cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Alberte-trilogien
Alberte-trilogien er ei samlenemning på tre romanar av den norske forfattaren Cora Sandel: Alberte og Jakob (1926), Alberte og friheten (1931) og Bare Alberte (1939). Trilogien skildrar ei ung kvinnes kamp for å realisera seg sjølv og bli sjølvstendig midt i eit fordømmande samfunn i ei tid med sterke normer og krav. Heile trilogien er skriven i presens, og er prega av iterativ forteljarteknikk. Det iterative grepet gjev eit inntrykk av at det som vert skildra, heile tida gjentek seg, noko som gjev bøkene ei særprega, mosaikk-aktig stemning.
Litteraturhistorikaren Kristian Elster skreiv at trilogien var «...eit av dei største kvinneportretta i vår litteratur (...) i allverdas litteratur.»
Alberte og Jakob
Alberte og Jakob (1926) var debutromanen til Cora Sandel. Boka skildrar oppveksten til tenåringsjenta Alberte Selmer i ein by nordpå som minner sterkt om Tromsø rundt hundreårsskiftet. Alberte er eldstedottera i ein embetsmannsfamilie som har flytta nordover på grunn av sorenskrivarstillinga til faren. Byen er prega av strenge klasseskilnader, og Alberte kjenner seg som ein outsider i samfunnet; ho passar ikkje inn. Veslebroren Jakob har ein lettare oppvekst enn henne, og bestemmer seg snart for å dra til sjøs. Alberte forelskar seg i kameraten hans, Cedolf, men merkar samtidig ein angst for dei nye kjenslene fordi Cedolf står lågare på rangstigen. Venninna til Alberte endar opp med å få barn utanfor ekteskapet fordi ho ikkje har «behalde kontrollen». På slutten av romanen har Alberte eit sterkt ønskje om å koma seg vekk frå byen.
Heile livet måtte Cora Sandel forsvara seg mot påstandar om at Alberte og Jakob var ei rein sjølvutlevering, men vedgjekk at boka var dels inspirert av hennar eigen oppvekst i Tromsø.
Alberte og friheten
I oppfylgjarboka frå 1931 er Alberte i Paris i tida rett før fyrste verdskrigen. Det er kunstnar ho vil bli, og ho går på målarskule i eit internasjonalt miljø. Likevel målar ho ikkje sjølv, men skriv formålslause papirlappar som ho samlar på i kofferten sin. Romanen skildrar også den nære venninna Liesel, som går gjennom ein dramatisk abort. Alberte går gjennom ei mislukka forelsking før ho halvhjarta giftar seg med kunstnaren Sivert Ness, som ho òg ventar barn med.
Bare Alberte
Etter verdskrigen flyttar Alberte, Sivert og Småen på sju år tilbake til Paris frå Bretagne. Ekteskapet er gått i stå, men Alberte blir oppmuntra av den franske venen Pierre til å satsa på skrivinga. Den vesle familien reiser tilbake til heimlandet, der Alberte forlét mann og barn hjå svigerforeldra i Vestfold. Sjølv reiser ho inn til byen for å bli forfattar, men prisen ho må betala for å realisera seg sjølv og vera sjølvstendig, er å vera utstøytt og einsam i samfunnet.
Indeks i matematikk
Indeks  vert nytta innan fleire område i matematikk.
Harold Scott MacDonald Coxeter
Harold Scott MacDonald Coxeter var ein engelsk matematikar.
Indeks i matematikk
Kjelder
Index Нётеров оператор
Harold Scott MacDonald Coxeter
Han hadde doktorgrad ved Universitet i Cambridge frå 1931 og frå 1936 professor ved Universitetet i Toronto i Canada fram til han døydde. Hovudinteressa var geometri, og han gav vesentleg bidrag til teorien for polytop, ikkje-euklidsk geometri og gruppeteori. Han skreiv fleire bøker om geometriske emne som har hatt grunnleggande innverknad på oppfatninga vår av klassisk geometri. Han framstod som den viktigaste geometeren på 1900-talet. I 1954 møtte han Maurits Cornelis Escher og dei to utvikla eit nært samarbeid og venskap som fekk stor tyding for tesselleringsarbeida til Escher, særskild i det hyperbolske planet.
Coxeter fekk tildelt den høgaste ordenen til Canada i 1997.
Metallisk leiar
Ein metallisk leiar er ein elektrisk leiar av metall i fast eller flytande form. Leiinga føregår ved elektron som er laust bunde til dei einskilde atoma og kan røre seg forholdsvis fritt inne i metallet, omtrent som molekyl i ein gass. Desse elektrona finn seg energimessig i eit leidningsband, i motsetnad til dei elektrona som er sterkare bundne, og kan reknast som knytte til atomkjernar.
Karakteristisk for metalliske leiarar er stor leiingsevne. Ved romtemperatur (20 °C) er t.d. konduktiviteten for sølv 6,1 · 107 S/m, for kopar 5,8 · 107 S/m, for bly ca. 4 · 105 S/m og for kvikksølv ca. 1 · 105 S/m Konduktiviteten for metalliske leiarar minkar når temperaturen aukar. Dette kan forklarast ved at rørslene til elektrona blir forstyrra av varmerørslene til metallatoma.
Paul Kennerley
Paul Kennerley er ein engelsk songar, låtskrivar, musikar og plateprodusent som har arbeidd i den amerikanske countryindustrien.
Det første prosjektet til Kennerley var White Mansions frå 1978, eit konseptalbum om Sørstatane under den amerikanske borgarkrigen. Ei rekkje kjende artistar deltok prosjektet, som Waylon Jennings, Jessi Colter, Steve Cash frå Ozark Mountain Daredevils og Eric Clapton.
I 1980 gav han ut eit nytt konseptalbum, The Legend of Jesse James, med fleire kjende artistar, som Johnny Cash, Emmylou Harris, Charlie Daniels, Albert Lee og Levon Helm.
Kennerly var gift med Emmylou Harris frå 1985 til 1993.
Élos i Khaniá
Élos (gresk Έλος) er ein landsby i periferieininga Khaniá i periferien Kreta i Hellas. Élos var hovudsete i den tidlegare kommunen Inakhóri, som frå 2011 inngår som ei kommunaleining i kommunen Kíssamos.
Songen The Next Day
«The Next Day» er ein song av den engelske musikaren David Bowie, gjeven ut på det 24. studioalbumet hans The Next Day i 2013. Songen skapte kontroversar før singelen kom ut fordi han vart oppfatta til å gjere narr av kristendom, som somme kristne fann obskønt.
Singelen kom ut på ein kvit, firkanta forma 45" vinyl i ei avgrensa utgåve. Begge sidene av vinylplata innheld det same sporet. Singelen nådde 179. plassen på den britiske singellista.
Musikkvideo
Musikkvideoen vart sendt første gongen 8. mai 2013. Han var regissert av Floria Sigismondi, som òg regisserte videoen for den føregåande singelen, «The Stars (Are Out Tonight)», og syner den engelske skodespelaren Gary Oldman og den franske skodespelaren Marion Cotillard, i lag med David Bowie. Videoen syner Bowie som speler i ein bar kalla The Decameron—ein referanse til Boccaccio sitt Dekameronen som var kjend for dei satiriske skildringane av geistlege - og full av religiøse folk og halvnakne kvinner. Marion Cotillard si rolle (som ein reknar er prostituert) lir av ein grusam stigmata, med den detaljerte skildringa av blodet som sprutar ut frå såret hennar, medan presten dansar med ho. Andre skrekkelement som augeeple servert som mat finst òg i videoen. Musikkvideoen sluttar med at den stigmatiserte kvinna tilsynelatande vert fødd på ny som ei uskuldig jente og Bowie berre seier: «Takk Gary, takk Marion, takk alle saman». Bowie forsvinn deretter.
Kontrovers
Videoen fekk stor merksemd og skapte kontroversar. Han vart bannlyst frå YouTube berre to timar etter han kom ut «for brot på bruksvilkåra til YouTube.» Videoen kom derimot kjapt attende til nettsida etter han var fjerna, men med ei aldersgrense. Ei talskvinne for YouTube sa: «Med det enorme volumet av videoar på nettstaden vår, tar vi nokre gangar feil. Når me blir gjort oppmerksam på at ein video er fjerna ved eit mistak, handlar me raskt for å retta det opp att.»
Videoen utløyste òg mange tilbakeslag og kritikk frå forskjellige kristne organisasjonar. Bill Donohue, leiaren for Catholic League for Religious and Civil Rights, kritiserte videoen og David Bowie sterkt, kalla videoen «eit rot» og omtalte Bowie som «ein biseksuell pensjonist frå London ». Den tidlegare erkebiskopen av Canterbury, George Carey, kritiserte òg songen som «barnsleg» og bad andre kristne «heve seg over» han. Han sa òg at han tvilte på om Bowie hadde mot til å bruke islamske bilete.« Andrea Williams i Christian Concern lurte på poenget med videoen medan Jack Volero i Catholic Voices kalla videoen «desperat».
Som ein reaksjon på kontroversen og kritikken til Donohue, kom den offisielle nettstaden til Bowie med eit svar med tittelen «The Next Day dagen etter». Her kom det eit eksplisitt svar på skildringa av «dei serverte augeepla», som er anerkjent som ein referanse til Sankta Lucia.
Salslister
I Flandern nådde «The Next Day» 53. plassen på Ultratip i 2013.
Meissnereffekt
Meissnereffekt er eit fenomen der superleiarar viser seg ugjennomtrengelege for magnetiske feltlinjer. Effekten kan reknast som ei form for diamagnetisme, og blir forklart ved at det oppstår ei ordna elektronrørsle i overflata til leiaren, slik at magnetfeltet inne i leiaren blir oppheva. I nokre superleiarar (type I, t.d. tinn, kvikksølv) blir feltet oppheva fullt så lenge det er svakt. Men ved ein kritisk styrke, som regel omkring 0,1 tesla, trengjer det inn i leiaren, og samstundes opphøyrer denne å vere superleiande. Avkjølast eit slikt stoff i eit sterkt magnetfelt, blir det ikkje superleiande før magnetfeltet reduserast til under den kritiske styrken. Straks det blir superleiande, forsvinn magnetfeltet inne i leiaren.
I andre stoff (type II, t.d. vanadium, niob eller samansette material) trengjer magnetfeltet delvis inn òg når det er superleiande. Desse stoffa held superleingsevna si i forholdsvis sterke felt, og kan difor brukast til superleiande magnetar. Men òg for desse er det ein kritisk feltstyrke der superleiinga opphøyrer.
Meissnereffekten vart oppdaga 1933 av tyskaren Walther Meissner og Robert Ochsenfeld.
Kashan fylke
Kashan fylke (persisk شهرستان کاشان) er eit fylke i Isfahan-provinsen i Iran. Det administrative senteret i fylket er Kashan. I folketeljinga i 2006 var innbyggjartalet i fylket 297 000. Fylket er delt inn i fire distrikt: Sentral-distriktet, Qamsar-distriktet, Neyasar-distriktet og Barzok-distriktet. Fylket har seks byar: Kashan, Meshkat, Barzok, Jowshaqan va Kamu, Qamsar og Neyasar.
Carl Skottsberg
Carl Johan Fredrik Skottsberg var ein svensk botanikar som deltok på fleire vitskaplege ekspedisjonar, som Den svenske antarktisekspedisjonen og den svenske Magallan-ekspedisjonen. Han var professor ved universitetet i Göteborg, og leiar for Göteborgs botaniska trädgård.
Liv og virke
Skottsberg var fødd i Karlshamn. Han blei student i Uppsala i 1898 og blei filosofie doktor og dosent i botanikk der i 1907. Frå 1909 til 14 var han konservator ved det botaniske museet til universitetet. I 1915 fekk han i oppdrag å leia skipinga av den nye botaniske hagen i Göteborg, og frå 1919 til 1948 var han leiar for den botaniske hagen med tittelen professor.
Han gjorde ein forskingsekspedisjon til Øsel (Saaremaa) i 1899, og deltok som botanikar på Den svenske antarktisekspedisjonen 1901–03 med «Antarctic». Han leidde deretter den svenske Magallan-ekspedisjonen 1907–09, der mellom anna Thore Halle og Percy Quensel var med. Ekspedisjonen gjennomførte undersøkingar på Falklandsøyane, Eldlandet, Patagonia og Juan Fernández-øyane. Resultata frå denne ekspedisjonen blei trykte i Vetenskapsakademiens handlingar under tittelen «Botanische Ergebnisse der schwedischen Expedition nach Patagonien und dem Feuerlande» (I, 1910; IX, 1922). Han gjennomførte òg omfattande ekspedisjonar til Canada og California (1913), Chile, Juan Fernández og Påskeøya (1916-17) og Hawaii (1922). Den andre gongen han vitja Juan Fernandez-øyane hadde han eit lengre opphald saman med kona Inga, og dei utførte ei grundig undersøking av plantelivet på øyane. Skottland var også fascinert av floraen på Påskeøya, som han var på i ein dryg månad. Han diskuterte om desse særeigne plantekulturane delvis kunne koma frå ein tidlegare flora på Antarktis og delvis frå det søramerikanske kontinentet.
Observasjonane hans og rike samlingar frå desse reisene omarbeidde han i mange avhandlingar, i fyrste rekke med fykologisk, fanerogamsystematisk og særskild plantegeografisk innhald. Blant desse er Zur Kenntnis der subantarktischen und antarktischen Meeresalgen (1907, gradsavhandling), Die wichtigsten Pflanzenformationen Südamerikas (1910), The Vegetation in South Georgia (1912), Vegetationsverhältnisse des Grahamlandes (1912), A Botanical Survey of the Falkland Islands (1913) og Studien über die Vegetation der Juan Fernandez Inseln (1914).
Fylkesveg 7060
Fylkesveg 7060 går mellom Selneskorsen og Selnes i Namsos kommune. Vegen er 3,0 km lang.
Carl Skottsberg
Liv og virke
I andre arbeid tok han for seg blomebiologi og morfologi, til dømes i Morphologische und embryologische Studien über die Myzodendraceen (1913). Som forelesar tok han også aktiv del i folkeopplysingsarbeidet. Saman med Rutger Sernander gav han ut ei handbok i botanikkstudiet (1914). Dei søramerikanske reisene skildra han òg i populære reiseskildringar, nemleg Antarctic (1904, saman med Otto Nordenskjöld og Johan Gunnar Andersson), Båtfärder och vildmarksridter (1909) og The Wilds of Patagonia (1911). Blant seinare utgjevingar kan nemnast Göteborgs botaniska trädgård. Kort handledning (1919), Handledning för besökare av naturparken (1920) og Kungl. ''Svenska Vetenskapsakademien. Personförteckningar 1916-1955'' (1957).
Fylkesveg 7060
Før Trøndelag fylke vart oppretta 1. januar 2018 var vegen kjennetegna som Fylkesveg 453 i Nord-Trøndelag.
Lars Svendsen
Lars Svendsen var ein forretningsmann og stortingsmann frå Stavanger.
Svendsen fekk plass i det fyrste formannskapet i Stavanger, der han var medlem 1837-44 og 1855-59. Han representerte Stavanger på Stortinget i 1842, 1845, 1857 og på det overordentlege storting 1858. I 1842 og 1845 var han medlem av næringskomite nr 2, medan han i 1857 og -58 var medlem av tollkomiteen.
Han døydde i heimbyen, 57 år gammal.
Wymondham
Wymondham  er ein historisk marknadsby i grevskapet Norfolk i England. Han har kring 12 500 innbyggjarar. Byen ligg 14 km sørvest for Norwich, langs A11 mellom Thetford og London.
Matias Orheim
Matias Orheim var ein norsk salmediktar og lekpredikant. Han gav ut fleire songbøker, og skreiv til saman 178 melodiar og omtrent 1000 dikt. Seks av songane hans er i Norsk Salmebok og tretten songar er med i bedehussongboka Sangboken Syng For Herren. Best kjent av desse er «Kvardagskristen vil eg vera». I tillegg dreiv han ei utstrekt reiseverksemd og vitja alle prestegjelda i landet bortsett frå dei seks nordlegaste i Finnmark. Dit fekk han ikkje kome av di han brukte nynorsk. Når han reiste rundt og forkynte spelte han også songane sine. Dei akkompagnerte han anten på fele eller på glas. Songane hans har preg av å vere skrivne inn i ein tradisjon med fokus på andeleg vekking.
Liv
Orheim voks opp på garden Orheim i Stårheim i Nordfjord. Han kom tidleg inn i den frilyndte ungdomsrørsla, og kjende avstand til pietismen. Dette endra seg etter eit møte på bedehuset i Stårheim i pinsa i 1900. Der var talarane Ludvig Hope og Thormod Rettedal. Orheim rekna seg som kristen etter dette møtet, og skreiv sin fyrste kristne song, «Eg fann min Gud i ungdomsår» dagen etter.
Fylkesveg 454 (fleirtyding)
Fylkesveg 454 finst i fleire fylke i Noreg:
Matias Orheim
Liv
Omtrent på denne tida byrja han å få problem med synet, og etterkvart vart han heilt blind. Dette skjedde ikkje før i 1916, og fram til dette reiste han som omreisande forkynnar for Det Vestlandske Indremisjonsforbund og Kristiania Indremisjon. Han jobba seinare for Norges Kristelige Ungdomsforbund, og i 1948, etter at han hadde blitt pensjonist, hadde han heile 400 møter.
Matias og kona Maria hadde eit svært nært samliv. Ho var blant anna med han på mange av turane hans og hjelpte han med det han ikkje klarte på grunn av sitt manglande syn. Dei bad til Gud om å få døy saman, og dette skjedde. Om kvelden 20. april 1958 døydde Matias, og seinare same natta døydde Maria. Dei vart gravlagde saman i Stårheim kyrkje.
Ungdomskvad, ei samling av songane hans, selde 65 000 eksemplar i det siste opplaget. Orheim fekk Kongens fortenestemedalje i gull i 1953.
Vestre arktiske grenseområde
Vestre arktiske grenseområde er eit grenseområde underlagt Den russiske grensevakta med hovudkvarter i Murmansk. Grenseområdet vart stifta 1. april 2015. Ansvarsområdet strekker seg frå norskegrensa i vest til Tajmyr i aust, og omfattar hovudsakleg kystlinja og dei russiske øyane i Nordishavet.
Maysan guvernement
Maysan guvernement (arabisk ميسان Maysān) er eit guvernement søraust i Irak, ved grensa til Iran. Det administrative senteret er byen Amarah. Før 1976 hadde det heitt Amara guvernement.
Al Mighlaf-distriktet
Al Mighlaf-distriktet er eit distrikt i Al Hudaydah guvernement i Jemen. I 2003 hadde distriktet eit folketal på 39 436 innbyggjarar.
Vestre arktiske grenseområde
Ansvarsområde
Før skipinga hadde grenseområdet ei anna nemning, og anna inndeling. Det nye ansvarsområdet tek førstog fremst føre seg den 10 000 kilometer lange kystlinja og dei russiske øyane i Nordishavet. Oppgåva vert difor hovudsakleg handsama av den russiske kystvakta. Ansvaret for grensevakt på land frå Treriksrøysa til Grense Jakobselv vart overført til Karelen grenseområde i det som heiter Spesielle grenseområde i Murmansk oblast.
Maysan guvernement
Andre språk
Regionen vart kalla Messène (gammalgresk Μεσσήνη) av dei gamle grekarane (Strabon), Mays̲h̲an på gammalsyrisk, Mēs̲h̲ān på mellompersisk og partisk (𐭌𐭉𐭔𐭍, Myšn), Mēs̲h̲un på armensk, Maysān (ميسان) på arabisk og T’iao-tche i Han-kjelder.
Vestre arktiske grenseområde
Ansvarsområde
Frå 1. januar 2018 vart grenseområdet justert slik:
Maysan guvernement
Andre språk
Dei fleste innbyggjarane er sjia-arabarar. I sør ligg mange av Dei mesopotamiske sumpene, og området har tradisjonelt vore heimstad til mange sumparabarar.
Morten Næss
Næss vart i 1990 norsk dobbeltmeister i lengde- og tresteghopp, ein prestasjon han gjentok i 1991. Sommaren 1991 var han i sitt livs beste form. Den 30. mai på Jessheim hoppa han 7,81 meter i lengde. Vel to månader seinare sette han personleg rekord også i tresteg, den 3. august på Fana stadion i Bergen nådde han 16,05 meter. I NM 1992 og NM 1993 vart han norsk lengde-meister for tredje og fjerde gong i rad. Perioden 1989-96 sanka Næss seks NM-medaljar i lengdehopp og sju i tresteghopp.
Maysan guvernement
Historie
Aleksander den store grunnla byen Kharax Spasinu i 324 fvt. i denne regionen. Byen vart seinare hovudstad i Kharakene. Byen finst som ruinar i Naysan.
Området leid stort under den iransk-irakiske krigen og var då ei stor slagmark, og igjen under det irakiske opprøret i 1991.
Morten Næss
Han var medlem 1985-93 i Sørild FIK og 1994-97 i IK Tjalve.
Otra Kraft
Otra Kraft DA er eit energiproduksjonsselskap som er eigd av Skagerak Kraft (31,4%) og Agder Energi Produksjon (68,6%).
Selskapet eig fem kraftverk:
Fylkesveg 7062
Fylkesveg 7062 går mellom Klinga og Romstad i Namsos kommune. Vegen er 9,5 km lang.
Før Trøndelag fylke vart oppretta 1. januar 2018 var vegen kjennetegna som Fylkesveg 454 i Nord-Trøndelag.
Holdhus kyrkje
Holdhus kyrkje også kalla Holdhus gamle kyrkje er ei langkyrkje frå 1306 i Hålandsdalen i Bjørnafjorden kommune i Vestland fylke. Kyrkja vart sterkt ombygd i 1725, påbygd i 1836 og omfattande restaurert 1905-1906. Fortidsminneforeninga skriv at bygget er frå 1726 kort tid etter at stavkyrkja på staden vart riven. Bygningssoga er til dels uklar, med bygningsdelar frå fleire periodar og kontinuiteten frå stavkyrkja første gong nemnt i 1306 til den noverande tømmerkyrkja er usikker. Den noverande kyrkja er i lafta tømmer, våpenhuset er i stav. Det er berre ei gudsteneste årleg i denne mellomalderkyrkja, som har ei altertavle av Andreas Grønnig Stub frå 1839 med «Oppstoda». Den gamle altertavla frå 1590 var ei såkalla katekismetavle. Preikestolen er frå 1570, baldakinen over er frå 1850. Det er to kyrkjeklokker, dei er frå 1306 da kyrka var ny. Frå den tida er også ein madonnastatue i kalkstein. Heile kyrkjeskipet er rosemåla i romansk stil med søyler og rundbogar og dekorert med akantus og drueklasar.
Kyrkja gjekk ut av bruk som soknekyrkje (annekskyrkje i Fusa prestegjeld) i 1890. Den var tidlegare kjent som Hålandsdalen kyrkje. Fortidsminneforeningen eig kyrkja etter at foreininga i 1900 kjøpte den av gardbrukar Hans Holdhus, som hadde kjøpt den i 1893 for å hindre riving. Om sommaren er det daglege omvisingar i kyrkja.
Rakaiaelva
Rakaiaelva renn gjennom slettelandskapet Canterbury Plains på Sørøya på New Zealand. Rakaia er ei av dei største forgreina elvene på New Zealand. Elva har ei middelvassføring på 203 m³/s.
Rakaiaelva renn ut frå Søralpane, går 150 kilometer i austleg eller søraustleg retning før ho munnar ut i Stillehavet, 50 kilometer sør for Christchurch. Under det meste av ferda har elva eit forgreina elveløp, og renn gjennom ei vid grusseng. Nær Mount Hutt går ho eit kort stykke gjennom ein trong canyon, kjend som Rakaia Gorge.
I 1850-åra kalla europeiske nybyggjarar elva Cholmondeley River, men dette namnet gjekk ut av bruk. Det går bruer over Rakaiaelva på to stadar. Den mest trafikkerte overgangen er ved den vesle byen Rakaia, 20 km frå elvemunningen, der hovudvegen, New Zealand State Highway 1 og jarnvegslinja South Island Main Trunk Railway kryssar elva på separate bruer. Desse to bruene er dei lengste veg- og jarnvegsbruene på New Zealand, om lag 1,75 km lange. Ei anna bru, mykje kortare og mindre trafikkert, går over Rakaia Gorge.
Rakaia River er kjend for fisket av chinooklaks (Oncorhynchus tshawytscha) Elva er elles kjend for den store bestanden av skeivnebblo (Anarhynchus frontalis engelsk wrybill) som utgjer 73 prosent av totalbestanden. Andre viktige fugleslag som lever ved Rakaia er maoriterne (Sterna albostriatus, engelsk Black-fronted Tern) og nyzealandbeltelo (Charadrius bicinctus, newzealandengelsk Banded Dotterel, britisk engelsk Double-banded Plover).
Central Plains Water Enhancement Scheme, som er eit storstilt forslag til vass-avleiing, oppdemming, distribusjon og vatning for sentrale delar av Canterbury Plains, har føreslått å ta opp til 40 m³/sek. av vatnet i Rakaia River som ein del av forsterkinga av vatninga i desse områda.
Den vilhelminske krigen i Irland
Den vilhelminske krigen i Irland, også kjend som dei jakobinske irlandskrigane og på irsk Cogadh an Dá Rí ('dei to kongars krig'), viser til krigane som følgde i kjølvatnet av avsetjinga til Jakob II av England i 1688. Kongen prøvde å ta att makta frå si protestantiske dotter Maria II og mannen hennar, Vilhelm av Oranje. Den overlegne sigeren til Vilhelm over jakobittane i Irland, og dei mindre opprøra deira i Skottland og England, førte til framhaldet av engelsk protestantisk dominans over Irland i eit hundreår. Dei vilhelminske sigrande ved omleiringa av Derry og slaget ved Boyne er blitt feira fram til våre dagar av unionistiske rørsler i Nord-Irland. Den vilhelminske krigen i Irland var ein del av niårskrigen.
Hellas i Junior Eurovision Song Contest
Hellas debuterte i Junior Eurovision Song Contest i 2003 i København i Danmark med songen «Fíli gia pánta», framført på gresk av Nikólas Ganópoulos. Han er den yngste songaren som har delteke i Junior Eurovision Song Contest, med alder på åtte år. Hellas har delteke seks gongar, i perioden 2003 til 2008. Bidraga vart valde gjennom den nasjonale finalen Eurovision Junior, arrangert av den greske kringkastaren Ellinikí Radiofonía Tileórasi.
Kirkbybreen
Kirkbybreen er ein isbre, som er kring 30 km lang og som flyt frå dei sentrale Anare Mountains og nordvest til sjøen 5 km frå Cape North og like nord for Arthurson Bluff, nord i Victoria Land.
Håkon Hovstad
Håkon Åsvejen Hovstad var ein norsk historikar.
Kirkbybreen
Kirkbybreen vart namngjeven av ANARE for Sydney L. Kirkby, som var landmålar on the ANARE «Thala Dan» cruise i 1962, leia av Phillip Law, som utforska området langs denne kysten.
Håkon Hovstad
Hovstad tok historisk-filosofisk embetseksamen i 1959 og var deretter tilsett som leiar for forskingsprosjektet «Garden i norsk samfunnshistorie» ved Institutt for sammenlignende kulturforskning. I 1976 vart han tilsett som lektor ved Universitetet i Oslo. Her var han seinare instituttleiar ved Historisk institutt. Frå 1986 til 1991 var han medredaktør for Historisk tidsskrift. I 1995 vart han ramma av hjerneslag og mista taleevna.
Hovudoppgåva til Hovstad var «Enkelte trekk i norsk jordleielovgivning på 15- og 1600-talet». I skriftserien til Instituttet for samanliknande kulturforsking utgav han studie om ''Gårdsgrenser. Et bosetningsteknologisk hjelpemiddel?'' (1980)
Sivert Langholm
Sivert Langholm er ein norsk professor i historie.
Brilleand
Brilleand (Melanitta perspicillata) er ein fugl i andefamilien og ei stor dukkand som hekkar i nordlege Canada og i Alaska.
Sivert Langholm
Langholm vart universitetslektor i 1961, og professor ved Universitetet i Oslo frå 1976. Sivert Langholm er ein av dei viktigaste sosialhistorikarane frå etterkrigstida. I 1970 uttalte han at forskningprogrammet hans var å «frigjøre sosialhistorien fra den politiske historiens dominans». Metoden hans gjekk ut på å analysera individdata for å dra slutninger om sosiale grupper i fortida. Teknikken med kvantitativ analyse av individdata kalla Langholm  mikrohistorie. Langholm var ein pioner i å nytta datateknikk på analyse av historiske kjelder.
Brilleand
Skildring
Hoene er mindre enn hannar, vaksne hoer er i gjennomsnitt ca. 900 gram og 44 cm i lengd, hannar ca. 1 050 gram og 48 cm i lengd, noko som gjer dette den minste arten i slekta Melanitta. Kroppsforma er noko klumpa med eit stort nebb. Hannen er heilt svart, med unntak av kvite flekker på nakke og panne. Han har eit oppsvulma nebb med raude, gule og kvite teikningar. Hoene er brune fuglar med bleike hovudflekker. Det kileforma hovudet og mangel på kvitt i vengene bidreg til å skilje dei frå hoene av sjøorre.
Sivert Langholm
Han var prosjektleiar for prosjektet Norsk samfunnsutvikling 1860-1900, som tok for seg to område, Ullensaker og Christiania. Desse to områda vart analyserte gjennom 4 bøker og 30 hovudoppgåver, og var valde ut fordi dei områda vart sette på som representative for samfunnsendringar på nasjonalt plan i denne perioden. Prosjektet rekrutterte fleire forskingstalent som seinare har vore viktige i sosialhistorisk forsking, m.a. Jan Eivind Myhre og Tore Pryser. Langholm var òg av dei første til å analysera valdata med datateknikk.
Brilleand
Skildring
Det fôra reiret ligg på bakken i nærleiken av sjø, vatn eller elver, i skog eller på tundra. Kullet er på 5–9 egg. Eit egg kan variere i området 55–79 gram og er gjennomsnittleg 4,4 cm i breidda og 6,2 cm i lengd. Det førekjem sporadisk blanding av ungekulla frå fleire hoer i område med høge tettleikar av reir. Veksten er relativt rask, og rugeperioden er ca. 28 til 30 dagar. Avkommet vil vere flygedyktige og uavhengige av foreldra etter ca. 55 dagar.
Sivert Langholm
I 1996 tok han initiativ til Forum for Universitetshistorie, eit arbeid som skulle munna ut i 200-årsjubileumsverk om Universitetet i Oslo i 2011.
Han var på 1950-talet medarbeidar i Norsk Allkunnebok.
Brilleand
Utbreiing
Dei overvintrar lengre sør i tempererte soner, på kysten av det nordlege USA. Eit fåtal treffast regelmessig i Vest-Europa vinterstid, så langt sør som Dei britiske øyane. Nokre fuglar kan overvintre på Dei store sjøane. Dei dannar store flokkar i eigna kystfarvatn. Desse fuglane er tettvaksne, og fuglane har ein tendens til å ta av saman.
Johann Rist
Johann Rist eller Johann von Rist var ein tysk teolog og salmeforfattar.
Brilleand
Utbreiing
Vaksne brilleender dukkar etter krepsdyr og blautdyr, medan andungane kan leve av eit utval av andre virvellause dyr i ferskvatn.
Torgeir Anderssen-Rysst
Torgeir Anderssen, som han opphavleg heitte, var son til ein bakarmeister i Ålesund. Sjølv tok han offisersutdanning, steig til premierløytnant frå 1915. Han vart i 1913 uteksaminert cand.jur. frå universitetet i hovudstaden, og arbeidde ei tid hos byfogden i heimbyen Ålesund. 1918-28 var Anderssen-Rysst redaktør i Sunnmørsposten, og på ny 1931–34. Sidan var han skattefut og skifte- og auksjonsforvaltar i Ålesund frå 1934, og deretter generalkrigskommissær i Ålesund 1939–40. Etter 2. verdskrigen var han Noregs sendemann til Island frå hausten 1945 til han døydde i 1958.
Johann Rist
Liv
I 1633 blei han huslærar hjå Landschreiber Heinrich Sager i Heide. To år seinare blei han utnemnd til pastor i landsbyen Wedel ved Elben, der han blei verande livet ut. Same året gifta han seg med Elisabeth Stapel, som han fekk fem barn med. Ho døydde i 1662, og i 1664 gifta han seg med Anna Hagedorn.
Torgeir Anderssen-Rysst
Anderssen-Rysst reprsenterte dei tre byane i Møre og Romsdal på Stortinget frå 1925 til 1945, heile tida som medlem av Venstre. Då Johan Ludwig Mowinckel danna ny regjering i februar 1928, vart han utnemnd til statsråd og leiar av Forsvarsdepartementet. Han leia dette departementet til regjeringa gjekk av i mai 1931. I alle sine år på Stortinget var han medlem av utanriks- og konstitusjonskomiteen. Anderssen-Rysst var medlem av sentralstyret i Venstre frå 1933 til –36, samt medlem av Ålesund bystyre i mangfaldige år.
Johann Rist
Virke
Johann Rist blei først kjend i litteraturverda med dramaet Perseus (1634), som han skreiv i Heide. I dei påfølgjande åra skreiv han ein serie drama der Das friedewünschende Teutschland (1647) og Das friedejauchzende Teutschland (1653) er dei mest interessante. Rist blei snart ein sentral figur i ein krins av mindre diktarar, og han fekk mykje ros. Keisar Ferdinand III adla han og gav han tittelen Hofpfalzgraf. Rist grunnla diktarforbundet Elbschwanenordens. Han var også med i fleire andre diktarforbund.
Det er som salmediktar at Rist er mest kjend i dag. Fleire av salmane hans er framleis i bruk, blant anna i Norsk Salmebok. Dikta hans er blitt samla under titlane Musa Teutonica (1634) og Himmlische Lieder (1643).
Johann Sebastian Bach skreiv to kantatar basert på «O Ewigkeit, du Donnerwort» av Rist: BWV 60 (1723), der han brukte det første verset, og BWV 20 (1724), der han brukte heile koralen. Jesu, der du meine Seele, BWV 78 er ein annan kantate av Bach som byggjer på Rist sin salme av same namn.
«O Gottes Geist, mein Trost und Rat» av Rist blir sungen til melodien for «Komm, Heiliger Geist, Herre Gott». Christiana Mariana von Ziegler tok med det niande verse i sin libretto for Bach sin kantate Er rufet seinen Schafen mit Namen, BWV 175.
Rist si salme frå 1641/1642, «Ein trauiger Grabgesang» inneheld eit tidleg døme på frasen «Gud er død» i tysk kultur. I dette høvet er konteksten eksplisitt teistisk, protestantisk kristen.
Mýthimna
Mýthimna (gresk Μύθημνα) er ein tidlegare kommune i periferieininga Khaniá i periferien Kreta i Hellas. Mýthimna inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Kíssamos.
Vartdal skule
Vartdal skule er ein offentleg skule på Vartdal i Ørsta kommune. Skulen består av barneskule (1.kl til 7.kl) og ungdomsskule (8.kl til 10.kl).
Geografi
Vartdal er ei lita bygd i Ørsta kommune på Sunnmøre i Møre og Romsdal.
Historie
Det nye ungdomsskulebygget var ferdigbygd i 2016.
Byen Belinskij
Belinskij (russisk Белинский) er ein by i Penza oblast i Russland med om lag 9000 innbyggjarar. Han ligg 110 km vest for Penza.
Staden vart grunnlagd i 1713. Busetnaden fekk i 1784 bystatus og namnet Tsjembar. I 1948 fekk byen namnet Belinskij etter Vissarion Belinskij, som voks opp i byen.
Isfahan fylke
Isfahan fylke (persisk شهرستان اصفهان) er eit fylke i Isfahan-provinsen i Iran. Det administrative senteret i fylket er Isfahan. I folketeljinga i 2011 var innbyggjartalet i fylket 2 174 172. Fylket er delt inn i seks distrikt: Sentral-distriktet, Jarqavieh Sofla-distriktet, Jarqavieh Olya-distriktet, Jolgeh-distriktet, Bon Rud-distriktet og Kuhpayeh-distriktet. Fylket har tretten byar: Isfahan, Varzaneh, Hasanabad, Baharestan, Khvorasgan, Harand, Tudeshg, Kuhpayeh, Sejzi, Nasrabad, Mohammadabad, Nikabad og Ezhiyeh.
Haugaland Kraft AS
Haugaland Kraft AS er eit kraftselskap som blei etablert i 1998 ved fusjonering mellom Haugesund Energi og Karmsund Kraftlag.
Haugaland Kraft er eigd av kommunane Karmøy, Haugesund, Tysvær, Vindafjord, Bokn, Sveio og Utsira. Kraftselskapet har 251 tilsette og omset for kr 810 mill. på årsbasis.
Kjerneområdene til selskapet er kraftproduksjon, kraftdistribusjon, energiomsetning, breibandstenester samt kommersialisering av nye energiformer.
Hans Tostrup
Hans Tostrup var ein norsk embetsmann og politikar, fødd i Hjelmeland. Forretningsmannen Christopher Tostrup og gullsmeden Jacob Tostrup var hans yngre brør.
Torstrup var son til ein infanterikaptein og byrja sjølv som landkadett. Grunna svakt syn gav han opp det militære. Etter å ha arbeidd ei tid på kontoret til sorenskrivaren i Ryfylke var han kopist i Kyrkjedepartementet frå 1825, frå 1829 fullmektig i same. Han vart cand.jur. i 1830 og var 1832-36 tilsett som sekretær ved universitetet i Christiania. Dei neste sju åra hadde han stilling ved Fredriksvern verft. År 1843 vart han konstituert til amtmann i Jarlsberg og Larviks amt. Frå 1844 til 1852 var han amtmann i Nordre Bergenhus og så 1852-54 amtmann i Kristians amt.
I 1848 var Tostrup 3. representant for Nordre Bergenhus amt på Stortinget. På tinget var han sekretær i gasjekomiteen og formann i den særleg oppnemnde justiskomite nr 3.
Tostrup tok avskjed som amtmann i 1854 og busette seg i hovudstaden. Der døydde han nesten blind, knapt to år etter han fekk avskjed i nåde.
The Stars (Are Out Tonight)
«The Stars (Are Out Tonight)» er ein song av den engelske musikaren David Bowie. Han vart gjeven ut som den andre singelen frå det 24. studioalbumet hans, The Next Day i 2013. Den offisielle musikkvideoen til songen kom ut 25. februar 2013 og sjølve songen kom ut for digital nedlasting dagen etter. I Storbritannia vart han plassert på B-lista til BBC Radio 2 i mars 2013. Songen vart gjeven ut i lag med «Where Are We Now?» – den første singelen frå albumet – på ein avgrensa 7"-singel den 20. april 2013 i høve Record Store Day. I desember 2013 vart songen nominert til Grammyprisen for beste rockesong.
Komposisjon og mottaking
I følgje Rolling Stone-skribenten Eric B. Danton, «startar songen med ein langs, tung rytme og guttural gitar som løyser seg opp i ei drivande basslinje toppa med gitarskår og atmosfærisk synthesizer, noko som minnar om god, gammal Bowie.»
Andrew Trendell i Gigwise skildra songen som ein «hard, men levande, klassisk Bowie-rockar i same stil som det strålande ‘Scary Monsters (and Super Creeps)’,» medan Billboard-kritikaren Eric B. Danton tolka det som «eit steg attende til alternativ rock for Bowie.»
Musikkvideo
Den offisielle musikkvideoen for songen hadde premiere 25. februar 2013, og var regissert av den italiensk-kanadiske regissøren Floria Sigismondi. Videoen syenr Bowie og den engelske skodespelarinna Tilda Swinton som kona hans. Andreja Pejić og Saskia de Brauw dukkar opp som to kjendisar som forstyrrar livet til paret. Den norske modellen Iselin Steiro speler ein ung Bowie.
Lavangen skole
Lavangen skole, inntil januar 2005 Lavangen sentralskole, er ein kommunal barne- og ungdomsskule i Tennevoll i Lavangen kommune. Skulen har 121 elevar frå 1. til 10. klasse (skuleåret 2012–2013) og 29 tilsette. Rektor er Arla Vilhelmsson.
I 1961 var alle elevane i Lavangen, med unntak av den veglause grenda Lavangsnes, vortne sentralisert til skulen i Tennevoll. Spansdalen skule vart lagt ned i 1954, Fossbakken i 1961 og Lavangsnes i 1972.
I 2010 kåra Kommunal Rapport Lavangen skule til Noregs beste grunnskule for skuleåret 2009/2010, og for skuleåret 2011/2012 viste tala at han var best i Troms.
Lavangen sameskole
Frå 1980 vart det tilbode valgfagundervisning i samisk språk for elevar frå 4. klasse og opp og frå hausten 1992 vart det innført ei ordning med eigne klasser for samiske elevar. Då samiske foreldre utrykte misnøye mot at samiske klasser skulle opphalde seg på sentralskulen, vart det etter kvart reist krav om ein eigen sameskule i Spansdalen. Det vart inngått eit kompromiss der dei samiske klassene fekk eigne, nyopppussa lokale i ein bygning ved sentralskulen. Verksemda fekk namnet Lavangen sameskole.
Lavangen sameskole vart offisielt opna den 8. februar 2000. Sameskulen ligg under leiinga på Lavangen skule, som òg disponerer resursane til administrative oppgåver. Sameskulen har på det meste hatt i overkant av 20 elevar. Skuleåret 2006/2007 hadde mengda sokke til seks og det vart påstått at tilbodet ikkje gjorde elevane tospråklege. I 2012 vart sameskuletilbodet beteikna som ikkje-fungerande, men tilbodet er oppretthalde.
Kovarians
Kovarians er eit mål på den lineære samanhengen mellom to varierande storleikar.
Teoretisk kovarians
Teoretisk kovarians er eit mål på den underliggjande lineære samanhengen mellom to stokastiske variablar. Kovariansen mellom X og Y får ofte notasjonen \sigma_{XY}. For to stokastiske variablar X og Y er kovariansen definert som
der E[\cdot] markerer forventningsverdi.
Empirisk kovarians
Empirisk kovarians er eit estimat av den teoretiske kovariansen. Ein estimator for den empiriske kovariansen er
der \bar x_n er gjennomsnittet av og \bar y_n er gjennomsnittet av.
Eigenskapar
Kovariansen er avhengig av måleskalaen, slik at om skalaen vert endra vil kovariansen òg verta endra. Difor er korrelasjon, som ikkje er avhengig av skala, eit godt alternativ når ein vil måla lineær samanheng.
For vilkårlege konstantar a og b og stokastiske variablar X og Y gjeld
Wheatstone-bru
Wheatstone-bru er ei elektrisk kopling berekna på måling av resistansen i ein ukjend motstand. Den ukjende motstanden blir kopla saman med kjende motstandar til ei ei straumkjelde og eit kjenslevart galvanometer. Storleiken av motstandane R1 og R2 blir vald slik at dei dannar eit dekadisk forholdstal, og R3 blir regulert til det ikkje går straum i galvanometret. Då er Rx=R3·(R1/R2). Raske og nøyaktige målingar kan utførast med digitale ohm-meter, der målinga føregår ved at det blir sendt ein konstant, stabilisert straum gjennom den ukjende motstanden, og spenninga over motstanden blir målt med digitalvoltmeter. Ved måling av resistansen i væsker må det brukast vekselstraum for å redusere verknaden av polarisasjon. Tilsvarande brukoplingar blir òg brukt for måling av sjølvinduktans og kapasitans. Det må då brukast vekselstraum, og galvanometret blir erstatta av eit vekselstraum-instrument eller forsterkar med høyretelefon.
Koettlitzbreen
Koettlitzbreen er ein stor isbre i Antarktis som ligg vest for Mount Morning og Mount Discovery, som flyt frå nærleiken av Mount Cocks nordaustover mellom Brown Peninsula og fastlandet og inn i isbremmen i McMurdo Sound.
Han vart oppdaga av Discovery-ekspedisjonen (1901-04) som namngav han etter dr. Reginald Koettlitz, lege og botanikar på ekspedisjonen.
Gorodisjtsje
Gorodisjtsje (russisk Городи́ще) er ein by i Penza oblast i Russland med om lag 8000 innbyggjarar. Han ligg ved elva Julovka, ei sideelv til Sura), rundt 50 km aust for Penza.
Byen vart grunnlagd i 1681 som ei festning. Han fekk bystatus i 1780.
Kíssamos
Kíssamos (gresk Κίσσαμος) er ein by og ein kommune i periferieininga Khaniá i periferien Kreta i Hellas. Kíssamos ligg vest for Khaniá og omfattar det nordvestre hjørnet av øya. I nord ligg Kretahavet.
Administrativ inndeling
Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane Dei tre tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.
Ved folketeljinga i 2011 hadde kommunen 10 790 innbyggjarar, medan kommunaleininga Kíssamos hadde 7 579 og tettstaden med same namn 4 236 innbyggjarar.
Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:
Blue Eyes Crying in the Rain
«Blue Eyes Crying in the Rain» er ein song skriven av låtskrivar Fred Rose. Songen vart først framført av Roy Acuff, og sidan av Willie Nelson for albumet hans Red Headed Stranger i 1975. Både songen og albumet vart ikoniske i countryhistoria, og vart det store gjennombrotet til Nelson som songar og plateartist. Så langt i karrieren hadde han hovudsakleg hatt suksess som låtskrivar for andre artistar.
Songhistorie
«Blue Eyes Crying in the Rain» vart spelt inn i 1947 av Acuff, så av Hank Williams i 1951 for Mother's Best Flour Hour. Andre tidlege innspelingar av songen vart gjort av Donn Reynolds (MGM-singel - juni 1957), Ferlin Husky (albumet Ferlin's Favorites - november 1959), Slim Whitman (album Country Favorites - 1959), Gene Vincent (spelt inn 15. oktober 1958 for Crazy Times! -1960), Bill Anderson (albumet ...Sings Country Heart Songs - 15. januar 1962), John D. Loudermilk (albumet Country Love Songs Plain and Simply Sung - august 1968), og Conway Twitty (album Hello Darlin'  - juni 1970).
Versjonen til Willie Nelson, spelt inn i 1975 for konseptalbumet Red Headed Stranger, som omhandla ein predikant på rømmen etter å ha drepe kona si, vart hylla av countryhistorikaren Bill Malone som «eit godt døme på rein, spartansk countrymusikk, med eit enkelt arrangement som kunne ha kome rett frå 1940-åra.» Rolling Stone merka seg at songen vart levert med Nelson sin «jazz-aktige frasering» og var «hjartet på Red Headed Stranger.»
Salssuksess og ettermæle
Før suksessen med «Blue Eyes Crying in the Rain», hadde Nelson hovudsakleg hatt mest suksess som låtskrivar, med songar som «Crazy» (Patsy Cline) og «Hello Walls» (Faron Young). Som artist hadde Nelson berre hatt hittar på topp 10 på countrylista to gonger. Det skjedde i 1962, ein gong som soloartist («Touch Me») og igjen som ein del av duett med Shirley Collie («Willingly»). Sidan den gong gjekk det 13 år før Nelson igjen fekk ein topp 10-hit.
I oktober 1975 vart songen den første førsteplassen til Nelson som songar, og på slutten av året var songen den tredje mest populære i 1975 på Billboard Hot Country Singles-lista. I tillegg vart songen ein del spelt på radio og nådde 21. plassen på Billboard Hot 100.
Ballater
Ballater (Skotsk gælisk Bealadair) er ein by (town) i regionen Aberdeenshire i Skottland, med historisk status som burgh. Ved folketeljinga i 2001 hadde Ballater 1446 innbyggjarar. I 2006 vart folketalet estimert til 1 520 innbyggjarar.
Ballater ligg like austom Cairngormsfjella ved elva Dee. Byen har mykje turisme knytt til fotturar i Cairngorms nasjonalpark, og er òg kjent for det lokale kjeldevatnet som ein trudde hadde lækjande effekt mot struma.
Kitticarrarabreen
Kitticarrarabreen er ein kort, bratt isbre 2 km sør for Howardbreen i Kukri Hills, som flyt aust-søraust og ut i Ferrarbreen i Victoria Land. Han vart namngjeven av den vestlege gruppa, leia av Taylor, under Terra Nova-ekspedisjonen i 1910-13. Namnet vart foreslått av Frank Debenham etter ein sauestasjon i New South Wales.
Sølvi Sogner
Sølvi (Bauge) Sogner var ein norsk historikar. Det meste av forskinga hennar dreidde seg om familiehistorie, historisk demografi og kvinnehistorie i tidleg moderne tid (1600/1700-talet).
Sogner var fødd i Trondheim. Ho vart universitetslektor i 1975 og dr.philos. i 1976. Ho var førsteamanuensis ved Universitetet i Oslo 1974, og professor frå 1988.
Sogner vart inspirert til å forska på folkesetnadshistorie av den franske demografen Louis Henry i 1960. Ho tok i bruk Henry sin familierekonstitusjonsmetode på norske kjelder frå Rendalen i doktorgradsavhandlinga si.
Klinga
Klinga femna åslandskapet på austsida av fjorden Lygnen, frå munningen til Namsen og om lag 25 km sørover. Ein stor del av folkesetnaden er busett i tettstaden Bangsund og i Spillum, del av Namsos, ein tettstad på sørsida av munningen til Namsen. Klinga utgjer i dag eit sokn i Namsos kommune. Riksveg 17 Steinkjer–Namsos går gjennom bygda.
Namnet er eigentleg gardsnamn, sideform av ordet kringle, 'krets, ring', siktar visstnok til eit rundt fjell.
Minste kvadrats metode
Minste kvadrats metode er ein metode for handsaming av observasjonsmateriale, først nytta av Carl Friedrich Gauss og kort tid etter uavhengig offentleggjord av Adrien-Marie Legendre (1806). Metoden vert nytta når ein skal finne ein teoretisk samanheng ut frå observerte verdiar, og går når ein skal finne ein teoretisk samanheng ut frå observerte verdiar. Metoden går ut på å velje ei løysing slik at spriket mellom observasjonane er minst mogeleg. Storleikane ein skal rekne ut frå observasjonane skal tilfredsstille eit eller fleire vilkår, og dette er vanlegvis berre tilnærma mogeleg. Ved triangulering skal til dømes summen av dei målte vinklane i ein trekant vere 180°, men dette oppnår ein vanlegvis ikkje, på grunn av målefeil eller unøyaktige målingar. Ved minste kvadrats metode vel ein den løysinga som gjev at summen av kvadrata av avvika frå dei gjevne vilkåra er eit minimum. Om ein til dømes vil bestemme ei rett linje frå ei rekkje punkt som er observert, vel ein den linja der summen av kvadrata av avstandane frå dei observerte punkta til linja er så liten som mogeleg.
Det enklaste tilfellet av minste kvadrats metode finst når ein har gjort fleire målingar a1, a2, ..., an av same storleikar, og skal bestemme eller anslå storleiken ut frå desse målingane. Ein vel då som løysing det aritmetiske middelet (gjennomsnittet)
av løysingane. Det er den verdien som minimerer summen av kvadratavvika (a – a1)2 + (a – a2)2 + ... + (a – an)2.
Sunnmørsjekta «Anna Olava»
Historie
Rekonstruksjonen av den 47 fot lange jekta er gjort på bakgrunn av funn gjort i løeveggar og eit naust på Håkonsholmen i Ulstein. Saxe Bjørkedal gjorde arbeidet med å teikne molane og ut frå dette rekonstruerte båten. Professor em. Arne Emil Christensen jr. ved Kulturhistorisk Museum i Oslo var også med på rekonstrueringa, bl.a. av rigg og seglføring.
Sunnmørsjekta var ein av fleire jektetypar som trafikkerte kysten frå mellomalderen og fram mot år 1900. Lasten var gjerne sild, tørrfisk, tran, rogn, skinn, gråverk og andre varer som vart frakta inn til byane, særleg Bergen. Dei bytta med korn, vasskringler, kavring, salt, vin, brennevin, humle, hamp, tekstilar og andre krambovarer som ein trengte på sunnmørsbygdene. Men av og til gjekk turane enno lengre. Frå dei baltiske landa i aust til Storbritannia, Vesterhavsøyane og Island i vest, har jektene teke med varer og impulsar til vekst og velstand på Sunnmøre.
Jekta har fått namnet sitt etter Anna Olava Berg som i 14 år var husfrue på Herøy gard. Ho var gift med Sivert Olsen, den første store handelsdrivande på Herøya. Dei budde på handelsstaden på andre halvdel av 1700-talet.
Allereie før sjøsettinga av «Anna Olava», vart ein illustrasjon av Sunnmørsjekta teikna av Hans Strøm, brukt som logo i markeringa av ”Det Maritime Året 2000”. Dette var et samarbeidsprosjekt mellom Maritime Nordvest og kommunane Giske, Haram, Hareid, Herøy, Sande, Sandøy, Sula, Ulstein, Vanylven og Ålesund.
Jekta er eigd av Herøy kommune. Eigarstyret ved Herøy kystmuseum har det overordna ansvaret, og ei frivillig veneforeining har det daglege ansvaret for vedlikehald og drift av jekta.
Tekstilkunst
Tekstilkunst er biletkunst der ein nyttar tråd og tekstilar. Teknikkane ein brukar kan vera:
Balthazar Schnitler
Balthazar Schnitler var ein norsk jurist og stortingsmann, fødd på Hitra.
Schnitler var son til ein prest. Sjølv vart han cand.jur. i 1808 og arbeidde frå 1812 i morbrorens handelshus i Trondheim. Han var styremedlem i Noregs Bank frå 1833 til han døydde.
Schnitler var ordførar i Trondheim frå mai 1838 og ut same år, deretter 1840-1841. Han var viseordførar i 1842.