cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
O’Bannon
O’Bannon is de Familiennaam von
O’Bannon betekent
Kiek ok bi: Bannon.
Loobk
Loobk is en lütten Oort in de Gemeen Solzhusen (Samtgemeen Solzhusen) in’n Landkreis Horborg, Neddersassen. De Oort höört polietsch al von öllers bi Solzhusen mit bi.
Hilker
Hilker is de Familiennaam von
Loobk
Geografie
De Oort liggt in de Lümbörger Heid an de Luh.
Mandelstam
Mandelstam oder Mandelstamm is de Familiennaam von
Herzka
Herzka is de Familiennaam von
Hilker
Kiek ok bi: Hilger.
Loobk
Verwaltungsgeschicht
In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Garlstörp in’n Kanton Garlstörp höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.
Mandelstam
Mandelshtam betekent ok
Herzka
Kiek ok bi: Hertzka.
Loobk
Verwaltungsgeschicht
De Oort is an’n 1. Juli 1972 as Deel von de Gemeen Solzhusen mit de Gemeenreform in Neddersassen an de nu gröttere Gemeen Solzhusen kamen.
Religion
Loobk is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Johannis-Kark in Solzhusen.
För de Kathoolschen is de St.-Maria-Kark in Äästörp tostännig, de siet 1. November 2014 to de Karkengemeen St. Petrus in Bookholt tohöört.
Verkehr
Loobk is över en lüttjere Straat mit Solzhusen verbunnen. Dor gifft dat Ansluss an de Landsstraten L 234 un L 216. De L 234 löppt in’n Noorden na Gastää un denn na Winsen un in’n Süden över Puunsen na Amelkusen. De L 216 geiht in’n Westen na Garlstörp un Niendörp un in’n Oosten över Westergellsen, Karkgellsen un Reppenstää na Lümborg. En lüttjere Straat gifft dat ans noch, de över Sneed un Weddermööd na Veerhöben geiht.
De nächste Autobahn is de Autobahn 7 (Afsnidd Hamborg–Hannover). De Opfohrt 40 Garlstörp liggt so negen Kilometer in’n Westen von Loobk an de L 216.
De nächste Bahnhoff is so bi 14 Kilometer wied weg in’n Noordoosten de Bahnhoff Radbrouk an de Bahnlien Hamborg–Hannover. Von 1906 bet 1970 hett dat in de Neegd in Solzhusen ok en Bahnhoff mit Personenverkehr geven. De weer dree Kilometer wied weg in’n Süüdwesten.
Richard Wilson
Richard Wilson is de Naam von
* Richard Wilson (1714–1782), Maler ut Wales,
Wilhelm Bornemann
Wilhelm Bornemann is de Naam von
Friedrich Möllering
Friedrich Möllering, mit Schrieversnaam Frittken vanne Hermannshöhe, (* 19. Februar 1913 in Mierne bi Lübbke; † 21. Dezember 1996 in Saoltbiärgen) was eun plattduitsken Schriever un Tollbeamter.
Lieben
Friedrich Möllering wurr den 19. Februar 1913 in in Mierne, os de Suhne van en Biur. He ging van 1926 an up’e Böverschoule in Lübbke un maak en Lehr van 1935 bet 1937 ene Lehre bi de Bundstollverwalten in Kiel. In’n Johren van 1937 bet 1939 he Tollinspekter in Kiel un Hamborg un van 1939 an af Tollbeamter in Buorken, Builefeld, Düörpm, Hiarwede, Buine, Patterbuorn un is an’n Enne Bövertollraad in Builefeld. 1974 ging Möllering in Pangschoun un leev in Enger. Niu os en Renter ging Möllering bi un schreev plattduitske Boiker. Sien eerstet Bouk bröch he 1981 riut. 1986 kreig he denn „Kultuurpries van de Stad Enger“ un wuur 1987 mit den Bundsverdeenstkrüüz an’n Band iuttekent. He is den 21. Dezember 1996 in Saoltbiärgen doud blieven.
plattdüütsk
[Bd. 1]. - Builefeld: Zeitungsverlag Neue Westfälische, 1981 [Bd. 2]. - Builefeld: Zeitungsverlag Neue Westfälische, 1981 [Bd. 3]. - Builefeld: Zeitungsverlag Neue Westfälische, 1982 Frittken vanne Hermannshöhe : Votellsels un Dönkens ; met Afbildungen van Tonfiguren, de Frittken süms maket häf. Bd. 2. - Dortmund ; Bielefeld : Westfalen-Verl., 1983
Pi-Puppiden
De Aktivität vun de Pi-Puppiden is normalerweis teemlich lütt. Man in verleden Tieden sünd högere Meteortallen beobacht worrn, to’n Bispeel in de Johren 1977 un 1982, as de ZHR för en korte Tiet bi 40 Meteoren in de Stünn leeg. In disse Johren leeg de Mudderkörper 26P/Grigg-Skjellerup in sien Perihel, dat to de Tiet noch binnen de Eerdbahn leeg. Intwüschen is de Komet dör de Gravitatschoon vun den Planet Jupiter op en ne’e Ümloopbahn lenkt worrn, sodat sien Perihel nu buten de Eerdbahn liggt. Wo aktiv de Meteorstroom bi tokamen Periheldörgäng vun den Komet warrt, is nich seker.
Blau Lööw
De Trophäe besteiht ut en Lööw ut Glas, de Handstand maakt. Utklamüsert hett de Figur, de 2005 vun ene Jury utsöcht worrn is, Wolfgang Pohl. De ole Kulturpries, de 1975 stift worrn is, vun’n Landkreis Horborg weer 1999 instellt worrn.
Aida
Aida betekent
Aida is de Familiennaam von
Oederquart
Oederquart is en Oort in’n Landkreis Stood un höört to de Samtgemeen Noordkeden. Se hett. De Düütsche Fährstraat löppt dör dat Dörp.
Bi dat Kaspel un de Gemeen Öderquart höört von öllers ok en Reeg annere Öörd mit to. Dat sünd: Landsbrügg, Hollerdiek, Schinkel, Klinten, Hogenlucht, de Seeweg, de Gehrener Sietwenn, Kaidiek, Döös, Döösmoor, Brook, de Hööv Feldhoff, Bredenhoff, Barkenborg un Tegelhoff, de Göder Örichsheil, Döös, Brookhoff, Klinten, Hogenlucht, Seeborg un Neehoff un Delen von Wetterdiek.
Historie
De Historie vun den Oort is in dree Tieden intodeelen. Dat geev de Chauken- oder Sassentied; dor no keum in'n 12. Johrhunnert de Kolonisatschoon vun de Hollänner un in de letzten Johrhunnerte de Moor-Kolonisatschoon.
Dat eerste Mool is de Oort 1331 in en Urkunn beneumt worrn.
De Oort weer vör 1885 Deel von dat Amt Freeborg un weer denn in’n Kreis Keden. 1932 is dat an’n Landkreis Stood kamen.
2015 hebbt de Gemeenrääd in de Samtgemeen Noordkeden beslaten, dat se as Eenheitsgemeen tohoopgahn wüllt. Dat schull to’n 1. Januar 2017 passeren. Dör en Börgerentscheid in de Gemeen Wischhoben an’n 29. November 2015 hebbt sik de Börgers von Wischhoben mit 68 % gegen de Eenheitsgemeen utspraken. Dormit weren de Plaans to Fall brocht un de Samtgemeen blifft bestahn.
Rohner
Rohner is de Familiennaam von
Oederquart
Noom
De ole Schriefwies Oderichwart oder Oderikwordt wiest all up de Tied mit dat Wohnen up Warften hin. En Oderich oder Oderik het wohl up en lüttjet Eiland en Warft upschüt't. Dit is sachts noch bi enen Bult bi Oerichsheil to sehn. No de eerste Urkunn het sick de Schriefwies mannigmol ännert: 1331 Oderkort, Oderquerd, 1346 Oderkart, 1347 Oderquart, 1357 Oderquart, 1420 Oderquat, 1448 Odernkwurdt, 1459 Oderkwart (an de ole Karkenklock), 1500 Oderckwurdt, 1507 Oderiquardt un Oderkwurdt, 1555 Orquark, 1566 Orquardt, 1581 Oderquart, 1584, 1586, 1612, 1618, 1620 Oderquart, Oderquardt oder Oderquartt. Up Melchior Lorck sien „sehr spezieller Charte des Elbstroms“ vun 1568 warrt de Oort Orckwardt neumt. Nöördlich dicht dorbi is en Bowark wie een Slott mit den Naam Ohrborg wiest, wat up jeden Fall dat hüüttodags dat Goot Oerichsheil is.
Rohner
,
Umland
Umland is de Familiennaam von
Nidda
Nidda betekent
Nidda is de Familiennaam von
Oederquart
Noom
Dar Dörp Oederquart höört to de "Klinter Buernshoop", dorüm is antonehmen, dat de ersten Siedlungen noch öller sünd. De Naam klinten bedüüt soveel wie Anbarg, Affal vun dat Land oder ok Afsacken in ene Deep, villicht to de "Waterkant" vun Sietwende. Up de Koort vun Lorck find't man en Hupendörp mit Beum, dat Ohrdorp heet. villicht werr dormit Klinten meent. De Schriefwies vun Öörd is eerst 1777 dör dat Statistisch-topographsch Sammeln vun den Oosterhulter Böveramtmann Christoph Barthold Scharf teemlich good in de Reeg bröcht wurrn.
Ut de Oederquarter Gemeen-Chronik (schreeven vun Hermann Poppe, 1955)
Religion
Oederquart is evangeelsch-luthersch präägt un billt mit de Johannis-Kark en egen Kaspel.
För de Kathoolschen is de Hillig-Geist-Kark in Stood tostännig.
Gemeenderoot
De Gemeenderoot hett siet de letzte Wohl an'n 10. September 2006 ölven Rootsmitgleder.
Wapen
Dat Wapen in Root wiest enen sülvernen Linnenboom up en greune Warft.
Sport
MTSV Oederquart vun 1922 e.V.
Weertschop un Infrastruktur
De Volksbank Keden hett in Oederquart in de Dörpstraat 58 en Filiaal un de Kreisspoorkass Stood in de Dörpstraat 57.
Scholen
De Gemeen hett vun 1975 aff an enen Kinnergoorn för 35 Kinner un dree Schoolmeesters. De egene Grundschool Öderquart hett mit dat Enn von dat Schooljohr 2013/2014 dichtmaakt, von wegen dat de Schölertallen to dull dalgahn sünd. De Kinner gaht nu na de Grundschool Freeborg. Op Wunsch von de Öllern dröfft de Kinner aver ok na de Grundschool Balje oder Grundschool Wischhoben gahn.
De Bökeree mit öber 1.200 Böker hett een mol in de Week open.
John McCain
thumb|John McCain John Sidney McCain III (* 29. August 1936 up de Militärbasis Coco Solo in de Panamakanalzoon; † 25. August 2018 in Cornville, Arizona) weer en US-amerikaansch Politiker (Republikaansche Partei). Vun 1987 af an is he US-Senator för den Bundsstaat Arizona. In dat Johr 2000 is he antreden as Kannedat to’n US-Präsidenten, man he hett dormols de Vörwahlen verloren gegen George W. Bush. John McCain is ok bi de US-Präsidentenwahl 2008 de republikaansche Kannedat ween un is gegen Barack Obama vun de Demokraten antreden. Bi de Wahlen an'n 4. November hett he avers düütlich verloren. He hett in’n Vietnamkrieg as Pilot vun US-Navy-Jagdbombers mitmaakt. Vör en Reeg vun Johren is he Kriegsgefangenen ween.
Kinnertied un Jugend
He is as Söhn vun John S. McCain, Jr. (1911–1981) un Roberta Wright McCain (* 1912) in de Panamakanalzoon to’e Welt kamen. Dormols hefft de USA dor dat Seggen harrt. He hett twee Geswister: Sandy McCain Morgan un den Schauspeler Joe McCain (*1942). Sien Vadder un ok sien Grootvadder John S. McCain, Sr. sünd Admiral bi de US-Marine ween. Bit he tein Johr oolt ween is, hett he unnerscheedliche Scholen up Militärstützpunkten besöcht. Na dat Enne vun den Tweeten Weltkrieg is de Familie McCain 1946 na Noord-Virgina hentagen. Vun 1949 af an güng dat wedder dör verscheden Militärstützpunkten dör, alltohopen hett John McCain bi 20 verschedene Scholen besöcht. 1951 füng he an un besöch de Privatschool Episcopal High School, de hett he 1954 afslaten. Just so, as Vadder un Opa güng he denn na de US Naval Academy.
Vietnam-Krieg
McCain hett as Marinefleger bi den Vietnamkrieg mitmaakt. An’n 29. Juli 1967 seet he just in’t Cockpit vun en A-4E Skyhawk, as de Fleger vun en Zuni-Rakeet drapen wurr, de ut Versehn losgahn weer. De Fleger fung an to brennen, man em is dat slumpt un he konn dor rutkamen. 90 Sekunnen later hett dat en Keddenreaktschoon geven, as Munitschoon un Benzin in’e Luft güngen. 134 Suldaten sünd dor bi ümkamen (kiek bi Forrestal-Katastrooph). An’n 26. Oktober 1967 is he mit sien Fleger afschaten wurrn, as he bi Hanoi en Waterkraftwark angriepen dö. He is in Gefangenschup bi de Noordvietnamesen kamen. In dat gruulige Lager Hanoi Hilton is he foltert wurrn un sien Liev hett dor so een bi wegkregen, dat he hüdigendags noch nich wedder ganz gesund is. De Vietnamesen wollen em an un for sik fröher freegeven, wiedat he de Söhn vun en Admiral weer. Man he meen, dor wull de Fiend bloß en goden Indruck mit maken un speel dor nich mit. So is he eerst an’n 14. März 1973 wedder free kamen. 1981 is he denn ut de Navy uttreden. He harr dat bit to’n Käpt’n bröcht. Ok Utteknungen hett he kregen: Den Silver Star, Bronze Star, Legion of Merit, dat Purple Heart un dat Distinguished Flying Cross.
Familie
John McCain hett veer egen Kinner un twee Adoptivsöhns ut twee Ehen. Toeerst weer he vun 1965 – 1980 mit dat Model Carol Shepp verheiraat’. Dor hett he de Dochter Sidney McCain (*1966, maakt in Musik) un de beiden annahmen Söhns Doug (*1959, Pilot) un Andy McCain (*1962, Viezpräsident vun Hensley & Co.) vun. An’n 17. Mai 1980 hett he to’n tweeten Mol heiraat. Sien Fro weer Cindy Hensley McCain (*1954, Vörsittersche in’n Upsichtsraat vun Hensley & Co.). Mit ehr is he bit up den hüdigen Dag tosamen un de beiden hefft de Kinner Meghan McCain (* 1984; Journalistin), John Sidney „Jack“ McCain IV. (* 1986; Naval Academy), James „Jimmy“ McCain (* 1988; Marine Corps) un Bridget McCain (* 1991), en annahmen Dochter ut Bangladesh. stammen. Midderwielen is John McCain al veer mol Grootvadder wurrn.
Politik
1982 is John McCain för Arizona in dat US-Repräsentantenhuus wählt wurrn. 1984 is he dor noch mol för wählt wurrn. 1987 keem denn de Wahl to’n US-Senat för Arizona. Dor is he bit up den hüdigen Dag.
In’n Oktober 2005 hett de US-Senat mit 90:9 Stimmen en Vörslag vun McCain to en Gesett annahmen, wo dat verbaden weern scholl, mit Gefangenen up ene Wiese ümtogahn, de „gruulich (un) unmenschlich (is) un so mit jem ümgeiht, as ob se nix weert weern“. An’n 13. November hett he bi CBS seggt, woll weern Terroristen „dat Böse an sik, man dat geiht nich üm jem, dat geiht üm us. Wi staht in en Striet üm dat, wat för us gellen schall.“ Dor höör nu mol ok to, dat een sik an de Minschenrechten höllt, „ganz egol, wie förchterlich use Fienden ok ween schollen“. Dat Gesett över dat Verboot vun Folter konn avers denn doch nich rutgahn, vunwegen dat George W. Bush dor sien Veto gegen inleggt harr.
Präsidentenwahl 2008
thumb|John McCain will Präsident weern, 2007 Vör de Vörwahlen is bi en ganze Reeg vun US-amerikaansche Ümfragen rutkamen, dat McCain wedder en mööglichen Kannedaten vun de Republikaners för dat Amt weer. In’n Vörjohr 2007 hett he in en CBS- Interview klaarstellt, dat he antreden warrt. Henry Kissinger, Alexander Haig, Georg Shultz un Lawrence Eagelburger, de al mol US-Butenminister ween sünd, hefft sik achter em stellt.
McCain meent, mit den Irak-Krieg weer dat an sik en richtige Saak, man George W. Bush pack dat verkehrt an. He meen, dor mössen mehr Suldaten hen, denn kunn een de Problemen ok beter unner kriegen. So is dat denn amenne ok kamen. En Bericht vun de US-Strietmacht snackt nu dorvun, dat vunwegen de tosätzlichen Suldaten, de na’n Irak stüert wurrn sünd, de Sake dor nu düütlich beter lopen dö. .
De vörmolige Börgermeester vun New York, Ralph Giuliani hett na de Vörwahlen in Florida Bott geven un seggt, he wull sik nu för McCain siene Sake insetten. Ok Arnold Schwarzenegger meen, he stünn achter McCain. Schwarzenegger is Gouverneur vun Kalifornien.
Na den „Super Tuesday“ wurr allgemeen seggt, dat McCain dat Rennen nu maken wörr. An’n 7. Februar 2008 hett Pomney denn Bott geven un bloß Huckebee bleev noch Gegenspeler. An’n 4. März 2008 hett McCain de Vörwahlen in Ohio, Texas un Vermont wunnen. Dor harr he denn siene nödigen 1.191 Afordenten för den Wahlparteidag mit tohopen. Nu geiht he gegen Barack Obama in’t Rennen um dat US-Präsidentenamt. An'n 29. August 2008 hett he bekannt maakt, dat de Gouvernöörin vun de Bundsstaat Alaska, Sarah Palin, sien Viezpräsidentsche weern schall. Dor hett dat ut dat Lager vun Barack Obama allerhand Schandaal üm geven.
Smith-Nunatak
De Smith-Nunatak is en Nunatak in Mac-Robertson-Land, Oostantarktika. He liggt in de Athos Range von de Prince Charles Mountains stracks süüdoosten von’n Mount Starlight. Besünner Markmaal is en Bargkamm, de sik von em ut över 3 km na Noorden reckt.
Rademaker
Rademaker is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Rademacker, Rademacher, Radermacher.
Ahlheim
Ahlheim is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Alheim.
Canevale
Canevale is de Familiennaam von
Gardel
Gardel is de Familiennaam von
Bornemann
,, , ,
Marcel Rohner
Marcel Rohner is de Naam von
* Marcel Rohner (* 1964), Swiezer Bobfohrer,
Ursina
Ursina betekent
Hertzka
Hertzka is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Herzka.
Beckermann
Beckermann is de Familiennaam von
,
Johann Bornemann
Johann Bornemann is de Naam von
* Johann Friedrich Christian Bornemann (1791–1868), düütschen Dokter,
Isner
Isner is de Familiennaam von
Mercer County (Pennsylvania)
Mercer County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat Pennsylvania. He hett 116.638 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 1.740 km². De Sitt vun de Verwalten is in Mercer.
Historie
De Kreis is an’n 12. März 1800 grünnt worrn.
Demografie
Vun de 120.293 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 55.551 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 17.636 US-Dollar. 67.603 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 14.093 Minschen maakt. 10,88 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
4,82 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 1,63 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Bernhard Beckermann
Bernhard Beckermann is de Naam von
* Bernhard Beckermann (1915–2000), düütschen Ünnernehmer,
James Garner
duum|James Garner bi de [[Emmy-Verlehen 1987]] James Garner (born as James Scott Bumgarner; * 7. April 1928 in Norman, Oklahoma, USA; † 19. Juli 2014 in Los Angeles, Kalifornien) weer en US-amerikaanschen Schauspeler.
Leven
Garner hett mit sössteihn Johren de Highschool verlaten, güng to Hannelsmarine un hett denn an’n Koreakrieg deelnahmen, in den he verwunnt worrn is. Dorna hett he en Studium vun de Bedrievsweertschap anfungen, wessel denn aver to’n Schauspeelünnericht an de Berghof-School in New York. He müss sik en Tiet lang aver mit verscheeden Arbeiden dörslahn, vördem er 1954 en Rull in en Broadwayopföhren kregen hett. He kreeg nu verscheeden lütte Film- un Feernsehrullen, de eerste weer in’t glieke Johr en Statistenrull in The Caine Mutiny.
En grötteret Publikum is to’n eersten mol bekannt worrn dör de Westernreeg Maverick (1957-1960). Dorna güng dat mit de Karriere vöran un he speel in vele Kinofilmen mit. Hier weer he faken ok in Hööftrullen oder an de Siet vun bekannte Weltstars in Western, Krimis, Kummedien un Kriegsfilmen to sehn.
Sien bekannteste Feernsehrull weer de Titelrull in The Rockford Files, de he söss Johr vun 1974 bit 1980 speelt hett un bit in de 1990er Johren dör ne’e Rockford-Speelfilmen wietermaakt weer, de den glieken Stil as in de 1970er Johren övernahmen harrn. As Detektiv Rockford is de düütschstämmige James Garner för en hele Generatschoon to en Kultfigur worrn. Garner harr en egen Produkschoonsfirma.
Utteken
James Garner is för sien Wark mit tallriek Priesen uttekent worrn. He weer 1985 ok eenmol för den Oscar as Best Hööftdorsteller för Murphy’s Romance nomineert. Wunnen hett he bit hüüt 14 Priesen un he weer vör wietere 31 vörslahn. Ehrt weer he ünner annern mit:
Canfari
Canfari is de Familiennaam von
Spekulatschoon
Spekulatschoon (vun lat. speculari, utkieken, utkukeluren) betekent
Vrsno
Vrsno betekent
Mount Small
Mount Small is en hogen un deelwies sneebedeckten Barg in Mac-Robertson-Land, Oostantarktika. He liggt in de Porthos Range von de Prince Charles Mountains 3 km süüdwesten von dat Crohn-Massiv.
He is na Luftopnahmen von de Australian National Antarctic Research Expeditions ut de Johren von 1956 bet 1965 karteert worrn. Dat Antarctic Names Committee of Australia hett em na Graeme R. Small nöömt, de in dat Johr 1964 Geophysiker op de Wilkes-Statschoon weer.
Beckerman
Beckerman is de Familiennaam von
.
Kiek ok bi: Beckermann.
Thaçi
Thaçi is de Familiennaam von
Fritz Bornemann
Fritz Bornemann is de Naam von
Tolland County
Tolland County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat Connecticut. He hett 152.691 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 1.062 km². De Sitt vun de Verwalten is in Rockville.
Historie
De Kreis is an’n 13. Oktober 1785 grünnt worrn.
Demografie
10,02 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 5,87 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Vun de Vöröllern her sünd 92,34 % vun de Minschen Witte, 2,72 % Swarte, 2,27 % stammt ut Asien un 0,03 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 0,21 % sünd Nakamen vun Indianers. 1,08 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 1,35 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 2,84 % vun de Lüüd ansehn.
Hans Bornemann
Hans Bornemann is de Naam von
* Hans Bornemann († üm 1474), düütschen Maler,
Christopher Rave
Christopher Rave (* 20. Februar 1881 in Hamborg; † 13. Januar 1933 ok dor) weer en düütsch Maler un Polarforscher as ok Perfesser.
Leven
Rave weer en bekannt, in Hamborg leven Schippsmaler. Tüschen 1900 un 1909 hett he de 8000 Johr vun de Seefohrtshistorie in 300 Biller tosommenfaat, de 1911 in Hamborg utstellt un ansluutend eenzeln verköfft wurrn. 1910 hett he dat Stranden vun den Laeisz-Fievmaster Preußen vör Dover an Bord mit beleevt. De Preußen weer mit en Damper kollideert.
As Kameramann hörr he to de Besatten vun dat Schipp Herzog Ernst, dat 1912 en Nordpolarmeer-Expeditschoon ünner de Führung vun Herbert Schröder-Stranz un Alfred Ritscher as Kapitän ünnernehm. Vun de 15 Besattensliddmaaten hebbt blots söben överleevt, dorünner ok Rave un de Geoloog Dr. Hermann Rüdiger, de vun Rave bi vull Verstand een Foot amputeert wurrn muss. Rave hett disse Expeditschoon ünner annern up en 35-mm-Film fasthollen. Nah sien Trüggkehr entstunn dorut en Speelfilm vun 90 Minüten Längt, de aber in den Wirren vun den Tweeten Weltkrieg överweegend verloren gung, as sowohl dat Archiv vun de UFA in Berlin as ok dat Atelier vun Rave in Hamborg utbombt wurrn. Um 2006 rüm wurrn enkeld Sequenzen vun rund acht Minüüt vun dat Filmmaterial in en Moskauer Archiv opdeckt, wohen se as dör Major Iossif Manewitsch beslagnahmt Kriegsbeute gelangt weern.
Christopher Rave hett sück an’ 13. Januar 1933 sülvst doodschaaten. Wegen en Krebserkrankung an’ Kehlkopp kunn he to de Tiet meest nich mehr snacken. Sien upwendig vun sien Schöler Valentin Kraus gestalt Graffmal befinnd sück up den Karkhoff Ohlsdörp.
Warken (Utwahl)
miniatur|rechts|Postkoorten-Reproduktschoon vun dat Bild vun de [[SMS Seeadler (Hilfskreuzer)|SMS Seeadler]]
Sandholts Lyndelse Sogn
Sandholts Lyndelse Sogn is en däänsch Kaspel (däänsch sogn) von de Däänsche Volkskark. Dat liggt in de Proovstie Fåborg von dat Bisdom Fünen. De Kark von dat Kaspel is de Sandholts Lyndelse Kirke in’n Oort Lyndelse. De Kaspels sünd in Däänmark gliektiedig för de amtliche Statistik ok Ünnerdelen von de Kommunen (LAU-2), bi Sandholts Lyndelse Sogn also von de Kommun Faaborg-Middfünen.
Historie
Dat Kaspel leeg bet to de Kommunaalreform 1970 in de Harr Sallinge Herred von dat Amt Svendborg un denn von 1970 bet 2006 in de Kommun Broby in dat Amt Fünen. Mit de Kommunaalreform an’n 1. Januar 2007 is dat Kaspel Deel von de Kommun Faaborg-Middfünen in de Region Süüddäänmark worrn.
Morales (Familiennaam)
Morales is en spaanschen Familiennaam. Dat is en Herkumstnaam, de von dat spaansche Woord moral afkummt, wat „Muulbeerboom“ bedüüdt. Dat hett also en Person betekent, de an en Platz in de Neegd von Muulbeerbööm leevt. Nawiest is de Naam toeerst in dat Königriek Kastilien.
A
,
C
, ,
J
,
L
.
O
,
V
.
Gallappel
Bi en Gallappel (in de Fackspraak Cecidie nömmt) hannelt sik dat um en kogelhaftig Gewass an Planten (vun latiensch galla, „Swulst an Planten un Deerter“). Sunnerlich faken weert se an Ekenbööm andrapen, wo se wassen doot, wenn Gallwöpsen den Boom mit den Leggbohrer anpricken doot. Dor hannelt sik dat denn um Eken-Gallappels bi, man Gallappels gifft dat an allerhand Planten. ). Wenn Gallappels tostanne kaamt, fangt de Planten an un wasst anners, as unner normole Umstänn. Meist kümmt dat dör dat Inwarken vun frömde Organissen her. De Wetenschop vun de Gallappels (Cecidien) warrt Cecidologie nömmt. Över de Definitschoon, wat en Gallappel akraat is, sünd sik de Forschers noch nich alltosamen eenig wurrn. Ok hüdigendags warrt in de wetenschoppliche Literatur faken de Definitschoon vun den Botaniker Ernst Küster ut dat Johr 1953 bruukt. De harr seggt, Gallappels weern „Produkte vun en afsunnerlich Wassdom“, de tostanne kaamt dör dat „Inwarken vun Parasiten, dat könnt Planten oder Deerter ween, de dor denn vun leven doot“. Man dat gifft hüüttodaags en ganzen Barg vun Definitschonen, de beschrieven wüllt, wie Gallappels tostanne kaamt.
Organissen, de Gallappels tostanne bringt
An un for sik könnt Gallappels vun Organissen ut dat ganze Spektrum vun Leevwesen tostanne brocht weern. Sunnerlich weert se vun Viren, Bakterien, Swämme, Mieten un Insekten in Gang sett. De meisten Aarden, de Gallappels produzeert, höört to de Insekten to. Alltohopen sünd dat vun all Leewwesen bi 15.000, de Gallappels towege kriegt.
Cangas
Cangas betekent
Gallappel
Organissen, de Gallappels tostanne bringt
Gallerregers un Planten, de dor vun befallen sünd, verhoolt sik nich jummers as Parasiten un Weerte. Mol af vun einige Aarden, as de Wienluus, de ehren Weert bannig Schaden toföögt, kann man bi de meisten Gallappel-Makers gor nich meten, datt se in den Stoffwessel vun ehren Weert ingriepen doot. De wecken Planten leevt mit de Organissen, de Gallappels an jem in Gang bringt, in en Symbiose, so dat se dor beide wat vun hefft.
Sunnerlich bekannte Gallappel-Makers sünd de Gallwöpsen. Se sünd bi us tomeist an Eken togange. De gröttsten Gallen, de dat overhoop gifft, weert vun Swämme utlööst, as de Aaftboomkrebs. De wecken Erregers fallt ok dör ehre Levensumstänn up, as de Blattluus- Aart Pemphigus spirothecae. Bi düsse Aart gifft dat Suldatenlüse, de keen egen Nakamen kriegt, man de Budden in de Gallappels gegen Feende verdedigt, de jem freten wüllt. Dor is en vun de Grundlagen vun de Eusozialität mit geven.
Skinner-Nunatak
De Skinner-Nunatak is en Nunatak mit en Iestopp in Mac-Robertson-Land, Oostantarktika. He liggt as een von de Goodspeed-Nunatakker in’n süden Deel von de Prince Charles Mountains.
Machel
Machel is de Familiennaam von
Skinner-Nunatak
En Mannschop von de Australian National Antarctic Research Expeditions hett em 1957 bi seismische Meetarbeiden in düt Rebeed opdeckt. Luftopnahmen sünd 1958 un 1960 maakt worrn. Dat Antarctic Names Committee of Australia hett em 1973 na Mick J. Skinner nöömt, de in dat Johr 1972 Techniker von en Mannschop för dat Utkunnen von de Prince Charles Mountains weer.
Höftdiek
Geografie
De Oort liggt in dat St.-Jürgensland direkt achter’n Diek von de Wümm. Dat Water ut dat Achterland flütt över dat Maschinenfleet in de Wümm.
De Naveröörd sünd Nedderenn, Sankt Jürgen, Moorhusen un Veerhusen in’n Noorden, Millbüern un Wührn in’n Noordoosten, Gehrden un Truperdiek in’n Süüdoosten, dat Nedderblockland in’n Süden, de Wummensied in’n Süüdwesten, de Noordsied mit Hagensfähr in’n Westen un Hu’e in’n Noordwesten.
Historie
Dat Schöppwark an’t Maschinenfleet is 1885 boot worrn.
In’n Eersten Weltkrieg is een Soldaten von’n Höftdiek fullen oder vermisst un in’n Tweten Weltkrieg ok een.
Verwaltungsgeschicht
In de Franzosentied hett de Oort toeerst 1810 bet 1811 binnen dat Königriek Westfalen to de Mairie Öberenn in’n Kanton Leendaal höört un denn von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon un dor to de Mairie St. Jürgen in’n Kanton Leendaal.
De Oort hett vör 1885 to de Vaagdie Sankt Jürgen von dat Amt Leendaal tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Oosterholt, de 1932 mit’n Kreis Blomendal to’n Kreis Oosterholt tohoopgahn is.
De Oort hett fröher deelwies to de Gemeen Nedderenn-Sankt Jürgen tohöört un deelwies to de Gemeen Wührn-Millbüern. An’n 1. April 1937 hett sik de Gemenen Nedderenn-Sankt Jürgen un Wührn-Millbüern mit Frankenborg, Lüttmoor un Öberenn to de Gemeen Sankt Jürgen tohoopslaten. Düsse Gemeen is mit de Gemeenreform in Neddersassen an’n 1. März 1974 an de Gemeen Leendaal kamen.
Inwahnertall
Gemeen Wührn-Millbüern:
Religion
De Höftdiek is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Jürgen-Kark in St. Jürgen.
För de Kathoolschen is de Goden-Hirt-Kark in Leendaal tostännig, de siet 1. September 2012 to de Karkengemeen von de Hillige-Familie-Kark in Oosterholt-Scharmbeek höört. De Goden-Hirt-Kark is 1961 boot worrn.
De Doden warrt op’n Karkhoff Sankt Jürgen bi de Kark begraven.
Kultur
Gedenktafeln för de Fullenen ut de twee Weltkrieg’ hängt in de Kark von Sankt Jürgen.
Weertschop un Infrastruktur
För’n Höftdiek is de freewillige Füürwehr Sankt Jürgen mit tostännig, de ehr Sprüttenhuus in Frankenborg hett.
Verkehr
Von’n Höftdiek löppt en Straat an’n Diek langs na de Noordsied an dor an de Landsstraat 151. De L 151 geiht in’n Noorden na Hu’e an de Bundsstraat 74 ran un in’n Süden in Bremen as Hu’er Heerstraat na’n Bremer Stadtdeel Oshusen. En twete Straat föhrt över Sankt Jürgen na Nedderenn an de Kreisstraten K 8 un K 9. De K 8 geiht över en Reeg annere Öörd na Leendaal un de K 9 na Oosterholt-Scharmbeek.
De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Bremerhoben). De Opfohrt 17 Bremen-Industriehavens liggt so söss Kilometer in’n Süüdwesten von’n Höftdiek an de Hu’er Heerstraat.
De nächste Bahnhoff is söss Kilometer wied weg in’n Noordwesten de Bahnhoff Hu’e an de Bahnlien Bremen–Bremerhoben.
Scholen
De Kinner sünd fröher na de Volksschool in Sankt Jürgen gahn.
Alain Aspect
Alain Aspect (* 15. Juni 1947 in Agen) is en franzöösch Physiker, de sien Hööftarbeitsrebeet de Quantenoptik is. In dat Johr 2022 wurr hüm de Nobelpries för Physik gemeensam mit John Francis Clauser un Anton Zeilinger tospraken. He kreeg den speziell för sien Experimente to de Bellsche Unglieken, de in de Quantenmechanik besehrt is, nich aber in en Theorie vun verborgenen Variablen. Clauser harr de Besehren vun de Bellschen Unglieken nahwiest, dat bleev aber en Schlupplock, dat Alain Aspect sluuten kunn. Dormit weer he ok en Pionier vun de Experimente mit verschränkten Photonen un insgesamt vun de Quanteninformatschonswetenschap.
Leven
Alain Aspect studeer af 1965 an de École Normale Supérieure de Cachan (hüüd École normale supérieure Paris-Saclay) mit de Agrégation in Physik 1969 un an de Universität Paris mit dat Lizenziat in Physik 1967 un dat Diplom (DEA) in Optik 1968 an de École supérieure d'optique (SupOptique, hüüd Institut d’Optique Graduate School) an de Universität in Orsay (hüüd Universität Paris-Süd). 1969 wurr he Assistenzperfesser (Professeur Agrégé) an de Universität Paris-Süd. 1971 hett he den eersten Deel vun sien Promotschon (Thèse du 3eme cycle) bi Serge Lowenthal an dat Institut d'Optique Théorique et Appliquée (Supoptique) afsolveert. Dornah lehr he in’n Rahmen vun en Uttuusch för 3 Johren 1971 bit 1974 in Yaoundé in Kamerun. 1974 bis 1985 weer he Dozent (maître-assistant) an de École Normale Supérieure de Cachan. 1983 hett he sien Doktertitel (Doctorat d`Etat, tweet Deel vun dat dormalige franzöösch Promotschonssystem) an de Universität Paris-Süd mit sien Arbeiten to de experimentellen Överprüfen vun dat EPR-Gedankenexperiment maakt. 1985 bit 1992 weer he an dat Collège de France bi Claude Cohen-Tannoudji un dor stellvertreedend Leiter vun dat Labor. Sien Experimente hett he faken an dat Laboratoire Kastler Brossel vun de École normale supérieure dörführt. To glieker Tiet weer he Maître de conférences an de École polytechnique in Paris. 1992 wurr he Forschungsdirekter vun dat CNRS in de classe exceptionelle an dat Forschungslaboratorium Charles Fabry vun dat Institut d'Optique in Orsay, dat gemeensam van’n CNRS un de Universität Paris-Süd bedreeven wurrd. Buterdem weer he 1992 bit 1994 stellvertredend Direkter vun de École supérieure d'optique (SupOptique) un af 1994 o Perfesser an de École polytechnique in Paris. Dor hett he de Grupp för Atomoptik leit.
Anfangs hett he sück mit kohärenter Optik (1969 bit 1971) befaat, van 1974 bit 1985 mit Anwennen vun de Quantenoptik to dat Testen vun de Grundlagen vun de Quantenmechanik. Later hett he an Laserkühlung vun neutral Atome forscht (etwa van 1985 bit 1992, ünner sien Chef Cohen-Tannoudji, de ok up dit Rebeet forschen dee un speziell dorför den Nobepries kreeg) un an [[Bose-Einstein-Kondensaten, ultrakolt Atomen un Atomoptik (af 1992).
Utteknungen un Liddmaatschapen
He is siet 1995 korrespondeerend un siet 2002 vullständig Liddmaat vun de Académie des sciences. He is siet 2000 Liddmaat vun de Académie des technologies un siet 2006 in’n franzööschen Raat för Wetenschap un Technologie (Haut conseil de la science et de la technologie).
Schmadel
Schmadel is de Familiennaam von
Sidney Beckerman
Sidney Beckerman is de Naam von
Schmadel
Schmadel betekent
Kiek ok bi: Schmädel.
Sidney Beckerman
* Sidney Beckerman (1919–2007), US-amerikaanschen Musiker,
Svanninge Sogn
Svanninge Sogn is en däänsch Kaspel (däänsch sogn) von de Däänsche Volkskark. Dat liggt in de Proovstie Fåborg von dat Bisdom Fünen. Karken von dat Kaspel sünd de Falsled Filial Kirke in’n Oort Faldsled un de Svanninge Kirke in Svanninge. De Kaspels sünd in Däänmark gliektiedig för de amtliche Statistik ok Ünnerdelen von de Kommunen (LAU-2), bi Svanninge Sogn also von de Kommun Faaborg-Middfünen.
Historie
Dat Kaspel leeg bet to de Kommunaalreform 1970 in de Harr Sallinge Herred von dat Amt Svendborg un denn von 1970 bet 2006 in de Kommun Faaborg in dat Amt Fünen. Mit de Kommunaalreform an’n 1. Januar 2007 is dat Kaspel Deel von de Kommun Faaborg-Middfünen in de Region Süüddäänmark worrn.
Farbauti
Farbauti betekent
Armin Mandel
Armin Mandel (* 1919 in Asendörp; † 9. September 1996 in Wunsdörp) weer en plattdüütschen Schriever.
Mandel is 1919 as Söhn von en Schoolmeester in Asendörp boren. Nadem de sozialdemokraatsche Vader na de Machtergreifung von de NSDAP vör de Tied in Rohstand schickt worrn is, is de Familie na Wunsdörp tagen. Mandel hett an de Pädagoogsche Hoogschool studeert un is Schoolmeester in Lamme worrn. In’n Tweten Weltkrieg is he na de Wehrmacht intagen un to’n Fluglehrer utbillt worrn. Na’n Krieg hett he as Discher bi de Firma Wallbaum in Lüttjen Heidorn arbeidt. Blangenbi hett he Bidrääg för Rundfunk un Dagbläder schreven. Von 1947 bet 1957 weer he Schoolmeester an de Stadtschool in Wunsdörp un denn Rekter von de ne’e Grund- un Hauptschool in Wunsdörp. Ok den Opbo von de Kreisvolkshoohschool hett he leidt.
1956 hett he den Vörsitt över de Heimatbundgrupp Wunsdörp övernahmen, ut de later de Heimatvereen Wunsdörp worrn is.
1986 hebbt Armin un Lilo Mandel den Oortspries Wunsdörp kregen. An’n 30. Oktober 1991 is Mandel Ehrenbörger von Wunsdörp worrn. De Binnenhoff von dat Raadhuus in Wunsdörp hett 2003 na em den Naam Armin-Mandel-Hoff kregen.
He hett an’n 14. Mai 1945 in Odense siene Fro Lieselotte (Lilo; † 18. Mai 2009) freet.
Warken
Hoochdüütsch:
Tennigkeit
Tennigkeit is de Familiennaam von
Shennan
Shennan is de Familiennaam von
Shennan betekent ok
Mifflin County
Historie
De Kreis is an’n 19. September 1789 grünnt worrn.
Brodsky
Brodsky oder Brodskyj is de Familiennaam von
Mifflin County
Demografie
Vun de 46.486 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 21.345 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 15.553 US-Dollar. 24.502 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 3.460 Minschen maakt. 12,26 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
Brodsky
Kiek ok bi: Brodski.
Mifflin County
Demografie
7,26 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 0,80 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Vun de Vöröllern her sünd 98,53 % vun de Minschen Witte, 0,49 % Swarte, 0,29 % stammt ut Asien un 0,08 % sünd Nakamen vun Indianers. 0,18 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 0,43 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 0,57 % vun de Lüüd ansehn.
Cangini
Cangini is de Familiennaam von
Windham County (Connecticut)
Windham County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat Connecticut. He hett 118.428 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 1.329 km². De Sitt vun de Verwalten is in Willimantic.
Historie
De Kreis is an’n 12. Mai 1726 grünnt worrn.
Demografie
Vun de 109.091 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 58.654 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 20.443 US-Dollar. 56.707 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 13.512 Minschen maakt. 8,20 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
11,69 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 4,28 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
York College
York College betekent
Great Bernera
thumb|Hummerdieken ut Steen Great Bernera (gäälsch: Bearnaraigh Mòr) is en Eiland vun de Buteren Hebriden an de Noordwestküst vun Schottland.
John Smith (Schauspeler)
John Smith (* 3. März 1931 in Los Angeles, Kalifornien, as Robert Earl Van Orden; † 25. Januar 1995 ok dor) weer en US-amerikaansch Schauspeler.
Sien Dörbröök harr he as Pilot in de Film Insel der verlorenen Frauen, 1959. In dat glieker Johr speel he neben Robert Fuller in de Feernsehreeg Laramie, de in Düütschland ünner de Titel Am Fuß der blauen Berge utstrahlt wurr. De Feernsehreeg leep in de USA bit 1963.
Smith weer van 1960 bit 1964 mit de US-Schauspelerin Luana Patten verheiraadt, van de he scheedt wurrn is.
Armor
Armor betekent
Kiek ok bi: Armour.
Cool Shade
Cool Shade is en lütten Bueree-Oort in’n Distrikt Cayo in Belize.
Geografie
De Oort liggt an en Siedenarm von’n Barton Creek. Na Süden to doot de Maya-Bargen liggen.
De Naveröörd sünd Unitedville un Blackman Eddy in’n Noordoosten, Lower Barton Creek in’n Oosten, Upper Barton Creek in’n Süüdoosten, Seven Miles in’n Süden, San Antonio un Cristo Rey in’n Süüdwesten, Santa Elena in’n Westen un Esperanza, Central Farm un Georgeville in’n Noordwesten.
Historie
In Cool Shade bestünn en Ranch, op de Vehtucht bedreven worrn is. De Ranch hett aver keen Gewinn afsmeten un is von’n Besitter an de Latin American Agribusiness Development Corporation verköfft worrn. Düt Ünnernehmen hett de Ranch mit Hülp von de Citrus Company of Belize in en Zitrus-Plantaasch ümwannelt.
Verkehr
De Oort liggt an de Chiquibul Road, de in’n Noorden in Georgeville in’n George Price Highway münnt, de in’n Süüdwesten över San Ignacio/Santa Elena na Benque Viejo del Carmen un an de Grenz von Guatemala löppt un in’n Noordoosten över Belmopan na Belize-Stadt. In’n Süden löppt de Chiquibul Road na Seven Miles un wieder in de Maya-Bargen rin.
De nächste Flegerplatz is de Matthew Spain Aiport bi Central Farm.
Mount Shennan
Mount Shennan is en hogen Barg in Mac-Robertson-Land, Oostantarktika. He liggt in de Athos Range von de Prince Charles Mountains 6 km westen von dat Farley-Massiv.
He is na Luftopnahmen von de Australian National Antarctic Research Expeditions karteert worrn. Dat Antarctic Names Committee of Australia hett em na Kenneth John Kennan (* 1932) nöömt, de in dat Johr 1963 Dieselaggregaatmechaniker op de Mawson-Statschoon weer.
Kommun Bräcke
De Kommun Bräcke is ene Gemeend in dat Lehn Jämtland in Sweden. Dat höört to de Landschop Jämtland un den Gerichtsbezirk Östersund. Se hett 7.189 Inwahners (Stand 2006) op en Rebeet vun 3.428,89 km². De Sitt vun de Verwalten is in Bräcke.
Demografie
2005 kemen op 100 Froonslüüd 106,39 Mannslüüd. 2006 weren 6,23 % vun de Inwahners buten Sweden boren.
Scholen
De Kommun hett 5 Grundscholen, de vun de Kommun bedreven warrt. De Scholen hebbt alltohoop 847 Schölers.
Geografie
In de Kommun gifft dat 881 Eilannen, de alltohoop 6.228 Hektar groot sünd.
Île de Ré
De Insel Ré (in Hansetieden St-Martens-Eiland heten) is en Insel an de Küst vun’n Atlantik, dwars af von La Rochelle. Se hett vele lütte Havens un en grote Platz för de Watervagels. Dorto gifft dat Soltgoorns, dor maakt se dat gode Solt vun dat Meerwater.
Balder
Balder betekent
Balder is de Familiennaam von
Erfurth
Erfurth is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Erfurt, Nassenerfurth, Trockenerfurth.
Ostermoor (Elisabethfehn)
Herkommen
Dat Ostermoor is no de lesste Iestied in een Tietruum van 10.000 bis 12.000 Johren entstohn. Et handelte sük üm een uhrenglasförmiget upgewölbtet, suret Küsten-Hooch- or Regenmoor, dat alleen doer Neddersläge (ombrotroph) versorgt woor un nährstoffarm (oligotroph) was. So een Moor hev een Stickstoffgehalt, betrocken up Kohlenstoff (NC - Wert), < 3 Prozent un een pH-Wert van 2,8 to 3,4. De natürlike toerfmakende Vegetation bestönd ut Torfmoos, Wollgras un Heidekrut. Düt Hoochmoor, dat as een vullgetrockenen Schwamm een över dat Grundwaterniveau liggenden eigenen Moorwaterspeegel harr, stönd jüst as alle Hoochmoore nich mit dat Grundwater in verbindung un kömp an de höchste Steed up eene Dicke van 10,30 meters.
Urbarmoakung van dat Ostermoor
No de öllsten Mittdeelungen began de Urbarmaakung van de Hochmoors cirka üm 1400, as in Noordwesten van düt Land, dat blot minn bewaldet was, dat Holt knapp wörd un mehr Heizmaterial för de wassende Bevölkerung bruukt wörd. In eene Schrift van 1415, wo en Arv in Bollingen för dat Kloaster Langen in Ostfräisland beschreben wet, steiht: ...en stuecke phanes, dar men eede uppe graven mach, wat bedütt: ...een pant moor up dat man toerf graven kann. In eene urkunde van Grimersum ut 1426 heet et: ... enen waghenlast torves to halende van elken huse besunderlingx uppe den veene (E. Friedländer: Ostfries. Urkundenbuch Nr. 340). De Druck dör de anwassende Bevölkerung was so de Utlöser van de grootflächige Entwaterung un de Upschlutung van de Hochmoors.
De Hochmoors wörn eerst blot van de Rändern ut afgraven. As Buurei konnen sei dat Moor wegen de hoge Fuchtigkeit nich nutzen bis et effektive methoden för de Entwässerung gav. Du kannst de veer Arten of de Moorkultivierung mit eere Utwirkung noch goed in Elisabethfehn sehen:
Wat ut de Kultivierung van’t Ostermoor entstohen is
De Landschupp, in de dat ehemoalige Ostermoor leegen hev, is dör dat ingrepen van Mensken radikal verännert worn. De Moorbrandkultur un de Duitsche Hochmoorkultur brachten eene deelwiese Entwaterung mit sük un dormit kömp et to een Utdrügen un ene Mineralisierung of den böversten Grund. Man de Holländische Fehnkultur vernichtete jüst de Substanz van’t Hoochmoor. De Sandmischkultur bröch woll kienen Substanzverlust mit sük, aver dör dat depe Ümplögen bis up de Sandschicht, de Water dörlett, is för een Moor kiene Grundlage mehr vörhannen. So bint blot an’n Rand noch Berieke, de sük in Sinn van Naturschutz renaturieren lot. De Urlandschupp is för alle Tiet weg.
Usedom
Usedom is de tweetgröttste Insel vun Düütschland in Mekelnborg-Vörpommern. De Oostdeel höört to Polen (De Stadt Swienemünn). Annere Städer sünd Ahlbeck, Heringsdörp, Bansin, Zinnowitz un de Stadt Usedom.
Dat Eiland is 445 km² groot un dor leeven 76.500 Inwahner.
Alex Jones
Alex Jones is de Naam von
Link
Link (m., pl: Links), ook Henwies oder Verwies, ward ook op Ingelsch un Plattdüütsch Link naamt. In de Wikipedia kanns dormit op een anner Sied wiesen.
Alex Jones
* Alex Jones (Alexander Jones; * 1964), engelschen Footballspeler,
Link
To'n Bispill Plattdüütsch bringt di na de Sied över Plattdüütsch.
Ukraine
duum duum De Ukraine (Україна, Ukrajina) is en Republiek, de in’n Oosten vun Europa liggt. Up 603.700 km² leevt 46.958.740 Inwahners (1. Dezember 2005). Dorvun sünd 77,8% Ukrainers un 17,3 % Russen. Navers sünd Polen, de Slowakei, Ungarn, Rumänien, Moldawien, Russland, Wittrussland (Belarus) un dat Swarte Meer. De Hööftstadt is Kiew.
Alex Jones
Kiek ok bi: Alexander Jones, Al Jones.
Ukraine
Spraken
Amtsspraak is Ukrainsch. Ok Russ’sch warrt veel snackt. In’t Westen warrt vör allens Ukrainsch snackt, in’n Oosten Russ’sch. In Kiew snackt de Lüü beidet. De Spraakensituatschoon in de Ukraine is een bannig wichtige politische Angelegenheit, de Regeering versöcht, de Russ’sche Spraak torücktodrängen, üm sik vun Russland aftokoppeln. In 80ern weer dat man annersrum. Denn weer dat verboden, Ukrainsch to snacken. Vundaag snackt de meisten olen Lüü Ukrainsch, de Lüü in’t mittlere Öller snackt mehr Russ’sch un de Lütten fangt wedder an mit Ukrainsch, wiel in de School blots Ukrainsch ünnerichtet wart.
Geografie
De Ukraine streckt sik vun dat Swarte Meer to de Karpaten. De gröttste Fluss is de Dnepr.
Staat
De Verfaten is demokraatsch. De Präsident vun den Staat is Wolodymyr Selenskyj, de Premierminister is Denys Schmyhal. duum|400px|Oblasts in de Ukraine
Zuckmayer
Zuckmayer is de Familiennaam von
Ungarn
Ungarn (siet 2012 ok amtlich ungaarsch Magyarország [ˈmɒɟɒrorsaːɡ], vörheramtlich Magyar Köztársaság, „Republiek Ungarn“), is en Binnenstaat in Middeleuropa, de to Grootdeel in dat Pannoonsch Becken liggt. Navers sünd Österriek, de Slowakei, de Ukraine, Rumänien, Serbien, Kroatien un Slowenien.
Siet 1999 is Ungarn NATO-, siet den 1. Mai 2004 EU-Liddmaat. De Human Development Index tellt Ungarn to de bannig hooch entwickelt Staaten. De Hööftstadt is Budapest. In Ungarn leven 9.908.798 Inwahner (Stand: 2013) up en Rebeet vun 93.036 km².
Spraken
Amtsspraak is Ungarsch.
Staat
De Verfaten is demokraatsch.
Braken
Braken betekent
Braken is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Bracken, Brake.
John Smith
John Smith is de Naam von
16. Dezember
De '''16. Dezember''' is de 350. Dag in den Gregoriaanschen Klenner und de 351. Dag in Schaltjohren.
Fritz Platenau
Fritz Platenau (* 13. März 1896 in Hannover; † na 1981 in Hannover) was eun plattduitsken Schüiver un Heumatforsker
Freesch
Freesch is en Grupp van westgermaansche Talen. Dat Freesch word in de Noord-Nedderlannen (Provinz Freesland un en paar Logen in de Provinz Grunneng) un in wat lüttjeder Streken in Düütschland, in de Bunnslanden Neddersassen un Sleswig-Holsteen snackt.
Fritz Platenau
Lieben
Fritz Platenau word den 13. März 1896 in Hannover born, heu is öwwer in Üistrup upwossen, wo den Vadder süin Biuernhoff was. Platenau in’r Blommajje teo’r Scheole gangen un dorno teo’r Biuerüjjescheole in Hameln, bevör heu 1916 Soldote werrn mosste. Iut’n Öörsten Weltkrüig is heu swoor verwunnet no Hius kommen un het doch no den Krüig den Hoff övernommen. Korte Tüid läter is de Hoffe öwwer verpachtet worrn un Platenau word landwertschaftliker Gutachter. Lange Johre is heu auk in´n Vörstand van´n Blomberger Goornbiuvereun wesen.
Freesch
Dat gift de Menen, dat dat Freesch neet blot en Taal is, man en hele Taalgrupp, umdat de dree Twillen van de freeske Spraak düdelk verscheden bünd: de Snackers könen sük bold neet mitnnaner unnerhollen. Dat gift dat Westfreesch, dat Oostfreesch un dat Noordfreesch. Dat Benömen geiht faken wat döörnanner mit de Betekens van Spraken, wat vandag ok in de Freeslannen proot worden, man neet Freesch bünd. So word de westfreesche Spraak in de Nederlannen blot "Freesch" ("Frysk") of "Westerlauwers Freesch" nömd umdat Westfreesch al na en Streektaal in Noord-Holland wiest.
Fritz Platenau
Lieben
Platenau het vell för’t lippske Platt deon. Van änne is’t plattduitske Wöörbeok van Üistruper Mundoort, in den heu nich nau plattduitske Weorter sammelt het. Heu het velle rore Begreppe verklört, de heu van de Generatscheon süiner Grautöllern un Öllern nau hort het un de vandage kium nau euner kennen wörte, wänn Platenau seu nich upschrüiven un verklört het. Iuterden hät Platenau vellet iut de lippksen Heumatkunne un van´n lippsken Briuk un Herkomm sammelt un upschrüiven. Euniget dovan bröch de Lippske Heumatbund in de Rüjje lippsker Heumatbeoker riut, anneret in´n Blommajjer Anteuger un mänjet is nau nich veröppentlikt un liggt os Manuskript in’r lippsken Landsboikerrüjje.
Freesch
Twiegen un Ünnerdelen vun de Freesche Spraakgrupp
Dat Freesch kann so indeeld worden: