cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sozialdemokratische Partei Österreichs
Historie
Etter nazismen og krigen måtte landet byggast opp att, og sosialdemokratane spela der ei viktig rolle, lenge i storkoalisjon med det borgarlege folkepartiet ÖVP. Den andre demokratiske republikken blei etablert i 1945, med Karl Renner som forbundspresident, i eit samarbeid mellom ÖVP og Sozialistische Partei Österreichs SPÖ, som dei sosialdemokratiske partiet no heitte. I 1955 blei dei siste sovjetiske okkupasjonsstyrkane trekte ut, mot lovnad om austerriksk nøytralitet.
Partiet skifta i 1991 namn til Sozialdemokratische Partei Österreichs. Etter å ha vore regjeringsparti i nesten 30 år frå 1970 – stort sett saman med eitt eller fleire borgarlege parti - blei SPÖ frå 1999 halde utanfor regjeringa da ÖVP gjekk inn i samarbeid med den høgreekstreme Jörg Haiders parti, det tidlegare liberale FPÖ. Noverande partileiar i SPÖ er Alfred Gusenbauer. Partiet har dei siste åra framstått som såkalla «modernisert» sosialdemokrati, EU-vennleg og svært lite sosialistisk.
Arstaddalsdammen
Arstaddalsdammen er ei demning som ligg i Arstaddalen i Beiarn kommune i Nordland. Ho vart bygd i midten av sekstitallet, og vart oppgradert og forsterka i 2006.
Operafjellulykka
Operafjellulykka skjedde 26. august 1996 og kosta 141 menneske livet.
Eit russisk fly av typen Tupolev 154M med kjenneteikn RA-85621, styrta på Operafjellet på Svalbard under innflyginga til Svalbard lufthamn, Longyear. Flyet kom frå Moskva og hadde 130 passasjerar, gruvearbeidarar med familiemedlemer og elleve besetningsmedlemer. Alle 141 om bord mista livet, og busetnadane Barentsburg og Pyramiden som på den tida samla hadde 1500 innbyggarar blei dermed hardt ramma.
Ulykkesårsak
Statens havarikommisjon for transport kom fram til 18 vesentlege faktorar og fråvik frå prosedyrar som blei identifiserte som ulykkesårsakar.
Gaukesyre
Gaukesyre eller gauksyre (Oxalis acetosella) er ei skogplante med tre-kopla blad og fem kronblad i blomen. Planta blir mellom 5 og 10 cm høg, med blad og blomsterskaft frå ein krypande jordstengel. Blomane er kvite med rosa årer, 8 til 12 mm store. Ein kan òg finne rosa og raudlilla blomar. Blad og blomar har tydelege rørsler i høve til lys og temperatur, m.a. opnar blomen seg og rettar seg etter sola. Frøkapselen er om lag 3 mm stor og grønkvit.
Gaukesyra veks i bar- og lauvskog der det er skugge, fukt og god mold. Blomstring skjer frå vår til haust. Om våren produserer planta vanlege opne (chasmogame) blomar, medan blomane frå sumar og haust ikkje opnar seg (kleistogami). Planta finst over det meste av Europa og i delar av Asia. I Noreg nord til Tromsøysund og Kåfjord. Ho finst òg i Mellom- og Sør-Sverige og Finland, dessutan i heile Danmark og Færøyane og i eit lite område på austre Island.
Blada og blomane kan etast og har ein frisk, syrleg smak som kjem frå oksalsyre. For mykje av denne syra kan derimot vera skadeleg, slik at ein bør avgrensa inntaket av gaukesyre.
Breinebb
Breinebb er ein biologisk familie av små sporvefuglar, Eurylaimidae. Blåstrupebreinebb lever i Afrika sør for Sahara, resten har utbreiing som strekkjer seg frå det austlege Himalaya til Sumatra og Borneo.
Skildring
Mange av breinebba er sterkt farga fuglar. Dei varierer mellom 13 og 28 centimeter i lengd og lever i tett, bladfylt, våt skog, slik at dei kan skjule seg trass fargerik fjørdrakt. Nebba er som namnet seier, breie, flate og litt krumma.
Levevis
Breinebba er for det meste insektetande og kjøttetande. Bytte omfattar insekt, kongroer, skolopendrar og tusenbein, og dessutan øgler og froskar som lever i tre. Dei kan ta byttedyr ved å kaste seg snøgt frå ei grein og snappe det i flukt, og ved å plukke bytte bort frå lauv og greiner. Nokre artar kan ta litt frukt, men berre dei grøne breinebba i slekta Calyptomena og blåstrupebreinebb er primært fruktetarar som òg tar nokre insekt i tillegg. Dei er generelt selskapelege, mange artar flyttar seg i flokkar på rundt 20 individ. Breinebb festar dei pungforma reira sine til greiner, og lèt ein hale av fiber hengje under. Dette gjev inntrykk av at reiret er tilfeldige restar av plantar fanga i treet. Kamuflasjeeffekten blir forbetra ytterlegare ved at fuglane dekkjer reiret med lav og spindelvev. Breinebb legg vanlegvis to til tre egg.
Artsliste
Det har ikkje vore semje om slektene Smithornis og Calyptomena, arten sapayoa og gruppa asitiar fell inn i denne familien. IOC World Bird List, versjon 2.4, tar med begge Etter september 2012 av Clementslista er sapayoa tatt ut til sin eigen familie, asitiar er framleis i sin eigen familie Philepittidae og Smithornis og Calyptomena er sett inn i ein ny familie Calyptomenidae‎.
Breinebb i rekkjefølgje etter Clementslista versjon 6.8 frå august 2013 med norske namn etter Norske navn på verdens fugler.
Slekt Cymbirhynchus
Yoshiki Hiraki
Yoshiki Hiraki er ein japansk fotballspelar.
Breinebb
Artsliste
Slekt Psarisomus
Yoshiki Hiraki
Han spela for klubbane Nagoya Grampus, Roasso Kumamoto, Shonan Bellmare, Blaublitz Akita og Vonds Ichihara.
Breinebb
Artsliste
Slekt Eurylaimus
Amalfikysten
Amalfikysten eller Costiera Amalfitana på italiensk er ei kyststripe på sørsida av Sorrentinahalvøya i Italia (provinsen Salerno), som strekkjer seg frå Positano i vest til Vietri sul Mare i aust. Av byar på Amalfikysten finn ein Vietri sul Mare, Cetara, Maiori, Minori, Ravello, Scala, Atrani, Amalfi, Conca dei Marini, Praiano og Positano. Amalfikysten er kjend for det kupperte terrenget, den vakre nature og dei pittoreske landsbyane og er ein del av UNESCO si verdsarvliste.
Breinebb
Artsliste
Slekt Corydon
Iráklia
Iráklia var tidlegare eigen kommune, men inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Náxos og dei små Kykladane, som er ein del av periferieininga Náxos i periferien Dei sørlege egeiske øyane.
Breinebb
Artsliste
Slekt Pseudocalyptomena
Iráklia
Ved folketeljinga i 2011 hadde kommunaleininga Iráklia 141 innbyggjarar, medan tettstaden med same namn hadde 36 innbyggjarar.
Amalfikysten
Området vart skriven om i Positano (1953) av den amerikanske forfattaren John Steinbeck.
Iráklia
Øya ligg mellom Náxos og Íos ved naboøyane Skhinoúsa, Koufonísia, Donoúsa og Amorgós. Hamna heiter Ájos Jeórjos, medan hovudlandsbyen vert kalla Panajía. Dei største grottene i Kykladane ligg på Iráklia. Ein kan nå Iráklia med båtar frå Pireus, Náxos og Páros.
Saint-Gaudens
Saint-Gaudens er ein liten by og kommune i Frankrike. Han er sous-préfecture i departementet Haute-Garonne i regionen Midi-Pyrénées, og har om lag 10 000 innbyggjarar.
Domrémy-la-Pucelle
Domrémy-la-Pucelle er ein landsby og kommune i Frankrike. Han ligg i departementetVosges i regionen Lorraine, og hadde i 167 innbyggjarar i 1999.
Landsbyen er mest kjend som fødestaden til Jeanne d'Arc, og vart opphavleg berre kalla Domrémy, men fekk det nye namnet Domrémy-la-Pucelle etter Jeanne sitt kallenamn la pucelle d'Orléans («jomfrua av Orléans»). Landsbyen vart fritatt frå skatt i 1429 av Kong Karl VII som Jeanne d'Arc sitt einaste krav for å at ho skulle hjelpe Frankrike med å verte kvitt engelskmenna. Etter den franske revolusjonen måtte Domremy igjen betale skatt.
Bakgrunnsstoff
Basilikaen i Domrémy-la-Pucelle
Schmerikon
Schmerikon er ein kommune i valkrinsen See-Gaster i kantonen St. Gallen i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 408 meter over havet.
Genta Matsuo
Genta Matsuo er ein japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Nagoya Grampus og Kyoto Sanga FC.
Jefferson Pérez
Aktiv
Pérez vann 20 kilometer kappgang i Panamerika-leikane 1995 på tida 1.22.53. Året etter vart han den yngste olympiske gullvinnaren i kappgang då han under sommarleikane 1996 i Atlanta vann 20-kilometeren framom Ilja Markov frå Russland og med Bernardo Segura frå Mexico på bronseplass. Dermed tok Pérez Ecuadors fyrste olympisk gullmedalje nokon gong. Etter triumfen gjekk og jogga han den 459 kilometer lange vegen frå hovudstaden Quito til heimbyen Cuenca.
I 1999-sesongen vart Pérez nummer tre på 20 km i Panamerika-leikane i Winnipeg og nummer to i verdsmeisterskapen i Sevilla. Fire år seinare gjekk han til topps på distansen både ved Panamerika-leikane og i verdsmeisterskapen. I VM-tevlinga i Paris sette han livsrekord på distansen med tida 1.17.21. Pérez forsvarte VM-tittelen i Helsinki i 2005, og på ny i Osaka i 2007. I alle desse tre meisterskapane viste han spanjolen Francisco Javier Fernández til sølvplass. Nokre veker før Friidretts-VM 2007 hadde Pérez sikra seg i Rio de Janeiro sin tredje triumf i Panamerika-leikane. Han avslutta tida som aktiv kappgjengar med å vinne sølvmedaljen på 20 km under dei olympiske leikane 2008 i Beijing.
Fleirspråkleg
Å vera fleirspråkleg vil seia at ein meistrar og bruker fleire språk. Eit menneske, eit samfunn, eit utdanningssystem og eit litterært verk kan alle vera fleirspråklege. Vanlegvis er det berre to språk som verkar saman, men det finst òg døme på at fleire språk gjer det, og mekanismane er nokolunde dei same anten ein snakkar om noko som er tospråkleg eller noko som er fleirspråkleg.
Iselin
Iselin og Iselinn er namn med fleire moglege opphav. Det er kjend som eit norsk kvinnenamn, og eit tysk og sveitsisk slektsnamn.
Kvinnenamnet kan vera eit tysk namn avleidd av Isa, som kan vera kjælenamn for namn som Isabel eller Iseline. Namneleddet Ise- kjem frå det gammalhøgtyske isan, 'jern'. Namnet kan også vera ein norsk utgåve av det irske Aisling.
Det tyske og tysk-sveitsiske slektsnamnet er ein variant av namnet Eisele.
Namnet Iselin i Noreg
Iselin har norsk namnedag den 19. desember.
Namnet er kjend frå romanen Pan av Knut Hamsun frå 1894. Det kom i bruk i Noreg rundt 1940. Bruken tok til å veksa ved midten av 1970-talet, og nådde ein topp på siste halvdel av 1980-talet, då over 0,4 % av nyfødde jenter blei kalla Iselin. Det var 2 562 kvinner som heitte Iselin i Noreg i 2008, og 82 som heitte Iselinn.
Hikaru Kuba
Hikaru Kuba er ein japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Nagoya Grampus og Ehime FC.
Alsvågvatnet
Alsvågvatnet er eit vatn som ligg i Øksnes kommune i Nordland. Vatnet ligg vest for Alsvåg på Langøya.
Saint-Tropez
Saint-Tropez er ein liten by og kommune på Den franske rivieraen ved Middelhavet i Frankrike. Han ligg i departementet Var i regionen Provence-Alpes-Côte d'Azur.
Historie
Segna seier at namnet «Saint-Tropez» kjem frå St. Torpes, ein martyr som nekta å gi opp trua si. Han fekk avhogd hovudet, og kroppen hans vart kasta i ein båt, som dreiv i land på staden som ein no kallar Golfe de Saint-Tropez.
Mellom 1470 og 1672 vart Saint-Tropez effektivt styrt som ein sjølvstendig republikk av kapteinar frå lauga i byen, som vart vald av innbyggjarane. Kapteinen styrte mellom anna over ein ståande hær, som jaga bort ein flåte av spanske gallionar i 1637. Området vart heller ikkje pålagd skatt av det franske styret på denne tida. Dette privilegiet vart derimot avskaffa av Kong Louis XIV, som fekk byen inn under fransk kontroll. Den japanske samuraien Hasekura Tsunenaga, som var på veg til Roma, vitja Saint-Tropez i september 1615, noko som skal ha vore det første møtet mellom franskmenn og japanarar.
I dag
Saint-Tropez ligg ved det blå vatnet i Golfe de Saint-Tropez, og er ein stad som trekkjer til seg luksusbåtar, internasjonale kjendisar, filmstjerner, popartistar og milliardærar, i tillegg til titusenvis av turistar. Ved hamna ligg ein promenade med kafear, der turistar og kjendisar kjem for å sjå og bli sett. Nattelivet er svært livleg, og ein kan ofte sjå helikopter som fraktar elegante gjester til private festar i ein av dei mange luksuriøse villaene i bukta.
Kéros
Kéros (gresk Κέρος) er ei lita øy i Hellas som høyrer til Kykladane i Egearhavet. Øya har eit areal på 15 km² og er ikkje busett. Det høgaste punktet er 432 moh. Ho var ein viktig stad for Den kykladiske sivilisasjonen som blømde rundt år 2500 fvt.
Kéros er særskild kjend for marmorstatuar med flate andlet som seinare inspirerte Pablo Picasso og Henry Moore.
Dunalastair Water
Dunalastair Water (skotsk-gælisk Loch Dhùn Alastair) er eit reservoar i Skottland som ligg mellom Loch Rannoch og Loch Tummel i Strath Tummel i Perth and Kinross. Reservoaret er bygt i samband med Tummel vasskraftverk. Innsjøen inneheld ein god del aure.
Oversyn
Sjølve demninga er 65 meter brei og har to flaumportar og fleire overløp på grunn av vassmengdene ein stundom treng i elva.
Biologi
Dunalastair Water er eit grunt reservoar og har ei middeldjpune på 1,5 meter. Dette gjev unike biologiske tilhøve for fuglar i området, og området kring innsjøen har status som Site of Special Scientific Interest. Av fuglar ein kan sjå ved innsjøen finn ein mellom anna songarar, lauvsongar, røyrdrum, fiskehegre, hegre og fuglekonge.
Tillæg til den evangelisk-christelige Psalmebog
Tillæg til den evangelisk-christelige Psalmebog var den første salmesamlinga som vart autorisert for bruk i gudstenester i Noreg.
Tidleg på 1800-talet brukte dei fleste norske kyrkjelydane anten Kingos salmebok frå 1699 eller Evangelisk-christelig Psalmebog frå 1798.
Ved kongeleg resolusjon av 10. september 1853 vart eit Tillæg til den evangelisk-christelige Psalmebog autorisert for bruk ved sida av den Evangelsk-christelige i Vor Frelsers Menighed i Christiania. Dette Christianiatillægget vart etter kvart brukt av dei fleste norske kyrkjelydane i som brukte den Evangelisk-Christelige. Dette salmeboktillegget er den første salmesamlinga som vart autorisert for bruk i gudstenester i Noreg. Salmane i christianiatillegget er ordna tematisk.
Tillegget vart òg brukt ved sida av Kingos salmebok.
Vesak
Vesak (pali vesākha, sanskrit vaiśākha), også kalla Buddha purnima og Buddha-dagen, er ei av dei viktigaste høgtidene i theravada-buddhismen. Vesak feirar Buddha sin fødsel, opplysing og død, eller oppnåinga av nirvana. Desse tre hendingane skal ha funne stad på same dato.
Dagen blir markert på fullmånedagen i mai. Høgtida blir feira i India, Sri Lanka, Kina, Japan, Sør-Korea, Taiwan, Nepal, Tibet, Bangladesh, Bhutan, Indonesia, Singapore, Vietnam, Thailand, Kambodsja, Laos, Malaysia og Myanmar, og andre stader i verda.
Pic de Néouvielle
Pic de Néouvielle er eit fjell i Néouvielle-massivet i Pyreneane i Frankrike. Fjellet har ei høgd på 3091 meter over havet.
Fjellet ligg i kommunen Saint-Lary-Soulan i departmentet Hautes-Pyrénées og ligg på grensa mellom Pyreneane nasjonalpark og Néouvielle nasjonalpark. Namnet Pic de Néouvielle kjem frå nèu vielha, som tyder 'gammal snø' på oksitansk. Innbyggjarane i Vallée d'Aure kallar fjellet la montagne d'Aubert.
Fjellet har fire kløfter, der det ligg nokre små isbrear. Mellom dei går skarpe granittryggar. Sørsida av fjellet er ein 400-500 meter høg vegg som dominerer over den djupe dalen ved Lac de Cap-de-Long. Pic Ramougn ligg på austryggen av fjellet.
Den første kjende klatringa av Pic de Néouvielle vart gjort 10. juli 1847 av Vincent de Chausenque og guiden Bastien Teinturier.
Pic d'Anie
Pic d'Anie (baskisk Auñamendi) er eit fjell i Pyreneane i Frankrike med ei høgd på 2507 meter over havet. Det ligg heilt opp til grensa til Spania.
Pic d'Anie har ei nesten perfekt pyramideform og rundt fjelltoppen ligg det flotte karstlandskapet Larra, i Larra-Belagua-massivet (Navarra).
Bengali
Bengali eller bangla (বাংলা [bāŋlā]) er eit indoarisk språk som hovudsakleg vert tala i Bangladesh og i dei indiske delstatane Vest-Bengal og Tripura. Det har utvikla seg frå sanskrit, pali og prakrit.
Bengali vert skrive med eit eige alfabet, bengaliskrift, som er i slekt med devanagari (hindiskrift). Tidlegare brukte ein også prachalit nepal (nepaliskrift) til å skriva språket.
Utbreiing
Ved folketeljinga i Bangladesh i 2001 hadde 110 millionar bengalis som førstespråk medan 250 millionar beherska språket. Ethnologue oppgjev at språket har 193 263 700 i alle land.
I tillegg til Bangladesh finst det mange bengalitalande i India, Nepal, Singapore, Dei sameinte arabiske emirata, Saudi-Arabia, Malawi, Storbritannia, USA og Canada.
Skildring
Bengali er eit SOV-språk og eit tonespråk. Det har tre genus, hannkjønn, hokjønn og inkjekjønn.
Politikk
Bengali har høg status blant talarane sine, og har ei viktig politisk stilling i Bangladesh. Retten til å bruka språket var ein viktig kampsak i hendingane som førte fram til at Aust-Pakistan lausreiv seg frå Vest-Pakistan og blei landet Bangladesh. Språkrørsledagen blir feira kvart år til minne om bengalarar som døydde for språket sitt.
Raudkroneparakitt
Raudkroneparakitt, Cyanoramphus novaezelandiae, er ein langhala og hovudsakleg grøn parakitt som er stadeigen til New Zealand og kan først og fremst treffast på Stewart Island/Rakiura og på predatorfrie småøyar ved hovudøyane.
Skildring
Desse fuglane er utrydda på hovudøyane eller svært sjeldan observert på Sørøya, på Nordøya fåtalig i fjellrekkja Ruahine Range og i Northland og nokre få andre stader, men han er vanleg på Stewart Island og på mange andre mindre øyar. Det finst ein underart på Chatham-øyane og ein annan på Kermadec Islands.
Raudkroneparakitten finn føde oppe i trekroner og nede på bakken, dietten består av frø og frukt, dei et òg anna plantekost som blomar, planteskot, nektar og animalsk føde som virvellause dyr og daude dyr.
Dette er standfuglar som kan flytte seg mellom øyar, dei lever parvis eller einslege, om vinteren òg i små flokkar. Paret hekkar i hòle tre, i fjellsprekker eller hòler i bakken eller mykje tett vegetasjon. Kulla er store, rundt 7 egg som blir klekt etter ca. 23 dagar. Hoa rugar aleine, men hannfuglen tar del i å skaffe føde til hoa under ruginga og til ungane.
Arten har status som sårbar, og bestanden er estimert til 21 300-25 300 i individ (1999), og er trudd å vere minkande.
Bakgrunnsstoff
Perruche de Nouvelle-Calédonie Cyanoramphus saisseti Cyanoramphus saisseti 新加里東紅額鸚鵡
Oddvar Grøthe
Oddvar Grøthe er ein norsk lokalpolitikar frå Senterpartiet. Han er ordførar i Hemsedal kommune i Buskerud frå 2003. Han har òg vore ordførar ein gong tidlegare (1995-1999). Olav Støyten frå KrF er varaordførar.
Carl Berner den eldre
Carl Christian Berner var ein norsk skuledirektør og politikar for partiet Venstre, fødd i Christiania. Oluf Berner var far hans, Jørgen Berner og Carl Berner den yngre sønene hans.
Berner vart student i 1859 og tok graden cand.philol. i 1861. Han var deretter lærar ved ulike skular i hovudstaden, mellom dei Gjertsens skole 1865 og Aars & Voss frå 1866. I 1874 vart han inspektør ved sistnemnde skule, men same året direktør ved den tekniske skulen i Bergen. Han var medlem av Bergens bystyre. Berner representerte Bergen på Stortinget 1886-1891 og 1895-1903. 1886-91 var han medlem av jarnbanekomiteen, 1889-91 i tillegg president i Odelstinget og medlem av valkomiteen. Han kom i mars 1891 med i den fyrste Steen-regjeringa, sat i statsrådsavdelinga i Stockholm til han var sjef for Kyrkjedepartementet frå juli 1892 til mai 1893.
1895-97 var Berner medlem av valkomiteen og budsjettkomiteen på Stortinget. Han heldt fram i begge desse komiteane i neste stortingsperioden 1898-1900, vart vald til stortingspresident 21. februar 1898. 1900-03 var han mellom anna formann i konstitusjonskomiteen og i 1901 av den kombinerte konstitusjons- og vegkomiteen. Åra 1903-09 var Berner stortingsrepresentant for Sarpsborg. 1903-04 var han formann i komiteen om endringar i forretningsordenen, og i 1906 formann i den kombinerte konstitusjons- og gasjekomiteen.
Vervet som stortingspresident hadde Berner på alle storting frå 1898 fram til og med 1909. Han var såleis president 7. juni 1905, leia forhandlingane som førte fram til 7. junivedtaket. Sommaren og hausten i 1905 var han med i delegasjonen som i Karlstad forhandla med Sverige om oppløysing av unionen mellom dei to monarkia. Berner leia Stortinget då det vart vald ny konge, og han tok i november 1905 den nye kongen, Haakon VII, i eid.
Berner vart 29. november 1905 utnemnd til storkors av St. Olavs Orden. Han vart også tildelt 7. juni-medaljen.
Berner døydde i Kristiania i 1918. Carl Berners plass i tjukkaste Oslo, er kalla opp etter Berner.
Ryota Isomura
Ryota Isomura er ein japansk fotballspelar.
Han spela for klubben Nagoya Grampus.
Uznach
Uznach er ein kommune i valkrinsen See-Gaster i kantonen St. Gallen i Sveits. Kommunen har innbyggjarar  og eit areal på. Kommunesenteret ligg 415 meter over havet.
Karl Gether Bomhoff
Karl Gether Bomhoff var ein norsk farmasøyt, industrileiar, bankmann og stortingsmann frå Larvik.
Bomhoff var son til ein kjøpmann i Larvik. Han gjekk middel- og realskulen i heimbyen og tok deretter farmasøytisk eksamen i 1863. Fram til 1868 var han farmasøyt i Drammen og Trondheim. Så var han i to år kjemikar ved ei forretning i Dresden, og studerte i Frankrike og Skottland. I 1870 starta og styrte han ein fabrikk i Trondheim som laga jod og kalisalt, den fyrste i sitt slag i Noreg. 1875-78 var han administrerande direktør for Trondhjems Mekaniske Værksted. Seinare disponerte han andre industrianlegg.
Bomhoff representerte Venstre for Trondheim og Levanger krins på Stortinget 1895-96, han var medlem av næringskomite nr 1. Også for 1897-sesjonen var han vald, søkte fritak på grunn av flyttinga av Noregs Bank, ein søknad som vart imøtekomen med 76 røyster mot 33.
Skogsnenetsisk
Skogsnenetsisk er eit samojedisk språk som blir snakka i den nordvestre delen av Sibir i Russland langs elvene Agan, Pur, Ljamin og Nadym. Det næraste slektspråket er tundranenetsisk.
Royan
Royan er ein hamneby og kommune vest i Frankrike. Han er stat i departementet i regionen Nouvelle-Aquitaine og har om lag 17 000 innbyggjarar.
Daimler
Daimler kan syna til:
Bagration
Bagration kan visa til:
Njeld Kolbenstvedt
Njeld Larsson Kolbenstvedt var ein gardbrukar og politikar frå Suldal i Rogaland. Lars Olsson Kolbeinstveit var far hans.
Kolbenstvedt voks opp på garden Våge i Suldal. I 1851 tok han eksamen ved Østraad landbruksskule, tok i 1855 tok over slektsgarden Kolbeinstveit. Frå 1862 var han utskiftingsformann og. I 1879 vart han tilsett som lensmann i Sand, flytta dit året etter.
Kolbenstvedt var ordførar i Suldal i periodane 1856-59, 1862-63, 1866-69 og 1876-80. 1859-79 var han med i forlikskommisjonen, og han var styremedlem i den lokale sparebanken. Medlem av heradsstyret i Sand og i sparebankstyret der, etter han flytta dit.
Kolbenstvedt vart vald inn på Stortinget 1865-66 for Stavanger amt. Deretter hadde han stortingsplass heilt fram til 1891. Mellom 1883 og 1888 representerte han Venstre på Stortinget. I den siste perioden, 1889-91, representerte han Det Moderate Venstre. Han var medlem av vegkomiteen 1865-66, sekretær i justiskomite nr 1 frå 1869 til 1874, sekretær i justiskomiteen 1875-76, sekretær i skattekomiteen 1875-79 og 1882, samt sekretær i vegkomiteen 1880-91.
Yuta Someya
Yuta Someya er ein japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Kyoto Sanga FC og Cerezo Osaka.
Campo Imperatore
Campo Imperatore er eit fjellplatå i provinsen L'Aquila i Abruzzo i Italia, som er ein del av Gran Sasso-massivet. Det er det største platået i Appenninane. I Italia vert platået kalla «Litle Tibet» og platået har eit tektonisk opphav som er ei elveslette forma av isbrear. Campo Imperatore er eit naturreservat som er ein del av Gran Sasso e Monti della Laga nasjonalpark. Platået er 27 km langt og om lag 8 km breitt og ligg ved den høgaste toppen i Appenninane, Corno Grande, og den sørlegaste isbreen i Europa, Calderonebreen. I tillegg ligg Monte Prena, Monte Aquila og Camiciafjella i nord og Monte Scindarella, Mesola og Monte Bolza i sør.
Platået har ei høgd på mellom 1 500 til 1 900 meter over havet og dekkjer eit areal på om lag 80 km².
På Campo Imperatore ligg det eldste skisenteret i Italia, som byrja med kommersiell drift i 1920-åra og som framleis er ein populær skistad i dag på grunn av nærleiken til Roma (132 km unna). Senteret vart fengsel for Benito Mussolini i august 1943 då han vart fråtatt makta fram til han vart redda av tyske kommandosoldatar i september 1943.
På sørsida av Campo Imperatore ligg mellomalderbyen Castel Del Monte, som ein gong vart styrt av Medicifamilien og Santo Stefano di Sessanio, i tillegg til ruinane av ei av dei høgastliggande festningane i Europa, Rocca Calascio. Om våren, sommaren og hausten har sauegjetarar frå nabolandsbyane sauer, «halvville» hestar og kyr på platået. Beitemarkene er dekte av grassletter og store enger med ville blomar. Her ligg òg den ein botanisk hage som vart grunnlagd i 1952 der ein studerer meir enn 300 fjellplanter, inkludert sjeldne og utryddingstrua artar som Vaccinium gaultherioides, gul bittersøte, (Gentiana lutea), edelweiss (Leontopodium nivale) og Adonis distorta. Av dyreliv på Campo Imperatore finn ein ulv, villkatt og gemse, som nesten er utrydda frå området. I tillegg finn ein villsvin, rev, snok og fuglar som kongeørn og vandrefalk.
På platået ligg òg Campo Imperatore Near-Earth Objects Survey (CINEOS), eit observatorium bygd i 1951. Campo Imperatore har vore ein populær stad for filmmakarar, og meir enn tjue store filmar har vorte filma her, som Rosens Navn, Ladyhawke, Il sole anche di notte, og L'Armata ritorna.
7. serierunde i Oddsenligaen avdeling 4 2013
7. serierunde i Oddsenligaen avdeling 4 2013 vart gjennomført med ein kamp fredag 24. mai, tre kampar laurdag 25. mai, to kampar søndag 26. mai og ein kamp måndag 27. mai.
Rodez
Rodez (oksitansk: Rodés) er ein by og kommune sør i Frankrike. Han er préfecture (administrasjonsstad) i departementet Aveyron i regionen Midi-Pyrénées og har om lag 28 000 innbyggjarar.
Rodez var den historiske hovudstaden i Rouergue. Rodez har vore ein by med biskop sidan 300-talet, og har ei imponerande 80 meter høg domkyrkje.
Rodez har tradisjonelt vore og er eit senter for jordbrukshandel.
Daler Mehndi
Daler Singh, kjend som Daler Mehndi, er ein bhangra-/popartist frå India. Det første albumet hans slo dei tidlegare salsrekordane for musikk i India.
Sidan 1995 har han spelt inn fleire suksessfulle album i India, som også vert sungne i Bollywood-filmar. Hans internasjonale popularitet har vekse dei siste åra, og han har hatt turnéar i USA.
«Tunak Tunak Tun» er ein av dei mest kjende songane hans.
Pic d'Orhy
Fjellet er viktig i baskisk mytologi og dei graskledde fjellsidene vert nytta av gjetarar.
Pic dels Aspres
Pic dels Aspres er eit fjell i fyrstedømet Andorra, nær grensa til Spania. Den næraste byen er Arinsal i La Massana. Fjellet har ei høgd på 2562 meter over havet.
Dalen sør for fjellet vert nytta som eit skiområde.
Twist and Shout
«Twist and Shout» er ein song skrive av Phil Medley og Bert Russell. Han vart opphavleg spelt inn av the Topnotes og så igjen av The Isley Brothers. Han vart seinare spelt av The Beatles med John Lennon på vokal og gjeve ut på albumet deira Please Please Me og av Brian Poole and the Tremeloes. Songen vart òg spelt av The Mamas & the Papas som ein ballade i 1967.
Phil Spector produserte originalversjonen i 1961 for Top Notes, men dette var før han hadde utvikla «Wall of Sound»-teknikken han seinare vart kjend for og innspelinga mangla energien som gruppa viste på konsertar og vart heller ikkje særleg populær.
A- og B-side
A-side og B-side er det opphavlege namnet nytta på dei to sidene på ei 7-tommar vinylplate, som singlar vart gjevne ut på i starten av 1950-åra og fram til byrjinga av 1990-åra. Uttrykket kom til ved at songen som vart plassert på A-sida var den som plateprodusenten håpte ville få speletid på radio og verte ein hit, medan B-sida, den andre sida av plata, var ein song som ofte vart sett på som mindre god. Ofte var B-sida ein song som ikkje kom med på albumet som A-sida ofte kom frå, anten fordi det ikkje var plass eller han ikkje var god nok.
Twist and Shout
Isley Brothers spelte inn ei utgåve av songen i 1962 og songen vart deira første som nådde Topp 20 på den amerikanske Billboard Hot 100-lista.
A- og B-side
Etter at singlane byrja å kome ut på CD, har dei ofte inneheldt meir enn to songar, der song nr. 1 fungerer som A-side. Dei andre songane på ein slik singel vert likevel ofte kalla «b-sider». Stundom gjev grupper ut eigne plater med samlingar av slike b-sider som ikkje har vorte gjevne ut på andre album tidlegare.
Twist and Shout
The Beatles-utgåva
The Beatles si utgåve av songen vart gjeven ut på det første albumet deira, Please Please Me, i 1963. Songen vart spelt inn i lag med elleve andre songar for albumet på berre 10 timar. Twist and Shout var den siste songen som vart spelt inn fordi produsent George Martin visste at stemma til John Lennon kom til å slite etter framføringa. Lennon var forkjølt og drakk mjølk og åt halspastillar for å roe ned halsen. Likevel gjorde han ei bra framføring med ei hes og dynamisk stemme. Han sa seinare at stemma hans ikkje var den same i lang tid etterpå, og kvar gong han svelgde kjentest det som sandpapir. Det vart gjort eit andre forsøk på songen, men stemma til Lennon hadde då forsvunne så det første forsøket vart nytta på albumet. Dette er ein av dei første Beatles-songane der gruppa syng «wooo» i harmoni, som skulle verte eit kjenneteikn på tidleg Beatles og «Beatlemania».
2. mars 1964 vart songen gjeven ut på singel i USA med «There's a Place» som Bside. I april 1964 nådde songen andre plass på den amerikanske singelliste, ei veke då Beatles hadde dei fem øvste plasseringane på lista. Songen vart den einaste coverversjonen som Beatles hadde inne på ei hitliste. I januar 1964 gjekk songen òg inn på Topp 10-lista i Noreg på ein 7. plass. Han låg tre veker på lista.
A- og B-side
Dobbel A-side
Sidan enkelte singellister, som den amerikanske Billboard-lista, baserer seg både på platesal og radiospeling, kan begge sidene på same singel kome inn på lista samstundes.
Twist and Shout
The Beatles-utgåva
Beatles spelte songen som avslutningsnummer på Sunday Night at the London Palladium i oktober 1963, ei hending som markerte starten på «Beatlemania». Dei spelte òg songen på Ed Sullivan Show i februar 1964.
Böblingen
Böblingen er ein by i den tyske delstaten Baden-Württemberg, i det sørvestlege Tyskland. Byen har eit areal på 39,04 km², og har 45 805 innbyggjarar (2006).
Per R. Berger
Per Ragnvald Berger er ein norsk politikar (H). Han har vore ordførar i Hole kommune sidan 1999. Berger etterfølgde Per E. Moi som ordførar etter valet i 1999, og vart gjenvalt inn i den fjerde perioden sin som ordførar 2011.
Berger har utover politikken bakgrunn frå Hæren sin ingeniørskole på Hvalsmoen 1972, vore ingeniør i Hole kommune, byggeleiar hos Siv. ing Jan Solberg og eigedomsleiar/overingeniør i Ringerike kommune fram til valet i 1999.
Berger er òg styremedlem i Buskerud Kollektivtrafikk AS.
Innsjøar i Nordland
Dette er ei liste over innsjøar i Nordland.
Målrøystingar 2000-2009
Oversyn over folkerøystingar om opplæringsmål i norske skulekrinsar i åra 2000–2009.
Atsutaka Nakamura
Atsutaka Nakamura er ein japansk fotballspelar.
Coats Land
Coats Land er ein region i Antarktis som ligg vest for Dronning Maud Land og dannar austkysten av Weddellhavet. Regionen strekkjer seg generelt frå nordaust til sørvest mellom 20º00´V og 36º00´V. Nordaustområdet vart oppdaga frå «Scotia» av William S. Bruce, leiaren for Den skotske nasjonale antarktisekspedisjonen, 1902-04. Han gav det namnet Coats Land kalla opp etter James Coats, Jr. og major Andrew Coats, dei to viktigaste støttespelaraen for ekspedisjonen.
Steinkrossen på Hesthamar
Steinkrossen på Hesthamar er ein kross til minne om lagmann Sigurd Brynjulfson frå Aga. Han drukna i Samlafjorden, sannsynlegvis i september 1303. Kroppen hans dreiv i land ved Hesthamar. Etter ei tid blei det sett opp eit minnesmerke for lagmannen. Det var opphavleg ein kross i kleberstein på toppen av bautaen. Denne blei tatt ned på midten av 1800-talet. Den nye krossen som er festa med moderne jernband blei sett opp i 1914.
Weesen
Weesen er ein kommune i See-Gaster i kantonen St. Gallen i Sveits. Kommunen ligg ved Walensee.
Komatsu D575
Komatsu D575 er den største bulldosaren som vert produsert i dag (2007). Dei fleste D575'ane vert nytta i nordamerikanske koldagbrot.
D575 er 11.7 m lang og 4.88 m høg og har ei frigångshøgd på 74.5 cm. Skjeret er 7.4 m breitt og 3.6 m høgt og fraktar med seg om lag 69 m3 med kol. Maskina er på 152 tonn og har ei motoreffekt på 858 kW (1167 hk). Belta har ei kontaktflate på 9.4 m2 og eit marktrykk på 158 kPa/m2.
Stavang
Stavang er ei bygd i Kinn kommune i Vestland. Stavang ligg ved Brufjorden, nordom Førdefjorden og sør for Stavøya. I åra då Bru var eigen kommune, 1932–1963, var Stavang kommunesenter.
Stavang har kyrkje, Stavang kyrkje frå 1957, og ein daglegvarebutikk med post og bensinpumpe.
Samferdsle
Fylkesveg 611 går frå Stavang austover på nordsida av Førdefjorden til Naustdal der vegen møter Riksveg 5. Fylkesveg 547 i Sogn og Fjordane går frå Stavang via bru over Stongasundet til Stavøya og utover langsetter øya. Fylkesveg 542 i Sogn og Fjordane går frå Stavang nordaustover til Eikefjord der han møter Riksveg 5. Etter vegen er det 46 kilometer til kommunesenteret Florø og 51 kilometer til Førde. Det går òg snøggbåtrute mellom Florø og Svanøy som kjem innom Stavang når det er passasjerar som skal av eller på.
Adarra
Adarra er eit fjell sør for byen San Sebastian i Baskarland som vert mykje nytta av dei lokale innbyggjarane. I nord ligg det mindre Oindi eller Onddi på 545 meter over havet og Onddo (781 moh) ligg i sør. Desse fjella ligg mellom dalane Urumea og Leitzaran, som strekkjer seg sørover til byen Leitza.
Ingeborgrud
Ingeborgrud er ein tettstad i Nes kommune i Viken. Andre namn på tettstaden er Skogrand og Skogbygda. Staden har og ligg tolv km frå Vormsund og omtrent like langt frå Skarnes i Sør-Odal i Hedmark fylke.
Her ligg Ingeborgrud kyrkje og barneskulen Skogbygda skule.
Virvatnet
Virvatnet (lulesamisk Viresjávri) er eit vatn som ligg i Rana kommune i Nordland.
Flatmakkar
Flatmakkar (Platyhelminthes, frå gresk platy, 'flat' og helminth, 'makk') er ei rekke av relativt ukompliserte dyr med blaut kropp. Det er kjent om lag 25 000 artar, noko som gjer gruppa til den største grupperinga innanfor acoelomatane, og dei lever i fuktige omgjevnadar over heile verda. Dei fleste er frittlevande, men ganske mange artar lever òg parasittisk.
Amorgós
Amorgós (gresk Αμοργός) er ei øy i Hellas, den austlegaste øya i Kykladane i Egearhavet og den øya i gruppa som ligg nærast Dodekanesane. Øya har eit areal på 126 km².
Amorgós er eigen kommune, og frå 2011 høyrer øya administrativt til under periferieininga Náxos i periferien Dei sørlege egeiske øyane.
På grunn av plasseringa til Amorgos var ho ein av dei første stadane at jonarar kom til frå dei joniske byane Milet, Halikarnassos og Efesos på veg til Kykladane og det greske fastlandet.
I antikken hadde øya tre sjølvstendige byar med sjølvstyre og same valuta. Storleiken og det kunstneriske arbeidet på bymurane til Areksini, dei antikke tårna på øya, dei antikke gravene, steinreiskapane, inskripsjonane, vasane og andre lekamar viser at Amorgós var ein blømande sivilisasjon i antikken. Namnet på dei tre byane er Arkesini, Minoa og Aigiali eller Melania. Dei ligg alle på vestsida av øya der ein kan finne naturlege hamner.
Øya vart filma i Luc Besson sin film Det store blå.
Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:
Calderonebreen
Calderonebreen (italiensk Ghiacciaio del Calderone) er ein isbre i Gran Sasso d’Italia i Abruzzo i Italia, like nedanfor Corno Grande, den høgaste toppen i Apenninane.
Amorgós
Byar og tettstader
Småøyar i kommunen:
Calderonebreen
Då Corral de la Veleta-breen (37° N) i Sierra Nevada i Spania forsvann i 1913 vart «Il Calderone» den sørlegaste isbreen i Europa. I dag trekk breen seg tilbake og om smelteprossessen held fram som i dag vil breen forsvinne heilt innan 10-15 år.
I 1794 vart volumet til Calderonebreen estimert til over 4 millionar kubikkmeter, i 1916 hadde volumet minka til 3,3 millionar kubikkmeter og i 1990 til 360 931 kubikkmeter. I 1998 varsla italienske breforskarar at Caldronebreen kom til å forsvinne heilt innan nokre tiår.
Mæcenas
Gaius (Cilnius) Mæcenas (om lag 70–8 f.Kr.) var ein romersk politisk rådgjevar til keisar Augustus og ein kunstelskar som støtta fleire kunstnarar økonomisk. Han har gjeve opphav til ordet mesen.
I romerske tekstar er han hovudsakleg kalla Gaius Mæcenas, men Tacitus kalla han Cilnius Mæcenas, kanskje fordi Cilnius var morsnamnet hans.
Som nær venn og rådgjevar var Mæcenas mellom anna stadfortredar for keisar Augustus når han var i utlandet. Seinare skal vennskapen deira ha kjølna, kanskje fordi Augustus hadde eit forhold til kona hans, Terentia. Då han døydde utpeika likevel Mæcenas keisaren som sin einearving.
I tillegg til å dyrka fram dikt hjå andre, skreiv Mæcenas noko sjølv òg. Rundt tjue fragment av verka hans finst ennå.
Takumi Uesato
Takumi Uesato er ein japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Kyoto Sanga FC og FC Ryukyu.
Setring
Alm (Bergweide)
VM i skiskyting 1991
Verdsmeisterskapen i skiskyting 1991, den 26. i rekka, vart avvikla frå 19. til 24. februar 1991 i Lahti i Finland. Det var tredje gongen Lahti var arrangørstad for eit skiskytings-VM.
Tyskland vann fire av dei åtte tevlingane, medan Noreg tok flest medaljar med sine åtte (1-3-4). Mark Kirchner, som representerte Tyskland, vann tre gullmedaljar og var den store forgrunnsfiguren i meisterskapen. Sovjetunionens Jelena Golovina fekk to gull i stafett- og lagtevlingane, samt ein bronse i 7,5 km sprint.
Sprint 10 km
Dato: 19. februar 1991 <br style="clear:both;" />
20 km
Dato: 24. februar 1991 <br style="clear:both;" />
4 × 7,5 km stafett
Dato: 23. februar 1991 <br style="clear:both;" />
Heimen
Heimen er eit vitskapleg tidsskrift for lokal og regional historie, etablert 1922 av Landslaget for lokalhistorie, som framleis er ansvarleg utgjevar. Redaksjonen består frå og med 2007-årgangen av Knut Dørum, Finn-Einar Eliassen og Guro Nordby.
VM i skiskyting 1991
Lagtevling 20 km
Dato: 21. februar 1991 <br style="clear:both;" />
Sprint 7,5 km
Dato: 19. februar 1991 <br style="clear:both;" />
15 km
Dato: 24. februar 1991 <br style="clear:both;" />
3 x 5 km stafett
Dato: 23. februar 1991 <br style="clear:both;" />
Tommy
Tommy er ei engelsk kjæleform for Thomas som også er blitt brukt som eit døypenamn. Namnet er særleg utbreidd i USA, men er også vanleg i Skandinavia.
VM i skiskyting 1991
Lagtevling 15 km
Dato: 21. februar 1991 <br style="clear:both;" />
Tommy
Bruk
Tommy var mykje brukt i Noreg på siste halvdel av 1900-talet, særleg i 1970-åra, då over 1,0 % av nyfødde gutar kunne kallast Tommy. I 2008 var det 9 256 norske menn som heitte Tommy og 79 som heitte Tommi.
Helene Uri
Helene Uri er ein norsk forfattar og språkforskar som har gjeve ut faglitteratur, barne- og ungdomsbøker og romanar.
Helene Uri er fødd i Stockholm. Ho fekk doktorgrad i lingvistikk ved Universitetet i Oslo i 1996. Uri debuterte skjønnlitterært i 1995 med ungdomsromanen Anna på fredag, ei Sofies verden-inspirert framstilling av språkvitskaplege tematikkar. Uri fekk Kulturdepartementets fagbokpris for Den store faktaboka om språk i 1998. I 2018 fekk ho Brageprisen i klassa Faglitteratur/Sakprosa for  Hvem sa hva?
Ethnikí Odós 8a
Ethnikí Odós 8a (EO8a) er ein bomveg i periferiane Attikí, Peloponnes og Vest-Hellas i Hellas. Han forbind Aten med Korint og Pátra. Vegen vart bygd på 1960-talet og erstatta Ethnikí Odós 8 til Peloponnes, og går forbi dei fleste byane. Ethnikí Odós 8a vart gradvis oppgradert til ein motorveg, Autokinitódromos 8. I 2012 vart den austlege delen av motorvegen mellom Korint og Elevsína fullført.
Ethnikí Odós 8a eller Autokinitódromos 8 startar aust for Elevsína, der det delar av Ethnikí Odós 8 er begrensa til to køyrebaner. Mellom Mégara og Kinéta går motorvegen gjennom fleire tunnelar. Den utvida delen sluttar i nærleiken av Korint, der han fortsett har begrensa tilgang til nokre køyrebaner. Vegen er i den vestlege enda forbinda med Autokinitódromos 5, i nærleiken av Rio, nordaust for Pátra.
Hans Jakob Horst
Hans Jakob Horst var ein norsk skulemann, bankdirektør og politikar for Venstre.
Horst var fødd i Hammerfest, der far hans ei tid var kjøpmann. Han voks sidan opp i Tromsø, der han vart student frå Tromsø skole i 1867, cand. philol. vart han i 1874. I hovudstaden var han lærar ved Qvams skole 1871-73 og Maribogatens skole 1874-75. 1875 vart han adjunkt i heimbyen, overlærar 1886 og så rektor ved Tromsø høiere skole i perioden 1892-1908. Perioden 1909-26 var han direktør for Noregs Hypotekbank.
Horst var aktiv i lokalpolitikken i Tromsø, satt i bystyret i fleire periodar og var ordførar frå 1887 til 1890.
Horst var stortingsrepresentant for Venstre i periodane 1889-1903 og 1906-09, odelstingspresident i perioden 1892-99, lagtingspresident i perioden 1900-03. På alle tingsamlingane representerte han Tromsø og Bodø, med unnatak for den siste, då han var vald for Tromsø åleine. Horst var medlem av kyrkjekomiteen i alle år på Stortinget, sekretær i 1891 og frå 1892 formann i alle seinare sesjonar han var med på. 1902 var han formann i nøytralitetskomiteen. Han var 1890-93 medlem av den kongelege kommisjonen om dei høgare skulane i Noreg.
Horst var formann i Stortingets fredsforeining frå 1900, og president for den interparlamentariske konferansen i Kristiania i 1899. Frå 1906 til 1929 var han Noregs medlem av valdgiftsdomstolen i Haag. Han var medlem av Nobelkomiteen frå 1. november 1901 til han døydde. Han var nestleiar i perioden 1913-22 og leiar frå 21. august 1922 til 2. oktober same året.
Tatsuya Morita
Tatsuya Morita er ein japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Kyoto Sanga FC, Kataller Toyama og Albirex Niigata.
Mrs. Doubtfire
Mrs. Doubtfire er ein amerikansk filmkomedie frå 1993. Filmen er basert på romanen Alias Madame Doubtfire av Anne Fine. Han vart regissert av Chris Columbus og skriven av Randi Mayem Singer. 20th Century Fox distribuerer filmen. Filmen handlar om ein skilt far som kler seg ut som ei hushjelp for å få meir tid med ungane sine.
Umbukta
Umbukta er den norske delen av innsjøen Uman (eller Överuman på svensk) i Rana kommune i Nordland fylke. Han er ei bukt som strekkjer seg rundt fire kilometer nordover frå riksgrensa. E12 følgjer austsida av innsjøen. Området rundt sjøen er mykje brukt som friluftsområde for folkesetnaden i Ranaområdet.
Umbukta fjellstove
Ved nordenden av sjøen, ein kilometer sør for Umskartunnelen, ligg Umbukta fjellstove. Som fjellstove har ho vore i bruk sidan 1873, men det tilhøyrande gardsbruket vart rydda allereie på 1830-talet. Fjellstova var eit viktig stoppestad for bønder og jegerar som skulle frå Lappland til og frå Mo i Rana med sine handelsvarer. Under andre verdskrigen vart fjellstova inntatt av tyskarane, som brukte han som grensestasjon. Gardsdrifta vart lagt ned i 1973 og fjellstova overteke av Rana kommune, men drifta vart lagt ned på 1980-talet. Etter tusenårsskiftet er fjellstova vorte overteke av private og restaurert, og han blir i dag drive som serverings- og overnattingsstad. Folk får òg ha campingvognane og bubilane sine her, mot betaling.
Mount St. Helens
Mount St. Helens er ein aktiv stratovulkan i delstaten Washington, nordvest i USA. Fjellet er ein eit i fjellkjeda Kaskadefjella. Fjellet var tidlegare kjent som Louwala-Clough, som tyder «rykande/brennande fjell», men fekk sitt noverande namn seint på 1700-talet etter ein britisk diplomat St. Helens som dreiv med undersøkingar av området.
Fjelltoppen vart klivra fyrste gongen i 1853 av Thomas J. Dyer, ein fjellklatrar, pressemann og politikar; saman med tre andre.
Utbrot
Vulkanen er særleg kjend for det katastrofale utbrotet 18. mai 1980, det mest dødelege og økonomisk øydeleggjande vulkanutbrotet i USA si historie. 57 menneske omkom, i tillegg til at 200 heimar, 47 bruer, 24 km toglinjer og 300 km veg vart øydelagde. Utbrotet sprengde toppen av fjellet, noko som førte til at høgda på fjelltoppen minka frå 2 950 til 2 550 meter. Der toppen hadde vore, var det i staden kome eit krater med ein diameter på 1,5 km.
Siste utbrotet på Mont St. Helens fann stad i tida 2004-08.
Dreux
Dreux er ein by og kommune nordvest i Frankrike. Han ligg i departementet Eure-et-Loir, der han er sous-préfecture, i regionen Centre og har like over 30 000 innbyggjarar.
Politikk
Dreux kom i det nasjonale søkelyset i 1983 då det den gong litle partiet Front national (Nasjonal front) gjorde sitt første valgjennombrot med å vinne kontroll over bystyret.
Historie
I mellomalderen var Dreux senter for Hertugdømet Dreux. Det første store slaget i Hugenottkrigen fann stad i Dreux den 19. desember i 1562.
Ymse
Victor Hugo fridde til kona si her i 1821.
Medlem av Orléans-familien, inkludert Kong Louis-Philippe (regjerte 1830-1848) er gravlagd i Det kongelege kapellet i Dreux.
Wałbrzych
Historie
Dei eldste skriftlege kjeldene om byen går tilbake til 1100-talet. Mellom 1100- og 1300-talet, under Piast-dynastiet vart Książborga (Fürstensteinborga), (polsk Zamek Książ) og festninga Nowy Dwór bygd. Waldenburg fekk byrettar på 1400-talet. Etter at Piast-familien døydde ut kom Waldenburg inn under dei schlesiske riddarfamiliane, først Schaffgotsche, seinare Czettritze og frå 1738, Hochberg-familien, eigarar av Fürstensteinborga fram til 1941. Kolgruvedrift i området vart nemnd for første gong i 1536. Waldenburg vart omforma til eit industrisenter i det austlege tyskland på byrjinga av 1800-talet, då kol- og veveindustrien blømde. I 1843 fekk byen første jernbanesamband, som knytte han til Breslau (Wrocław). Tidleg på 1900-talet vart det bygd eit glasverk og ein stor porselensfabrikk, som framleis er i drift i dag. I 1939 hadde byen om lag 65 000 innbyggjarar.
Byen kom relativt uskadd frå den andre verdskrigen og voks raskt etter krigen. På byrjinga av 1990-åra vart kolgruvene rundt byen stengd.
Shunya Suganuma
Shunya Suganuma er ein japansk fotballspelar.
Han har spela for klubbane Gamba Osaka, Roasso Kumamoto, Júbilo Iwata og Kyoto Sanga FC (2019).
Siren
Siren er eit norsk kvinnenamn som kan vera avleidd av Siri/Sigrid eller vera ei kortform av Severine. I den første avleiinga har namnet tydinga 'siger' og 'vakker' (frå norrønt Sigriðr), i den andre 'alvorleg' (frå romersk Severus). Siren har namnedag den 16. mai.
Anna tyding
«Siren» er det engelske ordet for sirene, havfrue.
Marathi
Marathi (मराठी [marāṭhī], uttalt ; ) er eit indoarisk språk som hovudsakleg blir tala av rundt 83 millionar marathiar i Maharashtra i India. Det er offisielt språk i Maharashtra og offisielt bispråk i Goa, og er nemnd i den indiske grunnlova som eitt av 22 nasjonalspråk. Noko av den eldste litteraturen på alle moderne indiske språk er skrive på marathi, med verk som stammar frå rundt år 600.
Bård Tønder
Bård Tønder er ein norsk jurist og tidlegare høgsterettsdommar.
Marathi
Marathi er rekna som det 10. mest talte språket i verda og det tredje mest talte i India, etter hindi og bengali. Utanfor India er språket, i sin variant jødisk marathi, også brukt i Israel av om lag 60 000 Bene Israel-jødar.
Bård Tønder
Han tok juridisk embetseksamen i 1975. Han har tidlegare arbeidd mellom anna i lovavdelinga i Justisdepartementet, som dommarfullmektig i Trondenes heradsrett, privatpraktiserande advokat og som advokat hjå Regjeringsadvokaten frå 1985, før han byrja som høgsterettsdommar 15. mai 2006. Han fråtredde Høgsterett den 1. mai 2018.