cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Amositt
Amositt er ein asbest-type med gulaktig til mørk farge. Han finst særleg i Sør-Afrika og India. Amositt blir ikkje rekna som den farlegaste asbesttypen med omsyn til kreftrisiko. Krokidolitt blir rekna å medføre ein større kreftrisiko. Amositt har vore vesentleg mindre brukt i Noreg enn t.d. krysotil.
Sofia av Sverige
Sofia Kristina Hellqvist Bernadotte er prinsesse av Sverige og hertuginne av Värmland etter å ha gifta seg med prins Carl Philip av Sverige 13. juni 2015. Ho er òg vinnar av Miss Slitz 2004, og var deltakar i Paradise Hotel 2005 på TV4.
App Store
Plattforma vart lansert i juli 2008. App Store har per i dag over 900 000 apps, med over 400 millionar registrerte brukerkontoer og 50 milliarder nedlastinger.
Sofia av Sverige
I 2010 vart ho kjærast med prins Carl Philip, og dei har budd saman sidan 2011. Dei var trulova 28. juni 2014, og stadfesta trulovinga same dag. Bryllaupet fann stad 13. juni 2015 i Slottskyrkan i Stockholm.
Christian Cantwell
Christian Cantwell er ein USA-amerikansk friidrettsutøvar frå Jefferson City i delstaten Missouri som vart verdsmeister i kulestøyt i 2009.
Aktiv
Cantwell vann sølvmedaljen i kulestøyt under dei olympiske leikane 2008 i Beijing med eit bestestøyt på 21,09 meter, Tomasz Majewski frå Polen tok gullmedaljen. Under VM i friidrett 2009 i Berlin bytta dei plass, Cantwell vann gullet med 22,03 meter og Majewski sølvet med 21,91 m. Ved friidretts-VM 2011 i Daegu presterte Cantwell som best 21,36 m, noko som gav han bronsemedaljen i tevlinga.
Cantwell sin personlege rekord er 22,54 meter, oppnåd i Gresham i Oregon den 5. juni 2004.
Stiklestad
Stiklestad er ein stad og eit sokn i Verdal kommune i Trøndelag. Her stod den 29. juli 1030 eit av dei mest kjente slaga i noregshistoria, slaget på Stiklestad. I den samanhengen vert spelet om Heilag Olav framført her kvar sommar.
Stiklestad Nasjonale Kultursenter er eit aktivt senter med museum, friluftsscene, gravfelt, Stiklestad kyrkje, kurs, konferansesenter, restaurant og hotell. I nærområdet ligg Stiklestad barneskole.
Bärbel Wöckel
Bärbel Wöckel, fødd Bärbel Eckert, er ein tysk tidlegare friidrettsutøvar frå Leipzig som representerte Aust-Tyskland på sprintdistansane. Ho vann til saman fire gullmedaljar under OL 1976 i Montreal og OL 1980 i Moskva, to på 200 meter og to i 4 x 100 meter, dessutan vann ho totalt tre gullmedaljar og eitt sølv ved EM 1974 og EM 1982.
Stiklestad
Historikk
Kong Olav Haraldsson, støtta av mellom anna svenske og islandske fylgjesmenn, møtte ein norsk bondehær som var leidd av mellom anna Kalv Arneson, Hårek frå Tjøtta og Tore Hund. Slaget enda med at kongen fall. Gjennom dauden sin på Stiklestad vart Olav Haraldsson til Heilag-Olav og St. Olav, martyr for kristendommen og Noregs helgenkonge. Festdagen hans, Olsok, vart lagt til datoen for slaget, og vart den viktigaste norske kyrkjefesten i mellomalderen. Offisiell flaggdag frå 1930. Ei kyrkje vart reist på staden der Olav fall. Steinen han hella seg mot då han døydde vart etter tradisjonen bygd inn i alteret. Til kyrkja gjekk det valfartar i mellomalderen. Den noverande, rundboga langkyrkja skriv seg frå 1100-talet. Ho vart restaurert 1928 før Olavsfesten og dekorert av Alf Rolfsen. Under restaureringa kom gamle veggbilete for dagen. Eit nytt katolsk kapell vart innvigd på Olavsdagen 1929. Hovudbygningen på Stiklestad gård frå 1700-talet står no på Norsk Folkemuseum. Stiklestad er også namn på fleire andre gardar.
Bärbel Wöckel
Aktiv
Eckert tok steg inn i verdseliten på sprintdistansane allereie i 1974, 19 år gammal. Ho tok seg til finalen på 100 m under EM i Roma, der ho vart nummer sju, og ho sprang siste-etappen for det austtyske laget som sette verdsrekord i 4 x 100 meter stafett på tida 42,51 sekundar, 24 hundredels sekund framom Vest-Tyskland. Dei andre austtyske gullvinnarane var Doris Maletzki, Renate Stecher og Christina Heinich.
Stiklestad
Historikk
Fyrste ledd i namnet er visstnok elvenamnet Stikl, til stikle, 'hoppe'.
Bärbel Wöckel
Aktiv
To år seinare vart Eckert olympisk meister på 200 meter under Sommar-OL 1976 i Montreal, med ein sigersmargin på to hundredels sekund til vesttyske Annegret Richter. På den korte stafetten sprang ho Aust-Tyskland inn til gull, fattige fire hundredels sekund føre Vest-Tyskland. I Montreal hadde Eckert med seg Marlies Oelsner, Renate Stecher og Carla Bodendorff på stafettlaget.
NM i alpine greiner 1970
Noregsmeisterskapen i alpine greiner 1970 vart avvikla på Oppdal dagane 6.-8. mars 1970.
Slalåm
<br style="clear:both;" />
Bärbel Wöckel
Aktiv
Den 1. juli 1982 vart Wöckel den fyrste kvinna som sprang 100-meteren under 11 sekundar då ho vann ei tevling i Dresden på tida 10,95 sekundar. Under friidretts-EM i Aten to månader seinare fekk ho sølv på 100 m bak den suverene vinnaren, landskvinna Marlies Göhr, før ho vann 200 meter, ni hundredels sekund føre britiske Kathy Smallwood. Til sist sprang Eckert andre etappe for det sigerrike austtyske laget i 4 x 100 m stafett, og saman med Gesine Walther, Sabine Rieger og Göhr sikra ho seg sitt tredje EM-gull, åtte år etter det fyrste. Ho la deretter opp som aktiv utøvar.
Stiklestad Nasjonale Kultursenter
Stiklestad Nasjonale Kultursenter er ein skipnad som forvaltar den historiske arven på Stiklestad. I samband med feiringa av olsok vart Spelet om Heilag Olav, av Olav Gullvåg, synt fram for fyrste gong i 1954. Denne store framsyninga i friluft, der bygdefolket hjelper til som statistar, vart spelt på nytt i 1955 og har vore heldt årleg sidan 1960. Spelet hadde frå fyrsten av eit sterkt amatørpreg, men har sidan vorte profesjonalisert samstundes som det har heldt fram med å ha ein omfattande medverknad frå lokale krefter. Musikken er skriven av Paul Okkenhaug. Rundt spelet har det etter kvart utvikla seg ein festival, Olsokdagane, med marknad, konsertar og utstillingar. Eit kulturhus stod ferdig i 1992.
NM i alpine greiner 1970
Storslalåm
<br style="clear:both;" />
Utfor
<br style="clear:both;" />
Kombinasjon
<br style="clear:both;" />
Kjelder
Sportsboken 1970. Norsk kunstforlag. Oslo 1970.
Sharāʼiʽ al-Mujāhidīn
Sharāʼiʽ al-Mujāhidīn eller Ash Sharā’i‘ al Mujāhidīn er ein landsby i Mekka-regionen vest i Saudi-Arabia.
London Symphony Orchestra, Vol. I
London Symphony Orchestra, Vol. 1 er eit album frå 1983 av Frank Zappa. Det består av London Symphony Orchestra som spelar fire av Zappa sine komposisjonar— «Sad Jane», «Pedro's Dowry», «Envelopes» og «Mo 'n Herb's Vacation» — innspelt i januar 1983. Albumet var det tredje der Zappa brukte eit orkester, etter Lumpy Gravy i 1967 og Orchestral Favorites i 1979. I 1995 vart albumet gjeve ut i lag med etterfølgjaren, London Symphony Orchestra, Vol. 2 (1987), som London Symphony Orchestra Vol. 1 & 2. Det originale albumet vart endra i studio for å rette opp i utstemde og feilspelte tonar, i tillegg til å legge på litt klang på enkelte delar. Desse ekstra effektane vart fjerna for CD-utgåva i 1995.
Det store redigeringa var berre mogeleg fordi det vart nytta digital fleirsporsopptakar. Dette var eit av dei første digitale opptaka av eit orkester nokon sinne. Ved å spele orkesteret i grupper av instrument, kunne lydane på albumet høyrast i større detalj enn det som var mogeleg med tidlegare innspelingsteknikkar.
Den normanniske erobringa av England
Den normanniske erobringa av England byrja i 1066 då kongedømet England vart invadert av hæren til Vilhelm Bastarden, hertug av Normandie, sidan kalla Vilhelm Erobraren. Vilhelm sigra i slaget ved Hastings, og dette resulterte i etableringa av normannisk kontroll over det angelsaksiske England. Den normanniske erobringa var ei vesentleg og omveltande hending i engelsk historie av fleire årsaker. Ho fjerna i stor grad den eksisterande herskande klassen og erstatta han med eit utanlandsk fransktalande monarki, aristokrati og prestehierarki.
Normandie
Normandie er ein region i det nordlege og vestlege Frankrike som i åra føre lagnadsåret 1066 hadde fått stor norrøn busetjing både frå Noreg og kanskje særleg frå Danmark. Denne vart innleia etter at den franske karolinske herskaren Karl den einfaldige (898–922) i 911 tillét ei gruppe norrøne inntrengarar å busetje seg i den nordlege delen av Frankrike. Leiaren deira vart kalla Rollo av franskmennene, medan norrøn tradisjon har identifisert han som Gange-Rolv. Dette løyvet til norrøn busetjing var ein del av Saint-Clair-sur-Epte-traktaten som vart inngått mellom Karl og Rollo. Karl håpte at denne ville hindre nye åtak frå vikingar som hadde plaga Frankarriket på denne tida.
Denne norrøne busetjinga vart ein suksess, då desse vart permanente og avslutta dei tidlegare overfalla i området. Dei tidlegare vikingane i regionen var kjent som nordbuarane, og dette gav Normandie namnet sitt. Nordbuarane, normannarane, tilpassa seg hurtig, kanskje så raskt som i løpet av éin generasjon, til kulturen på staden. Dei gav opp heidendomen sin og konverterte til kristendommen. Dei gjekk òg over til å snakke det lokale språket, langues d'oïl, som endå fekk nokre trekk frå deira norrøne språk, omforma til normannisk. Dei blanda seg med den lokale folkesetnaden ved inngifte, tilpassa seg det føydale systemet, og byrja etter kvart å utvide det tildelte territoriet sitt mot vest og busette seg i område som omfatta Bessin, halvøya Cotentin og Kanaløyane.
I 1002 gifta den angelsaksiske kongen Ethelred II seg med Emma, dotter av hertugen av Normandie. Sonen deira Edvard vedkjennaren, som hadde halde seg mange år i eksil i Normandie under det danske styret av England, etterfølgde han på den engelske trona i 1042. Det dynastiske sambandet mellom England og Normandie skapte grobotn for ei normannisk interesse for engelsk politikk då Edvard lente seg tungt på støtte frå Normandie. Dette innebar normanniske hoffmenn, soldatar og prestar i England, og han utpeikte normannarar til maktposisjonar, særleg i kyrkja. Sidan Edvard var barnlaus og i konflikt med den formidable jarlen av Wessex, Godwin, og sønene hans, er det mogleg at han kan ha oppmuntra ambisjonane til hertug Vilhelm av Normandie for den engelske trona.
Kyrkjepolitisk grunn for invasjon
I tida rundt 1066 hadde den engelske kyrkja i lengre tid vore i konflikt med pavedømet. Den fremste geistlege stillinga i England var Canterbury erkebispedøme, der Stigand hadde vore erkebiskop sidan 1052. Pave Leo IX hadde i same tidsperiode starta ei reformrørsle som seinare vart kjent som den gregorianske reforma. I denne fokuserte pave Leo på å forbetre geistlegheita og hindre simoni, det vil seie å kjøpe og selje presteembete og geistlege posisjonar. I 1049 uttalte paven offentleg at han ville sjå nærare på den engelske kyrkja og undersøkja kandidatar for bispesete langt strengare før dei vart godkjende. Då erkebiskop Edsige av Canterbury (seinare heilagkåra) døydde i 1051, valde munkane ved Canterbury ein slektning av jarl Godwin ved namn Æthelric som ny erkebiskop. Kong Edvard sette seg imot valet og utpeikte i staden Robert av Jumièges, noko som var kontroversielt då han tillegg til å vere normannar òg alt var biskop av London.
Biskop Robert drog til Roma og fekk godkjenning frå paven for utnemninga. Robert freista òg å få tilbake eigedomar frå jarl Godwin som han meinte høyrde til kyrkja. I 1052 fekk Godwin lyst Robert fredlaus og tvinga han i eksil. Edvard vedkjennaren utpeikte deretter Stigand som erkebiskop av Canterbury. Paven nekta å godkjenne utnemninga av Stigand då Robert av Jumièges framleis var i live og heller ikkje var vorten avsett av ein pave. Robert appellerte til pave Leo IX som innkalla Stigand til Roma. Stigand gjorde seg òg skuldig i pluralisme ved å fortsetje å vere biskop av Winchester sjølv om han var vorten erkebiskop av Canterbury. Då Stigand ikkje møtte opp hos paven vart han ekskommunisert. Pave Leo IX og etterfølgjarane hans, pave Viktor II og pave Stefan IX, fortsette å rekne Robert av Jumièges som den rettmessige erkebiskopen av Canterbury.
Stigand vart seinare skulda for simoni av klosterkrøniker, men alle desse tiltalane vert daterte til etter 1066 og er av den grunnen prega av eit ynske om å sverte den engelske kyrkja som korrupt og tilbakeståande. Mellomalderkrønikeskrivaren William av Poitiers hevda òg at Stigand i 1052 gjekk med på at Vilhelm av Normandie, skulle etterfølgje kong Edvard. Dette vart nytta som propaganda etter den normanniske erobringa, men David Bates og andre historikarar har hevda at det er usannsynleg at dette nokon gong har skjedd. Stillinga til Stigand som overhovud for den engelske kyrkja vart nytta for alt det var verd av normannarane i propagandaen deira før, under og etter erobringa.
Truleg var det den kontroversielle posisjonen og ulydnaden til Stigand som påverka pave Alexander II til å gje støtta si og løyve til invasjonen til Vilhelm Erobraren og den påfølgjande erobringa av England. Ein arkitekt bak invasjonen var erkediakon Hildebrand av Sovana, den seinare paven Gregor VII, som nytta den store makta si i kardinalrådet til å fremje og støytte krava til hertug Vilhelm av Normandie. Det å rette urimelege tiltaler mot den engelske kyrkja var innanfor politikkspelet og propagandaen i tida før 1066.
Vilhelm hadde gode verdslege grunnar til å invadere, men løyvet til paven var truleg særs viktig i arbeidet med å rekruttere militær støtte og gjennomføre invasjonen. Men det blodige slaget ved Hastings der kristne drap kristne vart politisk vanskeleg for paven, og han kravde at Vilhelm skulle gjere bot. Vilhelm bygde då eit kloster på slagmarka for å vise at han hadde Gud med seg. Den 11. april 1070 vart Stigand formelt avsett av legata til paven og sett i arrest i Winchester der han døydde i 1072, ribba for all vørdnad og med heile den personlege formuen sin konfiskert.
Krav på den engelske krona
Då kong Edvard døydde i byrjinga av 1066 var det få klare arvingar til den engelske trona, men det var fleire motstridande interesser. Den næraste etterfølgjaren til Edvard var Harald Godwinson, jarl av Wessex, son av Godwin. Han var den rikaste og mektigaste innanfor den engelske adelen, og Harald vart vald til konge av det engelske witenagemot (eller witan, angelsaksisk for «møte av vise menn»). Han vart krona av erkebiskop Ealdred av Worcester tidleg i januar 1066.
Måten Harald overtok kongedømet på var også omstridd. Han hadde kome seg opp både ved posisjonen til faren sin og ved eiga handlekraft som militær leiar, blant anna i krigen mot walisarane i 1063. Mot slutten av 1065 vart kong Edvard sjuk og fall i koma utan å klargjere kven som var etterfølgjaren hans. Den 5. januar 1066 døydde han, ifølgje Vita Ædwardi Regis. Men like før han døydde, skal han kortvarig ha fått medvitet tilbake, og då bede om at kongedømmet vart «verna» av Harald. Denne påstanden er tvitydig, men då witenagemot kom saman neste dag vart Harald, kanskje som dei sterke mennene til landet, vald som etterfølgjar, i noko som kan likne på eit statskupp. Dette skjedde framfor han som hadde arverett til trona, den unge Edgar Ætheling. Det næraste den nye kongen stod til kongeslekta var at systera hans Edith av Wessex var gift med Edvard vedkjennaren, utan at dette ekteskapet hadde ført med seg born.
Likevel vart Harald Godwinson umiddelbart utfordra av to mektige naboherskarar. Hertug Vilhelm Bastarden hevda at han hadde fått løfte om trona av kong Edvard og at Harald hadde gjeve eiden sin på denne avtala. I 1064 skal Harald Godwinson ha forlist i Ponthieu. Det har vore mykje spekulasjon om denne underlege sjøreisa. Dei tidlegaste normanniske krønikene, skrivne etter erobringa, rapporterte at Robert, erkebiskop av Canterbury, hadde vorte send av den barnlause kong Edvard for å utpeike Vilhelm av Normandie som arvingen sin ved å vere ein slektning på morssida, og at Harald Godwinson seinare vart send for å sverje truskap til den normanniske hertugen. Historikarane er usamde i truverdet til denne forteljinga. Det synest uansett som om Vilhelm var overtydt om at han var etterfølgjar til den engelske trona, men det er uklart om det var ei felles semje mellom både Edvard og Vilhelm om dette. Etter skipsforliset hamna Harald i hertugen si varetekt. Bayeux-teppet og andre normanniske kjelder har vist at Harald svor ein eid til Vilhelm på heilage relikviar om å støtte krava til hertugen på den engelske trona. Dette utnytta normannarane etter Harald døydde ved å peike på at han hadde sverja falskt ved denne påståtte eiden, og såleis forbrote seg mot Gud.
Kong Harald Hardråde av Noreg la òg inn eit krav på trona etter ei avtale med forgjengaren sin kong Magnus den gode, og den tidlegare danske kong Hardeknut, son av den tidlegare danske og engelske kongen Knut den mektige (og Emma av Normandie). Denne avtala mellom Magnus og Hardeknut vart inngått i 1037 ved Gøtaelva, og avgjorde at han som levde lengst av dei skulle arve den andre. Då Hardeknut døydde i 1042, arva Magnus tilsynelatande kongeriket Danmark, og med Danmark òg det danske kravet på den engelske trona. Då Magnus døydde i 1047 arva onkelen hans Harald Hardråde både riket til Magnus og krava hans på England. Då nyhendet om at Edvard vedkjennaren var død vart kjent, byrja både Vilhelm Bastarden og Harald Hardråde kvar for seg å samle saman soldatar og skip for å gjere krava sine gjeldande gjennom ein invasjon av England.
Både samstundes og seinare kom det òg andre utfordrarar. Den første var Edgar Ætheling, ein slektning av Edvard vedkjennaren som var ein direkte etterkomar av kong Edmund Jernside. Edgar var son av Edvard den landflyktige, igjen son av Edmund Jernside, og var fødd i Ungarn der faren hans hadde flykta etter den danske erobringa av England ved Knut den mektige. Etter at familien kom tilbake til England og døden til faren hans i 1057, var Edgar utan tvil den som hadde det fremste arvemessige kravet på trona. Ulukkelegvis for Edgar var han berre rundt 13 eller 14 år på den tida då Edvard vedkjennaren døydde, og med lite familie til å støtte han, vart krava hans forbigått av witenagemot. Ein annan utfordrar var Svein Estridsson, konge av Danmark etter at Harald Hardråde gav opp å halde Danmark etter at Magnus den gode døydde. Svein sitt krav på den engelske trona var grunna med at han var barnebarn av Svein Tjugeskjegg, men ikkje i direkte mannslinje. Mora hans, Estrid Margarete Sveinsdotter, var gift med jarl Ulf Torgilsson av Skåne, og han var såleis ein nevø av Knut den mektige på morssida. Svein Estridsson gjorde uansett ikkje krav på den engelske trona før i 1069, og sjølv då berre halvhjarta. Jarlen av Northumbria, Toste Godwinson, aom var ein yngre bror av Harald Godwinson, gjekk til opprør tidleg i 1066 og det kan ha vore byrjinga på eit krav på trona, men etter at han vart sigra over av jarlane Morcar og broren Edwin, og dette førte til at dei fleste av tilhengarane hans flykta, gav Toste støytta si til Harald Hardråde.
Toste og Harald Godwinson
I 1065 var England nær borgarkrig etter at Toste Godwinson påla jarledømet sitt ei fordobling av skattane. Folka i Northumbria gjorde opprør mot sin eigen jarl, og Harald Godwinson støtta opprørarane mot sin eigen bror og erstatta han med Morcar. Denne handlinga styrkte posisjonen til Harald som etterfølgjaren til Edvard vedkjennaren, men han splitta òg sin eigen familie. I 1066 var fiendskapen mellom brørne Toste og Harald eit faktum. Toste herja søraustlege England med ein flåte skip han hadde rekruttert i Flandern, seinare òg med andre skip frå Orknøyane. Då Harald sende den engelske flåten mot han, segla Toste lenger nord og herja East Anglia og Lincolnshire til han vart driven tilbake av skipa til brørne Edwin og Morcar, høvesvis jarlar av Mercia og Northumbria. Forlaten av dei fleste av tilhengarane sine drog Toste til Skottland der han brukte sommaren på å rekruttere nye krigarar.
Harald Hardråde invaderte nordlege England tidleg i september for å gjenopprette Nordsjøriket til Knut den mektige. Den norske kongen leia ein flåte som skal ha omfatta 300 skip, kanskje heile 330, noko som kan ha tilsvart ein hær på opp til 15 000 menn. I tillegg vart hæren til Harald ytterlegare forsterka av dei styrkane som Toste Godwinson hadde klart å samle saman. I den grada Harald Godwinson hadde krav på den engelske trona, hadde òg broren Toste det. Med Toste si støtte til den norske kongen vart saka deira ytterlegare forsterka, men til sjuande og sist var det militærmakta som var avgjerande.
Slaget ved Stamford bru
Flåten til Harald Hardråde kryssa Nordsjøen, segla opp elva Ouse og gjorde landgang. Hæren gjekk rett mot York, som var maktbasen og hovudstaden i England i nord. Harald Hardråde tok engelskmennene uførebudde og etter å ha erobra byen drog han deretter mot Fulford, der han den 20. september møtte ein hastig samla hær til jarlane og brørne Edwin og Morcar som høvesvis var jarl av Mercia og jarl av Northumbria. I slaget ved Fulford vart angelsaksarane heilt overvunne.
Harald Godwinson hadde vore sommaren på sørkysten av England med ein stor hær og flåte i vente på at den normanniske hertugen skulle invadere. Den 8. september oppløyste han hæren då reservane med proviant tok slutt. Då nyhendet om den norske invasjonen i nord nådde fram, skunda han seg av stad for å møte den nye trusselen, og samla saman ein hær etter kvart som han reiste nordover. Nettopp denne evna til å raskt samle saman nye folk er eit vitnemål på den lojaliteten som undersåttane hans viste. Ferda nordover byrja før slaget ved Fulford, men sjølv til hest ville det ta tid å nå fram til nordmennene.
Den 25. september, fem dagar etter Fulford, kom han brått på nordmennene. Dei var truleg heilt uførebudde på at Harald Godwinson skulle dukke opp så snart. Samstundes vart nordmennene stengde inne i ein elvedal der dei lett vart avskorne frå skipa sine. Trass i at engelskmennene hadde fordelen på sida si varte det ekstremt blodige slaget heile dagen, og utfallet av slaget kunne ha tippa begge vegar, men det vart avgjort då Harald Hardråde fekk ei pil i strupen og døydde. Det fekk nordmennene til å bryte rekkjene, i følgje Den angelsaksiske krønika, og flykte mot langskipa.
I følgje sogene til Snorre Sturlason om Harald Hardråde, var ikkje slaget over med dødsfallet til kong Harald. Det medførte eit opphald i slaget og begge sider fylka seg igjen. Harald Godwinson baud grid til Toste, broren sin, men nordmennene tok ikkje imot. Samstundes kom Øystein Orre med støtte og forsterkingar frå skipa, og den nye kampen – Orre-ria – varte dagen ut til det vart mørkt, og då først var alle anten daude, som Øystein Orre, eller flykta. Også Toste var død.
Utfallet av slaget førte til at tida til nordbuarane og vikingane i England var over, og i norsk historiesamanheng var dette òg avslutninga av sjølve vikingtida. Den engelske eller angelsaksiske sigeren medførte likevel store kostnader då hæren til Harald Godwinson var etterlaten med mange daude og i svekka tilstand.
Den normanniske invasjonen
I mellomtida hadde Vilhelm samla saman ein stor invasjonsflåte og ein hær, ikkje berre frå Normandie, men frå heile Frankrike, mellom anna med store kontingentar frå Bretagne og Flandern. Han samla styrkane ved Saint-Valery-sur-Somme. Hæren var klar til å krysse Den engelske kanalen den 12. august, og hadde dei drege nett då ville han ha invadert før Harald Hardråde, og historia kunne ha sett annleis ut. Øystein Sørensen skriv om kva som kunne ha skjedd om hertug Vilhelm ikkje vart forhindra av vinden. Hadde Harald Godwinson møtt han utan den utmattande turen nordover kunne han kanskje ha sigra over normannarane. Men seglskipa i mellomalderen kunne ikkje baute opp mot vinden, og vinden bles i feil retning. I seks veker låg Vilhelm med hæren ved kysten og venta på betre vêr. I mellomtida invaderte Harald Hardråde. To dagar etter slaget ved Stamford bru skifta vinden og normannerne kunne endeleg segle.
Slaget ved Hastings
Då Harald Godwinson fekk melding om invasjonen hadde han allereie gjeve mennene sine løyve til å kvile etter slaget mot nordmennene, men dette måtte trekkjast tilbake så langt det var mogleg. Han samla saman dei styrkane han kunne og marsjerte sørover. I London stoppa dei opp i nokre dagar og rekrutterte fleire krigarar, før dei marsjerte dei neste tre dagane fram til Hastings, der Vilhelm hadde hatt 17 dagar på å førebu seg. Den 14. oktober møttest angelsaksarane og normannarane i slaget ved Hastings. Slaget fann stad på Senlac Hill, omtrent 9,5 km nordvest for Hastings, nær dagens by Battle i East Sussex.
Den normanniske hæren er rekna til å ha vore på rundt 8 400 menn, beståande av 2 200 kavaleristar, 4 500 fotsoldatar og 1 700 bogeskyttarar. Den angelsaksiske hæren meiner ein bestod av rundt 7 500 menn, hovudsakleg beståande av fotsoldatar. Også dette slaget kunne ha tippa begge vegar, men då Harald Godwinson vart drepen, etter tradisjonen ved ei pil gjennom auget, var slaget vunne av normannarane. Også brørne til Harald Gyrth og Leofwine vart drepne, og restane av den angelsaksiske hæren flykta. Sjølv om det var ytterlegare motstand mot hertug Vilhelm og normannarane hans, er slaget vorte sett på som eit avgjerande vendepunkt som førte til at han fekk kontroll over England.
Etter sigeren ved Hastings forventa Vilhelm Erobraren å motta underkasting frå dei angelsaksiske leiarane som hadde overlevd, men i staden vart Edgar Ætheling umiddelbart erklært som konge av witenagemot, og med støtte frå jarlane Edwin og Morcar, frå Stigand, erkebiskopen av Canterbury, og frå Ealdred, erkebiskop av York. Vilhelm, som fekk forsterkingar frå den andre sida av Den engelske kanalen, marsjerte rundt kysten av Kent mot London. Han sigra over ein ny angelsaksisk styrke som angreip han ved Southwark. Men han klarte ikkje å storme London Bridge og freista difor å nå byen ved ein meir indirekte veg. Han drog i staden opp langs Themsen til han kunne la hæren krysse elva ved Wallingford i Oxfordshire. Medan han var der, mottok han underkasting frå erkebiskop Stigand. Han reiste deretter vidare nordaustover langs Chiltern Hills før han igjen kunne gå mot London frå nordvest. Han nedkjempa ytterlegare motstand frå styrkar frå byen. Då unge Edgar Ætheling ikkje greidde å mobilisere eit effektivt forsvar, mista tilhengarane hans motet og dei angelsaksiske leiarane overgav seg til Vilhelm ved Berkhamsted i Hertfordshire. Vilhelm vart då utropt som konge av England og krona av Ealdred den 25. desember 1066 i Westminster Abbey.
Engelsk motstand
Trass i denne underkastinga fortsette lokal motstand å bryte ut i fleire år. I 1067 gjorde opprørarar i Kent eit angrep på festninga Dover Castle. I opprøret deltok òg normannaren Eustace II, greve av Boulogne, som hadde kjempa på normannisk side ved Hastings. Eustace kan ha vore misnøgd med krigsutbyttet sitt, men åtaket på festninga vart uansett mislukka, og Eustace vart fråteken dei lena han hadde motteke.
Det same året leia Eadric den ville, ein landeigar i Shropshire, eit opprør i vestlege Mercia i allianse med dei walisiske herskarane i kongedøma Gwynedd og Powys, og dei nedkjempa normanniske styrkar i Hereford.
I 1068 kringsette Vilhelm opprørarar i Exeter, inkludert mor til Harald Godwinson, Gyda Torkelsdotter. Etter å ha gått på store tap greidde Vilhelm å forhandle fram overgjevinga til byen.
Seinare same året gjorde jarlane Edwin og Morcar opprør i Mercia med støtte frå walisarane samstundes som jarl Cospatric av Northumbria leia eit opprør i jarldømet sitt. Northumbria hadde på denne tida enno ikkje vorte okkupert av normannarane. Desse opprøra fall raskt saman då hæren til Vilhelm gjekk mot dei, bygde festningane sine og installerte garnisonar for å kontrollere omgjevandane slik han hadde gjort sørpå. Edwin og Morcar underkasta seg på nytt medan Gospatric flykta til Skottland. Det same gjorde Edgar Ætheling og familien hans, som kanskje òg hadde delteke i opprøra. I mellomtida hadde sønene til Harald, som hadde flykta til Irland, herja Somerset, Devon og Cornwall frå sjøen.
Tidleg i 1069 vart den nyleg installerte normanniske jarlen av Northumbria, Robert Comine, og fleire hundre av soldatane hans massakrerte ved Durham, noko som tende eit omfattande opprør i Northumbria. Festningsherren i York, Robert fitzRichard, vart nedkjempa og drepen, og opprørarane kringsette den normanniske borga i York. Vilhelm skunda seg nordover med ein hær og sigra over opprørarane utanfor York. Han forfølgde dei inn i byen, massakrerte innbyggjarane og knuste det som var igjen av opprøret. Han bygde endå ei festning i York, forsterka dei normanniske styrkane i Northumbria og drog deretter sørover igjen. Eit påfølgjande lokalt opprør vart knust av garnisonen i York. Sønene til Harald retta eit nytt herjingstokt frå basen sin i Irland, men tapte i Devon for normanniske styrkar under leiing av grev Brian, ein son av Eudes, greve av Penthièvre.
På slutten av sommaren 1069 sende Svein Estridsson av Danmark ein stor flåte til kysten av England, noko som utløyste ei ny stor bølgje av opprør over heile landet. Etter eit mislukka og avbrote forsøk på å herje i sør, gjekk danskane saman med eit nytt opprør i Northumbria der òg Edgar Ætheling, Gospatric og andre landflyktige i Skottland vart med, i tillegg til jarl Waltheof II av Northumbria, den siste av dei anglosaksiske jarlane som vart verande i England eit tiår etter erobringa til normannarane. Dei kombinerte danske og engelske styrkane overmanna dei normanniske garnisonane i York, erobra festningane og tok kontrollen i Northumbria. Men eit hærtokt inn i Lincolnshire leia av Edgar vart slått tilbake av den normanniske garnisonen i Lincoln. På same tid flamma motstanden opp att i vestlege Mercia der styrkane til Eadric den ville, saman med dei walisarane som var allierte med han og andre opprørarar frå Cheshire, angreip festninga ved Shrewsbury. I sørvest kom opprørarar frå Devon og Cornwall som angreip den normanniske garnisonen ved Exeter, men desse vart slått tilbake av forsvararane og spreidde av ein annan normannisk styrke som kom til hjelp under grev Brian. Andre opprørarar frå Dorset, Somerset og naboområda kringsette festninga Montacute Castle, men vart sigra over av ein normannisk hær samla frå London, Winchester og Salisbury under Geoffrey av Coutances.
I mellomtida angreip Vilhelm danskane som hadde lagt seg til for vinteren sør for elva Humber i Lincolnshire, og dreiv dei tilbake på nordsida av elva. Han etterlét Robert av Mortain, sin eigen halvbror, med leiinga i Lincolnshire og vende seg vestover og sigra over opprørarar frå Mercia i eit slag ved Stafford. Då danskane igjen kryssa over Lincolnshire vart dei atter drivne tilbake over elva. Vilhelm drog inn i Northumbria og overmanna eit forsøk på å hindre at han kryssa den oppsvulma elva Aire ved Pontefract. Danskane flykta igjen då han nærma seg, og han okkuperte York. Han kjøpte ut danskane som lova å forlate England i løpet av våren, og gjennom heile vinteren 1069–1070 herja, brann og drap styrkane hans systematisk heile Northumbria og la landet øyde i det som blir for kalla massakrane i Nord-England. Våren 1070, etter å ha sikra seg underkastinga til Waltheof og Gospatric, og drive Edgar og dei attverande tilhengarane hans tilbake til Skottland, drog Vilhelm tilbake til Mercia. Her tok han hovudkvarter i Chester og knuste all gjenverande motstand i området før han igjen drog sørover. Den danske kongen Svein kom over i eigen person for å ta kommandoen over den danske flåten og oppheva tidlegare avtaler om å trekkje seg ut. Han sende troppar inn i Fenland (The Fens) for å slå seg saman med angelsaksiske opprørarar leia av Hereward the Wake, og som hadde basen sin på Isle of Ely. Kort tid etter aksepterte derimot Svein Estridsson ytterlegare betaling frå Vilhelm og drog tilbake til Danmark.
Etter at danskane hadde trekt seg ut heldt opprørarane i Fenland stand, verna av det vanskelege sumplandet i området, og tidleg i 1071 braut det siste opprør her ut. Edwin og Morcar hadde igjen vendt seg imot Vilhelm, og medan Edwin raskt vart forrådt og drepen, nådde Morcar fram til Ely i Cambridgeshire der han og Hereward fekk støtte frå opprørarar som hadde segla frå Skottland. Vilhelm kom med både ein hær og ein flåte for å avslutte denne siste lommen av motstand. Etter fleire kostbare fiaskoar greidde normannarane å konstruere ei rampe som nådde Isle of Ely, slo opprørarane ved bruhovudet og storma øya. Det markerte slutten på den angelsaksiske motstanden som aldri var godt koordinert, og ikkje hadde formidable militære leiarar å støtte seg på.
Mange av dei normanniske kjeldene som er bevarte vart skrivne for å rettferdiggjere handlingane til dei normanniske erobrarane og for å stagge den uroa paven hadde for korleis normannarane hadde fare fram i høve til den innfødde folkesetnaden.>ref>Walker (1997)
Den nye kongen i England
Vilhelm av Normandie vart fødd i 1027 eller 1028 som den uekte sonen av hertug Robert I av Normandie og Herleva, truleg ei dotter av ein garvar frå Falaise. Av den grunnen vart han kalla for «Vilhelm Bastarden», men han etterfølgde tittelen til faren sin i 1035 i ein alder av sju år. Innsettinga av ein mindreårig med tvilsamt krav på hertugtittelen førte til uorden og krig, men med støtte frå ei gruppe mektige normanniske adelege, den normanniske kyrkja og den franske kongen overlevde den unge hertugen. Han vart gjort til riddar som femtenåring og då han var nitten år nedkjempa han opprør og invasjonstruslar. I 1047 fekk han ein avgjerande siger mot dei viktigaste fiendane sine, men vart då truga av greven av Anjou og auka fiendskap frå den franske kongen. Vilhelm greidde å sameine sine eigne adelege i forsvaret av hertugdømet. Ekteskapa hans med Matilda av Flandern tidleg på 1050-talet var strategisk viktig, sjølv om mange samtidige rekna ekteskapet som ulovleg grunna at dei var for nært nærskyldt ved blodsband.
På 1060-talet var fordelen på Vilhelm si side. Den ungen franske kongen Filip I kunne ikkje hindre at han erobra grevskapet Maine og dreiv krig i grensetraktene mot Bretagne og etablerte eit krav på den engelske trona ved slektskapar og ved påstått truskapseid gjeve av jarl Harald Godwinson. Edvard vedkjennaren sin død i 1066 og det raske kuppet til Harald tydde at Vilhelm måtte leggje makt bak kravet sitt. Reint hell kombinert med dugleik var opplagt på sida til Vilhelm i slaget ved Hastings, og etter det avgjerande slaget heldt han eit av dei rikaste landa i det vestlege Europa ved omsynslaus brutalitet.
Resten av livet sitt strevde Vilhelm Erobraren, som han no var kjend som, med å oppretthalde og sikre riket sitt på begge sider av Den engelske kanalen. Dei periodiske truslane frå dei franske og danske kongane vart nedkjempa. Dei seinare problema kom frå den tvilsame lojaliteten til den eldste sonen hans Robert Curthose, men det var då han leia ein militær kampanje mot Filip I av Frankrike, no den største fienden hans, og sonen sin Robert, at Vilhelm fekk banesåret ved Mantes i 1087, og som han døydde av kort tid etter. Den angelsaksiske krønika har gjeve ei treffande skildring av personlegdomen hans:
Kontroll av England
Straks England hadde vorte erobra stod normannarane overfor mange utfordringar i å halde på kontrollen. Samanlikna med den innfødde angelsaksiske folkesetnaden var dei normanniske herrane få i talet. Historikarar har rekna ut talet på normanniske riddarar til mellom 5 000 og 8 000, sjølv om desse høgstatus-krigarane berre representerte ein del av det totale mengda militære innflyttarar. Normannarane overkom det talmessige underskotet ved å tilpasse fleire nyskapande metodar for å utøve kontroll.
I motsetnad til dei danske herrane nokre tiår tidlegare, som hadde teke skatt, men ikkje avsett og fortrengd engelske landeigarar, forventa og mottok normanniske herrar landområde og titlar frå Vilhelm som løn for innsatsen sin under invasjonen. Difor, kanskje for første gongen i engelsk historie, kravde Vilhelm endeleg og totalt eigarskap av bortimot alt land i England og kravde òg retten til å gje det vidare slik han sjølv fann det for godt. Såleis var alt land «halde» på vegner av kongen. Innleiingsvis hadde Vilhelm konfiskert landområda frå alle angelsaksiske herrar som hadde kjempa og vart drepne saman med Harald Godwinson, og omfordelte det til dei normanniske tilhengarane sine, sjølv om ein del familiar var i stand til å «kjøpe tilbake» eigedomen sin og titlane frå Vilhelm. Desse byrjande konfiskeringane førte til opprør som igjen førte til ytterlegare konfiskeringar, ein sirkel som fortsette bortimot ubroteb i dei fem åra som følgde etter slaget ved Hastings. Ved å slå ned og hindre ytterlegare opprør bygde normannarane ei stor mengd festningar og borger, innleiingsvis i mønsteret og typen motte-and-bailey, ei enklare form for borger i tre og jord, men desse vart etter kvart utbygde og forsterka i stein.
Sjølv etter at den aktive motstanden mot det harde styret til Vilhelm etter kvart døydde ut, fortsette Vilhelm og baronane hans å utvide og konsolidere normannisk kontroll over landet. Til dømes, om ein angelsaksisk landeigar døydde utan arving, kunne kongen (eller i tilfellet av landeigarar av lågare klasser, ein av baronane hans) sjølv utpeike ein arving, og då vart det som regel vald ein etterfølgjar frå Normandie. Vilhelm og baronane hans utøvde òg tettare kontroll over arv av landområde for enker og døtrer, ofte ved å krevje nye ekteskap med normannarar. På denne måten erstatta normannarane det innfødde angelsaksiske aristokratiet og tok sjølv kontroll over dei øvre delane av samfunnet.
Som eit mål på Vilhelm sin suksess i å ta kontroll; frå 1072 og fram til den franske erobringa av Normandie i 1204 var Vilhelm og etterfølgjarane hans stort sett fråverande herskarar i England. Til dømes var Vilhelm etter 1072 meir enn 75 prosent av tida si i Frankrike. Medan han hadde behov for sjølv og i eigen person å vere tilstades i Normandie for å forsvare riket sitt mot utanlandsk invasjon og slå ned indre uro og opprør, var han i stand til å setje opp kongelege administrative strukturar som gjorde det mogleg å styre England frå avstand ved hjelp av «writ» (skrift). Carpenter, s. 91: «I første omgangen, etter 1072 var Vilhelm hovudsakleg fråværande. Av 170 månader gjenverande av regimet hans tilbrakte han rundt 130 av dei i Frankrike, og kom tilbake til England ved berre fire høve. Dette var ingen mellombels fase. Fråverande kongar fortsette å vera ved det beste berre halvdelen av tida si i England fram til tapet av Normandie i 1204... Men dette fråværet styrkte framfor å tappe den kongelege kontrollen sidan det avla fram strukturar som både opprettheldt freden som å trekkje ut pengar ved kongen sitt fravær, pengar som det over alt anna var sterkt behov for på andre sida av kanalen.» Kongane var ikkje dei einaste som var fråverande, det same var ofte tilfellet med mange andre anglo-normanniske herrar.
Å halde dei normanniske herrane lojale som ei gruppe var like viktig sidan kvar og ein friksjon ville kunne gje den innfødde angelsaksiske folkesetnaden ein sjanse til å fjerne dei fransktalande herrane sine. Odo av Bayeux, halvbror av Vilhelm, vart til dømes til slutt fråteken alle eigedomane sine etter ei rekkje overtakingar utan godkjenning og andre bedragerske aktivitetar, handlingar som truga med å destabilisere den normanniske autoriteten over landområda. Ein måte å skape det bindemiddelet som heldt dei normanniske herrane lojale var å dele ut landområde i enkeltområde, stykkevis og delt, og straffe eigedelar som ikkje var godkjende. Sjå til dømes Rettssaka i Penenden Heath, eit tidleg forsøk på å innskrenke overgrepa til Odo av Bayeux. Ein normannisk herre hadde typisk sett landeigedomar spreiddd ut over heile England og i Normandie, og ikkje som ei einskild, geografisk samanhengande blokk. Om ein hær freista å vere ulydig overfor kongen var han berre i stand til å forsvare ei lita mengd av eigedomane sine til ei kvar tid.
I det lange løpet førte denne politikken til auka kontakt mellom adelen i dei ulike regionane og oppmuntra adelen til å organisere seg og fungere som ein klasse framfor som einskildindivid eller regionale basar som var normalt i andre føydale land. Utøvinga av eit sterkt sentralisert monarki oppmuntra adelen til å knyte band med borgarane i byane, noko som har vorte rekna som ein manifestering av framgangen til den engelske parlamentarismen.
Mellomaldersk folketeljing
Kolofonsida i den såkalla Dommedagsboka (Domesday Book) fortel at «I året éit tusen og åttiseks frå inkarnasjonen av Vårherre, og i det tjuande året av regimet til Vilhelm vart det gjort denne undersøkinga, ikkje berre gjennom desse tre grevskapa, men òg gjennom andre.» Å utføre ei landsomfattende undersøking i England i mellomalderen var ikkje berre nyskapande i Europa, men storleiken og omfanget var ei dramatisk handling av ein av dei hardaste og mest handlekraftige monarkane i England som dominerte europeisk politikk på slutten av 1000-talet. Etter at England vart erobra i 1066 bestod resten av livet og regimet til Vilhelm i å oppretthalde og konsolidere riket sitt. Angelsaksarane hadde allereie tradisjon i å dokumentere styringa av England, men dei einskilde administrative delane til landet, shirane, fungerte relativt sjølvstendig. Normannarane innførte eit hardt, sjølv for denne tida, sentralt kongedøme. Dommedagsboka vart det handfaste symbolet på den nye normanniske ordenen. Undersøkinga, og likskapen til boka med den kristne dommedagen som er skildra i Johannes' openberring, synest å ha skremt det engelske folket. Den angelsaksiske krønika skreiv:
Dei militære kampanjane og hærtokta til Vilhelm var særs kostbare, men innhaldet i Dommedagsbokea og opplegget viser at ho var langt meir enn ein måte å skaffe seg større inntekter på. Forfattaren av Den angelsaksiske krønika fortel at Vilhelm ynskte å få kjennskapar «om dette landet, korleis det var busett eller med kva for typar folk». Etter 1066 vart heile den herskande klassen i England bytt ut og erstatta av utlendingar, fransktalande frå Normandie, Bretagne, Flandern og andre stader. Prosessen var gradvis, men relativ rask, og resultatet var eit særs komplekst, samansett og forvirrande mønster av jordeigedomar, utryggleik overfor lovlegheit, titlar og med ein fiendtleg folkesetnad og uro. Spurnader om eigarskap til jord og land hadde sidan tida til Knut den store vorte avgjort ved å referere til skattelister. Vilhelm rekna seg sjølv som den lovmessige etterfølgjaren av kong Edvard vedkjennaren (kong Harald Godwinson vart konsekvent omgått, utelaten og berre omtalt som «jarl»), og såleis var den makta som var vunnen med sverd framheva som både lovmessig og rettmessig.
Opplegget til Dommedagsboka er arrangert i eit sosialt hierarki der, med unntak av Shropshire og Cheshire, eigedomen til kongen vart lista først, deretter geistlege jordeigarar, biskopar og abbedar, kontrollert av kongen, og til slutt dei eigedomane som verdslege herrar åtte. Rikdomen til kongen bestod av ein femtedel av det heile; kyrkja ein fjerdedel og resten var i hendene på leiande baronar og mindre herrar. Dommedagsboka er difor ei klargjerande og praktisk liste over eigedomar og folk og eit handfast uttrykk for makta i England i året 1086. Undersøkinga var meir om utøvande makt enn om symbolsk styrke.
Farten undersøkinga vart gjennomført med er eit av dei mest imponerande trekka med boka. Dette hadde neppe vore mogleg om ikkje det tidlegare angelsaksisk styret allereie hadde dokumentert mykje av landet, noko som gjorde det mogleg å samle inn informasjon og korrigere gammal. Utarbeidinga av boka vart avgjort jula 1085 ved hoffet til kongen i Gloucester etter at Vilhelm «hadde tenkt mykje og hatt djupe diskusjonar om dette landet», slik den angelsaksiske krønikaforfattaren uttrykte det. Kolofonsida ved slutten av boka fortel at undersøkinga vart utført i 1086, og han var ganske sikkert nær ferdigstilt i september 1087 då Vilhelm Erobraren døydde. Berre Essex, Suffolk og Norfolk hadde ikkje kome med i den endelege forma, men vart seinare bunde inn i eit einskildståande bind, Den vesle Dommedagsboka.
Nytt aristokrati
Inga anna erobring i mellomalderen av kristne ved kristne hadde slike øydeleggjande konsekvensar for den tapande herskande klassen. Samstundes auka Vilhelm Erobraren sin prestisje enormt blant tilhengarane hans då han var i stand til å løne dei med omfattande landeigedomar utan at det kosta han noko. Lønene hans hadde òg eit grunnlag i å oppretthalde kontroll då kvar gåve av land og titlar tydde at den nye føydale herren måtte byggje ei borg og undertrykkje dei innfødde. Såleis vart erobringa sikra gjennom den nye strukturen.
Ny kyrkjeorganisasjon
Ealdred av Worcester, erkebiskop av York, som hadde krona Harald Godwinson i 1066, var truleg den angelsaksiske geistlege som òg krona Vilhelm som konge på juledagen 1066. Ei ny ordning ved Vilhelm si kroning var at før sjølve kroninga spurde Ealdred forsamlinga på angelsaksisk om det verkeleg var ynsket deira at Vilhelm vart krona til konge. Den normanniske biskopen av Coutances, Geoffrey de Montbray, spurde deretter om det same, men då på normannisk. I mars 1067 tok Vilhelm med seg Ealdred då han drog tilbake til Normandie saman med andre angelsaksiske leiarar; jarl Edwin, jarl Morcar, Edgar Ætheling, og erkebiskop Stigand. Ved whitsun (pinse) i 1068 utførte Ealdred kroninga av Vilhelm si kone Matilda. Då dei nordlege leiarane i England gjorde opprør mot den nye normanniske kongen i 1069 fortsette Ealdred å gje støtta si til Vilhelm. Han var den einaste nordlege leiaren som gjorde dette. Truleg følte han seg forplikta til å støtte den kongen han sjølv hadde krona, utanlandsk eller ikkje. Ealdred synest å vere ein av dei få angelsaksiske geistlege som Vilhelm stolte på, og etter han døydde i 1069 kom det færre forsøk på å integrere angelsaksarar i den normanniske administrasjon. I 1070 vart det halde eit kyrkjemøte i Westminster og her vart mange angelsaksiske biskopar avsette. I 1073 var det berre to angelsaksiske biskopar, og då Vilhelm sjølv døydde i 1089 var det berre éin igjen, Wulfstan II av Worcester.