cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Jan Poortman
Skrieveri'je
right|thumb|120px|Siebo Siebels' zwaore gaank, Poortman zien ummezetting van een Oostfriese roman Deur zien archief- en veldonderzuuk verkreeg Poortman een briede kennis van 't laandskop, de geskiedenis, spraoke en cultuur van Drenthe en angrèenzend Duutslaand. Hi'j bewarkten Platduutse literetuur veur Nedersaksische lèzers; zo zetten hi'j F.G. Lottmann zien Oostfriese roman Dat Hus sünner Lücht oaver in 't Zuudwest-Zuud-Drèents (verskenen as Siebo Siebels' zwoare gaank, 1932). Veule van Poortman zien aoverzettings van 't Platduuts in 't Drèents gungen in de oorlog verleuren. Vanof 1935 was hij mitwarker van Maandblad Drenthe, daoras e gedichten, besprekings en essays oaver de skilderkuunst, volkskuunst en skrieveri'je in har staon. In 't Nedersaksisch skreef e vertellegies, vake mit een historische inslag, die in dagbladen of-edrokt wördden.
End jaoren dartig was Poortman betrökken bi'j de oprichting van Saksenland, een tiedskrift mit Blut und Boden-trekkies. Hi'j warkten ok veur de pro-Duutse boerenorgenisaotie Landbouw en Maatschappij. In 1942 gunk e aans in 't verzet. Onder de skoelname Chris N 105 verzamelden e informaotie veur de Centrale Inlichtingendienst (later 't Bureau Inlichtingen). Hier hef hi'j Nederlaandse, Kannedese, Fraanse en Belgische oorlogsonderskeidings veur ekregen. In de oorlog bleef e publiceren, mar hi'j weur gien lid van de Kultuurkamer. Na de oorlog hef e veul oaver dizze periode eskreven.
Jan Rozendom
Jan Rozendom in Riessen bekeand as Jan van de Waander (1921 - 1990) ), was nen Tweantsen dichter, den't vake met zinne gedichtn in et domoalige Riessens Niejsblad steund. Hee skreef in t Riessens, met vake nen stichteliken inhoold.
Rozendom was nen gerefformeerden. Hee skreef doarumme ook oawer eenvoold, te völle egenzinnigheaid, ondaankberheaid, wat blik oet gedichten as "A'j hoge stoat, kö'j lege valn", "Viej weett t zo good" en "Staank vuur daank". Doarnöast har he körte verhaalkes op riem.
Rozendom har geveul vuur ritme. De meeste van ziene gedichten hebt een strak metrum van veer um dree jamben de regel. Hee skreef met Koarel zinne skriefwieze, al har hee den neet helemoal good oonder 't knee: In 1971 köm zinnen gedichtenbeundel Roozeknúpkes (Rozeknöpkes) oet, met et streepken op de ú de verkeerde kaante op, al was he doar wal konsekweant in.
Doarbiej was'e nog vuurzitter van t Riessens Männenkoor en de Oold Strieders '40-'45 en deed hee vanoet de Hervörmde Koarke völle vuur de gemeenskop in Riessen en Ealsen.
Theo Vossebeld
Theo Vossebeld (Beckum, den 25. april van 1939) is nen kunstskilder en dichter in et twentsk.
Vossebeld wör jung up ne buurderye. Hee güng hen studeren an de HBS in Hengel. Wyders güng hee når de AKI in Eanske, wåras hee as grafisk untwarper afküm. Ne verdeping volgden an de AKI in Tilburg, wåras hee as leyraar Teykenen en Kunstbeskouwing afküm.
Dichtwark
Vossebeld hevt heyl wat gedichten emaked. Syne gedichten löänet flink up syne ervaringen in de natuur en up de buurderye. Wat struktuur angeyt volgt syn wark meystyds ginne vaste patronen en skrivt hee in korte sinnen, al is der mangs wat klinkerrym te untdekken.
Woapen van Oldnzel
t Woapen van Oldnzel is t gemeantelik woapen van de Oaweriesselse gemeante Oldnzel. t Woapen wörn me't Köninklik Besloet öp 24 növeamber 1819 an de gemeante geawen.
Midden-Drenthe
thumb|265px|Midden-Drenthe en umgeving Midden-Drenthe is een gemiente ongeveer in 't midden van de Nederlaandse provincie Drenthe. De gemiente had op 1 jannewaori 2020 33.182 inwoners (bron: CBS) en hef een laandoppervlakte van 341,53 km². Van 1998 tot 2000 was de gemientename Middenveld. De gemiente is in 1998 ontstaon deur 't samengaon van de veurmaolige gemienten Beilen, De Smilde en Börk.
Woapen van Oldnzel
Blazoenerige
De ömskriewige van t woapen is (in t Neerlaands):
Midden-Drenthe
Kernen
De gemiente Midden-Drenthe hef 29 officiële kernen. 't Gemientehuus steet in Beilen.
Woapen van Oldnzel
Blazoenerige
"Van lazuur, beladen met een kruis van goud in de bovenste regterhoek is geplaatst het borstbeeld eens bisschops van goud en gekeerd ter linkerzijde van het schild. Het schild gedekt met eene kroon van goud."
In de woapenömskriewige wör der niks zegd oawer t feait de't woapen ne krone met vief fleurons hef.
In de heraldiek mö'j leenks en rechts as van achter t skild bekieken. Van veurne is leenks veur de kieker dus rechts, en rechts leenks.
De kleurn van t woapen bint de riekskleurn.
Skiednisse
t Woapen van de gemeante is of-leaid van t stadswoapen van Oldnzel. Doarmet kömt t kwa veurstellige oawerean, moar kwa kleurn nich. t Stadswoapen is noamlik van rood en zilwer, tarwiel t gemeantewoapen besteet oet de riekskleurn.
Völgens de oawerleawerige wörn t woapen an de stad geawen deur biskop Balderik van Utrech. Hee was den geanen, den t kapittel van Oldnzel öpzetten. Men deankt de't zin börstbeald is det in t earste kwertier steet.
Hankate
Hankate is ne boerskop in de gemeente Healdern in de Neerlaandse proveensie Oaweriessel. t Ligt in t noordn van de gemeente an t Oaveriessels Kanaal, kort bie Rhaan en Egede.
Woapen van Oldnzel
Skiednisse
t Woapen kömt al veur öp n zeggel oet 1528.
Georgia (duurverwiesziede)
Georgia kan verwiezen noar:
Woapen van Oldnzel
Skiednisse
In 1811 skeiden de gemeante Loster zich of van t richterambt Oldnzel. n Olden baand met Oldnzel blif in herinnerige deurdet n earsten hälft van t skild van t woapen van Loster oe't woapen van Oldnzel besteet.
Glieksoartige woapens
Kattegerie:Tweants artikel Kattegerie:Woapen van Oaveriesselse gemeente
Johan Buursink
Johan Buursink (Eanske, 30 juni 1908 - Glanerbrug, 3 december 1993) was nen twentsken skryver en vöärvechter vöär de twentske selvbewüstheid. As unafhangeliken skryver must Buursink rund seen te kummen van syne skryverye. Dårümme is der nen flinken barg wark van Buursink syne handene vöärhanden. In synen yver üm et twentsk as kultuurspråke up te böären skreav hee up alle möägelike vlakken; ne groute ryge gedichten, verhalen, toneelstükke en skryverye oaver mode en linnengood.
Loupbane
Buursink wör jung an de Ribbeltsweg in Eanske. Etselvde jår noch küm syn vader uut de tyd döär TBC. Syn moder bracht em öäre ses andere kinder reformeerd up. Eyne van syne öyms was skounwal fanatik anhanger van den socialistisken Ferdinand Domela Nieuwenhuis. Dee beide inslage nöäm Buursink in syn latere wark altyd med. Buursink had altyd al skryver en journalist worden wild en begünde al in 1923 vöär de skoolkrante te skryven do as hee vyvtene was. Med twentig jår deade hee al böke bespreaken in de Dreemåndelikse Bladen, en blad wat ewyded was an volkskultuur en de neadersassisk e språke. In de dartiger jåren warkeden hee by en jöädsk bedryv in Eanske.
Kort vöär den oorlog had Buursink syn eyrste artikel in de domålige Tubantia. In den oorlog sat hee by et kommunistisk verset en wör hee chef-redaktöör vöär et verböädene blad De Waarheid. Ümdat de meyste andere streakkranten in dee tyd verböäden warren, was De Waarheid med 30.000 inskryvers wellicht wal de gröätste krante van Twente. Toch kunde den eygensinnigen Buursink weinig anvangen med et rechtlynige denken en et sik vulleydig skikken når et kommunistiske ideaal. Hee skeiden der med uut en güng voordan as unafhangelik skryver. Oaver syne kommunistiske tyd hevt hee et nooit weader had.
Syn broud verdeenden hee döär te skryven vöär bladen oaver textiel en mode. Hee wüst unmündig vöäle van kleyder. In 1954 skreav hee Er werd een school gebouwd oaver de Textielvakskole in Eanske. Toch was hee et leevste gangs vöär de twentske geskydenis en kultuur, mär ouk de språke sou as dee rund Enskede en üm to eküürd wör. Tüsken 1950 en 1980 skreav hee meyr as 100 artikel oaver boavenstånde underwarpen vöär bladen as De Mars, Twenterlaand en -leu en -lèven, Dreemåndelikse Bladen en vöär Jårbook Oaveryssel, Jårbook Twente (wår as hee ouk eandredaktöör vöär was) en de Textielhistorische Bijdragen.
Nöäst de vöäle korte artikel wår as hee tydskrivten en kranten vulskreav en wår as hee de kost med verdenen must, gavven hee ouk en antal böke uut. Et book wårin as noch et beste syne völsydigheid te seen is, is et bysündere wark 'Het boek van de Lonneker Landbouw'. Dit book van 480 bladsyden was oarsprungelik bedoold as jubileumbook vöär Lönneker Landbouwkooperatys en must in 1951 uutkummen. Uuteandelik küm Buursink vyv jår later, in 1956, med en grout uutewarked verhaal, wårin as dröyge feiten en verhaallynen döär mekander löypen. Wårgeböärde feiten deaden üm böärten med ne novelle oaver den lönneker buur Gait-Jan. Sociologiske oaverdenkingen oaver untwikkelingen up den buur döärspekkeden hee med gedichten.
An souwat alle möägelike literäre deylväkke hevt Buursink wal medeskreaven: essays, novellen, feilletons, lange en körte verhalen (in neaderlandsk en neadersassisk), korte kensketsen, en jöägdbook en toneel. In 1950 küm der ne samenvatting van de vöärnaamste warken van Buursink uut:  'n Rozendaans : allerhaand oet Twentelaand.
Underwyl hülp hee ouk med üm ne skryvwyse vöär et twentsk uut te prakkiseren. Vöäral syne Experimenteren met de mooderspraok, een onderzoek naar de mogelijkheden van het dialect, wat in et Jårbook van Oaveryssel stünd was en vöärnaam wark. Buursink meynden at der up vulwaerdige wyse in et neadersassisk eskreaven worden must. Hee gavven selv et gode vöärbeald. Net as 'Meister' G.B. Vloedbeld deade Buursink klassike en bybelske teksten ümmesetten in et twentsk. Up literäär vlak leak Buursink et beste med et twentsk vöär te hebben. Upmarkelik is te nömen dat Buursink et book De boetenste duusternis van Johan Gigengack slim ofkrakeden, vöär de Regionale Omroep Noord en Oost (RONO). Gigengack was dår sou van te üntersteböäventen dat hee subit uutskeiden med twentsk skryven en uutgeaven. Et book güng når Buursink synen smak wat te lechtsinnig ümme med tema's as seksualiteit en homofily.
Wat lüde vünden Buursink nen eygengedraiden, eyne den as gaerne andere lüde upporkeden. Toch küm hee med de wille under et volk, möäg gaerne leasingen geaven en was druk in et vereynigingsleaven. Hee was eyrelid van folkloresangers en -dansers De Krekkel. Ouk hülp hee de Historische Sociëteit Enschede-Lonneker in de beyne.
Binnen de regionalistische beweaging van net nå den oorlog in de jåren 50 was Buursink en vöärnaam gesichte, nöäst anderen as börgemeister Kolenbrander van Tubbige, Vloedbeld, Gigengack, Adriaan Buter, Willem Diemer, Hendrik Entjes, G.J.M. Bartelink en Jan Jans. In disse tyd wörden der vöäle nye twentske underneamingen in de beyne hülpen: tydskrivten, mär ouk nen twentsken schrieverskreenk, de Algemene Vereniging Twente en de RONO.
Persöönlik
Johan Buursink was etrouwd med Jantina Wietske (Tine) Joldersma. See kreagen verskeidene kinder, dee as allemål vordtröäken uut Twente.
Austurland
Gemeantn
Austurland is önnerverdeild in 9 gemeantn.
Florida (duurverwiesziede)
Florida kan verwiezen noar:
VS:
Ommen
Ommen kan verwiezen naor:
Hond
250px|thumb|Nen Duutsen Pinscher thumb|250px|'t Jong van nen hond (5 wekke olden Duutsen Schäferhond) De hond (Canis lupus familiaris) is n roofdeer uut de femilie van de hondachtigen (Canidae). Et deer kump op alle wealddelen veur, meestentieds in gezelschap van mensen, dit kump deurdat den hond et oldst bekende huusdeer is. Al duzenden jaoren wöd den hond gebruukt veur bewakingstaken, bi-j de jacht, as herderhond en as trekdeer. Nog altied hef den hond wark as politiehond of hulphond, moar de meeste honden wodt now eholden as gezelschapsdeer en bint dan ok ene van de meestveurkommende deren in Europa.
De hond stamt of van de wolf. Der bint duzende verschillende soorten hunde, um der moar n paar te neumen: den Golden Retriever, den Border collie, den Huskie, den Poedel en den Rotweiler.
Terneuzen (gemeente)
Terneuzen is ne gemeente in de Nederlaandse proveensie Zeelaand. Op 1 jannewoari 2020 wonden der 54.438 leu, woerduur as Terneuzen wat inwonners angeet de grötste gemeente van Zeelaand is. De hudige gemeente is in 2003 ontstoan oet een samengoan van de oolde gemeentes Sas van Geant en Axel. De heuwdstad van de gemeente is Terneuzen Stad.
Kernen
De gemeente Terneuzen hef veerteen offisjele kernen en ne beste riege boerskoppen. De heuwdplaatse is Terneuzen, woer as ook de meeste leu wont.
Steden en dorpen
Antal inwonners oawer de wonkernen op 1 januwoari 2014:
Blaankenbarg (döärverwyssyde)
Blaankenbarg kan wezen:
Máxima Zorreguieta
250px|thumb|Konegin Máxima van Nederland Máxima Zorreguieta (geboren in Buenos Aires, Argentinië, op 17 mei 1971) is Prinses der Nederlanden, Prinses van Oranje-Nassau en is de vrouw van koning Willem-Alexander van Oranje. Ze is rooms-katholiek, van Argentiense ofkomst en het de Nederlandse en Argentiense nasionaliteit. Máxima draagt as echtgenote van t staotsheufd de titel van prinses der Nederlanden. Ze wort konigin eneumd, disse titel is offisieus en niet in n wet vasteleid. Heur anspreektitel is majesteit. Samen mit koning Willem-Alexander het ze drie derens, Amalia (2003), Alexia (2005) en Ariane (2007).
Heur jeugd en vroggere wark
Prinses Máxima is geboren as de eerste deren van Jorge Zorreguieta en Maria del Carmen Cerruti. Ze kreeg laoter nog twee breurtjes en n zusjen; Martín, Juan en Inés. Ok het ze drie halfzusters uut n eerder huwelik van heur vaor; Dolores, María en Angeles. Máxima greuide op in n klein appartement in de straot Uriburu, in de rieke wiek Barrio Norte in Buenos Aires. De familie brocht de zoemervakansies deur in Mar del Plata. Tiejens de wientersportvakansies verbleef de familie Zorreguieta in t eigen vakansiehuusjen in Bariloche, n bekend Argentiens vakansieoord, waor oek Prins Bernhard gien onbekende was en waor Máxima jaoren laoter oek mit Willem-Alexander gung skiën.
Máxima gung naor de middelbaore schoel op t Northlands College in Buenos Aires, n op Britse aristokratiese tradisies erichte opleiding. Naodat ze klaor was mit heur studie ekonomie an de Universidad Católica Argentina (Katholieke Universiteit van Argentinië) gung ze van 1995 tot 2000 in Niej-York warken veur de banken HSBC, Dresdner Kleinwort Benson en Deutsche Bank. In april 1999 ontmoette ze tiejens n feest in Sevilla de Nederlandse kroonprins Willem-Alexander. Samen mit Willem-Alexander gung Máxima in augustus 1999 vuuf dagen op vakansie in t Argentiense vakansieoord Bariloche. Tiejens die vakansie is Willem-Alexander veuresteld an de ouwers van Máxima. In de Nederlandse pers verschenen daornao de eerste geruchten over n meugelike liefdesrelasie. n Jaor laoter verhuusde Máxima naor Brussel.
Verloving
Kort naodat bekend was eworren dat de relasie mit Willem-Alexander serieus was, kwam de Nederlandse pers derachter dat de vaor van Máxima, Jorge Zorreguieta, staotssikketaoris van Landbouw was tiejens de militaere juntaregering, oek wel bekend as de "Vule Oorlog", van Jorge Videla in Argentinië (april 1976 tot en mit meert 1981), waorbie enkele duzenden tegenstanders van t militaere bewiend edwungen verdwenen of in gevangenissen estopt worden. Willem-Alexander had in reaksie daorop de pers naor n brief van oud-diktator Videla verwezen as bron van informasie.
In Nederland worde eprotesteerd tegen n huwelik van de kroonprins mit de deren van disse kerel, van wie as ze dochten dat ie in ieder geval ofwist van alle misdaodighejen tiejens zien ministerschap. n Oenderzeuk, via n geheime opdracht van minister-prissedent Wim Kok an prof. dr. Michiel Baud, had as konklusie dat Zorreguieta ofwist van disse edwungen verdwieningen mar dat t "prakties uut te sluten is" dat Zorreguieta in de periode van zien regeringsdeelname "persoonlik betrökken eweest het bie de politieke oenderdrukking of schending van de minserechten". Willem-Alexander bevestigde tiejens n vraaggesprek dat ie wist dat zien schoonvaor van tenminste één edwungen verdwiening ofwist (disse persoon was volgens Willem-Alexander weer terug-evunnen), waormee die de resultaoten van t oenderzeuk ofdee as minder belangriek. Mit takt van Wim Kok en diplomaot en minister van Staot Max van der Stoel is veurkommen dat Jorge Zorreguieta bie t huwelik van zien deren kon wezen.
Koningin Beatrix maakte op 30 meert 2001 de verloving bekend tiejens n rechtstreekse televisie-uutzending die oek bie-ewoend worde deur prins Claus, Willem-Alexander en Máxima. Drekt nao de bekendmaking las Máxima n verklaoring veur waorin ze ofstand nam van t Videla-bewiend. Oender meer zei ze: ''Ik verwerp sinds lang de Videla-dictatuur, de verdwijningen, de martelingen, de moorden en alle verschrikkelijke feiten uit die tijd. Dat heeft zeker grote littekens op onze maatschappij achtergelaten. Veur heur vaor verontschuldigde ze zich: Over mijn vaders deelname aan die toenmalige regering wil ik in alle eerlijkheid zeggen dat ik spijt heb dat hij zijn best gedaan heeft voor de landbouw in een verkeerd regime. Hij had de beste intenties en ik geloof in hem.'' In n laoter ehouwen vraaggesprek neumde Máxima de konklusie van Baud "zien mening".
Huwelik
thumb|Huwelik van Máxima Zorreguieta mit de Prins van Oranje thumb|Prinses Máxima die de bouw derin het Op 17 mei 2001, heur dartigste verjaordag, is Máxima Zorreguieta bie Koninklik Besluut t Nederlanderschap verleend op groend van artikel 10 van de Riekswet op t Nederlanderschap. Dit was neudig, umdat ze deur heur huwelik lid zou worren van t Koninklik Huus en veur dit lidmaotschap t Nederlanderschap neudig is.
Op 3 juli 2001 nam de Verenigde Vergaodering van de Staoten-Generaol n deur de regering in-ediende wet an um toestemming te geven an de Prins van Oranje um mit Máxima Zorreguieta te trouwen.
Op 2 febrewaori 2002 het de toemaolige burgemeister van Amsterdam, Job Cohen, t huwelik esleuten in de Grote Zaol van de Beurs van Berlage te Amsterdam. De karkelike inzegening was in de Nieje Kark in Amsterdam, en is uutevoerd deur dominee Carel ter Linden (lid van de toemaolige Nederlandse Hervormde Kark). De katholieke prinses Máxima mos eerst instemmen mit n hervormde, protestantse opvoeding van de eventuele kienders, wat t huwelik in de ogen van de Rooms-Katholieke Kark karkrechtelik ongeldig maakt, vanwege t huweliksbeletsel. Veural oender n minderheid van riffermatoriese Nederlanders, trouw an t huus van Oranje, was der in t begin bezwaor tegen n rooms-katholieke vrouw.
Miljoenen minsen die televisie zatten te kieken in binnen- en butenland volgden de trouwplechtigheid. Twee momenten die laoter vaak herhaold zouwen worren waren de traonen van Máxima tiejens Argentiense tangomuziek, toe Carel Kraayenhof t nummer Adios Nonino ("Dag Vaodertjen") speulde en de balkonscène mit "de kus".
Gezin
Máxima en Willem-Alexander hen drie kienders:
Titels en oenderscheidingstekens
thumb|Het eigen wapen van Máxima sinds 2002 thumb|Standerd van prinses Máxima De Wet lidmaotschap koninklik huus bepaolt dat de titel prins(es) der Nederlanden bie koninklik besluut verleend kan worren an oender meer de echtgenoot of echtgenote van de koning of de vermoedelike opvolger van de koning. Rekening houwend mit de Wet op de aodeldom (artikel 2, tweede lid), is bie Koninklik Besluut van 25 jannewaori 2002 (nummer 41) an Máxima de titels prinses der Nederlanden en prinses van Oranje-Nassau toe-ekend mit t predikaot Koninklike Hoogheid. Dit betekent verheffing in de aodelstand. Bie t volgende Koninklik Besluut van 25 jannewaori 2002, nummer 42 worde an prinses Máxima n eigen wapen en n onderscheidingsvlag toe-ekend.
De Spaanse koning gaf der, nog veur t huwelik mit de prins van Oranje, t Grootkruus in de Orde van Isabella de Katholieke.
Maotschappelike taken
Nog veur heur huwelik mit kroonprins Willem-Alexander is Máxima begonnen mit n intensieve verdieping in de Nederlandse maotschappie, deur n inburgeringskursus te volgen. Al gauw nao heur kennismaking mit Willem-Alexander begon ze Nederlands te leren en mos ze der eigen verdiepen in allerlei aspekten van de samenleving, zo as de geschiedenis, t staotsrecht, de rol van t koningshuus en de Nederlandse gebruken en gewoentes. Naodat hofdame Ottoline ('Lieke') Gaarlandt-Van Voorst van Beesd Máxima eleerd had over t protokol en de etiquette, worde in 2002 Pien Zaaijer, heufd van de ofdeling Bestuur en Wetgeving van t ministerie van Binnenlandse Zaken, as persoonlik raodgever van de prinses an-esteld.
Tiejens n kennismakingstournee deur Nederland in de maonden veur heur huwelik leek ze te genieten van de overweldigende belangstelling van de media. In t eerste jaor nao heur huwelik gung ze veurdan mit t kennismakingstournee op de Nederlandse Antillen en Aruba.
Prinses Máxima het de tied eneumen um te verzinnen wat as ze allemaol kon doen binnen de monarchie en de samenleving. Ze wou daormee veurkommen in dezelfde valkulen te stappen as heur schoonvaor prins Claus, die in zien pogingen um zinvol maotschappelik wark op te bouwen, regelmaotig problemen kreeg mit de beparkingen die deur de ministeriële verantwoordelikheid esteld worren an lejen van t Koninklik Huus. De algemene opvatting was dat prinses Máxima meer vrieheid mos hen as heur schoonvaor toe had.
Al gauw worde dudelik dat Máxima had an-egeuven iets mit frullie uut t butenland te willen doen, waorop de kommissie PaVEM bedocht worde. Sinds september 2003 is de prinses lid van disse kommissie (Participatie van Vrouwen uit Etnische Minderheden) die de regering raod geeft op gebied van integrasie van minderhejen. Ze is veural bezig mit vraagstukken rond de integrasie van allochtone frullie. Disse kommissie kwam negatief in t niejs toe der n stel allochtone frullie uutestapt waren. Ze kregen t geveul dat ze n soort "excuusallochtoon" waren, en as ze zelf ideeën han, dat dit alleen uutevoerd mocht worren oender de naam PaVEM. Oek zeien ze dat ze niet zelf mit de pers mochten praoten. De pers meldde oek dat de konklusies niks niejs an informasie brochten. Nao disse kritiek besleut Paul Rosenmöller, die oek lid was van de kommissie, t geld dat ie as lid kreeg terug te storten. Hie was de enigste die op de kritiek reageerde.
An t einde van heur introduksieprogramma gaf ze op 14 febrewaori 2005 n vraaggesprek op televisie an t programma NOVA. Daorin blikte ze terug op heur eerste jaoren in Nederland en gaf ze heur visie op de integrasie van allochtonen. t Programma trök 2,6 miljoen kiekers, n record veur t programma.
Máxima is bescharmvrouw van t Oranje Fonds. Ze oendersteunt oek vaak ze heur schoonmoer en man in t uutvoeren van der offisiële verplichtingen. In oktober 2004 nam ze zitting in de Raod van Staote waor konegin Beatrix veurzitter van is. Prins Willem-Alexander het al sinds zien achttiende zitting in de raod. t Is in de wet vasteleid dat t staotsheufd veurzitter is en de troonopvolg(st)er op zien of heur achttiende zitting in de raod kriegt. In 2005 is Máxima lid eworren van de groep raodgevers van de VN-kommissie veur t Internasionaole jaor van t mikrokrediet en bescharmvrouw van de Nederlandse padvienders. Ze volgde Prins Claus op. Ze is de deupmoer van prins Sverre Magnus van Noorwegen en gravin Leonore, deren van prins Constantijn en prinses Laurentien.
Holkerveen
thumb|250px|Ligging Holkerveen Holkerveen is een buurtschap in de gemeente Niekark, in de Nederlanse previnsie Gelderland. De buurtschap had in 2004 zo'n 320 inwoeners. Veur de postbezorging valt 't darp oender Niekarkerveen.
Connecticut (duurverwiesziede)
Connecticut kan verwiezen noar:
Graofschop Hollaand
thumb|250px|De graofschop Hollaand rond 1350 thumb|150px|Et waopen van 'e graofschop Hollaand
De graofschop Hollaand was een graofschop in et Heilige Roomse Riek die bestaon hef van 1101 tot 1795. De heufdstad was sinds 1230 Den Haag. Et gebied van de graofschop kwaamp ongeveer overiene mit de hudige perveensies Noord-Hollaand en Zuud-Hollaand, aj daor de Zuud-Hollaanse Eilanen en et Laand van Heusden en Altena van vurtlaoten en de eilanen Terschelling, Vlielaand, Urk en Schoklaand bi'j doen.
Van Friese naor Hollaanse graoven
De oldste bronnen praoten veur de Hollaanse kontreien van Friese graoven. De graofschop Hollaand is ontstaone toen de Friese graof Floris II homzelf in 1101 bi'j oorkonde graof van Hollaand nuumde (Florentius comes de Hollant). De graoven daornao hulden et bi'j disse iene titel, totdat Floris V besleut homzelf graof van Hollaand en Zeelaand en heer van Frieslaand te numen.
Toen Jan I in 1299 uut de tied kwaamp, was et over mit die zien dynastie, et Hollaanse huus. Sindsdien waren de graoven van Hollaand aldeur ofkomstig van buten de graofschop: achterienvolgens et huus Avesnes (Henegouwen), et huus Wittelsbach (Beieren), et huus Valois (Bourgondië) en et huus Habsbörg.
De bokse an binnen de Nederlanen
In de 16de ieuw kreeg Hollaand ekenomisch en poletiek de bokse an in de noordelike Nederlanen. Wat naost et ekenomische overwicht mitspeulde, was de saemenwarking van Hollaand mit de Habsbörgse laandheren bi'j de pacifikasie van Frieslaand en et Hartogdom Gelre. De Staoten van Hollaand zorgden veur de centeri'je om de legers te betaelen die daorveur inezet wodden deur de opienvolgende stadholders. Waor ze niet an wollen mitbetaelen, was een betere verdediging van de zudelike perveensies teugen Fraankriek.
Kruushaor
thumb|250px|Ligging Kruushaor Kruushaor (Nederlans: Kruishaar) is een buurtschap in de gemeente Niekark, in de Nederlanse previnsie Gelderland. Kruushaor leit 11 kilemeter van Amesfoort of.
Graofschop Hollaand
De bokse an binnen de Nederlanen
In 1581 zweuren de Staoten-Ginneraal van de Nederlanen de doedestiedse graof Flips III (keunink Flips II van Spanje) of, en was der in de praktijk gien graof meer. De graofelike rechten beröstten bi'j de Staoten van Hollaand en West-Frieslaand. Binnen de Rippebliek van de Zeuven Verienigde Nederlanen behuld et gewest Hollaand zien politiek en ekenomisch dominante pesisie.
Rio de Janeiro
350px|thumb|right|Rio de Janeiro
Rio de Janeiro (oetsprekn as ‘’RIE-jo de zja-NEA-ro’’, Portugese oetsproake ) of mangs ook kortweg Rio, is de tweede grötste stad van Brazilië. Et is de heuwdstad van de lieknamigen deelstoat. Delen van de stad stoat op de wearldoarfgoodlieste van UNESCO.
Rio de Janeiro hef et een noa heugste bruto inkommen van Brazilië, en de 30ste van de wearld in 2008. Et wörd eskatt op R$ 343 miljard (zowat 84 miljard). In de stad zitt völle heuwdkantoren van de Braziliaanse öllie-, mienbouw- en telekommunikasie-industrie. Doaroonder zeent twee van de grötste bedriewen van et laand (Petrobras en Vale) en et grötste telemedia-samenwoarkingsverbaand van Latiens-Amerika: Grupo Globo. Der zitt ook nen hoop universiteaten en oonderwiesinstellingen en et is et een noa grötste middelpeunt vuur oonderzeuk en oontwikkeling van Brazilië: 17% van al et nasjonale oonderzeuk köm in 2005 oet Rio.
Rio de Janeiro is ene van de drokst bezöchte steaden van et Zudelik Halfroond. Et steet bekeand um de natuurlike umgewing, et Braziljaanse Karnaval, samba, bossa nova en de straanden van balneario, zo as de Barra da Tijuca, Copacabana, Ipanema en Leblon. Nöast de straanden zeent belangrieke herkenningspeunten oonder mear et onmeundige staandbeeld van Kristus den Verlösser boawenop den boarg Corcovado, wat ook wal ene van de Zeuwen nieje woonderen van de wearld eneumd wörd; den Sukerbroodboarg met de kabelbane; de Sambódromo (Sambadrome), een groot paradestadion vuur samba-optochten tiedens Karnaval, met onmeudige tribunes an weerskaanten; en Maracanã-stadion, ene van de grötste vootbal-stadions van de wearld.
In Rio de Janeiro wordt de Olympiese en Paralympiese Zomerspöllen van 2016 eheuldn. Det is et eerste moal at dee spöllen op et Zudelik Halfroond en in een Portugees-talig laand eheulden wordt. In et Maracanã-stadion wörden de finales van de FIFA Wearldcup eheulden in 1950 en 2014, de Confederations Cup van 2013 en de Pan-Amerikaanse Spöllen van 2007.
Luttn
Luttn (Ned. Lutten) is n kern in de gemiente Haddenbarg. Et is een streekdörp, ontstoane langs t veurmalige kenaal de Dee'msvoart. De oorsprönkelike naame van t dörp luudde dan ok Lutten aan de Dedemsvaart. t Dörp hef ruum 2100 inwoners.
Karakter van t dörp
Luttn is van oorsprong (ca.1850) n veenkolonie. Lange doarveur vestig´n zich n zetje boern op n zaandrugge tussn de moerassn. T laand wöddn in kavels (lottn) tussn heur vedeeld. Die ligt in Old-Luttn net wat ten noordoosn van t huudege dörp. Noa de anleg van de Dee'msvóart en t afgraa'm van de veneloage wöddn de groond eschikt emaakt veur kleinschoalege landbouw. Langs t kanaal en de venewiek'ng wöddn boerderi'jchies en wonings ebouwd. De boern haddn miestal n gemengd bedrief, dat wil zeggn mit akker- en weidegroond. N stuk of wat boern uut Groni'ng köchtn wat grotere stukkn groond. Umdasse völle eerappels verbouw'n, wödd´n in Luttn n eerappelmeelfebriek esticht, "De Baanbreker". Lutten wödden veur t eerst enuumd in 1240. In 1990 wödden dan ok uutbundig t 750-joarig bestoan evierd.
Dörp in wörding
Langzamerhaand vestig'n zich middenstaanders in t dörp en wöddn karkn en skoeln ebouwd. Ongeveer middn in het dörp begön'n ze in 1854 mit de bouw van de Nederlands Ervörmde Karke. Jan van Loo bouw'n in 1857 hierveur t örgel, dat in 1858 in gebruuk eneumn wöddn.(Kiek en luster ok op Youtube, Van Loo Orgel).thumb|left|Eerste orgel van Jan van Loo Op de begraafplase achter de karke stiet n beukeboom van meer dan 150 joar oald.
Verkear en vervoer
Luttn was vanof 1897 an e-sleutn op t net van de Dedemsvoartse Stoomtram. Disse lien leup van Coevern noar Zwolle mit een oftakking noar Hiemse. Luttn had ok n D.S.M.-tramstation. Later gunk de tramweg over in E.D.S. en wöddn noa doorlog in 1947/48 op-ehee'm. Lutten was vanof toen op busvervoer an-eweez'n.
Wark
De mieste Luttenaarn waarn oorsprönkeluk warkzoam in t boernbedrief en tied'ns de campagne in de eerpelmeelfebriek. Noa de Tweede Wereldoorlog kwam der veraandering. De landbouw wöddn meer en meer mechaniseerd en de eerpelmeelfebriek gunk dichte. T kanaal wöddn veur een groot gedeelte edempt en de mieste inwoners waarn veur wark an ewezen op een bane buutn de plaase.
Pelmölle Ter Horst
Pelmölle Ter Horst oet Riesn, Tweante, wördt duur Riesnder aait gewoon "pelmölle" neumd. De Pelmölle is ne öllie- en pelmölle den at in 1752 ebouwd wör. Woarskienlik gebreukn ze hiervuur de achtkaante van ne aandere, euldere mölle. Töt 1913 hef de Pelmölle ewoarket. Duur nen braand steund t deenk dr joarnlaank vervaln bie. Pas in 1973 wör dr n groot oknapprojekt op töw ezat, wat oeteaindelik töt 1975 doerdn. Rechevoort heurt de mölle an Stichting Pelmolen Ter Horst.
De mölle hef twee koppels pelsteender en ne volledige öllieslagerieje, met twee kaantsteender. De roodn (wiekn) spant 22,4 meter en hebt oold-Hollaands hekwoark woerop at zeailn espönn köant wordn. Dr wörd nog regelmoatig duur vriewillige mulders gerst epeld en öllie esloagn op weendkracht. Ook wordt dr vuur toeristn en publiek eteund wat t muldersvak inheult. De öllie en t mel beent doarnoa te koop.
Wye
Wye (hollandsk: Wijhe) is een dorp an den Yssel in de hüdige gemeynde Olst-Wye in de neaderlandske provincy Oaveryssel. Wye ligt tüsken Deaventer en Zwolle.
Töt an den eyrsten januåri 2001 was Wye ne up sikselv stånde gemeynde. Vanof den dåtum wördden de gemeyndes Wye en Olst by mekander voogd under den name Olst. Den 26sten määrt 2002 wör den name veranderd når Olst-Wye.
Geskydenisse
Wye wördt vöär et eyrste in de böke nöömd in 960 as "Wie", wat når alle anneamelikheid düüdt up een heiligdom. Ne belangryke mylpål in de geskydenisse is dan ouk 1960 eweasd, do as et dusendjårig bestån van Wye vyrd wör.
Landsbeskryving
Wye ligt an den Yssel, wår as nen oaversteak is med kampeersteades. Med de Veluwe is Wye verbünden döär een kabelvaerpont, by et dörpken Vorchten. Dit nömet se et Wyeske Vaer. Oaver land ligt Wye an de N337, tüsken de gröttere städen Deaventer en Zwolle.
Openbår vervoor
Station Wye ligt an de lyne Zwolle - Roosendaal, yder halv üre geyt der nen sneltrein beide kanten uut. Med de büsse is et dorp te bereiken med büslyne 161 (Deaventer - Zwolle). Ouk geyt der ne büürtbüsse van Wye oaver Brookland når Rålte.
Skolen
Et dorp hev vyv laegere skolen:
Middelbåre skole:
Sport en spel
Hyr een paar vereynigingen uut Wye:
Kauwgom
duum|rechts|Kauwgom Kauwgom of kauwgum is een soortement slikkeri'je daoraj mit de koezen op kauwt en daj niet deur mut sloeken. 't Is samen-esteld uut gom, smaakstoffen en zuutstoffen.
Kauwgom was al in gebruuk bi'j alderhaand olde volken. Midden negentiende eeuw weur 't - in de Verienigde Staoten - veur 't eerst op de mark ebrocht. De Amerikaan John Curtis was in 1875 de eerste die as de oorspronkelijke basis d'rvan, de gom chicle, verriekten mit een aromastof.
Kauwgom stimuleert de spi'jpreductie, waordeur aj gien dreuge mond kriegt. Ok kan kauwgom oe de mond schonemaken.
Kauwgom hej in verschillende vörms:
Soorten
Een stel bekende soorten bint:
Kalifornië (duurverwiesziede)
Kalifornië kan verwiezen noar:
Sloes (gemeente)
Sloes is ne gemeente in de Nederlaandse proveensie Zeelaand, in et westen van de laandsstriekke Zeeuws-Vlaanderen. Et is ne samensteelde gemeente oet de oolde gemeentes Oostburg en Sloes-Oardenborg. De gemeente dreg de naam van et vestingstädken Sloes. Et roadhoes steet liekewel in Oostborg. In de gemeente wont 23.217 leu (1 jannewoari 2020) op ne vlakte van 307,16 km² (met 27,49 km² water).
De seanten mut de gemeente vuural winnen met toerisme.
Kernen
De gemeente Sloes hef viefteen offisjele kernen en nog ne hele riege boerskoppen. Sloes heurt bie de dunstbevolkte stukken van Nederlaand.
Steaden en döarpe
Op den eersten januwoari van 2014 wonden der in Sloes de volgende antallen leu oawer de verskillende döarpe verspreaid.
Boerskoppen
Wiedters hef de gemeente sloes de volgende boerskoppen. Akkerput, Bakkersdam, Balhofstede, Biezen, Boerenhol · Cadzand-Bad, Draaibrug, Het Eiland, Heille, Hoogeweg, Kapitalendam, Klein-Brabant, Koninginnehaven, Kruisdijk, Kruishoofd, Maaidijk, Marollenput, Moershoofde, Mollekot, De Munte, Nieuwesluis, Nieuwland, Nieuwvliet-Bad, Nummer Eén, Oostburgsche Brug, Oudeland, Plakkebord, Ponte, Ponte-Avancé, Pyramide, Ronduit, Roodenhoek, Sasput, Scherpbier, Sint Anna ter Muiden, Slijkplaat, Slikkenburg, Smedekensbrugge, Steenhoven, Stroopuit, Terhofstede, Tragel, Turkeye, Valeiskreek, Veldzicht, Veldzicht (deels) en Vuilpan.
Pette
thumb|200px|Honkbalpette
Ne pette is n soort heuwdbedeksel met allene nen klep an de vuurkaante. Doarduur is de pette nen tuskenvörm van de mutse (zoonder klep) en n hood (nen klep roondumme).
Ne oetzeundering is de pette van n Engelsen detectivefiguur Sherlock Holmes, den't ne pette met twee kleppen hef: vuur en achter. Der zeent ook nog petten met oorkleppen an weerskaanten. Dee oorkleppen köant vake noar boawen evoolden worden en boawenop de pette vaste maakt. De matrozenpette hef gin klep, mer n leent an de achterkaante.
De boernepette is n deksel det vroger völle duur keender en woarkvolk edreagen wör. De keender deden doar verskeaidene spöllekes met, zo as bv. "Kak in de Pette". t Woarkvolk was an de pette te kennen, tegenoawer de heugere sosjale klassen, dee't vake nen hood op hadden. Doarvan köm ook de oetdrukkige "Jan met de pette", wat nen namen was vuur nen kenmoarkenden woarkman. Later köm t te stoan vuur n 'gewonen kearl'.
Völle boeren van ne euldere gennerasie dreagent vake nog ne Engelse boernepette met n roetenpatroon. Bie völle oolde drachten keump dit soort pette ook wal vuur, mer is dan vake zwart of doonkerblaauw.
De "moderne pette" is hoaste oet t dagelikse leawen vort, skoonwal at he mangs wier terugge keump as toovoging in de vrouwleumode. Rechtevoort dreagnt bepoalde groepen jeugnd völle honkbalpetten, dee't vake n helen dag nit of enömmen wordt. In Tweante wörd dit ezeen as onfatsoenlik, en disse groepen wordt doarumme vake "pettenvolk" eneumd.
Petten wordt gebroekt um bie ne bepoalde groep te heuren, zo as de uniformpette in t leager, in muziekkorpsen, plietsieleu, kapteins, piloten, ezw. Wat jeugndbewegings hebt ook wier öare egene petten, of ne egene stiel van dreagen. Zo ha'j in de negentiger joaren de gabbers, dee't ne honkbalpette met bollen klep ophadden, woerbie't den klep recht noar vuurten of noar achteren mos wiezen, en iej hebt de hiphoppers, dee't juust nen platten klep weelt, en de pette skuuns op n kop zett.
Petten zeent n geleefd reklamemiddel; bedriewe, sportclubs, moarken van kleare, ezw, deelt geregeld petten oet met öar beeldmoark of öaren namen der op.
Bie völle ärtieste is de pette n geleefd heuwdbedeksel. t Gef vake n bepoald karakter det ze spöllen weelt, net wat mear persoonlikheaid. n Nederlaandsen artiest André van Duin steet bekeand um de völle petten en heudjes dee't he vuur zinne verskillende karakters har. Ook grappenmaker Bert Eeftink gebrok vuur zin karakter Helligen Hendrik ne boernepette, en n volledigen naam van Hendrik is Hendrikus Antonius van der Pette.
Stroatmuzikaanten gebroekt vake ne pette as "ontvangstbäkken" vuur geeld. Mangs goat ze der ook n kreenk met tooheurders met roond (net as met nen kollektebuul) um zo t geeld op te halen. Doar keump de oetdrukking "eawen met de pette roondgoan" van.
Sint-Lambertuskarke (Hiemse)
thumb|right|Sint-Lambrechts-Kerk, te Hiemse
De Sint-Lambertuskarke in Heemse (den Hardenbarg, Overyssel), ouk wel Witte karky in de volksmond enöömd, is een karkgebouw van de Protestantse Gemeynte den Hardebarg-Heemse. Disse karke höyrt töt et arvgood van Hardenbarg.
Oorsprüng: Holt
Ümme de eyrste sporen van et karkgebouw achter an te kummen müttet wy torügge töt de 8e ewe. Ümm' en nåby 750 n.Chr. kwamen de sendelingen Lebuïnus en Marcellinus op Noordoost-Overyssel an ümme et evangely te preadiken. Et was ear toon wel elükket enkele heidense Sassen töt et kristendom te bekeyren. Mar der kwamt al rap een verset up, dat ear wark ungedån maakten. Karel de Groten sol uutendelik alle Sassen med geweld bekeyrden.
Ouk up Heemse bint de missionarissen ewest. Volgens geskydskryver Brumanus waren de heidense Heemsenaren so blyde med et evangely, dat se en holten kapellegy ebouwed hebbet. Up wülk jår as dat geböörden weytet wy neet, mar et müt vöär 762 ewest hebben, ümdat Marcellinus up dat jår uut de tyd kummen.
Nå et verhaal sol de karke is up een heidense ovverplaatse ebouwed hebben. De steyn wat der vöär de döre ligt sol de olde ovversteyn weysen.
Oorsprüng: Steyn
Kört nå et jår 1200 wördden de Heemser karke vervangen döär een steynen gebouw. Ümme de karke op een steawige undergrund te bouwen, wördden grote swarvkeien in de grund edån. Tüsken disse steynen plearden se vöäle specy.
Up de swarvkeien med specy wördden de müren ebouwed. Dee müren waren van yseroorblokken emaket. Yseroor is een natüürsteyn wårin as vöäle yser sit. Vrogger is et in Salland vöäl gebrüket, ümdat et hyr in grote hovöälheiden in vöärkwamen. De stadsmüre van den Hardenbarg is ouk emaket van yseroor. Disse steynsoorte haalden sy uut de bedding van de Vechte. Et wördden med skeypen der hen-ebrachet. Dat was neet altyd sunder tramelant. Op 1209 wördden der een gebedsdag ehöälden vöär de kerls den in noodweyr verdrünken waren, toon sy steynen haalden vöär de karke in Heymse.
Later wördden de karkemüren emaket van baksteyn. Lüde hebbet bereakend dat de karke wårskynlik 6,30 meyter bread was en 15,50 meyter lank. Vanoaf de 19e ewe is et gebouw bepleisterd. Dårdöär bint de yseroorblokken neet mear te seen.
In de karke
In et karky hebt se noch enkele bysundere vöärwarpen. Allereyrsten een eyken holten preakstool, uut 1681. Dat jårtal is anebrachet in et 'plafond' van de preakstool. dårby ouk een bewarkten dööpvont van Bentheimer sandsteyn uut plm. 1200 (van 1681 töt 1937 stünden he in de tüne van de pastory), enkele gravsteynen (ingang töt gravkelders van o.m. de Heren van Heemse) en tüürlik de klokken.
In de toren, dee eigendum is van de bürgerlike gemeynte, hangt twey klokken. De grootsen (de Sint Lambertusklokke) is emaket in 1520 döär Hendrick van Dortmund. Hy hevt ouk en kleindere klokke emaket, mar den is in 1829 vervangen döär een nye. Nood edwüngen, ümdat et oorsprüngelike eksemplaar döä lange en hard te lüden tydens et karstlüden in 1827 ebarsten was.
De klokke dee in 1829 et kapotte stük vervüngen is emaket döär de firma Petit en Fransen uut Aarle-Rixtel.
Volkslegende
Nå de val van et Romeinse Ryk güngen missionarissen, wårvan de 8e-eewsen missyonaris Lebuïnus, et sassiske gebeed in. Ear bedoling was üm hyr et kristendom te brengen. Wat se döden was heilige boumen ümhouwen, tempels afbreaken en heilige deren slachten. Mar van de Roomse Karke möchten de Sassen wel verdan gån med ear ovveryen, mar alleyne in de nye holten karken den op de plaatse van de olde tempels ebouwed wördden.
So is et Witte karky in Heemse ebouwed. Ayt noch steet nåst de karke de olde ovversteyn. Dår besteet de volgende legende over:
" Dår de 10e eewsen leyvensbeskryving van de heiligen Lebuïnus van Dempter (Vita Sancti Lebuini) niks lös löt over menskenovvers, wol de volkslegende in en over Hehmse uns toch vertellen dat Lebuïnus up een mål tydens syn sendingsreise in disse buurte een sassisk jung ereddet hevt van de dood up eeb ovversteyn. Dit geböörden wår nu et hüdige witte karky steet, en Lebuïnus sol net optyd ewest hebben: kört net an vöär et doon van et ovver. "
Ruut
Ruut:
Nekkeveld
250px|thumb|Ligging Nekkeveld Nekkeveld is een gehucht in de gemeente Niekark, in de Nederlanse previnsie Gelderland. Nekkeveld leit kortbie 't Niekarkernauw. 't Gehucht leit acht kilemeter in noordelijke richting van de stad Amesfoort. Nekkeveld valt samen mit de buurtschap Arkemeen.
Oalborg
thumb|right|200px|Gemeentekaarte van Oalborg thumb|right|200px|Zicht op Venne en den Ofdamden Maas, bekekken vanof Aalst (Geelderlaand).
Oalborg of Oalburg (Hollaands: Aalburg) is ne vuurmoalige gemeente in et Laand van Altena in de proveensie Noord-Broabaant in Nederlaand. Der woonden op n 31sten meart van 2015 12.979 inwonners op ne vlakte van 53,16 kilometer in et veerkaant, met 273 ha an water.
Döarpe
In de gemeente ligt de volgende döarpe en wonkernen. Babyloniënbrook, Drongeln, Eethen, Gendern, Meeuwen, Spijk, Venne en Wiek en Oalborg (woer as ook et roadhoes steet).
Openboar Vervoor
In Oalborg komt verskeadene bussen an. Dee vaalt oonder de zorg van busbedrief Arriva.
Verleden
Der wörd an enömmen at der in de prehistorie al leu wonden op de stea wat non Oalborg is. Of ze der vuur vaste wonden is neet dudelik. Den naam  Aalburg wörd pas in 889 gebroekt. De hudige gemeente is in 1973 ontstoan duur ne samensmeelting van de oolde gemeentes Wiek en Aalborg, Venne en Eethen.
Gemeenteroad
Noa de gemeenteroadsverkiezingen van 2014 wörd der een verboond eslötten tusken de SGP, Ideaalburg, BAB en den Aalburgsen Alliantie, noa at de ChristenUnie en et CDA zik terugge treuken. De eerste dree partiejen leawert alledree nen wethoolder.
Monumenten
In de gemeente stoat een antal rieksmonumeanten en oorlogsgedeanken, zeet:
Veurbi'j goed en kwaod
Jenseits von Gut und Böse (Nedersaksies: 'Veurbi'j goed en kwaod') is 'n filesofies boek, eschreevn deur de Duutse filosoof Friedrich Nietzsche in 1886. In dit boek gef e op 'n neutrale wyse, en zonder ienig verhaalliende, weer wat e dachten over moraal, de zeedn en zien weerldbekiek. Wat der uut ekommn is, is 'n wat ingewikkeld boek wat e schreevn zo as e ok dachten. Wat wal te markn is an de chaotiese schriefwieze in dit boek.
In dit boek maakt e 't hele morele syteem van de kristlike, West-Europese zeedn met de grond vlak. Wat hi-j ok nie veur et lest zol doen, want in de warkn hiernao giet e der allinnig mar verder op deur. 't Eerste heufdstuk endigd ok met 't idee dat de hudige zeedn niks te weerd bint.
''Andrerseits: ist man einmal mit seinem Schiffe hierhin verschlagen, nun! wohlan! jetzt tüchtig die Zähne zusammengebissen! die Augen aufgemacht! die Hand fest am Steuer!—wir fahren geradewegs über die Moral weg, wir erdrücken, wir zermalmen vielleicht dabei unsren eignen Rest Moralität, indem wir dorthin unsre Fahrt machen und wagen,—aber was liegt an uns! Niemals noch hat sich verwegenen Reisenden und Abenteurern eine tiefere Welt der Einsicht eröffnet.''
Vertaling:
Vene (grondsoorte)
Veengrond
Veengrond is een bodemtype waorvan de grond uut vene en aander plaantaordig materiaol bestaot. Vene hej in Nederlaand ok nog op grotere dieptes, as zaand-op-vene en klei-op-vene, beveurbield in Grunning en Drenthe. Et is een besundere ofzetting, omreden et niet-klastisch is. Omdat et in teengstelling tot sediment op 'e stee evormd is, numen ze et sedentaot.
Veenvorming
Gewoonlik wodt dood plaantenmateriaol rap of-ebreuken deur de anwezigheid van zoerstof en de warking van bacterieën. Veural in slim hiete en dreuge umstaandigheden gaot de rotteri'je dan rap. Bi'j aerobe ofbraak ontstaot dan H2O en CO2. Mar bi'j de ofwezigheid van zoerstof kriej anaerobe ofbraak, daoras CH4 van komt. In natte en vochtige omstaandigheden gaot de ofbraak staorigeran as de ophoperi'je, waordeur d'r veenvorming optreedt. Vene viej veural in maotige vochtige kontreien. In Nederlaand en België is et mieste vene vormd in et Atlanticum, lichtkaans deur et vochtoverskot dat optrad deur de overgaank van naaldbos naor loofbos in die periode en et sti'jgen van de grondwaeterspiegel onder invloed van de zeespiegelsti'jging.
Indieling
Veensoorten verskillen slim, ofhaankelik van de ligging ten opzichte van et grondwaeter en van de voedselriekdom.
Ligging ten opzichte van et grondwaeter
Aj uutgaon van de ligging ten opzichte van et grondwaeter bi'j de veenvorming kuj de volngde indieling maeken:
In onontgonnen vorm viej et in Nederlaand niet slim veule meer, allend nog in et Bargervene in Zuudoost-Drenthe en in de Groote Peel in Noord-Braobant. Een groot pat is ja in de neengtiende eeuw of-egraven veur de braandstofveurziening. In België hej op de Hoge Venen (Hohes Venn of Hautes Fagnes) nog biester veul hoogvene.
De bovenste laoge (40-60 cm) numen ze bonkeerde, en kuj niet gebruken omme d'r turf van te maeken. Dizze bonkeerde wodden in de Grunneger, Drentse en Friese veenderi'jen - niet in de Peel - vermengd mit de zaandgrond die nao et ofgraven weer teveurschien kwam en vormden zo de dalgrond, die mit goede bemesting en ontwaetering nog redelike laandbouwgrond gef.
De onderste laoge (30-40 cm) numen ze dargvene. Dit is stark saemen eparst en bevat vake et kienholt; wortels en dielen van boomstammen die as bedolven bint deur et vene.