cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
मेल्टा, द्वाराहाट तहसील
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
निजं (सन् १९८०या संकिपा)
निजं  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००३य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
नमतु तॆय्वम् (सन् १९९०या संकिपा)
नमतु तॆय्वम् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
किशनपुर कोटली, बेतालघाट तहसील
किशनपुर कोटली भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  नैनीताल जनपदया  बेतालघाट तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
अनन्तं अज्ञातं (मलयालम संकिपा)
अनन्तं अज्ञातं (मलयालम भाषा:അനന്തം അജ്ഞാതം) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८३य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
अपार्थेईड
अपार्थेईड (अफ्रिकान्स:'Apartheid अर्थ भिन्नता / "separateness") दक्षिण अफ्रिकाय् १९४८ निसें १९९४तक्क छ्येलातगु छगु रङ्ग विभेद नीति खः। अपार्थेईट नीति दक्षिण अफ्रिकाय् युरोपेली मूलया मनुतेत वैधानिक कथं आर्थिक व राजनैतिक पकड देकातेत देकुगु ख।
थ्व नीतिय् मनुतेत वैधानिक तवलं नश्लीय आधारय् बायातै। थन्यागु नश्लय् मू नश्ल- भुयु, हाकु, भारतीय व रङ्गीय ख। थ्व नश्ल कथं मनुतेत भौगोलिक रुपे बाय्‌गु ज्या जुल। हाकु मेजोरिटी वैधानिक कथं निश्चित "होमल्यांड"या नागरिक जुल। होमल्यांड म्हो सार्वभौम दुगु देय्‌या रुपय् तःसां थुकिगु छ्येलेज्या अमेरिकाय् इन्डियन रिजर्भेसन व अस्ट्रेलियाली/क्यानाडाली एबोरिजिनल रिजर्भ थें जक्क जुल। वास्तवय् अधिकांश हाकु जनसंख्या थन्यागु होमल्यांडय् गब्लें मच्वं।
व्यवहारय् थ्व नीतिं अ-श्वेत/गैह्र भुयु मनुतेत भुयुतेगु थासे च्वंगु हे जुसां मतदान ज्यां पनिगु ज्या जुल। इमिगु मतदानया अधिकार तापागु थासे, इपिं गब्लें मवंगु थासे कुण्ठित यानाबिल। शिक्षा, उसांय्, व मेमेगु सार्वजनिक सुविधातेत पृथक तर समान धका तयातल, तर हाकु मनुतेत बियातगु थन्यागु सुविधा अप्व याना म्हो खनेदु।
स्वयादिसँ
पुचः:इतिहास
सुपेरियर, कोलोर्याडो
सुपेरियर संयुक्त राज्य अमेरिकायागु कोलोर्याडो राज्ययागु छगु टाउन खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ९०११ दु धासा थ्व थासे ३७५४ खा छें दु ।
बेलायती साम्राज्य
बेलायती साम्राज्य बेलायतीतेसं उपनिवेशवादया ईले देकुगु साम्राज्य ख।
स्वयादिसँ
पुचः:संयुक्त अधिराज्यया इतिहास पुचः:उपनिवेश युग
सकरी मन 1 तखतपुर मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:तखतपुर मण्डल, विलासपुर जिल्ला
प्रोग्रामिङ भाषा
प्रोग्रामिङ भाषा धागु कम्प्युटरय् छ्येलिगु भाय् ख। थन्यागु भाय्‌त छ्येला मनुनं कम्प्युटरयात छुं छगु निश्चित ज्या ब्वै। प्रोग्रामिङ भाषा स्वंगु कथंयागु दै-
आशु
आशु छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
खम्माम
खम्माम (अंग्रेजी:Khammam), भारतयागु आन्ध्र प्रदेश राज्ययागु  खम्मम् जिल्लायागु छगु सहर इलाका खः।
शीत हताः
लिपांगु हलिम हताः धुंका संयुक्त राज्य अमेरिका व सोभियत संघया दथुइ ख्वांगुया वंगु स्वापूं हलिमय् हःगु ध्रुवीकृत अवस्थायात शीत हताः धाइ।
खम्माम
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश व देशान्तर खः । समुद्र सतह स्वया थ्व थाय १०७ मिटर (३५१ फुट) च्वे ला। यह (खम्मम्) राज्य सिर तिमाही हैदराबाद से 200km दूरी है.(दुर्गाप्रसद् खम्मम् द्वारा संपादित)
शीत हताः
स्वयादिसँ
पुचः:इतिहास
खम्माम
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं खम्माम शहरयागु जनसंख्या १५८,०२२ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ७२% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ७८% दु, व मिसातेगु साक्षरता ६६% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया खम्माम यागु साक्षरता  अप्व दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् ११% ६ दं स्वया म्हो जु।
लिधंसा
लोगोम् का भाशा तेलुगु।
चलवेमुल, पुट्लूरु मण्डल
चलवेमुल भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
उपनिवेषयागु ह्रास
पुचः:इतिहास
चलवेमुल, पुट्लूरु मण्डल
थ्व थाय् पुट्लूरु मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
निंडुनूरेळ्लु (सन् १९८०या संकिपा)
निंडुनूरेळ्लु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
झिन
झिन (अंग्रेजी भाय:Jhin), नेपायागु धवलागिरि अञ्चलयागु म्याग्दि जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे308खा छेँ दु।
भूगोल
थ्व थाययागु अक्षांश व देशान्तर खः । थ्व थाय्यागु उचाइ खः  १५०६ मिटर (४९४० फिट)।
सी++
सी ++ हाइ लेभल प्रोग्रामइङ भ्या ख । सी ++ दकसे नाजागु प्रोग्रामीङ भ्या मद्ध्य छगु भ्या ख । सी ++ Bjarne Stroustrup न सन् १९८० पाखे देकुगु ख ।
पुचः:प्रविधि
ज(संस्कृत)
ज(संस्कृत) छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
अङ्कं (मलयालम संकिपा)
अङ्कं (मलयालम भाषा:അങ്കം) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८३य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
पक्त पिरकलता (सन् १९६७या संकिपा)
पक्त पिरकलता छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६७य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
दिग्रस
भूगोल
थ्व थाययागु अक्षांश व देशान्तर खः । थ्व थाय्यागु उचाइ खः  ४७५ मिटर (१५५८ फिट)।
पंडरी, सुरजपुर मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सुरजपुर मण्डल, सरगुजा जिल्ला
नम्म ऊरु पूवात्ता (सन् १९९०या संकिपा)
नम्म ऊरु पूवात्ता छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
एल्मवूड, इलियोनोई
एल्मवूड संयुक्त राज्य अमेरिकायागु इलियोनोई राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १९४५ दु धासा थ्व थासे ८०६ खा छें दु ।
गलितं
गलितं छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
बीफ, राजगढी तहसील
बीफ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  उत्तरकाशी जनपदया  राजगढी तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
भिजुअल बेसिक
भिजुवल बेसिक छगु प्रोग्रामिंग भाय् खः।
कॊकिलंपाडु (कृष्णा)
कॊकिलंपाडु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् तिरुवूरु मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
अमेरी तखतपुर मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:तखतपुर मण्डल, विलासपुर जिल्ला
सन् ६९७
६९७ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:६९७ पुचः:दँ
पट्टणत्तिल् पूतम् (सन् १९६७या संकिपा)
पट्टणत्तिल् पूतम् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६७य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
गुनियाला, पोखरी तहसील
गुनियाला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  चमोली जनपदया  पोखरी तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् गढवाली मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया गढवाली भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थाय् रजौटातेगु अधीनय दूगु ५२गढय् छगूलि ला। लिपा अजय पालया नेतृत्वय् पलिस्था जूगु गढवाल अधिराज्यय् थ्व थाय्‌ लावन। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं गढवालया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु प्रभावय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  चमोली जनपदया  पोखरी तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय्‌ जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
संस्कृति
थ्व थाय्‌ पौराणिक काल निसें हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् च्वयातःगु हिमालय तपोभूमि खण्डय् लाःगु जूगुलिं थन हिन्दू धर्म व थ्व धर्म नाप स्वापू दूगु संस्कृतिया प्रभाव यक्व खने दु।
दीग्विजयग्राम
दीग्विजयग्राम (अंग्रेजी भाय:Digvijaygram), भारतयागु गुजरात राज्ययागु जामनगर जिल्लायागु  सहर खः।
अपर्ण (मलयालम संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
पी एच् पी
पि यच पि( पि यच पि : हाइपर्टेक्स्ट प्रोसेसर्) धयु रिफ्लेक्तिभ प्रोग्रामिङ भ्या ख ।थ्व भ्या दाइनामिक वेब पेज पिक्यात दिजाईन यागु ख ।
ईतिहस
पुचः:प्रविधि
इजराइलयागु पलिस्था
इजराइलयागु पलिस्था आधुनिक हलिमयागु इतिहासयागु छगु सिक्क हे विवादास्पद ज्या खः। डेविड बेन गुरियननं यानादिगु ऐतिहासिक घोषणायात इजराइलयागु आधिकारिक पलिस्थायागु कथलं कायेगु या।
इतिहास
हलिम युद्ध नसि व नाजीतेसं यहुदीतेगु नरसंहारया लिच्वयागु रुपे जुगु खः। थ्व ज्याझ्वय् हलिमे यक्व थासेयापिं यहुदीतेगु सक्रिय भूमिका दु। बेन गुरियन थें न्यापिं नेतातेगु नेतृत्वय् इजरायलं थगु नुगु देय् यागु पलिस्था यानादिल।
ऒक चल्लनिरात्रि (सन् १९८०या संकिपा)
ऒक चल्लनिरात्रि  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८०य् पिहांवगु खः।
कीबोर्ड
किबोर्दया क्वसं बियातःगु अर्थ जुइफु-
ऒक चल्लनिरात्रि (सन् १९८०या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
पालाटै (सन् १९६७या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
यज्ञिसॆट्टिपल्लॆ (अनंतपुर)
यज्ञिसॆट्टिपल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
एल्मवूड पार्क, इलियोनोई
एल्मवूड पार्क संयुक्त राज्य अमेरिकायागु इलियोनोई राज्ययागु छगु भिलेज खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या २५४०५ दु धासा थ्व थासे १०१५० खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४१.९२२४८१ उत्तर व देशान्तर ८७.८१५४३४ पश्चिम खः । थ्व थासे ४९३६७१८ वर्ग मिटर (१.९०६०७८ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
भरनी तखतपुर मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:तखतपुर मण्डल, विलासपुर जिल्ला
ल्यापारोटोमी
ल्यापारोटोमी छगु शल्यपद्दति खः। थुकिलि एब्डोमिनल क्याभिटीय् वनेत एब्डोमिनल वाल चायेकी।
कन्कर्ड, क्यालिफोर्निया
कन्कर्ड संयुक्त राज्य अमेरिकायागु क्यालिफोर्निया राज्ययागु छगु सिटी खः।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३७.९६७८२५ उत्तर व देशान्तर १२२.०१५१३५ पश्चिम खः । थ्व थासे ७८०५२६५५ वर्ग मिटर (३०.१३६३ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:क्यालिफोर्नियायागु शहर
आशुल्कं
आशुल्कं छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
अगस्तपुर, सुरजपुर मण्डल
अगस्तपुर, सुरजपुर मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया सरगुजा जिल्लाया सुरजपुर मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सुरजपुर मण्डल, सरगुजा जिल्ला
सन् ६९८
६९८ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:६९८ पुचः:दँ
किशनपुर डोलिया, बेतालघाट तहसील
किशनपुर डोलिया भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  नैनीताल जनपदया  बेतालघाट तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
जलालाबाद (शाहजहाँपुर)
जलालाबाद 4 (अंग्रेजी:Jalalabad), भारतयागु उत्तर प्रदेश राज्ययागु  शाहजहाँपुर जिल्लायागु छगु सहर खः।
किशनपुर डोलिया, बेतालघाट तहसील
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
जलालाबाद (शाहजहाँपुर)
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश व देशान्तर खः । समुद्र सतह स्वया थ्व थाय १३३ मिटर (४३६ फुट) च्वे ला।
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं जलालाबाद 4 शहरयागु जनसंख्या ३१,११२ खः। थुकिली मिजंत ५३%, व मिसात ४७% दु।
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ५०% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ५८% दु, व मिसातेगु साक्षरता ४२% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया जलालाबाद 4 यागु साक्षरता  अप्व दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् १८% ६ दं स्वया म्हो जु।
लिधंसा
पुचः:उत्तर प्रदेशयागु शहर
جلال آباد জালালাবাদ Dschalalabad Jalalabad Jalalabad fa:جلال‌آباد Jalalabad Jalalabad ジャラーラーバード Jalalabad Jalalabad Dżalalabad (miasto w Afganistanie) Jalalabad Джалалабад Jalalabad
नाऩुम् इन्त ऊरुताऩ् (सन् १९९०या संकिपा)
नाऩुम् इन्त ऊरुताऩ् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९०य् पिहांवगु खः।
आश्चर्य
आश्चर्यं छगू मानव संवेदना ख।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
ग्रीजवूड, एरिजोना
ग्रीजवूड संयुक्त राज्य अमेरिकायागु एरिजोना राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ५८१ दु धासा थ्व थासे १८२ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३५.५२५४६७ उत्तर व देशान्तर १०९.८६५००५ पश्चिम खः । थ्व थासे १३८३८२०२ वर्ग मिटर (५.३४२९६ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
सिसवा
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं सिसवा यागु जनसंख्या ५८९० खः। थुकिली मिजंत ५४%, व मिसात ४६% दु।
अऱबिक्कटल् (मलयालम संकिपा)
अऱबिक्कटल् (मलयालम भाषा:അറബിക്കടല്) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८३य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
झिताकैया(उत्तर)
झिताकैया(उत्तर) (अंग्रेजी भाय:Jhitakaiya(Uttar)), नेपायागु नारायणी अञ्चलयागु बारा जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे780खा छेँ दु।
दिकेन
दिकेन (अंग्रेजी भाय:Diken), भारतयागु मध्य प्रदेश राज्ययागु नीमुच जिल्लायागु नगर पञ्चायत-शासित सहर खः।
ऊर्वशी नीवे नाप्रेयसि (सन् १९८०या संकिपा)
ऊर्वशी नीवे नाप्रेयसि  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
स्विंक, कोलोर्याडो
स्विंक संयुक्त राज्य अमेरिकायागु कोलोर्याडो राज्ययागु छगु टाउन खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ६९६ दु धासा थ्व थासे २९१ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३८.०१४७३९ उत्तर व देशान्तर १०३.६२७८०२ पश्चिम खः । थ्व थासे ६९७४६३ वर्ग मिटर (०.२६९२९२ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
पामा विजयम् (सन् १९६७या संकिपा)
पामा विजयम्  छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९३४य् पिहांवगु खः।
सन् ६९९
६९९ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:६९९ पुचः:दँ
छ्य्‌लामि इन्टरफेस
छ्येलेम्हि इन्टरफेस कम्प्युटर विज्ञाननाप स्वापु दुगु छगु खंग्व ख:|
पुचः:प्रविधि
मल्लेल (कृष्णा)
मल्लेल भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् तिरुवूरु मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
चोरभट्ठी मतखतपुर मण्डल
चोरभट्ठी मतखतपुर मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया तखतपुर मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:तखतपुर मण्डल, विलासपुर जिल्ला
झोझी कतैया
झोझी कतैया (अंग्रेजी भाय:Jhojhi Kataiya), नेपायागु जनकपुर अञ्चलयागु धनुषा जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे652खा छेँ दु।
पॆद्दिल्लु चिन्निल्लु (सन् १९८०या संकिपा)
पॆद्दिल्लु चिन्निल्लु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
दिल्दारनगर फतेहपुर बजार
दिल्दारनगर फतेहपुर बजार (अंग्रेजी भाय:Dildarnagar Fatehpur Bazar), भारतयागु उत्तर प्रदेश राज्ययागु गाजिपुर जिल्लायागु नगर पञ्चायत-शासित सहर खः।
नाङ्कळ् पुतियवर्कळ् (सन् १९९०या संकिपा)
नाङ्कळ् पुतियवर्कळ् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
अष्टपदि (मलयालम संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
पॆण्णे नी वाऴ्क (सन् १९६७या संकिपा)
पॆण्णे नी वाऴ्क छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६७य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
एल पासो, इलियोनोई
एल पासो संयुक्त राज्य अमेरिकायागु इलियोनोई राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या २६९५ दु धासा थ्व थासे १०२२ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४०.७३८८ उत्तर व देशान्तर ८९.०१६०३४ पश्चिम खः । थ्व थासे ४००२५६५ वर्ग मिटर (१.५४५३९९ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:इलियोनोईयागु शहर
भुनडगाँव, राजगढी तहसील
भुनडगाँव भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  उत्तरकाशी जनपदया  राजगढी तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
कृष्णापुर, सुरजपुर मण्डल
कृष्णापुर, सुरजपुर मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया सरगुजा जिल्लाया सुरजपुर मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सुरजपुर मण्डल, सरगुजा जिल्ला
गां
thumb|गां गां धागु मनुतेगु छगु कथंयागु वस्ती ख। थ्व बस्ती सहर स्वया चीधंसां छगु मानवीय सभ्ययाय् देमागु दक्ले आधारभूत भौतिक सुविधात थन दै।
खंग्वयागु उत्त्पत्ति
गां धागु खंग्व संस्कृतयागु ग्रामम् धागु खंग्व अपभ्रश्त जुया वगु ख।
स्वया दिसं
पुचः:मनु वस्ती
देवरीकला तखतपुर मण्डल
देवरीकला तखतपुर मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया तखतपुर मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:तखतपुर मण्डल, विलासपुर जिल्ला
हुस्सेनापुरं (अनंतपुर)
हुस्सेनापुरं भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् चिलमतूरु मण्डलय् ला।
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
गैलूंग, पोखरी तहसील
गैलूंग भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  चमोली जनपदया  पोखरी तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् गढवाली मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया गढवाली भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थाय् रजौटातेगु अधीनय दूगु ५२गढय् छगूलि ला। लिपा अजय पालया नेतृत्वय् पलिस्था जूगु गढवाल अधिराज्यय् थ्व थाय्‌ लावन। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं गढवालया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु प्रभावय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  चमोली जनपदया  पोखरी तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
संस्कृति
थ्व थाय्‌ पौराणिक काल निसें हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् च्वयातःगु हिमालय तपोभूमि खण्डय् लाःगु जूगुलिं थन हिन्दू धर्म व थ्व धर्म नाप स्वापू दूगु संस्कृतिया प्रभाव यक्व खने दु।
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं गढवाली भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, कुमाँउ आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
अस्थि (मलयालम संकिपा)
अस्थि (मलयालम भाषा:അസ്ഥി) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८३य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
पॆण् ऎऩ्ऱाल् पॆण् (सन् १९६७या संकिपा)
पॆण् ऎऩ्ऱाल् पॆण् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६७य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
जलाली
जलाली (अंग्रेजी:Jalali), भारतयागु उत्तर प्रदेश राज्ययागु  अलिगढ जिल्लायागु छगु नगर पञ्चायत-शासित सहर खः।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश व देशान्तर खः । समुद्र सतह स्वया थ्व थाय १७८ मिटर (५८३ फुट) च्वे ला।
दिमापुर
दिमापुर (अंग्रेजी भाय:Dimapur), भारतयागु नागाल्यान्ड राज्ययागु दिमापुर जिल्लायागु सहर खः।
चिन्नमल्लेपल्ले, पुट्लूरु मण्डल
चिन्नमल्लेपल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
जलाली
जनसंख्या
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ३९% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ४९% दु, व मिसातेगु साक्षरता २६% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया जलाली यागु साक्षरता  अप्व दु।
चिन्नमल्लेपल्ले, पुट्लूरु मण्डल
थ्व थाय् पुट्लूरु मण्डलय् ला।
जलाली
जनसंख्या
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् १८% ६ दं स्वया म्हो जु।
चिन्नमल्लेपल्ले, पुट्लूरु मण्डल
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
झोङ
झोङ नेपाया धवलागिरि अञ्चलया मुस्ताङ जिल्लाया छगू गाँ विकास समिति  ख। थ्व थासय् ८७ खा छेँ दु।
चिन्नमल्लेपल्ले, पुट्लूरु मण्डल
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
झोङ
लिधंसा
पुचः:मुस्ताङ जिल्ला
खान साहिब
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं खान साहिब शहरयागु जनसंख्या २०३८ खः। थुकिली मिजंत ५०%, व मिसात ५०% दु।
थनयागु साक्षरता प्रतिशत २९% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ४२% दु, व मिसातेगु साक्षरता १६% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया खान साहिब यागु साक्षरता  म्हो दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् १२% ६ दं स्वया म्हो जु।
प्रॆसिडॆंट् पेरम्म (सन् १९८०या संकिपा)
प्रॆसिडॆंट् पेरम्म  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
एलसा, इलियोनोई
एलसा संयुक्त राज्य अमेरिकायागु इलियोनोई राज्ययागु छगु भिलेज खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ६३५ दु धासा थ्व थासे १०२ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३८.९५३७२ उत्तर व देशान्तर ९०.३५४७३२ पश्चिम खः । थ्व थासे २७४९७५७ वर्ग मिटर (१.०६१६८७ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
मल्ला बयेडा, द्वाराहाट तहसील
मल्ला बयेडा भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  द्वाराहाट तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् कुमाँउ जातिया मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया कुमाँउ भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थासय् कुमाँउया स्थानीय कत्युरी वंशया जुजु, चन्द वंशया जुजु व डोटीया रायका पिंसं शासन याःगु खने दु। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं कुमाँउया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु कब्जाय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  द्वाराहाट तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
संस्कृति
थ्व थाय्‌ पौराणिक काल निसें हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् च्वयातःगु हिमालय तपोभूमि खण्डय् लाःगु जूगुलिं थन हिन्दू धर्म व थ्व धर्म नाप स्वापू दूगु संस्कृतिया प्रभाव यक्व खने दु।
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
जंघे
जंघे छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
जर्मन पूर्नएकिकरण
बायाच्वंगु जर्मनी छधी जुगु ज्याखँ।
कोरड, बेतालघाट तहसील
कोरड भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  नैनीताल जनपदया  बेतालघाट तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
निलाप् पॆण्णे (सन् १९९०या संकिपा)
निलाप् पॆण्णे छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
सोभियत संघयागु बायेज्या
सोभियत संघया बायेज्या वा सोभियत संघया विघटन दिसेम्बर २६, सन् १९९१ खुनु जूगु सुप्रिम सोभियत अफ द सोभियत युनियनया १४२-Н घोषणां न्ह्यथंगु छगू ऐतिहासिक घटना ख। थ्व घोषणाय् सोभियत संघं सोभियत गणराज्यतेगु स्वतन्त्रता स्वीकार यासें कमनवेल्थ अफ इन्दिपेन्देन्त स्तेत्स्(CIS)या पलिस्था जूगु खं घोषित यात। अथे जुसां थ्व घोषणाया न्याम्ह हस्ताक्षरकर्तां थुकिया अनुसमर्थन सिक्क लिपा जक यात वा या हे मया। थ्व घोषणा स्वया छन्हु न्ह्यः सोभियत संघया ८म्हम व अन्तिम राष्ट्रपति मिखाइल गोर्बाचोभजुं थःगु पदभारं राजीनामा बियादिल। नापं, वय्‌कलं थःगु सत्ता विघटित यासें थःगु पदेन जिम्मेवारी व शक्ति रुसी राष्ट्रपति बोरिस यल्त्सिनयात लःल्हाना दिल। थ्व दिंया सनिलया स्थानीय ७:३२ ईलय् क्रेम्लिनं सोभियत ध्वाँय् क्वकासें क्रान्ति-न्ह्यःया रुसी ध्वाँय् थःकाना सांकेतिक रुपय् संघया विघटन जूगु खँ क्यनिगु ज्या जुल।
लिधंसा
पुचः:इतिहास
तधंगु मन्दी
तधंगु मन्दी २०गु शताब्दीया दक्ले तधंगु झाकाय् छगू ख।
पुचः:२०गु शताब्दी
कथेर्साल, चेन्नूर‌ मण्डल
कथेर्साल, चेन्नूर‌ मण्डल भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया अदिलाबादु जिल्लाया चेन्नूर‌ मण्डलया छगू थाय्‌ ख। सकल भारतया ६३८५९६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् द्रविडियन मूलया मनुतय्‌गु उपस्थिति दु। थ्व थासय् द्रविडिय भाषा परिवारया तेलुगु भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
ऐतरेय ब्राह्मण (ई.पू.८००) व महाभारत थें न्याःगु संस्कृत महाकाव्यय्‌ थ्व थाय्‌ आ दूगु थासय्‌ न्हापा दयाच्वंगु राज्यया वर्णन यानातःगु दु।
शिलालेखीय प्रमाण कथं थ्व थासय्‌ न्हापा कुबेरकाद्वारा शासित छगू प्रारंभिक राज्य दूगु वर्णन या। मौर्यतयेसं ई.पू. ४गु शताब्दीइ थःगु शासन थन थ्यंकूगु खने दु। मौर्य वंशया पतन धुंका ई.पू. ३गु शताब्दीइ आन्ध्र शातवाहन स्वतनत्र जूगु व सन्‌ २२०इ शातवाहनतयेगु ह्रास धुंका ईक्ष्वाकु राजवंश, पल्लव, आनंद गोत्रिका, विष्णुकुंडीना, पूर्वी चालुक्य व चोलातयेगु शासन जूगु इतिहासय्‌ च्वयातःगु दु। थ्व थासय्‌ आपालं छ्येलिगु तेलुगु भाषा विनुकोंडातयेसं थःगु राजकालय्‌ राजभाषा दयेकूगु इतिहास दु। पल्नाडुया ल्वापू धुंका पूर्वी चालुक्यतय्‌गु शक्ति म्हो जुया १२ व १३गु शताब्दीइ काकतीय राजवंशतयेगु उदय जुल व लिपा सकल तेलुगू भूमि काकतीयतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। सन्‌ १३२३इ दिल्लीया सुल्तान ग़ियास-उद-दिन तुग़लक़ं उलघ खानया अधीनय्‌ छ्वगु सेनां जुजु प्रतापरुद्रयात बन्दी दयेकुसां सन्‌ १३२६इ मुसुनूरी नायकतयेगु सफल विरोधी अभियानं प्रेरित जुया हरिहर व बुक्कातयेसं विजयनगर साम्राज्यया पलिस्था यात। सन्‌ १३४७य दिल्ली सल्तनतया विरुद्ध अला-उद-दीन हसन गंगूद्वारा दक्षिण भारतय्‌ छगू स्वतन्त्र मुस्लिम राष्ट्र, बहमनी राज्यया पलिस्था यायेधुंका थ्व थाय्‌ थ्व हे राज्यय्‌ लावन। १६गु व १७गु शताब्दीया अन्त तक्क कुतुबशाही राजवंशं थ्व थाय्‌यात थःगु अधीनय्‌ तल।
औपनिवेशिक भारत कालय्‌ थ्व थाय्‌ ब्रिटिशतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। भारत स्वतन्त्रता व आन्ध्रप्रदेश राज्यया पलिस्था धुंका थ्व थाय्‌ आन्द्रप्रदेश राज्यया छगू थाय्‌ जूवन।
अर्थ-व्यवस्था
थ्व थाय्‌या अर्थव्यवस्थाय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। जाकी, तु, कपाय्‌ आदि बाली थन बुइकिगु या।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाषा तेलुगू ख। थ्व भाषा नापं उर्दू, हिन्दी, अंग्रेजी, तमिल आदि नं भाषा थन थुइगु या। थ्व थाय्‌या मू जाति द्रविड नश्लया तेलुगू जाति ख। द्रविड जातिया नश्ल जुसां थ्व जाति आर्यनाप मिश्रित जूगु खने दु। थनया नसाःय्‌ जाकि आधारित नसाःया तःधंगु थाय्‌ दु। जाति अनुसार नसाः पाइगु या व हिन्दू ब्राम्हण नसाः प्रायः शाकाहार जुइ धाःसा मुस्मां तयेगु नसाः शाकाहार मजु। थनया नसाःय्‌ पच्चडी, आवकाय आदि अचार नांजा। नापं मनुतयेसं बिरयानी, डोसा आदि नं आपालं नइगु या। थनया परम्पराय्‌ आन्ध्र शास्त्रीय संगीत व प्याखं विशेषयाना कुचिपुडि नांजा। थन हनिगु मू नखःय्‌ संक्रांति, महा शिवरात्रि, होली, युगादि, श्री राम नवमी, वरलक्ष्मी व्रतम, राखी पूर्णिमा, विनायक चवथी, दशहरा, अट्ल तद्दी, दीपावली, ईद-उल-फ़ित्र, बक्र-ईद, मुहर्रम आदि ला। थन तेलुगु संकिपा व कर्नाटक संगीतया नं प्रभाव दु। थ्व थासय्‌ हिन्दू धर्म व मुस्मां धर्मया प्रभाव खने दु।
पिनेया स्वापू
Template:
पुचः:चेन्नूर‌ मण्डल, अदिलाबादु जिल्ला पुचः: पुचः:चेन्नूर‌ मण्डल, अदिलाबादु जिल्लाया थाय्‌ पुचः:Adilabadu
देवनगर, सुरजपुर मण्डल
देवनगर, सुरजपुर मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया सरगुजा जिल्लाया सुरजपुर मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सुरजपुर मण्डल, सरगुजा जिल्ला
आश्चर्यमयं
आश्चर्यमयं छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
पेचुम् तॆय्वम् (सन् १९६७या संकिपा)
पेचुम् तॆय्वम् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६७य् पिहांवगु खः।
सिसवाकतैया
सिसवाकतैया (अंग्रेजी:Sisawakataiya), नेपा:यागु जनकपुर अञ्चलयागु  महोत्तरी जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ११०७ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं सिसवाकतैया यागु जनसंख्या ७१९५ खः। थुकिली मिजंत ५३%, व मिसात ४७% दु।
दिमारुगुढी
दिमारुगुढी (अंग्रेजी भाय:Dimaruguri), भारतयागु आसाम राज्ययागु नगाँव जिल्लायागु  सहर खः।
मुनुकुल्ल (कृष्णा)
मुनुकुल्ल भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् तिरुवूरु मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
सन् ७००
७०० ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:७०० पुचः:दँ
परसदा तखतपुर मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:तखतपुर मण्डल, विलासपुर जिल्ला
अस्त्रं (मलयालम संकिपा)
अस्त्रं (मलयालम भाषा:അസ്ത്രം) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८३य् पिहांवगु खः।
ट्याबर्नाश, कोलोर्याडो
ट्याबर्नाश संयुक्त राज्य अमेरिकायागु कोलोर्याडो राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १६५ दु धासा थ्व थासे १०३ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३९.९९२६१४ उत्तर व देशान्तर १०५.८४६५२२ पश्चिम खः । थ्व थासे १०४७८३७५ वर्ग मिटर (४.०४५७२३ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
खाडी युद्ध
खाडी युद्ध छगू युद्ध ख। थ्व युद्धय् संयुक्त राज्य अमेरिकाया नेतृत्त्वय् इराकय् ल्वापू जुगु ख।
पुचः:२०गु शताब्दी
प्रियबांधवि (सन् १९८०या संकिपा)
प्रियबांधवि  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
झोर महाँकाल
झोर महाकाल (अंग्रेजी भाय:Jhor Mahankal), नेपायागु बागमती अञ्चलयागु येँ जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे691खा छेँ दु।
एपेन्डिसाइटिस
एपेन्डिसाइटिस भर्मिफर्म एपेन्डिक्स इन्फ्लामेसन जुइगु छगु अवस्था खः । थ्व अवस्थायु माइल्ड केसतेत छुं हे मयासें नं लनेफु धासा सिक्क हे तच्वगु अवस्थाय् इन्फ्लेम्ड एपेन्डिक्सयात ल्यापारोटोमी वा ल्यापारोस्कोपी याना लिकाय् माली। थ्व अवस्था मलंकुसा मनु पेरिटोनाइटिस व शकय् वना सी तक्क नं फु।
ल्वेजुइगु कारण
right|thumb|एपेन्डिक्सयु थाय्-बाय् The appendix loses the ability to fight infection and fecal bacteria begin to grow out of control. Although spontaneous recovery can rarely occur, with time and lack of treatment the walls of the appendix eventually become gangrenous from the infection and lack of blood flow. As bacteria begin to leak out through the dying walls, pus forms within and around the appendix (suppuration). The end result of this cascade is appendiceal rupture causing peritonitis, which may lead to septicemia and eventually death.
Although the model described above is traditionally taught in medical schools, histories of patients operated for appendicitis do not often correlate well with such a single disease progression. Specifically, those with atypical histories have findings at surgery that are consistent with a suppurative process that starts at the onset of symptoms and then smolders. Patients with typical histories may have findings suggesting resolution. Histories to suggest rupture of the appendix while patients are being diagnostically observed are exceedingly rare.
Thus appendicitis is now considered by some to behave as two distinct disease processes, typical and atypical (or suppurative). Approximately two-thirds of patients with appendicitis have typical histories, and findings suggest a virus or mild obstruction as a cause. In the third with atypical histories, an early suppurative process begins at the clinical onset, and severe unremitting obstruction is the likely cause. In any case, early surgical removal is the best treatment for either type of appendicitis. (Hobler,K., 1998)
Appendicitis’ apparently idiopathic nature has led to many different theories explaining its occurrence. One theory regarding the cause of appendicitis, sometimes facetiously referred to as "the porcelain throne theory”, was proposed by Dr. Denis Burkitt, who developed the theory after observing low rates of appendicitis in Uganda. He proposed two causes for this: one, the Africans ate a diet high in fiber, and two, they used squat toilets rather than seat toilets. Most health practitioners accept Dr. Burkitt's first cause as a contributing factor, but are unfamiliar with the second one, which has never been tested.
A third hypothesis, which has gained less attention, proposes that a lack of adequate sanitary facilities in the developing world may actually have a protective effect against later appendicitis. This theory, proposed by Baker in 1985, hypothesized that infants in the developed world are exposed to fewer enteric organisms, which modifies their immune response to virus infections, which might then cause appendicitis. This is also unverified.
साइन, सिम्प्टम व फाइन्डिंग
Appendicitis can be classified into two types, typical and atypical. The pain of typical acute appendicitis usually starts centrally (periumbilical) before localising to the right iliac fossa (the lower right side of the abdomen). There is usually associated loss of appetite (anorexia) and fever. Nausea, or vomiting may or may not occur. These classic signs and symptoms are more likely in younger patients. Older patients (beyond their teenage years) may present with only one or two. Diagnosis is easier in typical acute appendicitis and surgery removes a swollen appendix with little or no suppuration (pus) if operated early (within 24 hours of onset).
Atypical histories are not unusual and are more often associated with suppurative appendicitis. This condition often starts with right lower quadrant pain and may smolder with non-specific symptoms (e.g.,malaise,lethargy and/or fever) for several days before a diagnosis of appendicitis can be made. Diarrhea, a symptom of gastroenteritis, may occur if the appendiceal inflammation irritates adjacent intestine. Diagnosis is more difficult and surgery removes an appendix that is suppurative, gangrenous or ruptured.
There is typically pain and tenderness in the right iliac fossa in both typical and atypical (suppurative) appendicitis. Rebound tenderness may be present suggesting that there is some element of peritoneal irritation. Asking the patient to cough gently and point to the tender spot is the least painful way to localize the area of peritonitis. If the abdomen is involuntarily guarded (rigid), there should be a strong suspicion of peritonitis requiring urgent surgical intervention.
डायग्नोसिस
Diagnosis is based on history and physical examination backed by an elevation of neutrophilic white cells, and other infection markers on blood testing and imaging.
The classical history in appendicitis is diffuse pain in the periumbilical region which then localizes as pain and tenderness at McBurney's point (associated with an inflamed appendix coming in contact with the surrounding parietal peritoneum). This point is located on the right-hand side of the abdomen one-third of the distance between the anterior superior iliac spine and the navel. Here, on gentle palpation, the abdominal muscles often feel firm to rigid because of involuntary spasm, and a cough also produces a localized soreness.
Other physical findings include right-side tenderness on a digital rectal exam. Since the appendix normally lies on the right, if a finger is inserted into the rectum and there is tenderness when pressure is applied toward the right, this indicates an increased likelihood that the patient has appendicitis.
Other signs used in the diagnosis of appendicitis are the psoas sign (useful in retrocecal appendicitis), the obturator sign (specifically the obturator internus muscle), Blumberg's sign, and Rovsing's sign.