cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
युइयफए युरो २०१६ फाइनल
निर्णायक
मार्क क्लेटनबर्ग फाइनलका निर्णायक थिए। ८ जुलाई २०१६ मा, युरोपेली फुटबल सङ्घको निर्णायक समितिले आधिकारिक टोलीको घोषणा गरेको थियो जसलाई इङ्ल्यान्ड फुटबल सङ्घका ४१ वर्षिया निर्णायक मार्क क्लेटनबर्गले नेतृत्व गरेका थिए। उनका सहयोगीहरूमा साइमन बेक र जेक कोलिन सहायक निर्णायकको रूपमा छनोट गरिएको थियो, र उनका साथी एन्थोनी टेलर र आन्द्रे मरिनरलाई पनि सहायकको रूपमा थपिएको थियो। हङ्गेरियाली भिक्टर कासईलाई चौथो अधिकारिका रूपमा चुनिएको थियो र देशवासी ग्योर्ज रिङलाई अतिरिक्त सहायकको रूपमा छनोट गरिएको थियो। सन् २०१२ मा पेद्रो प्रोएन्सा पछि क्लेटेनबर्ग सोही वर्षको युइएफए च्याम्पियन लिग र युरोपेली प्रतियोगिताको फाइनलमा जिम्मेवारी सम्हाल्ने दोस्रो निर्णायक बनेका थिए। सन् २०१६ को, एफए कपको फाइनल पछि क्लोटेनबर्ग लगातारको प्रतियोगिताहरूमा ३ पटक निर्णायकको भूमिका निर्वाह गरेका थिए जुन सबै सात हप्ताको अवधिमा भएको थियो। घरेलु हिसाबले, उनी सन् २०१२ फुटबल लिग कप फाइनल र सन् २०१३ एफए कम्युनिटी सिल्डको पनि निर्णायकको रूपमा रहेका थिए।
हिंसा
फाइनल भन्दा केही घण्टा अगाडि, इफेल टावरको समर्थक क्षेत्र पुग्न चाहने समर्थकहरू र भीडभाडलाई रोक्न खोज्ने प्रहरी बीच झडप भएको थियो। यसका अतिरिक्त, प्रहरीले रङ्गशाला परिसर नजिकै रहेको क्षेत्रमा बिस्फोट नियन्त्रण गरेको थियो दोस्रो हाफमा अवरोधहरूलाई नियन्त्रण गरिएको थियो तथापि, खेल पश्चात् रङ्गशाला बाहिर समर्थकहरू बीच द्वन्द उत्पन्न भएको थियो। इलाका सुरक्षित नभएको भन्दै प्रहरीले इफेल टावर वा सँ-एलिजे यात्रा नगर्न सल्लाह दिएको थियो।
इमराती गैरआवासी
इमराती गैरआवासीले संयुक्त अरब इमिरेट्सका नागरिकहरूको समावेश गर्दछ जसले संयुक्त अरब एमिरेट्सबाट अन्य देशहरूमा बसाइसराई गरेका छन् जसमा इमराती मूलमा जन्मिएका मानिसहरू वा अन्य देशका बासिन्दाहरू पर्दछन्।
पृष्ठभूमि
संयुक्त अरब इमिरेट्समा नागरिकहरूलाई पर्याप्त अवसरहरू प्रदान गर्ने र धेरै नागरिकहरूलाई जीवनयापन गर्न र अन्य देशहरूमा काम गर्ने आवश्यकतालाई प्रतिस्थापन गरेका कारण विश्वव्यापी अरबी गैरआवासीको एक भागमा इमराती गैरआवासीहरूको सङ्ख्या धेरै सानो छ। संयुक्त अरब इमिरेट्सका धेरै स्थानीयहरू राम्रो रोजगारी पाएका कारण नोकरको जागिर गर्न रुचाउँदैनन्। तथापि, केही कुशल इमराती नागरिकहरू राम्रो कामको अवसर वा बहुमूल्य अनुभव प्राप्त गर्न विदेश जान्छन्। एउटा प्रतिवेदनकोे अनुसार दक्षताको प्रमाणपत्र भएका तीन भागका नागरिकहरू मध्ये दुई भागका नागरिकहरू विदेश जाने गरेका छन्। यसको प्रति उत्तरमा, संयुक्त अरब इमिरेट्समा विगतका केही वर्षहरूमा दुबै सार्वजनिक र निजी क्षेत्रहरूको बढ्दो सङ्ख्याको साथ, संयुक्त अरब इमिरेट्स सरकारले बसाइसराइलाई बढावा दिएको थियो र यसको विपरीत रूपमा विदेश पलायन भएका र प्रवासी इमरातीहरूलाई स्वदेशमा फिर्ता बोलाउँदै रोजगारीका अवसरहरूलाई प्रोत्साहित गर्दै "घर फर्क" भनिने पहलको सुरुवात गरिएको थियो।
यसको अतिरिक्त, धेरै इमीरातीहरू विदेशी विश्वविद्यालयहरूमा शिक्षा लिन, पर्यटन, चिकित्सा उपचार वा व्यापार सञ्चालन गर्ने जस्ता उद्देश्यका लागि विदेश जान्छन्। धेरै इमराती विद्यार्थीहरूको लागि, विदेशमा अध्ययन गर्नु भनेको उनीहरूको क्षितिज, अन्तर्राष्ट्रिय अनुभव र कामका अवसरहरू विस्तार गर्नु हो। प्रायः साना इमराती गैरआवासीहरू मध्य पूर्व (मुख्यतया खाडि सहयोग परिषद् ), उत्तर अमेरिका, युरोप र अष्ट्रेलियामा केन्द्रित छन्। संयुक्त अरब इमिरेट्सले विश्वभरि कूटनीतिक उपस्थिति र दूतावासहरूको सञ्जाल कायम राखेको छ। इमराती राष्ट्रियता कानूनले दोहोरो नागरिकता प्रदान गर्दैन, त्यसैले जो अन्य देशका नागरिक बन्छन् उनीहरूले संयुक्त अरब इमिरेट्सको नागरिकता त्याग्नु पर्लछ। संयुक्त अरब इमिरेट्सको नागरिकता छोडेका व्यक्तिहरूलाई सामान्यतया एमिराती समाजमा देखि रूचाउँदैनन्। सन् १९९० देखि २०१२ सम्मको बीचमा करिब २५० इमिरातीहरूले बेलायती नागरिक भएको एक सरकारी तथ्याङ्कले देखाएको छ। जबकि केहि अरुले पनि वर्षौंमा अमेरिकी र पश्चिमी नागरिकता प्राप्त गरेका थिए।
मध्य पूर्व
धेरै संयुक्त अरब इमिरेट्सका नागरिकहरू खाडी सहयोग परिषद् गठन गर्ने फारसी खाडीको अरब राज्यहरूमा अध्ययन वा बसोबास गर्ने गर्दछन् वा काम गर्छन्। खाडी सहयोग परिषद् राज्यका नागरिकहरू सबै खाडी सहयोग परिषद् सदस्य देशहरूमा आवागमनको स्वतन्त्रता उपभोग गर्दछन् जसमा बसोबास गर्ने र काम गर्ने अधिकार सहित, कुनै पनि प्रतिबन्ध लगाइएको छैन।
दक्षिण एसिया
दक्षिण एसियामा मुख्यतया पाकिस्तान र भारतमा संयुक्त अरब इमिरेट्सका थोरै सङ्ख्यामा विद्यार्थीहरूको उपस्थिति रहेको छन्।
दक्षिण पूर्वी एसिया
सन् २०१२ सम्म करीव २०० एमरती विद्यार्थीहरू मलेसियामा अध्ययन गरिरहेका थिए। सन् २००९ सम्म इन्डोनेसिया संयुक्त अरब इमिरेट्सका करीव सय नागरिकहरू थिए।
उत्तर अमेरिका
इमराती अमेरिकीको जनसङ्ख्या केहि हजार रहेको अनुमान गरिएको छ। अमेरिकामा प्राय जसो संयुक्त अरब इमिरेट्सका नागरिकहरू अन्तर्राष्ट्रिय विद्यार्थीहरू हुन्। क्यानडामा पनि एक सानो इमराती जनसङ्ख्या रहेको छ, जसमा विद्यार्थीहरू समावेश छन्।
युरोप
संयुक्त अधिराज्यमा ५,४०० भन्दा बढी इमरातीहरू छन्। बेलायत इमराती विद्यार्थीहरूको लागि सबै भन्दा लोकप्रिय गन्तव्य हो। संयुक्त अरब इमिरेट्सका करिब ३,४०० विद्यार्थीहरू बेलायतका विभिन्न विश्वविद्यालयहरूमा अध्ययन गरिरहेका थिए। बेलायतको लण्डनमा इमराती जनसङ्ख्याको सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण एकाग्रता छ। यसको अतिरिक्त, यूरोपभरि अन्य विभिन्न देशहरूमा इमरातीहरू छन् जसमा मुख्यतया विद्यार्थीहरू समावेश छन्।
ओसिनिया
सन् २०१० मा अष्ट्रेलियामा, १,७०० भन्दा बढी इमराती विद्यार्थीहरू रहेका थिए। न्युजिल्याण्डमा पनि इमराती विद्यार्थीहरू रहेका छन्।
लिसंखु पाखर गाउँपालिका
लिसंखु पाखर गाउँपालिका सिन्धुपाल्चोक जिल्लाको ९ गाउँपालिका मध्येको एक गाउँपालिका हो।
नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार लिसंखु पाखर गाउँपालिकाको कुल जनसङ्ख्या १५, १४३ छ।
रोग
रोग भन्नाले सजीव प्राणीहरू शरीरमा देखिने असामान्य अवस्थालाई बुझाउँछ। विभिन्न दृश्य तथा अदृश्य किराहरू र किटाणुहरूको आक्रमणबाट सजीव वस्तुहरूलाई असर पुगाउँछ। रोगहरूलाई निम्न प्रकार वर्गीकरण गर्न सकिन्छ।
मानव जातीलाई लाग्ने रोगहरू
यो समुहमा खास गरेर तिन किसिमका रोगहरूलाई लिईन सकिन्छ।
प्राय सबैमा देखा पर्न सक्ने खालका रोगहरू
यस्ता रोगहरू प्राय सबै मानिसहरूलाई कुनै पनि अवस्थामा देखा पर्न सक्छन्।
मानसिक रोग
दिमागी सन्तुलन बिगार्ने तथा रोगीलाई रोगको सिधा असर दिमागमा पर्न जाने खालको रोगलाई मानसीक रोग भनिन्छ। जस्तै:- छारे रोग, रेबिज रोग, पागलपन, आदी
चर्म रोग
छाला सम्बन्धीका रोग अथवा छालामा असर पार्ने खालका रोगहरूलाई चर्म रोग भनिन्छ। जस्तै:- कुष्ठ रोग, कोठी, लुतो, खटिरा आदी
हृदय रोग
मानवको मुटुमा असर पार्ने खालको रोगलाई हृदय रोग भनिन्छ। जस्तै:- हृदयघात, अन्तर दहन आदी
यौन रोग
गुप्ताङ्ग सम्बन्धिका रोगहरूलाई गुप्त रोग अथवा योन रोग भनिन्छ। जस्तै:- एड्स, धातु रोग गोर्खाले आदी
स्वास रोग
स्वाँस प्रसास सम्बन्धीको रोगहरूलाई स्वास रोग भनिन्छ। जस्तै:- क्षयरोग, दम, रुघा खोकी, निमोनियाँ आदी
आँखा रोग
आँखामा लाग्ने रोगहरूलाई आँखा रोग भनिन्छ। जस्तै:- रतन्धो, मोतीया बिन्दू, ट्रकोमा आदी
दन्त रोग
दाँतमा लाग्ने रोगलाई दन्त रोग भनिन्छ। जस्तै:- पायरिया, दाँते किरा आदी
कर्ण रोग
कान सम्बन्धिको रोगहरूलाई कर्ण रोग भनिन्छ। जस्तै:- कान पाक्ने रोग
केश सम्बन्धि रोग
बाल (केश) सम्बन्धिको रोगलाई बाल रोग भनिन्छ। जस्तै:- थाप्ले
अन्य रोगहरू
यो वर्गमा मानवमा देखा पर्ने मुख्य रोग बाहेका अन्य रोगहरू पर्छन्। जस्तै:- बाथज्वरो, ठेउला, हैजा, बिफर, आँउ, औलो, केंसर, हात्तीपाइले, कालाज्वर, डैंगो, उच्च रक्तचाप आदी
स्त्री रोग
प्राय: महिलाहरूलाई मात्र देखा पर्ने रोगहरूलाई स्त्री रोग भनिन्छ जस्तै:- थुनिलो, पाठेघर खस्ने, मासीक धर्मको गडबडी आदी
शिशु रोग
शैशव अवस्थामा रहेका साना साना बाल बालीकालाई लाग्ने रोगहरूलाई बाल रोग भनिन्छ। जस्तै:- भ्यागुते, पोलियो, दादुरा, धनुष्टंकार आदी
पशु रोग
पशुहरूलाई लाग्ने रोगलाई पशु रोग भनिन्छ। जस्तै:- खोरेत, कल्चरे, गौगोटी, स्वाइन फ्लू, बर्ड फ्लू आदी
बाली रोग
खेती बालीमा लाग्ने रोगहरूलाई बाली रोग भनिन्छ। जस्तै:- सिन्दुरे, खपटे, सुरुङ्गे आदी
रमेश क्षितिज
रमेश क्षितिज (अङ्ग्रेजी: Ramesh Kshitij) नेपाली साहित्यको समकालीन धारा (२०४० पछि) का सशक्त साहित्यकार हुन्। कविता विधाततर्फ मात्र नरहेर कथा र गीतलेखनतर्फ पनि त्यत्तिकै सक्रिय र उत्कृष्टता प्रदान गर्न सफल क्षितिज कविका रूपमा चिनिन्छन्। समसामयिक नेपाली कविताका टड्कारो सुनिने स्वरहरूको पंक्तिमा उनी सबैभन्दा अगाडि उभिने सामर्थ्य राख्छन्।
सुरुवाती जीवन
सन् १९६९ मा सल्यान जिल्लामा जन्मिएर जीवनका बाल्यकालिन समय दाङको हेकुली गाविसको मिरौलीमा बिताएका क्षितिजले कक्षा ४मा पढ्दा पहिलो पटक कविता र कक्षा ६ मा पढ्दा नाटक लेखेका थिए। सिद्धजनता मावि, श्रीगाउँबाट प्रवेशिकासम्मको शिक्षा लिई उच्च शिक्षा अध्ययन नेपाल ल क्याम्पस, काठमाडौंबाट शुरु गरी त्रिभुवन विश्वविद्यालयबाट स्नातकोत्तर (एल.एल.एम) पुरा गरे।
कार्य जीवन
वि.सं. २०५६ सालबाट सरकारी सेवामा प्रवेश गरेका क्षितिज विशेषतः कविता, गीत तथा कथा विधामा कलम चलाउछन्। स्थानिय विकास अधिकारीका रूपमा दूरदराजका गाउँहरूमा विकास निर्माणका काममा संलग्न हुन, जनयुद्धले क्षतविक्षत भौतिक संरचनाहरूको पुनर्निर्माण कार्य गर्ने क्रममा अनेकन व्यक्तिको संसर्गमा पुग्दा भेटिएका लडाकु होस वा कुनै प्राकृतिक छटामा, वा विदेश भ्रमणका बेलामा भेटिएका विदेशी मुहारहरू, त्यस बखत उत्पन्न मानवीय भावना, संवेदनालाई कविले आफ्ना कविताहरूमा व्यक्त गरेका छन् :
"तिर्खाएको काकाकुल सरी भएँ, कुनै नमिठो भुल सरी भए.." राजेशपायल राईद्धारा स्वरबद्ध यो गीत २०४७ सालमा रेडियो नेपालमा पहिलोपल्ट रेकर्ड भएको थियो। राजेशपायल राईकै आवाजमा अर्को गीत "नमाग मसंग सहारा नमाग, भुईंमा छु आकाशका जुनतारा नमाग .." गीतले वि.सं २०५० सालमा रेडियो नेपालमा क्षितिजलाई सर्वोत्कृट गीतकारको दर्जा दिन सफल भएको थियो।
जिग्मे दोर्जे पलवर विष्ट
जिग्मे दोर्जे पलवर विष्ट नेपालको मुस्ताङ जिल्ला अन्तर्गत पर्ने लोमान्थाङ क्षेत्रको रजौटा महाराज (तिब्बती: लोरग्याल-पो) थिए। उनको शासनकाल सन् १९६४-२००८ सम्म रह्यो। गणतन्त्रको घोषणामा सन् २००८ (वि.सं. २०६५) मा राजा, रजौटा, रैका र सम्पूर्ण शाही अधिकार खारेज भएपश्चात उनको राज्यावधि समाप्त भएको थियो।
जीवनी
उनको जन्म राजा आङ्गुन तेन्जिङ त्रान्दुलको साँहिला पुत्रको रूपमा भएको थियो। सिगात्सेमा उनले आन्तरिक शिक्षा हासिल गरेका थिए। सन् १९५९ मा नेपाल सरकारद्वारा लोमान्थाङको युवराजको मान्यता पाएका थिए। सन् १९६४ मा पिताको मृत्युपश्चात उनी लो वंशका रजौटा राजा लोरग्याल-पो घोषित भए। लोमान्थाङ तथा मुस्ताङको कार्यप्रणाली भने नेपाल सरकारको अधीनमा थियो। उनले सन् १९६४ मा नेपाली सेनाको लेफ्टिनेन्ट कर्णेलको मानपदवी पाएका थिए। उनी राजसभाका सदस्य (सन् १९६४-१९९०) थिए। उनको विवाह सिगात्से, तिब्बतमा रानी साहिबा सिडोल पलवर विष्टसँग भएको थियो। विष्ट उनको थर नभई एक उपाधि हो।
रमेश क्षितिज
कार्य जीवन
"क्षितिज" गीति एलबममा समावेश गरिएको अन्जु पन्तको स्वरमा रहेको यो गीतले भनेजस्तै आफ्ना सिर्जनाहरूमा आशा, दार्शनिक चेतना, नयां विचार एवम सकारात्मक भावना जगाउने आशावादी सन्देश दिन चाहने क्षितिजका करीब १०० गीत रेकर्ड भैसकेका छन् भने रेडियो नेपालमामात्र २५ वटा गीत रेकर्ड भएका छन्।
कविता सङ्ग्रहः
१.	अर्को साँझ पर्खेर साँझमा, पहिलो मुद्रण २०५७, दोस्रो मुद्रण २०६९
२.	घर फर्किरहेको मानिस ,पहिलो मुद्रण भाद्र २०६९, दोस्रो मुद्रण पौष २०६९, तेस्रो मुद्रण २०७०
गीति सङ्ग्रह:
१.	आफै आफ्नो साथी भए, वि.सं. २०६३
प्रकाशोन्मुख कृतिः
१.	उस्तै छु म (कथा सङ्ग्रह)
हेलो इङलिस
इतिहास
हेलो अङ्ग्रेजी अक्टोबर २०१४ मा कल्चर एलीद्वारा सुरू गरिएको थियो। यो एक प्राविधिक कम्पनी हो जसलाई केललग व्यवस्थापन विद्यालय र भारतीय प्रविधि संस्थान बम्बईका पूर्व छात्र निशान्त पाटनी र नर्सि मनोज इन्स्टिच्युट अफ म्यानेजमेण्ट ष्टडिजका पूर्व छात्र प्रन्सु पटानीले संयुक्त रूपमा डिसेम्बर २०१२ मा स्थापना गरेका थिए। यो जयपुरमा आधारित इण्ट्याप ल्याब निजी लिमिटेड अन्तर्गत सञ्चालित छ।
विशेषता
अनुप्रयोगमा ४७५ अन्तर्क्रियात्मक पाठ र पढ्ने, लेख्ने, बोल्ने र सुन्नेसँग सम्बन्धित खेलहरू पनि रहेका छन्। योसँग दोभाषे शब्दकोश रहेको छ जुन २२ नेपाली सहित २२ वटा भाषाहरूमा उपलब्ध छ।
पुरस्कार तथा मान्यताहरू
१) सन् २०१७: भारतमा गुगल प्ले ष्टोरमा शीर्ष तेस्रो शैक्षिक अनुप्रयोग
२) सन् २०१६: यसले भारतको इण्टरनेट र मोबाइल सङ्घ (आइएएमएआई)बाट भारतको सबैभन्दा अभिनव मोबाइल अनुप्रयोगको लागि मान्यता लागि प्राप्त गरेको थियो।
३) सन् २०१६: सन् २०१६ को गुगल प्ले ष्टोरद्वारा "भारतमा बनेको" श्रेणीमा सर्वश्रेष्ठ अनुप्रयोगहरू
५) सन् २०१५: भारतमा गुगल प्ले स्टोरमा शीर्ष उत्कृष्ट शैक्षिक अनुप्रयोग ६) सन् २०१४: यसले भारतको इण्टरनेट र मोबाइल सङ्घ (आइएएमएआई)बाट भारतको सबैभन्दा अभिनव मोबाइल अनुप्रयोगको लागि मान्यता लागि प्राप्त गरेको थियो।
सन् २०१५: एप एनीका अनुसार, यो ८ जुलाई २०१५ सम्ममा भारतमा ९८ औँ सबैभन्दा डाउनलोड गरिएको अनुप्रयोग पनि बनेको थियो।
जनकपुरधाम उपमहानगरपालिका
जनकपुरधाम (पूर्व तथा हालसम्म चलनचलतीमा रहेको नाम: जनकपुर) नेपालको मधेश प्रदेशको धनुषा जिल्लामा रहेको प्रादेशिक राजधानी, जिल्ला सदरमुकाम र एक उपमहानगरपालिका हो।  धनुषा जिल्लाको पहिलो नगरपालिका रहेको यो नगरको नामकरण प्राचीन मिथिला क्षेत्रका राजा जनकको नामबाट भएको हो। यो सहर नेपालको राजधानी काठमाडौँबाट ४५० किलोमिटरको दुरीमा अवस्थित छ।
नेपाल राज्य नगरपालिका ऐन, २००९ बमोजिम तत्कालिन श्री ५ को सरकारद्वारा वि.सं. २०१७ जेठ १३ गतेदेखि लागु हुने गरी जनकपुर नगरपालिकको गठन गरिएको थियो। जनकपुरलाई तत्कालिन सरकार मन्त्रिपरिषदको विकास समितिले वि.सं. २०७१ साल मङ्सिर १६ गते गरेको निर्णय र वि.सं. २०७१ पुस २८ गते नेपाल राजपत्रमा प्रकाशित सूचना अनुसार उपमहानगरपालिको लागि चाहिने आवश्यक प्रक्रिया पूरा भएपछि नगरपालिकाबाट उपमहानगरपालिका घोषणा गरिएको थियो। जनकपुरलाई उपमहानगरपालिका घोषित गर्दा यसमा कुर्था, बसविटिट, बिन्धी, प्रको महुवा, लोहना,बेंगाशिवपुर, बसहिया, देवपुरा रूपैठा, लक्ष्मीपुरबगेवा, गोपालपुर तथा कनकपट्टी गाउँ विकास समितिलाई समावेश गरेर यसलाई उपमहानगरपालिका घोषणा गरिएको हो। सङ्घीय शासन व्यवस्था लागू भएपछि देशमा स्थानीय तहको गठन भएसँगै वि.सं. २०७३ फागुन २२ गते नेपाल सरकारको निर्णय तथा वि.सं. २०७३ फागुन २७ गते नेपाल राजपत्रमा प्रकाशित सूचना अनुसार यो नगरपालिकामा २ वटा गाउँ विकास समितिहरूको आंशिक भाग थपेर यसको क्षेत्र विस्तार गरेको थियो तर राजनीतिक विवादका कारण सरकारले स्थानीय तहहरू पुनर्मूल्याङ्कन गरि वि.सं. २०७४ जेठ ८ गते गरेको निर्णय तथा वि.सं. २०७४ जेठ ११ गते नेपाल राजपत्रमा प्रकाशित सूचना अनुसार थप गरिएका गाउँ विकास समितिहरूलाई खारेज गरि यस उपमहानगरपालिकामा कनकपट्टी, अन्दुपट्टी (वडा नं. ६-९), मानसिंहपट्टी (वडा नं. १-५) र गोपालपुर (वडा नं. १-२) क्षेत्र कायम गरेर क्षेत्र विस्तार गरिएको थियो।
नगर प्रशासन इतिहास
नेपाल र भारतका हिन्दू धर्मावलम्बीहरूको आस्थाको केन्द्रको रूपमा रहेको जनकपुरधामलाई तत्कालीन श्री ५ को सरकारले वि.सं. २०१७ जेठ १३ गते नगरपालिका क्षेत्र कायम गरेको थियो। यो नगरपालिका देशका पुराना नगरपालिकाहरू मध्येको एक हो। तत्कालिन राजा महेन्द्र शाहले वि.सं. २०१७ पुष २२ गते नेपालमा पञ्चायती व्यवस्था लागु गरेपछि जनकपुर नगरपालिकाको नाम स्वतः परिवर्तन भई 'जनकपुर नगर पञ्चायत' भएको थियो। पञ्चायती व्यवस्थाको अन्त्य भएपछि तत्कालिन श्री ५ को सरकारद्वारा वि.सं. २०४७ साल जेठ २८ गते नगरपालिका ऐन, २०४७ घोषणा गरि लागु गरे पछि नगरपालिका बन्नको लागि चाहिने आवश्यक पूर्वाधार तथा जनशक्ति भएको कारणले जनकपुरधाम पुन: आधिकारिक रूपमा नगरपालिका बन्न पुगेको थियो। वि.सं. २०७१ सालमा यस क्षेत्रवरिपरीका छिमेकी गाउँ विकास समितिहरू सम्मिलित गरेर यसलाई उपमहानगरपालिकामा स्तरोन्नति गरेको थियो।
इतिहास
यो सहर पूर्व ऐतिहासिक मैथिली सभ्यताको केन्द्रविन्दुको रूपमा रहेको छ। तपस्वीहरू, पण्डितहरू र स्थानीय गीतहरूबाट प्राप्त विवरणले हालको जनकपुर क्षेत्रको स्थापना १८औँ शताब्दीको प्रारम्भमा भएको देखाउँछ। तीर्थस्थलको रूपमा जनकपुरको सबैभन्दा प्रारम्भिक वर्णन सन् १८०५ मा गरिएको थियो। यसअघि कुनै प्राचीन सहरको उपस्थितिको पुरातात्विक प्रमाण फेला परेको छैन। राजा जनकको दरबार विदेह राज्यको राजधानी मानिएको प्राचीन जनकपुरमा रहेको मानिन्छ। रामायणका अनुसार जनकले खेतमा हलो जोत्ने क्रममा एक बालिकालाई भेट्टाए जसलाई सीता नामकरण गरेर उनलाई आफ्नो छोरीको रूपमा हुर्काएका थिए। सीता ठूली भएपछि जनकले एक हजार वर्ष पहिले जनकपुर नजिकै छोडेको शिवको धनुष उठाउन सक्ने जो कोहीसँग सीताको विवाह गर्ने प्रस्ताव राखेपछि विभिन्न राज्यका राजकुमारहरूले सो धनुष उठाउने प्रयास गरे तर अयोध्याका राजकुमार रामले मात्र धनुष उठाउन सफल भएका थिए। मिथिला क्षेत्रका पुरानो गीत अनुसार यो धनुष जनकपुरको उत्तरपूर्वमा भेटिएको थियो।
आकर्षण
जनकपुरधामको अर्को विशेषता यहाँ रहेका पोखरी तथा कुण्डहरू हुन्। यहाँ कुटीहरू पनि प्रशस्तै रहेका छन्। पोखरीहरूको कारण जनकपुरको माछा नेपालमै प्रख्यात छ। एक सन्त कविले मिथिलाको पवित्र नगरीलाई आफ्नो कवितामा यसरी अभिव्यक्त गरेका थिए- 'बावन कुटी, बहत्तर कुण्डा। फिरही सन्तजन झुण्डही झुण्डा।' यसको अर्थ ५२ कुटी (मठ तथा मन्दिर) र ७२ वटा (कुण्ड पोखरी, कुवा, इनार) भएको यस पवित्र भूमिमा झुण्डका झुण्ड साधुसन्तहरू भ्रमण गरिरहेका छन्।  यहाँ तिथि अनुसार कुण्डमा स्नानको धेरै महत्त्व छ। जनकपुरधाममा भएका केही महत्त्वपूर्ण कुण्डहरू बिहार कुण्ड, अग्नि कुण्ड, मध्यमा सर, रत्न सागर, अङ्गराज सर, सूर्य कुण्ड, गङ्गा सागर, धनुष सागर, दसरथ तलाउ, पापमोचिनि सर, परशुराम कुण्ड, जनक सरोवर, गोपाल सर, रुक्मिनी सर, मुरली सर, विडाल सर, राम सर, कपाल मोचिनि सर, महाराज सागर, पाकवति सर, धौत-पाप सर आदि हुन्।
भाषा र संस्कृति
जनकपुरधाममा बोलिने प्रमुख भाषा मैथिली हो। मैथिल महिलाहरूद्वारा बनाइने मैथिली चित्रकला पुरै नेपालमा प्रख्यात रहेको छ। मुख्यतया माटोको भाँडा र घरको भित्तामा गरिने चित्रकला समेतले महत्त्वपूर्ण स्थान ओगटेको छ। मिथिलाको पारम्परिक घरहरू माटो र परालद्वारा बनाइन्छ। जनकपुरधाममा मनाइने प्रमुख चाड पर्वहरू मध्ये छठ, विवाह पञ्चमी, राम नवमी, लक्ष्मी पूजा, होली आदी हुन्।
जलवायु
यो स्थान समुद्री सतहभन्दा ६६ मिटरमाथि रहेको छ। जनकपुर नेपलको तराई क्षेत्रमा अवस्थित छ, जहाँको हावापानी आर्द्र अर्ध-कटिबन्धीय जलवायु रहेको छ। मार्च र अप्रिल महिनामा तातो, सुख्खा र हावा चल्ने गर्छ भने यहाँ मे महिनादेखि सेप्टेम्बरसम्म मनसुन रहन्छ। अक्टोबरदेखि नोभेम्बरसम्म हल्का सुख्खा र डिसेम्बरदेखि फेब्रुअरीसम्म जाडो याम रहन्छ।
सडक यातायात
जनकपुरधामलाई देशका प्रमुख स्थानसँग जोडने कार्य जनकपुर-ढलकेवर फेडर रोडले ढलकेवरमा महेन्द्र राजमार्गसँग जोड्दै पुरा गरेको छ। महेन्द्र राजमार्ग प्रयोग गरेर जनकपुरबाट नेपालका प्रमुख सहरहरू जस्तै बुटवल, भरतपुर, हेटौँडा, काठमाडौँ, इटहरी, धरान, विराटनगर, राजविराज, दमक, बिर्तामोड, काँकडभिट्टासँग जोड्ने गरेको छ। जनकपुरधामबाट नेपालका विभिन्न स्थानहरूका लागि सोझै बस सेवाहरू सञ्चालनमा रहेका छन्। सहर भित्र सामान्य आवतजावतको लागी साइकल रिक्सा, विद्युतीय रिक्सा, टेम्पो र बसहरू उपलब्ध छन्।
रेलवे
वि.सं. २०७८ फाल्गुन अनुसार नेपाल रेल्वे द्वारा सञ्चालनमा रहेको एकमात्र रेल जनकपुरधाम रेलवे हो। यो रेलले पहिलो चरणमा कुर्था–जनकपुर–जयनगरसम्म ३२ किलोमिटरसम्म रेल सञ्चालन गरिरहेको छ।
वायुमार्ग
जनकपुरमा एउटा आन्तरिक विमानस्थल रहेको छ। जनकपुर विमानस्थलबाट नेपालको राजधानी काठमाडौँ तथा पर्यटकीय नगर पोखराको लागि सोझै उडान सेवा उपलब्ध रहेको छ। यो सहरलाई रामजन्मभूमि अयोध्यासँग विमान सेवाद्वारा जोड्ने प्रस्ताव गरिएको छ।
जनसङ्ख्या
मधेश प्रदेश स्थित धनुषा जिल्लाका साविक कुर्था, बसविटिट, बिन्धी, प्रको महुवा, लोहना,बेंगाशिवपुर, बसहिया, देवपुरा रूपैठा, लक्ष्मीपुरबगेवा, गोपालपुर तथा कनकपट्टी गाविसहरूलाई मिलाएर वि.सं. २०७१ सालमा जनकपुरधामलाई उपमहानगरपालिकाको रूपमा विस्तार गरिएको थियो भने वि.सं. २०७४ सालमा यस उपमहनगरपालिकामा अन्दुपट्टी (वडा नं. ६-९), मानसिंहपट्टी (वडा नं. १-५) र गोपालपुर (वडा नं. १-२) क्षेत्र थप गरिएको थियो। नेपालको राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार यी ठाउँहरूको जनसङ्ख्यालाई जोडेर जनकपुरधाम उपमहानगरपालिकाको जनसङ्ख्या १,५९,४६८ रहेको छ।
उदय सोताङ
उदय सोताङ नेपाली गायक हुन् । उनकी श्रीमति मनिला र छोरी श्रेया पनि गायिका हुन् ।
इसिनो लारियो
इसिनो लारियो इटालीको लोम्बार्दी क्षेत्रको एउटा नगर हो । यो मिलानको 60 km उत्तरमा रहेको छ भने लेक्कोको 15 km उत्तरपश्चिममा रहेको छ साथै कोमो तालको 4.3 km पूर्वमा रहेको छ । सन् २००४ डिसेम्बर ३१ को जनगणना अनुसार यहाँको जनसङ्ख्या ७७२ रहेको छ भने क्षेत्रफल 18.7 km2 रहेको छ ।
दोभान
दोभान नेपालको पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र अन्तर्गत लुम्बिनी अञ्चलमा पर्ने पाल्पा जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो ।
जनसङ्ख्या
दोभान गाविस को जनसङ्ख्या बि.स.२०६८ को जनगणना अनुसार ६,८७२ रहेको छ । यो गाविसमा १,४३६ वटा घर छन ।
हेलम्बु गाउँपालिका
हेलम्बु गाउँपालिका सिन्धुपाल्चोक जिल्लाको ९ गाउँपालिका मध्येको एक गाउँपालिका हो।
नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार हेलम्बु गाउँपालिकाको कुल जनसङ्ख्या १७, ६७१ छ।
सोल्मा
सोल्मा नेपालको कोशी अञ्चलको तेह्रथुम जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो । यो जिल्ला सदरमुकामदेखि पश्चिममा पर्दछ। यो ठाउ रमणीय स्थान भित्र पर्दछ। तेह्रथुम जिल्लाको पहिचान बोकेको तीनजुरे र चिया खेती यसै गा.वि.स. का पहिचानहरू हुन। यस गा.वि.स.मा १ वटा उच्च मा. वि., २ नि. मा. वि. र ५ वटा प्रा. वि. हरू रहेका छन् ।
बोलिभिया राष्ट्रिय फुटबल टोली
बोलिभिया राष्ट्रिय फुटबल टिम अन्तर्राष्ट्रिय फुटबल प्रतिस्पर्धामा बोलिभियाको प्रतिनिधित्व गर्ने पुरुष फुटबल टिम हो । यो बोलिभिया फुटबलको लागि शासकीय निकाय बोलिभिया फुटबल संघको नियन्त्रणमा रहेकोे छ । यो दक्षिण अमेरिकी फुटबल सङ्घको सदस्य राष्ट्र हो ।
सोल्मा
ब्राम्हण, क्षेत्री, लिम्बू, मगर, गुरुङ, राई, तामाङ, शेर्पा, दलित (कामी, दमाई, सार्की) भुजेल र अन्य जातजाति यस गा.वि.स. का प्रमुख बासिन्दा हुने। यस गा.वि.स.मा उत्पादन हुने प्रमुख खाद्यान्न बालीहरूमा धान, मकै, कोदो हुन भने तरकारी बालीमा आलु, बन्दाकोवी, फूलकोवी, मटर, टमाटर, साग आदि हुन। नगदे वालीमा अलैंची, चिया, अमलिसो, अदुवा, चिराइतो आदि हुन। पशुपालन तथा दुग्ध व्यवसाय पनि यहाँका बासिन्दाको पेशा रही आएको छ ।
हमरजुङ
हमरजुङ नेपालको कोशी अञ्चलको तेह्रथुम जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो ।
श्रेया सोताङ
श्रेया सोताङ्ग नेपाली गायिका हुन् । उनका बुबा उदय र आमा मनिला गायक-गायिका हुन् ।
घ्याङलेख गाउँपालिका
घ्याङलेख गाउँपालिका सिन्धुली जिल्लाको ७ गाउँपालिका मध्येको एक गाउँपालिका हो।
नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार घ्याङलेख गाउँपालिकाको कुल जनसङ्ख्या १३, ७६१ छ।
दोभाने
दोभाने नेपालको कोशी अञ्चलको भोजपुर जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो। यो ठाउँमा ९५८ वटा घर छन्।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार दोभानेको जनसङ्ख्या ५०८८ छ। यस मध्य पुरुष ४८%, र महिला ५२% छन्।
पशु प्रजनन
पशु प्रजनन (अङ्ग्रेजी: Animal Breeding) पशु विज्ञान अन्तर्गत पशुका उत्पादन, पालनपोषण तथा मानव उपयोग निमित्त पशुको आनुवंशिकता (heredity) मा सुधार ल्याउने सम्बन्धित विषय हो ।
एकनाथ ढकाल
इ. स. १९७४ अगस्ट १३ का दिन गोर्खा जिल्लाको बोर्लाङ्ग गा. बि. स.मा जन्मनु भयकोएकनाथ ढकाल नेपालको प्रसिद्ध राजनीतिज्ञ हुनुहुन्छ । उहाँ विश्व शान्ति तथा एकीकृत परिवार सङ्घ र युनिभर्सल पिस फेडेरेसन नेपालको प्रमुख तथा नेपाल परिवार दलको अध्यक्ष पनि हुनुहुन्छ। ढकाल २००८को संबिधान सभा निर्बाचनबाट नेपाल परिवार दलको प्रतिनिधित्व गर्दै संबिधान सभामा सभासद बन्नु भयो र संबैधानिक समितिमा सदस्य रहनु भयो। मे १६, २०१२ मा नेपाल सरकारको मन्न्री पदको सपथ ग्रहण गरी नेपालको प्रथम सहकारी तथा गरीबी निवारण मन्न्री बन्नु भयो। ढकालले नेपालको इतिहाँसमा प्रथम पटक राष्ट्रिय सहकारी नीति ल्याई सहकरिकर्मिलाई उत्साहित बनाउन सफल भय। ढकालले मन्न्री रहदा गोरखाबाट बिपन्न घर परिवार परिचय पत्र वितरण अभियान सुरु गरेका थिय ।  नेपालको राजनीतिमा "अग्रपन्थी लोकतन्त्र (हेड-विङ्ग डेमोक्रेसी) नामक नया विचारको स्थापना गरी राजनीतिक-सामाजिक अभियान सञ्चालन गरिरहनु भएको ढकाल अन्तरास्ट्रिय ब्यक्तित्व पनि हुन्। उहाले विश्वका विभिन्न मुलुकका राष्ट्र प्रमुख र सरकार प्रमुख लगाएत सँग भेट गर्नु भएको छ। ढकालले राष्ट्र र जनता: पहिलो प्राथमिकता भन्ने अभियान पनि सञ्चालन गरी राजनीतिमा चर्चाको वरिपरि हुनुहुन्छ। चुनाबी सरकार गठन गर्ने गृहकार्यमा दलहरू लाग्दा एकनाथ ढकालको नाम प्रधानमन्त्री बन्ने सुचिमा चर्चामा आएको पनि थियो। ढकालको पार्टीमा नेपालका बुद्धिजिबी बर्गको उल्लेख्य समर्थन रहेको छ ढकाल नेपालको दोश्रो संबिधानसभामा समानुपातिक निर्बाचन प्रणालीवाट निर्बाचित हुनु भयको छ र उहाले  नेतृत्व गरेको नेपाल परिवार दलले संबिधान सभामा २ सिट हासिल गरेको छ । ढकालले प्रजातन्त्र र कम्युनिजम बाबु आमा बिनाको टुहुरो दाजुभाइ भएको टिप्पणी गर्दै आफ्नो पार्टी सवैखालका वादको मिलविन्दु हुनसक्ने बताउदै आयका छन । ढकालले भारतीय जनता पार्टीका  अध्यक्ष राजनाथ सिंह विच भेट गरी नेपाल र भारतको सम्बन्ध सुमधुर बनाउने प्रयास गरेका थिय ।
काकाडु राष्ट्रिय निकुञ्ज
काकाडु राष्ट्रिय निकुञ्ज अष्ट्रेलियाको उत्तरी भूभागमा अवस्थित राष्ट्रिय निकुञ्ज हो । यसको क्षेत्रफल 19804 km2 रहेको छ । यो राष्ट्रिय निकुञ्ज सन् १९८१ मा युनेस्को विश्व सम्पदा क्षेत्रको सूचीमा परेको थियो ।
लस भेगस
लस भेगस संयुक्त राज्य अमेरिकाको निभाडा प्रान्तको सबै भन्दा धेरै जनघनत्व भएको शहर हो । लस् भेगस शहर बिसेसगरि जुवा, कलिनेरि, र शोप्पिन्गका लागि बिश्वबिख्यात छ । यो शहरलाई मनोरञनको सहर, सिन सिटी, पर्यटकको सहर आदि उपनामले पनि चिनिन्छ । ठुलाठुला होटल, क्यासिनो, तथा मनोरञन स्थलहरू भएको यस शहर पर्यटकिय द्रिस्टिकोणबाट अमेरिकाको सबै भन्दा महत्त्वपुर्ण शहरहरूमा पर्दछ ।
लस भेगसको मुख्य आकर्षण भनेको ६.८ किलोमिटरमा फैलिएको लस भेगस बोलेभार्ड (स्ट्रिप )हो । यस स्ट्रिपमा बेलाजिओ, पेरिस, सिजर्स् प्यालेस, फ्लेमिन्गो, विन् रिसोर्ट्स्, इन्कोर्र्, नियुयोर्क्-नियुयोर्क्, भेनिसियन, बेलिज, पलाजो, कोस्मोपोलिटन्, एरिया, भिडारा, लक्जर्, मेन्डएला बेय जस्ता सन्सारका ठुला एवम् लक्जोरियस होटेल तथा क्यासिनोहरू उपस्थित छन् ।
इतिहास
लस भेगस नाम स्पनियारर्डहरूले एन्टोनियो अर्मिजो पार्टिमा राखेका हुन् । यिनिहरूले यस ठाऊ टेक्ससबाट उत्तरी र पस्चिमि भेगमा यात्रा गर्दा प्रयोग गर्ने गर्दथिए । यो छेत्र पहिला मेक्सिको भये पनि पछि अमेरिकाबाट अधिक्रमित भयो ।
भुगोल तथा बातावरण
लस भेगस क्लार्क् काउन्टि स्थित सुख्खा मरुभुमिमा अवस्थित रहेको छ । यसको पस्चिम तर्फ स्प्रिन्ग माउन्टेन अवस्थित छ । यो शहर समुद्र सतह भन्दा २,०३० फिट माथि रहेको छ । यस शहरको छेत्रफल १३५.८६ स्कुवार माइल्स् (३५१.९ किलोमिटर स्कुवार)मा फैलिएको छ जस मध्ये १३१.८१ स्कुवार माइल्स् भुमि र ०.०५ स्कुवार माइल्स् पानीले ओघटेको छ ।
जलवायु
लस भेगसको जलवायु सबट्रोपिकल मरुभुमिको जस्तो छ । यसको मौसम पनि यसैमा अवस्थित मोजाभि डेजर्टको जस्तै छ ।
पर्यटन्
लस भेगसको मुख्य आकर्षण भनेको यहा रहेका क्यासिनो र होटेलहरू हुन् । सबैजसो मुख्य होटेलहरू डाउनटाउन लस भेगसमा अवस्थित छन् ।
दोधारा
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार दोधाराको जनसङ्ख्या १८,५५६ छ। यस मध्य पुरुष ५१%, र महिला ४९% छन्।
नेपालका प्रदेशहरू
वि.स. २०७२ असोज ३ गते जारी गरिएको नेपालको संविधानको अनुसुचि ४ बमोजिम नेपाललाई ७ प्रदेशमा विभाजित गरिएको थियो। प्रदेशहरू पहिलेकै जिल्लाहरूलाई समुह बनाएर बनाईएको छ। तैपनि दुई जिल्लाहरू ( नवलपरासी र रूकुम ) भने टुक्रयाएर दुई प्रदेशमा पारिएको छ। संविधानको धारा २९५ (ख) बमोजिम प्रदेशहरूको नामाकरण सम्वन्धित प्रदेशको संसदको दुई तिहाईले गर्ने प्रावधान रहेको छ।
धिरज मगर
धिरज मगर नेपाली चलचित्र क्षेत्रको एक नबनायक हुन् । उनले सम्राजी राज्यलक्ष्मी शाहको साथ मिन्टु लन्डनमा चलचित्रबाट चलचित्रमा प्रवेश गर्नु अघि एक चर्चित ब्लगर युट्युब च्यानलमा धेरै प्रसिद्ध भएका थिए भने उनले आफ्नो के-पप प्रतिक्रिया भिडियोहरू, साथसाथै व्यक्तिगत अभियान र के-पप टिप्पणीका लागि ठूलो लोकप्रियताको रूपमा चितपरिरित छन्। पहिलो चलचित्रमा उनको भुमिकाको राम्रै प्रशंसा गरिएको छ।
अभिनेत्री जसिता गुरुङको साथ उनले अभिनय गर्ने भनिएको अर्को चलचित्र आई एम ट्वान्टी वानको भने हाल छायाङ्कन हुँदै छ भने यसको प्रदर्शन मिति तय गरिएको छैन।
नेपालका प्रदेशहरू
कोशी प्रदेश
जनसङ्ख्या ४५,३४,९४३ क्षेत्रफल २५,९०५ वर्ग किमी
मधेश प्रदेश
जनसङ्ख्या ५४,०४,१४५ क्षेत्रफल ९,६६१ बर्ग किमी .²
बाग्मती प्रदेश
जनसङ्ख्या ५५,२९,४५२ क्षेत्रफल २०,३०० बर्ग किमी
गण्डकी प्रदेश
जनसङ्ख्या २४,१३,९०७ क्षेत्रफल २१,५०४ बर्ग किमी  .
लुम्बिनी प्रदेश जनसँख्या ४८,९१,०२५ क्षेत्रफल २२,२८८ बर्ग किमी  .
कर्णाली प्रदेश
जनसङ्ख्या ११,६८,५१५ क्षेत्रफल २७,९८४ बर्ग किमी  .
सुदूरपश्चिम प्रदेश
जनसङ्ख्या २५,५२,५१७ क्षेत्रफल १९,५३९ बर्ग किमी
सन्दर्भ सामग्रीहरू
<div class="reflist" style=" list-style-type: decimal;" data-template-mapping="{"targetname":"Reflist"}">
ह्वाकु
ह्वाकु नेपालको कोशी अञ्चलको तेह्रथुम जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो ।यो तेह्रथुम जिल्लाकै उर्वर भुमि मानिन्छ।
गोलन्जोर गाउँपालिका
गोलन्जोर गाउँपालिका सिन्धुली जिल्लाको ७ गाउँपालिका मध्येको एक गाउँपालिका हो।
नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार गोलन्जोर गाउँपालिकाको कुल जनसङ्ख्या २१, ३१९ छ।
दोगडी
दोगडी नेपालको सेती अञ्चलको बाजुरा जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो। यो ठाउँमा ५५३ वटा घर छन्।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार दोगडीको जनसङ्ख्या ३०९३ छ। यस मध्य पुरुष ४७%, र महिला ५३% छन्।
ट्रान्सपरेन्सि इन्टरनेशनल
ट्रान्सपरेन्सि इन्टरनेशनल अन्तराष्ट्रिय गैह्र सरकारी संस्था हो । यसको मुख्यालय जर्मनीको बर्लिनमा रहेको छ भने यो संस्था सन् १९९३ मा स्थापना भएको हो । यसको नाफा रहित उद्देश्य भनेको भ्रष्टाचार बिरूद्धको लडाइ तथा भ्रष्टाचारबाट हुने फौजदारी कामहरूबाट बचावट गर्ने हो ।
सिद्धिचरण श्रेष्ठ
सिद्धिचरण श्रेष्ठ (वि.सं.१९६९ जेठ ९ – २०४९ जेठ २२) नेपालका नेपाल(नेवारी) र नेपाली भाषी कवि थिए । युगको आवाज वा युगको माग आफ्ना कृतिहरूमा ब्यक्त गरेको भन्दै उनलाई नेपाल सरकारले युगकविको पदवीबाट सम्मानित गरेको छ । पूर्वी नेपालको सगरमाथा अञ्चल अन्तर्गत ओखलढुंगा जिल्लाका तत्कालीन मालअड्डाका हाकिम (खरिदार) तथा सुमति उपन्यासका लेखक बुबा विष्णुचरण श्रेष्ठ र आमा नीरकुमारीका एक मात्र छोराका रूपमा उनको जन्म ओखलढुंगा बजारमा वि.सं १९६९ जेठ ९ गते भएको थियो । <section end=अंश />
सुरुवाती जीवन
सिद्धिचरण जन्मेको ओखलढुंगा जिल्लामा त्यसबेला स्कुलको नामनिशान थिएन। ब्राह्मण बालकहरू मात्र गुरुका घरमा गएर रुद्री, चण्डी र वेद पढ्ने गर्थे। सिद्धिचरणका पिता दिनभर अड्डा र डेरा फर्केपछि पनि रातको ११/१२ बजेसम्म चल्ने कचहरीमा व्यस्त रहनुहुन्थ्यो भने आमाचाहिँ पूजापाठमै प्रायः दिन बिताउने गर्नुहुन्थ्यो। यस्तो स्थितिमा बालक सिद्धिचरणले ओखलढुंगामा सात वर्षको उमेरसम्ममा केवल बाह्रखरीको मात्र अध्ययन गर्न पाए । पछि वि.स.१९७६ सालमा बाबुआमा ओखलढुंगाबाट आफ्नो घर काठमाडौँ फर्कनुभएपछि सिद्धिचरण पनि सँगसँगै काठमाडौँ आए । तर, काठमाडौँमा पनि त्यतिखेर स्कुलका नाममा दरबार स्कुलबाहेक थिएन र दरबार स्कुलमा सोर्सफोर्सले मात्र पढ्न पाउने र खर्च पनि निकै लाग्ने हुनाले जोकोही यहाँ भर्ना हुन सक्तैनथ्यो। जेहोस्, यहाँ भर्ना भई पढ्न थालेका सिद्धिचरणले १९८४ साल (१५ वर्षको उमेरमा) पाँचौँ कक्षामा पुग्दा सन्ध्या शीर्षक कविता लेखका थिए ।
साहित्यिक यात्रा
सन्ध्या कविता उनको २०२१ सालमा प्रकाशित कवितासङ्ग्रह कोपिलामा सङ्ग्रहित छ। यो कविता नै उहाँको अहिले २०६८ साल सम्मको उपलब्ध पहिलो कविता हो। यस प्रकार पाँच कक्षामा पढ्दादेखि नै कविता लेख्न थालेका भए पनि सिद्धिचरणले स्कुलको औपचारिक शिक्षा भने पूरा गर्न सकेनन् । हिसाबमा कमजोर हुनाले कक्षा आठमा पुग्दा नपुग्दै उनले स्कुल छाडे; कक्षा आठसम्मको मात्र स्कुलको औपचारिक शिक्षा हासिल गरे ।
अन्य
सिद्धिचरणलाई अंश सर्वस्वसहित १८ वर्षको कठोर काराबासको सजाय दिइयो । १८ वर्षको जेल सजाय भएको भए तापनि पछि श्री ३ जुद्धको महर्षी बन्ने अभिलाषाले गर्दा पाँच वर्षपछि अर्थात् २००२ सालमा उनी रिहा भए। कवि सिद्धिचरण यसरी जेलबाट रिहा हुनुभन्दा केही महिनाअघि उनका पिता विष्णुचरण श्रेष्ठको देहावसान भएको थियो तर सिद्धिचरणलाई आफ्ना पिताको दाहसंस्कारसमेत गर्न दिइएन।
मृत्यु
उनको मृत्यु वि.स.२०४९ जेठ २२ गते भयो ।
साहित्यिक विश्लेषण
माथिका हरफहरू सिद्धिचरण श्रेष्ठको कविता ओखलढुंगाका हुन्। उनले १९९२ सालमा (२३ वर्षको उमेर)मा ओखलढुंगा रचेका थिए। यो कविता नेपाली साहित्यको एउटा प्रकृतिपरक कविता हो। यो ओखलढुंगालगायत १९९२ सालसम्ममा सिद्धिचरणका निर्झर, साँझमा हिमालयको दृश्य', 'प्रातकालीन किरण', 'जूनकीरी', 'सपनाझैँ देखेँ तिनलाई', 'वर्षा आयो', 'वसन्तजस्ता कविता शारदामा प्रकाशित भइसकेका थिए। खास गरेर १९९२ सालसम्मका सिद्धिचरणका कविता र लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाका पनि शारदामै प्रकाशित यतिञ्जेलसम्मका कविता (मुनामदन खण्डकाव्यसमेत)तर्फ आकषिर्त हुँदै प्रसिद्ध समीक्षक सूर्यविक्रम ज्ञवालीले नेपाली साहित्याकाशका दुई नयाँ तारा शीर्षक समीक्षा प्रकाशित गरेका र त्यसमा उनले लक्ष्मीप्रसाद र सिद्धिचरणले नेपाली कविताका क्षेत्रमा लेखनाथ पौड्यालका समयका परम्परागरगत -परिष्कारवादी कविताधारबाट अलग्गिँदै नवीन -स्वच्छन्दतावादी कविता परम्पराको थालनी गरेको चर्चा गर्दै यी दुई कवि लक्ष्मीप्रसाद र सिद्धिचरणलाई 'नेपाली साहित्याकाशका दुई नयाँ तारा'का रूपमा उपस्थापित गरेपछि लक्ष्मीप्रसाद र सिद्धिचरणको ख्याति फैलिन थालेको थियो।
केवल कक्षा आठसम्मको मात्र स्कुलको औपचारिक शिक्षा हासिल गरेका सिद्धिचरणले १९९० सालमै बीए, बीएल गरिसकेका लक्ष्मीप्रसाद देवकोटासँग पूर्वोक्त प्रकार एकसाथ 'नेपाली साहित्याकाशका नयाँ तारा'को उपाधि पाउनु, त्यो पनि सूर्यविक्रम ज्ञवालीजस्ता दिग्गज समालोचकबाट―चानचुने कुरा होइन। त्यसबाट त्यतिञ्जेल अर्थात् १९९२-९३ सालसम्ममा सिद्धिचरणले औपचारिक नभए पनि अनौपचारिक शिक्षा अर्थात् स्व-अध्ययनबाट, आफूलाई कति माथि उठाइसकेका रहेछन् भन्ने तथ्य प्रमाणित हुन्छ, साथै त्यतिञ्जेलसम्मका सिर्जनाबाट उहाँ लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाजस्तै दैवी वर प्राप्त, गडगिफ्टेड, जन्मजात कवि हुनुहुन्थ्यो भन्ने पनि प्रमाणित हुन्छ। यथार्थमा खासगरी यी दुई कवि -लक्ष्मीप्रसाद र सिद्धिचरणले नै सर्वप्रथम नेपाली साहित्यमा लेखनाथ, सम प्रवृतिको परिष्कारवादी काव्यधारा विपरीत स्वच्छन्दतावादी काव्यधाराको नयाँ युगको प्रवर्तन-प्रतिष्ठापन गरेका थिए। यसप्रकार नयाँ युगमा प्रवर्तक-प्रतिष्ठापक हुनाले लक्ष्मीप्रसाद र सिद्धिचरण; यी कविद्वय उसैबेला, अर्थात् १९९२-९३ सालको सेरोफेरोमै वस्तुतः 'युगकवि' बनिसकेका थिए। पछि २००२ सालपछि लक्ष्मीप्रसाद देवकोटा महाकविका रूपमा प्रख्यात भएकाले नेपाली साहित्य जगतमा 'युगकवि' उपाधि सिद्धिचरण श्रेष्ठमै सीमित र रुढ हुनपुग्यो। युगकवि सिद्धिचरण १९९५ सालदेखि एकतन्त्रीय जहानियाँ राणाशासनका विरुद्ध स्पष्टतः विद्रोही एवं क्रान्तिकारी कविका रूपमा लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाभन्दा अग्रणी देखापरे। यो तथ्य तलका प्रसंगहरूबाट स्पष्ट हुन्छ ।
१९९५ सालमा फत्तेबहादुर सिंहको सम्पादनमा प्रकाशित नेपाली विहार नामक कवितासंग्रहमा सिद्धिचरणका तीनवटा नेवारी कविता राष्ट्रिय गान', 'वर्षा' र 'गंगुखुसी छापिए, जसमध्य वर्षा शीर्षक कवितामा क्रान्तिबिना थन दैमखु स्वच्छ शान्ति अर्थात् 'क्रान्तिबिना यहाँ हुँदैन स्वच्छ शान्ति' भन्ने पंक्ति परेको थियो। यस पंक्तिमा मुखरति कवि सिद्धिचरणको क्रान्तिचेतले १९९६-९७ सालसम्ममा उत्तरोत्तर प्रखरता पाउँदै गएको कुरा कविका परचिय (१९९५), चम्क युवक (१९९५)जस्ता कविता र विश्वव्यथा (१९९६-९७)जस्तो शोककविताबाट स्पष्ट हुन्छ। आफ्नो चारवर्षे छोरा विश्वचरण श्रेष्ठको मृत्युशोकमा लेखिएको तथा शारदाको १९९६ भदौको अंकमा केही अंश प्रकाशित भएको यो विश्वव्यथाका केही पंक्ति यस्ता छन् :
त्यतिबेलाको स्वेच्छाचारी क्रूर जहानियाँ राणाशासनको समयमा कवि सिद्धिचरणका यस्ता खुलेआम विद्रोह निम्त्याउने खालका अभिव्यक्तिबाट तत्कालीन निरंकुश शासनसँग मात्र होइन, अपितु सृष्टिकर्ता स्वयं परमेश्वरसित पनि विद्रोह गर्न अति आतुर रहनुभएको खुलासा हुन्छ।
वास्तवमा कवि सिद्धिचरण आफ्ना उपर्युल्लिखित कविताहरूमा त्यसबेला जनमानसमा भित्रभित्रै गुम्सिरहेको र अरू कसैले मुखरति तुल्याउन नसकेको एकतन्त्रीय क्रूर जहानियाँ राणाशासनविरोधी युगीन विद्रोह र क्रान्तिको आवाजलाई नै वाणी दिन अग्रसर रहे। अर्को शब्दमा भन्ने हो भने उनमा अन्तरनिहित युगकवित्व प्रबल रूपमा प्रकटिएको थियो। यो कुरा तत्कालीन एकतन्त्रीय जहानियाँ शासनलाई सह्य भएन ।
सुशील सिटौला
सुशील सिटौला नेपालका एक चर्चित अभिनेता हुन् ।
विजय लामा
क्याप्टेन विजय लामा चलचित्रका नायक हुन्। उनी पेशाले विमान चालक हुन्। उनलाई गायकका रूपमा पनि चिनिन्छ।
श्रीदेवी
श्री देवी भारतीय चलचित्र क्षेत्रका एक बहुप्रसिद्ध अभिनेत्री हुन्।
मृत्यू
२४ फेब्रुअरी, २०१८ मा हृदयघातबाट उनको ५४ वर्षको उमेरमा दुवईमा निधन भएको थियो । उनको पहिलो हिन्दी चलचित्र सोल्वा सावन हो ।
खड्ग शमशेर जङ्गबहादुर राणा
जन्म
उनको जन्म कमाण्डर धीर शमशेर राणाको तेश्रो पुत्रको रूपमा भयो। उनी आफ्नी माता रानी नन्द कुमारी थापा (गोदार)का ज्येष्ठ पुत्र हुन् । उनका मावली हजुरबुवा काजी हेमदलसिंह थापा र मामा काजी कर्णेल केशरसिंह थापा हुन् ।
४२ सालको पर्व
वि.सं. १९४२(सन् १८८५) मा आफ्नै ठुलोबुवा प्रधानमन्त्री रणोद्दिप सिँह बहादुर राणाको हत्या गरे। थियो। कार्तिक १५ गते राती ८ बजे  वीर शमशेर, खड्ग शमशेर, चन्द्र शमशेर र भिम शमशेर सैन्य परेडको लागि हतियार देखाउने जरुरी काम रहेकाले भेट्नु पर्ने भनेर प्रवेश गरे। र भित्र गएर " पेटिकोट भित्रबाट शासन गर्नेको यस्तै गति हुन्छ" भनेर ड्याङ-ड्याङ गोली चलाए । रणोद्दीप सिंहको मृत्यु भयो ।
४२ सालको पर्व पश्चात उनी प्रधान सेनापति भए साथै प्रधानमन्त्रीको मर्यादामा दाजु वीर शमशेर पछिको दोस्रो थिए।
असफल कु र रोलक्रमबाट निष्कासन
वीर शमशेरले बनाएको रोलक्रममा उनी दोश्रो रोलमा थिए। तर महत्वाकांक्षी खड्गसंग दाजु वीरको मृत्यु कुर्न सक्ने धैर्यता थिएन। त्यसैले उनले दाजु वीरलाई हटाएर आफै प्रधानमन्त्री बन्ने षड्यन्त्र रच्न थाले। सो काममा चन्द्र शमशेरले पनि उनलाई सघाएका थिए। यो षड्यन्त्रको पोल वीर शमशेरले थाहा पाए। वि.सं १९४३ फागुन २३ (फागुन शुल्क दशमी मासन् १८८७ मा) यिनीलाई कमान्डर इनचिफबाट पदच्युत भए र प्रधानमन्त्रीको रोलक्रमबाट निश्काषित भई ठाडा जेलमा बन्दी भए। चन्द्र शमशेरलाई पनि निष्कासन गर्ने निर्णय हुन लागेको थियो तर देवशमशेरले स्नेहपूर्वक चन्द्रलाई जोगाइदिए। तिनै चन्द्रले वि.सं. १९५८ मा देव शमशेरलाई पदच्युत गरेका थिए।
पाल्पाको बडाहाकिम
सन् १८८९ मा पाल्पाको बडाहाकिममा नियुक्त भइ पुनर्स्थापित भए। सन् १९०१ मा धनकुटाको बडाहाकिम भए। सन् १९०९ मा बेलायतका महाराज एडवार्ड सातौँबाट व्यक्तिगत राजाको उपाधि पाए।
निभाडा
निभाडा  संयुक्त राज्य अमेरिकाको पश्चिमी, पश्चिमी पहाडी र दक्षिणपश्चिमी भेगमा अवस्थित राज्य हो। निभाडा अमेरिकाको ३५ औँ ठूलो जनघनत्व भएको राज्य हो। निभाडाको राजधानी कार्सन सिटि हो। निभाडा मुख्यरूपमा एउटा मरुभुमि क्षेत्र हो र यो ग्रेट बेसिनमा अवस्थित छ। निभाडाको इतिहास र अर्थतन्त्रमा चाँदीको ठुलो महत्त्व रहेको हुनाले यसलाई "सिल्भर स्टेट" पनि भनिन्छ।
खड्ग शमशेर जङ्गबहादुर राणा
पाल्पाको बडाहाकिम
उनी नेपालका शाहाजहाँ कहलिएका थिए। वि.सं. १९५० मा उनले आफ्नी पत्नी तेजकुमारीको स्मृतिमा कालीगण्डकी नदीको तटमा भव्य दरबार बनाए, त्यसलाई रानीमहल भनियो र त्यो तटलाई रानीघाट भनियो। जुन नेपालको ताजमहल कहलिएको थियो।
निभाडा
जलवायु
निभाडा अमेरिकाको सबै भन्दा सुक्खा राज्य हो।
खड्ग शमशेर जङ्गबहादुर राणा
लुम्बिनीको उत्खनन्
खडगशमशेरले डा. फुहररको सहयोगमा लुम्बिनी स्थित अशोकस्तम्भ, कपिलवस्तुका पुरातात्त्विक वस्तुको पुनस्र्त्थान गरे। डा. फुहरर भारतीय पुरातत्त्व विभागका सदस्य थिए। गौतम बुद्धको जन्मस्थल नेपालमा हो भनी खडग शमशेरले पत्ता लगाए।
तीनपाटन गाउँपालिका
तीनपाटन गाउँपालिका सिन्धुली जिल्लाको ७ गाउँपालिका मध्येको एक गाउँपालिका हो।
नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार तीनपाटन गाउँपालिकाको कुल जनसङ्ख्या ३६, ०६२ छ।
लर्ड होवे टापु
लर्ड होवे टापु (पूर्व नाम लर्ड होवेज टापु) न्युजिल्यान्ड र अस्ट्रेलियाको बीचमा तस्मानियाली सागरमा अवस्थित द्वीप समूह हो। यो टापु सन् १९८२ मा युनेस्को विश्व सम्पदा क्षेत्रको सूचीमा सूचीकृत भएको थियो।
होस्टेल रिटर्न्स
होस्टेल रिटर्न्स  एक नेपाली कथानक चलचित्र हो ।
भोला रिजाल
डाक्टर भोला रिजाल नेपालका एक बरिष्ठ चिकित्सक हुन्। स्त्रीरोग विशेषज्ञ रिजाल ओम अस्पतालका संस्थापक हुन्। उनले नेपालमा टेष्ट ट्युवबाट बच्चा जन्माउने प्रविधि भित्र्याएका हुन्।
बहुमुखी प्रतिभा भएका रिजाल गीत लेखन र गायनमा पनि उतिकै सकृय छन्। उनले गाएको मेरो पौवा पाटीलाई नामक गीत निकै चर्चित नेपाली गीत हो। साथै उनी गीत लेखनमा पनि सहभागी छन्।
मरिण गाउँपालिका
मरिण गाउँपालिका सिन्धुली जिल्लाको ७ गाउँपालिका मध्येको एक गाउँपालिका हो।
नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार मरिण गाउँपालिकाको कुल जनसङ्ख्या २७, ८२२ छ।
दोहनी
दोहनी नेपालको लुम्बिनी अञ्चलको कपिलवस्तु जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो। यो ठाउँँमा ८३३ वटा घर छन्।
कब्बलाह
Kabbalah (קבלה) एक यहूदी को टोरा को। यो  रब्बी  द्वारा 1st-शताब्दीमा थाले। यो मा 13 शताब्दीमा जारी स्पेन रब्बी द्वारा । यो विचार र कल्पना परे केहि अझै देख्न कसरी गर्न सक्छन् महसुस व्याख्या गर्न खोज्छ। यो  यहूदी आध्यात्मिक जीवनमा ठूलो प्रभाव छ। यो विभिन्न आध्यात्मिक आन्दोलनहरु मा आधारित छ।.
बाह्य कडीहरू
Mysticism Kabbalah Simeon bar Yochai Moses de León
दोहली
दोहली नेपालको लुम्बिनी अञ्चलको गुल्मी जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो। यो ठाउँमा ७९० वटा घर छन्।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार दोहलीको जनसङ्ख्या ४२०१ छ। यस मध्य पुरुष ४६%, र महिला ५४% छन्।
योगेश्वर अमात्य
योगेश्वर प्रसाद अमात्य नेपाली गायक, संगीतकार, रेकर्ड निर्माता र फोटोग्राफर हुन्। दुई दशक देखि अमात्य नेपाली सफ्ट रकका स्रष्टा रहेका थिए। उनको रेकर्डहरू १० लाख भन्दा बढी विक्री भएका थिए।
जब सन्ध्या हुन्छबाट गायन प्रारम्भ गरेका योगेश्वरले सन् १९९८को करैकरलेबाट प्रचलित भए। अर्को एल्वम अहिले द्रव्यको आशामा सन् १९९८ मै निकाले जसमा वाक्क दिक्क गीत रहेको छ।
उनकी आमा लामू अमात्य नेपालको पहिलो नर्स थिइन् र उनका बुवा भुवनेश्वर अमात्य चलचित्र उद्योग मा संलग्न थिए ।
बाइचुङ भूटिया
बाइचुङ भूटिया (जन्म १५ डिसेम्बर १९७६) भारतको अन्तर्राष्ट्रिय फुटबल खेलाडी हुन। उनको जन्म १५ डिसेम्बर, १९७६ मा भारतीय सिक्किम राज्यमा भएको हो। उनले १६ वर्षको उमेरमा सन्तोष ट्रफीमा आफ्नो कौशल देखाएका थिए। यो देखेर इस्ट बङ्गाल टोलीले उनलाई आफ्नो टोलीमा शामेल गर्यो। सन् १९९९ मा बाइचुङले बेलायतको ब्यूरी क्लबमा एफसी (FC)को तर्फबाट खेल्ने मौका प्राप्त गरे। बाइचुङको कुसल नेतृत्वमा भारतको फुटबल टोलीले धेरै प्रगति गरेको छ। उनी कप्तान भएकै बेलामा १९ वर्ष पछि भारतको टोलीले २०११ को एसिया फुटबल कपमा भाग लिने अवसर प्राप्त गरेको थियो। नेहरू कप फुटबलमा भारतको जीतको बेला पनि उनी भारतीय टिममा थिए।
सुनकोशी गाउँपालिका, सिन्धुली
सुनकोशी गाउँपालिका सिन्धुली जिल्लाको ७ गाउँपालिका मध्येको एक गाउँपालिका हो।
नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार सुनकोशी गाउँपालिकाको कुल जनसङ्ख्या २१, ४७३ छ।
एमी स्काई
एमी स्काई (जन्म २४ सेप्टेम्बर १९६०) एक क्यानेडेली गायिका, रेकर्ड निर्माता, सङ्गीतकार र टेलिभिजन प्रस्तोता हुन् । स्काईले सङ्गीतको अध्ययनका सँगसँगै पियानो, सेलो र गितार चलाउने अभ्यास ५ वर्षकै उमेरदेखि आरम्भ गरेको थिइन् । उनले टोरन्टो विश्वविद्यालयबाट सङ्गीत सिद्धान्त र संरचना विषयमा स्नातोकोत्तर गरेकी छिन् । उनले सन् १९८३ मा गीतकारको रूपमा एमसिए म्युजिक नासभिल्ले, वार्नर च्यापल म्युजिक जर्मनीसँग अनुबन्ध गरेकी थिइन् ।
विश्वम्भर प्याकुरेल
विश्वम्भर प्याकुरेल (वि.सं. १९९८ - ) अर्थविद् तथा गीतकार हुन्।
बलुचिस्तान (स्पष्टता)
बलुचिस्तान (बलुची:  بلوچستان  ) द्वारा निम्न कुराहरू पुन:निर्देशित हुन सक्छन:
सम्म मात्र रह्यो।
दोहरी
दोहरी नेपाल नारायणी अञ्चलको बारा जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो । २०११ नेपालको जनगणनाको समयमा यहाँ रहेका ७०० घरहरुमध्यको जनसङ्ख्या ४,८८२ थियोे, त्यसमध्य २,५११ पुरुष र २,३११ महिलाहरू छन् ।
एनजीसी ६८२२
एनजीसी ६८२२ ( NGC ६८२२ ), जसलाई बरनार्डको गैलेक्सी ( Barnard's Galaxy ) र आईसी ४८९५ ( IC ४८९५ ) पनि भनिन्छ, एक डन्डीय सर्पिल गैलेक्सी छ जसको आकार थोरै बेढंगा छ। यो गैलेक्सीहरूका स्थानीय समूहको सदस्य छ र आकाशगंगा (हाम्रो गैलेक्सी)का नजिकस्थित छ। आफ्नो ढाँचे र ताराहरूका हिसाबले यो साना मंजलंनिक बादल नामक गैलेक्सीदेखि काफी मिल्दोजुल्दो छ। आकाशमा यो धनु तारामण्डलका क्षेत्रमा नजर आउँछ र हामीदेखि करीब १६ लाख प्रकाश वर्षको दूरीमा स्थित छ।
हरिहरपुरगढी गाउँपालिका
हरिहरपुरगढी गाउँपालिका सिन्धुली जिल्लाको ७ गाउँपालिका मध्येको एक गाउँपालिका हो।
नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार हरिहरपुरगढी गाउँपालिकाको कुल जनसङ्ख्या २७, ७२७ छ।
काठमाडौँ विश्वविद्यालय
काठमाडौँ विश्वविद्यालय वा केयु (अङ्ग्रेजी : Kathmandu University वा KU) नेपालको एक निजी स्रोत र साधनबाट सञ्चालित सामुदायिक विश्वविद्यालय हो। यो विश्वविद्यालय काभ्रे जिल्लाको धुलिखेलमा अवस्थित छ। सन् १९९१ को डिसेम्बरमा स्थापित नेपालको पहिलो निजी स्रोत र साधनबाट सञ्चालित सामुदायिक विश्वविद्यालयका मुख्य भवन धुलिखेलमा रहेका भए पनि अन्य क्याम्पस तथा सम्बन्धन प्राप्त क्याम्पस देशका अन्य भागमा पनि छन्। मानविकी, व्यवस्थापन, वाणिज्य, विज्ञान, चिकित्साशास्त्र, इन्जिनियरिङ आदिको यो विश्वविद्यालयमा पढाई हुने गरेको छ। हाल काठमाडौँ विश्वविद्यालयमा १५,००० जति विद्यार्थी अध्ययनरत छन्।
सन् १९९१ मा आदर्श वाक्य "नेतृत्वको लागि गुणस्तरिय शिक्षा" अथवा "Quality Education for Leadership" सहित केयु स्थापित भएको हो। विश्वविद्यालय आफ्नो सात वटा विद्यालयहरूको माध्यमले धुलिखेल, भक्तपुर र ललितपुरमा चलिरहेको छ।
विद्यालय
काठमाडौँ विश्वविद्यालयको कला, विज्ञान र विद्यालयहरूको माध्यम प्रबन्धनको विभिन्न धाराहरूमा गुणस्तरीय शिक्षा प्रदान गर्दछ।
प्रत्येक विद्यालयमा यो धेरै कार्यक्रमहरू र पाठ्यक्रमहरू छ। मेडिकल साइन्सेज विद्यालय (KUSMS) र विद्यालय अफ इन्जिनियरिङमा छात्रहरूको सङ्ख्या सबैभन्दा बढी छ। चिकित्सा विज्ञानको विद्यालयलाई पहिले केयुएमएसको रूपमा चिनिन्थ्यो, तर सन् २००६ को एक निर्णयले त्यसको नाम आधिकारिक रूपमा परिवर्तन गरेर कुस्म्स राख्यो किन भनें स्कुलले केवल चिकित्सा विधामा स्नातक र स्नातकोत्तर प्रदान नगरेर प्यारामेडिकल क्षेत्रका विद्यार्थी लाई पनि पढाउँछ। विद्यालय अफ ईन्जिनियरिङ् विश्वविद्यालय परिसर भित्रै छ भने अन्य स्कुलहरूका सम्बन्धन प्राप्त कलेजहरू देशको चारै तिर छन्।
प्रयोजन र उद्देश्य
काठमाडौँ विश्वविद्यालय निम्न उद्देश्य लिएर विकसित गरिएको हो:
काठमाडौँ विश्वविद्यालयको उद्देश्य हो स्नातक र स्नातकोत्तर कार्यक्रमहरू ईन्जिनियरिङ्, विज्ञान, प्रवन्धन, कला, शिक्षा र निकट भविष्यमा चिकित्सा विज्ञानको क्षेत्रमा प्रदान गर्नु। यसले ईन्जिनियरिङ् (कम्प्यूटर बिजुली र इलेक्ट्रनिक्स, र यान्त्रिक), विज्ञान (फार्मेसी र जीव विज्ञान र लागू जीव विज्ञान)मा स्नातक पाठ्यक्रम, प्रबंधनमा MBA,सँगीत र सानो पाठ्यक्रम कला तथा शिक्षाको विद्यालयद्वारा प्रदान गरिने पाठ्यक्रममा स्नातक।
इतिहास
केयु विश्वविद्यालयका रूपमा नोभेम्बर १९९१ मा स्थापना भयो। (कू कू २०४८/१९९१ ऐन) बने पछिको निजी तरिकामा प्रबंधित नेपालमा उच्च शिक्षाको सार्वजनिक संस्था हो। विश्वविद्यालयको पूर्ववर्ती १९८५मा काठमाडौँ घाटी स्थापना क्याम्पस थियो। परिसरमा एक निजी त्रिभुवन विश्वविद्यालय देखि संबद्ध र मध्यवर्ती स्तर (एमएससी)मा विज्ञानको क्षेत्रमा पाठ्यक्रमको पेशकश परिसरको रूपमा शुरू गर्‍यो।
काठमाडौँ विश्वविद्यालयले मध्यवर्तीसँग १९९२मा विज्ञान कार्यक्रममा आफ्नो शैक्षिक कार्यक्रम शुरू गर्‍यो। १९९४ मा, विश्वविद्यालय फार्मेसी, जीवविज्ञान, र ईन्जिनियरिङ् (इलेक्ट्रिकल र इलेक्ट्रनिक्स, कम्प्यूटर र यान्त्रिक)मा स्नातक कार्यक्रमको शुभारंभ गर्‍यो। त्यस पछि, पर्यावरण विज्ञान आफ्नो शैक्षिक कार्यक्रममा सहभागी भएको थियो। एम. फिल र पीएचडी कार्यक्रम १९९७बाट शुरू गरियो।
अन्य विकास का प्रयासहरू
विश्वविद्यालयको विकासको प्रयासहरूको लागि उत्पन्न गरिएको पैसाको अनुमानित राशि छ कि छ यस ५] लायक रूपये हो १५५ मिलियन। यस राशि मध्ये भूमि,को लागि रु. ७० मिलियन रूपैया हो। भवन निर्माणको लागि ६० मिलियन छ। शेष रूपैया. सडकको विकासको लागि २५ मिलियन भूनिर्माणमा र उपकरणहरूको खरीदमा छ। पैसाको अतिरिक्त राशि पुरा निर्माण कार्यको पूरा गर्नको लागि आवश्यक, मास्टर प्लानको अनुसार, रूपैया हो। १.३ अरब. यो २५.८६ मिलियन अमेरिकी डलरको बराबर छ। यस राशि रू. पुरा लागतको ८५६,६ मिलियन या ६७% गर्नको लागि सिविल निर्माणको लागि आवंटित भएको छ। शेष आवंटन फर्नीचर, उपकरण वाहनहरू र पुस्तकहरू र पत्रिकाहरूको खरीदको लागि गर्दै छन्।
विश्वविद्यालय काठमाडौँ विश्वविद्यालयको हाई विद्यालयको मालिक हो।
विश्वविद्यालय Rangjung Yeshe संस्थानसँग साझेदारी मा, बौद्ध अध्ययन केन्द्र चलाईन्छ।
प्रोत्साहन गर्ने सुविधाहरू
काठमाडौँ विश्वविद्यालय योग्य र प्रतिबद्ध संकाय सदस्यहरूको एक जमातलाई आकर्षित गर्नमा सक्षम भएको छ। यि संकाय सदस्यहरूको मददको माध्यमले, कार्यक्रमहरूको लागि पाठ्यक्रमको मस्यौदा तैयार गरिएको छ। विद्यालयको रूपमा राम्रो तरिकाले स्नातक स्नातकोत्तर स्तरमा कार्यक्रमहरूको पेशकश गर्दै छन्। यिनी कार्यक्रमहरूमा छात्रहरू र अभिभावकहरूदेखि उत्साहजनक प्रतिक्रिया हासिल छ।
शिक्षा र प्रबंधनको विद्यालयको विद्यालयको लागि छोडेर, अन्य सबै विद्यालयहरूलाई पहिलेदेखि नै धुलिखेलमा विश्वविद्यालय परिसरमा परिचालन शुरू गरेको छ। छात्रहरूको चार ब‍याचहरू प्रवन्धन विद्यालय (म्यानेजमेन्ट विद्यालय)बाट एमबीए कार्यक्रम पूरा गरेर सकाएका छन्। विश्वविद्यालयको पहिलो दीक्षांत समारोह ७ अगस्ट १९९५मा आयोजित गरिएको थियो र दीक्षांत समारोहमा एक प्रख्यात प्रवन्धन गुरु, भारतका डा. एमबी अत्रेया ठेगानाद्वारा दिइएको थियो। दोस्रो दीक्षांत समारोह ८ डिसेम्बर १९९६मा आयोजित भएको थियो र दीक्षांत समारोहमा सम्बोधन प्रोफेसर एन ज्ञानम, कुलपति, पोण्डीचेरी विश्वविद्यालय र भारतीय विश्वविद्यालय सङ्घका राष्ट्रपतिद्वारा दिइएको थियो। तेश्रो दीक्षांत समारोह ९ नोभेम्बर १९९७मा आयोजित गरिएको थियो र दीक्षांत समारोहमा सम्बोधन प्रोफेसर (डा.) एम. राममोहन राव, निदेशक, भारतीय प्रवन्धन संस्थान, बंगलौर, भारतद्वारा दिइएको थियो चौथो दीक्षांत समारोह १७ सेप्टेम्बर १९९८मा आयोजित भयो र प्रमुख अतिथि र नर्वेजियन प्राविधिक संस्थान, नर्वे का पूर्व उपाध्यक्ष चान्सलरद्वारा संबोधित भएको थियो। नेपालमा पहिलोपल्टको लागि, काठमाडौँ विश्वविद्यालय यान्त्रिक, विद्युत, इलेक्ट्रनिक्स बढी कम्प्यूटर विज्ञान र ईन्जिनियरिङ् स्नातकहरूको एक ब‍याच दीक्षान्तरित।
देश
देश वा राष्ट्र राजनीतिक भूगोल तथा अन्तर्राष्ट्रिय राजनीति अनुसार निश्चित सिमारेखा भित्रको भौगोलिक भूभाग हो । एक शब्दकोष अनुसार कुनै व्यक्ति जन्मेको, बसोबास गरेको वा नागरिकता रहेको जमीन नै देश हो । सामान्य प्रचलनमा यस शब्दले मुलुक (एक सांस्कृतिक अस्तित्व) र राज्य (एक राजनीतिक अस्तित्व) दुवैलाई जनाउँछ । विश्वमा अनेक देशहरू छन् ।
ओखलढुङ्गा जिल्ला
ओखलढुङ्गा जिल्ला नेपालको पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको सगरमाथा अञ्चलमा पर्ने पहाडी जिल्ला मध्ये एक हो। पूर्वदेखि पश्चिमतर्फ क्रमश फराकिलो हुँदै गएको यस जिल्लालाई तीन तिरबाट नदीले छुट्याएको छ। उत्तरमा सोलुखुम्बु जिल्ला, दक्षिणमा उदयपुर र सिन्धुली जिल्लासँग जोडिएको यस जिल्लालाई पूर्वमा खोटाङ जिल्लासँग दुधकोशी नदीले र पश्चिममा रामेछाप जिल्लासँग लिखू नदीले छुट्याएको छ। नेपालका ७५ जिल्ला मध्ये जनसङ्ख्याको हिसावमा ५९ औँ स्थान र क्षेत्रफलको हिसावले ६८ औँ स्थान ओगट्ने यस जिल्लाको कूल भूभाग मध्ये सदरमुकाम ओखलढुङ्गा बजार(सिद्धिचरण नगरपालिका)बाट थोरै क्षेत्र पूर्वमा र धेरै क्षेत्र पश्चिममा पर्दछ। युगकवि सिद्धिचरण श्रेष्ठको जन्म भूमि समेत भनेर चिनिने यस साहित्यिक उर्वर भूमिमा अभिरवंशी गोपालवंशी एवं किराँत वंशी राजाहरूले राज्य गरेको पाइन्छ। वि.सं २०१८ सालको प्रशासनिक विभाजन पूर्व हालका सोलुखुम्बु, ओखलढुङ्गा र खोटाङ जिल्लाहरू पूर्व ३ नम्बर ओखलढुङ्गामा पर्दथे।शेर्पा जाति पनि धेरै छन्।शेर्पा जातिले यस ठाउँमा धेरै नै विकसित भएको छन।
जाति, भाषा र सस्कृति
मगर, सुनुवार, राई, लिम्बु, गुरुङ, तामाङ, शेर्पा, घर्ती, भुजेल, नेवार, क्षेत्री, बाहुन, कामी(विश्वकर्मा), दमाई(परियार), थापा आदि,
ठुटो
विकिपिडियामा ठुटो भन्नाले एक छोटो लेखलाई जनाउँछ जसलाई बिस्तार गर्नु आवश्यक छ।
ओखलढुङ्गा जिल्ला
भाषा
सुनुवार (कोँइच), राई, गुरुङ, शेर्पा, तामाङ, आदि
सस्कृति
सुनुवार, राई, गुरुङ, शेर्पा, तामाङ आदि
जिल्लाको नामाकरण
ओखलढुङ्गा जिल्लाको नामाकरणका बारेमा निम्न धाराणाहरू रहेको पाइन्छ :
जिल्लाको इतिहास
प्राचिनकालमा यो क्षेत्रमा अभिरवंशी गोपालवंशी एवं किराँतवंशी राजाहरूले राज्य गरेको पाइन्छ। वल्लो किराँत भनिने यस क्षेत्रमा किराँतीलाई लखेटी मल्लहरूले शासन गरेको कुरा इतिहासमा उल्लेख छ। पृथ्वीनारायण शाहको एकीकरण अभियान पछि भीमसेन थापाको प्रशासनिक विभाजन अन्तर्गत ३९ जिल्लामध्ये पूर्व ३ नम्बर ओखलढुङ्गाको नामले यस जिल्लाको जन्म भएको हो। विसं २०१८ सालको प्रशासनिक विभाजन पूर्व हालका सोलुखुम्बू, ओखलढुङ्गा र खोटाङ जिल्लाहरू पूर्व ३ नम्बर ओखलढुङ्गामा पर्दथे।
ओखलढुङ्गाको नयाँ प्रशासनिक विभाजन (गाउँपालिका तथा नगरपालिकाहरू)
सिद्धिचरण नगरपालिका, खिजीदेम्वा गाउँपालिका, चम्पादेवी गाउँपालिका, चिशंखुगढी गाउँपालिका, मानेभञ्ज्याङ गाउँपालिका, मोलुङ गाउँपालिका, लिखु गाउँपालिका र सुनकोशी गाउँपालिका गरी ८ स्थानीय संरचना रहेको छ ।
ओखलढुङ्गाको पुरानो प्रशासनिक विभाजन (गाविस तथा नगरपालिकाहरू)
उँवू, कटुञ्जे, कालिकादेवी, कुइभीर, कुन्तादेवी, केतुके, खिजी चण्डेश्वरी, खिजीफलाटे, गाम्नाङ्गटार, च्यानाम, जन्तरखानी, टारकेरावारी, टोक्सेल, ठूलाछाप, तलुवा, थाक्ले, दियाले, नर्मदेश्वर,पात्ले, प्राप्चा, पलापू, पोकली, पोखरे, फूलबारी, फेदीगुठ, बेतिनी, बाक्सा बरुणेश्वर, बर्नालू, बलखू, बिगुटार, भदौरे, भुसिंगा, मधावपुर, मानेभञ्ज्याङ, माम्खा, मोली, मूलखर्क, यसम, रगनी, रागाद्विप, रानीवन, रावादोलू, रातमाटे, रुम्जाटार, विलन्दू, सल्लेरी, ओखलढुङ्गा, सिद्धिचरण नगरपालिका, सिस्नेरी, सिंहदेवी, सेर्ना, श्रीचउर, हर्कपुर
भौगोलिक विभाजन
डाँडाकाँडा, भिरपाखा, खोल्साखोल्सी, वनजङ्गल, टारबेसी आदि विविधतायुक्त धरातलीय स्वरूप भएको यस जिल्लालाई मुख्य रूपमा तीन भागमा विभाजन गर्न सकिन्छ।