cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
मेडचल मलकाजगिरि जिल्ला
जनसाङ्ख्यिकी
भारतको २०११ को जनगणना अनुसार, जिल्ला २,४४०,०७३ को जनसङ्ख्या संग राज्य मा दोस्रो सबैभन्दा जनसङ्ख्या भएको जिल्ला हो।
रुवान्डा नरसंहार
यो नरसंहारले रुवान्डा र छिमेकी देशहरूमा नमेटिने र गहन प्रभाव पार्यो। १९९६ मा, आरपीएफ नेतृत्वको रुवान्डा सरकाले जायर (अहिले को प्रजातान्त्रिक गणतन्त्र कङ्गो)मा आक्रमण गर्यो । यसबाट पहिलो कङ्गो युद्धको सुरुवात भयो जसमा अनुमानित २,००,००० मानिसहरू मरे। आज, रुवान्डामा नरसंहार शोक गर्न दुई सार्वजनिक बिदा छ, र जनसंहारको इन्कार वा ऐतिहासिक संशोधनवाद एक आपराधिक अपराध हो ।
स्वतन्त्रता पूर्वको रुवान्डा र हुतु, तुत्सी र तोउ को उत्पत्ति
प्रथम विश्व युद्धको दौरान बेल्जियम सेनाली रुवान्डामा नियन्त्रण गर्यो, ,र १९२६बाट अझ बढी सिधा औपनिवेशिक शासन सुरु गर्यो
१९३५ मा, बेल्जियमले जनसंख्यालाई तीन जातिमा बर्गीकरण गरी जनसंख्याको स्थायी विभाजन गर्यो । यसअनुसार हुतु ८४%, तुत्सी करिब १५% र तोउ करिब १% थिए। प्रत्येक व्यक्तिलाई तुत्सी, हुतु वा तोउ अङ्कित गरी परिचय पत्र जारी गरियो। पहिले धनी सम्भ्रान्त हुतुहरूलाई सम्मानार्थ तुत्सी बन्नको लागि सम्भव भएपनि, परिचय पत्र जारी भएपछी एक जातिबाट अर्को जातिमा सराइ रोकियो।
रवाण्डामा ३ जाति पाइन्थ्यो, जसमध्ये हुतु जाति ८५% जनसङ्ख्यासहित बहुसंख्यक थियो, तुत्सी जातिको जनसङ्ख्या १४% थियो भने तोउ जाति १% अर्थात अल्पसंख्यक थियो। बहुसंख्यक हुतु जाति विपन्न वर्गमा पर्दथे भने तुत्सी जाति सामाजिक र आर्थिक हिसाबले सम्पन्न थिए। ६०० वर्षभन्दा बढी समयदेखि उनीहरू सबै मिलेर बसेका थिए। उनीहरूमा आत्मीयता र एकता थियो। हुतु जातिका मानिस खेतीपाती गर्दथे भने तुत्सी जति वस्तु पालन गर्दथे। आर्थिक हिसाबले उनीहरूमा अन्तर भए पनि अन्तरजातीय विवाह र सामाजिक सहिष्णुताले सबैलाई सन्तुलनमा राखेको थियो। उनीहरू समाजमा मिलेर बसेका थिए।
रुवान्डाली गृहयुद्ध
१९८० को दशकमा, फ्रेड विग्येमा (Fred Rwigyema), को नेतृत्वमा युगान्डामा रहेको ५०० रुवान्डाली शरणार्थी हरूको समूहले युगान्डा बुस युद्ध मा योवेरी मुसेवेनी को पक्षमा लडे। त्यस युद्धबाट योवेरी मुसेवेनीले मिल्टन ओबोटे  लाई हटाए। ती सैनिकहरू योवेरी मुसेवेनी युगान्डाको राष्ट्रपतिको रूपमा सपथ ग्रहण गरेपछि युगान्डा सैनिकमा नै रहे, तर त्यस संगसंगै सेना भित्रको गुप्त सञ्जालको माध्यमले रुवान्डामा आक्रमण गर्ने योजना बनाउन थाले ।  अक्टोबर १९९० मा, विग्येमा ले ४०००   विद्रोहीको नेतृत्व गर्दै रुवान्डा प्याट्रीयोटिक फ्रन्ट  (आरपिएफ RPF) को ब्यानरमा रुवान्डाको 60 km  भित्र सम्म पुगे. विग्येमा आक्रमणको तेश्रो दिनमा मारिए, र फ्रान्स र जायरले रुवान्डाली सैनिकको समर्थनमा आफ्नो सैन्य परिचालन गर्यो, आक्रमणलाई निस्तेज गर्ने अनुमति दियो । विग्येमा को सहायक, पल कागामे, (Paul Kagame) ले आर्पिएफ को नेतृत्व लिए । उनले युगान्डाबाट उत्तरी रुवान्डामा सारे। त्यहाँ बाट, उनले आफ्नो सेनालाइ पुनसंगठित र सस्त्र सुसज्जित गर्न लागे। उनले तुत्सी डायस्पोरा/ प्रवासीबाट कोष सङ्कलन र सैन्य भर्ती सुरु गरे ।
कगामे ले जनवरी १९९१ मा उत्तरी सहर रूहेनागरी मा अनपेक्षित आक्रमण गरेर युद्ध पुन: सुरु गरे। आरपिएफले एक दिनको लागि सहर कब्जा गर्यो र जंगलमा फर्कियो । अर्को वर्षसम्म आर्पिएफ ले, हान्ने र भाग्ने गुरिल्ला युद्ध अपनायो। यसबाट उसले केहि क्षेत्र कब्जा गर्यो तर उल्लेख्यानीय लाभ केहि पाउन सकेन। जुन १९९२ मा, बहुपक्षीय सरकारको गठन पछि आरपीएफले युद्धविराम घोषणा गर्यो र रुवान्डा सरकारसंग अरुशा, तान्जानिया मा वार्ता गरे । १९९३ को सुरुवातमा, कयौं चरमपन्थी हुतु समुहहरू बने र तुत्सी विरुद्ध ठूलो स्तरको हिंस्रक अभियान सुरु गरे । आरपीएफले शान्ति वार्ता भङ्ग गरी मुख्य ठूला आक्रमण गरेर प्रतिक्रिया दियो र देशको उत्तरी भूभागको ठूलो हिस्सामा कब्जा जमायो। शान्ति वार्ता अरुशामा सुरु भयो, र अगस्ट १९९३ मा अरुशा सम्झौतामा हस्ताक्षर भयो । यसले आरपीएफ लाई संक्रमणकालीन सरकारमा र रुवान्डा सरकारमा स्थान प्रदान गर्यो । संयुक्त राष्ट्र सङ्घले  रुवान्डाको लागि संयुक्त राष्ट्र सङ्घीय सहायता मिसन पठायो।
जुभेनल हब्यरिमानको हत्या
६ अप्रिल १९९४ मा, रुवान्डाको राष्ट्रपति जुभेनल हब्यरिमान र बुरुन्डीका हुतु राष्ट्रपति सवार हवाइजहाज किगालीमा अवतरण गर्ने तयारी गर्ने क्रममा गोली हानी झारियो। सो हमलामा विमानमा सवार सबै जना मारिए। यो आक्रमण को जिम्मेवारी विवादास्पद छ, दुबै अतिवादी हुतु र आरपिएफलाई आरोप लगाइन्छ। २००६ मा, फ्रेन्च न्यायाधीश जिन लुइस ब्रुगुइर को आठ वर्षे जाँच ले पल कगामेले हत्याको आदेश दिएको निष्कर्ष निकालेको थियो। २०१० मा रुवान्डा सरकारले सार्वजनिक गरेको जाँच ले रुवान्डा सेनामा रहेका हुतु अतिवादीलाई दोष लगाएको थियो। जनवरी २०१२ मा, एक फ्रान्सेली अनुसन्धान प्रकाशित भएको थियो, जुनले आरपीएफलाई  दोष मानेको थियो,  तर फिलिप रेंत्जें का अनुसार, यो प्रतिवेदन ले तथ्य रूपमा आरपिएफ लाई आरोप लगाएको छैन। नोबेम्बर २०१८ मा, इमानुएल मुघिसा (एमाइल गफारिता भनेर पनि चिनिन्छ ), जो एक पूर्व रुवान्डा सैनिक हुन जसले उनीसँग कगामे ले हब्यरिमान सवार जहाजलाई झार्न आदेश दिईको प्रमाण रहेको कुरा बताएका थिए, लाई अपहरण गरियो। उनी कगामेको प्रतिद्वन्द्वीहरू जसलाई हत्या गरिएको वा वेपत्ता बनाइएको सूचीमा राखिएको बताइन्छ । अपराधीको बारेमा असमझदारी भएपनि, धेरै पर्यवेक्षकहरू यो विश्वास गर्छन् कि दुई हुतु राष्ट्रपतिहरू माथीको आक्रमण र मृत्युले नरसंहारलाई उत्प्रेरित गर्ने काम गर्यो।
मृत्यु र समय रेखा
अप्रिलको बाँकी समय र मे को सुरुवातमा, राष्ट्रपतिको सुरक्षा गार्ड ,gendarmerie र युवा मिलिसियाहरूले, स्थानीय मानिसहरूको सहयोगमा तीव्र रुपमा नरसंहारलाई अघि बढाए।  त्यसको उद्देश्य रुवान्डामा बसोबास गर्ने सबै तुत्सीलाई मार्नु थियो  र अघि बढीरहेको आर.पी.एफ सेना बाहेक त्यो नरसंहारलाई रोक्ने वा सुस्त गर्ने त्यहाँ कुनै प्रतिरोध बल थिएन ।  आन्तरिक बिपक्षीहरूलाई पहिले नै सिध्याइसकेको थियो, भने रुवान्डामा रहेको  संयुक्त राष्ट्र संघीय मिसनलाई आत्मरक्षाबाहेक अन्य कामको लागि बल प्रयोग गर्न अनुमति थिएन । ग्रामिण क्षेत्रमा, तुत्सी र हुतु संग संगै साथमा बस्थे र एक परिवारले अर्को लाई चिन्थे , यसले गर्दा हुतुलाई तुत्सी छिमेकी पहिचान गर्न र निसाना बनाउन सजिलो भयो. सहरी क्षेत्रमा, जहाँका बासिन्दा हरू अन्जान थिए, अर्थसैनिक बल द्वारा बाटो तथा सडक बन्द गरिएको थियो, र सो सडक बाट आउअजाउ गर्ने प्रत्येक मानिसले राष्ट्रिय परिचय पत्र देखाउन पर्थ्यो, जसमा जाति पनि लेखिएको हुन्थ्यो र तुत्सी कार्ड हुने जो कोहीलाई तत्कालै मारिन्थ्यो। धेरै हुतुहरू पनि बिबिध कारणले मारिए, जस्तै तुत्सी वा नरम हुतु प्रति सहानुभूति देखाएकाले, पत्रकार भएकाली वा "तुत्सी जस्तो" देखिएकाले. कागेरा नदीमा हजारौ लासहरू फालिएका थिए, जुन रुवान्डा र युगान्डाको उत्तरी सिमा हुदै भिक्टोरिया तालमा बग्थ्यो । लासहरूको यस्तो परिस्थितिले युगान्डाको माछा उद्योग नराम्रो संग क्षति पुग्यो । उपभोक्ताहरूले लासहरू सधेको डरले भिक्टोरिया तालमा मारिएका माछा किन्न मानेनन्। युगान्डा सरकारले लास भिक्टोरिया तालमा छिर्नु भन्दा अगाडी नै लास कागेरा नदी बाट निकाल्न टोली परिचालन गरेर प्रतिक्रिया जनायो।
संयुक्त राष्ट्रसङ्घ
रुवान्डाको लागि संयुक्त राष्ट्र सङ्घीय सहायता मिस (UNAMIR) अक्टोबर १९९३ देखि रुवान्डामा रहदै आएको थियो । अरुशा सम्झौताको कार्यन्वयन निरीक्षण गर्नु नै यसको जनादेश थियो।
डोटेली भाषा
डोटेली वा डोट्याली भाषा नेपालको,सुदुरपश्चिमाञ्चल र मध्यपश्चिमाञ्चल क्षेत्रमा बोलिने एक भाषा हो। डोटेली भाषा नेपालमा बोलिने प्रमुख भाषाहरू मध्ये एक हो। सुदुरपश्चिमका सबै जिल्लाहरूमा र मध्यपश्चिमका केही जिल्लाहरूमा यो भाषा प्रयोग गरिन्छ। यहाँका बासिन्दाहरू एकआपसमा कुरा गर्दा अथवा बोल्दा आफ्नै भाषा प्रयोगमा ल्याउने गर्दछन्। यो भाषा नेपालमा सबैभन्दा बढी बोलिने भाषाहरू अन्तर्गत ९अौं स्थानमा रहेको छ। यो भाषा नेपालको २.९७% मानिसहरूले बोल्ने गर्दछन्। नेपालको संविधान २०७२को धारा ५ भाग १ अनुसार यो नेपालको आधिकारिक भाषाहरू मध्ये एकको रूपमा रहेको छ। हाल आएर यस भाषाको विकिपिडिया समेत सुरु भइसकेको छ।
इतिहास
डोटेली भाषाको उत्पत्ति कहिलेदेखि भयो भन्ने बारेमा यकिन थाहा हुन नसके पनि यो भाषा परापूर्वकाल देखि नै बोलिदै आएको मानिन्छ। भारतको उत्तराखण्ड राज्य अन्तर्गत गढवाल र कुमाउ क्षेत्रमा बोलिने गढ़वाली र कुमाउनी भाषाका शब्द र लिपिहरू पनि डोटेली भाषासँग मिल्दोजुल्दो रहेको पाइन्छ।
राहुल साङ्कृत्यायन अनुसार सन् १७९० सम्ममा डोटी जिल्लामा कुमाउँका कत्युरी राजवंशले शासन गरेको थियो। यस अवधिमा डोटेली भाषिका अथवा उपभाषा कुमाउँ भाषाबाट उत्पत्ति भएको थियो। कात्युरी राजवंशलाई आठ राज्यमा विभाजन गरेपछि डोटी राज्यको स्थापना भएको थियो। डोटेलीलाई नेपालमा नेपाली भाषाको उपभाषाको रूपमा वि.सं २०६८ को जनगणना अगाडि सम्म मानिन्थ्यो तर एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना पश्चात् यसलाई एक छुट्टै भाषाको रूपमा लिइएको थियो।
याङ्गदोङ लोक गाँउ
याङ्गदोङ लोक गाँउ एक युनेस्को विश्व सम्पदा क्षेत्रमा जोडिएको छ।
दुरा जाति
दुरा जातिले मादल, खैँजडी, बाँसुरी, मुरली, झ्याली आदि बाजाहरूको प्रयोग गर्छन । ।
यो जातिको मुख्य वासस्थान लमजुङ जिल्लामा हो ।
घाउँके हावासील
घाउँके हावासील हावासील प्रजातिमा पर्ने एक प्रकारको ठूलो आकार भएको पंक्षी हो। यस प्रजातिको पंक्षीले दक्षिण एसिया देखि दक्षिण पाकिस्तान, भारत र इण्डोनेसियामा प्रजनन गर्ने गर्छ। यो पंक्षी विशेषगरी ठूलो टापु र तटीय क्षेत्रमा पाइने गर्दछ। यस पंक्षीलाई टाढाबाट हेर्दा अरु हावासील जस्तै देखिन्छ तर नजिकबाट नियाल्दा यो अरु भन्दा हल्का सानो, यसको ठुँड अरुको भन्दा छोटो हुन्छ र यसको प्वाँख अरु हावासीलको तुलनामा फरक हुन्छ। केही क्षेत्रहरूमा यस पंक्षीले मानव बस्ती नजिक एक ठूलो समूहमा गुण बनाउने गर्दछ।
खुर्पानी
खुर्पानी एक आलुबखडाको प्रजातिको एउटा फल हो। यो नेपालको चिसो हावापानी भएको पहाडि भेगमा उत्पादन हुन्छ।
दर
बहिस्कार
घाउँके हावासील
शारीरिक विवरण
घाउँके हावासील अन्य हावासील प्रजातिका पंक्षी भन्दा सानो भएतापनि यो पंक्षीको आकार ठूलोनै हुन्छ। यो पंक्षीको लम्बाई 125 – हुन्छ भने एक वयस्क घाउँके हावासीलको तौल 4.1 – हुन्छ। यो पंक्षी मुख्यतया सेतो भएतापनि यसको छाती, घाँटी र पुच्छर खैरो रङ्गको हुन्छ। यस पंक्षीको लामो र धब्बा भएको ठुँड हुन्छ। यस पंक्षीको चुच्चोको माथिल्लो भाग प्याजी हुन्छ भने यसको ठुँडको चुच्चो पहेँलो हुन्छ। यस पंक्षीको लामो र तन्किने खालको घाँटी र घाँटीमा यसको एक थैलो पनि हुन्छ जहाँ यसले माछाको भण्डार गर्ने काम गर्छ। यस पंक्षीको खुट्टा हल्का पहेँलो र खैरो रङ्गको हुन्छ।
वितरण र बासस्थान
घाउँके हावासील मुख्यतया अन्य महादेशहरूमा भन्दा एसियामा अधिक मात्रामा पाइने गर्छ। तर हाल यो पंक्षी एसियाका धेरै मुलुकमा आएको गिरावट पछि यो हाल भारत, श्रीलङ्का र कम्बोडियामा अधिक मात्रामा पाइने गरेको छ।
दक्षिण भारतमा रहेको आन्ध्र प्रदेशमाका कर्नाटक र तमुल नाडुमा यस पंक्षीले प्रजनन गर्ने २१ स्थलहरू हाल लोप भएका छन्। इण्डोनेसियाको सुमात्रा टापुमा हाल यस पंक्षीले प्रजनन गर्ने गरेको पाइएको छ र यी पंक्षीहरूले दक्षिणपूर्वी एसियाको म्यानमार देशमा पनि प्रजनन गर्ने गरेका छन्। यस पंक्षीहरू नेपाल लगायत लाओस र भियतनाममा बसाइँसराइ गर्ने गरेको पाइएको छ। यी पंक्षीहरू मुख्यतया बसाइँसराइ गर्दैनन् तर खाना र आहाराका लागि यिनिहरूले छोटो दुरीमा बसाइँसराइ गर्छन्।
घाउँके हावासील मुख्यतया न्यानो सफा पानी भएको कम गहिरो क्षेत्रमा बसोबास गर्ने गर्छ। यीनिहरू कहिलेकाँही ठूलाठूला नदीहरूमा पनि पाइन्छन्। ठूलो नदी बाहेक यी पंक्षीहरू नदी, नाला, ताल र तटीय क्षेत्रहरूमा पाइन्छन्।
संरक्षण स्थिति
सन् २००७ देखि घाउँके हावासीललाई अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घ द्वरा खतरा नजिकको प्रजातिको रूपमा वर्गीकृत गरिएको छ र यसलाई आइयुसीएनको रातो सूचीमा पनि सूचीकृत गरिएको छ।
घरी पर्व
"घरी" मैथिल समुदायले मनाउने पर्व हो । घरी वर्षमा वैशाख, साउन , माघ गरी तीन ओटा घरी भए पनि आ आफ्नो  ईच्छा तथा ओहोदा अनुसार गरिन्छ । यो पर्व आफ्नो देवालयमा वा उनीहरूको स्थानमा गरिन्छ । नयाँ देवालय स्थापना , घरपूजा तथा मुण्डण यहि पर्व को साउन  वा माघ मा गरिन्छ ।
बालकृष्ण समका कविता
बालकृष्ण समका कविता बालकृष्ण समद्वारा लेखिएको र साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको एक नेपाली भाषाको काव्य हो।
हसिना सिमसार
हसिना सिमसार मोरङ जिल्लाको सुन्दरपुर गाविस वडा नं ६ मा रहेको पर्यटकीय, धार्मिक, साँस्कृतिक तथा जैविक विविधताको हिसाबले महत्त्वपूर्ण क्षेत्र हो। सदरमुकाम विराटनगर देखि ३३ किमि उत्तरपूर्वमा रहेको यो सिमसार क्षेत्र लगभग ३२ हेक्टर फैलिएको छ। झट्ट हेर्दा पहाडका ससाना थुम्काहरू रहेको ठाउँजस्तो देखिने हसिना सिमसार क्षेत्र पहाड नभएर एउटा झोडा क्षेत्र हो। यो क्षेत्रमा जंगलको जरुवा पानी उम्रिएर जमेको छ र बाह्रै महिना पलाउने पानीले यहाँका प्राकृतिक पोखरी सँधै भरिभराउ रहन्छ। यस भेगमा विभिन्न प्रकारका वनस्पति र जंगली जीवजन्तुहरू पाइने हुनाले जैविक विविधताको अध्ययन गर्न चाहनेहरूका लागि यो स्थल एउटा पुस्तकालयका रूपमा रहेको देखिन्छ। चारकोशे झाडीसँगै जोडिएको नमूना सामुदायिक वन भित्रका पर्ने हसिना सिमसार क्षेत्र पर्यटकीय दृष्टिले पनि निकै महत्त्वपूर्ण रहेको छ। किनकि विराटनगर, धरान, इनरुवा र इटहरी जस्ता पूर्वाञ्चलका मुख्य शहरी क्षेत्रका सवैभन्दा नजीकमा पर्ने सिमसार क्षेत्र यही नै हो। यस क्षेत्रमा बँदेल, मृग, दुम्सी, खरायो, वनकुखुरा, सिमकुखुरा र बाँदर लगायत विभिन्न जातका बन्यजन्तु तथा पशुपन्क्षीहरू पाइन्छन्। यहाँको पोखरीहरूमा विभिन्न जातका माछाहरू पनि छन। हसिना सिमसारक्षेत्रको ऐतिहासिकता तथा प्राचीनता भने त्यति पुरानो छैन। सर्वप्रथम वि. सं २०११ सालमा महेश्वर सुब्बाले उक्त झोडा खेलेका थिए। कोशीको बाढीबाट विस्थापित मानिसहरूलाई राख्न उक्त झोडा खोलेको बताइन्छ। यहाँका मठमन्दिरहरू पनि त्यति पुराना छैनन्। वि. सं. २०५८ सालमा त्यहाँ एउटा शिवालय र एउटा बूढासुब्बाको मन्दिर स्थापना भएका छन्।
अलिपुर सदर उपविभाग
अलिपुर सदर उपविभाग भारतीय राज्य पश्चिम बङ्गालको दक्षिण २४ परगना जिल्ला अन्तर्गतको उपविभाग हो।
बुइँगल
बुइँगल कमल दीक्षितद्वारा लेखिएको र साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको एक नेपाली भाषाको काव्य हो।
रबर्ट बन्सन
रबर्ट विल्हेम एबरहर्ड बन्सन (जन्म: सन् १८८१ मार्च ३१   – मृत्यु: सन् १८९९ अगस्ट १६) जर्मनीका रसायन वैज्ञानिक हुन्। उनले तातो तत्वको विद्युत स्पेक्ट्रोस्कोपीको खोज गर्नुका साथै सन् १८६० मा सिजियमको आविष्कार गरेका थिए। उनले सन् १८६१ मा गुस्ताफ किर्सफसँग रूबिडियमको आविष्कार गरेका थिए।
ऐश्वर्या राय बच्चन
ऐश्वर्या राय बच्चन (जन्म: १ नोभेम्बर १९७३) एक भारतीय अभिनेत्री, मोडल तथा पूर्व विश्व सुन्दरी हुन्। उनले अभिनय जीवनमा प्रवेश गर्नु पूर्व सन् १९९४मा विश्व सुन्दरीको ताज जितेकी थिइन्। ऐश्वर्याले हिन्दी, अङ्ग्रेजी, तमिल, तेलगु र बङ्गाली भाषाका ४० भन्दा बढि चलचित्रहरूमा अभिनय गरेकी छिन्।
मुख्य चलचित्रहरू
• 2
अवार्डहरू
ऐश्वर्याले १० पटक फिल्मफेयर अवार्डको नोमिनेसन प्राप्त गरिसकेकी छिन् । यीमध्ये दुईवटामा उत्कृष्ट अभिनेत्रीको अवार्ड जितिकि छिन् । उनले १९९९ मा हम दिल दे चुके सनमर २००२ मा देवदासबाट यो अवार्ड जितेकी हुन् । २००९ मा उनले पद्म श्री अवार्ड प्राप्त गरिन् । भारतीय नागरिकले भारतीय सरकारबाट प्राप्त गर्ने यो चौथो ठूलो अवार्ड हो । कला क्षेत्रमा उनले पुर्‍याएको योगदान स्वरूप उनलाई यो अवार्ड प्रदान गरिएको हो । २०१२ मा उनले फ्रान्सबाट प्राप्त हुने अवार्ड पनि जितेकी थिइन् ।
चित्राङ्गद
चित्राङ्गद प्राचीन भारतमा एउटा राजा थिए। महाभारतमा, वहाँ शान्तनु र सत्यवतीका ठुला पुत्र हुन्, आफ्नो पिताको मृत्युको पश्चात हस्तिनापुरका सिंहासनमा चढे।
बुद्धिविनोद र त्यसबाट उठेका लहरहरू
बुद्धिविनोद र त्यसबाट उठेका लहरहरू रराद्वारा लेखिएको र साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको एक नेपाली भाषाको काव्य हो।
चित्राङ्गद
योद्धाका रूपमा उनको जीवन
रानी सत्यवतीको इच्छा पछी, शान्तनु गइसकेपछी भीष्मले चित्राङ्गदलाई कौरवहरुका राज्यको सिंहासनमा बसाएका थिए। चित्राङ्गद एउटा महान योद्धा थिए र ऊ सँग अनेकौं शक्तिशाली शत्रुहरु र असुरहरुलाई हराएका थिए। अन्तमा, गन्धर्वका राजा, जो कि उनको नाम थिए, उनलाई चुनौती दिन आएका थिए। तीन वर्ष सम्म चलेको हिरण्यवती नदीको तटमा दुई योद्धाहरुका बीच एउटा भयङ्कर युद्ध भयो। अन्तमा गन्धर्वहरुले राजा कुरु र अन्य राजाहरुलाई हराइदिएका थिए र तिनीहरुलाई मारि पनि दिएका थिए। मृतकहरुका संस्कार गरे पश्चात, भीष्मले तुरुन्त नै चित्राङ्गदका कान्छो भाई विचित्रवीर्यलाई राज्य फिर्ता दिलाएका थिए।
लिभरपुल
लिभरपुल (Liverpool,) इङ्ल्यान्डको मर्सी नदीको पूर्वी किनारामा अवस्थित मर्सिसाइडको महानगरिय शहर तथा शहर हो । १२०७ मा यसको स्थापना शहरको रूपमा भएको थियो ।
देवहाटा उपजिल्ला
देवहाटा बङ्गलादेशको सातखीरा जिल्लाको एक उपजिल्ला हो। यो उपजिल्ला सिलेट विभाग अन्तर्गत पर्दछ।
भूगोल
देवहाटा उपजिल्ला बङ्गलादेशको दक्षिण पूर्व भागमा पर्छ भने यो उपजिल्ला २२°३१' देखि २२°४०' उत्तर अक्षांश र ८८°५५' देखि ८९°०१' पूर्वी देशान्तरणमा अवस्थित छ। देवहाटा उपजिल्लाले बङ्गलादेशको कुल क्षेत्रफल मध्ये १७६.३३ वर्ग किलोमिटर ओगटेको छ। यस उपजिल्लालाई सातखीरा सदर उपजिल्लाले दक्षिण, कालीगञ्ज उपजिल्लाले दक्षिण, आशाशुनी र सातखीरा सदर उपजिल्लाले पूर्व र भारतको पश्चिम बङ्गाल राज्यले उपजिल्लाले पश्चिमबाट घेरेको छ। इछामति, खोलपेटुया, सापमारा खाल, लावण्यबती खाल आदि यस उपजिल्लाका नदी तथा नहरहरू हुन्।
इतिहास
बङ्गलादेश मुक्ति अभियान सन् १९७१ अप्रिल ४ का दिनबाट देश व्यापी रूपमा शुरू भएको थियो भने अप्रिल १९७१ का दिन पाकिस्तानी सेनाले खुलनाको दाकोप, बटियाघाटा, सातखीराको बडदल, ब्याङ्दह र आशाशुनी जस्ता स्थानहरूबाट भागेर यस उपजिल्लामा आएका लगभग ३०० भन्दा बढी आप्रवासीहरूलाई पाकिस्तानी सेनाले सामूहिक हत्या गरेका थिए। २२ अप्रिलमा पाकिस्तानी सेनाले परुलियाका गाउँलेहरूमा माथि गोली चलाएका थिए। ६ जुन १९७१ का दिन पाकिस्तानी सेना र बङ्गलादेशको मुक्तिका लागि लडिरहेका लडाकु बीच यस उवजिल्लाको श्रीपुरमा प्रत्यक्ष गोली हानाहान तथा युद्ध भएको थियो जहाँ तीन बङ्गलादेशी लडाकुको मृत्यु भएको थियो। १५ अगष्ट १९७१ का दिन पाकिस्तानी सेनाले बारम्बार प्रयोग गर्दै आएको सापमारा नहरको एक पुललाई बङ्गलादेशी लडाकुले ध्वस्त पारिदिएका थिए। अक्टोबर १९७१ का दिन बङ्गलादेशको मुक्तिका लागि लडिरहेका लडाकुले कमरपुरमा रहेको पाकिस्तानी सेनाको एक सैनिक किल्लामा आक्रमण गरेका थिए जहाँ कुलिया गाउँका एक लडाकु गोलजार हुसइनक‍ मृत्यु भएको थियो भने दर्जनौँ पाकिस्तानी सेनाको पनि मृत्यु भएको थियो। २१ नोभेम्बर १९७१ का दिन बङ्गलादेशी लडाकुले पाकिस्तानी सेनाको सैनिक किल्लाको कुलिया पुलमा आक्रमण गरेका थिए जहाँ ९ लडाकुको मृत्यु भएको थियो।
जनशाङ्खिकि
जिल्ला विभाग प्रतिवेदनका अनुसार यस जिल्लाको कुल जनसङ्ख्या ११८९४४ रहेको छ जसमध्ये पुरुषको जनसङ्ख्या ६१३१५ छ भने महिलाको जनसङ्ख्या ५७६२९ रहेको छ। धर्मका आधारमा यस जिल्लामा इस्लाम धर्मवलम्बीको जनसङ्ख्या ९२३२८ छ भने हिन्दु धर्मवलम्बीको जनसङ्ख्या २६५४९, बौद्ध धर्मवलम्बीको जनसङ्ख्या ४८, इसाई धर्मवलम्बीको जनसङ्ख्या १३ र अन्य धर्मका मानिसहरूको जनसङ्ख्या ६ रहेको छ। यस उपजिल्लामा १५० मस्जिद र ८८ मन्दिरहरू रहेका छन्। यस उपजिल्लाका ९५.६२% जनसङ्ख्याले शुद्ध पिउने पानीका लागि पानी तान्ने मोटर र धारोको प्रयोग गर्दै आएका छन् भने १.३३% ले पोखरी, २.४७% ले टुटी र ०.५८% ले अन्य माध्यमबाट पानीको प्रयोग गर्दै आएका छन्। यस उपजिल्लाको कुल घरहरू मध्ये १२% घरहरूमा अझै पनि सुविधा सम्पन्न अर्थात पक्की सौचालय सुविधा रहेको छैन।
अर्थतन्त्र
यस उपजिल्लाको अर्थतन्त्र मुख्यतया कृषिमा आधारित छ। यस उपजिल्लाका अधिकांश मानिसहरू किसान हुन्। यस उपजिल्लामा मुख्यतया धान, तोरी, आलु, प्याज लगायत अन्य अन्न बालीहरू उत्पादन गरिन्छ। यस उपजिल्लामा मुख्यतया आँप, कटहर, भुइँकटर, नरिवल, अम्बा, केरा, खरबुजा आदि उत्पादन हुँदै आएको छ। यस उपजिल्लामा धान कुटानी केन्द्र, गहुँ पिसानी केन्द्र, काष्ठ सामग्री उत्पादन केन्द्र, बरफ उद्योग, कपास तथा कपडा उद्योग तथा प्लाष्टिक सामग्री उत्पादन कारखाना रहेका छन्। यस उपजिल्लाले मुख्यतया झिङे माछा, पानको पात, आलुबखडा, आलु लगायत मौसमी तरकारी र अन्य फलफूलहरू निर्यात गर्दै आएको छ। यस उपजिल्लामा लोपोन्मुख रहेको आलसको जुट र खैनी पनि निम्न मात्रमा उत्पादन गरिन्छ। यस उपजिल्लामा १६ हाटबजार तथा मेलाहरू सञ्चालन रहेका छन्। यस उपजिल्लामा लोपोन्मुख ठेला, गोरू गाडा र रथहरू सामान ओसारपसार तथा यातायातका साधन बन्द‌ै आएका छन्। यस उपजिल्लामा ११ दुग्ध सङ्कलन केन्द्र तथा ५० कुखुरापालन केन्द्रहरू रहेका छन्।
यस जिल्लाको मुख्य आय श्रोतको बाटो भनेको कृषि र खेती हो जसमा जिल्लाकै ५३.७२% मानिसहरू संलग्न छन्। यस जिल्लाका मानिसहरू अन्य जस्तै मजदुरीमा ५.१८%, वाणिज्यमा २४.४०%, सञ्चार र यातायातमा ३.६६%, उद्योगमा १.०८% निर्माण क्षेत्रमा १.१९%, सुविधामा ४.८३%, धार्मिक सेवामा ०.३२%, वैदेशिक रोजगारी तथा भाडामा ०.३१% र अन्यमा ५.३१% रहेका छन्।
शिक्षा
यस जिल्लाको कुल साक्षरता दर ४९.९४% रहेको छ जसमध्ये पुरुषको साक्षरता ५५.६४% छ भने महिलाको साक्षरता दर ४३.८७%रहेको छ। यस उपजिल्लामा ४ क्याम्पस, १५ माध्यमिक विद्यालय, ५६ प्राथमिक विद्यालय, २ सामुदायिक विद्यालय र ११ मदरसाहरू रहेका छन्। यस उपजिल्लाका केही उत्कृष्ट शिक्षण संस्थाहरू यस प्रकार छन्; खान बाहादुर आहछानउल्लाह क्याम्पस (सन् १९८५), हाजी केयामउद्दीन स्मारक महिला क्याम्पस (सन् १९९६), देवहाटा क्याम्पस (सन् २०००), इछामति प्राविधिक शिक्षण संस्था (सन् २००४), टाउन श्रीपुर शरत्तचन्द्र उच्च विद्यालय (सन् १९१६), पारुलिया एमएस उच्च विद्यालय (सन् १९७६), देवहाटा बिबिएमपी शिक्षण संस्था (सन् १९१९), बहेरा एटि माध्यमिक विद्यालय (सन् १९२७) आदि।
हायू जाति
राष्ट्रिय २०६८ को जनगणना अनुसार नेपालभरिमा यो जातिको संख्या २ हजार ९ सय २५ जना रहेको छ । जसमध्ये हायु भाषा बोल्नेको संख्या १ हजार ५ सय २० रहेको छ । हायु किरात समुदाय भित्र पर्दछ । हायुहरुको सबभन्दा ठुलो र शक्तिशाली देवी ईश्वरीय आस्थाका केन्द्र उप्क्षिमी रानी हो । जुन देवीको थान रामेछाप नगरपालीका वडा नं. ७ मुडाजोरको पालीगाउँ स्थित पर्दछ । यो देवीको थान विशाल रुख काभ्राको फेदमा रहेको छ । जसलाई अरु समुदायले महाकाली देवी भनि नामाकण गरेका छन् । हरेकवर्ष फागु पुर्णिमाको दिन देखी १० दिन सम्म पुजा हुन्छ र हरेक वर्ष श्री स्वस्थानी  पुर्णिमाको दिन देखी १० दिन सम्म पुजा हुन्छ । जसलाई हायुहरु आफ्नो मुख्य चाड दशैँको रुपमा मनाउने गर्दछन् । पुजा अनुष्ठान गर्ने बेलामा सबै जिल्लाबाट हायुहरु भेला हुने गर्दछ । यो जाती जनकपुर अंचलको सिन्धुली, रामेछाप जिल्लाहरू सुनकोशी नदीको आशपास क्षेत्रमा बसोबास गर्ने लोपोन्मुख आदिवासी जाति हो । यिनिहरूको पुर्खेउली उखान अनुसार सुरेल, सुनुवार, राई, लिम्बू र हायू एउटै परिवारबाट नि: स्रुत भएका छ्न् यसरी ५ भाईमध्ये कान्छोको सन्तान हायू हो । हायू जातिले दोम्की-ढोल, ज्याम्की-झ्याम्टा, घण्टा आदि लोकबाजाहरू प्रयोग गर्दछन्।
सीके लाल
बि. स. २०१३ सालमा महोत्तरी जिल्लाको सुगा गाउँमा जन्मिएका सीके लालको न्वारनको नाम चन्द्रकिशोर लाल हो। पेशागत रूपमा ईन्जिनियर रहेका लालको प्रसिद्दि राजनीतिक विश्लेषकको रूपमा रहेको छ । उनी विभिन्न् पत्रिका का स्तम्भकार पनि हुन। उनले लेखेको नाटक 'सपनाको सबिती' मंचन भैसकेको छ।
विचारहरु
लालका विचारहरु खासगरी नेपाली र दक्षिण एसियाली समाज, राजनीति, र संस्कृतिमा केन्द्रित हुन्छ। उनी समाजका विभिन्न अवयबहरूलाई मिहिन रूपमा केलाएर त्यसको नागरिक र राज्यको सम्बन्ध केलाउन पोक्त छन्। जस्तो, शुक्रबार १२ चैत्र, २०७२ को नागरिक दैनिक मा प्रकासित अस्तव्यस्ततामा अभ्यस्त जनता मा वहा भन्नु हुन्छ: "अस्तव्यस्तताको सबभन्दा ठूलो आकर्षण के हो भने साधनसम्पन्न एवं व्यवहारकुशल, दुवैथरि व्यक्ति अव्यवस्थामै फस्टाउँछन्। सम्पन्नले आफ्नो सुविधा सस्तोमा किन्ने मोलमोलाइ गर्न पाउँछ। चतुरहरू अराजकता प्रबन्धन गर्दै माथि उक्लिन्छन्। यसप्रकार कालान्तरमा अस्तव्यस्त अवस्था स्वतः दिगो बन्न पुग्छ।
नेपालको वर्तमान संकट बारेमा वहाको कान्तिपुर दैनिकमा प्रकासित विचारको भाग यस्तो छ।" "सैनिक सोच राष्ट्रवादमा आधारित हुन्छ । दोस्रो विश्व युद्धमा महान् राष्ट्रवादी हिट्लर भएका हुन्, स्टालिन, माओत्सेतुङ महान राष्ट्रवादी भएका हुन् । राष्ट्रियताले सैनिक सोचलाई हावी गर्छ । त्यसलाई हटाएर सैनिक राष्ट्रवादको साटो सिविक (नागरिक) राष्ट्रवाद आयो । नागरिकताको राष्ट्रियताले सबै नागरिकहरु बीचमा सामन्वय स्थापित हुन्छ । यी तीन विचार धाराको आधारमा नेपाली कांग्रेसको राजनीति सन् १९६० देखि ८० को दसकसम्म चल्यो । त्यसपछि बीपी कोइरालाले के देखे भने यति मात्रले नेपालको राष्ट्रियता बलियो नहुँदो रहेछ । नेपाली समाजमा सैनिक सोच बलियो रहेछ । सैनिक सोचमा राजाले नेतृत्व गर्छन् । त्यसैले प्रजातान्त्रिक सोच भनेको प्रचण्डको भाषामा (सिविक सोच) र सैनिक सोच फ्युजन हो, बीपी कोइरालाको भाषामा भन्ने हो भने समन्वय हो । यसको लागि मेलमिलाप भन्ने भयो । यसको अर्थ एउटा अर्कोमा विलय होइन । दुवै मिलेर बसेनौं भने हामी दुवै बिलाउँछौ भन्ने हो । हामी दुई फरक छौं तर दुवै मिलेर बसेनौं भने दुवै विलय हुन्छौं भनेर मेलमिलापको नीति आयो । यो नीतिको सान्दर्भिकता सन् १९९० मा सकियो ।"
परिमल स्नेही
परिमल स्नेही परिमल स्नेही बझाङ चैनपुरमा जन्मिएका हुन्। देउडा गीत रेकर्डिङ गर्ने क्रममा मध्य र सुदूरपश्चिमका पहिलो गायकका रूपमा देखापरेका छन परिमल स्नेही।
जीवनी
वि.सं. २०१६ सालमा एसएलसी पास गरेका स्नेहिको वि.सं. २०१५ सालमा जनकवी धर्मराज थापासँग चैनपुरमा भेट भएपछी उनीबाट प्रेरित भइ वि.सं. २०१७ सालमा रेडियो नेपालको लोकलहरी कार्यक्रममा तेरा घर पुगे पहाणी बाबु बोलको भदौरे गीत गएका हुन्। रेडियो नेपालबाट ६८ वटा गीतहरु र चारतारे क्लब,राष्ट्रिय नाचघर,म्युजिक नेपाल, रत्न रेकर्डिङ्ग आदिबाट ६२ गरी जम्मा १३० वटा गीतहरु रेकर्डिङ भएका छन्।
पुरस्कार र सम्मान
बि. सं. २०६८ मा संस्कृति, ललितकला, भाषा(साहित्य र नाट्य(संगीत गरी चार विधामा योगदान पुर्‍याएबापत, १९८ औँ भानुजयन्ती अवसर पारेर संस्कृति मन्त्रालयले कैलालीका गायक परिमल स्नेही (सुदूरपरिश्चमाञ्चल) नाट्य तथा संगीतका लागि क्षेत्रीय पुरस्कार प्रदान हुन्।।
परिमल स्नेही राष्ट्रिय डेउडा प्रतिभा पुरस्कार
प्रत्येक वर्ष वितरण गरिदै आएको परिमल स्नेही राष्ट्रिय प्रतिभा पुरस्कार यस वर्ष बरिष्ट डेउडा गायिका डिक्रादेवी गाइनेलाई प्रदान गरिएको छ ।
जेजु ज्वालामुखिय टापु र लाभा ट्युब
जेजु ज्वालामुखिय टापु र लाभा ट्युब एक युनेस्को विश्व सम्पदा क्षेत्रमा जोडिएको छ।
क्यानेश्वर
क्यानेश्वर नेपालको मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र, जनकपुर अञ्चलको सिन्धुली जिल्लामा अवस्थित गाँउ विकास समिति हो।
विचित्रवीर्य
सत्यवती र शन्तनुका चित्रांगद र विचित्रवीर्य नामक दुइ पुत्र हुये। शन्तनुको स्वर्गवास चित्रांगद र विचित्रवीर्यका बाल्यकालमा नैं भएको थियो यस कारण तिनको पालन पोषण भीष्मले गरे। भीष्मले चित्रांगदका ठूला भएमा तिनलाई राजगद्दीमा बिठा दिए तर केही नैं कालमा गन्धर्वहरूदेखि युद्ध गर्दै हुये चित्रांगद मारिएको छ। यसमाभीष्मले तिनको अनुज विचित्रवीर्यलाई राज्य सुँम्प् दिए। अब भीष्मलाई विचित्रवीर्यका विवाहको चिन्ता भएको छ। अम्बिका र अम्बालिकाको विवाह विचित्रवीर्यका साथ गरवा दिए। विचित्रवीर्य आफ्नो दुइटै रानिहरूका साथ भोग विलासमा रत हो गये किन्तु दुइटै नैं रानिहरूदेखि तिनको कुनै सन्तान छैन भएको र ती क्षय रोगदेखि पीडित हो गर्न मृत्युलाई प्राप्त हो गये।
विकाराबाद जिल्ला
विकाराबाद जिल्ला भारतको तेलङ्गाना राज्यको एउटा जिल्ला हो। विकाराबाद जिल्लाको मुख्यालय हो। जिल्लाले सङ्गारेड्डी, महबूबनगर, नारायणपेट, रङ्गरेड्डी जिल्लाहरू र कर्नाटकको राज्य सीमासँग सिमाना बाँडेको छ।
भूगोल
जिल्ला ३,३८६.०० वर्ग किलोमिटर (१,३०७.३४ वर्ग माइल) क्षेत्रफलमा फैलिएको छ। यस जिल्लाले उत्तरमा सङ्गारेड्डी जिल्ला, पूर्वमा रङ्गरेड्डी जिल्ला, दक्षिणमा महबूबनगर जिल्ला र पश्चिममा कर्नाटक जिल्लाले घेरिएको छ।
जनसाङ्ख्यिकी
भारतको २०११ को जनगणना अनुसार, जिल्लाको जनसङ्ख्या ९२७,१४० छ।
प्रशासनिक विभाजनहरू
जिल्लामा तन्दुर र विकाराबाद गरी दुई राजस्व विभाग हुनेछन्। यसलाई २० मण्डलहरूमा उप-विभाजित गरिएको छ।
भीष्म
भीष्म महाभारतका एक पात्र हुन् ।तथा पाण्डव कौरवका हजूरबुबा पनि हुन उनी दृढ प्रतिज्ञाको लागि प्रसिद्ध छन् तथा महाभारतमा भीष्म गंगाका र महाराज शन्तनुका छोरा भन्ने वर्णन मिल्दछ।
उनको प्रारम्भिक नाम देवव्रत थियो, उनलाई हस्तिनापुर राज्यको उत्तराधिकारी बनाइएको थियो। यद्यपि, उनले आफ्नो बुबाको खुशीको लागि आफ्नो सिंहासन त्यागे र आजीवन ब्रह्मचर्यको वाचा लिए। यस नि:स्वार्थ निर्णयको कारण, उनलाई भीष्मको नामले चिनिन्छ र उनका पिता शन्तनुले उनलाई इच्छा मृत्युको आशिष् दिए । उनले कुरु राज्यको राजनीतिक मामिलामा प्रमुख भूमिका खेले र कौरवहरूको पक्षमा कुरुक्षेत्र युद्धमा भाग लिए। युद्धको दशौं दिन पाण्डव राजकुमार अर्जुनले शिखंडीको सहयोगमा भीष्मलाई असंख्य बाणले छेडेर बाणको शैयामा गिराई दिए। बाण शैयामा एकावन्न (५१) रात बिताएपछि भीष्मले शुभ उत्तरायण (हिउँद संक्रांति) मा आफ्नो शरीर त्यागे। आफ्नो मृत्यु अघि, उनले युधिष्ठिरलाई विष्णु सहस्रनाम दिए।
भीष्मलाई हिन्दु धर्ममा एक सम्मानित तथा निष्ठा पात्रको रुपमा लिइन्छ। प्रत्येक वर्षमा उनको पुण्यतिथिलाई भिष्म अष्टमीको रुपमा मनाइन्छ, यो तिथी माघ शुक्ल अष्टमीमा पर्छ।
जन्म र प्रारम्भिक जीवन
भीष्मको जन्म र युवावस्था मुख्यतः महाकाव्यको आदिपर्व ग्रन्थमा वर्णन गरिएको छ। उनी चन्द्र वंशका राजा शन्तनु र उनकी पहिलो पत्नी गंगा, नदी देवीका एक मात्र जीवित छोरा थिए। यो मानिन्छ कि उनी द्यु (प्रभास) नामक वसुको अवतार थिए।
शन्तनुले गङ्गा (गङ्गा) नदीको तट नजिक एउटी सुन्दर महिलालाई देखे र उनलाई विवाह गर्नका लागि प्रस्ताव राखे। उनले पनि कुरा मानिन तर एउटा शर्तका साथ: कि शन्तनुले उनले कार्यहरुका बारेमा कुनै प्रश्न कहिल्यै पनि गर्ने छैनन् भनेर यदि त्यसो गर्यो भने उनी शन्तनुलाई छोडेर जानेछिन्। शन्तनुले उनको सर्त माने अनि उनीहरुको विवाह भयो। पछी उनले एउटा छोरालाई जन्म दिए। तर उनले बच्चालाई नदीमा लगेर डुबाइ दिईन्। शन्तनु उनीसँग कारण सोध्न पनि सक्दैनथे, किनकि उनले वाचा गरेका थिए, यदि त्यसो गर्यो भने उनी शन्तनुलाई छोडेर जानेछिन् । एकपछी अर्को, सात पुत्र उनले जन्म दिए र गङ्गा नदीमा डुबाउँदै गरिन्। जब गङ्गा ८ औं पुत्रलाई डुबाउन लागिरहेकी थिइन्, तब शान्तनुले, स्वयम् लाई रोक्न नसकेर सोधी नै हाले।
अन्तमा, गङ्गाले राजा शन्तनुलाई महाभिष र उनकोद्वारा दिइएको ब्रह्माका श्रापका बारेमा समझाएका थिए। तब उसले वहाँलाई बताए कि उनलाई आठ वटा बच्चा आठ वसु थिए, जसलाई वशिष्ठले पृथ्वीमा नश्वर मानवका रूपमा जन्म लिने भन्ने श्राप दिएका थिए। यद्यपि जब उनले वहाँलाई शान्त गरे, तर उसले आफ्नो श्रापलाई सीमित गरिदिएका थिए र उनलाई बताए कि तिनीहरु मनुष्यका रूपमा आफ्नो जन्मको एक साल भित्र नै यस अभिशापबाट मुक्त हुनेछन्। यसका लागि उसले ती सबै मध्ये सात बच्चालाई यस जीवनबाट मुक्त गरिदिएकी हुन्। यद्यपि वसु दायसलाई एउटा लामो जीवन बाँच्न र कहिल्यै पनि पत्नी वा बच्चा नहुने श्राप दिइएका थिए। तर ऋषिले उसलाई एउटा वरदान पनि दिए कि ऊ सबै धर्मग्रन्थहरुका साथ सदाचारी, वार्तालाप गर्ने र आफ्ना पिताका आज्ञाकारी पुत्र पनि हुनेछन्। गङ्गाले भनेकी थिइन् कि उनी त्यस राजाका सिंहासन र स्थितिका लागि राम्ररी प्रशिक्षित गर्नका लागि स्वर्ग लिएर जानेछिन्। यस शब्दहरुका साथ, उनी बच्चाको साथ हराएकी थिइन्, जबकि शन्तनु दु:ख का साथ उसको जीवनका बाँकी समय बिताउनका बारेमा सोचेर मरिएका थिए।
कुरुक्षेत्र युद्ध
१८ दिनसम्म चालेको महाभारत युद्धमा उनी कौरव पक्षका सेनापति थिए जो १० दिनसम्म टिकी रहे । कौरवको सेनापति ग्रहण गर्नुभन्दा अगाडि उनले तीन सर्त राखेका थिए: भीष्म इच्छा नहुँदा नहुँदै कौरवहरूको पक्षमा लडे। भीष्म आफ्नो समय र इतिहासका सबैभन्दा शक्तिशाली योद्धा थिए। उनले पवित्र गंगाको पुत्र र भगवान परशुरामको विद्यार्थी भएर आफ्नो पराक्रम र अजेयता प्राप्त गरेका थिए। करिब पाँच पुस्ता पुरानो भए पनि भीष्म त्यति शक्तिशाली थिए जो त्यतिबेला जीवित योद्धाले उनलाई परास्त गर्न सक्दैनथे। प्रत्येक दिन, उसले कम्तिमा १०,००० सिपाही र १,००० रथहरू नष्ट गरेका थिए। युद्धको प्रारम्भमा, भीष्मले पाण्डवहरू मध्ये कसैलाई पनि नमार्ने वाचा गरे, किनकि उन्ले पाण्डवहरूको हजुरबुवा भएकोले उनीहरू प्रति स्नेह थियो । भीष्मले कुनै पनि पाण्डवको बाधा नगरेकाले दुर्योधनले प्रायः भीष्मलाई "कौरवको पक्षमा नलडेको "आरोप लगाउथे। उनले युद्धमा कुनै पनि कौरवलाई मारिन दिएनन्, किनकि उनी आफ्ना सबै नातिनातिजाहरूलाई माया गर्थे र शान्ति वार्ताबाट नै समाधान चाहन्थे।
मृत्यु
महाभारतको युद्ध पछी उनले युधिष्ठिरलाई राजाको कर्तव्यको बारेमा उपदेश दिए।
उनलाई इच्छा मृत्युको वरदान प्राप्त थियो त्यसैले उनी शरशय्यामा ६ महीनासम्म रहेर इच्छा अनुसार सूर्य उत्तरायण पारेर प्राण त्याग गरे ।
भतेर र आँखाहरू
भतेर र आँखाहरू कणाद महर्षिद्वारा लेखिएको र साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको एक नेपाली भाषाको काव्य हो।
वन केरा
वन केरा केराको एक प्रजाति हो । यो मुख्यतया दक्षिण एसिया, दक्षिणपूर्वी एसिया तथा चीनको दक्षिणी भागमा पाइन्छ ।
लामिछाने थापा
लामिछाने थापा थापा काजीहरूको एक कुलघरान हो । यी थापाहरू गर्ग गोत्रका क्षत्रियहरु हुन् । धर्मराज थापाले लामिछाने थापाको वंशावली लेख्नुभएको थियो ।
शाखा
लामिछाने थापाको वंशावलीका अनुसार सरदार रामकृष्ण थापा मुगा, धनकुटा गएका थिए । उनी पोखराका लामिछाने थापा थिए । उनी राजा पृथ्वीनारायण शाहको आदेशमा युद्ध लड्ने हेतूले पोखराबाट गोरखा हुँदै धनकुटाको थाक्लेमा आइपुगेका थिए । मुगा गाउँमा बसाइँ सरे र तिनका पुस्ताहरूलाई मुगाली थापा वा धनकुटे थापा भनियो ।
धनकुटा मूलघर भएका नेपालको सर्वाधिक ५ पटकको प्रधानमन्त्री सूर्यबहादुर थापा एक मुगाली लामिछाने थापा हुन्।
रायगञ्ज उपविभाग
रायगञ्ज उपविभाग भारतीय राज्य पश्चिम बङ्गालको उत्तर दिनाजपुर जिल्ला अन्तर्गतको उपविभाग हो।
एसिसी टि-ट्वान्टी कप २०१३
एसिसी टि-ट्वान्टी कप २०१३ नेपालमा आयोजना गरिएको क्रिकेट प्रतियोगिता हो । यो प्रतियोगिता मार्च २६ तारिखदेखि अप्रिल ३ तारिखसम्म राजधानि काठमाडौंमा हुनेछ । यो प्रतियोगिताले आइसिसी वर्ल्ड टि-ट्वान्टी २०१३ छनौट प्रतियोगितामा भाग लिने टीमको छनौट गर्नेछ । यस चरणमा खेलिरहेका राष्ट्रहरूमध्ये अफगानिस्तान एक दिवसीय क्रिकेट खेल्ने राष्ट्रको रूपमा र युएई आइसिसी वर्ल्ड टि-ट्वान्टी छनौट २०१३को आयोजक राष्ट्र भएकोले छनौट भइसकेका छन् । त्यसैले यो प्रतियोगिताबाट एसियाका यी दुई राष्ट्र बाहेक अन्य दुई उत्कृष्ट टिमहरूमात्र छनौट चरण पार गर्नेछन् ।
जोङ्गम्यो
जोङ्गम्यो तीर्थ एक युनेस्को विश्व सम्पदा क्षेत्रमा जोडिएको छ।
शिशापाङ्मा
शिशापाङ्मा विश्वको चौधौँ अग्लो हिमाल हो। यो ८,०१३ मिटर अग्लो छ।
साउन
साउन श्रावण १२ महिनाहरू मध्यको एक महिना हो। निरयन सौरमास सूत्रका अनुसार श्रावणमासको प्रारम्भ कर्कट सक्रांतिका दिनदेखि मानिन्छ। अमान्त चन्द्रमासका अनुसार श्रावणमासको प्रारम्भ आषाढ अमावास्याको भोलिपल्ट देखि र पूर्णिमान्त चन्द्रमासका अनुसार आषाढ पूर्णिमाको भोलिपल्ट देखि प्रारम्भ मानिन्छ। वेदांग ज्योतिषानुसार अमान्त चान्द्रश्रावणमास शुक्लपक्ष प्रतिपदादेखि चान्द्रवर्षको दक्षिणायन शुरु हुन्छ। सौर दक्षिणायन चाहिँ सायन कर्कटे सूर्य भनिएका दिनदेखि शुरु हुन्छ। शाक्यपञ्चांगकाअनुसार श्रावणमहिनाको प्रारम्भ कर्कट सक्रांतिको ५ दिन पछि हुन्छ। सामान्यतया सूर्यमास सूत्रलाई नै प्रयोगमा ल्याएको पाइन्छ। अङ्ग्रेजी महिनाको जुलाई र अगस्टआधा आधा महिना श्रावण महिनामा पर्दछन्। श्रावण महिना वर्षाऋतुको पहिलो महिना हो। यो महिना सायन कर्कटमास र निरयन कर्कटमास गरी दुई प्रकारको हुन्छ। सायन कर्कटमास निरयन आषाढमासको ७ गतेबाट प्रारम्भ हुन्छ|जसलाई पञ्चांगकारहरूले (सायनकर्कटे सूर्यः) भनेर उल्लेख गरेका हुन्छन्। यसरी हेर्दा सायन सूर्य र निरयन सूर्य सायन श्रावणमास र निरयन श्रावणमास भरी  कर्कट राशिमा रहन्छन्।
गुजराती
गुजराती
गुजरात भारतको एक राज्य हो र यो राज्य सँग सम्बन्धित हरेक वस्तुलाई गुजराती वस्तु भनिन्छ। जस्तै गुजराती भाषा, गुजराती संस्कृति, गुजराती लिपी इत्यादी।
साउन
चाड पर्वहरू
श्रावण महिनामा नेपाल तथा भारतका मान्छेहरूले निम्न चाडपर्वहरू मनाउने गर्दछन्। क्षेत्रमा दिदी बहिनीहरूले आफ्ना दाजु भाईहरूको हातमा राखी अथवा रक्षाबन्धन बाँध्ने गर्दछन्। यसै दिन पश्चिम नेपालमा यहाँका स्थानिय जस्तै:- नैनेल,मष्टा, अधिकारी, जगनाथ, आदि देवी देवताहरूको पुजा गरिन्छ।
गुजराती
गुजराती भाषा
गुजराती भाषा भारतको एक [प्रांत] गुजरातमा बोलीन एक राज्य भाषा हो। यो गुजरातको काम काजको भाषा हो। गुजराती भाषा हिन्दी सँग मिल्दो भाषा हो तर यो भाषा देवनागरीमा लिखिन्न तापनि यसको अक्षरहरू देवनागरीको जस्तै हुन्छ।
कुशेश्वर दुम्जा
जातीय विविधताबीच धार्मिक अनि सामाजिक एकता दुम्जाको विशेषता बनेको छ । उच्च पहाडी भेगमा मगर जातिको बाहुल्य छ भने मध्य भागमा अल्पसंख्यक हायू र तामाङहरूको बसोवास छ । पहाडका तल्लो भाग अर्थात् कछाडतिर बाहुन, क्षेत्री, नेवार, घर्ती (भुजेल), गिरी र दलितहरूमा कामी, दमाईं, सार्कीहरूको बसोवास रहेको छ । धार्मिक रूपमा हेर्दा, यहाँका अधिकतम बासिन्दाहरू हिन्दूहरू छन्, त्यसपछि बौद्ध धर्मवालाम्वीहरूको संख्या पनि कम छैन, तर यी भन्दाबाहेक धर्मका धर्मवालाम्वीहरू सायद छैनन् होला । महाभारतबाट उत्तर तर्फ झर्ने पहाडी झरनाहरूले प्राकृतिक मोहकता मात्र हैन विकासका प्रशस्त सम्भावना पनि बोकेका  छन्  । तीन जिल्लाको संगमस्थलको रूपमा रहेको यस गा वि स को पूर्वमा सिन्धुली जिल्लाकै झाँगाझोली, दक्षिणमा नेत्रकाली, तामाजोर र वस्तिपुर गा वि स पर्दछन् भने पश्चिममा काभ्रे जिल्लाको भीमखोरी र मेच्छे गा वि स छन् अनि  उत्तरमा रामेछाप जिल्लाको राकाथुम गा वि स रहेको छ । सुनकोसीका उन्मुक्त छाल छेउ र रोशी खोलाको दोभानमा विशिष्ट धार्मिक आस्थाका केन्द्रविन्दुका रूपमा रहेका आदिलिङ्ग कुशेश्वर महादेवको नामबाट गा वि स को नाम कुशेश्वर रहन गएको हो ।
सिन्धुली जिल्ला क्षेत्र नं.३ ईलाका नं. १० को भौगोलिक एवम् प्रशासनिक सीमानाभित्र रहेको कुशेश्वर दुम्जासम्म बनेपा-सिन्धुली-बर्दिवास बीपी राजमार्गको चौथो खण्ड सडक मार्ग पुगिसकेको छ । बनेपाबाट करीव ५१ किलोमिटर र काठमाडौंबाट ८० किलोमिटरको दूरीमा कुशेश्वर दुम्जा गा वि स रहेको छ । कुशेश्वर गाविस दुम्जा २७°२४′००″ अक्षांश ८५°४८′४५″ देशान्तरसम्म फैलिएको छ। चार हजार दुई सय छ हेक्टर क्षेत्रफल रहेको दुम्जा गाविस चर्तुभुजाकार रूपमा उत्तरी मोहडामा फैलिएको छ । यो गा वि स समुद्री सतहबाट करिव ७ सय ५० मिटरदेखि तीन हजार सात सय मिटरसम्मको उचाइमा छ । औसत तापक्रम अधिकतम २८-३० सेन्टिग्रेडदेखि न्युनतम ५-१० सेन्टिग्रेडसम्म रहन्छ । पूर्व र पश्चिम दिशामा लमतन्न परेर सुतेको जस्तो देखिने दुम्जा डाँडामा वडा नं.१ देखि ४ सम्म पर्दछ । ५ नम्बर वडा बेंसी र केही होचो भागमा रहेको छ । वडा नं. ६, ७, ८ र ९ पहाडी र उच्च पहाडी भागमा रहेका छन् । २०५८को जनगणनाअनुसार दुम्जाको जनसङ्ख्या ५ हजार २११ रहेको छ । यसैगरी ७ सय ८२ घरधुरी छन् । २००८ सालमा स्थापित कुशेश्वर विद्यापीठ मा वि (बहुमुखी क्याम्पस)ले उक्त क्षेत्रको शैक्षिक विकासमा महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्‍याएको यथार्थलाई नकार्न सकिन्न । उक्त विद्यालयसम्म आँपघारी (बीपी राजमार्ग)बाट कच्ची सडक पुर्याइएको छ । यसैगरी लीलावती, पुण्यमती र रोसमतीका नामले चिनिने रोशीखोलाको दोभान र सुवर्ण कौशिकी अर्थात् सुनकोसीको तिरमा रहेको कुशेश्वर महादेव सनातन हिन्दू धर्मको आस्था र विश्वासको केन्द्र मानिन्छ । महाभारत लेकबाट हामफाल्ने छाँगाहरूबाट जलविद्युत् निकाल्ने प्रयास पनि भइरहेको छ । त्यही लेकबाट ल्याइएको खानेपानीमा दुम्जा डाँडाका वासिन्दाहरू आश्रित रहेका छन् ।
जर्ज बर्नाड शा
२६ जुलाई १८५६ मा आयरल्यान्डको डब्लिनमा जन्मेका अङ्ग्रेजी भाषा का प्रसिद्द् साहित्यकार ,बिश्लेषक एवं समालोचक । समाजिक समस्यामा आधारित ६० भन्दा बढि नाटक का रचनाकार शा, समसामयिक बिषयमा उन्ले लेखेका विचार प्रधान लेख हरूका कारण उत्तिकै प्रसिद्ध छन। ९४ वर्षको उमेरमा – २, नोभेम्बर १९५० मा स्वर्गिय भएका 'शा' कट्टर समाजवादी हुनाका साथै समाज सुधार कार्यमा समर्पित ब्यक्तित्व थिए|उनी विश्व प्रसिद्ध "लन्डन स्कूल अफ इकोनोमिक्स" ( London School of Economics) का सह संस्थापक हुन।
सन १९२५ का नोबेल पु‍रस्कार(साहित्य) बिजेता 'शा' सामान्य जीवन यापनमाविश्वास गर्द्थे त्यसैले उन्ले पुरस्कार रकम भने स्वीकारेनन| नोवेल पुरस्कार र चलचित्र का लागि प्रदान गरिने 'ओस्कार' पुरस्कार प्राप्त गर्ने उनी एक मात्र व्यक्ति हुन।
डोर्थी क्रोफट हडकिन
प्रारम्भिक जीवन
डोर्थी क्रोफट हडकिनको जन्म कायरो, इजिप्ट मा भएको थियो ।
शिक्षा र अनुसन्धान
उनले आफुमा रसायन विज्ञानका लागि आवेग युवा अवस्था देखिनै विकसित गरेकी थिइन् र उनकी आमाले सामान्य रूपमा उनको विज्ञान प्रतिको रुचीमा हौसला बढाइन् ।
निजीकरण
निजीकरण व्यवसाय, उद्यम, संस्थान, एजेन्सी वा सार्वजनिक सेवाको स्वामित्व सार्वजनिक क्षेत्र (राज्य वा सरकार)बाट निजी क्षेत्र (निजी लाभको लागि संचालित व्यवसाय) व निजी गैर-लाभ संगठनलाई हस्तान्तरण गर्ने घटना वा प्रक्रिया हो। एक विस्तृत अर्थमा, निजीकरण राजस्व संग्रहण तथा कानून प्रवर्तन जस्ता सरकारी प्रकार्य सहित, सरकारी कार्यहरूलाई निजी क्षेत्रमा स्थानांतरण संदर्भित गर्छ।
इतिहास
प्राचीन ग्रीसबाट निजीकरणको एक लामो इतिहास मिल्छ जब सरकारले लगभग सबै निजी क्षेत्रलाई अनुबन्धन गरेको थियो। रोमन गणराज्यमा कर संग्रह (कर-पालन), सैन्य आपूर्ति (सैन्य ठेकेदार), धार्मिक बलिदान र निर्माण सहित अधिकांश सेवाहरू निजी व्यक्ति तथा कम्पनीद्वारा प्रदान गरिन्थ्यो। यद्यपि, रोमन साम्राज्यले राज्यको स्वामित्व भएको उद्यम पनि बनाएको थियो - उदाहरण को लागि, अधिकांश अन्नको उत्पादन अन्ततः सम्राटको स्वामित्व भएको भूसंपत्तिमा हुने गर्थ्यो। केही विद्वानहरूको मत यो छ कि नोकरशाही को लागत रोमन साम्राज्यको पतनको कारणहरू मध्ये एक थियो।
ब्रिटेन मा आम भूमिको निजीकरणलाई बाड़ेको रूपमा संदर्भित गरिन्छ (स्कटल्यान्ड तराई स्वीकृति र पर्वतीय-भूमि स्वीकृतिको रुपमा)। यस प्रकारको महत्वपूर्ण निजीकरण त्यस देशमा औद्योगिक क्रान्ति को समकालीन १७६० देखि १८२० मा भएको थियो।
समर्थक
निजीकरणको समर्थकहरू यो मान्छन् कि निजी बजार कारक स्वतन्त्र बजार प्रतिस्पर्धाको कारण सरकारको तुलनामा अधिक कुशलता पूर्वक काम गर्न वा सेवा प्रदान गर्न सक्छन्। सामान्यतः यो तर्क दिइन्छ कि समयको साथ यसमा मूल्य कम हुन्छ, गुणस्तरमा सुधार हुन्छ, धेरै विकल्पहरू उपलब्ध हुन्छ, भ्रष्टाचार कम हुन्छ र सन्तुलित बितरण हुन्छ। केही समर्थक यो तर्क दिदैनन् कि हरेक चीजको निजीकरण गर्नु आवश्यक छ। उनीहरूको अनुसार, बजारको असफलता र प्राकृतिक एकाधिकार समस्याजनक हुन सक्छ। यद्यपि केहि अष्ट्रियाली विचारधाराका अर्थशास्त्रीहरू र अराजक-पूंजीपतिहरू  यो चाहन्छन् कि रक्षा र विवाद समाधान सहित राज्यको हरेक कार्यको निजीकरण हुन पर्छ।
कार्यप्रदर्शन (Performance)
राज्य-संचालित उद्योगहरूको झुकाव प्रशासन तर्फ हुने गर्छ। जब एक राजनैतिक सरकार क्क कमजोर कार्य प्रदर्शन राजनैतिक रूपबाट संवेदनशील हुन जान्छ त्यो कार्यमा सुधार गर्न प्रेरित हुन्छ र यस्तो कुनै सुधार अर्को शासनद्वारा सजिलै उल्टिन सक्छ।
विशेषज्ञता
एक निजी व्यापारले सबै सम्बन्धित मानवीय र वित्तीय संसाधनहरूको विशिष्ट कार्यमा केन्द्रित हुने अवसर पाउँछ। एक राज्यको स्वामित्व भएको फर्मलाई शासकको हस्तक्षेप, प्रशासनिक जटिलता र अन्य कारणले आफ्नो उत्पादन र सेवाहरूमा विशिष्टीकरण गर्नको लागि आवश्यक संसाधन उपलब्ध हुँदैन।
राजनीतिक संवेदनशीलता
राजनीतिक संवेदनशीलता र विशेष हितको कारणले सरकार राज्य नियन्त्रित संस्थानहरूमा सुधार गर्न पन्छिन सक्छ।
उत्तरदायित्व
निजी स्वामित्व को कम्पनीहरू को प्रबन्धक आफ्नो मालिक/ शेयरधनी तथा उपभोक्ता प्रति जवाफदेही हुन्छन् र जसले उपभोक्ताको / बजारको आवश्यकता पुरा गर्न सक्छ त्यो मात्र टिक्न सक्छ। सार्वजनिक स्वामित्वको कम्पनीको प्रबन्धकहरू राजनैतिक "हितधाराक"हरू प्रति जवाफदेही हुन पर्छ ।
वनवास
वनवासको शाब्दिक अर्थ 'वन (जङ्गल)मा बस्नु' हो। कतिपय मानिसहरू स्वेच्छाले वनवासमा जान्छन् भने कतिपय अवस्थामा यो बाध्यकारी आदेश (दण्ड वा सजाय) थियो। रामायणमा रामले चौध वर्षको वनवास पाएका थिए भने महाभारतमा पाण्डवहरूले १२ वर्षको वनवास र १ वर्ष अज्ञातवास पाएको उल्लेख छ ।
यौनिक अल्पसङ्ख्यक
मूलधारको यौन अभ्यास भन्दा फरक यौन अभ्यास गर्ने समूहहरूलाई यौन अल्पसंख्यक भनिन्छ ।
आलोचना
यौन अल्पसंख्यक शब्दले विभेद गर्ने गरेको आलोचना छ । कुनै प्रकारको यौन अभ्यास मूलधार अभ्यास नहुँदैमा त्यसलाई अलग्याएर छुट्याएर व्यख्या गर्नु ती व्यक्तिहरूलाई एन्टेगोनाइज गर्नु हो र त्यसबाट तिनीहरू विरुद्ध हिंसा निम्त्याउँछ भन्ने दृष्टिकोणले आलोचना गरिन्छ । कतिपयले यौन अल्पसंख्यक भन्ने शब्दलाई अपशब्दका रूपमा पनि लिने गर्दछन् । अमेरिकाका कतिपय नश्लवादी समाजहरूमा कालो र गोरो रङ्गको मानिसहरू बीच हुने अन्तर्नश्लिय विवाह वा सम्बन्धलाई पनि यौन अल्पसंख्यक भनी व्याख्या गरिन्छ ।
राजा धनपाल थान
राजा धनपाल थान मोरङ जिल्लाको कदमाहा गाविस वडा नं ६ मा अवस्थित छ। सदरमुकाम विराटनगर देखि करिब १५ किमि पूर्वमा रहेको यो क्षेत्र पर्यटकीय, धार्मिक, साँस्कृतिक तथा जैविक विविधताका दृष्टिले महत्त्वपूर्ण मानिन्छ। करिब ३ बिगाहा क्षेत्रफलमा फैलिएको यो क्षेत्र राजमार्गबाट करिब २ किमि दक्षिणमा अवस्थित छ। धनपालथानमा राजा धनपालका नाममा पूजा गरिने हुनाले यसलाई धनपालथान भनिएको हो। इतिहासमा राजा धनपाल कुन समयका कस्ता राजा थिए भन्ने कुरा स्पष्ट छैन। तर पनि त्यस स्थानलाई राजाको दरबार रहेको मान्यता यस क्षेत्रका मानिसहरूको छ। बङ्गाली भाषामा राजा बस्ने ठाउँलाई राजाबाडी भन्ने चलन छ। यसैको अपभ्रंस भई यस स्थानको नाम राजबाडा भएको हुन सक्ने देखिन्छ। राजा धनपालथान क्षेत्रमा पुरानो ढिस्को र पिपलको बोटको जरामा जेलिएका इँटाहरू पाइएकाछन्। यिनीहरूले विगतमा यस भेगमा कुनै दरवार वा भवन रहेको स्पष्ट पारेका छन्। धनपालथानका पोखरी, एउटा भवनको ढिस्को र भग्नावशेषयुक्त पिपलको बृक्ष यहाँका महत्त्वपूर्ण पुरातात्विक अवशेषहरू हुन्। धनपालथान यस भेगमा चलेका लोकोक्तिका आधारमा यहाँ एउटा पुरानो पोखरीको अवशेष रहेको र पछि त्यसलाई मानिसहरूले सफाइमात्र गरेको मानिन्छ। यसैगरी त्यहाँको एउटा पुरानो भग्नावशेष कुनै मन्दिर या भवनको अवशेष हुन सक्तछ। यहाँको एउटा पिपलको बोटमा भने एकपछि अर्को नयाँ बृक्ष पलाउने क्रम चलेर लामो समयदेखि अस्तित्वमा रहको अनुमान गर्न सकिन्छ। त्यसको करिव ८ फिट माथिसम्म रहेको जराहरू भित्रका पुराना इंटा र अन्य भग्नावशेषले त्यस स्थानमा विगतमा कुनै मन्दिर रहेको र कालक्रमले गर्दा उक्त मन्दिर जीर्ण भई नासिएको बुझ्न सकिन्छ।
भोजपुरी भाषा
भोजपुरी भाषा एक भारोपेली भाषा परिवार अन्तर्गतको बिहारी भाषाहरूमध्ये एक हो। यो भाषा नेपालको तराई, भारतको बिहार र उत्तर प्रदेश राज्यमा बोलिन्छ। यो भाषा कैथी लिपिमा लेखिन्छ। यो भाषालाई नेपालमा राष्ट्रिय भाषाको रूपमा नेपालको संविधानले मान्यता प्रदान गरेको छ तर भारतमा भने यस प्रकारको मान्यता प्रदान गरिएको छैन।
सौरभ शुक्ला
सौरभ शुक्ला (जन्म ५ मार्च १९६३) एक भारतीय चलचित्र, थिएटर र टेलिभिजन अभिनेता, निर्देशक र पटकथा लेखक हुन् ।
बर्टेन्ड रसेल
१८ मे १८७२ मा बेलायतमा जन्मेका साहित्यकार, गणितज्ञ, समालोचक एवं विचारक ।
उनको en:Why I Am Not a Christian अति नै विचारोत्तेजक निवन्ध मानिएको छ।
सुशील कँडेल
सुशील कंडेल (Sushil Kandel) एक नेपाली क्रिकेट खेलाडी हुन् । उनी नेपालकै चर्चित घरेलु लिग धनगढी प्रिमियर लिगमा विराटनगर किङ्सबाट सहभागीता जनाउने गर्दछन् ।
धनगढी लिग
२०१७ धनगढी प्रिमियर लिगमा कंडेलले प्रतियोगिता भर सर्वाधिक विकेट लिने खेलाडीको उपाधि जित्न सफल भएका थिए।उनले प्रतियोगिता भर कुल ७ खेलमा जम्मा १७ विकेट लिएका थिए।भने उनकै अविष्मरणीय प्रदर्शनीकै कारण उनको टिम विराटनगर किङ्सले प्रतियोगितामा दोस्रो स्थान हासिल गर्न सफल भएको थियो।
जुकोट
जुकोट पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, बाजुरा जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति थियो। दशौँ राष्ट्रिय जनगणना २०५८मा यहाँको जनसङ्ख्या ३,२३० रहेको थियो भने यस गाविसमा ५९७ घरधुरी रहेका थिए।
थुन्दर
थुन्दर नेपालको परम्परागत बाजा हो । यो देख्दा डमरुजस्तो लाग्छ । यो बाजा लामाहरूको विशेष पूजामा प्रयोग गरिन्छ । घ्याङ तथा गुम्बामा यो बजाइन्छ । सानो काठको टुक्रालाई विशेष तरिकाले खोपेर दुवैतिर छालाले बेरिन्छ । काठको माझमा सानो घाँटी राखिएको हुन्छ । छालाको दुवैपट्टी सानो तुनामा मसिना दाना जडिएको हुन्छ । यही दानाले हिर्काएर यसलाई बजाइन्छ ।
नेत्रबहादुर थापा
नेत्रबहादुर थापा बृटिस सेनाको सबैभन्दा ठूलो पुरस्कार भिक्टोरिया क्रस हासिल गर्ने नेपाली हुन्। उनी दोस्रो विश्वयुद्धमा भारतको तेजपुरमा जापानी सेनासँग बहादुरी पूर्वक लडेका थिए। त्यही युद्धमा उनको मृत्यु भयो।
मेची अञ्चल अस्पताल
मेची अन्चल अस्पताल झापा जिल्लाको सदरमुकाम भद्रपुरमा सञ्चालित छ। यो अस्पताल ११० सैयाको रहेको छ।
इशान पाण्डे
इशान पाण्डे(जन्म सन् २ मार्च १९९८) नेपाली क्रिकेट खेलाडी हुन।उनी बायाँ हाते ब्यट म्यान हुन । उनी नेपाली टिमबाट २०१६ अन्डर-१९ क्रिकेट विश्वकप का लागि छनोट भएका हुन। उनी २०१९ को नेपाल वमान, सिङगापुर यात्राको लागि राष्ट्रिय टोलिमा परेका हुन्।
शम्भुजित बास्कोटा
एउटा यस्ता संगितकार जसले नेपालीलाई नाच्न झुम्न बाध्य गराए। उनी नेपाली सं।गितिक क्षेत्रका सम्राट मानिन्छन्। उनका सबै खाले गित हरू प्रशिद् रहेका छन् नेपाली संगितमा। यस्ता संगितकार जसको एक क्षण पनि नेपाली संगितका लागि महत्त्वपूर्ण रहन्छ। उनका छोरा पनि संगितमा नै लागिरहेका छन्।
भिखारी
भिखारी लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाद्वारा लेखिएको र साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको एक नेपाली भाषाको काव्य हो।
मेची अञ्चल आयुर्वेद औषधालय
यो अस्पताल इलामको आइतबारेमा रहेको छ।
दिपेश श्रेष्ठ
दिपेश श्रेष्ठ नेपाली क्रिकेट खेलाडी हुन।उनी नेपाली टिमबाट २०१६ अन्डर-१९ क्रिकेट विश्वकप का लागि छनोट भएका हुन।
भदौ
भाद्र (भदौ) महिना १२ महिनाहरू मध्यको एक महिना हो। प्राचिन ज्योतिष शास्त्रको चंद्रमास प्रणाली अनुसार भाद्र महिना श्रावण पूर्णिमाको भोलिपल्ट देखि सुरु हुन्छ भने सौर्यमासका अनुसार सिँह सक्रांतिको दिन देखि भदौ महिनाको सुरुवात मानिएको छ। तर शाक्य पंचांगमा भने भाद्र महिना सिँह सक्रांतीको ५ दिन पछाडी सुरु हुन्छ। प्राय: सौर्यमास शुत्रलाई नै अपनाइएको देखिएको छ। भाद्र महिना वर्षाऋतुको दोस्रो महिना हो। अंग्रजी महिनाको आधा अगस्टको महिना र आधा सेप्टेम्बरको महिना भदौ महिना भित्र पर्छ।
खाङ्साङ
खाङ्साङ नेपालको मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र, जनकपुर अञ्चलको सिन्धुली जिल्लामा अवस्थित गाँउ विकास समिति हो।
थुम्कि गा.वि.स.
थुम्की गण्डकी अञ्चलको कास्की जिल्लामा पर्ने एक गाउँ विकाश समिती हो।
डेभिड भिया
डेविड भिल्ला (जन्म ३ डिसेम्बर १९८१) स्पेनी राष्ट्रिय टिमको लागि अग्रपंक्तिबाट खेल्ने स्पेनी पुर्व फुटबल खेलाडी हुन ।
तिलगङ्गा आँखा अस्पताल
तिलगंगा आँखा अस्पताल नेपालका प्रमुख आँखा अस्पतालमध्ये एक हो। स्थापनाकाल देखिनै सुलभ तथा सरल सुविधा दिई यस अस्पताल एक उत्कृष्ट अस्पतालका रूपमा स्थापित हुन सफल भएको छ । ‍‍
भित्र-बाहिर
भित्र-बाहिर भरतराज पन्तद्वारा लेखिएको र साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको एक नेपाली भाषाको काव्य हो।
तिलगङ्गा आँखा अस्पताल
अस्पतालाका विभाग‍
बिरामीहरूको सरल उपचार र अस्पताल व्यवस्थापनका लागि विभिन्न विभागमा विभाजन गरी सुबिधा दिने गरिन्छ।
बहिरंग विभाग (OPD)
साधारण उपचार वा अस्पतालमा भर्ना गर्नुनपर्ने बिरामीका निम्त्ति बहिरंग विभाग  रहेको छ। यस सेवा अन्तर्गत आँखा सम्बन्धि सवै किसिमका सेवा दिईन्छ।यस अस्पतालमा आकास्मिक सेवा २४ घण्टा दिइन्छ। शनिबार बाहेक अरू दिनहरूमा विहान ८-३:३० सम्म खुल्ला रहन्छ ।
अस्पतालका सेवा
यस अस्पतालको मुख्य सुविधा यस प्रकार रहेका छन् –
शैक्षिक कार्यक्रम
यस अस्पताल द्वारा सञ्चालन गरिएको शैक्षिक कार्यक्रम अन्तर्गत यहाँ मुख्य गरी दुई बिषयमा पढाईन्छ ।
एम.डी इन अपथ्यालमोलोजी यस कार्यक्रमको अवधि पनि ३ वर्षको रहेको छ । यस शैक्षिक कार्यक्रमको मुख्य उधेश्य योग्य आखाँ स्वास्थकर्ता उत्पादन गरी नेपलका विभिन्न आँखा अस्पताल/केन्द्र मा सेवा प्रदान गर्नु हो । यस  विषयलाई मान्यता नाम्स(NAMS) द्वारा मान्यता दिएको छ ।
‍‍
नानी प्रत्यारोपण
तिलगंगा आँखा अस्पतालद्वारा सन् १९९४ देखिनै आँखा प्रत्यारोपण गर्न सुरु गरिएको हो । तिलगंगाले वर्षमा एक सय २० देखि एक सय ५० जनाको मात्रै नानी पत्यारोपण गर्नु पर्नेमा अहिलेसम्म ६ हजारभन्दा बढीको गुमेको दृष्टि फर्काउन सफल भएको छ। प्रत्यारोपणका लागि झन्डै २५ हजार खर्च हुने भए पनि केन्द्रले निःशुल्क सेवा दिने गरेको छ ।
तिलगंगामा लेजर सर्जरी
चस्मा नलगाई वा आँखाको पावर बढी भई चस्मा लगाउनु पर्ने बाध्यताबाट मुक्त हुन यस लेजर सर्जरीको प्रयोग गर्न सकिन्छ । विदेशमै सिमित रूपमा रहेको यस  महँगो  सर्जरी  नेपालमै पहिलो पटक यस सर्जरी तिलगंगा आँखा अस्पतालले  निकै कम मुल्यमा गर्ने गरेको छ । आँखाको नानीभित्र 'रेटिना' छेक्ने पत्र हटाएर दृष्टि सन्तुलित पार्नलाई लेजर पद्दतिको प्रयोग  गरिन्छ। लेजर सर्जरी लाई स्माइल प्रविधि पनि भनिन्छ। भारतमा झन्डै अढाइ लाख भारू र अन्य देशमा पनि २ देखि ८ लाख रुपैयाँ पर्ने यस  लेजर सर्जरी  तिलगंगाले करिब ८० हजारमा यो सेवा दिँदै आएको छ। यति सुलभ मूल्यमा यस्तो शल्यक्रिया गर्ने नेपाल पहिलो देश मानिन्छ। यसका अतिरिक्त विपन्नवर्गलाई निशुल्क सेवा दिने गरिएको छ ।<BR/> संसारमै लेजर शल्यक्रिया गर्ने थोरै जना विज्ञ छन्, जसमध्ये नेपालका डा. शाश्वत ढुंगेल रहेका छन्। नेपालमा हालसम्म माइनस १४ र प्लस ६ सम्म पावर भएकाहरूलाई यो प्रविधि अपनाएर शल्यक्रिया गर्न सकिन्छ र नेपालमा शल्यक्रिया गर्नुअघि बेलायतमा डा. ड्यान लगायत विशेषज्ञले कम्प्युटरबाट बिरामीको रिपोर्ट हेरि सुझाव दिने व्यवस्था छ ।
सम्पर्क ठेगाना
ठेगाना =गौशाला, काठमान्डौं ई-मेल =info@tilganga.org फोन = ९७७-१-५९७००४८, ४४९३७७५, ४४९३६८४ फ्याक्स = ९७७-१-४४७४९३७
शुभ बहादुर सुनाम
नेपालका प्रसिद्ध संगीतकार एवं स्याक्साफोन बादक|
पेशागत रूपमा नेपाली सेना का अ.प्रा. सहायक रथी(Ret. Brigadier General) श्री सुनाम एक सफल संगीत संरचनाकार( arranger)पनि हुन| उनको संगीतमा मीरा राणाद्वारा गाईएको "फुलै फुलको मौसम तिमीलाई" र दीप श्रेष्ठद्वारा गाईएको "हु यात्री एउटा " गीत सदावहार मानिन्छन| कुनै समय शम्भुजीत बास्कोटासँग जोडिको रूपमा "शुभ-शम्भु"को नामले संगीत क्षेत्रमा प्रचलित उनले "के घर के डेरा"मा लगायत धेरै रचनामा संगीत दिएका छन| नारायणगोपालद्वारा गाईएको "तिमीले भनेका सारा देव छोएर" यी मध्य उल्लेखनीय रहेको छ| उनी प्रसिद्ध पाकिस्तानी गजल गायक गुलाम अली द्वारा गाईएको सबै जसो नेपाली गीत का संगीत संरचनाकार पनि हुन|
मण्ठपोखरी
सांस्कृतिक, पुरातात्विक, ऐतिहासिक र प्राकृतिक दृष्टिले महत्त्वपूर्ण मण्ठपोखरी विराटनगर उपमहानगरपालिका भित्र पर्ने सवैभन्दा पुरानो तथा ऐतिहासिक स्थल हो। मोरङ जिल्ला, विराटनगर उपमहानगरपालिकाको वडा नम्बर १८मा अवस्थित यो पोखरी क्षेत्र २ विगाहा क्षेत्रफलमा फैलिएको छ। विराटनगर उपमहानगरपालिका वडा नं १८ र २१को सिमानामा पर्ने यो स्थानमा एउटा पुरानो शिवालय छ। वि.सं. १९६८ सालमा यहाँका डिगम्बर भैरो गीरीनामक एकजना सन्यासी पुजारीले यो मन्दिर जीर्णोद्धार गराएको कुरा त्यहीको एउटा अभिलेखबाट थाहा हुने गर्दछ। यो मन्दिरको बारेमा स्थानीय मानिसहरूमा प्रचलित एउटा किंवदन्ती अनुसार विगतमा विराटराजाले उनका मित्र बाणासुरको स्मरणमा यो पोखरी स्थानको बाणेश्वर शिवालय बनाउन लगाएका थिए। यस आधारमा यो स्थानको प्राचीनता भेडीयारीको प्राचीनतासँग जोड्न सकिन्छ। यस स्थानमा पोखरीको साथसाथै वाणेश्वर शिवालय र भैरव तथा हनुमानका मन्दिरहरू पनि छन्। यिनीहरूमध्येको वाणेश्वर र भैरवका मन्दिर पोखरीको उत्तरी डिलमा छन् भने हनुमानको मन्दिर भने पोखरीको दक्षिणपश्चिम कुनामा रहेको छ।