cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
साइफ स्पोर्टिङ क्लब
सन् २०१८–१९ संस्करण
२५ फेब्रुअरी २०१८ मा क्लबले स्टुवर्ट हलको नाम सन् २०१८-१९ बङ्गलादेश प्रिमियर लिगको संस्करणका लागि क्लबक‍ नयाँ प्रमुख प्रशिक्षक रूपमा घोषणा गरेको थियो भने १५ अप्रिल २०१८ मा क्लबले स्टुवर्ट हललाई उनीहरूको नयाँ प्रमुख प्रशिक्षकको रूपमा प्रशंसकहरूको माझ परिचय गराएको थियो। सोही दिनमा तन्जानियाली भुतपुर्व फुटबल खेलाडी तथा प्रशिक्षक डेनिस किताम्बी आगामी सत्रमा सहायक प्रशिक्षको रूपमा क्लबमा सामेल भएका थिए। १ अगस्ट २०१८ मा, क्लबले आउँदो लिगको लागि पहिलो एसियाली विदेशीको रूपमा दक्षिण कोरियाली आग्रपङ्क्तिका खेलाडी पार्क सियुङ-इललाई पनि क्लबमन आवद्ध गरेको थियो।
साइफले सन् २०१८ बङ्गलादेश फेडेरेसन कपको क्लबको पहिलो खेलमा बिजेएमसी क्लबलाई ३ का विरुद्ध १ गोल अन्तरले हराउँदै सुखद यात्रा अगाडि बढाएको थियो। क्लबको मुख्य प्रशिक्षकको रूपमा मात्र दुई खेलको प्रशिक्षकको रूपमा रहेका स्टुवर्ट हलले आपसी समझदारीको साथ क्लब छोडेका थिए। ७ नोभेम्बर २०१८ मा जोनी म्याकिन्स्ट्री क्लबको नयाँ प्रमुख प्रशिक्षकको रूपमा आवद्ध भएको कुरा खुलासा गरिएको थियो भने सन् २०१८ को बङ्गलादेश फेडरेसन कपको क्वार्टरफाइनलमा भने यो क्लब शेख जामाल धानमण्डी विरुद्धको खेलमा २-१ गोल अन्तरले पराजित हुँदै प्रतियोगिताबाटै बाहिरिएको थियो।
सन् २०१८ को स्वतन्त्र कपमा साइफ स्पोर्टिङ क्लबको‍ सामना १ डिसेम्बर २०१८ का दिन बिजेएमसी क्लबको विरुद्धमा भएको थियो जहाँ यस क्लबका लागि जामाल भुयानले खेल सकिन केही समय बाँकी छँदा गरेको फ्रिकिक द्वरा साइफले बिजेएमसीको विरुद्धमा सङ्घर्ष पूर्ण जित निकाल्न सफल भएको थियो। साइफ क्लबले उक्त प्रतिस्पर्धाको क्वाटरफाइनलमा ढाका आवहानी लिमिटेडसँग पराजित भएको थियो। ६ अप्रिल २०१९ मा साइफ स्पोर्टिङ क्लबले बङ्गलादेश प्रिमियर लिग २०१८-२०१९ को संस्करणमा नोफेल एससीलाई १-० ले हराउन सफल भएको थियो जहाँ यस क्लबलाई जित दिलाउनका लागि पार्कले गोल गरेका थिए।
रङ्गशाला
मयमनसिङ्ह रङ्गशाला यस क्लबको सन् २०१८-१९ संस्करणका लागि नयाँ गृह मैदान हो। क्लबले बङ्गबन्घु राष्ट्रिय रङ्गशालालाई उनीहरूको फुटबल यात्राको पहिलो दुई सत्रहरूमा गृह मैदानको रूपमा प्रयोग गरेको थियो।
घ्याङ्गफेदी
घ्याङ्गफेदी नुवाकोट जिल्लामा पर्ने एक गाउँ विकास समिति हो।
बंक बजार
बंक बजार
बंक बजार कञ्चनपुर जिल्ला कृष्णपुर नगरपालिका मा रहेको स्थानिय बजार हो।यो बजार महेन्द्र राजमार्ग संगै जोडिएको छ।
कोरा जन्मदर
कोरा जन्मदर कुनै निश्चित वर्षमा प्रतिहजार जनसङ्ख्यामा नयाँ जन्मने जीवित शिशुहरूको संख्या हो। कोरा जन्मदर भन्नाले कुनै निश्चित ठाउँको साधारणतया एक वर्षभित्र जन्मेका जीवीत शिशुको संख्यालाई उक्त स्थानको मध्यवर्षको कुल जनसङ्ख्याले भाग गर्दा आउने संख्यालाई जनाउद छ | FORMULA ( CBR= B/P×K )
झोराहाट
झोराहाट मोरङ जिल्लामा पर्ने एक गाविस हो।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार झोराहाटको १,२५४ घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या ५,३८७ रहेको छ।
अप्रिल लेडी
अप्रिल लेडी बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
हिङ
हिङ एउटा फेरुला वर्गका केही बहुवर्षीय पोथ्राहरूको जराबाट निकालिने औषधीय गुण भएको खोटो हो । यो प्रजातिको वनस्पति अफगानिस्तानको हिमाली क्षेत्रको रैथाने वनस्पति हो र यसको खेती यस आसपासका भारतीय तथा इरानी भूभागहरूमा गरिन्छ ।
औषधोपचार
असली र शुद्ध हिङ मात्र औषधी उपचारमा प्रयोग गर्नु आवश्यक छ । बनाउने तरिकाː
कुर्था सुरुवाल
कुर्था सुरुवाल (सलवार कमिज, फारसी/شلوار قمیض) दक्षिण एसिया तथा मध्य एसियामा विशेष गरी महिला तथा पुरुषहरूले पनि लगाउने पहिरन हो। नेपाल, भारत, पाकिस्तान जस्ता देशहरूमा यो पहिरन धेरै नै लगाइन्छ।
जेम्स ब्लन्ट
जेम्स ब्लन्ट एक बेलायती गायक, गीतकार, संगीतकार तथा पूर्व सैनिक क्यापटेन हुन् ।
संयुक्त अरब इमिरेट्सका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरूको सूची
विश्व सम्पदा क्षेत्रहरूको सूची
युनेस्कोद्वारा विश्व सम्पदा क्षेत्र घोषित गरिएको संयुक्त अरब इमिरेट्सका सांस्‍कृतिक र प्राकृतिक स्थलहरूको सूची:
एराबेल्ला (उपन्यास)
एराबेल्ला (उपन्यास) बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
फेशन (२००८ चलचित्र)
गेशन एक भारतीय चलचित्र हो, जसको निर्देशन मधुर भन्डारकरले गरेका हुन् । यस चलचित्रमा प्रियङ्का चोपडा तथा कङ्गना राणावत मुख्य भूमिका रहेका छन् ।
नेपाल वायुसेवा निगम विमान दुर्घटना ४ फागुन २०७०
नेपाल वायुसेवा निगमको उडान नम्बर १८३ विमान विसं २०७० फागुन ४ मा दुर्घटना भएको हो । उक्त विमान अर्घाखाँची जिल्लाको ढिकुरा गाउँ विकास समिति–८ स्थित मसिने लेकको जंगलमा ठोक्किएर दुर्घटनामा परेको हो । दुर्घटनामा परी त्यसमा सवार सबै (१८ जना)को मृत्यु भयो । जहाजमा १५ यात्रु र चालक दलका सदस्य तीनसहित १८ जना थिए । पोखरा विमानस्थलबाट जुम्लाका लागि फगुन ४ गते दिउँसो उडेको ९एन–एबिबि–डिएचसी ६ नम्बरको ट्विनअटर दुर्घटनाग्रस्त अवस्थामा सो लेकमा फेला परेको थियो ।
बैरकपुर
बैरकपुर भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
पर्यटन स्थलहरू
Barrackpur Cantonment ब्यारेकपुर क्यान्टोनमेन्ट Barrackpur Cantonment Barrackpur Cantonment
बङ्गाली भाषा
बङ्गाली भाषा (বাংলা, बाङ्ला), बङ्गलादेश र भारतको पश्चिम बङ्गाल र उत्तर-पूर्वी भारतको त्रिपुरा तथा असम राज्यहरूमा बोलिने प्रमुख भाषा हो। भाषा परिवारको दृष्टिबाट यो भारोपेली भाषा परिवारको सदस्य हो। यस परिवारका अन्य प्रमुख भाषाहरूमा हिन्दी, नेपाली, पञ्जाबी, गुजराती, असमिया, उडिया, मैथिली इत्यादी भाषाहरू पर्छन्। बङ्गाली भाषा बोल्ने मानिसहरूको सङ्ख्या लगभग २३ करोड छ जस हिसाबले यो विश्वको सातौँ सबैभन्दा बढी बोलिने भाषा हो । बङ्गलादेश र भारत बाहेक यो भाषा बोल्ने मातृभाषी प्रयोगकर्ता विश्वका अन्य धेरै देशहरूमा पनि फैलेका छन्।
बङ्गाली भाषा विकासको इतिहास १,३०० वर्ष पुरानो रहेको छ। चार्यपद बङ्गाली भाषाको प्राथमिक प्रतीक हो। अठारौँ शताब्दीको अन्तमा बङ्गाली भाषाले ८औँ शताब्दीदेखि लेखिएको साहित्यको ठूलो भण्डारमार्फत आफ्नो वर्तमान रूप लिएको थियो। बङ्गाली भाषाको लिपिलाई बङ्गाली लिपि भनिन्छ। बङ्गलादेश र पश्चिम बङ्गालमा बोलिने बङ्गाली भाषाहरूमा खासै भिन्नता पाइँदैन। बङ्गाली भाषा र साहित्यले बङ्गालको पुनर्जागरण र पुस्तकमा बङ्गालको साँस्कृतिक विविधता र बङ्गाली राष्ट्रवादको विकासका साथै बङ्गलादेशको निर्माणमा सबैभन्दा महत्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गरेको थियो।
सन् १९४७ देखि १९५२ सम्म पूर्वी बङ्गालमा आयोजित बङ्गाली भाषा आन्दोलनले यस भाषालाई बङ्गालको अस्तित्वसँग जोडेको छ। सन् १९५२ फेब्रुअरी २१ मा ढाका विश्वविद्यालयमा विद्यार्थी तथा आन्दोलनकारीहरूको विरोध गर्दै बहुसङ्ख्यकको मातृभाषा बङ्गालीको राज्य भाषाको माग गर्दै उनीहरूले आफ्नो जीवन बलिदान दिएका थिए। सन् १९८७ को बङ्गाली भाषाको परिचय ऐनले बङ्गलादेशका सबै राज्य कृतिहरूमा बङ्गाली भाषाको प्रयोग अनिवार्य बनाएको छ। सन् १९९९ मा सन् १९५२ को भाषा सहिदहरूको सङ्घर्षलाई मान्यता दिई युनेस्कोले फेब्रुअरी २१ लाई अन्तर्राष्ट्रिय मातृभाषा दिवसको रूपमा घोषणा गरेको थियो।
बङ्गाली लिपि
बङ्गाली लिपि देवनागरी लिपिभन्दा केही भिन्न भएतापनि दुईवटै लिपिमा धेरै अधिक साम्य पनि छ।
लिखित पद्धति
बङ्गाली लिपि एक प्रकारको शब्दीय वर्णमाला लिपि हो जसमा व्यञ्जनका लागि वर्ण, स्वरहरूको लागि रूप र यदि कुनै कार प्रतीक छैन भने त्यसलाई स्वरको रूपमा लिइन्छ। बङ्गाली वर्णमाला बङ्गलादेश र भारतको पूर्वी भागमा (आसाम, पश्चिम बङ्गाल, त्रिपुरा) प्रयोग गरिन्छ। बङ्गाली वर्णमालाको उत्पत्ति सन् १० ईस्वीतिर (वा १०औँ देखि ११औँ शताब्दीसम्म) भएको मानिन्छ भने यो ब्राह्मी लिपिको परिमार्जित रूपबाट आएको भनी विश्वास गरिन्छ। बङ्गलादेश मुस्लिम बाहुल्य देश भए तापनि यसले पाकिस्तानमा प्रयोग हुने शाहमुखी लिपिजस्तै अरबी आधारित वर्णमालाको सट्टा बङ्गाली वर्णमाला प्रयोग गर्दछ।
नमुना पाठ
बङ्गाली भाषामा मानव अधिकारको बडापत्रको पहिलो खण्डको नमूना पाठ तल दिइएको छ:
बङ्गाली लिपिमा बङ्गाली भाषा नेपाली रुपान्तरण
सम्बन्धित भाषाहरू
बङ्गाली भाषासँग नेपाली भाषाको ४० प्रतिशत समानता छ। यसबाहेक असमिया भाषा र सदरी भाषा लगभग बङ्गालीसँग मिल्दोजुल्दो छ। । धेरैले असमियालाई बङ्गालको बोली वा क्षेत्रीय रीतिरिवाजको रूपमा लिन्छन्। सन्ताली भाषा पनि विष्णुप्रिया मणिपुरी भाषासँग मिल्दोजुल्दो छ। असमिया पछि यो बङ्गालीको सबैभन्दा निकटको भाषा हो।
चुरु जिल्ला
चुरु जिल्ला भारतीय राज्य राजस्थानको एउटा जिल्ला हो, जसको सदर मुकाम चुरु हो।
सिवनी
सिवनी भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
दौसा जिल्ला
दौसा जिल्ला भारतीय राज्य राजस्थानको एउटा जिल्ला हो, जसको सदर मुकाम दौसा हो।
बोकारो
बोकारो भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
रमा शर्मा
परिचय
नेपाली भाषाकी अथक सेवक रमा शर्माको जन्म वि.सं.१९९९ मा काठमाडौंमा भएको हो । त्रिभुवन विश्वविद्यालयबाट स्नातकोत्तर उपाधि प्राप्त गरेकी शर्मा प्राध्यापक हुन् । वर्तमान समयमा रमा शर्मा नेपाली शिक्षा परिषद् नामक संस्थामा आबद्ध छन् । उनी प्रतिभालाई प्रोत्साहन र सम्मान दिने कार्यमा जुटेको पाइन्छ ।
कृतित्व
शर्माका रचना र अन्वेषणमूलक सृजना यस प्रकार रहेका पाइन्छन् ः
माध्यमिक कालका कविहरूले दिएका विशिष्ट योगदानको अन्वेषण, समीक्षण, मूल्याङ्कन गरेर निष्कर्ष दिने कार्यमा जुटेकी शर्मा उर्जाशील समीक्षकका रूपमा परिचित छन् । महिला समालोचकहरूमध्ये उनी सफल समालोचकका रूपमा गनिन्छिन् ।
रानीखोला चलचित्र
रानीखोला (चलचित्र) एक नेपाली कथानक चलचित्र हो । यस चलचित्रमा मुख्य भूमिकामा [सिमान्त]],मेलिना मानन्धर छन् ।
चतुराले
चतुराले नुवाकोट जिल्लामा पर्ने एक गाउँ विकास समिति हो।
ब्यूभ्यालेट
ब्यूभ्यालेट बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
पाकिस्तान टुडे
सेवाको सञ्चालन
यस दैनिक पाकिस्तानी अङ्ग्रेजी भाषाको पत्रिकाको प्रधान कार्यालय पाकिस्तानको प्रमुख सहर लाहोरमा अवस्थित छ। पत्रिकालाई सन् २०१० मा सम्पादक, प्रकाशक तथा वरिष्ठ पत्रकार अरिफ निजामीले स्थापना गरेका थिए। यो लाहोरमा आधारित प्रमुख प्रकाशनहरू मध्येको एक नव मिडियाको एक भाग हो वा यसको सम्पूर्ण सञ्चालन नव मिडियाको मातहतमा रहेको छ। उक्त प्रकाशन कम्पनी नव मिडियालाई सन् २००८ मा पत्रिकाका संस्थापक अरिफ निजामीलेनै गरेका थिए। अरिफ निजामी एक वरिष्ठ पाकिस्तानी पत्रकार हमेद निजामीका (३ अक्टोबर १९१५ – २२ फेब्रुअरी १९६२) छोरा हुन्। उनकन पिता हमेद निजामी दैनिक रूपमा प्रकाशन हुने पाकिस्तानी पत्रिका नव-आई-वक्त र द नेसन नामक पत्रिकासँग सम्बद्घ थिए। पाकिस्तान टुडे दोहोर पत्र ढाँचामा प्रकाशित हुने पाकिस्तानको पहिलो पत्रिका पनि हो। पत्रिकाले यसको सम्पादकीय र सामग्रीहरूको माध्यमबाट उदार तथा मध्यम सम्पादकीय नीतिलाई समर्थन गर्दछ।
पत्रिका प्रकाशन हुने माध्यमहरू
यसले प्रकाशन गर्ने सामग्रीहरू प्रिण्ट, वेबसाइट, मोबाइल वेबसाइट, अनुप्रयोग, एन्ड्रोइड, आइओएस र ब्ल्याकबेरीका मञ्चहरू मार्फत उपलब्ध छ।
सुरक्षाप्रति कम्पनी प्रतिबद्धता - कम्पनीले सुरक्षित गरेका शारीरिक तथा इलेक्ट्रोनिक्स र प्रबन्धकीय प्रक्रियाहरू सुरक्षित राख्छ र अनधिकृत पहुँच रोक्न, आँकडाहरूको सुरक्षा कायम राख्न, र अनलाइन सङ्कलन गरेका जानकारीलाई सही तरिकाले प्रयोग गर्नका लागि यसले कदम चालेको छ।
गोपनियता नीति
जानकारीमा पहुँच - वेबसाइट पेश गरिएका व्यक्तिगत पहिचान योग्य जानकारीहरू पहुँच बिन्दुबाट सीमित समयको लागि पहुँचयोग्य हुन सक्छन्।
कम्पनीले प्रयोग गर्ने जानकारीहरू - तपाइले बुझाउनु भएको जानकारी सञ्चार र सम्पर्कको लागि प्रयोग हुन्छ। तपाईको अनुरोधहरू पूरा गर्न, सोधपुछको जवाफ दिन र अन्य उत्पादन, कार्यक्रमहरू वा सेवाहरूका लागि प्रदान गरिएको जानकारीहरूको कम्पनीले प्रयोग गर्दछ।
खबरीस्तान टुडे
समाचार पत्रको व्यङ्ग्य स्तम्भ खबरिस्तान टुडे हो। यसका सामग्रीहरू अक्सर अपरिचित भएकाले यसको व्यङ्ग्य कहिलेकाँहि पश्चिमी दर्शकहरूका माझ हराउँदछ। सन् २०१४ मा पाकिस्तानी इस्लामी विचार विज्ञान परिषद्ले सबै महिलाहरू अन्तर्राष्ट्रिय गैर इस्लामिक हुन् भनेर दावी जारी गरेको थियो र उक्त समाचारलाई इण्टरनेट र मूलधार समाचारका स्रोतले उठाएका थिए।
ठोकर्पा
यहाँ बाहुन, क्षेत्री, दमाई, कामी, पहरी, तामाङ, सार्कीको आदिको बसोवास रहेको छ। हिन्दुहरूको बाहुल्यता रहेको यस गाविसमा बौद्ध तथा इसाईहरूको पनि उपस्थिति राम्रै पाइन्छ।
शिक्षा तथा स्वास्थ्य
तीनवटा प्राथमिक एक मावि, एक उच्च मावि र एक सामुदायिक क्याम्पस रहेको यस गाविसमा निजी स्तरबाट २ बॊडिङ स्कूल पनि सञ्चालन भइरहेका छन्। २०५८को जनगणनाअनुसार ६४ प्रतिशत साक्षरता रहेको यस गाविसमा विद्यालय जाने छोराको संख्याभन्दा छोरीको संख्या बढी रहेको। जिल्ला प्रमुख आयुर्वेद औषधालय तथा एक उप-स्वास्थ्य चौकी रहेको यस गाउँमा निजीस्तरका ४ भन्दा बढी मेडिकल सञ्चालन भइरहेका छन्।गाउँ विकास समितिको नौ वडामा विद्युत सेवा पुगेको छ भने धरातलीय उचाइले गर्दा सञ्चारको सुविधामा ताररहित सञ्चारमाध्यम राम्ररी चलेका छन्। सार्वजनिक टेलिफोन सेवाको रूपमा ठोकर्पा-२ मिलडाँडामा दुर-सञ्चारको सार्वजानिक टेलिफोन सेवा उपलब्ध छ।
यातायात
चेहेरे ठोकर्पा मोटरबाटो सुनकोशी नदीपारी २०५४ सालदेखि सञ्चालनमा आइरहेको छ। ग्रावेल समेत नभएको धुले १४ किमी बाटो वर्षका ३ महिना बाहेक बाँकी ९ महिना मोटर सञ्चालन हुन्छ। अरनिको यातायात सेवा समितिले काठमाडौबाट ठोकर्पासम्म सिधै बस सेवा सञ्चालनमा ल्याएको छ। गाविसको अधिकांस टोलमा शाखा बाटो खनिएको छ। ठोकर्पालाई राजधानीसँग छोटो दुरीमा यातायात सञ्चालनमा ल्याउन साँगाचोकको सुकुटेमा सुनकोशी नदीमाथि पुल निर्माण भईरहकेको छ।
पर्यटकीय तथा धार्मिक स्थलहरू
बाघभैरव, महांकाल थान र स्थानीय देवीका थुप्रै मठमन्दिर रहेको यस गाविसमा सीताको पैतालाको पाइला रहेको विश्वास रहेको ठूलो ढुंगाले कालिका र ठोकर्पालाई छुट्याउँछ। वर्षेनी तीजमा बाघभैरवको मन्दिरमा ठूलो मेला लाग्ने गर्दछ। धान्यपूर्णिमा, नागपञ्चमी र चण्डीपूर्णिमा गरी वर्षको तीन पटक मेला लाग्ने महांकाली माइको मन्दिरमा देवीको पूजा हुने गर्दछ। यस मन्दिरमा महिलालाई प्रवेश निषेध गरिएको छ।
सामुदायिक वनको क्षेत्रमा विश्वमा नै प्रसिद्ध ठोकर्पा हरियो वनले घेरिएको छ। नेपालको पहिलो सामुदायिक वन हेर्न र यसबाट वनसंरक्षणका नयाँ नयाँ तरिका सिक्न यहाँ थुप्रै ठाउँबाट मानिसहरू आउने गर्दछन्।
धौलपुर जिल्ला
धौलपुर जिल्ला भारतीय राज्य राजस्थानको एउटा जिल्ला हो, जसको सदर मुकाम धौलपुर हो।
तिनतले
तिनतले एक ऐतिहासिक भवन हो, जुन बिक्रम सम्वत २०१५ मा लिलानाथ भट्टराईले एउटा मनमोहक तिन वटा तल्ला भएको भवन निर्माण गर्नुभएको थियो। यो भवन स्याङ्जा जिल्लाको साँखर गाविसको वडा नं ६ भट्टराई डाँडामा अवस्थित छ। त्यस समयमा भट्टराई डाँडामा तिनतले भवन बनाउने कोहि पनि नहुनाले उक्त परिवारलाई तिनतलेका नामले आज पनि चिनिन्छ।
स्काउट सदस्यता ब्याज
स्काउटङको साधारण जानकारी हासिल गर्न सर्वप्रथम सदस्यता लिनु अनिवार्य छ, सदस्यता लिदा दिईने ब्याजलाई सदस्यता ब्याज भनिन्छ । सदस्यता ब्याज स्काउटहरूलाई दिक्षा दिदा दिइन्छ ।यो ब्याजको भूमी निलो हुन्छ । निलो रंगले स्काउटहरु आकाश जस्तै विश्व भरि फैलिएका छन् भन्ने कुरा जनाउँछ । यस ब्याजलाई वरिपरी गोलो धागोले बेरिएको हुन्छ जसको अर्थ स्काउटहरु निश्चीत सिमा भित्र बाधिएका हुन्छन् भन्ने कुरा जनाउँछ ।
यस ब्याजको भित्र रुख र रुख भित्र तारा र तारा भित्र चन्द्र सूर्यलाई देखाईएको छ । यस ब्याजमा रहेको रुखले स्काउटहरु रुख जस्तै शितलता प्रदान गर्न सदा तत्पर हुन्छन् भन्ने कुरा जनाउछ र यस भित्र रहेको तारा र तारा भित्र रहेको चन्द्र र सूर्यले स्काउटहरु चन्द्र र सूर्य जस्तै सदा आकाशमा चम्कीरहेका हुन्छन् भन्ने कुरा जनाउँछ ।
तालामाराङ
तालामाराङ नेपालको मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र, बागमती अञ्चलको सिन्धुपाल्चोक जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो।
सन्दर्भ सूची
==बाह्य कडीहरूः तामाङ भाषाको 'तया' र 'मर्‍याङ' दुइ शब्द मिलेर 'तयामर्‍याङ' शब्द बनेको पाइन्छ। तामाङ भाषामा तयाको अर्थ पिँडालु र मर्‍याङको अर्थ खोरीया हुन्छ । पुरानो तालामाराङ गा वि स को वडा नं १ स्थित ढुङ्गानागाउँमा पिँडालु धेरै फल्ने भएकोले यहाँस्थित खोरीयालाई पिँडालु खोरीया भनिएको हो । तामाङ भाषाबाट आएको तयामर्‍याङ अपभ्रंश भएर तालामाराङ हुन आएको हो। ओख्रेनीचौर उत्तर पश्चिम देखी शुरू भएर ग्याल्थुमलाई छुट्याउने खोला यही गाउँको सिमाना खोला भएकोले यस खोलाको नाम पनि तालामाराङ भनिएको हो । यही गाउँको नामबाट 'तालामाराङ बजारकी कान्छी, माया प्रिति लगाउँछु' भन्थी भन्ने लोक गीत पनि प्रशिद्ध छ ।==
ताउनी
दैलेख जिल्लाको सिंहासैन गा.बि.स अन्तर्गत पर्ने ताउनि अति सानो गाउँको नाम हो। भोगोलिक आधारले यो गाउँ पिपलकोट को सिमानासँग जोडिएको छ I एस गाउँ को पूर्व पट्टि राँता पश्चिममा पिपलकोटको गोर्खि उत्तर खिड्कीजियुला र दक्षिर्ण तर्फ बाँजकाटिया रहेको छ I परिकृतिक फलस्वरूप यहाँ पराय साल, सल्ला, शहित अन्ने बोट बिरुवा हरूले गुन्जिएको छ I बि.स.२०६२/६३ पछि इस्थानिये बासिन्दा र ग.बि.स.को अहम भूमिकाले गर्दा उक्त गाउँ मा बाल पठन पाठन को लागि श्री मालिका अनुपचारिक सिक्षाविस्तार लाई स्विकिर्ती गराइएको छ Iउक्त गाउँ मा बिषेस गरी ठकुरी र निउनतम दलित जनजाति को बसोबास छ I  ताउनि मा लगभग १०० भन्दा अधिक घर धुरी रहेको देखिन्छ I ताउनी बाट लगभग २ किलोमिटर माथि संधिखर्ख र बांजाकाटिया रहेको छ येहा प्राय ठकुरी र मगर शहित १५० भन्दा अधिक घरधुरी नामाकरण गरिएको छ
पहरिया
पहरिया कञ्चनपुर जिल्ला कृष्णपुर नगरपालिकाको वडा नं.१ मा पर्दछ।पहरिया कञ्चनपुर जिल्लाको उत्तर पुर्वमा अवस्थित छ।
धर्म इतर
धर्मइतर वा धर्म इतर भन्नले धर्म नमान्ने वा धर्मको विपरीत अर्थ दिने विश्वासहरू हुन्। धर्म नमान्ने विभिन्न धरणाहरू छन्। जस्तै नास्तिकता, अज्ञेयवाद, मानवतावाद इत्यादि।
पहरिया
भुगोल
दुई तिरबाट नदीले घेरेको यो गाँउ अति नै सुन्दर छ।यहाँ एउटा क्याम्पस र नजिकै पहरिया बजार रहेको छ।यसको पूर्वमा निगाली र पश्चिममा सुन्दरीफाँटा भन्ने ठाँउ रहेका छन।यहाँ मोटर बाटो निर्माण हुदैछ।गाँउको बिचमा बजार बिस्तार हुदै गईरहेको छ।
अर्थतन्त्र
यो ठाँउको अर्थतन्त्र मुख्यतया कृर्षिमा आधारित छ।आजभोली अर्थोपार्जनको लागि धेरै युवाहरू मलेसिया लगाएतका देशमा जाने गरेका छन।माछापालन, कुखुरापालन व्यावसायले पनि बिस्तारै लोकप्रियता पाईरहेको छ।
दिपायल सिलगढी नगरपालिका
जनसङ्ख्या
नेपालको वि.सं. २०६८ को जनगणना अनुसार दिपायल सिलगढी नगरपालिकाको जनसङ्ख्या २३,४१६ छ। यस मध्ये पुरुष ५१%, र महिला ४९% रहेका छन्।
तारिणीप्रसाद कोइराला
तारिणीप्रसाद कोइराला आधुनिक नेपाली कथाका क्षेत्रमा विजय मल्ल र भवानी भिक्षुको हाराहारीमा देखिएका मनोवैज्ञानिक कथाकारका रूपमा परिचित छन्। यिनको जन्म वि.सं. १९७९ वैशाख १८ गते भएको हो। वी.पी. कोइरालाले कथाका क्षेत्रमा सर्वप्रथम भित्र्याएको मनोविज्ञानलाई विजय र भिक्षुले मात्र अनुकरण गरेनन् यसका अनुशीलनकर्ता तारिणीप्रसाद पनि भए। वी.पी. बाटै प्राप्त यौनवादलाई भिक्षुले उच्छृङ्खल बनाउन चाहेनन् भने तारिणीले चाहिँ आफ्नै दाजुको बिंडो थामेर यस धारालाई स्पष्ट वा छर्लङ्गै पार्ने जमर्को गरेको पाइन्छ- उनका कृतिहरूका अध्यात्मबाट। जननायक बीपी कोइरालाका सहोदर भाइ एवं निकटतम् सहयोगी तारिणी प्रसाद कोइराला वास्तविक अर्थमा बहुआयामिक व्यक्तित्वका धनी मानिस थिए। देशको पहिलो रेडियोकर्मी, पहिलो स्टेसन म्यानेजर, जनजागरण-गानका पहिलो लेखक, उच्चकोटीको कवि, गीतकार र कथाशिल्पी, आख्यान साहित्यमा बाल-यौनमनोविज्ञानको पहिलो प्रयोक्ता उनले, आफ्नो मेधा, कर्मठता र प्रयोगशील रचनात्मकताका वलमा आधुनिक नेपाली समाजको विकासक्रममा अति नै महत्त्वपूर्ण योगदान गरेका थिए। राणाशाहीविरुद्धको पहिलो जनआन्दोलनको प्रचार-प्रसार गर्ने र क्रान्तिकारी योद्धामा उत्साहको ऊर्जा भर्ने उद्देश्यले एक्लैले खोलेको, सञ्चालन गरेको नेपाल प्रजातन्त्र रेडियो अहिले रेडियो नेपालका रूपमा देशका कुनाकुनामा गुञ्जने विशाल प्रसारण सञ्जाल बनेको छ। उनको कर्मठ जीवनयात्राको यही एउटा आयाम मात्रले पनि उनलाई अमर बनाउनेछ भन्दा अत्युक्ति हुँदैन।
यस्ता विशाल व्यक्तित्व तारिणी बाबुका बारेमा अध्ययन, अनुशीलन भने भएकै छैन भन्दा पनि हुन्छ। अस्वस्थकर खानपान र जीवनशैलीका कारण ५२ वर्षको अल्पायुमै दिवंगत भएका तारिणीबाबुलाई धेरै वर्षसम्म कसैले पनि, न उनले जीवनभर सेवा गरेको नेपाली कांग्रेसले, न रेडियो नेपालले, न त नेपाली साहित्य-जगत्ले नै सम्झने कष्ट उठायो। उनको मृत्यु भएताका -२०३१ साल)मा राजनीतिक दल प्रतिबन्धित भएको र छापाहरूमा कांग्रेस र कोइरालाको 'क�' पनि निषेध गरएिकाले नेपाली समाजले उनलाई धेरै दिनसम्म सम्भिmए पनि बिर्सिएजस्तो गररिहेको थियो।
यस साल उनले चोला बिसाएको ३७ वर्षपछि ती बहुप्रतिभाशाली व्यक्तिको जीवनी, कृतित्व र उनले जीवनमा आर्जन गरेका उपलब्धिको अभिलेख सँगालेर तारिणीप्रसाद कोइराला, एक दृष्टि : अनेक स्�मृति शीर्षकमा एउटा स्मृतिग्रन्थको प्रकाशन गरेका छन् उनका छोरा-बुहारी ज्योति र इन्दिराले। उनको र उनकी श्रीमती रोशाको सम्झनामा संयुक्त रूपले स्थापित तारिणी रोशा स्मृति कोषको तत्त्वावधानमा प्रकाशित यस ग्रन्थलाई ज्योति कोइरालाले स्मारकिा भनेका छन्।
तारिणीबाबुको सम्झनामा उनका साथीसंगाती, परजिन र उनीप्रति श्रद्धाभाव राख्ने मानिसले लेखेका संस्मरणात्मक लेख-रचना समेटिएको खण्ड 'क�', उनले र उनलाई उनका आफन्तले लेखेका चिट्ठीहरूको खण्ड 'ख�' र फोटोसंग्रहको खण्ड 'ग�' गरी तीन भागमा विभाजित यो स्मृतिग्रन्थ उनको व्यक्तित्व र कृतित्वलाई उद्भाषित गर्न सक्षम देखिन्छ। तारिणीप्रसादको प्रयोगशील साहित्यस्रष्टालाई राम्रोसँग चिनाउन सक्ने गम्भीर लेखरचना भने यसमा परेका छैनन्। नेपाली साहित्यमा बाल-यौनमनोविज्ञानमा सम्पूर्णतः आधारति उपन्यास सर्पदंश लेखेर उनले जुन एउटा नितान्त नौलो क्षितिज नेपाली साहित्यमा खोलिदिएका थिए, त्यसमाथि अध्ययन र मन्थन हुनु जरुरी थियो र छ। तारिणीबाबुमै पूर्णतः केन्दि्रत कुनै कृति प्रकाशित गर्दा यसबारेमा विचार पुर्‍याउन सकेको भए यसको गहनता अझै बढ्न सक्थ्यो। सम्पादकहरूबाट यसमाथि आवश्यक दृष्टि दिइएको छैन।
ग्रन्थमा परेका संस्मरणमा छोरा ज्योति, बुहारी इन्दिरा, दाइ बीपीकी बुहारी सुषमा, नवीनप्रकाशजंग शाह र भतिजा शेखर र शशांक कोइरालाका उम्दा लाग्छन् र तिनले स्वर्गीय तारिणीबाबुको व्यक्तित्वमा निहित सरलता र फक्कड जीवनशैलीमाथि प्रामाणिक रूपमा प्रकाश पार्छन। यी रचना पढ्दा पाठक तारिणीबाबुको जीवन र जगत्प्रतिको उदार दृष्टिकोण, चुरोट र रक्सीप्रतिको घातक सीमासम्मका आशक्ति अनि आफ्ना विख्यात अग्रज बीपीका प्रति उनको भक्तिभावसँग साक्षात्कार गर्न पुग्छ। तारिणीप्रसाद मूलतः एक भावुक हृदय, रोमान्टिक कवि र साहित्यकार भएको, राजनीतिमा त पारविारकि वातावरण र दाजु बीपीको नेपाली जनताको मुक्तिको सपना साकार पार्ने अभियानको आकर्षणका कारण मात्र लागेको कुरा पनि यी रचनाबाट थाहा पाउन सकिन्छ।
यस ग्रन्थमा परेको गणेशमान सिंहको 'बिर्सन नसक्ने राजनीतिक व्यक्तित्व�' शीर्षक लेख विचारोत्तेजक छ, जसमा स्वर्गीय लौहपुरुष सिंहले ०१७ सालको काण्डपछि क्षोम, द्विविधा, अन्योल र दिशाहीन अवस्थामा पुगेका तारिणीबाबुको निराश मनस् ि�थतिलाई शान्त पार्ने प्रक्रममा कांग्रेसका बहुसंख्यक कार्यकर्ताको प्रजातन्त्रप्रतिको अप्रतिम निष्ठाको जुन ज्यूँदो चित्र खिच्नुभएको छ, त्यो अद्भुत छ। सिंहले त्यतिबेला नेपाली कांग्रेसको मूलधारका कार्यकर्ताले प्रजातन्त्रको दीपलाई मर्न दिएका छैनन्, दिने पनि छैनन् भनेर तारिणीबाबुलाई आश्वस्त बनाउन खोज्नुभएको थियो वास्तवमा सिंहको त्यो आकलन वस्तुपरक थियो भन्ने कुरा तारिणीको देहान्त भएको १५ वर्षपछि कांग्रेसको नेतृत्वमा भएको सफल जनआन्दोलनले पनि पुष्टि गरेको छ।
स्मृतिग्रन्थमा परेको सुशील कोइरालाको 'रेडियो प्रसारण र तारिणीप्रसाद कोइराला�' शीर्षकको लेखले नेपालको रेडियो प्रसारणको इतिहासलाई विस्तारका साथ प्रस्तुत गरेको छ। यो एउटा उपयोगी रचना हो।
यस पुस्तकमा छापिएका तारिणीबाबुले आफन्तलाई लेखेका र उहाँलाई अरूले लेखेका चिट्ठीहरू वास्तवमा ऐतिहासिक महत्त्वका सामग्री हुन्। यिनीहरूमध्ये स-साना घरायसी गन्थन भएका केही चिट्ठी छाडेर अधिकांश नेपालको राजनीति र प्रजातान्त्रिक आन्दोलनको दशा र दिशासँग नै सम्बन्धित छन्। सुन्दरीजल जेलबाट बीपीले तारिणीलाई लेखेका चिट्ठी हुन् वा केशव कोइरालाले तारिणीलाई र तारिणीले केशवलाई लेखेका चिट्ठी हुन्, ती सबैमा व्यक्ति कोइरालाका भन्दा नेपाली समाज र राजनीतिकै कुरा प्रमुखताका साथ उठाइएका छन्। बीपी र तारिणीका चिट्ठीहरू सुन्दर पत्र लेखनकलाका नमुनाजस्ता लाग्छन्। बीपीकी धर्मपत्नी सुशीलाको अङ्ग्रेजी भाषामाथिको अधिकार पनि उनका पत्रहरूमा राम्रोसँग देखिएको छ। उनका आठवटा उपन्यास र थुप्रै फुटकर कथाहरूले नेपाली साहित्यको ढुकुटीलाई भरिपूर्ण पारिदिएका छन्। उनमा साहित्यिक व्यक्तित्वको साथसाथै राजनीतिक व्यक्तित्व पनि थियो। विश्वविख्यात राजनीतिज्ञ भएर पनि आफ्नो साहित्यलेखनमा त्यसको एउटा छिटो पनि पर्न नदिनु वी.पी.को विशेषता हो भने त्यसबाट बच्न चाहिँ तारिणीप्रसाद कोइरालाले नसकेको स्पष्टै देखिन्छ। किनकि उनका अधिकांश आत्मसंस्मरणात्मक कथाहरूमा राजनीति नै मुख्य विषयवस्तु बनेको प्रतीत हुन्छ। उनी राजनीतिक व्यक्तित्व भएकै कारणले अन्याय र अत्याचारी शासकहरूका विरुद्धमा पाइला चाल्दा र आवाज उठाउँदा उनले काठमाडौँ जेलको हावा खानु परेको थियो। उनी अङ्ग्रेजी, हिन्दी र फ्रेञ्च गरी तीनवटा विदेशी भाषाका ज्ञाता थिए। २००७ सालको जनक्रान्तिमा सक्रियता देखाउने तारिणीप्रसाद कोइरालाले पूर्वी मोर्चाको एक सशक्त सिपाहीको भूमिका निर्वाह गरेका हुन्। प्रजातन्त्र रेडियो नेपालका संस्थापक व्यक्तित्व पनि उनी नै हुन्। अनि २००८ सालतिर रेडियो नेपालको बाल कार्यक्रम (बालप्रोग्राम) सञ्चालक बनी कार्यक्रम चलाउन उनको साहसी कार्यलाई प्रशंसा गर्नुपर्छ। उनका क्रान्तिकथा निकै नै उत्कृष्ट छन्। यिनको मृत्यु २०३१ सालमा अल्पायुमैं भएको थियो।
कथाकार तारिणीप्रसाद कोइरालाका खास प्रवृत्तिलाई कोट्याउँदा मनोविज्ञान, यौनमनोविज्ञान, तत्कालीन सामाजिक, राजनीतिक यथार्थको प्रस्तुति, सरलता, सहजता र सरसता नै हुन् भन्ने देखिन्छ। सानैदेखि प्रवासी बन्नुपरेका कारणले गर्दा यिनको भाषामा हिन्दीको प्रभाव छ। वी.पी.ले भनेका छन्- "तारिणीको भाषा राम्रो छ, सर्र जाने वा राम्रो लेख्ने व्यक्ति उनी हुन् तर ईश्वर बल्लभले चाहिँ दुवै दाजुभाइको भाषालाई राम्रो मानेका छैनन् र अप्ठ्यारो ठानेका छन्। यौनवादी प्रयोगमा कथाकार तारिणीलाई कतिपयले वी.पी. कोइरलाकै अर्का रूपको रूपमा चित्रित गरेका छन्।
द ब्ल्याक मोथ
द ब्ल्याक मोथ बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
जितेन्द्र कार्की
बाह्य कडीहरू
एक नेपालका फुटबल खेलाडी हुन्।उनी हालनेपाल आर्मी फुटबल क्लबबाट फुटबल खेल खेल्ने गर्दछन्।
टङ्किसिनवारी
टङ्किसिनावरी पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार मोरङ जिल्लामा पर्ने एक गाविस थियो।
जनसङ्ख्या
नेपालको २०६८ को जनगणना अनुसार टंकिसिनावरीको ४,९०५ घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या २०,९६८ रहेको छ।
च्यारिटी गर्ल
च्यारिटी गर्ल बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
डूँगरपुर जिल्ला
डूँगरपुर जिल्ला भारतीय राज्य राजस्थानको एउटा जिल्ला हो, जसको सदर मुकाम डूँगरपुर हो।
रोनाल्डो
लुइस नजारियो डे लिमा(जन्म १८ सेप्टेम्बर १९७६), 'रोनाल्डो' नामले प्रसिद्ध ब्राजिलका पुर्व फुटबल खेलाडी हुन् । १९९० को दशक पछि र २००० को दशक अघि रोनाल्डो विश्वकै सर्वाधिक सफल गोलकर्ता थिए । उनले आफ्नो पहिलो बलोन डी ' ओर पुरस्कार यूरोपीय फुटबल खेलाडी को रूपमा १९९७ (मात्र २१ वर्ष को आयु मा) मा पाएका थिए र यही पुरस्कार उनलाई २००२ मा (२६ वर्षको आयु मा) फेरि मिल्यो । यसका अतिरिक्त रोनाल्डो फ्रेन्च फुटबल खेलाडी जिनेदिन जिदाने को समान फिफा वर्ष खेलाडी पुरस्कार तीन पटक जीत्ने मात्र दुई खेलाडीमध्ये एक हुन् । २००७ मा उनलाई फ्रान्स फुटबलले अहिले सम्मकै सर्वश्रेष्ठ सुरूवाती एघार खेलाडीको रूपमा नामांकन गर्यो । फुटबलका भगवान पेलेले तयार गरेको फिफा १०० को सुचिमा उनी पनि अटाउन सफल भए । २०१० मा एक अनलाईन मतदान मा उनी गोल डट कम का 'प्लेयर अफ द डिकेड' चुनिए, जसमा उनले कुल मतको ४३.६३ प्रतिशत मत प्राप्त गरेका थिए ।
स्रोत
श्रेणी :ब्राजिलका फुटबल खेलाडीहरू
बडाल
बडाल नेपाल, भारत तथा अन्य स्थानहरूमा बसोबास गर्ने हिन्दू धर्मावलम्बी विशेषतया नेपालीहरूको थर हो।
जयपुर जिल्ला
जयपुर जिल्ला भारतीय राज्य राजस्थानको एउटा जिल्ला हो, जसको मुख्यालय जयपुर हो।
हनुमानगढ जिल्ला
हनुमानगढ जिल्ला भारतीय राज्य राजस्थानको एउटा जिल्ला हो, जसको सदर मुकाम हनुमानगढ हो।
गैराखेत
गैराखेत दैलेख जिल्लाको सिंहासैन गा.बि.स. वार्ड नं ३ मा पर्ने एक गाउँ हो। यहाँ विशेष गरेर चन्द ठकुरी को बसोबास छ I एसको पूर्व तिलेपाटा पश्चिम सिन्हासैन उत्तर राकम कर्णाली र दक्षिर्ण पट्टि पशिका रहेको छ I प्रकिर्ती फलस्वरूप एहाको जमिन खेति योग्य छ I गैराखेत मा दलित जनजाति शहित लगभग १०० भन्दा अधिक घरधुरी नामाकरण गरिएको छ I यहा पनि बाल पठन पाठन को लागि श्री जनता प्रा.बि.स्विकिर्ती गरिएको छ उक्त स्विकिर्ती मा बिधालय बेबस्थापन शमितिका अद्क्षे श्री नया बहादुर चन्द्र को गहम योगदान रहेको छ I उक्त गाउँमा शिक्षा आपूर्ति गर्न जनता प्रा.बि.क प्रअ श्री अक्कल बहादुर शाहीको पनि उल्लेखनीय योग्य छ।
विस्नुपुर प्रमा
विस्नुपुर प्रमा नेपालको पूर्वाञ्चल विकाश क्षेत्र, सगरमाथा अञ्चलको सिराहा जिल्लामा अवस्थित गाँउ विकास समिति हो।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार विस्नुपुर प्रमाको ९५१ घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या ५,२०८ रहेको छ।
जैसलमेर जिल्ला
जैसलमेर जिल्ला भारतीय राज्य राजस्थानको एउटा जिल्ला हो, जसको सदर मुकाम जैसलमेर हो।
मिस नेपाल २०१८
मिस नेपाल प्रतियोगिता २०१८ मिस नेपाल प्रतियोगिताको २३औं संस्करण रहेको थियो जुन सन् २०१८ अप्रिल ११ मा काठमाडौँको अन्नपूर्ण होटलमा सम्पन्न भएको हो । मिस नेपाल २०१७को विजेता निकिता चन्दकले २०१८ को उपाधि शृङ्खला खतिवडालाई प्रदान गरिन् । विजेता शृङ्खला खतिवडाले अब २०१८ विश्व सुन्दरी प्रतियोगितामा नेपालको प्रतिनिधित्व गर्ने छिन् ।
अचार्ज
आचार्य वा वोलिचालिमा अचार्ज भनिने थर नेपाल, भारत तथा अन्य स्थानहरूमा बसोबास गर्ने हिन्दू धर्मावलम्बी विशेषतया नेपालीहरूको थर हो।
अचार्जले मान्ने विशेष पर्वहरू
ख्यातिप्राप्त आचार्यहरू आदिकवि भानुभक्त आचार्य, समन्त आचार्य, साम्वराज आचार्य, नरनाथ आचार्य
मराक गुरसुता
मराक गुरसुता, Marek Michał Grechuta (१० डिसेम्बर १९४५ - ०९ अक्टोबर २००६) - एक पोलिस गायक, संगीतकार र कवि थियो। उनले क्रयाकाउ विश्वविद्यालयमा वास्तुकला अध्ययन गरेका थिए ।
जालौर जिल्ला
जालौर जिल्ला भारतीय राज्य राजस्थानको एउटा जिल्ला हो, जसको सदर मुकाम जालौर हो।
टंक बस्नेत
टंक बस्नेत (जन्म : डिसेम्बर १२ १९९०) एक नेपाली फुटबल खेलाडी हुन् । उनले २०१२ नेपाली राष्ट्रिय फुटबल टिमका लागि खेलेका थिए । भने २०१३ साफ च्याम्पियनसिपमा नेपाली राष्ट्रिय टिम भित्र समेत परेका थिए । उनी नेपाली राष्ट्रिय लिग तथा अन्य घरेलु प्रतियोगिताहरूमा नेपाल आर्मी क्लबबा सहभागीता जनाउने गर्दछन् ।
क्यारोलिन पाइर्स
क्यारोलिन पाइर्स (जन्म: १२ सेप्टम्बर १९७४) एक अमेरिकन अश्लील चलचित्र अभिनेत्री तथा मोडेल हुन ।
चाउथे
चाउथे नुवाकोट जिल्लामा पर्ने एक गाउँ विकास समिति हो।
प्याकुरेल
प्याकुरेल नेपाल, भारत तथा अन्य स्थानहरूमा बसोबास गर्ने हिन्दू धर्मावलम्बी विशेषतया नेपालीहरूको थर हो।
चोकते
चोकते नुवाकोट जिल्लामा पर्ने एक गाउँ विकास समिति हो।
रुगा
रुघाखोकी एक सामान्य सरूवा रोग हो।
रुघा
रुघा एक सरुवा रोग हो ।यो दुषीत हावा,पानी आदिका माध्यमबाट एक व्यक्तिबाट अकों व्यक्तिमा सनें गर्दछ।रुघा राइनो भाईरसको माध्यमबाट लाग्ने रोग हो ।
बच्ने उपाय
रोगीबाट कम्तिमा एक मि. को दुरिमा बस्ने,सफा खानेकुरा खाने एवम सफा पानी पिउने हो भने यो रोग लाग्ने जोखिम निकै कम हुन्छ।
रोगको लक्षण
सिँगान आउनु,ज्वरो आउनु आदि यसका लक्षणहरु रहेका छन् ।
अ सिभिल कन्ट्र्याक्ट
अ सिभिल कन्ट्र्याक्ट बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
केन्द्रीय गुप्तचर संस्था
केन्द्रिय गुप्तचर संस्था (सिआइए, Central Intelligence Agency) अमेरिकी सङ्घीय सरकारको विदेश मामिला हेर्ने नागरिक गुप्तचर संस्था हो। यसले मुख्यतः मानव गुप्तचरको मद्दतले विश्व भरीबाट राष्ट्रिय सुरक्षा सम्बन्धी सुचना सङ्कलन, प्रशोधन र विश्लेषण गर्ने काम गर्छ । अमेरिकी गुप्तचर सामुदायको मुख्य सदस्यको नाताले सिआइएले नेसनल इन्टिलिजेन्सको निर्देशकलाई रिपोर्टिङ गर्छ। यसले मुख्यतः राष्ट्रपतिलाई र अमेरिकी क्याबिनेटलाई सुचना प्रदान गर्दछ।
उद्देश्य
जब सिआइए सिर्जना भयो, तब यसको उद्देश्य विदेश नीति सम्बन्धी सुचना सङ्कलन र विश्लेषण थियो। अहिले यसको मुख्य उद्देश्य भनेको विदेशी सुचना सङ्कलन गर्नु, विश्लेषण गर्नु, मुल्याङ्कन गर्नु र यसको प्रसार गर्नु हो र गोप्य कारबाही सञ्चालन गर्नु हो।
यसको आर्थिक वर्ष २०१३ को बजेट अनुसार्यसको मुख्य प्राथमिकता :
सङ्गठन संरचना
सि आइ ए को एक कार्यकारी अधिकृत हुन्छ र पाँच मुख्य निर्देशनालय हुन्छन्:
इन्डोनेसिया
राष्ट्रपति सुकार्नो इन्डोनेसियाका लोकप्रिय नेता थिए। शीतयुद्धको समयमा तटस्थ रहने उनको घोषणाले सिआइए उनी प्रति सशंकित भयो । उनले असंलग्न अभियान प्रबर्दन गर्न बाङडुङ सम्मेलन आयोजना गरेपछी, आइजनहावरको ह्वाइट हाउस प्रशासनले इन्डोनेसियालाई पश्चिमी जगतको पक्षमा ल्याउन एन.एस.सी ५५१८ लाई गुप्त कार्यको अनुमति दियो।
ब्राजिल
१९६४ को ब्राजिलको 'कु' मा सी.आइ.ए. र अमेरिकी सरकार संलग्न थिए । यो 'कु' मार्च ३१ र अप्रिल १ को बीचमा भएको थियो, यसको नतिजा स्वरूप ब्राजिली सेनाले ब्राजिली राष्ट्रपति जाओ गुलार्ट लाई अपदस्त गर्यो. अमेरिकाले गुलार्टलाई बामपन्थी खतराको रुपमा हेर्ने गर्थ्यो. ब्राजिलको लागि अमेरिकी राजदुतले लेखेको एक गोप्य पत्रले ब्राजिलमा भएको उक्त गुप्त कार्यमा सी.आइ.एको संलग्नता पुष्टि गरेको छ । गुलार्ट बिरुद्ध माहोल बनाउन सी.आइ.ए. ले ब्राजिलमा "प्रजातन्त्र पक्षीय सडक र्याली" लाई प्रोत्साहन गर्यो।
झुंझुनू जिल्ला
झुंझुनू जिल्ला भारतीय राज्य राजस्थानको एउटा जिल्ला हो, जसको सदर मुकाम झुंझुनू  हो।
भर्सायको सन्धि
भर्सेलिजको सन्धि (Treaty of Versailles Traité de Versailles) पहिलो विश्वयुद्धलाई अन्त्य गर्ने महत्वपूर्ण सन्धि थियो। यस सन्धिले जर्मनी र एलाइड शक्ति बीचको युद्ध अन्त्य भएको घोषणा गरेको थियो। यस सन्धिलाई सन् १९१९ जुन २८ का दिन हस्ताक्षर गरिएको थियो जुन आर्कड्युक फ्रन्ज फर्डिनान्ड को हत्या भएको पाँच वर्ष पछि भएको थियो (उक्त घटना विश्व युद्धको मुख्य कारण थियो)। जर्मनी पक्ष शक्तिहरूले पनि भिन्नै सन्धिहरु गरेका थिए। यस सन्धि लिग अफ नेसन्सको सचिवालयमा २१ अक्टोबर १९९९ मा दर्ता भएको थियो।
सन्धिमा भएका प्रावधानहरुमा सबैभन्दा महत्वपूर्ण र दुविधात्मक विषयमा "सम्पू्र्ण विनाश र नोक्सानीमा जर्मनीले जिम्मा लिनुपर्ने" रहेको थियो। धारा २३१ मा रहेको, यही विषय नै दोषपूर्ण खण्डका रूपमा रहेको थियो। अर्थविद् जोन मेनार्ड केनेस (बेलायतका प्रतिनिधि) ले उक्त सन्धि जर्मनी प्रति अत्यधिक कठोर र प्रतिउत्पादक भएको तर्क गरेका थिए। केही तर्कमा भने उक्त सन्धि पनि धेरै उदार भएको धारणा पनि रहेका छन्। जर्मनीले यसको जमिनको ठूलो भागको त्याग्नुपर्ने र अन्य राज्य कब्जा गर्न जर्मनीमाथि प्रतिबन्ध लगाइएको थियो। भर्सेलिसको सन्धि जर्मनीमा लागू भएको थियो। यस कारण एडल्फ हिटलर र अन्य जर्मनेलीहरूले यो सन्धिलाई अपमानजनक मान्दथे र यसैले यो सम्झौतालाई द्वितीय विश्वयुद्धको कारण मानिन्छ।
प्रथम विश्व युद्ध
२८ जुन १९१४ मा, अष्ट्रिया हंगेरीको गद्दीका उत्तराधिकारी, आर्कड्युक फ्रान्ज फर्डिनान्डको सर्बियाली राष्ट्रवादीद्वारा हत्या भयो। यसको कारणले युरोपको माहोल तीव्र गतिमा बिग्रियो जसकारण अस्ट्रिया हंगेरीले सर्बिया बिरुद्ध युद्धको घोषणा गर्यो। त्यसपछी अधिकांश युरोपेली सैनिकहरू तुरुन्तै पहिलो विश्व युद्धमा प्रवेश गरे। जर्मनीको नेतृत्वको केन्द्रिय शक्ति र (बेलायत, फ्रान्स र रसिया नेतृत्वको) त्रि पक्षीय गुट एक आपसमा भिडे। युरोप, मध्य पूर्व अफ्रिका र एसियामा विश्व युद्धको आगो सल्किदै गएपछी अन्य देशहरू पनि युद्धमा छिरे। १९१७ मा, रुसी साम्राज्य मा दुई क्रान्ति भए। त्यसपछि भ्लादिमिर लेनिनको नेतृत्वमा बनेको नयाँ बोल्सेभिक सरकारले १९१८ मार्चमा जर्मनी सँग सन्धिमा हस्ताक्षर गर्यो, जुन धेरै हदसम्म जर्मनको पक्षमा थियो। अमेरिकी सैनिक तयार हुनुभन्दा अगाडि विजय हासिल गर्न सकिने भएकाले, जर्मनीले अब आफ्नो बल पश्चिमी मोर्चामा तैनाथ गर्यो र एलाइज शक्तिलाई डुबाउने प्रयास गर्यो। तर त्यो प्रयास असफल रह्यो। तर त्यस विपरित, एलाइज शक्तिले निर्णायक रुपमा रणभुमीमा विजय पाए र नोबेम्बर १९१८ मा युद्धविराममा हस्ताक्षरको लागि बाध्य बनाए जुन आत्मसमर्पणको समान थियो ।
राष्ट्रसंघ
राष्ट्रसंघको निर्माण एवं संगठन भर्सेलिज-सन्धिको एक अत्यन्त महत्वपूर्ण अंग थियो। सन्धिको प्रथम भागको सम्बन्ध यो संग नै छ। यो मूलतः राष्ट्रपति विल्सनको सृजना थियो। उसका विचार थियो कि राष्ट्रसंघलाई शान्ति-सम्मेलनको सबैभन्दा महान कृति मानिनेछ। लायड जर्जले लेखेका छन् विल्सन शान्ति-सन्धिको केवल उक्त भागलाई जसमा राष्ट्रसंघ व्यवस्था थियो, सबैभन्दा अधिक महत्व दिने गर्थे। यसको लागि उनी जे पनि त्याग गर्न तयार थिए र उनको प्रयासबाट नै राष्ट्रसंघ को निर्माण भयो। विल्सन बाहेक मित्रराष्ट्रका अन्य प्रतिनिधिहरूले यो विचार थियो कि राष्ट्रसंघ सम्बन्धी कुरा भर्सेलिज सन्धिको अन्तर्गत राख्न आवश्यक छैन। अन्ततः विल्सनको कुरा मानियो र राष्ट्रसंघको संविधानलाई भर्सेलिज सन्धिको अन्तर्गत नै राखियो । भर्सेलिज सन्धीको प्रथम २६ धाराहरू राष्ट्रसंघको संविधान नै हो, जसको उद्देश्य अन्तर्राष्ट्रीय सहयोगलाई बढाउनु तथा अन्तर्राष्ट्रीय शान्ति र सुरक्षालाई कायम राख्नु थियो।
एल्सेस-लरेन क्षेत्र:
भर्सेलिज सन्धिमा क्षेत्रीय परिवर्तन गरि जर्मनीलाई अंग-भंग गरियो। १८७१ मा, जर्मनीले फ्रान्सबाट एल्सेस-लरेनको क्षेत्रमा कब्जा गरेको थियो। सबैले एक स्वरले "यो एक गलत काम थियो र यसको अन्त्य आवश्यक छ" भनेर स्विकार गरे। त्यसकारण, सन्धिका सर्तहरू बमोजिम, एल्सेस-लोरेन फ्रान्सले फिर्ता पायो।
राइन ल्याण्ड : फ्रान्सको सुरक्षाको दृष्टि ले जर्मनीको राइन ल्याण्ड मा मित्र राष्ट्रहरूको सेना १५ वर्ष सम्म रहनेछ तथा राइन नदी आस-पासको क्षेत्रलाई स्थाई रूप ले निःशस्त्र गरियो ताकि जर्मनी कुनै प्रकारको किलाबन्दी गर्न नसकुन्।
सार क्षेत्र : सार क्षेत्र जर्मनीमा कोइला क्षेत्रको लागि प्रसिद्ध थियो । यो प्रदेशको शासन व्यवस्थाको जिम्मेवारी राष्ट्रसंघलाई दिइयो तर कोइला खानीको स्वामित्व फ्रान्सलाई दिइयो। यो पनि तय गरियो कि १५ वर्ष पछी जनमत सङ्ग्रहद्वारा सारा क्षेत्रको बासिन्दा जर्मनी को साथ् रहन चाहन्छन् कि फ्रान्सको साथ तय गरिनेछ । यदि सारवासी जर्मनीको साथ मिल्न चाहन्छन् भने जर्मनी फ्रान्सलाई निश्चित मूल्य दिएर ती खानीहरू पुनः खरीद गर्नेछ ।
जर्मनीको पूर्वी सीमा : जर्मनीलाई सबैभन्दा अधिक क्षति पूर्वी सीमामा उठाउनु पर्यो । मित्र राष्ट्रहरूले एक स्वतन्त्र पोल्याण्ड राज्य को निर्माणको निर्णय गरे । डान्जिङलाई स्वतन्त्र नगरको रूपमा परिवर्तित गरियो र उसलाई राष्ट्र संघको संरक्षणमा राखियो । पोल्याण्डलाई समुद्री मार्ग दिनको लागि डाजिंगको बन्दरगाहको उपयोग गर्ने अधिकार दिइयो। मेमेलको बन्दरगाह जर्मनीबाट खोसेर लिथुआनियालाई दिइयो । जर्मनीले चेकोस्लोवाकियालाई राज्य को मान्यता दियो । यस प्रकार प्रादेशिक व्यवस्थाको कारण जर्मनी को २५ हजार वर्ग मीलको प्रदेश र ७० लाखको जनसंख्या गुमाउनु पर्यो ।
जर्मन उपनिवेश सम्बंधी व्यवस्था : मित्र राष्ट्र जर्मन उपनिवेशहरूलाई आफ्नो आफ्नो साम्राज्यमा मिलाउन चाहन्थे तर विल्सनले यसको कडा विरोध गरे। वुड्रो विल्सनको विरोधको कारण, मित्र राष्ट्रहरूले संरक्षण प्रणाली सुरु गरे। यसको अर्थ यो थियो कि जुन देश एकदम पिछदिएको छ, त्यस देशको समुचित कल्याण र विकास गर्नु । सभ्य राष्ट्रमा पवित्र धरोहरको रूप राष्ट्रसंघको तर्फाबाट त्यस देशको उन्नतिको लागि दिन पर्छ। Mindet व्यवस्थाको माध्यमले जर्मनीलाई आआफ्नो सबै उपनिवेश त्याग्नु पर्यो र ती उपनीवेशालाई मित्र-राष्ट्रको संरक्षणमा राखियो। प्रशान्त महासागरको कयौ द्विप तथा अफ्रीकी महादेशमा स्थित उपनिवेश जर्मनीले गुमाउनु पर्यो ।
सैन्य प्रणाली
जर्मनेली सेनाको अधिकतम सङ्ख्या १ लाख बनाइएको थियो। यसको अतिरिक्त, नौसेना शक्ति पनि सीमित रहेको थियो। जर्मनीमा मात्र नौसेनाको ६ युद्धक्षेत्रलाई अनुमति दिइएको थियो भने सहयोगीहरूका पनडुब्बीहरूलाई कम लगाउने बारे छलफल गरिएको थियो।
नैतिक दायित्व
सन्धिको २३१ औँ सन्धिको अनुसार जर्मनी सबै क्षति र युद्धको लागि जिम्मेवार बनाइयो।
वासुदेव घिमिरे
बासुदेव घिमिरे जनआन्दोलन-२मा शहादत प्राप्त गर्ने शहीद हुन्।
नरदेव पाण्डे
नरदेव पाण्डे (१८७२ – १९४४) एक नेपाली कवि, लेखक र प्रकाशक थिए। उनले नेपालको प्रारम्भिक अखबार गोरखापत्रको पहिलो तालुकदारको रूपमा काम गरेका थिए। उनले काठमाडौंको थाहितिमा रहेको पहिलो निजी छापाखाना – पशुपत प्रेस चलाए । उनी मोतीराम भट्टसँगै मोती मण्डली भनेर चिनिने साहित्यिक टोलीको सदस्य थिए। उहाँलाई नेपाली साहित्यको माध्यमिक कालका एक प्रतिष्ठित व्यक्तित्व मानिन्छ।
जीवनी
उहाँको जन्म वि सं १९२९ मा भोसिको टोल, काठमाडौंमा बुबा उमादेव पाण्डे र आमा शिवप्रिया देवीको घरमा भएको थियो। उनले बनारसबाट संस्कृतमा माध्यम उपाधि हासिल गरे।
उनको छापाखाना, पशुपत प्रेसले सुरुका दिनहरूमा गोरखापत्र प्रकाशित गर्यो। उनी गोरखापत्रको तालुकदार (प्रबन्धक) नियुक्त भएका थिए । उनले सेप्टेम्बर 1903 (1960 भाद्र) सम्म अखबारको व्यवस्थापन गरे। उनले पहिलो नेपाली साहित्यिक पत्रिका सुधासागरको सम्पादन पनि गरेका थिए ।
उनी मोती मण्डली नामक साहित्यिक समूहका सदस्य थिए। यो समूह कवि पाण्डेका भतिजा मोतीराम भट्टले बनाएका हुन् ।
उनले मोतीराम भट्टको जीवनी कवि मोतीराम भट्टको सचित्र चरित्र बर्णन पनि लेखे। जुद्धशमशेर जबराको प्रधानमन्त्रीमा सार्वजनिक निर्देशनका वर्तमान निर्देशक मेजर जनरल मृगेन्द्र शमशेर जबराको सहयोगमा जीवनी प्रकाशित भएको थियो।
व्यक्तिगत जीवन र मृत्यु
उनको चार पटक विवाह भएको थियो। उनको पहिलो र दोस्रो श्रीमतीबाट कुनै सन्तान थिएन। त्यसपछि उनले मुनुदेवीसँग विवाह गरे, जसबाट उनको एक छोरा थियो। छोरा जन्मेको दस महिनापछि मुनुदेवीको मृत्यु भयो । त्यसपछि उनले गन्धर्व राजकुमारी तिवारीसँग विवाह गरे, जसबाट उनका तीन छोरा र चार छोरीहरू थिए। उहाँ प्रख्यात कवि मोतीराम भट्टका मामा हुनुहुन्थ्यो। भट्टभन्दा करिब छ वर्ष कान्छा थिए। उहाँको निधन २४ अप्रिल १९४४ (१२ वैशाख २००१) मा आर्यघाट, पशुपतिनाथ मन्दिर, काठमाडौंमा भएको थियो।
सिलचर
सिलचर भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
सेलेस्टे
सेलेस्टे (जन्म: ३ मे १९७२) एक अमेरिकन अश्लील चलचित्र अभिनेत्री हुन ।
जोधपुर जिल्ला
जोधपुर जिल्ला भारतीय राज्य राजस्थानको एउटा जिल्ला हो, जसको सदर मुकाम जोधपुर हो।
फ्लोरेन्स नाइटिङ्गेल
फ्लोरेन्स नाइटिङ्गेल (अङ्ग्रेजी: Florence Nightingale) (जन्म: १२ मे १८२०, मृत्यु: १३ अगस्त १९१०) लाई आधुनिक नर्सिङ आन्दोलनको जन्मदाता मानिन्छ। दया र सेवा की प्रतिमूर्ति फ्लोरेन्स नाइटिङ्गेललाई "द लेडी विद द ल्याम्प" (बत्ती लिएकी केटी) भनेर पनि चिनिन्छ।
नाङ्लो
नाङ्लो वा सुपो बाँसका चोयाबाट बुनेर गोलाकार रूपमा बिट राखी बनाइएको, ठूलो थाल जस्तो, अनाजहरू निफन्ने साधन हो ।
फ्लोरेन्स नाइटिङ्गेल
फ्लोरेन्स नाइटिङ्गेलको जन्म एक समृद्ध र उच्चवर्गीय बेलायती परिवारमा भएको थियो। तर उच्च घरानामा जन्मेकी फ्लोरेन्स नाइटिङ्गेलले सेवाको मार्ग चुनिन्। परिवार भित्र विरोध हुँदाहुँदै पनि १८४५मा उनले अभावग्रस्त मानिसहरूको सेवा गर्ने व्रत लिइन्। डिसेम्बर १८४४मा उनले चिकित्सा सुविधाको सुधार्ने कार्यक्रम ल्याइन्। पछाडी रोम का प्रख्खर राजनेता सिडनी हर्बर्ट सँग उनको मित्रता भयो।
नर्सिङको अतिरिक्त लेखन र एप्लाईड स्ट्याटिस्टिक्सको क्षेत्रमा पनि उनको दख्खल थियो। फ्लोरेन्सको सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण योगदान क्रिमिया युद्धमा रह्यो। अक्टोबर १८५४मा उनले ३८ महिलाहरूको एउटा दल तयार गरी घाइतेको सेवामा टर्की पठाइन्। उनको यसै समयको सेवाका कारण उनलाई बत्ती लिएकी केटी अर्थात् लेडी विथ द ल्याम्प उपाधिले सम्मानित गरियो।
पहिलेको समयमा घाइते, दुःखी, रोगी आदिलाई सहयोग गर्ने र तिनको सेवा सुश्रुसा गर्ने कार्य उतिसारो हुँदैनथ्यो। त्यसमा पनि उच्च घरानियाँ मानिसले नर्सिङको काम गर्न त बर्जित अथवा जात जाने किसिमको काम ठानिन्थ्यो फ्लोरेन्सले त्यसबेलाको पुरातनबादी सोचलाई चिर्दै नयाँ युगको सुरूवात गरेकी थिइन्। उनी आफ्ना कोही स्याहार्ने नभएका घाइतेहरूको सेवा गर्दथिन्। उनले तिनलाई दिएको स्पर्श तथा ढाडसले जादूको शक्ति पैदा गर्दथ्यो। बिरामीको उपचार गर्ने चिकित्सकहरू घर फर्किसकेपछि रातको अँध्यारोमा पनि फ्लोरेन्स सेवामा जुटीरहेकी हुन्थिन्। रातभर जागृत बसेर हातमा लालटिन लिई सेवामा तत्पर रहने भएकाले नै उनलाई लेडी विथ द लेम्प भनिएको हो। युद्धका घाइतेको सेवा गर्दागर्दै उनलाई गम्भीर संक्रमणले समात्थ्यो तर यिनी कहिले पनि विचलित हुन्नथिन्। सन् १८५९मा फ्लोरेन्सले सेन्ट थोमस अस्पतालमा एक नाइटिङ्गेल प्रक्षिक्षण विद्यालयको स्थापना गरिन्। यसै बेला उनले नोट्स अन नर्सिङ पुस्तक लेखिन्। जीवनको बाँकी समय उनले नर्सिङको कार्य बढाउने वा यसलाई आधुनिक रूप दिनमा व्यतित गरिन्। सन् १८६९मा उनलाई महारानी भिक्टोरियाले रोयल रेड क्रस सम्मानबाट सम्मानित गरिन्। ९० वर्षको उमेरमा १३ अगस्त, १९१०मा उनको निधन भयो।
द कन्क्वेरर
द कन्क्वेरर बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
करौली जिल्ला
करौली जिल्ला भारतीय राज्य राजस्थानको एउटा जिल्ला हो, जसको सदर मुकाम करौली हो।
द कन्भेनिएन्ट म्यारिज
द कन्भेनिएन्ट म्यारिज बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
विस्नुपुर प्ररा
विस्नुपुर प्ररा नेपालको पूर्वाञ्चल विकाश क्षेत्र, सगरमाथा अञ्चलको सिराहा जिल्लामा अवस्थित गाँउ विकास समिति हो।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार 'विस्नुपुर प्रराको १,०२० घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या ५,०२० रहेको छ।
हिन्दी भाषा
आधुनिक मानक हिन्दी, सामान्यतया हिन्दी भनेर चिनिन्छ, एक आर्य भाषा हो जुन मुख्य रूपमा उत्तरी भारतमा बोलिन्छ, र यसले उत्तरी, मध्य, पूर्वी र पश्चिमी भारतका भागहरू समेट्ने हिन्दी इलाका क्षेत्रको सम्पर्क भाषाको रूपमा सेवा गर्दछ। हिन्दीलाई हिन्दुस्तानी भाषाको मानकीकृत र संस्कृतीकृत दर्ताको रूपमा वर्णन गरिएको छ, जुन आफैँ मुख्य रूपमा दिल्लीको कौरवी बोली र उत्तर भारतको छिमेकी क्षेत्रहरूमा आधारित छ। देवनागरी लिपिमा लेखिएको हिन्दी, अङ्ग्रेजीसँगै भारत सरकारको दुई आधिकारिक भाषाहरूमध्ये एक हो। यो भाषा ९ राज्य र तीन केन्द्र शासित प्रदेशहरूमा आधिकारिक भाषा हो र अन्य तीन राज्यहरूमा थप आधिकारिक भाषा हो। हिन्दी पनि गणतन्त्र भारतको २२ अनुसूचित भाषाहरू मध्ये एक हो।
हिन्दी भाषा हिन्दी इलाकाको भाषिक भाषा हो। यो कम हदसम्म भारतका अन्य भागहरूमा पनि बोलिन्छ। भारत बाहिर, धेरै अन्य भाषाहरू आधिकारिक रूपमा "हिन्दी" को रूपमा मान्यता प्राप्त छन् तर यहाँ वर्णन गरिएको मानक हिन्दी भाषालाई सन्दर्भ गर्दैन र यसको सट्टा अवधी र भोजपुरी जस्ता अन्य बोलीहरूबाट आएको भाषा हो। त्यस्ता भाषाहरूमा फिजीमा आधिकारिक हैसियत पाएको फिजी हिन्दी र सुरिनाम, ट्रिनिडाड र टोबागो र गयानामा बोलिने क्यारिबियाली हिन्दुस्तानी समावेश छन्।
लिपि र औपचारिक शब्दावली बाहेक, मानक हिन्दी मानक उर्दुको साथ पारस्परिक रूपमा सुगम छ, हिन्दुस्तानीको अर्को मान्यता प्राप्त दर्ताको रूपमा दुबैको साझा बोलचाल आधार हो। चिनियाँ, स्पेनी र अङ्ग्रेजी पछि हिन्दी संसारमा चौथो सबैभन्दा धेरै बोलिने पहिलो भाषा हो। यदि पारस्परिक रूपमा बुझ्न सकिने उर्दुसँग सँगै गणना गरियो भने, यो मन्डारिन र अङ्ग्रेजी पछि संसारमा तेस्रो सबैभन्दा धेरै बोलिने भाषा हो।
नामकरण
हिन्दी शब्द मूलतः सिन्धु गङ्गा मैदानका बासिन्दाहरूलाई जनाउन प्रयोग गरिएको थियो। यो शब्द फारसी भाषा هندی हिन्दी, जसको अर्थ "हिन्द (भारत) को वा सम्बन्धित"। "हिन्दी" र "हिन्दु" शब्दहरू पुरानो फारसीमा फर्किएका हुन् जसले यी नामहरू संस्कृत नाम सिन्धु नदीबाट लिइएको हो।
इतिहास
अन्य आर्य भाषाहरू जस्तै, हिन्दी वैदिक संस्कृतको प्रारम्भिक रूपको प्रत्यक्ष वंशज हो, शौरसेनी प्राकृत र शौरसेनी अपभ्रंश मार्फत, ७औँ शताब्दीमा देखा परेको थियो। दिल्ली सल्तनतको अवधिमा, जसले आजको उत्तर भारत, पूर्वी पाकिस्तान, दक्षिणी नेपाल र बङ्गलादेशलाई समेटेको थियो र जसको परिणामस्वरूप हिन्दु र मुस्लिम संस्कृतिहरूको सम्पर्कमा आएको थियो, पुरानो हिन्दीको संस्कृत र प्राकृत आधार फारसीबाट उधारो शब्दहरूद्वारा समृद्ध भयो र भाषाविकसित हुँदै गयो।
हिन्दुस्तानी स्थानीय भाषा भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलनको समयमा भारतीय राष्ट्रिय एकताको अभिव्यक्ति बनेको थियो, र उत्तरी भारतीय उपमहाद्वीपका मानिसहरूको साझा भाषाको रूपमा बोलिने क्रम जारी छ, जुन बलिउड फिल्महरू र गीतहरूको हिन्दुस्तानी शब्दावलीमा झल्किन्छ। आधुनिक मानक हिन्दी दिल्ली बोली, दिल्ली र वरपरको क्षेत्रको स्थानीय भाषामा आधारित छ, जुन अवधी र ब्रज भाषा जस्ता पहिलेको प्रतिष्ठा भाषाहरू प्रतिस्थापन गर्न आएको थियो। कौरवी बोलीबाट फारसी र अरबी शब्द निकासीबाट निस्किएको हो।
सन् १८८१ मा, बिहारले उर्दुलाई प्रतिस्थापन गर्दै हिन्दीलाई आफ्नो एकमात्र आधिकारिक भाषाको रूपमा स्वीकार गर्‍यो, र यसरी हिन्दीलाई अपनाउने भारतको पहिलो राज्य बन्यो। १४ सेप्टेम्बर १९४९ मा, भारतको संविधान सभाले भारतीय साम्राज्यमा उर्दुको अघिल्लो प्रयोगलाई प्रतिस्थापन गर्दै देवनागरी लिपिमा लेखिएको हिन्दीलाई गणतन्त्र भारतको आधिकारिक भाषाको रूपमा अपनायो।
आधिकारिक स्थिति
भारतीय संविधानको भाग १७ भारतीय राष्ट्रमण्डलको आधिकारिक भाषासँग सम्बन्धित छ। अनुच्छेद ३४३ अन्तर्गत, सङ्घको आधिकारिक भाषाहरू तोकिएको छ, जसमा देवनागरी लिपि र अङ्ग्रेजीमा हिन्दी समावेश छ: (१) सङ्घको आधिकारिक भाषा देवनागरी लिपिमा हिन्दी हुनेछ। सङ्घको आधिकारिक उद्देश्यका लागि प्रयोग गरिने अङ्कहरूको रूप भारतीय अङ्कहरूको अन्तर्राष्ट्रिय रूप हुनेछ।
(२) उपधारा (१) मा जुनसुकै कुरा भए तापनि यो संविधान प्रारम्भ भएको पन्ध्र वर्षको अवधिसम्म अङ्ग्रेजी भाषा सङ्घका सबै आधिकारिक प्रयोजनका लागि प्रयोग भइरहनेछ जसका लागि यो प्रारम्भ हुनुभन्दा पहिले प्रयोग भइरहेको थियो। तर राष्ट्रपतिले उक्त अवधिमा कुनै पनि आधिकारिक प्रयोजनका लागि अङ्ग्रेजी भाषाको अतिरिक्त हिन्दी भाषा र देवनागरी सङ्ख्याको अन्तर्राष्ट्रिय रूपको अतिरिक्त भारतीय अङ्कको प्रयोग गर्न अख्तियारी दिन सक्नेछ।
भौगोलिक वितरण
हिन्दी भाषा उत्तरी भारतको भाषा हो (जसमा हिन्दी इलाका समावेश छ), साथै अङ्ग्रेजी को साथसाथै भारत सरकारको आधिकारिक भाषा पनि हो।
उर्दु बोल्ने धेरै पाकिस्तानीहरूका लागि हिन्दी बुझ्न एकदमै सजिलो छ, जुन हिन्दी जस्तै, हिन्दुस्तानी भाषाको मानक दर्ता हो; साथै, भारतीय मिडियालाई पाकिस्तानमा व्यापक रूपमा हेरिन्छ। अफगानिस्तानको ठुलो जनसङ्ख्या, विशेष गरी काबुलमा, यस क्षेत्रमा बलिउड फिल्महरू, गीतहरू र कलाकारहरूको लोकप्रियता र प्रभावको कारणले हिन्दी-उर्दु बोल्न र बुझ्न सक्छन्।
हिन्दी पनि मधेशीहरूको ठुलो जनसङ्ख्या (उत्तर-भारतमा जरा भएका तर सयौँ वर्षमा नेपाल बसाइँ सरेका मानिसहरू) द्वारा पनि बोलिन्छ।
शब्दावली
परम्परागत रूपमा, हिन्दी शब्दहरूलाई तिनीहरूको व्युत्पत्ति अनुसार पाँच प्रमुख वर्गहरूमा विभाजन गरिएको छ:
दम
दम दम (Asthma ) रोगभन्दा पनि रोगहरूको लक्षण हो। यो रोगमा श्वासनली वा वरिपरिको जोडिएको खण्ड सुन्निन्छ। यस कारणले फोक्सोमा हावा जान कठिनाइ हुन्छ।जतिखेर एलर्जन्स (एलर्जी उत्पन्न गर्ने कारक तत्त्व) र इरिटेटस (अप्ठयारो उत्पन्न गर्ने तत्त्व) सास नलीको सम्पर्कमा आउँछन्, त्यसपछि सास फेर्न समस्या हुन थाल्नु नै दम हो।
हिन्दी भाषा
नमुना पाठ
हिन्दी भाषामा मानव अधिकार सम्बन्धी विश्वव्यापी घोषणा पत्रको धारा १:
दम
बच्ने उपाय
दमको कुनै स्पष्ट कारण हुदैन। बंशाणुगत कारण पनि एक मानिएको छ। अर्थात्, परिवारका अग्रजलाई यो रोग लागेको भए हुने आशंका बढी हुन्छ। दम हुने अर्को कारण पनि छ। वातावरणका एलर्जन्स वा इरिटेटसप्रति बढी सम्वेदनशील व्यक्तिलाई पनि दम हुन सक्छ। उमेरसँग दमको कुनै सम्बन्ध छैन। यो कुनै पनि उमेरमा हुन सक्छ। ३० वर्षभन्दा मुनिकालाई दम हुनुमा एलर्जी जिम्मेवार हुन सक्छ। ३० वर्षभन्दा माथिकालाई वातावरणमा झुन्डि रहने हावाका कणले गर्दा पनि दम हुन सक्छ। बुढापाकालाई भने चुरोट, बिडी, हुक्का वा भान्साको धुवाँ, चिसो हावा र भावनात्मक तनावले दम हुन सक्छ।
हिन्दी भाषा
देवनागरी लिपिमा हिन्दी
"अनुच्छेद 1(एक): सभी मनुष्य जन्म से स्वतन्त्र तथा मर्यादा और अधिकारों में समान होते हैं। वे तर्क और विवेक से सम्पन्न हैं तथा उन्हें भ्रातृत्व की भावना से परस्पर के प्रति कार्य करना चाहिए।"
दम
खोकी र दममा फरक
खोकी र दम फरक-फरक स्थिति हुन् भन्ने बिषेशज् हरूको राय छ। तापनि दमबाट पीडितहरूलाई सामान्य रूपमा सास फेर्न असजिलो हुन्छ। र, उनीहरू प्रायः धेरै खोकिरहन्छन्।स्थायी खोकी दमको एउटा लक्षण हुन सक्छ। खोकी फोक्सोबाट हानिकारक कण निकाल्न सहयोग गर्ने शरीरको सामान्य क्रिया हो। यो कण सामान्य रूपमा धुलो, ब्याक्टेरिया, भाइरस, सा्राव हुन्छ। यदि निरन्तर बढी नै खोकी लागिरहने गरेको छ भनेचाहिँ यो फोक्सोमा समस्याको सङ्केत हो।
हिन्दी भाषा
अनुवाद नेपालीमा
"धारा १. सबै व्यक्तिहरू जन्मजात स्वतन्त्र हुन् ती सबैको समान अधिकार र महत्व छ। निजहरूमा विचार शक्ति र सद्विचार भएकोले निजहरूले आपसमा भातृत्वको भावनाबाट व्यवहार गर्नु पर्छ।"
दम
खोकी र दममा फरक
दम यस्तो स्थिति हो, जसले फोक्सोको हावा भित्र-बाहिर गर्ने नलीलाई प्रभावित गर्छ। दममा हावाको नलीको चारैतिर भएको मांसपेशी संकुचित हुन्छ र खुम्चिन्छ। यसले सास फेर्न गार्‍हो हुन्छ। यसले हावाको नलीमा जलनसमेत हुन्छ। कहिलेकाहीँ टाँसिने पदार्थ कफ बन्छ जसले हावाको नलीमा जम्मा भएर सास फेर्नमा समस्या उत्पन्न गर्छ। छातीबाट प्रायः घ्यारघ्यार निस्कन्छ। दममा फोक्सोमा भएको हावाको नली धेरै सम्वेदनशील हुन्छ र त्यसले चुरोटको धुवाँ, चिसो, परागकणजस्ता थुप्रै इरिटेन्ट प्रति प्रतिक्रिया गर्छ। यसलाई चिकित्सकीय भाषामा टि्रगर भनिन्छ। जसले दमको स्तिथि पैदा गर्छ |
रोगको लक्षण
१. छिटछिटो सास फेर्नु
२. सास फेर्न असजिलो हुनु
३. खोकीले गर्दा निद्रामा अवरोध हुनु
४. बारम्बार खोकीको अनुभव हुनु
६. सासमा घ्यारघ्यार सुनिनु
७. सास फेर्दा सिटी बजेजस्तो हुनु
८. छातीमा पीडा अनुभव हुनु
सावधानी
१. जाडोमा हरेक समय न्यानो लुगा लगाउने
२. कोल्ड डि्रंक, आइस आदि नखाने
३. फ्रिजका खानेकुरा पनि नखाने
४. बालबालिकालाई सिरक ओढाएर सुताउने
५. बिहानबेलुका घरबाहिर ननिस्कने
६. रुखा, खोकी वा सासको समस्या देखिए जँचाउने
७. धुलोबाट बच्ने, धुलीकण घातक हुन सक्छ
८. घरपालुवाबाट टाढा रहने
९. घरपालुवालाई सातैपिच्छे नुहाइदिने
१०. एलर्जीको परीक्षण गराउने
११. धूमपान नगर्ने, भए ठाउँ नजाने
१२. एयरटाइट गद्दा, बक्स स्पि्रङ र सिरान उपयोग नगर्ने
१३. करेसाबारी वा पातको थुप्रोमा काम नगर्ने, नखेल्ने
१४. दमको अटयाक हुनासाथ नहड्बडाउने
१५. कुहिरो र हुस्सुमा नहिँड्ने
१६. भीडभाड भएको ठाउँमा नजाने
१७. राति हलुका खाना खाने
१८. सुत्ने कोठामा हिटरको उपयोग नगर्ने
उपचरको लागि सबै भन्दा पहिले कुन् कुरले गर्द एलर्जि भयेको हो त्यो थाहा पाये रोग सधैको लागि निरमुल् गर्न सकिन्छ।नत्रा साल्बुटामओल् जस्ता आउषधि सधै खनु पर्ने हुन्छ्।ड।को शल्हा लिनु रम्रो हुन्छ।
==उपचार= यदि कसैलाई वायु प्रदुषण, मौसमी परिवर्तन लगायतका बाह्य कारणले आस्थमा भएको देखिएमा सो मौसममा नियमित औषधि सेवन तथा निरन्तरको उपचारबाट यो रोग पूर्णरूपमा निको पार्न सकिन्छ । तर यदि उक्त व्यक्तिलाई वशांणुगत कारणले आस्थमा भएको छ भने चाहिँ त्यो पूर्णरूपमा निको नहुन पनि सक्दछ ।
दमका बिरामीलाई ‘इन्हेलर’ विधि (जसमा औषधिलाई यन्त्रको मद्दतले सिधै फोक्सोसम्म पुर्याइन्छ)बाट उपचार गरिन्छ। इन्हेलरबाट लिइने औषधिले द्रूत गतिमा मात्र काम गर्दैन। बढी प्रभावकारी पनि हुन्छ। औषधिको नगन्य मात्रा मात्र रक्तसञ्चारमा पुग्ने हुँदा यसले शरीरमा गर्ने ‘साइड इफ्फेक्ट’ पनि कम हुन्छ। त्यसैले इन्हेलर विधिलाई श्वासप्रश्वासको उपचारका लागि सर्वोत्तम मानिएको छ्र। दमका बिरामीले प्रयोग गर्ने ब्रोङ्कोडाइलेटर र स्टेरोइड औषधिहरू इन्हेलरबाट दिइन्छ।