cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
विद्यापति
कृतिहरू
यस प्रकार १३५० ई. सन् लाई विद्यापतिको जन्मतिथि मान्न सकिन्छ।लक्ष्मण-संवत्‍को प्रवर्त्तन तिथिको सम्बन्धमा विवाद छ। केही मान्छेने सन् ११०९ ई. देखि, त कसैले १११९ ई. देखि यसको प्रारम्भ भनेका छन्। स्व. नगेन्द्रनाथ गुप्तले लक्ष्मण-संवत् २९३को १४१२ ई. मानेर विद्यापतिको जन्मतिथि १३६० ई. लाई मानिएको छ। ग्रिपर्सन र महामहोपाध्याय उमेश मिश्रको पनि यही मान्यता हो। तर श्रीब्रजनन्दन सहाय "ब्रजवल्लभ", श्रीराम वृक्ष बेनीपुरी, ड. सुभद्र झा आदि सन् १३५० ई.लाई उनको जन्मतिथिको वर्ष मानछन। ड. शिवप्रसादको अनुसार "विद्यापतिको जन्म सन् १३७४ ई.को नजीकै भएको बुझिन्छ।"यो निश्चिततापूर्वक जानिँदैन कि विद्यापतिको जन्म कहिले भएको थियो र उनी कति दिन जीवित रहे" उनी सन् १३८० ई.को नजीकै उनको जन्मतिथि मान्छन।
हुनत जनश्रुति यो पनि छ कि विद्यापति राजा शिवसिंह भन्दा धेरै कान्छा थिए। एक किंवदन्तीको अनुसार बालक विद्यापति बाल्यकाल देखि नै तीव्र र कवि स्वभावका थिए। उनी आठ वर्षको थिए एक दिन आफ्नो पिता गणपति ठाकुर सँग शिवसिंहको राजदरबारमा पुगे। राजा शिवसिंहले भनेपछि यिनले निम्नलिखित पंक्तिहरूको रचना गरे:
महाकविको बाल्यावस्थाको बारेमा अहिलेसम्म कसैले प्रकाश पारेको छैन। विद्यापतिले प्रसिद्ध हरिमिश्रबाट विद्या ग्रहण गरेका थिए। विख्यात नैयायिक जयदेव मिश्र उर्फ पक्षधर मिश्र यिनका सहपाठी थिए।
महाकवि आफ्नो पिता गणपति ठाकुर सँग बाल्यकालले नै राजदरबारमा जाने गर्थे। चौधौँ सताब्दीको शेषार्ध मिथिलाको लागि अशान्ति र कलहको काल थियो। राजा गणेश्वरको हत्या असलान नामक यवन-सरदारले गरेर दिएको थियो। कविको समवयस्क एवं राजा गणेश्वरको पुत्र कीर्तिसिंह आफ्नो गुमेको राज्यको प्राप्ति तथा पिताको हत्याको बदला लिन प्रयत्नशील थिए। संभवत: त्यहि समयमा महाकविले नसरत शाह र गियासुद्दीन आश्रम शाह जस्ता महापुरुषहरूको लागि केही पद्य रचना गरे। राजा शिवसिंह विद्यापतिको बालसखा र मित्र थिए, अत: उनको शासन-कालको चार वर्ष महाकविको जीवनको सबै भन्दा सुखद समय थियो। राजा शिवसिंहले उनलाई यथेष्ठ सम्मान दिए। बिसपी गाउँ उनलाई दानमा पारितोषिकको रूपमा दिए तथा 'अभिनवजयदेव'को उपाधि दिए। कृतज्ञ महाकविले पनि आफ्नो गीत द्वारा आफ्नो अभिन्न मित्र एवं आश्रयदाता राजा शिवसिंह एवं उनकी पत्नी रानी लखिमा देवी (ललिमादेई)लाई अमर गरे।लगभग २५० गीतहरूमा शिवसिंहको महिमा पाइन्छ।
दुर्भाग्यवशः छोटो समयमा नै पुन: मिथिलामा दुर्दैवको भयानक कोप भयो। यवनहरूको आसन्न आक्रमणको आभाष पाएर राजा शिवसिंहले विद्यापतिको संरक्षणमा आफ्नो परिजनहरू लाई नेपाल-तराई-स्थित द्रोणवारको अधिपति पुरादित्यको आश्रममा रजाबनौली पठाइदिए। युद्ध क्षेत्रमा सम्भवत: शिवसिंह मारिए। विद्यापति लगभग १२ वर्ष सम्म नेपाल बसे। त्यहीं यिनले लेखनवलीको रचनाको त्यस समयको एक पदबाट ज्ञात हुन्छ कि शिवसिंहको अन्त्यले यिनी असाध्यै दुखी भएका थिए। शिवसिंहको भाइ पद्मसिंहलाई राज्याधिकार मिलेपछि औइनवार-वंशीय राजाहरूको आश्रय पुन: महाकविलाई प्राप्त भयो र उनी मिथिला फर्किए। पद्मसिंहको केवल एक वर्षको शासन पछि उनकी धर्मपत्नी विश्वासदेवी मिथिलाको राजसिंहासनमा बसिन्, जसको आदेशबाट विद्यापतिले दुई महत्त्वपूर्ण ग्रन्थः शैवसर्वस्वसार तथा गङ्गावाक्यावली लेखे। विश्वासदेवी पछि राजा नरसिंहदेव 'दपंनारायण', महारानी धीरमती, महाराज धीरसिंह 'हृदयनारायण', महाराज भैरवसिंह 'हरिनारायण' तथा चन्द्रसिंह 'रूपनारायण'को शासनकालमा महाकविलाई लगातार राज्याश्रय प्राप्त भैरहेको थियो।
विद्यापति ठाकुरको मृत्युको सम्बन्धमा पनि विद्वानहरूमा मतभेद छ। यति स्पष्ट छ र जनश्रुतिका अनुसार आधुनिक बेगूसराय जिल्लाको मउबाजिदपुर (विद्यापतिनगर)को नजीकै गङ्गातटमा महाकविले प्राण त्याग गरेका थिए। उनको मृत्युको सम्बन्धमा यो पद जनसाधारणमा आज पनि प्रचलित छ:
यहाँ एक कुरा स्पषट गर्न अनिवार्य छ। विद्यापति शिव एवं शक्ति दुवैको प्रबल भक्त थिए। शक्तिको रूपमा उनले दुर्गा, काली, भैरवि, गंगा, गौरी आदिको वर्णन आफ्नो रचनाहरूमा यथेष्ठ गरेको छ। मिथिलाका मानिसहरूमा यो कुरा आज पनि व्याप्त छ कि जब महाकवि विद्यापति बुढो भए, उनले र आफ्नो पुत्रहरू र परिजनहरू लाई बोलाएर यो आदेश दिए: "अब म यो शरीर त्याग चाहन्छु। गङ्गाको किनारमा गङ्गाजलको स्पर्श गर्दै अन्तिम श्वास लिने मेरो इच्छा छ। तसर्थ तिमीहरूले मलाई गङ्गालाभ गराउने तैयारीमा लैजाऊ। कहरियालाई बोलाएर त्यसमा बसाएर आज नै मलाई सिमरिया घाट (गङ्गातट)लैजाऊ।"
महाकविको आज्ञा पालन गर्दै चार कहरियहरूलाई बोलाएर उनको जीर्ण शरीरको पालकीमा सुताएर सिमरिया घाट गङ्गालाभ गराउनको लागि हिँडे। उनको पछिपछि साथीभाई र आफन्तहरू थिए।
रात-भर हिँडेपछि जब सूर्योदय भयो विद्यापतिले सोधे: “अब गंगा पुग्न कति टाढा छ?” "ठाकुरजी, करीब पौने दुइ कोस।" कहरियाले जवाफ दिए। आत्मविश्वासले भरिएका महाकवि एकाएक बोले "पालकी यहीँ रोक, गङ्गाजी यहीँ आउनुहुन्छ।” "ठाकुरजी, यस्तो संभव छैन। गंगा यहाँ देखि पौने दुइ कोसको दूरीमा बगिरहेकी छन्। यहाँ कसरि आउछिन्? तपाईँ थोरै धैर्य राख्नुहोस्। एक घन्टा भित्र हामी सिमरिया घाट पुग्नेछौं।" उनीहरूले भने। “हैन हैन, पालकी रोक” महाकविले भने हामीलाई अगाडि बढ्न आवश्यक छैन।गङ्गाजी यहीँ आउँछिन्।
यस गंगा स्तुतिको अर्थ यसरी लगाउन सकिन्छ: "हे आमा पतित पावनि गंगे, तिम्रो तटमा बसेर मैले संसारको अपूर्व सुख प्राप्त गरें। तिम्रो सामीप्य छोड्दै गरेका मेरा आँखाबाट आँसू बगिरहेको छ। निर्मल तरङ्ग भएकी पूज्यमती गंगे! म हात जोरेर विन्ती गर्छु कि फेरी तिम्रो दर्शन पाइयोस्।"
विद्यापतिले आफ्नी छोरीलाई सम्बोधित गर्दै गंगा नदीको तटमा एउटा अझै अर्को महत्त्वपूर्ण गीतको रचना गरे।
यसको सारांश यो हो कि महाकवि वयोवद्ध भैसकेका छन्। आफ्नो जीवनको अन्त नजिकदेखेर यस नश्वर शरीर त्याग गर्नका लागि पवित्र तटमा आफ्नो सखा-सम्बन्धि सँग पुगेका छन्। पूज्यशलीला आमा गंगा आफ्नो यस महान यशस्वी पुत्रलाई आफूमा समेट्नका लागि प्रस्तुत भएकी छिन्। त्यहि क्षण महाकवि विद्यापति आफ्नी एकमात्र पुत्रीलाई सम्बोधित गर्दै भन्छन्, अही दुलारि, तिम्री आमा कहाँ छ।? उनलाई अब चाडै स्नान गरेर आऊ भन। ढिलो गरेर के हुनेछ? यस संसारको भोग-विलास आदिलाई व्यर्थ बुझ्नुहोस। यहाँ पल-पल नाना प्रकारको भय, कष्ट आदिको आगमन भइ रहन्छ। यदि माता-पितालाई सद्गति प्राप्त भएमा उनको कुल र परिवारको मान्छेलाई अनुपम सुख प्राप्त हुनुपर्छ। के तिम्री आमा जान्दिनन् कि आज जति पवित्र कार्तिक युक्त त्रयोदशी तिथि हो। अब मेरो जीवनको अन्त निश्चित छ।" यस तरिकाबाट गङ्गाप्रति महाकविले आफ्नो अटूट श्रद्धा देखाएर उनले जीवनको अन्तिम सांस इच्छानुसार गङ्गाको किनारामा लिए।
नगेन्द्रनाथ गुप्त सन् १४४० ई. लाई महाकविको मृत्यु वर्ष मान्छन। म.म. उमेश मिश्रको अनुसार सन् १४६६ ई. पछि सम्म पनि विद्यापति जीवित थिए। ड. सुभद्र झाको अनुसार "विश्वस्त अभिलेखहरूको आधारमा हामी यो भन्ने स्थितिमा छौं कि हाम्रो कविको मृत्यु १३५२ ई. र १४४८ ई.को मध्यमा भएको छ। सन् १४४८ ई. पछिको व्यक्तिहरू सँग जुन विद्यापतिको समसामयिकताको जोड दिइन्छ त्यो सर्वथा भ्रामक छन्।" ड. विमानबिहारी मजुमदार सन् १४६० ई. पछि महाकविको विरोधाकाल मानछन। ड. शिवप्रसाद सिंह विद्यापतिको मृत्युकाल १४४७ लाई मान्छन।
महाकवि विद्यापति ठाकुरको पारिवारिक जीवनको कुनै स्वलिखित प्रमाण छैन, किन्तु मिथिलाको उतेढपोथीबाट ज्ञात हुन्छ कि यिनको दुई विवाह भएका थिए। प्रथम पत्नीबाट नरपति र हरपति नामक दुई पुत्र भएका थिए र दोश्रो पत्नीबाट एक पुत्र वाचस्पति ठाकुर तथा एक पुत्रीको जन्म भएको थियो। संभवत: महाकविको यीनै पुत्रीको नाम 'दुल्लहि' थियो जसलाई मृत्युकालमा रचित एक गीतमा महाकवि अमर गरेर गएका छन्। कालान्तरमा विद्यापतिको वंशज कुनै कारणवश (शायद यादव एवं मुसलमानहरूको उपद्रव देखि दिक्क भएर) विसपी त्याग गरी सदाको लागि सौराठ गाउँ (मधुबनी जिल्लामा स्थित समागाछीको लागि प्रसिद्ध गाउँ) आएर बसे। आज महाकविको सबै वंशज त्यहि गाउँमा निवास गर्छन।
पूर्णिया जिल्ला
पूर्णिया जिल्ला भारतको बिहार प्रान्तको पूर्णिया प्रमण्डल अंतर्गत एक शहर र जिल्ला हो।
पूर्णिया जिल्ला भारतको बिहार राज्यको ३८ जिल्ला मध्ये एक हो। पूर्णिया सहर यस जिल्लाको प्रशासनिक मुख्यालय हो। पूर्णिया सहरले सन् १९४७ देखि हरेक स्वतन्त्रता दिवसमा १२:०७ बजे राष्ट्रिय झण्डा फहराउने परम्परालाई निरन्तरता दिएको छ। पूर्णिया जिल्ला पूर्णिया डिभिजनको एक हिस्सा हो। जिल्ला गंगा नदीबाट उत्तरतिर फैलिएको छ। पूर्णिया यसको आर्थिक र शैक्षिक महत्वको कारणले सीमाञ्चलको अनौपचारिक राजधानी हो।
इतिहास
वैदिक कालको उत्तरार्ध (c. 1100-500 BCE), विदेहा कुरु र पान्कालासँगै प्राचीन भारतको प्रमुख राजनीतिक र सांस्कृतिक केन्द्रहरू मध्ये एक बन्यो। विदेह राज्यका राजाहरूलाई जनक भनिन्थ्यो। Videha राज्य पछि Vajji संघ मा शामिल भएको थियो, जसको राजधानी वैशाली शहर मा थियो, जुन मिथिला मा पनि छ।
मुगल शासन के दौरान, पूर्णिया एक बाहिरी सैन्य प्रान्त थियो, र यसको राजस्व अधिकतर उत्तर र पूर्वका जनजातिहरू विरुद्ध आफ्नो सिमानाको रक्षा गर्न खर्च गरिएको थियो। [6] 1757 मा कलकत्ता कब्जा गरेपछि, पूर्णियाको स्थानीय गभर्नरले सिराज उद-दौला विरुद्ध विद्रोह उठाए। 1765 मा, जिल्ला बङ्गालको बाँकी भाग सहित ब्रिटिश कब्जा भयो। 14 फरवरी, 1770 मा आधुनिक इतिहासमा पूर्णिया जिल्ला ईस्ट इंडिया कम्पनी द्वारा गठन भएको थियो।
पूर्णिया यसको अद्वितीय रूपले डिजाइन गरिएको संस्था, रामकृष्ण मिशनको लागि परिचित छ, जहाँ अक्टोबरमा दुर्गा पूजा भनिने पर्व मनाइन्छ। पूर्णिया सहरको अर्को आकर्षण मुख्य सहरबाट ५ किलोमिटर टाढा रहेको माता पुराण देवीको सबैभन्दा पुरानो मन्दिर हो। यस मन्दिरबाट पूर्णियाको नाम भएको सिद्धान्त छ। अन्य सिद्धान्तहरूले पनि पूर्णियाको नाम कसरी प्राप्त भयो भनेर वर्णन गर्दछ। अर्थात्, विगतमा पूर्णियाको नाम पूर्ण–अरण्य थियो, जसको अर्थ "पूर्ण जङ्गल" हो।
पूर्णिया जिल्लाबाट तीन जिल्लाहरू विभाजन गरिएको थियो: 1976 मा कटिहार, [9] अररिया र 1990 मा किशनगंज।
भूगोल
पूर्णिया जिल्ला 3,229 वर्ग किलोमिटर (1,247 वर्ग मील), [10] सोलोमन द्वीप माकिरा द्वीप को तुलना मा ओगटेको छ। यो एक उदास पथ हो, जसमा धनी, दोमट जलोढ़ माटोको अधिकांश भाग सम्मिलित हुन्छ। यो हिमालयबाट बग्ने धेरै नदीहरू द्वारा पार गरिएको छ, जसले सिंचाई र पानी-गाडीको ठूलो फाइदाहरू दिन्छ। यसका प्रमुख नदीहरू कोशी, महानन्द, सुवरा काली, कारी कोशी, सौरा र कोली हुन्। पश्चिममा, कोसीको प्रवाहमा आएको परिवर्तनले माटोलाई बालुवाले ढाकिएको छ। अन्य नदीहरु मध्ये महानन्द र पनार छन्। यसका प्रमुख कृषि उत्पादनहरू जुट र केरा हुन्।
डिभिजनहरू
पूर्णिया जिल्लामा चार उपखण्डहरू छन्: पूर्णिया सदर, बनमानखी, बैसी र धमदह।
ब्लकहरू तिनीहरू थप चौध ब्लकहरूमा विभाजित छन्:
लेबनानका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरूको सूची
सन् २०१४ सम्ममा लेबनानका ५ वटा सम्पदालाई संयुक्त राष्ट्र शैक्षिक, वैज्ञानिक एवं सांस्कृतिक सङ्गठन (युनेस्को)द्वारा विश्व सम्पदा क्षेत्रमा मान्यता प्रदान गरिएको छ ।
पूर्णिया जिल्ला
डिभिजनहरू
पूर्णिया पूर्व कसबा जलालगढ कृतिनन्द नगर श्रीनगर बनमानखी धमदह बर्हरा कोठी भवानीपुर रुपौली बैसी बैसा प्रेम डगरुआ यसमा 1,450 गाउँहरू सहित 246 पञ्चायतहरू छन्।
लेबनानका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरूको सूची
विश्व सम्पदा क्षेत्रहरूको सूची
युनेस्कोद्वारा विश्व सम्पदा क्षेत्र घोषित गरिएको लेबनानका सांस्‍कृतिक र प्राकृतिक स्थलहरूको सूची:
{{Legend|#FFE6BD|† खतरापूर्ण सम्पदा|outline=silver}}
पूर्णिया जिल्ला
जनसाङ्ख्यिकी
भारतको 2011 जनगणनाको समयमा, जिल्लाको 33.68% जनसंख्याले हिन्दी, 18.62% उर्दू, 10.72% मैथिली, 8.73% सुरजापुरी, 4.51% बंगाली र 2.57% सन्ताली आफ्नो पहिलो भाषाको रूपमा बोल्थे।
अर्थतन्त्र
भर्खरै, तेल र प्राकृतिक ग्यास निगमले कच्चा तेल र प्राकृतिक ग्यास भण्डारको लागि पूर्णिया बेसिन अन्वेषण गर्न थालेको छ। अनुमानहरू देखाउँछन् कि त्यहाँ बेसिनमा लगभग 465 मिलियन टन भण्डार हुन सक्छ। [18] [19]
तीर्थहरू
पूर्णाका केही प्रमुख हिन्दू मन्दिरहरू पुराण देवी मन्दिर हुन्; जुन शहरको नाममा कहिलेकाहीँ सौरा नदीको किनारमा रहेको पुरानो पूर्णिया सहरको काली मन्दिर, चुनापुरको मातास्थान, लाइन बजारमा रहेको पञ्चमुखी मन्दिर, कस्वाको रानी सती मन्दिर, बनमानखीको प्रह्लाद स्तम्भ, र धिमा शिव मन्दिर धिमा, बनमानखी। सहरमा हजरत मुस्तफा जमालुल हक बन्दगी, चिम्नी बजारको दरगाह पनि छ। मेला (गाउँ मेला) को रूप मा एक "उर्स" ईद-उल-अजहा पछि 7 औं दिन आयोजित गरिन्छ र प्रत्येक वर्ष 3 दिन सम्म जारी रहन्छ। मुख्य सहरबाट ७ किलोमिटर टाढा ‘दरगाह एण्ड खानकह आलिया मुस्तफिया’ अवस्थित छ। यो अध्यात्म, साम्प्रदायिक सद्भाव र सूफीवाद को लागी प्रसिद्ध छ। यसको इतिहास 400 वर्षसम्म फैलिएको छ, जब हजरत बन्दगी जौनपुर, उत्तर प्रदेशबाट आएर भारतभरका पाण्डवा शरीफ, बिहार शरीफ, आदि जस्ता धेरै खानका र दरगाहहरूको भ्रमण गर्न आएका थिए। पूर्वोत्तर बिहारमा धर्मनिरपेक्षता र आध्यात्मिक आत्मा यसको स्थापना पछि। गरबनिली (पूर्णा) मा रहेको देवरीमा राजा कलानन्द सिंहको पुरानो दरबार (दरबार) कला भवनको भग्नावशेषहरू छन्, जहाँ उनका उत्तराधिकारी अझै पनि बस्छन्।
जलालगढ किल्ला जलालगढ डिभिजनमा अवस्थित ऐतिहासिक महत्वको ठाउँ हो।
ट्रमा सेन्टर
ट्रमा सेन्टर चोटपटकबाट मृत्युको मुखमा पुगेका घाइतेहरूलाई जीवन दिने ठाउँ हो। चिकित्सकहरूका अनुसार, रोग र चोटपटक फरक कुरा भएकाले यसका उपचार विधि, उपकरण र विशेषज्ञ पनि फरक हुन्छन्। दुर्घटना वा प्रकोपस्थलबाट सामान्य अस्पतालका आकस्मिक कक्षमा पुर्‍याइने घाइतेले आवश्यक सबै किसिमका विशेषज्ञ सेवा पाउँदैनन्। गम्भीर घाइतेलाई उचित ढङ्गले ट्रमा सेन्टर पुर्‍याउन सके चोटपटकका बिरामीहरू पहिलाकै अवस्थामा फर्किन र काम गर्न सक्छन्।
राप्ती नदी (स्पष्टता)
रापती नदी र राप्ती नदी दुइ भिन्दा भिन्दै नदीहरू हुन।
खमाले
नेपालको मध्यपश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रको कर्णाली अञ्चल, मुगु जिल्लामा अवस्थित गाँउ विकास समिति हो।
चेन्जेज (उपन्यास)
चेन्जेज अमेरिकन उपन्यासकार ड्यनिएल्ले स्टिलद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
छत्रे देउराली
छत्रे देउराली धादिङ जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो।
बक्राङ
बक्राङ गोर्खा जिल्लामा पर्ने एउटा गाउँ विकास समिति हो। यो गाउँ विकासमा नौ वटा वडाहरू मध्ये १, खहरेगाउ २, भोगटेनी ३, गाल्धुक ४, गैरिगाउ ५, पुरनोगाउ लगएत अन्य गाउ हरू रहेका छन् । यो गा बि सको प्राय सबै वाड्मा विकास का पुर्वादारहरू पुगेकाछ्न् । मोटर बाटो, खानेपानी, बिजुलि,Schoolरहेको छ । अन्य गाउहरू भन्दा भोगटेनी गांउ अलि बिक्सित छ । यो गा बि सको पूर्वमा मकैसिङ्, पूर्व दक्षिणमा मनकामना, पश्चिममा देउराली तथा उत्तरमा पृथिबिनारायन नगर पालिका रहेको छ ।
मालेगांव
मालेगांव भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
ग्रीन डे
ग्रिन डे एक बहुचर्चित अमेरिकी पंक रक सांगितीक समूह हो ।
रातोटाउके घाँसे भ्याकुर
रातोटाउके घाँसे भ्याकुर (Timalia pileata) नेपालमा पाइने घाँसे भ्याकुरको एक प्रजाति हो। यो प्रजाति नेपाल लगायत बङ्गलादेश, कम्बोडिया, चिन, भारत, इन्डोनेसिया, लाओस, म्यानमार, थाइल्याण्ड तथा भियतनाममा पाइने गर्छ। नेपालको सन्दर्भमा यो प्रजाति शुक्लाफाँट वन्यजन्तु आरक्षमा पाइने गर्छ।
क्राइस्ट विश्वविद्यालय
क्राइस्ट विश्वविद्यालय भारतको राज्य कर्नाटकको राजधानी बेंगलूरुमा अवस्थित एउटा विश्वविद्यालय हो।
वीरभूम
वीरभूम भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
सलाद
सलाद सामान्यतया विभिन्न प्रकारका ताजा फलफूल तथा सागसब्जीहरू साथै अन्य खानेकुराहरू मिसाएर बनाइने एक प्रकारको खाद्य परिकार हो । तर कतिपय स्थानहरूमा खाद्यान्न,माछा-मासु तथा मिठाईको प्रयोग गरेर सलाद बनाउने गरेको पाइन्छ ।
स्कर्ट
स्कर्ट कम्मर भन्दा तल लगाउने नली-आकार वा सोली-आकार पहिरन हो।
बिहि
बिहि गोर्खा जिल्लामा पर्ने एउटा गाउँ विकास समिति हो।
फुल सर्कल (उपन्यास)
फुल सर्कल अमेरिकन उपन्यासकार ड्यनिएल्ले स्टिलद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
गोरखा दक्षिण बाहु
गोरखा दक्षिण बाहु नेपालको सेवा को लागि प्रदान गरिने एक प्रतिष्ठित विभुषण हो । यो विगतमा श्री ५ द्वारा प्रदान गरिने हाल राष्ट्रपतिद्वारा प्रदान गरिने एक सर्वोच्च पदक हो । यो देशको कला, साहित्य, खेलकुद्, विज्ञान र समाज सेवा जस्ता क्षेत्रमा महत्त्वपूर्ण योगदानको लागि जंगी तथा नागरिक (विदेशीलाई पनि) प्रदान गरिन्छ ।
इतिहास
गोरखा दक्षिण बाहुको स्थापनाकर्ता  पृथ्वी विरविक्रम शाह हुन् ।
श्रेणी
गोरखा दक्षिण बाहुको  पाँच श्रेणी र एक पदक छ:
सन्दर्भ
श्रेणी :नेपालको विभुषण श्रेणी :गोरखा दक्षिण बाहु
सेक्रेट्स (उपन्यास)
सेक्रेट्स अमेरिकन उपन्यासकार ड्यनिएल्ले स्टिलद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
केली म्याडिसन
केली म्याडिसन (जन्म २६ अगस्ट १९६७) अमेरिकी अश्लील चलचित्र अभिनेत्री, निर्देशक तथा निर्माता हुन् । उनी श्रीमान र्‍यानसँग मिलेर ४१३ प्रोडक्सन नामक निर्माण कम्पनी सञ्चालन गर्छिन ।
जीवनी
केली म्याडिसनका बुवा एक अभिनेता तथा कलाबाजी कलाकार थिए र आमा एक लेखापाल थिइन् ।
भारतीय विज्ञान संस्थान
भारतीय विज्ञान संस्थान भारतको राज्य कर्नाटकको राजधानी बेंगलूरुमा अवस्थित एउटा विश्वविद्यालय हो।
नेपालका हिमालहरूको सूची
नेपाल एक हिमाली देश हो। नेपालमा आठ हजार मिटर भन्दा अग्ला आठ वटा हिमालहरू रहेका छन् भने उक्त हिमालहरू चीन वा भारतको सीमा पार गरेर सम्पूर्ण रूपमा बाँडिएका छन्। नेपालमा विश्वको सबैभन्दा अग्लो हिमाल, सगरमाथाका साथै ६,००० मिटरभन्दा माथिका १,३१० चुचुराहरू रहेका छन्।
रिस्मा गुरुङ
रिस्मा गुरुङएक मोडल तथा नेपाली चलचित्र अभिनेत्री हुन।   उनले २०१३ मा प्रदर्शंमा आएको चलचित्र कबड्डीमा दयाहाङ राई, सौगात मल्लसँग उनले मैयाको अभिनय गरेकी छिन् ।
साँगाचोक
साँगाचोक नेपालको बागमती अञ्चलको सिन्धुपाल्चोक जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो। साँगाचोक गाविस जिल्लाको दक्षिणी भेगमा पर्दछ। जिल्ला सदरमुकामबाट ४ कोष दुरी टाढा पर्ने यस गाविसको कुल क्षेत्रफल ३३.६१ वर्ग किलोमिटर छ। यस गाविसको पूर्वमा कालिका गाविस काभ्रे जिल्ला पश्चिममा ठूलो सिरुबारी उत्तरमा कदमबास गाविस इर्खु गाविस र दक्षिणमा काभ्रेपलान्चोक जिल्ला पर्दछ। चौतारा थुम अन्तर्गत पर्ने यस गाविसमा उष्ण तथा औसत हावापानी पाइन्छ। ब्राम्हणहरूको बाहुल्यता भएको यस गाविसका अधिकांश मानिसहरू व्यावसायीक खेती तथा व्यावसायीक पशुपालनमा व्यस्थ हुन्छन्। यस गाविसको प्रमुख कृषिबालीमा व्यावसायीक तरकारी धान गहुँ तथा मकै पर्दछ। अन्य गाविसहरूको तुलनामा यस गाविस विकासको दृष्टिले अगाडि देखिन्छ।शिक्षा स्वास्थ्य यातायात तथा अन्य भौतिक पूर्वाधार विकासमा यस गाविस अग्रस्थानमा छ। जिल्ला क्षेत्र नम्बर २ अन्तर्गत पर्ने यस गाविसको विसं २०५८ सालको साक्षरता दर ५० घरपरिवार संख्या ७१९ र कुल जनसङ्ख्या ३८२५ थियो।
रीमा लागू
रीमा लागू (रीमा लागु) (जन्म १९५८) भारतीय चलचित्र क्षेत्रकी प्रसिद्ध अभिनेत्री हुन् । उनले हिन्दी चलचित्रमा चुनौती पूर्ण आमाको अभिनयमा परिपक्वता प्राप्त गरेकी छिन् । उनले १९७०-१९८० मा उनले हिन्दी र मराठी चलचित्रमा अभिनय गर्न सुरु गरेकी थिइन् । र मराठी अभिनेता विवेकसँग विवाह गरिन् र आफ्नो नाम रीमा राखेकी थिइन् । उनले बलिउड उद्योगमा प्रसिद्ध अभिनेता तथा अभिनेत्रीको आमाको भूमिका निभाएकी छिन् । उनी १९८८ मा आएको चलचित्रमा कयामत से कयामत तकमा जूही चावलाको आमा र १९८९ मा मैने प्यार किया सलमान खानको आमाको अभिनय गरेर प्रसिद्ध भएकी थिइन् ।
प्रारम्भिक जीवनी
रीमा लागूको जन्म सन् १९५८ मा भएको थियो । उनको वास्तविक नाम नयन भदभदे थिइन् ।
नवपरिष्कारवाद
इतिहास
नवपरिष्कारवाद इसाको सत्रौँ, अठारौँ शताब्दीमा युरोपेली साहित्यमा देखा परेको हो । अङ्ग्रेजीमा यसलाई निओ क्लासिसिज्म भनिन्छ । विशेषतः इसाको सत्रौँ, अठारौँ शताब्दीतिर फ्रान्समा र बेलायतमा प्रमुख साहित्यिक मान्यताका रूपमा यो वाद प्रचलित भएको पाइन्छ । परिष्कारवादको पुनर्जागरणका रूपमा यसको उदय भएको हो । अंग्रजी साहित्यका वेन जोन्सन, ड्राइडन, पोप यस वादका प्रमुख समर्थक मानिन्छन् ।
नेपाली साहित्यमा प्रयोग
नेपाली साहित्यमा सोमनाथ सिग्द्यालको आदर्शराघव महाकाव्य र साहित्य प्रदीपमा यस वादका अभिलक्षणहरू देख्न सकिन्छ । कवि भरतराज पन्तका काव्यमा पनि यस वादका विशेषताहरू पाइन्छन् ।
भारतीय सांख्यिकी संस्थान
भारतीय सांख्यिकी संस्थान भारतको राज्य कर्नाटकको राजधानी बेंगलूरुमा अवस्थित एउटा शिक्षण संस्था हो।
उखान-टुक्का
लोकजीवनमा चलिआएका सारपूर्ण कथन वा लोकोक्तिलाई उखान-टुक्का भनिन्छ जसले विशेष अर्थ वा सन्देश दिन्छ। उखान भन्नाले गहन अर्थ र भाव बोकेका परम्परागत रूपमा चल्दै आएका भनाइहरू भन्ने बुझिन्छ। आफ्नो वास्तविक अर्थ गुमाएर छुट्टै तर विशिष्ट अर्थ बोक्ने शब्द समूहलाई टुक्का भनिन्छ।
नेपाली समाजमा प्रचलित केही उखान र तिनका अर्थ :
लिखु पिके गाउँपालिका
लिखु पिके गाउँपालिका नेपालको एक हिमाली गाउँपालिका हो । नेपालमा ७४४ स्थानीय तह लागू हुँदा सोलुखुम्बुमा साविकका गोली, चौलाखर्क र भाकाञ्जे गाउँ विकास समितिहरूलाई समेटेर लिखु पिके गाउँपालिका बनाइएको हो । लिखु पिके गाउँपालिकको कूल जनसङ्ख्या ५,५३४ रहेको छ । यसको क्षेत्रफल १२४.३८ वर्गकिलोमिटर रहेको छ । यस गाउँपालिकाको केन्द्र साविकको चौलाखर्क गाविसको कार्यालयमा राखिएको छ । यस गाउँपालिकालाई ५ वडामा विभाजन गरिएको छ । यस गाउँपालिकाको सिमाना पूर्वमा सोलुदुधकुण्ड नगरपालिका, पश्चिममा रामेछाप जिल्ला, उत्तरमा रामेछाप जिल्ला तथा दक्षिणमा ओखलढुङ्गा जिल्लासम्म फैलिएको छ ।
प्रेमा शाह
प्रारम्भिक जीवन
कथाकार प्रेमा शाहको जन्म संवत् २००२ असार १६ गते शुक्रबार वीरगञ्जको श्रीपुरमा भएको थियो। उनको चिनाको नाम गिरिराजलक्ष्मी शाह हो। जन्मेको चौध दिनमा उनका बुबा पूर्णेन्द्रविक्रम शाह तथा आमा अरुणा शाहबाट अलग्याएर उनलाई वीरगन्जबाट काठमाडौंस्थित उनको मावलीघर ल्याइएको थियो। बाल्यकालदेखि नै उनको रूचि गीतसङ्गीत र नृत्यमा रहेको थियो। उनी धाईआमाको लालनपालन र स्याहारसुसारमा हुर्किएकी थिइन्।
शिक्षा
प्रेमा शाहले मावलीघरमा पढ्ने, जान्ने र हुर्कने अनुकूलता प्राप्त गरेकी थिइन्। उनले पढाइको सुरुवात आफ्नो मामाघरबाट भएको थियो। घरमा नै राम्ररी पढ्नलेख्न जानेपछि यिनलाई पाटन हाईस्कुलको बिहानको कक्षामा एकैचोटि छैटौँ कक्षामा भर्ना गरिएको थियो प्रेमाले एक वर्ष पाटन हाईस्कुलमा पढेपछि त्यस स्कुलको बिहानका सम्पूर्ण कक्षा मदन मेमोरियल स्कुलमा सरेको थियो। त्यसपछि उनी पनि मदन मेमोरियल स्कुल जान थालेकी थिइन् भने पछि उनी पाटनको त्रिपद्म स्कुलमा भर्ना भएकी थिइन्। त्यसपछि उनलाई पाटन, मङ्गलबजार स्थित आदर्शकन्या निकेतनमा पुर्‍याइएको थियो। यसरी स्कुले शिक्षा लिने क्रममा विभिन्न ठाउँमा चाहारेर उनले वि.सं २०१६ मा प्रवेशिका परीक्षा उत्तीर्ण गरेकी थिइन्। उनले पाटन कलेजबाट प्रवीणता प्रमाणपत्र तह र स्नातक गरेकी थिइन् भने त्रिभुवन विश्वविद्यालयबाट स्नातकोत्तर हासिल गरेकी थिइन्।
कार्य जीवन
जीवन धान्ने क्रममा उनले विभिन्न विद्यालयमा मुख्यतया अङ्ग्रेजी र नेपाली र कहिलेकाहीँ इतिहासको शिक्षिकाको रूपमा कार्यरत रहेकी थिइन्। यस क्रममा उनी सर्लाही, वीरगञ्ज र नेपालगञ्जमा समेत बसेकी थिइन्। यसै क्रममा उनले सुरुमा वीरगन्जको ठाकुरराम क्याम्पस र पछि नेपालगञ्जको महेन्द्र बहुमुखी क्याम्पसमा पनि पढाएकी थिइन्। पेसामा आबद्ध भएको अन्तिम पहरमा उनी वीरगञ्जमा नै रहेकी थिइन्। त्यहाँ उनले साहित्यिक र सांस्कृतिक सङ्गठन पनि गरेकी थिइन्। उनैले त्यहाँ ‘नारायणी वाङ्मय प्रतिष्ठान’ नामक संस्था स्थापना गर्दै त्यस संस्थाको आफै अध्यक्ष पनि भएकी थिइन्। अन्त्यमा छोरीलाई लेखाउँदै पढाउँदै प्रेमा शाह पुनः काठमाडौँमा आएकी थिइन्।
व्यक्तिगत जीवन
प्रेमा शाहको यौवनावस्था र गार्हस्थ्य जीवन भने त्यति राम्रो भने भएन। साहित्यिक व्यक्तित्व झैँ नै उनको शारीरिक बनोट र रूप पनि वर्णनीय थियो। भारतका जमिन्दार जे.पी. शाहीसँग २०२८ साल असार १८ गते उनको विवाह सम्पन्न भएको थियो। बिहेपछि प्रेमा शाह बनारस पढ्न गएकी थिइन्। त्यसै समयमा उनले बनारस हिन्दू विश्वविद्यालयबाट बाटिक पेन्टिङ्गमा डिप्लोमा गरेकी थिइन्। साथै त्यहाँ उनले सेरामिक्सको पनि अध्ययन गरेकी थिइन्। तर शाही दम्पती नेपाल फर्केपछि लगत्तै उनीहरूको पारपाचुके भएको थियो।
श्रीमान्सँग सम्बन्धविच्छेद भएपछि कलासम्बन्धी अध्ययन गर्न उनी जापानतिर लागेकी थिइन्। त्यहाँबाट फर्केपछि प्रेमा शाहले काम खोजिन् र बानेश्वरको एभरेस्ट सेराटन होटलमा जागिर खान थालिन्। त्यसै बीचमा उनको परिचय आर.एम. कर्माचार्यसँग भएको थियो। २०३८ मा उनले कर्माचार्यसँग दोस्रो विवाह गरेकी थिइन्। बिहे गरेको एक वर्षपछि जल शाह छोरीका रूपमा जन्मिएकी थिइन् जो नेपाली चलचित्र अभिनेत्री पनि हुन्।
लेखनमा जस्तै जीवनमा पनि उनी विद्रोही रहिन्, पुरुष अत्याचार सहेर बसिनन्। त्यसपछि उनी आफ्नी छोरी जल शाहको व्यक्तित्व बनाउनतिर लागिन् । जल शाह राष्ट्रियस्तरकी अभिनेत्री भइन् र चर्चित पनि भइन्।
साहित्यिक यात्रा
प्रेमा शाहले पढ्दै साहित्य सृजना गर्दै गरिन् । नेपाली भाषासाहित्यमा प्रेमा शाह कलिलै उमेरदेखि नै चर्चित भइन्। यी मदन मेमोरियल स्कुलमा पढ्दै गर्दा ‘शारदा’ पत्रिकाका लागि रत्नध्वज जोशीले उनको एउटा रचना लिएर गएका थिए। वि.सं. २०१६ मा ”शारदा” मा ‘प्रतिक्रिया’ शीर्षकको कथा प्रकाशित गरी नेपाली साहित्याकाशमा उनी सर्वप्रथम झुल्केकी थिइन्। त्यसपछि विभिन्न पत्रपत्रिकामा उनका लेखरचना, कथा, कविता प्रकाशनमा आइरहे।
लेखनको शुरुवात कालमा कथा र कविता दुवै विधामा कलम चलाउने प्रेमाले कथामा वढी झुकाव राखिन् र पहेँलो गुलाफ कथाको प्रकाशन पश्चात् नेपाली साहित्यमा त्यसले खल्वली नै मच्चाएको थियो र वि.सं.२०२३ सालमा पहेँलो गुलाफ शीर्षकमै ८ कथाको सङ्ग्रह रत्न पुस्तक भण्डारबाट प्रकाशन भयो र २०२८ सालमा अरु १० कथाहरूको सङ्ग्रह विषयान्तर पनि रत्न पुस्तकबाटै प्रकाशन भयो।
उनले पुस्तकाकार रूपमा ‘पहेँलो गुलाफ’ (कथासङ्ग्रह : २०२३) निकालेर नेपाली कथासाहित्यमा यौन आकर्षण प्रस्तुत गरेकी थिइन्र। ‘पहेँलो गुलाफ’को प्रकाशन नेपाली भाषासाहित्यमा यौनमनोवैज्ञानिक कथाको एउटा सशक्त उपलब्धि थियो। ‘विषयान्तर (कथासङ्ग्रह : २०२८) पनि उनको दोस्रो यौन सम्बन्धित कथासङ्ग्रह थियो। प्रेमा शाहले ‘ममी’ नामक उपन्यास पनि लेखेकी थिइन् जुन यौन आकाशमै नाचेको पाइन्छ। यसका साथै ‘आकाश विभाजित छ’ नामक उपन्यास चाहिँ उनले अरू चारजना स्रष्टाको सहभागितामा लेखेकी थिइन्। प्रेमा शाहले साहित्यको सृजना गर्दै जाँदा केही बालउपन्यास र बालकथासङ्ग्रहहरु पनि लेखेकी थिइन्। उनले उमेर छिप्पिन थालेपछि बालकथा र उपन्यास लेख्न थालेको देखिन्छ। उनका ६ वटा बालकथासङ्ग्रह र ३ वटा बालउपन्यास प्रकाशित छन् ।
मृत्यु
नेपाली साहित्यमा यौन मनोविज्ञान र विशेषत फ्राइडियन शिल्पी भित्र्याउने प्रखर कथाकार प्रेमा शाहको ७३ वर्षको उमेरमा अमेरिकाको युटाह राज्यको साल्टलेकस्थित इन्टर माउन्टेन हस्पिटलमा बुधबार निधन भएको थियो।
लेखनशैली
कथाकार प्रेमा शाहले मानवजीवनका विभिन्न पक्ष खास गरी मनोजगतका विविध पक्ष र स्थितिका बारेमा पनि सुन्दर कथाहरू लेखेकी छिन्। विश्वेश्वरप्रसाद कोइराला तथा भवानी भिक्षुले स्थापित गरेको मनोवैज्ञानिक धारा त्यसमा पनि फ्रायडवादी धारालाई अझ विस्तारित गर्ने कार्यमा कथाकार प्रेमा शाहको भूमिका उल्लेखनीय रूपमा रहेको छ। नेपाली नारीका मानसिक आरोह–अवरोहलाई प्रभावकारी शैलीद्वारा विचारोत्तेजक रूपमा व्यक्त गर्न उनी सिपालु मानिन्छिन्। शैलीगत विविधता तथा जटिल मनोदशाका साथै अतृप्त कामवासनाको चित्रण प्रेमा शाहका कथाका विशेषता हुन्। यौनलाई स्पष्ट रूपमा अभिव्यक्ति गर्न रुचाउने उनका अधिकतम कथाहरू अतियथार्थवादी बन्न पुगेका देखिन्छन्।
उनी लघु र मध्यम संरचनामा आबद्ध उनका उपन्यासमा प्रेम, दया, सहानुभूति, वात्सल्य, सद्भाव, रिस, डाहा, षड्यन्त्र, ईष्र्याजस्ता मानवीय प्रवृत्तिलाई विषयवस्तुको रूपमा समेटेर नाटकीय रूपमा प्रस्तुत गरिएको गर्छिन्। तस्करी, देहव्यापार, धोका, षड्यन्त्र आदि आदिलाई समाजबाट हटाई स्वस्थ समाजको निर्माणको चाहना राखिएका उनका उपन्यासमा रहस्यको पनि प्रस्तुतिका साथै विधवाले पुनर्विवाह गर्न पाउने वातावरणको सिर्जना हुनुपर्ने भाव अभिव्यञ्जित यिनका उपन्यासमा सत् पक्षको विजय र असत् पक्षको पराजयलाई देखाउँदै स्वच्छ, पवित्र र हार्दिक प्रेमको स्वरूपलाई देखाइएको पनि पाइन्छ।
स्टार (उपन्यास)
स्टार अमेरिकन उपन्यासकार ड्यनिएल्ले स्टिलद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
किशोर कुमार
किशोर कुमार जन्मनाम आभाष कुमार गांगुली (४ अगस्त, १९२९ - १३ अक्टोबर, १९८७) भारतीय सिनेमाका सबै भन्दा प्रसिद्ध पार्श्वगायक मध्येका एक हुन् । यिनी अभिनेता, गीतकार, संगीतकार, निर्माता, निर्देशक, तथा पटकथा लेखक पनि थिए।
व्यक्तिगत जीवन
किशोर कुमार को   जन्म  ४ अगस्त  १०२९ मा हाल मध्य प्रदेश मा पर्ने  खंडवा शहरमा  भएको  थियो।  किशोर  कुमारको वास्तविक नाम  आभास  कुमार  गांगुली  थियो।  किशोर  कुमार माइला सन्तान थिए।  उनले  आफ्नो  जीवन का  हरेक  क्षणमा  खंडवाको  सम्झना  गर्थे। तिनी  जहिलेपनि  कुनै  सार्वजनिक  मंचमा  या  कुनै  समारोहमा  आफ्नो  कर्यक्रम  प्रस्तुत  गर्दथे  शान सँग भन्थे किशोर  कुमार  खंडवे  वाला।
शिक्षा
किशोर कुमारले  इन्दौरको  क्रिश्चियन  कलेजमा  पढेका  थिए।  कलेजको क्यान्टीनबाट उधारोमा खान  र  साथीहरु लाई  खुवाउने उनको  बानी  थियो ।  त्यो  समय  १०-२०  पैसा बाँकीको पनि  धेरै ठूलो अर्थ थियो।  किशोर  कुमारको क्यान्टीनमा तिर्ने रकम बढेर  पाँच  रुपया  बाह्र  आना पुगेछ। क्यान्टीन मालिक  जब  तिनलाई  आफ्नो  पाँच रुपया  बाह्र  आना  तिर्न भन्थे, तिनीहरु  क्यान्टीनमा बसेर  टेबलमा  गिलास,  र  चम्मच  बजाएर  पाँच  रुपया  बाह्र  आना भन्दै गीत गाउँथे। उनको कुरा सुन्दैनथे।  पछिमा  उनले  आफ्नो  एक  गीतमा  यस  पाँच  रुपया  बाह्र  आना शव्दलाई सुन्दर तरिकाले प्रयोग  गरे।  उनका सहपाठी बाहेक  कम  मानिसहरु लाई  पाँच  रुपया  बाह्र  आना गीतको पछाडीको कथा थाहा छ।
अभिनयको आरम्भ
किशोर कुमारको फिल्मी यात्राको शुरुवात  एक  अभिनेता का  रूपमा  चलचित्र शिकारी  (१९४६)बाट   भएको थियो। यस  चलचित्रमा  उनका  दाजू  अशोक  कुमार ले  प्रमुख  भूमिका निभाएका थिए।  किशोरलाई  पहिलो  पल्ट  गाउने मौका  मिल्यो  १९४८ मा  बनेको  चलचित्र जिद्दीमा ।  जसमा  उनले  देव  आनन्द   का  लागि गाएका  थिए।  किशोर  कुमार  के. एल. सहगल का प्रशंसक  थिए,  यसैले  उनले  यो  गीत  उनैको शैलीमा गाए।   "जिद्दी" को  सफलता का  बाबजूद उनलाई न  त परिचय मिल्य न  कुनै  खास  काम  मिल्यो।  उनले  १९५१ मा  फणी  मजूमदार  द्वारा  निर्मित  चलचित्र ' आन्दोलन'  मा  हीरो का  रूपमा  काम  गरे  तर  चलचित्र फ्लप  भयो।  १९५४मा  उनले  बिमल  राय को    'नौकरी'मा  एक  बेरोजगार  युवक को    संवेदनशील  भूमिका  गरेर  आफ्नो  जबर्दस्त  अभिनय कला देखाए। बल्ल यसबाट उनी परिचित बने।  यस  पछि  १९५५मा  बनेको  " बाबु  रे  बाप",  १९५६मा  "नयाँ  दिल्ली",  १९५७मा  "मि.  मेरी"  र  "आशा",  र  १९५८मा  बनेको  "चलती का   नाम  गाडी"  जसमा  किशोर  कुमार ले  आफ्नो  दुइटै  दाजूभाइ  अशोक  कुमार  र  अनूप  कुमारका  साथ  काम  गरे। यसमा अभिनेत्री  थिइन्  मधुबाला।
अझ रमाइलो कुरा के छ भने किशोर कुमारका शुरुवातका धेरै फिल्महरूमा  मोहम्मद रफी ले  किशोर  कुमार का  लागि  पार्श्वगायन गरेका थिए।  चलचित्र ‘रागिनी’  तथा  ‘शरारत’मा  किशोर  कुमार लाई  आफ्नो  आवाज  दिए र पारिश्रमिक लिए केवल  एक  रुपयाँ।  कामका  लागि  किशोर  कुमार  सबै भन्दा  पहिले  एस  डी  बर्मनसँग गएका थिए।  जसले  पहिले  पनि  तिनलाई  १९५० मा  बनेको  चलचित्र  "प्यार"मा  गाउने मौका दिएका थिए।  एस  डी  बर्मन ले  उनलाई  फेरि  "बहार"  फिल्ममा  एक  गीत गाउने मौका दिए।  "कुसुर  आप की" र  यो  गीत धेरै  हिट  भयो।
गीत संगीतमा
शुरूमा किशोर  कुमारलाई  एस  डी  बर्मन  र  अन्य  संगीत  कारहरु ले  अधिक  गंभीरताबाट   न लियो  र  तीबाट  हल्के  स्तर का  गीत  गवाए  गए,  किन भनें  किशोर  कुमार ले  १९५७मा  बनी  चलचित्र "फंटूस"मा  दुखी  मन  मेरा  गीत  आफ्नो  यस्तो  धाक  जमाई  कि  जाने  माने  संगीतकारहरु लाई  किशोर  कुमार को    प्रतिभा को   फलाम  मानना  लडयो।  यसका  पछि  एसडी  बर्मन ले  किशोर  कुमारलाई  आफ्नो  संगीत  निर्देशनमा  धेरै  गीत  गाने को   मौका  दियो।  आर  डी  बर्मन का  संगीत  निर्देशनमा  किशोर  कुमार ले  'मुनीम  जी',  'टैक्सी  ड्राइवर',  'फंटूश',  'नौ  दुई  ग्यारह',  'पेइंग  गेस्ट',  'गाईड',  'ज्वेल  थियोफ',  'प्रेमपुजारी',  'तेरे  मेरा  सपनाहरु'  जस्तो  फिल्महरूमा  आफ्नो  जादुई  आवाजबाट   फिल्मी  संगीत का  दीवानहरु लाई  आफ्नो  दीवाना  बनयो  लियो।  एक  अनुमान का  किशोर  कुमार ले  वर्ष  १९४०बाट   वर्ष  १९८० का  बीच का  आफ्नो  करियर का  बेला  करीब  ५७४बाट   अधिक  गाने  गाए। किशोर कुमार ले  हिन्दी का  साथ  नैं    तमिल,  मराठी,  असमी,  गुजराती,  कन्नड,  भोजपुरी,  मलयालम  र  उडिया  फिल्महरु का  लागि  बी  गीत  गाए।  किशोर  कुमारलाई  आठ  फिलिम  फेयर  अवार्ड  मिले,  तिनलाई  पहिलो  चलचित्र फेयर  अवार्ड  १९६९मा  अराधना  चलचित्र का  गीत  रूप  तेरा  मस्ताना  प्यार  मेरो  दीवाना का  लागि  दियो  गयो  थियो।  किशोर  कुमार को    खासियत  यो  थियो  कि  उनले    देव  आनन्दबाट    लिएर  राजेश  खन्ना,  अमिताभ  बच्चन का  लागि  आफ्नो  आवाज  दी  र  यी  सबै  अभिनेताहरूमा  उनको  आवाज  यस्तो  रची  बसी  मानो  किशोर  आफू  तिनका  भित्र  मौजूद  हहरु।  किशोर  कुमार ले  ८१  फिल्महरूमा  अभिनय  गरे  र  १८  फिल्महरूको   निर्देशन  पनि  गरे।  फिल्म  'पडोसन'मा  उनले  जस  मस्त  मौला  मानिस का  किरदारलाई  निभाया  त्यहि  किरदार  तिनीहरु  जिंदगी  भर  आफ्नो  असली  जिंदगीमा  निभाते  रहे।
आपातकालमा
१९७५ मा  देशमा  आपातकाल का  समय  एक  सरकारी  समारोहमा  भाग   लिनबाट   साफ  मना  गरेर  दिनमा  तत्कालीन  सूचना  एवं  प्रसारण  मन्त्री  विद्याचरण  शुक्ला ले  किशोर  कुमार का  गीतहरु का  आकाशवाणीबाट   प्रसारित  गरे  जानेमा मा  रोक  लागयो  दी  थियो  र  किशोर  कुमार का  घरमा  आयकर का  छापे  पनि  डाले  गए।  तर  किशोर  कुमार ले  आपात  काल को   समर्थन  न गरे।  यो  दुर्भाग्य  र  शर्म को    कुरा  छ  कि  किशोर  कुमार  द्वारा  बनाए  गई  धेरै  फिल्महरु  आयकर  विभाग ले  जप्त  गरेर  रखी  छ  र  लावारिस  स्थितिमा  वहाँ  आफ्नो  दुर्दशामा  आँसू  बहा  रही  छ।
फ्रिस्टाइल स्क्रिप्ट
फ्रीस्टाइल स्क्रिप्ट (Freestyle Script) एक छ फन्त त्यो डिजाइन गरिएको द्वारा मार्टिन वेट मा १९८१ हो । मोटो संस्करण को फ्रीस्टाइल स्क्रिप्ट थियो डिजाइन गरिएको मा १९८६ हो । प्रकाशकहरू के अडोबी, आईटीसी, र लेटरसेट हो । योसँग ४ संस्करण हौ: रेगुलर, बोल्ड, एसएच रेग ऑल्ट, र एसबी रेग ऑल्ट।
किशोर कुमार
संघर्ष
मनोज कुमार  किशोर  कुमार लाई   लिएर  एक  यादगार  किस्सा  सुनाते  छन्।  एक  पल्ट  उनको  चलचित्र '  उपकार  ' का  लागि  किशोर  कुमार लाई  गाउन  गाने का  लागि  आमंत्रित  गरे  त  त्यो  यो  भन्एर  भाग  खडे  भएका  कि  तिनीहरु  त   चलचित्र का  हीरो का  लागि  नैं  गाने  गाते  छन्,  कुनै    खल्नुयकमा  फिल्माया  जाने  वाला  गाउन  न गा  सक्त।  किन भनें  '  उपकार  ' को   यो  गीत  '  कसमे  वादे  प्यार  वफा  ...'  जब  हिट  भयो  त  किशोर  कुमार  मनोज  कुमार का  नजिकै  गए    र  भन्न  लागे  यति  राम्रा  गाने को   मौका  उनले   छोड  दियो।  यसका  साथ  नैं  उनले  यो  स्वीकार  गर्नमा  पनि  अबेर  नको    कि  मन्ना डे ले  जस  सुन्दरीबाट   यस  गाने लाई  गाए  छ  यस्तो  त  म  धेरै  जन्महरु सम्म  न गा  सकूंगा।  राम्रो  नैं  भयो  कि  मैने  यस  गाने लाई  न गाए  न त  मानिसहरु  यति  राम्रा  गीतमा  मन्ना  डे को    यस  सुन्दर  आवाजबाट   वंचित  रह  जाते।
लागिम
alt=पालाकोट|thumb|487x487px|[[पालाकोट]]
रूकुम पिपल,वडा नं.१ र २ पर्ने भुभगको नाम लागिम हो जसको पुरानो नाम पालाकोट भनिन्छ। जहा दानीपिपल,मेलचौर मेला,तासुकाँडा र माथिल्लो पुमा प्रख्यात तथा दर्शणिय ठाँउहरू हुन ।
हर्टबिट (उपन्यास)
हर्टबिट अमेरिकन उपन्यासकार ड्यनिएल्ले स्टिलद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
सिजुवा
सिजुवा मोरङ जिल्लामा पर्ने एक गाविस हो।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २०११ को जनगणना अनुसार सिजुवाको २,५५९ घर धुरीमा कुल जनसङ्ख्या ११,०७९ रहेको छ।
यो गाउ विकास् समितिमा एउटा बहुमुखी क्याम्पस "सौंठा बहुमुखी क्याम्पस", एउटा उच्च माध्यमिक बिध्यालय श्री सौंठा उच्च मा.बि., तिन वटा मा.बि. ५ वटा नि.मा.बि. र दुई वटा प्रा.बि. रहेका छन्,
गम्था
नेपालको मध्यपश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रको कर्णाली अञ्चल, मुगु जिल्लामा अवस्थित गाँउ विकास समिति हो।
पीतोदर फिष्टेभ्याकुर
पीतोदर फिष्टेभ्याकुर (Macronus gularis) नेपालमा पाइने फिष्टेभ्याकुरको प्रजातिको चरा हो। यो चरा दक्षिण तथा दक्षिणपूर्वी एसियामा पाइने गर्छ।
वितरण
पीतोदर फिष्टेभ्याकुर दक्षिण तथा दक्षिणपूर्वी एसियाका राष्ट्रहरू नेपाल, भुटान, ब्रुनाई, कम्बोडिया, चिन, भारत, बङ्गलादेश, लाओस, मलेसिया, म्यानमार, इन्डोनेसिया, फिलिपिन्स, सिङ्गापुर, थाइल्याण्ड तथा भियतनाममा पाइने गर्छ।
कैलो घाँसेभ्याकुर
कैलो घाँसेभ्याकुर नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो ।
जैन विश्वविद्यालय
जैन विश्वविद्यालय भारतको राज्य कर्नाटकको राजधानी बेंगलूरुमा अवस्थित एउटा विश्वविद्यालय हो।
ट्रान्स्फर्मर
ट्रान्स्फर्मर भनेको नेपालीमा रूपान्तर गर्नु भन्ने बुझिन्छ। त्यसकारण ट्रान्स्फर्मर भनेको एउटा यस्तो मेसिन् हो जसले एसि, करेन्टको भोल्टेज परिवर्तन गर्छ। यस यन्त्र चुम्बकको विद्युतिय उत्पादनमा आधारित छ। अर्थात् ट्रान्स्फर्मरले चुम्बकको विद्युतिय उत्पादनको सिद्धन्तमा काम गर्छ। र यसको काम गर्ने प्रक्रिया चाहि यसप्रकार छ। जब हामी ट्रान्स्फर्मरको प्राइमरि क्वाइल् जोडिएको दुईवटा तारहरूलाई एसि, करेन्टमा जोड्छौ तब त्यहा बिध्धुत्काको चुम्बकिय उपपादनको नियम् अनुसार चुम्बकिय क्षेत्र बन्छ। अर्थात् त्यहा चुम्बकिय शक्ति उत्पादन् हुन्छ। जसको कारणले त्यहा बेरिएको सेकेन्डरी क्वाईलमा चुम्बकिय शक्तिको विद्युतिय उपपादन्को नियम अनुसार् त्यस क्वाईल्मा विद्युत उत्पादन् हुन्छ। जुन विद्युतको भोल्टेज प्राइमरी र सेकेन्डरी क्वाइलमा भएका तारका फेरोको अनुपातमा परिवर्तन भएर आउँछ।
राणा
राणा हिन्दू धर्मावलम्बी राजपुत र क्षेत्रीहरूको थर हो। राणा खासमा एक राजपुत उपाधि हो । कुँवरमाथि राणा उपाधि धारण गरी राणा वंश स्थापना गर्ने जंगबहादुर राणा (वीरनरसिंह कुँवर) पहिलो नेपाली राणा वंशज हुन्। यी राणा क्षेत्रीहरू वत्स गोत्रका हुन् भने मेवाडका राणाहरू वैशमपायन गोत्रका हुन् ।
शब्द
राणाको अर्थ सार्वभौम राजा मानिएको छ । तर मेवाड राज्यका राणाहरूले राणा उपाधिलाई राज्यको संरक्षक (Royal Custodian) का रूपमा मान्दै आएका छन् । भारतीय राजपुत समाजमा राणा उपाधि सर्वाधिक उच्चतम् मानिएको छ । राजाझैं राणाकी श्रीमतीलाई पनि रानी नै भनिन्छ । राणाका बन्धु शब्दहरू रावल, राव, राय, राई, राजा, राया, आदि हुन् । यी सबैको अर्थ एउटै हुन्छ ।
पूर्वज
यिनीहरूको पूर्वज कुँवरहरू हुन्। आजका राणाहरूको पुर्ख्यौली ३ दाजुभाइ बालनरसिंह कुँवर, बलराम कुँवर र रेवन्त कुँवरमा पुग्दछ। जंगबहादुर राणाले सत्तामा आउनासाथ धारण गरेको वा पाएको उपाधि राणालाई थर बनाइयो। त्यसरी कुँवरबाट राणा अलग्गिएका हुन्।
संख्या
राणाहरू नेपालमा निम्नसङ्ख्यक छन् । उनीहरूको बसोबास काठमाण्डौ उपत्यकामा विशेष छ ।
वर्तमानमा "राणा" थर लेख्ने को को
राणा थर लेख्ने राजपुत मात्र नभएर वैश्य र थारुहरू पनि भेटिन्छन ।  यसैकारण थरले सम्पूर्ण परिचय खुल्दैन । हेरौ तालिका र बुझौ वास्तविकता के के छ हाम्रो समाजमा
राष्ट्रीय जैव विज्ञान केन्द्र
राष्ट्रिय जैव विज्ञान केन्द्र भारतको राज्य कर्नाटकको राजधानी बेंगलूरुमा अवस्थित एउटा विश्वविद्यालय हो।
गुम्दी
नेपालको मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्रको बागमती अञ्चल, धादिङ जिल्लामा अवस्थित गाँउ विकास समिति हो।
गुलजरीलाल नन्दा
गुलजरीलाल नन्दा  (जन्म ४ जुलाई स.न्. १८९८) भारतका पूर्व प्रधानमन्त्री थिए ।
मुरलीगञ्ज
मुरलीगञ्ज भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
भ्यानिस्ड (उपन्यास)
भ्यानिस्ड अमेरिकन उपन्यासकार ड्यनिएल्ले स्टिलद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
विदिशा
विदिशा भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
नितम्ब
नितम्ब मानव शरीरको ढाडको तल तथा तिघ्राको माथि कम्मर नजिकको पछाडीको भाग हो ।
नरसिंग मल्ल
नरसिंग मल्ल पालकोट राज्यका पहिलो राजा थिए। उनी रूकुमकोटका राजाको कान्छि श्रीमतीका पुत्र हुन। राजदरबारमा सन्तान नभएपछि राजाले जोतिषिको सल्लाह बमोजिम राजाले हालको कोल गाविसवाट नेवारकि छोरि विवाह गरी उनकै पहिलो पुत्रको रूपमा आएका थिए, उनकि आमा कान्छि भएपनि पहिलो सन्तानको रूपमा जन्मेका थिए उनी, पछि जेठी श्रीमतीबाट सन्तान जन्मीए पछि कान्छिलाइ दरबारवाट निकालेका थिए भने युवराज नरसिंग मल्ललाइ उनैले माइत कोलमै लगेर पालन पोषण गरी हुर्काएकि थिइन्। जब् नरसिंग मल्ल ठुलो भए पछि राजालाइ अंश माग्न आएपछि रूकुमकोटका राजाले अंश स्वरूप पालाकोट दिएको र साथमा रैति कामी,क्रमी,सार्की,दमाइ लागाएतका जातीहरूको राज्यमा छुट्टै विशेष्ता भएकोले संगै अंश दिएको किम्बदन्ति छ।
कबड्डी कबड्डी
नैपाली कथानक चलचित्र कबड्डीको सफलता पछि यसको सिक्वल निर्माण गरिएको चलचित्र हो कबड्डी कबड्डी।यो चलचित्रले राम्रो प्रतिक्रिया र राम्रो बक्स अफिस कलेक्सन गरेको थियो।
कथा
यो चलचित्रको पुरै कथा मुस्ताङको नौरीकोट वरपर घुमेको छ।कथामा राजनीतिक विषयको उत्थान गरिएको छ र लव स्टोरीलाई पनि राईलो किसिमले प्रस्तुत गरिएको छ।
कलाकार
दयाहाङ राई
रिश्मा गुरूङ
बयरवन केरौन
बयरबन केरौन नेपालको कोशी अञ्चल मोरङ जिल्ला अनतरगत् पर्नेबयरवन केरौन गाँउ विकास समिति ६४ मध्ये यि २ गाबिस पनि हुन।
जनसङ्ख्या
नेपालको दं २००१को जनगणना ततहन्ग्क अनुसार बयरबनकेरौनको जनसङ्ख्या ४०,२३० । पुरुश४८%, महिला ५२% दु।
लब्धाक
पुचः वयरवन केरौन
सिभिल इन्जिनियरिङ
सिविल ईन्जिनियरिङ व्यवसाय इन्जिनियरिङ को एक शाखा हो जुन एक भौतिक र प्राकृतिक रूप देखि सृजित वातावरण मा पुल, सडक, नहर, बांध र भवनहरू आदिको निर्माणमा केन्द्रित छ। सिविल इन्जिनियरिङ इन्जिनियरिङको सबैभन्दा पुरानो शाखा हो जसमा सैन्य इन्जिनियरिङ पछि आउँछ। यो सिभिल ईन्जिनियरिङ (सिविल ईन्जिनियरिङ) को रूपमा सैन्य ईन्जिनियरिङबाट अलग गर्न परिभाषित गरिएको थियो।
परम्परागत रूपमा, यसलाई धेरै उप-शाखाहरूमा विभाजित गरिएको छ: पर्यावरण पर्यावरण, भू-विज्ञान सहित ईन्जिनियरिङ, संरचनात्मक ईन्जिनियरिङ, यातायात ईन्जिनियरिङ, नगरपालिका वा शहरी ईन्जिनियरिङ, जल संसाधन ईन्जिनियरिङ, पदार्थ ईन्जिनियरिङ, तटीय ईन्जिनियरिङ् ।
सिभिल इन्जिनियरिङ प्रत्येक स्तरमा हुन्छ: नगरपालिकाको सङ्घीय स्तरदेखि र निजी घरबाट निजी क्षेत्रमा अन्तर्राष्ट्रिय कम्पनीहरूमा ।
विङ्ग्स (उपन्यास)
विङ्ग्स अमेरिकन उपन्यासकार ड्यनिएल्ले स्टिलद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
नेशनल ल स्कूल अफ इण्डिया यूनिभर्सिटी
नेशनल ल स्कूल अफ इन्डिया यूनिवर्सिटी भारतको राज्य कर्नाटकको राजधानी बेंगलूरुमा अवस्थित एउटा विश्वविद्यालय हो।
करेत
करेत एसिया तथा दक्षिणपूर्वी एसियामा पाइने एक बिसालु सर्पको जाति हो। हालसम्म यसको १३ प्रजाति तथा ५ उपप्रजातिहरू फेला परेका छन्।
वृन्दावन
वृन्दावन भारतको उत्तर प्रदेश राज्यको मथुरा जिल्लामा अवस्थित एक ऐतिहासिक शहर हो। यो नगर ब्रज भूमि क्षेत्रको मुख्य स्थान तथा हिन्दु मान्यता अनुसार द्वापर युगमा भगवान श्रीकृष्णले वाल्यकाल बिताउनु भएको भूमि हो। यो शहर मथुरा, भगवान श्रीकृष्णको जन्मस्थलीबाट ११ किमी टाढा छ। यस शहरमा राधा र भगवान श्रीकृष्णको पूजामा समर्पित विभिन्न मन्दिरहरू रहेका छन् तथा यस स्थानलाई वैष्णववादमा पवित्र स्थानको रूपमा लिइन्छ।
पर्यटन स्थलहरू
वृन्दावन मथुरा क्षेत्र मा एक स्थान हो जो भगवान कृष्ण को लीला देखि जोडएको छ।
यो स्थान श्री कृष्ण भगवान को बाल समय को लीलाहरूको स्थान मानिन्छ। यो मथुरा देखी १५ किमी कि दूरी मा छ। यहाँ श्री कृष्ण र राधा रानी को मन्दिर को विशाल सङ्ख्या हो। यहाँ स्थित बाँके विहारी जी को मन्दिर सबै भन्दा प्राचीन छ। यसको वाहेक यहां श्री कृष्ण बलराम इस्कान मन्दिर तथा श्री कृष्ण प्रणामी मन्दिर र निधि वन पनि दर्शनीय स्थान छ। यो कृष्ण को लीलास्थली हो। हरिवंश पुराण, श्रीमद्भागवत, विष्णु पुराण आदि मा वृन्दावन को महिमा को वर्णन गरिएको छ। कालिदास ले यसको उल्लेख रघुवंश मा इंदुमती-स्वयंवर को प्रसङ्ग मा शूरसेनाधिपति सुषेण को परिचय दिदै गरेका छन यसले कालिदास को समय मा वृन्दावन को मनोहारी उद्यानहरू को स्थिति को ज्ञान हुन्छ। श्रीमद्भागवत को अनुसार गोकुल देखि कंस को अत्याचार देखि बच्न को लागि नंदजी कुटुंबियों र सजातीयोंसँग वृन्दावन निवास को लागि आएका थिए | विष्णु पुराण मा त्यहि प्रसङ्ग को उल्लेख छ | विष्णुपुराण मा अन्यत्र वृन्दावन मा कृष्ण को लीलाहरू को वर्णन पनि छ आदि।
प्राचीन वृन्दावन
भन्छन् कि वर्तमान वृन्दावन असली या प्राचीन वृन्दावन होईन। श्रीमद्भागवत को वर्णन तथा अन्य उल्लेखबाट थाहा हुन्छ कि प्राचीन वृन्दावन गोवर्धन को निकट थियो। गोवर्धन-धारण को प्रसिद्ध कथा को स्थली वृन्दावन पारसौली ( परम रासस्थली ) को निकट थियो। अष्टछाप कवि महाकवि सूरदास त्यहि ग्राम मा दीर्घकाल सम्म रहे थिए। सूरदास जी ले वृन्दावन रज को महिमा को वशीभूत भएर गाएका छन- हम ना भई वृन्दावन रेणु |
महाप्रभु चैतन्य को प्रवास
प्राचीन वृन्दावन मुसलमानहरू को शासन समय मा उनको निरन्तर आक्रमणहरू को कारण नष्ट भएको थियो र कृष्णलीला को स्थली को कुनै अभिज्ञान शेष हैन रहयो थियो। १५औँ शती मा चैतन्य महाप्रभु ले आफ्नो ब्रजयात्रा को समय वृन्दावन तथा कृष्ण कथा ले सम्बन्धित अन्य स्थानहरू लाई आफ्नो अन्तर ज्ञान द्वारा पहिचानयो थियो। रासस्थली, वंशीवट देखि युक्त वृन्दावन सघन वनहरूमा लुप्त भएको थियो। केही वर्ष को पश्चात शाण्डिल्य एवं भागुरी ऋषि आदि को सहायताबाट श्री वज्रनाभ महाराज ले कहीं श्रीमन्दिर, कहीं सरोवर, कहीं कुण्ड आदि को स्थापनागर्योला-स्थलियहरूको प्रकाश गर्यो। किन्तु लगभग साढे चार हजार वर्ष पछि यो सारा लीला-स्थलियाँ पुन: लुप्त हो गई, महाप्रभु चैतन्य ले तथा श्री रूप-सनातन आदि आफ्नो परिकारों को द्वारा लुप्त श्रीवृन्दावन र ब्रजमंडल को लीला-स्थलियहरूलाई पुन: प्रकाशित गर्यो। श्री चैतन्य महाप्रभु को पश्चात उन्हीं को विशेष आज्ञा देखि श्री लोकनाथ र श्री भूगर्भ गोस्वामी, श्री सनातन गोस्वामी, श्री रूप गोस्वामी, श्री गोपालभट्ट गोस्वामी, श्री रघुनाथ भट्ट गोस्वामी, श्री रघुनाथदास गोस्वामी, श्री जीव गोस्वामी आदि गौडीय वैष्णवाचार्यों ले विभिन्न शास्त्रहरू को सहायता से, आफ्नो अथक परिश्रम द्वारा ब्रज को लीला-स्थलियहरूलाई प्रकाशित गरेको छ। उनको यस महान कार्य को लागि सारा विश्व, विशेषत: वैष्णव जगत उनको चिरऋणी रहेगा। वर्तमान वृन्दावन मा प्राचीनतम मन्दिर राजा मानसिंह को बनवाया भएको छ। यो मुगल सम्राट अकबर को शासनकाल मा बना थियो। मूलत: यो मन्दिर सात तल्लाहरू को थियो। माथि को दुइ खंड रंगजेब ले तुडवा दिए थिए। भनिन्छ कि यस मन्दिर को सर्वोच्च शिखर मा बल्न वाला दीप मथुरा ले दिखाई पडते थिए। यहाँ को विशालतम मन्दिर रंगजी को नाम ले प्रसिद्ध हो। यो दाक्षिणत्य शैली मा बना भएको छ। यसको गोपुर ठुलो विशाल एवं भव्य हो। यो मन्दिर दक्षिण भारत को श्रीरंगम को मन्दिर को अनुकृति जान पडता छ। वृन्दावन को दर्शनीय स्थल हों- निधिवन (हरिदास को निवास कुंज), कालियादह, सेवाकुंज आदि।
प्राकृतिक छटा
वृन्दावन को प्राकृतिक छटा देखने योग्य छ। यमुना जी ले यसलाई तीन ओर देखि घेरे राखएको छ। यहाँ को सघन कुंजो मा भाँति-भाँति को पुष्पबाट शोभित लता तथा ऊँचे-ऊँचे घने वृक्ष मन मा उल्लास भरते हो। बसंत ॠतु को आगमन मा यहाँ को छटा र सावन-भादों को हरियाली आँखहरूलाई शीतलता प्रदान गर्छ, त्यो श्रीराधा-माधव को प्रतिबिम्बों को दर्शनहरूको नै प्रतिफल छ।
वृन्दावन को कण-कण रसमय छ। यहाँ प्रेम-भक्ति को नै साम्राज्य छ। यसलाई गोलोक धाम भन्दा अधिक बढएर मानिएको छ। यही कारण हो कि हजारों धर्म-परायणजन यहाँ आफ्नो-आफ्नो कामों देखि अवकाश प्राप्त गरेर आफ्नो शेष जीवन को बिताने को लागि यहाँ आफ्नो निवास स्थान बनाएर रहछन। उनी नित्य प्रति रासलीलाओं, साधु-संगतों, हरिनाम संकीर्तन, भागवत आदि ग्रन्थों को हुने पाठहरूमा सम्मिलित भएर धर्म-लाभ प्राप्त गर्छन। वृन्दावन मथुरा भगवान कृष्ण को लीला देखि जुडा भएको छ। ब्रज को केन्द्र मा स्थित वृन्दावन मा सैंकडो मन्दिर हो। जस मध्ये अनेक ऐतिहासिक धरोहर पनि छ। यहाँ सैंकडों आश्रम र धेरै गौशालाऐं छ। गौडीय वैष्णव, वैष्णव र हिन्दुहरू को धार्मिक क्रिया-कलापहरूको लागि वृन्दावन विश्वभर मा प्रसिद्ध छ। देश ले पर्यटक र तीर्थ यात्री यहाँ आउछन्। सूरदास, स्वामी हरिदास, चैतन्य महाप्रभु को नाम वृन्दावन देखि संधै को लागि जुडे भएका छ।
वृन्दावन मा यमुना को घाट
वृन्दावन मा श्रीयमुना को तट मा अनेक घाट छन्। तिनिहरूमध्ये प्रसिद्ध-प्रसिद्ध घाटहरूको उल्लेख गरे जा रहेको छ -
इन घाटों को अतिरिक्त वृन्दावन-कथा नामक पुस्तक मा र पनि १४ घाटहरूको उल्लेख छ-
(१)महानतजी घाट (२) नामाओवाला घाट (३) प्रस्कन्दन घाट (४) कडिया घाट (५) धूसर घाट (६) नया घाट (७) श्रीजी घाट (८) विहारी जी घाट (९) धरोयार घाट (१०) नागरी घाट (११) भीम घाट (१२) हिम्मत बहादुर घाट (१३) चीर या चैन घाट (१४) हनुमान घाट।
वृन्दावन को पुराना मोहल्लों को नाम
(१) ज्ञानगुदडी (२) गोपीश्वर, (३) बंशीवट (४) गोपीनाथबगैँचा, (५) गोपीनाथ बजार, (६) ब्रह्मकुण्ड, (७) राधानिवास, (८) केशीघाट (९) राधारमणघेरा (१०) निधुवन (११) पाथरपुरा (१२) नागरगोपीनाथ (१३) गोपीनाथघेरा (१४) नागरगोपाल (१५) चीरघाट (१६) मण्डी दरवाजा (१७) नागरगोविन्द जी (१८) टकशाल गली (१९) रामजीद्वार (२०) कण्ठीवाला बजार (२१) सेवाकुंज (२२) कुंजगली (२३) व्यासघेरा (२४) शृङ्गारवट (२५) रासमण्डल (२६) किशोरपुरा (२७) धोबीवाली गली (२८) रंगी रातो गली (२९) सुखनखाता गली (३०) पुरानो शहर (३१) लारिवाली गली (३२) गावधूप गली (३३) गोवर्धन दरवाजा (३४) अहीरपाडा (३५) दुमाईत पाडा (३६) वरओयार मोहल्ला (३७) मदनमोहन जी को घेरा (३८) बिहारी पुरा (३९) पुरोहितवाली गली (४०) मनीपाडा (४१) गौतमपाडा (४२) अठखम्बा (४३) गोविन्दबाग (४४) लोईबाजार (४५) रेतियाबाजार (४६) बनखण्डी महादेव (४७) छीपी गली (४८) रायगली (४९) बुन्देलबाग (५०) मथुरा दरवाजा (५१) सवाई जयसिंह घेरा (५२) धीरसमीर (५३) टट्टीया स्थान (५४) गहवरवन (५५) गोविन्द कुण्ड र (५६) राधाबाग।
रणोद्दीपसिंह कुँवर
रणोद्दिप सिंह बहादुर कुँवर राणा वा रणोद्दिप सिंह कुँवर (१९३३-१९४२) राणा शासनका दोस्रो श्री ३ महाराजको रूपमा रणोद्धिप सिंह नेपालको प्रधानमन्त्री बनेका थिए। दाजु जङ्गबहादुर राणाको निधन पश्चात् जङ्गबहादुरले नै राखिदिएको थिति अनुसार यिनी श्री ३ को पदमा विराजमान भए।
भतिजाहरू (दाजु जङ्गबहादुर र भाइ धीरशमशेरका छोरा) बीच चर्किएको शक्ति संघर्षका कारण असुरक्षित महसुस गर्दै रणोद्दीपले 'बिजुली गारत' नाममा विशेष फौज निर्माण गरेका थिए। तर पछि यिनी आफ्नै भतिजाहरू (धीरशमशेरका छोराहरू) बाट षड्यन्त्रपूर्वक मारिए। यिनीपछि यिनका भतिजा वीर शमशेर जङ्गबहादुर राणा नेपालका प्रधानमन्त्री बने।
रणोद्दिपसिंहको जन्म पिता काजी बालनरसिंह कुँवरको सातौँ पुत्र र माता गणेश कुमारीको पाचौँ पुत्रको रूपमा भयो। उनी निःसन्तान रहेकाले भतिजा ध्वज नरसिंह राणा लाई धर्मपुत्र बनाएका थिए। उनी अत्यन्त धार्मिक व्यक्ति थिए। उनको हत्या आफ्नै भतिजाहरूद्वारा वि.सं. १९४२ मा भयो।
सैन्य वृत्ती
उनले तेश्रो नेपाल तिब्बत युद्ध (सन् १९५५-५६) र भारतमा सन् १८५७ मा घटेको सिपाही बिद्रोहमा नेपाली सेनाको नेतृत्व गरेका थिए।
श्री ३ महाराज तथा प्राइममिनिस्टर
वि.सं. १९३३ मा पत्थरघट्टामा श्री ३ तथा प्रधानमन्त्री जङ्गबहादुरको मृत्यु भएपछि; धीर शमशेरको चातुर्यताले रणोद्दिप सिंहले श्री ३ महाराज तथा प्राइममिनिस्टर दुवै पद हासिल गरे। रणोद्दिप सिंहलाई दुवै पद दिलाउन धीर शमशेरले सो समाचार सार्वजनिक हुन दिएनन्। उनले जङ्गबहादुर सिकिस्त बिरामी रहेको भन्दै युवराज, जंग पुत्र जगतजंगलाई पत्थरघट्टा पठाए।
३८ सालको पर्व
मुख्य लेख : ३८ सालको पर्व
वि.सं. १९३८ मा प्रधानमन्त्री रणोद्दीप सिंह सिकारको लागि तराई गएको बेलामा (कतै कतै भारतमा तिर्थ गर्न गएको बेलामा उल्लेख छ), नरेन्द्र बिक्रम शाह (राजा सुरेन्द्रका पुत्र)ले प्रधानमन्त्री रणोद्दीप सिंह, प्रधान सेनापति धीर शमशेर र उनका शाखा सन्तान सखाप बनाउने षड्यन्त्र बनाए। तर यस षड्यन्त्रको पोल चाडै खोलिएकाले नरेन्द्र बिक्रम शाह, जगतजंग राणा, बमवीर सिंहलाई इलाहावादको चुनारगढ किल्लामा नजरबन्द गरिएको थियो।
हत्या
प्रधानमन्त्री रणोद्दीप सिंहले राजपाट भतिजा जगतजंगलाई सुम्पेर आफू सन्यासी बन्ने सोच बनाएका थिए। तर रोलक्रमबाट हटाइएका राज्यको बागी जगतजंगलाई उत्तराधिकारी बनाउदा बिद्रोह हुन सक्ने डर पनि उनको मनमा थियो।
४२ सालको पर्व
मुख्य लेख : ४२ सालको पर्व
वि.सं. १९४२ मा वीर शमशेरले आफूसँग रहेका सैनिकहरूको साथमा फाइदा उठाई काका रणोद्दीप सिंहको हत्या गरे। जङ्गबहादुरको छोरा जगतजङ्ग राणा र नाति युद्धप्रताप जंग (नाति जर्नेल ) को समेत हत्या गरियो।
द स्काइ इज फलिङ
द स्काइ इज फलिङ सिड्नी सेल्डनद्धारा लिखित चर्चित उपन्यास हो ।
फुस्रोकण्ठे वनभ्याकुर
फुस्रोकण्ठे वनभ्याकुर नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यो चरा नेपाल लगायत बङ्गलादेश, भुटान, चिन, भारत, इन्डोनेसिया, लाओस, मलेसिया, म्यानमार, थाइल्याण्ड तथा भियतनाममा पाइन्छ ।
राजीव गांधी स्वास्थ्य विज्ञान विश्वविद्यालय
राजीव गांधी स्वास्थ्य विज्ञान विश्वविद्यालय भारतको राज्य कर्नाटकको राजधानी बेंगलूरुमा अवस्थित एउटा विश्वविद्यालय हो।
मुरादाबाद
मुरादाबाद भारतका सहरहरू मध्येको एउटा सहर हो।
लाइटनिङ्ग (उपन्यास)
लाईटनिङ्ग अमेरिकन उपन्यासकार ड्यनिएल्ले स्टिलद्वारा लिखित उपन्यास हो ।
दीप प्रसाद पुन
दीप प्रसाद पुन (जन्म : सन् १९८०) बेलायतको दोस्रो उच्च सैनिक तक्मा 'कन्सपिसस गालेन्ट्री क्रस -सीजीसी(Conspicuous Gallantry Cross (CGC) ' पाउने गोर्खाली सैनिक( आर्मी नम्बर २११७०४०१) हुन् । फस्ट बटालियन गोर्खा राइफलमा कार्यरत पुनलाई सन् २०१० सेप्टेम्बर १७को राति अफगानिस्तानमाको हेल्मन्ड प्रान्तको बाबुजी एरियामा खटिएका बखत देखाएको अदम्य साहसको लागि उक्त संम्मान प्रदान गरिएको हो।
पिटबुल (गायक)
पिटबुल एक अमेरिकी गायक तथा र्‍यापर हुन् । उनको जन्म १९८१ को जनवरी १५ मा अमेरिकाको फ्लोरिडा सहरमा भएको थियो ।
निगाले वनभ्याकुर
निगाले वनभ्याकुर (Stachyridopsis chrysaea) नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो ।
मास्को राज्य विश्वविद्यालय
मास्को राज्य विश्वविद्यालय' (Московский государственный университет имени М. В. Ломоносова) रूसमा सबैभन्दा ठूलो र सबैभन्दा पुरानो विश्वविद्यालय हो। यो 1755 मा बनाइएको थियो र मस्कोमा छ। यो इवान शुभलोव र मिखाइल लोमोमोरोवद्वारा बनाइएको थियो। यसलाई लोनोसोसोभ पछि नाम दिइएको छ।
यथार्थवाद
यथार्थ र वाद शब्द मिलेर यथार्थवाद शब्द बनेको छ । अर्थं अनतिक्रम्य यथा स्यात् तथा वदनम् इति यथार्थवादः अर्थात् यथार्थ जस्तो छ ठिक त्यस्तै भन्नु । अर्को शब्दमा इन्द्रिय-प्रत्यक्षबाट वस्तुका बारेमा प्राप्त हुने ज्ञान नै यथार्थ हो र त्यही यथार्थसम्बन्धी सिद्धान्त नै यथार्थवाद हो ।
परिचय
यथार्थ र वाद शब्दको संयोगबाट यथार्थ शब्दको निर्माण भएको हो । शाब्दिक व्युत्पत्ति अनुसार यसको अर्थ हुन्छ वास्तविक,अर्थात जस्तो छ त्यस्तै । यथार्थवाद दर्शन र  साहित्यका क्षेत्रमा उत्तिकै प्रचलित रहेको देखिन्छ । दर्शनका क्षेत्रमा यसले भौतिक जगत् बुझाउँछ । भने साहित्यका क्षेत्रमा संसारमा जुन वस्तु जस्तो छ ठिक त्यस्तै चित्रण भन्ने बुझिने वाद नै यथार्थवाद हो । सत्यम् शिवम् सुन्दरम्प्रति यसको बढी आग्रह रहन्छ । प्लेटोदेखि नै यसको उल्लेख भएको पाइएता पनि उन्नाइसौँ शताब्दीको उत्तरार्धदेखि मात्र यसको प्रवर्तन र विकास भएको हो । फ्रान्सेली उपन्यासकार बाल्जाकलाई यस वादको वास्तविक प्रयोगकर्ता मानिएको छ ।
नेपाली साहित्यमा तिनको प्रयोग
नेपाली साहित्यमा लैनसिंह बाङ्देलको मुलुकबाहिर उपन्यास (२००४)बाट विशुद्ध यथार्थवादी धाराको प्रवेश भएको पाइन्छ । यस धाराका अन्य उपन्यासहरूमा हृदयचन्द्रसिंह प्रधानको स्वास्नी मान्छे (२०११), लीलबहादुर क्षेत्रीको बसाइँ (२०१४), इन्द्रबहादुर राईको आज रमिता छ (२०२१), डी.पी। अधिकारीको आशमाया (२०२५) महत्त्वपूर्ण मानिन्छन् । गोपालप्रसाद रिमाल र विजय मल्लका नाटकमा पनि यथार्थवादको प्रयोग पाइन्छ ।