cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dismal Buttress
Dismal Buttress er ein stort sett isfri fjellskrent, oppom vestsida av enden av Shackletonbreen kring 5,5 km nordvest for Roberts Massif. Han fekk dette namnet på grunn av fleire nedslåande hendingar her for den sørlege geolog-gruppa frå New Zealand (1961–62), inkludert tapet av Dismal, den einaste førarhunden til gruppa, som måtte avlivast.
Matrei in Osttirol
Matrei in Osttirol er ein kommune (Marktgemeinde) i Distriktet Lienz i forbundslandet Tirol i Austerrike. Kommunen, som omfattar heile dalføret Tauerntal og øvre del av Isental, har ei flatevidd på 277,9 km². Nærare halvdelen av arealet er snaufjell og når opp i Großvenediger, ein av dei aller høgste fjelltoppane i Austerrike. I kommunen bur i kring 4 600 menneske. Turisme, både sommar- og vinter-turisme, er hovudnæring. Kommunesenteret Matrei ligg 975 meter over havet, lågaste punktet i kommunen er på 814 moh.
Mía Miliá
Etter den tyrkiske invasjonen i 1974 har busetnaden vore utanfor kontroll frå styresmaktene, frå 1983 administrert av Den tyrkiske republikken Nord-Kypros som ein del av kommunen Lefkoşa (Levkosía) i distriktet Lefkoşa.
Haspolat inngår i storbyområdet til Lefkoşa (Nord-Levkosía).
Zirkonia
Zirkonia er ein rimeleg, syntetisk edelstein som opptrer i mange fargar. Kvite steinar har kraftig fargespel på grunn av lysdispersjon, som er sterkare enn hos diamantar. Den kjemiske formelen er ZrO2, hardleiken er om lag 8 1/2 og tettleiken 5,65–5,95 g/cm3. Zirkonia finst ikkje naturleg i naturen.
Leeds og Liverpoolkanalen
Leeds og Liverpoolkanalen (engelsk The Leeds and Liverpool Canal) er ein kanal som går mellom Leeds og Liverpool i Nord-England. Kanalen er 205 kilometer lang og omfattar 91 sluser i hovudløpet. Han krysser Penninane, og har sitt høgaste punkt 149 meter over havet.
Historie
Det blei lagt fram forslag om å byggja ein kanal for å knyta saman dei veksande byane i Yorkshire, som Leeds, Wakefield og Bradford, med hamna i Liverpool på midten av 1700-talet. Den nye transportåra ville gjera det lettare å transportera industriprodukt og råvarer mellom aust og vest.
Ein fekk klarsignal frå parlamentet til å byrja bygginga av kanalen i mai 1770. Det blei halde ein opningsseremoni i Halsall, nord for Liverpool, 5. november same året. Den første delen av kanalen mellom Bingley og Skipton opna i 1773. I 1774 hadde ein fullført kanalen mellom Skipton og Shipley, inkludert viktige ingeniørverk som Bingley Five Rise Locks, Bingley Three Rise Locks og ein akvedukt over elva Aire ved Dowley Gap. Bradfordløpet blei også fullført. På vestsida blei delen mellom Liverpool og Newburgh groven ut. I løpet av det neste året var Yorkshire-delen blitt forlenga til Gargrave, og i 1777 blei kanalen samanbunden med Aire- og Calderkanalen i Leeds. På vestsida nådde han Wigan i 1781, og erstatta den tidlegare Douglas-kanalen. Dette året tok dei innsamla midla til prosjektet slutt, og arbeidet slutta med Rufford-løpet frå Burscough til elva Douglas ved Tarleton. Den amerikanske sjølvstendekrigen og følgjene gjorde det umogleg å fortsetja arbeidet i over eit tiår.
I 1789 blei bygginga gjenoppteken etter at ny finansiering blei ordna. Kanalen blei ferdigstilt i 1816. Kol var den viktigaste vara ein transporterte, men ferdige produkt blei også frakta. Kanalen konkurrerte med jernbanetransport på heile 1800-talet, og blei verande open på 1900-talet, sjølv om han var mindre brukt. Ein kjenner til at det føregjekk handel via kanalen heilt fram til 1980-åra. Frå 1950- og 1960-åra var likevel fritidsbåtar den viktigaste ferdselen på kanalen.
I mars 2009 opna ein ny kanaldel, Liverpool Canal Link. Kanalen går til South Docks i Liverpool via Stanley Dock, slik at ein kan sigla forbi dei kjende bygningane på Pier Head til Albert Dock. I august 2010 blei rundt 95 km av kanalen stengd på grunn av låg vasstand etter ein særs tørr start på året. Kanalen blei gjenopna i september med visse restriksjonar.
Stader
Frå aust til vest går kanalen forbi desse stadene:
Governor Mountain
Governor Mountain er eit stort sett isfritt fjell, 1550 meter over havet, på vestsida av toppen av Tomilinbreen i Wilson Hills i Antarktis. Det vart kartlagd av den vestlege landmålingsgruppa frå US Geological Survey, 1962–63. Den nordlege gruppa under New Zealand Geological Survey Antarctic Expedition, 1963–64, oppretta ein landmålingsstasjon på fjellet, og dei namngav det etter sir Bernard Fergusson, generalguvernør på New Zealand og på grunn av den dominerande plasseringa til fjellet.
Knivhaldar
Knivhaldar er ein type utstyr der ein kan setja eller leggja frå seg ein kniv når han ikkje er ei bruk.
Det finst mange former for knivhaldarar. Dei kan vera del av utstyret til ein handverkar som nytter knivar, som ei kjuke nytta av ein treskjerar i Hallingdal. Ulike knivhaldarar er også vanlege på kjøken, til dømes som magnetar eller blokker ein kan henga eller setja knivar i. Knivhaldarar kan også vera del av dekketøy, til dømes i form av stativ der knivar kan hengjast mellom bruk, eller der ein kan leggja kniven frå seg på ein haldar for å ikkje søla til bordet eller duken.
Det finst også liknande haldarar for skeier, sleiver og etepinnar.
Dekketøy
Knivhaldarar til bordbruk kan ha utvikla seg frå trestykke som ein la frå seg kniven på. Frå 1700-talet blei det laga sett av like knivhaldarar som ein kunne dekkja bord med. På 1800-talet blei slike haldarar laga i ei rekkje ulike materiale og uformingar. Dei kunne til dømes vera av horn, elfenbein, glas, perlemor eller keramikk, eller av ulike metall inkludert gull og sylv.
Det var vanleg å utforma knivhaldarar med ei stong som blei halden oppe av dekorative endar, men ein kunne også utforma dei som dyr. I Sverige blei det til dømes vanleg med ein smörhund, ein knivhaldar utforma som ein hund til å ha smørkniven på.
Luleå kommun
Luleå kommune ligg på svenske länet Norrbottens län i landskapet Norrbotten. Kommunen har grensar til nabokommunane Boden, Kalix, Piteå og Överkalix, og har kystlinje mot Bottenviken i Austersjøen. Administrasjonssenter i kommunen er Luleå. Luleå kommune er den mest folkerike kommunen i Norbottens län.
Geografi
Lule älv munnar ut i Bottenviken ved Luleå. Luleå skjergard består av over 700 øyar og holmar og er etter Stockholms skjergard det mest vidstrakte skjergardsområdet i Sverige. På grunn av den sterke landhevinga i Bottenviken endrar skjergarden utsjånad stadig og arealet til Luleå kommune aukar frå år til år. Fleire av øyane i skjergarden er busette, mellom andre Brändön, Stor-Brändön og Kallaxön.
Knivhaldar
Dekketøy
Knivhaldarar gjekk generelt ut av bruk ved midten av 1900-talet.
Luleå kommun
Geografi
Luleå er endepunkt for E10 og for Malmbanan. E4 går gjennom kommunen. Luleå-Kallax lufthamn har daglege ruter til fleire svenske byar, og er den mest trafikkerte lufthamna i Norrland
Tettstader
Luleå kommune hadde atten tettstader i 2005. Folketalet i tabellen er frå 31. desember 2005.
Due
Due kan visa til:
Triton Point
Triton Point er eit klipperikt nes på austenden av den høge ryggen mellom Venusbreen og Neptunbreen på austkysten av Aleksanderøya i Antarktis. Kysten i nærleiken vart først sett frå lufta av Lincoln Ellsworth den 23. november 1935, og grovt kartlagd frå bilete teken frå lufta W.L.G. Joerg. Neset vart grovt kartlagd i 1936 av British Graham Land Expedition og meir nøyaktig definert i 1949 av Falkland Islands Dependencies Survey. Det vart namngjeve av United Kingdom Antarctic Place-Names Committee etter plasseringa nær Neptunbreen, sidan Triton er ein av månane til planeten Neptun.
Daudis
Daudis er eit omgrep nytta om restar av isbrear som har slutta å flytte på seg og som ligg i ro og gradvis smeltar bort. Etter at isen har smelta etterlet han eit bakkelandskap skapt av avleiringane frå isbreen.
Isrestane kan stundom gje opphav til bredemde sjøar. Når daudis smeltar vert ofte nokre klumpar av isen dekte av sand og grus, som vert skyld ut av smeltevatnet. Når all isen til slutt er smelta, vert overflata ofte ruglete med små haugar og groper, ofte sirkelforma groper med små tjern kalla grytehol eller daudisgroper. Dette finn ein mellom anna i dei gamle istidsavsetningane rundt Gardermoen.
Nell Gravlie
Nell Gravlie var ein norsk smed, tømmerhoggar og spelmann frå Sand i Nord-Odal. Han er kjent for å ha funne opp tømmersaksa, som i 1928 vart mønsterverna. Både Nord-Odal og Rømskog har gravliesaksa i kommunevåpenet sitt.
Morten Andreas Leigh Aabel
Han er særleg kjend som forfattaren til «Se Norges blomsterdal!».
Heilage Stefan
Liv
Stefan eller Stefanos var den første kristne martyren og vert difor kalla protomartyr. Ifylgje Apostelgjerningane var han leiar for dei gresktalande medlemene av kyrkjelyden. Han vart dømd til døden ved steining av det jødiske rådet, og Saulus, den seinare Paulus, samtykte til steininga.
Stefanos var den førte diakonen i kyrkja. Embetet vart innført for å avhjelpe apostlane med materielle tenester, som å dele ut mat til dei fattige.
Kjelder
Farmer, David Hugh, The Oxford Dictionary of Saints. 3rd ed. Oxford: Oxford University Press 1992. ISBN 0-19-283069-4 The Book of Saints: A Dictionary of Servants of God. 6th ed. London: Cassell 1994. ISBN 0-304-34357-9''
Exilles
Exilles (latinsk Scingomagus) er ein kommune i provinsen Torino i regionen Piemonte i Italia, om lag 60 km vest for Torino på grensa til Frankrike. I 2005 hadde han 285 innbyggjarar og eit areal på 44,4 km².
Fylkesveg 601 i Østfold
Fylkesveg 601 i Østfold går mellom Raklev og Skjebergdal i Sarpsborg kommune. Vegen er 7,0 km lang.
Exilles
Exilles består av frazionane (landsbyar og grender) Deveys, Cels, San Colombano og Champbons.
Exilles grensar til kommunane Bardonecchia, Bramans (Frankrike), Chiomonte, Giaglione, Oulx, Pragelato, Salbertrand og Usseaux.
I antikken vart Exilles rekna som den første staden i Italia når ein kom frå Gallia over fjellovergangane i Alpane. Exilles vart først nemnd av den greske historikaren Strabius, som døydde i det første hundreåret.
Borgarleg vigsel
Borgarleg vigsel er ei form for vigsel (inngåing av ekteskap) som blir utført av ein representant for staten, utan medverknad frå eit religiøst trussamfunn eller anna livssynssamfunn. Ein borgarleg vigsel er altså ein livssynsnøytral seremoni og ei rettsleg handling.
Medan vigsel innan eit religiøst trussamfunn kan vera avgrensa til berre å vera for medlemmar av samfunnet, er borgarleg vigsel som regel open for alle som har rett til å inngå ekteskap.
David Weidemann
David Christopher Weidemann var ein norsk lege som representerte Holmestrand på stortinga 1842 og 1865-66.
Weidemann var fødd i Borgund på Sunnmøre, då faren Lauritz Weidemann var sorenskrivar der. Han vart student i 1819, og budde på 1820-talet i hovudstaden. Der var han åra 1825-29 kandidat ved «den midlertidige fødselsstiftelse», og i 3½ år fattiglege i Christiania. Ferdig utdanna cand.med. i 1827.
I 1829 flytta Weidemann til Holmestrand og budde der resten av livet. Han var bylege i lang tid. Både i 1839-40 og 1848 var han ordførar for bystyret. Som styreformann i den lokale sparebanken spela han ei avgjerande rolle då Holmestrands bad vart bygt.
Trogen
Trogen er ein kommune i kantonen Appenzell Ausserrhoden i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 903 meter over havet. Byen er hovudstad i kantonen.
Madaya i Syria
Madaya (arabisk مضايا) er ein liten fjellandsby i Syria, 1400 meter over havet. Han er ein kjend feriestad. Han ligg kring 40 km nordvest for Damaskus i Rif Dimashq guvernement ved Baradasjøen. Madaya får ofte snø om vinteren.
Skildring
Staden er kjend for det friske kjeldevatnet, fersk frukt og grønsaker og friskt klima. Somrane er tørre og kjølige og mange rike syrarar har ferieheimar i området. Staden har ein stor marknad (souq).
Historie
Det er gjort funn av romerske graveringar og lekamar i åsane søraust for landsbyen. Madaya var ofte ein stad der opprørar mot styresmaktene søkte tilflukt. Det er sagt at under den islamske erobringa av Syria så var armeen til Khalid Ibn Alwaleed avhengig av hjelparar frå Madaya for å føre armeen hans til Ba'lbak etter Homs og Damaskus fall. I nyare tid, under det franske mandatet i Syria, søkte opprørarar frå Damaskus og andre stader tilflukt i landsbyen. I 1926 blei landsbyen totalt rasert av ein fransk kommandant for å skulla ha hjelpt opprørarar.
Under den syriske borgarkrigen som braut ut i 2011 blei Madaya omleira i juli 2015 av regjeringsvennlege styrkar og den allierte libanesiske militsen Hizbollah. I desember 2015 meldte Legar utan grenser at 23 menneske hadde døydd av svolt der etter at ein total blokade hadde stoppa all mat og humanitær hjelp frå å nå byen sidan 18. oktober.
Etter protestar frå SN og fleire hjelpeorganisasjonar klarte SN å forhandla fram ein avtale mellom dei syriske styresmaktene og opprørarane som heldt byen, og det blei leverte naudhjelp til byen 11. januar 2016. 14. april 2017 blei våpenkvileavtalen frå Zabadani i 2015 innført, og 60 bussar transporterte 2 350 menneske, blant dei 400 opprørarar, frå Madaya og Zabadani til Idlib.
Simen Vangen
Simen Iversen Vangen er ein norsk trommeslagar og perkusjonist frå Sortland i Vesterålen.
Simen Vangen var ein barndomsven med Madrugada-vokalist Sivert Høyem. Han har utdanning innan jazz og klassisk musikk frå Conservatorium van Amsterdam i Nederland.
Etter at trommis Jon Lauvland Pettersen slutta i Madrugada, blei Vangen med i 2002. Han spelar på Grit-cden, som dels vart innspelt i Berlin; samt Sivert Høyem sin fyrste solo-cd frå 2004, Ladies and Gentlemen of the Opposition. Vangen slutta i Madrugada i 2004 for å bruka meir tid på jazz-prosjekta sine.
I 2007 var Vangen medlem av det akustiske popbandet Sigrun and the Kitchen Band. Hausten 2008 flytte han til Kabelvåg, der han no jobbar som produsent og frilansmusikar. Han har m.a. produsert eit musikalsk teaterstykke med namnet Prinsessen som gikk til jordas indre.
Lilli Bendriss
Lilli Bendriss er eit norsk spiritistisk medium, forfattar og TV-personlegdom frå Hareid. Bendriss er kjend for å ha vore med på TVNorge-programmet Åndenes makt som klårsynt gjennom alle tretten sesongane. Som forfattar gav ho, i 2010, ut bøkene Bevissthetsskiftet og Gaven.
I 2021 var Bendriss aktuell med serien Spøkelsesjegerne. Serien blir send på Discovery+ og går ut på at Bendriss og dei to youtuberene Robin Hofset og Victoria Skau reiser og besøkjer mellom anna Gamle Luster Sanatorium, Gamle Fredrikstad fengsel og Gamle Deichmanske bibliotek, for å jakta på spøkelse. Serien fekk terningkast 2 frå VG sin meldar som skildra serien som «ikke engang underholdende tøys».
Mount Gregory
Mount Gregory er eit fjell 2940 moh ved sørenden av Hochstein Ridge i Queen Elizabeth Range i Antarktis. Det er den einaste store høgda som stig opp frå Cotton Plateau. Namnet vart foreslått av Holyoake, Cobham og Queen Elizabeth Range-gruppa under New Zealand Geological Survey Antarctic Expedition, 1964–65, etter M. Gregory, ein geolog i gruppa.
Operasjon Highjump
Operasjon Highjump (OpHjp), offisielt kalla The United States Navy Antarctic Developments Program, 1946-1947, var ein antarktisoperasjon av United States Navy som bleo organisert av kontreadmiral Richard E. Byrd og leia av kontreadmiral Richard H. Cruzen. Operasjon Highjump vart sett i verk 26. august 1946 og varte til slutten av februar 1947. Task Force 68 omfatta 4 700 mann, 13 fartøy og fleire fly. Hovudføremålet til Operasjon Highjump var å etablere forskingsstasjonen Little America IV.
Avinor
Avinor AS vart skipa 1. januar 2003 som eit aksjeselskap eigd fullt ut av den norske staten under Samferdsledepartementet. Avinor har som oppgåve å eige og drive lufthamner i Noreg. Selskapet har òg ansvaret for tryggings- og navigasjonsinstallasjonar av ulike slag, som radarar, radiofyr, fjernstyrte basestasjonar for flyradiosambandet, og kontrollsentralar.
Operasjon Highjump
Tidslinje
Den vestlege flåten av skip under leiing av kaptein Charles A. Bond nådde fram til Marquesasøyane 12. desember 1946, og USS «Henderson» og USS «Cacapon» sette opp vêrstasjonar. Den 24. desember byrja fly frå USS «Currituck» å gjennomføre rekognoseringsturar.
Den austlege flåten under leiing av kaptein George Dufek nådde Peter I Øy i slutten av desember 1946.
1. januar 1947 vart «Jack Browne» dykkermaskar og DESCO oksygenutstyr nytta på dei første amerikanske dykkertokta under den antarktiske isen. Paul A. Siple var representant for US War Department på ekspedisjonen.
Den sentrale flåten, leia av kontreadmiral Richard H. Cruzen, nådde fram til Hvalbukta 15. januar 1947 og bygde her basen Little America IV med tilhøyrande rullebanar.
Marinefartøy og personell vart sende tilbake til USA i slutten av februar 1947 då operasjonen vart avslutta på grunn av dei forverra vêrtilhøva og at vinteren kom tidleg.
Ein oppfølgingsekspedisjon, Operasjon Windmill, returnerte til området sommaren etter (1947–1948).
Menneskelege tap
30. desember 1946 omkom radiooperatørane Wendell K. Hendersin, Fredrick W. Williams og Maxwell A. Lopez då deira PBM Mariner «George 1» styrta under ein snøstorm. Seks av mannskapet overlevde ulukka og vart berget 13 dagar seinare. Ein plakett vart seinare oppført ved McMurdo Station til minne om dei tre omkomne mennene. I tillegg omkom Vance N. Woodall under lossing av eit skip på Rossbarrieren.
Avinor
Avinor AS har teke over oppgåver som tidlegare låg under det statlege Luftfartsverket. I samband med at Avinor AS tok over drifta av lufthamnene og det som høyrer med dette, vart Luftfartstilsynet skipa for å take seg av alle tilsyns- og forvaltingsfunksjonane i som låg til det gamle Luftfartsverket.
Avinor AS er den største lufthamneigaren i landet, og har ansvaret for drifta av 43 av dei, inklusive 12 som ligg under Forsvaret. Inntektene kjem frå den kommersielle verksemda på flyplassane, og frå luftfartavgifter som flyselskapa må betale for å nytte lufthamnene eller òg for å fly i det luftrommet som Noreg har kontrollen over. Dei få lufthamnene i Noreg som går med overskot, subsidierer dei fleste andre lufthamnene som Avinor AS eig, av di dei går med større eller mindre underskot. Lufttrafikktenesta vert drive til sjølvkost, men kostnadene ved tryggleiksarbeidet vert dekt ved å krevje inn avgifter.
Torp Sandefjord lufthamn er ei av få norske lufthamner som ikkje er drivne av Avinor.
Trákhonas
Trákhonas (gresk Τράχωνας, tyrkisk Kızılay) eller Khamít Mándres (gresk Χαμίτ Μάντρες) ligg i den nordvestlege delen av byområdet til Levkosía på Kypros og er ein lokalstyrt busetnad i distriktet Levkosía i Republikken Kypros.
Etter den tyrkiske invasjonen i 1974 har området vore utanfor kontroll frå styresmaktene, frå 1983 administrert av Den tyrkiske republikken Nord-Kypros som ein del av kommunen Lefkoşa (Levkosía) i distriktet Lefkoşa.
Ved folketeljinga i 2011 var området delt i bydelane:
Kızılay inngår i storbyområdet til Lefkoşa (Nord-Levkosía).
Humanistisk vigsel
Humanistisk vigsel er namnet det norske livssynssamfunnet Human-Etisk Forbund brukar om sin vigselsseremoni.
Ekteskapsloven i Noreg vart endra i 2004 slik at Human-Etisk Forbund kunne autorisera eigne vigslarar og gje tilbod om seremonien Humanistisk vigsel. Vigslaren er kontaktpersonen til paret under planlegginga fram mot seremonien.
Human-Etisk Forbund gjennomførte sin første vigsel av dette slaget den 31. desember 2004 og feira dermed 10-årsjubileum nyttårssafta 2014. Det fyrste vigde paret var Kim Friele og Wenche Lowzow.
Eisaku Satō
Eisaku Satō var ein japansk politikar og nobelprisvinnar.
Tidleg liv
Eisaku Sato voks opp i prefekturet Yamaguchi, heilt sør på øya Honshu i Japan. Han studerte ved Universitetet i Tokyo, og vart etter kvart politikar for det liberale partiet i Japan. Han heldt så fram i det liberaldemokratiske partiet etter at det liberale fusjonerte med det demokratiske partiet. Han arbeidde seg oppover i politikken, og var ein av ministrane som hadde ansvar for Sommar-OL 1964 i Tokyo.
Statsminister
I 1964 etterfølgde Satō Hayato Ikeda som statsminister grunna Ikeda si dårlege helse. Satō vart gjenvald i 1967 og endå ein gong i 1970. Då han gjekk av i 1972 hadde han sete i tre periodar, nærmare åtte år. Satō var ein populær statsminister på grunn av Japan sin blømande økonomi. I utanrikspolitikken, der han veksla mellom å samarbeida med USA og Kina, vart det meir bylgjer. Satō støtta samarbeids- og tryggingsavtalen mellom Japan og USA, noko som førte til mange valdsame protestar i Japan, særleg blant studentane. Satō valde deretter å stengja Universitetet i Tokyo eitt år i 1969. Då han gav seg i 1972, vart han etterfølgd av Kakuei Tanaka.
Nobels fredspris
I 1974 vann Eisaku Satō Nobels fredspris. Prisen vart delt med iren Sean MacBride. Satō vart med dette den fyrste asiaten som vann fredsprisen, og han er så langt den einaste frå Japan som har vunne prisen.
Boats Against the Current
Boats Against the Current er eit studioalbum frå 1977 av Eric Carmen. Tittelen er henta frå ei linje i romanen The Great Gatsby av F. Scott Fitzgerald. Det var det andre soloalbumet til Carmen, etter at the Raspberries vart oppløyst. Det nådde 45. plassen på Billboard-lista.
Gjeste musikarar på albumet er mellom anna korvokalistar frå Beach Boys og Burton Cummings (tidlegare i the Guess Who), gitar av Andrew Gold, og trommer av Jeff Porcaro frå Toto.
Tittelsporet vart covra i 1978 av Olivia Newton-John på albumet hennar Totally Hot.
Vassøyane
Vassøyane er ei øygruppe med 1,87 km² landareal sør i Sognesjøen, og ligg i den ytre sørvestre delen av Gulen kommune i Vestland. Gruppa består av kring 100 små og store øyer, fordelt over ein dryg kilometer i aust-vestleg retning. I sør grensar øygruppa mot Fensfjorden, i nord startar Sognesjøen og øygarden med hundrevis av småøyer innover Gulensida. Vegetasjonen er atlantisk lynghei kor røsslyng, klokkelyng, krekling og gråmose dominerer.
Vassøyane er freda som Vassøyane naturreservat (desember 1991), og det er øygruppa sine rike våtmarker som er bakgrunn for vernet. Det er hekkeplassar her, men fyrst og fremst er området viktig som trekkfuglplass. Området har sidan 1970-talet vorte foreslått som landskapsvernområde i samanheng med tilstøytande øygrupper lengre sør og vest.
Området blei berørt av den kaledonske fjellkjedefoldinga, då det «nordamerikanske» kontinentet Laurentia støytte saman med det «nordeuropeiske» Baltika for 425 millionar år sidan. Gulen ligg heilt i vestre kant av det synlege grunnfjellskjoldet, og er omgjeve av dei kaledonske skyvedekka av tidlegare havbotnskorpe som i samanstøyten vart skyve opp på land og pregar nabokommunane i sør og sørvest. Men Vassøyane og øya Røytinga heilt i sørvest høyrer til Solundbassenget frå seinsilur og tidleg devontid. Desse småøyene og hovudøyene i Solund er dekte med konglomerat og sandstein som ligg oppå putelava. Solundbassenget oppstod gjennom ein kombinasjon av vulkanistisk havbotnspreiing og kystnære avsetningar då det nett her, for 420-410 millionar år sidan, var litt attende av havet (Iapetus) mellom Laurentia og Baltika. Formasjonen er restane av eit gjenverande havbasseng som var i rørsle samstundes som avrenning frå det nye, kaledonske dekket i aust avsette sandstein oppå eldre bergartar i overgangen frå silur til devon. Bergartane på Vassøyane og Røytinga består såleis av drygt 400 millionar år gamle avsetningsbergartar.
Bland dei viktigaste av dei meir sjeldne fugleartane her finn vi mellom anna ringgås, kvitkinngås, teist, enkelbekkasin, småspove, raudstilk og siland
Fission Wall
Fission Wall er ei granittvegg på 1400 moh i nordveggen av Mount Griffith i Hays Mountains i Dronning Maudfjella i Antarktis. Klippa vart klatra den 16. november 1987 av ei geologgruppe frå Arizona State University i US Antarctic Research Program leia av Edmund Stump. Namnet kjem frå granittprøvar i veggen som vart daterte med spaltingsspormetoden.
Aggtelek
Aggtelek er ein landsby nordaust i Ungarn.
Landsbyen er kjend for dryppsteinshola som ligg her. Ho er 24 km lang og ei av dei lengste grottene i Europa. Den største grottehallen er 120 120 × 30 × 40 m. Det finst opp mot 25 meter høge stalagmittar i hola. Ho var busett alt i steinalderen og det er gjort mange arkeologiske funn her. Hola er i dag oppført på verdsarvlista til UNESCO.
Fredsøya
Fredsøya er ein israelsk-jordansk park ved samløpet mellom Jordanelva og Yarmouk, på grensa mellom Israel og Jordan. Ein kan sjå Naharayim vassenergiverk frå parken.
Historie
Land langs elvebreidda til Jordanelva var under jødisk eigarskap før staten Israel vart oppretta. I 1927 skreiv Pinchas Rutenberg, som grunnla Palestina Electric Company, under på ein avtale med kong Abdullah I av Jordan om å byggje eit vasskraftverk. Det vart bygd kanalar og dammar for dette, som skapte i ei menneskeskapt øy i elva. Vasskraftverket kom i drift i 1932, men vart lagt ned etter den arabisk-israelske krigen i 1948.
I 1994 avstod Israel området til Jordan som ein del av fredsavtalen deira. Jordan gjekk med på leige det attende slik at bønder frå Ashdot Ya'acov kibbutz kunne dyrke jorda der. Jordbruket held fram under ein 25-årsavtale, som automatisk vert fornya. Det vart oppretta ein port slik at israelske turistar kunne vitje parken utan behov for visum eller pass.
Massakren i 1997
Den 13. mars 1997 var skulen Feurst frå Beit Shemesh på ein klassetur til Jordandalen og Fredsøya. Den jordanske soldaten Ahmed Daqamseh opna eld mot skulebarna og sju jenter på 13-14 år mista livet, medan andre vart skadd. Kong Hussein av Jordan kom til Beit Shemesh for å kondolere og be om tilgjeving for landet sitt.
Douglas Wakiihuri
Douglas Wakiihuri er ein kenyansk tidlegare langdistanseløpar frå Mombasa som i 1987 vart verdsmeister i maratonløping.
Wakiihuri sprang inn til gullmedalje i maraton ved verdsmeisterskapen 1987 i Roma, med god margin til dei andre medaljvinnarane, Hussein Ahmed Salah frå Djibouti og Gelindo Bordin frå Italia. Dei same tre løparane tok seg også av medaljefordelinga på distansen under sommarleikane 1988 i Seoul. I den sørkoreanske hovudstaden sigra Bordin med 15 sekundar til gode på Wakiihuri og 27 til Salah.
Våren 1989 vann Wakiihuri London maraton på tida 2.09.03, hans bestetid nokon gong. Året etter vart han fyrstemann på distansen både ved samveldeleikane i Auckland og i New York maraton.
Det første Cevallos-toktet
Det første Cevallos-toktet var eit spansk militært tokt mellom september 1762 og april 1763 leia av Pedro Antonio de Cevallos mot portugisarane i Sør-Amerika, som ein del av sjuårskrigen.
Bakgrunn
I januar 1762 slo Spania seg saman med Frankrike mot Storbritannia i sjuårskrigen, som følgje av den tredje Pacte de Famille. Planen var å angripe Portugal, som hadde vore nøytrale opp til då, men som var ein viktig økonomisk alliert med Storbritannia. Den 9. mai invaderte Spania Portugal og gjekk så til åtak på Portugal i Sør-Amerika, særleg for å ta Colonia del Sacramento som dei lenge hadde kjempa om.
Toktet i 1762
Dei første dagane av januar 1762 segla fregatten Victoria kommandert av Carlos José de Sarriá, frå Cadiz til Buenos Aires med ordre for guvernøren i Buenos Aires, Pedro Antonio de Cevallos, om å angripe og ta Sacramento.
Han starta førebuingar og i september 1762 hadde han samla nok menn og skip til å utføre åtaket. Flåten segla over Rio de la Plata og gjekk i land den 14. september. Armeen fekk støtte av 1200 indianarar frå 1. oktober av. Omleiringa av byen starta den 5. oktober.
Forholdet mellom Cevallos, som kommanderte armeen og Sarria, som kommanderte flåten, var særs dårleg. Etter at armeen gjekk i land, og utan løyve frå Cevallos, segla Sarria flåten sin på 16 skip attende til Buenos Aires.
Heldigvis for spanjolane var portugisarane dårleg førebudd og 31. oktober 1762 kapitulerte Silva Fonseca, guvernøren i byen.
Senkinga av Lord Clive
Storbritannia, som no offisielt var i krig med Spania, deltok ikkje i desse slaga, men det austindiske kompaniet hadde planar om å erobre dei spanske områda i Sør-Amerika og kjøpte to gamle krigsskip frå marinen. Det største skipet var HMS «Kingston», som fekk namnet «Lord Clive» (60 kanonar). Den andre skipet var «Ambuscade» (40 kanonar).
Den vesle skvadronen, kommandert av Robert McNamara forlet Lisboa den 30. august og slo seg i Rio de Janeiro saman med to portugisiske krigsskip (fregatten «Glória» (38 kanonar)) og transporterte 500 fotsoldatar og fem lagerskip. Den 2. november segla skvadronen frå Rio de Janeiro mot munningen av Río de la Plata for å angripe Buenos Aires og Montevideo, men gav raskt opp då dei møtte sterk motstand frå spanjolane.
Toktet i 1763
Cevallos hadde framleis kontroll over Sacramento og marsjerte med armeen sin våren 1763 austover og 19. april tok han festninga Santa Teresa, nær dagens Chuy på grensa mellom Uruguay og Brasil. Eit par dagar seinare tok han Santa Tecla og San Miguel. Den 24. april nådde han Río Grande de San Pedro men då var fredsavtale signert og krigen var over.
Etterverknad
Sacramento og alle områda som vart erobra under det første Cevallos-toktet, vart gjeven attende til Portugal i Paris-traktaten i 1763. Dette var ein del av av avtalen for at Spania skulle få Cuba attende etter det britiske toktet mot Cuba. Dette var langt viktigare for spanjolane enn desse fjerntliggande områda.
Kjelder
''
Marius Almås Johansen
Marius Almås Johansen er ein norsk gitarist og grafikar frå Stokmarknes.
Johansen spelte gitar i bandet Abbey's Adoption, men slutta i 1996, då Robert Burås tok over. Bandet skulle seinare skifta namn til Madrugada. I bandtida gav han ut samleplata "Wrought", frå rockemiljøet i Vesterålen.
Johansen har seinare teke utdanning ved Nordland Kunst- og Filmhøgskole og teke bachelorgrad ved Kunsthøgskolen i Bergen. Han har hatt utstillingar i Vesterålen, mellom anna i Sortland.
Fylkesveg 602 i Østfold
Fylkesveg 602 i Østfold går mellom Ise og Børt i Sarpsborg kommune. Vegen er 6,9 km lang.
Europameisterskapen på skeiser 1950
Europameisterskapen på skeiser 1950 vart avvikla i Helsinki i Finland 4. og 5. februar 1950. 20 utøvarar frå 6 land deltok i meisterskapen, av dei fire frå Noreg. Dei norske utøvarane var Hjalmar Andersen, Sverre Haugli, Reidar Liaklev og Henry Wahl. Deltakarane elles kom frå Finland, Italia, Nederland, Sverige, Ungarn.
Hjalmar Andersen vart europameister og fekk med seg landsmennene Reidar Liaklev og Sverre Haugli på sigerspallen. Hjallis Andersen vann både på 500 meter, 1500 m og 5000 m, sigeren på 10 000 m gjekk til Liaklev.
Skeise-EM 1950
Dato: 4./5. februar 1950
<br style="clear:both;" />
5000 meter
<br style="clear:both;" />
1500 meter
<br style="clear:both;" />
Sirghaya
Sirghaya (arabisk سرغايا) er ein liten by i landsbygda kring Damaskus sørvest i Syria.
Sirghaya har eit folketal på 16 647, som hovudsakleg er muslimar.
Etymologi
Ein trur at namnet Sirghaya har arameisk opphav, og tyder hestesal på grunn av forma på dalen mellom fjella.
Det er ingen større arkeologiske funn i området, utanom nokre grotter og gamle graver.
Geografi
Han ligg 60 km frå Damaskus, 1 446 meter over havet ved foten av Anti-Libanon-fjella. Sirghaya har eit moderat klima med temperatur som varierer frå 25 til 32 grader Celsius om sommaren. Om vinteren kan temperaturane variere frå -5 til 10 med periodevis snøfall.
Landsbyen har vegsamband til Damaskus via Zabadani og den gamle jernbanen kan nå Beirut via Riyaq (or Rayak) i Bekaa. Byen har mange stader med flott utsikt og kjelder og brunnar med friskt vatn.
Økonomi
Hovudnæringa i byen er basert på jordbruk og dei viktigaste avlingane er eple, kirsebær, pære, fersken og aprikos).
Cape Vostok
Cape Vostok er eit klipperikt nes heilt vest i Havre Mountains og nordvest på Aleksanderøya i Antarktis. Det vart oppdaga av den første russiske Antarktisekspedisjonen i 1821 leia av Fabian Gottlieb von Bellingshausen og Mikhail Lazarev. Det vart kartlagd i detalj frå flyfoto teken av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon i 1947–48, og sidan av Searle frå Falkland Islands Dependencies Survey i 1960. Neset vart namngjeve av United Kingdom Antarctic Place-Names Committee etter sluppen «Vostok», kommandert av Bellingshausen. Namnet tyder «aust», sjølv om neset ligg vest på øya.
Tapio Kantanen
Tapio Kantanen frå Heinola er ein finsk, tidlegare friidrettsutøvar. Han vann bronsemedaljen på 3 000 meter hinder under Sommar-OL 1972. Kantanen sette finsk rekord under OL i Montreal på 8.12,6, rekorden stod i 33 år til Jukka Keskisalo sommaren 2009 sprang på 8.10,6 i Zürich. Kantanens personlege rekordar på fem- og titusenmeter er på høvesvis 13.34,2, sett i 1976, og 28.30,0, frå 1973.
Aktiv
Kantanen slo gjennom nasjonalt då han i den finske meisterskapen i 1970 tok sølvmedaljen på 3 000 hinder på tida 8.43,0, eitt sekund bakom Mikko Ala-Leppilampi. I sitt snøggaste hinderløp for sesongen vart han klokka inn på 8.41,8, på 10 000 m noterte han seg for 29.43,6. Gjennom 1971-sesongen forbetra han dei personlege rekordane til 8.31,6 på 3 000 m hinder, 13.46,2 på 5 000 m og 29.03,2 på 10 000 m. I den finske meisterskapen i hinder vart han slått på målstreken av Pekka Päivärinta, begge fekk tida 8.34,0. Under EM 1971 på finsk heimebane vart han nummer fem i det fyrste av tre kvalifiseringsheat til finalen på tida 8.36,0, dei fire beste fekk plass i finalen
Sesongen 1972 sprang Kantanen seg inn i verdseliten på 3 000 m hinder. Tidleg i juni månad vart han i Helsingfors klokka inn på 8.26,4, personleg bestetid med fem sekundar, men vart slått med knappe to sekund av den svenske rekordsetjaren, Anders Gärderud. I slutten av juni forbetra han persen til 8.25,6 då han vann eit nytt stemne i Helsingfors. Midt i august møttet Finland og Sverige til friidrettslandskamp i nettopp Helsingfors, og Gärderud spurtslo Kantanen med fire tidelar, men begge sette nasjonsrekordar med 8.23,0 og 8.23,4. Deretter var det klart for Sommar-OL]9 i München, der Kantanen vann det fyrste av fire kvalifiseringsheat til finalen på 3000 meter hinder på sterke 8.24,8, 2,8 sekundar før [[Kipchoge Keino frå Kenya. I finalen vart han spurtslått av to kenyanarar, nemnde Keino tok gull på 8.23,6 framom Ben Jipcho, før Kantanen fekk notert 8.24,6. Ei vekes tid etter olympiaden måtte Kantanen enno ein gong sjå seg spurtslått av Gärderud, men begge kom i mål under verdsrekordtida til Kerry O'Brien frå Australia. Gärderuds verdsrekord lydde på 8.20,8 medan Kantanen si sluttid vart 8.21,0. Gjennom 1972-sesongen forbetra Kantanen elles dei personlege bestetidene på 5 000 m og 10 000 m til 13.42,0 og 28.38,8.
Ellis Bluff
Ellis Bluff er ein fjellskrent med ei høgd opp mot 2280 moh ved sørsida av munningen av Logiebreen i Cumulus Hills i Antarktis. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names etter W. Ellis i U.S. Navy som var sjefsflygeleiar under Operasjon Deepfreeze 1965 og 1966.
Tapio Kantanen
Aktiv
Kantanen forbetra i 1974 den personlege rekorden på hinderdistansen til 8.19,6. Til dess var han ein av seks løparar som hadde personleg rekord under 8.20,0. Dermed var han ein av medaljefavorittane til EM i Roma, men der var han sjanselaus i finalen og vart nummer 11. To år seinare gjorde han tidsmessig sitt beste løp nokon gong og vart klokka inn på 8.12,6. Likevel vart han berre nummer fire i ei tevling der Anders Gärderud sette ny verdsrekord med 8.08,0.
Frå 1972 vann Kantanen den finske meisterskapen på 3000 m hinder seks gongar på rad. Han tok elles sølvmedaljen på 10 000 m under 1973-meisterskapen. Her sette han personleg rekord på distansen med 28.30,0, vart slått av Pekka Päivärinta, men kom i mål 1,6 sekund føre bronsevinnaren, den regjerande olympiameisteren på distansen, Lasse Virén. Og så tok han ein ekstra medalje då han kom på bronseplassen på 5 000 m.
Både i 1978 og -79 vart det sølv i den nasjonale meisterskapen på yndlingsdistansen, fyrste året bak Ismo Tuokonen, i 1979 bak Tommy Ekblom. Kantanen kom tilbake på toppen då han i 1980 vann sitt sjuande finske meisterskap på 3 000 m hinder, framom nemnde Ekblom. Kantanen heldt fram å tevle nasjonalt til 1983, men dei siste åra trena han mindre og prestasjonane kunne ikkje måle seg med dei han oppnådde då han satsa for fullt.
Dønning
Dønning er havbølgjer som har forplanta seg ut av området det vinden skapte dei. Dønningane er meir regelmessige enn vindbølgjene og har lang bølgjelengd i forhold til høgda. Det er observert dønningar med bølgjelengd på fleire hundre meter og dei kan forplante seg over store avstandar. Til dømes er det observert dønningar ved St. Helena i Sør-Atlanteren frå stormar i Nord-Atlanteren.
Dønningane forplantar seg som regel raskare enn snøggleiken til uvêrssentra, og kan derfor ligge før og nå fram før uvêret som har framkalla dei. Dei kan derfor gje eit varsel om at det er uvêr på veg. Retninga dønningane kjem frå kan ein avgjere ut frå retninga på bølgjekammane.
Bølgjeenergien til dønningane er som regel mykje høgare enn for vindbølgjer, og kan derfor vere farlege for store båtar og konstruksjonar til havs. Når bølgjeperiode nærmar seg ca. 20 sekund vil bølgjelengda typisk vere kring hundre meter, som til dømes er lengre enn ein borerigg. Ved ein periode på kring 20 sekund vil ein ofte kome inn i eigensvinginga til riggane, som dermed kan kome i stor rørsle, og sjølv om bølgjehøgda kan vere låg, og vêret elles fint, må ein i slike tilfelle stenge ned produksjonen til dønningane har minka.
Gjørol Munthe-Kaas
Gjørol Munthe-Kaas var ei norsk husmor og forfattar. Ho vart fødd i Florø, reiste til Stavanger i 1900 og til Kristiania i 1916, der ho busette seg. Ho var redaktør for Norsk Ukeblad i perioden 1933-1936.
Munthe-Kaas debuterte i 1926 med novellesamlinga Blåskjell. Ho gav også ut bøker under pseudonymet Mon Vinge.
Warsop Petrol Drill & Tools Ltd
Warsop Petrol Drill & Tools Ltd var eit engelsk føretak som produserte fjellboremaskinar. Dei fyrste boremaskinane til førtaket vart produserte rundt 1870, og var dampdrivne. Den fyrste maskina med bensinmotor vart produsert i 1903. I 1928 tok dei til å nytta totaktsmotorar i bormaskinane sine. Desse boremaskinane var einmannsmaskinar og dei vart produserte til litt innpå 1960-talet. Warsop var eit familiefirma fram til 1960. I 1961 gjekk det, saman med felire føretak, inn i Fram Group, som vart stifta det året. Det restrukturerte føretaket tok til å produsera platevibratorar, pumper, etc. Fram Group vart kjøpt opp og restane av Warsop og dei andre førtaka i gruppa vart etter kvart fragmenterte og kvarv or soga.
Mount Gudmundson
Mount Gudmundson er eit stort sett isfritt fjell, 2040 meter over havet, som ligg 6 nautiske mil nordaust for Fault Bluff i Cook Mountains i Antarktis. Det vart kartlagd av US Geological Survey frå tellurometermålingar og flyfoto, 1959–63, og vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names etter Julian P. Gudmundson i U.S. Navy som var ekspert på eksplosivar og som overvintra ved Little America V i 1957. Han sprengde fundament for atomkrafverket ved McMurdo-basen i løpet av U.S. Navy Operasjon Deep Freeze i 1961.
Fylkesveg 604 i Østfold
Fylkesveg 604 i Østfold går mellom Brandstorp og Åserød i Sarpsborg kommune. Vegen er 3,3 km lang.
Nußdorf-Debant
Nußdorf-Debant er ein kommune (Marktgemeinde) i Distriktet Lienz i forbundslandet Tirol i Austerrike. Kommunen har ei flatevidd på 53,4 km² og omfattar fjelldalen Debanttal. To tredjedelar av dei i kring 3 300 ibuarane held til i landsbyen Debant, 674 meter over havet.
Twin Freaks
Twin Freaks er eit samarbeidsalbum av Paul McCartney og DJ-en og produsenten Freelance Hellraiser (Roy Kerr). Albumet kom ut den 13. juni 2005.
Historie og struktur
Dette prosjektet til McCartney og Kerr var eit framhald av samarbeidet deira på McCartney-turneen i 2004. Kerr var på den tida kjend for mashup-albumet A Stroke of Genius i 2002 og varma opp med eit halvtime langt sett før konsertane til McCartney i 2004 der Kerr remiksa forskjellige McCartney songar i uvanlege og ofte ugjenkjenneleg former. Twin Freaks voks ut frå desse miksane.
Alle McCartney-songane er sterkt omarbeidd i prosessen. Albumet vart produsert som ei dobbel vinylplate og digital nedlasting i Windows Media Audio-formatet (WMA). Plateomslaget består av fleire måleri i liknande stil og tone av kunstnaren Willem de Kooning.
«Really Love You», med B-sida «Lalula», kom ut som ein einsides 12"-singel, avgrensa til 500 eksemplar, den 6. juni 2005. Ein annan singel, avgrensa til 200 eksemplar, kom òg ut med «What's that You're Doing» og «Rinse the Raindrops».
Innhald
Alle songar skrivne av Paul McCartney, utanom der andre er nemnde.
Urnäsch
Urnäsch er ein kommune i kantonen Appenzell Ausserrhoden i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 826 meter over havet.
Piteå kommun
Piteå kommune ligg i det sør-austlege hjørnet av det svenske länet Norrbottens län i landskapet Norrbotten. Kommunen grensar mot nabokommunane Luleå, Älvsbyn, Arvidsjaur og Skellefteå. Administrasjonssenter i kommunen er Piteå. Piteå kommune er omtrent like stor som Blekinge län.
Platevibrator
Platevibrator, også kalt platekompaktor eller «hoppetusse», er ei maskin med ei vibrerande plate, driven av ein motor, som vert nytta for å pakka saman grus i samband med byggearbeid eller vegarbeid. Maskinane er som oftast små, slik at dei er lette å koma til med der større maskinar, som vegvalsar, ikkje kan nyttast. Operatøren går attom maskina og styrer med eit styre.
Piteå kommun
Geografi
Pite älv munnar ut i Bottniska vika ved Pite havsbad. Området er kjent for sine sandstrender og behagelege badetemperaturar om sommaren og har vore marknadsført som «Nordens riviera». Utanfor kysten finst ein skjergard med over 500 øyar og holmar. Elles er landskapet relativt flatt, lågtliggande og myrlendt. I vest på grensa til Arvidsjaur kommune ligg innsjøane Pjesker og Gråträsket.
Piteå har samband til det svenske jernbanenettet gjennom Piteåbanan.
Tettstader
Piteå kommune hadde fjorten tettstader i 2005. Folketalet i tabellen er frå 31. desember 2005.
Zadie Smith
Tidleg liv
Zadie Smith blei fødd som Sadie Smith i nordvestlege London i bydelen Brent, som hovudsakleg var eit arbeidarklassestrøk. Mor hennar, Yvonne McLean, var frå Jamaica, og hadde kome til England i 1969. Faren, Harvey Smith, var engelsk, og hadde vore gift ein gong før. Smith har ei halvsyster, ein halvbror og to yngre brør - den eine av dei rapparen og stand-upkomikaren Doc Brown, den andre rapparen Luc Skyz. Foreldra hennar skilde seg då ho var i tenåra. 14 år gammal endra ho stavemåten på fornamnet sitt frå «Sadie» til «Zadie».
Utdanning og karriere
Smith studerte engelsk litteratur ved King's College ved Universitetet i Cambridge. Ved Cambridge gav ho ut fleire noveller i ei samling av studentskrift kalla May Anthologies. Desse fekk merksemd frå ein utgjevar som tilbaud henne kontrakt for ein roman. Smith bestemte seg for å kontakta ein litterær agent og blei teken opp av Wylie Agency på grunnlag av eitt kapittel.
Hvite tenner (White Teeth) blei introdusert for forlaga i 1997, lenge før boka var ferdigskriven. På grunnlag av det ufullførte manuskriptet byrja ein auksjon for rettane blant ulike utgjevarar, og Hamish Hamilton vann i Storbritannia. Smith fullførte Hvite tenner i løpet av det siste året sitt ved Cambridge, og boka blei gjeven ut i 2000. Ho blei ein bestseljar med ein gong. Romanen blei rosa internasjonalt og vann ei rekkje prisar. Romanen blei filmatisert for fjernsyn i 2002 av Channel 4.
Smith blei fastbuande forfattar (writer-in-residence) ved Institute of Contemporary Arts i London. Ho redigerrte og gav ut ein antologi av tekstar om sex, Piece of Flesh, som kulminasjon av denne rolla.
I intervju har ho medgjeve at den intensive publisiteten rundt den første romanen hennar ei tid gav henne skrivesperre. Etter ei tid klarte ho likevel å produsera att, og den andre romanen hennar, The Autograph Man (Autografmannen), kom ut i 2002. Også denne blei ein kommersiell suksess, sjølv om meldingane denne gongen var mindre overveldande positive enn dei for Hvite tenner. Etter utgjevinga budde Smith i USA som fellow ved Radcliffe Institute for Advanced Study Fellow ved Harvard University frå 2002 til 2003. Her byrja ho på ei bok med essay kalla The Morality of the Novel eller Fail Better, der ho tek for seg forfattarar frå 1900-talet frå eit moralfilosofisk synspunkt. Boka blei ikkje gjeven ut, men danna truleg grunnlag for essaysamlinga Changing My Mind som kom ut i november 2009.
Den tredje romanen hennar, On Beauty, kom ut i september 2005, og fekk betre anerkjenning enn den føre. Romanen har handling hovudsakelig i og rundt den amerikanske byen Boston. Han blei kortlista for Bookerprisen, og vann Orangeprisen og Anisfield-Wolf Book Award.
Etter å ha undervist i skjønnlitteratur ved Columbia University School of the Arts blei Smith tilsett ved New York University i ei fast professorstilling i skjønnlitteratur i 2010.
I 2012 gav ho ut romanen NW, med handling frå Kilburn nordvest i London og tittel etter det lokale postnummeret, NW6. NW blei kortlista til Royal Society of Literature sin ondaatjepris og til Women's Prize for Fiction. Han blei filmatisert for BBC fjernsyn regissert av Saul Dibb og med manus av Rachel Bennette.
Den femte romanen til Smith, Swing Time, kom ut i november 2016. Han blei langlista til Man Booker-prisen i 2017.
Privatliv
Zadie Smith møtte forfattaren Nick Laird ved Universitet i Cambridge. Dei gifta seg i 2004 i Cambridge, og ho dedikerte On Beauty til «min kjære Laird». Paret budde i Monti i Roma frå november 2006 til 2007 og oppretta deretter basar både i New York (der begge underviste i kreativ skriving ved Columbia University) og Kilburn i London. Paret har to barn, Katherine (Kit) og Harvey (Hal).
Fylkesveg 622 i Østfold
Fylkesveg 622 i Østfold går mellom Strømnes og Sikkeland i Sarpsborg kommune. Vegen er 8,0 km lang.
Aurskog kyrkje
Aurskog kyrkje er ei trekyrkje (bindingsverk) i Aurskog-Høland kommune, Viken fylke. Kyrkja vart teikna av Otto Schønheyder og oppført av byggmeister Günther Schüssler i 1881, men vigsla først den 2. juni året etter. Bygningskroppen har tilsynelatande eit par svært korte tverrarmar, men det er i praksis ei langkyrkje.
Kyrkjegarden er på den andre sida av fylkesveg 239. Der står eit gravkapell, Aurskog kapell, som vart teikna av B. Askvig og oppført i 1964.
Oskar Skogly
Oskar Skogly var ein norsk organisasjonsmann og politikar frå Fåberg i Oppland. Han var seks månader i 1963 kommunal- og arbeidsminister i Einar Gerhardsen si tredje regjering, samt stortingsrepresentant frå 1958 til 1969.
Skogly gjekk både på lærlingskule og teknisk kveldsskule i åra frå han var 14 til 18. Frå 1932 til -36 gjekk han i målarlære. Han arbeidde så som målar nokre år. I 1945 vart han tilsett styrar ved Bygningsarbeidernes målekontor for Hedmark og Oppland. Deretter var han frå 1952 forbundssekretær i Hedmark og Oppland fram til 1958.