cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Jamaica
1900-talet
Sjølvstendepolitikken har hovudsakleg gått i arv frå Alexander Bustamante og Norman Manley. Bustamante danna den første handelsunionen i Karibia rett før andre verdskrigen; seinare danna han Jamaican Labour Party (JLP). Manley danna det første jamaicanske politiske partiet, People's National Party (PNP).
Michael Manley, som var sonen til Norman, leidde PNP gjennom demokratisk sosialisme på midten av 1970-talet. Forsøket førte til massiv utvandring på eit tidspunkt då Jamaica ikkje hadde råd til det. Inflasjonen steig med omtrent 50 %, og arbeidsløysa blei skyhøg. Samfunnet blei alvorleg polarisert politisk, og under valkampanjane før valet i 1976 herska borgarkrigsliknande tilstandar. Tungt væpna gjengar av JLP- og PNP-tilhengarar byrja å drepa kvarandre, og det blei erklært unntakstilstand. PNP vann til slutt valet, og Manley blei statsminister.
Den amerikanske regjeringen var fiendtleg innstilt mot den sosialistiske retninga Jamaica tok, og då Manley byrja å knytta sterke band til Cuba, planla CIA å styrta den jamaicanske regjeringa. Økonomien (særleg turismen) fekk ein alvorleg knekk, og landet var under ei slags kringsetjing. Kring 700 menneske blei drepne under opptakten til valet i 1980. Dette valet blei vunne av JLP under leing av Edward Seaga.
Seaga retta opp igjen økonomien, braut banda med Cuba og vende seg mot Ronald Reagan og USA. I eit ganske fredeleg val i 1989 blei Manley gjenvald, men han trekte seg tilbake i 1992. Han gav makta vidare til visestatsministeren Percival James Patterson, som blei den første svarte statsministeren på Jamaica. Under leiing av Patterson vann PNP begge vala i 1993 og i 1997. Våren 1999 braut det ut eit allment opprør etter at regjeringa kunngjorde ei avgiftsauke på bensin på heile 30 %. Særleg Kingston og Montego Bay, der sukkerrøyrplantasjene blei sette i brann, blei hardt ramma. Etter tre dagar med brannstiftingar og plyndring sette regjeringa ned avgiftene.
2000-talet
Fornya gjengkriminalitet i Kingston juli 2001 og januar 2002 kravde til saman 34 menneskeliv. Statistikkar viste at drapstala var høgare enn nokonsinne. I februar same året blei fem politimenn drepne, noko som skapte merksemd rundt politivald. Dette hindra ikkje Patterson i å vinna det fjerde valet på rad. Statsministeren kunngjorde at han håpte at landet kunne blei ein republikk før han gjekk av i 2007, noko som ville stadfesta vegen på øya ut av skuggen til den tidlegare kolonimakta.
Etniske grupper
90,9 % av folkesetnaden på Jamaica har afrikansk bakgrunn. Andre folkegrupper på øya er aust-indarar (1,3 %), kaukasiarar (0,2 %), kinesarar (0,2 %) og libanesarar (0,1 %). Andre folkeslag utgjer til saman 7,3 %.
Språk
Det offisielle språket på Jamaica er engelsk. Uformelt blir jamaicansk patois (uttalt patwa) brukt av ein majoritet av folkesetnaden. Jamaicansk patois byggjer hovudsakleg på britisk engelsk (eller «The Queen's English»), men ein finn òg ord frå fleire afrikanske språk (blant anna frå akan, ewe og joruba), frå andre europeiske språk (spansk, portugisisk og fransk), frå prekolumbiske språk (arawak) og frå asiatiske språk (hindi og hakka). Dette språklege mangfaldet er representativt for mangfaldet i folkesetnaden på Jamaica. Generelt skil patois seg frå engelsk ved uttale, grammatikk, ortografi og syntaks, med mange ulike intoneringar som indikerer ulike tydingar og stemningsleie. Språket er kjenneteikna ved spesiell uttale ( som og  som ), og har nokre spesielle konsonantlyder, mest merkbart ved. Til dømes blir ordet «there» uttalt [ˈdɪeɹ]. Fleire lingvistar klassifiserer jamaicansk patois som eit eige språk, medan andre ser på det som ein engelsk dialekt.
Emigrasjon
Fleire jamaicanarar har utvandra, spesielt til USA, Storbritannia og Canada. Emigrasjonsraten har flata seg meir ut dei siste åra. Likevel bur mange jamaicanarar utanlands, og er blitt kjende som «den jamaicanske diasporaen». Ein del jamaicanarar har også utvandra til Cuba.
Det bur fleire utanlandsjamaicanarar i ghettoar i fleire større byar i USA, inkludert i New York, Buffalo, storbyområdet kring Miami, Atlanta, Orlando, Tampa, Washington D.C., Philadelphia, Hartford og Los Angeles. I Canada er den jamaicanske folkesetnaden sentrert i Toronto, og det er mindre grupper i byar som Montreal og Ottawa. I Storbritannia er det jamaicanske samfunn i dei fleste større byane, der dei utgjer ein stor del av den britisk-karibiske folkesetnaden.
Parlament, statsoverhovud og regjering
Landet er eit konstitusjonelt monarki med den britiske monarken, Elizabeth II, som statsoverhovud. Ho er representert av ein generalguvernør. Denne stillinga har sidan 26. februar 2009 vore halden av dr. Patrick L. Allen. Både monarken og generalguvernøren har i all hovudsak berre hatt seremoniell tyding.
Det jamaicanske parlamentet har eit tokammersystem med 63 medlemmar i Representanthuset som blir valde ved alminnelege val kvart femte år. Dei 21 medlemmane i overhuset, Senatet, blir utpeikte av regjeringspartiet og opposisjonen med høvesvis tretten og åtte sete.
Landet er i praksis underlagt eit to-partisystem som er dominert av det sosialdemokratiske People's National Party og Jamaica Labour Party, som til trass for namnet er konservativt.
Portia Lucretia Simpson-Miller frå People's National Party var statsminister frå 5. januar 2012 til 2016. Frå 3. mars 2016 var Andrew Holness statsminister på Jamaica.
Forsvars- og utanrikspolitikk
Forsvarsstyrken i landet, Jamaica Defence Force, blei skipa i 1962. I tillegg til oppgåva med å ivareta forsvaret i landet, skal forsvarsstyrken òg bidra til indre tryggleik og orden og hjelpa til ved naturkatastrofar og krisesituasjonar.
Jamaica Defence Force har hærstyrkar, kystvakt og ein luftveng. Hærstyrkane består av to ordinære infanteribataljonar og ein reservebataljon, ein støttebataljon, eit ingeniørregiment og ein kampstøttebataljon. Til saman disponerer forsvaret ein styrke på 4 125 mann (2010).
Primærnæringar
20 % av dei yrkesaktive innbyggjarane på Jamaica arbeider innan landbruk, som framleis har ei viktig rolle i økonomien i landet. Fleire gonger har næringa blitt råka av store øydeleggingar av orkanar. Ca. 44 % av arealet i landet er dyrka jord, der mesteparten tilhøyrer plantasjar. Sukkerrøyr er den viktigaste eksportvara, og blir vanlegvis dyrka på kystslettene. Andre produkt som blir dyrka for eksport er bananar, sitrusfrukter, kaffi og kakao. Jamaica er dessutan den største produsenten i verda av allehande. Til eige bruk dyrkar ein blant anna mais, diverse rotfrukter, tobakk og kokosnøtter.
Dei viktigaste husdyra på Jamaica er geiter, storfe og svin. Skogbruk og fiske har lita tyding for økonomien.
Turisme
Turismen er ein viktig del av økonomien til Jamaica. På slutten av 1970-åra blei næringa ramma av verknadene av politisk og sosial uro i landet. Turismen tok seg opp att utover 1980-talet, og på under 10 år auka talet på turistar frå 833 000 til 1,6 millionar vitjande per år.
Handel med utlandet
Jamaica har hatt eit aukande underskot i handelsbalansen med utlandet sidan midten av 1970-åra. Dette kjem både reduserte prisar på blant anna bauksitt og sukker, og aukande import. Den dramatiske nedgangen i verdien til valutaen i landet tidleg i 1980-åra auka òg importkostnadane.
Dei viktigaste eksportvarene til Jamaica var tidlegare sukker og bananar, men i dag er dei hovudsakleg aluminiumoksid, bauksitt og sukker. Mesteparten av eksporten går til USA, Storbritannia, Canada og Noreg.
Dei viktigaste importvarene til landet er maskinar, brensel, kjemikaliar, matvarer og ulike forbruksvarer. Mesteparten blir importert frå USA, men òg frå blant anna Mexico og Storbritannia.
På slutten av 1980-talet vart det estimert at verdien av den illegale handelen med marihuana var større enn heile den legale eksporten.
Bruttonasjonalproduktet er i dag på 8,8 milliardar dollar, 3 300 per innbyggjar.
Elektrisk potensial
Elektrisk potensial er den potensielle energien per eining av ladinga assosiert med eit statisk elektrisk felt, òg kalla elektrostatisk potensial. Vanlegvis vert det elektriske potensialet målt i volt og det er ein skalar storleik.
Det finst òg eit generalisert elektrisk skalart potensial som vert nytta i elektrodynamikk når ein har ikkje-statiske (tidsvarierande) elektromagnetiske felt. Dette generaliserte elektriske potensialet kan derimot ikkje berre tolkast som potensiell energi.
Forklaring
Ein kan tenke seg det elektriske potensialet som «elektrisk trykk» der trykket er uniformt og ein ikkje har noko straum eller noko anna som skjer. Dette er årsaka til at folk ikkje kjenner normalt atmosfærisk lufttrykk sidan det ikkje er noko skilnad mellom trykket på innsida av kroppen og på utsida. Når det elektriske trykket varierer vert det produsert eit elektrisk felt som vil skape ei kraft på ladde partiklar.
Matematisk er det potensialet φ (eit skalarfelt) assosiert med eit konservativt elektrisk felt \mathbf{E} som oppstår når magnetfeltet er stasjonært (slik at  frå Faraday si induksjonslov).
Det elektriske potensialet vert derfor målt i einingar av energi per einingar av elektrisk lading. I SI-einingar vert dette:
Bruk i elektronikk
Det elektriske potensialet, vanlegvis målt i volt, gjev ein enkel måte å analysere elektriske kretsar utan at ein treng detaljerte opplysningar om korleis kresten er forma eller feltet inne i kretsen. Ein kan analysere eit elektrisk nettverk med hjelp av Kirchhoff si kretslov utan å løyse detaljerte Maxwellikningar for feltet til kretsen når ein veit det elektriske potensialet.
Kjelde
Elektrostatik
Skjervangen
Skjervangen er ein innsjø som ligg i Eidskog kommune i Innlandet.
Innsjøen er verna i forhold til Verneplan I for vassdrag.
Raudåte
Raudåte er ein art av hoppekreps. Han er eit dyreplankton og har ein sentral posisjon i økosystemet i heile Nord-Atlanteren der han er ei svært viktig matkjelde for mellom anna fiskeyngel, lodde og sild.
I enkelte område utgjer raudåte 90 % av biomassen. Ein har anslått at bestanden til mellom 100 og 150 millionar tonn (våtvekt) i Dei nordiske hava utanom Barentshavet, men slike bestandsanslag er vanskelege og blir dermed forholdsvis usikre.
Raudåte blir ca. 5 mm lang. Han lever på store havdjup i vinterhalvåret, men kjem opp i dei øvste 50 meterane om sommaren. Den raude fargen, og dermed også namnet, kjem frå karoten i kosten.
2001-albumet Weezer
Spor
Alle songane er skrive av Rivers Cuomo.
Forså kraftverk
Forså kraftverk er eit vasskraftverk i Gildeskål kommune i Nordland. Delar av nedslagsfeltet ligg i Beiarn kommune.
Kraftverket nyttar fallet på 266 meter frå reguleringsmagasinet Namnlausvatnet/Litle Sokumvatnet samt fallet på 314 meter frå Øvre Nævervatnet. Namnlausvatnet/Litle Sokumvatnet er regulert mellom 645 og 637 moh og Øvre Nævervatnet mellom 604 og 580 moh.
Det er installert ein turbin på 12 MW og middels årsproduksjon er på 48 GWh. Samla nedslagsfelt er på 25 km2 Kraftverket er eigd av Norsk Hydro og Salten kraftsamband og starta produksjonen i 1963.
Vatnet vert seinare nytta i Sundsfjord kraftverk.
Ørjan Berg
Ørjan Berg i Bodø) er ein norsk fotballspelar. Han er sonen til den tidlegare midtbanespelaren Harald «Dutte» Berg og bror til midtbanemannen på Bodø/Glimt, Runar Berg. Han har spela i Rosenborg BK sidan 1999, og har før det spela i Bodø/Glimt (fram til 1987), Rosenborg BK (1988-1990), FC Wettingen i Sveits (1990-1991), TSV 1860 München (1991-1992), FC Basel (1992-1993), og igjen Bodø/Glimt (1993-1999). Ørjan Berg har spela 19 landskampar for det norske landslaget.
Folkestone
Folkestone (uttale fōk'stun) er ein by ved kysten i Kent i England. Byen ligg i distriktet Shepway i grevskapet Kent. Byen hadde i 2005 om lag 45.708 innbyggarar.
Byen hadde tidlegare ferjesamband med Boulogne og Calais i Frankrike. Folkestone er den byen som ligg nærast Cheriton, der Kanaltunnelen byrjar.
Det har vore busetting på staden sidan romersk tid. I angelsaksisk tid fekk staden namnet sitt, med Folcanstan som eldste kjende form frå 600-talet.
Høgfartstog
Høgfartstog er jarnbanetog som køyrer vesentleg raskare enn annan jarnbanetrafikk.
Definisjonen på kva som er høgfartstog varierer frå land til land. EU-direktiv 96/48 definerer høgfartstog som tog som køyrer med minst 200 km/t på «eksisterande strekningar» og 250 km/t eller meir på spesielt tilpassa strekningar. I andre land er det nok med 180. Tog som køyrer i meir enn 300 km/t vert gjerne kalla lyntog.
Høgfartstog i Noreg
Den einaste høgfartsbana i Noreg er Gardermobanen som blant anna vert nytta av Flytoget. Flytoget har ein toppfart på 210 km/t. NSB type 73 er opphavleg konstruert for same toppfarten, men køyrde med redusert fart etter ei avsporing i 2001.
Edmilson Alves
Edmilson Alves er ein tidlegare brasiliansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Oita Trinita, Vissel Kobe og Roasso Kumamoto.
VfL Wolfsburg sitt kvinnelag
Verein für Leibesübungen Wolfsburg e. V., kjend som VfL Wolfsburg er eit tysk fotballag for kvinnar.
Laget vart kvalifisert til å spela finale i Meisterligaen (2020).
Neiden kapell
Neiden kapell er ei langkyrkje frå 1902 i Neiden i Sør-Varanger kommune i Finnmark fylke. Kapellet er bygd i tre i drakestil og er raudmåla med kvitmåla listeverk. Det ligg ved ein sidearm til Neidenfjorden. I 1898 vende 26 familiefedrar i Neiden seg til Kyrkje- og undervisningsdepartementet og spurde om å få oppført ei kyrkje med kyrkjegard i Neiden. Berre fire år seinare stod kyrkja ferdig. Ynsket til dei fastbuande nordmennene i området om å få ei kyrkje fall saman med ynsket til styresmaktene om å tryggje grenseområda mot finsk-russisk ekspansjon. Arkitekt Karl Norum var særs interessert i stavkyrkjer, og han lagde eit byggverk som skulle vere eit uttrykk for norsk kultur og nasjonal samkjensle i eit grenseområde. Kapellet fekk 155 sitjeplassar og vart levert av ferdighusfirmaet Jacob Digre i Trondheim. Det vart vigsla sjuande sundag etter trinitas, 13. juli 1902.
Ei systerkyrkje er Buksnes kyrkje i Buksnes i Vestvågøy.
Ein kan koma til staden er via Fv352 og E6/Rv893.
La Verrerie
La Verrerie er ein kommune i distriktet Veveyse i kantonen Fribourg i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 915 meter over havet.
Mikhail Glinka
Mikhail Glinka var ein russisk komponist som ofte blir rekna som far til den russiske nasjonalromantiske musikken.
La Verrerie
Kommunen vart skipa 1. januar 2004 då kommunane Le Crêt, Grattavache og Progens vart slått saman. Le Crêt er kommunesenteret.
Mikhail Glinka
Glinka fann mykje inspirasjon i russisk folkemusikk. Han var sjølvlært, og derfor ikkje påverka av den sentraleuropeiske idealmusikken slik mellom anna Tsjaikovskjij var. Det musikalske arbeidet hans hadde stor innverknad på seinare komponistar, særleg «Dei mektige fem», som fortsette i det musikalske sporet han hadde skapt og skapte kunstmusikk med russisk ande.
All Summer Long
All Summer Long er det sjette studioalbumet til The Beach Boys og det andre som kom ut i 1964. Det vart spelt inn etter den britiske bølgja med The Beatles i spissen og markerte eit stort vendepunkt i karrieren til The Beach Boys og for Brian Wilson som låtskrivar.
All Summer Long nådde 4. plass i USA og låg på lista i 49 veker. I dag finst All Summer Long (Capitol (S) T 2110) på CD i lag med Little Deuce Coupe, samt bonusspor frå denne perioden.
Soge
Frå februar 1964 sette Wilson i gang ein periode med hard låtskriving og etter nokre veker hadde han songar som «I Get Around», «All Summer Long», «Wendy» og «Girls on the Beach». The Beach Boys la vokalen sin oppå instrumentalspor som andre studiomusikarar spelte. Alt var produsert av den då 21 år gamle Brian Wilson.
«I Get Around» kom ut om lag to månader før albumet og gjekk raskt til førsteplassen i USA. Dette var den første topplasseringa deira i heimlandet. Singelen vart òg den høgaste plasseringa deira til då i Storbritannia med ein sjuandeplass. Albumet kom ut i juli og nådde fjerdeplass i USA og selde til gullplate.
Det skjedde store endringar under innspelinga av albumet. Faren Murry Wilson hadde vore manager og styrt bandet med hard hand fram til då. Under innspelinga av vokalen til «I Get Around» i april gav Brian faren sparken.
Medverkande
The Beach Boys
South Walls
South Walls er ei busett øy like ved Hoy i Orknøyane i Skottland.
South Walls er ein popuær stoppestad for kvitkinngås.
Geografi
Øya består, som det meste av Orknøyane, av gammal raud sandstein.
Elva Lot
Lot, opphavleg Olt, er ei elv i Frankrike, og ei av sideelvane til Garonne frå høgre. Ho har sitt utspring i Cevennane, og renn vestover gjennom Quercy, der ho munnar ut i Garonne nær Aiguillon etter ei lengd på 481 km. Ho har gjeve namn til departement Lot.
South Walls
Geografi
Øya har meir eller mindre ei oval form, men det ligg eit lite nes kalla Cantick Head i søraust, danna av Kirk Hope (Church Bay). Mellom Hoy og South Walls ligg Longhope. Området sør for vegfyllinga heiter Aith Hope.
Elva Lot
Departement og byar
Lot renn gjennom følgjande departement og byar:
South Walls
Historie
South Walls dukka ofte opp i sogene frå norrøn tid, mellom anna fordi ho var den første øya ein kom til når ein segla vest frå Caithness eller Sutherland. Orkneyinga saga nemner øya fleire gonger.
South Walls spelte òg ei viktig rolle i kristninga av Orknøyane. Sjølv om kristendomen kom til øyane før vikingane, var vikingane likevel ofte heidenske. Olav Tryggvasson, konge av Noreg tvinga jarlen av Orknøyane, Sigurd Hloðvisson til å døypast på South Walls. Sigurd jarl godtok dette og vart verande kristen resten av livet. Han gjorde derimot dette under tvang, for kong Olav hadde lete mange volver vorte bundne fast skjer ved lågvatn og så etterlate dei til høgvatnet kom og drukna dei. Dette var ein lang og frykteleg måte å døy på og kanskje Sigurd jarl venta at han kunne få ein liknande lagnad.
Nordaust på øya ligg Hackness martellotårn og batteri Dette tårnet, samt eit anna tårn på nordsida av Crockness, vart bygde i 1815 for verne britiske skip i Longhope mot åtak frå amerikanske og franske sjørøvarar under napoleonskrigane. Tårna vart utrusta på ny for den første verdskrigen.
Sjpola
Sjpola (ukrainsk Шпола, jiddisk שפּאָלע) er ein by i Tsjerkasy oblast (provins) sentralt i Ukraina. Han er det administrative senteret i Sjpola rajon (distrikt) og har kring 20 000 innbyggjarar.
Truyère
Truyère er ei 170 km lang elv sørvest i Frankrike, og ei av sideelvane til Lot. Ho har sitt utspring sørvest i Massif Central, nord for Mende. Ho renn hovudsakleg vestover gjennom følgjande departement og byar:
Truyère munnar ut i Lot i Entraygues-sur-Truyère.
Yoshihiro Uchimura
Yoshihiro Uchimura er ein japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Oita Trinita, Ehime FC og Hokkaido Consadole Sapporo.
Det matematisk-naturvitenskapelige fakultet ved Universitetet i Bergen
Det matematisk-naturvitskaplege fakultet er eit av sju fakultet ved UiB. Det har om lag 500 tilsette og 2700 studentar fordelt på 8 institutt, og tilbyr forsking og undervisning på alle nivå.
Siksjøen
Siksjøen er eit vatn som ligg i Os kommune i Innlandet fylke.
Kraftparallellogram
Eit kraftparallellogram er ein geometrisk konstruksjon for å finne vektorsummen av to krefter. Viss to krefter F1 og F2 verkar i éit og same punkt P på ein lekam, kan dei framstellast som piler teikna ut frå P. Pilene har same retning som kreftane, og pile-lengdene svarar til storleikane til kreftene. Diagonalen i det parallellogrammet som kan konstruerast på pilene til F1 og F2 blir kalla resultanten til dei to kreftene, Fnet, og det kan bevisast at denne resultanten erstattar F1 og F2 i éit og alt. Dette er lova om kraftparallellogram, som vart oppstilt av Simon Stevin i 1586.
Kjelder
kraftparallellogram. (28.02.2013) I Store norske leksikon. Henta frå: http://snl.no/kraftparallellogram
Vilde Bratland
Vilde Bratland er ein norsk fotballspelar på IF Fløya i 1. divisjon fotball, og ho har skåra 3 mål i 2020.
Ho var på J17-landslaget i 2015. Ho spela tidlegare for A-laga til:
Takashi Kuramoto
Takashi Kuramoto er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Oita Trinita og Mito HollyHock.
Liédson Muniz
Liédson da Silva Muniz, eller berre Liédson er ein brasiliansk-portugisisk fotballspelar. Han spelar som spiss for det portugisiske landslaget og Sporting i engelsk Premier League. Han er fødd i Brasil, men vart portugisisk statsborgar i 2009 etter å ha budd i Portugal i seks år. Han var toppskårar i den portugisiske toppdivisjonen i 2004/05- og 2006/07-sesongen.
Elloménos
Elloménos (gresk Ελλομένος) er ein tidlegare kommune aust på øya Levkáda i periferieininga Levkáda i periferien Dei joniske øyane i Hellas. Elloménos inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Levkáda.
Skasen
Skasen er ein innsjø som ligg på Finnskogen i kommunane Kongsvinger og Grue i Innlandet fylke. Via Skasvassdraget vert vatnet ført frå Skasen gjennom fleire andre sjøar før det endar opp i Glomma. Det er høve for overnatting og camping ved sjøen. Det vert fiska ein del røye i sjøen på vinterstid.
The Independent
The Independent er ei britisk avis eigd av Independent News & Media. Ho kom ut for første gong i oktober 1986, og er dermed den yngste av dei «seriøse» avisene i Storbritannia. The Independent har inga formell politisk tilknyting, men blir gjerne rekna som liberaldemokratisk.
2015
2015 (romartal MMXV) var eit normalår som byrja på ein torsdag i den gregorianske kalenderen.
2015 var utnemnd av SN til internasjonalt år for:
Luthersk ortodoksi
mini|høgre|200px|[[Jesper Rasmussen Brochmand 1585-1652, dansk teolog. Dogmatisk hovudverk: Universæ theologiæ systema, 1633 I Danmark var det Brochmand som leverte det dogmatiske systemet. Han etterfylgde 1638 Resen som biskop.
(Færøysk frimerke frå Postverk Føroya)]] Luthersk ortodoksi er ei nemning for den strenge utforminga lutherdommen fekk på 1600-talet.
Perioden for den lutherske ortodoksien eller rettlæretida byrja då Konkordieformelen vart utgjeven omkring 1577/80 - for å roe den innbyrdes striden mellom lutheranerne, og han vart avløyst av pietismen og opplysningstida rundt hundreårsskiftet 1700.
I rettlæretida meinte ein at det var viktig å halde oppe den rette lutherske læra, og å hindre at andre avvikande synsmåter vekk innpass. Ein meinte at Bibelen var den einaste norma for dei som vil vurdere om ei lære var rett, og at verken tradisjon, fornuft eller kjensler skulle få dømme mot læra i den heilage skrifta. Viktige teologar er Martin Chemnitz og Johann Gerhard, forutan kyrkjereformatoren Martin Luther. Den lutherske ortodoksien skil seg frå rasjonalistisk teologi, frå pietismen innan visse vekkjelsesrørsler, frå reformert teologi, samt frå katolsk teologi.
Malvi
Malvi, òg kalla malwi, malavi, mallow og malwada, er eit indoarisk språk frå Malva-regionen i India, med omkring 16.4 millionar talarar. Språket består av dialektane ujjaini (i distrikta Ujjain, Indore, Dewas, Shajapur og Sehore), rajawadi (i distrikta Ratlam, Mandsaur, Neemuch), umathwadi (i distriktet Rajgarh) og sondhwadi (i distrikta Rjgarh og Jhalawar). Omkring 75 % av dei talande kan òg snakka hindi, og evna til å skriva andrespråk som hindi finst blant omkring 60 % av folkesetnaden.
Den næraste slektningen er nimadi, som vert tala i Nimar-regionen i Madhya Pradesh og i Rajasthan.
Novoukrajinka
Novoukrajnka (ukrainsk Новоукраїнка) er ein by i Kirovohrad oblast (provins) i Ukraina. Byen har kring 20 000 innbyggjarar (2011).
Det algeriske riksvåpenet
Det algeriske riksvåpenet blei teke i bruk 1. november 1976. Det viser det muslimske symbolet stjerne og halvmåne, som ein òg finn på det algeriske flagget. I bakgrunnen er den mykje brukte fatimahanda, ramma inn av symbol på jordbruk og industri. Den arabiske skrifta rundt gjev det fulle namnet på landet.
Nesseby kyrkje
Nesseby kyrkje er ei langkyrkje frå 1858 i Nesseby kommune i Troms og Finnmark. Byggverket er i tre og er bygd med 250 plassar. Arkitekt for kyrkja var Christian Heinrich Grosch. Dette er den andre kyrkja på staden, den fyrste var gamle Kiberg kyrkje som blei flytta til Nesseby i 1746. Denne kyrkja blei rive da noverande kyrkje vart reist.
Kyrkja blei ståande uskada under nedbrenninga av Finnmark og Nord-Troms under andre verdskrigen. Delar av inventaret er gåver til kyrkja gjevne på 1600-1700 talet og noko er frå andre kyrkjer. Altartavla er i barokk og frå gamle Kiberg kyrkje. I midtpartiet er det måla ei framstilling av nattverden og ho er omkransa av to store utskorne figurar. Altartavla er frå rundt 1720 og laga av bilethoggaren Georg Christoffer Schauer.
Kolahalvøya
Kolahalvøya (frå kildinsamisk Куэлнэгк нёаррк, Kuelnegk njoarrk; russisk Кольский полуостров, Kolskij poluostrov) er ei halvøy lengst nord i Russland og ein del av Murmansk oblast. Ho grensar til Barentshavet i nord og Kvitsjøen i aust og sør. I vest grenser halvøya til ei linje frå Kolabukta gjennom Imandra, Kolasjøen og elva Niva til Kandalaksjabukta.
Tomohisa Yoshida
Han spela for klubbane Oita Trinita, Ehime FC, Mito HollyHock, Zweigen Kanazawa, FC Machida Zelvia, Fukushima United FC og Nara Club.
Kolahalvøya
Sidan isbrear under den siste istida fjerna dei øvste sedimentlaga er overflata på Kolahalvøya særs rik på forskjellige malm og mineral, som apatitt, aluminakjelder, jernmalm, glimmer, keramisk råstoff, titanmalm, amberglimmer og vermikulitt, samt malm av mindre vanlege og farga metall. MMC Norilsk Nickel driv gruver på Kolahalvøya. SG-3, det djupaste boreholet i verda, ligg på Kolahalvøya, nær grensa til Noreg.
Maladroit
Maladroit er det fjerde albumet frå den USA-amerikanske alternativ rockegruppa Weezer, utgjeve den 14. mai 2002. Det er det fyrste Weezer-albumet med bassisten Scott Shriner. Plata er kjend for singlane «Dope Nose» og «Keep Fishin».
Kolahalvøya
Trass i at halvøya ligg langt nord har ho eit relativt mildt klima på grunn av dei varme havstraumane frå Atlanteren. I januar er middeltemperaturen om lag -10 °C og i juli om lag 10 °C. Halvøya er dekt av taiga i sør og tundra i nord.
Maladroit
Spor
Alle låtane er skrive av Rivers Cuomo.
Kolahalvøya
Kolahalvøya har mange elvar med stryk. Dei viktigaste av dei er Ponoj, Varzuga, Teriberkaelva, Voronja og Jokanga. Dei største innsjøane er Imandra, Umbozero, Lovozero. Elvane og halvøya er dei viktige yngleområde for atlanterhavslaksen Salmo salar, som kjem frå Grønland og Færøyane for å gyte i ferskvatn. Som følgje av dette er det populært med fiske i området og fleire fjerntliggande hytter og leirar er bygd i området for sportsfiskarar gjennom sommarhalvåret. Kolaelva vert dekt av is om vinteren.
Bortsett frå russiske pomorar er halvøya òg heim for samar, som vart tvunge til å busetje seg i byen Lovozero i kommunisttida og som no driv reinsdyrhald i det meste av regionen.
Etter at Kola, den gamle busetnaden som gav namn til halvøya, svikta, har den store hamnebyen i området vore Murmansk. I sovjettida var Murmansk ein viktig ubåtbase og den russiske nordflåten held framleis til her.
Heile Kolahalvøya er råka av stor økologisk skade, hovudsakleg som følgje av forureining frå militæret, samt industriell gruvedrift etter apatitt. Om lag 250 atomreaktorar, produsert av det sovjetiske militæret, står att på halvøya. Sjølv om dei ikkje lenger er i bruk skapar dei framleis stråling og lek radioaktivt avfall.
Polína Misailídou
Polína Paraskeví Misailídou, kjend som Polína, er ein gresk songar. Polína er fødd og oppvaksen i Néa Smýrni, ein forstad sør for Aten. Ho starta karriéra si i 1971 då ho song songen «Lives» i Thessaloniki Song Festival.
Eurovision Song Contest
I 1979 var ho støttevokalist for Elpída som representerte Hellas og framførte songen «Sokráti» i Eurovision Song Contest.
Sju år seinare, i 1986, vart ho sjølv vald til å representere Hellas i Eurovision Song Contest, men den nasjonale kringkastaren Ellinikí Radiofonía Tileórasi (ERT) trekte seg heilt uventa ut av tevlinga. Polína sa at det var på grunn av politiske problem i Hellas, men ho bemerka seg at ein Eurovision-nettstad hadde oppgjeve at det var fordi tevlinga vart halden kvelden før den ortodokse påsken. Ho skulle delteke med songen «Wagon-lit».
Baïse
Baïse er ei 188 km lang elv sørvest i Frankrike, og ei av sideelvane til Garonne. Ho har sitt utspring ved foten av Pyreneane, nær Lannemezan. Ho renn nordover gjennom følgjande departement og byar:
Ho munnar ut i Garonne nær Aiguillon.
Elva Gers
Gers er ei 178 km lang elv sør i Frankrike, og ei av sideelvane til Garonne frå venstre.
Ho har sitt utspring ved foten av Pyreneane nær Lannemezan. Ho renn nordover gjennom departementa Hautes-Pyrénées, Gers og Lot-et-Garonne, og munnar ut i Garonne nær Agen. Byen Auch ligg langs Gers, og elva har gjeve namn til departementet med same namn.
Yuji Ozaki (1984)
Yuji Ozaki er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubben Consadole Sapporo.
Storsjøen i Odal
Innsjøen er eit reisemål for tyske campingturistar.
Geologi
Berggrunnen nord for Storsjøen er dominert av Odalsgranitten som vart danna i prekambriumtidA og høyrer til det transskandinaviske intrusivbeltet (TIB).
Båtliv
Før vegnettet rundt Storsjøen vart utbygd, var Storsjøen ei viktig ferdselsveg mellom Nord-Odal og Skarnes. I byrjinga av førre hundreår var det to båtar som frakta personar og varer: «Odølingen» og MS «Storsjø».
Det er mogeleg å dra med fritidsbåt frå Storsjøen til Glåma og vidare opp til Kongsvinger kraftverk og ned til Funnefoss kraftverk. Dersom det var sluser i demninga ved Funnefoss kunne båtane dra uhindra gjennom Svanfoss sluser til Mjøsa og Lillehammer. Med sluser ved Bingsfoss og Rånåsfoss ville båtane kunne dra til Øyeren og Trøgstad.
Det er om lag 500 fritidsbåtar på dei 4 bryggene som båtforeningene Sand Båtfoening, Mo Båtforening, Austvatn Båtforening og Sør-Odal Båtforening har. I tillegg anslagsvis 100 mindre private bryggeanlegg.
Storsjøen er ein grunn sjø, tildels berre 2-3 meter djup. Dette gjer at dei store fritidsbåtane uteblir.
Øyar og holmar
Det er ei rekke mindre øyar og holmar på Storsjøen:
Fiske
Følgjande fiskeartar finst i Storsjøen:
aure
brasme
elveniøye
gjedde
gullbust
harr
hork
krøkle
lake
laue
mort
sik
steinsmett
vederbuk
ørekyte
åbor
Storsjøen er kjend for Gjeddefestivalen på Storsjøen, som vert halde i juni kvart år.
Maharashtri
Maharashtri (devanagari: महाराष्ट्री प्राकृत, ordrett «språket til imperiet») var eit indoarisk språk i det gamle India som var i bruk frå omkring 500 f.Kr. til 500 e.Kr. Språket var det offisielle språket til Satavahana-imperiet fram til dei første århundra av den kristne tidsrekninga. Under vernet av dette imperiet, vart m aharashtri det mest utbreidde folkelege språket (prākrit) i si tid, og vart talt frå Malwa og Rajputana i nord til Krishna og elveregionen Tungabhadra i sør.
Sanskrit mista høgstatusen sin som «formidlande språk» omkring 500 f.Kr., på omkring same tid som Maharashtri kom i bruk og utvikla seg til den dominerande av dei tre dramatiske prākritar. Skriftspråket vart berømt gjennom utbreiinga av dramaet Kālidāsa.
Ei avart av maharashtri, kalla jaina maharashtri, vart òg nytta til å skriva fleire djain-tekstar. Satavahanakongen Haltes Sattasai, ein antologi på over 700 kjærleiksdikt, er eit av dei meste berømte verka på maharashtri.
I løpet av det 15. og det 16. hundreåret utvikla maharashtri seg til marathi, og det er òg opphav til dei moderne språka konkani, sinhala og dhivehi. Maharashtri overlevde òg lenge i den moderne delstaten Maharashtra, og var vidt utbreidd i det vestlege India og attpåtil så langt sør som til deler av India der ein snakkar kannada.
2017
2017 (romartal MMXVII) er eit normalår som byrjar på ein sundag i den gregorianske kalenderen.
Nuvsvåg kyrkje
Nuvsvåg kyrkje er ei kyrkje som står i Nuvsvåg i Loppa kommune i Troms og Finnmark.
Kyrkja er bygd som langkyrkje i treverk og er frå 1961.
Marvari
Marvari (devanagari मारवाड़ी, òg kalla mārvāri, mārwādi, mārwāri og mārvādi) er eit indoarisk språk som vert talt i den indiske delstaten Rajasthan, og dessutan i nabostatane Gujarat og Haryana og i det austlege Pakistan. Språket har 13,2 millionar talarar (per 1997), av desse 13 millionar i Rajasthan og 200 000 i det austlege Pakistan. Det er det største språket innan marvari-undergruppa av dei såkalla rajasthanispråka.
Nimadi
Nimadi er eit indoarisk språk frå Nimar-regionen i Madhya Pradesh i India, som grensar til Maharashtra. Nimadi vert tala i distrikta Barwani, Aust-Nimar, Vest-Nimar og deler av Dhar. Ein berømt nimadiforfattar var Gaurishankar Sharma.
Den næraste slektningen til nimadi er malvi frå Malva-regionen.
Frosta kommune
Frosta er ein kommune i Trøndelag fylke. Han ligg på halvøya som stikk ut i Trondheimsfjorden, mellom Åsenfjorden og hovudfjorden, og grensar i aust til Levanger kommune. Tautra er ei øy som høyrer til Frosta kommune og ligg i Trondheimsfjorden mellom kommunesenteret Frosta og Leksvik. Hovudnæringa i kommunen er jordbruk.
To vegar fører til Frosta, fylkesveg 753 går frå europaveg 6 i Åsen i Levanger til Mostad på Frosta. Denne vegen går gjennom Frostaporten, ein tunell som er 287 meter lang. Den andre vegen er fylkesveg 6818 som går frå Skogn over Ekne og til Juberg på Frosta.
Politikk
Kommunevalet 2007
Kolmule
Kolmule (Micromesistius poutassou) er ein fisk i torskefamilien. Han lever på 200-500 m djupne, og kan bli opptil 50 cm lang. Utbreiingsområdet dekkjer Nord-Atlanteren frå Marokko i sør til Svalbard og Island i nord. Det viktigaste gyteområdet er eggakanten vest for Dei britiske øyane. Ein finn òg ein liten kolmulebestand mellom Canada og Grønland, og i Middelhavet. Levande kolmule er eit sjeldan syn i Noreg, men ein kan fanga han med line.
To the Bone
To the Bone er eit konsertalbum av den engelske rockegruppa The Kinks. Albumet er ei samling av akustisk omarbeidde songar som bandet hadde gjeve ut før. Dette var ein populær trend i 1990-åra med MTV-programmet Unplugged. I 1996 vart det gjeve ut ei dobbel CD-utgåve med 29 spor.
Kolmule
Kolmulen er ein viktig industrifisk som blir brukt til fiskemjøl og olje. I 2003-2004 var han Noregs største fiskeri. Fisket pågår hovudsakleg om våren vest for Dei britiske øyane der kolmulen gyt, og gjennom året i Norskerenna.
Geostrofisk straum
Ein geostrofisk straum er ein havstraum der trykkgradientkrafta er balansert av corioliskrafta. Retninga til den geostrofiske straumen er parallell til isobarane med høgt trykk til høgre for straumretninga på den nordlege halvkula og til venstre på den sørlege halvkula. Dette konseptet er kjend frå vêrkart der isobarane syner retninga til geostrofisk vind i atmosfæren. Geostrofisk straum kan anten vere barotropisk eller baroklin. Ein geogstrofisk straum kan altså tenkast som ei roterande grunn vassbølgje med ein frekvens lik null. Geostrofiprinsippet er nyttig for oseanografar fordi det gjer at dei kan dedusere havstraumane frå målingar av høgda til havoverflata (med satellittmålingar) eller frå vertikale profil av tettleiken til sjøvatnet teken frå skip eller automatiske bøyar. Dei store havstraumane i verdshava, som Golfstraumen, Kuroshiostraumen, Agulhas-straumen og Sørishavstraumen er alle tilnærma i geostrofisk balanse og er døme på geostrofiske straumar.
Enkel forklaring
Sjøvatn flyttar seg frå område med høgt trykk (eller høgt havnivå) til område med lågt trykk (eller lågt havnivå). Krafta som pressar vatnet mot lågare trykk vert kalla trykkgradientkrafta. I ein geostrofisk straum vil vatnet i staden for å flytte seg direkte frå det høge trykket (eller vassnivået) til området med lågt trykk (eller lågt vassnivå) gå langs linjer med same trykk (isobarar). Dette skjer fordi jorda roterer. Jordrotasjonen fører til ei fiktiv «kraft» på vatnet som er i rørsle, kjend som corioliskrafta. Corioliskrafta pressar vatnet i den motsette retninga til trykkgradientkrafta, og når desse to er i balanse, er resultatet at straumen er vorten geostrofisk.
Geostrofiske likningar
Dei geostrofiske likningane er enkle former av Navier Stokes-likningane. Ein tenkjer seg at det ikkje finst akselerasjon (stasjonær tilstand), ingen viskositet og at ein har hydrostatisk trykk. Balansen ein då får er (Gill, 1982):
Ein spesiell eigenskap ved dei geostrofiske likningane er at dei tilfredsstiller den stasjonære versjonen av kontinuitetslikninga. Denne er:
Roterande bølgjer med null frekvens
Likningane for ei lineær, roterande gruntvassbølgje er:
Førehandstrua om stasjonær tilstand over (ingen akselerasjon) er :
Alternativt kan ein tenkje seg ei bølgje-liknande, periodisk avhengnad med tida:
I dette tilfellet set vi \omega = 0, der vi har vendt om likningane over. Så ein geostrofisk straum kan tenkjast å vere ei roterande gruntvassbølgje med ein frekvens lik null.
Kjelder
''
Vent géostrophique
Rajbangsi
Rangbangsi, òg kalla rajbangsi og rangpuri, er eit indoarisk språk som vert tala av ti millionar personar i Bangladesh og av fem millionar i India, der dei er kjent som rajbanshi. Mange av talarane er tospråklege og snakkar også anten bengali eller assamesisk.
Grong kommune
Grong (sørsamisk: Kråangke) er ein kommune i Trøndelag fylke. Kommunen ligg i den midtre delen av Namdalen, omkring elvane Namsen og Sanddøla. Elvane møtest ved kommunesenteret Grong.
Grong kommune vart oppretta i 1964 da dei tidlegare kommunane Grong og Harran vart slått saman. Kommunen grensar i nord og nordaust til Namsskogan, i vest til Høylandet og Overhalla, i sør til Snåsa og i søraust til Lierne.
Éric Abidal
Éric Bilal Abidal er ein fransk fotballspelar. Han har spela i forsvar for Barcelona i spansk Primera Division, og for det franske landslaget. Han har vorte seriemeister i Frankrike tre gonger med Lyon (2005, 2006 og 2007) og tre gonger i Spania med Barcelona (2009, 2010 og 2011). Han var òg med på å vinna den europeiske Meisterligaen med Barcelona i 2009. Han debuterte for Frankrike sitt A-landslag 18. august 2004. Han spelte alle kampane utanom éin under fotball-VM i 2006, då Frankrike tok sølvmedalje. Fram til sommaren 2010 har han aldri skåra eit mål i ein profesjonell seriekamp eller A-landskamp. Familiebakgrunnen hans er frå Martinique.
Grong kommune
Europaveg 6 og Nordlandsbanen går gjennom kommunen. Det er samband til Sverige med fylkesveg 74 gjennom Lierne.
I kommunesenteret finn ein Grong videregående skole og Namdals folkehøgskole.
Faradays skivedynamo
Faradays skivedynamo er den første forma for ein elektrisk generator, funnen opp av Michael Faraday. Denne består av ei koparskive som er montert på ein aksling og plassert mellom polane på ein hesteskomagnet. Denne vert forsynt med slepekontaktar kopla til akslingen og randa av skiva. Når Skiva roterer, blir det indusert ei elektromotorisk spenning mellom slepekontaktane.
Nydrí
Nydrí (gresk Νυδρί) er ein landsby aust på øya Levkáda i periferieininga Levkáda i periferien Dei joniske øyane i Hellas. Nydrí var hovudsete i den tidlegare kommunen Elloménos, som no er ei kommunaleining i kommunen Levkáda.
Yuki Okada
Yuki Okada er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Chuo Bohan, Consadole Sapporo, Tochigi SC, Mito HollyHock og Fujieda MYFC.
Romeo og Julie
Romeo og Julie (engelsk Romeo and Juliet) er eit tragedieskodespel skrive av William Shakespeare, og er eit av dei best kjende skodespela hans. Stykket handlar om det kanskje best kjente kjærleiksparet i verdslitteraturen og er kjent som eit meisterverk av både den akademiske eliten og det breie publikum.
Glomfjord kraftverk
Glomfjord kraftverk er eit vasskraftverk ved Fykan inst i Glomfjorden i Meløy kommune i Nordland fylke. Eigar av kraftverket er Statkraft
Romeo og Julie
Dikting eller sanning?
Det har vore spekulert over om Romeo og Julie er basert på historiske personar frå byen Verona. Dei to viktigaste kjeldene til Shakespeare då han skreiv skodespelet, var Arthur Brooke sin høgsong frå 1562 og Matteo Bandellos' novelle frå 1554. Arthur Brooke skreiv sjølv i innleiinga av høgsongen om Romeo og Julie var eit resultat av diktarleg fantasi. Men ein samtidig av Shakespeare, Girolamo della Corte som var krønikeforfattar for byen Verona, var overtydd om at Romeo og Julie var historiske personar og sette tidspunktet då denne hendinga skjedde til året 1303 ut frå Matteo Bandellos novelle som igjen var baserte på Luigi då Portos forteljing om Romeo og Julie som har likskapstrekk med dei andre Romeo og Julie-skriftene. Dette året var då Romeo og Julie døydde, etter Corte, og nemnde òg dei viktigaste husa som blir nemnte i historiene. Men det har vist seg at Corte har teke feil sidan Romeo og Julie er ein litterær konstruksjon og at Corte uttalte dette for å auke ryet til heimbyen.
Glomfjord kraftverk
Kraftverket nyttar eit fall på 464 meter mellom Nedre Navarvatnet og havnivå. Nedre Navervatnet er magasin for verket og det er regulert mellom 468 og 462 moh.
Romeo og Julie
Dikting eller sanning?
Corte tok likevel ikkje heilt feil. Familenamna Montague og Capulet var baserte på dei italienske namna Montecchi og Cappelleti som blir nemnt i Portos kjelde og òg i Dante Alighieris «Den guddommelege komedie» frå byrjinga av 1300-talet. Men i motsetning til historiene, er desse namna namn på politiske parti som representerte nokre av dei konkurrerande politiske retningane på 1200- og 1300-talet i Nord- og Mellom-Italia. Men korleis desse blei til familienamn, skuldast at mange har feiltolka det eine verset i «Den guddommelege komedien» sidan Dante ikkje nemner at desse to namna var namn på to politiske parti. Dermed er historia om Romeo og Julie basert på feiltolking og diktarleg fridom.
Glomfjord kraftverk
Kraftverket har seks turbinar, men frå 1994 har dei berre køyrd aggregat 3. Årsaka er at størstedelen av vatnet som før vart brukt i kraftverket, no vert overført til Svartisen kraftverk. Det er installert ein Peltonturbin på 20 MW. Middels årsproduksjon er på 85 GWh.
Romeo og Julie
Skodespelet med mange ulike syn på kjærleik
I skodespelet «Romeo og Julie», opptrer mange ulike syn på kjærleik som kjem til uttrykk gjennom mange sentrale hovudpersonar. Gjennom Romeo, får ein innblikk i to kjærleiksformar. Den eine er forelskelsen som han viser til Rosalind og kjærleiken til Julie som blir samanlikna med Petrarcas. kjærleik til Laura. I kontrast til dette, finn ein Gregorios og Samson (to Capulet tenarar) som ser på kvinna som eit reint sexobjekt for mannleg erobringstrong. Andre former for kjærleikssyn er Mercutios ironiske reduksjon av kjærleik til sex, Julies ammejordnære fantasi om kjønnslivet og broder Lorenzos som deler paret sitt syn der han framhevar at det er naudsynt å utvise forsiktig moderasjon i kjærleikslivet.
Glomfjord kraftverk
Sjølve kraftstasjonen ligg i dagen, og er eit monumentalt bygg, teikna av arkitekt Olaf Nordhagen.
Historie
Produksjonen starta i 1920. Verket vart utvida av den tyske okkupajonsmakta under andre verdskrigen for å skaffe energi til produksjon av aluminium i Glomfjord, som skulle gå til produksjon av krigsfly i Tyskland.
Romeo og Julie
Tolking
Den mest kjend og kanskje den lettaste tolkinga av skodespelet er at William Shakespeare ville vise det galne med blodhemn og tvangsekteskap berre for vinne økonomiske og politiske fordeler. Han meinte nok at det var feil å ikkje bry seg om meiningane til ekteparet og tankar rundt ekteskapet som har blitt inngått. Shakespeare var sannsynleg ein tilhengjar av at ekteskap skal berre inngåast dersom ein mann og ei kvinne har kjensler for kvarandre, utan at familien deira skal vinne noko økonomiske og politiske fordelar. For å vise denne meininga, bruker han feiden mellom familien Montague og Capulert der sonen og dottera frå kvar familie forelska i kvarandre gifter seg i løynd og at denne ramma fører til dauden til paret og at ulykke blir påført dei to familiane. Men andre ord tvang fører berre til ulykke uansett om tanken rundt dette var å oppnå noko anna.
Glomfjord kraftverk
Historie
Delar av kraftverket og røyrgata ned til turbinhallen frå fjellet vart skadd under sabotasjeaksjonen i 1942 - Operasjon muskedunder. Tolv engelske spesialsoldatar, inkludert to norske kjentfolk som tenestegjorde og øvde som soldatar i England, tok seg over fjellet og Svartisen etter å ha vorte sett i land frå ein fransk undervassbåt som hadde gått i alliert teneste i England, og gjekk til åtak på turbinhallen og røyrgata for å setje ein sluttstrek for all tysk aluminiumsproduksjon i Glomfjord. Etter aksjonen gav okkupasjonsmakta opp utbygginga av aluminiumsverket her.
Romeo og Julie
I Skandinavia
I Danmark vart skodespelet framført så tidleg som 1828, ved Det Kgl.Teater.
I Noreg blei skodespelet utgjeve første gong i 1930 på Some i Gunnar Reiss-Andersen si omsetting. Skodespelet har blitt både omsett og gjendikta fleire gonger. Av dei mest kjende er André Bjerke si utgåve på riksmål og Edvard Hoem si på nynorsk.
Roller
Borgarar i Verona, slektningar av begge hus, maskeradegjester, vaktmenn og tenarar.
Patrik Bodén
Lars Patrik Bodén er ein svensk tidlegare friidrettsutøvar frå Torsby kommun, kortvarig verdsrekordhaldar i spjutkast og bronsemedaljør i øvinga ved Friidretts-EM 1990.
Aktiv
Bodén sette verdsrekord med 89,10 meter ved eit stemne i Austin i delstaten Texas i USA den 24. mars 1990, ein rekord som også vart verande hans personbeste. Under europameisterskapen 1990 i Split i dåverande Jugoslavia eit lite halvår seinare kasta han som best 82,66 m, nok til å sikre seg bronsemedaljen i øvinga. I den neste europameisterskapen, i Helsinki i 1994, kom han fjerdeplass.
Bodén var svensk meister i spjutkasting frå 1992 til -95 og 1997-99.
Monte Petrella
Monte Petrella er det høgaste fjellet i Auruncifjella sør i Lazio, sentralt i Italia med ei høgd på 1 533 meter over havet.
Ein kan nå toppen frå Spigno Saturnia frå aust og Maranola, ein del av Formia, frå vest.
Søylestraum
Søylestraum (engelsk mantle plume eller hot spot, 'heit flekk') er ei søyle av magmatisk lava som stig opp frå stort djup i mantelen, gjennom ei såkalla mantel-diapir. Slike søylestraumer skapar eit basaltisk lavakammer eller utbrot som kan danne øyer (som Réunion), eller heve større område opp som ved Yellowstone og Island.
«Heite flekkar» viser til stader i bakken der mantelen er ekstra varm. Hawaii, Kanariøyene og Kapp Verde er døme på vulkanområde som ligg over slike flekkar. Island ligg både på ein heit flekk og på ein midthavsrygg.
Dei største områda vi kjenner som er danna av søylestraummar er Dei sibirske trappene (251 mill år sidan), Island, Yellowstone-provinsen, og basaltområda i Aust-Afrika.
Tyrkia i Eurovision Song Contest
Tyrkia debuterte i Eurovision Song Contest i 1975 og deltok til saman 34 gongar inntil landet trekte seg frå tevlinga i 2012 på ubestemt tid. Tyrkia har vunne tevlinga éin gong, i 2003 då Sertab Erener deltok med songen «Everyway That I Can». Tyrkia har òg hamna på sisteplass tre gongar, to av dei utan poeng.