cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Asbjørn Gildberg
Asbjørn Gildberg er ein norsk barnebokforfattar. Han voks opp i Kvam i Nord-Trøndelag og flytta i 1974 til Tromsø. Han vart utdanna sivilingeniør ved NTH (Trondheim) i 1973 og tok doktorgrad i fiskerikjemi ved Universitetet i Tromsø i 1982. Han debuterte med boka På ski i skogen i 1996. Denne boka er seinare omsett til svensk, finsk og lulesamisk.
Sissach
Sissach er ein kommune og i distriktet Sissach i kantonen Basel-Landschaft i Sveits. Kommunen, som er hovudstad i distriktet, har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 376 meter over havet.
Landsbyen Sissach var opphavleg ein gatelandsby langs elva Ergolz. På byrjinga av 1900-talet voks kommunen og fylte heile dalen og delar av dalsidene. Han voks langs vegen mellom Schafmatt og Unterer Hauenstein-passa i Jurafjella. Sissach omfattar òg busetnadane Itchon, Gruonach og Wilmatten.
Agnano
Agnano (italiensk Lago Di Agnano) var ein sirkelforma innsjø som ligg 7 km vest for Napoli i Italia. Han vart truleg først danna i mellomalderen, sidan han ikkje er nemnd av forfattarar frå antikken. Agnano vart tømd for vatn i 1870. Innsjøen låg i krateret til ein utdøydd vulkan med ein omkrins på 6 km. På sørsida ligg Stufe di San Germano med naturlege svovelbad og like ved ligg Grotta del Cane.
Landssamanslutninga av Vasskraftkommunar
Landssamanslutninga av Vasskraftkommunar (LVK) er ei samanslutning med føremål å arbeida for interessene til vasskraftskommunar. I fokus er kraftutbygging, kommuneøkonomi og energispørsmål. Samanslutninga vart stifta i 1978. Om lag 170 kommunar er med i LVK.
Kommunekraft AS er eit dotterselskap av LVK. Kommunekraft AS konsentrerer seg om omsetning av konsesjonskraft på vegner av kommunar.
Kommutativitet
Kommutativitet eller den kommutative lova er eit omgrep innan matematikk, særleg innan abstrakt algebra, som viser til at ein får same resultat sjølv om ein endrar rekkefølgja på operatorane. Ein binær operasjon * er kommutativ dersom a*b = b*a for alle a og b. For addisjon er rekneregelen a + b = b + a.
Moderne algebra har i stor grad drive med ikkje-kommutative system, til dømes der den kommutative lova ikkje gjeld for multiplikasjon. Slike system vert kalla anti-kommutative. I ei gruppe kalalr ein elementet c bestemt ved likninga a·b = c·b·a for kommutatoren til a og b.
Landssamanslutninga av nynorskkommunar
Landssamanslutninga av nynorskkommunar (LNK) er ei samanslutning av kommunar, fylkeskommunar og interkommunale tiltak. Føremålet er å fremja nynorsk språk og kultur i offentleg verksemd.
Skipingsmøte for LNK vart halde på Bryne 16.–18. juni 1993, med 86 kommunar som medlemmer.
Dagleg leiar er Vidar Høviskeland, Solfrid Borge er styreleiar (2021). LNK gjev ut nyheitsbrevet LNK-nytt kvar fredag, og driv nettstadane LNK.no, Magasinett.no, Pirion.no og Framtida.no.
Ulrike Maier
Ulrike Maier var ein austerriksk alpin skirennar som vart verdsmeister i super-g både i 1989 og 1991.
Maier, som var frå Rauris i forbundslandet Salzburg, fekk sin fyrste pallplass i verdscupen i alpine greiner då ho vart nummer i eit slalåmrenn i Courmayeur 30. november 1987. Etter ei rad med andre- og tredjeplassar i spesialøvingane storslalåm og super-g, vann ho sin fyrste store siger under VM i alpine greiner 1989 i Vail i USA. Med ein margin på tre fire hundredels sekund til sølv- og bronsevinnarane sikra ho seg VM-tittelen i super-g.
To år seinare forsvarte Maier VM-tittelen i super-g då VM i alpine greiner 1991 fann stad i Saalbach-Hinterglemm. I same meisterskapen fekk ho sølvmedaljen i storslalåm, gullmedaljen tok svenske Pernilla Wiberg. Maier vann i 19932/93-sesongen tre renn i verdscupen; eitt i storslalåm og to i super-g. Sesongen etter vann ho storslalåmtevlingane i Santa Caterina og Maribor.
Åtte dagar etter triumfen i Maribor omkom ho då ho fall i eit utforrenn i Garmisch-Partenkirchen. Gjennom sju sesongar 1988-94 stod ho på pallen etter 21 tevlingar (5-10-6).
Daerpies Dierie
Daerpies Dierie er eit sørsamisk kyrkjetidsskrift. Det kjem ut 4 gonger i året, og blir redigert frå Mo i Rana. Redaktør og ansvarleg utgjevar er sørsamepresten Einar Bondevik. Tidsskriftet har artiklar på svensk, norsk og sørsamisk.
Bladet blir støtta økonomisk av Härnösands stift og Nidaros bispedømmeråd.
Tidsskriftet har i alle fall komme ut sidan 1997.
Tomoaki Komorida
Tomoaki Komorida er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Avispa Fukuoka, Oita Trinita, Montedio Yamagata, Vissel Kobe, Roasso Kumamoto og Giravanz Kitakyushu.
When the Light Is Mine: The Best of the I.R.S. Years 1982-1987
When the Light Is Mine: The Best of the I.R.S. Years 1982-1987 er ein DVD som inneheld musikkvideoar og andre inspelingar av låtar frå det amerikanske rockebandet R.E.M. medan dei hadde kontrakt med plateselskapet I.R.S. Records.
Namnet «When the Light is Mine» er henta frå ei linje i teksten til «Feeling Gravity’s Pull» frå musikkalbumet Fables of the Reconstruction som R.E.M. gav ut i 1985. DVD-en inneheld også ein del sjeldsynt materiale frå ymse framsyningar, som til dømes på ulike fjernsynsprogram.
Bonusmateriale
I. «The Cutting Edge», oktober 1983 II. «The Cutting Edge», juni 1984 III. Pageantry
Tiberøya
Tiberøya (italiensk Isola Tiberina, latin: Insula Tiberina) i Roma i Italia er den einaste øya i elva Tiber. I den sørlege svingen av Tiber er det ei båtforma øy som er om lag 270 meter lang og 67 meter brei på det breiaste. Øya har alltid vore assosiert med medisin. I antikken låg tempelet for Asklepios, den greske guden for medisin og læking, og framleis ligg det eit sjukehus her.
Tino
Tino er ei øy i Liguriahavet i Italia i vestenden av bukta La Spezia. Ho er ein del av ei øygruppe av tre øyar sør for fastlandet ved Portovenere. Den største av dei tre øyane er Palmaria som ligg i nord, medan den litle Tinetto ligg i sør.
Tiberøya
Sidan øya har vore forbunde til resten av Roma via to bruer sidan antikken har ho stundom berre vorte kalla Insula Inter-Duos-Pontes («øya mellom to bruer»). Ponte Fabricio, den einaste originale brua i Roma, går til øya frå nordaust til Campus Martius i bydelen Sant'Angelo. Brua Ponte Cestio, der berre enkelte delar av den opphavlege brua er att, går frå øya til Trastevere på sørsida.
Tino
I 1997 vart øygruppa i lag med Portovenere og Cinque Terre ein del av UNESCO si verdsarvliste.
Tiberøya
Opphav
I følgje ei segn skal liket den mykje hata tyrannen Tarquinius Superbus (510 f.Kr.) ha vorte kasta i Tiber av sinte romarar. Han vart liggande på botn, der skit og slam samla seg opp rundt han og skapte øya. Ei anna utgåve av segna er at folket samla i saman alt kornet til tyrannen og kasta det i Tiber, der det til slutt danna øya.
Tino
Historie
Vernehelgenen for La Spezia-bukta, St. Venerius (italiensk San Venerio), skal ha budd på øya som ein eremitt og seinare som abbed fram til han døydde i 630. Minnedagen hans vert feira her kvart år den 13. september. Ein meiner at det vart bygd ein heilagdom der Venerio døydde med leivningane hans og dette vart utbygd til eit kloster på 1000-talet. Ein kan framleis sjå ruinane av klosteret på nordkysten av øya.
Tiberøya
Opphav
På grunn det dystre opphavet rekna romarane øya som ein stad for dårlege varsel. Fram til tempelet vart bygd gjekk ingen i land på øya og berre dei verste kriminelle og folk med smittsame sjukdomar vart forvist til øya resten av livet sitt.
Tino
Historie
I dag er øya ein del av ei militærsone. Det står eit fyr på øya.
Tiberøya
Asklepiostempelet
Ei segn fortel at i 293 f.Kr. var det ein stor pest i Roma. Etter å ha rådspørja Sibyllen vart det romerske senatet bede om å byggje ei tempel til Asklepios, den greske lækjarguden og sende ein delegasjon til Epidauros for å få ein statue til heilagdomen. Romarane fekk tak i ein slange i tempelet, som krølla seg rundt masta på skipet og dette vart sett på som eit godt teikn. Då dei kom tilbake for slangen av båten og sumde i land på øya. Dette vart sett på som guden sitt eige val på kor tempelet skulle stå. Tempelet vart bygd her og pesten enda.
Historie
Øya vart så knytt opp til tempelet og segna at romarane etter kvart nytta travertinstein til å forme øya som eit skip, og ein obelisk vart reist på midten for å symbolisere masta til skipet. Det vart bygd murar rundt øya og til slutt likna ho på eit romersk skip.
Etter kristendomen kom til Roma vart obelisken erstatta av ei søyle med ein kross på toppen. Etter søyla vart øydelagd i 1867 fekk pave Pius IX bygd ein ædikula, kalla «Spiret», på staden. Dette monumentet, utforma av Ignazio Giacometti, er dekorert med statuar av dei fire helgenane som er forbunde med øya: St. Bartolomeus, St. Paulinus av Nola, St. Francis og St. Johannes. Delar av obelisken er i dag i eit museum i Napoli.
I 998 fekk keisar Otto III av Det tysk-romerske riket bygd ein ny basilika kalla San Bartolomeo all'Isola over ruinane av Asklepiostempelet. Denne vart tileigna venen hans, martyren Adalbert av Praha og namnet til Bartolomeus vart lagt til seinare.
Viktor Tsoj
Få band i russisk historie har vore så populære eller hatt så stor innverknad som det Viktor Tsoj og Kino hadde. Tsoj var meir eller mindre Kino, det var han som grunnla bandet, skreiv alle songane og var songaren, og bandet vart nedlagd då Tsoj omkom.
Tidlege år
Viktor Tsoj vart fødd i Leningrad i 1962, og byrja å skrive songar då han var 17 år gamal. Dei første songane hans skildra livet i gatene i Leningrad, kjærleik og det å vere med vener. Mange av heltane i songane hans var unge menn med avgrensa mogelegheiter, og som prøvde å overleve i ei hard verd. På denne tida var rock ei undergrunnsrørsle som ein stort sett berre fann i Leningrad, medan popstjerner frå Moskva var på hitlistene og fekk dekning i media. Den sovjetiske regjeringa gav tilskot til artistar dei likte, gav dei hus, platestudio og alt anna dei trengde for å få suksess. Rock var derimot ikkje populært i regjeringa, og rockeband fekk stort sett inga hjelp, ingen skreiv om dei i media, og når dei først gjorde det skreiv dei at dei var stoffmisbrukarar og bøller.
Då Tsoj var 18 år gamal vart han kasta ut av Serov Kunstneriske Akademi på grunn av «dårlege karakterar». Det hjelpte derimot ikkje mykje på at han òg var rockemusikar. På denne tida byrja Tsoj å framføre sine eigne songar på festar, og på ein av desse festane vart han oppdaga av Boris Grebensjtsjikov, som var medlem av musikkgruppa Akvarium. Grebensjtsjikov tok Tsoj under vengene sine og hjelpte han med å starte sitt eige band. Dette var starten på Tsoj si musikalske karriere.
Starten av Kino
Leningrad Rok-Klub var ein av få offentlege plassar rockeband fekk lov å spele, og det var here Viktor Tsoj gjorde sin konsertdebut. Han spelte som ein soloartist med hjelp frå to medlemmar av Akvarium. Tsoj sine nyskapande tekstar og musikk imponerte publikum. Før han vart stor sa Tsoj at problemet med musikken var at ingen turte å ta sjansar. Han ønska å eksperimentere med tekstar og musikk for å lage noko nytt som ingen hadde høyrt før. Tsoj lukkast med målet sitt. Kort tid etter denne konserten rekrutterte han andre musikarar, og dei danna Kino. Dei spelte inn ein demokassett i leilegheita til Tsoj, og kassetten vart raskt distribuert rundt om i Leningrad, og etter kvart over heile landet av rocketilhengjarar. Kino byrja då å få ein del tilhengjarar.
I 1982 kom første albumet, 45, der Tsoj tok opp politiske tema og med hjelp av metaforar kritiserte han regjeringa i songen «Elektritsjka». Songen vart etter kvart bannlyst av den sovjetiske regjeringa. Same året spela dei på Leningrad Rok-Klub igjen, og vann førsteplassen i konkurransen med Tsoj sin antikrigssong «Я объявляю свой дом ... (Безъядерная зона)» («Ja objavljaju svoj dom...(beziadernaja zona)» eller «Eg erklærer heimen min...(for ei atomfri sone)». Populariteten til denne songen auka på grunn av krigen mellom Sovjetunionen og Afghanistan, som kravde livet til tusenvis av unge sovjetiske borgarar.
Perestrojka og glasnost
Kino fekk lite merksemd av dei store massane på grunn av regjeringa, men dette endra seg når Mikhail Gorbatsjov kom til makta i 1985. Dei sosiale og økonomiske reformene hans, Glasnost og Perestrojka opna opp for diskusjon av dei sosiale og økonomiske problema til Sovjetunionen i media. Folk byrja å forstå at det kommunistiske eksperimentet ikkje fungerte og at ting måtte endrast. Glasnost gjorde det lettare for media å skrive om rockeband eller vise dei på fjernsyn. I 1986 brukte Tsoj den nye opne atmosfæren og nasjonalkjensla i songen «Khotsju Peremen» (Eg vil ha endringar). Songen retta seg mot den unge generasjonen, og bad dei krevje endringar i det noverande systemet. Dermed fekk heile nasjonen augene opp for Kino. I eit intervju som vart vist på fjernsyn kort tid etter han døydde seier derimot Tsoj at songane hans ofte var mistolka, og at han prøvde å unngå politiske hensiktar i tekstane sine. Han påpeikte særleg at songen «Khotsju Peremen», som vart mykje brukt av perestroikarørsler, ikkje hadde noko å gjere med det.
Kinomania
1987 var gjennombrotsåret for Kino. Dei gav ut sitt sjuande album, Gruppa Krovi (Blodtype) og utløyste med det noko som vart kalla «Kinomania». Det meir opne politiske klimaet under Glasnost gjorde at Tsoj kunne lage sitt mest politiske album til no, i tillegg til å spele inn musikk i lydkvalitet ingen andre rockeband tidlegare hadde mogelegheit til i Sovjetunionen. Det meste av albumet var retta mot ungdommen i landet, og han bad dei ta kontroll og gjere endringar i landet. Nokre av songane diskuterte sosiale problem som lamma nasjonen. Muskken og tekstane på albumet gjorde Tsoj til ein helt blant den russiske ungdomen, og Kino vart det mest populære rockebandet Sovjetunionen hadde sett til då.
Død
Like etter konserten reiste Tsoj til Riga i Latvia for å spele inn vokal til Kino sitt neste album. Han skulle køyre heim til Leningrad slik at bandet kunne spele inn resten av musikken, men om morgonen 15. august 1990 omkom Viktor Tsoj då bilen hans køyrde inn i ein buss utanfor Riga. Bilen vart så øydelagd at ikkje ein gong dekka til bilen vart funne, men utruleg nok var teipen med vokalen like heil, og resten av bandet spelte inn resten av musikken og gav ut albumet. Albumet fekk aldri noko namn, men vert ofte kalla Tsjornyj Albom (Det svarte albumet) på grunn av det svarte omslaget, og vart det mestseljande albumet til bandet. Etter Tsoj omkom vart det stadfesta at så mange som 65 personar i Sovjetunionen tok sitt eige liv, fordi dei meinte livet vart meiningslaust utan helten sin. 17. august skreiv Komsomolskaja Pravda, ei av dei største avisene i Sovjetunionen, dette om Tsoj:
Kino hadde enorm innverknad på sovjetisk musikk og samfunn. Dei introduserte eit lydbilete og tekstar som ingen andre sovjetiske band tidlegare hadde mogelegheit til eller kunne produsere. Kino opna dører for moderne russiske rockeband, og ein kan framleis sjå namnet på graffitiveggar over heile landet, og ein heil mur på den berømte gata Arbat i Moskva er tileigna Viktor Tsoj, og framleis er Kino eit svært populært band i Russland, sjølv om det vart oppløyst i 1990.
Kentaro Yano
Kentaro Yano er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubben Avispa Fukuoka.
Vivi
Vivi er eit kvinnenamn danna som ei kortform av Vivian. Dette er ei avleiing av latinske Viviana, som kjem frå vivus, 'levande'. Vivi og Vivian har namnedag den 28. april.
Palle Fleischer
Palle Rømer Fleischer var ein norsk offiser og eidsvollsmann.
Fleischer var fødd i Moss. I 1800 vart han fenrik ved det Norske jegerkorps, året etter sekondløytnant. Frå 1808 var han kaptein ved Norske livregiment, i 1813 kaptein og kompanisjef ved Norske jegerkorps. I 1814 vart han major i hæren og adjutant hos kronprins Karl Johan. 1815-17 overadjutant i generalstaben og underkommandant på Akershus festning. 1817 vart han oberstløytnant og sjef for gevorbne musketerkorps i 1. akershusiske brigade, oberst året etter. Generaladjutant frå 1823, generalmajor 1825 og generalløytnant i 1835. Perioden 1825-44 var han fyrsteadjutant hos kongen.
Fleischer var utsending for det Norske jegerkorps på riksforsamlinga på Eidsvoll i 1814. Han høyrde til unionspartiet, men skal ha vore varsam med uttalane sine.
I 1836 var han medlem av kommisjonen om Noregs forsvarsverk («befæstningsvesen»). Statsråd og sjef for armedepartementet 25. oktober 1837, fekk avskjed 16. november 1848 etter fleire avskjedssøknader.
Fleischer døydde i Kristiania 1851.
Kari Hotakainen
Kari Hotakainen er ein finsk forfattar. Han er fødd i Björneborg, men blei utdanna ved Helsingfors universitet og har sidan 1986 budd fast i byen.
Kari Hotakainen har arbeidd som journalist og reklamemann og debuterte som lyrikar i 1982. I 1996 tok han til å skriva på heiltid. Hotakainen har skrive fleire diktsamlingar og romanar, men også barnebøker og radio- og fjernsynsdramatikk. I tillegg er nokre av bøkene hans vorte filmatiserte.
Flesberg stavkyrkje
Flesberg stavkyrkje er ei stavkyrkje som ligg i Flesberg kommune i Numedal. Den eldste delen av kyrkja er rekna å vera frå siste del av 1100-talet eller fyrste del av 1200-talet. Opphavleg var dette ei kyrkje med rektangulært kyrkjeskip og fire frittståande indre stavar som bar eit forhøgd midtparti, omgjeve av ei omgang. I aust hadde kyrkja eit smalare kor og ein apsis, og kring det heile gjekk ei svalgang. I skriftlege kjelder finn ein dei første referansane til kyrkja i 1359.
Etter ei utviding og ombygging i 1735 vart kyrkja ei krosskyrkje. Skipet var forlenga og to tverrskip vart tilbygde i lafteverk. Av den opphavlege stavkyrkja finst berre tre av ytterveggane i skipet, ettersom både koret, austveggen og den indre stolpereisinga vart rivne då kyrkja vart utvida.
I samanlikning med dei andre stavkyrkjene i dalen er kyrkja naturleg nok sparsamt dekorert innvendig, av di så mange av dei opphavlege delane frå mellomalderen er borte. Vestportalen er av ein velkjend type med to vangeplankar med utskorne drakar og ranker, og med halvsøyler inn mot opninga. Men dei vart skamhogde då kyrkja vart utvida.
Benkane hadde opphavleg dører, men desse vart fjerna omkring 1870. På enden av kvar benk er gardsnamn påført (ca 1802), dei gardane som hadde gitt mest til kyrkja fekk benkar lengst framme. Kyrkjeklokkene fra 1500-talet, den eine støypt om i 1776 etter skade. Kyrkja har to orgel.
Kyrkjegarden er inngjerda med store reiste steinheller. Desse er synleg på måleri frå 1701 (dette er kanskje det eldste eksisterande måleri av ei stavkyrkje). Fleire av steinane har jernringar for tjoring av hestar, kvar bonde han sin faste plass slik innskrift i hellene/ringane viser (den eldste innskrifta frå 1661). Dei frittståande steinhellene utanfor kykrjegarden hadde same funksjon (kalla tjoringssteinar), denne såkalla hestegarden var det gapestokk og rettarstad. Steinhellene vart frakta på vinterføre frå garden Haukeli vest for Lågen.
Prestegarden med hovudbygning frå 1823 ligg like ved.
1143 Odysseus
1143 Odysseus er ein gresk jupitertrojan og ligg i L4-lagrangepunktet til Jupiter. Han blei oppdaga den 28. januar 1930 av Karl Wilhelm Reinmuth ifrå Landessternwarte Heidelberg-Königstuhl i Heidelberg.
Erik Dalheim
Dalheim var frå 1972 til -83 medlem i bystyret i Drammen, i perioden 1976-79 som ordførar. Frå 1980 til -84 var han formann i Drammen faglege samorganisasjon. Hausten 1981 vart han vald til stortingsrepresentant frå Buskerud. Gjennom fire attval vart han sitjande på Stortinget til 2001. Fram til 1993 var han medlem av Energi- og industrikomitéen, og deretter var han 1993-2001 medlem av Finanskomitéen.
Etter han var ute av Stortinget arbeidde Dalheim som rådgjevar.
Masashi Uramoto
Masashi Uramoto er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubben Avispa Fukuoka.
Assosiativitet
Assosiativitet eller den assosiative lova er eit omgrep i matematikk som seier at addisjon og multiplikasjon er assosiative operasjonar.
For addisjon seier den assosiative lova at når tre tal, a, b og c vert adderte, så får ein same resultat anten ein adderer summen av dei to første tala til det tredje, eller det første til summen av dei to siste:
For multiplikasjon gjeld den assosiative lova på same måte:
Assosiativitet kan definerast på tilsvarande måte for fleire andre operasjonar, òg der ein ikkje har å gjere med tal, men til dømes vektorar, polynom og funksjonar.
Mimi Fariña
Mimi Fariña var ein amerikansk songar. Ho var syster av Joan Baez og gift med Richard Fariña.
Bårjås
Bårjås er eit lulesamisk populærvitskapleg tidsskrift som blir gjeve ut av det lulesamiske museet og kultursenteret Árran på Drag i Tysfjord. Tidsskriftet har komme ut sidan 1999 og kjem ut med eitt nummer i året. Artiklane står på lulesamisk og norsk, eller på norsk med lulesamisk samandrag.
Mønster i naturen
Mønster i naturen er regelmessige gjentakingar av former som ein finn hjå levande vesen og andre former i naturen. Desse mønstera finst i ulike samanhengar og kan av og til skildrast matematisk. Mønstera kan omfatta symmetri, fraktalar (tre), spiralar, striper, brot, tessellering, meanderar, bølgjer og skum.
Matematikk, fysikk og kjemi kan forklara mønster i naturen på ulike nivå. Mønster hjå levande ting kan også forklarast gjennom dei biologiske prosessesane naturleg utval og seksuelt utval. Studiar av mønsterdanning kan bruka matematisk modellering og datasimulering for å forstå ei mengd ulike mønster.
Hertugdømet Warszawa
Hertugdømet Warszawa (polsk Księstwo Warszawskie; fransk Duché de Varsovie; tysk Herzogtum Warschau; russisk Варшавское герцогство) var ein polsk stat som vart oppretta av Napoleon Bonaparte i 1807 frå dei polske landområda som vart avstått av Kongedømet Preussen etter Tilsit-traktatane. Hertugdømet vart halde i personalunion av ein av Napoleon sine allierte, kong Fredrik Augustus I av Sachsen. Etter Napoleon ikkje klarte å invadere Russland, vart hertugdømet okkupert av Preussen og Det russiske keisardømet fram til 1815, då det vart formelt delt mellom dei to landa ved Wienerkongressen.
Hertugdømet vert stundom kalla Storhertugdømet Warszawa.
Geografi
Hertugdømet bestod i hovudsak av områda Napoleon hadde erobra frå Kongedømet Preussen under Den fjerde kolaisjonskrigen og det storpolske opprøret i 1806.
Byen Gdańsk (Danzig) fekk ein spesiell status, og vart gjort til ein fristad under delt polsk og fransk kontroll.
Etter ein krig mot Austerrike i 1809 vart òg delar av austerriksk Galicia erobra og innlemma i hertugdømet.
Politikk
Hertugdømet Warszawa var formelt leia av Fredrik Augustus I av Sachsen, noko som gjorde at Hertugdømet og kongedømet Sachsen var i personalunion. Konstitusjonen gav òg mykje makt til Sejmane.
I praksis var Hertugdømet Warszawa ein fransk marionett. Den franske ambassadøren hadde alltid siste ordet i viktige saker, og hæren til hertugdømet stod under kontroll av den lojale bonapartisten Józef Poniatowski.
Oppløysninga av Hertugdømet
Etter Napoleon sitt nederlag vart Hertugdømet oppløyst av Wienerkongressen og delt i tre. Det såkalla Storhertugdømmet Poznań vart overteke av Preussen, Kongress-Polen vart underlagt den russiske tsaren og Kraków vart gjort til ein fristad under Austerrike.
Skogfond
Skogfond, fram til 2005 kalla skogavgift, er ei tvungen fondsavsetjing som skal gi skogeigaren eit betre grunnlag for å finansiere tiltak med sikte på ei berekraftig forvaltning av skogressursane.
I Noreg skal kvar skogeigedom med produktiv areal over 1o dekar setje av mellom 4% og 40 % av verdien av omsetjinga ved sal av skogsvirke på ein skogfondskonto. Skogfondskontoen vert administrert av skogbruksstyresmaktene. Skogfondsmidla kan skogeigaren bruke til skogkultur, skogbruksplanlegging, skogproduksjon, skogsvegar og tiltak som tek sikte på å sikre viktige miljøverdiar i skogen.
Andrea Fischbacher
Andrea Fischbacher er ein austerriksk tidlegare alpin skirennar frå Schwarzach im Pongau i forbundslandet Salzburg. Ho vart olympisk meister i super-g i 2010.
Fischbacher fekk sine to fyrste pallplasseringar i verdscupen i alpine greiner i desember 2005, begge i super-g-øvinga. Ho vann sin fyrste verdscupsiger i Sestriere 10. februar 2008, også det i super-g. Året etter vann ho bronsemedaljen i same øvinga under VM i alpine greiner 2009 i franske Val-d'Isère. Seinare i 2009 oppnådde ho sin fyrste verdscuptriumf i eit utforrenn, i Bansko i Bulgaria.
Dei diapontiske øyane
Dei diapontiske øyane (gresk Διαπόντια Νησιά, Diapóndia Nisiá) er ei øygruppe i Det joniske havet, nordvest for øya Kérkyra i Hellas. Dei busette øyane i gruppa er Erikoússa, Mathráki og Othoní.
Oter
Oter eller europeisk oter (Lutra lutra) er eit dyr som lever delvis i vatn, delvis på land. Det er eit rovdyr i mårfamilien. Globalt finst fleire oterartar langs kystane av den nordlege halvkula. Verdifull pels og skotpremiar sette oterbestanden i fare og i 1982 vart oteren totalfreda. I dag ser den norske oterbestanden ut til å vere i framgang, særleg frå Møre og nordover.
Dei diapontiske øyane
Administrativt høyrer dei til kommunen Sentral-Kérkyra og dei diapontiske øyane i periferieininga Kérkyra i periferien Dei joniske øyane.
Oter
Oteren sin diett består i hovudsak av fisk, men òg krepsdyr, amfibiar, fuglar, smågnagarar og haredyr vert etne. Oteren er glad i oppdrettslaks og kjem ofte i konflikt med fiskeoppdrettarar.
Raudlistevurdering
Ei nedgradering av oter til livskraftig kan føra til eit auka jakttrykk på arten. Dette har beviseleg ført til ein kraftig bestandsnedgang i det førre århundre. Intensivering av fiskeoppdrett vil truleg føra til ein auke i legal og illegal avlivning og tilfeldig drukning av otere. Påkøyringar kan påverka små bestandar negativt. Nye og gamle miljøgifter vil òg kunna påverka bestanden, særleg populasjonen i innlandet. For å følgja utviklinga av bestanden er det nødvendig å fortsetja overvakinga som NINA utfører. Analysering av døde oterar for miljøgifter vil truleg kunna gi svar på korleis desse påverkar oterbestanden.
Konklusjon: Oteren blir vurdert av Artsdatabanken som livskraftig LC frå 2021.
Andrea Fischbacher
Høgdepunktet for Fischbacher kom under dei olympiske leikane 2010 i Vancouver. I dei alpine løypene i Whistler Mountain rann ho ned til ein suveren gullmedalje i super-g, nesten eit halvt sekund framom Tina Maze frå Slovenia. Etter OL-sesongen 2010 makta Fischbacher ikkje lenger å kome på pallen i verdscupen, før ho sensasjonelt steig heilt til topps etter utforrennet i Crans-Montana 2. mars 2014.
Perioden 2005-14 oppnådde Fischbacher 10 pallplasseringar (3-5-2) i verdscupen, seks av dei super-g, tre i utfor og ei i storslalåm. Ho vart aldri austerriksk meister, medaljesamlinga frå 2005-11 bestod av fire sølv og to bronsar.
Fischbacher la opp i 2015.
Adlikon bei Andelfingen
Adlikon bei Andelfingen  (eller berre Adlikon) er ein kommune i distriktet Andelfingen i kantonen Zürich. Kommunen har innbyggjarar.
Adlikon vart først nemnd i 1255 som Adilinkon. Kommunen ligg sør for elva Thur.
Shinya Shirakawa
Shinya Shirakawa er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubben Avispa Fukuoka.
Justo Villar
Justo Wilmar Villar Viveros er ein paraguayansk fotballspelar og keeper for Paraguay sitt landslag og Estudiantes i Argentina.
Villar begynte karrieren sin i klubben Club Sol de América i hovudstaden Asunción. I 2001 gjekk han til den større hovudstadsklubben Club Libertad, der han vart seriemeister to år på rad i 2002 og 2003. Han vart kåra til årets spelar i Paraguay i 2004. Same året gjekk han til klubben Newell's Old Boys i Argentina. I første sesongen sin der vart han kåra til årets keeper i Argentina.
14. juli 2008 vart Villar presentert som Real Valladolid-spelar, og flytta til Europa og spansk 1. divisjon. I den første sesongen sin der spelte han i 15 ligakampar.
Villar fekk den første A-landskampen sin i 1999. Han var med i troppen til fotball-VM i 2002 som reserve for den legendariske José Luis Chilavert. I fotball-VM i 2006 spelte han frå start i Paraguay sin første kamp mot England, men etter sju minutt vart han skada, og var ute resten av turneringa.
Hiroyuki Ishida (1981)
Hiroyuki Ishida er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubben Avispa Fukuoka.
Dieđut
Dieđut er den vitskaplege skriftseria eller tidsskriftet som Nordisk samisk institutt i Kautokeino gjev ut. Dieđut har komme ut sidan 1974 (fram til 1978 under namnet Dieđot, etter dåverande rettskriving (Bergsland-Ruong-rettskrivinga).
Dieđut kjem med uregelmessige mellomrom, og inneheld både monografiar og artikkelsamlingar. Hovudtyngda av artiklane er produsert av tilsette ved Nordisk samisk institutt, og dei er i hovudsak skrivne på nordsamisk, finsk, norsk eller engelsk.
Jan Utkilen
Jan Utkilen var ordførar i Fjell kommune frå 2003 til 2007. Han representerte Sotralista. Før han blei ordførar, var Utkilen kommunelege i Øygarden kommune.
Pokrov i Ukraina
Pokrov (ukrainsk skrift Покров) er ein gruveby i Dnipropetrovsk oblast sentralt i Ukraina. Han har rundt 41 374 innbyggjarar (est. 2013).
Byen vart grunnlagd i 1883 som Prytsjepylivka, nær ei mangangruve som framleis er hovudnæringa i byen. I 1956 blei fleire busetjingar slått saman til Ordzjonikidze (ukrainsk skrift Орджонікідзе; russisk skrift Орджоникидзе) med namn etter Sergo Ordzjonikidze, ein nær medarbeidar av Stalin. Etter ein lov om avkommunisering frå mai 2015 vart namnet endra til Pokrov.
Storhertugdømet Posen
Storhertugdømet Posen (tysk Großherzogtum Posen; polsk Wielkie Księstwo Poznańskie) var ein sjølvstyrt provins i Kongedømet Preussen i det polske landområdet som vanlegvis vart kalla Stor-Polen mellom 1815 og 1848. Namnet vart uoffisielt nytta i ettertid om området, særleg av polakkane, men i dag brukar moderne historikarar å omtale forskjellige politiske einingar fram til 1918. Hovudstaden i storhertugdømet var Poznań (tysk: Posen). Storhertugdømet vart formelt erstatta av provinsen Posen i den prøyssiske grunnlova 5. desember 1848.
Erika Netzer
Erika Netzer var ein austerriksk alpin skirennar frå St. Gallenkirch i Vorarlberg.
Netzer braut begge beina i skisesongen 1958, men kom sterkt tilbake i 1959-sesongen. Ho vart då austerriksk meister både i slalåm, storslalåm og i kombinasjonen og vann elles fleire av dei store årlege skitevlingane i alpelanda. I 1960 deltok ho i vinterleikane i Squaw Valley, der ho enda på åttandeplassen i utforrennet.
Under VM i alpine greiner 1962 i franske Chamonix tok ho tre medaljar. Det starta med sølvmedalje i storslalåm, sju hundredels sekund bakom landskvinna Marianne Jahn. I slalåmtevlinga tre dagar seinare var Jahn suveren, Netzer vann bronsemedaljen med stor margin til neste kvinne på resultatlista. Samanlagt tok så Netzer bronsemedaljen i kombinasjonen. Seinare i 1962-sesongen vart ho austerriksk meister i storslalåm.
Netzer la opp etter 1963-sesongen. Ho døydde i St. Gallen i Sveits av ein leversjukdom, 40 år gammal.
Toretsk
Toretsk (ukrainsk skrift Торецьк) er ein by i Donetsk oblast (provins) i Ukraina. Byen har kring 35 000 innbyggjarar (2011).
Byen vart grunnlagd som Tsjerbinovka på 1800-talet, med namn etter kosakken Anton Tsjerbina, som hadde busett seg der. I 1938 blei namnet endra til Dzerzjynsk, til ære for kommunisten Feliks Dzierżyński. Namnet blei endra til Toretsk i 2016.
Nikolaj Ryzjkov, tidlegare statsminister i Sovjetunionen, vart fødd i byen i 1929.
Herefordfe
Herefordfe er ein storferase som opphavleg kjem frå Herefordshire i England. Meir enn fem millionar av rasen finst kring om i femti land. Eksporten av feet starta i 1817, då fe vart sende frå England til Kentucky, og dei vart ganske raskt seinare spreidde til resten av USA, Canada, Mexico og delar av Sør-Amerika. I dag er rasen vanleg i Australia, Russland, Israel, Japan, det kontinentale Europa og Skandinavia.
Feet er særleg knytt til dei tempererte stroka i Canada, USA og Russland. På den sørlege halvkula er det mykje i bruk i Australia, tilsvarande i det sentrale og austlege Argentina, i Uruguay, og i New Zealand der rasen er den vanlegaste storferasen.
Historie
Herefordfeet vart avla fram i Storbritannia kanskje så tidleg som i det 17. hundreåret og set framleis preg på landsbygda i Herefordshire. Seinare har det kome til ein kollete variant av rasen. Herefordfeet har vorte avla for roleg temperament, rask vekst og god kjøttkvalitet.
Dei første herefordkyrne blei importerte til Noreg rundt 1950. I dag blir det formidla sæd frå herefordoksar gjennom GENO. Kvart år inseminerer ein rundt 1 000 dyr med sæd frå hereford. Oppdrettarar av hereford i Noreg er organiserte i Norsk Herefordforening.
Gelterkinden
Gelterkinden er ein kommune i distriktet Sissach i kantonen Basel-Landschaft i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 404 meter over havet.
Hovudlandsbyen ligg i den øvre Ergolzdalen ved samløpet mellom elvane Ergolz og Eibach. Han består av landsbyen Gelterkinden og meir enn 20 andre busetnader, som Sommerau, som har sin eigen togstasjon.
Albanosjøen
Albanosjøen eller Albanersjøen er ein liten kratersjø i Albanarfjella i Lazio i Italia, om lag 25 km søraust for Roma. På ei høgd over innsjøen ligg Castel Gandolfo, der paven har ein villa.
I Romarriket vart han kalla «Albanus Lacus» og i nærleiken stod Alba Longa.
Med eit djup på opp til 170 meter er han den djupaste i Lazio. Han er om lag 3,5 km lang og 2,3 km brei og er danna av to vulkankrater. Ryggen mellom dei to kratera ligg midt i innsjøen på 70 meters djup.
Under Sommar-OL 1960 i Roma vart øvingane i roing haldne her.
Behov
Når det gjeld menneske vert behov brukt om menneska sine dyriske eigenskapar og særmerke. Menneskelege behov kan delast inn i livsnaudsynlege behov, som oksygen, mat, drikke, søvn og å skilje ut avfallsemne, og sosiale behov, som sosialt samkvem. Maslows behovspyramide rangerer dei menneskelege behova i prioritert rekkjefølgje; fysiske behov, behov for tryggleik, sosiale behov, behov for vørdnad, og behov for sjølvrealisering.
Påfugl
Det finst også ein fasantype kjend som påfuglfasan.
«Påfugl» vert òg nytta i overført tyding på norsk for å nemne ein person som er jålete.
Øst-VestXpressen
Øst-VestXpressen er ei ei bussrute i NOR-WAY Bussekspress-nettverket, og er dreven av Jotunheimen og Valdresruten bilselskap(JVB) sidan oppstarten i 1991.
Traseane
Ruta går i hovudtrekk slik: Lillehammer - Fagernes - Sogn - Voss - Bergen.
Ruta gjekk omtrent til på slutten av 1990-talet, denne traseen:
Lillehammer - Dokka - Fagernes - Tyinkrysset (Filefjell) - Lærdal - til Kaupanger - Sogndal - Leikanger - Hella  til Vangsnes - Vik - Voss - Bergen
På slutten av 1990-talet gjekk ruta i ei periode denne traseen:
Lillehammer - Dokka - Fagernes - Tyinkrysset - Årdalstangen - Fodnes til Mannheller - Sogndal - Leikanger - Hella  til Vangsnes - Vik - Voss - Bergen
Og frå Lærdalstunnelen vart ferdig i 2000, har Øst-VestXpressen denne traseen:
Lillehammer - Dokka - Fagernes - Tyinkrysset (Filefjell) - Lærdal - Aurlandsvangen - Flåm - Gudvangen - Voss - Bergen
Irrasjonale tal
Irrasjonelle tal er reelle tal som ikkje kan skrivast på brøkform som \frac{m}{n}, der m er eit heiltal og n eit naturleg tal. Døme er \sqrt{2} og \pi. Mengda av irrasjonelle tal vert stundom på symbolform uttrykt som, men formar ikkje ein vanleg algebraisk struktur. Dei rasjonelle tala er ei tett, utellbar og ikkje-samanhengande delmengd av dei reelle tala.
Det finst irrasjonelle tal
Dersom N ikkje er eit kvadrattal, så er \sqrt{N} eit irrasjonelt tal. Spesielt er \sqrt{2} irrasjonelt. Eit geometrisk argument for dette vart funne for 2500 år sidan av pytagorearen Hippasus av Metapontum (eller, det er i alle fall han som har vorte tilegna funnet). Eit meir moderne prov er ved motsegn: Anta at √2 = m/n, der m og n er naturlege tal (me veit at √2 er positiv) og m + n minst mogleg. Då er også, men.
Anta at det finst naturlege tal m og n slik at. Me vel m og n slik at n er minst mogleg. Då må 2n^2 = m^2, så 2 må dela m^2. Då må 2 også dela m, så 4 deler m^2 og dermed også 2n^2. Det fylgjer at 2 også deler n^2 og dermed også n, så både m og n er partal. Dette vil seia at me også har med naturlege tal m/2 og n/2. Dette er eit motsegn, sidan her er teljaren endå mindre enn i brøken me starta med.
Eit anna irrasjonelt tal er log 2. Me har igjen eit motseiingsprov:
Anta at et finst naturlege tal m og n slik at. Me vel m og n slik at n er minst mogleg. Då må, så. Sidan 2 er eit primtal, så må då m = 0 og dermed log 2 = 0, noko som ikkje er tilfelle.
Det skal seiast at begge desse prova fyrst vert fullstendige når me har vist at dei gjevne tala faktisk eksisterer. For kvadratrota av 2 finst eit enkelt, geometrisk argument: Hypotenusen x til ein rettvinkla trekant med katetar 1 og 1 tilfredsstiller 2 = x2. Sidan hypotenusen eksisterer, så eksisterer dermed også ei kvadratrot til 2. Eit argument som byggjer direkte på komplettleiksprinsippet finst også: Studerer me mengda A = {x : x 2 < 2}, x reelle tal, så må denne ha ei minste øvre grense sup A. Det er mogleg å visa at sup A korkje er med i A eller A = {x : x 2 > 2 og x > 0}, så difor må (sup A)^2 = 2. (Dersom sup A er med i A, så finst det eit tal høgare enn sup A som også er med i A', og dersom sup A er med i A', så finst det eit tal lågare enn sup A som også er med i A'. Dette strid mot at sup A er den minste øvre grensa til A.)
Dei irrasjonelle tala dannar inga vanleg algebraisk struktur
Dei irrasjonelle tala er korkje lukka under addisjon eller multiplikasjon:
I tillegg kan me observera at det heller ikkje er tilfelle at dersom a og b er irrasjonelle, så er nødvendigvis a^b irrasjonell. Me ser på :
Hn/Janitsjarkorps
Eit janitsjarkorps er eit musikk-korps som hev både treblåsarar og massingblåsarar i tillegg til perkusjon, i motsetnad til brassband som ikkje hev treblåsarar.
Noregsmeisterskapen i fotball for menn 2009
Noregsmeisterskapen i fotball for menn 2009 var ei norsk fotballturnering. Det var den 104. Noregsmeisterskapen i fotball for menn. Cupfinalen vart spelt på Ullevaal Stadion søndag 8. november, og var mellom Molde Fotballklubb og Aalesunds Fotballklubb. Kampen vart den første cupfinalen i historia som vart avgjort på straffesparkkonkuranse, og Aalesund gjekk til slutt sigrande av banen. Det var 275 lag som deltok: 16 lag frå Tippeligaen, 16 lag frå 1. divisjon, 48 lag frå 2. divisjon og 195 lag frå 3. divisjon. I dei to kvalifiseringsrundane spelte 195 lag frå 3. divisjon og Tønsberg FK frå 2. divisjon.
Hn/Janitsjarkorps
Umgrìpet janitsjarkorps kjem upphavleg frå tyrkisk militærmusikk. Janitsjar kjem frå tyrkisk yeni çeri som tyder ny her. Janitsjarane var osmanske herfolk.
Noregsmeisterskapen i fotball for menn 2009
3. runde
Tre nye Tippeligalag rauk ut i 3. runde. Bodø/Glimt tapte 3-0 borte mot Alta, Viking tapte i straffesparkkonkurranse mot Bryne etter å ha brent tre av fem straffar og Start tapte i straffesparkkonkurranse mot Løv-Ham med 13-14 i straffer.
Hn/Janitsjarkorps
Instrument ein kann finna i janitsjarkorps
Massingblåsarar:
Treblåsarar:
Pikkolofløyta, tverrfløyta, obo, klarinett, altsaksofon, tenorsaksofon, barytonsaksofon, bassklarinett og fagott.
Perkusjon:
Joranger kyrkje
Joranger kyrkje er ei langkyrkje frå 1600-talet som står på Indre Hafslo i Luster kommune i Vestland. Kyrkja, som ligg på ei høgd med utsyn over Lustrafjorden, er bygd i tre og kvitmåla.
Også før den noverande kyrkja blei bygd har det stått kyrkje på staden. To kyrkjeklokker som finst her er frå 1200-talet. Ein bronselysestake frå same hundreåret finst no på Bergen Museum.
Joranger kyrkje er i lag med Fet kyrkje soknekyrkje i Fet og Joranger sokn i Sogn prosti.
Olaf Sørensen
Olaf Sørensen var ein norsk arbeidar og politikar frå Kongsberg. Han representerte Arbeidarpartiet på Stortinget i tida 1945-57.
Sørensen var son til ein våpenarbeidar på Kongsberg. Sjølv tok han til som elektrisk montør i 1911. Frå 1920 til 1958 arbeidde han i Kongsberg elektrisitetsverk. Han var elektrikar til 1929, overmontør og driftsleiar 1929-47 og overmontør 1947-58.
Frå 1922 til 1940 var Sørensen eit fast medlem av Kongsberg bystyre, i fleire av valperiodane var han også med i formannskapet. Etter frigjeringa våren 1945 var han ordførar til kommunevalet seinhaustes same året, sidan var han medlem av bystyret til og med 1959.
Kjelder
Stortingsbiografi
Š nuoraid magasiidna
Š nuoraid magasiidna eller berre Š er eit samisk ungdomsblad som kjem ut fire gonger i året. Tidsskriftet har komme ut sidan 1993.
Š er framforalt skrive på nordsamisk, men har også jamleg artiklar på sørsamisk og lulesamisk, og sjeldan på norsk. Redaktør er Niels Ovllá Oskal Dunfjell.
Distributivitet
Distributivitet eller den distributive lova er ein algebraisk relasjon som knyter saman addisjon og multiplikasjon:
Vi seier at multiplikasjon er distributiv med omsyn til addisjon. Meir generelt snakkar vi om den distributiv lova kvar gong vi har ein algebraisk relasjon som over, sjølv om operasjonane · og + kan vere andre operasjonar enn vanleg multiplikasjon og addisjon av tal, sjå ring.
Takashi Hirajima
Takashi Hirajima er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Avispa Fukuoka, Kyoto Sanga FC, Cerezo Osaka, Tokushima Vortis og AC Nagano Parceiro.
Åarjel-saemieh
Åarjel-saemieh, Samer i sør, er ei årbok som tar opp sørsamiske tilhøve.
Årboka tok til å komme ut i 1982, og blir gjeve ut av Saemien sijte i Snåsa.
Patricia Chauvet
Patricia Chauvet er ein fransk tidlegare alpin skirennar frå Villeneuve-Saint-Georges i hovudstadsområdet. Slalåmspesialisten vann i 1996 VM-sølv i yndlingsøvinga.
Aktiv
Frå desember 1987 til desember 1990 oppnådde Chauvet seks pallplasseringar i verdscupen i alpine greiner, alle i slalåm. Ho vart nummer seks då OL 1992 fann stad i Albertville. Den 24. januar 1993 vann sin einaste siger i verdscupen, i slalåmrennet i Haus im Ennstal. Gjennom 1993-sesongen var ho den tredje beste poengplukkaren i slalåm i verdscupen, bakom Vreni Schneider og nyzealandske Annelise Coberger.
Høgdepunktet for Chauvet var sølvmedaljen i slalåm under VM i alpine greiner 1996 i Sierra Nevada, der Pernilla Wiberg vart verdsmeister. Sesongen etter, 1996/97, kom dei to siste pallpreastasjonane kring juletid, før ho vart nummer fire i spesialøvinga under VM i alpine greiner 1997 i Sestriere. Ho la opp etter OL-sesongen 1998.
Treeininga
Den heilage treeininga er i kristen doktrine ei nemning på Gud. Ho definerer Gud som eitt vesen, men tre personar: Faderen, Sonen og Den Heilage Anden. Dei fleste kristne kyrkjer vedkjenner seg denne trua, men det finst nokre retningar som avviser henne.
For dei fleste kristne er trua på ei treeining ein sentral del av trua deira, men det finst òg fleire retningar, både historiske og noverande, som avviser henne. Dette gjeld mellom anna Siste Dagers Hellige, Jehovas Vitner, Kristadelfianarane, Christian Science, Einingskyrkja, Unitarkyrkja, Iglesia ni Cristo og andre.
Historie
Doktrinen om treeininga er ikkje nemnt eksplisitt i det nye testamentet. Tanken om Gud som ei treeining oppstod likevel tidleg, som ei følgje av det nære bandet mellom faderen, sonen og den heilage anden som blir skildra i evangelia. Ordet treeining (gresk τριας, latin trinitas) blei først brukt av Theofilus av Antiokia ca. år 180, og Tertullian gjorde det til eit kjent uttrykk blant teologar tidleg på 200-talet.
Etter kvart oppstod det strid rundt spørsmålet, særleg mellom arianarane, som ikkje aksepterte ei heilag treeining, og dei andre hovudretningane, som gjorde det. Dette blei eit hovudtema på konsilet i Nikea i 325, og den nikenske truvedkjenninga er hovudsakleg skrive som ein definisjon av treeininga. Denne trusvedkjenninga definerer personane i treeininga som «homoousia» ('av same vesen'), medan dei som meinte motsett definerte tilhøvet som «homoiousia» ('av liknande vesen'). Dette har seinare blitt framheva som ei særskild side ved kristen teologi; at det kan koma til splitting over ein «iota» (gresk i), eit uttrykk som blei brukt for å uttrykka noko som var svært lite.
Kjell Bohlin
Kjell Gottfred Bohlin var ein norsk byråkrat og politikar, fødd på Røros. Han var ordførar i Bamble i ti år og representerte Arbeidarpartiet på Stortinget i tolv år.
Treeininga
Treeininga i Bibelen
Verken ordet treeining eller noka klår formulering av læra er eksplisitt nemnt i Bibelen, men kristne teologar viser til fleire stader i Bibelen som kan tolkast som støtte for doktrinen. Reint religionshistorisk kan formuleringa av treeinigslæra seiast å vera motivert av spenninga mellom identifisering av Jesus som Gud i Det nye testamentet (Joh 1,1; 20, 28) og den klåre monoteistiske tendensen elles i Bibelen.
Kjell Bohlin
Far hans var spinnerimeister. Sjølv arbeidde Bohlin som journalist i avisa 'Arbeidets rett' på Røros i 1948-49. År 1950 fekk han jobb som kontorassistent ved Ørland trygdekasse. Etter fire år på Trøndelags-kysten utdanna han seg ved Sosialtrygdens fagskole. Frå 1955 til 1987 var han trygdesjef i Langesund 1955-63, i Bamble 1964-69 og i Skien 1969-87.
Treeininga
Treeininga i Bibelen
I Det gamle testamentet er det særleg Første mosebok kap. 18 som blir nemnt; der viser tre personar seg for Abraham, og desse blir tolka som englar i jødisk tradisjon og ein del kristne tradisjonar, men som den treeinige Gud av mange kristne teologar. Nokre stader skildrar Gud skapingsprosessen i fleirtal — slik som i Første mosebok 1,26: «Da sa Gud: La oss gjera menneske i vårt bilde, etter vår likskap.» Denne passasjen blir tolka som «Gud og englane» i nokre tradisjonar, som majestetisk fleirtal av nokre og som teikn på fleire personar i Gud av andre att.
Kjell Bohlin
Bohlin var varaordførar i Bamble i tida 1964-71 og ordførar 1972-81. Dessutan var han i åra 1976-81 fylkesvaraordførar i Telemark. Frå 1968 til 1978 var han elles formann i Helse- og sosialutvalet i Telemark fylke, dei seks fyrste åra også leiar av sjukehusplanutvalet i fylket.
Frå hausten 1977 var Bohlin stortingsrepresentant frå Telemark og for Arbeidarpartiet. Med attval i 1981 og -85 vart han verande på Stortinget til 1989. Fram til 1985 var han medlem i Sosialkomiteen, siste fire åra høyrde han til i Energi- og industrikomiteen. Etter at den dåverande Brundtland-regjeringa i 1987 utnemnde Bohlin til fylkesmann i Telemark, kunne han styre embetet frå 1989 til han vart pensjonert i 1998.
Bohlin gav ut sju bøker. Han skreiv både eigne minne, om trygdespørsmål og lokal historie.
Treeininga
Heidenske treeiningar
Medan kristendommen er den einaste av dei tre opphavlege abrahamittiske religionane som opererer med ei treeining, finst det liknande gudsforståingar i fleire andre religionar. Her grupperte ein gjerne tre guddommar saman så dei fekk eit så tett samband at dei blei tilbedne som ei eining. Kristne som ikkje trur på treeininga har hevda at treeiningslæra i kristendommen kom frå at teologien tilpassa seg heidensk lære.
Døme på heidenske treeiningar er Hekate i gresk mytologi, Brigid i keltisk mytologi, og trimurtien i dagens hinduisme.