cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ahoff
Verwaltungsgeschicht
In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Zeven in’n Kanton Zeven höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.
De Oort hett vör 1885 to de Böörd Heeßel in dat Amt Zeven tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Zeven. 1932 is dat Deel von’n Landkreis Bremervöör worrn un 1977 von’n Landkreis Rodenborg.
Religion
Ahoff is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Viti-Kark in Heeßel.
Verkehr
An Ahoff langs löppt de Landsstraat 142, de in’n Westen na Zeven an de Bundsstraat 71 ran geiht un in’n Süüdoosten na Zittens un Wist an de Bundsstraat 75 ran.
De nächste Autobahn is de Autobahn 1 (Afsnidd Hamborg–Bremen). De Opfohrt 48 Elsdörp liggt so twölv Kilometer in’n Süden von Ahoff un de Opfohrt 47 Zittens twölv Kilometer in’n Süüdoosten.
Harris County (Georgia)
Harris County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat Georgia. He hett 32.024 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 1.202 km². De Sitt vun de Verwalten is in Hamilton.
Ahoff
Verkehr
De nächsten Bahnhööv sünd so bi 24 Kilometer wied weg in’n Süüdoosten de Bahnhoff Scheeßl an de Bahnlien Hamborg–Bremen un bi 25 Kilometer wied weg in’n Noordoosten de Bahnhoff Harsfeld an de Bahnlien Bremerhoben–Buxthu.
Harris County (Georgia)
Historie
De Kreis is 1827 grünnt worrn.
Demografie
Vun de 23.695 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 12.368 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 21.680 US-Dollar. 12.815 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 3.432 Minschen maakt. 8,14 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
4,06 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 1,89 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Vun de Vöröllern her sünd 78,43 % vun de Minschen Witte, 19,47 % Swarte, 0,51 % stammt ut Asien un 0,02 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 0,36 % sünd Nakamen vun Indianers. 0,34 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 0,87 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 1,10 % vun de Lüüd ansehn.
Radoslav Stojanović
Radoslav Stojanović is de Naam von
Montalvo
Montalvo betekent
Maya Beach
Maya Beach is en Gemeen in’n Distrikt Stann Creek von dat Land Belize. Dat is en Strandoort an de Küst von de Karibische See.
Ellen Plessow
Ellen Plessow (* 12. Januar 1891 in Ollnborg, † 2. September 1967 in Berlin (West) ) weer en düütsche Schauspelerin.
Se wurr as Helene Wiemuth Penning boren. Plessow hett dat Konservatorium in Hannober besöcht un in Berliner Theater speelt. Af de 20er Johren hett se in Stummfilmen meest komisch Rullen speelt.
Montalvo
,
Maya Beach
Geografie
duum|Strand von Maya Beach duum|Luftbild von Maya Beach, von Süüdwesten keken (2013) De Oort liggt in de Midd von de 25 Kilometer lange Landtung, de de Laguun von Placencia von de Karibische See afdeelt. Vör de Küst doot en Reeg Krallenriffs von dat Belize Barrier Reef liggen. De Oostküst von de Landtung hett veel Sandstränn, de Westküst is to en groten Deel Mangrovenholt.
De Naveröörd sünd Riversdale in’n Noordoosten, Seine Bight un Placencia in’n Süden, Independence in’n Süüdwesten un San Roman, Santa Rosa, Santa Cruz un Mayan King in’n Noordwesten.
Lacey Chabert
thumb|upright=0.8|Lacey Chabert Lacey Nicole Chabert (* 30. September 1982 in Purvis, Mississippi) is en US-amerikaansche Film- un Feernsehschauspelersche un Synchronsprekersche.
Maya Beach
Historie
Dat Rebeed is 1964 von Robert Gayer ut Vancouver, Kanada, köfft worrn, de dat as Feernoort opboot hett. He hett mit sien Ünnernehmen Plantation Palms Ltd. Hüüs vör allen an Kanadiers verköfft.
De Oort is vondaag präägt von en Expat-Gemeenschop von Kanadiers un US-Amerikaners.
Lacey Chabert
Ehr eerste Insichten in de Böhnenwelt möök Chabert mit ehr Rull as Cosette in’t Musical Les Misérables an’n Broadway.
Maya Beach
Verkehr
De eenzige Straat dör Maya Beach föhrt in’n Noorden na Riversdale un von dor na Santa Cruz an’n Southern Highway un in’n Süden över Seine Bight na Placencia. Von Placencia gifft dat en Fährlien na Independence.
De Placencia Airport liggt en beten in’n Süden von Seine Bight.
Lacey Chabert
De Rull för de se op’t mehrst bekannt is, is de Claudia Salinger in’t TV-Drama Party of Five. Siet 1998 weer se de engelsche Synchronstimm vun Eliza Thornberry in de Animatschoonsserie The Wild Thornberrys. Ok in de twee Filmen to de Serie – The Wild Thornberrys Movie (2002) un Rugrats Go Wild! (2003) – synchroniseer se de Eliza. De Stimm vun den Chrakter vun Megan Griffin in de Cartoon-Serie Family Guy weer ok ehre.
Priesen
Chabert hett 2005 gemeensam mit Lindsay Lohan, Rachel McAdams un Amanda Seyfried den MTV Movie Award för dat Beste Film-Team in Mean Girls wunnen.
Se wunn ok 1997 un 1998 den Annual YoungStar Award vun’n Hollywood Reporter för ehr Rull in Party of Five.
Vun 1993 bet 1999 weer se sössmal för den Young Artist Award nomineert.
Chabert
Chabert is de Familiennaam von
Kommun Luleå
De Kommun Luleå is ene Gemeend in dat Lehn Norrbotten in Sweden. Dat höört to de Landschop Norrbotten un den Gerichtsbezirk Luleå. Se hett 73.233 Inwahners (Stand 2006) op en Rebeet vun 2.110,01 km². De Sitt vun de Verwalten is in Luleå.
Demografie
2006 weren 8,33 % vun de Inwahners buten Sweden boren.
Scholen
De Kommun hett 43 Grundscholen, de vun de Kommun bedreven warrt. De Scholen hebbt alltohoop 7629 Schölers.
Geografie
In de Kommun gifft dat 1642 Eilannen, de alltohoop 29.447 Hektar groot sünd.
Cacao (Quintana Roo)
Cacao is en Oort in dat Municipio Othón P. Blanco, Bundsstaat Quintana Roo, Mexiko. Stand 2010 harr de Oort 2056 Inwahners.
Geografie
De Oort liggt op de Halvinsel Yucatán an dat Westöver von’n Río Hondo. Op dat annere Över von’n Río Hondo liggt dat Land Belize mit Albion Island.
De Öörd ümto sünd Javier Rojo Gómez, Pedro Joaquín Coldwell, Pucté un Douglas in’n Noordoosten, San Roman in’n Oosten, Cocoyol un José Narciso Rovirosa in’n Süden un Tres Garantías in’n Westen.
Weertschop un Infrastruktur
In dat Rebeed warrt vör allen Zuckerrohr anboot, dat in dat Wark in Pucté verarbeidt warrt.
Verkehr
Cacao liggt an de Straat von La Unión in’n Süden na Carlos A. Madrazo/Ucum in’n Noorden an de MEX-186. De MEX-186 geiht in’n Oosten na Chetumal un in’n Westen na Escárcega un de Westküst von Yucatán.
De nächste Flegerhaven is de Aeropuerto Internacional de Chetumal.
Rudolf Reiner
Rudolf Reiner is de Naam von
* Rudolf Reiner (1922–2015), Schrieversnaam von en düütsche Schrieversche,
Carlos A. Madrazo
Carlos A. Madrazo is de Naam von
Carlos A. Madrazo betekent
Carl Engelke
Carl Engelke is de Naam von
* Carl Engelke (1838–1912), düütschen Maler un Bildhauer,
Hilmar Zill
Hilmar Zill (* 13. September 1940 in Meerane) is en düütsch Grafiker un Breefmarkenkünstler.
Francisco Montalvo
Francisco Montalvo is de Naam von
Hilmar Zill
As Breefmarkenkünstler fung sien Loopbahn noch in de DDR an, för de he mehrere Breefmarken schafft hett. Nah den Fall vun de Müer hett he denn ok för Düütschland Breefmarken gestalt. Bekannt is he ok för dat Herstellen vun Ziertellern.
Francisco Montalvo
* Francisco Montalvo, spaanschen Schauspeler,
Hilmar Zill
Zill leevt un arbeitet in Rostock.
Grevelau
Grevelau is en Oort in de Gemeen Winsen in’n Landkreis Horborg, Neddersassen. De Oort höört polietsch al von öllers bi Scharmbääk mit bi.
Historie
Grevelau is as Afbo von Scharmbääk ut grünnt worrn.
Verwaltungsgeschicht
De Oort hett vör 1885 to de Vaagdie Parrns in dat Amt Winsen tohöört. In de Tied von 1852 bet 1859 weer dat Rebeed kort in dat Amt Parrns. Na 1885 weer dat in’n Kreis Winsen un is 1932 Deel von’n Kreis Horborg worrn.
De Oort is an’n 1. Juli 1972 as Deel von de Scharmbääk mit de Gemeenreform in Neddersassen an de Gemeen Winsen kamen.
Religion
Grevelau is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Gertrud-Kark in Parrns.
För de Kathoolschen is de Goden-Hirt-Kark in Winsen tostännig.
Verenen
De Peersportvereen Grevelau is an’n 17. April 1988 grünnt worrn.
Verkehr
De Dörpstraat dör Grevelau löppt in’n Süüdwesten na Scharmbääk an de Kreisstraat 8 ran un in’n Noordoosten in Winsen an de Landsstraat 234.
De nächste Autobahn is de Autobahn 39 (Afsnidd Hamborg–Lümborg). De Opfohrt 3 Winsen-West liggt so veer Kilometer in’n Westen von Grevelau an de K 8/L 217 un de Opfohrt 4 Winsen-Oost veer Kilometer in’n Süüdoosten an de K 84.
De nächste Bahnhoff is so bi twee Kilometer wied weg in’n Oosten de Bahnhoff Winsen an de Bahnlien Hamborg–Hannover. De Bahnlien geiht direkt an’n Oort langs.
Dole
Dole betekent
Luthmer
Luthmer is de Familiennaam von
Lüthold
Lüthold betekent
Lüthold is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Leuthold, Liutold, Lutold.
Thomas Reiner
Thomas Reiner is de Naam von
* Thomas Reiner (* 1926), düütschen Schauspeler,
Kiek ok bi: Thomas Rainer.
Sawers
Sawers is de Familiennaam von
Tzul
Tzul is de Familiennaam von
De Gasparis
De Gasparis is de Familiennaam von
Carl Esser
Carl Esser is de Naam von
Nuuk
thumb|Luftbild vun Nuuk Nuuk (däänsch Godthåb) is de Hööftstadt vun Gröönland.
Kubismus
thumb|Gris: Mann im Café, 1914, Ööl un Kleefbild. Ünner Kubismus (latiensch: cubus, „Wörpel“) versteiht man en Stilrichtung in de modern Kunst, de vör allen in de Maleree to’n Anfang vun dat 20. Johrhunnert bannig utprägt weer. Utgahnd vun de Laatimpressionismus un de methodisch Bildanalyse dör Paul Cézanne föhr de Kubismus to en Wendepunkt in de Maleree un bild’ de Anfang vun de abstrakt Maleree.
Historie vun dat Entstahn
Dee Naam „Kubismus“ is en Wortschöpfung vun de Kunstkritiker Louis Vauxcelles, de de Warken vun Georges Braque 1908 as „bizarreries cubiques“ betekend hett. Das Wort Kubismus kummt vun Kubus, wat „Wörpel“ bedüüt. De Kubismus beschäftigt sück mit de Övergang vun gegenständlich to abstrakten Formen, to’n Bispeel Kugel, Kegel, Zylinder oder Pyramide. Unafhängig entstunnen 1907 un 1908 de eersten rein kubistisch Warken vun Georges Braque un vun Pablo Picasso, de Kubismus harr sien Hoochpunkt in dat Johr 1914.
Nuuk
Nuuk liggt üm un bi 250 Kilometer süden den Polarkreis un hett 18.326 Inwahner (Stand:1. Januar 2020). Dormit is se de wietut gröttste Stadt vun Gröönland. De Golfstroom geiht in de Neeg an Gröönland langs, so dat in’n Winter dat Meer in’t subpolare Klima nich infreert. Bi de Weertschop is vör allen de Fischfang vun Bedüden, besünners op Granaat un Butt. Nuuk is hüüt ok en Teel för Touristen, de mit Flegers oder op Krüüzfohrten na Gröönland kaamt. Ok dat gröönlandsche Natschonalmuseum is in Nuuk.
1721 keem de norweegsche Missionar Hans Egede na Nuuk üm de twölf Inuit-Familien, de dor leven, to bekehren. De Oort weer de Platz, an den sik de Inuit ut dat Rebeet in’n Sommer drepen. Egede sien Huus ut de Tiet is hüüt de Seet vun’e gröönlandsche Regeren.
Partnerstäder
Nuuk hett Cuxhoben as Partnerstadt.
Kubismus
Liste vun Künstlers ut de Tiet vun de Kubismus
Disse List is in de chronologisch Riegfolg vun de Geburtsdagsdaten sorteert un erheeft kein Anspröök up Vullstännigkeit.
Transparenz
Transparenz (vun lat. trans „dör“ un parere „schienen, sik wiesen“) is en Materialegenschap. Man seggt, en Material is transparent oder dörsichtig, wenn man dat, wat dorachter is, mehr oder minner klor erkennen kann. En Bispeel is Finsterglas.
Physikaalsch is Transparenz de Anlaag vun Materie, elektromagneetsche Bülgen dörtolaten (Transmission). Wenn de Bülgen nich dördringen doot, sünners den Andeel vun’t sichtbor Licht, denn warrt de Energie vun de Bülg vun de Elektronen vun dat Material opnahmen un man seggt, de Bülg warrt absorbeert. Denn is dat Material undörsichtig. Wenn de Bülg aver dörgeiht, denn gifft dat keen Wesselwirken twüschen dat Licht un de Atomen un de Bülgen geevt keen Energie an dat Material af. In den Fall is dat Material dörsichtig. Dorüm is Transparenz keen allgemeene Egenschap vun en Material, man hangt ok sünners vun de Bülgenläng af, welke de elektromagnetische Bülg hett. D. h. Materialen, de för sichtbor Licht undörsichtig sünd, künnt för annere Bülgenlängen ut dat elektromagneetsch Spektrum transparent wesen, as t. B. för Röntgenstrahlen.
Hawkins County
Hawkins County is en Kreis (County) in’n US-Bundsstaat Tennessee. He hett 56.833 Inwahners (Stand Zensus 2010) op en Rebeet vun 1.261 km². De Sitt vun de Verwalten is in Rogersville.
Transparenz
Transparenz is en optische Egenschap vun en Material. Annere optische Egenschoppen sünd to’n Bispeel de Reflekschoon oder de Absorpschoon. As de anneren optischen Egenschoppen hangt ok de Transparenz vun de elektrischen Egenschoppen vun’t Material af. Starke Elektronenbinnen in en Material as bi’t Glas, hinnert nich blots de Wesselwirken mit de Lichtbülgen, man se sorgt ok dorför, dat Glas keen elektrischen Stroom leiden deit. Dorför müssen de Elektronen neemlich beweglich wesen.
Eenfach Lichtdörlaten, as dat bi Melkglas is, wo blots diffus Licht dörschient, aver nix nipp un nau sehn warrn kann, warrt to’n Ünnerscheden Transluzenz oder dörschienend nöömt. Wenn gor keen Licht dörlaten warrt, denn seggt man dorto Opazität. Metallen un Holt t. B. sünd opak. Deepenlicht is een blots bavenflachige Transluzenz, bedingte Dörsichtigkeiten sünd de Phototropie un de Elektrotropie (kiek wieter ünnen).
Hawkins County
Demografie
Vun de 53.563 Inwahners bi’n Zensus vun 2000 harrn 24.007 Minschen Arbeit. Dat Inkamen je Kopp vun de hele Inwahnertall weer 16.073 US-Dollar. 26.136 Minschen hebbt op de Highschool ’n Afsluss maakt, ’n Afsluss an’e Universität, de ’n Bachelor-Afsluss oder noch höger weer, hebbt 3.729 Minschen maakt. 15,57 % vun de Inwahners leven 2000 ünner de Inkamensgrenz to de Armoot.
Transparenz
De meisten gasförmigen Stoffen sünd transparent (t. B. Luft), aver ok enige Fletigkeiten un Faststoffen (t. B. rein Water, gewöhnlich Glas un enige Kunststoffen). Wenn de Transparenz vun de Bülgenläng afhangt, denn is dat transparente Medium töönt. Dat kann mit sünnere Metalloxiden in’t Glas liggen oder an gröttere Partikels, as in klöörten Rook. Sünd vun solke Partikels veele vörhannen, kann dat Material undörsichtig warrn, as bi dichten Rook.
Carl Esser
* Carl Esser (1861–1929), düütschen Bildhauer,
Hawkins County
Demografie
1,94 % hebbt 2000 tohuus ’n annere Spraak as Engelsch snackt un 0,68 % vun de Inwahners sünd buten de USA boren worrn.
Carl Esser
Kiek ok bi: Karl Esser.
Transparenz
Phototropie
Dat giff ttransparent Glas, dat op Licht reageert, so nöömt phototrop Glas. De Phototropie baseert op en torüchgängig Transformatschoon vun inlagerte sülverhalogenidhollige Utscheeden. Bi den Vörgang warrt dat Glas infarvt. Je na Halogenidoort in’t Glas künnt dorbi verscheden Klören tüügt warrn. Bruun oder grau phototrope Gläs warrt för’t Herstellen vun Sünnbrillen bruukt, de bi grote Helligkeit gau vun alleen düsterer un bi nalatend Helligkeit (langsomer) wedder dörsichtiger warrt. De Ünnerscheed in de Reakschoonssnelligkeit liggt in dat Instellen vun en Gliekgewicht vun twee gegenlöpig Reakschonen: Dat Düsterwarrn löpt över en Reakschoon 0. Orden (elk infallend Lichtquant, dat vun de Bülgenläng egend is, wannelt en Molekül üm). De gegenlöpige Vörgang is en vun de Temperatur afhangige Reakschoon 1. Orden, de na en e-Funkschoon aflöpt (in lieke Tieten reageert lieke Andeele, kiek ok Halfweertstiet). Disse Egenschoppen föhrt dorto, dat de Brillen to’n Autoföhren nich so goot egend sünd, wenn de Helligkeit in gaue Folg wesselt. De Brill blifft to’n Bispeel bi’t Inföhren in en Tunnel to lang düster. Bi grote Helligkeit un bi grote Küll (In’n Winter bi Snee) warrt de Brill bannig düster, langsam klorer warrt se in’t Düstere, gauer geiht dat ünner warm Water.
Verwaltungsgemeenschop Haag in Böverbayern
To ehr hebbt de Gemenen Haag in Oberbayern, Kirchdorf, Maitenbeth, Rechtmehring un Reichertsheim tohöört. Wieldes Haag in Oberbayern wedder en egen Verwaltung as Eenheitsgemeen kregen hett, hebbt de Gemenen Kirchdorf un Reichertsheim siet 1. Januar 1980 de ne’e Verwaltungsgemeenschop Reichertsheim billt un de Gemenen Maitenbeth un Rechtmehring de ne’e Verwaltungsgemeenschop Maitenbeth.
Transparenz
Phototropie
Phototropie speelt ünner annern ok en Rull bi de Fotosynthees.
Verwaltungsgemeenschop Haag in Böverbayern
Seet von de Verwaltungsgemeenschop weer Haag in Oberbayern.
Transparenz
Elektrotropie
Butendem gifft dat ok transparent Glas, dat mit Drücken vun en Knoop keikdicht maakt warrn kann, dat so nöömte elektrotrope Glas. Disse Vörgang löpt över Fletigkristallen, de transparent oder undörsichtig wesen künnt, afhangig dorvun, of en elektrische Spannung anleggt warrt oder nich. Solke Gläs warrt to’n Bispeel in Glaswannen in Limousinen oder bi de Glasfront in’t Cockpit vun de ne’eren ICE-Töög insett.
Radium
Radium (vun lat. radius „Strahl“ vun wegen sien Radioaktivität) is en cheemsch Element ut dat Periodensystem mit de Atomtall 88 un dat Atomteken Ra. Dat Element steiht in de tweeten Hööftgrupp un warrt dorüm to de Eerdalkalimetallen rekent. All Isotopen vun Radium sünd radioaktiv, liekers is dat en in Sporen natüürlich vörkamen Element.
Hawkins County
Demografie
Vun de Vöröllern her sünd 97,24 % vun de Minschen Witte, 1,55 % Swarte, 0,23 % stammt ut Asien un 0,01 % vun de Eilannen in’n Pazifik. 0,17 % sünd Nakamen vun Indianers. 0,23 % hebbt sik sülven to noch annere Gruppen torekent. 0,56 % hebbt angeven, dat se Vörfohren vun ünnerscheedliche Afstammung hebbt. As Nakamen vun Lüüd ut Latienamerika hebbt sik 0,78 % vun de Lüüd ansehn.
Karl Esser
Karl Esser is de Naam von
Mount Grimsley
Mount Grimsley en lütten Barg in Mac-Robertson-Land, Oostantarktika. He liggt in de Aramis Range von de Prince Charles Mountains 1,5 km süüdwesten von’n Mount Abbs.
Karl Esser
Kiek ok bi: Carl Esser.
Mount Grimsley
He is na Luftopnahmen karteert worrn, de 1956 un 1960 bi de Australian National Antarctic Research Expeditions maakt worrn sünd. Dat Antarctic Names Committee of Australia hett em na Stephen William Grimsley nöömt, de in dat Johr 1963 Techniker för de Ionosphärenforschung op de Wilkes-Statschoon weer.
Stallard
Stallard is de Familiennaam von
Radium
Historie
Dat Element Radium is 1898 in Frankriek vun de poolschen Chemikerin Marie Curie un ehrn Ehmann den franzööschen Chemiker Pierre Curie in Proven vun de Joachimsthaler Pechblenn opdeckt worrn. Vun grode Bedüden weer dorbi vör allen dat Resultat, dat reinigt Uran (as Metall-Solt) blots en lütten Deel vun de Radioaktivität opwiesen de as dat egentliche Uran-Ierz. De gröttste Deel vun de Radioaktivität seet in de „Barium-Sulfat-Fällen“. Dat afscheedte Element ut disse Fällen is denn na sien dull Strahlen nöömt worrn.
Vörkamen
Radium is ünner de natüürlich vörkamen Elementen een vun de roorsten. An de Eerdköst hett dat Element en Andeel vun üm un bi 7 · 10-12 %. Radium steiht in en natürlich Verfallsgliekgewicht mit dat Uran. Dormit is de Radium-Andeel vun en Steen proportschonal to sien Uran-Andeel – vörutsett, dat keen Transportvörgäng en Rull speelt, de Material uttuuscht. De Fakter bedriggt betogen op de Masse ruchweg 1/30.000.000. Bi’n radioaktiven Verfall is Radium dat Modernuklid vun’t Radon.
Egenschoppen
As en tyypsch Eerdalkalimetall is Radium week un sülvern gleemig. Dat Element is teemlich gliek as dat lichtere Gruppenhomoloog Barium, reageert aver noch weniger eddel. Bi Kuntakt mit Suerstoff oxideert Radium bannig gau un reageert teemlich dull mit Water.
In waterige Lösen is Radium jümmer positiv tweeweertig. Dat (tweeweertige) Kation hett keen Klöör. Jüst so as Barium billt Radium en poor Solten, de swor to lösen gaht, as to’n Bispeel Carbonat, Sulfat oder Chromat. Annere Solten as de Nitraten, Acetaten oder de Halogeniden lööst sik dorgegen licht – mit Utnahm vun’t Fluorid, dat blots middelwatig to lösen geiht. De Solten geevt in de Bunsenbrennerflamm en karminrode Klöör.
Isotopen
Vun dat Element gifft dat Isotopen mit de Massentallen vun 213 bit 230, dorünner aver keen, dat bestännig is. De Halfweertstieten leegt twüschen üm un bi 182 ns för 216Ra un 1602 a för 226Ra. Dat Isotop 226Ra kann in utrecken grote Mengden wunnen warrn, dat dat mööglich is, de physikaalschen Egenschoppen goot to studeeren.
Gefahren dör Radium
Verbinnen vun Radium gellen in verleden Tieten as vullkamen harmlos, mitünner sogor as goot för de Gesundheit. In de USA un Europa is Radium sogor as Heelmiddel gegen en grote Tall vun Lieden insett worrn, t. B. as Middel gegen Kreeft. Bruukt worrn is dat ok as Tosatzstoff in Produkten, de in’n Düstern lüchten doot. Man, keeneen hett sik bi’t Verarbeiten schuult.
In Böhmen is 1906 dat Radiumbad Sankt Joachimsthal grünnt worrn, un so keem dat direkt vör den eersten Weltkrieg dorto, dat ok in Düütschland gau vele Radiumbäder tostannen kemen, vun wegen dat all Lüüd dacht hebbt, dat dat en heelen Wirken harr. Al vör den Krieg hett Bad Kreuznach dormit warvt, dat starkste Radiumsolbad to wesen. Dorna weern dat vör allen St. Joachimsthal, Böverschlema un sünners Bad Brambach. Dorbi mutt een aver weten, dat in disse Heelbäder vör allen Radon binnen weer. Radium geev dat dorgegen blots in lütte Sporen. An sik harrn sik de Bäder also „Radonbad“ nömen müsst.
In de 1920er Johren keem denn aver de Gefahr vör de Gesundheit an’n Dag, as vele vun de Tifferblattmalersches in Orange (New Jersey) dör de radioaktive Strahlen vun de sülvstlüchten Farv Kreefttumoren an de Tung un an de Lippen kregen hebbt, vun wegen dat se dormit jemehrn Pinsel fuchtig maken deen.
De Gefährlichkeit vun Radium för den Minschen is 1924 to’n eersten mol dör den Tähndokter Theodor Blum ut New York beschreven worrn. He hett en Artikel schreven över dat Krankheitsbild vun den so nöömten Radiumkeev (engelsch: radium jaw, mitünner ok as Lüüchtstoffkeev (phossy jaw) beschreven. De Krankheit hett he sünners bi Patientinnen faststellt, de mit de Lüüchtstofffarv in Kuntakt kamen weern. Toeerst hett he meent, dat dat vun den giftigen Phosphor keem . De öörtliche Patholoog vun New Jersey, Harrison Martland, weer dat an’t Enn, de 1925 en Studie anfungen hett, de opletzt opdeckt hett, dat de Oorsaak för de Krankheiten bi’t Radium liggt.
Vun’t Johr 1928 an is Water to’n Drinken, dat mit Radium versett weer, ünner den Naam Radithor free in’n Hannel verköfft worrn. Opletzt mit den Dood vun den Stahlmagnaten Eben Byers 1932, de vun 1928 bit 1930 jeden Dag twee Buddels Radithor drunken hett, is klor worrn, dat Radium sworen Schaden för de Gesundheit bringen kann.
Eschen
De Eschen (Fraxinus) sünd en Geslecht vun Bööm in de Familie vun de Öölboomplanten (Oleaceae).
Radium
Bruuk un Sekerheit
De Anwennen vun slaten Radiumkapseln weer en fröhe Form vun de Bestrahlentherapie bi Kreeftkrankheiten, as to’n Bispeel vun’n Beermoderhals.
Eschen
Eschen sünd Bööm un smiet in’n Harvst ehr Loof afsmeet. Blot een Oort, de Esch, kaamt in Europa vör. Üm un bi 65 Oorden kaamt op de nördliche Hälft vun de Eer vör, vör allen in de tempereerte Zoon.
Radium
Bruuk un Sekerheit
As Radium över dat Verfallsgliekgewicht an’t Uran koppelt is, is dat ok jümmer in de Uranierzen mit bi un warrt bi’n Bargbo mit ümwälzt, d. h. ut den geoloogschen Insluss mit rutlööst. Bi’t Opbereiden vun’t Ierz liggt dat Intresse aver sünners op dat Uran (Yellowcake), wiel dat Radium to’n Bestanddeel vun’n Rest mit deponeert warrt. De gröttste Deel vun de Radioaktivität vun dat födderte Ierz liggt also nich in dat weertschopplich bruukte Uran, man in de Mudd-Deponien vun de Opbereiden. De Ümwelt warrt dorvun natürlich ok drapen, to’n een över de Strahlen vun’t Radium sülvst – vör allen α-Strahlen – aver ok dör sien Wirken as Born för Radon. Bi’t Saneeren vun Bargbofolglandschoppen is dat ünner annern en Teel, disse Utwirken intodämmen.
Sporen vun Uran un Radium warrt överall mit verfracht, woneem groteMengden vun natüürliche, heterogen tosoamensette Stoffmischen ümsett warrt. Dat bedröpt sünners ok Kraftwarken, de Kohlen verheizen doot, vun wegen dat Kohlenlagersteden hydrogeoloogsche Uran-Senken sünd. Wenn de Stoff vun de Kohlen nich opfungen warrt, bringt se Radium deelwies mit in de Atmosphäär. Ünner Anwennen vun Rookgasanlagen blifft dat Radium in de fasten Rüchstännen, de aver to’n Deel op’n Markt verköfft warrt. To’n Bispeel mutt in REA-Gipsen mit en högeren Radium-Belasten rekent warrn as in Naturgipsen.
Eschen
De Blöten vun de Eschen hebbt een oder twee Slechter. Se warrt dör Insekten oder den Wind stöövt. De Frucht is en Noot mit langtogenen Flögel op een Siet. thumb|Afghaansche Esch (Fraxinus xanthoxyloides dumosa)
Staat
En Staat is de Organisatschoon, de binnen de Gemarken vun en afgrenzt Rebeet togange is un dor de Macht utöövt over de Inwahners, de in düsse Gemarken leevt. Se is in hogen Maat unafhängig. Na buten hen stellt de Staat siene Inwahnerschop dor un hett ok de nödigen Machtmiddels in'e Hannen, um sik na buten un binnen dör to setten (t.B. dat Gewaltmonopol). Dat is mööglich, dat en Staat (freewillig oder dwungen) en Deel vun siene Machtmiddels an en annern Staat overdregen deit, oder dat Staten in en föderalen oder konföderalen Verband en Deel vun ehre Machtmiddels an en Staat afgeven, de over jem steiht.
Eschen
Dat Holt vun vele Eschenoorden is temlich hart un brickt nich so licht. Fröher sünd dor ok Bagens vun maakt worrn, wenn keen Ievenholt dor weer. Ok annere Saken, bi de hart Holt bruukt warrt, as Baseballslägers, bi Musikinstrumenten oder bi Helften vun Warktüüch, warrt vun Eschenholt maakt. In’n Schippbo warrt Eschenholt faken för Masten, Bööm un Pinnen bruukt.
Staat
Wat to en Staat tohören deit
De Staat is tohopensett ut allerhand Elemente, de em siene sunnerliche Aart geevt. Na dat Internatschonale Recht sünd düsse Elemente:
Eschen
De Esch is ok en Motiv ut de Germaansche Mythologie, wo Yggdrasil de Weltesch vörkaamt.
Staat
De Inwahnerschop
De Inwahnerschop besteiht ut de Unnersaten vun den Staat. De Unnersaten bestaht ut een oder mehr Völker oder Natschonen. Ofschoonst dat in dat 21. Johrhunnert in de westliche Welt as Normalfall ankeken warrt, dat en Staat man eene Natschoon tohopenbinnen un dorstellen deit, is dat lang nich allerwegens so. Dat gifft ok „plurinatschonale“ oder Mehrvölkerstaten. Wenn en Staat blot een Natschoon dorstellt un tohopenfaat, denn warrt snackt vun en Natschonalstaat. De Begreep Natschonalität warrt hen un wenn avers ok bruukt, um an to düden, dat een Unnersate is vun en sunnerlichen Staat, ok wenn de Macht vun düssen Staat over en ganze Reeg vun Völker oder Natschonen henlangen deit.
Staatsrebeet
Dat Staatsrebeet umfaat de geograaphsche Zoon, wo en Staat siene Macht in utöven draff. So is en vun de grottsten Upgaven vun en Staat, Grenzen um sien Land to trecken un düsse Grenzen to schulen. Dat gellt to Land, to See un ok in de Luft. For den Staat geiht dat hier um dat Territorialprinzip bi. For de „olen“ Staten is dat Afmaken un Inholen vun Grenzen keen Problem. Man de jüngern Staten, de ehre Grenzen unner annern in de Kolonialtied kregen hefft, oder de bi dat Ut'neenfallen vun de vörmolige Sowjetunion tostanne kamen sünd, sütt de Saak anners ut. Bovenhen hefft sik so'n Länner faken in'e Klatten vunwegen de een oder de annere Fraag vun dat Grenztrecken.
Organisatschoon vun Gesette un Politik
De Organisatschoon vun Gesette un Politik hett dat dor up afsehn, en Staat up sien Staatsrebeet tohopen to holen un sien Tokumst af to sekern. To düsse Organisatschoon höört dree Kennteken:
Souveränität
Dat bedutt, dat de Staat siene Macht nich vun en annere soziale Organisatschoon kriggt un dat dat keen annere soziale Grupp gifft, de boven den Staat steiht. De Staat is souverän, wat de internatschonale Ordnung angeiht, un ok na binnen hen. De Souveränität kann avers freewillig ingrenzt weern. So maakt dat unner annern Niue un de Cook-Eilannen, de Neeseeland beden hefft, ehre butenlannschen Saken to regeln. Um sik dör to setten, hett de Staat dat Gewaltmonopol in'e Hannen (Justizappraat, Polzei, Armee). Na den Soziologen Max Weber maakt dat den Staat ut, dat he dat Monopol vun Gewalt na dat Gesett in'e Hannen höllt.
Ives
Ives betekent
Ives is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Yves.
Palomo
Palomo betekent
Palomo is de Familiennaam von
Bewegte Biller
Bewegte Biller is de Utdruck för en Affolg vun projizeerte Biller, de dör dat Wiesen in korte Tietafstännen mit egente Technik den Anschien vun Bewegen tüügt. Tomeist is de Begreep in’n Tosamenhang mit „Filmbiller“ meent. För dat Oog un de Wohrnehmen vun’n Minschen reckt al 16 bit 18 Biller in de Sekunn, üm den Anschien vun fleten Bewegen, also Kontinuität, to maken, so lang sik de enkelten Biller nich to dull vun’nanner ünnerscheedt.
Historie
Anfungen hett de Historie vun de bewegten Biller mit Verfohren to’n wiesen vun Momentopnahmen in jemehr natürlichen Reeg (1, 2, 3...). De eersten „bewegten Biller“ weern technische ümsetten vun’t Duumkino as dat Phenakistiskop, dat Zoetrop oder dat Praxinoskop. Mit dat Elektrotachyskop geev dat denn de Möglichkeit vun gröttere Projekschonen op de Wand, wat wieter entwickelt worrn is un an’t Enn to’n Film föhren de.
Prinzip
De Fotoopnahmen oder en Bilddräger warrt in’n Stillstand sehn. Man snackt vun’n ünnerbroken (oder Intermitteeren) Transport in’n Verbinnen mit en Versluss bi de Opnahm oder en Blenn bi de Weddergaav. Twüschen de Moment- oder Phasenbiller gifft dat en Düsterpoos. Bi de normalen Filmkamera fallt en so nöömten Zyklus in twee Delen, de dör den kumplementären Winkel in’n kreisförmigen Ümloopversluss utdrückt warrt – to’n Bispeel 190° Transport-Düüsterphaas un 170° Licht- oder Belüchtenphaas.
De „Traachheit vun’t Oog“, de so nöömte Nabild- oder Phi-Effekt, hat dorgegen nix mit de egentlichen Bewegenswohrnehmen in’n Film to doon, as dat faken annahmen warrt. Dorto seggt Zglinicki: „Saken, de op Nabildwirken baseert, hebbt mit de Kinematografie in’n Grunnen nix to kriegen. Blots stroboskopische Anschienen – woll aver in Verbinnen mit de Nachbildwirken – drööft as direkte Vörlöper vun’n Film anspraken warrn“.
De Nabildeffekt sorgt blots dorför, dat de an sik verscheden Enkeltbiller so sehen warrt, as wenn se tosamenhangt. De Düüsterphasen warrt dorbi as Flimmern föhlt. De egentliche Bewegenswohrnehmen kummt dör de Ünnerscheden in’n Inholt vun de openannerfolgen Biller tostannen, de in’n Bregen as Positschoonsännern un de dorvun afleidt Snelligkeit düüt warrt. Dat warrt as Stroboskopeffekt betekent.
Łuszczek
Łuszczek is de Familiennaam von
Bewegte Biller
Prinzip
En Dorstellen ahn Flimmern is af en hell-düüster-Wesseln vun 45 mol in de Sekunn mööglich. De meisten Minschen nehmt dat Flimmern denn blots noch unbewusst wohr. Man, teemlich helle Biller un Biller mit veel Kontrast künnt ok dor jümmer noch to’n Flimmern föhren. Dat kann na en längere Tiet kieken dör Koppweh to marken wesen oder dordör, dat de Oog mööd warrt. Af ruchweg 60 hell-düüster-Wesseln in de Sekunn besteiht disse Gefahr normalerwies nich mehr. En Verfohren mit 60 Biller in de Sekunn is Showscan.
Technische Grundlaag
Üm dat een nicht wohrhaftig 50 bit 100 in de Sekunn opnehmen mutt, is bi’n Film al fröh de Trick anwennt worrn, dat jeed Bild mehrmols wiest warrt. Sössteihn wohre Biller in de Sekunn warrt mit de Dreeflögelblenn oder een Blenn, de sik dreefach översett dreiht, as 48 hell-düüster-Wesseln dorstellt. Ut 24 opnahmen Filmbiller in de Sekunn, wat de Bildfrequenz vun’n Toonfilm is, warrt mit Help vun en tweeflögeligen Blenn 48 projizeerte Biller. Dat is en Kompromisslösen twüschen en ruckelfre’e Dorstellen, en minimalen Verbruuk vun Material un en as flimmerfree wohrnahmen Vörföhren.
Bi Video un Feernsehn warrt in de europääschen Verfohren PAL un SECAM 25 Biller oder 50 Halfbiller in de Sekunn wiest, vun wegen dat dat jüst so veel is as de Wesselstroomfrequenz vun 50 Hz, de in de europääschen Stroomnetten begäng is.
In’n Gegensatz to dat bit nu beschrevene Simplex-Verfohren funkschoneert dat Duplex-Verfohren mit’n sünners anordente 180-Grad-Blenn. De Phasenbiller sünd op twee Drägers verdeelt (1, 3, 5... un 2, 4, 6...) oder leegt op en sülven Dräger, man, üm de so nöömte Duplex-Parallaxe versett. De Parallaxe is hier de Afstand twüschen de beiden optischen Assen. Bruukt warrt borbi twee Lichtweeg un twee Objektiven. De Deelbiller mööt an de Bildwand to’n Decken kamen. Mit de Halfkreisblenn warrt nu afwesseln een Lichtweg för de Projekschoon vun een Phasenbild freegeven, wiel dat nächste al in Positschoonbröcht warrt. De Tall vun de Billerwessel oder de Bildfrequenz is blots half so groot as bi’t Simplex-Verfohren. De Dorstellen is flimmerfree bit hen to’n Stillstand. De Skladanowsky-Bröder hebbt dit Verfohren 1895 nütt, üm jemehr Bioskop tobedrieven. Ok Prestwich un Greene hebbt 1896 mit Duplex-Projekschonen un Breedfilm arbeit.
To’n Afspelen vun bewegte Biller gifft dat ünnerscheedliche Techniken. De wichtigsten dorvun sünd:
Plasma-, Fletigkristallbildschirmen un OLEDs sünd vun wegen jemehrn Funkschoonswiesen nich vun’t Flimmern bedrapen. Man, sünners Fletigkristallbildschirmen hebbt aver faken noch to langsame Reakschoonstieten un sünd dorüm to’n Wiesen vun bewegte Biller nich so goot egent.
Wenn to de bewegten Biller gliektietig ok noch Toon afspeelt warrt, denn seggt man dorto audiovisuelle Affolg.
1. Rieksdag vun Eestland
Afgevene Stimmen: 471.228
Gora Greben’
Gora Greben’ is en Nunatak in Mac-Robertson-Land, Oostantarktika. He liggt westnoordwesten von’n Mount Bayliss in de Prince Charles Mountains.
Russ’sche Wetenschoppers hebbt em nöömt.
Luts
Luts is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Lutz, Luz.
Foster
Foster betekent
Foster is de Familiennaam von
,
Kiek ok bi: Forster, Foster Township.
Plattdüütsche Bibelöversetten
duum|De [[Bugenhagenbibel, Iutgove Meideborg 1554]] Düsse Artikel is över de plattduitsken Bibelöversetten öhre Historie van’r middelsassischen Tied bet to den neddersassischen Bibeln vandagen.
Ene heel belangrieke Översetten, os auk en wichtiget Stück van’r plattduitsken Schrieverüjje, is de Reformater Johannes Bugenhagen Pommeranus siene Översetten van’r Lutherbibel. De Bugenhagenbibel, auk Lübecker Bibel nöömt, was de auk Grundlage för de eersten Bibelöversetten in de skandinaavsken Sproken. Vördem gaff et öwwer auk ol schrieven un druckt Överdrägen van’r Bibel up Middelsassisch. Man düsse Översetten hadden nich, os Luther siene Bibel, den hebrääschen un greekschen Tekst to Grundlage, man wöörn Överdrägen van’r latiensken Vulgata.
Vandage gifft et veule verschelen plattduitske Bibelöversetten, för verscheudene Dialekte. Eune plattduitske Bibel för heel dat Sprookrebeed, os’t de Bugenhagenbibel was, gifft’t vandagen nich mahr.
Hamborger Översetten (1523)
In’n Johre 1523 kamm eun Överdrägen van Luther sien Nüjjet Testament, van nich naamkünnigen Schrievers, riut. Düsse Överdrägen kamm in Hamborg riut un baseert blangen Luther sien Tekst auk up de Halverstidder Bibel un deelwies auk up de Vulgata. Düsse Iutgave was auk Vörlage vör de Wittenberger Översetten, de nau in’n sülvigen Johr riut kamm.
Theodorius Smedecken siene Werke (1523)
Auk in’n Johre 1523 kamm eun beten wat läter en tweute Överdrägen bi den Drucker Melchior Lotter in Wittenberg riut. Düsse Översetten briuk de sülvigen Borns, man auk de ol riutbröcht Bibel iut Hamborg för öhr Översetten. Auk hür is ius de Schriever nich naamkünnig, denn in de Bibel sülvst steuht niks dorto, wer dat schreiv. De Wetenskop is sik öwwers, up Grundlage van Schrievstil un den oostfölsken-engerschen Inslag, vermoden, dat wal Theodoricus Smedecken de Auter van’n Nüjjen Testament iut Wittenberg is. Denn 1523 is dat '' bedebok vnd lesebok D. Mart. Luther'' bi Melchior Lotter den Jüngeren in Wittenberg, met biblisken Teksten in riut kumen. In’n Kolophon steuht Theodoricus Smedecken os de Översetter van den Werk. An männich eun Stieden is de Tekst van düssen Leesbook meest de sülvige os in Wittenberger Bibelöverdrägen. Auk släggt de Tekst in beuden Werken no’t Oostfölske. Met to wiest sik auk Smedecken siene spezielle Manier to schrieven in beuden Werken.
Männich eun seggt över Smedecken sien oostfölsken Dialekt, dat düsse Mundoord dür enne eune wichtige Rolle in’r Reformatschoon kreig. Man et gifft auk Luie, de seggt, dat düsse Överdrägen van Smedecken ollns tohaupe nich os passig un licht to verstohn is, in heel den middelsassichen Sprookrebeed, os de Överdrägen van Bugenhagen. Dor sind nich blaut en Bült van oostfölsken Dialektwöer un spezielle Formen in, man dor sind männje haugduistke Wöer mank un auk en beten wat van’r haugduitksen Grammatik. Faken vermengeleert he auk de Formen un briuk een mool de duitske un’t annere mool de sassische Form. Dat mag wal dor an liggen, dat he in Leipzig studeer, wat jo to de haugduitsken Giegend tellt. Upto is Smedecke siene Schrievwiese eun bisken wat kriuse. Smedecken siene Översetten raakt also nich an de Standard van’r middelsassischen Schrieverssproke ran, os de dunnmools begäng was. Sien Sproke steuht twisken de middelsassische Schrieversproke un Dialektschrieverüjje vandage. Dat maakt siene Werke to eun unbannig interessantet Dokument van’r plattduitsken Sprookhistorie.
Auk wenn Smedecken met siene Sproke nich an den Standard anlangt un dor wat haugduitsket inmisket is, hölpen siene Översetten liekers, de Konzepten van’r Reformatschoon in’n sassischensprokigen Noorden van Duitskland to verbreuden un to spreuden.
Översetten van’n Pentateuch (1523)
De plattduitske Översetten van’n Pentateuch (de fief Böker van Mose) kammen 1523 auk bi Melchior Lotter un Michael Lotter in Wittenberg riut. De Schrieverling van düssen is Werk is wal nich Smedecken, denn de typiske oostfölske Inslag finnt sik hür nich. Et lett, os wenn düsse Översetten van’n Pentateuch, met en poor läteren Korrekturen, de Grundlage van den Pentateuch in’r Bugenhagenbibel is. Et kann wal angohn, dat de Auter van düsse Översetten auk an de Bugenhagenbibel met werk.
Et schient, os wenn de Översetten van’r Lutherbibel in’t Sassische toeerst van verscheeden Översetters togliek in’r Make was. Un jeuder eun dor an rüm werkel os heu dat konn. Eerst os Johannes Bugenhagen de Laid övernamm, kreig de ganse Aktschoon eune faste Richte un dat sprooklike un wetenskoplike Wetten, wat eun för sowat briuk.
Bugenhagenbibel/Lübecker Bibel (1533/34)
Et kückt so iut, os wenn de vörigen middelsassischen Översetten nich de theoloogschen un wetenskopliken Standards, os se bi den Reformaters üm Martin Luther ümme rüm begäng wöörn, genüge wöörn. In den Wöer vörweg schreiv Bugenhagen in’n Johre 1525 in sien Översetten van’n Niegen Testament, dat se "... ys nicht alse de erste Vordüdeschynge was, sunders reyn unde fyn." Dat mag villicht angohn, dat he hür över de kriuse Översetten van Smedecke kürt. In’n Vörwoord van’r Wittenberger Iutgove ut’n Johr 1569 kritseer Bugenhagen, dat de  "...olde düdesche Biblia, van unvorständigen Lüden, uth dem Latine verdüdeschet, ys gegen deße tho achten Narrenwerck, und nicht werdt, dat se düdesch heten schal.". He seggt also dat de Översetters van den vörigen Överdrägen, de de Bibel iut’n latienschen översetten döön, van niks afwussen un dat man öhre Werke nich as rechtet Duitsk oder Plattduitsk beteken kann.
De Bugenhagenbibel öhre Översetters
Dor gifft’t nenne Twiefel dor an, dat Bugenhagen de Översetten nich heel olleen möök. Dat lett, os wenn Bugenhagen blauts de Laidsmann was un os Hartugever, de ganse Arböjje koordineer. Den grauten Deel van’r Arböjj, dat Översetten un dat Schrieven, möken wal annere. Man bi eun beten stiuren un sworen Versen un Riegen het Bugenhagen Stütt un Stell gieven un gaff den Schrievers wal faken en bisken Hölpe. In’n Vörwoord van’r 1525 riutkamen Översetten van’n Niegen Testament schrifft Bugenhagen sümst över siene Upagove bi’r Översetten:"...dat desse arbeyt ys vullenbracht dorch eynen anderen, doch hebbe ick gehandelt unde radt gegeven in allen örden unde steden da ydt swer was in unse düdesch tho bringende." Dat lett also, os wenn Bugenhagen dor männje Schrievers hadde un iuthölp wenn dat eun beten vigeliensk un kumpliseert was.
De Sproke van’r Bugenhagenbibel
Faken gaff et Kritik an’r Bugenhagenbibel öhre Sproke. Dor worchte seggt, de Tekst peckt un backt derbe an’r haugduitsken Lutherbibel. Man vandage kückt man de Sake eun beten anster an. Os et dunnmaals begäng was, is de Översetten os dicht os dat angohn kann an’r Lutherbibel öhren Tekst. Man wenn dat niu in klappt het, wiest de Bugenhagenbibel auk gans eugen Wege, de sülvige Sake to ümschrieven. Met to wiest de Bugenhagenbibel öhre Sproke, dat’t Plattduitske ol up’n Padd to eun standadiseeretn Schriftsproke was un auk den Haugduitsken in niks achterran heng.
Bedüden un Inwerk van’n middelsassischen Bibeln
Bugenhagen un auk de anneren Schrievers un Översetters het dür öhre Överdrägen van’r Bibel nau en Schritt hen to eun plattduitske Schriftsproke maakt. Düsse schrieven Sproke is kompabel wesen ollerwegens verständlik to sien un was auk os eune Dacksproke för de verschedenen Dialekte to briuken. Dormet kann man seggen, dat Bugenhagen sien Werk vallicht, os belangriek os Luther siene Bibel, för’t Duitske was.
Plattduitske Bibelöversetten vandage
duum|Johannes Paulsen Auk wenn et nich sobutz met’r middelsassichen Kerkensproke to Enne was, diuwwer et meest 250 Johren bet wedder en Part van’r Bibel up Plattduitsk riutkamm. Eerst in’n Johre 1885 bröch Johannes Paulsen to’n eersten Mool wedder en Nüjjet Testament up Plattduitsk riut. Paulsen namm hür den Tekst iut’r Bugenhagenbibel to Grundlage un överdrääg dat Nüjje Testament in sienen holsteenschen Dialekt.
Vandage gifft et veule verscheuden Bibeln för olle de verschelen Dialekte van’n Plattduitsken. Ene Bibel för heel dat plattduitske Sprookrebeet gifft et vandagen nich mahr. Auk is Sproke van düssen Översetten eher dat Plattduitsk, os man dat kürt oder snackt un is nich ’ne Schriftsproke, de an Bugenhagen siene anraakt.
Lutie
Lutie betekent
Kiek ok bi: Luti, Luty.
Franco Ballerini
Franco Ballerini (* 11. Dezember 1964 in Florenz; † 7. Februar 2010 in Pistoia)) weer en italieensch Profi-Radrennfohrer un siet 2001 Baas vun de italieensch Rad-Natschonalmannschap . Ballerini fung 1986 as Profi an un hett de Karriere an’ 15. April 2001 mit dat Rennen Paris-Roubaix beend.
Verwaltungsgemeenschop Ampfing
De Verwaltungsgemeenschop Ampfing in’n Landkreis Mühldorf am Inn, Böverbayern, Bayern, is bi de Rebeedsreform in Bayern an’n 1. Mai 1978 grünnt un to’n 1. Januar 1980 al wedder oplööst worrn.
Franco Ballerini
De Italiener weer en so nömmt Klassikerjäger, de sien gröttsten Spood bi de Fröhjohrsklassiker harr. So is he alleen 13 Mal bi Paris–Roubaix antreden.
Verwaltungsgemeenschop Ampfing
To ehr hebbt de Gemenen Ampfing, Heldenstein, Mettenheim un Rattenkirchen tohöört. Wieldes Ampfing un Mettenheim egen Verwaltungen as Eenheitsgemenen kregen hebbt, hebbt de twee annern Maten siet 1. Januar 1980 de Verwaltungsgemeenschop Heldenstein billt.
Seet von de Verwaltungsgemeenschop weer Ampfing.
Franco Ballerini
As Baas vun de Rad-Natschonalmannschap hett he ok völ Spood. He föhr nemelk Mario Cipollini (2002), Paolo Bettini (2006 un 2007) un Alessandro Ballan (2008) as Team-Chef to de Weltmeesterschap.
He is bi en Autounfall to Dood kommen.
Carl Ewald
Carl Ewald is de Naam von
* Carl von Ewald (Christian Wilhelm Karl Ewald; 1852–1932), düütschen Politiker ,
Lurçat
Lurçat is de Familiennaam von
Karl Heinz Esser
Karl Heinz Esser is de Naam von
* Karl Heinz Esser sen. (1880–1961), düütschen Verleger un Politiker,
Teck
Teck betekent
Teck is de Familiennaam von
,, ,
Kiek ok bi: Tec, Tek, Tegg.
Carl Euler
Carl Euler is de Naam von
Kiek ok bi: Karl Euler.
Oilstörp
Oilstörp is en Dörp in de Gemeen Solzhusen (Samtgemeen Solzhusen) in’n Landkreis Horborg mit 540 Inwahners (Stand 2013) op en Rebeet vun 656 Hektar.
Geografie
Oilstörp liggt an de Noordkant vun de Lümbörger Heid. Dat Water ut Oilstörp flütt över den Oosterbeek na’n Noordbeek hen af un von dor in de Luh.
Naveröörd sünd in’n Oosten Solzhusen, na Süden Eyendörp, in’n Süüdwesten Lübberstää un na’n Westen to Gö’nstörp un Garlstörp. Na Noorden kummt eerstmal gornich veel, meist blot Feller un Woold un denn Toppenstää un Gastää.
Verwaltungsgeschicht
In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Garlstörp in’n Kanton Garlstörp höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.
De Oort hett vör 1885 to de Amtsvaagdie Garlstörp in dat Amt Winsen tohöört. Blots in de Johren 1852 bet 1859 hett de Oort för en Tied to dat Amt Solzhusen höört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Winsen un 1932 is dat Deel von’n Kreis Horborg worrn.
Oilstörp weer bet 1928 en sülvstännige Gemeen, un hett sik denn mit Gö’nstörp tohoopslaten. Dat hett sik to’n 1. Oktober 1951 ännert, as Oilstörp wedder egenstännig worrn is. An’n 1. Juli 1972 keem Oilstörp mit de Gemeenreform in Neddersassen to de Gemeen Solzhusen.
Religion
Oilstörp is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Johannis-Kark in Solzhusen.
Verkehr
Dör Oilstörp löppt de Landsstraat 216, de in’n Westen över Gö’nstörp un Garlstörp na Niendörp geiht un in’n Oosten över Solzhusen, Westergellsen, Karkgellsen un Reppenstää na Lümborg. Von Garlstörp ut geiht de L 212 in’n Noordoosten na Toppenstää un Wulfsen un in’n Süüdwesten na Äästörp un Ebendörp. Von Solzhusen ut geiht de L 234 in’n Noorden na Gastää un Winsen un in’n Süüdoosten na Puunsen un Amelkusen.
De nächste Autobahn is de Autobahn 7 (Afsnidd Hamborg–Hannover). De Opfohrt 40 Garlstörp liggt so fiev Kilometer in’n Noordwesten von Oilstörp an de L 216.
De nächste Bahnhoff is so bi 18 Kilometer wied weg in’n Noordoosten de Bahnhoff Winsen an de Bahnlien Hamborg–Hannover. Von 1906 bet 1970 hett dat ok Personenverkehr op de Bahnlien Winsen–Hützel geven, an de de Bahnhoff Gö’nstörp-Oilstörp leeg. De Bahnhoff warrt vondaag blots noch för den Göderverkehr bruukt.
Karkenmusiker
En Karkenmusiker oder en Karkenmusikersche is en Minsk vun de Karkengemeende, de en Organist un Chordirigent is. He befaat sik mit de Musik in de Kark un beset do en wichtige liturgische Funktion met egenstännigen Verkündigungscharakter. He is för en Gemeen un Dekanat en kulturelle Kraft, de de Musik vun de Kark auk nach Buten hen repräsenteert.
Ireland
Ireland betekent
Karkenmusiker
Tohope met all siene Upgaven: Chorbaas, Dirigent, Organist, Singer un Musikpädagoog, hett de Karkenmusiker bannig wat to doon. Bloß in zentrale Karken un Kathedralen weert de beiden Ämter updeelt in Organist un Kantor.
Ireland
Ireland is de Familiennaam von
,
Kiek ok bi: Irland.
LeVar Burton
duum|Levar Burton (2009) Levardis Robert Martyn Burton Jr. (* 16. Februar 1957 in Landstuhl, Rhienland-Palz) is en US-amerikaanschen Schauspeler, Speelbaas un Schriever.