cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
सरा लारसन
व्यक्तिगत जीवन र अन्य कार्यहरू
अक्टोबर २०१९ मा, लारसनले सामाजिक सञ्जालहरूमा डेमी लोभाटोको इजरायल समर्थक अडानको बिरूद्धमा बोलेकी थिइन्। लोभाटोले इन्स्टाग्राममा सामग्री सार्वजनिक गर्दै उक्त विषयमन उनको केही राय नभएको इजरायल-प्यालेस्टाइन द्वन्द्वमा कुनैपनि देशको पक्ष नलिने बताएकी थिइन्। लारसनले यसको उत्तरमा ट्विटरमा, उनलाई कुनै मतलब नभएको र दमनकारी पक्षमा रहेको आरोप लगाएकी थिइन्। पछि उनले यो टिप्पणी लोभाटोका लागि मात्र नभएको जनाएकी थिइन्।
दावीहरू
लारसन अमेरिकी गायिका बियोन्सेको आत्म घोषित प्रशंसक हुन्। सामाजिक सञ्जालहरूमा खुला रूपमा अभिव्यक्ति दिँदै उनले आफ्नो अभिभावकहरूको अन्तर्वार्तामा आफ्नो खुला विचार व्यक्त गरेकी थिइन्। उनको भनाइ अनुसार "सामाजिक मुद्दा र संसारमा के भइरहेको छ भन्ने बारेमा मेरा आमाबाबु दुबै एकदमै शिक्षित हुनुहुन्छ र उहाँहरूले मलाई धेरै सहयोग गर्नु भएको छ"। लारसनले उनका नारीवादी मतहरूको लागि "धेरै घृणा पाएको" बताएकी थिइन्, जसलाई "पुरुष प्रति घृणा" जागृत भएको पनि भनिन्छ। पुरुषहरूलाई घृणा गर्ने टिप्पणीले वास्तवमा उनीहरूलाई चोट नपुर्‍याउने भएकाले, यी सबै कुराहरूमा आफूले केहीपनि मतलब नगर्ने उनले बताएकी थिइन्।
ह्वावेसँग सम्झौता
मार्च २०१९ मा, लारसनले चिनियाँ प्रविधि कम्पनी ह्वावेको साथ वाणिज्यिक सहकार्य गर्न सुरु गरेको बताइएको थियो। ह्वावेसँग लारसनले गरेको सहयोगले चीन तथा अन्य मानव अधिकारका विज्ञहरूले उनको आलोचना गरेका थिए, जसले ह्वावेको तानाशाही चिनियाँ सरकारसँगको घनिष्ठ सम्बन्ध र मानव अधिकारको बारेमा अन्य कुराहरू उल्लेख गरेका थिए। अगस्त २०२० मा, लारसनले ह्वावेसँगको उनको सम्झौता समाप्तको घोषण गर्दै, चीन "राम्रो देश नभएको" र उनी यसका नीतिहरूसँग अडिग नभएको बताएकी थिइन्।
यसको जवाफमा, ह्वाावेले अनुमोदन सम्झौता समय सीमित रहेको र सन् २०१९ मा नै समाप्त भइसकेको जनाएको थियो। सम्बन्धी उनको धारणा सार्वजनिक भएपछि लारसनका सबै सार्वजनिक गीतहरू एप्पल सङ्गीत चीनबाट हटाइएको थियो।
गायन शैली
सरा लारसनले मुख्यतया पप  र आर र बी  किसिमको गीत गायने गर्छिन्। उनको कहिलेकाँही इलेक्ट्रोपप, हाउस र डान्स सङ्गीत पनि गाउने गरेकी छिन्।
निशिकान्त कामत
निशिकान्त कामत (१७ जून १९७० - १७ अगस्ट २०२०) एक भारतीय चलचित्र निर्देशक र अभिनेता थिए । उनको पहिलो चलचित्र डोम्बिवली फास्ट सन् २००५ कै सबैभन्दा चर्चित मराठी चलचित्र भएको हुनाले उनले सो चलचित्रको लागि विभिन्न पुरस्कार र सम्मान पाएका थिए । उनले यस चलचित्रलाई तमिलमा आर. माधवनलाई प्रमुख पात्रको भूमिका प्रदान गरी एवनो ओरुवनको नाममा सार्वजनिक गरेका थिए जसले सकारात्मक आलोचनात्मक प्रतिक्रिया पाएको थियो । उनले सातच्या आत घरात नामक मराठी चलचित्रमा पनि अभिनय गरेका थिए ।
२००६ मुम्बई उपनगरीय रेल बम विस्फोटमा आधारित उनको पहिलो चलचित्र मुम्बई मेरी जानले उनलाई बलिउडमा लोकप्रिय बनाएको थियो । उनले रकी ह्यान्ड्सममा विरोधी पात्रको भूमिका निर्वाह गरेका थिए ।
कामत मुम्बईको विल्सन महाविद्यालय र रामनारायण रुइया महाविद्यालयका पूर्व छात्र थिए जहाँ उनी नाट्य विभागमा लोकप्रिय भएका थिए ।
मृत्यु
ज्वरो र अत्यधिक थकावट भएको कामतलाई ३१ जुलाई २०२० मा हैदराबादको एउटा अस्पतालमा लागिएको थियो । त्यहाँ उनलाई दुई वर्ष देखि कलेजोको सिरोसिस भएको निदान गरिएको थियो । १६ अगस्ट २०२० देखि उनलाई स्वास-प्रस्वासमा समस्या भइरहेको थियो । १७ अगस्ट २०२० मा ५० वर्षको उमेरमा उनको यही रोगको कारणले निधन भयो ।
नोरा फतेही
नोरा फतेही  एक मोरोक्कन कयानेडेली नृत्यिका, मोडल र अभिनेत्री हुन् । नोरा फतेही आफ्नो पहिलो भाषा अङ्ग्रेजीको रूपमा बोल्ने गर्छिन भने उनलाई हिन्दी र अरबिक भाषाको पनि ज्ञान छ ।
मङ्गोलिया महिला राष्ट्रिय फुटबल टोली
मङ्गोलिया महिला राष्ट्रिय फुटबल टिम अन्तर्राष्ट्रिय फुटबल प्रतियोगिताहरूमा मङ्गोलिया प्रतिनिधित्व गर्ने महिला फुटबल टिम हो । यो मङ्गोलिया फुटबलको लागि शासकीय निकाय मङ्गोलिया फुटबल संघको नियन्त्रणमा रहेकोे छ । यो फिफा द्वरा मान्यता प्रप्त र एएफसीको सदस्य राष्ट्र हो । टोलीली पहिलो अन्तर्राष्ट्रिय खेल उत्तरी मारियाना द्वीपसँग ३ सेप्टेम्बर २०१८ मा खेलेको थियोे ।
सुक्खा बन्दरगाह
सुक्खा बन्दगाह (कहिलेकाहीं आन्तरिक बन्दरगाह पनि) एउटा आन्तरिक इन्टरमोडल टर्मिनल हो जुन सडक अथवा रेलसंग सीधा जोडिएको हुन्छ र यस सडक अथवा रेलले सुक्खा बन्दगाहलाई सीधा समुद्री बन्दरगाहसंग जोड छ। सुक्खा बन्दरगाहले माल-सामानलाई आंतरिक गंतव्यहरूमा पठाउने केंद्रको रूपमा काम गर्छ।
थप भन्नुपर्दा, माल-सामान वितरणको सिलसिलामा, सुक्खा बन्दरगाहमा माल-भण्डारण, जमाउने सुविधा, सामान ढुवानी गर्ने वाहन जस्तै की रेलको डिब्बा र ट्रकको मेंटेनेन्स (रख-रखाव), भन्सार निकासी सुविधा इत्यादिको व्यवस्थाहरु पनि हुन सक्छ। सुक्खा बन्दरगाहको सुविधाहरूको तुलना समुद्री बन्दरगाहसँग गर्नु पर्यो भने समुद्री बन्दरगाह भन्दा सुक्खा बन्दरगाह बढ़ी आरामदायक हुन्छ।
नवौं राष्ट्रिय खेलकुद २०७९ मा क्रिकेट
नवौं राष्ट्रिय खेलकुद २०७९ मा क्रिकेट एक क्रिकेट खेलको विवरणहरू;
क्रिकेट
पुलिसले त्रिभुवन आर्मी क्लबलाई ८ विकेटले हराउँदै प्रतियोगिताको पहिलो स्वर्ण जित्न सफल भएको थियो । पुलिसले राष्ट्रिय खेलकुदमा क्रिकेटतर्फ पहिलो स्वर्ण जितेको थियो । जितको लागि १ सय ४ रनको विजयी लक्ष्य पछ्याएको पुलिसले ६.५ ओभरमा २ विकेट गुमाउँदै पूरा गरेको थियो  ।
मुख्तार अब्बास नकवी
नकवी २०१० देखि २०१६ सम्म उत्तर प्रदेशबाट र २०१६ देखि २०२२ सम्म झारखण्डबाट राज्यसभामा सांसद थिए।
प्रारम्भिक र व्यक्तिगत जीवन
नकवीको जन्म भारतको उत्तर प्रदेशको इलाहाबादमा १५ अक्टोबर १९५७ मा एएच नकवी र सकिना बेगमको घरमा भएको थियो। उनले कला र जन सञ्चारको अध्ययन गरे। नकवीले ८ जुन १९८३ मा सीमा नकवीसँग विवाह गरे र उनीहरुको एक छोरा छ।
राजनीतिक करियर
उनी सन् २०१६ मा निर्वाचित भएका थिए।
उहाँ नरेन्द्र मोदीको मन्त्रीमा २६ मे २०१४ मा अल्पसंख्यक मामिला र संसदीय मामिला राज्यमन्त्री हुनुभयो। १२ जुलाई २०१६ मा नजमा हेप्तुल्लाले राजीनामा दिएपछि उनले अल्पसंख्यक मामिला मन्त्रालयको स्वतन्त्र जिम्मेवारी पाएकी थिइन् ।
उनले ३० मे २०१९ मा नरेन्द्र मोदीको मन्त्रिपरिषद्मा क्याबिनेट मन्त्रीको रुपमा सपथ लिए र अल्पसंख्यक मामिला मन्त्रालयको साथ जारी राखे।
कांग्रेस
नकवीका अनुसार भारतीय मुस्लिमहरुलाई भारतीय जनता पार्टीमा सामेल हुनबाट रोक्न कांग्रेस पार्टीले "निराधार" अभियान सुरु गरेको थियो। नकवीले यो पनि भनेका छन् कि उनी कांग्रेसको आरोपलाई समर्थन गर्दैनन् कि भाजपा सत्तामा आएपछि अल्पसंख्यक समुदाय विरुद्ध दंगा गर्ने कोही थिएन।
मुस्लिम
भारतीय जनता पार्टीमा महत्त्वपूर्ण पदहरु दिइएमा मुस्लिमहरुले अन्य मुस्लिमहरुलाई त्याग्दैनन् भनी नकवीको भनाइ छ। मुस्लिमहरु बीचको समर्थन बढाउन पार्टीको लागि; उनले आफूहरु "यस देशको समान नागरिक" भएको महसुस गर्नुपर्दछ र "मुस्लिम व्यक्तिगत कानूनको विधेयकले उनीहरुको धर्म पालन गर्ने अधिकार खोस्ने छैन भन्ने कुरा पनि बुझ्नुपर्छ" भनी उनको विचार छ। साथै, पार्टीले उनीहरुलाई वाजपेयी सरकारले गरेका कामहरुबारे पनि जानकारी गराउनुपर्छ।
नकवीले सन् २००२ को गुजरात दंगाको "कुनै औचित्य" नभएको पनि बताएका छन्। नोभेम्बर २०१५ मा, जब अभिनेता आमिर खानले भने कि उनले देश छोड्ने महसुस गरे, नकवीले "हतारमा वा अरुको प्रभावमा परेर" टिप्पणी गरेको भनी बचाउ गरे।
भाजपा र आरएसएस
नकवीले भनेका छन् कि भारतीय जनता पार्टी र राष्ट्रिय स्वयंसेवक संघ दुई "पृथक संस्थाहरु" हुन् र तिनीहरु प्रत्येकको फरक-फरक मुद्दाहरुमा फरक दृष्टिकोण छ। उनका अनुसार आरएसएस एक राष्ट्रवादी संगठन हो, "राष्ट्रविरोधी" होइन।
पुस्तकहरु
नकवीले तीन पुस्तकहरु लेखेका छन् - स्याह (१९९१), दंगा (१९९८) र वैसाली (२००८)।
भगवन्त मान
भगवन्त सिंह मान (जन्म: 1९७३ अक्टोबर १७) एक भारतीय राजनीतिज्ञ हुन्। उनी पञ्जाबको १७ औं र वर्त्तमान  मुख्यमन्त्री हुन्। उहाँ पूर्व अभिनेता, हास्य कलाकार र व्यंग्यकार समेेत हुन्।
मे २०१४ देखि, उनी संगरूर निर्वाचन क्षेत्र, पञ्जाबको प्रतिनिधित्व लोकसभा संसद सदस्य छन्।
१८ जनवरी २०२२ मा, उनलाई आम आदमी पार्टी (आप) को २०२२ को पञ्जाब विधान सभा चुनावमा पञ्जाबको मुख्यमन्त्रीको उम्मेद्वारको रूपमा छनोट गरिएको थियो। सार्वजनिक सर्वेक्षणको आधारमा भएको छनोटमा आम आदमी पार्टीले ९३% मतदाताले भगवन्त मानलाई मुख्यमन्त्रीको उम्मेदवार चाहेको दाबी गरेको थियो ।
फेब्रुअरी ९ मा, मानले लोकसभामा किसानहरूको मुद्दा उठाए। उखु किसानको आर्थिक वर्ष २०२०-२१ र २०२१-२२ को भुक्तानी बाँकी रहेको थियो। उनले ब्याजसहितको बक्यौता चाँडो चुक्ता गर्न आग्रह गरे । उनले कीराको आक्रमणबाट कपास किसानको नोक्सानीको क्षतिपूर्तिको माग गरे । उनले २०२०–२०२१ भारतीय किसान आन्दोलनका क्रममा ज्यान गुमाएका किसानलाई केन्द्र सरकारले मान्यता दिनुपर्ने बताए ।
पञ्जाबको मुख्यमन्त्री
१० मार्च २०२२ मा, मान धुरी विधानसभा क्षेत्रबाट ५८,२०६ मतको ठूलो अन्तरले विजयी भए। विधानसभाको नतिजा सार्वजनिक भएपछि आम आदमी पार्टीले राज्यमा पूर्ण बहुमत हासिल गरेको छ।
उनको नेतृत्वमा, आम आदमी पार्टीले २०२२ को पञ्जाब विधानसभा निर्वाचनमा ११७ सिट मध्ये ९२ सीट जितेको थियो र पंजाबको मुख्यमन्त्रीको रूपमा शपथ लिनेछ। अरविन्द केजरीवालले मानले छिट्टै राज्यको मुख्यमन्त्रीको सपथ ग्रहण गर्ने बताएका छन्। मानले स्वतन्त्रता सेनानी भगत सिंहको पुर्ख्यौली गाउँ खटकर कलानमा मुख्यमन्त्रीको सपथ लिने घोषणा पनि गरेका थिए। चुनावी नतिजा पछि आफ्नो सम्बोधनका क्रममा सरकारी कार्यालयमा उनले पूर्व मुख्यमन्त्रीको सट्टा भगत सिंह र बीआर अम्बेडकरको तस्बिर राख्ने घोषणा गरे।
वीरगंज आन्तरिक सुक्खा बन्दरगाह
वीरगंज आन्तरिक सुक्खा बन्दरगाह नेपालको पहिलो सुक्खा बन्दरगाह हो जसको निर्माण नेपाल सरकारद्वारा वि.सं. २०५७ मा गरिएको थियो। वि.सं. २०५८ मा नेपाल इन्टरमोडल यातायात विकास समितिको गठन गरेर यसलाई सुक्खा बन्दरगाहको सञ्चालनको जिम्मा दिइएको थियो। यस सुक्खा बन्दरगाहको सञ्चालन सन् २००४ जुलाई १६ देखि भएको हो। प्रारम्भदेखि सन् २०२० सम्म नेपाल इन्टरमोडल यातायात विकास समितिले सिर्सिया, वीरगंजमा रहेको हिमालयन टर्मिनल्स प्राइभेट लिमिटेडलाई यस बन्दरगाहको आन्तरिक निकासी डिपोको सम्भार र प्रबन्धनको जिम्मा सुम्पेको थियो। सन् २०२० मा नेपाल इन्टरमोडल यातायात विकास समितिले यस बन्दरगाहको आन्तरिक निकासी डिपोको जिम्मेवारी प्रिस्टाइन लजेस्टिकलाई दिएको छ। यो सुक्खा बन्दरगाहभित्र भन्सार कार्यालय, चारवटा सेड हाउस, टर्मिनल भवन, तौल गर्ने बाँध, दुईवटा बैङ्कको शाखाहरू, ६ लाइनमा फैलिएर रहेको रेल भण्डारण क्षेत्र छ। यो सम्पूर्ण जग्गा मिलाएर यो बन्दरगाह ३८ हेक्टेयरको क्षेत्रफलमा फैलिएको छ। यस बन्दगाहमा एकै चोटीमा ४५०० कन्टेनरहरू राख्न सकिन्छ। यो बन्दगाह भारतीय रेल सञ्जालद्वारा भारतको रक्सौलसँग जोडिएर रहेको छ।
उत्तरी मारियाना द्वीप महिला राष्ट्रिय फुटबल टोली
उत्तरी मारियाना द्वीप राष्ट्रिय फुटबल टिम अन्तर्राष्ट्रिय फुटबल प्रतियोगितामा उत्तरी मारियाना द्वीपको प्रतिनिधित्व गर्ने महिला फुटबल टिम हो । यो उत्तरी मारियाना द्वीप फुटबल संघको नियन्त्रणमा रहेकोे छ ।
इन्डोस्याट
पिटी इन्डोस्याट टिबिके, (व्यापारिक नाम इन्डोस्याट उरिदू सन् २०१५ देखि, उरिदूको ६५% स्वामित्वमा रहेकाले), इन्डोनेसियाको एक प्रमुख दूरसञ्चार प्रदायकहरू मध्ये एक हो। यो कम्पनीले मोबाइल फोनको लागि ताररहित सेवा प्रदान गर्दै आइरहेको छ। इन्डोस्याटले तिनिहरूको ताररहित सेवाहरू केही उप-ब्राण्डहरूमा सञ्चालन गर्दछ जसमध्ये  आईएम३, मेन्तारी, र म्याट्रिक्स पर्दछन्। यी ब्राण्डहरू तिनिहरूको भुक्तानी नमूनाका साथसाथै (प्रि-पेड र पोष्ट पेड) मूल्य निर्धारणमा पनि फरक पर्दछन्। इन्डोस्याटले अन्तर्राष्ट्रिय प्रत्यक्ष सम्पर्क, निश्चित दूरसञ्चार र बहुसञ्चार माध्यम जस्ता अन्य सेवा तथा सुविधाहरू पनि प्रदान गर्दै आइरहेको छ।
फेब्रुअरी २०१३ मा क्युटेल, इन्डोस्याटको बहुसङ्ख्यक शेयरधनीले आफ्नो नाम उरिदूमा परिवर्तन गरी कम्पनीको पुनर्गठन गरेको थियो। त्यसपछि, यसका विभिन्न देशहरूमा रहेका सबै सहायक कम्पनीहरूको नाम क्रमश परिवर्तन गरिएको थियो। जस्तै, इन्डोस्याटलाई १९ नोभेम्बर २०१५ मा इन्डोस्याट उरिदूमा परिवर्तन गरिएको थियो।
सन् २०१८ सम्म, इन्डोस्याटका ९ करोड ७० लाख ग्राहकहरू रहेका छन्। यो सङ्ख्या सन् २०१३ पछि ह्वात्तै बढेको थियो। सन् २०१३ मा प्रयोगकर्ताको सङ्ख्या ५ करोड ८५ लाख रहेको थियो। सन् २०१६ को आँकडा हेर्ने हो भने इन्डोस्याटले देशको २२.२% बजार साझेदारी गरेको छ जसले गर्दा यो इन्डोनेसियाको दोस्रो सबैभन्दा ठूलो मोबाइल सञ्जाल सञ्चालक बनेको छ।
सन् १९६७
इन्डोस्याट इन्डोनेसियामा पहिलो विदेशीको लगानीमा स्थापना भएको कम्पनी थियो जसले अन्तर्राष्ट्रिय भू-उपग्रहको प्रयोग गरी अन्तर्राष्ट्रिय दूरसञ्चार सेवाहरू प्रदान गरेको थियो।
सन् १९८०
इन्डोस्याट पछि विस्तार भयो र अधिग्रहणमा भाग लिने पहिलो अन्तर्राष्ट्रिय कम्पनी बनेको थियो र यसको सबै भग इन्डोनेसियाली सरकारको स्वामित्वमा रहेको थियो।
सन् १९९४ –२००३
इन्डोस्याटले शेयर बहुमत मार्फत स्याटेलिण्डो र एसएलआई हासिल गरेको थियोे। कम्पनीले पिटी इन्डोस्याट मल्टिमिडिया मोबाइल (आइएम३) को स्थापना गर्दै देशव्यापी रूपमा पहिलो पटक जिपिआरएस सञ्चालन र प्रदान गरेको थियो सन् २००३ मा, इन्डोस्याटले यसको ३ वटा सहायक कम्पनीहरू जस्तै स्याटेलिण्डो, आइएम३ र बिमाग्रहलाई समायोजन गरी मोबाइल सञ्जाल सञ्चालकको रूपमा आफुलाई उभ्याएको थियो।
सन् २००३–२००९
इन्डोस्याटलाई इन्डोनेसियाली सरकारले तेस्रो पुस्ता सञ्जाल सञ्चालन गर्नको लागि अनुमति पत्र प्रदान गरिएको थियो। त्यस, कम्पनीले राजधानी सहर जाकार्ता र सुरबायामा साढे तेस्रो पुस्ता सेवा सुरु गरेको थियो। सन् २००९ मा, क्युटेलले  २४.१९%  सेरिज बीको साझेदारीको सार्वजनिक मार्फत खरिद गरी ६५% स्वामित्वसँग इन्डोस्याटको बहुमत शेयरधनी बनेको थियो। कम्पनीले सोही वर्ष पछि अतिरिक्त ३ जी आवृत्तिहरूको प्रयोग गर्न अनुमति दिइएको थियो। इन्डोस्याट यस अवधिमा सरकारबाट वाइम्याक्सको बोली पनि जितेको थियो।
सन् २०१२-हाल
सन् २०१४ मा, इन्डोस्याटले ४९ मेगाहर्ज चौथो पुस्ता|4 जी सेवा सुरू गरेको थियो र यसले ४२ मेगाबाइट प्रति सेकेण्डको डाउनलोड गति प्रदान गरको थियोे। सेवाहरू पहिला सहरी क्षेत्रहरूमा प्रदान गरिएको थियो र पछि यसका सबै सेवाहरू क्रमशः ग्रामीण क्षेत्रहरूमा पनि पुर्‍याइएको थियो। नोभेम्बर २०१५ मा, इन्डोस्याटले आफुलाई इन्डोस्याट उरिदूको रूपमा पुनर्गठन गरेको थियो।
सहायक कम्पनीहरू
लिन्तासार्ता (पिटी अप्लिकानुसा लिन्तासार्ता)
पिटी इन्डोस्याट मेगा मिडिया (इन्डोस्याट एम२)
इन्डोस्याट ओरिडोको १००% स्वामित्वमा रहेको एक दूरसञ्चार सेवा प्रदायक कम्पनी हो। यो सन् २००० देखि सेवामा रहेको छ जहाँ यसले विभिन्न इण्टरनेट सम्बन्धित सेवाहरू प्रदान गर्दै आइरहेको छ।
बाह्य कडीहरू
आधिकारिक वेबसाइट
स्याब्रु नाच
स्याब्रु नाच, शेर्पा समुदायको परम्परागत नेपाली लोकनृत्य हो। योल्मो लगायतका नेपालका अन्य हिमाली समुदायहरूले पनि यो नाच नाच्ने गर्दछन्। यो नाच हरेक चाडपर्वमा साथै विभिन्न शुभ कार्यक्रम र जमघटमा पनि नाच्ने गरिन्छ।
प्रदर्शन
यो नाच समूहमा प्रस्तुत गरिन्छ। नाच महिला र पुरुष दुबैले गर्छन। नृत्य प्रदर्शन गर्दा मानिसहरू आफ्नो जातीय लुगा लगाउँछन्। मानिसहरूले नृत्य प्रदर्शन गर्दा लाइन वा गोलाकार मा बिस्तारै हिड्दै परम्परागत लोक गीत गाउँछन्। गीतहरू प्रायः टुङ्ना जस्ता परम्परागत वाद्ययन्त्रहरूको साथमा हुन्छन्।
मेहर जेसिया
मेहर जेसिया अर्को नाम मेहर जेसिया रामपाल को नामले पनि चिनिने गर्छिन । मेहर पूर्व मिस इन्डिया र भारतीय सुपरमोडल पनि हुन् ।
जेजे लालपेख्लुआ
जेजे लालपेक्लुआ (जन्म ७ जनवरी १९९१) एक भारतीय व्यवसायीक फुटबल खेलाडी हुन् । उनी हाल चेन्नाइ एफसीबाट व्यवसायीक फुटबल खेल्दैछन् । उनी वर्तमान समयका भारत राष्ट्रिय फुटबल टोलीका कप्तान सुनिल क्षेत्री पछिका चर्चित अग्रपंक्ति खेलाडी हुन् ।
युवा जीवन
जेजेको जन्म एउटा भारतको सानो गाउँमा भएको थियो । उनको परिवार फुटबलमय भएकाले उनलाई फुटबलमा आकर्षित हुन थप हौसला मिलेको थियो । उनका बुबा र दाजु स्थानीय मीरोराम फुटबल क्लब - मोडल स्पोर्टिङ क्लबबाट सन्तोष ट्रफीका खेलहरू खेल्ने गर्दथे । उनले आफ्नो दाजुले क्लब छाडेको लगभग चार महिना पछि मोडल क्लबका लागि फुटबल खेलेका थिए ।
चेन्नाई
जेजेले पहिलो खेल २०१६ इन्डियन सुपर लिग सिजनमा विपक्षी टिम एथलेटिको कोल्कटाको गृह मैदानमा खेलेका थिए । उक्त खेल २-२ गोलको बराबरीमा टुङ्गीएको थियो । साथै उनले चेन्नाइका लागि पहिलो गोल एफसी पुने सिटी विरूद्व गरेका थिए ।
पाइलन यर्रोस् (ऋण)
२०१०-११ सीजनदेखि लालपेख्लुआले इन्डियन यर्रोसका लागि ऋणमा आबद्ध भएका थिए । इन्डियन यर्रोसका लागि व्यवसायीक फुटबल खेल्न उनी मात्र १९ वर्षका थियो । २०१० इन्डियन फेडेरेसन कपमा उनले यर्रोस क्लबबाट खेल्दा कपमा दुई खेल खेल्दै १ गोल गरेका थिए । साथै ३ डिसेम्बर २०१० मा इन्डियन यर्रोसबाट आई-लिगका निम्ति प्रेइज् युनाइटेड एस.सी. विरूद्व खेलेका थिए । उक्त खेल २-१ गोल अन्तरमा टुङ्गीएको थियो ।
जेजे लालपेख्लुआले ८ डिसेम्बर २०१० मा इन्डियन यर्रोस् फुटबल क्लबका निम्ति ओएनजीएस एफसी विरूद्व पहिलो आधिकारिक गोल गर्न सफल भएका थिए । त्यसपछि उनले निरन्तर रूपमा क्लबका निम्ति गोल गर्दै गइरहेका थिए । २३ मार्च २०११ मा जेजे लालपेख्लुआले एअर इन्डिया (फुटबल क्लब) विरूद्व आई-लिगको एकै खेलमा चार गोल गरेका थिए । अन्ततः उक्त खेल यर्रोस् क्लबले ५-२ गोल अन्तरमा जित्न सफल भएको थियो ।
अन्तर्राष्ट्रिय
२३ फेब्रुअरी २०११ मा जेजे लालपेख्लुआले भारतका निम्ति आफ्नो पहिलो खेल खेलेका थिए । उनले आफ्नो पहिलो अन्तर्राष्ट्रिय फुटबल खेलमानै गोल गर्न सफल भएका थिए । उनले पहिलो खेल भारतको २३ वर्ष मुनिको टिमबाट म्यानमारको २३ वर्ष मुनिको टिम विरूद्व खेलेका थिए ।
२१ मार्च २०११ मा जेजे लालपेख्लुआले पहिलो पटक भारतीय सिनियर फुटबल टिमबाट चाइनिज ताइपेइ विरूद्व २०१२ एएफसी च्यालेन्ज कप छनोट चरणको पहिलो खेल खेलेका थिए, भने उनले उक्त पहिलो खेलमै गोल गर्न सफल भएका थिए । यस्तै उनले २३ मार्च २०११ मा आफ्नो दोस्रो अन्तर्राष्ट्रिय खेलमा पाकिस्तान विरूद्व २०१२ एएफसी च्यालेन्ज कप छनोट चरणकै खेलमा दई गोल गरेका थिए ।
अन्तर्राष्ट्रिय विवरणहरू
२०१८ जुन १० सम्मका विवरणहरू
अमिताभ बच्चनद्वारा अभिनित चलचित्रहरूको सूची
अमिताभ बच्चन एक भारतीय चलचित्र अभिनेता, पार्श्व गायक, चलचित्र निर्माता र टेलिभिजन व्यक्तित्व हुन्। उनले सन् १९६९ मा आफ्नो अभिनय करियरको पदार्पण हिन्दी भाषाको चलचित्र 'सात हिन्दुस्तानी'मा अभिनय गरेर गरेका थिए भने उनले सोही वर्ष मृणाल सेनको चलचित्र 'भुवन शोम' मा आफ्नो आवाज दिएका थिए। त्यसपछि उनी डाक्टर भास्कर बनर्जीको भूमिकामा ऋषिकेश मुखर्जीको 'आनन्द' (सन् १९७१) चलचित्रमा देखा परेका थिए जसको लागि उनले सर्वश्रेष्ठ सहायक अभिनेताको लागि फिल्मफेयर पुरस्कार जितेका थिए। सन् १९७३ मा बच्चनले प्रकाश मेहराको कार्यप्रधान चलचित्र 'जन्जीर'मा प्रहरी निरीक्षक विजय खन्नाको भूमिका निर्वाह गरेका थिए। 'जन्जीर' चलचित्रमा 'विजय' नामक भूमिकामा लोकप्रियता पाएका अमिताभले त्यसपछि धेरै चलचित्रहरूमा 'विजय' चरित्रको रूपमा देखा परे। सोही वर्ष उनले 'अभिमान' र 'नमक हराम' चलचित्रमा अभिनय गरे जसका लागि उनले सर्वश्रेष्ठ सहायक अभिनेताको रूपमा फिल्मफेयर पुरस्कार प्राप्त गरेका थिए। दुई वर्ष पछि उनले अभिनेता शशि कपूरसँग यश चोपडाको 'दीवार' नामक चलचित्रमा अभिनय गरेका थिए जसका लागि उनले सर्वश्रेष्ठ अभिनेताको लागि फिल्मफेयर पुरस्कारमा नामाङ्कन प्राप्त गरेका थिए। 'दीवार' र 'जन्जीर' लगायतका चलचित्रमा उनको भूमिकाको लागि उनलाई 'क्रोधित जवान'को रूपमा सञ्चार माध्यम तथा चलचित्र जगतका पारखीहरूले उद्धृत गरेका थिए। यसपछि उनी रमेश सिप्पीको 'शोले' चलचित्रमा देखा परेका थिए जसलाई हालसम्मको बलिउड इतिहासको सबैभन्दा उत्कृष्ट चलचित्रहरू मध्ये एक मानिन्छ। सन् १९७६ को चलचित्र 'कभी कभी'मा देखा परे लगत्तै बच्चनले मनमोहन देसाईको कार्यप्रधान हास्य चलचित्र 'अमर अकबर एन्थोनी' (सन् १९९७) मा अभिनय गरेका थिए। पछिल्लो प्रदर्शनमा उनले सर्वश्रेष्ठ अभिनेताका लागि फिल्मफेयर पुरस्कार जितेका थिए। त्यसपश्चात उनले 'डन' चलचित्रमा डन  र विजयको दोहोरो भूमिका निर्वाह गरेका थिए जस मार्फत उनले लगातार सर्वश्रेष्ठ अभिनेताको लागि फिल्मफेयर पुरस्कार प्राप्त गर्न सफल भएका थिए।
सन् १९८० को दशकमा, बच्चनलाई कार्यप्रधान चलचित्रहरू सहित धेरै चलचित्रहरूमा चित्रित गरिएको थियो जसमा 'दोस्ताना', 'शान' र 'कालिया', प्रेमलिला चलचित्र 'सिलसिला' र दिलीप कुमारसँगको 'नाटक शक्ति समावेश छ। 'दोस्ताना' र 'शक्ति'मा उनको भूमिकाले उनलाई सर्वश्रेष्ठ अभिनेताका लागि फिल्मफेयर पुरस्कारका लागि नामाङ्कनहरू प्राप्त भएको थियो। सन् १९८३ को चलचित्र 'कुली'को छायाङ्कन गर्दा उनी घाइते भएका थिए। बक्स अफिसमा सफल रहेको चलचित्र 'शहनशाह' को साथ पाँच वर्षको अनुपस्थिति पछि उनी पुन: पर्दामा फर्किएका थिए। दुई वर्षपछि बच्चनले मुकुल आनन्दको चलचित्र 'अग्निपथ'मा विजय दिनानाथ चौहानको भूमिका खेलेका थिए भने पछि उनी 'हम'मा देखा परेका थिए। बक्स अफिसमा चलचित्र असफल भएपनि उक्त चलचित्रले उनलाई सर्वश्रेष्ठ अभिनेताको लागि राष्ट्रिय चलचित्र पुरस्कार दिलाएको थियो।  उनले हमको लागि सर्वश्रेष्ठ अभिनेताका लागि फिल्मफेयर पुरस्कार पनि प्राप्त गरेका थिए यस पछि उनले अभिनयबाट पुन: अर्को विश्राम लिएका थिए। त्यसपछि उनले आनन्दको नाट्य चलचित्र 'खुदा गवाह'मा बादशाह खानको भूमिका निर्वाह गरेका थिए जसको लागि उनले अफगानिस्तानको राष्ट्रपतिबाट एक नागरिक पुरस्कार प्राप्त गरेका थिए। सन् १९९६ मा उनले आफ्नो चलचित्र निर्माण कम्पनी अमिताभ बच्चन निगमको स्थापना गरे जस मार्फत उनले पहिलो चलचित्र 'तेरे मेरे सपने' (सन् १९९६) सार्वजनिक गरेका थिए जुन बक्स अफिसमा सफल भएको थियो।
सन् २००० मा बच्चन सहायक भूमिकामा आदित्य चोपडाको 'मोहब्बतें'मा देखा परेका थिए र आफ्नो सशक्त अभिनयको लागि उनले सर्वश्रेष्ठ सहायक अभिनेताको फिल्मफेयर पुरस्कार प्राप्त गरेका थिए। सोही वर्ष उनले हाजिरी जवाफमूलक कार्यक्रम 'कौन बनेगा करोडपति'को प्रस्तोताको रूपमा टेलिभिजन क्षेत्रमा पदार्पण गरेका थिए। उक्त टेलिभिजन शृङ्खलाको तेस्रो संस्करण बाहेक उनले यसको हरेक संस्करणको सञ्चालन गरेका छन्। त्यस पछि उनले 'आँखें' (सन् २००२) र 'बागबान' (सन् २००३) र 'खाकी' (सन् २००४) चलचित्रमा अभिनय गरेका थिए। सन् २००४ मा, उनले सञ्जय लिला भन्सालीद्वारा निर्देशित चलचित्र 'ब्ल्याक'मा शिक्षकको भूमिका निर्वाह गरेका थिए जसको लागि उनले सर्वश्रेष्ठ अभिनेताको लागि राष्ट्रिय पुरस्कार र फिल्मफेयर पुरस्कार प्राप्त गरेका थिए। प्रोजेरिया रोग लागेको बिरामीको रूपमा सन् २००९ मा आर बाल्कीको चलचित्रमा 'पा'मा देखिएसँगै उनले सर्वश्रेष्ठ अभिनेताको लागि अर्को राष्ट्रिय पुरस्कार प्राप्त गरेका थिए। उनले सन् २००८ मा 'भूतनाथ' र यसको दोस्रो पाटो 'भूतनाथ रिटर्न्स' (सन् २०१४) मा देखा परेका थिए र उनले सन् २०१५ मा हास्यप्रधान नाटकीय चलचित्र 'पिकु' (सन् २०१५) मा देखा परेका थिए जसले उनलाई सर्वोत्कृष्ट अभिनेताका लागि चौथो राष्ट्रिय चलचित्र पुरस्कार दिलाएको थियो।
मोहित शर्मा
मोहित शर्मा (जन्म १८ सेप्टेम्बर १९९८) भारत राष्ट्रिय क्रिकेट टिमका एक अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट खेलाडी हुन् । उनी हरियाणाका लागि क्रिकेट खेल्छन । उनी दाहिने हाथे मध्यम तेज गतीका बलर हुन् ।
प्रारम्भिक जीवनी
मोहित शर्माको जन्म १८ सेप्टेम्बर १९९८मा भारतको हरियाणामा भयेको थियो।
नेपालको संविधान
नेपालको शासन वर्तमानमा नेपालको संविधान २०७२ बमोजिम प्रभावमा छ। यो संविधान असोज ३, २०७२ (सेप्टेम्बर २०, २०१५) देखि प्रभावमा आएको हो। यो संविधान प्रभावमा आए लगतै नेपालको अन्तरिम संविधान २०६३ स्वतः निष्क्रिय भएको हो। यो संविधान दोश्रो संविधान सभाको सफलताको फलस्वरूप आएको हो। यसभन्दा पहिला पहिलो संविधान सभा निस्कर्ष विहीन असफल भए पछि दोश्रो संविधान सभाको लागि तयारी गरिएको छ।
अन्तरिम संविधान
२०७२ असोज ३ गते नेपालको संविधान पारित भए लगतै यो संविधान स्वतः निष्क्रिय भएको छ। यो २०६३ साल माघ १ गते सोमवार देखि प्रारम्भ भएको थियो। दिल्ली सम्झौता पछि राजाको शासन विरूद्ध आन्दोलनरत ७ राजनीतिक दल र संसदिय व्यवस्था कै विरूद्धमा सशस्त्र संघर्ष चलाईरहेको तत्कालिन नेकपा माओवादी मिलेर शान्तिपूर्ण आन्दोलन भएको थियो र विघटित संसद पुनर्स्थापित भयो। बिद्रोही माओवादी र सरकारबीच वि.सं. २०६३ मंशिर ५ गते विस्तृत शान्ति सम्झौता सम्पन्न भयो। २०६३ पौष १ गते ने.क.पा. माओवादी लगायत ८ वटा पार्टीले हस्ताक्षर गरेको संविधान मस्यौदा अनुरूप वि.सं. २०६३ माघ १ गते नेपालको अन्तरिम संबिधान, २०६३ लागु भएको हो । सार्वभौमसत्ता र राजकीय सत्ता नेपाली जनतामा निहित भएको उक्त बिधानमा २५ भाग १६७ धारा र ४ अनुसुची छन् । त्यसपछि नेपालको अन्तरिम संविधान २०६३ निर्माण पश्चात संविधानसभाको निर्वाचन सम्पन्न भै त्यसले नयाँ संविधान निर्माण गरेर लागू नहुञ्जेल सम्मका लागि यो संविधान लागू भएको थियो।
नेपालको संविधान
नेपालको संविधान नेपालको विद्यमान संविधान हो । यो जनताका प्रतिनिधिले पारित गरेको पहिलो र नेपालको सातौँ संविधान हो । यो संविधान नेपालको संविधानसभाले बनाएको हो । संविधान सभाको दोश्रो निर्वाचनबाट निर्वाचित संविधान सभाले २०७२ साल भदौ ३० गते यो संविधान २ तिहाई भन्दा बढी मतले पारित गरेको हो । साथै नेपालकै इतिहासमा जनता माझ गएर मस्यौदा तयार गरिएको यो पहिलो र विश्वको सबैभन्दा पछिल्लो संविधान हो । तराई भागका केही जिल्लाहरूमा यस विरूद्द आवाज उठाइए पनि यो संविधान नब्बे प्रतिशतभन्दा बढीको बहुमतमा राष्ट्रपतिबाट घोषणा गरिएको हो । यो संविधान २०७२ असोज १ गते संविधानसभाका बहुमत सदस्यहरूबाट हस्ताक्षर भएपछि सभाध्यक्षबाट प्रमाणित गरिएको थियो । संविधान २०७२ असोज ३ गते नेपालका राष्ट्रपति रामवरण यादव " ले नेपालको संविधान २०७२ " मा हस्ताक्षर गर्दै संविधान जारी भएको घोषणा गरी लागू गरिएको हो ।
यस संविधानमा ३५ भाग ३०८ वटा धारा र ९ वटा अनुसूचीहरू रहेका छन् । संविधानले नेपाललाई पहिलो पटक धर्म निरपेक्ष राज्य घोषित गरेको छ ।
नेपालको संवैधानिक इतिहास
संविधान * नेपाल सरकार वैधानिक कानुन २००४ * नेपालको अन्तरिम शासन विधान २००७ * नेपाल अधिराज्यको संविधान २०१५ * नेपालको संविधान २०१९ * नेपाल अधिराज्यको संविधान २०४७ * नेपालको अन्तरिम संविधान २०६३ * नेपालको संविधान २०७२
नेपालको संविधान र तिनका बारेमा
1. * नेपालको वैधानिक कानुन,२००४
यो नेपालको पहिलो लिखित संविधान हो । यो संविधान श्री ३ पद्मशमशेरले वि.सं २००४ साल माघ १३ गते घोषणा गरेका थिए । उक्त घोषणा अनुसार वि.सं २००५ साल वैशख १ गतेबाट कार्यान्वयन हुने भनिए पनि यो संविधान लागू हुन सकेन । यस संविधानमा ६ भाग, ६८ दफा र १ फेहरिस्त थिए । यो सविधानमा कार्यकारी अधिकार श्री ३ मा निहित थियो । राष्ट्रिय सभा र भारदारी सभासहितको व्यवस्थापिका थियो । यस संविधानमा गाउँ, नगर तथा जिल्ला पञ्चायतको व्यवस्था थियो ।
2. * नेपालको अन्तरिम शासन विधान,२००७
3. * नेपाल अधिराज्यको संविधान,२०१५
यो संविधान मस्यौदा आयोगले तयार पारी जारी गरिएको थियो । भगवतीप्रसाद सिंहको नेतृत्वमा संविधान मस्यौदा आयोगको गठन गरिएको थियो । राजा महेन्द्रद्वारा वि.सं. २०१५ साल फागुन १ गते जारी गरिएको थियो । बेलायतका संविधानविद् सर आइभर जेनिङ्सको सल्लाहमा तयार पारिएको थियो। यस संविधानमा भाग १० र धारा ७७ ओटा थिए तर अनुसूची समावेश गरिएको थिएन। राजाको विशेष स्थान थियो । देशको शासन व्यवस्था संसदीय शासन प्रणालीमा आधारित थियो । द्विसदनात्मक व्यवस्थापिक अवलम्बन गरिएको थियो । स्वतन्त्र न्यायपालिका तथा मौलिक हकको व्यवस्था गरिएको थियो ।
4. * नेपालको संविधान,२०१९
5. * नेपालको अधिराज्यको संविधान,२०४७
वि.सं. २०४७ कात्तिक २३ गतेदेखि लागु भएको उक्त संविधानमा २३ भाग, १३३ धारा र ३ अनुसूची थिए । यो संविधान विज्ञ सम्मिलित आयोगले तयार पारेको संविधान हो । सार्वभौमसत्ता नेपाली जनतामा निहित थियो । द्विसदनात्मक व्यवस्थापिका (राष्ट्रिय सभा र प्रतिनिधि सभा) को प्रावधान थियो ।कार्यकारिणी अधिकार श्री ५ र मन्त्रिपरिषद्मा निहित थियो स्वतन्त्र न्यायपालिका र संवै धानिक परिषद्को व्यवस्था थियो । मौलिक हकको व्यवस्था थियो । संवैधानिक राजतन्त्र र बहुदलीय व्यवस्थामा आधारित शासन प्रणालीमा जोड दिइएको थियो । मृत्यूदण्डको सजाय हुने गरी कानुन बनाउन नपाइने व्यवस्था गरिएको थियो ।
6. * नेपालको अन्तरिम संविधान,२०६३
यो संविधान कार्यान्वयनको दृष्टिले पाँचौं संविधान हो । यो संविधान वि.सं. २०६२/६३ को जनआन्दोलनको परिणाम स्वरूप तयार पारिएको संविधान हो । यो संविधान वि.सं. २०६३ साल माघ १ गते प्रतिनिधि सभाबाट पारित भई जारी गरिएको थियो । उक्त संविधानमा २५ भाग, १६७ धारा र ४ अनुसूची थिए। सार्वभौमसत्ता नेपाली जनतामा निहित, कार्यकारिणी अधिकार मन्त्रिपरिषद्मा निहित, नेपाललाई सङ्घीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्रात्मक राज्य घोषणा, नेपालमा बोलिने सबै मातृभाषाहरूलाई राष्ट्र भाषाको मान्यता, नेपाललाई धर्म निरपेक्ष राज्य घोषणा आदि यस संविधानका मुख्य विशेषता थिए ।
************
यो पनि हेर्नुहोस्
वर्तमान संविधानका मुख्य विशेषता
(क) संविधान सभाबाट निर्मित र राष्ट्रपतिद्वारा जारी गरिएको संविधान
(ख) सार्वभौमसत्ता र राजकीय सत्ता नेपाली जनतामा निहित हुने कुरा स्पष्ट उल्लेख भएको
(घ) विभिन्न ३१ ओटा मौलिक हकको ब्यबस्था भएको
(ङ) संविधानमा नागरिकका कर्तव्य पहिलो पटक समावेश गरिएको
मनसा देवी
मनसा देवी भगवान शिव र माता पार्वतीकी छोरी हुन्। उहाँ टाउको बाट उत्पन्न भएको हो, जसको कारण उनले नाम मनसा पाए। महाभारतका अनुसार उनको वास्तविक नाम जारतकरु हो र उनको पति एउटै नाम महर्षि जरतकरु र छोरा आस्तिक हुन्। उहाँका भाइबहिनी गणेश जी, कार्तिकेय जी, देवी अशोकसुन्दरी, देवी ज्योति र भगवान अय्यापा हुन्, उनीहरुको प्रसिद्ध मन्दिर एक शक्तिपीठमा हरिद्वारमा स्थापित छ। जब समय आयो, भगवान शिवले आफ्नी छोरी को जराटकरु संग बिहे गर्नुभयो र उनीहरुको कोख बाट एक आश्चर्यजनक छोरा को नाम आस्तिक राखियो। विश्वासीले सर्पको वंशलाई विनाशबाट बचायो। मनसा शिवकी छोरी हुन्, राजा नहुश उनको जीउ हो। उनका ठूला भाइहरु भगवान कार्तिकेय र भगवान अय्यपा र उनकी ठूली बहिनीहरु देवी अशोकसुन्दरी, र देवी ज्योति हुन्। भगवान गणेश उनको कान्छो भाइ हो। यो कथा को पूरा समर्थन यो लेख मा दिइएको छ, जो मा मनसा देवी को पौराणिक कथा हो।
नेपालको संविधान
यो पनि हेर्नुहोस्
(च) सङ्घ, प्रदेश र स्थानीय तहसहितको सङ्घीय संरचना रहेको
मनसा देवी
मूल
त्यहाँ ग्रीस मा मनसा नाम को एक देवी को एक सन्दर्भ छ। उनी शिव र पार्वती र विष को देवी को रूप मा पनि मानिन्छन्। १४ औं शताब्दी पछि, उनीहरु शिव को परिवार जस्तै मन्दिरहरुमा आत्मसात गरियो। यो एक लोकप्रिय मान्यता हो कि उनले हलाहल विष पिएर शिवलाई बचाए, तर यो पनि भनिन्छ कि मनसाको जन्म समुन्द्र मन्थन पछि भएको थियो।
नेपालको संविधान
यो पनि हेर्नुहोस्
(छ) सङ्घीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्रात्मक शासन प्रणाली
(ज) राट्रपति राष्ट्रप्रमुख र प्रधानमन्त्री सरकार प्रमुख हुने व्यवस्था
मनसा देवी
मूल
विष को देवी को रूप मा, उनी झारखण्ड, बिहार र बंगाल मा महान धूमधाम संग पूजा गरिन्छ। हिन्दी र बंगाली क्यालेन्डर अनुसार, भदो को महिना भर मा उनको प्रशंसा गरिन्छ। ।
उनको सात नाम जप गरेर सर्प को कुनै डर छैन। यी नामहरु यस प्रकार छन्: जराटकरु, जगद्गौरी, मनसा, सिद्धयोगिनी, वैष्णवी, नागभागिनी, शैवी, नागेश्वरी, जारतकरूप्रिया, आस्तिकमाता र विशारी।
नेपालको संविधान
यो पनि हेर्नुहोस्
(झ) राष्ट्रपति र उपराष्ट्रपति भिन्न लिङ्ग र समुदायको हुनुपर्ने, सभामुख र उपसभामुख तथा राष्ट्रिय सभाको अध्यक्ष र उपाध्यक्ष भिन्न लिङ्ग र छुट्टै दलको हुनु पर्ने व्यवस्था
(ञ) सङघीय मन्त्रिमण्डल समावेशी हुने र २५ सदस्यीयभन्दा बढी हुन नहुने
मनसा देवी
रूप
मनसा देवी मुख्यतया सर्पले ढाकिएको छ र कमल मा विराजमान छ, 7 सर्प सधैं उनको सुरक्षा मा उपस्थित छन्। धेरै पटक देवी को चित्रहरु र भित्तिचित्र मा उनी एक बच्चा जसको साथमा उनको काख मा देखाइएको छ, त्यो बच्चा एक आस्तिक, देवी को छोरा हो।
महाभारत
पाण्डु राजवंशमा, एक पाण्डव, धनुर्धारी अर्जुन र उनकी श्रीमती सुभद्रा, जो श्रीकृष्णकी बहिनी हुन्, का एक छोरा अभिमन्यु थिए , जो महाभारतको युद्धमा मारिएका थिए। अभिमन्युका छोरा परीक्षित थिए, जो तक्ष सर्पको टोकाइबाट मरे। परीक्षितका छोरा, जनमेजय, आफ्ना भाइहरु संग मिलेर नाग जाति को विनाश को बदला मा नागेशी यज्ञ गरे। शिव र पार्वती ले आफ्नो छोरी मनसा विवाह गरे र उनको छोरा आस्तिक ले नागहरुलाई यज्ञ बाट बचाए।
नेपालको संविधान
यो पनि हेर्नुहोस्
(ट) कानुनी राज्य, स्वतन्त्र, निष्पक्ष र सक्षम न्यायपालिकाको प्रावधान रहेको
(ठ) वालिग मताधिकार, पूर्ण प्रेस स्वतन्त्रता तथा आवधिक निर्वाचन प्रणालीको व्यवस्था रहेको
मनसा देवी
महाभारत
राजा युधिष्ठिरले माता मनसाको पूजा पनि गरे जसको फलस्वरूप उनी महाभारतको युद्धमा विजयी भए। एक भव्य मन्दिर सालवन गाउँ मा बनाइएको थियो, जहाँ युधिष्ठिर पूजा गरे।
पुराण
त्यहाँ विभिन्न पुराण मा मनसा को एक फरक किंवदंती छ। पुराणहरुमा यो भनिएको छ कि उनी शिव को मन बाट जन्मेका थिए र मनसा कुनै विष भन्दा शक्तिशाली थियो, त्यसैले ब्रह्माले उनको नाम विषहरी राखे।
विष्णु पुराण
विष्णु पुराण को चौथो भाग मा, एक नागकन्या को वर्णन छ, जो पछि मनसा को रूप मा परिचित भयो।
ब्रह्मवैवर्त पुराण
ब्रह्मवैवर्त पुराण मा, एक नागकन्या थिए जो शिव र कृष्ण को एक भक्त थिए। उनले धेरै युगहरु सम्म ध्यान गरे र शिव बाट वेद र कृष्ण मन्त्र को ज्ञान प्राप्त गरे, जो पछि कल्पतरु मन्त्र को रूप मा लोकप्रिय भयो। पुष्कर मा तपस्या गरे पछि, त्यो केटी कृष्ण को दर्शन थियो र उहाँ बाट सधैं को लागी पूजा गर्ने वरदान प्राप्त भयो।
मंगलकाव्य
मंगलकाव्य १३ औं र १ 18 औं शताब्दीमा बंगालमा लेखिएको कविता हो, जुन धेरै देवताहरुको सन्दर्भमा लेखिएको छ। विजयगुप्तको मनसा मंगल कविता र विप्रदास पिल्लेको मनसविजय (१४ 95 ५) मनसाको जन्मको विवरण बताउँछन्।
मनसविजयका अनुसार वासुकी नागकी आमाले एक केटीको मूर्ति बनाउनुभयो, जो शिवको वीर्य छुने बित्तिकै सर्प युवती बनिन्, जसलाई मनसा भनिन्छ। जब शिवले मनसालाई देखे, उनी मोहित भए, तब मनसाले भनिन् कि उनी उनकी छोरी हुन्, शिव मनसा संग कैलाश गए। जब माता पार्वतीले मनसा लाई शिव संग देखेकी थिइन्, उनले चण्डी को रूप धारण गरे र उनको दिव्य आँखा संग मनसा को एक आँखा जलाए। यो मनसा थियो जसले शिवलाई हलहल विष बाट मुक्त गर्यो।
मनसा देवी मन्दिर, हरिद्वार
यो मन्दिर धेरै प्रसिद्ध छ र हरिद्वार बाट 3 किमी को दूरी मा स्थित छ। यहाँ माता शक्तिपीठ मा स्थापित दु: ख हटाउँछ। यहाँ ३ वटा मन्दिर छन्। यहाँ एउटा रूखमा एउटा सूत्र बाँधिएको छ, तर मन्त्र पूरा भएपछि, यो सूत्र निकाल्नु आवश्यक छ।
यो मन्दिर बिहान ८ देखि साँझ ५ बजेसम्म खुल्ला रहन्छ। मन्दिर को ढोका दिउँसो १२ देखि २ सम्म २ घन्टा को लागी बन्द गरीन्छ, जसमा मा मनसा को मेकअप र आनन्द लिन्छ। त्यहाँ मन्दिर परिसर मा एउटा रूख छ जसमा भक्तहरु एक पवित्र धागा बाँधेर आफ्नो इच्छा को पूर्ति को लागी।
यातायात सुविधा
चण्डीगढ बस स्ट्यान्ड बाट १० किलोमिटर र पचकुला बस स्ट्यान्ड बाट ४ किलोमिटर, मनसा देवी मन्दिर बस वा अटो रिक्शा बाट पुग्न सकिन्छ।
सोनम बाजवा
सोनम बाजवा पञ्जाबी चलचित्रसभ र तमिल सिनेमामा सक्रिय एक भारतीय मोडल र अभिनेत्री हुन् । उनी २०१२ मा फेमिना मिस इन्डिया प्रतियोगितामा भाग लिएका थिए । उनी २०१४ को ब्लकबस्टर पञ्जाबी चलचित्र पञ्जाब १९८४मा अग्रणी महिला भूमिका निवार्ह गरेकी थिइन् ।
प्रारम्भिक जीवन र मोडलिङ
सोनम बाजवाक जन्म नानकमत्ता, रुद्रपुर उत्तराखण्ड, भारतमा भएको थियो । उनी जेसिस पब्लिक स्कुल, रुद्रपुरबाट आफ्नो पढाई पुरा गरेकी  हुन्। उनी दिल्ली विश्वविद्यालयमे  अध्ययन गरिन र  एयर होस्टेस बन्यो ।
एसियाली विकास बैङ्क
एसियाली विकास बैङ्क (एडीबी) एक क्षेत्रीय विकास बैङ्क हो जसको स्थापना १९ डिसेम्बर १९६६ मा को एसियाली राष्ट्रको आर्थिक विकासको सहजीकरणको लागि भएको थियो। यो बैङ्क संयुक्त राष्ट्र (UN) एसिया तथा सुदुर पुर्वको लागि आर्थिक आयोग (अब यूएनईएससीएपी- UNESCAP) र गैर क्षेत्रीय विकसित राष्ट्रहरु सदस्य सम्मिलित भएको छ।यो बैङ्कको स्थापना ३१ सदस्यको साथ भएको थियो, अहिले ६७ सदस्य राष्ट्र छन् जसमध्ये ४८ एसिया तथा प्यासिफिक क्षेत्रबाट छन् भने १९ सदस्य बाहिरी हुन् । एडीबी (ADB) को प्रारूप धेरै हदसम्म वर्ल्ड बैङ्क (विश्व वैंक)को आधारमा बनेको थियो र वर्ल्ड बैङ्क (विश्व बैङ्क) जस्तै यहां पनि भारित भोट प्रणालीको व्यवस्था छ जसमा भोटको वितरण सदस्यको पुँजी अभिदान (लगानी) अनुपातको आधारमा निर्धारण गरिन्छ । वर्तमानमा, संयुक्त राज्य अमेरिका र जापान दुवैसँग 552,210 शेयर छ  - यी दुवैसँग भएको शेयरको हिस्सा कुल 12.756 प्रतिशत हुन्छ।
आलोचना
एडीबी (ADB) को शुरूआती दिन देखि नै आलोचकहरु दूई प्रमुख प्रदाताहरु, जापान र संयुक्त राज्य माथि " व्यापक स्तर पर ऋण प्रदान गर्ने, नीति र कर्मचारी भर्ति गरेर निर्णयहरु  प्रभावित गर्ने" आरोप लगाउँदै  आएका छन् ।
छोटो ठुँडे कालो सुगा
छोटो ठुँडे कालो सुगा अस्ट्रेलियाको दक्षिण-पूर्वी क्षेत्रमा पाइने एक ठूलो प्रजातिको सुगा हो। यस पन्छीलाई पहिलोपटक सन् १९४८ मा प्रकृतिविद् इभान कार्नबीले वर्णन गरेका थिए। यो चराको औसत लम्बाइ ५३-५८ सेन्टिमिटर (२१-२३ इन्च) हुन्छ। यसको टाउकोको माथिल्लो भागमा छोटो शिखा रहेको हुन्छ। यस प्रजातिको सुगाको मुख्यतया प्वाँख तथा भुत्लाहरू खैरो तथा कालो हुन्छ भने ठुँड (चुच्चे) मधुरो खैरो र छोटो हुन्छ। त्यस्तै यसको टाउकाको तल्लो भागमा ठूलो सेतो धब्बा हुन्छ। यसको पुच्छरको माथिल्लो भाग सेतो र अन्तिम भाग कालो हुन्छ। यस प्रजातिको सुगाको भाले जातिको ठुँड मधुरो खैरो र गुलाफी रातो आँखा हुन्छ भने पोथीको प्वाँखको रङ्ग फिका कालो र खैरो आँखा हुन्छ।
यस प्रजातिको सुगाले एकपटकमा एकदेखि दुई अण्डा पार्ने गर्दछ। पोथी ओथारो बसेको २८ देखि २९ दिनपछि अण्डाबाट चल्ला निस्किन्छन्। भर्खरै अण्डाबाट निस्किएका चल्लाहरू पहेँलो रङ्गका हुन्छन्। चल्लाहरू जन्मिएको १० देखि ११ हप्तापछि गुँडाबाट उड्न थाल्दछन् भने अर्को प्रजनन् महिनाको सुरुवात नहुँदासम्म यिनीहरू गुँडमै अर्थात वयस्क भाले पोथीसँगै बस्छन्। यी पन्छीहरूले एक प्रजनन् महिनामा चल्ला हुर्काइसकेपछि गुँड र त्यस वरपरको क्षेत्रबाट बसाइँसराइ गर्छन्। यी पन्छीहरू प्रजनन् मौसम सकिए लगत्तै एक समूहमा बसाइँसराइ गर्न गर्छन्। उड्दा खेरी पूरै पखेटा फिँजाएर सुस्त चालमा सामान्यतया रूखभन्दा माथि उड्ने गर्दछन्। यी पन्छीहरूको मुख्य आहारा वनस्पतिका बिउहरू र साना कीराहरू हुन्।
नामाङ्कन
छोटो ठुँडे र लामो ठुँडे सुगालाई फरकफरक प्रजातिमा विभाजन गर्नु भन्दा पहिला लामो ठुँडे कालो सुगा र छोटो ठुँडे कालो सुगालाई एकै परिवारमा वर्गीकरण गरिएको थियो भने यी पन्छीहरूलाई सेतो पुच्छ्रे कालो सुगाको नाम दिइएको थियो। सन् १९३३ मा अस्ट्रेलियाका प्रकृतिविद् इभान कार्नबीको एक प्रतिवेदनका अनुसार उनले सोतो पुच्छ्रे कालो सुगालाई वर्णन गरेका थिए। उनले सन् १०४८ मा सेतो पुच्छ्रे कालो सुगाहरूलाई दुई उपप्रजातिमा विभाजन गरेका थिए।
पश्चिम अस्ट्रेलियामा पाइने सेतो पुच्छ्रे कालो सुगा (छोटो ठुँडे कालो सुगा र लामो ठुँडे कालो सुगा) र पूर्वी अस्ट्रेलियामा पाइने पहेँलो पुच्छ्रे कालो सुगाका जातिलाई पछि उपजाति जेण्डामा वर्गीकरण गरिएको थियो भने भने रातो पुच्छ्रे र कालो सुगालाई भने अर्को उपप्रजातिमा वर्गीकरण गरिएको थियो। यस दुई उपप्रजातिलाई भने प्वाँखको रङबाट छुट्याउन सकिन्छ। पछि छोटो ठुँडे कालो सुगाको भाले र पोथी जातिलाई पनि शारीरिक बनावटका र उचाईका कारण छुट्ट्याइएको थियो। जेण्डा उपप्रजातिमा पर्ने यी पन्छीहरूलाई थुप्रै वर्ष सम्म पहिला दुई र पछि एक उपप्रजातिमा विभाजन गरिएको थियो। सन् १९७० मा अस्ट्रेलियाली प्रकृतिविद् डेनिस सुण्डर्सले उनको एक प्रतिवेदनमा दुई सेता पुच्छ्रे काला सुगाहरू मध्ये एकको लामो ठुँड र लामो पुच्छर हुने भएको जानकारी गराएका थिए। सन् १९७९ मा सुण्डर्सले छोटो ठुँडे कालो सुगा र दक्षिणी भूभागमा पाइने पहेँलो पुच्छ्रे कालो सुगालाई एकै उपप्रजातिमा विभाजन गरेका थिए भने उनले लामो ठुँडे कालो सुगालाई आर्को उपप्रजातिमा विभाजन गरेका थिए। उनले पश्चिम अस्ट्रेलिया पन्छीहरू एकै ठाउँमा एकत्रित हुन्छन् भने पछि लामो ठुँडे कालो सुगा र पहेँलो पुच्छ्रे कालो सुगाबाट छोटो ठुँडे कालो सुगाको उत्पत्ति भएको उल्लेख गरेका थिए। पछि सेतो पुच्छ्रे कालो सुगालाई छोटो ठुँडे र लामो ठुँडे काल सुगा भनिन थालिएको थियो।
शारीरिक विवरण
छोटो ठुँडे कालो सुगाको औसत लम्बाइ ५३–५८ सेन्टिमिटर (२१–२३ इन्च) हुन्छ भने यसको तौल ५२०–७९० ग्राम हुन्छ। यस पन्छीको एक पखेटा देखि अर्को पखेटाको कुल लम्बाइ ११० सेन्टिमिटर (४३ इन्च) हुन्छ। यो पन्छीको टाउकोको माथिल्लो भागमा छोटो चलायमान शिखा रहेको हुन्छ। यस प्रजातिकको सुगाको मुख्यतया प्वाँख तथा भुत्लाहरू खैरो तथा कालो हुन्छ भने यसको ठुँड (चुच्चे) मधुरो खैरो हुन्छ। यस प्रजातिको सुगाको भाले जातिको ठुँड कालो र गुलाफी रातो आँखा हुन्छ भने पोथीको प्वाँखको रङ फिका कालो र खैरो आँखा हुन्छ। यस पन्छीको टाउकोको तल्लो भागमा ठूलो सेतो धब्बा हुन्छ भने यसको पुच्छरको माथिल्लो भाग सेतो र अन्तिम भाग कालो हुन्छ। यस पन्छीको खुट्टा खैरो हुन्छ। यस पन्छीको चुच्चो छोटो हुने भएकाले यसलाई छोटो ठुँडे कालो सुगा भनिएको हो।
यस प्रजातिको सुगाको भाले जातिको ठुँड कालो र गुलाफी रातो आँखा हुन्छ भने पोथीको प्वाँखको रङ फिका कालो र खैरो आँखा हुन्छ। त्यस्तै पोथीको ठुँड मधुरो सेतो रङको र आँखा खैरो हुन्छ। यस प्रजातिको वयस्क पन्छीको शरिरिक रङ कालो तथा छिर्केमिर्के सेतो हुन्छ भने यस पन्छीको पखेटा भित्रको भाग सेतो र छिर्केमिर्के कालो हुन्छ। यसको पोथीको खुट्टाको रङ हल्का खैरो हुन्छ। यस प्रजातिको पन्छीको बचेरा तथा चल्लाको ठुँडको रङ मधुरो सेतो हुन्छ, खैरो आँखा र हल्का खैरो पुच्छर हुन्छ। यी पन्छीहरूलाई सानो उमेरमानै लिङ्ग पहिचान गर्न गाह्रो हुन्छ भने जब उमेर अनुसार ठुँडको रङ परिवर्तन हुन्छ लिङ्ग सहजै छुट्टिन्छ। भाले जाति एक वर्षको पुगेपछि यसको ठुँडको रङ खैरो हुन जान्छ।
छोटो ठुँडे कालो सुगा मुख्यतया अस्ट्रेलियाको दक्षिण पश्चिम भूभागमा वार्षिक ३०० मिलिमिटर (१२ इन्च) पानी पर्न वर्षा वनमा पाइन्छन्। यस पन्छीको बासस्थान दायरा पूर्वमा केप एरिड, कोरिनन तालर हेटर्स पहाड र मोर ताल र दक्षिणमा कलबारीसम्म भेटिन्छन्। यस पन्छीले प्रजनन् वार्षिक ३५० देखि ७०० मिलिमिटर (१४ देखि २८ इन्च) पानी पर्न वर्षा वनमा गर्ने गर्छ। यस प्रजातिको सुगाले प्रजनन मैसम पछि एक समूहमा बसाइँसराइ गर्ने गर्दछ भने यिनीहरू गुँड बनाउने क्षेत्र भन्दा टाढा बसाइँसराइ गर्छन्। यी पन्छीहरू मुख्यतया मसलाको (ठूलो र अग्लो खालको हलक्क बढ्ने रुख) रुखमा बसोबास गर्छन् भने यो पन्छी अशोक रुख खेती गरेको क्षेत्रमा पनि पाइन्छन्।
व्यवहार
छोटो ठुँडे कालो सुगाले दिन र रात दुवै समयमा राम्रोसँग देख्न सक्छ भने यस पन्छीले चर्को रुखो आवाज निकाल्ने गर्दछ जसले गर्दा यस पन्छी देखिनु भन्दा अगाडि यसको आवाज सुनिन्छ। यस पन्छीले आहाराका लागि लामो यात्रा तय गर्ने गर्छ र यसले आफ्ना जोडीलाई आवाज दिन्छ। सामान्यतया यस पन्छी समूहमा जोडी भएर अथवा बचेरासँग उडेको देखिन्छ। यस पन्छीले एकपटक आवाज निकाली सकेपछि अर्को आवाज त्यसको ०.४ सेकेण्ड पनि निकाल्ने गर्दछ भने यस पन्छीले सामान्यतया उडिरहेको बेला अन्य पन्छीलाई डाक्नका लागि आवाज निकाल्ने गर्दछ। यस पन्छीले बास बसिरहेका बेला वा नउडिहेका बेला पनि अर्को पन्छीले आवाज दियो भने सञ्चारका लागि आवाज निकाल्ने गर्दछ। यस पन्छीको बचेरा र वयस्कको आवार फरकफरक हुन्छ। सुण्डर्सले यस पन्छीले निकाल्ने आवारको फरक प्रष्ट पारेका थिए। यस पन्छीले एक्लै हुँदा मधुरो र सानो आवार निकाल्ने गर्दछ। यस पन्छीले लामो सुसेली पनि हाल्ने गर्दछ जुन ०.६ सेकेण्ड लामो हुन्छ। यस पन्छीले खतराको आभास पाउने बित्तिकै ठूलो र चर्को आवार निकाल्ने गर्दछ। यस पन्छी माथी कुनै शिकारी पन्छी अथवा जनावरले हमाल गर्ने बेला यसले तिखो र चर्को आवाज निकाल्ने गर्दछ भने कुनै पन्छी प्रजनन क्षेत्रमा प्रवेश गर्‍यो भने पनि यसले यस्तो गर्ने गर्छ। प्रजनन मौसमा भाले जातिले अर्को भालेसँग तिखो र भयानक आवाज निकाल्छ।
भालेले पोथी आउनु भन्दा अघि प्रजनन मौसममा दुई प्रकारको आवाज निकाल्छ भने यसले कहिलेकाँही छोटो आवार र कहिलेकाँही लामो आवाज पनि दिन्छ। पोथीलाई डाक्ने आवाज निरन्तर जारी रहन्छ। भोकाएका बचेरा तथा साना चल्लाले भने तिखो आवाज निकाल्छन्। एक वयस्क पोथीले ओथारो बस्दा खेरी पनि आवाज निकाल्ने गर्दछ भने गुँड छाडेका र उड्न सक्ने पन्छीहरूले भने मधुरो आवाज निकाल्छ। प्रजनन महिना भन्दा पहिला शरद ऋतु र हिउँद ऋतुमा यस पन्छी एकै ठाउँमा लगभग सय भन्दा बढी छोटो ठुँडे कालो सुगा जम्मा हुन्छन्।
उड्दा खेरी यसले पुरै पखेटा फिजाएर सुस्त चालमा उड्ने गर्दछ भने यस पन्छीले पखेटा नफट्फटाईकिन पनि लामो यात्रा तय गर्न सक्छ। यस पन्छीको समूह रुख र ठूलो भवन भन्दा धेरै माथी उड्ने गर्दछन्। यस प्रजातिको पन्छीको आयु २५ वर्ष १०.८ महिना हुन्छ।
प्रजनन
छोटो ठुँडे कालो सुगा ४ वर्षको उमेरमा प्रजनन गर्न परिपक्व बन्छ। यस पन्छीले आफ्नो गुँड एक अग्लो र हलक्क बढ्ने रुखमा बनाउने गर्छन्। यी पन्छीहरूलाई अन्य शिकारी पन्छीले आक्रमण गरी अण्डा खुइदिने हुँदा यसले गुँड बनाउँदा एकमात्र रुख भएको स्थान छनोट गर्छन्। प्रजनन मैसमा एकै रुख पटकपटक प्रयोग हुन्। यस पन्छीले आफ्नो गुँड जमिन सतहबाट ५.६ मिटर (१९ फिट) माथि बनाउने गर्दछ भने यसले एक गुँड देखि आर्को गुँडको दुरी१७४ मिटर (५७१ फिट) हुने गर्दछ। यस पन्छीको गुँड १ देखि ३ मिटर (३.३ देखि ६.६ फिट) गहिरो र ०.२५ देखि ०.५ मिटर (९.८ देखि १९.७ इन्च) चौडा हुन्छ भने यसले गुँड बनाउँदा सुकेका झार, रुखका मसिना हाँगाहरूको प्रयोग गर्दछ। यस पन्छीले गुँड बनाउने क्रममा दुवै भाले र पोथी सामेल हुन्छ भने यी पन्छीले सुकेका झार पात, रुखका मसिना हाँगाहरू बटुल्ने गर्दछन्।
यस पन्छीको पोथी जातिले एक अथवा दुई अण्डा पार्ने गर्दछ जुन चम्किलो हुन्छ। यस पोथीको पहिलो अण्डा ४४ देखि ५४ मिलिमिटर लामो र व्यास ३५ मिलिमिटर हुन्छ। पोथीले पहिलो अण्डा पारेपछि अर्को अण्डा ८ दिनको अन्तरालमा पार्ने गर्दछ जसको लम्बाइ र व्यास पहिलो अण्डा भन्दा ३ मिलिमिटर सानो हुन्छ। अण्डा पारिसकेपछि पोथीले अण्डा कोरल्न शुरू गर्छ। पोथी ओथारो बस्छा खेरी आहाराको व्यवस्थापन भालेले गर्दै दिनको २ देखि ४ पटकसम्म आहारा ल्याउने गर्दछ भने अण्डाबाट चल्ला निस्किसकेपछि दुवै भाले र पोथीले बचेरालाई आहारा ख्वाउने गर्दछन्। यस प्रजातिको पन्छीले दोस्रो चल्ललाई आहार नदिने र व्यवास्था गरेका कारण दोस्रो चल्लाको भयानक रूपमा मृत्यु हुन्छ। पोथी ओथारो बसेको २८ देखि २९ दिनपछि अण्डाबाट चल्ला निस्किन्छन्। पहिला पारेको अण्डबाट चल्ला निस्किसकेको ८ दिन पश्चात् अर्को चल्ला निस्किन्छ। भर्खरै अण्डाबाट निस्किएका चल्लाहरू पहेँलो रङका हुन्छन्। चल्लाहरू जन्मिएको ३ महिना पछि गुँडाबाट उड्न थाल्दछन् भने अर्को प्रजनन महिनाको शुरूवात नहुँदासम्म यिनीहरू गुँडमै अर्थात वयस्क भाले पेथीसँगै बस्छन्।
आहारा
छोटो ठुँडे कालो सुगाको आहारा बासस्थान दायरा, मौसम र वातावरणमा भर पर्छ। यस प्रजातिको पन्छीले मुख्यतया फलफूलका बीउ तथा फलहरू खाने गर्दछन्। यस पन्छीले लगभग ५० वनस्पति तथा रुखहरूको बीउहरू आहारा बनाउने गर्छन्। यी पन्छीहरू फल फल्ने रुखको हाँगामा बसी फलफूल तथा बीउहरू खाने गर्छन्। यस पन्छीले ठूलो फललाई खुट्टाले समातेर ठुँडले सानो सानो बनाएर खाने गर्छ। यी पन्छीहरूले रुखबाट पाकेर खसेका फलहरू खान जमिनामा पनि आउने गर्दछ। यी पन्छीहरूको मरेको रुख भित्र रहेका लामा किराहरू पनि प्रमुख आहारा हो भने यसले गोब्रेकिराको पनि सिकार गर्दछ। यो प्रजातिको पन्छीले किराहरूको खोजलाई वर्षको जुन र जुलाई महिनामा तीव्र बनाउँछ जति बेला यी किराहरू प्रशस्त मात्रामा भेटिन्छन्। यी पन्छीहरू तटिय क्षेत्रमा पनि आहारा खोज्न जान्छन्। सिकार गरेका किराहरू यी पन्छीले बचेरा तथा साना चराहरूलाई पनि ख्वाउने गर्दछ। यी पन्छीले रुख तथा जमिना भएका साना खाल्डोहरू खन्छ र त्यहाँबाट किरा निकाल्छ।
प्रजनन मौसम सकिएपछि यी पन्छीहरू आहाराका लागि बासस्थान दायरा भन्दा टाढा जाने गर्दछ भने यी पन्छीहरू १६ किलोमिटरसम्म आहाराका लागि जाने गर्दछ तर यी पन्छीहरू सामान्यतया आहारा खोज्न नजिक यात्रा गर्छन्। यस प्रजातिको पन्छीहरू बिहानीमा यात्रा गर्छन् भने यिनीहरू ५.४ किलोमिटर (३.४ माइल) दुरीको यात्रा तय गर्छन् भने साँझ परेपछि यिनीहरू बासस्थान क्षेत्र तिर आउँछन्।
हालको स्थिति र संरक्षण
छोटो ठुँडे कालो सुगालई सन् १९९९ मा संयुक्त वातावरणमा संरक्षणको अनुसार यसलाई सङ्कटापन्न पन्छीको सूचीमा वर्गीकृत गरिएको छ भने यसलाई सन् २००८ का अनुसार अस्ट्रेलियाक‍ पश्चिमी भूभागबाट लोप हुन लागेका तथा सङ्कटापन्न पन्छीको सूचीमा सूचीकृत गरिएको छ। पछिल्लो ४५ वर्षमा यस पन्छीको सङ्ख्या ५०% ले घटेको छ। सन् २००९ देखि यस प्रजातिको पन्छीलाई गणना गर्न शुरू गरिएको थियो भने कालो सुगा प्रजातिका पन्छीहरूलाई पनि गणनामा समावेश गराइएको थियो। सन् २०१६ मा गणना गरिए अनुसार यस पन्छीको सङ्ख्या १०,९१९ गणना गरिएको थियो जसले पछिल्लो ४५ वर्षमा यस पन्छीको सङ्ख्यामा भारि मात्रामा गिरावट आएको देखाएको थियो। हाल यस पन्छीको सङ्ख्या ४०,००० रहेको अनुमान लगाइएको छ। यी पन्छीहरू सङ्कटापन्न पन्छीको सूचीमा पर्नका कारण; दाउरा सङ्कलन गर्ने क्रममा गरिएको बासस्थान दायरा वरपरको क्षेत्रमा सरसफाई, गुँड बनाउने उपयुक्त स्थानका लागि अन्य पन्छीसँगको मुक्काबिला र गैरकानुनी ढङ्गबाट गरिएको चोरी शिकार हुन्। यस पन्छीको बासस्थान दायराका लगभग ५६% भूभागहरू कृषि गर्नका लागि सफाई गरिए थियो। यसबाहेक ५४% तटिय क्षेत्र तथा प्रजनन दायरामा पर्ने क्षेत्रहरू हराएका छन्। यस पन्छी लगायत अन्य पन्छीहरूको सङ्ख्या वृद्धि र बासस्थान दायरा बढाउनका लागि अस्ट्रेलियाली राज्य सरकारले नयाँ योजना तयार गरेको छ। अस्ट्रेलियाको केही क्षेत्रहरूमा अशोकको रुख लगाउन बन्द गरिएपछि यस पन्छीको आहारा दायरा घट्दो क्रममा छ। सन् २०१७ मा अस्ट्रेलियाली पशुपन्छी सङ्घले प्रकृति मन्त्रीलाई अशोकको रुखहरू विनाश गर्न बन्द गर्ने भन्दै आवेदन दिएको थियो। अन्तर्राष्ट्रिय पन्छी सङ्घले हाल अस्ट्रेलियामा यस पन्छीको बासस्थान दायरा १३ ठाउँहरू बनाइएको जानकारी गराएको थियो। अस्ट्रेलियाको दक्षिणी तटिय क्षेत्रहरूमा प्रजनन मौसम सकिएपछि लगभग ४६०० देखि १५००० पन्छीहरू तटमा आहाराका लागि आउने बताएको थियो।
यस पन्छी प्रजननका लागि तयार हुन लामो समय लाग्ने र प्रजनन दर कम भएका कारण पनि यसको सङ्ख्या घट्नुको मुख्य कारण हो। यी पन्छीहरू प्राय समूहमा बस्ने हुनाले रोगी पन्छीहरूबाट रोग सहजै थुप्रै पन्छीमा सर्न सक्छ। सन् २००९ सेप्टेम्बर देखि अक्टोबरसम्म एक भयानक रोगका कारण २३ प्रजना योग्य पोथीको मृत्यु भएको थियो भने २२ मार्च २०१० मा आएको आँधी तथा असिनाको प्रभावले ६८ पन्छीको मृत्यु भएको थियो। अस्ट्रेलियाको असान्दर्भिक मौसम परिवर्तनका कारण यस पन्छीको प्राकृतिक प्रकोपबाट मृत्यु हुने दर उच्च रहेको छ। कतिपय अवस्थामा यी पन्छीहरूलाई उपचारका लागि पन्छी चिकित्सालयमा पनि ल्याउने गरिएको छ। अन्य प्रजातिका सुगाहरू जस्तै छोटो ठुँडे कालो सुगालाई पनि अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घले सुरक्षा दिएको छ भने यसलाई अस्ट्रेलियाका केही स्थानहरूमा सङ्कटमा परेका कारण यसलाई सङ्कटापन्न पन्छीको सूचीमा वर्गीकरण गरिएको छ।
तिर्खा
चयापचयको प्रक्रियामा, धेरै विषाक्त पदार्थहरू उत्पादन हुन्छन्, र यदि यी फोहोरहरू उत्सर्जित भएन भने, जनावरहरूको कोशिकाहरू क्षतिग्रस्त हुन्छन्। अमोनिया, एक नाइट्रोजनयुक्त फोहोर उत्पादन, प्रोटिन चयापचय को समयमा उत्पादन गरिन्छ। अमोनिया धेरै विषाक्त भएकोले, कलेजोले यसलाई यूरिक एसिड वा यूरियामा परिणत गर्दछ, जुन कम विषाक्त हुन्छ, र त्यसपछि यसलाई शरीरमा भण्डारण वा उत्सर्जन गर्दछ। मानव लगायत स्तनधारी प्राणीहरूमा, अमोनियालाई युरियामा परिणत गरिन्छ, मिर्गौलाद्वारा फिल्टर गरिन्छ, मूत्राशयमा भण्डारण गरिन्छ र आवधिक रूपमा उत्सर्जित हुन्छ। मूत्राशय बिना चराहरू यूरिक एसिडमा रूपान्तरण पछि बारम्बार उत्सर्जन गरिन्छ।
यूरिया अमोनिया भन्दा कम विषाक्त भएता पनि यसलाई भण्डारण र उत्सर्जनको लागि धेरै पानी चाहिन्छ। यो किनभने भण्डारण र उत्सर्जन तब मात्र सम्भव छ जब विषाक्ततालाई कमजोर बनाउनको लागि एकाग्रतालाई पानीले पातलो गरिन्छ। पिसाब र पसिनाको माध्यमबाट फोहोरको उत्सर्जन शरीरको होमियोस्टेसिस कायम राख्नको लागि धेरै महत्त्वपूर्ण छ किनभने यसमा पानी र घुलनशील पदार्थहरू सन्तुलनको अर्थ छ।
सामाजिक समस्या
तिर्खाको घटना मुख्यतया अफ्रिका, मङ्गोलिया, र जनवादी गणतन्त्र चीनको भित्री मङ्गोलियामा हुन्छ, जहाँ मरुभूमि क्षेत्रहरू छन्, र धेरै गरीब पारिस्थितिक प्रणाली भएका क्षेत्रमा पानीको आपूर्ति धेरै कम छ।
अपाङ्गता
अपाङ्गता भनेको कुनै पनि अवस्थाको अनुभव हो जसले व्यक्तिलाई निश्चित गतिविधिहरू गर्न वा दिइएको समाज भित्र समान पहुँच प्राप्त गर्न गाह्रो बनाउँछ।
साहिवाल विभाग
यस विभागको १८ माइल (२९ किलोमिटर) दक्षिण-पश्चिममा हडप्पा विभाग रहेको छ जुन पाकिस्तानको एक प्रचीन सिन्धु उपत्यका एक भाग थियो । यस विभागबाट कमिलिया शहरबाट २८ माइल (४५ किलोमिटर) जुन ३२५ ई.पूमा एलेक्जेन्डर द ग्रेटले आफ्नो काबुमा लिएका थिए । सन् १८४९ मा पाकपट्टन प्रशासनिक जिल्ला लाहौर र मल्तान को बीच मा स्थापित भएको थियो । १८५१ मा पाकपट्टनको मुख्यालय गोगरा जिल्लामा सारियो । पकपट्टन प्रशासनिक जिल्लाको गोगरा जिल्लाको नाममा सारिएको थिए ।
अवस्थिति
साहिवाल विभाग पाकिस्तानको पञ्जाब प्रदेशमा ३०.६ डिग्री उत्तर अक्षांश र ७३.१ डिग्री देशान्तरणमा अवस्थिति । यो पाकिस्तान को राष्ट्रिय राजमार्ग लाहोर र मल्तान को बीच आधे बाटोमा पर्छ । साहिवाल विभागको पश्चिममा फैसलाबाद विभाग रहेको छ भने लाहोर विभाग उत्तरमा पर्छ । त्यस्तै गरी बहावलपुर विभाग र भनरतका केही जिल्लाहरूले पुर्वबाट घेरेको छ भने मुल्तान विभागले दक्षिणबाट घेरेको छ । साहिवाल विभाग दुई नदीको बिचमा छ । यस विभागको रवि नदी पश्चिममा पर्छ भने सुतलज नदि पूर्वमा छ ।
जनशाङ्खिकि
सन् १९९८ को राष्ट्रिय जनगणना अनुसार यस विभागको जन्म ६२,७१२,४७ रहेको छ जसको जनधनत्तव ६०८ प्रति किलोमिटर रहेको छ । यस साहिवाल विभागको कुल जनसङ्ख्या मध्य ४७% महिला रहेका छन् । कुल जनसङ्ख्याको ७५% मानिसहरू शहरी क्षेत्रमा बसोबास गर्छन् । यस विभागको साक्षरता दरको ६०.७ % मानिसहरू शहरी क्षेत्रमा बस्छन् भने ३३.८% मानिसहरू ग्रामीण क्षेत्रमा बसोबास गर्दै आएका छन् ।
धर्म
साहिवाल विभागको मुख्य धर्म इस्लामी हो जसले सन् १९९८ मा कुल जनसङ्ख्याको ९८.७% ओगटेको छ । यश क्षेत्रमा इस्लाम धर्म महम्मद बिन कसिम (६९५ इ.पू-७१५ इ.पू) ले ल्याएका हुन् । पाकिस्तानको स्वतन्त्रता भन्दा पहिले साहिवाल विभागमा धेरै मुस्लिम आवाधीले अखिल भारतीय मुस्लिम लीग र पाकिस्तान आन्दोलन को समर्थन गरेका थिए ।
भाषाहरू
यस विभनगको मुख्य भाषा पञ्जाबी हो जसको आवाधी कुल जनसङ्ख्याको ९५% रहेको छ भने हरियाणवी भाषा यहाँको दोस्रो भाषा हो जसको आवाधी कुल जनसङ्ख्याको २.८% रहेको छ भने उुर्दु भाषा बोल्ने मानिसहरूको जनसङ्ख्या २% रहेको छ ।
अर्थतन्त्र
साहिवाल विभागको अर्थव्यवस्था कृषि र सम्बन्धित उद्योगमा निर्भर छ । सबैभन्दा ठूलो बाली गँहु हो भने त्यसपछिको कपास खेती हो ।
रोबिन उथप्पा
रोबिन उथप्पा (जन्म ११ नोभेम्बर १९८५) भारतका एक क्रिकेट खेलाडी हुन । उनले एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रियको सुरुवात इङ्ल्यान्डको विरुद्ध सन् २००६ मा गरेका थिए । उनी ५ फिट 7 इन्च (१.७० मी)का छन् र एक उत्कृस्ट खेलाडी हुन।