cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pin Ups
Bowie spelte inn ei utgåve av The Velvet Underground sin song «White Light/White Heat» i samband med plateinnspelinga, men denne vart ikkje gjeve ut. Seinare gav Bowie instrumentalutgåva av songen til Mick Ronson for albumet hans Play Don't Worry i 1975.
Kvinna i lag med Bowie på plateomslaget er Twiggy, som var supermodell på 1960-talet.
Konsept
Ideen bak Pin Ups var å skape ein pause mellom dei to intense konseptalbuma Ziggy Stardust, Aladdin Sane og Diamond Dogs. For å kunne gjere dette, spelte han inn eit coveralbum, utan å miste glamrockatmosfæren. I plateomslaget skildra Bowie sjølv Pin Ups som:
Lister
Album
Singel
Zion/A Lad in Vane/Aladdin Vein/Tragic Moments
Ein gong mellom Aladdin Sane og Diamond Dogs starta Bowie på eit nytt prosjekt, som er sagt å vere ein musikal kalla Tragic Moments. I samband med dette prosjektet spelte han inn ein song som ikkje har hatt noko namn, men som på piratkopiplater har blitt kalla «Zion», «A Lad in Vain», «Love Aladdin Vein» og «Aladdin Vein». Ein har ikkje sikre bevis på kortid songen vart spelt inn, men mest sannsynlig vart han spelt inn under innspelinga av Pin Ups kring juli-august 1973, men kan òg ha blitt spelt inn under innspelinga av Aladdin Sane i januar 1973, eller dei første innspelingane for Diamond Dogs i oktober-november 1973.
Innspelinga er ikkje ein ordentleg song, men heller Bowie som improviserer ein tekst over ei rekkje improvisasjonar. Songen er derimot ikkje ein jam, og er både arrangert og miksa. Songen er ein peikepinn på dei neste stega i karrieren til Bowie, og somme frasar og melodiar i «Zion» vart nytta om att i «Sweet Thing (Reprise)» og «Rebel Rebel» på Diamond Dogs.
Slaughter on 10th Avenue
Den kreative partnerskapen til David Bowie og Mick Ronson, som hadde vart i fire år gjennom The Man Who Sold The World, Hunky Dory, Transformer, Ziggy Stardust, Aladdin Sane og Pin Ups var over dei siste månadane av 1973.
Samstundes med at Bowie slo igjennom med «Starman» på Top of the Pops i 1972, la òg mange merke til Ronson, og han fekk nesten like mykje fanbrev som Bowie gjorde. Det fanst soger om at dei fleste Bowie-platen i røynda var Ronson sine verk og at Bowie var noko Ronson og produsenten Ken Scott hadde skapt på grunn av dette. Dette er truleg årsaka til av Bowie kom til å spele inn Diamond Dogs meir eller mindre aleine for å stoppe desse rykta. Bowie ønskte til slutt å byrje på nytt og hadde alt droppa Woody Woodmansey og Trevor Bolder, var i ferd med å ende sambandet til Ken Scott, og vurderte å skilje seg frå kona si. Han flytta ut frå heime sin og forlet England for godt. Ronson vart overlaten til seg sjølv.
Ronson byrja å spele inn eit soloalbum, Slaughter on 10th Avenue, i august 1973. Både Ronson og Bowie hadde Tony Defries som manager, og det er uklårt om Defries tvang Bowie til å skrive songar for albumet, eller om Bowie frivillig skreiv eit par songar. Bowie føreslo for Ronson å spele inn ein song av Richard Rodgers, som vart tittelsporet.
«Music is Lethal» var ein song av Lucio Battisti i 1972 kalla «Io vorrei…non vorrei…ma se vuoi» som Bowie skreiv engelsk tekst til. «Hey Ma, Get Papa» er i hovudsak ein tekst Bowie skreiv for musikken til Ronson, medan den einaste songen Bowie skreiv aleine på albumet, var «Growing Up and I’m Fine», som i ettertid verkar som Bowie si farvelmelding og velsigning til Ronson.
I Got You Babe
«I Got You Babe» er ein song skriven av Sonny Bono og opphavleg framført av Sonny & Cher. Bowie framførte songen på ein TV-spesial kalla The 1980 Floor Show i 1973 på NBC-programmet The Midnight Special. Bowie hadde her enno ikkje funne ut korleis han skulle avslutte Ziggy Stardust og framføringa er ei blanding av fortida og framtida. Mick Ronson var framleis med, medan korsongarane var the Astronettes, som Bowie testa ut tidlege skisser av Young Americans-songar på. Det meste av showet var meint å gje eit visuelt sjokk der Bowie gjekk kledd i fleire bisarre drakter. «I Got You Babe» vart sungen i ein duett med Marianne Faithfull. Bowie var kledd i strutsefjør, medan Faithfull hadde på seg eit nonnekostyme med bar rygg.
Growin' Up
Seint i 1973 hadde Bowie oppdaga debutalbumet til Bruce Springsteen, Greetings From Asbury Park N.J. og spelte kort tid etter inn to songar frå albumet. Songane vart ikkje gjevne ut på nesten 15 år, før dei kom på forskjellige CD-utgåver. Tidleg Springsteen og Bowie hadde mykje til felles, der begge hadde hatt ein lang karriere i 1960-åra utan å kome noko veg.
Bowie sin versjon er ganske tru mot originalen, og Mike Garson på piano har sakka ned tempoet til David Sancious, medan Bowie syng det meste av songen med ein amerikanskliknande vokal. Som med songane Bowie skreiv for the Astronettes på same tida, verkar songen å vere eit tidleg utkast for Young Americans, og indikerer slik at Diamond Dogs kanskje var eit steg til sides.
Songen vart spelt inn i november 1973 med Ron Wood på gitar. Songen vart første gongen gjeven ut som bonusspor på Ryko-utgåve av Pin Ups og sidan på 30-årsjubileumsutgåva av Diamond Dogs.
David Bowie sine BBC-innspelingar
Dette er ei liste over David Bowie sine BBC-innspelingar. Frå 1967 til 1972 spelte David Bowie 12 gonger på BBC radio, hovudsakleg for å marknadsføre seg sjølv. I midten av 1972 hadde han oppnådd stjernestatus og han stoppa å gjere desse innspelingane, og spelte ikkje inn musikk for BBC før i 1991 med Tin Machine. Fram til midten av 1990-åra var det mykje rykte og usikre kjelder om kva Bowie hadde spelt på desse innspelingane og når.
I 1996 gav NMC ut samlinga BBC Sessions 1969-1972, som var eit utdrag av ein planlagt samling på tre CD-plater med innspelingar frå 1969 til 1972. Denne tre doble samlinga vart aldri gjeven ut av NMC.
I september 2000 gav Bowie ut samlinga Bowie at the Beeb. Plata kom på to CD-plater, og inneheld ei fyldig skildring av kvar innspeling mellom 1967 og 1972. Det inneheldt fleire songar som ikkje tidlegare hadde vore tilgjengeleg på piratkopiplater, men var likevel ikkje komplett. Nokre av innspelingane frå 1967 som ikkje kom med på Bowie at the Beeb kom sidan ut på 40-årsjubileumsutgåva av albumet David Bowie i 2009, men framleis er ikkje alle BBC-innspelingane til Bowie gjevne ut.
Top Gear 18. desember 1967
Denne innspelinga vart sendt den 24. desember 1967 og igjen den 28. januar 1968. Partituret vart skrive av Arthur Greenslade og framført av det 16 mann store orkesteret hans. Kven musikarane var er ukjende. Bowie sjølv spelte gitar og song. Sendinga var produsert av Bernie Andrews.
Salmodikon
Salmodikon er eit enkelt strykeinstrument med éin streng, utvikla for å spele koralar på. Det har namn frå gresk psalmos (salme) og ode (song). På siste halvdel av 1800-talet var det mykje brukt som hjelp i songundervisninga i skolen. Til salmodikonet er det utvikla ei eiga siffernoteskrift.
David Bowie sine BBC-innspelingar
Top Gear 18. desember 1967
Songen som vart spelte var
Salmodikon
Utforming
Dei enklaste salmodikona er bygd opp av ei fjøl eller eit brett av grantre med eit gripebrett inndelt med stålkrampar. Over brettet er det spent ein streng som på høgre side er festa i ein stift og på venstre side er snodd om ein skruve.
David Bowie sine BBC-innspelingar
Top Gear 18. desember 1967
Alle songane vart offisielt gjevne ut på luksusutgåva av «David Bowie» i 2010.
Salmodikon
Utforming
På gripebrettet skil ein halv tone mellom kvart intervall. C-durskalaen er skriven med siffer på salmodikonet slik at C=1, D=2 osv. Til slike salmodikon høyrer 4 lause lister (tabellar) som ein kan leggje oppå salmodikonet, kvar list har fire talrekker som alle representerer kvar sin skala.
Utforminga kan variere, men til vanleg vil det under fjøla med gripebrettet vere ein tynn resonanskasse. Dersom instrumentet er bygd utan resonanskasse, må underlaget gje gjenklang for tonane.
David Bowie sine BBC-innspelingar
Top Gear 18. desember 1967
Det gjekk lenge rykte om at det òg vart spelt inn ein song kalla «Something I Would Like To Be», men i heftet som følgde Bowie at the Beeb stod det «Til slutt, David spelte ikkje inn songen 'Something I would Like To Be' for Radio 1 i 1967».
Salmodikon
Utforming
Strengen, som opphavleg var laga av sauetarm, er på venstre side spent over ein sadel som løfter strengen opp over stålkrampane, og på høgre side over ein stol som løfter strengen og som kan flyttast til høgre eller venstre når ein skal stemme salmodikonet. I utgangspunktet står stolen slik at avstanden frå sadelen til stolen er det doble av lengda på dei tolv første intervalla på gripebrettet.
Eit alminneleg sopran- eller eit altsalmodikon vil vere knapt 90 cm langt (ein alen 19 tommar), medan eit tenor- eller eit bassalmodikon vil vere vel 110 cm langt. Gripebrettet på eit slikt sopran- eller altsalmodikon vil rekke over 27-28 halvtonar, eller to oktavar og ein ters, frå G til A², medan tenor- og bassalmodikonet rekk over 21 halvtonar (ein oktav og ein sekst).
David Bowie sine BBC-innspelingar
Top Gear 13. mai 1968
Innspelinga vart sendt 26. mai 1968 og igjen 20. juni 1968. Songan var framført av David Bowie og det 14 mann store Tony Visconti Orchestra, med mellom andre Herbie Flowers på bass, Barry Morgan på trommer, John Mclaughlin på gitar, David Bowie på vokal og gitar. David Bowie, Tony Visconti, Steve Peregrine-Took song alle korvokal, medan det er ukjend kven som spelte strykarar. Innspelinga var produsert av Tony Visconti.
Songane som vart spelte var
Salmodikon
Utforming
Det er òg laga salmodikon med fleire strengar samt resonansstrengar.
David Bowie sine BBC-innspelingar
Top Gear 13. mai 1968
«Silly Boy Blue» vart ikkje kringkasta. «When I'm Five» vart gjeve ut i 1982 som B-sida til «Love You Till Tuesday». Songen vart òg gjeve ut på det offisielle filmmusikkalbumet til filmen Love You Till Tuesday og på luksusutgåva av David Bowie. Dei andre songane kom offisielt ut for første gongen på Bowie at the Beeb.
Salmodikon
Stemming
På gripebrettet følgjer toneinndelinga ein likesvevande temperert skala. Med stemmenaglen, ein stemmegaffel eller eit anna instrument slår ein tonen A, som svarer til siffernoten 6 på salmodikonet, tonen C som svarer til siffernoten 1 eller G som svarer til 5.
Strengen vert stramma med stemmeskruven. Etterpå kan ein flytte stolen litt mot høgre om dei øvste intervalla er for høge, litt til venstre om dei er for låge.
David Bowie sine BBC-innspelingar
Dave Lee Travis Show 20. oktober 1969
Innspelinga vart sendt 26. oktober 1969. Songane var framførte av David Bowie og Junior's Eyes: David Bowie på vokal og gitar, Mick Wayne på gitar, Tim Renwick på gitar, John Lodge på bass og John Cambridge på trommer. Innspelinga var produsert av Paul Williams.
Salmodikon
Historie
Salmodikonet vart introdusert i Danmark av læraren J.W. Bruun i 1823. Instrumentet vann ikkje stor utbreiing i Danmark, og forsvann ut av skolen alt ved midten av 1800-talet. Derimot fekk det stor utbreiing i Sverige, der Johan Dillner utvikla instrumentet på 1820-talet. Instrumentet vart nytta i den svenske skolen opp i det 20. hundreåret. I Noreg vart salmodikonet lansert av Lars Roverud.
Dillner og Roverud forandra den danske modellen på vesentlege punkt. Dei sette på tverrband for kvart halvtonetrinn, og dei utvikla ei siffernoteskrift for salmodikon slik at seksten ulike skalaer kunne skrivast med tal på fire lister. Slik kunne folk utan stor notekunnskap lære seg å spele melodiar i ulike toneartar.
Freienwil
Freienwil er ein kommune i distriktet Baden i kantonen Aargau i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 465 meter over havet.
David Bowie sine BBC-innspelingar
Dave Lee Travis Show 20. oktober 1969
Songane som vart spelte var:
Salmodikon
Historie
I 1830-åra reiste Roverud omkring i Noreg og underviste i salmodikonspel. Salmodikonspel vart obligatorisk fag ved alle lærarseminara i landet. Salmodikonet gjorde det mogleg å lære skolebarna å synge salmane med melodiar slik dei stod i koralboka. Frå 1870-åra vart salmodikonet gradvis fortrengt av orgelharmoniumet.
David Bowie sine BBC-innspelingar
Dave Lee Travis Show 20. oktober 1969
Før «Let Me Sleep Beside You» var det eit kort intervju med Brian Mathew og dei vart i lag gjeve ut på BBC Sessions 1969-1972 Sampler.På Bowie at the Beeb var det same intervjuet i tillegg til «Let Me Sleep Beside You» og «Janine». I 2009 vart heile innspelinga gjeven ut på 40-årsjubileumsutgåva av David Bowie.
Freienwil
Landsbyen ligg aust i Siggenbergs i ein dal mellom Limmat og Surb. Rickenback er den største elva.
David Bowie sine BBC-innspelingar
The Sunday Show 5. februar 1970
Innspelinga vart sendt tre dagar seinare. Songane vart framførte av David Bowie and The Tony Visconti Trio (òg kalla The Hype): John Cambridge på trommer, Tony Visconti på bass, Mick Ronson på gitar og David Bowie på vokal og gitar. Innspelinga var produsert av Jeff Griffin. Denne innspelinga inneheld songar som berre vart framført live denne eine gongen.
Eden (operativsystem)
Eden var eit distribuert operativstem som vart utvikla i 1981 ved University of Washington av Edward D. Lazowska og hans medhjelparar.
Litteraturhenvisningar
.
Store Oksvatnet
Store Oksvatnet er eit vatn som ligg i Sør-Varanger kommune i Finnmark.
David Bowie sine BBC-innspelingar
The Sunday Show 5. februar 1970
Songane som vart framførte var:
«Waiting For The Man» vart spelt inn men ikkje sendt, og er no gått tapt, medan «Memory Of A Free Festival» vart korta ned frå 6:40 til 3:12. Lydbandet som BBC nytta vart sletta, slik at innspelinga ikkje lenger finst i BBC-arkivet. Lenge sirkulerte det eit radioopptak på kassett frå 1970, som vart gjevne ut på piratkopiplater. Då Bowie at the Beeb vart sett saman, viste det seg at Bowie sjølv hadde eit personleg lydband med innspelinga. Fleire av songane frå dette lydbandet vart slik gjevne ut på Bowie at the Beeb, men den komplette innspelinga er ikkje gjeven ut.
Sound Of The Seventies: Andy Ferris 25. mars 1970
Av David Bowie and The Hype: David Bowie på vokal og gitar, Mick Ronson på gitar, Tony Visconti på bass og John Cambridge på trommer. Produsert av Bernie Andrews.
Alle utanom «The Supermen» vart sendt 6. april 1970, og igjen den 11. mai 1970 på David Symonds Show. Ein trudde «The Supermen» var gått tapt fram til lydbandet vart oppdaga då Bowie at the Beeb skulle setjast saman. «Waiting For The Man» er offisielt gjeven ut på BBC Sessions 1969-1972 Sampler, men berre «The Wild Eyed Boy From Freecloud» finst på Bowie at the Beeb.
In Concert: John Peel 5. juni 1971
Denne konserten av Bowie og vener vart sendt 20. juni 1971. David Bowie på vokal, piano og 12-strengsgitar, Mark Carr-Pritchard på gitar, Mick Ronson på gitar, Trevor Bolder på bass, Mick Woodmansey på trommer, George Underwood, Dana Gillespie og Geoffrey Alexander på vokal og korvokal. Innspelinga var produsert av Jeff Griffin.
«Oh! You Pretty Things» vart ikkje sendt, og er truleg gått tapt i følgje Bowie at the Beeb-tekstane. Bowie at the Beeb inneheld «Bombers», «Looking For A Friend», «Almost Grown», «Kooks», «Andy Warhol» og«It Ain't Easy».
Sound Of The Seventies: Bob Harris 21. september 1971
Sendt 4. oktober 1971. David Bowie på vokal, piano og gitar, Mick Ronson på gitar, korvokal og bass. Sendinga var produsert av John Muir.
Songane som vart spelte var:
Dei to siste songane vart ikkje kringkasta. «Andy Warhol» kom ut på BBC Sessions 1969-1972 Sampler. Den amerikanske og europeiske utgåva av Bowie at the Beeb har berre med «The Supermen» og «Eight Line Poem» frå denne innspelinga, medan den japanske utgåva i tillegg har «Oh! You Pretty Things».
Sound Of The Seventies: John Peel 11. januar 1972
Sendt 28. januar 1972. David Bowie på vokal og gitar, Mick Ronson på gitar, piano og korvokal, Trevor Bolder på bass, Mick Woodmansey på trommer. Sendinga var produsert av Jeff Griffin. Med denne sendinga frå januar 1972 lanserte Bowie and the Spiders Ziggy Stardust for verda:
Det var lenge forvirring om denne innspelinga hadde funne stad i det heile, sidan Bowie spelte meir eller mindre dei same songane berre sju dagar seinare for BBC. I Bowie at the Beeb-heftet står det forklart at innspelinga fann stad 11. januar og vart sendt 28. januar og hadde nesten ei identisk speleliste som innspelinga den 18. januar, der «Lady Stardust» var byta ut med «Five Years». Ingen av songane frå denne innspelinga vart gjevne ut på Bowie at the Beeb, men har sirkulert i mange år på piratkopiplater.
Sound Of The Seventies: Bob Harris 18. januar 1972
Sendt 7. februar 1972. David Bowie på vokal og gitar, Mick Ronson på gitar, piano og korvokal, Trevor Bolder på bass, Mick Woodmansey på trommer. Sendinga var produsert av Jeff Griffin.
«Hang On To Yourself» vart gjeven ut på BBC Sessions 1969-1972 Sampler og heile sendinga finst på Bowie at the Beeb, men den første utgåva av albumet har feilaktig versjonen av «Ziggy Stardust» frå 16. mai 1972 oppført to gonger, i staden for denne versjonen.
Old Grey Whistle Test 8. februar 1972
Bowie spelte inn «Queen Bitch», «Oh! You Pretty Things» og «Five Years» for Old Grey Whistle Test på BBC Television. I 2002 vart heile sendinga, inkludert eit andre opptak av «Oh! You Pretty Things» gjeve ut på Best Of Bowie DVD.
Top Of The Pops 14. april 1972
Bowie framførte «Starman» for Top of the Pops. Bowie song songen live men over eit innspelt akkompagnement. Denne innspelinga finst på Best Of Bowie DVD.
Sound Of The Seventies: John Peel 16. mai 1972
Sendt 23. mai 1972. David Bowie på vokal og gitar, Mick Ronson på gitar og korvokal, Trevor Bolder på bass, Mick Woodmansey på trommer og Nicky Graham på piano. Sendinga var produsert av Pete Ritzema.
Salmodikon
Historie
Salmodikonet har fått utnamn som salmedonk og donk.
David Bowie sine BBC-innspelingar
Sound Of The Seventies: John Peel 16. mai 1972
«Ziggy Stardust» vart gjeven ut på BBC Sessions 1969-1972 Sampler og heile sendinga finst på Bowie at the Beeb.
RS «Liv»
RS 5 «Liv» er ei tidlegare redningsskøyte som Redningsselskapet fekk bygt i 1893. Etter at generalmøtet i 1892 hadde gått inn for å satse på redningsskøyter, vart det utlyst ein konkurranse om beste redningsskøytekonstruksjonen. Vinnarutkastet, «Stjernen», vart levert av skipsreiar Lauritz Christian Stephansen frå Arendal. Komiteen som skulle dømme skøytekonstruksjonane fann ikkje at det kunne byggast etter Stephansen sin konstruksjon utan endringar. Colin Archer, som var med i komiteen, fekk i oppdrag å gjere dei naudsynte endringane. Colin Archer og Stephansen var usamde når det galdt rigginga. Archer heldt på ei mast, slik som på losskøytene. Stephansen kunne vise til svært gode erfaringar med segling av tomasta fartøy. Det enda med at denne skøyta, og dei seinare seglande redningsskøytene, fekk to master.
Ho vart bygd av Thor Jensen ved Porsgrunds Baatbyggeri. Ved sjøsettinga i 1894 fekk ho namnet «Liv». Etter at ho hadde vorte brukt som losskøyte nokre månadar vart ho sett i kryss i Finnmark. Ho segla ikkje tilfredsstillande. Colin Archer måtte teikne ny rigg. Etter nyrigginga i 1895 var «Liv» kjend som ei skøyte som segla godt. Men ho var noko tungmanøvrert i tronge farvatn. Det vart ikkje bygd fleire redningsskøyter av denne typen.
I dei 38 åra ho vart brukt av Redningsselskapet redda «Liv» 132 menneske frå "ein sikker daude". Ho berga eller assisterte 1379 fartøy. I 1932 var skøyta seld til distriktslækjar Bjerknes i Hamnevik.
Mannskapet på RS «Liv» vart heidra med Emile Robins belønning for krysningssesongen 1907-1908, og for 1922 og 1929.
Salmodikon
Historie
I 1985 vart «Nordiska Psalmodikonförbundet» grunnlagt. I samband med tiårsjubileet vart det opna eit Dillner-museum med meir enn 40 psalmodikon i Östervåla i Sverige.
Ryo Tadokoro
Han har spela for klubbane Fagiano Okayama og Yokohama FC (2019).
David Bowie sine BBC-innspelingar
Johnnie Walker Lunchtime Show 22. mai 1972
Berre «Oh You Pretty Things» (den første dagen) og «Starman» (resten av veka) vart sendt på radio. «Space Oddity» vart gjeven ut på BBC Sessions 1969-1972 Sampler og alle songane er med på Bowie at the Beeb.
Sound Of The Seventies: Bob Harris 23. mai 1972
Sendt 19. juni 1972. David Bowie: vokal og gitar, Mick Ronson på gitar, piano og korvokal, Trevor Bolder: bass, Mick Woodmansey: trommer. Produsert av Jeff Griffin.
«Andy Warhol», «Lady Stardust» og «Rock 'N' Roll Suicide» vart gjevne ut på Bowie at the Beeb.
Russell Harty Plus 17. januar 1973
Bowie framførte «My Death» og «Drive-In Saturday» for BBC Television. «Drive-In Saturday» og intervjuet med Russell Harty finst på Best Of Bowie DVD.
Mark Goodier's Evening Session 13. august 1991
Dette var ei Tin Machine-innspeling med David Bowie: vokal og gitar, Reeves Gabrels på gitar og korvokal, Tony Sales på bass og korvokal, Hunt Sales på trommer og korvokal. Produsert av Jeff Smith.
Songane som vart spelte inn var
ChangesNowBowie 8. januar 1997
Denne innspelinga vart spelt inn i New York, under øvinga til konserten i høve 50-årsdagen til Bowie. Innspelinga vart sendt eksklusivt på BBC Radio One. Songane vart framført akustisk. David Bowie: vokal og gitar, Reeves Gabrels på gitar og korvokal, Gail-Ann Dorsey: bass og korvokal.
«The Man Who Sold The World», «Andy Warhol», «Aladdin Sane», «Lady Stardust» og «White Light-White Heat» er offisielt gjevne ut som ei promoplate kalla David Bowie Earthling Radio Special på US Album Network.
The Mark and Lard Show 25. oktober 1999
David Bowie: vokal og akustisk gitar, Page Hamilton på gitar, Gail Ann Dorsey: bass, Mark Plati: rytme/akustisk gitar, Mike Garson: klaverinstrument, Sterling Campbell: trommer, Holly Palmer: korvokal, Emm Gryner: korvokal. Produsert av Will Saunders.
Mellom songane gjorde Bowie eit ti minuttar intervju med Mark og Lard.
The Saturday Music Mix 25. oktober 1999
Sendt 6. november 1999. David Bowie: vokal og akustisk gitar, Page Hamilton på gitar, Gail Ann Dorsey: bass, Mark Plati: rytme/akustisk gitar, Mike Garson: klaverinstrument, Sterling Campbell: trommer, Holly Palmer: korvokal, Emm Gryner: korvokal. Produsert av Chris Whatmough.
To songar og eit intervju med Billy Bragg. Innspelinga vart gjort like etter og same dagen som Mark and Lard Show.
BBC Show 27. juni 2000
Denne konserten vart spelt inn like etter Glastonbury-konserten til Bowie for 150 inviterte gjester i Broadcast House i London. BBC sendte ein time av denne konserten på fjernsyn.
David Bowie: vokal og akustisk gitar, Earl Slick på gitar, Gail Ann Dorsey: bass, Mark Plati: rytme/akustisk gitar, Mike Garson: klaverinstrument, Sterling Campbell: trommer, Holly Palmer: korvokal, Emm Gryner: korvokal.
Alle songane utanom «The London Boys», «I Dig Everything», «Ziggy Stardust», «The Jean Genie», «All the Young Dudes», «Starman» og «Heroes» vart gjevne ut på BBC Radio Theatre, London, June 27, 2000, ei bonusplate som kom med dei første versjonane av Bowie at the Beeb. Piatkopiplata Toys From The Attic inneheld dei andre songane, teken frå publikumsopptak.
BBC Radio 2 Special 18. september 2002
Sendt 5. oktober 2002. David Bowie: vokal og akustisk gitar, Earl Slick på gitar, Gerry Leonard på gitar, Gail Ann Dorsey: bass, Mark Plati: rytme/akustisk gitar, Mike Garson: klaverinstrument, Sterling Campbell: trommer, Catherine Russel: perkusjon, klaverinstrument.
Heimevernet
Heimevernet (HV) er ei forsvarsgrein i det norske forsvaret som fungerer som ein hurtigmobiliseringsstyrke. Heimevernet blei oppretta 6. desember 1946 etter erfaringane frå andre verdskrigen. Styrken blei oppretta etter modellen til Heimefronten, med eit stort tal soldatar spreidde over heile landet, soldatar som har utstyret sitt heime. Fram til 2000-talet hadde dei også fungerande våpen og ammunisjon heime, men no har HV-soldatane berre våpen som må «låsast» opp av befal ved oppmøte til teneste.
Soldatmassen i Heimevernet består av soldatar som har avtent 3-6 månaders grunnkurs, eller full fyrstegongsteneste før dei blei overførte til Heimevernet. I tillegg er det mogleg å søkje seg til Heimevernet som frivillig. Tidlegare var styrken på ca. 82 000 soldatar, men etter omorganiseringa av Heimevernet blei dette redusert. HV består i dag av ca. 40 000 soldatar fordelt på 3 styrkar. Desse styrkane er innsats-, forsterkings- og oppfølgingsstyrkar, forkorta I-styrken, F-styrken og O-styrken.
Heimevernet har nær kontakt med det sivile samfunnet. I tillegg til at mannskapet og dei fleste offiserane er sivilistar til dagleg, så er det også ein formell kontakt med det sivile samfunnet ved det at kvart distrikt har eit råd der også sivile organisasjonar er representerte. Dette samarbeidet finst også på landsbasis. Eit anna organ er Heimevernsnemdene, der lokale politikarar saman med politirepresentantar er med på å avgjere kven som er skikka for teneste i Heimevernet.
Historie
Under okkupasjonen av Noreg i 1940 oppstod dei første tankane i nyare tid om å organisere eit heimevern. Tyske styrkar spreidde seg nemleg over heile landet i løpet av kort tid, og blei møtte med liten motstand dei fleste stadene.
Den 15. april 1944 la Forsvarets Overkommando fram ein plan om å førebu reising av Noreg sitt nye forsvar for den norske regjeringa i London. I den var det skrive at «under moderne krig må befolkninga til ei kvar tid og kor som helst i landet kunne tre i aksjon til forsvar av sin eigen by, si eiga bygd eller grend. Det skal først og fremst halde fienden tilbake til ordinære stridskrefter kan kome til».
Ein ønskte også å ha eit heimevern for å kanalisere noko av tiltakslysta frå Milorg og andre organisasjonar som hadde vore aktive under krigen. Forsvarsviljen var høg i befolkninga og det var mykje både militær trening og personlege nettverk som ein frykta kunne gi grobotn for paramilitære organisasjonar utanfor regjeringa sin kontroll.
Den første generalinspektøren for Heimevernet var generalløytnant Wilhelm Hansteen. Han blei utnemnd den 7. september 1945, og Heimevernet bestod på det tidspunktet utelukkande av han. Dei jobba vidare med å ta fram HV sin struktur, og først var tanken at det skulle basere seg på frivillig deltaking. Hansteen fekk også instruks om å knyte kontakt med dei tidlegare heimestyrkane og andre med forsvarsinteresse rundt om i landet. Heimevernet blei etablert i Stortingsmelding nr 32 som blei langt fram og vedteken av Stortinget den 6. desember 1946. Denne siste datoen reknar HV sjølv som grunnleggingsdatoen.
Den andre GIHV blei Mons Haukeland, som byrja i stillinga den 11. august 1946. Den tidlegare stillinga hans som sjef for Milorg i Bergen bidrog til tettare tilknyting mellom HV og tidlegare Milorg-personell, og la grobotnen for ein uformell doktrine innan HV om å drive geriljakrigføring.
Då Heimevernet opna for vernepliktige og frivillige var mengda mannskap over all forventning. Rundt 40 000 vernepliktige blei innrullerte, ikkje 20 000 som dei hadde rekna med. Talet frivillige var også mange gonger dei 10 000 det var rekna med. Då dei første øvingane drog i gang ut på hausten 1946 var den totale styrken på omtrent 100 000 mann.
Dei første åra blei HV dårleg utrusta, mest på grunn av at Hæren vart prioritert høgre. Det var også mangel på både uniformer og våpen, og det første året bestod utrustinga av 50 000 Krag-Jørgensen-rifler av varierande kvalitet, og 3 100 uniformer.
Etter kvart vart mengda våpen i HV, også støttevåpen, aukande. I 1969 blei det bestemt at HV skulle bruke same geværet som Hæren, nemleg det tyske automatgeværet AG-3. I mellomtida hadde dei fleste i HV vore oppsette med tyske Mauserkarabinar frå krigen, som hadde fått nye løp i det amerikanske kaliberet 30.06 (7,62X63 mm). Etter 1970 forsvann ein del av støttevåpena igjen, og sjølv om enkeltsoldaten i HV fekk meir eldkraft og HV større interoperabilitet med hæren, så fekk HV-avdelingane mindre eldkraft enn tilsvarande hæravdelingar. Blant anna blei dei tunge maskingævera borte, to av troppen sine maskingevær forsvann og det gjorde også Energa geværgranatar til bruk mot panser.
Etter kvart som krigsgenerasjonen blei eldre, auka også gjennomsnittsalderen til HV-befalet. Vegen opp gjennom befalsutdanninga i HV var svært kort, og ein kunne for eksempel bli sersjant etter tre månaders rekruttskule, og 24 dagars repetisjonsteneste og 28 dagars kursing. Dette minimumsløpet var noko uvanleg, men ei 12 månaders førstegongsteneste som lagførar og eit 14 dagar langt troppskurs var relativt vanleg.
I starten hadde ofte eit område ei spesialgruppe, ofte leidd av tidlegare befal frå Kompani Linge. Desse vidareførte på mange måtar den taktiske arven frå Milorg, og på øvingar opererte dei på sida av fienden sine framrykkings-aksar. Heimevernsskolen på Dombås oppretta eigne geriljarkurs, som raskt blei populære. I motsetnad til Hæren utarbeidde Heimevernet eigne instruksar på området, og leiande offiserar var talsmenn for stridsforma.
Fram til rundt 1963 produserte HV ei stor mengd eigne trykksaker og instruksar. Dette var for å bøte på den store mangelen på instruksar etter krigen, og mange av desse var i bruk fram mot 1970-talet. Sjølv om dei offisielt ikkje kom på leselister, blei dei aldri tekne ut av sirkulasjon gjennom makuleringsordrar. Heimevernsbladet blei også ein viktig kanal for instruks- og doktrinearbeidet, men dette dabba også av fram mot 1970.
Dei offisielle oppdraga til Heimevernet blei formulerte i Stortingspreposisjon 90 i 1953 og av Eriksen-utvalget i 1964. Begge konkluderte med at landsforsvaret sine mobile oppgåver burde bli ivaretekne av Hæren, medan HV sørgde for stasjonære oppgåver som vakt, sikring, trafikkregulering, grensevakt og liknande. Dei ulike distrikskommandoane hadde ulik praksis på dette. Grovt sett var det slik at di lenger nord i landet ein kom, di meir hadde ein mobile oppgåver og tettare samarbeid med Hæren.
I 1970 blei Heimevernsstaben omorganisert og lagd under Forsvarets overkommando. Den tette tilknytinga til Forsvarsdepartementet forsvann, og saksbehandlinga blei meir formell.
På 1980-talet hadde HV fått ei oppsetjing som i stor grad likna Hæren. Personellet hadde meir erfaring og høgare utdanning enn tidlegare år, og HV var organisert i større avdelingar. Fokus var på å stå imot angrep frå regulære sovjetiske hæravdelingar, marineinfanteri og luftlandsetjingsavdelingar. På troppsnivå heldt dei endå på med objektsikring, men det blei øvd på både angrep og forsvar i djupna. Nytt, tyngre utstyr kom også inn, slik som 106 mm rekylfri kanon. Problemet med mykje av det tyngre utstyret var at Heimevernet ikkje var sett opp til verken å transportere eller vedlikehalde det, oppgåver som ofte blei overførte til Hæren. På same tid auka skepsisen frå Hæren si side, og argumentasjonen gjekk på at HV tok seg vatn over hovudet ved å organisere større avdelingar. Dette synet delte også forsvarssjefen, som i 1982 slo fast at Heimevernet skulle vere organisert på troppsnivå.
Åra frå 1984 til 1992 var på mange måtar ein mellomperiode for HV. Ein hadde, blant anna gjennom analysar av krigen i Afghanistan, fått ei forståing av at den største trusselen var frå sovjetiske Spetsnaz, spesialtrente sabotasjegrupper som kunne ventast å operere bak norske linjer. Også i opptakta til ein krig ville desse infiltrere bak norske linjer og liggje klare til aksjon, gjerne før krig formelt var erklært. I 1987 blei spesialstyrken "HV SPES" oppretta for å møte denne trusselen. Styrken finst i dag i Oslo, Bergen, Trondheim og Stavanger, og blir kalla for 016-avdelinga. I dag er 016-avdelinga ein del av I-styrken.
Gjennom 1980-talet blei også Heimevernsskolen Dombås (HVSKD) ein meir aktiv spelar når det gjaldt utvikling av doktrine. Grasrotinitiativa frå 1970-talet skulle kanaliserast inn i meir strukturerte former, og tyngre avdelingar kravde andre ferdigheiter blant personellet, blant anna meir stabsarbeid. I 1987 stod også det nye undervisningsbygget på Dombås ferdig, og skulen fekk ein fysisk kapasitet som var større enn den hadde medan han heldt til i gamle tyske brakker. I 1992 blei HVSKD våpenskule, og produksjonen av elevar hadde gått opp frå 300 årleg til 1250, samtidig som talet på direktiv også auka. HVSKD blei eit senter for doktrineutviklinga i HV.
Under Sovjetunionen sitt samanbrot og dei påfølgjande omveltingane i utanrikspolitikken blei HV sitt fokus flytta. Tidlegare hadde ein nesten utelukkande konsentrert seg om krigsoppgåver, men både trusselen frå spesialstyrkar, som formelt sett kunne ventast å operere i ein fredstilstand, og den nye verdssituasjonen, gjorde at ein måtte gjere ein del avklaringar om HV si rolle i fred. Naudretten blei i stor grad drilla inn i mannskapa, og politi og fylkesmann blei trekte inn i planlegginga av objektsikringa i fredstid.
På starten av 1990-talet kom også direktiv for utrykkingstyrkar i Heimevernet. Det blei eit ønske om å kunne reagere meir fleksibelt på fiendtlege styrkar sine operasjonar bak eigne linjer, og der inngjekk det å kunne sende HV-styrkar over tidlegare administrative grenser. Dette hadde skjedd også tidlegare, men med uklare kommandolinjer som resultat. Utrykkingsstyrken, som var motorisert og hadde eigne oppklaringstyrkar, blei oppretta. Direktivet kom i 1998, men den nye utrykkingstyrken hadde kontinuitet tilbake til dei tidlegare spesialstyrkane frå 1980-talet. Utrykkingsstyrken skulle samarbeide tett med Politiet i fredstid, og fekk avgrensa politimyndigheit.
I 2005 blei HV omorganisert med færre distrikt, og ein tredelt struktur med innsatsstyrkar, forsterkingsstyrkar og oppfølgingsstyrkar med ulik grad av utstyr, trening og beredskapsgrad.
I april 2010 blei det føreslått frå to forskarar ved Institutt for Forsvarsstudier å slå saman Heimevernet og Hæren til «Landforsvaret».
Organisering
Heimevernet er delt inn i tre delar:
Dette er ny kommandostruktur etter gjennomført omorganisering. Distrikta har eit klart definert geografisk ansvarsområde. Dei tidlegare avsnitta (350–960 mann) hadde også frå 1970–2000 eit klart avgrensa geografisk område.
Hindi
Hindi (devanagari हिन्दी hindī) er eit indoarisk språk som vert snakka som morsmål eller som primært hjelpespråk over store delar av det nordlege og sentrale India, av bortimot 800 millionar menneske. Hindi har hovudbase i dei mellom-indoariske prakritspråka i mellomalderen og dermed òg frå sanskrit. På grunn av den sterke påverknaden frå islam i det nordlege India er det òg mange persiske, arabiske og tyrkiske lånord. Hovudkjelde for lærde uttrykk og nydanna ord er sanskrit.
Hindi og andre språk
Lingvistar reknar hindi og urdu som i alle hovudtrekk det same språket — i eldre kjelder helst kalla hindustani — med hovudskilnaden at hindi vert skrive med devanagari-skrift og har sanskrit som hovudkjelde for lærdomsord, mens urdu blir skrive med arabisk skrift og hentar lærdomsorda sine hovudsakleg frå farsi og arabisk. I nyare tid har skriftspråka til både hindi og urdu utvikla seg meir bort frå talespråka og hindustani. Hindi har sett ord henta frå sanskrit i staden for arabiske og persiske lånord, og urdu er blitt meir og meir påverka av arabisk grammatikk (særleg i fleirtal av substantiv) og ordforråd.
Hindi og urdu har i vår tid fire standardformer som litteraturspråk: standard hindi, urdu, dakkhini (el. dakhini) og rekhta. Dakkhini er ein dialekt av urdu frå Deccanområdet i det sørlege Sentral-India, hovudsakleg Hyderabad, som brukar færre persiske og arabiske ord. Rekhta er ei form av urdu som blir bruka hovudsakleg i dikting.
Hindi blir generelt klassifisert under den sentrale sona av dei indoariske språka. Hindi er det vanlegaste språket i statane og territoria Himachal Pradesh, Delhi, Haryana, Chandigarh, Uttar Pradesh, Rajasthan, Madhya Pradesh og Bihar, såvel som i byane Mumbai og Hyderabad. Språkovergangane er svært gradvise, og det er ikkje lett å definere grensene til den hindi-språklege regionen.
Hindi er det nest mest tala språket i verda, nest etter kinesisk. Kring ein halv milliard menneske i India og andre land snakkar hindi, og det totale talet menneske som forstår hindi er truleg opp mot 800 millionar. Ei undersøking i 1997 konkluderte med at 66 % av alle innbyggjarar i India kan tala hindi, og 77 % av alle indarar reknar hindi som «eit språk over heile nasjonen». Noko over 180 millionar menneske i India reknar hindi som morsmål og kring 300 millionar brukar det som andrespråk. Utanom India blir hindi tala av 890.292 i Sør-Afrika, 685.170 i Mauritius, 232.760 in Jemen, 147.000 i Uganda; 100.000 menneske i USA, 30.000 i Tyskland, 20.000 på New Zealand og 5.000 i Singapore. Hindi vart vedteke som eit av dei offisielle språka i India den 26. januar 1965, og det har status som minoritetsspråk i mange land, inkludert Fiji, Mauritius, Guyana, Surinam, Trinidad og Tobago og Dei sameinte arabiske emirata.
Dialektprisen
Dialektprisen er ein pris som blir delt ut årleg av Norsk Målungdom. Føremålet med prisen er å fremme bruk av dialekt i media og personar som ein reknar som språklege føredøme for ungdom.
Hindi
Hindi og andre språk
Urdu, som er det offisielle språket i Pakistan, blir tala av om lag 41 millionar menneske i Pakistan og andre land — av dresse kring 26 286 i Noreg.
Dialektprisen
Prisen har vore delt ut sidan 2001.
Hindi
Dialektar av hindi
Nokre av språka i den austleg-sentrale sonen av indoariske språk, inkludert dhanvar; og radjasthani, inkludert marvari, blir av mange rekna som dialektar av hindi. Det har tilsvarande vore mykje usemje kring statusen åt språka pandjabi og bihari, inkludert maithili, bhodjpuri og magadhi.
Khariboli eller sarhindi er utgangspunktet for regjeringsspråket og undervisningsspråket i skular. Andre viktige dialektar er harianvi, bradjbhakha, avadhi, kanaudji, bundeli, bagheli, tsjhattisgarhi, bambaiya, bhaya, tsjamari, ghera og gaoli.
Segmental fonologi
Hindi har eit rikt konsonantsystem med kring 38 sjølvstendige konsonantar. (Grunnen til at eit nøyaktig tal ikkje kan oppgjevast er at nokre av konsonantane varierer mellom ulike dialektar av hindi — og i tillegg er nokre av konsonantane berre bruka i framandord, slik at det er tvil om dei skal reknast med som del av det primære lydsystemet.)
Den tradisjonelle kjernen i konsonantsystemet, nedarva frå sanskrit, er ein mesta matematisk matrise av 25 lukkelydar der luftstraumen gjennom munnen er fullstendig blokkerte, og 8 sonorantar og frikativar. I tillegg kjem 6 lydar med opphav i farsi og arabisk som no er rekna som ein intern del av lydsystemet i hindi.
Vokalsystemet i hindi tek utgangspunkt i dei tre vokalane a, i og u, som alle kan vera korte eller lange. I tillegg finst dei lange vokalane e og o og diftongane ai au. Vokalane kan vera orale (ikkje-nasale) eller nasale. (Nasalisering blir i translitterasjon av indiske språk attgjeven som ṃ.) Denne skilnaden er meiningsberande som vi ser av det minimale paret है [hai] ~ [hɛ:] ‘han/ho er’ og हैं [haiṃ] ~ [hɛ:ṃ] ‘dei er’.
Julestjerne
Julestjerne (Euphorbia pulcherrima) er ein plante som opphavleg kjem frå Mexico. I varme strok veks julestjerna utandørs og kan bli opptil 4-5 meter høg. I Noreg vert ho dyrka som potteplante. Naturleg er blada på toppen raude; men som kulturplante vert det dyrka fram både rosa, lilla, kvite og sjatterte julestjerner.
Hindi
Suprasegmental fonologi
Det viktigaste elementet i prosodien i hindi er fonemlengd — både i konsonantar og vokalar. I tillegg har ein ei relativt lett hovudvektleggjing på nest siste staving i ordet om denne stavinga er lang; i tostavingsord der første stavinga er kort og siste stavinga lang er det ofte jamvekt eller vaklande vekt mellom stavingane, og trykket blir mykje påverka av vektleggjingsmønsteret i naboorda. Hovudtrykket blir vanlegvis markert med lågtonekontur. Alt i alt gjer dette at hindi (og urdu) kling noko monotont i øyro på folk frå høgtonespråk som (mange former av) engelsk og italiensk. Språkmelodien i hindi og urdu kan derimot minne mykje om norsk austlandsmål eller walisisk engelsk.
Morfologi
Samanlikna med andre indoeuropeiske språk er hindi midt på treet, med mindre bøyingsmorfologi enn språk som sanskrit, latin og norrønt, men meir enn i moderne norsk.
Julestjerne
Dei eigentlege blomstrane er små og heiter chyatier.
Hindi
Morfologi
Eit av dei mest slåande trekka ved hindi er den utstrakte bruken av særskrivne postposisjonar.
Substantiv og adjektiv
Hindi har eit to-genus-system, substantiv er enten maskulin eller feminin, til skilnad frå sanskrit, som hadde det meir konservative tre-genus-systemet, med nøytrum i tillegg. Genussystemet har rot i biologisk kjønn: Alle ord for menneske av hankjønn og hokjønn har tilsvarande genus.
Julestjerne
I Noreg vert det årleg seld om lag 6 millionar julestjerner. Dei fleste vert kasta etter jul, men overlever ho vinteren, kan ein plante ho ut. Det vil då komme nye grøne blad over dei raude. Dersom ein tar planten inn om hausten, og sørgjer for at han då får minst 12 timar mørke kvar natt, kan han blomstre på nytt.
Hindi
Verb
Verb i hindi blir bøygd i person, tal og genus, også slik at det er skilnad mellom maskulin og feminin i første og andre person (menn og kvinner bruker ulike verbformer om seg sjølv). Typisk for hindi er vekslinga mellom bøying av verbforma og bruk av hjelpeverb. Desse distinksjonane blir t.d. uttrykt som bøyingsformer av verbet når formene står i presens, men i preteritum blir dei same formene uttrykt ved hjelp av hjelpeverb som står til verbstammen.
Pronomen
Personlege pronomen i hindi blir bøygd i kasus (nominativ og akkusativ, men ikkje i vokativ). Pronomenet i tredje person skil ikkje mellom hankjønn og hokjønn (hindi har same ord for han og ho, og oppfører seg dermed som språk som til dømes finsk, som også har same pronomen for han og ho. Grunnen til dette er at hindi har erstatta dei gamle pronomena med demonstrative pronomen, «den».
Derimot har hindi tre ulike pronomen for «du», avhengig av høflegheitsnivå. Den høflege forma er आप (/ɑːp/), som er den same i singularis og pluralis Forma blir brukt i formelle samanhengar til menneske høgare i alder eller rang. Den motsette forma er तुम (/t̪um/), som blir brukt i uformelle samanhenger til menneske lågare i alder eller rang. Den tredje forma er तू (/t̪uː/), som blir brukt mellom nære vener og i poetisk, religiøst språk.
Talord
Språkslektskapen mellom hindi og norsk kjem klårt fram i talorda frå ein til ti.
Konjunksjonar og subjunksjonar
Eit særmerke ved dagens hindi er at konjunksjonar brukt i daglegtala er svært forskjellige frå konjunksjonar brukt i meir formelt eller litterært språk. Mange konjunksjonar brukt i daglegtala har kome inn til hindi frå andre språk. Det litterære språket bruker ikkje desse orda, og har henta konjunksjonar frå sanskrit i staden.
बाप और बेटा bāp aur beṭā «far og son»
Den viktigaste subjunksjonen på hindi er कि ki ‘at’, som står framom setninga eller predikatet det modifiserer:
Andre subjunksjonar brukt på hindi inkluderer अगर agar «viss» (यदि yadi på litterært språk) og तो भी to bhī eller फिर bhī phir bhi «sjølv om» (यद्यपि... तथापि... yadyapi... tathāpi... på litterært språk).
Postposisjonar
Hindi bruker postposisjonar, som fungerer på den same måten som preposisjonar bortsett frå at dei kjem etter substantivet og ikkje føre. Substantiva står i oblik kasus når dei har postposisjonar.
Syntaks
Hindi er eit SOV-språk, og det har postposisjonar. Dei finitte hjelpeverba kjem til slutt, til dømes maĩ kām kartā hũ «eg arbeid gjerande er» «Eg arbeider». Adjektiva kjem før substantiva i nominalfrasen.
Orddanning
Grunnordforrådet i hindi er indoarisk, felles med dei andre indoariske språka. Når det gjeld kulturordforrådet, skil det seg frå den næraste slektningen urdu ved at hindi har lånt kulturord frå sanskrit, mens urdu har lånt tilsvarande ord frå arabisk.
Orddanning i hindi skjer ved avleiing (med suffiks eller prefiks), eller med samansetjing. Suffiksa er vanlegare enn prefiks. Prefiksa er stort sett lånt frå sanskrit, arabisk eller persisk.
Samansette ord blir skrive saman, slik som i norsk.
Normering
Det finst fleire styresmakter som har ansvar for å utvikla hindiordforrådet og styrkte statusen til språket. Desse inkluderer:
I tillegg speler fleire indiske universitet ei viktig, men uformell rolle i å utvikla hindiordforrådet.
Språkhistorie
Hindi og urdu er skriftnormalar for eit indoarisk språk som har utvikla seg frå dialektane tala i Nord-India. Språket stammar frå sanskrit, og har vorte påverka av persisk, arabisk og andre språk over hundreåra.
Skriftspråk
Hindi blir, til liks med fleire andre språk i Sør-Asia, skrive med devanagari-skrifta. Skriftspråket er godt, devanagari-skrifta attgjev lydsystemet i munnleg hindi svært nøyaktig, slik at nokon som kan devanagariskrifta kan lesa opp ein tekst skriven på hindi på fullt forståeleg vis endatil om han eller ho ikkje forstår noko som helst av språket.
Hindi si stilling i det indiske samfunnet
Denne overgangsperioden har fått eit meir og meir permanent preg, og bruken av engelsk vorte ein sentral del av det indiske samfunnet, spesielt for overklassa. Mange av delstatane som ikkje har hindi eller nokre av dei nære slektspråka til hindi som offisielt språk (særleg delstatane med dravidiske språk som offisielle språk) vil heller ha engelsk enn hindi som felles språk for heile India.
Litteratur på hindi
Byrjinga av hindilitteraturen går attende til prakritane som utgjer ein del av dei klassiske sanskrit-skodespela. Tulasidas sitt skodespel Ramacharitamanas var svært populært. Moderne meistrar inkluderer Sumitra Nandan Pant, Maithili Sharan Gupta, Mahadevi Varma, Ajneya og Munshi Premchand.
Julestjerne
Det engelske namnet Poinsettia har planten fått etter botanikaren Joel Roberts Poinsett (d. 12. desember 1851). Han var USA sin ambassadør i Mexico då han oppdaga denne planten i 1820-åra.
Sherwin Wine
Sherwin T. Wine var ein amerikansk rabbinar som først og fremst var kjend som grunnleggjaren av Society for Humanistic Judaism.
Wine studerte ved University of Michigan og ved det reformjødiske Hebrew Union College, der han vart ordinert som rabbinar. Han grunnla Birmingham Temple — den første humanistisk-jødiske meinigheita — i Detroit i 1963.