cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
कलकलप्पु (सन् २००३या संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
रतनपुर, कोटा मण्डल
रतनपुर, कोटा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया कोटा मण्डलया छगू गां ख।
निडुमोलु (कृष्णा)
निडुमोलु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
रतनपुर, कोटा मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
निडुमोलु (कृष्णा)
थ्व थाय् मॊव्व मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
रतनपुर, कोटा मण्डल
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:कोटा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
क्लोरिन
पुचः:रसायनशास्त्र
मोकेलुम्ने हिल, क्यालिफोर्निया
मोकेलुम्ने हिल संयुक्त राज्य अमेरिकायागु क्यालिफोर्निया राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ७७४ दु धासा थ्व थासे ३६२ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३८.३००४०४ उत्तर व देशान्तर १२०.७०६३४३ पश्चिम खः । थ्व थासे ७९४०४२४ वर्ग मिटर (३.०६५८१५ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ६९०२ वर्ग मिटर (०.००२६६५ वर्ग माइल) ल दु ।
सन् १३३८
१३३८ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१३३८ पुचः:दँ
आर्गन
थ्व छगु तत्त्व (एलेमेन्ट) ख:|
कल्पित
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
दधिची
दधिची हिन्दू धर्म कथं छम्ह ऋषि ख। वय्‌कःयात दयालु ऋषिया रुपय् कायेगु या।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
बाखँ
देव व असुरतेगु ल्वापुइ द्यतेसं दघिचीया क्वें नं देकातगु अस्त्र छ्येलातिनि त्याइगु धका सीधुंका वय्‌कलं थगु क्वें द्यःतेत ब्युगु धैगु बाखं दु।
दर्रीपाली रायगढ मण्डल
दर्रीपाली रायगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया रायगढ मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:रायगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
ताड
ताड छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
कामडा, मोरी तहसील
कामडा भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  उत्तरकाशी जनपदया  मोरी तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
संसार वारधि (सन् १९४४या संकिपा)
संसार वारधि  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९४४य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
भालुयी अर्वलिया
भालुयी अर्वलिया नेपा:यागु नारायणी अञ्चलयागु बारा जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ७८२ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं भालुयी अर्वलिया यागु जनसंख्या ५४१४ खः। थुकिली मिजंत ५३%, व मिसात ४७% दु।
सन् १३३९
१३३९ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१३३९ पुचः:दँ
अझगियापन्डियापुरम
अझगियापन्डियापुरम (अंग्रेजी भाय:Azhagiapandiapuram), भारतयागु तमिलनाडु राज्ययागु कन्याकुमारी जिल्लायागु पञ्चायत-शासित सहर खः।
स्यांग्रुम्बा
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं स्यांग्रुम्बा यागु जनसंख्या ३६९९ खः। थुकिली मिजंत ४८%, व मिसात ५२% दु।
लिधंसा
पुचः:मेची अञ्चल
एल्फर्स, फ्लोरिडा
एल्फर्स संयुक्त राज्य अमेरिकायागु फ्लोरिडा राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
गुह्यानां
गुह्यानां छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
एल्फर्स, फ्लोरिडा
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १३१६१ दु धासा थ्व थासे ६४८२ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश २८.२१६०७२ उत्तर व देशान्तर ८२.७२२७३५ पश्चिम खः । थ्व थासे ९०९१८२४ वर्ग मिटर (३.५१०३७३ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ६१२२४ वर्ग मिटर (०.०२३६३९ वर्ग माइल) ल दु ।
गुह्यानां
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
रसायनिक तत्त्व
450px|thumbnail|right|[[पिरियोडिक टेबलय् रसायनिक तत्त्वत]]
रसायनिक तत्त्व धागु छगु कथंया अणु ख। थन्यागु अणुतेत इमिगु आणविक ल्याखं नं परिभाषित याइ। आणविक ल्याखं धागु अणुया न्युक्लियसय् दुगु प्रोटोनया ल्या ख। थ्व खंग्व छगु हे प्रोटोन ल्या दुगु शुद्ध रसायनिक वस्तुयात इंगीय यायेत नं छ्येलि।
तत्त्वया साधारण दसु हाइड्रोजन, नाइट्रोजन, कार्बोन आदि ख। सकलय् २००७ तक्कय् ११७ तत्त्वत लुयावगु दु। थुकिलि ९४ प्राकृतिक ख धासा आणविक ल्याखँ ८२ वा अप्व (बिस्मुथ व लिपाया तत्त्वत) मनुनं देकुगु ख। थ्व नापं, तत्त्व ४३ व ६१ (टेक्नोसियम व प्रोमेथियम)या स्थायी आइसोटोप मदु। थ्व निगु तत्त्व प्रकृतिय् ध्वगिना वनि। आणविक ल्याखं ९४ तक्कया तत्त्वतेगु स्थायी न्युक्लियस मदुसा थ्व ल्याखं तक्कया तत्त्वत प्रकृतिय् युर्‍यानियम व थोरियमया ध्वगीगु प्रकृयाय् प्राकृतिक तवलं दयाच्वनि।
सकल रसायनिक वस्तुय् थ्व तत्त्वत दै। न्हुगु तत्त्वत इ-इले अप्राकृतिक न्युक्लियर रियाक्सननं बुया वया च्वंगु खने दु।
इतिहास
Adding to the four elements of the Greek philosopher Empedocles, in about 350 BC, Aristotle also used the term "element" and conceived of a fifth element called "quintessence", which formed the heavens. Aristotle defined an element as:
"Element – one of those bodies into which other bodies can be decomposed and which itself is not capable of being divided into other."
In 1669, German physician and chemist Johann Becher published his Physica Subterranea, in which, in modification on the ideas of Paracelsus, he argued that the constituents of bodies are air, water, and three types of earth: terra fluida, the mercurial element, which contributes fluidity and volatility; terra lapida, the solidifying element, which produces fusibility or the binding quality; and terra pinguis, the fatty element, which gives material substance its oily and combustible qualities. These three earths correspond with Geber’s three principles. A piece of wood, for example, according to Becher, is composed of ash and terra pinguis; when the wood is burnt, the terra pinguis is released, leaving the ash. In other words, in combustion the fatty earth burns away.
In 1661, Robert Boyle showed that there were more than just four classical elements as the ancients had assumed. The first modern list of chemical elements was given in Antoine Lavoisier's 1789 Elements of Chemistry, which contained thirty-three elements, including light and caloric. By 1818, Jöns Jakob Berzelius had determined atomic weights for forty-five of the forty-nine accepted elements. In 1869, in Mendeleev's famous periodic table, shown below, there were sixty-six elements. 300px|thumbnail|center|[[Mendeleev's 1869 periodic table]]
From Boyle until the early 20th century, an element was defined as a pure substance that cannot be decomposed into any simpler substance. Said another way, an "element" cannot be transformed into other chemical substances by chemical processes. In 1913, Henry Moseley discovered that the physical basis of the atomic number of the atom was its nuclear charge, which eventually led to the current definition. The current definition also avoids some ambiguities due to isotopes and allotropes.
By 1919, there were seventy-two known elements. In 1955, element 101 was discovered and named mendelevium in honor of Mendeleev, the first to arrange the elements in a periodic manner. In October 2006, the synthesis of element 118 was reported; however, element 117 has not yet been created in the laboratory.
दुखँ
दकलय् यांगु तत्त्व हाइद्रोजन व हिलियम ख। अन्य झ्यातूगु तत्त्व प्राकृतिक व मानवनिर्मित रुपय् न्युक्लियोसिन्थेसिस पद्धतिं दयावइ। थ्व पद्धति आपालं न्युक्लियर फिजियन पद्धतिं जुइ।
सन् २००६तक म्हस्यूगु ११७ गू तत्त्व दु। थ्व परिभासाय् म्हसूगु तत्त्व धाःगु तत्त्वं ध्वगिया दयावःगु क्षणिक तत्त्वतेत न सूचीकृत यानातःगु दु। अथेजुसां पृथ्वीइ प्राकृतिक रुपय् ९४ तत्त्व दयाच्वनि। थ्व तत्त्वय् खुता तत्त्व तसकं म्हो मात्राय् जक दयाच्वनि। थ्व खुगू तत्त्व थ्व कथं दु: तेक्नेसियम, तत्त्व ल्या ४३; प्रोमेथियम, तत्त्व ल्या  ६१; एस्तातिन, तत्त्व ल्या  ८५; फ्रान्सियम, तत्त्व ल्या  ८७; नेप्चुनियम, तत्त्व ल्या ९३; व प्लुतोनियम, तत्त्व ल्या ९४। थ्व ९४ तत्त्व व सम्भवतः तत्त्व ९८ क्यालिफोर्नियम ब्रह्माण्डय् खनेदु। नगुतेगु स्पेक्त्रा जः व सुपरनोभाया चि-हाकःगु इतक दयाच्वनिगु रेदियोएक्तिभ जलय् न थ्व तत्त्वत दयाच्वं।
ल्यंगु २२गू तत्त्व पृथ्वी व ब्रह्माण्डय् मदसां वैज्ञानिकतेसं रसायनिक पद्धतिं दयेकूगु दु। सन् १९३७स दकलय् न्हापांगु मानवनिर्मित तत्त्व तेक्नेसियमया विकास जुल। लिपा, थ्व तत्त्व प्रकृतिइ म्हो मात्राय् नं लुयावल। थथे मानवनिर्मित तत्त्व लिपा प्रकृतिइ लुयावैगु झका मेमेगु तत्त्वत नाप नं जूगु दु।
म्याग्नेजियम
म्याग्नेजियम छगू रासायनिक तत्त्व ख। थ्व तत्त्वया चिं Mg, परमाणु संख्या १२ व सामान्य अक्सीडेशन संख्या +२ ख। थ्व क्याल्सियम व बेरियम थें हे छगू एल्केलाइन अर्थ धातु ख व पृथ्वीइ ८गु बहुल उपलब्ध तत्त्व व भार अनुपात कथं पृथ्वीया २% भार दयेकी, व सकल ब्रह्माण्डय् ९गु दकले बहुल तत्त्व ख। थ्व तत्त्वया बाहुल्य सुपरनोभा नगुइ स्वंगु हेलियम नाभिका कार्बनय् शृंखलागत क्रमय् स्वाइबिले थ्व तत्त्वया निर्माण जुइगु तथ्य नाप स्वा। थ्व तत्त्व आयनया लखे तच्वलं स्वाइ। अतः, समुद्रय लखे थ्व तत्त्व ३गु बहुल घुलित तत्त्व ख। मैग्नीशियम सकल जीव जंतुनापं मनुया निंतिं नं उपयोगी तत्त्व ख। थ्व जःया स्नोत ख व च्याइबिले तुयु जः उत्सर्जित याइ। थ्व मनुया म्हय् दइगु ५गु मू रासायनिक तत्वय् छगू ख। मनुया म्हय् दूगु ५०% मैग्नीशियम कवंय् दै व ल्यं दूगु म्याग्नेसियमं म्हया थी-थी शरीर जैविक प्रकियाय् ग्वहालि याइ।
छगू स्वस्थ आहारय् थ्व तत्त्वया पर्याप्त मात्रा दै। थ्व तत्त्वया अधिकतां अतिसार व न्यूनतां न्यूरोमस्कुलर समस्या खनेदै। मैग्नीशियम वांगु हःदूगु ल्वसाय् दै। थ्व तत्त्वया खोज सर हंफ्री डेवीनं १८०८य् यानादिगु ख। डेवीं वास्तवय् धातुया छगू अक्साइड मालादिगु ख, थ्व हे लिपा छगू तत्त्व धका प्रमाणित जुल। छगू मेगु मान्यता कथं मैग्नीशियमया खोज १८गु शताब्दीया मध्यय् जूगु ख। अथे ला थ्व तत्त्वया छगू यौगिक एप्सम लवणया खोज १७गु शताब्दीइ हे जुइधुंकुगु ख व थ्व लवण आः नं छ्यलातःगु खने दु। थुकिया छगू मेगु यौगिक मिल्क अफ म्याग्नेसियाया नामं नांजा। म्याग्नेसियम मेमेगु तत्वत नाप अपुइक हे अभिक्रिया याना यौगिक दयेकेफु, थ्व कारणं थ्व प्रकृतिइ न्ह्याबिलें यौगिकया रूपय् दयाच्वनि। समुद्रया ल म्याग्नेसियमया छगू तःधंगु स्रोत ख। अतः, यक्व धातु-शोधक कंपनितयेसं थुकियात सागरं शोधित याना उद्योगय् छ्यलि। विलयनय् थ्व वह थें न्यागु तुयु व भारय् अपेक्षाकृत यांगु जुवनि। धातु रूपय् थ्व विषालु मजु, तर छ्वेकेबिले थुकिलिं विषालु प्रभाव त्वति। अतः, क्वागु मैग्नीशियम छयलेबिले न्ह्याययात सावधानीं तपुइमा। मैग्नीशियम यांगु तत्व जुसां सिक्क बल्ला। थ्व कारणं हे थुकियात मिश्र धातु व अंतरिक्ष उद्योगया निंतिं छ्यलिगु या। उच्च क्षमताया स्वचालित ज्याभःय् नं थुकिलिं ज्याब्यु।
कवुण्टर् वीट्टु माप्पिळ्ळै (सन् २००३या संकिपा)
कवुण्टर् वीट्टु माप्पिळ्ळै (तमिल भाषा:கவுண்டர் வீட்டு மாப்பிள்ளை) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००२य् पिहांवगु खः।
रसायनिक तत्त्व
आणविक मात्रा
The relative atomic mass of an element is the average of the atomic masses of all the chemical element's isotopes as found in a particular environment, weighted by isotopic abundance, relative to the atomic mass unit (u). This number may be a fraction which is not close to a whole number, due to the averaging process. On the other hand, the atomic mass of a pure isotope is quite close to its mass number. Whereas the mass number is a natural (or whole) number, the atomic mass of a single isotope is a real number which is close to a natural number, which in general differs slightly from the mass number because the mass of the protons and neutrons is not exactly 1 u, because the electrons also contribute slightly to the atomic mass, and because of the nuclear binding energy. For example, the mass of 19F is 18.9984032 u. The only exception to the atomic mass of an isotope not being a natural number is 12C, which has a mass of exactly 12, due to the definition of u (it is fixed as 1/12th of the mass of a free carbon-12 atom, exactly).
कवुण्टर् वीट्टु माप्पिळ्ळै (सन् २००३या संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
रसायनिक तत्त्व
आइसोटोप
छुं आइसोतोप रेदियोएक्तिभ जुइ व अल्फा व बेता पार्तिकल विकिरण यासें ध्वगिना मेगु तत्त्वय् हिला वनि। छुं तत्त्वया धाःसा गैह्र-रेदियोएक्तिभ आइसोतोप हे मदु: स्थिर आइसोतोप मदूगु तत्त्वया धलखय् तेक्नेसियम (ल्या ४३), प्रोमेथियल (ल्या ६१) व तत्त्व ल्या ८२ स्वया अप्व तत्त्वल्या दूगु सकल तत्त्व ला।
एलोट्रोफी
छुं तत्त्व प्रकृतिइ थीथी आधारभूत रुपय् दयाच्वनि। छगू हे तत्त्वया थन्याःगु थीथी रुपयात एलोत्रोप धाइ। दसु: कार्बन तत्त्व हेराया रुपय् दयाच्वनि, गुकि थ्व तत्त्वया तेत्राहेद्रल संरचना ख। नापं, कार्बन ग्राफाइतया संरचनाय् नं दयाच्वनि। ग्राफाइत कार्बनया हेक्सागनल संरचना ख। धाःसा फुतेरिन (fullerene)या संरचना ग्वलाःगु जुइ।
कवुण्टर् वीट्टु माप्पिळ्ळै (सन् २००३या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
करकमुक्कल (अनंतपुर)
करकमुक्कल भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
मर्यादपुर गाविस, रुपन्देही जिल्ला
मर्यादपुर २ (अंग्रेजी:Maryadpur), नेपा:यागु लुम्बिनी अञ्चलयागु  रुपन्देही जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ६७९ खा छेँ दु।
रसायनिक तत्त्व
स्ट्यान्डर्ड स्टेट
The standard state, or reference state, of an element is defined as its thermodynamically most stable state at 1 bar at a given temperature (typically at 298.15 K). In thermochemistry, an element is defined to have an enthalpy of formation of zero in its standard state. For example, the reference state for carbon is graphite, because it is more stable than the other allotropes.
मर्यादपुर गाविस, रुपन्देही जिल्ला
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं मर्यादपुर २ यागु जनसंख्या ४९६५ खः। थुकिली मिजंत ५२%, व मिसात ४८% दु।
रसायनिक तत्त्व
Nomenclature
The naming of elements precedes the atomic theory of matter, although at the time it was not known which chemicals were elements and which compounds. When it was learned, existing names (e.g., gold, mercury, iron) were kept in most countries, and national differences emerged over the names of elements either for convenience, linguistic niceties, or nationalism. For example, the Germans use "Wasserstoff" for "hydrogen" and "Sauerstoff" for "oxygen", while English and some romance languages use "sodium" for "natrium" and "potassium" for "kalium", and the French, Greeks and Poles prefer "azote/azot" for "nitrogen".
But for international trade, the official names of the chemical elements both ancient and recent are decided by the International Union of Pure and Applied Chemistry, which has decided on a sort of international English language. That organization has recently prescribed that "aluminium" and "caesium" take the place of the US spellings "aluminum" and "cesium", while the US "sulfur" takes the place of the British "sulphur". But chemicals which are practicable to be sold in bulk within many countries, however, still have national names, and those which do not use the Latin alphabet cannot be expected to use the IUPAC name. According to IUPAC, the full name of an element is not capitalized, even if it is derived from a proper noun such as the elements californium or einsteinium (unless it would be capitalized by some other rule). Isotopes of chemical elements are also uncapitalized if written out: carbon-12 or uranium-235.
In the second half of the twentieth century physics laboratories became able to produce nuclei of chemical elements that have a half life too short for them to remain in any appreciable amounts. These are also named by IUPAC, which generally adopts the name chosen by the discoverer. This can lead to the controversial question of which research group actually discovered an element, a question which delayed the naming of elements with atomic number of 104 and higher for a considerable time. (See element naming controversy).
Precursors of such controversies involved the nationalistic namings of elements in the late nineteenth century. For example, lutetium was named in reference to Paris, France. The Germans were reluctant to relinquish naming rights to the French, often calling it cassiopeium. The British discoverer of niobium originally named it columbium, in reference to the New World. It was used extensively as such by American publications prior to international standardization.
विषेश रसायनिक तत्त्व
Before chemistry became a science, alchemists had designed arcane symbols for both metals and common compounds. These were however used as abbreviations in diagrams or procedures; there was no concept of atoms combining to form molecules. With his advances in the atomic theory of matter, John Dalton devised his own simpler symbols, based on circles, which were to be used to depict molecules.
The current system of chemical notation was invented by Berzelius. In this typographical system chemical symbols are not used as mere abbreviations - though each consists of letters of the Latin alphabet - they are symbols intended to be used by peoples of all languages and alphabets. The first of these symbols were intended to be fully universal; since Latin was the common language of science at that time, they were abbreviations based on the Latin names of metals - Fe comes from Ferrum, Ag from Argentum. The symbols were not followed by a period (full stop) as abbreviations were. Later chemical elements were also assigned unique chemical symbols, based on the name of the element, but not necessarily in English. For example, sodium has the chemical symbol 'Na' after the Latin natrium. The same applies to "W" (wolfram) for tungsten, "Hg" (hydrargyrum) for mercury, "K" (kalium) for potassium, "Au" (aurum) for gold, "Pb" (plumbum) for lead, and "Sb" (stibium) for antimony.
Chemical symbols are understood internationally when element names might need to be translated. There are sometimes differences; for example, the Germans have used "J" instead of "I" for iodine, so the character would not be confused with a roman numeral.
करकमुक्कल (अनंतपुर)
थ्व थाय् विडपनकल् मण्डलय् ला।
रसायनिक तत्त्व
विषेश रसायनिक तत्त्व
The first letter of a chemical symbol is always capitalized, as in the preceding examples, and the subsequent letters, if any, are always lower case (small letters).
साधारण रसायनिक चिं
There are also symbols for series of chemical elements, for comparative formulas. These are one capital letter in length, and the letters are reserved so they are not permitted to be given for the names of specific elements. For example, an "X" is used to indicate a variable group amongst a class of compounds (though usually a halogen), while "R" is used for a radical, meaning a compound structure such as a hydrocarbon chain. The letter "Q" is reserved for "heat" in a chemical reaction. "Y" is also often used as a general chemical symbol, although it is also the symbol of yttrium. "Z" is also frequently used as a general variable group. "L" is used to represent a general ligand in inorganic and organometallic chemistry. "M" is also often used in place of a general metal.
करकमुक्कल (अनंतपुर)
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
रसायनिक तत्त्व
आइसोटोप चिंत
The three main isotopes of the element hydrogen are often written as H for protium, D for deuterium and T for tritium. This is in order to make it easier to use them in chemical equations, as it replaces the need to write out the mass number for each atom. थ्व थे याना च्वै:
D२O (हेभी वाटर)
म्याग्नेजियम
लिधंसा
पुचः:म्याग्नेसियम
रसायनिक तत्त्व
आइसोटोप चिंत
थे याना च्वइ मखु:
2H२O
मात्रा
During the early phases of the Big Bang, nucleosynthesis of hydrogen nuclei resulted in the production of hydrogen and helium isotopes, as well as very minuscule amounts (on the order of 10-10) of lithium and beryllium. No heavier elements were produced. As a result, the primordial abundance of atoms consisted of roughly 75% 1H, 25% 4He, and 0.01% deuterium. Subsequent enrichment of galactic halos occurred due to Stellar nucleosynthesis and Supernova nucleosynthesis. However intergalactic space can still closely resemble the primordial abundance, unless it has been enriched by some means.
The following table shows the ten most common elements in our galaxy (estimated spectroscopically), as measured in parts per million, by mass. Nearby galaxies that have evolved along similar lines have a corresponding enrichment of elements heavier than hydrogen and helium. The more distant galaxies are being viewed as they appeared in the past, so their abundances of elements appear closer to the primordial mixture. As physical laws and processes appear common throughout the visible universe, however, it is expected that these galaxies will likewise have evolved similar abundances of elements.
रसायनिक सूचं
पुचः:रसायनिक तत्त्व
भमचौर
भमचौर नेपा:यागु सेती अञ्चलयागु बझाङ जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ६०६ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं भमचौर यागु जनसंख्या ४०४३ खः। थुकिली मिजंत ५०%, व मिसात ५०% दु।
मोनो भिस्टा, क्यालिफोर्निया
मोनो भिस्टा संयुक्त राज्य अमेरिकायागु क्यालिफोर्निया राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
श्री सीताराम जननं (सन् १९४४या संकिपा)
श्री सीताराम जननं  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९४४य् पिहांवगु खः।
मोनो भिस्टा, क्यालिफोर्निया
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ३०७२ दु धासा थ्व थासे १२६३ खा छें दु ।
श्री सीताराम जननं (सन् १९४४या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
मोनो भिस्टा, क्यालिफोर्निया
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३८.०१२०८७ उत्तर व देशान्तर १२०.२७०७०१ पश्चिम खः । थ्व थासे ८०२६४५७ वर्ग मिटर (३.०९९०३३ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ४२३४ वर्ग मिटर (०.००१६३५ वर्ग माइल) ल दु ।
कल्मषः
कल्मषः छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
अन्तःकरण
अन्तःकरण छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
उमरमरा, कोटा मण्डल
उमरमरा, कोटा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया कोटा मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:कोटा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
अझिकोडे उत्तर
अझिकोडे उत्तर (अंग्रेजी भाय:Azhikode North), भारतयागु केरला राज्ययागु कन्नुर जिल्लायागु  सहर खः।
कुमोली फुलाडी, अल्मोडा तहसील
कुमोली फुलाडी भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  अल्मोडा तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् कुमाँउ जातिया मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया कुमाँउ भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थासय् कुमाँउया स्थानीय कत्युरी वंशया जुजु, चन्द वंशया जुजु व डोटीया रायका पिंसं शासन याःगु खने दु। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं कुमाँउया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु कब्जाय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  अल्मोडा तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय्‌ जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
सन् १३४०
१३४० ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु लीप दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१३४० पुचः:दँ
पोटासियम
थ्व छगु तत्त्व (एलेमेन्ट) ख। शुद्ध रपय् थ्व वहःरंगया नायुगु तत्त्व जुइ गुकिया दकले पिनेया शेलय् छग्वः जक्क इलेक्ट्रोन दइ। थुकिया रसायनिक प्रतिक्रियाय् थुकिं छग्वः इलेक्ट्रोन बी। अथे जूगुलिं थुकिया चार्ज +1 जुइ। थुकिलिं तच्वलं लःनाप रियाक्सन याइ व थुकिया कारणं थुकियात पेट्रोलियम पदार्थय् स्वथना तयेमा। थमंतुं थ्व तत्त्व सिक्क हे अस्थिर जु व मेमेगु तत्त्वनाप स्वापू दयेकी। अथे जूगुलिं प्रकृतिइ थ्व तत्त्व गबिलय् नं याकः रुपय् लुइ मखु व न्ह्याबिलय् नं मेमेगु तत्त्व नाप ल्वाकज्यानाच्वंगु जक्क रुपय् जक्क लुइ। थ्व तत्त्वं नोबल ग्यास त्वता मेमेगु दक्वं तत्त्व नाप बांलागु स्वापू दयेकेफु। फेय्‌या स्वापूलि थ्व छकलं हाकुसय् च्वनि। थ्व तत्त्व नाप छग्वः भ्यालेन्स इलेक्ट्रोन दइ।
स्वयादिसँ
पुचः:रसायनिक तत्त्व
ताडयति
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
दारसागर, कोटा मण्डल
दारसागर, कोटा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया कोटा मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:कोटा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
दध्मुः
दध्मुः छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
मसेडवा
मसेडवा (अंग्रेजी:Masedawa), नेपा:यागु नारायणी अञ्चलयागु  रौतहट जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ८१४ खा छेँ दु।
तेलुगु संकिपा
तेलेगु संकिपा धागु तेलेगु भाषाय् देकिगु संकिपा ख। थन्यागु संकिपा अप्वयाना भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यय् देकी।
मसेडवा
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं मसेडवा यागु जनसंख्या ५३४५ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
तेलुगु संकिपा
लिधंसा
पुचः:तेलुगु संकिपा
रोयानोक, अलाबामा
रोयानोक संयुक्त राज्य अमेरिकायागु अलाबामा राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ६५६३ दु धासा थ्व थासे २७९२ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३३.१४८८३० उत्तर व देशान्तर ८५.३६९७८४ पश्चिम खः । थ्व थासे ४८७१२६६७ वर्ग मिटर (१८.८०८०६७ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ७२२१८९ वर्ग मिटर (०.२७८८३९ वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:अलाबामाया थाय्
भण्डारा
भण्डारा नेपा:यागु नारायणी अञ्चलयागु चितवन जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे २५७८ खा छेँ दु।
कातल् कॊऩ्टेऩ् (सन् २००३या संकिपा)
कातल् कॊऩ्टेऩ् (तमिल भाषा:காதல் கொன்டேன்) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००३य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
जोना पुर
जोना पुर (अंग्रेजी:Jona Pur), भारतयागु भारतीय क्यापिटल टेरिटरी अफ दिल्ली राज्ययागु  दक्षिण जिल्लायागु छगु  सहर खः।
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं जोना पुर शहरयागु जनसंख्या ७४१९ खः। थुकिली मिजंत ५७%, व मिसात ४३% दु।
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ६२% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ७०% दु, व मिसातेगु साक्षरता ५१% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया जोना पुर यागु साक्षरता  अप्व दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् १६% ६ दं स्वया म्हो जु।
अझिकोडे दक्षिण
अझिकोडे दक्षिण (अंग्रेजी भाय:Azhikode South), भारतयागु केरला राज्ययागु कन्नुर जिल्लायागु  सहर खः।
पर्ल
पर्ल छगु डाइनामिक प्रोग्रमिङ भाषा ख। थ्व भाषा ल्यारी वालजुं देकादीगु ख व थ्व दक्ले न्ह्य १९८७य् पिहां वगु ख। पर्लं सी (प्रोग्रामिङ भाषा), युनिक्स शेल, अक, सेड व लिस्प(प्रोग्रामिङ भाषा) थें न्यागु प्रोग्रामिङ भाषातेगु गुणत थिंका कागु दु।
संरचना कथं, पर्ल अक व सीयु ब्रेस-डिलिमिटेड ब्लक स्टाइलय् आधारित दु। थ्व भाय्‌यु स्ट्रिङ प्रोसेसिङ व थ्व भाय् पिहांवबिले दैगु प्रोग्रामिङ भाषा (स्क्रिप्टिङ भाषा)तेगु आर्बिटरी लिमिटेसन मदुगुलिं थ्व भाय् अप्व चुल।
दसु
पर्लय् हेलो वर्ल्ड प्रोग्राम थे याना च्वे छिं:
लिधंसा
पुचः:प्रोग्रामिङ भाषा
शिवलालपुर, हल्द्वानी तहसील
शिवलालपुर भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  नैनीताल जनपदया  हल्द्वानी तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
ताहसील्दार् (सन् १९४४या संकिपा)
ताहसील्दार्  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९४४य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
सन् १३४१
१३४१ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१३४१ पुचः:दँ
मोन्रोभिया, क्यालिफोर्निया
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३४.१४४१५६ उत्तर व देशान्तर ११८.००१८४८ पश्चिम खः । थ्व थासे ३५६०२१५३ वर्ग मिटर (१३.७४६०६९ वर्ग माइल) जमिन दु धासा १६९२६५ वर्ग मिटर (०.०६५३५४ वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:क्यालिफोर्नियायागु शहर
एलेनटन, फ्लोरिडा
एलेनटन संयुक्त राज्य अमेरिकायागु फ्लोरिडा राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ३१४२ दु धासा थ्व थासे १६७६ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश २७.५२२६६६ उत्तर व देशान्तर ८२.५२५८६७ पश्चिम खः । थ्व थासे ९४९९१२१ वर्ग मिटर (३.६६७६३१ वर्ग माइल) जमिन दु धासा २९५२७६५ वर्ग मिटर (१.१४००६९ वर्ग माइल) ल दु ।
देवलसुरा रायगढ मण्डल
देवलसुरा रायगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया रायगढ मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
कल्मषाः
कल्मषाः छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
देवलसुरा रायगढ मण्डल
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
जाया
जाया छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
कल्मषाः
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
देवलसुरा रायगढ मण्डल
स्वयादिसं
पुचः:रायगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
कल्मषाः
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
जाया
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
अन्तःपेटिका
अन्तःपेटिका छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
जाया
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
अन्तःपेटिका
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
जाया
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
अन्तःपेटिका
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
कातल् किचुकिचु (सन् २००३या संकिपा)
कातल् किचुकिचु (तमिल भाषा:காதல் கிசுகிசு) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००३य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
दध्मौ
दध्मौ छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
जलचौंरा मल्ला, गैरसैण तहसील
जलचौंरा मल्ला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  चमोली जनपदया  गैरसैण तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् गढवाली मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया गढवाली भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थाय् रजौटातेगु अधीनय दूगु ५२गढय् छगूलि ला। लिपा अजय पालया नेतृत्वय् पलिस्था जूगु गढवाल अधिराज्यय् थ्व थाय्‌ लावन। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं गढवालया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु प्रभावय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  चमोली जनपदया  गैरसैण तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं गढवाली भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, कुमाँउ आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
ताण
ताण छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
कंसरा, लोरमी मण्डल
कंसरा, लोरमी मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया लोरमी मण्डलया छगू गां ख।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:लोरमी मण्डल, विलासपुर जिल्ला
सिर्सोन्न, जैनथ मण्डल
सिर्सोन्न, जैनथ मण्डल भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया अदिलाबादु जिल्लाया जैनथ मण्डलया छगू थाय्‌ ख। सकल भारतया ६३८५९६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् द्रविडियन मूलया मनुतय्‌गु उपस्थिति दु। थ्व थासय् द्रविडिय भाषा परिवारया तेलुगु भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
ऐतरेय ब्राह्मण (ई.पू.८००) व महाभारत थें न्याःगु संस्कृत महाकाव्यय्‌ थ्व थाय्‌ आ दूगु थासय्‌ न्हापा दयाच्वंगु राज्यया वर्णन यानातःगु दु।
औपनिवेशिक भारत कालय्‌ थ्व थाय्‌ ब्रिटिशतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। भारत स्वतन्त्रता व आन्ध्रप्रदेश राज्यया पलिस्था धुंका थ्व थाय्‌ आन्द्रप्रदेश राज्यया छगू थाय्‌ जूवन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌या जलवायु गरम व आद्र जु। थ्व थाय्‌या जलवायु निर्धारणय्‌ दक्षिण पश्चिम मनसूनया यक्व भूमिका दु। थ्व थासय्‌ चिकुलाय्‌ वातावरण बांलाइ। थ्व थास्य्‌ ग्रीष्मकाल मार्च निसें जुन तक्क जुइ। थ्व लाय्‌ तापमान अप्वया च्वनि। जुलाई निसें सेप्टेम्बर तक्क उष्णकटिबंधीय बर्खा मौसम जुइ व थ्व बिले यक्व वा वइ। अक्टोबर ला नापं चिकुला न्ह्यथनि व अक्टोबर, नोभेम्बर, डिसेम्बर, ज्यानुवरी व फेब्रुवरी तक्क चिकुला जुइ।
अर्थ-व्यवस्था
थ्व थाय्‌या अर्थव्यवस्थाय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। जाकी, तु, कपाय्‌ आदि बाली थन बुइकिगु या।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाषा तेलुगू ख। थ्व भाषा नापं उर्दू, हिन्दी, अंग्रेजी, तमिल आदि नं भाषा थन थुइगु या। थ्व थाय्‌या मू जाति द्रविड नश्लया तेलुगू जाति ख। द्रविड जातिया नश्ल जुसां थ्व जाति आर्यनाप मिश्रित जूगु खने दु। थनया नसाःय्‌ जाकि आधारित नसाःया तःधंगु थाय्‌ दु। जाति अनुसार नसाः पाइगु या व हिन्दू ब्राम्हण नसाः प्रायः शाकाहार जुइ धाःसा मुस्मां तयेगु नसाः शाकाहार मजु। थनया नसाःय्‌ पच्चडी, आवकाय आदि अचार नांजा। नापं मनुतयेसं बिरयानी, डोसा आदि नं आपालं नइगु या। थनया परम्पराय्‌ आन्ध्र शास्त्रीय संगीत व प्याखं विशेषयाना कुचिपुडि नांजा। थन हनिगु मू नखःय्‌ संक्रांति, महा शिवरात्रि, होली, युगादि, श्री राम नवमी, वरलक्ष्मी व्रतम, राखी पूर्णिमा, विनायक चवथी, दशहरा, अट्ल तद्दी, दीपावली, ईद-उल-फ़ित्र, बक्र-ईद, मुहर्रम आदि ला। थन तेलुगु संकिपा व कर्नाटक संगीतया नं प्रभाव दु। थ्व थासय्‌ हिन्दू धर्म व मुस्मां धर्मया प्रभाव खने दु।
पिनेया स्वापू
Template:
पुचः:जैनथ मण्डल, अदिलाबादु जिल्ला पुचः: पुचः:जैनथ मण्डल, अदिलाबादु जिल्लाया थाय्‌ पुचः:Adilabadu
पलंकिपाडु (कृष्णा)
पलंकिपाडु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् मॊव्व मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
भगाहा
भंगाहा नेपा:यागु सगरमाथा अञ्चलयागु सप्तरी जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ९३३ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं भंगाहा यागु जनसंख्या ४५२६ खः। थुकिली मिजंत ५०%, व मिसात ५०% दु।
हवलिगि (अनंतपुर)
हवलिगि भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् विडपनकल् मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
जाः
जाः धागु खँग्व नं क्वे बियातगु अर्थ बी फु-
अऩल् काऱ्ऱु (सन् १९८३या संकिपा)
अऩल् काऱ्ऱु छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८३य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
स्याउले बजार
स्याउले बजार (अंग्रेजी:Syaule Bazar), नेपा:यागु बागमती अञ्चलयागु  सिन्धुपाल्चोक जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ८३७ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं स्याउले बजार यागु जनसंख्या ४१७७ खः। थुकिली मिजंत ४९%, व मिसात ५१% दु।
क्याल्सियम
थ्व छगु तत्त्व (एलेमेन्ट) ख। थ्व धातु मानक क्वाजः व चापय् झझखाइगु, वहःथें-तुइसे च्वनिगु, व भति-भति रियाक्टिभ जुइय। केमिकल रियाक्सनय् थ्व धातुं थःगु निगु भ्यालेन्स इलेक्ट्रोन अपुइक हे त्वता +2 चार्जया क्याटआयन जुइ। थ्व धातुया दकले पिनेया इलेक्ट्रोन एस अर्बाइटलय् लाःगु जुगुलिं थ्व धातु पिरियोडिक टेबलया s-ब्लकय् ला। थ्व धातु पृथ्वीइ प्राकृतिक रुपय् दु।
स्वयादिसँ
पुचः:धातु पुचः:तत्त्व
सन् १३४२
१३४२ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१३४२ पुचः:दँ
भीष्म (सन् १९४४या संकिपा)
भीष्म  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
मोन्टाग, क्यालिफोर्निया
मोन्टाग संयुक्त राज्य अमेरिकायागु क्यालिफोर्निया राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १४५६ दु धासा थ्व थासे ६०९ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ४१.७२७१६८ उत्तर व देशान्तर १२२.५२६४६८ पश्चिम खः । थ्व थासे ४६२५३५२ वर्ग मिटर (१.७८५८५८ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
गूढ
गूढ छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
झलरी, लोरमी मण्डल
झलरी, लोरमी मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया लोरमी मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:लोरमी मण्डल, विलासपुर जिल्ला
महलोई रायगढ मण्डल
महलोई रायगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया रायगढ मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:रायगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
काष्मीर् (सन् २००३या संकिपा)
काष्मीर्  (तमिल भाषा:காஷ்மீர் ) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २००३य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
पुचः:तमिल संकिपा
अन्तःस्थानि
अन्तःस्थानि छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
कल्याण
कल्याण छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
भंगारा
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं भंगारा यागु जनसंख्या २२५२ खः। थुकिली मिजंत ४६%, व मिसात ५४% दु।
अजमतगढ
अजमतगढ (अंग्रेजी भाय:Azmatgarh), भारतयागु उत्तर प्रदेश राज्ययागु आजमगढ जिल्लायागु नगर पञ्चायत-शासित सहर खः।
दन्डदीप
दन्डदीप छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
स्क्यान्दियम
स्क्यान्दियम छता रसायनिक तत्त्व खः गुकिया तत्त्वमांय् ल्या २१ दु।  थुकिया चिं Sc  ख।