cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
गुडिहथ्नूर, गुडिहथ्नूर मण्डल
इतिहास
शिलालेखीय प्रमाण कथं थ्व थासय्‌ न्हापा कुबेरकाद्वारा शासित छगू प्रारंभिक राज्य दूगु वर्णन या। मौर्यतयेसं ई.पू. ४गु शताब्दीइ थःगु शासन थन थ्यंकूगु खने दु। मौर्य वंशया पतन धुंका ई.पू. ३गु शताब्दीइ आन्ध्र शातवाहन स्वतनत्र जूगु व सन्‌ २२०इ शातवाहनतयेगु ह्रास धुंका ईक्ष्वाकु राजवंश, पल्लव, आनंद गोत्रिका, विष्णुकुंडीना, पूर्वी चालुक्य व चोलातयेगु शासन जूगु इतिहासय्‌ च्वयातःगु दु। थ्व थासय्‌ आपालं छ्येलिगु तेलुगु भाषा विनुकोंडातयेसं थःगु राजकालय्‌ राजभाषा दयेकूगु इतिहास दु। पल्नाडुया ल्वापू धुंका पूर्वी चालुक्यतय्‌गु शक्ति म्हो जुया १२ व १३गु शताब्दीइ काकतीय राजवंशतयेगु उदय जुल व लिपा सकल तेलुगू भूमि काकतीयतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। सन्‌ १३२३इ दिल्लीया सुल्तान ग़ियास-उद-दिन तुग़लक़ं उलघ खानया अधीनय्‌ छ्वगु सेनां जुजु प्रतापरुद्रयात बन्दी दयेकुसां सन्‌ १३२६इ मुसुनूरी नायकतयेगु सफल विरोधी अभियानं प्रेरित जुया हरिहर व बुक्कातयेसं विजयनगर साम्राज्यया पलिस्था यात। सन्‌ १३४७य दिल्ली सल्तनतया विरुद्ध अला-उद-दीन हसन गंगूद्वारा दक्षिण भारतय्‌ छगू स्वतन्त्र मुस्लिम राष्ट्र, बहमनी राज्यया पलिस्था यायेधुंका थ्व थाय्‌ थ्व हे राज्यय्‌ लावन। १६गु व १७गु शताब्दीया अन्त तक्क कुतुबशाही राजवंशं थ्व थाय्‌यात थःगु अधीनय्‌ तल।
ग्लेनएलेन, अलास्का
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ६२.१०९५९६ उत्तर व देशान्तर १४५.५५७२३६ पश्चिम खः । थ्व थासे २९५५३१६३४ वर्ग मिटर (११४.१०५४०७ वर्ग माइल) जमिन दु धासा १९६०२१३ वर्ग मिटर (०.७५६८४३ वर्ग माइल) ल दु ।
गुडिहथ्नूर, गुडिहथ्नूर मण्डल
इतिहास
औपनिवेशिक भारत कालय्‌ थ्व थाय्‌ ब्रिटिशतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। भारत स्वतन्त्रता व आन्ध्रप्रदेश राज्यया पलिस्था धुंका थ्व थाय्‌ आन्द्रप्रदेश राज्यया छगू थाय्‌ जूवन।
पिग्गट, आर्कान्सः
पिग्गट संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आर्कान्सः राज्ययागु छगु सिटी खः।
गुडिहथ्नूर, गुडिहथ्नूर मण्डल
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌या जलवायु गरम व आद्र जु। थ्व थाय्‌या जलवायु निर्धारणय्‌ दक्षिण पश्चिम मनसूनया यक्व भूमिका दु। थ्व थासय्‌ चिकुलाय्‌ वातावरण बांलाइ। थ्व थास्य्‌ ग्रीष्मकाल मार्च निसें जुन तक्क जुइ। थ्व लाय्‌ तापमान अप्वया च्वनि। जुलाई निसें सेप्टेम्बर तक्क उष्णकटिबंधीय बर्खा मौसम जुइ व थ्व बिले यक्व वा वइ। अक्टोबर ला नापं चिकुला न्ह्यथनि व अक्टोबर, नोभेम्बर, डिसेम्बर, ज्यानुवरी व फेब्रुवरी तक्क चिकुला जुइ।
पिग्गट, आर्कान्सः
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ३८९४ दु धासा थ्व थासे १९१२ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३६.३८३७९४ उत्तर व देशान्तर ९०.१९२८४७ पश्चिम खः । थ्व थासे १३४१५२४५ वर्ग मिटर (५.१७९६५५ वर्ग माइल) जमिन दु धासा १४५०७३ वर्ग मिटर (०.०५६०१३ वर्ग माइल) ल दु ।
गुडिहथ्नूर, गुडिहथ्नूर मण्डल
अर्थ-व्यवस्था
थ्व थाय्‌या अर्थव्यवस्थाय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। जाकी, तु, कपाय्‌ आदि बाली थन बुइकिगु या।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाषा तेलुगू ख। थ्व भाषा नापं उर्दू, हिन्दी, अंग्रेजी, तमिल आदि नं भाषा थन थुइगु या। थ्व थाय्‌या मू जाति द्रविड नश्लया तेलुगू जाति ख। द्रविड जातिया नश्ल जुसां थ्व जाति आर्यनाप मिश्रित जूगु खने दु। थनया नसाःय्‌ जाकि आधारित नसाःया तःधंगु थाय्‌ दु। जाति अनुसार नसाः पाइगु या व हिन्दू ब्राम्हण नसाः प्रायः शाकाहार जुइ धाःसा मुस्मां तयेगु नसाः शाकाहार मजु। थनया नसाःय्‌ पच्चडी, आवकाय आदि अचार नांजा। नापं मनुतयेसं बिरयानी, डोसा आदि नं आपालं नइगु या। थनया परम्पराय्‌ आन्ध्र शास्त्रीय संगीत व प्याखं विशेषयाना कुचिपुडि नांजा। थन हनिगु मू नखःय्‌ संक्रांति, महा शिवरात्रि, होली, युगादि, श्री राम नवमी, वरलक्ष्मी व्रतम, राखी पूर्णिमा, विनायक चवथी, दशहरा, अट्ल तद्दी, दीपावली, ईद-उल-फ़ित्र, बक्र-ईद, मुहर्रम आदि ला। थन तेलुगु संकिपा व कर्नाटक संगीतया नं प्रभाव दु। थ्व थासय्‌ हिन्दू धर्म व मुस्मां धर्मया प्रभाव खने दु।
पिनेया स्वापू
पुचः:गुडिहथ्नूर मण्डल, अदिलाबादु जिल्ला पुचः: पुचः:गुडिहथ्नूर मण्डल, अदिलाबादु जिल्लाया थाय्‌ पुचः:Adilabadu
नौना, गैरसैण तहसील
नौना भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  चमोली जनपदया  गैरसैण तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् गढवाली मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया गढवाली भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थाय् रजौटातेगु अधीनय दूगु ५२गढय् छगूलि ला। लिपा अजय पालया नेतृत्वय् पलिस्था जूगु गढवाल अधिराज्यय् थ्व थाय्‌ लावन। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं गढवालया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु प्रभावय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  चमोली जनपदया  गैरसैण तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय्‌ जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
संस्कृति
थ्व थाय्‌ पौराणिक काल निसें हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् च्वयातःगु हिमालय तपोभूमि खण्डय् लाःगु जूगुलिं थन हिन्दू धर्म व थ्व धर्म नाप स्वापू दूगु संस्कृतिया प्रभाव यक्व खने दु।
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं गढवाली भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, कुमाँउ आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
बेगोवाल
बेगोवाल (अंग्रेजी भाय:Begowal), भारतयागु पञ्जाब राज्ययागु कपुरथला जिल्लायागु नगर पञ्चायत-शासित सहर खः।
भूगोल
थ्व थाययागु अक्षांश व देशान्तर खः । थ्व थाय्यागु उचाइ खः  २२५ मिटर (७३८ फिट)।
राणी चॆन्नम्म कथ (सन् १९६१या संकिपा)
राणी चॆन्नम्म कथ  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६१य् पिहांवगु खः।
सन् १७१३
१७१३ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
राणी चॆन्नम्म कथ (सन् १९६१या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
सन् १७१३
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१७१३ पुचः:दँ
चुराघाट, बिल्हा मण्डल
चुराघाट बिल्हा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया बिल्हा मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
बानीएसा विमानस्थल
हलिमया छगू मू विमानस्थल ख।
प्रकार
छगू अन्तराष्ट्रिय विमानस्थल ख।
स्थिति
थ्व विमानस्थल -- य् ला।
सेवा
थ्व विमानस्थलं राष्टिय व अन्तराष्ट्रिय सेवा बीगु या।
स्वयादिसँ
पुचः:विमानस्थल
अरागद्वेषतः
अरागद्वेषतः छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
पाखापानी, रोल्पा जिल्ला
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं पखापानी २ यागु जनसंख्या ६०९९ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
छोसेर
छोसेर (अंग्रेजी भाय:Chhoser), नेपायागु धवलागिरि अञ्चलयागु मुस्ताङ जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे174खा छेँ दु।
शिवपुर बेलजुडी, रामनगर तहसील
शिवपुर बेलजुडी भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  नैनीताल जनपदया  रामनगर तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
वचन्तत्तिल् ऒरु नाळ् (सन् १९८२या संकिपा)
वचन्तत्तिल् ऒरु नाळ् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
असुरवित्त् (मलयालम संकिपा)
असुरवित्त् (मलयालम भाषा:അസുരവിത്ത്) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६८य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
पॆरियण्णा (सन् १९९९या संकिपा)
पॆरियण्णा  (तमिल भाषा:பெரியண்ணா ) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९९य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
तातोपानी (भुरुङ)
तातोपानी (भुरुङ) (अंग्रेजी:Tatopani (Bhurung)), नेपा:यागु धवलागिरि अञ्चलयागु  म्याग्दि जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे २१२ खा छेँ दु।
गायदरहा, सांरगढ मण्डल
गायदरहा सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
मॆरकगूडॆं (कृष्णा)
थ्व थाय् गुडिवाड मण्डलय् ला।
गायदरहा, सांरगढ मण्डल
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
मॆरकगूडॆं (कृष्णा)
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
मुरकुटा, बिल्हा मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
मॆरकगूडॆं (कृष्णा)
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
मुरकुटा, बिल्हा मण्डल
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
वाग्धानं (सन् १९६१या संकिपा)
वाग्धानं  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६१य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
ऎल्लारॆड्डिपल्लॆ (अनंतपुर)
ऎल्लारॆड्डिपल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् मुदिगुब्ब मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
चोरहामैना, बिल्हा मण्डल
चोरहामैना बिल्हा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया बिल्हा मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
याफ विमानस्थल
हलिमया छगू मू विमानस्थल ख।
प्रकार
छगू अन्तराष्ट्रिय विमानस्थल ख।
स्थिति
थ्व विमानस्थल -- य् ला।
सेवा
थ्व विमानस्थलं राष्टिय व अन्तराष्ट्रिय सेवा बीगु या।
सन् १७१४
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१७१४ पुचः:दँ
वाऴ्वे मायम् (सन् १९८२या संकिपा)
वाऴ्वे मायम् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
भार्यमार् सूक्षिक्कुक (मलयालम संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
चेङ्गी विमानस्थल
हलिमया छगू मू विमानस्थल ख।
प्रकार
छगू अन्तराष्ट्रिय विमानस्थल ख।
स्थिति
थ्व विमानस्थल -- य् ला।
स्वयादिसँ
पुचः:विमानस्थल
बेगमबाद बुधना
बेगमबाद बुधना (अंग्रेजी भाय:Begumabad Budhana), भारतयागु उत्तर प्रदेश राज्ययागु गाजीयाबाद जिल्लायागु  सहर खः।
ग्राह्य
ग्राह्य छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
वंगनूरु (अनंतपुर)
वंगनूरु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् ताडिपत्रि मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
वरलक्ष्मी व्रतं (सन् १९६१या संकिपा)
वरलक्ष्मी व्रतं  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६१य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
पॊण्णु वीट्टुक्कारऩ् (सन् १९९९या संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
सन् १७१५
१७१५ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१७१५ पुचः:दँ
अरिभाव
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
पाख्रीबास
पाख्रीबास (अंग्रेजी:Pakhribas), नेपा:यागु कोशी अञ्चलयागु  धनकुटा जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ९५१ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं पाख्रीबास यागु जनसंख्या ४५८४ खः। थुकिली मिजंत ४८%, व मिसात ५२% दु।
लिधंसा
पुचः:कोशी अञ्चल
बरतोरी, बिल्हा मण्डल
बरतोरी बिल्हा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया बिल्हा मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
सालिदा, क्यालिफोर्निया
सालिदा संयुक्त राज्य अमेरिकायागु क्यालिफोर्निया राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३७.७०९८७७ उत्तर व देशान्तर १२१.०८९२८६ पश्चिम खः । थ्व थासे १३००१५५२ वर्ग मिटर (५.०१९९२८ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ६१३६९७ वर्ग मिटर (०.२३६९५ वर्ग माइल) ल दु ।
गोलोभिन, अलास्का
गोलोभिन संयुक्त राज्य अमेरिकायागु अलास्का राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १४४ दु धासा थ्व थासे ५४ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ६४.५४४६१२ उत्तर व देशान्तर १६३.०२७४५९ पश्चिम खः । थ्व थासे ९६७४६९८ वर्ग मिटर (३.७३५४२२ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (०.०००००० वर्ग माइल) ल दु ।
जन स्मट्स विमानस्थल
हलिमया छगू मू विमानस्थल ख।
स्थिति
थ्व विमानस्थल -- य् ला।
सेवा
थ्व विमानस्थलं राष्टिय व अन्तराष्ट्रिय सेवा बीगु या।
स्वयादिसँ
पुचः:विमानस्थल
विप्लव श्री (सन् १९६१या संकिपा)
विप्लव श्री  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६१य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
छोतकी रामनगर
छोतकी रामनगर (अंग्रेजी भाय:Chhotaki Ramnagar), नेपायागु लुम्बिनी अञ्चलयागु रुपन्देही जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे744खा छेँ दु।
डयल् २२४४ (मलयालम संकिपा)
डयल् २२४४ (मलयालम भाषा:ഡയല് ൨൨൪൪) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६८य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
पिन्डल, आर्कान्सः
पिन्डल संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आर्कान्सः राज्ययागु छगु टाउन खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ९५ दु धासा थ्व थासे ५४ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३६.०५९३६९ उत्तर व देशान्तर ९२.८७१०४२ पश्चिम खः । थ्व थासे ७४२७९९२ वर्ग मिटर (२.८६७९६४ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
वालिपमे वा (सन् १९८२या संकिपा)
वालिपमे वा छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
कपराडा, चिन्यालीसौड तहसील
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
सन् १७१६
१७१६ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु लीप दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१७१६ पुचः:दँ
अरिष्टनेमिः
अरिष्टनेमिः छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मोटूरु (कृष्णा)
मोटूरु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
अरिष्टनेमिः
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
मोटूरु (कृष्णा)
थ्व थाय् गुडिवाड मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
पॊऩ् विऴा (सन् १९९९या संकिपा)
पॊऩ् विऴा (तमिल भाषा:பொன் விழா) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९९य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
पकुवा
पकुवा (अंग्रेजी:Pakuwa), नेपा:यागु धवलागिरि अञ्चलयागु  पर्वत जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ५४० खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं पकुवा यागु जनसंख्या २४४८ खः। थुकिली मिजंत ४८%, व मिसात ५२% दु।
डंगनिया, सांरगढ मण्डल
डंगनिया सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
बेगुण
बेगुण (अंग्रेजी भाय:Begun), भारतयागु राजस्थान राज्ययागु चित्तौरगढ जिल्लायागु सहर इलाका खः।
भूगोल
थ्व थाययागु अक्षांश व देशान्तर खः । थ्व थाय्यागु उचाइ खः  ४१२ मिटर (१३५१ फिट)।
वा कण्णा वा (सन् १९८२या संकिपा)
वा कण्णा वा छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
डी॰ एफ॰ मलान विमानस्थल
हलिमया छगू मू विमानस्थल ख।
प्रकार
छगू अन्तराष्ट्रिय विमानस्थल ख।
स्थिति
थ्व विमानस्थल -- य् ला।
सेवा
थ्व विमानस्थलं राष्टिय व अन्तराष्ट्रिय सेवा बीगु या।
एऴु रात्रिकळ् (मलयालम संकिपा)
एऴु रात्रिकळ् (मलयालम भाषा:ഏഴു രാത്രികള്) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६८य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
की वेस्ट, फ्लोरिडा
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या २५४७८ दु धासा थ्व थासे १३३०६ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरया अक्षांश २४.५५९१६६ उत्तर व देशान्तर ८१.७८४०३१ पश्चिम ख । थ्व थासय् ०१५३९९६६४ वर्ग मिटर (५.९४५८४४ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ३७७७९६७ वर्ग मिटर (१.४५८६८१ वर्ग माइल) ल दु । थ्व थाय् कन्तिनेन्तल स्ंयुक्त राज्य अमेरिकाया दकलय् दक्षिणय् लाःगू थाय् ख।
लिधंसा
पुचः:फ्लोरिडायागु शहर
खपरी, बिल्हा मण्डल
खपरी बिल्हा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया बिल्हा मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
विप्लव वीरुडु (सन् १९६१या संकिपा)
विप्लव वीरुडु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६१य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
इन्दियानापोलिस
इन्दियानापोलिस अमेरिकाया इन्डियाना राज्यया राजधानी ख। साधारन भासय् थ्व नगरयात इन्दि धका म्हसीकिगु या। थ्व नगर इन्दियाना राज्यया राजधानी व दकलय् चकंगु नगर ख। थ्व नगर मेरियन काउन्तिया मूकुथि नं ख। सय् २०२०स मंका राज्य अमेरिकाया तथ्याङ्क कथं थ्व नगर व मेरियन काउन्तिया जनसंख्या ९,७७,२०३ दयाच्वन। थ्व नगर नापं मेरियन काउन्ति दुने दूगु अर्ध-स्वायत्त नगर पालिकातेगु जनसंख्या ८,८७,६४२ दयाच्वन। थ्व संरा अमेरिकाया १५गू दकलय् अप्व जनसंख्या दूगु नगर ख। शिकागो व कोलम्बस ओहायो धुंका संरा अमेरिकाया मिडवेस्टय् थ्व ३गूगु दकलय् आपा जनसंख्या दूगु नगर ख। नापं, फिनिक्स, एरिजोना; अस्तिन, तेक्सास; व कोलम्बस, अहायो धुंका थ्व नगर संरा अमेरिकाया ४गूगु दकलय् आपा जनसंख्या दूगु राज्यया राजधानी ख। इन्दियानापोलिस महानगरीय क्षेत्र २१,११,०४० म्ह मनू नापं अमेरिकाया ३३गू दकलय् आपा जनसंख्या दूगु महानगरीय क्षेत्र ख। थ्व नगर ३६८ वर्ग माइल (९५० वर्ग किमी) क्षेत्रय् दयाच्वंगु दु। क्षेत्रफल कथं थ्व नगर संरा अमेरिकाया १८गू दकलय् तःधं नगर ख।
थ्व नगर दूगु थासय् आदिवासी अमेरिकनतेगु बसोबास १०,००० ईसा पूर्व निसें जूगु दसु दु। सन् १८१८स आदिवासी जाति लेनपतेसं थःगु थाय् सेन्त मेरीया सन्धिया अन्तर्गत त्वतल। सय् १८२१स इन्दियानापोलिसया पलिस्था इन्दियाना राज्य सरकारया न्हूगु मूकुथिया कथं जुल। व्हाइट खुसिया सिथय् १ वर्ग माइल (२.६ वर्ग किमी)या ग्रिडस भाजु अलेक्जेन्दर राल्स्तन व भाजु एलियास पाइम फोर्डह्यामजुं नगरया नक्सा दयेकादील। राष्ट्रीय व मिशिगन राज्यया राजमार्ग व रेल लं न्ह्यथने धुंका थ्व नगर दयेकेज्या (निर्माण) व ल्ह्येज्या (परिवहन)या केन्द्रया कथं चकना वन। ल्ह्येज्याया कुथिया कथं थ्व नगरयात निता नामं म्हसीकिगु या: "अमेरिकाया क्रसरोद" व "रेललं नगर"। सन् १९७०स नगर-काउन्ति एकिकरण(गुकियात यूनिगोभ धका नं म्हसीकिगु या) धुंका स्थानीय सरकार प्रशासनया भाला नगरप्रमुखया अध्यक्षताय् दूगु २५म्ह-सदस्यीय नगर-काउन्ति परिषदं याइ।
स्वयादिसँ
पुचः:इन्दियाना पुचः:संयुक्त राज्य अमेरिका
सन् १७१७
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१७१७ पुचः:दँ
लुईस बोधा विमानस्थल
हलिमया छगू मू विमानस्थल ख।
प्रकार
छगू अन्तराष्ट्रिय विमानस्थल ख।
स्थिति
थ्व विमानस्थल -- य् ला।
सेवा
थ्व विमानस्थलं राष्टिय व अन्तराष्ट्रिय सेवा बीगु या।
स्वयादिसँ
पुचः:विमानस्थल
मल्लेपल्लॆ (अनंतपुर)
मल्लेपल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् मुदिगुब्ब मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
तावाश्री
तवश्री (अंग्रेजी:Tawashree), नेपा:यागु सगरमाथा अञ्चलयागु  उदयपुर जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे १०२१ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं तवश्री यागु जनसंख्या ५८९१ खः। थुकिली मिजंत ५०%, व मिसात ५०% दु।
ग्राह्यं
ग्राह्यं छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
लीश्टेनस्टाईन
राजनीति
पुचः:दे पुचः:देय्
ग्राह्यं
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
चौतरा, अल्मोडा तहसील
चौतरा भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  अल्मोडा तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् कुमाँउ जातिया मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया कुमाँउ भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थासय् कुमाँउया स्थानीय कत्युरी वंशया जुजु, चन्द वंशया जुजु व डोटीया रायका पिंसं शासन याःगु खने दु। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं कुमाँउया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु कब्जाय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय्‌ जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
संस्कृति
थ्व थाय्‌ पौराणिक काल निसें हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् च्वयातःगु हिमालय तपोभूमि खण्डय् लाःगु जूगुलिं थन हिन्दू धर्म व थ्व धर्म नाप स्वापू दूगु संस्कृतिया प्रभाव यक्व खने दु।
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
पक्वाडी
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं पक्वाडी यागु जनसंख्या ६४६१ खः। थुकिली मिजंत ४२%, व मिसात ५८% दु।
छुम्चौर
छुम्चौर (अंग्रेजी भाय:Chhumchaur), नेपायागु कर्णाली अञ्चलयागु जुम्ला जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे299खा छेँ दु।
बेगूसराय
बेगुसराय (अंग्रेजी भाय:Begusarai), भारतयागु बिहार राज्ययागु बेगुसराइ जिल्लायागु सहर इलाका खः।
भूगोल
थ्व थाययागु अक्षांश व देशान्तर खः । थ्व थाय्यागु उचाइ खः  ४१ मिटर (१३४ फिट)।
बॊंदलदिन्नॆ (अनंतपुर)
बॊंदलदिन्नॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् ताडिपत्रि मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
वॆऱ्ऱि नमते (सन् १९८२या संकिपा)
वॆऱ्ऱि नमते छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
तेधकट्टी
तेधकट्टी (अंग्रेजी:Tedhakatti), नेपा:यागु नारायणी अञ्चलयागु  बारा जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ६०४ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं तेधकट्टी यागु जनसंख्या ३८०८ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
देवारपाली, सांरगढ मण्डल
देवारपाली सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
सन् १७१८
१७१८ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१७१८ पुचः:दँ
विरसिन वॆन्नॆल (सन् १९६१या संकिपा)
विरसिन वॆन्नॆल  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६१य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
होट्टल् हैऱेञ्च् (मलयालम संकिपा)
होट्टल् हैऱेञ्च् (मलयालम भाषा:ഹോട്ടല് ഹൈറേഞ്ച്) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६८य् पिहांवगु खः।
अमलडीहा, बिल्हा मण्डल
अमलडीहा बिल्हा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया बिल्हा मण्डलया छगू गां ख।
होट्टल् हैऱेञ्च् (मलयालम संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
अमलडीहा, बिल्हा मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
होट्टल् हैऱेञ्च् (मलयालम संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
अमलडीहा, बिल्हा मण्डल
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
जे॰ बी॰ एस॰ हर्तजोग विमानस्थल
हलिमया छगू मू विमानस्थल ख।
प्रकार
छगू अन्तराष्ट्रिय विमानस्थल ख।
स्थिति
थ्व विमानस्थल -- य् ला।
सेवा
थ्व विमानस्थलं राष्टिय व अन्तराष्ट्रिय सेवा बीगु या।
स्वयादिसँ
पुचः:विमानस्थल
शिवलालपुर पाण्डे, रामनगर तहसील
शिवलालपुर पाण्डे भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  नैनीताल जनपदया  रामनगर तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
पॊम्पळैङ्क चमाच्चारम् (सन् १९९९या संकिपा)
पॊम्पळैङ्क चमाच्चारम् (तमिल भाषा:பொம்பளைங்க சமாச்சாரம்) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९९य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
पॆदयॆरुकपाडु (कृष्णा)
पॆदयॆरुकपाडु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् गुडिवाड मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
अरोगित
अरोगित छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
किङ्गस् पोइन्ट, फ्लोरिडा
किङ्गस् पोइन्ट संयुक्त राज्य अमेरिकायागु फ्लोरिडा राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १२२०७ दु धासा थ्व थासे १०४९४ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश २६.४४६०४४ उत्तर व देशान्तर ८०.१३९७१५ पश्चिम खः । थ्व थासे ४७१९८४२ वर्ग मिटर (१.८२२३४१ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
बेहात
बेहात (अंग्रेजी भाय:Behat), भारतयागु राजस्थान राज्ययागु सहरन्पुर जिल्लायागु नगर पञ्चायत-शासित सहर खः।
सालिनास, क्यालिफोर्निया
सालिनास संयुक्त राज्य अमेरिकायागु क्यालिफोर्निया राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १५१०६० दु धासा थ्व थासे ३९६५९ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३६.६८३८५९ उत्तर व देशान्तर १२१.६४३१२८ पश्चिम खः । थ्व थासे ४९२२२८३१ वर्ग मिटर (१९.००५०४२ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
श्रीकृष्ण कुचेल (सन् १९६१या संकिपा)
श्रीकृष्ण कुचेल  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६१य् पिहांवगु खः।
गूडन्युज बे, अलास्का
गूडन्युज बे संयुक्त राज्य अमेरिकायागु अलास्का राज्ययागु छगु सिटी खः।
श्रीकृष्ण कुचेल (सन् १९६१या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
गूडन्युज बे, अलास्का
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ५९.१२१४०८ उत्तर व देशान्तर १६१.५८५८३५ पश्चिम खः । थ्व थासे ८२०३२९१ वर्ग मिटर (३.१६७३०८ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (०.०००००० वर्ग माइल) ल दु ।
माचापूर, गुडिहथ्नूर मण्डल
माचापूर, गुडिहथ्नूर मण्डल भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया अदिलाबादु जिल्लाया गुडिहथ्नूर मण्डलया छगू थाय्‌ ख। सकल भारतया ६३८५९६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् द्रविडियन मूलया मनुतय्‌गु उपस्थिति दु। थ्व थासय् द्रविडिय भाषा परिवारया तेलुगु भाषा आपालं छ्येलिगु या।
तेजापकर
तेजापकर (अंग्रेजी:Tejapakar), नेपा:यागु नारायणी अञ्चलयागु  रौतहट जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ६९७ खा छेँ दु।
पालाकोत
पालाकोत नेपा:यागु धवलागिरि अञ्चलयागु बाग्लुङ जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ७३४ खा छेँ दु।
तेजापकर
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं तेजापकर यागु जनसंख्या ४२९१ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
पालाकोत
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं पालाकोत यागु जनसंख्या ३६१५ खः। थुकिली मिजंत ४६%, व मिसात ५४% दु।
माचापूर, गुडिहथ्नूर मण्डल
इतिहास
ऐतरेय ब्राह्मण (ई.पू.८००) व महाभारत थें न्याःगु संस्कृत महाकाव्यय्‌ थ्व थाय्‌ आ दूगु थासय्‌ न्हापा दयाच्वंगु राज्यया वर्णन यानातःगु दु।
शिलालेखीय प्रमाण कथं थ्व थासय्‌ न्हापा कुबेरकाद्वारा शासित छगू प्रारंभिक राज्य दूगु वर्णन या। मौर्यतयेसं ई.पू. ४गु शताब्दीइ थःगु शासन थन थ्यंकूगु खने दु। मौर्य वंशया पतन धुंका ई.पू. ३गु शताब्दीइ आन्ध्र शातवाहन स्वतनत्र जूगु व सन्‌ २२०इ शातवाहनतयेगु ह्रास धुंका ईक्ष्वाकु राजवंश, पल्लव, आनंद गोत्रिका, विष्णुकुंडीना, पूर्वी चालुक्य व चोलातयेगु शासन जूगु इतिहासय्‌ च्वयातःगु दु। थ्व थासय्‌ आपालं छ्येलिगु तेलुगु भाषा विनुकोंडातयेसं थःगु राजकालय्‌ राजभाषा दयेकूगु इतिहास दु। पल्नाडुया ल्वापू धुंका पूर्वी चालुक्यतय्‌गु शक्ति म्हो जुया १२ व १३गु शताब्दीइ काकतीय राजवंशतयेगु उदय जुल व लिपा सकल तेलुगू भूमि काकतीयतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। सन्‌ १३२३इ दिल्लीया सुल्तान ग़ियास-उद-दिन तुग़लक़ं उलघ खानया अधीनय्‌ छ्वगु सेनां जुजु प्रतापरुद्रयात बन्दी दयेकुसां सन्‌ १३२६इ मुसुनूरी नायकतयेगु सफल विरोधी अभियानं प्रेरित जुया हरिहर व बुक्कातयेसं विजयनगर साम्राज्यया पलिस्था यात। सन्‌ १३४७य दिल्ली सल्तनतया विरुद्ध अला-उद-दीन हसन गंगूद्वारा दक्षिण भारतय्‌ छगू स्वतन्त्र मुस्लिम राष्ट्र, बहमनी राज्यया पलिस्था यायेधुंका थ्व थाय्‌ थ्व हे राज्यय्‌ लावन। १६गु व १७गु शताब्दीया अन्त तक्क कुतुबशाही राजवंशं थ्व थाय्‌यात थःगु अधीनय्‌ तल।
औपनिवेशिक भारत कालय्‌ थ्व थाय्‌ ब्रिटिशतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। भारत स्वतन्त्रता व आन्ध्रप्रदेश राज्यया पलिस्था धुंका थ्व थाय्‌ आन्द्रप्रदेश राज्यया छगू थाय्‌ जूवन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌या जलवायु गरम व आद्र जु। थ्व थाय्‌या जलवायु निर्धारणय्‌ दक्षिण पश्चिम मनसूनया यक्व भूमिका दु। थ्व थासय्‌ चिकुलाय्‌ वातावरण बांलाइ। थ्व थास्य्‌ ग्रीष्मकाल मार्च निसें जुन तक्क जुइ। थ्व लाय्‌ तापमान अप्वया च्वनि। जुलाई निसें सेप्टेम्बर तक्क उष्णकटिबंधीय बर्खा मौसम जुइ व थ्व बिले यक्व वा वइ। अक्टोबर ला नापं चिकुला न्ह्यथनि व अक्टोबर, नोभेम्बर, डिसेम्बर, ज्यानुवरी व फेब्रुवरी तक्क चिकुला जुइ।
अर्थ-व्यवस्था
थ्व थाय्‌या अर्थव्यवस्थाय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। जाकी, तु, कपाय्‌ आदि बाली थन बुइकिगु या।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाषा तेलुगू ख। थ्व भाषा नापं उर्दू, हिन्दी, अंग्रेजी, तमिल आदि नं भाषा थन थुइगु या। थ्व थाय्‌या मू जाति द्रविड नश्लया तेलुगू जाति ख। द्रविड जातिया नश्ल जुसां थ्व जाति आर्यनाप मिश्रित जूगु खने दु। थनया नसाःय्‌ जाकि आधारित नसाःया तःधंगु थाय्‌ दु। जाति अनुसार नसाः पाइगु या व हिन्दू ब्राम्हण नसाः प्रायः शाकाहार जुइ धाःसा मुस्मां तयेगु नसाः शाकाहार मजु। थनया नसाःय्‌ पच्चडी, आवकाय आदि अचार नांजा। नापं मनुतयेसं बिरयानी, डोसा आदि नं आपालं नइगु या। थनया परम्पराय्‌ आन्ध्र शास्त्रीय संगीत व प्याखं विशेषयाना कुचिपुडि नांजा। थन हनिगु मू नखःय्‌ संक्रांति, महा शिवरात्रि, होली, युगादि, श्री राम नवमी, वरलक्ष्मी व्रतम, राखी पूर्णिमा, विनायक चवथी, दशहरा, अट्ल तद्दी, दीपावली, ईद-उल-फ़ित्र, बक्र-ईद, मुहर्रम आदि ला। थन तेलुगु संकिपा व कर्नाटक संगीतया नं प्रभाव दु। थ्व थासय्‌ हिन्दू धर्म व मुस्मां धर्मया प्रभाव खने दु।
पिनेया स्वापू
Template:
बाराजास विमानस्थल
प्रकार
छगू अन्तराष्ट्रिय विमानस्थल ख।
स्थिति
थ्व विमानस्थल -- य् ला।
स्वयादिसँ
पुचः:विमानस्थल
सन् १७१९
१७१९ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१७१९ पुचः:दँ
कळ्ळऴकर् (सन् १९९९या संकिपा)
कळ्ळऴकर्  (तमिल भाषा:கள்ளழகர் ) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९९य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
इन्स्पॆक्टर् (मलयालम संकिपा)
इन्स्पॆक्टर् (मलयालम भाषा:ഇന്സ്പെക്ടര്) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६८य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
छुसाङ
छुसाङ (अंग्रेजी भाय:Chhusang), नेपायागु धवलागिरि अञ्चलयागु मुस्ताङ जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे186खा छेँ दु।
शिफोल विमानस्थल
हलिमया छगू मू विमानस्थल ख।
प्रकार
छगू अन्तराष्ट्रिय विमानस्थल ख।
स्थिति
थ्व विमानस्थल -- य् ला।
सेवा
थ्व विमानस्थलं राष्टिय व अन्तराष्ट्रिय सेवा बीगु या।
पाइन ब्लफ, आर्कान्सः
पाइन ब्लफ संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आर्कान्सः राज्ययागु छगु सिटी खः।
अर्चति
अर्चति छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
पाइन ब्लफ, आर्कान्सः
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ५५०८५ दु धासा थ्व थासे २२४८४ खा छें दु ।
अर्चति
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
पाइन ब्लफ, आर्कान्सः
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३४.२१६६४८ उत्तर व देशान्तर ९२.०२३११४ पश्चिम खः । थ्व थासे ११८१४०७३८ वर्ग मिटर (४५.६१४३९६ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ३२०५२६४ वर्ग मिटर (१.२३७५५९ वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:आर्कान्सःयागु शहर
अर्चति
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
बेहेया
बेहेया (अंग्रेजी भाय:Behea), भारतयागु बिहार राज्ययागु भोजपुर जिल्लायागु सहर इलाका खः।
परसकोल बडे, सांरगढ मण्डल
परसकोल बडेसांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
वेटिक्कै मऩितर्कळ् (सन् १९८२या संकिपा)
वेटिक्कै मऩितर्कळ् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
किसिमे, फ्लोरिडा
किसिमे संयुक्त राज्य अमेरिकायागु फ्लोरिडा राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ४७८१४ दु धासा थ्व थासे १९६४२ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश २८.३०३९८८ उत्तर व देशान्तर ८१.४१२८६७ पश्चिम खः । थ्व थासे ४३१९९७८३ वर्ग मिटर (१६.६७९५३ वर्ग माइल) जमिन दु धासा १६४६४०४ वर्ग मिटर (०.६३५६८ वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:फ्लोरिडायागु शहर
लिथुआनिया
लिथुवानिया उत्तरी युरोपयागु छगु दे ख:।
राजनीति
पुचः:दे पुचः:देय्
शभाष् राजा (सन् १९६१या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
तेकानपुर
तेकानपुर (अंग्रेजी:Tekanpur), नेपा:यागु बागमती अञ्चलयागु  सिन्धुपाल्चोक जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ४१२ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं तेकानपुर यागु जनसंख्या १८३७ खः। थुकिली मिजंत ४७%, व मिसात ५३% दु।
लिधंसा
पुचः:बागमती अञ्चल
कुमराडा, चिन्यालीसौड तहसील
कुमराडा भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  उत्तरकाशी जनपदया  चिन्यालीसौड तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
तप्पेटवारिपल्लॆ (अनंतपुर)
तप्पेटवारिपल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् मुदिगुब्ब मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
ग्रेलिङ्ग, अलास्का
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १९४ दु धासा थ्व थासे ६३ खा छें दु ।
कटल् (मलयालम संकिपा)
कटल् (मलयालम भाषा:കടല്) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६८य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
जलाती, बेरीनाग तहसील
जलाती भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  पिथौरागढ जनपदया  बेरीनाग तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् कुमाँउ जातिया मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया कुमाँउ भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थासय् कुमाँउया स्थानीय कत्युरी वंशया जुजु, चन्द वंशया जुजु व डोटीया रायका पिंसं शासन याःगु खने दु। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं कुमाँउया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु कब्जाय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  पिथौरागढ जनपदया  बेरीनाग तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
संस्कृति
थ्व थाय्‌ पौराणिक काल निसें हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् च्वयातःगु हिमालय तपोभूमि खण्डय् लाःगु जूगुलिं थन हिन्दू धर्म व थ्व धर्म नाप स्वापू दूगु संस्कृतिया प्रभाव यक्व खने दु।
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
पलापु
पलापु (अंग्रेजी:Palapu), नेपा:यागु सगरमाथा अञ्चलयागु  ओखलढुंगा जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ७६९ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं पलापु यागु जनसंख्या ४७४३ खः। थुकिली मिजंत ४८%, व मिसात ५२% दु।
लिधंसा
पुचः:सगरमाथा अञ्चल
सेवती मन 2, बिल्हा मण्डल
सेवती मन 2बिल्हा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया बिल्हा मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
शांत (सन् १९६१या संकिपा)
शांत  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६१य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
कुआंपाली, बिल्हा मण्डल
कुआंपाली बिल्हा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया बिल्हा मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
सन् १७२१
१७२१ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१७२१ पुचः:दँ
रमनपूडि (कृष्णा)
रमनपूडि भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् गुडिवाड मण्डलय् ला।