cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
तारणीविक्रम शाह
योगदान‍‍
नेपालको क्रिकेटमा सम्मान गर्नसकिने तीन व्यक्तिमा जयकुमारनाथ शाह, विनयराज पाण्डे र शाह पर्नुहुन्छ ।
निर्वाचित संघले क्रिकेट विकासमा कुनै काम नगरेको तथा व्यापक आर्थिक अनियमितता गरेको भन्दै परेको उजुरीका आधारमा अख्तियार अनुसन्धान आयोगले वि.सं. २०७१ जेठ २५ मा क्यानका अध्यक्ष आङबुहाङ र महासचिव अशोकनाथ प्याकुर्‍याल सहित १० जनालाई भ्रष्टाचारको आरोपमा विशेष अदालतमा मुद्दा चलायो। मुद्दा चलाईएका १० जना मुद्दा किनारा नलागेसम्म निस्क्रिय भएपछि शाहले कार्यवाहक अध्यक्षमा क्यानलाई नेतृत्व प्रदान गर्दै आएका थिए ।
निधन
शाहको वि.सं. २०७१ माघ ११ गते आइतबार राति ८१ वर्षको उमेरमा निधन भयो । कलेजो क्यान्सरबाट पीडित शाहको उपचारका क्रममा नर्भिक अस्पतालमा मृत्यु भएको हो । शाहका श्रीमती र दुई छोरी छन् ।
नरेश जोशी
नरेश जोशी पूर्व नेपाल अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलर हुन्। नरेश जोशीले साफ च्याम्पियनसिपमा नेपालका लागि पहिलो र एकमात्र ह्याट्रिक स्कोररको रूपमा कीर्तिमान बनाएका छन्। उनले श्रीलंका विरुद्ध नेपालको ३-२ को जितमा ३ गोल गरे जसले नेपाललाई सन् १९९९ मा भारतमा भएको साफमा सेमिफाइनलमा पुग्न मद्दत गर्यो।
नरेश जोशीले नेपाली राष्ट्रिय फुटबलबाट तीन वर्ष खेले र उनको क्लब करियरमा थ्री स्टार क्लब, फ्रेन्ड्स क्लब र आरसीटी जस्ता क्लबहरू थिए।
हुयान साङ
हुयान साङ एक प्रसिद्ध चिनिया बौद्ध भिक्षु थिए जसले ताङ कालको सुरुआतमा चीन र भारतवर्षको सम्बन्धका बारेमा व्याख्या गरेका थिए। प्राचिन भारतमा तिर्थ यात्राका लागि आएका साङले अयोध्या पश्चात नेपालको तराई भूभागमा यात्रा गरे। गौतम बुद्धको जन्मस्थल लुम्बिनीको यात्रा पश्चात उनी भारतको उत्तर प्रदेशको कुशीनगर पुगेका थिए। उनले आफ्नो यात्रामा देखेका प्रत्येक ठाउँका सामाजिक, आर्थिक, धार्मिक तथा सांस्कृतिक अवस्था परिचयहरु आफ्ना पुस्तक "महान तांग कालमा पश्चिमको यात्रा" मा लेखेका छन्। यिनको यात्रा वर्णन कै आधारमा नेपाल र भारतका इतिहासलाई वर्णन गरिएको पाइन्छ।त्यसै गरी
पोखरा कप २०७५
पोखरा गोल्डकप २०७५ (अन्य नाम:मनकामना केबुलकार पोखरा कप २०७५) पोखरा कप को छैठौं संस्करण हो। यो फुटबल प्रतियोगिता पोखराको पोखरा रङ्गशालामा माघ १५ गतेदेखि माघ २६ गतेसम्म आयोजना भएको थियो ।
२०७५ माघ २६ गते आइतबार भएको फाइनल खेलमा विभागीय टोली एपीएफ क्लबलाई पराजित गर्दै क्यामरुनको धाउफिन्स एफसी फुटबल क्लबले प्रतियोगिताको उपाधि जितेको थियो। पोखरा रङ्गशालामा भएको फाइनल खेलमा धाउफिन्स एफसी ले एपीएफ क्लब लाई १-० ले पराजित गरी विजयी भएको थियो । विजेता बनेको दाफिन्सले उपाधिसहित नगद ७ लाख ५५ हजार हात पार्यो भने उपविजेता सशस्त्र प्रहरी बल क्लबले भने ४ लाख ४ हजारमै चित्त बुझायो।
फाइनल
घ
कालिका नगरपालिका
कालिका नगरपालिका नेपालको मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र अन्तर्गत नारायणी अञ्चलमा पर्ने चितवन जिल्लामा अवस्थित एक नगरपालिका हो।  स्थानीय विकास मन्त्रालयले २०७२ आस्विन १ गते थप २६ वटा नयाँ नगरपालिका थप्दा चितवनमा पदमपुर, जुटपानी र शक्तिखोर यी ३ गाउँ विकास समितिहरूलाई समेटेर कालिका नगरपालिका घोषणा गरिएको हो। कालिका नगरपालिकाको केन्द्र साबिकको जुटपानी गाउँ विकास समितिको रेडक्रसग्राममा रहको छ। नगरपालिकाको घोषणा र क्षेत्रविस्तारसँगै मुलुकमा १ महानगरपालिका, १२ उपमहानगरपालिका र २ सय १७ नगरपालिका कायम भएका छन्।
जनसङ्ख्या
पदमपुर, जुटपानी र शक्तिखोर यी ३ गाउँ विकास समितिहरूलाई मिलाएर कालिका नगरपालिका बनाइएको हो। त्यसैले राष्ट्रिय जनगणना २०६८को जनगणना अनुसार यी ३ ठाउँहरूको जनसङ्ख्यालाई जोडेर कालिका नगरपालिकाको जनसङ्ख्या ३८,६६६ रहेको छ।
बङ्गलादेशको प्रमाणिक समय
बङ्गलादेशी मानक समयले (भाषा-बङ्गाली|বাংলাদেশ মান সময়) बङ्गलादेशको समय क्षेत्र जनाउँदछ। यो समय अन्तर्राष्ट्रिय प्रमाणिक समय +६:००ले अगाडि छ जुन विश्वमा भएका अरू समय क्षेत्रहरू भन्दा भिन्न छ र देशभरी एक राष्ट्रिय मानक समयको रूपमा परिचित छ। बङ्गलादेशले संक्षिप्त समयका लागि देशमा चलिरहेको बिजुली सङ्कटको सामना गर्नका लागि सन् २००९ मा डेलाइट सेभिङ टाइम अपनाएको थियो तर सन् २०१० मा बङ्गलादेश सरकारले उक्त नियमलाई खारेज गरेको थियो।
बङ्गलादेश मानक समय द्वारा जो आधिकारिक सङ्केत दिइन्छ उक्त सङ्केतको गणना ९०° पूर्व देशान्तरको आधारमा हरुङ्कडी सङ्घको हरिरामपुर उपजिल्ला, मानिकगञ्ज जिल्ला र ढाकादेखि गुजरती सम्म गणना गरिन्छ।
इतिहास
सन् १८५८ देखि सन् १९४१ मा बङ्गाल राज्य ब्रिटिस राजको अधिनमा रहेको थियो जसकारण यहाँ कलकत्ताको समय (५:५३:२०) को प्रयोग गरिएको थियो।
सन् १९४० को दशकमा छोटो समयावधिको लागि, दोस्रो विश्वयुद्धको बीचमा, बेलायती भारतमा समय क्षेत्र परिवर्तन गरिएको थियो।
सन् १९४७ मा भारतको स्वतन्त्रता पछि ब्रिटिस भारतको विभाजित भएर भारत र पाकिस्तानमा स्थापित भएको भने पूर्वी पाकिस्तान हालको बङ्गलादेश बनेको थियो।   भारत विभाजन पश्चात् पूर्वी पाकिस्तानको समय क्षेत्र प्रभावित भएको थिइन।
सन् १९५१ मा यस क्षेत्रको समय ६:३०बाट ६:०० मा परिणत गरिएको थियो जुन हाल बङ्गलादेशको आधिकारिक मानक समय हो।
खैरो भालु
खैरो भालु (वैज्ञानिक नाम: Ursus arctos)        ठुला मांसहारी जनावरहरू मध्ये एक हो । यसको विभिन्न प्रजातिहरू एसिया, पूर्वी युरोप तथा उत्तर अमेरिकाका विभिन्न भागहरूमा पाइन्छन ।
एकीकृत शत्रु जीव व्यवस्थापन
एकीकृत शत्रु जीव व्यवस्थाप वा आइ.पि.एम. (अङ्ग्रेजी: Integrated Pest Management, IPM) बाली-विरुवाको विकासमा बाधा गर्ने रोग, किरा, झारपात, चरा, मुसा आदिलाई वातावरणीय असर नगर्ने गरी रोकथाम गर्ने विधि हो । पर्यावरणलाई ध्यान दिइ रासायनिक विषादीहरूको प्रयोग कम वा गर्दै नगरिने गरिने हुदाँ यो दिगो मानिन्छ ।
इतिहास
दोस्रो विश्वयुद्धको अन्तसँगैँ रासायनिक किटनाशक विषादीहरू छ्याप्छ्याप्ती पाइन थालियो।
सिद्धान्तहरू
१. स्वस्थ बाली उत्पादन
२. मित्र जीवको संरक्षण
३. खेतबारीको नियमित अवलोकन
४. कृषकलाई स्वयं आफै दक्ष बनाउने
नर्मदा नदी
नर्मदा नदी मध्य भारतको मध्यप्रदेश र गुजरात प्रान्तमा बग्ने एक नदी हो यसलाई उत्त्तर भारत र दक्षिण भारतको सिमाना मानिन्छ यो नदीको उत्त्पत्ति महाकाल पर्वतको अमर कंटक शिखरदेखि भएको हो । यसको लम्बाई लगभग १३५० की.मी छ । यसको किनारमा अनेकौ तीर्थस्थलहरू रहेका छन । यो हिन्दू धर्म अंतर्गत पर्ने सप्त सिन्धु मध्ये एक हो ।
टोटल एक्सेस कम्युनिकेसन पब्लिक कम्पनी लिमिटेड
पूर्ण पहुँच सञ्चार सार्वजनिक कम्पनी लिमिटेड सामान्यतया डिटिएसी थाइल्याण्डमा उन्नत जानकारी सेवा कम्पनी वा एआइएस र ट्रु पछिको तेस्रो-सबैभन्दा ठूलो जीएसएम मोबाइल फोन प्रदायक हो । डीटीएसीले टेलिनरको प्रत्यक्ष र अप्रत्यक्ष रूपमा स्वामित्व लिएको छ, र दुवै कम्पनीले एउटै लोगोको प्रयोग गर्दछन् । ३१ डिसेम्बर २०११ का अनुसार, डीटीएसीका २३.२ मिलियन प्रयोगकर्ताहरू रहेका छन् भने कुल बजार साझेदारीको ३०% भाग आेगट्न सफल रहेको छ । यसले रोमिङ सम्झौताको लागि १४७ वटा राष्ट्रहरू सँग सहकार्य गरेको छ ।
सन् २०१५ मा डिटीएसीको १,१०,९६५ मिलियन कुल सम्पत्ति रहेको छ भने ८७,७५३ मिलियन राजस्व सङ्कलन गरेको छ र यसले ५,८९३ मिलियन मुनाफा कमाएको छ । यसको मुख्य कार्यलय थाइल्यान्डको बैङ्ककमा रहेको छ ।
११ अप्रिल २०१२ का अनुसार, डिटीएसीको मालिक कम्पनी बीसीटीएन होल्डिङ्स वनेको थियो ।
एसियाली मोबाइलन्यूज म्यागजिन द्वारा आयोजित कार्यक्रममा, डिटीएसीलाई लगातार तीन वर्षसम्म (२००५-२००७) थाईल्याण्डको सर्वश्रेष्ठ मोबाइल सञ्चालकको पुरस्कार दिइएको थियोे । यो निजी लिमिटेड कम्पनीको रूपमा स्थापित भएको थियोे ।
सेवा र सेवा क्षेत्र
यसको मुख्य प्रतिद्वन्द्वी, जानकारी सेवा कम्पनीको तुलनामा पूर्ण पहुँच सञ्चार सार्वजनिक कम्पनी लिमिटेडले देशभरीको सबै ठाउँमा आफ्नो सेवा विस्तार गरेको दावी गरेको छ । सन् २०१६ सम्ममा यसका १३,००० भन्दा अधिक आधार स्टेशनहरु रहेका छन् भने ८५० मेगाहर्ज, १८०० मेगाहर्ज र २१०० मेगाहर्ज ब्यान्डमा यो स्थापित भएको थियोे ।
हाल यसले ३ जी को वाणिज्यिक सेवालाई सुलभ दरमा उपलब्ध गराएको छ । ३ जी + सेवा पनि यसको सेवा योग्य मोबाईल फोनहरूमा उपलब्ध रहेको छ र ब्यापक रूपमा प्रयोग हुँदै आइरहेको छ । २०१४ का अनुसार २१०० मेगाहर्ज ब्याण्डमा यसको ४ जी एलटिइ सेवा सुरूवात गरिएको थियोे र त्यसपछि १८०० र २१०० मेगाहर्ज ब्याण्डमा अधारित उन्नत ४ जी एलटिइ सेवा सुरु गरिएको थियोे । डिटिएसीले ४ जी एलटिइ सेवालाई ३ गुणाले वृद्धि गरेको दावी गरेको छ ।
नियन्त्रित कम्पनीहरू
डिटिएसी ट्राइ नेट र डिटिएसी फोन यसका सहायक हुन् ।
प्रतिस्पर्धा
पूर्ण पहुँच सञ्चार सार्वजनिक कम्पनी लिमिटेड  थाइल्यान्डको तेस्रो सबैभन्दा ठूलो दुरसञ्चार सेवा प्रदायक हो । यसका मुख्य प्रतिस्पर्धीहरू: उन्नत जानकारी सेवा कम्पनी, क्याट टेलिकम, थाइल्यान्ड टेलिकम कम्पनी, ट्रु कर्पोरेसन, ट्रु मुभ एच लगायतका दूरसञ्चार कम्पनी हुन् ।
मोटू पतलु
मोटु-पतलु एक भारतीय एनिमेटेड कार्टुन हो, जुन निकलोडियन च्यानलबाट प्रसारण हुन्छ । यो कार्टुन लट-पट कमिक्सबाट बनाइएको हो । यो कार्टुन सन् २०१२ अक्टोबर १६ मा "जोन बनेगा डन" भन्ने भागबाट प्रसारण हुन थालेको थियो । यो  कार्टून चोस्मोस मायाले बनायको हो । त्यहाँ ढुइ जना साथी हुन छन् । तिनीहरु फुर्फुरी नगर भन्ने ठाउँमा बस्छन । त्यो कार्टूनको निर्देशक सुहास कडव हो, र गीत गाउँने चाही सन्देश शंदिल्या हो । निर्माता चै दीपा सहि र अनिश जे यस मेन्ट हो । यो कार्टून को मूल गीत मोतु ओर पतलु कि जोडी हो । यो एक चर्चित इन्डियन कार्टून हो । यसमा मोतुलाई समोसा सारै मनपर्छ र पतपत्रिका पढन र चिया खाना मनपराउछ । त्यहाँ एउटा पुलिस,सहीनटिस्ट र एउटा चोर छ। जसको नाम चिङ्गम, डाक्टर झटका र उसको साथी को नाम घसीटा राम र त्यो चोर को नाम चाही जोन हो । उसको दूइटा चेला छन् । जसको नाम नम्बर एक र नम्बर दुई हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी :भारतीय कार्टूनहरूको सुची श्रेणी :भारतीय बाल टेलिश्रृङ्खलाहरू
निजामपेट
निजामपेट दक्षिण भारतको तेलांगाना राज्यको हैदराबाद अन्तर्गत पर्ने एउटा गाउँको नाम हो ।
द ब्याटम्यान
द ब्याटम्यान डिसी कमिक्स पात्र ब्याटम्यानमा आधारित २०२२ को अमेरिकी सुपरहीरो फिल्म हो। यो चलचित्रको निर्माण डिसी फिल्म्स, सिक्थ & इडाहो (6th & Idaho), र डाइलन क्लार्क प्रडक्सन (Dylan Clark Productions) द्वारा र वितरण वार्नर ब्रोस पिक्चर्स द्वारा गरिएको थियो। वार्नर ब्रोस पिक्चर्स, यो चलचित्र ब्याटमम्यान फिल्म फ्रन्चाइजको रिबुट हो। फिल्मलाई म्याट रिभ्सले निर्देशन गरेका थिए। यसमा ब्रुस वेन/ ब्याटम्यानको भूमिकामा रोबर्ट प्याटिनसन बाहेक जोए क्राभिट्ज, पल डानो, जेफ्री राइट, जोन टर्टुरो, पिटर सार्सगार्ड, एन्डी सर्किस र कोलिन फारेलले काम गरेका छन्। यसको कथामा गोथम सहरमा अपराथ विरुद्ध दुई वर्ष देखि लडिरहेको ब्याटम्यानले गोथमको इलिट वर्गलाई लक्षित गर्ने सिरियल किलर रिडलर (डानो) लाई पछ्याउने क्रममा भ्रष्टाचारको पर्दाफास गरेको देखाइएको छ।
अस्ट्रेलिया विरुद्ध वेस्ट इन्डिज २०१५-१६
वेस्ट इन्डिजले २०१५ डिसेम्बर २ देखि २०१६ जनवरी ७ सम्म अस्ट्रेलियाको भ्रमण गरेको थियो । यस भ्रमणमा वेस्ट इन्डिजले अस्ट्रेलियासँग २ वटा भ्रमण खेल र तीन वटा टेस्ट खेल खेलेको छ ।
अस्ट्रेलियाले शृङ्खला २-० ले जितेको छ । प्लेयर अफ द सिरिजको उपाधि अस्ट्रेलियाका एडम भोगेजले जितेका छन् ।
खेलाडीहरू
वेस्ट इन्डिजका तिव्र गतिका बलर शानोन गब्रिल पहिलो टेस्टको पहिलो दिन घाइते भएका कारण टिमबाट निकालिएका छन् । उनलाई मिगौल कमिन्सले प्रतिस्थापन गरेका छन् । दोस्रो र तेस्रो टेस्टको लागि अस्ट्रेलियाले उस्मान खावाजा र स्टेफेन ओकीफेलाई खेलाडीको सूचीमा राखेको छ । नथन कौल्टर-नाइल अस्ट्रेलियाको घरेलु प्रतियोगिताको दौरान घाइते भएकाले उनको स्थानमा स्कोट बोलान्ड लाई टिममा समावेश गरिइएको छ ।
वशिष्ठ ऋषि
वशिष्ठ हिन्दु धर्मका सप्तऋषिमध्ये एक ऋषि हुन् । सबै हिन्दू ग्रन्थहरूमा वशिष्ठ ऋषिका बारेमा वर्णन गरिएको छ । वशिष्ठ ऋषि ब्रह्माजीका मानस पुत्र हुन् । रामायणमा यिनलाई भगवान रामका कुलगुरू भनेर वर्णन गरिएको छ । यिनलाई वशिष्ठ गोत्रका गोत्र प्रवर्तक मानिन्छ ।
प्रतीक बब्बर
प्रतीक बब्बर (जन्म सन् १९८६ नोभेम्बर २८) एक भारतीय अभिनेता हुन्। उनी भारतीय चलचित्र अभिनेत्री स्मिता पाटिल र अभिनेता तथा राजनेता राज बब्बरको पुत्र हुन्। अभिनय क्षेत्रमा पदार्पण गर्नुभन्दा पहिले एक उत्पादन सहायकको रूपमा करियर सुरु गरेका थिए। बब्बरले विभिन्न प्रकारको उत्पादहरूको लागि टेलिभिजन विज्ञापनहरूमा देखा परेका थिए, जसमा नेस्ले किटक्याट सामेल थियो। बलिउडमा करियर सुरु गरेपछि बब्बरले फिल्मफेयर पुरस्कार र स्टारडस्ट पुरस्कार प्राप्त गर्न सफल भएका थिए।
छोटा भीम
छोटा भीम (Chhota Bheem) एक भारतीय कार्टून चलचित्र हो । यो कार्टून २००८ देखि अहिले सम्म चली आएको छ । यो कर्टून बाल बालिकाहरूले निकै मन पराउँछन्।
चलचित्रहरु
छोटा भागहरु बाहेक छोटा भीम का थुपै लामा चलचित्रहरु पनि छन ती मध्ये चर्चित चलचित्रहरु यस प्रकार छन:
बाह्य लिङ्कहरू
छोटा भीम
प्रेमसिंह तामाङ
प्रेमसिंह तामाङ (जन्म ५ फेब्रुअरी १९६८), एक भारतीय राजनीतिज्ञ र सिक्किमका वर्तमान मुख्यमन्त्री र सिक्किम क्रान्तिकारी मोर्चाका नेता र संस्थापक हुन्। पार्टी गठन गर्नुअघि उनी सिक्किम प्रजातान्त्रिक मोर्चाका प्रमुख सदस्य थिए।
व्यक्तिगत जीवन
तामाङको जन्म ५ फेब्रुअरी १९६८ कालु सिंह तामाङ र धनमाया तामाङको भारतीय गोरखा परिवारमा भएको थियो। उनी पश्चिम सिक्किमको सिंगलिङका हुन्। उनका छोरा राजनीतिज्ञ आदित्य तामाङ हुन्, जो सिक्किम विधानसभाका सदस्य पनि छन्।
राजनीतिक जीवन
तामाङले २०१९ विधानसभा चुनावमा सिक्किम क्रान्तिकारी मोर्चाको नेतृत्वमा विधायिकामा ३२ सिटहरू मध्ये १७ सिट जितेर विजय हासिल गरे जसले अन्ततः पवन कुमार चाम्लिङ नेतृत्वको सिक्किम प्रजातान्त्रिक मोर्चाको २४ वर्षको शासनको अन्त्य भएको थियो।
चाँदनी मल्ल
चाँदनी मल्लको जन्म सुदूरपश्चिम नेपालको डोटी जिल्लाको लाना केदारेश्वर गाबिसमा भएको हो। डोटी जिल्लामा जन्म भई हाल राजधानीमा बस्दै आएकी गायिका चाँदनी मल्ल आफ्नो गायन क्षेत्रमा ठूलो फड्को मार्न सफल भएकी छिन्। “ऐसुलु पाक्याका बन” गीतबाट गायनको शुरुवात गरेकी मल्लका हाल दुई दर्जनभन्दा बढी गीतहरु सार्वजनिक भइसकेका छन्।
व्यक्तिगत जीवन
उनले गायक शंकर सिंह विष्टसँग प्रेम विवाह गरेका हुन् । उनका एक छोरा सुप्रिम विष्ट छन् ।
हिमाली खैरो भालु
हिमाली खैरो भालु अथवा रातो भालु हिमाली क्षेत्रमा पाइने खैरो भालुको प्रजाति हो । गाेर्खाका स्थानियले यसलाई "टिङटिङ" र "डियामे" नामले चिन्छन् भने माथिल्लो मुस्ताङका स्थानियले रातो भालुलाई "मिठे" भन्छन्। नेपालमा पाइने तीन भालुका प्रजातिहरू (काठे भालु,कालो भालु र रातो भालु)मध्य यो प्रजाति सबैभन्दा दुर्लभ र लोपनमुख छ। खैरो भालु प्रजातिलाई अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घलद्वारा काम चासोमा वर्गीकृत गरिएपनि हिमाली खैरो भालु उपप्रजाति भने अत्यन्तै लोपन्मुख छ र यसको पनि जनसंख्या पनि घट्दै गएको छ। यस भालुलाई  यतिको किम्बदन्तीको स्रोत मानिन्छ ।
विवरण
हिमाली खैरो भालुको भाले पोथीमा शारीरिक भिन्नता हुन्छ । यसको भालेको शरीर १.५ मिटर देखि २.२ मिटर (४ फिट ११ इन्च-७ फिट ३ इन्च) लामो हुन्छ भने पोथीको शरीर १.३७ मिटर देखि १.८३ मिटर (४.६ फिट-६ फिट) लामो हुन्छ । यो भालु हिमाली क्षेत्रमा पाइने जनावरहरू मध्ये सबैभन्दा ठुलो हुन्छ ।
वासस्थान
हिमाली खैरो भालु नेपाल, चीनको तिब्बत र दक्षिणी प्रान्तहरू, उत्तरी भारत र पाकिस्तान र मध्य एशियाका केही मुलुकहरूमा पाइन्छन । यसलाई भुटानबाट लोप भैसकेकाे मानिन्छ। नेपाल तथा तिब्बतमा पाइने रातो भालु र भारत तथा पाकिस्तानमा पाइने रातो भालुमा थाैरै भिन्नता देखिएको छ । यसको जनसंख्या १००० कम मानिएको छ र पाकिस्तानमा १५०-२०० भालुमात्र हुनसक्ने हनुमान छ । नेपाल र चीनमा यसको जनसंख्याको कुनै तथ्याङ्क छैन। अध्धयन अनुसार आज यो भालुको पुरानो वासस्थानको २% भागमा मात्र पाइन्छन्।
नेपालमा रातो भालुको वितरण
रातो भालु नेपालको हिमाली क्षेत्रका संरक्षण क्षेत्रहरूमा पाइन्छन्। ,मनास्लु संरक्षण क्षेत्रबाहिर अध्धयनको कमीका कारणले रातो भालु पाइन्छ कि पाइदैन भनेर ठ्याकै भन्न कठिन छ। रातो भालु मुख्यतया अन्नपुर्ण संरक्षण क्षेत्र,मनास्लु संरक्षण क्षेत्र र शे-फोक्सुण्डो राष्ट्रिय निकुञ्जमा पाइन्छ। कालो भालु जस्तै यसको वासस्थान नेपालका पहाडी र हिमाली भेगमा व्यापक छैन। मनास्लु संरक्षण क्षेत्रमा कालो भालुको वासस्थान कुल क्षेत्रको १३.०३% तर खैरो भालुको वासस्थान कुल क्षेत्रको ५.३५% मात्र रहेको अध्धयनले देखाएको छ। गृष्मयाममा तिब्बतबाट खैरो भालुकाे जनसङ्ख्या मनास्लु संरक्षण क्षेत्रमा आउने गरेकाे कुरा पनि यसै अध्ययनले देखाएकाे छ।
आहारा
हिमाली खैरो भालुहरू सर्वाहारी खालका हुन्छन । यिनीहरूले भेडा र बाख्राजस्ता स्तनधारी जनावरका साथै घाँस, रुखका जरा तथा अन्य वनस्पति पनि खान्छन । वयस्क भालुले सुर्योदय भन्दा अगाडि र दिन ढले पछि मात्र खान्छन ।
समर लभ (उपन्यास)
समर लभ साहित्यकार सुबिन भट्टराईद्वारा लेखिएको उपन्यास हो । विसं २०६९ मंसिरमा फाइन प्रिन्ट आइएनसी प्रकाशित गरेको यो उपन्यास आधुनिक प्रेम र रोमान्समा आधारित वियोगान्त उपन्यास हो । २४७ पृष्ठमा सङ्ग्रहित यो उपन्यास सुबिन भट्टराईको दोस्रो कृति हो। यसै कृतिमा आधारित रहेर २०७५ सालमा समर लभ नामक चलचित्र पनि निर्माण भएको थियो ।
समर लभ को दोस्रो भागका रूपमा साया बजारमा आएको थियो ।
कथानक
समर लभ मुख्य पात्र अतीत र शायाको प्रेममा आधारित छ।अतीतको सुरूमा इन्ट्रान्स टपर शाया को हो भन्ने कौतुहलता जाघ्छ। एउटै कलेज र घर जाने बाटोपनि एउटै हुदा दुवै नजिकिन्छन्। उनीहरूको प्रेम जीवन राम्रै चलेको हुन्छ तर कलेज यात्रा समाप्त हुदा केही प्रभाव पर्छ।थप प्रभाव जातीय अन्तरले पार्छ।काम र पढाईको शिलशिलामा अतीत धनगढी र शाया नर्वे जान्छन्। बिचमा दुवैको लुकीछिपी विवाह भएपनि केही छिनमा दुवैको विछोड हुन्छ ।विछोड पछि अतीतपनि शायाको खोजीमा नर्वे पुघ्ने र किरण भन्ने साथीलाई भेटेर यो आफ्नो कथा सुनाउने र उसले यो कथा लेखिदिन्छ र विछोडमै यो उपन्यास टुङगेको छ। प्रेम र रोमान्सले भरिपूर्ण यो उपन्यासमा दुई प्रेम जोडीको सङघर्स देखाईएको छ।
ताप्ती नदी
ताप्ती ( संस्कृत : तापी, मराठी : तापी ; गुजराती ) पश्चिमी भारतको एक प्रसिद्ध नदी हो। मध्य प्रदेश राज्यको बेतुल जिल्लाको मुलताईबाट उत्पत्ति, सातपुरा पर्वतमालाहरूको मध्यबाट पश्चिम बग्दै, खान्देश पठार र महाराष्ट्रको सूरत मैदान पार गरी गुजरात, खम्बातको खाडी, अरब सागरमा पर्छ। नदी को उद्गम मुलताई हो। यो भारतको मुख्य नदीहरू मध्ये एक हो जुन पूर्वबाट पश्चिम सम्म बग्दछ, अन्य दुई नदीहरूमा नर्मदा नदी र माही नदी पर्दछन्।
यो नदी ७४० किलोमिटर को दूरीको लागि पूर्वदेखि पश्चिम सम्म बग्दछ र खम्बातको खाडी मा मिसिन्छ। सूरत बन्दरगाह यस नदीको मुखमा अवस्थित छ। यसको मुख्य सहायक नदीको नाम पूर्णा हो। यो नदीलाई सूर्यपूत्री पनि भनिन्छ।
समुद्रको नजिक यसको ३२ माइलको लम्बाइ ज्वारभाटा छ तर साना जहाजहरू यसमा पाल्न सक्छन्। यसको मुख मा स्थित स्वाली बन्दरगाह पोर्तुुुुुगाली र ब्रिटिसको इतिहास मा धेरै महत्व छ। अब यो बन्दरगाह सिल्टेसनको कारण उजाड भएको छ। ताप्ती नदी को उद्गम मध्य प्रदेश को बेतुल जिल्ला मा मुलताई भनिन्छ। यस स्थान को मूल नाम मूलतापी हो जसको अर्थ तापीको मूल वा तापीको आमा हो। हिन्दू मान्यता अनुसार ताप्ती सूर्य र उनको एक पत्नी छायाँको छोरी मानिन्छ र उनी शनिको बहिनी हुन्। थाइल्यान्डको तापी नदीको नाम अगस्ट १९१५ मा भारतको एउटै तापी नदीको नाममा राखिएको हो। महाभारत, स्कन्द पुराण र भविष्य पुराणमा ताप्ती नदी को महिमा धेरै ठाउँहरूमा भनिएको छ। ताप्ती नदीको विवाह समरन नामको राजासँग भएको थियो जो देवता वरुणको अवतार थिए।
नदी घाटी र सहायक नदिहरु
ताप्ती नदी को बेसिन को सीमा ६५,१४५ छ। किमी, जुन भारतको कुल क्षेत्रफलको २ प्रतिशत छ। यो उपत्यका क्षेत्र महाराष्ट्र मा ५१,५०४ छ। किमी, ९,८०४ मध्य प्रदेश मा किमी र गुजरात मा 3,837 किमी छ। यो उपत्यका महाराष्ट्र को उत्तरी र पूर्वी जिल्लाहरु जस्तै अमरावती, अकोला, बुलढाणा, वाशिम, जलगाँव, धुले, नन्दुरबार र नासिक, साथै मध्य प्रदेश मा बेतुल र बुरहानपुर र गुजरात को सुरत र तापी जिल्लाहरुमा फैलिएको छ। यसको क्याचमेन्ट क्षेत्र को ७९ % गुजरात, बाकी मध्य प्रदेश र महाराष्ट्र राज्य मा छ।
सहायक नदिहरु
ताप्ती नदीको मुख्य सहायक नदीहरु मिन्धोला, गिरना, पंजारा, वाघुर, बोरी र अनेर हुन्। यी बाहेक अन्य साना सहायक नदीहरु निम्नानुसार छन्:
दर्शनीय स्थलहरु
नदीको किनारमा रहेका प्रमुख शहरहरु: मध्य प्रदेश मा मुलताई, नेपालनगर, बेतुल र बुरहानपुर, र महाराष्ट्र मा भुसावल र गुजरात मा सूरत र सोनगढ छन्। स्वल्दे नदी को लागी जाने बाटो NH ३ र भुसावल - खंडवा, भुसावल रेलवे रेल पुल मध्य नदी को बीच मा कुल्ला गरीन्छ। जलगाउँ मा हथनूर बाँध र सोनगढ मा उकाई बाँध यस नदी मा बनाइएको छ। त्यहाँ सूरत र कामरेज मा ३ पुलहरु छन् र राष्ट्रीय राजमार्ग ८ मा सूरत सहित १० पुलहरु मध्ये दुई मध्ये निर्माणाधीन छन्। यी मध्ये एक गुजरात मा एक डोरी पुल हो। यी बाहेक प्रकाशा र सारंगखेड़ा नजिकै प्रकाश र शहादा मा साना ब्यारेजहरु पनि बनाइएको छ। प्रकाश एक पवित्र हिन्दु तीर्थयात्रा हो जो ताप्ती को तटीय शहर हो र भगवान शिव, केदारेश्वर को मन्दिर हो। यो क्षेत्र मा सबैभन्दा पुरानो ठाउँ हो।
यी बाहेक, अमरावती जिल्ला को मेल्घाट बा घ रिजर्व नदी को दक्षिण पूर्व तट मा स्थित छ, तट संग अन्य महत्वपूर्ण स्थानहरु बीच। यो परियोजना बाघ अन्तर्गत आउँछ र महाराष्ट्र र मध्य प्रदेश को सीमा मा स्थित छ। यी संग संगै, ऐतिहासिक किला पनि बुरहानपुर को नजिकै स्थित छ, जसलाई दक्षिण को चाबी पनि भनिन्छ। चांगदेव महाराज को एक मंदिर जलगाँव मा चांगदेव मा स्थित छ।
ताप्ती को सात कुण्ड
मुल्तापीमा, ताप्ती नदी को उत्पत्ति र यसको सीमा क्षेत्र मा, सात कुण्डहरु बिभिन्न नाम संग बनेका छन् र उनीहरु को बारे मा विभिन्न कथाहरु प्रचलित छन्।
यहाँ भगवान सूर्य आफैंले स्नान गर्नुभयो।
सूर्य को तेज क्रोध बाट जनावरहरु, चराहरु, पुरुष किन्नर देवताहरु, राक्षसहरु आदि बचाउन ताप्ती माता को पसीना को तीन थोपा को रूप मा, आकाश पृथ्वी र त्यसपछि पाताल पुग्यो।केवल एक थोपा यस पोखरीमा पुग्यो र अगाडि बगेर यो एक नदी भयो।
यहाँ देवर्षि नारद एक श्राप को रूप मा कुष्ठ रोग बाट छुटकारा पाएका थिए र बाह्र बर्ष तपस्या गरे पछि, मा ताप्ती उनी बाट वरदान माग्छिन्। यस संगै उनले पुराण को चोरी को कारण कुष्ठरोग को श्राप बाट मुक्ति पाए।
शनिदेव आफ्नी बहिनी ताप्तीलाई भेट्न गएका थिए जब उनी यस पोखरीमा नुहाएर घर आए। यस कुण्ड मा स्नान गरेर, एक व्यक्ति शनि दशै बाट लाभ प्राप्त गर्दछ।
यो नाग संप्रदायका नागा बाबाहरुको कुण्ड हो, जसले यस ठाउँको किनारमा कडा तपस्या गरेर भगवान शिवलाई प्रसन्न तुल्याएका थिए। यस कुण्ड को नजिकै एक सेतो जानू धारी शिवलिंग पनि छ।
चलचित्र निर्देशक
चलचित्र निर्देशक चलचित्र निर्माण गर्ने एक जिम्मेवारवार व्यक्ति हो। निर्देशकले पटकथालाई एक नाटकीय ढङ्गले प्रस्तुत गर्न कलाकारलाई दिशा निर्देश गर्दछन र लिखित कथालाई सुन्दर चलचित्रको रुप दिन्छन् । चलचित्र निर्देशक चलचित्रको प्रमुख व्यक्ति हो | निर्देशकको आदेश अनुसार वा सोचाई अनुसार चलचित्र निर्माण हुने गर्दछ | नेपाली चलचित्रमा हाल दिनेश डिशी, निश्चल बस्नेत, हेमराज विसीतुलसी घिमीरे, आकाश अधिकारी , दिपाश्री निरौला शोभित बस्नेत  प्रदीप भट्टराई  आदि सक्रिय रहेका छन् | नेपालको कम ऊमेरका निर्देशकमा सौगात बिस्ट  जनक खड्का  र   का रहेका छन् |
निङ्लासैनि मन्दिर
निङ्लासैनि मन्दिर बैतडी जिल्लाको देहिमाण्डौँ गा.वि.स अन्तर्गत रहेको प्रसिद्ध धार्मीक स्थल हो.यस मन्दिरमा असोज,पौष र चैत्रमा गरी वर्षमा ४ पटक जात्रा लाग्ने गर्दछ.असोजमा २ पटक जात्रा लाग्ने गर्दछ.पहिलो पटक गौरा पर्व सकिएको केही दिनमा र अर्को पटक विजया दशमीको अवर पारेर जात्रा लाग्ने गर्दछ.विजया दशमी र चैते दशैमा यस मन्दिरमा सयौंको संख्यामा रांगा तथा बोकाहरूको बली चढाउने गरिन्छ.बलीले देवी प्रसन्न हुने र पापहरूबाट छुट्करा पाइने तथा जीवनमा दुःख,कष्टहरू सहनु नपर्ने यहाँका स्थानिय वासिन्दाहरूको विस्वास रहेको पाईन्छ.देवीको दर्शनकै लागि भनेर देश तथा विदेसबाट समेत दर्शनार्थीहरू आउने गर्दछन.
मन्दिरको उत्पत्ती सम्बन्धी स्थानियहरूको धारणा
प्राचिनकालमा त्यस क्षेत्रमा चरनभूमी भएको बताइन्छ. त्यहाँ मानिसहरू आ-आफ्ना वस्तुभाउहरू चराउनका लागि लग्ने गर्थे.तिनै मध्येको एकजना दलित परिवारको व्यक्ती (लावड) पनि आफ्नो मालिकका गाई वस्तु हेर्ने गर्थ्यो.एक दिन उसको मालिक्निले विचार गरी कि गाईका थुनहरू घरबाट जाँदा त ठिकै हुन्छन तर चराएर फिर्ता ल्याउँदा दुहेका हुन्छन्.पक्कै यो गोठालोले दुहेर खान्छ भन्ने विचार गरेर उसको चियो गर्न मालिक्नि वनमा गई.गएपछि हेर्दा दुध त निंगालोको झाङमा स्वतः दुहिदो रहेछ.यो थाहा पाएर मालिक्निलाई रिस उठ्यो र फलस्वरूप उसले हंसियाले निगालोको झाङ कटिदिइ.यसरी काटेको निगालोबाट रगत बग्न थाल्यो.यो देखेर लावडले आफूले ओढेको विशेष प्रकारको कपडा(पोटलो) ले उक्त झाङलाई छोपिदियो.त्यसदिन देखि लावड देवीको अति प्रिय भक्त भयो र उसकी मालिक्नि बोहरा जातकि नारी मेलाको वेला पनि मन्दिरमा उपस्थिति जनाउन नहुने भन्ने आम धारणा रहिआएको छ.यदि बोहराहरूकी श्रीमतिहरूले उपस्थिति जनाएमा कुहिरो लाग्ने विस्वास गरिन्छ.
संयुक्त अरब इमिरेट्समा नेपाली राष्ट्रिय क्रिकेट टिम २०१८-१९
नेपाली क्रिकेट टिमले २०१९ को जनवरी तथा फेब्रुअरीमा क्रिकेट सिरीज खेल्नका लागि संयुक्त अरब इमिरेट्सको भ्रमण गरेको थियो । नेपालले युएईमा गएर युएई राष्ट्रिय क्रिकेट टिमसँग ३ वटा एकदिवसीय क्रिकेट खेल तथा ३ वटा । यस्तै सम्पूर्ण खेलहरू आईसीसी एकेडेमी ग्राउन्ड दुवैमा सञ्चालन भएको थियोे ।
सुनैना
सुनैना एक भारतीय अभिनेत्री र मोडेल हुन्। उनी मुख्यतया तमिल चलचित्रका साथै केही तेलुगु, मलयालम र कन्नड चलचित्रहरूमा काम गर्छिन्। उनले तेलुगु फिल्म कुमार भर्सेस कुमारी (२००५) र तमिल डेब्यू कधलिल विझुन्थेन (२००८) बाट आफ्नो फिल्म डेब्यू गरेकी थिइन्।
क्यारियर
सुनैनाको प्रसिद्धिको सुरुवात नकुलसँग कधलिल विझुन्थेन (२००८) मा अभिनय गरेर भएको थियो जुन उनको पहिलो तमिल डेब्यु थियो। त्यसअघि, उनले शिवाजी (२००७) मा छोटो दृश्यको लागि छायाङ्कन गरेकी थिइन्, जुन फाइनल हुन सकेन। उनले पछि मासिलमनी (२००९), वामसम (२०१०) मा अभिनय गरिन् जसमा उनी एक सुन्दर गाउँकी केटीको रुपमा देखा परिन् र धेरै राम्रो काम गरे, र प्रदर्शन उन्मुख फिल्महरु जारी राखिन् जहाँ उनले नीरपरावाई (२०१२) को लागि आफ्नो पहिलो फिल्मफेयर नामांकन प्राप्त गरे, जसमा उनले एस्थर खेले। उनको अभिनयको आलोचनात्मक प्रशंसा भयो र उनी फिल्मफेयर अवार्डको लागि सर्वश्रेष्ठ अभिनेत्री - तमिलका लागि मनोनीत भएकी थिइन्।
त्यसपछि उनी समर (२०१३), वनमम (२०१४) जस्ता फिल्महरुमा देखा परिन् र थेरी (२०१६) मा विजयको विपरित अतिथि भूमिका पनि दिइन्। त्यसपछि उनी नाम्बियार (२०१६), काभलाई भेन्डम (२०१६), थोन्डन (२०१७) मा देखा परिन् । २०१८ मा, उनले विजय एन्टोनी र अञ्जली अभिनीत ड्रामा फिल्म कालीमा अभिनय गरे। अर्को, रोमान्टिक थ्रिलर भ्याम्पायर वेब शृंखला भिउ मूल निला निला ओडी वामा २४ जुलाई देखि ५ सेप्टेम्बर २०१८ सम्म।
ब्रान्ड र विज्ञापन
सुनैनाले चेन्नईको अन्ना नगरमा चिया ट्रेल सुरु गरिन्।
महाराज
महाराजा (संस्कृत भाषा: महाराज वा महाराजा पनि भन्ने गरिन्छ) एउटा संस्कृत शीर्षक हो जसलाई "महान राजा" वा "उच्च राजा" भन्ने गरिन्छ । व्यावहारिक रूप महाराजाकै वरावर शीर्षक राणा वा महाराणालाई पनि दिइएको छ। त्यस्तै महिला समकक्ष शीर्षक महारानी एउटा महाराजा वा महाराणाको स्वास्नी हुन्छ वा कुनै महिलाले एउटा सत्तारूढ राज्यमाथि राज्य गरीरहेको अवस्थामा पनि सोलाई महारानी भनिन्छ। एउटा महाराजाकी विधवा एउटा राजमाताको रूपमा जानिन्छ ।
नेपाल
नेपालको गोर्खा राजाले महाराजधिराज राजा मध्येका महान् राजा उपाधी धारण गर्थे। राणा प्रधानमन्त्रीहरूले श्री ३ महाराजको उपाधी पाएका थिए।
स्विडेन राष्ट्रिय फुटबल टोली
स्विडेन राष्ट्रिय फुटबल टिमले अन्तर्राष्ट्रिय फुटबल प्रतियोगिताहरूमा स्विडेनको प्रतिनिधित्व गर्ने गर्छ । यो स्वीडिस फुटबल संघद्वरा संचालित छ ।
राप्ती नगरपालिका
राप्ती नगरपालिका नेपालको मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र अन्तर्गत नारायणी अञ्चलमा पर्ने चितवन जिल्लामा अवस्थित एक नगरपालिका हो।  स्थानीय विकास मन्त्रालयले २०७२ आस्विन १ गते थप २६ वटा नयाँ नगरपालिका थप्दा चितवनमा पिप्ले, भण्डारा र बिरेन्द्रनगर यी ३ गाउँ विकास समितिहरूलाई समेटेर राप्ती नगरपालिका घोषणा गरिएको हो। राप्ती नगरपालिकाको केन्द्र साबिकको भण्डारा गाउँ विकास समितिको हर्दी बजारमा रहको छ। नगरपालिकाको घोषणा र क्षेत्रविस्तारसँगै मुलुकमा १ महानगरपालिका, १२ उपमहानगरपालिका र २ सय १७ नगरपालिका कायम भएका छन्।
जनसङ्ख्या
पिप्ले, भण्डारा र बिरेन्द्रनगर यी ३ गाउँ विकास समितिहरूलाई मिलाएर राप्ती नगरपालिका बनाइएको हो। त्यसैले राष्ट्रिय जनगणना २०६८को जनगणना अनुसार यी ३ ठाउँहरूको जनसङ्ख्यालाई जोडेर राप्ती नगरपालिकाको जनसङ्ख्या ४६,५१० रहेको छ।
बुसु
बुसु विश्वमा सर्वाधिक बोलिने तथा लोकप्रिय भाषाहरू सिक्नका लागि सृजना गरिएको एक अनलाइन मञ्च हो जून वेब, आइओएस र एण्ड्रोइडमा उपलब्ध छ। यसले उक्त भाषाहरूका मातृभाषीसँग विश्वभरि प्रयोगकर्ताहरूसँग अन्तर्क्रिया गर्न अनुमति दिन्छ। हो हाल १२ वटा भाषा पाठ्यक्रमहरू उपलब्ध छ जसमा अङ्ग्रेजी, स्पेनी, फ्रान्सेली, जर्मनेली, इटालेली, पोर्चुगाली, चिनियाँ, जापानी, पोल्याण्डि, टुर्की, रूसी र अरबी लगायतका भाषाहरूमा समावेश छन्। सबै पाठ्यक्रमहरू १५ वटा अन्तरमुखी भाषाहरूमा उपलब्ध छन्। एक वा अधिक पाठ्यक्रम भाषाहरूको लागि स्वयम् गति पाठको माध्यमबाट सिक्नेहरूले यसमा कार्य गर्दछन्। पाठमा शब्दावली र व्याकरण अध्ययन समावेश छ। प्रत्येक पाठको अन्त्यमा, सिक्नेहरूले लिखित वा बोलेको कुराकानीमा उनीहरूले सिकेको भाषाको स्वदेशी मातृभाषी हरूसँग अभ्यास गर्न सक्दछन्।
जनवरी २०१९ सम्म, बुसुको समुदायमा ९ करोड भन्दा बढी दर्ता भएका प्रयोगकर्ताहरू रहेका थिए।
इतिहास
बुसुलाई मे २००८ मा बर्नहार्ड निस्नर र एड्रियन हिल्तीले संयुक्त रूपमा स्थापना गरेका थिए। कम्पनीले आफ्नो वेबसाइट निःशुल्क संस्करणको साथ सुरू गरेको थियो र म्याड्रिडमा यसको पहिलो कार्यालयको स्थापना गरिएको थियो। सन् २००९ मा, भुक्तान सदस्यता मञ्चका सबै सुविधाहरूमा पहुँच गर्नका लागि परिचय गराइएको थियो र सन् २०१० मा, पहिलो बुसु मोबाइल अनुप्रयोगको सुरू गरिएको थियो।
बुसु क्यामेरूनमा बोलिने एक लोपोन्मुख भाषा बुसुमा आधारित नामाकरण गरिएको हो। सन् १९८० को दशकमा गरिएको एउटा जातीय अध्ययनका अनुसार त्यसबेला केवल आठ व्यक्तिहरूले यो भाषा बोल्न सक्षम थिए। सन् २०१० मा बुसुले छोटो भाषाको पाठ्यक्रमको सृजना गरेको थियो जसले बुसु भाषा सिक्नका लागि प्रोत्साहित गर्दछ।
सन्,२०१२ मा प्रोफाउण्डर क्यापिटल र निजी लगानीकर्ताहरूबाट यसले ३ करोड ५० लाख युरोको कोष सङ्कलन श्रङ्खला बन्द गरेपछि बुसुले मञ्चको कार्यप्रणालीमा सुधार ल्याउँदै, विश्वव्यापी बजारमा यसको सेवा क्षेत्रलाई विस्तार गरेको थियो। त्यस वर्षको अवधिमा कम्पनीले आफ्ना कार्यालयहरू र कर्मचारीहरूलाई लन्डन स्थित कार्यालयमा सारेको थियो। बुसुको प्रधान कार्यालय त्यस बेलादेखि नै लन्डनमा अवस्थित छ।
अप्रिल २०१४ मा, बुसुले शिक्षा कम्पनी पियरसनसँग साझेदारी गरेको थियो र प्रयोगकर्ताहरूले अङ्ग्रेजी मान्यता प्राप्त जिएसइटि प्रमाणपत्र प्राप्त गर्न सक्दछन्। सन् २०१५ मा, विश्वव्यापी शिक्षा प्रकाशक म्याकग्र-हिल शिक्षा यस कम्पनीमा रणनीतिक लगानीकर्ता बनेको थियो। प्रयोगकर्ताहरूले त्यसपछि अङ्ग्रेजी, स्पेनी, फ्रान्सेली, जर्मनेली, इटालेली र पोर्चुगाली भाषामा सुरुवाती स्तर देखि माथिल्लो मध्यवर्ती स्तर सम्म म्याकग्रा-हिल शिक्षा प्रमाणपत्र प्राप्त गर्न सक्दछन्।
मे २०१६ मा, कम्पनीले संस्था, विश्वविद्यालय र व्यवसायहरूको लागि भाषा सिक्ने मञ्चको लागि बुसुको सुरू गरेको थियो। मञ्चको प्रयोग गरि, सङ्गठनहरूले आफ्ना विद्यार्थी वा कर्मचारीहरूलाई बुसु भुक्तान सेवामा पहुँच प्रदान गर्दछन्। मञ्चले भाषा सिक्ने प्रयोगकर्ताहरूको प्रगति र समयको साथ अनुप्रयोगको प्रयोगको अवलोकन गर्न अनुमति दिन्छ। निजीकृत पाठ्यक्रमहरू उबर जस्तै सङ्गठनहरूका लागि सृजना गरिएको थियो।
बुसु भाषा सिक्नको लागि नयाँ प्रविधिहरूको अन्वेषण गर्न कटिबद्ध छ। सन् २०१७ मा, स्पेनी भाषामा सक्रिय आवाजका पाठहरूको प्रदान गर्दै, यो गुगल गृह सहायकको लागि एक प्रक्षेपण साझेदार बनेको थियो। सन् २०१७ मा यसले स्पेनी भाषा सिक्नका लागि एक आभासी वास्तविक अनुप्रयोगको सुरू गरेको थियो जुन ओकुलस गियर र ओकुलस गोको लागि उपलब्ध छ। सन् २०१८ मा, बुसुले अमेजनको अलेक्सा मञ्चको लागि एक बोध परीक्षणको सुरु गरेको थियो।
भाषा पाठ्यक्रमहरू
अध्ययन सामग्री विषयवस्तु पाठमा विभाजित गरिएको छ। यो प्रत्येक साझा कुराकानी परिदृश्यहरूको वरिपरि आधारित छ। पाठमा शब्दावली, व्याकरण अभ्यास, उच्चारण अभ्यास, अन्तर्क्रियात्मक सामान्य ज्ञान र बुसु समुदायका सदस्य भएका देशीभाषीहरूसँग कुराकानीको अभ्यास हुन्छ।
सन् २०१९ मा, बुसुले तेस्रो-पक्षीय सामग्रीहरूको सुरूवात गरेको थियो जसमा श्रव्य दृश्य र लेखहरू द न्यू योर्क टाइम्स र द इकोनोमिष्टबाट लेखिएको थियो जसले सिक्नेहरूलाई भाषा प्रयोगको वास्तविक जीवनका उदाहरणहरूबाट सिक्न अनुमति दिन्छ।
म्याकग्र-हिल एजुकेसनको साथ उनीहरूको साझेदारीको माध्यमबाट, भाषा सिक्नेहरूले अङ्ग्रेजी, स्पेनी, फ्रान्सेली, जर्मनेली, इटालेली र पोर्तुगालीमा सुरुवाती तह क र मध्यवर्ती तह खको बीचको स्तर पूरा गर्ने प्रमाणपत्र प्राप्त गर्न सक्दछन्। परिक्षाहरू संवाद, बोध र उत्पादक सीपमा केन्द्रित छ।
सबै पाठ्यक्रमहरू निःशुल्क पहुँच योग्य छ र भुक्तान गर्ने प्रयोगकर्ताहरूका लागि थप अतिरिक्त सुविधा समावेश छ। व्याकरण निर्देशन, कथित र लिखित कुराकानी, दूरी दोहोर्‍याउने शब्दावली प्रशिक्षण र अन्य सुविधाहरू जस्तै अफलाइन रिती, केवल भुक्तानी गर्ने प्रयोगकर्ताहरूका लागि मात्र उपलब्ध छ।
समुदाय
मञ्चले सदस्यहरूलाई उनीहरूको लेखन र बोल्ने कलाको अभ्यास गर्न अनुमति दिई सहयोगी शिक्षालाई प्रोत्साहित गर्दछ जसमा उनीहरूले सिकिरहेको भाषाको मूल वक्ता वा मातृभाषीहरूको मद्दतले सबै विद्यार्थीहरूले एक अर्काको काम सच्याउँदछन्। तिनीहरू असमक्रमित आवाज रेकर्डिङ वा पाठ वार्ता मार्फत कुराकानी गर्न सक्दछन्। यस तरीकाले, प्रत्येक बुसुका प्रयोगकर्ता दुबै विदेशी भाषाका विद्यार्थी वा उनीहरूले पहिले नै बोल्न सक्ने भाषाहरूका शिक्षक पनि हुन्।
शैक्षिक अनुसन्धान
सन् २०१६ मा, न्यू योर्क सहरको विश्वविद्यालय र दक्षिण क्यारोलिना विश्वविद्यालयका अन्वेषकहरूले बुसुको पाठ्यक्रमहरूको प्रभावकारिताको बारेमा अध्ययन गरेका थिए। परिणामले २२ घण्टा भाषा सिक्नु १ महाविद्यालयको सेमेष्टरको बराबर थियो।
पछि सन् २०१७ मा, बुसुले खुला विश्वविद्यालयका एक वरिष्ठ प्राध्यापकसँग मञ्च भाषा सिक्नेहरूको व्यवहारको बारेमा जानकारी लिएको थियो। परिणामले, बुसुमा भाषा सिक्न आउने ८२% प्रयोगकर्ताहरूले उनीहरूकै भाषा सिक्न सुधार गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलेको देखाएको थियो।
बुसुले दोस्रो भाषा अधिग्रहणको बारेमा चलिरहेको अध्ययनमा लन्डन विश्वविद्यालयसँग काम गरेको छ।
पुरस्कारहरू
सन् २००८ मा यस कम्पनीको स्थापना भएदेखि बुसु र यसका संस्थापकहरूले १९ वटा भन्दा बढी पुरस्कार जितेका छन्। यसले उपभोक्ता अध्ययनका लागि जर्मन सङ्घद्वारा सर्वश्रेष्ठ भाषा अनुप्रयोग, ब्लूमबर्ग नवप्रवर्तन पुरस्कार र गुगल प्लेद्वारा 'सन् २०१५' को सर्वश्रेष्ठ अनुप्रयोगको रूपमा चयन गरिएको थियो।
अहमद यानी
रथी अहमद यानी (१९ जुन १९२२ – १ अक्टोबर १९६५)  इन्डोनेसियाली सेनाका कमान्डर थिए र उनी ३० सेप्टेम्बर आन्दोलनका सदस्यहरूद्वारा  उनलाई उनको निवासबाट अपहरण गर्ने प्रयासका क्रममा मारिएका थिए।
प्रारम्भिक जीवन
अहमद यानी जेनार, पुर्वोरेजो, केन्द्रीय जाभा मा सन् १९ जुन १९२२ मा वोङ्सोरेजो परिवारमा जन्मिएका थिए। उनको परिवार चिनी फ्याक्ट्रीमा काम गर्थे।
जि-सेभेन
२०१८ को अनुसार, यसमा संलग्न सात देशहरूले विश्वव्यापी खुद सम्पत्तिको ५८% हिस्सा (३१७ ट्रिलियन डलर)   र वैश्विक कुल ग्राहस्थ उत्पादनको ४६% भन्दा बढी हिस्सा र क्रयशक्ति मा आधारित वैश्विक जीडीपी को ३२% भन्दा बढी हिस्सा  ओगटेको छ । यूरोपीयन सङ्घ जी-सेभेन को आमन्त्रित सदस्य हो ।
वार्षिक जी-सेभेन शिखर सम्मेलन मा यी ७ देशहरूका ७ सरकार-प्रमुखहरू शामेल हुने गर्छन्।
लफङ्गे परिन्दे
लफङ्गे परिन्दे एक भारतीय चलचित्र हो । यो चलचित्र सन् २०१० मा प्रदर्शित गरिएको हो । यो चलचित्रको निर्देशक प्रदिप सरकार हुन् भने निर्माता आदित्य चोपडा हुन् । यस चलचित्रका मुख्य पात्रमा निल नितिन मुकेश र दीपिका पादुकोण रहेका छन् । यस चलचित्रको सुटिङ सडकमा भएको हुनाले दुवै कलाकारको लागि भूमिका निर्वाह गर्न निकै चुनौतीपूर्ण रहेको थियो ।   आंशिक रूपले यस चलचित्रको कथा १९७८ को अमेरिकी चलचित्र आइस क्यासलबाट लिइएको थियो ।
सन्दीप जोरा
सन्दीप जोरा (जन्म:२० अक्टोबर २००१) एक नेपाली राष्ट्रिय क्रिकेट टिमका सदस्य हुन् । उनले २०१९ जनवरी २८ गते संयुक्त अरब इमिरेट्स विरुद्धको खेलबाट नेपाली राष्ट्रिय क्रिकेट टिमका लागि डेब्यु गरेका थिए ।
ट्याक्सी ड्राइभर
ट्याक्सी ड्राइभर १९७६ मा बनाइएको एक अमेरिकी चलचित्र हो। यस चलचित्रमा भियतनाम युद्ध पछिको न्युयोर्क सहरको नैतिकतामा भएको नकरात्मक प्रभावहरूलाई देखाइएको छ। यस चलचित्रमा मुख्य पात्र ट्राभिस बिकलको मानसिक अवस्थालाई अवलोकन गरिएको छ। बिकल एक ट्याक्सी चालक र भेटेरन हुन्।
खड्गसिद्धि जात्रा
खड्ग सिद्धि जात्रामा हनुमान ढोका स्थित तलेजु मन्दिरबाट ल्याइने राज खड्गसँग लुँमडी अजिमा (देवता) छुवाई शक्ति प्रदान गरिन्छ । यसरी शक्ति प्रदान गर्दा सिद्धि प्राप्त भएको भन्ने परम्परा रहेको छ । करिब एक तोला चाँदीको एकापट्टि ‘श्री लुँमडी भद्रकालीको बाह्र वर्षको खड्गसिद्धि, बीचमा महापात्र र खड्ग त्यसमुनि ‘२०७२ साल’ कुँदिएका सिक्का चार थान, ठूलो सिंगो सुपारी दस वटा, पञ्चसूत्र धागो (पसु:का), सिन्दुर, फूलमाला र फलफूल द्य: भु (देवताको थाल) मा राखी भद्रकाली नाच सञ्चालन गरिन्छ । विजया दशमीको दिन खड्गसिद्धिका लागि देवीदेवता भई नृत्यमा सहभागी हुने देवगणहरू सबैले मुकुन्डो, कलेवर पोसाक, गरगहना लगाई भद्रकाली पीठबाट सांस्कृतिक बाजागाजाका साथ टुँडिखेल, नयाँ सडक, दुगं बही, वँटु, इन्द्रचोक हुँदै मखन तारिण बहालस्थित सिंहढोकामा पुग्ने गर्दछन् । देवगणहरू भद्रकाली, पचली भैरव, वाराही, गणेश, कुमारी, ब्रह्मायणी, रुद्रायणी, नारायणी, इन्द्रायणी, सिंहिनी, व्यघिनी, महालक्ष्मी र श्वेत भैरव गण रहन्छन् । यसअघि पीठमा सिद्धि पूजा गरी सबै देवगणहरूलाई खड्ग दिइन्छ । सिंहिनीको हातमा भने महापात्र, व्यघिनीलाई डमरु, कुमारीलाई मयुरको प्वाँख, नारायणीलाई गदा र चक्र तथा गणेशको हातमा बन्चरो हुन्छ । यसरी विजया दशमीको दिन खड्गसिद्धि गरी सुचारु हुने नाच काठमाडौंका विभिन्न टोललगायत भक्तपुर र ललितपुरमा पनि प्रदर्शन गर्ने चलन छ । भद्रकालीको स्थापना उपत्यकाका सबैभन्दा पहिलो राजा गुणकामदेवले कान्तिपुर नगरको निर्माणका साथसाथै देशको पूर्वपट्टि नीलपीठमा काली जगाई लुँमडी नामले देशको रक्षार्थ स्थापना गरेको भनी भाषा वंशावलीमा उल्लेख छ ।
सञ्जय निङलेकु
सञ्जय निङलेकु नेपाली लोक गित तथा लिम्बू भाषाका गायक हुन।
२०५४ सालमा तेह्रथुम फेदाप गाउपालिका साबिक सिम्ले ४ मा बुवा डम्बर सिं लिम्बु र आमा मनमाया (सम्बाहाम्फे) लिम्बु को कान्छा छोराको रुपमा जन्मिएका उनि सानै बाट गित संगीत सुन्ने र गाउने गर्दथे।
६/७ बर्षको छदा रेडियो नेपालमा बजेको गितहरु सुनेर आफु पनि गायक बन्ने सपना बोकेर हिडेका उनि भिभिन्न रियालिटी सो रेडियो को कार्यक्रममा अन्तर्वार्ता दिदा दिदै ( २०७४ जेठ २६ ) गते आफ्नै स्वर शब्द र संगीत मा रहेको गित ( बैसको रहर ) सार्बजनिक गरे।
उनले गित गाउनु का साथै केहि म्युजिक भिडियो र चलचित्रमा पनि अभिनय गरेका छन्।
झाटे पिङ
झाटे पिङ एक नेपाली परम्परागत रूपमा बनाइने पिङ हो । यो पिङ प्राय केही नेपाली भेगका गाउँहरूमा दशै, तिहारको अवसरमा निर्माण गरिने गर्दछ । यस पिङको निर्माण गर्न अन्य दशै, तिहारमा नेपाली समुदायहरूमा निर्माण गरिने लट्ठे पिङ, पिर्के पिङ जस्ता पिङहरू भन्दा सहज हुने गर्दछ । तर निर्माण कार्य सहज भए पनि यो पिङ पछिल्ला केही दशक वा वर्षहरूमा नेपाली समेदायमा निर्माण गर्न विस्तारै कम हुँदै गएको छ ।
यो पिङ धेरै तिव्र गतिमा घुम्ने हुदा पिङ खेल्ने मानिसहरूलाई धेरै रिङ्गता सम्त लाग्ने गर्छ छ ।
बनोट
यो पिङको आकार औषत रूपमा झाटो आकारको हुने गर्दछ, त्यसैले पनि यस पिङलाई परम्परागत रूपमै झाटे पिङ भनिएको हो । बिचमा एउटा मजबुत काठको खम्बा गडेर, खम्बाको टुप्पोमा अर्को लामो काठको प्रयोग गरी यो पिङको निर्माण गरिएको हुन्छ । यो पिङ घडीको दिशामा घुम्ने गर्दछ । सामान्यतः यस पिङमा एक पटक मात्र दुई जना मानिसहरू बसेर पिङ खेल्न सक्दछन् । खम्बाको टेकामा बसेर एक अर्को मानिसले पिङ रिगाउन समेत सक्दछन् ।
रोमी कोङ्कणी
रोमी कोङ्कणी (रोमी कोङ्कणी: Romi Konknni) रोमन लिपिमा लेखिएको कोङ्कणी भाषा हो। कोङ्कणी भाषालाई समग्र रूपमा पाँचवटा लिपिहरूमा लेखिएपनि रोमी कोङ्कणीलाई व्यापक रूपमा प्रयोग गरिन्छ। सोह्रौँ शताब्दीदेखि सुरु भएको रोमी कोङ्कणी साहित्य विश्वको सर्वाधिक रूपमा सुरक्षित र संवर्द्धित साहित्य मानिन्छ।
करिब ५,००,००० जना मानिसहरूले रोमी कोङ्कणीको प्रयोग गर्छन् भन्ने अनुमान गरिएको छ। कोङ्कणी लेख्न आधिकारिक रूपमा प्रयोग गरिने देवनागरी लिपिलाई कोङ्कणी लेख्न प्रथम पटक सन् ११८७ मा प्रयोग गरिएको थियो। कानुनअनुसार रोमन लिपिलाई कोङ्कणी लेख्न प्रयोग गरिने आधिकारिक लिपि मानिएको छैन। यद्यपि, गोवा सरकारद्वारा पारित नियमअनुसार आधिकारिक सञ्चारका लागि देवनागरी लिपिका साथै रोमन लिपिको प्रयोग गर्न पनि सकिन्छ।
रोमी कोङ्कणी भन्नाले कोङ्कणी भाषालाई रोमन लिपिमा लेख्नु मात्रै होइन। यस पदले कोङ्कणी भाषाअन्तर्गत पर्ने एउटा भिन्न भाषिकालाई समेत चिनाउने काम गर्छ।
इतिहास
सोह्रौँ शताब्दीमा इसाई धर्मप्रचारकका समूहले कोङ्कणी भाषा तथा कोङ्कणी साहित्यका विभिन्न विधाका गहन अध्ययन गरी व्याकरण सन्दर्भ तथा शब्दकोश बनाएका थिए। सन् १५५६ मा इसाई समाजले गोवामा एसियाको सर्वप्रथम छापाखानाको स्थापना गरेका थिए। त्यसपछि रोमी कोङ्कणी साहित्यको समृद्ध इतिहासको प्रारम्भ भएको थियो। इस्वी संवत्‌को सत्रौँ शताब्दीको सुरुवातमा थोमस स्टिवन्सले रोमी कोङ्कणी वर्णविन्यासको विकासमा महत्त्वपूर्ण योगदान दिएका थिए। एद्वार्दो ब्रुनो डिसुजा सन् १८८९ मा पुणेबाट उदेन्तेचे सालक (कोङ्कणी: उदेंतेचे साळक, रोमन लिपि: Udentechem Salok, ) नामक प्रथम रोमी कोङ्कणी मासिक पत्रिकाको मुद्रणको सुरुवात गरेका थिए। उनले कोङ्कणी भाषाको प्रथम उपन्यास, क्रिस्तानं घोरबो (रोमन लिपि: Kristanv Ghorabo, ) लेखेका थिए। शेणै गोंयबाबले रोमी कोङ्कणीमा कुल सात पुस्तक लेखे। सन् १९६१ भन्दा पहिले कोङ्कणी साहित्यमा रोमी कोङ्कणीको प्राबल्य थियो। रेजिनाल्डो फर्नान्डिजले रोमी कोङ्कणीमा रोमान्सेस (कोङ्कणी: रोमांसेज, रोमन लिपि: Romanses) वर्गभित्र पर्ने गरी २०० कृति रचना गरेका थिए।
वर्तमानकालमा रोमी कोङ्कणी मुख्यतः इसाई धर्मावलम्बीहरूले प्रयोग गर्छन् किनभने गोवाको क्याथोलिक चर्चको देह संस्कारको रीति रोमी कोङ्कणीमा लेखिएको छ। यसका साथै गोवा र दमनको महाधर्मप्रान्तका काजक्रिया रोमी कोङ्कणीमा नै समापन हुन्छ। यद्यपि, इसाई धर्म नमान्ने टन्नै साहित्यकारहरूले रोमी कोङ्कणीमा साहित्य रचना गर्छन्। रोमी कोङ्कणीलाई तियात्रमा पनि प्रयोग गरिन्छ।
रोमी कोङ्कणीको आधिकारिक मान्यता हेतु आन्दोलन
वर्तमानकालमा देवनागरी लिपिमा लिखित कोङ्कणीका साथै रोमी कोङ्कणीलाई आधिकारिक मान्यता प्रदान गराउनका लागि माग बढेको छ। यसको प्रमुख उदाहरण वौरड्यांचो इष्ट (रोमन लिपि: Vauraddeancho Ixtt) पत्रिकाको पाठक सङ्ख्याको वृद्धि हो। यसका साथै सामाजिक सञ्जाल वेबसाइट फेसबुकमा पनि रोमी कोङ्कणीसम्बन्धी विभिन्न पेजको निर्माण भएको छ। देवनागरी कोङ्कणीका समालोचकहरूले पोण्डा भाषिका गोवाका वासिन्दाहरूले नै बुझ्न गाह्रो मान्ने हुनाले अन्य कोङ्कणी वक्ताहरूले बुझ्न नसक्ने तर्क प्रस्तुत गर्दै कर्नाटक तटमा रोमन लिपि र कन्नड लिपिको प्रयोगको तुलनामा देवनागरी लिपिको प्रयोग अत्यन्तै कम छ भनेका छन्। देवनागरी कोङ्कणीका आलोचकहरू मुख्यतः कोङ्कणी भाषा आन्दोलनमा अग्रसर कोङ्कणी क्याथोलिक जनसमूह हुन् जसले परापूर्व कालदेखि नै कोङ्कणी साहित्य लेख्नका लागि रोमन लिपिको प्रयोग गर्दै आएका छन्। तसर्थ, उनीहरूले रोमन लिपिलाई पनि देवनागरी लिपिसमान दर्जा दिने माग गरिरहेका छन्। तियात्र कलाकारहरूले पनि रोमी कोङ्कणीप्रति समर्थन व्यक्त गरेका छन्। रोमी कोङ्कणीले आधिकारिक दर्जा पाएमा गोवास्थित इसाई समुदाय तथा रोमन लिपिका प्रयोगकर्ताका लागि एक समावेशी वातावरणको सिर्जना हुने तर्क अघि सारिएको छ। देवनागरी लिपि नजान्ने कोङ्कणी वक्ताका लागि पनि रोमी कोङ्कणीको आधिकारिक मान्यताले भाषा सिक्नमा टेवा पुर्‍याउनेछ। देवनागरी नजान्ने गोवा निवासीहरूले आफ्नो सरकारसँग सम्पर्क गर्नका लागि कोङ्कणीको साटो अङ्ग्रेजीको प्रयोग गर्नुपरेको हुनाले पनि कोङ्कणी भाषाको प्रयोग स्वाट्टै घटेको छ। इन्टरनेटमा पनि कोङ्कणी लेख्नका लागि रोमन लिपिको व्यापक प्रयोग गरिन्छ। उक्त लिपि कम्प्युटरमा पनि सर्वाधिक समर्थित लिपि हो।
अहिलेसम्म सन् २००८, फेब्रुअरी २०१० र फेब्रुअरी २०११ मा गरी गोवामा तीन प्रान्तीय रोमी लिपि कोङ्कणी साहित्य तथा सांस्कृतिक सम्मेलनका आयोजना भएका छन्।
यद्यपि, रोमी कोङ्कणीलाई आधिकारिक मान्यता प्रदान गर्नुको विरोधमा धेरै लिपिको प्रयोगले कोङ्कणीको विखण्डन हुने तर्क प्रस्तुत गरिएको छ।
जनवरी २०१३ मा बम्बई उच्च न्यायालयको गोवा न्यायपीठले जनहित याचिकाअन्तर्गत रोमी कोङ्कणीलाई आधिकारिक मान्यता दिने विषयमा रोमी लिपि एक्सन फ्रन्टद्वारा अघि सारिएको सिफारिसलाई प्रान्तीय सरकारसमक्ष पेस गरेको थियो।
सन् २०१६ मा गोवा सूरज पार्टीले आफ्नो सन् २०१७ को घोषणापत्रमा रोमी कोङ्कणीप्रति समर्थन जनाएको थियो।
मागप्रति आधिकारिक उत्तर-प्रत्युत्तर
सेप्टेम्बर २००८ मा गोवा सरकारको सल्लाहकार मण्डलले सरकारी कार्यालयहरूमा रोमी कोङ्कणीको प्रयोग गर्ने सल्लाह दिएको थियो। सल्लाहबमोजिम सम्पर्कका लागि रोमी कोङ्कणीलाई स्वीकृति दिइने घोषणा गरिएको थियो। यसको अर्थ सरकारी कर्मचारीहरूले रोमी कोङ्कणीमा नै अपिल वा सिफारिस बुझाउन मिल्ने कुरा भएको थियो। वर्तमानकालमा यस्ता अपिल तथा सिफारिस बुझाउनका लागि देवनागरी कोङ्कणी वा मराठीको प्रयोग गर्नुपर्ने नियम छ। यद्यपि, रोमी कोङ्कणीको प्रयोगको नियमको कार्यान्वयन गरिएको छैन।
अगस्त २०१२ मा गोवाका मुख्यमन्त्री मनोहर पर्रिकरले दालगादो कोङ्कणी अकादमीका चार माग पूरा गर्ने वाचा गरेका थिए:
आबद्ध सङ्घसंस्था
रोमी कोङ्कणीको संवर्द्धन, समर्थन तथा प्रवर्द्धनमा लागेका सङ्घसंस्थाहरू निम्न छन्:
हिमाली निलो भालु
हिमाली निलो भालु वा तिब्बती निलो भालु (तिब्बती: डोम ग्यामुक) खैरो भालुको एक प्रजाति हो । यो नेपालको हिमाली क्षेत्रमा र तिब्बतको पठारमा पाइने गर्दथ्यो । यो भालु १८५४ मा पहिलो पटक फेला परेको थियो । यो भालुलाई यतिको किम्बदन्तीसँग सम्बन्धित मानिएको पाइन्छ । सन् १९६० मा एडमण्ड हिलारीले गरेको यतिको अवशेषको खोजीको क्रममा उनले केही भुत्ला फेला पारेका थिए, जसलाई स्थानीयहरूले यतिको रौँ भएका थिए । तर पछि वैज्ञानिकहरूले त्यसलाई हिमाली निलो भालुको रौँ भनेर प्रमाणित गरे ।
अरिफवाला तहसील
आरिफ वाला, पाकिस्तानको पञ्जाब प्रदेशमा रहेको पाकपत्तार जिल्ला एक प्रमुख शहर हो । यो शहर पकपत्तान जिल्लाको दक्षिण-पश्चिममा रहेको छ । यो शहर पाकिस्तानकै एक प्राचीन शहरको हो ।
इतिहास
१९अौँ शताब्दी आरिफ वाला केवल एक गाँउको रूपमा थियो जसको नाम मा चोक नम्बर ६१ थियो । पछि यस शहरमा आरिफ बाबाले बसोबास गरेका कारण आरिफवालामा पुन नामाङ्करण गरिएको थियोे । यस शहरमा प्रख्यातया: सिंह, एरेन, राजपूत राना, राजपुट, भट्टी र गुजर यहाँका प्रमुख जातीहरू हुन । सन् १९८७ मा आरिफ वालालाई उप-विभाजन को स्थिति मा स्थापित गरिएको थियो र १९९५ मा यो शहर पाकपत्तान जिल्लासँग आवद्ध भऐको थियो ।
जनशाङ्खिकि
यस शहरको प्रमुख पेशा कृषि हो । यस शहरको कुल जनसङ्ख्याको लगभग ७५% जनसङ्ख्या ग्रामीण क्षेत्रमा बसोबास गर्छन् भने बाँकी रहेका २५% जनसङ्ख्याहरू शहरी क्षेत्रमा बसोबास गर्दै आएका छन् । तर यो प्रवृत्ति आरिफवाला शहरमा औद्योगिककरण को वृद्धि र स्थाननतरण गर्नका लागि पनि मानिहरू ग्रामीण क्षेत्रबाट शहर क्षेत्रमा बसाइँसराइ गरेको पाइन्छ । अरिवाला तहसीलले पाकिस्तानको कुल क्षेत्रफल मध्य २,९५१,४६ वर्ग एकड ओगटेको छ भने यस शहरमा जनसङ्ख्या ७,२००,०० रहेको छ । यस शहरको प्रमुख मातृभाषा पञ्जाबी हो भने उर्दु भाषा साहाएक भाषाको रूपमा रहेको छ ।
कलकारखाना
अरिवाला शहरको उद्योग मुख्य रूपमा कृषिमा आधारित छ । मुख्य उद्योगहरूमा पेय र खाद्य प्रसंस्करण एकाइहरू, चामल मिल, कपास गाइन्टिङ र प्रेसिङ, पिठो मिल्स, उर्वरक कम्पनीहरू, वनस्पति ध्यु र तेल, पोल्ट्री फिड, बीउ प्रसोधन, र छाला उत्पादनहरूका कम्पनीहरू यस शहरमा रहेका छन् ।
मौसम
अमरिफ वाला शहरको मौसम ग्रिष्म ऋतुमा अत्याधिक तापमान ४५ डिग्री सम्म पुग्छ भने हिउँदमा शहरको तापमान ५ डिग्री सम्म मापन गरिएको छ । यस शहरको माटो उर्वर भएका कारण धेरै खाद्यान्नहरू उब्जाउ गर्न योग्य छ ।
अस्पताल
यस शहरमा विभिन्न सरकारी र निजी अस्पतालहरू रहेका छन् जसले प्राथमिक र माध्यमिक स्वास्थ समुदायहरूमा कुशल र प्रभावशाली सेवा वितरण प्रणाली मार्फत गुणवत्ता स्वास्थ्य सेवा प्रदान गर्दै आएको छ । अहमद हेल्थ कम्प्लेक्स एक पाकिस्तान आधारित गैर सरकारी निष्पक्ष र लाभकारी संस्था हो जसले अहिले सम्म जनसमुदायहरूमा राम्रो सुविधा प्रदान गरेको छ ।
मिथिला साहित्य-कला प्रतिष्ठान नेपाल
एक गैर-सरकारी सामाजिक संस्था हो। [Milaf Nepal] मैथिली भाषा साहित्यमा विभिन्न गतिविधि गर्दै आएको छ।
स्थापना
वि.सं. २०७४ साल राजविराजमा भएको थियो।
टेलिकम अफ थाइल्यान्ड
थाइल्यान्ड टेलिफोन सङ्घ थाइल्यान्डमा राज्यको स्वामित्वमा रहेको दूरसञ्चार कम्पनी हो । यो सन् १९९४ मा स्थापित भएको थियोे र यसले २००२ मा निगमको रूपमा सेवा सुरुवात गरेको थियोे । यो थाइल्यान्ड टेलिफोन सङ्गठन र थाइल्यान्ड टेलिफोन निगम सार्वजनिक कम्पनी लिमिटेडको रूपमा पनि चिनिन्छ । कम्पनीका वर्तमान अध्यक्ष श्री मोन्चाइ नोसोङ हुन् जो १६ नोभेम्बर २०१५ मा यस पदमा नियुक्त भएका थिए । यो थाइल्यान्डको सबैभन्दा पुरानो वा पहिलो दूरसञ्चार सेवा प्रदायक हो । यसको मुख्य कार्यलय थाइल्यान्डको राजधानी बैङ्ककमा रहेको छ ।
जनवरी २०१७ मा, सन् २०१६ को वित्तीय विवरण का अनुसार ३०८ करोडको कुल राजस्व रहेको थियोे भने ब्याज, कर, मूल्यह्रास र सम्शोधन गर्नु भन्दा पहिलेको आय १.६ बिलियन र कूल नोक्सान ५.८ बिलियन डलर रहेको थियोे ।
सुरूवाती इतिहास
थाइल्यान्डमा फोनको पहिलो प्रयोग सन् १८८१ मा राजा रामा पाँचौको शासनकालमा शुरु भएको थियो जसमा बैङ्कक र पकनामको बीच जोड्ने टेलिफोन लाईनको निर्माण गरिएको थियो । यसको मुख्य उद्देश्य बैङ्ककमा पानीजहाजको आगमन र प्रस्थानको जानकारी पकनाममा पुर्‍याउनु थियोे ।
थाइल्यान्ड टेलिफोन सङ्घ, २४ फेब्रुअरी १९५४ मा थाई सरकार द्वार यातायात र सञ्चार मन्त्रालयको अधीनको रूपमा रहेको एक राज्य उद्यमको रूपमा स्थापित गरिएको थियो । यसले ७३२ जना सदस्यहरूको साथ सेवा सुरु गरेको थियोे जसमा ५ करेड वजेट रहेको थियो । थाइल्यान्ड टेलिफोन सङ्घले, सुरूवाति चचरणमा बैङ्ककमा टेलीफोन सेवा प्रदान गरेको थियोे ।
यो एक राज्यको स्वामित्वमा रहेको उद्यमबाट यातायात तथा सञ्चार मन्त्रालयको नियन्त्रणमा रहेको सार्वजनिक कम्पनीमा रूपमा परिवर्तन गरिएको थियो र यसलाई ३१ जुलाई २००२ मा थाइल्यान्ड टेलिफोन सङ्घको रूपमा नामाकरण गरिएको थियोे ।
सहकारी स्थिति परिवर्तन
थामसिनको (थाइल्यान्डका राजनितिज्ञ) सरकारले व्यक्तिगत रूपमा निश्चित र सेलुलर सेवाहरूमा उत्पादन कर लगाएको थियोे र त्यसपछि टेलिकम कम्पनीले रकम र मजदूरी शुल्कबाट उत्पादित कर तिर्ने रकमको कटौती गर्न अनुमति दिइएको थियोे ।
डिसेम्बर २००९ मा, यसले थाइल्यान्डमा पहिलो ३ जी मोबाइल फोन सेवाको प्रदाता बन्यो र टिआेटि ३ जी मोबाईल, मार्फत ३ जी मोबाइल फोन सेवा सुरु गर्दै सन् २०११ को अन्त सम्ममा राष्ट्रव्यापी रूपमा सेवा पुर्‍याउने लक्ष्यको साथ अघि बढेको थियोे ।
मानव विकास सूचकाङ्कको अनुसार देशहरूको सूची
2020 UN Human Development Report.svgका श्रेणीहरू प्रस्तुत गरिएको विश्वको नक्सा (सन् २०१९ को तथ्याङ्कमा आधारित, सन् २०२० मा, प्रकाशित) Countries by Human Development Index (2020).pngको आधारमा देशहरू वा क्षेत्रहरूको विश्वको नक्सा, ०.०५० को वृद्धिमा प्राप्ताङ्क (सन् २०१९ को तथ्याङ्कमा आधारित, सन् २०२० मा, प्रकाशित)
{{Legend|#003C00|≥ ०.९००}} {{Legend|#007F00|०.८५०–०.८९९}} {{Legend|#00C400|०.८००–०.८४९}} {{Legend|#00F900|०.७५०–०.७९९}} {{Legend|#D3FF00|०.७००–०.७४९}} {{Legend|#FFFF00|०.६५०–०.६९९}} {{Legend|#FFD215|०.६००–०.६४९}} {{Legend|#FFA83C|०.५५०–०.५९९}} {{Legend|#FF852F|०.५००–०.५४९}} {{Legend|#FF5B00|०.४५०–०.४९९}} {{Legend|#FF0000|०.४००–०.४९९}} {{Legend|#A70000|≤ ०.३९९}} {{Legend|#C0C0C0|तथ्याङ्क उपलब्ध नभएको}}
मानवको जीवनस्तरमा गुणात्मक परिवर्तन आउनु नै मानव विकास हो भने मानव जीवनमा परिवर्तन ल्याउने उक्त पक्षहरुलाई मानव विकास सूचकाङ्क भनिन्छ। यस सूचकाङ्कले कुनै खास देशमा स्वास्थ्य, शिक्षा र आयका आधारमा मानव विकास सूचकाङ्क सङ्कलन गर्दछ। संयुक्त राष्ट्र सङ्घीय विकास कार्यक्रमले वार्षिक मानव विकास प्रतिवेदनमा १८९ देशका मानव विकास सूचकाङ्क सङ्कलन गर्ने गरेको छ।
कुल ग्राहस्थ उत्पादन जस्ता विशुद्ध आर्थिक उपायहरू भन्दा मानव विकासको अधिक व्यापक मापदण्ड हुने लक्ष्यका साथ सन् १९९० मा पहिलो पटक मानव विकास सूचकाङ्क प्रकाशित भएको थियो।सूचकाङ्कमा मानव विकासका तीन आयामहरू जस्तै लामो र स्वस्थ जीवन, ज्ञान र सभ्य जीवनस्तर समावेश छन्। देशहरूले प्रत्येक आयाममा कसरी प्रदर्शन गर्छन् भन्ने परिमाण गर्न विभिन्न सूचकहरू प्रयोग गरिन्छ। सन् २०२० को प्रतिवेदनमा प्रयोग गरिएका सूचकहरूमा प्रतिव्यक्ति आय, जीवन प्रत्याशा, कुल ग्रहस्थ उत्पादन आदी पर्दछन्। यी सूचकहरू स्वास्थ्य सूचकाङ्क, शिक्षा सूचकाङ्क र आय सूचकाङ्क बनाउन प्रयोग गरिन्छ प्रत्येकको मूल्य ० देखि १ को बीचमा हुन्छ। तीन सूचकाङ्कको ज्यामितीय मान, सूचकाङ्कको उत्पादनको घन मूल, मानव विकास सूचकाङ्क हो। ०.८०० भन्दा माथिको मानलाई धेरै उच्च, ०.७०० देखि ०.७९९ उच्च, ०.५५० देखि ०.६९९ सम्म मध्यम र ०.५५० भन्दा कम को बीचमा वर्गीकृत गरिएको छ।
मानव विकास सूचकाङ्क गणना गर्न प्रयोग गरिने तथ्याङ्क प्रायजसो संयुक्त राष्ट्र सङ्घीय निकायहरू र संयुक्त राष्ट्र शैक्षिक, वैज्ञानिक तथा सांस्कृतिक संगठन (युनेस्को), संयुक्त राष्ट्र सङ्घीय आर्थिक तथा सामाजिक मामिला विभाग, विश्व बैङ्क, अन्तर्राष्ट्रिय मुद्रा कोष तथा आर्थिक सहयोग तथा विकास सङ्गठन जस्ता अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरूबाट प्राप्त हुन्छ। उन्नत तथ्याङ्क र पद्धति अद्यावधिकका कारण, मानव विकास प्रतिवेदनहरूमा मानव विकास सूचकाङ्क मानहरू तुलना गर्न सकिँदैन। प्रत्येक प्रतिवेदनले केही अघिल्लो वर्षका लागि मानव विकास सूचकाङ्क पुन: गणना गर्दछ।