cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
कुदरवल्लि (कृष्णा)
कुदरवल्लि भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
कुंकुमरेख (सन् १९६०या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
छलौडी, बेरीनाग तहसील
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
कुदरवल्लि (कृष्णा)
थ्व थाय् नंदिवाड मण्डलय् ला।
कुंकुमरेख (सन् १९६०या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
कुदरवल्लि (कृष्णा)
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
बसर
बसर (अंग्रेजी भाय:Basar), भारतयागु अरुणाचल प्रदेश राज्ययागु पश्चिम सियांग जिल्लायागु  सहर खः।
भूगोल
थ्व थाययागु अक्षांश व देशान्तर खः । थ्व थाय्यागु उचाइ खः  ५७९ मिटर (१८९९ फिट)।
पेण्ड्रीडी, बिल्हा मण्डल
पेण्ड्रीडीबिल्हा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया बिल्हा मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
कादिरुर
कादिरुर (अंग्रेजी:Kadirur), भारतयागु केरला राज्ययागु  कन्नुर जिल्लायागु छगु  सहर खः।
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं कादिरुर शहरयागु जनसंख्या २८,९८९ खः। थुकिली मिजंत ४६%, व मिसात ५४% दु।
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ८७% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ८८% दु, व मिसातेगु साक्षरता ८७% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया कादिरुर यागु साक्षरता  अप्व दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् १०% ६ दं स्वया म्हो जु।
पींडरीबालो, सांरगढ मण्डल
पींडरीबालोसांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
बुल्गेरिया
बुल्गेरिया दक्षिण-पूर्व यूरोपय्‌ स्थित देय्‌ ख, गुकिया राजधानी सोफिया ख। देय्‌या सीमा उत्तरय्‌ रोमानिया, पश्चिमय्‌ सर्बिया व मेसेडोनिया, व दक्षिणय्‌ ग्रीस व टर्कीनाप स्वा। पूर्वय्‌ देय्‌या सीमा हाकुगु सागरं निर्धारित या। कला व प्रविधिनापं राजनैतिक दृष्टिं नं बुल्गेरियाया अस्तित्त्व न्यागुगु शताब्दीं निसें वःगु खनेदु। न्हापा बुल्गेरियन साम्राज्यं (632/681 - 1018) बाल्कन क्षेत्र जक्क मखुसें सकल पूर्वी युरोपयात थीथी कथं प्रभावित यात। बुल्गेरियन साम्राज्यया पतन धुंका थ्व थाय्‌ उस्मान शासनया अधीनय्‌ लावन। 1877-78स जूगु रुस-टर्की हतांः बुल्गेरिया राज्ययात  पुन: स्थापित जुइत ग्वहालि यात। लिउ हलिम हताः धुंका बुल्गेरिया साम्यवादी राज्य व पूर्वी ब्लकया भाग जुवन। सन् 1989स क्रान्ति धुंका सन् 1990स साम्यवादीतयेगु सत्ताया एकाधिकार क्वचाल व देय्‌ संसदीय गणराज्यया रूपय्‌ न्ह्यथन। थ्व देय्‌ सन् 2004स नेटोया व सन् 2007स  युरोपियन युनियनया सदस्य जुल।
इतिहास
बुल्गेरिया यवन व इस्तानबुलया उत्तरय्‌ दूगु प्राचीन मानव बस्ती ख। मोंटानानापं 6800दँ पुलांगु छगु अभिलेखय्‌ प्यंगु पंक्तिइ छुँ 24 चिं लूगु दु- थुकियात ब्वने आःतक्क सम्भव मजुनि तर थुकिलिं थ्व अनुमान यायेछिं कि व इलं निसें थन मनुत च्वना वइच्वंगु दु। सन् 1972स हाकु सागरया तटय्‌ स्थित वार्नाय्‌ राजसी चिं दूगु लुंया खज़ाना लुत गुकिलि थन सिक्क न्ह्य हे राजतन्त्र दूगु अनुमान यायेछिं - तर थ्व राज्यया जातीय मूल आःतक्क मस्युनि।
सामान्यतया थ्रेसियनतयेत बुल्गारतयेगु पूर्ववर्ती नालेगु या। थ्रेसया मनुतयेसं ट्रॉइया हताः (1200 ईसापूर्व नापं)य्‌ ब्वति काःगु खनेदु। थ्व धुंका 500 ईसापूर्व तक्क इमिगु छगु साम्राज्य पलिस्था जुल। अलेक्जेन्दरं 332 ईसापूर्वस थ्व थासय्‌ थःगु अधिकार दयेकल व 46 इस्वीइ रोमनतयेसं थन थःगु अधिकार दयेकल। थ्व धुंका एसियाया यक्व पुचःतयेगु आगमन न्ह्यथन। स्लाभ जातिया मनुतयेसं सन् 581स बैजनटाइनया रोमन साम्राज्यनाप शान्ति समझौताय्‌ हस्ताक्षर यात। सन् 864स बोरिस प्रथमं अर्थोडक्स (परंपरावादी) ईसाइयात राजधर्म दयेकल व सीरीलिक लिपियात नालाकाल। अरबतयेगु सेनातयेत बुकाबिल।
सन् 1018 तक्क बुल्गार साम्राज्यया अन्त बैजनटाइन आक्रमणं जुवन। सन् 1185 निसें 1360 तक्क निक्वःगु बुल्गार साम्राज्यया राज्य दवन। थ्व धुंका उस्मानी (औटोमन) टर्क मनुतयेसं थन थःगु अधिकार दयेकल। सन् 1877स रूसं अटोमन साम्राज्यय्‌ हमला याना इमित बुका छ्वल। सन् 1878स स्वंगुगु बुल्गार साम्राज्यया उदय जुल। सन् 1980स टर्कतयेगु विरुद्ध न्ह्यथंगु अभियानया हुनिइ 30000 टर्क बुल्गेरिया त्वता टर्कीइ वन। थुकिया निगु दशक न्ह्यः ग्रीसय्‌ नं थन्याःगु अभियान जूगु ख। सन् 1989स थन कम्युनिस्ट पार्टीया नायु कचा पलिस्था जुल।
स्वयादिसँ
पुचः:युरोप पुचः:देय्
वण्णत् तमिऴ्प्पाट्टु (सन् २०००या संकिपा)
वण्णत् तमिऴ्प्पाट्टु (तमिल भाषा:வண்ணத் தமிழ்ப்பாட்டு) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २०००य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
तुणैवि (सन् १९८२या संकिपा)
तुणैवि छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
डट लेक भिलेज, अलास्का
डट लेक भिलेज संयुक्त राज्य अमेरिकायागु अलास्का राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ३८ दु धासा थ्व थासे २५ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ६३.६५०२६१ उत्तर व देशान्तर १४४.०४२७२१ पश्चिम खः । थ्व थासे ९४०३२६६ वर्ग मिटर (३.६३०६२१ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (०.०००००० वर्ग माइल) ल दु ।
बसरिया8
बसरिया (अंग्रेजी भाय:Basaria), भारतयागु झारखण्ड राज्ययागु धनवाद जिल्लायागु  सहर खः।
सन् १६५०
१६५० ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१६५० पुचः:दँ
इन्टरल्याचेन, फ्लोरिडा
इन्टरल्याचेन संयुक्त राज्य अमेरिकायागु फ्लोरिडा राज्ययागु छगु टाउन खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १४७५ दु धासा थ्व थासे ६१६ खा छें दु ।
ओप्पेलो, आर्कान्सः
ओप्पेलो संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आर्कान्सः राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ७२५ दु धासा थ्व थासे २८५ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३५.१०२४९५ उत्तर व देशान्तर ९२.७६८२७६ पश्चिम खः । थ्व थासे ६४१७८६८ वर्ग मिटर (२.४७७९५३ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ८१७३३ वर्ग मिटर (०.०३१५५७ वर्ग माइल) ल दु ।
रिभरसाइड, क्यालिफोर्निया
रिभरसाइड संयुक्त राज्य अमेरिकायागु क्यालिफोर्निया राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या २५५१६६ दु धासा थ्व थासे ८५९७४ खा छें दु ।
लिधंसा
पुचः:क्यालिफोर्नियायागु शहर
ओखरपौवा
ओखरपौवा (अंग्रेजी:Okharpauwa), नेपा:यागु बागमती अञ्चलयागु  नुवाकोट जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे १२७४ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं ओखरपौवा यागु जनसंख्या ७२७७ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
माबाबु (सन् १९६०या संकिपा)
माबाबु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
पकल्क्किनाव् (मलयालम संकिपा)
पकल्क्किनाव् (मलयालम भाषा:പകല്ക്കിനാവ്) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६६य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
चतुरले
चतुरले (अंग्रेजी भाय:Chaturale), नेपायागु बागमती अञ्चलयागु नुवाकोट जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे672खा छेँ दु।
भूगोल
थ्व थाययागु अक्षांश व देशान्तर खः । थ्व थाय्यागु उचाइ खः  ९९६ मिटर (३२६७ फिट)।
तूक्कु मेटै (सन् १९८२या संकिपा)
तूक्कु मेटै  छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
देयम्‌
देयम्‌ छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
सन् १६५१
१६५१ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१६५१ पुचः:दँ
मगवारि मायलु (सन् १९६०या संकिपा)
मगवारि मायलु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
अभ्रं
अभ्रं छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
वॆऱ्ऱिक्कॊटिकट्टु (सन् २०००या संकिपा)
वॆऱ्ऱिक्कॊटिकट्टु (तमिल भाषा:வெற்றிக்கொடிகட்டு) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २०००य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
नंदिवाड (कृष्णा)
नंदिवाड भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् नंदिवाड मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
कदोदरा
कदोदरा (अंग्रेजी:Kadodara), भारतयागु गुजरात राज्ययागु  सुरत जिल्लायागु छगु  सहर खः।
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं कदोदरा शहरयागु जनसंख्या १४,८१९ खः। थुकिली मिजंत ६८%, व मिसात ३२% दु।
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ६८% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ७७% दु, व मिसातेगु साक्षरता ५०% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया कदोदरा यागु साक्षरता  अप्व दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् १२% ६ दं स्वया म्हो जु।
सालरा, मोरी तहसील
सालरा भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  उत्तरकाशी जनपदया  मोरी तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
इन्भर्नेस्, फ्लोरिदा
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ६७८९ दु धासा थ्व थासे ३६३५ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश २८.८३९०७६ उत्तर व देशान्तर ८२.३४०३५३ पश्चिम खः । थ्व थासे १८८७१९२२ वर्ग मिटर (७.२८६४९ वर्ग माइल) जमिन दु धासा २११७३९७ वर्ग मिटर (०.८१७५३२ वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:फ्लोरिडायागु शहर
पॆण्मक्कळ् (मलयालम संकिपा)
पॆण्मक्कळ् (मलयालम भाषा:പെണ്മക്കള്) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६६य् पिहांवगु खः।
झल्फा, बिल्हा मण्डल
झल्फा बिल्हा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया बिल्हा मण्डलया छगू गां ख।
पॆण्मक्कळ् (मलयालम संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
झल्फा, बिल्हा मण्डल
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
चौदण्डी
चौदण्डी (अंग्रेजी भाय:Chaudandi), नेपायागु सगरमाथा अञ्चलयागु उदयपुर जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे585खा छेँ दु।
स्रोत
पुचः:उदयपुर जिल्ला
भेडवन, सांरगढ मण्डल
भेडवन सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
ड्राइ क्रीक, अलास्का
ड्राइ क्रीक संयुक्त राज्य अमेरिकायागु अलास्का राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
भेडवन, सांरगढ मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
ड्राइ क्रीक, अलास्का
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १२८ दु धासा थ्व थासे ३८ खा छें दु ।
भेडवन, सांरगढ मण्डल
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
ड्राइ क्रीक, अलास्का
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ६३.६८३६०९ उत्तर व देशान्तर १४४.६०४०४० पश्चिम खः । थ्व थासे ४०५१६३५५५ वर्ग मिटर (१५६.४३४५३० वर्ग माइल) जमिन दु धासा १७४३२२ वर्ग मिटर (०.०६७३०६ वर्ग माइल) ल दु ।
भेडवन, सांरगढ मण्डल
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
वॆलमकूरु (अनंतपुर)
वॆलमकूरु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् ताडिपत्रि मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
सन् १६५२
१६५२ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु लीप दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१६५२ पुचः:दँ
तूऱल् निऩ्ऩु पोच्चु (सन् १९८२या संकिपा)
तूऱल् निऩ्ऩु पोच्चु छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८२य् पिहांवगु खः।
मोहभट्ठा, बिल्हा मण्डल
मोहभट्ठा बिल्हा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया बिल्हा मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
बसभकल्याण
बसभकल्याण (अंग्रेजी भाय:Basavakalyan), भारतयागु कर्णाटक राज्ययागु बिदर जिल्लायागु सहर खः।
भूगोल
थ्व थाययागु अक्षांश व देशान्तर खः । थ्व थाय्यागु उचाइ खः  ६२१ मिटर (२०३७ फिट)।
चनोली, अल्मोडा तहसील
चनोली भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  अल्मोड़ा जनपदया  अल्मोडा तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् कुमाँउ जातिया मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया कुमाँउ भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थासय् कुमाँउया स्थानीय कत्युरी वंशया जुजु, चन्द वंशया जुजु व डोटीया रायका पिंसं शासन याःगु खने दु। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं कुमाँउया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु कब्जाय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
संस्कृति
थ्व थाय्‌ पौराणिक काल निसें हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् च्वयातःगु हिमालय तपोभूमि खण्डय् लाःगु जूगुलिं थन हिन्दू धर्म व थ्व धर्म नाप स्वापू दूगु संस्कृतिया प्रभाव यक्व खने दु।
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
महाकवि काळिदासु (सन् १९६०या संकिपा)
महाकवि काळिदासु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
कोडवांड्लपल्लॆ (अनंतपुर)
कोडवांड्लपल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् मुदिगुब्ब मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
कदुंगल्लूर
कदुंगल्लूर (अंग्रेजी:Kadungalloor), भारतयागु केरला राज्ययागु  इर्नाकुलम जिल्लायागु छगु  सहर खः।
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं कदुंगल्लूर शहरयागु जनसंख्या ३५,४५१ खः। थुकिली मिजंत ५०%, व मिसात ५०% दु।
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ८१% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ८४% दु, व मिसातेगु साक्षरता ७९% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया कदुंगल्लूर यागु साक्षरता  अप्व दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् ११% ६ दं स्वया म्हो जु।
मुढीपार, बिल्हा मण्डल
मुढीपार बिल्हा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया बिल्हा मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
देवदत्त
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
अमंद
अमंद छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
क्रोएसिया
क्रोएसिया दक्षिण पूर्व युरोपय्‌ पानोनियन प्लेन, बाल्कन्स व भूमध्य सागरया दथुइ दूगु छगु देय्‌ ख। देय्‌या राजधानी व दकले तःधंगु नगर जगरेब ख। क्रोएसियाया सीमा उत्तरय्‌ स्लोभेनिया व हंगेरी, उत्तर पूर्वय्‌ सर्बिया, पूर्वय्‌ बोस्निया व हर्जगोभिना व दक्षिण पूर्वय्‌ मोंटेनेग्रोनाप स्वा। देय्‌या दक्षिण व पश्चिमी किनारा एड्रियाटिक सागरनाप स्वा।
अमंद
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
क्रोएसिया
थौंया क्रोएसिया नां दूगु थासय्‌ न्हेगु शताब्दीइ क्रोट्सं कदम तल। इमिसं राज्ययात संगठित यात। तामिस्लाव प्रथमया 925 ई. स राज्याभिषेक जुल व क्रोएसिया राज्य जुवन। राज्यया रूपय्‌ क्रोएसियां थःगु स्वायत्तता करीब निगु शताब्दि तक्क दयेकातल, व जुजु पीटर क्रेशमिर चतुर्थ व जोनीमिरया शासन बिले थःगु उत्कर्षय्‌ थ्यन। सन् 1102स पेक्टा समझौताया माध्यमं क्रोएसियाया जुजुं हंगेरीया जुजुनाप विवादास्पद समझौता यात। सन् 1526स क्रोएशियन संसदं फ्रेडिनेंडयात हाउस आफ हाब्सबर्गं सिहांसनय्‌ तल। सन् 1918स क्रोएसियां अस्ट्रिया-हंगेरीं बायावनिगु घोषणा याना युगोस्लाभिया राज्यय्‌ सहस्थापकया कथं स्वा वन। लिउ हलिम हताःया ईले नाजितयेसं क्रोएसियाया क्षेत्रय्‌ कब्जा याना स्वतन्त्र राज्य क्रोएसियाया पलिस्था यात। हताः क्वचाये धुंका क्रोएसिया निक्वगु  युगोस्लाभियाया पलिस्थामि सदस्यया रूपं युगोस्लाभियाय्‌ स्वावन । 25 जुन 1991स क्रोएसियां स्वतन्त्रता घोषणा याना संप्रभु राज्य जुवन।
अमंद
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
क्रोएसिया
स्वयादिसं
पुचः:युरोप पुचः:देय्
मोथली, सांरगढ मण्डल
मोथली सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
चौधरी
चौधरी (अंग्रेजी भाय:Chaudhari), नेपायागु सेती अञ्चलयागु बझाङ जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे619खा छेँ दु।
बसभना बागेभदी
बसभना बागेभदी (अंग्रेजी भाय:Basavana Bagevadi), भारतयागु कर्णाटक राज्ययागु बिजापुर जिल्लायागु पञ्चायत-शासित सहर खः।
पिञ्चुहृदयं (मलयालम संकिपा)
पिञ्चुहृदयं (मलयालम भाषा:പിഞ്ചുഹൃദയം) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६६य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
सन् १६५३
१६५३ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१६५३ पुचः:दँ
लूटाबढ, रामनगर तहसील
लूटाबढ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  नैनीताल जनपदया  रामनगर तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
ओख्रे
ओख्रे (अंग्रेजी:Okhre), नेपा:यागु कोशी अञ्चलयागु  भोजपुर जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ५७५ खा छेँ दु।
लिधंसा
पुचः:कोशी अञ्चल
तेवियिऩ् तिरुविळैयाटल् (सन् १९८२या संकिपा)
तेवियिऩ् तिरुविळैयाटल् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
तिरुनॆल्वेलि (सन् २०००या संकिपा)
तिरुनॆल्वेलि  (तमिल भाषा:திருநெல்வேலி ) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २०००य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
ओस्सियोला, आर्कान्सः
ओस्सियोला संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आर्कान्सः राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ८८७५ दु धासा थ्व थासे ३५५१ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३५.७०२२७६ उत्तर व देशान्तर ८९.९७५८०७ पश्चिम खः । थ्व थासे २०२३५८०३ वर्ग मिटर (७.८१३०८८ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:आर्कान्सःयागु शहर
तिरुनॆल्वेलि (सन् २०००या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
मामकुतग्ग अल्लुडु (सन् १९६०या संकिपा)
मामकुतग्ग अल्लुडु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
इन्भर्न्स हाइल्यांड्स नर्थ, फ्लोरिडा
इन्भर्न्स हाइल्यांड्स नर्थ संयुक्त राज्य अमेरिकायागु फ्लोरिडा राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १४७० दु धासा थ्व थासे ६६५ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश २८.८६४२३८ उत्तर व देशान्तर ८२.३७७७२३ पश्चिम खः । थ्व थासे ४९६५२७३ वर्ग मिटर (१.९१७१०३ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ४६६६४ वर्ग मिटर (०.०१८०१७ वर्ग माइल) ल दु ।
इगल, अलास्का
इगल संयुक्त राज्य अमेरिकायागु अलास्का राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या १२९ दु धासा थ्व थासे १३७ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ६४.७८६०२२ उत्तर व देशान्तर १४१.१९९९१७ पश्चिम खः । थ्व थासे २६१२०३४ वर्ग मिटर (१.००८५१२ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (०.०००००० वर्ग माइल) ल दु ।
लिधंसा
पुचः:अलास्कायागु शहर
चौघडा
चौघडा (अंग्रेजी भाय:Chaughada), नेपायागु बागमती अञ्चलयागु नुवाकोट जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे1027खा छेँ दु।
तॊट्टाल् चुटुम् (सन् १९८२या संकिपा)
तॊट्टाल् चुटुम् छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
खम्हारडीह, बिल्हा मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
बशोलि
बशोलि (अंग्रेजी भाय:Bashohli), भारतयागु जम्मू व कश्मिर राज्ययागु कथुवा जिल्लायागु सहर खः।
सन् १६५४
१६५४ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
नूतुलपाडु (कृष्णा)
नूतुलपाडु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
सन् १६५४
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१६५४ पुचः:दँ
नूतुलपाडु (कृष्णा)
थ्व थाय् नंदिवाड मण्डलय् ला।
तान्द्राङ्ग
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं तन्द्राङ यागु जनसंख्या ४९२८ खः। थुकिली मिजंत ४३%, व मिसात ५७% दु।
नूतुलपाडु (कृष्णा)
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
पूच्चक्कण्णि (मलयालम संकिपा)
पूच्चक्कण्णि (मलयालम भाषा:പൂച്ചക്കണ്ണി) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६६य् पिहांवगु खः।
रकलिन, क्यालिफोर्निया
रकलिन संयुक्त राज्य अमेरिकायागु क्यालिफोर्निया राज्ययागु छगु सिटी खः।
पूच्चक्कण्णि (मलयालम संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
रकलिन, क्यालिफोर्निया
लिधंसा
पुचः:क्यालिफोर्नियायागु शहर
मांगल्यम् (सन् १९६०या संकिपा)
मांगल्यं  छगु तेलुगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६०य् पिहांवगु खः। थ्व संकिपाया नायिका राजश्री ख।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
हेराम् (सन् २०००या संकिपा)
हेराम् (तमिल भाषा:ஹேராம்) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २०००य् पिहांवगु खः।
इन्भर्न्स हाइल्यांड्स साउथ, फ्लोरिडा
इन्भर्न्स हाइल्यांड्स साउथ संयुक्त राज्य अमेरिकायागु फ्लोरिडा राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
हेराम् (सन् २०००या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
छाना, बेरीनाग तहसील
छाना भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  पिथौरागढ जनपदया  बेरीनाग तहसीलया छगु गां ख। सकल भारतया ६३८५९६ गां व उत्तराखण्डया १६८२६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् कुमाँउ जातिया मनुतेगु उपस्थिति दु। थ्व थासय् भारोपेली भाषा परिवारया पहाडी भाषाया कुमाँउ भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् थ्व थाय्‌ दूगु थाय्‌यात न्हापानिसें हे ऋषिमुनितेगु तपोभूमिया रुपय् वर्णन यानातःगु दु। ऐतिहासिक वर्णन कथं थ्व थासय् कुमाँउया स्थानीय कत्युरी वंशया जुजु, चन्द वंशया जुजु व डोटीया रायका पिंसं शासन याःगु खने दु। थ्व धुंका नेपाःया एकिकरण अभियानय् थ्व थाय्‌ नेपाःया अधीनय् लावन व येँ केन्द्रित नेपाःया छगू भूभागया रुपय् थ्व थाय्‌ स्थापित जुल। लिपा ब्रिटिसतेसं डिभाइड एण्ड रुलया नीतिकथं कुमाँउया स्थानीय क्षेत्रीयतेत थःगु पक्षय् कया नेपामि गोर्खा सेनानाप ल्वाकल। थ्व ल्वापूया लिच्वया कथं सुगौली सन्धि जुल व थ्व थाय्‌ नेपाःस्वया पृथक जुल। बिस्तारं ब्रिटिसतेसं थ्व थाय्‌यात थःगु कब्जाय् काल। ब्रिटिसतेसं भारत त्वते धुंका थ्व थाय्‌ उत्तर प्रदेश राज्यय् लाःवन। लिपा नोभेम्बर ९, सन् २०००य् थ्व थाय्‌ उत्तराखण्ड राज्यया कुमाँउ विभागय् लावन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌ भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  पिथौरागढ जनपदया  बेरीनाग तहसीलय् ला। थ्व छगू पहाडी थाय्‌ ख। थ्व थासय् ग्रीष्म ॠतु ग्रेगोरियन पात्रोया मार्च निसें मध्य जुन तक्क जुइ। वर्षा ॠतु मध्य जुन निसें अगस्ट तक्क जुइ। थ्व ईले बंगालया खाडीं वैगु फसं मनसुन वृष्टि याकी। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क शीत ॠतु जुइ। नोभेम्बर निसें ज्यानुवरी तक्क तापक्रम म्हो जुया वनि व ज्यानुवरीइ सिक्क चिकुइ। फेब्रुवरी तक्क चिकुला दयाच्वनि व मार्चं निसें तापमान अप्वया वइ।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय् बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। नापं पहाडी लागाय् दूगु थाय्‌ जूगुलिं थ्व थासय् पर्यटन, जडिबुटी आदिया नं सम्भाव्यता मदूगु मखु। भारतया उत्तराखण्ड राज्यया मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
संस्कृति
थ्व थाय्‌ पौराणिक काल निसें हिन्दू धर्मया ग्रन्थय् च्वयातःगु हिमालय तपोभूमि खण्डय् लाःगु जूगुलिं थन हिन्दू धर्म व थ्व धर्म नाप स्वापू दूगु संस्कृतिया प्रभाव यक्व खने दु।
भाषा
भाषिक रुपय् थ्व थासय्‌ भारोपेली भाषा परिवारया इन्डो-इरानीया इन्डो-आर्यनया पहाडी भाषा पुचःया भाषातेगु छ्येला थन यक्व खने दु। थुकिलि मू कथं कुमाँउ भाषाया थी-थी भाषिका छ्येलिगु या। थ्व नापं थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली, गढवाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
चौहा
चौहा (अंग्रेजी भाय:Chauha), नेपायागु सेती अञ्चलयागु कैलाली जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे2419खा छेँ दु।
प्रियतम (मलयालम संकिपा)
प्रियतम (मलयालम भाषा:പ്രിയതമ) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६६य् पिहांवगु खः।
देवदत्तं
देवदत्तं छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
प्रियतम (मलयालम संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
देवदत्तं
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
प्रियतम (मलयालम संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
देवदत्तं
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
सिंदरी, मोरी तहसील
सिंदरी भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  गढवाल मण्डलया  उत्तरकाशी जनपदया  मोरी तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
नलन्ताऩा (सन् १९८२या संकिपा)
नलन्ताऩा छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८२य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
सन् १६५५
१६५५ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१६५५ पुचः:दँ
रोडियो, क्यालिफोर्निया
रोडियो संयुक्त राज्य अमेरिकायागु क्यालिफोर्निया राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ८७१७ दु धासा थ्व थासे २९८४ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३८.०३१२७१ उत्तर व देशान्तर १२२.२६२१३९ पश्चिम खः । थ्व थासे १९०७८९३५ वर्ग मिटर (७.३६६४१८ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ७९६१ वर्ग मिटर (०.००३०७४ वर्ग माइल) ल दु ।
अमन्यत
अमन्यत छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
इगल भिलेज, अलास्का
इगल भिलेज संयुक्त राज्य अमेरिकायागु अलास्का राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ६८ दु धासा थ्व थासे ५० खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ६४.७८१३२४ उत्तर व देशान्तर १४१.११४७२८ पश्चिम खः । थ्व थासे ४९४५२७२० वर्ग मिटर (१९.०९३८०३ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (०.०००००० वर्ग माइल) ल दु ।
किरारीगोढी, बिल्हा मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
ओख्रेनी
ओख्रेनी (अंग्रेजी:Okhreni), नेपा:यागु जनकपुर अञ्चलयागु  रामेछाप जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ६६८ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं ओख्रेनी यागु जनसंख्या ३५५० खः। थुकिली मिजंत ४८%, व मिसात ५२% दु।
चौखम
चौखम (अंग्रेजी भाय:Chaukham), नेपायागु महाकाली अञ्चलयागु बैतडी जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे446खा छेँ दु।
मुग्गुरु वीरुलु (सन् १९६०या संकिपा)
मुग्गुरु वीरुलु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
आलूरु (अनंतपुर)
आलूरु भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
मुग्गुरु वीरुलु (सन् १९६०या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
पुचः:तेलुगु संकिपा
आलूरु (अनंतपुर)
थ्व थाय् ताडिपत्रि मण्डलय् ला।
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
कोवाताल, सांरगढ मण्डल
कोवाताल सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
ऒड्डुलमॆरक (कृष्णा)
ऒड्डुलमॆरक भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु कृष्णा जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् नंदिवाड मण्डलय् ला।
भूगोल
कृष्णा जिल्लायागु अक्षांश १५.४३' निसें १६.१०' उत्तर व देशान्तर ८०.००' निस ८१.३३' पूर्वय् ला । थ्व थाय् कृष्णा जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
लिट्टिल् जाऩ् (सन् २०००या संकिपा)
लिट्टिल् जाऩ् (तमिल भाषा:லிட்டில் ஜான்) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २०००य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पुत्रि (मलयालम संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
देवदासी
देवदासी छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
नऩ्ऱि मीण्टुम् वरुक (सन् १९८२या संकिपा)
नऩ्ऱि मीण्टुम् वरुक छगु तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९८२य् पिहांवगु खः।
देवदासी
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
नऩ्ऱि मीण्टुम् वरुक (सन् १९८२या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
नम्मिन बंटु (सन् १९६०या संकिपा)
नम्मिन बंटु  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
सन् १६५६
१६५६ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु लीप दँ खः।
अक्टोबर-डिसेम्बर
पुचः:१६५६ पुचः:दँ
अमलं
अमलं छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
इन्वूड, फ्लोरिडा
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ६९२५ दु धासा थ्व थासे ३२४९ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश २८.०३८३५४ उत्तर व देशान्तर ८१.७६६१६८ पश्चिम खः । थ्व थासे ४९६५४४३ वर्ग मिटर (१.९१७१६८ वर्ग माइल) जमिन दु धासा २२६९७२ वर्ग मिटर (०.०८७६३४ वर्ग माइल) ल दु ।
अक्सफर्ड, आर्कान्सः
अक्सफर्ड संयुक्त राज्य अमेरिकायागु आर्कान्सः राज्ययागु छगु सिटी खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ६४२ दु धासा थ्व थासे ३०९ खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ३६.२१७५७३ उत्तर व देशान्तर ९१.९१८८७५ पश्चिम खः । थ्व थासे १७१५८१८१ वर्ग मिटर (६.६२४८११ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ० वर्ग मिटर (० वर्ग माइल) ल दु ।
कदुर
कदुर (अंग्रेजी:Kadur), भारतयागु कर्णाटक राज्ययागु  चिकमागलुर जिल्लायागु छगु सहर खः।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश व देशान्तर खः । समुद्र सतह स्वया थ्व थाय ७६३ मिटर (२५०३ फुट) च्वे ला।
जनसंख्या
भारतयागु दं २००१ यागु जनगणना कथं कदुर शहरयागु जनसंख्या ३०,८०२ खः। थुकिली मिजंत ५१%, व मिसात ४९% दु।
थनयागु साक्षरता प्रतिशत ६८% दु, । मिजंतेगु साक्षरता ७३% दु, व मिसातेगु साक्षरता ६३% दु। सकल भारतयागु साक्षरता प्रतिशत ५९.५%, स्वया कदुर यागु साक्षरता  अप्व दु।
थ्व शहरयगु जनसंख्याय् १२% ६ दं स्वया म्हो जु।
लिधंसा
पुचः:कर्णाटकयागु शहर
एड्ना बे, अलास्का
एड्ना बे संयुक्त राज्य अमेरिकायागु अलास्का राज्ययागु छगु सिडिपि खः।
जनसंख्या
सन् २०००यागु तथ्यांक कथलं थ्व थाय्‌यागु जनसंख्या ४९ दु धासा थ्व थासे ४० खा छें दु ।
भूगोल
थ्व शहरयागु अक्षांश ५५.९७८५३९ उत्तर व देशान्तर १३३.६७६३५६ पश्चिम खः । थ्व थासे १४४९९५०१२ वर्ग मिटर (५५.९८२८८९ वर्ग माइल) जमिन दु धासा ७३१४८८७ वर्ग मिटर (२.८२४२९४ वर्ग माइल) ल दु ।
कमलापूर, गुडिहथ्नूर मण्डल
कमलापूर, गुडिहथ्नूर मण्डल भारतया आन्ध्रप्रदेश राज्यया अदिलाबादु जिल्लाया गुडिहथ्नूर मण्डलया छगू थाय्‌ ख। सकल भारतया ६३८५९६ गाम्य थ्व नं छगू ख। थ्व थासय् द्रविडियन मूलया मनुतय्‌गु उपस्थिति दु। थ्व थासय् द्रविडिय भाषा परिवारया तेलुगु भाषा आपालं छ्येलिगु या।
इतिहास
शिलालेखीय प्रमाण कथं थ्व थासय्‌ न्हापा कुबेरकाद्वारा शासित छगू प्रारंभिक राज्य दूगु वर्णन या। मौर्यतयेसं ई.पू. ४गु शताब्दीइ थःगु शासन थन थ्यंकूगु खने दु। मौर्य वंशया पतन धुंका ई.पू. ३गु शताब्दीइ आन्ध्र शातवाहन स्वतनत्र जूगु व सन्‌ २२०इ शातवाहनतयेगु ह्रास धुंका ईक्ष्वाकु राजवंश, पल्लव, आनंद गोत्रिका, विष्णुकुंडीना, पूर्वी चालुक्य व चोलातयेगु शासन जूगु इतिहासय्‌ च्वयातःगु दु। थ्व थासय्‌ आपालं छ्येलिगु तेलुगु भाषा विनुकोंडातयेसं थःगु राजकालय्‌ राजभाषा दयेकूगु इतिहास दु। पल्नाडुया ल्वापू धुंका पूर्वी चालुक्यतय्‌गु शक्ति म्हो जुया १२ व १३गु शताब्दीइ काकतीय राजवंशतयेगु उदय जुल व लिपा सकल तेलुगू भूमि काकतीयतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। सन्‌ १३२३इ दिल्लीया सुल्तान ग़ियास-उद-दिन तुग़लक़ं उलघ खानया अधीनय्‌ छ्वगु सेनां जुजु प्रतापरुद्रयात बन्दी दयेकुसां सन्‌ १३२६इ मुसुनूरी नायकतयेगु सफल विरोधी अभियानं प्रेरित जुया हरिहर व बुक्कातयेसं विजयनगर साम्राज्यया पलिस्था यात। सन्‌ १३४७य दिल्ली सल्तनतया विरुद्ध अला-उद-दीन हसन गंगूद्वारा दक्षिण भारतय्‌ छगू स्वतन्त्र मुस्लिम राष्ट्र, बहमनी राज्यया पलिस्था यायेधुंका थ्व थाय्‌ थ्व हे राज्यय्‌ लावन। १६गु व १७गु शताब्दीया अन्त तक्क कुतुबशाही राजवंशं थ्व थाय्‌यात थःगु अधीनय्‌ तल।
औपनिवेशिक भारत कालय्‌ थ्व थाय्‌ ब्रिटिशतय्‌गु अधीनय्‌ लावन। भारत स्वतन्त्रता व आन्ध्रप्रदेश राज्यया पलिस्था धुंका थ्व थाय्‌ आन्द्रप्रदेश राज्यया छगू थाय्‌ जूवन।
भूगोल व जलवायु
थ्व थाय्‌या जलवायु गरम व आद्र जु। थ्व थाय्‌या जलवायु निर्धारणय्‌ दक्षिण पश्चिम मनसूनया यक्व भूमिका दु। थ्व थासय्‌ चिकुलाय्‌ वातावरण बांलाइ। थ्व थास्य्‌ ग्रीष्मकाल मार्च निसें जुन तक्क जुइ। थ्व लाय्‌ तापमान अप्वया च्वनि। जुलाई निसें सेप्टेम्बर तक्क उष्णकटिबंधीय बर्खा मौसम जुइ व थ्व बिले यक्व वा वइ। अक्टोबर ला नापं चिकुला न्ह्यथनि व अक्टोबर, नोभेम्बर, डिसेम्बर, ज्यानुवरी व फेब्रुवरी तक्क चिकुला जुइ।
अर्थ-व्यवस्था
थ्व थाय्‌या अर्थव्यवस्थाय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। जाकी, तु, कपाय्‌ आदि बाली थन बुइकिगु या।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाषा तेलुगू ख। थ्व भाषा नापं उर्दू, हिन्दी, अंग्रेजी, तमिल आदि नं भाषा थन थुइगु या। थ्व थाय्‌या मू जाति द्रविड नश्लया तेलुगू जाति ख। द्रविड जातिया नश्ल जुसां थ्व जाति आर्यनाप मिश्रित जूगु खने दु। थनया नसाःय्‌ जाकि आधारित नसाःया तःधंगु थाय्‌ दु। जाति अनुसार नसाः पाइगु या व हिन्दू ब्राम्हण नसाः प्रायः शाकाहार जुइ धाःसा मुस्मां तयेगु नसाः शाकाहार मजु। थनया नसाःय्‌ पच्चडी, आवकाय आदि अचार नांजा। नापं मनुतयेसं बिरयानी, डोसा आदि नं आपालं नइगु या। थनया परम्पराय्‌ आन्ध्र शास्त्रीय संगीत व प्याखं विशेषयाना कुचिपुडि नांजा। थन हनिगु मू नखःय्‌ संक्रांति, महा शिवरात्रि, होली, युगादि, श्री राम नवमी, वरलक्ष्मी व्रतम, राखी पूर्णिमा, विनायक चवथी, दशहरा, अट्ल तद्दी, दीपावली, ईद-उल-फ़ित्र, बक्र-ईद, मुहर्रम आदि ला। थन तेलुगु संकिपा व कर्नाटक संगीतया नं प्रभाव दु। थ्व थासय्‌ हिन्दू धर्म व मुस्मां धर्मया प्रभाव खने दु।
पिनेया स्वापू
Template:
पुचः:गुडिहथ्नूर मण्डल, अदिलाबादु जिल्ला पुचः: पुचः:गुडिहथ्नूर मण्डल, अदिलाबादु जिल्लाया थाय्‌ पुचः:Adilabadu
बसिरहाट
बसिरहाट (अंग्रेजी भाय:Basirhat), भारतयागु पश्चिम बंगाल राज्ययागु उत्तर नीप्येंगु पर्गानत जिल्लायागु सहर इलाका खः।
भूगोल
थ्व थाययागु अक्षांश व देशान्तर खः । थ्व थाय्यागु उचाइ खः  ६ मिटर (१९ फिट)।
परसदा, बिल्हा मण्डल
परसदा बिल्हा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया बिल्हा मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
लदवारों, रामनगर तहसील
लदवारों भारतया उत्तराखण्ड राज्यया  कुमाँउ मण्डलया  नैनीताल जनपदया  रामनगर तहसीलया छगु गां ख।
मण्डलवार सूचं
मण्डलवार संकलित सूचं कथं थ्व थाय्‌या विवरण थ्व कथं दु
भाषा
थ्व थासय् छ्यलिगु मू भाय् कुमाउं भाषा व गढवाली भाषा ख। थ्व बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, नेपाली आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
नम्पिऩाल् नम्पुङ्कळ् (सन् १९८२या संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
सन् १६५७
१६५७ ग्रेगोरियन पात्रो यागु छगु साधारण दँ खः।
ऎस्.बंड्लपल्लॆ (अनंतपुर)
ऎस्.बंड्लपल्लॆ भारतयागु आन्ध्रप्रदेश राज्ययागु अनंतपुर जिल्लायागु छगु थाय् खः।
थ्व थाय् मुदिगुब्ब मण्डलय् ला।
दर्रीभाठा, सांरगढ मण्डल
दर्रीभाठा सांरगढ मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया रायगढ जिल्लाया सांरगढ मण्डलया छगू गां ख।
ऎस्.बंड्लपल्लॆ (अनंतपुर)
भूगोल
अनन्तपुर जिल्लायागु अक्षांश १३'४०' निसें १५'-१५' उत्तर व देशान्तर ७६'-५०' व ७८'-३०' पूर्वय् ला । थ्व थाय् अनन्तपुर जिल्ला अन्तर्गतय् लागुलिं थ्व थाय् नं थुलि हे भौगोलिक को-अर्डिनेट दुने ला। थ्व थाय्‌यागु सिमाना थ्व कथलं दु
ऱौडि (मलयालम संकिपा)
ऱौडि (मलयालम भाषा:റൌഡി) छगू मलयालम भाषाया संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६६य् पिहांवगु खः।
ऎस्.बंड्लपल्लॆ (अनंतपुर)
भाषा
थ्व थासे छ्येलिगु मू भाय् तेलेगु ख। तेलेगु बाहेक थन अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दू आदि भाय् नं छ्येलिगु खने दु।
दर्रीभाठा, सांरगढ मण्डल
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
ऱौडि (मलयालम संकिपा)
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
दर्रीभाठा, सांरगढ मण्डल
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
ऱौडि (मलयालम संकिपा)
पिनेयागु स्वापू
मलयालम विकिपिडिया
दर्रीभाठा, सांरगढ मण्डल
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:सांरगढ मण्डल, रायगढ जिल्ला
मऩचु (सन् २०००या संकिपा)
मऩचु (तमिल भाषा:மனசு) छगू तमिल भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् २०००य् पिहांवगु खः।
बाखँ
थ्व छगू कथानक संकिपा खः।
पिनेयागु स्वापू
तमिल विकिपिडिया
नित्य कळ्याणं पच्चतोरणं (सन् १९६०या संकिपा)
नित्य कळ्याणं पच्चतोरणं  छगु तेलेगु भाषाया नांजागु संकिपा खः। थ्व संकिपा सन् १९६०य् पिहांवगु खः।
पिनेयागु स्वापू
तेलेगु विकिपिडिया
पुचः:तेलुगु संकिपा
देवदेव
देवदेव छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
मेमेगु भाषे छ्येलिगु रुप
मेमेगु भाषे थ्व खँग्वयात छ्येलिगु रुप थ्व कथलं दु
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू
चौलाही
चौलाही (अंग्रेजी भाय:Chaulahi), नेपायागु राप्ती अञ्चलयागु दाङ जिल्लायागु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे2740खा छेँ दु।
उमरिया मन, बिल्हा मण्डल
उमरिया मन बिल्हा मण्डल भारतया छत्तीसगढ राज्यया विलासपुर जिल्लाया बिल्हा मण्डलया छगू गां ख।
इतिहास
थ्व गां दूगु थाय्‌ थी-थी कालय् विभिन्न जुजुतयेगु अधीनय् लाःगु खने दु। विभिन्न बौद्ध-हिन्दू राज्यतयेगु प्रभाव धुंका थ्व थासय्‌ मुगल व ब्रिटिशतयेग प्रभाव जू्गु खने द। भारतया स्वतन्त्रता धुंका सन् १९५६इ पलिस्था जूगु मध्यप्रदेशय् थ्व थाय्‌ लाःवन। सन २००० नोभेम्बर १ खुनु छत्तीसगढ राज्य पलिस्था जुइ धुंका थ्व थाय्‌ छत्तीसगढ राज्यय्‌ लातः।
भूगोल
थ्व थाय्‌ मध्य भारतया उब्जाउ भूमिइ ला।
अर्थतन्त्र
थ्व थाय्‌या अर्थतन्त्रय्‌ बुंज्याया तःधंगु ल्हा दु। थनया अर्थतन्त्रय्‌ जाकी उत्पादनया प्रभाव दु।
संस्कृति
थ्व थाय्‌या मू भाय्‌ छत्तीसगढी ख। थुकियात हिन्दीया छगू भाषिकाया रुपय्‌ नं कायेगु या। थ्व थासय् सनातन धर्मया प्रभाव दु।
स्वयादिसं
पुचः:बिल्हा मण्डल, विलासपुर जिल्ला
तन्द्राङ (टक्सार)
तन्द्राङ (टक्सार) (अंग्रेजी:Tandrang (Taksar)), नेपा:यागु गण्डकी अञ्चलयागु  लमजुङ जिल्लायागु छगु  गाँ विकास समिति  खः। थ्व थासे ५३६ खा छेँ दु।
जनसंख्या
नेपायागु दं २००१ यागु जनगणना कथं तन्द्राङ (टक्सार) यागु जनसंख्या २७२० खः। थुकिली मिजंत ४५%, व मिसात ५५% दु।
अमलान्‌
अमलान्‌ छगु संस्कृत भाषायागु खँग्वः खः। थ्व खँग्वःयागु  छ्येलेज्या येक्व सफू व स्तोत्रय् जुगु दु।
उत्पत्ति व विकास
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथलं छ्येलेज्या जुल।
छ्येलेज्या
थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।
पिनेयागु स्वापू
संस्कृत खँग्वसफू