cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ysland-baskisk
Baskiske walviskvårders dee når de yslandske westfjorden seilden, gebröäken de mengspråke üm up simpele wyse med de lokåle lüde te küren. Et kan in de Westfjorden untstån weasen (dår sint de handskrivten emaked), mär ümdat der ouk kenmarken uut andere europääske språken in sittet, likt et der up dat et argens anders untstån is en döär de seylüde med når Ysland enöämen. In de böke ståt baskiske sinnen med wöörde uut et neaderlandsk, engelsk, fransk, düütsk en spaansk. Et hevt der skyn van dat et ysland-baskisk düs ginnen mengvörm van baskisk en yslandsk is, mär van baskisk en andere språken. Et heat enkel so ümdat et in Ysland dokumenteerd is.
Baskiske walviskerye in Ysland
Toch bleaven de basken når Ysland koamen, mär dat wör wal minder. Vanaf de tweyde hälvde van de 17. eyw wordet vaker franske en spaanske walviskvårders nöömd.
Tukker
Tukker is nen bienaam veur nen inwonner van Tweante, mer ok nen völveurkommenden achternaam in dizze strek. Wieder is et de bienaam veur nen spöller of anhanger van de Tweantse vootbalklub FC Tweante.
Friesepaolen
Geschiedenisse
Et waepen van Friesepaolen is ofleided van de schaans die de stadshoolder Willem Lodewiek in 1593 leut bouwen om de Spaanse legers te weren uut Frieslaand. De schaans in et waepen hoolt de Spanjaorden tegen, symboliseerd deur et waepen van Arragon, mit de symbolen uut de Friese vlagge an de aandere kaante.
Na-Denétalen
De Na-Denétalen kuj verdielen in twee subfamilies. De eerste bestiet uut mar iene taal, 't Tlingit. Dizzend wördt epraot deur 700 mèensen die woont op eilaanden veur de Canadese kust. De aandere femilie is 't Athabaskisch-Eyak, wat aj weer kunt onderverdielen in twee subfamilies: de Athabaskische talen, waoronder 't Apache, Tagish en Navajo, waor nog haoste 200.000 sprekers van bint, en 't in 2008 uutestörven Eyak. Mangs wördt 't Haida as darde takke van de Na-Denétalen eziene, mar die zienswieze is drokte aover en de mieste taalkundigen beschouwt 't Haida as isolaat.
Ankum (Dalsen)
Ligging
De mieste bebouwing van Ankum lig an de Vossersteeg en de Ankummer Es. Sinds de 20ste-ieuwse uutbreiding van 't karkdörp Dalsen lig Ankum tegen 't noordwestelijke tippien van Dalsen an.
Schoere
thumb|300px|Gevrichte van de schoere De schoere, scholder of schouwer is een deel van 't meenselijk lichaam. De schoere is 't deel van de halze tot an 't bovenste gedeelte van de narms. Een meens hef (as 't goed is) an allebeie de kaanten van de kop een schoere zitten.
Réunion
In de beuke is Réunion ene van de oawerzeese gebeden van Fraankriek. Liek as de aandere veer oawerzeese gebeden is het ook ene van de 27 Strekken van Fraankriek, met de an epaste stoatus van Oawerzees gebeed. Doarmet zeent ze vast oonderdeel van de Fraanske Republiek, met dezelfde stoatus as de strekken op et Fraanske vastelaand.
Laandbeskriewing
Réunion is 63 km laank en 45 km breed. Et beslöt ne vlakte van 2512 kilometer in et veerkaant. Et lig boawen ne stea in de eardkorst woer as völle seismologies geburen is. De meest oostelike vulkaan op et eilaand is de Piton de la Fournaise. Hee is mear as 2631 meter hoge. Dissen vulkaan wörd vake vergelekken met de vulkanen van Hawaii, umdet hee et op dezelfde wieze angeet en een soortgeliek klimaat hef. Hee is seend 1640 al 100 moal oet ebörsten en wörd verdan in de gaten eheulden. De leste oetbörsting was op 31 juli 2015. Bie ne vuurgoande oetbörsting, in april 2007, wör de lavastreum eskatt op 3.000.000 m3 op nen dag. De Piton de la Fournaise wörd emaakt duur een hettepeunt, wat ook de Piton des Neiges en de eileande Mauritius en Rodrigues evörmd hef.
Muziek
Twee geleewde muziekstielen van Réunion zeent Sega en Maloya.
Segamuziek keump oorsproonkelik van et nöastliggende eilaand Mauritius en is ook slim populear in Madagaskar, op Agalega, Rodrigues en de Seytsellen. Et is ne muziekstiel in dree-achtste moatsoorte, met slimmen noadruk op de eerste twee van de dree slagen in de moate. Sega wörd vake mengd met et noapikken van slaggitaar en piano oet reggae, woerduur as seggae ontsteet.
Paar van Wering
Onderzuuk
De lieken dateert uut de late iezertied. Koolstofdatering gef an det de beiden waorschienlijk estörven bint tussen 40 veur Christus en 50 nao Christus. De rechter man is meugelijk ummebracht deur een messteek in de börst. Deur 't gat in zien börst steuken zien ingewanden. Haoste alle botten bint vergaon, mar wat organen bint bewaard ebleven deur de zoeren die in 't vene anwezig waren.
Warnen
De Warnen (of Varni) waren nen Germaansen stam, verwant an de Saksen, dee eursprönkelek op et Oostzee-eilaand Öland leafden. Tiedens de Grote Volksverhuzing trok et grootsten deel vri-j rap zuudweerts noar de gebeden rundumme de benedenlöppe van den Oder en doarnoa heaneg an wieter noar et latere Neder-Silezi'je. Ok vestigden ze zich in et Mecklenburg van vandage.
Zwollerkärspel
Geschiedenisse van de gemiente
thumb|Grondgebied van Zwollerkärspel in 1867 In 1802 wier het schoutambt Zwollerkärspel escheiden van de stad Zwolle in de tied van de Bataofse Rippebliek naor Frans veurbield. In Frankriek wieren toen dörpen en steden an mekaar geliek esteld. Veur 1802 wier het gebied bestuurd deur de stad Zwolle zelf.
Taal van Zwollerkärspel
In et oosten van Zwollerkärspel kwamen körte klinkers veur in o.a de woorden sprekken, etten, leppel, etc. Meer naor et westen juust de erekte: spreaken, eaten en leapel. In Kampen wördt de lange klinkers gebruukt in een antal van disse woorden: lepel en eten. Ondudelik is wat de situasie in et westen van Zwollerkärspel was. Deur het midden van de gemiente leup de ienheids-pluralisliende. Ten westen wier onder aandere wi'j wärken ezegt, ten oosten wi'j wärkt. De stad Zwolle lig op de liende. De ienige uutzundering hier was et wärkwoord wean. In Zwolle wier niet wi'j binnen ezegd määr wi'j bint. Ondudelik is hier wier wat de situasie in Zwollerkärspel was rund de liende.
Hoorn (Heerde)
thumb|t Vroggere gebouw van de koöperasie De Eendracht Hoorn is n buurtschap in de gemeente Heerde in de Nederlandse provinsie Gelderland. t Ligt an t Apeldoorns kanaal, zo'n 2 kilometer ten noordoosten van Heerde, en 14 kilometer ten zujen van Zwolle. Elk jaor wordt der t Hoornerfeest eholden. Dit feest beston in 2007 80 jaor.
Veldtocht
Nen veldtocht (ok wal: militaire kampagne of offensief) is ne riege van opènvolgende gevechten (veldslagen of beleageringen), meestentieds oet-evoerd deur één leager. Dit leager kan in de tussentied wal versterkt wodden deur ni'je soldaten.
Tubaantn
Eankele hoonderdn joarn later kömn de Tubanti wier in anraking met t Romeinse leager. Kets van t rabbat ebracht duur de ongeveuligheaid en hartvochtigheaid van n Romeinsen keaizer Konstantijn dn Grootn bie den zin anval op de Bructeri (308) kömn verskeaidene Germaanse stemme bie mekoar (ook de Tubanti) um t Romeinse Riek an te valn. Konstantijn slachn öar of.
Tuihanti
De Tubanti wordt aait in eenn oadm eneumd met de Tuihanti. In t doarde joarhonderd vöchtn ne groepe Tuihanti vuur n Romeinsen keaizer, in ne Freeske Ruutersofdelige den at eleagerd was bie Vercovicium, wat non bekeand is as Housestead in t Verenigd Keuninkriek, kort bie de Mure van Hadrianus. Doar beent twee altaarsteender eveundn, dee at beskreewn beent met de tekstn:
Edvard Grieg
Stukke
Nen greep oet zinne bekeandste stukke:
Ottomaanse Riek
thumb|300px|'t Ottomaanse Riek in zien hoogtijdagen thumb|250px|Sultan Mehmed de Veraoveraar kump Constantinopel binnen 't Ottomaanse Riek (Ottomaans Turks: دولت عليه عثمانيه, Devlet-i ʿAlīye-i ʿO s mānīye, 'De Sublieme Ottomaanse Staot'; Turks: Osmanlı İmparatorluğu of Osmanlı Devleti; Fraans: Empire ottoman) was een staot, eregeerd deur etnische Turken, die tussen de 14de en vrogge 20ste ieuw een groot diel van Zuudoost-Europa, West-Azië en Noord-Afrika bestuurde. De staot wördden end 13de ieuw opericht in de stad Söğüt in 't noordwesten van Anatolië deur 't Turkmaanse stamheufd Osman I. Van zien name is de name van 't riek ofeleid. Nao 1354 steuken de Ottomanen aover naor Europa en veraoverden daor de Balkan. Daormit wördden 't Ottomaanse beylik (priensdom) een transcontinentaal riek. Mit de inname van Constantinopel ('t hudige Istanbul) deur Mehmed de Veraoveraar brachten de Ottomanen 't Byzantiense Riek umdale.
Haiku (dichtvörm)
Vörm en inhoold
Nen haiku hef normaalgesprökn 3 regels van ongevear 5-7-5 lettergreepn (in Japan wordt dee oonder mekoar op ene liene skreewn). Dr wörd verdan esteggeld oawer o'j hier strak an mut voldoon. A'j dr tevölle an doot wörd t n stief gedicht, mer an de aandere kaante is t völle knapper as t oe lukket. Doarbie keump nog det in t Japans morae vuurkomt, dee't nog mear bepärkt. In moderne, of Westerse vörme van t gedicht wörd doarumme wal es van disse stelregel of ewekn, en zitt dr meestal tusken de 12 en 17 lettergreepn in nen haiku. Ene van de bekeandste haiku is van Matsuo Basho en geet:
Haiku's in t Westn
n Eerstn haiku was hier terechte kömn duurdet nen learling-smid oet Japan in Rotterdam stage köm loopn en geneut van de grote stad. Dit geveul drukn he oet in ne haiku:
Keuninkriek Engelaand
Allewal 't derop lek det 't Keltische keuninkriek Cornwall midden negende ieuw al onder de macht van Wessex ekomen was, schref de geschiedschriever Willem van Malmesbury rond 1120 det Æthelstan rond 927 de Koornsen uut Exeter verdreef en de revier de Tamar anwees as grèenze tussen Engelaand en Cornwall.
Apologisch spreekwoord
Vorm, variaanten en inhold
Et gezegde komp eerst, dan een middendiel daorin de spreker wodt enuumd, en op et end de situatie van de spreker:
Verspreiding
Alan Dundes hef apologische spreekwoorden vastelegd uut 't Yoruba van Nigeria. Afrikaanse onderzukers hebben zien vondsten onderschreven en anevuld. Apologische spreekwoorden koemen ok veur in vule Ethiopische taelen, zoas Guji-Oromo (waorin negen van de 310 spreekwoorden in een uutegeven verzaemeling zeespreuken bin) en Alaaba Ze bin ok evunden in et Sumerisch:
Verjaordag
right|250px|thumb|n Verjaordagstaorte mit keerskens n Verjaordag is de dag op de gregoriaonse kalender dat eine n jaor oolder wordt. In de westerse en verwesterde weelt wordt dit vaokentieds veierd mit n feestken waor of familie en vrunden bi einanner kommen um de jaorege up dei dag to eren. Vaok geft man ok geschenken an deie dei jaoreg is. Bi kinder wordt de verjaordag vaok oetgebreider veierd as bi heilwassenen. Kinder geit vaok echt zaoken undernemen zo as speultjes of swimmen, in de tied dat heilwassenen gewoon gemuidelk bi einander zitten geit en n zeupke nemt. Ook et man vaok taorte of n gebakje. Vrouger was t zo dat as luu in Oost Grönnen up verjaordag kwamp, dan kreeg man to eerst n plak kouk (Grönneger kouk of "cake") bi de kavvee. Bi t tweide kopken kreeg man pas n gebakje. Ok a'j to laot kammen en de ander luu wazzen scheun an t gebakje, dan nog kreeg ie eerst n plak kouk en daornao pas n gebakje. t Geven van geschenken zat hier tusken in. Noudaogs gebeurt dit binao nich meer. Vandaog an n dag geft man t geschenk an t begun en krigt man of n gebakje of n plak kouk en nich beident. Enkeld wat oolde mìnsen dut t noch wo man dat vrouger dee.
Hendrik Jan Bökkers
thumb|300px|Hendrik Jan Bökkers (Dauwpop, 2019) Hendrik Jan Bökkers (Deaventer, 16 juli 1977) is een neaderlandske musikant.
Underwysprogramma
In 2019 is Bökkers vöär een pår dagen in de weake by et Ysselakademy anesteld üm een underwysprogramma te skryven vöär neadersassisk underwys up basisskolen.
Scheuper
thumb|250px|Scheuper in [[Baskenlaand]] thumb|250px|Schaopskudde op de [[Arkemerbarg|Archemerbarg in de buurte van Lemele]] Een scheuper is der iene die een kudde schaopen hoedt, vake mit behulp van ien of meedere bordercollies umme de kudde te leiden en de juuste kaante uut te kriegen.
Kumries
Over de hele wereld bin der ongeveer 700.000 meensen die Kumries praoten, veurnamelik in Kumrië zelf (611.000), Engelaand (133.000) en Chubut in Argentinië (5.000). Der bin oek kleine gemeenschappen in Amerika en Kanada. In 2004 wördden t deur 21,7 % van de bevolking espreuken, een stieging mit 2 % sinds 1991. Alsmer meer meensen praoten Kumries, allewel t altied tweetalig is - ze praoten oek Engels of, in Argentinië, Spaans. t Kumries wörden veural espreuken op t plattelaand van Kumrië, in t noorden en in t westen. Daor is disse taal vake oek gedeeltelik de onderwiestaal op de legere schoelen. t Hoogste antal sprekers vie'j in t gebied Gwynedd, waor 76,1% van de bevolking Kumries as moerstaal hef. Disse taal ma'j niet deur mekaar haolen mit de Kumries-Engelse dialekten, dit bin Engelse dialekten die espreuken wörden in Kumrië en bin dus niet Kelties.
Nörg
thumb|300px|Nörger dörpsgezicht Nörg (Nederlaands: Norg) is een esdorp in de gemiente Noordenveld, in de Nederlaandse pervincie Drenthe. 't Lig ten noorden van Zuudvèle en ten zuden van Langel, zo'n 25 kilometer ten zuudwesten van de stad Grunning en 12 kilometer ten noordwesten van de Drèentse heufdstad Assen. In 2021 woonden der 3.745 lu in Nörg (bron: CBS).
Vriezelaar
Vriezelaar is een buurtschap in de gemeente Olde Iesselstreek in de previnsie Gelderland in Nederland.
Kroezeboom
Gebroek
Et wörd zejd det den kroezeboom nen kruusboom was. Um laand te verdelen, breuken boeren vrogger herkenningspeunten in et laand. Den boom zol op een kruuspeunt van verskillende stukken laand stoan. Ook kan et wean at hier vrogger rechtdag höalden wör. Zo wör den boom et tekken van gerechtigheid. Et gavven de umgewing nen gewichtigen anblik.
Homsterland
Schiedenis
Pas van 1500 ôf aan wer t Homsterland deur dieken mit t vasteland verbonden, woarnoa Sistersjenzerse munneks uut Auwerd grote parten om t eiland toe ienpolderden. t Homsterland kwam hierdeur aan t vasteland te liggen zo as t dat nu nog dut.
Man van Loschbour
Media
In 2014 is en 3D rekonstrukty van de man van Loschbour emaakt.
KVD
KVD is een ofkörting van:
Man (eilaand)
Naamnkerkomst
n Naamn vuur t eilaand is wellicht of eleaidt van de Keltiese god van de zee: Mannán Mac Lir. n Apartn katnsoort, de Manx, daankt zin naamn an t eilaand. Dit keump duurdet disn soort op t eilaand Man as ennigste katnsoort ginnen start hef. Manx is ne genitief, wat van Man beteeknt. De inwonners wordt dus ook Manx eneumd.
Hanedarp
Hanedarp (Nederlands: Hanendorp) is n buurtschap in de gemeente Epe, in de Nederlandse provinsie Gelderland. t Ligt twee kilometer ten zuudwesten van t darp Emst.
Gerard Stout
Nao zien studie scheikunde in Grunning hef Stout een antal jaor les egèven in Zambia. Tegenswoordig is e docent an de Noordelijke Hogeschool in Liwwadden.
Over-Ysselsche Boere-Vryagie
Inhold
Lubbert Bouck-slagh en Smodde-moelen Zwenne vri'jt mit mekare en oavertuugt heur olders - of moe en oom in 't geval van Lubbert - um mit mekare te praoten oaver de trouweri'je. Zwenne giet mit heur moe Grete naor de stad um slickerye in te slaon.
Mar as de femilies mekare bekend maakt wat ze van plan bint heur zeun en dochter in 't huwelijk mit te gèven, viendt de femilie van Lubbert det de olders van Zwenne te weinig geeft. D'r mut miensens nog een veerze bi'j, mar daor prakkezeert de va van Zwenne niet oaver.
Atlantis
t Bestoan
De tegenstanders van Atlantis vouern as belaangriekste aargumìnten dat der behaalve Plato, der gain enkelde opschrift van Atlantis vonden is en dat as der n overkoepelende kultuur wèst het dat man overaal ien de wereld wel t zulfde schrift vonden hebben zol mit op zien minst ain verwiezen noar Atlantis. Veurstaanders zèggen dat man wel rekening holden mout mit t feit dat der n hail ìnde kennis van ienhaimse kulturen verloren goan is ien de kolonioale tied en mit t ôfbranden van de bibliotheek van Alexandrie. Ook zainen de tegenstaanders dat overaal ien de wereld apaarte ontwikkeln van geselschoppen, ien stee van n ien ais opkommende hoge kultuur. n Aargumìnt dat veurstanders hier tegen hebben is dat de boases ien elke kultuur t zulfde was, môr dat zai zok doarnoa wieder ontwikkeld haren en dat aine zien haimlaand vernietegd worden zol, man dizzent nait zo môr even weer opnij opbaauwen kon aargenswoar aans ien de wereld. Toch binnen de maiste waitenschoppers nait overtuugd en wordt der deur de mainstream waitenschoppers vanoet goan dat Atlantis nait bestoan het.
Arnoldo de Ennethere
In Eanter
Et geslacht De Ennethere hef in Enter weinig spoers achterloaten, of ze zint helemoals vortewisked. Noar et skient leut de familie der een köarksken bouwen, dat in 'n Tachtigjoarigen Oorlog verwoost wör. Op de vermodelike stea steet non de Neerlaands-Hervörmde Koarke van Enter.
Heemenneke
De heemennekes, heemenkes (Tweante) of heemannegies (Drenthe, Noord-Oaweriessel), ook espeld as hee-män(ne)kes, beent een volksken oet oolde Oost-Nederlaandse volksverhalen. De leu meanen det et roonddwellende zelen beent, dee't bie leawen wat hadden oet evretten. Doarumme mut ze noe dwellen en vaalt ze leu lastig. Nöast at de verhalen oawer de heemennekes nen stichteliken bosskop hebt, wörden ze ook as vermaak duurverteeld.
Net as met de volksverhalen oawer de witte wiewe, bestoat der meardere verhalen oawer de heemennekes, dee't dan met mekaar et volledige beeld geewt van wat de heemennekes beent.
Heemennekes in de beuke
"Dat vreug ik ook an Naats en oonderwiel da'w oop Brussel oop an reden, hef hee miej dat oetvoerig vertöllen. Ik zal 't in 't kot nao vertellen. Hee zeg, hee kwam vergangen jaor oop 'n maol te middag met Dieks, wat zienen knecht is, van 't tuffellaand, zee wollen naor 't hoes hen achielen en in de hoge beelten van 't Oale Begreawen daor heuren ze oop ees 'n gerammel met schöttelen en leppelen - de heemenkes wollen net anvallen!
Beleg van Breevoort (1597)
Et Beleg van Breevoort was n beleg van 1 t/m 9 oktober deur Prins Maurits wat n ende mos maken an de Spaanse bezetting van de Republiek der Nederlanden in Twente en den Achterhook, tiedens Maurits zienen veldtocht van 1597 van augustus tot en met november 1597.
Rieksvoarweg
thumb|250px|t [[Tweantekanaal|Tweantekanoal is ne rieksvoarweg.]] Ne rieksvoarweg (Neerlaands: rijksvaarweg) is n kanoal öf stroom den an-legd en önnerholdn is/wör deur Riekswoaterstoat in n öpdroch van de rieksoawerheaid. Ok de sluuze in disse voarwegn wört broekt en önnerholdn deur Riekswoaterstoat.
Kleverlaands
Geografiese ofbaokening
Naor t noorden is der n overgang tot t Utrechts en t Veluws. De greens wordt definieerd deur de gij/jij-isoglosse, die tegenwoordig saemenvaalt mit de Rien. In t oosten vormen de Liemers dialekten n ongewoon brede overgangszaone tussen t Nederfrankies en t Nedersaksies, waor ter heugte van de Oolde Iessel de ienhieds-meervooldsliende de dialektgreens vormt.
In t zuudoosten gaot t eigenlike Kleefs langes de Nederrien over in t Wezelse dialekt en vervolgens in de dialekten van t westelike (Rienlaandse) Ruhrgebied(Mülheim an de Ruhr (Mölmsch), Duusburg, Oberhausen, Essen-Werden).
De vertwieklaankingsliende (ij/ie-isoglosse, mijn/mien-linie) skeidt t Kleverlaands in t westen van t Braobaants, mar ok de Diest-Ni'jmegenlinie (ou/al-isoglosse of houden/halten) wordt daorveur bruukt.
Gaffeltaand
Naamn
In völle Europese sproak wörd t deerkn wal oorwörm eneumd: Engels: earwig, Duuts: Ohrwurm (ook: Ohrkneifer, "oorknieper"), Freesk: earkrûper, Fraans: perce-oreille, Deens: ørentviste, Slowaaks: ucholak (ucho = oor, lak = skrik), en Hongaars: fülbemászó ("kroeper-in-t-oor"). Dit hef wellich te maakn met n oold volkspröatjen det n gaffeltaand bie de leu in t oor zol kroepn en doar eier zol legn. Ne aandere verkloarige kan wean det ze vrooger gebroekt wördn as medisien teegn oorklachtn. Zelfs n offisjeeln wetenskoplike naamn dut oawer "oor" (auricula). Wieters liekt de oetgevoolne vlerkn van n gaffeltaand op n skelp van t oor. Mangs wördt hee, umdet hee den grootn gaffel an de achterkaante hef, ook wal knieptange neumd.
Bestriedn
Oawer t algemeen beent gaffeltaandn nuttige insektn, umdet ze aandere verveelnde insektn ett, mear as dr te völle van komt, köant ze tevölle blad antastn, woerduur n hof dr lellik oet keump te zeen. Ze beent makkelik en deervreandelik vort te haaln duur ne strak opgerolde kraante op ne vochtige stea te legn, en den oarns aanders oet te klopn as den eenmoal vol zit.
Van over de Iessel
De redaksie besteet oet Henk Vos, Bert Wolbert en Riek van der Wulp. Leu wordt neugnd um zelf met skriefwaark an te kommen.
De redaktie gaf in nummer 4, joargaank 11, van oktober 2021 an dat dit t leste nummer zol wezen, want "De grieze köppe wödt almar griezer en de anwas um 't oaver te nemmen is der hoaste niet."
Rotsterhaule
thumb|300px|Rotsterhaule thumb|300px|Rotsterhaule Skar Rotsterhaule is een streekdörp in de gemiente De Friese Meren in de Nederlaanse perveensie Frieslaand, tussen et Tjeukemeer en Et Vene en het omdebi'j 400 inwoners. Et vormt einliks een twielingdörp mit Sunt-Jehannesge. Et beheurde tot 2014 tot de vroggere gemiente Scharsterlaand.
Veenofgreving
In et dörp zit bakkeri'je Modderman (bekend van zien peperneuten), een supermarkt mit postagentschop en een fietsemaeker.
Terbaand
thumb|Terbaand thumb|Rotondekarke Terbaand (Nederlaans: Terband, Fries: Terbant) is een dörp in de gemiente Et Vene, van de Nederlaanse perveensie Frieslaand. Et leit in et noorden van et plak Et Vene bi'j et knooppunt Et Vene, en had in 2004 omdebi'j 290 inwoners.
Ooldehaske
Veurmaolig schaetscoach en -kommetaoter Henk Gemser woont in Ooldehaske. Ok sc Heerenveentrainer Trond Sollied woont in Ooldehaske.
Toetsenbord
Een toetsenbord kan verwiezen naor:
Chan Chan
Leven en aarchitektuur
Aander ienkaarvens lôten zain dat der ook n belaangriek dail van heur leven aan de spirituwaliteit geven wör. Man leuft dat t haile komplex n soort tìmpel vörmde. De walen binnen apmoal baauwd van klaai, zaand en semìnt. Dit môkt dat t stain hail makkelk tou ienkaarven is, môr môkt t gehail ook kwetsboar veur t weer. Der binnen al n hail ìnde ienkaarvens verloren goan deur de regenvaal. De maisten ienkaarvens binnen moakt op n blokkege menaaier dij denken dut aan pixels op n komputerschaarm. Dit vindt man ook terug ien de olle Mayastad Uxmal ien Mexiko. Of der n verband is tuzzen baaident wait man nait.
Maurits van Oranje
Kriegshervörmer
Anvankelek stoanden de zaken der slecht veur. Zien leager was zwak en leed nederloag op nederloag teggen de Spaanse tröppe. Moar haenig an slaagden prinse Maurits derin um samen mit roadpensionaris Johan van Oldenbarnevelt et ti-j in zien veurdeel te kriegen. In de joaren '90 van de 16de eeuwe, toon den Spaansen laandvoogd Alexander Farnese, hartog van Parma, deur ziene bemeujenisse mit den Fransen burgerkrieg wodden of-eleid (oaveregens in opdracht van könning Philips II), behaalden hi-j wal de geslaagde kriegsoaverwinningen woardeur et hele noordoosten van Nederlaand op de Spanjoarden kon wodden veroaverd. Maurits nam Simon Stevin in dienst as roadgeaver en leraar. Stevin pakken as kriegsuntwekkeloar zaken an, zoas den bouw van vestingsteadn. Maurits wodden internationoal as nen groot generoal ezeen. Dat blik bi-jveurbeeld uut et veurstel van den keurvörst van Köln op den Rieksdag te Regensburg in 1597. Hi-j stelden veur um Maurits tot veldoaverste van et Duutse Riek te beneumen in den stried teggen de Turken. Zienen meest eslaagden veldtocht was van van augustus tot en mit november 1597 en mos n ende maken an de Spaansen bezetting van de Republiek in Twente en den Achterhook.
Twaalfjoareg Bestand en stried mit Van Oldenbarnevelt
Enkele joaren later wodden under leiding van Van Oldenbarnevelt nen woapenstilstaand eslotten mit de Spanjoarden, et Twaalfjoareg Bestand. Maurits was der veural bange veur dat hi-j deur et bestand as leageranvoerder meer butenspel zol stoan mot as bewiesgroand dat de Spanjoarden euren kriegsmacht in vredestied zollen können verstarken. Dit was nen striedtoostaand. Ok tiedens et Twaalfjoareg Bestand brak in de Nederlanden nen stried uut tussen de remonstranten en de kontraremonstranten. Al rap unteerdden dit godsdeenstege meningsverschil in nen groten politieken stried. De regenten kozzen parti-j veur de remonstranten. Maurits, howal ok emoategd remonstrants eavenas Van Oldenbarnevelt, kos veur de kontraremonstranten zodat et tussen Maurits en Van Oldenbarnevelt uut de hand leep, mit as uutendelek gevolg dat den Hollandsen roadpensionaris Van Oldenbarnevelt op 13 mei 1619 wodden untheufd op beschuldeging van laandverroad.
Opvolging
Maurits wodden as stadholder en kriegsleider op-evolgd deur zienen halfbreur Frederik Hendrik den eavenens teggen de vrea was.
Nedersaksisch M
Hier stoat woorden die of in 't Nedersaksisch mit M begunt oet 't Nedersaksisch woordenboek. De woorden bint underverdield op alfabetische volgorde van 't Nederlaandse woord.
Meisje
right|250px|thumb|Koarde van de maist gebrukelke woorden veur t Nederlaandse woord "meisje" in de Zuudwest Germoanse (Duutse) dialekten
Modersproake en Noaberschup
De uutgever van Modersproake en Noaberschup was G. ten Holt, die in 't tiedschrift schreef: 'Et müt 'n tiedschrift wödden föör et Volk van Münsterland - Graafschup Benthem - Emsland - Gelderschen Achterhook - Twente en Salland.' Hi'j mienden det Nederlaanders en Duutsers uut 't gebied tussen Iessel en Eems een schakel kunden wèden in de kette tussen Hollaanders en Hoogduutsers, en tussen Nederlaand en Duutslaand in 't algemien. Det idee was ok al deur de Benthemer taalkundige Arnold Rakers uutedragen.
't Tiedschrift wol bi'j veurkeur de Vosbergenschriefwiese gebruken, de mandielige spelling veur Nederlaandse en Duutse schrievers in 't Nedersaksisch.
Deur slimme ziekte van Ten Holt mus Modersproake en Noaberschup nao zes ofleverings uutscheiden.
Tjalleberd
Tot de gemientelike herindieling van 1934 vormde Tjalleberd mit de dörpen Gersloot, Luunjeberd en Terbaand de gemiente Aengwirden. De vier dörpen wodden nog de hieltied Aengwirden, of De Streek nuumd.
De Hegge
Straotnamen
In de buurtschap liggen de volgende straoten:
Azerbeidzjaans
Schrieftaal
Sinds de 14de ieuw is der schrieverije in 't Azerbeidzjaans. Ieuwenlaank wördden daorveur 't Arabische alfabet gebruukt. Van 1922 töt 1939 gebruukten ze in Azerbeidzjan (indertied diel van de Sovjetunie) 't Latiense alfabet, en van 1939 töt 1991 't cyrillische. Sinds 1991 gebruukt ze daor vanneis 't Latiense alfabet. Specifiek wördt der een variaant van 't 'Neie Turkse Alfabet' gebruukt, die in 1992 een beetien anepast wördden. Daorbij wördden 't veule gebruukte lettertieken ä, det een sjwa uutdrokt, vervöngen deur een ə. 't Azerbeidzjaanse alfabet is 't ienige alfabet ter wereld wat det tieken gebruukt veur de sjwa-klaank. Aans as 't Turks, gebruukt 't Azerbeidzjaans ok de letters q en x:
Mary Tavy
Vreuger wörn stroekreuvern dee vangn wörn veur moandn loatn hangn öp nen heuwel den noe Gibbet Hill hett.
Gerrit Odink
Fragment uut zien wark
<poem style="margin-left:1.5em; font-style:italic"> Zo'k argens misschien eenzaam was Velaoten en allene, Zo was dat in de grote stad Woor 't laeven is te zene, Woor 't bast van 't volk, Woor 't schöf en jech En 't volk van 't volk ne slinger leg. [...]
Lordi
thumb|Lordi in [[Wrocław (2023)]] Lordi is n Finse swoare metalband oet Helsinki. Zai binnen ien 1992 begonnen en stoan bekend om heur monsterachtege laidteksten en klaider. Zie binnen bekend worden bie t grote publiek, deur t vrumde winnende optreden bie t Eurovizie Songfestival ien 2006.
Ooldeschoot
Geschiedenis
De oolde benaeming veur et plak is Scoete of Scote. Vanof 1408 hebben ze et over Old Schooten, wat laeter Ooldeschoot wodden is. De benaeming verwiest naor 'schoot', dit wil zeggen een veuruutschietend stok laand. Vanof de middelieuwen was et dörp et centrum van Schoterlaand, hoewel et gemientehuus van Schoterlaand tot an de opheffing van de gemiente (1934) in Oenemastate (Et Vene) zat. Tot omdebi'j 1750 wodde der ok recht spreuken in et dörp en zat de grieteni'jeraod der.
Grote Karke (Harderwiek)
thumb|300px|De Grote Karke De Grote Karke in Harderwiek is n kruusbasiliek in gotiese stiel die deels uut de 14e en de de 15e eeuw stamt. De oorspronkelike karke was veul groter en heette eigenlik de Onze-Lieve-Vrouwekarke en was ewijd an Maria. Sinds de Riffermasie in 1578, toen de katholieke godsdienst verbojen en onderdrukt wier, wort de karke gebruukt veur protestanse erediensten.
Slagharen
Geschiedenis
Deur Slagharen leup 't kenaal de Lutterheufdwieke van Lutten richting De Krim en Coevern. 't Wördden midden 19de ieuw anelegd en is een ziedtakke van de Dedemsvaort. Rond 1884 passeerden 10.729 schepen de brogge van Slagharen. Nao de Tweede Wereldoorlog verleur 't kenaal zien belang veur de scheepvaart en wördden 't gedielte op Slagharen edempt. De N377 wördden aover 't tracé van 't kenaal anelegd.
Katwiek
Katwiek is ne gemeente in de Nederlaandse proveensie Zuud-Hollaand. Der wont 63.007 leu op ne vlakte van 31,13 km². Doarvan is 6,59 km² water.
De Pennevogel
In april 1979 begunden redactieleden Martin Koster en Ton Kolkman van De Pennevogel 't Drèentse letterkundige tiedschrift Roet, det anvankelk satirisch van aord was. Wieder wördden in 1982 in Grunning 't literaire tiedschrift Krödde op-ezet deur mèensen uut de kringen van De Pennevogel en Roet.
Iesvene
Iesvene (Nederlaans: Eesveen) is een dörpien in de gemiente Stienwiekerlaand, in de Nederlaanse perveensie Overiessel. Et leit in de Kop van Overiessel langes de N855 (plaetselik bekend as de Iesveenseweg), in et noorden van Stienwiek kotbi'j de perveensiegreens mit Drenthe. Iesvene is in de wiede omgeving bekend, veural bi'j jongeren, deurdat d'r een diskotheek zit (Smithy's Palace).
Nedersaksisch P
Hier stoat woorden die of in 't Nedersaksisch mit P begunt oet 't Nedersaksisch woordenboek. De woorden bint underverdield op alfabetische volgorde van 't Nederlaandse woord.
Gardameer
Oetstalling
thumb|right|1000px|Oetkiek op et Gardameer vanoet Torbole
Wissel (Epe)
Wissel is n buurtschap in de gemeente Epe, in de Nederlandse provinsie Gelderland. t Ligt ten zuudwesten van Epe en hef ongeveer 200 inwoners.
Olga Lowina
Musters had nen bröder en süster, de tweyling Jan en Inge, dee as nå en suksesvul uptreaden in de skoolrevue en bandjen begünnen. Rund Enskede tröäden see up feasten up as en duo wat cowboy-verskes süng. Do as Jan den bård in den hals kreag, was et geböärd med de sangkünsten. Olga nöäm syne steade in, mär wör al rap untdekked as jodeltalent.
Kloentje
right|250px|thumb|Kloentjes Ein Kloentje is ein groot stukje kristaliseerde suker (Kandies) dat in Oostfreisland veel in tee broekt wordt.
Kloentjes worden to dat seuten van tee oen annere dranken broekt oen hat ein grote weerde in de Oostfreiske teekultoer. Tradisjoneel is de Oostfreisen tee mit kloentjes oen n woelkje rôm. Zunner de kloentjes is Oostfreizen tee kein Oostfreizen tee, oemreden de echte smaak van de tee betekent wordt deur de kandies.
Marcel Zwoferink
thumb|300px|Marcel Zwoferink in 2015 Marcel Zwoferink (van de Bee, Ryssen, 22 april 1971) is nen beveiligingsmeister en -instruktöör. Zwoferink wördt regelmåtig evrågd üm med te spöälen in films en televisyryges, vake as krimineel of hüürmoardenaar, möägelik weagens syn groute gestalte (2,05 meter) en dreigende vöärkummen. In de neaderlandske televisyryge Smeris spöälden hee ne rulle as Nicolai Achmatov.
De Oosterhof (Epe)
De name van De Oosterhof is ofkomstig van n old butenhuus dat net buten de wiek lag die'w noe kennen as De Oosterhof.
Esveld
Esveld is n buurtschap in de gemeente Barreveld, in de Nederlaandse provinsie Gelderlaand. t Ligt twee kilometer ten oosten van Barreveld.
Malawi
In 1970 wör et land regeyrd döär Hastings Banda, nen diktator den as der nen eynpartyståt van makeden. Dat bleav sou töt 1994. Vandage den dag is Malawi en demokratisken republik med meyrdere partyen, med nen verköäsen president as ståtshöyvd. In mei 2019 verklården et nationale gerechtshov ne presidentsverkesing unwettig en dwüng ne nye verkesingsrunde af. Lazarus Chakwera van de Malawi Congress Party leidden ne Tonse Allianty van neagen partyen en wör up 23 juni 2020 den nyen president. Et malawiaanske leyger hevt en landmacht, seymacht en luchtmacht. Et land is pro-westersk. Et underhöldt positive diplomatiske verholdingen med de meyste landen en drait med in verskeidene internationale organisatys, sou as de Vereynigde Natys, et britske Gemenebest, de Süüdafrikaanske untwikkelingsgemeynskap (SADC), de Deylmarkt vöär oustelik en südelik Afrika (COMESA) en de Afrikaanske Uny (AU).
Ambrogio Spinola
Spinola is veural bekend en berucht um ziene belaegering van Oostende. In 1604 slaagden hi-j derin de stad te veroaveren, teggen unmundige verleezen an mensenlaevens an weerzieden (et antal doden wöd eschat op rundumme 100.000). Oostende wodden kats af-ebrokken. Spinola belaegerden Grol in 1606 en hi-j veroaverden de stad. Ok veurkwamp e et heroaveren van de stad deur Maurits later dat joar.
Korendiek
De gemeente is vuural bekeand um et natuurgebeed vuur veugel, de Korendiekse Slikken. Ook et eilaand Tiengemeten wörd heanig an terugge gewen an de natuur. Den anblik van de gemeente besteet vuural oet gröslaand en boomgoardens.
Trekpot
250px|right|thumb|Japaniske trekpot n Trekpot is ain pot woarin tee trokken wordt. Dit erkloart glieks de noam. Ain trekpot het altieds n openen woar man dat wouter oen de tee in doun kan. Ok geft dat ain tulle woar de trokken tee oet komt oen ain oor woarmit man de trekpot vastpakken kan. De eerste trekpotten kwemen oet Japan un Sina.
Thorshoaven
Toal
De toal dij sproken wor ien Thorshoaven is Faeröers en Deens. Aiglieks wor der gain standoard Deens (Rieksdeens) sproken mor Gøtudanskt (Stroatdeens). Dizze sproak is gain dialekt mor n twijde toal veur veul ienwoners van Thorshoaven. Gøtudanskt liekt op Rieksdeens mor de oetsproak komt veul meer overain mit de Faeröerske oetsproak.
Edda
Dicht-Edda
Et Keuningsbook wör in et 13de joarhoonderd dale skrewen, mer der is niks bekeand oawer woer as et ewest hef vuurdet et in 1643 terechte köm bie Brynjólfur Sveinsson, bisskop van Skálholt. Toendertied warren der bekeande versies van Snorri's Edda in Ieslaand, mer gelearden beweart det der doomoals nog ne Edda was, de Euldere Edda, met heaidense gedichten, dee as Sturluson vake anhaalt. Toen as et Keuningsbook ontdekt wör, leek dit woar te wean. Brynjólfur skreef et book too an Sæmundr den Gelearden, nen preester oet et 12de joarhoonderd. Ondaanks det disse gedachte duur de hudige gelearden wörd of ewezen, kom iej mangs nog wal den naam Sæmundar Edda tegen.
Ried fan de Fryske Beweging
Vandage den dag
De Ried hef verskeidene warkgroepen. Zi-j hebt allemoale nen eigen taak.
Tongeren (Gelderland)
Tongeren is n buurtschap in de gemeente Epe, in de Nederlandse provinsie Gelderland. t Ligt tussen Epe en Nunspeet in. De buurtschap stiet ok bekend as Landgoed Tongeren.
Schaanze
Schaanze of Nij Schaanze (Nederlaands: Bad Nieuweschans) is n dörp en kuuroord ien gemainte Oldambt ien Nederlaandse provìnzie Grunnen. t Grìnst aan Duutse dailstoat Leegsaksen. Schaanze is mainst oostelk legen stee ien Nederlaand en ook mainst noordelk legen grìnsovergang. Tot 1990 vörmde Nij Schaanze n apaarte gemainte en heurde doarnoa bie gemainte Reiderlaand. Op 1 jannewoari 2019 haar Schaanze 1.345 ienwoners.
Twaalfjaorig bestaand
Politeke onröst
Allegorie op den iever van de geleuven tiedens den Treves. De riviere tekkent de vanof noo dudeleke scheiding tussen noord en zuud. Links de protestanten mit de prinsen Maurits en Frederik Hendrik, Frederik V van de Palts, Jacobus I van Engeland en den jungen Lodewiek XIII van Frankriek mit zien moder Maria de' Medici. Op de veurgroand vist prottestanten, eure netten bunt emarkt mit Fides, Spes en Charitas. Rechts de kattelieken mit eertshartogen Albrecht en Isabella, Spinola en paus Paulus V edreagen deur kardinalen. Nen biskop mit ziene priesters vist in et kattelieke bootjen noar mensen.]] Toon Van Oldenbarnevelt an et lange leste ruumte vroog veur de remonstrantse leer van den Leidsen hoogleraar Jacobus Arminius, leep den stried uut de hand. Maurits zag in de remonstrantse leer ne verzwakking van de karke, en had skrik veur et weerummekommen van de kattelieke karke. Hi-j slot zich doarum an bi-j de kontra-remonstranten, dee de leer van den (ok Leidsen) hoogleraar Franciscus Gomarus anhingen.
Internasjonaal Klaankenskrift
Beskriewing
Et hef gin letters woervan as de oetsproake ofhaank van de rest van de geluden der umhen. In völle sproaken wörd bievuurbeeld ne c mangs as ne [s] en mangs as ne [k] oet esprökken. Et IPA skrif disse zo as ze oet esprökken wordt. Et IPA hef gin ofzeunderlike letters vuur twee klaanken as gin van de bekeande sproaken der oonderskeaid in maakt.
Lettervörme
De tekens van et IPA komt oawereen met et Latiense alfabet. Doarumme zeent de meeste tekens Latiense of Griekse letters, of anpassings doarvan. Mear der zeent ook tekens dee as ginne van beaide zeent: bievuurbeeld et teken vuur de glottisslag, <ʔ>, lik op een vroagteken, mear was eerst nen hogen komma. Der zeent nog wal mear tekens dee as oet aandere skriften komt, zo as den stemhebbenden faryngiale wrievingsklaank <ʕ>, den as van de Arabiese letter <‎ﻉ> (`ain) keump, mear den as stileerd is um in et Latiense beeld te passen.
T Laor
t Laor (Nederlands:  't Laar) is n buurtschap in de gemeente Epe, in de Nederlandse provinsie Gelderland. t Ligt enkele kilometers ten noordwesten van Vaossen. t Gebied kenmarkt zich deur uutgestrekten weilanden en wat akkers an de rand van n bosrieke umgeving.
De Ginkel
An de N224 liggen sentraol in t gebied de Harbaarg Zuud Ginkel an de noordzied en an de zuudzied t Airborne-monument en een van de schaapsschotten. An de noordraand van de Eese Heed ligt de tweede schaapsschot. Hier begint ok t laandbouwgebied. In dit gedeelte he'j ok drie vennen: de Kreelse Plas, de Plas van Gent en de Heedbloem.
Harselaor
thumb|Stasionsweg, Harselaor Harselaor (Nederlaands: Harselaar) is n daarp in de gemeente Barreveld, in de Nederlaandse provinsie Gelderlaand. t Ligt tussen Barreveld en Voorthuzen in.
De naom Harselaor komt al in de 14e eeuw veur as Hersler en kan dujen op n laor (boswei) mit hirs (pluumgierst) of hers (peerd). Eerst duuiden t op n westeliker elegen buurtschap, tussen wat noe t daarp is en Terschuur in. In dit gebied lag ok n herengoed Klein Harselaor, dat in 1600 eneumd wier.
Nedersaksisch V
Vagina
* ''Veur de "vagina" bestoan der ien t Grönnegs, ien tegenstellen tot de "penis", nait veul grovve woorden. Dit omrezen dit respektloos tou vraauwluu wezen zol. Manluu zollen dit respekt nait neudeg hebben, omrezen zai dit van oldsheer al op n hail ìnde aander gebieden hebben zollen. Dit idejoalisme stamt nog oet de 19. aiw.''
Donderpad
250px|thumb|Donderpadden 250px|thumb|Kikkerdril Een donderpad of donderkop is een iezig jonge kikvors die in 't waoter leeft. Een donderpad aojemt deur zien kieuwen. Ze hen nog gien narms of poten, dit kriegen ze eerst as ze wat ouwer worren. Donderpadden kommen uut kleine eitjes die in de sloot eleid worren deur 't vrouwtjen. De eitjes die ze leit bin roend. De meeste donderpadden bin plante-eters mar sommige donderpadden bin alleseters en eten dood organisch spul en soms are donderpadden.
Maurits ziene Tien Joaren
Maurits ziene Tien Joaren is de tied van 1588 tot 1598 in den Tachtigjoarigen Oorlog. In dizze tied van Tien Joaren wist prins Maurits van Oranje, den zönne van Willem van Oranje, samen mit Willem Lodewiek et getiede van den krieg te keren. Den name Tien Joaren is bedacht deur den historikus Robert Fruin.
Um en Umme
Um en Umme kan verwiezen naor:
Kettenzage
Veiligheid
A'j n kettenzage gebruken mu'j de oren goed bescharmen, went a'j der vake mee warken, ku'j doof of slichtheurend wörden van al die harrie. Veur de rest van t lief ku'j bescharmend grei antrekken en veur de ogen mu'j n bescharmingsbrille opzetten.
Gerrit Kraa
Weark
In 2005 vertaaldn'e t bekeande woark Scrooge van Charles Dickens in t Eanters, vuur de Eanterse Revue.
Stukn oet Jewilmke
Oet Jewilmke en 'n grösmeeier.
Drumkorps
Verleedn
Drum en Bugle-korpsn komt oet et Amerikaanse leager, aanders dan aandere marsjeernde muziekkorpssoortn. Van kort noa n Eerstn Wearldoorlog töt noa 1970, wördn korpsn aait bekostigd duur de VFW en et Amerikaanse Legioen (beaide Amerikaanse veteraannboondn). Hierumme eisken disse bekostigers det et nen militearn groondslag har. Zo um en noabie de joarn '60 woln völ korpsn mear kreatieve vrieheaid en bettere kostndekking van öare sponsors. Aandern veundn det ze an wedstriedn zo weinig verdeenn konn, det et de möaite neet was um nog met te doon. Vearder veundn ze det de toenmoalige beoordelingswieze de kreatieve en muzikale meugelikheedn indamn. Op et heugtepeunt van et toenmoalige drumkorpsgebuurn (mear as doezend korpsn oawer heel Amerika) besleutn n antal korpsn met mekoar nen eegnen boond op te richtn: de Drum Corps Associates in 1965 en Drum Corps International in 1972. Um dee tied warn völle korpsn öare oolde bekostigers al kwiet.
De korpsn hoowdn zik neet länger an de richtlienn van de zestiger joarn te hooldn en begunn nieje bedeanksels too te pasn. Vuurbeelde doarvan zeent et gebroek van bloasinstrumeantn (horns) met meardere ventieln, verskilnde snelheedn binn de muziek, lastig te loopn showvörme, an epaste kostuums van de vlagnleu en gebroek van stilstoand orkestslagwoark.
Oonderskeaid met marching bands
Sommige leu meant det drumkorps niks aanders is as n veredeld muziekkorps of marching band, terwiel at dee beaide geliek op zeent egoan in de ontwikkeling. et Grötste verskil met aandere soortn korpsn is det drumkorpsn allene bloasinstrumeantn hebt woervan as n beker noar vuurtn wis. Ook hebt ze gin hooltbloazers. et Hoogseizoen vuur drumkorpsn is et zommer. De eerste oefendoatums lignt al in oktober van et vuurgoande joar. et Hoogseizoen van nen marching band lig in et noajoar. et Programma (show + muziek) van topkorpsn is meestieds völle moeiliker as det van marching bands, umdet leedn van drumkorps niks doot boetn et korps, en vake duur nen slim zwoarn selektieserie goat (audities).
Bloazers
Vuur 1999 verplichtn de DCI zinne drumkorpsn det alle instrumeantn in G-stemmige steundn. In det joar nöm et DCI-besteur n vuurstel an um ook aandere stemmiges too te loatn. Doar mochen nog aait gin aandere instrumeantn bie kömn (dus ginne skoeftrompetn of aandere instrumeantn woer't gin ventiel an zit). Vanof 2000 gung n regel in. In 2004 gung DCA ook oawer. Hierduur kon bestoande muziek dichter bie de oorsproonkelike muziek ummeskreewn en an epast wordn. Ook konn korpsn zo goodkeuper (bettere) instrumeantn koopn en konn ze de instrumeantn makkeliker duurverkoopn (boetn drumkorps umme, umdet det ne völle gröttere ofzetmoarkt is). De bloasinstrumeantn van drumkorps stoat rechtevoort zowat allemoal in Bb-stemmige, met de Mellofoons in F.
Colorguard
De color guard of "guard" hef as doel met daans en verskeaidene attribuutn de muziek kluur te geewn en oet te beeldn. Ze zeent n onmisboar elemeant in de show en et verhaal achter de show ewördn. Ze wordt ook wal "vlagnleu" eneumd. In Europa wörd dit van ooldsher as vrouwleuwoark ezeen. In Amerika zeent twee korpsn (Cavaliers en Madison Scouts) dee't öarn oorsproonk hebt in de padveenderieje (Boy Scouts). Dee hebt as regel det dr allene mear kearls in magnt, dus ook de vlagnleu zeent kearls. Duur mekoar is skoonwal et grötste deel vrouwe. Vuural in Europa, umdet de meeste kearls zik doar te völle kearl veult.
Umdet dr in et verleedn boetn et zommerseizoen weainig te doon was binn et colorguardspul op topnivo, zeent ze in Amerika begunn met de winterguard. In et weenterseizoen doot ze reppeteern vuur spesjale colorguardwedstriedn. De finales zeent roond meart. Ook in Neerlaand wörd dit edoan; seend n antal joar he'j de Color Guard Nederland (CGN) en et Indoor Percussion Circuit (IPC).
Showformasies
Op technies vlak köant showfiguurn opdeeld wordn in verskeaidene kategoriejn: rechte lienn, statiese vörme, formasies van bestoande vörme, en vörme baseerd op beweaging. De snelheaid van de show kan ofwisseld wordn um et ene moal ne laankzame vlöaindige beweaging te maakn en et aandere moal ne riege van vlot dreeinde lienn of veraanderende boagn. Völle neet-symetriese vörme wordt evörmd met et volg-oewn-vuurman-principe (follow-the-leader).
Toer
Mear de korpsn doot neet allene met an wedstriedn. Ze doot gedoernde et zommer ook met in optochtn, parades, en stilstoande optreedns um in de belangstellige te komn, en geeld vuur et korps te verdeenn an kaartjes vuur optreedns dee an et publiek verkocht wordt. Op n 4den juli goat de korpsn noar grote plaatsn, zodet ze an meardere parades op n dag met köant doon.
Klingon (sproak)
Tiep 1: t Vergreutwoard e't verkleainwoard
-Hom verkleainweurd
Tiep 2: Antaln
<Duy> betekkend "af-ezant", <Duypu' > betekkend "af-ezantn".
-mey Dit meervoud wor ebroekt a'j t oawer ichs hebt det nich ichs van de oawerstoande meervoudsvörme is, dus iegnlik biej aale oandre wöarde.
<yuQ> betekkend "planeat", <yuQmey> betekkend "planeatn".
<puq> betekkend "wich".
Tiep 3: Kwalifikoasies
-na Dit aaktervoogsel geft an de'j heelmoal zekker wett de't echte det deeng is, zönner twiefl. Dit is t heele teegnestelde van -Hey.
Jan Vredenberg
Jan Vredenberg (Terwolde, 11 febrewaori 1903 - Eanske, 1980) was een schriever in 't Veluws en Nederlaands.
Bertus van den Bremen
Op latere leeftied begunde Van den Bremen te dichten. Gedichten van hum stunden in bundels as'' 't Witte peerd. Verhalen en gedichten in dialect uut Oostnederland'' (Rabeling, 1984).
Wat uut zien wark
Uut: 't Witte peerd
Fraanse Zudelike en Antarktiese Gebeden
Ekonomie
De netuurlike brönne van t territorium bint limiteard töt viskn en skelpdiere. Ekonomiese aktiviteait is limiteard tö't bemänn van meteorologiese en geofysieke önnerzooksstasjoons en Fraanse (en oare) viskersvleute.
Bart Veenstra
In 2003 verscheen de dvd "Bart Veenstra: een vrije vogel" in de riege "Schrieverspetret" van de Stichting Drentse Taol. Dit petret wördden deur Albert Haar emeuken.
Jesús Castillo
Jesús Castillo (Callao, 11 juni 2001) is nen Peruaansen voetbalspöller.
Gerrit Kuipers
Leven en wark
Kuipers was etrouwd en had twee kiender. Van 1895 töt 2001 woonde e in Slien, daornao in Möppelt.
3FM
Veraandering
Noa de herverdelige van de frequeansie in 2003 wör der in de doelgroep fleenk um de weenst evöchten, en det har as gevolg det in 2004 beaide Rob Stenders en Ruud de Wild opstapten. Völle leu meanden det t 3FM edoan zol wean. In meender as twee joar wör de programma-indelige dree moal umme gooid. De moarktandelen gungen dale, mear 3FM wus de dalegaank umme te dreein. Rechtevoort is 3FM wier ene van de härdsgröaiende zeanders van Neerlaand.
De invlood van de 'muziekpolitie' is oawer de joaren al stoarker ewörden. Presentators van t VPRO-programma 3VOOR12 verteelden in 2005 op n zeander det ze zik in edamd veult in öare vrieheaid.
Opzet
Tusken 6:00u en 19:00u doot ze t leste niejs duurgewen in NOS Headlines (Niejsköppe), ne körte oetzeanding van de NOS. Um 13:00u en 18:00u is der ne iets längere oetzeanding. In 2002 kreeg t programma, det toertieds nog 3FM Nieuws heten, ne Marconi Award vuur Beste Informatieve Radioprogramma. De oetzeandings wordt per dag duur twee verskeaidene presentators vuur eleazen. Tiedens de moarn- en middagprogramma's hebt ze um t halve uur ne körte oetzeanding (de heuwdpeunten eawen kört duur enömmen). Op de rest van de uren wörd ne algemene niejsoetzeanding van t NOS Journaal egewen, wat ook op de aandere radiostasjons van n publieken umroop oet ezeunden wörd.
Jan Berend van der Velde
Styl
In syn dichtwark was Van der Velde altyd kortan en vernemstig, wåras hee altyd dröyge med nen kwinkslag uut den hook küm. Sou wüst hee swåre tema's lecht to maken. Keender?
Wa miegeampn