cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
डायमनशमशेर राणा
संक्षेपमा डायमनशमशेर
डायमन शम्सेर राणालाई डायमन शम्सेर भनेर चिनाएको क्षेत्र त साहित्य हो। साहित्य क्षेत्रमा म यहाँसम्म आउँदा धेरै सङ्घर्ष गर्नुपर्‍यो। मेरो लेखनको कारण मेरो कृति छापेबापत् अरूले पनि खप्की खानुपर्‍यो। मेरो पहिलो उपन्यास 'वसन्ती" (२००६) छापिएपछि 'राणा भएर राणाविरोधी कुरा लेख्ने भनेर मेरो बढुवा पनि गरेनन्। पहिलो कुरो त म साहित्यमा कसरी लागेँ त्यो नै बताऊँ। म प्राज्ञिक चिन्तन भएको मान्छे होइन, औपचारिक शिक्षासमेत नपाएको मान्छे तर मलाई पढ्ने खुब रहर थियो। वीरगञ्ज छँदा बुबाले एक जना बड्ढाली शिक्षक राखिदिनु भएको त थियो तर उसले पढाउने कामभन्दा चाकडीमै ध्यान दिन्थ्यो। वीरगञ्ज रहुञ्जेल मैले खासै पढ्न पाइन। पछि मदनशम्सेर जवरालाई पढाउन एकजना बड्ढाली शिक्षक झिकाइएको थियो। एकदम विद्वान, धुरन्धर शिक्षक थिए। मैले तिनैसित अङ्ग्रेजी साहित्य पढेँ। अङ्ग्रेजी साहित्यको अध्ययनले मात्र होइन राणा शासनका कुरीतिलाई लेखनबाट सार्वजनिक गर्नुपर्छ भन्ने भावना ममा थियो। यसैको फलस्वरूप 'वसन्ती" उपन्यास लेखेँ (२००१ सालतिर) यो २००६मा प्रकाशित त भयो तर पढ्ने पाठक खोज्न सङ्घर्ष नै गर्नुपर्ने। टोलटोलमा बी.ए. नजीकै गरेका मान्छेलाई पढ्न दिँदासमेत पढिदिएनन्। बल्ल बल्ल लेखेर छपाएको किताब किन्ने त के पढ्ने पाठकसमेत नपाउँदा म निराश भएँ। पछि 'सेतो बाघ' चर्चित भएपछि 'वसन्ती" पढ्ने पनि देखिए। २५ वर्षसम्म त 'वसन्ती'को पाठक पाउनै लाग्यो।
सत्र सालमा नख्खु जेल बस्दा मसँगै थुनामा पर्नेमा गिरिजाबाबु (गिरिजाप्रसाद कोइराला),तारिणीबाबु (तारिणीप्रसाद कोइराला) पनि हुनुहुन्थ्यो। जेलमा बस्दा उहाँहरूले डिक्सनेरी लेख्न थाल्नुभयो। यसबाट मलाई पनि लेख्नुपर्छ भन्ने लाग्यो र 'सेतो बाघ' लेखेँ। लेख्न त मलाई मनै थिएन, वसन्तीको पाठक नपाएकोले मन खिन्न थियो। जेल जीवनको वातावरण र न्यास्रो लाग्ने हुँदा लेखन उपयुक्त माध्यम बन्यो समय कटाउने, बौद्धिक चिन्तन गर्ने। ६ वर्ष जेल बस्दा 'सेतो बाघ' जेलमै लेखियो। जेलबस्दा मैले अन्य थुनुवा, जेलर, सिपाही सबैलाई 'सेतोबाघ' सुनाएको थिएँ। जेलमुक्त हुँदा 'सेतोबाघ' लाई त्यहीँ छोडिदिएँ पछि जेलरले 'सेतोबाघ' लिएर जान आग्रह गर्‍यो मैले नाइनास्ती गरेँ र उसले मलाई विश्वका ठूलाठूला मानिसले जेलमै बसेर ठूला ठूला ग्रन्थ र चर्चित कृति लेखेको उदाहरण दिएपछि मेरो मन परिवर्तन भयो। एउटा सिपाहीलाई लिन पठाएर 'सेतो बाघ' मेरो हातमा थमाइदियो।
सेतोबाघ दश हजार रूपियाँमा साझालाई दिएँ
जेलबाट पाण्डुलिपिको रूपमा ल्याएको 'सेतोबाघ' मैले छाप्न चाहेकै थिइन। जेलबाट छुटेपछि बाहिरी संसार नै उज्यालो लाग्दो रहेछ। काम पनि थिएन, जाने ठाउँ पनि थिएन। एकदिन मदन शम्सेरको घरतिर घुम्दै थिएँ म त साझा प्रकाशनको अफिस पो पुगेछु। त्यहाँका हाकिमले मलाई बोलाएर भनिहाले -"तपाईँले जेल बस्दा 'सेतोबाघ' लेख्नु भएको छ रे! त्यो हामीलाई दिनुस् हामी छाप्छौँ।" मलाई चाहिँ दिन मन थिएन। पछि पारिश्रमिक पनि पाउने कुरो भएपछि त्यतिबेलै १० हजार रूपियाँ पारिश्रमिक पाउने भएपछि मैले 'सेतो बाघ' साझा प्रकाशनलाई नै दिएँ। 'सेतो बाघ' छापेपछि साझा प्रकाशन अप्ठेरोमा पर्‍यो, त्यहाँका हाकिमले पनि बयान दिन जानुपर्‍यो। एकदिन त साझाले मलाई बोलाएर "तपाईँको किताब सबै तपाईँ लानोस्, हामीले दिएको पैसा पनि तपाईँ राख्नुस्" भनेर किताब फर्काइदियो। पछि यो किताब रत्न पुस्तकले मागेर फेरि छाप्यो। लेखेर पनि जीवन निर्वाह गर्न सकिन्छ भने उदाहरण मै भएको छु। 'सेतोबाघ' र 'वसन्ती' उपन्यासबाट मात्र वर्षको ५० हजार रूपियाँ र्‍वायल्टी पाउँछु म। वसन्ती (२००६), सेतोबाघ (२०३०) प्रतिबद्ध (२०३४), सत्प्रयास (२०३८), अनीता (२०४६), धनको धब्बा (२०५१), गृह प्रवेश (२०५९) समेत गरी मेरा सातवटा उपन्यास प्रकाशित भइसके। यही उपन्यासले आज म बाँचेको छु, सम्मानित जीवन बाँचेको छु, देश-विदेशमा चिनिएको छु। विभिन्न पुरस्कार पाएको छु। 'वसन्ती' प्रकाशनपछि झेलेको सङ्घर्ष 'सेतोबाघ'को प्रकाशनपछि झेल्नु परेन मलाई। बरु जगदम्बाश्री, लगायत विभिन्न पुरस्कारबाट सम्मानित भएको छु, मेरा उपन्यासहरू विभिन्न भाषामा अनुवाद भएका छन्, देश विदेशमा नाम कमाएको छु, सम्मान पाएको छु।
९२ वर्षको उमेर त्यो पनि भर्खर मुटुको अप्रेसन गरेर बसेको म अचेल लेखनमा लाग्न सकेको छैन। ललितपुरको कोपुण्डोलमा डाक्टर छोरी गीताको घरमा बसेको छु, छोरा रघु बारम्बार भेट्न आइरहन्छ, उसैले मलाई मेरो 'वसन्ती' सधैँ दुई घण्टा पढेर सुनाउँछ। अचेल म आफ्नै कृति सुनेर आनन्दको जीवन बाँचिरहेको छु। विगतका सङ्घर्ष सम्झेर परिवारका साथ रमाएर बाँचेको छु।
भ्रमण
नेपाल, भारत, चीन, पार्चुगल
धनबाद
धनबाद भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
आकाश (ट्याब्लेट कम्प्युटर)
साक्षात एक प्रकारको टेबलेट कम्प्युटर उपकरण हो जुन भारतमा सस्तो दाममा उपलब्ध गराउन डिजाईन गरियेको हो। १५०० रूपैयाँ अथवा $३५ U.S. यसको लक्षित दाम निश्चित गरी सकियेको छ। साक्षात मतलब प्रत्यक्ष, तपाँईको आँखा अगाडि।
राजगढ जिल्ला
राजगढ जिल्ला भारतीय राज्य मध्य प्रदेशको एउटा जिल्ला हो।
जनसङ्ख्या
२०११ को जनगणना अनुसार यहाँको जनसङ्ख्या १,५४५,८१४ रहेकोे छ ।
भदैया
भदैया नेपालको पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्र, सगरमाथा अञ्चलको सिराहा जिल्लामा अवस्थित गाउँ विकास समिति हो।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार भदैयाको १,०१७ घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या ५,७३९ रहेको छ।
एन्नी खालिद
नूर-उल-ऐन खालिद, (जन्म सन् १९८६ मा लाहोर, पाकिस्तान), जो एनी वा एनी खालिद (उर्दू: عینی) को रूपमा प्रसिद्ध छिन्। एक अङ्ग्रेजी-पाकिस्तानी सङ्गीतकार र मोडेल हुन्।
कपद्वञ्ज
मिडिया अन्तर्राष्ट्रिय कानुन र आचारसंहिता
रीवा जिल्ला
रीवा जिल्ला भारतीय राज्य मध्य प्रदेशको एउटा जिल्ला हो।
अनुराधा पौडवाल
🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿
अनुराधा पौडवाल प्रसिद्ध भारतीय गायिका हुन्। खासगरी यिनी फिल्म सँगीतमा पार्श्व गायिका तथा भजन गायिकाको रूपमा परिचित छन्।यिनले दर्जनौं नेपाली चलचित्रका गीतहरूमा पार्श्वगायन गरेकी छन्।
कटरिना कैफ
कटरिना कैफ (जन्म: सन् १९८३ जुलाई १६ ) एक भारतीय चलचित्र क्षेत्रकी एक अभिनेत्री तथा पूर्व मोडल हुन्। उनी बेलायती नागरिक भए पनि भारतमा कामदार अनुज्ञा पत्र लिई काम गरिरहेकी छिन्।
रत्ननगर नगरपालिका
नामकरण
टाँडीको नामले परिचित यस क्षेत्रमा तत्कालिन महारानी रत्न राज्यलक्ष्मी शाहको भ्रमण पछि तत्कालिन देवौली गाउँ पञ्चायतको नाम रत्ननगर गाउँ पञ्चायतमा नाम परिवर्तन गरिएको थियो।
इतिहास
चितवन जिल्लामा रहेका नगरपालिकाहरू मध्ये रत्ननगर घोषणा क्रम अनुसार दोस्रो नगरपालिका हो।
भूगोल
रत्ननगर नगरपालिकाको पूर्वमा खैरहनी नगरपालिका, पश्चिममा भरतपुर महानगरपालिका, उत्तरमा कालिका नगरपालिका र दक्षिणमा चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज रहेको छ।
बोझो
बोझो यो घाँटी बसेको निको पार्न, भोक जगाउन र पिनासको उपचार गर्न प्रयोग गरिने सामान्य जडिबुटी हो| यदाकदा यो खानेकुरामा मसलाको रूपमा पनि प्रयोग हुन्छ| जापानी समाजमा यसलाई बीरताको प्रतीकको रूपमा पनि लिइन्छ ( पातको रूप समुराई तरवारको आकारको हुना ले)| यसको स्वाद अलि परपराउने, पीरो र तीतो अनि र वासना सुगन्धित मिश्रण युक्त हुनाले अङ्ग्रेजीमा sweet flag भनिन्छ|
बोझो नेपालका हिमाली भेकका नदी, खोलानालातिर अक्सर समुद्री सतहभन्दा २,००० मिटर उचाइसम्म पनि अलि दलदल परेका ठाउँमा पाइन्छ। यो विरुवा जमीनमुनि रहेको काण्डबाट पलाएर आउँछ। काण्ड जमीनमुनि समकोण भएर २० से.मी. देखि १ मी. सम्म फैलिएर रहेको हुन्छ। यो फिक्का सुन्तला वा खैरो गुलाफी रंगको र ०.६ देखि २.० सेन्टिमिटरको मोटाइ भएको हुन्छ। यो काण्डलाई सजिलैसँग टुक्रा गर्न सकिन्छ। यसको भित्री भाग सेतो वा अलि गुलाफी रंगको हुन्छ। काण्डको माथिल्लो सतहमा मसिनो झुस हुन्छ र तल्लो सतहमा जरा झरी दाग बसेका हुन्छन्। यसको वासना सुगन्धित र स्वाद अलि परपराउने, पीरो र तीतो हुन्छ।
पात जमीन मुनि रहेको काण्डबाट पल्हाई आएको हुन्छ। पात ५ देखि ४० से.मी. लामो र १ देखि ३ से. मी. चौडा भै टुप्पो तीखो भएको हुन्छ।
बोझोको खेती यसको काण्डबाट ओसिलो जमीनमा गरिन्छ। नतिशितोष्ण वा केही न्यानो जलवायु तथा प्रशस्त मल, घाम र दलदल परिस्थिति यसलाई अति उपयोगी हुन्छ।
आयुर्वेदिय पद्धतिअनुसार यस जडीबुटीको काण्ड ग्रन्थी, बाथ , ज्वरो , शुल , कफदोष इत्यादिमा प्रयोग गरिन्छ। यसले भोग जगाउँछ , कण्ठ रोगलाई हित गर्दछ।
बैज्ञानिक नामः एकोरस क्यालामस (Acorus calamus Linn)
संस्कृत नामः बचा, उग्रगन्धा , गोलोमी , जटिला , उग्रा
वनस्पति परिवार एरेसी (Araceae)
कीर्तीनिधि विष्ट
कीर्तिनिधि बिष्ट (१५ जनवरी १९२७ - ११ नोभेम्बर २०१७) पञ्चायती व्यवस्थाका प्रधानमन्त्री थिए । राजा ज्ञानेन्द्रले २०६१ माघ १९ मा शासन सत्ता लिए पछि यिनी पुनः मन्त्रीपरिषदको उपाध्यक्ष बनाइए।
सुटुक्कै जल्यो ‘सिंहदरबार’
सरल जीवनशैलीका ९१ वर्षीय विष्ट प्रधानमन्त्री पदमा रहेकै बेला ०३० साल असार २५ गते सिंहदरबारमा भीषण आगलागी भएको थियो । राति १० बजेतिर आगो लागेको थियो । प्रधानमन्त्री विष्टलाई विद्युत सर्ट भएर आगो लागेको सूचना दिइएको थियो ।
प्रधानमन्त्री विष्ट राति नै बालुवाटारबाट गाडी चढेर सिंहदरबार नजिकै रहेको राष्ट्रिय पञ्चायत भवन छेउमा आए । र, त्यहीँबाट मुलुकको मुख्य प्रशासनिक भवन ह्वारह्वारी जलेको दृश्य हेरे । र, त्यहीँ बसेर बलिन्द्र धारा आँशु खसालेर रोए ।
चीनको सीमानामा नेपाली भूमिमा रहेका भारतीय चेकपोष्टहरु विष्टकै पालामा हटेका हुन् । र, यही कारणले उनलाई भारतविरोधी राष्ट्रवादी नेताका रूपमा हेर्ने गरिएको छ
चन्द्र समशेरले सिंहमरमर प्रयोग गरेर बनाएको सिंहदरबारबाट निस्केको आगोको राप पुतलीसडक, बानेश्वर थापाथलीसम्म फैलिएको थियो । तर, देशको प्रधानमन्त्री त्यो दृश्य टुलुटुलु हेर्न विवश थिए ।
शाही नेपाली सेनाका जवानहरूले रातभर आगो निभाउने असफल प्रयास गरेका थिए । उनीहरूकै प्रयासले सिंहदरबारको अग्रभाग मात्रै जोगियो, अरु सबै जल्यो । अहिले त राजधानीमा बारुण यन्त्रहरु चुस्त दुरुस्त छैनन, त्यो बेला बालुवा र माटो हालेर आगो निभाउन सकिने कुरै थिएन ।
सिंहदरबार ह्वारह्वारी जलिरहँदा तत्कालीन प्रधानमन्त्री विष्ट रातभरि बालुवाटार नफर्किकनै त्यहीँ बसे । बिहान उज्यालो भएपछि उनी युद्ध हारेको सिपाहीजस्तो बनेर बालुवाटार फर्किए । अनि राजीनामा लेखेर दरबारमा राजा वीरेन्द्रलाई बुझाए ।
तत्कालीन प्रधानमन्त्री विष्टलाई राजा वीरेन्द्रले भनेका थिए- तिमीले सिंहदरबार जलाएको हैन, किन राजीनामा दिन्छौ ? राजीनामा फिर्ता लैजाऊ र मलाई सघाऊ । तर, विष्टले मानेनन् । मलाई नैतिकताले पदमा बस्न दिँदैन सरकार भन्दै उनले राजीनामा दिए ।
त्यसो त प्रधानमन्त्री विष्टलाई तत्कालीन भारतीय राजदूतले पनि राजीनामा नदेउ भनेका थिए । तर, विष्टले सामान्य रेल दुर्घटना हुँदा तिम्रा लालबहादुर शास्त्रीले राजीनामा किन दिए ? भन्दै राजदूतलाई जवाफ फर्काएको इतिहासमा पढ्न पाइन्छ ।
कीर्तिनिधि विष्ट नैतिकता गुमाएर पदमा टाँसिनुहुँदैन भन्नेमा दृढ थिए । उनले ०३६ साल बैशाख १९ गते विद्यार्थी आन्दोलनका कारण शिक्षामन्त्रीको जिम्मेवारीबाट पनि राजीनामा दिएका थिए । त्यसबेला पनि उनले नैतिकताका आधारमा शिक्षामन्त्री बनिरहन मिलेन भनेका थिए ।
त्यस्तै ०३६ साल जेठ १० गते विष्टले दोस्रोचोटि प्रधानमन्त्री पदबाट राजीनामा दिए । राष्ट्रिय पञ्चायतको ३० औँ अधिवेशन चाँडै बस्न लागेको र सो पञ्चायतले नै नयाँ प्रधानमन्त्रीको सिफारिस गरोस् भन्ने राजाले चाहेको भन्दै उनले राजीनामा दिएका थिए । ज्यान गए पनि कुर्सी नछाड्ने नैतिकताहीन नेताहरुका लागि कीर्तिनिधि विष्ट नैतिकताका ‘सिंहदरबार’ नै हुन्, जो शनिबार दिउँसो आर्यघाटमा सुटुक्क जलेर प्रकृतिमा लीन भएका छन् ।
पारिवारिक स्रोतका अनुसार पूर्वप्रधानमन्त्री विष्टका कान्छा छोराले संसार छाडेको धेरै समय भएको छैन । र, आफ्ना पितालाई स्याहार गरिरहेका जेठा छोरा विनोद विष्ट पनि किड्नीका बिरामी हुन् ।
को हुन् विष्ट ?
थरले विष्ट भए पनि कीर्तिनिधि क्षेत्री नभएर उपाध्याय बाहुन हुन् । उनी राजपुरोहितका सन्तान हुन् । राजघरानाका पाण्डेहरु उनका मावली हुन् ।
पूर्वप्रधानमन्त्री विष्ट खासै ‘हाइप्रोफाइल’ वाला नेताजस्ता देखिँदैनथे । शनिबार निधन भएको खबर सुन्दा पनि कतिपय नयाँ पुस्ताका सर्वसाधारणले उनलाई ‘पूर्वप्रधानमन्त्री’का रूपमा खासै नाम नसुनेको जस्तो गरे । यद्यपि उनी लामो समयसम्म नेपालको राजनीतिमा छाएका पूर्वपञ्च थिए । उनलाई एकजना आदर्श राजनेताका रूपमा उनका समकालीनहरूले लिने गरेका छन् ।
पूर्व प्रधानमन्त्री विष्टको जन्म वि.सं. १९८३ साल पुसमा काठमाडौँ ठमेलनजिकै वटू टोलमा भएको थियो । विद्यालयहरु नखुलेको समयमा जन्मेका विष्टले मावली घरमा अक्षर सिके । पछि उनले दरबार हाइस्कुलबाट तृतीय श्रेणीमा एसएलसी उत्तीर्ण गरे ।
त्रिचन्द्र क्याम्पसबाट बीए पास गरेका उनले भारतको लखनऊबाट राजनीतिशास्त्रमा एमए उत्तीर्ण गरे ।
राष्ट्रिय कांग्रेसमा लागेर विष्ट सङ्गठनमा सक्रिय भए । विद्यार्थीकालमै उनले काठमाडौँको सानो गौचरनमा भाषण गरेका थिए । एमएको अध्ययन सकेर नेपाल फर्केपछि विष्ट अध्यापन र राजनीति दुबैमा सक्रिय भए ।
काठमाडौँमा विष्टले केही समय राजनीतिशास्त्र पढाए भने डिल्लीबजारमा खुलेको एडल्ट स्कुलमा पनि अध्यापन गरे ।
राजनीतिमा लाग्ने क्रममा विष्ट राष्ट्रिय कांग्रेसको महामन्त्रीका साथै कार्यवाहक अध्यक्षसम्म बने । यसैवीच ०१७ सालमा राजा महेन्द्रको कदमलाई उनले खुलेर समर्थन गरेपछि उनको राजनीतिक यात्रा पञ्चायती व्यवस्थातर्फ मोडियो ।
सिंहदरबारको फन्कोः दौडाहा टोलीदेखि प्रधानमन्त्रीसम्म
पञ्चायत स्थापनाको प्रारम्भमा विष्ट दौडाहा टोलीको अध्यक्ष बने । ०१८ सालमा उनी संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभामा भाग लिन अमेरिका गए । त्यहीबेला राजाले उनलाई ०१८ साल मंसिर २९ गते राष्ट्रिय निर्देशन मन्त्री बनाए । र, यहीँदेखि उनको सिंहदरबार यात्रा औपचारिकरूपमा सुरु भयो ।
राजा महेन्द्रले ०१९ साल असार १८ गते डा. तुल्सी गिरीलाई मन्त्रिपरिषदको उपाध्यक्ष बनाएर सरकार पुनर्गठन गरे । सो मन्त्रिमण्डलमा विष्ट शिक्षामन्त्री बने । सो मन्त्रिमण्डलमा सूर्यबहादुर थापा अर्थमन्त्री थिए ।
तत्कालीन राजा महेन्द्रले मन्त्रीहरूको जिम्मेवारी हेरफेर गरेका गर्‍यै गर्थे । मन्त्रिपरिषदको अध्यक्ष उनी आफैं थिए भने उपाध्यक्ष डा. तुल्सी गिरीलाई बनाएका थिए ।
राजाले ०१९ साल चैत्र २० गतेदेखि भने डा. तुल्सी गिरीलाई मन्त्रिपरिषदको अध्यक्षको जिम्मेवारी सुम्पिए । र, विष्टलाई शिक्षाका साथै निर्माण, सञ्चार र यातायात मन्त्रालयको समेत जिम्मेवारी दिए ।
यही क्रममा ०२० साल चैत्र २० गते कीर्तिनिधि विष्टको जिम्मेवारी फेरियो । उनलाई शिक्षामन्त्रीका साथै परराष्ट्र मन्त्री पनि बनाइयो । यो सरकारमा पनि डा. गिरी नै अध्यक्ष थिए भने अर्थमन्त्रीसमेत रहेका सूर्यबहादुर थापालाई उपाध्यक्ष बनाइएको थियो । विष्ट मन्त्रीहरूको ५ औँ बरियतामा थिए ।
विसं ०२१ साल माघ १३ गते पुनर्गठन भएको नयाँ मन्त्रिमण्डलमा डा. तुल्सी गिरीलाई हटाएर सूर्यबहादुर थापालाई अध्यक्ष बनाइयो । र, पाँचौं बरियतामा रहेका विष्टले दोस्रो बरियतामा उक्लिएर परराष्ट्र, भूमिसुधार कृषि र खाद्य मन्त्रालयको जिम्मेवारी सम्हाले ।
विष्टले पाएका भूमिसुधार, कृषि र खाद्य मन्त्रालयको जिम्मेवारी ०२२ साल माघ ८ गतेदेखि खड्गबहादुर सिंहलाई दिइयो ।
यही क्रममा ०२३ साल साउन १६ गतेदेखि उपाध्यक्ष विष्टलाई फेरि परराष्ट्रसँगै शिक्षा मन्त्रालयको समेत जिम्मेवारी थमाइयो । त्यसअघि शिक्षा मन्त्रालय पुष्करनाथ उप्रेतीले चलाएका थिए ।
राजा महेन्द्रले ०२३ साल माघदेखि अध्यक्ष र उपाध्यक्षको साटो प्रधानमन्त्री र उपप्रधानमन्त्री बनाउन थाले । यही क्रममा ०२३ साल माघ १४ गते पुनर्गठित मन्त्रिपरिषदमा सूर्यबहादुर थापा प्रधानमन्त्री भए भने विष्ट उपप्रधानमन्त्री बनाइए । त्यसबेला वेदानन्द झा गृहमन्त्री बनेका थिए । ०२४ साल जेठ १५ गते पुनर्गठित मन्त्रिमण्डलमा पनि सूर्यबहादुर थापा नै प्रधानमन्त्री थिए भने विष्टलाई उपप्रधानमन्त्रीसहित परराष्ट्र र आर्थिक योजनाको जिम्मेवारी दिइयो । सो मन्त्रिमण्डलमा राजेश्वर देवकोटाले भूमिसुधार मन्त्रालयको जिम्मेवारी सम्हालेका थिए ।
सूर्यबहादुर थापाकै हैसियतमा व्यक्तित्व बनाइसकेका विष्टलाई राजाले एकाएक ०२५ साल चैत्र २५ गते प्रधानमन्त्री बनाए ।
यसअघि सूर्यबहादुर थापाले सम्हालिरहेको प्रधानमन्त्री पदका साथै अर्थ, सामान्य प्रशासन र राजदरबारसम्बन्धी मन्त्रालय विष्टको भागमा पुग्यो ।
वीचमा पटक-पटक मन्त्रिपरिषद गठन पुनर्गठन भइरहे पनि ०३० साल साउन १ गते नगेन्द्रप्रसाद रिजाल प्रधानमन्त्री नबन्दासम्म सरकारको नेतृत्व विष्टले नै गरिरहे ।
दुई वर्ष प्रधानमन्त्री चलाएपछि नगेन्द्रप्रसाद रिजाल फालिए । र, ०३२ साल मंसिर १५ गते डा. तुल्सी गिरी प्रधानमन्त्री बन्न आइपुगे ।
गिरी प्रधानमन्त्री बनेको दुई वर्षपछि राजा वीरेन्द्रले उनलाई फालेर फेरि ०३४ साल भदौ २७ गते पुनः कीर्तिनिधि विष्टलाई प्रधानमन्त्री बनाए ।
विष्ट त्यसपछि ०३६ साल जेठ १६ गते सूर्यबहादुर थापा प्रधानमन्त्री नबन्दासम्म सरकारको नेतृत्वमा रहे । थापाले ०४० साल असार २९ गतेसम्म प्रधानमन्त्री चलाए । त्यसपछि लोकेन्द्र बहादुर चन्दले ०४२ साल चैत्रसम्म सरकारको नेतृत्व गरे । त्यसपछि नगेन्द्रप्रसाद रिजाल अन्तरिम प्रधानमन्त्री बने भने मरिचमानसिंह श्रेष्ठ ०४३ साल असार २ गते आम निर्वाचनपछिको प्रधानमन्त्री बन्न आइपुगे । र, मरिचमानकै पालामा पञ्चायतविरुद्ध आन्दोलन भयो र उनी पदच्युत भए । लोकेन्द्रबहादुरले सरकार सम्हालेको पर्सिपल्ट ०४६ चैत्र २६ गते बहुदल आयो ।
बहुदल आएपछि पनि सूर्यबहादुर थापा र लोकेन्द्रबहादुर चन्द घुमाई फिराई प्रधानमन्त्री बने । तर, विष्ट भने ‘लो प्रोफाइल’ मा बसे । सूर्यबहादुरले बहुदलकालमा पनि चुनाव जिते । तर, विष्टलाई भने चुनाव कहिल्यै फापेन ।
राष्ट्रवादी एवं सादगी नेताको छवि
अध्ययनशील विष्ट राजनीतिमा शिक्षामन्त्रीका रूपमा प्रवेश गरे भने परराष्ट्रमन्त्रीका रूपमा उनले नेपालको राष्ट्रियता सम्वर्द्धनमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेले ।
चीनको सीमानामा नेपाली भूमिमा रहेका भारतीय चेकपोष्टहरु विष्टकै पालामा हटेका हुन् । र, यही कारणले उनलाई भारतविरोधी राष्ट्रवादी नेताका रूपमा हेर्ने गरिएको छ । भारतमै राजनीतिशास्त्र पढेका भएपनि विष्टले भारतीय राजनीतिक हस्तक्षेप कहिल्यै रूचाएनन् ।
नेपाली राजनीतिमा विष्टको योगदानबारे पक्कै पनि विश्लेषकहरूले समीक्षा गर्लान् । तर, समग्रमा हेर्दाखेरि उनको राजनीतिक विशेषता भनेकै चीनसँगको विशेष सम्बन्ध निर्माण गरेर भारतीय हस्तक्षेपबाट नेपाललाई जोगाउनु, भ्रष्टाचारमा नमुछिनु, पदको लोभ नगरी राजनीतिमा नैतिकता एवं त्यागको भावना प्रदर्शन गर्नु, जीवन पर्यन्तसम्म सरल जीवनशैली अपनाउनु अनि निरन्तर राजतन्त्रको सेवक बन्नु इत्यादि हुन् ।
र, अर्को पनि के स्मरणीय हुन सक्छ भने विष्टले ०१७ सालदेखि निरन्तर राजतन्त्रको सेवा गरे पनि उनी क्रुर शासक होइनन् । ०३६ सालमा विद्यार्थी आन्दोलन चर्कनासाथ उनले शिक्षा मन्त्रीबाट राजीनामा दिए भने जनआन्दोलनको मुखमा प्रधानमन्त्री पदसमेत छाडेर विवादबाट टाढै बसे ।
विष्टको स्वभाव नै नरम र मध्यमार्गी प्रकारको थियो । उनले रुखो बोली बोलेर कसैलाई नचिढ्याएको समकालीनहरु बताउँछन् । भलै उनी गणतन्त्रवादी थिएनन् ।
सधैं दरबारको आशिर्वाद, चुनाव कहिल्यै फापेन
दुई दशकभन्दा बढी समय सिंहदरबारको कुर्सीमा बस्न सफल विष्टको जीवनमा चुनाव भने कहिल्यै फापेन ।
पञ्चायतको अन्त्य भएर ०४६ सालमा बहुदल आइसकेपछि विष्टले राष्ट्रिय जनता परिषदका नामबाट निर्वाचनमा भाग लिए । ०५१ साल काठमाडौँ ३बाट प्रतिनिधसभाको चुनाव लडेका पूर्वप्रधानमन्त्री विष्टले ११८० मत पाएका थिए । उनको पार्टीले देशभरिबाट २८ जना उम्मेदवार उठाएको थियो र देशभरिबाट ८९३१ मत प्राप्त भएको थियो ।
पूर्वप्रधानमन्त्री विष्ट ०५६ सालमा पनि काठमाडौँ ३ बाटै चुनाव लडे । सो चुनावमा उनले ३६५ मत मात्र प्राप्त गरे । देशभरि ३९ स्थानमा उम्मेदवार उठाउँदा उनको पार्टीलाई जम्मा ३७९९ भोट आयो ।
धन्धुका
धंधुका भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
कीर्तीनिधि विष्ट
सधैं दरबारको आशिर्वाद, चुनाव कहिल्यै फापेन
०१८ सालदेखि ०३६ सालसम्म जतिबेलासम्म विष्ट मन्त्री र प्रधानमन्त्री बने, त्यसबेला देशमा कुनै आम चुनाव नै भएन । उनी सधैं राजाबाट मनोनित भएर सिंहदरबारमा पुगे । ०३६ सालपछि उनी ज्ञानेन्द्रकालको अपवादलाई छाडेर राजनीतिको अग्रभागमा खासै देखिएनन् ।
घाङल
घाङल नेपालको सुदूरपश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र, सेती अञ्चलको डोटी जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति थियो। हाल घाङल गाउँ विकास समितिका सम्पूर्ण वडाहरू बडीकेदार गाउंपालिकाको वडा नं. ३ कायम भएको छ।
परिचयः
डोटी जिल्लाको सदरमुकाम सिलगढीदेखि करिब ३४ कोषको पैदल दूरीमा पर्ने तत्कालिन घाङल गा.वि.स. सदरमुकाम देखि सुदूर दक्षिणमा रहेको छ । सीमानाको हकमा यस गा.वि.स. को पूर्वमा सिमचौर गा.वि.स. पश्चिममा बर्छेन गा.वि.स. उत्तरमा लाना केदारेश्वर गा.वि.स. र दक्षिणमा कैलाली जिल्लाको पाण्डौन र मोहन्याल गा.वि.स. पर्दछन् । यस गा.वि.स.को भौगोलिक बनोट हेर्ने हो भने धेरै जसो भूभाग भिरालो रहेको छ । यस गा.वि.स.मा विभिन्न जातिका मानिस बस्ने गर्दछन जसमा बाहुन, क्षेत्री, मगर, गुरूङ, लामा, दमाई, कामी, सार्की, आदी जातिका मानिस प्रमुख हुन्। यहाँ धान, गहुँ, मकै, कोदो आदि अन्न बाली लगाईन्छ भने नगदे बालीका रूपमा अदुवा र बेसार प्रमुख रूपमा लगाईन्छ । जातीय विविधता भएको कारणले यहाँ भाषामा पनि विविधता पाईन्छ । यहाँ सबै भन्दा बढी बोलिने भाषा नेपाली हो भने त्यसपछि बोलिने भाषा डोटेली हो । प्रतिशतका हिसाबले पहिलो स्थानमा रहेको मगर जातिले बोल्ने मगर खाम तेस्रो स्थानमा रहेको छ । यसैगरी यहाँ अछामी भाषा बोल्ने समुदाय समसेत केहि मात्रामा रहेका छन् ।
विकासका योजनाहरू
यस गा.वि.स. लाई सहजपूर बोगटान सडकले छोएको र बाघछेडा बजारसम्म मोटर सडक पुगेको भए पनि गा.वि.स. को सदरमुकाम मटेला सम्म सडक पुगेपनि ट्र्याक्टर र जीपहरु मात्र पुग्न सकेको छ ।पंचायतकाल देखि नै सुरू भएको सहजपुर बोगटान दिपायल सडकको बाघछेडा बजारदेखि घाङलको सदरमुकाम वडा नं ९ मटेलाको लागि हाल RAP 3 ले सडक निर्माण कार्य अघि बढाएको छ र कडा चट्टान भएको र ज्यादै भिरालो भागको कटिङ कार्य सम्पन्न भई मटेला बजार पुगेको छ।हाल मटेला देखि गैमडा,बगडा,कोइरालको हुंदै जदी सम्म सडक सञ्जालले जोडिएको छ। यसै गरी सुनालेक देखि मेहेली खोलासम्म आव २०७४/०७५ मा बडिकेदार गापा को अनुदान सहयोगमा सडक निर्माण भएको थियो भने आ•ब• २०७५/०७६ मा गा•पा•को सहयोगमा सडक निर्माण कार्य साबिकको घाङल गाविसको वडा नं• ६, लानाबन पुगेको छ। यस गा.वि.स.को ज्यूना लेकमा सी.डी.एम.ए.को टावर बनेको कारण स्काई फोनको बिस्तार भएको छ जसमा हाल जीएस एम सेवा समेत थपिएको छ । यस गा.वि.स. मा प्राप्त भएका अन्य सरकारी सुबिधाहरूमा हेल्थपोष्ट,प्रहरी चौकी अतिरिक्त हुलाक पशु सेवा उपकेन्द्र रहेका छन् भने गैर सरकारी कार्यालयहरूमा ग्रामिण समुदाय विकास केन्द्र RCDC, सुनौलो महिला बहुउद्देश्यीय सहकारी संस्था लि. घाङल बहुउद्देश्यीय सहकारी संस्था लि. छन् । यस गा.वि.स. मा एक उच्च मा.वि., एक मा.वि., तीन ओटा नि.मा.वि. र तीन ओटा प्रा.वि. का साथै ९ ओटा वालविकास केन्द्रहरू रहेका छन् ।यस गा०वि०स मा स्थापित विद्यालयहरुमध्ये श्री वीरेन्द्र उ०मा०वि०,श्री विष्णु मा०वि०मुलेचौर,भैरव प्रा०वि० चवाँला,अमरघट्टी नि०मा०वि० ओखलढुङ्गा,चौडेल नि०मा०वि० चायाकोट,केदारमाण्डौ प्रा०वि० पातल,शान्ति प्रा०वि० धारापानी,सुनपाल प्रा०वि० बेवँरा र बग्र प्रा०वि० बगडा रहेका छन् ।यसै गरी वालविकास केन्द्रहरूमा ज्योती वालविकास केन्द्र,लटाली वालविकास केन्द्र,पाल्सेनी वालविकास केन्द्र,बगडा वालविकास केन्द्र,पासाङ वालविकास केन्द्र,दीपज्योती वालविकास केन्द्र र गोठेरी वालविकास केन्द्र मेहली समुदायमा आधारित वालविकास केन्द्र हुन भने भैरव नि०मा०वि०,वीरेन्द्र उ०मा०वि०,विष्णु मा०वि०हरूमा विद्यालयमाआधारित वालविकास केन्द्र हुन।
यो पनि हेर्नुहोस
डोटी जिल्लाको सुदूर दक्षिणमा रहेको यस घाङल गा०वि०स० मा डोटी जिल्लामा रहेका अन्य गा०वि०स० मा भन्दा बढी जातिका मानिसहरु बसोवासस गर्ने गरेका छन् । यहाँ मुख्य रूपले बसोवास गर्ने जातिहरूमा ब्राम्हण,क्षेत्री,मगर,गुरुङ,लामा,दमाई,कामी,सार्की,भुल आदि प्रमुख हुन् । ब्रम्हाण जातिहरूमा खनाल,आचार्य,सापकोटा,जैशी,अम्मै आदी पूर्वीया ब्रम्हाण छन भने ओझा,बिनाडी पश्चिमा ब्रम्हाण जातिका मानिस बसोवास गर्छन । क्षेत्रीहरूमा बोहरा,जेठारा,साउँद,पनाडी,थापा,बिष्ट,बडुवाल,खत्री आदी जातिका मानिसहरु बसोवास गर्छन ।भौगोलिक विविधता रहेको यस गा•वि•स• मा जातिय,भाषिक, सांस्कृतिक विविधता रहेको छ । यहांको मगर समुदायमा मारुनी नाच नाचिन्छ,अछामी समुदायमा पुतला खेलिन्छ र पूर्बेली समुदायमा झ्याउरे तथा क्षेत्री समेदायमा डेउडा भाका घन्किन्छ ।
कन्याकुमारी
कन्याकुमारी (जसलाई केप कोमोरिन पनि भनेर भनिने गरिन्छ) भारतको तमिलनाडु राज्यमा कन्याकुमारी जिल्लामा अवस्थित एक शहर हो। मुख्य भूमि भारतमा सबभन्दा दक्षिणी शहर, यसलाई कहिलेकाहीँ 'ल्याण्ड्स एण्ड' का रूपमा चिनिने गरिन्छ।
भारतमा, कन्याकुमारी आफ्नो अचम्मको सागर सूर्योदय, सूर्यास्त र चन्द्रोदयका लागि प्रसिद्ध रहेको छ भने यो तटभन्दा १३३ फिट तिरुवल्लुवर प्रतिमा र विवेकानन्द रक मेमोरियल र एउटा तीर्थस्थलका रूपमा एउटा लोकप्रिय पर्यटन स्थल रहेको छ।
भारतको प्रायद्वीपीय टाउकोमा अवस्थित कन्याकुमारी, अरब सागर, बङ्गालको खाडी र हिन्द महासागरको सङ्गमस्थलमा रहेको छ। यसको तीन तिर ७१.५ कि.मि. को तटीय रेखा रहेको छ। यो शहर, नागरकोइलबाट २० कि.मि. दक्षिणमा, कन्याकुमारी जिल्लाको मुख्यालय र केरलको राजधानी तिरुवनन्तपुरमबाट लगभग ९० कि.मि. दक्षिणमा स्थित रहेको छ।
शहरको किनारामा एउटा मन्दिर रहेको छ, जुन देवी कन्याकुमारी (अविवाहित देवी) हरुमा समर्पित हुने गर्दछ, यसै कारणले गर्दा शहरको नामकरण कन्याकुमारी हुन गएको हो। कन्याकुमारी सङ्गम कालदेखि एउटा शहर रहेको छ र यसलाई पुरानो तमिल साहित्य र मार्को पोलो र टलेमीका खाताहरुमा सन्दर्भित गरिएको छ।
व्युत्पत्ति
यस स्थानको नाम देवी कन्या कुमारीबाट लिइएको हो, जसलाई भगवान श्रीकृष्णका बहिनी मानिने गरिन्छ, एउटी देवीको मनबाट कठोरतालाई हटाउनका लागि मानिने गरिन्छ, जसका लागि महिलाहरु विवाहका लागि प्रार्थना गर्ने गर्दछिन्। सन् १६५६ मा, डच ईस्ट इन्डिया कम्पनीले पुर्तगालीबाट पुर्तगाली सीलोनमाथि विजय प्राप्त गरे र नाम अन्ततः "कोमोरिन" लाई भ्रष्ट गरिदिएका थिए र भारतमा ब्रिटिश शासनका समयमा केप कोमोरिन भनिन थालियो। पछी भारत सरकार र मद्रास सरकारद्वारा शहरको नाम कन्याकुमारी गरिएको थियो।
रवीन्द्र प्रभात
रवीन्द्र प्रभात  हिन्दीका लोकप्रिय कवि,कथाकार,पटकथा लेखक,उपन्यासकर,स्तम्भकार तथा मुख्य ब्लग विश्लेषक हुन्। उहाँले पछिल्ला दुई दशकदेखि हिन्दीमा निरन्तर लेखन गरी रहेका छन्।
जीवन परिचय
यिनको जन्म ईस्वी संवत् ०५ अप्रैल १९६९ महींदवाईरा गाउँ, सीतामढी जिल्ला बिहार को एक मध्यमवर्गीय ब्राह्मण परिवारमा भएको थियो। यिनको मूल नाम रवीन्द्र कुमार चौबे हो। यिनको आरम्भिक शिक्षा सीतामढीमा भएको थियो। पछि उसले बिहार विश्वविद्यालय मुजफ्फरपुरबाट भूगोल विषयमा स्नातक तह तथा उत्तर प्रदेश राजर्षि टंडन मुक्त विश्वविद्यालय इलाहाबादबाट पत्रकारिता र जनसंचारमा स्नातकोत्तर तह सम्मको शिक्षा ग्रहण गरेका थिए।
कार्यक्षेत्र
जीवन र जीविकाका बीच तारतम्य स्थापित गर्नकालागि उसले अध्यापनको कार्य पनि गरे, वर्तमानमा ऊ पत्रकारिताको एक ठूलो व्यावसायिक समूहको प्रशासनिक पदमा कार्यरत छन्। यिनी अचेल लखनऊमा कार्यरत छन्। लखनऊ जो नजाकत, नफासत,तहजीव र तमद्दूनको जीवन्त शहर हो, यस शहरमा दिनचर्या गुजार्दै गजल वाचन गर्दै , कविताहरू लेख्दै, गीतहरू गुनगुनाउदै तथा उदासीहरूको मुहारमा पनि खुशी ल्याउने गरिएको देख्दा निकै नै राम्रो लाग्दछ ......
प्रकाशित कृतिहरू:
हिन्दीका मुख्य ब्लग विश्लेषकका रूपमा चर्चित रवीन्द्र प्रभात विगत ढाई दशकदेखि निरंतर साहित्यको विभिन्न विधाहरूमा लेखनरत छन् ! यिनको रचनाहरू भारत तथा विदेशदेखि प्रकाशित लगभग सबै प्रमुख हिन्दी पत्र-पत्रिकाहरूमा प्रकाशित हो चुकी छन् तथा तिनको कविताहरू लगभग डेढ दर्जन चर्चित काव्य संकलनहरूमा संकलित गरिएको ! लखनऊदेखि प्रकाशित हिन्दी दैनिक जनसन्देश टाईम्स र डेली न्यूज एक्टिविस्ट का यी नियमित स्तंभकार छन्, व्यंग्यमा आधारित यिनको साप्ताहिक स्तंभ चौबे जीको चौपाल पर्याप्त लोकप्रिय छ ! विभिन्न प्रतिष्ठित पत्र-पत्रिकाहरूमा प्रकाशनका साथ-साथ वर्ष-१९९१मा हमसफर (गजल सङ्ग्रह), १९९५मा समकालीन नेपाली साहित्य( सम्पादित), १९९९मा मत रोना रमजानी चाचा (गजल सङ्ग्रह) प्रकाशित। अनियतकालीन उर्विजा र फागुनाहटको सम्पादन। हिन्दी मासिक संवाद तथा साहित्यांजलिको विशेष सम्पादन। ड्वाएराको टेली डक्यूमाटरी फिल्म नया विहान का पटकथा लेखक। लगभग दुइ दर्जन सहयोगी संकालनहरूमा रचनाहरू संकालित। वर्ष २००२मा स्मृति शेष ( काव्य सङ्ग्रह) कथ्यरूप प्रकाशन इलाहाबाद द्वारा प्रकाशित। साथै वर्ष २०११मा ताकि बचा रहोस् लोकतन्त्र, २०१२मा प्रेम न हाट बिकाय र २०१३मा धरतीपकड निर्दलीय( उपन्यास ) हिन्द युग्म द्वारा प्रकाशित। हिन्दी ब्लगिंगको इतिहास प्रकाशित तथा हिन्दी ब्लगिंग :अभिव्यक्तिको नयाँ क्रान्ति सम्पादित। हिन्दी ब्लगिंग :अभिव्यक्तिको नयाँ क्रान्ति हिन्दी ब्लग जगतको पहिलो मूल्यांकन परक पुस्तक छ, जसको १५० प्रतिहरू प्रकाशनदेखि पूर्व नैं बिक गयी यो आफ्नो तपाईँमाथि एक ठूलो उपलब्धि छ। यसलाई हिन्दी साहित्य निकेतन बिजनौरले प्रकाशित गरेकोछ।
सम्मान
जनवरी-२०११मा खटीमा ब्लगर मीटका बेला साहित्य शारदा मञ्चको तर्फदेखि ब्लग श्री देखि अलंकृत। वर्ष-२०११मा आयोजित विश्वविद्यालय अनुदान आयोग देखि संपोषित राष्ट्रिय ब्लगर संगोष्ठी कल्याण मुम्बईमा ब्लग भूषण देखि अलंकृत। हिन्दीमा उत्कृष्ट ब्लग विश्लेषण हेतु संवाद डट कम द्वारा संवाद सम्मान-२००९ देखि सम्मानित। बैङ्कक, थाईल्याण्डमा आयोजित चतुर्थ अन्तर्राष्ट्रिय हिन्दी सम्मलेनमा सृजनगाथा डट कम द्वारा हिन्दी ब्लागिंगमा उत्कृष्ट योगदान हेतु सृजनश्री सम्मान-२०११ देखि सम्मानित। कल्याण, बम्बाइमा हिन्दी साहित्यश्री सम्मान-२०११ देखि सम्मानित। प्रगतिशील ब्लग लेखक सङ्घ द्वारा 'ताकि बचा रहोस् लोकतन्त्र' उपन्यास हेतु बाबा नागार्जुन जन्मशती कथा सम्मान-२०१२ र हिन्दी ब्लागिंग अभिव्यक्तिको नयाँ क्रान्ति हिन्दी ब्लागिंगको पहिलो मूल्यांकनपरक पुस्तकका सम्पादन हेतु प्रबलेस चिट्ठाकारिता शिखर सम्मान-२०१२ देखि सम्मानित।
विशेष:
उनले संपादनमा प्रकाशित ऊर्विजा पत्रिकाको समकालीन नेपाली साहित्य पछि केन्द्रित विशेषांक नेपाली समुदायमा पर्याप्त प्रसिद्ध छ।
फाहियान
फाहियान प्राचीन चीनका एक बौद्ध भिक्षु तथा प्रसिद्ध तीर्थयात्री थिए। यिनले सन् ३९९-४१२ ताका चीनबाट तिब्तत हुँदै वर्तमान पाकिस्तान, भारत, नेपाल, बङ्गलादेश, श्रीलङ्का आदि देशको पैदल भ्रमण गरेका थिए। यिनको भ्रमणको मुख्य उद्देश्य बौद्ध तीर्थयात्रा तथा बौद्ध धर्म सम्बन्धी कृतिहरू बटुल्नु थियो। फाहियानले आफ्नो यात्रा विवरणमा कपिलवस्तु दरवारको कलात्मकता तथा अन्य वास्तुकलाको वर्णन गरेका छन्। यिनले नेपाल बारे धेरै कुरा उल्लेख गरेका छन्। यिनले उल्लेख गरेका कुराबाट नेपालको इतिहास बुझ्न सहयोग पुगेको छ। यिनले त्यसबेलाको देवपत्तनलाई निकै आकर्षक ठाउँ भनेर वर्णन गरेका थिए।
फाहियान सन् ४०३ ताका लुम्बिनी (हालको नेपाल) आएका थिए। यिनको यात्रा वर्णनकै आधारमा गौतम बुद्धको जन्मस्थल बारे खोज अनुसन्धान भएपछि लुम्बिनी पत्ता लागेको थियो।
नागदह
नागदह नेपालको मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र बागमती अञ्चल, ललितपुर जिल्लाको धापाखेलस्थित सांस्कृतिक महत्त्वको पोखरी हो । विसं २०२१को नापीमा ५२ रोपनी क्षेत्रफल रहेको नागदह अहिले ४२ रोपनी क्षेत्रफलमा खुम्चिएको छ । समिति गठन भएपछि नागदह वरिपरि वृक्षरोपण, वर्षायामको भलपानी पोखरीमा नपसोस् भनेर निकासको व्यवस्था र पोखरी वरिपरि बाटो निर्माण गर्न सुरू गरिएको छ । पोखरीमा माछापालन पनि गरिएको छ । नागदह अवलोकन गर्न आउने आगन्तुक गर्न आउने आगन्तुकका लागि डुङ्गामा सयर गर्न सकिने व्यवस्था पनि मिलाईएको छ । मञ्जुश्रीले तलाउको रूपमा रहेको काठमाडौँ उपत्यकाको पानी चोभारमा गल्छी काटी बाहिर पठाएपछि उपत्यकामा नागदह र टौदह बाँकी रहेको जनविश्वास रहिआएको छ । काठमाडौँ उपत्यकाको सबै पानी सुकेपछि नागहरू यो दहमा आई बसेकाले यसको नाम नागदह रहेको बताइन्छ । सो दहमा नागपञ्चमी र ऋषिपञ्चमीमा ठूलो मेला लागने गरेको छ ।
मुरैना जिल्ला
मुरैना जिल्ला भारतीय राज्य मध्य प्रदेशको एउटा जिल्ला हो।
शरणामती
शरणामती नेपालको मेची अञ्चलको झापा जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो।
करनाल
करनाल भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
ब्यारेन्क्विला
ब्यारेन्क्विला क्यारिबियन सागर नजिकउत्तरी कोलम्बियामा अवस्थित एक औद्योगिक बन्दरगाह तथा नगरपालिका हो।
हलिउड
हलिउड लस एन्जलस, क्यालिफोर्नियाको केन्द्रीय क्षेत्रको एक छिमेक हो। यसको नाम अमेरिकी चलचित्र उद्योग र यससँग सम्बन्धित व्यक्तिहरूको लागि एक संक्षिप्त सन्दर्भ भएको छ। यसका धेरै स्टुडियोहरू जस्तै प्यारामाउन्ट पिक्चर्स, वार्नर ब्रदर्स, र युनिभर्सल पिक्चर्स त्यहाँ स्थापना भएको थियो र प्यारामाउन्टको अझै त्यहाँ यसको स्टुडियोहरू छन्।
हलिउडलाई सन् १९०३ मा नगरपालिकाको रूपमा समावेश गरिएको थियो। यसलाई सन् १९१० मा लस एन्जलसको सहरसँग जोडिएको थियो र त्यसको लगत्तै एक प्रख्यात चलचित्र उद्योग देखा परेको थियो र अन्तत: विश्वमा सबैभन्दा बढी पहिचान प्राप्त भएको थियो।
भूगोल
'लस एन्जलस टाइम्स'को मानचित्रण एल.ए. प्रोजेक्टका अनुसार, हलिउड उत्तरमा हलिउड हिल्स, उत्तर पूर्वमा लस फेलिज, पूर्वमा इस्ट हलिउड वा भर्जिल भिलेज, दक्षिणमा लार्चमन्ट र ह्यान्कक पार्क, दक्षिण पश्चिममा फेयरफ्याक्स, पश्चिममा वेस्ट हलिउड, र उत्तर पश्चिममा हलिउड हिल्स वेस्टले घेरिएको छ।
हलिउड भित्रका अन्य क्षेत्रहरू फ्र्याङ्क्लिन भिलेज, लिटिल आर्मेनिया, स्पल्डिङ स्क्वायर, थाई टाउन, र युक्का कोरिडोर हुन्।
अन्य हलिउडहरू
सन् १९९४ मा, हलिउड, अलाबामा, र हलिउड नामका अन्य १० सहरहरूले हलिउड चेम्बर अफ कमर्सको नामलाई ट्रेडमार्क गर्न र समान नाम भएका समुदायहरूलाई रोयल्टी तिर्न बाध्य पार्ने प्रयासलाई सफलतापूर्वक लडेका थिए। मुख्य कुरा यो थियो कि अलाबामाको हलिउड राष्ट्रमा पहिलो सम्मिलित हलिउड थियो, जबकि अलाबामाको छ वर्ष पछि क्यालिफोर्नियामा सन् १९०३ सम्म सम्मिलित थिएन। थप रूपमा, यो सन् १९१० मा लस एन्जलससँग गाभियो र यसलाई छुट्टै सहरको रूपमा पहिचान गरिएन।
जनसङ्ख्या
सन् २००० अमेरिकी जनगणनाले 3.51 mi2 हलिउड छिमेकमा ७७,८१८ बासिन्दाहरूको गणना गरेको थियो—प्रति वर्ग माईलमा (८,५६९ प्रति किमी२) औसत २२,१९३ व्यक्ति, जुन लस एन्जलस काउन्टीको सबैमा सातौँ-सघन छिमेक हो। सन् २००८ मा सहरले जनसङ्ख्या ८५,४८९ पुगेको अनुमान गरेको थियो।
किशोर पन्थी
किशोर पन्थी न्युयोर्क निवासी नेपाली पत्रकार हुन्।  उनी न्युयोर्कबाट प्रकाशन हुने खसोखासका प्रधान सम्पादक हुन् । उनले अमेरिकाबाट नेपालको एबीसी टेलिभिजनमा 'टक अफ द टाउन' नामक कार्यक्रम पनि चलाउदछन् । उनी अमेरिकाको विदेश मन्त्रालयबाट मान्यता पाउने प्रथम नेपाली पत्रकार समेत हुन् ।
वासुदेवी
बासुदेवी नेपालको सुदूरपश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र, सेती अञ्चलको डोटी जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो।
खगेन्द्र संग्रौला
खगेन्द्र संग्रौला नेपालका प्रगतिशील साहित्यकार हुन्। कथा र नाटक विधामा विशेष कलम चलाउने संग्रौला पछिल्लो समयमा विभिन्न पत्रपत्रिकामा राजनीतिक लेखहरू लेख्ने गर्छन्।
खगेन्द्र संग्रौलाको जन्म वि सं २००३ मंसिर १० गते पाँचथरको सुभाङ गाउँमा भएको थियो। प्रगतिशील लेखक संघ सँग आबद्ध संग्रौला हाल काठमाडौंमा बसोबास गर्दछन्।
अनुवाद
संग्रौलाले विभिन्न भाषाका साहित्यिक कृतिहरू नेपालीमा अनुवादसमेत गरेका छन्। उनले अनुवाद गरेका केही कृतिहरू
मन्दसौर जिल्ला
मंदसौर जिल्ला भारतीय राज्य मध्य प्रदेशको एउटा जिल्ला हो।
डिंडौरी जिल्ला
डिंडौरी जिल्ला भारतीय राज्य मध्य प्रदेशको एउटा जिल्ला हो।
खिरौना
खिरौना नेपालको पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्र, सगरमाथा अञ्चलको सिराहा जिल्लामा अवस्थित गाउँ विकास समिति हो।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार खिरौनाको ६४३ घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या ३,४५२ रहेको छ।
देव
देव भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
मण्डला जिल्ला
मंडला जिल्ला भारतीय राज्य मध्य प्रदेशको एउटा जिल्ला हो।
फर्च्युन ५००
फर्च्युन ५०० भनेको फर्च्युन म्याग्जिनले वार्षिक रूपमा प्रकाशन गर्ने सुची हो । जसमा अमेरिकाका ५०० वटा उच्च राजश्व कमाउन सफल भएका कम्पनीलाई सुचीकृत गरिएको हुन्छ । यस्तो सुची पहिलो पटक सन् १९५५ मा प्रकाशन गरिएको थियो । फर्च्युन ५०० अवधारणाको शुरुवात फर्च्युन म्याग्जिनका सम्पादक एडगर पि. स्मिथले गरेका थिए ।
सेन्चुरी कमर्सियल बैंक लिमिटेड
सेन्चुरी बैङ्क लिमिटेड'' नेपालको एक व्यावसायिक वाणिज्य बैङ्क हो। यसले नेपाल राष्ट्र बैङ्कबाट 'क' वर्गको इजाजत प्राप्त गरेको छ। काठमाडौँमा मुख्य कार्यालय रहेको यस बैँकका शाखाहरू देशभरी छरिएका छन्।
चिलिमे (चरा)
चिलिमे नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यसलाई अङ्ग्रेजीमा ब्लड फिजान्ट (Blood Pheasant) भनिन्छ ।
यो पनि हेर्नुहोस्
चिलिम ढुङ्गा : खोटाङ जिल्लाको फेदि गाबिस मा पर्ने यो चिलिम अति सुंदर छ
कर्नाली ब्लुज
कर्नाली ब्लुज (उपन्यास) बुध्दिसागरद्वारा लेखिएको उपन्यास हो। यस उपन्यासमा लेखकले पश्चिम नेपालको तराईको गाउँ देखि विकट जिल्ला कालिकोटको पहाडी परिवेशलाई आधार बनाएका छन्।
पुस्तकको बारेमा
यो पुस्तक फाइनप्रिन्टले प्रकाशित गरेको हो।
लक्ष्मी पौडेल
लक्ष्मी पौडेल नेपालको राष्ट्रिय टिमबाट खेल्ने महिला फुटबल खेलाडी हुन् ।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी :नेपाली महिला फुटबल खेलाडीहरू
भोपाल जिल्ला
भोपाल जिल्ला भारतीय राज्य मध्य प्रदेशको एउटा जिल्ला हो।
सिन्धु मल्ल
सिन्धु मल्ल नेपाली आधुनिक तथा लोक गायिका हुन् । यिनले आधुनिक, लोक, दोहोरी तथा पप गीत समेत गाएकी छिन् भने चलचित्रका लागि पार्श्व गायन पनि गरेकी छिन्। बाल्यकालदेखि नै गीत गाउन रूचि राख्ने मल्लले २०५८ सालमा गायक बद्री पंगेनीसँग गाएको "ससुरालीमा ख्यालख्यालमा दिल बस्यो कान्छी सालीमा" भन्ने दोहोरी गीतबाट लोकप्रियता हासिल गर्न सुरु गरेकी हुन् फुलमाया गितबाट ब्यबसायिक गायनयात्रा सुरु गरेकि थिइन। पहिलो रेकर्डेड गित रेडियाे नेपालमा रेकर्ड भएको गित "पढ्नु भनेको के हो?" भन्ने रहेको छ।
उशा मंगेशकरले गाएको ‘झल्झली आँखामा...,’ गीतको रिमेक गीत निकालेपछि उनको स्वरको प्रशंसा भएको थियो। पछि 'रातो सारीमा', 'कहाँ हो कहाँ', 'धरानको बजारमा' जस्ता गीतहरू लोकप्रिय बने। तीजको क्रममा 'चिटिक्कै भा छु रे' नामको गीतले यिनलाई लामो समयसम्म चिनायो जसको वि. सं.२०७६ सालमा रिमेक भर्सन पनि निकालेकी छन्। वि. सं. २०७६ सालमा निस्केको गीत 'चैर मुसी चैर' हालसम्मको पछिल्लो गीत हो। सिन्धु मल्लले हालसम्म ५ हजार जति गीत गाएकी छिन्। । करिव २२  वर्षे गायन यात्रामा उनका २० वटा जति गीती एल्बम निस्किएका छन्।
जन्म र बाल्यकाल
सिन्धु मल्लको जन्म पिता डम्बर बहादुर मल्ल र माता जनक कुमारी मल्लको कोखबाट २०३८ पुष १५ गते दाङ जिल्लाको श्रीगाउँमा भएको हो। गायीका मल्लको प्राथमिक शिक्षा अन्नपुर्ण बोर्डिंग स्कुल घोराही र श्रीगाउँ प्रसडुवा कै स्कुल दाङ्गमा भएको थियो । यिनको माध्यमिक शिक्षा रत्न राज्यलक्ष्मी मा.वि. नयाँ बानेश्वरबाट भयो। पछि ललितकला क्याम्पस हुदै कलानिधि इन्दिरा संगीत महाविद्यालयबाट संगीतमा स्नातक गरेकी छन्।
गिती एल्बम
ससुरालीमा, चिटिक्कै भाछु रे, कहाँ?, टुङना र डम्फू, काफल गेडी, माया धरानी, लाहुरे दाइले, लाइछाै बेसन, लाठीचार्ज, लाइछौ बेसन, चुरा पोते रातो, छिनको छिनमा, तीज आयो, पिरतीको जाल, अहिलेको तिज,दिलैको राजा,पिरतिको जाल(चैर मुसि चैर ), पर्बत कि रानी , फोटो फिर्ता लेउ ,म  त नेपालि,सासु ससुरा आदि रहेका छन्।हालसम्म धेरै राष्ट्रिय स्तरका अवार्ड जित्ने गायिकाहरु मध्ये गायिका मल्ल पनि अग्र स्थानमा रहेकि छिन।
चर्चगेट
चर्चगेट दक्षिणी मुम्बईको एउटा क्षेत्र हो। १८औं अनि १९औं शताब्दीको मध्यसम्ममा, मुम्बई एउटा चारतिरबाट घेरिएको शहर थियो। शहरका पर्खालहरुमा तीन द्वार रहेका थिए, चर्च गेट, सेन्ट थोमस अनि क्याथेड्रलका नाममा र मुम्बई ती द्वारहरुमध्ये एक थियो। गेट फ्लोरा फाउन्टेनका वर्तमान स्थान नजिकै स्थित थियो। १९औं शताब्दीको मध्यतिर, शहरको पर्खालहरुको विस्तार कार्यक्रममा लागि तोडिएको थियो। चर्चगेट मुम्बई उपनगरीय रेलवेको पश्चिमी लाइनमा एउटा प्रमुख रेलवे टर्मिनस पनि रहेको छ। सीसाइड चर्चगेटलाई खेलका मैदानका लागि चिनिने गरिन्छ, जस्तै- विशाल ओभल मैदान, क्रिकेटका आकस्मिक खेलहरुका लागि लोकप्रिय रहेको छ र नजिकमा सन् १९३० को दशकमा निर्मित ब्रेबोर्न स्टेडियम रहेको छ, जो औपचारिक म्याचको मेजबानी गर्दछ। यस क्षेत्रको नव-गथिक र आर्ट डेको भवन घर कार्यालयहरु र कलेजहरुको निर्माण गर्दछ।
घुम्नलाई प्रसिद्ध स्थानहरु
चर्चगेट क्षेत्र, पर्यटन स्थलहरुको र अन्य स्थानहरुको अवलोकन वा दृश्यावलोकनका लागि भरिपूर्ण रहेको छ। यस क्षेत्रलाई खुला रुपले शहरको सबभन्दा धनी वा स्टाइलिश मानिसहरुको फेशनेबल इलाकाहरुमध्ये एक माना जाता है। यसमा अनेकौं ऐतिहासिक महत्वपूर्ण क्षेत्रहरुका साथ-साथ पर्यटन स्थल पनि रहेका छन्। त्यसमध्ये केहि स्थानहरु तल उल्लेखित छन्;
लक्ष्मीनगर
लक्ष्मीनगर नेपालको सुदूरपश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र, सेती अञ्चलको डोटी जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो।
कान्ये वेस्ट
कान्ये वेस्ट एक अमेरिकी चलचित्र निर्माता, गायक, गीतकार तथा अभिनेता हुन् ।
आम निर्वाचन २०५१ का निर्वाचित सांसदहरू
यो आम निर्वाचन २०५१ र त्यसपछिको उपनिर्वाचनमा प्रतिनिधि सभामा निर्वाचित सांसदहरूको सूची हो।
ह्यासियम
ह्यासियम एक पेरियोडीक टेबलमा पर्ने रासायनिक तत्त्व हो।
शिवकुमार राई
शिवकुमार राई (जन्म: २६ अप्रेल १९१९) नेपाली साहित्यका एकजना विशिष्ट सामाजिक यथार्थवादी कथाकार हुन् ।
सुरुवाती जीवन
शिवकुमार राईको जन्म २६ अप्रेल १९१९मा पूर्व सिक्किमको रिनाक भन्ने ठाँउमा भएको थियो । उनको बाबाको नाम धोजबीर राई र आमाको नाम नरमाया राई हो । उनले केही समयसम्म तिब्बतको ग्यात्से भन्ने ठाउँमा बुनियादी शिक्षा प्राप्त गरेका थिए। आफना बाबा आमासँग पछि सरूवा भएर उनी खरसाङ गए अनि त्यही ठाउँलाई उनले आफ्ने कर्मभूमि पनि बनाए। उनले सन् १९४१मा कलकतत्ताको सेण्ट जेभियर कलेजबाट बी. ए. परीक्षा पास गरेका थिए। शिवकुमार राई राजनितिमा पनि चासो राख्दथे। डम्बरसिंह गुरूङको नेतृत्वमा स्थापना भएको गोर्खालीग पार्टीमा लागेर उनी पश्चितमबङ्गालको उपमन्त्रीसम्म हुन पुगेका थिए। पछि राजनीतिक क्षेत्रलाई त्यागेर उनी अल इन्डिया रेडियोको खरसाङ शाखामा नेपाली कार्यक्रमको निर्माला बन्नपुगे अनि त्यसका साथै  सिलगढीबाट प्रकाशित हुने हिमालजुली दैनिक समाचारपत्रको सम्पादन पनि गरेका थिए। उनको मृत्यु २२ जुलाई१९९५मा खरसाङमा भयो। शिवकुमार राईले आफ्नो साहित्यिक जीवन तरुण नामक हस्तलिखित पत्रिकामा बाँसुरी  शीर्षक कथलेखेर गरेका थिए। खोजी  नामक पत्रिकामा प्रकाशित विरहीको वसन्त उनको पहिलो कविता कृति हो। शारदा, उदय, गोर्खा, युगवाणी, साहित्यस्रोत, भारती, दियालो आदि पत्रिकाहरूमा उनका कथा, कविता, नाटक तथा नबन्धहरू प्रकाशित भएका पाइन्छन्। शिवकुमार राईले साहित्यका विविध विधाहरूमा कलम चलाए पनि उनी विशेष गरेर नेपाली साहित्यमा कथाकारको रूपमा परिचित छन्।
कृति
उनका प्रकाशित कृतिहरू हुन्- १.	फ्रण्टियर(कथा सङ्ग्रह) २.	डाँफेचरी (खण्डकाव्य) ३.	यात्री ( कथा सङ्ग्रह) ४.	बडा डिनर ( कथा सङ्ग्रह) ५.	डाकबंगला (उपन्यास) ६.	खहरे ( कथा सङ्ग्रह) ७.	 शिवकुमार राईका साथ कथा (कथा सङ्ग्रह) पुरस्कार तथा सम्मानः- १.	खहरे कथा संग्रहको निम्ति सन् १९७८मा दिल्लीको साहित्य अकादमाद्वारा साहित्य अकादमी पुरस्कार। २.	दियालो पुरस्कार ३.	सिक्किमबाट अगमसिंह गिरी स्मृति पुरस्कार। कथाकार शिवकुमार राईका कथामा पाइने विशेषताहरूः शिवकुमार राई भारतीय नेपाली जनजीवनलाई आधार बनाएर  कथा लेख्ने कथाकार हुन्। उनको कथामा विशेष गरेर पश्चिम बङ्गाल राज्यका पहाडी इलाका दार्जिलिङ र खरसाङ वरिपरिका मानिसहरूको रहनसहन, आचार व्यवहार, धर्म विश्वास, रीति थिति आदिको  सजीव  चित्रण पाइन्छ। उनी  हिन्दीका प्रेमचन्द र नेपालीका गुरूप्रसाद मैनालीका हाराहारीमा आउने एकजना कुशल सामाजिक कथाकार हुन्। उनका कथाहरूमा प्रयः निम्न वर्गीय समाजका आर्थिक-सामाजिक समस्याहरूलाई केलाईएको पाइन्छ। कथाकार  राईका कथाहरूमा यथार्थवादी दृष्टिकोण रहेको पाइन्छ। साथसाथै उनी  प्रगतिशील  प्रगतिशील विचारधाराका कथाकार भएका हुनालो उनले आफ्नो जातीय समाजको सुधार र उत्थानमा नै स्वयंलाई समर्पण गरेका पाइन्छ। कथाकार राईका कथाहरूमा करूणरसको प्राधान्य रहेको हुन्छ। बारीका सन्लाहरूमा, खेतहरूमा कथा र पात्रहरू खोज्ने कथाकार राईका कथाका पात्रहरू उनकै समसामयिक समाजबाट टिपिएका पाइन्छन्। मानवजीवनलाई भावुकताले प्रत्यक्ष वा परोक्ष रूपमा जहिले पनि पछ्याएकै हुन्छ। यस्ता भावुकताबाट कथाकार राईले आफ्ना कथामा निम्नवर्गीय नेपाली समाजको करूण चित्रण गरी पाठकलाई करूण रस पियाएका पाइन्छन्। उनका कथाहरू पढ्दा यस्तो लाग्छ कि साँच्चै उनले मानवजीवनको मर्मलाई केलाएर हेर्न सकेका छन्। मानवजीवनलाई भित्री रूपमा केलाएर हेर्नु हो भने सबैको जीवनमा कुनै न कुनै रूपमा दुःख, पीरमर्का, वेदना आदि निहित रहेको पाइन्छ। विश्वमा कुनै पनि यस्तो मान्छे छैन जो सम्पूर्ण रूपमा सुखी छ। यस तथायलाई कथाकार राईले आफ्ना कथाहरूमा चित्रण गरेका पाइन्छन्। उनी आफ्नो कथाकारितालाई जिउँदो राख्न सफल छन्। विश्वेहश्वनरप्रकाद कोइराला झै उनी  पनि राजनीतिमा कर्मठ भए पनि उनका कथाहरूमा कतै राजनैति बखान पाइन्न। यो कथाकार राईको एउटा छुट्टै वैशिष्ट्य हो।
उनका कथागत वैशिष्ट्यहरूलाई प्रवृत्तिका आधारमा पाँचवटा विभागमा वर्गीकरण गर्न सकिन्छः- (क) सामाजिक- माछाको मोल, मैले पनि जन्तु पालेको थिएँ, टीका, मानिस, प्रकृतिपुत्री, सय रुपियाँको नोट आदि, (ख) ऐतिहासिक- नूर-आलम, प्रेमका शहिद, फ्रण्टियर आदि। (ग) मनोवैज्ञानिक- कस्तो मानिस। (घ) व्यङ्ग्यात्मक- दिल्लीको सुर्मावाला, छाता, आदि। (ङ) भावात्मक- बालुवाका कण, असफल कलाकार, शिल्पी आदि।
राईका कथाका पात्रहरू समाजका विविध चरित्र र स्वभावका व्यक्तिहरूबाट चुनिएका पाइन्छन्। उनका कथाहरूमा चोर, गम्भीर, फटाहा, ठग, महात्मा, सन्यासी, धनी, गरीब आदि सबै किसिमका पात्रहरू पर्न गएका पाइन्छन्। भनौ, उनको कथामा समाजको एउटा यथार्थ चित्रण गरिएको हुन्छ। उनको कथाले एउटा विशेष समाजको विविध पक्षहरूलाई समेटेको हुन्छ। उनका अधिकांश पात्रहरू सामाजिक, आर्थिक परिस्थितिका बोझले थिचिएका, पिरोलिएका शोषित जनता नै छन्। उनी आफ्ना कथाहरूमा यस्ता निमुखा जनताका अन्तरकुन्तरमा रहेका विरह र वेदनालाई सफल रूपमा केलाउन पुगेका छन्।
पुनम जर्घामगर
पुनम जर्घामगर नेपालको राष्ट्रिय टिमबाट खेल्ने महिला फुटबल खेलाडी हुन् ।
तेनुवापट्टी
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार तेनुवापट्टीको ७५० घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या ४,२४० रहेको छ।
पूर्वी एसियाका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरूको सूची
चिनका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरू
{{Legend|#FFE6BD|† खतरापूर्ण सम्पदा|outline=silver}}
दक्षिण कोरियाका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरू
{{Legend|#FFE6BD|† खतरापूर्ण सम्पदा|outline=silver}}
उत्तर कोरियाका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरू
{{Legend|#FFE6BD|† खतरापूर्ण सम्पदा|outline=silver}}
मङ्गोलियाका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरू
{{Legend|#FFE6BD|† खतरापूर्ण सम्पदा|outline=silver}}
शान्तिनगर
शान्तिनगर नेपालको मेची अञ्चलको झापा जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो। यो झापा जिल्लाको उत्तर पूर्वमा इलाम जिल्लाको सीमानामा अवस्थित छ।
बुरहानपुर जिल्ला
बुरहानपुर जिल्ला भारतीय राज्य मध्य प्रदेशको एउटा जिल्ला हो।
करीमगंज
करीमगंज भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
खयर
वैज्ञानिक नाम एकासिया क्याटेचु (Acacia catechu Willd.)बाट चिनिने खयर बहूउपयोगि वनस्पति हो। यसबाट निकालिने रसायनलाई नेपालीमा कत्था भनिन्छ। यो मसला र औषधि दुवै रूपमा प्रयोग हुन्छ।
खयरको बोट नेपालको मधेश, तराई र पहाडी दुनहरूको नदीका किनारामा पाइन्छ। यसलाई नतिउष्ण जलवायुका स्थान उपयुक्त हुन्छ| खयर एक मझौला कदको रुख हो। साधारण विरुवाको गोलाइ ०.६ देखि ०.९ मीटर र अग्लाई २.४८ देखि ३.२ मि. सम्म हुन्छ। तर अनुकुल वातावरणमा यसको फेदको गोलाइ १.५ मीटर र ६ मीटरसम्म अग्ला हुन्छन्। हरेक आँख्लाबाट एकवटा संयुक्त पात निस्केको हुन्छ। अण्डावृत आकार भएका स–साना १ मिलिमिटर चौडाई र ३ मिलिमिटर लम्बाई भएका कुड्के पातहरू २० देखि ५० जोडीसम्म पल्हाएका हुन्छन्। कुड्के पातहरू र काण्डलाई मसिना झुसले ढाकेको हुन्छ। फूलको रङ्ग पहेंलो र एउटै डाँठमा धेरै फुलेका हुन्छन्। यो विरुवाको बोक्रा गाढा खैरो रंगको र भित्री काठको रङ्ग रातो हुन्छ।
२०–३० वर्ष पुरानो अन्दाजी ०.६ मी. गोलाइ भएको रुख काट्न लायकको हुन्छ। खयरको गुण यसको वर्ष र मोटाईमा भर पर्दछ। सबैभन्दा पहिले रुख ढालिन्छ र ०.६ देखि ०.९ मी. लम्बाई पारी टुक्रा टुक्रा गरी काटिन्छ। बोक्रा झिकेर फालिन्छ। काठको भित्री भागको रङ्ग रातो हुन्छ। यसलाई अन्दाजी २.५ स्क्वायर सेन्टीमिटर साईजमा सानो सानो टुक्रा गरी काटिन्छ। यी टुक्राहरू माटोको भाँडामा १२ घण्टासम्म् पानीसँग उमालिन्छ। बाक्लो झोल भएपछि काठको बाकसमा खन्याई चिसो पारिन्छ। यसरी खयर वा कथ्था तयार गरिन्छ। काठको तौलमा औसत ३–१० % सम्म खयर उत्पादन हुन सक्दछ।
औषधोपचार
आयुर्वेदिक पद्धति अनुसार खयर अनेक रोगहरूमा उपयोग गरिन्छ। पाचन शक्ति बढाउन र अतिसारलाई निकै फाईदा गर्दछ। घाउ, खटिरा , बाथ तथा मर्केको जोर्नीहरूमा लेप लगाउन पनि यसलाई प्रयोग गरिन्छ।
फोक्रास
फोक्रास नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यसलाई अङ्ग्रेजीमा कोक्लास फिजान्ट (Koklass Pheasant) भनिन्छ ।
वानखेडे स्टेडियम
वानखेडे स्टेडियम मुम्बईको एक प्रमुख खेल मैदान हो । यहाँ क्रिकेट खेल्ने गरिन्छ ।
सेप ब्लाटर
सेप ब्लाटर
माइकल ज्याक्सन
उनी अङ्गेजी पप गीत तथा संगित का महान ब्यक्तित्व हुन्। उन्लाई पप जगत् का संम्राट मानिन्छ। सन १९५८ अगस्ट २९मा अमेरिकाको इन्डियानामा ज्याक्सन परिवारको सातौ सन्तानका रूपमा जन्मेका ज्याक्सनको पुरा नाम “माईकल जोसेफ ज्याक्शन” हो। उनकरो ५१ वर्षका उमेरमा रहस्यमय ढङ्गले मृत्यु भएको थियो। ११ वर्षकै उमेरबाट सङ्गीत क्षेत्रमा लागेका ज्याक्सनले १३ वर्षको उमेरमा पहिलो पटक आफ्नो सोलो एल्बम निकालेर `किङ अफ पप`को उपाधी समेत प्राप्त गरेका थिए। उनको पाँच ओटा एल्बम सबैभन्दा बढी बिक्री हुने एल्बमको रूपमा रहेको छ। १९७९को “अफ द वाल”,१९८२को “थ्रिलर”,१९८७को “ब्याड “,१९९१को “डेन्जरस ” र १९९५को “हिस्ट्री ” उनको सबै भन्दा बढी चर्चित एल्बमहरू हुन, जुन अहिले सम्मकै सबैभन्दा बढी बिक्री भएका एल्बमहरू मध्य पर्दछन।
उनको रोबोर्ट डान्स र मूनवाक डान्स हेर्न लाएक हुन्थ्यो। १३ ग्रामी अवार्ड समेत जितिसकेका ज्याक्शनको एल्बम हालसम्म ७५० मिलिएन भन्दा बढी बिक्री भइसकेको छ ,जुन अहिले सम्मकै सर्बाधिक बिक्रीको रेकर्ड हो, जुन गिनिज बुक अफ वर्ल्ड रेकर्डमै सुचिक्रित छ। उनी मृत्यु पछि पनि धन कमाउने ब्यक्तिमा दोर्स्रो क्ष्रणिमा पर्छन्। उनी डान्सर र गायक दुबै क्षेत्रमा सफल मानिन्छन्।
बाल्यकाल
माइकल जोसेफ ज्याक्सन अगस्त 29, 1958 मा जन्म भएको थियो। सिडनी। उनी एक श्रमजीवी वर्गका अफ्रिकी-अमेरिकी परिवारका १० भाइबहिनीमध्ये आठौं थिए जो ग्यारी, इण्डियानाको औद्योगिक शहरी र शिकागो क्षेत्रको केही भागमा दुई शयनकक्षमा बस्ने एउटा परिवार थियो। ज्याक्सनका तीन बहिनीहरू छन्: रेप्पी, लाटोया र जेनेट, र पाँच भाइहरू: ज्याकी, टिटो, जर्मेन, मार्लन र र्यान्डी। छैटौं भाई, ब्रान्डन, जो दाइ मार्लनको जुम्ल्याहा थिए, जन्मको केही समय पछि मरे।
बैतूल जिल्ला
बैतूल जिल्ला भारतीय राज्य मध्य प्रदेशको एउटा जिल्ला हो।
अगमसिंह गिरी
आगम सिंह गिरी (२७ डिसेम्बर १९२७ - ३१ जनवरी १९७१) भारतको दार्जिलिङका भारतीय नेपाली कवि र गीतकार थिए।
अगमसिंह गिरी एकजना साहित्यकार हुन्। उनले नेपाली साहित्यमा धेरै योगदान दिएका छन्। कवि अगमसिंह गिरीको जन्म सन् १९२७ को दिसमबर २७ तारिख दार्जीलिंगको चाँदमारिमा माता श्रीमती  विमलादेवी र पिता छविलाल गिरीको कोखमा भाको थियो । वहाँको प्रसिद्ध साहितिक क्रितिहरू मध्ये जीवन-गित (कविता संग्रह) आत्मव्यथा (खण्ड काव्य) आँसु; युद्ध योद्धा. (खण्डकाव्य) जलेका प्रतिबिम्ब; रोएको प्रतिध्वनि (कविता संग्रह) उनका याद (खण्डकाव्य) आदि  । वहाँको कविताहरूमा मानवविरहको औधि सुढंमा चित्रण गरिनुनै विशेषता हो, र उनै क्रममा वहाँले एक कविता ‘क्रन्दन’  शार्दूलविक्रीडित छन्दमा  नेपालप्रति लेखेका छन्  ।
अगमसिंह गिरी पीडा र वेदनाका कवि हुन्। आफ्ना कविताहरूलाई समेत उनले पीडामय अभिव्यन्जना भनेका छन्। पहाडका उकाली-ओराली, चियाबारीलाई उनले अगाध माया गरेका छन्। नेपाली जातिको अतीतको गौरवमय इतिहास सम्झँदै वर्तमानमा त्यस जातिले भोगिरहेको दुःख-पिरप्रति गिरी मर्माहत बनेका छन् र त्यसप्रति आक्रोश पनि प्रकट गरेका छन्। दोस्रो विश्वयुद्ध साथै अनन्य युद्धमा लड्ने नेपाली बीरहरुले गरेको प्राणको विसर्जनलाई गिरीले व्याङ्ग गरेका छन् अनि आफ्नो जाती र समाजका निम्ति नै त्यस किसिमको बलिदान गर्नुपर्ने आवश्यकताबोध गराएका छन्।
गिरीले छन्दको प्रयोग गरेका भए तापनि उनको मुक्तछन्दका लयात्मक कविता लेखनको शैली नै धेर लोकप्रिय बनेको छ। गद्य कविताका क्षेत्रमा पनि उनी एकजना ससक्त व्यक्तित्व हुन्। कविता छोडेर उनले केही कथाहरू पनि लेखेको छन्। भारती,पूर्णिमा, कथाकुन्ज इत्यादि पत्रिकामा उनका कथाहरू प्रकाशित भएका थिए। भवानी भिक्षुको कथा त्यो फेरि फर्केला? - लाई नाटकमा रूपान्तर गरी दार्जिलङमा उनले त्यसको मञ्चन पनि गराएका थिए। नौलखे तारा उदाए....जस्ता गीतका रचायता गिरी एकजना सफल गीतकारका रूपमा पनि प्रसिद्ध छन्
हीरा कुमारी भुजेल
हीरा कुमारी भुजेल नेपालको राष्ट्रिय टिमबाट खेल्ने महिला फुटबल खेलाडी हुन् ।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी :नेपाली महिला फुटबल खेलाडीहरू
लिल वेन
लिल वेन अङ्ग्रेजीमा:(Lil Wayne) एक अमेरिकी हिपहप गायक तथा गीतकार हुन् । लिल व्यान विश्वचर्चित कलाकार मध्यका एक हुन् ।
मन माया लिम्बू
मन माया लिम्बू नेपालको राष्ट्रिय टिमबाट खेल्ने महिला फुटबल खेलाडी हुन् ।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी :नेपाली महिला फुटबल खेलाडीहरू
शौनक
शौनक नेपाल, भारत तथा अन्य स्थानहरूमा बसोबास गर्ने हिन्दू धर्मावलम्बी विशेषतया नेपालीहरूको गोत्र हो | ऋषि शौनकको शिक्षा लिएकाहरु शौनक गोत्रीय बने | शौनक गोत्रीयहरु आफूलाई शौनक ऋषिको सन्तान भन्ने गर्दछन | ऋषि शौनकका पूर्वज अयोध्यपति राजा दशरथका कुलगुरु बशिष्ठ हुन् | शौनक गोत्रका प्रवर  शौनक ,बशिष्ठ / परासर गरेर  तीन वटा हुन्छन यसैले यी तीन प्रवर शौनक ऋषिका पूर्वज र हाँगा हुन् | यसमा निम्न अनुसारकाा थर पर्दछन।
१ पाल,पाली,बम,मल्ल,शाही,बोगटी,शाह
कत्था
कत्था खयरबाट निकालिने रसायन हो। यो मसला र औषधि दुबै रूपमा प्रयोग हुन्छ।