cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Demolition Man
Inholt
To de Tiet as de Film dreiht worrn is, weer dat Johr 1996, in dat de Film speelt, nich mehr lang hen. De Stadt Los Angeles warrt to Anfang vun’n Film vun swore Unrohn plaagt. Üm dat Chaos intodämmen, mutt de Polizei mit swore Wapen un Panzerfohrtüüch vörgahn, vun wegen dat jem in de Neeg vun de Verbrekers de Kugels man blots so üm de Ohren fleegt. De ruuchbeenige Polizist John Spartan warrt schickt, üm den Verbreker Simon Phoenix to finnen, de Börgen in siene Gewalt hett. He kann de Sworverbreker ok wohrhaftig fastnehmen. Man dat Huus, in dat he em funnen hett, flüggt dorbi in de Luft un dormit ok de mehr as dörtig Börgen, de he in Sekerheit bringen schüll. Wegen lichtfardig Doodmaken warrt he dorophen ut’n Deenst nahmen un veroordeelt. Jüst so as Phoenix warrt he in en „kryogeensch“ Gefängnis bröcht, woneem he sien Haftstraaf in en Küllslaap infroren tobringen mutt.
Un so blievt de beiden mehrere Johrteihnten fangen, bit Phoenix in’t Johr 2032 wegen en möögliche Resozialiseeren wedder opdaut warrt. In de Twüschentiet hett sik de Welt aver düchtig ännert un is to dat Idealbild vun en amerikaansche Vörstadt worrn: San Angeles – en futuristischen Goorn Eden, de entstahn is, as en groot Eerdbeven de groten kalifornischen Städer tonichten maakt hett. In San Angeles gifft dat keen Ümweltversmudden mehr, keen Arbeitslosigkeit un ok keen Kriminalität. Ok Schimpwöör, Rockmusik, Sex un Küssen gifft dat in de Sellschopp vun San Angeles nich mehr. Eeenmol opwaakt, kann Phoenix utneihn un bringt op sien Flucht mehrere Minschen üm. De Polizei is solke Verbreken nich mehr gewohnt un wiest sik mit de sworen Gewalt vullstännig överfoddert. Tenns gifft dat keen annere Mööglichkeit, as ok Spartan wedder optodauen, vun wegen dat he de eenzige weer, de Phoenix bikamen is.
Spartan hett natürlich veel Problemen, sik in de politisch korrekten un biederen Welt torecht to finnen. Un tatsächlich sütt dat ut, as wenn Phoenix em in’n Vergliek to 1996 över is. Bi en Drapen mit Dr. Raymond Cocteau, den Grünner vun San Angeles, kummt dat to en Twüschenfall mit eenige Rebellen, de för den Ünnergrundkämper Edgar Friendly arbeit. Ofschoonst all glöövt, dat Freindly en Anarchist is, hett Spartan sien Twievel.
Mit Help vun Lt. Huxley finnt Spartan rut, dat Phoenix in de Tiet vun sien Straaf ünnerbewusst manipuleert worrn is, un geistig starker maakt worrn is. Ok Phoenix sülvst weet dorvun nix. Opletzt finnt Spartan rut, dat Cocteau as Opdraggever achter disse Manipulatschoon stickt, de haapt mit sien Help sien Arzgegner Edgar Friendly ünner to kriegen. Man, dat kummt gau to’n Striet twüschen Phoenis un Cocteau, de wenig later vun Phoenix opdauten Verbrekerfrünnen üm de Eck bröcht warrt.
In de Twüschentiet stiegt Huxley un Spartan in de Kanalisatschoon un drapt dor Friendly, de mit annere verarmte Lüüd in en System vun wiet vertwiegte Slums leevt. Dorbi kummt rut, dat he en ganz normalen Inwahner is, de sik blots gegen Cocteau sien Utopia wennt hett. Man, ok Phoenix versteekt sik in de Kanalisatschoon, warrt aver von Spartan opstövert un bit in’t Kryo-Gefängnis verfolgt. Dor is Phoenix jüst dorbi mit sien Lüüd wietere Sworverbrekers optodauen. In’t Gefängnis kummt dat to’n Showdown twüschen Spartan un Phoenix, wobi de Verbreker opletzt dood maakt warrt.
Vörlaag
Demolition Man is en Interpretaschoon vun Aldous Huxleys Brave New World („Schöne ne’e Welt“). In sien Wark stellt he en ne’e perfekte Welt vör, de opletzt aver vun de verleden Tiet inhollt warrt. Düütlich warrt dat to’n Bispeel bi de Naams vun de Hööftrullen. Lenina Huxley hett meist den glieken Naam as Lenina Crowne ut „Brave New World“, wiel de Polizist Spartan John heet, de bi Huxley ut en rüchstännig Reservaat in de moderne Sellschopp kummt. In den Film warrt he infroren un kummt so in de Tokamen Tiet. En wieteren Henwies dorop gifft dat in de Szeen in’t Museum, as Phoenix wöörtlich seggt „It's a brave new world“. In de düütschen Översetten („So eine tapfere neue Welt“) kummt dat aver nich so düütlich to’n Vörschien.
Kritiken
Lexikon vunn internatschonal Film: Ein zwar perfekter und mit einiger Ironie inszenierter Actionfilm, der wegen der hausbackenen Geschichte und in Ermangelung einer halbwegs plausiblen Zukunftsvision aber nur wie ein Vehikel für zwei Hollywood-Stars wirkt.
Cinema: Demolition Man besticht nicht nur durch die futuristische Kulisse und die Kämpfe zwischen Sly Stallone und Wesley Snipes, sondern auch durch die komischen Wortwechsel zwischen der Frau der Zukunft, Sandra Bullock, und dem »Neandertaler« Stallone.
Wilhelm Cullmann
* Wilhelm Cullmann (1850–1918), düütschen Koopmann un Politiker,
Willem Pluygers
Willem Pluygers is de Naam von
Arroyo del Tigre
Arroyo del Tigre betekent
Willem Pluygers
* Willem Pluygers (1812–1880), nedderlandschen Bibliothekar,
Vörhuut
thumb|right|De Vörhuut bi’n Minsch De Vörhuut (lat. Praeputium oder Preputium, greeksch πόσθη, pósthe) is bi Mannslüüd (oder bi männlich Söögdeerten) de Huut, de de Ekel vun’n Pint ümgifft. Se kann achter de Ekel torüchtogen warrn. Ok de Klitoris, wat bi de Fronslüüd en liek Organ is, is mit de so nöömten Klitorisvörhuut ümgeven.
De Vörhuut is en Huutfalt, de bi de Verlängern vun’n Pint bi en Erekschoon as Reserve deent.
Anatomie
An de Ünnersiet vun de Vörhuut is en Lien to sehn, woneem de Huut verwossen is. Dat is de Vörhuutnaht oder Raphe preputii. Över dat Vörhuutband (Frenulum preputii) sett sik de Lien foort in de Penisnaht. Dat Vörhuutband is en Huutfalt twüschen de Ekel un dat Binnenblatt vun de Vörhuut. Bi’t männlich Peerd hett de Vörhuut sogor noch en tosätzlich Reservefalt (Plica preputialis), de dat bannig Verlängern vun’n Penis bi de Erekschoon möglich maakt.
Funkschoon
De Vörhuut hett de Opgaav, dat Leven lang de Ekel week un fuchtig to hollen un ehr vör Sehren, Utdrögen oder Rieven to schulen. De Vörhuut bargt tallrieke Meissnersche Körpers, de bi’t Utdehnen anreegt warrt.
Rennlichkeit
Ünner de Vörhuut kann sik bi slechte Hygiene en sepenoordig Smeer billn, dat Smegma nöömt warrt. Dat besteiht ut afstorven Huutzellen, Resten vun Urin un Sperma un annere Utscheden. Warrt dat Smegma nich regelmatig wegmaakt, künnt sik dor binnen Krankmakers ansammeln un vermehren, wat Sweren vun de Vörhuut un de Ekel (Balanoposthitis) to Naklapp hebben kann. Man, ok dat Överdrägen vun Geslechtskrankheiten op den Sexualpartner bi nich schulten Bislaap kann dördor lichter vörkamen.
Krankheiten
thumb|right|Bi en Phimoos geiht de Vörhuut nich över de Ekel un kann nich noog nageven bi de Erekschoon Wenn sik de Vörhuut nich oder blots swor torüchtehn lett, kann de Grund dorför en to kort Vörhuttband wesen (Frenulum breve). Dat kann dör en lütt chirurgsch Ingriepen dörsneden, verlängert oder wegmaakt warrn. Dat Vörhuutband kann aver ünnerscheedlich lang wesen. Solang as sik de Vörhuut bit achter de Ekel tehn lett, schüll dat keen Problemen bi’n Bislaap geven.
Problemen mit dat Torüchtehn künnt aver ok vörkamen, wieldat de Vörhuut to eng is (Phimoos). Dat warrt normalerwies dör’t Wegmaken vun de hele Vörhuut (Zirkumzision) oder Delen dorvun behannelt. Annere Mööglichkeiten, as dat öörtlich behanneln mit Salv, woneem Hormonen binnen sünd, sünd noch ümstreden künnt aver versöcht warrn. De Versöök, de Vörhuut in so en Fall mechaansch to dehnen sünd ut de Mood un schulln laten warrn. To bedenken is ok, dat bi Sööglingen un Kinner de Vörhuut natürlicherwies mit de Ekel verklevt wesen kann, wat sik bit to de Pubertät vun sülvst löst. Dat Verkleven mutt also nich foorts behannelt warrn. Bevör dat operativ angahn warrt, kann man aver eerstmol aftöven, solang de Jung dormit keen Last hett.
En Sweren vun de Vörhuut (Posthitis) dör Phimoos, Verkleven, nich utreken Rennlichkeit oder nich fachgerecht Verännern, kummt tomeist in Verbinnen mit Sweren an de Ekel (Balanoposthitis) vör. Dat kann gresige Lasten utlösen un en gau Behanneln nödig maken.
Besnieden
Ünner Besnieden versteiht een dat deelwies oder vullstännig Wegmaken vun de Vörhuut. Blangen medizinsch Grünnen warrt dat in vele Kulturen sünners ut religiös (Isalam, Jödendom) un rituell Grünnen aver mitünner ok ut kosmetisch oder kulturell Ansichten in’t fröhe Kindsöller bit latenst to’n Anfang vun de Pubertät maakt. In’n Jödendom warrt dat as Brit Mila betekent.
Jack Collins
Jack Collins is de Naam von
Dorothea Brandt
Dorothea Brandt (* 5. März 1984 in Bremervöör) is en düütsche Swemmerin. Se swemmt vör allen de Disziplinen Freestil, Schmetterling un Bost över de Sprintstrecken.
Wolfgang Scholz
Wolfgang Scholz is de Naam von
Dorothea Brandt
Brandt is 1984 in’t Krankenhuus Bremervöör op de Welt kamen un in Hemmoor opwussen. Ehr eersten Swemmvereen weer de SC Hemmoor. In’t Johr 2000 is Brandt na Hamborg tagen un hett dor mit Sandra Völker traineert. 2003 güng se na Berlin un is för de SG Neukölln swummen. Ehr Trainer weer dor Norbert Warnatzsch. Se hett in Berlin 2004 ok ehr Abitur maakt. 2012 is se na de SG Essen wesselt.
Jack Collins
* Jack Collins (1912–2001), US-amerikaanschen Schachspeler un -trainer.
Wolfgang Scholz
* Wolfgang Scholz (1906–2002), düütschen Mediziner un Seiler,
Jack Collins
Jack Collins betekent ok
Dorothea Brandt
Brandt weer von 2011 bet 2015 Aktivensprekerin in’n Düütschen Swemm-Verband.
Mit de Kortbahnstaffeln över 4x50 Meter Freestil un 4x50 Meter Lagen hett Brandt en Reeg düütsche Rekorde swummen.
Se weer Maat von de düütsche Mannschop bi de Olympschen Spelen 2004. Bi de Olympschen Spelen 2008 un 2012 het se de Qualifikatschoon all beid Maal knapp verpasst. För de Olympschen Spelen 2016 is se aver wedder qualifizeert.
Blangen dat Swemmen hett se in en dualen Studiengang BWL an de TFH Berlin studeert.
David Whitworth
* David Whitworth (1904–1950), brietschen Motorradrennfohrer,
Green Card (Film)
Inholt
In den Film geiht dat üm den Franzosen Georges Fauré un de US-Amerikaansche Brontë Parrish, de sik – beid ut sünnere Grünnen – heiraden doot. Georges, en talenteert Klavierspeler, versöcht en Green Card to kriegen, wiel Brontë, de sik för’n Ümweltschuul insetten deit, en Mann bruken deit, dormit se ehr Droomwahnung mitsams Wintergorrn in Manhattan betehn kann, dat blots an Ehporen vermiet warrn schall. De Heiraat is gau vörbi, man buts staht Beamten vun’t Inwannerbehöörd vör de Döör.
De Beamten hebbt Opdrag, Ehn vun Inwannerers nöger to bekieken, üm Schienehn to hinnern. So kamt se to Besöök un fraagt dat Poor ut. So recht vermögt se jem nich to övertügen un so kummt dat to en tweete Anhören, wo beid enkelte Saken ut dat Leven vun den annern fraagt warrt. Üm sik dorop vörtobereiden, leeft se en Tiet tohopen un versökt sik beter to verstahn. Man, de beiden sünd so verscheden, dat dat eerst mol Problemen gifft. Mit de iet kamt se sik dorbi aver nöger.
Sioux
Sioux (utspraaken engelsch: suː) is sowohl de Beteknung för en Grupp vun noordamerikaansch Indianervölker as ok för en Spraakfamilie. As Sioux wurr dree Gruppen mit nah mitnanner verwandt Spraaken betekent: Lakota, Nakota un Dakota. Letztere deen as Naamsgever för de beid US-Bundsstaaten North Dakota un South Dakota.
Green Card (Film)
Inholt
Bi de Anhören löpt toeerst all’ns good. Georges weet anfangs op all Fragen de richtige Antwoort, man opletzt verraat he sik sülvst dör en Anmarken, dat he sik sünners de een Antwoort nienich marken künnt hett. So kummt dat, dat he an’n Enn afschaven warrt. Man, as dat so wiet is, seht sik Georges un Brontë noch mol un de Beamten wunnert sik, dat beid Tranen in de Ogen kriegt, as se sik verafscheden doot. De Film hett en apen Enn – in de letzten Szeen steiht Georges an de apene Döör vun’t Taxi, dat em na’n Flaaghaven bringen schall. Man, wat he instiggt oder nich, warrt nich mehr wiest.
Dorothea Brandt
Olympsche Spelen
För de Olympschen Spelen 2016 in Rio de Janeiro is Brandt för de 50m Freestil qualifizeert.
Sioux
Um 1800 weern disse Gruppen vun de Sioux meest in ganz Noord- un Süüd-Dakota, Noord-Nebraska, Oost-Wyoming, Süd-Montana, Noord-Iowa as ok in‘ Westen vun Minnesota maatgevend. De sück vun de Yanktonai-Sioux afspalt Assiniboine domineerten de süüdlich kanaadsch Prärieprovinzen, as ok den Noordoosten vun Montana un den Noordwesten vun North Dakota. De mit hör eng verwandt Stoney levten meest nöördlich un westlich vun de Assiniboine up de Prärieprovinzen un keemen vun Süüden vun British Columbia bit in dat nöördlich Montana trucken.
Green Card (Film)
Kritik
film-deenst 2/1991: ''Charmante Komödie, die weniger die Einwanderungspolitik als die Beziehung zweier Menschen unter widrigen äußeren Umständen thematisiert. Feinfühlig inszeniert und hervorragend gespielt. ''
Utteken
De Film weer för tohopen söss Filmpriesen nomineert, dorünner ok för den Oscar in de Kategorie Best Originaldreihbook. Wunnen hett he opletzt twee Priesen:
Dorothea Brandt
Olympsche Spelen
Olympsche Spelen 2004 in Athen
Sioux
Nah de Mikrozensus van 2000 hebbt sück 153.360 Personen in de USA as to de Sioux-Natschoon gehörig betekent.
Saanstermoor
Saanstermoor is en lütten Oort in de Gemeen Hagen in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen. Binnen de Gemeen höört de Oort to de polietsche Oortschop Saans.
Sioux
Spraaklich verwandt sünd de Stammen vun de Absarokee, Hidatsa, Iowa, Kansa, Mandan, Missouri, Omaha, Osage, Oto, Ponca, Quapaw un Ho-Chunk (Winnebago).
Naam
De Beteknung Sioux is en kolonialfranzöösch Körtform vun de Naam „Nadouessioux“ (lütt Kruppdeerten), de sienersiets en franzöösch Schrievwies för dat Algonkinwoort „Natowessiw“, Plural „Natowessiwak“ is. Ut dit Schimpwoort leit sück „Nadowe-is-iw-ug“ af, wat „se sünd de minn Fiende“ bedüüd. Sioux is de eenzig Beteknung för all söben disse Grupp torekend Stammen.
Dat Lexem „Sioux“ is en afwertend Betekung vun de Anishinabe för en Antall vun Indianerstammen vun de Dakota-/Lakotagrupp un spraaklich verwandt Stammen, all tosommen Fiende vun de Anishinabe. Allerdings hebbt eenig Wetenschapler dorup henwiest, dat mit Rücksicht up de Proto-Algonkin-Terminologie dat Lexem ok umdüüt weern kann as „Spreker vun en frömden Spraak“. Dorgegen wiesen anner Spraakwetenschapler dorup hen, dat dat dörgahnds begäng weer, vun sien Feinde as „Slangen“ (also Kruupdeerten) to snacken. Dat is ok de Grund, weshalb de Shoshone as „Slangenindianer“ betekent wurrn. En anner Problem vun de Umdüüden vun den Begreep liggt dorin, dat dat Proto-Algonkin lediglich en rekonstrueert Spraak is, de för Dusende von Johren spraken wurrn is.
Kultur un Levenswies
Hör religiöös System keen veer Mächte, de över dat Universum herrschten, un de wedderum in veer Hierachien ünnerdeelt weern. De Büffelgestalt harr ok en wichtigen Platz in hör Religion. Bi de Teton weer de Boor de wichtigst Figur; wenn en Boor in en Vision mit vörkommen dee, wurr dat as Heilkraft ansehn. De Santee Sioux hebbt eb zeremoniell Boorenjagd veranstalt, um Schuul för hör Krieger to winnen, bevör se in en Kriegstoog trecken dee.
Sioux-Fruen weern geschickt bi Handarbeiten mit Stiekelswienbössels, un Perlenstickereen, de geometrisch Muster harrn. Polizeifunktschonen wurrn vun militärisch Sellschapen utöövt, deren wichtigst Upgaav de Överwachung vun de Büffeljagden weer. Anner Sellschapen deen sück um den Danz un dat Schamanendom kümmern, aber dat geev ok Fruensellschapen.
Johrestieden un hör Tätigkeiten
De Maanden vun en Johr wurrn nah de wichtigst Tätigkeiten un nah dem wat passeeren dee, betekent. De Sömmermaanden droogen Naams vun de riepend Früchte, as „Maand vun de Eerdbeer“ (Mai), „Maand vun de riep Felsbirnen“ (Juni), „Maand vun de riep Kassen“ (Juli) un „Maand vun de riep Pluum“ (August), de vun de Sioux arnt wurrn. Eenig Maand wurrn nah Erscheinungen ut de Johrestiet betekent, so de „Maand vun de geel Blööt“ (September) un de „Maand vun de fallend Blööt“ (Oktober). De November weer den „Maand vun hoorlos Kalver“, weil in dissen Maand de slacht wurrn un deren Embryos noch kien Hoor harrn. De Wintermaanden wurrn „Maand vun den Fröst in’t Tipi“ (Dezember) un „Maand, in de de Bööm platzen“ (Januar) nömmt. „De Maand vun de entzündt Oogen“ betruck sück up de Schneeblindheit, ünner de völ in‘ Februar lieden deen. März weer de „Maand in de de Saat sprött“ un de April, de Johresanfang, weer de „Maand vun de Gebort vun de Kalver“.
In’t Fröhjohr deen de Familiengruppen dat Hööftlaager, um Fleesch un Nehren to sammeln. Wohrschienlich harrn de Sioux in disse Tiet en groot Angebot an Rootwild, Wapitis, Antilopen un Bisons. In de Fröhjahrsmaanden hebbt se den Saft vun den Eschenahorn anzappt, um Sirup to maken. In de warmer Maanden betrucken eenig Siouxstammen Wigwams ut Boomschill. De Tipis wurrn bi disse Gelegenheit mit frischen Huuten betrucken oder utbetert. To’n Anfang vun den Sömmer wurrn de Huuten röökert u nto Leggins oder Mokassins verarbeit. In‘ Mai oder Juni trucken se in höhger liggend Gelände. Disse Wannerung weer Traditschoon un wurr faken mit en Jagd verbunnen, wenn de Nehren knapp wurr. De gröttste Deel vun den Sömmer wurr dormit verbrocht, Zeremonien to veranstalten, t.B. Visionssöök, kultische Fiern, Stammeswahlen un Feste to Ehren vun de weiblich Tugenden. Hööchpunkt vun de Fiern weern de Sünndanz. Dornah hett en wählt Grupp över de Aktivitäten in’ Harvst entschedd. An‘ Enn‘ vun den Sömmer wurrn Harvstjagden organiseert, de se „Tates“ nömmt hebbt. De Harvst weeer en arbeitsriek Tiet för de Fruen, de Beeren un Nööten sammeln deen un dat Fleesch för den Winter dröög maken mussen, um Pemmikan to bereiten. Wenn de Harvst to Enn‘ gung, trucken de Sioux in vör de Witterung schuult Winterlager.
De Büffeljagd
De Jagd weer Upgaav vun de Mannslüüd. In de Prärie un up de Hoochebenen geev dat riesige Bisonherden, aber ok Antilopen, Rootwild, Knien un Stiekelswien an an de Strööms Biber un Anten. Dat de Groot Ebenen beherrschend Deert weer de Büffel. Ofschons archäologische Funde bewiesen, dat dit Deert in Noordamerika wiethen verbreedt weer, beschränk sück sien Levensruum in dat 19. Johrhunnert up de Plains, de vun etwa 60 Millionen Bisons bevölkert weern. De Büffel kann nich good kieken, dorför sünd aber sien Nöös un sien Ohren bannig good. De Indianer mussen sück dorher immer tegen den Wind anslieken.
thumb|Amerikanischer Bison thumb|Sioux-Lager, 1894. De fröher ahn Peerd ageerend Indianer vun de Plains hebbt den Bison jagt, indem se de Deerten in Panik versetten. De in wild Flucht wegrönnend Deerten wurrn in en V-Form dwungen un to Klippe dreeven, vun wo se in de Deept störrten deen. An de Stäen wurrn jedes Johr Duusend vun Deerten umbrocht, so völ to glieker Tiet, dat dat nich mögelk weer, dat ganz Fleesch to verbruuken.
Nah Ankunft vun dat Peerd up de Groot Ebenen hebbt de Sioux de Jagd to Peerd kultiveert. Entscheedend för den Jagderfolg weer de Qualität vun dat Peerd. Dat muss utdüernd ween, wiel sülvst en tödlich drapen Bisonbull kunn noch wiet loopen, bevör he tosommenbrook. Dat Peerd muss ok Moot hemm un mit völ Geschick de Höörns vun de Bull utwieken können. So en Peerd wurr vun de Familie besünners behööt un wenn Deeven ut anner Stammen in de Nähe weern, keem dat Peerd ok woll in’t Tipi un de Fruen mussen buten slaapen.
(425) Cornelia
(425) Cornelia is en Asteroid ut den Hööftgördel, de an’n 28. Dezember 1896 vun den franzööschen Astronom Auguste Charlois in Nizza opdeckt worrn is.
Sioux
De Büffeljagd
To de Bisonjagd weer de Jäger blots mit leedern Lennenschurz un Mokassins bekleidet. As Wapen harr he en körten Lanz oder en Bagen mit etwa 20 markeert Pielen, an de man de Schütten later erkennen kunn. Weer de Jäger dicht genoog bi de utwählt Bison, versööch he, en Stäe achter de letzt Ripp to drapen. Meest weern mindst dree Treffer nötig, um dat Deert to erleggen. De Bisonjagd weer en gefährlich Angelegenheit, bi dat so manch Peerd un Rieder to Dood keemen.
Dorothea Brandt
Weltmeesterschoppen
Weltmeesterschoppen 2013 in Barcelona
(425) Cornelia
De Asteroid is wohrschienlich na Cornelia nöömt, de Dochter vun den röömschen general Scipio Africanus.
Sioux
De Büffeljagd
De Bison oder Büffel weer för de Sioux vun zentraal Bedüüden un wurr as hillig Deert verehrt. He versöörg de Indianer mit de wichtigst Dingen, de för dat Överleven up de Hoochebenen notwennig weern: Nehren, Ünnerkunft un Kleedasch. Ut de Huut vun Büffelkalver wurrn week Windel för de Neegeborenen maakt. De Huuten vun söss bit acht utwussen Deerten reichen för dat Afdecken vun en Tipi för de gesamte Familie. Buterdem wurr ut Bisonhuut de Sohlen vun Mokassins, Kleedaschstücken, Taschen, de verscheedenst Riems un Bööt. Dat besünners dick Nackenfell hebbt se för dat Herstellen vun Schilden bruukt, ut Pansen wurrn Kookpött un de Sehnen wurrn as Gorn bruukt to’n Bispeel, um de Huuten mitnanner to verbinnen. De Knaken wurrn to Schabern, Messen un Ahlen verarbeit. Ut mit Reemen verbunnen Rierms hebbt de Sioux Schlään herstellten und dat dick Winterfell hulp tegen den kollen Wind up de Plains. Dat Fell deen buterdem to dat Utpolstern vun Wiegenbrettern un Küssens. Dat geev Speelmarken ut Knaken, Puppen ut Büffelleer un Speeltüüch ut Hoorn. Ut fravt Büffelhoor entstunnen Verzierungen un Büffelsteerten smückten de Tipis. De Boort vun de Deerten mook Kleedasch un Wapen mui, Höörns un Hoor deenen as Koppsmuck. Ut de Blaas entstunnen Medizinbüüdels un ut de Hoofen un Hodensacken hett man Rasseln för zeremonielle Zwecke fertigt.
Errichtung vun en Tipi
thumb|Sioux-Tipis, malt vun Karl Bodmer, 1833. Dat Tipi, da de Fruen hörrn dee, schuul in‘ Sömmer för Hit tun in‘ Winter tegen Koll un bleev ok bi Storm stahn. De Up- und Afbau vun en Tipi weer Fruenarbeit, wobi twee Fruen meest nich mehr as een Stünn bruuken deen, um dat Tipi uptostellen. Das Tipi bestunn in en Normalfall ut en Övertoog ut afschaabt, mit Sehnen tosommenneiht Bisonhuuten, de över en Stangengerüst trucken wurr. De Sioux hebbt as gerüst en Dreebeen ut besünners kräftig Stangen bruukt, de man baben mit Reems tosommenbunnen hett. Dornah wurrn de restlich Stangen dorgegen lehnt un ok fastbunnen. Schließlich deen de Verbinnen to en Holtplock in dat Binnere as Verankerung tegen Stormböen. De tosommenfalt leern Övertooch wurr mit en Heevstang in Positschoon brocht, över dat Gerüst trucken un an‘ ünneren Rand mit Holtplöck in‘ Grund befestigt. De apen senkrecht Naht wurr mit Holtsticken dicht maakt un ünner hett man en Döörklaap anbrocht. To’n Sluss wurrn twee dünn Stangen buterhalv vun dat Tipi in de Taschen vun de Rookklappen staken, mit de de Rookaftoog de Windrichtung anpasst weern oder ganz dicht maakt wurrn kunn. Dat normale Tipi vun de Sioux harr an‘ Grund en Dörmeter vun etwa fiev Meter un kunn en ganzen Familie upnehmen.
Historie
miniatur|hochkant|links|Paha Ska, een vun de Ölleren ut [[Keystone (South Dakota)|Keystone in Süüddakota. He hörrt to de Oglala Sioux in de Pine Ridge Reservation. In de Hand hollt he en Freedens- un Früendschapsmedaille vun Thomas Jefferson, Elyria in Ohio, 2001]] miniatur|Sömmerhuus vun de [[Wahpeton (Dakota), 1846.]] Jerome Lalemant beschreev 1642 eerstmalig dat Volk vun de Sioux, de Ackerbau bedreeven und an den Böveren See Mais un Tabak kultiveeren deen. Hör Dörper weern good befestigt un se befunnen sück ständig in‘ Krieg mit de Cree un de Illinois. De eersten Europäer, de mit Sekerheit toeerst up de eegentlich Sioux drapen sünd, weern Medart Chouart un Pierre Radisson, de 1661 den Stamm vun de Ottawa besöcht hebbt, de wedderum Besöök vun de Sioux harrn.
Dorothea Brandt
Europameesterschoppen
Kortbahn-Europameesterschoppen 2013 in Herning Kortbahn-Europameesterschoppen 2011 in Stettin Kortbahn-Europameesterschoppen 2010 in Eindhoven Kortbahn-Europameesterschoppen 2009 in Istanbul Kortbahn-Europameesterschoppen 2008 in Rijeka Kortbahn-Europameesterschoppen 2007 in Debrecen Kortbahn-Europameesterschoppen 2005 in Triest Kortbahn-Europameesterschoppen 2004 in Wien Kortbahn-Europameesterschoppen 2002 in Riesa
Sioux
Historie
Vun all Great Plains-Stammen weern de Sioux de entscheedenst Gegner vun de witt Indringlinge in hör Land. Mit dat Vörrücken vun de Siedlungsgrenz westlich vun den Mississippi Midden vun dat 19. Johrhunnert hebbt de USA 1851 versöcht, dör den Afsluss vun den eersten Verdrag vun Fort Laramie mit den Sioux, Shoshone, Cheyenne, Arapaho un anner westlich Stammen den verwachten Problemen mit de Indianer tovörtokommen. In den Verdrag wurrn de Grenzen för jeden Stamm in de gesamt nöördlich Groot Ebene un de Laag vun de Forts un Trails binnerhalb vun dat Indianergebiets fastleggt.
Dorothea Brandt
Düütsche Meesterschoppen
Düütsche Meesterschoppen 2014 in Berlin Düütsche Kortbahn-Meesterschoppen 2013 in Wupperdaal Düütsche Meesterschoppen 2013 in Berlin Düütsche Kortbahn-Meesterschoppen 2012 in Wupperdaal Düütsche Meesterschoppen 2012 in Berlin Düütsche Meesterschoppen 2011 in Berlin Düütsche Meesterschoppen 2010 in Berlin Düütsche Kortbahn-Meesterschoppen 2009 in Essen Düütsche Meesterschoppen 2009 in Berlin Düütsche Kortbahn-Meesterschoppen 2008 in Essen Düütsche Kortbahn-Meesterschoppen 2007 in Essen Düütsche Meesterschoppen 2007 in Berlin Düütsche Kortbahn-Meesterschoppen 2005 in Essen Düütsche Meesterschoppen 2005 in Berlin Düütsche Kortbahn-Meesterschoppen 2004 in Essen Düütsche Meesterschoppen 2004 in Berlin Düütsche Meesterschoppen 2003 in Hamborg Düütsche Kortbahn-Meesterschoppen 2002 in Gosler Düütsche Meesterschoppen 2001 in Bruunswiek
Annere Meesterschoppen
Universiade 2007 in Bangkok
Sioux
Historie
As in de Midden vun de 70er Johren vun dat 19. Johrhunnert Gold in de Black Hills vun South Dakota funnen wurr, hebbt Duusende vun Goldsöökers sück nich um den tweeten Verdrag vun Fort Laramie kümmert un sünd ok in de Sioux-Reservation indrungen un hebbt dormit 1876 en wiedere Runn vun Feindseligkeiten provozeert. In de Slacht an‘ Little Bighorn River in‘ Juni 1876 kunn en groot Kontingent vun Sioux un Cheyenne Oberstleutnant George A. Custer besiegen un sien gesamte Trupp vun över 200 Mann vernichten. Aber dissen spektakulär indiaansch Sieg kunn de Verloop vun den gesamten Krieg nich ännern. Later in dissen Sömmer wurrn 3.000 Sioux an‘ Tongue River vun de Hööftarmee ünner General Alfred A. Terry fangen nommen. De Sioux hebbt an‘ 31. Oktober kapituleert. Dornah gung de Mehrheit in hör Reservationen torüch.
miniatur|links|Interneerungslager för 1.600 fangen Dakota-Indianer up Pike Island in de [[Minnesota River ünnerhalv vun Fort Snelling, Minnesota, 1862]] miniatur|Exekution vun 38 Sioux in [[Mankato, Minnesota, 26. Dezember 1862]] De Hööftlinge Sitting Bull, Crazy Horse un Gall hebbt sück aber wiegert, mit hör Gruppen in Reservationen to gahn. Crazy Horse wurr dör Spotted Tail vun General Crook tosekert, dat hüm, wenn he upgeven dee, en eegen Reservat an de Powder River towiest würr. An‘ 5. Mai 1877 führ Crazy Horse sien afkämpt un hungernd Volk nah Fort Robinson, Nebraska, wo sück 800 Indianer ergeven. De Verspreken wurr allerdings nich hollen. Crazy Horse bleev up de Red Cloud Agentur, aber sien Anwesenheit broch Unruh ünner de Sioux un dat Misstroen bi de Witten wuss an. Upgrund vun unbegrünnd Gerüchte – an de hööchstwohrschienlich Red Cloud bedeeligt weer - hett General Crook, vun en Flucht oder sogor vun en Upstand vun Crazy Horses utgahnd, sien Verhaftung anordnt. An‘ 5. September 1877 wurr Crazy Horse vun de Spotted Tail Agency nah Fort Robinson överführt. Crazy Horse harr nich dormit rekent, dat he verhaft un in en Wachhuus steckt weern sull. Bi de Versöök sück de Inhafteerung to weddersetten, hett hüm en Suldat mit en Bajonett in den Ünnerliev, insbeünnere dör de Leever staken. Crazy Horse is noch in de glieker Nacht storven.
Sitting Bull harr in‘ November 1876 mit sien Anhänger de Grenze to Kanada überschreeden un dor um Asyl (um en Reservat) nahfraagt. Kanada hett de Flüchtlings anfangs duld. De USA hett aber tonehmend politischen Druck up Kanada utöövt, un so hebbt de Kandiers 1880 all doran sett, de ungebeeden Gasten weer lostowurrn. In‘ Sömmer 1880 düüd sück dat all an, dat de Nehrensmiddel, insbesünnere dat Jagdwild, knapp wurr. De Lakota hungerten un Kanada weer nich willens disse frömd Indianer to ünnerstütten. In‘ Juli 1881 kehr Sitting Bull in de USA torüch. An‘ 19. Juli 1881 kapituleer he mit sien Hunkpapa in Fort Buford.
1894 wurr mit den Film Sioux Ghost Dance in de Black-Maria-Studios de eerste Film över dat religiöös Ritual vun den Geisterdanz vun de Sioux dreiht.
Der Stammen vun de Sioux
thumb|Sioux-Indianer, Familie Keeble.
Saanstermoor
Geografie
De Oort liggt in dat Moor von dat Siedland in Oosterstood. Na Oosten slütt sik de Oosterholter Geest an. Dat Water ut dat Rebeed flütt över Gravens na dat Saanster Sielfleet hen af. De Werser löppt veer Kilometer in’n Westen langs. In’n Noordoosten liggt dat Naturschuulrebeed Bargsmoor/Rechtenflethermoor.
De Naveröörd sünd Rechtenflethermoor, Wittenbarg un Driftseth in’n Noordoosten, Grienenbargshusen, Kassbrook un Hagen in’n Oosten, Harmonie in’n Süüdoosten, Offenwardermoor in’n Süden, Offenwarden un Weersbe in’n Süüdwesten, Saans in’n Westen un Rechtenfleth in’n Noordwesten.
Historie
Saanstermoor is as Moor-Anbo von Saans ut grünnt worrn.
Verwaltungsgeschicht
In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Weersbe in’n Kanton Hagen höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.
De Oort hett vör 1885 to’n Bezirk Noord-Oosterstood von dat Amt Hagen tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Geestmünn. 1932 is dat Deel von’n Kreis Wersermünn worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.
De Oort hett jümmer al to de Gemeen Saans tohöört, de 1968 mit Offenwarden, Rechtenfleth un Weersbe to de Gemeen Saans tohoopgahn is un 1974 noch Wortfleet tokregen hett. An’n 1. Januar 2014 is de Gemeen Saans denn Deel von de ne’e Gemeen Hagen worrn. Sietdem höört Saanstermoor to de Oortschop Saans binnen de Gemeen.
Religion
Saanstermoor is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Johannes-de-Döper-Kark in Saans.
För de Kathoolschen is de Hillig-Hart-Jesu-Kark in Geestmünn tostännig.
De Doden warrt op’n Karkhoff Saans begraven.
Weertschop un Infrastruktur
För Saanstermoor is de freewillige Füürwehr Saans mit tostännig.
Verkehr
Dör Saanstermoor löppt de Kreisstraat 51, de in’n Westen na Saans an de K 50 un in’n Oosten na Hagen an de Landsstraat 134 geiht. De K 50 geiht in’n Noorden över Rechtenfleth, Neenlann un Büttel na Deesdorp un in’n Süden na Weersbe un Rechtebe. De L 134 löppt in’n Süden över Uthleer un Meyenborg na Swonewebel un Blomendal un in’n Noordoosten över Hagen un Braamst na Stubben un Beverst.
De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Bremerhoben). De Opfohrt 12 Hagen liggt een Kilometer in’n Noordoosten von Saanstermoor an de K 51.
De Bahnhoff Luunst an de Bahnlien Bremen–Bremerhoben is so üm un bi 18 Kilometer wied weg in’n Noordoosten. Op de Nedderwerserbahn hett dat von 1911 bet 1931 Personenverkehr geven. De Bahnhoff Saans leeg so veer Kilometer in’n Westen.
Sioux
Der Stammen vun de Sioux
De Sioux ünnerdeelen sück in dree Dialekt-Gruppen, den Dakota, Nakota / Nakoda un Lakota (‘Verbündete’, ‘Früenn’) (vun Oost nah West), de sück wedderum in mehrere Stammen ünnerdeelen. De wichtigst sozial un wertschaplich Eenheit bild de Grootfamilie oder Tiyospaye (ti - ‘dwelling’, ospaye - ‘a small part of the whole’, engelsch: extended family), deut veer bit söben lüttgere Familiensiedlungen oder Tiwahe (engelsch:. family camps, family clusters) bestunnen. Meestens trucken de enkeld Tiwahe unafhängig vun‘nanner över de Plains, um up Jagd to gahn oder Wildplanten, Beeren un Wuddels to sammeln. To religiöös Zeremonien, Danzen, Kriegstoogen oder um en grooten Bisonjagd to ünnernehmen, keemen de Tiwahe weer tosommen un koopereerten as Tiyospaye. Mehrere Tiyospaye (meestens veer bit söben) hebbt denn en Grupp oder Ospaye'(engelsch: band) bild, de sück mit de anner Ospaye während den Sun Dance as Stamm versammeln deen un gemeendam as Eenheit de Zeremonien dörführen deen:
Riversdale
Riversdale betekent
Sioux
De Oceti Sakowin
Oorsprünglich hebbt söben Stammen vun de Sioux en Allianz bild, de se Oceti Sakowin oder Očhéthi Šakówiŋ (‘Dat Füer vun de söben Stammen’, ‘De söben Raatsfüer’) nömmt hebbt. To de Oceti Sakowin hebbt hörrt:
Riversdale
Riversdale is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Riverdale.
Sioux
De Oceti Sakowin
De Mdewakanton weern bit to de Upstand vun de Ööstlich Dakota 1862 in Minnesota de führende Stamm vun de Očhéthi Šakówiŋ, mussen aber as Folg vun de Niederlaag, bi de se grooten Verlust an Minschen un Kampkraft harrn, hör Stellung in de Allianz an de gröttste Grupp vun de Teton, den Oglala, aftreden.
Millman
Millman is de Familiennaam von
Millman betekent ok
Kiek ok bi: Milman.
Arroyo Maciel
Arroyo Maciel betekent
Willem Coenen
Willem Coenen is de Naam von
* Willem Coenen (1836–1918), nedderlandschen Pianist,
Lubinus
Lubinus is de Familiennaam von
Lubinus betekent
Werner Weist
Werner Weist is de Naam von
* Werner Weist (* 1926), düütschen Footballspeler,
Cullman
Cullman is de Familiennaam von
Cullman betekent
Kiek ok bi: Cullman County, Cullmann, Culmann, Culemann, Kullmann, Kullman.
Comyn
Comyn is de Familiennaam von
Eek
Eek betekent
EEK is afkört för
Christian Schulz
Christian Schulz is de Naam von
* Christian Schulz (1652–1732), düütschen Koppersmidd un Ünnernehmer,
Kiek ok bi: Christian Schulze, Christian Schultze.
Schrammel
Schrammel is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Schraml.
Bañado de Medina
Bañado de Medina betekent
Greg Smith
Greg Smith is de Naam von
* Greg Smith (* 1947), US-amerikaanschen Basketballspeler,
Kiek ok bi: Gregory Smith.
Milman
Milman is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Millman.
Stanjek
Stanjek is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Staněk.
Ackerley
Ackerley betekent ok
Adolf Bacmeister
Adolf Bacmeister is de Naam von
* Adolf Bacmeister (1827–1873), düütschen Germanist un Schriever,
Internatschonal Phoneetsch Alphabet
miniatur|hochkant=1.6|IPA-Tabell (engelsch) Dat Internatschonale Phoneetsche Alphabet (IPA) is en phoneetschet Alphabet. Dat meent, dat dat en Sammeln vun Tekens bargt, mit de de Luden vun alle minschlichen Spraken fast exakt beschreven un noteert warrn köönt. Dat Alphabet is vun de International Phonetic Association kreeert worrn un is dat vundaag op't wiedeste verbredte Luutschriftsystem.
De aktuellen IPA-Tekens un jemehr Utspraak sünd in düsse List vun de IPA-Tekens tohoopschreven.
Bedüden in de Praxis
Dat IPA maakt dat bannig lichter, de Utspraak in Wöörböker un Lexika dartostellen. Bi dat Lesen vun IPA-Texten is aver ok Acht to geven: Bi manke Spraken, to'n Bispell dat Franzöösche, gifft dat en allgemeen akzepteerte Standardutspraak (Orthophonie), bi annere Spraken nich. Ok wenn dat en fastsette Utspraak vun dat Amt gifft, will dat nich menen, dat de ok in'n Alldag bruuklich is. De Bandbreed vun een Luut kann veel gröter wenn (to'n Bispell in dat Düütsche de Ennen -er) as de Ünnerscheed vun ähnlichen Luutteken. Wat in een Spraak as korrekt oder falsch, as normal oder frömd, as verstännlich oder unverstännlich opfasst warrt, is för elkeen, de de Spraak blots selten oder noch nie nich höört hett, nich to estemeren.
In Wöörböker warrt nich selten en vereenfachte Tekensett bruukt, üm Leser ahn Vörkennis nich to verbiestern. So maakt Cassell’s German Dictionary keen Ünnerscheed mang de verschillenen Utspraken vun dat düütsche r, un ok nich vunwegen de apenere Utspraak vun en korten a, i, u un ü gegenöver de jewelig lange Vokal. De Utspraak vun dat engelsche no warrt vun Traditschoon wegen allgemeen as weddergeven, ofschoonst in dat brittsche Engelsch in Wirklichkeit eher  seggt warrt. Butendem warrt ok nich beacht, dat in manke Spraken ahn -(sch)-Luut dat s mehrst eher as (jichtenswo twischen s  un Ich-Luut ) utsproken warrt, to'n Bispell in't Europa-Spaansche un in dat Neegreeksche
Nipp un nau, as se lett, is de IPA-Notatschoon ok nich. To'n Bispell is dat in engl. book en blots wat zentraleret, in dat norweegsche un sweedsche Woort sund en blots wat zentraleret.
Tekentoorrnen vun de Luden un Luuttekenverwiedern
De IPA-Tekentabell bruukt ünner anneren Bookstaven vun dat latiensche un greeksche Alphabet, deelwies ok in afwannelt Formen. Jeed Teken betekent dörbi en Luut oder beschrifft en al angevenen Luut neger, de in en Spraak vun de Welt en Woort vun en anneret ünnerscheedt.
Dat internatschonale phoneetsche Alphabet is sprakenövergriepen; dat föhrt dörto, dat de Toorrnen vun en Teken na en Luut in en bestimmten Spraak nich op Dwang mit de Luuttoorrnen vun datsülvige Teken in't IPA identisch is. So steiht bispellswies dat Teken in't IPA för de Utspraak vun de Bookstavenfolg ch in dat düütsche Woort "ich", ofschoonst dat IPA-Teken för de düütsche Orthographie frömd is; för de Transkriptschoon vun dat Franzöösche, den sien Orthographie „ç“ as stimmloos "s" kennt, bruukt een dat Teken aver nich, wieldat dat de Luut  dör nich gifft.
De Sünnerteken vun't Alphabet worrn in Unicode in de Beriek vun U+0250 bet U+02AF opnahmen.
Vokalen
Verwielt de Muuswieser blangen en Teken in düsse Tabellzell, warrt sien Unicode-Weert wiest; geiht een een op dat Teken, kriegt he denn so en korte Beschrieven as Tooltip (Feld blangen de Muuswieser).
Konsonanten
Bi de Konsonanten sünd verschedene Luftstroommekanismen to ünnerscheden.
De pulmonalen Konsonanten warrt mit utströmen Atenluft (dat heet: Luft ut de Lung) maakt (pulmonal-egressiv). To düsse Gruup tellt de mehrsten Konsonanten. Bi de Ejektiven un Implosiven warrt de Luftstroom dörgegen dör Bewegen vun de Kehlkopp maakt. Bi de Ejektiven beweegt sik de Kehlkopp na baven, sodat Luft utströömt (glottal-egressiv); bi de Implosiven beweegt he sik na ünnen, sodat Luft inströömt (glottal-ingressiv). Klickluden (mannigmal ok as "Avulsiven" oder in't Engelsche as "clicks" betekent) kümmt dordör, dat Tong un Gumensegel en afslaten Hohlruum billt, de dör en Trüch- un Daalbewegen vun de Tung gröter maakt warrt. Bi't Apen vun de Hohlruum finnt en Druckutgliek statt (Luft ströömt rin, daher velar-ingressiv), sodat en Luut maakt warrt.
Pulmonale Konsonanten
Verwielt de Muuswieser blangen en Teken in düsse Tabellzell, warrt sien Unicode-Weert wiest; geiht een op dat Teken, kriegt he denn so en korte Beschrieven as Tooltip.
De Afkörten "stl." steiht hier för stimmlos un "sth." för stimmhaft.
Düster achterleegte Felders betekent physioloogsch unmöögliche Artikulatschoon. To'n Bispell is en glottalen Nasal unmööglich, wieldat bi en Versluss vun de Stimmlippen keen Luft dör de Nees rutströmen kann usw.
Suprasegmentalia
Vun de Suprasegmentalen Tekens staht de Betonentekens vör de Sülv, de se betekent, de Längtekens dörachtern.
Tönen un Intonatschoon
Bemerken:
Diakritika
Anmerken: Of mit Diakritika versehnen Tekens Äquivalenten to de jeweelig anneren Tekens vun de Artikulatschoonsaart un vun de Artikulatschoonsoort sünd, is vun de IPA nich vullstännig fastleggt worrn. In de "Handbuch der International Phonetic Association" heet dat dörto: "Es ist strittig, ob und  phonetisch identische Laute bezeichnen, und dasselbe gilt für  und . Möglicherweise werden bei der Unterscheidung zwischen  und  oder  und  unterschiedliche Dimensionen einbezogen, die von der Stimmbandvibration unabhängig sind, wie etwa Gespanntheit gegenüber Ungespanntheit in der Artikulation, sodass die Möglichkeit, Stimmhaftigkeit separat zu bezeichnen, wichtig wird. Es kann aber in jedem Fall vorteilhaft sein, wenn man in der Lage ist, die lexikalische Form eines Wortes beizubehalten […].“ (Översetten: "Dat is strittig, of  un  phoneetsch identsche Luden betekent, un datsülvige gillt för  un . Mööglicherwies warrt bi de Ünnerscheden twüschen  un  oder  un  ünnerscheedliche Dimenschonen toraattrocken, de vun de Stimmbandvibratschon unafhängig sünd, as woll Spanntheit gegenöver Unspanntheit in de Artikulatschoon, sodat de Mööglichkeit, Stimmhaftigkeit separat to beteken, wichtig warrt. Dat kann aver in elk Fall vördeelhaft ween, wenn een in de Laag is, de lexikaalsche Foorm vun en Woort bitobehalen [...].")
Tekens mit Ünnerlängde köönt dör en överstelltet Diakritikum uttekent warrn. Standardmatig schüll aver mit ünnerstellte Diakritika uttekent warrn, wenn beide Mööglichkeiten bestaht.
Öllere Notatschonen
Dat IPA is nich dat eenzige System för de Notatschoon vun Spraakluden. In de Lööp vun de Tiet geev dat eenige Versöken, Luden exakter dörtostellen as in de herkümmliche Rechtschrieven. Al 1855 verapentlich de düütsche Ägyptoloog Karl Richard Lepsius sien Standardalphabet „zur Darstellung ungeschriebener Sprachen und fremder Zeichensysteme in einer einheitlichen Orthographie in europäischen Buchstaben“. Överarbeidt keem dat Wark 1863 nich blots op Düütsch man ok op Engelsch rut. Texten ut de Tiet över de Luden vun de menschliche Spraak beleggt, dat dit Standardalphabet as Luutschrift opfasst worr. Eenige vun sien Tekens sünd in dat IPA-Alphabet ingungen. För düütsche Transliteratschonen (also Weddergaven vun de Schrieven) worr sien an de tschechische Orthographie orienteerte Ünnerscheden verscheden artikuleerte Zischluden övernahmen, nich aver in de IPA-Luutschrift.
IPA in Spraaktechnologie un Internet: SAMPA, X-SAMPA un Kirshenbaum
Mit de Notatschonen SAMPA (för 7 europääsche Spraken) un X-SAMPA (de SAMPA-Verwiedern för dat vullstännig IPA) worrn vun europääschen Phonetikern un Spraakingenieuren in'n Rahmen vun multilingualen spraaktechnoloogschen EU-Forschensprojekten in de 1980er Johren Alphabeten rutfinnt, mit de IPA-Tekens in'n ASCII-Code schreven warrn künnen. Düsse Kodieren, de dat IPA exakt afbillt un in de Spraaktechnologie bannig verbreedt sünd, hett folgenden Sinn: Düsse Kodieren worrn nich för de allgemene Darstellung vun dat IPA in Verapentlichungen rutfunnen, warrt aver faken in technisch-wetenschaplichen Verapentlichungen för en Datendarstellen bruukt. För allgemene Verapentlichungszwecken, ok in't Innernet, sünd standardiseerte Unicode-Tekensetten, de eher Text-Utgaav- as -Ingaav-orienteert sünd, beter eegnet. Unafhängig vun SAMPA un X-SAMPA worr vun Innernetbrukers in de fröhen 1990er Johren dat ähnliche Kirshenbaum-Alphabet rutfunnen, dat sik aver nich dörsetten kunn. In de USA warrt vörwiegen för de engelsche Spraak faken dat "Klattbet" oder dat "Arphabet" in de Spraaktechnologie bruukt.
Millochau
Millochau is de Familiennaam von
Millochau betekent
Willem Dehé
Willem Dehé is de Naam von
* Willem Dehé (1858–1947), nedderlandsch Vigelienspeler,
Graeme Smith
Graeme Smith is de Naam von
* Graeme Smith (* 1976), brietschen Swemmer,
Lederman
.
Kiek ok bi: Leatherman, Ledermann.
Culmann
Kiek ok bi: Cullmann, Cullman, Culemann, Kullmann, Kullman.
Luce County
Luce County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat Michigan. He hett 6.631 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 2.339 km². De Sitt vun de Verwalten is in Newberry.
Historie
De Kreis is an’n 1. März 1887 grünnt worrn.
Demografie
thumb|left|Sitt vun de Kreis-Verwalten Vun de 7.024 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 2.601 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 16.828 US-Dollar. 3.721 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 580 Minschen maakt. 12,74 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
3,39 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 1,07 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn. Op 100 Mannslüüd kaamt na de Statistik 80,2 Froonslüüd.
Vun de Vöröllern her sünd 82,84 % vun de Minschen Witte, 7,52 % Swarte, 0,36 % stammt ut Asien un 0,03 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 5,54 % sünd Nakamen vun Indianers. 0,47 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 3,25 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 1,75 % vun de Lüüd ansehn.
Jack Cohen
Jack Cohen is de Naam von
Kiek ok bi: John Cohen.
Eken
Eken betekent
Eken is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Ecken.
Sand Hill
Sand Hill betekent
Renato Dulbecco
miniatur|Renato Dulbecco, ~1966
Sand Hill
Kiek ok bi: Sand Hill Township, Sandhills.
Cowdin
Cowdin is de Familiennaam von
Renato Dulbecco
Leven
Dulbecco hett an de Universität in Turin studeert und hett 1936 sien Dokter makt. 1947 is he in de USA kommen un hett later an dat Salk Institute for Biological Studies in La Jolla, Kalifornien arbeit.
Cowdin
Kiek ok bi: Cowden.
Renato Dulbecco
Leven
1964 kreeg he den Albert Lasker Award for Basic Medical Research, 1965 den Howard Taylor Ricketts Award, 1967 den Paul-Ehrlich-und-Ludwig-Darmstaedter-Pries, 1973 den Louisa-Gross-Horwitz-Preis, 1974 den Selman A. Waksman Award in Microbiology un 1975 tosommen mit David Baltimore un Howard Martin Temin den Nobelpries för Physiologie oder Medizin „för hör Opdecken up dat Rebeet vun de Wesselwirkungen tüschen Tumorviren un dat genetisch Material vun de Zelle“.
Josef Stanek
Josef Stanek is de Naam von
* Josef Stanek (1883–1934), öösterriekschen Gewerkschafter,
Seybert
Seybert is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Seyberth, Seibert, Seyberts.
Jack Clark
Jack Clark is de Naam von
Myrtos
Myrtos betekent
Jack Clark
Kiek ok bi: Jack Clarke.
Green Card
Greencard oder Green Card betekent
Leon Lederman
Leon Lederman is de Naam von
Cañada Grande
Cañada Grande betekent
Leon Lederman
* Leon Lederman (Leon S. Lederman; * 1947), israeelschen Schachspeler,
Arroyo del Perdido
Arroyo del Perdido betekent
Dähler
Dähler is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Dahler.
Gary Anderson
Gary Anderson is de Naam von
* Gary Anderson (* 1939), US-amerikaanschen Sportschütten un Politiker,
(426) Hippo
(426) Hippo is en Asteroid ut den Hööftgördel, de an’n 25. August 1897 vun den franzööschen Astronom Auguste Charlois in Nizza opdeckt worrn is.
Nöömt is de Asteroid na de antiken Stadt Hippo Regius. De Ruinen dorvun leegt in de Neeg vun de hüütigen Stadt Annaba in Algerien.
Hopsten
Hopsten is ne Gemainde in dat Landraodsamt Stemmert. Et lig in de Landschup Tecklenburger Land tüsken Ippenbürn in’n Süden, Riäke in’n Ausen, Försnau in’n Nuorden und Spelle im Wessen.
För dat Uutbellen van de Kinner giw’t ene Grundschole, ene Hauptschole un ene Schole van frie Driägers. Dao sint ene Hannelsschool un ene Middelschool unnerbragt. Bes 2019 gaw’t ne egene Middelschool.
Cowden
Cowden betekent
Kiek ok bi: Cowdin.
Rauter
Rauter is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Rautter, Router.
Gordon Smith
Gordon Smith is de Naam von
* Gordon Smith (1908–1999), US-amerikaanschen Ieshockeyspeler,
Archbold
Archbold is de Familiennaam von
Archbold betekent
Jack Chambers
Jack Chambers is de Naam von
* Jack Chambers (1931–1978), kanaadschen Maler un Filmmaker,
Signer
Signer is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Siegner.
Willem Fibbe
Willem Fibbe is de Naam von
Mitchel
Mitchel is de Familiennaam von
Willem Fibbe
* Willem Fibbe (1913-1996), nedderlandschen Politiker,
Mitchel
Mitchel betekent
Kiek ok bi: Mitchell.
Hans Stanek
Hans Stanek is de Naam von
* Hans Stanek (Johann Stanek; 1900–1982), Süüdtiroler Politiker,