cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Billers
In dat Medeloller hebbt se besünners de Karken utmolt. Un denn güng dat los mit de Molers, de wi hüüt noch bi Namen kennt.
un veel anner noch dorto.
Dietrich Bahner
Dietrich Bahner is de Naam von
* Dietrich Bahner senior (1913–1987), düütschen Ünnernehmer un Politiker,
Lakewood Township
Lakewood Township betekent
Melchior von Düring
Melchior von Düring (* üm 1585 in Bokel; † 1. August 1652 in Holt) weer en düütschen Aadligen.
Von Düring is üm 1585 rüm op dat Good Bokel boren, dat de Familie von Düring tohöört hett. He weer de Söhn von Mette, borene von de Lieth, un Arp von Düring. He weer von’n 20. Dezember 1623 bet to sien Dood 1652 as Nafolger von sien Swegervader Beernd von Weersbe Präsident von de Ridderschop von dat Hertogdom Bremen. Na em hett Johann Marschalck dat Amt övernahmen.
He is 1645 Raad un Drost von dat Amt Hagen worrn.
Von Düring hett an’n 5. August 1610 in Meyenborg Gertrud von Weersbe († 22. Februar 1659) freet. De beiden harrn tohoop söss Kinner: Arpold (1612-na 1625), Bernhard († 17. August 1679), Johann (vör 1619-28. Juli 1683), Ido Melchior, Catharina un Hedwig († November 1682).
Manfred Baumann
Manfred Baumann is de Naam von
* Manfred Baumann (* 1956), öösterriekschen Journalist, Schriever un Kabarettist,
Behringen
Behringen betekent
Dat is ok de hoochdüütsche Naam von
Schriver
Schriver betekent
Schriver is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Shriver, Schriever.
Ildo Lobo
Ildo Lobo (* 25. November 1953 in Pedra Lume; † 20. Oktober 2004 in Praia) weer en kapverdischen Singer.
Ildo Lobo kummt ut en Familie vun Muskanten un Singers. Sien Vadder weer Antoninho Lobo, de ok en bedüden Singer ut Kap Verde weer. He gellt as een vun de beropensten Singers vun de lütte Inselrepubliek un sien Musik weer prägt vun klore Spraak un en stark politisch Insetten.
Johrelang weer Lobo Singer vun de Grupp Os Tubarões („De Haifisch“), de to de Tiet vun de marxistische Regeeren lang as de „offizielle“ Musikgrupp vun de Kapverden gellt hett. Dordör is he veel un faken in’t Utland reist, woneem he sien Land oder tomindst de Musik vun sien Land vörstellen schüll. Os Tubarões hebbt dorüm groden Andeel hatt, de kapverdische Musik mit jemher Funana-, Coladera- un Morna-Rhythmen weltwiet bekannt to maken. Dat sünnere an de Grupp weer, dat nümms vun de Muskanten vulle tiet Musiker weer – se all harrn annere Beropen. So ok Lobo, de an sik Tolloffizeer weer.
Sien eerst Album as Solo-Künstler hett Lobo 1996 op’n Markt bröcht, dat he in’n Andenken an sien Vadder opnahmen harr, de en poor Johren vörher doodbleven weer. Dat Album hett den Titel Nós Mornas un bargt ok blots Leder in Morna-Wies. Produzeert weer dat Album vun Mario Lucio, de to de Grupp Simentera höört, un opnahmen worrn is dat in Paris tosamen mit de besten Musikers vun’t Eiland Santiago. Sien tweet Album is 2001 rutkamen, wo ok olle Musikerfrünnen vun Ildo Lobo bedeeligt weern aver ok de Muskanten vun Cesária Évora.
Liekers dat Lobo gesundheitlich nich best toweeg weer, wat em ’n Tiet lang vun de Musik afhollen hett, güng he in’n Sommer 2004 wedder in’t Studio tosamen mit de Muskanten vun Cesária Évora. De Klavierspeler Fernando („Nando“) Andrade hett dat Album produzeert, dat den Titel Incondicional kregen hett. Dat weer ok de Titel vun en Morna-Leed, dat vun den jungen Schriever Constantino Cardos komponeert woorn weer, den he dormit ünnerstütten wull. Dat eerste Leed op dat Album is dat letzte, wat Ildo Lobo schreven hett.
Musée d'Orsay
In den vörmoligen franzööschen Königspalast Orsay in Paris is hüdigendags to'n groten Deel dat Museum Musée d'Orsay ünnerbröcht. Apen maakt hett dat 1986.
Dat Museum hett en Grött von 57.400 m² un harr 2007 3.200.000 Besökers.
Nebra (Unstrut)
Nebra is en Stadt in Burgenlandkreis in dat Bundsland Sassen-Anholt. De Stadt hett 2.612 Inwahners (Stand 31.12.2006) up en Flach vun 11,49 km².
Nebra is eerstmals 876 Oorkundlich erwähnt wurrn und in dat 12. Johrhunnert hebbt se dat Stadtrecht kregen. Dat wenig bekannte glieknamige Ministerialengeslecht "von Nebra" harr hier sien Stammsitt un is 1205 eerstmalig erwähnt wurrn. De döringsche Schenken vun Vargula harrn van 1259 bit 1341 Nebra in Lehnbesitt un nömmen sück "Schenken von Nebra". Dat Sloot Nebra hebbt 1540 de Broers von Nißmitz erricht.
Tüschen 1952 un 1994 weer Nebra de Sitt vun de glieknamig Landkreis in de Bezirk Halle. To’n 1. Januar 1998 nömmt sück de Stadt nu Nebra (Unstrut).
Bekannt wurrn is de Stadt dör de Himmelsschiev vun Nebra, de 1999 funnen wurrn is.
Bulytschow
Bulytschow is de Familiennaam von
Coopertown
Coopertown betekent
666 (Mehrdüdig Begreep)
666 betekent
Lancaster Township
Lancaster Township betekent
Inbitter
Inbitters weren fröher de Lüüd, de bi Hochtieden un Lieken vun de Bruutlüüd oder de Angehörigen anhüert warrn sünd un vun Huus to Huus güngen, de Naverslüüd, Verwandten un Bekannten intoladen. In jedet Huus segg de Inbitter sien lütt Vers op. Ok bi de Fier sülvst weer he mit togang un help bi dat Organiseren, soorg dorför, dat dat good wat to eten geev un dat bi de Fier ans ok allens kloor güng.
Vele Dörper harrn en egenen Inbitter, de faken een vun de lütten Buern weer, de so en lütt Tobroot harr.
Veerlannium
Dat Veerlannium is en Tiedafsnidd in de Geologie, de von üm un bi 23,8 bet 19,25 Millionen Johr vör uns Tied reckt. Dat is Deel von dat Miozän un binnen dat Miozän von dat Aquitanium (vör 23,03–20,43 Ma) un dat Burdigalium (20,43-15,97 Ma). De Utdruck Veerlannium warrt blots för de Sedimenten in Noorddüütschland un ümto bruukt (Noorddüütsch Tertiärbecken). De Naam kummt af von de Veerlannen. Dor hebbt de Hambörger Waterwarken bohrt un den Bodden ünnersöcht un beneddern en Schicht ut Bruunköhlsannen Seesedimenten funnen, över de Willi Koert 1911 un Karl Gripp 1912 Berichten schreven hebbt.
Vör dat Veerlannium keem dat Neochattium (25,5-23,8 Ma) un achterna dat Hemmoorium (19,25-15,5 Ma).
De Sedimenten von dat Veerlannium sünd vör allen Kalksandsteen, in de ok veel Schalen von Mollusken to finnen sünd. Noorddüütschland leeg to de Tied op’n Grund von en siede See. As Leidfossilien warrt de Sniggen Aquilofusus guerichi, Costoanachis beyrichi, Nassarius meyni un Sipho pereger un de Muscheln Cyclocardia grippi un Lyonsia norvegica ansehn.
As Grundgesteen kummt dat Veerlannium nich faken vördag (Utnahm is Klinting Hoved bi Sönderborg), aver as Schuvels is dat fakener to finnen, ünner annern in’n Oosten von Sleswig-Holsteen (Holsteener Steen).
.mm
.mm is de Topplevel-Domään (TLD) för dat Land Myanmar. Dat is ene Lännerdomään (ccTLD). De Domään is 1997 inföhrt worrn. De Domääns ünner de Topplevel-Domään .mm warrt vun dat Ministerium för Kommunikatschoon, Post un Telegrafen vergeven, wat ok de Sponser vun de Domään is.
Hans Baumgartner
Hans Baumgartner is de Naam von
* Hans Baumgartner (1873–1950), öösterriekschen Offzeer,
Shriver
Kiek ok bi: Schriver, Schrijver, Schryver.
Bulushi
Bulushi oder Buloshi is de Familiennaam von
Gramium
Dat Gramium is en Tiedafsnidd in de Geologie, de von üm un bi 9,75 bet 7,9 Millionen Johr vör uns Tied reckt. Dat is Deel von dat Miozän un binnen dat Miozän von dat Tortonium (vör 11,608-7,246 Ma). De Utdruck Gramium warrt blots för de Sedimenten in Noorddüütschland un ümto bruukt (Noorddüütsch Tertiärbecken). De Naam kummt af von’n Oort Gram in Däänmark, bi den dat de Toonkuhl Gram Lergrav gifft. Dor hebbt se Schichten ut dat Gramium funnen.
Vör dat Gramium keem dat Langenfeldium (12,25-9,75 Ma) un achterna dat Syltium (7,9-5,25 Ma).
Desülve Tied in Süüddüütschland un Middeleuropa (zentrale Paratethys) fallt in den Tiedafsnidd Pannonium (11,2-5,3 Ma).
Schuvels ut dat Gramium is fakener in Form von Flensborger Steen to finnen.
Lansing Township
Lansing Township betekent
Gustav Friedrich Meyer
Gustav Friedrich Meyer (* 28. Februar 1878 in Pönitz; † 29. Juli 1945 in Niestadt) weer en düütschen Volkskundler.
Meyer weer Schoolmeester an de Middelschool in Kiel un Mitarbeider vun dat Sleswig-Holsteensche Wöörbook vun Otto Mensing. Al vör’n Eersten Weltkrieg hett he mit volkskundliche Sammelarbeit in’n Däänschen Woold un in’t Lauenborgsche anfungen. Nadem he ut de Kriegsfangenschop trüch weer, hett he wedder volkskundliche Sammelreisen dör dat ganze Sleswig-Holsteen maakt un Määrken, Sagen, Berichten ut’n Volksglöven, Schwänk, Radels, Leder un Berichten över Brüük sammelt. Sien Archiv liggt hüüd in de Sleswig-Holsteensche Landsbibliothek in Kiel.
Herbert Bayer
Herbert Bayer is de Naam von
* Herbert Bayer (1900–1985), öösterriekschen Künstler un Schoolmeester,
Brunkhorst
Brunkhorst is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Brunckhorst.
Leto
Leto betekent
Leto is de Familiennaam von
Quakertown
Quakertown betekent
Leto
Kiek ok bi: Lehto.
Adda
Adda betekent
Adda is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Villa d’Adda, D’Adda, Ada, Atta.
Garfield County (Washington)
Garfield County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat Washington. He hett 2.266 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 1.839 km². De Sitt vun de Verwalten is in Pomeroy.
Historie
De Kreis is an’n 29. November 1881 grünnt worrn.
Demografie
1,97 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 0,96 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Vun de Vöröllern her sünd 96,45 % vun de Minschen Witte, 0,67 % stammt ut Asien un 0,04 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 0,38 % sünd Nakamen vun Indianers. 1,38 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 1,08 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 1,96 % vun de Lüüd ansehn.
Terran
En Terran is en Stück Eerdköst, dat in’n Vergliek to en Kontinent lüttjer is un sik von en Kontinentalplaat aflööst un dör Platentektonik ümlagert hett. Dorüm hett de Steen von en Terran faken en annere geoloogsche Geschicht as de Steen ümto. En Terran is ümgeven von geoloogsche Bröökzonen.
Terrans billt sik, wenn twee Kontinentaalplaten anenanner langsschrammt un en Stück von de een Plaat afbrickt un von de annere mitschaven warrt. Wenn dat Terran blots en Stück wiederschaven warrt un an de sülve Plaat blifft, denn warrt von en proximaal Terran snackt. Wenn dat Terran de Plaat ganz verlett un sik annerwegens anlagert, denn warrt von en exotisch Terran snackt.
Skriver
Skriver is de Familiennaam von
Lathrop Township
Lathrop Township betekent
Skriver
Kiek ok bi: Schriver.
Isábena
Isábena betekent
Schrijvers
Schrijvers is de Familiennaam von
Beringen
Beringen betekent
Johannes Bering
Johannes Bering is de Naam von
Beringen
Beringen is de Familiennaam von
Johannes Bering
* Johannes Bering (1607–1658), düütschen Theoloog un Mathematiker,
Schrijvers
Kiek ok bi: Schrijver.
Halltown
Halltown betekent
Beaton
Beaton is de Familiennaam von
Beaton betekent
Bulmerincq
Bulmerincq is de Familiennaam von
.mn
.mn is de Topplevel-Domään (TLD) för dat Land Mongolei. Dat is ene Lännerdomään (ccTLD). De Domään is 1995 inföhrt worrn. De Domääns ünner de Topplevel-Domään .mn warrt vun Datacom vergeven, wat ok de Sponser vun de Domään is.
Allwörden
Dat is ok de hoochdüütsche Naam von
Allwörden is de Familiennaam von
Boggstown
Boggstown betekent
Lawrence Township
Lawrence Township betekent
Hunza
Hunza betekent
Mesenterialarterie
Mesenterialarterie oder Ingedöömarterie betekent
Herman vun Wrangel
Herman von Wrangel (* 1584 oder 1587; † 11. Dezember 1643) weer een sweedsch Suldaat un Politiker.
He dö vun een baltendüütsch Familie afstammen. 1621 is he Feldmarschall wurrn, 1630 Raat vun dat Riek, 1643 Generaalgouverneur vun Livland. He weer de Vadder vun Carl Gustav Wrangel. Sien Dochter hett Conrad Christoff Königsmarck heiraadt.
Leaf Mountain Township
Leaf Mountain Township betekent
Krönke
Krönke is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Kroenke, Kronke, Kröncke.
Ladiensch Institut
Dat Ladiensche Institut Micurà de Rü (ladiensch Istitut Ladin Micurà de Rü) is en Institut för de ladiensche Spraak, de in de Dolomiten in Italien spraken warrt. Dat Institut is 1976 vun de Provinz Bozen grünnt worrn un hett 1977 ünner den eersten Baas Lois Craffonara dat Arbeiden anfungen. Dat hett sien Sitt in St. Martin in Thurn. Sien Naam hett dat vun’n ladienschen Spraakgelehrten Micurà de Rü. Dat sünd üm un bi 20 Lüüd, de dor arbeiden doot.
To de Opgaven höört dat Sammeln vun Material to de Geschicht, de Spraak un de Kultur vun de Ladiners. Ok Spraak un Kultur in de Medien un in’n Ünnerricht deit dat Institut stütten. Bi den Sitt vun dat Institut hebbt se op Slott Thurn ok dat Ladiensche Landsmuseum inricht, dat de Geschicht un Kultur vun de Ladiners wiesen deit.
Beringe
Beringe betekent
Beringe is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Bering, Beringen, Behringen.
Westfreesch (Spraak)
Westfreesch (in de Nederlannen meest Frysk) is en Sprake, de to den noordseegermaanschen Twieg vun de Westgermaanschen Spraken tohöörn deit.
Wie dat Westfreesch mit annere Spraken tosamenhangt
Westfreesch hangt dicht tosamen mit de beiden annern Spraken vun de freesche Spraakgrupp, de hüdigendags noch lebennig sünd. Dat sünd Seeltersk un Noordfreesch. Vun’n Oorsprung her hangt Freesch ok dicht tosamen mit dat Angelsassische. Man vunwegen dat dat Angelsassische up de Britschen Eilannen sik över Johrhunnerten verännert hett, un just so dat Westfreesch up’n Kontinent, hett dat hüdige Frysk mehr mit de nedderlannsche Sprake gemeen, as mit Engelsch.
Wo warrt Westfreesch snackt
thumb|300px|So sütt dat mit de Spraken in de nöördlichen Nedderlannen ut Westfreesch warrt snackt up dat Fasteland vun de nedderlannsche Provinz Freesland, bloß nich in de Stellingwarven in’n Süüdoosten vun düsse Provinz, in dat ööstliche Kölmerland in’n Noordoosten un in Et Bildt (de ole Münnen vun de Middelsee) in’n Noorden. Up de Waddeninseln warrt Westfreesch snackt up Schiermunksoog, man nich up Ameland un up Vlieland. Up Schelln warrt Westfreesch an de beiden bütersten Ennen vun dat Eiland snackt, man nich in de Midden, in de Gegend vun Midsland. Bavenhen warrt Westfreesch ok noch praat in en lüttjen Deel vun de Provinz Grunneng, von de Freesche Grenz bit hen na de Dörper Moarum, De Wilp un De Penne to.
Wo veel Lüde Westfreesch snacken doot
Mudderspraak is Westfreesch in de Provinz Freesland bi 347.000 Minschen, dat sünd bi 55% vun de Inwahners. In de Provinz Grunneng snackt bi 3.000 Lüde Westfreesch as Mudderspraak. Buten dat Spraakrebeet warrt Westfreesch vun bi 150.000 Lüde in de Nedderlannen snackt, sünnerlich in Randstadt, Grunneng un in’n Noordoostpolder. Ok in dat Butenland gifft dat bi 80.000 bit 100.000 Lüde, de Westfreesch snacken doot. Alltohopen sünd dat denn tominnsten 600.000 Westfreeschsnackers. As tweete Sprake warrt Westfreesch denn noch vun üm un bi 110.000 Lüde in de Provinz Freesland snackt, de ehre Muddersprake dat an un for sik nich is.
Wo veel Westfreesch de Lüde könnt
Vun de um un bi 630.000 Inwahners vun de Provinz Freesland könnt 94% Westfreesch verstahn, 74% Westfreesch praten, 65 % Westfreesch lesen un 17% Westfreesch schrieven.
Wat for'n Dialekten dat gifft
Acht Dialekten vun dat Westfreesch weert unnerscheden. Unner’nanner könnt de Snackers sik ganz eenfach verstahn. Veer vun düsse Dialekten weert wiethen bruukt un weert vun en ganzen Barg Lüde snackt: Kleifrysk, Wooldfrysk, Süüdhucksch un Noordhuuksch. De veer annern weert bloß man vun hööchstens en paar Hunnert Minschen snackt un sünd ok bloß lokal bekannt: Oostersch, Hindelopstersch, Schellngersch un Eilandstersch. Vunwegen jem ehre Isolatschoon wiekt düsse veer minner snackten Dialekten an meisten af vun dat Standardfrysk.
Westfreesch Standardsprake
In de leste Helft vun dat 19. un de eerste Helft vun dat 20. Johrhunnert is en westfreesch Standardsprake tosamenstellt wurrn. Dorbi spelen dat Wooldfrysk, as gröttsten Dialekt, un dat Kleifrysk, dat vun oold her den hööchsten Status harrt hett, de wichtigste Rull. Süüdhucksch is meist ganz buten bleven un de veer lüttjen Dialekten sünd gor nich bruukt wurrn. Man, för en Standardsprake, kennt dat Westfreesch en grote Freeheit, wat dat Bruken vun de Wöör angeiht.
Man dat word seggt, dat de Standardspraak wurr fastleggt van Spraakwetenskuppminsken un neet van de Lüü, de dat Westfreesche proten. So kummt dat, dat Standardfreesk meest blot schreven un bloot minn proot word. In de Standardspraak is bi verscheden Förms van Woorden meest de Woordvariant to d' Standard maakt worden, wat wietst van't Nederlannsk weg was (t.B. "hiel" un neet "heel"), ok wenn sük in dat dagelke Bruken al anner Förms döörsett harren.
Ünnerscheden
Vergliek in de Tabell unnen de Tallwöör vun een bit tein in Standardfrysk un de veer Dialekten, de dor an’n wietsten vun weg sünd:
Infloot vun annere Spraken up dat Westfreesch
In dat leste Johrhunnert hett, na de nedderlannsche Sprake, dat Engelsche den gröttsten Infloot up Frysk utöövt, sünnerlich dat amerikaansch Engelsch.
Historie
Ehr dat överhaupt vun Freesch snackt weern kann, mutt dor en annere Sprake spraken wurrn ween in de hüdigen freeschen Kuntreien. Sachs hefft in düsse Gegenden al Minschen leevt, ehr dat de Germanen dor henkamen sünd, vun de nu wedder de Fresen afstammen doot. De ehre Sprake warrt as Proto-Freesch betekent. Man Forschers vun de Spraakwetenschop sünd dor nich övereen mit, ob düsse Sprake as Substratsprake vun dat hüdige Freesch bekeken weern kann un of dor also noch Sporen vun in dat hüdige Freesch to finnen sünd.
Dat öllste Freesch hett in Runen-Inschriften vun vör dat 8. Johrhunnert af an överleevt. En betern Born sünd ole Oordnaams. De laat vun üm 700 rüm sünnerliche ooldfreesche Luden höörn. Dor warrt ok um annahmen, dat Freesch as afsunnerliche Sprake in düsse Tied upkamen is.
De latere Historie vun de freesche Sprake warrt groff updeelt in dree Tiefafsnitten, nämlich de vun dat Ooldfreesch (±1150-±1550), Middelfreesch (±1550-±1820) un Neefreesch (±1820-nu). Gifft avers en Reeg vun Spraakforschers, de meent, Middelfreesch, dat weer nich en sünnerlichen Afsnitt, man dat höör woll na dat Neefreesch hento.
Mit dat Utbreden vun de Fresen in’n Loop vun Middelöller hefft sik de sünnerlichen Dialekten (oder Spraken vun de Freesche Spraakgrupp) Westfreesch, Oosterfreesch (mit Emsfreesch un Werserfreesch, dormank Wurster Freesch) un Noordfreesch bildt. Dat Werserfreesch is üm un bi 1950 utstorven, as de lesten Snackers vun dat Wangerooger Freesch dootbleven sünd. Vun dat Oosterfreesch gifft dat bloß noch den Rest vun de bi 1.500 Snackers vun dat Saterfreesch. Noordfreesch warrt noch bi 10.000 – 15.000 Lüde in Noordfreesland snackt. Westfreesch is mit groten Afstand de gröttste freesche Sprake, de dat hüdigendags noch gifft.
Westfreesch in offiziellen Bruuk
Ofschoonst dat in de Praxis al lang vörkeem, kregen de Fresen in de Provinz Freesland 1995 dat Recht, jem ehre Sprake in de Gemeenderööt un bi de freeschen Provinz-Behörden to bruken. 1997 is per Gesett beslaten wurrn, dat Westfreesch nu ok vör Gericht bruukt weern dröff. Inwahners vun de Provinz Freesland könnt mit Behörden vun de Gemeenden un vun de Provinz nu up Westfreesch snacken un ok schrieven. De Provinz un en Reeg vun Gemeenden hefft sik vörnahmen, mehr Westfreesch to bruken bi dat Upstellen vun offizielle Dokumenten. Vunwegen Ännern vun verscheden Gesetten sünd so’n freesche Saken nu tomeist allerwegens in Kraft. Een vun de lesten Utnahmens dorvun weern de Statutenför Verenen, man vun 2002 af an könnt de nu ok up Westfreesch upstellt weern. De Dokumenten för Troung un Geboort sünd hüdigendags in al freesche Gemeenden tweespraakig.
Westfreesch warrt in Europa gellen laten
1996 hett de Nedderlannsche Regeerung Westfreesch unner Artikel III vun de Europääsche Charta vun de Regional- un Minnerheitenspraken stellt. Dor gifft dat 48 Möglichkeiten, wie en Sprake bewohrt weern kann. 2001 is de „Verdrag vun Freesche Taal un Kultur“ twuschen de Regeerung vun de Nedderlannen un de Provinz Freesland slaten wurrn.
Naams vun Freesche Dörper un Steder
Ok up dat Rebeet vun de Naams vun Steder un Dörper is dat mit dat Westfreesch vorangahn. Oortschiller in twee Spraken hett dat in Freesland al vun de föfftiger Johren af an meist in al freesche Gemeenden geven, man vun 1989 af an hefft veer vun de 31 Gemeenden jem ehre offiziellen Oortsnaams freesch maakt. Dat sünd de Gemeenden Tietsjerksteradail, Boornsterhaim, Littenseradail un Feerwerderadail. Bovendat is al 1997 de offizielle Naam vu de Provinz vun "Friesland" in "Fryslân" ännert wurrn. Ok de Siel- un Waterverbänn hefft sik offizielle freesche Naams geven, bloß nich in de Stellingwarven, wo nedderlandsch-neddersassisch snackt warrt.
Unnerricht
Ofschoonst dat in de Praxis al lang passeer, is Westfreesch 1937 as extra Fack in’n Schoolunnerricht gootkennt wurrn. Man dat duur denn doch bit 1956, dat dat as „vullstännig“ Schoolfack gellen laten wurrn is. Vun 1980 af an is dat in’e Grundschool Plicht wurrn, freeschen Unnerricht to geven un vun 1993 möss dat ok in dat eerste Johr vun’e wietern Scholen geven weern. Freesch draff in de Grundscholen ok as offizielle Sprake in’n Unnerricht bruukt weern, just so, as dat ok bi üm un bi 80% vun de Scholen maakt warrt.
Wat Freesch as akadeemsch Unnerricht angeiht, hett dat al 1896 as Fack vun en Privatdozenten Togang kregen to de Universität Utrecht. Just so güng dat 1917 an de Uni Grunneng. 1930 is en Lektorat för Freesch an de Universität Grunneng inricht’ wurrn, de 1941 ümwannelt wurrn is in en oorntlichen Lehrstohl. Vördem al weern an de Universitäten in Amsterdam (1934) un Utrecht (1935) besunnere Lehrstöhl för Freesch inricht’ wurrn. 1951 geev dat an de Fre’e Universität Amsterdam en oorntlichen Lehrstohl, man 1994 is de uphoven wurrn. Hüdigendags gifft dat en oorntlichen Lehrstohl för Freesch, an de Universität in Stad, un dorto free besunnere Lehrstöhl an de Universität in Utrecht, de Akademie in Amsterdam un de Universität Leiden.
Dagblöder
In de Medien warrt Westfreesch unnerscheedlich veel bruukt. Bi allens, wat schreven warrt, warrt Freesch in de beiden Dagblöder vun de Provinz Freesland, Ljouwerter Krante un Frysk Deiblêd, man bloß in 5% vun de Artikels bruukt. Man dat gifft denn noch freesche Zitaten in nedderlannsche Artikels.
Familienannoncen vun de Dagblöder
In de Familienannoncen vun beide freesche Dagblöder warrt tomeist Freesch bruukt. As in de 1970er Johren dat Tellen losgüng, dor weern dat noch man 12 % Insettels in Freesch, 1991 – 1992 sünd 23 % freesche Annoncen tellt wurrn un bi en Steekproov ut 2000 weern dat al bi 30 %.
Tiedschriften
1997 is Frysk en Frij uphoven wurrn. Dat weer de leste breed-orienteerte Tiedschrift in Westfreesche Sprake. An de ehre Stäe is denn F-side rutbröcht wurrn. Dat is en freesche Bilaag, de eenmol in’e Weke in de beiden Dagblöder vun de Provinz rutkümmt. De „F-Side“ geiht nich sünnerlich deep mit ehren Inholt un lett sik meist nich verglieken mit „Frysk en Frij“.
De eenzigen echten Tiedschriften in freesche Sprake sünd in’n Momang veer Literaturtiedschriften: Trotwaer, Hjir, Kistwurk un M3.
Radio
In annere Medien güng dat beter mit Freesch. De eersten Radioprogrammen in Westfreesch sund 1946 utstrahlt wurrn dör den regionalen Sender RONO (Regionoale Omroup Noord en Oost), de to de Tied de Hälft vun de Nedderlannen bedeent hett. Eerst 1977 is de Provinz-Sender Radio Fryslân, later umnömmt to Omrop Fryslân, upricht wurrn. Hüdigendags strahlt düt Radio 80 Stunnen in’e Week ut un is en vun de Senders, de in de Provinz an’n meisten höört warrt.
Feernsehn
Up Feernsehn sendt „Omrop Fryslân“ de meisten Weken Programmen vun um un bi ene Stunne ut un denn noch 20 Minuten Schoolprogramm. Altohopen sünd dat bi 37 Stunnen in’n Johr.
Speelfilmen un Serien
In de lesten Johren sünd ok verscheden Speelfilmen up Westfreesch dreiht wurrn dör Speelbaasen as Steven de Jong. So is al 1985 De Dream rutkamen, 1996 De Gouden Swipe; 2001 Nynke un 2002 De Fûke. Vun 2001 af an gifft dat ok en „Soap“ up Freesch up „Omrop Fryslân“, mit den Titel Baas Boppe Baas.
Internet
In’t Internet gifft dat en grote Masse vun Websteden up Freesch. Dor warrt ganz unnerscheedliche Saken up behannelt. Vunwegen, dat Textverarbeiten up Westfreesch eenfacher lopen scholl, hett de US-amerikaansche IT-Bedriev Microsoft tohopen mit de Freesche Akademie en Westfreesch Bookstavensystem utklamüstert. Vun Anfang 2005 af an gifft dat dorüm vun en Reeg vun Programmen ok en westfreesche Utgave. Vun’n 2. September 2002 af an warrt ok an en westfreesche Wikipedia schreven unner: Fryske Wikipedia. In Momang (November 2008) sünd dor al mehr as 9.700 Sieten torecht.
Schrijver
Schrijver is de Familiennaam von
Westfreesch (Spraak)
Musik
Neven freesche Böker kaamt in’t Johr so bi 20 fryske CDs rut, tomeist mit Popmusik. Verscheden freesche Leder hefft in de lesten Johren up de natschonalen Hitlisten stahn, as to’n Bispeel Bonkefeart vun Anke Douma, In nije dei vun de Kast, un Wêr bisto vun Twarres. Düt leste weer dat eerste westfreesche Leed, dat dat jemols up de Nummer Een in den nedderlannschen Hitlisten schafft hett.
Schrijver
Kiek ok bi: Schrijvers, Shriver, Schryver, Schriever.
Westfreesch (Spraak)
Kark
In de Kark is Freesch bit up düssen Dag noch nich dörkamen. De allermeisten Goddesdeensten sünd bit up den hüdigen Dag up Nedderlannsch. Man dat gifft doch so twuschen 10 un 20 Goddesdeensten up Westfreesch an jeden Sönndag, verstreiht över de ganze Provinz. In de vergahn Tied hefft sik avers doch Lüde befaat mit dat Översetten vun Gebeden un Leeder. So hett "de Yntertsjerklike Kommisje foar de Earetsjinst" (YKFE, Kommischoon vun verscheden Karken för den Goddesdeenst) dor för sorgt, dat dat Leedbook vun de Karken as „Lieteboek foar de Tsjerken“ in Kompaktformat to kriegen is.
Utsichten
Al siet Johrhunnerten is vörutseggt wurrn, dat de westfreesche Sprake binnen de neegsten föfftig oder hunnert Johr unnergahn scholl. So’n Unheilspropheten weern t.B. Foeke Sjoerds 1765, Johan Winkler 1868, Waling Dykstra 1884, Jan Jelles Hof 1927 un Tony Feitsma 1962. 1967 is to’n eersten Mol amtlich un anstännig unnersöcht wurrn, wie dat mit dat Freesch utseeg. Dormols is rutkamen, dat 71% vun de Inwahners vun de Provinz Freesland dat Freesche as Muddersprake harrt hett. 1980 is de Sake wedder amtlich unnersöcht wurrn. Dormols is rutkamen, dat bloß noch bi 55 % vun de Inwahners vun Freesland as Muddersprake Freesch snacken dö. Dat weer denn en Verlust vun 16 % in 13 Johren. Jedenfalls hett dat toeerst mol so utsehn. Man as dat verrekent wurrn is mit de Masse vun de Lüde mit freesche Muddersprake, de ut Freesland wegtagen weer un de Masse vun de Lüde mit nedderlannsche Muddersprake, de na Freesland hentagen weer, un ok mit dat Wassen vun de Masse vun Inwahners in de Provinz, denn so seeg dat ganz anners ut. De Spraakforschers harrn vörutsehn, dat 1994, wedder 14 Johr later, bloß noch 46 % vun de Inwahners vun Freesland Freesch snacken döen. Man as 1994 de Sake wedder amtlich unnersöcht wurrn is, keem rut, dat jummers noch 55 % vun de Inwahners vun de Provinz Freesch as Muddersprake snacken döen. De Laag vun de Sprake weer denn also stabil. Nadem dor mit verrekent wurrn is, dat de Masse vun de Inwahners in Freesland in de Tied vun 580.000 Inwahners wussen is na 615.000 Lüde, kunn seker seggt weern, dat de Masse vun de Freeschsnackers in afsolute Tallen tonamen harr. Dat weern nu üm un bi 19.000 Lüde mehr, as fröher. Un denn is de Emigratschoon vun en groten Deel vun Freeschsnackers ut de Provinz un de Immigratschoon vun en groten Deel vun Nedderlannschsnackers in de Provinz noch gor nich mitrekent. Ok wenn de relative Andeel vun de Freeschsnackers vun de Inwahners vun de Provinz för 1980 ringer wurrn is un dornah gliek bleven, kann also seggt weern, dat dat noch nie nich in de Geschicht so veel Freeschsnackers geven hett, as hüdigendags. Un wat de Tokumst angeiht: Vunwegen dat hüdigendags noch allerhand Gören Freesch as Muddersprae mitkriegt un vunwegen dat dat jummers mehr vörkummt, dat Lüde över hunnert Johr oold weert, schall dat woll ok noch in dat 22. Johrhunnert de Westfreesche Sprake geven.
ISO 639-Taalkoods
De ISO 639-Spraakkoods för Westfreesch sünd "fy" un "fry". Vunwegen dat dat Wikipedia-Projekt wünscht, dat up dat Internet Koods mit twee Bookstaven bruukt weert, löppt de Westfreesche Wikipedia unner denn Kood "fy:".
.mo
.mo is de Topplevel-Domään (TLD) för dat Land Macao. Dat is ene Lännerdomään (ccTLD). De Domään is 1996 inföhrt worrn. De Domääns ünner de Topplevel-Domään .mo warrt vun MONIC vergeven. Sponser vun de Domään is de Universität vun Macao.
Syltium
Vör dat Gramium keem dat Gramium (9,75-7,9 Ma) un achterna dat Morsumium (5,25-3,4 Ma).
Desülve Tied in Süüddüütschland un Middeleuropa (zentrale Paratethys) fallt in den Tiedafsnidd Pannonium (11,2-5,3 Ma).
De Sedimenten von dat Syltium sünd vör allen Kalksandsteen, in de ok veel Schalen von Mollusken to finnen sünd. Noorddüütschland leeg to de Tied op’n Grund von en siede See. As Leidfossilien warrt ünner annern de Snigg Aquilofusus eximius eximius un de Muschel Astarte rollei ansehn.
Bechtle
Bechtle betekent
Bechtle is de Familiennaam von
Salem County
Salem County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat New Jersey. He hett 66.083 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 875 km². De Sitt vun de Verwalten is in Salem.
Historie
De Kreis is an’n 17. Mai 1694 grünnt worrn.
Demografie
Vun de 64.285 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 31.471 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 20.874 US-Dollar. 33.995 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 6.512 Minschen maakt. 9,30 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
6,34 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 2,52 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Vun de Vöröllern her sünd 81,19 % vun de Minschen Witte, 14,77 % Swarte, 0,62 % stammt ut Asien un 0,03 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 0,35 % sünd Nakamen vun Indianers. 1,57 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 1,46 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 3,89 % vun de Lüüd ansehn.
Eerdwetenschoppen
De Eerdwetenschoppen (ok Geowetenschoppen mit geo vun’t gr.: Γεω „Eer“) vereent all Wetenschoppen, de sik mit den Opbo, Tohopensetten, Gestalt und de Aflööp op un binnen de Eer mitsams ehr Atmosphäär befaten doot. Dorto höört verschiedene Rebeden, de sik toeerst man blots deelwies mit de Eer sülvst befaat hebbt un jümmers mehr ünner den Begreep Eerdwetenschoppen tosamendaan warrt. Kannst seggen, dat is en junge Wetenschop. De Eerdwetenschoppen höört na jemehr Inholt to de Naturwetenschappen.
In enkelten sünd dat ne ganze Reeg, de dorto höört, so ünner annern de Geologie, Geographie, Eerdphysik, Mineralogie, Glaziologie, Meteorologie, Petrographie, Paläontologie, Geodäsie un vele annere.
So richtig kloor afgrenzt sünd de Eerdwetenschoppen nich. Veel vun den enkelten Rebeden hefft mit de Eer sülvst nicht veel to doon, man mehr met de Minschen, de op ehr leevt. Wieldat se sik mit de Eer uteneen setten deit, speelt de Ümwelt faken en bedüden Rull.
Bulmer
Bulmer is de Familiennaam von
Bulmer betekent
Kommun Nord-Aurdal
De Kommun Nord-Aurdal is ene Gemeend in dat Amt Oppland in Norwegen. Se hett 6.425 Inwahners (Stand 2006) op en Rebeet vun 908,0 km². De Sitt vun de Verwalten is in Fagernes. De Kommun is bi de Fraag Bokmål-Nynorsk neetral.
De Kommun grenzt in’n Noordoosten an Gausdal un Nordre Land, in’n Oosten an Etnedal, in’n Süüdoosten an Sør-Aurdal, in’n Süüdwesten an Gol, in’n Westen an Hemsedal, un in’n Noordwesten an Vestre Slidre un Øystre Slidre.
Demografie
2004 weren 4,7 % vun de Inwahners buten Norwegen boren.
Peter Schrijver
Peter Schrijver is de Naam von
* Peter Schrijver (1576–1660), nedderlandschen Philoloog, Historiker un Schriever,
Carlo Benigni
Carlo Benigni is de Naam von
* Carlo Benigni (1745–1822), italieenschen Bischop,
Jimtown
Jimtown betekent
Schriefer
Schriefer is de Familiennaam von
Verlag H. Lühr & Dircks
De H. Lühr & Dircks is en Verlag, de sien Sitt nu in Hamborg (Horborg) hett.
Grünnt worrn is de Verlag an’n 12. November 1856 in Garn vun Heinrich Lühr un Jacob Dircks. De Bedriev as Bookbinneree is toeerst nich genehmigt worrn un dat weer toeerst blot en Ladengeschäft för Böker, Poppeer un Geschenkartikels. Eerst 1864 weer dat sowied, dat de Arbeit as Verlag opnahmen warrn kunn. Ünner annern is dat Daagbladd Eiderstedter Nachrichten in’n Verlag rutkamen. De Verlag hett vör allen Böker to de Heimatgeschicht ut Eiderstedt, Noordfreesland un Sleswig-Holsteen rutbröcht. En wichtige Reeg weren de Plattdüütschen Volksböker. Later weren Jacob Dircks junior un denn sien Enkeldochter Ingeborg Dircks Baas vun’n Verlag. 100 Johr nadem he grünnt worrn weer, weer de Verlag kuum noch aktiv, se harrn sik nu vör allen wedder op den Bookhannel konzentreert. Sied 1963 weren Wilfried Martens un Gerhard Reimers de Besitters vun’n Verlag. Eerst 1975 hett dat en Neeanfang as Verlag geven, as Jürgen Erich Klotz den Laden övernahmen hett un dor mit na St. Peter-Ording gahn is. 1989 denn hett de Quickborn-Verlag den Verlag H. Lühr & Dircks övernahmen. De Verlag hett nu blot noch en lütt Programm.
Benigni
Benigni is de Familiennaam von
Martin Buschmann (Politiker)
duum|Martin Buschmann (2019) Martin Buschmann (* 17. April 1970 in Hamborg) is en düütschen Politiker von De Deerschuulpartei. Bi de Europawahl 2019 is he as Maat von dat Europääsche Parlament wählt worrn. Von Juli 2019 bet Januar 2020 weer he Maat von de GUE/NGL-Frakschoon, is aver in’n Januar 2020 ut de Frakschoon rut.
Benigni
,
Martin Buschmann (Politiker)
Leven
Buschmann is 1970 in Hamborg boren un in Vosshusen opwussen. Na sien Abitur an dat Gymnasium Vosshusen hett he en Lehr as Butenhannelskoopmann maakt. Na de Lehr hett he för verscheden Reedereen un in dat Supply-Chain-Management arbeidt.
Benigni
Benigni betekent
Martin Buschmann (Politiker)
Politik
Von 1992 bet 1996 weer Buschmann Maat von de NPD. He weer Vörsitter von’n NPD-Kreisverband Horborg-Land un Schattmeester von’n neddersassischen Landsverband von de Jungen Nationalisten.
Benigni
Kiek ok bi: Benini.
Martin Buschmann (Politiker)
Politik
Buschmann is na de Europawahl Maat von de Konföderale Frakschoon von de Vereente Europääsche Linke/Nordische Gröne Linke (GUE/NGL) in dat Europaparlament worrn. To düsse Frakschoon höört ünner annern ok de düütsche Partei De Linke. För de Frakschoon weer Buschmann Maat in’n Utschuss för Bueree un ländliche Entwicklung un in’n Petitschoonsutschuss. He is an’n 28. Januar 2020 ut de Frakschoon rut, nadem an’n 26. Januar dör en Artikel in dat Wochenblatt siene Vergangenheit in de NPD bekannt worrn is. In en Stellungnahm hett he sik von dat, wo de NPD för steiht, afseggt.
De Frakschoon hett em üm en Stellungnahm beden, en Utsluss ut de Frakschoon is he dör sien egen Uttridd tovörkamen. Buschmann hett aver seggt, dat he sien Mandaat liekers behollen will.
Mount Larsen (Viktorialand)
Deelnehmers von de Discovery-Expeditschoon (1901–1904) ünner Leid von’n brietschen Polarforscher Robert Falcon Scott hebbt em opdeckt. Nöömt is he na’n Noorweger Carl Anton Larsen (1860–1924), en Deelnehmer von de Sweedsche Antarktisexpeditschoon (1901–1903), de to de sülve Tied weer.
Leto (Mythologie)
Leto is een Göddin ut de greeksche Mythologie. Se is den Titan Koios un de Titansche Phoibe ehr Dochter. Mit düsse Leto hett Zeus wat harrt un hett mit ehr de beiden Kinner Artemis un Apollon tüügt. Later wurr dat so ansehn, dat de röömsche Göddin Latona desülbige Froo is.
Wolfgang Ehlers
Wolfgang Ehlers is de Naam von
Franklintown
Franklintown betekent
Wolfgang Ehlers
* Wolfgang Ehlers (* 1921), düütschen Politiker (NPD),
Leto (Mythologie)
Hera ehr Ieversucht
Zeus sien Wiev Hera weer vunwegen Leto ieversüchtig un versöch de Geboort vun ehr Kinner aftowennen. Hera ehr Grootmudder Gaia harr seggt, de Kinner, de Zeus mit Leto hebben scholl, de schöllen grötter un mächtiger weeren, as ehr egen Kinner mit Zeus. Dor schick se de Slang Python nah Leto, de scholl ehr dalsluken. Man Zeus wüss dor gegenan to gahn. Dor hett Hera de Eer den Eed afnahmen, se dröff keen Stück Land för Leto hengeven, wo se ehr Kinner up to Welt bringen konn, wo ok man bloß eenmal de Sünn up schient hett. Dor leet Poseidon de swimmen Insel Delos ut dat Water updükern un Hermes bröch Leto dor denn hen, just so, as Zeus dat seggt harr.
Ohlers
duum|Luftbild von Ohlers 2013 Ohlers is de Hauptoort von de Gemeen Ohlers in de Samtgemeen Harsfeld in’n Landkreis Stood.
Leto (Mythologie)
Geschichten
As Leto vun Delos utkniepen möss, weil Hera denn doch dorachter kamen weer, keem se na Lykien. Dor wollen een paar Buurn ehr dat verbeden, ut den See to drinken. Vunwegen dat Leto dor üm beden harr, hett Zeus jem denn in Poggen verwannelt.
Ohlers
Geografie
De Oort liggt op de Stoder Geest. Dat Water ut dat Rebeed flütt över de Au af, de in en groten Bagen in’n Süden üm Ohlers rüm flütt. Dat Rebeed in’n Noordoosten steiht as Braken, Harslah, Kahl un Wild Moor ünner Naturschuul.
De Naveröörd sünd Hollenbeek in’n Noorden, Harsfeld un Griemshorst in’n Noordoosten, Ohrensmoor-Noord in’n Oosten, Ohrensmoor-West un -Oost in’n Süüdoosten, Ohrenswohl un Bokel in’n Süden, Klethen un Ottendörp in’n Süüdwesten, Örsdörp in’n Westen un Bookholt un Kokerbeek in’n Noordwesten.
Leto (Mythologie)
Geschichten
Eenmol hett Niobe sik gegen Leto in’e Bost smeten, se harr söben mal so veel Söhns un Döchter. Dor mössen Niobe ehr Kinner up gruulich Aart för betahlen.
Ohlers
Historie
Dat eerste Mool is Ohlers 1095 in en Uurkunn beneumt worrn.
1825 is von Ohlers ut in dat Moor in’n Süüdoosten de Anbo Lütt Ohlers anleggt worrn. 1955 hett Ohlers düssen Oort aver an Ohrensmoor afgeven.
In’n Eersten Weltkrieg sünd 33 Soldaten ut Ohlers fullen oder vermisst un in’n Tweten Weltkrieg 60.
Bulman
Bulman is de Familiennaam von
Ohlers
Verwaltungsgeschicht
In de Franzosentied hett de Oort toeerst 1810 bet 1811 binnen dat Königriek Westfalen to de Mairie Ohlers in’n Kanton Harsfeld höört un denn von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon un dor to de Mairie Ohlers in’n Kanton Hornborg.
Vör 1885 weer dat Dörp in de Böörd Ohlers binnen dat Amt Harsfeld. Na 1885 hett dat denn to’n Kreis Stood höört un von 1932 af an to’n hüdigen Landkreis Stood.
Von 1967 bet to’n 1. Juli 1972 weer de Oort Liddmaat von de Samtgemeen Ohlers. Mit de Gemeenreform in Neddersassen an’n 1. Juli 1972 is Ohlers mit de Gemenen Ohrensmoor, Ohrenswohl, Bokel, Kokerbeek, Örsdörp, Ottendörp un Wangersen to de ne’e, veel gröttere Gemeen Ohlers tohoopslaten worrn. De Samtgemeen Ohlers hett sik dorbi oplööst un Ohlers is nu Deel von de Samtgemeen Harsfeld.
Religion
duum|Kark Ohlers Ohlers is evangeelsch-luthersch präägt un billt mit de Kark Ohlers en egen Kaspel. De hüdige Kark is von 1865.
För de Kathoolschen is de St.-Michaels-Kark in Harsfeld tostännig, de siet 1. September 2010 to de Karkengemeen Mariä Himmelfohrt in Buxthu höört.
De ort hett en egen Karkhoff an de Kokerbeker Straat.
Crowtown
Crowtown betekent
Ohlers
Kultur un wat to bekieken is
In Ohlers warrt jümmer an’n eersten Advent bi de Kark Wiehnachtsmarkt fiert.
Theater
De plattdüütsche Theotergrupp "De Auetaler" wiest jedet Johr een Stück in'n Schützenhoff Ohlers.
Verenen
In Ohlers gifft dat mit den SV Ohlers/Ottendörp en Footballvereen, de bi de Froonslüüd in de Regionalliga Noord un bi de Mannslüüd in de Landsliga Lümborg speelt. De Schüttenvereen Ohlers is 1925 grünnt worrn.
Weertschop un Infrastruktur
Ohlers gellt na dat Regionale Ruumordnungsprogramm as Grundzentrum för de Öörd in de Ümgegend. duum|Füürwehr Ohlers De Oort hett en egene freewillige Füürwehr, de an’n 2. Februar 1888 grünnt worrn is. Aver ok vörher hett dat in Ohlers för den Brandfall en Handdrucksprütt geven. Düsse freewillige Füürwehr is 1902 aver in en Plichtfüürwehr ümwannelt worrn. Eerst an’n 20. Februar 1935 is dor wedder en freewillige Füürwehr von worrn.
De Kreisspoorkass Stood hett in Ohlers in de Stoder Straat 9 en Filiaal.
Verkehr
Dör Ohlers löppt de Landsstraat 124, de in’n Süüdwesten över Wangersen na Heeßel un Zeven an de Bundsstraat 71 föhrt un in’n Noorden na Harsfeld un Stood. De Kreisstraat 74 geiht in’n Noordwesten na Kokerbeek, de K 75 in’n Oosten na Ohrensmoor-Noord an de L 127 (von dor na Obbens un Buxthu), de K 54 in’n Süüdoosten na Ohrenswohl un de K 54 in’n Süüdwesten na Klethen un Ottendörp.
De nächste Autobahn is de Autobahn 1 (Afsnidd Hamborg–Bremen). De Opfohrt 47 Zittens liggt so 14 Kilometer in’n Süden von Ohlers an de L 130.
De nächste Bahnhoff is so bi söven Kilometer wied weg in’n Noordoosten de Bahnhoff Harsfeld an de Bahnlien Bremerhoben–Buxthu.
Scholen
duum|Scholzentrum Ohlers In Ohlers gifft dat de Grundschool Ohlers un de Oberschool Ohlers.
Ver- un Entsorgung
Dat Afwater ut Ohlers warrt över dat Kanaalnett na dat Klärwark Bookholt afföhrt un dor reinigt.
Bulman
Kiek ok bi: Bulmahn.
Woodhouse
Woodhouse is de Familiennaam von
,
Woodhouse betekent
Kiek ok bi: Wodehouse, Wood House.
Lee Township
Lee Township betekent
James Woodhouse
James Woodhouse is de Naam von
* James Woodhouse (1770–1809), US-amerikaanschen Dokter un Chemiker,
Wodehouse
Wodehouse is de Familiennaam von
,
Kiek ok bi: Woodhouse.
Ernst Ehlers
Ernst Ehlers is de Naam von
* Ernst Ehlers (1835–1925), düütschen Zooloog,
Löper
Löper betekent
Kiek ok bi: Loeper.
Bulmahn
Bulmahn is de Familiennaam von
Oellers
Oellers is de Familiennaam von
Bulmahn
Kiek ok bi: Bulman.
Buer
Buer betekent
Buer is de Familiennaam von
Lehigh Township
Lehigh Township betekent
Öller
Öller betekent
Öller oder Oeller is de Familiennaam von
Benning
Benning is de Familiennaam von
Öller
Kiek ok bi: Oellers.
Benning
Benning betekent
Cabanes
Cabanes oder Cabanès betekent
Bünning
Kiek ok bi: Bunning.
Cabanes
Cabanes oder Cabanès is de Familiennaam von
Benning
Kiek ok bi: Bening.
Lenox Township
Lenox Township betekent
Brannenborgsch Naambook
Dat Brannenborgsche Naambook (Brandenburgisches Namenbuch) vertekent de Naams vun de Öörd in Brannenborg. Dat Book hett twölf Bänn, de vun 1967 bet 2001 rutgeven worrn sünd. Utarbeidt hett dat de Akademie vun de Wetenschoppen in Berlin.
Belcastel
Belcastel betekent
.mr
.mr is de Topplevel-Domään (TLD) för dat Land Mauretanien. Dat is ene Lännerdomään (ccTLD). De Domään is 1996 inföhrt worrn. De Domääns ünner de Topplevel-Domään .mr warrt vun NIC-Mauritanie vergeven. Sponser vun de Domään is de Universität vun Nouakchott.
Sonnenfeldt
Sonnenfeldt is de Familiennaam von
Öllerer
Öllerer is de Familiennaam von
Angel
duum|En Angel ut üm un bi 1997. De Angel is een Warktüüch eben as een Fischernett oder een Rüüs, dormit kann man Fisch fangen oder "an de Angel kriegen". Du kanns wedder mit verschiedene Angeln op de Fisch losgaan: De Angel hett an dat Enn een scharpe Spitz; door kann een de Worm oder een Stück Brot optrekken, so dat de hungrige Fisch een waterige Muul kriggt. He schnappt denn to un is fasthaakt, eben wie een Fisch an de Angel.
Youngtown
Kiek ok bi: Youngstown.
Mount Stanley (Antarktika)
Mount Stanley is en hogen Topp, de noordoosten von dat Utgangsrebeed von’n Wyckoff-Gletscher dicht bi dat westen Enn von dat Grindley-Plateau in de Königin-Alexandra-Keed von de Transantarktischen Bargen liggt.
He is von Deelnehmers von de Nimrod-Expeditschoon (1907–1909) ünner Leid von’n brietschen Polarforscher Ernest Shackleton opdeckt worrn. Nöömt is he na’n Roopnaam von John Stead Marshall (1877–1956), en Broder von’n Expeditschoonsdokter Eric Marshall.
Gardin
Gardin oder Gärdin is de Familiennaam von
Somerset County (New Jersey)
Somerset County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat New Jersey. He hett 323.444 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 790 km². De Sitt vun de Verwalten is in Somerville.
Historie
De Kreis is 1688 grünnt worrn.
Demografie
Vun de 297.490 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 158.972 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 37.970 US-Dollar. 183.031 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 95.044 Minschen maakt. 3,72 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
John Wodehouse
John Wodehouse is de Naam von
Somerset County (New Jersey)
Demografie
22,96 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 18,13 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
John Wodehouse
* John Wodehouse († 1431), engelschen Beamten,
Somerset County (New Jersey)
Demografie
Vun de Vöröllern her sünd 79,34 % vun de Minschen Witte, 7,53 % Swarte, 8,38 % stammt ut Asien un 0,04 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 0,13 % sünd Nakamen vun Indianers. 2,74 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 1,83 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 8,68 % vun de Lüüd ansehn.
Heinrich Schmidt-Barrien
Heinrich Schmidt-Barrien, an un for sik Heinrich Adolf Schmidt (* 19. Januar 1902 in Uthleer/Landkreis Cuxhoben; † 9. Dezember 1996 in Lelendaal bi Bremen) weer en düütschen un plattdüütschen Schriever.
Leven
Schmidt-Barrien weer de Söhn vun en protestantschen Paster. He hett de Volksschool in Hamelwörden besöcht un is denn up de Realschool na Freeborg/Elv gahn. Dornah besöch he vun 1913 bit 1920 en Humanistisch Gymnasium in Bremen. In düsse Tiet stünn sien Öllerhuus in Barrien bi Syke. Dor hett he sik sien Binaam na utsöcht un hett sik later Schmidt Barrien nömmt. In Bremen güng he vun 1920 bit 1921 up en Koopmannsschool. Vun 1921 bit 1923 lehr he up Groot- un Butenhannel. As he dor fardig mit weer, güng he na Waldenburg in Slesien un arbeit dor as koopmännsch Anstellten. In Breslau stünn he vun 1926 bit 1929 en Bökerladen vör. Vun 1932 af an weer he bi de Bremer Böttcherstraten mit bi. He weer dor as Kulturbaas instellt. In'n Tweeten Weltkrieg weer he vun 1941 af an bit 1945 Suldat an de Oostfront un in Norwegen. Na den Krieg is he vun 1945 af an Free Schriever bi Bremen ween. Bi de Plattdüütsche Speeldeel hett he as Stückeschriever mitmaakt. 1996 is he mit 94 Johren storven. Vun dat Johr 2000 af an warrt to sien Ehren jedet Johr de Heinrich-Schmidt-Barrien-Pries verdeelt.
Siene Kunst
Schmidt-Barrien hett up Platt un Hooch schreven. He hett Romaans schreven, man ok Vertellen, Theaterstücken un Höörspelen. Al an dat Enn vun de 1960er Johren hett Schmidt-Barrien bi de Niederdeutsche Stimmen vörleest. Dat weer en Reeg vun Platten, wo de Warken vun wichtige plattdüütsche Schrievers ut de dore Tiet upnahmen wurrn sünd. He lees dor Wapen för'n Kaptein, Wenn de Roland singt un de Döntjes vun Jann Kiewitt.
.ms
.ms is de Topplevel-Domään (TLD) för dat Land Montserrat. Dat is ene Lännerdomään (ccTLD). De Domään is 1997 inföhrt worrn. De Domääns ünner de Topplevel-Domään .ms warrt vun AdamsNames vergeven. Sponser vun de Domään is Lubimal (MS) Ltd..