cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Florence Nightingale
I desember 1844 blei Nightingale den leiande forkjemparen for betra medisinsk pleie på sjukehusa. Dette kom etter at ein tiggar døydde på eit arbeidarsjukehus i London, noko som blei ein offentleg skandale. Ho engasjerte seg straks i å støtte Charles Villiers, formannen i komiteen for The Poor Law Act. Dette gav henne ei aktiv rolle i reformasjonen av fattigdomslovene, og gjekk langt utover det å gje medisinsk pleie.
I 1846 besøkte ho Kaiserwerth, et føregangssjukehus som var grunnlagt og drive av ein orden av nonner i Tyskland. Ho vart svært imponert over kvaliteten på den medisinske pleia og av engasjementet og praksisen til søstrene.
Myten og verkelegheita
Overklassekvinna Florence Nightingale blei rekna som ein myte og ein legendarisk person, allereie før ho var 40 år gammal. Myten blei skapt under Krimkrigen, då ho som ein mild engel med lampe i handa vandra gjennom dei dystre sjukehusstovene i Scutari og kviskra trøystande ord til såra og sjuke britiske soldatar.
Statistikk
Ho blir rekna for å vere skaparen av coxcomb-grafen samt ei rekkje andre statistiske konsept. Dei fleste av desse er forklarte i Notes on Matters Affecting the Health, Efficiency and Hospital Administration of the British Army som Nightingale gav ut i 1858.
1100 Arnica
1100 Arnica er ein hovudbelteasteroide og går i bane innanfor asteroidefamilien Koronis. Han blei oppdaga den 22. september 1928 av Karl Wilhelm Reinmuth ifrå Landessternwarte Heidelberg-Königstuhl i Heidelberg.
John D. Rockefeller
John Davison Rockefeller var ein amerikansk kapitalist og industrileiar frå New York. Han var ein av dei mest framgangsrike personane i den tidlege oljeindustrien i USA. Han grunnla selskapet Standard Oil Company i 1863. Selskapet var drive fram til å verta det største oljeselskapet i verda. Ei tid var han den rikaste personen i verda.
Yuji Nakayoshi
Yuji Nakayoshi er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Consadole Sapporo og Oita Trinita.
Super Audio CD
Super Audio Compact Disc eller SACD er ein optisk disk for lagring av lyd. Han vart utvikla av Sony og Phillips og kom på marknaden i 1999, meint som ein etterfølgjar til CD-formatet. Med SACD-formatet kan ein ha fleire lydkanalar (til dømes kringlyd) og lenger speletid enn på ein CD. Forskarar hevdar derimot at lydkvaliteten på ein SACD ikkje er spesielt forskjellig frå ein vanleg CD.
SACD hadde liten innverknad på marknaden då han kom og i 2007 vart han av pressa rekna som eit mislukka forsøk. I 2010-åra er det framleis ein liten marknad for SACD.
Kjell Olaf Jensen
Kjell Olaf Jensen var ein norsk litteraturkritikar, essayist og omsetjar av skjønn- og faglitteratur frå fransk, tysk, engelsk og dei andre skandinaviske språka. Han var utdanna magister i litteraturvitskap.
Frå 1997 til 2007 var Jensen leiar av Norsk PEN. I åra 1985 til 1990 var han formann i Norsk Litteraturkritikarlag, og frå 1989 til 1993 var han visepresident i Association Internationale des Critiques Littéraires.
Hoffet kunngjorde 22. april 2010 at kongen hadde utnemnt Jensen til riddar av 1. klasse av St. Olavs Orden «for hans bidrag for det frie ord.» Det vart samtidig sagt at det var lagt vesentleg vekt på det mangeårige arbeidet og engasjementet hans for ytringsfridommen.
Sauda kommune
Sauda kommune er ein kommune i Rogaland. Kommunen grensar til Etne kommune i nordvest, Odda kommune i nord og aust, Suldal kommune i aust og sør og til Vindafjord kommune i vest. Namnet Sauda stammar frå det urgermanske verbet séuþan (pret. sauþ-) som tyder «koka» eller «fossa» (jf. norrønt sjóða). Sauda er òg namnet på den største tettstaden i kommunen, og kommunen har vedteke at tettstaden er ein by. Sauda er kjend som ein industristad, med Sauda Smelteverk som største arbeidsgjevar.
Rangsundøya
Rangsundøya er ei øy i Rødøy kommune i Nordland. Ho ligg sør for Gjerdøya. Øya har brusamband over til Selsøya som ligg på vestsida.
Sauda kommune
Geografi
Sauda er ein industrikommune og fungerer som regionssenter i Indre Ryfylke. Mesteparten av innbyggjarane bur i Sauda sentrum og rundt Saudasjøen.
Rangsundøya
Det høgaste punktet på øya er Rangsundtinden på 267 meter over havet.
Sauda kommune
Geografi
Næringsverksemda er bygd opp rundt tungindustri og vasskraft. Sauda er mellom anna hovudsentral for Statkraft region sør, som kontrollerer straumnettet i heile Noreg sør for Trondheim. Franske Eramet driv smelteverk i Porsgrunn og Sauda. Sauda Smelteverk står for ein stor del av verdproduksjonen av legeringa FeMangan.
Füssen-traktaten
Füssen-traktaten eller Freden i Füssen (tysk Frieden von Füssen) var ein fredsavtale signert i Füssen i Bayern mellom Kurfyrstedømet Bayern og Habsburgsk Austerrike. Han vart signert 22. april 1745 og Bayern gav seg i den austerrikske arvefølgjekrigen, der dei hadde vore ein alliert av Frankrike.
Sauda kommune
Geografi
Kommunen har ein god infrastruktur med mange skular og god barnehagedekning. Innan helse og sosialstruktur er det mellom anna to legesentre, to eldresentre, eit sjukehus (Sauda Sjukehus), krisesenter for kvinner i Ryfylke, barnevern og mange omsorgsbustadar. I sentrum er det butikkar som dekker dei aller fleste behov. Det er òg fire bankar, postkontor og ei rekke offentlege kontor som Aetat og likningskontoret.
Füssen-traktaten
Bakgrunn
Etter erobringa av Praha av bayerske og franske troppar den 26. november 1741, erklærte kurfyrste Karl Albert av Bayern seg konge av Böhmen. Karl Albert vart vald til keisar Karl VII av Det tysk-romerske riket den 24. januar 1742 og vart krona den 12. februar.
Sauda kommune
Geografi
Sauda har som mål å utvikla fritidstilboda, mellom anna idrett. I kommunen finst det mellom anna alpintsenter, skytebane, langrennsarenaer, hoppbakke, crossbane, stadion, hall for fotball, handball og andre idrettsarrangement, symjehall og sumarope utebasseng. Ein gong i året blir det også arrangert eit stort lanparty i Saudahallen.
Historie
Det er gjort arkeologiske funn i Saudasjøen som viser at plassen har vore busett sidan den siste istida. Lokalhistoria er uklar og dårleg dokumentert på det som har hendt før 1800-talet. Etter den vanskelege mellomalderen byrja det å blomstre i Sauda. Langs heile fjorden blei det bygd sager som gjekk på fossekraft. Storproduksjon av tømmer blei sett i gang, og store seglskip frå heile verda segla inn fjorden for å hente varer. Våren 2005 blei ein gamal og nedsokken kai oppdaga under vassoverflata rett ved Sagfossen i Sønnahavn. Ved sida av kaien låg ein stor haug med ballaststein som skipa hadde kvitta seg med. Det går også rykte om at vraket av eit stort seglskip ligg i bukta ved sida av fossen, men der har ingen dykka endå. På 1800-talet starta gruvedrifta i Allmannajuvet. Her blei det tatt ut store mengder sink mellom 1881 og 1899. På den smale gruvevegen blei malmen frakta ned til Sauda, som den gong hadde fleire innbyggjarar enn byar som Stavanger og Sandnes i Stavanger Amt. I årevis har Sauda kommune arbeida for å få liv i det historiske gruvemiljøet. Allmannajuvet er nå velplassert i prosjektet Noregs Nasjonale Turistveger, og ein del av dei gamle bygningane som tidlegare stod der skal gjenreisast. Trass i både tømmer og gruvedrift, starta ikkje den verkelege industrialiseringa i Sauda før ut på 1900-talet då bygginga av Sauda Smelteverk tok til. Store bygningar blei reist, og staden utvikla seg raskt til å bli ein liten by. Under andre verdskrigen bygde tyske Nordag eit stort aluminiumsverk i Saudasjøen, men produksjonen blei ikkje sett i gang før i 1944. Industribygningane og jernbanespora mellom Sauda og Saudasjøen blei seinare rivne av Sauda kommune.
Füssen-traktaten
Bakgrunn
Same dag som kronginga hans i Frankfurt okkuperte austerrikske troppar Bayern og ungarske husarar plyndra München. Med fransk støtte kjemåa Bayern mot Austerrike i tre år, men klarte ikkje til slutt å drive austerrikarane ut. Då Karl VII døydde i München den 20. januar 1745 signerte etterfølgjaren hans som kurfyrste av Bayern, Maximilian III Josef, ein foreløpig fredsavtale med Austerrike. Men eit mektig krigsparti leia av Ignaz von Törring og støtta av Frankrike, ønskte å halde fram krigen. Etter eit avgjerande nederlag i slaget ved Pfaffenhofen den 15. april, valde Maximilian Josef å signere ein ny avtale.
Sauda kommune
Administrativ historikk
Då dei norske kommunane vart oppretta ved formannskapslovene i 1837 var Sauda sokn ein del av Suldal kommune. Allereie i 1842 vart Sauda frådelt til ein eigen kommune med 1 584 innbyggjarar, og har sidan den gong hatt dei same grensene.
Füssen-traktaten
Fresavtalen
Den formelle fredsavtalen som vart signert i Füssen bestod av sytten punkt, to delpunkt og ein hemmeleg klausul.
Maximilian gjorde slutt på faren sitt krav på Böhmen og keisarkrona, og anerkjende den pragmatiske sanksjonen. Austerrike kravde ikkje reparasjonar og anerkjende valet av Karl VII som tysk-romersk keisar. Maximilian III lovde å støtte ektemannen til Maria Teresia av Austerrike, Frans Stefan av Lorraine sitt kandidatur til keisarkrona, og å påverke stemmeberettiga under valet.
Sauda kommune
Verd å vitja
Tveittunet i Saudasjøen.
Füssen-traktaten
Fresavtalen
Avtalen vart signert av Joseph Fürst zu Fürstenberg for Bayern og Rudolf Graf von Colloredo for Austerrike.
Marielle
Namnet kan òg skrivast Mariell, Marièl og Marjelle.
Steve Jones
Stephen Philip Jones er ein engelsk rockegitarist, songar, skodespelar, og radio-DJ, mest kjend som gitarist i Sex Pistols. Etter Sex Pistols skipa han The Professionals med dne tidlegare bandkollegaen Paul Cook. Han har òg gjeve ut to soloalbum og arbeidd med artistar som Johnny Thunders, Iggy Pop, Bob Dylan og Thin Lizzy. I 1995 skipa han den kortvarige supergruppa Neurotic Outsiders med medlemmar fråGuns N' Roses og Duran Duran. Jones vart i Rolling Stone inkludert på lista over dei 100 beste gitaristane gjennom tidene.
Hn/Ovring
Ei ovring er eitkvart som ovrar seg, kjem til syne, elder dét at noko ovrar seg. Etter upphavet tekkjer det alle sanselege, synlege ting og hendingar, men det vert òg nøytt um minder handfaste framkomor elder fenomen som kjem til.
Norges Eksportråd
Norges Eksportråd vart ein del av Innovasjon Norge frå 1. januar 2004.
Varmepumpe
Varmepumpe er ei maskin som flyttar termisk energi frå ei temperatursone til ei anna temperatursone med høgare temperatur.
Arbeidsprinsipp
EI varmepumpe har eit lukka system, fylt med eit medium som vekslar mellom gass- og væskeform. Dette mediumet vert sirkulert av ein kompressor. Kompressoren aukar trykket, noko som fører til at temperaturen aukar på trykksida av kompressoren. Den varme gassen vert ført gjennom ein varmevekslar, som avgir termisk enegi til omgjevnadane. Varmevekslaren vert då som oftast kalla ein radiator. Alternativt kan varmevekslaren avgi termisk energi til eit anna væskefylt lukka system, som så avgir termisk energi til omgjevnadane via ein radiator, som til dømes i eit sentralvarmesystem.
Når væska taper termisk energi til omgjevnadane søkk temperaturen og gassen kondenserer til ei væske. Denne væska vert så ført gjennom ei innsnevring (strupeventil), som reduserer trykket. Væska, som no har lågt trykk og moderat temperatur, vert ført gjennom ein annan varmevekslar, som tilfører termisk energi til væska, slik at ho fordampar og går over til ein gass. Gassen vert så ført til kompressoren og syklusen gjentek seg.
Klæbu
Klæbu er ein tettstad søraust i Trondheim kommune i Trøndelag fylke med. Tettstaden var tidlegare administrassjonsenteret i Klæbu kommune, som vart slegen saman med Trondheim den 1. januar 2020.
Takayuki Tateishi
Takayuki Tateishi er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Explorer 5
Explorer 5 var ein amerikansk satellitt. Han vart freista skoten opp 24. august 1958 frå Cape Canaveral med ein Jupiter C/Juno I-rakett. Oppskytinga gjekk gale då fyrstetrinnet på raketten kolliderte med andretrinnet etter fråskiljing, slik at avfyringsvinkelen til det øvre trinnet vart rang.
Satellitten vog 17,24 kilogram.
Produksjon
Produksjon er ein prosess der menneskje omskapar stoff frå naturen til produkt for å tilfredsstille materielle behov. Produksjonen krever både råstoff (materie) og menneskeleg arbeidskraft. Utviklinga av produksjonen krev stadig meir utvikla produksjonsmiddel (verktøy, maskinar, osv.).
Summen av ein produsent sine produksjonsmiddel, råstoff og arbeidskraft, inkludert produktive eigenskapar ved arbeidskrafta, som kunnskap og dyktigheit utgjer produsentens produktivkrefter. Summen av samfunnsmessige ordningar (f.eks juridiske), som eigedomsforhold, kontroll over produksjonsmidla og kontroll over arbeidskraft utgjer samfunnets produksjonsforhold.
Rune Holta
Rune Holta er ein norsk speedwayutøvar. Holta er fødd i Stavanger, og voks opp på Randaberg. Sesongen 2006 køyrer han for VMS Elit i Sverige, og Unia Tarnów i Polen.
Merittar
Holta har køyrt fire sesongar i Grand Prix, og påbyrja sin femte i 2007. Han køyrde sin første Grand Prix-sesong i 2001, og har deltatt i 3 GP-finalar (Sydney 2002, Praha 2003 og Bydgoszcz 2004).
Holtasin beste Grand Prix-sesong hittil var i 2007, då han kom på 7. plass samanlagd.
Startnummer i Grand Prix: 14(2001), 17(2002), 11 (2003), 8(2004), 14(2007), 7(2008).
Historisk spel
Historiske spel er eit slag skodespel som hentar handling frå historiske eller mytiske hendingar. Slike spel vert sette opp mange stader i Noreg, er årvisse, går ofte føre seg ute i friluft, og er stelte i stand av lokale eldsjeler, med amatørskodespelarar som spelar saman med profesjonelle, og det heile plar vera halde oppe på dugnad. Forskarane Kari Vaagen og Sigurd Ohrem seier at med historiske spel meinast nyskrivne regionale og lokale teaterstykke, med eller utan musikk, som tek utgangspunkt i fortida. Tema til dei historiske spela blir henta frå anten myter, segn eller ei kjend historisk hending. Staden der spelet blir oppført har ofte tilknyting til den mytiske hendinga spelet byggjer på, eller har ein meir indirekte historisk relevans. Noregs kulturråd gjer kvart år ein liten pott i stønad til historiske spel, og i reglane heiter det mellom anna: «Det er ein føresetnad at spillet er forankra i det lokale og regionale kulturlivet med medverkande frå eigen region og at spelet arrangerast med visse faste mellomrom (årleg, kvart anna år eller kvart fjerde år». Det finst meir enn 100 aktive spel i Noreg.
Historiske spel vert òg kalla sogespel. Mange historiske spel hentar handling frå mellomalderen og kristningi av landet.
Ane Sofie Tømmerås
Ane Sofie Tømmerås er ein norsk jurist og tidlegare politikar for Ap. Ho vart innvald på Stortinget frå Østfold i 1993 og møtte fast fram til valet i 2001. Ho var vararepresentant i perioden 2001–2005.
Tømmerås er utdanna jurist, og jobbar no som advokat. Ho har skrive ei bok om billigheitserstatning og tilgrensa erstatningsordningar.
Barnehage
Barnehage (av tysk Kindergarten) er ein institusjon der ungar under skulealder kan få omsorg, opplæring og sosial omgang på dagtid medan foreldra deira er opptekne med arbeid.
Dei første barnehagane blei grunnlagde av den tyske pedagogen Friedrich Fröbel (1782-1852). Dei er blitt særs utbreidde i mellom anna Noreg, der dei fleste ungar går i barnehage.
Ayman al-Zawahiri
Ayman al-Zawahiri er ein egyptisk islamist rekna som medgrunnleggjar av al-Qaida og leiar frå juni 2011, etter at Osama bin Laden blei drepen i mai same året.
Al-Zawahiri kjem frå ein framståande familie frå Kairo. Bestefaren hans var storimam ved den respekterte sunnilærestaden al-Azhar medan ein onkel var den første generalsekretæren i Den arabiske ligaen. Faren var professor i medisin ved Universitetet i Kairo. Al-Zawahiri sjølv hadde ein god skulegang og var ferdig utdanna lege ved Universitetet i Kairo i 1974. Fire år seinare tok han mastergrad i kirurgi.
Allereie som femtenåring blei al-Zawahiri arrestert for medlemskap i Den muslimske brorskapen, som var forboden i Egypt. Han var seinare med på å grunnleggja Egyptisk islamsk jihad. Etter attentatet mot president Anwar Sadat i 1981 var han ein av fleire hundre som blei fengsla. Al-Zawahiri blei dømt for ulovleg våpenhald og dømt til tre år i fengsel. Etter fengselsopphaldet, der han blei torturert, drog han til Saudi-Arabia der han møtte Osama bin Laden. Då bin Laden grunnla al-Qaida i 1998 var al-Zawahiri ein viktig støttespelar. Han er rekna som ein rådgjevar og strategiplanleggjar, og er blitt skulda for å ha planlagd bombinga av World Trade Center i 1993, turistmassakren ved Luxor i 1997 og bombeåtaka mot dei amerikanske ambassadane i Tanzania og Kenya i 1998. Han skal òg ha teke del i planlegginga av terroråtaka i USA den 11. september 2001.
Oskar Sylte Mineralvannfabrikk
Historie
Starten for fabrikken var i Molde i 1929. Oskar Sylte (1905–1974) kom til byen som ungdom, og etablerte eiga agentur- og kommisjonsforretning etter å ha vore visargut i ulike lokale firma. Han dreiv med fisk, vilt og is, hadde eige ishus på Romsdalsmuseet, og leverte ferskmat til alle turistskipa som kom til byen. Oskar Sylte tente store pengar på fisk eit år makrellen hadde svikta på Sørlandet, og 24 år gamal kjøpte han inn maskinar til brusproduksjon i den gamle meierigarden i Molde.
Etter kvart slutta han med kjøt og fisk, og konsentrerte seg om brusproduksjon. I tillegg hadde han ølagentur for Frydenlunds Bryggeri i Oslo. Då Oskar Sylte måtte velje mellom øl- og brusproduksjon, valde han det siste.
Bombinga av Molde under krigen i 1940 råka Sylte òg. Etter gjenoppbygginga heldt han fram verksemda i Kirkebakken, og bygde seinare eit nytt fabrikklokale i Vektergata. På 1960-talet utvida Sylte marknadsområdet frå Romsdal til Nordmøre og Sunnmøre. Seinare vart det òg etablert eit stort lager i Ålesund.
Gründeren Oskar Sylte dreiv verksemda gjennom fleire tiår. På 1960-talet kom sønene Steinar og Oskar Dag inn som høvesvis administrerande direktør og salssjef. Seinare vart Steinar styreformann og Oskar Dag administrerande direktør.
I 1973 flytta Sylte verksemda frå Molde sentrum til eit nytt og større lokale på Årø, eit stykke utanfor byen. Nokre kritikarar meinte at det var urealistisk og naivt å byggje eit så stort anlegg, men bygget er seinare vorte utvida fleire gonger, og er i dag dobbelt så stort som det var i 1973.
Gunstige sukkerkontraktar Steinar Sylte fekk på tida då bygget vart reist hjelpte verksemda seinare. Like etter steig nemleg sukkerprisane kraftig.
I 1989 fekk Sylte-brørne ei avtale med Ringnes og sleppte konsernet inn på eigarsida med ein lut på 44 prosent. Det tydde at dei hadde kontrollen lokalt. I utgangspunktet forhandla brørne med Hansa i Bergen, men Ringnes gav dei ei betre avtale.
Brus
«Flaggskipet» til verksemda er brus med ananassmak. Han er like gamal som verksemda sjølv. Verksemda er òg ein del av Solo-historia i Noreg. Oskar Sylte var ein av gründerane bak Solo, som vart introdusert i 1934, og produserte brusen frå dag éin. Produktet vart marknadsført under slagordet «Syltes Solo først som tørst». Verksemda er framleis medeigar i Solo.
Segn
Segn er ei nemning på ei stutt forteljing som er overført som munnleg litteratur. Ordet segn heng saman med å segja / å seia.
Oskar Sylte Mineralvannfabrikk
Brus
På byrjinga av 1960-talet byrja fabrikken å tappe Pepsi-Cola, som fekk stor tyding for verksemda. Pepsi vart i ein periode erstatta av erkerivalen Coca-Cola. I dag tappar Sylte igjen Pepsi.
Tidleg på 1970-talet drog Steinar og Oskar Dag Sylte til London og inngjekk ei avtale med mineralvassgiganten Schweppes. Ho har òg hatt stort verd for verksemda.
Segn
I engelsk blir gamle og gjerne stabiliserte segner kalla legender. Denne språkbruken har smitta over på norsk, men eigentleg burde «legende» reserverast for heilage forteljingar om helgenar og mirakel, slik det også er i tysk.
Innhald
Segner har gjerne som føremål å forklara ting frå dagleglivet. Dei kan fortelja om overnaturlege hendingar i eldre tid, og skal gjerne tyda ut særskilte ovringar og merkjelege ting i landskapet. Eit døme kan vera korleis ein svær stein har hamna midt ute på ei beitemark. Segner blir òg ofte knytte til legendariske personar, som Muhammed, Olav den heilage, Sankt Peter eller Jomfru Maria.
1101 Clematis
1101 Clematis er ein asteroide i det ytre av hovudbeltet. Han blei oppdaga den 22. september 1928 av Karl Wilhelm Reinmuth ifrå Landessternwarte Heidelberg-Königstuhl i Heidelberg.
Elektronspinnresonans
Elektronspinnresonans eller elektron-paramagnetisk resonans er eit fenomen ein kan nytte til å gjere spektroskopiske undersøkingar av molekyl og atom. Dette vert kalla elektronspinnresonans-spektroskopi eller forkorta ESR- eller EPR-spektroskopi.
Metoden går ut på at det vart indusert overgangar mellom energitilstandar som molekyla i eit paramagnetisk stoff kan ha i eit homogent magnetfelt. Dei Vanlegvis er storleiken på magnetfelta 0,3 til 1,2 tesla og frekvensområdet til den induserte strålinga er stort sett 109 til 1011 Hz, som er i radarbølgjeområdet.
Sommar-OL 1956
Sommar-OL 1956 vart avhelde i Melbourne i Australia. Sovjetunionen vart beste nasjon, medan Noreg tok éin gullmedalje (ved spydkastaren Egil Danielsen) og to bronsemedaljar.
På grunn av karantenereglar kunne ikkje hesteøvingane finna stad i Australia, og blei derfor i staden haldne i Stockholm i Sverige. Dette var første og så langt einaste gong øvingar frå dei same olympiske leikane blei haldne i ulike land.
Kjelder
???
Barneastma
Barneastma er eit fellesnamn for astma som råkar barn. Dette kan vera ulike former for astma. Barneastma er aukande i den vestlege verda.
Spissnutefrosk
Spissnutefrosk (Rana arvalis) er eit amfibium som lever i delar av det sørlege Noreg. Han er om lag 7-8 cm. lang, altså litt mindre enn den vanlege frosken, buttsnutefrosk, og har ein tydeleg spissare snute. I fargen er han ganske lik den vanlege frosken, men den meir einsfarga lyse undersida gjer fargekontrasten til den mørke grå-brune oversida større. I paringstida får hannen ein karakteristisk blå-grå gytedrakt.
Arten er å finna rundt Oslofjorden, frå svenskegrensa til skienområdet, med sporadisk spreiing i Agder. Vanlege habitat er gardsdammar, grøfter og bekkar og elver med svak straum. Han toler surare vatn enn den vanlege frosken, og er meir knytt til skog. Spissnutefrosken er eit av dei fire amfibia som er oppførte på norsk raudliste 2006, der han er kategorisert som nær trua
I april-mai, avhengig av klima, samlar froskane seg til gyting i dei faste vassamlingane sine. Hannen lokkar med ein rask serie klukkande «wo'uk». Hoa legg 400-2000 egg som er klare, faste, geleaktige klumpar. I motsetjing til den vanlege frosken sine egg, søkk spissnutefrosken sine egg til botn. Rumpetrolla går på land i juli-august, og blir kjønnsmodne etter om lag tre år. Dei overvintrar som regel på botn av ein dam, der dei pustar gjennom huda for å få oksygen.
Distriktenes utbyggingsfond
Distriktenes utbyggingsfond (forkorta DU) var tidlegare eit statleg fond i Noreg for å fremme næringsverksemd i distrikta, ved rådgjeving, lån og investeringstilskot. Det blei oppretta i 1961 og eksisterte fram til 1993 då det blei omorganisert som ein del av Statens nærings- og distriktsutviklingsfond (SND). SND vart igjen frå og med 2004 ein del av Innovasjon Norge. Distriktenes utbyggingsfond hadde hovudkontor i Oslo.
Direktørane i Distriktenes utbyggingsfond var Reidar Carlsen (1961-78), Leif Aune (1978-90) og Terje Stubberud (1991-92).
Motoki Kawasaki
Motoki Kawasaki er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Oita Trinita, Gamba Osaka, Sagan Tosu, ALO'S Hokuriku, Banditonce Kobe og V-Varen Nagasaki.
Toronto
Toronto er den største byen i Canada og og hovudstad i provinsen Ontario. Byen har i eit folketal på kring 5 600 000, etter eit overslag gjort i 2004 2 500 000 av desse bur i sjølve bykjerna, resten i forstadane. Toronto er med dette den femte største byen i Nord-Amerika. Samstundes er han eitt av dei viktigaste sentera for finans og handel i Canada og Nord-Amerika. Byen er heimstad for meir enn 80 etniske grupper og meir enn 100 forskjellige språk. Slik er Toronto ein av dei mest fleirkulturelle byane i verda.
CN Tower er eit 553 meter høgt radio og fjernsynstårn, og er eit vidgjete landemerke i Toronto.
Hovudflyplass for byen er Toronto Pearson internasjonale lufthamn. Flyplassen ligg i Mississauga rett utanfor bygrensene i vest, og ein av dei flyplassane i verda med mest trafikk.
Sundøya
Sundøya er ei øy i Rødøy kommune i Nordland. Ho ligg vest for Rangsundøya og Gjerdsøya. I sørvest ligg Hestmannøya og lenger vest ligg Selsøyvær.
Det høgaste punktet på øya er Rypdalan på 89 meter over havet.
Tommy Rustad
Tommy Rustad er ein norsk bilsportsutøvar frå Harestua. Han byrja karrieren sin i rallycross, men gjekk over til asfaltracing der han vart ein av tidenes mestvinnande i Noreg. Rustad konkurrerer for tida i Swedish Touring Car Championship (STCC), men har og køyrd eit år i British Touring Car Championship
Han er og kjend frå TV-programmet Autofil på NRK, der han testar bilar saman med programleiaren Jan Erik Larssen.
Bjørn Rune Gjelsten
Bjørn Rune Gjelsten er ein norsk siviløkonom, mest kjend som investor og tidlegare konsernsjef i Aker RGI. Han er ein av Noregs rikaste menn og idrettsutøvarar. Gjelsten har vunne VM i offshore med båten Spirit of Norway 5 gonger. Han køyrer i klassen Class one.
Munnleg litteratur
Munnleg litteratur er korte og lange verk som er blitt overførte munnleg mellom menneske over tid. Denne typen litteratur kan omfatta alt frå enkle vitsar til lange, filosofiske verk.
Mange verk som blir rekna som delar av verdslitteraturen, har komne ned til oss gjennom munnleg overlevering. Iliaden av Homer, Tanákh (Det gamle testamentet i Bibelen) og dei mange norrøne sogene eller Islendingesogene er døme på dette.
Karl Gjellerup
Karl Adolph Gjellerup var ein dansk forfatter som saman med Henrik Pontoppidan fekk Nobelprisen i litteratur i 1917. Svenska Akademien gav Nobelprisen til Gjellerup «för hans mångsidigt rika och av höga ideal burna diktning.»
Forfattarskap og Nobeltildeling
Gjellerup er i dag ein nesten gløymd forfattar, også i Danmark. Diktinga hans er ikkje særmerkt av stor språkleg kraft, og kunstnarleg var han ujamn. Tonen er heller kjølig og stilen prega av ein alt for framherskande refleksjon. Men forfattaren hadde lese mykje ulik litteratur, og han sat inne med ein omfattande kulturell kunnskap og hadde eit både djupt og opphøgd filosofisk syn som han presenterte med ein fin og alvorleg moralsk interesse. Mange litteraturhistorikarar reknar han som ein ærleg sanningssøkjar.
Nobelpristildelinga blei ikkje entusiastisk motteken i Danmark; dette var under den første verdskrigen og danskane rekna Gjellerup som ein tysk forfattar – han var gift med ei tysk kvinne og hadde lenge budd ved Dresden. Dessutan hadde han til ulike tider lagt seg ut både med Georg Brandes-fløya og den konservative høgrefløya i Danmark. Det blei rekna med at dei nøytrale svenskane ikkje ville vekke spekulasjonar om at dei tok parti i krigen, men heller ønskte å styrke det skandinaviske bandet.
Underkjølte vassdropar
I tillegg kan underkjølte vassdropar føre til underkjølt regn. I tilfelle der ein har temperaturinversjonar på bakken i eit område der ein varmfront nærmar seg, kan underkjølt regn skape svært glatte vegar. Dette er eit problem som her i Noreg innimellom oppstår om vinteren i innlandet.
Marcussen & Søn
Marcussen & Søn er eit dansk orgelbyggeri, etablert i 1806 av Jürgen Marcussen (1781-1860).
Jürgen Marcussen sitt orgelbyggeri fekk konsesjon i 1811, og leverte det første store pipeorgelet i 1818. I 1826 fekk Marcussen med seg Andreas Reuter (1798-1847) som kompanjong, og firmaet bygde under namnet «Marcussen og Reuter» orgelet i Christiansborg slotskirke (1829) og det bygde om orgela i Roskilde domkyrkje (1833) og København domkyrkje (1836).
Då Andreas Reuter døydde i 1847, tok Jürgen Marcussen sonen sin, Jürgen Andreas (1816-1900), inn i leiinga, og firmaet tok namnet «Marcussen & Søn». På denne tida bygde firmaet orgel i Lunds domkyrka og Nystads nya kyrka i Finland (1865). Seinare kom ein slektning av Marcussen, Johannes Lassen Zachariassen (1864-1922) med i firmaet. I alle år er det familiemedlemmer som har ått og styrt orgelbyggeriet - i 2002 overlet Jürgen Zachariassen firmaet til dottera Claudia Zachariassen.
Det fyrste Marcussen-orgelet som vart levert til Noreg, vart bygd i Fredrikstad domkyrkje. Elles har firmaet levert orgel over heile verda, blant anna til Japan, USA og Sør-Afrika. Eit av dei største prosjekta dei har hatt ansvar for, var det 18 m høge orgelet i St. Laurentskerk i Rotterdam, med 85 stemmer.
Himachal Pradesh
Himachal Pradesh er ein delstat i India.
Katodestråle
Ein katodestråle eller elektronstråle (e-stråle) er frie elektron som flyttar seg med stor snøggleik, som regel i høgvakuum eller fortynna luft. Elektronstrålar vart oppdaga av Julius Plücker i 1858.
Strålane vert observert i eit glasrøyr i vakuum. Glasrøyret er utstyrt med minst to elektrodar av metall som vert tilført elektrisk spenning, ein katode eller negativ elektrode og ein anode eller positiv elektrode. I katodestrålerøyr vert det nytta elektromagnetar for å bøya av banen til katodestrålen slik at han treff skjermen i fronten av røyret på ein bestemt plass. Katodestrålerøyr vart tidlegare nytta i oscilloskop, fjernsyn, radarskjermar og så vidare.
Malvik
Malvik er ein tettstad i Malvik kommune i Trøndelag fylke med, og ligg ved Trondheimsfjorden. Tettstaden utgjer i følgje Statistisk sentralbyrå av områda Malvik, Vikhammer, Saksvik og Hundhammeren i Malvik kommune og Væretrøa i Trondheim kommune.
I dagleg bruk er Malvik berre ein liten del av dette, busetnaden som er knytt til tidlegare Malvik stasjon.
Nigel Gray
Nigel Gray var ein engelsk plateprodusent. Han har mellom anna produsert Outlandos d'Amour (1978), Reggatta de Blanc (1979) og Zenyatta Mondatta (1980) for The Police, Kaleidoscope (1980) og Juju (1981) for Siouxsie and the Banshees, og fem album for Godley & Creme.
Gray vart nominert til Grammyprisen for beste lydteknikar med Zenyatta Mondatta (1981).
Samarbeid
Artistar Nigel Gray har produsert eller vore lydteknikar for:
Will Robson Emilio Andrade
Will Robson Emilio Andrade er ein tidlegare brasiliansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Oita Trinita, Consadole Sapporo og Yokohama F. Marinos.
Det qatarske flagget
Qatar sitt flagg vart teke i bruk 9. juli 1971. Det er brunlilla og kvitt med ni spissar der fargen skiftar. Flagget liknar på det bahrainske flagget. Det er sagt at den brunlilla fargen skal representere solnedgangen i Persiabukta.
1102 Pepita
1102 Pepita er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 5. november 1928 av Josep Comas Solá ifrå Observatori Fabra i Barcelona.
Mahazat as-Sayd verneområde
Mahazat as-Sayd verneområde er eit 220 000 mål stort verneområde sentralt i Saudi-Arabia. Området er totalt inngjerda og verna frå beitedyr slik at den naturlege vegetasjonen kan vekse opp att. Reservatet er no dominert av grassletter, som er ein rest av slik heile Den arabiske halvøya ein gong kan ha sett ut.
Mahazat as-Sayd er ein av få stader der det er sett ut att arabisk oryx. I tillegg er det sett ut persiagaselle og struts i reservatet.
Området var òg ein gong busett av ulvar og to andre gaselleartar. Ein trur òg at det ein gong fanst hyenar og gepardar her.
Ras al-Khaimah
Ras al-Khaimah (òg skrive Ra'sal-Khaymah eller Ras el-Kheima; arabisk رأس الخيمة Rā's al-Ḫaymah) er eit emirat i Dei sameinte arabiske emirata (UAE). Emiratet ligg nord i landet, ved grensa til den omanske eksklave Musandam. Det dekkjer eit område på 1 684 kvadratkilometer. Hovudstaden og heimstad til dei fleste innbyggjarane heiter òg Ras Al Khaimah. Emiratet har mellom 250 000 og 300 000 innbyggjarar.
Byen har to hovuddelar, gamle Ras Al Khaimah og Nakheel, på eine sida av ei vik. Han vert betjent av Ras al Khaimah internasjonale lufthamn. Emirate består av ein nordleg del (der byen Ras al-Khaimah ligg), og ein stor eksklave i innlandet, nær Hatta), i tillegg til nokre små øyar i Persiabukta. Ras al-Khaimah har den mest fruktbare jorda i landet, på grunn av meir nedbør og underjordiske elvar frå dei omanske fjella.
Historie
Ras al-Khaimah har vore busett i fleire tusenår og det er mange historiske og arkeologiske stader i emiratet - lokale kjelder seier rundt tusen - datret til forskjellige tidsperiodar, inkludert restar av Umm an-Nar-kulturen (2000-talet fvt.). Ancient graves were found in the Emirate in October 2012.
Byen var historisk kalla Julfar.
I følgje sjeik dr. Sultan bin Muhammed Al Qasimi, som regjerer i Sharjah, vart byen Ras al-Khaimah historisk kalla Julfar og vart grunnlagd av armenarar som rømde frå Persia under mongolinvasjonen. Arkeologiske funn har avdekt at busetnaden Julfar vart flytta med tida etter kvart som hamna mudra til. Den opphavlege plasseringa var nord for dagens Ras Al-Khaimah, der ein har funne restar av eit fort bygd av sassanidane. I nærleiken har ein funne andre historiske og arkeologiske stader som Sjebapalasset og den største Umm an-Nar-grava på Den arabiske halvøya. Kjelder seier at Julfar var busett av Azd (ei grein av Kahlan-stamma) på 700- og 800-talet evt, og at husa til Azd var bygd av tre.
Tidleg på 1700-talet etablerte Al Qasimi-dynastiet seg i Ras Al Khaimah og Sharjah på Den arabiske halvøya, og vart ei viktig sjømakt med område på begge sider av den persiske og arabiske kysten. I 1809 vart ein britisk styrke send frå Bombay for å slå ned på sjørøvarverksemd, som var Al Qasimi-flåten som gjekk til åtak på britiske skip langs handelsrutene i Hormuzsundet, langs Persiabukta og Indiahavet.
I slaget ved Ras Al Khaimah i 1809 vart Al Qasimi-flåten i stor grad øydelagd. Britane fortsette å operere til Linga på kysten av Persia, som var administrert av Al Qasimi. Åtaket på Ras Al Khaimah førte til at tårnet på Dhaybah-fortet frå 1500-talet vart øydelagd. I januar 1820 skreiv britane ein maritim avtale som art signert av sjeik Sultan Bin Saqr Al Qasimi som vart sett inn att av britane i Ras Al Khaimah etter Hasan Bin Rahma vart avsett. Avtalen enda sjørøvarverksemd og slaveri og la grunnlaget for det britiske protektoratet over Traktatstatane som varte til 1971. I 1869 vart Ras Al Khaimah heilt sjølvstendig frå naboemiratet Sharjah. Men frå september 1900 til 7. juli 1921, høyrte det igjen til Sharjah. Den siste guvernøren vart den neste sjølvstendige herskaren.
Den 10. februar 1972, vart Ras al-Khaimah, leia av sjeik Saqr bin Mohammad al-Qasimi, med i Dei sameinte arabiske emirata.
Regentar
Regentane i emiratet var:
Klima
Ras al-Khaimah har ørkenklima (Köppen si klimaklassifisering BWh) med tørre og særs heite somrar, og mild vintrar. Middeltemperaturen er 18 til 25 °C i januar og 29 til 43 °C i juli. Men temperaturane kan ofte nå 45 °C om sommaren. Varmerekorden er 48,8 °C. Luftfukta er vanlegvis høg om sommaren. Det er sjeldan regn og torevêr, berre om vinteren. Ein har rapportert snø to gonger, ein gong i desember 2004 og ein gong i januar 2009, men då i dei høge fjella i Ras al-Khaimah.
Ein har målt temperaturar ned mot -3 °C på toppen av Jebel Jais.
2012 i Noreg
2012 i Noreg gjev oversyn over ulike hendingar i Noreg i 2012.
Melhus
Fram til 2005 gjekk E 6 gjennom Melhus sentrum og vegstykket gjennom sentrum var kjent som ein flaskehals. Vegen vart så flytt 200 meter vest då ny firefelts motortrafikkveg gjennom Melhus opna.
Margot
Namnet kan òg skrivast Margo og Margaux. På fransk blir det uttalt med stum t, medan denne blir uttalt på norsk.
Theodore Roosevelt
Theodore Roosevelt var USA sin 26. president. Roosevelt vart visepresident i 1901, og vart president etter at William McKinley vart teken livet av i september 1901. Nevøen Franklin D. Roosevelt vart seinare USA sin 32. president (1933-1945).
Taketo Shiokawa
Taketo Shiokawa er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Theodore Roosevelt
Theodore Roosevelt var den fyrste presidenten i USA som reiste utanfor landegrensene medan han fungerte som president. Han reiste til Panama for å kunna sjå bygginga av Panamakanalen. For fredsmekling i høve den russisk-japanske krigen i 1905 vart han tildelt Nobels fredspris i 1906.
Taketo Shiokawa
Han spela for klubbane Montedio Yamagata, Oita Trinita, Kawasaki Frontale, Yokohama F. Marinos og Tokushima Vortis.
Theodore Roosevelt
Roosevelt dreiv med både boksing og bryting. Etter å ha sett ein demonstrasjon av judo byrja han å studera judo, og vart den fyrste amerikanaren som fekk brunt belte (1. kyu).
Vinter-OL 1948
Vinter-OL 1948 vart arrangert i St. Moritz i Sveits.
Theodore Roosevelt
«Teddy» Roosevelt er òg opphavet til namnet på kosebjørnen teddybjørn.
Vinter-OL 1948
Noreg og Sverige delte topplasseringa på medaljestatistikken med fire gull, tre sølv og tre bronse. Tre av dei norske gullmedaljane kom på skøytebana, ved Finn Helgesen (500 m), Sverre Farstad (1500 m) og Reidar Liaklev (5000 m). Den fjerde kom i hoppbakken ved Petter Hugsted.
Norsk flaggberar under opningsseremonien var Birger Ruud, som deltok i hopp.
Alter ego
Alter ego er eit uttrykk frå latin som tyder «anna eg», det vil seie ein dobbeltgjengar eller ein annan identitet eller rolle dersom ein lever eit dobbeltliv.
Uttrykket vert i dag brukt med ei vidare tyding, slik at det tilsvarar alias, AKA (engelsk for Also Known As, «også kjend som»), og for å skildre velutvikla rollefigurar innan revy og teater. Forfattarar sin bruk av pseudonym kjem også inn under dette.
Handball-NM 1987 for kvinner
Noregsmeisterskapen i handball 1987 for kvinner vart vunne av Nordstrand Idrettsforening gjennom finalesiger 28-16 over Byåsen Idrettslag frå Trondheim.
Finalen
Finalen vart avvikla i Ekeberghallen i Oslo laurdag 19. desember 1987 framfor 3 100 tilskodarar. Heimelaget Nordstrand gjekk opp i tomålsleiing på 7-5, auka til 10-6 og ved pause stod det 13-8. Gjennom den andre omgangen auka forspranget i målprotokollen jamt og trutt, til sist stod det 28-16 i favør Nordstrand.
For Nordstrand IF skåra kapteinen Heidi Sundal 12 mål, av dei 3 på straffekast. Dei øvrige måla fordelte seg på Anita Taring, Jorunn Dobloug, begge 4, Helen Brekke 3, Tone Notto og Tone Süssly, begge 2, og Ingunn Strøm 1. Mai Lund stod i mål.
Mål for Byåsen IL laga Marit Lægdheim (4), Karin Pettersen (4), Trine Haltvik (3), Gry Haltvik (3) og Mia Hermansson (2).
Svein Olav Øie og Odd Solli dømde kampen. Dei straffa Byåsen med 2 tominutts-utvisingar og Nordstrand med 3.
Cand.polit.
Cand.polit. er den latinske nemninga på ein samfunnsvitskapleg embetseksamen av høgare grad som fram til vårsemesteret 2007 vart tildelt ved norske universitet, og som no er erstatta med mastergraden. Cand.polit. er ei forkorting, og heile namnet er candidata rerum politicarum for kvinner, og candidatus rerum politicarum for menn.
Graden vart oppnådd på grunnlag av eksamenar som omfatta ei normert studietid på minst tolv semester. Han bygde på cand.mag.-graden eller tilsvarande utdanning med tillegg av hovudfagseksamen i eit samfunnsvitskapeleg fag.
Øystein Rottem
Øystein Rottem var ein norsk professor og litteraturkritikar med Knut Hamsun, kulturradikalismen og norsk etterkrigstid som spesialfelt.
Henrik Pontoppidan
Henrik Pontoppidan var ein dansk forfattar som i 1917 fekk Nobelprisen i litteratur i lag med Karl Gjellerup. Svenska Akademien gav Nobelprisen til Pontoppidan «för hans fullödiga framställningar av nutida danskt liv.»
Liv
Pontoppidan (ei latinisering av Broby) kom frå ein familie av prestar. I 1863 flytta familien til Randers der faren fekk eit embete ved St. Mortens Kirke. Som eit opprør mot foreldra studerte Pontoppidan til ingeniør ved Polyteknisk Læreanstalt i København – lik helten i Lykke-Per. Han fullførte ikkje studiane og blei lærar ved folkehøgskolen til broren Morten. Frå 1881 levde han som fri forfattar. Pontoppidan blei gradvis blind og dauv, og var frå 1927 nesten heilt isolert frå omverda.
Øystein Rottem
Han arbeidde i fleire år (1976-1984) ved Universitetet i Tromsø, var tilsett som universitetslektor i norsk ved Københavns universitet i perioden 1985–1991, og var gjesteprofessor ved universitetet i Wien frå 1991 til 1992. Dei siste åra dreiv Rottem ei omfattande pedagogisk og litterær verksemd, som hovudbokmeldar for ny norsk skjønnlitteratur i Dagbladet.
Dei tre binda med etterkrigslitteratur i Norges litteraturhistorie (1995–1998) må reknast som hovudverket til Rottem, men han har også skrive biografiar om Knut Hamsun og Sigurd Hoel.
Henrik Pontoppidan
Forfattarskap
Pontoppidan er en viktig representant for naturalismen i Danmark. Hovudtema i verka hans er motsetninga kultur-natur og by-land, og det kom tidleg fram ein sterk antipati mot «den lyriske forråtningsprosessen», det drøymande fantasteriet og den røyndomsframande fraseologien som han tykte samtida var kjenneteikna av. Dei naturalistisk usminka og pessimistiske skildringane hans vekte stor forarging i samtida, men gir eit særs omfattande bilde av Danmark på hans tid.
Øystein Rottem
Øystein Rottem døydde av kreft 5. desember 2004 i København, der han hadde budd med familien sin sidan 1985.
Henrik Pontoppidan
Dei viktigaste romanane
Dei tre romanane som til vanleg blir haldne for å vere dei viktigaste skreiv Pontoppidan frå 1890 til 1920. I desse verka skapte han ein dansk versjon av dei breie samfunnsskildrande romanane til Balzac og Zola. Sentrert kring ein helt målar Pontoppidan eit bilde av Danmark i ei tid prega av den konstitusjonelle kampen mellom dei konservative og dei liberale, den veksande industrialiseringa, dei kulturelle konfliktane og vaknande revolusjonære rørsler.
Verk
Årstala gjeld førsteutgåvene. Mange av verka er komne i nyutgåver, ofte kraftig omarbeida av Pontoppidan sjølv.
Utmerkingar og prisar
Pontoppidan fekk Statens Kunstfonds hædersydelse, livsvarig støtte, første gong i 1889, mista han i 1892 fordi han vart skulda for ein blasfemisk artikkel i Kjøbenhavns Børs-Tidende; ein omtale av romanen Messias av Viggo Stuckenberg, men fekk han att i 1893. Han fekk Det Anckerske Legat i 1890 og Otto Benzons Forfatterlegat i 1908. I 1918 blei han æresmedlem av Dansk Forfatterforening, i 1929 æresdoktor ved Lunds universitet og i 1933 utnemnd til æresborgar i Randers.
Da Pontoppidan vart 80 år i 1937 stifta Dansk Forfatterforening Henrik Pontoppidans Mindefonds Legat. Pontoppidan fekk Holberg-medaljen i 1941.
Lykke-Per, i åtte bind, 1898–1904, er teken opp i Danmarks kulturkanon.
Øystein Rottem
Prisar og utmerkingar
I 1999 vart han kåra til Årets litteraturkritikar av Norsk kritikerlag. Han vart utnemnd til statsstipendiat i 2004, men døydde før stipendiatet vart gjeldande.
Tetsuya Yamazaki
Tetsuya Yamazaki er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Han spela for klubbane Montedio Yamagata, Oita Trinita og Cerezo Osaka.
Mahd adh Dhahab
Mahd adh Dhahab, òg kjend som Gullvogga, er det største gullgruveområde på Den arabiske halvøya. Det ligg i Al Madinah-provinsen i Hejaz-regionen i Saudi-Arabia.
Galleri Nils Bergslien
Galleri Nils Bergslien er eit museum i tettstaden Eidfjord i Eidfjord kommune. Muséet syner fram verk av kunstmålaren Nils Bergslien (1853–1928), som var vossing, men som vart gift i Eidfjord der han budde det meste av livet til han døydde i 1928. Tomta hans, Bergsliskorane, vart òg kjøpt opp av kommunen og gjort til kulturminne.
I 1980 var det dødsbuauksjon etter Odd og Gjertina Bergslien, son og sonekona hans Nils. Her kjøpte kommunen fleire gjenstandar og kunstverk av målaren. I åra som kom gjorde kommunen fleire innkjøp, som i 1985, då dei heldt fram med innkjøp av 15 Bergslien-måleri av Ewald Galtung Døsvig i Bergen. Huset der 12 av bileta hang, skulle rivast for å gje plass for utviding av Hotell Norge i Bergen. Tre av desse bileta hadde vore på rull i 70 år, og hadde ikkje vorte synt fram tidlegare.
Framleis får kommunen tilbod om å kjøpa bilete frå ulike auksjonsbyrå. I 1996 inneheldt Bergslien-samlinga til kommunen 47 måleri innan ulike teknikkar og 11 gipsmodellar. Størsteparten av samlinga har vorte restaurert og reinsa av kommunen.
Galleri Nils Bergslien opna i 2001 og ligg i tilknyting til Hotel Vøringfoss i Eidfjord. I tillegg til Bergslien-måleria, har det òg eit rom for skiftande utstillingar av andre kunstnarar. Galleriet har sommarope med gratis inngang.
Åmøya
Åmøya er ei øy i Meløy kommune i Nordland. Øya ligg vest for Engavågen, mellom Meløyfjorden og Skardsfjorden. Åmøya har eit areal på 23,4 km² og er den største øya i kommunen. Det høgaste punktet på øya er Risnestinden på 648 moh. Øya hadde 129 innbyggjarar i 2001.
I nordvest ligg Bolgfjorden med Bolga på andre sida.
15
År 15 (XV med romartal) var eit normalår i den julianske kalenderen. Det høyrer til 10-åra og det første hundreåret.
Døde
10er
Baku Baku
«Baku Baku» er ein song som vart nytta som opningsnummer i finalen i Melodifestivalen 2012. Han vart framført på engelsk og svensk av programleiarane Sarah Dawn Finer, Gina Dirawi og Helena Bergström.
Shingo Mizushima
Shingo Mizushima er ein tidlegare japansk fotballspelar.
Kaikoura Peninsula
Halvøya Kaikoura Peninsula ligg nordaust på Sørøya på New Zealand. Ho strekkjer seg fem kilometer ut i Stillehavet sør for byen Kaikoura i Canterbury.
Māoriar har budd på halvøya i snart 1000 år. Dei brukte henne som ein base for jakt på moa, og hausta også mengder av languster som fanst langs strendene. I segnene er det frå denne halvøya den legendariske helten Māui skal ha drege opp den store fisken som vart til Nordøya.
Gjennom det 19. hundreåret vart det oppretta europeiske kvalfangst stasjonar i dette området. I seinare tid har kvalbesøk til halvøya fått vera uforstyrra, og kvalsafariar har vorte ein populær aktivitet innanfor økoturismen. Kvalane kjem til dette kystområdet fordi blekksprutar og andre djupvass-dyr vert tvinga opp or den djupe renna Hikurangi Trench og til overflata gjennom samverknaden mellom havstraumane og den bratt stigande havbotnen. Her er også observasjonar av vandrealbatross som beiter i dette farvatnet året rundt.
Astrid Sjultangen
Astrid Sjultangen var ein norsk friidrettsutøvar frå Kragerø som frå 1963 åtte år i rad vart norsk meister i kulestøyting. Ho var medlem i Kragerø Idrettsforening.
Alex (1976)
Alex er ein tidlegare brasiliansk fotballspelar.
Hippokrates
Hippokrates (klassisk gresk Ἱπποκράτης, Hippokrátēs) frå Kos som levde frå omtrent frå år 460 f.Kr til 370 f.Kr., var ein gresk lækjar, og ein av dei mest framståande personane i medisinhistoria. Han vert kalla for «lækjekunstens far» for sine bidrag som grunnleggjar av den hippokratiske medisinske skulen, ei retning som revolusjonerte lækjekunsten i det antikke Hellas. Frå då av var lækjekunsten ein disiplin klart åtskild andre lærdomsgreiner, særleg teurgi og filosofi, og vart dermed eit yrke.