cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
डिजी सिमेन्ट
विस्तार
पाकिस्तानसँग सिमेन्ट उद्योगको आकर्षक बजार रहेको छ। सन् २०१५ मा, यो सिमेन्टको स्थानीय माग एक वर्षमा १२% बढेको जनाइएको थियो थियो र यसैले डिजी खान सिमेन्टले उनीहरूको क्षमता बढाउने निर्णय गरेका थिए। सक्रिय निर्माण उद्योगका कारण पाकिस्तानी सिमेन्टको मागहरू समयसँगै तिव्र रूपमा बृद्धि भइरहेको थियो। सन् २०१५ मा, पाकिस्तान चीन आर्थिक समन्वयका कारण स्थानीय माग तीव्र वृद्धि भएको जनाइएको थियो। माग बढ्ने बित्तिकै डेरा गाजी खानले आफ्नो तेस्रो र हब, बलूचिस्तानमा पाकिस्तानको सबैभन्दा ठूलो उत्पादन केन्द्रको (कारखाना) स्थापना गरेका थिए जुन पाकिस्तानको महानगरपालिका कराचीको किनारमा अवस्थित छ। सिमेन्ट निर्माण कारखाना पूर्ण हुन प्राय: दुई देखि तीन वर्ष लाग्छ। यो कारखानाको निर्माण सन् २०१८ मा सम्पन्न भएको थियो र डिजी खान सिमेन्टले पाकिस्तानको सबैभन्दा ठूलो मात्रामा सिमेन्ट निर्माण गर्ने अपेक्षा राखिएको छ।
अधिग्रहण
यस सरकारी स्वामित्वमा रहेको कम्पनीलाई निजी क्षेत्रको कम्पनी निसात समूहले सन् १९९२ मा अधिग्रहण गरेको थियो जसको उदेश्य यसका सम्पूर्ण व्यापार तथा व्यवसायको प्रवर्द्धन गर्नु थियो।
घर छुचुन्द्रो
घर छुचुन्द्रो (वैज्ञानिक नाम: Suncus murinus)       नेपालमा पाइने एक प्रकारको जनावर हो ।
मोहनगोपाल खेतान
पढाइसँगै कलिलो उमेरमै व्यापार-व्यवसायमा लागेका मोहनगोपाल खेतान सधैँ नेपाली उद्योग-व्यवसाय क्षेत्रका सफल खेलाडीको रूपमा परिचित रहिरहे। चिनीको व्यापारबाट यस क्षेत्रमा प्रवेश गरेका उनले आफैँद्वारा स्थापित खेतान ग्रूप लाई पनि सफल व्यावसायिक समूहको रूपमा चिनाएका थिए। म्यूचुअल ट्रेडिङ कम्पनीको नामबाट कर्पोरेट व्यापार शुरु गरेका मोहनगोपालले सन् १९८६ यता उद्योगमा समेत हात हालेर खेतान ग्रूपको स्थापना गरेका हुन्। ब्याङ्क, बीमा, बियर, चाउचाउलगायतका दर्जनौँ उद्योग-व्यापारमा लगानी गरेको खेतान ग्रूपका अध्यक्ष मोहनगोपाल सामाजिक, शैक्षिक, स्वास्थ्य, धार्मिकलगायत विभिन्न क्षेत्रको उत्थानका निम्ति स्थापित केही कल्याणकारी संस्थाका संस्थापक समेत थिए। उनको सहयोगमा कतिपय शिक्षालय तथा अस्पताल समेत निर्माण भएका छन्। खेतान नेपालका लागि टर्कीका अवैतनिक महावाणिज्यदूत पनि थिए।
खरो मिजासका मोहनगोपाल खेतान नेपालका व्यापारीवर्गमा स्पष्टवक्ताको रूपमा चिनिन्थे। सामान्यतः राजनीतिबाट पृथक् रहने नेपालको व्यापारिक क्षेत्रको चरित्र भन्दा फरक देखिँदै उनी बेलाबेलामा विवादास्पद राजनीतिक अभिव्यक्तिका कारण चर्चामा आउने पनि गर्दथे।
एलादी
एलादी नेपालको गण्डकी अञ्चलको स्याङ्जा जिल्लाको एक गाउँ विकास समिति हो।
जनसङ्ख्या
एलादी गाविसको जनसङ्ख्या १,७६५ रहेको छ।
इन्टरनेट सेन्सरसिप
इन्टरनेट सेन्सरसीप विभिन्न तरिकाले इन्टरनेटको सामग्रीमा गरिने सेन्सरसीप हो। यो इन्टरनेट स्वतन्त्रताको विपरीत अवस्था हो।
सन्दर्भ सामग्री
इन्टरनेटको माध्यमबाट हामी,हाम्रो आवश्यकता अनुसार सामग्री प्रयोग वा विचारको विकास गर्न सक्छौँ। मनोवैज्ञानिक प्रभाव समेत प्राकृतिक रुपमा प्रविधि प्रयोग को परिवर्तन को भण्डार केन्द्र को रूपमा इन्टरनेट सेन्सर भन्न सकिन्छ।
ग्यारी वाङ
ग्यारी वाङ वा वाङ वे ; (पिन्यिन: Wáng Wēi); (जन्म ८ मे १९७३) एक चिनियाँ उद्यमी हुन्। उनी लोकप्रिय चिनियाँ श्रव्य दृश्य साझेदारी सेवा, टुडु डटकम संस्थापक हुन्। उनले अगष्ट २०१२ सम्म कम्पनीको प्रमुख कार्यकारी अधिकृतको रूपमा सेवा गरृका थिए। उनी हाल बेइजीङमा आधारित एमिनेुसन स्टुडियो लाइट चेसर एमिनेसन स्टुडियोका संस्थापक हुन्। वाङ उपन्यासकार, पटकथा लेखक तथा नाटककार पनि हुन्। उनले जोन्स हपकिन्स विश्वविद्यालयबाट कम्प्युटर विज्ञानमा स्नातकोत्तर र इन्सेडबाट व्यवसाय प्रवन्धमा स्नातकोत्तर गरेका थिए। उनले सन् १९९५ मा कलेज अफ ष्टेटन आइल्याण्डबाट अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारमा स्नातक स्नातकोत्तर प्राप्त गरेका थिए।
सुरुवाती व्यवसायीक कार्यकाल
वङको पहिलो कलेज बाहिर पहिलो पूर्ण-समय काम तयारी वस्त्रहरूको बिक्रेताको रूपमा थियो, यद्यपि उनले ९० अमेरिकी डलर पर्ने एकदमै कसिलो कपडाहरू लगाउँथे र उनलाई क्रिश्चियन डियोर कसरी उच्चारण गर्ने भन्ने बारेमा थाहा थिएन। पछि उनी ह्युजेस इलेक्ट्रोनिक्समा रोजगारी प्राप्त गरे जहाँ उनले सन् १९९७ देखि २००१ सम्म इन्जिनियरको रूपमा भूमिका निभाएका थिए र अन्तिम पटक उनले व्यापार विकास प्रवन्धकको भूमिका निभाएका थिए। सन् २००२ मा इन्सेडमा मार्फत व्यवसाय प्रवन्धमा स्नातकोत्तर प्राप्त गरे पछि वाङले एक अन्तर्राष्ट्रिय मिडिया कम्पनी बर्टेल्सम्यान समूहको संयुक्त विकास निर्देशकको रूपमा काम गरेका थिए। पछि सन् २००३ देखि २००५ सम्म उनले बार्टेल्सम्यान अनलाइन चीन, इ-वाणिज्य तथा बार्टेल्सम्यान समूहको सहायक कम्पनीमा प्रवन्ध निर्देशकको भुमिका निर्वाह गरेका थिए।
टुड
वाङले युट्युबको स्थापना भएको केही महिना पछिनै सन् २००५ मा टुडुको स्थापना गरेका थिए। चीनमा दूरदर्शन सामग्रीको कडा नियमन गरिएको प्रकृतिलाई उद्धृत गर्दै उनले रचनात्मक विचार तथा प्रतिभा भएका व्यक्तिहरूलाई श्रोताको समक्ष प्रस्तुत गर्नेमा जोड दिएका थिए। वाङले टुडु १५ अप्रिल २००५ मा आधिकारिक रूपमा स्थापनम गरेका थिए र शीघ्र सञ्चालनमा पनि ल्याएका थिए। टुडुलाई प्रयोगकर्ताहरूद्वारा उत्पादित सामग्री आयोजना गर्ने वेबसाइटको रूपमा सुरुवात गरिएको थियो। तर छिट्टै वेबसाइटलाई विस्तार गरियो र प्रयोगकर्ताद्वारा उत्पादित सामग्री, किस्ता अनुमति पत्र सामग्री र घर-घरमा विकसित सामग्रीहरूको सामेल गरिएको थियो। टुडुले आफुलाई साधारणतया युट्युब, हुलु र एचबीओ व्यापार नमूनाको संयोजकको रूपमा वर्णन गर्दछ। टुडुका मासिक जमूना भ्रमणकर्ताहरू सन् २००७ देखि सन् २०१० सम्म, ५० मिलियनबाट १८२ मिलियन पुगेको र यबध सङ्ख्या मे २०११ मा आएर २०० मिलियन पुगेको थियो। वेबसाइट दर्ता भएका प्रयोगकर्ताहरूको सङ्ख्या ३१ डिसेम्बर २००८ मा, लगभग ३५.६ मिलियन रहेको थियो भने ३१ डिसेम्बर २०१० मा प्रयोगकर्ताहरूको सङ्ख्या ७८.२ मिलियन पुगेको थियो र ३० जून २०११ मा, यो सङ्ख्या ९०.१ मिलियन पुगेको थियो।
अगष्ट २०११ मा टुडु अमेरिकी सेयर बजारमा सूचीकृत भएको थियो। १२ मार्च २०१२ मा, टुडु र यसको प्रतिस्पर्धी युकु डटकमले कम्पनीहरूको समायोजन हुने घोषण गरेका थिए। नव निर्मित कम्पनीको नाक युकु टुडु निगम हो जसको मूल्य १.२ बिलियन अमेरिकी डलर हो। अगष्ट २०१२ मा, समायोजन आधिकारिक रूपमा पूर्ण भए पश्चात्, वाङले उक्त नयाँ कम्पनीको दैनिक सञ्चालनबाट अवकाश लिएका थिए।
लाइट चेसर एमिनेसन स्टुडियो
लाइट चेसर एमिनेसन स्टुडियो बेइजिङ चीनमा आधारित छ।
१२ मार्च २०१३ मा, बाल ष्ट्रिट जर्नलको एक अन्तरवार्तामा, वाङले उनको नयाँ परियोजना लाइट चेसर एमिनेसन स्टुडियोको घोषण गरेका थिए जसको उद्देश तिव्र वृद्धि भइरहेको चिनियाँ बजारमा कार्टुन लगायतका चलचित्रको उत्पादन गर्नु थियो। सन् २०१२ मा, यो ३०% ले वृद्धि भएको थियो। सन् २०२० मा, अमेरिकी बजारमा सबैभन्दालाई उछिन्दै शीर्ष स्थानमा रहने बताएको छ। उनले घरेलु उत्पादित एनिमेसन सामग्री, तिव्र बृद्धि हुने घरेलु बजार, चलचित्र वितरण, प्रवर्द्धन र चीनमा प्रतिलिपि अधिकारका लागि वातावरण सुधारको उनको निर्णयको प्रमुख कारणको रूपमा गुणस्तरको अभावलाई औल्याएका थिए।
रचनात्मक कार्यकाल
वाङ एक उपन्यासकार र मञ्च तथा ब्यालेटको लागि नाटककार पनि हुन्। २४ वर्षको हुँदा, वाङले वेटिङ फर समर (अनुवाद - गृष्मको पर्खाइमा) नामक उपन्यास लेखेका थिए, जुन उनी संयुक्त राज्य अमेरिकामा बसेको र अध्ययन गर्दाको प्रारम्भिक अनुभवहरूमा आधारित थियो।
वाङले सन् २००६ मा उनले चिनियाँ साहित्यिक पत्रिका हार्वेष्ट र त्यसपछि एक वर्ष पछि स्वतन्त्र कार्यको रूपमा उपन्यास प्रकाशन गरेका थिए। २०११ मा, वाङले द रेजिडेन्सल कम्पाउण्ड लेखेका थिए, जुन बेइजिङमा सहरी विकास तथा स्थान परिवर्तनको बारेमा एक नाटक हो।
वाङ लाइट चेसर एनिमेसनको पहिलो चलचित्र, लिटल डोर गड्सका पटकथाका लेखक तथा निर्देशक पनि हुन्।
राजी जाति
रहन सहन
राजीहरु प्रकृति पुजक हुन् यस जातिको छुट्टै भेषभुषा, परम्परा र संस्कृति रहेको छ यस जातिको विवाह (मागेर, तानेर र भगाएर) आफ्नै जातिसंग हुने गर्दछ यस जातिले मरेको मानिसको लाशलाई जमिन मुनि गाड्ने गर्दछन् । मरेको १३ दिनपछि मात्रै काजक्रिया गर्ने चलन रहेको छ ।
राजी जाति को भेषभुषा राजी पुरुषहरूले टोपी, कमिज, भोटो, हरियो खिका भएको छड्के पटुका र सद्धरी लगाउँछन् भने महिलाहरूले टोपरेलको गुन्यु, चोली र घलेक र सेतो रुमाल पैहिरिन्छन् ।
लोक बाजाहरू
मादल
मकवानपुर गढी
मकवानपुर गढी मकवानपुर जिल्लामा रहेको ऐतिहासिक तथा पर्यटकीय महत्त्वको स्थान हो । मकवानपुर गढी नेपालका लागि सधै रणनितीक महत्त्वको स्थान हो ।मकवानपुर नै त्यो ठाउँ हो जहाँ नेपाली सेनाले मिर कासिमका फौजबाट ५०० भन्दा धेरै राइफल, दुई तोप हात पारेर ४ वटा गुल्म श्रीनाथ, कालीबक्स, बर्दबहादुर र सबुज गुल्म बनायो केही समय पछि पुरानो गोरख गुल्म समेत स्थापना गर्न सफल भयो । नेपाली सेनामा सेना ब्यवस्थीत यो नै पहिलो गरिएको अवसर थियो नेपाली सेनाको इतिहासमा पहिलो चोटी बनाइएका यिनै सङ्गठन रहेका थिए। साथै नेपाली सेनाले कुनै पनि विदेशी सेनासँग लडेको पनि पहिलो अवसर थियो।
यो युद्ध मकवानपुर गढी का सेना नायक सरदार नन्दु शाह थिए उनी सँग ४०० जती सेना थोरै बन्दुक अरू परम्परागत हतियार, खुकुरी, तरबार, घुएत्रो लगायत रहेका थिए। त्यसैले उनीहरू हान र भागको रणनीतिका साथ उत्रेका थिए जसले शत्रुलाई अचम्मित पारी रहेको थियो। नेपाली सेनाले रातिआक्रमण गर्नका लागि आक्रमण बेस तप्लाखर भन्जयाङमा राखेको थियो।
मिर कासिमका सेनाका सेनानायक गुरगिन खाँ थिए उनीसँग २५०० सेना र तोपहरू, बन्दुक , राम्रो रणनीतिक सहायता तथा ब्याकअप फोर्स समेत थियो। उनिहरूको आक्रमण बेस मकवानपुर फेदीमा थियो तिनी हरू रात्री आक्रमण गर्ने योजनामा थिए।जब शत्रुको ठूलो सेना हिडेर हर्नामाडी पुग्यो स्थानीय घर हरू पहिले नै खाली गरी सकीएको थियो उनीहरूलाई खानाको अभाव हुन थाल्यो। मकवानपुर गढी त्याहाबाट ९ कि मी माथी पाहडको टुप्पामा रहेको थियो साथै नेपाली सेनाले सबै बाटाहरू सबै समेत थुनीदीएका थिए तर पनि शत्रु उनी हरूलाई पछाडी मकवानपुर गढी धकल्न सक्षम भइरहेको थियो झन्डै ३०० शत्रुले नेपाली हरूलाई अझ रक्षात्मक बनाउदै २० जनवरी १७६३मा आक्रमण शुरू गरे। तर तिनी हरू त्यतीखेर दंग परे जती खेर तिनी हरू ताप्लाखारमा बिसाइ मारी रहेका थिए काजी बंस राज पांडे तलबाट उनीहरू माथी जाइ लागे, काजी नरसिंह बस्नेतले माथीबाट गुरगिन खाँका सेनालाई हाने।र नन्दु शाहको नेतृत्वको नेपाली सेनाले अगाडि बट हाने। तिन जना कुसल कमान्डरको रातको अप्ठेरोमा पनि नेपाली सेना बाहदुरी पूर्वक लडेर शत्रु नास्न सफल रह्यो।मिर कासीमका १७०० सेना मारिए ३० नेपाली सेनाले पनि शाहदत प्राप्त गरे नेपाली सेनाले शत्रुका ५०० राइफल दुई तोप अन्य सैन्य सामग्री प्राप्त गर्‍यो अझ महत्त्वपूर्ण यो लडाईंबाट प्राप्त श्रोत पछि नै नेपाली सेनालाई सङ्गठनीक संरचनामा ढाल्ने काम शुरू भयो।
तोप
तोप लडाईमा प्रयोग गरिने हतियार वा अग्निशस्त्र हो ।
आइफोन
आइफोन इन्टरनेट तथा मल्टीमीडिया चलाउन मिल्ने एप्पल आइएनसीद्वारा बनाइएको तथा बजारमा ल्याइएको एउटा स्मार्टफोन हो । पहिलो आइफोन ९ जनवरी २००७ मा एप्पल आइएनसीका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत स्टिभ जब्सले सार्वजनिक गरेका थिए । र यो २९ जुन २००७ मा बजारमा आएको थियो । यसको सबैभन्दा पछिल्लो संस्करण आइफोन ६ र आइफोन ६+ हो । नेपालमा पनि आइफोन सिक्सको बिक्रिवितरण एनसेलले गरेको छ ।
हार्डवेयर
आईफोनको हार्डवेयर राम्रो तरिकाले व्यवस्थापन गरिएको छ।
क्यामेरा
पहिलो पुस्ताको आइफोनमा २ मेगापिक्सेलको क्यामेरा मात्र रहेको थियो । यस पुस्ताको आइफोनमा जुम तथा फ्ल्याश समावेश गरिएको थिएन्,तथा यसमा भिडियो रेकर्डिंगको सुबिधा फोन संगै उपलब्ध थिएन (तर तेश्रो पार्टीको एप्लिकेसन एपस्टोरबाट डाउनलोड गरेर चलाउन मिल्थ्यो अथवा आइफोनलाई जेलब्रेकिंग गरेर भिडियो रेकर्डिंगको सेवा उठाउन सकिनथ्यो) ।
आइफोन ३ जीएसमा ३.२ मेगापिक्सेलको क्यामेरा सहित स्वचालित फोकस गर्न सकिन्थ्यो । यस क्यामेराको उत्पादन ओम्नीभिजन ले गरेको थियो । अन्य थप सुबिधामा यसबाट ६४०×४८० को भिडियो रेकर्डिंगको सुबिधा पनि समावेश गरिएको थियो यति मात्र हैन यसबाट भिडियो रेकर्ड गरेर भिडियो फाइललाई युट्युब तथा मोबाइलमि मा अपलोड गर्न मिल्थ्यो ।
ब्याट्री
आईफोनको ब्याट्री बढ़ी भनेको अहिले १२ घण्टा सम्म टिक्छ।
क्षमता तथा सिम कार्ड
आईफोनमा एउटा मात्र सिम सपोर्ट गर्छ त्यो सिमलाई नानो सिम भनिन्छ।
सफ्टवेयर
आईफोनमा अहिले आईवएस १० सम्मको नयाँ भर्जन उपलब्ध छ।
मल्टिमेडिया
सम्पूर्ण गित,भिडियो,फोटो,मनोरञ्जन का सामग्री यस अन्तर्गत पर्दछ ।
पाण्डे (पलेउ)
पलेउ पाण्डे नेपाल तथा भारतमा बसोवास गर्ने गौतम गोत्रिय ब्राह्मण थर हो । पलेउ पाण्डेका पूर्वजहरू आज भन्दा करिब ७०० वर्ष पहिले अर्थात विक्रम संवत १४०० साल पहिले भारतको उत्तराखण्ड राज्यको कुमाउँ क्षेत्रको मानली भन्ने गाउँमा बस्दथे । त्यहाँ बस्दा तिनीहरू आफ्नो धर्म अनुसार त्यहाँका वासिन्दा थिए । उनीहरूले अन्य जातिको यजमानी र देवताहरू पूजा गरेर आफ्नो जिविकोपार्जन चलाएका थिए । उनीहरूको खेतीपाती पनि थियो र खेतीपातीको काम गर्नको लागि तल्लो जातको मान्छे राखेका थिए । उनीहरू मध्य एक जना मन्दिर तथा घर बनाउने काममा निपूर्ण डकर्मी थिए । ति डकर्मी आफ्नो जातिका मान्छे (पाण्डे) का घर तथा मन्दिर मात्र बनाउने काम गर्थे तर अन्य जातिका मान्छेको घर बनाउदैनथे । उनले बनाएका मन्दिरहरू निकै सुन्दर थिए । त्यो देखेर त्यहाँका राजा रजौटाहरूले त्यस डकर्मीलाई आफ्नो काममा लगाउने विचार गरे र त्यो कुरा सुनाए । तर ति डकर्मी पाण्डेले पाण्डेय ब्राह्मण बाहेक अरुको काम गर्न अस्विकार गरे । त्यस बेला ति रजौटाहरूको निकै रवाफ चल्दथ्यो । त्यसैले रजौटाहरूले डकर्मी पाण्डेको दाहिने हात काटिदिए । त्यसपछि पाण्डेका पुर्खाहरूको एक नाउलो (कुवा) बनाउन बाँकी नै थियो । त्यो कुवा बनाउने तिनै हात काटिएका डकर्मीको जिम्मा लगाइएको थियो । ति डकर्मीले आफू गारो बनाउन नसक्ने हुनाले आफ्नी छोरीलाई खटाए । बायाँ हातले नै एक सुन्दर नाउलो (कुवा) बनाउन सफल भए । त्यस नाउलोलाई अहिले पनि बायाँहाते नाउलो भन्ने गरिन्छ । त्यो नाउलो मानलीमा अझैं सुरक्षित छ । ति डकर्मीले त्यो नाउलो बनाउन सफल भएको थाह पाएर त्यहाँका रजौटाहरूले उनको बायाँ हात पनि काटिदिए ।
कोलेउडामा बस्ती
पत्थरकोटका राजा हरिचन्दले कोलेउडामा नयाँ बस्ती देखेर आफ्ना मान्छे पठाएर ती मान्छेले पलेउ पाण्डेका पूर्वजको सबै हालखबर बुझी जेठा भाईको नाम हरीराज हो भन्ने बताए । यसरी आफ्नो नाम सँग मेल खाएको र उत्तम खान्दानी ब्राह्मण बुझी उनीसँग मितेरी लगाई मित्र बनाए । हालको गुणना र प्यानी भन्ने ठाउँको जग्गा दाइजो दिएर आफ्नो राज्य गरे पाउ पाला उब्जाई खानु भन्ने हुकुम दिए । यसरी ती हरी चन्द राजाको राज्य गरी अरु ब्राह्मणहरूले गरेको यज्ञबाट आर्जन भएको सबै धनले पाण्डेयका पूर्जहरू कोलेउडा हालको कैलपाल गाविस रुपल्लीमा रहन थाले ।
कैलपाल देवताको आगमन
एक दिनको कुरा हो, कोलेउडाका पाण्डे, कोली र कुंवर भैंसी लगेर लेक गएका थिए । त्यो दिन बरङ्ली भन्ने ठाउँमा कैलपाल देवताको पूजा भईरहेको थियो । पूजामा सल्लोको लिसो (खोटो) बाठ बत्ति बालिएको थियो र कुरोको पातिले पूजा भईरहेको थियो । तर देवताको शक्ति भने अपार थियो जुन अहिले पनि विद्यमान छ । त्यहाँका मानिसहरूको इच्छा अनुसार देवताले मन्दिर अगाडि नै बाघ र बँदेल जस्ता जनावरहरू खडा गरी दिएको थियो । देवताको त्यस्तो शक्ति देखेर पाण्डे, कुंवर र कोली "यस्ता देउता हाम्रो गाउँमा भएको भए हामीले घिउको बत्ती बालेर चामलले पूजा गर्ने थियौं" भनी एक आपसमा कुरा गर्न थाले । तीनको त्यो कुरा सुनी देवता प्रसन्न भई तुरुन्तै कम्मान लिई तिनीहरूलाई आजको मितीले छ दिन भित्र तिम्रो गाउँमा आउने छु भन्ने बचन दिए । त्यस समयमा कोलेउडाको बसकट्टे भन्ने ठाउँमा निलपाल देउताको मन्दिर थियो । निलपाल देवताका धामी कोली थिए । तिनीहरू देउताको त्यो बचन सुनी खुशी भएर तुरुन्तै भैंसी ल्याएर घरमा आए । तेश्रो दिनमा बरङ्लीबाट एउठा ध्वजा उडेर आयो । त्यो ध्वजा जहाँ हाल कैलपाल देवताको मन्दिर छ त्यहाँ रोकियो । त्यो कुरा कुंवर गाउँका कुंवरले पाण्डेका पूर्वजलाई सुनाए । पाण्डेले गएर हेर्दा ध्वजाको फेद तिर एउटा लिङ्ग फुटेको देखे र असुरोको स्याउलाले छोपेर आए । कोलीको आरनमा गएर एक ताउली बनाउन लगाए । त्यो ताउली लिएर त्यो देवताको लिङ्गलाई छोपे । पछि सबै जना मिलेर मन्दिर बनाए । पाण्डेलाई पूजारी बनाएर पूजा आरम्भ गरे । कैलपाल देवताको पूजा अहिले सम्म चलिरहेको छ र यस गाविसको नाम पनि यसै मन्दिरको नामले कैलपाल गाविस राखिएको छ ।
भैसे
भैसे मकवानपुर जिल्लामा पर्ने एक गाउँ विकास समिति हो।
चपली हाईट २
चपली हाईट २ एक नेपाली रोमान्टिक थ्रिलर चलचित्र हो, जसको निर्देशक दिपेन्द्र के. खनाल हुन् । यस चलचित्रमा आयुस्मान जोशी तथा परमिता राणा मुख्य किरदारमा छन् ।
रौता
रौता उदयपुर जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो।
बन्दुक
बन्दुक लडाइमा प्रयोग गरिने हतियार हो ।
श्राद्ध
श्राद्ध हिन्दु संस्कार अनुसार दिवङ्गत पितृहरूको स्मरणमा श्रद्धा र सम्मान अर्पण गरिने कार्यलाई भनिन्छ। कात्यायन स्मृतिमा श्राद्धलाई पितृयज्ञ भनिएको छ। भविष्य पुराणका अनुसार श्रद्धाले विधिपूर्वक पितृले पाउन् भनेर ब्राह्मणलाई दान दिनुलाई श्राद्ध भनिएको छ। हेमाद्रीको श्राद्धखण्डको भनाई अनुसार ब्राह्मणभोजन, पिण्डदान गराउनु श्राद्ध हो।
शाब्दिक अर्थ
श्राद्ध शब्दलाई विभिन्न तरिकाबाट अर्थ्याए पनि मूलतः यसले इङ्गित गर्न खोजेको अर्थ एउटै हो- पितृहरूलाई श्रद्धापूर्वक सम्झनु र उनीहरूप्रति कृतज्ञता प्रकट गर्नु। जीवित हुँदा मातापिताप्रति सेवा गर्नु मानव कर्तव्य मानिएको छ। यसैगरी उनीहरूको मृत्यु हुँदा शरीरलाई दाहसंस्कार आदि क्रिया गर्नु एवम् अज्ञातस्थलमा पुगेका पितृहरूको सम्झना गर्दै श्राद्धादि कार्य गर्नु पनि उसको कर्तव्य मानिएको छ। वेदादि आफ्ना शाखाका शास्त्रहरूले बताएका विधि विधानअनुसार आफ्ना पितृहरूका निमित्त गरिने पैतृक कर्म नै श्राद्ध हो।
'''श्रद्धया क्रियते इति श्राद्धः |अतःआफ्ना पुर्खाद्वारा ग्रहण गरिएको वेदशाखा सम्बद्ध गृह्यसूत्र निर्देशित भएर गरिने कार्यलाई नै श्राद्ध भनिएको हो |पितृकार्यं द्विजातीनां देवकार्याद्विशिष्यते- पितृकार्य अन्य देवकार्यको तुलनामा अतिश्रद्धापूर्वक गर्नुपर्ने विशेष कर्म भएकोले पनि भौतिक तथा पारलौकिक सफलताका प्राप्तिकालागि पितृहरूको उपासना गर्न वेदादि शास्त्रहरूले निर्देशन दिएका हुन्। यसकारण दुधआदि पदार्थहरू श्रद्धापूर्वक चढाउँदै गरिने कार्य नैं श्राद्ध हो। यसैगरी पितृहरूको स्मरण गर्दै पितृहरूका प्रतीक बनेर आफ्ना निमन्त्रणामा आफ्ना घर आएका  ब्राह्मणहरूलाई पितृहरूलाई प्यारो लाग्ने वस्तु दान गर्नु वा प्रियभोजन गराउनु पनि श्राद्ध नैं हो। आध्यात्मिक व्यक्तिहरू संसारको पहिलो ग्रन्थ ऋग्वेद नै मान्दछन्। ऋग्वेदका अनुसार पूर्वजहरूलाई श्रद्धापूर्वक सम्झन अर्थात् श्राद्ध गर्न जुनसुकै धर्म सम्प्रदायलाई रोकावट छैन। विष्णु पुराण, नृसिंह पुराण, गरुड पुराण आदिले पनि ऋग्वेदको अनुसरण गरेको पाइन्छ। श्राद्धको निमित्त पवित्र इच्छा, भक्ति, श्रद्धा, ताजा संस्मरण अनिवार्य मानिएको छ। पिता माताबाट नै आफ्नो शरीर पैदा भएको र लालनपालन, शिक्षादीक्षासमेत प्राप्त हुने हुँदा उनीहरूका निमित्त श्रद्धा सुमन चढाउने निर्देशन हिन्दु धर्मले दिएको छ।अथर्ववेदमा पृथ्वी, अन्तरिक्ष र दिव -स्वर्ग) यी तिनै लोकमा पितृको निवास हुन्छ भनेर बताइएको छ।पहिलो पुस्ता पिता-माताव सुस्वरुप,दोस्रोपुस्ता हजुरबुवा-हजुरआमा रूद्रस्स्वरूप,तथा तेस्रोपुस्ता बुढोहजुरबुवा-बुढीहजुरआमा आदित्यस्वरूप भएर श्राद्धकर्म स्विकार गर्दछन् र श्राद्धको फलबाट दिवलोकमा पुगी दीर्घकालसम्म सुख पाउँछन् र आफ्ना सन्ततिहरूलाई इच्छित फल प्रदान गर्दछन् भन्ने कुरा वेदमा प्रष्ट्याइएको छ।
श्राद्धका प्रकार
शास्त्रमा विवाह व्रतबन्ध, आशौच आदि विभिन्न अवसरमा पनि श्राद्ध गर्नु पर्ने उल्लेख छ। शास्त्रमा श्राद्धका अन्य धेरै भेद बताइए पनि एकोद्दिष्ट श्राद्ध, एकपार्वण श्राद्ध, पार्वण श्राद्ध/सोह्र श्राद्ध, आभ्युदयिक श्राद्ध र तीर्थ श्राद्ध सामान्यतया व्यवहारमा परिरहने श्राद्ध हुन्। एउटा मात्र पितृको उद्देश्य लिएर गरिने श्राद्धलाई एकोद्दिष्ट भनिन्छ। धेरै पितृको सम्झनामा गरिनेलाई पार्वण वा महालय श्राद्ध भनिन्छ। विवाह व्रतबन्ध आदि माङ्गलिक कार्य गर्नुअघि गरिने श्राद्धलाई आभ्युदयिक श्राद्ध/वृद्धि श्राद्ध भनिन्छ। यसैगरी कुनै पनि पवित्र तीर्थस्थलमा गएर गरिने श्राद्ध तीर्थश्राद्ध हो। यस बाहेक आफ्नो इच्छा पूरा गर्न गरिनेलाई काम्य श्राद्ध, शरीर स्वस्थ्य राख्न गरिनेलाई पुष्टि श्राद्ध, देशान्तरमा जाँदा सफल हुन घ्यूले गरिनेलाई यात्रा श्राद्ध भनिन्छ। जुनसुकै कठिनाई वा आपत-विपत पर्दा पनि वा अन्य धर्मकर्म गर्न नसकिए पनि श्राद्ध गर्न छोड्नु नहुने कुराको उल्लेख श्रुति-स्मृति-पुराणमा पाइन्छ।मा.वा.शु.य.वेदशाखासँग सम्बद्ध हुने वैदिक सनातन वर्णाश्रमधर्म मान्नेहरू यस शाखाका गृह्यसूत्रानुगामी कात्यायन श्राद्धकल्पसूत्र अनुसार एकोद्दिष्ट, पार्वण, सपिण्डी र आभ्युदयिक नामका श्राद्धहरू गर्दछन् |
एकोद्दिष्ट श्राद्ध
पितृको मृत्यु भएको तिथिमा गरिने श्राद्धलाई एकोद्दिष्ट श्राद्ध। यस श्राद्धमा जसको तिथि हो उसलाई मात्र आधार वनाएर श्राद्ध गरिन्छ, उसलाई मात्र पिण्ड दिइन्छ । यस विपरित पार्वण श्राद्धमा आफ्ना पितातर्फका तीनपुस्ता र मावलीतर्फका तीनपुस्तालाई पिण्ड दिइन्छ। विभिन्न जाति सम्प्रदायमा तीन पुस्ताभित्रका जेष्ठ मध्यम, कनिष्ठ पितामह, काका, मामा लगायतलाई पिण्ड दिइने गरेको पाइन्छ । पार्वण श्राद्धमा तर्पण प्राप्त गर्ने जति पितृहरू सबैलाई पिण्ड दिने चलन पनि छ ।कात्यायनश्राद्धकल्पसूत्रमा श्राद्धका दिन सँधै गरिने ब्रह्मयज्ञ र तदंग तर्पण गर्न निषेध गरिएको छ| त्यस दिन तर्पण गर्दा त्यो दिनको श्राद्धआशुर हुने र त्यस दिन पितृका नाममा दिएको पानी रगत समान हुने भनी वर्णन गरिएको छ |अतः परम कल्याण चाहनेले सँधै सन्ध्यावन्दना पछि नित्यतर्पण गरोस् |यसो गर्न न सक्नेको शरीरबाट देवता तथा पितृहरूले रगत पिउछन् |त्यसैले वर्षदिनको श्राद्धका दिन छाडी अघि पछि अवश्य तर्पण गर्नु पर्दछ |यस विचारलाई पुष्टि गर्ने निर्णयसिन्धु पृ.३४६मायस्तो वचन छ- पित्रोःक्षयाहेसम्प्राप्तेयःकुर्यान्नित्य तर्पणम्| आसुरं तद्भवेच्छ्राद्धंतत्तोयं रुधिरं भवेत्|| सर्वदा तर्पणं कुर्याद् ब्रह्मयज्ञपुरस्सरम्| क्षयाहे नैवकर्तव्यंलकृतंचेन्निष्फलं भवेत्||
श्राद्धका अङ्ग
कात्यायनश्राद्धकल्पसूत्रमा श्राद्धको प्रमुख अंगका रूपमा ब्राह्मणपूजन तथा भोजन,पिण्डदान र दक्षिणादान हुन्, तर यति मात्र हुन् भन्ने होइन। अन्य अङ्ग पनि त्यति नै महत्त्वपूर्ण छन्। ब्राह्मणहरूले भोजन गरी रहुन्जेल कर्ताले वा प्रतिनिधि ब्राह्मणले भोजन गर्ने ब्राह्मणको अगाडि पितृसूक्त पाठ गर्ने नियम छ। यसो गर्न वा गराउन नसक्नेले आफ्ना गायत्रीमन्त्र जप्ने विधान छ|हिन्दू धर्म संस्कृति समयको दृष्टिले अति प्राचीन, स्वभावको दृष्टिकोणले अति उदार र विस्तारको दृष्टिकोणले अति फैलिएको स्पष्ट छ। यसमा भूखण्डका बहुविधासँग मात्र नभई स्वर्गका देवता, पातालका नागजाति, पितृलोकका पितृहरूसँग भावनात्मक सम्बन्ध जोडिएको छ। त्यसैले नित्यब्रह्मयज्ञमा ब्रह्मादि विश्वेदेव,सनकादि दिव्यमनुष्य, कव्वाडनलादिदिव्यपितृगण र आफ्ना दिवंगत पितृको निमित्त तर्पण दिंदा आफन्त बन्धुबान्धव मात्र नभई आब्रह्मस्तम्वपर्यन्त अर्थात् ब्रह्मादेखि किरा पतङ्गसम्मको तृप्तिको कामना गरिएको हुन्छ | कात्यायन त्रिकण्डिकास्नानसूत्रमा स्नान,सन्ध्योपासना र ब्रह्मयज्ञको वर्णन गर्दै ब्रह्मयज्ञ(यथाशक्तिवेदवेदांग पारायण वा त्यसका अभावमा गायत्रीमन्त्रको  यथाशक्ति जप)लगत्तै पूर्वोक्त विश्वेदेव, दिव्यमनुष्य,दिव्यपितृ र स्वपितृ हरूलाई नित्यतर्पण गर्नुपर्दछ | अन्यथा अतर्पिताः देहाद्रुधिरं पिवन्ति अर्थात् नित्य तर्पण गर्न न सक्दा देवपितृहरूले शरीरबाट रगत पिउँछन्  भनेर तर्पणलाई नित्य कर्मको रूपमा मानिएको छ |श्राद्धका दिन पञ्चमहायज्ञहरू मध्ये मात्र ब्रह्मयज्ञ निषिद्ध मानिएको छ | अतःवेदोक्त नियम मान्नेहरूले श्राद्ध सकिने वित्तिकै पञ्चमहायज्ञमा ब्रह्मयज्ञ छाडी अन्य  ४ यज्ञहरू नित्य गर्ने गरेको भए देवयज्ञ भूतयज्ञ पितृयज्ञ र मनुष्ययज्ञ सम्पन्न गरी पितृ प्रसाद ग्रहण गर्न पर्दछ | श्राद्धका दिन बाहेक अन्य दिन नित्य ब्रह्मयज्ञपश्चात् वा यथाशक्ति गायत्रीजप पश्चात् तर्पण गर्नु शास्त्रीय आदेश छ| जस्तै - पिशाचाःगुह्यकाःसिद्धाःकूष्माण्डास्तरवःखगाः अतीतकुलकोटीनाम् सप्तद्वीपनिवासिनाम्, आब्रह्मभुवनाँल्लोकानिदमस्तुतिलोदकम्||
श्राद्ध गुठी
कतिले श्राद्ध चलाउन गुठी नै राखिदिने गरेका छन्। तत्कालीन राजा रणबहादुर शाहको श्राद्ध सप्तमी गुठीले गर्दछ। तत्कालीन राणा प्रधानमन्त्री जङ्गबहादुर राणाले पनि आफ्नो श्राद्धको निमित्त गुठी छुट्याएका थिए र त्यसै गुठीले आज पनि उनको श्राद्ध गर्ने गर्दछ। मल्ल राजाहरूको पनि श्राद्ध चलिरहेकै छ भन्ने सुनिन्छ। पशुपतिनाथको मन्दिरमा चाँदीको ढोका स्थापना गर्ने कुलानन्द झाको श्राद्ध पनि भएकै छ। सामान्य जनको लागि पनि तीर्थहरूमा श्राद्ध गुठी राख्ने प्रचलन छ तर त्यसको अनुगमन एक पुस्ता पछि नहुने भएकोले त्यसको निरन्तरता हुन्छ कि हुदैन भन्न कठिन छ ।
टुरिजम डेभलपमेण्ट बैंक लिमिटेड
टुरिजम डेभलपमेण्ट बैङ्क लिमिटेड नेपाल राष्ट्र बैङ्कको वर्गिकरण अनुसार "ख वर्ग"मा पर्ने एक बैक हो।यो विकास बैँक हो।
मकवानपुर गढी (गाविस)
मकवानपुर गढी मकवानपुर जिल्लामा पर्ने एक गाउँ विकास समिति हो।
अधिकृत
अधिकृतलाई नेपाली सेना मा सबैभन्दा ठूलो दर्जा मान्ने गरिन्छ । नेपाली सेनामा सहायक सेनानी देखि प्रधान सेनापति सम्म अधिकृत मान्ने गरिन्छ।
मारिया गिउपर्ट
मारिया गिउपर्ट-मेयर जर्मन मूल कि अमेरिकी वैज्ञानिक हुन् । सन् १९६३ मा उनलाई भौतिक विज्ञान मा नोबेल पुरस्कार प्रदान गरिएको थियो ।
नोबेल पुरुस्कार
सन् १९६३ मा उनलाई भौतिक विज्ञान मा नोबेल पुरस्कार प्रदान गरिएको थियो ।
मकालु-बरूण राष्ट्रिय निकुञ्ज
मकालु-बरुण राष्ट्रिय निकुञ्जको स्थापना बि. सं. २०४९ (सन १९९२)मा भएको हो, जसको नामाकरण मकालु हिमालको नामबाट गरिएको हो। यसको प्रशासनिक तथा ब्यबस्थापनका कार्य नेपाल सरकार, राष्ट्रिय निकुञ्ज तथा वन्यजन्तु संरक्षण विभागबाट हुने गर्छ भने सहयोगिको रूपमा द माउन्टेन ईन्टिच्युटस The Mountain Institute's initiative (संरक्षित क्षेत्र तथा समुदाय विकासलाई समाहित गराई लग्ने नविन संरक्षण नमुना)ले कार्य गर्दै आएको छ।
अरुण नदीको छेउछाउका उष्ण जंगल देखि हिमालयको उच्च भाग सम्म फैलिएको मकालु-बरुण राष्ट्रिय निकुञ्ज बिश्वको सबैभन्दा अग्लो स्थानमा रहेको संरक्षीत क्षेत्र हो, जुन समुन्द्री सतहबाट ८,००० मिटरको उचाईमा अवस्थित छ। मकालु-बरुण राष्ट्रिय निकुञ्ज २३,३० वर्ग किलोमिटर क्षेत्रफलमा फैलिएकोछ। यस निकुञ्ज भित्र मकालु हिमाल (८,४६३ मिटर) बिश्वको पन्ध्रौ अग्लो हिमाल, चाम्लाङ्ग हिमाल (७,३१९ मिटर) नेपालको चौँथो अग्लो हिमाल, बरुन्त्से हिमाल (७,१२९ मिटर), मिरा पिक (Mera Peak) ( ६,६५४ मिटर) लगायतका हिमालहरू रहेकाछन।
वनस्पति तथा वन्यजन्तुहरू
=‍‍ सन्दर्भ सामग्रीहरू =
नुवाकोट जिल्ला
नुवाकोट जिल्ला नेपालको मानचित्रमा मध्य क्षेत्रको प्रदेश नं. ३ अर्न्तगत राजधानी काठमाडौँको उत्तर-पश्चिम दिशामा अवस्थित एक ऐतिहासिक पृष्ठभुमिले सज्जित जिल्ला हो । नुवाकोट जिल्लाको जनसंख्या २८८,४७८ रहेको छ। नुवाकोट जिल्लाको सदरमुकाम बिदुर हो।
भूगोल
नेपालको कुनै पनि अञ्चलको सिमाना तथा अन्तराष्ट्रिय सिमानालाई समेत नछुने र भौगालिक विभाजन अनुसार पहाडी प्रदेशमा अवस्थित यो जिल्ला झण्डै अर्ध चन्द्राकार रूपमा पुर्ब-पश्चिम फैलिएर रहेको छ। यस जिल्लामा उच्च पहाडी क्षेत्रको यठार, हिमालको दक्षिणी ढाल, पहाडी क्षेत्रको बिचमा यत्रतत्र छरिएर रहेका समथर बेंसी र टारहरू लगाएतका विविध भौगोलिक विशेषताहरू पाउन सकिन्छ। भौगालिक बनावट पहाडी भू-भागको अंश ७१ प्रतिशत, लेकाली भू-भागको अंश १८ प्रतिशत तथा टार, बेंसी र समथर भू-भागको अंश ११ प्रतिशत रहेको छ। नेपालको मानचित्रमा नुवाकोट जिल्लाको अवस्थिति २७४५' देखि २८२०' उत्तरी अक्षांशसम्म र ८५०' देखि ८५४५' पूर्वी देशान्तरसम्मको फैलावटमा रहेको छ। समुद्रसतहबाट न्युनतम ४५७' मिटरदेखि अधिकतम ५१४४' मिटर उचाईसम्म भू-धरातल रहेको यस जिल्लाको क्षेत्रफल ११२१ वर्ग किलोमिटर छ। जिल्लाको समग्र भू-धरातलिय हिसाबमा मुख्यतः तीन भागमा विभाजन गर्न सकिन्छ।
इतिहास
राष्ट्रनिर्माता राजा पृथ्वीनारायण शाहद्वारा तत्कालिन अवस्थामा नेपाल उपत्यका र गण्डकी तथा कर्णाली पारीका बाइसे-चौबीसे भनिने स-साना राज्यहरूलाई मिलाई एकीकृत र समुन्नत नेपाल राज्य खडा गर्ने उत्कृष्ट अभिलाषा व्यक्त गरिएको थियो। यही क्रममा उपत्यकाको पश्चिम तर्फको मुल ढोका र तिब्बतसँग व्यापार गर्ने मुख्य नाकाबाट अभियान शुरु गरियो। त्यसैबेला कान्तिपुर अधिनस्थ नुवाकोटलाई एउटा बलियो सामरिक किल्ला मानिन्थ्यो। जसको फलस्वरूप तेस्रो पटकको व्यापक तयारी पछि गरिएको आक्रमणबाट मात्रै वि.सं. १८०१ मा गोरखालीको विजय भयो।
नुवाकोट विजयपछि यसलाई दास्रो राजधानीका रूपमा लिई कान्तिपुर उपत्यकाको हालखबर बुझन सजिलो भएको थियो। जसको परिणामस्वरूप वि.सं.१८२५ मा इन्द्रजात्राको दिन कान्तिपुर सहर गोरखाली सेनाको हातमा पर्‍यो। यस प्रकार क्रमिक रूपमा एकीकरण अभियान अघि बढ्यो। साथै वि.सं.१८३१ मा बडा महाराजको स्वर्गवास हुन गएकोले उनको उत्तराधिकारी राजाका अतिरिक्त बलभद्र, अमरसिंह जस्ता वीर योद्घाहरूले यस अभियानलाई अझै व्यापक बनाए। यद्यपि भारतमा साम्राज्य फैलाईरहेका अङ्ग्रेज शासकहरू यसबाट सशङ्कित बने जसबाट वि.सं.१८३७ मा सम्पन्न सुगौली सन्धिका कारण नेपालले पुर्बमा मेची र पश्चिममा राप्ती र कर्णाली पारिका भू-भागहरू गुमाउनु पर्‍यो।
गोरखालाई नुवाकोटसँग सर्म्पर्क बढाउने महत्त्वपूर्ण मार्गका रूपमा हात्तिगौंडा, र्राईसिंङ्ग, कागुने, सामरी, थर्पु, कटुञ्जे, व्याङ्रुङ, पालुङटार, आरुघाट भएर गोरखा बजार पुग्ने परम्परागत पैदल बाटोलाई मानिन्छ। जुन मार्ग भएर गोरखाली सेनाहरू महिनौ अघि आक्रमणको तयारीका लागि त्रिशुली बजारमाथिको खिञ्चेत बगैंचामा आई बसेका थिए। खिञ्चेत बगैंचा त्यही पबित्र स्थान हो जहाँ बिश्व प्रसिद्ध पुकार भण्डारीको जन्म भएको थियो । हाल यश स्थानलाई खिबोजको नामले चिनिन्छ । यसप्रकार महिनौदेखि प्रशिक्षण र भारतको बनारसबाट नयाँ हातहतियार, गोली गठ्ठा खरीद जस्ता व्यापक तयारीले लडाईंलाई सफल तुल्याएको देखिन्छ। नुवाकोट हात परेपछि मल्लकालिन दरबार मन्दिर कायमै राखी गोरखाली राजाले सामाजिक तथा आर्थिक क्रियाकलापलाई बढावा दिए।
पृथ्वी नारायण शाहले ललितपुरका कालिगढ झिकाई वि.सं.१८१९ मा भव्य नौतले दरबार र वि.सं. १८२२ शेरा दरबार बनाउन लगाए। पछि नब्बे सालको महा- भूकम्पले गर्दा दुई तल्ला भत्किएर सात तले मात्र हुन पुगेको थियो। पुरातात्विकविद् डा.साफल्य अमात्यका अनुसार तत्कालीन अवस्थामा मल्ल राजाहरूले पाँच तल्ला र सर्ववसाधारण जनताले तीन तल्लासम्मको घर बनाउने गरेका थिए। तर उपत्यकाका मल्ला राजाहरूको घमण्ड तोड्नकै लागि पृथ्वी नारायण शाहले मन्दिर शैलीको नौतले दरबार बनाउन लगाएका हुन। स्मरणीय छ कि यसलाई गृष्मकालिन दरबारका रूपमा उपयोग गरी अर्को शीतकालिन दरबारका रूपमा वि.सं.१८२२ मा शेरा दरबारको निर्माण भएको थियो। सात तला रहेको बार्दलीबाट आक्रमणकारीलाई टाढैबाट देख्न सकिने र युद्घ बन्दीका लागि थुन्ने खोरका साथै दरबारको वास्तुकलालाई लिइन्छ। यस दरबार अघिल्तिरको तिलिङ्गा घर जसलाई पछि गएर गारद घर भन्न थालियो। साथै उत्तर पुर्ब कुनाको रणबहादुर शाहको बैठक घर पनि शाह कालमा निर्माण भएको थियो। यसको पुनः निर्माण तर्फ सरकारले चासो राखेको देखिदैन। मल्लकालिन धार्मिक तथा सांस्कृतिक सम्पदाका रूपमा प्रसिद्घ भैरवी मन्दिर र सिन्दुरे जात्रा (नुवाकोट) लगायत तलेजु मन्दिर, नारायण तथा विष्णुको मन्दिर, नारायण जात्रा, सिपाही जात्रा, रोपाइँ जात्रा, टाकटुके जात्रा र लाखे जात्रा आदि प्रमुख मानिन्छ। यी बाहेक अन्य मन्दिर, पाटी-पौवा, डबलीहरू पनि यहाँ नभएका हैनन्। गत वि.सं.२०२० सालको सदरमुकाम स्थानान्तरण सँगसँगै केही साँस्कृतिक परम्पराहरू लोप हुदै गएका छन्। जुन दुःख लाग्दो विषय हो। मल्लकालमा उपत्याकाबाट बसाई सरी आएका नेवार समुदायले आफ्ना टोल बजारको नाम काठमाडौँको जस्तै इन्द्रचोक, ब्रह्मटोल, भूटोल आदि राखेका थिए। जुन अद्यपि कायम छ। यी नेवार जातिमध्ये कतिपय सात तले नुवाकोट दरबारको निर्माणका लागि आएका हुनसक्ने अनुमान गर्न सकिन्छ।
नामाकरण
नेपाललाई १४ अञ्चल र ७५ जिल्लामा विभाजन गर्नु अघिसम्म "पश्चिम १ नम्बर" अर्न्तगत रहेको यस जिल्लाको नामाकरण गोपाल वंशिय शासनकालदेखि नवकोट, नवकोट्य, नवक्वाथ, नौकोटबाट अपभ्रंश हुँदै हालको नुवाकोट रहन गएको ऐतिहासिक अनुश्रुति रहेको छ। नुवाकोट जिल्लाको नामाकरण नौं कोटबाट भएको भएतापनि सल्यानकोट र धुवाँकोट पश्चिम. १ नं.बाट २०१९ सालमा जिल्ला विभाजन हुदाँ धादिङ जिल्लामा र धैबुङकोट, रसुवा जिल्लामा परेका बाँकी नुवाकोट, बेलकोट, मालाकोट, प्यासकोट, सिमलकोट, भैरमकोट नुवाकोट जिल्लामा रहेको छ।
प्रशासन
प्रशासनिक आधारमा तीनवटा संसदीय निर्वाचन क्षेत्र, १० गाउँपालीका तथा २ नगरपालिका विभक्त यस जिल्लामा १२०० भन्दा अधिक बस्तीहरू रहेका छन्। विगतमा नुवाकोट दरबार पसिरसमा रहेको जिल्ला सदरमुकाम विदुरमा रहेको छ।
भोटेकोशी नदी
भोटेकोशी नदी तिब्बतमा उत्पति भएर नेपाल प्रवेश गर्ने नदी हो। यो नदी सप्तकोशी नदीको सहायक नदी पनि हो । पहाडी खोंच हुदै बग्ने यो नदीको तेज बहावका कारण यो नदी विद्युत उत्पादन तथा राफ्टिङका लगि अत्यन्तै प्रशिद्द छ। नेपालको मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र, बागमती अञ्चलको सिन्धुपाल्चोक जिल्ला अवस्थित यो नदी बन्जी जम्पका लागि पनि प्रख्यात छ।
भोटेकोसीमा बन्जी जम्प
काठमाडौँबाट करिब तीन घण्टामा पुग्न सकिने भोटेकोसीमा बन्जी जम्पिङ गरेर, तिब्बतको सिमानामा रहेको तातोपानीमा नुहाएर एकै दिनमा काठमाडौँ फर्कन सकिन्छ। बिहान सबेरै काठमाडौँबाट हिँड्यो भने करिब डेढ घण्टामा दोलालघाट पुग्न सकिन्छ। दोलालघाटबाट अरू डेढ घण्टामा बाह्रबीसे हुँदै भोटेकासी बन्जी जम्पमा पुग्न सकिन्छ। भोटेकोसीमा बन्जी जम्पको सम्पूर्ण व्यवस्था मिलाएको छ, द लास्ट रिसोर्टले। नेपालमा बन्जी जम्पिङको सुरूवात गर्ने उद्देश्यले यो रिसोर्टले सर्वप्रथम २०५८ सालमा उक्त नदीमा झोलुङ्गे पुलको निर्माण गरेको हो। करिब ४८ लाखको लागतमा निर्माण गरिएको भनिएको उक्त पुलले बन्जी जम्पिङ खेललाई नेपाल प्रवेश गराउन मद्दत मात्र गरेन स्थानीय बासिन्दाको जीवनस्तर उकास्न पनि महत्त्वपूर्ण काम गर्‍यो। करिब ६ घण्टा लाग्ने बाटोलाई १५ मिनेटमा छोट्याइदियो यो पुलले। पुलबाट करिब एक सय ६० मिटर तल बगिरहेको भोटेकोसीमा एक सय मिटरसम्म मात्र जम्प गराइन्छ। एकपटकको जम्पिङका लागि नेपालीलाई दुई हजार रूपैयाँ शुल्क लाग्छ भने विदेशी पर्यटकका लागि ६ हजार रूपैयाँसम्म लाग्छ।
अज्ञेयवाद
अज्ञेयवाद ज्ञान मीमांसाको विषय हो, यद्यपि यसको धेरै पद्धतिहरूमा तत्व दर्शनसित पनि सम्बन्ध जोडिएको छ। यस सिद्धांतको मान्यता छ कि जहाँ विश्वका केही वस्तुहरूको निश्चयात्मक ज्ञान सम्भव हुन्छ, त्यहाँ केही यस्ता तत्त्व वा पदार्थ पनि हुन्छन् जो अज्ञेय छन्, अर्थात् जसको निश्चयात्मक ज्ञान सम्भव छैन। अज्ञेयवाद, संदेहवाद भन्दा भिन्न हो; संदेहवाद वा संशयवाद अनुसार विश्वका कुनै पनि पदार्थको निश्चयात्मक ज्ञान सम्भव छैन।
भारतीय दर्शनको संभवतः कुनै पनि संप्रदायलाई अज्ञेयवादी भन्न सकिन्न। वस्तुतः भारतमा कहिल्यै पनि संदेहवाद एवं अज्ञेयवादको व्यवस्थित प्रतिपादन भएन। नैयायिक सर्वज्ञेयवादी हुन्, र नागार्जुन तथा श्रीहर्ष जस्ता मुक्तिवादीलाई पनि पारिश्रमिक अर्थमा संशयवादी अथवा अज्ञेयवादी मान्न सकिंदैन।
टेलिफोन
इतिहास
टेलिफोनको खोज एलेक्जेंडर ग्राहम बेलले गर्नु भयेको थियो । टेलिग्राफ र टेलिफोन दुबै तारमा आधारित इलेक्ट्रिकल सिस्टम हो । एलेक्जेंडर ग्राहम बेलले टेलिग्राफलाई सुधारने प्रक्रियामा टेलीफोनको खोज गर्नु भयो । जब उहाँले टेलीग्राफ माथि प्रयोग शुरु गर्नु भयो तब तेती बेला त्यो ३० वर्ष देखि स्थापित माध्यम थियो । त्यो माध्यमले एक पटकमा एक सन्देश पठाउन सकिन्थ्यो । ग्राहम बेल संगितको शौखिन थिए । संगीतलाई मात्र कानले हैन दिमागले सुन्नुहुन्थ्यो । उँहा ध्वनीको स्वरूपको ज्ञाता पनि हुनुहुन्थ्यो । यसैले उहाँलाई टेलीफोनको अविष्कार गर्न मद्दत पुग्यो । उनले पहिला इलेक्ट्रिक टेलिग्राफ बनाउनु भयो । यस पछि १८७५मा उहाँको स्मिथ सोनियन इंस्टीच्यूटको निर्देशक जोसेफ हेनरी सँग भेंट भयो । उहाँले ग्राहमको टेलिफोनको विचार सुनेर उत्साह प्रकट गर्नु भयो । त्यस पछि थोमस वाटसन र ग्राहम बेल दुबै टेलिफोनको विचारलाई साकार रूप दिन लागि परे । तब गएर उहाँहरूले टेलिफोनको अविस्कार गर्नु भयो । सन् १८६० मा एलीशा ग्रे र एलेक्जेंडर ग्राहम बेल दुबै जनाले टेलिफोन बनाउने तरीकाको खोज गरी सकेका थिए । दुबै जना आ-आफ्नो डिजाइन लिएर पटेंट अफिस तर्फ कुदे, तर ग्राहम बेलले पहिले पेटेंट गराउन सफल हुनु भयो । यस पछि दुबै जना कानुनी लडाई लडन थाले । अन्तमा एलेक्जेंडर ग्राहम बेलको जीत भयो । यही कारण हो कि आज हामी टेलिफोनको पहिलो अविष्कारकको नाम ग्राहम बेल जान्दछौं एलिशा ग्रे होइन।
कस्तो थियो शुरुको फोन?
पहिला टेलिफोनमा ध्वनी सन्देश जाने र आउने एउटै तारको प्रयोग गरिन्थ्यो र जमीन मुनिबाट टेलिग्राम सिस्टम जस्तै टेलिफोनबाट पनि सन्देश पठाइन्थ्यो । त्यसमा एउटै ठाँउ हुन्थ्यो जसलाई बोल्ने बेला मुखको छेउमा ल्याएर बोलिन्थ्यो र सुन्ने बेला कान नजिकल्याएर सुनिन्थ्यो ।
विकास क्रम
त्यती बेला टेलिफोनमा म्याग्नेटो वा ब्याट्री लगाइन्थ्यो जसले गर्दा उच्च भोल्टेज उत्पन्न हुन्थ्यो । यो एक्सचेंज अपरेट गर्नको लागि एउटा सिग्नलको काम गर्थ्यो। सन् १८७७-८८ मा एडिसनले कार्बन माइक्रोफोन बनाउनु भयो, जसलाई टेलिफोनमा लगाउन थालियो। यस कार्बन माइक्रोफोनलाई १९२०मा रेडियोमा कार्यक्रम प्रसारणको समयमा लगाउन थालियो। टेलिफोनमा चार तारको सर्किटको प्रयोग गरिन्थ्यो।
नेपालमा दूरसञ्चारको इतिहास
नेपाल दूरसञ्चार वि.सं. १९७०मा काठमाडौँमा म्याग्नेटो सिस्टमको स्थापना भई नेपालमा दूरसञ्चार सेवाको थालनी भएको हो । अत्यन्तै सीमित भागमा शुरु गरिएको यो सेवा नै दूरसञ्चार सेवा विस्तारको पहिलो खुड्किलो हो । वि.सं. १९७१मा काठमाडौँ र रक्सौलबीच ओपन वायर लाईनको स्थापना भएपछि पहिलो ट्रंक टेलिफोन सेवाको शुरुवात भएको हो । वि.सं. १९९१ मा टेलिफोन हेड अफिस कार्यालयको स्थापना थियो । वि.सं. १९९२मा काठमाडौँमा २५ लाईनको अटोमेटिक टेलिफोन एक्सचेन्जको स्थापना भएपछि देशमा स्थानीय टेलिफोन सेवाको शिरूवात भयो । नेपाल दूरसञ्चार कम्पनीको स्थापना कम्पनी ऐन, २०५३ अन्तर्गत २०६० माघ २२ गते भएको थियो । यो २०६१ वैशाख १ देखि कम्पनीका रूपमा अस्तित्वमा आएको हो । कम्पनीमा परिणत भएपछि कम्पनी सञ्चालक समितिको पहिलो बैठकले व्यावसायिक रूपमा यसलाई नेपाल टेलिकमको रूपमा परिचित गराईयो । नेपाल दूरसञ्चार को कार्यालय आज नेपाल भरि फैलिएको छ । आजको जमानामा टेलिफोन ले धेरै सहयोग पुगेको हेरिन्छ।
सेनानी
सेनानी नेपाली सेनाको अधिकृत लेवलको दर्जा हो । जसलाई साधारण भाषामा "मेजर " पनि भनिन्छ ।
मानन्धर
मानन्धर(Manandhar)नेवार समुदाय भित्रको एक थर हो।हाल नेपालमा मानन्धरहरूको एकीकृत रूपमा नेपाल मानन्धर सङ्घको समेत स्थापना भइसकेको छ।
मिसन डेभलपमेण्ट बैंक
मिसन डेभलपमेण्ट बैङ्क लिमिटेड नेपाल राष्ट्र बैङ्कको वर्गिकरण अनुसार "ख वर्ग"मा पर्ने एक बैक हो।यो विकास बैँक हो।
२०२२ फिफा विश्वकप
२०२२ फिफा विश्वकप फिफा विश्वकपको २२औँ संस्करण हो, जुन फिफाको सदस्य सङ्घहरूको पुरुष राष्ट्रिय टोलीहरूद्वारा प्रतिस्पर्धा गरिने एक अन्तर्राष्ट्रिय फुटबल प्रतियोगिता हो। यो प्रतियोगिता कतारमा नोभेम्बर २० देखि डिसेम्बर १८, २०२२ सम्म आयोजना भएको थियो। सन् २००२ मा दक्षिण कोरिया र जापानमा भएको प्रतियोगितापछि यो अरब र मुस्लिम विश्वमा आयोजना भएको पहिलो विश्वकप हो भने यसलाई दोस्रो पूर्ण रूपमा एसियामा आयोजना गरिएको थियो। सन् २०१८ को फाइनलमा क्रोएसियालाई ४–२ गोलअन्तरले पराजित गर्दै फ्रान्स विजेता बनेको थियो। २२ अर्ब अमेरिकी डलरभन्दा बढीको अनुमानित लागतमा, यो अहिलेसम्मको सबैभन्दा महँगो विश्वकप हो। यो आँकडा कतारी अधिकारीहरूद्वारा विवादित छ, जसमा आयोजक कार्यकारी नासेर अल खातेर पनि समावेश छन्। उनको अनुसार, वास्तविक लागत $८ अर्ब हो, र अन्य तथ्याङ्कहरू २०१० मा कतारलाई विश्वकप प्रदान गरिएदेखि समग्र पूर्वाधार विकाससँग सम्बन्धित छन्।
३२ टोलीको सहभागिता रहेको यो प्रतियोगिता अन्तिम थियो भने २०२६ फिफा विश्वकपमा ४८ टोलीले प्रतिस्पर्धा गरेका थिए। कतारको तातो हावापानीको चरम सीमाबाट बच्नका लागि यो विश्वकप नोभेम्बर र डिसेम्बरमा आयोजना भएको थियो। यो २९ दिनको कम समयावधिमा खेलाइएको थियो जसमा ६४ खेलहरू पाँच सहरका आठ स्थानहरूमा खेलाइएको थियो। कतार राष्ट्रिय फुटबल टोली छनोट प्रक्रियाद्वारा निर्धारित ३१ टोलीहरूसँगै स्वतः प्रतियोगितामा प्रवेश गरेको थियो, जुन कतारको लागि पहिलो विश्वकप हो।
कतारले समूहचरणका तीनै खेलमा हार बेहोरेको थियो। कतार प्रत्येक खेल गुमाउने पहिलो आयोजक बनेको थियो। समूह चरण पार गर्न नसक्ने आयोजक बनेको कतार सबैभन्दा पहिला नै बाहिरिएको थियो जहाँ यसभन्दा अगाडि २०१० फिफा विश्वकपको आयोजक राष्ट्रिय दक्षिण अफ्रिका पनि समूह चरणबाटै बाहिरिएको थियो।
प्रतियोगिताको फाइनलको पहिलो चरणमा, टोलीहरूले अङ्कको लागि चार टोलीहरूको आठ राउन्ड-रोबिन समूहमा प्रतिस्पर्धा गरेका थिए जहाँ प्रत्येक समूहको शीर्ष दुई टोलीहरू अगाडि बढेका थिए। यी १६ टोली नकआउट चरणमा प्रवेश गरेका थिए, जहाँ कतारको राष्ट्रिय दिवसको अवसरमा १८ डिसेम्बर २०२२ मा लुसेल रङ्गशालामा हुने फाइनलमा कुन टोलीले भाग लिने भन्ने निर्णय गर्न तीन चरणको खेल सम्पन्न भएको थियो।
कतारमा विश्वकप आयोजना गर्ने निर्णय विवादको विषय बनेको थियो।
अवलोकन
फिफा विश्वकप राष्ट्रिय फुटबल टोलीहरू बीच आयोजित एक व्यावसायिक सङ्घ फुटबल प्रतियोगिता हो। फिफाद्वारा आयोजित यो प्रतियोगिता, हरेक चार वर्षमा आयोजना गरिन्छ, पहिलो पटक सन् १९३० मा उरुग्वेमा खेलाइएको थियो र सन् १९९८ को संस्करण देखि प्रतियोगितामा ३२ टोलीले प्रतिस्पर्धा गर्दै आएका छन्।  यस प्रतियोगितामा ८ राउन्ड रोबिन समूहहरू र १६ टोलीहरूको लागि नकआउट राउन्डको साथ प्रतिस्पर्धा गरिन्छ। अघिल्लो संस्करणको विजेता फ्रान्स हो, जसले २०१८ फिफा विश्वकप फाइनलमा क्रोएसिया राष्ट्रिय फुटबल टोलीलाई ४-२ गोल अन्तरले पराजित गरेको थियो यो प्रतियोगिता कतारमा नोभेम्बर २० देखि डिसेम्बर १८, २०२२ सम्म कम आयोजना भएको थियो । कतारमा आयोजना गरिएको यो अरब विश्वमा आयोजना भएको पहिलो विश्वकप प्रतियोगिता हो।      दर्शकहरूले सामाजिक दूरी, मास्क लगाउने र नकारात्मक परीक्षणहरू जस्ता अधिकांश कोभिड-१९ महामारी प्रतिबन्धहरूको पालना गर्नु आवश्यक थिएन।
तालिका
विगतका फिफा विश्वकपहरू भन्दा फरक यो विश्वकप (सामान्यतया जुन र जुलाईमा खेलिन्छ), कतारको तीव्र गर्मी र प्रायः अत्यधिक उच्च आर्द्रताको कारण, प्रतियोगिता नोभेम्बर र डिसेम्बरमा खेलाइएको थियो। फलस्वरूप, विश्वकप असामान्य रूपमा घरेलु सङ्घ फुटबल लिगहरूको संस्करणको बीचमा खेलाइएको थियो, जुन जुलाई वा अगस्टको अन्त्यमा सुरु हुन्छ, जसमा सबै प्रमुख युरोपेली लिगहरू समावेश छन्। विश्वकपलाई समायोजित गर्न उनीहरूको घरेलु तालिकामा विस्तारित विश्रामहरू लिन बाध्य भएका थिए। युरोपका प्रमुख प्रतियोगिताहरूले विश्वकपअघि नै आ–आफ्ना प्रतियोगिताका समूह खेलहरू खेल्ने तालिका बनाएका थिए।
प्रत्येक समूहका लागि खेलहरू निम्न रङ्गशालाहरूका लागि छुट्याइएको थियो:
फिफाले १ अप्रिल २०२२ मा समूह चरणको स्थान र किक-अफको घोषणा गरेको थियो। ११ अगस्टमा, कतार र इक्वेडर बीचको खेललाई एक दिन अगाडि ल्याइएको थियो, जुन अहिले प्रतियोगिताको उद्घाटन खेल बनेको थियो। सेनेगल विरुद्ध नेदरल्यान्डको खेलले मूल तालिका अन्तर्गत प्रतियोगिताको उद्घाटन गरेको थियो।
पुरस्कार राशि
अप्रिल २०२२ मा, फिफाले सबै सहभागी राष्ट्रहरूको लागि पुरस्कारको घोषणा गरेको थियो। प्रत्येक योग्य टोलीले प्रतियोगिता अघि $१५ लाख प्राप्त गरेका थिए र प्रत्येक टोलीले पुरस्कार राशिमा कम्तिमा $९० लाख प्राप्त गरेका थिए। यस संस्करणको कुल पुरस्कार $४४ करोड रहेको थियो जुन अघिल्लो प्रतियोगिताको पुरस्कार भन्दा $४ करोड बढी थियो।
नियम परिवर्तन
प्रतियोगितामा नयाँ प्रतिस्थापन नियमहरू रहेका थिए जसमा टोलीहरूले सामान्य समयमा पाँच प्रतिस्थापन गर्न सक्दछन्, र अतिरिक्त समयमा एक अतिरिक्त प्रतिस्थापन गर्न सक्दछन्।   यसको अतिरिक्त, यो पहिलो विश्वकप हो जसमा चोट लागेकाहरूलाई पनि प्रतिस्थापनहरू गर्ने व्यवस्था मिलाइएको थियो। प्रत्येक टोलीलाई खेलको समयमा अधिकतम एक त्यस्तो प्रतिस्थापन विकल्प प्रयोग गर्न अनुमति दिइएको थियो। उक्त प्रतिस्थापनले टोलीको नियमित प्रतिस्थापनको कोटामा गणना गर्दैन।  इरानी गोलरक्षक अलिरेजा बेइरानभान्डलाई इङ्ल्यान्ड विरुद्धको आफ्नो देशको पहिलो खेलमा चोट लागेको थियो र उनको स्थानमा होसेन होसेनीलाई टोलीमा समावेश गरिएको थियो। विश्वकपको दौडान यस्तो खालको प्रतिस्थापन पहिलोपटक प्रयोगमा ल्याइएको थियो।
समूह चरण
प्रतिस्पर्धा गर्ने देशहरूलाई चार टोलीको आठ समूहमा विभाजन गरिएको थियो (समूह ए देखि एच)। प्रत्येक समूहका टोलीहरूले राउन्ड-रोबिनमा एकअर्कासँग खेले, जहाँ शीर्ष दुई टोलीहरू नकआउट चरणमा पुगे।
टिप्पणी
<references group="upper-alpha"/>
बिमल राय
बिमल राय भारतीय चलचित्र क्षेत्रका एक निर्देशक हुन्।
त्रिपिटक
त्रिपिटक विनय पिटक, सुत्र पिटक र अभिधर्म पिटक गरी बौद्ध धर्मको तीन पिटक ग्रन्थहरूको सामुहिक नाम हो।
ग्रन्थ विभाजन
त्रिपिटकलाई तीन भागमा विभाजन गरिएको छ: विनय पिटक, सुत्र पिटक र अभिधर्म पिटक। यिनीहरूको विस्तार यस प्रकार छ -
मन्थली, मकवानपुर
मन्थली, मकवानपुर मकवानपुर जिल्लामा पर्ने एक गाउँ विकास समिति हो।
दुधकोशी नदी
दुधकोशी नदी नेपालका प्रमुख नदीहरू मध्य एक हो। यो नदी सप्तकोशी नदीको सहायक नदी पनि हो।
माउस
उत्पादकहरू
माउसहरूका दुई प्रख्यात उत्पादकहरू हुन्:
सन्दर्भ सामग्रीहरू
Mpóko Глушец കമ്പ്യൂട്ടര്‍ മൗസ്
थ्वं
थ्वं (Thwon) एक प्रकारको मदिरा युक्त पेय पदार्थ हो । यो नेवारी समुदायमा पर्वहरू तथा उत्सवमा बनाउने गरिन्छ । यसलाई चामलबाट बनाउने गरिन्छ । यो एक प्रकारको स्थानिय बियर हो । सामान्यतया यसलाई भातको बियर भनिने गरिन्छ । नेवारी समुदायमा विशेष पर्वको लागि थ्वं घरमा तयार गर्ने गरिन्छ । यसको रंग सेतो हुन्छ भने यसको स्वाद अयला भन्दा गुलियो हुने गर्दछ ।
सूर्य डेभलपमेण्ट बैंक लिमिटेड
सूर्य डेभलपमेण्ट बैङ्क लिमिटेड नेपाल राष्ट्र बैङ्कको वर्गिकरण अनुसार "ख वर्ग"मा पर्ने एक बैक हो।यो विकास बैँक हो।
थ्वं
प्रकार
थ्वं दुई प्रकारको हुने गर्दछ;
ओरस्टे
ओरस्टे नेपालको गण्डकी अञ्चलको स्याङ्जा जिल्लाको एक गाउँ विकास समिति हो।
काँरागिठी
काँरागिठी नेपालको मध्यपश्चिमाञ्चल विकासक्षेत्रको राप्ती अञ्चलको सल्यान जिल्लामा पर्ने एक गाँउ विकास समिति हो।
अमला
परिभाषा :
अमिलीका जस्ता मसिना पात हुने र गोलाकार फल फल्ने बोटविशेष वा त्यसमा फल्ने फललाई अमला भनिन्छ । अमलाका ससाना बुट्यानदेखि लिएर ठुलठुला रूख समेत हुन्छन् । त्रिफला नामक प्रसिद्ध आयुर्वेदिक ओखतीमा मिसाइने एउटा फल अमला हो । तर त्रिफलाको सम्मिश्रणको मात्राका सम्बन्धमा आयुर्वेदका ग्रन्थमा समान धारणा छैन ।
( भनिन्छ ३ वटा सुन्तलामा भन्दा १ वटा अमलामा धेरै भिटामिन हुन्छ र अमलाको रुखको फेदमा छायाँमा बसेर खानाले मात्रै पनि अनेक रोगहरु निको हुन्छ । अमलामा विभिन्न रोगहरु निको पर्ने क्षमता हुन्छ । यसलाई सुख्खा चुर्णको रूपमा अन्य औषधिको रूपमा, अचारको रूपमा वा अन्य कुनै रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ । यो एउटा पतझर रुख हो । यो घाम मन पराउने बिरुवा हो । त्यसैले यो तराई, र तल्लो पहाडी भागमा पाइन्छ । यसका पातहरू एउटै डाँठमा मसिना दुवैतिर लहरै मिलेका हन्छन् । यसमा चैत्र– वैशाखतिर फूलहरू लाग्दछन् । फूलहरू पातको मुन्तिर टम्म मिलेर फुल्दछन् । फूलहरू वास्नादार, हरिया तथा पहेंला रंगका हुन्छन् । यसका फलहरू गुदीदार हुन्छन्, फलको आकार गोलो किसिमको करीब २ से.मी. व्यास भएका हुन्छन् । फलहरू पहिले हरिया र पाकेपछि हल्का पहेला हुन्छन् । फलमा हल्का ६ वटा धर्साहरू देखिन्छन् । फलको गुदी भित्र बीउहरू पाटैपाटा भएका कडा आवरणले छोपिएका हुन्छन्, र एउटा फलमा जम्मा ६ वटा वीउहरू हुन्छन् । आजकल उन्नत जातका अमलाहरू पनि पाइन्छन् । यी फलहरू जंगली अमला भन्दा झन्डै दोब्बर हुन्छन् । यसको फल भिटामिन सि’को मुख्य श्रोत मानिन्छ । यो प्रसिद्ध आयर्वेदिक औषधि त्रिफलाको एउटा अवयव हो । त्रिफलाले दिसा सफा गराउने, सुन्निएको कलेजो ,ववासिर र पेटसम्बन्धी सिकायतहरूमा फाईदा गर्दछ । अमलाको फल खाना पचाउने ,रक्तअल्पत्ता ,कमलपित्तमा पनि उपयोगी मानिन्छ । सुकेका फलहरू आउँ र दिसा पखालामा पनि प्रयोग गर्ने चलन छ । यस बाहेक यसका फलहरू कपाल कालो बनाउने, कालो मसी बनाउने काममा प्रयोग गरिन्छ ,भने फल तथा बोक्रा छाला प्रशोधन गर्न र रङ्गाउन पनि प्रयोग गरिन्छ । यसको फल नै उपयोगी अङ्ग हो । त्यसकारण यसका फलहरू सङ्कलन गर्ने गरिन्छ। लगाइएको ७ / ८ वर्ष यसमा राम्ररी फल लाग्दछ । असोजदेखि फागुनसम्म फलहरू सङ्कलन गर्ने गरिन्छ। करीब १० वर्ष वा त्यसभन्दा बढी उमेरका रुखहरूबाट प्रति बोट वार्षिक ८० के.जी जति फल फल्दछ । त्रिफलाको ३ औषधिमध्ये एक अमला गुणी जडिबुटीमा पर्छ । अमला भिटामिनको राम्रो स्रोत भएकै कारण अमलालाई हिन्दु धर्ममा पनि पुजनीय फलको रूपमा राखिन्छ भनिन्छ ३ वटा सुन्तलामा भन्दा १ वटा अमलामा धेरै भिटामिन हुन्छ र अमलाको रुखको फेदमा छायाँमा बसेर खानाले मात्रै पनि अनेक रोगहरु निको हुन्छ । अमलामा विभिन्न रोगहरु निको पर्ने क्षमता हुन्छ । अमलाले युवाहरूमा यौबन शक्ति प्रदान गर्नुका साथै बृद्धहरूमा युवाअवस्थामा जस्तै जोस जाँगर प्रदान गर्छ। तर अमलालाई दिनहुँ सेवन गर्नु भने पर्छ । यसलाई सुख्खा चुर्णको रूपमा अन्य औषधिको रूपमा, अचारको रूपमा वा अन्य कुनै रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ ।)
जात :
अमलाका मुख्यतः साना र ठुला गरी दुई जात हुन्छन् । सानो अमलालाई काठे–अमला पनि भनिन्छ ।  आयुर्वेदमा एक अर्को क्षुद्रधात्री नामक जङ्गली अमलाका बारेमा पनि उल्लेख भएको पाइन्छ । यसको स्पष्ट पहिचान हुन सकेको छैन । अन्य फरक किसिमका भुइँ–अमला र पानी–अमला नामका दुई वनस्पतिहरू पनि हुन्छन् ।
स्वाद :
अमलामा तितो, गुलियो, टर्रो, अमिलो र पिरो रस हुन्छ ।
आयुर्वेदमा बताइएका गुण :
विभिन्न नामहरू
बैज्ञानिक नाम : Phyllanthus emblica Linn., Emblica officinalis Gaertn.
वनस्पति परिवार : Euphorbiaceae
राजेश (नाम)
राजेश र राजेश्वर हिन्दूहरू विच एक प्रचलित नाम हो। राजेश शब्दको निर्माण राजा र ईश वा ईश्वर शब्दहरू मिलेर भएको छ। यो नामले ईश्वरहरूका राजा, राजाहरूका राजा, वा, स्वर्गका राजा इन्द्रलाई जनाँउद छ। यो नाम नेपाल र भारतमा निकै प्रचलित छ।
मस्यौरा चप
सोयाबिन मस्यौरा चप एक शाकहारी खाना हो। यसलाई घरमा पनि बनाउन सकिन्छ।
धवौली
धवौली नेपालको मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्रको जनकपुर अञ्चल, धनुषा जिल्लामा अवस्थित गाँउ विकास समिति हो।
मस्यौरा चप
सामग्री
२५० ग्राम पालक, ७५ ग्राम भटमासको मस्यौरा (सोयाबीन), पनीर १०० ग्राम, पिसेको मूङ्गको दाल ३० ग्राम, ब्राउन ब्रेड १ स्लाईस, अलिकति काटेको अदुवा लसुन, एक स्यानो चम्मच जीरा, १/२ चम्मच चना मसला, हरीयो धनियाँ १० ग्राम, हरीयो खुर्सानी २, नून स्वाद अनुसार।
बनाउने विधि
भटमासको मस्यौरा (सोयाबीन)लाई सबैभन्दा पहिला १०।१५ मिनेट पानीमा भिज्न दिने। अब काटेको पालुंगो, लसुन, हरीयो धनियाँ, खुर्सानी, मूङ्गको दाल, ब्रेड तथा जीरा, नून, चाट मसाला र भीजेको भटमासको मस्यौरा (सोयाबीन)लाई एकसाथ मिसाएर सानो सानो चप जस्तै बनाउने। तत्पश्चात एक फ्राईप्यानमा अलिकति तेल हालेर तताउने, अनि तयार गरेको चप उल्टाई पल्टाई खैरो होउन्जेल तार्ने। हरीयो धनियाँको चटनी अथवा टमाटरको चट्नी चटपटेसँग भटमासको मस्यौरा (सोयाबिन)को चप खान सकिन्छ।
स्पाइडर-म्यान
स्पाइडर-म्यान मार्वल कमिक्सको एक प्रसिद्ध चरित्र हो। यो पात्रमाथि ३ वटा चलचित्र पनि (स्पाइडरम्यान,स्पाइडरम्यान २ र स्पाइडरम्यान ३ बनिसकेको छ। स्पाइडर-म्यानको परिकल्पना स्ट्यान ली र स्टीव डिट्कोले गरेका थिए। आजकल यो संसारकै प्रसिद्ध महापुरुष (superhero) मध्येमा आउंछ।
पञ्चशील
पञ्चशील एक धार्मिक एवं कूटनीतिक नियमहरूको सङ्ग्रह हो। विभिन्न देशहरूको पारस्परिक सम्बन्ध यही नीतिद्वारा निर्देशित गरिएको हुन्छ।
पञ्चशीलमा निम्न अनुसारका बुँदाहरू पर्दछन्।
मार्खु
मार्खु मकवानपुर जिल्लामा पर्ने एक गाउँ विकास समिति हो।
पञ्चशील
धार्मिक महत्त्व
हिन्दू धर्म तथा बौद्ध धर्ममा पञ्चशीलको ठूलो महत्त्व रहन्छ। पञ्चशीलमा पाँचवटा प्रमुख नियमहरू रहन्छन्।
लक्की सिमेन्ट
लक्की सिमेन्ट लिमिटेड पाकिस्तानमा रहेको सबैभन्दा ठूलो सिमेन्ट उत्पादक हो। यसको सेयर कराची सेयर बजारमा कारोबार गरिएको छ जुन कराची सेयर बजार १०० सूचकाङ्कको एक भाग हो। कराची सेयर बजारमा यसको प्रतीक 'लक' हो। कम्पनीको उच्च सेयर मूल्य १०४३.५० पाकिस्तान रुपैयाँ थियो, मे २०१७ मा लक्की सिमेन्ट पाकिस्तानको सबैभन्दा ठूलो व्यवसाय समूह, युनुस ब्रदर्स समूहको एक सहायक कम्पनी बनेको थियो। लक्की सिमेन्ट लिमिटेडले ३० जून २०१७ मा अन्त्य हुने आर्थिक वर्षको लागि १३.७९ अर्ब कर पछिको सबैभन्दा बढी नाफाको किर्तिमानी कायम गरेको थियो।
इतिहास
लक्की सिमेन्ट लिमिटेडको स्थापना सन् १९८३ मा अब्दुर रज्जाक तब्बाद्वारा गरिएको थियो। कम्पनी उत्तर पश्चिम सीमान्त प्रदेशको लक्की मारवात जिल्लामा स्थित पेजुमा कारखानाहरूसँग सुरु भएको थियो। यसले हाल कराचीमा रहेको एक कारखानाको स्वामित्व कायम गरेको छ।
लक्की सिमेन्ट लिमिटेड, पाकिस्तानमा तिव्र रूपमा बृद्धि भएको सबैभन्दा ठूलो उत्पादक र अग्रणी निर्यातकर्ताहरू मध्ये एक हो जसको वार्षिक उत्पादन क्षमता ७.७५ मिलियन टन रहेको छ। कम्पनी कराची, लाहोर, इस्लामाबाद, र लण्डनका सेयर बजारहरूमा सूचीबद्ध छ।
वर्षौंको अवधिमा कम्पनीे निरन्तर अघि बढेको थियो र यसले कराचीको रणनीतिक स्थानहरूमा उत्पादन सुविधाहरूको साथ आफ्नो व्यवसाय सञ्चालनको विस्तार दक्षिणी क्षेत्रहरू जस्तै पेजु र खैबर पख्तुनख्वामा गरी देशको उत्तरी क्षेत्रहरूलाई सेवा पुर्‍याउने गर्दछ।
लक्की सिमेन्टको देशव्यापी रूपमा २०० भन्दा बढी बिक्रेताहरूको सञ्जाल छ जसले स्थानीय बजारमा नियन्त्रण गर्नका लागि सक्षम गर्दछ। कम्पनीले सिमेन्ट पनि निर्यात गर्ने गर्दछ। लक्की सिमेन्ट लिमिटेडलाई कराची स्थित युनुस ब्रदर्स समूह, पाकिस्तानको सबैभन्दा ठूलो व्यवसाय समूहद्वारा प्रायोजित गरिएको छ।
उत्पादनहरू
सन् २०१७ मा कम्पनीले सामान्य पोर्टल्याण्ड सिमेन्ट, सल्फेट प्रतिरोधी सिमेन्ट, ब्लक सिमेन्ट र क्लिङ्करको उत्पादन गरिरहेको थियो।
उर्ज उत्पादन
कम्पनीले आफ्नै आवश्यकताहरू मात्र पूरा गर्न पर्याप्त बिजुलीको उत्पादन गर्दछ। यसले हैदराबाद बिद्धुत आपूर्ति निगमलाई पनि बिजुली आपूर्ति गर्न सुरु गरेको थियो। हाल यो पेशावर बिद्धुत आपूर्ति निगमलाई बिजुली दिने प्रक्रियामा रहेको छ।
दिगो विकासको आशामा युनुस ब्रदर समूहले लक्की बिद्धुत उर्जा कम्पनी लिमिटेडमा लगानी गरेर विद्युत उत्पादन क्षेत्रमा विविधता ल्याएको छ। कम्पनी एलसीएल नियन्त्रक कम्पनी लिमिटेडको पूर्ण स्वामित्वको सहायक कम्पनी हो र जसले गर्दा यो लक्की सिमेन्ट लिमिटेडको अप्रत्यक्ष सहायक बनाउँदछ।
कोइलाको सबैभन्दा ठूलो आयातकर्ता भएको कारण लक्की सिमेन्ट लिमिटेडले कराचीमा ६६० मेगावाटको कोइलामा आधारित बिजुली परियोजनामा ​​लगानी गर्ने निर्णयले विद्यमान विविधीकृत व्यवसाय विभागमा तालमेल ल्याउएको थियो।
वैकल्पिक इन्धन
लक्की सिमेन्टले टिडिएफ र आरडिएफ जस्ता वैकल्पिक ईन्धनमा आफ्नो ध्यान केन्द्रित गरेको छ।
दिगो मूल्याङ्कन
सन् २०१२ मा लक्की सिमेन्ट पाकिस्तानको एकमात्र कम्पनी थियो जसले नेदरल्याण्ड्सको ग्लोबल रिपोर्टिङ इनिसिएटभद्वारा सन् २०१२ को स्थिरता मूल्याङ्कनको लागि अति उत्तम मूल्याङ्कन प्राप्त गरेको थियो।
वी शान्ताराम
वी शान्ताराम भारतीय चलचित्र क्षेत्रका एक निर्देशक हुन्।