cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
जमुनिया (सर्लाही)
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार जमुनियाको जनसङ्ख्या ६७९४ छ। यस मध्य पुरुष ५२%, र महिला ४८% छन्।
लिसमेनिअसिस
लिशमेनिअसिस वा लिशमेनिओसिस  लिशमेनिअ जातिको प्रोटोजोअन परजीवीको कारणले हुने एक रोग हो जुन केही निश्चित प्रकारका स्याण्डफ्लाई (एक प्रकारको टोक्ने झीँगा) को टोकाइद्वारा फैलने गर्छ। यो रोग तीन मुख्य तरीकाले देखा पर्न सक्छ: क्युटेनिअस (त्वचामा), मुकोक्युटेनिअस (श्लैष्मिक झिल्ली तथा त्वचामा), वा भिसेरल लिशमेनिअसिस (आँतमा रहेका महत्त्वपूर्ण अंगहरूमा)। क्युटेनिअसमा छालामा घाउहरू देखा पर्छन् भने मुकोक्युटेनिअसमा छाला, मुख र नाकमा घाउहरू देखा पर्छन्, र भिसेरल लिशमेनिअसिसमा सुरूमा छालामा घाउहरू देखा पर्छन् र त्यसपछि ज्वरो आउने, रेड ब्लड सेल कम हुने, र फियो (प्लीहा) र कलेजो सुन्निने हुन्छ।
मानिसहरूमा हुने संक्रमण लिशमेनिअका 20 भन्दा बढी प्रजातिको कारणले गर्दा हुन्छ। जोखिम तत्वहरूमा निम्न पर्दछन्: गरीबी, कुपोषण, वन फँडानी, र शहरीकरण। परजीवीलाई माइक्रोस्कोपद्वारा हेरेर यसका तीनवटै प्रकारलाई निदान गर्न सकिन्छ। यस अतिरिक्त, भिसेरल रोगको निदान रगत परीक्षणद्वारा पनि गर्न सकिन्छ।
किटनाशक औषधि लगाइएका जालीहरू भित्र सुतेर लेशमेनिअसिसलाई केही हदसम्म रोकथाम गर्न सकिन्छ। अन्य उपायहरूमा झीँगालाई मार्नको लागि किटनाशक औषधि छर्कने र यो रोग अझ फैलन नदिन यो रोग लागेका व्यक्तिलाई शीघ्र उपचार गर्ने पर्दछन्। रोग लागेको ठाउँ, लेशमेनिअको प्रजाति, र संक्रमणको प्रकारमा आधारित रहेर कस्तो खालको उपचार आवश्यक छ भनी निर्धारण गरिन्छ। भिसेरल रोगको लागि प्रयोग गरिन सक्ने केही सम्भावित औषधिहरूमा निम्न पर्दछन्: लिपोसोमल एम्फोटेरिसिन बि (liposomal amphotericin B), पेन्टाभ्यालेन्ट एन्टिमोनियलस् (pentavalent antimonials) र पारोमोमिसिन (paromomycin) को संयोजन, र मिल्टेफोसाइन (miltefosine)। क्युटेनिअस रोगको लागि, पारोमोमिसिन, फ्लिकोनाजोल (fluconazole), वा पेन्टामिडाइन (pentamidine) प्रभावकारी हुन सक्छन्।
हाल यसबाट 98 देशमा गरी लगभग 1 करोड 20 लाख मानिस संक्रमित छन्। प्रत्येक वर्ष लगभग 20 लाख नयाँ बिरामीहरू थपिन्छन् र 20 देखि 50 हजार मानिसहरूको मृत्यु हुने गर्छ। एसिया, अफ्रिका, दक्षिण तथा मध्य अमेरिका, र दक्षिणी युरोपमा लगभग 20 करोड मानिसहरू यो रोग लाग्ने जोखिम भएको क्षेत्रमा बस्छन्। विश्व स्वास्थ्य सङ्गठनले यो रोगको उपचारको लागि केही औषधिहरूमा छुट प्राप्त गरेको छ। यो रोग कुकुर र मुसो, छुचुन्द्रो, खरायो, लोखर्के, इत्यादि लगायतका केही अन्य जनावरहरूलाई पनि लाग्न सक्छ।
शकुनी
कुरुक्षेत्र युद्ध
कुरुक्षेत्र युद्धको क्रममा, कान्छो पाण्डव, सहदेवद्वारा शकुनीको हत्या भएको थियो।
चिलोइको चर्च
चिलोइको चर्च चिलीको विश्व सम्पदा क्षेत्र हो । यो क्षेत्रलाई युनेस्कोले सन २००० मा विश्व सम्पदा क्षेत्र घोषणा गरेको थियो ।
आम्वुङ
आबुङ नेपालको कोशी अञ्चलको तेह्रथुम जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो।
जमुनिया (नवलपरासी)
जमुनिया २ नेपालको लुम्बिनी अञ्चलको नवलपरासी जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो। यो ठाउँमा १४७४ वटा घर छन्।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार जमुनिया २को जनसङ्ख्या ८५०५ छ। यस मध्य पुरुष ५०%, र महिला ५०% छन्।
हुमागाई
हुमागाईं नेपालमा बसोवास गर्ने एक जाति हो। दैलेख जिल्लाको हेमुगाउँ भन्ने ठाउँबाट उद्गम भएका हुमागाईंहरू नेपाल लगायत भारतमा समेत छरिएर रहेका छन्।
डगलस कोस्टा
डगलस कोस्टा डे सूजा (ब्राजीलियन पोर्चुगल:ˈdowɡlɐs ˈkɔstɐ; (जन्म १४ सेप्टेम्बर १९९०) ब्राजिली फुटबल खेलाडी हुन जसले इटालियन क्लब युभेन्टस र ब्राजिल राष्ट्रिय फुटबल टिमको लागि मध्यपंक्तिको रूपमा खेल्छन् । उनी आफ्नो गति र क्रस गर्ने क्षमताको लागि चिनिन्छन् ।
लेखापरीक्षण जोखिम
लेखापरीक्षण जोखिम (Audit Risk) भन्नाले लेखापरीक्षकले वित्तीय विवरणहरूमा रहेक ठूला गल्तीहरू तथा ठगिलाई पत्ता लगाउन नसकेको कारणले सामान्य लेखापरीक्षण प्रतिवेदन पेश गर्न सक्ने जोखिम हो । लेखापरीक्षण जोखिम भनेको तीन जोखिमहरूको योग हो । यसमा निम्न जोखिमहरू पर्दछन् ।
लेखापरीक्षण जोखिमको सुत्र
लेखापरीक्षण जोखिम = अन्तरनिहित जोखिम (IR) * नियन्त्रण जोखिम (CR) * लेखापरीक्षण पुनरावलोकन जोखिम (DR)
भिम
भिमसेन महाभारतका एक प्रमुख पात्र हुन् । हिन्दू महाकाव्य महाभारतमा, भीम (संस्कृत: भीम) पाँच पाण्डवहरू मध्ये दोस्रो थिए। महाभारतले भीमको पराक्रमलाई चित्रण गर्ने धेरै घटनाहरू बताउँछ। वायु देवताले कुन्ती र पाण्डुलाई वरदान दिएपछि भीमको जन्म भएको थियो। पाण्डु र माद्रीको मृत्युपछि कुन्ती र उनका छोराहरू हस्तिनापुरमा बसे । भीमको बाल्यकालदेखि नै कौरवहरू, विशेष गरी दुर्योधनसँग प्रतिस्पर्धा थियो। दुर्योधन र उनका काका शकुनीले भीमलाई धेरै पटक मार्ने प्रयास गरेका थिए। एउटा थियो विष खुवाएर भीमलाई नदीमा फालिदिएर । भीमलाई नागहरूले बचाएका थिए र एक पेय दिएको थिए जसले भिमलाई १०,००० हात्ती बराबर बलियो र सबै विषको प्रतिरोधी बनायो।
घण्टी फूल
ट्यूलिप (Tulip) ट्यूलिपा वर्गमा पर्ने एक प्रकारको फूल हो । लिलिएसिया (Liliaceae) परिवारमा पर्ने यो फूलका १०९ प्रजातीहरू छन ।
भालपराइजो
भालपराइजो चिलीको विश्व सम्पदा क्षेत्र हो । यो क्षेत्रलाई युनेस्कोले सन २००३ मा विश्व सम्पदा क्षेत्र घोषणा गरेको थियो ।
इवा
इवा नेपालको कोशी अञ्चलको तेह्रथुम जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो।
जेटल्याग
जेट ल्याग (Jet Lag) समयान्तरमा यात्राका कारण पैदा हुने शारिरीक तथा मानसिक अवस्था हो।
राष्ट्रिय सभा निर्वाचन, २०७८
नेपालको सङ्घीय संसदको माथिल्लो सदन, राष्ट्रिय सभाका द्वितीय श्रेणीका २० जना अवकाश प्राप्त सदस्यहरू मध्ये १९ जनाको निर्वाचनका लागि २०७८ माघ १२ मा नेपालमा राष्ट्रिय सभाको निर्वाचन सम्पन्न भएको थियो। राष्ट्रिय सभाका सदस्यहरू अप्रत्यक्ष मतपत्रद्वारा निर्वाचित हुन्छन् र ६ वर्षको कार्यकालको सेवा गर्दछन् जसमा एक तिहाइ सदस्यहरू प्रत्येक दुई वर्षमा सेवानिवृत्त हुन्छन्। तथापि, २०७४ मा दुई, चार र छ वर्षको कार्यकाल निर्धारण गर्न ग‍ोलाप्रथाद्वारा सम्पूर्ण सदन निर्वाचित भएको कारण सेवानिवृत्त सदस्यहरूले केवल चार वर्षको कार्यकाल मात्र पूरा गरेका थिए।
जेटल्याग
यो खासगरी फरक समय भएका एक ठाउँबाट अर्को ठाउँमा जाँदा हुने गर्छ। यात्रामा अनिँदो र समयान्तरका कारण खानपान तथा सुत्ने समय नमिल्नाका कारण यो हुने गर्दछ।
राष्ट्रिय सभा निर्वाचन, २०७८
निर्वाचन प्रणाली
राष्ट्रिय सभाका सदस्यहरू नेपालका सातवटै प्रदेशहरूबाट निर्वाचित हुन्छन् र कुल ५९ सदस्यका लागि राष्ट्रपतिबाट तीन जना सदस्यहरू नियुक्त हुन्छन्। प्रत्येक प्रदेशबाट तीन जना महिला, एक जना दलित र एक जना अपाङ्गता भएका वा अल्पसङ्ख्यक सदस्य रहने व्यवस्था गरिएको छ। बाँकी रहेका तीन जनालाई खुला/अन्य उम्मेदवारका रूपमा वर्गीकरण गरिएको छ। यस निर्वाचनबाट निर्वाचित हुने सबै सदस्यहरू अवकाश प्राप्त सदस्यहरू सरहको श्रेणीबाट हुनुपर्नेछ।
जेटल्याग
जेटल्याग नयँ ठाउँमा पुगेको केही समयसम्म रहन सक्छ। त्यस ठाउँमा घुलमिल भएपछि २-३ दिनमा यो आफैं हराउँछ। पहिले जेट प्लेनमा यात्रा गर्दा यो अवस्था हुने भएकोले जेट ल्याग नाम दिइएको हो तर यो जुनसुकै हवाइजहाजमा यात्रा गर्दा पनि हुने कुरा हो।
हमबरस्टोन र सान्ता लाउरा साल्टपिटर कार्यहरू
हमबरस्टोन र सान्ता लाउरा साल्टपिटर कार्यहरू चिलीको विश्व सम्पदा क्षेत्र हो । यो क्षेत्रलाई युनेस्कोले सन २००५ मा विश्व सम्पदा क्षेत्र घोषणा गरेको थियो ।
करिना कपुर
करिना कपुर खान (जन्म २१ सेप्टेम्बर १९८०) भारतीय चलचित्र क्षेत्रका एक बहुप्रसिद्ध अभिनेत्री हुन् । करीनाले सन् २०००बाट बलिउड चलचित्र क्षेत्रमा प्रवेश गरेकी हुन् । उनी रंधिर कपुर र बबिता को कान्छी छोरी र अभिनेत्री करिश्मा कपूर को बहिनी हुन |
राष्ट्रिय सभा निर्वाचन, २०७८
निर्वाचनको समयरेखा
महत्त्वपूर्ण मिति सूचीबद्ध गरिएको छ:
नतिजा
सर्वोच्च अदालतले नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा)को गठनलाई उल्ट्याएपछि यसको कुल ४७ सिट मध्येका सदस्यहरूको अर्को दल नेकपा (एमाले), नेकपा (माओवादी केन्द्र) र नेकपा (एकीकृत समाजवादी)लाई यहाँ देखाएको छ।
टिप्पणी
<references group="lower-alpha"/>
फिफा कन्फेडेरेसन कप २०१७
छनोट
जम्मा ८ टिमहरूले यस प्रतियोगितामा सहभागीता जनाउन पाउने व्यवस्था रहेको छ।जस अन्तर्गत आयोजक र फिफा विश्वकप विजेताले पहिलेनै प्रतियोगितामा सहभागी हुने अधिकार प्राप्त गरेका थिए।यस्तै छ वटा महादेशका छ वटै महादेशीय फुटबल प्रतियोगिता विजेताहरूले पनि सहभागीता जनाउने छन्।
आयोजक रसिया पछि सबैभन्दा पहिले छनोट हुने राष्ट्र जर्मनी हो ।जसले २०१४ को फिफा विश्व कप जितेर कन्फेडेरेसन कपमा स्थान बनाउने दोस्रो राष्ट्र बनेको थियो ।जसले विश्वकपको फाइनलमा अर्जेन्टिनालाई अतिरिक्त समयमा १-० ले पराजित गर्दै यो प्रतियोगितामा स्थान बनाएको थियो।अस्ट्रेलियाले २०१५ एसिया कपको फाइनल खेलमा द.कोरियालाई २-१ ले हराउँदै यो प्रतियोगिता छनोट हुने तेस्रो राष्ट्र बनेको थियो । अस्ट्रेलियाले पहिलोपटक एसिया कप जिति ओसिनिया छाडेर एएफसी आबद्ध भएपछि पहिलोपटक कन्फेडेरेसन कपमा सहभागीता जनाएको थियो ।साथै यो प्रतियोगितामा छनोट हुने चौथो टिमका रूपमा चिलि रहेको छ।जसले २०१५ को कोपा अमेरिका कपमा अर्जेन्टिनालाई]] पेनाल्टी सुटआउटमा ४-१ ले पराजित गरी यो प्रतियोगितामा स्थान बनाउन सफल भएको थियो ।पाँचौं राष्ट्रका रूपमा मेक्सिको र छैठौं राष्ट्रका रूपमा न्युजिल्यान्ड छनोट भएको थियो ।दुवै राष्ट्रहरू क्रमशः उत्तरी अमेरिका तथा ओसिनियाका प्रतिनिधित्व राष्ट्रहरू हुन्।
विवाह संस्कार
परिभाषा
स्त्री र पुरुषका बीचमा पतिपत्नीको सम्बन्ध कायम गराउने धार्मिक वा सामाजिक कर्मलाई विवाह वा बिहे भनिन्छ । आजभोली त समलिङ्गी, उभयलिङ्गी आदि अनेक थरी विवाहले पनि विवाहको मान्यता पाउन थालेका छन् ।
फिफा कन्फेडेरेसन कप २०१७
छनोट
पोर्चुगल २०१६ युरो कप विजेताका रूपमा यस प्रतियोगितामा सहभागीता जनाएको थियो ।जसले युरो २०१६ को फाइनलमा आयोजक फ्रान्सलाई अतिरिक्त समयमा ०-१ ले पराजित गरी पहिलोपटक कन्फेडेरेसन कपमा सहभागी जनाउने सौभाग्य पाएको थियो ।त्यसैले यस प्रतियोगितामा छनोट हुने सातौँ राष्ट्र पोर्चुगल हो।आठौँ तथा अन्तिम राष्ट्रका रूपमा २०१७ अफ्रिकी नेसन्स कप विजेता क्यामरून छनोट भएको थियो ।जसले उक्त प्रतियोगिताको फाइन इजिप्टलाई २-१ गोलअन्तरले पराजित गरेको थियो ।
विवाह संस्कार
प्रचलन
विवाहको प्रचलन कहिलेदेखि शुरु भयो यकीन छैन । पुराणहरुका अनुसार मैथुन–सृष्टिको आरम्भ दक्षप्रजापतिका पालादेखि शुरु भएको हो । यसैले दक्षप्रजापति र विरणीका बीच भएको विवाह नै मैथुन मार्फत सन्तान जन्माउनका लागि गरिएको पहिलो विवाह थियो भनिएको छ ।
फिफा कन्फेडेरेसन कप २०१७
भेन्यू
२०१७ कन्फेडेरेसन कप चारवटा फरकफरक सहरमा आयोजना हुदैछ। ८ अक्टोबर २०१५ मा फिफा र घरेलु समायोजन समितिहरूले प्रतियोगिताका रंगशालाहरूको छनोट गरेको थियो ।
विवाह संस्कार
उद्देश्य
पूर्वीय दर्शनले विवाहलाई सृष्टिक्रम अघि बढाउन स्त्री र पुरुषका बीचमा हुने आत्मनियन्त्रित र मर्यादित सम्झौता मान्दछ । आधुनिक समाजले यसलाई जीवन बिताउने सम्झौता मात्र मान्न थालेको छ । यसैले गर्दा विश्वभरका वैवाहिक जीवनहरू अत्यन्त विवादास्पद हुन थालेका छन् । विश्वभरका मानव पचास प्रतिशत आफ्नो पन त्याग गर्दै पचास प्रतिशत विपरीत लिङ्गीको पन अङ्गिकार गरी गाँसिएको नयाँ वैधानिक सम्बन्धलाई विवाह भन्ने गर्दछन् । यसको अंग्रेजी नाम Marriage हो । अरु धर्मका बेग्लै विचार भएपनि प्राचीन वैदिक सनातन धर्मले भने विवाहलाई एउटा संस्कारका रूपमा लिने गरेको छ । प्राचीन कालमा अठचालीस वटा संस्कार भित्र र आधुनिक कालमा सोह्र वटा संस्कार भित्र विवाह संस्कारलाई लिने गरिन्छ । संस्कारको अर्थ परिष्कार गर्नु हो । वैदिक मन्त्रको प्रयोग गरी शुद्ध, संयमित र शक्तिशाली बनाइने हुनाले विवाहलाई पनि संस्कार भनिएको हो । अध्ययन सकेपछि आफूभन्दा अघिल्लो पुस्ता र आफूभन्दा पछिल्लो पुस्ताको पुलको भूमिका कसरी निर्वाह गर्ने भन्ने कुरा विवाह संस्कारले सिकाउँदछ ।
फिफा कन्फेडेरेसन कप २०१७
ड्र
२७ नोभेम्बर २०१६ मस्कोको स्थानीय समय अजुसार १८:०० बजे यस प्रतियोगिताको ड्र गरिएको थियो ।
विवाह संस्कार
विधिहरू
आआफ्ना धर्म, जात र भूगोल अनुसार विवाहका विधि फरक फरक हुन्छन् । पूर्वीय वैदिक दर्शनमा विवाहका आठ वटा विधिहरू बताइएका छन् र विश्वभर प्रचलनमा रहेका विवाहका विधिहरू प्रायः यिनै आठ वटा विधि भित्रका विधि हुने गर्दछन् । संक्षेपमा यी आठ वटा विवाहका विधिहरू यस्ता रहेका छन् :–
फिफा कन्फेडेरेसन कप २०१७
टिकेट
टिकेट मुख्य गरी यस प्रतियोगितामा चार किसिमको वितरण गरिनेछ ।
विवाह संस्कार
विधिहरू
यीमध्ये शुरुका चार विधिलाई उत्तम र पछिल्ला चार विधिलाई निन्दनीय बताइएको छ ।
फिफा कन्फेडेरेसन कप २०१७
टेलिभिजन प्रचारप्रसार
EBU, RTR र CR1 ले मुख्य रूपमा यो प्रतियोगिताको प्रचारप्रसार तथा खेल प्रसारण गर्ने छन्।
अनलाइन सर्भिस
२०१५ मा रसियन मिनिस्टरी अफ स्पोर्ट्स र लोकल रूपमा welcome2018.com,आदि जस्ता वेवसाइटहरूले यस खेलप्रतियोगिताको आनलाइन सर्भिसको जिम्मा लिने निधो गरेको थियो ।साथै यिनै कम्पनीले २०१८ फिफा विश्व कपको अनलाइन सर्भिसको समेत काम गर्ने छ। २०१७ मा यी वेवसाइटहरूले खेलको अबडेटहरू जानकारी गराउने तथा टिकट,घरेलु सहरका बारेमा समेत जानकारी गराउने छ।
विवाह संस्कार
विधिहरू
यस बाहेक कर्म विशेषका आधारमा गरिने भागी बिहे, मागी बिहे, चोरी बिहे, जारी बिहे जस्ता शब्द पनि प्रचलनमा रहेका छन् ।
विवाहमा जुराउने काम
वैदिक सनातन धर्ममा गरिने मागी विवाहमा वर वधुका अनेक कुरा जुराएर विवाह गर्ने विधान छ । आजकल जुराउने काम र विधिलाई त्यति मतलव गरिन्न । वेद र उपनिषदमा विवाहका बारेमा विस्तृत विवरण पाइँदैन तर स्मृति र पुराणहरूमा विवाहका बारेमा अत्यन्त सूक्ष्म, गहन र विस्तृत कुरा उल्लेख भएका छन् । त्यसमध्ये विवाह गराउँदा अभिभावकले ध्यान दिनुपर्ने केही शास्त्रीय कुराहरू यस्ता छन् :-
विवाहको उमेर
प्राचीन कालमा विवाह गर्ने उमेर स्त्रीको हकमा रजस्वला हुनुपूर्व र पुरुषको हकमा वीर्यशाली हुँदासम्म हुने गर्दथे । तर विवाह चाँडै भएपनि आयुर्वेदका ग्रन्थमा सन्तान जन्माउन अठार वर्षपछि मात्र योग्य हुन्छ भनिएको पाइन्छ । व्रतबन्ध गर्ने पहिलो उमेर र त्यसपछि वेद अध्ययन गर्न लाग्ने तोकिएको समय हेर्दा प्राचीन कालमा पनि पुरुषको विवाह गर्ने उमेर न्यूनतम बीस वर्ष हुने गरेको देखिन्छ ।
विवाह र आधुनिक समाज
सम्भव भएसम्मका उपायले प्राचीनकालमा दाम्पत्य जीवनलाई आमरण सौहार्द्रपूर्ण बनाइएका थिए । आधुनिक कालमा वासनालाई प्रेम ठानी मानिसहरु झुक्किने क्रम बढेको छ । एक अर्कालाई बुझ्ने क्रममा स्त्री र पुरुष आवश्यकता भन्दाबढी अघि बढेर समस्या थपिएका पनि छन् । विश्वभर सबै कुरा बुझी भएका प्रेम विवाहमा पनि सन्तानको चाहना नगर्ने जस्ता विकृति देखिएका छन् । अहिले जेजस्ता वैवाहिक अवस्था देखिएका छन् त्यो अवस्था पहिले पहिले पनि हुने गरेको प्रसंग पुराणहरुमा छ । अत्यधिक स्वतन्त्रताले मानव अस्तित्व संकटमा पर्दछ भनेर बेलाबेलामा कठोरता अपनाइएका दृष्टान्त छन् ।
जतिसुकै लामा तर्क गरेपनि विवाह सन्तान जन्माउनकै लागि गरिन्छ । यसैले विकसित देशहरुमा पनि दम्पत्तिलाई सन्तान जन्माउन वा बढी सन्तान जन्माउन उत्प्रेरित गर्न थालिएको छ । प्रकृतिप्रदत्त स्त्रीको गुणलाई पुरुषले र पुरुषको गुणलाई स्त्रीले स्वतन्त्र र मर्यादित बनाउनु नै सबैका हीतमा हुन्छ । अधिकार सृष्टिको बाधक हुनु हुँदैन ।
विकसित परम्परा
जङ्गली अवस्थाबाट घर व्यवहारमा आएपछि मान्छेले आफ्ना पासविक व्यवहारमा परिमार्जन गर्दै लगेको हो। एउटै केटीमा धेरैजना केटाको तानातान वा एउटै केटामा धेरैजना केटीको आशक्ति रहनुले समाज विकृत बन्छ। त्यसैले समाजलाई अराजक हुनबाट जोगाउन निश्चित पुरुष र स्त्रीका लागि निश्चित पुरुष र स्त्री तोक्नुपर्ने आवश्यकता पर्‍यो। यसरी तोक्ने कार्य नै पछि गएर एउटा संस्कारमा परिणत भयो र त्यसैलाई नै 'विवाह' भनियो। यसरी विकसित बन्न पुगेको विवाह संस्कारले निजी लोग्ने र निजी स्वास्नीको अवधारणा ल्यायो र समाजलाई विकृत हुनबाट जोगायो। सिद्धान्ततः विवाह यही रूपमा विकसित भयो। विवाहको प्राकृति यही हो, जसले यौनको अत्यावश्यकतालाई स्वीकारेको पाइन्छ। यसलाई व्यवस्थित गर्नका लागि भने अनेक प्रचनल र परम्पराहरू विकसित बन्न पुगे। यस्ता परम्पराहरू जाति, धर्म, क्षेत्र, स्थानअनुसार पनि फरकफरक ढङ्गले विकसित बन्न पुगेका छन्।
धर्मशास्त्रले सामान्यतया धर्म प्राप्ति पुत्र प्राप्ति र रतिसुखलाई विवाहको उद्देश्य बनाएको पाइन्छ। ब्रहृमचर्याश्रमको समाप्तिपछि गृहस्थानमा प्रवेश गर्ने द्वारका रूपमा विवाहलाई लिइन्छ। जीवनमा रतिसुख अति आवश्यक कुरा हुँदा त्यसलाई विधिवत गर्न विवाह आवश्यक परेको हो भनेर सन्तान प्राप्ति विवाहको अर्को महìवपूर्ण उद्देश्य हो। कसैले विवाह नगर्ने र सन्तानोत्पादन नगर्ने हो भने यो संसार क्रमशः मानवरहित बन्न जाला भनेर अग्रजहरूले सन्तान प्राप्तिलाई धार्मिक उपलब्धि मानेका हुन्।
यिनै उद्देश्य परिपूर्तिका परम्परा फरकफरक रूपमा विकसित भए। नेपाली पहाडी हिन्दूधर्म मान्ने समाजमा केटी माग्न जाने चलन चल्यो। पहिले पहिले साटो प्रथा र फाँचो प्रथा पूर्वी पहाडी समाजमा निकै चलेका चलन हुन्। साटो प्रथा भन्नाले आफ्नी चेली दिने र आ्फ्ना केटाका लागि उनीहरूकी चेली साट्ने चलन हो। यो चलनले गर्दा एकै घरका दाजुभाइ, दिदीबहिनीमध्ये पनि फरकफरक नाता सम्बोधन गर्नुपर्ने अप्ठ्यारो अहिलेसम्म पनि विद्यमान छँदैछ। फाँचो प्रथा भनेको चाहिँ छोरा मात्र हुनेले आफ्ना छोराका लागि पैसा दिएर केटी लिने चलन हो। यी दुवै चलन अहिले हटिसकेका छन्। नयाँ मुलुकी ऐन, २०२० सालदेखि लागू भए पनि गाउँघरमा बालविवाहको प्रचलन पछिसम्म पनि विद्यमान रहृयो। सानी केटीलाई अन्माएर पठाइने हुँदा १६ दिन घरमा राखी दुलन फर्काउने र विवाह भएको एक वर्षसम्म माइतमै बस्ने अनि एक वर्षपछि भाँडाकुडा, चामल, चिउरा, रोटी, कुराउनी, सन्दुस आदिसहित भरिया लगाएर मैतालु पठाउने गरिन्थ्यो।
वैवाहिक प्रथा र कर्महरू
विधिवत विवाहमा मगनी पछि टीकोटालो गरिन्छ। यसलाई पहिलेपहिले 'अठोट लाउने' भनिन्थ्यो। टुङ्गोटाङ्गी गरेपछि केटाका पक्षबाट केटीका घरमा पत्र लाने काम गरिन्छ। यसमा लग्न समयको उल्लेख हुन्छ। वरियाती केटीका घरमा पुग्न लाग्दा जन्तको सङ्ख्या आदिको पूर्व सूचना गर्न जन्तीका तर्फबाट भतखराउ पठाइन्छ। केटी पक्षका घरगाउँलेहरूले भतखराउलाई जिस्क्याउने अनेक तरिका अपनाउने पुरानो चलनमा आजकाल विधि पुर्‍याउने कार्यका रूपमा यसमा सुधार आएको छ। कसारभित्र पैसा राख्ने, दहीमा नून, अचारमा चिनी हालेर खान दिने, ओछ्याउन दिएको राडी-गलैँचामुनी तोरीका दाना, मकैका खोया, अमला आदि राख्ने, केराका गानाको हुक्का बनाएर राखिदिने गरिन्थ्यो। यस्ता कार्यलाई हाँस्ने-हसाउने मनोरञ्जक कार्यका रूपमा लिइन्थ्यो। यदाकदा यस्ता कार्यले अपि्रय रूप पनि लिन्थ्यो।
विवाहमा सिलोकबाट सवाल-जवाफ गर्ने कार्य गाउँघरमा यदाकदा अझै विद्यमान छन्। जन्ती र घरगाउँले पक्षबीच रातभरि नै सवाल-जवाफ गरी छर्लङ्ग रात काट्न सक्छन् यस्ता शिलोकेहरू। केटाका घरबाट बेहुलो अन्माएपछि त्यो रात केटाका घरमा गाउँले आइमाईहरू जम्मा भएर रत्यौली खेल्ने गर्छन्। रातमा खेलिने र रतिरागात्मक गीत गाइने हुँदा यस्तो राम रमाइलोलाई रत्यौली भन्ने गरिएको हो। रत्यौलीको छुट्टै भोज खाने र खसी काट्ने पनि गरिने हुँदा रत्यौली विवाहको एउटा पक्षका रूपमा रहेको पाइन्छ। नारी जातिको मात्र उपस्थिति हुनेहुँदा रत्यौलीका गीतमा केही अश्लीलताको समाविष्ट पाइन्छ तर आजकाल त्यस्ता गीत र नृत्यमा सुधार आएको छ। नारी-पुरुष दुवै मिलेर नाचगान गरी रत्यौली मनाउने चलन पनि आजकाल बढेको छ। केराका दाम्चाको घोडामा परालको पुच्छर गाँसेर नारीहरू माथिमाथि सारी सारेर अभिनय गरी रत्यौली मनाउँदा पुरुषलाई प्रवेश निषेध गर्थे र पुरुषको भेषमा पनि महिला नै हुन्थे।
रत्यौली गीत
रत्यौलीको बोको छ, खाउँला भन्ने धोको छ।
दिदी पनि आऊ यता, बैनी पनि आऊ यता
दुलाहाकी आमालाई तानेर ल्याऊ यता
यसैगरी विवाहमा गाइने सिलोकका केही नमुना यस्ता छन्-
सवाल- कहाँबाट आयौ तिमी जन्ती कहाँ बस्यौ बास ?
जन्तीका मुखमा फुरौला अड्के कहाँबाट फेर्छौ सास ?
जवाफ- घरबाट आयौँ हामी जन्ती यहीँ बस्यौँ बास
जन्तीका मुखमा फुरौला अड्के नाकबाट फेर्छौं सास।
सवाल- कति बाट्यौ दाम्लानाम्ला कति बाट्यौ कुचा ?
कति आयौ बूढापाका कति आयौ फुचा ?
जवाफ- चाहिँदो बाट्यौँ दाम्लानाम्ला चाहिँदो बाट्यौँ कुचा चाहिँदो आयौँ बूढापाका चाहिँदो आयौँ फुचा।
सवाल- कसकी छोरी श्रीसीता रानी कसका छोरा राम ?
कसका छोरा वीर हनुमान कसका छोरा जूनघाम ?
जवाफ -जनककी छोरी श्रीसीता रानी दशरथका छोरा राम पवन -वायु) का छोरा वीर हनुमान कश्यपका छोरा जूनघाम।
सवाल- कहाँ पलायो कर्कलो निगुरो कहाँ पलायो तामा कसका हौ तिमी नातिपनातिको हुन् तिम्रा मामा ?
जवाफ- खोलाखाली पलायो कर्कलो निगुरो बाँसमा पलायो तामा जिजुबाजेका हौँ नातिपनाति आमाका दाजुभाइ हुन मामा।
सवाल- तुलसीको लिङ्गो नौठाउँ बाङ्गो नवौँ ठाउँ लायो चरीले गुँड
ईन ईन चरीका के के नाम लाउँछौ अर्थ कि छोड्छौ ठाम ?
जवाफ- तुलसीको लिङ्गो नौठाउँ बाङ्गो नवौँ ठाउँ लायो चरीले गुँड ईन ईन चरीका हीरामोती नाम लायौँ अर्थ छोड्दैनौ ठाम।
विवाहमा दमाई गीत र नाच अर्को रमाइलो पक्ष हो।
दमाई गीत र नाच विवाहको जुन समयमा पनि समावेश हुनसक्छ तर दुलही भित्र्याएपछिको बिदाई समारोहमा भने सम्पन्न परिवारमा नाचगान गराई दमाईको पारिश्रमिक सहित बिदा गर्ने गरिन्छ। मद्यपान गर्ने समाजमा मद्यपान गरी नाचगान बजान गरेर दुलाहादुलही राखी देउसीभैलाको आशीषजस्तै आशीष लिने दिने पनि गरिन्छ।दमाई गीतहरूको एउटा भाका-
'वारि साल नि पारि साल' बीचैमा सती साल नि हजुर
'जेठी नाच नि माइली गीत गाऊ' कान्छीले बत्ती बाल नि हजुर
'पानी पर्‍यो नि रिम्मझिम्म' गैरखेतको सिम्मा नि हजुर
'बालकैमा बिहे भयो' थैली रुमाल जिम्मा नि हजुर
'वल्ला खोलो नि पल्लो खोलो' कमिलाको गोलो नि हजुर
'चट्टै पारी सिदेऊ दमाई' कान्छी ल्याउने चोलो नि हजुर
'गाई त चरो नि रनवन' भैँसीलाई वन छैन नि हजुर
'उडिजाऊँ भने नि म पङ्खी होइन' बस्नलाई मन छैन नि हजुर।
विवाह संस्कारमा पछि जोडिएको अर्को प्रथा 'खाँडो जगाउने' प्रथा हो ।
खड्ग पूजन प्रथा विवाह विधिभित्रै पर्छ। यही प्रथा पछि 'खाँडो जगाउने प्रथा' का रूपमा विकसित बनेको हो। 'खड्ग' शब्दबाटै 'खाँडो' बनेको हो। खाँडोमा जङ्गबहादुरको प्रशस्ति गाइन्छ र कुहिरेलाई गाली गरिन्छ। जसबाट नेपाल-अङ्ग्रेज युद्ध र जङ्गबहादुर शासक भएपछि यो खड्ग पुजन प्रथाले खाँडोको रूपमा लिएको हो भनेर अनुमान गर्न सकिन्छ। विवाहमा बेहुली बनेकी केटीलाई अपहरण गर्न आउने सम्भावनाबाट सचेत भई हतियार तयार पारेर बस्ने कार्य हो।
पाण्डु
पाण्डु महाभारतका एक प्रमुख पात्र अर्थात पाँच पाण्डवका बाबु हुन् । उनिलाई सत्य, निस्ठा तथा विवेक र त्यागको प्रतिकको रूपमा मानिन्छ ।
जानकीनगर, सर्लाही
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार जानकी नगरको जनसङ्ख्या ६९०६ छ। यस मध्य पुरुष ५१%, र महिला ४९% छन्।
सात खम्ब
सातखम्म अथवा सात खम्ब दैलेख जिल्लाको गमौडी गा. वि. स.मा अवस्थित एकै लाईनमा गाडिएका सातवटा खम्बालाई भनिन्छ। गमौडी गाउँ विकास समितिको वडा नंवर ७ मा पर्ने सातखम्ब बजार देखी करिब १ कि.मी पूर्वतर्फ लश्करै राखिएका यी सातवटा खम्बाहरू मध्य छवटा खम्बाहरूमा अभिलेख उत्कृण गरिएका छन्। प्रत्यक खम्बाको शिर्षभाग कलशाकार रहेका छन्। खम्बाहरूमा खड्क, चक्र, पद्म, धर्मघट तथा मालाकार कुंदिएका छन्। खम्बाहरूमा उत्कृण गरिएका अभिलेखहरू पढ्न नसकिने अवस्थामा रहेका छन्। यी खम्बाहरू वि.सं. २०४२ तिर सोही ठाउँमा यत्र तत्र छरिएर रहेको अवस्थाबाट उठाएर यस स्थानमा ल्याएर गाडिएका हुन्। त्यसै स्थानमा एक अर्को कुकुर आकारको खम्बा रहेको थियो। त्यो कुकुर आकारको खम्बालाई अरू खम्बाहरूको गोठालो कुकुर खम्बा भनिन्थ्यो तर त्यो खम्बा अब त्यहाँ छैन। जहाँबाट यी खम्बाहरू उठाएर यहाँ ल्याइएका थिए, त्यो स्थानमा प्राचिन कोट वा प्रासाद अथवा अरु कुनै पुरातात्त्विक महत्त्व रहेको हुनसक्ने देखिन्छ। खुला चौरमा कच्ची आधार पेटी बनाएर स्थापना गरिए, बारबन्देज तथा छाना नरहेकोले खम्बामा उत्कृण गरिएका अभिलेखहरू नष्ट हुँदै गएका छन्। अन्यत्रबाट उठाएर हालको स्थानमा राखिएकोले यी खम्बाहरूले उजागर गर्न सक्ने प्राचिनता लोप भइसकेको छ।
वास्तवीकता
यी खम्बाहरू लडाँइको मैदानमा वीरगति प्राप्त गरेका विभिन्न योद्धाहरूको स्मृतिमा स्थापना गरिएका वीरखम्बहरू हुन्। यस्ता वीरखम्बाहरू दैलेख जिल्लाभरी छरिएर रहेका छन्। सात खम्बमा रहेका वीरखम्बहरूमा उत्कृण गरिएका अभिलेखका तिथिमिति अध्ययन गर्दा वि.सं. १३८५ देखीका केही वर्षहरू युद्धका कारण दैलेखका लागि अत्यन्त कष्टपूर्ण र त्रासदीपूर्ण रहेको हुनसक्ने अनुमान गर्न सकिन्छ। यस समयमा सिंजा साम्राज्यका राजगद्दीमा जितारी मल्लका नाती आदित्य मल्ल, त्यसपछि गेलावंशी पुण्य मल्ल र पृथ्वी मल्ल रहेका थिए। पृथ्वी मल्लको शासनकालमा कहिं कतै युद्ध भएको प्रमाण उपलब्ध नरहे पनि डोटी राज्यले स्वतन्त्रताको बिगुल फुकिसकेको थियो जसले गर्दा राज्य सञ्चालनको क्रममा अतिक्रमणका विरुद्ध गरिने प्रतिकार स्वभावीक मान्न सकिन्छ।
बाकेरगञ्ज उपजिल्ला
बाकेरगञ्ज बङ्गलादेशको बरिशाल जिल्लाको एक उपजिल्ला हो। यो उपजिल्ला बरिशाल विभाग अन्तर्गत पर्दछ।
भूगोल
बाकेरगञ्ज उपजिल्ला २२°२७' देखि २२°४०' उत्तर अक्षांश र ९०°१२' देखि ९०°३३' पूर्वी देशान्तरणमा अवस्थित छ। बाकेरगञ्ज उपजिल्लाले बङ्गलादेशको कुल क्षेत्रफल मध्ये ४१७.२ वर्ग किलोमिटर ओगटेको छ। यस उपजिल्लालाई नलछिटि र बरिशाल सदर उपजिल्लाले उत्तर, मिर्जागञ्ज, दुमिक र बाउफल उपजिल्लाले दक्षिण, भोला सदर र बाउफल उपजिल्लाले पूर्व, बेतागी र राजापुर उपजिल्लाले पश्चिमबाट घेरेको छ। तेँतुलिया, बरिशाल, खाइराबाद, पाण्डो, चर आमाद्दि, बिशखाली, राङ्गामाटिया, करखाना आदि यस उपजिल्लाका नदी तथा नहरहरू हुन्।
इतिहास
बङ्गलादेश मुक्ति अभियान सन् १९७१ अप्रिल ४ का दिनबाट देश व्यापी रूपमा शुरू भएको थियो भने यही युद्धका बेला पाकिस्तानी सेनाले बङ्गलादेशको मुक्तिका लागि रहेका १८१ स्वतन्त्र लडाकुलाई कलसकाठीमा गोली हानि हत्या गरेका थिए। यस बाहेक यस क्षेत्रमा बसोबास गर्ने उर्दु मात्रृभाषा भएका मानिसहरूले (राजाकार) र पाकिस्तानी सेनाले यहाँ रहेका बङ्गाली मातृभाषा भएका स्थानीय मानिसहरूको सामूहिक हत्या, घरटहरामा आगजनी, महिला माथी दुर्ववहार, सामूहिक बलात्कार गरी आतङ्क मच्चाएका थिए।
जनशाङ्खिकि
उपजिल्ला विभाग प्रतिवेदनका अनुसार यस जिल्लाको कुल जनसङ्ख्या ३५३९०९ रहेको छ जसमध्ये पुरुषको जनसङ्ख्या १७४०७६ छ भने महिलाको जनसङ्ख्या १७९८३३ रहेको छ। धर्मका आधारमा यस जिल्लामा इस्लाम धर्मवलम्बीको जनसङ्ख्या ३१६४४४ छ भने हिन्दु धर्मवलम्बीको जनसङ्ख्या ३६२७५, बौद्ध धर्मवलम्बीको जनसङ्ख्या ११२२, इसाई धर्मवलम्बीको जनसङ्ख्या १४ र अन्य धर्मका मानिसहरूको जनसङ्ख्या ५४ रहेको छ। यस उपजिल्लामा ८६९ मस्जिद, १२१ मन्दिर, १ गिर्जाघर तथा २ चिहानहरू रहेका छन् जसमध्ये केही लोकप्रिय धार्मिक स्थलहरू; बाकेरगञ्ज बन्दर जामे मस्जिद, शियालघुनिको चिहान, मेहेन्दीगञ्ज जामे मस्जिद, नसरत गोविन्दपुर हरिराम सङ्किर्तन मन्दिर, रामकृष्ण मिशन र पाद्री शिवपुरेर ख्रिस्टानदेर गिर्जाघर, बार आउलियाको चिहान, बार आउलियार दरगा आदि हुन्। यस उपजिल्लाका ९०.१३% जनसङ्ख्याले शुद्ध पिउने पानीका लागि पानी तान्ने मोटर र धारोको प्रयोग गर्दै आएका छन् भने ७.७५% ले पोखरी र २.०७% ले अन्य माध्यमबाट पानीको प्रयोग गर्दै आएका छन्। यस उपजिल्लाको कुल घरहरू मध्ये ५.४२% घरहरूमा अझै पनि सुविधा सम्पन्न अर्थात पक्की सौचालय सुविधा रहेको छैन। यस उपजिल्लामा १ उपजिल्ला स्वास्थ्य संस्था, ७ परिवार नियोजन केन्द्र, १ मातृ तथा शिशु हेरचाह केन्द्र रहेका छन्।
अर्थतन्त्र
यस उपजिल्लाको अर्थतन्त्र मुख्यतया कृषिमा आधारित छ। यस उपजिल्लाका अधिकांश मानिसहरू किसान हुन्। यस उपजिल्लामा मुख्यतया धान, गहुँ, आलु, जुट, पानको पात लगायत अन्य अन्न बालीहरू उत्पादन गरिन्छ। यस उपजिल्लामा मुख्यतया, आँप, नरिवल, केरा, मेवा, खरबुजा, लिची आदि उत्पादन हुँदै आएको छ। यस उपजिल्लामा धान कुटानी केन्द्र, गहुँ पिसानी केन्द्र, काष्ठ सामग्री उत्पादन केन्द्र, बरफ उद्योग, बिस्कुट उद्योग, चकलेट उद्योग, कपास तथा कपडा उद्योग तथा प्लाष्टिक सामग्री उत्पादन कारखाना रहेका छन्। यस उपजिल्लाले मुख्यतया जुट, धान, पानको पात, कटहर लगायत मौसमी तरकारी र अन्य फलफूलहरू निर्यात गर्दै आएको छ। यस उपजिल्लामा लोपोन्मुख रहेको आलसको तेल र अलहर पनि निम्न मात्रमा उत्पादन गरिन्छ। यस उपजिल्लामा केही हाटबजार तथा मेलाहरू सञ्चालन रहेका छन्। यस उपजिल्लामा लोपोन्मुख ठेला, गोरू गाडा र रथहरू सामान ओसारपसार तथा यातायातका साधन बन्द‌ै आएका छन्। यस उपजिल्लामा ४८७ माछापालन केन्द्र, २० कुखुरापालन केन्द्र, २० दुग्ध सङ्कलन केन्द्र तथा ३ चल्ला उत्पादन केन्द्रहरू रहेको छ।
यस जिल्लाको मुख्य आय श्रोतको बाटो भनेको कृषि र खेती हो जसमा जिल्लाकै ४२% मानिसहरू संलग्न छन्। यस जिल्लाका मानिसहरू अन्य जस्तै मजदुरीमा ५.७६%, वाणिज्यमा १७.६५%, सञ्चार र यातायातमा १.६७%, उद्योगमा १.०४% निर्माण क्षेत्रमा २.२७%, सुविधामा १५.२४%, धार्मिक सेवामा ०.२४%, वैदेशिक रोजगारी तथा भाडामा २.६५% र अन्यमा ११.४८% रहेका छन्।
प्रशासन
प्रशासकीय बाकेरगञ्ज थानाको स्थापना सन् १८७४ मा भएको थियो भने सन् १९८३ मा यसलाई उपजिल्लामा परिणत गरिएको थियो। हाल यस उपजिल्लामा १ पौरसभा, १४ सङ्घ परिषद्, १७० मौजा/महल्ला र ३४१ गाउँहरू रहेका छन्। यस उपजिल्लाका सङ्घ परिषद्हरू प्रकार छन्; कबाई सङ्घ परिषद्, कलसकाठि सङ्घ परिषद्, गारुरिया सङ्घ परिषद्, चरादि सङ्घ परिषद्, चरामद्दि सङ्घ परिषद्, दुर्गापाशा सङ्घ परिषद्, दुधल सङ्घ परिषद्, दाडियाल सङ्घ परिषद्, नलुया सङ्घ परिषद्, नियामति सङ्घ परिषद्, पाद्रि शिवपुर सङ्घ परिषद्, फरिदपुर सङ्घ परिषद्, भरपाशा सङ्घ परिषद् र रङ्गश्री सङ्घ परिषद्।
शिक्षा
यस जिल्लाको कुल साक्षरता दर ५९.३% रहेको छ जसमध्ये पुरुषको साक्षरता ६१.६% छ भने महिलाको साक्षरता दर ५७.१%रहेको छ। यस उपजिल्लामा ७ क्याम्पस, ६६ माध्यमिक विद्यालय, २३४ प्राथमिक विद्यातय तथा ७२ मदरसाहरू रहेका छन्। यस उपजिल्लाका केही उत्कृष्ट शिक्षण संस्थाहरू यस प्रकार छन्: बादलपाडा माध्यमिक विद्यालय तथा क्याम्पस (सन् १९२४), बाकेगञणज जेएसइउ उच्च विद्यालय (सन् १९२४), कामारखाली केएसइउ माध्यमिक विद्यालय (सन् १९२६), डिजिएल माध्यमिक विद्यालय (सन् १९२७), काकधरा एकेएम शिक्षण संस्था (सन् १९२३), दुधाल इस्लामीया फाजिल मदरसा (सन् १९२१) आदि।
लक्स क्यासिडी
बबी स्टार (जन्म १७ मे १९८५ ) अमेरिकन अश्लील चलचित्र अभिनेत्री तथा कामोत्तेजक मोडल हुन ।
मांसाहारी
त्यो भोजन जसमा शाकाहार बाहेक मांस अथवा मासु आदि पशु-उत्पाद सम्मिलित हुन्छ त्यसलाई मांसाहार भनिन्छ र मांसाहार गर्नेलाई मांसाहारी भनिन्छ।
सिन्दुर
सिन्दुर हिन्दु संस्कृति अनुसार विवाहित महिलाद्वारा सिउँदोमा लगाइने रातो वा सुन्तला-रातो रङको पदार्थ हो ।
द्रौपदी
द्रौपदी हिन्दू धर्मको प्रमुख धर्म ग्रन्थ महाभारतकी मुख्य पात्र हुन् । पाञ्चाल राज्यका राजा द्रुपदकी छोरी भएको हुनाले द्रौपदीलाई पाञ्चाली पनि भनिन्थ्यो । उनी माहाभारत का मुख्य पात्र का रूपमा रहेकि छिन । पान्डु पुत्र पाँच भाइ पाण्डवहरूसँग उनको विवाह् भएको थियो । द्रौपदीको वास्तविक नाम कृष्णा थियो । द्रौपदीलाई हिन्दू धर्ममा पञ्चकन्याको रूपमा गणना गरिएको छ ।
इसिबु
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार एसीबुको जनसङ्ख्या ३५३९ छ। यस मध्य पुरुष ४९%, र महिला ५१% छन्।
द्रौपदी
नाम
द्रौपदी ('द्रुपद पुत्री') शब्द द्रुपद शब्दबाट आएको हो, जसको अर्थ 'स्तम्भ' हुन्छ। महाभारतका अन्य पात्र जस्तै द्रौपदीलाई पनि अनेक नामले पुकारिन्छ। Some of her other names and epithets are as follows:
द्रौपदीको जन्म
महाभारता पात्र द्रोणाचार्य धनुर्विद्यामा निकै निपुण थिए । धनुर्विद्यामा निपुण भएपनि उनी साधु जिवन बिताइरहेका थिए । एक दिन उनका बालक छोरा द्रोणी अथवा अश्वत्थामाले आफ्ना आमा बाबुसँग दूध खाने भनेर ढिपी गर्न थाले । साधु जिवन बिताइरहेका दौर्णाचार्यसँग दूध दिने गाई थिएनन् । त्यसैले उनले आफ्नो छोरालाई पानीमा चामलको पिठो घोलेर लौ बाबु यो नै दूध हो भनेर खान दिए । त्यो खाएपछी बालक अश्वत्थामा आफ्ना साथीहरूसँग मैले बढिया दूध खाएँ साथी हो भनेर कुरा गर्न थाले । आफ्नो छोराले यस्तो भनेको सुनी बेइज्जत भयो भन्ने सोचेर दौर्णाचार्य निकै चिन्तित भए । पाञ्चाल देशका राजा द्रुपद र दोर्णाचार्य बाल्य कालका मित्र थिए । उनीहरूले एकै गुरुकहाँ गएर धनुर्विद्या सिखेका थिए । त्यै भएर दौर्णाचार्यले राजा द्रुपद कहाँ गएर आफ्नो लागि बस्ने ठाउँ मागे । तर राजा द्रौपदले राज्य र धनको घमण्ड देखाउँदै दौर्णाचार्यलाई "भिखारी भएर राजाको राज्यमा बस्ने ठाउँ खोज्न लाज मान्दैनौ" भनेर लज्जित गरे । यो सुनेर दोर्णाचार्य निरास हुँदै फर्के । त्यसपछी दोर्णाचार्य हस्तिनापूरमा गएर कौरव र पाण्डवहरूलाई धनुर्विद्या सिखाउन थाले । जब दौर्णाचार्य हस्तिनापुर पुग त्यो बेला कौरव र पाण्डव भकुण्डो खेल्दै थिए । दौर्णाचार्य उभिएर राजकुमारहरूले भकुण्डो खेलेको हेर्दै थिए अकस्मात भकुण्डो पानीको तलाउमा खस्यो । भकुण्डो पानीबाट निकाल्न कौरव र पाण्डवले धेरै कोशिस गरे तर निकाल्न सकेनन् । यो देखेर गुरु दौर्णाचार्यले एक बाण तलाउमा हानेर भकुण्डो तलाउबाट बाहिर निकाले । यो खबर राजकुमारहरूले भीष्म पिताम्महलाई भने । भिष्मले दौर्णचार्यलाई राज दरबारमा बोलाएर परिचय गरे । दौर्णाचार्यले भिष्म पिताम्महलाई आफ्नो समस्या बताए । भिष्म पिताम्मले दौर्णाचार्यलाई आफ्नो राज्यमा बस्ने ठाउँ दिएर कौरव र पाण्डवलाई धनुर्विद्या सिकाउन लगाए । कौरव र पाण्डवहरू धनुर्विद्यामा निपुण भएपछि दौर्णाचार्यलाई गुरु दक्षिणा के दिउँ भनेर सोधे । दौर्णाचार्यले राजा द्रुपदलाई बाँधेर मेरो शरणमा ल्याउ भनेर गुरु दक्षिणा मागे । यो सुनेपछि पाँच भाइ पाण्डवहरू गएर द्रुपदसँग लडाईं गरी बाँधेर ल्याए । यसरी शरणमा आएपछी दौर्णाचार्यले द्रुपदलाई "अब त मलाई मान्छौ की ? " भनेर सोधे । द्रुपद लाचार भएर दोर्णाचार्यको पाउमा परे । त्यसपछि दौर्णाचार्यले द्रुपदलाई फर्काए । फर्केर पाञ्चाल गएपछि राजा द्रुपदले दौर्णाचार्यलाई मार्ने पुत्र पाउँ भनेर ठुलो यज्ञा गर्न थाले । यज्ञाको समाप्तीमा यज्ञाग्नीबाट एक छोरा र एक छोरी निस्किए । द्रुपदले छोराको नाम धृष्टद्युम्न राखे भने छोरीको नाम कृष्णा राखे । तिनै कृष्णालाई द्रौपदी पनि भनिन्छ
द्रौपदीको विवाह
कौरवहरूका जेठा भाइ तथा धृतराष्ट्रका जेठा छोरा दुर्योधन सानै उमेर देखि पाण्डवहरूलाई दुःख दिइरहन्थे । एक पटक पाण्डवहरूलाई आगो लगाएर मार्ने योजना बनाएर सोणितपुर नामको तत्कालिन शहरमा लाक्षागृह अथवा लाहाको घर बनाउन लगाए । यो योजनामा धृष्टराष्ट्र स्वयंले पनि दुर्योधनलाई साथ दिएका थिए । धृतराष्ट्रले पाण्डवहरूलाई जलाएर मार्नको निमित्त बनाएको लाक्षागृहमा आफ्नी माता सहित गएर बस्न आज्ञा गरेकाले पाण्डवहरू त्यहाँ गए । दुर्योधनले पाण्डवहरू बसेको लाहा भवनमा राती आगो लगाउने योजना बनाएका थिए । पाण्डवहरू धृतराष्ट्रको आज्ञा अनुसार लाहा भवनमा गएको खबर पाएर पाण्डवहरूका काका विदुरले एक दुत पठाएर पाण्डवहरूलाई त्यो भवनबाट राती भाग्न लगाए । विदुरको समचार सुनेर पाण्डवहरू स्वयंले त्यो भवनमा आगो लगाएर राती भागे । त्यो भवनमा पाँच पुत्र सहितकी एक महिला र दुर्योधनले आगो लगाउन पठाएको मान्छे जलेर भष्म भए । त्यो देखेर दुर्योधनले पाण्डवहरू मरे भनेर खुसी मनाए । साथै धृतराष्ट्रले अरूले आफूलाई दोष नलगाउन् भनेर पाण्डवहरूको अन्त्य क्रिया सहित गरे । उता पाण्डवहरू माता सहित जंगलमा कष्ट भोग्दै रहे । हिडम्बासुर, भष्मासुर आदी राक्षसहरूको वध गरेर पाण्डवहरू राजा द्रुपदको राज्य नजिकै एक घरमा केही दिनको लागि बस्न थाले । एक दिन पाण्डवहरूले राजा द्रुपदकी कन्याको सयंवर हुन थालेको कुरा थाह पाए । यो सुनेर पाण्डवहरू पनि सयंवर हेर्न गए । सयंवरमा पृथ्वीभरका राजकुमारहरू जम्मा भएका थिए । सयंवरमा खुल्ला पर्तिस्पर्धा थियो । सयंवर स्थलको बीचमा एक लामो खम्बा गाडिएका थियो । खम्बाको टुप्पोमा मत्स्य बाँधिएको थियो भने खम्बाको तल एक भाँडोमा पानी राखिएको थियो । जसले त्यो पानीमा परेको लक्षको छायाँलाई हेरेर धनुषमा बाण चढाएर लक्ष भेदन गर्ने छ त्यसैसँग द्रौपदीको विवाह गर्ने राजा द्रुपदले प्रतिज्ञा गरेका थिए । धनुष पनि अनौठो किसिमको थियो धनुषमा ताँदो चढाउन थाल्दा उछिट्टिएर कती त घाइत्य समेत भएका थिए । सबै राजा र राजकुमारहरूले पालै पालो लक्ष भेदन गर्ने प्रयास गरे तर कसैले धनुषमा ताँदो चढाउन सकेनन् भने कसैले धनुषमा ताँदो चढाए पनि लक्ष भेदन गर्न सकेनन् । यो सयंवर हेर्न दुर्योधन लगायतका कौरवहरू पनि आएका थिए । कर्ण वीरले धनुषमा ताँदो चढाएर लक्ष भेदन गर्न थालेका थिए त्यै बेला द्रौपदीले राजकुमार बाहेक अरूले लक्ष भेदन गरेमा म उसलाई पति स्विकार गर्ने छैन भनेकाले कर्ण वीर सयंवर स्थलबाट बाहिरिए । अन्तमा अर्जुनले धनुषमा ताँदो चढाएर मत्स्य भेदन गरेकाले द्रौपदीले अर्जुनलाई वरमाला पहिराइन् । सयंवर हेर्न
भलेट
भलेट माल्टाको राजधानी सहर हो । यो सहर माल्टा टापूको मध्य-पूर्वी भागमा अवस्थित छ । भलेट सन् १९८० मा युनेस्को विश्व सम्पदा क्षेत्रको सूचीमा परेको थियो ।
कुन्ती
कुन्ती महाभारतमा बाशुदेवकी बहिनी, हस्तिनापुरका राजा पाण्डुकि पत्नी तथा कर्ण, युधिष्ठिर, भीमसेन र अर्जुनकि आमा पनि हुन् । उनिलाई सत्य, निष्ठा तथा विवेक र त्यागको प्रतिकको रूपमा मानिन्छ । उनले ऋषि दुर्वासाबाट कुनै पनि देवतालाई बोलाउन सक्ने वरदान पाएकी थिइन् । उनले राजा पाण्डुसँग विवाह गर्नु अगाडि सूर्यबाट कर्णलाई जन्म दिइन । कुमारी आमा भएकोले उनले समाजको लाजले गर्दा कर्णलाई एउटा टोकरीमा राखेर नदीमा बगाइदिइन । त्यो बालक लाई एउटा माझीका दम्पतिले फेलापारेर पाले । पाण्डुसँग विवाह गरे पछि उनले यमराजबाट युधिष्ठिर, वायुबाट भीमसेन र इन्द्रबाट अर्जुनलाई जन्म दिइन ।
उत्तर आयरल्यान्ड राष्ट्रिय फुटबल टोली
उत्तर आयरल्यान्ड राष्ट्रिय फुटबल टिम अन्तर्राष्ट्रिय फुटबल प्रतिस्पर्धामा उत्तर आयरल्यान्डको प्रतिनिधित्व गर्ने पुरुष फुटबल टिम हो । यो उत्तर आयरल्यान्डमा फुटबलको लागि शासकीय निकाय आइरिस फुटबल संघको नियन्त्रणमा रहेकोे छ । यो युइएफएको सदस्य राष्ट्र हो ।
जानकीनगर, सिराहा
जानकीनगर नेपालको पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्र, सगरमाथा अञ्चलको सिराहा जिल्लामा अवस्थित गाउँ विकास समिति हो। यो ठाउँमा ६५५ वटा घर छन्। हाल बरियारपट्टी गाउँपालिकाको वडा नं दुई २ अन्तर्गत पर्ने ठाउँ हो। वडा कार्यालय साविककै गाविस भवन खोक्सीमै छन्।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार जानकीनगरको ७२३ घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या ४,४११ रहेको छ। यस मध्य पुरुष ५३%, र महिला ४७% छन्।
युबिएस बैंक
युबिएस एजी (UBS AG) एक स्विस बहुराष्ट्रिय वित्तीय सेवा कम्पनी हो । यस कम्पनीको स्थापना ज्युरिच को क्यानटोनमा भएको थियो र यसको सह केन्द्रिय कार्यालयहरू ज्युरिच तथा बासेलमा रहेको छ । यस कम्पनीले सम्पत्ति व्यवस्थापन, लगानी बैङ्किग सेवा प्रदान गर्ने गर्दछ । यस कम्पनीको पूरा नाम युनियन बैङ्क अफ स्विटजरल्याण्ड रहेको थियो, जसको सन् १९९८ मा स्विस बैङ्क संस्थानसँगको मर्जर पश्चात संक्षिप्त रूपमा युबिएस राखिएको हो । यस कम्पनीको शुरूवात सन् १८५६ देखि भएको देखिन्छ । यस कम्पनीको CHF २२ खर्व बरारबको लगानी गरिएको सम्पत्ति रहेको छ भने यो कम्पनी स्विटजरल्याण्डको मुख्य रिटेल बैङ्किग तथा वाणिज्य बैङ्किग सेवा प्रदायक मध्ये एक हो ।
यस बैङ्क युनियन बैङ्क अफ स्विटजरल्याण्ड र स्विस बैङ्क संस्थान सन् १९९८ मा मर्ज भएर स्थापना भएको थियो भने पेनेवेब्बर सन् २००० मा मर्ज भएको थियो । सन् २०१२ मा युबिएस बैङ्कलाई लाईबोर दरमा हेरफेर गरेको आरोपमा १.५ अर्ब अमेरिकी डलरको जरिबाना लगाइएको थियो ।
मैनबत्ती
मैनबत्ति मैनमा धागो राखेर बनाईएको बत्ति हो ।
उखु
उखु एक नगदे बाली श्रेणी अन्तर्गत पर्ने लोकप्रिय वनस्पति श्रेणीको एक वस्तुको नाम हो। आजको समयमा विश्वका ५०% कृषकहरूले उखु खेती अपनाएका छन्। उखु चिनि, मिश्री, सखर, आदी गुलियो पद्वार्थको कच्चा पदार्थ हो। उखुको रसलाई रासायनीक परिवर्तन गरेर उक्त वस्तुहरूको उत्पादन गरिन्छ। हाम्रो नेपालमा पनि प्राय: तराईका कृषकहरूले उखु खेती अपनाएका छन्।त्यसै गरी भारत लगायत विभिन्न मुलुकहरूका कृषकहरूले उखु खेति अपनाएका छन्। नेपालमा उखुँको अनुसन्धान केन्द्र जितपुरमा छ ।
उखु खेतीका फाइदाहरू
कृषकहरूले बढी मात्रामा उखु खेती अपनाउनाको कारण उखु खेतीबाट हुने फाईदाहरूलाई लिन सकिन्छ जो कि उखु खेतीका निम्न अनुसार फाइदाहरू देखिन्छन्।
कामको वचत
उखु खेतीमा अरु खेती जस्तो धेरै चोटी जमीनको जोत खन गरी रहन पर्दैन। एक पटकमा जमीन खन जोत गरेर उखु खेती गरिएमा कम्तीमा पनि तिन वर्षसम्म त्यसै एक पटक खन जोत गरियको जमीनबाट उत्पादन लिन सकिन्छ। अरु खेती जस्तो पटक पटक गोड मेलको झन्जट पनि उखु खेतिमा कम पर्ने भएकाले यसमा धेरै कामको बचत हन सक्ने अनुमान गरियको छ।
उखुका जातहरू
जितपुर 1 जितपुर 2 जितपुर 3 जितपुर 4
लालटेन
लालटेन मटितेल हालेर बालिने, चिम र उझिन्डो (झुन्ड्याउने) भएको एक प्रकारको बत्ती हो। लालटेन शब्द अङ्ग्रेजी शब्द 'ल्यान्ट्रिन'बाट आएको हो। फ्रान्सेली शब्द 'ल्याटिन'बाट अङ्ग्रेजी शब्द 'ल्यान्ट्रिन' आएको हो जसको अर्थ 'दीप वा मशाल' हुन्छ। यो ल्याटिन शब्दपनि सम्भवत ग्रीक भाषाबाट आएको हुनुपर्दछ। यो शब्दको वैकल्पिक उत्पत्ति प्रसङ्ग भने 'ल्यान्थर्न' शब्दसँग सम्बन्धित मानिएको छ र यो शब्दको अर्थ प्राचीन कालमा सिङले बनाइएका झ्यालहरू भन्ने बुझिन्छ।
एसियाली खेलकुद
एसियाली खेलहरूलाई एसियाडको नामले पनि जानिन्छ। यो प्रत्येक चार वर्षपछि आयोजित हुने बहु-खेल प्रतियोगिता हो जसमा केवल एसियाका विभिन्न देशहरूका खेलाडीहरूले भाग लिन्छन्।
यी खेलहरूको आयोजन एसियाली ओलम्पिक परिषदद्वारा अन्तर्राष्ट्रिय ओलम्पिक परिषदको पर्यवेक्षणमा गरिन्छ। प्रत्येक प्रतियोगितामा प्रथम स्थानको लागि स्वर्ण, दोस्रोकोनिम्ति रजत, र तेस्रोकोलागि कांस्य पदक दिइन्छ, यस परम्पराको शुभारम्भ १९५१मा भएको हो।
प्रथम एसियाली खेलहरूको आयोजन दिल्ली, भारतमा गरिएको थियो, जसलाई सन् १९८२मा पुनः यो खेलको आयोजना गर्ने मौका प्राप्त भयो। आजसम्मको अन्तिम एसियाली खेल १ डिसेम्बर देखि १५ डिसेम्बर, २००६को बीच दोहा, कतारमा आयोजित गरियो। सोह्रौँ एसियाली खेलको आयोजन १२ नोभेम्बर देखि २७ नोभेम्बर, २०१०को बीच गरिएकोछ, जुन ग्वांगझोउ, चीनमा भइरहेछ।
खेल प्रतियोगिताहरू
एसियाली खेलहरूमा निम्नलिखित खेल प्रतियोगिताहरू हुने गर्छन्:
आयोजक देश
१ मूल आयोजक दक्षिण कोरिया
२ मूल आयोजक पाकिस्तान
३ प्रस्तावित स्पर्धा
जनकितला
जनकितला नेपालको नारायणी अञ्चलको पर्सा जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो। यो ठाउँमा ५२३ वटा घर छन्।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार जनकितलाको जनसङ्ख्या ३२८५ छ। यस मध्य पुरुष ५०%, र महिला ५०% छन्।
अल्लो
अल्लो वा चाल्ने सिस्नो नेपालको पहाडी भूभागका जङ्गलहरूका खुल्ला स्थान, खोला तथा बाटोको छेउछाउका ओसिलो स्थानमा पाइने वनस्पति हो। बहुवर्षीय पोथ्रा वर्गमा पर्ने यो वनस्पति ३ मिटरसम्म अग्लो हुने गर्दछ। सिस्नो जस्तै देखिए पनि अल्लो १२०० मिटरभन्दा माथि मात्रै पाइन्छ।  यो वनस्पतिको जमिन माथिको भाग मसिना तिखा विषालु काँडाहरूले ढाकेको हुन्छ। काण्डको बोक्राबाट प्राप्तहुने रेसा नरम, बलियो र चम्किलो हुने भएकोले यसको रेसा धागो उत्पादनमा प्रयोग गरिन्छ। अल्लो धागोबाट जुत्तादेखि टोपीसम्मका विभिन्न कपडा,झोला आदि बनाइन्छ।
अन्य नामहरू
अल्लो नेपालका विभिन्न स्थानमा पुवा, ठूलो सिस्नो, लेकाली सिस्नो, भांग्रे सिस्नो, भल्लो आदि नामले चिनिन्छ भने अङ्ग्रेजीमा जायन्ट हिमालयन नेटल तथा निलगिरी नेटल नामले चिनिन्छ।
उपयोग
अल्लोको नरम मुना, पात, बोक्रा र जरालगायतका भागहरू अत्यन्तै उपयोगी हुन्छन्। यसको काण्डको बोक्रा कपडा, डोरी तथा विभिन्न घरायसी सामग्री निर्माणका लागि प्रयोग गरिन्छ भने कलिला मुना सागको रूपमा तरकारी खान प्रयोग गरिन्छ। त्यस्तै यो वनस्पतिको पात टाउको तथा जीऊ दुखेको, ज्वरो, क्षयरोग र पिसाबको गडबडीमा समेत प्रयोग गरिन्छ भने जराको रस मधुमेहको लागि लाभदायक हुन्छ। यसलाई कतै कतै गाईवस्तुको आहाराको रूपमा पनि प्रयोग गरिन्छ। तान्त्रिकहरूले डमरु बनाउँदा बज्राक्ष उन्नको लागि यही धागो चाहिन्छ।
रेसाको प्रयोग
साधारणतया कात्तिकदेखि पुस महिनासम्म अल्लोको बोक्रा सङ्कलन गर्नु उपयुक्त मानिन्छ। यस वनस्पतिको काण्डको भित्री बोक्रा नै धागो उत्पादनमा प्रयोग गरिन्छ। स्थानीयस्तरमै विभिन्न प्रविधिको प्रयोग गरी यसको रेसा उपयोगयोग्य बनाउन सकिन्छ। रेसा उत्पादनका लागि सङ्कलन गरिएका अल्लोका बोक्रालाई २देखि ३ दिनसम्म पानीमा डुबाएर राखिन्छ। त्यसपछि ढाडिएको बोक्रालाई काष्टिक सोडा वा खरानी राखेर उमालिन्छ। करिब दुई घण्टासम्म उमालीसकेपछि अल्लोका बोक्रालाई १० देखि २४ घण्टासम्म त्यतिकै छोडिन्छ। त्यसपछि पाकेको अल्लोको बोक्रालाई खोलामा लगेर सफा पानीमा पखालिन्छ। यसरी पखाल्दा रेसाहरू छुट्टिने गर्दछन्। रेसालाई छुट्याउन बिस्तारै काठको मुङ्ग्रोले ठोक्दै पखाल्ने गरिन्छ। साधारणतया १ किलोग्राम अल्लोको बोक्राबाट ५०० ग्रामदेखि ६०० ग्राम रेसा उत्पादन हुने गर्दछ।
यसरी प्राप्त भएको रेसालाई मकैको पिठो, ढुटो वा कमेरोसँग मिसाएर घाममा सुकाइन्छ। यस्तो गर्नाले अल्लोको रेसा मुलायम र सेतो रंगको हुन्छ। दिनभरि घाममा सुकाइएको उक्त रेसालाई फेरि काठको मुङ्ग्रोले ठोक्दै पखालिन्छ र घाममा सुकाइन्छ। यसरी उत्पादन गरिएको रेसा नै धागो उत्पादनका लागि प्रयोग गरिन्छ।
अल्लोका रेसाहरूबाट धागो उत्पादन गर्न परम्परागत उपकरण कतुवा अथवा चर्खा प्रयोग गरिन्छ। धागो बनिसकेपछि यसलाई रंगमा डुबाइन्छ र सुकाइन्छ। त्यसपछि अल्लोको धागोबाट हाते तान वा आधुनिक उपकरणको प्रयोग गरी विभिन्न सामग्री निर्माण गरिन्छ। गुणस्तरको लागि अल्लोको धागोमा सुती धागो पनि मिसाउने गरिन्छ।
अल्लोबाट झोला, रुमाल, खास्टो, टोपी, गलैँचा, कुसन आदि बनाउन सकिन्छ। अल्लोको लुगा प्रयोग गर्नाले विभिन्न छालासम्बन्धि रोगबाट बच्न सकिने विश्वास गरिन्छ।
सेवेल, चिली
सेवेल, चिली चिलीको विश्व सम्पदा क्षेत्र हो । यो क्षेत्रलाई युनेस्कोले सन २००६ मा विश्व सम्पदा क्षेत्र घोषणा गरेको थियो ।
ओख्रे, तेह्रथुम
ओख्रे नेपालको कोशी अञ्चलको तेह्रथुम जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो।
नर्वे राष्ट्रिय फुटबल टोली
नर्वे राष्ट्रिय फुटबल टिम अन्तर्राष्ट्रिय फुटबल प्रतिस्पर्धामा नर्वेको प्रतिनिधित्व गर्ने पुरुष फुटबल टिम हो । यो नर्वेमा फुटबलको लागि शासकीय निकाय नर्वे फुटबल संघको नियन्त्रणमा रहेकोे छ । यो युइएफएको सदस्य राष्ट्र हो ।
हरि प्रसाद रिमाल
हरि प्रसाद रिमाल रेडियो नेपाल का प्रथम गायक तथा पुराना नायक हुनुहुन्छ।
खाद्य जनित रोग
खाद्य जनित बीमारी अथवा (foodborne disease) अथवा दूषित भोजनको कारणले उब्जेको बीमारीलाई खाद्य जनित बीमारी भनिन्छ। खाद्य दुई प्रकारले विषक्त अथवा दूषित बन्दछ १. संक्रामक घटक : सक्रमित खाद्य त्यसलाई भनिन्छ जसमा संक्रामक घटक (कीटाणु अथवा जीवाणु) हुन्छ र यसले भोजन ग्रहण गरेपछि शरीरलाई संक्रमित गर्छ। २. विषाक्त घटक:खाद्य विषाक्त त्यस बेला हुन्छ जब (विषाक्त घटक) विषालु पदार्थ सामेल हुन्छ, जसमा जीवाणु द्वारा निर्मित विष पनि हुन सक्छ, कीटाणु लामो समयसम्म नबाँचे ता पनि त्यसले बनाएको विषाक्तताले असर गरिरहन्छ। रसायनिक अथवा प्राकृतिक रूपमा विषाक्तता हुने सम्भावना धेरै नैं कम हुन्छ तर यो भन्दा बडी रोगजनक जीवाणु, भाइरस अथवा परजीवीले भोजनलाई विषाक्त बनाउँदछन्।
Causes
Foodborne illness usually arises from improper handling, preparation, or food storage. Good hygiene practices before, during, and after food preparation can reduce the chances of contracting an illness. There is a general consensus in the public health community that regular hand-washing is one of the most effective defenses against the spread of foodborne illness. The action of monitoring food to ensure that it will not cause foodborne illness is known as 'popfood safety'. Foodborne disease can also be caused by a large variety of toxins that affect the environment. For foodborne illness caused by chemicals, see Food contaminants.
Foodborne illness can also be caused by pesticides or medicines in food and naturally toxic substances like poisonous mushrooms or reef fish.
Bacteria
Bacteria are a common cause of foodborne illness. In the United Kingdom during २००० the individual bacteria involved were as follows: Campylobacter jejuni ७७.३%, Salmonella २०.९%, Escherichia coli O157:H7 १.४%, and all others less than ०.१%. In the past, bacterial infections were thought to be more prevalent because few places had the capability to test for norovirus and no active surveillance was being done for this particular agent. Symptoms for bacterial infections are delayed because the bacteria need time to multiply. They are usually not seen until १२–७२ hours or more after eating contaminated food.
Most common bacterial foodborne pathogens are:
Other common bacterial foodborne pathogens are:
Less common bacterial agents:
Exotoxins
In addition to disease caused by direct bacterial infection, some foodborne illnesses are caused by exotoxins which are excreted by the cell as the bacterium grows. Exotoxins can produce illness even when the microbes that produced them have been killed. Symptoms typically appear after १–६ hours depending on the amount of toxin ingested.
For example Staphylococcus aureus produces a toxin that causes intense vomiting. The rare but potentially deadly disease botulism occurs when the anaerobic bacterium Clostridium botulinum grows in improperly canned low-acid foods and produces botulin, a powerful paralytic toxin.
Pseudoalteromonas tetraodonis, certain species of Pseudomonas and Vibrio, and some other bacteria, produce the lethal tetrodotoxin, which is present in the tissues of some living animal species rather than being a product of decomposition.
Mycotoxins and alimentary mycotoxicoses
The term alimentary mycotoxicoses refers to the effect of poisoning by Mycotoxins through food consumption. Mycotoxins sometimes have important effects on human and animal health. For example, an outbreak which occurred in the UK in १९६० caused the death of १००,००० turkeys which had consumed aflatoxin-contaminated peanut meal. In the USSR in World War II, ५००० people died due to Alimentary Toxic Aleukia (ALA). The common foodborne Mycotoxins include:
Emerging foodborne pathogens
Many foodborne illnesses remain poorly understood. Approximately sixty percent of outbreaks are caused by unknown sources.
Preventing bacterial food poisoning
Prevention is mainly the role of the state, through the definition of strict rules of hygiene and a public services of veterinary surveying of animal products in the food chain, from farming to the transformation industry and delivery (shops and restaurants). This regulation includes:
फुटसल
(Futsal) फुटसल एक प्रकारको सामुहिक खेल हो ।यो खेल फुटबलकै एक सानो रूप समेत हो ,भन्न सकिन्छ ।
खाद्य जनित रोग
Preventing bacterial food poisoning
In August २००६, the United States Food and Drug Administration approved Phage therapy which involves spraying meat with viruses that infect bacteria, and thus preventing infection. This has raised concerns, because without mandatory labelling consumers wouldn't be aware that meat and poultry products have been treated with the spray.
At home, prevention mainly consists of good food safety practices. Many forms of bacterial poisoning can be prevented even if food is contaminated by cooking it sufficiently, and either eating it quickly or refrigerating it effectively. Many toxins, however, are not destroyed by heat treatment.
फुटसल
खेल मैदान
फुटसल खेल्ने मैदानलाई सामान्यतय भाषामा कोर्ट भनिन्छ ।जुन फुटबल मैदानकै आकारमा रहेको हुन्छ ।
स्रोत
श्रेणी :खेल श्रेणी :फुटसल
खाद्य जनित रोग
Viruses
Viral infections make up perhaps one third of cases of food poisoning in developed countries. In the US, more than ५०% of cases are viral and noroviruses are the most common foodborne illness, causing ५७% of outbreaks in २००४. Foodborne viral infection are usually of intermediate (१–३ days) incubation period, causing illnesses which are self-limited in otherwise healthy individuals, and are similar to the bacterial forms described above.
Parasites
Most foodborne parasites are zoonoses.
Natural toxins
Several foods can naturally contain toxins, many of which are not produced by bacteria. Plants in particular may be toxic; animals which are naturally poisonous to eat are rare. In evolutionary terms, animals can escape being eaten by fleeing; plants can use only passive defenses such as poisons and distasteful substances, for example capsaicin in chili peppers and pungent sulfur compounds in garlic and onions. Most animal poisons are not synthesised by the animal, but acquired by eating poisonous plants to which the animal is immune, or by bacterial action.
Some plants contain substances which are toxic in large doses, but have therapeutic properties in appropriate dosages.
"Ptomaine poisoning"
An early theory on the causes of food poisoning involved ptomaines (from Greek ptōma, "fall, fallen body, corpse"), alkaloids found in decaying animal and vegetable matter. While some alkaloids do cause poisoning, the discovery of bacteria left the ptomaine theory obsolete and the word ptomaine is no longer used scientifically.
Incubation period
The delay between consumption of a contaminated food and appearance of the first symptoms of illness is called the incubation period. This ranges from hours to days (and rarely months or even years, such as in the case of Listeriosis or Creutzfeldt-Jacob disease), depending on the agent, and on how much was consumed. If symptoms occur within १–६ hours after eating the food, it suggests that it is caused by a bacterial toxin or a chemical rather than live bacteria.
The long incubation period of many foodborne illnesses tends to cause sufferers to attribute their symptoms to "stomach flu".