cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dangersen
Verkehr
Dangersen is över en lüttjere Straat verbunnen mit Dibbersen un hett dor Ansluss an de Kreisstraat 13, de in’n Noorden na Ems löppt un in’n Süden na Bookholt. An’n Süüdrand von Dibbersen krüüzt de Bundsstraat 75 de K 13. De B 75 löppt in’n Süüdoosten an Bookholt langs dör Steenbeek na Kakenstörp un Töst. An’n Noordoostrand von Dibbersen is de B 75 anslaten an de Autobahn 1. De Opfohrt 42 Dibbersen op de A 1 liggt so dree Kilometer in’n Noordoosten von Dangersen. De fröhere Verloop von de B 75 in’n Noordoosten is nu de Kreisstraat 85, de över Ninndörp un Tötsen na Horborg geiht.
Kelvin Davis
Kelvin Davis is de Naam von
Dangersen
Verkehr
De nächste Bahnhoff is so bi söss Kilometer wied weg in’n Süden de Bahnhoff Bookholt an de Bahnlien Hamborg–Bremen un an de Heidbahn.
Kelvin Davis
* Kelvin Davis (* 1959), US-amerikaanschen Basketballspeler,
Kiek ok bi: Kelvin Davies.
Herbert Schui
Herbert Karl Schui (* 13. März 1940 in Köln; † 14. August 2016 in Pomy, Département Aude) weer en düütschen Politiker von De Linke. He weer ok Perfesser för Volksweertschopslehr.
Hu
Hu betekent
Herbert Schui
Schui is 1940 in Köln boren. Na dat Abitur 1961 an dat St. Matthias-Gymnasium in Gerolstein hett Schui toeerst den Wehrdeenst maakt un hett 1962 en Studium von de Volksweertschopslehr an de Universität Köln anfungen, dat he 1968 as Diplom-Volksweert toenn bröcht hett. He weer denn Forschungsassistent an de Universität Konstanz un weer 1970 för Studien in Clermont-Ferrand un Paris un 1971/1972 in Rochester. 1972 hett he sien Dokter an de Universität Konstanz maakt över dat Thema Geld- und Kreditpolitik in einer planifizierten Wirtschaft – das französische Beispiel.
Hu
Hu is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Hu’e, Hou, Huh.
Herbert Schui
1974 is Schui Assistenzperfesser an de Universität Bremen worrn. 1980 güng he as Perfesser för Volksweertschopslehr an de Hoogschool för Weertschop un Politik in Hamborg. He weer 1975 Mitgrünner von de Arbeidsgrupp Alternative Weertschopspolitik. 2005 is he as Hoogschoollehrer in Rohstand gahn. Schui is Maat in’n Wetenschoplichen Biraad von Attac.
Wiredu
Wiredu is de Familiennaam von
Herbert Schui
Schui is verheiraadt un hett een Kind.
Schui weer lange Johren Liddmaat von de SPD. 2004 weer he een von de Mitgrünners von de ASG, ut de later de WASG worrn is. 2007 is he Maat von de Partei De Linke worrn.
Von 2005 af an weer Schui Liddmaat von’n Düütschen Bundsdag. 2005 keem he dor över de apene Landslist von de Linkspartei.PDS rin, 2009 över de Landslist von De Linke in Neddersassen. He is ok Kannedaat för De Linke in’n Wahlkreis Horborg ween, hett dor aver man blots 6,5 % von de Eerststimmen kregen.
An’n 1. November 2010 is he ut’n Bundsdag rut. För em keem denn Johanna Voß rin.
Ruschweed
De Ruschweed is en lütten Beek, de von links in de Fintau münnt.
De Born liggt an’n Noordrand von Issell. Von dor flütt de Beek na Westen. In dat Moor bi Osterwe nimmt de Beek von links den Osterwe’er Beek op, de sien Born bi Snevern hett un an Osterwe langsflütt, un noch en lütt Stück wieder den Grimmsmoorbeek.
De Beek geiht an Hasweed langs un dreiht en Stück vör Fintel op Noordwesten. Op dat Enn twüschen Hasweed un Fintel billt de Beek de Grenz von de Gemeen Snevern na de Gemeen Fintel. An’n Noordwestrand von Vahl münnt de Beek denn in de Fintau.
Dat Water in de Fintau flütt denn wieder in de Wümm, de Lesum un över de Werser in de Noordsee.
Zöphel
Zöphel is de Familiennaam von
Duynhoven
Duynhoven is de Familiennaam von
Lanzerotti
Lanzerotti betekent
Lanzerotti is de Familiennaam von
Kommun Ringsaker
De Kommun Ringsaker is ene Gemeend in dat Amt Hedmark in Norwegen. Se hett 31.923 Inwahners (Stand 2006) op en Rebeet vun 1.279,0 km². De Sitt vun de Verwalten is in Brumunddal. De Kommun bruukt offiziell de Schrievnorm Bokmål för dat Norweegsche.
De Kommun grenzt in’n Noordwesten an Lillehammer, in’n Noorden an Øyer, Stor-Elvdal un Åmot, in’n Oosten an Hamar, in’n Süden an Stange un Østre Toten un in’n Westen an Gjøvik.
Demografie
2004 weren 2,9 % vun de Inwahners buten Norwegen boren.
Bernacchi
Bernacchi is de Familiennaam von
Bernacchi betekent ok
Böverpalz
duum|Wapen von de Böverpalz duum|Flagg von de Böverpalz De Böverpalz is en Bezirk un gliektiedig en Regerungsbezirk von dat düütsche Bundsland Bayern. Seet is de Stadt Regensburg. De Bezirk hett op en Rebeed von 9.691,03 km².
Geografie
De Böverpalz liggt in’n Oosten von Bayern un grenzt in’n Noordoosten an Tschechien, in’n Süden an Nedderbayern, in’n Süüdwesten an Böverbayern, in’n Westen an Middelfranken un in’n Noordwesten an Böverfranken.
De Böverpalz besteiht ut dree kreisfre’e Städer un söven Landkreise:
Kreisfre’e Städer
Landkreise
Politik
De Verwaltung von’n Regerungsbezirk warrt von de Regerung von de Böverpalz daan.
De Bezirk wählt en Bezirksdag ünner Vörsitt von en Bezirksdagspräsident.
Johannes Diermissen
thumb|150px|Johannes Diermissen Johannes Diermissen (* 3. August 1823 in Loonborg; † 1893 in Ütersen) weer en plattdüütschen Schriever.
Diermissen is 1823 in Loonborg as Söhn vun’n Elvtollverwalter Justizrat Christian Bernhard Diermissen un Charlotte Louise Hornbostel boren un hett dor ok de Volksschool besöcht. Later weer he denn op dat Gymnasium in Lümborg un hett in Kiel un Berlin Recht studeert. 1848 hett he sik in’n Düütsch-Däänschen Krieg to dat Jägerbattailion in Ratzeborg mellt. Dor hett he dat to’n Leutnant bröcht. 1852 hett he as Tollbeamten in Dwerkaten anfungen. Hier deen sik twee wichtige Straten krüzen un veel Lüüd weren dor ünnerwegens. In de Gaststuven hett Diermissen allerhand Geschichten to höörn kregen, de he denn ok opschreven hett. So kemen siene eersten Böker tostannen, ünner annern Ut de Mußkist un De lütte Strohoot. Ok in de Itzehoer Nachrichten un in’n  Hamburgischen Correspondenten  hebbt se siene Gedichten un Geschichten afdruckt.
1857 güng he as Tollbeamten na Ütersen. Dor hett he an’n 31. Mai 1864 Lucia Lienau heiraad. De Eh bleev ahn Kinner un siene Fro is ölven Johr later doodbleven. He hett denn noch wedder heiraadt, de Gräfin Charlotte Wilhelmine Amalie Henriette von Rantzau.
Distrikt Santa Isabel
Distrikt Santa Isabel betekent
7P/Pons-Winnecke
7P/Pons-Winnecke is en Komet, de an’n 12. Juni 1819 vun Jean-Louis Pons an de Steernwacht vun Marseille opdeckt worrn is. He weer later ut de Ogen verloren worrn. De düütsche Astronom Friedrich August Theodor Winnecke, de in Bonn arbeiten de, hett em an’n 9. März 1958 wedder opdeckt.
De Komet höört to de Jupiter-Familie un hett en Ümlooptiet vun ruchweg 6,3 Johren. In’t Johr 1927 is de Komet bit op ünner söss Millionen Kilometers an de Eer ran kamen. De Versöök, de Grött vun den Karn optisch uttometen is wegen dat Oplöösvermögen vun de Methood nich mööglich wesen. Man en Bövergrenz vun ruchweg 5 km is dorbi rutkamen. Anfang vun’t 21. Johrhunnert is de Dörmeter op 5,2 km bestimmt worrn, annere Borns hebbt en Dörmeter vun 4,48 ± 0,02 km faststellt.
7P/Pons-Winnecke is de Born vun den Meteorstroom vun de Juni-Bootiden, de jeed Johr vun’n 22. Juni bit to’n 2. Juli to sehn is.
Ohio County (West Virginia)
Ohio County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat West Virginia. He hett 44.443 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 275 km². De Sitt vun de Verwalten is in Wheeling.
Los Angeles
Los Angeles [lɒs ˈændʒələs] (ut spaansch Los Ángeles [losˈaŋxeles] ‚De Engel‘) oder ok kört L.A., is de gröttste Stadt in den US-Bundsstaat Kalifornien. Se liggt an’ Pazifik un den Los Angeles River.
Ohio County (West Virginia)
Historie
De Kreis is an’n 7. Oktober 1776 grünnt worrn.
Los Angeles
Los Angeles is mit 3.792.621 Inwahners (2010) in’ Stadtrebeet nah New York de tweetgröttste Stadt vun de USA. Mit 11,8 Millionen Inwahners in de Agglomeration, as ok över 12,8 Millionen Inwahners in de Metropolregion (Metropolitan Statistical Area) un knapp 17,8 Millionen in de wiedere Metropolregion steiht de Greater Los Angeles Area ünner de gröttst Metropolregionen vun de Welt an 17. Stäe. De Inwahners vun Los Angeles wurrd Angelenos (ændʒəˈlinoʊz) nömmt.
Ohio County (West Virginia)
Demografie
Vun de 47.427 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 22.633 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 17.734 US-Dollar. 26.785 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 7.443 Minschen maakt. 14,96 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
3,63 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 1,35 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn. Op 100 Mannslüüd kaamt na de Statistik 113,9 Froonslüüd.
Vun de Vöröllern her sünd 94,50 % vun de Minschen Witte, 3,57 % Swarte, 0,78 % stammt ut Asien un 0,03 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 0,09 % sünd Nakamen vun Indianers. 0,13 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 0,91 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 0,50 % vun de Lüüd ansehn.
Gulfhoff Ihnen Engerhaaf
Engerhaaf hört siet de Gemeentegebiedsreförm van 1972 to de Oldeborg in de Gemeente Süüdbrookmerland in Oostfreesland. Al 1938 wurren de Landgemeenten Engerhaaf, Fehnhusen, Oldeborg un Upende to de grotere Gemeente Oldeborg verenigt, mehr of minner dat Gebied van dat olle Karkspööl Engerhaaf in 't Middeloller. Van wieden al sücht een de grote Kark, un van dichter bi ok de Klockenstohl. As de meesten Karken in de Marsch kunnen de Minsken kien Karktoorn bauen, um dat bi de weke Grund de Toorn gau scheev stunn - as vandaag good to sehn in Suurhusen. Futt bi de Kark steiht een van de ollste Husen van Engerhaaf, de Gulfhoff Ihnen.
Disse Gulfhoff hett dat al 1547 geven, as de Urkunnen dat bewiesen. So is dat Huus een van de ollste Gulfhoffen in Oostfreesland. De eerste Heer van de Plaats was Atke Tyadens, daarna weten wi van anner 16 Mannlü, de de Hoff hört hett. 1911 wurr de Plaats van de Familie Ihnen overnomen. Un 1991 hett de Dochter Alma Ihnen dann de Hoff schunken an de Gemeente Süüdbrookmerland. Nu muss en Vereen funnen worden, um Fördergelder to kriegen. So wurr in de Maimaant 1991 de „Verein Gulfhof Ihnen e. V." gründt. De olle Gulfhoof wurr moi upklütert un is nu en gode Stee för all, de Pläseer hebben an oostfreeske Kultur. Utstellens, Schrieverwarkstejen, Muuskanten un vööl annern komen geern, de Atmosphäre van so 'n oll Gulfhuus is heel wat besünners.
Zoppke
Zoppke is de Familiennaam von
Ostenso
Ostenso is de Familiennaam von
Ostenso betekent ok
Çalık
Çalık is de Familiennaam von
Çalık betekent ok
Äthiopien
Äthiopien (vun greeksch Αιθιοπία, tosamensett ut oolgreeksch αίθαλο=aíthalo - dat Sottene, Sottfarvene un οψ=ops - dat Antlaat, amharisch Ityop'iya, fröher ok Abessinien) is en Land in Afrika. De Nahwerlänner sünd Eritrea, de Sudan, Kenia, Somalia un Dschibuti. Natschonalfierdag is de 18. Mai, de Dag vun de Nedderlaag vun de Mengistu-Regime 1991. In Äthiopien leevt 78.254.090 Inwahners up 1.127.127 km². Dor is dat dat teintgröttste Land in Afrika mit un is bi dreemol so groot, as Düütschland.
Inwahners
Dat gröttste Volk in Äthiopien sünd de Oromo (fröher ok „Galla“ nömmt). Se maakt bi 40 % vun de Inwahners ut un höört to'n Islam to, man ok to de Äthioopsch-Orthodoxe Karken. Bi 20-30% vun de Inwahners sünd Amharen, bi 10% sünd Tigray. De Amharen sünd lange Tied as dat „Staatsvolk“ vun Äthiopien ankeken wurrn. Tohopen mit de Tigray sünd se tomeist Christen un höört to de Orthodoxe Karken to. Denn gifft dat noch bi 10% Wolaita, 7% Sidama, 6% Somali, 6% Gumuz, 4% Afar, 3 % Gurage un 1% Agaw. Bavenhen kümmt dor noch en Rege lüttjere Völker to.
Spraken
Amtsspraak is Amhaarsch. As Muddersprake snackt dat bi 17 Millionen Lüde. Man in dat Land weert mehr as 80 Spraken snackt. Oromo mit 24-25 Mio. Snackers is dor de Gröttste vun.
Religion
De akraaten Tallen sünd ümstreden, man ungefähr gifft dat in Äthiopien bi 40-45% orthodoxe Christen, 30-45% Muslimen un bi 10% Protestanten.
Historie
Ok in dat Tiedöller vun den Kolonialismus is Äthiopien nie nich en Kolonie vun en vun de Mächt ut Europa ween. Bit 1974 weer Äthiopien en Kaiserriek. De leste Kaiser is Haile Selassie ween. In't 19. Johrhunnert un denn wedder unner Mussolini hefft de Italieners versöcht, dat Land in to nehmen, man sunnerlich veel is dor nich vun wurrn. Man unner Mussolini is Addis Abeba innahmen wurrn un dor is en Völkermord utöövt wurrn, wo bi 700.000 Minschen bi umkamen sünd. Dat weern dormols bi 10% vun de Inwahners.
Distrikt San Sebastián
Distrikt San Sebastián betekent
Mundt
Mundt is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Mund, Munt.
Franklin County (New York)
Franklin County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat New York. He hett 51.599 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 4.227 km². De Sitt vun de Verwalten is in Malone.
Demografie
Vun de 51.134 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 22.511 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 15.888 US-Dollar. 24.019 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 4.477 Minschen maakt. 12,67 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
5,80 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 3,73 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn. Op 100 Mannslüüd kaamt na de Statistik 82,2 Froonslüüd.
Vun de Vöröllern her sünd 84,03 % vun de Minschen Witte, 6,63 % Swarte, 0,38 % stammt ut Asien un 6,20 % sünd Nakamen vun Indianers. 2,07 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 0,69 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 4,01 % vun de Lüüd ansehn.
Buron
Buron betekent
Buron is de Familiennaam von
Burrage
Burrage is de Familiennaam von
Andrew Little
Andrew Little is de Naam von
Winnewörp
De Winnewörp is ene Familie vun Deerten, de ünner de Eer leevt. Alhannten wett he ok „De swarte Düvel“ nöömt. Winnewörpen höört to de Familie vun de Talpidae. De gifft dat in’n Noorden un in de Midden vun Eurasien un vun Noordamerika. De Winnewörp-Oort, de in Middeleuropa leevt, warrt Europääsch Winnewörp (Talpa europaea) nöömt.
Andrew Little
* Andrew Little (* 1965), neeseelandschen Politiker,
Winnewörp
De Winnewörp wöhlt meist lüttke Höpe in’n Goorn, un so ganz nebenbi kickt he so’n beten na de Flegen un so’n Kraam un putzt dat allens mit weg.
Naams
De Winnewörp warrt in Plattdüütsch ok Fröt, Fröte (Fröt un Fröte: Emsland, Pl.: Fröten), Frote, Fraute, Göör, Gööre ((Westmünsterland, Bocholt), Hunnewap, Hunnewupp (Hunnewap un Hunnewupp: Ollenborger Mönsterland), Kruup in't Lock, Moorworm, Mulewarp, Mull, Mullewap, Mullewarp (Mullewap un Mullewarp in Noord-Sleswig-Holsteen), Mullwarp, Mullwöhler, Mullwörp, Mullworm, Mullworp, Muulworm, Mullwupp, Wandworp, Wannerrup, Windwarber (Hadeln), Winnewarp, Winnwarp, Winnworp, Winnwupp nöömt. In Latinsch heet de Winnewörp: Talpa europaea (dat is de wetenschopplich Naam), in Düütsch: Maulwurf.
Musil
Musil is de Familiennaam von
Galama
Galama is de Familiennaam von
Musil
,
Kiek ok bi: Mussil.
Willehad-Kapell
De Willehad-Kapell weer bet 2011 en röömsch-kathoolsche Kapell in Cuxhoben an de Grodener Schossee 21 in dat Dekanat Bremerhoben von dat Bisdom Hilmssen. Ehren Naam hett se von’n Hilligen Willehad. Vondaag höört dat Rebeed von de Willehad-Kapell to de Karkengemeen von de Marienkark in Cuxhoben.
1955 hett de Karkengemeen von de Hart-Jesu-Kark dat Meyn’sche Huus in de Grodener Schossee köfft. 1956 hebbt se in dat böverste Stockwark von de Schüün, de op dat Grundstück steiht un 1892 boot worrn is, de Willehad-Kapell inricht. De Kapell weer eerst man lütt. 1961 hebbt se denn in dat Meyn’sche Huus en ne’e, wat gröttere Kapell inricht. 1967 hebbt se denn wedder ümboot un nu is de ganze Schüün as Kapell inricht worrn. An’n 25. August 1967 is se wieht worrn. De Kapell harr nu üm un bi 100 Plätz. Vör allen ok för de kathoolschen Gastarbeiders ut Spanien un Portugal weer de Kapell dor. In de Gebüden weren von 1958 af an ok en Kinnergoorn, von 1967 af an dat Spaansche Zentrum un en Twieg von de Caritas ünnerbröcht.
De Kark is an’n 1. Oktober 2011 dör den Preester von de Marienkark, Christian Piegenschke, profaneert worrn. De spaansche Öllernvereen (Asociacion de Padres de Familia de Cuxhaven y Alrededores e.V.), de ok dat spaansche Zentrum bedrifft, schull de Rüüm von de Kapell denn för sik mit bruken.
De Kinnergoorn harr al 1986 en egen Gebüüd kregen (von 1987 af an as Kita) un is ok na 2011 bleven.
Wetterhahn
Wetterhahn is de Familiennaam von
Willehad-Kapell
De nächste Kark is nu de Marienkark, de so bi twee Kilometer weg is von de fröhere Willehad-Kapell.
Distrikt Rosario
Distrikt Rosario betekent
Rann
Rann betekent
Rann is de Familiennaam von
Mitgutsch
Mitgutsch is de Familiennaam von
McKeown
McKeown is de Familiennaam von
McKeown betekent ok
Kiek ok bi: McKeon.
McDouall
McDouall is de Familiennaam von
Reindörper Beek
De Reindörper Beek is en üm un bi dree Kilometer langen Beek, de in’n Steenbeek münnt.
De Reindörper Beek hett sien Born in’n Noorden von Reindörp. Von dor flütt he na Süüdwesten dör Reindörp dör un münnt bi Seppens in’n Steenbeek, de ok Seppenser Beek nöömt warrt.
Dat Water in’n Seppenser Beek flütt denn wieder in de Seev un von dor in de Elv un in de Noordsee.
De Reindörper Beek liggt in dat Landschopsschuulrebeed Seppenser Beek, Steenbeek un Daalrebeden ümto.
Morgenthau
Morgenthau betekent
Morgenthau is de Familiennaam von
Asaph Hall
Asaph Hall (* 15. Oktober 1829 in Goshen, Connecticut; † 22. November 1907 in Annapolis) wer en US-amerikaanschen Astronom. He is de Opdecker van de Mars-Maanden Phobos und Deimos. thumb|Asaph Hall
Nodem sien Öllern stürben wern, hett Hall erstmol en Lehr as Timmermann anfungen und denn an de Universität Michigan Astronomie studeert. Geld har he nich, so muss he denn 1857 van de Universität weggahn. He hett denn en Ste an't Harvard-College-Observatorium in Cambridge annohmen. Dor is he denn to'n Experten up dat Bereken van Umloopbahnen wurn. In August 1862 is he nah dat US Naval-Observatorium wesselt, wor he bit 1891 bleven is. 1863 is he dor denn ok Professor för Mathematik wurn.
Spraak
thumb|[[Pieter Brueghel de Ole, de Toorn vun Babel]]
Asaph Hall
1879 hett he de Goldmedaille van de Royal Astronomical Society van Grootbritannien kregen.
En lütt Sett later gung he nach Annapolis, wor he denn 1907 storven is.
Spraak
Bannig faken warrt mit Spraak spezifischer dat dörch den Spraakkanaal hervörbrochte Kommunikatschoonmiddel vun de Minsch verstahn, wat de Form vun Kläng (spraken Spraak) hett, neven de schreven Reflekschoon dorvun (schreven Spraak). Een vun de Hööftkenntekens vun düt Kommunikatschoonssystem is dat dat alleen dörch de Minsch hervörbrocht, bruukt un begrepen warrn kann.
Spraakwetenschop
250px|thumb|Vörstellt Schema, üm de Strktuur vun de minschliche Spraak to beschrieven. 250px|thumb|De verscheden Wiesen vun Artikulatschoon in den minschlichen [[Spraakkanaal.]] Dat Studeren vun all de Aspekt vun de minschliche Spraak is dat Thema vun de Spraakwetenschop. De Studie vun Spraak as sülvststännig System heet allgemene Spraakwetenschop un is, üm wieder in verscheden Deelrebeden ünner to verdelen:
Dorneven warrt Spraken un Spraakfamilien mitenanner in de verglieken Spraakwetenschop.
In de Spraaktypologie warrt Spraken op ehr kenteken Egenschoppen beurdeelt.
De generative Spraakwetenschop geiht üm Saken as Spraakwarv oder Spraakprodukschoon.
De anwannte Spraakwetenschop sitt spezifisch op de Wies bi, worop Spraak in de Praxis in de afwiekenste Situatschonen bruukt warrt un fallt dorbi ok apart in en teemlich grote Meng verscheden Deelrebeden, jüst so as de Psycholinguistik, de Soziolinguistik, de Neurolinguistik un de Textlinguistik.
De historische Spraakwetenschop oder diachrome Spraakwetenschop un de evolutionäre Spraakwetenschop bestudeert de Spraak primäär vun ut en historische Perspektiv, wobi Spraakverännern un de Wies worop de Spraak jemols is vörkeem un sik utwickelt hett zentraal steiht.
De Kreolistik is dat Ünnerdeel vun de Spraakwetenschop, wat bi dat Vörkamen un de Kenntekens vun Pidginspraken sitt.
De Interlinguistik sitt op Plaanspraken (t.B. Esperanto, Volapük, Interslaawsch) un internatschonale Kommunikatschon.
Spraken un schreven Spraak
Vunwegen sien typische Form un Laag in de Kehl legen Positschoon is de Larynx vun de Minsch in Feinheit goodlich för dat Hervörbringen vun spraken Spraak, in'n Gegensatz to de höcher legen Larynx vun annere Hominiden un vun Söögdeerten in'n Allgemenen. Ok bi Babys jünger as 3 Maanden liggt de Larynx noch hooch in de Halsgatt (wodörch ehr Halsgatt bi dat Sluken allheel afslaten warrn kann). Wannehr Babys 3 Maanden oolt sünd, sinkt ehr Larynx daalwards. Vun af dat Moment sünd se physisch instann, üm echte minschliche Spraakkläng to produzeren.
In veel Spraken mit en wat lüttere Meng Snackers is noch nie wat opschreven. Spraken, de woll en schreven Form hebbt blangen de spraken Form, warrt in en Alphabet oder en anner op dat Spreken baseert System faststellt. In de schreven Spraak warrt de Äquivalent vun Kläng in de spraken Spraak dorvun dörch dat Middel vun mehr oder weniger arbitraire Symbool mellt, ok woll Graphem nöömt. Düsse Symbool warrt dörch dat Middel vun en spraakspezifisch Regesystem, de Grammatik, bet bedüüdsame Eenheiten - Wöör, Satzdelen, Sätz, un ok mols ganze Text - ordent.
Indelen un Kategoriseren
500px|thumb|Geographische Spreden vun de wichtigsten Spraakfamilien: de afroasiatischen Spraken (geel), de [[Niger-Kongospraken (bruun), de nilosaharaanschen Spraken (lichtbruun), de Khoisanspraken (ekrü), de indoeuropääschen Spraken (lichtgröön), de kaukaaschen Spraken, de altaischen Spraken (olivgröön), de uraalschen Spraken (gröön), de dravidischen Spraken, de sinotibetaanschen Spraken (root), de austroasiatischen Spraken, de austronesischen Spraken (roos), de pamanyungaanschen Spraken (düüstervigelett), de Papuaspraken (lichtvigelett, mehrere Familien), de Thaikadaispraken, de inheemschen Spraken vun Amerika (mehrere Familien, lichtblau), de Na-Denéspraken (blau), de eskimoaleutschen Spraken un en poor Isolaten (gries).]] Op Grund vun wählte spezifische Kenntekens köönt Spraken op enige verscheden Wiesen spraaktyplogisch kategoriseert warrn.
Synthetisch un analytisch
De Ünnerscheed twüschen synthetische Spraken op de ene Siet, un analytische Spraken op de anner Siet, is bassert op syntaktische un morphologische Kriterien, wobi Phänomen as Flekschoon, Inkorporatschoon, dat Gebruuk vun Präpositschonen un dat Wesen oder nicht vun Tonatlität zentraal sünd. Extremere Formen in düt Verband sünd de isoleren respektiv polysynthetischen Spraken.
Spraakverwanntschop en Spraakfamilien
De Spraken köönt, op Grund vun ehr Geschicht un historische Formen un Utwickeln, ordent warrn in en bestimmte Spraakfamilie.
Vun af den Begünn vun de 19. Johrhunnert, wenn de Verwanntschop twüschen verscheden indoeuropääsche Spraken - besünners mit de Opdecken vun dat Sanskrit un dat Verglieken vun düsse Spraak mit de öllsten kennten europääschen Spraken so as dat Latien oder dat Grieksche - an dat Licht keem, worrn steets mehr Forschen leidt över de Verwanntschoppen, Ähnlichkeiten un Ünnerscheden twüschen all Spraken un Spraakfamilien. Dank de verglieken Methood - de Spraakrekonstrukschoon mööglich maakt - worr op düt Rebeet gau Foortschritt maakt un Stammboommodell kunnen snell maakt warrn.
Cassen
Cassen betekent
Pendleton County (West Virginia)
Pendleton County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat West Virginia. He hett 7.695 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 1.808 km². De Sitt vun de Verwalten is in Franklin.
Cassen
Cassen is de Familiennaam von
Pendleton County (West Virginia)
Historie
De Kreis is an’n 4. Dezember 1787 grünnt worrn.
Cassen
Kiek ok bi: Kassen.
Pendleton County (West Virginia)
Demografie
Vun de 8.196 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 3.944 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 15.805 US-Dollar. 4.183 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 627 Minschen maakt. 11,19 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
2,59 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 0,74 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Vun de Vöröllern her sünd 96,34 % vun de Minschen Witte, 2,12 % Swarte, 0,18 % stammt ut Asien un 0,04 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 0,27 % sünd Nakamen vun Indianers. 0,28 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 0,77 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 0,89 % vun de Lüüd ansehn.
Souza
Souza is de Familiennaam von
B
,
J
, ,
Y
Kiek ok bi: D’Souza, Sousa.
Nigerstroom
De Nigerstroom is nah den Nil un den Kongo de drüttlängst Stroom in Afrika. He is 4.184 km lang, man dat steiht ok af un an to lesen, dat he man bloß 4.160 km lang is.
De Loop
De Soot vun den Niger liggt in de Bargen vun Guinea. Vun dor flutt he in eenen groten Bogen nah Nordoost. In Mali geiht he in de Massina över. Later flutt he nah Timbuktu, röögt man eben an de Sahara an un geiht wieder nah Südoost. He ströömt dwars dör de Republik Niger, de ehr Hooftstadt Niamey an siene Övers boot is. Later maakt he de Grenz nah Benin ut un flutt denn fudder nah Nigeria. Dor warrt he upstaut to den Kainji-Stausee. Amenn münnt he denn in den Golf vun Guinea, wat een Deel vun den Süüdatlantik is. De Münn is een groot Delta, dat Nigerdelta.
An den Niger sien Münn ströömt in’n Dörsnitt up’t Jahr in jede Sekunn 6.000 m³ Water in de See.
Schipperee
In den eersten Deel vun den Niger is de Schipperee bloß mit lüttje Bööt möglich. Dat gifft dor allerhand Gefahren bi. Dor höört ok de Nilpeer mit to. Eerst vun Koulikoro af an könnt ok gröttere Scheepe up den Stroom fahren. Düsse Oort liggt bi 60 km Stroom dal vun Bamako.
De Naam
De Naam vun den Stroom kümmt woll vundat latiensche oder portugeesche Woort niger. Dat bedutt Swart. Kann aber ok angahn, dat sik dat ut de Spraak vun de Tuareg afleit hett. In düsse Spraak Tamascheq gifft dat den Begreep gher n gheren, wat soveel bedüden deit as de Strööm ehr Stroom. Twee Länner in Westafrika hefft jem ehren Naamen vun düssen Stroom hernahmen: De Republik Niger un Nigeria. In de verscheeden Spraken, de ründ um düssen Stroom to snackt weert, hett de Niger verscheeden Naamen, dormank Joliba in de Manding-Spraak un Isa-Ber (grote Stroom) in de Spraak Songhai.
José Mena
José Mena is de Naam von
* José Mena (José Antonio Mena Alfaro; * 1989), Footballspeler ut Costa Rica,
Wadstein
Wadstein is de Familiennaam von
František Musil
František Musil is de Naam von
* František Musil (1852–1908), tschechschen Organist un Kumponist,
Mangan
Historie
Manganverbinnen bruukt de Minsch al vele Dusend Johren lang. Farven, de Farvpigmenten ut Mangandioxid bargt, laat sik över 17.000 Johren torüch nawiesen. De Römers un Ägypters hebbt Manganverbinnen bruukt bi’t Herstellen vun Glas to’n Infarven oder to’n Wegnehmen vun Farv. De Spartaners hebbt Iesenierz, dat Mangan barg, för’t Herstellen vun jemehr Wapen bruukt. Liekers mutt dat as Spekulatschoon gellen, dat de hoge Gööd vun de Wapen op disse Iesen-Mangan-Legeeren torüchtoföhren weer.
In’t 17. Johrhunnert hett de Chemiker Johann Rudolf Glauber Permanganat herstellt. Mitt vun’t 18. Johrhunnert is Manganoxid to’n Herstellen vun Chlor bruukt worrn. In’t Johr 1774 hett de sweedsche Chemiker Carl Wilhelm Scheele opdeckt, dat Bruunsteen keen Iesenierz is, man en bit dorhen noch nich bekannt Metall bargen müss. Op sien Anregen hen künn Johan Gottlieb Gahn noch in’t glieke Johr to’n eersten mol elementar Mangan ut Bruunsteen ruttokriegen, neemlich dör Redukschoon mit Kahl. Anfang vun’t 19. Johrhunnert güng dat los mit’n Insetten vun Mangan bi’t Iesenmaken. 1816 weer bekannt, dat Mangan de Fastigkeit beter maken de, ahn dat dat Metall spröder warrt.
Vörkamen
thumb|left|200px|En Klumpen Manganierz ut Georgien Mangan kummt op de Eer teemlich veel vör. Dat Element hett ruchweg en Andeel vun 900 ppm an de Eerdköst un is dormit na’t Iesen de tweetmännichste Swormetall. Bekannte Lagersteden gifft dat in verscheden Länner as Süüdafrika (Hotazel), Georgien (Tschiatura), Russland, de Ukraine, Australien (Groote Eylandt), Brasilien, Gabun, Indien, China, Mexiko, Bukrina Faso, Ghana un Marokko.
Düütschland hett blots wenig Manganvörkamen. En poor Steden sünd ü.a. de Siegerlänner Spatiesensteenbezirk, de middlere Döringer Woold bi Ilmenau un de Horz bi Ilfeld. Gröttere Mengden Mangan leegt an’n Grund vun de Deepsee. Se hebbt groten Andeel an de Manganknollen un Mangankösten, de dor opdeckt worrn sünd.
Dat gifft en Reeg vun natürlich vörkamen Manganmineralen:
Winnen un Dorstellen
Jüst so as Chromierzen künnt de Ierzen vun Mangan nich dör Kahl op de elementare Form reduzeert warrn. Dat liggt doran, dat sik dorbi bestännige Carbiden. För vele technische Anwennen vun Mangan as Ferromangan künnt Mischen ut Iesen- un Manganierz insett un mit Kohlenstoff reduzeert warrn.
Metallsch Mangan warrt vör allen dör Elektrolys vun Mangan(II)-sulfat-Lösen herstellt:
Dat gifft noch’n annern Weg, Mangan op dat Element to reduzeeren, man de Mathood warrt nich faken anwennt. Dat passeert över aluminothermsche oder silicothermsche Verfohren.
Egenschoppen
thumb|220px|gediegen Mangan Mangan is en grau-witt, hard un bannig sprööd Swormetall, dat in een poor Egenschoppen mit dat Iesen vergliekbor is. Na en annere Born schall aver Mangan, dat afsluut free vun Kohlenstoff is, duktil wesen.
Mangan gifft dat in all Oxidatschoonsstopen vun -3 bit +7. Dormit is Mangan dat Element, dat de meisten Oxidatschoonstostännen innehmen kann. Vör allen liggt Mangan aver in de Oxidatschoonsstopen +2, +4 un +7 vör. Üm eenige vun de mööglichen Oxidatschoonstallen hentokriegen sünd bannig dulle Bedingen nödig.
Cheemsch verhollt sik Mn2+ faken as dat Ca2+ un is ok in de Laag, in bioloogsche Systemen an den sien Steed to pedden, as to’n Bispeel in de Knaken. Mn+7 in de Form vun Permanganat is en faken bruukt un teemlich stark Oxidatschoonsmiddel. In elementare Form is Mangan teemlich unbestännig. Water grippt dat Metall ünner Billn vun Waterstoff an. In verdünnte, nicht oxideeren Süren löst sik dat Metall ok op. In de Warms reageert dat mit Bor, Kohlenstoff, Silizium, Stickstoff Phosphor, Suerstoff, Swevel un mit de Halogenen. Mit Waterstoff reageert Mangan ünner Billn vun Hydrid. An de Luft billt Mangan en Oxidschicht ut, de dat Element schulen deit un dat Mangan bestännig holt.
Mangan gifft dat in twee Modifikatschonen. α-Mn kristalliseert in de kuubsch-ruumzentreerten Packen mit 58 Atomen un veer verscheden Lagen in de Elementarzell. De Atomen sünd in Form vun Friauf-Polyeders anordent. β-Mn kristalliseert in de kuubsch-primitiven Packen mit 20 Atomen un 2 verscheden Lagen in de Elementarzell.
Nawies
För de Nawiesreakschoon in’n Kationenscheedgang warrt Mangan(II)-Kationen in’t so nöömte „Alkalische Bad“ – dat is en ischen ut konzentreert Waterstoffperoxid un Natriumhydroxid – to Mangan(IV)-Kationen oxideert. Dat Mangan(IV)-oxid-Hydroxid „Bruunsteen“ warrt denn dör Kaken in konzentreerte Salpetersüür löst un mit Blie(IV)-oxid to dat vigelett Permanganat opoxideert:
Ok de Boraxperl warrt to’n qualitativen Nawies vun eenige Metallen bi’n Kationenscheedgang in de analytischen Chemie verwennt. Wenn Mangan-Ionen togegen sünd fravt se sik in de Oxidatschoonszoon vigelett.
Verwennen
Mangandioxid deent as Oxidatschoonsmiddel in Dröögbatterien.
De Nafraag an Mangan warrt op afsehbor Tiet nich na ünnen gahn, wieldat keen ökonoomsch sinnvulle Methoden bekannt sünd, de beter insett warrn künnt.
Physiologie
Bunnen Mangan is en essentiell Sporenelement för all Leevwesen. Dat is en bedüden Bestanddeel vun vele Enzymen un sett ok de Ümsetten vun’t Vitamin B1 hooch. Wichtig is Mangan ok för de Insulinprodukschoon in de Buukseverdrüüs. In Planten finnt sik in’n Photosystem II en Komplex mit veer Mangandeelken. Disse Komplex is dorför dor, Water optosplitten un dorut Elektronen to winnen.
De Lief vun’n Minschen bargt ruchweg 10 bit 20 mg Mangan, dat is ungefähr 0,1-0,3 ppm. Dat meiste dorvun is in de Knaken bunnen. Man schall an’n Dag üm un bi 4 mg Mangan opnehmen. Veel Mangan is to’n Bispeel in Nööt, Vullkoornprodukten, Kiemlingen, Eerdberen oder Kakao. Wenig Mangan is dorgegen in Melk, Mineralwater un ok in manch Drinkwater.
Sekerheit
In’n Vergliek to de meisten annern Swormetallen is Mangan teemlich unproblemaatsch. De meisten Vebrinnen sünd nich sünenrlich gefährlich, un Fäll vun Vergiften dör Opnahm vun Manganverbinnen över’n Mund sünd so goot as nich bekannt.
Gefährlich is aver de anhollen Manganopnahm över’t Atensystem as Stoff. Dat is giftig un föhrt to’n Manganismus. Vun disse Krankheit weern vör allen Bargarbeiters befallen, aver ok Mitarbeiters vun Batteriefabriken. Se wiest sik vör allen dör motoorsch Stören vergliekbor mit den Morbus Parkinson dör Anriekern vun’t Mangan in de Basalganglien. Dordör sünd ok al Psychosen un Ännern vun’t Wesen utlöst worrn. In’n Gegensatz to’n Morbus Parkinson is de Manganismus aver gegenöver de normalen Therapieformen (Levopoda) resistent. De Kontakt mit Permanganat kann to Verätzen föhren.
Hans-Böttcher-Pries
De Hans-Böttcher-Pries weer en Pries för Höörspelen in’n Rundfunk op Plattdüütsch. He is vun 1960 af an all twee Johr vun de Alfred-Toepfer-Stiftung in Hamborg vergeven worrn. 1982 hebbt se em tolest vergeven, denn hett em de Alfred-Toepfer-Stiftung mit den Fritz-Reuter-Pries tohoopleggt. Nöömt is he na de Speelbaas vun de NORAG, Hans Böttcher (1898-1936).
Elke Twesten
duum|Elke Twesten in’n November 2009 Elke Twesten (* 7. Juli 1963 in Scheeßl) is en düütsche Politikerin von CDU (ehrtieds Bündnis 90/De Grönen).
Bi de Landdagswahl in Neddersassen 2008 weer se Direktkannedaat in’n Wahlkreis 53 Rodenborg. Se hett dor aver blots 8,2 % von de Eerststimmen kregen un is över de Landslist in’n Landdag von Neddersassen intagen. Dat Direktmandat güng an Mechthild Ross-Luttmann von de CDU.
2014 weer Twesten Kannedaat för de Grönen bi de Wahl to’n Landraad in’n Landkreis Stood. Mit 14 % von de Stimmen hett se den drüdden Platz maakt na Michael Roesberg (CDU, 56 %) un Robert Crumbach (SPD, 30 %).
Twesten leevt in Scheeßl, is verheiraadt un hett dree Döchter. An' 4. August hett se ankünnigt bi de Grönen uttotreeden un in de CDU rintogahn, wat dorto führen de, dat de Regeeren ünner Ministerpräsident Stephan Weil hör bitherig Een-Stimmen-Mehrheit verlor.
Flach (Mehrdüdig Begreep)
Flach betekent
Flach is de Familiennaam von
,, ,
Burlison
Burlison is de Familiennaam von
Burlison betekent
Middelfranken
duum|Wapen von Middelfranken duum|Flagg von Middelfranken Middelfranken is en Bezirk un gliektiedig en Regerungsbezirk von dat düütsche Bundsland Bayern. Seet is de Stadt Ansbach. De Bezirk hett op en Rebeed von 7.244,85 km².
Geografie
Middelfranken liggt in’n Westen von Bayern un grenzt in’n Noordoosten an Böverfranken, in’n Oosten an de Böverpalz, in’n Süden an Böverbayern un Swaben, in’n Westen an Baden-Württemberg un in’n Noordwesten an Ünnerfranken.
Middelfranken besteiht ut fiev kreisfre’e Städer un söven Landkreise:
Kreisfre’e Städer
Landkreise
Politik
De Verwaltung von’n Regerungsbezirk warrt von de Regerung von Middelfranken daan.
De Bezirk wählt en Bezirksdag ünner Vörsitt von en Bezirksdagspräsident.
Regerungspräsidenten
(bet 1837 Generalkommissär)
Dove River
Dove River betekent
Kiek ok bi: River Dove.
List vun de Maanden vun Asteroiden
Disse List vun de Maanden vun Asteroiden wiest de natürlichen Maanden vun Asteroiden in’t Sünnsystem, sowiet se bekannt sünd. In de Tabell sünd ok de Maanden vun de Dwargplaneten binnen, vunwegen dat de vun de Internatschonalen Astronoomschen Union (IAU) en Asteroiden-Kataloogtall kregen hebbt un dormit ok as Asteroiden klassifizeert sünd. Dwargplaneten sünd in de Tabell mit swarten Rahmen dorstellt. Maanden, de fett schreven sünd, hebbt en Naam oder sünd tomindst goot beobacht.
Bowlin
Bowlin is de Familiennaam von
List vun de Maanden vun Asteroiden
Möögliche wietere Maanden
För disse Asteroiden gifft dat Henwiesen op en Maand, man en Nawies gifft dat dorför opstunns noch nich.
Bowlin
Bowlin betekent ok
Amano
Amano is de Familiennaam von
McKeon
McKeon is de Familiennaam von
Kiek ok bi: McKeown.
Sven Regener
duum|Sven Regener Sven Regener (* 1. Januar 1961 in Bremen) is en düütschen Musiker un Schriever. 1985 hett he de Musikgrupp „Element Of Crime“ mitgründ, för de he bole all Texte schreev, singt un de Trompeet speelt.
Hermann Emil Fischer
mini|Hermann Emil Fischer (1902) Hermann Emil Fischer (* 9. Oktober 1852 in Euskirchen; † 15. Juli 1919 in Berlin) gellt as Begrünner vun de klassisch orgaanschen Chemie un kreeg 1902 den Nobelpries för Chemie för bahnbreekend Arbeiten up dat Rebeet vun de Suckerchemie. De „Fischer-Projektschoon“ is en wichtig Hülpsmiddel bi dat Fastleggen vun rüümlich Molekül-Strukturen. He hett dat Phenylhydrazin opdeckt un hett dat Reagenz to dat Bestimmen vun Ketonen un Aldehyden in Suckern bruukt. Buterdem hett he de Stereochemie vun de Suckermoleküle upkloort un hett de Zuckermoleküle synthetiseert. Fischer hett ok de Aminosüeren vun de Proteine ünnersöcht un lüttgere Peptide synthetiseert. He weer Paddmaker för de Synthese vun de Diethyl-Barbitursüer (Veronal®).
Sven Regener
2001 hett he sien eersten Roman Herr Lehmann schreven. 2004 köm sien tweeden Roman Neue Vahr Süd in de Bökerladens.
Sharples
Sharples is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Sharpless.
Farnleitner
Farnleitner is de Familiennaam von
Distrikt Colorado
Distrikt Colorado betekent
Nick Pollard
Nick Pollard betekent
Distrikt Colorado
Kiek ok bi: Distrikt Cerro Colorado.
Nick Pollard
* Nick Pollard (1924–2003), Gewerkschafter, Politiker un Journalist ut Belize,
Ilja Nyschnyk
Illja Nyschnyk (FIDE-Bezeichnung Illya Nyzhnyk; * 27. September 1996 in Winnyzja) is en ukrainsch Schachspeler.
As he eerst tein Johr old weer wunn Nyschnyk 2007 de B-Grupp vun dat Moskauer Open, wobi he sück all en Elo-Performance vun 2633 erspelen de. In dat sülvige Johr wurr he all Europameester vun de Jöögd un Viezweltmeester vun de Jöögd in de Klass ünner 12 Johren. 2008 wunn he ok noch de Europameesterschap vun de ünner 16-Johrigen. 2008 kreeg he ok all sien eerste Grootmeester-Norm, as he dat Turnier in Kiew winnen kunn. In' Februar 2011 wurr he denn Grootmeester.
Ilja Nyschnyk sien Elo-Tall bedrocht 2692 (Stand: Juni 2022).
Kicking Bird
thumb|Kicking Bird, Hööftling vun de Kiowa, 1870 Kicking Bird (* 1835; † 3. Mai 1875 an de Cache Creek) weer en Hööftling vun de Kiowa. As Baas van de Freedensfrakschoon hett he versöcht, en freedlich Eenigen mit de Witten hentokriegen.
Leven
Nahdem de Böverhööftling Dohasan in dat Johr 1866 överraschend storven weer, föhr Kicking Bird de Freedenspartei vun sien Stamm an, aber wurr dordör ok Tegenspeler van de Hööftlinge Satanta un Lone Wolf, de mehr up Krieg tegen de US-Amerikaner ut weern.
1872 wurr Kicking Bird van Vertreders vun de USA to’n Böverhööftling ernennt, blots harr he kien Rückholt in sien Stamm.
Nahdem he in’t Fröhjohr 1875 in de Naam van de US-Regeeern 50 Kiowas benennen muss, de repräsentativ för den gesamten Stamm in Gefangenschap nah Florida gahn sullen, hett he sien Ansehen in’d Stamm ganz verloren. En lütt Sett later, in’ Mai 1875, hett man hümm dood in sien Tipi upfunnen. Man nimmt an, dat he van sien eegen Lüüd vergift wurrn is.
River Dove
Kiek ok bi: Dove River.
Lasch
Lasch is de Familiennaam von
Voss
duum|Polarvoss De Voss, latiensch Vulpes, is een Geslecht von Deerter, sünnerlich vun de Söögdeerten ut de Familie vun de Hunnen. Vossen sünn wat lütter as anner Hunnen un faaken bi Nacht ünnerwegens. In dat plattdüütsche Rebeet kümmt de Roodvoss vör.
Lasch
Kiek ok bi: Laasch, Lash.
Voss
Utkieken
Vossen hebbt een spitzere Snuut as anner Hunnen un sünd wat lütter as een Wulf. De Oogen sünd wat grötter, wat dormit tosomenhagt, dat se tomeist bi de Nacht togang sünd.
De Voss in Vertelln un Literatur
De Voss is een vun de Beester, över de veel Vertelln un Fabeln gahn. Sünnerlich is dat Reinke, de Voss. All 1487 keem dat Book Reynke de vos in Lübeck op medelöllerig Platt rut. De Voss gifft den Plietschen af, plietscher as anner Beester. Un hett dat bannig dick achter de Lepel. Is ook lögenhaftig un smeert de annern mit Botter in.
Dalliero
Dalliero is een Dorp in Sassen-Anholt, dicht bi Warnijero’e. De Oort liggt dicht an de Noordrand vun de Harz un besteiht ut twee Delen: Dalliero un Altenrode. Vöör de ierst Tied is et uurkundlich erwähnt 1086, awwer de Uursprung liggt in een Siedlung vun een Man namens Turincwart in de 7. Johrhunnert. Doar wahnen hüdigendags etwan 2.400 Inwahners. De alden Lüüd snacken een besonner Art von Plattdüütsch, nämlich Ostfälschet Platt. Een Siegenswürdigkeit in de Dorp es en olle Thingstatt; man seggt, dat al Kaiser Otto III. doar een Richtdag hollen hett. Un 1517 was Martin Luther in de Klooster Himmelpoorten dichtbi Dalliero, dat is amtlich. Aakt Joars drup hebben de Buern vun Dalliero un Warnijeroe dat Klooster stürmt un bannig veel Schaden anricht, de Münch sin in de Wald flohen. Himmelpoorten is bald dornaak ganz wüst worn. 1800 was de Oort noch en Buuerndorp, awwer in de 19. Johrhunnert hett sich dat Bild wannelt, Steenbruk- und Waldarbeter hebben doar arbetet. De Harzgranit was een Expoortartikel bis naa de Nederlanden.
Botter
De Botter (ook Bodder schreewen) is een Fett, wat ut de Melk mookt ward. Se ward op dat Brood smeert, obers ook to'n Kaken un för'n Kooken bruukt.
thumb|Botter mit Botterknief
Tosomensetten
De Botter mag blots ut 16% Water bestahn, 82% mutt Fett sien, seggt een EU-Verordnen. De geele Farv kümmt vun de Carotinoide, de in dat Gras binnen sünd. Dorvun kümmt ook, dat de Botter in'n Sommer geeler is as in'n Winter, wenn dat Veehtüüch in'n Stall is.
Kassel (Mehrdüdig Begreep)
Kassel betekent
Kassel is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Cassel, Kasel, Niederkassel, Oberkassel.
Luis Mena
Luis Mena oder Luís Mena is de Naam von
* Luis Mena (Luis Arturo Mena Irarrázabal; * 1979), chileenschen Footballspeler,
Manhire
Manhire is de Familiennaam von
Ísafjörður (Stadt)
Ísafjörður ([]; ‚Iesfjord‘) is en Stadt ganz in’n Noordwesten vun Iesland in de Stadtgemeen Ísafjarðarbær. In de Stadt sülms leven an’n 1. Januar 2011 2.636 Lüde, in de Stadtgemeen sünd dat alltohopen 3.824 Lüde. In Ísafjörður sitt de Verwalten vun de Stadtgemeen.
Geographie
Ísafjörður liggt twuschen de Barge Eyrarfjall (bit 731 m hooch) un Kirkjubólsfjall (bit 832 m hooch), de ehre Hänge piel affallt, an den Skutulsfjörður, wat en Sietenarm vun dat Ísafjarðardjúp is. De Stadt is dat Zentrum vun Weertschop un Verwalten vun de Westfjorde. Se liggt up en Sandbank (iesl. „eyri“). Düsse Sandbank is jummers wedder upschütt wurrn. So is dat Stadtrebeet mit de Tied jummers grötter wurrn. De Halfinsel langt hüdigendags meist vun een Kant vun den Fjord na de annere. De Haben is up düsse Aart goot schuult.
Geschicht
As eerste Siedler is an düsse Stäe Helgi Hrólfsson bekannt. He hett um 920 den Fjord Skutulsfjörður ok sien hüdigen Naam geven, as he dor en Harpuun (isl. „Skutull“) funnen hett. Later hefft sik norweegsche un ieslannsche Kooplüde tiedwiese hier dallaten. In dat 16. Johrhunnert hefft düütsche un engelsche Firmen hier ehre Hannelsstationen grünnt. De Hüser, de in de Tied vun dat däänsche Hannelsmonopol an de Südeck vun de Halfinsel boot wurrn sünd, maakt hüdigendags dat Seefahrtsmuseum Neðstakaupstað ut. Se sünd alltosamen de öllste Stadtkarn in ganz Iesland (Tjöruhúsið vun 1734). Ísafjörður siene Weeldage kemen in dat 18. Johrhunnert, as dor Klippfisch verarbeit’ wurrn is. 1787 is Ísafjörður Hannelsoort wurrn, 1866 hett de Oort dat Stadtrecht kregen.
Wat dat dor gifft un wat een sik ankieken scholl
In Ísafjörður gifft dat en Musikschool un en Krankenhuus. Dat öllere Bowark, wat gegen dat hüdige Krankenhuus over liggt (dat vörmolige Krankenhuus), is hüüd en Kulturzentrum mit en Bibliothek. Dor stellt ok Künstlers ehre Warke in ut. In de Aðalstræti (pldt. „Hauptstraten“) gifft dat de Kunstgalerie Slunkariki. Dor weert Warke vun internatschonale un ieslannsche Künstlers in wiest. Een schall sik ok de bruungele Betonkarken ankieken, de up ganz egen Been steiht, un den Karkhoff, de dor bi is. De Lüchttoorn Arnarnesviti an de ööstliche Münnen vun den Fjord is 1902 boot wurrn. He is rood-geel, un man bloß fiev Meters hooch.
Industrie
Ísafjörður is maalins de gröttste Standoort vun Iesland siene Shrimps-Fischeree ween. Ok hüdigendags speelt dor sunnerlich de Fischeree en grote Rull.
Scholen
De Bökeree for de ganze Region is 1889 grünnt wurrn. 1911 keem denn Iesland siene eerste Musikschool. Vun 1970 af an gifft dat in de Stadt twee Scholen. Dor kümmt denn noch en Kunstscholen to, de just upmaakt hett un de benömmt is na Iesland sien eersten Architekten, Rögnvaldur Ólafsson.In’n Määrt 2005 is en Hoochschoolzentrum as Znetrum for dat Feernstudium in de Region Westfjorde upmaakt wurrn. Sien Naam is Háskólasetur Vestfjarðar.
Carl Sellmer
Carl Sellmer is de Naam von
* Carl Sellmer (1813–1877), düütschen Politiker,
Aage Niels Bohr
thumb|Aage Niels Bohr (1963) Aage Niels Bohr (* 19. Juni 1922 in Kopenhagen; † 8. September 2009 ok dor) weer en däänsch Physiker un Nobelpriesträger vun de Universität Kopenhagen.
Leven
Aage Bohr weer de Söhn vun Niels Bohr, de he noch as Student in’ Oktober 1943 int’ Exil nah Amerika un England as Sekretär un Assistent begleidt hett. 1946 kreeg he sien Diplom in Kopenhagen. 1948 weer he an dat Institute for Advanced Study in Princeton un dornah bit 1950 an den Columbia University up Inladung vun Isidor Isaac Rabi, de de Hyperfeinstruktur vun Deuterium ünnersöken de. Dorbi wurrn Quadrupolmomente vun de Karns meeten, de bannig höhger as de mögelken Einteilchenwerte weern un up kollektiv Anregungen düüden deen. Dör experimentelle Fortschritte kunnen denn um 1953 Rotatschoonsbanden direkt in Karnspektren opdeckt wurrn un Övergänge tüschen Rotatschoonsanregungen direkt dör Coulombanregung ertüügt wurrn, wat en Fülle vun nee Material för dat Studium kollektiver Anregungen lefern de. 1956-1992 weer he Perfesser an de Universität Kopenhagen, nah de Dood vun sien Vader Niels Bohr wurr he 1963-1970 Vörstand vun dat dortig Niels-Bohr-Institut (NBI) un 1975-1981 Direkter vun Nordita, dat „Noordisch Institut för Theoretische Atomphysik“, dat 1957 grünnd wurr un eng mit dat NBI tosommen arbeiten dee.