cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Det bhutanske flagget
Bhutanarane kallar sjølve landet sitt for Druk Yul - toredrakens land. Draken har vore brukt som symbol for landet heilt sidan ca. 1200. Draken har juvelar i klørne som eit uttrykk for rikdom og fullkome.
Historie
Ein tidleg, kvadratisk versjon av flagget vart brukt i 1949, ved ein seremoni knytt til underteikninga av avtalen mellom India og Bhutan. Fargane var til dels dei same som i dag, men draken var grøn. Ein ny versjon vart tatt i bruk i 1956: kvit drake, og raudbrun og skarp gul farge.
Det er uvisst når dagens versjon vart innført, men styresmaktene i landet seier at den dåverande kongen Jigme Dorji Wangchuk fastsette dagens fargar i 1968 eller 1969. Skikken med å heise flagget framfor offentlege bygg vart innført av kongen i 1968, og eit flaggreglement vart vedteke av nasjonalforsamlinga i 1972.
Kåre Lilleholt
Kåre Lilleholt er ein norsk professor i jus ved Universitetet i Oslo.
Lilleholt blei cand. jur. ved UiO i 1979 og dr. juris. ved Universitetet i Bergen i 1986. Han har tidlegare vore professor ved UiB og Norges Handelshøyskole. Han har sidan 2006 vore professor ved Universitetet i Oslo og har også drive eigen advokatpraksis.
Karoline
Namna har kortformer frå begge endar av namnet. Caro er særleg brukt på tysk og Carol eller Carrie på engelsk, medan Line og Lina er skandinaviske kortformer.
Kåre Lilleholt
Lilleholt arbeider særleg innan felta formuerett, bustadrett, kontraktsrett og komparativ rett. Han har gitt ut ei rekkje bøker, og har blant anna vore redaktør for dei nyaste utgåvene av Knophs Oversikt over Norges rett, i tillegg har han sitet i fleire offentlege lovutval.
Han har også vore medlem av språkrådet, der han mellom anna har vore leiar av nynorskseksjonen.
Karoline
Karoline har norsk namnedag den 28. januar. Karolina har svensk namnedag 20. mai.
Annan bruk
«Caroline» er brukt i tittelen til fleire songar, som:
Michael Wessing
Michael Thomas Maria Wessing var ein tysk friidrettsutøvar frå Recklinghausen som tevla i spydkast. Han vart europameister i øvinga i 1978 med eit kast 89,12 m, samt vesttysk meister 1975-80. Wessing var etter tur medlem av idrettslaga Recklinghäuser LC og TV Wattenscheid. Han var 182 cm høg og hadde ei tevlingsvekt på 88 kg. Personleg rekord med den tidlegare spydtypen var på 94,22 m.
Aktiv
I byrjinga av august 1978 vann Wessing ei tevling i Oslo med kjempekastet 94,22 meter, einast 36 centimeter bak verdsrekorden til Miklós Németh. Han var då favoritt til EM-gullet i Praha fire veker seinare. Der innfridde han med 89,12 meter, og vann med mellom 1,3 og 1,5 meters margin til sølv- og bronsemedaljørane, Grebnjev frå Sovjetunionen og Wolfgang Hanisch frå DDR.
Iolkós
Iolkós (gresk Ιωλκός) er ein landsby og ein tidlegare kommune i periferieininga Magnisía i Thessalía i Hellas. Iolkós inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Vólos.
Ved folketeljinga i 2011 hadde kommunaleininga Iolkós 2 138 innbyggjarar, medan tettstaden med same namn hadde 112 innbyggjarar.
Österhaninge
Österhaninge er ei sokn i Stockholms län, i Haninge kommune.
Reidun Mellem
Reidun Mellem er ein norsk forfattar, busett i Tomasjord i Troms.
Temaet for forfattarskapet hennar har især vore kvener, læstadianisme og krigstida med tvangsevakueringa i nord.
Torskefisk
Dei fleste torskefiskane lever i kaldt vatn på den nordlege halvkula.
Dalarö-Ornö-Utö
Dalarö-Ornö-Utö er ei sokn i Stockholms län, i Haninge kommune.
Torskefisk
Kjenneteikn
Det er stor variasjon i storleik hjå dei ulike torskefiskane. Den største arten, torsk, kan verta opptil halvannan meter lang med ei vekt på meir enn 50 kg, medan andre artar sjeldan veks stort lengre enn 15 cm.
Rottalhorn
Rottalhorn er eit 3 972 m høgt fjell i Bern-Alpane i Sveits. Grensa mellom kantonane Bern og Valais går over fjelltoppen. Toppen av Rottalhorn ligg 600 m sør for toppen av Jungfrau.
Torskefisk
Kjenneteikn
Alle unnateke to slekter har symjeblære, og denne er utan samband med svelget.
Salem i Sverige
Salem er den delen av tettstaden Tumba som er administrasjonssenter for Salems kommun. I 2005 hadde Salem 14 171 innbyggjarar. Tumba hadde totalt 35 311 innbyggjarar, (21 140 i Botkyrka kommun og 14 171 i Salems kommune). Salem blei igjen eigen kommune i 1983, etter at den hadde vore ein del av Botkyrka kommun frå 1974.
Staden er kjend for den årlege Salemmarsjen.
Velletri
Velletri er ein by i provinsen Roma i regionen Lazio i Italia med om lag 50 000 innbyggjarar. Han grensar til kommunane Rocca di Papa, Lariano, Cisterna di Latina, Artena, Aprilia, Nemi, Genzano di Roma og Lanuvio.
Historie
Ein er ikkje sikker på korleis Veleltri vart grunnlagd. Han eksisterte i alle fall i førhistorisk tid, men dei lærde diskuterar om innbyggjarane var etruskarar eller latinarar. I år 494 fvt. vart byen lagt i garnison av kolonistsoldarar frå Roma då byen var under press frå volskarane. Roma var hovudsakleg interessert i å stoppe volksarane sine framtog i Lazio (eller Latium på den tida). Etter den den første latinarkrigen i 338 fvt. vart bymurane i Velletri rive ned då Roma fekk styret over heile området til byen.
I romartida bygde aristokratar fleire villaer. Byen hadde òg fleire tempel og eit amfiteater. Familien Octavia, som keisar Augustus høyrte til, kom frå Velletri og den framtidige keisaren voks opp her.
Nedgangstida i Velletri byrja etter plyndringa til Alarik i 410 evt. På 400-talet vart han sete for ein biskop og på 500-talet vart han ein keisar by i Austromarriket etter at dei erobra området under gotarkrigen. I mellomalderen starta ei vanskeleg tid med å byggje seg opp att, men på 1100-talet vart han ein erklært ein fri kommune. På 1300- og første halvdel av 1400-talet kjempa Velletri mot kommunen Roma og baronane i Lazio, og vart etter kvart ein del av Kyrkjestaten.
Den første pantelånarbutikken i verda opna i Velletri på 1400-talet.
I 1744 vart Velletri og dei omgjevnadane åstad for eit slag mellom spanjolane og den austerrikske hæren under krigen mellom Habsburg og Bourbon. Etter den franske revolusjonen gjorde Velletri opprør og vart erklært ein republikk. Seinare skifta han side og 900 av innbyggjarane gjorde motstand i Castelgandolfo under omleiringa av Joachim Murat. Republikken varte til 1814 og vart ei kort tid ein del av Den romerske republikken i 1849.
I 1862 vart det opna jernbane mellom Roma og Velletri.
Mellom 2. september 1943 og 2. juni 1944 vart Velletri utsett for kraftige bombeåtak frå dei allierte. Mange monument vart øydelagd og mange sivile mista livet.
Piz Mundin
Piz Mundin er eit fjell i Samnaun-Alpane i Graubünden i Sveits.
Bro
Bro er ei sokn i Stockholms län, i Upplands-Bro kommune.
10. februar
10. februar er den 41. dagen i den gregorianske kalenderen. Det er 324 dagar att av året (325 under skotår).
Namnedag
Helgendag i den katolske kyrkja:
Västerhaninge-Muskö
Västerhaninge-Muskö er ei sokn i Stockholms län, i Haninge kommune.
Varangerfjorden
Varangerfjorden (samisk Várjjatvuotna, finsk Varanginvuono) er ein fjord i Troms og Finnmark og den austlegaste fjorden i Noreg. Fjorden er om lag 95 km lang.
Ved munningen, mellom Vardø i nord og Grense Jakobselv nær Kirkenes i sør er fjorden om lag 70 km brei. Fjorden strekkjer seg vestover mot Varangerbotn i kommunen Nesseby.
Av kommunar ved fjorden finn ein Vardø og Vadsø på nordsida, Sør-Varanger på sørsida og Nesseby i den indre delen.
Geografi
Fjorden ligg på sørsida av Varangerhalvøya. Den største busetnaden på nordsida av fjorden er byen Vadsø som ligg om lag halvvegs inn i fjorden. Andre stader på nordsida er Kiberg, Komagvær, Skallelv, Krampenes, Ekkerøy, Golnes, Vestre Jakobselv og tettstaden Nesseby. På sørsida ligg byen Kirkenes (ved Bøkfjorden) Bugøynes og Karlebotn.
Austreim
Austreim er ein tettstad i Høyanger kommune i Vestland. Staden har og ligg på nordsida av Sognefjorden, omtrent midt mellom Vadheim og Høyanger sentrum. Kyrkjebø ligg like vest for Austreim.
Varangerfjorden
Geografi
Inst i fjorden stikk Selešnjárga ut i fjorden her ligg fjordane Karlebotn på sørsida og Meskfjorden på nordsida. Inst i Meskfjorden ligg Varangerbotn
I den ytre delen av fjorden på sørsida ligg fleire øyar. Den største av desse er Skogerøya like nord for Kirkenes. Her ligg òg Kjelmøya og Reinøya.
Fjordarmar
Alle fjordarmane, om ein ser bort i frå Karlebotn og Meskfjorden i botn, ligg på sørsida av fjorden, og dei fleste i den ytre delen av fjorden rundt Kirkenes.
Historie
Kvenene som bur ved Varangerfjorden er stort sett etterkomarar etter finske immigrantar som kom til området på 1800-talet frå Finland og Nord-Sverige.
Kufr 'Awan
Kufr 'Awan (كفرعوان på arabisk) er ein landsby i Kourah nahiya i Irbid guvernement i Jordan. Der eit av fem område i storbyområdet Barqash. Han hadde kring 12 000 innbyggjarar i 2011.
Geografi
Byen ligg i Irbid guvernement nordvest i Jordan, kring 35 km frå byen Irbid. Kufr 'Awan ligg mellom dei fire landsbyane Jdita og Kufr 'Abel i sør og sørvest og Bait 'Edis og Kufr Rakeb i nord. I tillegg ligg det arkeologiske området Al Kharja' i vest, som høyrer til Kufr 'Awan. Kufr 'Awan ligg òg i nærleiken av Jordandaleni vest og fjella i Ajloun guvernement i sør.
Historie
Byen ligg oppom den kjende romerske oldtidsbyen Pella, som var ein av ti byar i Dekapolis-forbundet.
Slaget ved Fahl mellom Rashidun-kalifatet og Romarriket fann stad i dette området. Like nedanfor den gamle staden står ein moské, til minne om ein av følgjeseveinane til profeten Muhammed, som døydde i slaget i januar 635.
Marw i Jordan
Marw eller Murrow er ein landsby i Irbid guvernement i Jordan, nordaust for byen Irbid og kring 7 km aust for landsbyen Beit Ras. Han har kring 4500 innbyggjarar.
Spanair
Spanair S.A. er eit spansk flyselskap som vart danna i desember 1986. 51 % av selskapet er eigd av Spanair Holding (10 % Teinver S.A. og 90% SAS) og 49 % er eigd av SAS.
Flyselskapet har hovudkvarter i Palma de Mallorca og starta med flygingar i 1988. Selskapet er medlem av Star Alliance og er majoritetseigar i Aerolineas Argentinas.
Fakta
Per februar 2004 hadde selskapet:
Flåte
Spanair-flåten inneheldt fylgjande fly per mai 2005:
Kungsängen-Västra Ryd
Kungsängen-Västra Ryd er ei sokn i Stockholms län, i Upplands-Bro kommune.
Vlasinasjøen
Vlasinasjøen (serbisk Власинско језеро, Vlasinsko jezero) er ein delvis kunstig innsjø søraust i Serbia. Han ligg 1211 meter over havet og har eit areal på 16 km². Dette er den høgaste og største kunstige innsjøen i Serbia. Han vart skapt frå 1947 til 1951 då ei torvmyr vart lukka av ein dam og lagt under vatn av elvane som strøymde inn, hovudsakleg elva Vlasina.
Geografi
Demninga ligg i den nordvestlege delen av innsjøen. Han har ei kjerne av sement og er dekt av jord. Demninga er 239 meter lang og 139 meter brei, og held tilbake 1,65 km³ vatn. Eit system på fire vasskraftverk kalla Vrla (I-IV) ligg nedanfor innsøjen langs elva Vlasina. Dei har ein total kapasitet på 125 MW. .
9 Metis
9 Metis er ein av dei største hovudbelteasteroidane. Han består av silikat og nikkel-jern, og kan vera restane etter ein større asteroide som vart øydelagd i ein urgammal kollisjon. Metis er estimert å innehalda like under ein halv prosent av den totale massen til asteroidebeltet.
Vlasinasjøen
Geografi
Det er to permanente øyar i innsjøen, langs austbreidda. Desse er Dugi del (7,84 ha) og Stratorija (1.82 ha). I tillegg til desse finst det fleire flytande øyar, som oppstår i periodar med høg vasstand når store bitar av torv bryt laus frå breidda. Den største av desse «øyane» som er observert har eit areal på 8 hektar. Ho er dekt av tett vegetasjon, mellom anna bjørk.
9 Metis
Metis vart oppdaga av Andrew Graham den 25. april 1848. Namnet kjem frå Metis, ei dotter av Tethys og Okeanos i gresk mytologi.
Håtuna
Håtuna er ei sokn i Stockholms län, i Upplands-Bro kommune.
Áno Vólos
Áno Vólos (gresk Άνω Βόλος, Øvre Vólos) er ein landsby i periferieininga Magnisía i Thessalía i Hellas. Áno Vólos var hovudsete i den tidlegare kommunen Iolkós, som no er ei kommunaleining i kommunen Vólos.
Piz Murtera
Piz Murtera er eit fjell i Silvretta-fjella (Dei sveitsiske Alpane) i Graubünden i Sveits.
Gross Wannenhorn
Gross Wannenhorn er eit 3 906 m høgt fjell i Bern-Alpane i Sveits. Fjellet ligg i kantonen Valais. Frå fjelltoppen er det open utsikt til dei 4000-meters-fjella i Bern-Alpane som ligg i nord, og mot sør over Rhone-dalen til Wallis-Alpane.
Geografi
Fjellet er det høgste av dei såkalla Walliser Fiescherhörner. Desse fjelltoppane er omringa av brear på alle kantar, også på sørsida. Austover buktar Fieschergletscher seg, vestover renn Aletschgletscher. I nordvestleg retning ligg Konkordiaplatz. I nord vert desse fjella, som ikkje må forvekslast med toppane Hinter Fiescherhorn og Gross Fiescherhorn, skilt frå Grünhorn av Grünhornlücke.
Gross Wannenhorn er ein tvillingtopp. Nordtoppen er ein steil knaus, medan sørtoppen er meir flatvoren. Austsida av fjellet er mykje bredekt. Vestsida består av bratte bergveggar, avbrotne av fleire breband, som fell ned mot Aletschgletscher. Mot sør fører ei egg over Wannenhornsattel (3669 m) til det litt lågare Kleinen Wannenhorn (3707 m). Beint i nord ligg grannen, det 3854 moh høge Schönbühlhorn.
Klatresoge
Fyrste bestiginga av Gross Wannenhorn fann stad 6. august 1864. Gottlieb Studer, Rudolf Lindt, Kaspar Blatter og Peter Sulzer klatra då opp austryggen. Nedturen frå fjellet gjekk vidare mot vest, så klatrelaget var og det fyrste som traverserte fjellet frå aust til vest. Nordvestegga vart klatra fyrste gongen i august 1922. Søraustegga vart klatra ned tidlegare enn ho vart klatra opp, høvesvis 1907 og 1919.
Dei sju dygdene
De sju dygdene, eller dei sju kardinaldygdene, er dei positive spegleigenskapane til dei sju dødssyndene i romersk-katolsk kristendom. Dei spelte ei stor rolle for etiske diskusjoner i mellomalderen. Det norske ordet dygd kjem frå norrønt dygð, som er i slekt med å duge. Det latinske ordet for dygd er «virtus» som tyder styrke, (frå «vir», dvs. mann).
Messierkatalogen
Messierkatalogen er ein astronomisk katalog over tåkeliknande objekt påbegynt av den franske astronomen Charles Messier.
Sparrhorn
Sparrhorn er eit 3 021 m høgt fjell i Bern-Alpane i Sveits. Fjellet ligg i kantonen Valais.
Messierkatalogen
Katalogen inneheld 110 objekt med Messiernummer frå M1 til M110. Han omfattar mellom anna gasståker, opne stjernehopar, planetariske tåker, kulehopar, galaksar og éi dobbeltstjerne.
GNOME Web
GNOME Web er ein nettlesar, også kjent som Epiphany. Han er standard nettlesar for skrivebordsmiljøet GNOME, men er og tilgjengeleg for MacOS. Epiphany er etterfølgjaren til Galeon.
GNOME Web nyttar Webkit-motoren for å syne nettsider. Epiphany støttar fanebasert surfing, cookie-handtering, popup-blokkering og eit utvidingsystem. Vanlege utvidingar er tilgjengelege med programvarepakka epiphany-extensions.
Hilbre Island
Hilbre Island er den største av tre øyar ved munningen av elva River Dee nær Wirralhalvøya i England.
GNOME Web
Medan dei fleste nettlesarar har eit hierarkisk katalogbasert system for favorittar, nyttar GNOME Web kategoriserte favorittar, der ein enkelt favoritt kan eksistere i fleire kategoriar. Spesielle kategoriar inkluderer favorittar som vert ofte nytta og bokmerke som enno ikkje har blitt kategoriserte. Eit liknande favoritt-system er planlagt for Firefox 3.0.
Hilbre Island
Hilbre Island er om lag 5 hektar stor og ligg 1,6 km frå Red Rocks på Wirralhalvøya. Dei to andre øyane er Middle Eye og Little Eye. Øyane er tidvassøyar og ein kan gå tørrskodd til dei når det er fjøre. Det står eit par hus på Hilbre Island, medan dei to andre ikkje er busette. Det står eit lite fyr på øyane frå 1927.
Øya er kalla opp etter eit kapell som vart bygd her i mellomalderen, tileigna St. Hildeburgh. Ein meiner at øya har vore busett sidan steinalderen. Rundt 1080 vart det oppretta ei lite kloster på øya. Den siste munken forlet øya rundt 1550. I 1692 vart det sett opp ein liten fabrikk for å raffinere bergsalt.
GNOME Web
GNOME Web vart utvikla frå Galeon av Marco Pesenti Gritti som og starta Galeon-prosjektet. Målet med GNOME Web er å lage et fullstendig GNOME tilpassa nettlesar med ein enkel brukaroppleving. Som eit resultat har ikkje GNOME Web eigne tema-innstillingar. Som Firefox nyttar det GNOME sine innstillingar som er spesifiserte i GNOME Control Center.
Matteuspasjonen av Bach
Matteuspasjonen, BWV 244, (tysk Matthäus-Passion), er eit musikkverk komponert av Johann Sebastian Bach i 1727 for songsolistar, dobbelt kor og dobbelt orkester, med libretto av Picander (Christian Friedrich Henrici). Her er teksten frå kapittel 26 og 27 Evangeliet etter Matteus sett til musikk, med koralar og ariar i mellom. Det vert rekna for eit av meisterverka innan klassisk kyrkjemusikk. Den originale latinske tittelen Passio Domini Nostri J.C. Secundum Evangelistam Matthaeum, tyder «Lidinga til vår herre J.C. etter evangelisten Matteus».
Berre to av dei fire (eller fem) pasjonane Bach skreiv finst i dag, den andre er Johannespasjonen. Matteuspasjonen vart truleg spelt første gong langfredag (11. april) 1727 i Thomaskirche i Leipzig, der Bach var kapellmeister. Han reviderte verket i 1736 og framført det igjen 30. mars 1736, denne gongen med to orgel.
Matteuspasjonen vart ikkje framført utanfor Leipzig før 1829, då Felix Mendelssohn framførte ei forkorta og endra utgåve i Berlin til særs god kritikk. Då Mendelssohn tok opp Matteuspasjonen førte dette til at musikken til Bach, særleg dei store verka, igjen vart lagt merke til.
Struktur
Mange komponistar komponerte pasjonsmusikk på slutten av 1600-talet. Som andre oratoriumpasjonar i barokken, presenterte Bach-utgåva bibelteksten til Matteus 26-27 forholdsvis enkelt, og nytta hovudsakleg resitativar, medan arie- og arioso-satsar nytta nyskriven poesi som kommenterte forskjellige hendingar i bibelteksten og presenterte sinnstilstanden til personane lyrisk, på ein monologliknande måte.
Manuskripta som finst i dag består av åtte concertato-partitur, nytta for åtte solistar, som òg syng i dei to kora. Ein trur at Bach skreiv og framførte Matteuspasjonen for ei stemme per del, eller åtte stemmer totalt, i staden for dei to vanlege kora som ein ofte nyttar i framføringa og innspelingar i dag.
Forteljinga frå evangeliet vert sungen av tenoren i secco som ein resitativ berre med ein generalbass som akkompagnement. Solistar syng teksten til forskjellige karakterar, òg som resitativar. I tillegg til Jesus finn ein delar for Judas, Peter, to øvsteprestar, Pontius Pilatus, kona til Pilatus, to vitner og to ancillae (tenestejenter). Desse vert ikkje alltid sungen av alle dei forskjellige solistane. «Karaktersolisten» får ein arie og syng i lag med kora, noko ein ikkje alltid gjer i moderne framføringar. To duettar vert sungen av eit solistpar som representerer to som snakkar saman. Fleire passasjar for fleire talarar, kalla turba-delar (menneskemengd), vert sungen av eitt av dei to kora.
Bach sine resitativ for Jesus er særleg særeigne. Dei vert alltid akkompagnert av både generalbass og heile strykeseksjonen i det første orkesteret ved hjelp av lange, vedvarande tonar, og skaper ein effekt som ofte vert kalla «haloen» til Jesus. Berre dei siste orda hans, skriven i arameisk, Eli, eli, lama sabachthani (Min Gud, min Gud, kvifor har du forlate meg?), vert sungen utan denne «haloen».
Instrumentering
Matteuspasjonen er komponert for to orkester, sett opp separat for solisten, inkludert to fløyter dolce, to tverrfløyter, to oboar som doblar obo d'amore og obo da caccia, to fiolinar, bratsj, gambe og basso continuo. I mange ariar skapar eit soloinstrument eller fleire instrument ei særskild stemning, slik som i den sentrale sopranarien #49, «Aus Liebe will mein Heiland sterben», der ein ikkje har strykarar og basso continuo marker eit desperat tryggleikstap.
Komposisjonsstil
Bach sine resitativar set ofte stemninga for kvar enkelt passasje ved å trekke fram kjenslemessige ladde ord som «krossfest», «drep», eller «sørg» med kromatiske melodiar. dimakkordar og brå modulasjonar syner Jesus sine apokalyptiske profeti.
I turba-delane vekslar dei to kora stundom i cori spezzati-stil (til dømes «Weissage uns, Christe») og stundom syng dei i lag («Herr, wir haben gedacht»). Stundom syng berre eit kor (kor 1 tar alltid delane til disiplane) eller dei vekslar, som til dømes når «nokre tilskodarar» seier «Han kallar Elias» og «andre» seier «Vent å sjå om Elias kjem for å hjelpe han».
I ariane, vert obbligato-instrumenta sidestilt med stemmene, som var vanleg i ariane i seinbarokken. Bach nytta ofte madrigalismar, som i «Buß und Reu», der fløyteene starta å spele ein regndrope-liknande staccato når altsolisten syng om tårene hans som fell. I «Blute nur», vert linja om slangen sett til ein vridd melodi.
Innskotne tekstar
Ariane er sett til tekstar av Picander og kjem mellom seksjonar med tekst frå evangeliet. Dei vert sungen av solistar med forskjellig akkompagnement, typisk i ein oratorium-stil. Dei innskotne tekstane tolkar teologisk og personleg bibeltekstane. Mange av dei inkluderer lyttaren i handlinga, som i koral #10, «Ich bin’s, ich sollte büßen» («Det er eg som burde lide»), etter elleve disiplar «Herr, bin ich's?» (Herre, er det meg?) - som tyder: Er det eg som kjem til å begå sviket? Arien for alt, #6, «Buß und Reu», syner eit ønske om å gni tårene på Jesus som følgje av anger. I bass-arien #65, «Mache dich, mein Herze, rein», tilbyr solisten å gravlegge Jesus på eiga hand. Jesus vert ofte omtalt som «min Jesus». Koret vekslar mellom å delta i forteljinga og å kommentere ho.
Typisk for pasjonane er at Oppstoda ikkje er nemnd i desse tekstane. Ein følgjer konseptet til Anselm av Canterbury, der krossfestinga er slutten og kjelda for forløysing, ein vektlegg lidinga til Jesus. Koret syng, i den siste koralen, #62 «ta frå meg frykta mi / gjennom din eigen frykt og smerte». Bassen referer til «den søte krossen» i #56, «Ja, sjølvsagt vil denne kroppen og blodet i oss / ønskje å tvingast til krossen / jo betre det er for sjela vår, / jo meir bittert kjennest det.»
Koral #1, «O Lamm Gottes» samanliknar krossfestinga av Jesus med det heilage offeret av lammet i Det gamle testamentet, som eit syndeoffer. Dette temaet vert forsterka i den avsluttande koralen i første del, O Mensch, bewein dein’ Sünde groß (Å menneske, gråt over den største synda di).
Oppdeling
Verket er delt inn i to delar som vert framført før og hetter preika under gudstenesta langfredag.
Den første delen opnar med koralen Kommt, ihr Töchter, helft mir klagen. Kor I og II syng separat, stundom med spørsmål og svar, kor I Seht ihn (sjå han), kor II svarer ''Wie? (Korleis?), kor I als wie ein Lamm (som eit lam)''. Biletet av lammet som vert slakta på krossen er òg tydeleg i cantus firmus i den tredje koralen, som ei overskrift for heile verket.
Del I vert avsluttar med ein firedelt setting (begge kor) i koralen O Mensch, bewein dein Sünde groß (Å menneske, sørg over dei store syndene dykkar), der ein fortel at Jesus vart fødd av ei jomfru for å «verte talsmannen». Sopranane syng cantus firmus, dei andre stemmene tolkar aspekt i forteljinga.
Del To opnar med ein dialog mellom alt-solisten som djupt beklagar tapet av Jesus (siterer Høgsongen 6:1) og kor II tilbyr hjelp til å finne han.
Den første scenen i del to er eit avhøyr hos øvstepresten Kaifas (#37) der vitne fortel om at dei høyrte Jesus snakke om å øydeleggje Tempelet og byggje det opp att på tre dagar. Jesus svarer ikkje, men svaret hans til spørsmålet om han er Guds son vert rekna for å vere ei så stor krenking at det får han dømd til døden. Utanfor på gardsplassen (#38) vert Peter fortalt tre gonger at han høyrer til Jesus og fornektar det tre gonger. Om morgonen (#41) vert Jesus sendt til Pontius Pilatus som er ansvarleg for domsmakta. Judas angrar og tar livet sitt. Pilatus forhøyrer Jesus (#43), vert imponert og heller mot å frigje han, sidan det var vanleg å frigje ein fange før høgtida, noko kona hans støtta han i. Men menneskemengda, som får valet mellom å frigje anten Jesus eller Barabbas, ein mordar, spør med ei stemme «Barrabam!». Dei vel å krossfeste Jesus og Pilatus gjev etter, vaskar hendene sine og hevdar uskulda hans og leverer Jesus til å bli torturert og krossfesta. På veg til krossfestingsstaden (#55) vert Simon frå Kyréne tvungen til å bere krossen. Ved Golgata (#58) vert Jesus og to andre krossfesta og håna av menneskemengda. Sjølv dei siste orda hans vert misforstått. Der han siterer Salmane 22, «Eli, Eli» («Min Gud, min Gud, kvifor har du forlate meg?»), trur ein at han roper på Elia. Han døyr. Matteus skildrar at forhenget i tempelet rivnar og eit jordskjelv - sett til musikk av Bach. På kvelden (#63c) spør Josef frå Arimatea Pilatus om liket for å gravlegge han. Dagen etter (#66) minner tenestemenn Pilatus om snakket om oppstoda og ber om at det vert sett opp vakter ved grava.
Verket vert lukka med ein storskala koral i da capo-form, kor I og II syng for det meste i lag for den første delen, Wir setzen uns mit Tränen nieder (Vi sit oss ned i tåret), men i dialogen i midten repeterer kor II «kvil lett, lett kvil!", kor I reflekterer: «Grava di og gravsteinen skal, for det urolege samvitet, vere ei behageleg pute og kvilestad for sjela di. Særs tilfredsstilt, skal augene der falle i søvn.» Dette er dei siste ora (før oppsummeringa), markert av Bach sjølv: p pp ppp (mjukt, særs mjukt, ekstremt mjukt).
Satsar
Del ein
1. Kor I & II & Kor: Kommt, ihr Töchter, helft mir klagen - O Lamm Gottes unschuldig
10. Kor: Ich bin's, ich sollte büßen
15. Kor: Erkenne mich, mein Hüter
17. Kor: Ich will hier bei dir stehen
25. Kor: Was mein Gott will, das gscheh allzeit
29. Kor: O Mensch, bewein dein Sünde groß
Del Two
32. Kor: Mir hat die Welt trüglich gericht'
37. Kor: Wer hat dich so geschlagen
40. Kor: Bin ich gleich von dir gewichen
44. Kor: Befiehl du deine Wege
46. Kor: Wie wunderbarlich ist doch diese Strafe!
54. Kor: O Haupt, voll Blut und Wunden
62. Kor: Wenn ich einmal soll scheiden
68. Kor I & II: Wir setzen uns mit Tränen nieder
Turinge-Taxinge
Turinge-Taxinge er ei sokn i Stockholms län, i Nykvarns kommune.
10 Hygiea
10 Hygiea er den fjerde største asteroiden i asteroidebeltet. Den er noko avlang med ein diameter på 350 til 500 km, og utgjer omtrent 3 % av den totale massen i asteroidebeltet.
Hygiea er den største av C-type-asteroidane som har karbonrike overflatar og er dominante i det ytre av hovudbeltet.
Srebarna
Srebarna naturreservat (Природен резерват Сребърна, Priroden rezervat Srebarna) er eit naturreservat nordaust i Bulgaria (sørlege Dobrudja), nær landsbyen med same namn, 18 km vest for Silistra og 2 km sør for Donau. Srebarna inneheld innsjøen med same namn og områda rundt, og ligg på Via Pontica, trekkfuglruta mellom Europa og Afrika.
Reservatet dekkjer 6 km² med verna område og ei buffersone på 5,4 km². Innsjøen er mellom 1 til 3 meter djup. Ein har oppretta eit museum her, med utstoppa dyr som er typisk for reservatet.
Historie
Srebarna har vore studert i lange tider av utanlandske biologar, men den første bulgarske forskaren som viste interesse for området var Aleksi Petrov, som vitja reservatet i 1911. I 1913 vart heile Søndre Dobrudja ein del av Romania, men vart ein del av Bulgaria igjen i 1940. Området vart då igjen vitja av av Petrov.
Området vart erklært eit naturreservat i 1948 og har vore ein Ramsar-stad sidan 1975. Reservatet vart ein del av UNESCO si verdsarvliste i 1983.
Flora
Det finst vassplanter, som siv i og rundt innsjøen. Reservatet inneheld 67 planteartar, og nokre av dei er utryddingstrua utanfor Srebarna.
Fauna
Området har ein mangfaldig fauna. 39 pattedyr, 21 reptilar og padder og 10 fiskeartar lever i reservatet, i tillegg til 179 fugleartar, som reservatet er mest kjend for. Nokre av desse fugleartane er krøllpelikan, knoppsvane, grågås, and, sivhauk, blåhals, kjøttmeis, fiskehegre og skarv.
Anna
Srebarnabreen på Livingston Island i dei antarktiske Sør-Shetlandsøyane er kalla opp etter sjøen.
11. februar
Namnedag
Helgendag i den katolske kyrkja:
Buller District
Buller District er administrert av Buller District Council og er eit distrikt regionen West Coast på Sørøya påNew Zealand. Distriktet omfattar Westport, Karamea, Reefton og Inangahua Junction. Arealet er 7 953,12 km² (3 070,72 sq mi). Administrasjonssenteret i distriktet er Westport, der 45% av innbyggjarane i regionen bur.
Populasjon
Distriktet hadde ved folketeljinga i 2006 eit folketal på 9 702, av desse var 8 % maoriar. Av innbyggjarane budde 3900 i Westport, 423 i Karamea, 159 i Inangahua Junction og 948 i Reefton.
Slaget om Kollaa
Slaget om Kollaa starta 7. desember 1939 og vart avslutta 13. mars 1940 i finsk Karelen], som ein del av vinterkrigen. Sjølv om de finske forsvararane var sterkt underlegne dei sovjetiske angriparane, klarte den finske 12. divisjon å stoppe dei sovjetiske styrkane. Dei sovjetiske styrkane var berre budd på framrykking langs vegar, og det var svært få vegar i dette området. Langs dei vegane som fanst, hadde finnane sterke defensive stillingar.
Finnane greidde å stanse dei sovjetiske styrkane, men det kosta dei ein høg pris. Kampane ved Kollaa helt fram heilt til våpenkvila vart underteikna. Dei finske styrkane var nær samanbrotet mot slutten, dei forlet stillingane sine 12. mars, men gjennomførte eit motåttak den 13. mars og tok stillingane att. Den kjende finske skarpskyttaren Simo Häyhä gjorde teneste ved Kollaa.
Slagets gang
Den 30. november 1939 kryssa den sovjetiske 56. divisjon grensa ved Suojärvi og snudde deretter sørvest mot Kollaa, med målet å komme bak hovudforsvarslina til finnane, nord for Ladogasjøen. Finnane, som ikkje hadde rekna med ein sovjetisk offensiv i dette området, var talmessig underlegne, og måtte trekke seg attende til Kollaanjoki. Her valde dei å ta opp kampen, og oppretta ei forsvarsline langs elva.
Den 7. desember gjekk dei sovjetiske styrkane til åtak på dei finske troppane i Kollaalina for første gong. Åtaket vart mislykka, og mellom desember og mars prøvde russarane gong på gong å bryte igjennom dei finske linene ved Kollaa. Kvar gong klarte finnane å forhindre eit gjennombrot her, på tross av at sovjetisk artilleri og infanteri støtta av stridsvogner påførte dei store tap.
Eit kjent sitat frå slaget om Kollaa er spørsmålet til generalmajor Woldemar Hägglund: «Vil Kollaa-lina halde stand? (Kestääkö Kollaa?)», og svaret frå Aarne Juutilainen: «Kollaa held stand (Kollaa kestää) inntil vi får ordre om å trekkje oss attende.»
Platz des 18. März
'''Platz des 18. März''' er ein plass i Berlin som ligg i enden av Straße des 17. Juni, på vestsida av Brandenburger Tor. På andre sida av porten ligg Pariser Platz.
Namnet på plassen er eit minne om hendingar som fann stad den 18. mars: Marsrevolusjonen i 1848 og dei første frie folkekammervala i DDR i 1990, då veljarane med stort fleirtal slutta seg til ei tysk gjenforening.
Plassen har tidlegare heitt Platz vor dem Brandenburger Tor (1700-talet til 1934), Hindenburgplatz (1934-1958, etter presidenten Paul von Hindenburg som døydde i 1934), så igjen Platz vor dem Brandenburger Tor (1958-2000). I 1997 bestemte bydelsutvalet i bydelen Mitte at dei ville kalla plassen ''Platz des 18. März 1848''. Dette blei ikkje støtta av senatet i Berlin under bygningssenator Jürgen Kleemann (CDU). Forbundsdagspresidenten Wolfgang Thierse (SPD) føreslo så ''Platz des 18. März'' som eit kompromiss, slik at plassen både blei kalla opp etter hendingane i 1848 og den demokratiske revolusjonen i 1990. Det nye namnet blei offisielt den 15. juni 2000.
Vindafjorden
Vindafjorden er ein 31 km lang fjord i Ryfylke nord i Rogaland. Fjorden skjer seg nordover i landet frå Nedstrandfjorden og Boknafjorden. Vindafjorden er ein del av den krossforma Krossfjorden og utgjer den sørlege og den austlege armen av denne. Den sørlege delen av fjorden dannar grensa mellom Tysvær i vest og Suldal kommune i aust. Midt i «krysset» møter desse kommunegrensa til Vindafjord og den austlege delen av fjorden dannar kommunegrensa mellom Vindafjord og Suldal.
På austsida av innlaupet ligg Hebnes og på vestsida ligg Nedstrand. Fjorden går så om lag 12 km rett nordover før han svingar 90° grader mot aust. Fjorden som går mot vest heiter Yrkefjorden og fjorden som held fram nordover heiter Sandeidfjorden. Fylkesveg 46 går på nordsida av den inste delen av Vindafjorden. Inst inne i fjorden er det er berre eit smalt eide som skil Vindafjorden frå Sandsfjorden, litt mindre enn 500 meter på det smalaste. På hi sida av eidet ligg Ropeid.
Jigme Thinley
Lyonpo Jigme Yoser Thinley var statsminister i Bhutan frå 2008 til 2013.
Vindafjorden
I den sørlege delen av Vindafjorden ligg det berre små busetnader langs austsida i Suldal, til dømes Vormestrand, medan vestsida i Tysvær stort sett er for bratt til at det er busetnader her. I delen av Vindafjorden som går mot aust er det stort sett på nordsida i Vindafjord at ein finn busetnader. På sørsida i Suldal finn ein bygda Finnvik. På nordsida ligg grenda Hogganvik, bygda Imsland og Kvaløyna. Rett utanfor Kvaløyna ligg Storøyna som er 1,7 km lang og 600 meter brei. Lenger aust ligg grenda Skipavåg. Den inste delen av Vindafjorden heiter Sørvika, og frå Sørvika og over eidet til Ropeidvika i Sandsfjorden er det berre om lag 500 meter.
Jigme Thinley
Thinley er leiar for partiet Druk Phuensum Tshogpa (Bhutans anstendige parti) som vann valet i Bhutan 2008, det første demokratiske valet i landet. Partiet vann 44 av 47 sete i det nye underhuset, og Thinley vart 9. april 2008 utnemnd til denførste folkevalde statsministeren i landet.
Han har to gonger tidlegare (1998-99 og 2003-04) vore statsminister under den gamle statsskikken, da kongen styrte eineveldig, og statsministertittelen roterte mellom regjeringsmedlemma. Han var utanriksminister 1998-2003, og innanriksminister 2003-08.
Danderyd
Danderyd er ei sokn i Stockholms län, i Danderyds kommune.
Jigme Khesar Namgyel Wangchuck
Jigme Khesar Namgyal Wangchuck er den femte Druk Gyalpo (Drakekongen) i Bhutan, etter at dagens statsskikken vart innført av tippoldefaren hans i 1907. Han overtok trona etter faren 15. desember 2006, to år tidlegare enn opphavleg varsla. Ein kroningsseremoni fann stad 6. november 2008.
Namgyal er eldstesonen til Jigme Singye Wangchuck og kona Ashi Tshering Yangdon. Han har to yngre heilsøsken, og fire halvsøstrer og tre halvbrør som er barn til dei tre andre konene til faren.
Han har studert ved Cushing Academy og ved Wheaton College, i Massachusetts før han tok eksamen ved Magdalen College ved Oxford University. Han studerte ved the Foreign Service Program og har ein mastergrad i statsvitskap. Som kronprins reiste han mykje i utlandet, og han deltok i arbeidet i fleire kulturelle, sosiale og økonomiske organisasjonar.
Faren Jigme Singye Wangchuck sa i desember 2005 at han ville abdisere i 2008, og overlate trona til kronprinsen. Han sa og at arbeidet med å føre over ansvar og oppgåver ville bli ein løpande prosess. Eit år seinare kunngjorde kongen at han kom til å abdisera straks.
I mars 2008 gav kongen frå seg den absolutte makta si og Bhutan blei eit konstitusjonelt monarki. I 2011 gifta han seg med Jetsun Pema, og i 206 fekk dei ein son.
Nett Records
Nett Records var eit norsk plateselskap skipa i 1972 og lagt ned i 1976. Det gav ut norsk danseband- og popmusikk. Produsent for dei fleste utgjevigane var Leif Hemingsen, som seinare skipa Snowflake Records (1977–1985).
Universal Serial Bus
Universal Serial Bus (USB) er ein bitseriell bus for kommunikasjon mellom datamaskiner og eksternt utstyr. USB er ein assymmetrisk buss, der kommunikasjonen vert styrt av ei «master», som ofte er ei datamaskin, som kontrollerer opp til 127 eksterne einingar, kalla «slavar». Slaveeiningane er enklare enn ein «root hub», for at dei skal vera billigare å produsera. Slaveeiningane han ha eigne enegiforsyningar, eller verta forsynte over USB-kabelen. USB-utstyr kan koplast til/frå utan å slå av datamaskina og når det vert kopla til ei datamaskin vert det autokonfigurert. Største kabellengd er 5 m.
Arkitektur
Master har ein innebygd «root hub», som kontrollerer slave-einingane (òg kalla «endepunkt») som er kopla til bussen. Mange datamaskinar er utstyrte med fleire USB-kontrollerar (som kvar har ein «root hub»). Kvar av desse kan kontrollera opp til 127 slaveeiningar.
Kommunikasjonen mellom master og slave er ein-til-ein og kapasiteten til bussen vert delt mellom dei tilknytte slaveeiningane. Når fleire slaveeiningar er tilknytte ein «root hub» vert det nytta «hubbar» som forgreinar (kalla «hub») bussen til fleire einingar (hubbar eller endeiningar).
USB 1.0 og USB 1.1
USB 1.0 kan nyttast med ein av to datarater: låghastigheit (en: low speed) og fullhastigheit eller (en: full speed). Låghasighet tilsvarar ein bitraten på 1,5 Mbps og fullhastigheit tilsvarar 12 Mbps. Låghasighet er etla for USB-einingar som ikkje treng så stor datarate, som til dømes mus og tastatur. Når bitraten er så låg som 1,5 Mbps kan det nyttast ein billig kabel utan skjerm, medan fullhstigheit krev skjerma kabel. Desse bitratane er asymptotiske øvre grenser og praktiske bitrater er ofte lågare.
USB 1.0 og 1.1 har fire forskjellige transfermodi :
Control transfer mode
«Control transfer mode» er meint for tovegs overføring av kommandoar og statusinformasjon. Denne modusen vert mellom anna nytta for å overføra informasjon frå slaveeiningar til master om typeinformasjon og eigenskapar rett etter at ein USB-slave er kopla til. For låghastigheitsrate er pakkestorleiken alltid 8 Byte, medan han for fullhastigheisrate er 64 Byte. «Control transfer mode» har CRC feilkorreksjon, for å sikra at det oppstår feil under overføringa.
Interrupt transfer mode
I USB 1.0 er «interrupt transfer mode» unidireksjonal og vert berre nytta for å overføra meldingar frå ein USB-slave til master. I USB 1.1 er denne modusen bidireksjonal. «Interrupt transfer mode» er mynta på snøgg overføring av små datamengder, til dømes når ein brukar klikkar på ein knapp på ei USB-mus eller tastatur. Eit USB-interrupt fungerer ikkje heilt som eit interrupt i ein mikroprosessor; USB har ikkje ei eiga interrutplinje, så ved interrupt i ein USB-slave må informasjonen leggast i ein buffer og venta til master sender ein førespurnad. Informasjon om kor ofte master treng å ta kontakt med ein slave er lagra i slaven og vert overført til USB-drivaren i master under inisialisering av USB-slaven, rett etter at han vert kopla til.
Bulk transfer mode
«Bulk transfer mode» er ein asynkron overføringmodus. Denne modusen har unidireksjonale røyrer og CRC-feilkorreksjon, men er ikkje garantert minimum bitrate. «Bulk transfer mode» vert nytta for å overføra store datamengder, som til dømes frå ei datamaskin til ein skrivar, eller frå ein skannar til ei datamaskin, til/frå eksterne lagringsmedium, etc. Denne modusen vert berre nytta med fullhastigheits bitrate. Pakkestorleiken er 8, 16, 32 eller 64 Byte.
Fysisk samband
Det vert nytta balansert overføring over tvinna parkabel.
Tukanen
Tukanen (frå latin Tucana) er eit stjernebilde på den sørlege himmelhalvkula. Det er eit av tolv stjernebilete som vart danna av Petrus Plancius seint på 1500-talet etter observasjonane til Pieter Dirkszoon Keyser og Frederick de Houtman. Tukanen var først nedteikna på ein 35 cm stor himmelglobus, laga i 1598 i Amsterdam av Plancius og Jodocus Hondius og var avbilda i stjerneatlaset Uranometria av Johann Bayer i 1603. Den franske oppdagaren og astronomen Nicolas Louis de Lacaille gav stjernene Bayernemning i 1756. Stjernebileteta Tukanen, Trana, Føniks og Påfuglen vart i lag kalla «Dei sørlege fuglane».
Tukanen er ganske lyssvakt og ingen av stjernene er meir lyssterke enn tredje storleikskorden. Den mest lyssterke er Alfa Tucanae med ein tilsynelatande storleiksklasse på 2,87. Beta Tucanae er eit stjernesystem med seks stjerner, medan Kappa er eit kvadruppeltsystem. Ein kjenner til fem stjerner i stjernebiletet som har eksoplanetar. 47 Tucanae er ein av dei mest lyssterke kulehopane på himmelen. Det meste av Den vesle magellanske skya ligg i stjernebiletet.
Rossbodenstock
Rossbodenstock er ein fjelltopp i Sankt Gotthard-massivet sør for Oberalppasset. Det er 2836 meter høgt og ligg på grensa mellom kantonane Uri og Graubünden.
Tier’n & Lars
Tier’n & Lars var ein norsk hip hop-duo busett i Bergen. Dei var leiarfigurar i ATP Music, og var rekna som grunnleggjarar av den norske rap-sjangeren kjekkas-rap.
Tier’n & Lars bestod av dei to rapparane Fernando Manuel «Tier’n» Lopez og Lars Nesheim Vaular. Dei debuterte som medlemmar i gruppa Freakshow, som rappa på engelsk tidleg på 2000-talet. Tidleg tok dei til å eksperimentera med morsmålsrap, og dei fleste versa deira på Freakshow sin debut-mixteip «We are the champions» frå 2004 var på norsk.
På tampen av same året slapp dei to sin første mixteip som duo; «Frykt og avsky i Bergen». Her samarbeidde dei med store norske hiphop-namn som m.a. Tungtvann, Side Brok, Kleen Cut og F’EM one, og fekk god fagnad innanfor hiphop-miljøet. I platemeldingane av teipen vart omgrepet kjekkas-rap lansert, og det har vorte hengande som ei nemning for stilen deira.
Tidleg på hausten i 2005 kom mixteip/«gatealbumet« «Tilbake til stripa: Forberedelsen», der dei baserte seg utelukkande på original produksjon (frå Tier’n, Even Brenna, Anand, Leeroy, DJ Leven, I. Forgot, Harry West og Nja’al) og minimalt med gjestar. Albumet vart lagt ut på ATP Music sine heimesider for gratis nedlasting, og vart motteke godt av publikum.
Den 23. oktober 2006 sleppte duoen den offisielle albumdebuten sin, «Kulturclash».
Bakgrunnsstoff
ATP Music
Chris Martin
Han var gift med den USA-amerikanske skodespelaren Gwyneth Paltrow frå 2003 til 2016. Dei har to born saman.
Ode
Ein (eller ei) ode, frå gresk ode, 'song', er eit høgstemt lyrisk dikt som tar opp filosofiske eller moralske emne eller hyllar framståande personar eller ein guddom. Ein ode kan gjerne vere eit rimfritt dikt.
I antikken var omgrepet bruka om songar og songbare dikt generelt, frå seinantikken vart det utvikla ei meir spesifikk tyding. I renessansen vart ordet bruka som musikalsk genernemning for komposisjonar skrivne i samsvar med ode-ideala frå antikken.
Al Mazar al Shamali
Byen ligg i eit fjellområde med fjell opp til 780 meter over havet, dekte av store skogar. Hovudnæringa i området er jordbruk, med avlignar som kveite og bygg, i tillegg til frukter som fersken og aprikos. Oliven og druer er òg viktige produkt for området.
Egge i Steinkjer
Egge i Steinkjer er ein gamal storgard i Steinkjer kommune i Trøndelag, 2 km nord for sentrum. Han ligg på ein åsrygg, og det er dét som har gjeve han namnet.
Snorre
Egge gard er nemnt første gong i Soga om Håkon den gode, om lag år 960 etter vanleg rekning, som heimstaden til Trond Haka, hovdingen som stod for blotinga i Sparbyggjafylket, då trønderane la planar om å få kongen til å blote.
Neste gong Egge gard er nemnt, er i Soga om Olav den heilage vinteren 1020-21. Då var Olve på Egge talsmann for bøndane i Inntrøndelag som kongen skulda for å halde fram med bloting i løynd. Kongen fekk sidan vita at det skulle haldast eit stort blot for alle inntrønderane på Mære og at Olve skulle stå for gildet. Kongen kom til Mære om natta og drap Olve.
Egge (og dei andre eigedomane, og enkja Sigrid Toresdotter) vart teken over av Kalv Arnesson. Kalv vart ein mektig og eigenrådig lendmann som veksla mellom å vere alliert med kongen og med ladejarlane, som vart leiar for bondehæren i slaget på Stiklestad og som henta Magnus Olavsson heim frå Gardarike i 1034. Han eigde Egge og budde der til han flydde landet etter å ha falle i unåde hos Magnus nokre år ut på 1030-talet, og kongen tok alle eigedomane hans. Kalv fekk garden og eigedomane att i år 1050 etter at broren Finn Arnesson hadde bede Harald Hardråde om det, men han døydde alt sommaren etter då kongen sende han og ein liten flokk i land mot ein stor hær på Fyn. Seinare høyrer vi ikkje meir til Egge og hovdingane der.
Varnasjøen
Varnasjøen (Варненско езеро, Varnensko ezero) er den største og djupaste limanen (innsjø i elv) langs den bulgarske svartehavskysten, og ligg om lag 2 km frå havet. Innsjøen har eit areal på 17 km² og eit volum på 165 000 000 m³.
Innsjøen er langstrakt, og den sørlege breidda er høg, bratt og skogkledd. Varnasjøen vart danna i ein elvedal då havnivå steig etter den siste istida. Botn av innsjøen er dekt av tjukt slam og hydrogensulfit, og det finst òg store mengder medisinsk og mineralsk gjørme. Fleire elvar munnar ut i innsjøen, som Devnja og Provadijska.
Fram til 1900-talet var vatnet ferskt, men då ein oppretta den moderne Varna hamna vart det frå 1906 til 1909 grave ut ein kanal mellom sjøen og innsjøen, som førte til at vassnivået fall med 1,4 meter og at saltvant kom inn i sjøen slik at han vart ein brakkvassinnsjø.
I 1976 vart brua Asparuhov most opna over den 12 meter djupe kanalen. Ein annan kanal i vest har forbunde naboinnsjøen Beloslav til Varna hamn og jarnbaneterminalen. Fleire mindre hamner ligg på nordsida av Varnasjøen. Denne industrialiseringa har gjort at det tidlegare rike fiskelivet i innsjøen har minka kraftig.
Varna kyrkjegard, der dei eldste gullskattane i verda vart funne, ligg nær den nordlege breidda, medan byen Varna ligg like aust for innsjøen. Langs nordsida av innsjøen ligg òg landsbyane Kazasjko og Ezerovo, medan Zvezditsa og Konstantinovo ligg i sør.
Innervisten
Innervisten er den indre delen av fjorden Visten i Vevelstad kommune i Nordland. Fjorden strekkjer seg austover til Austerfjord lengst aust, men har ein avstikkar sørover til Lakselvvatnet i botn av fjorden, som ligg 8 km frå starten av fjorden.
Fjorden har innløp mellom Urdvika i sør og Nova i nord. Like ved den veglause grenda Ausa. Innover i fjorden ligg det fleire isolerte gardar og grender, som Bønråa på nordsida og Aursletta på sørsida. Ved Aurlsetta går Nedre Straumen sørover til botn av fjorden og Storstraumen like ved Lakselvvatnet.
Anamur
Anamur (i antikken Anemurium) er ein by og eit distrikt i provinsen Mersin ved kysten av Middelhavet sør i Tyrkia, mellom Antalya og byen Mersin.
Anamur er det sørlegaste punktet i Tyrkia og ein feriestad kjend for bananar og peanøtter.
Byen vart grunnlagd av fønikiarane og vart sidan busett av assyrarar og hettittar. Mamureborga, som krossfararane bygde, ligg i nærleiken av Anamur.
Klima
Anamur har eit middelhavsklima med lange, varme og tørre somrar og kjølige, regnfulle vintrar.
Täby
Täby er ein svensk tettstad i Stockholms län i Uppland. Det er Täby kommuns administrasjonssenter og i år 2005 budde det 58 593 innbyggjarar der. Delar av Täby ligg òg i kommunane Danderyd og Sollentuna.
Täby er kjend for galoppbanen Täby Galopp som blei opna i 1960.