cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nordvestterritoria
Historie
Etter overføringa blei området gradvis forminska ved at det blei skilt ut mindre provinsar. Manitoba blei til i 1870 som ein liten firkant rundt Winnipeg før det blei utvida til dagens provins i 1881. Då Britisk Columbia blei med i den kanadiske konføderasjonen i 1871 var det allereie blitt lova dei delane av Nortdvestterritoria som låg sør for 60 grader nord og vest for 120 grader vest. I 1882 blei Regina territoriehovudstad, men etter at Alberta og Saskatchewan blei provinsar i 1905 blei Regina i staden provinshovudstad i den nylaga Saskatchewan.
Den haitiske revolusjonen
Den haitiske revolusjonen (1791–1804) var ein periode med store konfliktar som omfatta det einaste slaveopprøret i Amerika som slavane har gått sigrande ut av. Resultatet vart at Haiti vart oppretta, som den fyrste sjølvstendige republikken som var styrd av ikkje-kvite. I tida før revolusjonen var Haiti ein fransk koloni og heitte Saint-Domingue.
Gjennom revolusjonen frigjorde afrikanarar og personar med afrikansk opphav seg frå fransk kolonisering og slaveri. Sjølv om det fann stad mange slaveopprør på denne tida, var det berre revolusjonen på Saint-Domingue i 1791 og utover som var framgangsrik nok for å frigjere ei heil øy.
Haiti gjekk frå å vere ein fransk koloni til ein sjølvstyrd stat gjennom ein prosess som sette djupe spor etter seg. Systemet som dei franske slaveeigarane etablerte, innebar vald og truslar for å få opp effektiviteten. Dette valdsbaserte systemet overlevde revolusjonen og heldt fram i den nyfødde republikken, ettersom ein kvit elite tok den politiske og økonomiske makta. Historikarar har tradisjonelt rekna ein voodooseremoni i august 1791 med Dutty Boukman som den utløysande årsaka til revolusjonen, men eigentleg var bakgrunnen for opptøyane meir kompleks enn som så.
Benedikte
Benedikte er eit kvinnenamn danna av mannsnamnet Benedikt, som kjem frå latinsk Benedictus, 'signa'.
Benedikte har norsk namnedag den 8. oktober.
Andre former av namnet er Benedicte, Benedicta og Benedikta. Bénédicte og Benoîte er franske former av namnet, Benedetta den italienske og Benedita den portugisiske. Bente og Bengta er nordiske kortformer.
Bruk
Namnet var lite brukt på første halvdel av 1900-talet, men bruken tok til å veksa rundt 1960. Han voks til to toppar, ein på over 0,4% for Benedicte mot slutten av 1980-åra og ein på 0,25 % for Benedikte mot slutten av 1990-åra, og gjekk så raskt ned igjen. I 2009 var det 1 367 norske kvinner som heitte Benedikte og 2 633 som heitte Benedicte.
İncirliova
İncirliova er ein by og eit distrikt i provinsen Aydın i Egearregionen i Tyrkia, 10 km vest for byen Aydın. Byen har kring 20 000 innbyggjarar.
Området har vore busett av mange folk gjennom historia, frå hettittane på 1200-talet fvt. til han vart tyrkisk på 1400-talet.
Gapøya
Gapøya er ei øy i Kvæfjord kommune i Troms og Finnmark med eit areal på om lag 4,5 km². Øya ligg mellom Godfjorden og Kvæfjorden. Godfjorden vart overført til Sortland kommune i Nordland 1. januar 2000, men Gapøya vart verande att i Kvæfjord. Det høgaste punktet på Gapøya er 268 moh.
Sørenden av Gapøya var tidlegare busett, men øya er no fråflytta. Nord for Gapøya ligg Gapøyholman, Storholmen og nokre mindre holmar. Gapøyholman og størstedelen av Gapøya er i dag verna som naturreservat. På Gapøyholman er det forbode å gå i land mellom 1. mai og 15. juli.
Området er næringsfattig. Utanfor lokaliteten i sør finst i tilknyting til strendene dunhavre, strandreddik, skjørbuksurt og strandrug. Hundekjeks er totalt dominerande på gammal dyrka mark. Kulturlandskapet er sterkt prega av at landbruksdrifta har teke slutt.
Kort historikk
Gapøya ligg ytst i Kvæfjorden. Funn viser at Gapøya har vore busett sidan steinalderen. Viktigaste næringsveg opp gjennom tidene har vore jordbruk og fiske. I dag er det åtte eigedomar med bygg, dei fleste frå seint på 1800-talet. I tillegg har det har òg vore drive med handel, post og fiskemottak. I 1934 vart det bygd kai til lokalbåttrafikk og fiskemottak. I tidlegare tider har det budd meir enn 40 menneske på Gapøy. Frå om lag 1960 byrja folketalet å gå ned og dei siste flytta frå øya i 1971.
Pesaro
Hovudnæringane er fiske, møbelproduksjon og turisme.
Historie
Byen vart grunnlagd som Pisaurum av romarane i 184 fvt. som ein koloni i området til Piceni, folket som levde i Marche i jernalderen. Ein busetnad som høyrte til denne stamma er funne nær Novilara. Dei nordlege områda av Piceni vart invadert på 300-talet fvt. vart invadert av galliske senonarar og då romarane kom til dette området vart folkesetnaden ei blandinga av desse to gruppene.
Under romarane vart Via Flaminia bygd ved Pesaro, som vart eit handels- og handverkssentrum. Etter fallet til Vestromarriket vart Pesaro okkupert av austgotarar og øydelagd av Vitigis (539) under gotarkrigen. Han vart bygd opp att på berre fem år etter at austromarane gjenerobra området og danna ein del av den såkalla Pentapolis, ein del av Eksarkatet Ravenna. Etter at langobardar og frankarar erobra byen vart Pesaro ein del av Kyrkjestaten.
Under renessansen vart han styrt av familiane Malatesta (1285-1445), Sforza (1445-1512) og Della Rovere (1513-1631). Under sistnemnde, som gjorde byen til hovudstad i hertugdømet sitt, hadde Pesaro ein gullalder der det vart bygd mange flotte offentlege og private bygg.
11. desember 1860 gjekk troppar frå Piemonte inn i byen og Pesaro vart så annektert til det nye Kongedømet Italia.
Alf Martinsen
Alf Werner Martinsen var ein norsk fotballspelar frå Lillestrøm, med kallenamnet «Kaka», som var midtspiss på det berømte Bronselaget under Sommar-OL 1936. Mellom 1931 og 1946 spelte han 46 landskampar, 21 for AIF og 25 for NFF. Martinsen «var smidig og smart, gled fint inn i kombinasjonsspillet og betenkte seg ikke et øyeblikk på å skyte straks han oppdaget en åpning».
Martinsen spelte på Lillestrøm Sportsklubb til 1930, men melde i 1931 overgang til Fram, eit av dei idrettslaga som var organisert i Arbeidernes Idrettsforbund. I tida fram til 1935 spelte han 21 landskampar for AIF-landslaget.
I 1936 melde han seg innatt i Lillestrøm SK og debuterte på Norges Fotballforbund sitt landslag 26. juli 1936, då Noreg vann 4-3 over Sverige på bortebane. Åtte dagar seinare skåra han to av dei norske måla i Noreg sin opningskamp under Sommar-OL 1936 i Berlin, ein kamp som enda med 4-0 over Tyrkia. Han deltok også i dei tre andre OL-kampane, i den siste, bronsefinalen, vann Noreg 3-2 over Polen.
Martinsen fekk til saman 25 kampar for NFF-landslaget, og skåra 10 landslagsmål. Han spelte sin siste landskamp i Luxembourg sommaren 1946, ein kamp som enda med heimesiger 3-2.
Handball-EM 2020 for kvinner
Europameisterskapen i handball 2020 for kvinner, den 14. i rekka, vart avvikla i dagane frå 3. til 20. desember 2020 i Danmark. 16 land deltok i turneringa. Opphavleg vart meisterskapen tildelt Danmark og Noreg under European Handball Federation sin kongress i Dublin 20. september 2014, men 16. november 2020 måtte Noreg seie frå seg arrangørjobben på grunn av koronapandemien. Den 23. november 2020 vart det stadfesta at Danmark skulle arrangere heile meisterskapen. Kampane vart spelt i Jyske Bank Boxen i Herning og i Sydbank Arena i Kolding.
Arenaer
Opphavleg var det planlagt at meisterskapen skulle haldast i fem arenaar i fem byar; Herning og Fredrikshavn i Danmark og Oslo, Stavanger og Trondheim i Noreg. Den 8. september 2020 vedtok forbundsstyret i NHF at alle kampane i Noreg skal spelast i Trondheim Spektrum. Opphavleg var planen at berre det innleiande gruppespelet skulle spelast i Trondheim, mens hovudrunden skulle spelast i Stavanger idrettshall og finalerunden i Telenor Arena. Som følgje av koronapandemien, vart det planlagt eit makstal på 200 tilskodarar ved kvar kamp. Som følgje av dette vart kampane samla til éin by for å minimere utgifter, reiser, logistikk og smitterisiko.
Det danske handballforbundet og EHF annonserte 6. november 2020 at det ikkje kunne spelast kampar i Fredrikshavn, på grunn av nedstenginga av samfunnet i Nordjylland i samband med koronaviruspandemien. Alle kampane vart flytta til Herning. Ti dagar seinare, 16. november 2020, annonserte Norges Håndballforbund at meisterskapen ikkje kunne spelast i Noreg, på grunn av pandemien. Ei veke seinare, 23. november 2020, vart det stadfesta at Danmark skulle arrangere heile meisterskapen. Kampane i innleiande runde og hovudrunden, som skulle spelast i Trondheim, vart spelt i Sydbank Arena i Kolding.
Gruppe A
-
---
Gruppe B
---
Gruppe C
---
Gruppe D
-
Gruppe I
--
-
Gruppe II
---
--
299 Thora
299 Thora er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 6. oktober 1890 av Johann Palisa ifrå Universitäts-Sternwarte Wien.
Marxist Forlag
I samarbeid med Marxistisk Forum gjev forlaget ut ein serie av hefte som tek opp grunnleggjande teoretiske og politiske spørsmål - Søkelys. Hefte nr. 1 kom i mars 2009, og her skreiv spesialist i psykiatri, professor Svein Haugsgjerd om Psykoterapi og frigjøring.
Marxist Forlag samarbeider i Noreg med Marxistisk Forum og Bevegelsen for Sosialisme (BfS).
Klassekamp
Klassekamp er ein klassekonflikt innanfor marxistisk og sosialistisk teori. Striden mellom sosiale klassar hender som fylgje av klassane sin ymse makt og eigarskap over produksjonsmiddela.
Karl Marx sin klassekamp har ingenting å gjere med nokon nedarva kaste, og det er heller ikkje heilt det same som ein sosialistisk klasse i sosiologsk forstand, som i overklasse, underklasse og middelklasse (omgrep som er knytt til inntekt eller formue, men også til kulturelle preferansar). Under det kapitalistiske historiske utviklingsstadium som Marx skildrar forstår ein klasseinndelinga som plassering i det økonomiske systemet, eller den sosiale strukturen som eksisterer under kapitalismen.
Hovudtanke
Marx opererer i hovudsak med to klassar, som omfattar det meste av befolkninga: proletariatet og borgarskapet. Andre klassar, slik som småborgarskapet, har karakteristikkar frå begge desse klassane. Proletariatet (eller arbeidarklassen) er arbeidstakarar i bedriftene, og borgarskapet (kapitalistar) eig bedriftene. Dei to klassane har dermed stikk motsette interesser, ved at arbeidstakarane ynskjer høgast mogleg lønn og best mogleg arbeidskår, medan borgarskapet vil at lønnsnivået skal vere så lågt som mogleg for å halde kostnadane nede. Denne interessemotsettinga er grunnlaget for kampen mellom klassane.
Innanfor sosialismen er det ulike meiningar om korleis klassekampen skal verta sett på og definert. Karl Marx og Friedrich Engels, som var sentrale ideologar innanfor kommunismen, la fram grunnsynet sitt på klassekampen i skriftet Det kommunistiske manifest av 1848. Etter deira syn er klassekampen eit drivande element i historia (sjå historisk materialisme), og klassekampen mellom  proletariatet og borgerskapet i kapitalismen, vil leia til proletariatet sin siger gjennom opprettinga av ei sosialistisk statsmakt.
Mafraq
Mafraq (arabisk المفرق, Al-Mafraq, lokale dialektar: Mafrag eller Mafra' , «krossvegar») er ein by og det administrative senteret i Mafraq guvernement i Jordan, 80 km nord for hovudstaden Amman nær Syria i nord og Irak i aust. Han hadde 58 954 innbyggjarar i 2000.
Historie
Mafraq vart først busett på 300-talet fvt. Han ligg kring 17 km vest for den historiske nabateisk og bysantinske byen Umm el-Jimal, som vart bygd i det første hundreåret evt. Byen vart viktig etter opprettinga av Hejazbanen mellom Istanbul og Medina. Det låg òg ein britisk militærbase og flyplass tidleg på 1900-talet i Mafraq. Han vart seinare base for den arabiske legionen under den arabisk-israelske krigen i 1948.
Mafraq er hovudstaden i Mafraq guvernement og hovudkvarteret til den tredje divisjonen av den jordanske hæren. King Hussein Air College og ein flybase for det kongelege jordanske luftforsvaret ligg òg i byen.
Geografi
Mafraq ligg nord i Jordan ved grendsa mellom Hauran-platået og Den syriske ørkenen, kring 80 km i nord from Amman. Han er det administrative senteret og den største byen i Mafraq guvernement. Byen ligg nær dei tre store byane Amman i sør, Irbid i vest og Damaskus i nord.
Samferdsle
Den internasjonale hovudvegen mellom Damaskus og Riyadh går gjennom byen. Mafraq har ein jernbanestasjon på det nasjonale jernbanenettverket.
Utdanning
Al al-Bayt universitet er det einaste universitetet i byen. Det vart grunnlagd i 1992 og ligg søraust, i utkanten av byen.
Hayrabolu
Hayrabolu er ein by og eit distrikt i provinsen Tekirdağ i Marmararegionen i Tyrkia. Byen har kring 20 000 innbyggjarar.
Hayrabolu er ein av dei eldste busetnadane i Thrakia. Han vart i antikken kalla Khariopolis.
Olderdalen
Olderdalen, kvensk: Junttaniemi, er ein tettstad og administrasjonssenteret i Kåfjord kommune i Troms og Finnmark. Staden ligg på nordsida av Kåfjorden, E6 går der og det er ferjesamband over Lyngenfjorden til Lyngseidet. Olderdalen har.
Bybane
Bybane er ei sporvognsline som i stor grad køyrer skild frå annan trafikk ved å ha filer for seg sjølv i bygatene, og ellers gå på eigen trasé utanfor sentrumsområda. Saman med prioritert ferdsel i lysregulerte gate- og vegkryss, gjer dette at han kan halde etter måten høg fart. Han kan trafikkera både sentrum og periferi i byar. Tanken er at bybanen skal køyre der folk er, til liks med den vanlege bytrikken, samstundes som han, til liks med ein T-bane, skal frakte folk snøgt over lengre avstandar i områda utanfor bykjerna.
I Noreg er det berre Bergen som har ein moderne bybane. Frå gamalt av er det i Oslo og Trondheim forstadsbanar som liknar på bybanar, som Gråkallbanen i Trondheim og Ekebergbanen og Lilleakerbanen i Oslo. Men til skildnad frå bybanane, går desse trikkane saman med anna trafikk i bygatene i sentrum, og på eigen trasé berre utanfor sentrumsområdet.
Dei fleste nye sporvognsliner er bygde med bybanestandard, som altså til dømes Bybanen i Bergen.
Historie
Ordet bybane er ein ordrett omsetjing av det tyske ordet 'Stadtbahn'. Dei fyrste moderne bybanane vart bygde i Tyskland i 1960- og 70-åra i byar som Stuttgart, Köln og Hannover. Bybanen er ei vidareutvikling av sporvogna, og i Tyskland er bybanesystema i mange tilfelle ombygde sporvegar.
Borgen
Borgen har fleire tydingar:
Blake Nunataks
Blake Nunataks er ei gruppe tre låge, flate nunatakar som går frå nordaust til sørvest mellom Wilson Bluff og Mount Maguire, nær toppen av Lambertbreen. Dei vart oppdaga av J. Seaton i RAAF under ein flyfotograferingstur i november 1956, og vart namngjeven av Australian Antarctic Names and Medals Committee etter J.R. Blake, ein polarlysforskar ved Mawson-stasjonen i 1958.
Alconaba
Alconaba er ein kommune i Castilla y León, nord i Spania.
1283
1283 (romartal MCCLXXXIII)
Helsem
Helsem er ein tettbygd stad i Stranda kommune i Møre og Romsdal fylke. Staden er eit bustadområde like sør for Stranda sentrum.
Ivar Aasen-museet
Ivar Aasen-museet var eit museum som låg i Hovdebygda i Ørsta på Sunnmøre. Etter Ivar Aasen sin død, 23. september 1896, var det Johannes Belsheim som tok seg av dødsbuet. Han var ein av Ivar Aasen sine nære medarbeidarar. Universitetsbiblioteket tok seg av handskriftsamlinga. Slektningane i Åsen vart same hausten samde om å taka vare på bøkene og andre gjenstandar. Dei sette opp denne erklæringa: «Underskrivne ervinger etter Ivar Aasen er samde um at bøkerne og anna "bohave" etter han ikkje skal seljast eller bytast; men vert flutt heim paa fødestaden hans Aasen, og der vert gøymt til minne um fagnamannen som der var fødd. Solenge som Aase-mannen tek vare paa desse egnaluterne paa forsvarleg måte, skal denne raadgjeri standa ved lag.» Med dette la dei grunnlaget for det første personmuseet i Noreg.
Bonde i Åsen var då Rasmus Jonson Aasen. Han var brorson til Ivar Aasen. Det var likevel son hans, Jon Rasmusson Aasen, som gjekk i brodden for museet. Dødsbuet, i alt 25 kolli, vart send med båt til Volda kring årsskiftet 1896/97. Jon Aasen kjøpte eit lite stovehus på Heltne i Volda og flytte det til Åsen i 1897. Her vart Ivar Aasen-museet verande til 1946. Etter initiatv frå Anders Vassbotn vart det i 1898 reist ein bautastein til minne om Ivar Aasen like ved huset.
Dei første 60 åra var museet eit familieforetak. Folket på garden, særleg husmora, tok seg av tilsyn og omvisinga. Åsen-tunet vart ein mykje brukt stemneplass. Ved 100-års feiringa av Ivar Aasen sin fødsel skal om lag 8000 menneske ha vore til stades. Jon Aasen såg at den gamle stova ikkje var rette staden for samlinga. På 1930-talet tok han til å arbeide for eit eldfast hus. Han fekk mange med seg om dette. Andre meinte at museet burde flyttast til Sunnmøre Museum i Borgundgavlen i dåverande Borgund kommune (no Ålesund). I mars 1940 løyvde Stortinget 10 000 kroner til eit nytt hus. Krigen hindra vidare arbeid. Først 4. august 1946 vart det nye museet opna. Huset var på 70 m² i ein etasje. I tillegg til dei to museumsbygningane høyrde og den gamle buda i Åsen med til museet. Ho stod, på ein litt annan stad, i Ivar Aasen si tid på garden.
I 1941 vart det bestemt at museet skulle ha eige styre oppnemnt av høvesvis Kyrkje- og undervisningsdepartementet, Ørsta kommune, Sunnmøre museum og Aasen-huslyden. Det kom ikkje på plass før 1956. Styreleiarane Karl Straume (1956-68) og Jens Kåre Engeset (1968-2000) gjorde båe viktig arbeid for museet.
I 1987 donerte Aasen-forskar Reidar Djupedal boksamlinga si på om lag 12 000 bind til Ivar Aasen-museet.
Museet og samlingane vart i 2000 overteke av Nynorsk kultursentrum, og vert i dag teke hand om av Ivar Aasen-tunet.
Aldealafuente
Aldealafuente er ein kommune i Castilla y León, nord i Spania.
Thérmi
Thérmi har namn etter den antikke byen Therma, som låg i dette området.
Administrativ inndeling
Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane Dei tre tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.
Ved folketeljinga i 2011 hadde kommunen 53 201 innbyggjarar, medan kommunaleininga Thérmi hadde 25 145 og tettstaden med same namn 16 004 innbyggjarar.
Byar og tettstader
Heile kommunen ligg innanfor storbyområdet til Thessaloníki. Byane og tettstadene i kommunen er:
17. mars
17. mars er den 76. dagen i den gregorianske kalenderen (77. under skotår). Det er 289 dagar att av året.
1284
1284 (romartal MCCLXXXIV)
Ropeteikn
Ropeteiknet eller utropsteiknet er eit skriftteikn som syner at setninga som kjem føre er eit rop eller inneheld ei bydeform. Ein kan nytta utropsteikn ved eit utrop, ein ordre, ei oppfordring eller eit ynske. Døme på setningar med utropsteikn kan vera «velkomen!», «ver varsam!» eller «skriv nynorsk!»
I matematikken står ropeteiknet for fakultet.
Stadnamn
Ropeteikn er uvanlege å bruka i stadnamn, men finst i Westward Ho! i England, som den einaste staden i Storbritannia med eit ropeteikn i det offisielle namnet sitt. Staden er kalla opp etter ein roman av same namn av Charles Kingsley. Saint-Louis-du-Ha ! Ha ! er ein kommune i Québec i Canada som er den einaste staden i verda som har to utropsteikn i stadnamnet sitt.
Dungen
Dungen er eit band frå Sverige som spela eksperimentell musikk som blanda elementa av svensk folkemusikk og progrocken. Bandet vert fronta av Gustav Ejstes, som har skrive og spelt inn all musikken sjølv. Albumet Ta det lungt fekk god kritikk i indierocksirklar, såleis internasjonalt, sjølv om dei syng på svensk.
Bandmedlemmar
Gustav Ejstes spele alle instrumenta på albuma sine sjølv, men når han spelar konsertar har han med seg,
Buddha
Buddha, Siddhartha Gautama, var ein prins og religiøs tenkar som levde rundt år 500 f. Kr. og verka i Nord-India. Læra hans blei til buddhismen.
Nemninga buddha er eit æresnamn som på sanskrit tyder 'den oppvakna' eller 'den opplyste'. Sjå òg bodhisattva.
Det er vanleg for buddhistar å æra statuar av Buddha i tempel og i heimane sine.
Borgen i Ullensaker
Borgen eller Børgen er ein tettstad med i Ullensaker kommune i Viken.
Jupitermånen Thebe
Thebe er ein av månane til Jupiter. Han vart oppdaga 5. mars 1979 av det vitskaplege laget bak Voyager-sondane.
Blånabbane
Blånabbane er ei lita gruppe nunatakar kring, 5 nautiske mil aust for Tvitoppen i Mac. Robertson Land. Dei vart kartlagde og vart namngjeven av norske kartografar frå flyfoto tekne under Thorshavn-ekspedisjonane i 1936–37.
Adradas
Adradas er ein kommune i provinsen Soria i den autonome regionen Castilla y León, nord i Spania.
Safawi i Jordan
Safawi (arabisk الصفاوي) er ein by i Mafraq guvernement i Jordan, i dei nordlege ørkenområda.
Safawi ligg langs hovudvegen mellom Amman og Bagdad.
Meneméni
Meneméni (gresk Μενεμένη) er ein tidlegare kommune med om lag 15 000 innbyggjarar i forstadane til Thessaloníki i Sentral-Makedonía i Hellas. Frå 2011 inngår han som ei kommunaleining i kommunen Ambelókipi-Meneméni.
Game Boy Player
Game Boy Player er ei eining laga av Nintendo for Nintendo GameCube som lèt ein spela av Game Boy-, Game Boy Color- og Game Boy Advance-spelekassettar på fjernsyn. Eininga blir festa på undersida av GameCube-konsollen via paralellporten, og krev ei særskilt oppstarts-plate for at ein skal få tilgang på maskinvara.
1285
1285 (romartal MCCLXXXV)
Sølve Stang
Sølve Stang  er ein norsk journalist. Han har vore tilsett i NRK sidan 1990. Stang har bakgrunn frå Bergens Tidende, Firdaposten, Sogn Dagblad, Bergensavisen og VG.
Nunavut
Nunavut ('vårt land' på inuittspråket inuktitut) er det største og yngste av territoria i Canada. Det blei delt frå Nordvestterritoria i 1999 medan dei faktiske grensene blei fastlagde i 1993. Territoriet omfattar nesten 25 % av dei kanadiske landområda. 80 % av innbyggjarane er inuittar. Nunavut er det første territoriet der urfolk har fått ei stor grad av sjølvstyre.
Om Nunavut var eit eige land ville det vore det femtande største og hatt den lågaste folketettleiken i verda. Folketalet på berre 30 782 er fordelt på eit område like stort som Vest-Europa.
Territoriet omfattar fleire store arktiske øyar, der Baffinøya er den største. Den nordlegaste av dei, Ellesmereøya, ligg berre nokre mil frå nordvestre spissen av Grønland. Nunavut grenser elles til Manitoba i sør, Saskatchewan i sørvest, og Nordvestterritoria både på fastlandet og fleire av øyane. Hovudstaden Iqaluit ligg på Baffinøya. Den nest største byen i territoriet er Rankin Inlet.
Nunavut er delt inn i tre administrative regionar: Kitikmeot, Kivalliq og Qikiqtaaluk.
Ola Aarsund
Ola Aarsund eller Årsund er ein norsk spelmann og gardbrukar frå Mjosundet på Ertvågsøya i Aure kommune. Aarsund spelar på tyskfele (det vil seia vanleg fele, ikkje hardingfele). Han var med på å stifta Aure spelmannslag i 1966, og var i nokre år også formann i laget.
Klima
Klima eller vêrlag er snittet av vêret i ein lengre tidsperiode for ein stad. Ordet kjem opphavleg frå gresk og tyder helling, med andre ord jordas helling i høve til solinnstrålinga. Klima var for grekarane ein måte å dele jorda inn i ulike klimasoner som hadde felles klimatiske eigenskapar. I dag vert klima òg nytta om globalt gjennomsnittsvêr i samband med klimaendringane.
Meteorologiske variablar som gjennomsnittleg nedbør i løpet av ein månad og daglege maksimums- og minimumstemperaturar over ein tidsperiode er nokre av variablane som fortel kva klima ein kan forvente i eit område. I tillegg består klima òg i kor ofte ein kan forvente visse vêrsituasjonar og ekstremverdiar (t.d. største målte nedbørsmengd). For å få eit klimatisk bilete over eit område treng ein som oftast målingar i ein periode på minst 30 år. Jo lengre måleperiodar ein har, jo betre oversikt over klimaet vil ein få. Parameterar ein måler er blant anna temperatur, nedbør, fukt, soltimar, skydekke, vindstyrke, maksimale vindkast og solstråling.
Breiddegraden er den viktigaste faktoren i å bestemme klimaet på ein stad. Dess nærare ekvator, dess meir solinnstråling og høgare temperatur. Ein annan viktig faktor er dei store havstraumane som transporterer varmen frå sola vekk frå ekvator. Det nordlege Newfoundland i Canada ligg til dømes på same breiddegrad som mykje av Norden, men medan nordlege Newfoundland har arktisk klima har Norden temperert klima på grunn av Golfstraumen. I tillegg vil høgde over havet, distribusjonen av land- og havmassar, vindsystem, fjellkjeder og meir påverke klimaet.
På same måte som vêret endrar seg frå dag til dag, endrar òg klimaet seg, men over mykje lengre tidsrom. Historiske nedskrivingar kan gi ein peikepinn på korleis klimaet har endra seg enkelte stader, men ein har òg andre metodar som gjer at ein kan seie noko om det generelle klimaet på jorda langt tilbake i tid. Tolkingar av årringar, korallar og prøvar frå permanente isbrear viser at klimaet har forandra seg og det finst mange teoriar som prøver å forklare desse endringane.
Forsking på klimaet dei siste 20-30 åra har òg vist at menneske har ein tydeleg innverknad på klimaet, særleg ved å sleppe ut gassar som påverkar dei atmosfæriske forholda. Det vert i dag forska mykje på korleis klimaet kjem til å endre seg dei neste hundre åra, og forskarane er langt frå einige om kva endringane blir og kor mykje av endringane som eventuelt er menneskeskapte og kor mykje som er naturlege klimaendringar. Ein er i dag likevel stort sett einige om at den globale temperaturen (gjennomsnittstemperaturen for heile Jorda) aukar, og vil kome til å auke i lang tid framover, og at mennesket har ein stor del av skulda for dette.
Klimasoner
Det finst fleire måtar å klassifisere globale klimasoner på. Dei fleste er basert på breie klimasoner mellom polarsirklane og vendekretsane. Området mellom dei to vendekretsane blir kalle låge breiddegrader, og klimatypen her blir vanlegvis kalla tropisk. Området mellom ein vendekrets og ein polarsirkel vert kalla midlare breiddegrader og desse områda har vanlegvis temperert klima. Området mellom ein pol og ein polarsirkel blir kalla høge breiddegrader der vi finn det arktiske klimaet.
I dag er det vanleg å dele jorda opp i fire hovudklimasoner etter Köppen si klimaklassifisering.
Denne generelle klassifiseringa blir ofte delt opp i maritime og kontinentale soner, sidan klimaet kan variere mykje mellom kyst- og innlandsområde:
Lokale vêrmønster innanfor desse klimasonene, gjer at klimaet enkelte stader kan avvike ein god del frå det generelle klimaet i klimasona. Derfor er klimasoner berre ei generell rettesnor på kva klima ein kan forvente.
296 Phaëtusa
296 Phaëtusa er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 19. august 1890 av Auguste Charlois ifrå Observatoire de Nice i Nice i Frankrike.
Region
Ein region (av latin regio, himmelretning, strøk) er eit distrikt, eit større område. Mange land brukar ordet region på ei underinndeling av landet, som alternativ til for eksempel ordet provins. I Noreg er det vurdert å avskaffe fylka og erstatte dei med fem eller seks regionar. EU opererer òg med omgrepet region. Då ofte om område som høyrer naturleg saman, men ikkje nøydvendigvis høyrer til same land. Eit eksempel er Øresund-regionen.
Duosporvogn
Duosporvogn er skjenegåande kollektivtransport som er utrusta for køyring på både sporvognsliner og jarnbaneliner. Sporvidda er den same, men dei har framdriftsmiddel og signalsystem for båe systema. Dette blir gjerne elektromotorar for bytrafikk og dieselmotorar kopla til generatorar for køyring på jarnbaneliner. System med elektromotorar med støtte for skilde spenningar finst òg. Duosporvogna kan binde saman småstader som kvar for seg ikkje har trafikkgrunnlag for sporvogn og der lokaltog ikkje er rekningssvarande eller jarnbanetrafikken er lagd ned. Duosporvogn kan òg gje meir direkte reiser utan omstiging og slik få ned reisetida for folk. Då er det gjerne småstader som får betre kommunikasjon med eit lokalt senter.
Det første systemet i Europa var i Karlsruhe.
Zolotukha
Zolotukha (russisk Золотуха) er ei lita elv i Vologda oblast i Russland og ei av sideelvane til Volgdaelva frå høgre. Elva renn gjennom byen Vologda og er 15 km lang. Det går meir enn ti bruer over elva.
Algarheim
Algarheim er ein tettstad i Ullensaker kommune i Viken. Tettstaden har. Statistisk sentralbyrå rekna Algarheim med til tettstaden Jessheim frå 2008 til 2013.
1286
1286 (romartal MCCLXXXVI)
Ruwaished
Ruwaished er ein by heilt aust i Jordan i Mafraq guvernement. Han har eit folketal på 14 400 (2010). Karameh grenseovergang mellom Jordan og Irak ligg i Ruwaished nahiya.
Etter Irakkrigen i 2003, flykta kring 800 flyktningar frå Irak til den jordanske grensa, hovudsakleg palestinarar og somaliarar, der dei vart plasserte i Ruwaished flyktningleir i ingemannsland mellom Jordan og Irak.
Geografi
Byen ligg in Mafraq guvernement kring 240 km aust for Amman. Ruwaished har eit ørkenklima med ein årsmiddelnedbør på 82,9 mm. Kring åtte delvis tørre dalar møter kvarandre på sletta ved Ruwaished, som er det nest største nedslagsfeltet i den nordlege ørkenregionen etter Azraq. Vatnet som flyt frå desse wadiane om vinteren kompenserer for den låge årsnedbøren i Ruwaished. Byen ligg 683 meter over havet.
Historie
Ein veit ikkje nøyaktig når Ruwaished-området først vart busett, men det finst romerske reservoar her, som Burqu-dammen. Dette indikerer at området var ein stoppe stad for romerske og bysantinske armear, og markerte den austlege grensa til Austromarriket, eller var ein del av dei romerske vasallstatane.
Under Irakkrigen i 2003 fekk Ruwaished mykje merksemd i media, då mange korrespondentar brukte byen som base for å dekkje krigen.
Murg
I tidlegare tider var Murg ei viktig elv for tømmerfløting. Tømmeret vart transportert til Steinmauern, der det vart tørka og sett i saman til større flåtar. Frå Steinmauern vart tømmeret fløta vidare til Mannheim og frå her til Nederland.
Gunnstein Akselberg
Liv og virke
Akselberg er frå Voss. Han er cand.philol. og dr.art. frå Universitetet i Bergen. Doktorgradsavhandlinga hans frå 1995 heitte ''Fenomenologisk dekonstruksjon av det labov-milroyske paradigmet i sosiolingvistikken. Ein analyse av sosiolingvistiske tilhøve i Voss kommune. Han er redaktør for Namn og Nemne, Nordica Bergensia og Målbryting'' og leiar for prosjektet Talemålsendring i Noreg. I NRK Hordaland har han hatt språkspalta Snakk med oss i over femten år. Han har også skrive ei rekkje artiklar og bøker om språklege emne. Akselberg har vore språkkonsulent i programmet Eides språksjov på NRK1 sidan fyrste program i serien vart sendt 1. februar 2017.
Dvinitsa
Dvinitsa (russisk Двиница) er ei elv i Vologda oblast i Russland og ei av sideelvane til Sukhona frå venstre i nedslagsfeltet til Nordre Dvina.
Elva er 174 km lang og har eit nedslagsfelt på 2400 km².
Dei største sideelvane hennar er Sjorova og Votsja, begge frå venstre.
Dvinitsa spring ut frå eit myrområde søraust for Kharovska. Ho renn søraustover gjennom eit hovudsakleg aude område langs Kharovskojryggen. Elva renn gjennom store skogområde, men den nedre delen av elva har myrlendte breidder.
Dvinitsa munnar ut i Sukhona 10 kilometer ovanfor landsbyen Sjuskjoe i Vologda.
21. april
21. april er den 111. dagen i den gregorianske kalenderen (112. under skotår). Det er 254 dagar att av året.
Bosse Nunatak
Bosse Nunatak er ein liten nunatak i eit område med oppreven is, kring 20 nautiske mil vest for Mount Izabelle i Prince Charles Mountains. Han vart først oppdaga av J. Manning, ein landmålar med gruppa frå Australian National Antarctic Research Expeditions som kartla Prince Charles Mountains i 1971, og kalla opp etter H.E. Bosse, ein helikopterpilot i gruppa.
Stavanger Mållag
Stavanger Mållag er eit lokallag av Noregs Mållag i Stavanger, og er med i Rogaland Mållag. Laget vart skipa i 1957. Leiar er Vidar Lund (2009).
Det norske myrselskap
Det norske myrselskap vart skipa 11. desember 1902 og hadde som føremål «tilgodegjørelse av landets myrer».
I byrjinga av 1900-talet var Noreg inne i ein periode med dårlege arbeidsvilkår og lønene var låge. Det var økonomiske kriser i jordbruket. Industrien var dårleg utbygd og kunne ikkje ta mot ein aukande folketilvekst. Myrene var ein ressurs både til oppdyrking og til bruk til tekniske føremål. Arbeidsoppgåvene i Det norske myrselskap endra seg gjennom dei ulike epokane. Dei første 30 åra stod produksjon av brenntorv og torvstrø, samt myrdyrking i fokus. Seinare dreia arbeidet seg meir om jordvern og registrering av landskapstypar, og i perioden 1952-72 var det stor aktivitet i høve til fôrproduksjon og fellesbeite.
I 1972 gjekk Det norske myrselskap og Selskapet Ny Jord (skipa i 1908) saman til Det norske jord- og myrselskap (DNJM). Då vart utvikling på bureisingsfelta ei viktig oppgåve. I samsvar med vedtak i Stortinget overtok selskapet Statens jordundersøkelse ved NLH i 1986 og bygde ut si eiga verksemd, Landbrukets analysesenter, med moderne apparat og utstyr. I 1989 fusjonerte DNJM og GEFO (Institutt for georessurser og forurensningsforskning) til Jordforsk.
Kainun institutti
Kainun institutti eller Kvensk institutt er eit senter for kvensk språk og kultur. Senteret ligg i Børselv i Porsanger kommune. Sentrale arbeidsoppgåver inkluderer utarbeiding av ordbøker og opplæringsmateriell for kvensk. Den første senterleiaren var Silja Skjelnes-Mattila, leiar frå våren 2010 er Hilde Skanke.
Qaumi Tarana
Qaumi Tarana (urdu قومى ترانہ, Qaumī tarāna, 'Nasjonalsong') er nasjonalsongen til Pakistan.
Melodien er komponert av Ahmed Ghulamali Chagla, og den noverande teksten er skriven av Abu-Al-Asar Hafeez Jullandhuri.
Lyngseidet
Lyngseidet (nordsamisk: Ivgumuotki, kvensk: Yykeänmuotka) er administrasjonssenteret i Lyngen kommune i Troms og Finnmark. Tettstaden ligg på vestsida av Lyngenfjorden og har. Riksveg 868 og 91 går til Lyngseidet og det er ferjesamband til Olderdalen. På Lyngseidet er det i tillegg til butikkar og post ulike kommunale tilbod som alders- og sjukeheim, barne- og ungdomsskule, barnehagar, bibliotek, sosial- og trygdekontor og helsesenter. Lyngen kyrkje ligg på Lyngseidet.
Kaukasushjort
Kaukasusmaral eller maralhjort (Cervus elaphus maral) er den austlegaste underarten av hjort og lever i områda mellom Svartehavet og Kaspihavet i område som Krimhalvøya, Litleasia, Kaukasusfjella og nordvestre Iran. Ordet maral tyder 'hjort[eku]' på fleire sentralasiatiske språk, og blir også brukt om nokre typar wapiti (Cervus canadensis).
Myklebost
Mykjebost kan vere ulike stader:
Kaukasushjort
Skildring
Hjortane har kraftig kroppsbygnad og mørk gråleg vinterpels og raudleten sommarpels. Dei har ein lysegul flekk på baken og mørkebrune eller svarte lår, skuldrer og underside. Bukkar brøler som europeiske hjortar, men har store, femtakka gevir av same storleik som det til austasiatisk/nordamerikansk wapiti. Maralane liknar òg på wapiti gjennom den store flekken på baken.
Jessheim
Jessheim er ein tettstad, by og kommunesenteret i Ullensaker kommune i Viken. Tettstaden har.
Furuflaten
Furuflaten (kvensk Vuosvankka, nordsamisk: Vuošvággi) er ein tettstad med i Lyngen kommune i Troms. Staden ligg på vestsida av Lyngenfjorden, om lag 17 km sørom Lyngseidet. Riksveg 868 går gjennom bygda.
Furuflaten IL er heimehøyrande her og det er ljosløype og kunstgrasbane for fotball på staden.
Hominidae
Hominidae (eller hominidar, òg kjent som «dei store apene») er ein taksonomisk familie som omfattar fire utvida slekter: menneske (medrekna dei utdøydde slektningane til mennesket) og menneskeapene sjimpanse, gorilla og orangutang.
Neoaves
Neoaves er ein klade som består av alle i klassen Aves med unnatak av Paleognathae, strutseliknande fuglar, og dei eldste i Neognathae, det vil seie kladen Galloanserae med andefuglar og hønsefuglar. Per 2019 er det 10 040 artar i Neoaves, det svarer til 95 % av alle kjente nolevande fugleartar. Den tidlege diversifiseringen av dei ulike neoaviske gruppene skjedde veldig raskt rundt krit-tertiær-utryddinga.
Fylogeni
Følgjande framlegg til kladogram illustrerer sambanda mellom overordna neoaviske kladar ved å bruke resultatet av Prum, R.O. et al. (2015), med noen taksonnamn etter Yuri, T. et al. (2013) og Kimball et al. (2013).
Øystese kyrkje
Øystese kyrkje er ei langkyrkje frå 1868 i Øystese i Kvam herad i Vestland fylke.
Byggverket er i tømmer og har plass til 500 personar. Kyrkja er teikna av arkitekt C. Erichsen og Jacob Wilhelm Nordan. Erichsen laga også teikningane til Odda kyrkje, og dei bygde på Øystese kyrkje.
Inventar
Altertavla som står koret er måla av Anders Askevold og viser krossfestinga. Ho vart laga til kyrkja då ho var ny. I skipet heng det ei altertavle som er frå kring 1700, og som hang i den gamle stavkyrkja før ho vart riven.
Đavolja Varoš
Đavolja Varoš (serbisk Ђавоља Варош, tyder «Djevelbyen») er ein geografisk region sør i Serbia ved Radanfjella nær Kuršumlija. Regionen inneheld eksotiske formasjon skildra som jordpyramidar. Desse er skapt av erosjon.
Sidan 1959 har Đavolja Varoš vore verna av staten, og sidan 1995 har dei av den serbiske regjeringa hatt status som eit særskild viktig naturområde.
Đavolja Varoš er ein kandiat og ein av favorittane til å verte eit av dei sju naturlege underverka. . For tida ligg staden øvst i kategorien «Steinformasjon» og ligg an til å hamne i den siste avgjerande avstemninga mellom 21 kandidatar, som vert avgjort 31. juli 2009.
Formasjonane vart skapt for fleire millionar år sidan av vulkansk aktivitet. Det er fleire segner om korleis formasjonane vart skapt.
1290
1290 (romartal MCCXC)
Holocaust/Supertankerne kommer
Holocaust/Supertankerne kommer var ein singel på EP utgjeve i 1980 av Sjølmord på MAI AS. A-sida var Holocaust, og B-sida Supertankerne kommer.
1289
1289 (romartal MCCLXXXIX)
Zantman's Rock
Zantman's Rock er ei øy 55 km vest for Land's End i Cornwall og 10 km frå Scillyøyane i England. Ho ligg 3 km nord for Bishop Rock og mellom Zantman og Bishop Rock ligg Crim Rocks. Zantman's Rock har vore åstad for minst eitt skipsforlis, «Susanna» den 14. august 1913. Vraket ligg framleis på sørvestsida av Zantman's Rock.
Geirdis Bjørlo
Geirdis Bjørlo er ein norsk forfattar, skodespelar og regissør frå Vestnes.
Ho har skrive tre barnebøker og ein roman for vaksne. Alle gjevne ut av Det norske Samlaget.
Bjørlo er mor til politikaren Audun Lysbakken og bur på Nøstet i Bergen.
300 Geraldina
300 Geraldina er ein asteroide i det ytre av hovudbeltet. Han blei oppdaga den 3. oktober 1890 av Auguste Charlois ifrå Observatoire de Nice.
Umm el-Jimal
Umm el-Jimal (arabisk ام الجمال, «Kamelmora»), òg kalla Umm ej Jemāl, Umm al-Jimal eller Umm idj-Djimal, er ein landsby nord i Jordan kring 17 kilometer aust for Mafraq. Han er kjend for store ruinar av ein bysantinsk eller tidleg islamsk by, i tillegg til ein eldre romersk landsby (lokalt kalla al-Herri) sørvest for dei bysantinske ruinane.
Umm el-Jimal er ein stor landsby nord i Jordan, mindre enn 10 km frå den syriske grensa. Han ligg i Hauran, det nordlege ørkenområdet. Trass i at det er tørt her, er det gode forhold for jordbruk, som er hovudnæringa her. Ruinane av oldtidslandsbyen ligg midt i moderne Umm el-Jimal. Eit jordskjelv i 749 gjorde store øydeleggingar.
Kovancılar
Kovancılar er ein by og eit distrikt i provinsen Elâzığ i Tyrkia. Byen har kring 20 000 innbyggjarar.
Skibotn
Skibotn (nordsamisk Ivgobahta) er ein tettstad med i Storfjord kommune i Troms. Staden ligg på austsida inst i Lyngenfjorden. På Skibotn møtest E8 og E6, og staden har lenge vore ein viktig møteplass. Her har folk frå Noreg, Finland og Sverige møttest for å drive handel i fleire hundre år. Nord-Troms museum har ei avdeling på Skibotn med mellom anna to originale marknadsbuer.
Luftfartstilsynet
Luftfartstilsynet er den norske staten sin uavhengige tilsynsmyndigheit for luftfart. Luftfartstilsynet ferdar ut dei fleste sertifikata, løyva og godkjenningane innan luftfarten og fører tilsyn med at alle aktørane i luftfartssystemet som er tildelt ei driftsløyving til luftfart eller luftfartsrelatert verksemd, utøver denne med heimel i lover og forskrifter.
Luftfartstilsynet blei stifta og skild ut i frå Luftfartsverket 1. januar 2000 med kontor i Oslo. Inntil da var det Luftfartsverket som lagde regelverk, dreiv verksemda og overvaka aktørane i luftfarten (Luftfartsverket inkludert).
Tilsynet blei vedtatt flytta til Bodø innan 1. januar 2007. Flyttinga fann stad over fleire år og har møtt motstand.
Sidan Luftfartstilsynet blei oppretta i 2000 er direktøren for etaten òg norsk luftfartsdirektør. Tidlegare var direktøren for Luftfartsverket norsk luftfartsdirektør. Det er ei åremålsstilling med ein åremålsperiode på seks år.
Ei av avdelingane i Luftfartstilsynet er Legenemnda for flygarar som er ein del av Flymedisinsk institutt ved Universitetet i Oslo som også er Luftforsvarets flymedisinske kompetansesenter.
Horntind
Horntind eller Branson Nunatak er ein nunatak mellom Mount Burnett og Price Nunatak i Framnesfjella i Mac. Robertson Land. Han vart kartlagd av norske kartografar frå flyfoto tekne under Thorshavn-ekspedisjonane i 1936–37, og namngjeven av dei. Han fekk nytt namn av Australian Antarctic Names and Medals Committee etter J. Branson, ein geofysikar ved Mawson-stasjonen i 1962.
Sletta Verft AS
Sletta Verft AS er eit skipsverft i Mjosundet på Ertvågsøya. Føretaket vart stifta av Kristoffer Sletta i 1945 og dreiv i mange år med bygging av trebåtar. I dag byggjer verftet fiskarbåter, brunnbåtar, oppdrettsbåtar og små slepebåtar av stål og aluminium. Skroga vert bygde ved baltiske verft, medan montering og ferdigstilling vert utført ved verftet i Mjosundet. Føretaket har om lag 30 tilsette (2007).
Kometen kommer
Kometen kommer er den fyrste eller andre (viss ein reknar Småtrollen och den stora översvämningen som den fyrste) boka i Tove Jansson sine mummibøker. Boka vart fyrst publisert i 1946 som Kometjakten, men i 1968 vart ei omarbeida utgåve utgjeven i staden for - Kometen kommer. Det er i denne boka dei fleste av hovudfigurane vert introdusert.
I denne boka kan me sjå parallellar til atombomba og trusselen som truga verda i form av forureining. Ei kule - kometen - er på veg mot jorda, og spenninga byggjer seg opp. Kometen kjem nærmare og nærmare, og jorda er på veg til å tilinkjegjort. Ein manglar berre dei to fiendane, Sovjetunionen og USA, for å få ei komplett gjenforteljing av Den kalde krigen.
Seinare, i 1992, laga eit japansk filmselskap ein animeversjon av forteljinga, som Tanoshii Moomin Ikka: Muumindani no Suisei.
Handling
Mummitrollet og venen Sniff dreg til skogen og fylgjer ein mystisk sti. På vegen møter dei Bisamrotta og silkeapa. Dei dreg på perlefisking saman, og oppdagar ei hòle. Plutseleg ser dei ein komet på himmelen over Mummidalen, og Bisamrotta seier at kometen vil audeleggje heile dalen. Dei reiser ut i ein båt til observatoriumet i fjella for å spørje ein professor om kometen vil audeleggje verda. Fyrst vert dei angripne av krokodillar som et buksene deira. Etter ein stund møter dei Snusmumrikken, som fylgjer med dei. Sniff kjem over nokre store granatar, og prøver å ta med seg nokon heim, men blir forfulgt av ei kjempeøgle. Etter det køyrer dei vidare, til båten kantrar i ein mørk hòle. Dei blir redda frå hòle av en hemul (fetteren til hemulen som bur i mummidalen og er sommarfuglsamlar). Snusmumrikken fortel også dei andre om snorkane, syskena Snorken og Snorkfrøken. Mummitrollet tenkjer stadig på Snorkfrøken medan dei går vidare, og blir meir og meir forelska, til tross for at han berre har høyrt om henne.
Etterkvart finn dei observatoriumet og forskarane fortel dei nøyaktig når kometen vil komme. Fylgjet avgjer at dei skal gå heim for å vere der når kometen kjem, og på vegen høyrer dei rop om hjelp. Det er Snorkfrøken som har blitt fanga av ein kjøttetande plante. Mummitrollet reddar henne, og ho og bror hennar, Snorken, tek fylgje med dei på vegen til Mummidalen. På vegen heim kjem dei òg innom ein landsby og kjøper gåver til kvarandre. Deretter held dei eit stort selskap i skogen, før dei held fram. Varmen frå kometen har tørka opp havet, så gruppa kryssar det på stylter. På vegen møter dei Hemulen, som vert med dei heim til Mummidalen. Heime har Mummimamma og Mummipappa venta på dei. Mummimamma har bakt ei kake, sidan det er Mummitrollets bursdag. Det kan ein jo ikkje gløyme. Dei gøymer seg i hòla dei fann då dei var på perledykking, og familien, Sniff, snorkane, Hemulen, Bisamrotten og silkeapen blir der over natta. Kometen passerer jorda utan å komme nær ho. Boka vert avslutta med at venene feirar og er glade.
Omsetjingar
Mummibøkene er omsette til mange språk, også denne boka. Frå svensk og finsk (som Muumipeikko ja pyrstötähti) har boka mellom anna blitt omsett og utgjeven på fylgjande språk under fylgjande titlar:
Maral
Maral og Merâl er sentralasiatiske kvinnenamn som tyder 'hjort[eku]'. Namnet er særleg brukt i Armenia, Turkmenistan og Tyrkia.
Ordet viser til hjortar i mellom anna mongolsk, farsi og tyrkisk. Det har gjeve opphav til vestlege namn for fleire hjortetypar, som kaukasushjort og austasiatisk wapiti — begge kjende under namn som maral eller maralhjort.
Arp 236
Arp 236, IC 1623 eller VV 114 er eit vekselverkande galaksesystem som er veldig lyssterkt i det infraraude, og som ligg rundt 300 millionar lysår unna jorda i stjernebiletet Kvalfisken. VV 114E, den eine galaksen i systemet, har ei større mengd av varm og tett gass. Varm og tett gass finn ein òg i den overlappande og samanbindande regionen mellom kjernane til dei to galaksane. Observasjonar tyder på at Arp 236 er på veg mot sluttstadiumet av galaksekollisjonen, då ein kraftig straum av gass inn i sentrale område av galaksen vil starta ei intens stjerndedanning som kan forsterka den infraraude lysstyrken til galaksen til over det ultra-lyssterke. Arp 236 vil sannsynlegvis etter kvart utvikla seg til eit kompakt system med eksplosiv stjernedanning, liknande galaksen Arp 220.
Arturo Casado
Arturo Casado er ein spansk tidlegare mellomdistanseløpar som i 2010 vart europameister på 1500 meter.
Aktiv
Casado vann 1500 meter under midhavsleikane 2005. Same året vart han femtemann på distansen under verdsmeisterskapen i Helsinki. I europameisterskapen 2006 i Göteborg kom han på fjerdeplassen og i VM 2007 i Osaka vart han nummer 7.
Sommaren 2010 var Casado i sitt livs form. Med sin store spurtstyrke vann han i Barcelona-EM 1500-meteren lett, etter at løpet hadde gått unna i moderat fart. Eit par veker seinare, den 22. august, sprang han inn til 3.32,7 og personbeste på Olympiastadion i Berlin. Og nøyaktig ei veke etter fekk han også notert bestetid på 800 meter, 1.44,74, oppnådd i Rieti.
Casado la opp i 2014.
Ghanariket
Ghanariket var eit mellomalderrike som dominerte Vest-Afrika frå om lag 600- til 1200-talet. Det dekte det som i dag er søraustre Mauritania og vestre Mali. Riket er rekna som det første av dei store handelsrika i regionen. Lokalt heitte det Wagadou – ghana var tittelen til herskaren.
Ghanariket blei grunnlagd av soninkefolk, som dreiv transsaharisk handel med saltproduserande arabarar og berberar i Nord-Afrika og gull- og elfenbeinseljarar i sør. Dei auka si makt ved hjelp av effektiv toll- og skattlegging av handel og handelsruter. Ved å regulera marknaden slik at det ikkje vart overproduksjon av varer, førebygde dei også inflasjon.
Tradisjonen legg byrjinga av riket til 300-talet, men lite er kjend om den tidlege historia til Ghana. Dei første skriftlege kjeldene tek til på 700-talet, og ved slutten av dette hundreåret var riket blitt rikt og mektig. Ghana styrte over mange mindre område som betalte tributt, og tok opp i seg fleire mindre statar ved hjelp av velutvikla krigsteknologi og organisasjon.