cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Queretaro
Tequitiliztli
Queretaro tlahtocayotl nohuan pitzopixcayotl, cahuayohpixcayotl, cuacuahuehpixcayotl, pipiyolpixcayotl huan ichcapixcayotl ipan xoxohuic ixtlahuahcan afuera itechpahuic altepetl nozo altemaitl.
1920
1920 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 20 īpan 1910s mahtlācxihuitl.
910
Miquiztli
* *
Tl
Tl ītōcā inic caxtōlli tlahtōl īpan nāhuamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
653
Miquiztli
* *
1636
1636 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1630s mahtlācxihuitl.
1922
1922 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 20 īpan 1920s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
*
Procol Harum
Neneuhcāyōtl:1960 xihuitl tlacuīcaliztli Neneuhcāyōtl:1970 xihuitl tlacuīcaliztli Neneuhcāyōtl:1990 xihuitl tlacuīcaliztli Neneuhcāyōtl:2000 xihuitl tlacuīcaliztli Neneuhcāyōtl:Ahmelāhuac rock tlacuīcaliztli Neneuhcāyōtl:Procol Harum Neneuhcāyōtl:Tlacuīcaliztli īpan A&M Neneuhcāyōtl:Tlacuīcaliztli īpan Chrysalis Neneuhcāyōtl:Tlacuīcaliztli īpan Deram Neneuhcāyōtl:Tlacuīcaliztli īpan Regal Zonophone Neneuhcāyōtl:Tlacuīcaliztli īpan Reprise
899
Miquiztli
* *
913
Miquiztli
* *
1196
1196 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 12 īpan 1190s mahtlācxihuitl.
Е
Е ītōcā inic chiucnāhui tlahtōl īpan Cirilo īmachiyōtlahtōltecpantiliz.
654
Miquiztli
* *
1197
1197 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 12 īpan 1190s mahtlācxihuitl.
1923
1923 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 20 īpan 1920s mahtlācxihuitl.
1199
1199 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 12 īpan 1190s mahtlācxihuitl.
1198
Miquiztli
* *
1929
1929 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 20 īpan 1920s mahtlācxihuitl.
1206
Miquiztli
* *
1930
Miquiztli
*
926
926 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 10 īpan 920s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
665
665 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 7 īpan 660s mahtlācxihuitl.
923
923 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 10 īpan 920s mahtlācxihuitl.
1645
1645 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1640s mahtlācxihuitl.
1646
Miquiztli
* *
1212
Miquiztli
* *
1211
1211 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 13 īpan 1210s mahtlācxihuitl.
932
Miquiztli
* *
1213
Miquiztli
* *
1 metztli diciembre
Tonalilhuitl
01
Paul McCartney
Sir James Paul McCartney (1942 - ) ītōcā in cuīcani, cuīcapixqui, nāuhmecatini auh pianotini īpan inglatēcatl tlacuīcaliztli The Beatles.
Xiuhmolpilli 1920
Los años 1920s fueron una década que abarcó los años 1921 a 1930.
937
Miquiztli
* *
Xiuhmolpilli 1940
Miquiztlin
Neneuhcāyōtl:1940s Neneuhcāyōtl:Mācuīlpohualxihuitl XX
5 metztli diciembre
Tonalilhuitl
05
John Lennon
Nō xiquitta
Ono Lennon, John Ono Lennon, John Ono Lennon, John Neneuhcāyōtl:The Beatles
8 metztli diciembre
Tonalilhuitl
08
680
680 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 7 īpan 670s mahtlācxihuitl.
18 metztli diciembre
Tonalilhuitl
18
1227
1227 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 13 īpan 1220s mahtlācxihuitl.
Tzhuanatlahtōlli
Neneuhcāyōtl:Tzhuanatlahtōlli Neneuhcāyōtl:Bantutlahtōlli
1233
Miquiztli
* *
1718
Miquiztli
* *
946
Miquiztli
* *
Mictlāmpa Sototlahtōlli
Mictlāmpa Sototlahtōlli (Mictlāmpa Sōtotlahtōlli: Sesotho sa Leboa) ītōcā āchcāuhtlahtōlli īpan Africa Huitztlāmpa.
1890s
Los años 1890s fueron una década que abarcó los años 1891 a 1900 y fue la última del mācuīlpohualxihuitl XIX.
22 metztli diciembre
Tonalilhuitl
22
1722
1722 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 18 īpan 1720s mahtlācxihuitl.
24 metztli diciembre
Tonalilhuitl
24
957
Miquiztli
* *
29 metztli diciembre
Tonalilhuitl
29
939
Miquiztli
* *
1727
1727 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 18 īpan 1720s mahtlācxihuitl.
1729
Miquiztli
* *
1738
1738 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 18 īpan 1730s mahtlācxihuitl.
1267
Miquiztli
* *
1743
1743 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 18 īpan 1740s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
1270
1270 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 13 īpan 1260s mahtlācxihuitl.
1746
Miquiztli
* *
1275
Miquiztli
* *
1748
1748 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 18 īpan 1740s mahtlācxihuitl.
1271
Miquiztli
* *
1269
1269 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 13 īpan 1260s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
1751
Miquiztli
* *
1282
1282 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 13 īpan 1280s mahtlācxihuitl.
1287
Miquiztli
* *
1761
Miquiztli
* *
1760
1760 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 18 īpan 1750s mahtlācxihuitl.
1763
1763 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 18 īpan 1760s mahtlācxihuitl.
1766
Miquiztli
* *
1770
Miquiztli
* *
1298
1298 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 13 īpan 1290s mahtlācxihuitl.
1297
1297 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 13 īpan 1290s mahtlācxihuitl.
1772
1772 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 18 īpan 1770s mahtlācxihuitl.
1781
1781 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 18 īpan 1780s mahtlācxihuitl.
1326
1326 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 14 īpan 1320s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
1778
1778 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 18 īpan 1770s mahtlācxihuitl.
1776
Miquiztli
* *
Bactrocera cilifera
Bactrocera cilifera, neneuhcāyōtl Bactrocera, tlamaniztli yolcatzin (Insecta), netecpāncātlāliliztli Diptera.
1796
1796 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 18 īpan 1790s mahtlācxihuitl.
Bactrocera cheesmanae
Huahpacayotl
Machtia Perkins, 1939.
Tlahtōlcaquiliztilōni
cheesmanae
Bactrocera cognata
Huahpacayotl
Machtia Hardy & Adachi, 1954.
Bactrocera cinnamea
Huahpacayotl
Machtia Drew, 1989.
Stefán Karl Stefánsson
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1975 Neneuhcāyōtl:Omicqueh xiuhpan 2018 Neneuhcāyōtl:Tlahtohcayocepancah
1790
Miquiztli
* *
1792
Miquiztli
* *
1782
1782 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 18 īpan 1780s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Bactrocera chorista
Huahpacayotl
Machtia May, 1962.
Bactrocera congener
Huahpacayotl
Machtia Drew, 1989.
Adolfo Suárez
Adolfo Suárez González, 1st Duke of Suárez, Grandee of Spain nozo Mariano Adolfo Suárez, in cemitqui, axcān tlahtocayohixiptla ipan Caxtillān.
Natalio Hernández
Hernández, Natalio
Danny Jacobs
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1968 Neneuhcāyōtl:Tlahtohcayocepancah
1797
Miquiztli
* *
Bactrocera contermina
Huahpacayotl
Machtia Drew, 1989.
Bactrocera contigua
Huahpacayotl
Machtia Drew, 1989.
Xihuitl (cuauhtontli)
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Cuauhtontli
Bengalatlahtōlli
In Bengalatlahtōlli (Bengalatlahtōlli: বাংলা ) ahcauhtlahtōlli īpan Bangladex īhuān Bengala Cihuātlāmpa īhuān Tripura īpan in India.
Xocoztli
In xocoztli ca huelic (yeceh zan tepitzin xococ), ahuiac huan iayo cencah cualli huan tzopelic. Pohui in icenyeliz in xococac yuhqui in lalaxtli. In cuahuitl itoca xocozcuahuitl.
Bactrocera cucurbitae
Tlahtōlcaquiliztilōni
cucurbitae
Metro Martín Carrera
undefined Martín Carrera ītōca cē estación auh correspondencia īpan Āltepētl Mēxihco Metro Pāntli 4 īhuān 6.
Tecuantotolin
Tlacualli
Huehxolotl tlacua achtli, xihuitl, xochihcualli (avellana, baya, piñones), bellota ihuan ocuilin. imotlacua noyuhqui icampa tlalocuilin.
Ajakatl
Sekinok ueyikaltemitl
Neneuhcāyōtl:Tlalixnepantilistli
Isuatl
Ne isuatl, se xihuitl itech yoktli, xoxouik ijkuak yankuik uan kamiltik, tliltik noso chichiltik ijkuak ueueyik.
Ramón López Velarde
Ramón Modesto López Velarde Berumen itoca ce Mexihcatl xochicuicani.
Copitl
Copitl itoca cē yolcatzintle tziquitzi ica tlāhuīlli, pahpatlani īhuān qui pitzohua i tzopelic xōchimeh.
Keane
Achto cuīcatl auh Scott ītlacāhualiz (1999 - 2001)
In tlacuīcaliztli ōēlēhui ahmō tēquitiltīlia mecahuēhuētl ahnōzo tlatēmoā cē yancuīc mecahuēhuētini. Īpampa, pianotli patla quēmeh huēytlatzotzonal auh ēyi cuīcatiani ōcatcah.
Under The Iron Sea (2006 - āxcān)
Inic ōme yahualtzintli Under the Iron Sea ōmonamacapēuh īpan Tlachicuazti 12, 2006 xihuitl. In cateh namaca āxcān 2,600,000 CD. Īpan Tlachicuēiti 22, 2006 xihuitl, Chaplin ōquipēuh ahiztapiciuhxitl cochītic patli. Āxcān, yehhuāntin cateh cuīcacāniā occeppa. Keane ōcuīcac īpan Live Earth huēycuīcacān īpan Tlachicōnti 7, 2007 xihuitl; tēl, Rice-Oxley ahcualli ōhto ītechcopa, īpampa miaquīntīn cuīcatiani ahmō quimati tlein oncān ic tlachīhua. Ic War Child, "The Night Sky", īyancuīc cēmani, ōmonamacapēuh īpan Tlamahtlācti 29.
Tlatzotzonaliztli
Ihcuāc Scott ōquincāuh, Rice-Oxley ōpēuh quitēquitiltīlia cē Yamaha CP-70 pianotli, cualli tlatzotzonalli ōmochīuh ic cuīcacān. Rice-Oxley ōquitlapōuh ītechcopa cē Beatles āmoxpan ōhcuilo īpal īnchīhualōni, George Martin. Āxcān, cē Nord Lead 3 quitēquitiltiliah ic cuīcatia cuīcacān pianopan. Ītlatzotzonaliz cah:
The Carpenters
The Carpenters ītōcā huēyi pop tlacuīcaliztli ōmopēuh īpan 1968 xihuitl Downey āltepēpan, Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan.
Soraya Jiménez
Soraya Jiménez Mendívil (5 ic chicuēyi mētztli 1977 - 28 ic ēyi mētztli 2013) ōcatca cē mēxihcatl etiquēhuani yeh ōquitlani in cōzticteōcuitlamachiyōpilcac īpan in Olimpiayōtl Nemīmīnaliztli Sidney 2012, ōcatcah inic cē mēxihcacihuātl in ōcahxilih. Ōmic īpampa infarto in 28 ic ēyi mētztli īpan īcal, yeh īca 35 xihuitl.
Bactrocera daruensis
Bactrocera daruensis, neneuhcāyōtl Bactrocera, tlamaniztli yolcatzin (Insecta), netecpāncātlāliliztli Diptera.
Joan Fuster
Xōchicuīcatl
Neneuhcāyōtl:Catalantlahtolli
Tlatlauhquiocelotl
Occequintin ihcuiloqueh
Quipia nahui caxtillantlahtolmachiyotl ipampa Ocelotl.
Metro Deportivo 18 de Marzo
Deportivo 18 de Marzo
Coztic
Cōztic ce tlapalli.
Huaxtlan
Neneuhcāyōtl:Huaxtlan
Caxcameh
In caxcameh ocatcah ce chicuace macehualolocholiztli aquihque intoca ihquin quen chichimecah, huan aquihque ihtech quichiuhtoya occequintin olocholiztli in tepanmachiyotl tlen oquitzico in caxtillantlalpololiztli.
Occe nehnehuiliztli, ocachi axcan, quihtoa ca in caxcameh mocahuah icuac ye huehcauh ocatcah ce tlahtoloyan ipan Chicomostock canin axcan ce tlapololli altepetl itoca "La Quemada" ica caxtillantlahtolli, zanque in iyaochihualiz zacatecah oquincauhti inon tlalli.
Tlahtolli
Occequin tlahtolli
Nuevo León (nch)
Tlakualistli
Nokia kisenkauaj se tlalkualistli tlen ixochiyoj se kuauitl itokaj ojpajtli, kisenkauaj ika tejkistli, tlatsoyontlij. Nojkia kisenkauaj tlapanili ika nejpali nelia ajuiyak tlakualistli.
Chilcoztic
Chilcoztic ce tlapalli.
Marlon Brando
Īxiptlayōlcāyōtl
Brando, Marlon Brando, Marlon
Dan Stanca
Toquiliztequitl
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1955 Neneuhcāyōtl:Amoxtlahcuilohqueh
Amatenanco
Occe necuazaloliztli
Neneuhcāyōtl:Altepetl ipan Chiyapah
Puebla huan Morelos tlalolin ipan 2017
Neneuhcāyōtl:Tlalolin Neneuhcāyōtl:Tlalticpacmatiliztli ipan Mexihco
Ocuiltēcatlahtōlli
In Ocuiltēcatlahtōlli, Tlahuicatlahtōlli, Atzincatlahtōlli ahnnōzo Pjiekak'joo cā in Ocuiltēcah (Tlahuicah) ītlahtōlli.
Bactrocera diospyri
Huahpacayotl
Machtia Drew, 1989.
Bactrocera digressa
Tlahtōlcaquiliztilōni
digressa
Caxtilahtlahtolli
Huehcapatlahtoliztli
In caxtilahtlahtolli ihuehcatlahtoliztli opehua ica in macehualli latintlahtolli ipan in Roma Emperador itlahtohcayo, ipehualiz tlatectli tlahco mictlampa Hispania. Zatepan in Roma Emperador ītlahtohcāyo īhuetziliz īpan in mācuīlpōhualxihuitl V, in latintlahtōlli netlahtoā inōn cahuitl ōcatca in Hispania īcāhuilihtiuh īntzalan in Huehcāuh caxtillāntlahtōlli, pēhualizlti in caxtillāntlahtōlli. Īca in musulmantlācah tlālpolōliztli canahpa in Iberia tlālyacatl, ōmotlahtoah romatlahtōlli īdialectos quitōca mozarabetlahtōlli īpan Al-Ándalus. Ihcuāc īpan in cristiano huēyitlahtohcāyōtl ōtlācatih miac romatlahtōlli dialectos: catalantlahtōlli, aragontlahtōlli, asturialeontlahtōlli, galegoportugallahtōlli īhuān in caxtillāntlahtōlli.
Zapalotl
Neneuhcāyōtl:Xochicualli
Yayauhtic
Yayauhtic.
Ixtololo
Ne ixtololo, se nonakayo, pa ixti, kipia ome. Takat xiita.
David Wark Griffith
Īxiptlayōlcāyōtl
Griffith, D.W. Griffith, D.W.
Ofelia Medina
Toquiliztequitl
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1950 Neneuhcāyōtl:Cihuatlacameh Neneuhcāyōtl:Yucatecah
Giovanni Pastrone
Īxiptlayōlcāyōtl
Pastrone, Giovanni Pastrone, Giovanni
Bactrocera ektoalangiae
Huahpacayotl
Machtia Drew, Hancock & Romig, 1999.
Huehcapatlahtoliztli ipan Tlaxcalah
Centlamantiqueh
Neneuhcāyōtl:Tlaxcalah
Telactli
thumb|240px|Huāxyacac telactli In telactli iuhqui in tlaxcalli, momachīhua īca cintli, etic cah, mohueliti pitzochiyāhuacatica momatiloa, quitqui textic etl, tletl totopoca āyāxcānyōtica mopachoa īca chīchīltic ahnozo xoxoctic mōlli īhuān textic chīchīhualāyōtlatetzāuhtli.
Mexixquilitl
Tēnōnōtzaliztli
Neneuhcāyōtl:Brassicaceae Neneuhcāyōtl:Quilitl
El Pípila
Juan José de los Reyes Martínez Amaro ahnōzo El Pípila, ītōcā cē tlallanoztotatacani auh yāōquizqui (insurgente). Īpan in Mēxihcatl Tlācaxoxouhcāyōtl īpan 28 ic chiucnāhui mētztli 1810, ōquitlecāuh in Alhóndiga de Granaditas ītzaucpantli ica in ocotl pampa tlaāxcātiāz.
Montsoreau
Chanehmatiliztli
Altepetl Montsoreau quipia chanehqueh (xihuitl 2000).
Nantzintetl
Iyolxic in nantzintetl ca in tlahcac itlacotoncayo. Imamal ca yectic. Ihuan quipiya achi mochi inacayoyo. Tel cencah tepiton: achi mahtlacpoalpolpa oc ye tepiton (in ica arabiatlapoalli). In yolxictli moyectlalia in ica yecmamaltzintetl ihuan ahmamaltzintetl.
In moyectlalia in ica in yolxictzintetl :
Tepozteco
Teyacanaliztli
Nican ipan inin altepetl tequitih quen huahcapayotl. Nican monechicoah miyac macehuameh ihuan momatlalanah ihuan quiihtoah acquiya nequi ma quinyecana ica ce xihuitl zo ome xihuitl.
Tlanahuatianih tequitinih melahuac cualli tequitih, ihuan nican ipan inin altepetl. Itztoqueh miyac tequihuahmeh. Inih tequihuahmeh quipiyah cequin inintequitzin. Cequin itztoqueh quen "agente municipal" ihuan cequin tlalmocuitlahuianih" "comisariado ejidal" ihuan nouhqui tlen Caltlamachtilizmocuitlahuianih "comite escolar".
Paricutín
In Paricutín cā cē tletepētl tlatēctli īpan Michhuahcān.
Tepozteco
Chicahualiztli
Ipan inin altepetl oncah ce Tepahtiloyan "Clínica" ihuan quinpahtiah 15 macehualaltepetl. Miyac yohuih nican ipan Altepetl Tepoxteco. Nouhqui itztoqueh cequinoc tepahtianih ipan inin altepetl. Tetlalanquetl "partera". Ihuan no quichihua itequitzin quemman conetlacati ce cihuatl.
Cuicatlamatiliztli
Oncah tlatzotzontli ipan altepetl Tepoxteco, oncah cequin tlatzotzonanih tlen itocah Trio Tepoxteco ihuan quiyecana Rubén Magdalena (Tzapotl) No iuhqui ceyoc tlacatl tlen tlatzotzona tlen itocah Sergio Osorio.
Occe necuazaloliztli
Neneuhcāyōtl:Quiyotqui tlahcuilolli Neneuhcāyōtl:Altepetl ipan Veracruz
Xochicozcatl
Neneuhcāyōtl:Xochitl
Totoquihuaztli
Totoquihuatzin itoca ce tlahtoani ipan Tlacopan huan in tepanecah teuctli, zatepan Maxtlah omomiquili.
Bourg-la-Reine
Bourg-la-Reine ce altepetl itech onohuayan Île-de-France, ompa tlalxeliuhcayotl Hauts-de-Seine, itecuacan calpolli Antony ipan Francia tlalli.
Pornichet
Occe necuazaloliztli
Neneuhcāyōtl:Altepetl ipan Francia
Troyes
Chanehmatiliztli
Altepetl Troyes quipia chanehqueh (xihuitl 2000).
Frank Caeti
Franklin "Frank" Caeti (Tlachicuēiti 11, 1973, Chicago, Illinois, Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan)
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1973 Neneuhcāyōtl:Tlahtohcayocepancah
Pedro Páramo
Tlatollotl
Juan Preciado quitēmoliā ītahtli, Pedro Páramo, īpan Comala. Intlānel in tlacah cāteh micqueh.
Neneuhcāyōtl:1955 āmoxtli
Ayitochij
Ne ayitochij (kaxtilantlajtoli; dasypus) ni se tekuaketl tlapiyali ipan Amérika tlali. kipiya ueyikakauayotl, ikuakakauayo ica ome ueyok nakastli; iomiyo quipiya, se ueueyak kuitlapili, ome ikximej uan ome mamej. Tlapiyali ikamachal ueyi teka ikaya kikua okuilmej.
Kwawkanko
Tlalixnepantilistli
Ipan ni altepetl, tlatilantok Chicontepec, Veracruz. Tlahuel tlatotonia huan amo tlahuel tlaceceya. Cequin xihuimeh huan tecuanimeh.
Guerrero nahuatlahtolli
Guerrero nahuatlahtolli ce nahuatlahtolli ca.
Kwawkanko
Seyok tlanechikolistli
Neneuhcāyōtl:Altepetl pan Veracruz
Tepenawak
Tepacholiztli
Miac macehualmeh tequitih millah. Nouhquiya cequin tlacameh huan cihuameh tequitih pan huacaxmeh, chilli, tomatl, cacahuatl, cintli huan cequinoc tlamentli.
Ehuatl
Neneuhcāyōtl:Nacayotl
Altan
Huēycaquizcopīnalōni
Neneuhcāyōtl:Irtlālpan tlacuīcaliztli
Manuela
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Cihuatocaitl
Uakax
Ne uakax ni se tekuaketl tlapiyali. Ni tlapiyalmej kikuaj sakatl, nochtli uan bellotas.
José Emilio Pacheco
José Emilio Pacheco ītōca Mēxihco tlahcuiloh.
Gabriel Quadri
Gabriel Cuadri nozo Gabriel Ricardo Quadri de la Torre (1966 - ) ītōcā mēxihcatl cemitqui auh āxcān Tēpachoāni in Tlahtohcāyōtl Mēxihco.
Tlacocuauhtli
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Totomeh (nhn)
Vladimir Putin
Occe necuazaloliztli
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1952 Neneuhcāyōtl:Rusotecah
Ahuacatl
Ahuacatl ( Aguacate) ce ahuacacuahuitl ixochihcual.
Neneuhcāyōtl:Xochicualli
Xochitl (tocaitl)
Tenyoh cihuatlacameh
Neneuhcāyōtl:Cihuatocaitl Neneuhcāyōtl:Nahuatocaitl
Mexko (nch)
Mexko nos Tlasentili Tlatokajyotl Mexko (moijtoa kaxtilantlajtoltika México, mayatlajtolkopa Meejiko, mixtekatlajtolkopa Ñuu Ko'yo, otontlajtolkopa M'onda, totonakatlajtolkopa Méjiko uan tekiuajyotl itoca Estados Unidos Mexicanos), se altepetlali ipan Amerika ueyitlali, kinepa ajkopak Estados Unidos, inepa Guatemala uan Belice, iatenkopa Caribe ueyatl, Mexko anepalko uan Pacífico Ueyatl. Mexkotlali noxelojtok ika sempouali uan majtlaktli uan ome tlajtokayomej, ikua altepetl itokaj Mexkoaltepetl ueyichinanko.
Tlaltokayotl
San niman ipampa inon ueyitlali, motoka «Mexko», sanse itoka ipampa ialtepetikpak Mexihco-Tenochtitlan. Okseki kineltokaj eua «Mexitl» nos tekpilitlajtoli «Mexihtli» (se Huitzilopochtli itokaj) ijkuilok ipampa teopixketl tataj Bernardino de Sahagún. Itsintli ni ueuej nauatlajtoli Mexko kisa ipan: mexkali, nauatlajtokopa metl kej peualistli me-, xiktli kej peualistli xik-, iuan ko uala ipan tlalpan, uajka Mexko ipan nauatlajtoli nojkia kimachilia kej “tlali Mexiktli”.
One-Eyed Jacks
Neneuhcāyōtl:Īxiptlayōlli xiuhpan 1961
Mexko (nch)
Oasisamerika
Tlakamej ne ipan Oasisamerika katkaj tlapixkej, ne ijkuak in axkayotl ajmo ouelitik pixkayotl senka kualli uan yajuanti maseualmej onkaj tiualajkej uan itlapixkalis pampaj yajuanti kikua. Tlen nikaltlaketsaj ueyi tsakualko moijtoa Casas Grandes ompa axan Chihuahua tlajtokayotl. .
Olmekah
Olmekachinanko okachi sosoltik moijtoa San Lorenzo, katka motepantilok xiujpan 1150 a. C. ipan axan Texistepec altepetlali, ompa Coatzacoalcos atlajtempa, ipan Veracruz tlajtokayotl.
Tekichiualistli
Ipan ni Mexkotlali onkaj miyaj tlalnamikilistli tlen monekij konemej kiixmatisej iuan ijkinoj sanse tonemilis ixnesis, se tlali ika ueyi tlachiualistli.
Tlakualistli
Mexko Tlali kipia se ueyi tlakualistli moijtoa, ne Patrimonio Cultural de la Humanidad ipan UNESCO, Nika se tekichiualistli itech sintli, chili, ikane nejpali, tomatl, oksekin, se ueyi tsapotekatl tetlamakaketl moteneua Abigaíl Mendoza itech Teotitlan chantiko opmpa Oaxaka. In tlaoli kitlaxkalia, atoli, tamalmej, bokolmej, totopochtli uan tlaxkalpochochoj, ne sintsin itekichiualis.
Kneecap
Huēycaquizcopīnalōni
Neneuhcāyōtl:Irtlālpan tlacuīcaliztli
The Corrs
The Corrs ītōcā cē folk tlacuīcaliztli ōmochīuh īpan 1990 Irtlālpan.
Cueitl
Occe necuazaloliztli
Neneuhcāyōtl:Tlaquentli
Metstli
Quemah pano tonatiuh huan yahualli, metztli nohquia yolic mopatlatli. Quemah tihquita nochi tlahuitoc nopa metztli temitoc. Chicome tonatiuh teipa ya tihquitaya zan tlahco eltoc, ya motocaxtia Metztli tlantihoua. Quemah eltoc nochi ximictoc, caxtoli tonatih teipa tlen temitoc, ya ayocana tihquita, pampa ya motlatli tlatlahco ica Tlaltipac huan Tonatiuhtli, ya itoca metztli celcatzi. Chicome tonatiuh teipa tlen nopa celic ya pehua neci zan tlahco, ya qui iclia metztli mozcaltia. Teipa ce metztli tlen nopa metztli temitoc, metztli zampa temi.
Ceyoc Tlanechcoliztli
Neneuhcāyōtl:Ilhuicayohcayotl
Zacatzontli
Zacatzontli ītōcā mēxihcatl teōtl.
Altepetl Mexko
Altepetl Mexko (ika kastiah, Ciudad de México) —weyak itokah Tlatilantli Altepetl Mexko— (ika kastiah, Estado Libre y Soberano de la Ciudad de México) eli tlatilantli tlen kaxtolli wan se inintsalan ome kaxtolli wan se katli, wanya Altepetl Mexko, mosetilihtokeh Mexko Tlalli. Gobiernoh tlen Mexko. Moxelohtok ika ome kaxtolli wan chikweyi altepetlalli.
Mapachtli
Inacayo
Ce tecuani yolcatl quipia tzonyoh tochehuatl ica suave tochtzontli, icuitlapil tzonyoh huan imahuan tzonyoh.
Amoxcatlahtolli
In āmoxcatlahtōlli (āmoxcatlahtōlli: Ñoomnda, ñonndaa ahnozo jñon'ndaa) cah in ītlahtol in tlatlācah īntōcā āmoxcah. Motlahtoa īpan in tlahtocāyōtl Chiyapan, Huāxyacac, Tabasco īhuān Veracruz.
Neneuhcāyōtl:Otommanguetlahtōlli Neneuhcāyōtl:Mēxihco ītlahtōlhuān
Kowatl
Se tekwani tlapiyalli mimiltik kense kuamekatl, alaxtik, tenextik, pilkafentik so yayawik; sekin kentsin piltohtomaktsin, mosowa tlalchi pan kwawitl.
Seyok tlanechikolistli
Neneuhcāyōtl:Tlahkwilolamatl katli nohka motlahkwilohtikah Neneuhcāyōtl:Mototoxowah tlapiyalmeh
Chicome Cochotzin
Zazanilli īpān Popōl Uuh
Īnīn īzazānilli Chicōme Cōchōtzīn.
Uexotlaj
Uexotlaj nos Uexotaj (kaxtilantlajtoltika: Huejutla de Reyes nos Huejutla), se altepetl in ompa Hidalgo tlajtokayotl ipan Mexko tlali, moijtoa iyolo itech Uaxtekapaj. Kipia 44 311 chanemej. Se nauatiketl kitoua ixolal itech Uaxtekapaj tlali kistok Huasteca Hidalguense, kiuika Koajtlaj, Chililiko, Xaltosan, Koaokuilko, ompaj Tlanxinol ika Atlapechko ipan tepeuajkan Sierra Madre Oriental ompaj Molanko. Nikan kichantij nochimej maseualmej, kimati ikamanalis Kuextekapaj nauatlajtoli ikamanalis, noijki kichantij koyotlakamej yanej kimati kaxtilantlajtolkopa.
Uajkapayotl
Uexotlaj katka, moneki tikitasej imiyaka kuextekaj onkaj tlali. Maseualmej moijtoa Ixtlauexotlaj inon chantiko.
Zoyamazatl
In zoyamazatl (giraffa camelopardalis) yehhuatl ce iquenamiqueh in ichichitihuihcauh artiodáctilo in icenyaliz giraffidae iixihmachtiloni in Africa. Quicempanahuia inic cuauhtic in ahmo iuh in mochintin in iquenamihqueh in iyolcameh tlaltitech. Huel ahci ce ioctacayo inic 5.8 metro ihuan ce etiliztli ca monehnecuiloa itzalan 750 ihuan 1.600 kg². Itoca itech huitz in itlahtolli zoyatl ihuan mazatl.
Ameyalco
Altepetl
Neneuhcāyōtl:Nahuatlaltocayotl
Nathan Fillion
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1971
José Stalin
miniaturadeimagen|José Stalin īpan 1942 Iósif Vissariónovich Dzhugashvili (georgiahtlahtōlli: იოსებ ბესარიონის ძე ჯუღაშვილი Ioseb Besarionis dze Yughaxvili, rusiatlahtōlli: Иосиф Виссарионович Джугашвили Iosif Vissariónovich Dyugaxvili) ocachi moquīxmati iuhqui José Stalin ahnozo Iosif Stalin (Gori, 6  ic mahtlāctetl omōme jul./ 18 ic mahtlāctetl omōme 1878 greg. ​- Mozcōuh, 5 ic mahtlāctli 1953). Ōcatcah ce soviet āltepētlcatl īhuān tēpachoāni, tāchcāuh ōchtacātlahtōlpixqui in Yōllōtl īCemāxcaimatiliz in Tētlachīhuiliani Tlaolōlōlli īpan in Soviet Cetiliztli in 1922 īhuān 1952 ītzalan, īhuān ītlahtohcatēīxiptlah in Tētlamahmacanime īnTlayehyecōlōyan in Soviet Cetiliztli in 1941 īhuān 1953 ītzalan. Mācihui achtopa ōtētlahtohcātilih cē tlaolōlōlli iuhqui ahctopa tēpoh ītzalan, in xiuhpan 30 yeh ōmohualcuep tlachīhualli tēpolohtēpachoāni īpan in Soviet Cetiliztli.
Uexotlaj
Tlakualistli
Nokia kisenkaua xochiisotl se tlakualistli tlen nelia misyoltilanas kimoloniaj uan teipaj kiitseluiliya istatl tlen moyolo kisas uan tijkuas ika chiltlaxkali.
Barbara Rosenkranz
Neneuhcāyōtl:Tlāpcopatlahtohcāyōtēcah cemitqueh
Karl Renner
Neneuhcāyōtl:Tlāpcopatlahtohcāyōtēcah cemitqueh
Angelika Mlinar
Angelika Rosa Mlinar (1970 - ) ītōcā Tlāpcopatlahtohcāyōtēcatl cemitqui.
Moz
Tlahtōlcaquiliztilōni
Neneuhcāyōtl:Ōmicqueh xiuhpan 1532
Gene Deitch
thumbnail|Deitch, [[2007]] Eugene Merril "Gene" Deitch ce tlacetilillahtohcayotecatl.
Chiconquiahuitl
Chiconquiauhtzin ītōcā ce tlahtoāni īpan Āzcapōtzalco. Neneuhcāyōtl:Ōmicqueh xiuhpan 1248
Manuel
Altepecalpolli
Neneuhcāyōtl:Disambiguation
Tezcapoctli
Tezcapoctzin ītōcā ce tlahtoāni īpan Āzcapōtzalco. Neneuhcāyōtl:Ōmicqueh xiuhpan 1283
Herbert Kickl
Neneuhcāyōtl:Tlāpcopatlahtohcāyōtēcah cemitqueh
Xiuhtlatonac
Xiuhtlatonac ītōcā ce tlahtoāni īpan Āzcapōtzalco, zān netēnēhualo īpan in García Granados amoxtli. Neneuhcāyōtl:Ōmicqueh xiuhpan 1302
Tlahtohcayotl Durango
Yoliztli
Campeche iyoliz hueyi, quipia ohce yeyantli. Nican quipiya hueyac tepehuahcan, quiyauhcuauhtlatli, huacqui teotlalli moihtoa Sierra Madre de Chiapas, quipiya atl ipampa atoyatl huan Malpaso atepantli. Ompa mictlampa ca Sierra de Chimalapas.
Mexko (nhw)
Tlanawatijkayotl
Ne Mexko tlali se republika, itlanawatijketl Andrés Manuel López Obrador, weyi tepachowaketl itech tlali, itoka ikane se poder ejecutivo maski ipan tlanauatilistli.
Vicente Guerrero
Vicente Guerrero, ce yaoquizqui ipan independencia. otlacat ipan.
Masatl (nch)
Ne masatl ni se tekuaketl tlapiyali itech senyilistli latintlajtoltika Cervidae, in tlapiyali kipia majtli xexeloj ome ixtetl senka ueyi, ieua pachontik moijtoa kaxtilantlajtolkpa gamuza, In okixtli kipia ome kuakuauitl. Ni tlapiyalmej kikuaj sakatl.
Josef Eisenhut
Josef Eisenhut (1864 - 1928) ītōcā Tlāpcopatlahtohcāyōtēcatl cemitqui.
Neneuhcāyōtl:Tlāpcopatlahtohcāyōtēcah cemitqueh
Zolcoatl
Neneuhcāyōtl:Coameh
Charles Dickens
Charles Dickens ītōca Inglatlālpan huēyi tlahcuilōni.
Pichicoatl
Neneuhcāyōtl:Coameh
Mbabane
Neneuhcāyōtl:Āltepētl īpan Suazitlālpan
Metro Valle Gómez
Valle Gómez
Yangon
250px|thumb|Yangon. Yangon in ītēcuacān Birmania, in tlapanahuia inic huēyi āltepētl īpan Yangon.
Arthur Lemisch
Neneuhcāyōtl:Tlāpcopatlahtohcāyōtēcah cemitqueh
La línea
Tzonhuiliztli calāmpa
Neneuhcāyōtl:2001 tōnameyocaquizcopīnalōni Neneuhcāyōtl:Lila Downs tōnameyocaquizcopīnalōni
Cuetzpalmichin
In Cuetzpalmichtin quichīhuah in chipāhuac ātl mīmichtin cenyeliztli Ictaluridae, in tlatēctli in Siluriformes netecpāncātlāliliztli, in mani īpan ātōyātl īhuān ātezcatl in Mictlāmpa Ixachitlān.
Josef Pühringer
Josef Pühringer (1949 - ) ītōcā Tlāpcopatlahtohcāyōtēcatl cemitqui.
Adolf Rhomberg
Adolf Rhomberg (1851 - 1921) ītōcā Tlāpcopatlahtohcāyōtēcatl cemitqui.
Kuapelechxochitl
Nelcamanalli
Neneuhcāyōtl:Xochitl (nch)
Hueyatezcatl
Neneuhcāyōtl:Atezcatl
Medford, Oregon
Medford ītōcā cē āltepētl īpan Oregon, Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl Ixachitlān.
Ulrich Ilg
Neneuhcāyōtl:Tlāpcopatlahtohcāyōtēcah cemitqueh
Ocelotepec
thumb|Ātzompan tlamanacalixpan.
Alaxox
Alaxox, se tlakwahkwalistli ni tlen alaxoxkwawitl, ilatintlahtol citrus sinensis. Ni kwatlakketl inakayo kostik ihaw, kipiya iyollo yayawik, san ipanpetlayo achi chilkostik. Keman xochiyowia nesi achi xoxoktik iwan kostik, no achi gajos, teipan mopatlatiw achi chikostik. Tlawel tsopelik wan xokok inin tlakwalistli, se kondimento pampa toskatl.
Seyok tlanechikolistli
Neneuhcāyōtl:Tlahkwilolamatl katli nohka motlahkwilohtikah Neneuhcāyōtl:Kwatlakketl
Cabinda
Occe necuazaloliztli
Neneuhcāyōtl:Altepetl ipan Angola
Rosario Castellanos
Rosario Castellanos ītōca Mēxihco huēyi tlahcuiloh.
Tepostekko
Nemiliskayotl
No iuhki kipiyah se kanahaya kampa monechikoah tlalpiyanih "ejidatarios" ompa Tepostekko chinanko. Wahkauhkiya miyak masewalmeh motlakentiyayah ika kaltson naman ayohkanah, achi mopatlatok kentsin.
La sandunga
Tzonhuiliztli calāmpa
Neneuhcāyōtl:1999 tōnameyocaquizcopīnalōni Neneuhcāyōtl:Lila Downs tōnameyocaquizcopīnalōni
Huehuehocelotl
thumb|200px|Huēhuehocēlōtl.
Neneuhcāyōtl:Miztin
Huexotlah
Huehcapatlahtoliztli
Xiuhpan 1544, teuctli Juan Eustaquio otlaquetz in teocallli itech teocalco tepacholiztli San Agustín ipampa teopixqueh.
Yoliztli
Huexotlah iyoliz nepapan, ca occequin cuahuitl huan cuauhtonton, quipiya huexotl, ixizhuatl, teocuahuitl, tzapotl, amolli, lalaxcuahuitl, xalxococuahuitl, capolcuahuitl, ahuacacuahuitl, matzahtli huan cuauhxilotl.
Tequitiliztli
Nican ce hueyi altepetl, quipiya miac tlanamacatiliztli, xoalapan chaneh tlanamaca ipan cuauhmalacatl, tzopelli, tlacualiztli huan ahahuilli, ipan ohcalli quipiya nacanamacoyan, pahcalli, tlacualchihualoyan, amanamacoyan, cacnamacoyan, ocnamacoyan, tlaxcalnamacoyan, xochinamacoyan, tlapalnamacoyan, noyuhqui nohuan nican hueyi tlanamacoyan mah noyuhqui Elektra, Coppel, Soriana, Chedraui, Oxxo, Pemex, ohcequin.
Rocío Jurado
Rocío Jurado (1944 - ) ītōcā cē caxtiltēcatl cuīcani.
Mimiztin
Mīmiztin
Neneuhcāyōtl:Mimiztin
Huexotlah
Macehualiztli
Altepetl Huexotlah ce altepetl ican mochi tlacuicuiliztli ipan Centlalticpac quihto Tlatquicayotl ipan Tlachiuhcayotl ipan Mexico; ixquich tlamatocac tequichihualiztli in ompa Mexico huitztlampa, yoliztli ipan ahmo tlamatocac tlachihualiztli noyuhqui tlacualiztli, macehualiztli, camanalli itlahcuilol. Nican Huexotlah icihuahuan tlachihuah cuacualtzin acomitl, motenehua ipan Cuextecapan nahuatlahtolcopa chachapali.
Tonalli (tocaitl)
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Cihuatocaitl Neneuhcāyōtl:Nahuatocaitl
Cuanacacozcacuauhtli
Neneuhcāyōtl:Totomeh (nhn)
Tateiulis Puebla
Keniuj peuak
Yin tonal 5 de Marzo kemaj mochiuayaj yin tech Orizaba, ejkok Veracruz seki franceses kampa kinin taishyekantiaya Charles Ferdinand Latrille, conde de Lorencez uan kititanik Jurien de la Gravière ne Tehuacán. No ejkok yin Juan Nepomuceno Almonte uan motokaytij “jefe supremo de la nación” uan peuak kininnotsa nokseki huehuetkej nejyin Guerra de Reforma para paleuiske yin franceses.
Tlatilantli Durango
Durango —weyak itokah Tlatilantli Durango— (ika kastiah, Estado Libre y Soberano de Durango) eli tlatilantli tlen kaxtolli wan se inintsalan ome kaxtolli wan se katli, wanya Gómez Palacio, mosetilihtokeh Mexko Tlalli. Tlanawatihkayotl tlen Durango. Ikwa altepetl itokah Durango.
Seyok tlanechikolistli
Neneuhcāyōtl:Durango
Xajxokotl
Okse tsakuijlotl
Neneuhcāyōtl:Uelikkej
Gioachino Rossini
Gioachino Rossini ītōcā Italia cuicapixqui.
Günter Grass
Günter Grass (1927 - 2015 ) ītōca alemantecatl huēyi tlahcuilōni.
Chīlchōtl
Neneuhcāyōtl:Solanaceae
Tzotzomahtli
right|thumb|250px|Cihuatl ica tzotzomahtli. In tzotzomahtli, ce cihuaquemitl. Netlaquamilo tlaelpantlan ipan cuaitl.
Otomih (nhe)
Inin otomitlakameh ( ya hñähñu) se masewalaltepetl wan itstokeh ipan miyak kanahya pan tlatohkotipan itech Mexko tlalli. Inin tlahtoltlatilantok wan sekinok altepetl tlen tlahtoah otomangueana, wan ikolwan chantih ipan Altiplanicie Mexicana kipiyah miyak xihuitl wan kipiyah miyak xiwitl achtopa kristianohtlakameh. Naman, inin otomih tlakameh itstokeh ipan tlalxelolli itech miktlampan Guanajuato, iquizayan tonatih Michwahkan wan siwatlampan Tlaxkallan. Sampampa, naman miyak tlen inihwantin itstokeh Hidalgo, Mexko tlahtohkayotl wan Querétaro. Tlen kiihtoah altepepowanih Comisión Nacional para el Desarrollo de los Pueblos Indígenas tlen Mexko, inin población étnica
Cekin tlatilantli
Neneuhcāyōtl:Masewaltlakameh tlen Mexko
Herta Müller
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1953 Neneuhcāyōtl:Alemantecah amoxtlahcuilohqueh
Erika Dobosiewicz
Erika Dobosiewicz (5 metztli noviembre 1979 ipan Varsovia-30 metztli marzo xiuhpan 2023), yehuatl ce tlatzohtzonani ipan Polonia tlalli, otlatzohtzona in violin tlamantli. Inic ce hueyi tzotzonalcihuatl ocuicalo in violin. Axcan yehuatl chanti ipan Altepetl Mexihco xiuhpan 1990.
Centro de Investigación y Desarrollo en Ciencias de la Salud
Tlenon tikitah
Inon CIDICS kineki ma ye ompa inon kampa kachi kualli kimachtiah inon sientifikotin wan inon tekitl inon kichiwah, inon kampa kinchiwaskeh wan teititiskeh inon tlenon kimatih, wan inon kampa kichiwaskeh ika inin tlen tecenológica mopatlate, kampa sepan mopalewiskeh wan tlayekantaskeh nowiyan, ika inon tlenon tlainvestigarowah wan inon tlenon kichihtikateh ika inon kokolmeh wan tlenon kualli ika tiyeskeh.
Kenima tlachihchitli
Inon gropotin inon tekipanotikateh kiyin tlachihchitikateh ika inon kinkuitiah unidades de investigación: Bioética, Bio-imagen, Modelos Biológicos, Investigación Farmacológica y Clínica, Investigación en Odontología Integral y Especialidades, Patógenos Emergentes y Vectores, Terapias Experimentales, Psicología de la Salud, Enfermería (Prevención de VIH-ETS), Inmunomoduladores, Influenza y Patógenos Respiratorios, Genómica, Neurociencias, Investigación en Salud Pública, Vacunología e Ingeniería de Tejidos. Noihke onka sente unidad amo sepan kateh inon Bioestadística wan Matemáticas inin iwan ka inon Centro de Investigaciones en Matemáticas (CIMAT), tlachihtli inon kimpalewitikateh inon Consejo de Ciencia y Tecnología Nacional (CONACyT).
Emilio Salgari
Emilio Salgari (otlacat ipan Verona, inic 21 metztli agosto xihuitl 1862 - omic ipan Turin, inic 25 metztli abril inic 1911), yehuatl catca ce tlahcuiloh huan tlahtolnextiani italiatecatl. Oquihcuiloh ilhuiceh itlahtolpoaliz in ohtlatocaliztli, neixcuitilli  itech in onohuayan in quicempanahuia inic chictlapanqui, in iuh Malasia, in ihueyauh in Antillas, in icuauhtlah in India, in ixaltlah ihuan icuauhtlah in Africa, in icihuatlampa in USA, in icuauhtlah in Australia ihuan no in ihueyauh in cetlan. Quinyocox motenyohtianimeh in quinemitiah itemic in ce iahtlamiliz tlaixpohuanimeh. In ahzo in quicempanhuia inic itlaixihmach in imotenyohtihcauhyehhuatl yeni in teichtacamictih ihuan tlanamoyani Sandokan. Ipan in onohuayan ica tlahtoliztli ixpaniancayotl itlachiuh yehhuatl catca macheh tlatlazohtlalli, macel ixquichca in mahtlacxihuitl inic 1970 ihuan inic 1980.
Tenemilizpoalli
Emilio Salgari itech otlacat in incencal in tepitoton pochtecah ipan Verona. Inic 1878 peuh iteizcaltiliz ipan in tlahtohcayoh nemachtilcalli teyehyecoani acallotl Paolo Sarpi ipan Venezia, zan ahmo oquimaceuhtahcic in iteyomahxiltiliz in teachcauh itech nequiztic panoliztli. Itlaixmatiliz iuhqui atlacatl neci tlatepantlalilli ahmo miac iacalpanoliz in nemachtiliztli ipan ce tlamachtilacalli ihuan ce ohtoquiliztli tetoquilih, ahzo iuhqui panoni, ipan in acalli pochtecayotl Italia Ce in yetiuh etetl metztica ipan Adriatico, inic acaltepozhuia ipan iacaltecoyan in Brindixico. Ahmo oncah cequi itlamahmachtiliz in oquichihuani ocequi acalpahpanoliztli, manel in inohmah tlatlalihqui iuh quinelihtoa ipan inohmatenemilizpoal, inic quiteixpantilia ca miac imotenyotihcahuan monelhuayotia itech tlacah neltin in quimixmah itech inemiliz iuhquin atlacatl. Salgari inohma quimomaca in imahuizo in teachcauh.
Itlatoquiliz in tlanamoyanimeh Malasia
In tlatoquiliztli quicennepanoa ome tlahuahuanaliztli tlaquetzalizotl: in tlaixehualli intechpa Sandokan ihuan Yañez (in ihuehuehocelohuan in Mompracemm), auh occe, in pehua ipan in India, tlaixehualli intechpa in indiatlacatl Tremal-Naik ihuan in mahrato Kammamuri (In iichtacayo in cuauhtlah tliltic'') ipan itecualancanamiquiliz inhuic in tenahualpoloanimeh thugs, motlateotianimeh in icihuateouh Kali. Inehuah tlahtolpoaliztli nepanihui ipan in itlahtolpoaliz In namoyanimeh Malasia, inic mocuepa Tremal-Naik ihuan Kammamuri inpan huehhueyintin icniuhtin ihuan intenematilizcuicahuan cemanqueh in Sandokan ihuan Yañez.
Gerhart Hauptmann
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1862 Neneuhcāyōtl:Alemantecah amoxtlahcuilohqueh
Hueyimilpan
Chanehmatiliztli
Hueyimilpan quipia 1,396 chanehqueh (Censo INEGI xihuitl 2020).
Ezequiel Montes, Queretaro
Ezequiel Montes ce altepetl in ompa tlahtohcayotl Queretaro ipan Mexihco tlalli.
Citlalpopocac
Tocitlālpopocac ītōcā Cītlalin īcue.
Sigmund Freud
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1875 Neneuhcāyōtl:Alemantecah amoxtlahcuilohqueh
Na'vitlahtolli
Na'vitlahtōlli (Na'vi ahnozo lì'fya leNa'vi) ītōcā cē tlahtōlli. Paul Frommer ōquinextia īpan 2005 ik īxiptlayōlli Avatar.
Abdelmajid Lakhal
Yoliztli
En 1960 entra en el Conservatorio Nacional de Teatro, Música y Danza de la ciudad de Túnez.
Nō xiquitta
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1939 Neneuhcāyōtl:Āmatlahcuiloqueh arabiatlahtōlcopa Neneuhcāyōtl:Tuneztlācah āmatlahcuiloqueh Neneuhcāyōtl:Tuneztlācah
Tlacacoatl
Neneuhcāyōtl:Mexicayotl
Ayoyotik
Tlaltikpaktli
Ne Tlaltikpaktli senka ueyi keja tojtolontik apompo yejua ne semanauak tlaltentli astaj tlanexkayotl ipan seki itlapal uejkapa iluikayotl; maj xikita ne iluikatl uan ueyatl, tlapali nochipa ayoyotik, ompaj yayajiluikatli yayajuik astaj tlastaloltik, ne tonal uan ne youal. Noijki ne ueyatl, tonalko tlastaloltik uan youalko yayajuik, aijtik itlapal tlaixmantik.
Tlakopinkayotl
Nochimej tlachiualkayotl ipan Tlaltikpaktli, otlachiua ayoyotik nos asultik tlapali, achto Egipto tlakamej otlapoa linoamatl, tepantli, mikpetlakalko uan tekomitl. Noijki ompaj Asiria, ne tlakamej otlapaloa ayoyotik teijtsitl, asulejo, sosoltik piso uan tetepantli.
Ahtlapāleh
In ahtlapāleh nozo angel caxtillantlahtolcopa.
Yolcatzin
Yōliztlahtohcāyōtl
Neneuhcāyōtl:Yolcameh
Nawatlahtolli
Nemiliskayotl
Satepan kaxtiltekapeuali, nauatl itlajkuilolis latinotlajkuilolistli, ika neluayotl in ispantlajtoli tlen makuilpoualxiuitl XVI itlajkuilolis. Ipampa miaktin kamanaltin uan tokamej moijkuiloaj ika tlajkuilolistli tlen uakapatl, maski tlajtoltsatsilistli tlen ispantlajtoli opatlak. Iu machiotl: Mexiko ika ispantlajtoli motoka México (achtotipan, in x, otsats /ʃ/, maski ika nauatlajtoli axkantika tsatsi ijkin).
Pascual Boing
250px|miniaturadeimagen|derecha|In Pascual i[[tzopēlātl, Boing!]] Pascual Boing cā cē Mēxihco tzopēlātl yōcoxqui. Otzīntic in xiuhpan 1940 pampa Rafael Víctor Jiménez Zamudio. In xiuhpan 1985 in tēpalēhuiānih ocōuhque in yōcoxqui.
Nohpaltzin
Neneuhcāyōtl:Ōmicqueh xiuhpan 1236
FX-05 Xiuhcoatl
250px|miniaturadeimagen|derecha|Ōme FX-05. Fusíl ihuan carabina. In FX-05 Xiuhcoatl cā cē tepoztlatopōn tecohuiālo pampa in Mēxihco iejército. Iontetocaitl cā pampa in Xiuhcōātl. Neneuhcāyōtl:Mēxihco itepoztlatopōn
Altepeconetl
Neneuhcāyōtl:Altepetl
Ātōnaltzin
Neneuhcāyōtl:Ōmicqueh xiuhpan 1458
Quicapotlacah
Neneuhcāyōtl:Tlacameh
Xokokatl
Tlamachtiliztli
Ipan inin altepetl, oncah Caltlamachtiloyan Escuela Primaria, Telesucundaria ihuan Telebachillerato.
Caspio hueyatl
thumb|right|250px Caspio hueyatl.
Huitzilihhuitl
Tlahtolcaquiliztiloni
Neneuhcāyōtl:Omicqueh xiuhpan 1415 Neneuhcāyōtl:Mexihcah tlahtoanimeh
Ánimas Trujano (īxiptlayōlli)
Ánimas Trujano ītōcā cē Mēxihco īxiptlayōlli xiuhpan 1962.
Bing Crosby
Harry Lilis Crosby (1903- 1977) ītōcā huēyi tlahtohcāyōtēcatl cuīcani.
Huēhuehntzimācēhualiztli
250px|thumb|derecha|Huēhuehntzimācēhualiztli īpan [[Janitzio]] In Huēhuehntzimācēhualiztli (Michhuahcatlahtōlli: T'arche Uarakua, Caxtillāntlahtōlli: Danza de los Viejitos) ītōcā cē Michhuahcān mihtotiliztli.
Itzcuauhtli
Itzcuauhtli ( Águila real) ce tototl.
Jack Nicholson
Toquiliztequitl
Nicholson, Jack Neneuhcāyōtl:Tlahtohcayocepancah quitechihualtianimeh
Ocelotl
Mexicayotl
thumb|240px|Oceloyaoquizqui Inin yolcameh tequichihualizcopa ca. Ipan yaotl cah ocelotlacatl, ce yaoquizqui ipampa Mexihcayotl. In ocelotl, noyuhqui moihtoa tepeyolotl, ce nahualli iteoyolcatzin; oceloehuatl itlaquemi itech ocelopilli, in yaoquizqui ipan yaoyotl.
Anthony Kiedis
Neneuhcāyōtl:Tlahtohcayocepancah
Michhuahcan
Cuaxochtia canahpa in mictlampa ica Guanajuato, canahpa huiztlampa ica Guerrero huan in Pacífico ailhuicatl, canahpa calaquitlampa ica in Tlahtocayotl Mexico huan Querétaro, huan canahpa iquizatlampa ica Xalixco, Coliman huan in Pacífico ailhuicatl.
Jeff Bridges
Toquiliztequitl
Bridges, Jeff Neneuhcāyōtl:Tlahtohcayocepancah quitechihualtianimeh
Hamilton Camp
Hamilton Camp ītōcā cē tlahtohcāyōtēcatl.
Sean Connery
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1930 Neneuhcāyōtl:Tlahtohcayocepancah quitechihualtianimeh
Jacinto Canek
Jacinto Canek ahnozo Jacinto Uc de los Santos ītōcā cē mayatēcatl yāōquizqui īpan Yancuīc Caxtillān.
Tlapapatiliztli yāōyōtl
miniaturadeimagen|300px|Conservadores (texohtic) auh liberales (chīchīltic)
Martín Ramírez
Tlahtōlcaquiliztilōni
Ramírez, Martín Ramírez, Martín
Tlapapatiliztli yāōyōtl
No Xiquitta
Neneuhcāyōtl:Yāōyōtl
Charles Bronson
Charles Dennis Buchinsky (1921-2003) ītōcā cē tl īxiptlayōllācatl.
Chichimecah
In Chīchīmēcah cā mictlāmpa nāhuatlācah, otocayti pampa in mēxihcah. Achimochīntīn itocā minintīn ahmo mīllahcayōtl. In mācuīlpōhualxihuitl XVI, in nāhui Huēychīchīmēcah cā: Pame, Guamare, Zacatlcah auh Cuachīchīmeh.
Huipilli
Huipilli (caxtillahtolli: "huipil") notoca cihuatlaquemitl jipil ipan icuitlapilcopa tlalli ailhuicac in Yucatan tlahtohcayotl, inin ce tlaque nozo tilma tachichiuh aca tanemililchihualiz tlapalyo tlein yetoqueh tlaitzomalme. tlaque tlen iminaxca itech macehualtin uan tlayezneloni ipan Guatamala, Tenochtita uan Centroamerica.
Felipe VI
Neneuhcāyōtl:Españoltecah
Cuacuauhcuetzpalin
Neneuhcāyōtl:Yolizmatiliztli
Kwatochin
Seyok tlanechikolistli
Neneuhcāyōtl:Tlahkwilolamatl katli nohka motlahkwilohtikah Neneuhcāyōtl:Tochimeh
Metro La Villa-Basílica
La Villa
José Manuel Martínez de Navarrete
José Manuel Martínez de Navarrete ītōcā Yancuīc Caxtillān xōchicuīcanitl.
Martínez de Navarrete, José Manuel Martínez de Navarrete, José Manuel
Metro Vallejo
undefined Vallejo ītōca cē nepantlah  6.
Camilo Cienfuegos
Cienfuegos, Camilo Cienfuegos, Camilo Neneuhcāyōtl:Cubatecah
Zacatecah
Intlacual in zacatecah tlachihualli ica miac quilitl huan cuahtlaquilyotl tlen yehuantin tepeco cuahtlan kipehpenayah.
La cantina
La Cantina; Entre copa y copa... ītōcā cē yahualtzintli tōnameyocaquizcopīnalōni mēxihcatl cuīcani Lila Downs kīsa īxpan tēchiankali ipan Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl Ixachitlān, Mēxihco ipan tlanāuhti īhuan 2001 pīxkalōa Paul Cohen, Aneiro Taño ī Lila Downs.
Tzonhuiliztli calāmpa
Neneuhcāyōtl:2006 tōnameyocaquizcopīnalōni Neneuhcāyōtl:Lila Downs tōnameyocaquizcopīnalōni
Cuitlatexohtli
In texohtli in inic cē tetl.
Amado Nervo
Nervo, Amado Nervo, Amado
Tecoztli
In tecoztli in inic cē tetl.
Love, Lust, Faith and Dreams
Love, Lust, Faith and Dreams ītōcā inic nāhui yahualtzintli īpal tl tlacuīcaliztli 30 Seconds to Mars, auh ōmonamacapēuh īpan Tlamācuīlti 21, 2013 xihuitl.
Axno
Axnoh (Latintlahtolli Equus africanus asinus), ce yolcanehnenqui itechpahuicpa Mediterráneo hueyatl ompa Africa cemantoc tlalli. Ce chichini yolcatl zan iyuhquin tlachiyaznequi quemeh ce equus, quipiya ocachi hueyic nacaztli, ce hueyac icuitlapil, nemi ipan huecqui teotlalli, zan icuetlaxpan tlaztaltic niman itomiyo cuitlanextic, ahnozo tliltic. Yeh chanti nochipa ipan zacatlan huan tepehuahcan. Inon yolqui oahci canahpa America cemantoc tlalli itechpa Europa huan Africa tlalli.
Tocayotl
"Axnoh" ce caxtillahtolli mohcuiloa "asno" noyuhquin burro, itoca oahci ica mexicatlacameh ipan conquista española ihcuac caxtiltecah otemo acalitechcopa ipan Anahuac tlalli; Caxtillahtolli quitoznequi ipampa cenyiliztli equus africanus asinus.
Cuatlaltetl
Itlacual
Mazatl tlacua zacatl huan xihuitl. imotlacua noyuhqui icampa xochihcualli. Inin chichini onili atl, tlacua xihuitl huan cualli cuauhtontli.
Yoloxocotl
Yoloxocotl. In yoloxocotl ixochicual.
Caltzontzin
In cāltzontzin (Michhuahcatlahtōlli: irecha), Michhuahcān tlahtoāni.
Tilmahtli
In tilmahtli, cē oquichquēmitl. Chīhua ica āyātl.
Ainutlahtolli
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Tlahtolli ipan Japon Neneuhcāyōtl:Tlahtolli ipan Rusia
Ayotochin
Ce tecuani tlein quipia ipancacallo; itlapal iztac ihuan camiltic, huehueyi mahtli ihuan quipia icuitlapil.
Dante Alighieri
Dante Alighieri ītōca cē Italia huēi xōchicuīcatiani.
City of Angels
"City of Angels" ītōcā inic ōme cēmani cuīcatl īpan Love, Lust, Faith and Dreams, achto huēycaquizcopīnalōni īpal tl tlacuīcaliztli 30 Seconds to Mars. Cuīcatl ōmonamacapēuh cēmani iuhcāyōtl īpan 2013 xihuitl.
Tlanōnōtzaliztli cuīcatechcopa
Neneuhcāyōtl:2013 cēmani Neneuhcāyōtl:2013 cuīcatl Neneuhcāyōtl:Rock cuīcatl Neneuhcāyōtl:30 Seconds to Mars
Wexotlah
Chanehmatilistli
Altepetl Wexotlah kipiya 44 311 chanehmeh (Censo INEGI xiwitl 2020).
Chiwaltlakayotl
Neh Xantolon, no mikkailwitl, itokah se weyi ilwitonalli Wexotlah altepetl. Melawak pan miak chinanko kineltokah nochimeh itlaman tlen pano ika mikistli. Ipan Estadosonidos kineltokah Halloween iwki mikisilwitl onkah Wexotlah. Ipan Wexotlah miak masewaltlakameh wan koyotlakameh kichiwah miak tonaltsin, sehse 2 tlen noviempreh nochimeh xiwimeh.
Roman Polanski
Īxiptlayōlcāyōtl
Polanski, Roman
Bactrocera abdoaurantiaca
Bactrocera abdoaurantiaca tlamaniztli yolcatzin (Insecta), netecpāncātlāliliztli Diptera.
Benito Juárez
Pilkayotl
Benito Juárez otlakat pan Guelatao, tlatilantli Waxyakak.
Pahpatlah
Tequiwilistli
Ipan Cuextecapan tlahuel tequihuiah macehuameh ica quipiquih tamalli. Tamalli zo chichiquilli quichihuah macehualmeh ihuan yanopa ahachica quitequihuiah. Cequin macehualmeh no quinmacah pitzomeh ipampa cualli quicuah.
Caltzomitl
Huehcapatlahtoliztli
In ompa Tlahtohcayotl in Cepanca America ipan namaquiztli ipan tianquiztiloyan ica in tlachihualcalli, catzomitl ipampa oquichtli ica yancuic tlamantli, olli huan nylon; ihcuac quipiaya in moda, oquichtin otlaquenti hueyic ichcacatzomitl huan nelpilolli ica momotlaliztli. Ipampa xihuitl 50's, oquichtin otlaquenti tepitzin maxtli ipamapa itonal huan tlamaneloliztli.
Ichmorral
quichihuah
Nochi ichmorral tlen nican ticnextiah quichuah macehualmeh tenek zo huastecos ipan altepetl Tantoyuca ipan Congrgación Xilocutlitl, zan ce quezqui quichihuah macehualmeh nahuameh. Cequin ichmorral quipahtoqueh ica ce ixnezcatotl, ipan cequin altetl quipah inin ichpomorral zan nahua xochitl. Inin tlamantli quichihuah ica metl ihuan no quitocayotiah zapupe.
Bactrocera abdonigella
Bactrocera abdonigella tlamaniztli yolcatzin (Insecta), netecpāncātlāliliztli Diptera.
Costa-Gavras
Costa-Gavras nozo Konstantinos Gavras ītōcā cē Grecia īxīptlayōlizyacānqui.
Maxtontli
In maxtontli nozo maxton ce tepitzin tlaquemitl ipampa cihuatl huan oquichtli, coconeticpacpa canahpa huehuecayotl, otlaquemilo ipampa macehualtin ipan mochi centlalticpac. Inic ce mamaxton otlaquemi ipampa tupitlacameh huan guaranitlacameh ompa America huitztlampa; noihqui ipan Oceania tlalhuactli, in Filipinas huan Xapon in ompa Asia tlalli.
Asia
In Filipinas tlalli, macehualtin otlaquemilo maxton moihtoa bahag, ce oquichtlaquemitl ipan cuauhtlahtli huan tepehuahcan itechpahuic occe tlalhuactli itech macehualfilipintecah. Ihcuac caxtiltecah oacicoh canah Filipinas, ocuep in macehualtlaquemitl ipampa caltzontli. Noyuhqui Malasia huan Indonesia tlalli, tlacameh ipan hueyatl otlaquemilo bahag.
Huehxolotl
Iyoliz
Ihcuac europanecah oacicoh ompa America tlalli, macehualtlacameh quipiayah yolcameh, in huehxolotl ce hueyi tototl ipampa tlacualli. Hernán Cortés oquinocuepca canahpa Caxtilah ipampa Hueytlahtoani Carlos, quipiaya iacalhuan huehxolomeh, quemeh ce rareza itech yancuic tlalli, yehuatl quitoznequi Las Indias.
Mecayotl
Icenyeliz in totoltin.
Occe necuazaloliztli
Neneuhcāyōtl:Quiyotqui tlahcuilolli Neneuhcāyōtl:Totomeh (nhn)
Tepoli
Nelkamanali
Neneuhcāyōtl:Tlakayotl
Maitl (nch)
Ne maitl ce itlakayo, nochimej tlapiyalmej uan tlakamej kipiyaj ome maitl; nomax kipiya matlaxkali ika makuili mapilmej.
Nelkamanali
Neneuhcāyōtl:Tlakayotl
Bactrocera abscondita
Bactrocera abscondita tlamaniztli yolcatzin (Insecta), netecpāncātlāliliztli Diptera.
Huahpacayotl
Machtia Drew & Hancock, 1981.
Chiyapah
Tlacualiztli
Chiyapan ce tlahtocayotl ica ixachi tlacualli inin matel Huehuehtequiyotl itech tlacatlalticpactli, in tlacualli quemeh tamalli, tlaxcalli, tlaxcalpacholli, tlaxcalchilatl, tzopitl, chilquilitl, birria, tlapaloctli, ohcequin.
Macehualiztli
In mitohtli, ce mihtotli ipan Chiyapan, tlacah huan tlacameh mihtotia tlanahuahquez zan cen cuicayotl ica mecahuehuetl, panhuahuetl ihuan tlapitzalli. Itlatzohtzonaliz ocachi tenyoh in marimba.
Momotlaliztli
In momotlaliztli ipan Chiyapan ca ipampa neicxitapayolhuiliztli, chiquiuhtapayolhuiliztli, omalacapainaliztli, tenis, mapatoltiliztli, ihuan momotlacayotl itech tepozcuaitl. Nican ca ce autódromo ipan Singuilucan, in Fórmula 1 huan quiquiuhpatoltiliztli.
Earvin NGapeth
Earvin N'Gapeth Neneuhcāyōtl:Frencetecah
Caltzontli
Huehcapatlahtoliztli
In caltzomitl otlachihualo ipan Europa uan Asia cemantoc tlalli, ompa catca cecec cemihcac, itechpahuicpa ce zotl canah ome zotl, itech cintura canahpa imetzhuan. Ipan Edad Media catca otlaquentilo ipampa tlacameh huan coconepil.
Chiltototl
Neneuhcāyōtl:Totomeh (nhn)
Bactrocera affinidorsalis
Huahpacayotl
Machtia Hardy, 1982.
Tlahtōlcaquiliztilōni
affinidorsalis
Atahualpa
Neneuhcāyōtl:Ōmicqueh xiuhpan 1533 Neneuhcāyōtl:Incatlahtohcāyōtl
Darth Vader
Darth Vader. itoca tliltic ixtiyomeh xihuitl. Yehuatl ca nextiac Star Wars.
Bactrocera anchitrichota
Bactrocera anchitrichota tlamaniztli yolcatzin (Insecta), netecpāncātlāliliztli Diptera.
Tequichihualiztli
Neneuhcāyōtl:Tequichihualiztli
Freistadt
Occe necuazaloliztli
Neneuhcāyōtl:Altepetl ipan Austria
Klagenfurt
Klagenfurt ahnozo Klagenfurt am Wörthersee iin Tlahtohcayotl Kärnten in ompa Austria.
Occe necuazaloliztli
Neneuhcāyōtl:Altepetl ipan Austria
Madonna
Seyok tlanechikolistli
Neneuhcāyōtl:Tlahkwilolamatl katli nohka motlahkwilohtikah
Bactrocera arisanica
Huahpacayotl
Machtia Shiraki, 1933.
Pink Panther
Inspector Clouseau (1968)
The Pink Panther cartoons (1964-1980)
Pink Panther and Pals (2010)