cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
मैदा
मैदा भारतीय उपमहाद्वीपको सेतो पिठो हो जुन गहुँबाट बनाइन्छ। यसलाई बिना चोकर प्रसोधित गरेर मसिनो बनाइन्छ। यो गहुँको पिठोसँग मिल्दोजुल्दो हुन्छ। मैदाको उपयोग फास्ट फुड, पोलेको सामानहरू जस्तै पेस्ट्री, पाउरोटी, धेरै प्रकारको मिठाइहरू र पारम्परिक रोटी र पराठा बनाउनको लागि गरिन्छ। विविध परिकारहरू बनाउनको लागि यसको प्रयोग हुने भएकोले यसलाई कहिलेकाहीँ सर्वप्रयोग पिठो भन्ने गरिन्छ।
जि-इजि
बाल्यकाल
जिलम पहिलो कक्षामा हुँदा उनको आमाले बुबालाई छोड्नु भयो उनी आफ्नो हजुरआमा र हजुरबुबा सङ्ग बर्केली, क्यालिफोर्नियामा बसाइँसराइ गरेका थिए । त्यसपछि उनिले बर्केलीमा आफ्नो अध्यन पुन जारी राखेका थिए ।
काशीराम थापा
काशीराम थापा कान्तिपुरका राजा जयप्रकाश मल्लका सेनापति थिए । राजा जगज्जय मल्लले उनलाई नुवाकोटको उमराव (प्रमुख प्रशासक) पदमा खटाएका थिए । उनी पलाञ्चोक जिल्लाका बगाले थापा हुन् । उनलाई राजा जयप्रकाश मल्लले नुवाकोटको सुरक्षाका निम्ति पृथ्वीनारायण शाहका गोरखाली सेनामाथि हमला गर्न पठाएका थिए । उक्त युद्ध हारेबापत उनलाई गोरखासँग मिलिमतो गरेको आरोपमा जयप्रकाश मल्लले विसं १८०३ मा गौरीघाटमा जनैपूणिर्मा को पर्वमा पितृतर्पण ,ऋषितर्पण गर्न लागेको बेलामा काट्न लागाएर प्राणदण्ड दिएका थिए। उनका भाइ पर्शुराम थापाले दाजुको हत्या पश्चात कान्तिपुर त्यागी गोरखाली सेनामा गए ।
ड्रु ब्यारिमोर
ड्रु ब्यारिमोर (जन्म: ११ अगस्ट१९६९) एक जर्मन अश्लील चलचित्र अभिनेत्री हुन।
चिनी
खासगरी उखुबाट बनेको सानोसानो सेतो दाना भएको गुलियो स्वाद भएको पदार्थ।
औषधोपचार
दिनदिनै वा ३/४ दिन बिराएर आउने ज्वरोमा ताउमा फुराएको धूलो फिट्किरी २ चिम्टीमा २ चिम्टी चिनी मिसाएर ज्वरो आउनु चार घण्टा अगाडि पानीसंग खानुहोस् र दोस्रो मात्रा दुइ घण्टा पछाडी फेरि खानुहोस् यसरी ज्वरो आउन सक्दैन र आएमा पनि मन्द मात्र आउँछ । यसरी ३/४ दिन नियमित प्रयोग गर्नाले ठीक हुन्छ ।
कोनेरू लक्ष्मैय्या इन्जिनियरिङ्ग कलेज
कोनेरू लक्ष्मैय्या इन्जिनियरिङ्ग कलेज भारतको आन्ध्र प्रदेश राज्यको विजयवाडामा अवस्थित एउटा विश्वविद्यालय हो।
स्त्री आन्तरीक यौनाङ्ग
स्त्री आन्तरीक योनाङ्ग भन्नाले योनीमार्ग, पाठेघर, डिम्बाशय लगायतका स्त्री प्रजनन प्रणालीमा भाग लिने अङ्गहरूलाई जनाउँछ।
रुसी सांस्कृतिक केन्द्र, नेपाल
काठमाडौँको कमलपोखरीमा रहेको रुसी सांस्कृतिक केन्द्र (रसीयन कल्चर सेन्टर)को स्थापना १९७९ सालमा भएको हो। यस केन्द्रले आफ्नो स्थापनाको तीसौं जन्मोत्सव मनाइसकेको छ । रुसी सांस्कृतिक केन्द्र (रसीयन कल्चर सेन्टर) सन् १९९३ मा कमालपोखरीमा नयाँ भवनमा सरेको हो। स्थापनाकाल देखि नै रुसी सांस्कृतिक केन्द्र (रसीयन कल्चर सेन्टर)ले लोकप्रियता हासिल गरेको छ।यस केन्द्रको मुख्य उदेश्य नेपाल र रुसबीचको सुमधुर सम्बन्ध कायम राख्नु हो। यस  केन्द्रले विभिन्न  समयमा विभिन्न प्रकारका कार्यक्रमहरूको आयोजना गर्ने गरेको छ।
पुस्तकालय‍
रुसी सांस्कृतिक केन्द्रमा रहेको पुस्तकालयको स्थापना पनि १९७९ सालमै भएको थियो। यसले धेरै थरीको रुसी कार्यक्रमहरूको आयोजना गर्छ जसको मुख्य उदेश्य भनेकोनै रुसको परम्पराहरूलाई नेपालमा र नेपालको परम्पराहरूलाई रुसमा चिनाउनु हो।
भान्तालं
भान्तालं काठमाडौँ उपत्यकाको एक प्रकारको पहिरन हो । यो नेवार समुदायका अविवाहित महिलाले लगाउने दौरा सुरूवालजस्तै पोशाक हो । यसमा खैरो, रातो, हरियो रंगमा ठाडा धर्का हुन्छन् । सुरूवालको जाँघ भने निकै ठूलो हुन्छ ।
रुसी सांस्कृतिक केन्द्र, नेपाल
सभा कक्ष
यस रुसी सांस्कृतिक केन्द्र, नेपालमा सभा कक्ष पनि उपलव्ध छ। यस सभा कक्षमा ६० जनाको क्षमता छ। यसमा विभिन्न किसिमको कार्यक्रमहरू हुन्छन्। जस्तै: सभा-सम्मेलन, बार्तालाप, गोष्ठी, आदि।
प्रेक्षालय
यस रुसी सांस्कृतिक केन्द्र, नेपालमा प्रेक्षालय कक्ष पनि उपलव्ध छ। यस प्रेक्षालय कक्षमा १९१ वटा सिटहरु छन्।
अटल थापा
अटल थापा कान्तिपुरका सरदार थिए । उनी जयप्रकाश मल्ल राजा हुँदा सरदार भएका थिए । उक्त समयमा पृथ्वीनारायण शाहले काठमाण्डौ उपत्यका विजय गरेका थिए । उनले गोरखाली सेनाका काजी वीरभद्र थापालाई औल्याएर आफ्ना नातेदार हुन् भनेका थिए ।
हिस्टेरिया
हिस्टेरिया मानसिक क्षेत्रका तन्तुहरूमा अस्थायि रूपले बिकृति उत्पन्न भएर सम्वेदनात्मक क्षेत्रबाट प्रत्यक्ष सम्पर्क टुट्ने वा उल्टो प्रभाव पर्न गई मानिस असन्तुलित हुने वा अत्यधिक समवेदना उत्पन हुने रोगलाई हो ।
हिस्टेरिया मनोवैज्ञानिक अवस्था हो । बिरामीले अभूतपूर्व मानसिक आघातको विरुद्धमा प्रयोग गर्छ । कुनै इन्फेक्सनमा ज्वरो आउनु जस्तै यो पनि एक किसिमको मनोवैज्ञानिक प्रतिरक्षा हो ।
हिस्टेरियाका लक्षणहरु
हिस्टेरियाका लक्षणहरू संस्कृति, धर्म, रीतिरिवाज, सामाजिक अवस्था, व्यक्तिगत मनोदशाले प्रभाव पारेको हुन सक्छ । त्यसैले यसका लक्षणहरु विभिन्न जातजाति, समुदाय र धर्मावलम्बीहरू बीच फरक हुन सक्छन् । प्राय गरेर यी लक्षण देखापर्छन ।
केही आत्मपरक निबन्धहरू
केही आत्मपरक निबन्धहरू आनन्ददेव भट्टद्वारा लेखिएको कृति हो। यस कृतिलाई साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको हो। यो एक नेपाली भाषाको निबन्ध सङ्ग्रह हो।
हिस्टेरिया
अन्धविश्वास
देउता लागेको, विभिन्न देवदवताको स्राप लागेको अथवा भूतप्रेतहरू माथि को अन्धविश्वासले गर्दा यो रोग लागेको भनेर अन्धविश्वास गर्नाले रोगको उचित उपचार पर्न गाह्रो भएको छ । विरामीले उचित परामर्श पाउँदैन र रोगले अझै विकराल रूप लिन्छ ।
यो रोगको यौन सँग सम्बन्ध देखाएर बिरामीलाई उपेक्षा गर्ने परिपाटी पनि छ । बिरामीले संरक्षण अवाभमा आफै पनि यस्तो रोग लुकाउने गर्छन् ।
कुरीति, अशिक्षा, चेतनाको कमी, उचित परामर्शको पहुँच जस्ता कुराले हाम्रो जस्तो देशमा हिस्टेरियाको उपचारमा ढिलाइ हुने गरेको छ ।
बाह्य कडीहरू
अन्धविश्वास र मास हिस्टेरिया
छुरिम शेर्पा
छुरिम शेर्पा कीर्तिमानी पर्वतारोही हुन्। उनले एक साताभित्र दुई पटक सगरमाथा आरोहण गरेर कीर्तिमान कायम गरेकी हुन्। छुरिमले वि.सं. २०६९ वैशाख ३० र जेठ ६ गते (सन् २०१२ मे १२ र १९) गरी दुई पटक सगरमाथा शिखर (८ हजार ८ सय ४८ मिटर)मा पाइला टेकेकी हुन्।
सगरमाथा शिखरमा पुग्ने उनी २१ औँ नेपाली महिला हुन्।
सम्मान
एक सातामा दुई आरोहणका लागि उनलाई गिनिज बुकमा दर्ता गरिएको छ। शेर्पालाई फेब्रुअरी २५मा गिनिज बुक अफ वर्ल्ड रेकर्डको प्रमाण-पत्र काठमाडौंमा प्रदान गरियो। त्यस्तै नेपाल सरकारको युवा तथा खेलकुद मन्त्रालयले राष्ट्रिय युवा प्रतिभा सम्मान दियो।
श्री वेंकटेश्वर विश्वविद्यालय
श्री वेंकटेश्वर विश्वविद्यालय भारतको राज्य आन्ध्र प्रदेशको तिरूपतिमा अवस्थित एउटा विश्वविद्यालय हो।
वाकामलाङ
वाकामलाङ नेपालको पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र अन्तर्गत लुम्बिनी अञ्चलमा पर्ने पाल्पा जिल्लामा अवस्थित एक गाउँ विकास समिति हो ।
जनसङ्ख्या
बि.स.२०६८ को जनगणना अनुसार वाकामलाङ गाविस को जनसङ्ख्या २,९६४ रहेको छ । यो गाविसमा ५७९ वटा घर छन ।
पाटन दरबार क्षेत्र
काठमाडौँ उपत्यकाका प्रसिद्ध तीन शहरहरूमध्ये पाटन सबैभन्दा पुरानो शहर मानिन्छ। प्राचीनकालमा यसलाई युपग्राम, यल, मनिङ्ल, ललितपत्तन, ललितापुरी आदि नामले पुकारिन्थ्यो । पाटन शहर बरदेवले स्थापना गराएका हुन् । प्राचीन पाटनको बीचमा रहेको पाटन दरबार क्षेत्र एक प्राचीन स्मारकको धरोहरका रूपमा छ । सत्रौँ शताब्दी देखिका कला र सांस्कृतिक सम्पदाले यो क्षेत्र सिँगारिएको छ । यो दरबार क्षेत्र केवल राजपरिवारको बासस्थानका रूपमा मात्र नरहेर तिनताकाको प्रशासनको मूलकेन्द्र पनि थियो । पाटन दरबारको जग यसैले हालेको भनी हालसम्म कसैले पनि ठोकुवा गर्न सकेको पाइँदैन। तथापि सन् १०२४-१०४० सम्मको अवधिमा लक्ष्मीकामदेवले गरेको भन्ने किंवदन्ती भने भेटिन्छ। वि. सं. १६७५ तिर पाटनका स्वतन्त्र राजा भएका सिद्धिनरसिंह मल्लले तत्कालीन मनिङ्गल राजप्रासादलाई विस्तार गर्नुका साथै कलाकृतिले सिँगारेका कुरा इतिहासले देखाउँछन्। उनले नै आफ्ना इष्टदेवता तलेजु भवानी (तुलजा भवानी)को सानो मन्दिर पनि त्यहाँ बनाए। साथै देगुतले मन्दिरको पनि निर्माण गराए।
पाटन दरबारको महत्त्वपूर्ण अङ्ग सुन्दरीचोक पनि एक हो। यहाँ नेवारी वास्तुकलाका अनुपम उदाहरणहरू देख्न सकिन्छ। यसको निर्माण पनि सिद्धिनरसिंह मल्लले नै गराएका थिए। सुन्दरीचोक नजीकैको तुसाहिटी धारा ज्यादै आकर्षक छ। सन् १६९३ मा मुख्य दरबारको पश्चिमपट्ट निर्माण गरिएको शिखरशैलीको २१ गजुर भएको विशुद्व प्रस्तरजडित कृष्णमन्दिर यस क्षेत्रको आकर्षणको केन्द्रबिन्दुका रूपमा छ। कृष्णमन्दिरकै छेउमा रहेको नेपाली वास्तुकलाको उत्कृष्ट नमुनाका रूपमा रहेको भीमसेनको मन्दिर श्रीनिवास मल्लले बनाएका हुन्। यसै क्षेत्रमा रहेको प्रसिद्ध मणिमण्डपको निर्माण वि. सं. १७५८ मा योगनरेन्द्र मल्लले गराएका थिए। यी राजालाई आजसम्म पनि जीवित राजाका रूपमा मानिन्छ। दरबारको उपल्लो तलाको पश्चिमपट्टीको एक कोठाको झ्याल खुला राखी उनका लागि एउटा शयनकक्ष अद्यापि तयार नै राखिएको छ। दरबार अगाडि रहेको आफ्नो शालिकको टाउकोमा एउटा चरा पनि छ। उनले आफू मर्ने बेलामा त्यो मानवनिर्मित चरा उडेर नगएसम्म आफूलाई ज्युँदै छ भन्ठान्नू भनेका थिए भन्ने भनाइ छ।
चोकहरू
पाटन दरबारमा मुख्य ३ वटा चोकहरू छन्। ती हुन्- केशवनारायणचोक, मूलचोक र सुन्दरीचोक। केशवनारायणचोक सबैभन्दा पुरानो चोक हो। यसको निर्माण यसै व्यक्तिबाट भएको हो कतै किटान भएको पाइँदैन। तैपनि वि. सं. १७३१ तिर राजा श्रीनिवास मल्लको शासनकालमा यसको जीर्णोद्दार भएको पाइन्छ। पाटन दरबारमा मल्लकालमा विभिन्न ७ वटा चोकहरू (न्हुछे आगन, किसी, सहापु, न्हासल, दाफोस्वाँ र कुमारी) थिए।
कुक्लुङ
कुक्लुङ्ग नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यसलाई अङ्ग्रेजीमा गोल्डेन थ्रोटेड बार्बेट (Golden-throated Barbet) भनिन्छ ।
हाइटीका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरूको सूची
सन् २०१४ सम्ममा हाइटीका १ वटा सम्पदालाई संयुक्त राष्ट्र शैक्षिक, वैज्ञानिक एवं सांस्कृतिक सङ्गठन (युनेस्को)द्वारा विश्व सम्पदा क्षेत्रमा मान्यता प्रदान गरिएको छ ।
बिगु गुम्बा
बिगु गुम्बा दोलखा जिल्ला को सदरमुकाम चरिकोटबाट १३ कोष उत्तरमा रहेको विगु गाविस वडा नं. ८ मा अवस्थित छ। विगु गुम्बा वास्तवमा दोलखा जिल्लाको एक महत्त्वपूर्ण धार्मिक तथा पर्यटकीय स्थल हो। विगु गुम्बाको स्थापना विक्रम संम्बत १९९० तिर डुम्पा रिम्पोछे (स्योराव दोर्जे)ले गर्नु भएको विश्वास गरिन्छ। समथर स्थानमा रहेको उक्त गुम्बामा हाल करिव ६० जना आनी (महिला भिक्षुणी) हरू रहेका छन् जसले गुम्बामा नियमित रूपमा पाठपुजा गर्ने, पढ्ने र नयाँ भिक्षुहरूलाई पढाउने कार्य गर्दछन्। गुम्बामा कहिल्यै ननिभ्ने एक निमबत्ती नियमित रूपमा बल्दछ। उक्त गुम्बामा दशैको सप्तमीदेखि एकादशीसम्म बत्ती बाल्ने परम्परा छ। हिन्दू धर्मावलम्बीहरूले दशै काटमार गरी बली चढाउने परम्परा भएको र सो परम्पराबाट काट मारमा परी मर्ने हाँस, कुखुरा, बोका, राँगा आदिको नाममा बत्ती बालिएको हो भन्ने किम्बदन्ती छ।
उत्तर प्रदेशका मण्डलहरू
भारतको उत्तर प्रदेश प्रान्तमा १८ वटा मण्डलहरू छन्। यि मण्डलहरू नेपालका अञ्चलहरू जस्तै हुन।
श्री कृष्णदेवराय विश्वविद्यालय
श्री कृष्णदेवराय विश्वविद्यालय भारतको राज्य आंध्र प्रदेशको अनन्तपुरमा अवस्थित एउटा विश्वविद्यालय हो।
घिमिरे
घिमिरे भनेको कश्यप गोत्रको नेपालीहरूले प्रयोग गर्ने एउटा थर हो। घिमिरे 3  प्रकारका हुन्छ्नः बाहुन, क्षेत्री, कामी। यस जात कश्यप गोत्र अन्तर्गत पर्छ । यिनीहरु नेपालको पहाडी क्षेत्र र भारतमा बसोबास गर्छन। घिमिरे थर भएका कैयौँ नेपालीले  कला, साहित्य, राजनिती, स्वास्थ्य, खेल्कुद लगायतका क्षेत्रमा उल्लेख्य योगदान गरेका छन् । घिमिरे दुई प्रकारका हुन्छन। एक प्रकारले गाई तिहारको विशेष दिन लक्ष्मी पुजा (औंसीको रात)को दिनमा पुजा गर्छन् तिनीहरूलाई चि-पखाला भने अर्का प्रकारले औंसीको भोलि पल्ट पुजा गर्छन तिनीहरु बुडी पोला हुन। यी बुडीपोला र चि-पखाला रहनुमा पनि विशेष कथा जोडीएको छ। कुनै समय घिमिरे एकै थिए। एक घिमिरे परिवारको पहाडमा घर थियो। जेठो छोरो गोठ हेर्न बेँसी बस्थ्यो त कान्छो लेक घरमा बिमारी आमाको हेरचाह गर्न बसेको थियो। आमा लेकमा खसिछीन (लक्ष्मी पुजाको) दिन बिहान खेर। उता जेठो छोरोलाई पत्तै भएन। उसले गाई पुजि सकेको थियो। अनि उसले आमाको चिता मात्र पखाल्न पाएको हुनाले चि-पखाला भनिएको हो र उता कान्छो छोरोले  चाहिँ लास पोल्नु परेको हुनाले बुडिपोला भनिएको भन्ने उक्ती छ। अन्वेषक परशुराम घिमिरेका अनुसार नेपालमा करिब एक हजार वर्ष अघि नै घिमिरेहरुको बसोवास रहेको प्रमाणित भएको छ ।(पेज, घिमिरे प्रतिष्ठान,नेपाल)। घिमिरेहरुको बिबाह प्राय दाहाल हरुसँग हुन्छ ।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
घिमिरे बंशावलि
शिखर (बाजा)
शिखर गोरखातिर प्रचलित सुरबाजा हो । यो बाजाले मुखले फुकेर बजाइन्छ । यो तामाबाट बनेको हुन्छ । यसको आवाज निस्कने मुख गोलो हुन्छ । यो दुई हात जति लामो हुन्छ । यो बाजा अङ्ग्रेजीको यु आकारको घुमाउरो हुन्छ ।
नृसिँह अवतार
हिन्दू धर्मका अनुसार नृसिँह "नरसिँह" अवतार भगवान विष्णु चौथो अवतार हो। दैत्यराज हिरण्यकश्यपुको बध गर्नको निमित्त र भक्त प्रह्लादको उदार गर्नका निमित्त विष्णु भगवानले नरसिँहावतार धारण गर्नु परेको थियो।
क्यानभासका तरङ्गहरू (निबन्ध)
क्यानभासका तरङ्गहरू(निबन्ध) ज्ञानेन्द्र विवशद्वारा लेखिएको कृति हो। यस कृतिलाई साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको हो। यो एक नेपाली भाषाको निबन्ध सङ्ग्रह हो।
नृसिँह अवतार
हिरण्यकशेपुको कथा
हिन्दु धर्म ग्रन्थका अनुसार कश्यप ऋषिको पत्नी दितीको गर्भबाट दुईटा बालक हिरण्याक्ष र हिरण्यकश्यपु पैदा भएका थिए यिनिहरू ठुले भए पछि जता ततै उप्रदव मचाउन थाले। हिरण्याक्षलाई बराह भगवानले मारेका थिए। हिरण्य कशेपुले ब्रह्मा जिको घोर तपश्या गर्दा हिरण्य कशेपुको शरिरबाट आगोको ज्वाला निस्किन्थ्यो। यो देखेर ब्रह्मा जीले हिरण्यकशेपु भएको ठाउँ गएर इछ्छा अनुसार वरदान माग्ने आज्ञा गरे यो सुनेर हिरण्यकशेपुले ब्रह्माजी सँग अमर रहने वरदान माग्यो। ब्रह्माजीले जन्मे पछि मर्नै पर्ने सृष्ठीको निएम भएकाले कोही अरु वर माग्ने आज्ञा गरे। यो सुनेर ब्रह्मा जिसँग हिरण्यकशेपुले "घरको बाहिर घरको भित्र, रातीको अँधेरोमा दिनको घाममा. आकाशमा, पातालमा, जमीनमा, नर (मानिस)बाट, यक्षबाट, गंधर्वबाट, देवताबाट, किन्नरबाट कुन्जर(जनावर)बाट, हातबाट र हतियारबाट नमर्ने वरदान माग्यो। ब्रह्माजीले हिरण्यकशेपुको तपस्या घोर भएकोले मागेको वरदान दिए। ब्रह्माजीको वरदान पाएर हिरण्यकशेपु अमर भयो। हिरण्यकशेपुले तिनैलोकमा कब्जा जमायो। सबै जगतलाई आफ्नो बसमा गर्‍यो। पुरा सृष्ठीको मालिक म नै हो। म भन्दा ठूलो अरु कोही छैन भन्ने विश्वास सबैमा दिलाउन थाल्यो। पछि गएर उसको घरमा भक्त प्रह्लादको जन्म भयो।
भक्त प्रह्लादको कथा
भक्त प्रह्लाद दैत्य राज हिरण्य कशेपु जस्तो पाखण्डीका छोरा भएर पनि सानै उमेर देखि हरि भक्तीमा रुची राख्न थाले। यो देखेर दैत्यराज हिरण्य कशेपुले प्रह्लादलाई संसारको अधिपति आफू भएको र आफू भन्दा ठूलो कोही हरि नभएको कुरा सम्झाउन खोज्यो तर प्रह्लादले समुद्र न देखेको मानिसले कुवालाई नै ठूलो भन्छ तपाईँ त एक कुवाको भ्यागुता जस्तै कुरा गर्नु हुन्छ भनि उल्टो जवाफ दिए यो सुनेर हिरण्यकशेपु रिसाएर प्रह्लादलाई आफ्नो छोरो भएकाले मार्न सकिन्न यसलाई राक्षसी शिक्षाको कमी भयो भनेर गुरुकहाँ पढाउन पठायो तर प्रह्लाद त्यहाँ पनि पढाई छोडेर हरि भक्ती तिरै लागे गुरुले धेरै सम्झाए तर प्रह्लादले हरि भक्ती छोडेनन्। झनै त्यहाँ भएका अन्य दैत्य पुत्रहरूलाई हरि भक्तीमा लगाए। यो देखेर गुरुले पनि हार मानी दैत्य राज हिरण्यकशेपु कहाँ पठाई दिए। हिरण्यकशेपुले फेरी प्रहलादलाई सम्झाउने कोशिस गर्‍यो तर प्रह्लादले हरि भक्ती भन्दा ठूलो कोही ज्ञान छैन भन्ने कुरा व्यक्त गरे। अब हिरण्यकशेपु साह्रै रिसाएर प्रह्लादका हात खुट्टा बाँधेर हातिहरूको बाटोमा छोड्न लगायो तर हातीहरूले प्रह्लादलाई देखेर कुचल्न सकेनन्। तब हिरण्य कशेपुले प्रह्लादलाई बाँधेर समुद्रमा बगाउन लगायो। प्रह्लादलाई सागरमा बगाईयो तर हरिकृपा, विष्णु भगवान स्वयं आएर प्रह्लादलाई बचाए। प्रह्लादलाई ज्ञान दिएर भगवान अन्तर्ध्यान भए।
हिरण्य कशेपु बध
केही दिनपछी हरि ज्ञान प्राप्त गरेर प्रह्लाद घर फर्किए। प्रह्लादलाई देखेर हिरण्यकशेपु फेरी प्रह्लादलाई सम्झाउन लाग्यो। तब प्रह्लादले हरि भन्दा ठूलो कोही नभएको र हरि सबै ठाउँमा रहेको कुरा दोहराए। रिसले चुर भएको हिरण्यकशेपुले "यदी तेरो हरी सबै ठाउँमा छ भने मेरो साम्ने हरिलाई देखा" भन्यो। तब प्रह्लादले हरिको ध्यान गर्दै बिष्णुको आवाहन गरे। केही छिनमै भगवान विष्णु खम्बाबाट नृसिँह अवतारमा प्रकट भए। यो देखेर हिरण्यकशेपुले खम्बालाई तरवारले काट्यो। तब भगवान नूसिँह पनि रिसाएर हिरण्यकशेपुलाई मार्न अघाडी सरे नृसिँह भगवानको आधा शरिर सिँहको र आधा शरिर मान्छेको थियो। यसो भएकाले उनी न जनावर थिए न मान्छे। जतिखेर हिरण्यकशेपुलाई मारियो त्यो समय संध्या समय थियो त्यो समयमा न त घाम थियो न रातको अँधेरो। तब सबै विधी मिलाएर भगवान नरसिँहले हिरण्य कशेपुलाई घरको वीच ढोकामा आफ्नो काखमाथी राखेर नँग्रा धसी मारे। ब्रह्माजीको सबै वाचा मिलाएर मारे पछि गएर नरसिँहको क्रोधले सारा संसार जल्न लाग्यो। नरसिँहको क्रोध शान्त पार्न ब्रह्मा, शिव, लक्ष्मी आदी देवी देवताहरू आएर प्राथना गरे तर क्रोध झन बढ्दै गयो। अंतमा प्रह्लादले प्रार्थना गर्दा नरसिँहको कोप शान्त भयो। प्रह्लाई ज्ञान दिएर नृसिँह भगवान अन्तर्ध्यान भए। प्रह्लादले पनि हरि भक्तीमा ध्यान दिएर राज पाठ सम्हाले। प्रह्लादलाई ज्ञान सिकाउनको निमित्त भगवान विष्णूले दत्तात्रय अवतार लिएका थिए। दत्तात्रयले पनि प्रह्लादलाई धेरै ज्ञान सिकाएका थिए।
भारुण्ड
अर्को कथा अनुसार हिरण्यकश्यपलाई मरेपछि पनि जब नृसिंहको क्रोध शान्त नहुँदा तब भारुण्डले नृसिंहलाई आफ्नो पन्जामा समाएर आकाशमा लिएर उडेको थियो ।
ललितकला क्याम्पस
ललितकला क्याम्पस नेपालको काठमाडौँमा रहेको ललितकला विषयको अध्ययन अध्यापन गराउने पहिलो कलेज हो। आधिकारिकको रूपमा वर्तमान नामले यो क्याम्पसको स्थापना वि.सं. २०३१ साल साउन २१ गते भएको हो। वि.सं. १९९१ चैत्र ३१ गते नेपाल आर्ट स्कूल र सोभन्दा अघि टेक्निकल स्कूल सञ्चालन भएको स्थानमा वि.सं. १९९५ देखि जुद्धकला पाठशाला र वि.सं. २०२४ साल कात्तिक २४ गतेदेखि ललितकला महाविद्यालयको नामले यो क्याम्पस सञ्चालित हुँदै आएको थियो।
शालिकराम जमकट्टेल
शालिकराम जमकट्टेल हाल बागमती प्रदेशका मुख्यमन्त्रीका रूपमा कार्यरत नेपाली राजनीतिज्ञ हुन्।
चन्दनपुर
चन्दनपुर नेपालको बागमती अञ्चलको यल जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो। यो ठाउँमा २०९ वटा घर छन्।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार चन्दनपुरको जनसङ्ख्या १२२३ छ। यस मध्य पुरुष ५२%, र महिला ४८% छन्।
बिबी रेक्सा
ब्लेटा रेक्सा (, (अल्बानियाली भाषामा: ब्लेता रेक्जा) (जन्म:३० अगस्त १९८९), व्यावसायिक रूपमा बिबी रेक्साको रूपमा परिचित, एक अमेरिकी गायिका तथा गीतकार हुन्। सन् २०१३ मा, रेक्साले वार्नर ब्रोजसँग रेकर्डिङ सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेकी थिइन्। अमेरिकी र्‍यापर एमिनेमको "द मोन्स्टर"नामक गीतको लेखन श्रेय रहेको छ जसले पछि, उत्कृष्ट र्‍याप/गायन प्रस्तुतिको रूपमा ग्रामी पुरस्कार प्राप्त गरेको थियो। उनले सिनी, सेलेना गोमेज र निक जोनस लगायतका कलाकारहरूका लागि पनि गीत लेखेकी छिन्।     रेक्साले सन् २०१५ मा उनको पहिलो विस्तृत साङ्गीतिक सङ्ग्रह, "आई डन्ट वान ग्रो अप" सार्वजनिक गरेकी थिइन् जसले व्यावसायिक रूपमा मध्यम प्रदर्शन गरेको थियो। यसमा समावेश "आई कान्ट स्टप ड्रिङ्किङ एबाउट यु" र "आई एम गन सो यु क्रेजी" लगायतका गीतहरू चर्चित भएका थिए।
सन् २०१७ मा, रेक्साले विस्तृत गीतहरूको सङ्गालो, अल योर फल्ट भाग १ र अल योर फल्ट भाग २ सार्वजनिक गरेकी थिइन् जसमा समावेश गीतहरू "आई गट यु" र "द वे आई आर (डान्स विथ समबडी) ले मध्यम सफलता प्राप्त गरेका थिए। रेक्साले अमेरिकी र्‍यापर जि-इजिसँग गरेको सहकार्यबाट सार्वजनिक गरिएको गीत "मि माइसेल्फ एन्ड आई" र मार्टिन गरिक्ससँगको साझेदारीमा निर्माण गरिएको गीत "इन द नेम अफ लभ" लगायतका उनका गीतहरू चर्चित बनेका थिए। अमेरिकी साङ्गीतिक समूह फ्लोरिडा जर्जिया लाइनसँगको सहकार्य संयुक्त रूपमा निर्माण गरिएको गीत "मिन्ट टु बी"ले देशव्यापी रूपमा ख्याति प्राप्त गरेको थियो जहाँ यो पछि, अमेरिकाको बिलबोर्ड तालिकाको शीर्ष २ मा आएको थियो।
रेक्साको पहिलो गिती सङ्ग्रह, एक्पेक्डिसन (सन् २०१८) बिलबोर्ड २००को १३औँ स्थानमा आएको थियो जहाँ समावेश उनको गीत "आई एम मेस"ले चर्चित भएको थियो जहाँ यसले उत्कृष्ट नयाँ कलाकार र उत्कृष्ट देशकालिन जोडी/सामुहिक प्रस्तुतिको तर्फबाट ६१औँ ग्रामी पुरस्कारमा माथि उल्लेखित मनोनयनहरू प्राप्त गरेको थियो।<ref name="itunes expectations">
प्रारम्भिक जीवन
रेक्साको जन्म ३० अगस्त १९८९ मा, ब्रोक्लिन न्युयोर्कमा भएको थियो। उनका बुबा आमा अल्बानियाली मुलका थिए। उनका बुबा, फ्लामुर रेक्सा अल्बानियाली नागरिक थिए जहाँ उनको जन्म तात्कालिक युगोस्लाभिया र हालको उत्तरी माकेदोनियाको सहर, देबारमा भएको थियो। उनी अमेरिकामा, २१ वर्षको उमेरमा बसाइँसराइ गरेका थिए। उनकी आमा, बुकुरिये रेक्साको जन्म अमेरिकामा भएको थियो जहाँ उनको परिवार गोस्तिभर (हाल उत्तरी माकेदोनिया) मुलका थिए। अल्बानियाली भाषामा उनको नाम ब्लेतेको अर्थ मौरी हो। उनको अनुसार, उनको परिवार अल्बानियाली मुलका हुन् र त्यहाँका मानिसहरूले उनलाई छोट्करीमा "बिबी" भनेर बोलाउने गर्दथे। उनको परिवार उनी ६ वर्षको उमेर छँदा, स्टाटेन टापुमा, बसाइँसराइ गरेको थियो।
रेक्साले ट्रम्पेट, गितार र पियानो बजाउन स्वत रूपमा सिकेकी थिइन्। रेक्साले स्टाटेन टापु स्थित, टोट्टेनभिल्ले उच्च विद्यालयमा अध्ययन गरेकी थिइन् जहाँ उनले सङ्गीतका विभिन्न विधामा सहभागी भएकी थिइन्। उनले उच्च विद्यालयमा अध्ययन गर्ने क्रममा, एक भजनमण्डलीमा आबद्ध भएकी थिइन्।  भजनमण्डलीमा सहभागी भए पश्चात्, उनले आफ्नो स्वर राम्रो रहेको पत्तो पाएकी थिइन्। किशोरावस्थामा, रेक्साले रेकर्डिङ कला तथा विज्ञानको राष्ट्रिय विद्यापीठको वार्षिक ग्रामी पुरस्कारको कार्यक्रममा प्रदर्शन गर्ने उद्देश्यका साथ गीत पेश गरेकी थिइन्। रेक्साले "सर्वश्रेष्ठ किशोर गीतकार" पुरस्कार प्राप्त गरेकी थिइन् जहाँ उनले लगभग अन्य ७०० प्रवेशीहरूलाई उछिन्न सफल भएकी थिइन्।  फल स्वरूप, उनको प्रतिभासँग प्रभावित भएर सामन्था कोक्सले उनीसँग एक सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेकी थिइन्,  जसले रेक्सलाई म्यानहट्टनमा गीत लेख्ने कक्षामा भर्ना गर्न प्रोत्साहित गरेको थियो।
सन् २०११–२०१२: ब्ल्याक कार्ड्सको साथ साङ्गीतिक यात्रा प्रारम्भ
सन् २०१० मा, रेक्साले फल आउट ब्वाइजको बेस वाधक पेटे वेन्ट्जलाई भेटेकी थिइन्। उनले उनको साथ न्युयोर्क सहर स्थित एक रेकर्डिङ स्टुडियोमा काम गर्न सुरु गरेकी थिइन्। उनी पछि सदस्य बनेकी थिइन् र वेन्ट्जको नयाँ प्रयोगात्मक परियोजना ब्ल्याक कार्ड्सको गायिका बनेकी थिइन्। साङ्गीतिक समूहले विभिन्न प्रत्यक्ष कार्यक्रमहरूको आयोजना गरेको थियो र धेरै एकल तथा मिश्रित गीतहरू जारी गरेको थियो। यद्यपि, जनवरी २०१२ मा, वेन्ट्जले, रेक्सा अन्य परियोजनामा संलग्न हुनका लागि यस साङ्गीतिक समूह छोडेको घोषणा गरेको थियो। बिबी रेक्सालाई त्यस वर्षको गीतकारका रूपमा योगदानका लागि सक्षम भएको कारण आबे ओल्मान छात्रवृत्ति प्रदान गरिएको थियो।
सन् २०१३–२०१६: एकल प्रदापण, आई डन्ट वान ग्रो अप र सहकार्य
सन् २०१३ मा, रेक्साले वार्नर ब्रोजमा एकल कलाकारको रूपमा हस्ताक्षर गरेकी थिइन्।त्यस पश्चात्, रेक्साले सेलेना गोमेज र निक्की विलियम्सका लागि क्रमश: "लाइक अ च्याम्पियन" र "ग्लोइङ" लगायतका गीतहरू लेखिदिएकी थिइन्। सन् २०१३ मा, उनको सबैभन्दा प्रख्यात गीत लेखन प्रयास एमिनम र रियानाको " द मोन्स्टर" हो, जसलाई एमिनेमको गिती सङ्ग्रह द मार्सल माथर्स भाग २ बाट चौथो एकलको रूपमा जारी गरिएको थियो। गीत अमेरिकी बिलबोर्ड हट १०० र हट आर र बी/हिप हप गीत लगायतका साङ्गीतिक तालिकाहरूको शीर्ष स्थानमा पुगेको थियो जसले पछि, उत्कृष्ट र्‍याप/गायन प्रस्तुतिको रूपमा ५७औँ वार्षिक ग्रामी पुरस्कार समारोहमा, पुरस्कार प्राप्त गरेको थियो। सोही वर्ष, रेक्साले "टेक मि होम" नामक गीत लेखेकी थिइन् जसलाई क्यास क्यास (अमेरिकी साङ्गीतिक समूह)को गीतको रूपमा चयन गरिएको थियो।
डिसेम्बर २०१४ मा, रेक्साले "आई एम गन सो यु क्रेजी" र "गन" लगायतका थप दुई गीतहरू सार्वजनिक गरेकी थिइन्। १२ मे २०१५ मा,उनले आफ्नो पहिलो साङ्गीतिक सङ्गालो, "आई डन्ट वान ग्रो अप", वार्नर ब्रोज रेकर्ड्स मार्फत सार्वजनिक गरेकी थिइन्। उनले फ्रान्सेली डिजे डेभिड गेतासँग गीत "हे मामा"लाई संयुक्त रूपमा लेखेकी थिइन् भने उनी त्यसको साङ्गीतिक भिडिओमा, निकी मिनाज र आफ्रोज्याकसँग देखिएकी थिइन्। गीत बिलबोर्ड हट १००को तालिकामा शीर्ष ८ मा पुगेको थियो र जुन २०१५ सम्म यसलाई १० लाख भन्दा बढी पटक अभिभारण गरिएको थियो।
जनवरी २०१५ मा, रेक्साले जि-इजीसँग सहकार्य गर्दै "मि माइसेल्फ एन्ड आई" लेखेकी थिइन् जसमा उनी चित्रित पनि भएकी थिइन्। गीत बिलबोर्ड तालिकाको शीर्ष ७ मा पुग्न सफल भएको थियो भने यस गीत अमेरिकी पप गीत तालिकाको शीर्ष स्थानमा पुगेको थियो। गीतको शीर्षक मूल रूपमा "आई डन्ट निड एनिथिङ" राखिएको थियो। यसको सट्टा, उनले जि-इजीसँग गीतको विचार अगाडि ल्याएकी थिइन् र द‍ोहोरिँदो पदको समयमा यसमा स्वर योगदान गरेकी थिइन्।
रेक्साले निकी मिनाजको प्रबन्धकलाई जि रोबरसनलाई भेटेकी थिइन् र उनलाई उनीसँग सहकार्य गर्नका लागि उनी मार्फत आह्वान गरेकी थिइन्। मार्च २०१६ मा, रेक्साले निकी मिनाजको विशेषता रहेको गीत "नो ब्रोकन हर्ट्स" जारी गरेकी थिइन्। अप्रिल २०१६ मा, यसको दृश्यलाई सार्वजनिक गरिएको थियो जसका निर्देशक डेभ मेयर थिए। यसले युट्युबमा, हालसम्म २७ करोड भन्दा बढी अवलोकन प्राप्त गरेको छ।
२९ जुलाई २०१६ मा, रेक्साले नेदरल्यान्डेली डिजे र रेकर्ड निर्माता मार्टिन गरिक्ससँगको सहकार्यमा उनीहरूको गीत "इन द नेम अफ लभ" जारी गरेका थिए। यसले बिलबोर्ड तालिकाको शीर्ष २४ मा स्थान बनाएको थियो भने यसले अमेरिक उत्कृष्ट नृत्य/विद्युतीय गीतको रूपमा सोही तालिकाको चौथो स्थान हासिल गरेको थियो। गीत, संयुक्त अधिराज्य, क्यानडा, अस्ट्रेलिया, इटाली र न्युजिल्यान्ड लगायतका देशहरूका साङ्गीतिक तालिकाको शीर्ष १० भित्र पर्न सफल भएको थियो। यसको भिडिओलाई २३ अगस्त २०१६ मा, मार्टिन गरिक्सको युट्युब च्यानल मार्फत सार्वजनिक गरिएको थियो।
कलात्मकता
रेक्सा मुख्य रूपमा पप सङ्गीतका विभिन्न विधाहरूका लागि परिचित छिन्।  उनको पहिलो गीतको श्रेय कोरियाली-पप साङ्गीतिक समूह साइनीको लागि रहेको छ जुन लुसिफर नामक गिती सङ्ग्रहको शीर्षक गीत हो। त्यसबेलादेखि उनले हिप हप, वैकल्पिक रक, आर एन्ड बी  , देशकालिन, रक, नृत्य र विद्युतीय सङ्गीत जस्ता साङ्गीतिक विधाहरूमा गीतहरू गाउने गरेकी छिन्।
उनमा लउरेन हिलको मुख्यतया प्रभाव परेको छ। उनका गीतहरूमा अन्य कलाकारहरू जस्तै बब मार्ली, माडोन्ना, क्रिस्टिना अगुइलेरा, ब्लन्डी, आलानिस मोरिसेट्स र कोल्डप्लेको समेत प्रभाव देखिन्छ।
व्यक्तिगत जीवन
रेक्सा सिमान्कृत यौन अभिमुखिकरण, लैङ्गिक पहिचान र यौन विशेषता, समुदायको समर्थक हुन्। उनले आफ्नै यौनिकतालाई यौन अभिमुखीकरण पहिचानको रूपमा वर्णन गर्दछिन्। १५ अप्रिल २०१५ मा, रेक्साले उनलाई द्विध्रुवीय विकार रहेको खुलासा गरेकी थिइन्।
सिसाघाट तनहुँ
सिसाघाट तनहुँ जिल्लाको मादी नदिको किनारमा अवस्थित एक बजार हो । जुन उत्तर तर्फ कास्की जिल्ला पर्दछ भने पुर्व तर्फ लमजुङ्ग जिल्लाको दुईपिप्ले बजार पर्दछ । यस बजारमा विभिन्न समुदायका मानिसहरु बसोबास गर्दछन । यहाँका मानिसहरुको मुख्य पेशा भनेको कृषि रहेको छ । यहाँका मानिसहरु विशेष गरी दशै तिहार पर्व मनाउने गर्दछन । यहाँ हरियाली एवं स्वच्छ वातावरणले भरिपुर्ण रहेको हो प्राकृतिको अनुपम उपहार समेत हो ।
श्रीकृष्ण शाह (चौतारिया)
श्रीकृष्ण शाह नेपाल दरबारका चौतारिया थिए। उनले नेपाल-तिब्बत युद्धमा नेतृत्व गरेका थिए। रणजीत पाण्डे, सरदार परथ भण्डारी, कप्तान श्रीहर्ष पन्त, कप्तान शिवनारायण खत्री, कप्तान नाहरसिंह बस्नेत उनका नेतृत्वभित्र खटिएका थिए। पछि अभिमान सिंह बस्नेत र रणजीत कुँवर पनि सहयोगमा आइपुगे । उनी महोद्दम कीर्ति शाहका छोरा हुन् । उनका दाजु बलभद्र शाह हुन् ।
नेपालका परम्परागत बाजाहरूको सूची
परम्परागत रूपमा नेपालमा बजाईने बाजाहरूको बारेमा लेखहरू संकलन गर्ने उद्देश्यले नेपालका परम्परागत बाजाहरू आयोजना सुरू गरिएको छ । हाल निम्न लिखित शिर्षकहरू समावेश गरिएका छन् । नयाँ शिर्षक थप्न, भैरहेका शिर्षकमा लेख सुरू गर्न तथा लेखिई सकेका लेखहरूलाई परिमार्जन गर्न सबैलाई स्वागत छ । नयाँ शिर्षकहरू थप्दा बर्गीकरम अनुसार मिलाएर थप्न अनुरोध छ ।
शिर्षकहरू
छुटेका बाजाका नामहरू थप्दै जानुहोस् ।
नेवारी बाजा
मानव विकास क्रमकाे जंगली अवस्थामा जंगली जनावरबाट अाफ्नाे सुरक्षा हाेस भनेर विभिन्न ध्वनिहरु निकाल्ने क्रममा वाजागाजाकाे उत्पति भएकाे मानिन्छ।बाजागाजा बजाउने बेला निस्किएको ध्वनिले मानिस मात्रै नभई जनावर,चराचुरुङ्गीलाई समेट नाचु नाचु लाग्ने गरि मन माेहित गर्दछ।मानिस मानिस बिच बाेलिने भाषाहरु फरकफरक हुन्छन।एकले अरुकाे भाषा नबुझ्न सक्छन् तर,बाजागाजाबाट निस्किएकाे ध्वनि जसलाई संगित भनिन्छ,याे विश्वभाषा हाे।विश्वकाे जुनसुकै कुनामा बजाईने संगितले सबैलाई मन माेहित गर्ने सामर्थ्य राख्दछ।मुख्यतः संगित निकाल्ने बाजागाजालाई तीन समुहमा विभाजन गर्न सकिन्छ। १.मुखबाट हावा पठाएर बजाईने बाजा जस्तै बाँसुरी,मुहाली,शंख अादि २.तार वा तार रेटेर बजाईने बाजा जस्तै गीतार,वीणा,भ्वाईलिन अादि ३.कुनै लठ्ठी अथवा हातैले सिधै बजाईने बाजा जस्तै मादल,पश्चिमाय,ढाेलक अादि हुन।
यस्तै गरि नेवार समुदायमा धेरै प्रकारका बाजाहरू प्राचिनकाल देखि बजाउदै आइरहेका छन् । जस्तै: १,लालाखिं बाजा २,धा:बाजा ३,काँ:बाजा ४,जुगी बाजा (माल पु ) ५ नगरा बाजा ६,मृगंद:बाजा ७,पछिमा:बाजा ८,दाफा ९,दम दम १०.धलक ११.नाय् बाजा
अभिनवगुप्त
अभिनवगुप्त कश्मीरका एक दार्शनिक, रहस्यवादी र सौन्दर्यशास्त्री थिए। उहाँलाई एक प्रभावशाली सङ्गीतकार, कवि, नाटककार, व्याख्याता, धर्मशास्त्री, र तर्कशास्त्री पनि मानिन्थ्यो - एक बहुमाथिक व्यक्तित्व जसले गर्दा भारतीय संस्कृतिमा बलियो प्रभाव पारेको थियो। अभिनवगुप्तको जन्म विद्वान र रहस्यवादीहरूको ब्राह्मण परिवारमा भएको थियो जसका पुर्खाहरू कश्मीरका महान् राजा ललितादित्य मुक्तपीडद्वारा कन्नौजबाट बसाइँ सरेका थिए। उनले पन्ध्रजना (वा बढी) शिक्षक र गुरुहरूको मार्गदर्शनमा आफ्नो समयका दर्शन र कलाका सबै विद्यालयहरू अध्ययन गरेका थिए।
जीवनी
एक लेखकको रूपमा, उहाँलाई दार्शनिक विचारको एक व्यवस्थितकर्ता मानिन्छ। उनले आधुनिक वैज्ञानिक अनुसन्धानकर्ताको जस्तो नभई आफ्नो समयका सबै उपलब्ध स्रोतहरूको मूल्याङ्कन गर्दै दार्शनिक ज्ञानलाई थप सुसंगत रूपमा पुनर्निर्माण, तर्कसंगत र व्यवस्था गरेका थिए।
कृतिहरू
उनको सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण काम तन्त्रलोक ("तन्त्रको व्याख्या") थियो, जुन सम्पूर्ण त्रिका प्रणालीको संश्लेषण थियो।
श्री सत्य साई विश्वविद्यालय
श्री सत्य साई विश्वविद्यालय भारतको राज्य आंध्र प्रदेशको पुट्टपर्तीमा अवस्थित एउटा विश्वविद्यालय हो।
देउतीबज्यै
देउतिबज्यै मन्दिर देबी माता को चार बहिनिहरू भएको र एक बहिनि बिरेन्द्रनगर मा र बाकि सुर्खेत कै विभिन्न स्थानहरू : छिन्चु, सुभाघाट आदि स्थान मा पनि देउतिबज्यै मन्दिरहरू रहेको छ |
छिर्के कुथुर्के
छिर्के कुथुर्के नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यसलाई अङ्ग्रेजीमा लाईनेटेड बार्बेट (Lineated Barbet) भनिन्छ ।
लाओस
परिचय
लाओस पूर्वी एसियामा पर्ने एक देश हो।
अलीगढ मण्डल
अलीगढ मंडल भारतको प्रान्त उत्तर प्रदेशको एउटा प्रशासनिक एकाइ हो। अलीगढ मंडलमा निम्न ४ वटा जिल्लाहरू छन:
चारु चर्चा (निबन्ध)
चारु चर्चा(निबन्ध) माधव घिमिरेद्वारा लेखिएको कृति हो। यस कृतिलाई साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको हो। यो एक नेपाली भाषाको निबन्ध सङ्ग्रह हो।
चाम्रे
चाम्रे नेपाली परिकार हो । यो भिजाएको चामललाई केही बेर तेल वा घिउमा भुटेर पानी हाली बाफले मात्र पकाइएको खाद्य हो। यसलाई झन्डै पुलाउसित दाँज्न सकिन्छ। गुन्द्रुकको अचारसित चाम्रे खाने चलन छ।
सूचना साक्षरता
इन्टरनेटको प्रयोग बढनुको सँगसँगै यो कुरा स्पष्ट हुँदैछ कि अब कम्प्युटर चलाउने र सूचना प्राप्त गर्ने सीप जानेर मात्रै पुग्दैन, सूचना सञ्जालको विशाल भण्डारबाट आफूलाई चाहिने सूचना प्राप्त गर्नु र ती सूचनालाई आफ्नो वा समुदायको हितमा प्रयोग गर्न जान्नु आजको प्रतिस्पर्धायुक्त समाजमा बाँच्नका लागि अनिवार्य भइसकेको छ । यही सीपलाई सूचना साक्षरता भनिन्छ । हिँजो हामी कम्प्युटर साक्षरताको कुरा गथ्र्यौं भने आज सूचना साक्षरता आवश्यक छ  ।
मानिसले पढन लेख्न थालेदेखि हामी तीन प्रकारका साक्षरताको अवस्थाबाट गुज्रँदैछौँ । पढन, लेख्न र सामान्य हिसाब गर्न सक्ने क्षमतालाई परम्परागत साक्षरता भनिन्छ भने कम्प्युटर साक्षरताभित्र साधारण वा प्रचलित कम्प्युटरका सामान्य औजारहरु चलाउन, इमेल पठाउन र प्राप्त गर्न, लेखा, हिसाब राख्न, चिठीपत्र, रिपोर्ट, लेख रचना लेख्न, तथ्यांक प्रशोधन गर्न , अभिलेख राख्न, कम्प्युटर मार्फ बैठक र गोष्ठीमा कार्यपत्र वा विचार प्रस्तुत गर्न सक्ने सीपहरु पर्छन । सूचना साक्षरतामा कम्प्युटर साक्षरताका साथै निम्नलिखित सीप जान्नु पर्छ ।
वास्तवमा कुनै पनि समस्याको समाधान गर्न सुचना आवश्यक हुन्छ. समस्या समाधान गर्न सूचना प्रविधि तथा सूचना संजालबाट फाइदा उठाउन सक्ने सिप नै सूचना साक्षरता हो । यसले मुख्य रूपमा कसरी निर्णय लिने, मान्यता स्थापित गर्ने वा समस्या सुल्झाउने भन्ने कुरा गर्न सघाउन्छ । यीमध्ये सूचना सञ्जालको माध्यमबाट अरुसँग मिलेर काम गर्नु सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण  कुरा हो । संक्षेपमा, सूचना साक्षरता भनेको सूचना प्रविधि तथा सञ्जालको मदतले समस्या समाधान गर्न सक्ने क्षमता हो । जो व्यक्ति बढी सूचित हुन्छ उसले बढी सही निर्ण्र्ाागर्न र योजना बनाउन सक्छ । यो नयाँ कुरा होइन तर उहिले सूचनाका साधन र स्रोतहरूमाथि सीमित व्यक्तिहरूको एकाधिकार हुन्थ्यो भने हाल आएर सूचना प्रविधिले प्रदान गरेको जादुगरी शक्तिलाई उपयोग गरेर अधिकतम लाभ लिन सक्ने क्षमता जसले पनि हासिल गर्नसक्ने भएको छ ।
सूचना युगका हाँकहरु र सूचना साक्षरताका माग अनुसार आवश्यक जनशक्ति र व्यवस्थापन पक्षलाई पूरा गर्न हाल सरकारी तथा निजी क्षेत्रले सूचना प्रविधि र सूचना सञ्जालको आधारमा आफे व्यावसायिक प्रणालीलाई सुधार्न जोडतोडले लागेका छन । यसको लागि मानिसहरुका.े काम गर्ने शैलीमा ठूलो परिवर्तन गर्नु पर्ने तथा व्यक्तिव्यक्तिको व्यावसायिक क्षमतामा सुधार गर्नु पर्ने हुन्छ । अर्थात बढीभन्दा बढी मानिस सूचना केन्द्रित र सूचना साक्षर हुनर्ुपर्छ । कुनै पनि काम छिटो, प्रभावकारी एवं रचनात्मक ढङ्गले गर्नका लागि प्रायः समय, स्थान र सङ्गठनहरूको सीमा नाघेर मानिसहरूले सूचना संजालहरूमार्फ आपसमा सञ्चार गर्नु र मिलेर काम गर्नु आवश्यक हुन्छ । यो काम कम्प्युटर अपरेटरको होइन नीति निर्माणको तहमा बस्ने व्यक्तिदेखि लिएर कार्यान्वयन पक्षमा संलग्न सम्पर्ूण्ा जनशक्तिका लागि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण हुन्छ ।
यसैले अबको शिक्षा प्रणालीमा सूचना साक्षरता शिक्षालाई अनिवार्य बनाइनु पर्छ । कतिपय मुलुकमा यो सुरु भइसकेको छ । शिक्षण संस्थाहरूले यसको लागि योजना बनाएर लगानी गर्नु आवश्यक छ । नेपालमा निजी क्षेत्रका शिक्षण संस्थाहरु यसको लागि जुन रूपमा तयारीसाथ आउनु पर्ने हो त्यो रूपमा आएको देखिँदैन । अधिकांश विद्यालयहरूमा दिइने शिक्षा परम्परागत शिक्षाको धारणाभन्दा माथि उठन सकेको छैन । केही निजी विद्यालयहरूमा कम्प्युटर शिक्षा लागू भएका छन । तर पाठयक्रम पुरानै छ । यसलाई परिमार्जित गरेर सञ्चार सीप सम्बन्धी पाठथपेर सूचना साक्षरता सुरु गर्न सकिन्छ । ट्रेनिङ इन्स्िटच्युटहरूले पनि आवश्यकता अनुसारको शिक्षा दिएर यसमा योगदान दिन सक्छन । वास्तवमा निजी क्षेत्रका शिक्षण संस्थाहरूको लगि यो आफू पनि लाभान्वित हुने र देशलाई पनि लाभान्वित गराउने अपर्ूव अवसर हो ।
नेपालमा सूचना प्रविधिबाट फाइदा लिनका लागि मुख्य रूपमा तीन वटा बाधा देखिएका छन : उपकरण र पर्ूवाधारको लागि लगानी, जनशक्ति र भाषा । नेपालका अधिकांश गाउँमा टेलिफोन पुगेको छैन । सैकडा १५ परिवारले मात्रै विजुलीको उपभोग गरिरहेका छन । तर आधुनिक सूचना प्रविधिको एउटा स्पष्ट स्वभाव के हो भने यो दिनदिनै सस्तो र सरल हुँदैछ । सञ्चार भूउपग्रहले गर्दा अब दर्ुगम एवं विकट स्थानमा पनि टेलिफोन सेवा पुर्‍याउनु सम्भव भएको छ र सौर्य उर्जाको बढदो प्रयोगले गर्दा विजुली नपुगेका गाउँमा पनि कम्प्युटर र टेलिफोन चलिरहेका छन ।
आजमगढ मण्डल
आजमगढ मंडल भारतको प्रान्त उत्तर प्रदेशको एउटा प्रशासनिक एकाइ हो। आजमगढ मण्डलमा निम्न ३ वटा जिल्लाहरू छन:
राजीव गांधी विश्वविद्यालय - अंतर्राष्ट्रीय सूचना प्रौद्योगिकी संस्थान
राजीव गांधी विश्वविद्यालय - अन्तरराष्ट्रिय सूचना प्राविधिक संस्थान भारतको राज्य आंध्र प्रदेशको कडपामा अवस्थित एउटा विश्वविद्यालय हो । स्न्यापच्याट
राजीव गांधी विश्वविद्यालय - अंतर्राष्ट्रीय सूचना प्रौद्योगिकी संस्थान, नूज़वीड
राजीव गांधी विश्वविद्यालय - अन्तरराष्ट्रिय सूचना प्राविधिक संस्थान, नूजवीड भारतको राज्य आंध्र प्रदेशको नूजवीडमा अवस्थित एउटा विश्वविद्यालय हो।
सिद्धार्थ वनस्थली स्कूल
सन् १९५२मा स्व.प्रा. भुवनलाल जोशी र शिक्षाविद् स्व. विजयानन्द जोशीद्वारा संयुक्तरूपमा स्थापना भएको सिद्धार्थ वनस्थली इन्स्टीच्युटको शुरुको नाम 'वनस्थली विद्याश्रम' थियो। खरको छाना भएको दुईतले माटोको भवनबाट थालनी भएको उक्त इन्स्टीच्युटमा संस्थापक सदस्यका छोराछोरीलगायत छिमेकी र नातागोताहरू नै यस विद्यालयका पहिलो समूहका विद्यार्थी थिए। इन्स्टीच्युटका लागि जग्गा स्व. मार्सल जनरल हरिशमशेर ज.ब.रा.बाट सहयोगस्वरूप प्राप्त भएको थियो। स्व.प्रा. भुवनलाल जोशी अमेरिकाबाट उच्च शिक्षा हासिल गरेर फर्किएपछि उहाँकै सक्रियतामा इन्स्टीच्युटको स्थापना भयो भने उहाँले नै लगभग धेरैजसो विषयको प्राध्यापनको दायित्व लिनुभएको थियो।
सन् १९७३ मा आएर सुरुको सिद्धार्थ अङ्ग्रेजी बोर्डिङ स्कूलको नामलाई पुनः वनस्थली विद्याश्रम बनाई सिद्धार्थ वनस्थली माध्यमिक विद्यालय नामकरण गरियो र सोही वर्षदेखि लक्ष्मण राजवंशीले स्कूलको सम्पूर्ण जिम्मेवारी वहन गर्दै आउनुभएको छ।
जनकलाल शर्माका संस्मरण (निबन्ध)
जनकलाल शर्माका संस्मरण(निबन्ध) सं. डा. माधवप्रसाद पोखरेल डा. सुमन ढकालद्वारा लेखिएको कृति हो। यस कृतिलाई साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको हो। यो एक नेपाली भाषाको निबन्ध सङ्ग्रह हो।
श्याम भक्त थापा
श्याम भक्त थापा नेपाल प्रहरीका पूर्व प्रहरी प्रमुख तथा आइ.जी.पी. हुन् । वि.सं. २०५९ देखि उनी प्रहरी प्रमुखको पदमा नियुक्त भएका हुन् ।
फिर्फिरे (वनस्पति)
फिर्फिरेलाई अङ्ग्रेजीमा हिमालयन म्यापल (Himalayan Maple) भनिन्छ ।
यौन
यौन मानव जीवनको अभिन्न अङ्ग हो। त्यसैले यौनेच्छा हुनु, यौनका कुरा सुन्दा उत्तेजित हुनु एकदम स्वाभाविक हो। मानव जीवनका लागि भोक, प्यास र निद्रा जस्तै प्रकृतिले दिएको यौन पनि आवश्यक कुरा हो । सामान्यतया, यौनसम्पर्क राख्ने वा यौन तनाव शान्त पार्ने ईच्छालाई नै यौनेच्छा भन्न सकिन्छ। परिभाषामा केही फरक भए पनि यौनेच्छा वा यौन व्यग्रता एउटा मानसिक तथा भावनात्मक जैविक व्यग्रतासँग सम्बन्धित स्वाभाविक शक्ति हो। यो प्राकृतिक शक्ति वा व्यग्रताले निश्चित कार्यका लागि अभिप्रेरित गर्दछ । यसलाई हाम्रो मस्तिष्कले सञ्चालन गर्छ। मोटामोटीरूपमा हेर्दा यौनेच्छाको सञ्चालनमा विभिन्न प्रणाली सक्रिय देखिन्छन्। एक त endocrine system (इन्डोक्राइन सिस्टम) अन्तर्गतका रागरस वा हर्मोनहरूले त्यसको सञ्चालनमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छन् भने अर्कातिर इन्दि्रय प्रणालीका अनि मस्तिष्कले। वैज्ञानिक दृष्टिकोणले हेर्ने हो भने यौन उत्तेजनालाई स्नायु प्रणाली तथा यौनअङ्ग संलग्न एउटा जटिल प्रक्रियाको क्रियाशीलता हो भनेर परिभाषित गर्न सकिन्छ।
यौन चाहना स्वाभाविक कुरा भएकाले यसलाई दबाउनु आवश्यक छैन। यौनेच्छा शान्त पार्ने उपायहरूमध्ये सबैजसोका लागि यौन अङ्गको घर्षण नै प्रमुख हो। यौनसम्पर्क गर्दा यौन अङ्गहरू एक-आपसमा घर्षण गराइन्छ भने हस्तमैथुन गर्दा हातले वा अन्य तरिकाबाट आफ्नो यौन अङ्गको घर्षण गराएर वा दबाब दिएर पनि यौन आनन्द तथा यौन चरमसुख प्राप्त गरिन्छ।
कुमछिर्के कुथुर्के
कुमछिर्के कुथुर्के नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यसलाई अङ्ग्रेजीमा ब्राउन-हेडेड बार्बेट (Brown-headed Barbet) भनिन्छ ।
मेलविसौनी
मेलविसौनी बझाङ जिल्लाको एक गाविस हो।
जनप्रियताको नाप
जनप्रियताको नाप नरेन्द्रराज प्रसाइद्वारा लेखिएको कृति हो। यस कृतिलाई साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको हो। यो एक नेपाली भाषाको निबन्ध सङ्ग्रह हो।
सिन्की
सिन्की मूलाबाट बनाइने नेपाली तरकारी हो । मूलाका फेदको अथवा मूलालाई किच्याएर गुन्द्रुक जस्तै खाडल वा गोल्फु, घैँटो आदिमा हालिन्छ। गुन्द्रुकभन्दा बढी अमिलो हुन्छ हुने हुनाले यसको अचार र झोलिलो तिहुन खाने गरिन्छ। सिन्की पाचनको काम गर्छ अनि धेरै दिनसम्म राख्‍न सकिन्छ।
आगरा मण्डल
आगरा मण्डल भारतको प्रान्त उत्तर प्रदेशको एउटा प्रशासनिक एकाइ हो। आगरा मंडलमा निम्न ४ वटा जिल्लाहरू छन:
चाँदेनी मंडन
चाँदेनी मंडन नेपालको बागमती अञ्चलको काभ्रे जिल्लाको एक गाँउ विकास समिति हो। यो ठाउँमा ७८१ वटा घर छन्।
जनसङ्ख्या
नेपालको सन् २००१को जनगणना अनुसार चाँदेनी मंडनको जनसङ्ख्या ३८७१ छ। यस मध्य पुरुष ४७%, र महिला ५३% छन्।
राजकीय दूमा
राजकीय दूमा - रसिया साम्राजयको प्रतिनिधि सभा, सन् १९०५ का घटनाहरूको फलस्वरूप जारसाही यो सभा डाक्न बाध्य भएको थियो | औपाचारिक रूपमा यो एक विधायिका संस्था थियो, तर यसलाई कुनै वास्तविक अधिकार प्रदान गरिएको थिएन | राजकीय दूमाको निर्वाचन प्रत्यक्ष मतदानबाट हुँदैनथ्यो मतदान असमान थियो र जनतालाई सार्वजनिक मताधिकार प्रदान गरिएको थिएन | श्रमिक वर्गहरूको मात्रामा सीमित पारिएको थियो, मजदुर तथा किसानहरूको एक व्यापक हिस्सालाई मताधिकार प्रदान गरिएको थिएन | २४ डिसेम्बर, १९०५को चुनाव कानुनअनुसार एक जमीनदारको मत ३ शहरिया बुर्जुवा, १५ किसान तथा ४५ मजदुरहरूको मत बराबर हुन्थ्यो |
पहिलो (अप्रिल-जुलाई, १९०६) र दोस्रो (फरवरी-जून,१९०७) राजकीय दूमाहरू सरकारले भंग गरिदिए | ३ जून, १९०७मा मन्त्रीमण्डल बदलिसकेपछि सरकारले एक नयाँ चुनाव कानुन पास गर्र्‍यो, जसले मजदुरहरू, किसानहरू तथा शहरिया निम्त-बुर्जुवावर्गका अधिकारलाई अझ बढी सीमित तुल्याइदियो र तेस्रो (सन् १९०७-१९१२) तथा चौथो (सन् १९१२-१९१७) राजकीय दूमाहरूमाजमीनदारहरू तथा बुर्गुवावर्गका प्रतिक्रियावादी गुटको पूर्ण प्रभुत्व कायम हुन गयो |
बोल्सेविकहरूले तेस्रो तथा चौथो दूमाहरूका चुनावहरूमा भाग लिएका थिए र आफ्ना प्रतिनिधिहरू पठाएका थिए |
खोकसा उपजिल्ला
खोकसा बङ्गलादेशको कुष्टिया जिल्लाको एक उपजिल्ला हो। यो उपजिल्ला खुलना विभाग अन्तर्गत पर्दछ।
भूगोल
खोकसा उपजिल्ला बङ्गलादेशको दक्षिण पूर्व भागमा पर्छ भने यो उपजिल्ला २३°४४' देखि २३°५३' उत्तर अक्षांश र ८९°१५' देखि ८९°२२' पूर्वी देशान्तरणमा अवस्थित छ। खोकसा उपजिल्लाले बङ्गलादेशको कुल क्षेत्रफल मध्ये १०६.७० वर्ग किलोमिटर ओगटेको छ। यस उपजिल्लालाई पाबना सदर र कुमारखाली उपजिल्लाले उत्तर, शैलकृपा उपजिल्लाले दक्षिण, पाङ्शा उपजिल्लाले पूर्व र कुमारखाली उपजिल्लाले पश्चिमबाट घेरेको छ। गडाई यस उपजिल्लाका प्रमुख नदी हो।
जनशाङ्खिकि
जिल्ला विभाग प्रतिवेदनका अनुसार यस जिल्लाको कुल जनसङ्ख्या ११४१८८ रहेको छ जसमध्ये पुरुषको जनसङ्ख्या ५८१३१ छ भने महिलाको जनसङ्ख्या ५६०५७ रहेको छ। धर्मका आधारमा यस जिल्लामा इस्लाम धर्मवलम्बीको जनसङ्ख्या १००७०४ छ भने हिन्दु धर्मवलम्बीको जनसङ्ख्या १३४६९, बौद्ध धर्मवलम्बीको जनसङ्ख्या १३ र अन्य धर्मका मानिसहरूको जनसङ्ख्या २ रहेको छ। पीरबाडि जामे मस्जिद, फुलबाडि जामे मस्जिद, चाँदोट जामे मस्जिद, रिजलाबट जामे मस्जिद, उथलि ब्यापारीपाडा जामे मस्जिद, मियाबाडि जामे मस्जिद, खोकसा काली मन्दिर, फुलबाडि मन्दिर आदि यस उपजिल्लाका केही प्रख्यात धार्मिक स्थलहरू हुन्। यस उपजिल्लाका ९४.९०% जनसङ्ख्याले शुद्ध पिउने पानीका लागि पानी तान्ने मोटर र धारोको प्रयोग गर्दै आएका छन् भने ०.१४% ले पोखरी, ०.८९% ले टुटी र ४.०७% ले अन्य माध्यमबाट पानीको प्रयोग गर्दै आएका छन्। यस उपजिल्लाको कुल घरहरू मध्ये २०.२५% घरहरूमा अझै पनि सुविधा सम्पन्न अर्थात पक्की सौचालय सुविधा रहेको छैन। यस उपजिल्लामा १ उपजिल्ला स्वास्थ्य संस्था, १ परिवार नियोजन केन्द्र र ९ सामुदायिक विद्यालयहरू रहेका छन्।
अर्थतन्त्र
यस उपजिल्लाको अर्थतन्त्र मुख्यतया कृषिमा आधारित छ। यस उपजिल्लाका अधिकांश मानिसहरू किसान हुन्। यस उपजिल्लामा मुख्यतया धान, जुट, गहुँ, उखु, मकै लगायत अन्य अन्न बालीहरू उत्पादन गरिन्छ। यस उपजिल्लामा मुख्यतया, आँप, कटहर, केरा, नरिवल, मेवा, लिची आदि उत्पादन हुँदै आएको छ। यस उपजिल्लामा धान कुटानी केन्द्र, गहुँ पिसानी केन्द्र, काष्ठ सामग्री उत्पादन केन्द्र, बरफ उद्योग, बिस्कुट उद्योग, चकलेट उद्योग, कपास तथा कपडा उद्योग तथा प्लाष्टिक सामग्री उत्पादन कारखाना रहेका छन्। यस उपजिल्लाले मुख्यतया जुट, उखु लगायत मौसमी तरकारी र अन्य फलफूलहरू निर्यात गर्दै आएको छ। यस उपजिल्लामा लोपोन्मुख रहेको आलसको तेल र कोदो पनि निम्न मात्रमा उत्पादन गरिन्छ। यस उपजिल्लामा थुप्रै हाटबजार तथा मेलाहरू सञ्चालन रहेका छन्। यस उपजिल्लामा लोपोन्मुख ठेला, गोरू गाडा र रथहरू सामान ओसारपसार तथा यातायातका साधन बन्द‌ै आएका छन्। यस उपजिल्लामा थुप्रै माछापालन केन्द्र, कुखुरापालन केन्द्र तथा दुग्ध सङ्कलन केन्द्रहरू रहेको छ।
यस जिल्लाको मुख्य आय श्रोतको बाटो भनेको कृषि र खेती हो जसमा जिल्लाकै ५१.९०% मानिसहरू संलग्न छन्। यस जिल्लाका मानिसहरू अन्य जस्तै मजदुरीमा ४.६८%, वाणिज्यमा १५.३२%, सञ्चार र यातायातमा ३.९७%, उद्योगमा १०.२३% निर्माण क्षेत्रमा १.२९%, सुविधामा ५.३५%, धार्मिक सेवामा ०.०८%, वैदेशिक रोजगारी तथा भाडामा ०.१६% र अन्यमा ६.०२% रहेका छन्।
प्रशासन
प्रशासकीय खोकसा थाना सन् १९८३ मा उपजिल्लामा परिणत भएको थियो। हाल यस उपजिल्लामा ३ सङ्घ परिषद्, ७९ मौजा/महल्ला र ९२ गाउँहरू रहेका छन्। यस उपजिल्लाका सङ्घ परिषद्हरू प्रकार छन्; आमबाडीया सङ्घ परिषद्, ओसमानपुर सङ्घ परिषद्, खोकसा सङ्घ परिषद्, गोपग्राम सङ्घ परिषद्, जयन्तीहाजरा सङ्घ परिषद्, जानिपुर सङ्घ परिषद्, बेतबाडीया सङ्घ परिषद्, शिमुलिया सङ्घ परिषद् र शोमसपुर सङ्घ परिषद्।
शिक्षा
यस जिल्लाको कुल साक्षरता दर ३९.७% रहेको छ जसमध्ये पुरुषको साक्षरता ४३.६% छ भने महिलाको साक्षरता दर ३५.६% रहेको छ। यस उपजिल्लामा केही उत्कृष्ट शिक्षण संस्थाहरू यस प्रकार छन्; खोकसा जानिपुर पाइलट उच्च विद्यालय (सन् १९००), फुलबाडि उच्च विद्यालय (सन् १९००), सेनग्राम उच्च विद्यालय (सन् १९०७), ईश्वरदी माध्यमिक विद्यालय (सन् १९६४), खोकसा डिग्री क्याम्पस (सन् १९७२) आदि।
छो रोल्पा
छो रोल्पा दोलखा जिल्लाको गौरीशंकर गाविस वडा नं. १ रोल्वालिङ उपत्यकामा रहेको हिमताल हो। यो नेपालकै सवैभन्दा ठूलो हिमताल हो। समुद्र सतहबाट ४५८० मीटरको उचाईमा रहेको यस तालको उत्पति ५० वर्षअघि मात्र भएको अनुमान गरिएको छ। सन् १९६३ मा यो हिमताल ०.२३ वर्ग किलोमिटर क्षेत्रफलमा रहेकोमा सन् १९९७ मा लिएको भू-उपग्रहीय नक्सा अनुसार १.६५ वर्ग किलोमिटरसम्म फैलिएको छ। १३५ मिटर गहिरो उक्त हिमतालमा १० करोड घनमिटर पानी रहेको अनुमान छ।
महानन्दा नदी
महानन्दा नदी (हिन्दी, महानन्दा नदी, बङ्गाली: মহানন্দা নদী) एक सीमा पार गर्दै बग्ने नदी हो, जुन भारतीय राज्य पश्चिम बङ्गाल, बिहार बङ्गलादेश भएर बग्दछ। यसको दायाँ सहायक नदीहरू, मेची नदी जसले नेपालको पूर्वी सिमाना पश्चिम बङ्गालसँग छुट्याउछ र कन्काई नदी नेपाल भित्रबाट बग्दछ।
कोर्स
महानन्दा नदी हिमालयहरूमा उत्पत्ती हुन्छ: चिल्मि नजिक माहालधिराम् पहाडको पग्लाझोरा झरना र दार्जिलिङ जिल्लामा खर्साङको पुर्ब २१०० मीटरको उचाई (६९०० फुट) मा।  यो नदी महानन्दा वन्यजन्तु आरक्ष हुँदै बग्दछ र सिलगुढी नजिकको मैदानमा झर्दछ। यसले जलपाईगुडी जिल्ला समेतलाई छुन्छ।
त्यसपछि यो बङ्गलादेश (टेँटुलिया नजिक पञ्चगढ जिल्ला)मा प्रवेश गर्दछ। टेँटुलिया पछि ३ किलोमीटर (१.९ मील) बङ्गलादेशमा बग्छ र पुनः भारत तर्फ फर्कन्छ। भारतको पश्चिम बङ्गालमा उत्तर दिनाजपुर र बिहारमा किशनगञ्ज, कटिहार जिल्ला हुँदै बगे पछि, फेरि यो पश्चिम बङ्गाल (मालदा जिल्लामा) प्रवेश गर्दछ।  महानन्दा नदीले मालदा जिल्लालाई दुई क्षेत्रहरूमा बाड्दछ - पूर्वी क्षेत्र जहाँ प्रायः बगर र तुलनात्मक रूपले उर्भर नभएको माटो रहेको छ जसलाई  सामान्यतया Barind (बोरेन्द्रो भूमि) भनिन्छ  र पश्चिमी क्षेत्र कलिन्द्री नदीद्वारा उत्तरी र दक्षिणी गरी दुई क्षेत्रहरूमा पुनः बिभाजित छ। उत्तरी क्षेत्र "ताल"को रूपमा चिनिन्छ र यो कम उचाईमा रहेको छ। यहाँ वर्षाको समयमा बाढीको खतरा छ। दक्षिणी क्षेत्रमा धेरै मलिलो तथा उब्जाउ भूमि रहेको छ र यहाँ घना वस्ती रहेको छ, जसलाई सामान्यतया "दाएरा" को रूपमा चिनिन्छ।
यो नदी गोदागिरी, नवाबगञ्ज जिल्ला, बङ्गलादेशमा गङ्गासँग मिसिन्छ।
बेसिन डेटा
महानन्दा नदीको कुल लम्बाई ३६० किलोमीटर (२२० मील) छ जस मध्ये ३२४ किलोमीटर (२०१ मील) भारतमा र ३६ किलोमीटर (२२ मील) बङ्गलादेशमा छ।
महानन्दाको कुल जल निकासी क्षेत्र २०,६०० वर्ग किलोमीटर (८००० वर्ग मील) छ जस मध्ये ११,५३० वर्ग किलोमीटर (४४५० वर्ग मील) भारतमा छ ।
सहायक नदीहरू
महानन्दा नदीको प्रमुख सहायक नदीहरू बालासोन, मेची, रतुवा र कन्काई हुन् । सिलीगुडी क्षेत्रमा यसको तीन सहायक नदीहरू छन् ती हुन्: त्रिनाई, रेनोचण्डी र चकोर र दौक को जोडी ( दुई नदीहरू मिसिएर एक सहायक नदीको रूपमा महानन्दा नदी सँग मिसिएको छ।)
इतिहास
(Kausiki) कोसी, जो पूर्वोत्तर बिहार भएर बग्दछ र राजमहलको तुलनामा एक बहुत उच्च बिन्दुमा गङ्गामा मिसिन्छ, मूल रूपबाट पूर्व तर्फ लाग्दछ र ब्रह्मपुत्रमा खस्दछ। कोसीको चैनल, त्यसपछि निरन्तर रूपमा पश्चिम अगाडि बढाईएको छ, पुरै उत्तर बङ्गालको हरेक छेउमा पार गरेर। त्यहाँ एक समय थियो जब कोसी र महानन्दा Karatoya मा मिल्दथे र यसको दक्षिणमा बस्ने मानिसले एक प्रकारको समुह गठन गरेका थिए र KOCHS र किराँत नदीको उत्तरमा बस्थे।
पाँचतले मन्दिर
ङातापोल्हँ (न्यातपोल) मन्दिर भक्तपुरको टौमडीमा रहेको मन्दिर हो । यसको निर्माण १८औँ शताव्दीमा मल्लकालीन राजा भुपतिन्द्र मल्लले गराएका हुन्। यस मन्दिरमा पाँच तल्लाहरू रहेका छन् । यस मन्दिर सिद्धीलक्ष्मीको मन्दिर हो । जुन देवीमा तान्त्रिक शक्तिको स्वरूपमा पनि लिइन्छ । विक्रम संम्बत् १७०१ देखि १७०२ ताका निर्माण गरिएको हो । यो मन्दिर जम्मा सात महिनामा निर्माण गरिएको मानिन्छ । यस मन्दिरको निर्माणका लागि छालिङ, जितपुर, वागेश्वरी, सक्व, झौख्य, चाँगु, गोकर्ण, पन्ती आदि ठाउँका बासिन्दाहरूले पनि सहयोग गरेको उल्लेख गरिएको छ । उपत्यकाका राज्यहरूसँग राम्रो सम्बन्ध नरहेको अवस्थामा राजा भुपतिन्द्र मल्लले आफ्नो शक्ति प्रदर्शनको लागि छिटो भन्दा छिटो यस मन्दिरको निर्माण गरी भक्तपुरका सबै जनता तथा छिमेकी राज्यका राजाहरूलाई समेत भोजमा निमन्त्रणा गरिएको थियो । यस भोजमा लगभग २३ हजार जना मानिसहरूको उपस्थिति थियो जुन भक्तपुरका बासिन्दा भन्दा ४ दोब्बर हुन्थ्यो ।
विसं २०७२ को महाभूकम्पमा पनि यस मन्दिरमा खासै क्षति भएको पाइएन ।
ने .से .८२२ कातिक – ८२२ जेष्ठ ६ महिनाको अवधिमा तत्कालीन भक्तपुरका राजा भुपतिन्द्र मल्लले निर्माण सम्पन्न गराएका थिए । यो नेपालको सबैभन्दा अग्लो (१०८ फिट ३३.२३ मिटर) नेपाली शैलीको मन्दिर हो ।
यो मन्दिरमा पूजा आज्ञा गर्न पूजारी र तोकिएको व्यक्ति बाहेक अन्य मन्दिरमा जस्तो सर्वसाधारणको प्रवेश छैन. मन्दिर कहिल्यै खुला रहदैन। भित्र एउट ढुंगामा कलात्मक सिद्धिलक्ष्मीको मूर्ति रहेको छ। न्यातपोल मन्दिरको गर्भस्थानमा वीर बेतालाको मूर्ति माथि महारुद्र (भैरव) को मूर्ति माथि नौ मुख (सब भन्दा माथि एक मुख, त्यसको तल तीन मुख, त्यसको तल पाँच मुख गरि नौ मुख ) १८ हात भएको तीन् तहको संयुक्त मूर्ति प्रतिस्थापन गरिएको पाइन्छ। देवीको बायाँ श्री मसान भैरव र दायाँ महाकाल भैरवको मूर्ति रहेको छ। मन्दिर पूजाको लागि खुला नरहेकाले यो कुन देवताको मन्दीर हो भनी चिनिदैन।
गिल्गित बस्तिस्तान
गिल्गित-बल्तिस्तान, पाकिस्तान प्रशासित एक क्षेत्र हो जसले ठूलो कश्मीर क्षेत्रको उत्तरी भागको गठन गर्दछ। यो क्षेत्र सन् १९४७ देखि भारत र पाकिस्तानबीच विवादको विषय बनेको छ। भारत र चीनबीच केही समय पछि यही क्षेत्र विवादको विषय बनेको थियो। यो पाकिस्तान प्रशासित सबैभन्दा उत्तरी क्षेत्र हो। यो दक्षिणमा आजाद कश्मीर, पश्चिममा खैबर पख्तुनख्वा, उत्तरमा अफगानिस्तानको वाखान, पूर्व र उत्तर पूर्वमा चीनको सिन्जियाङ क्षेत्र, र भारतीय प्रशासित सङ्घ शासित क्षेत्र जम्मू र कश्मीर र दक्षिण पूर्वमा लद्दाखको सिमानामा रहेको छ।
गिल्गित-बल्तिस्तान ठूलो कश्मीर क्षेत्रको एक भाग हो। यो पाकिस्तान र भारतबीच लामो समयसम्म चलेको द्वन्द्वको विषय हो। यस क्षेत्रले आजाद कश्मीरसँग सिमाना बाँडेको छ, जससँग संयुक्त राष्ट्र सङ्घ तथा अन्य अन्तर्राष्ट्रिय सङ्गठनहरूले यसलाई "पाकिस्तान प्रशासित कश्मीर" भनेका छन्। गिल्गित-बल्तिस्तान आजाद कश्मीर भन्दा छ गुणा ठूलो छ। यो भूभाग दक्षिणमा भारतीय प्रशासित सङ्घ शासित क्षेत्र जम्मू कश्मीर र लद्दाखको पनि सिमानामा रहेको छ जसलाई भारत र पाकिस्तानबीचको वास्तविक सीमा रेखाद्वारा अलग गरिएको छ।
वर्तमान समयका गिल्गित-बल्तिस्तान इलाका "उत्तरी क्षेत्र" नामबाट सन् १९७० मा छुट्टै प्रशासनिक एकाइ बनेको थियो। यो पूर्व गिल्गित एजेन्सी, बल्तिस्तान जिल्ला र धेरै साना पूर्व प्रमुख राज्यहरूको सङ्गमद्वारा गठन गरिएको थियो, जसमध्ये सबैभन्दा ठूलो हुन्जा र नगर थियो। सन् २००९ मा, यसलाई सीमित स्वायत्तता प्रदान गरिएको थियो र पाकिस्तानका राष्ट्रपति आसिफ अली जरदारीद्वारा हस्ताक्षर गरिएको स्वशासन आदेश मार्फत गिल्गित-बल्तिस्तानको नाम परिवर्तन गरिएको थियो। यसको उद्देश्य गिल्गित-बल्तिस्तानका जनतालाई सशक्त बनाउनु पनि थियो। तथापि, वास्तविक शक्ति मुख्यमन्त्री वा निर्वाचित सभाको नभई बडा हाकिमकै हो भनी शास्त्रविद्हरू उल्लेख गर्छन्। जनसङ्ख्याको अनुसार, गिल्गित-बल्तिस्तानको पाकिस्तानको पाँचौँ ठूलो प्रदेश हो। पाकिस्तानी सरकारले संयुक्त राष्ट्रसङ्घको प्रस्तावना अनुसार सम्पूर्ण कश्मीर मुद्दाको समाधान गर्नुपर्ने मागलाई खतरामा पार्ने आधारमा गिल्गित-बल्तिस्तानलाई प्रान्तीय दर्जाको आह्वानलाई अस्वीकार गरेको थियो। तथापि, सन् २०२० को नोभेम्बरमा पाकिस्तानी प्रधानमन्त्री इमरान खानले २०२० को गिल्गित–बल्तिस्तानको विधानसभा निर्वाचनपछि यसलाई अस्थायी प्रान्तीय दर्जा दिने घोषणा गरेका थिए। यो लामो समयदेखिको माग थियो।
गिल्गित-बल्तिस्तानले ७२,९७१ किलोमिटर (२८,१७४ वर्ग मिटर) क्षेत्रफल ओगटेको छ र यो अत्यन्तै पहाडी इलाका हो। सन् २०१३ मा यसको अनुमानित जनसङ्ख्या १२.४९ लाख रहेको थियो भने (सन् २०१५ मा शाहिद जावेद बुर्की (२०१५)द्वारा गरिएको अनुमान अनुसार यसको जनसङ्ख्या १८ लाख रहेको थियो। यसको राजधानी सहर गिल्गित हो जसको अनुमानित जनसङ्ख्या २,१६,७६० रहेको छ।गिल्गित-बल्तिस्तानमा "आठ हजार" मिटर भन्दा बढी उचाइ भएका हिमालहरू मध्ये पाँच यहाँ अवस्थित छन् भने सात हजार मिटर भन्दा अग्ला हिमाल ५० भन्दा बढी छन्। ध्रुवीय क्षेत्रबाहिर विश्वका तीनवटा सबैभन्दा लामो हिमनदीहरू गिल्गित-बल्तिस्तानमा पाइन्छन्। यस क्षेत्रको मुख्य पर्यटन गतिविधि ट्रेकिङ र पर्वतारोहण हो। यो उद्योगको महत्व बढ्दो छ।
विज्ञानका तत्त्वहरु
विज्ञानका तत्त्वहरू(Essence of science) निम्न प्रकार छन्:
जुँगा (निबन्ध)
जुँगा हृदयचन्द्रसिंह प्रधानद्वारा लेखिएको कृति हो। यस कृतिलाई साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको हो। यो एक नेपाली भाषाको निबन्ध सङ्ग्रह हो।
भोजपत्र
भोजपत्र एउटा बहुपयोगी वनस्पति भएको हुनाले यसको वैज्ञानिक नाममा utilis शब्दको प्रयोग गरिएको हो । यसको रूखको बोक्रा पौराणिक कालदेखि नै पाण्डुलिपी लेखनको लागि प्रयोग गरिन्थ्यो ।
तरङ्ग तरेली
तरङ्ग तरेली मनुजबाबु मिश्रद्वारा लेखिएको कृति हो। यस कृतिलाई साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको हो। यो एक नेपाली भाषाको निबन्ध सङ्ग्रह हो।
जि.आई.टी.ए.एम विश्वविद्यालय
जि.आई.टी.ए.एम विश्वविद्यालय भारतको राज्य आन्ध्र प्रदेशको विशाखापट्टनममा अवस्थित एउटा विश्वविद्यालय हो।
ओम विक्रम राणा
ओम विक्रम राणा नेपाल प्रहरीका पूर्व प्रहरी प्रमुख तथा आइ.जी.पी. हुन् । वि.सं. २०६३ देखि उनी प्रहरी प्रमुखको पदमा नियुक्त भएका हुन् ।
कर्णाली प्राविधिक शिक्षालय
कर्णाली प्राविधिक शिक्षालय जुम्ला स्थीत चन्दननाथ नगरपालिकको उतर भेगमाको घुघुत्ती भन्ने ठाउँमा अवस्थित छ । यो शिक्षालय वि.सं. २०३७ सालमा स्थापना भएको हो । यो नेपालकै अग्रगामी प्राविधिक तथा ब्यावसायिक बिधालय हो । यो शिक्षालयलाई प्राबिधिक तथा ब्यवसायिक तालिम परिषदबाट संबन्धन प्राप्त छ ।
यो शिक्षालय करिव ३ कि.मि. लम्वाई र ०.५ कि.मि चौडाइमा फैलिएको छ । यस अन्तर्गत कृषि, स्वास्थ्य, निमार्ण सम्बन्धी विषय पढाई हुने गर्दछ । यो 29°18'23.1" उत्तर  र 82°10'44.5" पूर्वमा अवस्थित छ ।