cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
वाङ जियानलिन
राजनीति
१५ वर्षको उमेरमा उनले जनमुक्ति सेनाको १७ वर्षको सेवा शुरू गरेका थिए, शुरूमा उनी सिमा सुरक्षाकर्मा थिए भने पछि उनलाई रेजिमेंट कमान्डरमा पदोन्नती गरिएको थियो ।  सन् १९७६ मा उनी चीनको कम्युनिष्ट पार्टीमा सामेल भएका थिए । उनले १७ औँ राष्ट्रिय कांग्रसको नायवको रूपमा सेवा गरेका थिए ।
व्यक्तिगत जीवन
उनको विवाह लिन निंग (पिनयिन:  Lín Níng ) भएको थियो र उनको एक छोरा वांग सिकोंग (पिनयिन:   Wáng Sīcōng ; जन्म 1988) छ । उनको छोराले विनचेस्टर कलेज र विश्वविद्यालय कलेज लन्डन बेलायतमा शिक्षा हासिल गरेका छन् । वांग सिकोंग हाल वान्डा समूहको सञ्चालक समूह छन् ।
सन् २०१५ मा उनले लन्डनमा केनसिंगटन प्यालेस गारडेनलाई पाउण्ड स्टर्लिंगमा खरिद गरेका थिए । उक्त भवन पहिला युक्रेनियन धनाध्य लेनोर्ड व्लाभान्टिकको स्वामित्वमा थियो । सन् २०१६ जुलाईमा लिड प्रकाशकले वांग जायलिनको किताब "द वान्डा वे: द म्यानेजेरियल फिलोसोफि बलम भ्यालूज अफ वन अफ चाइनास लार्जेस्ट कम्पनी" संसार भरि प्रकाशन गरेका थिए । यस किताबमा उनको सन् २०१३ को चिनिया केन्द्रिय टेलिभिजनको अन्तर्वाता, उनको हार्भर्ड विश्वविद्यालयको भाषण तथा प्रश्न तथा उत्तर र वांग जायलिनको व्यवसायिक दर्शन समेत समावेश गरिएको छ ।
ठूलोगाउँ
ठूलोगाउँ नेपालको मध्यमाञ्चल विकासक्षेत्र, बागमती अञ्चलको रसुवा जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो।
हु जिन्ताओ
हु जिन्ताओ चीनको पूर्व राष्ट्रपति हुन् ।
कुमारवर्ती
कुमारवर्ती नवलपरासी जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो।
कुन्तादेवी
कुन्तादेवी नेपालको पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको सगरमाथा अञ्चल, ओखलढुङ्गा जिल्लामा अवस्थित गाँउ विकास समिति हो। यहाँ ४५९ वटा घरहरु रहेकोे छन् र जनसङ्ख्या २२५९ छ ।
दस्तावेज स्वतन्त्रता दिवस
दस्तावेज स्वतन्त्रता दिवस(Document Freedom Day) भनेको बिश्व भरी नै खुला मानक तथा खुला दस्तावेज बनावटको बरेमा सर्वसाधारणलाई जनचेतना दिलाउने उत्सव हो । यो दिवस हरेक वर्ष अग्रेजी महिना मार्चको अन्तिम वुधवार मनाइन्छ । सर्वप्रथम यो २००८को मार्चको अन्तिम वुधवार, २६ तारिकको दिन मनाइएको थियो । यो दिन मनिसहरू, जो सञ्चार प्रविधिमा वरावरी पहुचको मान्यता राख्दछन्, उनीहरू अरुलाई सिकाउछन, प्रस्तुत गर्छन, प्रदशन गर्छन ।
छैटौँ दस्तावेज स्वतन्त्रता दिवस
यो वर्ष अहिले सम्म करिब ५० वटा राष्ट्रमा कार्यक्रम दर्ता भैसकेको छ र यो क्रम बढ्दो छ । नेपालमा पनि यो दिवस ओकेएफएन नेपाल (OKFN Nepal) र ओसाक् (OSAC) को सम्युक्तआयोजनामा आयोजना गरेको छ । यो कायक्रम त्रिभुवन विश्वविद्यालय र फोस नेपालले सहयोग गरेको छ । उक्त दिन विशेष गरी दस्तावेज स्वतन्त्रता, खुला डाटा, सफ्टवेयर स्वत्रन्त्रता, खुला दस्तावेज सामग्रीको बारेमा चर्चा एवं प्रदशनी आयोजना गरिएको छ।
द अराइभल (एनिमर्फ्स)
द अराइभल अमेरिकन लेखिका क्याथरिन एन एप्पलगेटद्वारा लिखित किताब हो ।
खेजेनिम
खेजेनिम नेपालको मेची अञ्चलको ताप्लेजुङ जिल्लामा अवस्थित  एक गाउँ विकास समिति हो।
जनसङ्ख्या
विसं २०६८ को जनगणना अनुसार खेजेनिमको कुल जनसङ्ख्या २,४०६ रहेको छ । जसमध्ये १,१८६ पुरुष र १,२२० महिला रहेका छन् । यस गाविसमा कुल ४८० घरधुरी रहेका छन् ।
कृष्णलाल अधिकारी
कृष्णलाल अधिकारी(वि.सं. १९४४-१९८०) नेपालका प्रथम साहित्यिक सहिद हुन्। राणा कालमा मकैको खेती नामक पुस्तक लेखे वापत उनलाई थुनियो र कारागारमा नै उनको निधन भयो। कृष्णलाल अधिकारीको जन्म वि.सं. १९४४ माघ २४ गते हालको रामेछाप जिल्लाको कठजोर तिल्पुङ गाउँमा भएको थियो। उहाँ लक्ष्मणराज अधिकारी र इन्द्रकुमारी अधिकारीका माहिला छोरा हुनुहुन्थ्यो। १३ वर्षको उमेरमा कृष्णलालको विवाह रामेछापमा नै धर्मकुमारी सुवेदीसँग भएको थियो। उहाँका १ छोरा २ छोरी थिए। धर्मपत्नीको वि.सं. १९७७ वैशाख २१ गते निधन भयो।
मकैको खेती
उहाँले वि.सं. १९४६ तिर 'मकैको खेती' नामक पुस्तक लेख्न थाली वि.सं. १९७७मा पूरा गर्नुभएको थियो। ६० पृष्ठको उक्त पुस्तक नक्साल भगवती नजीकै पशुपति छापाखानामा १ हजारप्रति छापिएको थियो। पुस्तकको भूमिकामा कृष्णलालले उल्लेख गरेका 'बेलायती कुकुर्'ले तत्कालिन ब्रिटिस समुदायलाई इंगित गरेको रूपमा हेरियो भने पुस्तकमा- "मकै खाने रातो टाउको र कालो टाउको भएको कीरा" भनेर गरिएको उल्लेखलाई राणाहरूले आफूलाई व्यंग्य टानेर पुस्तकलाई प्रतिबन्ध गरे। स्मरण रहोस, चन्द्र शम्शेरले रातो र भीम शम्शेरले कालो फ्रेस क्याप (टोपी) लगाउने गर्दथे। उहाँ वि.सं. १९७७ साउन ११मा पक्राउ परे र ९ वर्षको जेल सजाय तोकियो।
कृष्णलाल अधिकारी त्यस बखत कौशील अड्डाका सुब्बा थिए। राणाकालिन दरवारिया दाउपेचमा उनका बिरोधिहरूको यस सजायमा ठुलै हात रहेको पनि विश्वास गरिन्छ।राणाकालिन समयमा 'सुब्बा' निजामति सेवामा उपल्लो दर्जा थियो। आफ्नो मातहतमा काम गर्ने मानिसबाट नै आफुहरूलाई होच्चाउने काम भएकोले उनलाई झन कडा सजाय भएको विश्वास गरिन्छ। छापिएको १००० प्रति मध्ये ९ सय ९९ पुस्तक जलाईयो र १ प्रति पुस्तक हालसम्म फेला परेको छैन। कुल ९ वर्ष जेल सजाय मध्ये ५ वर्ष हराएको १ प्रति किताबको लागि तोकिएको थियो।
मृत्यु
वि.सं. १९८०मा उहाँको जेलमा नै निधन भयो।जेल मै मृत्यु भएकोले उनलाई प्रथम साहित्यिक सहिद भनिन्छ। जेलमा सुब्बा कृष्णलालको मृत्युले तत्कालीन समाजमा ठुलो सनसनी ल्याइदिएको थियो। लेखपढ गर्ने कार्यप्रती नेपालीहरूको रुचि लाई यो घटनाले कुण्ठित पारेको थियो। राणाशासक हरू प्रति नेपाली को अनास्था भित्र भित्रै बढ्दो गतिमा जान थाल्यो।
क्रिस्टिना अखिवा
क्रिस्टिना अखिवा रूसी - अस्ट्रेलियाली मोडल र अभिनेत्री हुन् । उनले यमला पगला दीवाना २बाट बलिउडमा आफ्नो अभिनयको सुरुवात गरेकी हुन् ।  उनले सन् २०१४ मा भारतका सुपरस्टार धर्मेन्द्र, सन्नी देवल र बबी देवल अभिनित चलचित्र यमला पगला दिवानाको दोस्रो भागमा अभिनय गरेकी हुन् ।
जीवनी
क्रिस्टिनाको जन्म रसियामा भएको हो । उनको आमा र बुवा दुवै रसियाली हुन् । उनी ७ वर्षको उमेरमा रसियाबाट अस्ट्रेलिया सरेकी थिइन् जहाँ उनले आफ्नो सुरुवाती शिक्षा ग्रहण गरेकी थिइन् ।
महावीर ११
महावीर ११ फुटबल टिम नेपाली फुटबल जगतमा एक प्रसिद्ध फुटबल क्लब हो ।जसले पहिलो नेपाली फुटबलको राष्ट्रिय लिग जितेको थियो ।पहिलोपटकको राष्ट्रिय लिग जिते सँगै यस क्लबले २०२२ तथा २०२६ को राष्ट्रिय लिग समेत जित्न सफल भएको थियो ।
इतिहास
नेपाली फुटबल जगतमा एक सुप्रसिद्ध फुटबल क्लब महावीर हो ।यो क्लबले वि.स.२०११,२०२२ तथा २०२६ को गरी ३ पटक नेपाली राष्ट्रिय फुटबल लिग जित्न सफल भएको थियो ।तर हाल यो क्लब अस्तित्वमा भने छैन।
पहिलो राष्ट्रिय लिगमा सहभागीता
महावीर ११ ले पहिलोपटक लिग जित्दा टिमका कप्तान अमृतमान श्रेष्ठ हुनुहुन्थ्यो ।उहाँको सक्रिय कप्तानी साथै उत्कृष्ट खेल शैलीको मद्दतले पनि महावीरलाई लिग जित्न थप उर्जा मिलेको थियो ।
सहभागी खेलाडीहरू
पहिलोपटक राष्ट्रिय लिग जित्न सफल महावीर ११ का सदस्यहरू
स्रोत
श्रेणी :नेपाली फुटबल क्लब
नेपोलियनकालीन युद्ध
नेपोलियनकालीन युद्ध (सन् १८०३-१८१५) नेपोलियन प्रथमको नेतृत्वमा रहेको फ्रान्सेली साम्राज्य र सहयोगी र अन्य युरोपेली शक्तिको गठबन्धन; जसको खर्च तथा नेतृत्व संयुक्त अधिराज्यले गरेको थियो। यो युद्ध फ्रान्सेली राज्यक्रान्ति पछि समाधान नभएका विवादसँग सम्बन्धित छ। यो युद्धलाई कहिलेकाँही पाँच द्वन्दहरूमा वर्गीकरण गरिन्छ।
फ्रान्स विरुद्ध तेस्रो समूहको गठन
यूरोपमा अन्य देश माथि नेपोलियनको आधिपत्य स्थापित गर्ने प्रयासहरूलाई निष्फल गर्नको लागि यूरोपको मुख्य राज्यहरूले १८०५ ई. मा नेपोलियन र फ्रान्स विरुद्ध तृतीय गुट बनाए। यसको नेतृत्व बेलायतले गरेको थियो। यस गुटमा इङ्ल्यान्ड, अस्ट्रिया, रूस, स्विडेन जस्ता देशहरू थिए, जबकि अस्ट्रियाको विरोधी दक्षिणी जर्मन राज्यहरूले यो समूहको विरुद्ध नेपोलियनलाई समर्थन गरे।
फ्रान्स र इङ्ल्यान्डको युद्ध
मे १८०३ मा फ्रान्स र बेलायत बीच परस्पर युद्ध भयो। नेपोलियनले इटालीको पिडमोन्ट राज्यलाई फ्रान्समा सम्मिलित गर्यो। हल्याण्डलाई आफ्नो अधिकारमा लिनको लागि त्यहाँको एण्टवर्प बन्दरगाहमा जल सेनालाई विस्तृत कार्य प्रारम्भ गर्यो। फ्रान्सको यो कार्य बेलायतको हित विपरित थियो। त्यसकारण १८ मे १८०३ मा इङ्ल्यान्डले फ्रान्स विरुद्ध युद्ध घोषणा गर्यो।
ट्रफलगारको युद्ध
21 अक्टोबर, 1805 मा, फ्रान्स र स्पेनको संयुक्त नौसेना र नेल्सनको नेतृत्वमा ब्रिटिश नौसेना बीच ट्राफलगर नजिकैको समुद्रमा भीषण युद्ध भयो। यसलाई ट्राफलगरको युद्ध भनिन्छ। यद्यपि यस युद्धमा नेल्सन शहीद भए, तर बेलायती नौसेनाले फ्रान्स र स्पेनको संयुक्त नौसेनालाई ट्राफलगरको युद्धमा पराजित गर्यो। फ्रान्सको यो हारसँगै नेपोलियनले समुन्द्रबाट इंग्ल्याण्डमाथि आक्रमण गर्ने डरको अन्त्य भयो ।
फ्रांस र आस्ट्रियाको युद्ध
नेपोलियनले मेकको कमाण्डमा अस्ट्रियाली सेनालाई आक्रमण गरे र 20 अक्टोबर 1805 मा उल्मको युद्धमा पराजित गरे। यस विजय पछि नेपोलियनले भियना कब्जा गरे। अस्ट्रियाका शासक फ्रान्सिस द्वितीय, भियना छोडेर पूर्व गए।
अस्टरलिट्जको युद्ध
नेपोलियनले अक्टोबर १८०५ मा अस्टरलिट्जको युद्धमा रुस र अस्ट्रियाको संयुक्त सेनालाई हराए। यो विजय नेपोलियनको महत्वपूर्ण विजय मध्ये एक थियो। यस हारपछि रुसले आफ्नो सेना फिर्ता लिएको थियो र अस्ट्रियाले २६ डिसेम्बर १८०५ मा नेपोलियनसँग प्रेसबर्ग सन्धिमा हस्ताक्षर गर्यो।
काठेखोला गाउँपालिका
नेपालमा ७४४ स्थानीय तह लागू हुँदा बागलुङ जिल्लामा साविकका पालाको (१-५) वडा, सिँगानाको वडा नं. ६, भिमपोखरा, धम्जा, तमान, बिहुँकोट, रेश र लेखानी गाउँ विकास समितिहरूलाई समेटेर काठेखोला गाउँपालिका बनाइएको हो । यसको कूल जनसङ्ख्या २२,८६५ रहेको छ । यसको क्षेत्रफल ८२.८८ वर्गकिलोमिटर रहेको छ । यस गाउँपालिकाको केन्द्र साविकको बिहुँकोट गाविसको कार्यालयमा राखिएको छ । यस गाउँपालिकालाई ८ वडामा विभाजन गरिएको छ । यस गाउँपालिकाको सिमाना पूर्वमा बागलुङ नगरपालिका, पश्चिममा ताराखोला गाउँपालिका र गल्कोट नगरपालिका, उत्तरमा म्याग्दी जिल्ला तथा दक्षिणमा गल्कोट नगरपालिका र जैमिनी नगरपालिकासम्म फैलिएको छ ।
हिन्दु पञ्चाङ्ग
हिन्दू पञ्चाङ्ग हिन्दू समाजद्वारा मानिने क्यालेन्डर हो। यसका भिन्न-भिन्न रूपमा यो लगभग पूरा भारतमा मानिन्छ। पञ्चाङ्ग नाम पाँच प्रमुख भागहरूबाट बनेका हुनको कारण छ, यो छ पक्ष, तिथी, वार, योग र गर्ण। एक सालमा १२ महिना हुन्छन्। प्रत्येक महिनमा १५ दिनका दुई पक्ष हुन्छन्, शुक्ल र कृष्ण।पञ्चाङ्ग (पंच + अङ्ग = पाँच अङ्ग) हिन्दू काल-गणनाको रीतिदेखि निर्मित पारम्परिक क्यालेन्डर वा कालदर्शकलाई भन्दछन्। पञ्चाङ्ग नाम पाँच प्रमुख भागहरूबाट बनेका हुनको कारण छ, यो छ- तिथि, वार, नक्षत्र, योग र करण। यसको गणनाका आधारमा हिन्दू पञ्चाङ्गको तीन धाराहरू छन्- पहिलो चन्द्र आधारित, अर्को नक्षत्र आधारित र तेस्रो सूर्य आधारित क्यालेन्डर पद्धति। भिन्न-भिन्न रूपमा यो पूरा भारतमा मानिन्छ।
एक सालमा १२ महिना हुन्छन्। प्रत्येक महिनामा १५ दिनका दुई पक्ष हुन्छन्- शुक्ल र कृष्ण। प्रत्येक सालमा दुई अयन हुन्छन्। यी दुई अयनहरूको राशिहरूमा २७ नक्षत्र भ्रमण गर्दै रहन्छन्।१२ मासको एक वर्ष र ७ दिनको एक सप्ताह राख्ने प्रचलन विक्रम संवतदेखि शुरू भयो। महिना हिसाब सूर्य अनि चन्द्रमाको गति पैर रखिन्छ। यो १२ राशिहरू बारह सौर मास छन्। जस दिन सूर्य जस राशिमा प्रवेश गर्दछ त्यसै दिनको संक्रान्ति हुन्छ। पूर्णिमाका दिन चन्द्रमा जस नक्षत्रमा हुन्छ त्यसै आधारमा महिनाहरूको नामकरण भएको हो। चन्द्र वर्ष, सौर वर्षदेखि ११ दिन ३ घडी ४८ पल सानो हो। यसैलिए प्रत्येक ३ वर्षमा यसमा एक महीना जोडिन्छ जसलाई अधिक मास भन्दछन्।
तिथि
एक दिनलाई तिथि भनिएको छ जो पञ्चाङ्गका आधारमा उन्नाइस घण्टादेखि लिएर चौबीस घण्टा सम्मको हुन्छ। चन्द्र मासमा ३० तिथिहरू हुन्छन्, जो दुई पक्षहरूमा बाँडिएका छन्। शुक्ल पक्षमा एकदेखि चौध र फेरि पूर्णिमा आउँछ। पूर्णिमा सहित कुल मिलाएर पन्ध्र तिथि। कृष्ण पक्षमा एकदेखि चौध र फेरि अमावस्या आउँछ। अमावस्या सहित पन्ध्र तिथि।
तिथिहरूका नाम निम्न छन्- पूर्णिमा (पूर्ण्या), प्रतिपदा (परेवा), द्वितीया (दूज), तृतीया (तीज), चतुर्थी (चौथी), पंचमी (पंचमी), षष्ठी, सप्तमी, अष्टमी, नवमी, दशमी, एकादशी , द्वादशी, त्रयोदशी, चतुर्दशी र अमावस्या (औंसी)।
संज्ञाका दृष्टिले तिथिलाई छ वर्गमा बाँडिएको हुन्छ, जस्तै नन्दा, भद्रा, जया, रिक्ता, पूर्णा, पक्षरन्ध्र ।
नक्षत्र
आकाशमा तारामण्डलका विभिन्न रूपहरूमा देखिने आकारलाई नक्षत्र भन्दछन्। मूलत: नक्षत्र २७ मानिएका छन्। ज्योतिषिहरू द्वारा एक अन्य अभिजित नक्षत्र पनि मानिन्छ। चन्द्रमा उक्त सत्ताईस नक्षत्रहरूमा भ्रमण गर्दछ। नक्षत्रहरूका नाम तल चन्द्रमासमा दिइयो छन्-
योग
२७ योगहरूमा देखि कुल ९ योगहरूलाई अशुभ मानिन्छ तथा सबै प्रकारका शुभ कामहरूमा यीबाट बच्ने सलाह दिएको हो। यी अशुभ योग छन्: विष्कुम्भ, अतिगण्ड, शूल, गण्ड, व्याघात, वज्र, व्यतीपात, परिघ र वैधृति।
करण
एक तिथिमा दुई करण हुन्छन्- एक पूर्वार्धमा तथा एक उत्तरार्ध मा। कुल ११ करण हुन्छन्- बव, बालव, कौलव, तैतिल, गर, वणिज, विष्टि, शकुनि, चतुष्पाद, नाग र कुन ्तुघ्न। कृष्ण पक्षको चतुर्दशी (१४)का उत्तरार्धमा शकुनि, अमावस्याका पूर्वार्धमा चतुष्पाद, अमावस्याका उत्तरार्धमा नाग र शुक्ल पक्षको प्रतिपदाका पूर्वार्धमा कुन ्तुघ्न करण हुन्छ। विष्टि करणलाई भद्रा भन्दछन्। भद्रामा शुभ कार्य वर्जित मानिएका छन्।
पक्ष
प्रत्येक महिनामा तीस दिन हुन्छन्। तीस दिनहरूलाई चन्द्रमाको कलाहरूका घटने र बढ्नका आधारमा दुई पक्षहरू अथवा शुक्ल पक्ष र कृष्ण पक्षमा विभाजित गरिएको हो। एक पक्षमा लगभग पन्ध्र दिन वा दुई सप्ताह हुन्छन्। एक सप्ताहमा सात दिन हुन्छन्। शुक्ल पक्षमा चन्द्रको कलाहरू बढ्दछन् र कृष्ण पक्षमा घट्दछन्।
महिनाहरूका नाम
यी बाह्र महिनाका नाम आकाशमण्डलका नक्षत्र देखि १२ नक्षत्रहरूका नामका आधारमा राखिएका छन्। जुनजुन महिनामा जुनजुन नक्षत्र आकाशमा प्राय: रात्रिका आरम्भदेखि अन्तसम्ममा देखिन्छन् अथवा जुन महिनाको पूर्णिमामा चन्द्रमा जुन नक्षत्रमा हुन्छ, त्यसैका नाममा त्यस महिनाकाे नाम रखिएको हो। चित्रा नक्षत्रका नाममा चैत्र महिना (मार्च-अप्रैल), विशाखा नक्षत्रका नाममा वैशाख महिना (अप्रैल-मे ), ज्येष्ठा नक्षत्रका नाममा ज्येष्ठ महिना (मे -जून), आषाढा नक्षत्रका नाममा आषाढ महिना (जून-जुलाई), श्रवण नक्षत्रका नाममा श्रावण महिना (जुलाई-अगस्ट), भाद्रपद (भाद्रा) नक्षत्रका नाममा भाद्र महिना (अगस्ट-सेप्टेम्बर), अश्विनी नक्षत्रका नाममा आश्विन महिना (सेप्टेम्बर-अक्तूबर), कृत्तिका नक्षत्रका नाममा कार्तिक महिना (अक्तूबर-नवम्बर), मृगशीर्ष नक्षत्रका नाममा मार्ग महिना (नवम्बर-डिसेम्बर), पुष्य नक्षत्रका नाममा पौष महिना (डिसेम्बर-जनवरी), मघा नक्षत्रका नाममा माघ महिना (जनवरी-फेब्रुअरी) तथा फाल्गुनी नक्षत्रका नाममा फाल्गुन महिना (फेब्रुअरी-मार्च) को नामकरण भएको हो।
सौरमास
सौरमासको आरम्भ सूर्यको संक्रान्तिदेखि हुन्छ। सूर्यको एक संक्रान्तिदेखि अर्को संक्रान्तिको समय सौरमास कहलाउँछ। यो मास प्राय: तीस, एकतीस दिनको हुन्छ। कहिले-कहिले अट्ठाईस र उनन्तीस दिनको पनि हुन्छ। यी बाह्र मासहरूको सम्मिश्रणले खासगरी सौर-वर्ष ३६५ दिनको हुन्छ।
बाह्र (१२) राशिहरूलाई बारह सौरमास मानिन्छ। जुन दिन सूर्य जुन राशिमा प्रवेश गर्दछ त्यस दिनमा नै संक्रान्ति हुन्छ। त्यस राशिमा सूर्यको प्रवेशदेखि नै सौरमासको नयाँ महिना ‍सुरु हुने मानिएको हो। सौर-वर्षका दुई भाग छन्- छ महिनाको उत्तरायण र छ महिनाको र दक्षिणायन । जब सूर्य उत्तरायण हुन्छ अनि हिन्दू धर्मअनुसार यो तीर्थ यात्रा अनि उत्सवहरूको समय हुन्छ। पुराणहरूअनुसार अश्विन, कार्तिक मासमा तीर्थको महत्त्व बताइएको हो। उत्तरायणका समय पौष-माघ (?) मास चलिरहेको हुन्छ।
मकर संक्रान्तिका दिन सूर्य उत्तरायण हुन्छ जबकि सूर्य धनुदेखि मकर राशिमा प्रवेश गर्दछ। सूर्य गर्क राशिमा प्रवेश गर्दछ तब सूर्य दक्षिणायन हुन्छ। दक्षिणायन व्रतहरूको र उपवासको समय हुन्छ जबकि चन्द्रमास अनुसार अषाढ वा श्रावण मास चलिरहेको हुन्छ। व्रतदेखि रोग र शोक मिट्दछन्।दक्षिणायनमा विवाह र उपनयन आदि संस्कार वर्जित छ,जब कि मङ्गसिर मासमा यी सब गर्न सकिन्छ यदि सूर्य वृश्चिक राशिमा हो।अनि उत्तरायण सौर मासहरूमा मीन मास मै विवाह वर्जित हो।
सौरमासका नाम : मेष, वृषभ, मिथुन, कर्क, सिंह, कन्या, तुला, वृश्‍चिक, धनु, कुंभ, मकर, मीन।
चन्द्रमास
चन्द्रमाको कलाको घट-बढ भएका दुई पक्षहरू (कृष्‍ण र शुक्ल)को जो एक मास हुन्छ त्यही चन्द्रमास कहलाउँछ। यो दुई प्रकारको शुक्ल प्रतिपदादेखि प्रारम्भ भएर अमावस्यालाई पूर्ण हुने 'अमान्त' मास मुख्‍य चन्द्रमास हो। कृष्‍ण प्रतिपदादेखि 'पूर्णिमात' पूरा हुने गौण चन्द्रमास हो। यो तिथिको घट-बढका अनुसार २९, ३० अनि २८ एवं २७ दिनहरूको पनि हुन्छ।
पूर्णिमाका दिन, चन्द्रमा जुन नक्षत्रमा हुन्छ त्यसै आधारमा महिनाहरूको नामकरण भएको हो। सौर-वर्षदेखि ११ दिन ३ घटी ४८ पल सानो छ चन्द्र-वर्ष त्यसैले प्रत्येक ३ वर्षमा यसमा १ महीना जोडिन्छ।
नेपालमा कृषि
नेपालमा अर्थतन्त्रमा कृषिको प्रभुत्व रहेको छ। १९८० को आखिरी सम्म, ९०% भन्दा बढी जनसंख्याको जीविकाको माध्ययम थियो।, यद्यपी कुल जमिनको २०% क्षेत्र मात्र खेति योग्य थियो । यसबाट जीडीपी को ६०% र कुल निर्यात को करिब ७५% हिस्सा ओगटेको थियो । पाँचौं पञ्चवर्षीय योजना (२०३२-२०३७) को तर्जुमा भएदेखि नै कृषि सबैभन्दा बढी प्राथमिकतामा रहेको छ किनभने आर्थिक वृद्धि विद्यमान बालीको उत्पादकत्व बृद्धि गर्ने र औद्योगिक कच्चा पदार्थको रूपमा प्रयोगका लागि कृषि आधारलाई विविधीकरण गर्ने दुवैमा निर्भर थियो।
हिन्दु पञ्चाङ्ग
चन्द्रमास
सौरमास ३६५ दिनको र चन्द्रमास ३५५ दिनको हुनाले प्रतिवर्ष १० दिनको अन्तर आउँछ। यी दस दिनहरूलाई चन्द्रमास नैं मानिन्छ। यस्ता अतिरिक्त दिनहरुलाई 'मलमास' वा 'अधिमास' भन्दछन्।
चन्द्रमासका नाम : चैत्र, वैशाख, ज्येष्ठ, अषाढ, श्रावण, भाद्रपद, अश्विन, कार्तिक, अगहन, पौष, माघ र फाल्गुन।
नेपालमा कृषि
इतिहास
कृषि बालीहरूको उत्पादन मौसमी कारण तथा अन्य कारणहरूले व्यापक रूपमा उतार-चढाव आउने गरेको छ। २०३२ देखि २०४६ सम्म कृषि उत्पादन औसत वार्षिक २.४ प्रतिशतको दरले बढेको छ, तर यो जनसंख्या वृद्धिसँग तालमेल राख्दैन, जुन अवधिमा जनसंख्या वार्षिक रूपमा २.६% ले बढेको छ । यसबाहेक, खाद्यान्न उत्पादनको वार्षिक औसत वृद्धि दर समान अवधिमा १.२ प्रतिशत मात्र रह्यो।
हिन्दु पञ्चाङ्ग
नक्षत्रमास
आकाशमा स्थित तारा-समूहलाई नक्षत्र भन्दछन्। साधारणतः यो चन्द्रमाका पथदेखि जुडे छन्। ऋग्वेदमा एक स्थानमा सूर्यलाई पनि नक्षत्र भनिएको हो। अन्य नक्षत्रहरूमा सप्तर्षि र अगस्ट्य छन्। नक्षत्रदेखि ज्योतिषीय गणना गर्नु वेदांग ज्योतिषको अङ्ग हो। नक्षत्र हाम्रो आकाश मण्डलका मीलका पत्थरहरूको प्रकार छन् जसदेखि आकाशको व्यापकताको ठेगाना चल्दछ। त्यस्तो नक्षत्र त ८८ छन् परन्तु चन्द्र पथमा २७ नैं मानिएका छन्।
नेपालमा कृषि
इतिहास
धान/ चामल सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण अन्न बाली हो। २०२५ सम्म कुल धान उत्पादन १० लाख टनको हाराहारी थियो; भने २०४५ मा ३० लाख भन्दा बढी उत्पादन भयो। वर्षामा हुने परिवर्तनको कारण, धानको उत्पादनमा उतारचढाव धेरै नै सामान्य थियो; यद्यपि नयाँ खेति प्रविधि र खेती गरिने जमिनमा बृद्धि भएपछि धानको उत्पादन बढेको छ। २०४५ सम्ममा झन्डै ३९ लाख हेक्टर जमिनमा धान खेती हुन्थ्यो। नेपालका धेरै व्यक्ति जीविकोपार्जन  लागि धानको खेतीमा आफ्नो निर्भर थिए। २०२५ मा लगभग ५ लाख टन मकै, दोस्रो प्रमुख खाद्यान्न बालीको उत्पादन भयो। २०४५ सम्ममा सम्ममा मकैको उत्पादन बढेर १० लाख टन भयो।
हिन्दु पञ्चाङ्ग
नक्षत्रमास
चन्द्रमा अश्‍विनीदेखि लिएर रेवती तकका नक्षत्रमा विचरण गर्दछ त्यो काल नक्षत्रमास कहलाउँछ। यो लगभग २७ दिनहरूको हुन्छ यसैलिए २७ दिनहरूको एक नक्षत्रमास कहलाउँछ।
नेपालमा कृषि
सिंचाई
नेपालको २७ लाख हेक्टर जमिनमध्ये १३ लाख हेक्टर मा मात्र सिंचाई सुविधा छ। अधिकांश सिंचाई प्रणालीहरू साना र मध्यम-स्तरका छन् ।
हिन्दु पञ्चाङ्ग
नक्षत्रमास
महिनाहरूका नाम पूर्णिमाका दिन चन्द्रमा जस नक्षत्रमा रहन्छ:
आइसिफ्लिक्स
आइसिफ्लिक्स एक अनलाइन तथा माग भएका श्रव्य दृशहरूको प्रसारण गर्ने मञ्च हो जुन मध्य पूर्व र उत्तर अफ्रिकाको लागि समर्पित छ। यसले जजउड (अरबी सामग्री), बलिउड र हलिउड चलचित्रहरूको प्रसारण गर्ने गर्दछ। आइसिफ्लिक्सका सामग्रीहरू तीनवटा भाषाहरू जस्तै अरबी, अङ्ग्रेजी र फ्रान्सेलीमा उपलब्ध छ।
आइसिफ्लिक्सले प्रदान गर्ने प्रवाह सेवाहरू विश्वव्यापी रूपमा उपयोग गर्न सकिन्छ। तथापि, कम्पनीको प्रमुख बजारहरू मध्य पूर्व, उत्तर अफ्रिका र दक्षिण एसियाली मुलकहरू जस्तै मोरक्को, मिश्र, कुवेत, संयुक्त अरब इमिरेट्स, ट्युनिसिया, साउदी अरब र पाकिस्तान हुन्।
सन् २०१४ मा, सामसुङ र आइसिफ्लिक्सले एक सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेका कारण आइसिफ्लिक्सले "आइसिफ्लिक्स किड्स" (अनुवाद - आइसिफ्लिक्स बालबालिका) सामसुङका उपकरणहरूमा प्रक्षेपण गर्ने घोषण गरेको थियो।
फेब्रुअरी २०१५ मा, कम्पनीले यसको मोरक्कोका सदस्यहरूका लागि र पाठ सन्देश र ट्युनिसियाली ग्राहकहरूका लागि क्रेडिट कार्ड मार्फत भुक्तानी सेवाको सुरुवात गरेको थियो। कम्पनीले सोही महिना मध्य पूर्व र उत्तर अफ्रिकी क्षेत्रमा यसको ग्राहकहरूको सङ्ख्या २,५०,००० (शब्दमा - दुई लाख पचास हजार) नाघेको घोषण गरेको थियो।
मार्च २०१५ मा, आइफ्लिक्सले गरीबी र मानव दु:ख कष्टमा कम गर्न, रोगहरूसँग लड्न, मानवीय सहायता प्रदान गर्न र विकासलाई प्रोत्साहित गर्नका लागि एक दूर्दशन श्रृङ्खलामा संयुक्त राष्ट्र सङ्घसँग सहकार्य गर्ने घोषणा गरेको थियो।
फेब्रुअरी २०१७ मा, आइसिफ्लिक्सले पाकिस्तानको सूचना प्रविधि तथा मनोरञ्जन प्रदायक पाकिस्तान दूरसञ्चार कम्पनी लिमिटेडसँग एक सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेको थियो जसले यसको पहुँच पाकिस्तान सम्म पुर्‍याएको थियो।
यस प्रवाह वेबसाइट मध्य पूर्व र उत्तर अफ्रिकी क्षेत्रहरूमा लोकप्रिय कम्पनीहरूसँग सहकार्य गर्दछ र यसले उनीहरूका ग्राहकहरूलाई प्रवर्धन प्रस्तावहरूको प्रदान गर्दछ। जसमा सामसुङ, सौक डटकम (इ-वाणिज्य वेबसाइट); माइक्रोसफ्ट; डु (दूरसञ्चार कम्पनी), भिसा, ओरिडु (दूरसञ्चार कम्पनी), हेलोफुड र एलजी समावेश छ।
मूल उत्पादनहरू
अल मकिडा प्रहरीमा आधारित एक रोमाञ्चक चलचित्र हो जुन अहमद हसनद्वारा निर्देशित छ। यसमा अभिनय युवा कलाकारहरूको टोलीले गरेका छन् जसमा करीम अब्देल खलेक, नौर महमूद र मौस्ताफा अब्देल समावेश छन्।
समर्थित उपकरणहरू
आइसिफ्लिक्ससँग सम्बन्धित उपकरणहरू यस पकारका छन्।:
बाह्य कडीहरू
आधिकारिक वेबसाइट
रुरु क्षेत्र
रुरु क्षेत्र जसलाई रिडीको नामले समेत चिन्ने गरिन्छ, नेपालको रिडी खोला र कालीगण्डकी नदीको किनारमा अवस्थित एक धार्मिक र सांस्कृतिक स्थान हो। यो स्थानको बारेमा हिन्दू पुराण तथा शास्त्रहरूमा उल्लेख भएको पाइन्छ। यो धार्मिक क्षेत्र गुल्मी, पाल्पा र स्याङ्जा जिल्लाको सङ्गममा अवस्थित रहेको छ। हिन्दू धार्मिक ग्रन्थ बराह पुराणमा यस स्थानको पौराणिक इतिहास र स्वस्थानी किताबमा यहाँ सतीदेवीको दन्त पतन भएको वर्णन गरिएको छ। नेपालमा रहेका हिन्दू धर्मावलम्बीहरूको चार वटा धार्मिक क्षेत्रहरू (रुरु क्षेत्र, बराह क्षेत्र, पशुपति क्षेत्र र मुक्ति क्षेत्र) मध्ये यो पनि एक हो। यो स्थानलाई नेपालको बनारस भनेर चिन्ने गरिन्छ। लेखक पर्सिवल ल्यान्डनले स्वयं अनुसन्धान गरि लेखेको पुस्तक 'नेपाल'मा बनारसमा उपलब्ध सम्पूर्ण विशेषताहरू यो स्थानसँग मेल खाने भएकोले यो क्षेत्रलाई 'नेपालको बनारस' भनेर उल्लेख गरेका छन्। यो धार्मिक स्थल हिन्दूहरूको लागि पवित्र घाट समेत हो।
माघे सङ्क्रान्तिको तीन दिनसम्म यो क्षेत्रमा 'रिडी मेला' आयोजना गर्ने गरिन्छ। यहाँ आयोजना हुने मेलाको पहिलो, दोस्रो तथा तेस्रो दिनलाई क्रमशः जेठी सङ्क्रान्ति, माइली सङ्क्रान्ति र कान्छी सङ्क्रान्ति भन्ने गरिन्छ।
भूगोल
प्राचीन कालदेखि नै पवित्र हिन्दू तिर्थस्थलको रूपमा रहेको यो क्षेत्र गुल्मी, पाल्पा र स्याङ्जा जिल्लाको सङ्गममा अवस्थित रहेको छ। लुम्बिनी प्रदेशको राजधानी बुटवलदेखि लगभग ७० किलोमिटर उत्तरमा रहेको यो क्षेत्र गुल्मी जिल्लाको प्रवेशद्वार हो। यो स्थान समुद्र सतहदेखि न्यूनतम ५०० मिटरदेखि १६३८ मिटरको उचाइमा रहेको छ। यो क्षेत्रलाई चारै दिशाबाट पहाडले घेरेको र बिचको भाग समथर जमीन रहेकोले यसको प्राकृतिक बनावट उपत्यका जस्तो देखिन्छ।
वि.सं. २०१८ सालको भीषण बाढी
वि.सं. २०१८ सालमा यस क्षेत्रमा आएको भीषण बाढीले गर्दा यहाँ रहेको रिढी बजार पूर्ण रूपमा ध्वस्त बन्न पुगेको थियो। बाढीले गर्दा यहाँ रहेका ऐतिहासिक तथा धार्मिक महत्त्वका सम्पदाहरू लगायत ठुलो धनजनको क्षति भएको थियो। त्यसपछि यहाँ बनेका नयाँ भवन, मन्दिर, पाटी, पौवा तथा बगैचाहरूले यो ठाउँलाई व्यवस्थित बनाएको छ।
नामाङ्कन
रुरुक्षेत्र यो ठाउँको पौराणिक नाम हो। यसलाई रिडी क्षेत्र पनि भन्ने गरिन्छ। यसको नामाङ्कन कसरी भयो भन्ने बारेमा आज धेरै ब्यक्तीहरू बिच मतभेद रहेको पाइन्छ। रुरुक्षेत्र भन्ने नामको सन्दर्भमा रुरु अर्थात मृगले देवदत्त ऋषीको पुत्रीलाई स्तनपान गराइ हुर्काएको कारणले तिनलाई रुरुकन्या भनियो। पछि तिनै कन्याले यहाँ कठोर तपस्या गरी मुक्ती पाएकोले यो ठाउँ उनै कन्याको नामबाट 'रुरुक्षेत्र' भनी चिनिन थाल्यो भन्ने मत पाइन्छ। 'रिडी'क्षेत्रको सन्दर्भमा रुरुक्षेत्र भन्ने शब्द अपभ्रंश भई 'रिडी' क्षेत्र बन्नगएको भन्ने मान्यता पाइन्छ। त्यसैगरी धार्मिक मान्यता अनुसार मानिस जन्मदै तीन वोटा ऋण: देव ऋण,पित्री ऋण र ऋषी ऋण लिएर आएको हुन्छ। जो ब्यक्ती हिमालय देखी बग्दै आएको काली गण्डकीको सँगम अर्थात दोभान(जुन रुरुक्षेत्रमा पर्छ)मा स्नान गर्छ सो ब्यक्तीको पाप पखालिन्छ भन्ने मान्यता रहेकोले यो स्थानलाई ऋणी भनीन थालियो पछि ऋणी भन्ने शब्द अपभ्रम्श भई 'रिडी' बन्न गएको भन्ने धारणा पाइन्छ। त्यस्तै अर्को मान्यता अनुसार 'रिडी' भन्ने शब्द मगर भाषाबाट आएको हो। मगर भाषामा 'री'भन्नाले कालो तथा 'डी' भन्नाले पानी भन्ने अर्थ लाग्छ। अर्थात कालो पानी बग्ने क्षेत्र (कालीगण्डकी )भएकोले यसलाई 'रिडी' भनिएको हो भन्ने तर्क पाइन्छ।
पौराणिक गाथा
धेरै समय पहिले रुरुक्षेत्रमा देवदत्त नाम गरेको एकजना ब्राम्हण बस्दथे। उनले कालीगण्डकीको किनारमा आश्रम बनाइ तपस्या गर्नथाले। महात्माको तपस्या धेरै समय सम्म चलिरह्यो । अत्यन्तै कठोर तपस्यामा लागेको देखेर देवराज ईन्द्र सशंकित भई उनको तपस्या भङ्ग गर्नतर्फ लागे। सोही अनुरूप उनले देवदत्तको आश्रममा प्रह्मलोचा नामको अप्सरालाई तपस्या भङग गर्न पठाए। जब देवदत्त उनको ध्यानबाट उपरत भई केही समय यताउती घुम्न थाले तब उनले टाढैबाट भकुन्डो खेली राखेकी अत्यन्तै सुन्दरी प्रह्मालोचालाई देखे। अप्सराको हाउभाउ कटाक्षले मुनी मोहित भए। उनको सुन्दरता प्रति बसिभुतभई विवाहको प्रस्ताब राखे र दुबै जना विवाह बन्धनमा बाँधीइ संसारिक सुखमा बिलिन भए। केही समयको अन्तराल पछि प्रह्मालोचाले एउटी कन्यालाई जन्म दिइन। ततपश्चात उनले आफ्नो उधेश्य पुराभएको सम्झी ति कन्यालाई त्यही आश्रममा छाडेर स्वर्ग गइन। जब देवदत्तले यो कुराको वास्तविकतालाई बुझे तव उनी छाँगाबाट खसे झै भए। उनको हृदयमा तिब्र बैराग जागेर आयो ततपश्चात उनी उत्तरतिरको भृगु आश्रमतिर लागे र भगवान शिवको कठोर तपस्या गर्नथाले। उनको तपस्या देखी भगवान शिव प्रशन्न भई उनको सामु प्रकट भए र आशिर्बाद दिए 'जसले गण्डकीको नदीमा स्नानगरी शिवलिङ्ग(भृगुतुमको)को दर्शन गर्ला उसले राम्रो योगफल तथा शिद्धी प्राप्त गर्नेछ'। यती भनी भगवान शिव अन्तरध्यान भए। देवदत्तले पनि शिवजीबाट आशिर्बाद पाइ आफू मुक्तभएको अनुभब गरे।
प्रह्मालोचाबाट जन्मेकी कन्यालाई पछि मृगले दुध पिलाएर हुर्काए। संस्क्रित भाषामा मृगलाई रुरु भनिन्छ। त्यही रुरुले दुध पिलाएर हुर्केकी कारणले तिनको नाम रुरुकन्या रहनगयो। पछि उनले भगवान नारायणको कठोर तपस्या गर्न थालिन। उनको कठोर तपस्या देखी भगवान नारायण प्रशन्न हुनुभयो र उनको सामु प्रकट भई बारदान माग्न भन्नु भयो। भगवानको यस्तो वाक्य सुनेर रुरुकन्याले बिन्ती गरिन "हे नाथ यदी मलाई बारदान दिनु हुन्छ भने यही चतुरवाहु श्री नारायणको रूपले हजुर यही बिराजमान होइबक्सीयोस र मेरो नामबाट यो क्षेत्र प्रशिद्ध होस् " उनको यस्तो प्रार्थना सुनी भगवानले भन्नु भयो "अब उपरान्त यो ठाउँ रुरुक्षेत्र नामले प्रख्यात हुने छ्। यो क्षेत्रमा जसले स्नान गरेर तीन दिन यहाँ रही चतुरबाहु ह्रिषीकेशको दर्शन गर्छन् त्यो पवित्र हुन्छ भनी भगवान अन्तरध्यान हुनु भयो। (त्यसैले ३ दिन माघे संक्रान्ती मेला लाग्ने गर्छ)। ति रुरुकन्या केही समय त्यही रहिन् र पछि उनले देहत्याग गरिन् र उनले मुक्ती पाइन्। भगवानको आशिर्बादले गर्दा त्यो दिन देखी रुरु क्षेत्र पुण्य क्षेत्र बन्यो। यो क्षेत्र अत्यन्तै पवित्र भयो र रुरु कन्याको नामले रुरुक्षेत्र भनी हिन्दू जगतमा प्रशिद्ध भयो। पश्चिम नेपालको तानसेन बजारदेखि उत्तर-पश्चिममा गुल्मी र पाल्पाको सिमानबाट बग्ने पवित्र कालीगण्डकी र गण्डकीको तिरमा अवस्थित ऐतिहासिक एवं धार्मिक दृष्टिकोणले महत्त्वपूर्ण स्थल हो। यस क्षेत्रमा मणिमुकुन्द सेन द्वारा प्रतिस्थपित ऐतिहासिक एवं धार्मिक दृष्टिकोणले महत्त्वपूर्ण ऋषिकेश मन्दिर रहेको छ। रिडी यस क्षेत्रको प्रमुख बजार हो।
सहिद स्मारक ए-डिभिजन लिग
सहिद स्मारक ए-डिभिजन लिग (पहिला काठमाडौँ लिग च्याम्पियनसिप) नेपालको सर्वाधिक ठूलो र स्तरीय फुटबल लिग हो र अखिल नेपाल फुटबल सङ्घको शीर्ष बिभाजन मध्य एक हो जुन प्रत्येक वर्षमा नेपालको उत्कृष्ट फुटबल क्लबहरू बिच प्रतिस्पर्धात्मक रूपमा सञ्चालन हुने गर्दछ। जसको स्थापना वि.स.२०११ सालमा भएको थियो भने यस लिगका सस्थापकका रूपमा नरशमशेर ज.ब.रालाई लिइन्छ। यस लिगमा जम्मा टिमको सङ्ख्या १२-१६ सम्म हुने गर्दछ। यो सहिद स्मारक बि-डिभिजन लिग भित्र प्रमोसन (पदोन्नति) र रेलिगेसन प्रणालीमा सञ्चालन हुने गरेको छ। एक सिजनमा टोलीहरू एक पटक प्रत्येक टोलीसँग भिड्ने गर्दछन्। यो सामान्यतया मङ्सिर देखि माघसम्म हुने गरेको छ। यसका शीर्ष ६ टिमहरू सुपर ६ राउन्डमा पुग्छन्, जहाँ टोलीहरू फेरि एक-अर्कासँग भिड्छन्। यो हाल बजाज पल्सरद्वारा प्रायोजित गरिएको छ र यसको आधिकारिक रूपमा पल्सर सहिद स्मारक ए-डिभिजन लिगको रूपमा चिनिन्छ।
सहिद स्मारक ए-डिभिजन लिगको २०७५ सालको संस्करण यसको ४१ अौँ संस्करण हो। यसमा १४ शीर्ष बिभाजित टोलीहरू प्रतिस्पर्धा गर्दछन्। सन् २०१३-१४ (२०७०)को संस्करण भने ३० डिसेम्बर २०१३बाट सुरु गरिएको थियो।
इतिहास
कुनै पनि देशको फुटबलको स्तर माथि उकास्न वा फुटबलको विकास गर्न त्यो देशमा हुने फुटबल लिगले महत्त्वपूर्ण र ठूलो भूमिका खेल्दछ।लिगले व्यावसायिक खेलाडीहरू पनि जन्माउने हुनाले स्वयम् फुटबल खेलाडीहरूलाई पनि लिग आफैंमा एक आवश्यक तत्व हो ।साँच्चै भन्ने हो भने कुनै देशको फुटबल विकासको मेरूदण्ड नै फुटबल लिग हो ।नेपालमा फुटबलको जग बसाउन र फुटबलको विकासका निम्ति भनेर लिग फुटबलको अवधारणा ल्याउने पहिलो व्यक्ति नरशमशेर ज.ब.रा. थिए।जतिखेर उनले नेपालमा फुटबलको आवश्यकता ठाने त्यतिबेला वा वि.स.२००७ साल तिर उनले भारतीय मोहम्दन स्पोर्टिङ क्लबबाट व्यवसायीक फुटबल खेल्दथे।अनौपचारिक रूपमा नेपाल फुटबल सङ्घको स्थापना वि.स.२००४ सालमै भइसकेको थियो र त्यसका हर्ताकर्ता पनि ज.ब.रा.नै थिए।तर उनको अवधारणा मूर्तरूप लिन भने सात वर्ष पर्खनु परेको थियो ।अर्थात् वि.स. २०११ सालबाट नेपालमा लिग फुटबलको सुरूवाट भयो ।जति बेला सम्म राणा, दरबार हुदै नेपालमा फुटबल खेल केही हदसम्म जनताहरूमा समेत पुगेको थियो।लिगको इतिहास पल्टाउँदा नेपाली फुटबललाई मुख्यत दुई भागमा विभाजन गर्ने गरिएको छ। २०४६ सालसम्म पहिलो काल र त्यसयता अर्को। २०४६ पछिको लिग आधुनिक लिगमा परिभाषित हुँदै गएको छ।
सुरूवाती अवस्था
नेपाली फुटबलको सुरुआती इतिहास राजपरिवार सदस्य र राणा खानदानको सेरोफेरोमा छ। केही स्थानीय टोलीका युवाहरू हुनेखाने राजपरिवार र राणाहरूसँग रमाइलोका लागि फुटबल खेल्थे। यिनीहरूबीच प्रतिस्पर्धा हुँदा काठमाडौँको टुँडिखेल भरिन्थ्यो। विक्रम सम्वत २००० सालपछि व्यवस्थित फुटबल हुन थाल्यो। खेलाडी र दर्शक बढ्न थाले। यसले नै लिग फुटबलको बाटो देखायो।
तत्कालीन प्रधानमन्त्री पद्म शम्शेरले काठमाडौँ उपत्यकामा त्यसबेला चलेको फुटबल लहरलाई प्रतिस्पर्धामा उतार्न २००४ सालमा रामजानकी कप फुटबल प्रतियोगिता गराए। २००७ सालको प्रजातन्त्रपछि पुलिस फोर्सले लगातार तीन वर्ष उपाधि जित्दै कप पचायो। भएको एउटै व्यवस्थित कप पच भएपछि पुलिस फोर्सले यो वास्तविकतालाई बुझेर प्रतियोगितालाई निरन्तरता दिन सहिदको संस्मरणार्थ एउटा ट्रफी तत्कालीन नेपाल फुटबल सङ्घलाई दियो, जुन आजसम्म सहिद स्मारक नामले चलिरहेको छ।
रानीपोखरी कर्नर टिम (आरसिटी) ले २०२८, २०२९ र २०३० मा गरी लगातार तीनपटक लिग जितेर फेरि शिल्ड पच गर्यो। २०३० मा अखिल नेपाल फुटबल सङ्घ गठन भएपछि यो प्रतियोगिता नयाँ जोश र स्वरुपसहित अगाडि बढ्यो। तत्कालीन अवस्थामा यसले फुटबलको संरचना संस्थापन गर्न ठूलो मद्दत गर्यो। विकेन्द्रीकरणको सवालमा भने लिग शून्यजस्तै थियो, जुन अहिले पनि त्यस्तै छ। नेपालजस्तो खुला बजार नभएको ठाउँमा ४० वर्षअघि बजार प्रवर्द्धनको कुनै सम्भावना थिएन होला। अहिले पनि व्यावसायिक पाटोको हिसाबमा यसको खासै महत्त्व दिइएको छैन, जसले नेपाली फुटबललाई प्रत्येक वर्ष पछाडि धकेलिरहेको छ।
प्रत्येक क्लबले आफ्नै मैदानमा र विपक्षीको मैदानमा गएर (होम एन्ड अवेका आधारमा) खेल्नुपर्ने विश्वव्यापी चलन छ। नेपालका खेलहरू दशरथ रंगशालामा केन्द्रित छन्। धैरै खेलहरू पर्दा नक्साल र महाराजगन्जको प्रहरी मैदान, सानो गौचरण र हलचोक रंगशालामा बेलाबखत खेलाइएको छ। २०६८ मा पहिलोपल्ट पोखरा र बुटवलमा राष्ट्रिय लिगका खेलहरू आयोजना गरेर मोफसल पुर्याइएको थियो।
२०४६ अघिका लिगका तथ्यांकहरू स्पष्ट छैनन्। राष्ट्रिय खेलकुद परिषद्को वार्षिक प्रकाशन 'नेपालमा खेलकुद' २०३९ संस्करणअनुसार सो वर्ष लिग यस प्रकारले भएको थियो– सहभागी ११ टोलीलाई दुई समूहमा विभाजन खेलाइँदा त्यसबाट २–२ टोली सुपर लिग पुगेका थिए। जसमा अन्नपूर्ण फुटबल क्लब ५, जावलाखेल युथ क्लब ४ र आरसीटि क्लब ३ अङ्क जोडेर क्रमशः पहिलो, दोस्रो र तेस्रो भएका थिए।
महावीर ११ क्लबका पूर्वस्ट्राइकर कोमल पाण्डे पहिले दोहोरो लिग पनि भएको स्मरण गर्छन्, '१० टोली हुन्थ्यो। एकले अर्को टोलीसँग २ खेल गरी १८ खेल खेल्नुपर्थ्यौं। २०२३ सालमा महावीर ११ले लिग जित्दा कुल ४२ गोल गरेको थियो, मैले एक्लै ३०–३१ गोल गरेको थिएँ। त्यतिखेर लिगमा टोल टोलको प्रतिष्ठा गाँसिएकाले झगडा धेरै हुन्थ्यो। त्यही भएर आफ्नो टोलीको खेल हेर्न टोलै उठेर आउँथे। आर्थिक रूपमा क्लबसँग केही हुँदैनथ्यो। तर दर्शक क्लबको पछि लागेको हुन्थे।'
'महावीर र एनआरटीको खेलमा फुटबलमात्र होइन, बक्सिङ,कुस्ती पनि हेर्न पाइन्छ भन्थे दर्शक। यिनीहरूको खेल भनेपछि काठमाडौँ दुई चिरा परेजस्तो हुन्थ्यो,' पाण्डे विगत सम्झन्छन्, 'ज्वरो आएका कारण एकपटक खेल्न जान सकिनँ। औषधी लिन बाहिर निस्किएको एउटै पसल खुलेको थिएन। डिल्लीबजार पूरै सुनसान थियो। घर घरमा पारिवारिक झगडा नै हुन्थ्यो, को फुटबल हेर्न जाने भनेर। अहिलेको रंगशाला भए पनि भौतिक पूर्वाधारको हिसाबमा त्यतिखेर केही थिएन। खालि मैदानमात्र। खेलाडी सिधा सम्पर्कमा हुन्थे दर्शक। त्यही भएर पनि हो कि क्या हो, त्यस्ता दर्शक अहिले देखिँदैन।' २०४३ सालको 'दी राइजिङ नेपाल' मा सुशील शर्माले लेखेका छन्, 'मनाङ मर्स्याङ्दी क्लबले सुपर लिगको अन्तिम खेलमा फ्रेन्ड्स क्लबलाई पेनाल्टी सुटआउटमा पराजित गरी लिग उपाधि जितेको छ।' यसले लिग अर्को फरक संरचनामा पनि भएको देखाउँछ। शर्मा पनि प्रजातन्त्रअघि लिगमा दर्शकको चासो र प्रत्येकजसो खेलमा हुने झगडालाई स्मरण गर्छन्। 'त्यतिखेर हामीलाई नेपालको लिगमात्र जानकारी थियो, बढीमा भारतको लिगमा मोहन बगान, इस्ट बङ्गाल, साल्गावकर कुन स्थानमा छ भन्ने चासो हुन्थ्यो,' शर्माले भन्छन्, 'अहिले स्पेनिस,इपिएलदेखि सबै लिग थाहा पाउनुपरेको छ। तत्कालीन लिगको विशेषता नै दुई टोली र तिनका समर्थकबीच हुने झगडा थियो, रेफ्रीचाहिँ पिट्दैनथे।'
आधुनिक लिग
२०४६ सालयता लिग निरन्तर हुन सकेन। प्रजातन्त्रपछिको २४ वर्षमा केवल ११ पटक लिग भए। २०५२ मा आएर पहिलो लिग भयो। त्यसपछि पनि आर्थिक कठिनाइ, सरकारी हस्तक्षेप र फुटबलको आन्तारिक विवादका कारण लिग नियमित हुन सकेन। हुँदा पनि एकरूपको भएन। ११ लिग ७ फरक संरचनामा आयोजना भए।
२०५२ मा सहभागी १२ टोलीलाई दुई समूहमा विभाजन गरेर खेलाइयो। त्यसबाट दुवै समूहबाट शीर्ष दुई मनाङ- मर्स्याङ्दी क्लब,एनआरटी क्लब,फ्रेन्ड्स क्लब र संकटा क्लबले सुपर लिग पुग्दै उपाधिका लागि खेलेका थिए। २०५४ मा सिंगल लिग भयो। मार्बलोरो प्रमुख प्रायोजक भएर आयो, २५ लाखसहित। त्यो नेपाली खेलकुदकै सबैभन्दा ठूलो प्रायोजन थियो। खासै प्रतिफल नपाएपछि मार्बलोरोले दोस्रो वर्ष पाइला चलाएन।
२०५७ र २०६० पनि सिंगल लिगमै भए। प्रजातन्त्रपछि २०५४, २०५७ र २०६० मा गरी सिंगल लिगमा हुनु एकै संरचनामा सबैभन्दा धैरेपटक थियो। नेपाल पुलिस क्लब (तत्कालीन महेन्द्र पुलिस क्लब) २०६०बाट लिगमा पुनः फर्कियो। त्यसको अर्को २ वर्ष क्रमशः विभागीय टोली त्रिभुवन आर्मी क्लब र नेपाल एपिएफ क्लब पनि लिगमा आए। २०६१ मा सुपर सिक्स अवधारणामा खेलाइयो। सिंगल लिगपछि शीर्ष ६ टोली सुपर सिक्समा खेल्ने, पहिलो चरणको अंक लिएर। थ्री स्टार क्लब, नेपाल पुलिस क्लब,मनाङ- मर्स्याङ्दी क्लब,नेपाल आर्मी क्लब,फ्रेन्ड्स क्लब र जावलाखेल युथ क्लब शीर्ष ६ स्थानमा रहे।लिग च्याम्पियन बन्दै थ्री स्टार क्लब एएफसी प्रेसिडेन्ट कपमा सहभागिता जनायो। एन्फाले एसियाली फुटबल महासङ्घ (एएफसी) को आदेश भन्दै २०६२ र २०६३ डबल लिग अनिवार्य बनायो। त्यसपछि ४ वर्ष लिग हुन सकेन। खेलकुद परिषदको हस्तक्षेप, केही क्लबको विद्रोह लिग नहुनुको एउटा कारण थियो। डबल लिग धान्न नसकेका कारण क्लब विद्रोहमा लाग्नु अर्को कारण थियो। खेलकुद परिषदले उचालेको नेपाल फुटबल सङ्घ र एन्फा एक भएपछि २०६६–६७ मा लिग फेरी सुरु भयो। संरचना भने डबल लिग नै थियो। समयभावका कारण एनआरटी क्लब पहिलो चरणको विजेताका आधारमा एएफसी प्रेसिडेन्ट कपमा छानियो।
नेपाल फुटबल सङ्घ र एन्फाले फरक रूपमा आयोजना गरेको बी डिभिजनमा ४–४ टोली बढुवा भएपछि २०६७ मा १८ टोलीले सहभागिता जनाए। २०६८ मा राष्ट्रिय लिगले केही आशा देखायो। पहिलो चरणका शीर्ष ६ टोली र मोफसलको क्षेत्रीय लिगका विजेता पोखराको संगम फुटबल क्लब र उपविजेता धरानको मित्रमिलन क्लबले सहभागिता जनाए। प्रजातन्त्रपछि नै दुई पटक राष्ट्रिय लिग भएका थिए। २०६८ को राष्ट्रिय लिगले यस अघिका राष्ट्रिय लिग जस्तै निरन्तरता पाउन सकेन्। २०६९ र २०७० को लिग फेरी सुपर सिक्स संरचनामा आइपुगेको छ। अर्को पटकको संरचना कस्तो हुने हो निर्क्यौल भएको छैन्।
पहिलो दोहोरो लिगको सफलता
वि.स. २०६२ सालको राष्ट्रिय लिग देखि यो ए-डिभिजन राष्ट्रिय लिगमा पनि दोहोरो लिग वा डबल लिगको सुरूवाट गरिएको थियो। यस पहिलो डबल लिगको उपाधि मनाङ- मर्स्याङ्दी क्लबले जितेको थियो। पहिलो लिगमा पाचौँ स्थानमा रहेको मनाङले दोस्रो लिगमा उत्कृष्ट पुनरागमन गर्दै उपाधि जितेको थियो। यस्तै पहिलो लिगमा रेलिगेसनमा परेको ब्वाइज युनियन क्लबले पनि दोस्रो लिगमा रेलिगेसनबाट बाचेको थियो। पहिलो राष्ट्रिय लिगका बारेमा तत्कालीन आरसीटि क्लबका प्रशिक्षक वैजु कपालीले "दोहोरो लिग आवश्यक छ,स्वीकार्छौ" भन्ने भाव व्यक्त गरेका थिए।
खेल हेर्न रङ्गशालामा दर्शकहरूको सहभागीता उल्लेखनीय रहेको थियो। साथै सञ्चार माध्यमहरूले पनि लिगको प्रचारप्रसारमा उल्लेखनीय योगदान पुर्याएका थिए।
प्रत्यक्ष प्रसारण
एपी वान टेलिभिजन, सहिद स्मारक ए-डिभिजन लिगको आयोजकहरू मध्ये एक हो र यस लिगको आधिकारिक प्रसारकको रूपमा पनि सेवा गरेको छ।
ट्रफी
२०११ आश्विन १७ गते मिति अंकित रहेको पुरानो सहिद स्मारक लिगको ट्रफी २०२८ देखि ३० सम्मन आरसीटि क्लबले लगातार तीन पटक जितेर ट्रफी पचाएको थियो ।यो नेपाली राष्ट्रिय लिगको इतिहास समेत थियो ।
अहिलेको सहिद स्मारक ट्रफी भने नयाँ ट्रफी हो ।जुन अखिल नेपाल फुटबल सङ्घले प्रदान गर्ने गर्दछ।
ट्रफि भ्रमण
शहिद स्मारक ए-डिभिजन लिग २०७५ अगाडि एन्फाले ट्रफि टुर गरेको थियो । जुन असोज १ गतेबाट सुरू भएको थियो । असोज १३ देखि सुरु हुँने सहिद स्मारक ए डिभिजन लिगको पुर्वसन्ध्यामा सुरु भएको ट्रफी टुर पहिलो दिन त्रिपूरेश्वर स्थित दशरथ रंगशालामा राखिएको थियो । लिग ट्रफीलाई काठमाडौँ उपत्यकाको सात स्थानमा भ्रमण गराइने एन्फाले जनाएको छ ।`स्कोर अ गोल’ नाम दिइएको ट्रफी टूरमा नेपालका अन्तर्रा्ष्ट्रिय खेलाडी, प्रशिक्षक र सेलिब्रेटीहरूको समेत उपस्थिती भएका थिए। यो टूर काठमाडौँका पाँच विद्यालय तथा ललितपुर र भक्तपुरको एक–एक स्थानमा सञ्चालन भएको थियो ।
वि.स. १९९१ मा राम जानकी ट्रफीको नाम दिइएको यो ट्रफी प्रजातन्त्रको स्थापनापछि लगातार तीन पटक नेपाल पुलिस फोर्सले जितेको थियो । त्यसपछि प्रजातन्त्र प्राप्तिका लागि जिवन आहुती दिएका सम्पूर्ण सहिदको सम्झनामा यो ट्रफीलाई सहिद स्मारक ए डिभिजन लिग ट्रफी भनिएको हो । जुन ट्रफी लिगको विजेतालाई प्रदान गरिनेछ ।
विजेताहरू
यस लिग हाल सम्म आइपुग्दा १५ फरक-फरक नेपाली फुटबल क्लबहरूले उपाधि जित्न सफल भएका छन्।
२०७५ सालको संस्करण
२०७५ सालको सहिद स्मारक ए-डिभिजन लिगमा १४ वटा क्लबहरूले भाग जनाएका थिए।
एएफसी प्रतियोगिताहरूमा ए-डिभिजन लिगका क्लबहरूको प्रदर्शनी
एएफसी प्रेसिडेन्ट कप सन् २००५ मा स्थापना देखि सन् २०१४ मा हटाइएता सम्म पनि सहिद स्मारक ए-डिभिजन लिगका क्लबहरू निरन्तर रूपमा यसमा सहभागीता जनाउँदै आइरहेका थिए। २०७२ साल देखि सहिद स्मारक ए-डिभिजन लिगका विजेताहरू एएफसी कपमा स्वचलित रूपमा छनौट हुन् गरेका छन्। सन् २००४ अघि ए-डिभिजन लिगका क्लबहरू एसिया क्लब च्याम्पियनसिपमा छनौट खेल खेल्न पाउँथे।
कुडिया
कुडिया नवलपरासी जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो।
द विकनेस (एनिमर्फ्स)
द विकनेस अमेरिकन लेखिका क्याथरिन एन एप्पलगेटद्वारा लिखित किताब हो ।
राखावाङदेल
राखावाङदेल खोटाङ जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो। भैगोलिक बिकताले भरिएको गा.बि.श. राखा सदरमुकामबाट करिब ६ कोष टाढा रहेको यस गा.बि.समा सबै जातजातिका मानिसहरु बसोबास गर्छन् । उत्पादनको क्षेत्रमा हेर्ने हो भने यस गा.बि.समा सबैखाले बालिनालि लगाउन सकिन्छ । लेक देखि केहि अउलको भागलाई छोएको यहाँ प्रयाप्त मात्रामा उब्जनि हुन्छ ।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार राखावाङदेलको ५४८ घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या २,५२५ रहेको छ।
कावासोती नगरपालिका
कावासोती नेपालको गण्डकी प्रदेशमा पर्ने नवलपुर जिल्लामा अवस्थित एक नगरपालिका हो । कावासोती बजार रहेको ठाँउलाई नगरपालिकाको केन्द्र बनाइएको छ । यो नगरपालिका २०६८ साउन १ देखि लागू हुने गरी बनाइएको हो तर कार्यन्वयनमा हाल २०७१ जेष्ठ ४ देखि आएको हो । यसलाई नगरपालिका घोषणा गर्दा कावासोती, शिबमन्दिर, पिठौली र अग्यौली गाउँ विकास समितिहरू समावेश गरिएका हुन् । कावासोती नगरपालिकामा १४,१०४ घरधुरि छन । आर्थिक वर्ष २०६८/६९को बजेटमार्फत् मुलुकमा ४१ नयाँ नगरपालिका थपिंदा कावासोती पनि नगरपालिका बनेको हो ।
कावासोती नगरपालीकाले नवलपुर क्षेत्रको प्रशासनिक सदरमुकामको रूपमा कार्य गर्दै आएको छ। पहिले नवलपरासी जिल्लाको पूर्वी भेग (अहिले नवलपुर जिल्ला)का जनतालागि सम्पूर्ण प्रशासनिक कार्यहरू प्रशासनद्वारा, मालपोत, जिल्ला ट्राफीक प्रहरी कार्यालय, र्इत्यादीले गर्दै आएको छन्। बढ्दो जनसङ्ख्या र विकास निर्माणका कार्यहरूले यो शहर छिटोछिटो अघि बढ्दै आर्इरहेको छ। ब्यापार ब्यवसाय, शिक्षा, स्वास्थ्य सुविधा लगायत विषयवस्तु यस क्षेत्रको पहुचको स्तर अर्थात् गुणस्तरीय जीवन दर्शाउँछ।
यो शहर, नवलपुर जिल्लाको मुटुमा रहेको एक सुन्दर शहर हो। यसलाई हरीयाली शहर भनेर पनि चिनिन्छ, यसको लगभग ६० प्रतिशत जमिन जंगलले ढाकेको छ, जसले गर्दा यहाँका मानिसहरू स्वस्थानबाट स्वच्छ हावा, पानी तथा आवस्यक स्टफ प्राप्त गर्दछन्। यसको पूर्वी तथा दक्षीणी सिमानामा चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज रहेको छ।
जनसङ्ख्या
कावासोती, शिबमन्दिर, पिठौली, अग्यौली र कुमारवर्ती गाविसहरूलाई मिलाएर कावासोती नगरपालिका बनाइएको हो । त्यसैले बि.स.२०७८ को जनगणना अनुसार यी ठाउँहरूको जनसङ्ख्यालाई जोडेर कावासोती नगरपालिकाको जनसङ्ख्या ८६,८२१ रहेको छ  । मानिसहरू यो शहरमा लगातार बसाईसराई गरेर भित्रदै छन्। खासगरी उत्तरी पहाडी भेगका मानिसहरू विगतका ३०-४० वर्षदेखी ठूलो संख्यामा बसाईसराई गरेर आइरहेका छन्। कावासोती नगरपालीकाको आधिकारीक वेवसाईट अनुसार निम्नलिखीत जनसङ्ख्या छः पुरूष: ४०,५२३ महिला: ४६,२९८ जम्मा: ८६,८२१, वार्षिक जनसङ्ख्या वृद्धिदर: ३.१७ जम्मा परिवार संख्या: २२,१६६ ,जनघनत्व : ८०१ ,साक्षरता दर: ८४.७० (पु: ९०.६०, म: ७९.६६) जम्मा जमीन: ११४ वर्ग कि.मि. वडा संख्या: १७
सिमाना
पूर्व: देवचुली नगरपालिका र चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज पश्चिम: मध्यबिन्दु नगरपालिका उत्तर: धौवादी गा.वि.स. दक्षिण: चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज र नारायणी नदी
मुख्य जातजाती
ब्राम्हण, क्षेत्री, थारू, मगर, तामाङ, नेवार, कुमाल, गुरूङ्ग, बोटे, मुसहर, कामी, दमाई, र्इत्यादी।
धर्म
मुख्यः हिन्दु अन्यः बौद्ध, ख्रिष्टीयन (र्इसाई), मुस्लीम, र्इत्यादी।
मुख्य स्थानहरू
==पेशा ==
सुचना माध्यम
यहाँको स्थानीय कला संकृती तथा ब्यापार लगायतका कुराहरू प्रचारप्रसार गर्न तथा ताजा राष्ट्रिय तथा स्थानीय समाचार प्रसारणकालागि यहाँ, केही रेडियो तथा टेलिभिजन स्थापना भएका छन्।
= स्थानिय डिजिटल मिडिया कम्पनीहरू
======
त्रेता युग
त्रेता युग चार युग मध्ये दोस्रो युग हो। यो युग भगवान विष्णुले वामन, परशुराम र राम अवतार लिएका थिए। त्रेता युग १२,९६,००० वर्षको थियो।
कुस्मा, नवलपरासी
कुस्मा, नवलपरासी नवलपरासी जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो।
द म्युटेसन (एनिमर्फ्स)
द म्यूटेसन अमेरिकन लेखिका क्याथरिन एन एप्पलगेटद्वारा लिखित किताब हो ।
गेरमी
गेरमी नवलपरासी जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो।
अमेरिकी राष्ट्रपति चुनाव, २०१६
संयुक्त राज्य अमेरिकाको राष्ट्रपति चुनाव, २०१६  मङ्गलवार, ८ नोभेम्बर २०१६ को लागि तय गरिएको हो। यो चुनाव अमेरिकाको ५८औँ राष्ट्रपति चुनाव हुनेछ । देशभरबाट मतदाताहरू चुना‌वमा अमेरिकाको आउने ४ वर्षको लागि राष्ट्रपतिको चयन गर्नेछन् । अमेरिकामा चुनावी कलेजको माध्यमबाट नयाँ राष्ट्रपति र उपराष्ट्रपतिको चुनाव हुने गर्दछ । संयुक्त राज्य अमेरिकाको संविधानको २२औँ संशोधन अनुसार बहालवाला राष्ट्रपति बराक ओबामा तेस्रो कार्यकालको लागि राष्ट्रपति पदको लागि मान्य हुने छैनन् । सन् २०१६ को चुनावले अमेरिकाका ४५औँ राष्ट्रपति र ४८औँ उपराष्ट्रपतिको निर्णय गर्नेछन्
द प्रपोजल (एनिमर्फ्स)
द प्रपोजल अमेरिकन लेखिका क्याथरिन एन एप्पलगेटद्वारा लिखित किताब हो ।
कृष्णमान श्रेष्ठ (खेलाडी)
कृष्णमान श्रेष्ठ (वि.सं. २०२२ - वि.सं. २०६९) नेपालका बक्सिङका प्रशिक्षक हुन्। धेरै वर्ष उनी बक्सिङका राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय खेलाडी रहे।
जीवनी
श्रेष्ठको जन्म वि.सं. २०२२ साल जेठ ८ गते भएको हो। उनको निधन वि.सं. २०६९ चैत १ गते त्रिवि शिक्षण अस्पताल, महाराजगन्ज, काठमाडौंमा भयो। उनी लामो समयदेखि नशासम्बन्धी रोगले पीडित थिए। उनको वि.सं. २०६९ चैत १ गते पशुपति आर्यघाटमा दाहसंस्कार गरियो। उनका श्रीमती एक छोरा र एक छोरी छन्।
सहभागिता
सन् १९९१मा श्रीलङ्काको कोलम्बोमा आयोजित पाँचौ दक्षिण एसियाली खेलकुद प्रतियोगितामा रजत पदक र सन् १९९५मा भारतको मद्रासमा आयोजित सातौँ दक्षिण एसियाली खेलकुदमा नेपाललाई पदक दिलाएका थिए।
गुठीप्रसौनी
गुठीपसौरनी नवलपरासी जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो।
खेवाङ
खेवाङ नेपालको मेची अञ्चलको ताप्लेजुङ जिल्लामा अवस्थित  एक गाउँ विकास समिति हो।
जनसङ्ख्या
विसं २०६८ को जनगणना अनुसार खेजेनिमको कुल जनसङ्ख्या २,६९१ रहेको छ । जसमध्ये १,२८३ पुरुष र १,४०८ महिला रहेका छन् । यस गाविसमा कुल ५२६ घरधुरी रहेका छन् ।
द प्रोफेसी (एनिमर्फ्स)
द प्रोफेसी अमेरिकन लेखिका क्याथरिन एन एप्पलगेटद्वारा लिखित किताब हो ।
राजापानी
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार राजापानीको ७०७ घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या ३,७४७ रहेको छ।
तुलसीलाल अमात्य
तुलसीलाल अमात्य नेपालका प्रसिद्ध कम्युनिष्ठ नेता हुन्। उनको जन्म सन् १९१६ मे महिनामा ललितपुरको क्वाँबहाल टोलमा भएको हो।
उहाँ सन् १९३३ देखि राजनीतिमा सक्रिय रहे। भारत स्वतन्त्र भएको खुसीमा सन् १९४७ अगस्ट १५ तारिखमा पाटनमा भएको जुलुसको नेतृत्व गर्दा पहिलो पटक ६ महिना जेल परे।
२०१५ सालको आम निर्वाचनमा ललितपुरबाट प्रतिनिधिसभामा सदस्य निर्वाचित भई नेपाल कम्युनिष्ट पार्टीको संसदीय दलको नेता निर्वाचित भए।
सन् १९४५ मा नेपाल मजदूर किसान सङ्गठनको निर्माण गरी संस्थापक अध्यक्ष, सन् १९६१ मा बनारसमा सम्पन्न नेपाल कम्युनिष्ट पार्टीको तेस्रो महाधिवेशनबाट महासचिव, नेपाल कम्युनिष्ट पार्टीको विभाजनपछि 'नेकपा (अमात्य)'को गठन एवम् नेतृत्व सम्हाले। सन् १९७९ मा आम माफीपछि देश फर्के।
२०४६ सालको जनआन्दोलनमा संयुक्त बाम मोर्चाको मानार्थ अध्यक्ष, नेकपा (एमाले)को पाँचौँ अधिवेशनपछि उनी सो दलमा समाहित भए।
सन् १९३८ मा त्रिचन्द्र कलेजबाट स्नातक, सन् १९४३ मा भारतको लखनउबाट अर्थशास्त्रको स्नातकोत्तर गरेका अमात्य राजनीतिक जीवनक्रममा सन् १९४८ मा नेपाली राष्ट्रिय कांग्रेसको केन्द्रीय कार्यसमितिको सदस्य रहेका थिए। सन् १९६० मा पञ्चायती शासनकालमा उनको सर्वस्वहरण गरियो।
'कुन बाटो', 'राष्ट्रिय प्रजातान्त्रिक कार्यक्रम', 'समाजवादी दलको सङ्गठनात्मक समीक्षा' जस्ता पुस्तक लेख्ने
राजदुत
अमात्य नेकपा (एमाले) को पहिलोपटक सरकार बनेका बखत चीनका लागि नेपाली राजदूत थिए।
मृत्यु
उनको निधन २०५४ साल साउन १७ गते भएको थियो।
चित्रकला
चित्रकारी भनेको रंग, pigment, र रंग वा अन्य माध्यम लागू गर्ने अभ्यास हो। चित्रकला दृश्य कलामा एक महत्त्वपूर्ण रूप हो, जस्तै चित्र, गेस्चर (गेस्चरल चित्रकलामा), संरचना, कथा (कथा कला जस्तो), वा अमूर्त (अमूर्त कला जस्तो)।
यान्देक्स खोज
बारेमा
यसमा रहेको खोजी प्रविधिले १४०० भन्दा बढी सहरहरूमा स्थानीय खोजी परिणाम प्रदान गर्दछ। यान्डेक्स खोजीले समानान्तर खोज पनि समावेश गर्दछ जसले मुख्य वेब सूचकाङ्क र विशेष जानकारीका स्रोत, समाचार, किनमेल, ब्लग, तस्बिर र एकल पृष्ठमा भिडियो सहितका परिणामहरू प्रस्तुत गर्ने गर्दछ।
यानडेक्स सर्च (खोज) वास्तविक-समय प्रश्नहरूको उत्तरदायी छ। यसमा केहि अतिरिक्त सुविधाहरू पनि समावेश गरिएका छन्: तुरुन्त जवाफ, जुन थप जानकारी प्रदान गर्दछ (उदाहरणका लागि, खेल परिणामहरू), हिज्जे परीक्षक र यसमा रहेको एन्टिभाइरसले भाइरसहरू पत्ता लगाँउदछ।
मे २०१० मा, यानडेक्सले, यानडेक्स डटकम नामक बिटा (परीक्षण) संस्करण मञ्चको शुरुवात गरेको थियोे जसमा यसले गैर रूसी भाषामा पनि खोज्न मिल्ने सुविधा प्रदान गरेको छ।
खोज परिणामहरू व्यक्तिगत कम्प्युटर, मोबाइल फोन, ट्याब्लेट र अन्य डिजिटल उपकरणहरूबाट पहुँचयोग्य गरिएका छन्। वेब खोजी बाहेक, यानडेक्स विशेष खोज सेवाहरूको विस्तृत दायरा प्रदान गर्दछ।
सन् २००९ मा यानडेक्सले, म्याट्रिक्सनेटको शुभारम्भ गरेको थियोे जसले खोज परिणामहरूको सापेक्षतामा सुधार गरेको थियोे।
जुलाई २१, २०१७ मा पहिलो निस्कासनका साथ, ब्रेभ वेब ब्राउजरले यानडेक्सलाई यसको एक पुनर्निर्धारित सर्च इन्जिनको रूपमा प्रस्तुत गरेको थियोे।
रेशमलाल चौधरी
रेशम लाल चौधरी एक नेपाली पूर्व संसद सदस्य हुन् जसलाई २०७२ मा टीकापुर घटना गर्न प्रोत्साहन गरेको भूमिकामा जेल सजाय सुनाइएको थियो। उनी २०८० जेठ १५ गते गणतन्त्र दिवसको अवसरमा राष्ट्रपति बाट आममाफी पाई जेलमुक्त भएका हुन।
प्रतिनिधि सभाको सदस्य
२०७४ सालको प्रतिनिधि सभा निर्वाचनमा कैलाली  कैलाली क्षेत्र नम्बर १ को लागि राष्ट्रिय जनता पार्टी  नेपाल (राजपा) को तर्फबाट प्रतिनिधिसभा प्रत्यक्ष उम्मेदवार रेशमलाल चौधरी ३४ हजार ३ सय ४१ मत ल्याउदै  विजयी भएका थिए। उनका निकटम प्रतिद्वन्द्वी बामगठबन्धनकी मदनकुमारी शाह (गरिमा ) भन्दा २० हजार ९ सय ३५ मतान्तरले हराउदै विजयी भएका थिए ।
निर्वाचन सम्पन्न भएको १३ महिनापछि कैलाली–१बाट निर्वाचित चौधरीले पद तथा गोपनीयताको शपथ ग्रहण गरेका थिए । तत्कालीन सभामुख कृष्णबहादुर महराले उनलाई २०७५ पुस १९ गते सिंहदरबारमा शपथ खुवाएका हुन् । डिल्लीबजारस्थित सदर खोरमा थुनामा रहेका चौधरीलाई सिंहदरबार ल्याएर शपथ गराई, सांसदको लोगोसहित पुनः कारागार पठाइएको थियो।
द इलुजन (एनिमर्फ्स)
द इलुजन अमेरिकन लेखिका क्याथरिन एन एप्पलगेटद्वारा लिखित किताब हो ।
गत्लाङ
गत्लाङ नेपालको मध्यमाञ्चल विकासक्षेत्र, बागमती अञ्चलको रसुवा जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो।
मोतीदेवी श्रेष्ठ
मोतीदेवी श्रेष्ठ नेपाल कम्युनिष्ट पार्टीको एक संस्थापिका हुन् । विक्रम सम्वत २००६ सालदेखि निरन्तर कम्युनिष्ट सिद्धान्तको प्रचार-प्रसार गरी लामो कष्टकर जीवन बिताउन बाध्य मोतीदेवीले आफ्नो अवसानसम्म नेकपा (एमाले)को भातृसङ्गठन अखिल नेपाल महिला सङ्घप्रति राम्रो धारणा व्यक्त गर्न रुचाउनुभएन। उनी सो संघका क्रियाकलापप्रति दुःख व्यक्त गर्थे/गर्थिन् । २००४ सालमा नेपाल महिला संघका सदस्य र सो संघको ललितपुर जिल्लाअध्यक्ष हुनुभएकी छन् ।
मोतीदेवीको जन्म वि.सं. १९६९ ललितपुरको कुम्भेश्वरमा भएको थियो। ललितपुरको तफाल्लो, मानभवनमा ३० वर्षदेखि ऐलानी जग्गामा बस्दै गरेकी मोतीदेवीले ६ आना जग्गामा एउटा झुपडी आफैँ बनाउनुभयो। सो ऐलानी जग्गा उनको नाममा दर्ता गराउने प्रयास कसैले गरेन । कम्युनिष्ट पार्टीको स्थापना गर्ने एक सदस्य कम्युनिष्ट पार्टीकै वर्तमान नेतृत्वसँग असन्तुष्ट रहँदैको अवस्थामा वि.सं. २०५४ साल जेठ ७ गते निधन भयो ।
निरकुश राणा शासनकाल बिरुद्दको आन्दोलनको क्रममा उनी राजनितिमा लागेकि थिईन् । सोहि क्रममा पुष्पलाल श्रेष्ठ गङ्गालाल श्रेष्ठ संगै भारतको कलकत्तामा निर्बासित भएकी थिईन । मोतिदेवी श्रेष्ठ राणा शासन बिरुद्दको आन्दोलनमा सक्रियता पुर्बक सहभागि भएकी थिईन् । उनी  सम्पन्न परिवारबाट आएकी थिईन् तर आन्दोलनमा लाग्ने क्रममा औधोगिक मजदुरको रूपमा पनि काम गरेकि थिईन् । उनको जिवनको अन्तिम ईच्छा नेपाली महिलाहरूको साामाजिक र लैङ्गीक स्वन्त्रत्रता थियो
स्मिता बंसल
स्मिता बंसल (जन्म: २१ फेब्रुअरी १९७७) एक भारतीय अभिनेत्री हुन् । "अमानत", "आशीर्वाद" र "सरहदें" जस्तो टेली चलचित्रबाट ख्याति पाउन सफल बंसलले बलिउड चलचित्र जगतमा पनि सफल अभिनय गरेकी छिन् । वर्त्तमानमा स्मिता बालिका वधु नामक टेलिचलचित्रमा अभिनय गर्दै छिन् ।
जीवनी
स्मिताको जन्म जयपुर, भारतमा भएको हो ।
द अनएक्स्पेक्टेड (एनिमर्फ्स)
द अनएक्स्पेक्टेड अमेरिकन लेखिका क्याथरिन एन एप्पलगेटद्वारा लिखित किताब हो ।
डकडकगो
डकडकगो एक इन्टरनेट वेब खोज संयन्त्र हो जसले खोजकर्ताहरूको गोपनीयताको संरक्षण गर्दछ र निजीकृत खोज परिणामहरूको फिल्टर बबललाई (यो मन पराउनु भयो भने अर्को त्यस्तै सामग्रीहरू पनि मनपराउन सक्ने) टाढा राख्दछ। डकडकगोले अन्य खोज संयन्त्रहरू भन्दा बाहेक आफ्ना प्रयोगकर्ताहरूले खोज गरेका शब्दहरूको लागि एउटै खोज परिणाम देखाउँछ र धेरै भन्दा धेरै परिणामहरूका बाहेक यसले सर्वोत्तम नतिजा ल्याउनेमा जोड दिन्छ। यसले  ४०० भन्दा बढि व्यक्तिगत स्रोतहरू जस्तै विकिपिडिया र अन्य खोज संयन्त्रहरू जस्तै बिङ, याहु!, र यान्दिक्स सहित यसले उत्कृष्ट खोज नतिजा ल्याउने गर्दछ। नोभेम्बर २०१८ मा, यसमा दैनिक २९,६६१,६५९ औसत खोजीहरू भएका थिए।
यो कम्पनी ग्रेटर फिलाडेल्फियाको, पओली पेन्सलभेनिया आधारित छ र जुलाई २०१९ सम्म ७६ जना कर्मचारीहरू कार्यरत रहेका छन्। यो कम्पनीको नाम, बालबालिकाहरूको खेल डकडक गुस (रूमाल लुकाई जस्तै खेल)बाट उत्पत्ति भएको हो।
केहि डकडकगोका स्रोत अङ्कहरू गिटहबमा अपाची २.० इजाजतपत्र अन्तर्गत नि:शुल्क सफ्टवेयर हुन् भने यसको कोर सफ्टवेयर स्वामित्व स्रोत हो। कम्पनीले डोमेन नाम डिडिजि डटजिजि लाई २२ फेब्रुअरी २०११ दर्ता गरेको थियो र डक डटकमलाई १२ डिसेम्बर २०१९ मा अधिग्रहण गरेको थियो। कम्पनीले डिडिजि डटको लाई भने २० सेप्टेम्बर २०१३ मा दर्ता गरेको थियो जसलाई डकडकगो डटकमको पुनर्निर्देशित यूआरएल उपनामको रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ।