cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Āpipipitzcatl
Neneuhcāyōtl:Yolcameh
Tlamactlihuanceti 30
Tiwuichi tlatonaca conxi teni
totonaxi tequis Calderon.
José Carlos Mariátegui
thumb|right|250px|José Carlos Mariátegui (1928)
José Carlos Mariátegui La Chira (Moguegua, Tlachicuazti 14, 1894 - Lima, 16 ic nāuhtetl mētztli, 1930) ītōcā Peru tlahcuilōni  huēyi cemitqui.
Papa: Francisco Javier Mariátegui Requejo, Mama: María Amalia La Chira Ballejos.
Links
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1894 Neneuhcāyōtl:Omicqueh xiuhpan 1930 Neneuhcāyōtl:Perutecah amoxtlahcuilohqueh
167
167 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 160s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Rusiatlahtolli
Rusiatlahtōlli (русский язык, nāhuatlahcuilōliztli: rússkiy yazyk ) ītōcā in āchcāuhtlahtōlli īpan Rusia.
Neneuhcāyōtl:Eslavotlahtolli Neneuhcāyōtl:Rusia
Η
Η ītōcā inic chicōme tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
168
168 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 160s māhtlacxihuitl.
Ateponaztli
In Āteponaztli (Botaurus lentiginosus) cē tōtōtl.
168
Miquiztli
* *
Ateponaztli
Neneuhcāyōtl:Totomeh (nhn)
Ι
Ι ītōcā inic chiucnāhui tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
Potzollcalli
Potzollcalli ītōcā Mēxihcah potzolli tlacualcoyān ōquipēuhqueh īpan 1972.
Tenextepoztli
Tenextepoztli (Caxtillāntlahtōlli: Calcio).
Tlapatiliztōcāitl
Tlācatōcāitl cah inōn tōcātlahtōl tōca cē tlācatl nozo yōlcatl.
Ahtlanemi
Neneuhcāyōtl:Tlapatiliztōcāitl
35
Miquiztli
* *
36
36 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 1 īpan 30s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
34
34 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 1 īpan 30s māhtlacxihuitl.
Macuilpohualxihuitl II
Mācuīlpōhualxihuitl 2 (inic ōme) ītōcā in mācuīlpōhualli xihuitl cāhuitl īhuīcpa  101  oc 200  xihuitl.
34
Miquiztli
* *
Toyota Corolla E30
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli coupé Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli huayin Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli tepozcaxitl Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli van Corolla C
169
169 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 160s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Κ
Κ ītōcā inic mahtlāctli tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
Macuilpohualxihuitl III
In mācuīlpōhualxihuitl III (inic yei) in mācuīlpōhualli xihuitl cāhuitl īhuīcpa 201 xihuitl oc 300 xihuitl.
Neneuhcāyōtl:Mācuīlpōhualxihuitl
César Vallejo
thumb|right|250px|César Vallejo (Versalles, 1929)
César Abraham Vallejo Mendoza (Santiago de Chuco, 16 ic ēyi mētztli, 1892 - Paris, 15 ic nāuhtetl mētztli, 1938) ītōcā Peru huēyi tlahcuilōni.
Papa: Francisco de Paula Vallejo Benítez, Mama: María de los Santos Mendoza Gurrionero.
Links
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1892 Neneuhcāyōtl:Omicqueh xiuhpan 1938 Neneuhcāyōtl:Perutecah amoxtlahcuilohqueh
37
37 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 1 īpan 30s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Toyota Corolla E20
Toyota Corolla E20 ītōca cē zacualli tepozmalacatl ōquichīuh Toyota īhuīcpa 1970 oc 1978  xihuitl.
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli coupé Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli huayin Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli tepozcaxitl Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli van Corolla B
Macuilpohualxihuitl V
Mācuīlpōhualxihuitl 5 (inic mācuīlli) ītōcā in mācuīlpōhualli xihuitl cāhuitl īhuīcpa  401  oc 500  xihuitl.
Fintlahtolli
Fintlahtōlli (Fintlahtōlli: suomi) in āhcāuhtlahtōlli īpan Fintlālpan.
Macuilpohualxihuitl V
Neneuhcāyōtl:Mācuīlpōhualxihuitl
This Is War
This Is War ītōca inīc cē yahualtzintli īpal tl tlacuīcaliztli 30 Seconds to Mars, auh ōmonamacapēuh īpan Tlamahtlācōnti 8, 2009 xihuitl.
Neneuhcāyōtl:2009 yahualtzintli Neneuhcāyōtl:Rock yahualtzintli Neneuhcāyōtl:30 Seconds to Mars
Diego Rivera
Diego Rivera nozo Diego María de la Concepción Juan Nepomuceno Estanislao de la Rivera y Barrientos Acosta y Rodríguez (1886 - 1957), ce mexihcatl hueyi tlahcuiloh. Yehuatl otlacat Pachtitlan in ompa Guanajuato.
Rivera, Diego Rivera, Diego Rivera, Diego Rivera, Diego Neneuhcāyōtl:Guanajuatecah
Renault 19
Renault 19 ītōca cē tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1988 oc 2000  xihuitl.
Macuilpohualxihuitl VIII
In mācuīlpōhualxihuitl VIII (inic chicuēyi) in mācuīlpōhualli xiuhuitl cāhuitl īhuīcpa 701 xihuitl oc 800 xihuitl.
Neneuhcāyōtl:Mācuīlpōhualxihuitl
Macuilpohualxihuitl IX
In mācuīlpōhualxihuitl IX (inic chicnāhui) in mācuīlpōhualli xihuitl cahuitl īhuīcpa 801 xihuitl oc 900 xihuitl.
Neneuhcāyōtl:Mācuīlpōhualxihuitl
170
170 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 160s māhtlacxihuitl.
171
171 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 170s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Selena
Selena Quintanilla-Pérez (16 de abril de 1971 – 31 de marzo de 1995), moquimati iuhqui Selena, ōTlacetilīlli Tlahtohcāyōtl - mēxihcatl cuīcani, mācēhuani, machiyōtiani, moda tlachīhuazni, tēīxiptlahtini, īhuān cuīcatl yōcoyani tlein ōcatca ōtōcāitih "In Texas cuīcatl Cihuātlahtoāni". In īmīchpōch xōcoyōtl in cē Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl - mēxihcatl tahtin, Selena ōquinextilih in āchto īyahual ihcuac yeh ōmahtlāctli omōme xihuitl.
Toquiliztequitl
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1971 Neneuhcāyōtl:Omicqueh xiuhpan 1995 Neneuhcāyōtl:Cihuatlacameh Neneuhcāyōtl:Tlahtohcayocepancah cuicanimeh
172
172 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 170s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Renault 11
Renault 11 ītōcā cē tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1983 oc 1989  xihuitl.
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli hatchback Neneuhcāyōtl:Renault
Toyota Corolla E70
Toyota Corolla E70 ītōca cē zacualli tepozmalacatl ōquichīuh Toyota īhuīcpa 1979 oc 1983  xihuitl.
Víctor Andrés Belaúnde
thumb|right|250px|Víctor Andrés Belaúnde
Víctor Andrés Belaúnde (* Arequipa, Tlamahtlācōnti 15, 1883 - † Āltepētl Yancuīc York, Tlamahtlācōnti 14, 1966) ītōcā Peru cemitqui caxtiltēcatl huēyi tlahcuilōni.
Papa: Mariano Belaúnde, Mama: Mercedes Diez Canseco.
Links
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1883 Neneuhcāyōtl:Omicqueh xiuhpan 1966 Neneuhcāyōtl:Perutecah amoxtlahcuilohqueh
38
38 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 1 īpan 30s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Λ
Λ ītōcā inic mahtlāctli oncē tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
Ilamatzapocuahuitl
In Ilamatzapocuahuitl ca cē tlanelhuatlamantli īpān in cenyeliztli Annonaceae īpēhualiz Mēxihco īhuān Tlahcoixachitlān. In ilamatzapotl īxōchihcual ca.
Neneuhcāyōtl:Annonaceae
Vancouver 2010
In Olimpicayoh neāhuiltiliztli tlaceceyā'n Vancouver 2010' itlachiuh in ompa in Canada altepetl, British Columbia, entre in 12 huan el 28 de febrero del año 2010.
Inic Cē Mēxihcatl Emperadoryōtl
In Inic Cē Mēxihcatl Emperador ītlahtohcāyo tlatēctli īpan āxcān Mēxihco, Tlahco Ixachitlān īhuān occē tlālli ihuicpa āxcān T.T.I..
Inic Cē Mēxihcatl Emperadoryōtl īxeliuhca
Neneuhcāyōtl:Huehcāuh Tlācatiyān
Ayotl
thumb|250px|Ayotl
Macuilpohualxihuitl X
Mācuīlpōhualxihuitl 10 (inic mahtlāctli) ītōcā in mācuīlpōhualli xihuitl cāhuitl īhuīcpa 901  oc 1000  xihuitl.
Ayotl
Āyotl ce yolcameh.
Neneuhcāyōtl:Ayomeh
1851
1851 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1850s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
We Might As Well Be Strangers
"We Might As Well Be Strangers" (: "Tihueliti chontalli") ītōcā inic mācuīlli cēmani cuīcatl īpan Hopes And Fears, achto LP īpal inglatēcatl tlacuīcaliztli Keane. Cuīcatl ōnamacapēuh cēmani iuhquin īpan Tlaōnti, 2005 xihuitl.
10" Cēmani
Tlapōhualli:
Miguel León Portilla
Miguel León Portilla itoca hueyi tlamatini tlacatl otlacat ipan San María la Rivera, Altepetl Mexico.
Neneuhcāyōtl:Tlacameh Neneuhcāyōtl:Altepemexicah
Renault 14
Renault 14 ītōcā cē tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1976 oc 1983  xihuitl.
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli hatchback Neneuhcāyōtl:Renault
Μ
Μ ītōcā inic mahtlāctli omōme tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
39
39 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 1 īpan 30s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Ν
Ν ītōcā inic mahtlāctli onēyi tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
40
40 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 1 īpan 30s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
173
Miquiztli
* *
Take Me Out
"Take Me Out" in Franz Ferdinand cuīcatl. Madden NFL 2005.
The Dark Of The Matinée
"The Dark Of The Matinée" in Franz Ferdinand cuīcatl.
960 xihuitl
960 xihuitl ōcatca inic chicōme mahtlācxihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 10, auh mopiyah īhuīcpa in 961 oc 970 xihuitl.
Tzacuapanyan
Tzacuapanyan, ce xico tlahcopampa altepetlan itech hueyatl, atezcatl, atoyatl ihuan hueyatl. Nican otlachihualo ce tzacualli icampa acalmeh.
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Āltepētl
174
174 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 170s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Amoxtlahcuiloliztli
Oh nicau no xohuitl aten xochimeh campa no tlazotla el zizihui mo pampa.
Francesco di Paola
San Francisco di Paola, cē teopixqui itechpahuic Catolicismo. Otlacati īpan Paola, Italia.
Amoxtlahcuiloliztli
nenemini, camo ohtli, yuh ayi ohtli canapa nenemi. Leon Felipe Camino.
Francesco di Paola
Neneuhcāyōtl:Italiatlācah
Amoxtlahcuiloliztli
Neneuhcāyōtl:Amoxtlahcuiloliztli
Richard Hughes
Richard David Hughes (1975 - ) ītōca in huēhuētini īpan inglatēcatl tlacuīcaliztli Keane.
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1975 Neneuhcāyōtl:Inglatlācah Neneuhcāyōtl:Keane
Tonantzin Coromoto
thumb|200px|right|Ichpōchtli Tonantzin Coromoto
Cah ītōcā Maria īnantzin Ōmeteōtl īcauh neci ōmpa Guanare īpan 1531. Āxcān cah teōpāntli ōmpa acih miaquīntīn tlācah (nō xiquitta: Basílica de Coromoto).
Moquichīhua xihuitl īpan Tlamahtlācōnti 12. In tōcāitl Coromoto.
Neneuhcāyōtl:Catolicismo Romano Neneuhcāyōtl:Teōmatiliztli īpan Venezuela
1852
1852 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1850s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Renault 10
Renault 10 ītōcā cē tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1965 oc 1971  xihuitl.
Ξ
Ξ ītōcā inic mahtlāctli onnāhui tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
This Fire
"This Fire" in Franz Ferdinand cuīcatl.
175
175 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 170s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Toyota Corolla E80
Toyota Corolla E80 ītōca cē zacualli tepozmalacatl ōquichīuh Toyota īhuīcpa 1983 oc 1987  xihuitl.
Michael (cuīcatl)
"Michael" in Franz Ferdinand cuīcatl.
Zoquitl
Zoquitl ce tlamantli itech tlalli ica atl.
Neneuhcāyōtl:Yelizmatiliztli
Renault 6
Renault 6 ītōca cē tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1968 oc 1980  xihuitl.
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli hatchback Neneuhcāyōtl:Renault
176
176 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 170s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Marías Tlalhuactli
200px|thumb|right|Marías tlālhuāctli.
Marías tlālhuāctli ītōcā tlālli ānāhuac in ompa Mēxihco.
Neneuhcāyōtl:Tlalticpacmatiliztli ipan Mexihco
Walk Away
"Walk Away" in Franz Ferdinand cuīcatl.
Marco Polo
Marco Polo (1485 - 1547) ītōcā Veneziatlācatl Huēyi ācalleh.
Neneuhcāyōtl:Italiatecah
Ο
Ο ītōcā inic caxtōlli tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
Neneuhcāyōtl:Ellēnicatlahtōlmelāuhcān
Speed Of Sound
"Speed Of Sound" in Coldplay cuīcatl.
Ixamatl
Īxāmatl ce tlamantli ipampa tlacuiloa ohtli, altepetl ihuan tlacatiyan ixeiuhca.
Simón Bolívar
220px|miniaturadeimagen|Simón Bolívar, [[Toronto - Canada]] Simón Bolívar (1753 - 1811) ītōcā Yancuīc Granada. Nō ītōcā "Tlācaxoxouhcāyōtl ītah".
Nō xiquitta
Hidalgo y Costilla, Miguel Hidalgo y Costilla, Miguel
Eduardo Sojo Garza-Aldape
thumb|right|Eduardo Sojo
Eduardo Sojo Garza-Aldape (León, Guanajuato, 9 ic cē mētztli, 1956), Tominatiliztli ichtlacatlahtopiani ihuicpa Mēxihco.
Neneuhcāyōtl:Guanajuatecah
1800
1800 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 18 īpan 1790s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Renault 8
Renault 8 ītōca cē zacualli tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1962 oc 1971  xihuitl.
Tlalhuactli Coronado
200px|thumb|right|Tlālhuāctli Coronado ānāhuac in ompa Tijuana. 200px|thumb|right|Tlālhuāctli Coronado.
Renault 8
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli tepozcaxitl Neneuhcāyōtl:Renault
Tlalhuactli Coronado
Coronado tlālhuāctli ītōcā tlālli ānāhuac in ompa Tijuana, Mēxihco.
Neneuhcāyōtl:Mēxihco ītlālhuāc
Miztontli
In mizton nozo miztontli (: Felis silvestris catus), ītōcā cē tlapiyalli yōlcachīchīni īhuān nacacuani. Inon yōlcatzin īca tlācatl cah.
Occe necuazaloliztli
Neneuhcāyōtl:Miztin
1853
1853 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1850s mahtlācxihuitl.
177
177 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 170s māhtlacxihuitl.
Nelson Mandela
Nelson Rolihlahla Mandela (Nvezo, Africa Huitztlāmpa, Tlachicōnti 18, 1918 - Johannesburg, Africa Huitztlāmpa, Tlamahtlācōnti 5, 2013).
177
Miquiztli
* *
Nelson Mandela
Neneuhcāyōtl:Africa Huitztlampa Neneuhcāyōtl:Tlacameh
Toyota Corolla E90
Toyota Corolla E90 ītōca cē zacualli tepozmalacatl ōquichīuh Toyota īhuīcpa 1987 oc 1992  xihuitl.
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli coupé Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli hatchback Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli huayin Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli liftback Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli tepozcaxitl Corolla F
Tepetl
200px|thumb|right|Everest tepētl Tepētl (Caxtillāntlahtōlli: Montaña).
Cē tepētl ocachi ce huei tlaltolontli panohua ce tsontli caxtolli pohualme tamachiu campa taksatoc. Nein tepemej oncaque itech nochi anahuac quemej satepan mo ijcuilohua. Altepetl asia omepohualli mahtactiomeyi macuilcempoalpa, America ome pohualli caxtolomeyi macuilcempoalapa, Europa cempohual huan macuilcempoalpa, Australia caxtolomome macuilcempoalpa huan Africa eyi macuilcempoalpa. Itech nochi tlalticpac sayoj cempoal huan nahui macuilcempoalpa quipia tepetl. Itech nochi anahuak sayoj majtac macuilcempoalpa nemij itech tepemej. Nochi acecencamej tlacatlin itech tepemej huan tlajko tlakamej itech semanahuac mo palehuiaj ica nein atl tein tlacatin itech tepemej
Neneuhcāyōtl:Tepetl
Do You Want To
"Do You Want To" in Franz Ferdinand cuīcatl.
178
178 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 170s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Jorge Basadre
Jorge Basadre Grohmann (* Tacna, 20 ic ōme mētztli, 1903 - † Lima, Tlachicuazti 29, 1980) ītōcā Peru cemitqui caxtiltēcatl huēyi tlahcuilōni.
Papa: Carlos Basadre Forero, Mama: Olga Grohmann Butler.
Nō xiquitta
thumb|200px|right|Basadre herido de una pedrada en la frente por una turba chilena contraria al plebiscito de Tacna y Arica. Arica, mayo de 1926. Foto del diario El Comercio de Lima.
Links
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1903 Neneuhcāyōtl:Perutecah amoxtlahcuilohqueh
688
688 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 7 īpan 680s mahtlācxihuitl.
Bucket For A Crown
"Bucket For A Crown" in Coldplay cuīcatl.
The Fallen
"The Fallen" in Franz Ferdinand cuīcatl.
Eleanor Put Your Boots On
"Eleanor Put Your Boots On" in Franz Ferdinand cuīcatl.
1855
1855 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1850s mahtlācxihuitl.
1854
1854 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1850s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Π
Π ītōcā inic caxtōloncē tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
Tlacatocaitl
In Tlācatōcāitl tōcāyeliztli (substantivo) quintōcā in chānehqueh ic in tlācatiyān ahnozo in āltepētl īnquizayān. Īpan innāhauatlahtōlli in tāchcāuh mēyalli quimpiya inīn tōcāitl ca Chīmalpahin Cuāuhtlehuanitzin, Horacio Carochi, Bernardino de Sahagún, Alonso de Molina īhuān Agustín de Vetancurt.
Nahuatlacatocaitl
In tachcauh machiyotl, in nahuatlahtolli chihua in tlacatocaitl ic nahuatocaitl.
In tlein motlamih ica -c(o) quipatlah ic -catl, iuhquin: In tlein motlamih ica -pan quimaxiltiah -ecatl, iuhquin: In tlein motlamih ica -(t)lan quipatlah ic -tecatl, iuhquin: In quipiyah in tlahtōltzonhuiliztli -ti- ahmo mopatla, quichīhuah in tlācatōcāitl quimaxiltiah chāneh, tlācatl, calqui ahnozo calcatl, iuhquin: In tlein motlamih īca -yān ahmo mopatlah; quichīhuah in tlācatōcāitl quimaxitiah chāneh, iuhquin: In tlein motlamih īca -mān quipatlah ic -mēcatl, iuhqui: In tlein motlamih īca -cān hueli quipatlah ēyi iuhcāyōtl, -camēcatl, -catl nō tlāza in preposición -cān, iuhqui:
In tlein quitlamih īca -tēcatl, -catl, -(m/n)ēcatl īhuān (-)tlācatl, in plural quichīhuah quipatlah in absolutivo-singular -tl ic in plural -h, iuhquin:
Occē tlācatōcāitl iuhquin otomitl, in plural quimmochihua zan quipatlah in absolutivo-singular -tl ic in plural -h: otomitl → otomih.
Ahmo nāhuatlahtōllli tlācatōcāitl
In nāhuatlahtōlli tlatequitiltilia ōme machiyōtl: in nāhuatlahtōlli īhuān in caxtillāntlahtōlli.
In nāhuatlahtōlli machiyōtl
In achtopa machiyōtl, ītechpa in yancuīctlahtōlli iuhqui Caxtillān monemilizcui in neneuhqui iuhcāyōtl, in machiyōtl: Caxtiltēcatl nō Caxtillān tlācatl; mānel cah ōcce tōcāitl ic in caxtiltēcatl: ixpayol(meh).
Ītechpa occē ahmo nāhuatōcāitl in motequitiltia in caxtillāntōcāitl iuhqui in īmmachiyouh Horacio Carochi, Chīmalpahin īhuān Sahagún quimaxiltia tlācatl ahnozo chāneh iuhquin:
In plural mochihua īca in neneuhqui machiyōtl tlein in nāhuatlācatōcāitl, iuhquin:
In caxtillāntlahtōlli machiyōtl
In inic ōme machiyōtl ahmo neneuhqui ca, tlatequitiltilia in caxtillāntlahtōlli tlācatōcaitl, iuhquin:
Īpampa in plural, hueli tlatequitiltilia in nāhuatlahtōlli īplural -tin ahnozo -meh nō in caxtillāntlahtōlli īplural -es, iuhquin:
Occē, iuhquin:
Mēyalli
Neneuhcāyōtl:Quiyotqui tlahcuilolli Neneuhcāyōtl:Tlācatōcāitl
1857
1857 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1850s mahtlācxihuitl.
Manzanacuahuitl
Manzanacuahuitl īxōchicual ca in manzana.
Neneuhcāyōtl:Cuahuitl Neneuhcāyōtl:Malus
Chasing Cars
"Chasing Cars" in Snow Patrol cuīcatl.
179
179 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 170s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Guadalupe tlalhuactli
200px|thumb|right|Tlālhuāctli. 200px|thumb|right|Guadalupe tlālhuāctli.
Guadalupe tlālhuāctli ītōcā tlālli ānāhuac in ompa Ensenada, Mēxihco.
Neneuhcāyōtl:Tlalticpacmatiliztli ipan Mexihco
1332
1332 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 14 īpan 1330s mahtlācxihuitl.
Renault Dauphine
Renault Dauphine ītōcā cē tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1956 oc 1967  xihuitl.
1332
Miquiztli
* *
Renault Dauphine
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli tepozcaxitl Dauphine
Renault Juvaquatre
Renault Juvaquatre ītōcā cē tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1937 oc 1953  xihuitl.
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli tepozcaxitl Juvaquatre
200 xihuitl
200 xihuitl ōcatca inic cē mahtlācxihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 3, auh mopiyah īhuīcpa in 201 oc 210 xihuitl.
Huēyi miquiztli
*
1856
1856 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1850s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Run
"Run" in Snow Patrol cuīcatl.
Ρ
Ρ ītōcā inic caxtōlomōme tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
Atzapotl
In atzapotl in atzapocuahuitl ixochicual.
Toquiliztequitl
Neneuhcāyōtl:Xochihcualli
180
180 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 170s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Σ
Σ ītōcā inic caxtōlonēyi tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
1859
1859 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1850s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
1858
1858 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1850s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Torazno
thumb|Toraznoh
Toyota Corolla E100
Toyota Corolla E110 ītōca cē zacualli tepozmalacatl ōquichīuh Toyota īhuīcpa 1993 oc 1997  xihuitl.
Torazno
Toraznoh, Durazno
Toyota Corolla E100
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli coupé Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli hatchback Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli huayin Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli liftback Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli tepozcaxitl Corolla G
Torazno
Neneuhcāyōtl:Xochicualli
Georgina Meneses
Georgina Meneses. GEO Meneses (22 ic ēyi mētztli, 1974- Huāxyacac Juárez, Mēxihco) ītōcā cē mēxihcatl cuīcani. Ītālcahuān Tlacetilīlli Tlahtohcāyōpan, noyuhqui icuicahuan ipan mixtecatlahtolli ihuan tzapotecatlahtoltica. Yehhuatl cuica ipan mixetlahtōlli quemeh Himno a Cong Hoy i yahualtōntli Tö'k Ajj Tö'k Joot, noyuhqui icuicahuan ipan mixetlahtolli ihuan tzapotecatlahtolli.
Achcauh xihuitl
In cihuacuicani GEO Meneses, otlacat īpan Huāxyacac Juárez in ōmpa Huāxyacac, Mēxihco in Tlayēti 22 xiuhpan 1974, ītatzin tlācatl otlacat īpan Eulogio Meneses ihuān īnantzin i Linda García.
Huaxyacac, Huaxyacac
Iteyacanaliz ce altepetl, Huaxyacac Juárez quipia ce ialtepetequihuah moihtoa Francisco Martínez Neri. Inin altepetl huelitic, quipiya tepoztequitiyotl, tepeoztoyotl, hueyi tlahtolcencahualli ipan itequiliz. Nehnemiliztli hueyic, ce tomincayo ipampa tequitiliztli ipan Altepetl Huaxyacac, in altepetl quipiya hueyi cualcan ipampa nehnemi canahpa Xolalpan Huaxyacac huan Monte Albán in huehuehcauh altepetl ompa Atzompa tepec.
Georgina Meneses
Tzonhuiliztli calāmpa
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1974 Neneuhcāyōtl:Huāxyacacah cuīcanimeh
Huaxyacac, Huaxyacac
Tlaltocayotl
thumb|left|150px|Nahuatocayotl Huaxyacatepec. Inin tlalli ocuep tlaltocayotl ipampa nahuatlahtolcopa: Huaxyacatepec. Inin huehuehcauh tocaitl oquicuepqueh En la punta o nariz de huajes caxtillahtoltica. In huehcauh tocayotl quichihuah in tlahtolli huaxin, yacatl huan -tepec, in ipal in tlalpan oncatca.
210 xihuitl
210 xihuitl ōcatca inic ōme mahtlācxihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 3, auh mopiyah īhuīcpa in 211 oc 220 xihuitl.
Huaxyacac, Huaxyacac
Tlaltocayotl
Yeppa in caxtiltecah ohualahqueh Mexico, in tlalli ipan axcan altepecalpolli Oaxaca de Juárez, omoteneuh Altepetl Huaxyacac in canin ahmo ocatca cequi huehcauh hueyi altepetl; tel quemah oncan ocatcah milli huan callatelli. In 25 metztli noviembre xihuitl 1521 ipampa Hernán Cortés huan Francisco de Orozco octocatih in altepetl Huaxyacac, ipan in caxtiltecah oaltepetzintihqueh ipan in 1532; in oidor Carlos I de España octocatih in altepetl Villa de Antequera, in quihtoznequi «Nueva Antequera Guaxaca». Manel oahci in neneuhcayotl in altepetl, yeh otocapanoa in 1821 Huaxyacac oc axcan.
210 xihuitl
Huēyi miquiztli
*
Huaxyacac, Huaxyacac
Tlaltocayotl
In zazanilli quipohua tlen ipan icochiz in Hernán Cortés, in inic ce Villa Tototepec obispo, oquittac ce tlalli, in nepantlah oncatcah ce atoyatl huan inahuac oc ome atoyatl. Ipan in tlalli oncatcah xochitl huan ameyalli. No oquinttac ome Guaxacame, yehuan ica mecatl otlatenhuimoloh yezquia in cuaxochtli. Ihciuhcapan tonalli, oquinpouh icochiz in ohcequintin in aquihqueh ocuihuicatinenqueh macuilli cennecehuilli (cequi 35 kilómetros) in huehca Tlahcolollan in canin oquimmantilih in tlalli. Ipal inin zazanilli opeuh in tlaltocayotl «Ciudad de Oaxaca», in «Altepetl Huaxyacac».
Huehcapatlahtoliztli
Huaxyacac oaltepetlaliac ipampa mexicah yaomeh, tlaehuitilli ipamapa inic chicueyi tlatoani Ahuitzotl, canahpa xiuhpan 1486.
Ipan 1532 xihuitl, ipampa cédula real, recibió del hueyitlahtoani Carlos I itech España Hueyitlahtohcayotl itlaltocayo mah tel "Muy noble y leal ciudad", motenehua achto Antequera, tocayotl campa omocuep xiuhpan 1821 ipampa Huaxyacac Antequera altepeticpac.
Tlalticpacmatiliztli
Inin altepetl cah ancayotl cuaxochtia in altepetl mictlampa ica Sierra Juárez ompa Pequería, in huitztlampa ica Xoxocotitlan huan San Antonio de la Cal, in tonatiuh iquizayampa ica Santa Lucía del Camino, ihuan in tonatiuh icalaquitlampa ica Santa María Atzompan.
Cuaxochtia huietztlampa in Cerro del Fortín, miacquin tepetl Montealbán motenehua Atzompa; in atl pano ipan Río Santa Catarina huan Río Oaxaca.
Yoliztli
Mon iyoliz nepapan, quipiya ome climas. Nican quipiya hueyic tepehuahcan, quiyauhcuauhtlatli, huacqui teotlalli moihtoa llanos, quipiya atl ipampa atoyatl Santa Catarina.
No xiquitta Huaxyacac altepetl quipiya chichinimeh yolcameh in pezohtli, tlacuachin, mapachtli, tlahcomiztli huan epatl, noyuhqui quipiya tototmeh tel huilotl.
Teyacanaliztli
Altepetl Huaxyacac cah xeluihca 16 icalpol, ialtepetequihuah Moshe Lion.
Ipanocayoh tetitlaniztli
Huexyacac altepetl quipia 1 ipanocayoh tetitlaniliztli huan 2 tetitlaniztli.
Neteicniuhtiliztli
Altepetl Huaxyacac ca icniuhcayotl ica ininqueh altepemeh.
Tequitiliztli
Huaxyacac ce altepetl ipan Altepetl Mexico ica itequiyo itech cuautontli. Xochimilco tequitiliz ca ipan tiyanquiztiloyan huan tiyanquiztli campa chaneh tequipanoa itlalpixcayo, tlanamaca xochimeh, cuahuitk, tlacualiztli, xochicualli, cuauhtontli, tequichihualiztli, tlamantli, yolcameh nozo tepoztlamantli.
Nican ce hueyi altepetl, quipia miac tlanamacatiliztli, xoalapan chaneh tlanamaca ipan cuauhmalacatl, tzopelli, tlacualiztli huan ahahuilli, ipan ohcalli quipia nacanamacoyan, pahcalli, tlacualchihualoyan, amanamacoyan, cacnamacoyan, ocnamacoyan, tlaxcalnamacoyan, xochinamacoyan, tlapalnamacoyan, noyuhqui nohuan nican hueyi tlanamacoyan man noyuhqui Elektra, Coppel, Soriana, Chedraui, Oxxo, Pemex, ohcequin.
In nehnemiliztli nican, inic ome tomincayo ipampa tequitiliztli ipan Xochimilco altepetl, in miccailhuitl hueyi tonalilhuitl ipan tonalamatl ompa metztli noviembre, ahcopa in apantli ca, huehuetlahtol In Chocani.
Tlanonotzaliztli huan huaznenqui
Altepetl Huaxyacac quipia 867.5 tepozcoaohtli en operación, in Hueyi Tepoztotoquixohuayan Xoxocotlan. Ehcahuaznenqui, quipia ce mochi itechpa 230,000 m² ohtli.
Chanehmatiliztli
Huaxyacac altepetl quipia 258,913 chanehqueh (Censo INEGI xihuitl 2020).
Temachtiliztli
Huaxyacac Juárez altepetl quipiya ipan ahcopa tlamachtiloyan, canahpa hueyi tepochcalli tlen itocah Benemérita Universidad Autónoma Benito Juárez de Oaxaca, Universidad Tecnológica de Oaxaca, Instituto Tecnológico de Oaxaca, Escuela de Bellas Artes de Oaxaca huan Universidad Iberoamericana, ce pani tlamachtiloyan itech Cuetlaxcoapan altepeticpac.
Amuleto Contra el Mal de Amores
Amuleto Contra el Mal de Amores ītōcā cē yahualtōntli tōnameyocaquizcopīnalōni mēxihcatl cuīcani GEO Meneses kīsa īxpan tēchiankali ipan Mēxihco ipan Tlayēti 2007 pīxkalōa Pepe Torres.
Huaxyacac, Huaxyacac
Momotlaliztli
In momotlaiztli ipan Huaxyacac ca ipampa neicxitapayolhuiliztli, chiquiuhpatoliztli, omemalacaztli, mapatoltiliztli, ihuan patolli.
Amuleto Contra el Mal de Amores
Nō xiquitta
Georgina Meneses
Can’t Stop Now
"Can’t Stop Now" in Keane cuīcatl.
Amuleto Contra el Mal de Amores
Nō xiquitta
Neneuhcāyōtl:2007 Tōnameyocaquizcopīnalōni
181
181 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 180s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Τ
Τ ītōcā inic caxtōlonnāhui tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
Teopixqui
In Teopixqui ce tlacatl ahnozo cihuatl ipampa teotlamantli huan teoyotl.
Neneuhcāyōtl:Teomatiliztli Neneuhcāyōtl:Catolicismo Romano
1860
1860 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1850s mahtlācxihuitl.
Xochipalcuahuitl
Xochipalcuahuitl, ixochihcual ca in xochipalxocotl.
1860
Miquiztli
* *
Xochipalcuahuitl
Neneuhcāyōtl:Cuahuitl Neneuhcāyōtl:Rosaceae
Renault Celtaquatre
Renault Celtaquatre ītōcā cē tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1934 oc 1938  xihuitl.
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli tepozcaxitl Celtaquatre
Φ
Φ ītōcā inic cēmpōhualoncē tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
220 xihuitl
220 xihuitl ōcatca inic ēyi mahtlācxihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 3, auh mopiyah īhuīcpa in 221 oc 230 xihuitl.
Huēyi miquiztli
*
Χ
Χ ītōcā inic cēmpōhualomōme tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
1861
1861 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1860s mahtlācxihuitl.
Alejandra Robles
Alejandra Robles Suástegui (28 metztli noviembre- 1978, Puerto Escondida, Huaxyacac, Mexico) yehuatl ce mexicatl cuicani.
1861
Miquiztli
* *
Alejandra Robles
Ohcequin necuazaloliztli
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1974 Neneuhcāyōtl:Cihuatlacameh Neneuhcāyōtl:Mexihcah cuicanimeh
Membrillo
thumb|Membrillo Membrillo ahnozo xocotl membrillo ca in membrillocuahuitl īxōchicual.
Neneuhcāyōtl:Xochicualli
Renault Monaquatre
Renault Monaquatre ītōcā cē tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1931 oc 1936  xihuitl.
Nō xiquitta
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli tepozcaxitl Monaquatre
Citlalli
Īn cītlallīn ( estrellas) ītōcah telōlōtīn mah mōtēmacah tlāhuīlli. Īn cītlaltzīntīn ītōcah ītōnīn zan yōhuālpān, mēxtlān. Īn cītlallīn quicpīah miequeh ehēquiyōh, nōihcōn āyōcoxqui huān tōnatiyōtl. In Tōnatiuh ītōca cē cītlalli, auh Huēcītlalli ahmo ītōca cē cītlalli, ahmozan cē planeta (huēhuēnāhatlahtōlcopān: oquichcītlallīn nōzō cītlaltzitzmitl)
200px|thumb|right|Cītlallīn, ESA, Hubble
Neneuhcāyōtl:Ilhuicamatiliztli
Tōchtli
In tōchtli (latintlâtōli:Oryctolagus cuniculus) sē yōkatl âmo tekwani ihtech tōtōchmê îsenyelis inonkê itōkawān latintlâtōlkopa leporidae, wel motlaloāni miyāk wān kichīwa tōchkali itsintlan tlāli.
Tlākwalistli
Tōtochmê tlâkwa sakatl, kilitl wān sakamilko.
Nemiltīlotekitl
Neneuhcāyōtl:Nāwatlâtōlli (ncj)
1862
1862 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1860s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Ψ
Ψ ītōcā inic cēmpōhualonēyi tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
Renault NN
Renault NN ītōcā cē tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1924 oc 1930  xihuitl.
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli tepozcaxitl NN
183
183 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 180s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Chiara d'Assisi
thumb|Chiara d'Assisi (1194-1253)
Chiara Favarone, Chiara d'Assisi, Italiatlācah mācēhuālli, (* Assisi, Tlachicōnti 16, 1194 - † idem, Tlachicuēiti 11, 1253).
Tonalamatl catolicoquīxtiani
Tlahtōllōtl
Yehhuatl onichanti xiuhpan 1194 in ipan Assisi, Italia.
Membrillocuahuitl
Membrillocuahuitl īxōchicual ca in membrillo.
Chiara d'Assisi
Nō Xiquitta
thumb|center|600px|Assisi (Italia)
Membrillocuahuitl
Neneuhcāyōtl:Cuahuitl Neneuhcāyōtl:Rosaceae
Chiara d'Assisi
Nō Xiquitta
Neneuhcāyōtl:Tonalamatl catolicoquīxtiani Neneuhcāyōtl:Catolicismo Romano Neneuhcāyōtl:Italiatlācah Neneuhcāyōtl:1194 tlācatiliztli Neneuhcāyōtl:1253 miquiztli
Tlācanēxquimilli
thumb|right|200px|In tlācanēxquimilli.
182
182 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 180s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Tlācanēxquimilli
In tlācanēxquimilli (Caxtillāntoltocopa Fantasma) ce ītetonal.
Neneuhcāyōtl:Moxīcoānih
1651
Miquiztli
* *
230 xihuitl
230 xihuitl ōcatca inic nāhui mahtlācxihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 3, auh mopiyah īhuīcpa in 231 oc 240 xihuitl.
Huēyi miquiztli
*
Ω
Ω ītōcā inic cēmpōhualonnāhui tlahtōl īpan greciamachiyōtlahtōltecpantiliztli.
1652
1652 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1650s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Pera
Pera ahnozo pera itlaaquillo in peracuahuitl ixochihcual.
thumbnail|Pera
Neneuhcāyōtl:Xochicualli
240 xihuitl
Huēyi miquiztli
*
1653
1653 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1650s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
185
185 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 180s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
970 xihuitl
970 xihuitl ōcatca inic chicuēyi mahtlācxihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 10, auh mopiyah īhuīcpa in 971 oc 980 xihuitl.
Huēyi miquiztli
*
Melon
In melōn cē xōchihcualli.
thumb|left|Melōn
Neneuhcāyōtl:Xochicualli
Renault Mégane III
No xiquitta
Mégane 3
Peracuahuitl
Peracuahuitl ahnozo peralcuahuitl, īxochihcual ca in pera.
Neneuhcāyōtl:Cuahuitl Neneuhcāyōtl:Rosaceae
1654
1654 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1650s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Renault KJ
Renault KJ ītōcā cē tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1923 oc 1924  xihuitl.
Anna Maria Jopek
Anna Maria Jopek (1970, Varsovia, Polonia - ) ītōcā cē poloniatlācatl cuīcani, cuīcapixqui auh pianotini.
Renault KJ
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli tepozcaxitl KJ Neneuhcāyōtl:Huehuehcauh nenhuaztli
Ciruelacuahuitl
Ciruelacuahuitl īxōchihcual in Ciruelaxocotl.
Anna Maria Jopek
Tzonhuiliztli calāmpa
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1970 Neneuhcāyōtl:Poloniatlācah cuīcaneh Neneuhcāyōtl:Poloniatlācah cuīcapixqueh
Toyota Corolla E110
Toyota Corolla E110 ītōca cē zacualli tepozmalacatl ōquichīuh Toyota īhuīcpa 1998 oc 2002  xihuitl.
Ciruelacuahuitl
Neneuhcāyōtl:Cuahuitl Neneuhcāyōtl:Rosaceae
Toyota Corolla E120
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli hatchback Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli huayin Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli tepozcaxitl Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli van Corolla H
Toyota Corolla E110
Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli coupé Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli hatchback Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli huayin Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli liftback Neneuhcāyōtl:Huēhueh zacualli tepozcaxitl Corolla H
Juan Aldama
Juan Aldama (1753 - 1811) ce yaoquizqui.
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1753 Neneuhcāyōtl:Mexihcah yaoquizqueh
250 xihuitl
250 xihuitl ōcatca inic chicuacē mahtlācxihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 3, auh mopiyah īhuīcpa in 251 oc 260 xihuitl.
Huēyi miquiztli
*
Ignacio Allende
Ignacio Allende y Unzaga (1753 - 1811) ītōcā yancuīccaxtiltēcatl yaoquizqui. Nō ītōcā "Tlācaxoxouhcāyōtl ītah".
Nō xiquitta
Neneuhcāyōtl:Mexihcah yaoquizqueh Neneuhcāyōtl:Guanajuatecah
1655
1655 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1650s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Rāhuanoh
Rāhuano in quilitl īhuān in tlanelhuatl.
Neneuhcāyōtl:Brassicaceae
980 xihuitl
980 xihuitl ōcatca inic chiucnāhui mahtlācxihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 10, auh mopiyah īhuīcpa in 981 oc 990 xihuitl.
Huēyi miquiztli
*
184
184 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 180s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Tlaquemitl
In tlaquemitl, tlamantli otlachihualo ica tlaquentli, ichcatl, lino huan ehuatl.
Neneuhcāyōtl:Tlaquemitl
Josefa Ortiz de Domínguez
Nō xiquitta
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1753 Neneuhcāyōtl:Queretarotecah
689
689 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 7 īpan 680s mahtlācxihuitl.
J. K. Rowling
Joanne Murray née Rowling, OBE (1965 - ) ītōcā inglatēcah huēyi tlahcuilōni. Zan iuhquin ahmo quipiya inic ōme tōcāitl, quitequitiltia "Kathleen" iniuhquin, īcīz ītōcā.
689
Miquiztli
* *
J. K. Rowling
Nō xiquitta
Neneuhcāyōtl:Otlacatqueh xiuhpan 1965 Neneuhcāyōtl:Inglatlācah āmatlahcuiloqueh
186
186 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 180s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
Telefunka
Telefunka ītōcā cē electroahhuēhuētl tlacuīcaliztli ōmpēhua īpan 2000 xihuitl īpan Ātemaxac, Xālixco, Mēxihco.
Cuīcatiani
Telefunka ītlacuīcaliztli cateh Giancarlo Fragoso, Aldo Fragoso īhuān John Zohlo.
Calmecac
Ōcatca calmecac in pilcalli ic tlamati huehca ōmpa Mēxihco Tenōchtitlān. Oncān ōmomachti teōpixque, yāōquizqueh, tōpīleh, tlamatini miaquīntīn tlamatilizcopa quemeh Huēhuehcāyōtl, Ilhuicatl, Cuīcayōtl, Cemitqui īhuān Teōmatiliztli, nō yēctiliztli.
15 metztli abril
Tonalilhuitl
15
187
187 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 180s māhtlacxihuitl.
260 xihuitl
260 xihuitl ōcatca inic chicōme mahtlācxihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 3, auh mopiyah īhuīcpa in 261 oc 270 xihuitl.
Huēyi miquiztli
*
1657
1657 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1650s mahtlācxihuitl.
Nexmetl
Nexmetl īcentōcā in īxquich metl ca.
Neneuhcāyōtl:Memeh
Coneyotl
thumb|250px|Icopa inon cahuitl in coconēh tlamahuiltiah.
Conēyōtl
Nō xiquitta
Neneuhcāyōtl:Yolizmatiliztli
Servando Teresa de Mier
Servando Teresa de Mier (1753 - 1811) ītōcā yancuīccaxtiltēcatl teōpixqui. Nō ītōcā "Tlācaxoxouhcāyōtl ītah".
Nō xiquitta
Neneuhcāyōtl:Yancuic leóntecah
Quillechocah
Neneuhcāyōtl:Yolizmatiliztli
Chīmalxōchitl
In Chīmalxōchitl.
990 xihuitl
990 xihuitl ōcatca inic mahtlāctli mahtlācxihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 10, auh mopiyah īhuīcpa in 991 oc 1000 xihuitl.
Huēyi miquiztli
*
1812
1812 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1810s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
1811
1811 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1810s mahtlācxihuitl.
1658
1658 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1650s mahtlācxihuitl.
1656
1656 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1650s mahtlācxihuitl.
Tlapohualli
Tlapōhualli ītōcā tlahtōl ic tlapōhua.
Occe necuazaloliztli
Neneuhcāyōtl:Hueyac tlahcuilolli Neneuhcāyōtl:Tlapohualli
1658
Miquiztli
* *
1811
Miquiztli
* *
1656
Miquiztli
* *
Cōānenepilli
In Cōānenepilli cē iztac pahtli ca.
280 xihuitl
280 xihuitl ōcatca inic chiucnāhui mahtlācxihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 3, auh mopiyah īhuīcpa in 281 oc 290 xihuitl.
Huēyi miquiztli
*
Cōānenepilli
Neneuhcāyōtl:Passifloraceae
189
189 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 180s māhtlacxihuitl.
Zacualli tepozmalacatl
Cē zacualli tepozmalacatl cah tepozmalacatl, ahmo huēiyac. Nō huelīti cah hatchback, notchback, tepozcaxitl nozo huayin auh occequīntīn
189
Miquiztli
* *
Zacualli tepozmalacatl
Zāzotepozmalacatl
Neneuhcāyōtl:Tepozmalacatl neneuhcāyōtl
Chictzapotl
thumb|Chictzapotl In Chictzapotl, ce chictzapocuahuitl ixochihcual.
Toquiliztequitl
Neneuhcāyōtl:Xochihcualli
1659
1659 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1650s mahtlācxihuitl.
Yahualtzintli
Yahualtzintli ītōca cēntiliztli quimpiya cuīcatl nozo tozquiliztli.
Neneuhcāyōtl:Cuīcayōtl iuhcāyōtl
Toyota Corolla E140
Toyota Corolla E140 ītōca cē zacualli tepozmalacatl quichīhua Toyota īhuīcpa 2008 xihuitl.
Neneuhcāyōtl:Āxcān zacualli hatchback Neneuhcāyōtl:Āxcān zacualli huayin Neneuhcāyōtl:Āxcān zacualli tepozcaxitl Corolla J
Tzontecomatl
thumb|200px|right|Tzontecomatl miniaturadeimagen|Tzontecomatl 3D Tzontecomatl (Caxtillāntlahtōlli: Cráneo).
Occequīntīn macehuallahtōlcopa
Neneuhcāyōtl:Nacayotl
Mœnia
Mœnia ītōcā cē electropop tlacuīcaliztli ōmpēhuah īpan 1992 xihuitl.
In tlacuīcaliztli ca
Mœnia ītlacuīcaliztliAlfonso Pichardo, Jorge Soto īhuān Alejandro "Midi" Ortega.
Neneuhcāyōtl:1990s tlacuīcaliztli Neneuhcāyōtl:2000s tlacuīcaliztli Neneuhcāyōtl:Electropop tlacuīcaliztli Neneuhcāyōtl:Mēxihco tlacuīcaliztli
Conetl
thumb|250px|Coconēh thumb|250px|Coconēh
Conētl, tlacatontli, cihuātontli nōz cihuāconētl Ce conetl ceh quīxmati quehme ce tocniuh campa ahyamo quipia miac xiuhuitl
Neneuhcāyōtl:Yolizmatiliztli
К
К ītōcā cē tlahtōl īpan Cirilo īmachiyōtlahtōltecpantiliz.
Nochtitlan
Īpan Mēxihco, Nōchtitlan municipio:
1660
1660 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1650s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
270 xihuitl
270 xihuitl ōcatca inic chicuēyi mahtlācxihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 3, auh mopiyah īhuīcpa in 271 oc 280 xihuitl.
Huēyi miquiztli
*
Mācuīlpōhualxihuitl XII
In mācuīlpōhualxihuitl XII (inic mahtlācōme) in mācuīlpōhualli xihuitl cāhuitl īhuīcpa 1101 xihuitl oc 1200 xihuitl.
16 metztli abril
Tonalilhuitl
16
Macuilpohualxihuitl XI
In mācuīlpōhualxihuitl XI (inic mahtlāccē) in mācuīlpōhualli xihuitl cāhuitl īhuīcpa 1001 xihuitl oc 1100 xihuitl.
Neneuhcāyōtl:Mācuīlpōhualxihuitl Neneuhcāyōtl:Mācuīlpōhualxihuitl XI
Venus
thumb|Venus
Ne venus ik ome sitlaltlali nos planeta ipan tonatij ichan (sistema solar).
Neneuhcāyōtl:Semanauamatilistli
Mācuīlpōhualxihuitl XIII
In mācuīlpōhualxihuitl XIII (inic mahtlāquēyi) in mācuīlpōhualli xihuitl cāhuitl ihuicpa 1201 xihuitl oc 1300 xihuitl.
Cochitzapotl
thumb|left|Cochitzapotl
In Cochitzapotl ahnozo Iztāctzapotl in cochitzapocuahuitl ixochicual.
Toquiliztequitl
Neneuhcāyōtl:Xochihcualli
Tlahtlaoyoh
thumb|Ōme tlahtlaōyoh īca [[mōlli]] thumb|Tlahtlaōyoh thumb In Tlahtlaōyoh mēxihcatl tlacualli, īpan in tlahtohcāyōtl Puebla īhuān Tlaxcallān in tōcāitih tlatloyo nō clacloyo. Īpan in occē catyan īpan Mēxihco in tōcāitih tlacoyo.
Neneuhcāyōtl:Tlacualli
Cuauhtzapotl
thumb|Cuauhtzapotl In Cuauhtzapotl ahnozo Texatletzapotl in cuauhtzapocuahuitl ixochihcual.
Neneuhcāyōtl:Xochihcualli
Francisco Xavier Mina
Francisco Xavier Mina (1753 - 1811) ītōcā caxtiltēcatl yaoquizqui. Nō ītōcā "Tlācaxoxouhcāyōtl ītah".
Nō xiquitta
Neneuhcāyōtl:Españoltecah
Jerusalen
Jerusalen   (hebreotlahtolli: יְרוּשָׁלַיִם Yeruxalayim/Yeruxalaim) ce altepetl ipan Israel, ompa Asia cemantoc tlalli, noyuhqui itecuacan cah, tel Palestina itlanequiya ca in tlalia itecuacan ipan in Huehuehcauh Altepetl Jerusalem ahnozo ompa Tonalquizatlampa.
Jerusalen tlayectilli altepetl cah inic in judiotlacameh, cristianomeh huan mahomatlacameh. Altepetl Jerusalen quipia 888,797 chanehqueh.
Tlaltocayotl
In nelli tlapehualiztli hebreotōcācopa (יְרוּשָׁלַיִם Yerushalayim) ahmo momati. Cequintin amoxtlahcuilohqueh nelihtoah motlācatilia in tlahtolli xalem ahnozo xalom (שלם'), ipan in huehcauh hebreotlahtolli quihtoznequi ahzomalli huan yeru quihtoznequi calli, in ic Jerusalen quihtoznequi "ahzomalcalli". Occe nahuatiliztli ca itech in altepetl ihuehuehcauh tocayotl Salem, otlahcuiloh ipan in Génesis.
No cah itechpahuicpa in tlacameh oquinemilih ipan in tlalli, Salem in "tonalcalaquiyampa Tonatiuh teotl". Zatepan in tlalpololiztli ic in israeltecah, in tocayotl otlapolohui itlamatiliz. Ipan in macuilpohualxihuitl XIV aC, ica in hebreotlacameh ipan Canaan, in tocayotl Salem ocatca ixpoloh ica Xalom ahzomalli.
In arabiatocayotl Al Quds (القدس), quihtoznequi In teoyoh; no Bayt al Quds quihtoznequi In teoyoh calli. In huehuehcauh arabiatocayotl ca Urshalim (أورشليم).
Teyacanaliztli
Altepetl Jerusalen cah xeluihca 16 icalpol, ialtepetequihuah Moshe Lion.
Neteicniuhtiliztli
Altepetl Jerusalen ca icniuhcayotl ica ininqueh altepemeh.
Etzapotl
Neneuhcāyōtl:Xochihcualli
Jerusalen
Temachtiliztli
Jerusalen altepetl quipia ipan ahcopa tlamachtiloyan, canahpa hueyi tepochcalli tlen itocah Hebrew University Jerusalem, Universidad Politénica de Cancún. Instituto Tecnológico de Cancún, Universidad Tecnológica de Cancún, Universidad la Salle Campus Cancún huan Universidad del Caribe, ce pani tlamachtiloyan itech Cancún altepeticpac.
In altepetl nican quipia ipan temachtiliztli coconeh xochitlah, inic ce tlamachtiliyan, inic ome tlamachtiloyan, bachillerato, tepochcaltlamachtiloyan huan Hueyi tepochcalli, noihqui in Escuela Secundaria, noyuhqui quipia in conemeh; pipilton huan cihuapiltin temachtiah ica 98,30 % chanehqueh.
Tequichihualiztli
Altepetl Jerusalen ce altepetl ican mochi tlacuicuiliztli ipan centlalticpac quihto Tlaquitcayotl ipan Tlachihuatlacayatl ipan Israel tlahtohcayotl; ixquich tlamatocac toltecayotl, yoliztli ipan ahmo tlamatocac toltecayotl iuhqui tlacualiztli, macehualmihtotiztli.
Macehualiztli
Altepetl Jerusalen ce altepetl ican mochi tlacuicuiliztli ipan Centlalticpac quihto Tlatquicayotl ipan Tlachiuhcayotl ipan Israel tlalli; ixquich tlamatocac tequichihualiztli in ompa Israel huitztlampa, yoliztli ipan ahmo tlamatocac tlachihualiztli noyuhqui tlacualiztli, macehualiztli, camanalli itlahcuilol.
Tlatzohtzonaliztli
Huehuehcauh cuicayotl ipan iteopanhuan catca in musica sacra, teocuicatl huan itlatzohtzonaliz teocalli ica teopixqueh huan cihuateopixqueh. Miaquin cuicayotl cah inin Jerusalen altepetlahtohcan noyuhqui kezmer, balada nozo tlatlamantic tlatzotzonaliz.
Occe necuazaloliztli
Neneuhcāyōtl:Quiyotqui tlahcuilolli Neneuhcāyōtl:Tecuacan ipampa tlacatiyan Neneuhcāyōtl:Altepetl ipan Israel Neneuhcāyōtl:Israel
1661
1661 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1660s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Mācuīlpōhualxihuitl XIV
In mācuīlpōhualxihuitl XIV (inic mahtlācnāhui) in mācuīlpōhualli xihuitl cāhuitl īhuīcpa 1301 xihuitl oc 1400 xihuitl.
Cacapatzin
In cacapatzin.
964
964 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 10 īpan 960s mahtlācxihuitl.
Cacapatzin
thumb|In cacapatzin īxōchihcual
964
Miquiztli
* *
1813
1813 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1810s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Mamaxtlatzin
In māmaxtlatzin.
Neneuhcāyōtl:Passifloraceae
191
191 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 190s māhtlacxihuitl.
Mictlan
right|thumbnail|200px|Mictlāntēuctli
Mictlān ( Lugar de muertos). In tlacatl ihcuac micti xinemi in ompa mictlampa.
Nō xiquitta
Neneuhcāyōtl:Mexicayotl
1662
Miquiztli
* *
Mācuīlpōhualxihuitl XVIII
In mācuīlpōhualxihuitl XVIII (inic caxtōllōnēyi) in mācuīlpōhualli xihuitl cāhuitl īhuīcpa 1701 xihuitl oc 1800 xihuitl.
190
190 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 180s māhtlacxihuitl.
Miquiztli
* *
290 xihuitl
290 xihuitl ōcatca inic mahtlāctli mahtlācxihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 3, auh mopiyah īhuīcpa in 291 oc 300 xihuitl.
Huēyi miquiztli
*
И
И ītōcā cē tlahtōl īpan Cirilo īmachiyōtlahtōltecpantiliz.
Tliltzapotl
In Tliltzapotl ahnozo Totolcuitlatzapotl in tliltzapocuahuitl ixochihcual.
Neneuhcāyōtl:Xochihcualli
Mācuīlpōhualxihuitl XVII
In mācuīlpōhualxihuitl XVII (inic caxtollōme) in mācuīlpōhualli xihuitl cāhuitl īhuīcpa 1601 xihuitl oc 1700 xihuitl.
1814
1814 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1810s mahtlācxihuitl.
Col
In Col cē quilitl.
Neneuhcāyōtl:Brassicaceae
690
690 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 7 īpan 680s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
1333
1333 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 14 īpan 1330s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Renault Vivastella III
Renault Vivastella III ītōcā cē tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1935 oc 1939  xihuitl.
1663
1663 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1660s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
17 metztli abril
Tonalilhuitl
17
Lino
In lino (linum usitatissimum).
Toquiliztequitl
Neneuhcāyōtl:Linaceae
Opel Astra
Opel Astra ītōca cē tepozmalacatl Opel quichīhua īhuīcpa 1991, tēl ōcatca inīn:
Astra
192
192 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 190s māhtlacxihuitl.
Renault Frégate
Renault Frégate ītōcā cē tepozmalacatl ōquichīuh Renault īhuīcpa 1951 1960  xihuitl.
No xiquitta
Neneuhcāyōtl:Huēhueh cualli huayin Neneuhcāyōtl:Huēhueh cualli tepozcaxitl Frégate
1984
1984 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 20 īpan 1980s mahtlācxihuitl.
Nō xiquitta
*
691
691 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 7 īpan 690s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
1664
1664 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1660s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Franz Ferdinand (cuicatl)
Inin tlahcuilōlli īnehuatia mochīntīn tlacuīcaliztli Franz Ferdinand cuīcatl. Auh nicpia Nāhuatlahtōlcuepaliztli ic Inglatlahtōlli.
1815
1815 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1810s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Lino xinachtli
thumb|Lino xināchtli In Caxtillān lino xināchtli,lino īachcho ahnozo lino xināchtli ītech in lino.
Neneuhcāyōtl:Yolizmatiliztli
Mangocuahuitl
Mangocuahuitl īxōchicual ca in mango.
Toquiliztequitl
Neneuhcāyōtl:Cuahuitl Neneuhcāyōtl:Anacardiaceae
193
193 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 2 īpan 190s māhtlacxihuitl.
18 metztli abril
Tonalilhuitl
18
1665
1665 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1660s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
1816
1816 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 19 īpan 1810s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
1983
1983 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 20 īpan 1980s mahtlācxihuitl.
Nō xiquitta
*
195
Miquiztli
* *
Tochin
Tochin noso Tochtli, inih yolkatl chanti ipan sakatlan, kwahtlah, tlakwa xinachin, sakatl wan xiwimeh.
Neneuhcāyōtl:Yolkameh
1666
1666 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 17 īpan 1660s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
692
692 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 7 īpan 690s mahtlācxihuitl.
Miquiztli
* *
Tzaucxōchitl
In tzaucxōchitl (bletia campanulata īhuān Bletia coccinea).
Neneuhcāyōtl:Orchidaceae Neneuhcāyōtl:Xōchitl
Omixochitl
In omixochitl (polianthes tuberosa) ce xochitl.
Neneuhcāyōtl:Xochitl
1982
1982 ītōcā cē xihuitl īpan mācuīlpōhualxihuitl 20 īpan 1980s mahtlācxihuitl.