cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pforzheim
Dialektgeographie
De eegentliche Stadtmundoort vun Pforzheim weer präägt vun tallriek Wesselwirkungen tüschen heimischen un towannert Mundorten. De Mundoort vun de vun de Flößer präägt Stadtdeel Au stunn dorbi in en Gegensatz to'n Dialekt vun de eegentlich, vun Hannelslüüd un Handwarker präägt Karnstadt. Ok de tonehmen dörplich-buerlich Siedlung vun de östlich vun de Stadt gelegen „Alte Stadt“ harr en eegen Charakter. Dör Industrialiseeren, Towannerung un Stadtwasdom verloren Au un de „Alte Stadt“ hör spraaklich Eegenorten. De industriebedingte Inwannern (vör allen tüschen 1870 un 1910, aber ok all vör dat 18. Johrhunnert) keem vör allen ut de schwäbisch snacken Rebeeden. Sexauer hett in dat fröhe 20. Johrhunnert veer Dialektgruppen ünnerscheeden: de konservative Au-Dillsteiner Mundort, en öllere un en jüngere Stadtmundort as ok de Mundort vun de towannert Lüüd. De Stadtmundorten hemm fränksche togunsten vun schwäbisch Dialektmarkmalen upgeven, gliewohl funnen aber ok fränksche Neerungen Intoog. Mit de Tiet wuss vör allen de Infloot vun de Schrftspraak. Dormit gung ok de fröher starke franzöösch Inslag in' Stadtdialekt verloren, ebenso as verscheeden för de Smuckindustrie typisch Utdrücke.
Orchester
De Badische Philharmonie Pforzheim ünner de Leiden vun Markus Huber is dat Konzert- un Opernorchester an dat Stadttheater Pforzheim. Da Südwestdüütsch Kamerorchester Pforzheim wurr 1950 vun Friedrich Tilegant grünnd. Dat hett ünner annern an de Eerstupführen vun en Wark vun Boris Blacher mitwarkt. Siet 2013 wurrd dat vun Timo Handschuh leit. As en rein Striekerrensemble umfaat dat 14 Musikerinnen un Musiker ut söben Natschonen.
Schienenverkehr
Dorneben is Pforzheim ok an de Stadtbahn Karlsruhe anslooten. Pforzheim wurrd vun de Liens S5 vun Bietigheim-Bissingen nah Wörth an'n Rhein un S6 över de Enzdaalbahn nah Bad Wildbad bedeent. Bei wurrn vun de Albtal-Verkehrs-Gesellschaft bedreven.
Natuurschuulrebeeden
Pforzheim hett Andeel an dree Natuurschuulrebeeden. Dat Felsenmeer liggt mit sien Grött vun 5,6 ha, as ok dat Natuurschuulrebeet Mangerwiese-Wotanseiche mit sien Grött vun 65,4 ha, komplett up Pforzheimer Gemeendrebeet. An' all tosommen 158,5 ha groot Natuurschuulrebeet Unteres Würmtal hett Pforzheim en Andeel vun 125,8 ha.
Theater
Dat Theater Pforzheim is en Mehrspartentheater mit Oper, Operette, Musical, Schauspeel, Ballett un Junger Bühne. Dat Kulturhuus Osterfeld versteiht sück as soziokulturelles Zentrum un is togliek Upführensoort vun free Gruppen (to'n Bispeel Amateurtheater) un Drapenspunkt vun verscheeden Gruppen un Vereenigungen. In dat Figurentheater Raphael Mürle finnen Abendveranstaltungen, Körtprogramme un Upführen för Kinner statt.
1680 bit 1830
1718 wurr dat Pforzheimer Waisenhuus (Landswaisenhuus) in dat Bauwark vun dat ehmalge Dominikanerinnenkloster apen maakt. Dit Waisen-, Toll-, Kranken-, Zucht- und Arbeitshaus wurr later to de Kienzelle vun de noch hüüd existeeren Smuck- un Uhrenindustrie.
Ünnernehmen in Pforzheim (Utwahl)
mini|Agosi un Witzenmann
Laag in den Natuurruum
150.13 Enz-Nagold-Platte: Erstreckt sück südlich vun dat Pforzheimer Enzdaal un hett en irreführen Beteken, wiel dat vör allen dat Nagoldrebeet umfaat. In disse Eenheit liggen vör allen de südlich Rebeeden vun de Pforzheimer Stadtdeelen Südweststadt un Südoststadt as ok de Stadtdeelen Büchenbronn, Dillweißenstein, Huchenfeld, Hohenwart, Würm un Buckenberg mit Haidach. Disse vör allen ut Buntsandsteen upbaut Swaartwald-Plaat ist överwegen bewaldet un temelk umfangriek (reckt in' Süden bit Altensteig). De Däler vun de Nagold sünd deep un mit steil Hängen in de Plaat insneeden. Up de Riedeln tüschen de Däler finnen sück Rodungseilannen (z. B. Huchenfeld und Hohenwart).
1680 bit 1830
Van 1689 bit 1697 hett de Pälzisch Arvfolgekrieg in Südwestdüütschland groot Zerstörungen anricht. Pforzheim wurr vun franzöösch Truppen, de König Ludwig XIV. unterstahn deen, all tosommen dreemal plünnert un daalbrennt. Brigadier Comte Ezéchiel de Mélac weer för dat Besetten vun de Stadt in' Oktober 1688, dat verheeren Daalbrennen vun de Stadt in' Januar 1689, den Artilleriebeschuss un dat tweet Daalbrennen in' August 1689 verantwortlich. Wiedere Zerstörungen stunnen ünner den Befehl vun Marschall Joseph de Montclar un Marschall Duc de Lorge. Wiederhen weer Duc de Villeroy för den Artilleriebeschuss vun de Stadt un dat Plünnern in' August 1691 verantwortlich. Ünner General Chamilly wurr Pforzheim in' September 1692 weer besett un plünnert. De Förstengruft in de Slottkark wurr dorbi verwöst.
Inwahnerentwicklung
2004 bedroog deAndeel vun de nichtdüütüsch Inwahner an de Gesamtbevölkerung nah Angaven vun de Stadtverwalten 17,1 Perzent (20.335 Personen). De meesten Utländer keemen ut de Törkie (5.912), Italien (3.920), dat ehmalge Jugoslawien (3.378) un ut de GUS (1.129). Enn' September 2005 hemm in Pforzheim nah Fortschrieven vun dat Statistisch Landsamtes Baden-Württemberg 119.014 Minschen mit Hööftwahnsitt leevt. To'n 31. Dezember 2008 harrn 42,6 % vun de Pforzheimer en Migratschoonsachtergrund. Bi de ünner Dreejohrigen weern dat 71,7 %.
Nah de Ergevnisse vun de Volkstellen/Zensus 2011 nimmt Pforzheim mit en Migratschonsandeel vun 46,6 Perzent in de bundswwiet Statistik Platz 2 in. 53060 Pforzheimer hemm mindst en Öllerndeel, de in dat Utland boren wurrn is, en utlännsch Staatsbörgerschap hett oder nah 1955 towannert is. Dormit liggt Pforzheim in Baden-Württemberg up Platz 1.
De folgen Översicht wiest de Inwahnertallen nah den jeweiligen Rebeetsstand. Bit 1833 hannelt sück dat meest um Schätzungen, dornah um Volkstellensergevnisse (¹) oder amtliche Fortschrieven vun de jeweilig Statistisch Ämter oder de Stadtverwalten sülvst. De Angaven betrecken sück af 1843 up de Ortsanwesende Bevölkerung, af 1925 up de Wahnbevölkerung un siet 1987 up de Bevölkerung am Ort der Hauptwohnung. Vör 1843 wurr de Inwahnertall nah ünnerscheedlich Verfohren faststellt
Städerpartnerschapen
Pforzheim ünnerhollt mit folgen Städer en Städerpartnerschap:
Schienenverkehr
de Regionalbahn-Lien R 61 (Pforzheim–Horb–Tübingen).
de Regionalbahn-Lien R 5 (Karlsruhe–Pforzheim–Mühlacker–Stuttgart) mit Inter-Regio-Express- un Regional-Express-Tüüg.
de Stadtbahn-Lien S 5 (Wörth–Karlsruhe–Pforzheim–Mühlacker–Bietigheim-Bissingen).
Bildung
Neben den allgemenbillen Scholen gifft dat in Pforzheim ok en Reeg vun Sonnerscholen: Ünner annern de Förderscholen Pestalozzi- un Bohrainschool, de Gustav-Heinemann-School för Schöler mit geistig Behinnern.
In Pforzheim gifft dat todem en Staatlich Seminar för Didaktik un Lehrerbillen (Grund- un Hööftscholen) un dat Staatlich Schoolamt Pforzheim as ünnere Schoolupsichtsbehörde för all Grund-, Hööft-, Sonner- un Realscholen in den Beriek vun de Stadt Pforzheim, den Enzkreis un den Kreis Calw.
Dialektgeographie
In' Pforzheimer Beriek orienteeren sück de Spraakgrenzen geographisch meest nich an natuurrüümlich Grenzen un Verbinnensweeg, sonnern mehr an fröhere politisch un karklich Grenzen. En Infloot harr tonächst de um 500 trucken nee politisch Nordgrenz vun Alemannien, dör de dat alemannisch besiedelt Pforzheimer Rebeet to den fränkkschen Herrschapsberiek keem un entsprekend spraaklich beinfloot wurr. De nee Grenz verleep ca. 20 km südlich vun Pforzheim, dicht bi Calw. Later keem dat Rebeet bi Pforzheim to Baden. Aber dit badisch Rebeet reck immer fingerförmig in dat umgeven württembergisch Rebeet rin, un nehm Deel an de spraaklich  Entwicklung vun en ehmals alemannisch to en nee schwäbisch Spraakrebeet. Völfältig fien Spraakgrenzliiens trennen dorüm bit hüüd de Pforzheimer Region spraaklich vun dat nordbadisch Rebeet um Karlsruhe af.
1500 bit 1680
1645, gegen Enn' vun den Dartigjohrigen Krieg, hemm bayerisch Truppen de Alte Stadt daalbrennt. Se wurr ahn Befestigungsanlagen weer upbaut. Dormit weer de Status vun en dörpähnlichen Weilers fastleggt, un se verschwunn bit up en paar Randnotizen ut de Geschichtsschrieven. De Neustadt dorgegen bestunn wieder. In dat 13.–15. Johrhunnert keem Pforzheim dör en düchtig Fördern vun de badisch Markgrafen, de de Stadt as den wichtigsten Stüttpunkt vun hör Huusmacht ansehn deen, un de Laag an' Krüüzenspunkt vun groot Hannelsstraaten to en wertschaplich Blüüt. Holthannel un Flößeree, Gerberee, Dook – un Tüüchmakeree drogen neben dat Handwark to'n Riekdom vun de Stadt bi. Dree Orden leeten sück in Pforzheim daal. De letzt Johrteinten ut disse Tiet, in de de politisch un wertschapliche Vörmachtstellung anfung to wanken, sünd in geistig Hensicht Hööchttpunkte vun de Stadtgeschichte.
Ruumplaan un politisch Geographie
Pforzheim is en eegenständig Stadtkreis, aber ok Seet vun dat Landratsamt vun den Enzkreis, vun de dat Stadtrebeet meest vullständig umslooten is.
Bildung
De Hochschule Pforzheim – Hochschule für Gestaltung, Technik und Wirtschaft hett etwa  4.600 Studenten. Se entstunn 1992 dör den Tosommensluss vun de 1877 grünnd ehmalge Herzoglichen Kunstgewerbeschule und Fachschule für die Metallindustrie mit de 1963 grünnd ehmalge Staatlichen Höheren Wirtschaftsfachschule. De Berieken Gestalten un Technik/Wertschap hemm trennt Standöörd. De Hoochschool leggt Wert up Internatschoonalität, ünner annern is se Liddmaat in' NIBES-Verbund un pleegt to'n Bispeel regelmatigen akadeemschen Uttuusch mit de Josip-Juraj-Strossmayer-Universität Osijek in Kroatien. Dat gifft tallriek Masterstudiengänge an de Pforzheim Graduate School, de to de Hoochschool Pforzheim hörrt
Kultur un wat antokieken sück lohnt
Pforzheim hett nich toletzt wegen sien Billensinrichtungen un weltlwiet aktiv Industrie en hooch Internatschonalität.
Sport
Pforzheim is en regional Handballhoochborg, in de Saison 2013/14 speel de TGS Pforzheim in de 3. Liga, in de Böverliga Baden-Württemberg speelt de SG Pforzheim/Eutingen, de Heimatvereen vun Patrick Groetzki; de männliche A-Jöögd vunde SG Pforzheim/Eutingen speelt in de A-Jöögd-Bundsliga.
Ruumplaan un politisch Geographie
Vör de napoleoonsch Bereinigung 1803/1806 hemm de up dat hüdig Pforzheimer Stadtrebeet liggen Gemarkungen överwegen to dat baden-durlachisch Amt Pforzheim tellt. Wiedere Gemeenden vun dat Amt Pforzheim (to'n Bispeel Dietlingen, Ispringen, Eisingen, Bauschlott, Dürrn, Niefern) legen vör allen in' Norden un Nordwesten, ebenso as wiedere badische Rebeeden, nämelk de Ämter Stein un Frauenalb. De hüdig Pforzheimer Stadtdeelen Würm un Hohenwart hemm dormals to de in de Rieksridderschap organiseert Familienterritorien, beid ünner badisch Landshoheit hörrt. Hohenwart weer Deel vun dat in' Südosten, längs de Würm liggen, kathoolsch bleven Land vun de Rieksridderfamilie vun Gemmingen-Steinegg, dat so nömmt „Biets“. In' Osten un Südwesten leegen württembargisch Territorien (vör allen de Ämter Neuenbürg un Liebenzell in' Südwesten as ok dat umfangriek Territorium vun dat Klosteramt Maulbronn in' Osten).
Laag in den Natuurruum
125.33 Bauschlotter Plaat: Erstreckt sück nördlich vun dat Pforzheimer Enzdaal, nömmt nah dat Dörp Bauschlott. In dies Eenheit liggen de nördlich Deelen vun de Pforzheimer Stadtdeelen Nordstadt un Eutingen. De Bauschlotter Plaat is en swaak zertalte Musselkalk-Hoochflaach mit för Ackerbau bannig good to bruuken Böden (Korngäu-Typ). De minn Zertalung hangt dormit tosommen, dat de direkte rhiensche Erosion noch meest nich ankommen is.
125.34 Pforzheimer Enzdaal: Zentraal natuurrüümlich Ünnereenheit för Pforzheim, um de sück de anner Ünnereenheiten gruppeeren. Dat Pforzheimer Enzdaal erstreckt sück in südwest-nordöstlicher Richt vun Birkenfeld bit Enzberg. Wiels de stroomupwärts liggen Rebeeden to'n südlich liggen Swaartwald un de stroomafwärts liggen Rebeeden to'n östlich liggen Neckarbecken  rekent wurrn, tellt dat Pforzheimer Enzdaal wegen ökologisch Gemeensamkeiten natuurrüümlich sehn to'n Kraichgau, dat sück nördlich un westlich vun Pforzheim utbreedt. In disse Eenheit liggen vör allen de Pforzheimer Stadtdeelen Binnenstadt, Oststadt, Eutingen, Nordstadt, Weststadt un Brötzingen as ok de nördlich Rebeeden vun de Stadtdeelen Südweststadt und Südoststadt. Dat Pforzheimer Enzdaal is en 150 m deep Söhlendaal mit Daalhängen in Terrassen. De breet, natt Daalsöhl besteiht ut en över Buntsandsteenschottern liggen Auelehmdeck. Daalsöhl un Daalhänge sünd meest komplett verbaut.
Apenlich Personennahverkehr
De Enn' 2009 vörstellt Verkehrsentwicklungsplaan sütt de Tosommenfaaten vun all Busbahnhööf südöstlich vun den Hööftbahnhoff vör.
Ingemeenden
Ehmals sülvständige Gemeenden oder Gemarkungen, de in de Stadt Pforzheim ingleedert wurrn:
Siet 1945
Da hüüdige Stadtbild is dör de Architektur vun de 1950er Johren präägt. Blots in de Nord- un Südstadt gifft dat vereenzelt historsch Bausubstanz. Repräsentative Eenzelbauten in' Baustil vun disse Johren sünd de Hööftbahnhoff, dat Amtsgericht un dat Reuchlinhuus.
Laag in den Natuurruum
123.10 Östlicher Hagenschieß: Umfaat en lütt Rebeet südwestlich vun dat Pforzheimer Enzdaal. Ok disse Beteken is irreführend, wiel de Eenheit nich blots de Osthälft vun dat Hagenschieß, sonnern ok östlich angrenzen Gäurebeeden (Wurmberg un Wiernsheim) umfaat. De Hagenschieß an sük en groot Waldrebeet in' Osten vun de Stadt, dat to'n grooten Deel to Pforzheim hörrt. Wiels de westliche Hagenschieß to'n Swaartwald tellt, wurrd de östliche Hagenschieß to'n Neckarbecken rekent, wiel he överwegend en Musselkalk-Hoochflach („Wellengebirge“) dorstellt. Trotz de ackerbaulich Eegnung is de östliche Hagenschieß ut historsch Grünnen gröttstendeels bewald (fröhere Genossenschapswald vun de umliggend Gemeenden).
Wappen un Flagg
De Schrägbalken is all siet dat 13. Johrhunnert nahwiesbar as Symbol vun de Stadtherren vun Pforzheim, da later ok dat Landswappen vun Baden wurr, doch is de Bedüüden bit hüüd nich ganz klor. Af 1489 is dat Wappen in sien ganz Form nahwiesbor, de sien Bedüüden aber ok nicht nahwiest wurrn kunn. De hüüdige Tingeeren is aber eerst siet 1853 begäng, tovör weer de Farvgeven en annern.
Bevölkerungsprognose
Quelle: Bertelsmann Stiftung
1918 bit 1945
An' 23. Februar 1945 wurr de Stadt bi den Luftangreep up Pforzheim vun 379 britisch Bombern meest völlig zerstört. Binnerhalb vun 22 Minüüt funnen 17.600 Minschen den Dood. De Bomben un de Füerstorm, de sück in de eng bebaut Oltstadt entwickeln dee, hemm meest en Drittel vun den anwesen Bevölkerung ümbrocht. Meeten an de Oppertallen weer dat nah de Bombardeeren vun Hamborg un Dresden de dartstrakste Angreep vun allieert Bomber wiels den Tweeten Weltkrieg. 98 % vun dat Stadtzentrums wurrn zerstört. Pforzheim hörr dormit to da an' starkten zerstörten Städer wiels de Krieg. Insgesamt weer disse Angreep de konzentreerteste un „spoodriekste“ vun de Allieerten. Sien Teel weer (as annerswo) ok dat Demoraliseeren vun de Bevölkerung; villicht speel aber ok de fienmechanische Industrie en Rull, de wiels de Kriegsjohre wietgahnd up de Produktschoon vun Zünder ümstellt harr. Dor aber de Bedrfieven deelwies utlagert wurrn weern, gull de Angreep mögelkerwies ok direkt de Oltstadt, de mit hör Fackwarkhüüs as flink brennen Teel utwählt wurr.
Ver- un Entsörgen
mini|Heizkraftwark Pforzheim Dat Heizkraftwark Pforzheim in de Pforzheimer Oststadt ertüügt hööftsächlich in Kraft-Warmt-Kopplung Strom un Feernwarmt. Bedreven wurrd dat vun de Heizkraftwerk Pforzheim GmbH. Mit 270 Millionen Kilowattstünn in't Johr hett dat Kraftwark den gröttsten Andeel an de Pforzheimer Stromversörgen. Sien elektrisch Leistung bedrocht 102,6 MW, sien thermisch Leistung 212 MW brutto. Dat Heizkraftwark wurr 1964 in Bedriev nommen un wurr nah un nah in mehreren Baustufen up den hüdigen Stand utbaut. Toletzt wurr dat 2004 vun de Swiezer Colenco Power Engineering AG moderniseert.
Städerpartnerschapen
Siet mehreren Johren laadt de Stadt Pforzheim as Teeken för Freeden un Versöhnung Minschen ut La Bresse in. Wiels den Tweeten Weltkrieg weern ca. 500 Mannlüüd nah Pforzheim deporteert un as Dwangsarbeiter insett wurrn.
Wappen un Flagg
De Stadtflagg is witt-blau.
Persönlichkeiten
To de in Pforzheim boren un besünners bekannt wurrn Persönlichkeiten tellen ünner annern de Philosoph un Humanist Johannes Reuchlin, de Chemiker Heinrich Otto Wieland (Nobelpries 1927), de Boxer René Weller, de Digitalkunstpionier Manfred Mohr as ok de fröhere baden-württembergisch Ministerpräsident Stefan Mappus. In den USA wurr de Pforzheimer Christopher Bechtler bekannt, de de eersten standardiseerten Golddollar herstellt hett. Pforzheim weer dat Teel vun de eerste Autofeernfohrt in de Historie dör de in Pforzheim borene Bertha Benz, de ahn dat Weeten vun hör Mann tosommen mit hör Söhns de sien Fohrtüüch för en Besöök bi hör Öllern bruuken dee.
Religionen
Buterdem sünd in Pforzheim en Israelitisch un en Islamsch Gemeende vertreden. De van 1990 bit 1992 baut Fatih-Moschee is en vun de eersten as Moschee plaant un entsprekend repräsentativ utgestalt gröttere Moscheebauten in Baden-Württemberg.
1918 bit 1945
mini|Schännd Synagoge (1938) Wiels de Novemberpogrome 1938 wurr de Olt Synagoge Pforzheim schännd un swoor beschädigt. De jöödsch Gemeend wurr in Plicht nommen, de Kösten för dat Afrieten to övernehmen. An' 22. Oktober 1940 wurrn 186 in de Stadt verbleeven Jööden in de „Wagner-Bürckel-Aktion“deporteert. Blots wenig Överlevende sünd weer torüch kommen.
Wirtschap un Infrastruktur
De Wirtschap is blots noch deelwies up dat Herstellen vun Uhren un Smuck utricht. 75 Perzent vun den düütschen Smuck kommen ut Pforzheim (to'n Bispeel Wellendorff). Völ Arbeitsplatzen wurrn aber dör de Berieken Metallverarbeitung, Elektronik un Elektrotechnik stellt. De Versandhannel (Bader Versand, Versandhuus Klingel, Wenz) nimmt mit sien Millionenumsatzen en führen Positschoon in Düütschland in. In Pforzheim gifft dat ruch weg 68.100 Erwerbstätige. De Arbeitslosenquote leeg in' Juni 2008 bi 7,0 Perzent. Ankeken nah Stadt- un Landkreisen ergeev sück in' November 2011 för de Stadt Pforzheim bi 4539 Arbeitslosen en Quote vun 7,7 Prozent; landswiet de hööchste. De Koopkraft pro Inwahner leeg bi 19.400 Euro.
Siet 1945
1955 hett de Stadt Pforzheim den nah den Pforzheimer Humanisten Johannes Reuchlin nömmten Reuchlin-Pries för hervörragen düütschspraakig Arbeiten up dat Rebeet vun de Geisteswetenschapen stift. An' 10. Juli 1968 wurr de Stadt un hör Ümgegend vun en Tornado mit de Stärkt F4 nah de Fujita-Skala drapen. Twee Minschen keemen to Dood, över 200 wurrn besehrt, 2.300 Hüüs wurrn beschädigt.
Siet de Johrhunnertwennen 1999/2000 fung för de Stadt en nee Upswung an. Tallriek Stadtdeelen wurrn saneert, so wurrn un wurrd to'n Bispeel de Au, die Oststadt un dat Rebeet um de Kaiser-Friedrich-Straße saneert. De Gewarfrebeeden Wilferdinger Höhe, Hohenäcker un Brötzinger Tal sünd in de letzt Johren um 20 bit 50 Perzent wussen.
Apenlich Personennahverkehr
De Stadt hett dree Busbahnhööf, ZOB Nord (Zentraler Omnibusbahnhof Nord), Mitte un Süd. Den sonstigen ÖPNV) in dat Stadtrebeet bedeenen Busse vun de deelprivatiseert Stadtverkehr Pforzheim GmbH & Co. KG (SVP) un verscheeden anner Verkehrsünnernehmen. Se all fohren to glieker Priesen binnerhalv vun den Verkehrsverbund Pforzheim-Enzkreis.
Wappen un Flagg
1256 wurr dat eerste Segel anfertigt, dat blots den Schrägbalkenschild vun de Herrschap enthollt. Siet Enn' vun 15. Johrhunnert is an sien Stäe dat hüüd meest unverännert führt Wappen in Segeln un tallriek buterphragistisch Weddergaven treden. De vördere Schildhälft wiest den Schrägbalken vun Baden up, up de sück woll ok in den achteren de Farven Root un Gold betrecken. De Bedüüden vun Sülver un Blau is umstreeden; wohrschienlich is de Meenen, dat hannel sück um de den wittelsbachschen Rautenwappen vun de Kurpalz entlehnten Farven, wiel de Stadt van 1463 bit 1750 de pälzischen Lehnshoheit ünnerstunn.
Laag in den Natuurruum
Da Gemeendrebeet vun Pforzheim erstreckt sück up folgen natuurrüümliche Eenheiten (upnommen för de geographische Landsupnahm vun Düütschland ):
1830 bit 1918
De städtisch Traditschonspleeg hett de Pforzheimer Hochbaumeester Alfons Kern begrünnd. He den Raathuusneebau van 1893/95 plaant un hett sück um den Upbau vun en städtisch Öllerdoms- un Billersammlung as ok um dat Vergröttern un Neeordnen vun dat Stadtarchivs verdeent. 1905 hett he bi dat Bauamt künnigt un hett sück denn blots noch mit den Utbau vun de Sammlungen befaat, de in de 1920er un 1930er Johren eegen Bauwarken betrucken. Kern wurr 1939 to'n Ehrenbörger vun de Stadt maakt, de Billersammlung droog af dormals ebenfalls sien Naam.
Laag in den Natuurruum
Sowohl de fröhere Stadtgemarkung as ok dat hüdige Gemeindeterritorium erstrecken sück luut de natuurrüümlich Gledern vun Düütschland up Gäurebeet (Enztal, Kraichgau) un Swaartwald. De Innenstadt liggt in en Wieden vun dat Enzdaal an' Tosommenfloot vun Nagold un Enz. De Gesteensünnergrund wesselt in' Daalgrund vun' Musselkalk (Gäuland) to'n Buntsandsteen (Swaartwald), natuurrüümlich sehn wurrd dat Enzdaal af Birkenfeld un insluuten de Pforzheimer Binnenstadt to dat Gäuland rekent. De Nagold nimmt an' südlichen Stadtrand de Würm up, weswegen man in Pforzheim geern vun een Dree-Strööm-Stadt snackt. De Butenbezirke un Ingemeenden trecken sück ok up de südlich un nördlich ansluuten Hoochebenen vun Swaartwald un Kraichgau, Dillstein un Weißenstein liggen in' nah Süden trecken Nagolddaal, Würm in dat nah Südosten trecken Würmdaal. Watermenge un Intoogsrebeet vun de Nagold sünd bi den Tosommenfloot mit de Enz wietut höhger, dennoch wurrd de Stroom aber wiederhen Enz nömmt.
Wappen un Flagg
mini|Flagg vun Pforzheim De Blasoneeren vun dat Wappen vun de Stadt Pforzheim luut: „Gespalten; vorn in Gold ein roter Schrägbalken, hinten dreimal geteilt von Rot, Silber, Blau und Gold.“
Bildung
Wiederhen besteiht de Goldschmeedeschool mit Uhrmakerschool Pforzheim. Se is de eenzige vun hör Ort in Europa, dordör wurrd se ok völ vun utlännsch Schöler besöcht.
Schienenverkehr
Översicht Pforzheim Hbf Nahverkehr:
Nahbargemeenden
In' Westen: Birkenfeld, Keltern, Kämpfelbach
Ruumplaan un politisch Geographie
Pforzheim hörrt mit dat Umland to'n Verdichtensruum Karlsruhe/Pforzheim, to de de Stadt Karlsruhe, eenig Gemeenden vun den Landkreises Karlsruhe, vör allen de Groot Kreisstäder Bretten, Bruchsal, Ettlingen, Stutensee un Rheinstetten as ok Pforzheim, de nordwestlich Deel vun den Enzkreis, de Stadt Mühlacker un de Gemeend Niefern-Öschelbronn in dat nordöstlichen Enzkreis hörrn. Dat Böverzentrum Pforzheim övernimmt för de Städer un Gemeenden Birkenfeld, Eisingen, Engelsbrand, Friolzheim, Heimsheim, Ispringen, Kämpfelbach, Keltern, Kieselbronn, Königsbach-Stein, Mönsheim, Neuenbürg, Neuhausen, Neulingen, Niefern-Öschelbronn, Ölbronn-Dürrn, Remchingen, Straubenhardt, Tiefenbronn, Wiernsheim, Wimsheim un Wurmberg ok de Upgaven vun dat Middelzentrum.