cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
चमूं
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
बरपाली, सांरगढ मण्डल
बरपाली सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
डांगींगांव, बेरीनाग तहसील
डांगींगांव भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  पिथौरागढ जनपदया  बेरीनाग तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् कुमाँउ जातिया मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया कुमाँउ भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थासय् कुमाँउया स्थानीय कत्युरी वंशया जुजु, चन्द वंशया जुजु व डोटीया रायका पिंसं शासन याःगु खने दु। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं कुमाँउया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु कब्जाय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  पिथौरागढ जनपदया  बेरीनाग तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
संस्कृति
थ्व थाय्‌ पौराणिक काल निसें हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् च्वयातःगु हिमालय तपोभूमि खण्डय् लाःगु जूगुलिं थन हिन्दू धर्म व थ्व धर्म नाप स्वापू दूगु संस्कृतिया प्रभाव यक्व खने दु।
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
अव्यक्तादीनि
अव्यक्तादीनि छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
बोधीपारा, मुंगेली मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:मुंगेली मण्डल, विलासपुर जिल्ला
देवि (मलयालम संकिपा)
देवि (मलयालम भाषा:ദേവി) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७२य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
केशवापुरं (अनंतपुर)
थ्व थाय् गार्लदिन्नॆ मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
पिंखुरी
पिंखुरी (अंग्रेजी:Pinkhuri), नेपा:यागु जनकपुर अञ्चलयागु  रामेछाप जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ४१० खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं पिंखुरी यागु जनसंख्या २३१६ खः। थुकिली मिजंत ४८%, व मिसात ५२% दु।
पिन्नि (सन् १९६७या संकिपा)
पिन्नि  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८९य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
बुदेली, सांरगढ मण्डल
बुदेली सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
हंस (उपनिषद्)
श्लोक
थुकिया श्लोक थ्व कथं दु-
स्वयादिसँ
पुचः:उपनिषद्
धकु
धकु (अंग्रेजी भाय:Dhaku), नेपायागु सेती अञ्चलयागु अछाम जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे317खा छेँ दु।
गमरी खास, चिन्यालीसौड तहसील
गमरी खास भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  उत्तरकाशी जनपदया  चिन्यालीसौड तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
भिवादी
भिवादी (अंग्रेजी भाय:Bhiwadi), भारतयागु राजस्थान राज्ययागु अल्वार जिल्लायागु  सहर खः।
गॊड्डुवॆलगल (अनंतपुर)
गॊड्डुवॆलगल भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् गंड्लपॆंट मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
४७ नाट्कळ् (सन् १९८१या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
केसतरा, मुंगेली मण्डल
केसतरा मुंगेली मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया मुंगेली मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
मीडो वूड्स, फ्लोरिडा
मीडो वूड्स संयुक्त राज्य अमेरिकायागु फ्लोरिडा राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
केसतरा, मुंगेली मण्डल
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
मीडो वूड्स, फ्लोरिडा
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ११२८६ दु धासा थ्व थासे ४४४१ खा छें दु ।
केसतरा, मुंगेली मण्डल
स्वयादिसं
पुचः:मुंगेली मण्डल, विलासपुर जिल्ला
मीडो वूड्स, फ्लोरिडा
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश २८.३७४८५२ उत्तर व देशान्तर ८१.३६३८५८ पश्चिम खः । थ्व थासे २९४५६६४० वर्ग मिटर (११.३७३२७३ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ९३४५९ वर्ग मिटर (०.०३६०८५ वर्ग माइल) ल दु ।
कुचेरा
कुचेरा (अंग्रेजी:Kuchera), भारतयागु राजस्थान राज्ययागु  नगौर जिल्लायागु छगु सहर इलाका खः।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश व देशान्तर खः । समुद्र सतह स्वया थ्व थाय ३०१ मिटर (९८७ फुट) च्वे ला।
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं कुचेरा शहरयागु जनसंख्या १९,५६३ खः। थुकिली मिजंत ५२%, व मिसात ४८% दु।
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ५०% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ६५% दु, व मिसातेगु साक्षरता ३२% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया कुचेरा यागु साक्षरता  अप्व दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् २५% ६ दं स्वया म्हो जु।
मरो मॊनगाडु (सन् १९८५या संकिपा)
मरो मॊनगाडु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८५य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
अव्यभिचारिणी
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
गन्धर्वक्षेत्रं (मलयालम संकिपा)
गन्धर्वक्षेत्रं (मलयालम भाषा:ഗന്ധര്വക്ഷേത്രം) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७२य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
किङ्ग कोभ, अलास्का
किङ्ग कोभ संयुक्त राज्य अमेरिकायागु अलास्का राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ७९२ दु धासा थ्व थासे २०७ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ५५.०७२१२५ उत्तर व देशान्तर १६२.३१८०४० पश्चिम खः । थ्व थासे ६५४४८३९१ वर्ग मिटर (२५.२६९७६६ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ११७४७२७१ वर्ग मिटर (४.५३५६४७ वर्ग माइल) ल दु ।
ढल्केबार
ढल्केबार (अंग्रेजी भाय:Dhalkebar), नेपायागु जनकपुर अञ्चलयागु धनुषा जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे1772खा छेँ दु।
स्प्रिङ्गटाउन, आर्कान्सः
स्प्रिङ्गटाउन संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आर्कान्सः राज्ययागु छगु टाउन खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ११४ दु धासा थ्व थासे ४७ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३६.२६०९०८ उत्तर व देशान्तर ९४.४२२३७ पश्चिम खः । थ्व थासे १३८८५२३ वर्ग मिटर (०.५३६११२ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
पूलरंगडु (सन् १९६७या संकिपा)
पूलरंगडु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८९य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
त्रिलोचनपाल शाही
शाही राजवंशयाम्ह छम्ह जुजु खः।
आरुणेय (उपनिषद्)
छगू काव्य ख। थ्व काव्य मुक्तिक उपनिषद्‌या अन्तर्गतय् उपनिषद् दुने ला । थ्व श्रुति प्रचलनया छगू महत्त्वपूर्ण धार्मिक ग्रन्थ ख।
श्लोक
थुकिया श्लोक थ्व कथं दु-
स्वयादिसँ
पुचः:उपनिषद्
आनन्दपाल शाही
शाही राजवंशयाम्ह छम्ह जुजु खः।
इनि ऒरु जन्मं तरू (मलयालम संकिपा)
इनि ऒरु जन्मं तरू (मलयालम भाषा:ഇനി ഒരു ജന്മം തരൂ) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७२य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
गोकिनंपाडु (कृष्णा)
गोकिनंपाडु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् मुदिनेपल्लि मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
भालुपानी, सांरगढ मण्डल
भालुपानी सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
बलुवाकोट, धारचुला तहसील
बलुवाकोट भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  पिथौरागढ जनपदया  धारचुला तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
भगतपुर, मुंगेली मण्डल
भगतपुर मुंगेली मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया मुंगेली मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:मुंगेली मण्डल, विलासपुर जिल्ला
गर्भ (उपनिषद्)
छगू काव्य ख। थ्व काव्य मुक्तिक उपनिषद्‌या अन्तर्गतय् उपनिषद् दुने ला । थ्व श्रुति प्रचलनया छगू महत्त्वपूर्ण धार्मिक ग्रन्थ ख।
श्लोक
थुकिया श्लोक थ्व कथं दु-
स्वयादिसँ
पुचः:उपनिषद्
भीमपाल
शाही राजवंशयाम्ह छम्ह जुजु खः।
प्राणमित्रुडु (सन् १९६७या संकिपा)
प्राणमित्रुडु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६७य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
धमली
धमली (अंग्रेजी भाय:Dhamali), नेपायागु सेती अञ्चलयागु अछाम जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे658खा छेँ दु।
कुद
कुद (अंग्रेजी:Kud), भारतयागु जम्मू व कश्मीर राज्ययागु  उधमपुर जिल्लायागु छगु सहर खः।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश व देशान्तर खः । समुद्र सतह स्वया थ्व थाय १८५५ मिटर (६०८५ फुट) च्वे ला।
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं कुद शहरयागु जनसंख्या ११४० खः। थुकिली मिजंत ५४%, व मिसात ४६% दु।
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ५९% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ६९% दु, व मिसातेगु साक्षरता ४७% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया कुद यागु साक्षरता  अप्व दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् १४% ६ दं स्वया म्हो जु।
पिपल गा वि स
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं पिपल गा वि स यागु जनसंख्या ४१४७ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
ओहायो
ओहायो छगू मध्यपश्चिमी अमेरिकी राज्य ख। The 34th largest state by area in the U.S., it is the 7th-most populous with nearly 11.5 million residents, थ्व राज्यय् यक्व अमेरिकी नगर व ७गु ५लख स्वया अप्व जनसंख्या दूगु महानगर ला। थ्व राज्यया राजधानी कोलम्बस ख। अंग्रेजीकृत ओहायोया नां इरोकोइ भाषाया खँग्वः ओ-हियो (अर्थ: तःधंगु खुसि) नं वःगु ख।  थ्व राज्य न्हापा उत्तरपश्चिमी क्षेत्रय छगू भागया कथं दूगु ख। सन् १८०३या मार्च १ खुनु थ्व राज्य संघया १७गु राज्य व उत्तरपश्चिम अर्डिनेन्स कथंया प्रथम राज्यया रुपय् पलिस्था जुल।  थ्व राज्यया उपनामया बारेय् यक्व मतभेद दसां ओहायोयात ऐतिहासिक रुपय् "बकियी राज्य" (ओहायो बकियी सिमाया नामं)या रुपय् नालेगु या।
ओहायोया सरकारय् कार्यपालिका निकाय ओहायोया गभर्नरं, व्यवस्थापिका निकाय ओहायो साधारण सभां व न्यायपालिका निकाय ओहायोया सर्वोच्च न्यायालयं प्रतिनिधि याइ। वर्तमानय् ओहायोयात संयुक्त राज्य अमेरिकाया प्रतिनिधि सभाय् १८गु थाय् बियातःगु दु। Ohio is known for its status as both a swing state and a bellwether in national elections.
पिनेया स्वापूत
पुचः:अमेरिकाया राज्य पुचः:
अव्यभिचारिण्या
अव्यभिचारिण्या छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
मुंतिमडुगु (अनंतपुर)
मुंतिमडुगु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् गार्लदिन्नॆ मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
माप्पिळ्ळै कवुण्टर् (सन् १९९७या संकिपा)
माप्पिळ्ळै कवुण्टर् (तमिल भाषा:மாப்பிள்ளை கவுண்டர்) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९७य् पिहांवगु खः।
मेड्ली, फ्लोरिडा
मेड्ली संयुक्त राज्य अमेरिकायागु फ्लोरिडा राज्ययागु छगु टाउन खः।
माप्पिळ्ळै कवुण्टर् (सन् १९९७या संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
मेड्ली, फ्लोरिडा
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १०९८ दु धासा थ्व थासे ३८७ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश २५.८५८३०७ उत्तर व देशान्तर ८०.३३९१४१ पश्चिम खः । थ्व थासे ९७८३८४२ वर्ग मिटर (३.७७७५६३ वर्ग माइल) जमिन दु धासा १३४७३५८ वर्ग मिटर (०.५२०२१८ वर्ग माइल) ल दु ।
माप्पिळ्ळै कवुण्टर् (सन् १९९७या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
गुरज (कृष्णा)
थ्व थाय् मुदिनेपल्लि मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
बंज्याणी, गैरसैण तहसील
बंज्याणी भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  चमोली जनपदया  गैरसैण तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् गढवाली मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया गढवाली भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थाय् रजौटातेगु अधीनय दूगु ५२गढय् छगूलि ला। लिपा अजय पालया नेतृत्वय् पलिस्था जूगु गढवाल अधिराज्यय् थ्व थाय्‌ लावन। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं गढवालया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु प्रभावय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  चमोली जनपदया  गैरसैण तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
संस्कृति
थ्व थाय्‌ पौराणिक काल निसें हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् च्वयातःगु हिमालय तपोभूमि खण्डय् लाःगु जूगुलिं थन हिन्दू धर्म व थ्व धर्म नाप स्वापू दूगु संस्कृतिया प्रभाव यक्व खने दु।
गैलाडी, चिन्यालीसौड तहसील
गैलाडी भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  उत्तरकाशी जनपदया  चिन्यालीसौड तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
सीर्ल्स भ्याली, क्यालिफोर्निया
सीर्ल्स भ्याली संयुक्त राज्य अमेरिकायागु क्यालिफोर्निया राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १८८५ दु धासा थ्व थासे १०५१ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३५.७६५१८१ उत्तर व देशान्तर ११७.३८२८०३ पश्चिम खः । थ्व थासे ३०४२४५३८ वर्ग मिटर (११.७४६९८ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
कांदरपाली, सांरगढ मण्डल
कांदरपाली सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
टकोली, अल्मोडा तहसील
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थासय् कुमाँउया स्थानीय कत्युरी वंशया जुजु, चन्द वंशया जुजु व डोटीया रायका पिंसं शासन याःगु खने दु। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं कुमाँउया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु कब्जाय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  अल्मोडा तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय्‌ जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
संस्कृति
थ्व थाय्‌ पौराणिक काल निसें हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् च्वयातःगु हिमालय तपोभूमि खण्डय् लाःगु जूगुलिं थन हिन्दू धर्म व थ्व धर्म नाप स्वापू दूगु संस्कृतिया प्रभाव यक्व खने दु।
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
अनंतपुर, मुंगेली मण्डल
अनंतपुर मुंगेली मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया मुंगेली मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:मुंगेली मण्डल, विलासपुर जिल्ला
नीति पिऴैत्ततु (सन् १९८१या संकिपा)
नीति पिऴैत्ततु छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८१य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
कळिप्पाव (मलयालम संकिपा)
कळिप्पाव (मलयालम भाषा:കളിപ്പാവ) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७२य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
प्रेमलो प्रमादं (सन् १९६७या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
दमौली
दमौली (अंग्रेजी भाय:Dhamauli), नेपायागु लुम्बिनी अञ्चलयागु रुपन्देही जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे740खा छेँ दु।
नारायण (उपनिषद्)
छगू काव्य ख। थ्व काव्य मुक्तिक उपनिषद्‌या अन्तर्गतय् उपनिषद् दुने ला । थ्व श्रुति प्रचलनया छगू महत्त्वपूर्ण धार्मिक ग्रन्थ ख।
स्वयादिसँ
पुचः:उपनिषद्
पिपलाडी
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं पिपलाडी यागु जनसंख्या १९,७३४ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
प्रैवेटु माष्टारु (सन् १९६७या संकिपा)
प्रैवेटु माष्टारु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६७य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
टेढाधौरा, मुंगेली मण्डल
टेढाधौरा मुंगेली मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया मुंगेली मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
परमहंस (उपनिषद्)
श्लोक
थुकिया श्लोक थ्व कथं दु-
स्वयादिसँ
पुचः:उपनिषद्
टेढाधौरा, मुंगेली मण्डल
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:मुंगेली मण्डल, विलासपुर जिल्ला
रेली, नर्द क्यारोलिना
रेली नर्द क्यारोलाइनाय राजधानी ख।
खैरझिठी, सांरगढ मण्डल
खैरझिठी सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
बौंगलिंग, धारचुला तहसील
बौंगलिंग भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  पिथौरागढ जनपदया  धारचुला तहसीलया छगु गां ख।
खैरझिठी, सांरगढ मण्डल
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
बौंगलिंग, धारचुला तहसील
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
खैरझिठी, सांरगढ मण्डल
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
अव्यभिचारेण
अव्यभिचारेण छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
खैरझिठी, सांरगढ मण्डल
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
कुदाल
कुदाल (अंग्रेजी:Kudal), भारतयागु महाराष्ट्र राज्ययागु  सिन्धुदुर्ग जिल्लायागु छगु  सहर खः।
अव्यभिचारेण
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
कुदाल
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश व देशान्तर खः । समुद्र सतह स्वया थ्व थाय २० मिटर (६५ फुट) च्वे ला।
अव्यभिचारेण
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
कुदाल
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं कुदाल शहरयागु जनसंख्या १३,६४३ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
अव्यभिचारेण
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
कुदाल
जनसंख्या
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ७८% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ८१% दु, व मिसातेगु साक्षरता ७५% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया कुदाल यागु साक्षरता  अप्व दु।
अव्यभिचारेण
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
कुदाल
जनसंख्या
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् १२% ६ दं स्वया म्हो जु।
स्ट्याम्प्स, आर्कान्सः
स्ट्याम्प्स संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आर्कान्सः राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या २१३१ दु धासा थ्व थासे १००३ खा छें दु ।
झारसुगुडा जिल्ला
भारतयागु उडिसा राज्ययागु छगु जिल्ला खः।
जनसंख्या
सन् २०११स जूगु जनगणना कथं थ्व जिल्लाया उपजिल्ला (तहसील) व ग्रामीण जनसंख्या थ्व कथं दु-
कण्टवरुण्टो (मलयालम संकिपा)
कण्टवरुण्टो (मलयालम भाषा:കണ്ടവരുണ്ടോ) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७२य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
भिवन्दी
भिवन्दी (अंग्रेजी भाय:Bhiwandi), भारतयागु महाराष्ट्र राज्ययागु ठाणे जिल्लायागु सहर खः।
भूगोल
थ्व थाययागु अक्षांश व देशान्तर खः । थ्व थाय्यागु उचाइ खः  २४ मिटर (७८ फिट)।
श्रीवारि शोभनं (सन् १९८५या संकिपा)
श्रीवारि शोभनं  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८५य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
चय
चय छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
धमौरा
धमौरा (अंग्रेजी भाय:Dhamaura), नेपायागु जनकपुर अञ्चलयागु महोत्तरी जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे2111खा छेँ दु।
चय
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
धमौरा
भूगोल
थ्व थाययागु अक्षांश व देशान्तर खः । थ्व थाय्यागु उचाइ खः  ७३ मिटर (२३९ फिट)।
चय
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
काकरवाड (कृष्णा)
काकरवाड भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् मुदिनेपल्लि मण्डलय् ला।
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
मेड्युला, फ्लोरिडा
मेड्युला संयुक्त राज्य अमेरिकायागु फ्लोरिडा राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ६६३७ दु धासा थ्व थासे २७३९ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश २७.९६२५५१ उत्तर व देशान्तर ८१.९८०७९ पश्चिम खः । थ्व थासे १४७००३१२ वर्ग मिटर (५.६७५८२२ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ४५५५७ वर्ग मिटर (०.०१७५९ वर्ग माइल) ल दु ।
पुण्यवति (सन् १९६७या संकिपा)
पुण्यवति  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६७य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
अमृत-बिन्दु (उपनिषद्)
छगू काव्य ख। थ्व काव्य मुक्तिक उपनिषद्‌या अन्तर्गतय् उपनिषद् दुने ला । थ्व श्रुति प्रचलनया छगू महत्त्वपूर्ण धार्मिक ग्रन्थ ख।
स्वयादिसँ
पुचः:उपनिषद्
नारायणपुर, मुंगेली मण्डल
नारायणपुर मुंगेली मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया मुंगेली मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:मुंगेली मण्डल, विलासपुर जिल्ला
गोडा, सांरगढ मण्डल
गोडा सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
कुद्ची
कुद्ची (अंग्रेजी:Kudchi), भारतयागु कर्णाटक राज्ययागु  बेलगाँव जिल्लायागु छगु पञ्चायत-शासित सहर खः।
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं कुद्ची शहरयागु जनसंख्या १९,८५२ खः। थुकिली मिजंत ५२%, व मिसात ४८% दु।
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ५३% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ६०% दु, व मिसातेगु साक्षरता ४६% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया कुद्ची यागु साक्षरता  अप्व दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् १६% ६ दं स्वया म्हो जु।
लक्ष्यं (मलयालम संकिपा)
लक्ष्यं (मलयालम भाषा:ലക്ഷ്യം) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७२य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
धमेना
धमेना (अंग्रेजी भाय:Dhamena), नेपायागु सेती अञ्चलयागु बझाङ जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे379खा छेँ दु।
विवचायि मकऩ् (सन् १९९७या संकिपा)
विवचायि मकऩ् (तमिल भाषा:விவசாயி மகன்) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९७य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
ब्राजिल
ब्राजिल छगू दक्षिण अमेरिकी देय्‌ ख। थ्व देय्‌ दक्ले तःधंगु दक्षिण अमेरिकी देय्‌ ख। थ्व देय्‌या राजधानी ब्राजिलिया व दक्ले तःधंगु नगर रियो दि ज्यानेरियो ख।
इतिहास
ब्राजिल न्हापा पोर्चुगलया उपनिवेश ख। लिपा स्वतन्त्रता धुंका थ्व छगू राष्ट्रया रुपय् स्थापित जुल।
भूगोल
ब्राजिलया मू खुसि अमेजन खुसि ख। थ्व खुसिया सिथय् दूगु जंगल हलिमया दक्ले तःधंगु जंगलय् छगू ख।
लिधंसा
पुचः:देय्‌ पुचः:देय्
कल्लूरु अग्रहारं (अनंतपुर)
कल्लूरु अग्रहारं भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् गार्लदिन्नॆ मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
अव्यय
अव्यय धाःगु संस्कृत व संस्कृत नाप स्वापू दूगु भासय् छ्येलिगु छगू विशेष प्रकारया खँग्वः ख। अव्यय धाःगु लिङ्ग, विभक्ति, वचन नाप रुप महिलिगु खँग्वः ख। थुकियात श्लोकय् थ्व कथं वर्णन यानातःगु दु-
अतः, सर्व लिङ्ग, सर्व विभक्ति, सर्व वचनय् महिलिगु खँग्वः अव्यय ख।
दसु
संस्कृत भासय् यक्व अव्यय दु। छुं अव्ययत थ्व कथं दु
अथ,अपि,अलम्, इति,इव, उच्चैः, एव, कदा, कुतः, क्व, खलु, चित्, चेत्, तूष्णीम्, नूनम्, पुरा, मा, मिथ्या, इतस्ततः,  अत्र तत्र,  यथा तथा, यदा तदा, यद्यपि, यदि तर्हि, यावत्, वरम् वा विना सहसा हि ह्यः
स्वयादिसँ
पुचः:अव्यय पुचः:व्याकरण
चमियारी, चिन्यालीसौड तहसील
चमियारी भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  उत्तरकाशी जनपदया  चिन्यालीसौड तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
पिपलचौरी
पिपलचौरी (अंग्रेजी:Pipalchauri), नेपा:यागु महाकाली अञ्चलयागु  दार्चुला जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ३४७ खा छेँ दु।
अमृत-नाद (उपनिषद्)
छगू काव्य ख। थ्व काव्य मुक्तिक उपनिषद्‌या अन्तर्गतय् उपनिषद् दुने ला । थ्व श्रुति प्रचलनया छगू महत्त्वपूर्ण धार्मिक ग्रन्थ ख।
श्लोक
थुकिया श्लोक थ्व कथं दु-
स्वयादिसँ
पुचः:उपनिषद्
मन्त्रकोटि (मलयालम संकिपा)
मन्त्रकोटि (मलयालम भाषा:മന്ത്രകോടി) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७२य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
टांगर, सांरगढ मण्डल
टांगर सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
मयूरि (सन् १९८५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
टांगर, सांरगढ मण्डल
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
मयूरि (सन् १९८५या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
धामी
धामी (अंग्रेजी भाय:Dhami), नेपायागु धवलागिरि अञ्चलयागु मुस्ताङ जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे178खा छेँ दु।
टांगर, सांरगढ मण्डल
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
रहस्यं (सन् १९६७या संकिपा)
रहस्यं  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००३य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
भिवानी
भूगोल
थ्व थाययागु अक्षांश व देशान्तर खः । थ्व थाय्यागु उचाइ खः  २२५ मिटर (७३८ फिट)।
कमतंपल्लॆ (अनंतपुर)
कमतंपल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् गंड्लपॆंट मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
किङ्ग साल्मन, अलास्का
किङ्ग साल्मन संयुक्त राज्य अमेरिकायागु अलास्का राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ४४२ दु धासा थ्व थासे ३४३ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ५८.६९००७९ उत्तर व देशान्तर १५६.६६०५८६ पश्चिम खः । थ्व थासे ४३९१३६९४४ वर्ग मिटर (१६९.५५१७२९ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ३६३७६८८ वर्ग मिटर (१.४०४५१९ वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:अलास्कायागु शहर
फागूपारा, मुंगेली मण्डल
फागूपारा मुंगेली मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया मुंगेली मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:मुंगेली मण्डल, विलासपुर जिल्ला
अव्ययवर्गः
अव्ययवर्गः छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
भालापुर, मुंगेली मण्डल
भालापुर मुंगेली मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया मुंगेली मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:मुंगेली मण्डल, विलासपुर जिल्ला
अथर्व-शिख (उपनिषद्)
छगू काव्य ख। थ्व काव्य मुक्तिक उपनिषद्‌या अन्तर्गतय् उपनिषद् दुने ला । थ्व श्रुति प्रचलनया छगू महत्त्वपूर्ण धार्मिक ग्रन्थ ख।
श्लोक
थुकिया श्लोक थ्व कथं दु-
स्वयादिसँ
पुचः:उपनिषद्
ओक्लाहोमा
संयुक्त राज्य अमेरिकाया छगु राज्य खः।
पिनेया स्वापूत
पुचः:अमेरिकाया राज्य पुचः:
ऎस्.लिंगंदिन्नॆ (कर्नूलु)
ऎस्.लिंगंदिन्नॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कर्नूलु जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् आल्लगड्ड मण्डलय् ला।
भूगोल
कर्नूलु जिल्लायागु अक्षांश १५.५०' निसें १५.८३' उत्तर व देशान्तर ७८.०३' व ७८.०५' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कर्नूलु जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
स्टार सिटी, आर्कान्सः
स्टार सिटी संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आर्कान्सः राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या २४७१ दु धासा थ्व थासे ९७२ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३३.९४०९४७ उत्तर व देशान्तर ९१.८४२५७५ पश्चिम खः । थ्व थासे १०८९३८९५ वर्ग मिटर (४.२०६१५७ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
तालिपुतुचु (सन् १९९७या संकिपा)
तालिपुतुचु (तमिल भाषा:தாலிபுதுசு) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९७य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
टांडापाली, सांरगढ मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
रक्तसिंधूरं (सन् १९६७या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
बौन, धारचुला तहसील
बौन भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  पिथौरागढ जनपदया  धारचुला तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
कुद्लिगी
कुद्लिगी (अंग्रेजी:Kudligi), भारतयागु कर्णाटक राज्ययागु  बेल्लारी जिल्लायागु छगु पञ्चायत-शासित सहर खः।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश व देशान्तर खः । समुद्र सतह स्वया थ्व थाय ५९६ मिटर (१९५५ फुट) च्वे ला।
मनुष्यबन्धङ्ङळ् (मलयालम संकिपा)
मनुष्यबन्धङ्ङळ् (मलयालम भाषा:മനുഷ്യബന്ധങ്ങള്) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७२य् पिहांवगु खः।
कुद्लिगी
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं कुद्लिगी शहरयागु जनसंख्या २१,८५५ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
मनुष्यबन्धङ्ङळ् (मलयालम संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
कोमर्रु (कृष्णा)
कोमर्रु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
मनुष्यबन्धङ्ङळ् (मलयालम संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
कुद्लिगी
जनसंख्या
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ५४% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ६२% दु, व मिसातेगु साक्षरता ४६% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया कुद्लिगी यागु साक्षरता  अप्व दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् १५% ६ दं स्वया म्हो जु।
कोमर्रु (कृष्णा)
थ्व थाय् मुदिनेपल्लि मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
मेल्बर्न, फ्लोरिडा
मेल्बर्न संयुक्त राज्य अमेरिकायागु फ्लोरिडा राज्ययागु छगु सिटी खः।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश २८.११५०२३ उत्तर व देशान्तर ८०.६३१९२५ पश्चिम खः । थ्व थासे ७८२१०४२२ वर्ग मिटर (३०.१९७२१४ वर्ग माइल) जमिन दु धासा १३७०५२४५ वर्ग मिटर (५.२९१६२५ वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:फ्लोरिडायागु शहर
धामीकुवा
धामीकुवा (अंग्रेजी भाय:Dhamilikuwa), नेपायागु गण्डकी अञ्चलयागु लमजुङ जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे948खा छेँ दु।
धमिर
धमिर (अंग्रेजी भाय:Dhamir), नेपायागु लुम्बिनी अञ्चलयागु गुल्मी जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे676खा छेँ दु।
सेनगांव, मुंगेली मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:मुंगेली मण्डल, विलासपुर जिल्ला
पिपलडांडा
पिपलडांडा (अंग्रेजी:Pipaldada), नेपा:यागु लुम्बिनी अञ्चलयागु  पाल्पा जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ११२४ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं पिपलडांडा यागु जनसंख्या ६२१३ खः। थुकिली मिजंत ४४%, व मिसात ५६% दु।
पाल राजवंश
thumb|right|200px|पाल राज्ययागु लागा पाल राजवंश नं भारतयागु पूर्वी भागय् न्हापा छगु साम्राज्य देकुगु खः।
थ्व राज्यय् वास्तु कलायात यक्व लिधंसा बिल। पाल जुजु बौद्धमार्गी खः।
thumb|250px|पाल राज्ययागु बुद्ध व बोधिसत्त्व thumb|धर्मपालयागु राज्य
पुचः:भारतयागु इतिहास
चाँदपुर, चिन्यालीसौड तहसील
चाँदपुर भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  उत्तरकाशी जनपदया  चिन्यालीसौड तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
टाटिक, अल्मोडा तहसील
टाटिक भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  अल्मोडा तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् कुमाँउ जातिया मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया कुमाँउ भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थासय् कुमाँउया स्थानीय कत्युरी वंशया जुजु, चन्द वंशया जुजु व डोटीया रायका पिंसं शासन याःगु खने दु। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं कुमाँउया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु कब्जाय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।