cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
हर्क गुरुङ
जनसङ्ख्या अध्ययन
उनको शैक्षिक प्रशिक्षण र अभ्यासले गर्दा उनका धेरै कृतिहरू अङ्गे्रजी भाषामा लेखिएका छन्। तर, उनी त्यत्तिकै निपुणतासाथ नेपाली भाषामा पनि लेख्ने गर्थे। उनको यो पकड विविध विषयमा नेपालीमा लेखिएका हिमाल किताबले छाप्न लागेको उनका रचनाहरूको प्रकाशोन्मुख सँगालोमा पनि देख्न सकिन्छ। उनको सोचाइको स्पष्टता लेखाइमा पनि उत्तिकै प्रबल पाइन्छ।
व्यक्तित्व
केही वर्षयता उनको सृजनात्मक उत्पादनशीलता असाध्यै तीव्र भएको थियो। अफिस कोठामा होस् या घरको अध्ययन कक्षमा, उनी सदैव बायाँ हातमा चुरोट र दायाँ हातमा कलम समातेर बसेका भेटिन्थे। अनि, अघिल्तिरको होचो टेबुलमा हालसालै छापिएका उनका पुस्तकहरूका ताँती प्रदर्शित हुन्थ्यो।
उनको कर्मठ जीवनलाई उनले आफ्नो एउटा किताबमा उद्धृत गरेको निम्न तिब्बती उखानले नै चरितार्थ गर्दछ। सिङ्गै पहाड खाएर पनि मानिसको चित्त बुझ्दैन, सिङ्गै सागर पिएर पनि उसको तिर्खा मेटिँदैन।
शायद यही मानवोचित असन्तुष्टि र तृष्णाले उनलाई ज्ञानको संसारको एक अथक यात्री बनाएको थियो। उनी थोरै नेपाली अनुहारमध्ये एक थिए जसलाई हामी गर्वसाथ अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चमा उभ्याउन सक्थ्यौँ र उभिएका पनि थिए।
थारल
थारल उच्च पहाडी भेगमा पाइने एक स्तन्धारी तथा साकाहारी जंगली जनावर हो। यसलाई कतै कतै "थार" भनेको पनि सुनिन्छ। हेर्दा भैँसीको पाडा जस्तो देखिने थारलको भालेको सिङ हुन्छ भने पोथी थारलको सिङ हुदैन। सिकारीहरूले बढी सिकार गरिने पशु भएका कारण यो जनावर अब लोप हुने स्थितिमा पुगेको छ।
तिवानाकु
तिवानाकु बोलिभियाको विश्व सम्पदा क्षेत्र हो । यो क्षेत्रलाई युनेस्कोले सन् २००० मा विश्व सम्पदा क्षेत्र घोषणा गरेको थियो ।
सिरिया (पर्व)
सिरिया पर्व झापाका राजवंशी र ताजपुरिया समुदायले मनाउने पर्व हो । यो पर्व नयाँ वर्षको पहिलो दिन ग्रामथानलाई साक्षी राखेर दबदबे हिलोमा लडीबुडी गर्दै मनाउने गरिन्छ। हिलो खेल्दा आरोग्य बढ्छ र अन्नपानी सप्रिन्छ भन्ने विश्वास राजवंशी र ताजपुरिया समुदायमा रहिआएको छ। सिरिया पर्व वर्षाका देवताको आराधना हो। यो पर्व सकिएसँगै खेत खनजोत गर्ने याम शुरु हुन्छ।
सरस्वती
सरस्वती विद्याकी देवी हुन ।
सरस्वतीका प्रार्थना र स्तुतिहरूमा उनको दिव्य रूपको वर्णन हातमा लिएका उपकरणहरूको नाम तथा उनको वाहनको उल्लेख गरिएको छ। उनको स्तुतिगानमा गाइएका पद्यहरूले सेतो हाँसलाई आफ्नो सवारी साधन बनाएर दिव्य ज्ञानले अभिसिञ्चित मानिस रजहाँस जस्तै दूधको दूध पानीको पानी छुट्याउन सक्ने विवेकी बन्न सक्छ भन्ने सङ्केत गरेको छ भने उनको सेतो कपडाले सौम्य विचारको जागरण र वैज्ञानिक दृष्टिले सूर्यबाट आउने परावैजनी किरणबाट सुरक्षा गर्ने जानकारी दिइएको छ। उनले लगाउने मालाले ध्यान र एकाग्रताको सङ्केत गरेको छ भने हातमा लिने कमलको फूलले संसार रचनाको आदिम समयलाई सङ्केत गरेको छ
विद्यार्थीले पढ्नुभन्दा अघि, सङ्गीत साधकले वाद्यवादन बजाउनु अघि र शिल्पकारहरूले कलाकौशल निर्माण गर्नुभन्दा पहिले सरस्वतीको प्रार्थना र वन्दना गर्दछन्। अझ कतिपय पूर्वीय काव्यशास्त्रीहरूले त आˆना रचना निर्बाध रूपमा सम्पन्न होस् भनेर सरस्वती माताप्रति श्रद्धा भक्तिपूर्वक निकै मीठो नम्र, शुभ्र गीत कविता स्तवनको रूपमा प्रस्तुत गरेका छन्।
वास्तवमा इहलोकलाई उपभोग गर्न सक्ने र परलोकलाई उज्ज्वल बनाउने पुरुषार्थ सरस्वतीकै असीम कृपा हो। भनिएको छ -
"सुवर्ण पुष्पितां पृथ्वी, विचिन्वन्ति नराःस्त्रय।
शूरश्च कृत विद्यश्च यश्च जानाति सेवितुम्।"
अर्थात् विशाल पृथ्वीमा फुलेको सुनौला फूल तीन जनाले मात्र टिप्न सक्छन्। ती हुन्-'''
१. शूरवीर
२. आध्यात्म एवं भौतिक विद्या पढेको
३. सेवा नै धर्म हो भनेर समाज सेवामा सरिक हुने। '''
शौर्य वा पराक्रम आर्जन गर्न ज्ञान नभै सम्भव छैन, परा-अपरा विद्यामा सरस्वतीको दृष्टि अनिवार्य पर्नैपर्छ। सेवाको भाव जगाउन "परोपकार पुण्याय पापाय परपीडनम्"को शारदावाणीलाई अनुसरण गर्नुपर्ने हुँदा सरस्वतीभन्दा महान् कोही छैन।
अर्थात् हातको अधिल्लो भागमा लक्ष्मी मध्यभागमा सरस्वती र मूल भागमा ब्रहृमाको निवास छ। अतः यही कर्मवादी हातलाई ब्रहृमाको सिर्जनाशीलता, लक्ष्मीको सम्पन्नतालाई जोड्ने र गतिशील संसारलाई मोड्न मध्यभागमा सरस्वतीलाई राखेर सम्मान गर्ने परम्परा रहि आएको छ।
मन्त्र
नेपाली अनुवाद:
जो विद्याकी देवी भगवती सरस्वती कुन्दको फूल, चन्द्रमा, हिऊँ र मोतीको हार जस्तो श्वेत(सेतो) वर्णको हुनुहुन्छ र जो श्वेत(सेतो) वस्त्र धारण गर्नुहुन्छ, जसको हातमा वीणा-दण्ड शोभायमान छ, जसले सेतो कमलमा आसन ग्रहण गर्नुभएको छ तथा ब्रह्मा, विष्णु एवं शङ्कर आदि देवताहरुद्वारा जो सदा पूजित हुनूहुन्छ, उनै सम्पूर्ण जडतत्व र अज्ञानलाई दूर गर्ने माता सरस्वती हाम्रो रक्षा गर्नुहोला।
शुक्ल(सेतो सफा)वर्ण वाली, सम्पूर्ण चराचर जगत्‌मा व्याप्त, आदिशक्ति, परब्रह्मको विषयमा गरिएको विचार एवं चिन्तनको सार रूप परम उत्कर्षको धारण गर्ने, सबै भयहरूबाट भयदान दिने, अज्ञानलाई अँध्यरोलाई मेटाउने, हातमा वीणा, पुस्तक र स्फटिकको माला धारण गर्ने र पद्मासनमा विराजमान्‌ बुद्धि प्रदान गर्ने, सर्वोच्च ऐश्वर्यले अलङ्कृत, भगवती शारदा (देवी सरस्वती)लाई म वन्दना(पुजा) गर्दछु ।
दुल्लु नगरपालिका
दुल्लु नेपालको भेरी अञ्चलको दैलेख जिल्लामा पर्ने एक नगरपालिका हो । यो नगरपालिका २०७१ जेष्ठ ४ देखि लागू हुने गरी बनाइएको हो । यसलाई नगरपालिका घोषणा गर्दा नाउलेकटुवाल,नेपा,पादुका,दुल्लु,छिउडिपुशाकोट तथा बडलम्जी गाउँ विकास समितिपहरू समावेश गरिएका हुन् । आर्थिक वर्ष २०६८/६९ को बजेटमार्फत् मुलुकमा ४१ नयाँ नगरपालिका थपिंदा दुल्लु पनि नगरपालिका बनेको हो तर सो कार्यन्वयनमा हाल देखि आएको छ । महानगरपालिका, उपमहानगरपालिका र नगरपालिका गरी अब मुलुकमा कूल १३० भएका थिए भने गाविसको सङ्ख्या ३ हजार ९ सय १५बाट घटेर ३ हजार ६ सय ३३ भएको थियो । नेपालको संविधान २०७२ अनुसार नयाँ नेपालको पुनःसंरचना गर्ने क्रममा सङ्घीय मामिला तथा स्थानीय विकास मन्त्रालयले नेपालमा ७५३ वटा स्थानीय तहहरू निर्माण गर्ने निर्णय पारित गरेपछि २०७३ साल फागुन २७ गतेका दिन साविकको दुल्लु नगरपालिकाको केही भूभागलाई कटाएर भैरवी गाउँपालिकामा गाभियो भने दुल्लु नगरपालिकामा साविकका गौरी, गमौडी, कालभैरव र मालिका गाविसलाई गाभिएको थियो । दुल्लु बजार भएको ठाँउलाई को केन्द्र बनाइएको छ ।
भूगोल
दुल्लुको अक्षांश र देशान्तर छ। २८.८७ डिग्री उत्तर देखी ८१.६ डिग्री पूर्व रहेको छ। समुद्र सतह भन्दा यो ठाउँ १२३६ मिटर (४०५५ फिट) माथि पर्दछ । दुल्लु एक पहाडी नगरपालिका हो। यहाँको समस्त भु-भाग पहाडले घेरिएको छ। दक्षिणमा गमौडी गा.वि.स., मालिका गा.वि.स. र लोहोरे खोला उत्तरमा पादुका खोला,भैरीकालिकाथुम पुर्वमा रावतकोट र छामघाट खोला, पश्चिममा कर्णाली नदीले दुल्लुको सिमाना छुट्याएको छ । यस नगरपालिकाको कुल क्षेत्रफल 156.77 km2 रहेको छ ।
इतिहास
अन्ततः राज्य रजौटा उन्मूलन ऐंन २०१९ बमोजीम वि.सं. २०१९ सालमा दुल्लु राज्य बिघठन भएर दैलेख जिल्लामा गाभिएको थियो। दैलेख जिल्लामा गाभिएपछी दुल्लु राज्यका सबै दराहरूलाई बाँडेर तत्कालिन गाउँ पञ्चायत बनाइएका थिए भने दुल्लूलाई पनि एक पञ्चायत घोषणा गरिएको थियो। २०४६ पछि यि गाउँ पञ्चायतहरूलाई गा.वि.स. भनिन थालियो। दैलेख जिल्लाको क्षेत्र नंवर २ कालागी दुल्लुमा अधिकांश शाखा कार्यलयहरू स्थापना गरियो। त्यस पछि वि.सं. २०७१ बैशाख देखी दुल्लु आसपासका गा.वि.स.हरूलाई जोडेर दुल्लु नगरपालिका घोषित भयो।
दुल्लु राज्यका राजाहरूको वंशावली
दुल्लु राज्यमा राज्य गरेका राजाहरूको विवरण निम्न प्रकार रहेको छ:- उपलब्ध प्रमाणहरूमाका आधारमा दुल्लु राज्यका १४ औँ राजा उत्तिम शाहीपछी १८ औँ राजा पृथ्वी नारायण शाहका बीचको १०० वर्षको अवधीमा कम्तिमा पनि ५ वटा राजाहरू देखिनु पर्नेमा जम्मा ३ वटा मात्र राजा देखिनु ऐतिहासीक तथ्यसँग मेल खाँदैन। दुल्लु वंशावली तथा अन्य प्रमाणहरूका आधारमा रुद्र शाही, श्रीभक्त शाह र भक्त बहादुर शाह बाहेक अन्य नामको पनि सम्भावना छैन। तसर्थ श्री ५ रणबहादुर शाहको राज्यकालमा १८४६ मा दुल्लु राज्य गोर्खाली सेनाद्वारा अधीनस्थ भएको करिब ३५/४० वर्षपछी श्री ५ गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाहको राज्यकालमा मात्र दुल्लु राज्यले रजौटाको मान्यता प्राप्त गरेको देखिन्छ। यसै कारणले गर्दा आफू जन्मनु अगावै गुमेको राज्यमा आफ्नो बुढेशकालमा मात्र रुद्र शाही राजा भएकोले १०० वर्षको अवधीका बीचमा तिनवटा मात्र राजा भएको कुरा मिल्न आउँछ।
धार्मिक तथा पर्यटकिय स्थलहरू
दुल्लु बाइसे राज्यकालको एक शक्तिशाली राज्य भएकोले यस क्षेत्रमा थुप्रै धार्मिक तथा पर्यटकिय स्थलहरू, शिलालेख, अभिलेखहरू रहेका छन्। दुल्लु नगरपालिकामा रहेका केही महत्त्वपूर्ण धार्मिक तथा पर्यटकिय स्थलहरू यसप्रकार रहेका छन्:- यि लगायत यस क्षेत्रमा थुप्रै शिलालेख वीरखम्बा, ढुङ्गेधारा, मन्दिर तथा देवलहरू र नाउलीहरू रहेको छन्।
पर्सा गाउँपालिका
नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार पर्सा गाउँपालिकाको कुल जनसङ्ख्या २४, ०३९ छ।
कुम्भ राशि
कुम्भ राशि () (ग्रिक: Ύδροχόος, "Hudrokhoös", ल्याटिन: "Aquārius")बाह्र राशिहरू मध्येको एघारौँ राशि हो । उष्णकटिबंधीय राशिफल अन्तर्गत सूर्य कुम्भ राशिमा लगभग २१ जनवरी र २० फेब्रुअरीको बीचमा हुन्छ ।
नाति
आफ्नै छोरा, छोरीको पुरुष सन्तान अथवा नाताले छोरा वा छोरी पर्नेको पुरुष सन्तानलाई नाति भनिन्छ ।
बेगम हजरत महल
बेगम हजरत महल (بیگم حضرت محل‎, जन्म:सन् १८२०, मृत्यु: ७ अप्रिल १८७९) जो अवधकी बेगमको नामले पनि परिचित थिइन्। उनी अवधको नवाब वाजिद अली शाहको दोस्रो श्रीमती थिइन्। अङ्ग्रेजहरू द्वारा कलकत्तेमा आफ्नो पतिको देशनिकाला पछि बेगम हजरत महलको समर्थकहरूको एक समूहले पुनः लखनाउमा कब्जा जमाएका थिए। आफ्नो राज्यलाई अङ्ग्रेजको कब्जाबाट बचाउन उनले आफ्नो छोरा नवाबजादे बिरजिस काद्रलाई अवधको शासक नियुक्त गर्न खोजिन् तर उनको प्रयास छिटै उनको शासनको अन्त्यका कारण असफल भएको थियो। उनले सन् १८५७ मा भारतीय विद्रोहका केला ब्रिटिस इष्ट इण्डिया कम्पनीको विरुद्धमा विद्रोह गरेकी थिइन्। अन्तत उनलाई नेपालमा शरण मिल्यो जहाँ उनको सन् १८७९ मा ५९ वर्षको उमेरमा मृत्यु भएको थियो।
जीवनी
बेगम हजरत महलको नाम मुहम्मदी खानुम थियो र उनको जन्म फैजाबाद, अवधमा भएको थियो। उनी पेशाले एक तवायफ (मुगल शासनकालको समयका शाही वेश्या) थिइन् भने आमाबुबा द्वारा बेचिएपछि उनी ख्वासीनक‍ रूपमा शाही हरममा (एक पुरुषका साथ कयौँ महिलाहरू बस्ने एक स्थान जहाँ अन्य पुरुषलाई प्रवेश निषेध गरिन्छ) बस्दै आएकी थिइन् तब उनलाई शाही अधिकारीहरूको साथ बेचिएको थियो तर पछि उनको परिको रूपमा पदोन्नति भएको थियो। उनको पदोन्नति भएपछि उनलाई महक परिको रूपमा चिनिन थालिएको थियो। अवधका नवाबको शाही रखैलको रूिमा स्वीकार गरिएपछि उनलाई बेगमको तक्मा दिइएको थियो भने उनको छ‍रा बिरजिस कद्रको जन्म पश्चात् उनलाई हरजत महलको उपाधि दिइएको थियो।
उनी अन्तिम ताजदर-ए-अवध, वानिद अली शाहकी कान्छी श्रीमती थिइन्। सन् १८५६ मा अङ्ग्रेजहरूले अवधमा कब्जा जमाएका थिए र वाजिद अली शाहलाई कलकत्तामा देशनिकाला गरिएको थियो। कलकत्तामा उनको श्रीमानको देशनिकाला भएपछि र बेगम र उनको श्रीमानको सम्बन्ध विच्छेदन भएतापनि बेगम हरजत महलले अवधको राजकीय मामलाहरूको सम्हाल्दै वा हेर्दै आएकी थिइन्।
सन् १८५७ भारतीय क्रान्ति
स्वतन्त्रताको पहिलो युद्धका बेला, सन् १८५७ देखि सन् १८५८ सम्म राजा जयलाल सिंहको नेतृत्वमा बेगम हजरत महलको एक समर्थन टोलीले ब्रिटिस इष्ट इण्डिया कम्पनीको विरुद्धमा आवाज उठाउन सुरु गरेका थिए भने पछि उक्त टोलीले लखनउमा पुनः कब्जा जगाउन सफल भएका थिए र उनीहरूले बेगम हजरत महलका छोरा बिरजिस कद्रलाई अवधको शासकको रूपमा घोषित गरेका थिए।
बेगम हजरत महलको प्रमुख उजुरीहरूमा एक थियो कि इष्ट इण्डिया कम्पनीले सडकहरू बनाउनका लागि मन्दिरहरू तथा मस्जिदहरूलाई आंशिक रूपमा ध्वस्त पारेको थियो। विद्रोहको अन्तिम दिनमा जारी गरिएको एक घोषणामा, उनीहरूले अङ्ग्रेज सरकारद्वारा धार्मिक स्वतन्त्रताको अनुमति दिने आस्वासनको खिल्ली उडाइएको थियो।
जब अङ्ग्रेज शासकहरूको आदेशको अनुसार सेनाले लखनउ तथा ओधको अधिकांश क्षेत्रहरूमा कब्जा गरे तब हजरत महल पछाडि हट्न बाध्य भएकी थिइन्। हजरत महल नाना साहेबसँग मिलेर काम गर्ने गरेकी थिइन् तर पछि शाहजहाँपुरमा आक्रमण पछि उनी फैजाबालको मौलवीसँग मिलेकी थिइन्। लखनउमा सन् १८५७ को क्रान्तिको नेतृत्व बेगम हजरत महलले गरेकी थिइन्। आफ्नो नाबालक छोरा बिरजिस कद्रलाई गद्दीमा बसाएर उनले अङ्ग्रेज सेनाहरूसँग आफैले लडेकी थिइन्। उनीमा सङ्गठनको अभूतपूर्व क्षमता थियो भने यसै कारण अवधको जमिनदार, किसान तथा सैनिकहरू उनको नेतृत्वमा अगाडि बढिरहेका थिए।
आलमबागमा लडाइँका बेला बेगम हरजत महलले आफ्ना शक्तिशाली सिपाही तथा योद्धाहरूलाई प्रचुर मात्रामा हौसला प्रदान गरेकी थिइन् भने उनी पुरै युद्धका बेला हात्तीमा सवार हुँदै सैनिकहरूको साथ दिनरात युद्धमा सामेल थिइन्। लखनउमा पराजित भएपछि उनी अवधको गाउँमा गइन् र त्यहाँ पनि उनले क्रान्तिको आगो सल्काएकी थिइन्। बेगम हरजत महल तथा रानी लक्ष्मीबाईको सैनिक दलमा अधिकांश महिला लडाकुहरू थिए।
लखनउमा बेगम हरजत महलको महिला सैनिक दलको नेतृत्व रहीमीको हातमा रहेको थियो। जसले फौजीको भेष लिएर अधिक महिलाहरूको तोप तथा बन्दुक चलाउन सिकाएका थिए। रहीमीको नेतृत्वमा महिलाहरूले अङ्ग्रेजहरूको विरुद्ध युद्ध गरेका थिए।
लखनउकी शाही वेश्या हैदरीबाईमा थुप्रै अङ्ग्रेज अधिकारिहरू आउने गरेका थिए र कतिपय समयमा अङ्ग्रेजहरूले क्रान्तिकारीहरूको विरुद्धको योजनामा यहीँ छलफल गर्ने गरेका थिए। हैदरीबाईले वेश्या पेशाबाट भएपनि देशभक्तिको परिचय दिँदै यस्ता महत्त्वपूर्ण सूचनाहरू क्रान्तिकारीहरू सम्म पुराउन ठूलो मद्दत गरेकी थिइन् र पछि उनी पनि सैनिक दलमा सामेल भएकी थिइन्।
अन्तिम जीवन
आफ्नो जीवको अन्तिम तिर बेगम हजरत महल नेपालमा आउन परेको थियो जहाँ उनलाई पहिला राणाको प्रथम प्रधानमन्त्री जङ्ग बहादुर राणाले शरण दिन अस्वीकार गरेका थिए तर पछि उनलाई नेपालमा शरण मिलेको थियो। सन् १८७९ मा उनक‍ मृत्यु नेपालको राजधानी काठमाण्डौमा भएको थियो र उनलाई जामे मस्जिदको मैदानमा एक अज्ञात चिहानमा गाडिएको थियो। उनको मृत्यु पश्चात् रानी भिक्टोरियाको जयन्तीको अवसरमा बेलायती सरकारले बिरजिस कद्रलाई माफ गर्दै उनलाई घर फर्किने आज्ञा दिएको थियो।
माधव भँडारी
माधव भँडारी नेपाली भाषाका साहित्यकार हुन्।
जेनिफर वालकट
जेनिफर वालकट (जन्म ८ मे १९७७) अमेरिकन ग्ल्यामर मोडल तथा चलचित्र अभिनेत्री हुन ।
दाजु
एउटै पुस्ताको उमेरमा आफूभन्दा जेठो पुरुषलाई दाजु भनिन्छ। कतै कतै दाजुलाई दाइ अथवा दादा पनि भन्ने चलन छ।
बसबरिया गाउँपालिका
बसबरिया गाउँपालिका सर्लाही जिल्लाको ९ गाउँपालिका मध्येको एक गाउँपालिका हो।
नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार बसबरिया गाउँपालिकाको कुल जनसङ्ख्या २६, ४०६ छ।
दुनै
दुनै नेपालको मध्यपश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रको कर्णाली अञ्चल, डोल्पा जिल्लामा अवस्थित गाँउ विकास समिति हो। यो ठाउँमा ४२८ वटा घर छन।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार दुनैको जनसङ्ख्या २१३६ छ। यस मध्य पुरुष ५२%, र महिला ४८% छन्।
पिङ
लिङ्गे पिङ
बाँसका चार ओटा लिङ्गा गाडेर दुई ओटाको, दुई ओटाको टुप्पालाई एक ठाउँमा बाधेर परेको कापोमा एउटा मुढो राखी त्यसमा लठ्ठआ बाधेको संरचनालाई लिङ्गे पिङ भनिन्छ।
दुनी
दुनी नेपालको सेती अञ्चलको अछाम जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो। यो ठाउँमा ४०८ वटा घर छन्।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार दुनीको जनसङ्ख्या १८७७ छ। यस मध्य पुरुष ४८%, र महिला ५२% छन्।
इसाईहरूको चर्च
जिससको जन्मस्थल: चर्च अफ द न्याटिभिटी र तिर्थ मार्ग, बेथलेहम प्यालेस्टाइनको विश्व सम्पदा क्षेत्र हो । यो क्षेत्रलाई युनेस्कोले सन २०१२ मा विश्व सम्पदा क्षेत्र घोषणा गरेको थियो ।
बत्तिर
प्यालेस्टाइन: जैतून र लहराको भूमि - दक्षिणी जेरुसलेम, बत्तिरको सांस्कृतिक परिदृश्य प्यालेस्टाइनको विश्व सम्पदा क्षेत्र हो । यो क्षेत्रलाई युनेस्कोले सन २०१४ मा विश्व सम्पदा क्षेत्र घोषणा गरेको थियो ।
पोषण विज्ञान
पोषण विज्ञान जीव विज्ञानको एक शाखा हो।
पोषण स्वास्थ्य तथा विकासको एक मुख्य आधार हो। राम्रो पोषण भनेको रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता वलियो, कम रोग र सवै उमेरका मानिसहरू स्वस्थ हुनु हो। पोषित बालबालिकाहरू वलिया र गरीवी संजाल तोड्नमा सफल मानिन्छन्। गरीवीको एउटा प्रमुख कारण कुपोषण पनि हो। संसारमा एक तिहाई बालबालिकाहरू कुपोषणको कारणवाट मर्छन्। संसारमा जति पनि रोगहरू छन् ति मध्ये धेरैको कारक कुपोषण हो। कुपोषणको कारणले संसारमा १७.८ करोड बालबालिकाहरू पुडको, कमतौल, ख्याउटे छन् र सवैभन्दा वढी कुपोषित बालबालिकाहरू ४१% एसियामा छन्।
नेपालमा पाँच वर्षमुनिका बालबालिकाहरूमध्ये झण्डै आधा संख्यामा बालबालिकाहरू कुपोषणबाट ग्रसित (ख्याउटे र कम तौल) छन्। राष्ट्रिय स्तरमा, पा“च वर्षमुनिकाको बाल मृत्यु दर प्रति हजारमा ६१ अनुमान गरिएको छ। शिशु मृत्यु दर प्रति हजारमा ४८ अनुमान गरिएको छ। प्रति १,००,००० जिबित जन्ममा २८१ का दरले हुने मातृ मृत्यु दर ज्यादै उच्च छ। प्रजनन उमेरका महिलाहरूमा हुने गरेको सम्पूर्ण मृत्युको पा“च भागको एक भाग गर्भावस्था तथा सुत्केरी हुने अवधिका जटिलताहरूस“ग गा“सिएको छ (डि.एच.एस, सर्भे २००६)। नेपालमा सुक्ष्म पोषणको कमी पनि व्याप्त छ। ६८ प्रतिशत सामान्य महिलाहरू, ७५ प्रतिशत गर्भवती महिलाहरू र ७८ प्रतिशत विद्यालय जाने उमेर नपुगेका बालबालिकाहरू रक्त अल्पताले ग्रसित छन् (नेपाल माईक्रोन्युट्रियन्ट्स स्टेटस सर्भे, १९९८)। प्रायः जसो नेपालमा चार प्रकारका कुपोषण भएको पाइन्छ। प्रोटिन शक्ति कुपोषण, आयोडिनको कमी, भिटामिन ए कमी र आइरनको कमी वा रक्तअप्तला।
मानिसका प्रती दिनका औसत आवश्यकताहरू
गर्भवती महिला
सुत्केरी महिला १९१० +२८५ बढी
+५०० बढी
स्रोतः स्पियर परियोजना
औसत रूपमा खाद्यमा निर्भर मानिसको लागि २१०० केक्याल/ किक्यालोरी प्रति दिन प्रति व्यक्ति शक्ति तथा माथि उल्लेखित प्रोटिन, खनिज र अन्य सुक्ष्मपोषण पदार्थ भए उनीहरू स्वस्थ तथा पोषित हुन्छन्। यहाँ तिन वटा मात्रै सूचक राखेर विश्लेषण गरिएको छ जव कि मानिसको शरीरलाई अन्य धेरै प्रकारको भिटामिन, माईक्रोन्युट्रियन्ट्स र अन्य सुक्ष्मपोषण पदार्थहरूको आवश्यकता हुन्छ। नेपालमा प्रायः जसो खानेकुराहरूको पौष्टिक तत्व परिमाण तल जानकारीको लागि दिइएको छ।
पौष्टिक तत्व परिमाण प्रति १०० ग्राम खाद्यान्नमा सि.नं. खाद्दान्न 	खाद्यान्न शक्ति/उर्जा (केक्याल) 	प्रोटीन (ग्राम) 	चिल्लो पदार्थ (ग्राम) १ 	चामल 	३६० 	७ 	०.५ २ 	गहुँको पिठो 	३५० 	११.५ 	१.५ ३ 	मकैको पिठो 	३६० 	९ 	३.५ ४ 	मकै भटमास गहुँ मिश्रित पिठो 	३७० 	२० 	६ ५ 	आलु गुलियो 	११४ 	१ 	०.३ ६ 	भैंसीको दुध 	१०२ 	३.८ 	७.५ ७ 	अण्डा 	१५८ 	१४ 	११.५ ८ 	दाल 	३४० 	२० 	०.६ ९ 	खाने तेल 	८८५ 	— 	१०० १० 	तरकारी मिसाएको 	३० 	१ ११ 	चिनी 	४०० 	— 	— १२ 	खसीको मासु 	२४९ 	१५ 	२१ १३ 	कुखुराको मासु 	१३९ 	१९ 	७
स्रोतः आकास्मिक हयान्ड वुक
वर्तमान अवस्थाः
नेपालको पहाडी र हिमाली भेगमा खाद्यान्न कम उत्पादन हुने हुनाले कुपोषण समस्या धेरै छ। वर्षरि पुग्ने खाना परिवारमा हुदैन साथै स्वास्थ्य सेवाको पहुँच पनि ज्यादै कम छ। पिउन योग्य पानी र उचित सरसफाइ पनि छैन। यसले गर्दा बच्चाहरू दीर्घकालीन रूपमा कुपोषित भई कम तौल, ख्याउटे र पुड्कासमेत हुने गरेका छन् तापनि यो पनि सत्य हो कि नेपालको अरु भागहरूमा (विशेष गरी तर्राई) पनि लौह तत्व, भिटामिन, आयोडिन तथा खनिज लवणहरूको कमी टड्कारो रूपमा छ। यु.एन.डि.पि.को पछिल्लो रिपोर्ट अनुसार ४८% बालबालिकाहरू नेपालमा हाल कुपोषित छन् र २१% नेपालीहरूको प्रति दिनको आम्दानी १ डलर कम छ।
पूर्वी नेपालको तुलनामा मध्य र सुदूर पश्चिमका बालबालिकाहरू बढी कुपोषित देखिएको छ। कर्न्र्सन वर्ल्डवाइड नेपालले गत डिसेम्वर २००८मा जाजरकोटमा गरेको सर्वेक्षण अनुसार जाजरकोटमा उच्चतम कुपोषित बालबालिकाहरू १०.५% रहेको छ। पोषिलो खानाको अभावमा प्रायः जसो पहाडी भू-भागमा करीव ३५-४० वर्षी महिलाहरू ५०-५५ वर्षउमेरका देखिन्छन्। मध्य र सुदुरपश्चिमका पहाडी तथा हिमाली जिल्लाहरूमा प्रायः ८० प्रतिशत भन्दा बढी महिलाहरू र विद्यालय जाने उमेर नपुगेका बालबालिकाहरू कुपोषणवाट प्रभावित छन्। खाद्य तथा कृषि सङ्गठनको अध्ययन अनुसार करीव ४१% नेपाली जनताहरूमा न्यूनतम चाहिने केक्याल/क्यालोरी अपुग भएको पाइएको छ। यो प्रतिशत शहरको तुलनामा ग्रामिण क्षेत्रमा १% वढी छ।
प्रायःजसो पहाडी भू-भागको गाँउघरमा धान काटे पछि मानिसहरू विहान पनि भात, दिउसो पनि भात र वेलुकी पनि भातै खाने गरेका देखिन्छन्। त्यसैगरी खेत बारीमा गहूँ काटिन्छ अनि विहान, दिउसो र राती रोटी मात्रै खाएको देखिन्छ। त्यसपछि मकै वा जो वा कोदो वा फाफरको रोटी तिनै समय खाएको देखिन्छ। ती खाद्य असुरक्षित जिल्लाहरूमा मानिसहरू यस्तो खाना रोज्नुपर्ने वाध्यताले स्वास्थ्यमा नकारात्मक असर परिरहेको छ। हाल नेपाल सँगै सम्पूर्ण संसार खाद्य सुरक्षाको वढ्दो भयावह अवस्थाबाट गुजिरहेको परिस्थिति छ किनभने खाद्यान्न पदार्थको मूल्य अकाशिदै छ र खाद्यान्न उत्पादन जलवायु परिवर्तन सँगै धेरै मात्रामा घटिरहेको छ। जसले गर्दा नेपालको विशेष गरी पहाडी तथा हिमाली जिल्लाहरूमा कुपोषणमा लगातार वृद्धि भएको छ, तथापी, केही शहरी मानिसहरू उच्च मोटोपनवाट पनि पिडित छन्।
निष्कर्ष तथा सुभावहरूः
परिवर्तित परिस्थितिले मानिसका सामान्य खानपान तथा स्वास्थ्य सम्बन्धी चालचलनलाई बिथोल्न सक्छन्। त्यसैले खाद्य स्वास्थ्यलाई प्रवर्द्धन गर्नु तथा रोगका ढाँचाहरूसँग मेल खाने उपायहरूलाई सक्रियता साथ अवलम्वन गर्नु अहिलेको आवश्यकता हो। जस्तै सरसफाई, जलप्रदूषण बचाउने, कीरा आदि नियन्त्रण गर्ने उपायको कार्यान्वयनमा जोड दिनु हो। खाद्य अभाव हुने जिल्ला वा गा.वि.स.हरूमा मानिसलाई घरपरिवारको तहमा खाद्यान्नलाई सुरक्षित ढङ्गले भण्डारण तथा व्यवस्थापन कसरी गर्ने भनी राज्य वा सम्वन्धित संध संस्थाहरूले निरन्तररूपमा जानकारी गराउनुपर्छ। स्वास्थ्य स्याहारकर्ताहरूलाई मातृ तथा शिशु आहारका घरेलु स्रोतहरूको अधिकतम प्रयोग गर्ने, खाना तयार पार्ने सुरक्षित तरिकाहरूवारे जानकारी दिनु पर्छ। तल केही नेपाल सुहाँउदो खाने कुरा मिसाएर खाने तरिकाहरू उदाहरणका लागि दिइएको छ, जसलेगर्दा मानिसले प्रतिदिन सन्तुलित आहारवाट पाउने पर्ने शक्ति, प्रोटिन र खनिज पदार्थ तथा अन्य चाहिने पौष्ट्रिक तत्व प्राप्त गर्न गरोस्।
खाद्यान्न परिकार खाद्यान्न खाने प्रति व्यक्ति प्रति दिन (परीमाण ग्राममा) खाद्यान्न प्रकार 	 खाद्यान्न खाने प्रति व्यक्ति प्रति दिन -परीमाण ग्राममा)
माथिको खाद्यान्न रासनवाट प्राप्त हुने औसत पौष्ट्रिक तत्व परिमाणहरू शक्ति (क्यासेल) 	२,११३ 	२, १०६ 	२,०८७ 	२,०९२ 	२,११६ प्रोटिन (ग्राम र % क्यासेल) 	५८ ग्राम ११ % 	६०ग्राम ११ % 	७२ ग्राम १४ % 	४५ ग्राम ९ % 	५१ ग्राम १० %
खनिज पदार्थ (ग्राम र % क्यासेल) 	४३ ग्राम १८ % 	४७ ग्राम २० % 	४३ ग्राम १८ % 	३८ ग्राम १६ % 	४१ ग्राम १७ %
हुनत् पर्याप्त खानाको अधिकारलाई केक्याल/क्यालोरी, प्रोटिन, खनिज पदार्थ तथा अरु पौष्टिक तत्व रहेको न्यूनतम प्याकेजसँग तुलना गर्नु एक संकीर्ण विचार हो भनिन्छ तर धेरै जसो पहाडी वा हिमाली वा तराईको भू-भागमा खाने कुराहरू नमिसाएर खानाले कुपोषणको अवस्था झन वढदो रूपमा देखिएको छ। तर्सथ खानमा विभिन्न प्रकारको तरकारी र फलफूल प्रयोग गरिनुपर्छ। खानामा सधै विभिन्न खाने कुराहरू मिसाएर खाने वानी बसाउनु नितान्त जरुरी छ। सकेसम्म खानामा नून, चिनी, चिल्लो पदार्थ खाने तेलको कम प्रयोग गर्नु पर्छ। खानेकुरा मिसाएर खानाले ८०-९०% कुपोषणको समस्या समाधान हुन्छ। माथि दिइएका तरीकाहरू वाहेक छ महिना सम्मका वच्चाहरूलाई आमाको दुधमात्र खुवाउन हामी सवैको प्रयास हुनु पर्दछ। नेपालमा हाल विभिन्न राष्ट्रिय र अन्तराष्ट्रिय संध संस्थाहरूले पोषण कार्यक्रम विभिन्न जिल्लाहरूमा आ-आफनै किसिमले गरिरहेका छन्। जिल्लामा कार्यरत यस्ता सङ्घ संस्थाहरूले एकीकृत रूपमा मिलेर पोषण कार्यक्रममा सहयोग गर्दा असर धेरै प्रभावकारी वनाउन सकिन्छ।
अत्याधिक मूल्यवृद्धि, खाद्यान्न अभाव, कम उत्पादन, कमजोर स्वास्थ्य सेवा आदीले गर्दा सहृशताव्दी विकास लक्ष्यहरू २०१५ भित्र प्राप्त गर्न सक्ने अवस्था देखिदैन्। यसले गर्दा मातृ शिशुको कुपोषण अवस्थालाई अगामी दिन निकै वढाउने छ र विशेष गरी गर्भवती महिलाहरू यसवाट वढी जोखिममा पर्ने देखिन्छन्। तसर्थ सवै पक्षवाट खाद्यान्न मूल्यवृद्धि न्यूनिकरण गर्न पहल गर्नु पर्छ, जसले गर्दा नेपाली जनताको परीमाण भन्दा पनि गुणस्तरयुक्त खाद्यान्न प्राप्त गर्ने अधिकार (राइट टु फुड)मा पहुँच हुन सकोस्। यसको कार्यान्वयन अति श्रि्र हुनुपर्छ। यसलाई आकस्मिक वा मानविय सहयोगको साथ साथै दीर्घकालीन रूपमा सम्वोधन गर्न विकासे कार्यक्रमहरू प्राथमिकताकासाथ लागु गर्नु पर्दछ। साथै स्थानीय संस्कृती अनुरूप खाद्य वस्तुको उत्पादन र उपभोग गर्न प्रोत्साहन गरिनु पर्दछ। स्थानीय स्तरमा उपलब्ध खाद्य पदार्थवाट कम्युनिटी स्थानिय मेनु विकास तथा विस्तार गरिनु पर्दछ। विद्यालय तथा कलेज स्तरको स्वास्थ्य बिषयको पाठ्यक्रममा खाद्य स्वच्छता तथा पोषण विषय समावेश पहल गरिनु पर्छ।
साथै मानवअधिकार घोषणापत्र धारा २५, आर्थिक, सामाजिक तथा सांस्कृति अधिकार सम्बन्धी अन्तर्राष्ट्रिय महासन्धिको धाराहरूले पनि खाना सम्बन्धी अधिकारलाई संरक्षण गरेको छ। यी माथिका धारा र उपधाराहरूले संरक्षण गरेको समानता भेदभाव रहित सिद्धान्त खाद्यान्न सम्बन्धी अधिकारमा पनि लागु हुन्छ। खाद्यान्न प्राप्त गर्ने अधिकार (राइट टु फुड) तब मात्र बोध हुन्छ। जब महिला, केटी, केटा र पुरुष समुदायमा एक्लै वा अरुसँग रहँदा भौतिक तथा आर्थिक रूपमा संस्कृति स्वीकार्य खाद्यान्न र तिनको उपलब्धिका साधनहरूमा पर्याप्त पहुँच रहन्छ। यस्तो पहुँचलाई राज्यले सुनिश्चित गर्नुपर्छ र ति क्षेत्रमा काम गर्ने संध संस्थालाई पनि सोही अनुसार गर्न गराउन लगाउनुपर्छ अनी मात्र हामीले खोजेको स्वस्थ समाज निर्माण सकार गर्न सक्छौँ।
मेसी–रोनाल्डो प्रतिस्पर्धा
क्रिस्टियानो रोनाल्डो र लियोनेल मेसी दुवै वर्तमान फुटबलका महान् खेलाडीहरू हुन्। युभेन्टस फुटबल क्लब का पोर्चुगीज स्टार स्ट्राइकर क्रिस्टियानो रोनाल्डो र बार्सिलोनाका चर्चित अर्जेन्टाइन स्टार स्ट्राइक लियोनेल मेस्सी दुवै विश्व फुटबल जगत् का सदावहार महाहस्तिहरू हुन्।
यी दुईको तुलना वर्तमान समयमा अरू कुनै खेलाडीहरू सँग गर्न सकिदैन भन्दा पनि हुन्छ ,अझ यी दुई खेलाडीको दाँजोमा वर्तमान फुटबल जगतमा हाल सम्म पनि अन्य कुनै खेलाडीहरूको उदय भएको छैन।नाम र दामबाट चर्चित यी दुई खेलाडीको तुलनामा अन्य तेस्रो खेलाडी नरहेकै कारणले गर्दा पनि वर्तमान फुटबल जगतमा यी दुई फुटबल खेलाडीहरूलाई एकआपसमा एक अर्काको प्रतिद्वन्द्वीका रूपमा हेरिन्छ ।
आ-आफ्नो क्लब तथा राष्ट्रबाट उत्कृष्ट प्रदर्शनी गर्दै आएका यी दुई सुपर स्टारहरू आ-आफ्नै राष्ट्र र क्लबका सदावहार उच्च गोलकर्ता हुन्। हाल सम्म ५०० गोल पुरा गरिसकेका यी दुई स्टारहरू च्याम्पियन लिगको फाइनलमा कम्तिमा एक गोल गरिसकेका छन्।भने हाल उनिहरू च्याम्पियन लिगमा १०० गोलको दौडानमा रहेका छन्।
छोरी
मानिसको स्त्री सन्तानलाई छोरी भनिन्छ। छोरीहरू स्त्रिलिंग मा पर्द्छ्न यो एक नेपाली शब्दावली हो।
लक्ष्मी
लक्ष्मी हिन्दु धर्ममा धन तथा सुन्दरताकी देवी हुन ।
सामाजिक सुरक्षा कोष
सामाजिक सुरक्षा कोष सामाजिक सुरक्षा कोष (व्यवस्थापन तथा सञ्चालन) नियमावली, २०६७ बमोजिम नेपाल सरकारद्वारा स्थापना गरिएको कोष हो। यस कोषको व्यवस्थापन तथा सञ्चालनका लागि नेपाल सरकारका श्रम तथा रोजगार मन्त्रालयका सचिवको अध्यक्षतामा ११ सदस्यिय त्रिपक्षीय सञ्चालक समिति गठन गरिएको छ। जसमा सरकारका सम्बद्ध निकायहरु, रोजगारदाता र ट्रेड युनियनका प्रतिनिधिहरू रहेका छन् ।
रामनगर गाउँपालिका
रामनगर गाउँपालिका सर्लाही जिल्लाको ९ गाउँपालिका मध्येको एक गाउँपालिका हो।
नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार रामनगर गाउँपालिकाको कुल जनसङ्ख्या २८, ७२७ छ।
जेस्सी क्यापेली
जेस्सी क्यापेली (जन्म २१ मे १९७९) क्यानडियन वयस्क मोडल तथा अश्लील चलचित्र अभिनेत्री हुन ।
टीका
नेपालमा हिन्दू, बौद्ध, शिखलगायतका समाजमा टीका लगाउने चलन छ ।
प्रकार
महिलाहरूले मात्र लगाउने टीका हुन्छ भने अक्षताका रूपमा अर्को खालको टीका लगाइन्छ । महिलाले लगाउने टीकालाई सौभाग्यसूचक मानिन्छ । महिलाले लगाउने टीका विभिन्न रंगका हुन्छन् । त्यसैगरी हिन्दू धर्म मान्नेहरू गोपीचन्दन, रक्तचन्दन, सिन्दूर, केशर आदिलाई टीकाका रूपमा प्रयोग गर्छन् ।
हिन्दू मान्यता
हिन्दू धर्ममा टीका धारण नगरी गरिएका दान, तप, होम, पितृकार्यलाई निष्फल मानिन्छ । शरीरमा रहेका ७२ करोड ७२ लाख ७२ हजार २ सय १० नाडीमध्ये इडा, पिङ्गला र सुषुम्ना मुख्य मानिन्छन् । सुषुम्नालाई ज्ञानको प्रवाहक मानिन्छ । यो मस्तिष्कको मध्यभागबाट निधारतर्फ निस्केको हुन्छ । यसैमा कालो टीका तिलक वा चन्दन लगाइन्छ । विकारयुक्त कीटाणुको नाश गर्न, विचार शुद्ध राख्ने, वीर्य-संरक्षण गर्ने भएकाले चन्दन लगाइन्छ । मस्तिष्क तातेपछि मनमा नकारात्मक तरङ्ग रैलन्छन् । यसलाई सन्तुलित बनाउन टीका लगाउन थालिएको हो ।
मैसूर
मैसूर भारतको कर्नाटक प्रान्तको दोस्रो सबभन्दा ठूलो शहर हो। यो प्रदेशको राजधानी बंगलोरदेखि लगभग डेढ सौ किलोमीटर दक्षिणमा तमिलनाडुको नजिकपर्छ।
इटाली अन्डर-१९ राष्ट्रिय क्रिकेट टोली
इटाली अन्डर-१९ राष्ट्रिय क्रिकेट टिमले अन्डर-१९ अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेटमा इटालीको प्रतिनिधित्व गर्ने गर्दछ । यो इटाली क्रिकेट सङ्घको मातहतमा रहेको छ जुन अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट परिषद (आइसिसी)को सदस्य हो ।
जनता
जनता व्यक्तिहरूको समुह जनाउने शब्द हो। राजनीतिमा यसलाई नागरिकको अर्थमा प्रयोग गरिन्छ।
सिलाजित
सिलाजित (सिलाजु) पहाडी तथा भित्री मधेहरूका भीरहरूमा पाइने एक प्रकारको पदार्थ हो। यसको उपयोग विभिन्न आयुर्वेदी तथा अंग्रजी औषधी निर्मणको लागि गरिन्छ। एक दम जटिल ठाउँमा पाइने भएकाले यसलाई सजिलै प्राप्त गर्न कठिन हुन्छ। ज्यानको बाजी लगाएर सिलाजित सङ्कलन गरेमा यसको मुल्य अन्तराष्ट्रीय बजारमा पनि धेरै छ। सिलाजित सामान्यतया २ प्रकारको पाइन्छ एक सेतो खेरो रंगको हुन्छ जसलाई सेतो सिलाजित भनिन्छ। अर्को रातो खैरो रंगको हुन्छ जसलाई रातो सिलाजित भनिन्छ। भिरको पहरामा बगेको बेला यो तरल अवस्थामा भए पनि पछि जमेर ठोस हुन्छ। सिलाजित प्राय सबै रोगहरूको औषधी हुन्छ तर यसको उपयो फरक फरक रोग अनुसार फरक फरक तरिकाले गर्नु पर्ने हुन्छ।
आमा
आमा वा माता कुनै बच्चालाई जन्म दिने र पालनपोषण गर्ने अथवा शुकाणुसँग मिलेर बच्चाको विकासको लागि अण्ड प्रदान गर्ने महिलालाई भनिन्छ।
धार्मिक दृष्टिकोण
आमालाई हिन्दु धर्ममा उच्च स्थानमा राखिएको छ। आमा अर्थात् माता जसलाई हिन्दु धर्ममा देवीको रूपमा पनि पुजिन्छ। तसर्थ हेरेक सन्तानले आमाप्रति निर्वाह गर्नु पर्ने भुमिका पनि अथाहा छ। आमालाई श्री ६ को उपाधि समेत दिइएको छ। श्री ६ भनेर आमा, बुबा र गुरू लाई चिनिन्छ। जसमा आमाको पनि नाम आउँछ।
पोम्पेई
पोम्पेई (Pompeii) एउटा पुरानो सहर थियो जुन अहिले इटालीको क्याम्पानिया क्षेत्रको नेपल्स नजिकै पोम्पेईको कम्युनमा अवस्थित थियो। पोम्पेई, हर्कुलेनियम र वरपरका धेरै क्षेत्रहरू सन् ७९ मा भेसुभियस पर्वतको विस्फोटमा ज्वालामुखी खरानी र प्युमिसको ४ देखि ६ मिटर (१३ देखि २० फीट) मुनि दबिएका थिए।
ठुलो मात्रामा खरानी मुनि संरक्षित, उत्खनन गरिएको सहरले रोमन जीवनको अनौठो स्न्यापसट प्रदान गर्दछ, यो गाडिएको क्षणमा जमेको थियो, यद्यपि यसका बासिन्दाहरूको दैनिक जीवनको धेरै विस्तृत प्रमाणहरू उत्खननमा हराएको थियो। सन् ७९ मा ११,००० को जनसङ्ख्या भएको यो एक धनी सहर थियो, धेरै राम्रो सार्वजनिक भवनहरू र भव्य सजावट, सामान र कलाका कामहरू सहितको विलासी निजी घरहरूको आनन्द लिइरहेको थियो जुन प्रारम्भिक उत्खननकर्ताहरूको लागि मुख्य आकर्षण थियो।
पोम्पेई युनेस्कोको विश्व सम्पदा क्षेत्र हो र इटालीको सबैभन्दा लोकप्रिय पर्यटक आकर्षणहरू मध्ये एक हो, वार्षिक लगभग २५ लाख आगन्तुकहरू छन्। सन् १९६० भन्दा पहिले धेरै उत्खननहरू पछि, जसले शहरको अधिकांश भाग पत्ता लगाएको थियो तर यसलाई क्षयमा छोडेको थियो, थप ठुला उत्खननहरू प्रतिबन्धित थिए वा लक्षित, प्राथमिकता क्षेत्रहरूमा सीमित थिए। सन् २०१८ मा, यसले सहरका केही पहिले खोजिएका क्षेत्रहरूमा नयाँ आविष्कारहरू निम्त्यायो।
पति
विवाह गरेपछि उनिसँग विवाहित पुरुषसँग जोडिने स्त्रीको नातालाई पति भनिन्छ । कतै कतै पतिलाई लोग्ने, पोइ अथवा श्रीमान पनि भनिन्छ।
सेन्डी मोलिङ
सेन्डी मोलिङ (जन्म:२७ अप्रिल १९८१) एक जर्मनेली गायिका, गीतकार, अभिनेत्री तथा दूरदर्शन व्यक्तित्व हुन्। उनको जन्म उपर्टालमा भएको थियो भने उनी र कुब्लेन्जमा हुर्किएकी थिइन्। उनले विभिन्न गायन प्रतियोगिताहरूमा प्रदर्शन गरी किशोरावस्थामै गायिका बनेकी थिइन्। मोलिङ सन् २००० मा जर्मनेली दूरदर्शन प्रतिभा कार्यक्रम पपस्टार्समा नो एन्जेल्सको नामद्वारा गठन भएको युवती साङ्गीतिक समूहकी एक महत्त्वपूर्ण सदस्य थिइन्। उसले सोही कार्यक्रम र उक्त साङ्गीतिक समूहको सदस्य भएकाले ख्याति कमाउन सफल भएकी थिइन् र यो समूहले हाल सम्म युरोपेली मूलका सबैभन्दा धेरै बिक्री गराउन सफल विभिन्न गीत तथा गिती सङ्गालोको प्रस्तुत गर्दै किर्तिमानी कायम गर्न सफल भएको छ। उनीहरूको केही समय सम्मको निष्क्रियता, मोलिङले आफ्नो पहिलो एकल गिती सङ्गालो, अनएक्सपेक्टेड (सन् २००४) जारी गरेकी थिइन्। उक्त गिती सङ्गालोमा समावेश गीत "अननेचुरल ब्लन्ड" र "टेल मी" विभिन्न देशमा चार्टहरूमा शीर्ष १० मा देखा परेको थियो। उनी पपस्टार्सको चौथो संस्करणमा निर्णायकको रूपमा देखा परेकी थिइन्।
सन् २००६ मा, उनले मध्यम सफलता हासिल गर्न सफल फ्रेम अफ माइन्ड नाम गिती सङ्गालो जारी गरेकी थिइन् र लेट्स डान्स नामक वास्तविक प्रतियोगिता कार्यक्रमको पहिलो संस्करण तेस्रो स्थान सम्म पुगेकी थिइन। अर्को वर्ष उनी, स्याट वान, दास भिएर्ते र भिभा दोयच्सलान्त जस्ता च्यानल प्रसारण भएका विभिन्न छोटो दूरदर्शन कार्यक्रमहरूमा प्रस्तुतकर्ता र अभिनेत्री बनेकी थिइन्। त्यसपछि उनी दि सिङ्न्दि फिर्माका लागि निर्णायक बनेकी थिइन्। सन् २०१० मा, मोलिङले भोम जेस्ट दे वायनाच्स नामक लघु उपन्यासमा आधारित एक चलचित्रबाट उनको रङ्ग मञ्चीय पर्दापण गरेकी थिइन् जसले उनलाई जोसेफ एन्ड द अमेजिङ टेक्निकलर ड्रिमकोट र काबरेट जस्ता चलचित्रहरूमा स्थान दिलाउन सफल भएको थियो। आफ्नो कार्यकाल भरिमा, मोलिङले जारी गरेका चारवटा गीतहरू जर्मनेली चार्टको शीर्ष स्थानमा पुग्न सफल भएका छन् भने उनको गिती सङ्गालो र एकल गीत गरेर विश्वव्यापी रूपमा ५० लाख भन्दा बढी बिक्री भएका छन्। मनोरञ्जन उद्योगबाट बहिर उनी धेरै परोपकारी गतिविधिहरूमा संलग्न छिन्। उनी शिक्षा, बालबालिकाको हेरचाह र पशु कल्याण लगायतका विभिन्न कारणहरूमा संलग्न रहँदै आएकी छिन्। सन् २०१५ मा, उनले आफ्नी आमासँग बच्चाहरूको पुस्तक पम्पेल, देर बाउम्जवेर्ग्को सह रचना गरेकी थिइन्। सोही वर्ष, मोलिङ लस एन्जलस, क्यालिफोर्नियामा बसाई सरेकी थिइन् जहाँ उनले, क्यानडेली सङ्गीत निर्माता र म्याजिक साङ्गीतिक समूहका प्रमुख गायक नासरी हतविहका साथ दोस्रो छोरालाई जन्म दिएकी थिइन्।
बाल्यकाल
मोलिङको जन्म जन्म उपर्टाल, उत्तर राइन-वेस्टफालिया , पश्चिमी जर्मनीमा भएको थियो। उनको बुबाको नाम लोथर मोलिङ हो भने उनको आमाको नाम दगमर स्प्रेन्गर-फच्स हो। उनका ब्रायन, केभिन र डस्टिन गरी तीज जना भाइहरू छन् भने उनकी एक बहिनी मेलिना पनि छिन् जुन सौतेनी आमाकी छोरी हुन्। उनका बुबाआमाको सम्बन्ध विच्छेद भइसकेपछि मोलिङ, उनकी आमा र उनका भाइबहिनीहरू त्यहाँबमट कोब्लेन्ज , राइनल्यान्डमा बसाई सरेका थिए जहाँ उनले माध्यमिक विद्यालय सम्मको अध्ययन गरेकी थिइन्। पछि उनीले जिन्सको खुद्रा विक्रेताको रूपमा काम गर्न थालेकी थिइन्।
नाता
भेनालाई के भन्नुपर्छ
सेन्डी मोलिङ
सन् २०००–२००३: नो एन्जेल्सको साथ प्रारम्भिक सफलता
सन् २००० मा, मोलिङले जर्मनेली वास्तविक दूरदर्शा कार्यक्रम पपस्टार्सको पहिलो संस्करणका लागि लागि हजारौँ अन्य महिलासँग प्रतिस्पर्धामा अडिसन दिएकी थिइन्। उनले उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेका कारण शीर्ष १० मा स्थान पाउँदै तुरुन्तै एक कार्यशालाका लागि प्रतिस्पर्धीहरूसँग सामेल हुन स्पेनको मोयोर्का गएकी थिइन् जहाँ नृत्य दिग्दर्शकहरूसँग सङ्घर्ष गर्नुपरेता पनि उनले उक्त कार्यक्रमको अन्तिम दशमा प्रवेश गर्न सफल भएकी थिइन्। नोभेम्बर २००० मा एउटा विशेष श्रृङ्खलाको क्रममा, मूल्याङ्क सदस्य मोसलेनरले अन्तमा सेन्डी अन्तिम पाँच सदस्यीय युवती समूह नो एन्जेलसको सदस्य बन्नका लागि छानिएको खुलासा गरेका थिए। यसरी उनी पाँच सदस्यीय युवती साङ्गीतिक समूह नो एन्जेल्सको सदस्य बनेकी थिइन् जसमा उनका साथ नाडिया बिनाइसा, लुसी डियाकोभस्का, जेसिका वाल्स र भनेसा पिट्रुओ समावेश थिए। त्यसपछि उक्त साङ्गीतिक समूहले पोलिडर रेकर्ड्ससँग सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेको थियो।
नाता
महिला
मान्छेको नाता * सासु * ससुरा * आमा * बाबा * ट्टुला बाबा * ट्टुली आमा * माइलि आमा * माइला बाबा * साइला बाबा *साइली आमा * कन्छा बाबा * कान्छि आमा * हजुर आमा * हजुर बाबा * मामा * माइजु * जेठान * जेठानि दिदि * भदाह *भदै * भान्जा * भान्जि * दिदी * बईनी * दाजु * भाइ * सोल्टा * सोल्टि * पति * पत्त्नि * छोरा *छोरी * नाती * नातिनी * जवोइ * भिनाजु * फुपै * पुसाजु*पनाति *पनातिनी * जनाति * जनातिनी
सेन्डी मोलिङ
सन् २०००–२००३: नो एन्जेल्सको साथ प्रारम्भिक सफलता
समूहमा अन्तिम पाँच सदस्यहरू एकत्रित भएपछि, पपस्टार्सले मुन्छेन नजिकैको साझा कोठामा सर्न घर छोड्ने समूहको विकास र सङ्घर्षहरूको खोजी गरिरहेका थिए। तथापि, समूहले उनीहरूको पहिलो एकल "डेलाइट इन योर्क आइज" जारी गर्न झण्डै चार महिना लिएका थिए जुन पछि यस समूहको पहिलो गिती सङ्गालो एलेमेन्ट्स (सन् २००१) मा देखा परेको थियो। दुबै एकल गीत र गिती सङ्गालो एक अप्रत्याशित तर अत्यन्तै सफल बन्न पुगेको थियो। समूहको यो प्रस्तुति अस्ट्रिया, जर्मनी र स्विस मिडिया कन्ट्रोल एकल, गिती सङ्गालो र प्रवाह चार्टमा शीर्ष स्थानमा प्रवेश गरेको थियो जसले नो एन्जेल्सलाई वर्षको सबैभन्दा सफल पर्दापण गर्ने समूहको रूपमा उचाई प्रदान गरेको थियो। त्यसपछिका पछिल्ला वर्षहरूमा, नो एन्जेल्सले नाउ ... अस! र पियोर गरी दुई वटा गिती सङ्गालो जारी गरेको थियो भने ती दुबै जारी गरिएकम गिती सङ्गालोहरू जर्मनेली चार्टको शीर्ष स्थानमा पुगेका थिए। ती दुईवटा गिती सङ्गालोहरूमा १२ वटा गीतहरू समावेश छन् र ति मध्ये ४ वटा गीतहरू भने जर्मनेली चार्टको शीर्ष स्थानमा आएका थिए। अन्तत: विश्वव्यापी रूपमा ५० लाख भन्दा बढी एकल र गिती सङ्गालोहरू बेच्न सफल नो एन्जेल्स अहिलेसम्मको इतिहास सबैभन्दा बढी बिक्री गराउन सफल हुने जर्मनेली युवती समूह हुन्। समूह एटोमिक किटन पछि सन् २००१ र सन् २००३ को बीच यूरोपको महादेशको दोस्रो सबैभन्दा सफल युवती साङ्गीतिक समूह पनि हो। यस साङ्गीतिक समूहकी सदस्य जेसिका वाल्सले मार्च २००३ मा उनको पहिलो बच्चाको जन्म भएपछि समूह छोडेकी थिइन्। ५ सेप्टेम्बर २००३ मा, समूहमा बाँकी रहेका चार सदस्यहरूले तीन वर्षको लगातार भ्रमण र रोगको बढ्दो क्रमसँगै समूहको सबै कार्यलाई रोक्ने घोषण गरेका थिए।सोही वर्षको नोभेम्बरमा द बेस्ट अफ नो एन्जेल्सको सार्वजनिकले समूहको अन्त्यलाई प्रष्ट पारेको थियो। बाँकी रहेका प्रत्येक सदस्यहरू सन् २००४ को सुरुवातमा छुट्टिएका थिए।
सुरुवाती एकल कार्यकाल
नो एन्जेल्सको विघटन भएपछि उनले आफ्नो सम्पूर्ण ध्यान एकल परियोजनामा केन्द्रित गरेकी थिइन्। समूहको अन्तिम साङ्गीतिक कार्यक्रमको केही महिना पछि नै उनको एकल कार्यकालको सुरु भएको थियो। मोलिङले सन् २००४ को सुरुवातमा उनको पहिलो गिती सङ्गालो अनएक्सपेक्डेट कैद गराउनका लागि केही रकम खर्चेकी थिइन्। उनले नो एन्जेल्सको, निकलास मोलिन्दर र जोवाचिम परसन र निर्माण टोली टुइन सहित स्क्यान्डिनेभियाका गीतकार तथा निर्माताहरूको टोलीसँग उनको पुन: भेट भएको थियो। यस गिती सङ्गालोले समूहको पूर्व लेबल सायान रेकर्ड अन्तर्गत निर्मित, "अननेचुरल ब्लन्ड" नामक गीतको उत्पादन गरेको थियो। जारी भए लगत्तै यसले जर्मनेली एकल चार्टमा आठौँ स्थानमा पुगेको थियो र सबै पूर्व समूहका सदस्यहरूले जारी गरेको गीत भन्दा यो शीर्ष स्थानमा अवस्थित थियो। त्यसपछि जारी गरिएको "टेल मी" नामक गीत जर्मनेली चार्टको शीर्ष १० मा पुग्न सफल भएको थियो।
भिरमौरी
भिर मौरी संसारको सबैभन्दा ठूलो मौरी हो; एकल वयस्कहरूले 3.0 cm लम्बाइ मापन गर्न सक्छन्। सन् १९८० भन्दा पहिले, भिरमौरीलाई व्यापक रूपमा फैलिएको खागो मौरीको उप-प्रजाति मानिन्थ्यो तर १९८० मा र त्यसपछि लगभग २० वर्षसम्म यसलाई छुट्टै प्रजातिको श्रेणीमा उचालियो।
सेन्डी मोलिङ
सुरुवाती एकल कार्यकाल
सन् २००४ को मध्यमा, मोलिङले लुकास हिलबर्ट र उवे फरेनक्रोग-पिटरसेनसँग सहकार्य गरी पपस्टार्स - जेट्स्त ओडर नी! मा सामेल भएकी थिइन् जुन जर्मनेली पपस्टार्सको चौँथो संस्करण रहेको थियो। त्यहाँ उनी भूतपूर्व विजेताको रूपमा सेवा गर्ने पहिलो निर्णायक पनि बनेकी थिइन्। अनएक्सपेक्टेडलाई १३ सेप्टेम्बर २००४ मा सार्वजनिक गरिएको थियो र यसले जर्मनेली गिती सङ्गालो चार्टमा १०अौँ स्थानमा पुग्न सफल भएको थियो। यसले समालोचकहरूबाट सामान्यतया मिश्रित प्रतिक्रिया प्राप्त गरेको थियो जसमा उनीहरूले यसलाई असमान भन्दै ध्वनिलाई नो एन्जेल्सको नयाँ रेकर्डसँग तुलना गरेका थिए। यसको मिश्रित संस्करणलाई मोलिङले वार्षिक रूपमा आयोजना हुने प्रतियोगिता, सन् २००५ को बुन्डेसभिजन गीत प्रतियोगिताका लागि छनोट गरेकी थिइन्। गायिका अन्ततः १० अङ्कको साथ अन्तिम स्थानमा रहेकी थिइन्, जबकि गीतले जर्मनेली एकल चार्टमा २९अौँ स्थान सम्म पुगेको थियो। जर्मनीको व्यावसायिक रूपमा सबैभन्दा सफल महिला गायिका, मोलिङले इको पुरस्कार र एकल प्रयासका लागि महिला कलाकारको रूपमा राष्ट्रिय श्रेणीमा वान लाइभ क्रोन नामाङ्कनन प्राप्त गर्न सफल भएकी थिइन्।
भिरमौरी
वितरण
ठूलो मात्रामा हिमालयमा सीमित, यो सबैभन्दा ठूलो एपिस हो। यो भुटान, चीनको युनान प्रान्त, भारत, नेपाल, म्यानमार, लाओस र भियतनामको पहाडी क्षेत्रहरूमा पाइन्छ। यसले प्रायः 2500 and 3000 mको उचाइमा गुँडहरू बनाउँछ, ठाडो चट्टानहरूको दक्षिणपश्चिमी अनुहारहरूमा ओभरह्याङ्गहरू मुनि धेरै ठूला गुँडहरू बनाउँछ। एउटा गुँडमा 60 kg मह सम्म हुन सक्छ।
सांस्कृतिक महत्व
भिरमौरी मह तीनवटा प्रकारका हुन्छन्: वसन्त वा रातो मह जुन उच्च उचाइमा फूलबाट बनाइन्छ, मध्य र तल्लो उचाइमा फूलहरूबाट बनाइएको वसन्त मह, र शरद ऋतु मह जुनसुकै ठाउँबाट बनाइन्छ। रातो महमा मादक प्रभाव र विभिन्न आरामदायी गुणहरू छन् जुन भण्डारणमा कम हुन्छ।
सेन्डी मोलिङ
सुरुवाती एकल कार्यकाल
आयोजकका रूपमा गरिएका केही र अचानक लेबल परिवर्तन पछि सेन्डीले उनको मध्यम सफल दोस्रो गिती सङ्गालो, फ्रेम अफ माइन्डलाई जुन २००६ मा स्टारवाच म्युजिकबाट जारी गरेकी थिइन्। यो गिती सङ्गालो जर्मनेली चार्टको ५३अौँ स्थान सम्म पुगेको थियो। बेलायतका प्रख्यात साङ्गीतिक समूह द प्रिमिटिभ्सद्वारा जारी गरिएको सन् १९९८ को "क्र्यास" नामक गीतलाई उनले आफ्नो गिती सङ्गालोमम केही फेरबदल गरी जारी गरेकी थिइन्। यो गीत जर्मनेली एकल चार्टको २३अौँ स्थानमा रहेको थियो। यसका अतिरिक्त सेन्डीलाई दूरदर्शन प्रतियोगिता लेट्स डान्समा एक प्रतिस्पर्धीको रूपमा चित्रित गरिएको थियो र उनी अन्तमा तेस्रो स्थान सम्म पुग्न सफल भएकी थिइन्। एल्बमको दोस्रो एकल, "लिभिङ विथआउट यु" नोभेम्बर २००६ मा सार्वजनिक भएको थियो र यो गीत जर्मनेली एकल चार्टमा ३६अौँ स्थानमा पुगेको थियो।
सन् २०१२–हाल: थप एकल कार्यहरू
सन् २०१७ मा, मोलिङ जर्मनेली प्रतिस्पर्धी नृत्य प्रतिभा कार्यक्रम डान्स डान्स डान्सको दोस्रो संस्करणमा देखा परेकी थिइन्। उनले पपस्टार्स विजेता मनरोस नामक साङ्गीतिक समूहकी पूर्व सदस्य बहरा किजिलसँग सहकार्य गरेकी थिइन्।
पत्नी
पुरुषले विवाह गरेपछि उसको विवाहित स्त्रीसँग जोडिने नातालाई पत्नी भनिन्छ । कतै कतै पत्नीलाई स्वास्नी, श्रीमती, जोई, बुढी पनि भनिन्छ ।
विष्णु गाउँपालिका
विष्णु गाउँपालिका सर्लाही जिल्लाको ९ गाउँपालिका मध्येको एक गाउँपालिका हो।
नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार विष्णु गाउँपालिकाको कुल जनसङ्ख्या ३५, ९६८ छ।
भीम नारायण श्रेष्ठ
भीम नारायण श्रेष्ठ (वि.सं. १९९४ - वि.सं. २०३५) नेपालका एक शहिद् हुन् ।
जीवनी
उनको जन्म वि.सं. १९९४ साल असार २४ गते धनकुटामा भएको थियो । श्रेष्ठले वि.सं. २०३० चैत ३ गते तत्कालीन राजा वीरेन्द्रमाथि विराटनगरमा बम प्रहार गरेका थिए । त्यही कारणले उनी पक्राउ परे । उनलाई केही समय जेलमा राखियो । वि.सं. २०३५ माघ २६ गते कोशी टप्पु वन्यजन्तु आरक्षमा गोली हानी हत्या गरियो ।
साली
पुरुषहरूले आफ्नो पत्नीको बहिनीलाई साली भन्छन् ।
स्कटल्यान्ड अन्डर-१९ राष्ट्रिय क्रिकेट टोली
स्कटल्यान्ड अन्डर-१९ राष्ट्रिय क्रिकेट टिमले अन्डर-१९ अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेटमा स्कटल्यान्डको प्रतिनिधित्व गर्ने गर्दछ । यो स्कटल्यान्ड क्रिकेट सङ्घको मातहतमा रहेको छ जुन अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट परिषद (आइसिसी)को सदस्य हो ।
सनवे कलेज
सनवे कलेज काठमाडौँमा अवस्थित एक कलेज हो। यो कलेज मध्य बानेश्वरमा अवस्थित छ । यहा स्नातक देखि स्नातकोतर सम्म अध्यापन हुन्छ ।
सनवे कलेजमा हाल व्यवस्थापन संकायका एम बी ए, एम एस सि आई टी, र विज्ञान संकायमा बि बि ए, बि एस सी आइटी अध्यापन गरिन्छ। सनवे कलेज पञ्जाब टेक्निकल युनिभर्सिटी सँग सम्बन्धन प्राप्त कलेज हो।
बाह्य सूत्र
सनवे कलेजको आधिकारिक वेबसाईट
दागपा
दाङपा नेपालको कोशी अञ्चलको तेह्रथुम जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो।  यो गा.वि.स. फुलेख गा.बि.स. देखि दक्षिण तिर पर्दछ।
ल्यानी बार्बी
ल्यानी बार्बी (जन्म २९ अगस्ट १९८१) फ्रेन्च क्यानडियन अश्लील चलचित्र अभिनेत्री हुन ।
चण्डेश्वरी
चण्डेश्वरी दानव चण्डको बिनासिको रूपमा हिन्दू देवी पार्वती द्वारा लिइएको रुप हो ।
सन् २०१२-२०१३ को प्रिमियर लिग
सन् २०१२-२०१३को प्रिमियर लिग (प्रायोजक भएको कारण बारक्लेज प्रिमियर लिग भनेर चिनिने) बेलायती फुटबल क्लबहरूको लागि व्यवसायिक लिग हो । सन् १९९२ देखि सुरु भएको यो लिग एक्काइसौं संस्करण हो । यसपालीको खेल तालिका सन् २०१२ जुन १८ मा सार्वजनिक भएको थियो । यो फुटबल लिग सन् २०१२ अगष्ट १८मा सुरु भएर सन् २०१३ मे १९ तारिखमा सम्पन्न भएको हो । यसभन्दा अघि सन् २०११-१२को सिजनमा जित हासिल गरेर म्यानचेस्टर सिटी यसपाला डिफेन्डिङ च्याम्पियनको रूपमा मैदानमा उत्रेको थियो । म्यान्चेस्टर सिटीको लागि सन् १९६७–६८ देखि अहिलेसम्मको पहिलो जित थियो ।
सन् २०१३ अप्रिल २२मा ओल्ड ट्राफोर्ड रंगशालामा सम्पन्न खेलमा एस्टन भिल्लालाई ३-० गोल अन्तरले पराजित गर्दै म्यान्चेस्टर युनाइटेड यो सिजनको उपाधि विजेता भएको छ । म्यान्चेस्टर युनाइटेडका लागि यो उपाधिमाथिको १३औं तथा इङ्लिस उपाधिमाथिको २०औं विजय हो । पाँच खेल खेल्न बाँँकी रहँदा नै अङ्क तालिकाको दोस्रो स्थानमा रहेको पूर्व विजेता टिम म्यान्चेस्टर सिटी, म्यान्चेस्टर युनाइटेडभन्दा १६ अङ्कले पछि परेपछि युनाइटेडलाई विजेता घोषणा गरिएको हो । सन् २००५-०६मा चेल्सीलाई विजेता घोषणा गरिएपछि विजेता बारे अप्रिलमा निर्णय लिइएको यो पहिलोपटक हो । त्यस्तै प्रिमियर लिगको इतिहासमा चारवटा खेल बाँँकी हुँदा नै खेलको विजय सुनिस्चित भएको यो चौथो पटक हो । यसभन्दा अघि सन् २००३-०४मा आर्सनल यसैगरी च्याम्पियन घोषित भएको थियो । बेलायती राष्ट्रिय फुटबल टिम व्यवस्थापक रोय हड्सनले युनाइटेडका व्यवस्थापक एलेक्स फर्गसनलाई २१ सिजनमा १३ उपाधि जिताउन सफल जादुगरको संज्ञा दिएका छन् ।.
सुन्दरीमाई मन्दिर
सुन्दरीमाई मन्दिर हाम्रो देशको बागमती अञ्चल अर्तगत काठमाण्डौ जिल्लाको सुन्दरीजल गाविसमा अवस्थित एक प्रसिद्ध धार्मिक स्थल हो । हिन्दु धर्मालम्बीहरूको आस्थाको केन्द्र यस मन्दिरको बयान श्री स्वस्थानी कथामा समेत रहिआएको छ । श्री स्वस्थानी कथामा उल्लेख भए अनुसार सतिदेवीले आगोमा फालहाली आफ्नो देह त्याग गरे पश्चात भगवान शिवले उनको भौतिक शरीर लाई विश्व परिक्रमा गराउने क्रममा सतिदेवीको शरीरको एक अङ्ग यस स्थानमा आई पतन भई सुन्दरीमाई देवीको पिठ स्थापना भएको धार्मिक विश्वास रहिआएको छ । यस सुन्दरीमाई मन्दिर रहेको सुन्दरीजल गाविसको नाम पनि यसै मन्दिरको नामबाट राखिएको मान्यता रहिआएका छ ।
महत्त्व
सुन्दरीजल प्रवेश गर्ने प्रमुख नाका सुन्दरीजल बसपार्कवाट निकुञ्जको मार्ग हुदैँ केही व. कि. मि को दुरीमै अवस्थित सुन्दरीमाई मन्दिरको हिन्दु धर्मालम्बीहरूमा विभिन्न महत्त्व रहिआएको छ । नेपालीहरूको महान चाड दशौँको ९ दिन नै यस मन्दिरमा हिन्दु धर्मालम्बीहरूको ठूलो घुँईचो लाग्ने गर्दछ । दशौँको ९ दिनसम्म पुजिने देवीहरु मध्य यस सुन्दरीमाई मन्दिरले पनि आफ्नो फरक महत्त्व बोकेको छ । सुन्दरीमाई मन्दिरको उचित व्यवस्थापनको लागि यस मन्दिरमा पुजारीको समेत व्यवस्था गरिएको छ । दैनिक पुजापाठ बाहेक पनि यस मन्दिरमा विभिन्न धार्मिक सङ्घ संस्था तथा व्यक्तिकै आयोजनामा पनि विशेष पुजापाठ तथा लाखवत्ती प्रजोलनको कार्यक्रम समेत आयोजना गर्ने गरिन्छ ।
युइएफए युरो २०१६
युइएफए युरो २०१६ ( १५औँ युरोपेली अन्तर्राष्ट्रिय पुरुष फुटबल प्रतियोगिता हो। यो फ्रान्समा १० जुन देखि १० जुलाई २०१६ सम्म सञ्चालन भएको हो । युरोकपमा सहभागी राष्ट्रहरू १६बाट बढाएर २४ पुर्‍याइएको थियो । यस कारणले यस पटक नयाँ राष्ट्रहरूले समेत यस प्रतियोगितामा स्थान बनाएका थिए। स्पेन हालसम्म सन् २००८ र सन् २०१२ गरी दुई पटक जित्न सफल राष्ट्र हो।
पोर्चुगलले विजेता भएसँगै सन् २०१७ मा रुसमा सम्पन्न भएको फिफा कन्फेडेरेसन कपमा सहभागी हुने मौका पाएको थियो। फ्रान्सेली डिजे डेभिड गेता र स्विडेनी गायिका सरा लारसनले प्रतियोगिताको उद्घाटनमा साङ्गीतिक प्रस्तुती दिएका थिए भने विभिन्न प्रकारका नृत्य समेत प्रस्तुत गरिएको थियो।
आयोजक छनोट
युरोकप २०१६ को आयोजकको छनोट सन् २०१० मे २८मा गरिएको थियो ।भने त्यति बेलानै फ्रान्सले आयोजकको भुमिका पाएको थियो ।
बाइबल
बाइबल इसाईहरूको पवित्र शास्त्र हो । यस धर्मशास्त्रलाई इसाईहरू परमेश्वर ले दिएको पवित्र शास्त्र मान्दछन् । बाइबलका धेरै पुस्तकहरूको सँगालो हो। जसमा ६६ पुस्तकहरू पर्दछन्। यो धेरै वर्ष पहिले हिब्रु, आरमाइक् र ग्रीक भाषामा लेखिएको थियो । पछि यो अन्य धेरै भाषामा अनुवाद गरियो । अहिले यो २००० भन्दा पनि बढी भाषाहरूमा अनुवादभइसकेको छ ।
पहिले इसाई धर्मशास्त्रलाई पवित्र पुस्तक (ग्रिक भाषामा τὰ βιβλία τὰ ἅγια ता बिब्लिया ता हागिया) भनिन्थ्यो । बाइबल बिब्लिया भन्ने शब्द शब्दबाट बनेको हो । जसको उच्चारण परिवर्तन भएर बाइबल भयो। बाइबल 1444 BC मा मोसा द्वारा दिएको थियो| बाइबल 1600 वर्ष मा लेखिएको थियो |पुरानो करार बाइबल 2000 वर्ष अगाडि नै लेखि सकिएको थियो र नया करार बाइबल 100 AD मा लेखि सकिएको थियो| वास्तवमा बाइबल धेरै किताबहरूको समिश्रणबाट बनेको छ जो ६६ पुस्तक हो। यसको पहिलो भागलाई पुरानो नियम भनिन्छ । यसमा जम्मा ३९ किताबहरूको समिश्रण गरिएको छ, यो परमेश्वर द्वारा दिएको थियो। यहुदीहरू पनि यसलाई धर्मशस्त्र मान्दछन् ।
यसको दोस्रो भागलाई नयाँ नियम भनिन्छ । यो २७ किताबहरूको सङ्ग्रह हो, जसमध्ये प्रायजसो पहिले पहिले ग्रीक भाषामा लेखिएका थिए । यो किताबको मुख्य भागमा येशू को जीवनको वारेमा लेखिएको छ । यसमा सुसमाचार ना
म भएका चार भागहरू छन् । नयाँ नियममा पुराना इसाईहरूले लेखेका चिट्ठीहरू पनि छन्, प्रायजसो पावलद्वारा लेखीएका चिट्ठीहरू छन् ।
वास्तवमा बाइबल धेरै किताबहरूको समिश्रणबाट बनेको छ जो ६६ पुस्तक हो। यसको पहिलो भागलाई पुरानो नियम भनिन्छ । यसमा चहीं जम्मा ३९ किताबहरूको समिश्रण गरिएको छ, यो परमेश्वर द्वारा दिएको थियो। यहुदीहरू पनि यसलाई धर्मशस्त्र मान्दछन् ।
यसको दोस्रो भागलाई नयाँ नियम भनिन्छ । यो २७ किताबहरूको सङ्ग्रह हो, जसमध्ये प्रायजसो पहिले पहिले ग्रीक भाषामा लेखिएका थिए । यो किताबको मुख्य भागमा येशू को जीवनको वारेमा लेखिएको छ । यसमा सुसमाचार नाम भएका चार भागहरू छन् । नयाँ नियममा पुराना इसाईहरूले लेखेका चिट्ठीहरू पनि छन्, प्रायजसो पावलद्वारा लेखीएका चिट्ठीहरू छन् ।
बाइबलमा ऐतिहासिक विवरणहरू, भजनहरू, प्रार्थनाहरू, हितोपदेशहरू, दृष्टान्तहरू, उपदेशात्मक वाक्यहरू, सल्लाहहरू, निबन्धहरू, कविताहरू, र भविष्यवाणीहरू समावेश छन्।
इतिहास
बाइबल विद्वानहरूले बाइबलका पाण्डुलिपिहरूको “सप्रमाणताको जाँच” लाई प्रमुख आधारशिलाको रूपमा छन् । सप्रमाणताको जाँच (Authenticity Test) अनुसार कुनै लेखोटको सकलीपन, मूल हस्तलिखित गुरुकापीबाट उतारिएका प्रतिलिपिहरूको संख्या, मूल गुरुकापी तथा प्रतिलिपिहरूका बीचको समयावधि र प्रतिलिपिहरूका बीचको असङ्गतिको परिमाणको आधारमा निर्धारण गरिएको छ। यस जाँचअनुसार दौंतरी लेखोटहरूको तुलनामा बाइबलको नयाँ नियम सबभन्दा सकली लेखोट ठहर्दछ । हालसम्म नयाँ नियमका २०,००० हस्तलिखित प्रतिलिपिहरू अस्तित्वमा रहेका छन् भने पाण्डुलिपि संख्यामा नयाँ नियमपछि दोस्रो स्थान ओगट्ने होमरको इलियदको मात्र ६४३ प्रतिलिपिहरू छन् । अझ, नयाँ नियम पाण्डुलिपिहरूमध्ये सबभन्दा पुराना प्रतिलिपिहरू मौलिक रचना गरिएको समयको अत्यन्तै नजिकका छन् । साथै पाण्डुलिपिहरूबीच मात्र २% भिन्नता रहेको पाइन्छ जुनचाहिँ अधिकांशरूपमा हिज्जे र बिराम चिन्ह (punctuation) जस्ता सामान्य कुरामा सीमित छन्! पाण्डुलिपिहरूबीचको कुनै पनि अन्तरले इसाई विश्वासको एउटै पनि आधारभूत बुँदालाई फेरफार गर्दैन । यसैकारण ब्रिटिश म्युजियम (सङ्ग्रहालय) का भूतपूर्व निर्देशक तथा नयाँ नियम लेखोटका विद्वान, सर फ्रेडरिक जी केन्यनले यसरी भनेका छन्:
मौलिक रचना र त्यसको सबभन्दा पुरानो प्रमाणका मितिहरूबीचको समयावधि यति सानो छ कि त्यो वास्तवमै नगण्य छ जसको कारण पवित्र शास्त्र हामीकहाँ दुरुस्तै आइपुगेको छ भन्ने तथ्यमाथि उठ्न सक्ने शंकाको रहलपहल अंश समेत अब हटिसकेको छ । नयाँ नियमका पुस्तकहरूको सप्रमाणता र साँचोपना (integrity) दुवै अपरिवर्तनीयरूपमा स्थापित भएको मान्न सकिन्छ ।
तसर्थ, सप्रमाणताको जाँचले बाइबलको नयाँ नियमलाई प्राचीन उत्कृष्ट साहित्यमा सबभन्दा विश्वसनीय लेखोटको रूपमा रहेको प्रमाण दिन्छ! तर अन्य प्रतिष्ठित साहित्यको पाण्डुलिपिहरूलाई हेर्दा उल्लेखनीय अन्तर पाउँदछौं । उदाहरणको लागि, ट्यासीटसको एनल्स (Tacitus’s Annals) को सबभन्दा पुरानो प्रतिलिप त्यसको मौलिक रचनाभन्दा १,००० वर्ष पछिको छ अनि जम्मा प्रतिलिपिहरू संख्यामा आज २० ओटा मात्र छन् । त्यस्तै गरी सुटोनीयसको द ट्वेल्भ सिजर्स (Suetonius’s The Twelve Ceasars) को सबभन्दा पुरानो प्रतिलिपि त्यसको मौलिक रचनाभन्दा ८०० वर्ष पछिको छ अनि प्रतिलिपिहरू संख्यामा जम्मा ८ ओटा मात्र छन् । तुलनामा नयाँ नियमका सबभन्दा पुराना प्रतिलिपिहरू मौलिक रचनाको ५० वर्षभित्रै लेखिए अनि पाण्डुलिपिहरूको जम्मा संख्या आज झण्डै २४,००० पुगिसकेको छ ।
१. बाइबल के हो ? यो कहाँबाट आयो ? यो कसले लेख्यो ? यी प्रश्नहरु महत्त्वोपुर्ण छ्न । यी प्रश्नको उत्तर कतिलाई दुध, कतिलाई मासु, कतिलाई तितो कतिलाई मिठो लाग्ना सक्छ । आसा राखेको छु सबै जनाले आफ्नु बहुमुल्य समय दिएर पढि सुझाव दिनुहुने ।
माविश्वास गर्छु " जसले बाइबल अध्यन गर्छ त्यसले परमेस्वरको मन र विचार अध्यन गर्छ।"
२. बाइबल संसारिमा सबै भन्दा प्रसिद्ध पुस्तक हो । इतिहासम छापाखाना अविस्कार भए पछि सबै सबैभन्दा पहिले बाइबल छपाइएको थियो । हेरेक वर्ष सबै भन्दा बढी छपिने पुस्तकका रूपमा बाइबल चिनिन्छ । संसारमा सबै भन्दा बढी भाषाहरूमा बाइबल अनुबाद गरिएको छ । अहिलेसम्म लगभग सात अर्बभन्दा बढी बाइबल छापिसकेको पाइन्छ ।
बाइबल शब्द ग्रीक सब्द "बिब्लस" आएको हो । जसको अर्थ पुस्तक हो । बाइबललाई धेरै नाम दिएको छ परमेस्वरको वचन । हिब्रु४:१२ दुई धारे तरवार,मह, चट्टान, ज्योति आदि । बाइबल जम्म ६६ वटा पुस्तकहरूले बनेको छ । यसलाई प्रमुख दुई खण्डहरूमा बिभाजन गरिएको छ । पुरानो नियम, जसमा ३९ वटा पुस्तकहरु छ्न । नयाँ नियम जसमा २७ वटा पुस्तक छ्न । पुरानो नियम नयाँ नियमको जग हो भने नयाँ नियम पुरानो नियमको प्रकाश हो ।
नयाँ नियम: बाइबलको नयाँ नियमको खण्ड मुल रूपमा ग्रीक भाषामा लेखिएको थियो । केही समय पछि ल्याटिनमा अनुबाद गरिएको थियोे । आज पाँच हजार भन्दा बढी ग्रीक पाण्डुलिपीहरु र आठ हजार भन्दा बढी ल्याटिन पाण्डुलिपिहरु र अरुपनी थुप्रै भाषाहरूमा छापिएका पाण्डुलिपीहरूले प्राचीन समय देखि नै अस्तित्वमा पाइन्छन । यीनीहरूले परमेस्वरको वचन त्यही रूपमा छ भन्ने कुराको प्रमाण दिन्छन् ।
३. पुरानो नियम: पुरोनो नियमले सृष्टिको विवरण, मानिसको प्रारम्भिक इतिहास, भाषाहरु र जातिहरूको सुरुवात आदिको बारेमा विवरण दिएको छ । साथै पुरानो नियमले किन पृथ्वीमा ख्रीष्टको जन्मा मृत्यु हुनु आवस्यक थियो भन्ने सम्बन्धि कारणहरु एतिहासिक घटनाहरूको रूपमा प्रस्तुत गर्दछ । यसम ख्रीष्टको प्रथम र दोस्रो आगमनको सम्बन्धमा पनि स्पष्ट भबिस्यबाणी उल्लेख गरिएको छ ।
नयाँ नियम: नयाँ नियममा पुरानो नियले ख्रीष्टसम्बन्धी उल्लेख गरेका उहाँको जन्मा, सेवाकाई, मृत्यु, र पुनरुउथान ( resurrection) सम्बन्धी भबिस्यबाणी कसरी पूरा भए सो कुराको विवरण छ । साथै यसमा ख्रीष्टको असाधरण अनि सिद्ध जीवनको विवरण र उहाँ अदभूत कार्यहरुका विवरणहरु उल्लेख गरिएको छ । ख्रीष्टको बलिदान र उहाँको बौरिउठाईको घटना नयाँ नियमको प्रमुख विषय हो ।