cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
کلمست
بیوگرافی
ونه پییر بانکِ کارمند بی‌یه و مداحی و خونش‌گری هم کارده. کلمست ریاضی دیپلم ره بَیته و 21 سالگی ازدواج هاکرده و دِتا ریکا دارنه. وه هم شه پییر واری کارمند بیّه و خونش‌کری ره هم ادامه هدائه.
وه وچگی جه موسیقی دمبال دیّه ولی این راه جه پول در بیاردن ره سخت دونده. ونه خانواده‌ی اعضا هم خله‌شون موسیقی په بوردنه.
آثار
وه طبری زوون جه و قصران و فشم ِلهجه جه خله آهنگ بخوندسته. بعضی آهنگ‌ها دله هم چن جور موسیقی ره قاطی‌هاکرد بخوندسته. بعضی‌شون اینان هستنه:
منابع
رج:مازرون خونش‌کرون
مارگارت جی
مارگارت ان جی, بارونس جی پدینگتون یک سیاستمدار حزب کارگریو تلویزیون بیسیک و پیشگام تلویزیون است.
منابع
رج:زننه آدمون رج:بچه های رهبران ملی
کلهوسی
کلهوسی اتا روستایِ نوم هسته که مازندران اوستان دله قرار دارنه و بابل شهرستون ِشرقی بندپی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، سجادرود دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۸۵ دله، ونه خانوار کمتر از سه تا بی‌ئه.
منابع
کلهوسی
قربانعلی مؤمنی سره
قربانعلی مؤمنی سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون جه رسنه. قربانعلی مؤمنی سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، دهستان روشن آباد، روستای کفشگیری هسته. این بنا ۲۰۰۳۸ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
کوماموتو (شهر)
کوماموتو اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکوماموتو استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۶۷۰٬۳۴۸ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۲۶۷٫۲۳ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۲٬۵۰۹ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۸۸۹-۰۴-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:کوماموتو شهرون
کبودکلا سقانفار
کبودکلا سقانفار اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون دوره جه رسنه. کبودکلا سقانفار مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بابل، بخش مرکزی، دهستان فیضیه، روستای کبود کلا هسته. این بنا ۱۰۲۸۰ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۲-۰۷-۰۱ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:بابل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
رج:سقانفارون
سیدآباد (چناران)
سیدآباد (چناران) رضوی خـِراسون اوستان ره اتا شهر هسته که چناران شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۹ شمسی جه رسماً شهر بیّه و سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۵٬۳۱۲ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:رضوی خـِراسون اوستان شهرون رج:چناران شهرستان
پال شیمیت
پال شیمیت یک مجتمع مجارستان المپیک و سیاستمدار است که به عنوان رئیس جمهور مجارستان از ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۲ خدمت کرده است.
شمیت موفق شد در جوانی خود مدال طلای مدال طلای المپیک تابستانی را کسب کند. بعدها او در دهه ۱۹۹۰ به عنوان سفیر و معاون رئیس پارلمان اروپا در سالهای ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۰ بود. پس از مدت کوتاهی به عنوان سخنگوی مجمع ملی مجارستان در سال ۲۰۱۰، شیمیت انتخاب شد مجارستان مجارستان در ۲۶۳ تا ۵۹ رای در مجلس مجارستان. او به عنوان رئيس جمهور در سوگند یاد کرد
منابع
رج:زننه آدمون رج:مجارستون رییس‌جمهورون
فاعل-فعل-مفعول
فاعل + فعل + مفعول اتا ترتیب هسته که خله زوون‌ها دله جمله ره اینتی چینّه. مثلاً انگلیسی، فرانسوی، ایسپانیایی، آلمانی، ایتالیایی، پرتغالی، فلاندی، چینی، ویتنامی، تایلندی، خمری، روسی، بلغاری، سواحیلی، هوسا، یوروبا، کیچه، گوآرانی، جاوایی، مالایی، روتومان و اندونزیایی زوون این گرامر ره بکار یارنه. ونه بکار بیاردن اینتی هسته که مثال، انگلیسی دله گننه «I do it» که اینتا جمله دله I فاعل هسه، do فعل هسه و it مفعول وونه.
منبع
رج:زوون گرامر
کیلومتر مربع
کیلومتر مربع اتا قواربیری یکا هسه کا سطح وسه کارشونه  و وه ره  km2. جا نشون دننه .اس آی دله رسمی یکا مربع متر سه و غاویز ده دهی مضرب هسه. هر کیلومترمربع اتا موربع اندا هسه کا هر کیمتا ونه ضلعون ۱٬۰۰۰ متر ووشه.
هر کیمتا چن کیلومترمربع:
ممبعئون
https://www.britannica.com/science/International-System-of-Units رج:متر
اینگوشتیا
اینگوشتیا اتا جمهوری هسته که روسیه‌یِ قفقاز دله دره. این جمهوری پیش از این چچن دله دیّه و اسا ونجه سیوا بیّه. اینگوشتیایِ مردمون تورکی زوونون جه گپ زننه و اسلام ره ویشتر په‌رو هستنه.
منابع
رج:قفقاز رج:روسیه ایالتون
بابل علوم پزشکی دانشگاه سردر
بابل علوم پزشکی دانشگاه سردر اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ رضا شاه دوره جه رسنه. بابل علوم پزشکی دانشگاه سردر مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بابل علوم پزشکی دانشگاه هسته. این بنا ۱۰۲۸۱ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۲-۰۷-۰۱ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:بابل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
رنگرزکلا
اینتا روستا، لاله‌آباد دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال 1385 دله، ونه جمعیت 42 نفر ( 10خانوار) بی‌ئه.
منابع
رنگرزکلا
مسیح علی‌نژاد
معصومه علی‌نژاد قمی (بزائه‌ی ۲۰ شهریور ۱۳۵۵،‌ بابل)، معروف به مسیح علی‌نژاد اتا مازرونی و فیمینیست روزنومه‌نویس، نویسنده و فعال هسته که ایران جه بورده و آمریکای ونگ (VOA) دله کار کنده.
بیوگرافی
وه سال ۱۳۸۰ جه روزنامهٔ همبستگی دله خـَوِرنگاری کارده و بعد از اون ایلنا وسّه کار هاکرده. ونه مقالات شرق، بهار، هم‌میهن و اعتماد ملی دله هم تنک بَینه.
علی‌نژاد مـِیلس‌ئون شیش و هفتم دله پارلمونی خورنگار بی‌یه و سال ۲۰۰۵ ده میلیونی عیدی‌ئون ِافشاکَری وسّه اخراج بیّه و بعضی نماینده‌ئون وه ره نخاش-نخاش فحش هدانه. این ماجرا ره فایننشیال تایمز دله نشر هدانه.
وه محمود احمدی‌نژاد گادِر ونه نقد ره روزنومه دله بنویشته که «آواز دلفین‌ها» نوم داشته. این بنویشته ره هیئت نظارت گیر هدائه و باعث بیّه که مهدی کروبی (مدیر مسئول) شخصاً عذرخائی هاکنه. مجله تایم ونه خَوِری اتا مقاله بنوم «’مسیح‘ در برابر احمدی‌نژاد» بنویشته.
نسر
نسر رضوی خـِراسون اوستان ره اتا شهر هسته که تربت حیدریه شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۹ شمسی جه رسماً شهر بیّه و سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۳٬۶۳۳ نفر جمیعت داشته.
مسیح علی‌نژاد
بیوگرافی
وه تابستون ۱۳۸۸ سعی داشته باراک اوباما جه مصاحبه هاکنه ولی موفق نیّه. وه اونجه جه علیه حکومت چنتا جا گپ بزو. ۲۹ اوت ۲۰۰۹ ووآ (آمریکا ونگ) جه مصاحبه هاکرده.
تاجیکی
تاجیکی اتا فارسی زوون ِلهجه هسه که وه ره تاجیکستان دله رسمی زوون دارنه و سیریلیک خط جه وه ره نویسنّه. تاجیکی گِنِش دله «ئو» و «آ» هئی جه نزدیک‌ته هستنه. این زوون افغانستان دله هم خله گنش‌کر دارنه ولی افغانستانِ تاجیکون شه زوون ره عربی خط جه نویسنّه و معیارِ دری ره کار زندنه.
شمالی اوستیا-آلانیا
شمالی اوستیا و آلانیا اتا جمهوری نوم هسته که روسیه شنه و قفقاز ناحیه دله دره. این منطقه‌یِ مردمون اتا ایرانیج زوون جه گپ زنّه و وشونِ هم‌تبارون جنوبی اوستیا دله درنه که گرجستون جه سیوا-خاه هستنه.
تاجیکی
منابع
رج:فارسی زوون رج:ایرانیج زوون
شمالی اوستیا-آلانیا
منابع
رج:روسیه ایالتون رج:قفقاز
مسیح علی‌نژاد
بیوگرافی
مسیح علی‌نژاد اردیبهشت ۱۳۹۳ اتا صفحه بنوم «آزادی یواشکی» ره شه فیس‌بوک دله بساته تا ایرانی زنان شه جه مَله-مِلا دله سِلاب‌به‌سر عکس بَیرن و بی‌یلن. این صفحه بیش از ۱ میلیون فالور پدا هاکرده و خله واکنشون ره همراه داشته. کاظم صدیقی، امام جمعه موقت تهران اتا از اولین کسایی بی‌یه که ونه علیه گپ بزوئه.
یوسف سلیمانی سره
یوسف سلیمانی سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ پهلوی جه رسنه. یوسف سلیمانی سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، دهستان استرآباد جنوبی، روستای زیارت هسته. این بنا ۲۰۰۳۹ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
مسیح علی‌نژاد
بیوگرافی
وه چن وقت بعد اتا کمپین دیگه ره شروع هاکرده و «اسپه چارشمبه‌ئون» (چهارشنبه‌های سفید) دله زنان جه بخاسته که چارشمبه روزها شه سر اسپه چارقد بی‌یلن. بعد چن وقت ات سری زنان گت-گتِ شهرون دله اسپه چارقد ره شه سر جه خیابون دله گیتنه و اینتی بیّه که انقلاب کیجائون (دختران انقلاب) ِداستان پیش بمو.
یوسف سلیمانی سره
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
مسیح علی‌نژاد
بیوگرافی
اتا صدا-سیمایِ مجری وه ره تهمت بزو که وه مول‌زنا هسته و جندگی کانده. اتا وکیل این تهمت وسّه دادگاه ره شاکی بیّه ولی دادگاهون ونه کار ره په‌گیری نکاردنه.
سال ۹۹ ونه برار، علی، ره چون ونجه اعلان برائت نکارده و ناته ونجه بد دارنه، دستگیر و زندونی هاکردنه.
گلکی گپ بزوئن
مسیح علی‌نژاد بابلی هسته. وه مازرونی زوون جه تسلط دارنه و مصاحبه‌ئونی مازرونی زوون جه دارنه که ات-دِ تا شون خله معروف بَینه. وه مازرونی جه خونش‌کری (=خوانندگی) هم تونده هاکنه و حتی اتا مراسم، نیویورک دله، مازرونی سما هاکرده.
بریم بگردستن
رج:زننه آدمون رج:گت مردمون بابل رج:ایران حقوق بشر مدعی‌ئون
یاتسوشیرو، کوماموتو
یاتسوشیرو اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکوماموتو استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۱۳۴٬۴۹۱ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۶۸۰٫۵۹ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۱۹۸ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۴۰-۰۹-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:کوماموتو شهرون
شهرستان لنگا(عباس آباد)
شهرستان عباس‌آباد یکی از شهرستان‌های استان مازندران در شمال ایران است که از غرب به شهرستان تنکابن، از شرق به شهرستان چالوس، از شمال به دریای خزر و از جنوب به رشته کوه‌های البرز و شهرستان کلاردشت متصل است.فاصله این شهرستان تا تنکابن ۲۴ کیلومتر، تا چالوس ۳۰ کیلومتر و کلاردشت ۳۵ کیلومتر است. مرکز این شهرستان شهر عباس‌آباد می‌باشد .تاریخ تاسیس شهرداری شهر عباس آباد ۱۳۳۵ ه.خورشیدی بوده و تاریخ تبدیل آن به شهرستان سال ۱۳۸۹ مب باشد. جمعیت این شهرستان بر اساس سر شماری سال۱۳۹۵ ۵۲،۸۳۲ نفر می باشد که این حیث رتبه ۱۸ از ۲۳ شهرستان استان را داراست. گویش محلی مردم این شهرستان تبری کلارستاقی(تبری متعادل) میباشد. به علت کثرت نام عباس آباد در ایران، اکثر مردم این شهرستان تمایل دارند نام این شهرستان به اسم باستانی قدیم خود یعنی شهرستان لنگا که محدوده آن از جنگل خشکه داران تا رودخانه نمک آبرود(یعنی همان انتهای شهر کلارآباد) که در واقع محدوده فعلی این شهرستان میباشد بازگردد(بر گرفته از کتاب لنگای کهن ، نوشته استاد یوسفی نیا)
ژاک دلورس
ژاک لوسیان جین دلورس اتا فرانسوی سیاستمدار بی‌یه که سال ۱۹۸۵ تا ۱۹۹۵ اروپای کمیسیون دله ریاست کارده. وه از ۱۹۸۱ تا ۱۹۸۱ فرانسه مالیه وزیر بی‌یه. از سال ۱۹۷۹ تا ۱۹۸۱ اروپا پارلمان درون عضو بی‌یه.
منابع
رج:زننه آدمون رج:کمیسیون اروپایی رییس‌جمهورون
هزار اسپ دوم
هزار اسپ دوم بیست و یکمین اسپهبدی بی‌یه که پادوسپانیان جه، سال‌های ۵۷۲ تا ۵۸۶ هجری، رویان و دیلمستان دله حکومت هاکرده. ونه عامی، کیکاووس بمرده په، چون ریکا نداشته، وه بورده اردشیر اول باوندی پلی و ونجه رویانِ مِلکِ حکم ره بیته. هزار اسپ شه عامی ِراه ره نشی‌یه و الموت ِاسماعیلیون جه صلح هاکرده. اردشیر باوندی ونجه بخاسته که اسماعیلیون جه جنگ دکفه ولی وه ظارا قبول نکرده. این‌صوه اردشیر لشکر بیته و بمو رویان و گیلون ره ونه دس جه بیته و اسماعیلیون جه شه جنگ دکته. هزار اسپ خله این-در اون-در هاکرده و بدی‌یه نتونده حریف بوو، بورده سلجوقیون و دیگرون جه کومک بخاسته ولی ای ونه کار راه نکته و آخر اردشیر وه ره بیته و اعدام هاکرده.
منابع
رج:پادوسپانیون اسپهبدون
مارکه
مارکه  اتا از ۲۰ ناحیه ایتالیا هسته و آنکونا  ونه نیشتنگائه. این ناحیه ۹٬۶۹۴ km۲ گتی و حدوداً ۱٬۵۵۳٬۰۰۰ میلیون نفر جمعیت دانّه و ونه جمعیت انبسی ۱۶۵ هسته. این ناحیه ۵تا اوستان دانّه که وشون رییس‌جمهور «گیان ماریو اسپاکا» هسته.
سال 1395 این ایالتِ نماینده‌ئون بمو بینه مازرون و این دِ تا منطقه رسماً خاخِربخوندست بَیینه تا هِدی جه فرهنگی-اقتصادی کایری هاکنن. این اتفاق جه چن ماه نُگذشته که مارکا دله اتا گتِ زلزله بموئه و خله خرابی بار بیارده.
بیرون بگردستن
* رج:ایتالیا ناحیه‌ئون
قصاب‌کلا
قصاب‌کلا اتا روستایِ نوم هسته که مازندران اوستان دله قرار دارنه و بابل شهرستون ِلاله‌آباد بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، لاله‌آباد دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال 1385 دله، ونه خانوار زیر سه تا بیئه.
منابع
قصاب‌کلا
وندر
وندر (اینگلیسی جه: Solifugae) اتا بتّوئون فامیل جه هسه کا رتیلئون شاخه جه هسه ۱٬۰۰۰ جور وندر دره.
ویجیگیئون:
وشون گتترینئون بتوندنه ۱۲ تا ۱۵ سونتی متر بوئن. وشون تن د قسمی هسه اتا قسم بتیم اتا قسم کلّه. اشون قولابچه دایننه و چمر کاندنه وه جا.
ممبعئون
رج:بتو
حاج عباس کریمی سره
حاج عباس کریمی سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون جه رسنه. حاج عباس کریمی سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش بهاران، دهستان استرآباد شمالی، روستای فیض آباد هسته. این بنا ۲۰۰۴۰ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
مقدونی
مقدونی اتا اسلاوی زوون هسته که بالکان ِمنطقه دله گپ‌کر دارنه. این زوون ِگپ‌کَرون مهاجرت هاکردنه و شمالی مناطق جه بمونه شمالی مقدونیه دله و تا سال‌ها یوگوسلاوی و صربون ِپه‌روو بینه. بعد اون که این منطقه اتا سیوا کشور بیّه شه لهجه نوم ره این منطقه اسم جه بَیتنه و وه ره مقدونی زوون گانّه.
پیش از این که اسلاوی مهاجرون بئن اینجه، ات سری یونانی‌تبار آدِم مقدونیه دله زندگی کاردنه که اسکندر مقدونی هم وشون تبار جا بی‌یه ولی اساس اون قدیمی «مقدونی‌ها» نسل گوم بیّه و فقط این تازه‌برسی‌ها ره «مقدونی» نوم جه اشناسنّه.
منابع
رج:اسلاوی زوونون
اچمی
لارستانی یا اچمی اتا زوون هسته که فارس اوستان ِجنوب ونجه گپ زننه. لارستان شهرستان این زوونِ مرکز هسته. شیدای گراشی و احمد اقتداری این زوون ِمعروف‌کسون هستنه.
منابع
رج:فارس اوستان رج:ایرانیج زوون
نورستانی
نورستانی ات‌سری زوون نوم هسته که هندو-ایرانی زوونون جا هستنه. این زوون ره افغانستان ِشرق‌وَری گپ زنه. نورستان اتا کوه‌په منطقه هسته که قرن‌ها شه فرهنگ ره حفظ هکرد بینه و خله دیر مسلمون بینه. وشون ره پیش از این کافرستونی گتنه که اسلام بیاردنه په، وشون اسم ره نورستانی بیتنه. همینسه نورستانی زوون دله خله قدیم کلمات پیدا وونه. نورستانی شه خله لهجه دارنه.
منابع
رج:هندو-ایرانی زوونون
حاج علی گل محمدی سره
حاج علی گل محمدی سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ پهلوی جه رسنه. حاج علی گل محمدی سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، دهستان استرآباد جنوبی، روستای زیارت هسته. این بنا ۲۰۰۴۱ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
چنار (کلات)
چنار (کلات) رضوی خـِراسون اوستان ره اتا شهر هسته که کلات شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۹ شمسی جه رسماً شهر بیّه و سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۳٬۵۹۷ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:رضوی خـِراسون اوستان شهرون رج:کلات شهرستان
تلاجی
تلاجی کا فارسیج دله وه ره قزل آلا گننه اتا جور شیم (مایی) هسه کا چا ئو دله زیوش کاندهو ونه بنین گرپه: ازاد ماییئون هسه. ونه تن امبس هسه. دمب بالکون ازاد جه گت تر هسه و گتترین تلاجی 140 سانتی متر بونه.
ممبعئون
رج:ماهی رج:قرمز لیست کمترین نگرانی حیوون
کوب
کوب بوئافین:
کوب بوئافین یعنی کا گیائی الیافئون جا و دسّی افجارئون جا محصول بساجن. مثلا کنگ-بنی ، کولاه، جاجینگا و .....
ملا محمد شهرآشوب مزار
ملا محمد شهرآشوب مزار اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون دوره جه رسنه. ملا محمد شهرآشوب مزار مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بخش گتاب، دهستان گتاب شمالی، بنگر کلا هسته. این بنا ۱۰۲۸۲ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۲-۰۷-۰۱ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:بابل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
رج:مازرون امامزاده‌ئون
هیتویوشی، کوماموتو
هیتویوشی اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکوماموتو استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۳۶٬۵۵۶ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۲۱۰٫۵۵ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۱۷۴ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۴۲-۰۲-۱۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:کوماموتو شهرون
دینه سر کتی (پایین رمنت)
دینه سر کتی اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ پیش از تاریخ ـ اسلامی جه رسنه. دینه سر کتی مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بخش مرکزی، دهستان فیضیه، غرب روستای پایین رمنت هسته. این بنا ۱۰۲۸۳ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۲-۰۷-۰۱ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:بابل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
استونیایی
استونیایی اتا زوون هسته که فینو-اوگری زوونون چلّه‌بِن جا گیرنه. این زوون حدود یک میلیون گنش‌کر دارنه که اکثراً استونی شنه. استونیایی و فلاندی هئی جه نزدیک زوون هستنه.
منابع
رج:فینو-اوگری زوونون
تیچینو
{{Infobox settlement {{hidden |ta1 = left| border = 1px solid grey | header = تیچینو نقشه| content = }} }} تیچینو ِکانتون (ایتالیایی جه: Ticino) اتا کانتون نوم هسته که سوییس کشور میونه دره و این کشور ِمؤسس ِشهرون جا هسته. این شهر ِرسمی زوون ایتالیایی هسته.
منابع
تیچینو
زرین‌کمر دوم
زرین‌کمر دوم پادوسپانیان بیست و دومین حاکم بی‌یه که سال‌های ۵۸۶ تا ۶۱۰ هجری، رویان دله حکومت داشته. ونه گت‌ببا کیکاووس اول پادوسپانی بی‌یه که باوندیون جه یک‌پشت بی‌یه. وه شه وچگی ره اردشیر اول باوندی پلی سر هاکرده. اردشیر این گدر رویان ره بئیت بی‌یه ولی رویانِ مردم نخاستنه که باوندیونِ دست‌په دوون و شورش کردنه و بیستون بن ناماورک ره علم هاکرد بینه که اسپهبد بوو. اسپهبد اردشیر که بدی‌یه اینتی هسته، باته که کیکاووس وه ره وصیت هکرد بی‌یه که زرین‌کمر ره بقدرت برسنه و اسا پادوسپانیونِ ملک ره خانه وه ره پس هاده.
زرین‌کمر نهایتاً سن ۱۶ سالگی حکومت بیته و بیستون فرار هاکرده و اسماعیلیون وه ره بیتنه. زرین‌کمر هم تا ۲۴ سال پادوسپانیان ِاستندار بموندسته. پادوسپانیونِ بعدی حاکمون، همه ونه زک‌زا هستنه و همینسه وه ره «ابوالملوک» لقب هدانه. ونه حکومت گدر باوندیون و خارزمشاهیون جنگ دکتنه و باوندیونِ حکومت منقرض بیّه ولی خارزمشاهیون دکّل رویان ره حمله نکردنه.
کاراچایئون
کاراچایئون اتا ترک توار گرپّه مردمئون هسنه کت ویشتر وشون کاراچای-چرکس دله زیوش کاندنه. وشون 300 هزار کس هسنه. وشون ویشتر مسلمون هسنه و سونّی هسنه.
ممبعئون
Wikipedia contributors، "Karachays،" Wikipedia، The Free Encyclopedia، http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Karachays&oldid=420469914 (accessed April ۲۵، ۲۰۱۱).
فلاندی
فلاندی یا فنلاندی زوون اتا زوون هسته که فینو-اوگری زوونون چلّه‌بِن جا گیرنه. این زوون فلاند کشور و اروپای اتحادیه دله رسمی زوون هسته و نروژ و سوئد دله هم بعضی اقلیت‌شون وسّه برسمیت بشناسی وونه. فلاندیِ نزدیک‌ترین زوون استونیایی هسته.
منابع
رج:فینو-اوگری زوونون
مولیز
مولیز  اتا از ۲۰ ناحیه ایتالیا هسته و کامپوباسو  ونه نیشتنگائه. این ناحیه ۴٬۴۳۸ km۲ گتی و حدوداً ۳۲۰٬۰۰۰ میلیون نفر جمعیت دانّه و ونه جمعیت انبسی ۷۰ هسته. این ناحیه ۲تا اوستان دانّه که وشون رییس‌جمهور «پائولو دی لائورو فراتورا» هسته.
بیرون بگردستن
* رج:ایتالیا ناحیه‌ئون
ایرلندی
ایرلندی اتا سلتی زوون هسته که قدیم ایرلند جزیره دله مردمونِ اصلی زوون بی‌یه ولی اسا انگلیسی ونه جا ره تنگ هکرده و فقط بعضی‌شون ایرلندی گپ بزوئن ره دوننه. با اینچنین ایرلند جمهوری (جنوبی ایرلند) ِدولت شه‌خِد وظیفه دونده که اینتا زوون ره حفظ هاکنه.
منابع
رج:سلتی زوونون رج:ایرلند
بیستون اول
بیستون دوره بی‌یه که باوندیون نسل دکته و پادوسپانیون که وشون جه اطاعت کردنه، سیوا بینه. گیلان ِمردم که بشنوستنه اینتی بیّه، خاستنه پادوسپانیون ره دیلم جه درهاکنن ولی بیستون جنگ دکته و نی‌یشته. بیستون خله جنگ‌خاه آدِم بی‌یه و همیشک ونه تن جنگی جمه دیّه و حتا جشن موقع لباس عوض نکرده. وه ات‌گال شه نیشتگا ره بورد بی‌یه لاهیجون که وضعیت ره کنترل داره. وه پنج سال ویشته حکومت نکرده و همین پنج سالی، مغول حمله شروع بیّه. مادلونگ ونه بمردن ره سال ۶۲۰ هجری و ۱۲۲۳ میلادی ثبت هکرده.
منابع
رج:پادوسپانیون اسپهبدون
نوده انقلاب
نوده انقلاب رضوی خـِراسون اوستان ره اتا شهر هسته که خوشاب شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۹ شمسی جه رسماً شهر بیّه و سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۳٬۴۷۰ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:رضوی خـِراسون اوستان شهرون رج:خوشاب شهرستان
چه‌سر
چه‌سر اتا روستایِ نوم هسته که مازندران اوستان دله قرار دارنه و بابل شهرستون ِشرقی بندپی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، سجادرود دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال 1385 دله، ونه جمعیت 16 نفر (5خانوار) بی‌یه.
منابع
چه‌سر
ابراهیم کاوه سره
ابراهیم کاوه سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ پهلوی جه رسنه. ابراهیم کاوه سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، دهستان استرآباد جنوبی، روستای زیارت هسته. این بنا ۲۰۰۴۲ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
ناماور دوم
فخرالدوله استندار ناماور پور بیستون یا نماور دوم پادوسپانیان بیست و چارومین اسپهبد بی‌یه که سال‌های ۶۱۵ تا ۶۴۰ هجری، رویان و گیلان دله حکومت داشته. ونه حکومتِ اوائل بی‌یه که الموت اسماعیلیون پادوسپانیان ره حمله هاکردنه و ونه ملک ره بیتنه. ناماور فرار هاکرده خارزم و اونجه سلطون محمد جه کومِک بیته و وردگرسته که اسماعیلیون ره شکست هاده. ونه حکومت دوره بی‌یه که مغول حمله هاکردنه و خارزمشاهیون ملک ره بیتنه.
منابع
رج:پادوسپانیون اسپهبدون
خوآن کارلوس اول
خوآن کارلوس اول ایسپانیایِ شاه بی‌یه که ۱۹۷۵ تا ۲۰۱۴ اینتا کشورِ تشریفاتی حاکم بی‌یه.
مقراز
مقراز یا قرتچی یا ویرنّا (پشم چینی مقراز ره : دوئارد گننه) (عربی جه :مقراض) افجاری هسه کا وه جا پارچه ، کاغوذ ، می و ... ره ویرننه .دتّا ویرنا چله داینه کا میون جه هدی ره  بچسبی بینه. معمولا چلنی هسه و ونه میون اتا مخ یا پچ دره کا دتا قسمت ره هدی سر داینه.
خوآن کارلوس اول
ونه گت پی‌یر، آلفونوس کسی، آخرین شاهی بی‌یه که ایسپانیا دله دیّه و سال ۱۹۳۱ ایسپانیا دله ایسپانیای دومین جمهوری حکومت ره عوض هکرده و شاه ره در هاکردنه. خوان کارلوس زمونی که دنیا بمو، ونه پی‌یر-مار رم، ایتالیا دله تبعید دئینه. ژنرال فرانکو، اسپانیایی دیکتاتور سال ۱۹۳۶ جنگ راه دمبدا و جمهوری ره از بین بَوِرده. ژنرال فرانکو وقتی در مِرده، سال ۱۹۴۷، بائوته که ونه بمردن په ونه شاهون ِحکومت وردگرده. ژنرال فرانکو کومِک جه، سال ۱۹۶۹ خوآن کارلوس پادشاهِ مدعی انتخاب بیّه و زمونی که فرانکو بمرده، ونه شاهی شروع بیّه.
منابع
رج:زننه آدمون رج:ایسپانیا شاهون
مقراز
اویشکه
مقراز ره احتمالا 1500 سال مسیح باشتن جه پسترئون ، کوهنه میصر دله بساتنه ..
ممبعئون
لغتنامهٔ دهخدا، سرواژه‌های قیچی و مقراض. با استفاده از: آنندراج و ناظم‌الاطباء.
رج:اشیا
بابل چارسوق مسجد
بابل چارسوق مسجد اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون دوره جه رسنه. بابل چارسوق مسجد مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بابل، خیابان امام خمینی، محله چهار سوق هسته. این بنا ۱۱۵۱۶ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۳-۱۲-۲۴ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:بابل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
رج:مازرون مسجدون
روانشین
روانشین اتا روستایِ نوم هسته که مازندران اوستان دله قرار دارنه و بابل شهرستون ِشرقی بندپی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، سجادرود دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال 1385 دله، ونه خانوار زئر سه تا بی‌یه.
منابع
روانشین
ساردنی
ساردنی  اتا از ۲۰ ناحیه ایتالیا هسته و کالیاری  ونه نیشتنگائه. این ناحیه ۲۴٬۰۹۰ km۲ گتی و حدوداً ۱٬۶۶۶٬۰۰۰ میلیون نفر جمعیت دانّه و ونه جمعیت انبسی ۶۸ هسته. این ناحیه ۸تا اوستان دانّه که وشون رییس‌جمهور «فرانسیسکو پیگلیارو» هسته.
بیرون بگردستن
* رج:ایتالیا ناحیه‌ئون
عباس آقا بابایی سره
عباس آقا بابایی سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ پهلوی جه رسنه. عباس آقا بابایی سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، دهستان استرآباد جنوبی، روستای زیارت هسته. این بنا ۲۰۰۴۴ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
فلیپه ششم (اسپانیا)
فلیپه شیشم ایسپانیایِ شاه هسته که ۱۹ ژوئن ۲۰۱۴ ونه پییر، خوآن کارلوس اول، استعفاء هدا و وه جانشین بیّه.
منابع
رج:زننه آدمون رج:ایسپانیا شاهون
روشناوند (گناباد)
روشناوند (گناباد) رضوی خـِراسون اوستان ره اتا شهر هسته که گناباد شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۹ شمسی جه رسماً شهر بیّه و سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۳،۲۷۲ نفر جمیعت داشته.
صربی
صربی اتا لهجه از صربوکرواتی ِزوون هسته که اسلاوی زوونون و هندواروپایی زوونون دسته دله جا دارنه. صربی ره سیریلیک خط جه نویسنّه. صربی، صربستون ِاصلی زوون هسته و بوسنی و هرزگوین دله هم نصف شه‌خد زوون ره صربی گننه و مونته‌نگرو مردم هم بعضی‌شون شه زوون نوم ره صربی اِلنه و بعضی دیگه مونته‌نگرویی اسم ره ونه سر النه. کوزوو دله هم چنتا شهر دله صربون این زوون جه گپ زننه و وشون زوون رسمیت دارنه.
روشناوند (گناباد)
په‌نویس
رج:رضوی خـِراسون اوستان شهرون رج:گناباد شهرستان
صربی
منابع
رج:اسلاوی زوونون رج:صربوکرواتی
کیوان پهلوان
کیوان پهلوان (بزائه‌ی 1339، آلاشت سوادکوه) مازرونی پژهش‌کَر هسته. وه شه لیسانس ره انگلیسی زوون و ادبیات سر بیته و دکترای فولکلور دارنه. وه کتابون زیادی بنویشت دارنه و خاورمیونه‌ی موسیقی وسّه تحقیقات وسیعی هاکرده و چنتا کتاب ره فارسی جه دگاردنی‌یه. وه خله از فلکوریک موسیقیون ره هم شه بازخونش هاکرده.
منابع
رج:گت مردمون سوادکوه رج:زننه آدمون رج:مازرونی تاریخدونا رج:زوون شناسون
کرواتی
کُرواتی اتا لهجه از صربوکرواتی ِزوون هسته که اسلاوی زوونون و هندواروپایی زوونون دسته دله جا دارنه. این زوون و صربی و بوسنیایی و مونته‌نگرویی دکّل فرق نکنّه و فقط وشونِ گنش‌کرونِ جمیعت فرق دارنه و مذهبی اختلافات وشون زوون دله فرق-فصل ایجاد کنده. کرواتی علاوه برین که کرواسی دله رسمی زوون هسته، بوسنی و هرزگوین و اروپای اتحادیه دله هم رسمیت دارنه. اینتا زوون ره لاتین الفبا جه نویسنّه.
منابع
رج:اسلاوی زوونون رج:صربوکرواتی
اردشیر دوم پادوسپانی
استندار حسام‌الدوله اردشیر پور ناماور یا اردشیر دوم پادوسپانیان بیست و پنجمین فرمانروا بی‌یه که سال‌های ۶۴۰ تا ۶۴۳ هجری، رویان و گیلان دله حکومت داشته. ونه دوره، حسام‌الدوله اردشیر باوندی بمو باوندیون ره احیا هاکرده و وشون دِتا یک‌پشت بینه که تبرستون وضع ره مغول حمله په رقد بورد بی‌یه، سر-سامون هادن. اولیاءالله آملی شه کتاب دله گته که اردشیر شه نیشتگا ره بَوِرد بی‌یه گیلون دله و ونه برار، اسکندر، اقلاً تا ۶۶۲ هجری ناتل دله حکومت کرده. این شعر ره هم اولیاءالله اردشیر خَوِری گنه:
منابع
رج:پادوسپانیون اسپهبدون
اسلوونیایی
اسلونیایی اتا اسلاوی زوون هسته. این زوون ره حدوداً دِ میلیون آدم گپ زننه که اکثرشون اسلوونی کشور دله درنه.
منابع
رج:اسلاوی زوونون رج:اسلونی
آرائو، کوماموتو
آرائو اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکوماموتو استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۵۵٬۵۰۵ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۵۷٫۱۵ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۹۷۱ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۴۲-۰۴-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:کوماموتو شهرون
سیدالعلما مسجد
سیدالعلما مسجد اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون دوره جه رسنه. سیدالعلما مسجد مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بابل، خیابان امام خمینی، محله مسجد جامع بابل هسته. این بنا ۱۱۵۱۷ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۳-۱۲-۲۴ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:بابل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
رج:مازرون مسجدون
مریم مگدالن( 2018 فیلم)
مریم مگدالن یا مریم مجدلیه (انگلیسی: Mary Magdalene) اتا دراما فیلم هسه کا مریم مگدالن زیوش ره نشون دنه.
ممبعئون
رج:بریتانیایی فیلمون رج:آمریکایی فیلمون رج:۲۰۱۸ فیلمون رج:انگلیسی فیلمون
لیتوانیایی
لیتوانیایی اتا زوون، هندواروپایی زوونون جا هسته که لیتوانی دله ونجه گپ زننه. اینتا زوون، لاتویایی همرِکِت، بالتیک زوونون خانواده دله قرار گیرنه. حدود چار میلیون نفر لیتوانیایی گپ زننه.
منابع
رج:هندو-اروپایی زوونون
لاتویایی
منابع
رج:هندو-اروپایی زوونون
گل گدوت
گل گدوت اتا اسرائیلی بازیگر هسته که هالیوود دله فیلم کا کنده. ونه معروف‌ترین فیلمون واندر وومن و فست اند فایرس هستنه.
منابع
رج:گت مردمون اسرائیل رج:بازیگرون
حسین علی کابلی سره
حسین علی کابلی سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ پهلوی جه رسنه. حسین علی کابلی سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، دهستان روشن آباد، روستای کفشگیری هسته. این بنا ۲۰۰۴۵ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
ماری برنادت
رج:مسیحیت ماری-برنارد "برنادت" سوبیرو (به فرانسوی: Marie-Bernarde "Bernadette" Soubirous) اتا کاتولیک کیلیسا قیدیسه بیه کا فرونسئسج بیه وه گته کا مریم موقدس ره وینّه. وه 14 سال داشته کا بته اتا موقدس زنا ره اتا اسکول لوردز کلا دله وینّه. اینتا موکاشیفه جه ره ترسا زائیرون شننه و اوجه جه او اورنّه تا کا شفاء هایرن.
زیوش
1844 جوونویه دله باشه بیه - لورد کلا دله باشته بیه و وه اتا ندار هف کسی (7نفره) فامیل گت ترین  وچه بیه. وه گته کا اتا موقدس زنا ره وینّه و وه جا گپ زنّه. خلیئون بوتنه وه چابزن هسه امبا وه هرچی کا موقدس زنا تک جه گته دشت خار و خجیر زیوش هاکردن بنه سر ره گته. وه خلی موعجز داشته اونتا گدر کا زیو بیه. مثلا علاج نار ناخشئون ره شفاء هدا ،و 1879 دله تمنی کا 35 سال داشته بمرده .55 سال کا وه بمردن جه رد بیه ، کاتولیک کیلیسا وه ره ناخشئون پربنگیر(حامی) و فامیل و ندار ئون .قیدیسه هاکرده
ترسو و سیبرون
ترسو و سیبرون اتا روستایِ نوم هسته که مازندران اوستان دله قرار دارنه و بابل شهرستون ِشرقی بندپی بخش دله دره.
جمعیت
اینتا روستا، فیروزجاه دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال 1385 دله، ونه جمعیت 314 نفر (78خانوار) بی‌یه.
منابع
ترسو و سیبرون
ته مره دجی هاکردی
ته مره دجی هاکردی (ششمامیج جه (هیندیج جه): Humko Deewana Kar Gaye) یتا ششمامی (هندی) فیلم هسه دله مونتشر بویه.
ممبعئون
رج:هندی فیلمون
لاسلو شویوم
لاسلو شویوم از رئیس جمهور مجارستان ۲۰۰۵ تا سال ۲۰۱۰، یک شخصیت سیاسی مجارستانی، وکیل و کتابدار بوده است. او پیش از سال ۱۹۹۰ تا ۱۹۹۸ رئیس دادگاه قانون اساسی مجارستان بود.
منابع
رج:زننه آدمون رج:مجارستون رییس‌جمهورون
رادکان (چناران)
رادکان رضوی خـِراسون اوستان ره اتا شهر هسته که چناران شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۹ شمسی جه رسماً شهر بیّه و سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۲٬۶۰۹ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:رضوی خـِراسون اوستان شهرون رج:چناران شهرستان
لهستانی
لهستانی اتا اسلاوی زوون هسته که لهستان دله ویشتر گپ بزه وونه. لهستونی ره لاتین خط جه نویسنّه و ونه بنویشت-بخونست ات‌که سخت هسته و شه وسّه مخصوصِ حروف دارنه.
منابع
رج:اسلاوی زوونون
داود عباسی‌فر
داود عباسی‌فر مازرونی شاعر هسته. وه نوشهری هسته و خاچک ِکتاب ره مازرونی شعر جا بنویشته. وه همینجور گت‌ترین قصیده‌یی که تا اسا بوجود بمو ره بنویشته.
منابع
رج:مازرونی‌زوون شاعرون
درویش یوسف مزار
درویش یوسف مزار اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قرن ۸ و ۹ ق جه رسنه. درویش یوسف مزار مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بخش‌بند پی غربی، دهستان شهید آباد، روستای بایی کلا (شهید آباد) هسته. این بنا ۱۱۵۱۸ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۳-۱۲-۲۴ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:بابل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
وود
{{Infobox settlement {{hidden |ta1 = left| border = 1px solid grey | header = وود نقشه| content = }} }} وود ِکانتون (فرانسوی جه: Vaud) اتا کانتون نوم هسته که سوییس کشور میونه دره و این کشور ِمؤسس ِشهرون جا هسته. این شهر ِرسمی زوون فرانسوی هسته.
این کانتون دله حدود ۷۰۱٬۵۲۶ نفر زندگی کننه و ونه گتی ۳٬۲۱۲ کیلومترمربع هسته. وود ِمرکزی شهر نوم لوزان هسته. این کانتون سال ۱۸۰۳ میلادی جه سوییس ِکشور دله عضویت دارنه و اسا ۳۳۹تا شهر این کانتون دله وجود دارنه.
منابع
وود
شهرآگیم
استندار شهرآگیم پادوسپانیان بیست و شیشمین حاکم بی‌یه که سال‌های ۶۴۳ تا ۶۷۱ هجری، مدت ۲۸ سال، رویان دله حکومت داشته. شهرآگیم گیلونی‌ها جه جنگ دکته و وشون جه شکست بخرده و نهایتاً نمک‌آبرود وشون ِسرحد بیّه.
شهرآگیم حکومت یازدهمین سال زمانی هسه که هلاکوخان بمو و اسماعیلیون برج ره الموت دله رقد بدا. این جنگ ِاواخر هلاکو دستور هدا که مازرونِ محلی حاکمون وه ره تن بئن و گردکوه قلعه ره محاصره هاکنن. شهرآگیم و ونه متحد، شمس‌الملوک محمد باوندی، این گدر بوردنه که گردکوه ره بهار دله محاصره هاکنن. اتا مازرونی شاعر، قطب رویانی، وشون وسّه شعری بخوندسته که هوس دکته وشون ره بئن مازرون و بهارِ خار هوا جه لذت بَوِرن. اینتی بیّه که مغول‌ها وشون دست عصبانی بینه و آمل ره حمله هاکردنه. محمد باوندی فرار هاکرده و دربورده ولی شهرآگیم تسلیم بیّه و باته که من اتا بمیرم، بتتره تا مه ملکِ مردم انده زحمت دکفن. شونس بیارده که گردکوه این گدر فتح بیّه و مغول‌ها وه ره ببخشینه. چن‌کش بعد مغول‌ها مازرون ره بیتنه و شهرآگیم ره بخاستنه ولی وه نشی‌یه و تا آخر که در-مِرده، مغول‌ها جه هکش-دکش داشته.
منابع
رج:پادوسپانیون اسپهبدون
ناماور سوم
استندار ناماور سوم معروف به ملک شاه غازی پادوسپانیان بیست و هفتمین فرمانروا بی‌یه که سال‌های ۶۷۱ تا ۷۰۱ هجری، رویان دله حکومت داشته. ناماور خله ایلخانان پشت بی‌یه و وشون پلی رفت-روش کرده و باوندیان جه هم خار-خار رابطه داشته. ناماور خله مدرسه ساته و آمل دله هفتادتا مکتب بساته که علویون مردم ره درس هادن. ونه دوره مازرون و رویان آرام بی‌یه و ۷۰۱ هجری وه بمرده.
منابع
رج:پادوسپانیون اسپهبدون
میناماتا، کوماموتو
میناماتا اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکوماموتو استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۲۸٬۱۲۳ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۱۶۲٫۸۸ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۱۷۳ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۴۹-۰۴-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:کوماموتو شهرون
طاقداربن تکیه
طاقداربن تکیه اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون دوره جه رسنه. طاقداربن تکیه مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بابل، خیابان امام خمینی، محله طاقداربن هسته. این بنا ۱۱۵۱۹ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۳-۱۲-۲۴ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:مازرون تکیه‌ئون
اسلواکیایی
اسلوواک یا اسلواکیایی اتا اسلاوی زوون هسته که بیش از ۵ میلیون گنش‌کر دارنه. این زوون اسلواکی و اروپای اتحادیه دله رسمی زوون هسته و چکی ره خله مونّه. اسلوواک زبون ره لاتین خط جه نویسنّه ولی ات‌خله اعراب ونه سر و بِن یلنه و خله حروف لاتینِ کش ایضافه دینگونه.
شامکان
شامکان رضوی خـِراسون اوستان ره اتا شهر هسته که ششتمد شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۹ شمسی جه رسماً شهر بیّه و سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۱٬۸۸۲ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:رضوی خـِراسون اوستان شهرون رج:ششتمد شهرستان
ئوهارو زیوش
ئوهارو زیوش (انگلیسی:جه  The Life of Oharu) اتا جاپونی دراما هسه کا ونه دایرکتر کنجی میزوگوچی هسه و  دله اکران بیه.
فیلم خلاصه :
اتا 50 سال زنا کا دیر نتونّه مردیئون ره جذب هاکنه شه اندوهن(غم انگیج) زیوش ره اشنه. وه تمنی کا دیه کوشک و دربار دله اتا جیرتر مردی ایشکا وی دل کته و وشون رابطه دیار بویه و ئوهارو و ونه فامیل ره تبعید هاکردنه. بعد اتا زیوش کا تحقیر جه مشت ونه وسه رخ دنه و .....
دلبند
دلبند اتا مستند هسته که اتا مازرونی پیرزنا ره سِراق دِنه که دامداری کانده و 83 سال سن جه، 40تا گو ره هر سال یلاق-یشلاق وَرنه. این مستند برلیناله دله سال 2019 اکران بیّه.
رستم برهانی نژاد سره
رستم برهانی نژاد سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون جه رسنه. رستم برهانی نژاد سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، دهستان روشن آباد، روستای کفشگیری هسته. این بنا ۲۰۰۴۶ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
تش بئیتن(1990 فیلم)
تش بئیتن فاتا فیلم هسه کا 1990 دله مونتشر بویه. ونه دایرکتر دنیس هاپر هسه. ونه اکترون جه وونه : دنیس هاپر و جودی فاستر و.... ره نوم ببردن.
ممبعئون
رج:انگلیسی فیلمون
ایلان ماسک
ایلان ماسک اتا مخترع و مهندس هسته که شرکتون زیادی من‌جمله تسلا موتورز، پی‌پال و اسپیس ایکس ره بساته و توییتر ِسایت ره یک‌جا بخری‌یه. وه جنوبی آفریقا دله دنیا بموئه و اسا آمریکا و کانادایِ تابعیت ره هم دارنه.
کارها
از دیگه کارونی که هاکرده، تسلا موتورز هسته که اتا ماشین‌سازی شرکته. این شرکت ماشین‌هایی سازنه که بجای فسیلی سوخت، برق جه کار کانّه. وقتی ایلان ماسک بورده این کار دله، وه ره مسخره کاردنه که این خیال باعث وونه ورشکسته بووشه ولی وه موفق بیّه برقی ماشین‌های بسازه که تونّه قدیمی نسل جا رقابت هاکنن. وه گاته این کار ره سه مرحله دله انجام هدا. اول گرون ماشین ساته که اسپرت بینه و قابلیتون زیادی داشتنه، بعد تعداد ماشین‌ها ره ویشته هاکردنه و ونه قیمت کمته بیّه تا این که آخرین مرحله تولید انبوه جه برسینه.
اتا دیگه از ونه شرکتون خورشیدی انرژی دمبال دره و سولار سیتی ره بساته که خورشیدی پنل سازنه که مردم تونّه شه بوم‌سر بی‌یلن و دیگه شرکت برق جه اشتراک نییرن. وه این پنل‌ها ره مردم ره اجاره دنه و وشون وسّه قبض یارنه. اینتی هم مردمِ قبض ِپول کم وانه، هم ونه شرکت سود کانده، هم فسیلی سوخت دنیا ره پرتوش نیارنه. این شرکتِ اولیه سرمایه ره البته ات‌سری گتِ شرکتون دیگه (گوگل واری) تأمین هاکردنه.
وه حمل و نقل وسّه هم برنومه‌ئونی دارنه. هایپرلوپ (Hyperloop) و زیرزمینی جاده‌ئون وسّه سرمایه‌گذاری هاکرده که تونّه حمل و نقل ره خله-خله سریع‌ته هاکنن.
ایلان ماسک سال ۲۰۱۵ گادِر بعنوان ۳۸ امین فرد قدرتمند جهان، ۱۵ امین ثروتمند تکنولوژی و ۱۰۰ امین میلیاردر جهان اعلام بیّه. ونه پرزوبَیی مال سال ۲۰۱۵ دله، ۱۳٫۹ میلیارد دلار و در اکتبر ۲۰۱۸ گادِر، ۱۹٫۸ میلیارد دلار تخمین بزه بیّه.
ماسک اتا قلفتی پیشنهاد هدا که توییتر ره نقد بخرینه و ونه تنها صاحاب بوو. این معامله که ۴۴ میلیارد دلار ونسه هرستا، دنیایِ گرون‌ترین خرید ثبت بیّه. ماسک سریعاً توییترِ مدیرون ره اخراج هاکرده تا شه دلوست وه ره اداره هاکنه.
منابع
رج:پولدار آدمون رج:زننه آدمون رج:دانشمندون رج:گت مردمون جنوبی آفریقا رج:گت مردمون امریکا
سیسیل
سیسیل اتا از ۲۰ ناحیه ایتالیا هسته و پالرمو ونه نیشتنگائه. این ناحیه ۲۵٬۷۰۸ km۲ گتی و حدوداً ۵٬۰۳۰٬۰۰۰ میلیون نفر جمعیت دانّه و ونه جمعیت انبسی ۱۹۴ هسته. این ناحیه ۹تا اوستان دانّه.
سیسیل بلندترین کوه ۳۳۵۰ متر سطح دریا جه فاصله دانّه و ونه فعال تشفشون، اتنا هم اون کوه تِک کَته که کاتانیا جه خله نزدیکه. سیسیل نوم ره عربی جه بَییتنه که صقلیه بی‌یه. شهرون پالرمو و کاتانیا که این ایالت دله درنه، ایتالیا گت‌ترین شهرون جه هستنه.
بیرون بگردستن
* رج:ایتالیا ناحیه‌ئون رج:جزیره ئون
زولو
منابع
رج:بانتو زوونون
آرمادیلو
منابع
رج:آرمادیلو رج:پستاندارون رج:کاله‌دارون
چخماق (زاوه)
چخماق (زاوه) رضوی خـِراسون اوستان ره اتا شهر هسته که زاوه شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۹ شمسی جه رسماً شهر بیّه و سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۱٬۷۸۰ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:رضوی خـِراسون اوستان شهرون رج:زاوه شهرستان
مجاری
منابع
رج:فینو-اوگری زوونون
یوروبایی
یوروبایی اتا نیجر-کنگو زوونون ِدسته‌دله زوون هسته که ۳۷٫۸ میلیون نفر ونجه گپ زننه.
منابع
رج:نیجر-کنگو زوونون
کیخسرو پادوسپانی
اولیاءالله آملی ونه دوره شه کتاب ره بنویشته و گنه که وه صد تا وچه داشته.
شاه کیخسرو، غازان محمود و الجایتو و یزدگرد و شهریار پنجم باوندی جه معاصر بی‌یه و وشون جه رابطه داشته.
منابع
رج:پادوسپانیون اسپهبدون
خوزه لوئیس رودریگز زاپاترو
خوزه لوئیس رودریگز زاپاترو یک اسپانیا سیاستمدار و عضو حزب کارگران سوسیالیست اسپانیا (پسوه) است. او نخست وزیر اسپانیا به مدت دو دوره انتخاب شد، در ۲۰۰۴ و ۲۰۰۸ انتخابات عمومی است. در ۲ آوریل ۲۰۱۱، او اعلام کرد که برای انتخاب مجدد در انتخابات ۲۰۱۱ انتخابات عمومی ۲۰۱۱ ایستاد و در ۲۱ دسامبر ۲۰۱۱ دفتر را ترک کرد.
منابع
رج:زننه آدمون رج:اسپانیا نخست‌وزیرون
آتلفلد
اتلفلد (انگلیسی: Æthelflæd؛ ح. ۸۷۰ – ۹۱۸) میِرسه  ملکه بیه. 9111 تا تمنی کا بمرده میرسه ملکه بیه. وه گت آلفرد دتر بیه و ونه مار السویت بیه.
اتلفلد 16 سال کا سند داشته ویلا جهاکرده اتلرد میرسه کیا جا .ونه شی کا ناخش بیه و بمرده چونکا خلی وه مردمون وسه نومدار بی بیه و لشکرکشیئونی کا هاکرده بیه و ... وه ره نومدار هاکرد بیه شاهی تخت سر بنیشته. گدری کا بمرده ونه دتر خلی کیتا تاج سر بشته امبا ادوارد کا وسکس کیا بیه و اتلفلد برار بیه بموئه و شه خرزا ره تخت جا بیته و شه ره میرسه کیا اعلوم هاکرده.
ممبعئون
رج:بریتانیا شائون
سیدکبیر مزار
سیدکبیر مزار اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون دوره جه رسنه. سیدکبیر مزار مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بابل، چهار راه گلشن، خیابان نواب صفوی، شمال مسجد محد ثین هسته. این بنا ۱۱۵۲۰ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۳-۱۲-۲۴ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:مازرون امامزاده‌ئون
تامانا، کوماموتو
تامانا اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکوماموتو استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۷۰٬۷۴۷ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۱۵۲٫۵۵ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۴۶۴ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۵۴-۰۴-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
محمد دوم پادوسپانی
استندار شمس‌الملوک محمد پور شاه کیخسرو یا محمد دوم پادوسپانیان بیست و نهمین شاه بی‌یه که سال‌های ۷۱۲ تا ۷۱۷ هجری ، رویان و رستمدار دله حکومت داشته. وه باوندیون جه یک‌پشت بی‌یه و صوفیه جه خله رسی‌یه.
منابع
رج:پادوسپانیون اسپهبدون
مجتبی علاءالدین و شعبان بادلی سره
مجتبی علاءالدین و شعبان بادلی سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ پهلوی جه رسنه. مجتبی علاءالدین و شعبان بادلی سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، دهستان استرآباد جنوبی، روستای زیارت هسته. این بنا ۲۰۰۴۷ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
اکبر آقا بابایی سره
اکبر آقا بابایی سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ پهلوی جه رسنه. اکبر آقا بابایی سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، دهستان استرآباد جنوبی، روستای زیارت هسته. این بنا ۲۰۰۴۸ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
قلعه‌نو علیا
قلعه‌نو علیا رضوی خـِراسون اوستان ره اتا شهر هسته که باخرز شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۹ شمسی جه رسماً شهر بیّه و سال ۱۳۹۵ سرشماری گدر، ۱٬۶۲۰ نفر جمیعت داشته.
په‌نویس
رج:رضوی خـِراسون اوستان شهرون رج:باخرز شهرستان
حصیر فروشون تکیه
حصیر فروشون تکیه اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون دوره جه رسنه. حصیر فروشون تکیه مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بابل، خیابان امام خمینی، پنج شنبه بازار دله هسته. این بنا ۱۱۵۲۱ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۳-۱۲-۲۴ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
فولا
فولانی ات‌سری زوون و گِنِش هستنه که نیجر-کنگو زوونون جا هستنه. فولانی اتا زنجیره‌ای زوون هسته که ونه لهجه‌ئون گال-به-گال تغییر کنده و حدود بیست‌تا کشور دله گپ بزه وونه. بعضی این لهجه‌ئون هئی ره فهمنّه و بعضی‌شون همدیگر ره در نَوِرنه.
حصیر فروشون تکیه
په‌نویس
رج:بابل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
فولا
منابع
رج:نیجر-کنگو زوونون
حصیر فروشون تکیه
په‌نویس
رج:مازرون تکیه‌ئون
هاکا
هاکا اتا چینی زوون هسته که چین ِجنوب و تایوون دله گنش‌کر دارنه و بیش از ۴۸٫۲ میلیون نفر ونجه گپ زننه.
منابع
رج:چینی زوونون
حاج غلامرضا بادلی سره
حاج غلامرضا بادلی سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ پهلوی جه رسنه. حاج غلامرضا بادلی سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، دهستان استرآبادجنوبی، روستای زیارت هسته. این بنا ۲۰۰۴۹ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
استازما
استازما (به ایتالیایی: Stazzema) اتا کومونه ایتالیا دله هسه.
ویجیگیئون
۸۰٫۷۲ موربع کلومتر گتی و 3379 کس دووشا داینه.
پیدر پشوئون:
رج:ایتالیا شهرون
ویلم-آلکساندر هلند
ویلم-آلکساندر هلند شاه هسته.
ویلم اسکندر ملکه بئاتریکس اولین ریکا-وچه بی‌یه و ونه جانشین بیّه. وه سه تا کیجا دارنه شازده کاترینا (متولد ۲۰۰۳) شازده الکسیا (متولد ۲۰۰۵) و شازده آریان (متولد ۲۰۰۷).
منابع
رج:زننه آدمون رج:هلند شائون
والیس کانتون
{{Infobox settlement {{hidden |ta1 = left| border = 1px solid grey | header = والیس نقشه| content = }} }} والیس ِکانتون (فرانسوی: Le Valais و آلمانی جه: Wallis) اتا کانتون نوم هسته که سوییس کشور میونه دره و این کشور ِمؤسس ِشهرون جا هسته. این شهر ِرسمی زوون فرانسوی و آلمانی هسته.
این کانتون دله حدود ۳۰۷٬۳۹۲ نفر زندگی کننه و ونه گتی ۵٬۲۲۴ کیلومترمربع هسته. والیس ِمرکزی شهر نوم زیون، سوییس هسته. این کانتون سال ۱۸۱۵ میلادی جه سوییس ِکشور دله عضویت دارنه و اسا ۱۴۳تا شهر این کانتون دله وجود دارنه.
منابع
والیس
جین (چینی)
جین اتا چینی زوون هسته که چین ِشمال و ویشته شانسی اوستان دله گپ بزه وونه. اینتا زوون ره بعضی زوون‌شناس‌ها ماندارین ِلهجه دوننه. ۶۳ میلیون نفر جین ِگنش جه گپ زننه.
منابع
رج:چینی زوونون
ویلم دریس
ویلم دریس ارشد یک سیاستمدار حزب کارگری (پوده) و مورخانی بود که نخست وزیر هلند از ۷ اوت ۱۹۴۸ تا ۲۲ دسامبر ۱۹۵۸ خدمت میکرد.
منابع
رج:هلند نخست‌وزیرون
ترنتینو آلتو آدیجه
ترنتینو آلتو آدیجه اتا از ۲۰ ناحیه ایتالیا هسته و ترنتو  ونه نیشتنگائه. این ناحیه ۱۳٬۶۰۷ km۲ گتی و حدوداً ۱٬۰۰۷٬۰۰۰ میلیون نفر جمعیت دانّه و ونه جمعیت انبسی ۷۶ هسته. این ناحیه ۲تا اوستان دانّه که وشون دِتا نوم «ترنتینو» و «آلتو آدیجه» هسته. این ناحیه رییس‌جمهور «آرنو کمپاتسچر» هسته.
این ناحیه دله زوون‌های ایتالیایی (۶۳ درصد)، آلمانی (۳۳ درصد) و لادین (۴ درصد) جه گپ زنّه. این منطقه تا ۱۹۱۹ میلادی اتریش امپراتوری دَس دَيّه و بعد ایتالیایی‌ئون وه ره بَييتنه.
بیرون بگردستن
* رج:ایتالیا ناحیه‌ئون
فریدریش انگلس
فریدریش انگلس اتا نویسنده بی‌یه که کارل مارکس ره کومِک کرده و کمونیسم مانیفست ِبساتن سره، مارکس جه هم‌باز بی‌یه. وه شه پولدار خانواده جه بی‌یه و شه مال جه مارکس که ندار بی‌یه ره کومِک کرده.
اوجابن تکیه
اوجابن تکیه اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون دوره جه رسنه. اوجابن تکیه مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بابل، خیابان امام خمینی، محله اوجابن هسته. این بنا ۱۱۵۲۲ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۳-۱۲-۲۴ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
فریدریش انگلس
منابع
رج:آلمانی فیلسوفون رج:کمونیسم
اوجابن تکیه
په‌نویس
رج:بابل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
رج:مازرون تکیه‌ئون
ابوالفضل سلطانپور سره
ابوالفضل سلطانپور سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ پهلوی جه رسنه. ابوالفضل سلطانپور سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، دهستان استرآباد جنوبی، روستای زیارت هسته. این بنا ۲۰۰۵۰ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
توسکانی
توسکانی  اتا از ۲۰ ناحیه ایتالیا هسته و فلورانس  ونه نیشتنگائه. این ناحیه ۲۲٬۹۹۷ km۲ گتی و حدوداً ۳٬۶۷۷٬۰۰۰ میلیون نفر جمعیت دانّه و ونه جمعیت انبسی ۱۶۰ هسته. این ناحیه ۱۰تا اوستان دانّه که وشون رییس‌جمهور «انریکو روسی» هسته.
بیرون بگردستن
* رج:ایتالیا ناحیه‌ئون
شهریار چاروم پادوسپانی
استندار نصیرالدوله شهریار چهارم پادوسپانیان سی‌اُمین حاکم بی‌یه که سال‌های ۷۱۷ تا ۷۲۵ هجری ، رویان و رستمدار دله حکومت داشته. وه دیگر استندارون دستوری ایلخانان جه حساب نَوِرده و دائماً لشکرکشی کرده و شه خزینه ره پر داشته. وه کلارستاق ره آباد هکرده و اونجه بازار و سرا بساته. شهریار چن کش گیلون ره لشکر برسنی‌یه و اشکور جه جنگ کته و موفق بیّه که دیلم ره تا تیمجان ِسرحد، دِباره پادوسپانیونِ سامون دله دگاردنه.
شهریار و شاه کیخسرو باوندی که ایلخانان ره باج دائه، هئی جه بد داشتنه ولی زمونی که ایلخانان بمونه که مازرون ره بیرن، شهریار باوندیون جه پشتی هاکرده و شاه کیخسرو ره شه منزل پناه هدا. جنگ که تموم بیّه په، شاه کیخسرو هم وساطت هاکرده که شهریار و امیر تالش چوبانی هنیشن و گپ بزنن. مردم اون گدر خله تعجب هاکردنه که شهریار اتا تورکِ سفره سر هنیشته.
وه شه برار، تاج‌الدوله زیار، جه درگیر بیّه و ونه برار-زا، جلال‌الدوله اسکندر، وه ره بکوشته.
یاماگا، کوماموتو
یاماگا اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکوماموتو استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۵۶٬۷۴۱ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۲۹۹٫۶۷ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۱۸۹ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۵۴-۰۴-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
نیل آرمسترانگ
نیل آرمِسترانگ اولین فضانوردی هسته که ماه سر راه بورده. وه خاسته سفینه جا پیاده بوو، اتا معروف جمله باته که «مه وسّه، اتا پچیکِ قدم هسته و علم وسّه، اتا گتِ شاب».
منابع
رج:فضانوردون رج:گت مردمون امریکا
کاظم بیک تکیه
کاظم بیک تکیه اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون دوره جه رسنه. کاظم بیک تکیه مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بابل، خیابان امام خمینی، محله قدیمی کاظم بیک هسته. این بنا ۱۱۵۲۳ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۳-۱۲-۲۴ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:بابل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
رج:مازرون تکیه‌ئون
محمد محمدرضاپور سره
محمد محمدرضاپور سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ پهلوی جه رسنه. محمد محمدرضاپور سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، دهستان استرآباد جنوبی، روستای زیارت هسته. این بنا ۲۰۰۵۱ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
تنه ویلاج روج دله
در روز عروسی تو (انگلیسی: On Your Wedding Day; کره‌ای: 너의 결혼식) اتا کورئیج کومدی-رمنتیک هسه کا د نفر رفق بین ره نوجئونی تا گتی ره نشون دنه. اینتا فیلم 2018 اگست 22یم مونتشر بیه.
دیا(درگا-بریم) هماسیئون
رج:۲۰۱۸ فیلمون
دریس فان آخت
آندریاس آنتونیوس ماریا "دریس" فان آخت یک سیاستمدار و دیپلمات حزب حزب دموکراتیک دموکراتیک مسیحی (کده) و حقوقدانانی است که از ۱۹ دسامبر ۱۹۷۷ تا ۴ نوامبر ۱۹۸۲ به عنوان نخست وزیر هلند کار کرده است.
منابع
رج:زننه آدمون رج:هلند نخست‌وزیرون
لیلا شاهکوه محلی سره
لیلا شاهکوه محلی سره اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ پهلوی جه رسنه. لیلا شاهکوه محلی سره گلستان استان و گرگان شهرستان دله دره. ونه آدرس گرگان شهرستان، بخش مرکزی، دهستان استرآباد جنوبی، روستای زیارت هسته. این بنا ۲۰۰۵۲ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۶/۰۸/۲۲ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:گرگان تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، گلستان دله
مراد بیک تکیه
مراد بیک تکیه اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون دوره جه رسنه. مراد بیک تکیه مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بابل، خیابان امام خمینی، محله مراد بیک هسته. این بنا ۱۱۵۲۴ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۳-۱۲-۲۴ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:بابل تاریخی جائون رج:ایران ملی آثار، مازرون دله
رج:مازرون تکیه‌ئون
اومبریا
بیرون بگردستن
* رج:ایتالیا ناحیه‌ئون
نپالی
نپالی ات‌جور هندو-آریایی زوون هسته که نپال کشور و ونه دور-وَر، خصوصاً هند ِشمال، گنش‌کر دارنه. حداکثر ۲۴ میلیون نفر این زوون جه گپ زننه. نپالی ره اتا مخصوص خط جه نویسنّه که اتا کلمه‌یِ حروف اتا افقی خط جه هئی ره وصله هستنه و حروف خال‌کندی اینتا خط جه تو-تو وونّه.
منابع
رج:هندو-آریایی زوونون
مالایی
مالایی اتا زوون هسته که ۲۹۰ میلیون نفر آسئان ِمنطقه دله ونجه گپ زننه. این زوون ره مالزی، اندونزی، برونئی، سنگاپور و تایلند و فیلیپین ِچن‌شر گنش کننه. مالایی زوون ره هرکجه اتا نوم جه اسم یارنه؛ مالزی دله وه ره مالزیایی و مالایی گننه و بعضی مناطق دله وه ره جهوری و ملاکایی هم ونگ کننه که تاریخی ایسم هستنه. برونئی و سنگاپور ِکچیکِ کشورون دله همون مالایی نوم ره کار یارنه، ولی اَی، اندونزی دله اتا معیارِ گِنِش دارنه که اندونزیایی نوم ره ونه سر بی‌یشتنه و بعضی لهجه‌ئون که سوماترا دله دره ره مالایی گنّه و شه اقلیتی لهجه حیساب یارنه. اسا انده اندونزی دله فیلم و کیتاب وشونِ لهجه جا بساتنه که اندونزیایی لهجه ره مالاییِ اصلی لهجه اشناسنّه. چنتا کریول ِزوون هم مالایی سر جا بساتنه که مالزی دله رایج هستنه.
منابع
رج:آسترونزیایی زوونون
کیکوچی، کوماموتو
کیکوچی اتا شهر نوم هسته که جاپون ِکوماموتو استان دله دره. ونه جمعیت ره سال ۲۰۰۸ گادِر ۵۱٬۴۷۱ نفر اعلام هاکاردنه. این شهر گتی (مساحت) هم ۲۷۶٫۶۶ کیلومترمربع هسته و ونه جمعیت ِانبسی (تراکم) ۱۸۶ نفر هر کیلومترمربع دله وانه. ۱۹۵۸-۰۸-۰۱ تاسا اینجه اتا شهر هسته.
بیرون بگردستن
رج:کوماموتو شهرون
آیت‌الله عدنانی مسجد
آیت‌الله عدنانی مسجد اتا تاریخی بنا هسته که ونه تاریخ قاجاریون دوره جه رسنه. آیت‌الله عدنانی مسجد مازرون استان و بابل شهرستان دله دره. ونه آدرس بابل، خیابان مدرس هسته. این بنا ۱۱۵۲۵ شماره جه ثبت بیّه و ۱۳۸۳-۱۲-۲۴ تاسا ایران ملی آثار دله قرار دارنه.
په‌نویس
رج:مازرون مسجدون
فیوریت
فیووریت (The Favourite) اتا تاریخی و کمدی-درام فیلم هسته که کارگردانی یورگوس لانتیموس جه سال ۲۰۱۸ بساته بیّه. این فیلم دله الیویا کلمن، اما استون، مارک گیتیس، ریچل وایس، نیکلاس هولت، و جو آلوین کا کاردنه. فیووریت اوسکارون زیادی وسّه کاندید بیّه و الیویا کلمن این فیلم وسّه بتترین زن ِبازیگر جایزه ره بَیته. فیلم خله جوایز دیگه، اکتاویا، ونیز و آستین واری، هم بَورده.
داستان
اوایل قرن هیژده که انگلیس و فرانسه جنگ‌دکت بینه، ملکه آن بجای این که مملکت جه بَرسه، بازی هاکردن و وقت بگذرنی‌ین دمبال دیّه و کشور ره ونه رفخ، سارا چرچیل، اداره کارده. بعد مدتی اتا مشاور وه ره خاسته سر راه بیاره که اتفاقات دیگه‌ای ره باعث بیّه که این فیلم دله تعریف وونه...