cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
भूतिः
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
स्यालिंगा-अ०व०१
स्यालिंगा-अ०व०१ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया गढवाल मण्डलया पौड़ी जनपदया कोटद्वार तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् गढवाली मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया गढवाली भाषा आपालं छ्येलिगु या।
पत्थरमौन, चम्पावत तहसील
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भूतेश
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
वीर्वल्लि, कौतल मण्डल
वीर्वल्लि, कौतल मण्डल भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया अदिलाबादु जिल्लाया कौतल मण्डलया छगू थाय्‌ ख। सकल भारतया ६३८५९६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् द्रविडियन मूलया मनुतय्‌गु उपस्थिति दु। थ्व थासय् द्रविडिय भाषा परिवारया तेलुगु भाषा आपालं छ्येलिगु या।
पिनेया स्वापू
पुचः:कौतल मण्डल, अदिलाबादु जिल्ला पुचः: पुचः:कौतल मण्डल, अदिलाबादु जिल्लाया थाय्‌ पुचः:Adilabadu
नल्लबल्लॆ (कडप)
नल्लबल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
जै चिरंजीव (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
करहल तहसील
भारतया उत्तरप्रदेश राज्यया छगू तहसील ख।
गां
थ्व तहसीलया गां थ्व कथं दु-
कुनस्यारी, द्वाराहाट तहसील
कुनस्यारी भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  द्वाराहाट तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् कुमाँउ जातिया मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया कुमाँउ भाषा आपालं छ्येलिगु या।
तॊंडंगि मण्डल, पूर्व गोदावरी जिल्ला
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् तेलुगु भाषा ख। तेलुगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
धन्नूर , बोथ मण्डल
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाषा तेलुगू ख। थ्व भाषा नापं उर्दू, हिन्दी, अंग्रेजी, तमिल आदि नं भाषा थन थुइगु या। थ्व थाय्‌या मू जाति द्रविड नश्लया तेलुगू जाति ख। द्रविड जातिया नश्ल जुसां थ्व जाति आर्यनाप मिश्रित जूगु खने दु। थनया नसाःय्‌ जाकि आधारित नसाःया तःधंगु थाय्‌ दु। जाति अनुसार नसाः पाइगु या व हिन्दू ब्राम्हण नसाः प्रायः शाकाहार जुइ धाःसा मुस्मां तयेगु नसाः शाकाहार मजु। थनया नसाःय्‌ पच्चडी, आवकाय आदि अचार नांजा। नापं मनुतयेसं बिरयानी, डोसा आदि नं आपालं नइगु या। थनया परम्पराय्‌ आन्ध्र शास्त्रीय संगीत व प्याखं विशेषयाना कुचिपुडि नांजा। थन हनिगु मू नखःय्‌ संक्रांति, महा शिवरात्रि, होली, युगादि, श्री राम नवमी, वरलक्ष्मी व्रतम, राखी पूर्णिमा, विनायक चवथी, दशहरा, अट्ल तद्दी, दीपावली, ईद-उल-फ़ित्र, बक्र-ईद, मुहर्रम आदि ला। थन तेलुगु संकिपा व कर्नाटक संगीतया नं प्रभाव दु। थ्व थासय्‌ हिन्दू धर्म व मुस्मां धर्मया प्रभाव खने दु।
औलो उन्मुलन वुलेटिन (पत्रिका)
पिथना
थ्व पत्रिका श्री ५ को सरकार स्वास्थ्य मन्त्रालय नं पिथंगु खः। थ्व छगू वुलेटिन पत्रिका ख। थ्व पत्रिकाया ध्वायेज्या येँय् जुगु खः।
भोगांव तहसील
भारतया उत्तरप्रदेश राज्यया छगू तहसील ख।
लस्ट रिभर, आइडाहो
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४३.७२१७८५ उत्तर व देशान्तर ११३.५४४९३१ पश्चिम खः । थ्व थासय् २२५६०३७७ वर्ग मिटर (८.७१०६११ वर्ग माइल) जमिन दु धा:सा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
पुनावे, चम्पावत तहसील
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
गंडेपल्लि मण्डल, पूर्व गोदावरी जिल्ला
गंडेपल्लि मण्डल (तेलुगु: గండేపల్లి ) भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया  पूर्व गोदावरी जिल्लाया छगु मण्डल ख।
सुनाखरी (पत्रिका)
सुनाखरी छगु खेँ भाषाया पत्रिका खः। थ्व पत्रिकाया सम्पादक नरेश श्रेष्ठ ख। थ्व पत्रिका २०२७ जेठय् न्ह्यथंगु खः।
पॆद्ददुद्याल (कडप)
पॆद्ददुद्याल भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
मेस्त्री (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
सरोडा लगा जोग्याणा
सरोडा लगा जोग्याणा भारतया उत्तराखण्ड राज्यया गढवाल मण्डलया पौड़ी जनपदया कोटद्वार तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् गढवाली मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया गढवाली भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय् दूगु थाय्यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थाय् रजौटातेगु अधीनय दूगु ५२गढय् छगूलि ला। लिपा अजय पालया नेतृत्वय् पलिस्था जूगु गढवाल अधिराज्यय् थ्व थाय् लावन। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय् नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय् स्थापित जुल। "लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं गढवालया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय् नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्यात थःगु प्रभावय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय् उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय् उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय् जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्या विवरण थ्व कथं दु
मानस (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
बाजना जनपद पंचायत
गां
थ्व जनपद पंचायतया गां व गांतेगु सन् २०११स जनसंख्या थ्व कथं दु
लिधंसा
पुचः:मध्यप्रदेशया जनपद पंचायत
पॆनिकलपाडु (कडप)
पॆनिकलपाडु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
संद्गाव, कौतल मण्डल
संद्गाव, कौतल मण्डल भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया अदिलाबादु जिल्लाया कौतल मण्डलया छगू थाय्‌ ख। सकल भारतया ६३८५९६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् द्रविडियन मूलया मनुतय्‌गु उपस्थिति दु। थ्व थासय् द्रविडिय भाषा परिवारया तेलुगु भाषा आपालं छ्येलिगु या।
कनार, द्वाराहाट तहसील
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  द्वाराहाट तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
मिक क्यामोन, आइडाहो
मिक क्यामोन संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आइडाहो राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथं थ्व थाय्‌या जनसंख्या ८०५ दु धा:सा थ्व थासय् २९६ खा छें दु ।
पिप्पलधारि, बोथ मण्डल
पिप्पलधारि, बोथ मण्डल भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया अदिलाबादु जिल्लाया बोथ मण्डलया छगू थाय्‌ ख। सकल भारतया ६३८५९६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् द्रविडियन मूलया मनुतय्‌गु उपस्थिति दु। थ्व थासय् द्रविडिय भाषा परिवारया तेलुगु भाषा आपालं छ्येलिगु या।
सैलानी-सीला४
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय् दूगु थाय्यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थाय् रजौटातेगु अधीनय दूगु ५२गढय् छगूलि ला। लिपा अजय पालया नेतृत्वय् पलिस्था जूगु गढवाल अधिराज्यय् थ्व थाय् लावन। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय् नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय् स्थापित जुल। "लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं गढवालया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय् नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्यात थःगु प्रभावय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय् उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय् उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय् भारतया उत्तराखण्ड राज्यय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय् ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
फुँगर, चम्पावत तहसील
फुँगर भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  चम्पावत जनपदया  चम्पावत तहसीलया छगु गां ख।
राजुलगुरुवायपल्लॆ (कडप)
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
मीनाक्षि (सन् २००५या संकिपा)
मीनाक्षि  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००५य् पिहांवगु खः।
ठाकुरद्वारा तहसील
भारतया उत्तरप्रदेश राज्यया छगू तहसील ख।
पर्दि, कौतल मण्डल
इतिहास
शिलालेखीय प्रमाण कथं थ्व थासय्‌ न्हापा कुबेरकाद्वारा शासित छगू प्रारंभिक राज्य दूगु वर्णन या। मौर्यतयेसं ई.पू. ४गु शताब्दीइ थःगु शासन थन थ्यंकूगु खने दु। मौर्य वंशया पतन धुंका ई.पू. ३गु शताब्दीइ आन्ध्र शातवाहन स्वतनत्र जूगु व सन्‌ २२०इ शातवाहनतयेगु ह्रास धुंका ईक्ष्वाकु राजवंश, पल्लव, आनंद गोत्रिका, विष्णुकुंडीना, पूर्वी चालुक्य व चोलातयेगु शासन जूगु इतिहासय्‌ च्वयातःगु दु। थ्व थासय्‌ आपालं छ्येलिगु तेलुगु भाषा विनुकोंडातयेसं थःगु राजकालय्‌ राजभाषा दयेकूगु इतिहास दु। पल्नाडुया ल्वापू धुंका पूर्वी चालुक्यतय्‌गु शक्ति म्हो जुया १२ व १३गु शताब्दीइ काकतीय राजवंशतयेगु उदय जुल व लिपा सकल तेलुगू भूमि काकतीयतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। सन्‌ १३२३इ दिल्लीया सुल्तान ग़ियास-उद-दिन तुग़लक़ं उलघ खानया अधीनय्‌ छ्वगु सेनां जुजु प्रतापरुद्रयात बन्दी दयेकुसां सन्‌ १३२६इ मुसुनूरी नायकतयेगु सफल विरोधी अभियानं प्रेरित जुया हरिहर व बुक्कातयेसं विजयनगर साम्राज्यया पलिस्था यात। सन्‌ १३४७य दिल्ली सल्तनतया विरुद्ध अला-उद-दीन हसन गंगूद्वारा दक्षिण भारतय्‌ छगू स्वतन्त्र मुस्लिम राष्ट्र, बहमनी राज्यया पलिस्था यायेधुंका थ्व थाय्‌ थ्व हे राज्यय्‌ लावन। १६गु व १७गु शताब्दीया अन्त तक्क कुतुबशाही राजवंशं थ्व थाय्‌यात थःगु अधीनय्‌ तल।
कफलानी, द्वाराहाट तहसील
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय्‌ जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
मलाड सिटी, आइडाहो
मलाड सिटी संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आइडाहो राज्ययागु छगु सिटी खः।
सैलाना जनपद पंचायत
भारतया मध्यप्रदेश राज्यया छगू जनपद पंचायत ख।
ऐनविल्लि मण्डल, पूर्व गोदावरी जिल्ला
ऐनविल्लि मण्डल (तेलुगु: ఐనవిల్లి ) भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया  पूर्व गोदावरी जिल्लाया छगु मण्डल ख।
बिलारी तहसील
स्वयादिसँ
पुचः:उत्तरप्रदेश पुचः:उत्तरप्रदेशया तहसील
बुगांख्याली, चम्पावत तहसील
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
माल्टा, आइडाहो
माल्टा संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आइडाहो राज्ययागु छगु सिटी खः।
मुद्दुल मॊगुडु अल्लरि पॆळ्लां (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
बुगांचैकुनी, चम्पावत तहसील
बुगांचैकुनी भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  चम्पावत जनपदया  चम्पावत तहसीलया छगु गां ख।
मुखचित्रं (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
पाट्नापूर , बोथ मण्डल
पाट्नापूर, बोथ मण्डल भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया अदिलाबादु जिल्लाया बोथ मण्डलया छगू थाय्‌ ख। सकल भारतया ६३८५९६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् द्रविडियन मूलया मनुतय्‌गु उपस्थिति दु। थ्व थासय् द्रविडिय भाषा परिवारया तेलुगु भाषा आपालं छ्येलिगु या।
ना ऊपिरि (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
मार्सिंग, आइडाहो
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४३.५४५४८४ उत्तर व देशान्तर ११६.८०७८११ पश्चिम खः । थ्व थासय् १७३१८४१ वर्ग मिटर (०.६६८६६८ वर्ग माइल) जमिन दु धा:सा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:आइडाहोया थाय्
ताटिपल्लि, कौतल मण्डल
पिनेया स्वापू
पुचः:कौतल मण्डल, अदिलाबादु जिल्ला पुचः: पुचः:कौतल मण्डल, अदिलाबादु जिल्लाया थाय्‌ पुचः:Adilabadu
ना प्राणं कंटे ऎक्कुव (सन् २००५या संकिपा)
ना प्राणं कंटे ऎक्कुव  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००५य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
आलोट जनपद पंचायत
भारतया मध्यप्रदेश राज्यया छगू जनपद पंचायत ख।
महराजगंज(सदर) तहसील
भारतया उत्तरप्रदेश राज्यया छगू तहसील ख।
बैडा, चम्पावत तहसील
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
मुम्मिडिवरं मण्डल, पूर्व गोदावरी जिल्ला
मुम्मिडिवरं मण्डल (तेलुगु: ముమ్మిడివరం ) भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया  पूर्व गोदावरी जिल्लाया छगु मण्डल ख।
बड़ोद जनपद पंचायत
लिधंसा
पुचः:मध्यप्रदेशया जनपद पंचायत
वीर्दंडि, कौतल मण्डल
इतिहास
शिलालेखीय प्रमाण कथं थ्व थासय्‌ न्हापा कुबेरकाद्वारा शासित छगू प्रारंभिक राज्य दूगु वर्णन या। मौर्यतयेसं ई.पू. ४गु शताब्दीइ थःगु शासन थन थ्यंकूगु खने दु। मौर्य वंशया पतन धुंका ई.पू. ३गु शताब्दीइ आन्ध्र शातवाहन स्वतनत्र जूगु व सन्‌ २२०इ शातवाहनतयेगु ह्रास धुंका ईक्ष्वाकु राजवंश, पल्लव, आनंद गोत्रिका, विष्णुकुंडीना, पूर्वी चालुक्य व चोलातयेगु शासन जूगु इतिहासय्‌ च्वयातःगु दु। थ्व थासय्‌ आपालं छ्येलिगु तेलुगु भाषा विनुकोंडातयेसं थःगु राजकालय्‌ राजभाषा दयेकूगु इतिहास दु। पल्नाडुया ल्वापू धुंका पूर्वी चालुक्यतय्‌गु शक्ति म्हो जुया १२ व १३गु शताब्दीइ काकतीय राजवंशतयेगु उदय जुल व लिपा सकल तेलुगू भूमि काकतीयतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। सन्‌ १३२३इ दिल्लीया सुल्तान ग़ियास-उद-दिन तुग़लक़ं उलघ खानया अधीनय्‌ छ्वगु सेनां जुजु प्रतापरुद्रयात बन्दी दयेकुसां सन्‌ १३२६इ मुसुनूरी नायकतयेगु सफल विरोधी अभियानं प्रेरित जुया हरिहर व बुक्कातयेसं विजयनगर साम्राज्यया पलिस्था यात। सन्‌ १३४७य दिल्ली सल्तनतया विरुद्ध अला-उद-दीन हसन गंगूद्वारा दक्षिण भारतय्‌ छगू स्वतन्त्र मुस्लिम राष्ट्र, बहमनी राज्यया पलिस्था यायेधुंका थ्व थाय्‌ थ्व हे राज्यय्‌ लावन। १६गु व १७गु शताब्दीया अन्त तक्क कुतुबशाही राजवंशं थ्व थाय्‌यात थःगु अधीनय्‌ तल।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌या जलवायु गरम व आद्र जु। थ्व थाय्‌या जलवायु निर्धारणय्‌ दक्षिण पश्चिम मनसूनया यक्व भूमिका दु। थ्व थासय्‌ चिकुलाय्‌ वातावरण बांलाइ। थ्व थास्य्‌ ग्रीष्मकाल मार्च निसें जुन तक्क जुइ। थ्व लाय्‌ तापमान अप्वया च्वनि। जुलाई निसें सेप्टेम्बर तक्क उष्णकटिबंधीय बर्खा मौसम जुइ व थ्व बिले यक्व वा वइ। अक्टोबर ला नापं चिकुला न्ह्यथनि व अक्टोबर, नोभेम्बर, डिसेम्बर, ज्यानुवरी व फेब्रुवरी तक्क चिकुला जुइ।
बरकूम, चम्पावत तहसील
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
नायकुडु (सन् २००५या संकिपा)
नायकुडु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००५य् पिहांवगु खः।
एलेश्वरं मण्डल, पूर्व गोदावरी जिल्ला
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् तेलुगु भाषा ख। तेलुगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
सिन्धी-त०ढा०-२
सिन्धी-त०ढा०-२ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया गढवाल मण्डलया पौड़ी जनपदया कोटद्वार तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् गढवाली मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया गढवाली भाषा आपालं छ्येलिगु या।
सूरदापूर, बोथ मण्डल
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌या जलवायु गरम व आद्र जु। थ्व थाय्‌या जलवायु निर्धारणय्‌ दक्षिण पश्चिम मनसूनया यक्व भूमिका दु। थ्व थासय्‌ चिकुलाय्‌ वातावरण बांलाइ। थ्व थास्य्‌ ग्रीष्मकाल मार्च निसें जुन तक्क जुइ। थ्व लाय्‌ तापमान अप्वया च्वनि। जुलाई निसें सेप्टेम्बर तक्क उष्णकटिबंधीय बर्खा मौसम जुइ व थ्व बिले यक्व वा वइ। अक्टोबर ला नापं चिकुला न्ह्यथनि व अक्टोबर, नोभेम्बर, डिसेम्बर, ज्यानुवरी व फेब्रुवरी तक्क चिकुला जुइ।
कुलपहाङ तहसील
स्वयादिसँ
पुचः:उत्तरप्रदेश पुचः:उत्तरप्रदेशया तहसील
ओ चिरुगालि (सन् २००५या संकिपा)
ओ चिरुगालि  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००५य् पिहांवगु खः।
गंगवरं मण्डल, पूर्व गोदावरी जिल्ला
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् तेलुगु भाषा ख। तेलुगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
मेरिडियन, आइडाहो
लिधंसा
पुचः:आइडाहोया थाय्
ऒक ऊरिलो मॊदलैन प्रेम कथ (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
ऒक्कडे (सन् २००५या संकिपा)
ऒक्कडे  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००५य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
नारायणपूर, बोथ मण्डल
पिनेया स्वापू
पुचः:बोथ मण्डल, अदिलाबादु जिल्ला पुचः: पुचः:बोथ मण्डल, अदिलाबादु जिल्लाया थाय्‌ पुचः:Adilabadu
मंडपेट मण्डल, पूर्व गोदावरी जिल्ला
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् तेलुगु भाषा ख। तेलुगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
ऒक्कडे कानी इद्दरु (सन् २००५या संकिपा)
ऒक्कडे कानी इद्दरु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००५य् पिहांवगु खः।
भलेपल्लि, कौतल मण्डल
इतिहास
औपनिवेशिक भारत कालय्‌ थ्व थाय्‌ ब्रिटिशतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। भारत स्वतन्त्रता व आन्ध्रप्रदेश राज्यया पलिस्था धुंका थ्व थाय्‌ आन्द्रप्रदेश राज्यया छगू थाय्‌ जूवन।
जन-वाणी (पत्रिका)
पिथना
थ्व पत्रिका सं. स्वयम नं पिथंगु खः। थ्व छगू मासिक पत्रिका ख। थ्व पत्रिकाया ध्वायेज्या भैरहवाय् जुगु खः।
महोबा तहसील
भारतया उत्तरप्रदेश राज्यया छगू तहसील ख।
पंदॆं (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
सिमलचौड-सीला-२
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय् जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्या विवरण थ्व कथं दु
चव्ववारिपल्लॆ (कडप)
चव्ववारिपल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
मिनिडोका, आइडाहो
लिधंसा
पुचः:आइडाहोया थाय्
बुलेटिन (पत्रिका)
पिथना
थ्व पत्रिका प्रा.स्कू.शि.शि.केन्द्र नं पिथंगु खः। थ्व छगू बुलेटिन पत्रिका ख। थ्व पत्रिकाया ध्वायेज्या बीरगञ्जय् जुगु खः।
सिमलना तल्ला-अ०प०-१
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय् दूगु थाय्यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थाय् रजौटातेगु अधीनय दूगु ५२गढय् छगूलि ला। लिपा अजय पालया नेतृत्वय् पलिस्था जूगु गढवाल अधिराज्यय् थ्व थाय् लावन। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय् नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय् स्थापित जुल। "लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं गढवालया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय् नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्यात थःगु प्रभावय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय् उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय् उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय् जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्या विवरण थ्व कथं दु
प्रियमैन शत्रुवु (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
गुंडायिपेट, कौतल मण्डल
इतिहास
औपनिवेशिक भारत कालय्‌ थ्व थाय्‌ ब्रिटिशतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। भारत स्वतन्त्रता व आन्ध्रप्रदेश राज्यया पलिस्था धुंका थ्व थाय्‌ आन्द्रप्रदेश राज्यया छगू थाय्‌ जूवन।
राधागोपालं (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
सिमलना मल्ला-अ०प०-१
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय् भारतया उत्तराखण्ड राज्यय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय् ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
घटिया जनपद पंचायत
लिधंसा
पुचः:मध्यप्रदेशया जनपद पंचायत
तुंबडिहट्टि, कौतल मण्डल
इतिहास
औपनिवेशिक भारत कालय्‌ थ्व थाय्‌ ब्रिटिशतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। भारत स्वतन्त्रता व आन्ध्रप्रदेश राज्यया पलिस्था धुंका थ्व थाय्‌ आन्द्रप्रदेश राज्यया छगू थाय्‌ जूवन।
भण्डारबोरा, चम्पावत तहसील
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
सदा मी सेवलो (सन् २००५या संकिपा)
सदा मी सेवलो  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००५य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
भनार, चम्पावत तहसील
भनार भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  चम्पावत जनपदया  चम्पावत तहसीलया छगु गां ख।
अमलापुरं मण्डल, पूर्व गोदावरी जिल्ला
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् तेलुगु भाषा ख। तेलुगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
सुभाष् चंद्र बोस् (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
माउन्टेन होम, आइडाहो
माउन्टेन होम संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आइडाहो राज्ययागु छगु सिटी खः।
जंगमरॆड्डिपल्लॆ (कडप)
थ्व थाय् सिंहाद्रिपुरं मण्डलय् ला।
सिराई-ल०प०२
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय् भारतया उत्तराखण्ड राज्यय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय् ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
अल्लवरं मण्डल, पूर्व गोदावरी जिल्ला
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् तेलुगु भाषा ख। तेलुगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
कोरुकोंड मण्डल, पूर्व गोदावरी जिल्ला
कोरुकोंड मण्डल (तेलुगु: కోరుకొండ ) भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया  पूर्व गोदावरी जिल्लाया छगु मण्डल ख।
श्वेता सेवंत् ‘A’ (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
नागपूर, बोथ मण्डल
इतिहास
शिलालेखीय प्रमाण कथं थ्व थासय्‌ न्हापा कुबेरकाद्वारा शासित छगू प्रारंभिक राज्य दूगु वर्णन या। मौर्यतयेसं ई.पू. ४गु शताब्दीइ थःगु शासन थन थ्यंकूगु खने दु। मौर्य वंशया पतन धुंका ई.पू. ३गु शताब्दीइ आन्ध्र शातवाहन स्वतनत्र जूगु व सन्‌ २२०इ शातवाहनतयेगु ह्रास धुंका ईक्ष्वाकु राजवंश, पल्लव, आनंद गोत्रिका, विष्णुकुंडीना, पूर्वी चालुक्य व चोलातयेगु शासन जूगु इतिहासय्‌ च्वयातःगु दु। थ्व थासय्‌ आपालं छ्येलिगु तेलुगु भाषा विनुकोंडातयेसं थःगु राजकालय्‌ राजभाषा दयेकूगु इतिहास दु। पल्नाडुया ल्वापू धुंका पूर्वी चालुक्यतय्‌गु शक्ति म्हो जुया १२ व १३गु शताब्दीइ काकतीय राजवंशतयेगु उदय जुल व लिपा सकल तेलुगू भूमि काकतीयतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। सन्‌ १३२३इ दिल्लीया सुल्तान ग़ियास-उद-दिन तुग़लक़ं उलघ खानया अधीनय्‌ छ्वगु सेनां जुजु प्रतापरुद्रयात बन्दी दयेकुसां सन्‌ १३२६इ मुसुनूरी नायकतयेगु सफल विरोधी अभियानं प्रेरित जुया हरिहर व बुक्कातयेसं विजयनगर साम्राज्यया पलिस्था यात। सन्‌ १३४७य दिल्ली सल्तनतया विरुद्ध अला-उद-दीन हसन गंगूद्वारा दक्षिण भारतय्‌ छगू स्वतन्त्र मुस्लिम राष्ट्र, बहमनी राज्यया पलिस्था यायेधुंका थ्व थाय्‌ थ्व हे राज्यय्‌ लावन। १६गु व १७गु शताब्दीया अन्त तक्क कुतुबशाही राजवंशं थ्व थाय्‌यात थःगु अधीनय्‌ तल।
पिनेया स्वापू
Template:
युवक आवाज (पत्रिका)
युवक आवाज छगु खेँ भाषाया पत्रिका खः। थ्व पत्रिकाया सम्पादक कुमार वहादुर श्रेष्ठ ख। थ्व पत्रिका २०२४य् न्ह्यथंगु खः।
मामिडिकुदुरु मण्डल, पूर्व गोदावरी जिल्ला
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् तेलुगु भाषा ख। तेलुगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
तराना जनपद पंचायत
भारतया मध्यप्रदेश राज्यया छगू जनपद पंचायत ख।
यूत् (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
मड लेक, आइडाहो
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथं थ्व थाय्‌या जनसंख्या २७० दु धा:सा थ्व थासय् ९१ खा छें दु ।
सिरासू-त०ढां०-१
सिरासू-त०ढां०-१ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया गढवाल मण्डलया पौड़ी जनपदया कोटद्वार तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् गढवाली मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया गढवाली भाषा आपालं छ्येलिगु या।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय् जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्या विवरण थ्व कथं दु
गोकवरं मण्डल, पूर्व गोदावरी जिल्ला
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् तेलुगु भाषा ख। तेलुगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
मिलक तहसील
गां
थ्व तहसीलया गां थ्व कथं दु-
रूरू (पत्रिका)
रूरू छगु खेँ भाषाया पत्रिका खः। थ्व पत्रिकाया सम्पादक दिवाकर १वाली ख। थ्व पत्रिका २०२३य् न्ह्यथंगु खः।
युवकुलु (सन् २००५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
स्टैल् (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
स्वार तहसील
स्वयादिसँ
पुचः:उत्तरप्रदेश पुचः:उत्तरप्रदेशया तहसील
श्रीनु केराफ् अनु (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
सरदा सरदागा... (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
कन्नौद जनपद पंचायत
गां
थ्व जनपद पंचायतया गां व गांतेगु सन् २०११स जनसंख्या थ्व कथं दु
लिधंसा
पुचः:मध्यप्रदेशया जनपद पंचायत
सदर तहसील, रामपुर जिल्ला
भारतया उत्तरप्रदेश राज्यया छगू तहसील ख।
अंकुशं, बेल्लंपल्लि मण्डल
अंकुशं, बेल्लंपल्लि मण्डल भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया अदिलाबादु जिल्लाया बेल्लंपल्लि मण्डलया छगू थाय्‌ ख। सकल भारतया ६३८५९६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् द्रविडियन मूलया मनुतय्‌गु उपस्थिति दु। थ्व थासय् द्रविडिय भाषा परिवारया तेलुगु भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
ऐतरेय ब्राह्मण (ई.पू.८००) व महाभारत थें न्याःगु संस्कृत महाकाव्यय्‌ थ्व थाय्‌ आ दूगु थासय्‌ न्हापा दयाच्वंगु राज्यया वर्णन यानातःगु दु।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌या जलवायु गरम व आद्र जु। थ्व थाय्‌या जलवायु निर्धारणय्‌ दक्षिण पश्चिम मनसूनया यक्व भूमिका दु। थ्व थासय्‌ चिकुलाय्‌ वातावरण बांलाइ। थ्व थास्य्‌ ग्रीष्मकाल मार्च निसें जुन तक्क जुइ। थ्व लाय्‌ तापमान अप्वया च्वनि। जुलाई निसें सेप्टेम्बर तक्क उष्णकटिबंधीय बर्खा मौसम जुइ व थ्व बिले यक्व वा वइ। अक्टोबर ला नापं चिकुला न्ह्यथनि व अक्टोबर, नोभेम्बर, डिसेम्बर, ज्यानुवरी व फेब्रुवरी तक्क चिकुला जुइ।
ऊँचाहार तहसील
गां
थ्व तहसीलया गां थ्व कथं दु-
षाक् (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
सिल्डी-उ०व०-६
सिल्डी-उ०व०-६ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया गढवाल मण्डलया पौड़ी जनपदया कोटद्वार तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् गढवाली मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया गढवाली भाषा आपालं छ्येलिगु या।
चिनुकु (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
महराजगंज तहसील
स्वयादिसँ
पुचः:उत्तरप्रदेश पुचः:उत्तरप्रदेशया तहसील
गुड्लबोरि, कौतल मण्डल
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌या जलवायु गरम व आद्र जु। थ्व थाय्‌या जलवायु निर्धारणय्‌ दक्षिण पश्चिम मनसूनया यक्व भूमिका दु। थ्व थासय्‌ चिकुलाय्‌ वातावरण बांलाइ। थ्व थास्य्‌ ग्रीष्मकाल मार्च निसें जुन तक्क जुइ। थ्व लाय्‌ तापमान अप्वया च्वनि। जुलाई निसें सेप्टेम्बर तक्क उष्णकटिबंधीय बर्खा मौसम जुइ व थ्व बिले यक्व वा वइ। अक्टोबर ला नापं चिकुला न्ह्यथनि व अक्टोबर, नोभेम्बर, डिसेम्बर, ज्यानुवरी व फेब्रुवरी तक्क चिकुला जुइ।
मनासा जनपद पंचायत
लिधंसा
पुचः:मध्यप्रदेशया जनपद पंचायत
गुड्लबोरि, कौतल मण्डल
अर्थ-व्यवस्था
थ्व थाय्‌या अर्थव्यवस्थाय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। जाकी, तु, कपाय्‌ आदि बाली थन बुइकिगु या।
कन्नल, बेल्लंपल्लि मण्डल
इतिहास
ऐतरेय ब्राह्मण (ई.पू.८००) व महाभारत थें न्याःगु संस्कृत महाकाव्यय्‌ थ्व थाय्‌ आ दूगु थासय्‌ न्हापा दयाच्वंगु राज्यया वर्णन यानातःगु दु।
निदिवॆलगल (कडप)
भूगोल
कडप जिल्लायागु अक्षांश १३.४३' निसें १५.१४' उत्तर व देशान्तर ७७.५५' व ७९.२९' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कडप जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
पार्टी (सन् २००६या संकिपा)
पार्टी  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
न्युडेल, आइडाहो
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथं थ्व थाय्‌या जनसंख्या ३५८ दु धा:सा थ्व थासय् ११० खा छें दु ।
मलिहाबाद तहसील
गां
थ्व तहसीलया गां थ्व कथं दु-
पैडिपालॆं (कडप)
थ्व थाय् सिंहाद्रिपुरं मण्डलय् ला।
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
त्रिल् (सन् २००६या संकिपा)
त्रिल्  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
प्रेमंटे इंते (सन् २००६या संकिपा)
प्रेमंटे इंते  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
चाकिपल्लि, बेल्लंपल्लि मण्डल
इतिहास
शिलालेखीय प्रमाण कथं थ्व थासय्‌ न्हापा कुबेरकाद्वारा शासित छगू प्रारंभिक राज्य दूगु वर्णन या। मौर्यतयेसं ई.पू. ४गु शताब्दीइ थःगु शासन थन थ्यंकूगु खने दु। मौर्य वंशया पतन धुंका ई.पू. ३गु शताब्दीइ आन्ध्र शातवाहन स्वतनत्र जूगु व सन्‌ २२०इ शातवाहनतयेगु ह्रास धुंका ईक्ष्वाकु राजवंश, पल्लव, आनंद गोत्रिका, विष्णुकुंडीना, पूर्वी चालुक्य व चोलातयेगु शासन जूगु इतिहासय्‌ च्वयातःगु दु। थ्व थासय्‌ आपालं छ्येलिगु तेलुगु भाषा विनुकोंडातयेसं थःगु राजकालय्‌ राजभाषा दयेकूगु इतिहास दु। पल्नाडुया ल्वापू धुंका पूर्वी चालुक्यतय्‌गु शक्ति म्हो जुया १२ व १३गु शताब्दीइ काकतीय राजवंशतयेगु उदय जुल व लिपा सकल तेलुगू भूमि काकतीयतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। सन्‌ १३२३इ दिल्लीया सुल्तान ग़ियास-उद-दिन तुग़लक़ं उलघ खानया अधीनय्‌ छ्वगु सेनां जुजु प्रतापरुद्रयात बन्दी दयेकुसां सन्‌ १३२६इ मुसुनूरी नायकतयेगु सफल विरोधी अभियानं प्रेरित जुया हरिहर व बुक्कातयेसं विजयनगर साम्राज्यया पलिस्था यात। सन्‌ १३४७य दिल्ली सल्तनतया विरुद्ध अला-उद-दीन हसन गंगूद्वारा दक्षिण भारतय्‌ छगू स्वतन्त्र मुस्लिम राष्ट्र, बहमनी राज्यया पलिस्था यायेधुंका थ्व थाय्‌ थ्व हे राज्यय्‌ लावन। १६गु व १७गु शताब्दीया अन्त तक्क कुतुबशाही राजवंशं थ्व थाय्‌यात थःगु अधीनय्‌ तल।
न्यु प्लिमथ्, आइदाहो
लिधंसा
पुचः:आइडाहोया थाय्
पौर्णमि (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
तालबेहट तहसील
भारतया उत्तरप्रदेश राज्यया छगू तहसील ख।
नेज्पर्स, आइडाहो
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथं थ्व थाय्‌या जनसंख्या ५२३ दु धा:सा थ्व थासय् २२५ खा छें दु ।
नोटस्, आइडाहो
नोटस् संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आइडाहो राज्ययागु छगु सिटी खः।
लिधंसा
पुचः:आइडाहोया थाय्
ओकली, आइडाहो
लिधंसा
पुचः:आइडाहोया थाय्
पिण्डरा तहसील
गां
थ्व तहसीलया गां थ्व कथं दु-
जयदेव् (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
सदर तहसील, वाराणासी जिल्ला
गां
थ्व तहसीलया गां थ्व कथं दु-
स्वयादिसँ
पुचः:उत्तरप्रदेश पुचः:उत्तरप्रदेशया तहसील
विक्रमार्कुडु (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
अस्त्रं (सन् २००६या संकिपा)
अस्त्रं  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
अशोक् (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
दॊंड्लवागु (कडप)
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
अज्बर्न, आइडाहो
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथं थ्व थाय्‌या जनसंख्या १५४५ दु धा:सा थ्व थासय् ७८६ खा छें दु ।
लिधंसा
पुचः:आइडाहोया थाय्
गुनकानॆपल्लॆ (कडप)
भूगोल
कडप जिल्लायागु अक्षांश १३.४३' निसें १५.१४' उत्तर व देशान्तर ७७.५५' व ७९.२९' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कडप जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
हिरोजीपुरं (कडप)
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
फोटो (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पार्कर, आइडाहो
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथं थ्व थाय्‌या जनसंख्या ३१९ दु धा:सा थ्व थासय् १०१ खा छें दु ।
कामसमुद्रं (कडप)
कामसमुद्रं भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
होप् (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
छालॆंज् (सन् २००६या संकिपा)
छालॆंज्  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
पल, आइडाहो
लिधंसा
पुचः:आइडाहोया थाय्
लिंगाल (कडप)
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
प्रामिस् (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
टाटा बिर्ला मध्यलो लैला (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
सामान्युडु (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
पायेट, आइडाहो
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथं थ्व थाय्‌या जनसंख्या ७०५४ दु धा:सा थ्व थासय् २८३४ खा छें दु ।
बाल (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
गुर्जल, बेल्लंपल्लि मण्डल
गुर्जल, बेल्लंपल्लि मण्डल भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया अदिलाबादु जिल्लाया बेल्लंपल्लि मण्डलया छगू थाय्‌ ख। सकल भारतया ६३८५९६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् द्रविडियन मूलया मनुतय्‌गु उपस्थिति दु। थ्व थासय् द्रविडिय भाषा परिवारया तेलुगु भाषा आपालं छ्येलिगु या।
चन्दौसी तहसील
गां
थ्व तहसीलया गां थ्व कथं दु-
रंगपेट, बेल्लंपल्लि मण्डल
पिनेया स्वापू
Template:
मनसुपलिके मौनरागं (सन् २००६या संकिपा)
मनसुपलिके मौनरागं  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
चक्रि (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
नुव्वे (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
सम्भल तहसील
भारतया उत्तरप्रदेश राज्यया छगू तहसील ख।
पार्णपल्लॆ (कडप)
थ्व थाय् लिंगाल मण्डलय् ला।
पाइनहर्स्ट, आइडाहो
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथं थ्व थाय्‌या जनसंख्या १६६१ दु धा:सा थ्व थासय् ७७३ खा छें दु ।
प्लेसरभिल, आइडाहो
प्लेसरभिल संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आइडाहो राज्ययागु छगु सिटी खः।
डान्स् चेद्दां... रा (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
अमेठी तहसील
गां
थ्व तहसीलया गां थ्व कथं दु -
आदिलक्ष्मी (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
पन्डरे, आइडाहो
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४८.३०३०८ उत्तर व देशान्तर ११६.५३८२९२ पश्चिम खः । थ्व थासय् ६९४५६३७ वर्ग मिटर (२.६८१७२६ वर्ग माइल) जमिन दु धा:सा २७३७७१ वर्ग मिटर (०.१०५७०४ वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:आइडाहोया थाय्
बट्वान्पल्लि, बेल्लंपल्लि मण्डल
पिनेया स्वापू
Template:
शंकर् (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
अन्नवरं (सन् २००६या संकिपा)
अन्नवरं  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
प्रेमिंचॊद्दु प्रेमिंचॊद्दु (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
पेर्कपल्लि, बेल्लंपल्लि मण्डल
इतिहास
ऐतरेय ब्राह्मण (ई.पू.८००) व महाभारत थें न्याःगु संस्कृत महाकाव्यय्‌ थ्व थाय्‌ आ दूगु थासय्‌ न्हापा दयाच्वंगु राज्यया वर्णन यानातःगु दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाषा तेलुगू ख। थ्व भाषा नापं उर्दू, हिन्दी, अंग्रेजी, तमिल आदि नं भाषा थन थुइगु या। थ्व थाय्‌या मू जाति द्रविड नश्लया तेलुगू जाति ख। द्रविड जातिया नश्ल जुसां थ्व जाति आर्यनाप मिश्रित जूगु खने दु। थनया नसाःय्‌ जाकि आधारित नसाःया तःधंगु थाय्‌ दु। जाति अनुसार नसाः पाइगु या व हिन्दू ब्राम्हण नसाः प्रायः शाकाहार जुइ धाःसा मुस्मां तयेगु नसाः शाकाहार मजु। थनया नसाःय्‌ पच्चडी, आवकाय आदि अचार नांजा। नापं मनुतयेसं बिरयानी, डोसा आदि नं आपालं नइगु या। थनया परम्पराय्‌ आन्ध्र शास्त्रीय संगीत व प्याखं विशेषयाना कुचिपुडि नांजा। थन हनिगु मू नखःय्‌ संक्रांति, महा शिवरात्रि, होली, युगादि, श्री राम नवमी, वरलक्ष्मी व्रतम, राखी पूर्णिमा, विनायक चवथी, दशहरा, अट्ल तद्दी, दीपावली, ईद-उल-फ़ित्र, बक्र-ईद, मुहर्रम आदि ला। थन तेलुगु संकिपा व कर्नाटक संगीतया नं प्रभाव दु। थ्व थासय्‌ हिन्दू धर्म व मुस्मां धर्मया प्रभाव खने दु।
अच्चवल्लि (कडप)
भूगोल
कडप जिल्लायागु अक्षांश १३.४३' निसें १५.१४' उत्तर व देशान्तर ७७.५५' व ७९.२९' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कडप जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
सूर्यपुत्रुडु (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
चुचुंड, भैंसा मण्डल
इतिहास
ऐतरेय ब्राह्मण (ई.पू.८००) व महाभारत थें न्याःगु संस्कृत महाकाव्यय्‌ थ्व थाय्‌ आ दूगु थासय्‌ न्हापा दयाच्वंगु राज्यया वर्णन यानातःगु दु।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌या जलवायु गरम व आद्र जु। थ्व थाय्‌या जलवायु निर्धारणय्‌ दक्षिण पश्चिम मनसूनया यक्व भूमिका दु। थ्व थासय्‌ चिकुलाय्‌ वातावरण बांलाइ। थ्व थास्य्‌ ग्रीष्मकाल मार्च निसें जुन तक्क जुइ। थ्व लाय्‌ तापमान अप्वया च्वनि। जुलाई निसें सेप्टेम्बर तक्क उष्णकटिबंधीय बर्खा मौसम जुइ व थ्व बिले यक्व वा वइ। अक्टोबर ला नापं चिकुला न्ह्यथनि व अक्टोबर, नोभेम्बर, डिसेम्बर, ज्यानुवरी व फेब्रुवरी तक्क चिकुला जुइ।
नार्निया (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुलकिंत (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
रामपुर मनिहारान तहसील
गां
थ्व तहसीलया गां थ्व कथं दु-
आदिमानवुलु अंदगत्तॆलु (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
चिन्नरंगापुरं (कडप)
चिन्नरंगापुरं भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् पुलिवॆंदल मण्डलय् ला।
कामिनि (सन् २००६या संकिपा)
कामिनि  छगु तेलेगु भाषाया डब्ड संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
धूल्पेट (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
पाताळ भैरवुडु (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
लिंग, भैंसा मण्डल
इतिहास
औपनिवेशिक भारत कालय्‌ थ्व थाय्‌ ब्रिटिशतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। भारत स्वतन्त्रता व आन्ध्रप्रदेश राज्यया पलिस्था धुंका थ्व थाय्‌ आन्द्रप्रदेश राज्यया छगू थाय्‌ जूवन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌या जलवायु गरम व आद्र जु। थ्व थाय्‌या जलवायु निर्धारणय्‌ दक्षिण पश्चिम मनसूनया यक्व भूमिका दु। थ्व थासय्‌ चिकुलाय्‌ वातावरण बांलाइ। थ्व थास्य्‌ ग्रीष्मकाल मार्च निसें जुन तक्क जुइ। थ्व लाय्‌ तापमान अप्वया च्वनि। जुलाई निसें सेप्टेम्बर तक्क उष्णकटिबंधीय बर्खा मौसम जुइ व थ्व बिले यक्व वा वइ। अक्टोबर ला नापं चिकुला न्ह्यथनि व अक्टोबर, नोभेम्बर, डिसेम्बर, ज्यानुवरी व फेब्रुवरी तक्क चिकुला जुइ।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाषा तेलुगू ख। थ्व भाषा नापं उर्दू, हिन्दी, अंग्रेजी, तमिल आदि नं भाषा थन थुइगु या। थ्व थाय्‌या मू जाति द्रविड नश्लया तेलुगू जाति ख। द्रविड जातिया नश्ल जुसां थ्व जाति आर्यनाप मिश्रित जूगु खने दु। थनया नसाःय्‌ जाकि आधारित नसाःया तःधंगु थाय्‌ दु। जाति अनुसार नसाः पाइगु या व हिन्दू ब्राम्हण नसाः प्रायः शाकाहार जुइ धाःसा मुस्मां तयेगु नसाः शाकाहार मजु। थनया नसाःय्‌ पच्चडी, आवकाय आदि अचार नांजा। नापं मनुतयेसं बिरयानी, डोसा आदि नं आपालं नइगु या। थनया परम्पराय्‌ आन्ध्र शास्त्रीय संगीत व प्याखं विशेषयाना कुचिपुडि नांजा। थन हनिगु मू नखःय्‌ संक्रांति, महा शिवरात्रि, होली, युगादि, श्री राम नवमी, वरलक्ष्मी व्रतम, राखी पूर्णिमा, विनायक चवथी, दशहरा, अट्ल तद्दी, दीपावली, ईद-उल-फ़ित्र, बक्र-ईद, मुहर्रम आदि ला। थन तेलुगु संकिपा व कर्नाटक संगीतया नं प्रभाव दु। थ्व थासय्‌ हिन्दू धर्म व मुस्मां धर्मया प्रभाव खने दु।
काचिवारिपल्लॆ (कडप)
थ्व थाय् पुलिवॆंदल मण्डलय् ला।
मिषन् इंपाजिबुल् (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
शोहरतगढ़ तहसील
भारतया उत्तरप्रदेश राज्यया छगू तहसील ख।
स्वयादिसँ
पुचः:उत्तरप्रदेश पुचः:उत्तरप्रदेशया तहसील
कुंभि , भैंसा मण्डल
पिनेया स्वापू
पुचः:भैंसा मण्डल, अदिलाबादु जिल्ला पुचः: पुचः:भैंसा मण्डल, अदिलाबादु जिल्लाया थाय्‌ पुचः:Adilabadu
रिरिइ, आइडाहो
लिधंसा
पुचः:आइडाहोया थाय्
सूपर्मेन् रिटर्न्स् (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
क्रिष् (सन् २००६या संकिपा)
क्रिष्  छगु तेलेगु भाषाया डब्ड संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
रोबर्ट्स, आइडाहो
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४३.७१९५९९ उत्तर व देशान्तर ११२.१२९०४८ पश्चिम खः । थ्व थासय् ८१५६५१ वर्ग मिटर (०.३१४९२५ वर्ग माइल) जमिन दु धा:सा ३९८८६ वर्ग मिटर (०.०१५४ वर्ग माइल) ल दु ।
द डाविन्सी कोड् (सन् २००६या संकिपा)
द डाविन्सी कोड्  छगु तेलेगु भाषाया डब्ड संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
स्वदेशी (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
रकल्यान्ड, आइडाहो
रकल्यान्ड संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आइडाहो राज्ययागु छगु सिटी खः।
मिश्रिख तहसील
स्वयादिसँ
पुचः:उत्तरप्रदेश पुचः:उत्तरप्रदेशया तहसील
राचुमर्रिपल्लॆ (कडप)
राचुमर्रिपल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
चिलिपि (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
षी (सन् २००६या संकिपा)
षी  छगु तेलेगु भाषाया डब्ड संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
शिव २००६ (सन् २००६या संकिपा)
शिव २००६  छगु तेलेगु भाषाया डब्ड संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
सेनापति (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
रुद्रनाग (सन् २००६या संकिपा)
रुद्रनाग  छगु तेलेगु भाषाया डब्ड संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
घोरावल तहसील
गां
थ्व तहसीलया गां थ्व कथं दु-
डिष्युं डिष्युं (सन् २००६या संकिपा)
डिष्युं डिष्युं  छगु तेलेगु भाषाया डब्ड संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
शेल्ली, आइडाहो
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथं थ्व थाय्‌या जनसंख्या ३८१३ दु धा:सा थ्व थासय् १२५३ खा छें दु ।
उलिमॆल्ल (कडप)
उलिमॆल्ल भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
शेल्ली, आइडाहो
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४३.३७९४९ उत्तर व देशान्तर ११२.१२३८४६ पश्चिम खः । थ्व थासय् ३४२३६४३ वर्ग मिटर (१.३२१८७६ वर्ग माइल) जमिन दु धा:सा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:आइडाहोया थाय्
उलिमॆल्ल (कडप)
भूगोल
कडप जिल्लायागु अक्षांश १३.४३' निसें १५.१४' उत्तर व देशान्तर ७७.५५' व ७९.२९' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कडप जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
परिणयं (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
विमानंलो विषसर्पालु (सन् २००६या संकिपा)
विमानंलो विषसर्पालु  छगु तेलेगु भाषाया डब्ड संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
वल्लभ (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
राठ तहसील
स्वयादिसँ
पुचः:उत्तरप्रदेश पुचः:उत्तरप्रदेशया तहसील
चिंतल बोरि, भैंसा मण्डल
पिनेया स्वापू
पुचः:भैंसा मण्डल, अदिलाबादु जिल्ला पुचः: पुचः:भैंसा मण्डल, अदिलाबादु जिल्लाया थाय्‌ पुचः:Adilabadu
स्मेल्टरभिल, आइडाहो
लिधंसा
पुचः:आइडाहोया थाय्
प्रपंचानिकॊक्कडु (सन् २००६या संकिपा)
प्रपंचानिकॊक्कडु  छगु तेलेगु भाषाया डब्ड संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
माणिक्यं ४२० (सन् २००६या संकिपा)
माणिक्यं ४२०  छगु तेलेगु भाषाया डब्ड संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००६य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
सोडा स्प्रिङ्गस्, आइडाहो
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४२.६५८०११ उत्तर व देशान्तर १११.५९६१०७ पश्चिम खः । थ्व थासय् ११७२१०७५ वर्ग मिटर (४.५२५५३३ वर्ग माइल) जमिन दु धा:सा १०४३४८ वर्ग मिटर (०.०४०२८९ वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:आइडाहोया थाय्
कोतल्गां, भैंसा मण्डल
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाषा तेलुगू ख। थ्व भाषा नापं उर्दू, हिन्दी, अंग्रेजी, तमिल आदि नं भाषा थन थुइगु या। थ्व थाय्‌या मू जाति द्रविड नश्लया तेलुगू जाति ख। द्रविड जातिया नश्ल जुसां थ्व जाति आर्यनाप मिश्रित जूगु खने दु। थनया नसाःय्‌ जाकि आधारित नसाःया तःधंगु थाय्‌ दु। जाति अनुसार नसाः पाइगु या व हिन्दू ब्राम्हण नसाः प्रायः शाकाहार जुइ धाःसा मुस्मां तयेगु नसाः शाकाहार मजु। थनया नसाःय्‌ पच्चडी, आवकाय आदि अचार नांजा। नापं मनुतयेसं बिरयानी, डोसा आदि नं आपालं नइगु या। थनया परम्पराय्‌ आन्ध्र शास्त्रीय संगीत व प्याखं विशेषयाना कुचिपुडि नांजा। थन हनिगु मू नखःय्‌ संक्रांति, महा शिवरात्रि, होली, युगादि, श्री राम नवमी, वरलक्ष्मी व्रतम, राखी पूर्णिमा, विनायक चवथी, दशहरा, अट्ल तद्दी, दीपावली, ईद-उल-फ़ित्र, बक्र-ईद, मुहर्रम आदि ला। थन तेलुगु संकिपा व कर्नाटक संगीतया नं प्रभाव दु। थ्व थासय्‌ हिन्दू धर्म व मुस्मां धर्मया प्रभाव खने दु।
चुरकत्तुल वीरुडु (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
गॊंदिपल्लॆ (कडप)
भूगोल
कडप जिल्लायागु अक्षांश १३.४३' निसें १५.१४' उत्तर व देशान्तर ७७.५५' व ७९.२९' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कडप जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
बिज्जूर, भैंसा मण्डल
पिनेया स्वापू
पुचः:भैंसा मण्डल, अदिलाबादु जिल्ला पुचः: पुचः:भैंसा मण्डल, अदिलाबादु जिल्लाया थाय्‌ पुचः:Adilabadu
अबद्धं (सन् २००६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
ऎवडैतेनाकेंटि (सन् २००७या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
नल्लचॆरुवुपल्लॆ (कडप)
नल्लचॆरुवुपल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
पॆद्दजूटूरु (कडप)
भूगोल
कडप जिल्लायागु अक्षांश १३.४३' निसें १५.१४' उत्तर व देशान्तर ७७.५५' व ७९.२९' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कडप जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
लक्ष्यं (सन् २००७या संकिपा)
लक्ष्यं  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००७य् पिहांवगु खः।
कातल्पळ्ळि (सन् १९९७या संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
वेल्पुल (कडप)
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
नेरुक्कु नेर् (सन् १९९७या संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
अगडूरु (कडप)
अगडूरु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
भद्रंपल्लॆ (कडप)
भूगोल
कडप जिल्लायागु अक्षांश १३.४३' निसें १५.१४' उत्तर व देशान्तर ७७.५५' व ७९.२९' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कडप जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
तिम्मापूर , भैंसा मण्डल
इतिहास
शिलालेखीय प्रमाण कथं थ्व थासय्‌ न्हापा कुबेरकाद्वारा शासित छगू प्रारंभिक राज्य दूगु वर्णन या। मौर्यतयेसं ई.पू. ४गु शताब्दीइ थःगु शासन थन थ्यंकूगु खने दु। मौर्य वंशया पतन धुंका ई.पू. ३गु शताब्दीइ आन्ध्र शातवाहन स्वतनत्र जूगु व सन्‌ २२०इ शातवाहनतयेगु ह्रास धुंका ईक्ष्वाकु राजवंश, पल्लव, आनंद गोत्रिका, विष्णुकुंडीना, पूर्वी चालुक्य व चोलातयेगु शासन जूगु इतिहासय्‌ च्वयातःगु दु। थ्व थासय्‌ आपालं छ्येलिगु तेलुगु भाषा विनुकोंडातयेसं थःगु राजकालय्‌ राजभाषा दयेकूगु इतिहास दु। पल्नाडुया ल्वापू धुंका पूर्वी चालुक्यतय्‌गु शक्ति म्हो जुया १२ व १३गु शताब्दीइ काकतीय राजवंशतयेगु उदय जुल व लिपा सकल तेलुगू भूमि काकतीयतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। सन्‌ १३२३इ दिल्लीया सुल्तान ग़ियास-उद-दिन तुग़लक़ं उलघ खानया अधीनय्‌ छ्वगु सेनां जुजु प्रतापरुद्रयात बन्दी दयेकुसां सन्‌ १३२६इ मुसुनूरी नायकतयेगु सफल विरोधी अभियानं प्रेरित जुया हरिहर व बुक्कातयेसं विजयनगर साम्राज्यया पलिस्था यात। सन्‌ १३४७य दिल्ली सल्तनतया विरुद्ध अला-उद-दीन हसन गंगूद्वारा दक्षिण भारतय्‌ छगू स्वतन्त्र मुस्लिम राष्ट्र, बहमनी राज्यया पलिस्था यायेधुंका थ्व थाय्‌ थ्व हे राज्यय्‌ लावन। १६गु व १७गु शताब्दीया अन्त तक्क कुतुबशाही राजवंशं थ्व थाय्‌यात थःगु अधीनय्‌ तल।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌या जलवायु गरम व आद्र जु। थ्व थाय्‌या जलवायु निर्धारणय्‌ दक्षिण पश्चिम मनसूनया यक्व भूमिका दु। थ्व थासय्‌ चिकुलाय्‌ वातावरण बांलाइ। थ्व थास्य्‌ ग्रीष्मकाल मार्च निसें जुन तक्क जुइ। थ्व लाय्‌ तापमान अप्वया च्वनि। जुलाई निसें सेप्टेम्बर तक्क उष्णकटिबंधीय बर्खा मौसम जुइ व थ्व बिले यक्व वा वइ। अक्टोबर ला नापं चिकुला न्ह्यथनि व अक्टोबर, नोभेम्बर, डिसेम्बर, ज्यानुवरी व फेब्रुवरी तक्क चिकुला जुइ।
बुच्चुपल्लॆ (कडप)
भूगोल
कडप जिल्लायागु अक्षांश १३.४३' निसें १५.१४' उत्तर व देशान्तर ७७.५५' व ७९.२९' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कडप जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
रामऩ् अप्तुल्ला (सन् १९९७या संकिपा)
रामऩ् अप्तुल्ला (तमिल भाषा:ராமன் அப்துல்லா) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९७य् पिहांवगु खः।
गुंड्लमडुगु (कडप)
भूगोल
कडप जिल्लायागु अक्षांश १३.४३' निसें १५.१४' उत्तर व देशान्तर ७७.५५' व ७९.२९' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कडप जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
वनल्पहाड, भैंसा मण्डल
इतिहास
शिलालेखीय प्रमाण कथं थ्व थासय्‌ न्हापा कुबेरकाद्वारा शासित छगू प्रारंभिक राज्य दूगु वर्णन या। मौर्यतयेसं ई.पू. ४गु शताब्दीइ थःगु शासन थन थ्यंकूगु खने दु। मौर्य वंशया पतन धुंका ई.पू. ३गु शताब्दीइ आन्ध्र शातवाहन स्वतनत्र जूगु व सन्‌ २२०इ शातवाहनतयेगु ह्रास धुंका ईक्ष्वाकु राजवंश, पल्लव, आनंद गोत्रिका, विष्णुकुंडीना, पूर्वी चालुक्य व चोलातयेगु शासन जूगु इतिहासय्‌ च्वयातःगु दु। थ्व थासय्‌ आपालं छ्येलिगु तेलुगु भाषा विनुकोंडातयेसं थःगु राजकालय्‌ राजभाषा दयेकूगु इतिहास दु। पल्नाडुया ल्वापू धुंका पूर्वी चालुक्यतय्‌गु शक्ति म्हो जुया १२ व १३गु शताब्दीइ काकतीय राजवंशतयेगु उदय जुल व लिपा सकल तेलुगू भूमि काकतीयतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। सन्‌ १३२३इ दिल्लीया सुल्तान ग़ियास-उद-दिन तुग़लक़ं उलघ खानया अधीनय्‌ छ्वगु सेनां जुजु प्रतापरुद्रयात बन्दी दयेकुसां सन्‌ १३२६इ मुसुनूरी नायकतयेगु सफल विरोधी अभियानं प्रेरित जुया हरिहर व बुक्कातयेसं विजयनगर साम्राज्यया पलिस्था यात। सन्‌ १३४७य दिल्ली सल्तनतया विरुद्ध अला-उद-दीन हसन गंगूद्वारा दक्षिण भारतय्‌ छगू स्वतन्त्र मुस्लिम राष्ट्र, बहमनी राज्यया पलिस्था यायेधुंका थ्व थाय्‌ थ्व हे राज्यय्‌ लावन। १६गु व १७गु शताब्दीया अन्त तक्क कुतुबशाही राजवंशं थ्व थाय्‌यात थःगु अधीनय्‌ तल।
अर्थ-व्यवस्था
थ्व थाय्‌या अर्थव्यवस्थाय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। जाकी, तु, कपाय्‌ आदि बाली थन बुइकिगु या।
संतकॊव्वूरु (कडप)
संतकॊव्वूरु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् तॊंडूरु मण्डलय् ला।
तेटिऩेऩ् वन्ततु (सन् १९९७या संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
उडवगंड्ल (कडप)
उडवगंड्ल भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
भूगोल
कडप जिल्लायागु अक्षांश १३.४३' निसें १५.१४' उत्तर व देशान्तर ७७.५५' व ७९.२९' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कडप जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
कटवुळ् (सन् १९९७या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
கடவுள்
अलिदॆन (कडप)
भूगोल
कडप जिल्लायागु अक्षांश १३.४३' निसें १५.१४' उत्तर व देशान्तर ७७.५५' व ७९.२९' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कडप जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
अनिमॆल (कडप)
अनिमॆल भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
रॆट्टै जटै वयचु (सन् १९९७या संकिपा)
रॆट्टै जटै वयचु (तमिल भाषा:ரெட்டை ஜடை வயசு) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९७य् पिहांवगु खः।
गॊनुमकुलपल्लॆ (कडप)
थ्व थाय् वीरपुनायुनिपल्लॆ मण्डलय् ला।
पूच्चूटवा (सन् १९९७या संकिपा)
पूच्चूटवा (तमिल भाषा:பூச்சூடவா) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९७य् पिहांवगु खः।
एक्गाव, भैंसा मण्डल
पिनेया स्वापू
पुचः:भैंसा मण्डल, अदिलाबादु जिल्ला पुचः: पुचः:भैंसा मण्डल, अदिलाबादु जिल्लाया थाय्‌ पुचः:Adilabadu
अन्तिमन्तामरै (सन् १९९६या संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
अन्त नाळ् (सन् १९९६या संकिपा)
अन्त नाळ्  (तमिल भाषा:அந்த நாள் ) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९६य् पिहांवगु खः।
अवतार पुरुषऩ् (सन् १९९६या संकिपा)
अवतार पुरुषऩ् (तमिल भाषा:அவதார புருஷன்) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९६य् पिहांवगु खः।
उत्तर पालगिरि (कडप)
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
आवतुम् पॆण्णाले अऴिवतुम् पॆण्णाले (सन् १९९६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
पायसंपल्लॆ (कडप)
पायसंपल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कडप जिल्लायागु छगु थाय् खः।
अन्नवरं (कृष्णा)
थ्व थाय् जग्गय्यपेट मण्डलय् ला।
बापुरम्, कोतालं मण्डल (कर्नूलु)
थ्व थाय् कौतालं मण्डलय् ला।
बबल्गाव, भैंसा मण्डल
इतिहास
औपनिवेशिक भारत कालय्‌ थ्व थाय्‌ ब्रिटिशतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। भारत स्वतन्त्रता व आन्ध्रप्रदेश राज्यया पलिस्था धुंका थ्व थाय्‌ आन्द्रप्रदेश राज्यया छगू थाय्‌ जूवन।
पिनेया स्वापू
Template:
कट्टप्पञ्चायत्तु (सन् १९९६या संकिपा)
कट्टप्पञ्चायत्तु  (तमिल भाषा:கட்டப்பஞ்சாயத்து ) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९६य् पिहांवगु खः।
तलपनूरु (कडप)
भूगोल
कडप जिल्लायागु अक्षांश १३.४३' निसें १५.१४' उत्तर व देशान्तर ७७.५५' व ७९.२९' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कडप जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
बंडिपालॆं (कृष्णा)
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
चूडि, कोतालं मण्डल
थ्व थाय् कौतालं मण्डलय् ला।
किरैम् (सन् १९९६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
किऴक्कु मुकम् (सन् १९९६या संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
बुच्चवरं (कृष्णा)
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
कोटुकळ् इल्लात कोलम् (सन् १९९६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया