cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Fooke Hoissen Müller
Müller weer tweemal verheiraadt. Toeerst hett he 1832 in Torgau de Dochter vun’n Superintendent, Caroline Rosalie Koch heiraadt, de 1841 doodbleven is. 1847 hett he in Brannenborg wedder heiraadt, Auguste Heldt, de 1854 doodbleven is un de he dormit ok överleevt hett. Mit Caroline harr he fief Kinner, mit Auguste veer, vun de aver blot fief groot worrn sünd.
Blangen de Mathematik un de Naturwetenschoppen allgemeen hett em ok de Musik intresseert un he hett en poor Instrumenten speelt. Besünners uttekent hett em aver ok sien Talent för dat Schrieven. Toeerst hett he Hoochdüütsch schreven un denn jümmer mehr ok Plattdüütsch. He hett nie veel vun sien Warken rutgeven, he weer vör de Kritik bang. Eerst kort vör sien Dood keem sien plattdüütsch Epos Tjark Allena rut. Besünners de Warken vun Groth un Reuter hebbt op Müller Indruck maakt un he wull geern för Oostfreesland ok en groot plattdüütsch Wark entgegensetten. Siene Krankheit hett aver verhinnert, dat he den Spood vun siene Warken noch beleven kunn. Den Band Döntjes und Vertellsels in Brookmerlander Taal hett eerst sien Broder Johann Diedrich 1857 rutgeven, de wohrschienlich ok en beten an’n Text rümschreven hett.
Fats Waller
thumb|Fats Waller 1938 Thomas Wright Waller (* 21. Mai 1904 in Harlem, New York; † 15. Dezember 1943 in den Santa-Fé-Express in Hööcht vun Kansas City an en Lungenentzündung) weer en bekannt Jazz-Pianist, -Komponist un -Singer. De, vun wegen dat he so dick weer, Fats nömmt Jazzmusiker har groot Bedüüden in de Entwickeln vun den fröhen Jazz Anfang vun de 1920 Johren to’n Swing vun de 1930er un 1940er Johren.
Leven un Wark
Fats fung sien Karriere in jung Jahren as Kino-Organist an. James P. Johnson, de den Harlem-Stride-Pianostil meesterhaft beherrschen dee, hett sück dat jung Talent annommen, geev de sien Jazz-Piano-Stil den eersten Schleep un hett hüm in de Jazz-Szene vun Harlem inführt. Sien Mentoren James P.Johnson un Willie „The Lion“ Smith wurrn in de Loop vun de Tiet vun Waller sülvst in de Rull as bedüüdenst Harlem-Stride-Pianisten aflööst. Blangen Solo-Upnahmen up Plaat un Pianola-Rull wuss sien Bekanntheit as Star vun de Rent-Partys in Harlem un as Begleiter vun beröhmt Blues-Singerinnen. Överhoopt is de Völtall un de Oord vun de Besetten mit de Waller in de eerst Johren vun sien Plattenkarriere upnehmen dee, en Speegel vun de enorm Experimenteerfreud un Kreativität vun de Jazzer vun disse fröh Johren.
1924 funn he in Andy Razaf den för sien Kompositschonen wichtigsten un kongenialen Leedtextschriever. Sülvs via Telefon is en vun de Razaf/Waller-Songs entstahn. In de Broadway-Show Hot Chocolates wurrn 1929 völ Leeder vun de beid präsenteert, ünner annern „Ain't Misbehavin'“ dör Louis Armstrong, de to’n Star vun de Show wurr. Waller sien eegen Solo-Einspeelen för Victor wurr mit Rang 17 de eerste vun all tosommen 63 Hits in de Loop vun sien Karriere; en wieder Spoodtitels in den Charts gelung aver eerst 1934 mit de Eddie DeLange-Kompositschoon „I Wish I Were Twins“.
Mit Fats Waller and His Rhythm, to de de Gitarrist Al Casey hörr, harr Waller denn een vun de best lütt Swing-Bands; he hett mit disse un anner Koppels Plattenupnahmen makt un weer landswiet in’tRadio to hörn – en immer to Scherzen upleggt Ünnerholler mit sien lustig Leedtexten un Leedtextafwanneln. He harr midderwielen den Stride-Piano-Stil to en maatgevend Klaveerstil vun den Swing wiederentwickelt. Up Europa-Tournee wurr he begeistert empfangen, in England sogor 1938 eerstmals in‘t Feernsehn präsenteert. Mit de London Suite, een Kompositschoon ut söss hööchst eleganten musikalischen Miniaturen över Londoner Stadtdeelen, hett he sück dorför bedankt.
Waller in in de Loop vun sien Karrier ok in dree Hollywoodmusicals mitwarkt un dat entstunnen eenige so nömmt Soundies, lütt Musicbox-Körtfilme, in de Wallers Rhythm een Leed lang hör Talent ünner Bewies stellen kunn. 1942 geev Fats Waller ok en völbeacht Konzert in de Carnegie Hall in New York, dormals as hüüd de böverste Weehe vun jedeen Musiker.
Waller wurrd faken as „Clown Prince Of Jazz“ beschreeven, aver man hett bi hüm nie den Indruck, dat he sück in irgendeen Oord un Wies verkoopen oder sück to’n „Onkel Tom“ maken dee, as dat eenig anner swaart Musikers in disse Tiet maken mussen. Waller schien dör sien Musik un dör sien Gesang jümmers to vermitteln, dat man dat Leven un vör allen sück sülvs nich jümmers doodernst nehmen sull. 1943 schreev he de Broadwayshow Early to Bed, hett in Hollywood Stormy Weather dreiht, speel nicht o tellen Gigs för de Truppenbetreuen vun amerikaansch Suldaten un hett in Radiosennen Warf för dat Ankoopen vun Kriegsanleihen makt.
Eerstmals in‘ Juli 1941 speel Fats Waller mit en Studio-Bigband inklusive sien vörigen Combo Schallplatten in; dorbi entstunn ok sien lest Hit to Leevtieden, „Come and Get It“ (#22). in‘ Toog up den Rückweg vun Hollywood is he an‘ 15. Dezember 1943 an een verschleppten Lungenentzündung storven. Nah en grooten Truerfier in New York wurr sien Liek verbrennt un de Asche – up sien Wunsch hen – ut en Floogtüüch herut över Harlem verstreet.
Dat Leven vun Waller Leven un de Musik sünd zentraal Inhollen in Michel Gondry sien Film Be Kind Rewind (2008).
To de Musikers, de mit Waller tosommen speelt hebbt, hörrn ünner annern Bernard Addison, Gene Sedric, Slick Jones un Eddie Condon.
Ehrungen
American Jazz Hall of Fame
Wiedere Warken
Solo-Klaveer-Stücken, dorünner Stride Piano-Bravourstücken as
Literatur
Wiedere Literatur över Fats Waller
Corso
Corso betekent
Corso is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Cors, Korso.
Renate Künast
thumb|Renate Künast 2017. Renate Elly Künast (* 15. Dezember 1955 in Riäkelhusen) is en düütsche Politikersche vun Bündnis 90/De Grönen. Siet 2005 is se de Vörsittersche vun de Bundsdagsfrakschoon vun ehr Partei un weer vun 2001 bit 2005 Bundsministersche för Brukerschuul, Nehren un Landweertschap.
Utbilln un Beroop
Künast hett vun 1973 bit 1976 an de Fackhoochschool Düsseldörp dat Fack Soziale Arbeit studeert un dorna 1976/77 en Anerkennungsjohr maakt. Twüschen 1977 un 1979 hett se as Sozialarbeitersche in Berlin in de Justizvulltogsanstalt Tegel arbeit. In’n Ansluss doran hett se an de FU Berlin en Jurastudium opnahmen, dat se 1982 mit dat eerste un 1985 mit dat tweete juristische Staatsexamen afslaten hett. Se is sietdem as Afkaat tolaten un is bi de Kanzlee, in de ünner annern ok ehr Parteifründ Wolfgang Wieland arbeit. Mit em tosamen hett se lange Johren de Frakschoon in’t Berliner Afordentenhuus föhrt.
Partei
In’t Johr 1979 is Renate Künast in de Berliner Alternative List för Demokratie un Ümweltschuul intreden, de sik later de Bundsorganisatschoon vun de Grönen anslaten hett. vun Juni 2000 bit März 2001 weer se tosamen mit Fritz Kuhn Bundsvörsittersche vun Bündnis 90/De Grönen. Künast is Liddmaat vun’n Parteiraat vun de Grönen.
Afordente
Vun 1985 bit 1987 as ok vun 1989 bit 2000 weer Künast Liddmaat vun’t Afordentenhuus vun Berlin. Dor weer se vun 1989 bit 1993 un noch mol vun 1998 bit 2000 Frakschoonsvörsittersche. 1991 bit 1994 hett se de Enquête-Kommisschoon Verfatensreform vun’t Afordentenhuus leidt- Vun 1993 bit 1998 weer se Sprekersche för Rechtsfragen in ehr Frakschoon.
Siet de Bundsdagswahl 2002 is Renate Künast Liddmaat in’n Düütschen Bundsdag. Na de Bundsdagswahl 2005 is se an’n 18. Oktober 2005 tosamen mit Fritz Kuhn Vörsittersche vun de Bundsdagsfrakschoon Bündnis 90/De Grönen worrn. In’n Bundsdag is se jeed mol över de Landslist Berlin intogen. In ehrn Wahlkreis in Tempelhof-Schöneberg hett se 2005 21,0 % vun de Eerststimmen kregen.
Apentliche Ämter
thumb|Renate Künast op’n Parteidag 2006 Künast weer Liddmaat vun de Kabietten Schröder I un II. Vun’n 12. Januar 2001 bit to’n 4. Oktober 2005 weer se Bundsministersche för Brukerschuul, Nehren un Landweertschap. Op ehr egen Anregen hen is dat vörmolige Landweertschapsministerium nee betekent worrn un hett dat Opgavenrebeet Brukerschuul mit dorto kregen. In dat Amt beropen weer se wun wegen dat ehr Vörgänger Karl-Heinz Funke (SPD) un de Gesundheitsminstersche Andrea Fischer (Bündnis 90/De Grönen) wegen en BSE-Schandaal Bott geven müssen.
As Ministersche hett Künast de „Agrarwenn“ dörsett, en Reformpaket, dat den Brukerschuul starker maakt un de ökoloogsche Landweertschap föddert hett un togliek de Deerschuul utwieten schüll. As de root-gröne Bundsregeeren bi de Bundsdagswahl 2005 ehr Mehrheit verloren harr is se Frakschoonsvörsittersche worrn. Se is dorüm an’n 27. September 2005 vun ehr Amt torüchpeddt, noch vördem de Regeeren Merkel in’t Amt kamen is. För de Twüschentiet hett ehr Parteikolleeg Jürgen Trittin ehr Amtsopgaven mitövernahmen.
Frakschoonsgehalt
Wiel fröhere Bundsdagsafordente un Frakschoonsvörsitters vun de Partei en Deel vun jemehr Diäten an de Partei afgeven müssen, kriggt Künast över ehr Frakschoonsvörsitterdiät vun 7.009 Euro in’n Maand rut en Toslag vun 3.500 jeden Maand ut de Frakschoonskass.
Ehrenämter
Künast is Liddmaat in’n Biraat vun de karkenkritischen Börgerrechtsverenigen Humanistische Union. Bito is se Liddmaat vun’t Kuratorium vun de Berliner AIDS-Help as ok Ehrenliddmaat vun de International Raoul Wallenberg Foundation un dat Angelo Roncalli Committee.
Langwedel (Landkreis Veern)
Langwedel is en Flecken in de Gemeen Langwedel in’n Landkreis Veern, Neddersassen. Binnen de Gemeen Langwedel billt de Oort de polietsche Oortschop Langwedel.
Geografie
De Oort liggt op de Achem-Veerner Geest. Dat Water ut dat Rebeed flütt över’n Goldbeek na de Ole Aller hen af.
De Naveröörd sünd Allerdörp in’n Noorden, Völkersen un Doolbröch in’n Noordoosten, Hobüttel, Förth un Nindörp in’n Oosten, Daulsen in’n Süüdoosten, Groten Eeßel un Lüttjen Eeßel in’n Süden, Winkel un Intschen in’n Süüdoosten, Dauben in’n Westen un Langwedelermoor in’n Noordwesten.
Verwaltungsgeschicht
In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Bauen in’n Kanton Achem höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.
De Oort hett vör 1885 to’n Distrikt Langwedel in dat Amt Veern tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Veern, de 1932 mit’n Kreis Achem to’n ne’en un grötteren Kreis Veern tohoopgahn is.
Ut Land von dat Vörwark Langwedel is kort na 1760 de egenstännige Gemeen Herrenkamp billt worrn. Herrenkamp weer egenstännig, bet dat in dat Johr 1900 Deel von de Gemeen Langwedel worrn is.
De Oort is an’n 1. Juli 1972 mit de Gemeenreform in Neddersassen Deel von de nu düüdlich gröttere Gemeen Langwedel worrn. Dorbi is Langwedel en Oortschop mit egen Oortsraad un Oortsbörgermeester worrn.
Religion
Langwedel is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Sigismund-Kark in Dauben.
För de Kathoolschen is de St.-Josef-Kark in Veern tostännig.
Wapen
Dat Wapen von de ole Gemeen Langwedel wiest baven vörn op sülvern Grund en swarten Haal, baven achtern op sülvern Grund en swart Hoorn von en Buck un ünnen op swarten Grund en sülvern Door.
Verenen
De Schüttenvereen Langwedel is 1878 grünnt worrn un de Sportvereen MTV Langwedel 1893.
Weertschop un Infrastruktur
Langwedel hett en egene freewillige Füürwehr.
Langwedel gellt na dat Regionale Ruumordnungsprogramm as Grundzentrum för de Öörd in de Ümgegend.
De Oort hett en Filiaal von de Volksbank Aller-Werser un von de Kreisspoorkass Veern.
Verkehr
duum|Bahnhoff Langwedel Dör Langwedel löppt de Landsstraat 158, de in’n Noordwesten na Ädelsen un Achem geiht un in’n Süüdoosten in Daulsen an de Bundsstraat 215. De B 215 föhrt in’n Noordoosten över Wall na Rodenborg un in’n Süden na Veern un Dörbern. Von de L 158 gaht in Langwedel in’n Noordoosten de Kreisstraat 10 af na Doolbröch an de L 155 un in’n Süden de K 27 na Eeßel.
De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Wasra). De Opfohrt 24b Langwedel liggt veer Kilometer in’n Noorden von Langwedel an de K 9. Bevör düsse Opfohrt 2011 boot worrn is, weer de nächste Opfohrt de Opfohrt 25 Veern-Noord, de söss Kilometer in’n Oosten an de B 215 liggt.
De Bahnhoff Langwedel liggt an de Bahnlienen Wunsdörp–Bremen un Ülzen–Langwedel. Disse Bahnhoff is ok inbunnen in dat Nett von de Regio-S-Bahn Bremen/Neddersassen.
Scholen
In’n Oort gifft dat de Grundschool Langwedel.
Chlorid
thumb|Kobalt(II)-Chlorid (as Hexahydrat) thumb|Natriumchlorid (Kaaksolt) Chloriden sünd Verbinnen vun dat cheemsche Element Chlor, dat sik mit Metallen, Half- oder ok Nichmetallen verbinnen kann.
Översicht
Metallchloriden as to’n Bispeel Natrium- oder Kobaltchlorid sünd Solten vun de Chlorwaterstoffsüür (HCl), de beter bekannt is ünner de Beteken Soltsüür. En Chlorid bargt in sien Ionengidder eenfack negativ laadte Chlor(I)-Ionen Cl−, de tomeist as Chlorid-Ionen betekent warrt. Chloriden mit Nichmetallen sünd to’n Bispeel Chlorwaterstoff, Swevelchloriden, Kohlenstofftetrachlorid (Tetrachlormethan) oder Chlordioxid. As molekulare Verbinnen sünd se veel flüchtiger as soltordige Chloriden. Kohlenwaterstoffen, de Chlor bargt, warrt in de Organik as Derivaten vun de verschedensten Verbinnen vun de Kohlenwaterstoffen bekeken un nöömt. Methan, bi dat en Waterstoff-Atom gegen en Chlor-Atom uttuuscht (substitueert) worrn is, warrt Chlormethan oder Methylchlorid nöömt. Dorbi hannelt sik dat aver nich üm en ionische Verbinnen as bi de Metallen, man üm en kovalente Binnen.
An sik is Chlorid blots de Kortbeteken för dat eenfack negativ laadte Chlorid-Ion. Organische Aminen billt mit Chlorwaterstoff ortgaansche Hydrochloriden, de Chlor-Ionen bargt.
Nawies
För den nattcheemschen qualitative Nawies vun Chlorid warrt eerstmol en Lösen maakt. Vun Vördeel is de Sodauttog, vun wegen dat in den sien Filtrat vele Kationen afscheedt warrt, de stört. Dorna künnt Halogenidnawiesen maakt warrn.
De quantitative Nawies kann mit Titratschoonsverfohren för Halogeniden dörföhrt warrn.
Anorgaansche Chloriden
De anorgaanschen Chloriden sünd Solten mit oder ahn Klöör, de in de verschedensten Kristallstrukturen vörkamen künnt. Se tekent sik dör teemlich hoge Smölt- un Kaakpunkten ut.
As Smölten oder in Lösen stellt Chloriden gode Leiders för den elektrischen Stroom dor. Se lööst sik in protische un polare Löösmiddels.
Chloriden entstaht bi de Redoxreakschoon vun Metallen mit elementaren Chlor oder mit Soltsüür (blots wenn se in de Spannungsreeg ünner den Waterstoff staht, vun wegen dat Soltsüür keen oxideren Wirken hett). Butendem künnt se bi Reakschonen vun Hydroxiden, Metalloxiden, Carbonaten, Hydrogencarbonaten oder allgemeen vun Solten vun swackere Süren mitSoltsüür tüügt warrn.
Bruuk un Bispelen
Annere wichtige Choriden sünd:
Vele Chloriden vun disse Solten sünd hygroskoopsch, teht also Water an. Se lagert Kristallwater in un billt somit Hydraten.
Nindörp (Langwedel)
Nindörp is en Dörp in de Gemeen Langwedel in’n Landkreis Veern, Neddersassen. Binnen de Gemeen Langwedel höört de Oort to de polietsche Oortschop Hobüttel.
Geografie
De Oort liggt op de Achem-Veerner Geest. Dat Water ut dat Rebeed flütt över Gravens na de Ole Aller un de Werser af.
De Naveröörd sünd Doolbröch un Hobüttel in’n Noorden, Schüülg’n in’n Noordoosten, Wall in’n Oosten, Scharnhors in’n Süüdoosten, Daulsen in’n Süden, Groten Eeßel un Lüttjen Eeßel in’n Süüdwesten un Förth un Langwedel in’n Noordwesten.
Historie
Nindörp kummt an’n 24. Mai 935 as Nianthorp toeerst in en Oorkunn vör, in de König Hinnerk I. de Kark in Hamborg un den Hambörger Arzbischop Unni bestätigt, dat de Eddelherr Willarius sien Besitt in negen Dörper bi Langwedel gegen Besitt von de Hambörger Kark tuuscht hett.
As in de Johren 1960 de Autobahn 27 boot worrn is, is de Straat merrn dör dat Dörp gahn. En Deel von de Hüüs liggt op de Noordoostsied un de Rest op de Süüdwestsied.
Verwaltungsgeschicht
In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Wall in’n Kanton Veern höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.
Solanas
Solanas is de Familiennaam von
Nindörp (Langwedel)
Verwaltungsgeschicht
De Oort hett vör 1885 to de Huusvaagdie Veern in dat Amt Veern tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Veern, de 1932 mit’n Kreis Achem to’n ne’en un grötteren Kreis Veern tohoopgahn is.
De Oort hett al von öllers to de Buurschop un later to de Gemeen Hobüttel höört, de an’n 1. Juli 1972 mit de Gemeenreform in Neddersassen Deel von de Gemeen Langwedel worrn is. Sietdem höört Nindörp to de Oortschop Hobüttel.
Religion
Nindörp is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von’n Doom to Veern.
För de Kathoolschen is de St.-Josef-Kark in Veern tostännig.
Verenen
De Nindörper Tennis-Club is 1964 grünnt worrn un hett in Nindörp en Anlaag mit fiev Tennisplätz. In Saken Schüttenvereen un Sportvereen sünd de Nindörpers vör allen bi de Vereens in Hobüttel aktiv.
Verkehr
Dör Nindörp löppt de Landsstraat 155, de in’n Noordwesten över Hobüttel un Völkersen na Postdörp un Otterbarg geiht un in’n Süden von Nindörp in de L 158 münnt. De L 158 föhrt in’n Noordwesten över Langwedel un Ädelsen na Achem un in’n Süüdoosten na Daulsen an de Bundsstraat 215. De B 215 wedder geiht von Daulsen in’n Noordoosten över Wall na Rodenborg un in’n Süden na Veern un Dörbern. En lüttjere Straat löppt von Nindörp direkt na Wall.
De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Wasra). De Opfohrt 25 Veern-Noord liggt so veer Kilometer in’n Süüdoosten von Nindörp an de B 215.
De nächste Bahnhoff is so bi dree Kilometer wied weg in’n Noordwesten de Bahnhoff Langwedel an de Bahnlienen Wunsdörp–Bremen un Ülzen–Langwedel. Disse Bahnhoff is ok inbunnen in dat Nett von de Regio-S-Bahn Bremen/Neddersassen.
Scholen
De Kinner ut Nindörp gaht op de Grundschool Völkersen. Ganz fröher güngen de Kinner in Wall na School. As Hobüttel 1895 en egen Schoolhuus kregen hett, güngen dor ok de Kinner ut Nindörp hen. De Volksschool in Hobüttel hett 1969 wedder dichtmaakt.
Dietrich Bonhoeffer
miniatur|hochkant|Dietrich Bonhoeffer im August 1939
Dietrich Bonhoeffer (* 4. Februar 1906 in Breslau, Neddern Slesien; † 9. April 1945 in dat KZ Flossenbürg ) is en lutherschen Theologen un en bekannten Vertreder vun de Kark vun dat Bekenntnis ween. He hett mitmaakt bi den düütschen Wedderstand gegen den Natschonalsozialismus.
Bonhoeffer hett sik mit 24 Johren habiliteert. Denn is he in't Utland ween un achterna Privatdozent for Evangeelsche Theologie in Berlin ween. Bi den Vorweser vun den Ökumeenschen Raat vun de Karken is he Referent for de Jöögd ween. Vun 1933 af an hett he sik apentlich gegen de Jödenfiendschop vun den Natschonalsozialismus stellt un is in'n Karkenstriet gegen de Düütschen Christen un gegen den Arierparagraphen gegenan gahn. Vun 1935 af an is he de Baas ween vun dat Predigerseminar vun de Bekenntniskark in Finkenwolde bi Stettin. Düt Seminar hett, later illegal, bit 1940 bestahn. Vun um un bi 1938 af an hett he bi den Wedderstand um Willem Franz Canaris mitmaakt. Vun 1940 af an dröff he nich mehr apentlich snacken un vun 1941 af an dröff he nix mehr schrieven. An'n 5. April 1943 is he in't Kaschott kamen un twee Johre later is he up persönlichen Befehl vun Adolf Hitler an'e Siet brocht wurrn. He weer dor en vun de lesten NS-Fiende mit, de henricht' wurrn sund, vunwegen datt se wat mit den Anslag vun'n 20. Juli 1944 to kriegen hebben schollen.
Gegen siene Lehrers over hett Bonhoeffer en egenstännige Theologie utarbeit'. He hett sunnerlik dor up henwiest, datt Jesus Christus mank de christliche Gemeende up de ganze Welt würklich dor is. De Bargpredigt un dat Gahn in Jesus siene Footstappen dö em veel bedüden. He meen ok, Gloven un Doon vun en Christenminschen möss tosamen passen. Dor hett he ok sülms na leevt. In siene Breeve achter Trallen hett he beschreven, wie dat in'e Tokumst mit de Ökumene an de Siet vund e armen Minschen utsehn konn un wie Bibel un Goddesdeenst ahn Religion begrepen weern könnt.
Stadeum
duum|Ingang von dat Stadeum duum|Luftbild von dat Stadeum (rechts in’t Bild, 2012) Dat Stadeum is en Kultur- un Tagungszentrum in Stood.
Dat Stadeum is in de Johren 1987 bet 1989 boot worrn. Dat liggt in Stood an de Schipperdoorstraat twischen Vincent-Lübeck-Gymnasium un den Borggraven. Dat Grundstück is so üm un bi 500 Meter vun de Stoder Ooltstadt weg.
In’t Johr kaamt mehr as 80.000 Besökers na dat Stadeum. De grote Saal hett Platz för bet to 1600 Lüüd. Blangen Kumferenzen un Tagungen gifft dat veel Veranstaltungen so as Theaterstück un Kunzerte in’t Stadeum.
De Vörruum is ut Glas un Stahlgitter konstrueert, dat Hööfthuus is ut Klinker muurt.
Edgar Moon
Edgar "Gar" Moon (* 3. Dezember 1904 in Forest Hill; † 26. Mai 1976) weer en austraalsch Tennisspeler.
Sien eersten Titel bi de Austraalsch Tennismeesterschapen wunn he 1929 in’ Mixed tosommen mit Daphne Akhurst. 1934 kunn he dat Mixed-Turnier nochmal winnen, ditmal tosommen mit Joan Hartigan.
1930 kunn he todem de Austraalsch Meesterschapen bi de Mannlü winnen. In’t Endspeel besieg he Harry Hopman mit 6:3, 6:1 und 6:3. In dat Johr 1932 hett he tosommen mit Jack Crawford de Düppelkonkurrenz bi de Mannlü wunnen.
Fierce Creatures
Fierce Creatures (op platt so veel as „Wille Beester“; dt. Titel: Wilde Kreaturen) is de Titel vun en britisch-amerikaansche Filmkummedie ut dat Johr 1997. John Cleese speelt in den Film nich blots de Hööftrull, he weer ok an dat Dreihbook bedeeligt un hett den Film mitproduzeert.
Inholt
Rod McCain is de Besitter vun Octopus Inc. un en steenrieken US-amerikaanschen Ünnernehmer, de den Hals nich vull noog kriegen kann. So köfft he jümmers wedder mol en nee Ünnernehmen to sien Imperium dorti un stött annere wedder af, wenn se em nich noog Geld afsmieten doot. So dröpt dat ok den een Dag ok den Marwood-Zoo in de Neeg vun London. An sik löpt de Laden ganz normal, man McCain, verlangt, dat dat Ünnernehmen hoge Renditen bringen mutt. Üm dat sekertostellen warrt Rollo Lee as ne’en Direkter na London schickt, un de gifft Order, dat blots noch Beester in’n Marwood-Zoo wiest warrn schüllt, de gefährlich sünd. Dorvun versprickt he sik mehr Sensatschonen, wat denn mehr Lüüd anlocken deit. Butendem kriegt Vince McCain, de Söhn vun den Baas, un de ehrgiezige Managerin Willa Weston den Opdrag, sien Vörgaven ümtosetten.
Natürlich warrt eenige Deerten vun’n ne’en Direkter as to harmlos ansehn. Vun wegen dat se towenig Tokiekers antehn doot, schüllt se weg, man keen annern Zoo will jem opnehmen. De Plegers wüllt jem nix andoon un geevt de Beester bi Rollo af. Se hapt, dat he sien Anwiesen torüchnimmt, man he deit so, as wenn he jem doodschetenun inkuhlen deit. As sik later rutstellt, hett he jem aver in sien Wahnung versteken. De Plegers spellt nu eenige Unfäll vör, üm so to doon, as weern de annern Beester ok bannig gefährlich.
As Lee en Anroop vun Vince un Willa kriggt, mutt he sien Deerten to Roh bringen un nöömt eenige vun jem mit Naam. Westeon un McCain sünd dorgegen dorvun övertüügt, dat bi Lee jüst en Orgie afgeiht. Se kamt na England un hebbt bi en Besöök bi Lee to’n tweeten mol den Indruck, dat he sik mit en Hopen Fronslüüd rümdrifft. ’N beten later kummt rut, dat de Beester, de he vörgeevlich ümbröcht hett, doch noch leevt. Twee vun de Plegersches geevt em ut Dankborkeit ’n Söten, wat noch mol wedder verkehrt opfaat warrt. Wiel Vince vun Lee anekelt is, finnt Willa em an sik ganz sexy.
Opletzt kummt Rid McCain sülvst na England. Dor kummt rut, dat sien Söhn Vince en Deel vun’n Ümsatz vun den Zoo ünnerslahn hett. He drauht, sien egen Söhn verhaften to laten, warrt denn aver dör en Unfall doodschaten. Mit Help vun de Mitarbeiters vun’n Zoon kann Vince so gegenöver de Polizei so doon, as wenn he sien Vadder weer. In disse Rull maakt he mit sien Testament kloor, dat he sülvst, also Vince, de Octopus Inc. arven schall. Den Zoo aver nimmt he as Stiftung ut dat Ünnernehmen rut. An’t Enn warrt Lee un Weston noch en Poor un allns is wedder goot.
Kritiken
De Tietschrift Cinema 06/1997 hett den Film as’n rasanten Spaaß betekent. TV Movie 13/1997 vergleek em mit A Fish Called Wanda, vun den se aver meen, dat de beter weer.
Achtergrund
Tallrieke Dorstellers as John Cleese, Jamie Lee Curtis, Kevin Kline oder Michael Palin hebbt fröher al in den Film A Fish Called Wanda tosamenarbeit. Vun’n Inholt her hebbt de beiden Filmen aver nix mitenanner to kriegen. Liekers gifft dat een poor Anspelen op den fröheren Film. To’n Bispeel seggt Lee (John Cleese) eenmol Wanda to Willa (Jamie Lee Curtis), warrt aver vun ehr richtigstellt. De Rull Rollo Lee is en Hommaasch an den Grünner vun den Jersey-Zoo Gerald Durrell.
In dat Book to’n Film warrt seggt, dat Rollo Lee de Broder vun Archie Leach is, en Afkaat ut den fröheren Film, de ok vun Cleese speelt worrn is. Na dat Book heet Rolleo egentlich Leach mit Nanaam, de aver in Japan bi de Polizei arbeit hett. Un d as de Japaners den Naam Leach nich utsnacken künnen, harrn se blots Lee to em seggt. Den Naam hett he den annahmen, üm nich mit mit sien Broder Archie in Verbinnen bröcht to warrn, de intwüschen as Demantendeef verfolgt warrt.
Nirvana
Nirvana betekent
Milošević
Milošević oder Milosevic is de Familiennaam von
,, , ,
Cherokee
Kiek ok bi: Cherokee County, Cherokee Township.
José Maria Neves
thumb|José Maria Neves José Maria Pereira Neves (* 28. März 1960 in Santa Catarina) is en kapverdischen Politiker un siet Februar 2001 Premierminister vun Kap Verde.
Fröhe Johren
Neves is op’t Hööfteiland vun de Kapverden, Santiago, boren un opwassen. Dor hett he in de 1980er Johren sien Schoolutbilln maakt un harr denn de Mööglichkeit, över’n Stipendium in’t Utland to studeeren. In Brasilien hett he an’t Institut Fundação Getúlio Vargas Verwaltungswesen studeert un mit’n Bachelor afslaten. As he na Kap Verde torüch keem, is he dor in’n Verwaltensdeenst gahn.
Politisch Loopbahn
Enn vun de 1980er Johren weer Neves in de Jöögdorganisatschoon vun de dormoligen Eenheitspartei Partido Africano para a Independência de Cabo Verde (PAICV) aktiv. 1996 is he för den Bezirk Santa Catarina Afordenter in’t Parlament för de PAICV worrn, de intwüschen in de Oppositschoon weer, un weer denn ok Parlaments-Viezpräsident. In’n März 2000 hett he dat Börgermeesteramt vun Sanata Catarina övernahmen.
De Parlamentswahlen an’n 22. Januar 2006 hett noch mol wedder de PAICV wunnen. An’n 7. März 2006 is Neves sien Amtstiet üm wietere fief Johren verlängert worrn.
Verwaltungsgemeenschop Wolframs-Eschenbach
In de Verwaltungsgemeenschop Wolframs-Eschenbach in’n Landkreis Ansbach, Middelfranken, Bayern, hebbt sik düsse Gemenen tohoopslaten, üm jemehr Verwaltungssaken uttoföhren:
De beiden Gemenen hebbt von’n 1. Mai 1978 bet 31. Dezember 1979 to de Verwaltungsgemeenschop Triesdorf tohöört.
Paul Shabangu
Paul Shabangu (* villicht 1943; † 26. November 2003) weer Övergangs-Premierminister vun Swasiland in de Tiet van 29. September bit 26. November 2003, nahdem Barnabas Sibusiso Dlamini entlaaten wurrn weer.
Parthenope
Parthenope betekent
Boris Milošević
* Boris Milošević (* 1971), sloweenschen Kraftsportler,
Luigi Volta
Luigi Volta (* 27. Juli 1876 in Como; † 7. Oktober 1952 in Mailand) weer en italieensch Astronom un Asteroidenopdecker.
1898 hett he en Studium vun de Mathematik an de Universität Pavia afslooten un hett dornah an de Steernwachten in Mailand, Turin un Heidelbarg arbeit. 1925 wurr he to’n Perfesser an de Universität Turin beroopen un övernehm de Leitung vun dat Observatorium vun de Universität. Dor hett he in de Tietruum van 1928 bit 1934 all tosommen 5 Asteroiden opdeckt. 1941 wessel he nah Mailand un övernehm de Leitung vun dat Osservatorio Astronomico di Brera in Brera un Merate, bit he 1951 in Pension gung.
Volta weer lang Johren Präsident vun de Italieensch Astonomischen Sellschopp (Società Astronomica Italiana).
Eli Wallach
Eli Wallach (* 7. Dezember 1915 in Brooklyn, New York City, USA; † 24. Juni 2014) is en US-amerikaanschen Schauspeler, de in wiet över söventig Filmen mitspeelt hett. Beropen worrn is Wallach sünners dör sien Rull as mexikaanschen Bandit in den Italowestern Il buono, il brutto, il cattivo (dt: Zwei glorreiche Halunken) vun 1966.
Leven un Wark
Wallach hett mit twölf Johren sien eersten Bühnenoptritt hat, as he bi’t Schooltheater en 65-johrigen Zyniker speelt hett. Mit föffteihn Johren harr he in en Amateurfilm sien eersten apentlichen Optritt. Siet de Tiet weer för em kloor, dat he Schauspeler warrn wull.
In Austin, Texas hett he de Universität besöcht, woneem he sien Afsluss maakt hett. Dor hett he ok dat Rieden lehrt, wat em later bi sien Loopbahn holpen hett. In’t Johr 1941 is he in de US Army gahn. Wiel den Tweeten Weltkrieg hett he to’t Medical Administrative Corps höört un steeg op bit in den Rang vun en Captain. As he 1945 ut de Army utscheedt is, hett sik wedder de Schauspeleree towennt. An’n Broadway geev he sien Debüt in Skydrift.
Sien eersten Kinofilm (Baby Doll) hett Wallach 1956 dreiht, nadem he al en poor mol in Feernsehepisoden to sehn weer. Er speel in sien eerste Filmrull en siziliaanschen Verföhrer vun de minnerjohrige Hööftdorstellersche (speelt vun Carroll Baker). Dorna kemen wieter Filmen as The Lineup, Lulluby un Seven Thieves ehdem he 1960 in den Klassiker The Magnificent Seven vun John Sturges en mexikaanschen Röver-Anföhrer speelt hett. Dat Johr dorop stünn he blangen Clark Gable, Marilyn Monroe un Montgomery Clift för den Film The Misfits vör de Kamera.
Sien beropenste Rull weer aver 1966 de mexikaansche Bandit Tuco, den he an de Siet vun Clint Eastwood in Il buono, il brutto, il cattivo vun Sergio Leone. De beiden Schauspelers hebbt eerst 37 Johr later wedder tosamenarbeit, as Eastwood Wallach to en Cameo-Optritt in sien Film Mystic River rümkriegen künn.
Dat Wallach aver noch mehr to spelen künn as blots de Rull vun’n Halunken, hett he in sien Rullen an’t Theater wiest, woneem he de Tokiekers as Charakterschauspeler övertüügt hett. 1951 is he mit’n Tony Award uttekent worrn för sien Rull as Alvaro Mangiacavallo in dat Stück The Rose Tattoo vun Tennessee Williams.
In’t Johr 1994 hett Wallach Stephen King sien Roman Insomnia op 24 CDs lest.
Utteken
Eli Wallach weer ölven mol för Filmpriesen vörslahn un hett dorvun söss wunnen:
Miroslav Milošević
Miroslav Milošević is de Naam von
* Miroslav Milošević (* 1975), serbschen Footballspeler,
Goran Milošević
Goran Milošević is de Naam von
* Goran Milošević (* 1964), jugoslaawsch-Swiezer Schachspeler,
Verwaltungsgemeenschop Lichtenau
De Verwaltungsgemeenschop Lichtenau in’n Landkreis Ansbach, Middelfranken, Bayern, is bi de Rebeedsreform in Bayern an’n 1. Mai 1978 grünnt un to’n 1. Januar 1980 al wedder oplööst worrn. To de Verwaltungsgemeenschop hebbt de Marktgemeen Lichtenau un de Gemeen Sachsen bei Ansbach tohöört.
Igor Wassiljew
Igor Wassiljew is de Naam von
* Igor Anatoljewitsch Wassiljew (* 1983), russ’schen Ieshockeyspeler,
Neernabargen
duum|Klockentoorn in Neernabargen Neernabargen is en Dörp in de Gemeen Kerklinneln in’n Landkreis Veern, Neddersassen. Binnen de Gemeen Kerklinneln billt de Oort de polietsche Oortschop Neernabargen.
To dat Dörp höört ok de lüttjeren Öörd Lehrn un Saasloh mit to.
Geografie
De Oort liggt op de Linnelner Geest. Dat Water ut dat Rebeed flütt över Gravens na de Lehrde hen af.
De Naveröörd sünd Neenföör un Saasloh in’n Noorden, Kükenmoor un Veernermoor in’n Noordoosten, Ihlden, Owe un Lehrn in’n Oosten, Grafel un Noordkampen in’n Oosten, Stemmen un Wittloh in’n Süden, Hogenabargen in’n Westen un Armsen un Specken in’n Noordwesten.
Historie
In’n Eersten Weltkrieg sünd 16 Soldaten ut Neernabargen fullen oder vermisst un in’n Tweten Weltkrieg 49.
Verwaltungsgeschicht
In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Kerklinneln in’n Kanton Veern höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.
De Oort is an’n 1. Juli 1972 mit de Gemeenreform in Neddersassen Deel von de Gemeen Kerklinneln worrn. Sietdem billt de Oort binnen de Gemeen en Oortschop mit egen Oortsvörsteiher.
Religion
För de Kathoolschen is de St.-Josef-Kark in Veern tostännig.
Giles Scott
Giles Scott is de Naam von
Neernabargen
Kultur
En Denkmaal för de Fullenen ut de twee Weltkrieg’ steiht in Neernabargen an de Neerner Dörpstraat.
Solana
Solana betekent
Giles Scott
* Giles Scott (* 1987), brietschen Seiler,
Neernabargen
Verenen
De Schütten- un Sportvereen Neernabargen is 1898 grünnt worrn.
Parthenope (Mythologie)
Parthenope (ehr Naam bedutt "Jumferngesicht") is een vun de Sirenen ut de greeksche Mythologie. Nadem Odysseus dörtagen weer, verloren de Sirenen for all Tied ehre Töverkraft un verwanneln sik in Felsblöck. Blot man Parthenope stört sik in de See un versuup. Ehr dood Lief spööl an Land un is dor inkuhlt wurrn, wo later de Stadt Neapolis (Neapel) upstahn scholl. De mythische Naam vun Neapel is Parthenope oder Parthenopeia ween. Dor warrt in de Inschrift up den Dichter Vergil sien Graff up anspeelt. 1799 hett düsse Naam en Rull speelt, as in dat Königriek Neapel de Parthenopeesche Republiek utropen wurrn is.
Solana
Solana is de Familiennaam von
Neernabargen
Weertschop un Infrastruktur
Neernabargen hett en egene freewillige Füürwehr, de 1934 grünnt worrn is.
Solana
Kiek ok bi: Solana Beach, Solana Generating Station, Solana Matorral, Solanas.
Neernabargen
Verkehr
Dör Neernabargen löppt de Kreisstraat 13, de in’n Noordoosten över Kükenmoor na Kohlenföör an de Landsstraat 171 ran geiht un in’n Süüdwesten an de L 160. De L 160 föhrt in’n Noordwesten över Hogenabargen, Lutten un Eitze na Veern un in’n Süüdoosten na Süüdkampen un Kerkboitzen an de Bundsstraat 209. Von de L 160 na Süden geiht de L 159 af, de na Wittloh un Odersen löppt. In’n Oosten von Neernabargen geiht de K 30 na Lehrn un Hamwie’e un in’n Noordwesten de K 38 na Armsen.
De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Wasra). De Opfohrt 26 Veern-Oost liggt teihn Kilometer in’n Noordwesten von Neernabargen an de L 171.
De nächste Bahnhoff is so bi ölven Kilometer wied weg in’n Noordwesten de Bahnhoff Veern an de Bahnlien Wunsdörp–Bremen. Disse Bahnhoff is ok inbunnen in dat Nett von de Regio-S-Bahn Bremen/Neddersassen. Op de Bahnlien Veern–Wasra hett dat von 1910 bet 1969 Personenverkehr geven. De Bahnhoff Neernabargen leeg en beten buten dat Dörp in’n Süüdwesten.
Scholen
Neernabargen harr fröher en egen Volksschool. Vondaag gaht de Kinner op de Grundschool Lutten.
Flagg vun Dschibuti
thumb|200px|[[Bild:FIAV 111111.svg|20px|FIAV Flagg vun Dschibuti (Format ~21:38)]] De Flagg vun de Republiek Dschibuti is an’n 27. Juni 1977 to’n eersten mol hisst worrn, as Dschibuti sien Unafhangigkeit vun Frankriek kregen hett.
Beschrieven un Bedüden
De Klören staht för de beiden Volksgruppen in’t Land: blau is de traditschonelle Klöör vun de Issa, gröön is de traditschonelle Farv vun de Afar. Dat witte Dreeeck steiht as Teken för den Freden un sien roten Steern schall op de Eenheit vun de fief Regionen vun Dschibuti henwiesen. De Klören künnt aver ok anners düüt warrn, neemlich as Teken för de Eer (gröön), de See un dat Meer (blau) as ok för den Freden (witt), wobi de rote Steern de Eenheit vun’t Land betekent.
Apen (Mehrdüdig Begreep)
Apen betekent
Apen is de Familiennaam von
Kiek ok bi: Appen.
Jan van Eyck
duum|300px|Genter Altar, Doom Sankt Bavo, Gent
Jan van Eyck (* ca. 1390 in Maaseik; † 9. Juli 1441 in Brügge weer en fläämschen Kunstmaler un blangen Rogier van der Weyden de wichtigste Vertreder vun de Fläämschen Primitiven. Jan van Eyck weer to siene Tied viellicht de beröhmteste Maler vun Europa. He is al fröh ankeken wurrn as Utfinner vun de Maleree mit Öölfarv . Man in dat 20. Johrhunnert is denn doch rutkamen, datt sik dat dor um en Legenn bi hannelt. Dat steiht avers fast, datt Jan van Eyck bi dat Utarbeiden vun düsse Technik en bannige Rull speelt hett. Jan van Eyck hett in de Malkunst en Realismus inföhrt, as he bit dorhen nie nich to sehn weer. Siene Wuddeln hett düsse Realismus dor in harrt, as al ehrder de Miniatur-Kunst up'e Been kamen weer. De fiene Öölfarv-Technik un dat Afspegeln vun de sichtbore Würklichkeit, dat weern de wichtigsten Elemente vun siene Kunst. Dat duer ok nich lang, denn sund Künstlers in ganz Europa in siene Spoor wannelt. Dat wunnert een doch duchtig, wie dat, wat vun Eyck nee utfunnen hett, sik just so afspelen dö in de Maleree in dat Quattrocentro in Florenz. Kunsthistorikers hefft dor veel over spikeleert, wie van Eyck mit siene italieenschen Kollegen Masaccio un Domenico Veneziano tosamenhangen deit, man bitherto is dor noch nix bi rutkamen. Jan van Eyck in Person steiht for den Overgang vun den Maler as en naamlosen bescheidenen Handwarker hen to en sülvstbewusst, gelehrt un beröhmt Individuum. Up en Reeg vun siene Liesten is ok sien Motto anbrocht: „Als ich can“ (So (goot) ik (man) kann). He steiht an'n Anfang vun de Renaissance.
Wo un wonnehr he boren is
Rund um den Oort, wo Jan van Eyck boren is, gifft dat doch Fragen: De Familiennaam „Van Eyck“ schall up de Stadt Maaseik in Belgien wiesen. Allgemeen warrt annahmen, datt düsse Stadt worraftig de Stadt is, wo he un sien Broder Hubert van Eyck boren sund. En poor Schriften ut dat 16. Johrhunnert, dat is um un bi 100 Johre na ehren Dood, unnerstütt’ düsse Meenung. Marcus van Vaernewijck, en Krönken-Schriever ut dat 16. Johrhunnert, beschrifft dat so:
Ok de Kunstmaler un Reederijker (Rhetoriker) Lucas de Heere schrifft, datt he ut „Maesheyc“ stammen dö Dat gifft noch annere Saken, de düsse Annahm unnerstütten doot un dor doch for sorgt, datt se to gloven is. So is de „Dialekt“ vun Jan van Eyck unnersocht wurrn. Dor gifft dat twee Borns for: Eenmol de Henwiese up de Teken-Studie for dat Porträt vun Kardinal Niccolo Albergati, dat sik in Dresden (Kupferstichkabinett) befinnen deit. Dat warrt annahmen, düsse Henwiese weern mit egen Hand vun van Eyck upschreven wurrn. De annere Born is van Eyck sien Motto „Als ich can“, dat up en ganze Reeg vun Original-Liesten vun siene Warke, de noch over sund, vor kummt. Rutkamen is bi dat Unnersöken, datt he eendüdig en Maaslannschen Dialekt snacken dö. En annere Saak is, datt siene Dochter Livina 1449 in Maaseik in en Kloster inträen is. Dat wiest dor doch up hen, datt de Familie van Eyck dortieds noch verbunnen weer mit den Landstreek, wo se herkamen weer, sülvst noch na van Eyck sien Dood.
Ok over den Dag vun siene Geboort sund de Forschers bitherto noch nich overeen kamen. Dat gifft keen Original-Dokumente un so hangt dor denn allens vun af, wie annere Saken, de in sien Leven passeert sund, utleggt weert. Carel van Mander schreef in sien Malerbook ut dat Johr 1604, datt Hubert van Eyck um 1366 rum boren weer un datt sien Broer Jan en ganzet Stuck jünger ween weer. Lucas de Heere un Marcus van Vaernewijck meent in’t 16. Johrhunnert, datt Jan van Eyck al jung sturven weer. Dat passt avers nich to dat Geboortsjohr rund um 1390 rum, wat hüdigendags allgemeen vun Kunsthistorikers annahmen warrt. Up düt Johr kaamt de Forschers, wenn se Elemente vun Jan van Eyck siene Loopbahn, wo dat Dokumente over gifft, togrunne leggt, un ankieken doot, wie dat mit siene Kunst vorutgahn is, vergleken mit den Loop vun de Kunst in de dormolige Tied in’t Allgemeen. So schall Jan van Eyck denn bi 51 Johre oolt wurrn sien, wat for sien Tiedoller al tämlich veel weer.
Van Eyck warrt uptagen in Den Haag un maalt siene eersten Biller (bit 1425)
Wohrschienlich sund De Heere un Van Vaernewijk dor dör de so nömmte "kwatrijn" (en Text up de Liest vun dat Genter Altar, kiek unnen) up kamen, datt Jan dör sien öllern Broer Hubert uptagen wurrn is. Düsse Meenung warrt vun de meisten öllern Schrievers overnahmen, as dör Lampsonius un dör Carel van Mander in sien Schilderboek. Dor gifft dat nu avers keen Bewies for. Man dat Gegendeel kann ok nich bewiest weern, vunwegen datt histoorsche Fakten over Hubert van Eyck fehlen doot oder swaar to verstahn sund. Al Pietro Summonte meen, Jan van Eyck harr anfungen mit Miniaturen, wat een gloven kann, wenn een de fiene un akkerate Technik vun siene Biller ankieken deit, un wie he de enkelten Deele vun en Saak nippe utmaalt. Na en Born, de verlaren gahn is oder de bit up düssen Dag nich mehr upfunnen weern konn, schall Jan van Eyck dor 1439 vun Philipp den Goden for betahlt wurrn sien, dat he de Initschalen vun en Handschrift utmaalt hett.
Ut de ollsten Dokumente, de mit Jan van Eyck to kriegen hefft, is to sehn, datt he 1422 as Maler al wat gellen dö. He warrt „Meester“ nömmt un arbeit mit en Hölpsmann in’n Deenst vun Jan vun Bayern, den Greven vun Holland, in Den Haag. Allgemeen warrt annahmen, datt Jan van Eyck dör Jan vun Bayern entdeckt wurrn weer, as de noch Prinz-Bischop in dat Prinzbisdom Lüttich (1389-1418) weer. Dormols höör dat Maasland mit Maaseik to Lüttich to. An den Hoff to Den Haag is Jan van Eyck denn to’n offiziellen Hoffmaler beropen wurrn. 1423 kreeg he dor en tweeden Assistenten un en fasten Lohn bit an den Greven sien Dood 1425.
De fröhen Warke ut de Hollannsche Tied gifft dat nich mehr. Se sund blot bekannt dör Teeknungen un Kopien. En „Anbeden vun de Könige“ is bekannt dör en Teeknung in Berlin (Kupferstichkabinett) un kummt ok in allerhand Miniatur-Handschriften ut Holland vor. De Kledaasch vun de Figuren wiest up de Mode vun vor 1420. De unbannig fien maalten Figuren staht in en wietlöftige Landschop, wat for de Tied ganz wat Besunners is. En Teeknung in Paris (Louvre) is de Neerslag vun en Kompositschoon, de unner Umstänn up en monumental Wandbild oder en Wandteppich torüch geiht. To sehn is en Grupp vun adelige Lüde, de in en Park um en Pool oder Bäke oder Stroom rum togange is mit Angeln. De Figuren laat sik utmaken as Jan vun Bayern un Elisabeth vun Görlitz. De Kompositschoon wiest noch en Reeg vun Punkte up, de se mit den Stil vun de so nömmte „Internatschonale Gotik“ overeen hett, sunnerlich mit dat Wark vun de Van Limburg-Bröer.
thumb|350px|left|"Dööp vun Christus". Detail ut datt "Turiensch-Mailannsch Tiedenbook"
Duchtig warrt streden um de Miniaturen in dat beröhmte “Turiensch-Mailannsche Tiedenbook” (Turin, Museo Civico, Ms. 47), dat to’n Deel verlaren gahn is. Dor sund Miniaturen in upnahmen, de dor en düüdlichen Henwies up geevt, datt se vörmols an den Hoff vun den Greven vun Holland tostanne kamen sund. Se wiest ok al düüdlich up den latern Stil vun Jan van Eyck vörut. Dormank gifft dat worraftige lüttje Parlen, wo Jan van Eyck sien sunnerlike Kunst sehn lett, wie he Landschoppen, dat Binnerste vun Kamern, un ok de Atmosphäre vun dat, wat dor passeert, in en Bild bringen kann. Moderne Forschers hefft avers rutfunnen, datt de Miniaturen vun verschedene Hannen maakt wurrn sund un datt se wohrschienlich ut de 1440er Johre (also na van Eyck sien Dood) stammen doot. Hüdigendags warrt meistendeels annahmen, datt Nafolgers vun van Eyck in Brügge de Biller kopeert hefft, de he sülms in siene hollannsche Periode maalt harr.
In Deenst bi Philipp den Goden (1425-1430)
Na Jan vun Bayern sien Dood is Jan van Eyck na Brügge umtagen. An’n 19. Mai 1425 steiht he dor inschreven as Hoffmaler un Kamerdeener vun Hartog Philipp den Goden. Ut de Archive schient datt, as wenn Jan sunnerlich in de Gunst vun düssen mächtigen Försten stahn hett.
Wat for Warke Jan in düsse Tied schapen hett, is nich ganz düütlich. Dat gifft nich en eenzig Wark ut düsse Johre, dat as Original noch besteiht un man kann blot vermoden, datt twee Kopien vun en „Kalvarienbarg“ (Venedig, Ca’ d’Oro un en Miniatur ut dat Turiensch-Mailannsche Tiedenbook) en verlaren Bild vun Jan van Eyck ut düsse Johre wedder spegelt. Dat verlaren Bild vun van Eyck hett de Bahn free maakt for de Tokumst vun de Landschopsmaleree. Van Eyck hett dat Krüüz un de Figuren dor umto in den Vörgrund stellt up en lüttjen Barg. Dat Land achter düssen Barg is nich to sehn, man andüüdt warrt dat dör en Deepde twuschen Vör- un Achtergrund. De Achtergrund besteiht ut en Sicht up dat himmlische Jerusalem. Dorachter streckt sik en grootardige Barglandschop wiethen ut. Jan van Eyck hett hier de „Atmosphäärsche Perspektiev“ bruukt, de al vordem dör den Boucicaut-Meester in de Miniaturkunst inföhrt wurrn weer. Van Eyck hett düsse Technik denn up Holtplaat to en Hööchde brocht, de vordem nie nich to sehn weer. Dor warrt de Deepde vun en Landschop so bi wedder geven, datt de Farven jummers bleeker weert, je wieter en Platz weg is vun den Ankieker. Dat Gröön vun de Landschop warrt blauer un amenne ganz bleek, je mehr dat na dat Enn hengeiht. Ok de Klöör vun de Luft verbleekt un lööst sik amenne an’e Kimming up in de Farv vun de Landschop. duum|Kanzler Rolin siene Madonna, Louvre, Paris
Unner Umstänn hett Jan vun Eyck in düsse Johren minner veel arbeit’, vunwegen datt he in’n Updrag vun Philipp den Goden wiete Reisen maken möss. Ut de Archive is to sehn, datt em grode Summen utbetahlt wurrn sund, um Reisen to unnernehmen. Man dat is nich düütlich, wo de Reisen hengahn sund un wo se for nödig weern. Jan hett ok en Pilgerreis in’n Updrag vun den Hartog maakt un dat is annahmen wurrn, datt düsse Fohrt em na dat Hillige Land brocht hett. He is ok betahlt wurrn for „geheeme Reisen“. Unner Umstänn gung dat um diplomaatsche Updräge. Kann angahn, datt he unner annern de Upgave sik unnertehn möss, Teeknungen to maken un dor wat to to schrieven, de for tokümstige Unnernehmen vun dat Militär to bruken weern. Een draff nich vergeten, datt Europa in de dormolige Tied noch nich up Kaart brocht weer. Kennis over den Loop vun Wege, Ströme, Pässe, Bargkeden, Borns, Städer un Festungen sund bannig veel weert ween, wenn Militär-Operatschonen an stünnen. Datt Jan van Eyck wat weten dö vun Afmeten un Kartographie, is ok ut de verlaren „Mappemonde“ (Weltkaart) to sehn, de he later for den Hartog maken scholl. Dat is an to nehmen, datt van Eyck bi siene Töge ok na Italien kamen is. Hier kann em unner de Ogen kamen sien, wie dat mit de Maleree in dat Quattrocento in de jungste Tied gahn weer. Dat hett ja ok düütlichen Indruck maakt up siene egenen Biller. De Landschoppen vun de Alpen, dormank de boven nömmte „Krüüzigung“, man ok de Rolin-Madonna, tüügt unner Umstänn vun siene Reis dör de Alpen.