det vert omtalt som eit heilt nytt skriftspråk, demotisk skrift - det vil seie «folkeskrift». Dette var eit alfabet samansett av enkle symbol, som ein like lett kunne skrive på papyrus og risse inn i stein.
Hieroglyfskrift i tradisjonell form vart likevel halde i bruk som heilag skrift gjennom heile den egyptiske historia, fyrst og fremst nytta til (religiøse) monumentalinnskrifter. Under gresk-romersk tid vart talet på hieroglyfar utvida frå nokre hundre til fleire tusen.
Oddvar Torsheim
Torsheim er framleis aktiv både som kunstnar og musikar. I Sunnfjord er han sett på som ein slags kultfigur; han er kledd veldig karakteristisk med dei svarte kleda sine og det raude skjerfet. I 2003 vart det avduka ein statue av han i Førde. Endå ein statue av Oddvar Torsheim vart avduka i Hyen 1998, og som i dag står i Gloppen Skulpturpark Byrkjelo. Det står òg ein skulptur av Torsheim i Askvoll sentrum, avduka i 2013. Alle statuane er laga av kunstnaren Stig Eikaas.
I 2007 vart han tildelt både Målprisen for Sogn og Fjordane og Sogn og Fjordane fylke sin kulturpris.
Biografi
Oddvar Torsheim vart fødd på kvinneklinikken i Bergen. Han fekk mykje av den tidlege barndomen sin i bygda Rovde på Sunnmøre. I 1947, etter åtte år på Sunnmøre, flytte familien til Naustdal i Sunnfjord. Far til Oddvar var klokkar og skulemeister, medan mora var lærar. Han voks opp i ein strengt pietistisk heim. Dette har han seinare fortalt var skremmande, men han påpeika samstundes at han var glad for denne oppdraginga. Han meiner ho gav han ein god ballast.
Torsheim arbeidde ei lita tid på Bahus møbelfabrikk på Os utanfor Bergen, men dette gjekk heller dårleg, dersom ein skal tru den delvis sjølvbiografiske songen hans «Slik var det det gjekk meg». Han har også sjølv fortalt at «stoldelane ikkje kom vidare i prosessen, men hopa seg opp ved føtene hans». Hausten 1956, då han var 18 år gammal, tok han seg jobb som messegut på båten «Ingerto», ein dampbåt som var ombygd til oljefyring. Denne båten frakta kol mellom Svalbard og Kiel i Tyskland, men hadde også andre turar, mellom andre frå Gdynia i Polen til Bombay i India. Denne hausten var Suezkanalen stengd grunna Suezkrisa, så båten måtte i staden gå rundt heile Afrika. På tilbakevegen var Suezkanalen opna att, men det var så vidt «Ingerto» kom seg gjennom, grunna vrak og skrot som låg att etter krisa.
Oddvar avanserte etter kvart til byssegut, og han var med «Ingerto» i nesten eit år. Medan dei var i Indiahavet fekk han eit telegram frå faren. Han hadde nemleg sendt inn nokre av teikningane til Oddvar til Bergen Kunst og Håndverkskole. Telegrammet fortalde at han var komen inn. Torsheim gjekk på skule i Bergen i tre år, frå 1957 til 1960.
Ei stund etter tida i Bergen, og etter eit kort opphald som reklameteiknar i Bergen, reiste Oddvar til København i Danmark. Dette var i 1964 og tanken var at han skulle bu i Danmark i eitt år medan han gjekk på Charlottenberg Grafiske Skole. I staden vart han verande i seks år, og opphaldet sette djupe spor i han. Mellom anna sleit Torsheim ein periode etter opphaldet i Danmark med alkoholisme, men vart seinare sober. Under perioden i Danmark, nærare bestemt i 1967, fekk han seg sommarjobb på M/S «Sognefjord». På båten som gjekk mellom Bergen og Årdalstangen arbeidde han som lettmatros og la seg opp litt pengar.
Gjennom opphaldet i København fekk Oddvar mange nye inntrykk som inspirerte han i det seinare arbeidet hans. Det vart, kulturelt sett, ein stor overgang for Oddvar då han flytte heim att til Noreg og Førde i 1970. Sunnfjord hadde ikkje akkurat vore med i hippiebølgja, og difor fekk han tydeleg oppleve at han måtte tilpasse seg litt. Etter den første utstillinga her vart han skulda for å vera blasfemisk og pornografisk. Oddvar hadde tenkt å flytte vidare etter dette. Han ville til London, Paris og Bergen, men det vart aldri noko av. «Eg sit bom fast i åndenes vertikaldelte hus. Det er det eg kallar heimen min, for alt har skjedd innanfor desse veggane. Det er sjel i kvart knivstikk,» seier han sjølv.
Han var gift med læraren Magnhild Arstein frå 1972 til 1978. Han har ei dotter, Jorun.
Då han fylte 70 vart Torsheim utnemnd til æresborgar av Førde.
Til 75-årsdagen sin i 2013 vart Torsheim feira kringom i Sogn og Fjordane. Sogn og Fjordane kunstmuseum heldt ei utstilling med 150 verk av kunstnaren, laga frå 1959 til 2013. I Naustdal vart det avduka ein kuskulptur av Geir Hjetland, inspirert av Torsheim-verket «Nedkomsten» frå 1972. I Askvoll vart han gjeven ein kvadratmeter jord med ein statue av han sjølv laga av Stig Eikaas. Og dottera, sopranen Jorunn Torsheim, arrangerte konsert og band for han i Logen Teater i Bergen.
Til 80-årsdagen hans i 2018 vart boka Oddvar Torsheim - nynorskens skog gjeven ut av Det Norske Samlaget.
Biletkunst
Som biletkunstnar har Torsheim verka innan teikning, akvarell, oljemåling, litografi og silketrykk. Han vart kjend med amerikansk popkunst i Danmark. Stilen påverka han til å bruka «krasse fargar og teikneserieliknande biletspråk til å skildre den norske kvardagen». Kunsten hans frå 1970- og 1980-talet var inspirert av dei politiske strøymingane i samtida, og kunne ironisera over alle typar synspunkt, som i parodierande plakatslagord som «NATO ut av noko!». På 1990-talet tok han gjerne for seg det sjølvsentrerte i samfunnet, «med enkeltmenneskets trivielle bekymringar over appelsinhud, restskatt og andre moderne luksusproblem.»
Musikk
Musikkarrieren til Oddvar Torsheim starta då han spela sin eigen versjon av Beatles sin «Ob-La-Di, Ob-La-Da», «Larris tok ein Farris» i eit musikkprogram i den dåverande Førde nærradio. Då hamna han på Fylkestoppen til NRK Sogn og Fjordane. Han fortel sjølv litt spøkefullt at «der vart eg åtte gonger, og eg vedda med mor mi ei øskje mokkabønner at no ryk eg ut. Det gjorde eg ikkje, så ho har levd på mokkabønner i lang tid no.» Då Torsheim ville gje ut denne og fleire andre Beatles-melodiar med nynorsk tolking vart han nekta dette av Michael Jackson, som åtte rettane til store delar av Beatles sin musikk. «Det vart nesten ein såpeopera, men eg fekk veldig god reklame på det. 'Meg og Michael',» fortel han sjølv. Tekstane vart i staden sende ut til norske komponistar som vart spurde om dei kunne lage melodiar, i tillegg til at han lagde nokre sjølv. I 1992 kom det fyrste musikkalbumet hans, Nynorskens skog, ut på plateselskapet Tylden & Co. Plata vart laga i nøyaktig 999 eksemplar, og det følgde også med eit signert litografi til kvar plate. Dette inneheldt teikningar til kvar av songane på plata.
Oddvar Torsheim og musikken hans er av mange sett på som noko særeige. Han har vorte kritisert av folk som meiner at han ikkje syng reint, men lagar sine eigne tonar. Om dette seier han sjølv: «Eg kallar det for terapeutiske sidesprang når eg syng. Jobben min er jo biletmakar, men ein blir jo aldeles galen viss ein berre skal gå og lage bilete heile livet. […] Det er vel eit nynorsk primalskrik, dette her. Eg kan vel ikkje syngje, men eg har eit utmerka fråspark, for eg er ein gammal lengdehoppar.»
I 2000 kom den andre plata hans ut. Ho heiter Tur-retur blues, er også utgjeven på Tylden & Co. og inneheld fem tolkingar av Bob Dylan-songar, i tillegg til nyinnspelingar av nokre av songane frå Nynorskens skog. «Torsheim nyttar berre Dylans melodiar som ei orsaking, ei form som han kan putte sine eigne tekstar og sitt eige univers inn i,» skreiv platemeldaren i Dag og Tid, Audun Skjervøy, om songane på plata.
Blant songtekstane til Oddvar Torsheim finn ein mange humoristiske tekstar, som «Hei, kjære dragspelar», «Eg og meg og Mona» og «Slik var det det gjekk meg» (som delvis handlar om han sjølv), men også meir alvorlege, som «Galningen». Denne handlar om ein person som er utstøytt og forvist frå lokalsamfunnet sitt og sett på som ein galning fordi han er annleis. Elles har han òg songar som handlar om kjærleik, som «Mari Campari» og «Solveigs haust-adjø».
Færøysk ytre språkhistorie
Færøysk ytre språkhistorie er framstillinga av dei samfunnsmessige vilkåra til færøysk. Den færøyske språkhistoria er prega av at eit øysamfunn med norrøn busetnad og at språket kom inn under, og framleis er underlagt dansk styre, samstundes som det dominerande språket på øyane ikkje er dansk.
Tida før eit eige færøysk skriftspråk
Opp til 1400-talet hadde ein på Færøyane ei liknande rettskriving som islandsk og norsk, men etter reformasjonen, forbaud dei danske styresmaktene å nytta målet i skulen, kyrkja og i offentlege dokument, altså dei viktigaste stadene der skriftmål overlever i eit samfunn der folk stort sett ikkje kan skriva. Øyfolket heldt fram å nytta målet i balladar, eventyr, og til kvardags. Dei heldt oppe ein rik munnleg tradisjon, men i dei neste 300 åra vart dette ikkje spegla i skrift.
Etter kvart som nasjonalkjensla voks fram i Europa, voks òg færøyingane si interesse for sjølvstendig kultur og eit eige språk. Det vart samla inn balladar og eventyr, nett som i Noreg. I denne samanhengen kan me òg sjå arbeidet for å skape eit færøysk skriftmål.
To framlegg til færøysk skriftspråk: Svabo og Hammershaimb
Den som fyrst framstilte færøysk som sjølvstendig språk, var den færøyske studenten Jens Christian Svabo (1746–1824). I dei færøyske visesamlingane sine nytta han ein ortofon (uttalerett) skrivemåte han sjølv hadde utvikla.
Den færøyske skriftnormalen me kjenner i dag, vart kodifisert i 1846 av Venceslaus Ulricus Hammershaimb med tekstsamlinga Færøiske Trylleformularer. Ein normativ færøysk grammatikk kom med «Færøsk Sproglære» i Annaler for nordisk Oldkyndighed i 1854, og den endelege skriftnormalen kom i samlinga Færøsk anthologi 1891. Hammershaimb valde ein normeringsmåte som likna mykje på den Ivar Aasen nytta for nynorsk: Han samla inn emne frå ulike dialektar, samanlikna deretter dialektane med kvarandre, med norrønt og med andre nordiske språk, og konstruerte til slutt ei skriftnorm ut frå denne samanlikninga. Hammershaimb gjekk likevel meir etymologisk til verks enn Aasen.
Lappekodisillen
Lappekodisillen (eigentleg «Første Codicil og Tillæg Til Grendse-Tractaten imellem Kongerigerne Noreg og Sverrig Lapperne betræffende»), eller «Samanes Magna Charta» som avtala òg har vorte kalla, er namnet på eit tillegg til grensetraktaten av 21. september (jul.)/2. oktober 1751 (greg.) mellom Sverige (som den gongen inkluderte Finland) og Noreg, som på den tida var synonymt med Danmark-Noreg.
Færøysk ytre språkhistorie
To framlegg til færøysk skriftspråk: Svabo og Hammershaimb
Noko av grunngjevinga for etymologiseringa til Hammershaimb var praktisk i høve til dialektskilnadene: For ikkje å gjeva ein einskild dialekt for mykje vekt, måtte han gå attende til den historiske forma for å finna ei samform. Dei store morfo-fonologiske skiftingane i færøysk vart òg betre tekne hand om på denne måten: Former som «dagur», «dag», «dags», «dagar», «døgum» har på overflata (dvs. i uttalen) stor variasjon, men ved å nytta ein konsekvent morfo-fonemisk skrivemåte, kan ein i færøysk lett gå frå skrivemåten til uttalen. Ei anna side ved etymologiseringa var trongen for å markera avstand til dansk, og å syna samanheng med andre nordiske språk, særleg med islandsk og norsk. Ei slik markering var viktig i høve til oppfatninga om at færøysk var ein forkvakla dansk dialekt eller eit blandingsmål. Her kom framlegg i puristisk retning. Ei tredje årsak ligg i forlenginga av den skandinavistiske ideologien: Ved å gjera språket mest mogleg nært norrønt, gjorde ein det også meir likt det historiske grunnlaget for alle dei nordiske språka – òg dansk. Alle desse faktorane, som Hammershaimb kom inn på i «Færøsk anthologi», gjorde at tanken om system og indre samanheng i språket vart eit viktig grunnlag for korleis det færøyske språket skulle sjå ut.
Språkvitaren Jakob Jakobsen (1864–1918) hadde eit anna rettskrivingsideal enn Hammershaimb, basert på ortofoni, og i 1889 la han i artikkelen «Nogle Ord om Færøsk, samt et Forslag til en ny færøsk Retskrivning» fram eit rettskrivingsframlegg som gjekk i ortofon lei, på ein måte ei vending attende til Svabo sin innfallsvinkel. Jakobsens rettskrivingsframlegg var basert på talemålet i Sør-Streymoy, det mest sentrale området på Færøyane (der òg hovudstaden Tórshavn ligg). Eit detaljert kompromissframlegg, den såkalla «broyting», vart lagd fram i 1895, prenta i Føringatíðindi 2. januar 1896, og vedteken som rettesnor for Føringafelag. Men etter sterk normstrid på 1890-talet, var det fleire som tok avstand frå broyting-rettskrivinga, og utover på 1900-talet var det berre Jakob Jakobsen som nytta henne. Ei modifisert form av den hammershaimbske rettskrivinga vann fram.
Lappekodisillen
Det samiske området vart i løpet av 1700-talet stykka opp mellom dei nordiske statane og Russland. Området frå Börgefjell og nordover var inntil 1751 delvis grenselaust land som ikkje var fullt ut underkasta jurisdiksjonen til nokon stat. I 1751 utvida Noreg (som den gongen var ein del av Danmark) og Sverige (som Finland den gongen tilhøyrde) statsgrensene sine til område som hadde vore utanfor nokon av desse land sine fulle territoriale jurisdiksjon, og dei etablerte dermed suverenitet over områda, samstundes som grensene mellom Noreg og Sverige vart fastlagt der. Særleg gjaldt dette det som no vert kalla som indre Finnmark, med tilgrensande område.
Færøysk ytre språkhistorie
To framlegg til færøysk skriftspråk: Svabo og Hammershaimb
Avstanden mellom tale og skrift i rettskrivinga er ikkje uproblematisk, og vert med jamne mellomrom diskutert. Til dømes er bokstaven «ð» ikkje knytt til noko fonem, men er stum. Og jamvel om bokstaven «m» svarar til den bilabiale nasale konsonanten, som han gjer på  norsk, so svarar han i dativ-endinga -(in)um til den alveolare nasale konsonanten «n» på grunn av fonologisk assimilasjon.
Jólafundurin 1888
22. desember 1888 stod det fylgjande i Dimmalætting som på den tida var den einaste avisa på Færøyane:
Denne innbjodinga var underskriven av ni framståande færøyingar.
På dette møtet, som seinare er kalla «jólafundurin» (jolemøtet), var det eit ordskifte om kva som kunne gjerast for å styrkja færøysk mål og kultur. Seks punkt vart lagde fram:
1889-1938
I 1889 vart det skipa eit Føringafelag på Færøyane, der mange av mennene attom Jólafundurin frå året før stod bak. Dette laget gav m.a. ut den første færøyskspråklege avisa Føringatiđindi (1890-1901). Grunnleggjarane var verken embetsmenn eller bønder, men derimot representantar for den nye klassen av forretingsfolk som vart del av den framveksande marknadsøkonomien. I 1899 kom den første skolen på færøysk, Føroya Fólkaháskúli, inspirert av Grundtvig sine tankar og skolesystem.
Med danninga av politiske parti etter hundreårsskiftet vart språkspørsmålet sentralt: Sambandspartiet (som ville halde fram hopehavet med Danmark) var i mot å ta i bruk færøysk i offisielle samanhengar, mens Sjølvstyrepartiet var for. Sambandspartiet vann fram i denne første målstriden, og Lagtinget vedtok i 1912 at undervisninga i folkeskolen i det vesentlege skulle gå føre seg på dansk.
I 1918 fekk Sjølvstyrepartiet fleirtal i Lagtinget, og gjekk inn for å janstille færøysk med dansk i skolen. Den danske undervisningsministeren blokkerte likevel dette vedtaket, og det vart trass i jamlege færøyske vedtak ikkje godtatt av Danmark før i 1938. Frå og med 1938 var færøysk jamstilt med dansk i skolen.
1938-1948
Under den 2. verdskrigen var Færøyane okkuperte av Storbritannia, og etter krigen var færingane ikkje viljuge til å gå attende til eit system der alle vedtak om færøyske tilhøve måtte bli godkjende i Danmark. I 1946 vart det halde ei folkerøysting som gav knapt fleirtal for lausriving. Danmark godtok ikkje resultatet og skreiv ut nyval, eit nyval Sambandspartiet vann. Resultatet vart Heimestyrelova av 1948, som gav Færøyane internt sjølvstyre, og dermed eit skoleverk med færøysk som «hovudspråk». Skiftet gjekk likevel sakte: Bibelen på færøysk kom først i 1960, Postverket gjekk over til færøysk i 1976, og den største avisa, Dimmalætting skifta språk frå (mest) dansk til færøysk på 1970-talet.
Geir Pollen
Geir Pollen i Målselv) er ein norsk forfattar. Han har budd på Toten og har arbeidd som lærar. Frå 2001 til 2005 var han formann i Den norske Forfatterforening.
Han debuterte med diktsamlinga Posteringar i språket i 1982. Gjennombrotet kom med romanen Hutchinsons Eftf. i 1998, som fekk veldig god mottaking hjå litteraturkritikarane, og som vart nominert til Brageprisen og Nordisk Råds litteraturpris. Den neste romanen, Når den gule solen brenner, fekk ei meir avmålt mottaking.
Saltfjellet
Det høgaste fjellet er Ølfjellet på 1751 meter over havet. Saltfjellet strekkjer seg frå kysten til grensa av Sverige. Isbreen Svartisen ligg på Saltfjellet. Svartisen er eigentleg to isbrear der Glomdalen med elva Glomåga skil dei to delane. Den vestlege Svartisen er den nest største isbreen på det norske fastlandet og er ein del av Saltfjellet-Svartisen nasjonalpark. Totalt er 2587 kvadratkilometer verna. Fleire lange dalar går ut frå fjellet, som Dunderlandsdalen og Blakkådalen frå sørsida, og Saltdal og Beiardalen på nordsida. Den austlege delen av fjella dannar eit platå som heller svakt nedover, og det er her E6 og Nordlandsbanen kryssar fjellet. Både vegen og jernbanen går gjennom Dunderlandsdalen og Saltdalen. Det høgareliggande vegstrekket vert ofte råka av snøstorm om vinteren. Den vestlege delen av Saltfjellet er meir alpint og bratt. Her går Engabreen, ein brearm av Svartisen, nesten heilt ned til fjorden.
Transport
Det er to hovudruter over fjellet, bilvegen E6 og jernbanelinja Nordlandsbanen. E6 opna i 1937 og vart asfaltert i 1972. Fram til 1968 var vegen stengd om vinteren. Jernbanelinja vart bygd over fjellet under den andre verdskrigen og opna i 1947.
Bryan Coast
Bryan Coast er den delen av kysten av Antarktis som ligg langs sørsida av Bellingshausenhavet mellom Pfrogner Point og nordenden av Rydberg Peninsula. I vest ligg Eights Coast, og i aust ligg English Coast. Austenden av denne kysten vart oppdaga frå lufta under flyturane til U.S. Antarctic Service (1939–41) og Ronne antarktiske forskingsekspedisjon (1947–48). Heile kysten vart kartlagd av US Geological Survey frå landmålingar og flyfoto av U.S. Navy 1961–67. Han fekk opphavleg namnet George Bryan Coast etter kontreadmiral George S. Bryan, hydrograf i U.S. Navy 1938–46.
Kunsten å krige
Kunsten å krige er ei bok om militær taktikk og militær strategi skrive av den kinesiske offiseren Sūn Zǐ for over 2400 år sidan. Boka er blant verdas mest siterte bøker og inneheld korthogde læresetningar om korleis konfliktar kan vinnast på smidigaste måte, helst utan øydeleggingar eller vald.
Kjelder
Zi, Sun: Krigføringens kunst. – Illustrert praktutg. Oslo, Damm, 2006. ISBN 978-82-04-12489-0
Xenoturbella
Xenoturbella er ei biologisk slekt av havlevande tosidig symmetriske dyr som kan minna om ormar. Den fyrste arten i slekta vart oppdaga i 1915, men ho vart fyrst skildra vitskapleg i 1949. To artar er kjende frå vestkysten av Sverige, og i 2016 vart fire nye artar oppdaga i Stillehavet.
Observerte artar i Stillehavet er rosa eller lilla på let og avlange i forma, og vart difor kalla for «lilla sokkar» av forskarane som fann dei. Per februar 2016 er det ikkje kjend korleis artar i Xenoturbella et.
Taksonomi
Artar kjende frå Stillehavet:
Othmarsingen
Othmarsingen er ein kommune i distriktet Lenzburg i kantonen Aargau i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 397 meter over havet.
Valerij Nepomnjasjtsjij
Valerij Nepomnjasjtsjij er ein russisk fotballspelar og -trenar.
Han har vore trenar for Sanfrecce Hiroshima.
Aragonesisk
Aragonesisk eit romansk språk som vert talt i Aragón-regionen i det nordlege Spania. Språket er nærskyldt med spansk, og er likestilt med spansk som offisielt språk i regionen sin. Språket har utvikla seg frå mellomalderes navarro-aragonesisk. I dag er det mellom 10 000 og 30 000 menneske snakkar språket i dalføra i Pyreneane i Aragón i Spania, hovudsakleg i comarca (regionane) Somontano dei Barbastro, Jacetania, Alto Gállego, Sobrarbe, og Ribagorza.
Medan det uformelt er det kjent som fabla («tale»), er aragonisk òg vanlegvis referert til ved namna til dei talrike lokale dialektane som har oppstått frå fragmenteringen som språket har gjennomgått i løpet i århundra.
Historie
Aragonesisk har opphavet sitt i tidleg mellomalder som eit av dei fleste latinske dialektane som utvikla seg i Pyreneene på toppen av ein sterk baskisk underlag. Det opphavlege kongedømmet Aragón (som utgjorde fylka Aragón, Sobrarbe og Ribagorza) var progressivt utvida frå fjellkjedene i nord og sørover, pressa dei muslimske maurarane sørover i den frigjeringsprosessen som vert kalla for Reconquista og utvida samstundes området for aragonesisk språk.