cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Brakkebaron
Etter angrepet på Norge i 1940 var det i fleire år gode tider i bygge- og anleggsbransjen og trelastindustrien, og i perioden 1940-42 vart omsetninga i desse bransjene fordobla. Òg luftfart-, jarnbane- og vegnett vart bygd ut på oppdrag frå tyske militære styresmakter, og mellom 100 000 og 150 000 nordmenn arbeidde for «brakkebaronane». Oppsvinget i desse bransjane var faktisk den viktigste grunnen til at den store arbeidsløysa frå 1920- og 1930-talet forsvann.
I landssvikoppgjeret etter krigen vart omlag 16 000 nordmenn etterforska for økonomisk landssvik, og omlag 20 % vart straffa. Dette var eit lågt tal sammenlikna med dei som vart straffa for ideologisk landssvik (medlemskap i NS og liknande), og brakkebaronane blei stort sett relativt mildt behandla i rettsvesenet. Totalt vart 3 355 personar straffa som krigsprofitørar, av desse fekk 777 fengselsstraff eller tvangsarbeid, mens omtrent to tredelar slapp unna med bøter.
Kristian Dick
Kristian Kato Elisa Dick var ein norsk offiser, skuleleiar og stortingsmann, fødd i Aukra. Han var medlem av Venstre.
Dick var son til ein sokneprest. Sjølv gjekk han krigsskulen 1876-80 og på høgskulen 1882-84. Frå 1880 var han sekondløytnant, tilsett i artilleribrigaden i 1886. I 1889 vart han lærar ved Skiensfjordens mekaniske fagskole, styrar og leiar av skulen frå 1891.
Dick var medlem av bystyret i Skien frå 1898 og av forlikskommisjonen frå 1902. Han var Porsgrunn sin varamann til Stortinget 1900-03, møtte i 1901 frå 15. mars og i 1903 frå 16. mai, begge gongane var han medlem av tollkomiteen. Fast representant frå same krinsen for perioden 1906-09, då han var medlem av militærkomiteen.
Rutfordstraumen
Rutfordstraumen er ein stor isstraum i Antarktis, som er kring 290 km lang og over 25 km brei, og som flyt søraustover mellom Sentinel Range i Ellsworth Mountains og Fletcher ishaug og inn i sørvestlege delar av Ronneisen. Han vart namngjeven av US-ACAN etter geologen Robert Hoxie Rutford, eit medlem på fleire ekspedisjonar for USARP til Antarktis og leiaren for gruppa frå University of Minnesota til Ellsworth Mountains 1963-1964. Rutford var direktør i polaravdelinga til National Science Foundation i tida 1975-1977.
Kristian Dick
Han døydde i 1908 i Kristiania, midt i valbolken.
Rutfordstraumen
Isstraumen ligg i eit djupt søkk som er ei forkasting mellom Ellsworth Mountains og Fletcher Promontory. På grunn av plasseringa til isstraumen kan han ha vore stabil i fleire millionar år. Undersida av isstraumen går ned til 2000 meter under havnivå. Derfor er det eit vertikalt fall mellom botnen av isstraumen og høgda på Ellsworth Mountains på over 7 km over ein avstand på berre 40 km. Ved den øvre enden av isstraum (over land) har isen ein tjukkleik på 3100 meter, medan han i midtre delar av 2300 m. Straumen når den største snøggleiken på kring 400 meter per år kring 40 km innover frå der isen møter Ronneisen og byrjar å flyte utover i sjøen.
Rutfordstraumen varierer i snøggleik med så mykje som 20 % annakvar veke som følgje av tidvasskrefter.
NM i friidrett 1960
Noregsmeisterskapen i friidrett 1960, hovudmeisterskapen, vart avvikla på Sarpsborg stadion dagane 12.-14. august 1960. Arrangørar var Sarpsborg Idrettslag og Østfold Friidrettskrins. Meisterskapen omfatta 19 tevlingar for menn og 11 for kvinner.
Carl Fredrik Bunæs fekk kongepokal for sitt 200-meterløp i rikeleg medvind og Sissel Falck-Jørgensen for vinnarhoppet i lengde.
100 meter
<br style="clear:both;" />
200 m
<br style="clear:both;" />
400 m
<br style="clear:both;" />
800 m
<br style="clear:both;" />
1500 m
<br style="clear:both;" />
5 000 m
<br style="clear:both;" />
10 000 m
<br style="clear:both;" />
110 meter hekk
<br style="clear:both;" />
400 m hekk
<br style="clear:both;" />
3 000 m hinder
<br style="clear:both;" />
1000 meter stafett
<br style="clear:both;" />
Høgdehopp
<br style="clear:both;" />
Stavhopp
<br style="clear:both;" />
Lengdehopp
<br style="clear:both;" />
Tresteghopp
<br style="clear:both;" />
Kulestøyt
<br style="clear:both;" />
Sleggjekast
<br style="clear:both;" />
Spjutkast
<br style="clear:both;" />
100 m
<br style="clear:both;" />
80 m hekk
<br style="clear:both;" />
Nils Frederik Aars
Nils Frederik Julius Aars var ein norsk prest og stortingsmann frå Enebakk i Akershus. Jens Aars var far hans.
Aars vart student frå Drammens skole i 1827 og cand. theol. i 1832. Same året vart han personalkapellan hos faren i Lier, to år seinare residerande kapellan i prestegjeldet. Tida 1845-51 var han sokneprest i Alta og Talvik og frå 1851 var han sokneprest i Lom kommune.
Aars representerte Finmarkens amt på Stortinget i 1848 og 1851. Han var i 1848 medlem av kyrkjekomite nr 1 og i 1851 av Lagtinget og militærkomite nr 2.
Han døydde i Lom i 1865.
Valestrand kyrkje
Valestrand kyrkje er ei langkyrkje i Sveio kommune i Vestland fylke. Ho vart innvigd 15. oktober 1873.
Kyrkja vart oppført i lafteverk i 1872–1873 etter byggmeister Ole Vangberg sine teikningar for Vikebygd kyrkje (1872–1926). Valestrandkyrkja fekk ei lågare tårnhette. På grunn av høgare folketal fekk denne kyrkja òg større dimensjonar. Opphaveleg hadde kyrkja 480 sitjeplassar. I dag har ho mellom 300 og 350. Stilmessig er kyrkja prega av enkel nygotikk og sveitserstil.
Aos Sí
Aos Sí (irsk uttale [iːs ˈʃiː]; eldre form aes sídhe [eːs ˈʃiːə], skotsk sìth) er ei gruppe overnaturlege vesen i irsk og skotsk mytologi som kan liknast med alvar eller underjordiske. Dei er blitt kalla forfedrar, naturånder eller guddommar. Aos Sí og verda deira er omtalte i det irske mellomalderverket Lebor Gabála Érenn.
Dei skal halda til under jorda i alvehaugar (fairy mounds), over vesthavet, eller i ei usynleg verd som finst parallelt med den til menneskja. Aos sí er ei omskriving som tyder 'haugfolket'. På moderne irsk blir folket også kalla daoine sídhe som har same tyding; i skotsk tradisjon er dei daoine sìth. Dei er også blitt kalla berre sídhe (som tyder 'haugar'), til dømes av innverknadsrike forfattarar som W.B. Yeats.
Skrivarbrød
Skrivarbrød eller skrivabrød er ei lita, flat kake ein har teikna eller skrive på under steikinga. Retten stammar frå Austlandet i Noreg.
Sleepwalking av Gerry Rafferty
Sleepwalking er det femte studioalbumet til Gerry Rafferty, gjeve ut i 1982. Det var oppfølgjaren til Snakes and Ladders frå 1980. Albumet var det siste han gav ut for Liberty/United Artists, og det siste på seks år.
Skrivarbrød
Skrivarbrød er ei form for goro eller avletter som ein dekkjer med litt røre etter at dei er steikte fyrste gongen. Denne røra er ganske tjukk, og kjend under ulike namn som åkost, åvkost, kosu og kosse. Ein stryk henne utover kaka og lager eit mønster i henne, til dømes med ein kam. Ein kan laga mønster på begge sider, eller berre ei av dei. Også kanten blir pynta. Etter pyntinga steiker ein dei på nytt med open varme, i gammal tid open peiseld, i nyare tid varme frå elektrisk takke eller grillelement i steikeomn.
Sleepwalking av Gerry Rafferty
Sleepwalking vart produsert av Rafferty i lag med Christopher Neil som sidan vart produsent for Mike + The Mechanics. I motsetnad til dei førre Rafferty-albuma, var det mykje meir bruk av synthesiserar og trommeprogrammering, mellom anna gjort av Christopher Neil, med bidrag frå dei britiske studiomusikarane Hugh Burns, Mo Foster, Liam Genockey, Kenny Craddock, Maurice Pert og Mel Collins.
Skrivarbrød
Retten er tidkrevjande å laga, og er tradisjonelt festmat. Ein kunne ha ulike mønster for dåp, bryllaup, gravferd og meir kvardagsleg bruk. Ein kunne til dømes laga skrivarbrød to gonger i året.
Sleepwalking av Gerry Rafferty
Albumet vart gjeve ut som eit dobbeltalbum med Snakes and Ladders av EMI i august 2012.
Songen «The Right Moment» frå albumet vart seinare spelt inn av Olivia Newton-John i 1985 for albumet hennar Soul Kiss.
Mirror Image av Blood, Sweat & Tears
Mirror Image er det sjuande studioalbumet til det amerikanske bandet Blood, Sweat & Tears, gjeve ut i 1974.
Det originale medlemmet Jim Fielder slutta i bandet før innspelinga av Mirror Image, og trommeslagaren Bobby Colomby var det einaste originale medlemmet att. Det langvarige medlemmet Lew Soloff slutta òg i gruppa. Jerry LaCroix, tidlegare i Edgar Winter-bandet White Trash kom inn på saksofon og stundom solovokal. Dette albumet vart produsert av den erfarne Motown-produsenten Henry Cosby, mest kjend for arbeidet sitt tidleg i karrieren til Stevie Wonder.
Mirror Image kom ut på ny på CD i 2005 på Wounded Bird.
Mottaking
Ross Boissoneau i Allmusic kalla albumet «det mest utypiske Blood, Sweat & Tears-albumet dei laga.»
Medverkande
Andre medverkande:
Salslister
Album - Billboard (USA)
Gallipoli
Gallipoli (tyrkisk Gelibolu Yarımadası, gresk Καλλίπολη) er ei halvøy som ligg i Tyrkisk Thrakia (eller Aust-Thrakia), den europeiske delen av Tyrkia, med Egearhavet i vest og Dardanellane i aust. Namnet Gallipoli kjem frå greske Καλλίπολις (Kallipolis), som tyder «vakker by». I antikken vart halvøya kjend som Thrakisk Khersonesos (latinsk Chersonesus Thracica, gresk Θρακική Χερσόνησος).
Etter eit øydeleggjande jordskjelv i 1353 vart den greske byen Gallipoli nesten fråflytta, men så raskt erobra av tyrkarar frå Anatolia, den asiatiske sida av sundet. Gallipoli vart dermed det første fotfestet osmanarane fekk i Europa, og utgangspunktet for felttoga deira på Balkan. Halvøya, som då var ein del av Austromarriket, vart gradvis erobra av Det osmanske riket frå 1200-talet til 1400-talet. Gallipoli vart ein stor militærleir for britiske og franske styrkar i 1854 under Krimkrigen. Under første verdskrigen gjekk britiske styrkar med hjelp frå kolonistyrkane deira, til åtak på halvøya i 1915, for å sikre ei rute til å støtte deira russiske allierte i aust. Osmanarane sette opp forsvarsverk langs halvøya og britane vart etter kvart drivne attende. Denne delen av krigen vart kalla Gallipolifelttoget og kring 750 000 mann deltok på begge sider. I alt mista kring 330 000 mann livet i felttoget og det britiske nederlaget førte til at Winston Churchill måtte gå av som marineminister. Den tyrkiske sigeren var viktig for karrieren til Mustafa Kemal Atatürk, som då var ein lite kjend offiser, som etter suksessen i Gallipoli vart ein nasjonalhelt. Han vart forfremma til pasja og då Det osmanske riket kollapsa etter krigen, grunnla han den moderne tyrkiske staten med tittelen Atatürk, «Tyrkias far».
Hideo Shinojima
Hideo Shinojima var ein japansk fotballspelar.
Emanasjonsteorien for lys
Emanasjonsteorien for lys er ein teori Isaac Newton la fram om at lys blir sendt ut av små partiklar han kalla korpusklar. Teorien vart på byrjinga av 1800-talet gått bort frå til fordel for bølgjeteorien til Christiaan Huygens.
Greenwich-observatoriet
Observatoriet blei oppretta i 1675, som den første bygningen i Storbritannia laga berre med eit vitskapleg føremål. Observatoriet gjorde astronomiske observasjonar og dreiv med stadig meir presis tidsmåling. Sidan midten av 1900-talet har dei astronomiske observasjonane vore gjort andre stader i England, og Greenwich-observatoriet er i dag museum. Det er ein del av maritime Greenwich som sidan 1997 har vore rekna som verdsarv av UNESCO.
Observatoriet blei oppretta i 1675 av kong Karl II. Han oppretta også tittelen «Kongeleg astronom» (Astronomer Royal) som direktør ved observatoriet. Sjølve bygget blei oppført av Christopher Wren. Det blei kalla Flamsteed House etter den første kongelege astronomen, John Flamsteed.
Greenwich-observatoriet ligg på ein bakketopp i Greenwich Park med utsyn over Themsen. Frå 1833 markerte det tidspunktet 13.00 GMT kvart døgn ved at ei raud kule blei senka frå eit spir på taket. Dette kunne brukast av skip på veg ut Themsen til å kalibrera ura sine. Frå 1924 sende observatoriet seks pip, «the pips» eller Greenwich Time Signal, gjennom BBC radio ved byrjinga av kvar time. Pipa blir framleis send på fleire radiostasjonar til visse tider.
I 1960 blei Flamstead House ein del av det nasjonale maritime museet i Storbritannia. Observatoriefunksjonane under namnet Royal Greenwich Observatory eller RGO var då blitt flytte til Herstmonceux Castle i East Sussex på grunn av lysureining i Greenwich. Seinare flytta observatoriet vidare til Cambridge. Då RGO blei lagt ned i 1998, fekk Flamsteed House tilbake observatorium-namnet.
Greenwich-observatoriet har i dag fleire utstillingar av ur og navigasjonsutstyr. Ein finn mellom anna John Harrison sine banebrytande kronometer her. Observatoriet har òg eit planetarium som opna i 2007.
Deir ez-Zor
Deir ez-Zor, òg skrive Dayr al-Zawr, Der Ezzor, Deir Azzor og andre variantar (arabisk دير الزور, syrisk ܕܝܪܐ ܙܥܘܪܬܐ, armensk Տէր Զօր, armensk Դեր Զոր, Ter Zor) er den sjette største byen i Syria og den største aust i Syria. Han ligg 450 km nordaust for hovudstaden Damaskus ved breidda av Eufrat. Deir ez-Zor er senter i Deir ez-Zor guvernement. I følgje folketeljinga 2004 budde 211 857 menneske i byen. Rundt 80 % av desse muslimar og 20 % kristne.
Namn
Medan namnet «Deir», som er arabisk for 'kloster', vart nytta gjennom mellomalderen til moderne tid, dukka «Zor», som tyder busk ved elvebreidda, først opp i seinare osmanske kjelder. Det noverande namnet, som har strekt seg ut til også å omfatta regionen kring byen, indikerer at det var ein gammal stad for ein av dei tidlege kristne avsidesliggande klostra som vart spreidde rundt om i Mesopotamia etter forfølgingstida og den apostoliske tida.
Historie
Deir ez-Zor ligg 85 km nordvest for dei arkeologiske funna av Dura-Europos og 120 km nordvest for ruinane av den antikke byen Mari. I romartida var han ein viktig handelsstasjon mellom Romarriket og India. Han vart erobra av Zenobia og vart ein del av kongedømet Palmyra. Etter ei rekkje erobringar vart han til slutt øydelagd av mongolane då dei var på tokt i Midtausten.
Den moderne byen vart utvida under Det osmanske riket i 1867 kring den eksisterande byen. I 1915 vart han eit stort møtepunkt for armenarar utsette for dødsmarsjane under det armenske folkemordet. Eit minnesmerke for desse hendingane vart reist i byen i 1991. Frankrike okkuperte Deir ez-Zor i 1921 og gjorde han til setet for ein stor garnison. Samstundes var regionen lokalt styrt av Haj-Fadel Abboud, eit medlem av ein aristokratisk familie.
I 1941 slo britisk-leia styrkar Vichy-franske under det syrisk-libanesiske felttoget, der mellom anna slaget om Deir fann stad. Dei gav styret av regionen over til det frie Frankrike. I 1946 vart byen ein del av den sjølvstendige Republikken Syria.
Fleire bølgjer av innflyttarar frå landsbygda og provinsane skjedde under fleire tørkeperiodar seint i 1950- og i 1990-åra der dei fleste såg seg om etter ein vanleg jobb og gav opp gards- og gjetarlivet.
Sidan den syriske borgarkrigen kom i gang, har det vore væpna kampar mellom Den syriske hæren mot Den frie syriske armeen og andre opposisjonelle grupper som Den islamske staten Irak og Jabat Al Nusra Front.
Klima
Köppen-Geiger-systemet klassifiserar klimaet i byen som varm ørken (BWh).
Økonomi
Byen og området rundt er eit frodig og rikt jordbruksområde med sauedrift og dyrking av bomull og korn. Mange jordbruksinstitusjonar arbeider her.
Etter at det vart oppdaga lett råolje i Den syriske ørkenen har han blitt sentrum for petroleumsindustrien i landet. Han er òg eit lite turistsenter med fleire turistfasilitetar, som tradisjonelle franske restaurantar ved elvebreidda, opp til 5-stjerners hotell, ein stasjon for reiser i ørkenen og ein flyplass (IATA-kode: DEZ) i forstaden Al-Jafra. Det ligg òg saltgruver i nærleiken.
Kultur
Dei fleste innbyggjarane er arbarar og dei fleste av dei igjen er bønder frå Jazira og urbaniserte beduinar frå Den syriske ørkenen, med nokre få kurdiske, armenske og assyrisk/syriske familiar.
Det vert nytta ein mesopotamisk dialekt av arabisk i byen, med noko innverknad frå nordsyrisk. Byen er dominert av sunnimuslimar, men kristendommen i Deir ez-Zor kan sporast attende til apostolisk tid, med nokre få aktive kyrkjer og kapell som høyrer til forskjellige kyrkjelydar.
Byen er òg kjend for hengebrua Deir ez-Zor-brua (arabisk الجسر المعلق) som strekkjer seg over Eufrat og som stod ferdig i 1927. Deir ez-Zor-museet inneheld tusenvis av antikvitetar frå nærliggande funnstader i det nordlege Mesopotamia. Hovudområdet til Al-Furat Universitet og Al-Jazira Universitet ligg òg her. Mange andre polytekniske skular og profesjonelle institutt gjev utdanning i byen. Den lokale avisa, Al Furat og få andre publikasjonar kjem ut i byen og i naboguvernementa Al-Hasakah og Raqqa.
Fylkesveg 753 (fleirtyding)
Fylkesveg 753 finst i fleire fylke i Noreg:
Gelidonyaneset
Gelidonyaneset (tyrkisk Gelidonya Burnu eller Taşlık Burnu) er eit nes nær Finike i Tyrkia. Det ligg eit skipsvrak frå seint i bronsealderen (kring 1200 f.Kr.) ved neset. Restane av skipet låg 27 meter under havoverflata og vart funne i 1954. Utgravinga byrja i 1960 og av funna fann ein mykensk keramikk, kopar- og tinnbarrer og handelsvekter.
Tadao Takayama
Tadao Takayama var ein japansk fotballspelar.
Ron Stoppable
Ronald Adrian Stoppable, kjend som Ron Stoppable er ein oppdikta figur i den amerikanske teiknefilmserien Kim Possible, som vert send på Disney Channel.
Kjelder
List of Kim Possible characters
Aserbajdsjan i Eurovision Song Contest 2008
Aserbajdsjan deltok i Eurovision Song Contest 2008 med songen «Day After Day», framført av Elnur Hüseynov og Samir Cavadzadə. Elnur Hüseynov og Samir Cavadzadə vann den nasjonale uttakinga, Odlar Yurdu.
Finalen
Finalen vart halden 2. februar 2008 i Aserbajdsjan. Elnur Hüseynov og Samir Cavadzadə vann og fekk representere Aserbajdsjan i Eurovision Song Contest 2008 med songen «Day After Day».
Poulterelva
Poulterelva er ei elv i regionen Canterbury på Sørøya på New Zealand. Ho spring ut frå sørhellingane til Mount Koeti i Arthur's Pass National Park, og renn hovudsakleg i sørvestleg retning ut i Waimakaririelva 15 kilometer aust for Cass.
Laurentius Koren
Laurentius Stub Koren var ein norsk prest og stortingsmann frå Eigersund. Amtmann Ulrik Koren var far hans. Hans Jacob Grøgaard var svigerfaren hans.
Koren vart student frå Bergens katedralskole i 1823 og vart cand. theol. i 1827. Same året vart han tilsett som prest i Vanylven, eit embete han styrte i seks år. Deretter var han i mange år, 1833-59, sokneprest i Fjellberg. Sidan var han i 22 år sokneprest i Fredrikstad. Frå 1843 til 1879 var han i tillegg prost i høvesvis Sunnhordland og Nedre Borgesyssel. Koren slutta prestegjerninga i 1881.
Koren var 4. representant frå Søndre Bergenhus amt på Stortinget i 1845, medlem av kyrkjekomite nr 1. Til Stortinget 1848 var han 1. varamann, og møtte då på tinget i staden for Ludvig Kristensen Daa.
Koren vart tildelt borgardådsmedaljen i sølv.
Då han slutta som prest, busette han seg i Kristiania. Han døydde der i 1892.
Fylkesveg 363 (fleirtyding)
Fylkesveg 363 finst i fleire fylke i Noreg:
Pine Island-breen
Pine Island-breen (PIG) er ein stor isstraum som flyt vest-nordvest langs sørsida av Hudson Mountains til Pine Island Bay i Amundsenhavet i Antarktis. Han vart kartlagt av United States Geological Survey (USGS) frå landmålingar og United States Navy (USN) sine flyfoto 1960–66 og vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) i samband med Pine Island Bay.
Området som Pine Island-breen drenerer utgjer kring 10 prosent av Den vestantarktiske innlandsisen. Satellittmålingar har indikert at tilsigsfeltet til Pine Islandbreen har større netto tilførsel av is til sjøen enn noko anna tilsigsfelt i veda og dette har auka dei siste åra fordi isstraumen har byrja å flyte raskare.
Isstraumen ligg særs aude til og den næraste kontinuerleg bemanna forskingsstasjonen er Rothera, som ligg 1300 km unna. Området ligg ikkje innanfor kravområda til noko land og Antarktistraktaten hindrar at slike krav blir sett fram.
Drenering av innlandsisen
Den antarktiske innlandsisen er den største ismassen på jorda, og inneheld eit vassvolum som svarar til ein auke på 57 meter i det globale havnivået. Innlandsisen vert danna av snø som fell på kontinentet og så vert pakka saman til is under si eiga vekt. Isen flyttar seg så under si eiga vekt mot kantane av kontinentet. Det meste av denne transporte til sjøen skjer via isstraumar, som flyttar seg raskare enn isen rundt. Den antarktiske innlandsisen består av ein stor, relativt stabil innlandsis i Aust-Antarktis og ein mindre, og mindre stabil innlandsis, Den vestantarktiske innlandsisen. Den vestantarktiske innlandsisen vert drenert til sjøen via fleire store isstraumar, og dei fleste av dei flyt anten ut i Rossisen eller Filchner-Ronne-isen. Pine Island og Thwaitesbreen er to store isstraumar i Vest-Antarktis som ikkje flyt ut i ein stor isbrem. Dei er ein del av ei vid bukt i Amundsenhavet. Eit samla areal på, 10 prosent av Den vestantarktiske innlandsisen, drenerer ut til sjøen via Pine Island-breen.
Svakt underlag under Den vestantarktiske innlandsisen
Pine Island- og Thwaitesbreen er to av dei fem største isstraumane i Antarktis. Forskarar har funne ut at straumen til desse isstraumane har auka på dei siste åra, og indikerer at om dei skulle smelte heilt, så ville havnivået auke med 0,9 til 1,9 meter og destabilisert heile Den vestantarktiske innlandsisen og kanskje delar av Den austantarktiske innlandsisen.
I 1981 la Terry Hughes fram ein teori om at regionen kring Pine Island Bay kan ha eit svakt underlag under Den vestantarktiske innlandsisen. Dette er basert på at i motsetnad til dei fleste store isstraumane i Vest-Antarktis så er isstraumane som flyt ut i Amundsenhavet ikkje verna frå havet av ein stor flytande isbrem. Det vil sei at overflata av isbreen ligg over havnivå, medan basen ligg under havnivå og heller nedover innover i land. Dette indikerer at det ikkje er noko geologisk barriere som kan stoppe ein tilbakegang av isen når dette først har starta.
Akselerasjon og uttynning
Farten til Pine Island-breen har auka med 73 prosent frå 1974 til slutten av 2007, med ein 8 prosent auke dei siste 16 månadane av denne perioden aleine. Denne farten tyder at mot slutten av 2007 så hadde Pine Island-breen ein negativ massebalanse der han taper 46 gigatonn is kvart år, noko som tilsvarar ein auke i havnivået på 0,13 mm kvart år. Med andre ord strøymer mykje meir vatn ut i sjøen frå Pine Island-breen enn det som vert erstatta av snøfall over land. Målingar langs midten av isstraumen ved hjelp av GPS har vist at akselerasjonen framleis er høg 200 km inn over land, kring 4 prosent i løpet av 2007. Ein teori er at den nylege akselerasjonen er utløyst av varmt hav ved enden av breen, der den flytande delen (isbremmen) er kring 50 km long.
Etter kvart som isen akselererer vert han òg brattare. Uttynninga sentralt i kanalen har firedobla seg frå 1995 til 2006. Om den noverande akselerasjonsraten held fram vil hovuddelen av isbreen vere flytande innan 100 år.
Subglasial vulkan
I januar 2008 rapporterte forskarar frå British Antarctic Survey (BAS), Hugh Corr og David Vaughan, at ein vulkan hadde utbrot for 2200 år sidan under Den antarktiske innlandsisen. Dette var det største utbrotet i Antarktis dei siste 10 000 år. Vulkanen ligg i Hudson Mountains, nær Pine Island-breen. Utbrotet spreidde eit lag med vulkansk oske (eller tefra) over overflata av isen. Dette vart så gravlagd under snø og is. Corr og Vaughan klatre å kartlegge oskelaget ved hjelp av eit radarsystem frå lufta og kakluere kva tid utbrotet skjedde og kor djupt oska ligg gravlagd ved hjelp av iskjerneboringar. At denne vulkanen ligg i nærleiken kan tyde på at vulkansk aktivitet kan ha medverka til, eller kan i framtida medverke til, den auka straumen i isbreen.
Moster kyrkje
Moster kyrkje er ei lafta langkyrkje frå 1874 i Bømlo kommune i Vestland fylke. Våpenhuset er frå 1974.
Det er ikkje kyrkjegard ved kyrkja. Ein nyttar framleis den ved gamlekyrkja. Utanfor Moster kyrkje står eit krigsminnesmerke.
Darling West
Darling West er ein norsk duo i folk/americana-sjangeren. Duoen består av Mari Kreken og Tor Egil Kreken, men både i studio og live har dei med seg Christer Slaaen, Thomas Gallatin og Kjetil Steensnæs.
Tokizo Ichihashi
Tokizo Ichihashi var ein japansk fotballspelar.
Meisterligaen 1995
Meisterligaen 1995 var den 3. rekka av den mest prestisjetunge turneringa for europeiske fotballklubbar; UEFA Champions League. Den nederlandske klubben Ajax vann turneringa den 24. mai 1995 på Ernst Happel-stadion i Wien ved å sigre med 1-0 mot det italienske klubben AC Milan i finalekampen. Innbytaren Patrick Kluivert avgjorde kampen med ei skåring i det 85. minutt.
49 730 såg kampen frå tribunane.
Finalelaga
Ajax: Edwin van der Sar, Michael Reiziger, Danny Blind, Frank Rijkaard, Frank de Boer, Clarence Seedorf, Edgar Davids, Jari Litmanen, Ronald de Boer, Finidi George og Marc Overmars. Seedorf og Litmanen gjekk ut i høvesvis det 54. og 69. minutt, inn kom Nwankwo Kanu og Patrick Kluivert.
Milan: Sebastiano Rossi, Christian Panucci, Franco Baresi, Alessandro Costacurta, Paolo Maldini, Roberto Donadoni, Marcel Desailly, Demetrio Albertini, Zvonimir Boban, Daniele Massaro og Marco Simone. Etter at Ajax skåra kom Gianluigi Lentini og deretter Stefanio Eranio inn i staden for Boban og Massaro.
Den rumenske dommaren Ion Crăciunescu var kampleiar.
Haugerud kyrkje
Haugerud kyrkje er ei arbeidskyrkje frå 1975 i Oslo kommune. Soknet vart utskilt frå Østre Aker i 1966, men i 2012 vedtok bispedømmerådet å slå dei to sokna saman att.
Peter Egges plass
Peter Egges plass er eit gaterom i Midtbyen i Trondheim.
Haugerud kyrkje
Det er ikkje kyrkjegard ved kyrkja.
Peter Egges plass
Plassen er avgrensa av Schjoldagerveita,lokala til Trondheim folkebibliotek, husrekkjene i Søndre gate og Dronningens gate og lokala til Noregs Bank. Plassen fekk namnet sitt i 1988 etter forfattararen Peter Andreas Egge.
Peter Egges plass er utsmykka med skulpturar av kunstnaren Bård Breivik.
Agigea
Agigea (tyrkisk Acıçay) er ein kommune i Constanța fylke i Romania. Agigea inngår i storbyområdet til Constanța.
Kontekstfritt språk
Eit kontekstfritt språk er språket generert av ein kontekstfri grammatikk.
Agigea
Busetnader
Agigea er ein comună (landkommune) med desse busetnadane:
Kontekstfritt språk
Innanføre programmeringsspråk har kontekstfrie språk ei rekkje bruksområde. Dei fleste aritmetiske uttrykk er genererte av kontekstfrie grammatikkar. Innanføre kompilatorteknikk er teorien om kontekstfrie språk òg viktig.
I chomskyhierarkiet er kontekstfrie språk omtalt som dei formelle språka som genererer ein type 2 grammatikk.
Døme
Eit døme er språket. Dette språket er generert av grammatikken. Det er akseptert av einpushdownautomat definert ved der \delta er definert som:
Eigenskapar
Kontekstfrie språk er lukka under følgjande operasjonar. Det vil altså seia at for to kontekstfrie språk L og P, så vil resultatet av operasjonen framleis vera eit kontekstfritt språk.
Kontekstfrie språk er altså ikkje lukka under komplement og snitt.
Próto Prógramma
Próto Prógramma, gresk Πρώτο Πρόγραμμα, er den fyrste offentlege radiokanalen til den greske statlege rikskringkastaren Néa Ellinikí Radiofonía, Ínternet kai Tileórasi, og starta sendingane 23. september 2013. Programmet er sett saman av folkemusikk og nyhende.
Chivay
Chivay er ein by i Colca-dalen, hovudstaden i Caylloma-provinsen i Arequipa-regionen i Peru. Byen ligg på omtrent 3600 moh., ovanfor Colca Canyon. Han har eit sentralt torg og ein aktiv marknad.
Termiske kjelder ligg 3 km frå byen; der ein finn ei rekke basseng. Byen er eit populært utgangspunkt for turistar som vitjar Mirador Cruz del Condor, der andeskondorar kan observerast når dei finn oppdrift av termisk oppstigande luftstraumar, «termikk». Ti kilometer aust, og 1500 meter over byen Chivay ligg ei obsidian-kjelde.
Sundsvall
Sundsvall er ein svensk by og centralort i Sundsvalls kommun i Västernorrlands län i landskapet Medelpad. I 2011 hadde byen 50 712 innbyggjarar, noko som gjer byen til den 19. største i landet.
Byen er eit viktig handelssenter med variert industri. Her ligg fleire statlege embetsverk. Sundsvall har òg ei god hamn. Midlanda lufthamn ligg ca. 20 km nord for byen (i Timrå kommun).
Sundsvall fekk bystatus i 1621 av Gustav II Adolf. Det er ein statue av han på «Stora Torget» i det sentrale Sundsvall. Den største veksten kom med utviklinga av sagbruks- og treforedlingsindustrien på 1800-talet. Området blei tidleg eit av dei viktigaste sagbruksindustriområde i Sverige. Etter ein bybrann i 1888 er bykjernen («Stenstaden») prega av breie gater og monumentale bygg i ulike stilartar. I byen ligg fleire museum og konsert- og kongresshallen Tonhallen. Det beste fotballaget i Sundsvall heiter GIF Sundsvall.
Det første internasjonale kasinoet i Sverige opna i 2001 i Sundsvall, med lokale på den gamle jernbanestasjonen. Kasinoet er eit av fire som vert drive av Casino Cosmopol, som igjen er dotterselskap av Svenska Spel.
Fylkesveg 256 i Telemark
Fylkesveg 256 i Telemark går mellom Tangen i Kragerø kommune og Heldøla i Drangedal kommune. Vegen er 19,2 km lang.
Jens Otterbech
Jens Hovland Otterbech var ein norsk prest, ordførar og stortingsmann frå Tønsberg.
Otterbech var son til ein skipper. Han vart student i 1819 og cand. theol. i 1824. Frå 1824 til 1829 var han sokneprest i Hvaler, sidan sokneprest i Andebu til han døydde. Han var ordførar i Andebu frå 1837 til 1862, medlem av forlikskommisjonen i mange år. Elles var han ofte i fyrste rekke i mange andre saker som gjaldt Andebu og utviklinga av bygda og distriktet.
Otterbech representerte Jarlsbergs og Larviks amt på Stortinget i 1842, 1848 og 1862-63. Han var medlem av desisjonskomiteen 1842 og -48. Til Stortinget 1862-63 var han 1. varamann, men møtte frå 10. november 1862 i staden for Jakob Olsen Skjerven. Under stortingsopphaldet i Christiania fall han om på gata, reiste då heim til prestegarden i Andebu. Der døydde han kort etter.
Rufus
Rufus er eit mannsnamn av latinsk opphav. Det tyder 'raud(leg)' eller 'raudhåra', og var opphavleg eit tilnamn. Rufus kan også vera eit engelsk slektsnamn avleidd av Ruff eller Rough.
Right Now! av Little Richard
Right Now! er eit av dei mindre kjende albuma til Little Richard, gjeve ut utan særleg publisitet på United Records i 1974. Albumet inneheld songen «Chain Chain Chain», som var meir kjend under tittelen «Chain of Fools.»
Ole Gustav Gjekstad
Ole Gustav Gjekstad er ein norsk handballtrenar og tidlegare -spelar frå Sandefjord. Han var kantspelar på Sandefjord TIF i årrekke. Sidan 2005 har han trent fleire norske toppklubbar.
Gjekstad spelte fram til 1986 på Sandar Idrettslag sitt lag i 4. og 3. divisjon. Perioden 1986 til 1994 var han Sandefjord-spelar, ein klubb han var med om å vinne NM-finalen i 1989, 1990 og 1993. Frå 1994 til 1996 spelte han for Borba Luzern i den sveitsiske toppserien.
Gjekstad landslagsdebuterte i august 1986 og skåra fram til januar 561 mål for Noreg på sine 151 landskampar. Han deltok i Handball-VM 1993, der Noreg enda på 13. plass.
Kramfors
Kramfors er ein svensk by og centralort i Kramfors kommun i Västernorrlands län i landskapet Medelpad. I 2005 hadde byen 6,235 innbyggjarar.
Ole Gustav Gjekstad
Sidan 1997 har Gjekstad vore trenar i fleire klubblag i norsk toppserie, både for menn og kvinner. Han trente Larvik HK 1998-2005 og 2011-15. I mellomtida var han trenar for Drammen HK. Sidan 2018 har vore trenar for kvinnelaget til IK Våg, betre kjent under det kommersielle namnet Vipers. I si trenargjerning har Gjekstad vore med å hente heim eit titals seriemeistertitlar og kongepokalar.
Right Now! av Little Richard
Historie
Right Now! vart spelt inn i januar 1973, kanskje i Muscle Shoals Sound Studio i Alabama, og gjeven ut som eit lågbudsjettalbum. Richard sjølv sa: «Me skulle ut på turné og me trengde pengar. Så Robert «Bumps» Blackwell og meg skaffa oss ein avtale for eitt album med eit føreskot på ti tusen dollar frå Kent Modern. Me gjekk i studio og spelte det inn på ein kveld. Eg spelte inn songar me hadde arbeidd på i lag. Eg føretrekte å spele inn på natta, stemma mi er i betre form då.»
Medverkande
Resten av musikarane er ikkje blitt identifiserte.
Kramfors
Kramfors fekk bystatus i 1947 og ligg ved Ångermanälven.
Kapp Helles
Eit av hovudminnesmerka for slaget står i dag på neset, særleg til minne om britane og indiske styrkar som kjempa der.
Fylkesveg 256 (fleirtyding)
Fylkesveg 256 finst i fleire fylke i Noreg:
Saizo Saito
Saizo Saito var ein japansk fotballspelar.
I'm in Disgrace
«I'm in Disgrace» er ein song av The Kinks frå 1975 på konseptalbumet Schoolboys in Disgrace. Songen var skriven av Ray Davies.
Pápingo
Pápingo (gresk Πάπιγκο) er ein landsby og ein tidlegare kommune i periferieininga Ioánnina i Ípiros i Hellas. Pápingo inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Zagóri.
Ved folketeljinga i 2011 hadde kommunaleininga Pápingo 267 innbyggjarar, medan tettstaden med same namn hadde 211 innbyggjarar.
I'm in Disgrace
Bakgrunn
«I'm in Disgrace» spelar ei viktig rolle i plottet på Schoolboys in Disgrace og skildrar hovudpersonen, Jack (ein ung Mr. Flash) som blir gjort skam på føre heile skulen etter upassande oppførsel i lag med den tidlegare kjærasten sin.
Shimizustraumen
Shimizustraumen er ein isstraum i Horlick Mountains, som drenerer vest-nordvest frå området mellom Wisconsin Range og Long Hills til sørsida av Horlickstraumen. Han vart kartlagt av United States Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy i 1959-64. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Hiromu Shimizu, som var glasiolog ved Byrd-stasjonen vinteren 1961. Seinare var han professor ved Instituttet for lågtemperaturfysikk på Hokkaido i Japan.
I'm in Disgrace
Utgjeving
Trass i dårleg sal, vert songen ofte trekt fram som ein av dei beste på Schoolboys in Disgrace. Paul Nelson frå Rolling Stone sa at «'I'm in Disgrace' er ein veldig bra rock & roll-song om erotisk forvirring og skam.»
Cathinka Guldberg
Cathinka Augusta Guldberg var ein norsk diakonisse og grunnleggjar av sjukepleieutdanninga i Noreg.
Bakgrunn
Guldberg vaks opp i Christiania og på Nannestad, som dotter av bokhandlaren og den seinare soknepresten Carl August Guldberg. Som eldste dotter tok ho frå 15-årsalderen ansvar i heimen då mora døydde. 24 år gammal flytta ho heimefrå, og i 1866 reiste ho til diakonisseanstalten Kaiserswerth i Tyskland, den same staden der Florence Nightingale tidlegare hadde vore elev. I utdanningstida gjorde ho teneste ved feltlasarett i Dresden og Berlin under den austerriksk-prøyssiske krigen, og ved feltsjukehus i Alexandria. Mens ho enno var i Tyskland, blei ho beden om å tiltre som forstandarinne og grunnleggjar av ei diakonisseutdanning i Noreg.
Poeoptera
Poeoptera er ei biologisk slekt av starar. Ho inneheld tre artar, alle lever i skoghabitat i Afrika. Desse starane er rugar i hole tre, og nyttar til dømes gamle hòl gjort av hakkespettar eller skjeggfuglar. Ein art, spisshalestare, er kolonirugar. Alle tre er lever i trekroner, og kosthaldet er for det meste eller utelukkande frukt. Hannar har ei meir glansfull fjørdrakt enn hoene.
Cathinka Guldberg
Sjukepleieinnsats i Noreg
Norsk sjukepleiarutdanning byrja 20. november 1868 med Guldberg og ein elev. Diakonisseanstalten heldt fyrst til i lokale i kommunegarden på Grønland i Oslo, seinare i Ullevålsveien, og frå 1887 på eigen eigedom på Lovisenberg, der verksemda framleis ligg.
Poeoptera
Artslista
Poeoptera-starar i rekkjefølgje etter EBird/Clements Checklist v2018 med norske namn etter Norske navn på verdens fugler:
Cathinka Guldberg
Sjukepleieinnsats i Noreg
Diakonisseanstalten, seinare Diakonissehuset, var i 22 år den einaste sjukepleiarutdanninga i landet. Guldberg leia verksemda i 51 år, og var framleis aktiv som forstandarinne då ho døydde 79 år gammal. Verksemda hennar hadde tyding som utvikling av ein helseprofesjon, som ein kyrkjeleg teneste, og som ei sjølvbevisst profesjonsutdanning for kvinner.
Guldberg blei, som fyrste kvinne, riddar av 1. klasse av St. Olavs Orden i 1915. Ho er måla av Emmanuel Vigeland i 1918, og ein statue av henne utført av Nic Schiøll blei avduka i 1966. Ho blei avbilda på frimerke i 1968 ved 100-årsjubileet til Diakonissehuset.
Familie og gravstad
Guldberg var dotter av presten Carl Guldberg, syster til blant andre fysikaren Cato Guldberg og medisinprofessoren Gustav Adolph Guldberg, og (gjennom systera si) svigerinne av fysikaren Peter Waage.
Cathinka Guldberg er gravlagd i Diakonissenes gravsted på Nordre gravlund i Oslo.
Gunnar Fosseng
Fosseng var målvakt. Han spelte på Falk til 1986 og i 1986/87-sesongen for Kolbotn IL. Perioden 1987-99 vakta han Sandefjord TIF-målet med stor suksess, norsk meister 1989, 1990, 1993 og 1997/99. Sommaren 1999 reiste han til spanske Valencia, ein klubb han spelte for i to og ein halv sesong. Etter eit halvår I Sandefjord TIF var 2002/03 aktiv i Fet IL og deretter Haslum IL.
Frå landslagdebuten i desember 1987 fram til juni 2003 deltok Fosseng i 165 landskampar og skåra 3 mål. Han var med i Handball-VM 1993 og 2001.
Musikaren John Kay
John Kay er ein tysk-fødd amerikansk rockesongar, låtskrivar og gitarist, kjend som frontmann i Steppenwolf.
Tidleg liv
Han vart fødd i Tilsit i Austpreussen u Tyskland (no Sovetsk i Kaliningrad oblast i Russland). Faren Fritz, fødd 13. juni 1913 i Absteinen nær Pogegen i Memelland (i dag Opstainys i Pagėgiai kommune i Litauen), vart drepen ein månad før Kay vart fødd.
Tidleg i 1945 flykta mora saman med han frå dei framrykkjande sovjetiske troppane under evakueringa av Aust-Preussen under tøffe vinterforhold. Toget deira vart ståande fast i nærleiken av Arnstadt, som først vart okkupert av amerikanarane, men deretter vart ein del av den austtyske sovjetiske okkupasjonssona. I 1949 kryssa dei den allereie styrkte grensa for å busetja seg i Hannover i Vest-Tyskland (som fortalt i songen «Renegade» på albumet Steppenwolf 7). Den unge Joachim, som no budde i britisk okkupasjonssone, vart først inspirert av og lærte om rock 'n' roll-musikk då han høyrde på Little Richard på radioen til det amerikanske forsvaret. Då familien flytta til Toronto i 1958, hadde lærarane problem med å uttala fødselsnamnet hans, så han vart kalla John K i staden. Fem år seinare flytta dei til Buffalo i New York.
Musikalsk karriere
. I 1965 vart Kay invitert av den tyskfødde bassisten Nick St. Nicholas (fødd Klaus Kassbaum) til å bli med i ein bluesrock- og folkemusikkgruppe kjent som The Sparrows, som hadde moderat suksess i Canada før dei flytta til California, utvida besetninga og skifta namn til Steppenwolf i 1967. Med musikk som var banebrytande for hardrock og heavy metal hadde Steppenwolf internasjonal suksess med låtar som «Born to Be Wild», «Magic Carpet Ride», «Monster», «The Pusher» og «Rock Me».
Prisar og utmerkingar
I 2004, sjølv om han aldri vart kanadisk statsborgar, vart Kay innlemma i Canada's Walk of Fame som ei anerkjenning av starten på den musikalske karrieren hans i Toronto. Kay var til stades under seremonien i Toronto og gjentok den sterke kjærleiken sin til Canada. Han vart òg nominert som ein del av Steppenwolf til opptak i Rock and roll Hall of Fame i 2016 for opptaksåret 2017. I 2018 var Steppenwolf-songen «Born to Be Wild» ein av dei fem første platesinglane som vart innlemma i The Rock n Roll Hall of Fame.
Personleg liv
Kay er gift med Jutta Maue, som han møtte i 1965 i Canada medan ho jobba på ein kafé der bandet til Kay, The Sparrows, spelte. Dei har ei dotter, Shawn. Paret grunnla Maue-Kay Foundation, som støttar menneskerettar og vern av dyreliv og miljø.
I 2016 krediterte Kay sitt forhold til Jutta som ein del av inspirasjonen til Steppenwolf sin «Magic Carpet Ride».
Tuzla (fleirtyding)
Tuzla er ein by i Bosnia-Hercegovina.
Tuzla er òg namnet på:
Niels Nissen
Niels Christian Nissen var ein norsk prest og stortingsmann frå Melhus.
Nissen var 2. representant for Kristians amt på Stortinget 1854, ig medlem av vegkomiteen. Han var valmann i mange år, elles i perioden 1845-57 var han på frå fyrste til tredje varamannsplass til Stortinget.
Observatorium
Observatorium er nemninga på bygningar og andre konstruksjonar som er særskild innretta for å gjere vitskaplege observasjonar av ulike naturfenomen, og dessutan nemninga på institusjonar som står for forskingsarbeid som bygger på slike observasjonar. Fyrst og fremst er det innretningar for astronomiske observasjonar, det vil seie observasjonar av verdsrommet, som har nemninga observatorium, men det finst òg meteorologiske, geodetiske og andre typar observatorium.
Moderne forskingsobservatorium vert ofte plassert på aude plassar for å unngå uheldige naturlege eller menneskeskapte påverknader på observasjonane. Soleis er ofte astronomiske observatorium bygd på høge fjelltoppar og langt frå busetnad for at jordas atmosfære og ljos og luftureining frå byar ikkje skal gjere seg gjeldande i for stor grad.
Fylkesveg 252 i Telemark
Fylkesveg 252 i Telemark går mellom Eklund og Sluppan i Kragerø kommune. Vegen er 2,1 km lang.
Ogna kyrkje
Ogna kyrkje i Hå kommune i Rogaland fylke er i utgangspunktet ei langkyrkje frå 1200-talet. Mellomalderkyrkja hadde eit vesttårn i tre då ho brann etter lynnedslag i 1991. Murane i det gamle skipet utgjer ein del av ei ny kyrkje som vart oppført i 1995 med nytt kor og sakristi i tillegg til kyrkjelydssal, kjøken og kontor.
Før brannen hadde kyrkja altartavle og preikestol laga av Gottfried Hendtzschel. Desse vart totalskadde, men det er laga kopiar til den nye kyrkja. Steinplata i altarbordet og den åttekanta døypefonten i kleberstein er frå mellomalderen.
Jurij Koroljov
Jurij Nikolajevitsj Koroljov er ein tidlegare turnar frå Vladimir i Russland som representerte Sovjetunionen. Han sanka tre gullmedaljar under Turn-VM 1981, fire i Turn-VM 1985 og to i Turn-VM 1987.
Koroljov vart verdsmeister i mangekamp då Turn-VM 1981 vart avvikla i Moskva, hårfint framom landslagskollega Bogdan Makuts. I tillegg fekk han gull i friitståande og lagtevlinga, samt bronse i bøylehest. To år seinare måtte han nøye seg med ein sølvmedalje i lagtevlinga ved Turn-VM 1983. Under verdsmeisterskapen 1985 vann han mangekampen framom landsmannen Vladimir Artjomov. Elles i meisterskapen fekk han gullmedaljar i lagtevlinga, ringar og hopp, pluss sølvmedalje i frittståande. I sitt fjerde strake verdsmeisterskap vart han andremann i mangekampen, der han elles tok nye gullmedaljar i ringar og i lagtevlinga.
Koroljov deltok i europameisterskapen i turn i 1981, 1983 og 1987. I alle tre meisterskapane enda han på andreplass i mangekampen. Frå dei ulike øvingane og tevlingane fekk han med seg fem (2-3-0) medaljar i 1981 og like mange (2-2-1) i 1983, medan det vart tre (1-2-0) i 1987.
Pumpelemmaet for kontekstfrie språk
I teorien om formelle språk er pumpelemmaet for kontekstfrie språk eit lemma som skildrar ein fundamental eigenskap for kontekstfrie språk. Lemmaet er ei generalisering av pumpelemmaet for regulære språk.
Lemmaet vert ofte nytta for å føra eit motseiingsbevis for at eit formelt språk ikkje er kontekstfritt. Det kan ikkje nyttast til å bevisa at eit formelt språk faktisk er kontekstfritt.
Formell definisjon
Viss eit språk L er kontekstfritt eksisterer det ei pumpelengde som er større enn éin sånn at kvar og ein streng s i språket som er lengre enn pumpelengda kan delast inn i følgjande streng s=uvwxy der u, v, w, x og y er substrengar. Vidare må dei følgjande krava vera oppfylte for at det skal vera eit kontekstfritt språk
Uformell forklaring av definisjonen
Om ein følgjer den formelle definisjonen vert det sagt at v og x vert gjentekne eit vilkårlig tal gongar i strengen og utgjer pumpinga av strengen. Alle kontekstfrie språk har denne eigenskapen, viss ikkje er ikkje det formelle språket eit kontekstfritt språk. Endelege språk oppfyller pumpelemmaet ved å la pumpelengda vera den maksimale strenglengda i språket pluss éin. Pluss éin følgjer frå prinsippet om at det skal kunne pumpast, altså at det er ein substreng som skal kunne repeterast eit vilkårlig tal gongar.
Influensavirus A (H5N6)
H5N6 er ein undertype av influensavirus A.
Taramakau-elva
Elva har fleire mindre sideelver, den einaste av betydning av desse er Otiraelva, og elvedalen til denne dannar den vestlege tilgangen til Arthur's Pass.
I elva finst dei inførte fiskeslaga bekkeaure og regnbogeaure og laks.
Verdscupen i langrenn 1991/Menn
Verdscupen i langrenn for menn i 1991-sesongen omfatta 12 individuelle tevlingar og 5 stafettar. Tevlingane tok til 9. desember 1990 og vart avslutta 16. mars 1991. Dei 12 individuelle renna bestod av ei tevling over 10 kilometer, tre tevlingar over 15 km, ei over 25 km, fem tremiler og to femmiler. Renna fann stad i Bad Mitterndorf i Austerrike, Davos (2) i Sveits, Hauteluce (2) i Frankrike, Minsk (2) i Sovjetunionen, Štrbské Pleso i Tsjekkoslovakia, Val di Fiemme (5) i Italia, Lahti (2) i Finland, Falun i Sverige og Oslo i Noreg.
Sovjetunionens Vladimir Smirnov vann FIS-pokalen framom Torgny Mogren frå Sverige. Smirnov var bestemann i tre av dei individuelle tevlingane. Mogren var best i to enkeltrenn, det same var tredjemann i turneringa, norske Bjørn Dæhlie. Svenskane Gunde Svan og Henrik Forsberg sigra i kvart sitt enkeltrenn, nett som nordmennene Terje Langli, Kristen Skjeldal og Vegard Ulvang.
Masao Nozawa
Masao Nozawa var ein japansk fotballspelar.
Telt
Telt er ein bygning laga av duk, skinn eller liknande som er spent opp over stenger og som ein kan leggja saman og flytta som det trengst. Det finst telt i ei rekkje ulike utformingar og storleiker til mange ulike føremål. Ein kan bruka dei til bustad, næringsdrift, utstillingar, større forsamlingar og anna.
Typar
Menneske har brukt telt i svært lang tid. Dei har særleg vore vanlege og vidareutvikla blant nomadar. Ein kjenner til teltbruk frå dei gamle assyrarane, nordamerikanske urfolk, samar og sibirske nomadar. Frå slike kulturar kjem ulike telttypar som jurt, lavvo, tipi og wigwam. Til slike telt har ein brukt naturmateriale som skinn, filt, duk eller matter av plantemateriale.
I dag kan ein bruka telt i samband med friluftsliv og ferie. Til fotturar og liknande finst det små, lette telt ein lett kan bera med seg. Fjelltelt av god kvalitet har yttertelt av vasstett nylon og innertelt av stoff som slepp gjennom fukt, slik at ein ikkje får problem med kondens. Til bilcamping finst det større hustelt, gjerne med fortelt.
Telt kan brukast som midlertidig opphaldsstad i militær samanheng eller i flyktningeleirar.
Ein kan bruka telt til å setja opp midlertidige buer på festivalar og marknader. Større telt kan brukast til folkeforsamlingar, til dømes festar, møte, utstillingar og sirkus.