cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mausoleion
Det er framleis mogleg å sjå restane etter mausoleet midt i dagens Bodrum i Tyrkia, men det krev ein god del fantasi å forestille seg korleis det har vore - som med Artemistempelet i Efesos. Funn knytte til gravmælet blei gjort først på 1800-talet av den britiske ambassadøren Lord Stratford. Mykje av utsmykkinga frå Mausoleion, mellom anna statuar av Mausollos og Artemisia, er no i British Museum i London.
Regjeringa Brundtland III
Fiskeridepartementet
Sosialdepartementet
Sosial- og helsedepartementet
Samferdsledepartementet
Kommunal- og Arbeidsdepartementet
Næringsdepartementet
Olje- og Energidepartementet
Nærings- og energidepartementet
Justis- og politidepartementet
Arbeids- og administrasjonsdepartementet
Administrasjonsdepartementet
Familie- og forbrukardepartementet
Barne- og familiedepartementet
Landbruksdepartementet
Miljøverndepartementet
Kyrkje- og kulturdepartementet
Kyrkje-, utdannings- og forskingsdepartementet
Kulturdepartementet
Kjelder
[http://www.regjeringen.no/nb/om_regjeringen/tidligere/oversikt/ministerier_regjeringer/nyere_tid/regjeringer/gro-harlem-brundtlands-tredje-regjering-.html?id=438731 Gro Harlem Brundtland si tredje regjering hos Regjeringen.no, vitja 18. november 2009]
Møbelprodusenten Brunstad
Brunstad er ein norsk møbelprodusent som har hovudkontor og fabrikk i Sykkylven i Møre og Romsdal. Verksemda vart etablert i 1941 av Hjalmar Brunstad. Brunstad produserer sofaer og stolar. På 2000-talet har ein merka seg særleg ut med stolkolleksjonane "Delta" og "Sting". "Delta" vart kåra til "folkets favorittstol" i interiørmagasinet Bonytt i 2000, og har sidan vorte utvikla i fleire former. "Sting" fekk utmerkinga "Merke for godt design" av Norsk designråd i 2008. Når det gjeld sofaproduksjonen, har ein dei seinare åra gjort meir nytte av modulsystem, der kjøparane sjølve kan avgjere modulsamansetjinga.
Historikk
Verksemda har hatt ulike firmanamn: Hj. Brunstad Trevarefabrikk (1941), Hj. Brunstad Møbefabrikk (1950), Hj. Brunstad Fabrikker AS (1970) og Brunstad AS (1985).
Fyrste tida heldt produksjonen til i enkle lokale i Velledalen (i Sykkylven) der Hjalmar Brunstad hadde vakse opp. Fyrste lokalet var kjellaren på gardshuset, dinest kjellaren på bedehuset og kjellaren i ungdomshuset. I 1947 flytte ein til nye produksjonslokale i Straumgjerdet. På denne tida hadde ein gått overgangen frå å produsere enkle spisestovestolar og vere underleverandør av treverk til å sjølv produsere stoppa møblar. Etter kvart vart lokala i Straumgjerdet for tronge, og i 1968 kunne ein ta i bruk ein ny og moderne fabrikk på Vik (i Sykkylven) der produksjonen framleis finn stad. Brunstad har i tillegg hatt møbelproduksjon på Stranda.
County Laois
County Laois (irsk Contae Laoise, alternative stavemåtar Laoighis og Leix) er eit grevskap i Republikken Irland søraust på Irland i provinsen Leinster. Som einaste grevskap på øya grensar det ikkje mot noko grevskap med kystlinje. Hovudbyen er Portlaoise
Grevskapet vart oppretta av dronning Maria I av England i 1556 under namnet Queen's County. Det noverande namnet vart innført sjølvstendekrigen.
County Laois grensar til Offaly i nord, Tipperary i vest, Kilkenny og Carlow i sør og Kildare i aust.
Audio
Audio er eit ord med fleire tydingar:
Frygisk hue
Frygisk hue er ei mjuk, kjegleforma topphue med framoverhengande topp og øyrelappar, som i antikken vart bruka av grekarane i Litleasia og stundom finst i antikke kunstverk. Fridomshua under den franske revolusjonen var ei slags frygisk hue, og ho har i moderne tid vore bruka av sjøfolk frå Napoli.
Fridomshua, også kalla jakobinarhua (fransk: bonnet rouge, 'raud hue') vart under den store franske revolusjonen bruka mykje. Ho var laga av raudfarga ull, og ofte pynta med ein trefarga kokarde i raudt, kvitt og blått. Ifølgje tradisjonen kom hua på moten i Paris i 1792, då mytteridømde men no frisleppte galeislavar kom tilbake til byen. Hua vart eit fridomssymbol for dei mest radikale revolusjonsmennene, som bruka denne hua under politiske folkemøte og i dei politiske klubbane. Ved oppløpet i Paris 20. juni 1792 vart kong Ludvik 16. tvinga til å setje på seg ei slik fridomshue. Elles såg ein hua på stempel, segl og slikt noko. Men Robespierre, Danton og andre revolusjonsleiarar tok aldri hua på seg, og Robespierre fordømde bruken av ho. Etter 1794 vart det meir og meir slutt på å bruke hua.
Då raude topphuer faktisk vart forbydde av den nazistiske okkupasjonsmakta i Noreg under andre verdskrigen, var det truleg både fordi raud topphue er eit slags nasjonalt symbol i Noreg, men òg fordi ho er eit revolusjonært fridomssymbol sidan den store franske revolusjonen si tid.
Mark St. John
Mark St. John var ein amerikansk gitarist, mest kjend for å ha spelt i hard rockbandet Kiss.
Han vart fødd som Mark Leslie Nortoni Hollywood i California.
St. John tok over for Vinnie Vincent og spelte på albumet Animalize frå 1984. Han gjekk ikkje så bra saman med dei andre medlemane i bandet, og utvikla brått Reiters syndrom (ei form for artritt), som gjorde at hendene og armane svulma opp. Han spelte berre under tre konsertar med Kiss, og berre ein heil, under Animalize-turneen. Bruce Kulick hjelpte til, og tok over då St. John fekk sparken, offisielt 8. desember 1984.
Han spelte i ein kort periode i eit band (i lag med Phil Naro) som vart kalla «Mark St. John Project» og gav ut ein EP i 1999. Han gav i 2003 også ut ein CD med instrumentalmusikk som heitte Magic Bullet Theory.
Mark St. John døydde om morgonen 5. april, 2007 av hjerneblødning.
Kjelder
Engelsk wikipedia og allmusic.com
Marcelo Miguel
Marcelo Miguel er ein tidlegare brasiliansk fotballspelar.
Han spela for klubben Shimizu S-Pulse.
1964
1964 (romartal MCMLXIV) var eit år i 1960-åra.
Thick as a Brick
Om albumet
Thick as a Brick var det første verkeleg progressive rockestykket til Jethro Tull og kom ut fire år etter debutalbumet. Det episke albumet er kjend for dei mange musikalske temaa, taktendringane og temposkifta, alt dette vanleg i den progressive rocken som var på veg fram på denne tida. I tillegg vart det nytta instrument som cembalo, xylofon, pauke, fiolin, lutt, trompet, saksofon og ein strykeseksjon, alle uvanleg i blues-basert rock.
Frontmannen Ian Anderson var overraska over at så mange meinte at det førre albumet deira, Aqualung, var eit konseptalbum, noko han hardnakka hevda det ikkje var. I eit intervju på In the Studio with Redbeard svart Anderson: «Om kritikarane ønskte eit konseptalbum, så skulle me gje dei mora til alle konseptalbum og lage det så bombastisk og så 'over the top'.» Ian Anderson har sagt at Thick as a Brick vart skriven «fordi alle sa me var eit progressivt rockeband, så me valde å leve opp til ryktet og skrive eit progressivt album, men gjort som ein parodi på sjangeren.» Med Thick as a Brick skapte bandet eit album så med fullt overlegg integrert kring eit konsept: eit dikt av ein intelligent engelsk gut (Gerald) om det å vekse opp. Utanom dette var albumet ein parodi på alle pretensiøse «konseptalbum». «Thick as a brick» er på engelsk det som på norsk tilsvarar «tjukk i hovudet», altså dum. )
Anderson sa òg i intervju at «albumet var ein parodi på album av Yes og Emerson, Lake & Palmer, på liknande måte som filmen Hjelp vi flyr! var ein parodi på Airport.» Formelen vart ein suksess og albumet gjekk heilt til topps i USA.
3. april 2012 gav Ian Anderson ut oppfølgjaren "Thick As a Brick 2", eit framhald av historia om Gerald Bostock.
Konsertframføringar
Frå mars 1972 spelte bandet det meste av albumet (utanom delar av side to) på turné i nesten heilt år. Stykket varte stundom kring 90 minuttar, sidan dei instrumentale mellomspela vart forlenga og instrumentalane «God Rest Ye Merry Gentlemen»/«Bouree» vart spelt som ein del av stykket. Mot slutten av det som var side ein på LPen sette dei inn ein fem minuttar seksjon med «nyhende og vêr», noko som gav bandet (og publikum) ein pause frå den kontinuerlege musikken. På konsertar i Tyskland og Italia vart dette presentert på høvesvis tysk og italiensk. Framføringa av side to av LPen vart utvida med ein lang trommesolo. Resten av setlista bestod hovudsakleg av «Cross-Eyed Mary», «A New Day Yesterday», «Aqualung», «Wind-Up», «Martin's Guitar Solo», «Locomotive Breath» og «Wind-Up (Reprise)». Seinare konsertframføringar av «Thick as a Brick» var ein forkorta versjon av den første sida, som ein kan høyre det på konsertalbumet Bursting Out (1978).
Plateomslaget
Det originale LP-omslaget vart forma som ei engelsk lokalavis kalla The St. Cleve Chronicle and Linwell Advertiser, med artiklar, konkurransar, annonser med parodiar på lokale og amatørmessige journalistar. Avisa inneheld mange interne ordspel og skjulte spøkar, ei overraskande ærleg melding av sjølve albumet og ein prikk-til-prikk-teikning. Avisa var datert 7. januar 1972 og inneheld òg heile teksten til «Thick as a Brick» (trykt på side 7) som er presentert som eit dikt skriven av den åtte år gamle vedunderguten Gerald Bostock, som visstnok skal ha vorte diskvalifisert frå ein diktkonkurranse. Denne saka er hovudoppslaget på framsida av avisa. Artikkelen hevdar at Bostock opphavleg vann konkurransen med «Thick as a Brick», men at avgjersla til domarane vart kalla attende då det kom mange protestar og trugslar vedrørande det støytande innhaldet i diktet, i tillegg til påstandar om at guten var psykisk ustabil. Gjennom avisa finn ein mange artiklar med subtile referansar til teksten, til Gerald Bostock, til Jethro Tull, og til andre merkelege delar av sjølve avisa. Den satiriske avisa vart kraftig forkorta for CD-heftet, medan 25-årsjubileumsutgåva har eit hefte som er mykje nærare originalen, medan boks-versjonen er nesten identisk den originale avisa.
I popkulturen
I 1983 gav Chrisye ut ein kassett kalla Resesi med eit cover inspirert av albumet.
De lege ferenda
De lege ferenda er latin og tydar i ein juridisk kontekst om lag «kva retten burde vere». Omgrepet vert nytta til å avgrense rett frå gjeldande rett eller de lege lata til eit meir teoretisk rettstilhøve knytt til ei reform eller eit framlegg til ny lov.
Thick as a Brick
I popkulturen
Mot slutten av The Simpsons-episoden «Girls Just Want to Have Sums» syng Martin Prince «Thick as a Brick» fram til Lisa Simpson slår han med ei samanleggbar stol. Den faktiske songen vert spelt under rulleteksten.
De lege ferenda
Latein im Recht
Thick as a Brick
2012-oppfølgjaren: Thick As a Brick 2: Whatever Happened to Gerald Bostock?
I 2012 kom oppfølgjaren TAAB2: Whatever Happened To Gerald Bostock?, gjeven ut som eit soloalbum av Ian Anderson. Albumet omhandlar kva som skjedde med Gerald Bostock seinare i livet. Albumet skildra fem forskjellige scenario, der han vert ein grådig bankmann, ein heimlaus homoseksuell mann, ein soldat i krigen i Afghanistan, ein skinnheilag evangelist og ein vanleg mann som driv ein hjørnebutikk og er gift og barnlaus. Medan originalalbumet berre består av ein enkelt song, består Thick As a Brick 2 av 17 separate songar slått saman til 13 spor.
10. tebét
10. tebét (hebr. עשרה בטבת‎, ‘asará betebét) er ein mindre fastedag innan jødedommen. Avhengig av kor lang rosj hodesj for tebét er fell dagen sju eller åtte dagar etter hannuka.
Dagen er til minne om byrjinga av babylonarkongen Nebukadnesar si beleiring av Jerusalem, som tok til den tiande dagen i den tiande månaden (tebét) i det niande regjeringsåret hans (588 fvt.). Etter ei beleiring på to og eit halvt år tok babylonarane byen og øydela Tempelet i Jerusalem. Andre markeringar knytt til desse hendingane er tammúz-fasta, til minne om brotet på bymurane, og tisj‘á beáb, til minne om øydelegginga av tempelet.
Som andre mindre jødiske fastedagar tek 10. tebét-fasta til ved soloppgang til solnedgang, då jødar utan fysiske hindringar (som sjukdom, svangerskap eller amming) let vera å eta eller drikka. Ved morgon- og ettermiddagsbøna les ein Toráen, ei eiga ‘amidábøn og i mange tradisjonar avinu malkeinu-bøna.
I nyare tid er 10. tebét også blitt brukt til å minnast holocaust-offer utan ein kjend dødsdato. Ein vil då lesa kaddísj og tenna levande lys for dei.
Laksjmi
Tilbeding
Gudinna blir særleg tilbeden under dipavali, då ein tenner levande lys og i nokre samfunn spelar pengespel til ære for henne, og varamahalaksjmi vrata, då gifte kvinner ber om signinga hennar til familien sin. Av dagane i veka er fredagen vigd henne.
Ein finn Laksjmi i dei fleste vaisjnavatempel, men få av dei er vigde berre til henne. Det nye Asjtalaksjmitempelet i Chennai har likevel framstillingar av alle dei åtte formene av gudinna.
Statuar eller relieff av Laksjmi blei ofte plasserte ved inngangsportar for å bringa lukke til det som låg innanfor, anten det var eit slott eller ein landsby.
Mytologi
I følgje hinduisk mytologi kom Laksjmi til syne då devaene og asuraene rørte i mjølkehavet ved byrjinga av verda. Ho var strålande vakker og heldt sigerskransen vidjayanthi medan to kvite elefantar bada henne i mjølk og lotusblomar krinsa rundt føtene hennar. Med tilsynekomsten hennar kom òg livet og gleda til verda. Ho valde Visjnu som ektemake.
Tidlegare forteljingar seier at ho var dotter av vismannen Brighu og kona Khajati.
Gudinna har ei eldre syster, Ahalaksjmi, som står for alt det motsette av signingane hennar.
Framstillingar
Gudinna blir typisk framstilt som ung og vakker, men likevel moderleg, sitjande eller ståande gjerne på ein lotus, sjølv om ho òg kan ri på ei ugle. Ei eller to hender er strekte fram med handflata ut for å signa dei som tilber henne. Dersom framstillinga har fleire par armar, held to av dei ofte ein lotus kvar.
Laksjmi kan ha ein lukkebringande raud sari på seg, dekorert med gull, som sjølvsagt står for rikdom. Andre tydelege symbol på dette er ei gylden hud, at ho har mange smykke og annan pynt på seg, at elefantar spruter vatn over henne, eller at pengar strøymer frå ei av hendene hennar.
Laksjmi har åtte hovudformer som står for ulike former for rikdom:
Anna
Blant hinduar er Laksjmi og avleidde namn svært vanlege.
Waiting for the Worms
«Waiting for the Worms» er ein song av det britiske bandet Pink Floyd laga av Roger Waters for albumet The Wall i 1979.
Handling
På dette punktet i historia har Pink mista alt håp og har latt dårlege tankar eller «ormar (worms)» ta over tankane hans. I hallusinasjonane sine er han ein fascistisk diktator som spreiar hat og lover tilhengjarane sine at dei skal få sjå «Britannia rule again» og «sende våre farga vener heim igjen». I tillegg annonserer han at han ventar på å skru på dusjane og fyre opp omnane.
Komposisjon
I introduksjonen tel Waters opp på tysk: «Eins, zwei, drei, alle!». Songen er svært drastisk, men roleg i byrjinga. Etter ei stund byrjar ei dempa stemme å tale, og dette held fram medan musikken vert tyngre. Resten av songen skiftar mellom det rolegare og det tyngre partiet. Mot slutten vert talen meir og meir høglydt, medan musikken aukar i volum og talen til slutt druknar i all lyden.
Filmversjon
Songen startar med ein animert sekvens der nokre tenåringar spring over ei filledokkeutgåve av Pink. Han roper så gjennom ein megafon, medan tilhengjarane hans marsjerer gjennom gatene. Etter dette er det tilbake til ein animert sekvens med eit skrikande hovud og ein nazist som knuser ein hovudskalle. Ein hund et kjøtt frå ein krok, men vert sjølv ete av ein større hund. Til slutt ser ein ei rekkje marsjerande hammarar, der hovudet på hammarane er forma som megafonar. Heilt til slutt ser ein Pink som skrik «Stop».
Medverkande
med:
Personell per Fitch og Mahon.
Tiendbyte
Tiendbyte er ein årleg marknad som vert arrangert slutten av september i Mosjøen på Helgeland. Tiendbytet vart tradisjonelt halde ved Mikkelsmesse den 29. september. Frå gammalt var folk samla på denne tida for å betale tiend, skatt (mikkelskorn) og landskyld, og gradvis voks det samstundes fram ein marknad der folk bytta eller handla varer før vinteren. Deltakarane kom både frå kysten og innlandet, heilt inn frå Sverige.
Historie
Tiendbytet vert marknadsført som «Norges eldste martna», utan at den påstanden er dokumentert.
Det finst dokumentasjon på at Tiendbytet i Vefsn har vore arrangert i 1720-åra, men det har truleg røter lenger attende i tida. Frå først av var Tiendbytet arrangert på Halsøya. Då byen Mosjøen voks fram i andre halvdelen av 1800-talet, vart tiendbytet flytta dit. Utover 1800-talet vart det òg vanlegare med underhaldningsinnslag i samband med desse dagane. I 1875 vart det rapportert om mellom 2000 og 3000 besøkande på Tiendbytet. Byen Mosjøen hadde 786 innbyggarar ved utgangen av 1875.
I mellomkrigstida var det mykje lokal motstand mot arrangementet,mange meinte det hadde utspilt si rolle, og mest var blitt ein stad for festing og ulovleg brennevinssal. Under krigen vart det slutt på tiendbytet. Det vart likevel tatt opp att etter krigen, og dei siste åra har handelsstandforeininga i samarbeid med lokale kulturorganisasjonar arbeidd for å gje Tiendebytet eit løft som eit kombinert handels- og kulturarrangement.
Stop av Pink Floyd
Stop er ein song av det britiske bandet Pink Floyd laga av Roger Waters for albumet The Wall i 1979.
Handling
Som dei andre songane på albumet omhandlar «Stop» ein del av historia om hovudrolla Pink. Pink er lei av livet sitt som fascistisk diktator og hallusinasjonen sluttar. Han er òg lei av den mentale muren sin, og set seg sjølv opp for retten i hovudet sitt. Songen handlar om at han forstår at alt som førte til bygginga av muren var hans eiga skuld, som ein kan sjå ut frå tekstlinja «Have I been guilty all this time»
I filmutgåva av songen sit Pink i eit avlukke på eit toalett og syng songen a capella utan pianoet som er på albumversjonen.
Songen er berre 30 sekund lang og er den kortaste songen på noko Pink Floyd-album.
Medverkande
med:
Sevat Sataøen
Sevat Sataøen var ein framtredande norsk spelemann frå Ål i Hallingdal. Attmed Olav Sataslåtten var han den likaste i sin generasjon i dalen.
Stop av Pink Floyd
Medverkande
Personell per Fitch og Mahon.
Sevat Sataøen
Sevat vart fødd på Sataøyne i Satagrenda sunna sjølve Ål. Han fekk spel av Ola Dekko og Tor Grimsgard, Myreguten, og Ola A. Strand. Sevat kom då til å føre vidare strandaspelet, den berande tradisjonslina i nordre Ål.
I vaksen alder livnærde Sevat Sataøen seg som urmakar, og var og ein god skyttar. Spelet etter Sevat er alderdommeleg i preget, med mykje fingerbruk og krappe kast med bogen. Sataøen var svært form-medveten, og sytte for at læresveinane hans fekk slåttane slik han sjølv hadde lært dei. Han kunne og vera ein streng læremeistar. Mellom dei som fekk spel av Sevat kan ein nemne Kristian Øvrevollseie og Magne Myhren.
Det var i mange år eit slag mannjamning mellom Sevat Sataøen og Olav Sataslåtten, som var like gamle. Desse to var ulike i lynne og lag. Medan Sataøen var medveten om dei gamle formene, kunne Sataslåtten brøytte om slåttane på staden, og skapa nytt frå gong til gong. Dei synte kvar for seg to ulike ytterpunkt i hardingfelespelet. Sataøen var den første hallingspelemannen som vann landskappleiken, alt i 1914. Etter han var det ingen frå dalen som vann før Odd Bakkerud i 1955.
Sevat Sataøen fekk noko svekka høyrsle dei seinare åra, etter mange år på skytterbanen, men var framleis ei svært påliteleg kjelde. Hardingfeleverket har heile 63 slåttenedskrifter etter Sevat Sataøen, det største talet frå Hallingdal i det heile.
Hirden
Hirden var ein ideologisk, paramilitær særogranisasjon i det norske nazistpartiet Nasjonal Samling frå 1934 til 1945. Hirden fungerte som partiet sine politiske troppar, tilsvarande dei tyske Sturmabteilungen. Organisasjonen bestod opphavleg av den aktive kjernen i partiet, men medlemskap i Hirden vart obligatorisk for alle NS-medlemmar i løpet av krigen. Det var til saman kring 8000 medlemmar i Hirden.
Historie
Hirden vart danna i 1933 under namnet «spesialavdeling» og var ein frivillig organisasjon for medlemmar av Nasjonal Samling mellom 18 og 45 år. Hirdmannskapet vart offisielt definert som partiets «politiske og ideologiske soldatar», men fungerte hovudsakleg som vaktmannskap under politiske møte og talar, etter eit utal angrep frå og konfliktar med kommunistane og den dåverande arbeidarrørsla. Desse konfliktane var òg hovudgrunnlaget for å starta Hirden. Etter okkupasjonen fekk Hirden nye oppgåver og avdelingar. Hirdmedlemskap vart obligatorisk for unge, mannlege partimedlemmar frå 1941, og seinare for kvinner og eldre medlemmar òg, men ordninga vart ikkje heilt gjennomført. Alle medlemmar bar uniform på arrangement og i medlemsteneste.
Omgrepet hird vart teke i bruk i 1934. Omgrepet var henta frå mellomalderen, då hirda utgjorde dei kongelege styresmaktene. Hirdmenn utgjorde i mellomalderen kongens vaktstyrke, og Hirden hadde tilsvarande oppgåver overfor Vidkun Quisling, som var leiar i partiet og i Hirden.
Pointe du Raz
Pointe du Raz er eit nes som strekkjer seg ut i Atlanterhavet frå vestlege delar av Bretagne. Det er kalla opp etter Raz de Sein, det farlege havområdet mellom neset og øya Sein. Neset har dramatiske natur med brytande bølgjer og kraftig vind.
Hirden
Historie
Hirden vart oppløyst ved frigjeringa i mai 1945, og mange medlemmar vart dømde i landssvikoppgjeret.
Oppbygging og oppgåver
Hirden utgjorde NS sin aktivistiske kjerne og verka som ordensvern ved NS sine møte. Hirden skulle dessutan disiplinere og skolere medlemmane. Den andre leiaren for Hirden, den seinare høgesterettsadvokaten Johan Bernhard Hjort, var som skapt for denne oppgåva. Han hadde prøyssisk bakgrunn, sersjantutdanning frå forsvaret og stor naturleg autoritet. Hjort opna friskt eit møte for fleire tusen frammøtte på Gjørvik på Kristi himmelfartsdag i 1936 med følgjande helsing: «Landsmenn, landsforrædere, apekattar og annet folk». Hjort kom snart på kant med Quisling og meldte seg ut av partiet i 1937.
Hirden var organisert i ein militær korpsstruktur med fleire forskjellige formasjonar på same måte som NDSAP sine paramilitære Sturmabteilungen. Organisasjonen fekk ytterlegare militært preg under 2. verdskrig, då ein mellom anna oppretta ein såkalla hirdmarine og flykorps for Hirden. Hirden fekk politimynde i mars 1941 og vart innlemma i det norske militærvesenet 14. august 1943.
Rikshirden med meir
Rikshirden var den første formasjonen og den eigentlege Hirden, og dei fleste andre formasjonane gjekk ut frå denne. Omgrepet har elles etter krigen vorte nytta som eit fellesnamn på heile Hirden, Kvinnehirden og Ungdomsfylkingas hirdgrupper òg. Opphavleg omfatta Hirden berre hirdavdelingane som høyrde til Hirdstaben og Førargarden.
Enkelte hirdgrupper var ikkje direkte underlagt Rikshirden:
Organisasjon
Hirden var organisert militært med Rikshirden øvst. Hirden hadde elles ein desentralisert struktur med regionale og lokale avdelingar med eigne hirdførarar.
Regiment
Rikshirden var delt i sju regiment:
Landshirdsjefar
Nasjonal Samling sin førar, Vidkun Quisling, var øvste hird-sjef. Elles var følgjande landshirdsjefar:
Uniform
Hirduniforma var mørk gråblå, med sylinderforma skuggelue (kepi) og eventuelt ridestøvlar. Armbindet hadde solkross med sverd, som var hirdmerket. Quisling og andre i leiinga nytta ofte hirduniforma i staden for den grøne partiuniforma.
Albert Pintat
Albert Pintat Santolària er ein andorransk politikar og var statsminister i Andorra frå 30. mai 2005 til 3. juni 2009. Han er medlem av det liberale partiet Partit Liberal d'Andorra (Andorras liberale parti).
Pintat gjekk ut frå universitetet i Fribourg i Sveits i 1967 med ein grad i økonomi. Han var utanriksminister i Andorra frå 1997 til 2001 etter å ha vore ambassadør fleire stader, mellom anna i SN. Han vart statsminister etter at partiet hans fekk 41,2 % av røystene og 14 av 28 mandat i nasjonalforsamlinga ved valet 24. april 2005.
The Kink Kontroversy
The Kink Kontroversy er eit album av det engelske rockebandet The Kinks frå 1965. Albumet er ein musikalsk overgang og inneheld både element frå den tidlegaste perioden til The Kinks med blues-inspirerte songar som «Milk Cow Blues» og songar liknande hittane frå 1964-1965, som «Till the End of the Day», og tidlege indikasjonar på den framtidige retninga i låtskrivinga til Ray Davies med songar som «The World Keeps Going Round» og «I'm On an Island». Tittelen på albumet er ein spottande referanse til den dårlege rykte bandet hadde fått i løpet av det siste året med kranglar på scenen og konsertopprør i Europa, som førte til bandet ikkje lenger fekk halde konsertar i USA.
Norsk biografisk leksikon
Første utgåve (NBL1) kom ut med 19 band og 5 100 artiklar i åra 1921–1983. Aschehoug var utgjevar.
Kunnskapsforlaget overtok rettane til NBL1 frå Aschehoug i 1995, og sette i gang arbeidet med ei ny utgåve i 1998. Prosjektet har fått økonomisk støtte frå Institusjonen Fritt Ord og Kulturdepartementet, og den 2. utgåva – NBL2 – kom ut i 10 band og med om lag 5840 artiklar i åra 1999–2005. I 2006 vart det arbeidd med ei elektronisk utgåve av NBL2. Frå 2009 er dette ei gratis nett-teneste, som ein del av nettutgåva av Store norske leksikon.
Dag Otto Lauritzen
Dag Otto Lauritzen er ein norsk tidlegare konkuransesyklist. No er han programleiar og sykkelekspert-kommentator for TV2.
Bakgrunn
Dag Otto Lauritzen voks opp i Grimstad. I tillegg til å vere konkuransesyklist har han tidlegare vore politimann, fallskjermjeger, leiar og partnar i eigedomsmeklarbransjen. Dag Otto er gift med Ellen, og saman har dei to born: Line og Stian.
Sykkelkarriere
Under OL i Los Angeles i 1984 tok han bronsemedalje på fellesstarten. Han sykla i fleire år profesjonelt, og deltok blant anna åtte gongar i Tour de France. Krona på verket sette han ved å vinne ein fjelletappe den 14. juli 1987.
Som amatør tok han to NM-titlar og vann nordisk meisterskap i 1983 og 1984. Han var medlem av Glåmdal SK.
Vinter-OL 1976
Vinter-OL 1976 vart arrangert i Innsbruck i Austerrike. Leikane var fyrst vortne tildelt Denver i Colorado i USA, men uro kring kostnadsauke og miljøproblem fekk innbyggjarane til å røyste mot OL-planane. Dermed bad IOK vertsbyen for Vinter-OL 1964 om å trå til på nytt. Sovjetunionen vart beste nasjon med heile tretten gullmedaljar. Noreg tok tre gullmedaljar. Sten Stensen og Jan Egil Storholt vann kvar seg 5000 og 1500 meter på skøytebana, og Ivar Formo vann femmila i langrenn.
Norsk flaggberar under opningsseremonien var Pål Tyldum, som deltok i langrenn.
Bjerkøya i Asker
Bjerkøya er ei øy i Blakstadbukta i Asker kommune i Viken. Her ligg Bjerkøya naturminne på fem dekar med Oslofeltet sine fossilførande bergartar med verneverdig vegetasjon.
Shinichi Niimura
Shinichi Niimura er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubben Shimizu S-Pulse.
Michael Birkeland
Michael Birkeland  var norsk riksarkivar 1863–74, og frå 1875 til sin død.
Birkeland var fødd i Egersund. Han vart student i 1848 og cand. jur. i 1855. Etter 11 år som departements- og arkivmann vart han i 1863 byråsjef i kyrkjedepartementet og riksarkivar. Etter å ha vore ekspedisjonssekretær eit års tid gjekk han i 1875 attende til Riksarkivet, som då vart skilt ut som ein sjølvstendig institusjon. Han var ein av stiftarane av Historisk Forening, og var formann for Kjeldeskriftkommisjonen 1863-1889, og stod sjølv bak fleire kjeldeutgåver. Birkeland var ein betydeleg historikar, men hans Historiske Skrifter I-III kom ikkje ut før 1919-1925.
I 1860-åra var han i kretsen rundt Paul Botten-Hansen «Det lærde Holland» saman med m. a. Henrik Ibsen og Aasmund Olavson Vinje.
Erling Engan
Erling Engan var ein norsk gardbrukar og politikar frå Saltdal. Han var stortingsrepresentant frå Nordland og Bondepartiet/Senterpartiet frå 1954 til 1973.
Engan gjekk både trearbeidarskule og folkehøgskule i ungdomsåra, før han avslutta utdanninga med landbruksskule i 1936. Han tok i 1938 over farsgarden Engan, og arbeidde elles for Redningsselskapet som fylkessekretær i Nordland i tida 1939-47 og for forsikringsselskapet Brage frå 1947 til 1954.
Frå 1951 til 1979 var Engan formannskapsmedlem i Saltdal herad. Periodane 1951-54 og 1958-73 var han medlem av landsstyret i Senterpartiet. Hausten 1953 vart han vald til å representerte Nordland fylke på Stortinget, og seinare attvald fire gongar. På Tinget var Engan medlem i Administrasjonskomiteen dei fyrste fire sesjonane, sidan var han sekretær i Sjøfarts- og fiskerikomiteen frå 1958 til -65 og deretter hadde han i åtte sesjonar sete i Samferdslekomiteen, perioden 1969-73 var han nestformann i komiteen. I si siste periode på Stortinget var han også nestformann i Senterpartiet sitt gruppestyre.
Engan fekk Kongens fortjenstmedalje i gull i 1980.
Brønnøya i Asker
Brønnøya i Asker kommune i Viken er den nest største av øyane i Vestfjorden utan fastlandssamband. Ei lita kabelferje for personar kan nyttast om sumaren til å kome seg over sundet mellom øya og granneøya Nesøya; Nesøya har ordinært veg- og brusamband til fastlandet. I tillegg er det om sumaren rutebåtsamband til Sandvika. Om vinteren, då sundet frys til, vert kabelferja bytta ut med ei pongtongbru (flytebru) for fotgjengarar.
Øya har eit areal på 1,4 km². Av øyane i Asker og Bærum er berre Ostøya og Nesøya større. På øya er det 362 private parsellar, naturreservat og kommunale strandområde. Øya skal vere utan motorisert ferdsel.
Kultur
Attraksjonen på øya er ein gammal, restaurert og freda omn for kalkbrenning; ei viktig verksemd i både Asker og Bærum i tidlegare tider. Kalken vart nytta til å mure hus og konstruksjonar i teglstein med.
Busetnad
På Brønnøya er det 16 eigedommar med fast busetnad og 261 med hytter, og det bur opp mot 100 fastbuande familiar her. Dei seinare åra er det lagt offentleg vatn og avløp på øya og skipa til kommunal søppeltømming, slik at øya i dag framstår som eit bustadområde meir på line med granneøya Nesøya.
Bias Bernhoft
Tobias Brodtkorb Bernhoft, kjend som Bias Bernhoft var ein norsk songar og revyforfattar.
Karriere
Bernhoft var fødd på Mjølfjell. Han debuterte som revysongar i 1926, og avslutta karrieren med å skriva tekstar til Jens Book-Jenssen i 1974. Gjennom hundreåret var han ein av dei viktigaste bakmennene i norsk revy, og skreiv for og/eller samarbeida med Arild Feldborg, svigersonen Bjørn Sand, Leif Juster, Einar Rose, Lalla Carlsen, Elisabeth Granneman, Kari Diesen, Wenche Myhre, Dizzie Tunes og Dag Frøland. Mellom Bernhoft sine kjende revyviser kan nemnast «Karl Johan og jeg» og «Omatt og omatt». Bias Bernhoft døydde i Oslo.
TV-portrettet Teksten var av Bias Bernhoft vart sendt i NRK i 1965. I det private dreiv han frå 1928 ein tobakksforretning på Majorstuen i Oslo. Denne vert i dag (2008) driven av dotter hans, Unni Bernhoft Sand, som også har ei fortid på «dei skrå breiddene». Bias Bernhoft vart tildelt Leonardstatuetten i 1973.
Tiendpengeskatten
Tiendpengeskatten eller tiendpenningeskatten var ein ekstraskatt kong Kristian II kravde inn i 1521-22. Folk vart pålagde å betale tidelen av all fast og rørleg formue i skatt. I rekneskapsbøkene for Bergen kongsgard er listene over dei som betalte tiendpengeskatt tatt vare på. Desse skattelistene er den einaste kjelda som systematisk namngjev dei som budde langs kysten av Vestlandet og det nordafjelske Noreg mot slutten av mellomalderen.
Listene er mangelfulle i somme distrikt. Likevel er dei mykje brukte i lokalhistorisk litteratur, mange av dei eldste gardane er første gong nemnde i desse listene.
Skattelistene som historisk kjelde
Skattelistene kan lesast på mikrofilm i Riksarkivet i Oslo. Handskrifta frå 1500-talet er jamnt over umogleg å lese for amatørar. Listene er utgjevne i bokform, i avskrift ved H.J. Huitfeldt-Kaas. Også her kan dei vere vanskelege å tolke.
Listene er sette opp geografisk. Dei inneheld oppgåver over innbetalt skatt, rekna i vegen eller tald tørrfisk, lodd sølv, mark pengar eller i eit anna betalingsmiddel. Vidare står namnet på skatteytaren, oftast med førenamn og patronym. Dei fleste futane har òg ført opp kor skatteytaren budde. Til sist kan det vere ført opp nokre merknader.
Nokre futar har arbeidd etter lister sett opp på førehand. På desse listene følgjer skatteytarane etter kvarandre i ein viss orden, gjerne geogafisk. Tiendpengeskatten var ein personskatt, ikkje ein gardsskatt, men han eller ho som stod ansvarleg for hushaldet betalte for alle som høyrde til i husstanden. Dei som ikkje hadde noko å betale med, har fått påskrifta nihil habet eller pauperrimus.
Ein og same skatteytar kan vere oppført på fleire lister, anten fordi han har betalt skatten med ulike betalingsmiddel, eller fordi han har betalt skatten i fleire omgangar.
Prestane er ikkje med på skattelistene, dei betalte sine skattar til biskopen. I hovudsak har futane fare over heile landet og kravd inn skatt, og vi må gå ut frå at alle skatteytarar er listeførte. Det er likevel lokale døme på at futar må ha oversett eller late vere å rapportere inn nokre innbetalingar.
Tiendpengeskatten vart kravd inn i 1521. Frå 1522 har vi lister over innbetalt restanse. Skattelistene gjeld det vestafjelske Noreg frå Lindesnes og nordover til og med Finnmark, og innlandet nord for Dovre. For Det austafjelske Noreg er skattelistene gått tapt.
Opplysningar vi kan lese ut av kjeldene
Det er vanskeleg å rekne ut folketalet i ulike område ut frå desse listene, men busettingsmønsteret er tydeleg. Nord i landet budde det mest folk på kysten, færre inne i fjordane og lite eller ingen inne i landet.
Etter svartedauden sokk folketalet i Noreg, rundt år 1500 nådde talet på gardar lågmålet. Frå då av vart det etterkvart meir folk på gardane, og utover 1500-talet begynte folk igjen å rydje gardar som hadde lege aude. Det kan vere truleg at gardar som er nemnde i desse listene har vore busette frå høgmellomalderen og gjennom heile nedgangstida som følgde etter svartedauden.
Skulemål i Nord-Noreg
Skulemål i Nord-Noreg tek for seg bruken av nynorsk i skulekrinsar i Nord-Noreg. I Nordland tok dei fyrste krinsane på Helgeland målet allereie i år 1900, medan Troms fekk nokre einskilde nynorskkrinsar frå 1910 og nokre fleire i 1920, men så seint som i 1938 var det berre ei handfull nynorske skulekrinsar. Dette året endra det seg, og målet vann innpass i meir eller mindre 200 krinsar i kvar av fylka. Kring andre verdskrigen hadde nær helvta or elevane i Troms og mesta ein tredel i Nordland nynorsk som skulemål, medan målet ikkje fekk noko innpass i Finnmark. Attergangen kom like snøgt etter krigen og målet var ute or dei fleste kommunane kring 1965.
Nordnorske målføre reknast til vestnorsk og omfattar måla i Nordland, Troms og Finnmark, unnateke søre delen av Bindal som har trøndersk og målet hjå innfyttarane i Indre Troms (Bardu og Målselv) som har mål frå Nord-Østerdalen. Ein skil elles mellom helgelandsmål på Helgeland og nordlandsmål i nordlege Nordland, medan måla i Troms og Finnmark vert rekna til nordleg nordnorsk.
På 1960-talet vart kommunestrukturen i heile landet kraftig endra, i Nord-Noreg førte det med seg at mange mindre herad vart slegne saman til større einingar. I Nordland vart sidan Moskenes delt att i Flakstad og Moskenes i 1976 og Sømna skild ut frå Brønnøy i 1977, medan i Troms vart Salangen delt att i Lavangen og Salangen i 1977. I åra sidan er endringane i Nordland at Ankenes vart slegen saman med Narvik i 1974 og Skjerstad med Bodø i 2005, i Troms at Bjarkøy vart innlemma i Harstad i 2013, medan i Finnmark vart Sørøysund slegen saman med Hammerfest i 1992.
Nordland
I Nordland tok dei fyrste skulekrinsane nynorsk i 1900, då alle krinsane i Drevja, Grane, Hattfjelldal og Vefsn, herad på søre Helgeland, tok målet. Etter ei av dei beste byrjingane for målet i eit fylke, vart det meir eller mindre stillstand dei komande fire tiåra. Unnataka var tre krinsar i Leirfjord i 1908 og ein i Andenes i 1909, fire i Velfjord og ein i Meløy i 1912, tre i Nesna, alle tre i Valberg i 1919 og ein i Bjørnskinn i 1920. Såleis hadde berre 9% av krinsane med 6 % av elevane teke målet dette året. Seinare fekk Ankenes sin fyrste nynorskkrins i 1922, Nesna to til innan 1925, Gimsøy ein til i 1929 og Velfjord ein meir innan 1935. Såleis hadde framleis berre 9% av krinsane med 7 % av elevane nynorsk dette året.
Dette betra seg monaleg i åra 1938-40, då meir enn 150 krinsar i 26 herad innførte målet. Såleis hadde drygt tredelen (35 %) av krinsane og 30% av elevane i landsfolkeskulen, 28 % medrekna byane, nynorsk i 1945. Same året som ein ny krins i Nesna byta til nynorsk og i 1946 vart Korgen siste heradet der målet fekk innpass. Målet stod sterkast på Helgeland, monaleg sterkt i Vesterålen og Lofoten, medan det var svakare i Salten og Ofoten, og ikkje fekk innpass i byane i Nordland. I tolv herad var nynorsken einerådande, 29 var delt mellom måla, medan bokmålet var einerådande i 28 herad og byar.
Då krigen var over hadde attergangen så smått byrja og skaut fart det komande tiåret. Allereie i 1940 vart Dverberg fyrste heradet som kasta målet ut or dei to krinsane nynorsken hadde halde sidan 1919. Naboheradet Andenes fylgde saman med Øksnes i 1946, Gildeskål i 1947, Kjerringøy i 1948, Vevelstad i 1949 og Tjeldsund i 1950, i tillegg til einskilde krinsar i andre herad. Dette var berre byrjinga, i 1955 var såleis nynorskdelen minka til 13%, i 1965 heilt nede i 2,7 %. Berre i dei fire kommunane Grane, Hattfjelldal, Leirfjord og Vefsn på Helgeland held målet seg monaleg, i tillegg til ein einskild krins i Vestvågøy. I 1975 var målet berre att i Hattfjelldal, Vefsn og Vestvågøy, med til saman 0,5% av elevane i fylket. I Hattfjelldal vart 1992 siste året med nynorsk, medan det stod seg til 1983 i Vestvågøy og 2010 i Vefsn, såleis at frå 2011 var det ikkje nynorskelevar i heile fylket.
Sidan 1965 har det vore til saman 19 målrøystingar i Nordland: Grane (2), Hattfjelldal (7), Leirfjord (3), Vefsn (6) og Vestvågøy (1), og av dei har nynorsken vunne berre 4. Den seinaste målrøystingen var i Valberg i Vestvågøy i 1983 og gav monaleg fleirtal for bokmålet.
Troms
Troms vart nest føre Buskerud det fylket i landet der nynorsken fekk seinast innpass. Dei fyrste tre krinsane som fekk målet i 1908 låg i Bardu, og heller ikkje dei komande tre tiåra tok mange nye krinsar målet. Unnataka var i Sandtorg og Sørreisa i 1920, i sistnemnde alle krinsane i heradet, såleis at berre 4% av krinsane med 3% av elevane hadde nynorsk i Troms. Dei neste kom i Torsken i 1923, Hillesøy og Lenvik i 1930, men seinast i 1935 var det framleis berre 4% nynorskkrinsar og -elevar i fylket.
Likeeins som i nabofylket mot sør, vart stoda mykje betra i åra 1938-40, då meir enn 160 krinsar tok målet. Dette året hadde nær helvta (49%) av krinsane med 48% av elevane i landsfolkeskulen, 43% medrekna byane, teke nynorsk. Målet stod då sterkast i Midt-Troms og på Senja, noko svakare i dei sørlegaste kommunane, medan det ikkje fekk særleg innpass i dei nordlegaste kommunane og ikkje i det heile i byane. I sju kommunar var nynorsken einerådande, 15 var delt mellom måla, medan bokmålet var framleis einerådande i 13 kommunar.
Attergangen for nynorsken i Troms byrja i røynda føre krigen, i 1939 var målet ute or dei tre krinsane i Bardu med nynorsk sidan 1908. I Kvænangen og Andørja vart soga for målet mykje stuttare, berre få år etter innføringa i einskilde krinsar i 1939, vart det teke ut at i 1944 og 1945. Det fyrste kraftige atterslaget kom i 1947, då mellom anna dei sju krinsane i Målselv og meir enn helvta av krinsane i Ullsfjord vende attende til bokmålet. Allereie i 1950 var delen nynorskelevar minka til 33% og i 1965 var det berre tre krinsar i Tromsø med 0,5% av elevane att i heile fylket. I 1967 fall òg desse krinsane og det var ikkje lenger nynorskelevar i fylket.
Frå 1980-talet fekk målet ein renessanse i Troms, då vart det skipa til nynorskklasser i Balsfjord, Målselv og Tromsø, såleis at i 1995 var nynorskdelen i fylket igjen over 1%. I Tromsø var målet ute att i år 2000, i Balsfjord i 2010, medan det framleis er tilstades i Målselv. I 2012 er det att ein nynorskgruppe på Olsborg skole, som såleis er dei einaste i Nord-Noreg i det heile.
Sidan 1965 har det berre vore 2 målrøystingar i Troms, båe var i Tromsø i 1967 og gav monaleg fleirtal for bokmålet.
Jon Michelet
Jon Michelet var ein norsk forfattar. Han arbeidde også som sjømann, bryggearbeidar, journalist, forlagsredaktør og sjefredaktør i Klassekampen. Michelet var medlem av fylkestinget for Østfold fylke og Kringkastingsrådet, styremedlem i Norsk Styrmandsforening og Raud Valallianse.
Skulemål i Nord-Noreg
Finnmark
Nynorsken fekk aldri innpass i Finnmark. Det har rett nok vore einskilde elevar med nynorsk som skulemål i nokre skular, men aldri nok til ei eiga gruppe. Det er ikkje kjend å ha vore ei einaste målrøysting om nynorsk i dette fylket.
Jon Michelet
Bakgrunn
Michelet var utdanna overstyrmann og studerte i tillegg ved Journalisthøgskulen i Oslo.
Gert Nygårdshaug
Gert Nygårdshaug er ein norsk forfattar frå Tynset. Han er i dag busett på Ryen i Lier. Forfattarskapen hans spenn frå barnebøker til krim. Nygårdshaug er best kjend for kriminalromanane sine om Fredric Drum.
Skulemål i Nord-Noreg
Samanfatning
Nord-Noreg var den seinaste landsdelen i Noreg der målet fekk innpass, ein kan òg seie at nynorsken kom seint og gjekk tidleg ut att. Rett nok vart det verande i 110 år i Nordland, frå 1900 til 2010, i Vefsn på søre Helgeland, og i 56 år i Troms, frå 1910 til 1966 (ikkje same heradet). Rett nok med ein kortvarig atterkomst på 1990-talet. Men hovuddelen av herada som tok målet finn ein i åra frå 1939 til sluten av 1950-talet, ei periode på berre kring tjue år.
Vigslevatn
Vigslevatn er vatn som har vorte velsigna av ein prest eller biskop, eller i nokre tilfelle av ein diakon. Det vert brukt i Den katolske kyrkja, Den ortodokse kyrkja og dei austlege ortodokse kyrkjene, Den gammelkatolske kyrkje, deler av Den anglikanske kyrkja og nokon andre kyrkjesamfunn. Vigslevatnet vert brukt til dåp (og vert då ofte kalla dåpsvann), velsigningar, asperges og nokre andre kyrkjelege handlingar. I mange kyrkjer finn ein vigslevasskar ved inngangen, som ein kan dyppa fingrane før ein gjer krossteiknet.
Gert Nygårdshaug
Oppvekst og vaksenliv
Gert Nygårdshaug vart fødd på Tynset 22. mars 1946 på eit småbruk. Han tok artium ved Tynset gymnas i 1965 og flytta deretter til Oslo, der han byrja å studere ved Universitetet i Oslo. Han tok ei rekkje eksamenar, mellomfag idéhistorie, mellomfag historie og mellomfag filosofi før han avbraut studiane til magistergraden i sosiologi i 1972.
Jon Michelet
Bakgrunn
I 1970-åra var Michelet sentral i den norske ml-rørsla, og arbeidde frå 1972 til 1976 i AKP-forlaget Oktober, dei siste par åra som forlagssjef. Han stod i spissen for partiet si oppbygging av kjeda med Oktober-bokhandlar. Etter perioden som forlagssjef var han ei tid bryggesjauar i Oslo. I dette var det et element av sjølvproletarisering, sa han i eit NRK-program.
Vigslevatn
Vigslevatn vert rekna som eit symbol på dåpen.
Gert Nygårdshaug
Oppvekst og vaksenliv
Nygårdshaug var særs politisk aktiv på venstresida, og arbeidde frå 1972 til 1978 som klubbleiar i Uranienborg Fritidsklubb, Uteseksjonen i Oslo og som ungdomssekretær i Målselv. I 1978 byrja han som snikkar, og arbeidde med dette fram til 1984, då han vart forfattar på heiltid. Han arbeidde òg ein periode som sjømann (1967), skogsarbeidar (1968) og lærar i filosofi ved Nansenskolen på Lillehammer (1969-1970).
Jon Michelet
Bakgrunn
I tida 1997-2002 var han redaktør for avisa Klassekampen.
Vigslevatn
Den anglikanske kyrkja
I Den anglikanske kyrkja vert brukt vigslevatn av den høgkyrkjelege delen av kyrkja, spesielt av anglo-katolikkar.
Gert Nygårdshaug
Oppvekst og vaksenliv
Det politiske engasjementer hans har heldt fram gjennom åra, og han er kjend for dei kritiske kronikkane sine i Dagbladet i høve til mellom anna USA sin politikk i verdssamfunnet. Ved kommune- og fylkestingsvalet i 2006 stod han på 3. plass på vallista til Raud valallianse i Lier kommune.
Vigslevatn
Den anglikanske kyrkja
Det er vanleg, men ikkje universelt, med vigslevasskar i kyrkjer og katedralar. I tillegg vert det blant anna brukt til å velsigna gjenstandar, både kyrkjelege gjenstandar som religiøse statuar og krusifiks og andre gjenstandar som bilar og hus.
Jon Michelet
Forfattarskap
Michelet debuterte litterært i 1975 med kriminalromanen Den drukner ei som henges skal. Han har gjeve ut romanar, barnebøker, skodespel og sakprosa. Serien med bøker frå fotball-VM saman med Dag Solstad er vorte ein sportslitterær institusjon. Boka Orions Belte vart filma i 1985 med regi av Ola Solum. Fleire av Michelet sine kriminalromanar med Wilhelm Thygesen i hovudrolla er dramatisert for NRK fjernsyn.
Gert Nygårdshaug
Oppvekst og vaksenliv
Han budde meir eller mindre fast i Oslo frå 1965 til 1992, då han flytta til Lier, der han no bur saman med sonen sin Hans Jørgen (f. 1993).
Vigslevatn
Den katolske kyrkja
I Den katolske kyrkja vert vigslevatnet rekna som eit sakramentalie, og det vert svært ofte brukt.
Vigslevasskar er obligatorisk i alle kyrkjer. Seremonien asperges vert brukt på enkelte festdagar i staden for vanleg syndsvedkjenning; forsamlinga vert då stenka med vigslevatn. Det vert òg brukt ved velsigningar av gjenstandar og eksorsisme.
Gert Nygårdshaug
Forfattarskapen
Forfattarskapen til Gert Nygårdshaug er prega av mykje reising og grundige undersøkingar. På slutten av 1980-talet og byrjinga av 1990, budde han i lengre periodar i Brasil og Venezuela, der han mellom anna budde saman med indianarane i Amazonas. Studiar av urkulturar, arkeologi og historie er nokre av interessene hans, ved sidan av sportsfiske, matlaging og vin.
Jon Michelet
Politisk verksemd
I 2003 vart Michelet av Innsynsutvalet tilkjend erstatning for ulovleg overvaking. Etter nedgraderinga av Overvakingspolitiet sine arkiv vart det prova at han i i lengre tid på 1970-talet var utsett for massiv overvaking, irekna telefonavlytting og brevopning. I fylgje dokumenta skal Overvakingspolitiet ha rekna han som ein av toppleiarane i AKP (ml).
Vigslevatn
Den katolske kyrkja
Ein skil i Den katolske kyrkja mellom fire ulike typar vigslevatn:
Gert Nygårdshaug
Forfattarskapen
Boka hans Mengele Zoo frå 1989 vart i 2007 kåra til «folkets favoritt» i samband med litteraturfestivalen på Lillehammer.
Jon Michelet
Bisetting
I bisettinga den 11. april i Rygge kyrkje vart Michelet takka av dåverande kulturminister «på vegne av regjeringa». Blant dei som kom, var Audun Lysbakken, Carl I. Hagen, Bjørnar Moxnes, Edvard Hoem, Tove Nilsen, Unni Lindell, Dag Solstad, Nils Fredrik Dahl, Vigdis Hjorth, Kjartan Fløgstad, og William Nygaard. Det Norske Sjømannskor song, og Arve Tellefsen spelte.