cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Heaphy Track
Vegdebatt
Dei store kampanjane førte til betydeleg auka bruk av ruta. I seinare tid har bruken avteke, og ruta er no ein integrert del av dei store turopplevingane på New Zealand.
Etter som populariteten tiltok, vart meir ressursar sette inn på vedlikehald av ruta og tilrettegging av tenester langs henne. I dag er stien godt opparbeida og tilrettelagt, og kan brukast av ei vid aldersgruppe. Ei rekkje kommersielle aktørar tilbyr no vegvising og bagasjetransport.
Terrengsykling
Før området vart gjort til nasjonalpark, var terrengsykling tillate på stien. I nasjonalparken er bruken av området regulert av nasjonalparklova (National Parks Act), som set fast at det ikkje er lov å ta køyretøy ut av utbygde vegar. Dette hindrar terrengsyklistar frå å bruka stien, og det har vore debattert om dette skal vera tillate, i alle fall til ein viss grad. Miljøstyresmaktene på New Zealand avgjorde at terrengsykling skulle vara lovleg att frå mai 2011, og i vintermånadane når talet på fotturistar er lågt. . Terrengsykling vil vera tillate kvart år frå 1. mai for grupper på inntil seks personar.
Beit HaKerem-dalen
Beit HaKerem-dalen er ein dal nord i Israel.
Galilea er delt inn i Øvre Galilea med relativt høge fjell og Nedre Galilea i sør, med lågare fjell. Dei to delane av Galilea er skilde av Beit HaKeremdalen.
Fugleslekta Myrmeciza
Myrmeciza er ei biologisk slekt i maurfuglfamilien, Thamnophilidae. Etter revisjon av taksonomien gjeve av Clementslista i 2016, er smekkemaurfugl, Myrmeciza longipes, einaste gjenverande arten i slekta.
Artslista fram til 2016
Myrmeciza i rekkjefølgje etter Clementslista versjon 6.5 frå desember 2010 med norske namn etter Norske navn på verdens fugler.
Castro Marim
Castro Marim (uttalt ) er ein liten by og kommune i Algarve i Portugal. I 2011 hadde han eit folketal på 6 747. Arealet til kommunen er 300,84 km².
Etter å ha lege under maurisk styre blei byen erobra for dei kristne av Palo Peres Correia under reconquista i 1242.
Viktige næringsvegar har tradisjonelt vore landbruk, fiske og handel, med nærleiken til Andalucia ein viktig faktor. Castro Marim hadde eit høgdepunkt som hamn på 1500- og 1600-talet. Under restaurasjonskrigen på 1600-talet blei borga i byen bygd opp att på ordre frå Johan IV.
Castro Marim blei stygt øydelagd under Lisboa-jordskjelvet i 1755. Etter denne tida gjekk han tilbake i tyding, mellom anna på grunn av avleiringar rundt hamneområde og veksten til ein ny by bygd i nærleiken, Vila Real de Santo António.
Festdagen for kommunen er 24. juni. Castro Marim held også ein årleg mellomalderfestival i slutten av august. Her deltek til dømes musikarar, dansarar, bogeskytarar, vevarar og smedar med tilknyting til mellomaldertradisjonar.
Den spanske musikaren Paco de Lucía laga eit album kalla Castro Marín til ære for mor si, Lucia Gomes, som var frå staden.
Lavris Peak
Lavris Peak er eit snødekt fjell med ei høgd på 2745 moh nordaust på Mount Hartigan i Executive Committee Range i Marie Byrd Land. Det vart kartlagd av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy, 1958–60, og vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter William C. Lavris, ein meteorologisk teknikar ved Byrd-stasjonen i 1959.
Magnetar
Ein magnetar er ei roterande nøytronstjerne med over 100 gonger så sterkt magnetfelt som det til ein typisk pulsar.
Den magnetiske feltnedbrytinga fører til stråling av energirik elektromagnetisk stråling, særleg røntgen- og gammastråling.
Cussin' Cryin' & Carryin' On
Cussin' Cryin' & Carryin' On er det tiande studioalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1969.
Cap Margerie
Cap Margerie er eit lågt, isdekt nes, med høge klipper i nord, som ligg halvvegs mellom Cap des Mousse og Lacroix Nunatak. Nord for neset ligg fleire skjer og holmar. Det vart kartlagd av Den australasiatiske antarktisekspedisjonen under Mawson, 1911–14, som namngav neset for Emmanuel de Margerie, ein fransk geograf og geolog. Cap Margerie tente som hovudbasen til Den franske antarktisekspedisjonen under Liotard i 1950-51, og Barre i 1951-52, fram til ein brann øydela hovudbygningane i basen i 1952. Basen heitte Port Martin.
Slănic Moldova
Slănic Moldova (ungarsk Szlanikfürdő) er ein by i Bacău fylke i Romania.
Myrmoborus
Myrmoborus er ei biologisk slekt i maurfuglfamilien, Thamnophilidae. Dei fire artane lever i regnskog i Amazonas.
Magnetisk stjerne
Ei magnetisk stjerne er ei stjerne med sterkt magnetfelt, opp til 3 tesla. Stjernene høyrer vanlegvis til spektralklasse A.
Myrmoborus
Artslista
Myrmoborus i rekkjefølgje etter Clementslista versjon 6.5 frå desember 2010 med norske namn etter Norske navn på verdens fugler.
Slănic Moldova
Busetnader
Slănic Moldova er ein oraș (mindre bykommune) med desse busetnadane:
Halvor Solberg
Halvor Skappel Solberg var ein norsk meteorolog kjent som ein av grunnleggjarane bak Bergensskulen i meteorologi. Solberg fungerte som assistent til Vilhelm Bjerknes i perioden 1916-1918 og vart sidan tilsett som meteorolog ved Meteorologisk institutt. Frå 1922 var han stipendiat ved Universitetet i Oslo, der han òg vart dr.philos i 1928. I 1930 vart han tilsett som professor i teoretisk meteorologi ved UiO, ei stilling han hadde til 1964.
Biografi
Ved slutten av første verdskrigen var det matmangelen i landet, og som ein del av å løyse dette problemet organiserte Vilhelm Bjerknes og Theodor Hesselberg ei ekstraordinær vêrvarsling for jordbruket i sommarmånadane med vêrstasjonar langs heile vestlandskysten. Solberg og Jakob Bjerknes leia arbeidet med å analysere dei innkomne dataa og inkorporerte desse i vêrvarselet. Jacob Bjerknes var stasjonert i Bergen og Solberg var stasjonert i Kristiania som meteorolog frå juli 1918, medan Tor Bergeron sidan kom inn og deltok i arbeidet i Bergen i 1919. På grunnlag av dei observasjonane som desse gjorde, utvikla dei deretter ein modell for lågtrykk kalla syklonmodellen, som enno blir i dag brukt og som danna grunnlaget for den såkalla Bergensskulen i meteorologi.
Solberg vart generalsekretær ved DNVA frå 1946 og sat i denne stillinga fram til 1954. Han sat i sin professoratstilling ved UiO heilt til 1964, men fungerte òg som dekanus ved Det matematisk-naturvitenskapelige fakultet i okkupasjonsperioden 1942 til 1945. Frå 1950 til 1955 var han òg formann i Dei nasjonale komitèane for matematikk og mekanikk. I hans dryge 34 år ved UiO vart det uteksaminert meir enn 120 kandidatar med hovudfag i meteorologi. Solberg vart i 1937 tildelt Fridtjof Nansen-prisen for framifrå forsking i Matematisk-naturvitenskaplig klasse for arbeidet sitt.
Luzein
Luzein er ein kommune i distriktet Prättigau/Davos i den sveitsiske kantonen Graubünden. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 958 meter over havet.
Kommunen ligg i Luzein kreis.
Graddag
Ein graddag er eit mål som uttrykker ein kombinasjon av temperatur og tid.
Graddagar kan definerast på fleire måtar, til dømes 1 graddag = 1 °C per døgn. Graddag vert nytta i mellom anna i samband med vekstdøgn, frost og snøsmelting.
1778 Alfvén
1778 Alfvén er ein hovudbelteasteroide og går i bane innanfor asteroidefamilien Themis. Han blei oppdaga den 26. september 1960 av Cornelis Johannes van Houten, Ingrid van Houten-Groeneveld og Tom Gehrels ifrå Palomar Observatory i San Diego County i California.
Snippeskål
Snippebolle eller snippeskål er eit drikkekar til øl eller melk. Det er eit rundt kar av tre med fire utståande snippar eller øyre. Karet kan vera skål- eller bollefoma. Øyrene er oftast trekanta, slik at karet får eit kvadratisk tverrsnitt.
Dei fleste snippeskålene ein har att er frå 1700- og 1800-talet, men slike skåler kan nok ha vore i bruk enkelte stader også eit stykke ut på 1900-talet.
Höörs kommun
Höör kommune ligg i dei sentrale delane i det svenske lenet Skåne län i landskapet Skåne. Administrasjonssenteret i kommunen ligg i Höör.
Ringsjön deler den sørlege delen av kommunen frå resten. Kommunen grensar til Hörby, Eslöv, Klippan og Hässleholm kommun.
Höörs kommun har sidan 2005 blitt definert som ein del av Stor-Malmö av Statistiska centralbyrån.
Tettstader
Höör kommune har seks tettstader. Folketalet i tabellen er frå 31. desember 2005.
Distriktet Berat
Distriktet Berat (albansk: Rrethi i Beratit) var eit distrikt i Albania. Ved ei administrasjonsreform i år 2000 vart distrikta oppløyste som administrativ eining og erstatta av større regionar. I dag inngår området i regionen Berat. Hovudstaden i distriktet var Berat.
Etter kommunereforma i 2014 er dei tidlegare landkommunane og bykommunane i dag fordelte slik på dei nye kommunane:
Road Tested
Road Tested er eit konsertalbum og det første konsertalbumet av Bonnie Raitt, gjeve ut i 1995.
Salslister
Album Album (År) Singlar - Billboard (Nord-Amerika)
Roll Over Lay Down
«Roll Over Lay Down» er ein song av det britiske rockebandet Status Quo, først gjeven ut på albumet Hello! i 1973.
Han vart seinare gjeven ut som A-sida på ein konsert-EP, Quo Live i 1975. Alle songane der var konsertopptak frå konsertar i The Kursaal i Southend den 1. mars 1975 og Trentham Gardens i Stoke kvelden etter. Alle tre spora kom ut som bonusspor på ei seinare utgåve av albumet On the Level.
Jones Bluffs
Jones Bluffs er ein høg, hovudsakleg snødekt skrent sør for Holtbreen aust på Bear Peninsula ved Walgreen Coast i Marie Byrd Land. Han vart først kartlagt av US Geological Survey (USGS) frå flyfoto tekne av U.S. Navy Operasjon Highjump i januar 1947. Klippa vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter kapteinløytnant S.W. Jones i U.S. Navy som var pilot på flyet under dei magnetiske målingane under Operasjon Deep Freeze 1966 og 1967. Seinare, i 1977, vart ein kjend utstikkar i skrenten kalla Barnes Bluff, etter ein annan offiser i OpDFrz.
Israelsk geografi
Israelsk geografi er særs variert med ørkenforhold i sør, og snødekte fjell i nord. Israel ligg heilt aust i Middelhavet i Vest-Asia. Det grensar i nord til Libanon, i nordaust til Syria, i aust til Jordan og Vestbreidda, og i sørvest til Egypt. I vest ligg Middelhavet, som det meste av den 273 km lange kystlinja til Israel ligg mot, og Gazastripa. Israel har ei lita kystlinje mot Raudehavet i sør.
Arealet til Israel er kring, som omfattar 445 km², med innlandsvatn. Israel strekkjer seg 424 km frå nord til sør og 114 km på det breiaste og 15 km på det smalaste. Dei israelskokkuperte territoria inkluderer Vestbreidda, 5 879 km², Aust-Jerusalem, 70 km² og Golanhøgdene, 1 150 km². Geografien i desse territoria er ikkje omtalte i denne artikkelen.
Plassering og grenser
Før opprettinga av Palestinamandatet, var det ingen klåre definisjonar av det geografiske området kalla «Palestina». Like før fyrste verdskrigen vart det av Encyclopedia Britannica skildra som eit «tåkete geografisk omgrep.» Sykes-Picot-avtalen i 1916 delte regionen som seinare vart Palestina inn i fire politiske einingar. Under Palestinamandatet vart det første geopolitiske rameverket skapt, som skilde Palestina frå større land kring seg. Grensa vart ikkje avmerkt på offisielt vis, sidan heile området var under britisk administrasjon.
Dagens Israel grensar til Middelhavet i vest og Raudehavet i sør. I sørvest ligg Sinaihalvøya medan Den syriske ørkenen ligg aust for Israel i Jordan. Den sørlegaste busetnaden i Israel er Eilat, medan den nordlegaste er Metula. Territorialfarvatnet til Israel strekkjer seg 12 nautiske mil ut frå kysten.
Fysiografiske regionar
Israel er delt inn i fire fysiografiske regionar: Den israelske kystsletta ved Middelhavet, dei sentrale åsane, Jordandalen og Negevørkenen.
Cap des Mousse
Cap des Mousse er eit lite klippenes, omringa av mange småøyar og ei morene i sør, 2,5 nautiske mil (4,6 km) sørvest for Cape Decouverte. Det vart fotografert frå lufta av U.S. Navy Operasjon Highjump, 1946-47. Det vart kartlagd av Den franske antarktisekspedisjonen, 1949–51, og det fekk dette namnet av dei fordi det vart funne fleire flekkar med mose her. «Mousse» er eit fransk ord for mose.
Davidson Island
Davidson Island er ei lita, kuppelforma, isdekt øy mellom Wollan Island og Shull Rocks i Crystal Sound. Ho vart kartlagd frå flyfoto tekne av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon (1947–48) og Falkland Islands and Dependencies Aerial Survey Expedition (1958–59) og frå landmålingar av Falkland Islands Dependencies Survey (1958–59). Ho vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee etter William L. Davidson, ein amerikansk fysikar som nytta nøytrondiffraksjon til å finne plasseringa til hydrogenatom i is.
Mount LeMasurier
Mount LeMasurier er eit isfritt kystfjell på meir enn 800 moh mellom Mount Vance og Mount Langway, sentralt i Ickes Mountains i Marie Byrd Land.
Fjellet vart oppdaga og fotografert frå lufta under U.S. Antarctic Service (USAS), 1939-41, vart det namngjeve av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Wesley E. LeMasurier, geolog under kartlegginga av Marie Byrd Land, 1967-68.
Israelsk geografi
Kystsletta
Den israelske kystsletta strekkjer seg frå den libanesiske grensa i nord til Gaza i sør, berre avbroten av Karmelneset ved Haifabukta. Ho er kring 40 km brei ved Gaza og vert smalare i nord, til kring 5 km ved den libanesiske grensa. Regionen er frodig og fuktig (tidlegare med malaria) og er kjend for sitrushagane og vindyrking. Sletta vert kryssa av fleire korte elvar. Frå nord til sør er desse Kishon, Hadera, Alexander, Poleg og Yarkon. Alle desse elvane er sterkt forureina, men i dei siste tiåra er det gjort forsøk på å reinse dei. I dag flyt igjen Kishon, Alexander og Yarkon året rundt, og det ligg parkar ved breiddene deira.
Regionen er delt inn i fem mindre regionar. Vest-Galilea strekkjer seg frå Rosh HaNikra lengst i sør, ned til den tredje største byen i Israel, Haifa. Det er eit frodig område med fleire småøyar utafor kysten. Sør for Haifa ligg Hof HaCarmel-regionen som strekkjer seg til byen Zikhron Ya'akov. Sharonsletta er den neste delen av kystsletta, som går frå Zikhron Ya'akov til Yarkonelva ved Tel Aviv. Dette området er det tettast folkesette i Israel. Sør for dette, ned til Nahal Shikma, ligg den sentrale kystsletta. Den sørlege regionen av kystsletta er den sørlege kystsletta (òg kalla Shephelah, Judeasletta eller Vest-Negev) og strekkjer seg sør til Gazastripa. Ho er delt inn i to: Besor-området, eit savanneliknande område med relativt mange busetnader i nord, og Agur-Halutsa-området i sør som er særs tynt folkesett.
Dei sentrale åsane
Inn i landet (aust) for kystsletta ligg dei sentrale åsane. Nord for denne regionen ligg fjella og åsane i Øvre Galilea og Nedre Galilea, som generelt er 500 til 700 meter over havet, men den største høgda er 1208 meter over havet ved Har Meron. Sør for Galilea, på Vestbreidda, ligg dei samariske åsane med mange små, frodige dalar som sjeldan strekkjer seg over 800 meter over havet. Sør for Jerusalem, og hovudsakleg innafor Vestbreidda, ligg Judeafjella, med mellom anna Hebron-fjellet. Dei sentrale høglanda har ei høgd på 610 meter i snitt. Fleire dalar skjer gjennom høglanda frå aust til vest. Den største av desse er Jezreeldalen (òg kalla Esdraelonsletta), som strekkjer seg 48 km frå Haifa i søraust til Jordandalen, og er 19 km på det breiaste.
Jordandalen
Aust for dei sentrale høglanda ligg Jordandalen, som er ein liten del av den 6500 km lange Riftdalen. I Israel er Riftdalen dominert av Jordanelva, Genesaretsjøen (ei viktig ferskvasskjelde, òg Tiberiassjøen og Kinneretsjøen), og Daudehavet. Jordan, den største elva i Israel (322 km), spring ut frå elvane Dan, Baniyas og Hasbani nær Hermon i Anti-Libanonfjella og flyt sørover gjennom den drenerte Hulahdalen til Genesaretsjøen. Genesaretsjøen er 165 km² stor og, avhengig av årstida og kor mykje nedbør som har kome, kring 213 meter under havnivå. Med ein vasskapasitet på kring 3 km³ er han den viktigaste ferskvasskjelda i landet. Jordanelva renn vidare frå sørenden av Genesaretsjøen (og dannar grensa mellom Vestbreidda og Jordan) og endar i det særs salte Daudehavet. Daudehavet er 1020 km² stor, og ligg 420 meter under havnivå, det lågaste punktet på jorda. Sør for Daudehavet, held Riftdalen fram med Nahal HaArava (Wadi al Arabah), som ikkje har permanent vassføring, 170 km ned til Eilatbukta.
Negevørkenen
Negevørkenen dekkjer kring 12 000 km², meir enn halvparten av det samla landarealet til Israel. Geografisk sett er han eit framhald av Sinaiørkenen, og dannar ein grov trekant med ein base i nord nær Beer Sheva, Daudehavet, og dei sørlege Judeafjella og eit toppunkt i sørenden av landet ved Eilat. Topografisk minnar han om andre regionar av landet, med lågland i vest, åsar sentralt og Arabahdalen i aust.
Negevregionen har nokre unike, kraterliknande makhteshim-botnar; Makhtesh Ramon, Makhtesh Gadol og Makhtesh Katan. Negev er vidare delt inn i fem økologiske regionar: nordlege, vestlege og sentrale Negev, det høge platået og Arabahdalen. Nordlege Negev får kring 300 mm nedbør i året, og har forholdsvis frodig jordsmonn. Vestlege Negev får kring 250 mm nedbør i året, med lett og delvis sandete jord. Sentrale Negev har ein årsnedbør på kring 200 mm og har ugjennomtrengeleg jord, slik at lite vatn trekkjer ned i jorda, slik at avrenninga skapar stor erosjon. Dette kan føre til sjeldne bråflaumar under kraftige regnbyer. Det høge platået ved Ramat HaNegev ligg mellom 370 og 520 meter over havet med ekstreme temperatur om sommaren og vinteren. Området får kring 100 mm nedbør i åretog har dårleg og delvis salthaldig jord. Arabahdalen ligg langs grensa til Jordan og strekkjer seg 180 km frå Eilat i sør til enden av Daudehavet i nord og er særs tørr, med kring 50 mm nedbør i året.
Geologi
Israel er delt aust-vest av ei fjellkjede som går nord til sør langs kysten. Jerusalem ligg på toppen av denne ryggen, og aust for ryggen ligg Daudehavet graben som er eit basseng danna ved at terrenget har drege frå kvarandre langs Daudehavsforkastinga.
Dei mange kalksteins- og sandsteinslaga i dei israelske fjella fungerer som vassførande lag som vatnet kan flyte gjennom frå vest til aust. Fleire kjelder har oppstått langs Daudehavet, kvar av dei ein oase, som Ein Gedi og Ein Bokek (Neve Zohar) der det finst busetnader. Israel har òg mange område med karsttopografi. Grotter i regionen har blitt nytta i tusenvis av år som ly, lager, låvar og møteplassar.
Elvar og innsjøar
Den lengste og mest kjende elva i Israel er den 320 km lange Jordanelva, som spring ut på sørsida av Hermon i Anti-Libanonfjella. Elva flyt sørover gjennom den ferske Genesaretsjøen, og dannar frå der grensa til kongedømet Jordan før ho munnar ut i Daudehavet. Dei nordlege sideelvane til Jordan er Dan, Banias og Hasbani. Berre Dan ligg heilt innafor Israel. Hasbani flyt frå Libanon og Banias frå det okkuperte området erobra frå Syria i seksdagarskrigen.
Genesaretsjøen er det største og viktigaste ferskvatnet i Israel, og ligg nordaust i landet. Den pæreforma innsjøen er 23 km lang frå nord til sør og på det breiaste 13 km i nord, og dekkjer 166 km². Genesaretsjøen ligg 207 meter under havnivå og er i seg sjølv 46 meter djup. I ein tidlegare geologisk epoke var innsjøen ein del av ein større innlandssjø som strekte seg frå Hula-myrene i Nord-Israel til 64 km sør for Daudehavet. Botnen av innsjøen dannar ein del av Jordandalen.
Sør for Genesaret ligg det salte Daudehavet, som dannar grensa mellom Israel og Jordan og som ligg 418 meter under havnivå, det lågaste punktet på jorda. Daudehavet er 67 km lang med ei største breidde på 16 km og dannar ein del av Riftdalen. Ei halvøy stikk ut i innsjøen på austsida, og sør for dette er innsjøen grunn, berre kring seks meter.
Klima
Israel har eit middelhavsklima med lange, varme, tørre somrar, og ein relativt kort, kjølig og regnfull vinter (Csa etter Köppen si klimaklassifisering ). Klimaet er likevel særs variabelt og påverka av høgda og nærleiken til Middelhavet.
I snitt er januar den kaldaste månaden med ein middeltemperatur som varierer frå 6 til 15 °C, og juli og august er dei varmaste månadane med 22 til 33 °C. Om sommaren er luftfukta høg langs kysten av Middelhavet, men låg i dei sentrale høglanda, Riftdalen og Negevørkenen. I Eilat, som er ein ørkenby, kan dagtemperaturen om sommaren nå 44 til 46 °C. Meir enn 70% av årsmiddelnedbøren i Israel kjem mellom november og mars. Juni til september er som regel heilt utan regn. Nedbøren vert ujamt fordelt, og er langt lågare i sørlege delar av landet. Heilt i sør er årsmiddelnedbøren berre nær 30 mm, og i nord er han somme stader over 900 mm. Nedbøren varierer frå årstid til årstid og frå år til år, særleg i Negevørkenen. Nedbøren kjem ofte i kraftige regnvêr, noko som skapar erosjon og bråflaumar. Om vinteren kan det ofte snø i høgareliggande strøk i dei sentrale høglanda, inkludert Jerusalem. Hermon har snø kvart år om vinteren og våren. I sjeldne tilfelle fell det snø i dei nordlege fjellområda, og ein ekstremt sjeldan gong nær kysten. Områda av landet som er mest oppdyrka får meir enn 300 mm nedbør i året.
Beerot
Beerot (hebraisk בארות) var ein bibelsk by som låg 12 km nordvest for Jerusalem. Byen var ein hevittisk busetnad og er nemnd i Josva 9:17, 18:25, Andre Samuelsbok 4:2-3, Esra 2:25 og Nehemja 7:29. Ein annan by kalla Beerot er nemnt i Femte Mosebok 10:6.
Lichen Peak
Lichen Peak er eit fjell som ligg mellom Saunders Mountain og Swanson Mountains i Ford Ranges i Marie Byrd Land. Det vart oppdaga i desember 1934 av sledelaget til Byrd-ekspedisjonen under Paul Siple og fekk dette namnet på grunn av lav og andre botaniske artar som fanst her.
Beerot
Fordi det ikkje finst nokre kjende ruinar frå Beerot er plasseringa av byen omstridd. Dei fleste kjendene er tekstar frå Bibelen, Onomastikon av Eusebius av Cæsarea, merknadane til denne teksten av Hieronymus, og Madabakartet Avstandane Eusebius gjev plasserer Beerot ein stad mellom dagens Biddu og Nebi Samwil.
Byen var ein del av området til hevittane. Han var tilsynelatande styrt frå Gibeon, «ein kongeleg by», som søkte fred etter hebrearane øydela Jeriko og Ai, slik det var skildra i Josva 9. Seinare vart mykje av dette området som først vart teken (inkludert Beerot) gjeven til Benjamin som arv i Josva 18. Byen var så busett fram til det babylonske fangenskapet i 586 fvt., og folket i denne byen kom attende til området 70 år seinare slik det er nemnt i Esra og Nehemja. Om dei bygde opp att byen og budde der er ikkje nemnt i teksten.
Plasseringa av Beerot blei føreslått å vera dagens Al-Bireh av Edward Robinson på midten av 1800-talet. Seinare forskarar meiner staden låg ved Kh. el-Burj nær dagens Beit Iksa.
Finnair Skywheel
Finnair Skywheel er eit pariserhjul i sentrum av Helsinki i Finland som vart sett i drift 3. juni 2014. Hjulet står på Skatudden/Katajanokka, i nærleiken av den staden der flyselskapet Finnair byrja verksemda si på 1920-talet under namnet Aero Oy.
Israelsk geografi
Klima
Torevêr og hagl er vanleg gjennom regntida og skypumper råkar stundom middelhavskysten, og kan føre til mindre skadar. Ei ekte supercelle med ein F2-tornado råka Vest-Galilea i april 2006, og førte til store skadar og 75 skadde menneske.
Heitebølgjer er vanlege. 2010 var det varmaste året som er registrert i Israel og fleire stader sette nye varmerekordar i august det året.
Naturressursar
I motsetnad til det meste av Midtausten, som er rik på lukrativ råolje, har Israel berre avgrensa naturressursar. Desse omfattar kopar, fosfat, bromid, kalium, leire, sand, svovel, asfalt og mangan. Små mengder naturgass og råolje finst, men det er for lite til å drive kommersiell utvinning. I 2009 vart det funne signifikante reservar av naturgass på Tamar-feltet, i havet 90 km vest for Haifa. Dette er det største naturgassfeltet som er oppdaga i Israel.
Miljøproblem
Israel har fleire store miljøproblem som varierer frå naturfarar til menneskeskapte problem. Av naturfarar finn ein sandstormar, som kan skje om våren i ørkenen i sør, tørke, som er vanleg om sommaren, bråflaum som kan skape stor fare i ørkenen, fordi dei oppstår brått, og jordskjelv, dei fleste av dei små og langs Jordandalen. Noverande miljøproblem er mangelen på dyrkbar mark og naturlege ferskvassressursar. Ein har prøvd å få til kunstig vatning og dyrking i ørkenen, men det er vanskar å få tak i nok vatn. Ørkenspreiing er òg eit mogeleg problem langs utkanten av ørkenen, medan luftforrureining frå industri- og trafikkutslepp og grunnvassforureining frå industri og kloakk er andre problem som landet har. I tillegg har effektane av kjemisk gjødsling og innsektmiddel vore eit problem for landet. Israel har signert mange internasjonale miljøvernsavtalar som:
Signert men ikkje ratifisert:
Myrmotherula
Myrmotherula er ei biologisk slekt av maursmettar i maurfuglfamilien, Thamnophilidae. Dette er små maursmettar, ca. 9-11,5 centimeter i lengd.
Artslista
Myrmotherula i rekkjefølgje etter EBird/Clements Checklist v2018 med norske namn etter Norske navn på verdens fugler:
Fredrik Vilhelm II av Preussen
Fredrik Vilhelm II av Preussen var konge av Preussen frå 1786. Han tok over trona etter farbroren sin, Fredrik II, som var kjend som Fredrik den store.
Bakgrunn
Fredrik Vilhelm II var son av Fredrik II sin bror August Vilhelm av Preussen og kona hans Lovisa Amalia av Braunschweig-Wolfenbüttel. Han var soneson av Fredrik Vilhelm I.
Konge
I 1758 blei Fredrik Vilhelm tronfølgjar som «prins av Preussen», og i 1786 kom han på trona. Han hadde sterke estetiske interesser.
Då krigen mot Frankrike i 1792 viste seg mindre framgangsrikt, slutta Preussen i 1795 separatfred med Frankrike i Basel, og rettet i stadet interessa si mot Polen. Utanrikspolitikken hans førte til at Preussens fekk del i delinga av Polen i 1793 og 1795, og isolerte elles Preussen og sleit hardt på statsfinansane.
Ekteskap
Fredrik Vilhelm blei gift i 1765 med Elisabet Kristina av Braunschweig (1746-1840), men skilde seg frå henne allereie i 1769. Andre gongen han gifta seg var i 1769 med Fredrika Louise av Hessen-Darmstadt (1751-1805]. Med den første kona si fekk han ei dotter, og med den andre fekk han sju ungar.
Han hadde også to bigamistiske morganatiske ekteskap med Julie von Voss i 1787 og etter at ho døydde i 1789 med Sophie von Dönhoff. Med sistnemnde fekk han to barn, men dei skilde lag i 1792. Han hadde også eit langvarig forhold med Wilhelmine von Lichtenau frå 1769 til han døydde.
Barn
Med Elisabet Kristina av Braunschweig: Med Fredrika Louise av Hessen-Darmstadt: Med Julie von Voss: Med Sophie von Dönhoff:
Friedrich Wöhler
Wöhler vart fødd i Eschersheim, i dag eit distrikt i Frankfurt am Main. I 1823 avslutta Wöhler medisinstudiane sine i Heidelberg ved laboratoriet i Leopold Gmelin som arrangerte eit høve for Wöhler å arbeide hos Jöns Jakob Berzelius i Stockholm. Frå 1825 til 1831 var Wöhler lærar ved yrkesskulen i Berlin, frå 1828 med tittelen professor. Frå 1831 til 1836 var han professor ved den høgare yrkesskulen (Polytechnikum) i Kassel. Etter Friedrich Stromeyer døydde i 1835 vart Wöhler i 1836 etterfølgjaren hans i professoratet i medisin, kjemi og farmasi ved Universitetet i Göttingen og arbeidde der til han døydde i 1882.
Wöhler var medlem av Vitskapsakademiet i Göttingen og vart i 1834 innvalt som utanlandsk medlem av den svensken Kungliga Vetenskapsakademien.
Steinar Sandnes
Steinar Sandnes er ein norsk logoped, spesiallærar og spesialpedagog. Han er busett på Sandane i Gloppen kommune. Opphavleg er han frå Eidså på Sunnmøre.
Percnostola
Percnostola er ei biologisk slekt i maurfuglfamilien, Thamnophilidae.
Artslista
Percnostola i rekkjefølgje etter Clementslista versjon 6.5 frå desember 2010 med norske namn etter Norske navn på verdens fugler.
Cape Pepin
Cape Pepin er eit isdekt nes mellom Ravin Bay og Barrebreen. Det vart oppdaga i 1840 av den franske ekspedisjonen under kaptein Jules Dumont d'Urville og vart namngjeve av han etter kona hans Adele Pepin. Området vart kartlagd av Den australasiatiske antarktisekspedisjonen i 1912-13, og igjen av British Australian New Zealand Antarctic Research Expedition (BANZARE) i 1931, begge under Mawson. Neset vart seinare kartlagd frå flyfoto teken av U.S. Navy Operasjon Highjump, 1946-47.
Gunvor Fossum
Gunvor Fossum var ein norsk forfattar, ein typisk representant for dei populære jentebokforfattarane frå 1920- til 1950-åra.
Etter middelskuleeksamen og musikkundervising utdanna ho seg til telegrafist, men heldt fram med lærarskule og arbeidde ved Kjelsås skule 1917-1951.
Fossum debuterte i 1928 med Vesle Petra. Evna til å beherska motgang er eit berande karaktertrekk ved fleire av Fossum sin jenteportrett, frå Politimesterens Katrine, Fia, Smilie og Kari Dyrlæge til bøkene om Stella (1946–1948), der handlinga føregår i krigsåra.
Ho retta seg òg mot eit litt eldre publikum, dei såkalla «ungpikene», i Nygift (1935) og dessutan Hjemme hos Britt og Goggen (1952). Medan sjølvstende og viljestyrke vert framheva som gode karaktereigenskapar i jentebøkene, er det ein meir tilpassingsdyktig og forsiktig kvinnetype som vert skildra i ungpikebøkene.
Dei fleste av Fossum sine til saman 14 titlar (der 10 vart utgjevne før andre verdskrigen) vart omsette til svensk og dansk. Ho omsette òg sjølv fleire populære svenske og danske ungdomsbøker til norsk.
I 1947 var Fossum med på å etablera Ungdomslitteraturens Forfatterlag, og var formann for det til 1956.
Hello! av Status Quo
Hello! er det sjette studioalbumet til det britiske rockebandet Status Quo. Det kom ut i september 1973 og var det første av fire Quo-album som gjekk til topps på den britiske albumlista. Det var òg det første Quo-albumet der trommeslagaren John Coghlan medverka som låtskrivar.
Klaverspelaren Andy Bown og saksofonisten Stewart Blandamer spelte begge på «Forty-Five Hundred Times». Dette var første gangen Bown spelte på eit Status Quo-album før han seinare vart permanent medlem i bandet.
Bakgrunn
I 1973 byrja Status Quo å få suksess att på salslistene, etter at dei i 1972 fekk kontrakt hos Vertigo. Det gamle selskapet deira, Pye, valde då å gje ut ein singel frå albumet deira frå 1971, Dog of Two Head. Singelen «Mean Girl» nådde då 20. plassen på singellista.
I august 1973 kom den einaste singelen frå det nye albumet, «Caroline», skriven av Rossi og Young. Denne nådde femteplassen på singellista i Storbritannia og vart den første singelen deira som nådde så høgt. B-sida var ein song som ikkje var med på albumet, «Joanne», skriven av Alan Lancaster og Rick Parfitt.
Ei 8-spors lydbandutgåve av albumet kom ut i september same året.
Dette var det første albumet deira der bandnamnet stod skrive i den faste fonten som vart nytta på alle albuma deira sidan.
1779 Paraná
1779 Paraná er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 15. juni 1950 av Miguel Itzigsohn ifrå La Plata Astronomical Observatory i La Plata.
Havregraut
Havregraut eller havregrynsgraut er ein grautrett laga av kornslaget havre. Som regel lagar ein grauten ved å koka opp havregryn i vatn eller mjølk. Det er også vanleg å tilsetja salt når havregrauten kokar. Det går også an å laga graut med kaldt vatn eller mjølk over fleire timar, typisk over natta.
Historie
Havren kom til Nord-Europa frå den fruktbare halvmånen for ca. 2500 år sidan. Det nordeuropeiske klimaet er gunstig for havre, og havre blei svært utbreidd i dei nordiske landa. I Danmark har ein dyrka havre sidan 500-1000 år f.Kr. I Noreg var det først etter 1945 at havre blei sett på som ein del av kosthaldet. Dette kom av dei vanskelege tidene i etterkrigstida der behovet for mat som var lett tilgjengeleg og billeg blei særs viktig.
Helse
Jamt inntak av havregryn er blitt hevda å redusere blodtrykk og kolesterol. Ved å eta havregraut jamleg vil ein styrke immunforsvaret ifølgje nokre studiar. Enkeltstudiar har også funne ein gunstig effekt av havregryn på søvn og hjarte.
Astma og allergiforbundet skriv at dei fleste personar med cøliaki tolererer havre. Derfor kan desse også forsiktig introdusera havregryn i kosthaldet sitt. Det finst også glutenfrie havregryn som eut substitutt til dei som også reagerer negativt på vanleg havre. Enkeltstudiar har vist at det kan vera positivt for folk med cøliaki å eta havre.
Kongekondor
Kongekondor (Sarcoramphus papa) er ein stor rovfugl som lever i Mellom- og Sør-Amerika. Han er ein mellomstor medlem av kondorfamilien Cathartidae. Denne kondoren lever hovudsakleg i tropiske låglandsskogar som strekker seg frå det sørlege Mexico til det nordlege Argentina. Han er den einaste nolevande medlemmen av slekta Sarcoramphus, men andre fossile medlemmer er kjende.
Han er ein stor og stort sett kvit fugl, med grå til svart halskrans og halefjører. Vengfjørene er òg svarte i kontrast til dekkfjørene som er kvite både på under og oversida. Hovudet og nakken er skalla, med varierande hudfarge, inkludert gul, oransje, blå, lilla og raud. Kongekondoren har ein veldig merkbar oransje kjøttfull karunkel på nebbet. Han er ein åtseletar og gjer ofte det første snittet i eit ferskt kadaver. Han trenger òg bort mindre kondorartar frå eit kadaver. I eit kjend tilfelle levde ein kongekondor 30 år i fangenskap. Kongekondorar var populære skapningar i mayakodeksar så vel som i lokal folklore og medisin. Sjølv om arten for tida er oppført som livskraftig av IUCN, blir populasjonen reduserte, hovudsakleg på grunn av tap av habitat.
Etymologi, taksonomi og systematikk
Kongekondoren vart opphavleg skildra av Linné i 1758 i den tiande utgåva av Systema Naturae som Vultur papa, typeeksemplaret vart samla inn i Surinam. Det generiske namnet er ei nylatinsk samansetting danna av dei greske orda σάρξ (sarx, «kjøtt», med kombinasjonsforma σαρκο-) og ῥάμφος (rhamphos, «kroka rovfuglnebb»). Artsnamnet er avleidd frå det latinske ordet papa «biskop», det viser til fuglen sin fjørdrakt som i farger minnar om ein bispedrakt. Den næraste nolevande slektningen til kongekondoren er andeskondoren, Vultur gryphus.
Det er to ulike forklaringsmodellar for korleis kongekondoren fekk «konge»-delen av artsnamnet sitt. Den første er at namnet er ein referanse til eigenskapen som trenge bort mindre kondorartar frå eit kadaver og ete seg mett medan dei mindre ventar. Ein alternativ teori rapporterer at namnet er avleidd frå mayalegender, der fuglen var ein konge som tente som ein bodbringar mellom menneske og gudane. Han vart kalla cozcacuauhtli i nahuatl, avleidd frå cozcatl «krage» og cuauhtli «rovfugl».
Skildring
Kongekondoren er den tredje største av kondorane etter andeskondor og kaliforniakondor. Den totale kroppslengda varierer frå 71 til 81 cm og vengespennet er frå 1,7 til 2 meter. Vekta varierer frå 3,1 til 3,7 kg. Ein imponerande fugl, den vaksne kongekondoren, som har stort sett kvit fjørdrakt, med eit svakt brungult skjer. I sterk kontrast er vengdekkfjørene, svingfjørene og halen mørkegrå til svart, og det same er den framtredande tjukke halsen. Hovudet og halsen er blotta for fjører, hudfargene er raude og lilla på hovudet, sterkt oransje på halsen og gult på halsen. På hovudet er huda rynka og folda, og det er ein svært merkbar uregelmessig gyllen kam festa på ceren over det oransje og svarte nebbet; denne karunkelen er ikkje vaksen ferdig ut før det fjerde året til fuglen.
Sett i høve til kongekondoren sin storleik, har han den største hjernekassen, og det sterkaste nebbet av kondorane. Dette nebbet har ein kroka tupp og ein skarp skjerekant. Fuglen har breie venger og ein kort, brei og firkanta hale. Irisane i auga er kvite og omkrinsa av knallraud sclera, senehinne. I motsetnad til nokre av dei andre kondorartane, manglar kongekondoren augevippar. Han har òg grå bein og lange, tjukke klør.
Kongekondoren er minimalt kjønnsdimorf i storleik, hannar litt større enn hoer, fjørdrakta er lik. Juvenile fuglar, før ei langvarig første myting tar til, er gjennomgåande skifergrå med mørkt nebb og mørke auge. Innan det tredje året liknar dei vaksne fuglar, men fjørdrakta blir ikkje heilt som vaksne sine før dei er rundt fem eller seks år gamle.
Hovudet og halsen til kondoren er fjørlause som ein tilpassing for hygiene, sjølv om det er svart bust på delar av hovudet; denne mangelen på fjør hindrar bakteriar frå åtslet han et frå å øydelegge fjørene, og det utset huda for ei steriliserande effekt frå sola.
Mørke ungfuglar kan forvekslast med kalkunkondorar, men svevar med flate venger. I høg sveveflukt kan dei bleike fjørkledde vaksne bli forveksla med amerikastork, Mycteria americana, sjølv om den lange halsen og dei lange beina til storken gjer det enkelt å kjenne han langvegesfrå.
Utbreiing og habitat
Kongekondoren lever spreidd over eit enormt vidt areal mellom det sørlege Mexico og det nordlege Argentina. I Sør-Amerika lever han ikkje vest for Andesfjella, bortsett frå i vestlege Ecuador, nordvestlige Colombia og langt nordvest i Venezuela. Han lever primært i urørte tropiske låglandsskogar og dessutan på savannar og grassletter om det er nær skog. Han kan ofte sjåast i nærleiken av sumpar eller myrlendte stader innanfor skogar. Kongekondoren er ofte den mest talrike eller einaste kondoren som finst i primære låglandsskogar i utbreiingsområdet sitt, men i tett regnskog i Amazonas er han typisk i undertal av den større skogkondoren. I meir opne habitat vil myrkondorar, kalkunkondorar og svartkondorar vere meir talrike. Kongekondorar lever generelt ikkje over 1500 moh., sjølv om dei finst på stader i 2500 m høgde aust for og mot Andes, dei har berre sjeldan vorte registrert opp mot 3300 moh. Dei lever i det framveksande skognivået, eller over trekronene.
Økologi og åtferd
Kongekondoren svevar uanstrengt i timevis, og slår berre sjeldan med vengene. Medan han svevar i flukt, blir vengene haldne flate med lett heva spissar, og på avstand kan kondoren sjå ut til å vere utan hovud medan han flyg. Vengeslaga er djupe og sterke. Trass i storleiken og fargepryden, er denne kondoren ganske lite iaugefallande om han sit i eit tre synleg frå bakken. Men dei kviler ofte høgt i tette trekroner, slik at dei ikkje kan observerast.
Han er ein standfugl, i motsetnad til kalkunkondor, myrkondor og svartkondoren, lever dei vanlegvis parvis eller i små familiegrupper. Ei gruppe på så mykje som 12 fuglar har blitt observerte ved eit tjern i Belize der dei bada og drakk. Når dei svevar høgt for å søke føde, held dei avstand. Ein eller to fuglar dukkar vanlegvis ned for å beite på eit kadaver, men nokre gongar kan opptil ti eller så samle seg viss det er monalege mengder føde. Kongekondorar har levd til ein alder av rundt 30 år i fangenskap. Levetida deira i naturen er ukjend. Denne kondoren brukar urohidrosis, væske med avføring på beina, for å senke kroppstemperaturen. Trass i det kvasse nebbet store kroppsmasse, er han relativt lite aggressiv ved eit kadaver. Kongekondoren manglar stemmeorganet for fuglar, syrinx, men han kan lage låge kvekkelydar og kvesande lydar i ritual før paring, og klappelydar med nebbet når han er trua. Dei einaste naturlege predatorane er slangar, som vil ete egga og åtake ungane til kondoren, og store kattedyr som jaguarar, som kan overraske og drepe ein vaksen kondor ved eit kadaver.
Hekking
Ein har samla kunnskap om forplantingsåtferd ved å observere kongekondorar i fangenskap, men åtferda for ville fuglar i naturen er dårleg kjend. Ein vaksen hannfugl er kjønnsmoden når han er omtrent fire eller fem år gammal, hoer mognar litt tidlegare enn hannane. Fuglane hekkar hovudsakleg i den tørre årstida. Ein kongekondor finn partnar for livet og legg berre eitt enkelt, uflekka kvitt egg i kullet. Reirplassar som er skildra er lågt i ein ròten trestubbe, på bakken mot eit tre, høgt i hòler i massive trestammer, eller sprekker i fjellklipper. Begge foreldra rugar egget i ca. 52 til 58 dagar før det blir klekt. Viss egget går tapt, vil det ofte bli erstatta etter cirka seks veker. Foreldra deler ruge- og rugeoppgåver til ungen er omtrent ei veke gammal, deretter står dei ofte på vakt heller enn ruge. Ungane er semi-altrisielle - dei er hjelpelause når dei fødast, men er dekt av dunete fjører, verkeleg altrisielle fuglar fødast nakne. Auga deira er opne ved fødselen. Ungane utviklar seg raskt, og er fullt vakne på den andre dagen, og i stand til å tigge og vri seg rundt på reirplassen, pusse seg og hakke på den tredje dagen. Ei andre dundrakt tar til å vekse ut på dag 10, og dei står oppreist på dag 20. Frå ein til tre månaders alder går ungane rundt og utforskar nærområdet til reiret, og tar dei første flygeturane sine etter omtrent tre månader.
Føde
Kongekondoren et alt frå storfekadaver til strandfisk og døydde øgler. Han er hovudsakleg ein åtseletar, det er isolerte rapportar om at han har drepe og ete skadde dyr, nyfødde kalvar og små øgler. Sjølv om han lokaliserer mat etter syn, har rolla lukta har i korleis den spesifikt finn åtsel, vorte diskutert. Majoriteten av undersøkingar viser at kongekondoren ikkje oppdagar kadaver etter luktesans, og i staden følgjer etter andre kondorartar som har luktesans, som viser veg til eit kadaver. Ein studie frå 1991 synte at kongekondoren kunne finne åtsel i skogen utan hjelp frå andre kondorar, noko som tyder på at han kan lokalisere føde ved å bruke luktesans. Kongekondoren et først og fremst åtsel funne i skogen, sjølv om han er kjend for å dra ut på nærliggande savannar på jakt etter mat. Når han har landa ved eit kadaver, fortrenger kongekondoren dei andre kondorane på grunn av storleiken sin og det sterke nebbet. Men når han er på same åtsel som den større andeskondoren, ventar kongekondoren til andeskondoren er ferdig. Ved å bruke nebbet til å rive, gjer ho det første kuttet i ein ferskt dyreskrott. Dette gir dei mindre kondorane med svakare nebb, som ikkje kan opne skinnet til eit kadaver, tilgang til kadaveret etter at kongekondoren har ete seg ferdig. Tunga til kondoren er raspliknande, noko som gjer at han kan trekke kjøtt av knoklar. Vanlegvis et han berre av huda og hardare delar av vevet i kadaveret. Kongekondoren har òg vorte registrert som et nedfallsfrukt av morichepalmen når det er lite åtsel i delstaten Bolívar, Venezuela.
Vern
IUCN kar klassifisert kongekondoren som livskraftig. Den globale bestanden er estimert til å ligge mellom 670 og 6700 modne individ med ein minkande trend. Ein trur øydelegging av habitat og krypskyting er hovudårsakene til nedgang i populasjonen. Vanen som kongekondoren har med å kvile i høge tre og sveveflyge høgt, gjer det vanskeleg å overvake arten.
Relasjonar til menneske
Kongekondoren er ein av dei vanlegaste fugleartane representert i mayakodeksane. Glyfen er lett å skilje med karunkelen på nebbet til fuglen og ved dei konsentriske sirklane som utgjer auga til fuglen. Nokre gongar blir fuglen framstilt som ein gud med ein menneskekropp og eit fuglehovud. I følgje mayamytologien bar denne guden ofte bodskap mellom menneske og dei andre gudane. Det kan òg brukast til å representere Cozcacuauhtli, den trettande dagen i månaden i den aztekiske kalenderen (13 Reed). Flekkalkun (Meleagris ocellata) vart òg sett på som fuglen som er avbilda, men kroka nebb og vengen ymtar om rovfuglen.
Både blod og fjør frå kongekondorar har blitt brukte til å kurere sjukdommar. Kongekondoren er òg eit populært motiv på frimerka til landa innanfor utbreiingsområdet.
På grunn av storleiken og venleiken er kongekondoren ein attraksjon i dyreparkar rundt om i verda.
Helga Fretheim
Helga Fretheim var ein norsk forfattar.
Familie
Helga Fretheim var dotter av overrettsassessoren Hans Peter Krag Ellefsen og Fredrikke Charlotte Høgjer. Ho vart gift 29. oktober 1901 med soknepresten, læraren og Venstre-politikaren Thorstein Fretheim (1867-1927). Ekteskapet var barnlaust.
Liv og virke
Helga Fretheim vart uteksaminert frå Kristiania Handelsgymnasium i 1894, før ho ein periode var tilsett hos entreprenørfirmaet Høgjer-Ellefsen, eit selskap som vart grunnlagt av bror hennar Sigurd.
Helga Fretheim skreiv i fleire år litterære småstykke under psevdonymet Lillemor Prestefrue. Etter at ektemannen døydde i 1927 gav ho ut bøker der ho brukte røynslene frå livet som prestefrue på landsbygda. Ho debuterte i 1928 med Dalen bakom fjellet, der fleire av forteljingane av Lillemor Prestefrue er med. Historiene er inspirerte av Engerdal, der ektemannen var prest i perioden 1903-1909.
Saman med Julie Enger stiftet Helga Fretheim i 1915 barnesamskipnaden Maigull på Årnes.
Day Island
Day Island er ei øy som ligg like sør for The Gullet og 2 nautiske mil nord for Wyatt Island i den nordlege delen av Laubeuf Fjord, utanfor vestkysten av Graham Land. Ho vart først kartlagd i 1936 av British Graham Land Expedition under Rymill, som nytta det provisoriske namnet Middle Island for denne øya. Øya vart kartlagd på ny i 1948 av Falkland Islands Dependencies Survey og fekk det nye namnet av dei etter viseadmiral sir Archibald Day, hydrograf i marinen.
Fujairah
Fujairah (arabisk الفجيرة Al Fuǧaira) er eit av sju emirat i Dei sameinte arabiske emirata, og det einaste av dei sju som berre har kystlinje ved Omanbukta og ikkje ved Persiabukta.
Historie
Fujairah er dominert av Sharqiyin-stamma og ligg ved enden av ein viktig handelsveg, Wadi Ham (som vart verna av Sharqiyin-fortet ved Bithnah), gjennom fjella til det indre og kysten av Persiabukta. Området var kjend som Shamaliyah, og austkysten av det som i dag er Emirata var under Muscat fram til 1850, då det vart annektert av Al Qasimi av Sharjah.
Shamaliyah vart styrt av Al Qasimi Wali i Kalba men skilde seg ofte ut og i 1901 erklærte Hamad bin Abdulla Al Sharqi, leiaren for Sharqiyin, seg sjølvstendig frå Sharjah. Dette vart anerkjend i fleire avtalar, og òg av Muscat, men ikkje britane, som ofte var provosert av herskaren..
I 1952 skreiv Fujairah omsider avtale med Storbritannia, og vart det siste emiratet som gjekk inn i Traktatstatane. Den 2. desember 1971, vart Fujairah med i Dei sameinte arabiske emirata.
Fujairah er heimstaden til den eldste moskéen i Dei sameinte arabiske emirata. Denne vart bygd i 1446 av gjørme og murstein. Han er liknande andre moskear ein finn i Jemen, aust i Oman og Qatar. Al Bidyah-moskeen har fire kuplar (i motsetnad til andre liknande moskear som har mellom sju og tolv) og manglar ein minaret.
Geografi
Emiratet Fujairah dekkjer omtrent 1 166 km², eller kring 1,5 % av arealet til Emirata, og er det femte største emiratet i landet. Folketalet er kring 152 000 innbyggjarar (2009); berre emiratet Umm al-Quwain har færre innbyggjarar.
Per Wästberg
Per Wästberg er ein svensk skjønnlitterær forfattar, litteraturkritikar og journalist.
Fujairah
Geografi
Fujairah er det einaste emiratet i landet som er fullstendig dekt av fjell. Alle dei andre emirata, som Dubai og Abu Dhabi ligg på nordkysten og er stort sett dekt av ørkenar. Fujairah har derfor høgare årsmiddelnedbør enn resten av landet, og bønder i området kan produsere ei avling kvart år.
Per Wästberg
Wästberg debuterte som forfattar i 1949. Han vart i 1953 journalist i avisa Dagens Nyheter, seinare òg kulturredaktør. Frå 1976 til 1982 var Wästberg sjefredaktør for Dagens Nyheter. I 1997 vart Wästberg innvald som medlem i Svenska Akademien, der han har stol nummer 12.