cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
खिजीदेम्वा गाउँपालिका
२०६८ सालको राष्ट्रिय जनगणना अनुसार १५२९१ जनसंख्या रहेको खिजीदेम्वा गाउँपालिकामा क्षेत्री, ब्राह्मण, तामाङ, नेवार, शेर्पा, सुनुवार आदि जातजातिहरूको बाहुल्यता रहेको छ । यस क्षेत्रमाअन्य ३५ भन्दा वढी जातजातिको वसोवास गर्दछन् । यस क्षेत्रमा बोलिने मुख्य भाषाहरूमा नेपाली, शेर्पा र सुनुवार पर्दछन् । अन्य २५ भन्दा बढी भाषाहरु बोल्ने मानिसहरु यस क्षेत्रमा रहेको छन् । हिन्दु र बौद्ध यहाँको मुख्यधर्म हो । इस्लाम, किराँत, जैन, क्रिश्चियन, बोन र प्रकृतिधर्म मान्ने जनसंख्या पनि उल्लेख्य मात्रामा रहेको छ ।
गाउँ
ग्राम या गाउँ सानो-सानो मानव बस्तिनीहरूलाई भन्दछन् जसको जनसङ्ख्या केही सौबाट लिएर केही हजारका बीच हुन्छ। प्राय: गाउँहरूका मानिसहरू कृषि या कुनै अन्य परम्परागत काम (जस्तै - माछा पकडने) गर्दछन्। गाउँहरूमा घर प्राय: धेरै छेउ-छेउ तथा अव्यवस्थित हुन्छन्। परम्परागत रूपबाट गाउँहरूमा शहरहरूको अपेक्षा कम सुविधाहरू (शिक्षा, रोजगार, स्वास्थ्य आदि) हुन्छ्न्।
जस्तै - सगरमाथा अञ्चल ,उदयपुर जिल्ला,जोगीदह गाविसको ९ नं वडाको गाउँ मोतियाही हो । अझ झानौ गाउँ ठूलो रहेछ भने गाउँ भित्र पनि टोल,गल्ली,चौंक आदि हुन सक्छ।
=यो पनि हेर्नुहोस=
द क्वाइट जेन्टलम्यान
द क्वाइट जेन्टलम्यान बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
फतेहाबाद जिल्ला
फतेहाबाद जिल्ला भारतीय राज्य हरियाणाको एउटा जिल्ला हो।
थप्रेक
थप्रेक नुवाकोट जिल्लामा पर्ने एक गाउँ विकास समिति हो।
फरीदाबाद जिल्ला
फरीदाबाद जिल्ला भारतीय राज्य हरियाणाको एउटा जिल्ला हो।
बाडेगाउँ
बाडेगाउँ नेपालको बागमती अञ्चलको सिन्धुपाल्चोक जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो। बाडेगाउँ गाविस जिल्लाको दक्षिणी इलाकामा पर्दछ। जिल्ला सदरमुकामबाट ५ कोष पर्ने यस गाविको कुल क्षेत्रफल २०.२२ वर्ग किलोमिटर छ। यस गाविसको पूर्वमा कुन्चोक गाविस, पश्चिममा शिखरपुर गाविस, बाँसबारी गाविस, उत्तरमा नवलपुर गाविस र दक्षिणमा सिपापोखरे तथा फटकशिला गाविसहरू पर्दछन्। सिपा थुम अन्तर्गत पर्ने यस गाविसमा उष्ण तथा औसत हावापानी पाइन्छ। तामाङ तथा ब्राम्हण जातिहरूको बाक्लो बस्ती भएको यस गाविसका मानिसहरू व्यावसायीक खेती, पशुपालन, माछापालन, नोकरी, व्यापार तथा अन्य पेशामा संलग्न छन्। जिल्ला निर्वाचन क्षत्र नम्बर ३ अन्तर्गत पर्ने यस गाविसमा वि.सं. २०५८ सालको साक्षरता दर ४७ थियो। सोही वर्षको जनगणनामा कुल ११०६ घर परिवार मध्ये कुल जनसङ्ख्या ५९३६ थियो।
सुखचिना
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार सुखचिनाको ५२४ घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या २,९८१ रहेको छ।
सितापुर प्ररा
सितापुर प्ररा नेपालको पूर्वाञ्चल विकाश क्षेत्र, सगरमाथा अञ्चलको सिराहा जिल्लामा अवस्थित गाँउ विकास समिति हो ।
र्जोडना ब्रिस्टर
जोर्डना ब्रिस्टर एक ब्राजिलियन–अमेरिकन अभिनेत्री हुन् । उनको जन्म स.न् १९८० को अप्रिल २६ मा पानामाको पानामा सहरमा भएको थियो । उनी बहुप्रसिद्ध चलचित्र फास्ट एण्ड फ्यूरीयस मा मिया टोरेडोको नामले चिनिने गर्दछिन् । उनी स.न्. १९९५ ताका हलिवुडमा प्रवेश गरेकी हुन् ।
विजय
विजय शब्द मूल रूपमा युद्ध जीतको लागि प्रयोग गरिन्छ। खेलकुदमा पनि खेल जितेको अवस्थालाई विजय हासिल गरेको भनिन्छ।
अन्तर्राष्ट्रिय मातृभाषा दिवस
अन्तर्राष्ट्रिय मातृभाषा दिवस (International Mother language Day) फेब्रुअरी २१ मा मनाइन्छ । सन् १९५२ मा बङ्गलादेशमा मातृभाषा (बङ्गाली भाषा) बोल्न पाउनुपर्छ भनेर माग गर्ने विद्यार्थी मारिएको दिनको संस्मरणमा यो दिवस मनाइने गरिन्छ । त्यसबेला बङ्गलादेशलाई पूर्वी पाकिस्तान भनिन्थ्यो । सन् १९९९ नोभेम्बर १७ मा युनेस्कोले पनि यस दिनलाई विशेष दिनका रूपमा स्विकार गरेको थियो । पछि सन् २००० मा संयुक्त राष्ट्र सङ्घले समेत यस दिनलाई मातृभाषा दिवसका रूपमा आह्वान गरेपछि विश्वभर यो दिवस मनाउन थालिएको हो । बङ्गलादेशमा भने अहिले पनि आजको दिन राष्ट्रिय विदा दिने गरिन्छ ।
ललित कला
सौन्दर्य या लालित्यका आश्रयबाट व्यक्त हुने वाला कलाहरू ललित कला कहलाउँछन्। अर्थात त्यो कला जसका अभिवंयजनमा सुकुमारता र सौंदर्यको अपेक्षा छ र जसको सृष्टि मुख्यतः मनोविनोदको लागि छ। जस्तै गीत, संगीत, नृत्य, नाट्य, तथा विभिन्न प्रकारको चित्रकलाहरू।
भिवानी जिल्ला
भिवानी जिल्ला भारतीय राज्य हरियाणाको एउटा जिल्ला हो।
द रिलक्ट्यान्ट विडो
द रिलक्ट्यान्ट विडो बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
रणजित मल्ल
रणजीत मल्ल, भक्तपुरका अन्तिम राजा थिए। यिनका छोरा वीर नरसिंह, पृथ्वी नारायण शाहका मित रहेका थिए। उनकै पालामा पृथ्वीनारायण शाहले भक्तपुरमा कब्जा जमाएका थिए । उपत्यकाकै सबैभन्दा शक्तिशाली र वैभवशाली राज्य हातमा लिएपछि नै गोरखाली राजाको उपत्यका विजययात्रा टुंगिएको थियो।
रणजित मल्ल जनप्रेमी र प्रजातन्त्रिक राजा थिए। उनी प्रजातान्त्रिक धारणाअनुसार जनसर्थन लिने परम्परा भएका राजाका रूपमा जीवोत भएका छन्। उनले कुनै निर्माण, नियम लागू गर्दा जनसमर्थन जुटाएर जनताबाटै त्यो काम गराउथे। राजनीतिक रूपमा यिनी नितान्त अदूरदर्शी थिए।
गोर्खाली आक्रामणबाट कान्तिपुर र ललितपुरका राजाहरु जयप्रकाश मल्ल र तेज नरसिंह मल्लले भक्तपुरमा शरण लिन जाँदा रणजीत मल्लले टोलका सारा प्रजापञ्चहरूको भेला डाकी उनीहरूकै राय बमोजिम तिनीहरूलाई शरण दिएका थिए ।
उत्तराधिकारी विवाद
राजा रणजित मल्लले भित्रिनीबाट धेरै छोराहरू पाएका हुनाले राजगद्दीमा बस्न योग्य ठानिँदैनथे। यिनले आफ्ना उत्तराधिकारी छान्ने क्रममा भित्रिनी रानीबाट विरोध भइ कचिङ्गल  उठ्यो। यसलाई समाधान गर्न यिनले दरबारका सबै बर्गका प्रतिनिधिको भेला डाकी राय लिएका थिए । वि सं १७९६ मा जनताको राय बमोजिम रानीको विरोधका बावजुद विबाहिता रानीवट्टिका चोखा छोरा वीर नरसिंह मल्ललाई नै उत्तराधिकारी घोषित गरे। वि सं १७९६ मा नै रणजित मल्ल र नरभूपाल शाहको मितेरीस्वरुप शिरपोस साटेकाले एक वर्ष पृथ्वीनारायण शाह भक्तपुर बसेका थिए।
कान्तिपुर र पाटनका राजालाई शरण
वि सं १८२५ आश्विन २४ गते कान्तिपुर र पाटनका राजाहरूले भक्तपुरमा राजनीतिक शरण लिए।
गोरखा-भक्तपुर युद्ध
रणजित मल्लले चौदण्डी र विजयपुरसँग सैनिक सहयोग याचना गरे। तर चौदण्डीको सानो शक्तिबाहेक सबै योजना निष्फल भएको हुनाले शरणको मरण हुन नदिने भन्ने नीतिका साथ एक्लै गोरखालीसँग युद्ध गर्ने निर्णय रणजीत मल्लले आफ्ना प्रजाहरूबाट लिए। अन्त्यमा वि सं १८२६ मङ्सिर १ गते भक्तपुर गोरखामा मिल्यो।
उत्तरार्ध जीवन
यिनको मृत्यु वि.सं १९२८ मा भयो।
भडौच
भडौच भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
पेरिस सेन्ट-जर्मेन फुटबल क्लब
पेरिस सेन्ट-जर्मेन फुटबल क्लब (, पारी साँ जेरमाँ फुतबल क्लुब) वा सामान्यतया पेरिस सेन्ट-जर्मेन, पेरिस एसजी, वा पिएसजी  फ्रान्सको राजधानी पेरिसमा आधारित एक व्यावसायिक फुटबल क्लब हो। पेरिस सहरको अर्को फुटबल क्लब "पेरिस फुटबल क्लब"को स्थापना सन् १९६९ मा भएको थियो भने सन् १९७० मा स्टेड सेन्ट-जर्मेनसँगको उक्त क्लब समायोजित भई पेरिस सेन्ट-जर्मेनको स्थापना भएको थियो। हालको पेरिस फुटबल क्लब सन् १९७३ मा यो क्लबबाट अलग्गिएर स्वतन्त्र भएको थियो।  यसको गृह मैदान पार्क डे फ्रान्स  हो जसको क्षमता ४७ हजार ९ सय २९ रहेको छ। यो रङ्गशाला सन् १९७४ देखि यस क्लबको गृह रङ्गशालाको रूपमा रहेको छ। क्लबले फ्रान्सेली फुटबलको प्रथम दर्जाको लिग, लिग वानमा प्रदर्शन गर्दछ।
क्लब लगातार घरेलु संस्करणमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्ने क्लबहरू मध्ये एक हो। क्लब सन् १९७४ देखि लिग वनमा प्रदर्शन गरिरहेको छ। हालसम्म युरोपेली प्रतियोगिता फ्रान्सका दुईवटा क्लबले मात्र जितेका छन् जसमा यो पनि समावेश छ। फ्रान्सको सबैभन्दा लोकप्रिय फुटबल क्लब हुनुका साथसाथै यसले विश्वका सर्वाधिक धेरै समर्थित टोलीको रूपमा स्थान प्राप्त गर्न सफल भएको छ।
सन् २०११ देखि कतार सरकारको स्वामित्वमा रहेको आधिकारिक सरकारी कम्पनी, कतार खेलकुद लगानीकर्ता यस क्लबको मालिकको रूपमा रहेको छ। कम्पनीले पेरिस सेन्ट-जर्मेनको स्वामित्व ग्रहण गरे देखि यो फ्रान्सको सबैभन्दा धनी क्लब र विश्वको धनी फुटबल क्लबहरू मध्ये एकको रूपमा रहेको छ।
महेंद्रगढ़ जिल्ला
महेंद्रगढ जिल्ला भारतीय राज्य हरियाणाको एउटा जिल्ला हो।
रोयल इस्केप
रोयल इस्केप बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
मैनाली
मैनाली नेपाल, भारत तथा अन्य स्थानहरूमा बसोबास गर्ने हिन्दू धर्मावलम्बी विशेषतया नेपालीहरूको थर हो। मैनाली थर हुनेहरूको गोत्र उपमन्यु हुन्छ । थरगोत्र प्रभावलीमा उल्लेख भए अनुसार यिनीहरूको त्रिप्रवर चाही बशिष्ठ, इन्द्रप्रमद र आभरद् बशु हुन्छ ।
राष्ट्रपति दिवस
राष्ट्रपति दिवस (President’s Day) अमेरिकाको एक राष्ट्रिय दिवस हो । यस दिन अमेरिकामा सार्वजनिक बिदा दिइन्छ ।
खनाल
खनालहरुको गोत्र धृत कौसिल्या (धृत कौसिक) भने पनि यिनीहरू बशिष्ठ भित्र पर्दछन् किनभने शुरुआतमा मनु (आदम) बाटै कुलहरु बढ्दै गएको हो, त्यो हिसाबले सबैको कुलपिता एउटै हुन भन्न पर्यो । सप्तऋषि भित्रका कश्यप अत्री वशिष्ठ गौतम जमदग्नी भारद्वाज बिश्वामित्र मध्ये जुन ऋषिको शिक्षामा जुन हाँगो हुर्क्यो उसलाई त्यही गोत्र प्रदान गर्ने चलन थियो पछि कसै कसैले आफ्नै नाम बाट पनि गोत्र चलाउने चलन बसाले, धृत कौसिल्या ऋषिलाई शिक्षा दिने काम वशिष्ठले गरेको कुरा एउटा लेखमा पढ्न पाइएको थियो । गोत्र भित्र बिबाह गर्न नपाइने हुनाले बिच बिचमा गोत्रलाई भाग भाग गर्ने कामहरु पनि भए, साथै गोत्र भित्रको हत्यालाई महापाप मानिने हुनाले गोत्र हत्याको पाप पखाल्न आफ्नो गोत्र त्यागेर नयाँ गोत्र धारण गर्ने चलन पनि बस्यो, पृथ्वीनारायण शाहले पनि काशी गै गोत्र परिवर्तन गरेको कुरा पढेकै हो, त्यसताका त्यस्तो गर्न खोज्नेहरुले आफ्नो गोत्र त्यागेर कश्यप गोत्र धारण गर्ने चलन थियो किनभने उतिबेला गोत्र थाहा नभएकाहरुलाई कश्यप गोत्र प्रदान गर्ने चलन रहेछ । यसैले यो गोत्रका मानिसहरु धेरै हुने भएकाले यसबाट ठुलो जमातको सपोर्ट पनि प्राप्त हुने अवसर मिल्थ्यो । गोत्रका आधारमा खनालहरुको पनि ठुलै बंश लहरो हुने देखेर राजा राम शाहले सात हराम र सात बिराममा पनि खनालहरुलाई आममाफी दिने भनी पञ्जा पत्र जारी गरेका थिए ।                  बालकृष्ण खनाल
राष्ट्रपति दिवस
फेब्रुअरीको तेस्रो सोमबार यो दिवस मनाइन्छ । पहिलो राष्ट्रपति जर्ज वासिङ्टनको जन्मदिनका अवसरमा यो दिवस मनाइन्छ । यो दिवस मनाएर वर्तमान तथा सबै पूर्वराष्ट्रपतिहरूको सम्मानमा गरिन्छ ।
खनाल
पूर्वज
कुँमाऊ ? तिरबाट नेपाल आएका चामु पाध्याय ब्रह्माणले अर्घा?खाँची?का राजालाई खुशी पारी वि.सं. १४१६ त्यहि बसे । उनको मृत्य पछि राजाले खेती विर्ता दिएर विधवा ब्रह्माणी र नाबालक ३ छोराहरूले खेत खनेर बस्नु भनेकाले शुरू भएको "खन" शब्द "खद्दाल" हुँदै "खनाल" भएको "खनाल वंशावलि" मा पढ्न पाईन्छ ।
गोत्र प्रवर्तक तथा सगोत्री
खनालका गोत्र प्रवर्तक रिषी "घृत कौशिक" हुन् । सफा सेतो घिउ जस्तो पानी बग्ने कोशी नदिको किनारामा दश हजार वर्ष अगाडि यज्ञ गर्ने गर्दथे । खनाल, बराल, नेपाल, कार्की (सुतर), पण्डित र बाजपेयी (भारत) सगोत्री हुन् । ।
प्रख्यात खनालहरु
सरल ब्याक्ति -राम प्रसाद खनाल, मालारानि गाउपालिका 7 अर्घाखाँची पन्डित- श्री पिताम्बर खनाल ,बामरुक ,मालारानीगाउपालिका ७ अर्घाखाँची
हरिहर संस्कृत तथा साधारण उच्च माध्यमिक विद्यालय
हरिहर संस्कृत तथा साधारण उच्च माध्यमिक विद्यालय पुरानो नाम हरिहर पाठशाला अर्घाखाँची जिल्लाको पाणिनी गाउँपालिकामा रहेको एक सामुदायिक विद्यालय हो। खिदीम पोखराथोकका जमिन्दार हरिहर गौतमले व्यक्तिगत प्रयासमा राणा शासन कालमा वि.सं. १९९३ सालमा यो विद्यालयको स्थापना भएको थियो। उनकै अनुरोधमा महापण्डित दधिराम मरासिनीले यस क्षेत्रमा रहेर पठन पाठन तथा शिक्षा विकासका क्षेत्रमा ठूलो योगदान दिएका थिए पछि नारायण गौतम, भानुभक्त गौतम, हुमनाथ गौतम तथा त्यस क्षेत्रकै विद्वान दुर्गा प्रसाद गौतमले यस विद्यालयलाई सेवा दिएका थिए। वर्तमान समयमा यस विद्यालयमा दश जोड दुई सम्मको अध्ययन अध्यापन हुने गरेको छ। हाल यहाँ शिक्षाशास्त्र र व्यवस्थापन विषयमा अध्ययन अध्यापन हुने गरेको छ। नेपालको राजनीतिमा आफ्नो स्थान बनाएका मोदनाथ प्रश्रित, ढुण्डिराज शास्त्री लगायतका विभिन्न व्यक्तित्वहरू यस संस्थाका उपज हुन्।
यमुनानगर जिल्ला
यमुनानगर जिल्ला भारतीय राज्य हरियाणाको एउटा जिल्ला हो।
तेतरिया
तेतरिया मोरङ जिल्लामा पर्ने एक गाविस हो।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार तेतरियाको १,४३९ घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या ५,८०३ रहेको छ।
सिमोन द कोल्डहर्ट
सिमोन द कोल्डहर्ट बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
घर तरुल
घर तरुल एक प्रकारको कन्दमूल अथवा तरुल हो ।
जलपाइगुडी जिल्ला
जलपाईगुडी जिल्ला (बङ्गाली भाषा: জলপাইগুড়ি জেলা) पूर्वी भारतमा पश्चिम बङ्गाल राज्यको सबैभन्दा उत्तरमा पर्ने जिल्ला हो।
जलपाईगुडी जिल्लाको सदरमुकाम जलपाईगुडी हो। जुनचाई उत्तर बङ्गालको सदरमुकाम पनि हो।  यसको पर्यटन, वन, पहाड, चियापती वागन, दर्शनीय सौन्दर्य आदि छेत्रमा विशेष महत्त्व छ।
शब्द उत्पत्ति
जलपाईगुडी नाम बङ्गाली शब्द जल्पईबाट आएको हो। जसको अर्थ जैतून हुन्छ र बंगलादेशका विभिन्न जिल्लामा यसको उत्पादन हुन्छ। जलपाईगुडी नाम जलपेश (शिव)सँग सम्बद्ध हुन सक्छ; शिव नाम हिन्दू धर्मका प्रमुख देवता मध्ये एक हुन्।
जनसङ्ख्या
साल 2011 के जनगणना के हिसाब से जलपाईगुड़ी जिला के कुल जनसङ्ख्या 3869675 बाटे आ जनसङ्ख्या घनत्व 621 बाटे।
भारतीय संस्कृति
भारतको संस्कृति धेरै चीजहरूलाई मिलाएर बन्दछ जसमा भारतको लामो इतिहास, विलक्षण भूगोल र सिन्धु घाटीको सभ्यताको समयमा बनेर पछि गएर वैदिक युगमा विकसित भएको, बौद्ध धर्म एवं स्वर्ण युगको शुरुवात र त्यसको अस्तगमनको साथ फले-फुलेको आफूँ स्वयंको प्राचीन विरासत शामिल छन्।
रेवाड़ी जिल्ला
रेवाडी जिल्ला भारतीय राज्य हरियाणाको एउटा जिल्ला हो।
थानापाटी
थानापाटी नुवाकोट जिल्लामा पर्ने एक गाउँ विकास समिति हो।
द स्पेनिस ब्राइड
द स्पेनिस ब्राइड बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
पानी जहाज
पानीमा आवत जावत गर्न प्रयोग गरिने डुङ्गा भन्दा ठूलो साधन।
प्रकार
जलयान या पानीको जहाज (ship), पानीमा तैरदै अघि बढ्नमा सक्षम एक धेरै ठूलो डिब्बा हुन्छ। जलयान, नाउ (बोट) भने यस मामलामा भिन्न छ कि जलयान , नाउको तुलनामा धेरै ठूला हुन्छन्।
जलयान पोखरीहरू, समुद्रहरू एवं नदिहरूमा चल्छन। यिनलाई अनेक प्रकारले उपयोगमा ल्याइन्छ; जस्तै - मान्छेलाई लान-लेजानको लागि, सामान बोक्नको लागि, माछा छोप्नको लागि, मनोरंजनको लागि, तटहरूको देखरेख एवं सुरक्षाको लागि तथा युद्धको लागि।
जहाज समुद्रको आवागमन तथा टाढा देशहरूको यात्राको लागि जस बृहद् नौकाहरूको उपयोग प्राचीनकाल देखि हुदै आएको छ उनलाई जहाज भन्छन्। पहिले जहाज अपेक्षाकृत साना हुन्थे तथा लकडीको बनथे। प्राविधिक तथा वैज्ञानिक उन्नतिको आधुनिक कालमा धेरै बडे, मुख्यत: फलाम देखि बने तथा इन्जिनहरू देखि चलनेवाला जहाज बनछन।
आधुनिक जहाजहरूको वर्गीकरण
जस जहाजले जुन पनि काम लिइन्छ। त्यसैको अनुसार उनको अभिकल्पना (डिजाइन) र निर्माण गरिन्छ। अत: कार्यको अनुसार जहाजहरू लाई तीन वर्गहरूमा बाडिन्छ :
(१) यातायातको जहाज,
(२) युद्ध सम्बन्धी जहाज तथा
यातायातोपयोगी (Transportation) जहाज
(क) यात्री जहाज (Passenger Liners) दुनियाँको एक बन्दरगाह देखि दोस्रो सम्म यात्रीहरू लाई लैजाने काम गर्छन। यिनिहरूबाट माल धेरै नै कम बोकिन्छ, किन भनें यिनको अधिकांश भागहरूमा यात्रीहरूको आवास तथा सुख सुविधा का सबै प्रकारको रचनाहरू बनेका हुन्छन्।
(ख) व्यापारी जहाज (Merchant Ships) अधिकतर हलका माल बोक्ने काममा नै आउने गर्छन। अत: यिनीहरूमा यात्रीहरूको आवास कक्ष धेरै थोरै हुन्छन्। सामानलाई उठाने राख्नको लागि यिनीहरूमाथि केही क्रेन पनि लागेका हुन्छन।
(ग) माल जहाज (Cargo Ships) प्राय भारी माल बोक्नको लागि बनाइन्छन्। छरिएका माल, जस्तै अनाज, कोयला, धातुहरूको अयस्क आदि, जसलाई खुलामाल (Bulk cargo) भन्छन्, डेकको माथि बने ठूलो बडे कुएँनुमा गोदामहरूमा भरने पछि उनको ढक्कन बन्द गरेर दिइन्छ। बँधा भयो सामान, जसलाई पैक माल (General cargo) भन्छन्, गोदामहरूमा चुन दिइन्छ। यन्त्रादि फरक डेकमा पनि लादे जान्छन्, जसलाई डेकमाल (Deck cargo) भन्छन्। सामान खाली भए पछि यस्तो जहाज जब हल्का हो जान्छन् तब उनको निम्नतम (पेंदे के) भागमा बने विशेष कक्षहरूमा माटो, रोडी, पानी आदि भर दिइन्छ, जसबाट कि उनी समुद्रमा ठीक सतहमा बस्एर तैर सकें। यस प्रकारको बोझेको नीरम (Ballast) भन्छन्।
(घ) टंकी जहाज (Tankers) यिनीहरूमा पेट्रोल, इर्धंन, तेल, गुडको शीरा आदि भरकरले गइन्छ। अत: यिनको रचनामा अधिकतर टंकियहरूको नै भाग रहन्छ र तरल पदार्थहरू लाई निकालनको लागि जहाँ तहाँ पंप पनि लगे हुन्छन्। यिनी जहाजहरूमा इन्जिन सबै भन्दा पछिल्लो भागमा लगाइन्छ, जसबाट पेट्रोल आदिमा आगो लागने आशंका न रहे। यिनीहरूमा क्रेन बिलकुल हुदैनन्, बल्कि यिनको अगाडिको टाउकोहरू देखि पछिको टाउकोहरू सम्म एक लामो पुल अवश्य बनाइन्छ, जसबाट समुद्रको लहरहरूको पानी डेकमा आ जानेको समय कार्यकर्ता एक टाउकोहरू देखि दोस्रो टाउकोहरू सम्म आ जा सकें।
युद्ध सम्बन्धी जहाज
(ख) वायुयान बाहक (Aircraft Carrier) यिनको सपाट डेकमा नाना प्रकारको बम, रकेट, तारपीडो र जल सुरंगों देखि सुसज्जित वायुयान रखे जान्छन्, जुन यहीं देखि उड उडकर शत्रुमा टाढा दूर सम्म सबै प्रकारको हमला गर्न सक्छन्। यिनी जहाजहरूमा आफ्नो सुरक्षाको लागि पनि केही तोपहरू लगी रहछ, तर फेरि पनि यो जहाज ठूलो युद्धपोतहरूको संरक्षामा नै काम गर्छन।
(ग) ठूलो विध्वंसक जहाजहरू (Fleetr Destroyers)को काम शत्रुको पनडुब्बियों भन्दा ठूलो युद्धपोतहरूको रक्षा गर्न, शत्रुमा तारपीडों देखि हमला गर्न तथा आफ्नो जंगी बेडेको अगाडि आगे चलक अग्रदूतको सा काम गर्न हुन्छ। आकारमा साना भएको कारण साफ मौसममा त यो जहाज राम्रो छिटो गतिले हिड सकते छन्, तर तूफानी मौसिममा यिनलाई ठूलो सतर्कता अपनाउनु पर्छ।
(घ) पनडुब्बियाँ (Submarines) शत्रुको युद्धपोतों, माल जहाजहरू तथा सेनावाहक जहाजहरूमा छिट पुट हमला गरेर उनलाई परेशान गर्न सक्छं। यो पानीमा डुबकी लागाएर आफ्नो जंगी बेडों देखि धेरै अगाडि सम्म गएर वहाँको खबरें पनिले आउँछं।
सिक्रौन
सिक्रौन नेपालको पूर्वाञ्चल विकाश क्षेत्र, सगरमाथा अञ्चलको सिराहा जिल्लामा अवस्थित गाँउ विकास समिति हो।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार सिक्रौनको ५९० घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या ३,१९५ रहेको छ।
पानी जहाज
युद्ध सम्बन्धी जहाज
(ङ) सुरंग निवारक (Mine Sweeper) जहाज शत्रु द्वारा बिछाई गई विस्फोटक समुद्री सुरंगहरूलाई आफ्नो जंगी बेडेको अगाडि आगे साफ करते चलते छन्। आफ्नो सुरक्षाको लागि इनपर केही तोपहरू पनि लगी हुन्छं।
(च) क्रूजर जहाज (Cruiser) युद्धपोतहरू देखि साना भए पछि पनि सबै प्रकारको युद्धहरूमा स्वतन्त्रता पूर्वक भागले सकते छन्। यिनीहरूमा आक्रमणात्मक तथा पैतरा बदलन व्यवस्था रहन्छ एवं यिनको गति धेरै राम्रो हुन्छ। यिनको टरेटों (turrets)मा माध्यम नापको तोपहरू लगी हुन्छं, जुन सबै ऋतुहरूमा राम्रो काम गर्छं।
(छ) यिनको अतिरिक्त शत्रुको हानि पुर्यानको लागि उनको समुद्रको निकट सुरंगें बिछानेवाला (Mine Layers) जहाज पनि बनाए जान्छन्। सुरंगें बिछाउनेको काम हवाई जहाजहरू, जंगी जहाजहरू र पनडुब्बियों आदि भन्दा पनि लिया जान सक्छ। जंगी नौबेडों सँग युद्ध सामग्री र तेल पुर्यानवाला तथा सेनावाहक जहाज पनि रहयो गर्छन।
तटवर्ती तथा नदीमा उपयोगी नौकाहरू
इस वर्गमा डूबते भएका जहाजहरू लाई निकालनवाला पोत (Dredgers and Tugs) समुद्री तार बिछाउने तथा उनको मरम्मत गर्नवाला (Cable Ships), तटवर्ती यात्रोपयोगी साना जहाज (Steamers), भोजन सामग्रीले जानेवाला (Frozen Meat Carriers), मत्स्य नौकाहरू (Trawlers) र घाट-यान-नौकाएँ (Ferries) आदि मुख्य छन्।
जहाजको ढाँचाहरूमा पर्नवाला प्रतिबल (stresses)
प्रत्येक जहाजको ढाँचेको अभिकल्पना (design) यस प्रकार देखि गरिन्छ कि उनको इन्जिनहरू, प्रणोदित्रों अथवा पैडल व्हीलों, सहायक यन्त्रों तथा पञ्चों आदिको चलनेको कारण र विशेषगरेर समुद्री लहरोंको कारण जुन विकृतिहरू तथा प्रतिबल पर््नुहोस, उनलाई त्यो सह ले। जहाजहरूको चलते समय जब अगाडिको हावाको मुकाबिला गर्न हुन्छ। उन समय यदि जहाजको चौडाईको बराबर लामो लहरें उठन लागछ, त धेरै बेर कुनै एक नै ठूलो लहर बीचमा जहाजको अधरमा उठयो लिन सक्छ। तब जहाजको अगाडि र पछि क टाउकोहरू ठीक त्यसै प्रकर देखि लटकि रहेंगे जस्तै कि कुनै लदी भए शहतीरको बीच मध्ये सहारा दिएर उठयो लिया हो। जहाजको यस दशाको उत्तलन (माथिको उठयो लिया जाना, hogging) भन्छन्। कहिले काँही यस्तो पनि हुन्छ कि जहाजको अगाडि र पछिको सिरा त लहरोंमा टिक जान्छ र बीचको स्थान खाली हुन्छ, ठीक त्यस्तो नै जस्तै कुनै लदी भए शहतीर दुवै टाउकोहरूमा टिकी हो। यस परिस्थितिमा जहाजको ढाँचेमा पर्नवाला प्रतिबलहरूको अवतलन (sagging) भन्छन्। कहिले काँही यिनी दुवै परिस्थितिहरूको मिश्रण पनि हुन्छ, जसमा पर्नवाला प्रतिबल कर्तन (shear stress) कहलाते छन्। जब हावा छडके चलती छ तब कहिले काँही जहाजको ढाँचेमा मरोड प्रतिबल (twisting strains) पर्छन। जब बगली हावा चलती छ तब पार्श्वीय विकृतिहरू उत्पन्न हुन्छ। यसको अतिरिक्त पानीमा डूबे रहनवाला भागमा समुद्री पानीको पनि अत्यधिक दाब पर्एर ढाँचेको चिपकानहरूको प्रवृत्ति दिखाता छ। सबै भन्दा अधिक तथा विकट प्रकारको विकृतिहरू त अगाडि र पछिको टाउकोहरूमा उन समय पैदा हुन्छं जब जहाजमा मालको विषम लदान र लहरोंको प्रभाव तथा पानीको उत्प्लावक बलको कारण ठाँउ ठाँउमा नमन घूर्ण (bending moments) पैदा हुन थाल्छ।
लहरों द्वारा पर्नवाली विकृतिहरूको गणना गर्दा खेरी मान लिया जान्छ कि प्रत्येक लहरको लंबाई जहाजको चौडाईको बराबर र उनको ऊँचाई लंबाईको वें भागको उराबर छ।
जहाजको ढाँचेको अभिकल्पना गर्दा खेरी उनको प्रत्येक अवयव (जो ढले इस्पातको हुन्छ अथवा मुलायम इस्पातको छडों, एंगल आयरनों, च्यानलहरू, गर्डरों र प्लेटहरू आदिको आपसमा रिबटों द्वारा बसाएर अथवा विभिन्न प्रकारको जोडों द्वारा कसकर बनाइन्छ)को रचना यस्तो गर्छन कि उसपर जुन पनि प्रतिबल पडे, सबैमा समविभाजित भएर यस प्रकार देखि समस्त ढाँचेमा फैल जाए कि प्रत्येक अवयवमा आनेवाला झटकहरूलाई अवयव मिलेरसह लें।
जहाजको ढाँचेको प्रधान अवयव
जहाजको पठाण (नौतल, keel) फलाम या ढले इस्पातद्वारा तीन प्रकार देखि बनाइन्छ, यथा इकहरी मोटी छडों, चपटी पट्टियों अथवा प्लेटहरू द्वारा। यही सबै भन्दा तल रहनवाला बुनियादी अवयव छ, जसको सहारे समस्त ढाँचा खडा गरिन्छ।
माथिको उठेको जुन अवयव ढले भएका इस्पातको बनाएर जोडइन्छ त्यो दुंबाल (Stern) भनिन्छ। त्यहिमा खाँचे बनाएर बीचवाला मरिया बढी बाहिरी खोलको प्लेट बसाएर जरा दिइन्छ। पछिको तर्फ ढले इस्पातको जुन खडा अवयव त्यहि प्रकार जोडइन्छ त्यो दुंबाल स्तम्भ या कुदास (Sternpost) भनिन्छ। रडरको सहारा दिनको लागि र यदि एक या तीन प्रणोदित्र (propeller) युक्त जहाज हो त मध्यवर्ती प्रणोदित्रको घूमनको लागि पनि त्यहिमा ठाँउ बनाए जान्छ१ जहाजको समस्त ढाँचेको रचना पंजरनुमा हुन्छ। पंजरको समस्त अङ्ग एंगल आयरन र पट्टियों द्वारा नै बनाए जान्छन्। यो पंजर दोहोरो हुन्छन्, एक भित्री र दोस्रो बाहिरी। जस स्थानहरूमा जहाजको निचला फर्श टिकता छ, उनी बाहिरी र भित्री पंजरोंको बीचमा खडे लगाए जान्छन् यिनलाई मरिया अथवा फ्लोर्स पनि भन्छन्। यिनको कारण पेंदा धेरै नै दृढ हुन्छ। जहाजको दुवै बगलियोंको पंजरहरूलाई दृढता प्रदान गर्नको लागि, उनको बीचमा लंब पट्टियाँ तथा आडी स्थूणाएँ (धरनें) लागयो दी जान्छ। लंब पट्टियाँ जहाजको पंजर देखि एेंगल प्लेटहरू सँग रिवेटों द्वारा जरा दी जान्छ। संपूर्ण जहाजको पंजर धेरै खंडहरूमा बनाएर प्रत्येक पंजरको माथि टाउकोहरूमा पनि एक एक धरन लागयो दी जान्छ, जुन माथि डेकको प्लेटलाई सहारा देती छ।
जिन जहाजहरूमा एक भन्दा अधिक डेक हुन्छन्, उनमा प्रत्येक डेकको सँम्हालनको लागि प्रत्येक खण्डमा एक एक स्थूणा लगाए जान्छ। माथि डेक सदैव इस्पातको प्लेटहरूको बनाइन्छ र उसपर लकडीको तख्ते बस्यो दिइन्छ। तलको डेक लकडीको तख्तों देखि नै बनाए जान्छन्। केही जहाजहरूमा तलको डेक पनि इस्पातको प्लेटहरू देखि बनाछन। यो सबै उपयोगमा निर्भर गर्दछ। जहाजको पंजरको आडी धरनोंको बीच, उनलाई सहारा दिनको लागि एक एक खंभा पनि इस्पातको लागयो दिइन्छ। जस जहाजहरूको चौडाई अधिक हुन्छ उनको मध्य खंभेको दुवै ओर एक खंभा र लागयो दिइन्छ। मालवाहक जहाजहरूको गोदामहरूमा अधिक खुली ठाँउको आवश्यकता पर्यो गर्छ। अत: उनमा खंभे न लागाएर अन्य प्रकारको युक्तिहरू सँग काम लिया जान्छ।
नितल पट्टिका (Bilge Keels)
ये जहाजको बाहिरी आवरण भन्दा बाहिर तिर निकली रहछ। कारण जहाजको खोल (hull)को लुंठनगति (rolling)मा एकदम अवरोध हुन्छ, जसबाट लुंठनगति बिलकुल त हैन रुकने पाती, तर एकदम कम हुन्छ। जहाजको पेंदेमा पूरी लंबाई भर मा, इस्पातको प्लेटहरू लाई ब्रैकटों द्वारा जडकर, उनबाट भीतें (bulk-heads) बनाएर जलाभेद्य कोठा बनयो दिइन्छ, जसको ऊँचाई दोतले पेंदे देखि लेक समुद्री पानीको सतह सम्म हुन्छ। यो कोठा ठूलो उपयोगी हुन्छन्, किन भनें जब कि दुर्घटनावश जहाजको आवरणमा कहीं छेद हुन्छं, तब समुद्री पानी केवल उनको निकटवर्ती कोठामा नै भरकर रहछ र शेष जहाज सुरक्षित रहन्छ। धेरै पल्ट जहाजको लंबाईको दिशामा लदे भएका मालको सन्तुलन ठीक गर्नको लागि कुनै उपयुक्त कोठामा जान बूझकर पनि पानी भर दिइन्छ। धेरै पुराना प्रकारको जहाजहरूमा त यो कोठा यस प्रकारको बने हुन्थे कि एक देखि दोस्रोमा जानेको लागि उनको छतमा बने छेदमा चढकर दोस्रोको छेदमा उतरना हुन्थ्यो। आधुनिक जहाजहरूमा उनको पर्खालहरूमा नै दरवाजे लागयो दिइन्छ। यो छेद र दरवाजे रबरको पट्टियाँ तथा क्लैंप लागाएर बिलकुल जलाभेद्य बनयो दिइन्छ।
जहाजहरूको बाहिरी आवरण
यो इस्पातको चादरहरूको बनयो हुन्छ र उनको मोटाई, जहाजको परिमाण, उनमा भरे जानेवाला माल तथा जस भागमा त्यो जडा जान्छ वहाँको पानीको दबावको अनुपात देखि निश्चित गरिन्छ। जहाजको पेंदे र अडवाल देखि तलको प्लेट, जसलाई पेरज (Gunwale) पनि भन्छन् सबै भन्दा मोटे रखे जान्छन्। मंदान तथा कुदासको निकटवर्ती प्लेटहरू पनि एकदम मोटी हुन्छ। यिनको अधिक भन्दा अधिक मोटाई एक इंच हुन्छ। आवरण प्लेटहरूको मोटाई इंचको ०औं भागमा नापनेको प्रथा छ।
जहाजको चौडाई
यात्री जहाज - यिनीहरूमा उनको मुख्य ढाँचा, दोहरो पंजर र लंब पट्टियाँ आदि मध्य डेक सम्म नै समाप्त हुन्छ। विहार डेक (Promenade deck) तथा नौका डेक (Boat deck)को अधिरचना माथि ढाँचेको रूपमा उपरले बढी खुला डेकमा गरेर दी जान्छ। ठूलो यात्री जहाज माल जहाजहरूको अपेक्षा अधिक भारी होने सँग नै समुद्रको सतहले अधिक अग्लो पनि तैरि रहयो गर्छन। अत: उनलाई अधिक दृढ तथा सावधानी देखि बनाउन पर्दछ, जसबाट कुनै दुर्घटना भए पछि पनि समुद्री पानी उनमा प्रवेश न गरेर सके।
युद्धपोतहरूको बनावट
तारपीडो नौकाहरू तथा युद्धपोतहरूको पंजरोंको बनावट त त्यसै ढंगको हुन्छ जस्तो यात्री जहाजहरूको तर उनलाई यति दृढ बनाइन्छ कि उनी ठूलो बडे इन्जिनहरूको चाल, तोपहरूको दागे जाने, अथवा जहाजको चालको बारंबार अगाडि पछि गरेर पैतरा बदलते समय हुनेवाला कंपनोंको प्रभावको सह सकें। यिनको पठाण चपटे प्लेटहरू देखि बनाएर उनको अगाडि पछिको टाउकोहरू लाई मंदान र कुदालको झिरियहरूमा हालएर मोड दिइन्छ। फेरि उनलाई मल्ल जोडद्वारा पक्का पनि गरेर दिइन्छ। बाहिरी र भित्री पठाण प्लेटहरू लाई पंजरसँग टक्करी जोड (butt joint) द्वारा कसकर, तलको तर्फ बाहिरी आवरण प्लेटहरूको कोरहरूलाई पठाणसँग नै जरा दिछन। हथियारहरूको गोदामहरूमा इन्जिन र यन्त्रोंको ऊँचाईको सतह सम्म सुरक्षाको लागि इस्पातको मोटा कवच प्लेट लागयो दिइन्छ। सबै भन्दा अगाडिको पोतभीत (bulk-head) तथा दुंबाल (stern)को बीच केही खाली ठाँउ छोड दी जान्छ, जसलाई टक्कर पीतभीत (Collision Bulkhead) भन्छन्।
बाहिरी कडिहरू
കപ്പല്‍ Skepp (fartyg)
रोहतक जिल्ला
रोहतक जिल्ला भारतीय राज्य हरियाणाको एउटा जिल्ला हो।
बाँसबारी
बाँसबारी नेपालको बागमती अञ्चलको सिन्धुपाल्चोक जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो। जिल्ला सदरमुकामबाट करिव ७ कोष दुरी टाढा पर्ने यस गाविसको कुल क्षेत्रफल १४.९२ वर्ग किलोमिटर छ । यस गाविसको पूर्वमा बाडेगाउँ गाविस, पश्चिममा सिन्धुकोट गाविस र भोटेचौर गाविस, उत्तरमा मेलम्ची गाविस र दक्षिणमा फटकशिला गाविस र काठमाडौंको नाङ्लेभारे गाविस पर्दछ । यस गाविसमा बाहुनेपाटी, सिन्धुखोला लगायतका व्यापारिक केन्द्रहरू पर्दछन्। सिन्धु थुम अन्तर्गत पर्ने यस गाविसमा औसत हावापानी पाइन्छ। तामाङ तथा ब्राम्हण जातिको बस्ती भएको यस गाविसका मानिसहरू व्यावसायीक कृषि तथा पशुपालन तथा अन्य पेशमा संलग्न छन्। यस गाविसको प्रमखु कृषिबालीमा धान, गहुँ र मकै पर्दछ। जिल्ला निर्वाचन क्षेत्र नम्बर ३ अन्तर्गत पर्ने यस गाविसमा वि.सं. २०५८ सालको साक्षरता दर ३७ र कुल जनसङ्ख्या ४८११ थियो।
तेजपुर
तेजपुर भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
उड्रो विल्सन
उड्रो विल्सन (१८५६-१९२४) संयुक्त राज्य अमेरिकाका २८औँ राष्ट्रपति थिए। विल्सन सार्वजनिक प्रशासनका कार्यहरूको व्याख्या गर्ने एक शैक्षिक विद्वान, प्रशासक, इतिहासकार, विधायक र राजनीतिज्ञको रूपमा चिनिन्छन्। विद्वानहरूले सामान्यतया अमेरिकी राष्ट्रपतिहरूमा विल्सनलाई माथिल्लो तह दर्जा दिएका छन्, यद्यपि उनीमाथि जातीय विभाजन र श्वेत सर्वोच्चता / वर्चस्वलाई समर्थन गर्ने आलोचना गरिएको छ।
सन्‌ १९१४ मा पहिलो विश्वयुद्धको सुरुतिर विल्सनले मित्र शक्ति र केन्द्रीय शक्तिहरू बीच तटस्थताको नीति बनाएका थिए। उनले सन् १९१६ को संयुक्त राज्यको राष्ट्रपति चुनावमा रिपब्लिकन पार्टीका उम्मेदवार चार्ल्स इभान्स ह्युजेसलाई साँघुरो मत अन्तरले पराजित गर्दै पुनः निर्वाचन जितेका थिए। अप्रिल १९१७ मा विल्सनले सीमित पनडुब्बी युद्धको नीति स्वरूप काङ्ग्रेसलाई जर्मन साम्राज्यको विरुद्ध युद्धको घोषणा गर्न अपिल गरेका थिए। नोभेम्बर १९१९ मा मित्र शक्तिको विजयपछि विल्सन र अन्य सहयोगी नेताहरूले पेरिस शान्ति सम्मेलनमा भाग लिए जहाँ विल्सनले एउटा बहुराष्ट्रिय सङ्गठनको स्थापना गर्न वकालत गरेका थिए। परिणामस्वरूप राष्ट्र सङ्घलाई भर्सायको सन्धिमा समाहित गरिएको थियो। यद्यपि, विल्सनले संयुक्त राज्यलाई राष्ट्र सङ्घमा सम्मिलित हुन र सन्धि अनुमोदन गर्न अमेरिकी सिनेटलाई सहमत गराउन सफल भएनन्। विल्सनले तेस्रो राष्ट्रपति पदको कार्यकालको लागि प्रयास गरेका थिए तर अक्टोबर १९१९ मा उनको एउटा ठूलो हृदयघात लाग्यो जसले गर्दा उनी आफ्नो राष्ट्रपति पदका धेरैजसो पक्षमा असक्षम बनेका थिए।
उनी १९२१ मा सार्वजनिक जीवनबाट सेवानिवृत्त भए र १९२४ मा उनको ६७ वर्षको उमेरमा मृत्यु भएको थियो।
फ्र्याङ्क्लिन डी. रुजबेल्ट
फ्र्याङ्क्लिन डेलानो रुजबेल्ट (३० जनवरी, १८८२-अप्रिल १२, १९४५) अमेरिकाका ३२ औँ राष्ट्रपति थिए। उनी बीसौँ शताब्दीका सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण व्यक्तिहरू मध्ये एक हुन्। उनी दोस्रो विश्वयुद्ध र विश्वव्यापी आर्थिक मन्दीको समयमा राष्ट्रपति थिए। उनी राष्ट्रपतिको लागि चार पटक चुनिए र सन् १९३३ देखि सन् १९४५ सम्म राष्ट्रपति बनेका थिए। उनी संयुक्त राज्य अमेरिकामा दुई पटकभन्दा बढी यो स्थान जित्ने पहिलो राष्ट्रपति थिए।
कीर्तिपुर नगरपालिका
कीर्तिपुर नेपालको बागमती प्रदेशमा पर्ने काठमाडौँ जिल्लाको एक नगरपालिका हो। काठमाडौँ उपत्यकाको काठमाडौँ जिल्लामा रहेका तत्कालिन मालायकु, कीर्तिपुर चिठुविहार, पालिफल, चम्पादेवी, पाङ्गा विष्णुदेवी, पाङ्गा बालकुमारी, चोभार र बाहिरीगाउँ गाउँ विकास समिति मिलाएर वि.सं. २०५३ चैत्र १४ गते यो नगरपालिकाको गठन गरिएको थियो। यो काठमाडौँ उपत्यकाको एक ऐतिहासिक नगर हो। यस नगरपालिकाभित्र प्रसिद्ध बाघभैरव मन्दिर तथा काठमाडौँ उपत्यकाको सबैभन्दा ठूलो ताल टौदह रहेको छ। कुल १० वडामा विभाजित यो नगरपालिकाको जनसङ्ख्या वि.सं. २०६८ सालको जनगणना अनुसार ६५,६०२ रहेको छ। सन् २००८ मा युनेस्कोले कीर्तिपुरको मध्यकालीन बस्तीलाई सम्भावित विश्व सम्पदा क्षेत्रको सूचीमा सूचिकृत गरेको छ।
नामकरण
कीर्तिपुर नाम संस्कृत शब्द 'कीर्ति' (महिमा) र 'पुर' (सहर) बाट बनेको हो। यसका साथै किराँत वंशको प्रथम राजा यलम्बरको राज्यबाट यसको नाम कीर्तिपुर भएको हो। उपत्यकाका मानिसहरू यो सहरलाई 'किपू' समेत भन्ने गर्छन्।
नगर निर्वाचन इतिहास
वि.सं. २०५३ चैत्र ११ गते काठमाडौँ जिल्लाको तत्कालिन ८ वटा गाविस मिलाएर कीर्तिपुर नगरपालिका घोषणा भएको हो। वि.सं. २०५४ सालको पहिलो नगर निर्वाचनमा हिराकाजी महर्जन नगर प्रमुख र नगर उपप्रमुखमा रमेशमान महर्जन निर्वाचित भएका थिए। वि.सं. २०६० असोज २२ गते तत्कालिन सरकारले शिविरप्रसाद धिताललाई प्रमुख र पन्नारत्न वज्राचार्यलाई उपप्रमुखमा मनोनयन गरेको थियो।
वि.सं. २०७४मा सम्पन्न स्थानीय तहको निर्वाचनमा नेकपा एमालेका रमेश महर्जन नगर प्रमुख पदमा र सोही दलकी सरस्वती खड्का नगर उप-प्रमुख पदमा निर्वाचित भएकी छिन्।
संस्कृति र स्थल
कीर्तिपुरमा परम्परादेखि चल्दै आएको मुख्य चाडमा गथांमुगः, गथुप्याखः, इन्द्रायणीजात्रा, गाइजात्रा र दशैं र तिहार निकै रमझमका साथ मनाइन्छ। यस नगरका बाघभैरव, उमा महेश्वर, नारायण सरस्वती र इन्द्रायणी मन्दिर उल्लेख्य वास्तुकलाका नमुना हुन् भने लोदेंगः, शाक्यमुनि बुद्ध मन्दिर, लोकेश्वर मन्दिर शिखरशैलीका उत्कृष्ट नमुना हुन्। यसैगरी चैत्यहरूमा चीलंचो प्रख्यात छ। नेपालको पहिलो र सबैभन्दा ठूलो विश्वविद्यालय त्रिभुवन विश्वविद्यालय पनि यसै नगरमा छ।
रत्न मल्ल
शासनकाल
रत्न मल्ल वि.सं. १५४१ देखी वि.सं. १५७७ सम्म शासन सत्ता सञ्चालन गरेका थिए |
राजाको जेठो छोरो राजा हुने चलन अनुसार यक्ष मल्ल पछि भक्तपुरमा राय मल्ल राजा भए पनि माहिला रत्न मल्लले वि सं १५४१ मा कान्तिपुरका महापात्रहरूलाई हातमा लिई त्यहाँकै राजा भए । उनले १२ जना महापात्रहरूलाई पटकपटक गरी मारे । रत्न मल्ल अत्यन्तै चतुर शासक थिए ।
राजा रत्न मल्ल महत्त्वाकांक्षी शासक हुनाले वि सं १५४८ नुवाकोट माथी अधिकार गरे । ललितपुरका पात्रहरू हर्षपाल र जगतपाललाई हात लिएर त्यहाँ पनि अधिकार गरे । दाजुभाइहरूसँग रत्न मल्लको सम्बन्ध राम्रो थिएन । त्यो थाहा पाएर तिब्बतबाट कुक जातका नायकले आक्रमण गरेकाले रत्न मल्लले मुनिमुकुन्द सेनसँग सैनिक सहयोग मागेका थिए ।त्यसरी पाल्पाली राजाले सहयोग गरी आफ्नो शासनको रक्षा गरिदिएका हुनाले उनले पाल्पाका मगर र तिरहुतेहरूलाई प्रशस्त बिर्ता दिएका थिए । त्यसबाट उपत्यकामा बस्ती बाक्लो भयो । तिरहुत र पहाडतिरबाट धेरै मानिस उपत्यकामा गई बस्न थाले।
आर्थिक व्यवस्था
रत्न मल्लको राज्यकालमा तिब्बत र तिरहुतसँग व्यापारको ज्यादै प्रगती भएको थियो। उनैले तिब्बतमा व्यापार गर्ने मुसलमानहरूलाई कान्तिपुरमा पनि कोठी थापी व्यापार गर्न बोलाए। उनीहरूले कान्तिपुरलाई स्थानीय सामान हटाई विलासका वस्तुहरूसँग परिचित गरिदिए। राजा रत्न मल्लले चित्लाङबाट तामा झिकाई मुद्रा टकसारी गरेका थिए। टकसारीको राम्रो विकास भएको थियो।
मृत्यु
रत्न मल्लले ३६ वर्षसम्म शासन गरे । वि स १५७७ को भदौ महिनामा उनको मृत्यु भयो। उनी पछि उनका छोरा सूर्य मल्ल राजा भए।
अभिजाततन्त्र
अभिजाततन्त्र (अरिस्टक्रैसी) त्यो शासनतन्त्र हो जसमा राजनीतिक सत्ता अभिजनका हातमा हो। यस सन्दर्भमा "अभिजन"को अर्थ हो कुलीन, विद्वान, सद्गुणी, उत्कृष्ट। पश्चिममा "अरिस्टक्रैसी"को अर्थ पनि लगभग यही हो। अफलातून (प्लेटहरू) र उनको शिष्य अरस्तूले आफ्नो पुस्तकहरूमा अरिस्टाक्रैसीलाई बुद्धिमान, सद्गुणी व्यक्तिहरूको शासनतन्त्र मानेका छन्।
परिचय
अभिजाततन्त्रको उल्लेख प्राय: अनेक देशहरूका इतिहासमा भेटिन्छ। विद्वानहरूको मत हो कि भारतमा पनि प्राचीन कालमा केही अभिजाततन्त्र थिए। अफलातूनको सुविख्यात पुस्तक "रिपब्लिक"मा वर्णित आदर्श नगरव्वयस्था सर्वज्ञ दार्शनिकहरूको अभिजाततन्त्र हो। यिनी दार्शनिकहरूको लागि अफलातूनले कौटुंबिक र सम्पत्ति सम्बन्धी साम्यवादको व्यवस्थाको हो।
राज्यदर्शनका इतिहासमा धनिकतन्त्रलाई पनि कहिले काँही अभिजाततन्त्र मानिएको छ। यसका दुइ कारण छन्। प्रथम, दुवैमा शासनसत्ता एक व्यक्ति या समस्त वयस्क नागरिकहरूका हातमा न भएर थोरै व्यक्तिहरूका हातमा हुन्छ। दोस्रो, केहीको मत हो कि धनसञ्चय चरत्रिवान नैं गर्न सक्त छन् र यस प्रकार त्यो सद्गुणको अभिव्यक्ति हो। अनेक आधुनिक समाजशास्त्रीहरूको मत हो कि राजतन्त्र र जनतन्त्रमा पनि वास्तवमा संप्रभुता थोरै व्यक्तिहरूका नैं हातमा हुन्छ। राजालाई शासन सञ्चालनको लागि चतुर राजनीतिज्ञहरूको सहायतामा निर्भर रहन पर्दछ। जनतन्त्रमा पनि प्राय: सामान्य जनतालाई राजनीतिमा रुचि हुँदैन, त्यो अनुगामी हुन्छ। शासनको बागडोर जनतन्त्रमा पनि चतुर राजनीतिज्ञहरूका नैं हातमा हुन्छ्न् र उनी धनी होते छन्। वास्तविक राजनीतिक प्रक्रियामा जुन संम्पन्न छन्, त्यहि चतुर छन्, त्यहि राजनीतिज्ञ छन्, प्रशासन र राजनीतिक दलबंदीमा तिनैको सिक्का चल्दछ।
किंतु अभिजनको नियुक्ति कसरि हो? यदि जननिर्वाचन द्वारा, त त्यो एक प्रकारको जनतन्त्र हो। यदि अन्य कुनै प्रकारबाट, त अभिजन शासन संकीर्ण, स्वार्थी, दुर्विनीत र धनप्रिय हुन जान्छन् र आफ्नो क्षमतालाई परिवर्तित परिस्थितिका अनुरूप राख्न सक्तैनन्।
आज जनतन्त्र र अभिजाततन्त्रको प्रमुख समस्या यही हो कि कुनै प्रकार राज्यमा धनका वृद्धिशील प्रभावको निराकरण हो र जनसाधारण बुद्धिमानबाट वा परायण व्यक्तिहरूलाई आफ्नो शासक निर्वाचित गर्ने।
विमला तुम्खेवा
विमला तुम्खेवा नेपाली कवि, लेखक तथा पत्रकार हुन्। उनका कामहरू नारीवाद र जातीय पहिचानका विषयवस्तुहरूमा केन्द्रित हुन्छन्। उनले हालसम्म चारवटा कविता सङ्ग्रह प्रकाशित भएका छन्।
बाल्यकाल
विमलाको जन्म सन् १९७८ (वि. सं. २०३४) तेह्रथुम जिल्लाको ओख्रे गाउँमा भएको थियो। उनी मोरङ जिल्लाको पथरीमा हुर्किएकी थिइन्। उनका बुबा ब्रिटिस सेनाका पूर्व सिपाही थिए। १० वर्षकी हुँदा उनले म्याक्सिम गोर्कीको 'आमा' र पारिजातको 'शिरीषको फूल' पढेकी थिइन्। ती दुई पुस्तकहरूले उनको मनमा गहिरो छाप छोडेको थियो। विद्यालयको सात कक्षामा पढ्दादेखि नै कविता लेख्न थालेकी थिइन्। उनको पहिलो कविता 'म', उनले सहरमा सांस्कृतिक कार्यक्रममा जम्मा भएका १५०० मानिसहरूको भीडको अगाडि सुनाएकी थिइन्। उनी माध्यमिक विद्यालयको ११ कक्षामा पढ्दा विभिन्न साहित्यिक कार्यक्रममा सहभागी हुन थालेकी थिइन्। उनले 'मधुपर्क', 'गरिमा' र 'युवामञ्च' जस्ता विभिन्न नेपाली साहित्यिक पत्रिकाहरू पढेकी थिइन्।
साहित्यिक जीवन
उनी रेडियो नेपालका रेडियो कार्यक्रममा आफ्ना कविता सुनाउँथिन्। जब उनी १७ वर्षकी थिइन्, उनको कविता राष्ट्रिय पत्रिका 'गरिमा'मा प्रकाशित भएको थियो।उनको पहिलो सङ्ग्रह 'विमला तुम्खेवाका कविताहरू' सन् १९९९ मा प्रकाशित भएको थियो। त्यसपछि उनले पूर्वी नेपालमा केही पहिचान पाउन थालेकी थिइन्।
त्यसपछि उनी धरानबाट आउने पत्रिका 'ब्लास्ट टाइम्स'मा लेख्न थालिन्। त्यसपछि विमला र उनका साथीहरूको समूहले 'हेलो पथरी' नामक स्थानीय पत्रिका सुरु गरेका थिए। त्यही पत्रिकामार्फत उनले पत्रकारिताको यात्रा सुरु गरेकी हुन्। उनी सन् २००१ मा माओवादी जनयुद्धका क्रममा काठमाडौं आएकी थिइन्। यहाँ आएर उनले 'राजधानी' जस्ता राष्ट्रिय स्तरका पत्रिकाका लागि लेखन कार्य थालेकी थिइन्।
उनले आफ्नो चौथो कविता सङ्ग्रह सन् २०१९ मार्च २२ मा प्रकाशित गरिन्। नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठान परिसरमा वरिष्ठ कवि बैरागी काइँलाले पुस्तक विमोचन गरेका थिए। विमोचन कार्यक्रममा कवि तोया गुरुङ र आहुतीको उपस्थिति रहेको थियो।
पुरस्कारहरू
सन् २०२० मा, उनलाई 'नेपाली प्रतिभा प्रतिष्ठान' एक प्रमुख सामाजिक-साहित्यिक युके अवस्थित नेपाली संस्थाबाट प्रतिभा पुरस्कारबाट सम्मानित गरिएको थियो।  सन् २०२१ अक्टोबर २८ मा, उनलाई नेपाली साहित्यमा उनको योगदानको लागि डा. हर्षबहादुर बुढा मगर स्मृति प्रतिष्ठानद्वारा 'हर्षबहादुर बुढा मगर साहित्य सम्मान-२०२१' बाट सम्मानित गरिएको थियो।
लक्ष्मी गिरी
लक्ष्मी गिरी कलाकार हुनुहुन्छ । उहाँ नेपाली, भोजपुरी, मैथली र नेपाल भाषा (नेवार समुदायको भाषा) चलचित्रहरूमा चरित्र अभिनेत्री हुने पहिलो महिला कलाकार पनि हुनुहुन्छ । उहाँको जन्म २०११ माघ ६ मा काठमाडौंको पशुपति क्षेत्र, देवपत्तन मा भएको हो । उहाँका पिताको नाम मुक्तिनाथ पौडेल र माताको नाम उजेली अधिकारी हो । उहाँ एक्लो सन्तान हो । लक्ष्मीले एक सयभन्दा बढी चलचित्रमा अभिनय गर्नुभएको छ । उहाँलाई ३ सय ७२ वटा टेलिश्रृंखलामा देखिसकिएको छ । मदनकृष्ण र हरिवंशको नाटक विज्ञापन को कूल ३ सय ८९ प्रदर्शनमा उहाँले २ सय ८९ पटक अभिनय गर्नुभएको छ । यसबाहेक उहाँले अभिनय गरेका नाटकको संख्या धेरै छ । 'विज्ञापन' नाटककै प्रदर्शन र अन्य कार्यक्रमसहित उहाँले अमेरिकाका ३५ राज्य, बेलायतका ३ राज्य, हङकङका धेरै भाग, भारत आदि देश देख्ने मौका पाउनुभएको छ ।
कलाकारिताबाहेक उहाँले २०२८ देखि २०५१ सालसम्म नेपाल राष्ट्र बैङ्कको जागिरे भएर बिताउनुभयो । बैङ्कको सहायक पदमा कार्यत हुँदा २०३८ सालमा बैङ्कको रजतजयन्तीका अवसरमा प्रदर्शित नाटकमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेवापत दुई ग्रेड वृद्धि भयो । २०४२ सालमा नेपाल टेलिभिजनको औपचारिक प्रसारण सुरु भएयता निरन्तर नेटीभीमा अभिनय गर्ने महिलाकलाकार उहाँमात्रै हुनुहुन्छ । उहाँको पहिलो टेलिश्रृंखला अप्रील फर्स्ट हो । उहाँ साहित्यमा पनि रुचि राख्नुहुन्छ ।
डेढ दर्जन विज्ञापन,आधा दर्जन मेगा टेलिश्रृंखला,६ सयभन्दा बढि लघु टेलिश्रृंखलामा अभिनय गर्नुभएको गिरीले डेढसय भन्दा बढी फिचर फिल्ममा काम गर्नुभएको छ। उहाँलाई अहिले पनि धेरैले 'छुच्ची आमा'को भूमिका दिदै आइरहेको छ। चलचित्र 'सिमाना'मा दृष्टिविहीन महिलाको भूमिका निर्वाह गर्दा एक सातासम्म आँखा अस्पताल धाउनु भएको थियो। एक साताको दौरानमा उहाँले धेरै बिरामीलाई भेट्नुभयो र उनीहरूसँग कुरा गरेर,उनीहरूलाई नजिकबाट बुझेर अभिनय गर्नुभएको थियो। यहि नै लक्ष्मी गिरीको जीवन्त अभिनय शैली हो। उहाँ नेपाल राष्ट्र बैङ्कको जागिर छाडेर कलाकारिता क्षेत्रमा लागे पनि,कलाकारितामा भने धेरै पहिला देखि नै उहाँको रूचि थियो। उहाँले मौका मिल्दा नाटकहरु पनि गर्नुहुन्थ्यो। पछि चलचित्रमा व्यस्त हुा थालेपछि जागिरबाट राजिनामा दिनुभएको हो।
लक्ष्मी गिरीको विवाह वि.सं.२०३० सालमा त्रिभुवन विश्व विद्यालयका प्रध्यापक रत्नकुमार गिरी सँग भयो। त्यतिबेला उहाँ नेपाल राष्ट्र बैङ्कमा कार्यरत हुनुहुन्थ्यो। विवाह सन्तानको जन्म लगायतका कारण उहाँले करिब ८ वर्ष अभिनयबाट बिश्राम लिनुभएको थियो। उमेरले ६ दशक पार गरिसके पनि कलाकार लक्ष्मी गिरीको उत्साह कुनै नवयुवायुवतीको भन्दा कम छैन। अभिनय सुरु गर्दाको समयमा जतिकै जोश जाँगर अहिले पनि उहाँमा देख्न पाइन्छ। चेतन कार्कीको भूमरी चलचित्र पछि उहाँको अभिनय यात्रा टेलिफिल्म हुँदै ठूला चलचित्रमा पुग्यो। एकै समयमा उहाँले भूमरी,कन्यादान,माया फेरी भेटौँला फिल्म खेल्नुभयो। अब्बल अभिनयका कारण चलचित्रमा उहाँको माग बढ्दै गएपछि चरित्र अभिनेत्रीका रूपमा उहाँले सकरात्मक,नकारात्मक सबै प्रकारका अभिनय गर्नुभयो। चलचित्र अभिनयका क्रममा चेतन कार्कीले गरेको सहयोग उहाँको लागि अविस्मरणिय रहेको छ।
पचमुखे
पचमुखे एक प्रकारको कन्दमूल अथवा तरुल हो ।
सिरसा जिल्ला
सिरसा जिल्ला भारतीय राज्य हरियाणाको एउटा जिल्ला हो।
राम माया बोगटी
राम माया बोगटी एकर्कित नेकपा माओवादी सभासद हुन् ।
तुरा
तुरा भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
स्प्रिग मस्लिन
स्प्रिग मस्लिन बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
सोनीपत जिल्ला
सोनीपत जिल्ला भारतीय राज्य हरियाणाको एउटा जिल्ला हो।
प्रोटोन
यस्को नाम ग्रीक शब्दावलीबाट लिइएको हो जसको अर्थ पहिलो भन्ने हुन्छ।
विवरण
प्रोटोन फॉर्मिऑन हुन्छन्, जसको स्पिन १/२ हुन्छ र यो तीन क्वार्कदेखि मिलेर बनेका हुन्छ अर्थात यो बेर्यॉन (हेड्रनको एक प्रकार )को रूपमा  हो। यिनका दुई अप-क्वार्क एवं एक डाउन-क्वार्क आपसमा  सशक्त बल ( strong force )देखि जोडिएका हुन्छन् जोग्लुअन द्वारा लागू हुन्छन्। प्रोटॉन र न्यूट्रॉनको  जोडा न्युक्लिऑन भनिन्छ जो किपरमाणु न्युक्लियसमा  नाभकीय बल ( nuclear force )देखि आपसमा  बाँधिएका हुन्छन्। हायड्रोजन नैं एक मात्र यस्तो तत्त्व हो जसका परमाणु न्युक्लियसमा  प्रोटॉन अकेरा पाइन्छ अन्यथा अन्य सबै परमाणुका न्युक्लियसमा  प्रोटोन न्युट्रोनका साथ पाइन्छ। हायड्रोजन परमाणुका न्युक्लियसमा  केवल एक प्रोटोन हुन्छ न्यूट्रॉन हुंदैन जबकि यसका दुई भारी समस्थानिक ड्युटेरियममा एक प्रोटॉन अनि एक न्युट्रोन एवं ट्रिटियममा एक प्रोटोन अनि दुई न्युट्रोन हुन्छन्।
स्थायित्व
प्रोटोन, इलेक्ट्रोन ( ऋणात्मक बिटा रेडियसन )को अवशोषण गर्न न्युट्रोनमा बदलिन्छ।
जहाँ p प्रोटोन, e इलेक्ट्रोन, n न्युट्रोन, र ve इलेक्ट्रोन न्यूट्रीनो छ।
यस विपरित न्युट्रोन इलेक्ट्रोन (ऋणात्मक बीटा क्षय)को उत्सर्जन गर्न प्रोटोनमा बदलिन्छ।
प्रोटोनको अर्ध-आयु धेरै लामो हुन्छ (आजका ब्रह्माण्डको आयुदेखि पनि अधिक)
इतिहास
प्रोटोनको नामकरण ग्रीक शब्द प्रोटोस protosबाट भएको हो जसको अर्थ "प्रथम्" भन्ने हुन्छ। सन् १९२० मा रदरफोर्डले यसको खोज गरेका थिए।
ऐना (पुस्तक)
यो एक मदन पुरस्कार प्राप्त सफल र ज्यादै लोकप्रिय कृति हो।
स्रोत
श्रेणी :मदन पुरस्कार प्राप्त कृतिहरू
सिलोर्वा पछवारी
सिलोर्वा पछवारी नेपालको पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्र, सगरमाथा अञ्चलको सिराहा जिल्लामा अवस्थित गाउँ विकास समिति हो।
बाँसखर्क
बाँसखर्क नेपालको बागमती अञ्चलको सिन्धुपाल्चोक जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो। बाँसखर्क गाविस जिल्लाको मध्य पश्चिमी इलाकामा पर्दछ। यस गाविसको पूर्वमा थाम्पालधाप गाविस, भोटेनाम्लाङ गाविस, पश्चिममा पाल्चोक गाविस, किउल गाविस, उत्तरमा बरुवा गाविस र दक्षिणमा दुबाचौर तथा लागर्चे गाविसहरू पर्दछन्। पाल्चोक थुम अन्तर्गक पर्ने यस गाविसमा चिसो हावापानी पाइन्छ। यस गाविसमा तामाङ तथा नेवार जातिहरूको बाक्लो बसोबास छ। यस गाविसका अधिकांश जनताहरू घरेलु उद्योग, खेती, पशुपालन तथा अन्य पेशमा संलग्न छन्। यस गाविस हरियो वनको लागि निकै धनी मानिन्छ। जिल्ला निर्वाचन क्षेत्र नम्बर ३ अन्तर्गत पर्ने यस गाविसको वि.सं. २०५८ सालको साक्षरता दर २४, कुल घरपरिवार संख्या ५६३ र कुल जनसङ्ख्या २६४९ थियो।
तुमकुर
तुमकुर भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
द टलिस्म्यान रिङ्ग
द टलिस्म्यान रिङ्ग बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
नाशोङ गाउँपालिका
नाशोङ गाउँपालिका मनाङ जिल्लामा अवस्थित छ । विसं २०७३ सालमा सङ्घीय मामिला तथा स्थानीय विकास मन्त्रालयले ७४४ स्थानीय तह लागू गर्दा मनाङ जिल्लामा साविकको साविकका धारापानी, थोचे, र ताचैबगरछाप गाउँ विकास समितिहरूलाई समेटेर नाशोङ गाउँपालिका बनाइएको हो ।  नाशोङ गाउँपालिकाको क्षेत्रफल ७०९.५८ वर्गकिलोमिटर रहेको छ । यो गाउँपालिका ९ वडाहरूमा विभाजन गरिएको छ । यस गाउँपालिकको कूल जनसङ्ख्या १,९३८ रहेको छ । यस गाउँपालिकाको सिमाना पूर्वमा गोरखा जिल्ला, पश्चिममा नार्फु गाउँपालिका, उत्तरमा नार्फु गाउँपालिका र चीन तथा दक्षिणमा लमजुङ जिल्लासम्म फैलिएको छ ।
सीता दाहाल
स्वर्गीय सीता दाहाल नेपालकी कम्युनिस्ट राजनीतिज्ञ तथा माओवादी केन्द्रकी नेतृ थिइन् |उनी पार्किन्सन जस्तो देखिने एक जटिल प्रकारको रोगबाट पीडित थिइन् ।
थलाहा
थलाहा मोरङ जिल्लामा पर्ने एक गाविस हो।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार थलाहाको १,७१३ घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या ८,४०४ रहेको छ।
भभुआ
भभुआ भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
हस्तान्तरित र अधिनस्थ प्रदेश
हस्तान्तरित प्रदेश
१९ औँ सदिको आरम्भमा, वर्तमान उत्तर प्रदेशको बनारस डिभिजन र इलाहाबादको किल्ला मात्र अङ्ग्रेजहरूको कब्जामा थियो १८०१ मा अवधको नवाब (सादात अलि खान) ले ब्रिटिश सरकारलाई जमन शाह दुर्रानीबाट हुन सक्ने हमलाको बचाव गर्नको निम्ति केही भूमि हस्तानतरण गरेका थिए। हस्तान्तरित यस भूमिमा गोरखपुर डिभिजन र बरेली डिभिजन थिए; यस डिभिजनमा पर्ने जिल्लाहरू थिए: इलाहाबाद, फतेहपुर, कानपुर, इटावा, मैनपुरी, एटा, मिर्जापुर को दक्षिणी क्षेत्र र कुमाउँ को तराई क्षेत्र थिए। यही हस्तान्तरित क्षेत्र "हस्तान्तरित प्रदेश" को नामले चिनिन थाल्यो।  एक वर्ष पछि फर्रुखाबादको  नवाबले फर्रुखाबाद जिल्ला अङ्ग्रेजहरूलाई हस्तान्तरित गरी दिए।
अधीनस्थ प्रदेश
द्वितीय मराठा-अङ्ग्रेज युद्ध पछि जेनरल गेराल्ड लेकले मेरठ डिभिजन (मेरठ युद्ध पछि अलीगढ पनि) लाई आफ्नो अधिन पारे, अनि छिटै पूरा आगरा डिभिजन (आगरा शहर सहित) र दिल्ली वरि-परिका जिल्लाहरू आफ्नो अधिन पारे। पछि अन्य क्षेत्र जोड्दै जमुनाको किनारे रहेको बाँदा जिल्ला र हमीरपुर जिल्लालाई आफ्नो अधीन लिए पछि जालौन जिल्लाको सानो भू-भाग पनि जोडे।
१८१६ ई० मा सुगौली सन्धि (नेपाल-अङ्ग्रेज युद्ध (१८१४-१८१६)) अन्तर्गत वर्तमान उत्तराखण्ड प्रदेशमा रहेको कुमाउँ डिभिजन र देहरादून जिल्ला नेपालसँग खोसियो।
जनमत सङ्ग्रह, २०३७
जनमत सङ्ग्रह २०३७ नेपालमा भएको एक निर्वाचन हो जसमा बहुदलीय कि निर्दलीय शासन पद्दति लागू गर्ने भन्ने विषयमा मतदान गराइएको थियो । राजा महेन्द्रले सुरू गरेको दलविहीन पञ्चायती व्यवस्थाको चौतर्फी विरोध भएपछि नेपालमा बहुदल वा तत्कालिन शासनरत पञ्चायती व्यवस्था मान्ने भनेर जनमत सङ्ग्रह गर्ने घोषणा भयो । तात्कालिक राजा बीरेन्द्रले वि. सं. २०३६ साल जेठ १० गते जनमत सङ्ग्रहको घोषणा गरेका थिए। वि. सं. २०३७ बैशाख २० गते जनमत सङ्ग्रहका लागि मतदान भएको थियो ।
उक्त चुनावको परिणाम जेठ १ गते सार्वजनिक गरियो । अधिराज्यभर कूल मतदाता संख्या ७१ लाख ९२ हजार ४ सय ५१ मध्ये कूल ४८ लाख १३ हजार ४ सय ८६ मत (६६ दशमलव ९२ प्रतिशत) खसेकोमा ३ लाख ७२ हजार ६९ मत (७ दशमलव ७३ प्रतिशत) बदर भएका थिए । ४४ लाख ४१ हजार ४ सय १७ (९२ दशमलव २७ प्रतिशत) मतपत्र सदर भए । जनमतमा ३३ लाख जति महिला सहभागि भए । पहेलो रङ्गको पञ्चायत पक्षलाई कूल २४ लाख ३३ हजार ४ सय ५२ मत (५४ दशमलव ७९ प्रतिशत) प्राप्त भयो भने नीलो रङ्गको बहुदलको पक्षमा २० लाख ७ हजार ९ सय ६५ मत (४५ दशमलव २१ प्रतिशत) प्राप्त भयो । सुधारसहितको पञ्चायत पक्षलाई ४ लाख २५ हजार ४ सय ८७ बढी मत प्राप्त भयो । चौधै अञ्चलमा बहुमत र जिल्लाको आधारमा ५४ जिल्लामा पञ्चायत पक्ष बहुमतले विजयी भयो ।
जनमत सङ्ग्रह केही तथ्याङ्क
विक्रम सम्वत २०३६ जेठ १० (मे २४, १९७९) गते श्री ५बाट बहुदलीय व्यवस्था वा सुधारिएको पञ्चायत विषयमा जनमत लिने घोषणा भयो । सोहिअनुरूप २०३६ चैत्र २० गते राष्ट्रिय चुनाव आयोगले वि. सं. २०३७ बैशाख २० (मे २, १९८०) गते जनमत सङ्ग्रह गरिने घोषणा भयो । जनमत सङ्ग्रहको परिणाम २०३७ साल जेठ १ (मे १४, १९८०) गते भएको थियो ।
क्षेत्रको आधारमा
यस जनमत सङ्ग्रहमा नेपालमा १० ,००६ र विदेशमा १९ वटा मतदान केन्द्र राखिएका थिए। पञ्चायतले ५५ जिल्लामा र बहुदलले २० जिल्लामा विजय प्राप्त गरेको थियो ।
दिज ओल्ड सेड्स
दिज ओल्ड सेड्स बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
चम्पादेवी गाउँपालिका
पूर्वमा सुनकोशी गाउँपालिका, पश्चिममा, लिखु गाउँपालिका र रामेछाप जिल्ला, उत्तरमा लिखु, खिजीदेम्वा र मोलुङ गाउँपालिकालाई छुदै दक्षिण तर्फ सिन्धुली जिल्लासम्म फैलिएको छ । श्री चम्पादेवीको तीनतले, ककनी, सेरलुङ थिनल, फेन्दीछोक, टाँसी छोलिङ सोनामगुम्बा, सिद्धपोखरी,कवासे थुम्का, थामडाँडा, थामचुरी, थलारी डाँडा, डल्ली डाँडा, चमेरे गुफा, वनझाक्रीँ गुफा, इसाई गुफा, कार्जु दमार, मालिङ्गेडाडाँ, भिमलदुलो आदि यस क्षेत्रको पर्यटकीय सम्भावना रहेको क्षेत्र हो । यस गाउँपालिकाभएर बग्ने सबैभन्दा ठूला नदीहरूमा सुनकोशी, लिखु र शेरा खोला पर्दछन भने साना मध्येका पत्ताले खोला, फेदीखोला, सिम्ले खोला, कालो खोला, घ्याङले खोला, पात्ले खोला लगायतका खोला गाउँपालिकाका प्राकृतिक जल सम्पदा हुन् ।
सिमडेगा
सिमडेगा भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
मातृ दिवस
आमा दिवस आमाप्रति सम्मान गर्ने र आमाले गरेका त्याग र वलिदान सम्झने दिन हो। यो दिवस विश्वका विभिन्न देशहरूमा अलग अलग दिनमा आ-आफ्नो परम्परा अनुसार मनाइने गरिन्छ। नेपालमा यो दिवस मातातीर्थ औँशीको दिनमा मनाइन्छ।
नेपालमा मातृदिवस
नेपालमा हिन्दू संस्कृति अनुसार यो दिवस वैशाख कृष्ण औंसीको दिन आमाको मुख हेर्ने दिन वा मातातीर्थ औंसीको रूपमा परिचित छ। उक्त दिन आफूलाई जन्म दिने आमाको मुख हेर्न छोराछोरीहरू आमा भएको ठाउँमा गएर आमा जीवित हुनेहरूले आमालाई मीठा-मीठा परिकार बनाएर आफ्नो गच्छे अनुसारका खाद्य पदार्थ खुवाउनुका साथै उपहार दिएर आमालाई प्रसन्न तुल्याउँछन्, लुगाफाटो तथा अन्य विविध उपहार दिएर कृतज्ञता जाहेर गर्छन्। आमा नहुनेहरू भने यस दिन काठमाडौँ उपत्यकाको पश्चिम दिशातर्फ थानकोट जाने बाटोमा पर्ने गुर्जुधारादेखि माथि पहाडको फेदीमा रहेको मातातीर्थ जान्छन्। कुण्डमा स्नान गरेपछि आफ्नो आमाको मुक्तिको कामना गर्दै तर्पण दिन्छन्। मातातीर्थको पोखरीमा पवित्र मनका साथ हेरेको खण्डमा आमाको स्वरूपको दर्शन पाइन्छ भन्ने विश्वास पनि रहेको छ। उक्त कुण्डमा हेर्दा दिवंगत माता प्रसन्न भै दिएको आशीर्वादको प्रभावले छोराछोरीहरू जनधनले सम्पन्न भएर सुख भोग गर्न पाउँछन् भन्ने विश्वास छ। मातातीर्थ कुण्ड पौराणिक एवं धार्मिक तीर्थस्थल हो।
मातातीर्थ
मातातीर्थ काठमाडौँ जिल्लाको थानकोट महादेवस्थान गाविसमा अवस्थित छ। आमाको पवित्रस्थल भएकाले उक्त ठाउँको नाम मातातीर्थ रहेको हो। त्यहाँ गएर छोरा छोरीहरूले आमालाई तिर्नुपर्ने ऋणबाट मुक्त हुन तथा आफ्ना आमालाई मुक्त गराउन सक्छन्। स्वस्थानी व्रतकथा अनुसार यो ठाउँमा सतीदेवीको अङ्ग पतन भै मातुलेश्वर महादेवको उत्पत्ति भएको थियो। त्यसकारण पनि यहाँ गएर शास्त्रोक्त विधिपूर्वक गरिने कर्मकाण्डबाट मृत आमाले मोक्ष पाउने तथा उक्त कार्य गर्ने सन्तानले जीवनभर सुख-सन्तोष पाउने जनविश्वास छ। यसरी विधिवत् रूपमा छोराछोरीहरू आमालाई तिर्नुपर्ने ऋणबाट मुक्त हुन तथा आ-आफ्ना आमाको मोक्ष प्राप्त गराउन यो तीर्थमा मेला भर्न आउँछन्। यो तीर्थमा सतीदेवीको अङ्ग पतन भै मातुलेश्वर महादेवको उत्पत्ति भएको वर्णन श्री स्वस्थानी व्रतकथामा पाइन्छ। पुण्य प्राप्तिका लागि कोटी होम, यज्ञ, पूजापाठ एवं अनेक तीर्थव्रत गरेको भन्दा पनि यो तीर्थमा प्रवेश गर्दा बढी फल प्राप्त हुन्छ भन्ने जनविश्वास छ।
अमेरिका
आधुनिक मातृ दिवसको अवधारणा ग्राफटन वेस्ट भर्जिनियामा एना जार्भिसका द्वारा समस्त माताहरू तथा मातृत्वका लागि खास तवरमा पारिवारिक एवं तिनको आपसी सम्बन्धहरू लाई सम्मान दिनका लागि आरम्भ गरिएको थियो । यो दिवस अब संसारका प्रत्येक कुनामा अलग-अलग दिनहरूमा मनाइन्छन्। जस्तो कि पिताहरूलाई सम्मान दिनका लागि पितृ दिवस मनाइन्छ । यो दिन अन्ततः यति व्यावसायिक बन्यो कि यसकी संस्थापक, एना जर्भिस, तथा धेरै मानिसहरूले  यसलाई एक "हलमार्क होलिडे", अर्थात् एक अति वाणिज्यिक प्रयोजनका रूपमा समझने लागे। एनाले ज-जसले यो बिदाको व्यावसायिकीकरणमा सहयोग गरे त्यसैको विरोध गर्दै यसलाई समाप्त गर्न चाहिन् ।
सिधी
सिधी भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
द टोल-गेट
द टोल-गेट बेलायती उपन्यासकार जर्जेट हेयरद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
व्युत्पत्तिशास्त्र
भाषाका शब्दहरूका इतिहासका अध्ययनलाई व्युत्पत्तिशास्त्र (etymology) भन्दछन्। यसमा विचार गरिन्छ कि कुनै शब्द ती भाषामा कहिले र कसरि प्रविष्ट भयो; कुन स्रोतबाट अथवा भनेँबाट आया; उनको स्वरूप र अर्थ समय सहित कुन तरिका परिवर्तित भएको छ। व्युत्पत्तिशास्त्रमा शब्दका इतिहासका माध्यम भन्दा कुनै पनि राष्ट्र, प्रान्त एवं समाजको भाषिक, सांस्कृतिक, ऐतिहासिक एवं सामाजिक पृष्ठभूमि अभिव्यक्त हुन्छ।
'व्युत्पत्ति'को अर्थ छ ‘विशेष उत्पत्ति’। कुनै शब्दका क्रमिक इतिहासको अध्ययन गर्न, व्युत्पत्तिशास्त्रको विषय छ। यसमा शब्दका स्वरूप र उनको अर्थका आधारको अध्ययन गरिन्छ। अङ्ग्रेजीमा व्युत्पत्तिशास्त्रलाई 'Etymology' भन्दछन्। यो शब्द यूनानी भाषाका यथार्थ अर्थमा प्रयुक्त Etum तथा लेखा-जोखाका अर्थमा प्रयुक्त Logosका योगबाट ब्ने छ, जसको आशय शब्दका इतिहासको वास्तविक अर्थ सम्पुष्ट गर्न छ |
विषयको प्राचीनतम मूल
शब्दहरूको उत्पत्तिको दुनियाउँमा सबै भन्दा पहिले गहन विश्लेषण गर्नको श्रेय भारतका संस्कृत वैयाकरणहरूलाई जान्छ। जसले निरुक्त नामबाट सबै भन्दा पहिले वैदिक शब्दहरूको निर्वचन तथा व्याख्या गरयो। संस्कृतका चार व्याकरण सबै भन्दा प्रसिद्ध छन्:
संस्कृतका शब्दहरूको व्युत्पत्तिमा उपर्युक्त वैयाकरणहरूका कार्यहरूको सन्दर्भ लिइन्छ। संस्कृतका यस अग्रग कार्यको सन्दर्भ लिएर अगाडि चलेर पश्चिमी विद्वानहरूले पनि व्युत्पत्तिशास्त्रको विकास गरे।
थानसिङ
थानसिङ नुवाकोट जिल्लामा पर्ने एक गाउँ विकास समिति हो।
शीर्षक अक्षर
यस गाउमा कैइका पनि विकास् भयको छैन तपाईहरूले मध्हत गर्नु पर्छ
न्यूट्रोन
न्यूट्रोन एक आवेश रहित मूलभूत कण हो, जो परमाणुका नाभिकमा प्रोटोनका साथ पाइन्छन्। जेम्स चेडविकले यिनको खोज गरेकाथिए  । यसलाई n प्रतीक चिन्ह द्वारा दर्शाइन्छ।