cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hamilton på New Zealand
Historie
Hovudvegen frå Auckland nådde Hamilton i 1867, og jarnvegen i desember 1877, same året som Hamilton East og Hamilton West blei slått saman til éin by med kjøpstadrettar. Brua mellom bydelane, Union Bridge, blei erstatta av Victoria Bridge i 1910. Hamilton fekk Hamilton fekk bystatus i 1945. Byen sine arkiv og historiske fotografi er tekne vare på og finst i biblioteket Hamilton City Libraries.
Morten Müller
Morten Müller var ein norsk landskapsmålar. Han er særleg kjend for sine romantiske tablå av fjordar og furuskogar. Müller var fødd i Holmestrand i Vestfold, og døydde i Düsseldorf i Tyskland.
Hamilton på New Zealand
Vêrlag
Hamilton har eit temperert, fuktig vêrlag med i gjennomsnitt 1184 mm nedbør årleg. Tjukk skodde er vanleg om morgonane og føremiddagane om vinteren. Om vinteren (frå mai til september) ligg nedbørsmengda over 100 mm om månaden, og det er 11 til 15 nedbørsdagar i månaden. Om sommaren — framfor alt mellom desember og april — ligg nedbørsmenga kring 80 mm og talet på regnvêrsdagar under ti. Dei daglege maksimumstemperaturane varierer frå omkring 22° til 26 °C i januar og februar, til 10° til 15 °C i juli og august. Om sommaren kan temperaturane av og til gå over 30°, medan dei på klåre vintermorgonar kan nå så lågt som til -5°. Snø er likevel i praksis ukjent.
Morten Müller
Liv og gjerning
Müller gjekk 1847-48 i lære hos Adolph Tidemand og Hans Gude i Düsseldorf i Tyskland. Seinare heldt han fram kunststudiane ved akademiet i byen under Johann Wilhelm Schirmer. Müller mottok påverknad frå August Cappelen og Marcus Larsson som han arbeidde i lag med i Stockholm frå 1850 til 1851.
Hamilton på New Zealand
Topografi
Med unntak av dei låge åsane kring University of Waikato, Hamilton Lake og vest for byen, og eit utbreidd nettverk av erosjonskløfter, er landskapet i byen relativt flatt.
Morten Müller
Liv og gjerning
Frå 1866 til 1873 bodde Müller i Oslo, der han frå 1870 saman med Knut Bergslien underviste på Johan Fredrik Eckersbergs målarskule. Deretter busette han seg i Düsseldorf og arbeidde der fram til han døydde.
Hamilton på New Zealand
Innbyggjarar
Hamilton er ein snøgt veksande by med over 130 000 innbyggjarar, og med om lag 1,5 millionar menneske — 40 % av den totale folkemengda på New Zealand — innanfor ein radius på 250 km.
Morten Müller
Liv og gjerning
I 1874 vart Müller hoffmålar og medlem av akademiet i Stockholm.
Hamilton på New Zealand
Innbyggjarar
Offisielle tal frå folketeljinga i 2006 viser at 65,3 % av populasjonen i Hamilton er pākehā (av europeisk avstamming), 19,9 % maoriar, 10,6 % asiatar, 4,7 % frå stillehavsland og 1,5 % frå Midt-Austen, Latin-Amerika og Afrika. I tillegg har 10,6 % av hamiltonianarane valt å høyra til den etniske gruppa New Zealander.
Morten Müller
Liv og gjerning
Müller vart tidleg ein omtykt målar. Arbeida hans er prega av teknisk godt utført måling, og effektfull framsyning av norsk natur. Bileta vart laga i atelier, der han var svært produktiv.
Hamilton på New Zealand
Lokalstyre
Hamilton ligg i administrasjonsområdet til Hamilton City Council, og er det sjuande største distiktet i landet, rekna etter folketal. Byrådet består av tretten rådsmedlemer og ein ordførar (Mayor). Det er val på byråd kvart tredje år, det siste valet var i 2007.
Morten Müller
Verk
(utval) Nasjonalgalleriet i Oslo har seks bilete av Morten Müller, Bergens Museum to og Stockholm museum tre.
Hamilton på New Zealand
Lokalstyre
Hamilton City er sjølv ein del av regionen Waikato, og administrert av regionrådet (Environment Waikato).
Utdanning
Hamilton er sete for universitet og høgskule, og utdanning og forsking er viktig for byen. Dei leiande sentera for desse aktivitetane er University of Waikato (Te Whare Wānanga o Waikato), Waikato Institute of Technology (Te Kuratini o Waikato) og Te Wananga o Aotearoa (er særskilt tilpassa maoriar og gjev undervising på maori). Talet på universitets- og høgskulestundentar i byen ligg på over 25 000, av desse om lag halvparten ved University of Waikato Forsking ved Ruakurasenteret (Ruakura Agriculture Research Centre) har vore grunnlaget for mykje av nyvinningane i newzealandsk landbruk. Byen hyser både statlege og private grunnskular, vidaregåande skular og høgskular, og har også fleire grunnskular som tilbyr undervising på maori (Kura Kaupapa Māori).
Økonomi
Opphavleg var Hamilton eit senter som ytte tenester for jordbruksområda som ligg kring byen, men byen har etter kvart utvikla ein variert og veksande økonomi. Produksjon og detaljhandel er viktig for den lokale økonomien, likeeins tilbodet av helsetenester gjennom Waikato Base Hospital. Den største flyprodusenten i landet, Pacific Aerospace, som produserer småfly og flydelar, ligg også i Hamilton.
I dei seinare åra er New Zealand vorte ein av basane for den britiske flytreningsorganisasjonen CTC Aviation. CTC øver opp meir enn 100 flyselskapspilotar i året ved sitt «Crew Training Centre» på flyplassen Hamilton Airport.
Tilskipingar
Hamilton er vertsby for den årlege landbruksutstillinga, Fieldays, den største på den sørlege halvkula. Mystery Creek er den største utstillingsstaden i landet, og har andre tilskipingar som er kjende over heile landet, som til dømes bil- og båtutstillingane The National Car Show ogThe National Boat Show.
Sport
Dei lokale rugbylaga er Waikato (som deltek i den nasjonale profesjonelle rugbyserien, Air New Zealand Cup) og Chiefs (deltek i den internasjonale serien Super 14). Begge laga spelar på Waikato Stadium som har plass til 26 350 tilskodarar. Hamilton har også ein fotballklubb, Waikato FC, som spelar i New Zealand Football Championship (den øvste divisjonen i newzealandsk fotball) og som også har heimebane på Waikato Stadium.
Seddon Park er den største cricketbanen i Hamilton. Han er heimebanen til Northern Districts Cricket Association.
Hamilton har ganske raskt vorte ein stad for motorsport også. WRC vart skipa til i Hamilton i 2006, og V8 Supercars hadde tevling på ein mellombels bane i Hamilton i april 2008.
Sjukehus
Hovudsjukehuset i Hamilton er Waikato Hospital med 600 senger og nesten 2 500 tilsette. Det er elles to større private sjukehus i Hamilton City - Braemar Hospital og Southern Cross Hospital.
Attraksjonar
Hamilton Gardens er den mest populære turistattraksjonen i området og skipar til Hamilton Gardens Summer Festival kvart år.
Andre lokale attraksjonar er dyreparken Hamilton Zoo, Waikato Museum, kunstgalleri og kasino. I samlingane til Waikato Museum er Te Winika, ein av dei best bevarte waka (māorisk krigskano) frå tida før koloniseringa. Berre 20 minuttars køyretur unna ligg Ngaruawahia, der ein finn Turangawaewae Marae og heimen til māorikongen Tuheitia Paki.
Hamilton har seks offentlege bibliotek innanfor bygrensene, Central Library (Sentralbiblioteket) har dei største historiske samlingane. Teatera i Hamilton City har profesjonelle framsyningar på tre stadar: Founders Theater, Clarence St Theater og The Meteor theater.
Lufttransport
Hamilton International Airport gjer teneste både som ei innanlandsk og ei internasjonal lufthamn. Herfrå går direktefly til Wellington og Christchurch og regelmessige flygingar til andre mål på Nordøya. Internasjonale flygingar er for det meste avgrensa til mål på den andre sida av Tasmanhavet og i Polynesia. Lufthamna er også base for lågprisselskapet Freedom Air.
Sykling
Hamilton har eit vidstrekt nettverk av sykkelstiar som bind saman sentrum av byen med forstadane omkring. Desse stiane er ei blanding av vegar berre for syklistar, og gang- og sykkelstiar.
Vegar
Privatbilar er det mest vanlege framkomstmiddelet i denne flate, og vidstrekte byen.
Den viktigaste hovudvegen på New Zealand, State Highway 1 går gjennom den vestlege delen av byen, og kryssar State Highway 3 innanfor bygrensa.
Bruer
Den største geografiske barriæren i byen, er elva Waikato River. Dei seks bruene som kryssar elva skapar ofte forseinkingar i trafikken om morgonen og ettermiddagen.
Dei seks bruene er:
Jarnveg
Hamilton er knutepunkt mellom jarnvegslinjene East Coast Main Trunk og North Island Main Trunk Railway. Det ligg ein stor jarnvegsstasjon i byen, og selskapet The Overlander trafikkerer strekninga mellom Auckland og Wellington.
Hamilton har også ein undergrunnsstasjon midt i byen. Han høyrer til East Coast Main Trunk, men er for tida ikkje i bruk.
Venskapsbyar
Hamilton har tre venskapsbyar:
Talet 8
8 (åtte) er eit samansett tal: 8 = 2·2·2. I heiltalsrekkja kjem det etter talet sju og før talet ni.
Talet åtte kan indikerast med prefikset okta- (frå gresk) eller okt(o)- (frå latin).
Ordenstalet som svarar til talet åtte, er åttande (8.).
1116 Catriona
1116 Catriona er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 5. april 1929 av Cyril V. Jackson ifrå Union Observatory i Johannesburg.
La Graciosa
La Graciosa (spansk for grasiøs) er ei vulkansk øy i Kanariøyane i Spania, 2 km nord for øya Lanzarote med sundet Río mellom dei. Øya er ein del av Parque Natural del Archipiélago Chinijo, eit biosfærereservat, og høyrer til kommunen Teguise. Øya er ein del av Chinijoøyane. Landsbyen på øya ligg i søraust der husaer bygd kring hamna. Hamna har to moloar og eit yachtområde. Dei einaste to busetjingane er Caleta del Sebo og sommarstaden Casas de Pedro Barba. Heile øya består av vulkansk stein og stand.
Vegane på La Graciosa består av sand. Motorkøyretøy er ikkje lov, bortsett frå eit par utvalde køyretøy for spesielle årsaker.
Det går båt til øya frå Orzola på Lanzarote, ein tur som tar om lag 35 minutt.
Tidlegare har Graciosa vorte plyndra av sjørøvarar.
Geografi
Øya er den austlegaste i øygruppa og den minste busette øya i Kanariøyane. Ho er særs tørr og består hovudsakleg av buskar og tørr jord. Øya er 8 km lang og 4 km brei og dannar eit areal på 29 km². Det finst ingen naturlege vasskjelder på øya, så avsalta vatn har vorte frakta i røyr frå Lanzarote sidan 2001.
Øya har nokre fjell i nord og i vest. I sør og aust er det stort sett berre åsar. Det høgaste punktet er Aguja Grandes på 266 moh, medan Las Agujas Chicas strekkjer seg til 228 m.
Kjelder
''
Kranj
Kranj (tysk Krainburg) er den tredje største byen kommunen og den fjerde største byen i Slovenia med om lag 53 000 innbyggjarar (2007). Han ligg om lag 20 km nordvest for Ljubljana. Han er eit senter i Kranjska, nordvest i Slovenia, og er hovudsakleg ein industriby med industriar som elektronikk og gummi. Den historiske regionen Kranjska er kalla opp etter byen, som var hovudstad i denne regionen tidleg i mellomalderen.
Byen er òg kjend for idrettsanlegga, mellom anna fotball, tennis og basketball, og det største symjeanlegget i landet, der mellom anna europameisterskapen i vasspolo vart halde i 2003.
Super Aguri F1
Super Aguri F1 var eit japansk formel 1-lag som var aktivt frå 2006 til 2008. Laget vart grunnlagt av den tidlegare formel 1-køyraren Aguri Suzuki i 2005. Laget søkte om å starte formel 1 året etter, men vart opphavleg nekta oppstart av FIA på grunn av manglande innbetaling av 48 millionar dollar i startavgifter. Etter å ha sendt enda ei søknad om å få delta i 2006 sesongen, fekk Super Aguri-laget den 26. januar 2006 endeleg løyve til å køyre 2006 sesongen. Super Aguri F1 nytta denne sesongen Honda-motor, dekk frå Bridgestones og eit chassis som tidlegare sjef i Minardi, Paul Stoddart igjen hadde kjøpt frå det tidlegare formel 1-laget Arrows.
Fjording
Fjordhest eller fjording er ein vestnorsk hesterase og er ein av dei eldste hesterasane i verda. Fjordhesten er ein av tre nasjonale hesterasar og blir rekna som den norske nasjonalhesten. Fjordhesten er ein samarbeidsvillig og svært allsidig hest. Kvart år blir det arrangert Fjordhest-NM, der det blir konkurrert i fleire greiner innan riding og køyring.
Super Aguri F1
2006-sesongen
Japanarane Takuma Sato og Yuji Ide var dei opphavleg sjåførane for Super Aguri-laget ved byrjinga av 2006 sesongen, med Franck Montagny som tredje sjåfør. Etter berre 4 løp vart det annonsert at Montagny skulle erstatte Ide som som braut 3 av dei 4 løpa han køyrde i. FIA meinte at Ide trong meir erfaring utanfor Grand Prix, især etter ein kollisjon med Midland-køyraren Christijan Albers under San Marino GP. Montagny vart dermed andre sjåfør, men berre i 7 løp før han òg vart erstatta. Sakon Yamamoto vart den tredje sjåføren i Super Aguri-laget. Han køyrde dei resterande 7 løpa.
Fjording
Raseskildring
Avlsmålet til fjordhesten er breitt og langsiktig. Målet er å ta vare på særpreget og mangfaldet i rasen ved reinrasa avl, og ta vare på fjordhesten sine allsidige eigenskapar. Fjordhesten skal vera sunn og funksjonsdyktig. Ein skal avle for å bevare dei opphavleg godkjende fargane og primitive avteikna som ofte varierer i forhold til nyansane i fargen. Fjordhesten skal ikkje ha avteikn og fargemønster som ikkje er typiske for rasen.
Super Aguri F1
2007-sesongen
For 2007-sesongen var Takuma Sato fortsatt førstesjåfør i laget, medan engelskmannen Anthony Davidson kom inn som andresjåfør. Begge sjokkerte i kvalifiseringa til Canadian Grand Prix då dei kom inn på 10. og 11. plass. Tidlegare hadde Sato berre ein 17. plass som beste kvalifisering. På slutten av løpet hadde Sato droppa ned til ein 12. plass, medan Davidson fekk sitt løp øydelagt etter ein kollisjon alt i fyrste runda. Med smerter fullførte han likevel på ein 16. plass.
Fjording
Raseskildring
I følgje avlsplanen frå 2003, forfatta av Norges Fjordhestlag og Norsk Hestesenter, skal fjordhesten vera «ein sterkbygd, hardfør, velbygd og atletisk hest med stor utstråling og sjarm. Han skal vere samarbeidsvillig, påliteleg, villig, avbalansert og roleg i dei fleste situasjonar, og ha naturlege og godt balanserte rørsler. Eksteriør og rørsler skal vere slik at hesten kan ta seg godt fram både i terreng og på flatmark/bane. Fjordhesten skal vere ein allsidig ride-, køyre- og trekkhest. Han skal vere lett handterleg og høveleg til familiebruk, til ulike aktivitetar som i rideskule, terapi, arbeid, fritid og sport».
Super Aguri F1
2007-sesongen
Lagets første poeng vart skaffa i Spanish Grand Prix då Takuma Sato kom på ein 8. plass. I Canada kom Sato på 6. plass og fekk tre nye poeng. Etter 10 av 18 løp har Super Aguri F1 4 poeng, alle skaffa av Tsakuma Sato.
Fjording
Raseskildring
Fjordhesten skil seg frå andre rasar med den blakke fargen og den karakteristiske ståande mana, som det er lang tradisjon for å klippe. Det mørke midt i mana kallast midtstol. Den mørke ryggstripa blir kalla ål. Vanlegvis varierer stangmål mankehøgde mellom 135 og 150 cm, men høgder ned i 125 cm og opp i 155 cm er ikkje uvanlege. Den blakke fargen finst i fem godkjende nyansar (førekomst i parantes): brunblakk (85-90 %), raudblakk (5 %), ulsblakk (3 %), grå (5 %) og gulblakk (0,5 %).
Historie
Fjordingen stammar truleg frå tarpanen, stamfaren til den moderne tamhesten. Både tarpanen og fjordhesten har 66 kromosom. Den eldste typen nolevande hest i verda, den utryddingstruga przewalskihesten, delar enkelte morfologiske trekk med fjordhesten, men sidan przewalskihesten har 64 kromosom er det difor meir sannsynleg at tarpanen og fjordhesten er tettare beslekta enn det fjordhesten er med przewalskihesten.
Etter den siste istida kom det hestar til Noreg, sannsynlegvis frå aust, via Sverige. Fjordhesten stammar frå desse første hestane (Nestaas, 2010). Arkeologiske utgravingar tyder på at hesten var domestisert og nytta som husdyr i Noreg i bronsealderen, om lag 1200 år f. Kr. Funn i vikinggraver tyder på at det har blitt avla tamme hestar i 2000 år. Fjordhesten stammar mest sannsynleg frå denne hesten. Det er også truleg at handel med andre nordiske land har påverka fjordhesten slik me kjenner den i dag.
Fjordhesten har blitt brukt som gardshest på Vestlandet i lang tid. At hesten var liten og nøysam gjorde det mogleg å halde hest til og med på små gardsbruk der tilgangen på fôr var minimal. Både til det vanlege gardsarbeidet, til kløving og som transportmiddel, fungerte hesten bra. Fjordhesten var viktig i turistsamanheng på slutten av 1800-talet og starten av 1900-talet, då den fungerte som skysshest. Hesten var viktig i landbruket på Vestlandet fram til traktoren tok over ei tid etter andre verdskrig.
Det første offentlege støttetiltaket for avl på hest i Noreg var stutteriet på Hjerkinn i 1846. Tiltaket vart av ulike grunnar ingen suksess og fjordhesten fekk ufortent mykje av skulda for det. Statsagronom Johan Lindequist såg behovet for å forbetre fjordhesten som rase. Då han ikkje kunne finne fjordhingstar han meinte var eigna til avl, satsa han i staden på dølahingstar. Dermed blei kryssingsavl ein statleg avlsstrategi. Det var mange meiningar om kryssingsavlen, men etterkvart som mange av avkomma synte seg som høgstilte, uharmoniske dyr med dårleg lynne, vart skepsisen mot kryssingsavlen større. På eit møte i Innvik i 1907 vart det allment akseptert at ein ikkje skulle drive med kryssingsavl og det vart leita for å finne dyr som var reinrasa som ein kunne bruke i det vidare avlsarbeidet.
I 1890-åra vart det skipa mange lokale avlslag for fjordhest. Arbeidet med stambokføring av fjordhesten tok til rundt år 1900 og den første stamboka for fjordhest var gjeven ut i 1910. Statens Stambokkontor førte stamboka for fjordhesten frå 1918. I 1922 fekk fjordhesten sin eigen statskonsulent, Jens Nordang, som hadde eit overordna ansvar for fjordhestavlen. Den første utstillinga for hest på Vestlandet vart arrangert i Førde i 1864. Første stambok vart utgjeve i 1910. Frå 1918 hadde Statens Stambokføringskontor ansvaret for stambokføringa, til Norsk Hestesenter tok over. Norges Fjordhestlag (NFL) vart skipa i 1949 og arbeider for avl og bruk av fjordhest.
Med tida blei avlsarbeidet meir organisert. Hestetalet i Noreg auka, med ein topp på 202 000 hestar i 1920. Offentlege konsulentar fekk stor innverknad på dei enkelte rasane.
Takashi Aizawa
Takashi Aizawa er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Tjornomorsk
Tjornomorsk ligg ved kysten av Svartehavet, berre kring 20 km vest for Odessa.
Fjording
Historie
Utpå 1900-talet var reinavlen igjen etablert, bilane overtok tungtransporten og avlen styrte mot å forsyna landbruket med ein type hest landbruket trong. I tillegg gjorde tilfeldigheitar at den større og grovare fjordhesttypen frå det nordlege Vestlandet fekk overtaket på den lette og smekrare typen frå det sørlege Vestlandet (Nestaas, 2010). På 40-, 50- og 60-talet gjekk avlen i retning av ein tyngre og grovare fjordhest. Halsen blei kortare og rørslene dårlegare. Dette endra seg igjen på 70-talet, då den edlare og lettare fjordhesttypen igjen vann fram. Dette gjekk naturleg nok ikkje upåakta hen. Den kjende og respekterte hingsteutstillaren Even Alme sa dette då han fekk spørsmål om kva han meinte om den «nye» fjordhesttypen ein ville ha fram: «Vi skal ikkje lage ein ny fjordhest, men gå attende til gamletypen». Med det meinte han at ein skulle finne tilbake til fjordhesten slik den var før den stuttvaksne og breilagde typen vart favorisert.
Tjornomorsk
Frå byen er det ferjesamband til Varna i Bulgaria.
Fjording
Historie
I avlshistoria er det nokre dyr som har dominert meir enn andre. Den som har hatt størst innverknad, fjordhesten sin far, er Njål 166. Eit dyr som har betydd mykje i avlen vert kalla for ein matador. Andre matadorar er Gange Rolv I 42, Bergfast 635, Håkon Jarl 645 og Øyarblakken.
Takashi Aizawa
Han spela for klubbane Kawasaki Frontale, Cerezo Osaka, FC Machida Zelvia, Shimizu S-Pulse og Tokushima Vortis.
Fjording
Førekomst
Det er vanskeleg å seie noko om kor mange fjordhestar det har vore til ei kvar tid. Ufullstendig innrapportering gjer at ein ikkje kan stola heilt på tala som er tilgjengelege. Det som er sikkert, er at det under den andre verdskrigen var det stor produksjon av fjordhest. Over 12 000 hopper vart para i 1943. Etter krigen tok mekaniseringa av jordbruket til. Dette førte til at fjordhesten mista sin posisjon som arbeidshest. Frå den gong har bedekkingstala sokke. Det er i dag om lag 5500 fjordhestar i Noreg.
Fjordhesten har blitt eksportert til mange land og finst i dag spreidd over store delar av verda. Dei største populasjonane utanom Noreg er i Danmark, Tyskland og Nederland. Organisert avl vert også drive i andre europeiske land, i Nord- og Sør-Amerika og i Australia.
Perfluorkarbon
Perfluorkarbon (PFK), eller berre fluorkarbon, er organiske sambindingar med formelen CxFx som inneheld utelukkande karbon og fluor.
Fjording
Bruk
Tradisjonelt har fjordhesten vore ein arbeidshest. I forhold til storleiken er fjordhesten svært sterk og eignar seg godt til tungt arbeid. I dag blir fjordhesten brukt mest til riding og køyring. Fjordhesten er ein svært allsidig hest og kan difor hevde seg på høgt nivå i mange konkurransegreiner. Dei aller fleste fjordhestar startar i ponniklasser. Fjordhesten har oftast godt gemytt, og dei eignar seg ofte som førstehest.
Perfluorkarbon
Utsleppet av PFK er i Noreg totalt dominert av utslepp frå aluminiumsproduksjon. I 2000 tilsvarte utsleppa 0,9 millionar tonn CO2-ekvivalentar. 96 prosent av utsleppet er perfluormetan (CF4 ) og 4 prosent perfluoretan (C2F6). Utsleppa av perfluorkarbon er blitt kraftig redusert dei siste 10 åra som følgje av endringar i produksjonsprosessen (blant anna pga. redusert blussfrekvens).
Fjording
Bruk
Fjordhesten er kjend som ein svært god køyrehest. Laget som representerer Noreg med einspann ponni har alltid vore eit reint fjordhestlag.
Fjordhest-NM
Kvart år blir fjordhest-NM for junior og senior arrangert. Då blir det konkurrert i dressur, sprang og køyring. For å vinne Fjordhest-NM må ekvipasjane ta del i alle tre greinene.
Avl
Nytt utstillingsreglement vart innført i 2009. Klasseinndelinga er noko endra og all vekt i dømminga vert på individet sjølv. Tidlegare talde avlsresultatet sterkt inn for eldre hingstar og hopper. Etter dei nye reglane blir avkomsgranskinga gjort administrativt, det vil seie at avlsverdien vert fastsett etter kva avkoma har oppnådd, ikkje slik som før då ein vurderte ei avkomsgruppe. Nytt er også at 1. premie kan tildelast til fireårs og eldre individ.
Anna
I Frankrike har dei ale fram ein eigen hesterase basert på fjording og blanda med ymse andre hesterasar. Desse hestane heiter henson. Dei blir mellom anna bruka til polocrosse og til horseball.
Barre des Écrins
Geografi
Barre des Écrins ligg mellom dalane til elvane Durance og Isère. Dette skiljet passerer 250 meter vest for toppen, langs ryggen som går til nabofjellet Dôme des Écrins på 4 015 moh. Sørsida av Barre des Écrins er steinete, medan nordsida er islagd og utspringet til Glacier Blanc.
Stiging
Fjellet vart først klatra 25. juni 1864 av Adolphus Moore, Horace Walker og Edward Whymper, saman med fjellførarane Michel Croz, Christian Almer, og Christian Almer, samnemnde far og son. Ein tur til topps tar vanlegvis utgangspunkt frå Pré de Madame Carle i dalen Ailefroide. Den vanlege ruta går langs heile Glacier Blanc, som òg er den vanlegaste ruta til Dôme des Écrins, eit av dei lettaste fjella over 4 000 meter i Alpane å klatre til topps på.
Alex Sandro Santana de Oliveira
Alex Sandro Santana de Oliveira er ein tidlegare brasiliansk fotballspelar.
Han spela for klubben Kawasaki Frontale.
Kultur i 2001
Kultur i 2001 er ei oversikt over hendingar, fødde og døde personlegdomar innan kulturlivet i 2001.
Svein Ellingsen
Svein Ellingsen var ein norsk biletkunstnar og salmediktar.
Biografi
Som kunstmålar har Ellingsen hatt mange separatutstillingar, og han har delteke på Høstutstillinga. Han publiserte salmetekstar tidleg i 1950-åra. Dei første samlingane hans, Det skjulte nærvær og Noen må våke, kom ut i 1978.
Svein Ellingsen er representert med salmar i Norsk Salmebok  (1985) og i salmeboktillegget Salmer 1997  og dessutan i danske, finske, finlandssvenske, færøyske, islandske, tyske og amerikanske  salmebøker og salmeboktillegg.
«Mange av Svein Ellingsens salmer er blitt folkeeige, som «Fylt av glede over livets under», «Vær sterk min sjel», «Gjennom denne dagens timer», «Noen må våke» og «Døden må vike for gudsrikets krefter».
Zemstvo
Systemet tok seg mellom anna av vegbygging, skattespørsmål, grunnskuleutbygging og helsestell.
Kjelder
''
Talet 9
9 (ni) er eit kvadrattal og dermed eit samansett tal: 9 = 3·3. I heiltalsrekkja kjem det etter talet åtte og før talet ti.
Ordenstalet som svarar til talet ni, er niande (9.).
Schwende
På 1100-talet vart området omtalt som Swendi eller swandjan.
Daniel Rossi
Han spela for klubben Kawasaki Frontale.
Giudecca
Giudecca er ei øy i Venezialagunen, like sør for dei sentrale øyane. Mellom desse øyane og Giudecca ligg Giudeccakanalen.
Opphavleg vart ho kalla Spinalunga og øya kan ha fått nytt namn av jødane som busette seg her. Historisk var området eit stort palass med hagar, men øya vart industrialisert tidleg på 1900-talet med skipsverft og fabrikkar, i tillegg til eit filmstudio. Mykje av industrien på Guidecca vart lagt ned etter den andre verdskrigen, men vert i dag rekna som eit eksklusivt bustadområde. Ho er kjend for den lange kaien og kyrkjene sine, som Il Redentore. San Giorgio Maggiore ligg utanfor austenden av øya.
Flotta
Ved starten av 1900-talet var øya eit roleg, landleg samfunn som dei andre øyane i Orknøyane, men sidan ho ligg så verna til vart det gjort tre store omveltingar på øya.
Under den første verdskrigen låg det ein marinebase på øya. Slagetskipet HMS «Vanguard» forliste i nærleiken av øya i 1917, noko som visstnok var den verste maritime katastrofen i britisk farvatn. Under den andre verdskrigen vart øya igjen nytta som marinebase.
I 1974 starta Occidental Petroleum bygginga av oljeterminalen på øya. Dette vart den nest største britiske oljeterminalen ved Nordsjøen etter Sullom Voe på Shetland. Her går røyrsystema frå Piper og Claymore-felta.
Fleina
Fleina er ei øy i Gildeskål kommune i Nordland. Ho har eit areal på 8 km². Øya ligg mellom Fugløya og Sørarnøya. I nordvest ligg Fleinværfjorden med Fleinvær på andre sida.
Det høgaste punktet på øya er Troll på 225 meter over havet.
1117 Reginita
1117 Reginita er ein hovudbelteasteroide og går i bane innanfor asteroidefamilien Reginita. Han blei oppdaga den 24. mai 1927 av Josep Comas Solá ifrå Observatori Fabra i Barcelona.
Toomas Hendrik Ilves
Toomas Hendrik Ilves er ein estisk politikar som var president i Estland frå 9. oktober 2006 til 10. oktober 2016.
Ilves vart fødd i Sverige som son av estiske flyktningar. Han voks opp i USA. Han studerte psykologi ved Columbia University i New York og University of Pennsylvania. Frå 1996 til 1998, og frå 1999 til 2002, var han estisk utanriksminister. Han er med i Det sosialdemokratiske partiet (Sotsiaaldemokraatlik Erakond), som han leia frå 2001 til 2002 då partiet heitte Det moderate folkepartiet (Rahvaerakond Mõõdukad). Han vart vald til president 23. september 2006 av Valmannsforsamlinga (Valimiskogu). Han sat som president i to periodar på 5 år.
Ilves er gift for andre gong og har tre born.
Engel
Ein engel er i jødisk, kristen og islamsk tradisjon Guds tenarar og bodbringarar. Både det hebraiske ordet mal'akh (hebraisk ) og det greske ordet angelos (gresk άγγελος) tyder sendebod. Når det i Bibelen er skrive om sendebod frå åndeverda, så vert desse orda omsett med 'engel'. Bibelen skildrar englane som individuelle personar med sin eigen personlegdom.
Læra om englar utvikla seg i jødedommen i tida etter eksilet i Babylon. Omtalen av englane syner trekk frå gamle religionar i Det nære austen; i mesopotansk tru dyrka dei andevesen med vingar. Englane fekk spele ei stor rolle i jødedommen og i den tidlege kristendommen på grunn av gudssynet: Dels meinte folk at Gud var ein fjern Gud, og dei trong englane som bodbringarar mellom Gud og menneske. Dels meinte folk at dei sjølve ikkje var verdige til å tale med Gud, men måtte bruke englar for å tale for seg.
Innan den katolske kyrkja vart englekulten i seinmellomalderen fortrengt av helgenkulten. Protestantiske kyrkjer som har forkasta trua på helgenar, avviser ikkje trua på englar. Martin Luther opplevde seg verna av englar då han utfordra pavekyrkja og vart forfølgd gav motstandarane sine.
Englar i Bibelen
Bibelen gjev berre namnet på to englar — engelen Gabriel og erkeengelen Mikael. Dei apokryfe skriftene nemner dessutan Rafael og Uriel. Det finst kristen tradisjon for å rekne desse fire som erkeenglar. Men dei fleste gongane englar er omtalte i Bibelen er dei ikkje nemnde med namn. Det kan ha samanheng med at namngjeving av englar vil vere å syne dei utilbørleg ære, i strid med det første bodordet: «Du skal ikkje ha andre gudar enn meg.»
I tillegg til erkeengelen og skarane av englar nemner Bibelen serafar og kjerubar. I mellomalderen vart desse englane sett inn i eit hierarki etter rang og oppgåver. I tilknyting til dette var det mykje spekulasjon og kontroversar om detaljar.
Utsjånad og evnar
Når Bibelen fortel om at alminnelege englar har vore i kontakt med menneske, så har englane somme gonger sett ut som menneska (f.eks. Dom. 13:16 der Manoah ikkje visste at han snakka med ein engel), mens i andre tilfelle oppdaga dei med ein gong at det var englar. Dette viser at de kan endre utsjånad eller utstråling når dei skal gjere seg synlege for menneske.
Det at englane vert framstilte med venger, føter, andlet, hender og liknande kan sjåast som symbolsk omtale som gjenspeglar dei evnene og oppgåvene som englane har. Englane har ein usynleg, «åndeleg kropp» (1. Kor. 15:44).
I følgje forteljingane i det gamle testamentet har englane større krefter og sannsynlegvis større mental kapasitet enn menneska. Éin enkelt engel tok livet av 185 000 soldatar i den assyriske hæren (2. Kg. 19:35). Dei kan flytte seg raskt - som ein gong Daniel bad ei bøn, sende Gud ein engel for å gje han svar, og engelen var framme før Daniel hadde avslutta bøna (Dan. 9:20-23).
Sjølv om dei har store evnar, er dei ikkje allvetande. Jesus seier i Mat. 24:36 at dei ikkje visste «dagen og timen» for ein profetisk bodskap; og i 1. Pet. 1:12 står det om ein bodskap «som til og med englar lengtar etter å sjå inn i».
Satan og englane hans
Johannes’ openberring fortel også om då englane starta eit opprør mot Gud. Denne engelen, som fekk namnet Satan (Djevelen) (som tyder ‘motstandar, baktaler’), fekk fleire englar med seg i dette opprøret (Op. 12:7-9): «Då braut det ut krig i himmelen: Mikael og englane hans gjekk til krig mot draken. Draken kjempa saman med englane sine, men dei vart overvunne, og det fanst ikkje lenger rom for dei i himmelen. Den store draken, den gamle slangen, han som blir kalla djevelen og Satan, og som forfører heile verda, vart kasta ned på jorda, og englane hans vart kasta ned saman med han.»
Tilbeding av englar
Det er tydelegvis gale av englane å bli tilbedne, og på den måten ta merksemd bort frå Gud. I Johannes’ openberring 22:8,9 fortel Johannes: «Eg, Johannes, er den som høyrde og såg alt dette. Då eg hadde høyrt og sett det, kasta eg meg ned for føtene til den engelen som hadde synt meg dette, og ville tilbe han. Men han sa til meg: ‘Gjer ikkje det! Eg er ein tenar liksom du og syskena dine, profetane, og dei som tek vare på orda i denne boka. Gud skal du tilbe!’»
Martin Luther avviste tanken om at englane var eit middel for menneske til å nå Gud, sjølv om han såg på englar som bodbringarar frå Gud. Berre Gud skulle vi tilbe, meinte Luther.
Englar innan islam
Trua på englar er sentral i islam. Koranen vart diktert for Muhammed av herskaren blant englane, Djibril (Gabriel). Englar er i islam velvillige vesen, skapte av lys, som ikkje har nokon fri vilje, men berre eksisterer for å dyrke og tena Gud (Allah) og vere sendebod for han. Ein legg vekt på at englane er kjønnslause. Blant oppgåvene deira er å skrive ned alle handlingane til menneska, å gje kvart nyfødt barn ei sjel og å hente sjela når ein person døyr. Englane er svært vakre, har to eller fleire venger og kan ta menneskeleg ham, men berre i utsjånaden.
Islams djevel, Ibliis, var blant englane, men nekta å lyde Gud då han baud englane falle ned for Adam. Istaden gjorde han så menneska glei ut og vart jaga frå hagen dei budde i (Koranen 2:32f). - Sidan Ibliis hadde fri vilje og fornekta Gud, kan han ikkje ha vore ein engel, når englar ikkje kan synde.
Englar i moderne folketru
Englar blir oppfatta som romantiske og har i moderne tid appell som kontrast til ei teknisk verd. Også blant teologar har interessa for englar som religiøse vesen vakse fram. Englebiletet gjev menneske moglegheit til å uttrykke eigne religiøse røynsler. Englane sameinar ei fjern, uhandgripleg guddommeleg verd med den jordiske verda.
Mange menneske kan fortelje om møte med englar. Englane har sin plass i folkeleg religionsutøving, og har på mange vis teke plassen frå vetta i den gamle folketrua. Dei folkelege englane har til oppgåve å passe på menneska, jf. uttrykket «å ha englevakt».
Kjelder
Artikkelen byggjer på tilsvarande artikkel på bokmålswikipediaen, noko nedkorta og suplert med litt om islam frå svensk wikipedia og litt om folkeleg engletru frå andre kjelder.
Jesper Olsen
Jesper Olsen er ein dansk, tidlegare fotballspelar. Han er best kjend for å ha spela for Ajax Amsterdam og Manchester United. Olsen var fast venstreving på det danske landslaget, skåra fem mål på 43 kampar. Han spelte på Danmarks lag i EM i fotball 1984 og VM i fotball 1986.
Klubbspel
I 1981 signerte han med den nederlandske klubben Ajax. Frå tida i Ajax vert han hugsa for å ha delteke i den såkalla «pasningsstraffa», som han gjennomførte saman med Johan Cruijff. Då Cruijff skulle take eit straffespark i ein seriekamp mot Helmond 5. desember 1982, der Ajax allereie leia 4–0, sentra Cruijff ballen sidelengs til Olsen som passa ballen tilbake til Cruijff før denne sette ballen inn bak ei forvirra målvakt. Under opphaldet i Ajax, fekk han kallenamnet De Vlo («fluga») på grunn av si framtoning og si evne til å vri, snu og hoppe for å unngå taklingar. Han var med å vinne seriemeisterskapen for klubben både i 1982 og 1983. Siste året vart det også cup-triumf.
Olsen vart i 1984 overført frå Ajax til engelske Manchester United. Han hjelpte United til siger i FA-cupen i 1985. Totalt skåra han 24 mål i løpet av sine knappe fem år i den engelske klubben. Olsen fann det vanskeleg å tilpasse seg det fysiske, engelske spelet, og i utviklinga som fotballspelar stagnerte han. Karrieren i Manchester United tok slutt i 1988 og han vart overført til Bordeaux i Frankrike. Han enda seinare opp hos Caen, der spelte han sideback. Han forlet Caen etter å ha fått ei alvorleg skade og la opp i 1992.
Landslagsspel
Debuten på det danske landslaget kom i juli 1980 mot Sovjetunionen. Olsen skåra to mål i EM–kvalifiseringa til EM i 1984, inkludert ei utlikning i siste minutt i 2–2-kampen mot Sovjetunionen. Han var med i EM–troppen til Danmark i 1984 og spelte to kampar, inkludert Danmarks semifinale mot Spania. Kampen enda uavgjort, og sjølv om Olsen skåra i straffesparktevlinga vart Danmark utslegne då Preben Elkjær bomma på sitt forsøk.
Olsen var også med i Danmarks tropp til VM i 1986 og skåra to gongar i dei tre innleiande kampane, men vil alltid verte hugsa for ein tabbe i åttedelsfinalen mot Spania. Han gav Danmark leiinga på straffespark, men rett før pause fekk han ballen frå målvakta Lars Høgh. Han prøvde å spele ballen tilbake til Høgh, men pasninga hans enda i staden rett framom Emilio Butragueño. Den spanske angriparen utlikna, og skåra til sist fire mål i kampen som Danmark tapte 1–5.
Han var så med i Danmark sin tropp til EM i 1988, men spelte ikkje.
Etterrakst
Jesper Olsen busette seg i 2003 i Australia saman med familien.
Luiz Renato Viana da Silva
Luiz Renato Viana da Silva er ein tidlegare brasiliansk fotballspelar.
Han spela for klubben Kawasaki Frontale.
Bolesław I av Polen
Bolesław I den modige (polsk Bolesław I Chrobry, i fortida òg kjent som Bolesław I den store, polsk Bolesław I Wielki) (fødd 966 eller 967, død 1025) var hertug og seinare den første kongen av Polen. Han høyrte til Huset Piast.
Bolesław samla saman riket som far hans – Mieszko I – hadde fordelt mellom sønene sine. I byrjinga av regjeringstida si opprettheldt han landet sitt gode forhold til Det tysk-romerske riket og hjelpte Otto III i kampane mot polabarane. Han sendte òg i 997 St. Adalbert av Praha til Preussen for å omvende prøyssarane til kristendomen – ein misjon som enda i Adalbert sin martyrdom og påfølgjande kanonisering.
Etter Bolesław sitt ønske oppretta pave Sylvester II i 999 eit erkebispedøme i Gniezno og bispedøma i Kraków, Wrocław og Kołobrzeg (til då var det berre eitt bispedøme i Poznań).
I år 1000 reiste keisar Otto III på pilegrimsferd til St. Adalbert si grav i Gniezno, der det samstundes vart organisert ein kongress mellom han og Bolesław. Her gav han den polske hertugen tittelen Frater et Cooperator Imperii, og anerkjende samstundes det nye polske riket, så vel som sjølvstende til kyrkjeorganisasjonen i Polen.
Etter Otto døydde i 1002 vart forholdet til keisarriket dårleg. Otto sin etterfølgjar, Henrik II, endra haldninga til Bolesław, då han gjekk inn for ekspansjon snarare enn overeinskomst med Polen. Fleire konfliktar mellom dei to rika førte så til ein langvarig periode med spaning, delt i tre krigsfasar (1003-1005, 1007-1013, 1015-1018). Krigen tok slutt ved freden i Bautzen i 1018, og Bolesław kom sigrande ut av han. Mellom anna heldt dei nyerobra Milsko og Łużyce, og enda òg opp som hertug av Böhmen.
I 1003 inntok han på grunn av dynastikonfliktar i Přemyslidane i kort tid Tsjekkia og Praha, og erobra dessutan Morava og Slovakia. Rundt 1007 mista han derimot Vest-Pommern.
I 1018 utvida han makta til Polen austover gjennom erobringa av Kiev, og innlemma Rødrutenia (dagens Aust-Galicia, som Mieszko I hadde tapt i 981) i riket sitt.
Rock Around the Clock
Sjølv om det truleg ikkje er den første rock and roll-songen, eller den første hitsingelen innan sjangeren (Haley hadde suksess med «Crazy Man, Crazy» i 1953 og «Shake, Rattle and Roll» i 1954, eitt år før «Rock Around the Clock» vart populær), vert han av mange rekna som songen som sette rock and roll på kartet i verda.
Aleksander
Aleksander eller Alexander er eit mannsnamn som stammar frå gresk aleksandros (Αλέξανδρος) av aleksis (αλέξις), 'verje, hjelpe' og andros (ανδρος) 'mann, menneske'.
Rock Around the Clock
Med tekstlinjer som og
Songen vart første spelt inn av det italiensk-amerikanske bandet Sonny Dae and His Knights, er ikkje den meir kjende versjonen av Bill Haley & His Comets strengt tatt ein coverversjon. Myers hevdar at songen vart skrive spesifikt for Haley, men av forskjellige årsaker fekk ikkje Haley spelt han inn sjølv før i 1954.
Aleksander
Namnet er bruka over heile den vestlege verda i variantar som Alessandro på italiensk, Alejandro på spansk, Alexandre på fransk og Александр på russisk. I den muslimske verda er namnet blitt til Iskander. Kortformer av namnet er Alek, Alex og Sander.
Rock Around the Clock
Den originale lange tittelen på songen var «We're Gonna Rock Around the Clock Tonight!». Dette vart seinare korta ned til «(We're Gonna) Rock Around the Clock», og sjølv om denne forma generelt vart nytta av utgjevingar på Decca Records av Bill Haley si utgåve, nyttar dei fleste andre innspelingar av denne songen den kortare tittelen.
Opphav
Mange kjelder seier at «Rock Around the Clock» vart skrive i 1953, men dokument frå historikaren Jim Dawson indikerte at han vart skrive seint i 1952. Det originale arrangementet av songen likna lite på versjonen som Haley nytta, og var faktisk nærare ein populær instrumental på denne tida som heitte «The Syncopated Clock» (skrive av Leroy Anderson).
Aleksander
I Noreg var det ved folketeljinga i 1801 vel 120 som vart innskrivne som Aleksander i ei eller anna staveform. I 1900 var det vel 700. I dag er det om lag 13800 som heiter Aleksander eller Alexander - eit lite fleirtal av dei skriv namnet sitt med X.
Tsjikuratsjki
Tsjikuratsjki er den høgaste vulkanen på øya Paramusjir nord i Kurilane i Russland. Han er ein relativt liten vulkan som ligg oppå restane av ein høg vulkan frå pleistocen. Oksidert andesittisk oske dekkjer den øvre delen av den yngre kjegla og gjev fjellet ein raud farge. Lava straumar frå Tsjikuratsjki har nådd havet og danna nes på nordvestkysten. Vulkanen er 1816 meter over havet.
Aleksander
I Noreg har Aleksander namnedag 18. mars.
Rock Around the Clock
Opphav
Det var fleire tidlegare songar med tittelen «Rock Around the Clock» (av Hal Singer og Wally Mercer) men dei er ikkje same song som Freedman/Myers-songen. I tillegg vert det stundom skrive at «Rock Around the Clock» er kopiert frå Big Joe Turner-songen «Around the Clock Blues» frå seint på 1940-talet. Sjølv om tittelen liknar har dei to songane elles lite til felles. Det finst fleire bluessongar med tema om det å feste «round the clock».
Versemelodien til «Rock Around The Clock» er derimot særs lik melodien på den første hitten til Hank Williams, «Move It On Over» frå 1947. Williams sin song var igjen særs lik Charley Patton sin «Going To Move To Alabama» frå 1930 - som igjen delvis var basert på Jim Jackson sin «Kansas City Blues» frå 1927.
Innspelinga
Etter å ha gått frå Essex Records våren 1954 signerte Bill Haley for det då viktige Decca Records, og bandet gjekk i studio første gong for det nye selskapet 12. april 1954 ved Pythian Temple studios i New York City. Innspelinga den dagen gjekk nesten i vasken sidan ei ferje dei tok på veg frå New York til Philadelphia gjekk på grunn. Då dei kom til studio bad produsent Milt Gabler, som hadde produsert Louis Jordan og Billie Holiday), bandet om å spele inn songen «Thirteen Women (and Only One Man in Town)» (tidlegare skrive og spelt inn av Dickie Thompson), som Gabler ville ha som A-side på den første singelen til Decca.
Mot slutten av innspelinga gjorde bandet eit forsøk på «Rock Around the Clock», men vokalen til Haley drukna i resten av bandet. Eit nytt forsøk vart gjort med minimalt akkompagnement med Sammy Davis, Jr. ventande utanfor på sin tur til å nytte studioet. Decca sine lydteknikarar kombinerte seinare dei to versjonane. Pianisten til Haley, Johnny Grande, har derimot fortalt seinare at den einaste årsaka til at det vart gjort eit nytt forsøk var fordi trommeslagaren hadde gjort ein feil i første forsøk.
Musikarane som spelte på innspelinga var:
Gussak og Cedrone var ikkje medlemmer av Bill Haley and His Comets, men medverka på fleire av Haley sine innspelingar. Cedrone sin gitarsolo hadde han nytta før på ei anna innspeling med Bill Haley And The Saddlemen sin versjon av «Rock the Joint» i 1952, og denne vert rekna som den første klassiske rock and roll-gitarsoloen nokon gong. Cedrone døydde då han fall ned ei trapp 17. juni 1954 og fekk aldri oppleve populariteten til innspelinga.
Etter utgjevinga
Som Gabler ønskte det vart «Rock Around the Clock» først gjeve ut våren 1954 som b-side til «Thirteen Women (and Only One Man in Town)». Songen nådde salslistene, men vart rekna som mislukka og selde dårleg. Det var først i 1955, då «Rock Around the Clock» vart nytta i byrjinga av filmen Blackboard Jungle, at songen verkeleg tok av. Han var sterk, enkel og høg, og ein kunne danse til han.
Årsaka til at songen vart nytta i filmen var at stjerna i filmen, Glenn Ford, ønskte å nytta musikk som ungdommen lytta til den tida, og han lånte fleire plater av sonen Peter Ford, og ei av desse var «Rock Around the Clock».
«Rock Around the Clock» vart den første rock and roll-innspelinga som nådde toppen av dei amerikanske salslistene og etter kvart fleire stader rundt om i verda. Songen låg på toppen av salslista i USA i åtte veker.
«Rock Around the Clock» vert stundom omtalt som den mestseljande vinylsingelen gjennom tidene innan rock and roll. Kor mange eksemplar som vart seld er ukjend, men Guinness Rekordbok har nemnd 25 millionar.
ConocoPhillips
ConocoPhillips er eit internasjonalt energiselskap med hovudkontor i Houston i USA. Selskapet vart danna den 30. august 2002 ved ein fusjon av dei tidlegare amerikanske oljeselskapa Philips Petroleum Company og Conoco Inc.
Selskapet si kjerneverksemd er i spennet frå utvinning av olje og gass til marknadsføring og sal. Selskapet er i tillegg involvert i petrokjemisk industri.
Selskapet har verksemd i om lag 20 land i alle verdsdelar.
Raul Maldonado
Han spela for klubben Yokohama F. Marinos.
Lido
Lido er ein 18 km lang sandbanke i Veneziabukta. Øya har om lag 20 000 innbyggjarar og mange turistar (hovudsakleg italienarar) kjem her om sommaren. Venzia filmfestival finn stad på Lido kvar september.
Øya har tre busetnadar. Sjølve Lido ligg i nord og her finn ein Grand Hotel de Bains, Venezia Casino og Grand Hotel Excelsior. Malamocco, ligg i midten og var lenge den einaste busetnaden. Ein gong budde dogen av Venezia her. Alberoni ligg sør på øyane og her ligg Fort San Nicolo og ein golfbane.
Sida av øya som vender ut mot Adriahavet består hovudsakleg av ei sandstrand der det stort sett ligg rekke på rekke med turisthotell. Av hotell her finn ein Excelsior og Des Bains, scener for handlinga i Thomas Mann sin roman Døden i Venedig. Desse strendene er private, men på nord- og sørenden av øya er det to enorme, offentlege strender.
Hjarte av øya er Gran Viale Santa Maria Elisabetta, ei 700 meter lang og brei gate som går frå eine til andre sida av lagunen. Her ligg det hotell, butikkar og restaurantar. Ved sida som vender mot lagunen finn ein båtar som går til Venezia og fastlandet.
Isak Arne Refvik
Isak Arne Refvik er ein tidlegare norsk fotballspelar. Refvik spela åtte sesongar eliteseriefotball for Viking FK, på desse sesongane spelte han 208 kampar og scora 31 mål. Han er i dag assistenttrenar for Viking FK sitt juniorlag, og har trena klubben sitt 14 årslag frå 2003 til 2004. Han har vore profesjonell fotballspelar i Skottland.
Lido
I 1202, ved byrjinga av det fjerde krosstoget, vart ho nytta som leir med telt til tusenvis av krossfararar, som vart blokkert her av venetianarane då dei ikkje kunne betale for dei venetianske skipa dei trong for transport.
Fylkesveg 21 i Møre og Romsdal
Fylkesveg 21 i Møre og Romsdal går mellom Koparstad og Kvalsvik i Herøy kommune. Vegen er 7,8 km lang.
El Hierro
El Hierro, med kallenamnet Isla del Meridiano («Meridianøya»), er ei spansk øy. Ho er den minste, sørlegaste og vestlegaste øya i Kanariøyane i Atlanterhavet. Ho ligg akkurat på 18 grader vest.
Historie
Namnet på øya kjem frå guanche og tyder «helt», men i løpet av åra har namnet endra seg til «Hierro», som tyder «jarn» på spansk. Derfor vert Ferro òg stundom nytta som eit alternativt namn på øya.
Dei innfødde på øya, kalla bimbachar, vart erobra av Jean de Béthencourt, men det skjedde meir gjennom forhandlingar enn med militær makt. Béthencourt var alliert med Augeron, bror til monarken på øya. Han hadde i årevis vorte halde fange av europearane og var her ein meklar mellom europearane og guanchane. Mot at Béthencourt fekk kontroll over øya, lovde han fridom for dei innfødde, men han heldt ikkje lovnaden og selde seinare mange av dei som slavar. Mange franskmenn og spanjolar frå Galicia slo seg ned på øya.