cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
رامون ویلدا مورالس
خوزه رامون آدولفو ویلدا مورالس از سال ۱۹۵۷ تا ۱۹۶۳ به عنوان رئیس جمهور هندوراس هندوراس خدمت کرد.
رامون ویلدا مورالس و همسرش، الجاندرینا، او ۶ پسران: دوقلوها رامون و روبن، الجاندرو، موریکیو، لئوناردو، و خوان کارلوس. رامون ویلدا مورالس در تاریخ ۲۶ نوامبر سال ۱۹۷۱ در شهر نیویورک کشته شد و در آنجا به عنوان سفیر هندوراس در سازمان ملل متحد خدمت کرد. بیوه او در نوامبر ۲۰۱۲ در سن ۹۵ سالگی مرد.
منابع
رج:هندوراس رییس‌جمهورون
ویژیلیوس
ویژیلیوس رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه رم دله دنیا بموئه و۲۹ مارس ۵۳۷ تا ۷ ژوئن ۵۵۵ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
وابسته جستارون
رج:پاپون
تیرنگ پشتی
تیرنگ پشتی (tireng pešti) اتا جور دارِ گوشکِ (gušek) نوم هسته.
رج:گوشکون
زیوش پیر جا
زیوش پیر جا(انگلیسی: Life with Father) اتا کومدی فیلم هسه کا مایکل کورتیز ونه دایرکتر هسه کا 1947 مونتشر بویه.
دیا(بریم-درگا) هماسیئون
رج:آمریکایی فیلمون رج:انگلیسی فیلمون
مارس
مارچ (انگلیسیج جه :March) میلادی تمنا سیّومین ما هسه و اینتا ما 31 روجی هسه.
ابوالحسن عمیدی نوری
ابولحسن عمیدی نوری اتا مازرونی محقق بی‌یه که سال ۱۲۸۲ دنیا بموئه. وه تهران دله شه درس ره بخوندسته و وکیل بیّه. وه اتا روزنومه بساته که ونه نوم «داد» بی‌یه. وه چنتا کتاب هم دانّه که وشون‌ها نوم «تخت‌جمشید» و «جرم و مجازات» هسته.
منابع
رج:مازرون نویسندگون
باشکنت دونشجار
باشکنت دونشجار اتا دوشنخار هسه ترکیه نکارا دله کا نصمک خصوصی هسه و اتا خار دونشجارونی هسه کا ترکیه دله درنه اینتا دونشجار ره بیداشت وجیریخنه دی تایید هاکرده و اینتا دونشجار شه کورسون ره تورکیج و اینگیلیسیج ارائه کنّه.
۲۶ ژوئیه
۲۶ ژوئیه روزی هسه که گریگوری تقویم دله، هر سالِنه ۲۰۷اُمین روز کَفِنه و اگه سال کبیسه بوئه، ۲۰۸اُمین روز إستِنه. ۲۶ ژوئیه جه، تا خانه سال سَر بوو، ۱۵۸ روز کار دارنه.
بریم بگردستن
۲۶
کاگوشیما (شهر)
کاگوشیما اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکاگوشیما استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۶۰۵٬۱۹۶ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۵۴۷٫۰۶ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۱٬۱۰۶ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۸۸۹-۰۴-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:کاگوشیما شهرون
پلاژیوس اول
پلاژیوس یکم رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه رم دله دنیا بموئه و۱۶ آوریل ۵۵۶ تا ۴ مارس ۵۶۱ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
وابسته جستارون
رج:پاپون
نمین
نمین اردبیل اوستان ره اتا شهر هسته که نمین شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۱۳٬۶۵۹ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:اردبیل اوستان شهرون
رج:نمین شهرستان
موزی‌باغ
جمعیت
اینتا روستا، شمالی رودپی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۳۴۵ نفر (۱۶۳خانوار) بی‌یه.
منابع
موزی‌باغ
محمدعلی شاه
محمدعلی شاه قاجار یا مَمدلی شا اتا قاجارون شاه بی‌یه که ۱۲ دی ۱۲۸۵ تا ۲۵ تیر ۱۲۸۸ شمسی، ایران دله حکومت کرده. محمدعلی شاه زمونی که مظفرالدین شاه بمرده، روسیه کومِک جه، شه پییر جاسر هنیشته. وه مشروطه انقلاب جه دشمنی داشته و مِیلس ره توپ دَوِسته. ونه دوره چون سلطنت دِباره مطلق بئی‌یه، «استبداد صغیر» لقب دارنه. مخالفونی که مشروطه جنبش هواخاه بینه، تبریز و گیلون و بختیاری‌ها دستوری، نهب بکاردنه و بمونه تهران ره بیتنه. اینتی بیّه که مشروطیت دوره وَردگرسته و محمدعلی شاه فرار هاکرده و بورده روسیه‌یِ سفارت دله پناه بیته. روس‌ها کومِک هاکردنه که مشروطه‌چی‌ها وه ره نکوشن و دادگاه وه ره تبعید هاکرده و ونه وسّه مقرری بی‌یشته. محمدعلی شاه ۱۶ فروردین ۱۳۰۴ شمسی، سانرمو، ایتالیا دله بمرده و ونه نعش ره اَی بیاردنه کربلا دله چال هاکردنه.
منابع
رج:قاجارون شاهون رج:مشروطه دوره
کوناکری
کوناکری اتا شهر هسته که گینه ِکشور ره نیشتگا هسته.
خلقون دموکراتیک حزب
خلقون دموکراتیک حزب (ترکی جه: Halkların Demokratik Partisi) یا خلاصتاً HDP اتا سیاسی حزب، ترکیه دله، هسته. این حزب شه اساسنومه دله گانه که ونه هدف تأسیس اتا دموکراتیک و مردمی دولت هسته که مردم ره شرافتمندونه زندگی ِفرصت هاده بی اونکه سرکوب، استثمار و تبعیض وشون وسّه وجود داره. این حزب شه مخاطب ره تموم قومیتون و مذاهبی دونده که دولت وشون ره ظلم کانده.
این حزب روز ۱۵ اکتبر ۲۰۱۲ خلقون ِدموکراتیک و کوردی چپگرایون ِکنگره دله تأسیس بیّه. این حزب ِاولیه اعضا ویشته آشتی و دموکراسی حزب جه اکتبر ۲۰۱۳ استعفا هِدا بینه و بمو بینه این حزب دله. دموکراتیک مناطق حزب این حزب ِاتا چلّه (=شاخه) هسته که ونه زووم کوردی مناطق دله هسته.
این حزب اولین حزبی بی‌یه که انتخابات ۲۰۱۵ دله بتونسته شمالی کوردستون ِمردِم ِنمایندگی جه ترکیه‌ی پارلمون دله راه پیدا هاکنه و «سدِّ قانون» ره سیزّه درصد رأی جه بِشکِنه.
منابع
رج:خلقون دموکراتیک حزب رج:اروپایی سوسیالیستون حزب رج:ترکیه حزبون
میرکتول قبرستونی
میرکتول قبرستونی اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون جه رسنه. میرکتول قبرستونی گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان، نعلبندان، مسجد جامع ِشمالی وَر هسته. این بنا ۲۲۲۵۲ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۱۲/۲۶ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
کیگالی
کیگالی اتا شهر هسته که روآندا ِکشور ره نیشتگا هسته.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:روآندا شهرون
ترکیه‌ی ویشه‌ئون تش بئیتن (۲۰۲۱)
ترکیه‌ی ۲۰۲۱ ویشه‌ئون تش بئیتن ۱۰۰ حریق جه ویشته بی‌یه که ترکیه‌ی ویشتر جنوبی مناطق دله اتفاق دکته. حریق سانتی‌گراد ۳۷ درجه جه شروع بیّه.
تلفات
این حریق په، ۸ نفر بمردنه و ۸۰۰ نفر جه ویشته مجروح بئینه.
روبرتو سوازو کوردووا
روبرتو سوازو کوردووا رئيس جمهور هندوراس از سال ۱۹۸۲ تا ۱۹۸۶ بود. سوازو کوردووا در تاریخ ۲۲ دسامبر ۲۰۱۸ در اثر عمل جراحی در سن ۹۱ سالگی فوت کرد.
منابع
رج:هندوراس رییس‌جمهورون
گِر
گر اتا بخردنی مایع هسه کا    کاله دارون کاله  ودد دلهتولید وونه. ل. شیر غذای گر ره در واقع ونه سلغئون و کتئون سه هسه. آدمیزائون دی دیر کاله دارون واری تا تمانی کا پچیک هسنه شه مار جه چوننه و تمانی کا گت بونه دی نچوننه. مختلف جئون مردمون جورباجور سورئون(حیوونئون) جه گر گیرنه. مثال سه هرکات جئون دله (خشک جائون) مردمون اشتر جه گیرنه گر ره امبا دیر جئون گو ، گومیش، گسن ، بز و خی و .. جه گیرنه.
ژان سوم
ژان سوم رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه رم دله دنیا بموئه و۱۷ جولای ۵۶۱ تا ۱۳ جولای ۵۷۴ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
وابسته جستارون
رج:پاپون
احمد بریمانی
احمد بریمانی اتا مازرونی محقق بی‌یه. وه سال ۱۲۸۴ شمسی ساری دله دنیا بموئه و سال ۱۳۰۷ وه ره دولت ِهزینه جه بورس هاکردنه روسیه تا شیلات ِوسّه درس بخونده. وه وردگردسته په، ایران دله شیلات ِسازمان ِرییس بیّه. وه اتا کتاب دانّه که ونه نوم «دریای خزر» هسته. این کتاب اولین کتابی بی‌یه که ایران دله، دریائون و ماهی‌ئون خَور بنویشته بیّه.
منابع
رج:مازرون نویسندگون رج:گت مردمون ساری
۲۷ ژوئیه
۲۷ ژوئیه روزی هسه که گریگوری تقویم دله، هر سالِنه ۲۰۸اُمین روز کَفِنه و اگه سال کبیسه بوئه، ۲۰۹اُمین روز إستِنه. ۲۷ ژوئیه جه، تا خانه سال سَر بوو، ۱۵۷ روز کار دارنه.
بریم بگردستن
۲۷
آلمونء مارک
پول وه کا غربی آلمون دله اول رایج بیه بعد کا دتّا آلمون اتا بویه دی دیدوسد المون دله دی رائج بیه. تا کا یورو رایج بیه اینتا پیل رواج جه بکته.
ممبعئون و دیا هماسیئون
English Wikipedia
ویکی پدیا فارسی
جعفرآباد (بیله‌سوار)
جعفرآباد اردبیل اوستان ره اتا شهر هسته که بیله سوار شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۸٬۵۱۶ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:اردبیل اوستان شهرون
رج:بیله سوار شهرستان
کینشاسا
کینشاسا یا کینشازا اتا شهر هسته که کنگو دموکراتیک جمهوری ِکشور ره نیشتگا هسته. این شهر برازاویل جه خله نزدیک هسته و وشون میون دِتا کنگویِ سامون ره هکشینه که دِ شهر ره سیوا دارنه.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:کنگو شهرون
کردخیل (شمالی رودپی)
جمعیت
اینتا روستا، شمالی رودپی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۳۰۱ نفر (۱۵۲خانوار) بی‌یه.
منابع
کردخیل (رودپی شمالی ساری)
میدان‌سر کشتلی
میدان‌سر کشتلی اتا روستایِ نوم هسته که مازندران اوستان دله قرار دارنه و بابل شهرستون ِگتاب بخش دله دره.
بندیکت اول
بندیکت یکم رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه ۲ ژوئن ۵۷۵ تا ۳۰ جولای ۵۷۹ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
میدان‌سر کشتلی
جمعیت
اینتا روستا، شمالی گتاب دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۹۳۸ نفر (۲۹۳خانوار) بی‌یه.
بندیکت اول
منابع
Wikipedia contributors, "List of popes," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=List_of_popes&oldid=268921163 (accessed February 9, 2009).
وابسته جستارون
رج:پاپون
میدان‌سر کشتلی
منابع
میدان‌سر کشتلی
هون سن
هون سن یک سیاستمدار کامبوج و نخست وزیر کامبوج، رئیس حزب مردم سالار کامبوج (کپپ) و عضو پارلمان (مؤسسه) برای کانال. او از سال ۱۹۸۵ به عنوان نخست وزیر خدمت کرده است و او را نخست وزیر بلندمرتبه دنیا می داند بلندترین خدمت رئیس دولت کامبوج و یکی از رهبران بلندترین خدمت در جهان. هون سن نیز از سال ۱۹۷۹ تا ۱۹۸۶ و مجددا از سال ۱۹۸۷ تا ۱۹۹۰ به عنوان وزیر امور خارجه کامبوج فعالیت داشت. عنوان افتخاری او "سمدچ آقا موها سنا پدی تخو هون سن" است.
منابع
رج:زننه آدمون رج:نخست وزیر کامبوج
گَر
دنباون گر
منبئون
رج:کوهون
جولای
بننویشت:
رج:میلادی ماه
سایجو، اهیمه
سایجو اتا شهر نوم هسته که جاپون ِاهیمه استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۱۱۲٬۵۴۳ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۵۰۹٫۰۵ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۲۲۱ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۲۰۰۴-۱۱-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:اهیمه شهرون
احمد شاه
احمد شاه قاجار قاجارون آخرین شاه بی‌یه که ۲۵ تیر ۱۲۸۸ تا ۹ آبان ۱۳۰۴ شمسی، ایران دله حکومت کرده. احمد شاه زمونی که شاه بیّه، وچه‌سال بی‌یه و مشروطه‌چی‌ها وه ره هشت‌سالگی، تخت سر هنیشنینه. وه ۱۶ سال رسماً ایرانِ شاه بی‌یه. احمد شاه اواخر شی‌یه فرنگ و ورنگرسته. ونه دوره جهونی جنگ اول جه تموم وونه که متفقون بمونه کشور ره اشغال هاکردنه و قحطی مردم ره وشناکَری جه کور-کشم کرده. این گدر رضا پهلوی اتا کودتا جه بقدرت برسی‌یه و مِیلِس پشتی جه، شه ره شاه بنومسته و قاجارِ سلسله منقرض بینه. احمد شاه هم همون فرنگ بمونسته و ۸ اسفند ۱۳۰۸ شمسی، ونه قلوه باد دکته و پاریس دله بمرده و ونه نعش ره بوردنه کربلا چال هاکردنه.
منابع
رج:قاجارون شاهون
ابراهیم خواجه نوری
ابراهیم خواجه نوری مازرونی نویسنده و شاعر بی‌یه که فارسی و فرانسوی جه نوشته. وه سال ۱۲۷۹ شمسی دنیا بموئه و سن‌لویی مدرسه (تهران) دله درس بخوندسته. وه بلژیک و فرانسه دله هم شه درس ِدمباله ره بَییته و سال ۱۳۰۰ شمسی، تهران دله اتا روزنومه بساته که ونه نوم جوونون ِنومه (فارسی جه: نامۀ جوانان) بی‌یه. این نشریه همون اولین شماره‌ی ِتنک بیّن په توقیف بیّه و ونه مدیر ره زندونی هاکردنه. وه بعداً عدالت حزب دله بورده و وشون ِروزنومه‌ی ِصاحاب بیّه. وه «عدالت روزنومه» ره ۱۳۲۱ تا ۱۳۲۴ مدیریت کارده.
منابع
رج:مازرون نویسندگون
اسلام‌ده
اسلام‌ده اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و ساری شهرستون ِرودپی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، شمالی رودپی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۲۳۴ نفر (۱۲۰خانوار) بی‌یه.
منابع
اسلام‌ده
حافظ ال-اسد
حافظ ال-اسد یک سیاستمدار سوریه بود که از سال ۱۹۷۱ تا ۲۰۰۰ به عنوان رئیس جمهور سوریه خدمت میکرد. او همچنین نخست وزیر سوریه (بود) از سال ۱۹۷۰ تا ۱۹۷۱ و همچنین وزیر منطقه فرماندهی منطقه ای فرمان منطقه ای حزب سوسیالیست عرب باته - منطقه سوریه بخش حزب سوسیالیست سوریه سوریه و دبیر کل فرماندهی ملی حزب بعث از سال ۱۹۷۰ تا ۲۰۰۰
منابع
رج:سوریه رییس‌جومورون
گابورون
گابورون اتا شهر هسته که بوتساوانا ِکشور ره نیشتگا هسته.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:بوتساوانا شهرون
کانویا، کاگوشیما
کانویا اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکاگوشیما استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۱۰۵٬۶۷۳ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۴۴۸٫۳۳ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۲۳۶ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۴۱-۰۵-۲۷ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:کاگوشیما شهرون
۲۸ ژوئیه
۲۸ ژوئیه روزی هسه که گریگوری تقویم دله، هر سالِنه ۲۰۹اُمین روز کَفِنه و اگه سال کبیسه بوئه، ۲۱۰اُمین روز إستِنه. ۲۸ ژوئیه جه، تا خانه سال سَر بوو، ۱۵۶ روز کار دارنه.
بریم بگردستن
۲۸
آمل آتشکده
آمل آتشکده اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قرن ۹ ق جه رسنه. آمل آتشکده مازرون استان و آمل شهرستان دله دره. ونه آدرس در خرابه‌های شهر قدیم آمل (محله پائین بازار)، چاکسر هسته. این بنا ۱۰۶۰ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۵۴-۰۲-۰۶ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:آمل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله رج:مازرون آتشکده‌ئون
گیوی
گیوی اردبیل اوستان ره اتا شهر هسته که کوثر شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۷٬۱۰۱ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:کوثر شهرستان
پلاژیوس دوم
وابسته جستارون
رج:پاپون
حسن بن فیروزان
حسن فیروزان اتا دیلمی سردار بی‌یه که کاکیون تبار جه بی‌یه و ماکان کاکی خانواده جه بی‌یه. وه ماکان دست‌بن دیّه تا این که ماکان بمرده. زمونی که ماکان ره سامانیون جنگ دله بکوشتنه، وه وشمگیر زیاری ره تهمت بزو که وه باعث بیّه که جنگِ میدون دله ماکان تنگ‌تیر دکفه و بمیره. همینسه وشمگیر جه جنگ هکته. ات‌که بگذشته، زیاریون جه خار بیّه و سمنون ِولایت ره هدانه وه ره. وه باوندیون جه هم خار بی‌یه. وشمگیر بمرده په، وه قابوس زیاری جه پشتی هاکرده و شه کیجا ره هدا وه ره ولی قابوس و فیروزانِ یک‌پشت بیّن هم کفا نکرده که بهستون ره شکست هادن و بهستون بقدرت برسی‌یه. قابوسِ وچون و زک‌زا، حسن بن فیروزان ِکیجایِ نسل جه هستنه و کیکاووس زیاری شه کتاب دله این مطلب ره بنویشته.
منابع
رج:کاکی‌ئون شائون
ولتاوا
منابع
رج:چک درکائون
ارسلان خلعتبری
ارسلان خلعتبری اتا مازرونی نویسنده هسته که سال ۱۲۸۳ تنکابن (شهسوار) دله دنیا بموئه. وه سپهسالار تنکابنی ِزک و زا جه هسته و ونه پییر نوم «علیقلی امیرسعد» بی‌یه. وه وکیل بی‌یه و ونه کتابون هم ویشته همین موضوع ِشِنِه.
منابع
رج:مازرون نویسندگون رج:گت مردمون تنکابن
۲۹ ژوئیه
بریم بگردستن
۲۹
آقا لر
آقا لُر که محمد بن رفیع بن محمد امین مازندرانی ِریکا بی‌یه، شا عباس دوره‌ی ِنویسندگون جه بی‌یه. شا عباس وه ره تبعید هاکرده آمل و وه اونجه سال ۱۳۰۶ه‍.ق‌. آمل و مازرون تاریخ ِکتاب ره بنویشته. این کتاب جه فقط چنتا نسخه هنتا وجود دانّه.
نصیرآباد
نصیرآباد اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و ساری شهرستون ِرودپی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، شمالی رودپی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۹۸ نفر (۵۰خانوار) بی‌یه.
منابع
نصیرآباد
گیتگا
گیتگا اتا شهر هسته که بوروندی ِکشور ره نیشتگا هسته.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:بوروندی شهرون
گرگوری اول
منابع
Wikipedia contributors, "List of popes," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=List_of_popes&oldid=268921163 (accessed February 9, 2009).
وابسته جستارون
رج:پاپون
اصلاندوز
اصلاندوز اردبیل اوستان ره اتا شهر هسته که اصلاندوز شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۶۳۴۸ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:اردبیل اوستان شهرون رج:اصلاندوز شهرستان
لوآندا
لوآندا اتا شهر هسته که آنگولا ِکشور ره نیشتگا هسته.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:آنگولا شهرون
هاول
هاول یا هافِل اتا روخنه نوم هسته که ۳۳۴ کیلومتر بلندی دارنه. این درکا که آلمان کشور شنه، ۲۴٬۰۹۶ کیلومتر مربع ره شه حِوالی و حوضه دله دارنه. هاول ِئو، آخرسر شپری ِدرکا جه هئی وونه و البه دله کلنه.
منابع
رج:آلمان درکائون
گرگان مسجد جامع
گرگان مسجد جامع اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ سلجوقیون و صفویون دوره جه رسنه. گرگان مسجد جامع گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، خیابان امام خمینی، مسجد جامع هسته. این بنا ۱۸۱ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۱۱/۰۴/۱۸ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله رج:گلستان مسجدون
سیدکلا (گتاب)
سیدکلا (گتاب) اتا روستایِ نوم هسته که مازندران اوستان دله قرار دارنه و بابل شهرستون ِگتاب بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، شمالی گتاب دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۱۸۳ نفر (۵۱خانوار) بی‌یه.
منابع
سیدکلا (گتاب)
سابینین
سابینین رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه بلرا دله دنیا بموئه و۱۳ سپتامبر ۶۰۴ تا ۲۲ فوریه ۶۰۶ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
۳۰ ژوئیه
۳۰ ژوئیه روزی هسه که گریگوری تقویم دله، هر سالِنه ۲۱۱اُمین روز کَفِنه و اگه سال کبیسه بوئه، ۲۱۲اُمین روز إستِنه. ۳۰ ژوئیه جه، تا خانه سال سَر بوو، ۱۵۴ روز کار دارنه.
بریم بگردستن
۳۰
ریکاردو مادورو
ریکاردو رودولفو مادورو جوست سابق رئيس جمهور هندوراس و رئيس بانک مرکزی هندوراس است. مادورو از مدرسه لاورنسویل فارغ التحصیل شد که در آن مدال لاورنسویل، بالاترین جایزه لاورنسویلرا به فارغ التحصیلان دریافت کرد و بعد دانشگاه استنفورد. او رئیس جمهور بین ۲۷ ژانویه ۲۰۰۲ و ۲۷ ژانویه ۲۰۰۶ بود که نماینده حزب ملی هندوراس (پنه) بود. ریکاردو مادورو عضو خانواده لوی-مادورو است که ریشههای آن از طریق پرتغال، هلند و آنتیل هلند عبور می کند.
زردکیجا
زردکیجا (zárdekija) اتا جور بخردنی گوشکِ (gušek) نوم هسته که معمولن دارِ بن دَر اِنه.
ریکاردو مادورو
منابع
رج:زننه آدمون رج:هندوراس رییس‌جمهورون
زردکیجا
زرد کیجا ویشته تابستون و پئیز گدر دَر اِنه. 3 الی 15 سانتی‌متر ونه قایده هسته و ونه سَر قیف‌مونائه. ونه سَر هم موجی هسته. این گوشِک دار بـِن دَرانه و دارون ِریشه جه هم‌زیستی دارنه یعنن هم دار ِریشه و هم زردِکیجا سود وَرنه. زردِکیجایِ خار خاصیت این هسته که بئو شه دور جمع نکانده و ضربه‌بخاردن جه خراب نوانه.
تابستون اواخر و پئیز اوائل که پئیزماهِ اولین وارشون بزوئه، اینتا گوشک جنگل دله خودرو درانه. معمولاً راش ، توسکا ، ممرز ، مرز دار ِبـِن و جائونی که شیب دارنه و رطوبت دره، رشد کنده. زردکیجا اول که بچی‌یه بیّه، ات‌که تل هسته که همینسه وه ره گرم ئو جه شورنه. این گوشکِ گوشت واری هسته و وه ره بنشنه دَس جه ریش-ریش هاکردن و اتی دیگه گوشک زردکیجا واری هسته که اینتی نوانه و سمّی‌ئه.
منابع
رج:گوشکون رج:بخاردنی‌ئون
امامزاده نور
امامزاده نور اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قرن ۹ قمری جه رسنه. امامزاده نور گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، مرکزمحله سرچشمه گرگان هسته. این بنا ۳۴۶ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۲۱/۰۳/۲۰ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
اینترنتی رادیو
اینترنتی رادیوی  اتجور رادیویی ایستگائون ِنوم هسته که وشون ِمخاطبون ونه اینترنت جه برنومه‌ئون ره بَییرن، گوش هادِن. اینترنتی رادیوئون بتونّه آنلاین یا آفلاین بائِن که آفلاین ِایستگائون ره بتونّه تلمبار (= آرشیو) واری کار هاکِنِن و وشون‌ها برنومه‌ئون ره بنشنه دانلود هاکردن.
امامزاده نور
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله رج:گلستان امامزاده‌ئون
اینترنتی رادیو
اینتی رادیوئون اولین بار سال 1993 میلادی، آمریکا دله، بساته بَیینه. اولین کانال نوم «اینترنت تالک رادیو» بی‌یه. اینترنتی رادیویِ استفاده وسّه ونه شمه اینترنت ِسرعت خله بائه.
منابع
رج:رادیو رج:اینترنت
لن نول
مارشال لن نول یک کامبوج سیاستمدار و کلی که به عنوان نخست وزیر کامبوج دو بار (۱۹۶۶-۶۷، ۱۹۶۹-۷۱)، و نیز بارها و بارها به عنوان وزیر دفاع، خدمت کرده بودند. او کودتای نظامی ۱۹۷۰ را علیه شاهزاده نورودوم سیانوک رهبری کرد و خود را اعلام کرد رئیس جمهور کامبوج از تازه تاسیس جمهوری خمر حکم تا حکومت خمر روژ کامبوج ۱۹۷۵. او بنیانگذار و رهبر حزب جمهوری خواه حزب کمونیست و قوماندان نیروهای مسلح خمر بود.
منابع
رج:نخست وزیر کامبوج
نیر
نیر اردبیل اوستان ره اتا شهر هسته که نیر شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۵٬۸۷۳ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:اردبیل اوستان شهرون
رج:نیر شهرستان
ماکورازاکی، کاگوشیما
ماکورازاکی اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکاگوشیما استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۲۴٬۴۰۰ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۷۴٫۸۸ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۳۲۶ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۴۹-۰۹-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
میرزا مهدی‌خان استرآبادی
میرزا مهدی‌خان استرآبادی قرن دوازدهم استرآباد دله دنیا بموئه. وه اوایل شاعری کارده و «کوکب» تخلص داشته ولی بعد نثر په بورده. ونه کتابون ِاسم «دره نادری»، «جهانگشای نادری» و «سنگلاخ» هستنه. وه ۱۱۷۳ه‍ بمرده.
منابع
رج:مازرون نویسندگون رج:گت مردمون گرگان
دهه ۱۵۳۰
دهه ۱۵۳۰ تبری، از سال ۱۵۳۰ تا ۱۵۳۹ تبری.
* رج:سده ۱۶ رج:تبری تقویم
آوریل
اپریل یا آوریل (انگلیسیج جه : April، فرانسوی جه: Avril) میلادی تمنا چارّمین ما هسه و 30 روجی هسه. شمالی نیم‌کره دله آوریل ره بهار توم اشناسنّه و جنوبی نیم‌کره مردم، این ماه ره پئیز بموئن جه همراه دوننه. آوریلِ واژه اتا یونانی-لاتینی کلمه جه اِنه که «شروع» ره معنی دِنه و بهارِ بموئن جه اشاره دارنه.
منابع
آوریل
لوساکا
لوساکا اتا شهر هسته که زامبیا ِکشور ره نیشتگا هسته.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:زامبیا شهرون
مانوئل زلایا
منابع
رج:زننه آدمون رج:هندوراس رییس‌جمهورون
لومه
لومه اتا شهر هسته که توگو ِکشور ره نیشتگا هسته.
دامغون
دامغان یا دامغون سمنان اوستان ره اتا شهر هسته که دامغان شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۵۹٬۱۰۶ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:سمنان اوستان شهرون
بونیفاس سوم
بونیفاس سوم رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه رم دله دنیا بموئه و۱۹ فوریه ۶۰۷ تا ۱۲ نوامبر ۶۰۷ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
وابسته جستارون
رج:پاپون
فوریه
فوریه دومین ماهی هسته که میلادی روزشمار و گریگوری تقویم دله دره. فوریه پچیک‌ترین ماه هسته چون سالی ۲۸ یا ۲۹ روز دارنه و سال کبیسه بوئه، این برج سر ات روز اضافه وونه. فوریه نوم ره februum لاتین کلمه سر جه بئیتنه که یعنن پالایش و تطهیر. روز ۱۵ فوریه قدیم‌ته مسیحیون تطهیر روز ره گیتنه. اسا این ماهِ چارده، ولنتاین جشن ره گیرنه.
پسترئون
فوریه (انگلیسیج جه: February) میلادی تمنا دیّمین ما هسه کا میلادی کیتا ترین ما دی هسه و 28 و بیا 29 روجی هسه (گت سالئون دله(کبیسه): 29 روجی بونه) ئه. ونه نوم لاتین جه بموئه و یهنی تطهیر.
منبع
رج:میلادی ماه
۳۱ ژوئیه
۳۱ ژوئیه روزی هسه که گریگوری تقویم دله، هر سالِنه ۲۱۲اُمین روز کَفِنه و اگه سال کبیسه بوئه، ۲۱۳اُمین روز إستِنه. ۳۱ ژوئیه جه، تا خانه سال سَر بوو، ۱۵۳ روز کار دارنه.
بریم بگردستن
۳۱
حفیظ‌الله امین
حفیظ‌الله امین افغانستانی سیاستمدار بی‌یه که سرد جنگ دله این کشور نخست‌وزیر بی‌یه. امین پاغمان دنیا بمو و کابل دانشگاه دله درس بخوندسته و معلم بیّه. چن سال بگذشته په، بورده متحده ایالات دله شه درس ره دمباله بیره. اَی وردگرسته افغانستان تا شه کشور وسّه تلاش هاکنه و سال ۱۹۶۵ میلسِ انتخابات دله شرکت هاکرده که رأی نیارده. امین اَی دِباره سال ۱۹۶۹ کاندید بیّه و این صوه ونه حزب رأی بیارده و موفق بَیّه که شه متحدون همراه، محمد داود خان دولت ره هچینه و اتا کمونیستی انقلاب راه دمبده.
شپری
شپری اتا روخنه نوم هسته که ۳۸۲ کیلومتر بلندی دارنه. این درکا که آلمان کشور شنه، ۱۰٬۱۱۰ کیلومتر مربع ره شه حِوالی و حوضه دله دارنه. شپری ِئو، آخرسر هاول دله کلنه و وشون دِتا هئی وونّه و هاولبرگ ِشهر پلی، البه روخنه دله شونّه.
منابع
رج:آلمان درکائون
اوکسر
اوکسر اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و بابلسر شهرستون ِبابلسر شهرستون مرکزی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، ساحلی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۲۹۹ نفر (۸۶خانوار) بی‌یه.
منابع
اوکسر
زاله روخنه
زاله روخنه (Saale) اتا روخنه نوم هسته که ۴۱۳ کیلومتر بلندی دارنه. این درکا که آلمان کشور شنه، ۲۴٬۱۶۷ کیلومتر مربع ره شه حِوالی و حوضه دله دارنه. زاله روخنه ِئو، آخرسر البه روخنه دله کلنه.
منابع
رج:آلمان درکائون
دوازده چشمه پل
دوازده چشمه پل اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ صفویون دوره جه رسنه. دوازده چشمه پل مازرون استان و آمل شهرستان دله دره. ونه آدرس داخل شهر، هراز روخنه سر، پل فلزی ور هسته. این بنا ۱۲۴۷ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۳۵-۰۳-۱۷ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:آمل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله رج:مازرون پل‌ها
آبمال (ساری)
آبمال اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و ساری شهرستون ِرودپی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، شمالی رودپی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۶۳۱ نفر (۳۱۰خانوار) بی‌یه.
منابع
آبمال (ساری)
عنبران
عنبران اردبیل اوستان ره اتا شهر هسته که نمین شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۵٬۷۵۷ نفر جمیعت داشته. عنبران مردم تالشی و تورک تبار دارنه و ویشته تورکی زوون گپ زندنه.
په‌نویس
رج:نمین شهرستان
بونیفاس چاروم
بونیفاس چهارم رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه مارسی دله دنیا بموئه و۲۵ آگست ۶۰۸ تا ۸ می ۶۱۵ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
منابع
Wikipedia contributors, "List of popes," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=List_of_popes&oldid=268921163 (accessed February 9, 2009).
وابسته جستارون
رج:پاپون
عبدالقاهر جرجانی
منابع
رج:مازرون نویسندگون رج:گت مردمون گرگان رج:مازرون ملائون
سرخ ولیک
سِرخِ وَلیک یا سرخ ولیگ (Crataegus monogyna) ات‌جور ولیک هسته که هم قشنگی وسّه کارنّه و هم بخردنی هسته و دِوایی خاصیت دارنه. سرخ ولیک ِدار، اروپا، آفریقایِ شمال‌غرب و آسیایِ غرب دکاشت وونه. اینتا میوه ره قدیم سنتی‌طب دله کار زونه.
منابع
رج:گیاهون رج:ولیک
میلتون اوبوته
آپولو میلتون اوبوته اتا اوگاندایی سیساتمدار بی‌یه که اوگاندا ره سال ۱۹۶۲ انگلیس استعمار جا سیوا هاکرده. استقلال په، وه سال ۱۹۶۲ تا ۱۹۶۶ رئیس جمهور و سال ۱۹۶۶ تا ۱۹۷۱ و دِباره اَی ۱۹۸۰ تا ۱۹۸۵ نخست وزیر بی‌یه. وه ره عیدی امین سرنگون هاکرده و سال ۱۹۷۱ شکست بخارده، وقتی سال ۱۹۷۹ عیدی امین حکومت رقد بورده، وه اَی قدرت بَیته ولی دله‌یی جنگ مملکت ره نابود هاکرده.
مه
مِی یا مِه میلادی تمنا پنّمین ما هسه  و سیّمین ما هسه کا 31 روجی ئه. ونه نوم دیر نومئون جه خلی کیتاتر هسه و کیتاترین نوم ره داینه. اینتا ما نوم اتا یونونیج مادینه مِر (موئنث خدا) جه بهیتنه کا وه زائیش مِر بی‌یه.
فضل شاکر
فضل عبد الرحمن شاکر شمندر معروف به فضل شاکر (1969-)، لبنانی خونش‌کر هسته.
مه
بننویشت:
رج:میلادی ماه
فضل شاکر
منابع
رج:لبنان خونش‌کرون
لیبرویل
لیبرویل اتا شهر هسته که گابون ِکشور ره نیشتگا هسته. اینتا شهر نومِ معنی «آزادِ شهر» هسته که فرانسوی زوون جه بئیت بیّه.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:گابون شهرون
انریکه بلانوس
انریکه خوزه بلانوس گایر رئیس جمهور نیکاراگوئه رئیس جمهور نیکاراگوئه از ۱۰ ژانویه ۲۰۰۲ تا ۱۰ ژانویه ۲۰۰۷ بود. او تحصیلات خود را در ایالات متحده دریافت کرد و با مدرک لیسانس در مهندسی صنایع از دانشگاه سنت لوئیس در سال ۱۹۶۲.
منابع
رج:زننه آدمون رج:گت مردمون نیکاراگوئه رج:نیکاراگوئه رییس‌جمهورون
امامزاده روشن‌آباد
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله رج:گلستان امامزاده‌ئون
اسپات لایت
منابع
رج:انگلیسی فیلمون رج:آمریکایی فیلمون رج:درام فیلمون رج:۲۰۱۵ فیلمون
دازمیرکنده
دازمیرکنده اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و ساری شهرستون ِرودپی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، شمالی رودپی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۷۶۷ نفر (۳۶۵خانوار) بی‌یه.
منابع
دازمیرکنده
لیلونگوه
لیلونگوه اتا شهر هسته که مالاوی ِکشور ره نیشتگا هسته.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:مالاوی شهرون
ملا محمد ساروی
ملا محمد ساروی اتا ساروی تاریخدون و شاعر بی‌یه. وه سال ۱۲۱۱ه‍ تاریخ محمدی ِکتاب ره بنویشته که آغا محمدخان قاجار خَوری بی‌یه. وه سال ۱۲۱۷ه‍ هم اتا کتاب دیگه بنویشته که فتعلی شا خَوری بی‌یه.
منابع
رج:گت مردمون ساری رج:مازرونی تاریخدونا
آدئوداتوس اول
آدئوداتوس یکم رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه رم دله دنیا بموئه و۱۹ اکتبر ۶۱۵ تا ۸ نوامبر ۶۱۸ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
منابع
Wikipedia contributors, "List of popes," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=List_of_popes&oldid=268921163 (accessed February 9, 2009).
وابسته جستارون
رج:پاپون
اوری
اوری ِکانتون  اتا کانتون نوم هسته که سوییس کشور میونه دره و این کشور ِمؤسس ِشهرون جا هسته. این شهر ِرسمی زوون آلمانی هسته.
این کانتون دله حدود 35,000 نفر زندگی کننه که 3,046 نفرشون (8.7%) خارجی هستنه. ویلیام تل ِکاراکتر اوری ِآدم بی‌یه. این شهر سوییس ِتاریخی‌ترین مناطق جه هسته.
منابع
رج:سوییس کانتون‌ها
هشجین
په‌نویس
رج:اردبیل اوستان شهرون
رج:خلخال شهرستان
اپیکور
اپیکور اتا یونانی فیلسوف بی‌یه که هلنیسم دوره زندگی کرده و ونه شاگردون ره اپیکوریسم ِپه‌روو نوم یلنه.
وه فیزیک خَوِری، دموکریتوس راه په بورده و عقیده داشته که اتم همه چیزِ پایه و اساس هسته. وه گاته که اتم‌هایِ رِمبِش و حرکت داشتن دنیایِ همه چیز ره ساجنه ولی برعکس دموکریتوس، گاته که آدمون اختیار دارنه و جبر ره قبولی نداشته و گته که اتم‌ها تونّه بعضی گدر خالی فضایِ دله آزاد بوئن که کمین طرفی حرکت هاکنن و اینتی اختیار بساته وونه.
اپیکور زندگیِ هدف و اَرمون ره شادی و رنج نکشی‌ین دونسته و ونه نوم ره «آتاراکسیا» یشته. وه گاته اگه خامبی آتاراکسیا جه برسیم، نَوِنه زیاده‌روی و افراط هاکنیم و هرچی ره شه اندازه انجام هادیم ولی آزاد هستمی که شاد بوئیم و شه رهایی جه استفاده هاکنیم. اپیکور خدائون ره باور داشته ولی گته که خدائون نتونّه که آدمونِ کار دله دخالت هاکنن و وشون زندگی امه زندگی جه سیوا هسته. وه دینی داستان و آسنی ره قبول ناشته. معروف هسته که ونه قول گننه که خدا نتونده هم «خیر خاه» بوئه، هم «عالم کل» بوئه و هم «توانای کل» بوئه وگرنه دنیا دله انده شر-شور دنی بی‌یه؛ چون اگه دونده شر وجود دارنه و هچی نکنده، پس «خیر» نی‌یه، اگه ندونده که شر وجود دارنه که پس «عالم» نی‌یه و اگه دونده وجود دارنه و نتونده ونه دم ره بیره پس «توانا» نی‌یه. وه بمردن جه هم خله فکر نکرده. شه په‌روون ره یاد دائه که «تا زمونی که شما درنی، مرگ دنی‌یه؛ هرگدر مرگ دوو، شما دیگه دنی‌نی؛ پس بی‌خد ونه فکر جه مشغول نوّین».
منابع
رج:یونانی فیلسوفون
وایسه الستر
وایسه الستر یا اسپه اِلستِر اتا روخنه نوم هسته که ۲۵۷ کیلومتر بلندی دارنه. این درکا که آلمان و چک کشور شنه، ۵٬۱۵۴ کیلومتر مربع ره شه حِوالی و حوضه دله دارنه. وایسه الستر ِئو، آخرسر زاله روخنه دله کلنه.
منابع
رج:آلمان درکائون رج:چک درکائون
ایماباری، اهیمه
ایماباری اتا شهر نوم هسته که جاپون ِاهیمه استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۱۷۰٬۹۸۶ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۴۱۹٫۸۵ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۴۰۷ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۲۰۰۵-۰۱-۱۶ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:اهیمه شهرون
تازه‌آباد (بابلسر)
تازه‌آباد (بابلسر) اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و بابلسر شهرستون ِبابلسر شهرستون مرکزی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، ساحلی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۶۱۱ نفر (۱۸۴خانوار) بی‌یه.
آکونه، کاگوشیما
آکونه اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکاگوشیما استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۲۴٬۱۶۶ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۱۳۴٫۳۰ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۱۸۰ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۵۲-۰۴-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:کاگوشیما شهرون
ماپوتو
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:موزامبیک شهرون
خونشکر
خونش‌کر یا خوننده ات کس ره گونّه گه ترانه‌ای گه قبل جه خادش یا ات کس دیگه بسروسته ره اجرا هاکنه.
بن‌مایه
رج:خوننده
هرمارخوس
هرمارخوس (Ἕρμαρχoς) اتا یونانی فیلسوف بی‌یه که اپیکور شاگرد بی‌یه و زمونی که اپیکور بمرده، هرمارخوس ونه جا سر هنیشته. هرمارخوس کتابونی داشته که افلاطون، ارسطو و امپدوکلس ره نقد کرده ولی اینان کتابها اسا دیگر باقی نینه. ونه نقل‌قول چنتا ره پروفیری و فیلودموس شه کتاب دله بیاردنه.
منابع
رج:یونانی فیلسوفون
علیقلی بن محمد چلاوی
علیقلی بن محمد چلاوی اتا آملی تاریخدون و شاعر بی‌یه که شعر بائوتن سَره اقبال تخلص کارده. ونجه اتا تاریخی کتاب بموندسته که ونه نوم تاریخ ملک‌آرا هسته و فتعلی شا گادِر بنویشته بیی‌یه.
منابع
رج:گت مردمون آمل رج:مازرونی تاریخدونا
فرانچسکو کسیگا
فرانچسکو کسیگا اتا ایتالیایی سیاستمدار بی‌یه که مسیحی دموکراسی حزب دله دیّه. وه سال ۱۹۷۹ تا ۱۹۸۰ رئيس جمهور و سال ۱۹۸۵ تا ۱۹۹۲ نخست وزير بی‌یه. ونه گادر اعتراضات ره خله سرکوب کاردنه و ونه حکومت ایتالیا سر خله تأثیرات بی‌یشته.
منابع
رج:ایتالیا رییس‌جمهورون رج:ایتالیا نخست‌وزیرون
خضر مزار (آمل)
خضر مزار اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قرن ۹ ق جه رسنه. خضر مزار مازرون استان و آمل شهرستان دله دره. ونه آدرس خیابان رضوانیه، کتابخانه ور هسته. این بنا ۱۲۴۸ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۳۵-۰۳-۱۷ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:آمل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله رج:مازرون امامزاده‌ئون
بونیفاس پنجم
بونیفاس پنجم رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه ناپل دله دنیا بموئه و۲۳ دسامبر ۶۱۹ تا ۲۵ اکتبر ۶۲۵ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
اوجامحله
اوجامحله اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و ساری شهرستون ِرودپی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، جنوبی رودپی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۳۵۲ نفر (۱۷۹خانوار) بی‌یه.
منابع
اوجامحله
بونیفاس پنجم
وابسته جستارون
رج:پاپون
سرعین
سرعین اردبیل اوستان ره اتا شهر هسته که سرعین شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۴٬۴۵۹ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:اردبیل اوستان شهرون
رج:سرعین شهرستان
اسکار آریاس
اسکار آریاس سانچز رئيس جمهور كاستاريكا از سال ۱۹۸۶ تا ۱۹۹۰ و از سال ۲۰۰۶ تا ۲۰۱۰ بود. او در سال ۱۹۸۷ جایزه صلح نوبل را برای تلاش هایش برای پایان دادن به بحران آمریکای مرکزی دریافت کرد.
منابع
رج:زننه آدمون رج:کاستاریکا رییس‌جمهورون
دوشنبه
دوشنبه اتا شهر هسته که تاجیکستان ِکشور ره نیشتگا هسته. دوشنبه نوم ره شوروی گدر «لنین آباد» گتنه. اینتا شهر دله شاه اسماعیل سامانی بنا کته.
منابع
رج:آسیا نیشتگائون رج:تاجیکستون شهرون
چغارزمبیل
چغازنبیل اتا زیگورات نوم هسته که عیلامی تمدن دوره شنه و حدود ۱۲۵۰ پیش از میلاد جه باقی بمونسته. ونه خرابه اسا خوزستون اوستان دله کته و یونسکوی جهونی میراث لیست دله ثبت هسته.
منابع
رج:ایران جهونی میراث
مولده
مولده اتا روخنه نوم هسته که ۲۹۰ کیلومتر بلندی دارنه. این درکا که آلمان کشور شنه، ۷٬۴۰۰ کیلومتر مربع ره شه حِوالی و حوضه دله دارنه. مولده، البه‌یِ اتا چلّه هسته و ونه درون شونه.
منابع
رج:آلمان درکائون
ماسرو
ماسرو اتا شهر هسته که لسوتو ِکشور ره نیشتگا هسته.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:لسوتو شهرون
مالابو
مالابو اتا شهر هسته که استوایی گینه ِکشور ره نیشتگا هسته.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:استوایی گینه شهرون
نرگس تپه
نرگس تپه اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ اواسط هزاره اول ق‌م جه رسنه. نرگس تپه گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس ۴ کیلومتری غرب علی‌آباد-گرگان هسته. این بنا ۷۳۷ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۴۶/۰۱/۲۳ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
هونوریوس اول
هونوریوس یکم رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه کامپانیا، شرقی روم دله دنیا بموئه و۲۷ اکتبر ۶۲۵ تا ۱۲ اکتبر ۶۳۸ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
منابع
Wikipedia contributors, "List of popes," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=List_of_popes&oldid=268921163 (accessed February 9, 2009).
وابسته جستارون
رج:پاپون
ورشو پیمون
ورشو پیمون, اتا سیاسی و نظامی پیمون‌نومه بی‌یه که روز چارده مه سال 1955 شهر ورشو دله هشت‌تا کشور هِدی جه دَوِستنه و وه ره امضا هاکردنه. این کشورون آلبانی، رومانی، شوروی، بلغارستون، لهستون، چکسلواکی، مجارستون و شرقی آلمان بینه.
این پیمون ره شرقی بلوک (سوسیالیستی کشورون) وقتی دَوِستنه که سرد جنگ ِگادِر بی‌یه و غربی کشورون ناتو ره بِسات بینه. در واقع ورشویِ پیمون خاسته ناتو دیم‌به‌دیم هِرِسته. البته بعضی کمونیستی کشورون هم چین و یوگوسلاوی و کوبا واری، این پیمون دله دَنی‌بینه.
این پیمون روز ۱ ژوئیه ۱۹۹۱ بشکسته بیّه چون کشورونی که شرقی اروپا دله دَیینه، اتا-اتا ونجه بریم بوردنه.
سورینوس
سورینوس رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه رم دله دنیا بموئه واکتبر ۶۳۸ تا ۲ آگست ۶۴۰ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
باوندنومه
باوندنومه اتا تاریخی کتاب بی‌یه که مازرونی زوون جه بنویشته بَیبی‌یه. این کتاب جه اسا هچّی دنی‌یه. باوندنومه ابن‌اسفندیار ِمنابع جه بی‌یه و اونتی که وه شه کتاب دله گانه، این کتاب ره حسام‌الدوله اردشیر (باوندی اسپهبد) ِگادِر بنویشتنه. این کتاب که سده‌ئون پنج و شیش میون بنویشته بیی‌یه منظوم (شعر) بی‌یه و عادی مردمون ِگپ ونه دله دیّه که اون زمون کِتاری نقل بی‌یه و اعتبار چندونی نداشته.
منابع
رج:تاریخی کتابون رج:مازرونی تاریخدونا رج:مازرونی زوون کتابون
عالی‌باک
جمعیت
اینتا روستا، جنوبی رودپی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۲۲۰ نفر (۱۸۳خانوار) بی‌یه.
منابع
عالی‌باک
درنته
درنته اتا هلند ره اوستان هسته. ونه مرکزی شهر آسن و ونه گت‌ترین شهر امن هسته. این ولایت گتی (= مساحت) ۲٬۶۸۰ ک‌م۲ و ونه جمیعت، سال ۲۰۲۰ سرشماری گته، ۴۹۳٬۶۸۲ نفر هسته.
منابع
رج:هلند اوستانون
پایین احمدکلا
پایین احمدکلا اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و بابلسر شهرستون ِبابلسر شهرستون مرکزی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، ساحلی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۱۲۷۸ نفر (۳۷۹خانوار) بی‌یه.
منابع
پایین احمدکلا
بابک شهر
بابک آذربایجان جمهوری ره اتا شهر هسته که بابک خرمدین نوم ره ونه سر بی‌یشتنه. این شهر نخجوان منطقه درون دره.
په‌نویس
رج:آذربایجون شهرون رج:نخجوان
کارلو آزگلیو کلامپی
کارلو آزگلیو کلامپی اتا ایتالیایی سیاستمدار و بانکدار بی‌یه. وه سال ۱۹۹۳ تا ۱۹۹۴ ایتالیای نخست وزیر و سال ۱۹۹۹ تا ۲۰۰۶ رئیس جمهور بی‌یه.
منابع
رج:ایتالیا رییس‌جمهورون رج:ایتالیا نخست‌وزیرون
مامودزو
مامودزو اتا شهر هسته که مایوت ِکشور ره نیشتگا هسته.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:فرانسه شهرون
حاجی محمد میرزا
حاجی محمد میرزا اتا بندپیی تاریخدون بی‌یه که ناصرالدین شا گادِر وقتی بورده میانکاله، شه خاطرات ره روزانه بنویشته و وه ره آخرسری اتا کتاب هاکرده. احمد کسروی این کتاب جه شه بنویشته‌ئون دله تعریف هاکرده.
ایزومی، کاگوشیما
ایزومی اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکاگوشیما استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۵۶٬۸۵۱ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۳۳۰٫۰۶ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۱۷۲ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۵۴-۰۴-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:کاگوشیما شهرون
یاواتاهاما، اهیمه
یاواتاهاما اتا شهر نوم هسته که جاپون ِاهیمه استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۴۰٬۰۱۰ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۱۳۲٫۹۸ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۳۰۱ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۲۰۰۵-۰۳-۲۸ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:اهیمه شهرون
اگر روخنه
اگر روخنه (Eger) یا اوهره (Ohře) اتا روخنه نوم هسته که ۳۱۶ کیلومتر بلندی دارنه. این درکا که آلمان و چک کشور شنه، ۵٬۵۸۸ کیلومتر مربع ره شه حِوالی و حوضه دله دارنه. اگر روخنه ِئو، آخرسر البه روخنه دله کلنه.
منابع
رج:آلمان درکائون رج:چک درکائون
مورونی
مورونی اتا شهر هسته که کومور (قمر) ِکشور ره نیشتگا هسته.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:کومور شهرون
۱ آگوست
۱ آگوست روزی هسه که گریگوری تقویم دله، هر سالِنه ۲۱۳اُمین روز کَفِنه و اگه سال کبیسه بوئه، ۲۱۴اُمین روز إستِنه. ۱ آگوست جه، تا خانه سال سَر بوو، ۱۵۲ روز کار دارنه.
بریم بگردستن
۱
انگوت
انگوت اردبیل اوستان ره اتا شهر هسته که انگوت شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۲٬۶۴۵ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:اردبیل اوستان شهرون
رج:انگوت شهرستان
زنان بین‌المللی روز
زنان بین‌المللی روز ۸ مارس ِجهونی بزرگداشت هسته که اغلب کشورون این روز زنان جه تجلیل کانّه.
این روز اوایل فقط سوسیالیستی کشورون دله «کارگر زنان ِجهونی روز» نوم داشته و برگزار بی‌یه، ولی متحد ملل سازمان سال ۱۹۷۷ جه این روز ره بعنوان «زنان حقوق و بین‌المللی صلح جهونی روز» برسمیت بشناسی‌یه.
ژان چاروم
ژان چهارم رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه زادار، کرواسی دله دنیا بموئه و۲۴ دسامبر ۶۴۰ تا ۱۲ اکتبر ۶۴۲ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
وابسته جستارون
رج:پاپون
ریو دو ژانیرو
ریو دو ژانیرو أتا شهر نوم هسه که برزیلدله دره.
گسبلندی نشان
left|100px
گسبلندی نشان بی‌یه اتتا غيرنظامي نشان که پهلویون گادر تاسا دننه وه ره. ایران ایسلامیج انقلاب په، پهلوي تاج‌ِ نشان ره بئیتنه ونه سر جه.
ریو دو ژانیرو
رج:شهرون
آمل فلزی پل
آمل معلق پل یا فلزی پِل اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ پهلوی دوره جه رسنه. آمل معلق پل مازرون استان و آمل شهرستان دله دره. ونه آدرس آمل، داخل شهر، دوازده پله پل ور هسته. این بنا ۱۵۲۴ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۵۳-۱۲-۰۳ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:آمل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله رج:مازرون پل‌ها
ایسل
ایسل یا آیسل (IJssel) اتا روخنه نوم هسته که ۱۸۸ کیلومتر بلندی دارنه. این درکا که آلمان و هلند کشور شنه، ۴٬۵۳۳ کیلومتر مربع ره شه حِوالی و حوضه دله دارنه. ایسل ِئو، آخرسر ایسل‌مر دله کلنه.
منابع
رج:آلمان درکائون رج:هلند درکائون
مروکانی
مروکانی اتجور اندام هسته که آدمون و حیوونای بدن دله وجود دارنه. مروکانی تونده شه اتا سیوا عضو بائه فنی، حنجره، نای و... واری یا تونده هستکائون ِکینگه ره مفصل پَلی دپوشِنه. اگه مروکانی دَنی‌بو، هستکا نتونده خار جا-به-جا بوو.
منابع
رج:بدن
موزی‌بن
موزی‌بن اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و ساری شهرستون ِرودپی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، جنوبی رودپی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۲۳۹ نفر (۱۱۸خانوار) بی‌یه.
منابع
موزی‌بن
موگادیشو
موگادیشو اتا شهر هسته که سومالی ِکشور ره رسمی نیشتگا هسته. موگادیشو اتا فقیر نیشتگا هسته و جنگ‌بزه منطقه هسته.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:سومالی شهرون
مصطفی قلی ساروی
مصطفی قلی بن محمدحسن موسوی ساروی اتا ساروی تاریخدون بی‌یه. وه اتا کتاب دانّه که ونه نوم تاریخ آل قاجار هسته و تا سال ۱۲۶۹ه‍ ره توضیح دِنه. این کتاب ره قهرمون میرزا، آذربایجون ِامیر، ِدستور په بنویشتنه.
منابع
رج:گت مردمون ساری رج:مازرونی تاریخدونا
استاندارد زازاکی
استاندارد زازاکی  (زازاکی جه: Zazakiyo Standard) اتا گِنِش زازاکی زوون دله هسته که این زوون ِمعیار و استاندارد گِنِش حیساب وانه. رسانه‌ئون، تلویزون، اینترنت و زازاکی ویکیپدیا دله این گِنِش ره زازاکون بکار وَرنه.
نمونه
رج:زازاکی
فریسلاند
فریسلاند اتا هلند ره اوستان هسته. ونه مرکزی شهر و گت‌ترین شهر لیوواردن هسته. این ولایت گتی (= مساحت)۵٬۷۴۹ ک‌م۲ و ونه جمیعت، سال ۲۰۲۰ سرشماری گته، ۶۴۹٬۹۵۷ نفر هسته. این ایالت فریزلند ناحیه شنه.
منابع
رج:هلند اوستانون
وال روخنه
وال روخنه اتا روخنه نوم هسته که ۸۲ کیلومتر بلندی دارنه. این درکا که هلند کشور شنه، راین دلتا دله کلنه و راین ِروخنه جه هئی وونه.
تئودور اول
تئودور یکم رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه فلسطین دله دنیا بموئه و۲۴ نوامبر ۶۴۲ تا ۱۴ می ۶۴۹ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
وال روخنه
منابع
رج:هلند درکائون
تئودور اول
منابع
Wikipedia contributors, "List of popes," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=List_of_popes&oldid=268921163 (accessed February 9, 2009).
وابسته جستارون
رج:پاپون
آندرا پرادش
آندرا پرادش اتا ایالت نوم هسته که هند ِکشورِ جنوب دره. این ایالتِ مرکزی شهر آماراواتی و ونه گت‌ترین شهر ویساخاپاتنام هسته. آندرا پرادش روز ۱ نوامبر ۱٬۹۵۶ جه اتا ایالت بیّه و ونه گتی ۱۶۲,۹۷۵ کیلومتر مربع هسته. سال ۲۰۱۱ سرشماری گنه که این ایالت ۴۹,۵۰۶,۷۹۹ نفر جمیعت داشته. آندرا پرادش دله اصلی رسمی زوون تلوگو هسته و اردو هم برسمیت بشناسی وونه.
منابع
رج:هند ایالتون و یک‌پشت سامون‌ها
مغانسر
مغانسر اردبیل اوستان ره اتا شهر هسته که پارس‌آباد شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۲٬۵۷۵ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:پارس‌آباد شهرستان
۲ آگوست
۲ آگوست روزی هسه که گریگوری تقویم دله، هر سالِنه ۲۱۴اُمین روز کَفِنه و اگه سال کبیسه بوئه، ۲۱۵اُمین روز إستِنه. ۲ آگوست جه، تا خانه سال سَر بوو، ۱۵۱ روز کار دارنه.
بریم بگردستن
۲
نیرو هوایی مجتمع سره‌ئون
مجتمع مسکونی نیروی هوایی اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و بابلسر شهرستون ِبابلسر شهرستون مرکزی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، ساحلی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۶۴۱ نفر (۱۸۶خانوار) بی‌یه.
منابع
مجتمع مسکونی نیروی هوایی
فلیوولاند
فلیوولاند اتا هلند ره اوستان هسته. ونه مرکزی شهر لیلی‌استاد و ونه گت‌ترین شهر آلمیره هسته. این ولایت گتی (= مساحت) ۲٬۴۱۲ ک‌م۲ و ونه جمیعت، سال ۲۰۲۰ سرشماری گته، ۴۲۳٬۰۲۱ نفر هسته.
منابع
رج:هلند اوستانون
پورتوریکو
پورتوریکو یک و.س. قلمرو در کارائیب دریا.
جوغرافی
پورتوریکو مجمع الجزایر است، با یک جزیره اصلی که اکثر جمعیت آن زندگی می کنند، دو جزیره کوچک (ویکس اند کولبرا) با ساکنان و بسیاری از جزایر کوچک دیگر. جزیره اصلی دارای یک کوه در مرکز است که اکثر جزیره را پوشش می دهد. بالاترین نقطه
فرهنگ
فرهنگ مدرن پورتوریکو ترکیبی منحصر به فرد از پیشینهای فرهنگی است. از جمله اروپایی.
سیاست
از سال ۱۹۵۲، پورتوریکو سه حزب اصلی سیاسی داشت: حزب دموکراتیک خلق.
رینالدو بیگنون
رینالدو بنیتو آنتونیو بیگنون اتا آرژانتینی سیاستمدار بی‌یه که ۱ ژوئیه ۱۹۸۲ تا ۱۰ دسامبر ۱۹۸۳ به عنوان ۴۱ رئیس جمهور آرژانتین دله حکومت کارده. سال ۲۰۱۰، وه ۲۵ سال زندون جه محکوم بیه. ونه اتهامات آدم ربایی، شکنجه و قتل آدمونی بی‌یه که لچر جنگ گادِر بکوشته و گوم بَیینه.
منابع
رج:آرژانتین رییس‌جمهورون
درازمحله
درازمحله اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و ساری شهرستون ِرودپی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، جنوبی رودپی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۶۴۷ نفر (۳۲۲خانوار) بی‌یه.
منابع
درازمحله
نقش جهون میدون
نقش جهون اتا تاریخی میدون نوم هسته که اصفهون شهر وسط کته. اینتا میدون چار طرف، تاریخی بنائون درنه که شیخ لطف‌الله مسجد، عالی قاپو، قیصریه بازار و شاه مسجد هستنه. نقش جهون ره صفویون دوره بساتنه و اینتا شهرِ اوج دوره ره شاه عباس گدر، سراق دنه. اسا اینتا بنا یونسکوی جهونی میراث لیست دله ثبت هسته.
منابع
رج:ایران جهونی میراث رج:صفویون
ایو، اهیمه
ایو اتا شهر نوم هسته که جاپون ِاهیمه استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۳۸٬۸۹۰ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۱۹۴٫۴۷ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۲۰۰ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۲۰۰۵-۰۴-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
مونروویا
مونروویا اتا شهر هسته که لیبریا ِکشور ره نیشتگا هسته. این شهر ره سیو آدمونی که آمریکای متحده ایالات جه وردگرستنه آفریقا، روز ۲۵ آوریل ۱۸۲۲ بساتنه و جیمز مونرو (آمریکایِ رییس‌جمهور) خاطری، ونه نوم ره اینتی بی‌یشتنه.
ایو، اهیمه
بیرون بگردستن
رج:اهیمه شهرون
مونروویا
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:لیبریا شهرون
میرود
میرود اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و بابلسر شهرستون ِبابلسر شهرستون مرکزی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، ساحلی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۲۳۵ نفر (۷۶خانوار) بی‌یه.
منابع
میرود
لک روخنه
لک روخنه اتا روخنه نوم هسته که ۶۲ کیلومتر بلندی دارنه. این درکا که هلند کشور شنه، راین دلتا دله کَلِنه و راین جه هئی وونه.
خلدرلاند
خلدرلاند یا فندرلاند اتا هلند ره اوستان هسته. ونه مرکزی شهر آرنهم و ونه گت‌ترین شهر نیمیخن هسته. این ولایت گتی (= مساحت) ۵٬۱۳۶ ک‌م۲ و ونه جمیعت، سال ۲۰۲۰ سرشماری گته، ۲٬۰۸۵٬۹۵۲ نفر هسته.
منابع
رج:هلند اوستانون
لمسک تپه
لمسک تپه اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ هزاره یک ق‌م و اسلامی دوره جه رسنه. لمسک تپه گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، روستای لمسک هسته. این بنا ۷۴۰ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۴۶/۰۱/۲۳ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
محمد ندیم بارفروشی
محمد ندیم بارفروشی اتا بابلی تاریخدون بی‌یه. وه اتا کتاب دانّه که ونه نوم مفرح القلوب هسته و آغا محمدخان قاجار ِخَوری شِنه. این نویسنده سال ۱۲۴۱ه‍ بمرده.
منابع
رج:گت مردمون بابل رج:مازرونی تاریخدونا
باصری
باصری أت ایلنه کی ایران (بالأخص فارس اوستان) دله نیائنه. وشون ویشته زوون فارسی هسته، منتهی أپر طوایف وشون جه ترکی و لری گپ زنّه.
دستی صنایئون
باصرییون مهمترین دستی صنائون بین تومبی قالی ببافتن و گلیم ببافتن.
اجاک‌سر
اجاک‌سر اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و بابلسر شهرستون ِبابلسر شهرستون مرکزی بخش دله دره.
اوکوچی، کاگوشیما
اوکوچی اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکاگوشیما استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۲۱٬۵۰۴ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۲۹۱٫۸۹ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۷۳٫۷ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۵۴-۰۴-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
اجاک‌سر
جمعیت
اینتا روستا، بابلرود دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۳۱۲۳ نفر (۹۴۷خانوار) بی‌یه.
منابع
اجاک‌سر
اوکوچی، کاگوشیما
بیرون بگردستن
رج:کاگوشیما شهرون
نایروبی
نایروبی اتا شهر هسته که کنیا ِکشور ره نیشتگا هسته. نایروبی شرقی آفریقایِ گت‌ترین شهرون جا هسته.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:کنیا شهرون
آسنیون آسنی
آسنيون‌ِ آسني اتتا فیلم، یوری نورشتاین کارگردانی جه هسته که ۱۹۷۹ گادر تنک(=منتشر) بیّه. ونه کاکرون(=بازیگرون) جه تومبي هارشانیم الکساندر کالیاگین ره.این فیلم بَورده خله جوایز ره و منتقدان تحسین هاکاردنه وه ره. مختلف نظرخواهيم دله، وه به قلب هدانه «تمام اعصار بیتترین انیمیشن».
مارتینوس اول
مارتینوس یکم رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه اومبریا، شرقی روم دله دنیا بموئه وجولای ۶۴۹ تا ۱۶ سپتامبر ۶۵۵ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
منابع
Wikipedia contributors, "List of popes," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=List_of_popes&oldid=268921163 (accessed February 9, 2009).
وابسته جستارون
رج:پاپون
جنوبی امریکا
جنوبی امریکا اتا قاره هسته که غربی نیم‌کره‌ی جنوب ِوَر ره دارنه. این قاره ره بعضاً آمریکای قاره دله هم حیساب یارنه یا چون اونجه‌ی مردم لاتین‌تبار زوونون جه گپ زنّه، وشون ره لاتین آمریکا دله جمع یارنه.
رج:قاره ئون رج:آمریکا
کلور
کلور اردبیل اوستان ره اتا شهر هسته که خلخال شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۲٬۳۴۷ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:اردبیل اوستان شهرون
رج:خلخال شهرستان
تخت سلیمان
تخت سلیمون اتا تاریخی بنا هسته که تکاب، غربی آذربایجون اوستان دله قرار دارنه. اینتا بنا ساسانیون دوره جا رسنه و ونه قدیمی آتشکده خرابه هنتا اونجه کته. اسا اینتا بنا یونسکوی جهونی میراث لیست دله ثبت هسته.
منابع
رج:ایران جهونی میراث
۳ آگوست
3 آگوست روزی هسه که گریگوری تقویم دله، هر سالِنه 0اُمین روز کَفِنه و اگه سال کبیسه بوئه، 0اُمین روز إستِنه. 3 آگوست جه، تا خانه سال سَر بوو، 0 روز کار دارنه.
بریم بگردستن
3
علی بن محمد یزدادی
ابوالحسن علی بن محمد یزدادی اتا مازرونی تاریخدون بی‌یه. ونجه اسا هچّی نموندسته و فقط وه ره ابن‌اسفندیار ِگپ ِپه جه اشناسمّی. ابن‌اسفندیار شه کتاب دله گانه: «علی یزدادی اتا کتاب دانّه که ونه نوم عقدالسحر و قلائد الدُّر هسته و من وه ره عربی جه فارسی وردگاردنیمه.» عباس اقبال هم ونه خَوری گانه: «وقتی کاووس بن وشمگیر بمرده، یزدادی ونه تنک‌تِرو گپ‌ئون ره جمع هاکرده و اتا کتاب دله بنویشته و ونه نوم ره کمال‌البلاغه بی‌یشته.
منابع
رج:مازرونی تاریخدونا
لیپه روخنه
لیپه اتا روخنه نوم هسته که ۲۲۰ کیلومتر بلندی دارنه. این درکا که آلمان کشور شنه، ۴٬۸۸۲ کیلومتر مربع ره شه حِوالی و حوضه دله دارنه.
آل بوسعید
آل بوسعید یا آل سعید اتا سلسله نوم هسته که چندین سال هسته عمان دله فرمونروایی کانده. آلبوسعید ِشائون اینان هستنه:
لیپه روخنه
لیپه‌ که شه سرچشمه جا ۱۱ کیلومتر یور بورده، آلم روخنه ونه دله کَلِنه و هئی وونّه تا راین جه رسنّه.
آل بوسعید
منابع
رج:عمان
لیپه روخنه
منابع
رج:آلمان درکائون
ولپریسو
ولپریسو تا شهر نوم هسه که شیلی.
رج:شیلی
نواکشوط
نوآکشوت اتا شهر هسته که موریتانی ِکشور ره نیشتگا هسته.
منابع
رج:آفریقا نیشتگائون رج:موریتانی شهرون
اوژنیوس اول
اوژنیوس یکم رم کاتولیک کلیسای پاپ بی‌یه. وه رم دله دنیا بموئه و۱۰ آگوست ۶۵۴ تا ۲ ژوئن ۶۵۷ گادِر، اتا پاپ مِقوم ره داشته.
منابع
Wikipedia contributors, "List of popes," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=List_of_popes&oldid=268921163 (accessed February 9, 2009).
وابسته جستارون
رج:پاپون
اسپه‌واشی
اسپه‌واشی اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و ساری شهرستون ِرودپی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، جنوبی رودپی دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۲۱۸ نفر (۹۶خانوار) بی‌یه.
منابع
اسفیواشی