cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
तेन् तुळ्ळि (मलयालम संकिपा)
तेन् तुळ्ळि (मलयालम भाषा:തേന് തുള്ളി) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७९य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
चोक्ली
चोक्ली (अंग्रेजी भाय:Chockli), भारतयागु केरला राज्ययागु कन्नुर जिल्लायागु  सहर खः।
सराम्थली
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं सराम्थली यागु जनसंख्या १२५२ खः। थुकिली मिजंत ४९%, व मिसात ५१% दु।
वेटऩ् (सन् १९९३या संकिपा)
वेटऩ्  छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९३य् पिहांवगु खः।
सराम्थली
लिधंसा
पुचः:बागमती अञ्चल
वेटऩ् (सन् १९९३या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
सराम्थली
लिधंसा
Saramthali
बिदबिदा मुंगेली मण्डल
बिदबिदा मुंगेली मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया मुंगेली मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
डायबिटिज मेलाइटस
डायबिटिज मलाइटस छगू स्यंगु मेटाबोलिजमया सिन्ड्रम ख। थुकिलि इन्सुलिनया मात्रा म्हो जुइगु वा इन्सुलिन रेजिस्ट्यान्स जुइ, गुकिलिं म्ह्यय् ग्लुकोजया मात्रा मालिगु स्वया अप्व जुइ।
लिधंसा
पुचः:ल्वय्
Diabetes mellitus
बूटज्याक, क्यालिफोर्निया
बूटज्याक संयुक्त राज्य अमेरिकायागु क्यालिफोर्निया राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १५८८ दु धासा थ्व थासे ७४४ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३७.४६०२१६ उत्तर व देशान्तर ११९.८८२५९१ पश्चिम खः । थ्व थासे ४६६५३३५३ वर्ग मिटर (१८.०१२९६१ वर्ग माइल) जमिन दु धासा २६६८९ वर्ग मिटर (०.०१०३०५ वर्ग माइल) ल दु ।
धमकोट, द्वाराहाट तहसील
धमकोट भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  द्वाराहाट तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् कुमाँउ जातिया मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया कुमाँउ भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थासय् कुमाँउया स्थानीय कत्युरी वंशया जुजु, चन्द वंशया जुजु व डोटीया रायका पिंसं शासन याःगु खने दु। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं कुमाँउया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु कब्जाय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  द्वाराहाट तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय्‌ जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
संस्कृति
थ्व थाय्‌ पौराणिक काल निसें हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् च्वयातःगु हिमालय तपोभूमि खण्डय् लाःगु जूगुलिं थन हिन्दू धर्म व थ्व धर्म नाप स्वापू दूगु संस्कृतिया प्रभाव यक्व खने दु।
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
क्यालेडनिया, इलियोनोई
क्यालेडनिया संयुक्त राज्य अमेरिकायागु इलियोनोई राज्ययागु छगु भिलेज खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १९९ दु धासा थ्व थासे ७५ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४२.३६७८५ उत्तर व देशान्तर ८८.८९२५३८ पश्चिम खः । थ्व थासे १३८१६३५ वर्ग मिटर (०.५३३४५२ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
वायि, कुभीर‌ मण्डल
वायि, कुभीर‌ मण्डल भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया अदिलाबादु जिल्लाया कुभीर‌ मण्डलया छगू थाय्‌ ख। सकल भारतया ६३८५९६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् द्रविडियन मूलया मनुतय्‌गु उपस्थिति दु। थ्व थासय् द्रविडिय भाषा परिवारया तेलुगु भाषा आपालं छ्येलिगु या।
तुऱमुखं (मलयालम संकिपा)
तुऱमुखं (मलयालम भाषा:തുറമുഖം) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७९य् पिहांवगु खः।
वायि, कुभीर‌ मण्डल
इतिहास
ऐतरेय ब्राह्मण (ई.पू.८००) व महाभारत थें न्याःगु संस्कृत महाकाव्यय्‌ थ्व थाय्‌ आ दूगु थासय्‌ न्हापा दयाच्वंगु राज्यया वर्णन यानातःगु दु।
तुऱमुखं (मलयालम संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
वायि, कुभीर‌ मण्डल
इतिहास
शिलालेखीय प्रमाण कथं थ्व थासय्‌ न्हापा कुबेरकाद्वारा शासित छगू प्रारंभिक राज्य दूगु वर्णन या। मौर्यतयेसं ई.पू. ४गु शताब्दीइ थःगु शासन थन थ्यंकूगु खने दु। मौर्य वंशया पतन धुंका ई.पू. ३गु शताब्दीइ आन्ध्र शातवाहन स्वतनत्र जूगु व सन्‌ २२०इ शातवाहनतयेगु ह्रास धुंका ईक्ष्वाकु राजवंश, पल्लव, आनंद गोत्रिका, विष्णुकुंडीना, पूर्वी चालुक्य व चोलातयेगु शासन जूगु इतिहासय्‌ च्वयातःगु दु। थ्व थासय्‌ आपालं छ्येलिगु तेलुगु भाषा विनुकोंडातयेसं थःगु राजकालय्‌ राजभाषा दयेकूगु इतिहास दु। पल्नाडुया ल्वापू धुंका पूर्वी चालुक्यतय्‌गु शक्ति म्हो जुया १२ व १३गु शताब्दीइ काकतीय राजवंशतयेगु उदय जुल व लिपा सकल तेलुगू भूमि काकतीयतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। सन्‌ १३२३इ दिल्लीया सुल्तान ग़ियास-उद-दिन तुग़लक़ं उलघ खानया अधीनय्‌ छ्वगु सेनां जुजु प्रतापरुद्रयात बन्दी दयेकुसां सन्‌ १३२६इ मुसुनूरी नायकतयेगु सफल विरोधी अभियानं प्रेरित जुया हरिहर व बुक्कातयेसं विजयनगर साम्राज्यया पलिस्था यात। सन्‌ १३४७य दिल्ली सल्तनतया विरुद्ध अला-उद-दीन हसन गंगूद्वारा दक्षिण भारतय्‌ छगू स्वतन्त्र मुस्लिम राष्ट्र, बहमनी राज्यया पलिस्था यायेधुंका थ्व थाय्‌ थ्व हे राज्यय्‌ लावन। १६गु व १७गु शताब्दीया अन्त तक्क कुतुबशाही राजवंशं थ्व थाय्‌यात थःगु अधीनय्‌ तल।
तुऱमुखं (मलयालम संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
वायि, कुभीर‌ मण्डल
इतिहास
औपनिवेशिक भारत कालय्‌ थ्व थाय्‌ ब्रिटिशतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। भारत स्वतन्त्रता व आन्ध्रप्रदेश राज्यया पलिस्था धुंका थ्व थाय्‌ आन्द्रप्रदेश राज्यया छगू थाय्‌ जूवन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌या जलवायु गरम व आद्र जु। थ्व थाय्‌या जलवायु निर्धारणय्‌ दक्षिण पश्चिम मनसूनया यक्व भूमिका दु। थ्व थासय्‌ चिकुलाय्‌ वातावरण बांलाइ। थ्व थास्य्‌ ग्रीष्मकाल मार्च निसें जुन तक्क जुइ। थ्व लाय्‌ तापमान अप्वया च्वनि। जुलाई निसें सेप्टेम्बर तक्क उष्णकटिबंधीय बर्खा मौसम जुइ व थ्व बिले यक्व वा वइ। अक्टोबर ला नापं चिकुला न्ह्यथनि व अक्टोबर, नोभेम्बर, डिसेम्बर, ज्यानुवरी व फेब्रुवरी तक्क चिकुला जुइ।
अर्थ-व्यवस्था
थ्व थाय्‌या अर्थव्यवस्थाय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। जाकी, तु, कपाय्‌ आदि बाली थन बुइकिगु या।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाषा तेलुगू ख। थ्व भाषा नापं उर्दू, हिन्दी, अंग्रेजी, तमिल आदि नं भाषा थन थुइगु या। थ्व थाय्‌या मू जाति द्रविड नश्लया तेलुगू जाति ख। द्रविड जातिया नश्ल जुसां थ्व जाति आर्यनाप मिश्रित जूगु खने दु। थनया नसाःय्‌ जाकि आधारित नसाःया तःधंगु थाय्‌ दु। जाति अनुसार नसाः पाइगु या व हिन्दू ब्राम्हण नसाः प्रायः शाकाहार जुइ धाःसा मुस्मां तयेगु नसाः शाकाहार मजु। थनया नसाःय्‌ पच्चडी, आवकाय आदि अचार नांजा। नापं मनुतयेसं बिरयानी, डोसा आदि नं आपालं नइगु या। थनया परम्पराय्‌ आन्ध्र शास्त्रीय संगीत व प्याखं विशेषयाना कुचिपुडि नांजा। थन हनिगु मू नखःय्‌ संक्रांति, महा शिवरात्रि, होली, युगादि, श्री राम नवमी, वरलक्ष्मी व्रतम, राखी पूर्णिमा, विनायक चवथी, दशहरा, अट्ल तद्दी, दीपावली, ईद-उल-फ़ित्र, बक्र-ईद, मुहर्रम आदि ला। थन तेलुगु संकिपा व कर्नाटक संगीतया नं प्रभाव दु। थ्व थासय्‌ हिन्दू धर्म व मुस्मां धर्मया प्रभाव खने दु।
पिनेया स्वापू
Template:
पुचः:कुभीर‌ मण्डल, अदिलाबादु जिल्ला पुचः: पुचः:कुभीर‌ मण्डल, अदिलाबादु जिल्लाया थाय्‌ पुचः:Adilabadu
केन्दुवा
केन्दुवा (अंग्रेजी:Kendua), भारतयागु पश्चिम बंगाल राज्ययागु  मल्दा जिल्लायागु छगु  सहर खः।
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं केन्दुवा शहरयागु जनसंख्या ५७६८ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ६२% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ७१% दु, व मिसातेगु साक्षरता ५३% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया केन्दुवा यागु साक्षरता  अप्व दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् १३% ६ दं स्वया म्हो जु।
जातिमल्लि (सन् १९९३या संकिपा)
जातिमल्लि  छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९३य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
बिग पार्क, एरिजोना
बिग पार्क संयुक्त राज्य अमेरिकायागु एरिजोना राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ५२४५ दु धासा थ्व थासे ३११७ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३४.७८३१४९ उत्तर व देशान्तर १११.७६१०१७ पश्चिम खः । थ्व थासे ११७७०५६७ वर्ग मिटर (४.५४४६४२ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ११२१० वर्ग मिटर (०.००४३२८ वर्ग माइल) ल दु ।
घुण्ड, राजगढी तहसील
घुण्ड भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  उत्तरकाशी जनपदया  राजगढी तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
कोशी खुसि
नेपाः व भारतयागु छगु खुसि खः।
न्ह्येथनिगु थाय्
थ्व खुसि न्ह्येथनिगु थाय् खः
क्वचाइगु थाय्
थ्व खुसि क्वचाइगु थाय् खः
चोलल
चोलल (अंग्रेजी भाय:Chohal), भारतयागु पञ्जाब राज्ययागु होसियारपुर जिल्लायागु  सहर खः।
मंचिकि मरो पेरु (सन् १९७६या संकिपा)
मंचिकि मरो पेरु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७६य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
कोण्डूरु, नंदिगाम मण्डल
कॊंडूरु  भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् नंदिगाम मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
कुर्रीडीह, सुरजपुर मण्डल
कुर्रीडीह, सुरजपुर मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया सरगुजा जिल्लाया सुरजपुर मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सुरजपुर मण्डल, सरगुजा जिल्ला
एम्पायर, कोलोर्याडो
एम्पायर संयुक्त राज्य अमेरिकायागु कोलोर्याडो राज्ययागु छगु टाउन खः।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३९.७६०३१९ उत्तर व देशान्तर १०५.६८२९९५ पश्चिम खः । थ्व थासे ६५३९६७ वर्ग मिटर (०.२५२४९८ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:कोलोर्याडोयागु शहर
आगमे
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
धनकुटा जिल्ला
thumbnail|धनकुटा जिल्ला धनकुटा जिल्ला नेपाःया पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रया कोशी अञ्चलया छगू जिल्ला ख। थ्व छगू पहाडी जिल्ला ख। थ्व जिल्लाया सदरमुकाम धनकुटा बजाः पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रया सदरमुकाम ख। विक्रम सम्बत २०१९ साल न्ह्यः थीथीए नामं नेपाःया प्रशासनिक एकाईया रूपय् दयाच्वंगु थ्व थाय् वि.सं. २०१९ साल बैशाख १ गते तत्कालीन जुजु महेन्द्रया शासनकालय् धनकुटा जिल्ला धकाः नामाकरण जूगु ख। थ्व जिल्लाया पूर्वय् तेह्रथुम व पाँचथर जिल्ला, पश्चिमय् भोजपुर व उदयपुर, उत्तरय् संखुवासभा जिल्ला व दक्षिणय् मोरङ व सुनसरी जिल्ला ला।
भूगोल
थ्व जिल्लाया क्षेत्रफल ८९१ बर्ग किलो मिटर दु । थ्व जिल्ला समुद्र सतह स्वया ३०० मिटरया भावर प्रदेश निसें २५०० मिटर च्वेया उच्च पहाडी भू-भाग तक्क ला ।
जनसंख्या
थ्व जिल्लाया जनसंख्या दुइ लाख स्वया म्हो दु । थुकिलि लिम्बू, राइ, याक्खा, क्षेत्रि, बाहून, मगर, तामाङ, गुरुङ, नेवाः, दलित आदि जाति व जनजाति ला ।
शिक्षा
राणा प्रधानमन्त्रि देव शम्सेरं थनया दक्ले न्हापांगु पाठशाला देकुगु खने दु।
प्रसासनिक विभाजन
सन् २००१स जूगु नेपाःया जनगणना कथं थ्व जिल्लाय् क्वय् बियातःगु गां/नगर दु-
लिधंसा
पुचः:नेपाःया जिल्ला
चमर्प्पणम् (सन् १९७४या संकिपा)
चमर्प्पणम् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७४य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
मादैवं (सन् १९७६या संकिपा)
मादैवं  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७६य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
गोठिपानी
गोठिपानी नेपा:यागु बागमती अञ्चलयागु काभ्रे जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ५६२ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं गोठिपानी यागु जनसंख्या ३००० खः। थुकिली मिजंत ४८%, व मिसात ५२% दु।
लिधंसा
पुचः:बागमती अञ्चल
बावळा तालुका
भारतया गुजरात राज्यया अमदावाद जिल्लाया छगु तालुका ख। थ्व तालुकाय् प्राथमिक ब्वंकुथि, पंचायतघर, आंगणवाडी, डेरी आदि शैक्षिक, प्रशासनिक व आर्थिक थाय् दु। थ्व तालुकाय् बुंज्या, मजदुरी, पशुपालन आदि ज्या याइपिं मनुत दु। थ्व तालुकाया मू भाषा गुजराती ख। नापं थन हिन्दी नं थुपिं मनुत दु।
गां
थ्व तालुकाया गां थ्व कथं दु-
स्वयादिसँ
पुचः:अमदावाद जिल्ला
इन्दी
इन्दी (अंग्रेजी:Indi), भारतयागु कर्णाटक राज्ययागु  बिजापुर जिल्लायागु छगु सहर खः।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश व देशान्तर खः । समुद्र सतह स्वया थ्व थाय ४६५ मिटर (१५२५ फुट) च्वे ला।
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं इन्दी शहरयागु जनसंख्या ३१,४८३ खः। थुकिली मिजंत ५२%, व मिसात ४८% दु।
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ५७% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ६५% दु, व मिसातेगु साक्षरता ४८% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया इन्दी यागु साक्षरता  अप्व दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् १५% ६ दं स्वया म्हो जु।
बिस्बी, एरिजोना
बिस्बी संयुक्त राज्य अमेरिकायागु एरिजोना राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ६०९० दु धासा थ्व थासे ३३१६ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३१.४१८३९ उत्तर व देशान्तर १०९.८९७७७२ पश्चिम खः । थ्व थासे १२४५५९८५ वर्ग मिटर (४.८०९२८३ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:एरिजोनायागु शहर
जॆऩ्टिल्मेऩ् (सन् १९९३या संकिपा)
जॆऩ्टिल्मेऩ् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९३य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
क्याल्होन, इलियोनोई
क्याल्होन संयुक्त राज्य अमेरिकायागु इलियोनोई राज्ययागु छगु भिलेज खः।
उळ्क्कटल् (मलयालम संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
क्याल्होन, इलियोनोई
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या २२२ दु धासा थ्व थासे ९३ खा छें दु ।
उळ्क्कटल् (मलयालम संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
बावली मुंगेली मण्डल
बावली मुंगेली मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया मुंगेली मण्डलया छगू गां ख।
क्याल्होन, इलियोनोई
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३८.६४९८११ उत्तर व देशान्तर ८८.०४२७७२ पश्चिम खः । थ्व थासे २७१२९५१ वर्ग मिटर (१.०४७४७६ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
बावली मुंगेली मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:मुंगेली मण्डल, विलासपुर जिल्ला
मानसिक ल्वय्
मानसिक उसाँय् स्यनिगु निश्चित अवस्था मानसिक ल्वय् ख। मनूया मानसिक उसाँय्‌यात थीथी कथंया ल्वचं कायेफू।
मानसिक ल्वय्
दिएस्‌एम् ५ कथं मानसिक ल्वय् थ्व कथं दु-
स्वयादिसँ
पुचः:ल्वय्
रिचार्ड वाग्नर
रिचार्ड वाग्नर पाश्चात्य शास्त्रीय संगीतया छम्ह नांजाःम्ह संगीतकार ख।
मुद्दिनायनपल्लॆ (अनंतपुर)
मुद्दिनायनपल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् कल्याणदुर्गं मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
कृष्णे
कृष्णे छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
वासः
वासः धाःगु ल्वे दुम्ह वा उसाँय् मदुम्ह मनुयात बीगु छगू प्रकारया फर्मुलेसन ख।
पुचः:फार्माकोलोजी पुचः:चिकित्सा
तेह्रथुम जिल्ला
थ्व नेपा:यागु छगु जिल्ला खः।
थाय्
थ्व जिल्लाया थाय् थ्व कथं दु-
स्वयादिसँ
पुचः:नेपाःया जिल्ला
मायावि (सन् १९७६या संकिपा)
मायावि  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७६य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
बसगाँव N.Z.A., कोश्याँकुटोली तहसील
बसगाँव N.Z.A. भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  नैनीताल जनपदया  कोश्याँकुटोली तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
एंजेलवूड, कोलोर्याडो
एंजेलवूड संयुक्त राज्य अमेरिकायागु कोलोर्याडो राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ३१७२७ दु धासा थ्व थासे १४९१६ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३९.६४६८३७ उत्तर व देशान्तर १०४.९९१९८६ पश्चिम खः । थ्व थासे १६९७०६२३ वर्ग मिटर (६.५५२३९४ वर्ग माइल) जमिन दु धासा १४०६७२ वर्ग मिटर (०.०५४३१४ वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:कोलोर्याडोयागु शहर
क्याफिन
क्याफिन छगू प्रकारया स्टिम्युलेन्त ख।
स्वयादिसँ
पुचः:विज्ञान
अरिकरपुत्तिरऩ् (सन् १९९२या संकिपा)
अरिकरपुत्तिरऩ् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९२य् पिहांवगु खः।
उल्लास जोटि (मलयालम संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
चोलपुरम
चोलपुरम (अंग्रेजी भाय:Cholapuram), भारतयागु तमिलनाडु राज्ययागु थंजभुर जिल्लायागु पञ्चायत-शासित सहर खः।
रेदियो
रेडियो (Radio) सः प्रसारण याइगु छगू यन्त्र ख।
स्वयादिसँ
पुचः:संस्कृति
कुरुगंटिवारि खंद्रिक, नंदिगाम मण्डल
कुरुगंटिवारि खंद्रिक भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् नंदिगाम मण्डलय् ला।
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
सरम्थली
सरम्थली (अंग्रेजी:Saramthali), नेपा:यागु बागमती अञ्चलयागु  रसुवा जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ७२८ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं सरम्थली यागु जनसंख्या ४१०८ खः। थुकिली मिजंत ४९%, व मिसात ५१% दु।
लिधंसा
पुचः:बागमती अञ्चल
मझेडा, पिथौरागढ (सदर) तहसील
मझेडा भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  पिथौरागढ जनपदया  पिथौरागढ (सदर) तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् कुमाँउ जातिया मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया कुमाँउ भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थासय् कुमाँउया स्थानीय कत्युरी वंशया जुजु, चन्द वंशया जुजु व डोटीया रायका पिंसं शासन याःगु खने दु। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं कुमाँउया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु कब्जाय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  पिथौरागढ जनपदया  पिथौरागढ (सदर) तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय्‌ जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
आचरतः
आचरतः छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
क्लेमेट सिटी, इलियोनोई
क्लेमेट सिटी संयुक्त राज्य अमेरिकायागु इलियोनोई राज्ययागु छगु सिटी खः।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४१.६१४१८८ उत्तर व देशान्तर ८७.५४६३८९ पश्चिम खः । थ्व थासे १८८१६२१४ वर्ग मिटर (७.२६४९८१ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ३०२८५६ वर्ग मिटर (०.११६९३३ वर्ग माइल) ल दु ।
बिटर स्प्रिङ्गस्, एरिजोना
बिटर स्प्रिङ्गस् संयुक्त राज्य अमेरिकायागु एरिजोना राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ५४७ दु धासा थ्व थासे १२७ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३६.६२०८८८ उत्तर व देशान्तर १११.६५६४६ पश्चिम खः । थ्व थासे २१४४२६५७ वर्ग मिटर (८.२७९०५७ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
गोठिहवा
गोठिहवा नेपा:यागु लुम्बिनी अञ्चलयागु कपिलबस्तु जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ६१५ खा छेँ दु।
चमैयल्कारऩ् (सन् १९७४या संकिपा)
चमैयल्कारऩ्  छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७४य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
मांगल्यानिकि मरो मुडि (सन् १९७६या संकिपा)
मांगल्यानिकि मरो मुडि  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७६य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
भोजपुर जिल्ला
थाय्
थ्व जिल्लाया गाविस थ्व कथं दु-
स्वयादिसँ
पुचः:नेपाःया जिल्ला
कुसमुसी, सुरजपुर मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सुरजपुर मण्डल, सरगुजा जिल्ला
चोमू
चोमू (अंग्रेजी भाय:Chomu), भारतयागु राजस्थान राज्ययागु जयपुर जिल्लायागु सहर इलाका खः।
अण्णामलै (सन् १९९२या संकिपा)
अण्णामलै  छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
रमतला मुंगेली मण्डल
रमतला मुंगेली मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया मुंगेली मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
धमेडा, द्वाराहाट तहसील
धमेडा भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  द्वाराहाट तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् कुमाँउ जातिया मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया कुमाँउ भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थासय् कुमाँउया स्थानीय कत्युरी वंशया जुजु, चन्द वंशया जुजु व डोटीया रायका पिंसं शासन याःगु खने दु। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं कुमाँउया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु कब्जाय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  द्वाराहाट तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय्‌ जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
संस्कृति
थ्व थाय्‌ पौराणिक काल निसें हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् च्वयातःगु हिमालय तपोभूमि खण्डय् लाःगु जूगुलिं थन हिन्दू धर्म व थ्व धर्म नाप स्वापू दूगु संस्कृतिया प्रभाव यक्व खने दु।
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
वाटक वीट् (मलयालम संकिपा)
वाटक वीट् (मलयालम भाषा:വാടക വീട്) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७९य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
राफेल
राफेल सिक्क हे लगनशील मनु ख व स्विन्हे दँया अल्पायुइ मदसां वय्कःया यक्व ज्या, विशेष रूपं भेटिकनय् ल्यँनि।  वय्कः थःगु जीवनकालय् सिक्क प्रभावशाली जुयादिल, तर वय्कः मदये धुंका वय्कःया महान प्रतिद्वंद्वी माइकल एंजेलोया प्रभाव 18गु व 19गु सदी तक्क अप्व नांजाल, लिपा वय्कःया शान्त व सामंजस्यपूर्ण गुण हानं उच्चतम कोटीया रुपय् नालेगु यानाहल।
वय्कःया ज्या स्वंगु चरण व स्वंगु शैलीइ स्वाभाविक कथं पा, दकले न्हापा जियोर्जियो Vasari द्वारा वर्णित:  Umbriaया  प्रारंभिक ई, लिपा फ्लोरेन्सया कलात्मक परम्परात नालाकाःगु प्यदँया छ्गु खण्ड(1504-1508) व दकले लिपाया रोमय् पोप व वय्कःया नापंया सहयोगीतयेगु ज्याय्  व्यस्त व विजयी झिंनिदँ।
नोट
thumb|प्यानथियनय् रफएल व मारिया Bibbienaया चिहान
अझ ब्वनादिसं
आया जीवनीक सूचंया मानक स्रोत: भि. Golzio,या Raffaello nei documenti nelle testimonianze dei contemporanei e nella letturatura del sue secolo, भेटिकन सिटी व वेस्तामिद,सन् 1971  ख।
पिनेया स्वापू
पुचः:वास्तुशास्त्री, शील्पकार व चित्रकार * पुचः:Italian painters पुचः:Portrait artists Raphael Raphael Raphael Raphael Raphael Raphael
बागमती खुसि
नेपाः व भारतयागु छगु खुसि खः। थ्व खुसि नेपाःया स्वनिगःया मू खुसि ख। थ्व खुसि नेवाः तजिलजि व नेपाः लहनाया छगू महत्त्वपूर्ण खुसि ख।
न्ह्येथनिगु थाय्
थ्व खुसि बागद्वारय् न्ह्यथनिं। अनं स्वनिगःया थीथी थाय् जुया चोभाःया गल्छि जुया स्वनिगलं पिहां वनि।
सामाजिक अवस्था
थ्व खुसियात नेपाः देशय् लहनाया खुसिया कथं नालिगु या। थ्व खुसिया सिथय् नेपाःया दकलय् तःधंगु व नांजाःगु हिन्दू देगः पशुपतिनाथया देगः दु। नापं, थ्व खुसि व थ्व खुसिया मेमेगु कचा दसु विष्णुमति खुसिं नेपाः स्वनिगः व नेपालमन्दःया लहना पलिस्था व विकासय् तःधंगु ल्हा म्हितुगु दु। थ्व खुसिया वर्णन याना थी-थी हिन्दू व बौद्ध ग्रन्थय् थी-थी खँ च्वयातःगु दु।
किपा
पुचः:नेपाःया खुसि पुचः:भारतयागु खुसि
बोरोन, क्यालिफोर्निया
बोरोन संयुक्त राज्य अमेरिकायागु क्यालिफोर्निया राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या २०२५ दु धासा थ्व थासे ११०३ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३५.०१५१७७ उत्तर व देशान्तर ११७.६६०७९९ पश्चिम खः । थ्व थासे ३५८६७५१२ वर्ग मिटर (१३.८४८५२४ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:क्यालिफोर्नियायागु शहर
क्यानाबिस
क्यानाबिस छगू स्वांमा ख गुकिलिं गजि दयेकि।
लिधंसा
पुचः: स्वांमा
लट्चपालेम्, नंदिगाम मण्डल
लट्चपालॆं भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् नंदिगाम मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
के
के छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
मुद्दबंति पुव्वु (सन् १९७६या संकिपा)
मुद्दबंति पुव्वु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७६य् पिहांवगु खः।
कोकेन
कोकेन छगू प्रकारया व्यसन दयेकिगु वासः ख। थ्व छगु स्टिमुलेन्ट ख।
मुद्दबंति पुव्वु (सन् १९७६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
कोकेन
स्वयादिसँ
पुचः:वासः
सरङ डांडा
सरङ डांडा (अंग्रेजी:Sarang Danda), नेपा:यागु मेची अञ्चलयागु  पाँचथर जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ११८८ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं सरङ डांडा यागु जनसंख्या ६१४३ खः। थुकिली मिजंत ४९%, व मिसात ५१% दु।
लिधंसा
पुचः:मेची अञ्चल
एरी, कोलोर्याडो
एरी संयुक्त राज्य अमेरिकायागु कोलोर्याडो राज्ययागु छगु टाउन खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ६२९१ दु धासा थ्व थासे २२८२ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४०.०४०३६९ उत्तर व देशान्तर १०५.०५७६५९ पश्चिम खः । थ्व थासे २४४८९६१४ वर्ग मिटर (९.४५५४९३ वर्ग माइल) जमिन दु धासा २०६५७६ वर्ग मिटर (०.०७९७५९ वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:कोलोर्याडोयागु शहर
चूर्निक्करा
चूर्निक्करा (अंग्रेजी भाय:Choornikkara), भारतयागु केरला राज्ययागु इर्नाकुलम जिल्लायागु  सहर खः।
घण्डाला, राजगढी तहसील
घण्डाला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  उत्तरकाशी जनपदया  राजगढी तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
सङ्खुवासभा जिल्ला
थ्व नेपा:यागु छगु जिल्ला खः।
स्वयादिसँ
पुचः:नेपाःया जिल्ला
अमरऩ् (सन् १९९२या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
चिरित्तु वाऴ वेण्टुम् (सन् १९७४या संकिपा)
चिरित्तु वाऴ वेण्टुम् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७४य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
क्लेमेट पार्क, इलियोनोई
क्लेमेट पार्क संयुक्त राज्य अमेरिकायागु इलियोनोई राज्ययागु छगु भिलेज खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ८५१६ दु धासा थ्व थासे ३१७३ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४१.६६५६०२ उत्तर व देशान्तर ८७.६५८१३९ पश्चिम खः । थ्व थासे २८६६१७८ वर्ग मिटर (१.१०६६३८ वर्ग माइल) जमिन दु धासा १०१३४५ वर्ग मिटर (०.०३९१३ वर्ग माइल) ल दु ।
राजौलीपारा, सुरजपुर मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सुरजपुर मण्डल, सरगुजा जिल्ला
इथानोल
इथानोल छगू प्रकारया रसायन ख। छुं नं मद्य पदार्थय् मू मद्य थ्व हे जुइ। थुकियात इन्धनया रुपय् नं छ्येले छिं।
स्वयादिसँ
पुचः:विज्ञान
आचरति
आचरति छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
वाळॆटुत्तवन् वाळाल् (मलयालम संकिपा)
वाळॆटुत्तवन् वाळाल् (मलयालम भाषा:വാളെടുത്തവന് വാളാല്) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७९य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
ब्ल्याक क्यान्यन सिटी, एरिजोना
ब्ल्याक क्यान्यन सिटी संयुक्त राज्य अमेरिकायागु एरिजोना राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या २६९७ दु धासा थ्व थासे १४०९ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३४.०६९७१९ उत्तर व देशान्तर ११२.१३९४६६ पश्चिम खः । थ्व थासे ५१७१४५४१ वर्ग मिटर (१९.९६७०९७ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
सारङकोत
सारङकोत (अंग्रेजी:Sarangkot), नेपा:यागु गण्डकी अञ्चलयागु  कास्की जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे १४०८ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं सारङकोत यागु जनसंख्या ६६१२ खः। थुकिली मिजंत ४७%, व मिसात ५३% दु।
हथकेरा मुंगेली मण्डल
हथकेरा मुंगेली मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया मुंगेली मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:मुंगेली मण्डल, विलासपुर जिल्ला
मुग्गुरु मूर्खुलु (सन् १९७६या संकिपा)
मुग्गुरु मूर्खुलु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७६य् पिहांवगु खः।
निकोटिन
निकोटिन छगु प्रकारयागु रसायनिक स्टिम्युल्यान्ट खः।
निकोटिन दैगु वस्तु
पुचः:जीवविज्ञान
अपिरामि (सन् १९९२या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
मुग्गुरु मूर्खुलु (सन् १९७६या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
अफिम
पुचः:विज्ञान
मणिरेवु (अनंतपुर)
थ्व थाय् कल्याणदुर्गं मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
सरयू खुसि
भारतयागु छगु खुसि खः।
न्ह्येथनिगु थाय्
थ्व खुसि न्ह्येथनिगु थाय् खः
क्वचाइगु थाय्
थ्व खुसि क्वचाइगु थाय् खः
मुत्याल पल्लकि (सन् १९७६या संकिपा)
मुत्याल पल्लकि  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७६य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
गोटीख्यः
गोटीख्यः नेपा:यागु बागमती अञ्चलयागु यल जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ४०८ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं गोटीख्यः यागु जनसंख्या २०५९ खः। थुकिली मिजंत ५०%, व मिसात ५०% दु।
लिधंसा
पुचः:बागमती अञ्चल
केन्दुअदिह
केन्दुअदिह (अंग्रेजी:Kenduadih), भारतयागु झारखण्ड राज्ययागु  धनवाद जिल्लायागु छगु  सहर खः।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश व देशान्तर खः । समुद्र सतह स्वया थ्व थाय १९६ मिटर (६४३ फुट) च्वे ला।
जनसंख्या
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ५७% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ६९% दु, व मिसातेगु साक्षरता ४३% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया केन्दुअदिह यागु साक्षरता  अप्व दु।
लिंगलपाडु, नंदिगाम मण्डल
लिंगलपाडु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् नंदिगाम मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
वीरभद्रन् (मलयालम संकिपा)
वीरभद्रन् (मलयालम भाषा:വീരഭദ്രന്) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७९य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
कामार्गो, इलियोनोई
कामार्गो संयुक्त राज्य अमेरिकायागु इलियोनोई राज्ययागु छगु भिलेज खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ४६९ दु धासा थ्व थासे १९७ खा छें दु ।
एस्टेज पार्क, कोलोर्याडो
एस्टेज पार्क संयुक्त राज्य अमेरिकायागु कोलोर्याडो राज्ययागु छगु टाउन खः।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४०.३७२८५६ उत्तर व देशान्तर १०५.५१९१३६ पश्चिम खः । थ्व थासे १५०८२२४० वर्ग मिटर (५.८२३२८६ वर्ग माइल) जमिन दु धासा १३३६३८ वर्ग मिटर (०.०५१५९८ वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:कोलोर्याडोयागु शहर
चोपन
भूगोल
थ्व थाययागु अक्षांश व देशान्तर खः । थ्व थाय्यागु उचाइ खः  १५९ मिटर (५२१ फिट)।
चिचुपालऩ् (सन् १९७४या संकिपा)
चिचुपालऩ् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७४य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
अम्मा वन्ताच्चु (सन् १९९२या संकिपा)
अम्मा वन्ताच्चु छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
साराश्वर
साराश्वर (अंग्रेजी:Saraswor), नेपा:यागु सगरमाथा अञ्चलयागु  सप्तरी जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ७४१ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं साराश्वर यागु जनसंख्या ४७३९ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
रावी खुसि
भारतयागु छगु खुसि खः।
न्ह्येथनिगु थाय्
थ्व खुसि न्ह्येथनिगु थाय् खः
क्वचाइगु थाय्
थ्व खुसि क्वचाइगु थाय् खः
सप्तरी जिल्ला
थ्व नेपा:यागु छगु जिल्ला खः।
थाय्
सन् २००१स जनगणना कथं थ्व जिल्लाया थाय् थ्व कथं दु-
स्वयादिसँ
पुचः:नेपाःया जिल्ला
बारगल, कोश्याँकुटोली तहसील
बारगल भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  नैनीताल जनपदया  कोश्याँकुटोली तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
आचरान्‌
आचरान्‌ छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
गोत्री
गोत्री नेपा:यागु सेती अञ्चलयागु बाजुरा जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ४९८ खा छेँ दु।
आचरान्‌
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
गोत्री
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं गोत्री यागु जनसंख्या ३२५८ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
आचरान्‌
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
मॊनगाडु (सन् १९७६या संकिपा)
मॊनगाडु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८७य् पिहांवगु खः।
केचित्‌
केचित्‌ छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
बोरोनडा, क्यालिफोर्निया
बोरोनडा संयुक्त राज्य अमेरिकायागु क्यालिफोर्निया राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १३२५ दु धासा थ्व थासे ३३२ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३६.६९७७९७ उत्तर व देशान्तर १२१.६७१२०४ पश्चिम खः । थ्व थासे १४६८८२२ वर्ग मिटर (०.५६७११५ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
धमोली, द्वाराहाट तहसील
धमोली भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  द्वाराहाट तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् कुमाँउ जातिया मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया कुमाँउ भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थासय् कुमाँउया स्थानीय कत्युरी वंशया जुजु, चन्द वंशया जुजु व डोटीया रायका पिंसं शासन याःगु खने दु। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं कुमाँउया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु कब्जाय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  द्वाराहाट तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय्‌ जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
वॆळ्ळायणि परमु (मलयालम संकिपा)
वॆळ्ळायणि परमु (मलयालम भाषा:വെള്ളായണി പരമു) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९७९य् पिहांवगु खः।
धमोली, द्वाराहाट तहसील
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
वॆळ्ळायणि परमु (मलयालम संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
आचार
आचार छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु। धर्मशास्त्र अनुसार आचार धाःगु मनुनं थःगु ज्ञान अनुसार पालन यायेमाःगु सामाजिक दायित्व ख।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
राणपुर तालुका
गां
थ्व तालुकाया गां थ्व कथं दु-
स्वयादिसँ
पुचः:अमदावाद जिल्ला
ब्ल्याकवाटर, एरिजोना
ब्ल्याकवाटर संयुक्त राज्य अमेरिकायागु एरिजोना राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ५०४ दु धासा थ्व थासे १४० खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३३.०३२३५९ उत्तर व देशान्तर १११.५९५९३८ पश्चिम खः । थ्व थासे १७०६०५६४ वर्ग मिटर (६.५८७१२१ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
खरसोला मुंगेली मण्डल
खरसोला मुंगेली मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया मुंगेली मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:मुंगेली मण्डल, विलासपुर जिल्ला
मगलु, नंदिगाम मण्डल
थ्व थाय् नंदिगाम मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
अक्ऩि पार्वै (सन् १९९२या संकिपा)
अक्ऩि पार्वै छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९९२य् पिहांवगु खः।