cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
संयुक्त राज्य अमेरिका राष्ट्रिय फुटबल टोली
संयुक्त राज्य अमेरिका राष्ट्रिय फुटबल टिम अन्तर्राष्ट्रिय फुटबल प्रतियोगिताहरूमा संयुक्त राज्य अमेरिकाको प्रतिनिधित्व गर्ने पुरुष फुटबल टिम हो । यो संयुक्त राज्य अमेरिकामा फुटबलको लागि शासकीय निकाय संयुक्त राज्य अमेरिका फुटबल संघको नियन्त्रणमा रहेकोे छ । यो फिफा र उत्तर, मध्य अमेरिका र क्यारिबियन फुटबल सङ्घको सदस्य राष्ट्र हो ।
झोले (चलचित्र)
झोले (चलचित्र) एक नेपाली कथानक चलचित्र हो । प्रियङ्का कार्की र दयाहाङ राई रहेका छन्।
सानीआमा
आफ्नो आमाको बहिनीलाई सानीआमा भनिन्छ भने कतै कतै आमाको बहिनीलाई क्षमा र कन्सी, भनेको पनि पाइन्छ ।
जीवनानन्द दास
जीवनानन्द दास मुख्यतया कवि भए तापनि उनले थुप्रै लेखहरू लेखेका र प्रकाशित गरेका छन्। यद्यपि, सन् १९५४ मा आफ्नो मृत्यु अघि उनले २१ उपन्यास र १२६ लघुकथाहरू लेखेका थिए जसमध्ये कुनै पनि उनको जीवनकालमा प्रकाशित भएको थिएन। चरम गरिबीका कारण उनको मृत्यु भएको थियो। २०औँ शताब्दीको उत्तरार्धमा बङ्गाली कवितामा उनको प्रभाव अनन्त रूपमा छापिएको छ।
जन्म तथा बाल्यकाल
जीवनानन्द दासको जन्म सन् १८९९ फेब्रुअरी १८ का दिन ब्रिटिस भारतको बङ्गाल राज्यको (हाल बङ्गलादेश) एक सहर बरिशालमा भएको थियो। उनका पुर्खाहरू बङ्गलादेशको ढाका जिल्लाको बिक्रमपुर परगनाका बासिन्दा थिए। उनका हजुरबुवा सर्वानन्द दासगुप्ता (सन् १८३८-८५) विक्रमपुरबाट बरिशालमा बसाइँ सरेका थिए। सर्वानन्द दासगुप्ता एक हिन्दु थिए पछि उनी ब्राह्मणवादमा प्रवेश गरेका थिए। उनले बरिशालमा ब्राह्मो समाज आन्दोलनको प्रारम्भिक चरणमा भाग लिए र उनलाई मानवीय कार्यको लागि व्यापक प्रशंसा गरिएको थियो। जीवनानन्दका पिता सत्यनन्द दासगुप्त सर्वानन्दका दोस्रो सन्तान थिए। सत्यानन्द दासगुप्ता (सन् १८६३-१९४२) बरिशाल ब्रजमोहन विद्यालयका शिक्षक, निबन्धकार, बरिशाल ब्राह्मो समाजका सम्पादक र ब्राह्मो समाजको मुखपत्र ब्रह्मवादी पत्रिकाका संस्थापक सम्पादक थिए।
जीवनानन्दकी आमा कुसुमकुमारी दास घर गृहिणी भएतापनि उनले बङ्गाली भाषामा कविताहरू लेख्ने गरेकी थिइन्। उनको चर्चित कविता आदर्श छेले हो जुन हालसम्म पनि प्ररम्भिक कक्षाहरूको पाठ्यक्रममा समावेश गरिएको छ। जीवनानन्द आफ्ना आमाबाबुका जेठा छोरा थिए। उनको उपनाम मिलु थियो। उनका भाइ अशोकानन्द दासको जन्म सन् १९०८ मा भएको थियो भने बहिनी सुचरिता दासको जन्म सन् १९१५ मा भएको थियो। जीवनानन्दका बुबाले उनलाई सानैदेखि कक्षामा भर्ना गर्न नमानेका कारण उनले प्रारम्भिक शिक्षा आमाबाट प्राप्त गरेका थिए।
जीवनानन्दले बिहान उठ्ने बित्तिकै बुबाको स्वरमा उपनिषद् वाचन गर्ने र आमाबाटको गीत सुन्ने गर्दथे। सानोमा लजालु स्वभावका भएतापनि मिलुलाई खेलकुद, यात्रा र पौडी खेल्ने बानी थियो। बाल्यकालमा उनी आफ्नो काकासँग धेरै ठाउँमा गएका थिए। बाल्यकालमा एकपटक उनलाई असाध्यै कठिन रोगले ग्रस्त बनाएको थियो। आफ्नो स्वास्थ्यसुधारका लागि आमा र हजुरबुबाले कवि चन्द्रनाथसँग लखनऊ, आगरा, दिल्ली आदिको यात्रा गरेका थिए। जन्मजात उनको उपनाम "दासगुप्त" भए तापनि सन् १९३० को दशकको सुरुमा जीवनानन्दले "गुप्त" परित्याग गर्दै केवल दास लेख्न थालेका थिए৷
शिक्षा जीवन
सन १९०८ जनवरीमा आठ वर्षको मिलुलाई ब्रोजोमोहन विद्यालयको पाँच कक्षामा भर्ना गरिएको थियो। यो ढिलाइ उनको बुबाको विरोधको कारण थियो भने उनका बुबाको बालबालिकाहरूलाई धेरै कम उमेरमा विद्यालय भर्ना गर्न नहुने तर्क थियो। त्यसैले मिलुको बाल्यकालको शिक्षा आमाको संरक्षणमा मात्र सीमित बनेको थियो। जीवनानन्दको विद्यालय जीवन अपेक्षाकृत असमान रूपमा बितेको थियो। विद्यालय भर्ना भएपछि उनले बङ्गाली र अङ्ग्रेजी दुवै भाषामा पढ्न र लेख्न सक्ने भएका थिए। सन् १९१५ मा उनले ब्रजमोहन कलेजबाट प्रवेशिका परीक्षा सफलतापूर्वक पूरा गर्दा उनले प्रथम श्रेणी प्राप्त गर्न सफल भएका थिए। उनले दुई वर्षपछि ब्रजमोहन कलेजबाट उच्चमाध्यमिक तह परीक्षा पुरा गरेका थिए। सम्भवतः एक कुशल विद्यार्थीको रूपमा उनले कलकत्ता विश्वविद्यालयमा भर्ना हुन ग्रामीण बरिशालमा रहेको आफ्नो घर छाडेका थिए।
सन् १९१९ मा उनले कलकत्ताको प्रेसिडेन्सी कलेजबाट अङ्ग्रेजीमा सम्मानसहित बिए स्नातकोत्तर प्राप्त गरेका थिए। सोही वर्ष उनको पहिलो कविता ब्रह्मवादी पत्रिकाको वैशाख अङ्कमा प्रकाशित भएको थियो। कविताको नाम 'वर्षा आबाहन' थियो। यसमा कविको नाम छापिएको थिएन। यद्यपि, उनको पूरा नाम पत्रिकाको वर्षको अन्त्य तालिकामा छापिएको थियो: श्रीजीवनानन्द दासको रूपमा छापिएको थियो। सन् १९२१ मा उनले कलकत्ता विश्वविद्यालयबाट अङ्ग्रेजीमा एमए गरेका थिए। उनले पछि एमए स्नातकोत्तर पनि प्राप्त गरेका थिए। परीक्षको केही अघि उनलाई आउँ भएको पत्ता लागेको थियो जसले उनको परीक्षा तयारीलाई बाधा पुर्‍याएको थियो। त्यतिबेला उनी ह्यारिसन सडकस्थित प्रेसिडेन्सी छात्रबासमा बस्ने गर्दथे। त्यसपछि तिनले कानूनको अध्ययन गर्न सुरु गरेतापनि उनले यो विषयलाई त्यागेका थिए सन् १९२२ मा जीवनानन्दले कलकत्ताको द सिटी कलेजमा शिक्षकको रूपमा अध्यापन सुरु गरेका थिए।
साहित्यचर्चा तथा जीवन सङ्घर्ष
युवावस्थाको प्रारम्भमा नै जीवनानन्दको काव्यात्मक प्रतिभाको विकास हुन थालेको थियो। जुन १९२५ मा देशबन्धु चित्तरञ्जन दासको मृत्यु पछि जीवनानन्दले उनको सम्झनामा 'देशबोन्धुर प्रयाने' नामक एक ब्राह्मणवादी कविता लेखेका थिए जुन बङ्गोवाणी पत्रिकामा प्रकाशित भएको थियो। यो कविता पछि उनको पहिलो कवितासङ्ग्रह झरा पालक प्रकाशित भएको थियो। कविता पढेपछि कवि कालिदास रायको टिप्पणी यस प्रकार छ, "यो ब्राह्मणवादी कविता कुनै स्थापित कविको छद्मनामले लेखिएको हुनुपर्छ"। सन् १९२५ मा स्वर्गीय कालीमोहन दासको श्राद्धमा ब्रह्मवादी पत्रिकाको लगातार तीन अङ्कको शृङ्खलामा उनको पहिलो निबन्ध प्रकाशित गरेको थियो। त्यही वर्ष कल्लोल पत्रिकामा 'नीलिमा' कविता प्रकाशित हुँदा यसले थुप्रै युवा कविहरूको ध्यान खिचेको थियो। बिस्तारै बिस्तारै उनका लेखन कलकत्ता, ढाका र अन्य स्थानहरूमा विभिन्न साहित्यिक पत्रिकामा प्रकाशित भएको थियो। तीमध्ये त्यस समयका प्रसिद्ध पत्रिकाहरू कल्लोल, काली र कलम, प्रगति आदि थिए। सन् १९२७ मा कविको पहिलो कविता सङ्ग्रह 'झारा पालक' प्रकाशित भएको थियो। त्यही बेलादेखि उनले आफ्नो पारिवारिक उपनाम 'दासगुप्त' को सट्टामा 'दास' मात्र लेख्न थालेका थिए।
कविताको पहिलो पुस्तक प्रकाशित भएको केही महिनामै उनले सिटी कलेजको जागिर गुमाउनु परेको थियो। धार्मिक पर्वलाई लिएर कलेजमा विद्यार्थीहरू माझ अशान्ति मच्चिएकाले कलेजको विद्यार्थी भर्ना दर डरलाग्दो रूपमा घटेको थियो। जीवनानन्द कलेजका शिक्षकहरूमध्ये सबैभन्दा कान्छा थिए। आर्थिक रूपमा समस्याग्रस्त कलेजले उनलाई पहिले बर्खास्त गरेको थियो। यो बर्खास्ती जीवनानन्दको लामो समयसम्मको पीडाको कारण बनेको थियो। कलकत्ताको साहित्यिक वृत्तमा पनि उनको कविताले त्यस समयमा कडा आलोचनाको सामना गर्नुपरेको थियो। त्यस समयका प्रख्यात साहित्यिक समालोचक कवि–साहित्यकार सजनीकान्त दास शनिबारको पत्रिकामा प्रकाशित उनको कृतिको निर्मम आलोचनाप्रति आकर्षित भएका थिए। कलकत्तामा काम गर्न नपाइने भएपछि कवि बागेरहाटको सानो सहरको प्रफुल्लचन्द्र कलेजमा शिक्षकको रूपमा भर्ना भएका थिए तर दुई महिना २० दिनपछि उनी कलकत्ता फर्किएका थिए भने त्यतिबेला उनी प्रेसिडेन्सी छात्रावासमा रहेका थिए।
जागिर नपाएपछि उनी यतिबेला चरम आर्थिक सङ्कटमा परेका थिए। उनले जीविकोपार्जनको लागि घर शिक्षकको रूपमा काम गर्ने गर्दथे र लेखनबाट थोरै मात्र कमाई गरेका थिए। त्यसबेला उनी विभिन्न शैक्षिक संस्थामा जागिरको खोजीमा दिनरात लागिपरेका थिए। सन् १९२९ को डिसेम्बरमा उनी दिल्लीको रामयस कलेजमा प्राध्यापकका रूपमा भर्ना भएका थिए भने यहाँ उनको सेवाको अवधि चार महिना मात्र रहेको थियो। सन् १९३० मे ९ मा लावण्य देवीसँग उनको विवाह भएको। यो विवाह ढाका सहरको पुरानो ढाकाको सदरघाटसँगै जोडिएको ब्राह्मो समाजको राममोहन पुस्तकालयमा भएको थियो। लावण्य गुप्ता त्यतिबेला ढाकाको इडेन कलेजमा अध्ययनरत थिइन्। जीवनानन्द दासको विवाहसमारोहमा कवि बुद्धदेव बोस, अजितकुमार दत्त लगायतकबध उपस्थित रहेको थियो। विवाहपछि लावण्य देवी दिल्ली फर्किएकी थिइनन्। त्यसपछि जीवनानन्द करिब पाँच वर्षसम्म बेरोजगार बनेका थिए। बीचमा केही दिन बीमा कम्पनीको अभिकर्ताको रूपमा काम गरे र आफ्नो कान्छो भाइबाट पैसा उधारो लिएर व्यापार सुरु गरेतापनि त्यो लामो समयसम्म टिक्न सकेन। जीवनानन्दको बेरोजगारीबाट पारिवारिक सङ्कट भएको थिएन किनभने त्यस समय उनको बुका जीवितनै थिए भने जीवनानन्दकी श्रीमती बारीशालमा थिइन्।
सन् १९३१ मा कविको पहिलो सन्तान मञ्जुश्रीको जन्म भएको थियो। त्यही बेला उनको क्याम्पमा सुधीन्द्रनाथ दत्तद्वारा सम्पादित परिचय पत्रिकामा क्याम्पस कविता प्रकाशित भएको थियो र सोही समयमा कलकत्ताको साहित्यिक समाजमा यसको व्यापक आलोचना भएको थियो। कविताको स्पष्ट विषय पूर्णिमाको रातमा मृगको शिकार थियो। धेरैले यो कविता पढेपछि यसलाई अश्लील भनेर टिप्पणी गरेका थिए। उनले आफ्नो बेरोजगारी, सङ्घर्ष र निराशाको यस अवधिमा धेरै लघुकथा र उपन्यासहरू लेखे; तर आफ्नो जीवनकालमा तिनलाई प्रकाशित गरेनन्। सन् १९३४ मा उनले गीतात्मक कविताहरूको एक शृङ्खला लेखे जुन पछि उनको रूपोसी बाङ्ला कविताको प्रमुख भाग बनेको थियो। यी कविताहरू जीवनानन्दले प्रकाशित गरेका थिएनन्। सन् १९५४ मा उनको मृत्यु पछि उनकी बहिनी सुचरिता दास र कवि भुमेन्द्र गुहले सन् १९५७ मा रूपोसी बाङ्ला कविताको प्रकाशनको प्रबन्ध मिलाएका थिए।
बरिशालमा फिर्ती
सन् १९३५ मा जीवनानन्द आफ्नो पुरानो शैक्षिक संस्था, ब्रजमोहन कलेजमा फर्केका थिए जुन त्यतिबेला कलकत्ता विश्वविद्यालयसँग सम्बद्ध प्राप्त थियो। उनी त्यहाँ प्राध्यापकको रूपमा अङ्ग्रेजी विभागमा भर्ना भएका थिए। त्यतिबेला बुद्धदेब बोस, प्रेमेन्द्र मित्र र समर सेन कलकत्तामा एउटा अन्कोरा नयाँ कविता पत्रिका निकाल्ने कोसिस गरिरहेका थिए जसलाई कविता भनिन्थ्यो। पत्रिकाको पहिलो अङ्कमा जीवनानन्दको एउटा कविता छापिएको थियो जसलाई मृत्युुर आगे नाम दिइएको थियो। कविता पढेर रवीन्द्रनाथ ठाकुरले बुद्धदेवलाई लेखेको पत्रमा कवितालाई 'सचित्र' भनेका छन्। उनको पौराणिक कविता बनलता सेन कविता पत्रिकाको दोस्रो अङ्क (पुष १३४२ अङ्क; डिसेम्बर १९३४/जनवरी १९३५) मा प्रकाशित भएको थियो। १८ पङ्क्तिकबध यो कविता अहिले बङ्गाली भाषाको सबैभन्दा लोकप्रिय कवितामध्ये एक मानिन्छ। त्यसको अर्को वर्ष जीवनानन्दको कवितासङ्ग्रह धूसर पाण्डुलिपि प्रकाशित भएको थियो।
म.वी.वि.शाह
म.वी.वि.शाह राजा महेन्द्रको साहित्यिक नाम हो। म.वी.वि.शाह नेपाली कविताको स्वच्छन्दताबादी धाराका बढी भावुक कवि हुन्। उनी नेपाल-प्रज्ञाप्रतिष्ठानका संस्थापक कुलपति समेत हुन्।
जीवनानन्द दास
बरिशालमा फिर्ती
जीवनानन्दको छोरा समरानन्दको जन्म सन् १९३६ नोभेम्बरमा भएको थियो। सन् १९३८ मा रवीन्द्रनाथले बङ्गाली काव्य परिचय नामक कविता सङ्ग्रहको सम्पादन गरेपछि जीवनानन्दको मृत्यु अघिको उक्त कविता समावेश गरेका थिए। सन् १९३९ मा अबु सयीद अयुब र हिरेन्द्रनाथ मुखर्जीको सम्पादनमा अर्को महत्त्वपूर्ण कवितासङ्ग्रह प्रकाशित भएको थियो। यसमा जीवनानन्दका चार वटा कविताहरू; पाखिरा, शकुन, बनलता सेन र नग्न निर्जन हात समावेश छन्। सन् १९४२ मा बुबाको निधन पछि सोही वर्ष उनको तेस्रो कवितासङ्ग्रह 'बनलता सेन' प्रकाशित भएको थियो। यो पुस्तक बुद्धदेब बोसको कविता भवनबाट 'एक पैसा एक' शृङ्खलाको एक भागको रूपमा प्रकाशित भएको थियो र यसमा सोह्र पृष्ठ सङ्ख्या रहेको थियो। बुद्धदेव बोस जीवनानन्दका संरक्षकहरूमध्ये एक थिए र जीवनानन्दका धेरै कविताहरू उनको सम्पादित कविता पत्रिकामा प्रकाशित भएका थिए। सन् १९४४ मा उनको चौथो कवितासङ्ग्रह महापृथ्वी प्रकाशित भएको थियो। उनले अघिल्लो तीन वटा कविताका पुस्तकहरू आफ्नै पैसाले प्रकाशित गर्नुपरेेेेेेेेको थियो तर उनले पछि प्रकाशक पाएका थिए। दोस्रो विश्वयुद्धको समयमा प्रकाशित यी कविताहरूमा युद्धको आभास स्पष्ट हुन्छ।
म.वी.वि.शाह
मृत्यु
वि.सं. २०२८ माघ १६ गते दियालो बंगला, चितवन |
जीवनानन्द दास
बरिशालमा फिर्ती
कामको सिलसिलामा बरिशाल फर्के पनि कलकत्ताले जीवनानन्दलाई निकै आकर्षित गर्ने गरेको थियो। उनले कलकत्ताको विस्तृत शृङ्खलाको आनन्द उठाएका थिए। उनी सधैँ कोलकाता जाने बारेे सोच्दथे। मौका मिलेपछि उनी बरिशमलबाट खुल्ना र त्यसपछि रेलबाट बेनापोल हुँदै कलकत्ता जाने गर्दथे।
कलकत्तामा फिर्ती
दोस्रो विश्वयुद्धपछि भारतको स्वतन्त्रता आन्दोलन बलियो बनेको थियो। जिनाहको नेतृत्वमा मुस्लिम नेताहरूले मुसलमानहरूका लागि छुट्टै राज्यको निर्माण गर्न माग गरेेेेका थिए। बङ्गालको पूर्वी भागमा मुसलमानहरूको प्रभुत्व र पश्चिमी भागमा हिन्दूहरू बहुसङ्ख्यक भएका कारण बङ्गालको विभाजन अपरिहार्य बनेको थियो। सन् १९४७ को विभाजनअघिको त्यस अवधिमा बङ्गालमा साम्प्रदायिक दङ्गा भयानक तरिकाले अधि बढिरहेको थियो। जीवनानन्द सधैँ साम्प्रदायिक सद्भावको पक्षमा मुखर थिए। सन् १९४६ मा कलकत्तामा पुनः हिन्दू–मुसलमान दङ्गा भड्किएपछि कविले सन् १९४६–४७ मा यो कविता लेखेका थिए। विभाजन हुनुभन्दा केही समयअघि उनी बिएम कलेजबाट बिदा लिएर कलकत्ता आएका थिए।
बिदा लम्ब्याएर उनी केही महिना कलकत्तामै बसेका थिए। यसपछि उनी पूर्वी बङ्गाल आएतापनि उनी त्यहाँ स्थायी रूपले बस्न सकेनन्। सन् १९४७ मा देश विभाजन हुनुभन्दा केही समय अघि उनले आफ्नो परिवार अर्थात् तत्कालीन पूर्वी पाकिस्तान (हाल बङ्गलादेश) छोडेर कलकत्तामा बसोबास गर्न थालेका थिए। कलकत्तामा उनले स्वराज दैनिकको आइतबार साहित्य विभागको सम्पादन गरेका थिए तर यो कामको अवधि सात महिना मात्र थियो। सन् १९४८ मा उनले 'माल्याबान' र 'सुतीर्थ' नामक थप दुई उपन्यास लेखेतापनि उनले ती दुई उपन्यासहरूलाई पहिलेजस्तै अप्रकाशित बनाएर राखेका थिए। सोही वर्षको डिसेम्बरमा उनको पाँचौँ कवितासङ्ग्रह सातटी तारार तिमिर प्रकाशित भएको थियो। सोही महिना उनकी आमा कुसुमकुमारी दासको कलकत्तामा निधन भएको थियो।
यसबीचमा जीवनानन्दले कलकत्ताको साहित्यिक समाजमा आफ्नो स्थान बनाएका थिए। उनी 'समकालीन साहित्यिक केन्द्र' नामक संस्थाको उपाध्यक्षमा निर्वाचित भएका थिए र यस संस्थाको मुखपत्र द्वन्द्व नामक पत्रिकाको सम्पादकमा नियुक्त भएका थिए। यसबीचमा उनले खड्गपुर कलेजमा केही समय पढाएका पनि थिए। सन् १९५२ मा उनको लोकप्रिय कविताहरूको पुस्तक बनलता सेन, सिग्नेट प्रेसद्वारा विस्तारित रूपमा प्रकाशित भएको थियो। यस पुस्तकले पाठकहरू माझ शीर्ष स्थान बनाउन सफल भएको थियो भने अखिल बङ्गाल रवीन्द्र साहित्य सम्मेलनद्वारा घोषित "रवीन्द्र-स्मृति पुरस्कार" पनि जित्न सफल भएको थियो। उनको मृत्यु हुनुभन्दा केही समय अघि जब उनले हाओडा कन्या कलेजमा शिक्षण जागिर पाएका थिए। जीवनानन्द दासको उत्कृष्ट कविता मे १९५४ मा प्रकाशित भएको थियो। सन् १९५५ मा उनलाई भारत सरकारले साहित्य एकेडेमी पुरस्कारबाट सम्मानित गरेको थियो।
कार्य जीवन
जीवनानन्द दासले सर्वप्रथम शिक्षमा आफ्नो कर्मजीवनको सुरुवात गरेेेेका थिए। एमए उतिर्ण गरेपछि कलकत्ताको कलेजको छात्रावासमा बस्नुपर्ने बेला उनले कानुन विषयमा पढ्न सुरु गरेका थिए। त्यतिबेला उनले सन् १९२२ मा कलकत्ताको ब्राह्मो समाजद्वारा सञ्चालित सिटी कलेजमा शिक्षकको रूपमा अध्यापन सुरु गरेका थिए। सन् १९२८ मा सरस्वती पूजालाई लिएर होहल्ला मच्चिएपछि कलेज प्रशासनले केही अन्य शिक्षकसँग मिलेर उनलाई जागिरबाट निकालेको थियो। आफ्नो जीवनको अन्त्यतिर उनी केही समय कलकत्ताको दैनिक पत्रिका स्वराजको साहित्यिक विभागको सम्पादनमा संलग्न थिए।
व्यक्तिगत जीवन
जीवनानन्द दासले रोहिणीकुमार गुप्ताकी छोरी लावण्य गुप्तासँग सन् १९३० मे ९ का दिन (१३३७ वैशाख २६ बङ्गाब्दो) ढाकाको ब्रह्मा समाज मन्दिरमा विवाह गरेका थिए। उनकी छोरी मञ्जुश्री दास र छोरा समरानन्द दास हुन्। अभिनेत्री अपर्णा सेन उनकी भतिजी बनेेेेेेेेकी थिइन्।। अपर्णा सेन कविलाई 'बिलु मामा' भनेर बोलाउँथिन्। अपर्णाका आमाबाबुले उनलाई कुलको जेठो भनेर 'बडो दा' भन्दथे।
साहित्यिक जीवन
कवयत्री कुसुमकुमारी दासको प्रभावले गर्दा उनले बाल्यकालदेखि नै कविता लेख्न थालेका थिए। उनले लेखेको एउटा कविता सन् १९१९ मा प्रकाशित भएको थियो। यो उनको पहिलो प्रकाशित कविता थियोे जसको नाम वर्षा आबाहन थियो। यो कविता ब्रह्मवादी पत्रिकाको १३२६ वैशाख अङ्कमा प्रकाशित भएको थियो। त्यतिबेला उनी श्री जीवनानन्द दासगुप्ता नामले कविता लेख्ने गरेका थिए भने सन् १९२७ देखि उनले जीवनानन्द दासको नामबाट कृतिहरूको रचना गर्न थालेका थिए। सन् १९२५ जुन १६ का दिन देशबन्धु चित्तरञ्जन दासको लोकान्तर हलमा उनले देशबन्धुको मृत्यु (দেশবন্ধুর প্রয়াণে)शीर्षकको कविता लेखेका थिए जुन सन् १३३२ मा बङ्गवाणी पत्रिकाको श्रवण अङ्कमा प्रकाशित भएको थियो।
दिनेशरञ्जन दासद्वारा सम्पादित कल्लोल पत्रिकामा बङ्गाब्दो १३३२ (इस्वी संवत् १९२६) को फागुन अङ्कमा 'नीलिमा' शीर्षकको कविता प्रकाशित भएपछि उनी आधुनिक बङ्गाली कविताको लेखनका प्रेरणा बनेका थिए। उनको जीवनकालमा कविताका सात वटा सङ्ग्रहहरू प्रकाशित भएका थिए। झरपालक शीर्षकको पहिलो प्रकाशित कवितासङ्ग्रहमा उनको वास्तविक काव्यात्मक शक्ति प्रतिबिम्बित नभई कवि काजी नजरुल इसलाम, मोहितलाल मजुमदार र सत्येन्द्रनाथ दत्तको प्रभाव देखिएको थियो। तथापि तिनले तुरुन्तै आफ्नो व्यक्तित्व प्राप्त गर्दै नयाँ पाराका कविताहरू लेख्न सुरु गरेका थिए। लामो समयको अन्तरालमा प्रकाशित दोस्रो कवितासङ्ग्रह धूसर पाण्डुलिपिमा उनको आफ्नै काव्यात्मक प्रविधि प्रस्फुटित भएको थियो। त्यसपछि बङ्गाली साहित्यको दुनियाँमा उनका विशेषताहरू चर्चाको विषय बनेका थिए। सातटी तारार तिमिर कविता सङ्ग्रहको प्रकाशन पश्चात् उनीमाथि अश्लीलताको आरोप लागेको थियो। त्यससमय जीवनानन्द आफ्नै कविताको अवमूल्यनप्रति निकै चिन्तित बनेका थिए।
उनले स्वयंले आफ्नै कामको लागि आर्थिक सहयोग जुटाउने मनसाय व्यक्त गरेतापनि यो कार्य सफल हुन सकेन। कवि स्वयं आफ्नै रचनाका एक सशक्त आलोचक थिए। त्यसैले साढे आठ सयभन्दा बढी कविता लेखेतापनि उनले आफ्नो जीवनकालमा विभिन्न पत्रपत्रिका र कविता सङ्ग्रहमा जम्मा २६२ वटा कविता मात्र प्रकाशित गर्न अनुमति दिएका थिए। जीवनानन्द दासले रूपोसी बाङ्ला पूर्णतया तयार पारिएको पाण्डुलिपि तोरङेमा प्रकाशन गर्ने निर्णय समेत उनले गर्न सकेका थिएनन्। यद्यपि उनले यस कविताको पुस्तकको नाम 'बाङ्लार त्रिस्ता नीलिमालाई राखेका थिए जुन उनको मृत्युपछि पत्ता लगाइयो र रूपोसी बाङ्लाको आवरण नामबाट प्रकाशित भएको थियो। मृत्यु पछि अर्को पाण्डुलिपि पत्ता लाग्यो जुन बेला अबेला कलबेलाको रूपमा प्रकाशित भएको थियो।
उनको जीवनकालमा उनको एक मात्र पहिचान कविको रूपमा थियो। उनले पैसाको खाँचोमा केही लेखहरू लेखे र प्रकाशित पनि गरेका थिए। यद्यपि, निवृतले धेरै कथा र उपन्यासहरू लेख्दा जसमध्ये कुनै पनि प्रकाशित हुने व्यवस्था गरिएको थिएन। उनले पैँसठ्ठी भन्दा बढी पुस्तकहरूमा "साहित्यिक टिप्पणी" पनि लेखेका थिए जसमध्ये अधिकांश अझै प्रकाशित भएका छैनन्।
कथासाहित्य
जीवनानन्द आफ्नो जीवनकालमा आख्यान लेखकका रूपमा परिचित थिएनन्। सन् २०१५ को तथ्याङ्कअनुसार उनले लेखेका उपन्यासको सङ्ख्या २१ र लघुकथाको सङ्ख्या १०० भन्दा बढी छ। उनले उपन्यास र लघुकथाहरू पूर्ण रूपमा लेखे र आफ्नो जीवनकालमा एउटा पनि प्रकाशित गरेनन्। उनको मृत्यु पछि उपन्यास र कथाहरूको पाण्डुलिपि पुस्तकहरू फेला पारिएको थियो। आफ्ना कविता, आख्यान, प्रबन्धमा आफ्ना पूर्ववर्ती र आफ्ना समकालीनहरूभन्दा उनी बिल्कुलै फरक थिए। उनका कथा र उपन्यासमा आत्मकथात्मक तत्वको जग देख्न सकिन्छ तर रचनाहरू आत्मकथात्मक छैनन् भन्न सकिन्न। उनको सबैभन्दा प्रसिद्ध उपन्यास माल्याबान हो तर यो उनले लेखेको पहिलो उपन्यास भने होइन।
प्रबन्ध
जीवनानन्द दासको निबन्धकार पहिचानले अहिलेसम्म कुनै विशेष दर्जा प्राप्त गरेको छैन। यद्यपि उनले धेरै निबन्ध, प्रबन्ध, समालोचना लेखेका थिए जसमध्ये प्रत्येकले एक धेरै आधारभूत विचारहरू बोकेका छन्। बङ्गाब्दो १३६२ मा उनको मृत्युपछि उनको निबन्ध सङ्ग्रह कोबितार कथा प्रकाशित भएका थिए। यसले उनको जीवनकालमा विभिन्न अखबारहरूमा छापिएका पन्ध्र लेखहरू सङ्कलन गरेको थियो भने हालसम्म पनि यी लेखहरू व्यापक रूपमा पढिन्छन्। यी प्रसिद्ध पन्ध्र निबन्धका अतिरिक्त जीवनानन्दका केही अन्य निबन्ध, लेख, समालोचना पनि रहेका छन् तर यी लेखहरूको सङ्ख्या कम छ। उनका साहित्यिक–सामाजिक–शैक्षिक कृतिको सङ्ख्या ३०, परिचय तथा पुस्तक समीक्षामा राष्ट्रिय कृतिको सङ्ख्या ९, स्मरणीय कृतिको सङ्ख्या ३ र विविध निबन्ध तथा लेखको सङ्ख्या ७ रहेको देख्न सकिन्छ। यसबाहेक थप ७ भण्डारित लेखहरू पहिचान गरिएको छ।
बुद्धदेव बोसले मुख्यतः कविहरूको गद्य प्रकाशन गर्ने उद्देश्यले कविता पत्रिकाको निबन्ध अङ्कको (१३४५, वैशाख) योजना बनाएका थिए। यसै सन्दर्भमा जीवनानन्दले आफ्नो पहिलो महत्वपूर्ण निबन्ध 'कोबितार कथा' लेखेका थिए।
यो लेख यसरी सुरु हुन्छ;
সকলেই কবি নয়। কেউ কেউ কবি ; কবি—কেননা তাদের হৃদয়ে কল্পনার এবং কল্পনার ভিতরে চিন্তা ও অভিজ্ঞতার সারবত্তা রয়েছে, এবং তাদের পশ্চাতে অনেক বিগত শতাব্দী ধরে এবং তাদের সঙ্গে সঙ্গে আধুনিক জগতের নব নব কাব্যবিকীরণ তাদের সাহায্য করেছে। কিন্তু' সকলকে সাহায্য করতে পারে না ; যাদের হৃদয়ে কল্পনা ও কল্পনার ভিতরে অভিজ্ঞতা ও চিন্তার সারবত্তা রয়েছে তারাই সাহায্যপ্রাপ্ত হয় ; নানারকম চরাচরের সম্পর্কে এসে তারা কবিতা সৃষ্টি করবার অবসর পায়।
उनको गद्य भाषारिति पनि विशेष उल्लेखनीय छ। प्रारम्भिक वाक्य छोटो भए तापनि त्यसको केही समयपछि तिनले लामो वाक्यहरूको बाक्लो बुनोट विकास गर्दछ र समकालीन बङ्गाली लेखक-पाठकले नचिनेको गद्य भाषा, 'पनि', आदि, र विराम चिह्नहरू जस्तै 'अल्पविराम', 'अर्धविराम' आदिको संयोजन रहेको छ। वास्तवमा उनका निबन्धहरूको वाक्यरचना समकालीन समयमा राम्ररी ज्ञात थिएन। ध्यान दिने पाठकलाई पनि यो जटिल लाग्नेे गरेको थियो। जीवननन्दका अधिकांश गद्य रचनाहरू रचनात्मक छन्। जीवनानन्दले साहित्य, शिक्षा, समाज तीनै क्षेत्रमा निबन्ध र लेख लेखेका छन्।
उनका प्रमुख निबन्धहरू यस प्रकार छन्: 'कोबितार कथा', 'रवीन्द्रनाथ ओ आधुनिक बाङ्ला कोबिता', 'मात्राचेतना', 'उत्तररैबि बाङ्ला काव्य', 'कोबितार आत्मा ओ शरीर', 'कि हिसाबे कोबिता शाश्वत', 'कोबितापाठ', 'देशकाल ओ कोबिता', 'सत्यविश्वाि ओ कोबिता', 'रूचि', 'विचार ओ अन्यअन्य कथा', 'कोबितार आलोचना', 'आधुनिक कोबिता', 'बाङ्ला कोबितार भविष्शो', 'केनो लिखी', 'रवीन्द्रनाथ', 'शरतचन्द्र', 'कङ्कावती ओ अन्यअन्य कोबिता', 'बाङ्ला भाषा ओ साहित्येेेर भविष्शो', 'पृथ्वी ओ समय', 'जुक्ति', 'जिग्गेसा ओ बाङाली', 'अर्थनैतिक दिक', 'शिक्खा ओ इङरेजी', 'शिक्खा-दीक्खा-शिक्खाकता', 'शिक्खार कथा', 'शिक्खा साहित्य इङरेजी' र 'शिक्खा-दीक्खा'। जीवनानन्दले साहित्यमा विशेषगरी कविता र धेरै निबन्ध लेखहरू उपहार दिएका छन्। प्रत्येक कृतिमा बहुआयामिक आधारभूत सोचाइको वकालत भएको देखिन्छ।
मान्यता र समालोचना
आफ्नो जीवनकालमा उनी एक असाधारण कविको रूपमा चिनिए तापनि उनले प्रसिद्धि प्राप्त गर्न सकेनन्। यसको लागि उनको कम प्रचार पनि जिम्मेवार रहेको मानिन्छ। यद्यपि, उनको मृत्यु पछि उनी बङ्गाली भाषामा आधुनिक कविताका अग्रगामीहरू मध्ये एकको रूपमा चिनिन सफल भएका थिए। जीवनानन्द दासको जीवन र कवितामा धेरै पुस्तकहरू लेखिएका छन् र अझै पनि बङ्गाली भाषामा लेखिने क्रम जारी छ।
यसबाहेक उनलाई क्लिन्टन बि सिलेले अ पोएट अपार्ट नामक पुस्तकमा अङ्ग्रेजीमा लेखेका छन्। अङ्ग्रेजीका अतिरिक्त उनका कविताहरू फ्रान्सेली लगायत अन्य थुप्रै युरोपेली भाषाहरूमा अनुवाद भएका छन्। जसमा उनी मुख्यतया कविको रूपमा परिचित छन्। उनको मृत्युदेखि सन् २००९ सम्म देखा परेका विशाल पाण्डुलिपिहरूमध्ये उपन्यासहरूको सङ्ख्या १४ र कथाहरूको सङ्ख्या १०० भन्दा बढी छन्।
मृत्यु
सन् १९५४ अक्टोबर १४ मा कलकत्ताको बालीगञ्जमा भएको ट्राम (रेल जस्तो सवारीसाधन) दुर्घटनामा उनी घाइते भएका थिए। यस दुर्घटनाबाट उनको घाँटी, तिघ्रा र हातको हड्डीहरू भाँचिएका थिए। दुर्घटना पश्चात् जीवनानन्दको चिच्याहट सुनेर नजिकका केही व्यक्तिहरू घटनास्थलमा पुगेका थिए जसमा नजिकैका एक चिया पसले चुनिलाल र अन्यले व्यक्तिहरूले उनको उद्धार गरेका थिए। घटना पश्चात् उनलाई शम्भुनाथ पण्डित अस्पतालमा भर्ना गरिएको थियो। त्यतिबेला भूमेन्द्र गुहलगायत थुप्रै युवा कविहरूले जीवनानन्दको राम्रो उपचारको लागि सक्दो प्रयास गरेका थिए। कवि साहित्यकार सजनीकान्त दास ती मध्ये एक थिए। यस सम्बन्धमा उनले विशेष पहल कदमी लिएका थिए। उनकै आग्रहमा पश्चिम बङ्गालका तत्कालीन मुख्यमन्त्री डा. विधानचन्द्र रोय कविलाई भेट्न अस्पताल पुगेका थिए भने यनले घाइते कविको उचित उपचारका लागि निर्देशन दिएतापनि उनको स्वास्थ्यमा खासै सुधार हुन सकेको थिएन।
उपचार भइरहँदापनि स्वस्थ्य अवस्था झन् झन् जटिल हुँदै गएको थियो। अन्त्यमा कवि निमोनियाबाट सङ्क्रमित बनेका थिए। सन् १९५४ अक्टोबर २२ का दिन राति ११ः३५ बजे कलकत्ताको शम्भुनाथ पण्डित अस्पतालमा चिकित्सक र नर्सहरूको अथक प्रयास असफल हुँदा कविको मृत्यु भएको थियो। आब्दुल मान्नान सैयदलगायत केहीले आत्महत्या नै दुर्घटनाको मुख्य कारण भएको अनुमान गरेका छन्। जीवनानन्दका अनुसन्धानकर्ता डा भूमेन्द्र गुह सांसारिक लाचारीले कविलाई मानसिक रूपमा मर्माहित र उनको जीवन रित्तो बनाएको विश्वास गर्छन्। उनी प्रायः ट्राम दुर्घटनामा मृत्युको बारेमा सोच्दथे। विगत १०० वर्षमा कलकत्तामा ट्राम दुर्घटनामा मृत्यु हुनेको सङ्ख्या एक मात्र छ उनी अरू कोही नभएर कवि जीवनानन्द दास हुन्। तर प्रत्यक्षदर्शीका अनुसार कवि दुवै हातमा दुईवटा बाकस लिएर ट्राम लाइन पार गरिरहेका थिए। आत्महत्या गर्ने निर्णयको साथ दुवै हातमा दुई टोकरीहरू लिएर घर फर्कने बाटोमा पुग्न ट्राम लाइन पार गर्नु स्वीकार्य तर्क होइन।
काव्य पुस्तक
जीवनानन्दका काव्य पुस्तकहरू प्रकाशित भएको समयावधिको सन्दर्भमा उनका केही कविताहरूको धेरै विस्तारित संस्करणहरू प्रकाशित भएका थिए भन्ने कुरा उल्लेखनीय छ। उनको पहिलो कविता सङ्ग्रह झारा पलक सन् १९२७ मा प्रकाशित भएको थियो। लामो समयपछि सन् १९३६ मा उनको कविताको दोस्रो पुस्तक धूसर पाण्डुलिपि प्रकाशित भएको थियो।
यसबीचमा कविको मनोविज्ञानमा परिवर्तन आएसँगै लेखन प्रक्रियाले पनि ऐक्यबद्धता र परिपक्वता हासिल गरेको थियो। उनको तेस्रो कविता सङ्ग्रह बनलता सेन सन् १९४२ मा प्रकाशित भएको थियो। यसलाई 'कविताभरण संस्करण' पनि भनिन्छ। सिग्नेट प्रेसले सन् १९५२ मा बनलता सेन कविता सङ्ग्रह प्रकाशित गरेको थियो। सन् १९४४ मा बनलता सेनका कविताहरू सहित कविताहरूको अर्को पुस्तक प्रकाशित भएको थियो। जीवनानन्दको जीवनकालमा प्रकाशित अन्तिम पुस्तक सातटी तारार तिमिर (सन् १९४८) थियो। जीवनानन्द दासेेर श्रेष्ठ कविता उनको मृत्युहुनुभन्दा केही समयअघि सन् १९५४ मा प्रकाशित भएको थियो।
कविको मृत्युपछि प्रकाशित पुस्तकहरू सन् १९५७ मा प्रकाशित रूपोसी बाङ्ला र सन् १९६१ मा प्रकाशित बेला अबेला कालबेला हुन्। जीवनानन्द दासले रूपोसी बाङ्लाको पाण्डुलिपि तयार परेतापनि आफ्नो जीवनकालमा यसलाई प्रकाशित गर्न पहल गरेनन्। उनले पुस्तकको आवरण नाम बाङ्लार त्रस्टा नीलिमामा राखिएको थियो। सन् १९५७ मा प्रकाशित भएपछि यसको नाम "रूपोसी बङ्गला" राखिएको थियो। उनका अप्रकाशित कवितासङ्ग्रहहरूमा सुदर्शना (सन् १९७३), आलो पृथ्वी (सन् १९८१), मोनोबिहङ्गम, हे प्रेम, तोमारे भेबे भेबे (सन् १९९८), अप्रोकाशित एकान्नो (सन् १९९९) र आबछाया (सन् २००४) रहेका छन्।
देवीप्रसाद बन्दोपाध्यायद्वारा सम्पादित जीवनानन्द दासको कविता सङ्ग्रह सन् १९९३ मा पहिलोपटक प्रकाशित भएको थियो। त्यसको लगत्तै सन् १९९४ मा आब्दुल मन्नान सैयदको पहलमा सबै कविताहरूको विस्तृत संस्करण प्रकाशित भएको थियो। सन् २००१ मा क्षेत्र गुप्ताले जीवनानन्द दासको कविता सङ्ग्रह प्रकाशित गरे जसमा पछि पत्ता लागेका थप कविताहरू पनि समावेश गरिएका छन्। सन् २००५ मा भूमेन्द्र गुहले प्रतिक्षा प्रकाशनबाट (१४ खण्ड) जीवनानन्द दासद्वारा प्रकाशित सबै कविताहरूलाई पुनः प्रकाशित गरेका थिए।
कथा तथा उपन्यासहरू
जीवनानन्द दासको मृत्युपछि थुप्रै कथा तथा उपन्यासहरू पत्ता लागेका थिए। यिनीहरूको पहिलो सङ्ग्रह जीवनानन्द दासको कथा (सन् १९७२, सुकुमार घोष र सुबिनोय मुस्तफीद्वारा सम्पादित) थियो। केही समयपछि जीवनानन्द दासको उत्कृष्ट कथा (सन् १९८९, अब्दुल मान्नान सैयदद्वारा सम्पादित) प्रकाशित भएको थियो।प्रकाशित १४ वटा उपन्यासहरू मध्ये; माल्याबान (सन् १९७३), सुतीर्थ (सन् १९७७), चारजोन (सन् २००४: सम्पादक: भूमेन्द्र गुह र फैसल शहरियार) आदि उल्लेखनीय छन्।
पत्र
जीवनानन्द दासका पत्रहरू सन् १३८५ मा दीपेनकुमार रायको पहल र सम्पादनमा बङ्गाली भाषामा प्रकाशित भएका थिए। पछि आब्दुल मान्नान सैयदले सन् १९८६ मा जीवनानन्द दासका पत्रहरू प्रकाशित गरेका थिए। जीवनानन्द दासको पत्राचार सन् २०१४ मा (ISBN 978 984 502 255 2) प्रकाशित भएको थियो।
पुरस्कार तथा सम्मान
सन् १९५२ मा अखिल बङ्गाल रवीन्द्र साहित्य सम्मेलनले बङ्गाब्दो १३५९ को सर्वश्रेष्ठ कविता पुस्तकको रूपमा सिग्नेट प्रेसको संस्करण बनलता सेन कविता पुस्तकलाई सम्मानित गरेको थियो। सन् १९५५ फेब्रुअरीमा कविको मृत्यु पछि जीवनानन्द दासेर श्रेष्ठ कविताले (सन् १९५४) साहित्य एकेडेमी पुरस्कार प्राप्त गरेको थियो।
पिपलछाप
पिपलछाप नेपालको पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रमा पर्ने गण्डकी अञ्चलको स्याङ्जा जिल्ला स्थित साँखर गाँउ विकास समिति मा पर्ने अति रमणीय गाँउ हो ।
सोफिया भुजेल
सोफिया भुजेल (जन्म ३१ जनवरी १९९६) एक नेपाली मोडल र सौन्दर्य रानी हुन्, मिस युनिभर्स नेपाल २०२२ प्रतियोगिताकी विजेता। उनले मिस युनिभर्स २०२२ मा नेपाल प्रतिनिधित्व गर्नेछिन्।
जीवनी
भुजेल काठमाडौं मा जन्मे र हुर्केका थिए। उनी दार्जिलिङ, भारत माउन्ट हर्मन स्कूल दार्जिलिङ गइन्। उनले व्यवसाय व्यवस्थापनमा स्नातक डिग्री लिएकी छिन्।
सौन्दर्य प्रतियोगिता
मे ९, २०१९, भुजेलले मिस नेपाल २०१९ मा [कीर्तिपुर] को प्रयोगशाला उच्च माध्यमिक विद्यालयमा अन्य २६ जना उम्मेदवारहरूसँग प्रतिस्पर्धा गरिन् जहाँ उनी शीर्ष ७ मा पुगिन्। नोभेम्बर २१, २०१९ मा भुजेलले पारानाक, मेट्रो मनिला, फिलिपिन्स को ओकाडा मनिलाको कोभ थिएटरमा ग्लोबल एशियन मोडल २०१९ मा नेपाल को प्रतिनिधित्व गरिन् जहाँ उनी शीर्ष १० मा परिन्। १७ मार्च, २०२२ मा, भुजेलले मिस इको इन्टरनेशनल २०२२ मा नेपालको प्रतिनिधित्व गरिन् र लक्सर, इजिप्ट मा रहेको जोली भिले रिसोर्ट र SPA किंग्स आइल्याण्ड लक्सरमा अन्य ४० जना उम्मेदवारहरूसँग प्रतिस्पर्धा गरिन् जहाँ उनी शीर्ष २१ मा परिन्। अगस्ट २५, २०२२ मा, भुजेललाई मिस युनिभर्स नेपाल २०२२ को ताज पहिराइयो र उनले मिस युनिभर्स २०२२ मा नेपाल प्रतिनिधित्व गर्नेछिन्।
असम सम्झौता
असम सम्झौता भारत सरकारका प्रतिनिधिहरू र असम आन्दोलनका नेताहरू बीच हस्ताक्षर भएको सम्झौतापत्र हो। १५ अगस्ट १९८५ मा नयाँ दिल्लीमा तत्कालीन प्रधानमन्त्री राजीव गान्धीको उपस्थितिमा हस्ताक्षर भएको थियो। पछि नागरिकता ऐन अर्को वर्ष १९८६ मा पहिलो पटक संशोधन गरिएको थियो। यो १९७९ मा शुरू भएको छ बर्षेको आन्दोलन पछाडि भयो। आल असम विद्यार्थी संघ (एएएसयू) को अगुवाईमा आन्दोलनकारीहरूले सबै गैरकानुनी विदेशीहरू - मुख्य रूपमा बंगलादेशी आप्रवासीहरूको पहिचान र निर्वासनको माग गरे। उनीहरू विगतलाई डराउँथे र बृहत्तर रूपमा बसाईएको प्रवासले स्वदेशी जनसंख्यालाई अत्यधिक मात्रामा प्रभाव पारिरहेको थियो जसले उनीहरूको राजनीतिक अधिकार, संस्कृति, भाषा र भूमि अधिकारलाई प्रभाव पारेको थियो। असम आन्दोलनले ८५५ भन्दा बढी व्यक्तिको अनुमानित मृत्यु गरायो। आसाम सहमतिमा आन्दोलनको अन्त्य भयो।
असम सम्झौताका अनुसार भारत सरकार भविष्यमा हुने घुसखोरी बिरूद्ध अन्तर्राष्ट्रिय सीमालाई "पर्खाल, काँटीको तारबाट कुद्ने काम र अन्य अवरोधहरू उपयुक्त स्थानहरूमा" र भूमि र नदीमा सुरक्षा बलले गस्ती तैनात गरेर भविष्य सुरक्षित गर्ने कुरामा सहमति जनायो। सबै अन्तर्राष्ट्रिय बंगलादेश-भारत सीमानामा मार्गहरू। यस प्रयासलाई सहयोग पुर्‍याउन सरकारले गस्ती र भारतीय सुरक्षा बलको छिटो तैनाथको लागि सिमाना नजिक सडक निर्माण गर्न र नागरिकहरूको अनिवार्य जन्म र मृत्यु सूची कायम गर्न पनि सहमति जनायो। एसेडमा हस्ताक्षर गर्नु अघि र अघि आसाम आन्दोलनका नेताहरू विरुद्ध सबै खुला पुलिस आरोपहरू पनि फिर्ता लिइएको थियो र बन्द गरियो। असम आन्दोलनको क्रममा मरेकाहरूको परिवारलाई आर्थिक क्षतिपूर्ति दिइयो। सरकारले तेल रिफाइनरी खोल्न, कागज मिलहरू फेरि खोल्न र राज्यमा शैक्षिक संस्था स्थापना गर्न पनि सहमति जनायो।
यो सम्झौताले असम आन्दोलनको अन्त्य गर्‍यो र आन्दोलनका नेताहरुलाई राजनीतिक दल बनाउने र छिट्टै नै असम राज्यमा सरकार गठन गर्ने बाटो खोलिदियो। यद्यपि यो सम्झौताले आन्दोलनको अन्त्य गर्यो तर केहि मुख्य धारा कार्यान्वयन हुन बाँकी छ जसले कतिपय मुद्दाहरूलाई उत्तेजित पारेको छ। राजनीतिक अध्ययनका प्राध्यापक संजीब बरुआका अनुसार विदेशी पहिचान गर्ने काम राजनीतिक रूपले गाह्रो भयो, भोट बैंकले प्रभावित भयो र धार्मिक वा जातीय भेदभावको आरोप लगायो। १९९० को शुरुमा आसामका मुख्यमन्त्री तथा कांग्रेस पार्टीका वरिष्ठ नेता हितेश्वर सैकियाले उदाहरणका लागि आफ्ना भाषणहरूमा विरोधाभासी बयान दिए। केही भीडहरूको अगाडि उनले त्यहाँ कोही पनि विदेशी नभएको कुरा इन्कार गरे; अन्य भीडभन्दा पहिले उनले भने कि असममा सयौं हजारौं गैरकानुनी विदेशीहरू छन् जसलाई देश निकाला गर्नु आवश्यक छ। १९९७ मा, राज्य सरकारले एक अध्ययन पूरा गर्‍यो र मतदाता नामावलीमा "d" अर्थ "विवादित नागरिकता" सहित असंख्य नामहरू चिन्हित गर्‍यो, जुन उनीहरूलाई मतदान गर्नबाट रोक्नको योजना थियो। आलोचकहरूले बहिष्कार भएको गुनासो गरे। राज्यको उच्च अदालतले "d" दस्तावेजी प्रमाण नभई शंकामा आधारित छ भन्ने कुराको पुष्टि गर्‍यो। सबै बासिन्दाहरू - नागरिक र विदेशीहरू - आसाम चुनावमा भोट हाल्ने अनुमति दिइयो। असम आन्दोलनका समर्थकहरूले भनेका थिए कि सरकार असम सम्झौता कार्यान्वयन गर्न असफल भएको छ।
हस्ताक्षरहरू
भारत र असम सरकारका प्रतिनिधिहरू
उपस्थितीमा
टम हिटन
टिम हिटन (जन्म: १५ अप्रिल १९८६) एक इङ्ल्यान्ड पेशेवर फुटबल खेलाडी हुन जसले अङ्ग्रेजी क्लब बर्नली र इङ्ल्यान्ड राष्ट्रिय फुटबल टिमको लागि गोलरक्षकको रूपमा खेल्छन् ।
हजुरबा
आफ्नो आमाको बुवालाई हजुरबा भनिन्छ ।
बाह्य कडीहरू
छ भने त्यो कृत्रिम र निर्देशित हुन्छ
हजुरआमा
आफ्नो आमाको आमालाई हजुरआमा भनिन्छ ।
रौतहट ४ (निर्वाचन क्षेत्र)
रौतहट ४ नेपालको रौतहट जिल्लाको चार संसदीय निर्वाचन क्षेत्र मध्ये एक हो। यो निर्वाचन क्षेत्र २०७४ भदौ १५ मा पेश गरिएको निर्वाचन क्षेत्र निर्धारण आयोग प्रतिवेदनमा अस्तित्वमा आएको थियो।
सम्मिलित क्षेत्रहरू
रौतहट ४ मा चन्द्रपुर नगरपालिका, वृन्दावन नगरपालिका, वडा २–४, ८ र ९ गरुडा नगरपालिका र १–५ र ९ गढीमाई नगरपालिका समेटिएको छ।
प्रदेश सभा खण्डहरू
मधेश प्रदेश सभा क्षेत्रलाई निम्नलिखित खण्डहरूमा विभाजन गरिएको छ:
दबाब (चलचित्र)
दबाब (चलचित्र) एक नेपाली कथानक चलचित्र हो । यस चलचित्रमा आर्यन सिग्देल, निता ढुङगाना, सुष्मा कार्की प्रमुख भुमिका रहेको पाइन्छ ।
सन्दर्भ
नेपाली चलचित्र उद्योग
धर्म निरपेक्षता
सबै धर्म प्रति समान आदर गर्ने, कुनै धर्माबलम्वी प्रति धर्मका आधारमा भेदभाव नगरिने राज्यको नीतिलाई धर्म निरपेक्षता भनिन्छ । धर्म निरपेक्षता भनेको धर्मको विरोध होइन तर धर्मदेखि स्वतन्त्र हुनु हो । ‘धर्म निरपेक्षता’लाई ‘कुनै एउटा धर्मलाई मात्र खास मान्यता नदिएर सबै धर्मलाई समान ठान्ने तथा धर्मका मामिलामा कुनै किसिमको हस्तक्षेप नगर्ने र संविधानमा पनि कुनै धर्मको आड नलिने राज्य, समाज’ भनिन्छ ।
गणेश पराजुली
गणेश पराजुली एक नेपाली राजनीतिज्ञ र राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका सदस्य हुन्। उनी २०२२ मा काठमाडौँ ७ बाट प्रतिनिधिसभामा निर्वाचित भएका थिए।
होस्टेल (चलचित्र)
होस्टेल (चलचित्र) एक नेपाली कथानक चलचित्र हो ।
समानान्तर प्रणाली
समानान्तर प्रणालीमा मतदाताहरुलाई सूचीमा आधारित समानुपातिक प्रणाली र वढीमत/ वहुमत प्रणाली अन्तर्गत उम्मेदवार तथा दल गरी दुवैलाई मत दिन्छन् । मुलक अनुसार कनै मुलुकले दलको सूची तथा उम्मेदवारको सूची एउटै मतपत्रमा समावेश गरी दलर उम्मेदवार दुवैलाई मत दिने व्यवस्था गरेका हुन्छन जस्तो दक्षिण कोरिया, जापान,लिथुआनिया, थाइलैण्डमा वढीमत/वहुमतको लागि एउटा र समानुपातिक प्रतिनिधित्वको स्थानको लागी अर्को मतपत्र प्रयोग गर्दछन् ।
मध्वाचार्य
मध्वाचार्य द्वैतावाद प्रतिपादक वैष्णव संत हुन
समानान्तर प्रणाली
यो प्रणाली मिश्रित सदस्य समानुपातिक प्रणाली जस्तो वढीमत/ वहुमतमा आधारित निर्वाचनक्षेत्रको अमिल्दो अनुपात वापत क्षतिपूर्ति दिन प्रयोग गर्ने नभै दुवै प्रणाली समानान्तर रुपमाप्रयोग गरिन्छ । यो प्रणालीमा समानुपातिक प्रतिनिधित्व तथा वढीमत वहुमत प्रणालीका गुणहरूलाई समावेश गर्न सकिने देखिएवाट पनि यसको प्रयोग वढी भएको पाइन्छ । जापान, दक्षिण कोरिया, पाकिस्तान, रुस, थाइलैण्ड, अण्डोरा, युकेन, फिलिपिन्स, पाकिस्तान,    ट्यूनिसिया, सेशल्स आदि मुलुकहरुमा यो प्रणाली अपनाइएको पाइन्छ ।
यो प्रणाली अन्तर्गत कुल स्थान मध्ये कति प्रतिशत स्थान समानुपातिक प्रतिनिधित्व तथाकति प्रतिशत बढीमत / वहमत अन्तर्गतको प्रणालीलाई छटयाउने भन्ने विषय मलक :फरक पाइन्छ । जस्तो जापानमा समानुपातिक प्रतिनिधित्व अन्तर्गत ३७.५% तथा बढीमत / वहुमत अन्तर्गत ६२.५५, स्थान छुट्याइएको छ भने पाकिस्तानमा क्रमश: २०%, र८०, रुसमा क्रमश: ५०% र ५०%, गणतन्त्र कोरियामा १९%, र ८१% स्थान विभाजन गरिएको छ।
यो प्रणालीमा दुवै प्रणालीका गुणहरु समावेश हुने भएकोले स-साना दलहरुको प्रतिनिधित्व सहज हुने गरेको देखिन्छ । यो प्रणाली तुलनात्मक रुपमा निर्वाचन जटिल साथै निर्वाचन कार्यक्रम संचालन गर्दा मतदातामा भ्रम पर्न सक्ने देखिन्छ ।
फाइदा
फाइदा निम्नानुसार छन्:
लाली गुराँस अजम्बरी (कुन्ती मोक्तानको गीत)
लाली गुराँस अजम्बरी एक बहुचर्चित तथा प्रख्यात नेपाली भाषाको आधुनिक गीत हो। यस गीतमा स्वर नेपाली गीत सङ्गीत क्षेत्रमा ख्याति कमाउन सफल गायिका कुन्ती मोक्तानको रहेको छ। यो कुन्ति मोक्तानको छैटौँ गीति सङ्गालो कमेरोमा समावेश सर्वाधिक लोकप्रिय गीत हो।
यस गीतमा छायाङ्कन नवीन श्रेष्ठले गरेका छन् भने सम्पादन प्रकाश तुलाधरले गरेका छन् र यस गीतलाई निर्देशन आलोक नेम्वाङले गरेका छन्। यस गीतमा शब्द बुद्धवीर लामा तथा सङ्गीत कुन्ती मोक्तानका श्रीमान शीला बहादुर मोक्तानको रहेको छ। यसमा श्रव्य म्युजिक नेपालको रहेको छ। यो गीत नेपाली गीत सङ्गीत बजारको लोकप्रिय प्रकाशन म्युजिक नेपालको युट्युब खातामा का ८ अगष्ट २०१३ दिन सार्वजनिक गरिएको थियो भने यसले असोज २०७६ सम्ममा ११ लाख भन्दा बढी अवलोकन प्राप्त गरिसकेको छ।
साङ्गीतिक श्रव्य दृश्य
यसको आधिकारिक साङ्गीतिक श्रव्य दृश्यको लम्बाई  ४ मिनेट ३१ सेकेण्डको रहेको छ। यसको सिआरबिटी अङ्क ०१३०००४०७० हो। यो गीतलाई कतिपयले मौलिक राष्ट्रभक्ति गीत भनेर पनि वर्णन गरेका छन्। यसको आधिकारिक श्रव्य दृश्यमा अभिनेत्री तथा नर्तक मिथिला शर्मा र दुई जना प्रतिनिधि महिलाहरूलाई प्रस्तुत गरिएको छ जसको सुरुवातमा एकजना प्रतिनिधि महिला पात्रले टाउको उठाउँदै गीत गुनगुनाउन थाल्छिन् जसमा उनले एकै ठाउँमा टाँसिएका एउटा निर्मित मानवको चरित्रलाई नचाउँछिन्। उनी हर्सित देखिन्छन्। पछि अभिनेत्री तथा नर्तक मिथिला शर्माले एउटा ऐनामा आफुलाई हेर्दै निधारमा टिका लगाउँछिन्। अर्की महिला प्रतिनिधि पात्रले सोही मानव निर्मित चरित्रलाई नचाउँदै दृश्यमा देखा पर्छिन्। महिलाहरूले उक्त चरित्रलाई नचाउँदै गीत गाउन थाल्छन्। गीतको एउटा अंश आउने बेलामा गायिका कुन्ती मोक्तान दृश्यमा देखा पर्दै गीत गाउँछिन्। अर्की महिलाले उक्त चरित्रलाई अगाडि राखेर नृत्य प्रस्तुत गर्छिन्।
गीतमा मिथिला शर्मा पुनः देखा पर्छिन् जसमा उनले चालम केलाउँद‌ै गीत गाउँछिन्। दृश्यमा पुनः गायिका कुन्ती मोक्तान र महिला पात्रहरू देखा पर्छन्। जसमा महिलाहरू एकै स्थानमा बसी नृत्य गर्छन्। मिथिला शर्मा पनि दृश्यमा अटाउँछिन्। गीतको अर्को अंशमा ती दुई महिला प्रतिनिधि पात्रहरू घ‌ैंटामा पानी बोकेर आउँछन् र नाच्न थाल्छन्। मिथिला शर्माले निफनिरहेको चामलमा उनीहरू आई एक अर्का लाई छ्याप्छन् र उनले दुबै जनालाई कानमा समाउँदै भुँईमा बसाउँछिन् र मायालु पारामा प्रस्तुत हुन्छिन्। कुन्ती मोक्तान गीत गाउँदै दृश्य देखा पर्छिन् र एकैछिन पछि मिथिला शर्माले अभिनय गर्दै गीत प्रस्तुत गर्छिन्। प्रतिनिधि महिलाहरूको पनि अभिनय दृश्यमा अटाउँछ जसमा उनीहरूले गीतमा रहेको शब्द अनुसार नृत्य प्रस्तुत गर्छन्। सो देखेर मिथिला शर्मा हर्सित हुँदै टाउको हल्लाउँछिन्। गीतको शब्दको अनुरूप ती महिलाहरूले सयपत्रीको माला समाई एक अर्काको नजिक पुग्छन् र नृत्य प्रस्तुत गर्छन्। मिथिला शर्मा एउटा कटेरोको पालीमा समाई गीतको शब्द गुन्गुनाउँछिन्। महिलाहरू पनि नाच्न थाल्छन् जसमा दृश्यको पछाडि अन्य महिलाहरू पनि नाचेर दृश्यलाई उत्कृष्ट बनाउँने कोशिश गर्छन्।
गीतको दृश्यमा एकजना महिला अँध्यारोमा पिङ खेलिरहेको देखाइएको छ। प्रतिनिधि महिलाले मिथिला शर्माको शिरमा एउटा वृक्षको पात उनिदिन खोज्छिन् र उनले उक्त पतलाई हेर्दै रिसाउँछिन् र उनको ध्यान अन्तै लानको लागि उनले टाढाको दृश्य उनलाई देखाउँछिन् र मिथिला शर्माले उनलाई बिस्तारै मायालु पारामा प्याट्ट पिट्छिन्। गीतको दृश्य सोही पिङ खेलेको स्थानमा पुग्छ जसमा एक जना प्रतिनिधि महिला पिङ खेल्छिन् र अर्की महिलाले उनलाई पिङ खेल्नमा मद्दत गर्छिन्। मिथिला शर्माले सुमधुर सङ्गीत गुनगुनाउँछिन्। गीतको अर्को अङ्कमा उनी गीतको शब्द अनुरूप अभिनय गर्द‌े नृत्य प्रस्तुत गर्न थाल्छिन्। दृश्यमा सबै जना एकै ठाउँमा बस्छन् जसमा मिथिला शर्माले बत्ती कात्छिन् र सबै जनाले क्रमशः गीतको शब्दको उच्चारण गर्छन्। त्यसपछि गीतमा कुन्ती मोक्तान दृश्य अन्तिम पटक देखिन्छिन्। त्यसपछि सबै जना नृत्य प्रस्तुत गर्न थाल्छन्। गीतको दृश्यमा सबैजना एकै ठाउँमा बसी क्रमश: गीतको शब्द अनुसार अभिनय गर्छन्। गीतको श्रव्य दृश्यको अन्त्यमा मिथिला शर्माले ती दुबै जना प्रतिनिधि महिला पात्रलाई आफ्नो काँधमा टाँस्छिन् र एकैछिन पछि श्रव्य दृश्यको पनि अन्त्य हुन्छ।
कालीमाटी, साँखर
कालीमाटी नेपालको पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रमा पर्ने गण्डकी अञ्चलको स्याङ्जा जिल्ला स्थित साँखर गाँउ विकास समिति मा पर्ने अति रमणीय गाँउ हो ।
सोबिता गौतम
सोबिता गौतम एक नेपाली राजनीतिज्ञ र राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीकी सदस्य हुन्। उनी २०२२ मा काठमाडौँ २ बाट प्रतिनिधि सभामा निर्वाचित भएकी थिइन्।
भोजपुर १ (निर्वाचन क्षेत्र)
भोजपुर १ नेपालको भोजपुर जिल्लाको निर्वाचन क्षेत्र हो। यो निर्वाचन क्षेत्र २०७४ भदौ १५ मा पेश गरिएको निर्वाचन क्षेत्र निर्धारण आयोग प्रतिवेदनमा अस्तित्वमा आएको थियो।
सम्मिलित क्षेत्रहरू
भोजपुर १ मा भोजपुर जिल्लाको सम्पूर्ण भाग समेटिएको छ।
प्रदेश सभा खण्डहरू
कोशी प्रदेश सभा क्षेत्रलाई निम्नलिखित खण्डहरूमा विभाजन गरिएको छ:
योहान कालिन
जोहान कालीन (जन्म १०७८ ) एक फुटबल व्यवस्थापक हुन् । भने वर्तमान नेपाली फुटबल टिमका मुख्य प्रशिक्षक हुन् ।
कालीन युइएफएका मान्यता प्राप्त प्रशिक्षक समेत हुन् ।
प्रशिक्षण जीवन
२०७० को सहिद स्मारक लिगमा कालीनले मछिन्द्र क्लबको प्रशिक्षण सम्हालेका थिए । उनको प्रशिक्षणमा रहेको मछिन्द्रले लिग दोस्रो स्थानमा टुङ्गाएको थियो ।२०१९बाट उनी दुई वर्षका लागि नेपाल राष्ट्रिय टिमका मुख्य प्रशिक्षकका रूपमा नियुक्ति भएका थिए । लगातार ६ खेल सम्म गोल गर्न नसकेको नेपालले उनले प्रशिक्षण सम्हालेको चाइनिज ताइपेइ विरूद्वको चौथो मैत्रीपूर्ण खेलमा गोल गर्न सफल भएको थियो  ।
प्रतिभा सिन्हा
प्रतिभा सिन्हा (जन्म सन् १९६९ जुलाई ४) बलिउड चलचित्रहरूमा काम गर्ने पूर्व भारतीय अभिनेत्री र माला सिन्हाकी छोरी हुन्। उनले सन् १९९२ को हिन्दी चलचित्र 'मेहबुब मेरे मेहबुब'बाट चलचित्र क्षेत्रमा प्रवेश गरेकी थिइन।  उनलाई सन् १९९६ को ब्लकबस्टर चलचित्र 'राजा हिन्दुस्तानी'को गीत 'परदेशी परदेशी' गीतमा उनको नृत्य प्रदर्शनका लागि सम्झिने गरिन्छ। उनले सन् २००० मा अभिनय गर्न छोडेकी थिइन्।
पुन्टे परेड
पुन्टे परेड एक नेपाली कथानक चलचित्र हो। सान मुभि मेकर्सको ब्यानरमा बनेको यस चलचित्रमा हरि महतको लगानी रहेको थियो। चलचित्रमा संयम पुरी र प्रियंका कार्की को भुमिकामा रहेका छन्। यस फिल्मलाई सुवास थापाले  निर्देशित गरेका थिए। यस चलचित्रमा संयम पुरीको मुख्य भूमिका रहेको छ। पुन्टे परेडमा एन्जिला दाहाल, नट्टु शाह, गीता अधिकारी, श्वेता थापाको पनि अभिनय रहेको छ। यस फिल्ममा नायक संयम पुरीको भुमिका सुस्त मनस्थितिको छ।
स्टुवर्ट टेलर (फुटबल खेलाडी)
स्टुवर्ट टेलर (जन्म: २८ नोभेम्बर १९८०) एक अङ्ग्रेजी पेशेवर फुटबल खेलाडी हुन जसले अङ्ग्रेजी क्लब साउथह्याम्पटन र इङ्ल्यान्ड राष्ट्रिय फुटबल टिमको लागि गोलरक्षकको रूपमा खेल्ने गर्थे ।
बाँके २ (निर्वाचन क्षेत्र)
बाँके २ नेपालको बाँके जिल्लाको संसदीय निर्वाचन क्षेत्र हो। २०७४ भदौ १५, मा निर्वाचन क्षेत्र निर्धारण आयोगले नेपाल सरकारलाई प्रतिवेदन बुझाएपछि यो निर्वाचन क्षेत्र अस्तित्वमा आएको थियो।
सम्मिलित क्षेत्रहरू
बाँके २ संसदीय निर्वाचन क्षेत्रमा सम्पूर्ण डुडुवा गाउँपालिका, नेपालगञ्ज उपमहानगरपालिकाको १-१५ र १८-२२ समावेश छ।
प्रदेश सभा खण्डहरू
लुम्बिनी प्रदेश प्रदेश सभा क्षेत्रलाई निम्नलिखित खण्डहरूमा विभाजन गरिएको छ:
भरतमोहन अधिकारी
शुरुवाती जीवन
विराटनगरको आर्दश माद्यमिक विद्यालयबाट प्रारम्भिक शिक्षा लिएका उनले भारतको इलाहाबादबाट प्रविणता प्रमाणपत्र तह, बनारसको हिन्दु विश्वविद्यालयबाट राजनीतिशास्त्र र दर्शनशास्त्रमा स्नातक तथा त्रिभुवन विश्व विद्यालयबाट अर्थ शास्त्रमा एमए र कानुनमा स्नातक गरेका थिए।
अधिकारीले सन् १९५२ मा १६ वर्षको उमेरमै भारतको बनारसमा भारतीय कम्युनिष्ट पार्टीको सदस्यता लिएर राजनीति सुरु गरेका थिए। बि. सं. २००८ सालमा गठन भएको आर्दश विद्यालयको छात्र संघका अध्यक्ष बनेका अधिकारीकै नेतृत्वमा बि. सं. २००७ सालमा विराटनगरको जुद्ध स्कुलको बोर्ड परिवर्तन गरेर आर्दश स्कुलको बोर्ड राखिएको थियो। बि. सं. २०१७ सालमा तत्कालिन राजा महेन्द्रले कू गरेपछि सोभियत संघमा पीएचडी पढ्न पाएको छात्रबृत्ति त्यागेर सक्रिय राजनीतिमा आएका थिए।
उनको विवाह २०२५ सालमा धरानकी ओमकुमारीसँग भएको थियो।
राजनीतिक जीवन
बि. सं. २००८ सालदेखि राजनीतिमा संलग्न भएका अधिकारी ४ वर्ष भूमिगत, ३ वर्ष निर्वासन र ३ वर्ष बन्दी जीवन बिताएका थिए। नेपालमा कम्युनिष्ट पार्टीको पहिलो निर्वाचित सरकार बि. सं. २०५१ मा मनमोहन अधिकारी नेतृत्वको अल्पमतको सरकारमा भरतमोहन अधिकारी अर्थमन्त्री बनेका थिए। मनमोहन अधिकारीको ९ महिने शासनकालमा उनले दुई पटक बजेट ल्याए। बि. सं. २०५१ पुस ११ मा पहिलो बजेट ल्याउँदै 'आफ्नो गाउँ आफैं बनाऔँ' भन्ने कार्यक्रम ल्याएका थिए। बि. सं. २०५२ असार असार २७ गते अर्को बजेट ल्याएका थिए। उक्त बजेटमा जेष्ठ नागरिकलाई भत्ता कार्यक्रम ल्याए। स्थानीय निकायलाई सोझै अनुदानको व्यवस्था उनको पालामा भएको हो।
अधिकारी बि. सं. २०५३ मा भौतिक पूर्वाधार तथा यातायातमन्त्री भएका थिए। बि. सं.२०५६, बि. सं. २०६१ मा पनि अधिकारी अर्थमन्त्री भएका थिए। बि. सं. २०६७ सालमा उनी उपप्रधान तथा अर्थमन्त्री बने। २०६४ सालअघि मोरङको निर्वाचन क्षेत्र नम्बर २बाट उनी दुई पटक निर्वाचित भएका थिए।
कलिउड (चलचित्र)
कलिउड (चलचित्र) एक नेपाली कथानक चलचित्र हो । आर्यन सिग्देल र प्रियंका कार्की को भुमिका देख्न पाइन्छ ।
सन्दर्भ
नेपाली चलचित्र उद्योग
कुमारी (जीवित देवी)
नेपाल लगायतका दक्षीण एसियाली देशहरूमा यौवन अवस्था पूर्वका केटीहरूलाई कुमारी या कुमारी देवीको रूपमा पूजा गर्ने परम्परा रहेको छ।
काठमाडौँ उपत्यकाकी जीवित देवी कुमारी वर्षमा १३ पटक कुमारीघरबाट निस्किन्छिन्, जसमध्ये एक पटक पौष शुक्ल अष्टमीको दिन केलटोल जान्छिन्, जनवहाः द्यो अर्थात् आर्यअवलोकेश्वर (सेतो मच्छेन्द्र)को न्हवं दवु (महास्नान)मा। कुमारीलाई महालक्ष्मीको प्रतिक मानिन्छ। जयप्रकाश मल्लले कुमारी प्रथाको स्थापना गरेका हुन्।
जुनी (चलचित्र)
जुनी (चलचित्र) एक नेपाली कथानक चलचित्र हो । भुवन केसी र मिनाक्षी आनन्दको लाई यहा देख्न सकिन्छ ।
सन्दर्भ
नेपाली चलचित्र उद्योग
हरि ढकाल
हरि ढकाल एक नेपाली राजनीतिज्ञ र राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका सदस्य हुन्। उनी २०२२ मा चितवन १ बाट प्रतिनिधि सभामा निर्वाचित भएका थिए।
संयुक्त अधिराज्यको प्रधानमन्त्री
संयुक्त अधिराज्यको प्रधानमन्त्री संयुक्त अधिराज्यको सरकार प्रमुख हुन्। प्रधानमन्त्रीले कार्यपालिका र व्यवस्थापिका दुवैलाई निर्देशन गर्दछ। प्रधानमन्त्रीले मन्त्रिपरिषद् सरकारको नीति तथा निर्णयको लागि राजतन्त्र, संसद, राजनीतिक दल र अन्ततः जनताप्रति उत्तरदायी हुन्छन्। प्रधानमन्त्रीले धेरै शाही विशेषाधिकारको प्रयोगमा संयुक्त अधिराज्यको राजशाहीलाई सल्लाह दिनुका साथै मन्त्रिपरिषद्को अध्यक्षता गर्छन् र मन्त्रीहरू छान्ने कार्य गर्छन्। आधुनिक प्रधानमन्त्रीहरूले हाउस अफ कमन्सको विश्वासलाई प्राप्त गर्ने क्षमताको आधारमा पद धारण गर्ने भएकाले उनीहरू संसदको सदस्यको रूपमा बस्छन्।
प्रधानमन्त्रीको कार्यालय कुनै विधान वा संवैधानिक दस्तावेजद्वारा स्थापित छैन तर लामो-स्थापित अधिवेशनद्वारा मात्र अवस्थित छ, जसमा शासक राजाले हाउस अफ कमन्सको विश्वासको आदेश दिन सक्ने व्यक्तिलाई प्रधानमन्त्रीको रूपमा नियुक्त गर्दछ। प्रधानमन्त्री सामान्यतया राजनीतिक दल वा दलहरूको गठबन्धनको नेता हुन्छन् जसले हाउस अफ कमन्समा सबैभन्दा बढी सिटहरू रहेको हुन्छ। सन् २०२२ जनवरी ३१ मा प्रधानमन्त्री बोरिस जोनसनद्वारा घोषणा गरिएको थियो कि प्रधानमन्त्रीको कार्यालय औपचारिक रूपमा स्थापित हुनेछ।
प्रधानमन्त्री पदेन रूपमा कोषागारको प्रथम अधिकारी, निजामती सेवा मन्त्री र राष्ट्रिय सुरक्षाको लागि जिम्मेवार मन्त्री हुन्छन्। सन् २०१९ मा सङ्घका लागि मन्त्रीको कार्यालय स्थापना भएको थियो जसलाई धारण गर्ने पहिलो प्रधानमन्त्री बोरिस जोनसन भएका थिए।
बोरिस जोनसनलाई कन्जरभेटिभ पार्टीको शीर्षस्थ नेताको रूपमा परिवर्तन गरेपछि सन् २०२२ सेप्टेम्बर ६ देखि लिज ट्रस संयुक्त अधिराज्यको प्रधानमन्त्री छिन्।
पहिलो पुस्ता
पहिलो पुस्ताले ताररहित सेलुलर प्रविधि (मोबाइल दूरसञ्चार)को पहिलो पीढी भन्ने जनाउँछ। यीनीहरू एक अनुरूप दूरसञ्चार मानकहरू हुन् जो सन् १९८० मा स्थापना गरिएको थियो र यो दोस्रो पुस्ता, एक अङ्कीय सङ्केत नआइञ्जेलसम्म सेवामा रहेको थियो।
दुईवटा मोबाइल सेलुलर प्रणाली, पहिलो पुस्ता र दोस्रो पुस्ता बीच मुख्य फरक भनेको पहिलो पुस्ताले अनुरूप सङ्केतको प्रयोग गर्दछ भने दोस्रो पुस्ताले अङ्कीय सङ्केतको प्रयोग गर्दछ।
दुबै प्रणालीहरूले रेडियो टावरहरू समक्ष जडान गर्नका लागि अङ्कीय सङ्केतको प्रयोग गर्दछन् जुन हामीले हेडसेट मार्फत सुन्ने गर्छौं र दोस्रो पुस्तामा बाँकी रहेका टेलिफोन प्रणालीमा, सम्पर्कको बेलामा आवाज आँफै अङ्कीय सङ्केतको सङ्केतिक शब्दमा परिणत हुन्छ तर पहिलो पुस्ता भने उच्च आवृतिमा मात्रै परिणत हुन्छ जसमा सामान्यतया १५० मेगाहर्ज वा माथिका आवृतिहरू पर्दछन्। स्वभाविक रूपमा, अनुरूप सङ्केत भन्दा अङ्कीय सङ्केतको प्रयोगमा फाइदा भनेको दोस्रो पुस्ताको सञ्जालले विश्वभरि पहिलो पुस्ताको सञ्जाललाई हटाएको छ।
यस्तै एक मानक हो नोर्डिक मोबाइल टेलिफोन (एनएमटी) जुन चाहिँ पूर्वी युरोपका देशहरू जस्तै स्विट्जरल्याण्ड, नेदरल्याण्डस् पूर्वी युरोप र रुसमा प्रयोगमा आएको थियो। यसमा अरू, जस्तै उन्नत मोबाइल फोन प्रणाली (एएमपिएस) उत्तर अमेरिका र अष्ट्रेलियामा प्रयोग गरिन्छ भने पूर्ण पहुँच सञ्चार प्रणाली (टिएसिएस) भने संयुक्त अधिराज्यमा, सि-४५० चाहिँ पश्चिम जर्मनी, पोर्चुगल र दक्षिण अफ्रिकामा प्रयोग गरिन्छ। रोडियोकम २००० फ्रान्समा, टिएमए स्पेनमा, र आरटिएमआई इटालीमा प्रयोग गरिन्छ। जापानमा भने बहु प्रणालीहरू रहेका छन्। तीनवटा मानकहरू टिजेट-८०१, टिजेट-८०२, टिजेट-८०३ लाई एनटिटि (निपोन टेलिग्राफ र टेलिफोन निगम)ले विकास गरेको थियोे। जहाँकी यसको प्रतिस्पर्धी प्रणालीलाई भने दैनि डेनडेन प्लानिङ, इङ्कले सञ्चालन गर्दछ जुन जापान पूर्ण पहुँच सञ्चार प्रणालीले एक मानको रूपमा प्रयोग गर्दछ।
पहिलो पुस्ता प्रविधि भन्दा पहिलेको प्रविधि भनेको मोबाइल रेडियो टेलिफोन हो।
इतिहास
रेडियो टेलिफोन अझ विकास हुँदै गयो र पहिलो पुस्ताको नामले चिनिन थाल्यो। १९८० मा पहिलो अनुरूप सञ्चार मानक परिचित भएको थियो जसको आवाज वाहेक २८ देखि ५६ किलोबाइट प्रतिसेकेण्ड गतिसम्म डाटामा पहुँच पुगेको थियो।
सबैभन्दा पहिलो व्यवसायीक स्वचलित सेलुलर सञ्जाल (पहिलो पुस्ता), सन् १९७९ मा जापानमा निपोन टेलिग्राफ एण्ड टेलिफोन (एनटिटि) ले सुरुवात गरेको थियो। यो सुरुमा महानगरीय क्षेत्र, टोकियोमा सुरुवात गरिएको थियो र पाँच वर्षपछि, एनटिटिले उक्त सञ्जाललाई राष्ट्रव्यापी रूपमा फैलाउँदै जापानभरि यो सुविधा विस्तार गर्दै देशव्यापी रूपमा पहिलो सञ्जाल बनेको थियो।
सन् १९८१ मा, लगत्तै एनएमटी प्रणाली डेनमार्क, फिनल्यान्ड, नर्वे र स्वीडेनमा सुरुवात गरिएको थियो। एनएमटी अन्तर्राष्ट्रिय रोमिङ सुविधा भएको पहिलो मोबाइल फोन सञ्जाल हो। पहिलो पहिलो पुस्ता सञ्जाल अमेरिकामा सिकागोमा आधारित अमेरिटेक हो जसको सुरुवात सन् १९८३ मा गरिएको थियो र यसले डाइनाट्याक मोबाइल फोनको प्रयोग गरेको थियो। त्यसपछि विभिन्न देशहरू जस्तै क्यानडा, बेलायत र मेक्सिकोले मध्य १९८० सम्म यही सञ्जालको प्रयोग गरेका थिए। सन् १९८० तिर विश्वभर यो प्रविधि परिचित बनेको थियो।
सन् २०१८ सम्म, सिमित एनएमटी सेवा रुसमा मात्रै सञ्चालनमा रहेको छ जुन हाल एकमात्र पहिलो पुस्ताको सञ्जाल हो।
दुर्गा मल्ल
मेजर दुर्गा मल्ल (सन् १९१३ जुलाई १ - सन् १९४४ अगस्ट २५) भारतीय गोर्खाको खस जातीय समूहबाट पहिलो गोर्खा सैनिक थिए जसले भारतीय राष्ट्रिय सेनाको मेजर भएका  थिए। उनले भारतीय स्वतन्त्रता सङ्ग्रामको लागि आफ्नो ज्यानको आहुति दिएका थिए।
जीवनी
मल्लको जन्म सन् १९१३ जुलाईमा उत्तराखण्डको देहरादून नजिकै डोइवालामा भारतीय गोर्खाको खस ठकुरी/क्षेत्री परिवारमा भएको थियो। उनी नायब सुबेदार गङ्गा मल्लको जेठो छोरा थिए। सन् १९३० मा, जब महात्मा गान्धीले दाण्डी मार्चबाट स्वतन्त्रताको लागि देशवासीहरूको नेतृत्व गरिरहेका थिए त्यस समय मल्ल कक्षा ९ मा अध्ययनरत थिए। यद्यपि उनी युवा भएता पनि उनले ब्रिटिस शासकविरूद्ध जनसाधारणबाट सबैको ध्यानाकर्षण गराएका थिए। सन् १९३१ मा १८ वर्षको उमेरमा उनी धर्मशाला बसाइँ सरे र २/१ गोर्खा राइफल्समा भर्ना भएका थिए। उनको देशभक्तिले उनलाई नेताजी सुभाषचन्द्र बोसको भारतीय राष्ट्रिय सेनाको नजिक ल्याएको थियो।
स्वतन्त्रता सेनानी र सजाय
सन् १९४२ मा, मल्ल आइएनएमा सामेल भएका थिए। कर्तव्यप्रति उनको भक्ति र अन्य सीपहरूको कारण उनी आइएनएमा मेजरको पदसम्म पुगे र उनलाई आइएनएको खुफिया विभागमा काम गर्न लगाइएको थियो। सन् १९४४ मार्च २७ मा शत्रुपक्षको क्याम्पहरूको बारेमा जानकारी सङ्कलन गर्दै गर्दा उनी कोहिमामा पक्राउ परेका थिए। उनलाई दिल्लीको लाल किल्लामा रहेको अदालतले मृत्युदण्डको सजाय सुनाएको थियो। यद्यपि मृत्युदण्ड दिनुभन्दा अगाडि अधिकारीहरूले मेजर दुर्गा मल्ललाई देशद्रोह स्वीकार्न भनेका थिए। उनकी श्रीमतीलाई जेल कोठामा ल्याइएको थियो तर मल्ल दबाबको शिकार भएनन्।
""मैले चढाएको बलि व्यर्थमा जानु हुँदैन। भारत स्वतन्त्र हुनेछ। म विश्वस्त छु। यो मात्रै समयको कुरा हो, शारदा! चिन्ता नलिनुहोस्, करोडौँ हिन्दुस्तानी तपाईँसँगै छन्," मल्लले आफ्नी पत्नीलाई भनेका थिए। यो नै उनको पत्नीलाई अन्तिम शब्दहरू थिए।"
विवाह र मृत्युदण्ड
मल्लको विवाह सन् १९४१ मा हिमाचल प्रदेशको धर्मशाला श्याम नगरको शारदा मल्लसँग भएको थियो। विवाह भएको तीन दिनपछि मल्ललाई उनको मुख्यालयमा बोलाएर विदेश जान निर्देशन दिइएको थियो। त्यसपछि उनले आफ्नी श्रीमतीलाई दिल्ली जिल्ला जेलमा झुण्ड्याउनु भन्दा पहिले मात्र भेटेका थिए। सन् १९४४ मा, मेजर दुर्गा मल्ललाई मृत्युदण्डको लागि पठाइएको थियो।