cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Heidelbarger Katechissen
Geschichte
De Heidelbargsche Katechissen is gau wiet un siet bekannt wurrn. De Gemeende vun nedderlannsche Flüchtlinge in Frankenthal hett em annahmen un hett 1568 up den Weselschen Konvent vorslahn, em ok in de Nedderlannen to bruken. Dor hett sik de Synood vun Emden 1571 noch mol achter stellt. Vunwegen dat up düsse Synood ok Nedderrhiensche mit bi ween sünd, is de Katechissen vun 1571 af an nich blot in de Nedderlannen, man ok an’n Nedderhien bruukt wurrn. 1567 hett de reformeerte Karken vun Ungarn em bi de Synood vun Debrecen as ehrn Katechissen annahmen.
Um 1580 rüm sünd en Reeg vun Länner in dat Hillge Röömsche Riek to’n reformeerten Gloven overträen. To’n gröttsten Deel hefft se den Heidelbarger Katechissen overnahmen. Mank düsse Länner weern u. a. Nassau-Dillenburg, Sayn-Wittgenstein, Solms-Braunfels, Wied, Isenburg-Büdingen, Hanau-Münzenberg, Moers, Palz-Zweibrücken, Palz-Simmern, Anholt, Tecklenborg, Bremen, Beynthem, Lingen un Lippe.
Up de Vereenigten Hartogdömer Jülich-Kleve-Berg ehre eerste reformeerte Generalsynood in Duisborg vun’n 7. bit 11. September 1610 is de Katechissen ok in düsse Hartogdömer as Lehrbook un Book for’n Unnerricht annahmen wurrn. In de Swiez is he 1615 vun St. Gallen, 1643 vun Schaffhusen un in dat 18. Johrhunnert vun Bern annahmen wurrn. De Synood vun Dordrecht vun 1618 bit 1619 hett sik dor noch mol achter stellt, dat he as Bekenntnisschrift gellen dö. 1655 is he in de Landgraafschop Hessen-Kassel inföhrt wurrn. 1713 keem he to de düütsch-reformeerten Gemeenden na Preußen. Ok in Noord- un Süüdamerika is he bruukt wurrn: Utwannerers hefft em dor henbrocht.
Ok Karl Barth hett sik veel mit den Heidelbarger Katechissen ut’neen sett (kiek siene Schrift Die christliche Lehre nach dem Heidelberger Katechismus).
1977 hett de Reformeerte Bund to de 80. Fraag en ökumeensche Verklaren rutgeven.
Lee Baxter
Lee Baxter is de Naam von
Heidelbarger Katechissen
Geschichte
To dat Jubiläum „450 Johre Heidelbarger Katechissen“ in’t Johr 2013 is plaant, allerhand Fiern, Vordräge un Utstellungen up de Been to stellen, unner annern in Heidelbarg un in Appeldoorn.
Lee Baxter
* Lee Baxter (* 1970), engelschen Sänger,
Heidelbarger Katechissen
Wat dor in steiht
De eersten beiden Fragen sünd so to seggen de Döör, wo een dör in den Katechissen rinkummt. In de eerste warrt allens, wat denn noch kummt, tohopenfaat’. De eerste Deel vun’n Heidelbarger verklaart den Minschen, wie he de Sünn ut Gott sien Gesett kunnig weern kann. In’n tweeten Deel warrrt de Erlösung verklaart. Dor geiht dat ok over dat Apostoolsche Bekenntnis vun’n Gloven in, over de Doop un over dat Avendmahl. In den lesten un drüdden Deel warrt de Minschen verklaart, wie se sik freien könnt over ehre Erlösung ut all Elend un wie se vundeswegen „ut Dankborkeit“ in Gedanken, in Wöer un Wark Gott sien Willen nastreven könnt. . So höört to düssen Deel de Tein Gebade un dat Use Vader, de hier in utleggt weert. Ganz egen is de Umstand, dat allens, wat de Minsch tostanne bringen deit in’n Kultus un ok in sien Ethik to den drüdden Deel „Vun de Dankborkeit“ tohören deit. Dor is ganz kloor mit seggt, dat de „goden Warke“ nich de Grundlaag for Gott sien Oordeel over de Minschen sünd. Nee, just annersrum, sünd se den Minschen siene Antwoort, up Gott sien Gnaad, de he ohn Beding dör Jesus Christus schenkt hett. So seht de Reformeerten dat.
So wiest de Heidelbarger Katechissen de Minschen in siene dree Deele de Träe, de he gahn kann vun dat Kunnig weern vun de Sünn na dat Kunnig weern vun de Erlösung bit hen to en Leven ut dankborkeit, wat for den Gloven passlich is.
Robert Duncan McNeill
Robert Duncan McNeill (* 9. November 1964 in Raleigh, North Carolina) is en US-amerikaanschen Schauspeler, Speelbaas un Filmproduzent. In Düütschland is he vör allen wegen sien Rull as Lt. Tom Paris ut de Feernsehreeg Star Trek: Voyager bekannt.
Ihlefeld
Ihlefeld is de Familiennaam von
Robert Duncan McNeill
Leven un Wark
McNeill is in Atlanta, de Hööftstadt vun den Bundsstaat Georgia opwossen un hett sien Schauspelerloopbahn mit öörtliche un regionale Filmprodukschonen anfungen. As he de Highschool achter sik harr, is he na New York City togen, üm dor an de bekannten Juilliard School de Schauspeleree un dat Dansen to lehren. Kort later hett he en Gastrull in de Duerreeg All My Children kregen. Bito speel he in verschedene Produkschonen mit. 1986 is he ut de Reeg utstegen un güng denn mit Stephen Sondheim sien Musical Into the Woods op Tour.
Ihlefeld
Kiek ok bi: Ihlenfeld, Ilfeld.
Robert Duncan McNeill
Leven un Wark
En Tiet lang harr he Gastrullen in verschedene Feernsehregen, vördem he denn 1995 bit 2001 en vun de fasten Rullen in de Star-Trek-Reeg Voyager kregen hett. Wiel disse Tiet weer he ok Speelbaas bi de een oder annere Episood vun de Reeg. Achterran harr he ok de Regie bi annere Feernsehregen. He hett jümmer noch Gastrullen annahmen, sik aver vör allen op de Arbeit as Speelbaas kunzentreert. Siet 2007 weer he bi de Feernsehreeg Chuck Speelbaas un ok Produzent.
McNeill is siet 1988 verheiraat un hett dree Kinner.
Utteken
McNeill weer bit hüüt (Stand: Januar 2013) tweemol för sien Arbeiten för Priesen vörslahn. Uttekent weer he mit een dorvun: 1999 is he mit den Short Film Award vun’t New York International Independent Film & Video Festival ehrt worrn för den Film The Battery.
(418) Alemannia
(418) Alemannia is en Asteroid ut den Hööftgördel, de an’n 07. September 1896 vun den düütschen Astronom Max Wolf in Heidelbarg opdeckt worrn is.
Brouk
Brouk oder ok Bruunsbrouk is en Dörp in de Gemeen Kerklinneln in’n Landkreis Veern, Neddersassen. Binnen de Gemeen Kerklinneln höört de Oort to de polietsche Oortschop Brouk.
(418) Alemannia
De Asteroid is na de Studentenverbinnen Burschenschaft Allemannia Heidelberg nöömt.
Kiek ok
List vun de Asteroiden
Brouk
Geografie
De Oort liggt op de Linnelner Geest dicht bi de Steed an de de Schmobeek in’n Gohbeek münnt.
De Naveröörd sünd Lüttjen Zähln in’n Noorden, Groten Zähln in’n Noordoosten, Bennbössel in’n Oosten, Lüttjen Heinz un Groten Heinz in’n Süüdoosten, Huxhaal, Kohlenföör, Neenkroog un Gohbeek in’n Süden, Lüttjen Linneln un Schmomöhlen in’n Westen un Brammer un Kreepm in’n Noordwesten.
Verwaltungsgeschicht
In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Kerklinneln in’n Kanton Veern höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.
De Oort hett vör 1885 to de Vaagdie Kerklinneln in dat Amt Veern tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Veern, de 1932 mit’n Kreis Achem to’n ne’en un grötteren Kreis Veern tohoopgahn is.
De Oort höört von öllers bi de Gemeen Brouk mit bi, de an’n 1. Juli 1972 mit de Gemeenreform in Neddersassen Deel von de Gemeen Kerklinneln worrn is. Sietdem höört dat to de Oortschop Brouk.
Religion
Brouk is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Petrus-Kark in Kerklinneln.
För de Kathoolschen is de St.-Josef-Kark in Veern tostännig.
Verenen
Sport warrt in’n TSV Brouk von 1949 bedreven un Schüttensport in’n Schüttenvereen Lüttjen Linneln.
Weertschop un Infrastruktur
För Brouk is de freewillige Füürwehr Zähln mit tostännig. Bet 2000 harr de Oort noch en egene Freewillige Füürwehr, de denn aver oplööst worrn is.
Verkehr
Brouk liggt an de Kreisstraat 22, de in’n Süüdwesten an de Landsstraat 171 ran geiht un in’n Oosten över Bennbössel bi Lüttjen Heinz ok an de L 171. De L 171 geiht in’n Süüdwesten na Kerklinneln un Veern un in’n Noordoosten över Jeddingen na Visselhöövd. In’n Noorden föhrt en lüttjere Straat na Lüttjen Zähln.
De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Wasra). De Opfohrt 26 Veern-Oost is knapp acht Kilometer wied weg in’n Süüdwesten von Brouk an de L 171.
De nächste Bahnhoff is so bi ölven Kilometer in’n Süüdwesten de Bahnhoff Veern an de Bahnlien Wunsdörp–Bremen. Disse Bahnhoff is ok inbunnen in dat Nett von de Regio-S-Bahn Bremen/Neddersassen. De Bahnhoff Bennbössel an de Bahnlien Ülzen–Langwedel (inricht 1873) weer twee Kilometer in’n Oosten, is aver 1987 dichtmaakt worrn.
Scholen
De Kinner ut Brouk sünd fröher in Lüttjen Zähln na de Volksschool gahn. Nadem de School dichtmaakt hett, gaht se vondaag op de Lintler Geest-School in Bennbössel.
Huarte
Huarte betekent
Huarte is de Familiennaam von
Ihlenfeldt
Ihlenfeldt is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Ihlenfeld.
Rebollo
Rebollo betekent
Eissel
Eissel oder Eißel betekent
Mississippi (Bundsstaat)
duum|Laag vun Mississippi binnen de USA duum|Flagg vun Mississippi Mississippi is en Bundsstaat vun de USA. He hett 2.697.243 Inwahners (Stand 2005) op en Rebeet vun 125.546 km². De Hööftstadt is Jackson.
Historie
Mississippi weer vun’n 10. Dezember 1817 af an Deel vun de USA.
Politik
Mississippi is opdeelt in 82 Kreise (Countys):
Yangon
thumb|upright=1.2|Yangon vun’n Sakura Tower ut sehn Yangon ([jaŋˈgʊn], engelsch Rangoon, hoochdüütsch Rangun) weer bit 2005 de Hööftstadt vun Myanmar (Birma). Mit 4.477.638 Inwahners in de Stadt un 5.990.318 in de Agglomeratsschoon (Stand vun’n 1. Januar 2005) is dat de gröttste Stadt vun’t Land, woneem sik ümto ok de meiste Industrie ansiedelt hett. Siet November 2005 is Pyinmana Naypyidaw de ne’e Hööftstadt un Sitt vun de Regeren vun Myanmar.
Geografie
thumb|upright=0.6|Laag vun de Stadt Yangon in de Yangon-Division
Geograafsche Laag
Yangon liggt in’n süddlichen Deel vun’t Land an’t Oostrand vun’t Irrawaddydelta. Dat is dicht bi den Gulf vun Martaban, en Seearm vun’t Andamaansche Meer in en Hööch vun in’n Snitt 15 Meter över den Seespegel. Dat Stadtrebeet hett en Flach vun 576 km², so dat de dörsnittliche Inwahnerdicht bi 7.774 Lüüd/km² liggt. De Stadt höört to de Division Yangon.
Rebora
Rebora is de Familiennaam von
Yangon
Opdelen vun de Stadt
Yangon hett twee Telefonvörwahlen, neemlich 0095 för’t Land un 1 för de Stadt. De Börgermeester vun Yangon is Aung Thein Lynn
thumb|Klimadiagramm vun Yangon
Klima
De Stadt liggt in en tropische Klimazoon un hett en middlere Johrestemperatur vun 27,5 °C. In’n Dörsnitt fallt dor över’t Johr 2617 mm Nedderslag.
In’n Dörsnitt liggt de Temperatur in Yangon dat hele Johr över bi 25,0 bit 30,3 °C. De warmste Maand is de April mit üm un bi 30 °C, wiel de köllste Maand de Januar is mit dörsnittlich 25 °C.
De Hööftregentiet liggt twüschen Mai un Oktober, as dat in’t Diagramm to sehn is. De meiste Nedderslag fallt tomeist in’n Juli mit 583 mm in’n Dörsnitt. De Januar is mit middlere dree Millimeter de Maand mit den wenigsten Nedderslag.
Historie
thumb|Dat Raathuus vun Yangon 1945 De Stadt hett bit 1755 Dagon heten un weer Deel vun’t Riek vun de Mon. De Wörteln reckt torüch bit in’t 5. Johrhunnert v. Chr. As de Städer vun de Mon all in de Gewalt vun den birmanischen König Alaungphaya kamen weern, hett he de lütte Stadt 1755 to de Hööftstadt vun’t birmanische Riek maakt un nööm her üm in Yangon. Dat heet översett „Enn vun’n Striet“.
In’t Johr 1824 is Yangon vun Grootbritannien innahmen worrn. De Briten hebbt na twee Johren jemehrn Herrschopsansprook wedder afgeven. De Stadt hett sik vun’t Enn vun’t 19. Johrhunnert to en moderne Gemeen entwickelt, naden se na den tweeten britisch-birmanischen Krieg 1852 nochmol wedder ünner britsche Herrschop kamen is.
1930 is de Stadt dör en Eerdbeven un de ansluten Tsunami-Flootbülg to’n gröttsten Deel tonichten maakt worrn. In’n Verloop vun’n tweeten Weltkrieg weer de Stadt an’n 8. März 1942 vun de japaanschen Armee besett. As Birma 1948 vun Grootbritannien unafhangig worrn is, is Yangon Hööftstadt vun’t Land worrn.
Vun 1954 bit 1956 is in Yangon dat sösste buddhistische Konzil vun de Theravada-Traditschoon afhollen worrn.
An’n 9. Oktober 1983 is de Noorden vun Yangon Teel vun en Bombenanslag worrn, bi den negenteihn Lüdd ümkamen sünd. Dorünner weern ok veer Liddmaten vun’t Kabinett ut Süüdkorea, neemlich Kim Jae Ik, Suh Sook Joon, Hahn Pyong Choon un de Butenminister Lee Bum Suk. Na de Ünnersöken is Noordkorea offiziell anschulligt worrn, den Anslag veröövt to hebben.
1988 geev dat maandenlang Schandal (8888 Uprising) vun wegen de Weertschopspolitik vun’t Militär ünner dat Regeer vun General Ne Win, wat an’n 8. August in en gewaltsom Daalslahn vun de Protesten münnt is, wobi in Yangon mehrere Dusend Minschen doodbleven sünd. En nee Militärregime ünner General Saw Maung hett sik as Stattsraat to’n Wedderherstellen vun Recht un Orden (SLORC) fastsett. 1989 is de engelsche Kolonialnaam Rangoon wedder in Yangon torüchnöömt worrn.
1990 geev dat demokraatsche Wahlen in Myanmar, bi de de Oppositschoonspartei, de National League for Democracy (NLD) eerdrutschordig wunnen hett. Man dat Militärregime hett verklort, dat de Wahlen nich gellen doot un de freedvulle Studentenprotesten, de dat dorna geven hett, blödig mit Gewalt daalslahn. Dat Regime hett de Macht behollen.
De Informatschoonsminister General Kyaw Hsan hett an’n 7. November 2005 bekannt geven, dat an’n Vördag dormit anfungen weer, all Ministerien un annere Regerensämter ut Yangon na Pyinmana to verleggen, wat also af Dezember 2005 denn de ne’e Sitt vun de Regeren wesen schüll.
thumb|Demonstratschoon in Yangon 2007 In’n August 2007 geev dat noch mol Protestveranstalten in Yangon, de toeerst vun de buddhistischen Mönk un Nonnen utgüngen. Bald kemen ok Zivilisten dorto. An’n 24. September sünd all mehr as 100.000 Demonstranten tellt worrn. Anners as bi verleden Vörkamen vun disse Oort, hett de MIlitärregeren eerst mol nix maakt, füngen an’n 25. September denn aver an, gegen de Demonstranten vörtogahn. Offiziell is verklort worrn, dat dorbi teihn Minschen bi dood bleven sünd, dorünner en Journalist ut Japan. Man inoffizielle Beobachters hebbt angeven, dat bit to 200 Lüüd ümkamen sünd. Mehrere Hunnert Lüüd sünd butendem to schaden kamen. Soldaten sünd in tallrieke Kloosters in Yangon störmt un bito sünd in’t hele Land vewle Oppositschoonspolitikers fastnahmen worrn. Alltosamen schall dat hunnerte vun Fastnahmen geven hebben. Veer Daag later hett de Militärjunta verkünnt, dat de Revolte daalslahn un to Enn weer.
Inwahnerentwickeln
thumb|upright=0.8|Marktsteed in en Straat vun Yangon De nafolgen Översicht wiest de Inwahnertallen je na den Rebeetsstand:
Bowarken
thumb|upright=0.8|[[Shwedagon-Pagood]] In de Stadt Yangon staht eenige intressante Bowarken. Dorto tellt dat Natschonalmuseum för Kunst un Archäologie, de Natschonalbökeree oder de Weltfredens-Pagood, de 1952 to’n 2500. Doodsdag vun Buddha boet worrn is.
Dat wohrschienlich intressanteste Bowark vun de Stadt is de grote Shwedagon-Pagood. Dat is en ollen buddhistischen Tempel, de 98 m hooch un mit Blattgold övertogen is. De öllsten Delen vun de Pagood schüllt na en Överlevern ut dat 5. Johrhunnert v. Chr. stammen. Siet 1564 hett de Pagood dör acht Eerdbeven jümmer wedder Schaden nahmen. Wiel en Eerdbeven 1786 is de kumplette bövere Deel afstört. De Form un de Hööch, de se vundaag opwiest, hett se wohrschienlich bi de Renoveeren kregen, de dorna maakt worrn sünd. Dat letzte mol hett se swor Schaden nahmen bi en Füer in’t Johr 1931.
Weertschop
Yangon is de bedüdenste Seehaven vun Myanmar. De gröttste Deel vun de Industrie vunt Land is in de Neeg vun Yangon ansiedelt. War dor vör allen produzeert warrt, sünd Nehrmiddel, Heelmiddel un annere pharmazeutische Woren as ok bedruckte Textilen. För de Weertschop sünd sünners de Tourismus, aver ok de Schippbo un de Schippreperaturindustrie vun grote Bedüden, as jüst so ok de Eerdöölraffinerien
Flaaghaven
thumb|De Flaaghaven vun Yangon (vör den Utbo) Yangon hett en internatschonalen Flaaghaven. De Yangon International Airport mit den IATA-Kood RGN liggt ruchweg 19 km in’n Noorden vun de Stadtmitt in den Vöroort Mingaladon. Vun wegen dat de Flaaghaven blots to’n Deel de internatschonalen Standards inhollen de, hebbt in’t Johr 2003 düchtige Ümboarbeiten to’n Utwieten vun’n Flaaghaven un sien Infrastruktur anfungen. Dorto tellt to’n Bispeel dat Verlängern vun de opstunns eenzige Startbahn un en groten ne’en Affardigungsterminal, de in’n Mai 2007 apen maakt worrn is. Mit de längere Lannenbahn vun nu 3414 m kann Yangon International ok vun Grootruumflegers as de Boeing 747 anflagen warrn un wiest nu en Kapazität vun üm un bi 2,7 Millionen Flaaggäst in’t Johr op.
Bildung
In de Stadt gifft dat en Reeg vun Universitäten, Hoochscholen un Forschensinstituten. Dorto höört to’n Bispeel East Yangon University, Thingangyun Education College, West Yangon University, Yangon Institute of Economics, Yangon Institute of Education, Yangon Institute of Marine Technology, Yangon Institute of Nursing, Yangon Technological University, Yangon University, Yangon University of Dental Medicine, Yangon University of Computer Studies (UCSY), Yangon University of Culture, Yangon University of Distant Education, Yangon University of Foreign Languages, Yangon University of Medicine 1, Yangon University Of Medicine 2, Yangon University of Para-Medical Science, Yangon University of Pharmacy un Yankin Education College.
Herbert Wimmer
rechts|duum|Herbert Wimmer in dat Johr 1972 Herbert „Hacki“ Wimmer (* 9. November 1944 in Eupen – dormals Düütsch Riek, jetzt Belgien) is en ehmalger düütsch Footballspeler, de as Aktiver vun Borussia Mönchengladbach in de Johren 1970, 1971 un 1975 bit 1977 de Düütsch Meesterschap wunn. Mit de Mannschap vun' Bökelberg hett he sück ok 1973 in' DFB-Pokal un 1975 in' UEFA-Cup dörsett. In sien Natschaonalmannschapskarriere van 1968 bit 1976 - 36 Lännerspelen mit veer Doren – wunn he 1972 dat Finale vun de Europameesterschap in Brüssel un hör mit twee Insatzen to dat düütsch Team, de 1974 Football-Weltmeester wurr, ok wenn he in't Endspeel nich to'n Insatz keem. För Borussia Mönchengladbach hett he van 1966 bit 1978 in de Football-Bundsliga 366 Spelen maakt un dorbi 51 Doren schaaten.
Sien Loopbahn fung an as Flögelstörmer bi den Vereen Borussia Brand (dicht bi Aken), wo he all Jöögdöllersklassen dörloopen dee. He gull all loopfreudig, hakenslahnd un kombinatschonsseker. To de Saison 1966/67 wurr vun Gladbach anhüert. Mit hüm fungen dormals de Dorhöder Volker Danner, Verteidiger Vladimir Durković un Störmer Dieter Schollbach nee an. 1966 keem dat ok all to eerst Insätzen in de U-23 Natschonalmannschap. In de Loop vun de nächst twee Johren wurr he aber immer mehr as spielerisch un taktisch präägt defensiv Middelfeldspeler insett, de kumplett ahn „Knakenbrekerrmentalität“, aber mit besünners Utdüervermögen un Kombinatschonsgeschick de fehlen Rückwärtsbewegung vun den överragend Speelmaker  Günter Netzer in dat Gladbacher Middelfeld utglieken un dordör de sien spelerische Kreativität eerst to de hööchste Entfalten kommen leet. So keem he denn ok in de A-Natschonalmannschap, wo he an' 23. November 1968 gegen Zypern sien Instand geev.
Reborch
Reborch is de Familiennaam von
Concord
Kiek ok bi: Concord Township, Concorde.
Ikram
Ikram is de Familiennaam von
Lee Fogolin
Lee Fogolin is de Naam von
* Lee Fogolin senior (Lidio John Fogolin; 1926–2000), kanaadschen Ieshockeyspeler,
Lee Curtis
Lee Curtis is de Naam von
* Lee Curtis, brietschen Sänger,
Lee Curtis betekent
Kiek ok bi: Curtis Lee.
Franz
Franz betekent
Kiek ok bi: Franziskus, France, Franc, Frans, Frantz.
(419) Aurelia
Kiek ok
List vun de Asteroiden
Rebordelo
Rebordelo betekent
Gründer
Gründer is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Grunder.
Lee Harding
* Lee Harding (* 1937), austraalschen Schriever un Fotograaf,
Hohenegger
Hohenegger is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Honegger.
Würffel
Würffel oder Wuerffel is de Familiennaam von
Lee Evans
Lee Evans is de Naam von
Würffel
Kiek ok bi: Würfel.
Lee Evans
* Lee Evans (* 1947), US-amerikaanschen Lichtathlet,
Ihlenfeld
Ihlenfeld betekent
Ihlenfeld is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Ihlenfeldt, Ihlefeld.
Goldfinger (Film)
Goldfinger is de Titel vun den drüdden Film ut de James-Bond-Reeg, de op den gliek nöömten Roman Goldfinger baseert. Goldfinger is as de Film in’t Guinness-Book vun de Rekorden ingahn, de an gauesten Geld bröcht hett: Al in de eersten twee Weken hett he 2,9 Millionen US-Dollar inspeelt, un harr na dree Weken sien Produkschoonskosten wedder rinhollt. Weltwiet hett de Film 120 Millionen US-Dollar inspeelt.
Inholt
So licht is dat aver nicht, as Fort Know vun mehrere teihndusend Soldaten bewacht warrt. De schüllt vun’n Fleger ut mit en Giftgas bespröht un doodmaakt warrn, so dat Goldfinger sien Lüüd dorna ahn Hinnern in dat Goldlager inbreken künnt. Dorför is sien Pilotsche Pussy Galore tostännig, de sik aver – wenn ok mit veel Anloop – vun Bond sien Charme üm den Finger wickelt lett un sik betütern lett, över de Soldaten blots en harmlos Gas aftospröhen. De Soldaten weet rechtietig bescheed un doot so, as wenn se all reegüm vun’t Gas ümkippen doot. As Goldfinger aver mit sien Lüüd bi’t na’n Tresor kamen sünd, gaht se to’n Angreep över.
Bond warrt wiel den Kamp an de Atombomb fastkeedt un in’n Tresor mit Goldfinger sien Macker un Bodyguard Oddjob inslaten. Bond kann sik freemaken und mutt sik op Leven un Dood mit Oddjobb uteneen setten. Man jüst söven Sekunnen vör de Explosion, kann de Bomb utschallt warrn (de Countdown-Wieser kummt „007“ to’n Stahn). In dat Kuddelmuddel verkleedt sik Goldfinger sülvst as’n Soldat un kann utneihn.
Bond schall för sien Verdeensten, dat he den Plaan rechtietig opdeckt hett, na’t Witt Huus bröcht warrn, wohen em de US-amerikaansche Präsident inlaadt hett. Goldfinger aver hett sik an Boord sleken un duukt nu op’n Flaag weder ut dat Cockpit op. He will sik na Kuba afsetten un gliektietig mit Bond afreken. En Kamp brickt an Boord ut. Goldfinger schütt op Bond un maakt dorbi en Finster twei. Dör den Ünnerdruck warrt Goldfinger ut de Kabien sogen, wiel Bond sik fasthollen kann, bit de Druck wedder utgleken is. Tosamen mit Pussy Galore, de den Jet flegen deit, kann he sik kort vör’t Afstörten mit en Fallschirm in Sekerheit bringen.
Gadgets un Bondauto
duum|Aston Martin DB5
Sticken dör’n Goldövertog
In en Szeen teemlich to Anfang vun’n Film warrt en Helpsfro vun Auric Goldfinger, Jill Masterson, an de Siet maakt. Dat passeert dordör, dat ehr Lief vullstännig mit Gold övertogen warrt, so dat se dör en Ünnerbreken vun de Huutaten to Dood stickt. Disse Infall schall op de Geschicht vun en Model ut de Swiez baseeren, de ehrn helen Lief mit Goldfarv övertogen harr un denn doodstickt is.
Man, Minschen atent vör allen över de Lung. de eenzigen Warveltieren, de an Land leevt un de jemehrn Gasuttuusch to’n bedüden Deel över de Huut bestrieden doot, sünd eenige Amphibienorden.
Fontaine
Kiek ok bi: Fontäne, La Fontaine, Lafontaine, Fontaines, Fontagne.
Goldfinger (Film)
Kritiken
Lexikon vun’n internatschonalen Film (CD-ROM-Utgaav 1997): ''Der dritte Bond-Film ist ein betont jenseits aller Glaubwürdigkeit angesiedeltes Kino-Abenteuer in der hinlänglich bekannten, formal nicht ungeschickten Mischung aus Science Fiction, Erotik und Brutalitäten. Die in ihrer Verschwommenheit und Pauschalität abträgliche machtpolitische Charakterisierung der Konflikte wird durch die Irrealität der Ereignisse nur bedingt ausgeglichen.''
Rebsamen
Rebsamen oder Rébsamen is de Familiennaam von
Goldfinger (Film)
Utteken
de Film is mit fief Filmpriesen utteken worrn un weer för wietere dree Utteken nomineert:
Anners wat
duum|Dat Goldlager vun [[Fort Knox in de USA]]
Reboul
Reboul is de Familiennaam von
Venon
Venon betekent
Masato Yamazaki
Masato Yamazaki is de Naam von
* Masato Yamazaki (* 1981), japaanschen Footballspeler,
Rebscher
Rebscher is de Familiennaam von
William Yates
William Yates is de Naam von
* William Yates (1869–?), engelschen Footballspeler,
Ike Isaacs
Ike Isaacs is de Naam von
Ihrke
Ihrke is de Familiennaam von
Ike Isaacs
* Ike Isaacs (1919–1996), US-amerikaanschen Gitarrspeler,
Grunder
Kiek ok bi: Grünner.
Souvigné
Souvigné betekent
Lee Jackson
Lee Jackson is de Naam von
* Lee Jackson (1921–1979), US-amerikaanschen Gitarrspeler un Bassist,
Simultanopfaten
As Simultanopfaten betekent de Wetenschaplers dat Vermögen, de Antall vun mehrere Dingen optofaten, ahn de aftellen to möten. Bi utwassen Lüüd liggt de Bövergrenz för dit "Op-en-Blick-opfaten" bi wat veer bet fief Objekten.
Welke Lehrpsychologen seggt, dat dör Training dit Vermögen op acht un mehr Objekten stiegert warrn künn. De Fraag is, wat sik dat dorbi wirklich üm originäre Simultanwohrnehmung hannelt oder of nich vun struktureerten Mehrfachanorrnen vun wohrnahmen Mustern snackt warrn müss.
En in dissen Betog angeevliche "defizitäre Simultanwohrnahmen" kann nich as Grund för en Dyskalkulie (Rekenswääk) gellen. Wedderopfatenstrainings föhrt faken - as intendeert - to högere Drapensquoten, ahn dat dorbi jichtenseen begreeplichet Lehren in Betog op Mengen oder Tallen stattfinnt. Butendem is en slechte Simultanwohrnahmen ok bi Kinners mit godet mathemaatschet Verstännis antodrapen.
The Lucky Texan
The Lucky Texan (op platt so veel as: „De Glückliche ut Texas“; dt. Titel: Das Gold von Texas) is de Titel vun en US-amerikaanschen Westernfilm ut dat Johr 1934 vun Robert N. Bradbury mit John Wayne in de Hööftrull. De Film weer an verscheden Öörd in Kalifornien dreiht, de Premiere hett an’n 22. Januar 1934 in de USA stattfunnen.
Inholt
Jerry Mason will den letzten Wunsch vun sien Vadder nakamen un söcht den sien besten Fründ Jake Benson op. Den schall he op sien Farm to Hand gahn. Tosamen maakt se Jake sien Hoofsmeed wedder apen. Dor hebbt se een Dag en Peerd, dat sik en Steen in’n Hoof peddt harr, den se wegmaakt. Later fallt jem op, dat de Steen in Wohrheit ’n Kluten Gold is. Also maakt se sik op de Söök un finnt wohrhaftig en rieke Goldader. Jemehr Büüt verkööpt de beiden so geheem as dat geiht in de Stadt bi Harris un Cole. Harris kriggt aver liekers Nied un hett dat bito ok op de Farm vun den ollen Benson afsehn. Dör en Trick kriggt he Jake dorto, sien Ünnerschrift ünner den Koopverdrag vun de Ranch to setten – ahn dat he wat dorvun mitkriggt.
Harris hett nu vör, Jake üm de Eck to bringen. Dorna kann he ahn Lasten mit den verkehrten Koopverdrag de Farm övernehmen. Mit sien Macker Cole luert se em op, as he alleen vun jemehrn Claim torüch kummt. Se fangt em af un scheet op Jake. In den Gloven, dat se em an de Siet maakt hebbt, laat se em in de Wildnis torüch. Man, Jake sien Muli geiht dör un löpt torüch na de Stadt, so dat ok Jerry spitz kriggt, dat wat in’n Busch is. He finnt Jake, de man blots anschaten weer, un bringt em na Huus. Duert gor nich lang, dor staht al Harris un Cole vör de Döör un vertellt Jerry, dat se de Farm gau övernehmen wüllt.
Kort later bringt Jerry dat letzte Gold in de Stadt un meelt de Claims an. Harris un Cole versöökt nu aver den Verdacht op em to lenken, dat dat för den Sheriff so utsütt, as wenn Jerry Jake doodmaakt harr. Den annern Dag schall he vör’n Richter anhöört warrn. Över Betty, de Nichte vun Jake, warrt ok dat ok de olle Benson wies, de ok na de Anhören kamen deit – verkleedt as’n Fro. Dor gifft he sik denn to kennen un vertellt den Richter, wat sik wohrhaftig todragen hett. Harris un Cole künnt woll eerst utrieten un neiht denn mit en motoriseerte Iesenbahn-Draisien dör, warrt opletzt aver vun Jerry inhalt un an’n Sheriff övergeven. An’t Enn vun’n Film steiht de Hochtiet vun Jerry un Betty.
Ihnačák
Ihnačák oder Ihnacak is de Familiennaam von
Grunert
Grunert is de Familiennaam von
,
Wolfgang Rettig
Wolfgang Rettig is de Naam von
Grunert
Kiek ok bi: Grünert.
Wolfgang Rettig
* Wolfgang Rettig (1945–2019), düütschen Romanist un Spraakwetenschopper,
Lee Marshall
Lee Marshall is de Naam von
* Lee Marshall (1949–2014), US-amerikaanschen Sportansegger un Synchroonspreker,
Plattsounds Bandcontest
Siet 2011 finnt Plattsounds as en Wettstriet för junge Lüüd in Neddersassen statt. Dat Ziel is, dat junge Lüüd plattdüütsche Musik maakt un de ole Spraak dordörch fördert warrt. Meisttieds sünd üm un bi teihn Bands or Interpreten mit ganz ünnerschiedliche Musikoorden dorbi. En poor vun de Landschoppen un Landschopsverbännen richt den Wettstriet ut.
Beschrieven
Plattsounds verbinnt moderne Musik mit de plattdüütsche Spraak. Junge Lüüd twüschen 15 un 30 Johr sett sik so mit de Spraak beter utenanner. De Deelnehmers sünd mit Rock, Pop, Punk, HipHop, Rap, Metal, Glam Metal, Stoner Rock, Rockabilly, Acapella, Electro-Soul-Dance un Psychedelic dorbi ween. Se singt in’n Wettstriet blots op Plattdüütsch. Bi dat Översetten griept de Landschoppen, Landschopsverbänn un dat Institut för nedderdüütsche Spraak (INS) jem ünner de Arms.
Lee Johnston
* Lee Johnston (* 1972), brietschen Bobfohrer un -trainer,
Plattsounds Bandcontest
Beschrieven
De Jury sett sik tosamen ut Lüüd, de wat vun Spraak, Musik or Medien verstaht. Kloor is, dat de Gewinner vun Plattsounds deelnehmen dörv an dat Semifinale vun „Local Heroes“ in Neddersassen. „Local Heroes“ is en Veranstalten vun de Landesarbeitsgemeinschaft Rock.
Geschicht
Plattsounds is nich kommerziell un schall dorto bidregen, datt de plattdüütsche Spraak bewohrt un fördert warrt. Vun 2011 bit 2014 hett Plattsounds in Ollenborg stattfunnen, 2015 in Ossenbrügge, 2016 in Schüttrup/Eemsland, 2017 in Celle. 2018 finnt de Wettstriet in Leer statt.
Plattsounds is en Akschoon vun „Platt is cool“. Vun 2011 an höört dor de Emsländische Landschop, de Lümborgsche Landschopsverband, de Ollenborgsche Landschop, de Landschopsverband Ossenbrügge, de Oostfreske Landskup, de Landschopsverband Stood un de Landschopsverband Weser-Hunte to.
Et gifft en europäischen Bandwettstriet, wo de Deelnehmers in jümehr Regionalspraak singt. Dat is „Liet International“; 2012 is de Band „The Voodoelectric“ dorför na Asturien föhrt. 2014 hett de Band „The Paintbox“ in Ollenborg bi „Liet International“ mitmaakt.
Bi Plattsounds maakt ok Gast-Bands mit. „De Tüdelband“ un „De Fofftig Pens“ sünd Bispele dorför.
Utteken
2011 hett dat Projekt „Plattsounds“ bi den „Nord West Award“ vun de Bremer Landesbank en Pries kregen. Se hebbt denn en Film över Plattsounds maakt.
Johan Lammerts
Johan Lammerts (* 2. Oktober 1960 in Bergen-op-Zoom, Nedderlannen) is en ehmalg nedderlannsch Radrennfohrer.
He weer Profi van 1982 bit 1992. 1982 fung sien Karriere mit de Mannschap TI - Raleigh ut den Nedderlannen; he is later spätestens nah twee Johr in anner Mannschapen wesselt. Sien letzt Team weer denn Scott - BiKyle Flyers ut de USA.
Sien gröttste Spood weer de Sieg bi de Flannern-Rundfohrt 1984 vör Sean Kelly, Jean-Luc Vandenbroucke un annern.
Bremer Senat
De Bremer Senat is de Landsregeern vun Bremen un togliek de böverste Exekutive vun de Stadtgemeende Bremen. De Regeern vun de Stadtgemeende Bremerhoben is de Magistrat.
Senat
duum|Dat Bremer Raathuus, de Seet vun den Bremer Senat
De Senat is de Regeern vun dat Land un vun de Stadt Bremen. De Börgerschup vun Bremen (dat Parlament vun dat Land) wählt den Präsidenten vun den Senat un de verscheden Senators. Se blievt för een Wahlperiood in't Amt. Up Vörslag vun den Senat wählt de Börgerschup denn noch de Staatsrööt. De höört denn ok noch to den Senat mit to. Wer in den Senat is, draff nich to glieke Tiet Afordenten vun de Börgerschup ween.
De Präsident vun den Bremer Senat driggt den Titel Börgermeester. Wat in Bremen de „Präsident vun den Senat un Börgermeester“ is, is in annere Bunnslänner de Ministerpräsident. De Senators heet in annere Länner den Ministers.
Ledezma
Kiek ok bi: Ledesma.
Berrios
Berrios oder Berríos is de Familiennaam von
Iklé
Iklé is de Familiennaam von
Thizay
Thizay betekent
Emshwiller
Emshwiller is de Familiennaam von
Ilboudo
Ilboudo is de Familiennaam von
Grünert
Grünert is de Familiennaam von
,
Kiek ok bi: Grunert.
Matthias Grünert
* Matthias Grünert (* 1966), Swiezer Romanist,
Rogier van der Weyden
thumb|Rogier van der Weyden: [[Nicolas Rolin, de sien 'Jüngst Gericht' in Updrag geven hett (Utsnitt)]] Rogier van der Weyden (* 1399/1400 in Doornik; † 18. Juni 1464 in Brüssel, Hartogdom Brabant) is en Kunstmaler ut de Tied vun de Renaissance ween. He höör to de „School“ vun de Fläämschen Primitiven. Sien Handwark hett he lehrt in dat Atelier vun Robert Campin. Dor weer he, unner annern, mit Jacques Daret tohopen. An de Siet vun Jan van Eyck warrt van der Weyden as de wichtigste nedderlannsche Maler in dat 15. Johrhunnert ankeken. To siene Tied weer van der Weyden in ganz Europa bekannt. Unner Umstänn is he in sien Johrhunnert de Maler ween, de den grottsten Infloot up annere Künstlers utöövt hett. He hett dat nee Element „Emotschoon“ to de Fläämsche Malerkunst toföögt. In de tweete Hälft vun dat 16. Johrhunnert gung dat los, un van der Weyden sien Weert sack wat af. Ok, nadem he in dat 19. Johrhunnert „wedder funnen“ wurrn is, stunn he jummers wat in den Schadden vun Malers, as Jan van Eyck un Hans Memling.
Leven
Rogier van der Weyden schall um 1398 – 1400 rum in Doornik (Tournai) as Söhn vun Henri de le Pasture un Agnès de Watreloz boren sien. De Naam Van der Weyden is en Oversetten vun De la Pasture. Dat Datum vun siene Geboort is afleit’ ut Dokumente ut April 1435 un September 1441, wo seggt warrt, he weer 35 oder 43 Johre oold. An’n 17. November 1426 schenkt de Stadt Doornik veer Kannen Wien an en bestimmten „maistre Rogier de la Pasture“. Dat is nich düüdlich, of sik düt Dokument up den Maler Rogier betrecken deit. Meist is de Wien as „Ehrenwien“ schunken wurrn an en Studenten, de enerwegens an en Universität in de Frömm sien „Magister“ maakt harr. En Reeg vun Schrieverslüde meent vundeswegen, datt sik dat hier um en Naamgenoten vun den Maler hannelt. De meisten blievt dor avers bi, datt desülvige Rogier de la Pasture eerst in Köln oder Paris en Meestertitel an en Universität hoolt hett, ehr he denn in Doornik siene Utbildung to’n Maler afslaten hett. Dat kann tohopenbrocht weern mit de Ehrbewiese, de Rogier later kregen hett un de for en Maler to siene Tied (as he noch as Handwarker ankeken wurrn is) wat besunners sund. Dat passt ok to den Upbo vun de Warke, de em toschreven weert un de up en theoloogschen un gelehrten Grund stahn doot. In en Dokument vun’n 5. März 1427 warrt snackt vun en bestimmten Rogelet de la Pasture, boren in Doornik, de in de Lehr geiht bi Robert Campin. Vunwegen den Vornaam Rogelet gifft dat Schrievers, de meent, dat geev twee Lüde mit densülvigen Naam in Doornik. Rogier warrt vun jem ankeken as de ollere Student an de Universität, de den Ehrnwien schunken kregen hett, un Rogelet schall denn de jungere Maler ween, de bi Robert Campin (meist for den so nömmten „Meester vun Flemalle“ ankeken) in de Lehr geiht. En Oller vun 27 bit 29 Johre weer worraftig bannig oold, um in de Lehr to gahn as en Malerjung. Man jungsten Unnersöök hett rutbrocht, datt in de Malerateliers ind e dore Tied nich blot man Lehrjungs vun 10 bit 14 Johre, man ok ollere Mannslüde togange weern, de avers noch keen egen Atelier upmaakt harrn. De Begreepe „Lehrling“, „Meester“, Gast usw. sund in dat 15. Johrhunnert doch anners bruukt wurrn, as wi dat vundage to doon pleegt.
Ut en Dokument vun’n 1. August 1432 schient dat doch klaar to weern, datt „Rogier“ un „Rogelet“ worraftig een un desülvige Person sund: 'Maistre Rogier de le Pasture, natif de Tournay, fut reçue à le francise de mestier des paintres le premier jour d'aoust l'an dessudit'.
Düsse Inschrieven vun Rogier as Freemeester folgt dor unmiddels up, datt sien Meester Robert Campin sien Bedriev upgeven möss. Campin weer verordeelt wurrn wegen Ehbruch un dröff sien Beroop nich mehr utöven. Wohrschienlich kummt Rogier up düsse Manier to en egen Atelier. Midderwielen is he al in’e Midden vun de Dartiger un ok in sien Privatleven is allerhand passeert. 1427 oder ehrder hett he de Schooster-Dochter Elisabeth Goffaert ut Brussel freet. To de Tied mutt he also al wat mit Brüssel to kriegen harrt hebben, de Stadt, wo he, to’n laatsten vun 1435 af an wahnen geiht. In dat Johr steiht in de Archive vun Doornik to lesen, he wahn nu in Brüssel. In den Momang hett he al twee Kinner: Cornelis un Margaretha. Dat Band mit siene Vaderstadt warrt avers nich dörsneden. He föhrt dor fudderhen Updräge ut un ok mit siene Finanzen hett he dor noch wat um’e Hannen.
Ut en Dokument vun’n 2. Mai 1436 is to sehn, datt he in Brüssel as Stadtmaler anstellt is mit en fast Inkamen. In en annern Dokument ut datsülvige Johr 1436 dreept wi ok to’n eersten Mal de nedderlannsche Form vun sien Naam an: Rogier van der Weyden.
In de Johre 1443-1444 kofft he en Wahnung bi dat „Cantersteen“ in BRüssel. Dor leevt he bit to sien Dood an’n 18. Juni 1464.
Warke
600px|thumb|Het laatste oordeel ([[Beaune (Côte-d'Or))]] So lang he leven dö un noch na sien Dood is Rogier van der Weyden in ganz Europa priest wurrn as en groten Maler. He hett wiethen Updraggevers harrt. In dat 15. un 16. Johrhunnert sund Warke vun em bekannt in italieensche, spaansche un düütsche Kollektschonen un Karken. Man dat is nich een eenzig Wark bewohrt bleven, datt mit afslute Sekerheit an van der Weyden toschreven weern kann.
Van der Weyden hett sunnerlik Altaarstücke un Portäts maalt. Ok Teeknungen vun em sund bewohrt bleven. Siene Warke höört to de Nöördliche Renaissance to. Dat warrt annahmen, datt dat Porträt vun Isabella vun Portugal en Kopie vun um un bi 1500 is, afmalt vun van der Weyden sien Original, wat verlaren gahn is. De Titel (PERSICA SIBYLLA) lunks boven is later toföögt wurrn. Sien Enkelsöhn Goswin van der Weyden (1465 – 1538 maal sunnerlik Karkenbiller un Porträts.
De Geschicht vun Herkenbald un Trajanus
Rogier sien Magnum Opus weer de so nömmte „Geschicht vun Herkenbald un Trajanus“, ok „Gerechtigkeitsbiller“ nömmt. De is twuschen de Johre 1440 un 1450 for den Raatsaal (hüdigendags „Gotisch Saal“) in dat Raathuus vun Brüssel an den Groten Markt feerdig stellt wurrn. Dat monumentale Wark wiest acht Szenen ut dat Leven vun Trajanus un Herkenbald, verdeelt over veer grote bemalte Holtpaneele. Dor is jedeen mehr as veer Meter hooch un breet vun. Man dat Wark is to’n Unglück in dat Johr 1695 verlaren gahn, as de Armee vun den franzööschen König Ludwig XIV. de Stadt mit Kanonen beschaten hett. Hüdigendags is dat Wark blot noch bekannt, wiel dat in dat 15., 16. un 17. Johrhunnert vun bannig veel Besökers beschreven un priest wurrn is. Vun Deele vun dat Bild gifft dat ok Kopien un Varianten (en Reeg vun Teeknungen un en groten Wandteppich). De geevt noch hüdigendags en Echo vun de verlarene Pracht. De Wandteppich „Trajanus un Herkenbald“ warrt bewohrt in dat „Histoorsche Museum“ in de swiezschersche Stadt Bern.
De Biller in dat Raathuus vun Brüssel weern dacht as en „Exemplum Iustitiae“, en Vorbild, wat de Schepen en Schreck injagen scholl, in de ehre Hannen de Verwaltung un dat Recht in de Stadt liggen döen. Se schollen dor mit’e Neese up stott weern, datt se ehr Amt na Recht un Geweten utöven schollen. De Biller weern dormols uphungen an de lange blinne Binnenwand vun den Saal un dor recht gegen de Bänke vun de Schepen un Richters mit over. De Richters hefft düsse Bispeele dor jummers mit vor Ogen harrt. De Tafeln mit mehr as levensgrote Figuren sund priest wurrn, vunwegen datt dat sunnerlik goot slumpt weer, jem ehre Geföhle wedder to geven. An de Unnersiet weern Spröök anbrocht, de verklaart hefft, wo sik dat um hanneln dö. Up een vun de Tafeln weer en Sülvstportrait vun van der Weyden afbillt’.
De Krüüzafnahm
thumb|400px|[[Krüüzafnahm (Rogier van der Weyden)|Krüüzafnahm]]
Dat wichtigste Bild, wat den grottsten Infloot utöövt hett vun all Biller, de an van der Weyden toschreven weert, is de „Krüüzafnahm“, de sik vundage in den Prado in Madrid befinnen deit. Düt Bild is unner Umstänn vun de ganze Kunstgeschicht in dat 15. Johrhunnert dat Bild, wat an’n starksten up annere Biller inwarkt hett. Johrhunnerte lang is dat ok dat Maat bleven, wie Geföhle in de religiöse Kunst in’t Bild brocht weern könnt.
Over de Form, de Kompositschoon un ok de Aart, wie de Farven bruukt wurrn sund, kann een wunnerwarken.
De Figuren vun düt Wark sund en beten to groot. Se sitt, as weern se infaat’ in en Back, wat in’e Midden wat höger is, dor mit dor dat Krüüz rinpassen deit. Dat Back is gollen, so, as man dat ut akraat utsneden Altar-Retabels kennt. Maalt is dat allens in Tempera up Holt. Dör de Aart vun de Kompositschoon kriggt dat Thema, wat al upladen noog is, de Krüüzafnahm, noch mehr Dramatik mit. De meist levensgroten Figuren sund unbannig akraat utmaalt un wiest en hogen Graad vun Realismus. Amenne is allens so utdrückt, as dat in Würklichkeit is. De Haare, Baarten, Stoffe un Pelze sund dor meist, as wenn een de anfaten konn. Man vunwegen de Kompositschoon is de Indruck vun dat Bild doch wat kunsthaftig.
Maria Magdalena leest
Maria Magdalena leest is de Naam van en Bild, dat in de National Gallery in London to sehn is. Dor hannelt sik dat um een vun dree Reste vun en groot Bild bi. Maalt is dat mit Öölfarv up Ekenholt un dat hett de Form vun en Altarstück. Grote Deele vun dat Bild sund verschütt gahn. Wonnehr dat Bild maalt wurrn is, is nich seker, man dat warrt annahmen, dat schall vor 1438 tostanne kamen sien. Dat ganze Bild is bekannt dör en Teeknung, de dor in dat late Middeloller vun maakt wurrn is: „Maria un Kind mit en hilligen Bischop, Johannes de Döper un Johannes, den Evangelisten“. Enerwegens vor 1811 is dat Original in mehr as dree Stücke sneden wurrn, wohrschienlich, um so for mehr Geld for de enkelten Stücke to kriegen, as for dat ganze Bild. Twee annere Fragmente befinnt sik hüdigendags in dat Museu Calouste Gulbenkian in Lissabon.
Bekanntheit un Infloot
thumb|200px|[[Isabella vun Portugal (1397-1472)|Isabella vun Portugal]] thumb|200px|[[Ivo Hélory|Sant Ivo (ca. 1450) Öölfarv up Ekenbrett, 45 x 35 cm, National Gallery, London]] thumb|200px|[[Maria Magdalena, Holt, 41 x 34 cm, Louvre, Paris]] thumb|200px|Porträt vun en Fro, ca. 1460 Rogier van der Weyden
Datt Rogier van der Weyden al to siene Leevtied in ganz Europa unbannig veel gellen dö, kann een ut en Masse Archivdokumente un Texte sehn, de ut de Tieden överlevert sund. Sunnerlich in Spanien un Italien sund siene Warke al fröh bekannt ween un dor is blot man goot over snackt wurrn. 1445 hett König Johann II. vun Kastilien dat so nömmte „Miraflorestriptichon“ (hüdigendags in de Billergallerie in Berlin) an dat Karthäuser-Klooster in Miraflores bi Burgos, wat he grünnt harr un wo he siene Gunst an wennen dö. In de Annalen vun dat Kloster warrt düsse Saak vermellt un dor warrt mit Stolt ok de Naam vun den Künstler bi angeven (wat dormols rein gor nich begäng weer): : "Magistro Rogel, magno, & famoso Flandresco" (Magister Rogier, groten un beröhmten Flamen). In’n Juli 1449 hett de mächtige Leonello d'Este, Markgreve vun Ferrara vull Stolt den gelehrten Cyriacus vun Ancona en Triptichon vun van der Weyden wiest, wat he besitten dö. As de dat to sehn kregen harr, schreev he dor over, Rogier siene Kunst, de weer „ehrder göttlich, as minschlich“.
Ut Reeknungen ut de Johre 1450-1451 is bekannt, datt Leonello noch annere Warke bi van der Weyden bestellt hett. Dor is ok de Respekt ut to sehn, de man dormols vor Rogier pleegt hett. Dor warrt he nömmt as "excelenti et claro pictori M. Rogerio" (wunnerbaren un beröhmten Maler Meester Rogier). Ok de geniale düütsche Gelehrte Nicolaus Cusanus weer vull Loff over Rogier siene „Geschicht vun Herkenbald un Trajanus“, de he in dat Raathuus vun Brüssel sehn harr. Dor schreev he in sien Wark „De visione Dei“ vun un nömmt Rogier dor den „gröttsten vun de Malers“: Rogeri maximi pictoris.
Museums
De Warke vun Rogier sund verdeelt over allerhand Museums, unner annern:
Oleśnicki
Oleśnicki betekent
Oleśnicki is de Familiennaam von
.
Ladiges
Ladiges is de Familiennaam von
Cristian Ledesma
Cristian Ledesma is de Naam von
Franz Zehetmayer
Franz Zehetmayer is de Naam von
* Franz Zehetmayer (1884–1973), öösterriekschen Politiker,
Albert Hansen (mehrdüdig Begreep)
Albert Hansen betekent
Cherokee (Volk)
Stämme un Naam
De Stämme, de vun de Bundsregeerung vun de Vereenigten Staten as Cherokee gellen laten weert, un wo bi 250.000 Lüde tohöört, hefft ehre Hööftquartiere in Tahlequah in Oklahoma (de Cherokee Nation un de United Keetowah Band of Cherokee Indians), in Georgia, Missouri un in Alabama. Wat lüttjere Gruppen un ok so'n Gruppen, de vun den Staat nich offiziell as Cherokee ankeken weert, hefft ehre Hööftquartiere in Arkansas, in Missouri, in Tennessee un an annere Plätze in de Vereenigten Staten.
1984 is de Dokumentatschoon "Spirit of the fire" rutkamen. Dor is de Geschicht vun de Keetoowah Nighthawk Society in kunnig maakt wurrn, un ok de olen Zeremonien un Rituale, de jummers noch utöövt wurrn sünd vun de Cherokee in de Johren, siet se in Oklahoma ankamen weern. Düsse Grupp hett vun den Anfang vun dat 20. Johrhunnert af an de ole Spiritualität mank de Cherokesen nee Leven inblaast. Hüdigendags gifft dat in Oklahoma söven traditschonelle Danzplätze. De Schrievwiese vun dat Woort Cherokee kümmt vun de Cherokesen ehre Spraak Tsalagi oder vun dat Woort Cha-la-kee ut de Choktaw-Spraken. Kann angahn, dat düsse Wöer över dat Portugeesch un Franzöösch in de Engelsche Spraken översett' wurrn is un dor is denn Cherokee bi rutkamen. De Cherokee-Spraak keent den r-Luut nich. Vundeswegen warrt Cherokee in de egene Spraak as Tsa-la-gi utspraken.
Spraak un Schrift
thumb|right|200px|Sequoyah De Cherokesen snackt en Irokesenspraak. Se is polysyntheetsch un warrt in Sülvenschrift schreven. Dat Schriftsystem hett Sequoyah utfunnen. Hüdigendags warrt avers annahmen, datt dat al vör de Tied vun Sequoyah en Schrift geven hett un datt düsse ole Schrift sien Wark inspireert hett. Düsse Schrift schall dör den olen Preesterorden vun de Ah-ni-ku-ta-ni överlevert wurrn sien. Jahrelang hefft veel Minschen ümschreven Cherokee in dat Internet schreven oder se mössen Bookstaven för ehre Spraak bruken, de man nich goot passen döen. Man nu is just de Cherokeeschrift an Unicode toföögt wurrn un so bleiht de Cherokeespraken in't Internet richtig up.