cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
हिमाञ्चल प्रदेशको इतिहास
मध्यइतिहास
लगभग ८८३ ए.डिमा शंकर वर्मा, कश्मिरको शासकले हिमाञ्चल प्रदेशलाई आफ्नो प्रभावमा लियेको थियो। १००९ ई० मा यस क्षेत्रमाथि मुहम्मद गजनीले आक्रमण गरेको थियो, जसले उत्तर भारतको मन्दिरहरूबाट धन लुट-पाट गरेको थियो यस बातको पनि साक्ष्य छ। १०४३ ई० मा यस क्षेत्रमाथि राजपुतहरूको शासन थियो। कटोक्ष महाराजा सन्सार चन्द द्वितीयको नेतृत्वमा १७७३ ई० मा राजपुतहरूले यि क्षेत्रहरूमाथि आफ्नो अधिकार कायम गरे र १८०४ सम्म अधिकार कायमै रह्यो। महाराजा रणजीत सिंहको आक्रमण पछि यि क्षेत्रहरूमाथि महाराजा रणजीत सिंहको अधिपत्य कायम भयो। यहाँका साना-साना राज्यहरू स्वतन्त्रापुर्वक स्थापित रहेर स्वतन्त्रताको आनन्द उठाई राखे जब सम्म कि उत्तर भारतमा मुस्लिमहरूको आक्रमण भई सकेन। यि पहाडी राज्यहरूमाथि मुस्लिम आक्रमणकारीहरू द्वारा धेरै पल्ट अधिकार जमाईयो। मुहम्मद गजनवीले १० औँ शताब्दीको शुरुमा काँगडलाई आफ्नो अधिकारमा पारेको थियो। तिमुर र सिकन्दर लोदी पनि यहाँबाट हुँदै गयेका थिए र कयौं किलाहरू माथि कब्जा जमायेका थिए र कयौं युद्धहरू पनि लडेका थिए। गोर्खाका शासकहरू १७६८ ई० सम्ममा नेपालमाथि अधिपत्य हासिल गरी सकेका थिए। गोर्खाहरूले आफ्नो आर्मी शक्ति बढाये र एकिकरण गर्दै राज्य विस्तार गर्न थाले। गोर्खाहरू जुन कि नेपालका शासक थिए यि क्षेत्रहरूमाथि आफ्नो अधिपत्य कायम गरी सकेका थिए। विस्तारै गोर्खाहरूले सिरमौर र शिमलालाई आफ्नो अधिन बनाये। अमर सिंह थापाको नेतृत्वमा गोर्खाहरूले काँगडालाई घेराबन्दी गरेका थिए। सन् १८०६ मा गोर्खाहरूले सन्सार चन्दलाई हरायेर कांगडामाथि विजय हासिल गर्ने मनसाय बनाई सकेका थिए तर काँगडामाथि उनिहरूले कामयाबी हासिल गर्न सकेनन। जुन १८०९ मा महाराजा रणजीत सिंहले आफ्नो अधिन बनाउन कामयाब भये।
एडम स्मिथ
वेल्थ अफ नेशन्स
ड्यूकका निजी शिक्षक भएकोले स्मिथलाई ड्यूकसँग यूरोप र विशेष गरी फ्रान्सको भ्रमण गर्ने र त्यहांका प्रकृतिवादी अर्थशास्त्री तरगो, क्वेने आदिसँग भेट गर्ने अवसर प्राप्त भयो । प्रकृतिवादी अर्थशास्त्रीहरु व्यक्तिगत स्वतन्त्रताका पक्षपाती थिए । उनीहरूले व्यक्तिगत जीवनमा सरकारी हस्तक्षेप हुनुहुंदैन भन्ने कुरामा जोड दिन्थे । प्रकृतिवादी अर्थशास्त्रीहरुका यस विचारको छाप उनको पुस्तकमा स्पष्ट अनुभव गर्न सकिन्छ । त्यस बेलाका प्रसिद्ध दार्शनिक डेविड ह्यूमसँग उनको विशेष मित्रता थियो । ह्यूम स्मिथभन्दा १० वर्षले जेठा थिए ।
अतिताप
नशीली दवाईयां
केहि दबाइहरु अत्यधिक आंतरिक गर्मी उत्पादनको कारण हुन्छन्, यहाँ सम्म कि सामान्य तापमान वातावरणमा भी. दबाइ खानको दरको बमोजिम अतिताप हुन्छ जहाँ दबाइहरूको प्रयोग अधिक हुन्छ वहां अतिताप पनि उच्च हुन्छ।
अन्य
अन्य संभावित, तर दुर्लभ, अतितापको कारण थिरोटोक्सीकोसिस र अधिवृक्क ग्रंथिमा एक ट्यूमर गर्‍यो र उपस्थिति छ, जसलाई फेयोक्रोमोसाइटोमा भनिन्छ, र दुवै नै वर्धित ताप उत्पादनको कारण बन सकते छन्। अतितापको कारण केन्द्रिय तन्त्रिका तन्त्रको नोकसान पुगइन्छ, मस्तिष्क रक्तस्राव, स्टेट्स एपिलेप्टिकस र अन्य प्रकारको अध:श्चेतकको लागि नोकसान पुगइन्छ।
कैलो जुरेबाज
कैलो जुरेबाज नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यसलाई अङ्ग्रेजीमा जेर्डन्स बाज (Jerdon's Baza) भनिन्छ।
कालो जुरेबाज
कालो जुरेबाज नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यसलाई अङ्ग्रेजीमा ब्ल्याक बाज (Black Baza) भनिन्छ।
लोकतन्त्राकोलागि पार्टी (चिली)
२००५ संसदीय निर्वाचनमा दलले १००६४८० मतहरू (१५.६%, २१ क्षेत्रहरू) पायो |
नेपालमा महिला रेडियोकर्मी
इतिहास
वि.सं. २०४६ सालमा प्रजातन्त्र पुर्नस्थापना भएपछिको परिवर्तनको रूपमा पनि रेडियोमा सञ्चारकर्मी महिलाको उपस्थिति बढेको मान्न सकिन्छ । २०४९सालमा जारी भएको राष्ट्रिय प्रसारण ऐनले निजी तथा स्वतन्त्र रेडियो स्थापना गर्न पाउने व्यवस्था कार्वान्वयन भइ रेडियोहरु स्थापना हुन थालेपछि रेडियोमा महिला सञ्चारकर्मी बढेका हुन् । विद्युतीय सञ्चार माध्यममा फ्रिक्वेन्सी मोडुलेसन अर्थात एफ् एम् रेडियो सञ्चालनको लहर चलेको छ । राजधानीदेखि मोफसलसम्म सामुदायिक, सहकारी र व्यापारिक प्रयोजनका निजी एफ् एम् रेडियो सञ्चालनमा आए । ती रेडियो प्रसारणहरूमा स्वर सन्तुलनका लागि पनि पुरुषको हाराहारीमा महिलाले प्रवेश पाएका छन् । (सञ्चारकर्मी महिलाको अवस्था २०६२:३)
सञ्चारकर्ममा लाग्नेहरु धेरै युवा पुस्ताका छन् । रेडियोमा काम गर्ने महिलाहरू पनि धेरै युवा नै छन् । उपत्यकामा काम गर्ने सञ्चारकर्मी महिलाहरू धेरै २० देखि ३० वर्ष उमेर समूहका छन् । अध्ययनका अनुसार ४६ प्रतिशत महिला सञ्चारकर्मी यो उमेर समूहका छन् । बीस वर्ष मुनिका जम्मा तीन प्रतिशत महिला सञ्चारकर्मी उपत्यकामा कार्यरत रहेको त्यो अध्ययनले देखाएको छ । ३० वर्ष नाघेका महिला भने उपत्यकामा १६ प्रतिशत कार्यरत छन् । यी मध्ये ३३ प्रतिशत अविवाहित, ३० प्रतिशत विवाहित छन् भने २ प्रतिशत एकल महिला उपत्यकाका सञ्चार माध्यममा कार्यरत छन् ।
ब्राजिल
ब्राजिल संसारको १०औं ठूलो अर्थतन्त्र हो। यो राष्ट्रलाई आर्थिक पुनर्संरचनाहरूले नयाँ अन्तराष्ट्रिय स्थान दिलाएका छन्। यो राष्ट्र संयुक्त राष्ट्र सङ्घको संस्थापक सदस्य हो। साथै, यो राष्ट्र दक्षिण अमेरिकी राष्ट्रहरूको सङ्घ, पोर्तुगेली भाषिक राष्ट्रहरूको समुदायको पनि संस्थापक सदस्य हो। ब्राजिल एक बहुजातीय राष्ट्र भएतापनि यहाँको जनसङ्ख्या प्रायः रोमन क्याथोलिक गिर्जाघरमा विश्वास राख्दछन् र प्रायः सबैले पोर्तुगेली भाषा बोल्दछन्। ब्राजिल वन्यजन्तु, प्राकृतिक वातावरण, प्रचुर प्राकृतिक श्रोतले धनी राष्ट्र पनि हो।
डाढा
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार जण्डौलको १,०४९ घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या ६,२९० रहेको छ।
जगदीश घिमिरे
जीवनी
जगदीश घिमिरेमा निहित संवेदनशीलताले उनलाई एक मार्मिक सिहित्यसर्जक मात्र बनाएन एक सहृदयी विकासअभियन्ता पनि बनायो। सामाजिक कार्यमा घिमिरेलाई पत्नी दुर्गाले पनि उतिकै साथ दिइन्। एबीसी नेपालमा कार्यरत दुर्गा घिमिरे ती प्रथम महिला मध्येकी हुन् जसले बेचिएका नेपाली चेलीबेटीलाई मुम्बईबाट उद्धार गरेर ल्याउने साहसिक काममा अग्रणी भुमिका खेलिन्। २०४६ सालतिर घिमिरे दम्पत्तीले तामाकोशी सेवा समिति स्थापना गरेर रामेछाप जिल्लाका गरीब जनताको आर्थिक जिवनस्तर सुधार्न सक्रिय भए। यसक्रममा क्रियाशील जगदीश र दुर्गा घिमिरेमाथि राजनीतिक-सामाजिक विरोधीहरूको प्रहार पर्नु त स्वभाविक हो। तर घिमिरे दम्पत्तीमाथि अर्को आक्रमण पनि भयो जब जगदीशलाई 'माइलोमा' भन्ने रत्तक्यान्सर भयो। त्यसको उपचारको क्रममा भोग्नुपरेको दुःख-कष्टको मार्मिक वर्णन घिमिरेको पुस्तक 'अन्तर्मनको यात्रा'मा छ। तर जगदीशले रोगलाई पनि पछारे। यो भयावह रोगको आक्रमणपछि पनि उनमा वैराग्य र विचलितमनस्कता देखिएन। क्यान्सर भइसकेपछि पनि घिमिरे साहित्यिक सिर्जना र सामाजिक विकास अभियानमानै यथावत सक्रिय रहे।
कृतिहरू
उपन्यास, कथा, नाटक आदिका पुस्तक लेख्दै आएका घिमिरेका प्रकाशित कृतिहरूः
मधुहा
मधुहा नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यसलाई अङ्ग्रेजीमा ओरिएन्टल हनी-बजार्ड (Oriental Honey-buzzard) भनिन्छ।
रौलेश्वर
रौलेश्वर नेपालको सुदूरपश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रको महाकाली अञ्चल, बैतडी जिल्लामा अवस्थित गाउँ विकास समिति हो।
प्रगतिशील केन्द्र सङ्घ
प्रगतिशील केन्द्र सङ्घ (Unión de Centro Centro Progresista) चिलेमा एउटा राजनीतिक दल थियो | दल १९९८मा स्थापना गरियो | फ्रन्सिस्को जभिएर एरसुरिस दलको अध्यक्ष थियो |
सेभेन रिला लेक्स
सेभेन रिला लेक्सः
५. द ट्रेफोइल
६. फिस लेक
बिजनौर जिल्ला
बिजनौर जिल्ला भारतको उत्तर प्रदेश प्रान्तको ७१ वटा जिल्लाहरू मध्यको एक हो तथा यो मुरादाबाद मण्डलको ४ जिल्लाहरू मध्य एक हो।
बाबासाहेब आम्बेडकर
बाबासाहेब आम्बेडकर भनेर चिनिने भीमराव रामजी आम्बेडकर एक भारतीय बहुज्ञ, विधिवेत्ता, अर्थशास्त्री, राजनीतिज्ञ र समाजसुधारक थिए जसले नवबौद्ध आन्दोलनलाई प्रेरणा दिनका साथै दलित जातिका मानिसलाई गरिने भेदभावको विरोधमा अभियान चलाएका थिए । उनी स्वतन्त्र भारतका प्रथम कानुन एवम् न्याय मन्त्री, भारतीय संविधानका जनक एवम् भारत गणराज्यका निर्माता थिए ।
कार्यहरू
बाबासाहेब आम्बेडकर ज्ञानका भण्डार थिए । वहाँलाई अङ्ग्रेजी, हिन्दी, मराठी, पाली, संस्कृत, गुजराती, जर्मन, फारसी, फ्रान्सेली तथा बङ्गाली भाषाको राम्रो स्तरको ज्ञान थियो । बाबासाहेबले अन्य भारतीय राजनीतिज्ञहरूको तुलनामा सबैभन्दा बढी लेख लेखेका छन् । सामाजिक सङ्घर्षमा सक्रिय र व्यस्त भएपनि उनले विभिन्न किताबहरू, निबन्ध, लेख तथा भाषणको सङ्ग्रह लेख्न भ्याएका थिए । उनी असामान्य प्रतिभाको धनी हुनुका साथै कठिन परिश्रमद्वारा आफ्नो प्रतिभा र क्षमता विकास गरेका थिए ।
अ ब्रिफ हिस्ट्री अफ टाइम
पुस्तक सबै भन्दा बिक्रि हुने पुस्तक बन्न सफल भयो र करिब २ करोष ५० लाख प्रति बिक्रि भएका छन्।
ओपेरा
न्यू योर्कको मेट्रोपोलिटन ओपेरा ले सन् २०१५-१६ ले सोही पुस्तकमा आधारित भई ओपेरा देखाउने प्रयास भएको थियो। यो ओस्वाल्डो गोलिजोभ द्वारा लिब्रेटोमा रॉबर्ट लेपेज द्वारा निर्माण गरिने भनिए पनि, पछि रद्द भएको थियो।
पाठहरू‌‍
काल्पनिक विज्ञानका विषय वर्महोल र टाइम ट्राभल जस्ता विषयमा यस पाठमा छलफल भएका छन्।
स्वर्गद्वारी
प्रभुको बाल्यकाल – रुम्टीमा जन्मनु भएका नारायण गौतम आफ्नो छैटीको दिन आमाले मासु आहार गरेको थाहापाई ३ (तिन) दिन सम्म भोकै बसी दशौ दिन वाट कपिला गाईको दुध सेवन गरी ३ वर्षको उमेर देखि शिवको भक्त हुनुहुन्थ्यो । गाँउको माथी एउटा स्मणीय ओढारमा  ५ वर्षको उमेरमा  अदृश्य भई ३ वर्ष पछि विद्ववानका रूपमा प्रकट हुनु भएको थियो ।यसरी १९४२ मा गुरु सच्चिदानन्द गिरीबाट सन्यासको दिक्षा प्राप्त गरेपछि उहाँको नाम हंसानन्द गिरी भएको हो । उहाँ आफ्नो गाँउ छाडी चेलाहरु सहित धर्म रक्षाका लागि हिडनु भयो । उहाँ हिडदा हिडदै स्वर्गद्वारी नाम उच्च पर्वतमा पुगेपछि त्यहा प्राचिन यज्ञशाला रहेको समतल भूमिमा बाझको बृक्षमुनि आश्रम राखि बस्ने ईच्छा प्रकट गर्नु भयो । प्राचीन कालमा यज्ञ गरेको अवशेषहरु फेला परे पछि त्यस ठाँउमा मन्दीर स्थापना गर्नु भयो ।
गौशालाः– प्रभुको १९९७मा मृत्यू हुनुपूर्व करिव एक हजार गाई आश्रममा रहेका थिए भने हाल गाई गोरु ३५० वटा रहेका छन । यिनीहरूको पालनपोषण गर्न ३० जना ग्वालाहरु रहेका छन् । दुध घिउवाट आश्रमको नित्य पुंजा र आउने पाहुनाहरूलाई चियाको व्यबस्था गर्ने गरिएको छ । साथै करिव १०० रोपनी जग्गामा गाई भैसीको गोवरबाट अत्यन्त मलिलो माटोमा उत्पादन हुने भाजी साग आउने भक्तजनहरूलाई सःशुल्क खाना खुवाउने व्यबस्था रहेको छ ।
चिली कम्युनिस्ट पार्टी
२००५ संसदीय निर्वाचनमा दलले ३३५२१५ मतहरू (५.१३%) पायो | तर दलले संसदमा कुनै क्षेत्र जित्न सकेन |
डडुवा
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार दधुवाको जनसङ्ख्या ४८७६ छ। यस मध्य पुरुष ४८%, र महिला ५२% छन्।
विकिमेनिया
विकिमेनिया विकीकर्मीहरूको बार्षिक महासम्मेलन हो। यसमा विश्वभरका विकीकर्मीहरू भेला भई विभिन्न विषयमा छलफल गर्ने गर्दछन्।
जमजम इनार
जमजम कुवा  (अरबी: بئر زمزم, रोमनाइज्ड: Biru Zamzam अरबी उच्चारण: [biru zamzam]) मक्का, साउदी अरबको मस्जिद अल-हरम भित्र अवस्थित एउटा इनार हो। यो इस्लामको सबैभन्दा पवित्र स्थान काबाबाट २० मिटर (६६ फिट) पूर्वमा अवस्थित छ। इस्लामिक कथाहरूका अनुसार, इनार चमत्कारी रूपमा उत्पन्न गरिएको पानीको स्रोत हो, जुन हजारौं वर्ष पहिले इब्राहिम (अब्राहम) को छोरा इस्माइल (इस्माईल) लाई उनको आमा हजर (हागर) संग मरुभूमिमा छोड्दा खोलिएको थियो। यो क्षेत्रमा जुरुम बसोबास गर्दा सुकेको र छैठौं शताब्दीमा मुहम्मदका हजुरबुवा अब्द अल-मुतालिबले पुन: पत्ता लगाएको दाबी गरिएको छ। यसको पानी पिउन हज वा उमराह तीर्थयात्रा गर्दा प्रत्येक वर्ष लाखौं तीर्थयात्रीहरू मक्का र मदिना जान्छन्। इस्लामिक परम्पराले बताउँछ कि इब्राहिमकी दोस्रो पत्नी र इस्माइलकी आमा हाजरलाई सहयोग गर्न ईश्वरले कुनै न कुनै रूपमा जमजम इनार खोलेको थियो। इस्लामिक कथाहरूमा इब्राहिम, अल्लाहको आदेशमा, हजर र इस्माइललाई हालको मक्काको क्षेत्रमा अगुवाइ गरे, त्यहाँ उनले तिनीहरूलाई मरुभूमिमा एक्लै छोडिदिए। ती दुईलाई तिर्खाले नराम्ररी सताएको बताइएको छ । कथाका केही संस्करणहरूमा हजर पानीको खोजीमा सफा र मारवाहका दुई पहाडहरू बीचमा हिंड्छिन्। इनार देखापर्ने कथामा या त शिशु इस्माइलले आफ्नो खुट्टाले जमिन खन्याउने र पानी निस्कने वा ईश्वरले गेब्रियल (जिब्रेल) पठाउने जसको कारणले कथनको आधारमा विभिन्न विधिहरू प्रयोग गरेर इनार खोल्ने समावेश छ। कुवाको इतिहासको बारेमा चर्चा गर्ने रहस्यमय प्रवचनहरूको सम्पत्ति अब्बासीद युगको हो र ठूलो मात्रामा अतिरिक्त-कुरानिक हो, किनकि कुवालाई कुरानले प्रत्यक्ष रूपमा उल्लेख गरेको छैन। इस्लामिक परम्परा अनुसार, इब्राहिमले इनारको साइट नजिकै अरबी: بيت ٱللَّٰه, 'भगवानको घर' भनिने मन्दिरको पुनर्निर्माण गरे। आदमले पहिलो पटक निर्माण गरेको भवन, जसलाई मुस्लिम परम्पराले काबाको उत्पत्ति मानेको छ। जुरुम जनजातिको बसोबासको क्रममा इनार सुकेको (सम्भवतः सजायको रूपमा) हो, जुन सुरुमा यमनबाट यस क्षेत्रमा बसाइँ सरेका थिए। जम्जाममा जम्मा गरिएका वस्तुहरूमा केन्द्रित केही कथाहरूमा इनार सुक्छ, त्यसपछि जुरुमलाई मक्का छोड्न बाध्य हुनु अघि उनीहरूका कुकर्मका लागि उनीहरूका नेताले काबाबाट पवित्र वस्तुहरू जम्जामको स्थानमा गाड्छन्। अरूमा, इनारमा नै केन्द्रित भएर, वस्तुहरू जम्जाममा नै राखिन्छन्, इनारलाई अन्ततः जुरहमका नेताद्वारा गाडिन्छन्।
सेलेना सिल्भर
सेलेना सिल्भर (१८ अगस्ट १९७९) अष्ट्रेलियन अश्लील चलचित्र अभिनेत्री हुन ।
छालिङ
छालिङ नेपालको मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र, बागमती अञ्चलको भक्तपुर जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो।
उदारवादी दल (स्विडेन)
२००६ संसदीय निर्वाचनमा दलले ४१८३९५ मतहरू (७.५४%, २८ क्षेत्रहरू) पायो |
ब्रि बेला
ब्रियाना र उनकी जुम्ल्याहा दिदी निकोलले सन् २००७ मा अमेरिकाको स्ट्यामफोर्ड स्थित व्यावसायिक कुस्तीको एक सक्रिय निकाय डब्ल्यूडब्ल्यूईसँगको आवद्ध पत्रमा हस्ताक्षर गरेका थिए भने निकोलको साथमा ब्रियानाले डब्ल्यूडब्ल्यूईको तत्कालीन विकासशील क्षेत्र फ्लोरिडा च्याम्पियनसिप रेस्लिङ मार्फत व्यावसायिक कुस्ती कार्य जीवनको सुरुवात गरेकी थिइन् जसन फ्लोरिडाको टाम्पामा अवस्थित रहेको थियो। सन् २००७ सेप्टेम्बर १५ का दिन निकोलको साथमा ब्रियानाले फ्लोरिडा च्याम्पियनसिप रेस्लिङमा पर्दापण गरेका थिए भने उनीहरूको द बेला टुइन्सको रूपमन देखिएका थिए। उक्त सङ्घका लागि खेलिएको पहिलो खेलमा उनीहरूले नेटालिया र केसी भेनीलाई पराजित गर्न सफल भएका थिए। सन् २००८ मा ब्रियाना र निकोलको डब्ल्यूडब्ल्यूईको मुख्य कार्यक्षेत्रमा पदोन्नति भएको थियो भने सन् २००८ अगस्ट २९ का दिन ब्रियानाले ब्रि बेलाको रूपमा डब्ल्यूडब्ल्यूईको स्म्याकडाउनमा पर्दापण गरेकी थिइन् जहाँ उनले पहिलो खेलमा भिक्टोरियालाई पराजित गरेकी थिइन्। सन् २०११ अप्रिल ११ का दिन ब्रिले इभ टोरेजलाई डब्ल्यूडब्ल्यूई डिभास उपाधिका लागि आयोजित खेलमा टोरेजलाई पराजित गर्दै पहिलोपटक डिभास विजेता बन्न सफल भएकी थिइन् जुन उनको डब्ल्यूडब्ल्यूईमा पहिलो उपाधि जित थियो। सन् २०१२ मे १ का दिन निकी र ब्रिले स्वतन्त्र सर्किट कुस्तीमा पर्दापण गरेका थिए भने सन् २०१३ मा उनीहरू पुनः डब्ल्यूडब्ल्यूईमन फिर्ता भएका थिए। सन् २०१४ मा ब्रि र स्टेफ्नी म्याकमेन बीच द्वन्द्वको सुरुवात भएको थियो भने सन् २०१४ मा आयोजित समरस्ल्याम नामक एक वार्षिक कार्यक्रममा स्टेफिनीले ब्रिलाई पराजित गरेकी थिइन् जुन खेलमा ब्रिकी दिदी निकीले उनलाई आक्रमण गर्दै विश्वलाईनै चकित पारेकी थिइन्। सन् २०१४ को अन्त्यतिरनिकी र ब्रिले एलिसा फक्ससँगको सहकार्य द टिम बेलाको स्थापना गरेका थिए भने उनीहरूको विभिन्न महिला कुस्ती खेलाडीहरूको टोलीसँग द्वन्द्वको सुरुवात भएको थियो। सन् २०१८ देखि ब्रले डब्ल्यूडब्ल्यूईमा फाट्टफुट्ट उपस्थिति जनाउँदै आएकी थिइन् भने त्यसपछिका दिनहरूमा द बेला टुइन्सको रूपमा देखा परेकी ब्रिले सन् २०१९ मा कुस्तीबाट सन्यास लिएकी थिइन्।
ज्याचरी टेलर
ज्याचरी टेलर अमेरिकाका बाह्रौँ राष्ट्रपति हुन् । उनको जन्म सन् १७८४ नोभेम्बर २४ मा भएको थियो । उनी सन् १८४९ मार्च ४ देखि सन् १८५० जुलाई ९ सम्म अमेरिकाका राष्ट्रपति थिए । उनको निधन सन् १८५० जुलाई ९ मा भयो ।
केन्द्र पार्टी (स्विडेन)
केन्द्र पार्टी (Centerpartiet) स्विडेनका एउटा राजनीतिक दल हो | दल १९१३मा स्थापना गरियो | मौद ओलोफ्सोन दलको अध्यक्ष हो | केन्द्र पार्टी युवा सङ्घ दलको युवा सङ्गठन हो |
अधिकमास
वैदिक परम्परा अनुसार नेपालको इतिहासमा छैटौ शताब्दिदेखि सोह्रौ शताब्दीसम्मका अभिलेखहरूमा आषाढमा र पौषमा मात्र अधिकमास पाइन्छ । पछि आएर भने अनादी वैदिक परम्परालाई छोडी तेह्रौ शताब्दीको सिद्धान्तशिरोमणीको ज्योतिषफलबाट अन्य महिनाहरूमा पनि अधिकमास परेको उल्लेख गरेको पाईन्छ । पतिगृहमा विवाहदेखि पछिको पहिलो वा विवाह गरेको वर्षमा आउने महिना आषाढमा बस्ता बुहारीले सासू पिर्ने, पहिलो क्षयमासमा बस्ता आफ्नै शरीरलाई पीडा गर्ने, पहिलो जेठमा बस्ता जेठाजु पिर्ने, पैलो पुसमा बस्ता ससुरालाई पिर्ने पहिलो अधिकमासमा बस्ता पतिलाई पिर्ने, पहिलो चैतमा पितृगृहमा बस्ता आफ्नै बाउलाई पिर्ने कुरा मुहूर्तमार्तण्डदिकामा पाईन्छ । मुहूर्तमार्तण्डको १६२८ संवत्मा र मूहूर्तचिन्तामणिको १६५७ संवत्मा रचना भएको हो । यस्ता हुने नहुने कुराको प्रतिपादन गर्ने अरु सबै ग्रन्थ यी ग्रन्थहरूभन्दा पछिका देखिन्छन् । वैदिक परम्पराका प्राचीन ग्रन्थहरूमा यस कुराको प्रतिपादित देखिदैँन ।
दोस्रो उदाहरण
३) प्रथम मासिक श्राद्ध — २०७२।०४।२२ गते (7th August 2015) श्रावण कृष्णाष्टमी
५) द्वितीय मासिक श्राद्ध — २०७२।०५।२० गते (6th September 2015) भाद्र कृष्णाष्टमी
१५) एकादश मासिक श्राद्ध — २०७३।०२।१६ गते (29th May 2016) ज्येष्ठ कृष्णाष्टमी
कुलचन्द्र गौतम
शिक्षा
स्कूलको पढाई सकेपछि सिधा सम्पर्कबाट अमेरिका पढ्न जान खोज्दा उहाँले पासपोर्ट पाउनु भएन। एक वर्ष काठमाडौंं बस्नुपर्‍यो। त्यो बेला उहाँले काठमाडौंंको त्रि-चन्द्र कलेजमा पनि पढ्नुभयो। पढाई खर्च जुटाउन अमेरिकी सहयोग नियोग (युएसएआइडी) का विभिन्न सामग्री अनुवाद गर्नुभयो। एक वर्षपछि सहसचिव दीर्घराज कोइरालाको मद्दतले उहाँ अमेरिका आउन पाउनु भयो। सन् १९६८ सेप्टेम्बरमा अमेरिकाको न्यू ह्याम्सर राज्यको डार्मोथ कलेजमा आएर पढ्नुभयो। त्यहाँ पढ्न आइपुग्ने उहाँ पहिलो नेपाली विद्यार्थी हुनुहुन्थ्यो। प्रिन्स्टन र हार्भर्ड युनिभर्सिटीमा पढ्नुभयो। भियतनाम युद्धप्रतिको चासो र त्यसपछि युद्धविरामका लागि भएको पेरिस सम्झौताले उहाँलाई संयुक्त राष्ट्रसंघ प्रति आकषिर्त गर्‍यो।
संयुक्त राष्ट्रसंघमा प्रवेश
पछिफेरि सन् २००२मा संयुक्त राष्ट्रसंघ महासभाको बालबालिका सम्बन्धि उच्चस्तरिय महाधिबेशन सम्पन्न गराउनमा पनि वहांले महत्त्वपूर्ण नेत्रृत्व गर्नुभएको थियो। यी दुबै शिखर सम्मेलनमा ७० भन्दा बढी राष्ट्रप्रमुख, सयौं बालअधिकार विशेषज्ञ, नागरिक समाजका नेता, विश्वप्रख्यात कलाकार र नोबेल पुरष्कारपाउने प्रतिष्ठित व्यक्तित्वको समेत सहभागिता थियो।
वहांले बचपनमा “बालकवि” देखि, विश्वबिख्यात अभिनेत्री अड्रे हेपबर्नको नामबाट परिचित मानवीय पुरष्कार (Audrey Hepburn Humanitarian Award-२००८) र डार्टमथ कलेजले आजीवन उच्चसेवा र उपलब्धिको सराहनागर्दै प्रदानगर्ने मार्टिन लुथर किंग सामाजिक न्याय पुरस्कार (Martin Luther King, Jr. Social Justice Award – २००९ for Lifetime Achievement) जस्ता विभिन्न सम्मान पदक पनि पाउनुभएको छ।
उच्चशिक्षा र ब्यावसायिक कामको शिलशिलामा चार दशकसम्म देशबाहिर रहेतापनि श्रीगौतमले मातृभूमि नेपालको बिकाशका सम्बन्धमा सधै गहीरो चाख राखिरहनुहुन्छ। सयुक्त राष्ट्रसंघको सबभन्दा उच्च पदमा रहेको नेपालीको नाताले वहांले द्वन्दकालमा नेपालको शान्तिप्रक्रियामा सहयोगगर्न सयुक्त राष्ट्रसंघ र अन्य अन्तराष्ट्रिय समुहलाई प्रभावपार्न ठूलो प्रयास गर्नु भएको थियो।
वहांले नेपालमा भएको हिंसा, हत्या र मानवअधिकार उल्लंघंनको बिरुद्ध शाहस र निर्भिकताकासाथ जोडदार आवाज उठाउनुभएको थियो र नेपालका सवै दलका नेताहरूलाई अनौपचारिक रूपमा सम्पर्कगरि शान्तिप्रक्रियामा सरिकहुन आग्रह गर्नु भएको थियो। नेपालमा शान्तिसुरक्षा, सामाजिक न्याय, मानविय विकास र द्वन्द पछिको पुननिर्माण र विकाशकोलागि एक बृहत र महत्त्वाकांक्षी योजानाको तर्जुमा गर्नेबारेमा वहांले धेरै लेखहरू लेख्नुभएकोछ, बक्तब्य दिनुभएकोछ र त्यसबारेमा आफुले सक्दो सहयोग गर्ने इच्छा र प्रतिबद्धता पनि ब्यक्तगर्नुभएको छ। ब्यक्तिगतरूपमा वहांले स्थानीयस्तरमा आफ्नो गाउं, जिल्ला र आफुले पढेका बिद्यालयहरूलाई आफुसक्दो सहयोग पनि गर्दै आउनुभएकोछ।
मेसिन गन केलि (र्‍यापर)
एमजीकेले त्यसपछि सन् २०११ मा ब्याड ब्वाइ र इन्टरस्केप रेकर्डससँगको आवद्ध पत्रमा हस्ताक्षर गरेका थिए। उक्त रेकर्डसहरूसँग आवद्ध भएपछि उनले सन् २०१२ लेस अप नामक एक एल्बम सार्वजनिक गरेका थिए जसले सङ्गीत आलोचकहरूबाट राम्रो प्रतिक्रिया पाएको थियो। यस एल्बममा "वाइल्ड ब्वाइ", "इन्भेन्सिबल", "स्टेरियो" र "होल्ड अन (सट अप)" नामक गीतहरू समावेश गरिएका थिए। एमजीकेको यस पहिलो एल्बम बिलबोर्ड २०० एल्बम चार्टको ४अौँ स्थानमा आउन सफल भएको थियो र यसले १७८,००० प्रतिलिपीहरू पनि बिक्री गराउन सफल भएको थियो। सन् २०१५ को सुरुवातमा एमजीकेले आफ्नो दोस्रो स्टुडियो एल्बम जेनेरल एड्मिसन का लागि "टिल आई डाई" र "अ लिटल मोर" नामक दुई एकल सङ्गीहरू सार्वजनिक गरेका थिए जुन सन् २०१५ अक्टोबर सार्वजनिक भएको थियो। उक्त एल्बमका गीतहरू र्‍याप रक, आर र बी वरियतामा पर्छन्। उनको तेस्रो स्टुडियो एल्बम १२ मे २०१६ मा सार्वजनिक भएको थियो जसमा कमिला कबेओसँगको "ब्याड थिङ्ग्स" नामक गीत पनि समावेश गरिएको छ जुन बिलबोर्ड हट १०० चार्टमा शीर्ष ४अौँ स्थानमा आउन सफल भएको थियो।
थाइल्यान्ड
थाइल्यान्ड दक्षिण पूर्वी एसियाली देश हो। यहाँ राजा भुमिवल अदुल्यादेस राज्य गर्छन्। सन् २०१४ अगस्ट २४ देखि प्रयुथ चन-ओछ प्रधानमन्त्री भएका छन्। थाइल्यान्डको राजधनी बैङ्कक हो। थाइल्यान्डमा ७५ प्रदेशहरू छन् भने यसको हात्तीको सुंड जस्तो देखिन्छ यो अधिराज्य र नेपालका विच पुरानो सम्बन्ध रहेको छ थाइल्यान्डमा नेपालको तथा नेपालमा थाइल्यान्डको राजदूतावस रहेका छन। केही हजार नेपालीहरू थाइलेडंको राजधनी बेङ्कक लगायतका अन्य शहरहरूमा ब्यवसाय गरेर समेत बसेका छन।
जनसङ्ख्या
थाइ जनसङ्ख्या २०१३ सम्म (लगभग) ६४,७८५,९०९ पुगेको छ। शिक्षित जनसङ्ख्या ८८% को हाराहारीमा छ।
बायोन्का
बायोन्का (जन्म: २२ जनवरी १९६७) एक अमेरिकन अश्लील चलचित्र अभिनेत्री, निर्माता तथा निर्देशक हुन ।
चाल शक्ति
वस्तुमा हुने चालशक्ति वस्तुको गति र पिण्डसँग समानुपातिक हुन्छ । अर्थात पिण्ड बढे चाल शक्ति पनि बढ्छ र गति बढ्दा पनि चाल शक्ति बढ्छ । गतिशक्ति निकाल्ने सुत्र : गति शक्ति (Kinetic Energy) = ½ × पिण्ड × (गति)² हो ।
घण्टाकर्ण चतुर्दशी
दन्त्यकथा
नेपालमा परापूर्व कालमा एउटा यस्तो राक्षस थियो जसलाई देवताको नाम र धर्मकर्मका कुरा पटक्कै मन पर्दैन थियो । धार्मिक र आध्यात्मिक कुरा गर्ने मानिसलाई त्यस राक्षसले मारिदिने गर्दथ्यो । धार्मिक र आध्यात्मिक कुरा सुन्नुपर्ला भनेर ऊ सँधै चिन्तित रहने गर्दथ्यो । त्यस राक्षसलाई त्यतिबेला गठामुङ्गल भन्ने गरिन्थ्यो । त्यस राक्षसले आफ्नो चिन्ता निवारणका लागि उसका दुबै कानमा सोह्र सत्र धार्नीका घण्टा झुण्ड्यायो । त्यो घण्टाको आवाजले देवताको नाम र धर्मकर्मका कुरा कानमा नपर्ने भएपछि ऊ ढुक्क भयो । कानमा घण्टा झुण्ड्याएको हुनाले त्यस राक्षसको नाम पनि घण्टाकर्ण रहन गयो । उसले सुनलाई होइन फलामलाई मन पराउँथ्यो र धनीमानी र सम्मृद्धका तुलनामा मगन्तेहरू उसका मन पर्ने मानिसहरू हुन्थे । ऊ देवता र सज्जनलाई मन पराउँदैनथ्यो र दुःख दिन्थ्यो। दोबाटो चौबाटोमा बसेर जे पायो त्यही खान्थ्यो । बाटामा हिँड्नेसँग जगात (कर) माग्थ्यो र कर नतिर्ने मानिसलाई त्यही निउँमा उसले मारिदिने गर्दथ्यो । त्यस नरभक्षी राक्षसले बाटामा हिंड्ने महिला र बालिकालाई बलात्कार गर्ने गर्थ्यो । आतङ्क उसको दिनचर्या जस्तै बनेको थियो । एकदिन उसलाई साह्रै भोक लागेको बेला ऊ आहाराको खोजीमा चौबाटोमा निस्कियो र उसको एउटा भ्यागुतोसँग भेट भयो । भ्यागुतोसँग उसले मानव बस्ती कहाँ छ भनेर सोध्यो । भ्यागुतो पनि राक्षसदेखि रिसाएको थियो । उसले मौका यही हो भन्दै धाप (भासभएको जमिन)तर्फ बाटो देखाउँदै त्यहीँ मानिसको बस्ती छ भनेर देखायो। राक्षस भ्यागुतोले देखाएको ठाउँतिरै लाग्यो । त्यस ठाउँमा पुग्नासाथ ऊ धापमा ग्वाम्मै खस्यो । उसले आफ्नो विशाल शरीरलाई त्यस भासबाट प्रशस्त उपाय गर्दा पनि निकाल्न सकेन । साँझको समय भएकाले ऊ रातभर त्यही भासमा फँस्यो । भोलिपल्ट बिहान गाउँलेहरूले ढुंगाले हानेर उसलाई मारे । कतैकतै भ्यागुतोले घण्टाकर्णलाई कुवामा खसाएर मारेको कथा पनि सुन्न पाइन्छ । रुद्रयामलतन्त्रमा एक जना तान्त्रिकले भ्यागुतोको रुप लिई राक्षसलाई मारेको कथा उल्लेख छ । त्यसैले त्यही घण्टाकर्णको कुकृत्य फेरि नदोहोरियोस् भनेर प्रत्येक वर्षको श्रावण महिनाको कृष्ण पक्षको चतुर्दशी तिथिका दिन एकाबिहानै काठमाण्डौ उपत्यका र नेवार समुदायमा हरियो नर्कट, निगालो अथवा गहुँको छ्वाली मिसाएर तीनखुट्टे राक्षस बनाएर दोबाटो, चौबाटोमा उभ्याइन्छ । बिहानै स्नान, पूजापाठ गरी घरआँगन सफासुग्घर बनाइन्छ । केटाकेटीहरु त्यस दिन बिहानैदेखि बाटोमा डोरी टाँगेर वा तघारो तेर्स्याएर घण्टासुरको जगात माग्दै बस्छन् । देशका विभिन्न ठाउँमा घण्टाकर्ण अर्थात गठेमङ्गल पर्व मनाईंदैछ । यो पर्व नेवार समुदायमा महत्त्वका साथ मनाउने गरिन्छ । मान्छे मार्ने घण्टासुर राक्षसलाई मारेको सम्झनामा राक्षसको प्रतिमा बनाई जलाउने र सेलाउन चलन छ । पौराणिक कथन अनुसार दुवै कानमा घण्ट झुण्ड्याई आहाराको खोजीमा निस्कने घण्टासुर राक्षसलाई मार्न एक जना तान्त्रिकले भ्यागुताको रुप लिएर धाप भएतिर बाटो देखाईदिंदा राक्षस धापमा गाडिएको र सबैजना जम्मा भई त्यसलाई मारेको सम्झना स्वरुप घण्टाकर्णको प्रतीकका रूपमा नर्कटको प्रतिमा बनाईन्छ । यस्तै मान्छेलाई पनि घण्टाकर्णको प्रतीकका रूपमा विभिन्न रंगले रंगाएर पनि राख्ने चलन छ । बेलुकी घण्टाकर्णको पुत्ला घिसार्दै नजिकैको खोलामा लगेर जलाउने गरिन्छ । घण्टाकर्णलाई सेलाएपछि घरका दैलामा फलामको तीनखुट्टे वा पाँचखुट्टे किला ठोकी फलाम, पित्तल वा तामाका औंठी लगाउने चलन छ । भक्तपुरमा मल्लकालीन नगरका दोबाटो र चौबाटोमा हाँडीमा दही च्यूरा, सम्यबजी राखेर भूतप्रेत मन्छाउने चलन पनि छ ।
एन्जेलो मथ्युस
एन्जेलो मथ्युस श्रीलङ्का का क्रिकेट खेलाडी हुन।
नेपाली कांग्रेस
२०१७ सालको प्रतिगामी कदम
यस्तो प्रतिगामि कदमका सामु पनि आस र त्रासमा अल्झेका कतिपय मै हु भन्ने राजनेता र पार्टि हरूले शिर निहु राएर ठूलो गल्ती गर्न पुगे भने नेपाली काग्रेसले त्यस प्रजातन्त्र विरोधि कदमको डटेर मुकावला गर्ने अठोट गर्‍यो गिरफ्तारीबाट बचेका नेता र कार्यकर्ताहरूले भूमिगत रहेर पर्चा पम्प्लेट र माइकिङद्धरा शाही कदमको विरोध जनाएको मात्र हैन कयौ विरोध प्रदशन पनि आयोजना भए जोशीला युवती हरूले स्वयम राजालाई कालो झण्डा देखाएर आफ्नो आक्रोश व्यक्त गरे त्यस कदमको शशक्त प्रतिकार गर्ने उद्धेश्यले नेपाली काग्रेसका कयै कायकर्ता भारतमा निवासन हुन पुगे उप- प्रधान मन्त्री श्री सुवण शमशेर पहिले नै विदेश जानु भएको थियो त्यो घट्ना पछि उहाँ भारतमै रही प्रतिरोध आन्दोलनको नेतृत्व गर्न लाग्नुभयो
दोस्रो चरणमा २०१८/०१९ सालको अवधिमा नेपाली काग्रेसले इलामको च्याङथापु देखि जनकपुर भरतपुर गुल्मी र बझाङ सम्म देशभरी सशस्त्र प्रतिरोध आन्दोलन चलायो जगत प्रकाशजंग शाह, हरि प्रसाद गुरुङ्ग, बुद्धसिं राना, शशेर बहादुर, लालध्वज गुरुङ्ग र ओमजंङ्ग सम्मका अनेकै व्याक्तिहरू मध्य कतिको युद्ध भूमिमा नै विरगती प्राप्त भयो भने कतिलाई गिरफ्तार गरेर राखी सकेपछि जिउदै खाल्डोमा पुर्ने वा मौलामा बाधेर जस्ता अमानुसिक र निशंस तरीकाले मारियो।
राष्ट्रिय मेलमिलापको नीति
नेपाली काग्रेसका अध्यक्ष वी.पी. कोइराला बन्दी अबस्थामा नै उपचार्रार्थ अमेरिका पठाइनु भयो उहाबाट फकेर आउदा पटनामा कात्तिकमा भेला भएका हजारै कायकर्ता (पटना कन्फ्रेन्स) का बीच कृष्णप्रसाद भट्टराईलाई पाटिको कार्यबाहक अध्यक्ष घोषित गर्नुभयो पछि फागुनमा उपचार्रार्थ वी.पी. पुनः रिहा हुनु भयो र पाटिको महामन्त्रीमा गिरिजा प्रसाद कोइराला र परशु नारायण चौधरी कार्यवाहक अध्यक्षको सल्लाह अनुसार नियुक्त हुनुभयो।
कर्णाली नेपाली भाषा
उप भाषिका
कर्णाली नेपाली भाषाको देहायका उपभाषिकाहरू छन् :
सेतो गिद्ध
सेतो गिद्ध (Neophron percnopterus) वा इजिप्सियन गिद्ध प्राचिन विश्वमा पाइने गिद्धको प्रजाति मध्य सानो गिद्ध हो। यो प्रजाति आइबेरियन प्रायद्वीप, उत्तर अफ्रिका देखि नेपाल तथा भारतमा समेत पाइन्छ। यसको मुख्य आहार सिनो भए पनि यसले स-साना स्तनपायी, चरा तथा सरीसृपहरू पनि खाने गर्छ। यसलाई अङ्ग्रेजीमा इजिप्सियन भल्चर (Egyptian Vulture) भनिन्छ।
विबरण
सेतो गिद्ध प्राचिन विश्वमा पाइने गिद्धको प्रजाति मध्य सानो गिद्ध हो, जसका लमा, तिखा पखेटाहरू र ठूलो किलाकारको पुच्छर हुन्छ। वयस्क सेतो गिद्ध प्राय: मैलो सेतो जसको पहेँलोपहेँलो अनुहार र काला उडानपङ्ख हुन्छ। बच्चा सेतो गिद्ध फुस्रो, नाङ्गो अनुहार भएको कालो कालो खैरो हुन्छ। वयस्क हुँदैजाँदा पुच्छर, शरीर र पङ्खढकनी ससेतो तथा अनुहार पहेँलो हुँदै जान्छ । वयस्क सेतो गिद्ध सामान्यतया ४७ देखि ६५ सेन्टिमिटर (१९ देखि २६ इन्च) लामो हुन्छ।
केमद्रुम योग
केमद्रुम योगको शान्तिउपाय (Remedies for Kemadruma Yoga)
१) सोमवार परेको कुनै पूर्णिमाका दिनदेखि सुरु गरी लगातार चार वर्षसम्म पूर्णिमाको व्रत लिनु पर्दछ।(Fast on the day of Purnima for four consecutive years. Begin this fast from a Purnima which is on Monday)
वातावरण शास्त्र
वातवरन हामी सबैलाई अति आवश्यक छ। यसको हेर विचार गरेर मात्रै हामीले आफ्नो हेर् विचार गर्न सकिन्छ।
दहियार
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार दहियारको जनसङ्ख्या ६२६० छ। यस मध्य पुरुष ५२%, र महिला ४८% छन्।
संयुक्त राज्य अमेरिकाका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरूको सूची
सन् २०१५ सम्ममा संयुक्त राज्य अमेरिकाकाका २३ वटा सम्पदालाई संयुक्त राष्ट्र शैक्षिक, वैज्ञानिक एवं सांस्कृतिक सङ्गठन (युनेस्को)द्वारा विश्व सम्पदा क्षेत्रमा मान्यता प्रदान गरिएको छ ।
इस्टोनिया राष्ट्रिय फुटबल टोली
इस्टोनिया राष्ट्रिय फुटबल टिम अन्तर्राष्ट्रिय फुटबल प्रतिस्पर्धामा इस्टोनियालाई प्रतिनिधित्व गर्ने फुटबल टिम हो। यो टिम इस्टोनियामा फुटबलका लागि प्रशासकीय निकाय इस्टोनिया फुटबल एसोसिएसन द्वारा नियन्त्रण गरिएको छ। इस्टोनिया तालिन, इस्टोनिया ए ली कोक एरीनामा आफ्नो गृह खेल खेल्दछ ।
निकोलस स्पार्कस्
निकोलस चार्ल्स स्पार्क अमेरिकन उपन्यासकार हुन।उनको जन्म डिसेम्बर ३१,१९६५मा भएको थियो। उनले हालसम्म १६ वटा उपन्यासहरू लेखिसकेका छन्।
पूर्णप्रकाश नेपाल 'यात्री'
जीवनी
औपचारिक शिक्षाका सन्दर्भमा साहित्याचार्य, एम्.ए. (मानवशासत्र), कर्मकाण्डमणि (भारत) का अध्ययन पूरा गरेका यात्रीलाई धार्मिक प्रवृत्ति र शान्त स्वभावकी आमाको काखबाट उनका पिताको देहावसान भएको चौधौँ महिनामा साधु डाक्टर श्याम चैतन्य ब्रह्मचारीले भिक्षा मागेर लिएका हुन्। उनै साधु ब्रह्मचारीले यात्रीलाई धरान र वाराणासीमा १४ वर्षसम्म अभिभावकत्व प्रदान गरे।
कुमारी फुटसल
कुमारी फुटसल एक रेडबुल फुटसल लिग खेल्ने फुटसल टिम हो। २०७३ को रेडबुल फुटसल लिगमा यो टिम समूह ख मा परेको थियो।
स्वस्थानी व्रत
स्वस्थानीको शाब्दिक अर्थ
सुवर्ण वर्णकी, त्रिनेत्रधारी, प्रशन्न मुद्रा भएकी, कमल र सिंहासनमा बसेकी, चार हात भएकी देवीलाई स्वस्थानी देवी भनी स्कन्द पुराणमा उल्लेख गरिएको छ । ‘स्वस्थानीको चार हातमध्ये पहिलो हातमा नीलकमल, दोस्रो हातमा खड्ग, तेस्रो हातमा ढाल र चौथो हातमा वरदमुद्रा लिएकी देवी स्वस्थानी हुन् भनी पुराणमा उल्लेख गरिएको छ । यस्ती देवीको विधिपूर्वक व्रत गरेमा विछोड भएका जोडीको पुनः मिलन हुन्छ भन्ने विश्वास छ । रोग–ब्याध लागेको भए ठीक हुने र पति वा पत्नीका रूपमा कसैलाई इच्छाएको भए प्राप्त हुने कथासमेत प्रचलित छ । सत्ययुगमा हिमालय पर्वतकी पुत्री पार्वतीले महादेवलाई पति पाऊँ भनी विष्णुको निर्देशानुसार स्वस्थानीको व्रत गरेको कथा स्वस्थानीमा वर्णन गरिएको छ । व्रतपछि विछोडमा परेका नाग–नागिनीको समेत पुनः मिलन भएको कथामा उल्लेख छ । गोमा ब्राह्मणीले सप्तऋषिले सिकाएको व्रतविधि अनुसार व्रत गर्दा पुत्र वियोगबाट मुक्ति मिलेको र व्रतकै प्रभावले छोरा नवराज लावण्य देश हालको साँखु क्षेत्रको राजा भएको कथासमेत स्वस्थानीमा वर्णन गरिएको छ । यस अवसरमा आजैदेखि एक महिनासम्म उपत्यकाको उत्तर पूर्वी भेगस्थित १८ किमीको दूरीमा रहेको साँखुस्थित शालिनदीमा माघस्नानसहित माधवनारायणको मेला लाग्दछ । ‘माघ महिनामा यहाँ आई स्नान गरेर माधवनारायणको दर्शन गरेमा पाप पखालिई पुण्य कमाइने धार्मिक विश्वास छ, यो विश्वासमा प्रत्येक वर्ष यहाँ लाखौँ भक्तजन आउने गर्छन् ।
सुमात्रानी वनमान्छे
खतरा
सुमात्रा टापुमा पाइने वन मान्छे दुवै कानुनी तथा गैरकानुनी तरिकाको कृषि, खेती तथा सडकहरू निर्माणले गर्दा यी जीवहरू विखण्डित भएका छन्। विभिन्न तेल कम्पनीहरूले वनस्पति घ्यूको उत्पादन तथा वृद्धि गर्ने मनस्थितिले वन फडानी गर्दै आएको देखिन्छ भने यस्तो कार्य इण्डोनेसियाको सुमात्रा टापुमा गरिन्छ जुन यस प्रजातिको जीवको बासस्थान क्षेत्र भित्र पर्दछ। सन् १९९० को दशकमा वन क्षतिको आकलनले निष्कर्ष निकाल्यो कि प्रत्येक वर्ष कम्तिमा १,००० वन मान्छेहरू विखण्डित हुन्छन् र तीनिहरूको बासस्थान दायरामा पनि गिरावट आउँछ। सन् २०१७ सम्म लगभग ८२.५% सुमात्रानी वन मान्छेहरू कडाईका साथ यस टापुको उत्तरी छेउमा सीमित बनेका थिएँ। सुमात्रानी वन मान्छेहरू सुमात्रा टापुको पश्चिम भागमा पर्ने सिम्पाङ कनान नदी तथा सुमात्रा टापुको पूर्वी क्षेत्रमा पर्ने असान नदीमा विरलै भेटिन्छन्।
यस प्रजातिको वन मान्छेको सिकार गर्ने अवैध रूपमा सिकार गर्ने खासै ठुलो समस्या नभएतापनि केही स्थानीय सिकारीहरूले यस प्रजातिको वन मान्छेको अधिक रूपमा सिकार गर्ने गरेको पाइएको छ। यस टापुको उत्तरी भागमा बसोबास गर्ने स्थानीय मानिसहरूले विगतमा यस प्रजातिको वन मान्छेको सिकार गरी खाने गरेका थिएँ। यद्यपि सुमात्रानी वन मान्छेको खोजी गर्न जानाजानी गरिएको प्रयास आजकल विरलै पाइन्छ। बटका जनजातिका स्थानीयहरूले यस क्षेत्रमा पाइने प्रायः सबै जनावरको सिकार गरी खाने गर्दछन्। थप रूपमा सुमात्रा टापुमा बसोबास गर्ने किसानहरूले यस प्रजातिको वन मान्छेलाई घर पालुवा जनावरी रूपमा पाल्दै आएका छन् भने यदी यी प्राणीहरू फुस्किए भने बालीनालीमा हानी गर्ने गरेका छन्। २०अौँ शताब्दीको सुरुवातमा विभिन्न युरोपेली तथा उत्तर अमेरिकी चिडियाखानामा यस प्रजातिको वन मान्छेको माग भएका कारण व्यवसायीक रूपमा यस प्रजातिको जीवित वा मृत शरीर बेचिने गरिएको छ। सुमात्रानी वन मान्छेले अत्यधिक कार्य गर्ने हृदय प्रणाली विकसित गरेको छ। यद्यपि यस जीवको फोक्सोमा ठुलो सुधारिएको वायु थैलीको विकास भएको छ।
सानो खैरो गिद्ध
स्थिति तथा संरक्षण
हालका वर्षहरूमा यस प्रजातिको सङ्ख्यामा ठूलो गिरावट आएको छ। यस प्रजाति र भारतीय गिद्धको जनसङ्ख्यामा समग्रमा ९७% ले गिरावट आएको छ र भारतमा दुबै प्रजातिका लागि वार्षिक गिरावट दर सन् २०००-२००७ को बीचमा १६% भन्दा बढी छ। यसको जनसङ्ख्या उत्तरी र पूर्वी भारतबाट दक्षिणी नेपाल र बङ्गलादेश हुँदै र बर्मा सम्म थोरै जनसङ्ख्याको साथ रहेको पाइन्छ। दक्षिण पूर्व एसियामा यसको एक मात्र प्रजनन उपनिवेश कम्बोडियाको ष्टेयुङ ट्रेङ्ग प्रान्तमा रहेको छ।
सर्लाही ३ (निर्वाचन क्षेत्र)
सम्मिलित क्षेत्रहरू
सर्लाही ३ निर्वाचन क्षेत्रभित्र हरिवन नगरपालिका, वागमती नगरपालिका, चक्रघट्टा गाउँपालिका, हरिपुर नगरपालिकाको वडा नं. १, बरहथवा नगरपालिकाको वडा नं. ५–१२ र १६–१८, कविलासी नगरपालिकाको वडा नं. ३–६ र बसबरिया गाउँपालिकाको वडा नं. ४–६ रहेका छन्।
बेहिस्तुन शिलालेख
बिसोतुन एक युनेस्को विश्व सम्पदा क्षेत्रमा जोडिएको छ।
बार्बाडोस
बार्बाडोस ( or ) क्यारेबियन क्षेत्रमा अवस्थित राष्ट्र हो । इसाई धर्म यहाँको मुख्य धर्म हो । अङ्ग्रेजी यहाँको मुख्य भाषा हो ।
रोम
यातायात
रोममा एक विमानस्थल छ, जसको नाम हो लेयोनार्दो दा भिन्ची अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल (IATA: FCO)।
भौतिक विज्ञान
भौतिक विज्ञान, प्रकृति विज्ञानको एक विशाल शाखा हो। भौतिक विज्ञानलाई परिभाषित गर्न कठिन छ। केही विद्वानहरूका मतानुसार यो ऊर्जा विषयक विज्ञान हो र यसमा ऊर्जाको रूपान्तरण तथा त्यसको द्रव्य सम्बन्धहरूको विवेचना गरिन्छ। यसमा प्राकृती जगत र त्यसको भित्री क्रियाहरूको अध्ययन गरिन्छ। स्थान, काल, गति, द्रव्य, विद्युत, प्रकाश, ऊष्मा तथा ध्वनि इत्यादि अनेक विषय यसको परिधिमा आउँछन्। यो विज्ञानको एक प्रमुख विभाग हो। यसका सिद्धान्त सम्पूर्ण विज्ञानमा मान्य छन् र विज्ञानका प्रत्येक अंगमा लागू हुन्छन्। यसको क्षेत्र विस्तृत छ र यसको सीमा निर्धारित गर्नु अति गाह्रो कार्य हो। सबै वैज्ञानिक विषय अल्पाधिक मात्रामा यसका अन्तर्गत आउँछन्। विज्ञानका अन्य शाखाहरू वा त सीधै नैं भौतिक विज्ञानमा आधारित छन्, अथवा यीनका तथ्यहरूलाई यसका मूल सिद्धान्तहरूसँग सम्बद्ध गर्ने प्रयत्न गरिन्छ ।
राजगिद्ध
राजगिद्ध नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यसलाई अङ्ग्रेजीमा सिनेरस भल्चर (Cinereous Vulture) भनिन्छ ।
संशोधन मण्डल
प्रकाशन
वि.सं. २००९ सालमा सुरु गर्दा मण्डलमा २१ जना विद्वान् थिए । पहिलोपल्ट यो मण्डलबाट इतिहासकार बालचन्द्र शर्माले वि.सं. २००८ सालमा छापेको नेपालको ऐतिहासिक रूपरेखामा भएका त्रुटिलाई उठाएको थियो । पछि इतिहास संशोधन, अभिलेख सङ्ग्रह, सावधान पत्र, व्याकरण संशोधन, पञ्चाङ्ग संशोधन लगायत पत्रिका/जर्नल प्रकाशित भए । वि.सं. २०२१ साल वैशाखदेखि 'पूर्णिमा' त्रैमासिक १ सय ३५ अङ्क प्रकाशित भए ।
रामशरण दर्नाल
सङ्गीत अन्वेषण तथा लेखन
आफ्ना दर्जन कृतिमध्ये रत्न पुस्तक भण्डारबाट छापिएको पुस्तक नेपाली बाजालाई गहकिलो मान्थे उनी। नेपाली सङ्गीत साधक प्रज्ञा-प्रतिष्ठानबाट निक्लेको उनको पहिलो पुस्तक हो। यी पुस्तकहरू सङ्गीतसम्बन्धी अध्ययन, अनुसन्धान गर्नेका लागि महत्त्वपूर्ण सन्दर्भ-सामग्री हुन्।
मृत्यु
सङ्गीत अनुसन्धाता, नेपालका लोकबाजा, लोकसंस्कृति र कला सङ्गीत क्षेत्रका एक महत्त्वपूर्ण व्यक्ति रामशरण दर्नाल लामो समयदेखि आफैँले गरेका काम थाहा नपाउने रोग पार्किनसनबाट पीडित थिए। वि.सं. २०६८ साल, असोज १ गते बेलुका ७४ वर्षीय दर्नालको निधन भयो।
डियर जोन
डियर जोन निकोलस स्पार्क द्धारा रचित चर्चित उपन्यास हो।
मद्रासी खैरो लङ्गुर
संरक्षण स्थिती
यस प्रजातिको लङ्गुरलाई अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घ द्वारा लोपोन्मुख बन्यजन्तुको रूपमा सूचीकृत गरिएको छ भने यसलाई अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घको रातो सूचीमा पनि सूचीकृत गरिएको छ। मदरासी खैरो लङ्गुरको बासस्थान दायरामा मानव जातिको आवतजावत तथा यस लङ्गुरको भुत्ला तथा मासुका लागि गरिएको अवैध चोरी सिकारीका कारण यस प्रजातिको लङ्गुरको सङ्ख्यामा ह्रास आएको छ। यस प्रजातिको लङ्गुरलाई केही मानिसहरूले अवैध रूपमा सिकार गरी खाने गरेको पनि पाइएको छ। यस प्रजातिका लङ्गुरलाई मानिसहरूले घरपालुवा जनावरको रूपमा पनि पालेका छन्। यस प्रजातिका लङ्गुरलाई श्रीलङ्का तथा भारत सुरक्षा दिनका लागि केही कार्यक्रमहरू सञ्चालनमा ल्याइएको छ।
पञ्चकर्म
शल्य चिकित्सानुसार आस्थापन तथा अनुवासन वस्तिलाई वस्ति शीर्षक अन्तर्गत राखी यिनलाई तेस्रो तथा चौथो प्रधान कर्म मानिएको छ भनेँ पाचौँ प्रधान कर्म रक्त मोक्षणणलाई मानिएको छ।
इनमा घृत (गोघृत)लाई उत्तम स्नेह मानिएको छ। यो चारहरू स्नेह मुख्य रूपबाट पित्तशामक हो्दछन्।
मूत्र मार्ग तथा अपत्य मार्गबाट दिइने वाला वस्ति उत्तर वस्ति कहलाउँछ तथा व्रण मुख (घावका मुख)बाट दिइने वाला वस्ति व्रण वस्ति कहलाउँछ। वस्तिलाई वात रोगहरूको प्रधान चिकित्सा भनिएको छ। आस्थापन वस्तिमा विभिन्न औषधि द्रव्यहरूका क्वाथ (काढे)को प्रयोग गरिन्छ। अनुवासन वस्तिमा विभिन्न औषधि द्रव्यहरूबाट सिद्ध स्नेहको प्रयोग गरिन्छ।
नस्यका अयोग्य रोगी- अत्यन्त कृश व्यक्ति, सुकुमार रोगी, मनोविकार, अति निद्रा, सर्पदंश आदि।
रक्त मोक्षणको क्रिया शस्त्रद्वारा सिराको वेधन गरेर गरिन्छ तथा बिना शस्त्र प्रयोगका गरिन्छ। बिना शस्त्र प्रयोगका रक्त मोक्षणको लागि सबै भन्दा अधिक प्रचलित विधि 'जलौका' अर्थात लीचद्वारा रक्त मोक्षण हो। लीचलाई स्थान विशेषमा लागयो दियो जान्छ तथा दूषित रक्तका चूषण पछि उसलाई हटा लिन्छ। विभिन्न रोगहरूको लागि विभिन्न शिराहरूबाट रक्त मोक्षणको निर्देश आयुर्वेदमा दिइएको छ।
उत्तर कोरिया राष्ट्रिय फुटबल टोली
बाहिरी कडी
कोरिया फुटबल सङ्घ फिफा, जून १५, २०१०
रत्नकुमार बान्तवा
प्राथमिक शिक्षा इलाम र पाँचथरमा पढेका बान्तवा उच्च शिक्षाका लागि धरान र काठमाडौंमा पढेका थिए। विद्यार्थी कालमा नै झापा आन्दोलनको प्रभाव यिनमा परेको थियो। २०३२ सालमा त्रिभुवन विश्वविद्यालयबाट बी एड् गरेर इलाममा प्राध्यापन पेसा सुरू गरेका बान्तवाले केही समयमा नै सो पेशा छोडेर भूमिगत राजनीतिमा प्रवेश गरेका थिए। यिनी तत्कालिन नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी मालेका संस्थापक सदस्य हुन्। भूमिगत रहेका बान्तवा पार्टी सङ्गठनको सिलसिलामा हिँडेका बेला पश्चिमी इलामको इभाङ गाविसको जंगलमामा २०३५ चैत्र २७ गते पञ्चायती सरकारले गोली हानी हत्या गरेको थियो। उनी सँगै उनका भाइ बम प्रसाद बान्तवा पनि मारिएका थिए।
गुफापोखरी
गुफापोखरी नेपालको संखुवासभा जिल्ला, नुनढाकी गाविसमा अवस्थित पर्यटकीय महत्त्वको स्थान हो। लालीगुराँसको राजधानी भनेर चिनिने धनकुटा, तेह्रथुम, संखुवासभा र ताप्लेजुङको सङ्गमस्थल तीनजुरे मिल्के जलजले (टीएमजे) क्षेत्रमा २९०० मिटरको उचाइमा अवस्थित गुफापोखरी क्षेत्रमा चण्डी, धान-च्याब्रुङ, तामाङ सेलो, विझुवा झाँक्री र वालन नाच र पञ्चेबाजाका लागि पनि चिनिन्छ। पुग्ने कसरी? राजधानीबाट ५३९ किलोमिटर पूर्वमा छ धरान। काठमाडौंबाट धरानका लागि बस पनि पाइन्छ वा विराटनगरसम्म हवाईजहाजमा पनि पुग्न सकिन्छ। एक दिन धरान बसेर भोलिपल्ट यस वरपरका बराहक्षेत्र, रामधुनी, पिण्डेश्वर, दन्तकाली, शिवजट्टा, पञ्चकन्या, किरातकालीन दरबार, ऐतिहासिक विजयपुर, विष्णुपादुका एक दिनमै घुम्न सकिन्छ।
मंदार पर्वत
पर्व
मकर संक्रांतिका दिन मंदार पर्वतको  तलहट्टीमा उपस्थित पापहरणि तालाबको  महत्त्व त केही  र हो। लोकमान्य्दछ कि यस तालाबमा स्नान गर्नबाट  कुष्ठ रोगबाट मुक्ति मिलन्छ। मान्छे मकर संक्रांतिका दिन अवश्य यहाँ स्नान गर्दछन्। जगह-जगह जल रही आगको  लुत्फ उठाउँछन्। उसपछि भगवान मधुसूदनको   पूजा अर्चना गर्दछन्। दही-चूडा र तिलका लड्डू विशेष रूपबाट खाए जान्छन्।
फलक लिपि
फलक एउटा लिपि हो। यो लिपि संसारको सबै भाषाहरू लेख्नमा प्रयोग भएको पाइन्छ।
किशोर पहाडी
किशोर पहाडी (वि.सं. २०१३ - ) विशेषत: एक साहित्यकार हुन्।  तापनि पहाडी लेखनका साथै अभिनय र निर्देशनमा पनि सक्रिय छन्। उनका कथाहरू लोकप्रिय छन्। तर कविता, यात्रा संस्मरणतिर पनि उनको विशेष पकड छ। गायनतिरको यिनको रुचि पनि अहिले बाहिर आएको छ।
कृतिहरू
अगाडि नै फाट्टफुट्ट साप्ताहिक पत्रपत्रिकामा कथा कविता छापिए पनि साहित्यिक पहिलो रचना वि.सं. २०३३ मा रूपरेखामा प्रकाशित एकाङ्की 'माध्यम र माध्यम'लाई पहिलो प्रकाशित रचना मान्छन् । उनका प्रकाशित कृतिहरूः अन्नपूर्णाको भोज : कथाकार मनु ब्राजाकीको कथासङ्ग्रह (सम्पादन, वि.स. २०७१)
पुरस्कार तथा सम्मान
रमेश विकल सृजना पुरस्कार २०७६
जान्डी लिन
जान्डी लिन (जन्म १९ मार्च १९८५ ) एक चिनियाँ मुलकी अमेरिकन अश्लील चलचित्र अभिनेत्री हुन ।
उदय चोपडा
उदय चोपडा भारतीय चलचित्र क्षेत्रका एक अभिनेता, चलचित्र निर्देशक तथा निर्माता हुन्। उनी बहुप्रसिद्ध भारतीय चलचित्र धूममा अलीको नामले चिनिने गर्दछन् ।
धावा
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार धावाको जनसङ्ख्या ४०४० छ। यस मध्य पुरुष ४५%, र महिला ५५% छन्। धावामा धेरै सिम्खडा बस्छन। अशिम उपसक् (९८४१७२८२८७) रेडियो प्रस्तुत हुनुहुन्छ।
झारखण्ड
झारखण्डले भारतको खनिज स्रोतको ४०% भन्दा बढी हिस्सा ओगटेको छ, तर यसको जनसङ्ख्या ३९.१% गरिबीको रेखामुनि छ र पाँच वर्ष मुनिका १९.६% बालबालिका कुपोषित छन्। झारखण्ड मुख्यतया ग्रामीण क्षेत्र हो र यसको जनसङ्ख्याको लगभग २४% शहरमा बसोबास गर्दछन्। यो आर्थिक वृद्धिको मामलामा अग्रणी राज्यहरू मध्ये एक हो। सन् २०१७–१८ मा राज्यको कुल ग्राहस्थ उत्पादनको वृद्धिदर १०.२२ प्रतिशत रहेको थियो। भारत सरकारद्वारा सञ्चालित सन् २०११ को जनगणना अनुसार यस राज्यको आधिकारिक साक्षरता दर ६७.६३% (पुरुष: ७८.४५%; महिला: ५६.२१%) रहेको थियो जसमा राज्यमा पुरै राष्ट्रको औसत साक्षरता दर भन्दा नौ जिल्लाहरूको साक्षरता दर बढी थियो।
जनसाङ्ख्यिकी
सन् २०११ को भारतीय जनगणना अनुसार झारखण्डको जनसङ्ख्या ३ करोड २९ लाख ६० हजार रहेको छ जसमा १ करोड ६९ लाख ३० हजार पुरुष र १ करोड ६० लाख ३० हजार महिला रहेका छन्। यसको लिङ्ग अनुपात ९४७ महिला र १,००० पुरुष रहेको छ। राज्यको साक्षरता दर ६७.६३% रहेको छ जसमा राँची जिल्ला ७७.१३% सहित सबैभन्दा बढी शिक्षित रहेको छ भने ग्रामीण पाकुड जिल्लाको साक्षरता दर सबैभन्दा कम अर्थात् ५०.१७% रहेको छ।
चित्रकला
सोहराई र खोवर चित्रकला महिलाहरूले अभ्यास गर्ने भित्तेचित्र कला हो। सोहराई चित्रकला परम्परागत रूपमा सोहराई उत्सवमा गरिन्छ, जबकि खोवर चित्रकला विवाहमा गरिन्छ।
बाह्य कडीहरू
साधारण जानकारी
धिकरिम
धिकरिम नेपालको महाकाली अञ्चलको बैतडी जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो। यो ठाउँमा ६७८ वटा घर छन्।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार धिकरिमको जनसङ्ख्या ४००० छ। यस मध्य पुरुष ४९%, र महिला ५१% छन्।
सिम भुइँचील
सिम भुइँचील नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यसलाई अङ्ग्रेजीमा युरासियन मार्स ह्यारिअर (Eurasian Marsh Harrier) भनिन्छ ।
सुन गिद्ध
खतरा तथा संरक्षण अवस्था
सुन गिद्ध समुद्री सतहबाट दुई हजारदेखि ३ हजार १ सय मिटरसम्मका उचाइमा तीन दशकअघिसम्म प्रचुर मात्रामा पाइन्थ्यो। हाल यो प्रजाति लोप हुँदै गएर यसको संख्या एक हजारको हाराहारीमा रहेको अनुमान छ। यसकारण यसको प्रजातिलाई अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घ आफ्नो रातो सूचीमा अति सङ्कटापन्न अवस्थामा सूचिकृत गरेको छ।
चल्लाचोर भुइँचील
चल्लाचोर भुइँचील (वैज्ञानिक नाम: Circus cyaneus) नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यसलाई अङग्रेजीमा हेन ह्यारिअर (Hen Harrier) भनिन्छ।
दमक नगरपालिका
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११को जनगणना अनुसार दमक नगरपालिकाको जनसङ्ख्या ७५,१०२ थियो। यस मध्ये पुरुष ३५,४३८ र महिला ३९,६६४ छन् । यस नगरपालिकामा १८,१०४ वटा घरहरू छन् । ब्राम्हण, क्षेत्री, धिमाल, नेवार, राई, लिम्बु, मगर, सतार, राजवंशी, कुमाल, दमाई, सार्की, तामाङ्ग, गुरुङ्ग, थारू, मुस्लिम, भुजेल, विश्वकर्मा, सुनुवार, मुसहर, माझी आदि जातजातिको वसोवास भएको नगरपालिकामा हिन्दु, बौद्ध, मुस्लिम, इसाई, किरांत र अन्य धर्मावलम्बीले दशैं, तिहार, गाईजात्रा, होली, छठ, ल्होसार, ढंगढंगे, कालीपूजा, बुद्धजयन्ती, इद, बकरीद, क्रिसमस आदि चाडपर्व मनाउने गर्छन् । नगरपालिकाद्वारा २०६० सालमा प्रकाशित तथ्याङ्कअनुसार दमक क्षेत्रमा ७६ दशमलव ९३ प्रतिशत साक्षर रहेको, ७५ प्रतिशत कृषि, ७ प्रतिशत व्यापार व्यवसायमा, ५ प्रतिशत जागीरमा, ७ प्रतिशत ज्याला मजदुरीमा र ६ प्रतिशत अन्य व्यवसायमा आश्रीत छन् ।
श्वेत भुइँचील
श्वेत भुइँचील नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यसलाई अङ्ग्रेजीमा प्यालिड ह्यारिअर (Pallid Harrier) भनिन्छ।
ओखर
ओखर एक पतझड वनस्पति हो । अङ्ग्रेजीमा वालनट (common walnut) वा पर्सियन वालनट (Persian walnut) भनेर चिनिने ओखर, युरोपको बाल्कन प्रायद्विप देखि हिमालय पर्वत शृङ्खला तथा दक्षिनपूर्वी चीनसम्मको भूभागको रैथाने वनस्पति हो ।
विश्वविद्यालय
भारतमा उच्च-शिक्षाको इतिहास
ईस्ट इन्डिया कम्पनीका शासनकालमा कलकत्ता मदरसा र बनारस संस्कृत कालेज उच्च शिक्षाकेन्द्रका रूपमा  स्थापित भए। सन् १८४५ ई.मा  बङ्गाल काउंसिल अव एजूकेशनले पहिलो पल्ट कलकत्तेमा  एक विश्वविद्यालय स्थापित गर्नका लागि प्रस्ताव नजिक गरे जसलाई पछि गएर सन् १८५४ ई.का वुडका घोषणापत्रले स्वीकार गरे। यसका अनुसार कलकत्ता विश्वविद्यालयको योजना लण्डन विश्वविद्यालयका आदर्शमा बनाए गई थियो र त्यसमा कुलपति, उपकुलपति, सीनेट, अध्ययन-अध्यापन, परीक्षा, आदिको व्यवस्था गरिएको छ। सन् १८५६ ई.सम्म कलकत्ता, बंबई र मद्रासमा  विश्वविद्यालय स्थापित गर्नका लागि योजनाहरु तैयार भए, र २४ जनवरी, १८५७ ई.लाई तत्सम्बन्धी बिलहरूलाई भारतका गवर्नरजनरलको स्वीकृति प्राप्त हो गई। कलकत्ता विश्वविद्यालयले पहिला कार्य आरम्भ गरे र पछि त्यसै वर्ष बंबई तथा मद्रास विश्वविद्यालय ने। प्रारम्भमा  यी विश्वविद्यालहरूमा  चार प्रभाग, कला, कानुन, चिकित्सा र इंजीनियरिंगका खोले गए। यी विश्वविद्यालय महाविद्यालहरूलाई सम्बन्धित (affiliate) गर्ने थिए। बंबई र मद्रास विश्वविद्यालहरूको  यो अधिकार आफ्नो नैं प्रान्तेंसम्म सीमित रह्यो। सन् १८६७ ई.मा  पञ्जाब प्रान्तमा  एक विश्वविद्यालय स्थापित गर्नका लागि प्रस्ताव गरिएको र सन् १८८२ ई.मा  विशेषत: पूर्वी भाषाहरुका अध्ययनका लागि पञ्जाब विश्वविद्यालयको स्थापना भएको छ। सन् १८८२ ई.का शिक्षा आईगले महाविद्यालयीय शिक्षा तथा वित्त सम्बन्धी परिस्थितिको  पूर्णरूपेण पुनरवलोकन गरे र आफ्नो सुझाव दिए। सन् १८५७ ई.मा  इलाहापछि एक विश्वविद्यालय स्थापित गरिएको छ। सन् १९०२ ई.का विश्वविद्यालय आईगले विश्वविद्यालहरूलाई "शिक्षण संस्थाहरु"का रूपमा, तथा सीनेट, सिंडीकेट र फैकल्टी"लाई मान्यता दिने संस्तुति गरे सन् १९०४ ई.का विश्वविद्यालय अधिनियमका द्वारा सीनेटका संघटनमा  परिवर्तन भयो, त्यसको प्रयोगकर्तासङ्ख्यामा  वृद्धि भएको; सिंडीकेटलाई कानुनी मान्यता मिली र त्यसमा अध्यापकहरूको  प्रतिनिधित्व पनि रह्यो; प्राचार्य एवं अध्यापकहरूको नियुक्तिका नियम तथा शर्तहरु निश्चित भएकहरु। सन् १९१३ ई.को शैक्षिक नीतिका आधारमा ढाका, अलीगढ, बनारस, पटना, नागपुर आदिमा  नयाँ शिक्षण तथा सावास विश्वविद्यालहरूको स्थापना भएको छ। १९१६ ई.मा  कलकत्ता विश्वविद्यालयले स्नातकोत्तर शिक्षा विभागहरूलाई प्रारम्भ गरे। यस  विश्वविद्यालयको दशाको जाँचका लागि थ्द्वअ १९१७ ई.मा  कलकत्ता विश्वविद्यालय आईग बनाएको जसको रिपोर्टले देशमा  उच्च शिक्षाका रूप एवं विकासमा विशेष प्रभाव डाला। अब विश्वविद्यालय साधारणतया माध्यमिक शिक्षा कार्यदेखि अलग हो जाए र तिनको ध्यान स्नातक तथा स्नातकोत्तर अध्ययनमा केन्द्रित भयो। पाठ्य विषयहरूको सङ्ख्या तथा तिनको विस्तारमा  वृद्धि भएको, र शिक्षक प्रशिक्षण, कानुन, चिकित्सा, इंजीनियरिंग, भवननिर्माण, कृषि आदि विषयहरूको  अध्यापन हुने लगा। सन् १९२४ ई.मा  अन्तर्विश्वविद्यालय परिषद बनाएको जसले विश्वविद्यालहरुका कार्यलाई सुगठित गरे। माध्यमिक शिक्षाका निरंतर विस्तार हुनाले विश्वविद्यालहरूको सङ्ख्या पनि क्रमश: बढती गई जस्तो कि केन्द्रीय सलाहकार समितिको रिपोर्टहरुदेखि प्रकट हुन्छ।
विश्वविद्यालहरूको प्रशासन
विश्वविद्यालहरुका प्रशासनका लागि कुलपति, उपकुलपति, प्रबंध समिति (सीनेट), कोर्ट (सभा), शिक्षा समिति (Academic Council), रजिस्ट्रार र त्यसको सहायक आदि हुन्छन्। प्रदेशीय विश्वविद्यालहरुका कुलपति प्राय: प्रदेशका राज्यपाल हुन्छन्, जो अवैतनिक छन्। केन्द्रीय विश्वविद्यालयमा राष्ट्रपतिलाई विजिटर (Visitor)का रूपमा  मानिन्छ।
विश्वका प्रमुख विश्वविद्यालय
तेह्रऔं शताब्दीमा स्थापित ब्रिटेनका आक्सफोर्ड एवं कैंब्रिज विश्वविद्यालय उन्नाइसऔं एवं बीसऔं शताव्दीसम्म निर्मित बरमिंघम, लीड्स, मैनचैस्टर, लिवरपूल, न्यूकैस्ल, ग्लासगा, एडिनबरा, विक्टोरिया, डरहग, आदि विश्वविद्यालहरुका समान नैं ज्ञान, विज्ञानका आधुनिकतम शिक्षा संस्थानहरुदेखि सम्पन्न भएर प्राचीन र आधुनिक युगको  प्रतिनिधित्व गर्न रहेका हुन्। यूरोपका यसै प्रकारका अन्य प्राचीन विश्वविद्यालहरूमा  फ्रांस के, पेरिस विश्वविद्यालय (स्थापित १२५३ ई.), टाइलोज (१२२९ ई.), माँपेलिया (Montpellier, १२८९ ई.), इटलीका नेपल्स (१२२४ ई.), फ्लरैंस (१३२१ ई.), रोम (१३०३ ई.) जेनाग्रा (१४७१ ई.); जर्मनीको  म्युनिक (१४७२ ई.) स्पेनका वारसीलोना (१४५० ई.) मैड्रिड (१५०८ ई), पोर्चुगलका काईब्रा (Coimbra १२९० ई.), स्वीडनको  अपसाला (१४७७ ई.) तथा नीदरल्याण्डको  लाईडन (१५७५ ई.) आदि विश्वविद्यालय आफ्नो प्रचीन एव नवीन शिक्षा परम्पराहरुका संदेशवाहक भएर विद्यमान छन्।
भारतका विश्वविद्यालय
इनके अतिरिक्त केही शिक्षण संस्थाहरूलाई तिनको विशिष्ट महत्त्वका कारण विश्वविद्यालयका समक्ष मानिएको छ। गुजरात विद्यापीठ, काशी विद्यापीठ, जामेमिलीया देहली, गुरुकुल कांगडी, हरिद्वार,ले स्वाधीनताप्राप्तिका पूर्व राष्ट्रीय शिक्षा आन्दोलनमा महत्त्वपूर्ण योगदान दिएको थियो। अत: तिनलाई विश्वविद्यालयका समकक्ष स्थान दिइएको छ। विज्ञान प्रविधि एवं समाजविज्ञानका शिक्षानुसंधानको विशिष्टताहरुका कारण बिडला प्रविधि एवं विज्ञान संस्थान पिलानी, भारतीय विज्ञान संस्थान बंगलौर, भारतीय कृषि अनुसन्धान संस्थान देहली, टाटा समाजविज्ञान संस्थान बम्बाइ तथा भारतीय अन्तरराष्ट्रीय अध्ययन संस्थान देहलीलाई पनि विश्वविद्यालयका समकक्ष मानिएको छ।
विश्वविद्यालयका प्रकार
डीम्ड यूनिवर्सिटी : यूनिवर्सिटीजका अतिरिक्त उच्च शिक्षादेखि जोडिएका अर्कोइंस्टिट्यूट्सलाई यूजीसीको सलाहमा केन्द्र सरकार डीम्ड यूनिवर्सिटी कादर्जा दिन्छ। अमूमन यो दर्जा पानका लागि संस्थानमा शिक्षाको  स्तरधेरै ऊंचा हुनु जरूरी मानिन्छ। यस  प्रकारको यूनिवर्सिटी कास्टेटस बाकी यूनिवर्सिटीको प्रकार नैं हुन्छ, तर यी स्वायत्तताअधिक हासिल हुन्छ। यी न मात्र आफ्नो कोर्स र सिलेबस आफूडिजाइन गर्न सक्नुहुन्छ , तर आफ्नो एडमिशन र फीस सम्बन्धी नियमभी बनाउन सक्नुहुन्छ। इंडियन इंस्टिट्यूट अफ माइंस ( धनबाद ) , इंडियनइंस्टिट्यूट अफ साइंस ( बंगलूरु ) केही जानी - मानी डीम्ड यूनिवर्सिटीछन्।
स्थानीय तह
एफएम रेडियो सञ्चालन
स्थानीय तहमा एफ एम रेडियो सञ्चालन अनुमति नवीकरण र नियमन स्थानीय तहबाटै गरिने व्यवस्था गरिएको छ । एफ एम रेडियो यन्त्र राख्ने र प्रयोग गर्ने काम कार्यहरूलाई नियन्त्रण र नियमित गरी शान्ति र व्यवस्था एवं सर्वसाधाण जनताको सदाचार कायम राख्ने जिम्मेवारी पनि स्थानीय तहको हुनेछ । रेडियो ऐन २०१४ मा उल्लेखित दफा ५ अनुसार लाइसेन्स् प्राप्त गर्न यसअघि नेपाल सरकारवाट तोकिने अधिकारी पनि अब स्थानीय तहबाटै तोकिने छ ।
बेरोजगारको तथ्याङ्क सङ्कलन
संविधानको धारा ३३ ले नागरिकलाई रोजगारीको हकअन्तर्गत प्रत्येक नागरिकलाई रोजगारीको हक हुनेछ भनी व्यवस्था गरेको छ । रोजगारीको शर्त, अवस्था र बेरोजगार सहायता सङ्घीय कानुनबमोजिम हुनेछ भनी व्यवस्था गरीएकोले अव रोजगार र बेरोजगारको तथ्याँक सङ्कलन, विदेशी श्रमिकको सूचना व्यवस्थापन गर्ने कार्यभार स्थानीय तहको हो ।
इकाइनोकोक्कोसिस
इकाइनोकोक्कोसिस, जुन हाइडाटिड रोग, हाइडाटिडोसिस, वा इकाइनोकोक्कल रोगको नामले पनि परिचित छ, यो इकाइनोकोक्कस प्रकारको फित्तेजुकाको कारणले हुने एक परजीवी रोग हो। मानिसहरूलाई दुई मुख्य खाले रोग लाग्छ, सिस्टिक इकाइनोकोक्कस र एल्भिओलर (वायुकोशा) इकाइनोकोक्कस। दुईवटा कम आम खाले प्रकार पनि छन्, जुन पोलिसिस्टिक इकाइनोकोक्कस र युनिसिस्टिक इकाइनोकोक्कस हुन्। यो रोग प्राय: कुनैपनि लक्षण बिना नै सुरू हुन्छ र यो वर्षौंसम्म रहिरहन सक्छ। देखिने लक्षण तथा सङ्केतहरू फोडा (सिस्ट) रहेको स्थान र त्यसको आकारमा निर्भर हुन्छ। एल्भिओलर (वायुकोशा)रोग सामान्यतया कलेजोमा सुरू हुन्छ तर यो फोक्सो वा मस्तिष्क लगायत शरीरका अन्य भागहरूमा पनि फैलन सक्छ। कलेजो संक्रमित भएपछि व्यक्तिलाई पेट दुख्ने, वजन घट्ने, र पहेँलोदेखिने हुन्छ। कलेजोमा संक्रमण भएपछि छाती दुख्ने, स्याँस्याँ हुने र खोकी लाग्ने हुन्छ।
उत्स्वेदन
🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 बोटबिरुवाले आफुमा भएको पानीलाई निश्काशन गर्ने प्रक्रियालाई उत्स्वेदन प्रक्रिया भनिन्छ । यसलाई अङ्ग्रेजीमा ट्रान्स्पिरेसन (Transpiration)भनिन्छ । यो प्रक्रिया झन्डै वास्पिकरण प्रक्रिया जस्तै हुन्छ ।
सुवास घिसिङ
पछिल्लो राजनीतिक स्थिति
सन् २००४ मा दार्जिलिङ गोर्खा पार्वत्य परिषद (दागोपाप) को निर्वाचनको तयारी भइरहेका बेला राज्य सरकारले चुनाव स्थगित गरी 'छैटाऔ अनुसूची परिषद' स्थापना नभएसम्मका लागि घिसिङलाई पार्वत्य परिषदको 'केयर टेकर' बनाइदियो। उनले यो अवधिलाई छैटौँ अनुसूचीको वकालतमा भरपुर खर्चिए। दार्जिलिङ आदिवासीको थातथलो रहेको घिसिङको दाबी थियो। दार्जिलिङका अन्य दलहरूले घिसिङको छैटौँ अनुसूचीको अभियानको तीव्र विरोध गरिरहेका थिए। छैटाऔ अनुसूचीले समग्र गोर्खाको हित नहुने र गोर्खाल्यान्डको विकल्प खोज्न नहुने विपक्षी दलहरूको दाबी थियो। यद्यपि उनले संसदबाट यो विधेयक पारित गराएरै छाडे।
मनु ब्राजाकी
कृतिहरू
उनको पहिलो रचना वि.सं. २०१९ मा 'अञ्चल सन्देश'मा कथा प्रकाशित भएको थियो । मनुका प्रकाशित मौलिक कृतिहरू