cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Midwinters Lagoon
Geografie
Dat Water ut de beiden Beken Santana Creek un Cowhead Creek flütt in de Laguun un de Laguun sülvs hett twee Steden, an de dat Water in de Karibische See flütt. En poor Kilometer vör de Küst door de Hick’s Cayes liggen.
Garrett Wang
Leven un Loopbahn
Vördem he bekannt worrn is, hett Wang toeerst in eenige Warfspots mitarbeit un speel an’t Theater. 1994 hett he en Gastrull kregen in den Pilotfilm to de Feernsehreeg American Girl. Dat glieke Johr harr he sien Dörbrook in de Star-Trek-Reeg Star Trek: Voyager, in de he den jungen Brüchen-Offizeer Harry Kim speel. He hett in vele unafhangige Filmen mitwirkt över de Johren. In’t Johr 1997 is he vun’t People Magazine ünner de 50 schönsten Minschen vun de Welt wählt worrn. 2001 weer he vun E! to de 20 coolsten Junggesellen tellt.
2007 weer Wang noch mol för Star Trek vör de Kamera, ditmol in de Rull Garan för den Fanfilm Star Trek: Of Gods And Men, bi den Tim Russ Speelbaas weer. En wieter’t Fan-Projekt is för 2013 ünner den Titel Star Trek: Renegades plaant, in den he wedder as Harry Kim optreden schall – wedder ünner de Regie vun Tim Russ.
Midwinters Lagoon
Geografie
Lagunen, de sik ansluten doot, sünd na Noorden hen de Northern River Lagoon (an’n Northern River) un na Süden hen Carta Blanca Lagoon, Rocky Point Lagoon, Dolly Creek Lagoon un Potts Creek Lagoon.
Minschen leevt nich an de Laguun. De nächsten Öörd (de Dörper Cowhead Creek, Lucky Strike, Santana un Corozalito) doot good söss Kilometer binnenlands an’n Old Northern Highway liggen.
Gregg County
Gregg County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat Texas. He hett 121.730 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 710 km². De Sitt vun de Verwalten is in Longview.
Historie
De Kreis is 1873 grünnt worrn.
Demografie
Vun de 111.379 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 52.708 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 18.449 US-Dollar. 55.372 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 13.659 Minschen maakt. 14,66 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
9,35 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 5,43 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Vun de Vöröllern her sünd 72,89 % vun de Minschen Witte, 19,86 % Swarte, 0,68 % stammt ut Asien un 0,02 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 0,52 % sünd Nakamen vun Indianers. 4,55 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 1,49 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 9,14 % vun de Lüüd ansehn.
Brieger
Brieger is de Familiennaam von
Zepkala
Zepkala is de Familiennaam von
Testerep
thumb|right|200px|De Küst in’t fröhe [[Middelöller.]] Testerep (ok Ter Streep) is de Naam vun een Eiland, dat fröher vör de fläämsche Küst in Belgien legen hett. Dat weer to de Tiet, as de Noordsee noch bit nah Brügge henlangen dö un as de Pool mank dat Eiland un de Küst noch nich versandt weer. Up dat Eiland geev dat allerhand lüttje Fischerdörper, as Oostenn un Westenn up'n Oosten un den Westen vun de Insel. Dat Dörp Middelkerke lä man just in'e Midden.
ABBA
duum|ABBA in dat Johr 1974 ABBA sünd en sweedsch Popband, de ut Agnetha Fältskog (Gesang), Anni-Frid Lyngstad (Gesang), Benny Andersson (Tasteninstrumente) un Björn Ulvaeus (Leadgitarr). De Grupp gellt as en vun de inflootriekskten Bands vun de 1970er Johren. De Gruppe hörrt mit bither ca. 1,3 Milliarden verköfft Plaaten to de spoodriekste Musikgruppen.
Rock Stone Pond
Rock Stone Pond oder ok Rockstone Pond is en Gemeen in’n Distrikt Belize von dat Land Belize.
Geografie
Dat Water ut dat Rebeed flütt över’n Cowhead Creek na de Midwinters Lagoon un de Karibische See hen af. In’n Westen liggt dat Crooked Tree Wildlife Sanctuary.
Historie
duum|Ruinen von Altún Ha De Oort liggt bi de Maya-Ruinen von Altún Ha.
De Naam von dat Dörp Rock Stone Pond kummt von en Maya-Waterreservoir (Aguada) dat to de ole Stadt Altún Ha höört hett. De fröhere Naam von de Maya-Stadt is nich bekannt. De hüdige Naam Altún Ha is eerst in dat 20. Johrhunnert opkamen, as de Utgravers von de Maya-Stadt dat engelsche Rock Stone Pond wedder trüggöversett hebbt in de Maya-Spraak.
Dat Dörp is in de Johren 1930 anleggt worrn, as arbeidslose Inwahners von Belize-Stadt (vör allen Kreolen) langs’n Northern Highway ansiedelt worrn sünd.
Verkehr
De Oort liggt an en Siedenstraat von’n Old Northern Highway, de in’n Noorden na Maskall föhrt un in’n Süüdwesten in’n Philip Goldson Highway münnt. De Philip Goldson Highway löppt in’n Noordwesten na Orange Walk un Corozal un wieder na de Grenz to Mexiko un in’n Süüdoosten na Belize-Stadt.
Över’n Burrell Boom Cutoff is de Philip Goldson Highway ok an’n George Price Highway anbunnen.
Maggie Q
duum|Maggie Q op de [[San Diego Comic-Con International|San Diego Comic-Con 2010]] Maggie Q (* as Margaret Denise Quigley an’n 22. Mai 1979 in Honolulu, Hawaii) is en US-amerikaansche Schauspelerin un Fotomodell.
Leven un Loopbahn
Maggie Q is de Dochter vun en US-Amerikaner un en Vietnamesche. Se füng in Japan un China an as Model to arbeiten. In China hett se 1997 ok ehr eerste Rull as Schauspelersche in en Feernsehreeg hatt un speel dorna in verschedene asiaatsche Filmen mit. In Hollywood harr se en poor lüttere Rullen, bit se 2006 mit Mission: Impossible III an de Siet vun Tom Cruise un ’n beten later in Live Free or Die Hard an de Siet vun Bruce Willis un Timothy Oliphant internatschonal bekannt worrn is. Siet 2010 speelt se de Titelrull in de Feernsehreeg Nikita.
Maggie Q is Vegetariersche un ünnerstütt de weltwiet gröttste Deerschuulorganisatschoon PETA.
Filmografie (Utwahl)
duum|hochkant|Maggie Q bi de britischen Premiere vun Mission: Impossible III, 2006
Utteken
Maggier Q weer 2009 mit den Maverick Award vun’t Hawaii International Film Festival uttekent. Bito weer se 2011 un 2012 för den Teen Choice Award vörslahn för ehr Dorstellen in de Feernsehreeg Nikita, hett aver beid mol nich wunnen.
Prieger
Prieger is de Familiennaam von
Kane County (Illinois)
Historie
De Kreis is an’n 16. Januar 1836 grünnt worrn.
Prieger
,
Kane County (Illinois)
Demografie
Vun de 404.119 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 206.024 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 24.315 US-Dollar. 196.798 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 68.050 Minschen maakt. 6,58 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
Babaryka
Babaryka is de Familiennaam von
Kane County (Illinois)
Demografie
25,12 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 15,72 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Olt Damerow
Olt Damerow betekent
Mount Bartlett (Ross Dependency)
Mount Bartlett is en iesfre’en Barg mit en Höögd von, de in de Transantarktischen Bargen üm un bi veer Kilometer noorden von dat Buckley-Eiland an’n böveren Rand von’n Beardmore-Gletscher liggt.
Opdeckt worrn is de Barg dör Deelnehmers von de Nimrod-Expeditschoon (1907–1909) ünner Leid von’n brietschen Polarforscher Ernest Shackleton. Nöömt is he na Herbert Henry Bartlett (1842–1921), en Sponsor von de Expeditschoon.
Erich Prieger
Erich Prieger is de Naam von
* Erich Prieger (1849–1913), düütschen Musikwetenschopper,
Sabot
Sabot is de Familiennaam von
Binngeweev
Dat Binngeweev is en Grundgeweev vun’t Binn- un Stüttgeweev, wat to’t Mesoderm höört. Bestahn deit dat ut Zellen un Twüschenzellstoffen, de ok as extrazelluäre Matrix tosamenfaat warrt. Bi Embryos warrt dat Binngeweev Mesenchym nöömt. Dorut leidt sik dat hele Binn- un Stüttgeweev af. Tyypsch för de Navelsnoor is dat gloorige Binngeweev. Dat na de Geboort an wietsten verbreedte is dat kollagene Binngeweev in sien verscheden Formen. Annere Formen sünd dat elastische, dat retikuläre un dat spinozelluläre Binngeweev. En Sünnerstellung nimmt in disse Reeg dat Fettgeweev in.
De Zellen vun de meisten Binngeweevsorden warrt as Fibroblasten un Fibrozyten betekent. An sik betekent de Fibroblast de aktive Zell, de de extrazelluläre Martix afsünnern deit, wiel de Fibrozyt en inaktive Zell in Roh is. Man, beide Formen gaht langsom inenanner över un sünd tomeist nich to scheden. Dorüm warrt in de Literatur beide Begrepen ok mit glieke Bedüden bruukt.
För de Biosynthees vun Kollagen, wat för de Funkschoon vun’t Binngeweev nödig is, bruukt de Lief Vitamin C.
Mesenchym
Dat Mesenchym is dat embryonale Binngeweev. As en pluripotent Geweev in de Ontogenese is dat Meaenchym dat Utgangsgeweev för all Binn- un Stüttgeweevsorden as ok för’t Muskelgeweev. Butendem hett dat ok mit dat Tostannenkamen vun Endothel, Mesothel un dat Dentin to kriegen.
De Zellen vun’t Mesenchym sünd mitenanner dör dünne Foortsätz vernett un dör so nöömte Gap junctions verbunnen. De extrazelluläre Matrix is dorgegen to’n gröttsten Deel free vun Fesen un bargt vör allen Hyaluronsüür. Dit Glykosaminoglykan binnt veel Water, so dat in’n Embryo de Geweevsdruck bestahn blifft.
Gloorig Binngeweev
Dat gloorige Binngeweev is tyypsch för de Navelsnoor, kummt aver ok in de embryonale Huut vör. De Zellen sünd flache, vertwiegte Fibrozyten, de miteneen en wietmaschig Nettwark billt. De extrazelluläre Matrix bargt fiene kollagene un retikuläre Fesen as ok nichsulfateerte Glykosaminoglykanen, sünners Hyaluronsüür. De Opgaav vun dit Geweev is vör allen, de Fatten vun de Navelsnoor för’t Afsnören to schulen, ahn ehr dorbi in ehr Beweglichkeit intoschränken.
rööd kollagen Binngeweev
Dat röde kollagene oder ok interstitielle Binngeweev is de Geweevstyyp, de an’n fakensten in’n Lief vörkummt. Dormit warrt in’n Lief all „Lücken“ opfüllt, Dat Geweev billt dat Interstitium (Stroma) oder stabiliseert de Wannen vun de Organen, finnt sik in Muskeln, Sehnen, ünner’t Epithel vun de Sliemhüüt un Drüsen, in un ünner de Huut (Dermis, Subkutis) as ok üm de Nerven un de Fatten.
Vun de Funkschoon her deent dat nich blots as Füllstoff, man ok as Waterspieker, Schicht to’n Verschuven un as Ruum för tallrieke fre’e Zellen.
De Fibrozyten leegt enkelt in teemlich grote Afstännen to’nanner. Bestimmt warrt dat Geweev vun röde bülgsche Bünnels vun kollagenen Fesen, de in all Richten anordent sünd. Ok retikuläre Fesen un elastische Fesen kamt vör. De letzten sünd dat, de för de bülgsche Anorden vun de Kollagenfesen sorgt.
stevig kollagen Binngeweev
Dat stevig kollagene Binngeweev kummt dor tostannen, woneem kollagen Binngeweev op Tog belast warrt. Meist de hele interzelluläre Ruum is mit Kollagenfesen utfüllt, de för de Togfastigkeit sorgt. Hier gifft dat blots wenig elastische Fesen un Proteoglykanen. Dorbi sünd de Kollagenfesen jümmer in Richt vun de Belasten utricht.
Warrt dat Geweev in sünnere Richt belast, sünd all Fesen parallel utricht. Dissen Fall gifft dat bi de Sehnen un Bänner, de mit düchtige Kraft in een Richt treckt warrt. Sünners de Zellen vun de Sehnen warrt ok as Tenozyten oder Flögelzellen betekent. Se hebbt flache un flachige, dreedimensional flögelordige Utlöper, twüschen de sik an de langs sik de Kollagenfesenbünnel utricht.
elastisch Binngeweev
Dat elastische Binngeweev stellt en Sünnerform vun dat stevig kollagene Binngeweev dor. Dat bargt vele parallele, dicke elastische Fesen, de dör en hogen Elastinandeel kenntekent sünd. Deelwies billt de Fesen spitzwinklige Verbinnen ünerenanner (Anastomosen) un sünd denn to drangmaschige Netten verbunnen. Twüschen de Fesen leegt Fibrozyten. Makroskoopsch sütt dat licht geel ut. Elastisch Binngeweev kummt to’n Bispeel in’t Nackenband un in de Ligamenta flava („gele Bänner“) vun de Warvelsüül vör. Ok de Arterien dicht an’t Hart un de Lung bargt vele elastische Binngeweevsfesen. Dat sorgt t. B. för’t Tosamentehn vun de Lung un hett dormit Bedüden för’t Utaten. Bi Mannslüüd hett dat ok en Funkschoon in’n Swellkörper vun’n Pint, woneem dat bi en Erekschoon plastisch hollen warrt. Dat hinnert en Kompression vun de Harnröhr.
Retikulär Binngeweev
Dat retikuläre Binngeweev gifft dat blots in de sekundären lamphaatschen Organen (Lymphknütten, Milt, Sliemhuut-assozeert lymphaatsch Geweev, kiek ok Immunsystem, Lymphozyten) un in’t Knakenmark vör. De eenzige Opgaav vun dit Geweev is, fre’e Zellen vör allen vun’t Immunsystem, en Ruum to beden, woneem de sik ophollen künnt.
De Zellen vun dissen Geweevtyyp sünd de Retikulumzellen. Se spannt en wiet dreedimensional Nett op, wo sik de fre’en Zellen ophollen künnt. De Grundstellaasch vun’t Nettwark bestieht ut de retikulären Fesen, an de de Retikulumzellen mit Adhäsionsproteien anbackt sünd. De Fesen warrt dorbi vun de Retikulumzellen vullstännig inhüllt, vun wegen dat de Fesen nich mit de fre’en Zellen in Kuntakt kamen drööft.
De Nomenklatur kann hier licht to’n verkehrt Verstahn föhren. Dat retikuläre Geweev is en sünner’t Geweev in dat retikuläre Fesen vörkamt. Retikuläre Fesen gifft dat aver ok in vele annere Geweven.
Spinozellulär Binngeweev
dat spinozelluläre, zellige oder ok zellrieke Binngeweev kummt in de Rinn vun’n Eierstock vör. De Zellen sünd noch in de Lagg to differenzeeren, leegt dicht blangenenanner un sünd faken fischtogordig anordent. Dat Geweev bargt en sünnere Mengde vun retikuläre Fesen. De Zellen künnt sik aver noch to Granulosazellen un Luteinzellen wieterentwickeln.
Krebs
As Sarkom warrt jeedeen böösordige Tumor vun’t Binngeweev un annere mesenchymale oder mesodermale Geweven betekent.
Gendefekten
Dat gifft en Reeg vun arvbore Defekten, de dat Binngeweev bedrapen doot. För en Reeg vun Binngeweevsdefekten sünd Ännern an’t Kollagenmolekül oder in’n Kollagenstoffwessel bekannt. Mutatschonen dorto sünd bi Minschen as ok bi Huusdeerten funnen worrn (t. B. Ehlers-Danlos-Syndrom, all Typen as ok de Dermatosparaxis ). Disse Defekten hebbt tomeist en minnerte Fastigkeit vun de Huut un en högere Mortalität to Folg.
Stara Dąbrowa
Stara Dąbrowa betekent
Peter de Grote
thumb|Peter I. de Grote thumb|right|De jung Peter de Grote Peter I. de Grote (russ'sch Пётр I oder Пётр Великий, Pyotr Velikii; * 9. Juni 1672; † 8. Februar 1725) weer vun 1689 bit 1735 Zar vun Russland.
Russland harr in den Noordschen Krieg in de Slacht bi Narva tegen Sweden verlaren, man kreeg later Estland un Livland, wo ok Riga tohören dö, wedder torüch. Peter stell allerhand in't System vun Russland up'n Kopp un änner dor allerhand an. Dat Vörbild weern Düütschland un ok anner westeuropääsche Länner.
Dat Patriarchat vun de orthodoxe Kark weer dör den Hilligen Synod ünner den König ersett. Peter de Grote weer bannig wichtig vör dat Stadtbill vun Narva. Peter de Grote is mit siene Reformen vun de Verwalten nich so goot vorankamen, as dat he een Beamten-Appraat na düütschen Vörbild tostann bringen kunn. 1703 hett he anfungen, de Stadt Sankt Petersborg boen to laten.
Weihe
Weihe betekent
Dat is ok de hoochdüütsche Naam von
Weihe is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Weihen, Weyhe.
Niesner
Niesner is de Familiennaam von
Niesner betekent
Kiek ok bi: Niessner.
Forcher
Forcher is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Forchner.
Au-Geest-Gymnasium Harsfeld
duum|Ansicht von de School von vörn Dat Au-Geest-Gymnasium Harsfeld is en Gymnasium in Harsfeld in’n Landkreis Stood mit üm un bi 950 Schölers in 36 Klassen un 65 Schoolmeesters (Stand Schooljohr 2011/2012).
De School nimmt de Schölers op, de von de Grundscholen Rosenborn, Feldbusch (all beid in Harsfeld), Ohlers, Bargst, Wiegersen un Kutenhult-Mulsen na Gymnasium wesselt. Von dat Schooljohr 2018/2019 af an höört ok de Grundschool Bliersdörp-Nottensdörp to’n Schoolbezirk.
Historie
Dat Gymnasium Harsfeld is 2004 grünnt worrn. De eerste Schooldag weer de 19. August 2004, dor noch in de Rüüm von de vörherige Orientierungsstufe von dat Schoolzentrum Harsfeld. To Anfang hett dat blot en 5. un 6. Klass mit 190 Schölers geven, de högeren Klassen sünd denn eerst mit de Tied tokamen.
In dat Schooljohr 2005/2006 harr dat Gymnasium 346 Schölers un 21 Schoolmeesters. To dat Schooljohr 2006/2007 is denn ok dat egene Schoolgebüüd trech worrn, dat 16 Millionen Euro köst harr. Dat Gebüüd het 34 Klassenrüüm, 16 Fackrüüm, en Forum un en Bökeree.
Dor harrn denn ok de Klassen 9 un 10 Platz in, de vörher in dat Athenaeum in Stood Ünnerricht harrn, un de School harr denn 620 Schölers. Dat eerste Abitur hett dat 2010 geven.
Mit Anfang von dat Schooljohr 2012/2013 driggt de School, de vörher blots Gmnasium Harsfeld heten hett, den ne’en Naam Au-Geest-Gymnasium Harsfeld.
Schöleruttuusch
Siet September 2006 besteiht ene Partnerschop mit dat Collège Les Fontaines in Thouarcé (Frankriek), bi de ll twee Johr Schölers uttuuscht warrt.
Feinmann
Feinmann is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Feinman, Feynman.
Niessner
Niessner oder Nießner is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Niesner.
Februar
thumb|Februar, [[Leandro Bassano]] Siet de juliaanschen Klennerreform in dem Johr 45 v. Chr. is de Februar (vun’t lat. februare = rein maken) de tweete Maand in’t Johr. De Naam kummt vun dat röömsch Fest för’t Reinmaken Februa. De Maand ward ok Iesmaand, Hornung un Horning nöömt.
In Deelen vun Süüddüütschland un ok in Südtirol un Öösterriek warrt de Maand ok as Feber betekend. Die Februar höhrt to de Wintermaanden.
De ole düütsche Naam för Februar is de Hornung, op Plattdüütsch Hornung oder Horning, wiel de riepe Roothirsch denn sien Höörn (Geweih) afsmitt. Annere Lüüd glövt, dat mit Hornung de „in’t Geheeme/in’n Winkel tüügte Bastard“ meent is, as de in de Tall vun de Daag to kott kummt. In’n Elsass seggt man ok hüüt noch Hornung to den Maand. Annere Naams weern fröher ok Smöltmaand oder Spörkel. Bi de Goorners weer ok Daumaand seggt.
De Februar weer in’n röömschen Klenner de letzte Maand. De tosettlichen Daag vun wegen dat Schaltjohr weern dorüm an dissen Maand anhungen. Dat hett sik denn ok bi de ganzen Klennerreformen so hollen.
In Schaltjohren fangt de Februar mit den lieken Wekendag an as de August, in de annern Johren mit den Sülven as de März un de November. Butendem fangt he mit den lieken Wekendag an as de Juni von’t Vörjohr.
In dat Bankgewarf hett de Februar 30 Tinsdaag as jede annere Rekensmaand ok. Op Afreken för Tinsen kann dorüm ok „30. Februar“ stahn.
Maschhorst
Maschhorst is en Oort in de Gemeen Lütt Meckels (Samtgemeen Zittens) in’n Landkreis Rodenborg, Neddersassen. De Oort höört polietsch al von öllers bi Lütt Meckels mit bi.
Geografie
Maschhorst liggt an’n Kohbeek.
De Naveröörd sünd Lütt Ippens un Groot Ippens in’n Noordoosten, Nüddel un Lütt Meckels in’n Süüdoosten, Langenfelden un Kohmöhlen in’n Süden, Hanraad un Wiertzen in’n Süüdwesten, Oosterbötzen in’n Westen un Bötzenbossel, Steddörp un Sellhorn in’n Noordwesten.
Verwaltungsgeschicht
In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Groot Zittens in’n Kanton Zeven höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.
Religion
Maschhorst is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Dionysius-Kark in Zittens.
För de Kathoolschen is de Hillig-Hart-Jesu-Kark in Töst tostännig, de siet 1. November 2014 to de Karkengemeen St. Petrus in Bookholt tohöört.
Verkehr
Maschhorst is över lüttjere Straten verbunnen mit de Landsstraat 142 un de Kreisstraat 123. De K 123 geiht in’n Noorden na Groot Ippens un in’n Süden an de L 142. De L 142 löppt in’n Westen över Wiertzen un Wiersdörp na Zeven an de Bundsstraat 71 ran un in’n Oosten över Groot Meckels na Zittens.
De nächste Autobahn is de Autobahn 1 (Afsnidd Hamborg–Bremen). De Opfohrt 47 Zittens liggt so acht Kilometer in’n Süüdoosten von Maschhorst.
De nächste Bahnhoff is so bi 22 Kilometer wied weg in’n Noorden de Bahnhoff Harsfeld an de Bahnlien Bremerhoben–Buxthu. De Bahnhoff Scheeßl un de Bahnhoff Lauenbrüch an de Bahnlien Hamborg–Bremen sünd so 23 Kilometer wied weg in’n Süüdoosten. Fröher hett dat in de Neegd ok en Bahnhoff an de Bahnlien Wilst–Töst geven. Dat weer de Bahnhoff Kohmöhlen, de so bi veer Kilometer in’n Süüdoosten leeg. Personenverkehr hett dat dor von 1917 bet 1971 geven.
Grimes County
Grimes County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat Texas. He hett 26.604 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 2.056 km². De Sitt vun de Verwalten is in Anderson.
Historie
De Kreis is an’n 6. April 1846 grünnt worrn.
Demografie
Vun de 23.552 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 9.505 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 14.368 US-Dollar. 10.824 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 1.653 Minschen maakt. 14,61 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
14,12 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 5,04 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn. Op 100 Mannslüüd kaamt na de Statistik 85,1 Froonslüüd.
Vun de Vöröllern her sünd 71,79 % vun de Minschen Witte, 19,96 % Swarte, 0,30 % stammt ut Asien un 0,05 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 0,32 % sünd Nakamen vun Indianers. 5,93 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 1,65 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 16,08 % vun de Lüüd ansehn.
Kommun Uppsala
De Kommun Uppsala is ene Gemeend in dat Lehn Uppsala in Sweden. Dat höört to de Landschop Uppland un den Gerichtsbezirk Uppsala. Se hett 185.218 Inwahners (Stand 2006) op en Rebeet vun 2.189,10 km². De Sitt vun de Verwalten is in Uppsala.
Demografie
2006 weren 14,37 % vun de Inwahners buten Sweden boren.
Scholen
De Kommun hett 61 Grundscholen, de vun de Kommun bedreven warrt, un 12 private Grundscholen. De kommunalen Scholen hebbt alltohoop 17.635 Schölers un de privaten 1749.
Geografie
In de Kommun gifft dat 371 Eilannen, de alltohoop 57 Hektar groot sünd.
Stritzel
Stritzel is de Familiennaam von
Tilebein
Tilebein is de Familiennaam von
Feinman
Feinman is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Feinmann, Feynman, Fineman.
Kankakee County
Kankakee County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat Illinois. He hett 113.449 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 1.756 km². De Sitt vun de Verwalten is in Kankakee.
Brüch
Ene Brüch (oder ok: Brügg) is ene Konstruktioon ut Stahl, Steen, Holt oder anner Materialien, de över en Stroom oder ene anner Saken but oder op anner Wies mokt is. Brüchen warrn meest but, üm Minschen, Fohrtüüch oder anner Saken daröver un Schip dorünner to laten. Dat gifft aber ok Brüch, wo de Schip daröver fohren moot.
Kankakee County
Historie
De Kreis is an’n 11. Februar 1853 grünnt worrn.
Brüch
Dat gifft Dreihbrüch, Klappbrüch, Zugbrüch un fast Brüch.
Kankakee County
Demografie
Vun de 103.833 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 51.561 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 19.055 US-Dollar. 52.545 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 9.850 Minschen maakt. 11,02 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
6,42 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 3,48 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Vun de Vöröllern her sünd 79,89 % vun de Minschen Witte, 15,47 % Swarte, 0,68 % stammt ut Asien un 0,02 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 0,18 % sünd Nakamen vun Indianers. 2,38 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 1,38 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 4,78 % vun de Lüüd ansehn.
Winstead
Winstead is de Familiennaam von
Damerow
Damerow betekent
Damerow is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Olt Damerow, Damerower Werder.
Norweegsche Spraak
De norweegsche Spraak is en germaansche Spraak, de in Norwegen snackt warrt. Norweegsch is dicht verwandt mit Sweedsch un Däänsch. Alle dree Spraken höört to de nöördlich Grupp vun de germaanschen Spraken. Spreker vun disse dree Spraken köönt enanner normalerwies verstahn.
Wieldat Norwegen so vele Bargen hett, hebbt sik de norweegschen Dialekten utenanner entwickelt. Un so gifft dat grote Ünnerscheden in Vokabulaar, Grammatik un Syntax. Vele hunnert Johren lang weer de norweegsche Schriftspraak sehr dicht verwandt mit Däänsch.
Man nich alle Lüüd harrn sik dormit anfrünnt. Besünners in de Städer hett he de Lüüd nich övertüügt. Un so gifft dat vundaag twee Varianten vun de norweegsche Spraak:
Links
Ben Gastauer
Ben Gastauer (* 14. November 1987 in Dudelange) is en luxemborgsch Radrennfohrer.
Ben Gastauer hett all siet 2005 mehrmals luxemborgsch Meesterschapen bi de Junioren un U-23 wunnen. Siet 2010 is he Profi un hett 2011 bit 2013 den Giro d’Italia fohren un 2012 un 2013 ok noch de Vuelta a España. 2014 nehm he eerstmals an de Tour de France deel. In dat folgen Kriterium in Luxemborg kunn he sien eersten grooten internatschonalen Erfolg fieren, as he vör Tony Gallopin un Jean-Christophe Peraud in’t Teel kommen dee. 2015 wunn he de Tour du Haut-Var vör Philippe Gilbert un Jonathan Hivert.
Gleihdraht
En Gleihdraht (ok Gleihwennel oder Gleihfaden) is en fienen opwennelten, d. h. in sik verdreihten, Draht de dör sien Wedderstand en elektrischen Stroom in Warms- un Strahelnenergie ümwannelt. Dat bedüd, dat de Draht so hitt warrt dorbi, dat he anfangt to gleihn un dorüm Licht afstrahlt. Gleihdröhd sünd de wichtigsten Bestanddeelen vun Gleihlampen oder ok Gleihbeern.
In’n Ünnerscheed to en Heizwennel, warrt de Gleihwennel bi höögere Temperaturen bedreven. Dordör warrt en gröttere Andeel vun de Strahlen in dat Rebeet vun’t Licht afgeven, dat man sehn kann (ungefäähr 3-15%).
thumb|right|250px|En Dubbelwennel-Gleihdraht in Bruuk bi siede Temperatur (dat een nich glieks blennt waart). Gleihdröhd sünd tomeist ut Wolfram maakt, wiel dat Element en bannig hoogen Smöltpunkt hett. Fröher weer dorto ok faken Osmium bruukt. Vun disse beiden Elementen is ok de Naam vun den Lampenmaker Osram tohopensett: Osmium un Wolfram. Wenn de Draht nu hitt warrt, künn dat Metall mit den Suerstoff in de Luft oxideeren un dorbi verbrennen. Üm dat to verhinnern, warrt en Schuulgas – tomeist en Gemisch ut Argon un Stickstoff – in de Gleihbeern maakt, womit de Faden nicht reageeren kann.
Sünnere Formen vun Gleihdröhd sünd to’n een de Flachwenneln, de in Projektschoonslampen bruukt warrt. De staht dwars to’n optischen Strahlengang un sünd rechteckig torech maakt. En annerer Oort sünd de Dubbelwenneln, wat en Wennel is, de noch mal in sik sülbst to en Wennel dreiht is, as man dat op dat Bild sehn kann. In disse Oort sünd die Wenneln en beten dichter tohopenpackt un hitt sik gegensietig op. Dordör warrt mehr Licht wunnen as bi eenfache Wenneln.
Varel
De Stadt Varel liggt an de Süüdküst vun’n Jadebusen op ene Geesttung, de in’n Süüdwesten veel Woold hett un na’n Haven to stark affallt.
Geschichte
Varel woor al 1124 as Varle un Farlae in de Raastäer Kloosterchronik nöömt. Dat Klooster beseet hier en paar Hööv (Curiar Farlae). En Sendgericht un Marktverkehr maken ut dat Buren- un Fischerdorp enen bedüüdsamen Oort. 1386 leten sik de freeschen Hööftlinge von Varel unnerkriegen, un se stellen de Wehrkark den Graaf von Ollnborg to sien Verfögen. Se bleven aver noch bit 1465 sülvstännig. Aver 1506 boen de Ollnborgers hier en Slott un reten de allenige Herrschup an sik. 1569 brook en Brand ut, de 80 Hüüs in Schutt un Asch leed; aver dat Slott woor nich ramponeert.
Graaf Anton Günther vun Ollnborg vermaakde dat Amt Varel tosamen mit de Herrschup Kniphusen an sienen unehlichen Söhn Graaf Anton von Aldenborg, för den he dat Slott 1651-59 nee upboen laten harr. Na Anton Günthers Doot full Ollnborg an den däänschen König. Anton von Aldenborg övernehm den Posten as Stattholder, aver de Dänen kunnen sik dar nich mit affinnen, dat se in Varel nix to seggen harrn. König Christian leet an’n Jadebusen, direkt neven den Vareler Haven de Seefestung „Christiansborg“ boen. Dat maak Anton I. un na sienen Doot siene Fro veel Verdreet. Un as of se’t nich anners verdeent harrn, mussen de Dänen ehren Plaan na teihn Jahren wedder upgeven, wiel se mit den Schlick nich fardig woorn, de sik över de neen Anlagen utbreden de.
Anton II. siene eenzige Dochter heirad 1733 den Rieksgraaf Wilhelm von Bentinck un so keem Varel in den Familjenbesitt von de Bentincks. Eerst 1854 kunnen de Ollnborgers de Bentinckschen Arven mit 1.100.000 Daler Gold affinnen, un Varel keem wedder to Ollnborg.
Besunnerheiten
De evangeelsche Kark in Varel, de Slottkark, is as Wehrkark in Krüüzform boot woorn. De eerste Bo stammt ut dat Jahr 1150, un fardigstellt woor se eerst hunnert Jahr later. De Altar ut Alabaster un Ekenholt un ok de Kanzel un de Dööpsteen woorn 1614 bet 1618 von den beröhmten Hamborger Bildsnitzer Ludwig Münstermann upstellt. Graaf Anton von Aldenborg stifte 1669 dat Vareler Wesenhuus. Dat Wohrteken vun de Stadt is de 52 m hoge hollandsche Windmöhl. Von den 48 m hogen Waterturm hett man ene moie Utsicht över de wooldige Gegend un den Jadebusen bit hen na den Lüchtturm Arngast.
Katharina de Grote
thumb|right|Katharina de Grote Katharina de Grote (* 2. Mai 1729 in Stettin; † 17. November 1796 in Sankt Petersborg) weer en düütsche Prinzessin vun Anhalt-Zerbst un vun 1725 bet 1740 Zarin vun Russland.
Se reep Düütsche in't Land sünners Hessen, Süüddüütsche un Mennoniten. In de Tiet vun Katharina, de na Peter den Groten Zarin weer, weern de Favoriten, to't Bispeel Münnich, vun Belang. Welke vun disse Lüüt weern ut Düütschland. Katharina maak Reformen na düütschen Vorbild. To't Bispeel weer dat so dat de Staat, sünners de Hoff, bannig veel vun de Innahmen vun de Lüüt kreegen. In ehr Tiet weern Upnahmen vun bannig wichtige törksche un poolsche Rebeden in't russ'sche Riek dor Kriegen. En Bispeel weer de Insel Krim.
Rudolf Meyer (Politiker)
Rudolf Meyer (* 8. März 1953 in Winsen) is en düütschen Politiker von de CDU.
Meyer is 1953 in Winsen boren. Na de mittlere Reife 1969 is Meyer 1971 landweertschoplichen Gehülp, 1972 staatlich prüften Weertschopper un 1975 Landweertschopsmeester worrn. He hett Bueree bedreven (vör allen Ackerbo, Anbo von Grööntüüg un Forstweertschop). He weer Präsident von de Ländliche Utwussenenbildung in Neddersassen, Liddmaat von dat Neddersassische Landvolk, in’n engern Vörstand von’n Landvolk-Kreisverband Horborg un Vörsteher von de Realgemeen Luhdörp.
1988 is Meyer in de CDU rin. Von 1992 bet 1994 weer he Viez-Vörsitter von’n Oortsverband Winsen, 1993 is he Viez-Vörsitter von’n CDU-Kreisverband Horborg/Land worrn. Bi de Bundsdagswahl 1994 hett Meyer mit 48,2 % von de Eerststimmen dat Direktmandaat in’n Bundsdagswahlkreis Horborg wunnen un weer bet 1998 Liddmaat von’n Düütschen Bundsdag.
Guadalupe County (Texas)
Guadalupe County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat Texas. He hett 131.533 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 1.841 km². De Sitt vun de Verwalten is in Seguin.
Historie
De Kreis is 1846 grünnt worrn.
Demografie
Vun de 89.023 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 44.206 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 18.430 US-Dollar. 43.491 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 10.637 Minschen maakt. 9,62 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
26,86 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 6,52 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Wikinger
Wikinger (ok Normannen, Waräger oder Rus) weern Seefohrers un Kreegslüüd ut Skandinavien, de twüschen 517 un 1066 sünnerlich de Küsten un Inseln vun Europa överfallen un deelwies ok koloniseert harrn.
Se sünd faken ok de Strööm ropfohrt, to’n Bispeel na Paris un Hamborg. Besünners de Sweden sünd över de Strööm ok deep na Russland rin, dorvun hett Russland ok sien Naam. Över See sünd se bit Sizilien un Gröönland un Nordamerika kamen.
Naam
De Begreep Wikinger kümmt wohrschienlich vun dat ooltnoordisch víkingr, wat Röven un en Röövtog maken heet. Man ok wenn se dormit in Europa besünners beröhmt worrn sünd, sünd se doch de meeste Tiet freedlich anseten ween. De Wikingertiet betekt den laatsten Deel vun de skandinavsche Iesentiet.
Hannel
De Wikinger hebbt ok Bedüden för den Hannel hatt. Haithabu an de Slie (bi Sleswig) weer een vun de gröttsten Hannelssteden in dat Middelöller. Dor kemen vele Lüüd tosamen, ok Sassen un Slaven. Dat Enn keem 1055, as Haithabu in en Slacht twüschen Harald Hardraada un Sweyn II. öödleggt worrn is. Bald dorop, 1066 hebbt denn de Slawen de Stadt heel nedderleggt.
Röövtöög
De eerste Wikingertog, vun den wi wat weet, is vun Gregor vun Tours in sien Historia Francorum opschreven: Anno 517 möök de dänsche König Chlochilaichum mit sien Scheep Fohrt op Gallien. He fohr na dat Rebeet vun den frankschen König Theuderik I. un hett’n Slag Franken fungen. Denn sünd se wedder na See, avers de König bleev an den Strand un tööv op de Floot. So keem dat, dat de Söhn vun Theoderik, Theudobertus, Tiet harr, mit en groten Heer un Flott antotrecken. He harr den däänschen König doodslaan un de dänsche Flott nedderkregen.
De tweede opschreven Bericht vun en Wikingertog is vun dat Johr 793, as dat Klooster Lindisfarne an de Oostküst in den Noorden vun England vun Seefohrers överfullen un plünnert worrn weer.
Däänsche Wikingers
De Dänen sünd besünners na Freesland un dat Rebeet vun de Sassen, na Frankriek un in den Oosten un Süden vun England seilt. In den Noordoosten vun England, so üm York rüm, harrn se sik fast ansett. Dor weer ok dat däänsche Recht güllig un dat Danelag weer för en lang Tiet temlich sülvstannig.
Knut de Grote weer König över Däänmark as dat sien gröttste Utdehnen harr. Dat Däänsche Riek güng vun Norwegen bit Sleswig un 1013 bet 1016 weer he ok König vun England.
Den Grunnsteen för dat grote Riek harrn al sien Vadder Sven Gavelbart un sien Grootvadder Harald Blautahn leggt.
Norwegsche Wikingers
De Norwegers sünd besünners na Noordwest un West na de Färöer, de Shetlands, de Orkneys, na Irland, Iesland, Noordengland un Westengland seilt. Bet op Irland und Grootbritannien weren de Inseln lerrig un dor hebbt de Norwegers sik anseten.
De gröttsten Seiltörns weern de na Gröönland un Amerika. Dat güng so: Erik de Rode harr in Norwegen Een doodslaan un muss denn na Iesland. Dor harr he wedder Striet un denn muss he ok Iesland verlaten. Dorbi is he denn na Westen seilt, vun wegen dat dor mal een Land in Sicht harr. Dor is he denn na Gröönland kamen. An de Westküst harr he dat manierlich funnen un denn mit sien Lüüd twee Städer opboot, Vestbygd un Austbygd. Kort later, üm 1000, is denn Leif Eriksson, sien Söhn, na Westen un hett dor Noordamerika opfunnen. Vun wegen den Wien, de se dor funnen harrn, hett he dat Land Vinland dööpt.
En lütt Dörp weer op de nördlich Halvinsel vun Niegfundland bi L'Anse aux Meadows anleggt, avers denn geev dat Striet ünnernanner, ok mit de Indianers, un dat Klima weer ok nich so doll. Dat föhr denn to dat Enn vun de Wikingers in Amerika. Wat dorvun överbleev, is nu UNESCO-Weltkulturarv.
Op Gröönland güng dat langer. Avers na 1300 weer dat denn dor ok toenn, vun wegen dat dat Klima slechter worrn weer un villicht ok vun wegen Striet mit de Inuit.
Sweedsche Wikingers
De Sweden hebbt sik besünners na Oosten hen orientiert. Al in de Vendeltiet geev dat vele Kontakten mit Osteuropa, wat ünner annern an de Övernahm vun Helmoorden, as den Spangenhelm, den Nasalhelm un later den Brillenhelm Tüchnis to sehn is, wat de Wikingers vun de Steppenlüüd un de Oströmers övernahmen harrn.
De sweedschen Wikingers sünd besünners över de Strööm reist. So sünd se denn bet an dat Swatte Meer, na Byzanz un sogor na Bagdad to’n Hanneln kamen. Mit de Slaven hebbt se Honnig, Wass, Barnsteen, Fell, Wapen und Sklaven ruthannelt un dat denn in Byzanz und Bagdad för Sülver, Sied, Brokat, Gewürzkraam, Helmens und Rüstungen verkofft.
De Finnen und Slaven hebbt de Skandinaviers ‚Rus‘ oder ‚Warjagi‘ (Waräger) naamt, de Byzantiners hebbt ‚Rhos‘ un ‚Waragoi‘ seggt un de Arabers hebbt se as ‚Al-Madjus‘, ‚Ruser‘ un ‚Saqaliba‘ betekent.
De Sweden harrn faken mit de Slaven koopereert un de Slaven harrn se af un an to Försten maakt. Af un an keem dat ok to Striet. So heet dat in de Nestorchronik, dat de Slaven de Warägers över dat Meer wegjaagt harrn. Denn avers wedder ropen, dat de Wikingers kloor Schipp moken schullen un den Försten spelen. So keem Rurik to den Förstentitel. Un heel Russland hett sien Naam vun düsse Rus (kiek ok ünner Kiewer Rus).
Grimmer
Grimmer is de Familiennaam von
Wikinger
Sweedsche Wikingers
Tosamen mit de Slaven harrn de Rus denn af 860 jümmers mal wedder Byzanz överfallen. De Byzantiners harrn sik denn mit Hannelsprivilegien Freden un Frünnschop kofft. Denn güngen ok Rus in Deenst vun den Kaiser un maken de Warägergard ut.
Mount Bartlett (Enderbyland)
Karteert worrn is he mit Luftopnahmen, de 1956 un 1957 in’n Rahmen von de Australian National Antarctic Research Expeditions maakt worrn sünd. Dat Antarctic Names Committee of Australia (ANCA) hett den Barg na Allan James Bartlett (1912–1989) nöömt, en Deelnehmer von de British Australian and New Zealand Antarctic Research Expedition (BANZARE, 1929–1931) ünner Leid von’n austraalschen Polarforscher Douglas Mawson.
Wikinger
Wikingerscheep
Twee Oorden vun Scheep sünd typisch för de Wikingers: Typisch is, dat de Planken in Klinkerbowies utföhrt sünd.
Mit de Langscheep harrn de Wikingers dat gauste Verkehrsmiddel dormols. Se kunnen gau angriepen un överfallen, vun wegen dat de Schipps gauer weren as en Peerd.
Woans dat to de Expansion keem
En Grund för de Röövtöög kann sien, dat dat toveel Lüüd geev, vun wegen den technischen Fortschritt. En anner Grund is, dat in Europa na de Völkerwannerung veel Unordnung weer un dat licht güng, en Röövtog to maken. Lichter tominns as to de Römertiet. Denn weren ok Streken temlich lerrig, so as Sleswig, wo de Angelns weg na England weren un en groten Deel vun de Sassen ok. Op de anner Siet weern de Langscheep nödig, dat de Wikingertöög ok wat bröcht harrn. De weren avers eerst üm 700 fardig entwickelt.
Mythologie un Literatur
De Mythologie weet wi besünners vun de Edda, wat dat gröttste Stück Literatur is. Veel güng över Vertellen, opschreven is dat avers eerst na 1000 ween. Blangen de Literatur weet wi ok’n Slag vun ole Graffstenen un anner Stenen, wo Runens rinschreven weren. De Runens weren Bookstaven, de ut dat Greeksche vun afkamen weren, avers sik denn sülvstannig entwickelt harrn.
Godenst
Godenst is en Dörp in de Gemeen Seedörp (Samtgemeen Sürsen) in’n Landkreis Rodenborg, Neddersassen.
Wikinger
Mythologie un Literatur
Wat de Mythologie angeiht, weer de nich veel anners as bi de Sassen. De Göttervadder weer Odin, wat dat lieke is as Wodan. Thor weer besünners wichtig. De Sweden hebbt besünners Freyr hillig hollen, sien wichtigstet Hilligdom weer bi Uppsala.
Dat Enn vun de Wikingers
Op de een Siet güng dat Röven na 1000 nich mehr so good, vun wegen dat de Frankens ehr Macht na Noorden utdehnt harrn un de Städer faster maakt weren. Besünners avers hett sik nedderslaan, dat de Wikingers to dat Christendom kemen un sik döpen harrn laten. Denn kümmt dorto, dat in Norwegen, Däänmark und later ok in Sweden Königrieken mit en faste Ordnung tostann kemen un de Königens harrn Ordnung hebben wulln.
Godenst
Geografie
De Naveröörd sünd Sürsen un Seedörp in’n Noorden, Twistenbossel, Tzassenholt un Meinst in’n Noordoosten, Brauel, Offens un Zeven in’n Süüdosten, Baadmöhlen in’n Süden, Oostereis in’n Süüdwesten un Rockst, Eitzt, Eitzmöhlen un Lahmst in’n Noordwesten.
Wikinger
Weblenken
Kiek ok bi: Berserker, Jomswikinger, Runensteen, Runen.
Godenst
Historie
In’n Eersten Weltkrieg sünd söss Soldaten ut Godenst fullen oder vermisst.
Bi’n Weddstried Uns Dörp schall schöner warrn is Godenst 1970 Bezirkswinner, Landswinner un ok Bundswinner worrn.
Verwaltungsgeschicht
In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Sürsen in’n Kanton Zeven höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.
De Oort hett vör 1885 to de Böörd Sürsen in dat Amt Zeven tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Zeven un na 1932 in’n Kreis Bremervöör. 1977 is dat Deel von’n Landkreis Rodenborg worrn.
1859 schull de Oort mit de ganze Böörd Sürsen in dat Amt Bremervöör wesseln, aver Godenst is dör en Verordnung von’n 22. Juni 1859 doch wedder in dat Amt Zeven trüggwesselt.
De Oort is an’n 1. März 1974 mit de Gemeenreform in Neddersassen Deel von de Gemeen Seedörp worrn. De Gemeen Godenst weer von 1965 bet 1974 Deel von de Samtgemeen Sürsen. De is 1974 oplööst worrn un dor is de ne’e un gröttere Samtgemeen Sürsen billt worrn, to de de Gemeen Seedörp sietdem tohöört.
Religion
Godenst is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de St.-Lamberti-Kark in Sürsen.
För de Kathoolschen is de St.-Michaelskark in Bremervöör tostännig, de siet 1. September 2010 to de Karkengemeen Hillig Geist in Stood tohöört.
Wapen
Dat Wapen hett en root Feld un dorop en Mammut, dat na rechts geiht. De Stööttähn un Footnagels sünd in Gold afsett. De Schildfoot is swart un wiest en Escher in Sülver, de na rechts utricht liggt.
Kultur
En Denkmaal för de Fullenen ut de twee Weltkrieg’ steiht in Sürsen an de Kark.
Weertschop un Infrastruktur
Godenst hett en egene freewillige Füürwehr.
Verkehr
Dör Godenst löppt de Kreisstraat 143, de in’n Noordwesten na Rockst geiht un in’n Süüdoosten na Zeven an de Bundsstraat 71. Ans gifft dat noch lüttjere Straten na Eitzt un na Seedörp an de B 71.
De nächste Bahnhoff is so bi 19 Kilometer wied weg in’n Noorden de Bahnhoff Heesdörp an de Bahnlien Bremerhoben–Buxthu. Fröher harr Godenst ok en egen Bahnhoff an de Bahnlien Bremervöör–Wasra. Dor hett dat von 1890 bet 1968 Personenverkehr geven.
Jan Pieterszoon Sweelinck
Jan Pieterszoon Sweelinck (* Mai 1562 in Deventer; † 16. Oktober 1621 in Amsterdam), weer en nedderlannsch Komponist un Orgelspeler.
Familie
Jan Pieterszoon Sweelinck weer een vun de dree Kinner vun Pieter Sywertszoon Sweelinck un den sien Fro Elsgen (Dochter vun den Deventerschen Stadtchirurgen Johan Zwelick). 1590 hett he Claesgen Puyner ut Medemblik heiroot. Mit ehr tohopen hett he denn seß Kinner harrt: Dirk ( 1591 – 1652), Pieter ( 1593 – 1670), Dyeuwer (1596) – 1597), Ysbrandt (ca. 1600 – 1662), Jan (ca. 1602) – 1662) un Elsge (1602- 1664).
Lehrjohre
Sweelinck lehr dat Orgelspeel vun sien Vadder Pieter. De weer vun 1564 bit to sien Dood 1573 Orgelspeler an de Oude Kerk in Amsterdam. Nah den Dood vun sien Vadder hett he Ünnerricht kregen vun Jan Willemszoon Lossy ( ca. 1545 – 1629). De weer Stadtmusikus to Haarlem. De düütsche Musikschriever Johann Mattheson hett in dat 18. Johrhunnert schreven, dat Sweelinck in Venedig bi Giuseppe Zarlino studeert hebben schall. Man hüdigendags meent de meisten Biographen, dat he dat woll verkehrt verstahn hett. Man up jeden Fall kenn Sweelinck de Lehrböker över Musik vun Zarlino ganz genau.
Orgelspeler
Al in dat Johr 1577 is Sweelinck as Orgelspeler anstellt wurrn. Up jeden Fall is he vun 1580 af an bi de Oude Kerk (Ole Kark) in Amsterdam togange. Sien öllsten Söhn Dirk folg em nah sienen Dood up düssen Posten nah. Sweelinck is in Amsterdam as en unbannig goden Musiker ansehn wurrn. He kreeg den Binaam „De Amsterdamsche Orpheus“ un höör ok to den Muiderkrink mit to.
Wark un Infloot
Sweelinck weer as Komponist wiet buten de Grenzen vun de Nedderlannen bekannt. Al in sien Leevtiet sünd verscheden Vokalwarken vun em in Druck rutgahn un allerwegens in Europa rümgahn. Sweelinck hett de Nedderlannen avers nie nich verlaten. Afsunnerlich is, dat vun sien üm un bi 70 Orgelstücken nich een rutgeven wurrn is, as he noch leven dö. Man ut ganz Europa strömen dortiets Orgelschöler nah Amsterdam un wollen bi em dat Spelen lehren. Besunners ut Noorddüütschland kemen veel Schöler. Up düsse Oort hett he den Kurs vun de Noorddüütsche Orgelschool ( un indirekt denn ok vun Johann Sebastian Bach) mit bestimmt. Bekannte Schöler vun Sweelinck sünd ünner annern Jacob Praetorius II., Heinrich Scheidemann, Samuel Scheidt un Melchior Schildt. Vunwegen sien velen düütschen Schöler kreeg he ok den Binaam „Düütsche Organistenmaker“.
Sweelinck schreev mehr as 70 Kompositschonen för Orgel un/oder Klavicimbel. De wichtigsten hiervun sünd:
In düsse Warken verbinnt Sweelinck de Kunst vun de Variatschonen un vun den virtuosen Stil, so as de bi de engelschen Virginalisten upkamen weer, mit den italieenschen Orgelstil vun Komponisten, as Claudio Merulo. Up düsse Oort keem en ganz egen Stil togang. De Phantasien wiest al veel Kennteken vun de klassisch Fuga up un könnt reinweg as ehr Vörlöper ansehn weern. Dat Bruken vun Echos in de Musik weer in de Johren üm 1600 rüm ganz begäng. Sweelinck hett dat woll vun de School vun Venedig mitkregen. Dor is dat vun Komponisten as Giovanni Gabrieli bruukt wurrn.
Sweelinck sien Vokalstücken sünd veel minner modern un staht noch ganz in de Traditschoon vun de Nedderlannsche School. Sien goot 250 Chorstücken könnt so indeelt weern:
Sweelinck siene Orgels
Sweelinck speel un komponeer in en Tiet, as de Middeltonstimmen bruukt wurrn is. De Vördeel vun düsse Stimmen weer, dat een dor in de Tonoorden, de begäng sünd, de Terz meist rein spelen kann. Hüdigendags gifft dat bloß noch wenig Orgels in düsse Stimmen, so dat dat ganz roor is, wenn Sweelinck sien Warken histoorsch upföhrt weern könnt (so, as dat dortiets klungen hett). Veel vun dat Leven, wat in de Middeltonstimmen insteken deit, geiht verloren, wenn de Stücken in en moderne Stimmen upföhrt weert, vunwegen dat dor de besunnern Ünnerscheed mank de Tonoorden verswunnen sünd.
De grote Orgel hett düsse Dispositschoon harrt:
De Chororgel hett düsse Dispositschoon harrt:
Trivia
Joost van den Vondel hett düsse Graffschrift för em schreven:
Dits Sweelinck's sterfelyk deel; ten troost ons nagebleven; 't Ontsterfelyk hout de maet by Godt in 't eeuwig leven; Daer streckt hy, meer dan hier omvatten ons gehoor, Een goddlycke galm in aller Enghlen oor.
Sweelinck is de eenzigst Komponist ut de Nedderlannen, den sien Bild up Papiergeld stahn hett: He stunn up den Schien över 25 Nedderlannsch Gulden, dat 1972 in Ümloop bröcht wurrn is.
Löwendal
Löwendal is de Familiennaam von