cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Konrad Adenauer
Laat Johren un Dood
Adenauer is an’n 19. April 1967 nah kört Grippe un dree Hartinfarkten in dat Öller van 91 Johren in sien Huus in Rhöndorf storven. Den eersten Hartinfarkt harr he all Enn‘ 1962 harrt, den tweeten an’n 29. März 1967 un den darten wenige Daag later. In Familie un Früendeskreis sünd verbörgt sien letzt Wöör: „Da jitt et nix zo kriesche!“ („Dor gifft dat nichts to blaahn!“, richt an sien Dochter Libet, de in Traanen utbraken weer).
Söss Daag nah sien Dood, an’n Mörgen van den 25. April 1967, funn in den Plenarsaal van den Düütschen Bundsdag en Staatsakt to Ehren van Adenauer statt. Doran hett sück dat Staatsbegrävnis anslooten, an dat neben den Staatspräsidenten van Frankriek ,de Gaulle, un US-Präsident Johnson 12 Regeerenschefs as ok Butenminister un Botschopper ut all tosommen 180 Staaten deelnehmen deen. De Afscheed van Adenauer wurr mit en Requiem in‘n Kölner Dom vörnommen. Arzbischop Joseph Kardinal Frings hett dat Pontifikalamt zelebreert. An’n Sarg hemm hoochrangig Offiziere van de Bundswehr, allesamt Ridderkrüüzdräger, afwesselnd de Ehrenwaak hollen. Ansluutend hett de Bundsmarine den Sarg mit dat Schnellboot Kondor in en Schippskonvoi up den Rhien nah Bad Honnef/Rhöndorf överführt. Dor wurr Adenauer up den Waldkarkhoff bisett.
Familie un Privates
An‘n 28. Januar 1904 hett Adenauer, in de Pfarrkark St. Stephan, Emma Weyer (1880–1916), de Dochter van den ansehn Kölner Galeristen un Nichte van den lateren Rieksdagspräsidenten Max Wallraf heiraadt. Ut disse Ehe stammen de Kinner Konrad (1906–1993), Max (1910–2004) un Maria (Ria, 1912–1998). Nah sien Hochtiet hett he in de Klosterstraße 71 in Köln-Lindenthal to Hüer wahnt. Nah de Gebort van de Kinner hett he 1910 dat Huus Max-Bruch-Straße 6 in Köln-Lindenthal köfft, in dat dee Familie 1911 intrucken is. An’n 6. Oktober 1916 is sien eerst Fru storven.
An‘ 26. September 1919 hett Adenauer Auguste Zinsser (nömmt Gussie, 1895–1948), Dochter van den Dermatologen Ferdinand Zinsser un Süster van Ernst Zinsser heiraadt. Mit hör harr he wiesere fief Kinner: Ferdinand (* 1920, bald nah de Gebort storven), Paul (1923–2007), Charlotte (Lotte, * 1925), Elisabeth (Libet, 1928–2019) un Georg (* 1931). Auguste Adenauer is 1948 storven. In de Forschung is dat umstreede, of de Doodsoorsaak Leukämie weer oder de Folg van en Sülvstmordversöök, den se 1944 in Gestapo-Haft ünnernommen harr, ut Reue, wiel se den Vernehmungsbeamten ünner de Drohung, de Döchter in‘n Appellhofkeller in Haft to nehmen, Adenauer sien Upenholtsoort verraaden harr.
De Enkel van Adenauer, Sven-Georg Adenauer (Söhn van Georg) is Landraat in’n Kreis Gütersloh. En anner Enkel, Patrick Adenauer (Söhn van Konrad), weer van 2007 bit 2011 Präsident van de Arbeitsgemeinschaft Selbständiger Unternehmer.
Tüschen Mai 1934 un April 1935 hett he van sien jöödschen Früend Paul Wiener de „Villa Wiener“ hüürt, en möbleert Eckhuus in Neubabelsberg, Rosa-Luxemburg-Straße 40 (fröher Augustastraße). In‘n Mai 1935 is he denn nah Rhöndorf umtrucken, tonächst in en hüürt Huus in de Löwenburgstraße 76, denn af Dezember 1937 in sien nee Huus in‘n Zennigsweg 8, dat sien Schwager, de Architekt Ernst Zinsser, entworfen harr. Betallen kunn he dat vör allen ut dat Nahbetallen van sien Pension un en Entschädigung för sien Kölner Huus, för dat he van de Stadt Köln 153.886,63 Rieksmark kreeg. Sien Huus in Köln-Lindenthal wurr hüm nah 1945 torüchöverdragen. In sien Rhöndorfer Wahnsitt is he in’n April 1967 storven.
Nie to Enn‘ baut wurrn is de as Geschenk van de Wertschap an Adenauer plaant Adenauervilla mit 600 m² in den Eifler Kammerwald. Den Bauantrag van’n 11. Juli 1955 för den „Neubau eines Jagd-, Wochenend- und Gästehauses bei Duppach“ up en 2000 Quadratmeter groot Grundstück harr Baurat Dr.-Ing. Friedrich Spennrath ünnerschreeven, dormals Vörstandsvörsitter van AEG un Präsident van de Industrie- un Handelskamer Berlin. As bekannt wurr, dat Adenauer bi en Berlinbesöök in de sien Grunewald-Villa Quartier nommen harr un de an den Bau van de Villa bedeeligt Architekt, Heribert Multhaupt, Adenauer sien Schwegersöhn weer, wurrn um dat Vörhebben Korruptschonsspekulatschonen luut. Nahdem de apenlich wurrn, sünd de Arbeiten nah wenig Maand stoppt wurrn. Adenauer harr dat Geschenk aflehnt un weer noch dree Johr later över de loopend „vernünftige Bereinigung“ in Kenntnis sett wurrn.
Um sien Wahnhuus in Rhöndorf pleeg he en grooten Gorden mit en südlännsch anmooden Völfalt van Planten, Plastiken un Pütten as ok vör allen Rosen, de Adenauer leeven, aber entgegen en wiet verbreedt Legende nich tüchten dee. De Gorden erinnert an dat nördliche Italien, dat Adenauer schätzen un leeven lehrt harr. In Cadenabbia an‘n Comer See, wo he in de letzt teihn Johren van sien Levens regelmaatig sien Urlaub verbrocht hett, hett he ok dat Boccia-Speel kennenlehrt, dat hüm so düchtig anspreeken dee, dat he sück in sien Gorden in Rhöndorf as ok in den Park van dat Palais Schaumburg in Bonn en Bahn dorför bauen leet.
Konrad Adenauer weer Grünnensliddmaat in den Rotary Club Köln un in‘n Düütschen Werkbund. In sien langjohrigen Wahnoort Rhöndorf weer he Ehrenliddmaat van den Kathoolschen Börgervereen as ok Liddmaat van den Oortsvereen Rhöndorf, de sück 1974 to’n Bürger- und Ortsverein Rhöndorf tosommensluuten deen.
Adenauer as Utfinner
As Utfinner hett sück Adenauer dree Patente sekert, so etwa dat för en Verfahren zur Herstellung eines dem rheinischen Roggenschwarzbrot ähnelnden Schrotbrotes (Kölner Brot, tosommen mit Jean un Josef Oebel). En wieder Utfinnen weer de „von innen beleuchtete Stopfkugel“. Wiel aber all de AEG en Patent anmeldt harr, wurr dat Stopfei van Adenauer blots van sien Fru insett. Buterdem hett he kört nah den Eersten Weltkrieg en nee Utgeet för Gordengeetkannen anmeld, de mit en beweglichen Klapp afdeckt wurrn kunn; entsprekend Patente wurrn aber nich bekannt maakt.
Buterdem hett he 1916 en Sojaworst (Kölner Worst) utfunnen, wiel in disse Tieden Fleesch knapp weer. De Patentantrag wurr aber wegen en Formfehler in Düütschland nich anerkannt un stattdessen blots in England anmeldt.
Nahdem he in de Tiet van den Natschonalsozialismus sien Amt verloren harr, hett he in de free wurrn Tiet ok dormit verbrocht, an wiederen Utfinnen to arbeiten. In disse Tiet entstunn de „Einrichtung zum Schutz gegen Blendung durch Scheinwerfer entgegenkommender Fahrzeuge, bestehend aus einem Kopfschirm oder einer Brille“. De wurr aber an’n 22. September 1937 van dat Patentamt aflehnt mit de Begrünnen, dat dat nichts Nees weer. Wiedere kuriose Utfinnen weern de „Elektrobürste zur Schädlingsbekämpfung“ un de „ortsfeste Brausekopf für Gießkannen“. Wiel deraardige Utfinnen meestens kien Spood bi de Anmellen to dat Patent harrn, hett Adenauer disse Aktivitäten in sien Memoiren nicht nömmt.
Ehrenbörgerschapen
Adenauer weer ünner annern Ehrenbörger van Bad Honnef as ok van Baden-Baden, Berlin, Bonn, Griante Cadenabbia, de Stadt Köln, de Universität to Köln un van Trier.
Ehrendoktertitel
Adenauer kreeg all tosommen 23 Ehrendoktertitel, dorünner glieks fief van de Fakultäten van de Universität to Köln un acht in den USA. De wenig begäng fief Ehrendoktets van all dormalig Fakultäten sünd dormit begrünnd, dat de Weddergrünnen van de Universität nich ahn Adenauer sien Todoon tostannen kommen weer. De beide ersten wurrn van de överleit Fakultäten van de Vörgängerhoochscholen Hannelshoochschool Köln un Akademie für praktische Medizin verleeht. De övrigen keemen nah de Konstitueeren un Konsolideeren van de folgend Fakultäten dorto De Math.-Nat.-Fakultät wurr eerst 1955 ut de Phil.-Fak. utgleedert. De Ehrungen nah 1950 sünd up sien Politik in dat Nahkriegsdüütschland torüchtoführen.
Orden un Utteknungen
Adenauer wurr kört vör dat Enn‘ van dat Königriek Preußen mit eenig preußisch Orden ehrt, dorünner dat Verdeenstkrüüz för Kriegshülp (Preußen) (1917), dat Iesern Krüüz an’n witt Band (1918) un den Rooden Adlerorden (4. Klass) (1918).
1927 kreeg Adenauer as Präsident van den preußischen Staatsraat un Kölner Böverbörgermeester dat Groot Ehrenteeken an’n Band för Verdeenste um de Republiek Öösterriek van de Eerste Republiek. Dorbi weer för Adenauer tonächst en höhgere Ehrenstuuf, dat Groot Goldene Ehrenteeken an’n Band, vörsehn; de wurr denn aber rünnersett, um den to glieker Tiet, aber blots för de leegere Stuuf vörslahn Düsseldörper Böverbörgermeester Robert Lehr nich för den Kopp to stööten. 1956 wurr Adenauer denn ok dat Groot Golden Ehrenteeken van de Tweete Republiek verleeht, aber ok weer nich ahn Irritatschonen.
In‘n Januar 1954 weer Adenauer de eerste Dräger van dat Bundsverdeenstkrüüz (Grootkrüüz in besünner Utführung). In‘n Mai 1958 wurrr hüm de bayerische Verdeenstorden verleeht.
Van den Hiligen Stohl kreeg Adenauer dör Paapst Pius XII. in‘n Dezember 1955 den Orden vom Goldenen Sporn; as Dräger van dissen Orden harr he theoretisch dat Recht, up en Peerd in en Kark intorieden. In‘n September 1963 hett hüm Paapst Paul VI. tosätzlich den Christusorden, de hööchste Utteknung van den Hilligen Stohl verleeht. Neben Antonio Segni is Adenauer dormit de bitlang eenzige Persönlichkeit, de beid päpstlich Orden kreegen hett.
1965 wurr he van den Kardinal-Grootmeester Eugène Tisserant to’n Grootkrüüz-Ridder van den Ridderorden vvan dat Hillig Graff to Jerusalem nömmt un an’n 29. Juli 1965 in dat Bonner Münster dör Lorenz Kardinal Jaeger, Grootprior van de düütsch Stattholleree, un den düütschen Stattholler Friedrich August von der Heydte investeert. 1964 hett hüm de Académie des Sciences Morales et Politiques upnommen.
Adenauer weer siet 1951 Ridder van den Souveränen Malteserorden; de Utteeknung (sien eerste buterhalv van Düütschland nah 1945) wurr hüm to’n Anlaat van den Staatsbesöök in Italien tospraaken. 1958 wurr he ok as Ehrenridder in den Düütschen Orden upnommen.
Ünner de internatschonalen staatlichen Ehrungen in sien Tiet as Bundskanzler weer de Orden van dat Krüüz van den Süden in Brasilien in‘n Juli 1953 de eerste; nah Tammann is dat bemarkenswert, wiel Brasilien in‘ Tweeten Weltkrieg as eenzig südamerikaansch Land Truppen gegen dat Düütsch Riek entsandt harr, un de Utteknung somit as Utsöhnung to verstah weer. In dat sülvig Johr wurr Adenauer in Südamerika ok in Peru mit den Orden El Sol del Perú, in Argentinien mit dat Grootkrüüz van den Orden de Mayo al Mérito un Kolumbien mit den Orden de Boyacá uttekent. 1955 keem Mexiko mit dat Grootkrüüz van den Orden van den Aztekschen Adler dorto.
De eerste staatliche Ehrung in Europa kreeg Adenauer Enn’ 1953 in Italien dör dat Grootkrüüz van den Verdeenstorden van de Italieensch Republiek]]; dornah folgten 1954 Grekenland mit dat Grootkrüüz van den Königlichen Orden van Georg den Eersten, 1955 Iesland mit dat Grootkrüüz van den Falkenorden, 1956 Portugal  mit den Christusorden, Belgien mit dat Grootkrüüz van den Leopold-Ordens, und Grootbritannien mit dat Grootkrüüz van den Order of St. Michael and St. George. 1957 keem Luxemborg dorto mit dat Grootkrüüz van den Orden der Eichenkrone. 1960 hett hüm de nedderlannsch Königin Juliana den Orden van den Nedderlannschen Löwen as Grootkrüüz verleeht. 1962 wurr he in de franzöösch Ehrenlegion upnommen.
In Japan kreeg Adenauer van Kaiser Hirohito 1960 den Orden der Aufgehenden Sonne 1. Klasse; dree Johr later kreeg he deren hööchste Stuuf, den Orden der Aufgehenden Sonne mit Paulownien-Blüten, „aufgrund seines langjährigen Engagements zur Verständigung der japanisch-deutschen Freundschaft sowie für den Frieden und die Wohlfahrt in der Welt.“
In‘n Mai 1954 kreeg he den Karlspries van de Stadt Aken als „kraftvollen Förderer eines einigen Europa“.
Dat TIME-Magazin hett Adenauer 1953 to’n Man of the Year („Mann van dat Johr“) nömmt.
Förr sien Talent as „Meister der Vereinfachung“ kreeg Adenauer 1959 (to dat 100. Jubiläum van den Akener Karnevalsvereen) den Orden wider den tierischen Ernst; bi de Priesverleehn leet he sück aber, as bitlang eenziger neben Helmut Schmidt 1972 un Karl-Theodor zu Guttenberg 2011, vertreeden. Adenauer sien Fähigkeit (för de he den Orden kreeg), ok komplizeert Saaken vereenfackt un för jeden to verstahn dortostellen, wurrd van sien Biographen mehrfack besünners nömmt.
1965 wurr hüm de Schlesierschild dör de Landsmannschap Schlesien verleeht.
To de Internatschonalen Gordenbauutstellung 1953 wurr en van Adenauer sülvst utsöcht Rosensoort nah hüm nömmt.
Denkmäler un Bauwarken
Nah Adenauer sünd ok völ Bauwarken nömmt wurrn. De Flooghaben Köln/Bonn drocht sien Naam; ebenso de Berliner Parteizentrale van de CDU (dat fröhere Bonner Huus wurr 2003 afreeten). Neben tallriek Plätzen, Straaten un Alleen sünd ok mehrere Brüggenbauwarken nah hüm nömmt (kiek Konrad-Adenauer-Brügg).
En van de beid Regeerensmaschinen Airbus A340 van de Luftwappen-Floogbereitschap drocht as ok en Kaserne in Köln den Naam van den eersten düütschen Bundskanzler.
In‘n Mai 1982 wurr vör dat Bundskanzleramt in Bonn en van Hubertus von Pilgrim schafft Plastik van sien Kopp upstellt. De weer ansluutend as Symbol van de Bonner Republiek faken in’t Feernsehn to sehn, denn völ Kameralüüd sünd up dat Porträt schwenkt, wenn se dat Bundskanzleramt wiesen deen.
En wieder Denkmal wurr Adenauer 1998 mit en Büste in de Walhalla bi Regensborg sett.
De Mercedes-Benz 300, en typisch düütsch „Staatskarosse“ van de 1950er-Johren, is noch hüüd nah sien prominenten Bruuker as Adenauer-Mercedes bekannt. De originale Adenauer-Mercedes is in dat Haus der Geschichte der Bundesrepublik Deutschland in Bonn utstellt.
Adenauer-Stiftungen
De Konrad-Adenauer-Stiftung sett sück natschonal un internatschonal för politische Bildung as ok de Förderung van de europäääsch Eenigung in, ünnerstütt Kunst un Kultur, fördert begabte Studenten un Doktoranden mit Stipendien un dokumenteert un forscht de geschichtliche Entwicklung van de christlich-demokraatsch Bewegung ut.
De Stiftung Bundeskanzler-Adenauer-Haus, de to de fief Politikergedenkstiftungen van den Bund hörrt, betallt un organiseert dat Erhollen van dat fröhere Wahnhuus van Konrad Adenauer in Rhöndorf un de sien Togänglichkeit in’n Rahmen van apenlich Führungen. Ferner is se tostännig för de Pleeg un Utbau van dat siet 1967 immer mehr wassend umfangriek Adenauer-Archiv, ut de sien Bestände in Tosommenarbeit mit regelmatig wetenschaplichen Editschonen un Verapenlichungen to dat Leven un Wark van Adenauer hervörgaht. Ok dat Graff van Adenauer up den Rhöndorfer Karkhoff is van de Stiftung to pleegen.
Adenauer-Priesen
Etwa 20 Institutschonen, dorünner ok welke ut dat Utland, vergeeven Konrad-Adenauer-Priese. Sien Vaderstadt Köln ehrt hüm siet 2002 mit de Stiftung van hör Konrad-Adenauer-Pries, de all twee Johr (undoteert) verleeht wurrd.
Sonstiges
1966 wurr Adenauer van Oskar Kokoschka porträteert. 1967 entstunn dat Bild Konrad Adenauer van Wolf Vostell, en Verwischung van en Fotografie van Konrad Adenauer bi de Ankunft van John F. Kennedy an‘n 23. Juni 1963 an‘n Flooghaben Köln/Bonn. Dat Bild is Bestand van de Kunstsammlung in dat Museum Ludwig in Köln.
En van de eersten nee Intercity-Express-Iesenbahn (ICE 4) wurr nah Konrad Adenauer nömmt.
Literatur
Biografien
Zu Levensafsnitten
Prinzipien, Werte un Stil, Handlungsmotive
To Eenzelaspekten
Historisch-kritische Bewertung
Sonstiges
Heinrich Kasten
Heinrich Kasten is de Naam von
* Heinrich Kasten (1821–1893), düütschen Kröger un Hotelier,
Kommun Skurup
De Kommun Skurup is ene Gemeend in dat Lehn Schonen in Sweden. Dat höört to de Landschop Schonen un den Gerichtsbezirk Ystad. Se hett 14.620 Inwahners (Stand 2006) op en Rebeet vun 195,17 km². De Sitt vun de Verwalten is in Skurup.
Demografie
2006 weren 8,71 % vun de Inwahners buten Sweden boren.
Scholen
De Kommun hett 8 Grundscholen, de vun de Kommun bedreven warrt, un ene private Grundschool. De kommunalen Scholen hebbt alltohoop 1833 Schölers un de privaten 11.
Bingham Peak (Antarktika)
An’n Bingham Peak sünd von Expeditschonen vör Oort Fossilien funnen worrn, mank jem Trilobiten un Mollusken ut dat late Kambrium.
De Bingham Peak is von’n United States Geological Survey in’n Rahmen von dat Vermeten von de Ellsworthbargen in de Johren 1961 bet 1966 dör Meetarbeiden vör Oort un Luftopnahmen von de United States Navy karteert worrn. Dat Advisory Committee on Antarctic Names hett em na Joseph P. Bingham nöömt, en Polarlicht-Forscher, de 1965 op de amerikaansche Forschungsstatschoon Eights Station arbeidt hett.
Jutiapa
Jutiapa betekent
Kiek ok bi: Municipio Jutiapa.
Linsmayer
Linsmayer is de Familiennaam von
Schüttrup
Schüttrup is ene Stad in de Samtgemeen Schüttrup in den Landkreis Groafschup Bentem in Neddersassen. Se is de öllste Stad in den Kreis. Bet to de Grenz nah de Nedderlannen sünd dat bloot 10 km. Dat gifft dor dat Autobahnkrüüz Schüttruper Krüüs. 40,7 % vun de Minschen sünd evangeelsch-reformeert, 22,1 % kathoolsch, 14,9 % luthersch. 4 % vun de Minschen sünd Börgers vun de Törkie.
Historie
Schüttrup kreeg 1295 de Stadtrechten. 1544 worr de Stad mit de Graafschop luthersch, 1588 mit ehr reformeert. De Stadt weer in't 19. Jahrhunnert in't Königriek Hannober. In't 19. Jahrhunnert weer Schüttrup in Preußen; de Textilindustrie weer an't Wassen. De Samtgemeen Schüttrup worr 1970 gründ't. To ehr höörden denn de Gemenen Schüttrup, Engn, Driewede, Neerlage, Wengsel, Ohne, Quendrup, Samern un Suddendörp. Vandage höörn to ehr de Gemenen Engn, Isterbarg, Ohne, Quendrup un Samern. Sient 2011 is ok Suddendörp en Deel van Schüttrup, ümdat de Gemeende te full Schulden had.
Camp County
Camp County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat Texas. He hett 12.401 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 513 km². De Sitt vun de Verwalten is in Pittsburg.
Historie
De Kreis is 1874 grünnt worrn.
Demografie
Vun de 11.549 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 4.910 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 16.500 US-Dollar. 5.195 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 909 Minschen maakt. 20,49 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
16,03 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 9,85 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Vun de Vöröllern her sünd 69,53 % vun de Minschen Witte, 19,20 % Swarte, 0,17 % stammt ut Asien un 0,05 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 0,35 % sünd Nakamen vun Indianers. 9,63 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 1,07 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 14,78 % vun de Lüüd ansehn.
¿Bin ich schön?
¿Bin ich schön? (op plattdüütsch so veel as „Bün ik schön?“) is de Titel vun en Episodenfilm vun de Speelbaas’sche Doris Dörrie, de ok an’t Dreihbook mitarbeit hett. Bi den Film hannelt sik dat üm en Tragikummedie ut dat Johr 1998, an de vele naamhafte düütsche Schauspelers mitspeelt hebbt.
Inholt
De Film wiest de Schicksalen vun sössteihn verschedene Personen in München un in’t spaansche Sevilla – un woans se mit’anner verknütt sünd. De Geschicht verlagert sik dorbi vun Spanien na Düütschland un wedder torüch. All Lüüd sünd verwickelt in Ieversucht un Affären, in Ehstrieden un Hochtieten, in Längen un geheeme Wünsch. All Figuren sünd dorin verbunnen, dat se trurig sünd un na en anner’t Leven längt. Se sünd fangen in Egdanken an fröhere Tieten oder klaagt över den Verlust vun en Person, de jem nahstahn hett. Eenige vun de Figuren drapt sik an’t Enn vun’n bi en Prozesschoonsfier, de Semana Santa in Sevilla. De Film besteiht ut ölven Episoden, de de Geschichten vun de enkelten Personen vertellt un woans se Leev, Wohrheit un Sinn söken doot.
In en Boutique lett sik Rita vun Franszika en Kashmirpullover verköpen, de ehr torüchwunnen Figur ünnerstrieken schall. Wiel se mit ehrn Mann Fred, de as Koch teemlcih ansett hett, slapen deit, geiht se in de Details vun ehr Dät op, vunwegen dat se vun ehr Ehleven langwielt is. Eerst in de Köök bi de Arbeit to Franziska ehr Hochtiet maakt he in ehr wedder de fröheren Geföhlen waak.
Franziska markt man drogegen an, dat ehr de bevörstahn Hochtiet mit Holger swoor fallen deit. Mit dat Bruutkleed rammt se op’n Weg na Huus dat Auto vun Elke, de se ehr Geschicht vertellt. Dorto kummt, dat ehr Ex-Fründ wedder wat vun ehr will.
Linda trampt dorgegen dör Spanien un belüggt all Lüüd: Den Düngemiddelvertreder Werner maakt se vör, dat se doovstumm weer, bi Bodo gifft se sik as doodkrank ut. An’n Dag vun de Prozesschoon ennt se in de Arms vun Franziska ehrn Ex-Fründ Klaus.
Bodo dorgegen verleevt sien Familienurlaub tosamen mit sien Fro Lucy un de Kinner in Spanien. Ok bi jem is dat Familienleven anslahn. Se kamt an’t Enn ok na de Prozesschoon, woneem Bodo aver nich wedder op de Trampersche Linda dröpt. Jemehr puberteren Dochter Angelina hett dorgegen so wenig Trüchholt in de Familie, dat se sik mit en Frömmen inlaten deit, blots üm sien moderne Brill to kriegen.
De olle Juan dorgegen is ünnerwegens mit de Asch vun sien Ehfro, de jüst doodbleven is. He kummt eerst wieder los vun sien Truer, as he in’n Regen den richtigen Oort finnt. An’n Stamm vun en free stahn Boom begraavt he ehr Överresten.
För Vera is de spaansche Urlaubsleev mit Felipe an’n Flaaghaven to Enn. Se lett sik dor afsetten, üm na Huus to de Hochteit vun ehr Süster Franziska to flegen. Se kummt dor mit en ollen Fro an, de in’n Rullstohl sitt. Se hett ehr kort vörher funnen, as se vun ehr Verwandten utsett op de Straat stünn.
In München dorgegen staht Robert un sien Fro Charlotte in’n Stau un diskuteert un nervt sik an. Robert vertellt ehr vun en Sietensprung, den he ut Versehn in’t Utland hatt hett. Jemehrn Ehkrach leegt se eerst bi de Hochtietsfier vun Charlotte ehr Süster Franziska wedder bi.
Unna dröpt kort na de Hochtiet vun ehr Dochter ehr olle Leev David in Spanien wedder. Man, he weet na sien Slaganfall nix mehr dorvun. Se sett sik tosamen un sett na un na wedder de Puzzledeelen vun jemehr gemeensome Tiet tohopen.
Kritik
Vele Kritikers hebbt kritiseert, dat de Dramaturgie swacke Steden opwies. Dat Ensemble is dorgegen jümmer loovt worrn.
Utteken
De Film weer för tosamen 4 Filmpriesen vörslahn un hett dree dorvun wunnen:
Achtergrund
Mit dissen Film hett Doris Dörrie ehr egen Sammlung vun Kortgeschichten verfilmt. Se hett de Arbeiten an den Film aver för twee Johren ünnerbroken, as ehr Ehmann, de Kameramann Helge Weindler unvermodens doodbleven weer.
List vun de Herrschers mit Naam Hinrich
De Herrschernaam Hinrich betekent
Hinrich
(De Naams sünd na den Rang ordent: Baven Kaiser, denn König, denn Groothartog, Hartog usw.)
Dreehusen
Dreehusen betekent
Anfissa Anatoljewna Reszowa
thumb|Anfissa Reszowa (2004) Anfissa Anatoljewna Reszowa (russisch: Анфиса Анатольевна Резцова}}; * 16. Dezember 1964 in Jakimez, Oblast Wladimir) is en ehmalige sowjeetsch/russische Skilanglöperin un Biathletin.
Loopbahn
Se wunn in' Langloop bi de Nordisch Skiweltmeesterschapen 1985, 1987 un 1999 mit de russisch (bzw. sowjetschen) Staffel de Goldmedaille. Bi de Olympisch Winterspelen 1988 in Calgary gelung hör mit de sowjeetsch Staffel de Olympiasieg. Dorto wunn över de 20-Kilometer-Streck noch de Sülvermedaille achter Tamara Tichonowa aber vör Raissa Smetanina.
In' Biathlon wunn se bi den Olympisch Spelen 1992 in Albertville över 7,5 Kilometer vör Antje Misersky un Jelena Belowa un mit de 3 x 7,5 km Staffel de Bronzemedaille. Twee Johr later in Lillehammer wunn se Gold mit de Biathlonstaffel.
Se leevt hüüd in Moskau un is de Moder vun de Biathletinen Darja Leonidowna Wirolainen un Kristina Leonidowna Reszowa.
Skilangloop
Olympisch Winterspelen:
Weltmeesterschapen:
Weltcup:
Erich Kasten
Erich Kasten is de Naam von
Anfissa Anatoljewna Reszowa
Biathlon
Weltcup:
Erich Kasten
* Erich Kasten (* 1949), düütschen Ethnoloog,
Friedrich Kasten
Friedrich Kasten is de Naam von
* Friedrich Kasten (1854–1919), düütschen Hotelier,
Stanstead
Stanstead betekent
Flimm
Flimm is de Familiennaam von
Stansted
Stansted betekent
Kiek ok bi: Stanstead.
Stanstead
Kiek ok bi: Stansted.
Stellmoor
Stellmoor betekent
Stünn (Mehrdüdig Begreep)
Stünn betekent
Leutenegger
Leutenegger is de Familiennaam von
Hermanson
Hermanson is de Familiennaam von
Hermanson betekent
Kiek ok bi: Hermansson.
Industrie
De Industrie is, lieks as dat Handwark, en Deel vun de Sekundärsektor vun de Weertschop. De Opgaav vun de Industrie is allens dat mit Maschinen un in Fabriken to moken wat vun de Lü bruukt un kööpt ward. Dorför warrn Saken nahmen de in’n Primärsektor vun de Weertschop mookt warrn - as in de Bueree oder in’n Bargbo.
As Deenstmakers is de Industrie en bannig wichtig Deel vun de düütsche Weertschop. En klassisch Bispeel för en Bundsland, dat veel Industrie hett, is Noordrhien-Westfalen. Avers dat ännert sik ok dor as de Industrie weniger wichtig ward in veelen Lännern in de moderne Tiet.
Mindaros
Mindaros († 410 v. Chr. bi Kyzikos) weer en Feldherr vun Sparta in dat föffte Johrhunnert vor Christus.
In den Krieg vun'n Peloponnes (431-404 v. Chr.) weer he in't Johr 411/410 v. Chr. Nauarch, un dor Upperbefehlhebber vun de spartaansche Flotten mit. He hett sunnerlich atheensche Stützpunkte an den Hellespont angrepen. Dor woll he den Transport vun Koorn ut de Gemarken vun de Swatte See her unnerbreken, dat Athen so nödig bruken dö. He hett sik in en Reeg vun Seeslachten gegen den athenschen Feldherrn Alkibiades slahn. Mol hett he wunnen un mol verlaren, bit he tolest 410 v. Chr. in de Slacht vun Kyzikos an'n Süüdwall vun de Marmarasee umkamen is.
Sien Naam warrt in en spartaanschen Bericht nömmt, de bi de Atheners as en typischen Satz vun lakoonsche Kortheit gellen dö:
Mulmshoorn
Geografie
In’n Noorden von Mulmshoorn liggt dat Naturschuulrebeed Glindmoor.
De Naveröörd sünd Bokel in’n Noorden, Heesdörp in’n Noordoosten, Langenhörn un Westerholt in’n Oosten, Borchel, Stellmoor un Boitzen in’n Süüdoosten, Höperhöben in’n Süden un Sleßel mit Platenhoff un Bittst in’n Süüdwesten, Clünner un Horß in’n Westen un Narbn in’n Noordwesten.
Historie
De Oort kummt 1320 as in ollerdeshorn toeerst in de Oorkunnen vör. Över de Twüschenform tom ulmes Horn hett sik dor denn de hüdige Naam ut billt.
Verwaltungsgeschicht
In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Jeem in’n Kanton Rodenborg höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.
De Oort hett vör 1885 to de Amtsvaagdie Söttmer in dat Amt Rodenborg tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Rodenborg. 1977 is dat Deel von’n ne’en, grötteren Landkreis Rodenborg worrn.
De Oort is an’n 1. März 1974 mit de Gemeenreform in Neddersassen Deel von de Gemeen Rodenborg worrn. Sietdem billt dat Dörp en Oortschop mit egen Oortsraad un Oortsbörgermeester binnen de Gemeen Rodenborg. De Oortsraad hett negen Liddmaten.
Loetscher
Loetscher is de Familiennaam von
Mulmshoorn
Religion
Mulmshoorn is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Johannes-de-Döper-Kark in Horß. De Kark is 1963 boot worrn un is siet 1989 en egenstännige Karkengemeen. Vörher hett de Oort to dat Kaspel von de Georg-Kark in Söttmer höört.
Loetscher
Kiek ok bi: Lötscher.
Mulmshoorn
Religion
För de Kathoolschen is de Corpus-Christi-Kark in Rodenborg tostännig.
Verenen
De Schüttenvereen Mulmshoorn is an’n 8. Juni 1912 grünnt worrn.
Weertschop un Infrastruktur
Mulmshoorn hett en egene freewillige Füürwehr, de an’n 2. November 1935 grünnt worrn is.
Verkehr
Dör Mulmshoorn löppt de Bundsstraat 71, de in’n Noordwesten över Bokel, Wehldörp un Brüttendörp na Zeven, Sürsen un Bremervöör geiht un in’n Süüdoosten na Rodenborg. In’n Westen geiht de Kreisstraat 227 na Horß. Ans gifft dat lüttjere Straten na Narbn, Sleßel, Höperhöben un Heesdörp.
De nächste Autobahn is de Autobahn 1. De Opfohrt 48 Bokel liggt so twee Kilometer in’n Noorden von Mulmshoorn.
De nächste Bahnhoff is so bi teihn Kilometer wied weg in’n Süüdoosten de Bahnhoff Rodenborg an de Bahnlien Hamborg–Bremen. Fröher harr Mulmshoorn ok en egen Bahnhoff an de Bahnlien Bremervöör–Wasra. Personenverkehr hett dat dor von 1906 bet 1968 geven.
San Buenaventura
San Buenaventura betekent
,
Kiek ok bi: Buenaventura, Bonaventura.
Mount Hermanson
Mount Hermanson is en hogen un iesbedeckten Barg in de Ross Dependency, Antarktika. He liggt in de Königin-Maud-Bargen üm un bi 6,5 km süüdwesten von’n Gray Peak an’t Koppenn von’n Cunningham-Gletscher.
Lemhi County
Lemhi County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat Idaho. He hett 7.936 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 11.821 km². De Sitt vun de Verwalten is in Salmon.
Mount Hermanson
Dat Advisory Committee on Antarctic Names hett em 1966 na Captain Joseph Marcus Hermanson (1913–2004) von de United States Navy nöömt, Floogbewegungsoffzeer op de McMurdo-Statschoon von 1957 bet 1958 un Staffsbaas von de U.S. Antarctic Projects Officers in dat Johr 1959.
Lemhi County
Historie
De Kreis is an’n 9. Januar 1869 grünnt worrn.
Demografie
Vun de 7.806 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 3.495 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 16.037 US-Dollar. 4.435 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 960 Minschen maakt. 15,18 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
Vun de Vöröllern her sünd 96,63 % vun de Minschen Witte, 0,10 % Swarte, 0,18 % stammt ut Asien un 0,04 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 0,60 % sünd Nakamen vun Indianers. 0,77 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 1,68 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 2,18 % vun de Lüüd ansehn.
Karsten
Karsten betekent
Karsten is de Familiennaam von
, ,
Kiek ok bi: Carsten, Karstens.
Lötscher
Lötscher is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Loetscher.
Jeffery
, ,
Kiek ok bi: Jeffry, Jeffrey.
La Venta
La Venta betekent
Kiek ok bi: Venta.
Denbigh Jeffery
Bi de Parlamentswahl in Brietsch-Honduras 1957 weer he Kannedaat för de PUP in’n Wahlkreis Belize Süüd un hett de Wahl mit 38,7 % von de Stimmen gegen Herbert Fuller von de NP un Philip Goldson von de HIP wunnen. Na de Wahl is he as Member for Public Utilities (Vörlöper von dat Amt as Minister för Apentliche Versorgung) beropen worrn.
Jeffery weer Maat von en Delegatschoon ut Brietsch-Honduras, de in’n Oktober/November 1957 anföhrt von George Price för Gespreken mit dat Colonial Office London besöcht hett. Dorbi hett de Delegatschoon ok Gespreken mit Jorge García Granados föhrt, de för Guatemala anbaden hett, dat Brietsch-Honduras sik dat Land ansluten schall. Dat is Price un Jeffery as Verraad utleggt worrn. Jeffery is ut siene Partei utslaten worrn. He is denn as Afornten to de Christian Democratic Party (CDP) wesselt un hett in’n Oktober 1960 Nicholas Pollard as Parteibaas von de CDP aflööst.
Na de verloren Wahlen 1961 hett sik de CDP wedder oplööst un de Maten sünd to’n gröttsten Deel to de NIP gahn.
Jeanneret
Jeanneret is de Familiennaam von
Pawnee
thumb|Ehmalges Stammesrebeet vun de Pawnee un Nahberstammen un hüüdige Reservatschonen in Nebraska un Oklahoma thumb|Pawnee-Hütte in Nebraska, 1873 Mit Pawnee (ok Paneassa oder Pani, vun pariki - ‘Hörn’, wegen hör Skalplocke) wurrd en Indianer-Stamm ut de Caddo-Spraak (mit twee Dialekt-Varianten, den Skiri un den South Band) betekent, de sien traditschonell Siedlungsrebeet langs de Nebenströöms vun den Missouri, de Platte, Loup un Republican River in de hüüdig US-Bundsstaaten Nebraska un in dat nördliche Kansas leeg. Dor hemm se vun dat Enn’ vun dat 15. Johrhunnert bit to de tweet Hälft vun dat 19. Johrhunnert leevt. Se hemm sück sülvst Chaticks-si-Chaticks - Men of Men nömmt.
Politisch Organisatschoon
De Pawnee hemm sück in twee groot Dialekt-Gruppen updeelt; in’ Noorden mit de politisch zentral stark organiseert Skidi-Föderatschoon un de in’ Süüden leven so nömmt  Südlichen Bands (engelsch: South Bands), deren Naam dorup henwiest, dat se kien zentrale politische Eenheit billen deen, sonnern ut dree dominanten Bands (Gruppen) bestunnen  - den Chaui, Kitkehakhi un Pitahawirata (de sück - as de Skidi – wedderum in mehrere Dörper ünnerdeelen deen). De Skidi-Föderatschoon weer woll de bevölkerungsstarkste Grupp vun de Pawnee, liekers gullen allgemeen de Chaui vun de Südlichen Bands as de politisch führen Grupp binnerhalv vun de Pawnee.
Skidi-Föderation, Loup Pawnee oder Wolf Pawnee (afleit vun Tski'ki, Skiri - ‘Wolf’ oder Tskirirara - ‘in’ Water stahn Wulf’, dorüm vun de Franzoosen as Loups - ‘Wülf’ un vun de Amerikaner as Wolf Pawnee betekent) politisch unafhängig, aber wegen hör Dialekt as ok hör Stammesrebeeden wurrrn folgen Bands binnerhalv vun de Pawnee to de Skidi-Föderatschoon tellt:
Kultur
Jede vun disse Gruppen weer in mehrere Dörpgemeenschapen ünnerdeelt, de de soziale Basiseenheit vun dat Pawneevolk billen deen. Se hemm in groot, kuppelförmig, eerbedeckten Hütten wahnt, hemm aber Tipis bi de Büffeljagd bruukt. De Eerdhütten vun de Pawnee harrn en ovale Form un wurrn vun en Gerüst ut 10-15 Stangen dragen, dat mit Wilgentwieg, Eer un Grassoden bedeckt weer. In den Scheitelpunkt vun de Hütt befunn sück en Lock, de as Rookaftoog un Fenster deen. De Bodden vun de Hütt leeg etwa 3 Foot (ca. een Meter) ünnerhalv vun de Eerdbodden un de Döör kunn nachts dör en Bisonfell slooten wurrn. In groot Hütten leevten 30 bit 50 Personen, en Dörp harr tüschen 300 bit 500 Inwahner un 10 bit 15 Huushollen. Jede Hütt weer in en Noord- un en Süüdhälft oder twee Sektschonen deelt, de jewiels vun en Böverhoopt führt wurrn, un jede Sektschoon bestunn ut dree Familien. De Togehörigkeit to en Hüttengemeenschap wurr flexibel lööst. Wenn de Familien vun de Büffeljagd in' Sömmer oder Winter torüchkeemen, kunnen se sück en nee Hütt utsöken, ofschons se gewöhnlich in dat sülvig Dörp bleeven.
De Fruen hemm Mais, Squash un Bohnen anbaut. Buterdem weer se bannig klüftig in de Kunst vun de Pöttgeree. De Pawnee harrn en matrilineare Kultur, un de Afstammen wurr över de Moder defineert. En jung Paar truck traditschonell in de Hütt vun de Bruutöllern. Binnerhalv vun de Hütten-Sektschonen wurrn de Fruen in dree Gruppen indeelt:
Lewis County (Idaho)
Historie
De Kreis is an’n 3. März 1911 grünnt worrn.
Pawnee
Kultur
Hööftlinge, Preester un Schamanen wurrn dör Klassenunterscheede begünstigt. Jeder Hööftling vun en Dörp oder en Grupp beseet Hillig Bündel (Sacred bundle). Schamanen wurrn besünnere Kräfte gegen Krankheiten, feendlich Överfälle un Nehrensmangel tospraaken. Preester weern mit dat Dorbeeden vun Ritualen un hillig Gesängen beupdragt. Neben Schamanen- un Jagdsellschoppen harr de Pawnee ok Kriegersellschoppen.
Lewis County (Idaho)
Demografie
Vun de 3.747 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 1.657 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 15.942 US-Dollar. 2.186 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 385 Minschen maakt. 11,93 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
Pawnee
Kultur
De Religion vun de Pawnee weer goot dördocht. In hör Gloven wurrn eenig Steerns, to'n Bispeel de Mörgensteern, as Gödder verehrt, un se hemm in Ritualen deren Anwesenheit erbeeden. Se hemm de Astronomie ok för praktische Dinge bruukt, so to dat Bestimmen vun de günstigste Tiet to dat Mais planten. Mais wurr as symbolische Moder ansehen, dör de de Sünnengott sien Gnade wies. Anner wichtige Gottheiten weern Tirawa, de hööchste Macht, un de Mörgen- un Abendsteern.
Lewis County (Idaho)
Demografie
3,08 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 1,12 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Pawnee
Dat Mörgensteern-Ritual
Bit in de 1840er Johren geev dat bi de Skidi en Minschenopfer-Ritual, dat den Mörgensteern widmet weer. Dat Opfer weer gewöhnlich en vun en annern Stamm fangen jungfrulich Deern. Dat Deern het man tonächst goot behannelt un hett en kunstvull Schafott för de Opferung erricht. Bevör de Mörgensteern an' Opferungsdag upgung, wurr dat Deern up dat Schafott führt. Wenn de Steern an' Horizont upgung, hemm Schamanen den Borstkörv vun dat Deern apen maakt un de Körper mit Pielen dörbohrt. In hör Book The Lost Universe (Dat verloren Universum) beschrifft de Schrieverin Gene Weltfish, wu en jung Lakota-Indianerin vun den Pawnee fangen un dood maakt wurr. Man nimmt an, dat se dat letzte Minschenopfer vun de Pawnees weer, deren gruvelig Ritual vun de Azteken in Mexiko afstammen sall.
Lewis County (Idaho)
Demografie
Vun de Vöröllern her sünd 92,21 % vun de Minschen Witte, 0,35 % Swarte, 0,43 % stammt ut Asien un 0,08 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 3,84 % sünd Nakamen vun Indianers. 0,93 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 2,16 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 1,89 % vun de Lüüd ansehn.
Pawnee
Kamp gegen Apachen un Spanier (ca. 1650–ca. 1740)
Francisco Vásquez de Coronado hett 1541 de in de Nahrschap wahnen Wichita besöcht un hett dorbi en Pawnee-Hööftling ut dat Dörp Harahey drapen. Wiels dat 17. un Anfang vun dat 18. Johrhunnert fungen Plains-Apachen (Jicarilla, Lipan, Mescalero) un Navajo (Diné), de all Peer harrn, an, Dörper vun de Pawnee, Wichita un de Caddo to överfallen un to berooven. Dorbi wurrn de Dörper afbrennt, so völ Krieger as mögelk ümbrocht un Kinner un Fruen in de Slaveree verschleppt. De Apachen un Navajo hemm hör Slaven in New Mexico an de Spanier un Pueblo-Indianer un in' Osten an de Franzoosen verköfft. De Slavenhannel wurr so intensiv, dat de Beteken Pawnee in dat 17. un 18. Johrhunnert en Synonym för Slaav wurr. Disse Roovtüüch un Slavenjagden vun de Apachen (un de Slavenmarkt vun de Franzoosen un Spanier) dwung de Pawnee (as ok de Wichita un Caddo) hör eenst wietlüftig un apen Dörper uptogeven un zentraliseert, vun Palisaden umgeven un dör Posten afsekert, Siedlungen to errichten. 1720 hemm de Pawnee de Expeditschoon vun Pedro de Villasur besiegt, de versöcht harr, mit 40 spaansch Suldaten un twintig Pueblo-Kriegern de Pawnee vun franzöösch Händlern un deren Infloot feerntohollen, un dorbi de Dood funn. Kört tovör harrn de Pawnee anfungen, mit de Franzoosen Hannel to bedrieven un de af 1750 as hör Verbündete gegen hör Feinde wunnen. Mit Hülp vun franzöösch Wappen un Munitschoon weer de Pawnee nu in de Laag, sück gegen de ständig Roov- un Slaventüüg vun de Apachen to Wehr to setten.
Bündnis mit Franzoosen un Comanche, Verdrängen vun de Apachen vun den Plains (ca. 1740–ca. 1775)
1746 hemm de Pawnee todem as Vermittler tüschen de Comanchen un de Franzoosen deent, wat deren Hannelslüüd dat mögelk maaken dee, bit in dat spaansch Territorium nah Santa Fe vörtodringen, un de Comanche mit Gewehren un Munitschoon to versörgen. Dit wedderum hett dat den Comanche, de all Peer harrn (tosommen mit hör Verbündeten, den Wichita, Tonkawa, Caddo un Gruppen vun de Pawnee) mögelk maakt, gegen de ebenfalls mit Peer versörgt, aber nich över Gewehre verfügen Apachen spoodriek Krieg to führen un de endgüldig in de Bargen vun New Mexico un Mexiko as ok in de Randrebeeden vun de Süüdlichen Plains in' Süüden vun Texas to verdrängen.
Mit dat Uptreeden vun de Comanche up de Great Plains un deren kriegerisch Infälle in de östliche Apacheria keemen de Comanche dör Roov un Hannel in den Besitt vun groot Peerherden - todem hemm se sück to de eerst spoodriek Peertüchter un de best Rieder ünner de Plainsindianer entwickelt. Bald harrn de Comanche en Överschuss an Peer vun ca. 90.000 bit 120.000 Deerten, hemm de Peer per Hannel un Tuusch nah Noorden to Stammen as de Crow wieder vermiddelt un gullen wiet un breet as de peerriekste Stamm up de  Plains. Dat führ dwangslöpig to Konflikten, wiel de an Peer arm, halfsesshaften un mit franzöösch Gewehren bewappent Pawnee, Kansa un Osage, statt langdüern Verhanneln, faken eenfack hör Hannelspartner doodscheeten deen un de Peer mitnehmen. Wiels de Pawnee un Osage intüschen ok Peer harrn (meest roovt Comanche-Peer), eskaleer de Konflikt 1746 in en grooten Krieg tüschen de Pawnee un Comanche. Nahdem de gröttsten Kamphandlungen afslooten weern, sünd de Pawnee, as baben all seggt, sogor as Vermittler tüschen Franzoosen un Comanche uptreeden. 1750 hemm de Wichita tüschen Pawnee un Comanche Freeden stift, all in dat folgen Johr hemm de nu verbünnd Stämme gemeensam hör Feinde, de Osage, besiegt.
Peerroovtüüg gegen Comanche (af ca. 1780) un Kriege gegen Osage (af ca. 1750)
Ofschons vör Comanche 1750 süüdlich vun den Arkansas River trucken weern, bleeven de Yaparuhka un Jupe nördlich vun den Stroom, hemm bit 1775 Lakota un Cheyenne in den Black Hills bekämpt un hemm de Dörper vun de Arikara langs den Missouri beroovt (bit 1805 weer de North Platte River, de nördliche Boornstroom vun de Platte River, todem as Padouca/Comanche Fork bekannt). De Freeden tüschen Pawnee un Comanche weer nich düersam, un de Pawnee hemm groot Entfernungen överwunnen, um in New Mexico un Texas de Peer vun de Comanche, Kiowa un Kiowa-Apachen (af un to ok vun de Apachen) to rooven. Dat weer begäng, dat 10 bit 30 Krieger to Foot up Roov uttrucken, un se denn, falls spoodriek, mit Peer, Skalps, Göder un Fangen torüchkeemen. Disse Taktik wegen hemm de Kiowa, de Peer harrn, de Pawnee un Osage verächtlich Wanderer oder Spazeergänger nömmt. Dat wedderum führ to düchtig Utnannersetten un Kämpen (1790-1793 un 1803).
Ofschons se dör de Pawnee-Comanche-Allianz 1751 en Nedderlaag erleeden harrn, hemm sück de Osage tonehmen breet maakt un hör Stammesrebeet up Kösten vun de Pawnee un Comanche nah Norden, Westen un Süden bannig utwiet. De Pawnee hemm dorher trotz hör Sieg hör Rebeeden in Kansas verlaaten un trucken nah Norden in dat Platte Valley in Nebraska, de Comanche hemm sück wieder nah Westen un Süden orienteert. Todem leeden de Pawnee ünner de Angreep vun de vun Briten bewappneten Sioux (Lakota, Nakota) un Osage, wiel de Franzoosen in' Pariser Freeden 1763 Louisiana upgeeven deen un de Pawnee somit hör wichtigst Verbündeten as ok Wappenleeferanten verloren.
Konflikte mit Plains-Stammen, Verlust vun de Dominanz (af ca. 1790–ca. 1879)
All dör mehrere Süüken stark swächt un dör de standige Kriege gegen Blackfoot, Lakota, Comanche, Osage, u. a. minneseert, kunnen de Pawnee hör Macht nich länger hollen un keemen immer mehr in de Defensive. Weern se gegen 1720 noch de dominante Stamm in Nebraska un Kansas, so harrn nu hör Feinde de Böverhand wunnen. Dorum sünd ok mehrere Gruppen vun de Pawnee nah Süden afwannert un hemm sück hör all düchtig minneseert Wichita-Verwandten langs den Red River anslooten. As sück 1771 ca. 300 nördliche Pawnees nah en Hannelsbesöök glieks bi den Wichita daalleeten, hemm se sück mit den Wichita vermischt un wurrn as Asidahesh bekannt.
Dör dat Wegtrecken vun de Pawnee un Comanche ut de Zentraal Plains entstunn en Machtvakuum, in da plünnern Stööttrupps vun de Cheyenne und Arapaho vorstööten deen. Se hemm sück spoodriek gegen de anner Stammen, de noch Anspröök up dat Rebeet erheeven deen (Comanche, Kiowa, Kiowa-Apachen, Pawnee un Ute) dörsett, wurrn de wichtigst Händler up den Plains as ok af 1840 Verbündete vun de Comanche un Kiowa. De Pawnee dorgegen harrn bit to de Ünnerwerfen vun de Arapaho un Cheyenne dör de Amerikaner 1877-1879 ünner de ständig Överfälle un Peerklauereen vun de verbünd Stammen to lieden.
Aftreeden vun de Stammesrebeeden un de Treck in de Reservatschoon (1818–1892)
1795 hett en Grupp vun Pawnee un Wichita in San Antonio de Spaniers vun Beleidigungen un Unrecht bericht, dat se vun Sieden vun de Amerikaner erfohren harrn, un wiesen Interesse, de Früendschap mit den Spaniern to festigen. Trotz Interesse vun Sieden de Spanier ergeev sück ut dat Drapen aber kien Bündnis. Later hett en Delegatschoon vun Stammeshööftlingen Präsident Thomas Jefferson besöcht, un 1806 keemen Lieutenant Zebulon Pike, Major G. C. Sibley, Major S. H. Long in de Pawnee-Dörper. In mehreren Verdrääg hemm de Pawnee tüschen 1818 un 1892 hör Land an de Vereenigten Staaten aftreeden un sünd in en Reservatschoon an’ Loup River in Nebraska trucken. Ständig Överfälle vun de Lakota ut den Norden un dat Indringen vun witt Siedler ut den Osten un den Süden dwungen aber de Pawnee 1875, hör Reservatschoon to verlaaten un in dat Indianerterritorium to trecken. Völ jung Pawnee trucken dat vör, lever as Scouts to de Kavallerie vun de US-Armee to gahn, as de Öde des Reservatschonslevens to erdragen.
Miegröhr
De Miegröhr (lat. Urethra) is en Hollorgan, dat an’t ünnere Enn vun de Miegblaas anfangt. Bi männliche Söögdeerten un Minschen münnt se op de Ekel, bi de Seken in’n Schedenvörhoff. Se hett bi beid Geslechter den Sinn, den Urin uttoscheden, bi Mannslüüd un an de anneren Heken vun de Söögdeerten hett se tosätzlich de Opgaav, dat Sperma wietertoleiden un warrt dorüm ok as Mieg-Sperma-Röhr betekent. Se entsteiht bi’n Embryo ut den Ventraldeel vun de Kloaak, den Sinus urogenitalis.
Pawnee
Aftreeden vun de Stammesrebeeden un de Treck in de Reservatschoon (1818–1892)
In dat 20. Johrhunnert hett dat Christendom de traditschonelle Religion aflööst..
Miegröhr
Miegröhr bi Mannslüüd (Urethra masculina)
thumb|De männliche Miegröhr (ut [[Gray's Anatomy) ]] Bi Mannslüüd hett de Miegröhr en Läng vun üm un bi 20 cm. Bi Söögdeerten, un somit ok bi’n Minsch, verlööpt de Miegröhr bi all Heken dör de Prostata un den Penis un münnt vör’n op de Ekel. Bi vele Söögdeerten billt se op de Ekel en tippelförmigen Foortsatz (Processus urethrae). Bi Schaap is disse Tippel sünners lanng.
Pawnee
Demographie
In dat 19. Johrhunnert wurrn de Pawnee vun Pocken un Cholera-Epidemien binahst utlöscht. Hör Bevölkerung minneseer sück in dat Johr 1900 up ruch weg 600 Stammesliddmaaten (schätzt). Bi de Volkstellen 2000 leevten 2486 Pawnee in oder dicht bi hör Oklahoma-Reservatschoon. 1996 hemm blots noch veer öllere Pawnee hör traditschonell Spraak snackt. 1964 kreegen de Pawnee 7.316.096,55 Dollar för ünnerbewert Landverkööp ut dan vergangen Johrhunnert nahbetallt.
Miegröhr
Miegröhr bi Mannslüüd (Urethra masculina)
Bi Mannslüüd (Urethra masculina) warrt de Miegröhr in de nafolgen Afsnitten ünnerdeelt:
Pawnee
Demographie
Hüüd versöken de Pawnee, hör olt Kultur wedder to beleeven un drapen sück tweemal in’t Johr mit hör Verwandten, den Wichita.