cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
သတ္တဌာန
အဇပါလ သတ္တာဟမည်သည် မဟာဗောဓိပင်၏အရှေ့မျက်နှာ ၃၂ လံကွာတွင်ရှိသော အဇပါလ ညောင်ပင်ရင်း၌ မြတ်စွာဘုရားသည် မိမိအားဖျက်ဆီးခြင်းငှာကြံရွယ်လာရောက်ကြကုန်သော မာရ်နတ်မင်း၏၊ သမီးသုံးယောက်နှင့် အဘယ်သို့သောသူသည် ဗြာဟ္မဏမည်ပါသနည်းဟု မေးခွန်းပုစ္ဆာထုတ် လာပေသောဟုံဟုံကပုဏ္ဏားတို့အား တရားရေအေးတိုက်ကျွေးတော်မူလျက် ခုနစ်ရက်ပတ်လုံးတရား တော်တို့ကိုစိစစ်ဆင်ခြင်ခြင်း၊ နိဗ္ဗာန်၏ချမ်းသာပုံကိုအာရုံပြုခြင်းတို့ဖြင့်စံပယ်တော်မူရာ အရပ်ဖြစ်သည်။ အဇပါလ ဟူသည်ဆိတ်ကျောင်းညောင်ဟုဖြစ်သည်။ ဆိတ်ကျောင်းညောင်ဟုခေါ်သည်မှာ ဆိတ်ကျောင်း သောသူများသည် ဤညောင်ပင်အောက်တွင် လာရောက်နေထိုင်တတ်သောကြောင့်ဖြစ်၏။ အဇပါလ သတ္တာဟဟူသည်မှာ ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင်အောက်တွင် သီတင်းသုံးသောခုနစ်ရက်ဟုဆိုလိုသည်။ ဤညောင်ပင်ကိုကား မြတ်စွာဘုရားက အထူးသုံးဆောင်တော်မူရာနေရာမဟုတ်ဘဲ ဆိတ်ကျောင်းသား များသုံးစွဲရင်းနေရာဖြစ်၍ အဇပါလစေတီဟုမခေါ်တော့ပြီ။
အထက်ပါသတ္တဌာနနေရာခုနစ်ဆူ၏အကြောင်းကို သင်္ဂါယနာဝင်အဋ္ဌကထာကြီးတို့၌ဖော်ပြပါရှိ သော်လည်း ဌာနအသီးသီး၏အကွာအဝေးများကိုကားဖော်ပြထားခြင်းမရှိချေ။ ဗောဓိဝင်စာကိုယ်ဋီကာ၊ ဗောဓိဝိဘာဝနီစသော ကျမ်းငယ်တို့တွင်ကားဌာနအသီးသီး၏အကွာအဝေးတို့ကိုဖော်ပြ ထား၏။ သို့ရာတွင် ကျမ်းတစောင်နှင့်တစောင်တူညီခြင်းမရှိကြ ချေ။ အထက်၌ဖော်ပြခဲ့သောဌာနအသီးသီး၏ အကွာအဝေးများ မှာမူဇိနတ္ထပကာသနီကျမ်းစီရင်သောရွှေတောင်မြို့ ကျီးသဲလေးထပ်ကျောင်းဆရာတော်ဘုရား၏ အယူအဆ ဖြစ်ပေသည်။
အဟုန်
m
ဇာခေါရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ဇာခေါရွာ (Zarhkaw)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်၊ ဗျဲ့တိုက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၉၃၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဗျဲ့တိုက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၃၇ ဦး၊ မ ၅၁၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၄၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖယ်ခုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နောက်တန်းချောင်းရွာ၊ ကာလာဒေးဖက်
နောက်တန်းချောင်းရွာ၊ ကာလာဒေးဖက်
ယူအေဘီဘဏ်
သမိုင်း
ယူအေဘီ (UAB) ဘဏ်ကို ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်တွင် ပြည်တွင်းပုဂ္ဂလိကဘဏ်အဖြစ် အောင်မြင်စွာတည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၆ရက်နေ့တွင် ယူအေဘီ (UAB) ဘဏ်၏ ပထမဆုံးဘဏ်ခွဲအဖြစ် နေပြည်တော်ဘဏ်ခွဲအားစတင် ဖွင့်လှစ်နိုင်ခဲ့ကာ ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဩဂုတ်လအထိ ဘဏ်ခွဲအရေအတွက်ပေါင်း ၇၆ခုအထိ ဖွင့်လှစ်နိုင်ခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
2. www.uab.com.mm တွင် သတင်းအချက်အလက် စစ်ဆေးပြီး။
အဝေရာ
အပွင့်
ပန်းခိုင် ထီးထီး ဖြစ်သည်။ ပန်းခိုင် ထိပ်တွင် ပန်းပွင့်လေး များစုပြုံ၍ ဘောလုံးသဏ္ဌာန် ပွင့်၏ ။ (နန်းလုံးကြိုင် ပွင့် နှင့်တူသည်။) အပွင့် အဖြူရောင် ရှိသည်။ တစ်နှစ် ပတ်လုံး ပွင့်သည်။
ကျုံရှရွာမရွာ၊ ကျုံရှ
ကျုံရှရွာမရွာ၊ ကျုံရှ
NGC 5705
NGC 5705 သည် ဗားဂိုး ကြယ်စုတန်းမှ ခရုပတ်ပုံစံ ဂလက်ဆီဖြစ်သည်။ ယင်းသည် သေးငယ်သော ဂလက်ဆီအုပ်စု၏ အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်ကာ NGC 5691 NGC 5713 နှင့် NGC 5719 တို့ပါဝင်သည်။
ရှော်ပုံ
ရှော်ပုံ
ရွှေရွာသစ်ရွာ၊ ထီးချိုင့်မြို့နယ်
ရွှေရွာသစ်ရွာ (Shweywarthit)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ထီးချိုင့်မြို့နယ်၊ ညောင်ပင်သာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၈၄၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ထီးချိုင့်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နှင်းပန်းအိမ်
နှင်းပန်းအိမ်
နှင်းပန်းအိမ်သည် ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်မှ စတင်ကာ စာပေလောကအတွင်း ဝင်ရောက်ခဲ့သော စာရေးဆရာမ တစ်ဦးဖြစ်သည်။
ဒေါနပန်း
မျိုးရင်းသည် နေကြာမျိုးရင်း ဖြစ်သည်။ မျိုးကွဲများထဲ၌ အများစုသည် ရနံ့ရှိသော ပင်​ပျော့သာ ဖြစ်သည်။ ဒေါနပန်းသည် ရေနဲခံပင် အမျိုးအစားဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဘုရားပန်းအဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် ဒေါနပန်းများပွင့်ချိန် အိန္ဒိယ နတ်ဘုရားတပါး ဖြစ်သည့် ရှိဘ နတ်ဘုရားကို သစ္စာ တရားဖြင့် ပေးအပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဒေါနပန်းသည် lord of Shiba ရှိဘ နတ်ဘုရား၏ အနှစ်သက်ဆုံး ပန်းတမျိုးလည်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။ ဒေါနပန်းကို ပန်းစည်းများ၊ ပန်းကုံးများ ပြုလုပ်ရာတွင် ပန်းအခြောက်များ၊ အစိုများဖြင့် ရောကာ အသုံးပြုကာ အလှဆင်ကြပါသည်။
ဒေါနအရွက်များ မွှေးရခြင်းမှာ နံ့ထွက်ဆီတမျိုး ဖြစ်သော davana oil က အဓိက ပါဝင်ပစ္စည်းအဖြစ် အပင်၌ ရှိနေခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်‌။ ဒေါနပင်မှ စစ်ထုတ်ယူထားသော ဒေါနဆီ (aniviral)သည် တန်ဖိုးကြီးမားပြီး အလွန်အသုံးဝင်ပါသည်။ အဆီကို သင်းပျံ့ပြီး ချိုမြသည့် သစ်သီးရနံ့ရစေသော ရေမွှေးပြုလုပ်ရာတွင် အသုံးပြုပါသည်။ ဒေါနဆီကို အရေပြားမှာ လိမ်းလျှင် ရလာသော ရနံ့မှာ မတူကွဲပြားပြီး အများနှင့်ကွဲပြားသော လူတဦး အဖြစ်သိသာစေပါသည်။ ထူးခြားသော ရေမွှေးရနံ့တစ်ခုပင်။
နော်ယာရွာ၊ ကာလာဒေးဖက်
နော်ယာရွာ၊ ကာလာဒေးဖက်
မာလကာ
မာလကာသီးတစ်လုံးမှာ ဗီတာမင် အေ ကြွယ်ဝစွာ ပါဝင်နေခြင်းကြောင့် မျက်လုံးရဲ့အမြင်အာရုံကိုကောင်းစေပါတယ်။ ဥပမာ- ကြွက်သားတွေအားပျော့ခြင်း၊ အမြင်အာရုံမှုန်ဝါးခြင်း နဲ့ မျက်လုံးကျန်းမာရေးတို့ကို များစွာ အထောက်အကူပြုခြင်းတို့ဘဲဖြစ်ပါတယ်။
ဦးနှောက်အားတိုးစေခြင်း
မာလကာသီးတစ်လုံးမှာ ဗီတာမင် B 6 နဲ့ B 3 တို့ပါဝင်နေခြင်းကြောင့် သွေးလည်ပတ်မှုကိုအားကောင်းစေခြင်း နဲ့ မှတ်ဉာဏ်ပိုင်းဆိုင်ရာဆောင်ရွက်ချက်တွေကိုများစွာ အထောက်အကူပြုစေပါတယ်။ ဒါကြောင့် မာလကာသီးကို နှစ်သက်စွာ စားသုံးပေးခြင်းဖြင့် မှတ်ဉာဏ်အားကောင်းပြီး ဉာဏ်ရည်ကို ထက်မြက်စေနိုင်ဖို့  များစွာ အထောက်အကူဖြစ်စေပါတယ်။
မာလကာသီး ဟာ သွေးထဲမှာရှိတဲ့ ကိုလက်စထရောတွေကို လျော့ချပေးသလို သွေးကြောကျဉ်းတာကိုကာကွယ်ပေးခြင်း၊ သွေးမတည်မငြိမ်ဖြစ်တာကိုထိန်းပေးနိုင်ခြင်း၊ သွေးပေါင်ချိန်ကို လျော့ချပေးခြင်းတို့မှာများစွာ အကျိုးကျေးဇူးပြုပါတယ်။
အပင်ထွက်အကျိုးပြု ဓာတ်ပေါင်းလိုက်ကိုပင်း (Lycopene)
လိုင်ဝန်းယန်ရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြင်သာရွာ၊ မုံရွာမြို့နယ်
မြင်သာရွာ (Myinthar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာခရိုင်၊ မုံရွာမြို့နယ်၊ ကျွန်းရွာသစ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၉၅၃ ဖြစ်သည်။
ပွဲခင်း (အလယ်)ရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ပွဲခင်း (အလယ်)ရွာ (Pwekhin(Middle))သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ မဲဒီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၂၀၃၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မဲဒီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၆၃၆ ဦး၊ မ ၂၁၃၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၇၆၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ခေါင်းအီ (တောင်)ရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖယ်ခုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပုံနှိပ်ရေးနှင့် ထုတ်ဝေရေးဦးစီးဌာန
သမိုင်းကြောင်း
မူလသီးခြားရပ်တည်ခဲ့သော မြန်မာနိုင်ငံဘာသာပြန်စာပေအသင်းကို ၂၂-၈-၁၉၆၃ ရက်နေ့တွင် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနအောက်သို့ လွှဲပြောင်းပြီး စာပေဗိမာန်အဖြစ် ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
စာပေဗိမာန်
ပုံနှိပ်ရေးနှင့်ထုတ်ဝေရေးဦးစီးဌာန၊ စာပေဗိမာန်သည် မြန်မာနိုင်ငံသား အားလုံးတို့အတွက် ပညာဗဟုသုတပွားများစေရန်၊ နိုင်ငံရပ်ခြား၌ ထုတ်ဝေသည့် စာအုပ်စာပေများမှ မြန်မာစာဖတ်ပရိသတ်နှင့် သင့်လျော်မည့် ရေးသားချက်များကို ကောင်းနိုးရာရာ စိစစ်ရွေးချယ်၍ သုတရသ ဖြစ်စိမ့်သောငှာ ဘာသာပြန်ဆိုကာ စာအုပ်အဖြစ် ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေ၍ သက်သာသော ဈေးနှုန်းဖြင့် ရောင်းချဖြန့်ချိခြင်း၊ စာရေးဆရာများ ပြုစုရေးသားသည့် နိုင်ငံတော်မူဝါဒနှင့် ကိုက်ညီသော စာမူများကို ဝယ်ယူ ပုံနှိပ်၍ လူထုလက်သို့ရောက်ရှိအောင် ဖြန့်ဖြူးရောင်းချခြင်း၊ စာပေ တိုးတက်ပြန့်ပွားရေးအတွက် စာပေနှီးနှောဖလှယ်ပွဲများ၊ စာတမ်းဖတ်ပွဲများ၊ စာအုပ်စာပေပြပွဲများ ကျင်းပခြင်း၊ စာပေဆုများ  ချီးမြှင့်ခြင်း၊ စာပေပညာရှင်များကို ဂုဏ်ပြုချီးကျူးခြင်း လုပ်ငန်းများကို ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး၏ လမ်းညွှန်မှုနှင့်အညီ ဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။ ဖော်ပြပါ ရည်ရွယ်ချက်နှင့် လုပ်ငန်းများ ပြည့်စုံပြီးမြောက်နိုင်စေရေးအတွက် အခါအားလျော်စွာ ထုတ်ဝေသင့်သည့် စာအုပ်များ၊ နှစ်စဉ်ထုတ်ဝေသည့် နိုင်ငံတော်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုမှတ်တမ်း၊ တစ်နှစ်တစ်ကြိမ်ထုတ် မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်၊ ဆုရစာမူများကို စာအုပ်အဖြစ် ထုတ်ဝေသည့်ပြည်သူ့လက်စွဲစာစဉ်များ၊ တစ်ပတ်တစ်ကြိမ်ထုတ် ရွှေသွေးဂျာနယ်၊ တစ်လတစ်ကြိမ်ထုတ် သုတပဒေသာစာစောင် တို့ကို အသွင်သဏ္ဌန်ရော အနှစ်သာရပါ တိုးမြှင့်ထုတ်ဝေ ဖြန့်ချိလျက်ရှိနေပြီး ပြည်သူများ အသိပညာ ဗဟုသုတပြည့်၀ရန်နှင့် နိုင်ငံတော်မူဝါဒ လုပ်ဆောင်ချက်များကို သိရှိ နားလည် သဘောပေါက်စေရန် လေ့လာဖတ်ရှုနိုင်မည့် စာပေဗိမာန် ပြည်သူ့စာကြည့်တိုက်ကို ဖွင့်လှစ်ထားသည်။
ပန်းပင်တန်း
ပန်းပင်တန်း
သာယာကုန်းရွာ၊ ရေစကြိုမြို့နယ်
သာယာကုန်းရွာ (Tharyarkone)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ရေစကြိုမြို့နယ်၊ ဆင်ချောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၄၁၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆင်ချောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၁၉ ဦး၊ မ ၂၅၀၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၃၂၇ ဦးနေထိုင်သည်။
လိပ်ပြာနှင့် ပိုးဖလံများ
ပုံပန်းသဏ္ဌာန်
လိပ်ပြာ၏ ခန္ဓာကိုယ်တွင် အခြားပိုးကောင်များမှာကဲ့သို့ အဓိကအားဖြင့် အစိတ်အပိုင်း (၃) ပိုင်းရှိသည်။ ယင်းတို့မှာ -
ချီဖွေငယ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေအားလျှပ်စစ်စက်ရုံများ
ဗျာပါဆံ
သံဝေဂ လေးဆစ်သဖြန်
မိဖုရား ရှင်မင်းက သံဝေဂလေးဆစ်သဖြန်တွင် "ဗျာကေ ကို သာခွေရုပ်ပါလို့" "ခွံလျှော်တေ ဖန်ရေအုပ်ကယ်နှင့်" "လဲ့လုပ်ကဲ့ ကြော့ဒေဝီမှာ" "ယောဂီတို့ ကျင့်နည်း" ဟု စပ်ဆိုဖူးသည်။
ဘဏ်နှင့် ဘဏ်လုပ်ငန်း
ပုံစံအားဖြင့် ဦးမူသည် ကုန်စုံဆိုင်ရှင် ဦးထွန်းအား ကုန်ဖိုးငွေသော် လည်းကောင်း၊ အကြွေးကိုသော် လည်းကောင်း ပေးဆပ်ရန် ငွေလိုသည်ဟု ဆိုကြပါစို့။ ထိုအခါ ဦးမူသည် ဘဏ်သို့ကိုယ်တိုင်သွားရောက်ပြီးလျှင် မိမိ၏ စာရင်းရှင် အပ်ငွေများမှ လိုသမျှသောငွေကို ထုတ်ယူလျက် ဦးထွန်းအား လက်ထိလက်ရောက် ရှင်းလင်း ပေးဆပ်မည် ဆိုက ကိုယ်တိုင် ပေးဆပ်နိုင်လေသည်။ ထိုသို့မဟုတ်ဘဲ ကိုယ်တိုင် ဒုက္ခမခံလို သော် ချက်လက်မှတ် တွင် ဦးထွန်းအား ပေးရန်ရှိသော ငွေကို အတိအကျဖော်ပြပြီးလျှင် ဦးထွန်းအား၊ သို့မဟုတ် ဦးထွန်းက စေလွှတ် လိုက်သော သူအား ထုတ်ပေးရန် ညွှန်ကြား၍ မိမိထိုးမြဲလက်မှတ်ကို ရေးထိုးပြီးနောက် ထိုချက်လက်မှတ်ကို ဦးထွန်းအား ပေးလိုက်နိုင်သည်။ ဦးထွန်းသည် ချက်လက်မှတ် ကို ရရှိသောအခါ ချက်လက်မှတ်၏ ကျောဘက်တွင် မိမိ၏ နာမည်ကို ထပ်မံရေးထိုးလျက် ဘဏ်သို့မိမိကိုယ်တိုင်ဖြစ်စေ၊ တစ်ဦးတစ်ယောက်ကို စေလွှတ်၍ဖြစ်စေ အဆိုပါ ချက် လက်မှတ်ပြပြီးသော် ငွေထုတ်ယူနိုင်၏။ အကယ်၍ ဦးထွန်း သည် ဘဏ်၌ အပ်ငွေရှိက ဦးမူထံမှရသော ထိုငွေကို ထုတ် မယူဘဲ မိမိ၏ အပ်ငွေစာရင်း၌ လွှဲပြောင်း ထည့်သွင်းနိုင် သည်။
အကယ်၍ ဦးမူအပ်ငွေရှိသော ဘဏ်သည် ဦးထွန်း အပ်ငွေရှိသော ဘဏ်နှင့် မတူလျှင် ဦးမူထံမှရရှိသော ချက် လက်မှတ်ကို ဦးထွန်းသည် မိမိအပ်ငွေရှိသော ဘဏ်သို့ပင် ပေးပို့ကာ ထိုဘဏ်မှတစ်ဆင့် ဦးမူအပ်ငွေရှိသော ဘဏ်နှင့် အပြန်အလှန် စာရင်းရှင်းယူနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ဘဏ်ပိတ် ချိန် ရောက်သည့်အခါ ဘဏ်တိုက်ခွဲတို့၌ လက်ခံရရှိသမျှသော ချက်လက်မှတ်ကို ဗဟိုဘဏ်တိုက်ကြီးသို့ပို့ကြရသည်။ ထိုမှတစ်ဖန် အခြားဘဏ်များနှင့် ဆိုင်သော ချက်လက်မှတ် များကို ဘဏ်စာရင်းရှင်ရုံးသို့ပို့လျက် မိမိနှင့် ဆိုင်သော ချက်လက်မှတ်များနှင့် အပြန် အလှန် စာရင်းရှင်း၍ ငွေထုတ် ယူကြရလေသည်။ ဘဏ်စာရင်းရှင်ရုံး ဆိုသည်မှာ အဖွဲ့ဝင် ဘဏ်တိုက်ကြီးများ၏ ချက်လက်မှတ်ပေါင်း များစွာတို့ကို နေ့စဉ် အပြန်အလှန် စာရင်းရှင်းပေးရာ ဌာနဖြစ်သည်။
ဘရာဇီးနိုင်ငံ
ဘရာဇီးနိုင်ငံသည် တောင်အမေရိကတိုက်တွင် အကြီးဆုံးနိုင်ငံဖြစ်သည်။ လူဦး​ရေအရ ဆဠမ​မြောက် အကြီးဆုံးနိုင်ငံဖြစ်ပြီး နယ်မြေ အကျယ်အဝန်းအရ ကမ္ဘာပေါ်တွင် ပဉ္စမအကြီးဆုံး နိုင်ငံဖြစ်သည်။ စပိန်ဘာသာသုံးသည့် အမေရိကနိုင်ငံများအကြား ဘရာဇီးသာလျှင် ပေါ်တူဂီဘာသာကို ရုံးသုံးဘာသာအဖြစ် အသုံးပြုသည်။
မြို့ပြစစ်ဆင်ရေး
အချို့ကအရပ်သားများ ထိုကဲ့သို့သော တိုက်ပွဲဝင် လက်နက်ကိုင်များ ဖြစ်သော စစ်သွေးကြွများမှ ခွဲခြားရန် ခက်ခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် မိမိတို့နေအိမ်အား တိုက်ခိုက်သူများမှ ကာကွယ်သော သူများနှင့် ခွဲခြားရန် ခက်ခဲ့သည်။ နည်းဗျူဟာများသည် သုံးဖက်မြင် ဖြစ်နေသော ပတ်ဝန်းကျင်၊ အဆောက်အဦးများကြောင့် ကွယ်နေသောမြင်ကွင်း၊ မီးလောင်နေသော အဆောက်အဦးများ ၊ ကာကွယ်သူများဘက်မှ ပိုမိုပုန်းအောင်း၍ ကောင်းသော နေရာများ နှင့်အကာအရံများ၊ မြေအောက်ရှိ အခြေခံအဆောက်အအုံများနှင့် လက်ဖြောင့်တပ်သားများနှင့် အယောင်ဆောင်ဗုံးများကို နေရာချရန် လွယ်ကူခြင်း တို့ကြောင့် ရှုပ်ထွေးသည်။
ဘရာဇီးနိုင်ငံ
လွတ်လပ်ပြီးခေတ်နှင့် ဘရာဇီးအင်ပိုင်ယာ
နိုင်ငံတဝှမ်းရှိ မြူနီစပါယ် ကောင်စီများ၏ ထောက်ခံမှုဖြင့် ဘရာဇီးနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေကို ၁၈၂၄ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက်တွင် ကြေညာခဲ့သည်။ ပထမ ပီဒရိုဘုရင်သည် ၁၈၃၁ ဧပြီလ ၇ ရက်တွင် နန်းစွန့်ကာ သူ၏ သမီးထံမှ ထီးနန်းကို ပြန်လည်ရယူရန် အတွက် ဥရောပသို့ ပြန်သွားခဲ့သည်။ သူ၏ ၅ နှစ် အရွယ် သားဖြစ်သူ ဒုတိယ ပီဒရိုဘုရင် ဖြစ်လာမည့် သူအား ချန်ထားခဲ့သည်။ ဘုရင်အသစ်မှာ အရွယ်မရောက်သေးသဖြင့် နိုင်ငံကို မအုပ်ချုပ်နိုင်သေးသည့် အတွက် ဘုရင်ခံ တစ်ဦးကို ခန့်ထားခဲ့သည်။
နိုင်ငံရေး အဖွဲ့ကွဲများမှ သူပုန်ထမှုများနှင့် မငြိမ်သက်မှုများ ပေါ်ပေါက်ခဲ့ပြီး မင်းမဲ့တိုင်းပြည် ဖြစ်လုနီးပါးပင် ဖြစ်သည်။ ဂရော-ပါရာ (Grão-Pará) ဒေသမှ လူဦးရေ ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၄၀ ရာခိုင်နှုန်း အထိသည် ကာဘာနာဂမ် ထကြွမှုတွင် သေဆုံးခဲ့ရသည်ဟု ခန့်မှန်းခဲ့သည်။ အချို့သော သူများမှာ ပီဒရို ၂ အရွယ်မရောက်သေးသရွေ့ သူတို့၏ ဒေသအား လွတ်လပ်သော သမ္မတနိုင်ငံ များအဖြစ် ခွဲထွက်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သော်လည်း ဘုရင်ကို တော်လှန်ပုန်ကုန်ခြင်း မဟုတ်ကြပေ။ ထို့အတွက်ကြောင့် ဒုတိယ ပီဒရိုဘုရင်အား အရွယ်မရောက်မီတွင် ဧကရာဇ် အဖြစ် ကြေညာခဲ့ရသည်။ ထို့နောက် ဘရာဇီးနိုင်ငံသည် ရာစုနှစ်ဝက်ခန့်မျှ ပြည်တွင်းငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အလျင်အမြန် တိုးတက်ခြင်းတို့ဖြင့် တွေ့ကြုံခဲ့ရသည်။
ပွဲခင်းရွာသစ်ရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စီအင်န်ဂျီ
အခြားလောင်စာဆီများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ချက်
လောင်စာဓာတ်ဆီနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် ၎င်းတွင် ဟိုက်ဒရို ကာဗွန်၊ ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက်နှင့်အခြားဘေးထွက်ပစ္စည်း ထုတ်လွှင့်မှု များစွာနည်းသည်။ Octane တန်ဖိုး အလွန်မြင့်၍ စက်နှိုးရ လွယ်ကူသည်။ ဈေးနှုန်းအရ အနည်းငယ် မြင့်နေသေးသည်။ လောင်စာ ဓာတ်ငွေ့ကို မိမိနေအိမ်တွင် ဖြည့်တင်းနိုင်သည်။ သို့သော်လည်း သိုလှောင်နိုင်မှုပမာဏတွင် ကန့်သတ်မှု ရှိနေသည်။ ဓာတ်ငွေ့၏ သဘာဝကြောင့် စွမ်းအင် အနည်းငယ် နိမ့်သည်။ ဓာတ်ငွေ့၏ အခြေခံ တည်ဆောက်မှုသည် ဓာတ်ဆီနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် အားနည်းချက်များ ရှိနေသော်လည်း စရိတ်သက်သာသည်။
ရွှေခြည် (တံဆိပ်ဝန်)
ဘဝ
သက္ကရာဇ် ၁၁၈၀ ခုနှစ်တွင် လွှတ်တော်နာခံတော် အရာပေးခဲ့၍ နေမျိုးစည်သူဘွဲ့၊ မင်းလှရာဇကျော်ထင်ဘွဲ့များဖြင့် ချီမြှင့်ခံခဲ့ရသည်။
သက္ကရာဇ် ၁၁၉၉ ခုနှစ် ရွှေဘိုမင်းလက်ထက်၌ ကျောက်မြောင်းမြို့တံဆိပ်ဝန်ခန့်တော်မူပြန်၍ ၁၂၀၈ ခုနှစ်တွင် ပုဂံမင်းလက်ထက်၌ တံဆိပ်ဝန်အရာကို ပေးသနားလျက် သူကောင်းပြုမြဲ ပြုခဲ့သည်။ တံဆိပ်ဝန်အရာ၌ ဗောင်းကတ္တိပါနီ၊ ရွှေသားဝတ်လုံတော်များကိုလည်း ရခဲ့သည်။
စာပေများ ပြုစုခြင်း
ဦးရွှေခြည်သည် အောက်ပါစာပေများကို ရေးသားပြုစုခဲ့သည်။
ဥယျာဉ် (အနောက်)ရွာ၊ ချောက်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ချောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂရိကမ္ဘာဦးနတ်ဘုရားများ
ဂရိဒဏ္ဍာရီတွင် ကမ္ဘာဦးနတ်ဘုရားများ ဆိုသည်မှာ ခေးယော့စ် ခေါ် ဟင်းလင်ပြင်မှ ဖြစ်လာသော ပထမဆုံး နတ်ဒေဝါများဖြစ်သည်။ ဟီးဆီးယဒ်အလိုအရ ထိုနတ်ဘုရားများမှာ ဂိုင်ယာ (ကမ္ဘာမြေ)၊ တားတာရပ်စ် (ငရဲဘုံ)၊ အဲရော့စ် (တပ်မက်မှု တနည်း အချစ်)၊ အဲရာဘာ့စ် (အမှောင်ထု)၊ ဟဲမရာ (နေ့)၊ နစ် (ည) တို့ဖြစ်ကြသည်။
ဟီးဆီးယဒ်၏ ကမ္ဘာဦးနတ်မျိုးနွယ်များ
ပထမဆုံးအနေဖြင့် လေးမျိုးကို ပြသထားရာ ၎င်းတို့မှာ :
ခရစ်ယာန်ဘာသာ၌ ယေရှု
ဤသွန်သင်ချက်များသည် ဘုရားသခင်၏သိုးသငယ်အဖြစ်၊ ယေရှုသည် "ဘုရားသခင်၏ကိုယ်စားလှယ်နှင့်ကျွန်" အဖြစ် ဘုရားသခင်၏အလိုတော်ကို နာခံခြင်း၏ လက္ခဏာတစ်ရပ်အဖြစ် ကရာနီတွင် လက်ဝါးကပ်တိုင်တွင် သံမှိုရိုက်ခံရန် ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ ယေရှု၏ရွေးချယ်မှုသည် အာဒံ၏မနာခံမှုနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်ပြီး နာခံမှုရှိသူအဖြစ် ရပ်တည်ခဲ့သည်။ ဓမ္မသစ်ကျမ်းအရ၊ ဘုရားသခင်သည် သူ့ကိုသေခြင်းမှထမြောက်စေပြီးနောက်၊ ယေရှုသည် ဘုရားသခင်၏လက်ယာတော်ဘက်၌ထိုင်ရန် ကောင်းကင်ပေါ်သို့တက်သွားကာ နောက်ဆုံးတရားစီရင်ခြင်းနှင့် နိုင်ငံတော်တည်ထောင်ခြင်းအတွက် ကမ္ဘာမြေပေါ်သို့ တစ်ဖန်ပြန်ကြွလာမည်ဖြစ်သည်။
ကဏ္ဍ:ဓမ္မသစ်ကျမ်းရှိ ပုဂ္ဂိုလ်များ
ခေါင်းအီဈေးကုံးရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ခေါင်းအီဈေးကုံးရွာ (Hkawngeizaykone)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်၊ ခေါင်းအီကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၇၇၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခေါင်းအီကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၂၀ ဦး၊ မ ၃၅၂၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၀၄၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ပူးလက်
ပြင်ပလင့်များ
ကဏ္ဍ:ကြယ်များ
ဇိန်ဇွန်း (အနောက်)ရွာ၊ ရေဦးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြန်မာ့အသံနှင့်ရုပ်မြင်သံကြား
သမိုင်းကြောင်း
၁၉၄၅ ခုနှစ် မတ်လဆန်းမှ မေလဆန်းအထိ ရန်ကုန်မြို့၊ ပတ်လမ်း (ယခုနတ်မောက်လမ်း) ရှိ အဆောက်အအုံနေရာ (ယခုဂျာမနီသံရုံး) နေရာတွင် မြန်မာ့တော်လှန်ရေး တပ်မတော်အသံလွှင့်ဌာန အမည်ဖြင့် မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ်ပြင်းထန်သော တော်လှန်ရေးရဲဘော်များက လျှို့ဝှက်တည်ဆောက်ကာ အသံလွှင့်ခဲ့သည်။ မြန်မာ၊ အင်္ဂလိပ်ဘာသာများနှင့် ဟိန္ဒူစတန်နီ ဘာသာများဖြင့် အသံလွှင့်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ်၊ မေလဆန်း၌ ရန်ကုန်မြို့ ရွှေတောင်ကြားရပ် လောင်းဝစ္စလမ်း (ယခု အင်းလျားမြိုင်လမ်း) ရှိ နှစ်ထပ်တိုက်ကို အသံလွှင့်ရုံအဖြစ် ဖန်တီးထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။ အသံလွှင့်ရုံအမည်ကို Rangoon Radio (ခေါ်) ရန်ကုန်ရေဒီယို ဟု အမည်ပေး အသံလွှင့်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီ (၁၅) ရက်နေ့တွင် “ရန်ကုန်ရေဒီယို” မှ Burma Broadcasting Service (BBS) (ခေါ်) ဗမာ့အသံ အမည်သို့ နာမည်ပြောင်းလဲ အသံလွှင့်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၈ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ (၂၃) ရက်နေ့တွင် လောင်းဝစ္စလမ်း (ယခုအင်းလျားမြိုင်လမ်း) အသံလွှင့်ရုံမှ ဝင်ဒါမီယာကရက်ဆင့် (ယခုပန်းဝါလမ်း) အသံလွှင့်ရုံသို့ ပြောင်းရွှေ့အသံလွှင့်ခဲ့သည်။ ဝင်ဒါမီယာအသံလွှင့်ရုံဟု ခေါ်တွင်ခဲ့သည်။
စောလတ် (ပုဂံ)
စောလတ် သည် ပုဂံခေတ် နရသိင်္ခမင်းနှင့် နရပတိစည်သူမင်းတို့၏ မိဖုရားတစ်ပါး ဖြစ်သည်။
ရောဗားရွာ၊ မတူပီမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတူပီမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့
နိုင်ငံတော်ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှုတည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ ကြေညာချက် (ကြေညာချက်အမှတ် ၁/၉၀)
၈။ မြန်မာနိုင်ငံသည် ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ဝင်ဖြစ်သည်နှင့်အညီ ကမ္ဘာ့နိုင်ငံရေးကိစ္စရပ်များနှင့် ကုလသမဂ္ဂ ဆိုင်ရာလုပ်ငန်းတာဝန်များ ဆောင်ရွက်ရာတွင် ကုလသမဂ္ဂဆိုင်ရာမြန်မာသံရုံးသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံခြားရေးဝါဒများကို တိကျစွာ လိုက်နာ ဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။ နိုင်ငံတကာနှင့် ဆက်ဆံရာတွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် ငြိမ်းချမ်းစွာ အတူ ယှဉ်တွဲနေထိုင်ရေးမူနှင့်အညီ လိုက်နာ ကျင့်သုံး လျက်ရှိသည်။ ထို့အပြင် မြန်မာနိုင်ငံသည် မိမိ၏ လွတ်လပ်မှုကို ထိန်းသိမ်းကာကွယ်လျက် မိမိ၏ပြည်တွင်းရေးတွင် ဝင်ရောက် စွက်ဖက်ခြင်းများကိုလည်း ကုလသမဂ္ဂ ပဋိညာဉ်စာတမ်းနှင့်အညီ လိုက်နာကျင့်သုံးလျက်ရှိသည်။
(ခ) စီမံခန့်ခွဲမှုအာဏာ။ ။ နိုင်ငံတော်ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှုတည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ကသာ ကျင့်သုံးပိုင်ခွင့် ရှိသည်။ သို့ရာတွင် ယင်းအာဏာကို အစိုးရအဖွဲ့နှင့်တကွ ပြည်နယ်၊ တိုင်း၊ မြို့နယ်စု၊ မြို့နယ်၊ ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှုတည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ အဆင့်ဆင့်အား ခွဲဝေပေးလျက် စီမံခန့်ခွဲရေး ကိစ္စရပ်များကို စုပေါင်းခေါင်းဆောင်မှုဖြင့် တာဝန်ပေး ဆောင်ရွက်စေလျက် ရှိသည်။ ယင်းသို့ဆောင်ရွက်စေခြင်းမှာ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေနှင့်အညီ ပေါ်ပေါက်လာမည့် အစိုးရ လက်ထက်တွင် ဝန်ထမ်းများသည် ဌာနဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းများကို နိုင်ငံရေးပါတီများနှင့် ကင်းရှင်းစွာ ဆောင်ရွက်နိုင်စေရန် လေ့ကျင့်ဆောင်ရွက် ပေးနေခြင်းဖြစ်သည်။
ဦးယမ် (မိုင်းခိုင်းဝန်)
ကျမ်းများ ပြုစုခြင်း
• # ရှင်ဥက္ကံသမာလာကျောက်စာ
ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့
ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေနှင့် သမိုင်းကြောင်း
ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ (WHO) သည် ကုလသမဂ္ဂ၏ မူလအဖွဲ့အစည်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေသည် ၂၆ ခုမြောက် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံက အတည်ပြုသော ပထမအကြိမ် ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးနေ့ (၁၉၅၀ ခုနှစ် ဧပြီလ ၇ ရက်)တွင် တရားဝင် ထိရောက်စွာ စတင်ခဲ့သည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ဂျဝါဟာလာနေရူးက WHO စတင်ရန် အကြံဉာဏ် ပေးခဲ့သည်။ ဤအချိန်မတိုင်မီက ကမ္ဘာ့နိုင်ငံပေါင်းချုပ် အသင်းကြီး၏ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့က လုပ်ဆောင်ရန် ကျန်ရှိသော လှုပ်ရှားမှုများအပါအဝင် ၎င်း၏လုပ်ငန်းစဉ် လည်ပတ်မှုများမှာ ၁၉၄၆ ခုနှစ် နွေရာသီတွင် ကျင်းပသော အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေးညီလာခံပြီးနောက် ယာယီကော်မရှင်၏ ထိန်းချုပ်မှုအောက်တွင် ရှိခဲ့သည်။
ဆောင်ရွက်မှုလုပ်ငန်းများ
ဆားစ် ခေါ် ကူးစက်မြန် အဆုတ်ရောင်အအေးမိရောဂါ၊ ငှက်ဖျား၊ အဆုတ်နာရောဂါ၊ ဆွိုင်းဖလူးခေါ် ကြက်ငှက်တုပ်ကွေးနှင့် ခုခံအားကျဆင်းမှုရောဂါ (|AIDS) ကဲ့သို့သော ကူးစက်တတ်သော အနာရောဂါများ ကူးစက် ဖြစ်ပွားခြင်းကို ထိန်းချုပ်ရန်အတွက် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုများကို ညှိနှိုင်း ဆောင်ရွက်ခြင်းအပြင် ထိုရောဂါများ ကာကွယ်ရေးနှင့် ကုသရန် အစီအစဉ်များကိုလည်း WHO ကတာဝန်ယူသည်။ စိတ်ချရပြီး အာနိသင်ရှိသော ကာကွယ်ဆေးများ၊ ဆေးဝါးနှင့် ပတ်သက်သော နည်းပညာများ၊ ပစ္စည်းများနှင့် ဆေးဝါးများ တိုးတက်ထုတ်လုပ်ခြင်းနှင့် ဖြန့်ဖြူးခြင်းတို့ကို WHO ကပံ့ပိုးထောက်ပံ့ပါသည်။
ပိုလီယိုခေါ် အရိုးပျော့ရောဂါကို လာမည့်နှစ်အနည်းငယ်အတွင်း အမြစ်ပြတ်သုတ်သင် ရှင်းလင်းရန် WHO က ရည်မှန်းထားသည်။ အဖွဲ့အစည်းသည် ဇင်ဘာဘွေနိုင်ငံအတွက် ကမ္ဘာ့ပထမဦးဆုံး တရားဝင် HIV/AIDS တူးလ်ကစ်ဒ်ခေါ် ကိရိယာ အစုံအလင်ပါသော ဆေးသေတ္တာကို အတည်ပြုထောက်ခံပေးပြီး (၂၀၀၆ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၃ ရက်နေ့မှ) နိုင်ငံတကာ စံချိန်စံညွှန်းနှင့်အညီ ပြုလုပ်ပေးထားသည်။
ဖွဲ့စည်းပုံ
WHO ညီလာခံကို ပုံမှန်အားဖြင့် နှစ်စဉ် မေလတွင် ကျင်းပပါသည်။ အထွေထွေညွှန်ကြားရေးမှူးကို ငါးနှစ်တစ်ကြိမ် ရွေးကောက်တင်မြှောက်သည့်အပြင် ညီလာခံက အသင်းကြီး၏ ဘဏ္ဍာရေး မူဝါဒများကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားပြီး၊ အဆိုပြုလာသော အစီအစဉ် ရသုံးမှန်းခြေငွေစာရင်းကို သုံးသပ်ခြင်းနှင့် အတည်ပြုခြင်းတို့ပြုလုပ်သည်။ ညီလာခံသည် ကျန်းမာရေး ပညာရပ်တွင် အရည်အချင်းပြည့်မီသော အဖွဲ့ဝင် 34 ဦးကို သုံးနှစ်စီသက်တမ်းရှိသော အလုပ်အမှုဆောင်ဘုတ်အဖွဲ့သို့ ရွေးကောက်တင်မြှောက်သည်။ ဘုတ်အဖွဲ့၏ အဓိကလုပ်ငန်းများမှာ ယေဘုယျအားဖြင့် ညီလာခံကချမှတ်သော ဆုံးဖြတ်ချက်များနှင့် မူဝါဒများကို အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်ရန်၊ အကြံပေးရန်နှင့် ၎င်း၏လုပ်ငန်းများ လွယ်ကူချောမွေ့စေရန်တို့ ဖြစ်သည်။
ကျွဲရဲ (တောင်)ရွာ၊ မုံရွာမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မုံရွာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မေဝင်းအောင်ခင်
ဒေါက်တာမေဝင်းအောင်ခင် (၁၉၄၂- )သည် သူနာပြုတက္ကသိုလ်(ရန်ကုန်)၏ အငြိမ်းစား ပါမောက္ခချုပ်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။
ကပ္ပိယ
ကပ္ပိယတစ်ကျိပ်
“ကပ္ပိယံ-အပ်စပ်သည်ကို၊ ကရောတိ-ပြုတတ်၏” ဟူသော သဒ္ဒါစကားအရ ရဟန်းတော်များ အပ်စပ်အောင် ပြုလုပ်ဆောင်ရွက်ပေးတတ်သောသူကို ကပ္ပိယ၊ သို့မဟုတ် ကပ္ပိယကာရကဟု ခေါ်၏၊ စာပေကျမ်းဂန်တို့တွင် ကပ္ပိယ တစ်ကျိပ်ကို ဖော်ပြလေ့ရှိ၏၊ ထိုကပ္ပိယတစ်ကျိပ်မှာ-
ဆက်လက်ဖတ်ရှုရန်
ခဲဖွယ်ဘောဇဉ်နှင့် စပ်လျဉ်းသော ကပ္ပိယတာဝန်များ
မိစ္ဆာဇီဝ မဖြစ်အောင် ကူညီခြင်း
တော်လတီရွာမ
တော်လတီရွာမ သည် ရန်ကုန်တိုင်း၊ တိုက်ကြီးမြို့နယ်ဝင် ကျေးရွာဖြစ်သည်။
ယုဒရှကာရုတ်
ကဏ္ဍ:ဓမ္မသစ်ကျမ်းရှိ ပုဂ္ဂိုလ်များ
အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်ခြင်း
အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်ခြင်း ဆိုသည်မှာ လူတစ်ယောက်တွင် အလုပ်အကိုင် မရှိသော်လည်း အလုပ်ကို ရှာဖွေခြင်း မပြုသော အခြေအနေကို ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ အလုပ်လက်မဲ့နှုန်းကို တိုင်းတာရာတွင် အလုပ်လုပ်ကိုင်နိုင်သော အလုပ်သမားထု အတွင်းမှ အလုပ်လက်မဲ့ ဖြစ်နေသော လူဦးရေ နှင့် စုစုပေါင်း လူဦးရေ အချိုးအစားကို တိုင်းတာခြင်း ဖြစ်သည်။
အလုပ်လက်မဲ့ ဖြစ်ရသည့် အကြောင်းအရင်းများ
အလုပ်လက်မဲ့ ဖြစ်ရသည့် အကြောင်းအရင်းများတွင် ပညာရေး အဆင့်နိမ့်ခြင်း အပြင် လိင်၊ အသက်အရွယ်၊ လူမျိုး ခွဲခြား ဆက်ဆံ ခံရခြင်း များလည်းပါဝင်သည်။
အလုပ်လက်မဲ့များပြားခြင်း၏ အကျိုးဆက်များ
အလုပ်လက်မဲ့ များပြားခြင်း၏ အကျိုးဆက်များမှာ နိုင်ငံအတွင်း ရှိသည့် အလုပ်သမားထု၏ စွမ်းအားကို အပြည့်အဝ အသုံးမချနိုင်သဖြင့် နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးကို ထိခိုက်စေသည်။ ထို့အပြင် အလုပ်လက်မဲ့ ပြဿနာမှာ အလုပ်လက်မဲ့ ဖြစ်ပွားသူတို့အတွက် စီးပွားရေး နှင့် လူမှုရေး ထိခိုက်မှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။
ရုံးချောင်းရွာ၊ ဖက်သောင်
ရုံးချောင်းရွာ၊ ဖက်သောင်
မန်ကျည်း
မန်ကျည်း (Tamarindus indica) (အာရပ်ဘာသာမှ تمر هندي tamar hindi = အိန္ဒိယ date သီး) သည် Fabaceae မျိုးရင်းတွင် ပါဝင်သည်။ Tamarindus မျိုးစုသည် မျိုးစိတ်တစ်ခုတည်းသာ ရှိသောမျိုးစုဖြစ်သည်။ မန်ကျည်းသည် မုတ်သုန်ရာသီဥတုတွင် ပေါက်မြောက်သော အပင်ဖြစ်ပြီး ဆူဒန် နှင့် မဒါဂတ်စကား ၏ အစိတ်ပိုင်း ရွက်ကြွေတောများ အပါအဝင် မုတ်သုံ အာဖရိကတွင် စတင်အရင်းခံသည်။ မန်ကျည်းပင်သည် စိန်ပန်းပင်၊ ပိတောက်ပင်၊ ကုက္ကိုပင်စသည်တို့ နှင့်အတူ လီဂူမီနိုးစီး မျိုးရင်းတွင်ပါဝင်၍ ယင်း၏ ရုက္ခ ဗေဒ အမည်မှာ တမ်းမရင်းဒပ်အင်ဒီကာ ဖြစ်သည်။ မန်ကျည်းပင်သည် အလွန်ပေါများသောကြောင့် လူတိုင်းမြင်ဖူးကြသည်။ ထိုအပင်မျိုး၏ စတင်ပေါက်ရောက်ရာ ဇာတိဒေသမှာ အာဖရိကတိုက်အရှေ့ပိုင်း ပူအိုက်သော တိုင်းပြည်များဖြစ်၍ အိန္ဒိယနိုင်ငံနှင့်မြန်မာနိုင်ငံတို့သို့ တစ်ဆင့် ယူဆောင်စိုက်ပျိုးခဲ့ခြင်း ဖြစ်လေသည်။ မန်ကျည်းပင်သည် အမြဲစိမ်းလန်းသော သစ်ပင်ဖြစ်၍ မြန်မာနိုင်ငံ၌ အနှံ့အပြား စိုက်ပျိုးထားကြသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ အထက်ပိုင်းတွင် မန်ကျည်းပင်ကို အကြီးအကျယ် စိုက်ပျိုးထားကြရာ၊ ထိုဒေသတွင် အများဆုံးတွေ့ရသည်။ လယ်ကွင်းများ၊ ခြံဥယျာဉ်များ၊ ကျွဲ နွား စားကျက်များ၌ မန်ကျည်းပင် ပေါက်စများကို အနှံ့အပြား တွေ့မြင်ရခြင်းအားဖြင့် အပင်ပေါက်လွယ်သည့် သစ်ပင်မျိုးဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။
အသုံးပြုနိုင်သည့် အစိတ်အပိုင်းများ 	: 	ပဉ္စငါးပါး ၊ အခေါက် ၊ အရွက် ၊ အသီး ၊ အစေ့။
အသုံးဝင်ပုံ 	: 	အာနိသင်--- မြန်မာ ဆေးကျမ်းများ အလိုအရ မန်ကျည်းပင် သည် ပူ၏ ၊ချဉ်၏ ၊ သည်းခြေကို ဖြစ်စေ တတ်၏ ၊ သလိပ်ကို ပွားစေ ၏ ၊ လေကို နိုင်၏ ၊ အရွက်သည် ရောင်တင်း ခြင်း ၊ သွေးဖောက် ပြန်ခြင်း ၊ နားရောဂါ ၊ မျက်စိ ရောဂါ ၊ မြွေဆိပ် သင့်ခြင်း တို့ကို နိုင်၏။ အသီးစိမ်း သည် ချဉ်၏ ၊ ချို၏ ၊ ပူ၏ ၊သည်းခြေနှင့် သလိပ်ကို ဖြစ်စေ၏။ အသီးမှည့်သည် ပူ၏ ၊ ဝမ်းမီး ကို တောက်စေ၏ ၊ အနည်းငယ် ဝမ်းသက်စေ၍ သလိပ်နှင့် လေကို နိုင်၏။
ပဉ္စငါးပါး
ဂေါ်ရင်ရွာ၊ ကြောင်နဖေ
ဂေါ်ရင်ရွာ၊ ကြောင်နဖေ
ကကုလားရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
ကကုလားရွာ(Kakular)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဖာပွန်ခရိုင်၊ ဖာပွန်မြို့နယ်၊ ကတိုင်တိကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၉၂၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကတိုင်တိကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၄၆၀ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၈၂၀ ဦး နေထိုင်သည်။
အယ်လ်ပီဂျီ (LPG)
အယ်လ်ပီဂျီ ဓာတ်ငွေ့ရည်ကို ရေနံစိမ်း ချက်လုပ်စဉ် ထုတ်လုပ်နိုင် သည်။ အဆိုပါ ဓာတ်ငွေ့သည်သာမန်အပူချိန်နှင့် ဖိအားတွင် အလွန် အငွေ့ပျံလွယ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ လုံခြုံစိတ်ချရသော အိုး များတွင် ထည့်ထားရခြင်း ဖြစ်သည်။ သို့တိုင် အပူချိန်အပြောင်း အလဲကြောင့် အငွေ့ပျံနိုင်ရန် အိုးများတွင် အပြည့်အဝ ထည့်ခြင်း ကို မပြုလုပ်ရပါ။ ၎င်း ဝင်ဆံ့မှု၏ ၈ဝ သို့မဟုတ် ၈၅ ရာခိုင်နှုန်း ကိုသာ ဖြည့်ရသည်။ အယ်လ်ပီဂျီ ဓာတ်ငွေ့ကို Dr. Walter Snelling က ၁၉၁ဝ ပြည့်နှစ်တွင် စတင် ထုတ်လုပ်နိုင် ခဲ့ပြီး ၁၉၁၂ ခုနှစ်တွင် အများသုံး အဖြစ် ပြုလုပ်နိုင်ခဲ့သည်။ ယခု အခါ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု တွင် လောင်စာဆီ အစားထိုးခြင်း လုပ်ငန်းအဖြစ် အဆိုပါ စွမ်းအင် ၃ ရာခိုင်နှုန်းကို အသုံးပြုနေပါ သည်။ ၎င်းတွင် အောက်တိန်း သတ်မှတ်ချက် ၉ဝ နှင့် ၁၁ဝ အကြား ရှိနေ၍ လောင်ကျွမ်းမှု စွမ်းအား ကောင်းသည်ဟု ဆိုနိုင် ပါသည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် အပူ စွမ်းအင် ၂၅.၅ megajoule/liter နှင့် ၂၈.၇ megajoule/liter အကြား ရှိသည်။ တိုယိုတာ ကား ကုမ္ပဏီမှ အယ်လ်ပီဂျီ ဓာတ်ငွေ့ရည်နှင့် မောင်းနှင်နိုင်သည့် အင်ဂျင်များ ကို ထုတ်လုပ်နေပါသည်။ လက် ရှိအားဖြင့် Citroen, Daewoo,Fiat, Ford, Hyundai, Opel,Vauxhall, Peugeot, Renault, Saab, Volvo စသည့် ကားကုမ္ပဏီများသည် လောင်စာ ဆီနှင့် အယ်လ်ပီဂျီ ဓာတ်ငွေ့ရည်တို့ကို ပေါင်းစပ်၍ မောင်းနှင်နိုင်သည့် bi-fuel အမျိုးအစား မော်တော် ယာဉ်များ ထုတ်လုပ်နေပါသည်။ အယ်လ်ပီဂျီ ဓာတ် ငွေ့ ရည် ကို အိန္ဒိယနိုင်ငံ မိသားစုများ၏ ၁၇.၅ ရာခိုင်နှုန်း သို့မဟုတ် မိသားစုဝင် ၃၃.၆သန်းသည် အစားအသောက် ချက်လုပ်သည့် လုပ် ငန်း တွင် အသုံးပြုနေကြ သည်။ ၎င်းတို့တွင် ရ၆.၆ ရာခိုင် နှုန်းသည် မြို့ပြမှ မိသားစုဝင်များ ဖြစ်ကြသည်။ အဆိုပါ အယ်လ်ပီဂျီ သုံးစွဲမှုအပေါ် အစိုးရမှလည်း ကူ ညီထောက်ပံ့မှုများ ပြုလုပ်ပေး သည်။ အကယ်၍ အယ်လ်ပီဂျီ ဓာတ် ငွေ့ရည် ဈေး မြင့်တက်လာခဲ့ပါ ကလည်း ၎င်းသည် နိုင်ငံရေးနှင့် ဆက်စပ်သွားတတ်သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် မြို့ပြမိသားစု အလယ်အလတ်တန်းစား လူထု ၏ မဲကို ဆုံးရှုံးနိုင်သည်အထိ ဖြစ်တတ်သည်။ ထို့အပြင် ဟောင်ကောင်ကဲ့သို့သော မြို့ကြီး များတွင်လည်း အချက်အပြုတ် လုပ်ငန်းများ၌ အယ်လ်ပီဂျီ ဓာတ်ငွေ့ သည် အဓိက ဖြစ်နေသည်။ အယ်လ်ပီဂျီ ဓာတ် ငွေ့ ကို နှစ် ပေါင်း များစွာကပင် သယ်ယူ ပို့ ဆောင်မှု လုပ်ငန်းများတွင် အသုံး ပြုခဲ့ကြသည်။ ကမ္ဘာတစ်ဝန်း အစီးရေ ၅ သန်းမျှ ရှိနေသည်။ အခြား ဓာတ်ငွေ့လောင်စာသုံး ယာဉ်များထက် အရေအတွက် ပိုသည်။ ထက်ဝက်သော ယာဉ်စီး ရေသည် ဥရောပတိုက်တွင် ဖြစ်၍ အာရှတိုက်တွင် ဂျပန်နိုင်ငံ၌ ၃ သိန်း၊ တောင်ကိုရီးယားတွင် ၁၈ဝဝဝဝ၊ ထိုင်ဝမ် ၁ဝဝဝဝ နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံတွင် ၁၉ဝဝဝ ရှိသည်။ ၎င်းကို သဘာဝဓာတ်ငွေ့ လုပ် ငန်းစဉ်မှ ထုတ်လုပ်ရရှိ၍ စရိတ် သက်သာပြီး ဒီဇယ်အင်ဂျင်များ တွင်လည်း အသုံးပြုနိုင်သည်။ မော်တော်ယာဉ်များတွင် ပြောင်း လဲ အသုံးပြုရန်အတွက် အထူး ပြင်ဆင် မွမ်းမံမှုများ လိုအပ် သည်။ ဥပမာအားဖြင့် သံမဏိ ကိုယ်ထည် ဓာတ်ငွေ့ ရည်လှောင် ကန်နှင့် လုံခြုံမှုရှိသော အဆို့ရှင် ဗားလ်များ ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ လောင်စာဆီနှင့် အဆိုပါ ပရိုပိန်း ဓာတ်ငွေ့ရည်တို့ကို ပြောင်းလဲ မောင်း နှင် နိုင် သော မော်တော် ယာဉ်များကို ထုတ်လုပ်နေသည်။
သတ္တုနှင့်သတ္တုလုပ်ငန်း
သတ္တုနှင့်သတ္တုလုပ်ငန်း
သတ္တုကိုအဓိပ္ပာယ်တိကျစွာဖော်ပြရန်ခဲယဉ်းသည်။ သို့သော်သတ္တုဟုခေါ် သောဒြဗ်စင်များတွင် အပူနှင့် လျှပ်စစ်ဓာတ်လိုက်လွယ်ခြင်း၊ မာကျောခြင်း၊ ထူပိန်းခြင်း၊ အလင်းပြန်လည်ရိုက် ဟတ်နိုင်ခြင်း၊ အပြားရိုက်ခတ်နိုင်ခြင်း၊ နန်းဆွဲခံနိုင်ခြင်း၊ အလေးချိန်စီးခြင်း၊ ပစ္စည်းသန့်သန့်ဖြစ်မူ သလင်းပွင့်အနေဖြင့်တွေ့ရခြင်း၊ သာမန်အပူချိန်တွင် အစိုင်အခဲအဖြစ်၌တည်ရှိခြင်း စသည့် ဂုဏ်သတ္တိများရှိကြောင်း တွေ့ရသည်။ သတ္တုတို့၏အခြားထူးခြားသောဂုဏ်တစ်ရပ်မှာ တစ်မျိုးနှင့် တစ်မျိုးရောစပ်၍ မရေမတွက်နိုင်အောင် များပြားလှသော သတ္တုစပ်များကိုဖြစ်စေနိုင်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကမ္ဘာပေါ်တွင်တွေ့ရှိရသော ဒြဗ်စင် ၉ရ ခုအနက် ၅ရ ရာခိုင်နှုန်းခန့်သာ သတ္တုများဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် သတ္တုတိုင်း၌ကား ဆိုခဲ့သောဂုဏ်များမရှိချေ။ ဆိုဒီယမ်နှင့် ပိုတက်ဆီယမ်သတ္တုများသည် ရေထက်ပင်ပေါ့ပါးကြသည့်ပြင် လှီးဖြတ် ၍ရလောက်အောင်ပင်ပျော့ပျောင်းကြ၏။
ဆင်များရှင်စေတီ
၁၄၂၉ ခုနှစ်က မိုးညှင်း ဘုရင်တည်တော်မူ၍ (ဆင်များ၏ ဘုရား) ဟုခေါ်သည်။ ကောင်းမှုတော်စေတီ နှင့် စစ်ကိုင်းမြို့အကြားတည်ရှိနေ၍ ၁၄၈၂ ခု ပထမငလျင် တွင်ပျက်စီးခဲ့၏။ နောက်အနှစ် ၂၅ဝခန့် အကြာ ပြန်လတ်သော် ငလျင်ဒဏ်ကြောင့်ပင် ပျက်စီးသွားရပြန်သည်မှာ ၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်သည်။ ထိုအချီ အပျက်မှာ လုံးဝမြေပေါ် ပုံကျသွားသည် အထိဖြစ်သည်။ ၁၉၈၀ ပြည့်နှစ် တဖန်အသစ်ပြန်တည်ပါသည်။ ဘုရားအဝင် နတ်ထပ်ရှည်ကြီးတွင် ရောင်စုံခြယ်သထားသည့် ဆင်ကြီး ၂ ကောင်မှာ ရပ်တည်လျက်ရှိသည်။
ကတိုင်တိရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
ကတိုင်တိရွာ(Kataingti)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဖာပွန်ခရိုင်၊ ဖာပွန်မြို့နယ်၊ ကတိုင်တိကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၉၂၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကတိုင်တိကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၄၆၀ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၈၂၀ ဦး နေထိုင်သည်။
အယ်လ်အန်ဂျီ (LNG)
အယ်လ်အန်ဂျီ ဓာတ်ငွေ့သည် သဘာဝဓာတ်ငွေ့အမျိုးအစား ဖြစ်ပြီး သန့်စင်စေရန်နှင့် ဟိုက် ဒရိုကာဗွန် မြင့်မားစေရန် အထူး လုပ် ငန်းစဉ်များဖြင့် ထုတ်လုပ်၍ ဓာတ်ငွေ့ရည်အဖြစ် ပျမ်းမျှ - ၁၆ဝ စင်တီဂရိတ်အပူချိန်တွင် ဖိသိပ်၍ အထူးပြုလုပ်ထားသော သိုလှောင်စည်များတွင် ထည့် သွင်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့ သည် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ အနေ အထားထက် ထုထည်အားဖြင့် ၆ဝဝ ပုံ ပုံလျှင် တစ်ပုံသာ ဖြစ် သည်။ သို့မှသာ ခရီးရှည်များ အတွက် လုံလောက်သော စွမ်း အင် သုံးစွဲမှုကို ရရှိမည်ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် သဘာဝ ဓာတ်ငွေ့များ ကို ပိုက်လိုင်းများဖြင့် သယ်ပို့ရ သည်ထက် အရည်အဖြစ် ပြောင်း လဲ၍ သင်္ဘောများဖြင့် တင်ဆောင် သယ်ပို့နိုင်ပါသည်။
ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး
သမိုင်းကြောင်း
ဒုတိယအကြိမ် ကျူးကျော်စစ်ပွဲအပြီး ၁၈၅၃-ခု၊ ဇန်နဝါရီလ(၂၀)ရက်နေ့တွင် အောက်မြန်မာပြည်ကို အင်္ဂလိပ်တို့၏ ကိုလိုနီအဖြစ် အပြီးအပိုင် သိမ်းပိုက်ခြင်းခံရသည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ ကိုလိုနီအုပ်ချုပ်ရေး စနစ်အရ ပဲခူးတိုင်းကို စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
ပဲခူးတိုင်းတွင်ယခင်က ပဲခူးခရိုင်၊ ဟံသာဝတီခရိုင်၊ သာယာဝတီ ခရိုင်၊ အင်းစိန်ခရိုင်၊ ပြည် ခရိုင်နှင့် တောင်ငူခရိုင်ဟူ၍ ခရိုင်(၆)ခု ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၂ခုနှစ်၊ နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အုပ်ချုပ်မှုစီမံကိန်းအရ ပြည်နယ်/တိုင်းနှင့်ခရိုင်များ သတ်မှတ်ဖွဲ့စည်းရာတွင်လည်း ပဲခူးတိုင်းသည် အဆိုပါ ခရိုင်(၆)ခရိုင်ဖြင့်ပင် ဆက်လက်တည်ရှိခဲ့သည်။ ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန၏(၂၉.၉.၁၉၆၅) ရက်စွဲဖြင့် အင်းစိန်ခရိုင်မှ မှော်ဘီ၊ လှည်းကူး၊ တိုက်ကြီးနှင့် ထန်းတပင်မြို့နယ်(၄)မြို့နယ်ကို ထုတ်နှုတ်၍ မှော်ဘီခရိုင်အဖြစ် ပဲခူးတိုင်းတွင်ထည့်သွင်းဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး မှော်ဘီမြို့ တွင် ခရိုင်ရုံးစိုက်ခဲ့သည်။
(၂၀.၆.၁၉၇၂)ရက်စွဲဖြင့် ပဲခူးတိုင်းအတွင်းမှ မှော်ဘီခရိုင်နှင့် ဟံသာဝတီခရိုင်တို့ကို ရန်ကုန် တိုင်းအတွင်း ထည့်သွင်းဖွဲ့စည်းခဲ့သဖြင့် ပဲခူးတိုင်းတွင် ခရိုင်(၄)ခရိုင်နှင့်မြို့နယ်(၂၈)မြို့နယ် ကျန်ရှိ ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန၏ (၃.၈.၁၉၇၂) ရက်စွဲဖြင့် ခရိုင်၊ ခရိုင်ခွဲ၊ မြို့နယ်ခွဲများကို ပယ်ဖျက်ခဲ့သည်။ နိုင်ငံတော်ကောင်စီကာလတွင် ၁၉၇၄ခုနှစ်၊ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေပုဒ်မ-၃၁အရ ပဲခူးတိုင်းသည် နိုင်ငံတော်၏ တိုင်းတစ်ခုအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိခဲ့သည်။
အုပ်ချုပ်ရေး
ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအား တိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ် အမှူးပြုသော အစိုးရအဖွဲ့မှ အုပ်ချုပ်သည်။ တိုင်းအစိုးရအဖွဲ့ရုံးသည် ပဲခူးမြို့တွင် အခြေစိုက်သည်။ ပဲခူးတိုင်း၏ နယ်မြေအခြေအနေအရ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့ပိုင်း) ၏ အုပ်ချုပ်ရေးရုံးများသည် ပိုမိုအချက်အချာကျသည့် တောင်ငူမြို့၌ လည်းကောင်း၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်ပိုင်း) ၏ အုပ်ချုပ်ရေးရုံးများသည် ပြည်မြို့၌ လည်းကောင်း အသီးသီး ရုံးစိုက်သည်။
ဥပဒေပြုရေး
၂၀၁၁ခုနှစ်မှစတင်ကာ တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ကို ရွေးကောက်ခံကိုယ်စားလှယ်များ၊ တပ်မတော်သားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းကာ စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။
လက်ပန်ရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ယင်းမာပင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆင်ဖြူကျွန်း အောင်သိန်း
အနုပညာ
ထို့နောက် ၁၉၅၇ - ၅၈ တွင် ရုပ်ရှင်ပဒေသာ မဂ္ဂဇင်း တာဝန်ခံ အယ်ဒီတာ၊ ၁၉၅၈ - ၅၉ တွင် ရုပ်ရှင် လောက၊ ယနေ့ရုပ်ရှင်နှင့် နတ်သျှင်နောင် စာစောင်တို့တွင် တာဝန်ခံအယ်ဒီတာ ၊ ၁၉၆၃ တွင် တံခွန်ဂျာနယ် အယ်ဒီတာ အဖွဲ့ဝင်၊ ၁၉၆၄ - ၆၅ တွင် ကာနယ်ဇင်း၌ တာဝန်ခံ အယ်ဒီတာ အဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့၏။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:အမျိုးသားစာပေဆုရှင်များ ကဏ္ဍ:၂၀၂၁ ကွယ်လွန်သူများ ကဏ္ဍ:၁၉၂၈ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
လှေလမ်းရွာ၊ ဖက်သောင်
လှေလမ်းရွာ၊ ဖက်သောင်
အာရှဖွံ့ဖြိုးရေး ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုဘဏ်
အာရှဖွံ့ဖြိုးရေး ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုဘဏ် (The Asian Infrastructure Investment Bank, AIIB) သည် တရုတ်နိုင်ငံမှ အဆိုပြု ဖွဲ့စည်းထားသည့် နိုင်ငံတကာ ငွေရေးကြေးရေး အဖွဲ့အစည်း တစ်ခုဖြစ်သည်။ နိုင်ငံပေါင်းစုံပါဝင်သည့် ယင်းဘဏ်၏ အဓိက ရည်မှန်းချက်မှာ အာရှ နိုင်ငံများရှိ အခြေခံ အဆောက်အအုံ တည်ဆောက်ရေး စီမံကိန်းများအတွက် ချေးငွေ ထောက်ပံ့ပေးရန် ဖြစ်သည်။
အာရှစိမ်းလန်းမှုဖွံ့ဖြိုးရေးဘဏ်လီမိတက်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဘဏ်များ
ကျောက်ဖူးရွာ၊ မုံရွာမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မုံရွာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နဘူးတောရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်
နဘူးတောရွာ (Nabutaw)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်၊ ဘန့်ဘွေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၅၉၅ ဖြစ်သည်။
ဆင်မရဲရွာ၊ ရေစကြိုမြို့နယ်
ဆင်မရဲရွာ (Sinmaye)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ရေစကြိုမြို့နယ်၊ ဆင်မရဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၃၇၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆင်မရဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၅၇ ဦး၊ မ ၁၀၄၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၈၀၆ ဦးနေထိုင်သည်။
မြီးရှည်
မြီးရှေ(Mixian)သည် ဆန်ခေါက်ဆွဲနှင့် အသားတို့ဖြင့် ပြုလုပ်သော မြန်မာအစားအသောက်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ မြီးရှေအမည်သည် တရုတ်စကားလုံး 米線Mixian မီရှန့် (rice string) မှဆင်းသက်လာသည်ဟု ဆိုကြသည်။
မင်းလှဝ
မင်းလှဝ
လောဘ
လောဘ၏အမည်များ
(၇) အဘိဇ္ဈာ (= သူတစ်ပါးစည်းစိမ်ကို ရှေးရှု ကြံတတ်သောတား)
လောဘနှင့်ဥပမာအထွေထွေ
တဏှာဆဒန = အမိုးနှင့်တူသော တရား။
သကြားစက်ရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ယင်းမာပင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ညာပေါ်ခီးရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
ညာပေါ်ခီးရွာ(Nyarpawkhee)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဖာပွန်ခရိုင်၊ ဖာပွန်မြို့နယ်၊ ကတိုင်တိကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၉၃၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကတိုင်တိကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၄၆၀ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၈၂၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကွမ်းခြံကုန်းရွာသစ်
ကွမ်းခြံကုန်းရွာသစ်
မြေလျှောက်ငှက်ပြာ
မြေလျှောက်ငှက်ပြာ (Cinclidium frontale) သည် ငှက်မျိုးစိတ်တစ်ခုဖြစ်ပြီး ဘူတန်နိုင်ငံ၊ တရုတ်၊ အိန္ဒိယ၊ လာအို၊ ထိုင်း၊ ဗီယက်နမ်နှင့် နီပေါနိုင်ငံတို့တွင် တွေ့ရှိရသည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ယင်းငှက်ကို မျိုးဆက်ပျက်သုဉ်းမည့်အန္တရာယ်ရှိသဖြင့် ကာကွယ်ထားသည့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။
ငွေတာရီ
ငွေတာရီ (၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၂၅–၁၉ မတ် ၁၉၅၉) သည် မြန်မာ အမျိုးသမီး ကဗျာဆရာ၊ စာရေးဆရာမ တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ငွေတာရီကို အဖဗြိတိသျှဘားမား ဦးညွန့်‎နှင့် အမိဒေါ်ချစ်တင်တို့မှ ၁၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၂၅ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ဖွားမြင်သည်။ မွေးချင်း မောင်နှမ ငါးဦးအနက် တတိယမြောက် ဖြစ်သည်။ အမည်ရင်းမှာ ဒေါ်ခင်ရီ ဖြစ်သည်။
စာပေလက်ရာ
၁၉၅၂ ခုနှစ် (အသက် ၂၇) တွင် အင်းစိန်ခရိုင်ပညာဝန် ဦးဝင်းမောင်(ခ)ကဗျာဆရာ မင်းယုဝေနှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။ သမီး မခင်ရီဝင်းကို ဖွားမြင်သည်။ မခင်ရီဝင်း (မဟာဝိဇ္ဇာ) သည် ၂ဝဝ၄ ခုနှစ်တွင် ထားဝယ် တက္ကသိုလ်၊ မြန်မာစာဌာန၌ ကထိကအဖြစ် တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ငွေတာရီသည် ၁၉၅၄ ခုတွင် မင်းယုဝေနှင့် တွဲဖက်ကာ ရတနာကဗျာများ စာအုပ်ကို ထုတ်သည်။ ထိုနှစ်ပင် ခင်ပွန်းမင်းယုဝေနှင့် တွဲဖက်ဘာသာပြန်သည့် အီစွတ်ပုံပြင်များ စာအုပ်အတွက် စာပေဗိမာန်ဘာသာပြန်ဆုကို ရသည်။ ၁၉၅၆ တွင် ခင်ပွန်းသည်နှင့်အတူ လန်ဒန်တက္ကသိုလ်၊ အရှေ့တိုင်းဘာသာရပ် လေ့လာရေးကျောင်းသို့ လိုက်ပါကာ ဟော်လန်၊ ဘယ်လ်ဂျီယန်၊ ပြင်သစ်၊ အီတလီ၊ ဆွစ်ဇာလန်၊ အီဂျစ်၊ သီဟိုဠ်(သီရိလင်္ကာ)များသို့ လှည့်လည်သည်။ နိုင်ငံရပ်ခြားဒေသများသို့ သွားရောက်လေ့လာသော်လည်း တိုင်းတပါးကို အထင်ကြီးသူ မဟုတ်ချေ။ ကဗျာတပုဒ်တွင် "သူ့ရွာသူပြည်၊ သာမောသည်ကို၊ နှုတ်ရည်စကား၊ ဘယ်သို့ကြားလည်း၊ ငါကား မတုန်လှုပ်ပြီးတကား"ဟု ရေးဖွဲ့ထား၍ မြတ်နိုးဖွယ် ကောင်းသည်။
ငွေတာရီသည် ကဗျာစာအုပ် ၄ အုပ် ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ငွေတာရီ၏ ကဗျာ ၁ဝဝ စာအုပ်သည် ၁၉၆ဝ ခုနှစ်၊ စာပေဗိမာန်ကဗျာဆု (ယခု အမျိုးသား စာပေဆု) ရခဲ့သည်။ မင်းယုဝေနှင့် ငွေတာရီတို့ ပူးတွဲ ဘာသာပြန်ဆိုသော ကမ္ဘာကျော် အီစွတ်ပုံပြင်များ စာအုပ်သည် ၁၉၅၄ ခုနှစ်၊ စာပေဗိမာန် ဘာသာပြန်ဆု (ယခု အမျိုးသားစာပေဆု) ရခဲ့သည်။ ငွေတာရီ၏ ကဗျာများသည် အလယ်တန်း၊ အထက်တန်း ကျောင်းသုံး စာအုပ်များတွင် ယနေ့ထိ ပြဋ္ဌာန်းခြင်း ခံရသည်။
ဘဝနိဂုံး
ကွယ်လွန်သည် အထိ ရေးသားခဲ့သော ကဗျာပုဒ်ရေပေါင်းမှာ ၈ဝဝ ကျော်ခန့် ရှိသည်။ ဝတ္ထုရှည်နှင့် ဝတ္ထုတိုများလည်း ရေးသားခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ့ ပုံပြင်များကိုလည်း ဘာသာပြန်ဆိုခဲ့သည်။ ၁၉ မတ် ၁၉၅၈-ခုနှစ်(အသက် ၃၃)၊ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့၊ ညနေ ၆ နာရီ ၁၅ မိနစ်တွင် ကွယ်လွန်သည်။ အသက်ငယ်ရွယ်စဉ် ကွယ်လွန်၍ စာပေလောက တစ်ခုလုံးက နှမြောတသ ဖြစ်သည်။ ‌ကွယ်လွန်ပြီးမှ ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်တွင် လက်ရွေးစင်ကဗျာတစ်ရာကို မင်းယုဝေက စီစဉ် ထုတ်ဝေရာ ၎င်းစာအုပ်သည် စာပေဗိမာန်ဆု ရသည်။ ၁၉၆၄ တွင်လည်း ငွေတာရီ၏ စာပေလက်ရာ ဖြစ်သော ဆုနှင့် အခြားဝတ္ထုတိုများ စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ ကဗျာဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသမီး စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ကုလသမဂ္ဂ ကြေညာစာတမ်း
စာသား
ကြေညာအပ်ပါသည်:
ဂျော်ရွှေဝေါင်
ဂျော်ရွှေဝေါင်သည် ဟောင်ကောင် နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားသူများကြားတွင် တောက်မည့်မီးခဲတစ်ရဲရဲ ကောင်လေး တစ်ယောက် ဖြစ်လာသည်။ သူ့ကို တရုတ်ပြည်မကြီးအစိုးရပိုင် မီဒီယာများက “အစွန်းရောက်သမားလေး” ဟု ခေါ်ဝေါ်သမုတ်ကြသည်။ ပြောသာပြောရသည်၊ ထိုကောင်လေးမှာ ကားလိုင်စင်ပင်မရသေး။
နိုးကြားလာသော လူငယ်များ
ထိုအချိန်ကတည်းက ဝေါင်သည် သူငယ်ချင်းအချို့နှင့်အတူ “Scholarism” ဆိုသည့် အုပ်စုအမည်ဖြင့် ဆန့်ကျင် ဆန္ဒပြမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ထိုစဉ်ကတည်းက တရုတ်ပြည်မကြီး၏ လွှမ်းမိုးမှုအပေါ် သူတို့ မကျေမနပ်ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် Scholarism အဖွဲ့၌ ပူးပေါင်းလာသူ ၁၂၀,၀၀၀ ဦးခန့်အထိရှိလာသည်။ ထိုအချိန်ကတည်းက သူတို့သည် ဟောင်ကောင်ရှိ အစိုးရရုံးချုပ်နေရာကို သိမ်းပိုက်ပြီးဆန္ဒပြကြရာ ၁၃ ဦးသည် အစာအငတ်ခံ တိုက်ပွဲဝင်ပြီးနောက် အာဏာပိုင်များက သင်ရိုးညွှန်းတမ်းကို ဆက်လက်မပြဋ္ဌာန်းရန် ဆုံးဖြတ်ပြီး လက်လျှော့ပေးလိုက်ကြသည်။
ဝေါင်က မဲပေးပိုင်ခွင့်ကို နိုင်ငံတကာစံအတိုင်း သတ်မှတ်ပေးစေလိုသည်။ သူ့ Scholarism အဖွဲ့သည် ယခုအခါ ကျောင်းသား ပေါင်း ၃၀၀ ခန့်ရှိနေပြီ။ ဟောင်ကောင်အတွင်း ဒီမိုကရေစီအသံကို ပြည်သူ့ထံ ရောက်နိုင်စေရန် လုံလောက်သည့် အရေအတွက်လည်းဖြစ်သည်။ လူငယ်တွေဖြစ်သော်လည်း သူတို့ စိတ်ဓာတ်နှင့်ရုပ်သွင်တွေက ခိုင်မာလှသည်။
ဂျော်ရွှေဝေါင်၏ကိုယ်ရေးအကျဉ်း
၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာ ၂၆ ရက်နေ့တွင် ဟောင်ကောင်ရဲများသည် ဒီမိုကရေစီထောက်ခံဆန္ဒပြသူ ၇၈ ဦးကို ဖမ်းဆီးသွား ခဲ့ရာတွင် ဝေါင်လည်းတစ်ဦးအပါအဝင် ဖြစ်သွားခဲ့ရသည်။ သူတို့ကို နှစ်ရက်ခန့်ထိန်းသိမ်းထားပြီး ပြန်လွှတ်ပေးခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစပြီး ဝေါင်ကို ဟောင်ကောင်ကျောင်းသားထုကလည်းကောင်း၊ တရုတ်အာဏာပိုင်များကလည်းကောင်း သတိပြုလာမိကြသည်။
ဘုံဘိုင်ပြည်နယ်
သမိုင်း​ကြောင်း
၁၉၆ဝ ပြည့်နှစ် မေလ ၁ ရက်နေ့တွင် ဘုံဘိုင်ပြည်နယ်ကြီးကို ဂူဂျာရတ်ပြည်နယ် နှင့် မဟာရဋ္ဌပြည်နယ် (မဟာရရှ်တရာပြည်နယ်)ဟူ၍ ပြည်နယ် ၂ ခု ခွဲလိုက်သည်။
မြေလျှောက်ငှက်ဖင်ဝါ
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ကိုရီးယားနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:မန်ချူးရီးယားတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:မြောက်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
အကပ္ပိယဝတ္ထု
ပုလဲ၊ ပတ္တမြားစသော ရတနာများနှင့် ကျွန်မိန်းမ၊ ကျွန်ယောက်ျား၊ လယ်ယာ၊ အာရာမ်၊ ဥယျာဉ်များကို ဒုက္ကဋဝတ္ထုဟု ခေါ်၏။ အလှူခံမိလျှင် ဒုက္ကဋ်အာပတ်သင့် သည်ဟု ဆိုလိုသည်။
ရွှေငွေအပ်က ကာမဂုဏ်အပ်သည်နှင့်တူနေသည်
မြတ်စွာဘုရားသည် မဏိစူဠက ရွာသူကြီး၏ စကားကို လက်ခံအတည်ပြုသည့်အပြင် ရွှေ ငွေ အပ်တဲ့ သူအတွက် ကာမဂုဏ်(၅) ပါးလည်း အပ်တော့မှာပေါ့၊ ကာမဂုဏ် (၅) ပါးအပ်သည် ဆိုကတည်းက ဘယ်မှာ ရဟန်းတရား အားထုတ်နိုင်ပါတော့မလဲ၊သို့သော်လည်း မြက်ကို အလိုရှိသော ရဟန်းသည် မြက်ကို ရှာနိုင်သည်၊ သစ်သားကို အလိုရှိသည့်ရဟန်းသည် သစ်သားကို ရှာနိုင်သည်၊ လုပ်အားကို အလိုရှိသည့်ရဟန်းသည် လုပ်အားပေး နိုင်သည့်ယောက်ျားကို ရှာနိုင်သည်။
မယူရ-အယူမခိုင်းရ
လူများပိုင်ဆိုင်သော ရွှေ ငွေများကို “ယူလော့-သိမ်းထား လော့၊ မည်သည့်အဖိုး ပေးချေလိုက်လော့” စသည်ဖြင့် မစီမံကောင်းကြောင်း သာရတ္ထဒီပနီဋီကာ၌ ဖွင့်ဆိုသည်။
စွန့်ရခြင်းအကျိုး
အရှင်ဘုရား-တပည့်တော်သည် ရွှေငွေကို ခံယူမိပါပြီ၊ ဤရွှေငွေကို တပည့်တော် စွန့်ပါ၏ဟု မြန်မာလို ဆို၍ ဖြစ်စေ စွန့်ရသည်။
ထိုကဲ့သို့ စွန့်ပြီးသောအခါ လူတစ်ယောက်ယောက် လာလျှင် ဤဟာကို သိလော့ဟု ပြောရမည်။ ဤငွေဖြင့် ဘာကို ယူခဲ့ရမည်နည်းဟု ဒကာကလျှောက်လျှင် မည်သည့် ပစ္စည်းကို ယူစေလိုသည်ဟု မပြောဘဲ မည်သည့်ပစ္စည်း တော့ သံဃာမှာ အပ်တာဘဲဟု ပြောနိုင်၏။ ထိုသို့ ပြော၍ ဝယ်ယူလာလျှင် ထိုပစ္စည်းကို သံဃာအားလုံး ဝေ၍ သုံးဆောင်ကောင်း၏။ ဤသို့မှ မစွန့်လျှင် မည်သည့် ရဟန်းမျှ မအပ်တော့ပေ။ စွန့်လျှင် သံဃာများ၌ ပစ္စည်း သုံးစွဲခွင့်ရခြင်းသည် ရွှေငွေကို စွန့်ရခြင်း၏ အကျိုးဖြစ်လေသည်။
ရှေးဟောင်းဗုဒ္ဓခေတ်တက္ကသိုလ်များ
အိန္ဒိယနိုင်ငံအတွင်း ဗုဒ္ဓဘာသာထွန်းကားလာချိန်တွင် မူလအိန္ဒိယလူမျိုးတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုဓလေ့ထုံးစံများ နိမ့်ပါးချိန်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ အိန္ဒိယလူ့ဘောင် ယဉ်ကျေးမှုပြန်လည်ထွန်းကားလာရခြင်းသည် ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့်လည်း များစွာဆက်စပ်နေ ကြောင်းတွေ့ရသည်။ ဥရောပတွင် ရောမအင်ပါယာအကျနှင့် ခရစ်ယာန်ဘာသာအတက်တို့ကို နှိုင်းယှဉ်လေ့လာနိုင်သည်။
ဇေယျ (စာရေးဆရာ)
ကိုယ်ရေးဖြစ်စဉ်
၁၉၅ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ဝဏ္ဏ ကျော်ထင် ဘွဲ့ကို လည်းကောင်း၊ ၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် သီရိပျံချီ ဘွဲ့ကို လည်းကောင်း ရရှိ ခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် စာပေဗိမာန် စာပဒေသာ ဆုကို မြန်မာ့ မျက်ပွင့် (ရွာဓလေ့၊ လူဓလေ့) စာအုပ်ဖြင့် ရရှိခဲ့သည်။
သနပ်ခါး
မြန်မာလူမျိုးများသည် သနပ်ခါးကို နှစ်သက်ခြင်းသည် အလှအပ လိမ်းကျံစရာ ပစ္စည်းဖြစ်သည့်အပြင် သနပ်ခါး၏ ဆေးဘက်ဝင်သည့် အာနိသင်ဂုဏ်သတ္တိများကြောင့်လည်း ဖြစ်သည်။ ပူအိုက်စွတ်စို ရာသီဥတုရှိသည့် မြန်မာနိုင်ငံတွင် နေလောင်ခြင်းဒဏ်ကို ကာကွယ်နိုင်ပြီး အသားအရေကို ထိန်းသိမ်းနိုင်သည့် သနပ်ခါးကို မြန်မာအမျိုးသမီးများသာမက အမျိုးသားများပါ အသုံးပြုကြပေသည်။
အပင်၏ ဝိသေသလက္ခဏာများ
သနပ်ခါးပင်၏ ပုံသဏ္ဌာန်မှာ အပင် ပင်လတ်မျိုးဖြစ်သည်။ အမြင့်ပေ ၂၀-၃၀ ထိမြင့်တက်ပြီး ပင်စည်နှင့် အကိုင်းအခက်များတွင် လက္မဝက်၊ တစ်လက္မခန့် ရှည်သည့် မာကျောသော ဆူးများ ပါရှိသည်။ အပင်နုစဉ်တွင် အပွေးမဲ့ပြီး အပင်ရင့်လာသော အခါမှ အပွေးထူလာသည်။ အရွက်ပုံသဏ္ဌာန်မှာ ရွက်ပေါင်းဖြစ်ပြီး ရွက်လွှဲထွက်သည်။ ရွက်မြွှာ ၂ စုံမှ ၃ စုံထိရှိပြီး ရွက်ထိပ်တွင် တစ်ရွက်ပါသည်။ ရွက်ပြားပြောင်ချောပြီး တောင့်တင်းမာကျောသည်။ အစိမ်းရင့်ရောင်ရှိသည်။ အပွင့်ပုံသဏ္ဌာန်မှာ သေးငယ်ပြီး၊ အဝါနုရောင်ရှိသည်။ အဆုပ်လိုက်ပွင့်သည်။ ရေမြေရာသီဥတုအပေါ် မူတည်၍ တပေါင်း၊ တန်ခူး၊ ကဆုန်လများတွင် အပွင့်များပွင့်သည်။ ဝါဆို၊ ဝါခေါင်၊ တော်သလင်းလများတွင် အသီးရင့်မှည့်သည်။ ရေသောက်မြစ် ရှည်လျားသည်။ ဘေးမြစ်များလည်း ရှည်လျားပြီး ဖြန့်ထွက်သည်။ အမြစ်တွင်လည်း အပွေးအခေါက်ပါရှိသည်။ အမြစ်မှ သားတက်များထွက်လေ့ရှိသည်။
ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ
သိပ္ပံနည်းဆေးကျမ်းအရဆိုလျှင် Anti-bacterial နှင့် Anti-fungal ပါဝင်မှုကြောင့် အသားအရေကို ကြည်လင်သန့်စင်စေကာ ဝက်ခြံ၊ တင်းတိပ်ကို ပျောက်ကင်းစေသည်။ အဖြူ အမည်းစက်များ ဖြစ်ပေါ်မှုကိုလည်း ပျောက်ကင်းစေပြီး၊ အဖုအပိတ်များကိုလည်း ပျောက်ကင်းစေသည်ဟု ဖော်ပြကြသည်။ သနပ်ခါးတွင် Coumarine ဓာတ်ပါဝင်သဖြင့် အသားအရေပေါ်တွင် ဘက်တီးရီးယားနှင့် မှိုကြောင့်ဖြစ်သော ရောဂါများကို ဖယ်ရှားပေးနိုင်ပြီး၊ အိုမင်းရင့်ရော်မှုကို လျော့ကျစေပြီး အရွယ်နုပျို လန်းဆန်းစေသည်။ Mamesin ပါဝင်မှုကြောင့် ခရမ်းလွန်ရောင်ချည်  (UV-A ray) ကြောင့်ဖြစ်ပေါ်သော မျက်နှာပေါ်တွင် အရေပြားတွန့်လိမ်ခြင်း (အရေးအကြောင်း ပေါ်ခြင်း) ၊ အရေပြား အရောင်ပျက်ခြင်း (Skin discoloration) မှကာကွယ်ပြီး တင်းတိတ်နှင့် အရေပြားကင်ဆာ ဖြစ်ပေါ်မှုကိုလည်း ကာကွယ်သည်။
ရှင်မတောင် သနပ်ခါး
သနပ်ခါးအတုံးကို ကျောက်ပျဉ်မှာ ရေနှင့်သွေးလိမ်းခြင်းအပြင် သနပ်ခါးမှုန့်ကိုလည်း မျက်နှာလိမ်း ပေါင်ဒါ အဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ အဆီပြန်တဲ့ အသားအရေ ရှိသူများအတွက် သနပ်ခါးသည် အသင့်တော်ဆုံး အလှပြင် သဘာဝ မိတ်ကပ်တစ်မျိုးပဲ ဖြစ်သည်။
သတ္တုစပ်
သံချေးမတက် အစွန်းမထင်နိုင်သော အစွန်းခံ သတ္တုစပ်များပြုလုပ်ရာ၌ ကရိုမီယမ်သတ္တုသည် အရေးပါ အရာရောက်ဆုံးသောသတ္တုတစ်ခုဖြစ်၏။ သံချေးတက်၍သော်လည်းကောင်း၊ သံချေးစား၍သော်လည်းကောင်း၊ သံနှင့် သံမဏိများသည် တစ်နှစ်၊ တစ်နှစ်လျှင်တန်ချိန်ပေါင်း များစွာပျက်စီးခဲ့ရလေသည်။ သို့သော်သံနှင့်သံမဏိများကို ကရိုမီယမ်၊ သို့မဟုတ်နစ်ကယ်ရောထားသော ကရိုမီယမ်နှင့် ရောစပ်လိုက်သောအခါ အလွန်အဖိုးတန်သောသတ္တုစပ်တစ်ခု ဖြစ်လာ၍ သံချေးတက်ခြင်း၊ သံချေးစားခြင်း၊အက်ဆစ်စားခြင်း တို့ကို အလွန်ခံနိုင်ရည်ရှိ လေသည်။ ဤသို့ထူးကဲသော ဂုဏ်သတ္တိရှိသောကြောင့် သားလှီးဓားများ၊ ဂေါက်သီးရိုက်တံ ထိပ်ဖျားများ၊ တံခါးလက်ကိုင်ဖုများ၊ ကလောင်သွားများ၊ ရေသို့မဟုတ် လေရဟတ်သွားများ၊ခြောက်လုံးပူးနှင့်ရိုင်ဖယ် သေနတ်အစိတ်အပိုင်းများ၊ငါးမျှားတံများ၊နာရီအိမ်များ၊ မျက်မှန်ပေါင်မျက်မှန်ကိုင်းများနှင့် အခြား အလားတူ ပစ္စည်းများကိုဤသတ္တုစပ်များဖြင့်ပြုလုပ်ကြလေသည်။ နစ်ကယ်နှင့်ကရိုမီယမ်သတ္တုနှစ်မျိုးကိုရောစပ်ထားသော သတ္တုစပ်သည်အလွန်ပြင်းသောအပူဒဏ် ကိုခံနိုင်ရည်ရှိ၏။ မည်မျှပူပြင်းသော်လည်းအလွယ်တကူနှင့်မလောင်ကျွမ်းနိုင်ချေ။
ဘုန်းကြီးနှင့် ဘုန်းကြီးကျောင်း
ရဟန်းဂုဏ်အရည်အချင်း အမျိုးမျိုး
လူတို့တွင် အသက်အရွယ်နှင့် ဂုဏ်အဆင့်တန်း အကြီးအငယ်ကိုလိုက်၍ ရိုသေကိုင်းရှိုင်းကြရသကဲ့သို့ရဟန်း သံဃာအချင်းချင်းလည်း ဝါကြီးဝါငယ်အလိုက် ရိုသေမှု ပြုကြ ရ၏။ ရှေးမြန်မာ ဘုရင်များလက်ထက်က သာသနာ့ဝန်ထမ်း ရဟန်းတော်များကို အဆင့်အတန်း အမျိုးမျိုး ခွဲခြားထား၏။ ယင်းတို့မှာ ၁၊ ရှင်သာမဏေ။ ၂၊ ပဉ္စင်း၊ ၃၊ ခန်းနေဘုန်း ကြီး။ ၄၊ ကျောင်းထိုင်ဘုန်းကြီး။ ၅၊ ဂိုဏ်းထောက်။ ၆၊ ဂိုဏ်းအုပ်၊ ၇၊ ဂိုဏ်းချုပ်။ ၈၊ သာသနာပိုင်ဟူ၍ ဖြစ်၏။
ခရစ်ယာန်ဘုန်းကြီးများ
ထိုနောက် အရေးကြီးသော အဆောက်အအုံမှာ တောရ ကျောင်းဖြစ်သည်။ ထိုကျောင်းတွင် ဘုန်းကြီး အိုကြီးများသည် ကျမ်းပြုခြင်းဖြင့် လည်းကောင်း၊ ဘုန်းကြီး ပျိုများသည် စာသင်ခြင်းဖြင့် လည်းကောင်း အချိန်ကို ကုန်လွန်စေကြရ၏။ ဘုရားဝတ်ကျောင်းနှင့် မလှမ်းမကမ်း နေရာတွင် ဘုန်းကြီးများ ဆွမ်းစားခန်း ထားရှိလေသည်။ ဆွမ်းစားခန်း၏ ကြမ်းပြင်မှာ ကောက်ရိုးခင်း၊ သို့မဟုတ် ကျူရိုးခင်းဖြစ်လျက် တစ်နှစ်လျှင် သုံးလေးကြိမ်မျှ လဲလှယ်ပေးကြရသည်။ ဆွမ်းစားခန်းနှင့်ကပ်၍ ဆွမ်းချက်ရုံကို ထားရှိလေသည်။ ဘုန်းကြီးများ အိပ်ခန်းဆောင် မှာမူ တောရကျောင်းအနီးတွင် ထားရှိ၏။ ရှေးအခါက ထိုအိပ်ခန်းဆောင်ကို ခန်းဆီးများ မကန့်ဘဲ အခန်းကျယ် ကြီးအဖြစ် ထားရှိခဲ့၍ နောက်မှ ဘုန်းကြီးတစ်ပါးစာ အိပ်ခန်းငယ်များကို ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။
နိုဝင်ဘာ ၁၉၉၇
ကိုးကား
November 1997
ပန်ခွန် (အောက်)ရွာ၊ မိုင်းမောမြို့နယ်
ပန်ခွန် (အောက်)ရွာ (Panghkun (Lower))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ မိုင်းမောမြို့နယ်၊ ပန်ခွန် (ခေါ်)နမ့်ကွန်လုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၈၀၇ ဖြစ်သည်။
မြန်မာ အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း
ကမ္ဘာ့ဖလား မှတ်တမ်း
{| class="wikitable" style="text-align: center;font-size:90%;" !colspan=8|ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား ! style="width:1%;" rowspan="25"| !colspan=6|FIFA World Cup qualification !Year !Round !GP !W !D !L !GS !GA !GP !W !D !L !GS !GA
အခြားရရှိခဲ့သောဆုများ
ချန်ပီယံ (၄): ၁၉၆၄၊ ၁၉၆၇၊ ၁၉၇၁၊ ၂၀၀၆ ဒုတိယ (၄): ၁၉၆၆၊ ၁၉၆၇၊ ၁၉၆၈၊ ၁၉၇၀၊ ၂၀၀၇
ချန်ပီယံ (၃): ၁၉၇၁၊ ၁၉၇၂၊ ၁၉၇၃ ဒုတိယ (၁): ၁၉၇၅ တတိယ (၁):၁၉၇၄
လူချွန်လူကောင်း
သီချင်းစာသား
ရိုသေခင်မင် အားတက် အလေးပြုလျှက်ပဲ အစဉ်…။)၂
စံချိန်ရင်ဘောင်တန်းလိုက်လို့ယှဉ်
ဖော်ယူနိုင်စွမ်း တတ်ကျွမ်းကျင်...။
ကမ္ဘာ့ရေကြောင်း သင်္ဘောမောင်းရင်
ပါဝင်တယောက်ဆို တအားပင်...။) ၂
Network operations center
NOC (Network Operations Center)နက်ဂ်​ဝေါ့ ​အော်ပ​ရေးရှင်း စင်တာ
အင်းရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်
အင်းရွာ (Inn)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်၊ အင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၆၇၀ ဖြစ်သည်။
ပလုတ်
ပလုတ်(တူရိယာ)
ပလုတ် မှာ သားရေကို ကျက်၍ တုတ်နှင့် တီးခေါက်ရသော သားရေတူရိယာ တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ယင်းတူရိယာကို မြှောက်စည်ဝိုင်းနှင့် ဗျိုင်းတောင်တီးဝိုင်းများတွင် ထည့်သွင်းတီးမှုတ်ကြကြောင်း တွေ့ရသည်။ ရှင်ဘုရင် နတ်ရွာစံသောအခါ မသာတော် အခမ်းအနားများ၌ တီးမှုတ်ရသည့် ဗျိုင်းတောင်တီးဝိုင်းတွင် ပလုတ် တူရိယာကို ထည့်သွင်း တီးခတ်ရသည်။ တီးရာတွင် ``စာရေးငတုတ်´´ ဟူ၍ အသံပီသလာအောင် တီးခတ်ရသည်ဟု ဆိုသည်။
မြေလျှောက်ငှက်လည်ပြာ
မြေလျှောက်ငှက်လည်ပြာ (Bluethroat) သည် အင်းဆက်စားသော ငှက်မျိုးစိတ်ဖြစ်ပြီး ဥရောပတိုက်၊ အလာဆကာ အနောက်ပိုင်းဒေသများတွင် သားပေါက်ကြပြီး ဆောင်းရာသီတွင် အာဖရိကတိုက်အနောက်ပိုင်း၊ အိန္ဒိယတိုက်ငယ်တို့တွင် ဆောင်းခိုတတ်ကြသည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ယင်းငှက်ကို မျိုးဆက်ပျက်သုဉ်းမည့်အန္တရာယ်ရှိသဖြင့် ကာကွယ်ထားသည့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။
ကျူတောရွာမရွာ၊ ကျူတော
ကျူတောရွာမရွာ၊ ကျူတော
ဆန်နီ၊ ဦး (ပဲရော့)
ငယ်ဘဝ
၁၉ဝ၅ ခုနှစ်တွင် မော်လမြိုင်မြို့ စိန့်ပက်ထရစ် သာသနာပြုကျောင်း၌ စတင် ပညာသင်သည်။ သတ္တမတန်း အောင်မြင်ပြီးနောက် ငယ်ငယ်ရွယ်ရွယ်နှင့် အိမ်ထောင်ကျသည်။ ဇနီးသည်မှာ မသန်းညွန့် ဖြစ်သည်။ အိမ်ထောင်ကျပြီ ငါးလအကြာတွင် ဖခင် ရုတ်တရက် ကွယ်လွန်၍ မိသားစု တာဝန်ကို ဦးဆောင် တာဝန်ယူခဲ့ရသည်။
ထန်ပီးရွာ၊ မတူပီမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတူပီမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လင်းပုန်းရွာ၊ မုံရွာမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မုံရွာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆားတုံးရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ဆားတုံးရွာ (Sartone)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ ရွာကောက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၂၁၁၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရွာကောက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၁၄ ဦး၊ မ ၆၆၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၈၁ ဦးနေထိုင်သည်။
နတ်သျှင်နောင် (သီချင်း)
သီချင်းစာသား
တပ်ဦးဆီမျှော်လိုက်ပြန်တော့
လွမ်းစာတွေ ရွှေပေထက်မှာ တင်ရှာပေ။
ပြာစင်မွှန်လတ်... ဖြူဝင်းမွတ်လျှင်...
ကိုယ်တိုင် လှရာရာရွေး ဆင်မပေးရဆံမြညှာကေ
လွယ်လုံရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖယ်ခုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရန်ကုန်မြို့တော်ဘဏ်လီမိတက်
အခြားဘဏ်များနှင့်ပူးပေါင်းခြင်း
(ဃ) ရိုးမဘဏ်
ဒုံးလွှတ်ခြင်း
ဒုံးအစ
တောင်ဘက် တရုတ်နယ်ခြားအလွန် လင်းဇင်းမြစ်ဝှမ်း တစ်လျှောက်ဒေသသည် လူးလူမျိုးတို့အရပ် တစ်ဆယ့်ပနား ပင်ဖြစ်သည်။ လူး တစ်ဆယ့်ပနား ဆိုသည်မှာ လူးတို့ဒေသခရိုင် တစ်ဆယ့်နှစ် ခရိုင်ကို ဆိုလိုသည်။ လူး တစ်ဆယ့်နှစ်ပနား သည် စတုရန်း ကီလိုမီတာ ၂၅၀၀ဝ ကျယ်ပြီး လူဦးရေ ၆၂၀၀၀ဝ ရှိသည့်အနက် ၃၀% မှာ `တိုင်´ လူမျိုးများ ဖြစ်ကြသည်။
ကျူတောရွာ၊ ဓဓဓနုဘေးဓ
ကျူတောရွာ၊ ဓဓဓနုဘေးဓ
နေဦးကျော်ထွန်း
နေဦးကျော်ထွန်း သည် မြန်မာနိုင်ငံသား စစ်တုရင်ကစားသမားတစ်ဦးဖြစ်၍ မြန်မာနိုင်ငံရှိ စစ်တုရင် အင်တာနေရှင်နယ်မာစတာ IM ဘွဲ့ရ ၅ ဦးထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ပြည်တွင်းစစ်တုရင်ပြိုင်ပွဲများနှင့် နိုင်ငံတကာစစ်တုရင်ပြိုင်ပွဲများတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး နိုင်ငံတကာ ဆုတံဆိပ်များစွာကို ရရှိခဲ့သူဖြစ်သည်။
နဝကမ္မ
ကြိုတင် သင်ယူထားပါ
ငွေရေးကြေးရေးနှင့် ပတ်သက်၍ ရဟန်းတော်များသည် ဝိနည်းတော် ပညတ်တော်ကို အလေးဂရုပြု သောအားဖြင့် ဝိနည်းထုံးစံကို ကြိုတင် သင်ပြကောင်းသည့် အားလျော်စွာ ကပ္ပိယကာရကများကို ကြိုတင် သင်ပြထားသင့်သည်။ ထိုကပ္ပိယကာရကတို့သည် အလှူရှင်က ငွေများကို လာရောက် လှူဒါန်းသောအခါ၌လည်းကောင်း၊ ရဟန်းတော်တို့က ငွေကို အလှူမခံ ပယ်လှန်လိုက်သော်လည်းကောင်း၊ အလှူရှင်ကိုယ်တိုင်က ဝိနည်းပညတ်တော်ကို နားလည်ပြီးဖြစ်၍ ကပ္ပိယထံ အပ်နှံသော်လည်းကောင်း ကပ္ပိယက ထိုငွေကို လက်ခံထားပြီးလျှင်-
ဤသို့ ကပ္ပိယကာရက ညွှန်း၍ စနစ်တကျ သိမ်းဆည်းကာ အလိုရှိရာ သုံးစွဲခြင်းသည် ငွေကြေးဆိုင်ရာ ပညတ်တော်ကို ထိန်းသိမ်း စောင့်ရှောက်ခြင်း မည်ပေသည်၊ ဝိနည်းတော်နှင့်အညီ ငွေရေးကြေးရေးကို အလှူခံခြင်း ဖြစ်သဖြင့် ပိုမို ကောင်းမွန်လှပါသည်။
ဘုမ္မစိုး
စာတုမဟာရာဇ် စသော အထက်နတ်တို့သည် မိန်းမ ဖြစ်လျှင် အသက် တစ်ဆယ့်ခြောက်နှစ်အရွယ်၊ ယောက်ျား ဖြစ်လျှင် အသက်နှစ်ဆယ်အရွယ် ကိုယ်အင်္ဂါ အပြည့်အစုံ အရွယ်ရောက် လူလားမြောက်ပြီး ဥပပါတ် ပဋိသန္ဓေတစ်မျိုး ဖြင့်သာ နေသူများ ဖြစ်သောကြောင့် သားသမီးတို့ကို ဝမ်းဖြင့် လွယ်၍မမွေးကြကုန်။ ချီပိုးထိန်းယ မွေးမြူခြင်းလည်း မရှိကြ ကုန်။ လူ့ပြည်၌ ဖြစ်သော အောက်နတ်ကား (၁) ဥပပါတ် ပဋိသန္ဓေ - အရွယ်ရောက် လူလားမြောက်ပြီးဖြစ်သော ပဋိသန္ဓေ။ (၂) သံသေဒဇပဋိသန္ဓေ - အပုပ်အစပ် စသော အည|ိကိုစွဲ၍ ဖြစ်သော ပဋိသန္ဓေ။ (၃) အဏ္ဍဇပဋိသန္ဓေ - အဥ၌ဖြစ်သော ပဋိသန္ဓေ။ (၄) ဂမ္ဘသေယျပဋိသန္ဓေ - အမိဝမ်း၌ ဖြစ်သော ပဋိသန္ဓေ၊ ဤလေးမျိုးတွင် တစ်မျိုး မျိုးဖြင့် ပဋိသန္ဓေ နေသူများ ဖြစ်သောကြောင့် အချို့ သားသမီးတို့ကို ဝမ်းဖြင့် လွယ်၍မွေးကြရ၏။ ချီပိုးထိန်းယ မွေးမြူကြရ၏။
ချစ်စံဝင်း
ထမ်းဆောင်ခဲ့သည့်တာဝန်များ
၁၉၆၀-၆၁ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတော်သစ်လုပ်ငန်းအဖွဲ့၌ စာရေးအဖြစ်လည်းကောင်း ၁၉၆၃-၆၄ တွင် သိမ်ကြီးဈေးမြန်မာ့ကုန်တိုက်၌ အရောင်းစာရေးအဖြစ်လည်းကောင်း ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၄ မှ ၁၉၆၇ ခုနှစ်အထိ မူလတန်းကျောင်းဆရာအဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ၁၉၆၅ ခုနှစ်မှ စ၍ တိုင်းရင်းမေ အိုးဝေ၊ ကြေးမုံ၊ ဗိုလ်တစ်ထောင်၊ ရှေ့သို့၊ လမ်းစဉ်သတင်း လုပ်သားပြည်သူ့နေ့စဉ်၊ မြန်မာ့အလင်း သတင်းစာများတွင် စာပေများရေးသားသည်။ ၁၉၆၇ ခုနှစ် ၁၉၈၈ ခုနှစ် အထိ မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ် လမ်းစဉ်ပါတီနှင့် တောင်သူလယ်သမားအစည်းအရုံး ဗဟိုဦးစီးအဖွဲ့ဌာနချုပ်တို့တွင် စာပြုလက်ထောက်အယ်ဒီတာ၊ အမှုဆောင်အယ်ဒီတာ အယ်ဒီတာချုပ် စသည်ဖြင့်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
စမ်းတမာရွာ၊ တောကြီး
စမ်းတမာရွာ၊ တောကြီး
အလပ်ဆည်
အလပ်ဆည်
မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်
ငွေစက္ကူထုတ်ဝေမှု
မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်သည် ၁၅-၁-၁၉၉၁ ရက်နေ့မှစတင်၍ ရွှေဒင်္ဂါးများအား တစ်ကျပ် သား၊ ငါးမူးသား၊ တစ်မတ်သားတို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ၂၁-၉-၂ဝဝ၅ ရက်နေ့မှ စတင်၍ တစ်ကျပ်သား၊ ငါးမူးသား၊ တစ်မတ်သား တို့ဖြင့် လည်းကောင်း၊ ၈-၁၁-၂ဝ၁ဝ ရက်နေ့မှ စတင်၍ ငါးကျပ်သား၊ တစ်ဆယ် ကျပ်သား၊ နှစ်ဆယ် ကျပ်သား တို့ဖြင့် လည်းကောင်း ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး နေ့စဉ် ရွှေဈေးနှုန်းအပေါ် မူတည်၍ မြန်မာကျပ်ငွေဖြင့် သတ်မှတ် ရောင်းချခဲ့သည်။