cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ئوشار باو
ئوشار باو (انگلیسی جه:Bow Falls) ئوشاری هسته که بنف، کانادا درون واقع بَیی‌یه و ونه کلی ارتفاع ریزشگاه، 30 ft هسته.
شاهاندشت
اتا روستای نوم هسه که بالا لاریجان دهستون دله دره. اینتا روستا لاریجان بخش دله،آمل شهرستون دله دره.
روم (کشور)
روم اشاره به سرزمین‌ئونی دانه که اروپا و پچیک آسیای دله دَیینه که روم امپراتوری و بیزانس و غربی روم ره شامل وانه.
این کلمه جه معمولاً عربی و اسلامی منابع دله قدیم منظور پچیک آسیا هسته. مدیترانه دریای ِاتا عربی ایسمون جه هم «بحرالروم» بمعنی «روم ِدریا» هسته.
روم نوم بعد از رقدبوردِن امپراتوری بیزانس دوره سلجوقیون‌روم و بعد عثمانیون همینتی بکار شی‌یه.
رج:ایتالیا تاریخ رج:اروپا رقد بورده کشورون
کوهساره
کوهساره، اتا روستای نوم هسته از توابع هیر ِبخش، اردبیل ِشهرستون، اردبیل ِاوستان دله، ایران میون.
جمعیت
اینتا روستا، هیر ِدهستون درون قرار داینه و براساس ایران ِسرشماری سال ۱۳۸۵ دله، ونه جمعیت ۶۱۲ نفر (۱۳۶خانوار) بی‌یه.
منابع
کوهساره
شاملوغ
شاملوغ اتا شهر هسته که ارمنستون ِلوری استان دله دره و سال ۱۹۹۵ اتا شهر بَیی‌یه. اسا هم ۸۸۲ نفر جمعیت دانّه.
منابع
شاملوغ
لیو زیائوبو
منبع
رج:زننه آدمون رج:چین حقوق بشر مدعی‌ئون
سن بریوک
سن بریوک اتا شهر نوم هسته که فرانسهِ کوت دارمور دله دره. اینتا شهر بریتانی ِشهرستون میون قرار بییته و سال ۲۰۰۶ سرشماری سَره، ۴۶٬۴۳۷ نفر جمعیت داشته.
میانمار
میانمار یا  برمه یا بیرمانی (ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်) اتا کشور هسه که آسیایِ شرقی‎جنوب وَر دره. اینتا کشور همساینون نوم بنگلادش، هند، چین، تایلند و لائوس هسته. اینتا کشور آندامان دریا کرانه دره.
برمه‌یِ کشورِ گتی ۶۷۶۵۵۲ کیلومتر موربع هسه و ونه جمعیت ۵/۴۶ میلیون نفر هسه. برمه نیشتِگا نوم رانگون هسه. میانمارِ مردم برمه‌یی‌زوون ره گپ زننه و ویشتر بودایی دین ره په‌روو هسنه. ۶۸ درصد میانماریون برمه‌ای‌تبار، ۹ درصد شان، ۷ درصد کارن و بقیه دیگه اقوام جه هستنه. ۸۹ درصد بودایی، ۴ درصد مسیحی، ۴ درصد مسلمان و ۱ درصد هندو هستنه. حدود هشتاد درصد مردمون هم بخوندستن و بنویشتن ِسواد ره دارنه.
میانمار، قدیم بریتانیا کولونی بی‌یه و سال ۱۹۴۸ استقلال پیدا هاکرده. اون گادِر تاسا خله جنگون و درگیریون کشور دله پیش بمو. برمه میون سال‌های ۱۹۶۲ تا ۲۰۱۱ اتا کودتایی حکومِت دَس دَیّه اما سال ۲۰۱۲ این نظامی رژیم رسماً توم بیّه و اتا نیمه‌نظامی جایگزین بیّه که ات رشته دموکراتیک اصلاحات پیش بیارده و سال ۲۰۱۵ انتخابات بی‌یشتنه و نظامیون حکومِت جه کم-کم کناره بَییتنه.
سیاست
برمه بریتانیا کولونی بی‌یه، اتا موافقتنومه‌ که ژنرال آنگ سان اون کشور جه دَوِسته باعث بیّه که کشور شه استقلال ره بدَس بیاره. سال ۱۹۷۴ اتا رفراندوم، برمه‌یِ سوسیالیستی جمهوری ره رسماً احیا هاکرده.
آنگ سان سوچی، ژنرال سان ِکیجا، سال ۱۹۸۸ جه این کشور ِسیاست دله نقش دانّه. وه اوایل بازداشت بیّه. پارلمونی انتخابات سال ۱۹۹۰ دله، در حالیکه آنگ سان سوچی بازداشت بی‌یه، برنده بیّه ولی سال ۱۹۹۰ ِانتخابات ره باطل اعلام هاکردنه.
سال ۲۰۱۲ نظامی رژیم رسماً توم بیّه و اتا نیمه‌نظامی جایگزین بیّه که ات رشته دموکراتیک اصلاحات پیش بیارده و سال ۲۰۱۵ انتخابات بی‌یشتنه و نظامیون حکومِت جه کم-کم کناره بَییتنه.
ادیان
میانمار دله اتی مسلمون دَرنه که راخنیا منطقه دله زندگی کانّه. وشون سال‌ها بوداییون دَس بکوشته وانّه و اذیت وینّه. میانمار ِبعضی رییس‌جمهورون بارها اعلام هاکردنه که مسلمون‌ها این کشور ِآدِم نینه. فقط تا سال ۱۳۹۱ بین شیش تا هشت میلیون مسلمون این کشور جه اخراج بَیینه.
زوون
برمه‌یی میانمار ِرسمی زوون هسته. این زوون تبتی و چینی زوون ره موندنه و خله انگلیسی کلمات ونه دله قاطی دره. حدود 107تا زوون میانمار دله شناسا هستنه.
تقسیمات
کشور برمه هفت ایالت (ပြည်နယ်) و هفت ناحیه (တိုင်းဒေသကြီး) دانه.
منابع
رج:آسئان رج:آسیایی کشورون رج:بریتانیا قدیمی مستعمرات رج:سوسیالیست کشورون
قطعنومه ۳۴۶ امنیت شورا
قطعنومه ۳۴۶ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۰۸ آوریل ۱۹۷۴ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره مصر-اسرائیل هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۱٬۷۶۵‌ام دله ۱۳تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
لاذقیه (استان)
لاذقیه سوریه‌ی استان هسته. این استان ِنیشتنگایِ نوم هم لاذقیه هسته. این استان ۵۵۴۰۰۰ نفر جمعیت دانّه.
منابع
رج:سوریه استان‌ها
شرف‌الدین تپه
شرف‌الدین تپه اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ هزاره اول پیش از میلاد جه رسنه. شرف‌الدین تپه مازرون استان و ساری شهرستان دله دره. ونه آدرس بخش مرکزی، دهستان رودپی جنوبی، یک کیلومتری شمال روستای امیر پائین هسته. این بنا ۱۰۲۸۸ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۲-۰۷-۰۱ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
ئوشار مالتسونیان
ئوشار مالتسونیان (انگلیسی:The Maletsunyane Falls) ئوشاری هسته که لسوتو درون واقع بَیی‌یه و ونه کلی ارتفاع ریزشگاه، 192 متر (630 پا) هسته.
قطعنومه ۱۲۲۳ امنیت شورا
قطعنومه ۱۲۲۳ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۲۸ ژانویه ۱۹۹۹ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره خاورمیونه وضعیت ره بررسی هاکردن هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۳٬۹۷۰‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
قطعنومه ۱۸۶۱ امنیت شورا
قطعنومه ۱۸۶۱ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۱۴ ژانویه ۲۰۰۹ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره چاد، مرکزی آفریقای جوموری و ونه سامون وضعیت ره بررسی هاکردن هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۶٬۰۶۴‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
چیچن ایتزا
چیچن ایتزا اتا از یموندسته‌ئون مایائون تبار جا هسته که اتا سرخپوستی قبیله بینه. اسا چیچن ایتزا مکزیک دلوئه. وه سرخپوستون تاریخ ِنشون‌گر هسته. چیچن ایتزا یعنی «ایتزای چال پَلی» که «ایتزا» شه احتمالاً مایائون زوون دله به معنی جادو یا جادویی بی‌یه. این اثر جزو جهونی میراث یونسکو به‌شمار شونه.
قطعنومه ۷۹۵ امنیت شورا
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
شمس آباد
اتا روستای نوم هسه که بالا لاریجان دهستون دله دره. اینتا روستا لاریجان بخش دله،آمل شهرستون دله دره.
قطعنومه ۳۴۷ امنیت شورا
قطعنومه ۳۴۷ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۲۴ آوریل ۱۹۷۴ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره اسرائیل-لبنان هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۱٬۷۶۹‌ام دله ۱۳تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
کاترین لابوبه
کاترین لابوبه نویسنده و مورخ قرن بیستم میلادی اهل فرانسه هسته.
منابع
رج:فرانسه‌ی نویسندگون قرن بیستم میلادی
گیودا، سایتاما
گیودا اتا شهر نوم هسته که جاپون ِسایتاما استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۸۷٬۴۶۲ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۶۷٫۳۷ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۱٬۲۹۸ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۴۹-۰۵-۰۳ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:سایتاما شهرون
جانت جکسون
جانت جکسون اتا آمریکایی خوننده هسته. وه مایکل جکسون خاخر بی‌یه و همینسه معروف بگردسته و بعداً چنتا فیلم دله هم بازی هاکرده.
منابع
{{#if:www.janet-planet.org|
بیرون بگردستن
رج:آمریکا خوننده‌ئون
ولی‌آباد (مشگین‌شهر)
جمعیت
اینتا روستا، دشت ِدهستون درون قرار داینه و براساس ایران ِسرشماری سال ۱۳۸۵ دله، ونه جمعیت ۲۲۳ نفر (۴۶خانوار) بی‌یه.
منابع
ولی‌آباد
ادوار پایورون
ادوار پایورون نمایش‌نومه نویس، شاعر و روزنومه‌نگار قرن نوزدهم میلادی اهل فرانسه هسته.
منابع
رج:فرانسه‌ی نویسندگون قرن نوزدهم میلادی
یایچی (اردبیل)
یایچی ، اتا روستای نوم هسته از توابع هیر ِبخش، اردبیل ِشهرستون، اردبیل ِاوستان دله، ایران میون.
جمعیت
اینتا روستا، هیر ِدهستون درون قرار داینه و براساس ایران ِسرشماری سال ۱۳۸۵ دله، ونه جمعیت ۲۶۱ نفر (۵۱خانوار) بی‌یه.
منابع
یایچی
سیسیان
سیسیان اتا شهر هسته که ارمنستون ِسیونیک استان دله دره و سال ۱۹۷۴ اتا شهر بَیی‌یه. اسا هم ۱۶٬۸۲۳ نفر جمعیت دانّه.
منابع
سیسیان
ئوشار باو گلاسیر
ئوشار باو گلاسیر (انگلیسی:Bow Glacier Falls) ئوشاری هسته که کانادا درون واقع بَیی‌یه و ونه کلی ارتفاع ریزشگاه، 410 ft هسته.
شنگلده
اتا روستای نوم هسه که بالا لاریجان دهستون دله دره. اینتا روستا لاریجان بخش دله،آمل شهرستون دله دره.
قطعنومه ۱۸۶۲ امنیت شورا
قطعنومه ۱۸۶۲ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۱۴ ژانویه ۲۰۰۹ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره صلح و امنیت آفریقا دله هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۶٬۰۶۵‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
آب گرم (لاریجان)
جمعیت
اینتا روستا، دهستان بالالاریجان دله قرار داینه و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، ونه جمعیت ۳۰۶ نفر (۹۱خانوار) هسه.
منابع
اب گرم
شرقی بندپی
شرقی بندپی اتا بخش هسه بابل شهرستون دله،مازرون اوستان میون. سال ۱۳۸۵ اینجه جمعیت با ۳۳۰۰۳ نفر بی‌یه.
تقسیمات
اینتا بخش اتا شهر داینه: دتا دیهستون داینه:
رج:بابل شهرون
مشاوره شغلی
مشاوره شغلی همون مشاوره با ات نفر درباره با انتخاب اتا کار به خصوص ونه وسّه هسته.
اینتا اصطلاح به نحو زیادی درمورد استفاده قرار بیته و آزمون خاص مهارتون، توانایی‌ئون و سنجش روان شناختی شخصیت، انگیزش، اهداف زندگی و غیره ره در برگینه.
به طور کلی مشاوره(رونمایی) با هدف کومک به فرد به سوی اتا کار که ویشترین میزون استعدادون وه اونتا کار دله نمایون بیّه صورت گینه.
منابع
فرهنگ روان شناسی(توسیفی,آرتور اس، 1995، ترجمه یوسف کریمی و همکارون،1390،انتشارات رشد،تهران،صفحه 1025
رج:روان‌شناسی رج:کار
تیموری تپه
تیموری تپه اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ هزاره اول پیش از میلاد تا اسلامی دوره جه رسنه. تیموری تپه مازرون استان و ساری شهرستان دله دره. ونه آدرس بخش مرکزی، دهستان رودپی جنوبی، ۵۰۰ متری شمال شرق روستای چمازک هسته. این بنا ۱۰۲۸۹ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۲-۰۷-۰۱ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:ساری تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
ئوشار تریپاراپو
ئوشار تریپاراپو (انگلیسی:Tirparappu Waterfalls) ئوشاری هسته که تامیل نادو درون واقع بَیی‌یه و ونه کلی ارتفاع ریزشگاه، 50 پا هسته.
مرتیگ
مرتیگ اتا شهر نوم هسته که فرانسهِ بوش دو رون دله دره. اینتا شهر پروانس آلپ-کوت دازور ِشهرستون میون قرار بییته و سال ۲۰۰۶ سرشماری سَره، ۴۶٬۳۱۸ نفر جمعیت داشته.
منابع
رج:فرانسه شهرون
اروه گیبر
اروه گیبر نویسنده و عکاس قرن بیستم میلادی اهل فرانسه هسته.
منابع
رج:فرانسه‌ی نویسندگون قرن بیستم میلادی
قطعنومه ۷۹۶ امنیت شورا
قطعنومه ۷۹۶ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۱۴ دسامبر ۱۹۹۲ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره قبرس هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۳٬۱۴۸‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
قطعنومه ۳۴۸ امنیت شورا
قطعنومه ۳۴۸ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۲۸ مه ۱۹۷۴ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره ایران-عراق هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۱٬۷۷۰‌ام دله ۱۴تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۱تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
کوکائین
گلام و برگ(ولگ)گیاه اریتروکسیلون کوکا(Erythroxylon coca) از دوران باستان آمریکای جونوبی دله برای مراسم مذهبی،جادوئی،اجتماعی،شادی آوری و پزشکی (اغلب به طور قابل توجهی برای افزایش تحمول،بالا بوردن احساس خار بیئن،کم هکردن خسّگی و بالا بوردن قوای جسمی،ایجاد سرخوشی و کم هکردن وشنائی)مصرف بیه.بجوئن گلام کوکا به منظور بالا بوردن تحمول،اتا کمه مصرف روزانه معمولی تا حدود 200 میلی گرم ره فراهم کنّه.
امروزه موضوعات بالینی مورتبط با تاریخچه کوکائین ونه به طور وسیعی تغییرات ایجاد بئی طی زمون در میزون مصرف ،روش کاروری،الگوهای مصرف و تکنولوژی تولید ره مد نظر قرار هدن.آکالوئید فعال گیاه کوکا،در سال 1855 جدا و خالص بیه و در سال 1860 ،کوکائین نوم بیته.در همون زمون تولید سوزنای تزریق زیر پوسّی مونجر به تلاشائی جهت استفاده از کوکائین برای ایجاد بی حسی موضعی در جراحی بیه.شاید اولین گوزارش پزشکی در باره اینتا اثر بی حس کنندگی موضعی در سال 1880 میلادی ارائه بیّه.
چندین جراح اینتا ویژگی خاص کوکائین ره تشخیص هدانه و اینتا ماده به طور وسیعی طی سالهای 1884 تا 1918 برای بی حسی موضعی،بی حسی نخائی و مسدودسازی عصبی،به کار بیته بیّه.پس از آن بیه که پروکائین(نواکائین)به عونوان اولین داروی صناعی در اینتا زمینه وارد بازار بیّه.
منابع
رج:مواد موخدر
ممد ولی خان تنکابونی
ممدولی‌خان تونکابونی (۱۲۶۴-۱۳۴۵ هجری قمری) مئروف به سیپهدار تونکابونی، سیاستی‌مردی و ۵دوره رئیس‌الوزرائ ایران.
گل پاشا
اتا روستای نوم هسه که بالا لاریجان دهستون دله دره. اینتا روستا لاریجان بخش دله،آمل شهرستون دله دره.
ممد ولی خان تنکابونی
وه حبیب‌الله خان ِسردار ِوچه و ممدولی‌خان ساعدالدوله زک‌ئو‌زا بیه، از سردارون ممدشا قاجار محاصره هرات دله بیه.
وه ابّل ساعدالدوله و بعد نصرالسلطنه لقب داشته و در دوران جونبش مشروطه به گتِ‌سیپهدار ایسم بیته. وه اتـّا از ۲ فاتح مئروف تهرون در کارائ اینقیلاب مشروطه بی‌یه.
وه ابـّل از سردارون ممدعلی‌شا بی‌یه و در رِقِد‌هدائن بست مشروطه خوائون مسجدشاء دله و در حمله به آزدیخوائون تبریز نقش داشته. بعدأ با ممدعلی‌شاء ایختیلاف پیدا هکرده و بورده شه سه‎ره تونکابن دله بی‌یه. دوران ایستیبداد صغیر آزادیخوائون گیلون بدلیل ایکه وه کارئون‏نظامی ره دونسته و با ممدعلی‎شاء هم ایختیلاف داشته وه ره به‌عونوان رهبر برای فتح تهرون بیتنه.
منابع
رج: مازرونی وزیرون‏ رج:مشروطه دوره
پابلو پیکاسو
پابلو روئیس پیکاسو (به ایسپانیولی: Pablo Ruiz Picasso) گت نقاش، طراح، موجستمه‌ساز، گراورساز و سرامیک‌کار اسپانیا و اتا از گت‌ترین و تاثیرگذارترین هنرمندون سده ۲۰ میلادی بی‌یه. وه به همراه ژرژ براک که اتا فرانسوی نقاش و موجستمه‌ساز بی‌یه، سبک کوبیسم ره بساتنه.
آثار
نوامبر سال ۲۰۱۰ ویشته از ۲۷۰تا تابلوی پیکاسو فرانسه دله و اتا پیرمردی ِسره دله کشف بیّه.
پیوند به بیرون
پیکاسو، پابلو پیکاسو
قطعنومه ۱۲۲۴ امنیت شورا
قطعنومه ۱۲۲۴ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۲۸ ژانویه ۱۹۹۹ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره غربی صحرا وضعیت خوری هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۳٬۹۷۱‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
راهزل
راهزِل اتا آمریکایی خوننده هسته که هیپ‌هاپ سبک جه کار کانده. وه روتس دله عضو هسته و این گروه جه گرمی جایزه ره هم بَییته.
منابع
رج:آمریکا خوننده‌ئون
بابل کنار
بابل کنار اتا بخش هسه بابل شهرستون دله،مازرون اوستان میون.
اینتا بخش اتا شهر داینه:
دتا دیهستون داینه:
ایقتصاد
ویشتر ونه مردمون کشاورز هسنه یا اینکه شهرک صنعتی دله کار کننه.ونه گد محصول کشاورزی بینج هسه.ونه مردم گو و گسفندم دارنه.
زیگموند فروید
زیگموند فروید (تلفظ آلمانی:[ˈziːɡmʊnt ˈfʁɔʏt])‏ (بزائه‌ی ۶ مه ۱۸۵۶ - بمرده‌ی ۲۳ سپتامبر ۱۹۳۹) اتا اتریشی دکتر بی‌یه که شه کار اولین مراحل سر رشته عصب‌شناسی دله تخصص بیته. همینتا باعث بیه که با بیمارون هیستری سر و کار پیدا هکنه. هیستری نوعی واکنش روان رنجوری هسه که ونه دله تعارضای هیجانی به نشونه‌ئون جسمونی از قبیل فلج یا غول‌بیّن بدل بوننه.(امروزه اصطلاحی که هیستری سر ویشتر مورد پسند هسه اختلال تبدیلی هسه). فروید اول تلاش کرده تا به کومک مصنوعی خو و الکترومغناتیس علائم هیستری ره از میون بوره،اما بعدا کشف هکرده که نتایج معالجات موقتی هسنه. وه برای حصول درمونی پایدار ابزاری روان شناختی به نوم تداعی آزاد کشف شخصیت وسّه بساته و همینتا ابزار وه ره به کشف قلمرو ناخدآگاه زندگی روانی رهنمون بیه.
شلونزان شامپاین
شلونزان شامپاین اتا شهر نوم هسته که فرانسهِ مرن دله دره. اینتا شهر شامپانی آردن ِشهرستون میون قرار بییته و سال ۲۰۰۶ سرشماری سَره، ۴۶٬۱۸۴ نفر جمعیت داشته.
زیگموند فروید
منابع
رج:روان‌شناسون رج:روان‌شناسی رج:روانپزشکی
شلونزان شامپاین
منابع
رج:فرانسه شهرون
دمیرچی‌خرابه‌سی
دمیرچی‌خرابه‌سی، اتا روستای نوم هسته از توابع قشلاق دشت ِبخش، بیله سوار ِشهرستون، اردبیل ِاوستان دله، ایران میون.
جمعیت
اینتا روستا، قشلاق جنوبی ِدهستون درون قرار داینه و براساس ایران ِسرشماری سال ۱۳۸۵ دله، ونه جمعیت ۳۲۳ نفر (۷۵خانوار) بی‌یه.
منابع
دمیرچی‌خرابه‌سی
اسپیتاک
اسپیتاک اتا شهر هسته که ارمنستون ِلوری استان دله دره و سال ۱۹۶۰ اتا شهر بَیی‌یه. اسا هم ۱۸٬۲۳۷ نفر جمعیت دانّه.
منابع
اسپیتاک
روان‌شناسی
روان‌شناسی، علم کاربردی مطالعه رفتار و فرایندای ذهنی بر پایه یافتای علمی و تحقیق شده هسه. رفتار به فعالیتا و اعمالی اشاره دارنه که قابل بدیئن و قابل اندازه‌گیری هسنه، مانند گپ بزوئن و راه بوردن، اما فرایندای ذهنی به اعمال و فرایندایی اشاره دارنه که به صورت مستقیم قابل بئدیئن و درک هکردن نیه و نمود اونا رِ تومی در رفتار و دیگر فرایندا مشاهدهکردن، مانند تفکر و یا هیجان و ترس. امروزه، روان شناسی از سنین خردسالی و نوجوانی گذشته و پا به مرحله جوانی و بزرگسالی بشته بیه و به درجه‌ای از ثبات و استحکام برسیه. روان شناسی با در نظربیتن نیازای طبیعی انسان و درک روح زمان، به عنوان پرچمدار مطالعه پیچیدگیای بشر امروز هسه. در اتا تعریف ساختارشکن از روان‌شناسی، «روان‌شناسی عبارت از کشف دروغایی که به خد گمی و همچنین تعیین حد و مرز راستیا هسه» در اینتا تعریف انسان موجودی هسه که نخست ونه شِ خد رِ فتح هکنه. در نتیجه صداقت تمام‌عیار با شِ خد پایه روان‌شناسی هسه. اینتا تعریف روان‌شناسی رِ با خودشناسی پیوند زننه. روان‌شناسی امروز به حدود ۵۴ رشته و شاخه متفاوت از قبیل روان‌شناسی بالینی، روان‌شناسی کودکان و کودکان استثنائی، روان‌شناسی صنعتی و سازمانی، روان‌سنجی، روان‌کاوی، روان‌شناسی مهندسی، روان‌شناسی فیزیولوژیک, روان‌شناسی ورزش, روان‌شناسی مدیریت و... تقسیم بیه. روان‌شناسی به مطالعه مفاهیمی مانند هوش، رفتار، هیجانا (احساسات)، روابط درونی و روابط اجتماعی و شخصیتی فرد پردازنه.
تعاریف
گت بنویشته اینتائه: تعریف روان شناسی
ايتا تعريف معمولاً هم شامل مطالعه رفتار حيونا بيه و هم رفتار آدمون،با اينتا فرض ها كه: 1-اطلاعات حاصل از آزمايش با حيونا قابل تعميم به آدمون هسه. 2-رفتار حيونا في نفسه شايان توجه هسه. از سال 1930 تا 1960 در خله از كتاب ها درسي روان شناسي همينتا تعريف ارائه بيه.اما با توسعه روان شناسي پديدار شناختي و روان شناسي شناختي دوباره به تعريف قبلي برسيمي و در حال حاضر در تعاريف روان شناسي هم به رفتار اشاره بونه و هم به فرايند هاي ذهني. از نظر اما روان شناسي ره تومي چنين تعريف هكنيم:مطالعه علمي رفتار و فرايند هاي رواني.اينتا تعريف هم توجه روان شناسي ره به مطالعه عيني رفتار قابل مشاهده نمايون سازنه. و هم به فهم و درك فرايند هاي ذهني كه مستقيماً قابل مشاهده نيه و بر اساس داده هاي رفتاري و عصب-زيست شناختي قابل استنباط هسه،عنايت دارنه.
منابع
رج:روان‌شناسی
درگاه:وقایع کنونی/وقایع ۸ آوریل ۲۰۱۲
هرچند قرار بی‌یه ایران و ۱+۵ مذاکرات، ایران هسته‌ای برنامه درباره ۲۰۱۲ آوریل ۱۴ استانبول دله برگزار بوو، اما سوریه دوستون هنیشت برگزار بئی په استانبول دله که ترکیه حکومت ضدیت ره سوریه جا نشون دنه، این کشور دولتمردون دلسرد بینه و تمایل دارنه میزبان تغییر جا این دور مذاکرات بغداد دله برگزار بوو. عراق خارجی امور وزیر این پیشنهاد جا استقبال هکرده.اسلامی انقلاب اسناد مرکز
قطعنومه ۱۸۶۳ امنیت شورا
قطعنومه ۱۸۶۳ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۱۶ ژانویه ۲۰۰۹ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره سومالی وضعیت ره بررسی هاکردن هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۶٬۰۶۸‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
لاله آباد
لاله آباد اتا بخش هسه بابل شهرستون دله،مازرون اوستان میون.
اینتا بخش اتا شهر داینه:
دتا دیهستون داینه:
شاسیب کلا
چیچیبو، سایتاما
چیچیبو اتا شهر نوم هسته که جاپون ِسایتاما استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۶۹٬۱۳۹ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۵۷۷٫۶۹ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۱۲۰ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۵۰-۰۴-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بِریم بگردستن
رج:سایتاما شهرون
ایرلند کنفدراسیون
ایرلند کنفدراسیون اتا شه‌بخوندست کشور بی‌یه که میون سال‌های 1642 و 1649 ایرلند جزیره دله دَیی‌یه. این حکومت ره کیلکنی کنفدراسیون یا ایرلندِ کاتولیکی کنفدراسیون هم گانّه. سال 1641 اشراف، نظامیون و روحانیونی که ایرلند دله دَیینه، اتا شورش راه دمبدانه و این کشور ره بساتنه.
شهرون اولستر ، مونستر و لینستر این حکومتِ دَس بـِن دنی‌بینه و سلطنت‌طلبون، پارلمون و اسکاتلندیونی که پروتستان بینه، این شهرون ره داشتنه و کنفدراسیون جه جنگ کاردنه. آخرسری پارلمون اتا ارتش به فرموندگی الیور کرامول برسنی‌یه و این حکومتِ کار ره تموم هاکرده.
پانویس
رج:ایرلند تاریخ رج:اروپا رقد بورده کنفدراسیون‌ها رج:کم عمر کشورون
ئوشار باکسکار راپیدز
ئوشار باکسکار راپیدز (انگلیسی جه:Boxcar Rapids) ئوشاری هسته که اورگن ، ایالات متحده آمریکا درون واقع بَیی‌یه و ونه کلی ارتفاع ریزشگاه،   هسته. اینتا ئوشار ِنسبی پهنا 75 ft متر هسته.
لارین
اتا روستای نوم هسه که بالا لاریجان دهستون دله دره. اینتا روستا لاریجان بخش دله،آمل شهرستون دله دره.
خرافه
خرافه (به انگلیسی: superstition) عبارت هسه هر مفهوم یا باور جه که بدون وجود شاهد کافی ونه حفظ یا تایید وسّه فرد دله وجود داشت‌بائه. خرافه‌ئون ِریشه ویشتر اتا یا چنتا نظام الهی شناسی یا سنت‌ئون مذهبی دله دره (در واقع برخی نویسندگون اینتا کلمه ره منحصر به چنین مواردی دونّه) در صورتی که خرافه‌ئون دیگر به شکلی نسنجیده و بررسی نئی وجود دارنه.
برای مثال، وجود باورائی درباره سمت چپ بدن از قبیل باور درباره رو پاپلی مازرونی دله، طلسمای خوشبختی یا مثلأ به همراه داشتن نعل اسب.
دانشمندون با خرافات به عنوان اعقاب کوشش‌ئون ابتدائی فهم پدیده‌ئون غیر قابل توضیح و بساتن مفهومی از جهان وسّه برخورد کننه، در حالی که دیگرون و همه جه شاخص‌تر رفتارگرائون به خرافات به عنوان پدامدون طبیعی شکست در فهم وجود یا عدم وجود روابط علت و معلول بین رفتار اتا فرد و رویدادون بعدی جهان دله پدرامون اما اشننه.
منابع
رج:روان‌شناسی
ئوشار توشاراگیری
ئوشار توشاراگیری (انگلیسی:Thusharagiri Falls) ئوشاری هسته که کرالا، هند درون واقع بَیی‌یه و ونه کلی ارتفاع ریزشگاه، 75 m هسته.
تارب
تارب اتا شهر نوم هسته که فرانسهِ اوپیرنه دله دره. اینتا شهر پیرنه میانه ِشهرستون میون قرار بییته و سال ۲۰۰۶ سرشماری سَره، ۴۵٬۴۳۳ نفر جمعیت داشته.
منابع
رج:فرانسه شهرون
گتاب
گتاب مازرون اوستان ره اتا شهر هسته که بابل شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۷٬۳۷۴ نفر جمیعت داشته.
روان پزشکی
روان پزشکی یتااز تخصصای پزشکی هسته. این رشتهٔ تخصصی به بررسی مسایل رفتاری، هیجانی و پیشگیری و درمون اختلالاي روانی آدمی ‌پردازنه. ارزیابی روان پزشکی معمولاً شامل شرح حال بيتن و معاینه وضعیت روانی هسته. معاینه جسمي، انجام آزمایش و بعضی موقه عکسبرداری از مغز از جمله روشایی هسته که بررسی و ردهکردن علل طبی احتمالی ایجادکننده علایم به کار شوننه. دارو و روان‌درمانی‌ اساس درمونای انجام‌ بویه در روان پزشکی هستنه.
قطعنومه ۷۹۷ امنیت شورا
قطعنومه ۷۹۷ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۱۶ دسامبر ۱۹۹۲ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره موزامبیک هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۳٬۱۴۹‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
روان پزشکی
منابع
رج:روان‌شناسی
قطعنومه ۷۹۷ امنیت شورا
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
قطعنومه ۳۴۹ امنیت شورا
قطعنومه ۳۴۹ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۲۹ مه ۱۹۷۴ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره قبرس هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۱٬۷۷۱‌ام دله ۱۴تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۱تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
حاجی‌آباد تپه
حاجی‌آباد تپه اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ هزاره اول پیش از میلاد تا اسلامی دوره جه رسنه. حاجی‌آباد تپه مازرون استان و ساری شهرستان دله دره. ونه آدرس بخش مرکزی، دهستان رودپی جنوبی، شمال غربی روستای حاجی‌آباد هسته. این بنا ۱۰۲۹۰ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۲-۰۷-۰۱ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
درعا (استان)
درعا سوریه‌ی استان هسته. این استان ِنیشتنگایِ نوم هم درعا هسته. این استان ۷۵۰۰۰ نفر جمعیت دانّه.
منابع
رج:سوریه استان‌ها
کامارا نانگالا
کامارا نانگالا نویسنده قرن بیستم میلادی اهل فرانسه هسته.
منابع
رج:فرانسه‌ی نویسندگون قرن بیستم میلادی
نهر
اتا روستای نوم هسه که بالا لاریجان دهستون دله دره. اینتا روستا لاریجان بخش دله،آمل شهرستون دله دره.
خوشرودپی شهر
خوشرودپی اتا شهر نوم هسه غربی بندپی بخش دله، بابل شهرستون، مازرون اوستان میون.
گرگتج
گرگتج یا گرگ تج روستایی با فاصلهئ 30 کیلومتری شهر نکاء ی استان مازندران (ایران) هسته. رمدان خیل - لاک تراش - خرم چماز - گلورد - کارکم - بندبنی - للرد - شیرکلا و یعقوب محله از روستاهای اطراف گرگتج هستنه.ارتفاع گرگتج از سطح دریا 680 متره و خله جای خوش آب و هوایة.
آق‌چه‌لو
آق‌چه‌لو، اتا روستای نوم هسته از توابع مرکزی ِبخش، مشگین شهر ِشهرستون، اردبیل ِاوستان دله، ایران میون.
جمعیت
اینتا روستا، شعبان ِدهستون درون قرار داینه و براساس ایران ِسرشماری سال ۱۳۸۵ دله، ونه جمعیت ۲۶۲ نفر (۵۲خانوار) بی‌یه.
منابع
آق‌چه‌لو
قطعنومه ۱۸۶۴ امنیت شورا
قطعنومه ۱۸۶۴ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۲۳ ژانویه ۲۰۰۹ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره نپال وضعیت ره بررسی هاکردن هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۶٬۰۷۴‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
عقده ادیپ
منابع
رج:روان‌شناسی
اوزاسکو
23° 31' 58" S 46° 47' 31" O  اوزاسکو  أتا شهر نوم هسه که برزیل دله دره.
هاره
اتا روستای نوم هسه که بالا لاریجان دهستون دله دره. اینتا روستا لاریجان بخش دله،آمل شهرستون دله دره.
بنگلادش
بنگلادش (بنگالی جه: গণপ্রজাতন্ত্রী বাংলাদেশ) اتا کشور هسه آسیایِ جنوب دله. اینتا کشور دتا همسایه دارنه که وشون نوم میانمار و هند هسنه. اینتا کشور بنگال دریامونا پلی دره.
مردمون
۸۹٫۷ درصد مردمون بنگلادش دله مسلمون و اکثریت سُنی مذهب هستنه. ۹٫۲ درصد بنگلادشیون هم هندو هستنه. این کشور دله دیوبندی و اهل حدیث ِپه‌روون هم خله هستنه.
بنگلادش جهون ِنهمین پرجمعیت کشور هسته و ونه جمعیت انبسی (= تراکم جمعیت) خله بالا دَره. این منطقه‌یِ بـِنه خله حالخیز هسته ولی مشکل اینه که اونجه خله طوفان و سیل اِنه که زندگی ره مردمون وسّه سخت کانده.
گزارش‌کرون گانّه ۹۵ درصد زنان بنگلادش دله فقیری جه زندگی کانّه و خله مشکلات دارنه.
اقتصاد
بنگلادش پیل یکا تاکا هسه. بنگلادش لباس سَره دِنیایِ دومین صادرکننده هسته. چون کارگرون ِمِزد این کشور دله پایین دَره، خله از کارخنه‌دارون دِنیا جه اونجه جمع بَیینه و تولیدی بَزونه.
جوغرافی
بنگلادش گتی ۱۴۴۰۰۰ کیلومتر موربع هسه.اینتا کشور اتا دنیا پر جمعیت‌ترین کشورون جا هسه که ونه جمعیت ۱۰۲ میلیون نفر هسه.ونه نیشته‌گا داکا شهر هسه.
بنگلادش ِزمین هند ِدله دَره و همه وَری این کشور جه وَر خانّه، فقط اتا پچوک سامون هم میانمار جه دانّه و ونه جنوب بنگلادش دریامونا دره.
تقسیمات
بنگلادش ۷ استان دانه:
منابع
رج:بریتانیا قدیمی مستعمرات رج:مشترک‌المنافع کشورون رج:آسیایی کشورون رج:اسلامی کشورون رج:سارک
استپاناوان
استپاناوان اتا شهر هسته که ارمنستون ِلوری استان دله دره و سال ۱۹۳۸ اتا شهر بَیی‌یه. اسا هم ۱۹٬۳۴۱ نفر جمعیت دانّه.
قطعنومه ۱۲۲۵ امنیت شورا
قطعنومه ۱۲۲۵ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۲۸ ژانویه ۱۹۹۹ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره گرجستون وضعیت هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۳٬۹۷۲‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
قطعنومه ۳۵۰ امنیت شورا
قطعنومه ۳۵۰ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۳۱ مه ۱۹۷۴ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره اسرائیل-سوریهٔ ِعربی جوموری هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۱٬۷۷۴‌ام دله ۱۳تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
ملاق بن تپه
ملاق بن تپه اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ هزاره اول پیش از میلاد جه رسنه. ملاق بن تپه مازرون استان و ساری شهرستان دله دره. ونه آدرس بخش مرکزی، دهستان اسفیورد شورآب، ۳ کیلومتری شمال شرق روستای تیرکلا هسته. این بنا ۱۰۲۹۱ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۲-۰۷-۰۱ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:ساری تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
ژان-ماری دگینیه
ژان-ماری دگینیه نویسنده قرن نوزدهم میلادی اهل فرانسه هسته.
منابع
رج:فرانسه‌ی نویسندگون قرن نوزدهم میلادی
گلوگاه(گلیا)
گلوگاه(گَلِیا) اتّا شهر نومه كه مركز بخش بندپي شرقی  شهرستان بابل در اوستان مازندران هسّه.
امیرآباد (آمل)
امیرآباد، روستائی هسه از توابع بخش لاریجان شهرستان آمل در استان مازندران ایران.
جمعیت
اینتا روستا، دهستان بالالاریجان دله قرار داینه و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، ونه جمعیت ۶۰ نفر (۱۷خانوار) هسه.
شورگل (بیله‌سوار)
شورگل ، اتا روستای نوم هسته از توابع قشلاق دشت ِبخش، بیله سوار ِشهرستون، اردبیل ِاوستان دله، ایران میون.
جمعیت
اینتا روستا، قشلاق جنوبی ِدهستون درون قرار داینه و براساس ایران ِسرشماری سال ۱۳۸۵ دله، ونه جمعیت ۶۵۰ نفر (۱۲۶خانوار) بی‌یه.
منابع
شورگل
اخازیر
اتا روستای نوم هسه که بالا لاریجان دهستون دله دره. اینتا روستا لاریجان بخش دله،آمل شهرستون دله دره.
ئوشار تیفانی
ئوشار تیفانی (انگلیسی:Tiffany Falls) ئوشاری هسته که همیلتون (انتاریو)، کانادا درون واقع بَیی‌یه و ونه کلی ارتفاع ریزشگاه، 21 m هسته.
ئوشار بویوما
ئوشار بویوما (انگلیسی:Boyoma Falls) ئوشاری هسته که جمهوری دموکراتیک کنگو درون واقع بَیی‌یه و ونه کلی ارتفاع ریزشگاه، 200 پا or 60 متر هسته. اینتا ئوشار ِنسبی پهنا 4،500 پا یا 1،372 متر متر هسته.
منابع
رج:زئیر ئوشارون
قطعنومه ۱۸۶۵ امنیت شورا
قطعنومه ۱۸۶۵ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۲۷ ژانویه ۲۰۰۹ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره ساحل عاج وضعیت ره بررسی هاکردن هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۶٬۰۷۶‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
مارمضون
مارمضون (عربی جه: الشهر الرمضان) اسم نوهمین مائ قمری هسته. این ما دله روزه مسلمونا وسّه واجب وانه. ما رمضان دین اسلام دله ماهی مبارک هسته. قورآن دله این ما جه به عنوان مائی که ونه دله قورآن نازل بیّه یاد وانه. مسلمونا معتقدنه که قدر شو این ما دله دره.
بن بنویشت
رج:ایسلام
مونتروژ
مونتروژ اتا شهر نوم هسته که فرانسهِ او-دو-سن دله دره. اینتا شهر ایل-دو-فرانس ِشهرستون میون قرار بییته و سال ۲۰۰۶ سرشماری سَره، ۴۵٬۱۷۸ نفر جمعیت داشته.
انزان (مشگین‌شهر)
انزان ، اتا روستای نوم هسته از توابع مرکزی ِبخش، مشگین شهر ِشهرستون، اردبیل ِاوستان دله، ایران میون.
جمعیت
اینتا روستا، شعبان ِدهستون درون قرار داینه و براساس ایران ِسرشماری سال ۱۳۸۵ دله، ونه جمعیت ۵۰۶ نفر (۱۱۳خانوار) بی‌یه.
مرسدس دامبروسیس
مرسدس دامبروسیس نویسنده قرن بیستم میلادی اهل فرانسه هسته.
انزان (مشگین‌شهر)
منابع
انزان
مرسدس دامبروسیس
منابع
رج:فرانسه‌ی نویسندگون قرن بیستم میلادی
قطعنومه ۳۵۱ امنیت شورا
قطعنومه ۳۵۱ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۱۰ ژوئن ۱۹۷۴ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره بنگلادش ِعضویت هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۱٬۷۷۶‌ام دله   تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
وانا
اتا روستای نوم هسه که بالا لاریجان دهستون دله دره. اینتا روستا لاریجان بخش دله،آمل شهرستون دله دره.
توکوروزاوا، سایتاما
بیرون بگردستن
رج:سایتاما شهرون
قطعنومه ۷۹۸ امنیت شورا
قطعنومه ۷۹۸ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۱۸ دسامبر ۱۹۹۲ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره بوسنی و هرزگوین هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۳٬۱۵۰‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
ادوارد براون
ادوارد گرانویل براون Edward Granville Browne (۱۸۶۲-۱۹۲۶]) مستشرق و ایران‌شناس مشهور بریتانیایی بی‌یه. وه ابن‌اسفندیار کتاب ره هم اولین بار وسّه ترجومه و چاپ هاکرده.
منابع
Wikipedia contributors, "Edward Granville Browne," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Edward_Granville_Browne&oldid=204826708
سنگر تپه
سنگر تپه اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ هزاره اول پیش از میلاد جه رسنه. سنگر تپه مازرون استان و ساری شهرستان دله دره. ونه آدرس بخش مرکزی، دهستان مذکوره، روستای دولت‌آباد هسته. این بنا ۱۰۲۹۲ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۲-۰۷-۰۱ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:ساری تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
تالین (ارمنستون)
منابع
تالین
نظرعلی‌بلاغی
نظرعلی‌بلاغی، اتا روستای نوم هسته از توابع قشلاق دشت ِبخش، بیله سوار ِشهرستون، اردبیل ِاوستان دله، ایران میون.
منابع
نظرعلی‌بلاغی
مرزیکلا
مرزیکلا مازرون اوستان ره اتا شهر هسته که بابل شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۸۶۸ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:بابل شهرون رج:مازرون اوستان شهرون
قطعنومه ۱۲۲۶ امنیت شورا
قطعنومه ۱۲۲۶ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۲۹ ژانویه ۱۹۹۹ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره اریتره و اتیوپی میون وضعیت ره بررسی هاکردن هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۳٬۹۷۳‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
گتاب شهر
گتاب اتا شهر نوم هسه گتاب بخش دله، بابل شهرستون، مازرون اوستان میون.
زرگرمحله
زرگر یا زرگر مله مازرون اوستان ره اتا شهر هسته که بابل شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۳٬۹۹۱ نفر جمیعت داشته. این در حالی هسته که سرشماری پیش از وه، سال گدر، زرگرمحله ۴۲۳ نفر جمیعت جه ثبت بئی بی‌یه.
په‌نویس
رج:مازرون اوستان شهرون
آب گرم
اتا روستای نوم هسه که بالا لاریجان دهستون دله دره. اینتا روستا لاریجان بخش دله،آمل شهرستون دله دره.
ئوشار تیناگو
ئوشار تیناگو (انگلیسی:Tinago Falls) ئوشاری هسته که میندانائو، فیلیپین درون واقع بَیی‌یه و ونه کلی ارتفاع ریزشگاه، 73.152 m هسته. اینتا ئوشار ِنسبی پهنا 100 ft متر هسته.
رقه (استان)
رقه سوریه‌ی استان هسته. این استان ِنیشتنگایِ نوم هم رقه هسته. این استان ۱۸۸۰۰۰ نفر جمعیت دانّه.
بریدال ویل (کارولینای شمالی)
بریدال ویل (کارولینای شمالی) (انگلیسی:Bridal Veil Falls (DuPont State Forest)) ئوشاری هسته که کارولینای شمالی، ایالات متحده آمریکا درون واقع بَیی‌یه و ونه کلی ارتفاع ریزشگاه، 120 ft هسته.
منابع
رج:آمریکا ئوشارون
قطعنومه ۳۵۲ امنیت شورا
قطعنومه ۳۵۲ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۲۱ ژوئن ۱۹۷۴ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره گرانادای ِعضویت هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۱٬۷۷۸‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
قطعنومه ۱۸۶۶ امنیت شورا
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
گور کن تپه
گور کن تپه اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ هزاره اول قبل از میلاد جه رسنه. گور کن تپه مازرون استان و ساری شهرستان دله دره. ونه آدرس بخش مرکزی، دهستان اسفیورد شورآب، ۳ کیلومتری شرق روستای ماچک پشت هسته. این بنا ۱۰۲۹۳ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۲-۰۷-۰۱ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:ساری تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
امیرکلا
امیرکلای شهر مازرون اوستان ره اتا شهر هسته.
فیره
فیره، روستائی هسه از توابع بخش لاریجان شهرستان آمل در استان مازندران ایران.
جمعیت
اینتا روستا، دهستان بالالاریجان دله قرار داینه و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، ونه جمعیت ۶۳ نفر (۲۳خانوار) هسه.
منابع
فیره
امیرآباد
اتا روستای نوم هسه که بالا لاریجان دهستون دله دره. اینتا روستا لاریجان بخش دله،آمل شهرستون دله دره.
مودون
مودون اتا شهر نوم هسته که فرانسهِ او-دو-سن دله دره. اینتا شهر ایل-دو-فرانس ِشهرستون میون قرار بییته و سال ۲۰۰۶ سرشماری سَره، ۴۴٬۷۴۵ نفر جمعیت داشته.
منابع
رج:فرانسه شهرون
کامرون
کامِرون  اتا کشور هسته که آفریقای ِغربی وَر دَره. این کشور جمعیت ۲۲ میلیون پونصد هزار نفر هسته و ونه رسمی زوون‌ها فرانسوی و انگلیسی هستنه.
یائونده کشور ِنیشتنگا (=پایتخت) هسته و ۱ میلیون و ۱۵۵ هزار نفر جمعیت دانه ولی دوالا دِ میلیون و چارصد هزار نفر جمعیت جه گتترین شهر هسته. کامرون دله حدود ۲۰۰تا زوونی گروه زندگی کانّه.
کامرون ِاقتصاد و اجتماعی ثُبات دیگه کشورون جه آفریقا دله همیشه ویشته بی‌یه. همینسه کشاورزی، راهسازی، راه آهن و نفت و چوی ِصنایع پیشرفت هاکردنه ولی هنتا فقیرون این کشور دله خله هستنه.
تاریخ
کامرون سال ۱۸۸۴ جه آلمان ِمستعمره بیّه. جهونی جنگ اول ِپه کامرون ره فرانسه و بریتانیا تقسیم هاکردنه. بخشی که فرانسه داشته روز اول ژانویه ۱۹۶۰ مستقل بیّه و وه ره کامرون ِجمهوری بنومستنه و جنوبی بخش که بریتانیا کنترل کارده هم ۱ اکتبر ۱۹۶۰ مستقل بیّه و سال ۱۹۶۱ کامرون ِجمهوری جه وصل بیّه.
قدرت این کشور دله سال ۱۹۸۲ جه پل بیا دَس دَره و وه که اتی توتالیتاریسم رئیس‌جمهور هسته، خلق دموکراتیک جنبش حزب جه همینتی حکومت هاکردن ره دمباله کَشِنه.
مردمون
این کشور جمعیت ۱۸ میلیون و ۶۰ هزار و ۳۸۲ نفر هسته که وشون سن ِمیونگین ۹/۱۸ سال هسته. کامرون دله هنتا ۴۰٪ بومی عقاید دارنه، ۴۰٪ مسیحی و ۲۰٪ هم مسلمون بَیینه.
انگلیسی و فرانسوی رسمی زوون هستنه ولی رسماً ۲۴تا زوون دیگه که اون منطقه شِنه، هنتا گپ بَزه وانّه.
کامرونی‌ها نژاد ۳۱٪ کوهستون‌هنیشت، ۱۹٪ استوایی بانتو، ۱۱٪ کِردی، ۱۰٪ فولانی، ۸٪ شمال‎‎غربی بانتو، ۷٪ شرقی سیو، ۱۳٪ دیگه ره هم بعضی آفریقایی نژادون و الباقی ره غربی مهاجرون تشکیل دِنّه.
تقسیمات
کامرون ۱۰ استان دانه:
گرانادا کنفدراسیون
گرانادایِ کنفدراسیون اتا کِتا-عُمر فدرال و جمهوری کشور بی‌یه که سال 1858 وقتی نو گرانادا جمهوری دپاته، شکل بَییته. این کشور اسایی کلمبیا، پاناما و بخش‌هایی از برزیل ره شامل بی‌یه. وقتی کلمبیا متحده ایالات تشکیل بیّه، این کشور سال 1863 رِقِد بورده.
کارولین لامارش
کارولین لامارش نویسنده قرن بیستم میلادی اهل فرانسه هسته.
کامرون
منابع
رج:آفریقایی کشورون رج:آفریقا اتحادیه رج:اسلامی کشورون رج:مشترک‌المنافع کشورون رج:انگلیسی‌زوون کشورون رج:فرانسوی‌زوون کشورون رج:بریتانیا قدیمی مستعمرات رج:آلمان قدیمی مستعمرات رج:فرانسه قدیمی مستعمرات
گرانادا کنفدراسیون
منابع
رج:آمریکا رقد بورده کشورون رج:رقد بورده کنفدراسیون‌ها رج:کلمبیا تاریخ رج:پاناما تاریخ
کارولین لامارش
منابع
رج:فرانسه‌ی نویسندگون قرن بیستم میلادی رج:زننه آدمون
قطعنومه ۷۹۹ امنیت شورا
قطعنومه ۷۹۹ امنیت شورا متحدِ مللِ سازمان که تاریخ ۱۸ دسامبر ۱۹۹۲ تصویب بَیّه، اتا بین‌المللی سند درباره سرزمینونی که اسرائیل اشغال هاکرده هسته. اینتا قطعنومه، نشست ۳٬۱۵۱‌ام دله ۱۵تا موافق رای، ۰تا مخالف رای و ۰تا ممتنع رای جه تصویب بَیّه.
پانویس
رج:قطعنومه مقالات
تاشیر
تاشیر اتا شهر هسته که ارمنستون ِلوری استان دله دره و سال ۱۹۸۳ اتا شهر بَیی‌یه. اسا هم ۷٬۵۸۶ نفر جمعیت دانّه.
منابع
تاشیر
چالمه‌کندی
چالمه‌کندی، اتا روستای نوم هسته از توابع قشلاق دشت ِبخش، بیله سوار ِشهرستون، اردبیل ِاوستان دله، ایران میون.
جمعیت
اینتا روستا، قشلاق شرقی ِدهستون درون قرار داینه و براساس ایران ِسرشماری سال ۱۳۸۵ دله، ونه جمعیت ۷۳۴ نفر (۱۴۰خانوار) بی‌یه.
منابع
چالمه‌کندی
شرقی آلمان
آلمان دموکراتیک جمهوری  که ونه غیررسمی نوم «شرقی آلمان» بی‎یه، اتا کمونیستی دولت بی‌یه که سال‌های ۱۹۴۹ تا ۱۹۹۰ اتا منطقه‌ی آلمان که شوروی اشغال هاکرد بی‌یه دله حکومت کارده.
منبع
رج:آلمان تاریخ رج:اروپا رقد بورده کشورون آلمان
اهل‌ایمان
اهل‌ایمان، اتا روستای نوم هسته از توابع مرکزی ِبخش، مشگین شهر ِشهرستون، اردبیل ِاوستان دله، ایران میون.
منابع
اهل‌ایمان
سوئد
سوئد ِگَتی ۴۴۹٬۹۶۴ کیلومتر مربع، هسته که گت بی‌ین ِپه اروپا دله شیشمین کشور هسته. سوئد جمعیت بیش از ۹٫۶ میلیون نفر هسته که تقریباً ۷٫۹ میلیون نفر سوئدی‌تِبارنه. این کشور ِجمعیت ِانبسی کم هسته و مردمون ویشته جنوبی قسمتون دله درنه و بیش از ۸۵٪ مردمون شهرون دله دَرنه. سوئدی‌تبارون ِنژاد اتی وایکینگی تِبار دانه.
سیاست
این کشور دله هَنتا اساسی قانون په شائون حکومت کانّه ولی شاه اتی تشریفاتی هسته و نخست‌وزیر همه‌کاروئه. این کشور اروپا اتحادیه و نوردیک کشورون اتحادیه دله عضو هسته.
فرهنگ
این کشور دله سوئدی رسمی زوون هسته و اتی سامی هم لاپلند دله دَرنه که بعضی ایالتون ره شامل وانه.
لوتری ِمسیحیت که ۶۶ درصد جمعیت ره تشکیل دِنه بزرگترین مذهب در سوئد است. این کشور ِاصلی دین هسته. اسلام هم مسیحیت ِپه دومین دین هسته که ونه په‌روون دینی‌آزادی دارنه. بقیه یا بی‌دین هستنه یا دینی غیر این دارنه.
تقسیمات
سوئد ۲۵ استان (Län) دانه:
شهرون
سوئد نیستگا استکهلم هسه و ونه گت شهرون گیوتبوری (گوتنبرگ)، ئوپسالا، مالمو، کالمر، لوله هسنه.
منابع
رج:اروپا کشورون رج:اسکاندیناوی رج:مشروطه سلطنت رج:اروپا اتحادیه رج:نوردیک کشورون
اندونزی
اندونزی أتا کشور هسه که آسیا شرقی‌جنوب و آروم اوقیانوس میون دره. اینتا کشور کول دله أتا جزیره‌ای کشور هسه. اندونزی ۱۳۶۷۷تا جزیره جا درس بونه و مجمع‌الجزایر هسته و ۳۳ استان دانّه. اینتا کشور استوای خط سر کته و ونه بلندی یک‌هشتم دنیای محیط قایده هسته. ونه گت جزایر سوماترا، جاوه، بورنئو، سولاسی، پچیک سوندای، ملوک و نو گينه هستنه.
این کشور آسئان اتحادیه دله عضو هسته و ویشترین جمیعت ره آسیای جنوب‌شرقی کشورون دله دارنه. ونه جمیعت چارومین رتبه ره دنیا دله دارنه. سال ۲۰۲۳ حدود ۲۷۹ میلیون نفر آدم اونجه زندگی کنه. جاکارتا اندونزی ِنیشتگا (=پایتخت) هسته که جاوه دله قرار دارنه.
این کشور قدیم اتا تجاری امپراتوری بی‌یه که چینی‌ها و مسلمون‌ها جه دریویی تجارت کرده. استعمار دوره، این مجمع‌الجزایر هلند کولونی بی‌یه و ونه نوم ره خله توم هلند شرقی هند گاتنه. زمونی که جاپون این جزایر ره جهونی جنگ دوم دله بیته، اندونزیایی‌شون اتا داوطلب ارتش بساتنه و وقتی جنگ تموم بیّه، هلند جه سیواخاهی هاکردنه و هلندی‌شون ره راقاضی دمبدانه که اتا مستقل کشور بساجن.
اندونزی تاریخ دله احمد سوکارنو و محمد سوهارتو ویشترین ریاست جمهوری داشتنه. سوکارنو کشورِ مؤسس بشناسی وونه که اندونزیِ ملی هویت ره بساته. سوهارتو هم این کشور اقتیصاد ره بتتر هاکرده و دست‌راستی سیاستون ره اندونزی دله په هایته. سوهارتو بورده په، اندونزی دله پارلمون و ریاست جمهوری جه اتا دموکراتیک جمهوری دارننه.
اندونزی مردم نژادون و زوون‌های مختلف دارنه و این کشورِ ویشترین جمیعت ره مالنزیایی‌تبارون دارنه. اندونزیایی زوون وشون رسمی زوون هسته که کشور دله ویشته تونّه ونجه گپ بزنن.
نوم
اندونزی نوم هند+نزی جه بسات وونه که اولین کلمه آلمانی و دومی یونانی زوون جه هسته و یعنن «هندی جزیره‌ئون». این نوم ره استقلال په رسماً استیفاده کننه.
پیشاتاریخ
اتی هومو ارکتوس یا آدمون اولیه اونجه دینه که وشون فسیل کشف بیه. این فسیل ره جاوه‌ای آدم هم گننه و ۱٫۷ میلیون سال قدمت دارنه. اون گدر غرب‌وری ِمجمع‌الجزایر هئی جا وصل بینه. حدود شیش هزار سال پیش دریوی ئو بالاته بمو و این جزایر سیوا بینه.
قدیم تاسا قایق و کشتی جه مردم جابجا وونه و این مسئله وشون تاریخ و فرهنگ سر تأثیر زیادی بی‌یشته. اوایل اونجه چو، ادویه و جنگلی محصولات صادر کردنه و تجارت رونق داشته. قرن اول پیش از میلاد جه شواهدی پیدا هسته که اندونزی تاجرون تا آفریقای سواحل تجارت وسه شینه و امونه. حتا احتمال دارنه اندونزیایی‌شون ماداگاسکار دله کولونی بزو بوئن. تا قرن پنجم میلادی اندونزی و چین میون هچّی میّن نی‌یه دیّه یا نا ولی این گدر چین کتابون دله اتی کافور ایسم دره که سوماترا جه یاردنه.
انده خراک و بخردنی اونجه دیّه که مردم اشکم سِر بی‌یه و سیوا-سیوا شه زندگی ره کردنه. این‌سه اتا متحد حکومت بساته نیّه و جزایر مستقل اداره بینه. هر منطقه شه وسّه حکومتی داشته که خار بنه و آتشفشونی خاک جه روزی دریاردنه و تجارت هم وشون برکت ره ویشته کرده. هیچ منطقه‌ای اتنده قدرت نداشته که باقی همساینون ره حمله هاکنه یا شه سامون جه یور بوره. اندونزی شهرها قدیم تاسا شه نوم ره حفظ هکردنه و هرکامین شه وسّه تاریخی دارنه. اونجه‌ی مردم ِفرهنگ هم همینتی سیوا-سیوا بمونسته و فی‌المثل هر منطقه‌ای شه سیوا زوون دارنه.
هندویی-بودایی دوره
تاجرونی که اندونزی و هند میون امونه-شینه، باعث بَینه که هندوئیسم این منطقه دله بشناسی بوو. کتیفه‌ئونی که جاوه دله پیدا هاکردنه، سراق دنه که بعضی دربارون هندو ملّائون جه استقبال کردنه. چینی منابع جه تومبی دونیم که اون گدرها اندونزی ِحاکمون هئی جه جنگ هم کردنه تا شه قلمرو ره گت‌ته هاکنن. این میون بعضی حاکمون هندوئیسم په‌روو بینه و خدائون دست‌به‌دامن بینه. همین دوره باکتی ِجنبش نفوذ پیدا هاکرده و برهمن‌ها حاکمون ره یاد دانه که چتی ونه «ریاضت، قدرت و پرهیز» جه خدائون ره نزدیک بیّن. کالیمانتان دله اتا کتیفه دره که میّن کانده حاکم شه پیروزی ره شیوا جه نسبت دنه.
اندونزیایی‌ها عادت داشتنه معبدهای پلکانی و کاتی-کاتی‌مونا بساجن و شه مِرده ره ونه دله چال هاکنن. زمونی که بشنوستنه شیوا، هندوهای خِدا، هم کوه ِچکل زندگی کنده، خال کاندی وشون وسّه آشنا بی‌یه و اینتی قدیمی کاتی‌مونائون مقدس بَینه. وشون درکایِ ئو ره هم مقدس دونستنه چون شیوا کوه دله ئو ره رها کرده و ئو شفابخش و تمیزکر بی‌یه. گوروهایی که اندونزی دله دَینه، سعی کردنه که محلی عقاید ره هندوئیسم جه پشو بزنن تا مردم ره ویشته جذب هاکنن. کتیفه‌هایی که این دوره جه بمونسته، سانسکریت جا هستنه. هندوئیسم این دوره خله په‌روون داشته ولی همه‌جایی نیّه.
سریویجایا
اولین بار اتا بودایی مردی که ۶۷۱ میلادی اندونزی وری جا گذر کرده، سریویجایایِ قلمرو جه گپ زنده. سریویجایا اتا پادشاهی حکومت بی‌یه که پالمبانگ شهر پلی وجود داشته و قرن‌های هقت تا دهم میلادی قدرتمند بی‌یه. این پادشاهی اتا تجاری مرکز بی‌یه که بودیسم ِگت بیّن ره کومِک رسندی‌یه. عربی و چینی منابع ونه خَوری خله گپ زندنه. نیمه دوم قرن هفتم جه اتی کتیفه دره که مالایی زوون و هندی خط جه بنویشت بیّه و این شهر شنه. سریویجایایِ حاکم شه ره بودا معرفی کرده و این اولین نمونه هسته که اندونزی دله اتا دینی حکومت دله حاکم مذهبی رهبری ره هم دست گیرنه.
ات قرن دمبال‌ته، دیگه سریویجایا شه هژمونی ره از دست هدا بی‌یه. تا قرن سیزهم اتا جاوه‌ای حکومت خلاء قدرت جه استفاده هاکرده و قِددار بیّه. شایلندرا اتا سلسله بی‌یه که جاوه دله قدمت داشته و بودایی-هندو دین ره اونجه رواج دائه. این حکومت گدر چنتا مذهبی بنا هم جاوه دله بساتنه که هنتا باقی هسته. این گدر پادشاه شه ره خدا (شیوا) معرفی کرده و حکومت و مذهب خله پشو بخردنه. وشون دین هندوئیسم ِشیواپرستی و بودیسم ِماهیانا جه قاطی بئی بی‌یه. قرن دهم جه تا پونصد سال بعد، جاوه‌ی مرکزی و غربی مناطق جه کتیفه یا کتابی نمونسته و ونه دلیل میّن نی‌یه. جاوه‌ی شرق هم دولت-شهرهایی دینه که وشون تاریخ دره.
کرتاناگارا
قرن سیزهم چینی کشتی‌ها مستقیماً امونه مجمع‌الجزایر تا جنگلی‌ها جه مستقیم خرید-فروش هاکنن. جاوه‌ی شرقی بندرون این گدر رونق بیته. البته سوماترا و بورنئو و مالاکا دله هم تاجرون امونه-شینه ولی شرقی جاوه مرکزیت داشته. سوماترا دله شاهونی دینه که خاستنه سریویجایا ره احیا هاکنن ولی موفق نینه و جاوه‌ای شاهون خاستنه این خلاء ره پر هاکنن. جاوه شه سیاسی و فرهنگی تأثیر ره غربی جزایر سر یشته. سال ۱۲۷۵ میلادی، جاوه‌ی شاه، کرتاناگارا، تصمیم بیته سوماترای جنوبی شاهون ره مجبور هاکنه که وه ره احترام بی‌یلن و شاه بخوندن. شاید وه خاسته جزایر ره کوبلای خان دیم‌به‌دیم بیّن وسّه آماده هاکنه. کرتاناگارا شه سامون دله هم رقیبونی داشته و مذهبی اتحاد دمبال هم دیّه. وه ره شیوا-بودا دونستنه که شیاطین قِد ره شه دل درون دارنه تا نی‌یله جاوه ره رَسِد هاکنن. اتا شاعر، پراپانچا نومی، وه ره قرن چاردهوم یاد یارنه. فرن چاردهوم دله جاوه‌ی شاهون باقی جزایر ِاحترام و اطاعت ره داشتنه.
سال ۱۲۸۹ کرتاناگارا اتا پغوم‌رسون که کوبلای خان برسنی بی‌یه ره بی‌احترامی هاکرده و سال ۱۲۹۲ کوبلای خان جاوه ره لشکر برسنی‌یه. این گدر اتا شورش دله کرتاناگارا ره بکوشتنه و شورشیون ره ونه دوماد سرکوب هاکرده و شه قدرت بیته. ونه نوم کرتاراجاسا بی‌یه و کوبلای خان جه آشتی هاکرده و شه ره کرتاناگارایِ جانشین معرفی هکرده. وه حکومت ِنیشتگا و مقر ره عوض هاکرده و بورده ماجاپاهیت و چن گدر مجبور بی‌یه شورشی‌ها جه جنگ دکفه. سال ۱۳۱۹ ونه قدرت تثبیت بیّه و بالی، سوماترا و بورنئو هم ونه دست دکتنه.
سال ۱۳۵۰ کرتاناگارایِ دتری نوه، که ونه نوم هیام ووروک بی‌یه، شاه بیّه. ونه دوران جاوه‌یِ اقتدار دوره هسته. وه محلی حاکمون جا کسی-خِشی هاکرده تا شه قدرت ره ویشته حفظ داره. هیام ووروک خله سفر شی‌یه تا رعایا فرصت دارن شه خدا ره نزدیک جه بوینن. وه خارج از اندونزی هم معروف بی‌یه و مینگ سلسله گدر وه ره برسمیت اشناسینه.
اسلام دوره
مسلمون تاجرون خله توم پیش‌تر جا امونه اندونزی و شینه ولی اواخر قرن سیزهم بی‌یه که سوماترای دِتا شمالی شهرون اسلام په‌روو بینه. این دِ شهر «سامودرا-پاسای» و «پرلاک» نوم داشتنه و وشون ِشاهون مسلمون بینه. بعضی بندری شهرون دیگر هم تا قرن پونزهم کم‌کم اسلامی بینه. اسلام تجارت پشتی رواج پیدا هاکرده و اوایل غربی بندرون که برخلاف جنوبی بنادر دریویی دزد ناشتنه، امنیت وسّه شه تجارت ره مسلمون‌ها جا ویشته هاکردنه و بنگال خلیج جه امونه-شینه. سوماترای شمالی‌قسمت طلا و جنگلی محصولات ره رسنی‌یه غرب و قرن چاردهم سامودرا-پاسای اتا تجاری مرکز بیّه. مالاکا هم قرن پونزهم دله تجارت پشتی گت‌ته بیّه و مالایی جزیره‌مونا دله تجارت مرکز بی‌یه. قرن پونزه و شونزهم گدر جاوه‌ی بندرون هم کم‌کم اسلام په‌روو بینه چون مسلمون‌ها جه تجارت هاکردن وشون وسّه ویشته سود یارده. این زمون آچه جایی که سامودرا-پاسای وجود داشته ره بَیته و اتا اسلامی حکومت بساته که هندِ مسلمون ِحکومتون جه ارتباط داشته. وقتی سال ۱۵۱۱ پرتغالی استعمارکرون بمونه و مالاکا ره بَیتنه، آچه خاسته عثمانی جه کومِک بَیره تا پرتغال جلو هرسته. اوایل قرن هیودهم بی‌یه که مینانگ کابائو، که قدیم بودایی-هندویِ مرکز بی‌یه، مسلمون بینه و سوماترایِ جزیره درستی اسلامی بگردسته.
جاوه جزیره تحت تأثیر سوماترایی تاجرون قرار گیته و ونه بندری شهرون کم‌کم مسلمون بینه ولی هنتا جزیره‌ی دله‌طرفی شهرون هندو-بودایی دین داشتنه و اینتی وشون میون جنگ هکته. مسلمون‌ها حریف نَینه که ماجاپاهیتِ مرکزی حکومت ره رقد بدن ولی این حکومت شه دله اختلافات جا بترکسته و جاوه بی‌سرصاحاب بیه تا این که جنگ و مرافع بیّه و رقابت بالا بیته. قرون پونزه، شونزه و هیوده خله جاوه دله جنگ و درگیری کتنه. مسلمون حکومت‌ها خاستنه شه دین ره زورپشتی جاوه‌ی غرب و پالمبانگ دله همگانی هاکنن. جنگ باعث بیّه بنادر و تجاری شهرون رقد بوردنه و جاوه عقب دکته.
اسلامی که هند جه بمو اندونزی خله تصوف په‌روو بی‌یه و اندونزیایی‌شون هم این زهد و عرفان جه ارتباط بیتنه چون وشون ِقدیمی دین ره مونسته. اولین کسایی که اسلام ره قبول هاکردنه، طبقه‌ای بینه که ساحلی شهرون دله دینه و خاستنه شه کارِ پشتی ثروت و قدرت بدست بیارن ولی سلسله‌مراتبی جامعه دست گرفتار بینه و اسلامِ برابریِ شعار په بوردنه تا شه مقاصد جه برسن. در عوض مرکزی شهرون شه سلسله‌مراتب سر نازستنه چون قدیم تاسا شه ره بالاتر و متمدن‌تر دینه و نخاستنه حکومت وشون میس دله جه دربئه. با این چنین مرکزی شهرون هم کم‌کم مسلمون بینه ولی وشون اختلاف انده-انده نیّه و جاوه ره تا چند قرن درگیر داشته.
اروپایی استعمار دوره
سال ۱۶۰۲ میلادی هلند بتقلید از انگلیس، اتا کمپانی بساته که هلند شرقی هند نوم داشته و وه ره VOC هم گاتنه. هلندی‌ها شه تجارت ره این منطقه دله انحصاری هاکردنه و دیگرون ره اجازه ندانه که وشون ملک دله تجارت هاکنن. هلندِ شرقی هندِ کمپانی اوایل همونتی که سوماترا و جاوه‌ی شاهون تجارت کردنه، ادویه ره بازار دله جه جمع کردنه و روستایی‌ها جه خرینه و رسنینه اروپا ولی کم‌کم حکومت بساتنه و زمین ره صاحاب بینه. یان پترسون کوئن و ونه جانشین‌ها، آنتونی فن دیمن و جان مائتسویکر، این کمپانی ره به اتا گت امپراتوری بدل هکردنه. هلندی‌ها سال ۱۶۴۱ مالاکا ره پرتغال جه بیتنه و انگلیسی‌ها ره اتا پچیک شهر دله محدود هاکردنه و شه کارخنه‌ئون ره شرقی جزیره‌ها دله بساتنه. وشون حکومت دله هم دخیل بَینه و محلی حاکمون میونجی‌کری ره باعث هاکردنه که قانونگذاری هاکنن. هلندی‌های تجاری مرکز شهری بی‌یه که ونه نوم ره بی‌یشت بینه «باتاویا» و اسا ونه نوم «جاکارتا» تغییر هاکرده. قرن هیژدهم دله VOC بچم دکته. قاچاق زیاد بیّه و محلی‌ها شه محصول ره کمپانی جا نروتنه. حکومت‌داری هزینه خله بی‌یه و کمپانی ِکارمندون هم فساد مالی جه درگیر بینه. علاوه بر اینان، خدی هلندِ اصلی سرزمین دله هم جنگ بی‌یه و ناپلئون این کشور ره اشغال هاکرده و باتاویان جمهوری بقدرت برسی‌یه. آخرکار، سال ۱۷۹۹ هلندِ جمهوری دستور هدا که کمپانی ره منحل هاکنن.
کمپانی که دخاته، اتا فرماندار بنوم هرمان ویلهم دندلز اونجه نایب‌السلطنه بیه که فرانسه منافع ره دمبال کرده. وه شه ارتش ره قوی‌ته هاکرده، جاوه دله جاده دکشی‌یه و محلی حاکمون ره رسمی مقوم هدا تا بعنوان بخشدار، هلندِ کارمند بوون. سال ۱۸۱۱ بریتانیای شرقی هند جاوه ره بیته و توماس استمفورد رافلز ره اونجه مسئولیت هدا. رافلز اینتی فکر کرده که اگر بنگال واری جاوه ره سیستماتیک اداره هاکنن، هم اجباری کشاورزی تموم وونه و جاوه‌ای مردمون هلندِ ظلمِ دست جا رها وونه، هم وشون ِمحصول ویشته وونه چون اتا لیبرال اقتیصاد دله درآمد پیدا کننه و اینتی بریتانیایی جنس هم بتتر فِروش شونه. رافلز مالایی ادبیات و فرهنگِ درس ره بخوندست بی‌یه و اتا بودایی معبد خرابه ره کشف هاکرده و سال ۱۸۱۷ اتا کتاب «جاوه تاریخ» جا بنویشته. رافلز خاسته بریتانیا ره تموم زمین‎های صاحاب هاکنه و کشاورزون جه مالیات بیره ولی این روش اندونزی دله جواب ندائه چون سنتی روش دله کشاورزون زمین‌صاحاب بینه و حاکمون اروپا واری فئودال نینه.
سال ۱۸۱۵ هلندی‌ها وردگرستنه و شه شرقی هند ره بریتانیا جه پس بیتنه. وشون ات‌که شه سیاستون ره تغییر هدانه و اقتیصاد وضع بدته بیّه. کشاورزون و محلی حاکمون و ملّائون داد دربمو و چنتا جنبش علیه هلندیشون هرستانه که سرکوب بینه. آچه دله شهری بنوم «پادری» دیّه که حاجی‌ها اونجه جه ورگردستنه و اتا اسلامی جنبش «پادری‌ها» نوم اونجه بساته بیّه که تا چند سال هلندِ دست‌هنیش حاکمون جه چریکی جنگ داشته و تا ۱۸۳۷ دمباله پیدا هاکرده و ای ۱۸۷۳ تا ۱۹۰۸ جنگ ادامه داشته.