cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ကာလန်ဒူလာရေတံခွန်
ကာလန်ဒူလာ ရေတံခွန်(ယခင် Duque de Bragança ရေတံခွန်ဟုခေါ်ဆို)သည် အင်ဂိုလာနိုင်ငံ၊ မာလန်ရှီပြည်နယ်၊ ကာလန်ဒူလာမြူနီစပါယ်ဒေသတွင် တည်ရှိသည်။ လုကာလာမြစ်ပေါ်တွင်တည်ရှိပြီး 105 m မြင့်ပြီး 400 m ကျယ်သည်။ ထုထည်အရ အာဖရိကတိုက်တွင် အကြီးဆုံးရေတံခွန်များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။ လုအန်ဒါမြို့မှ ၃၆၀ ကီလိုမီတာ ကွာဝေးသည်။
မြင်းစိုင်းရွာ၊ တံတားဦးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တံတားဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဗုဒ္ဓခေတ်ပညာရေး
ပိဋကတ်သုံးပုံ
(၁၁)	ဇာတက
(၄)	စူဠဝဂ္ဂပါဠိ
၃။	အဘိဓမ္မာပိဋကတ်တွင်
(၈)	ပဋ္ဌာနတို့ ဖြစ်သည်။
ဂရုတစိုက်လေ့ကျင့်သင်ကြား
မြို့ကြီးများတွင် ဆရာများသည် မိမိတို့ကျောင်းကို မြို့အဝင် အထွက် တံခါးအနီးတွင် တည်ထောင်ထားလေ့ ရှိသည်။ မြို့တံခါးအနီးတွင် ကျောင်းရှိခြင်းကြောင့် မြို့ဝင် မြို့ထွက် သူဌေး၊ သူကြွယ်၊ ဂုဏ်သရေရှိ မင်းအပေါင်းကို ညွှန်ကြားပြသ သင်ကြားနိုင်၍ဖြစ်သည်။
မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး
သမ္မာသမာဓိ	-	ကောင်းစွာတည်ကြည်ခြင်း တို့ဖြင့်သာ ဉာဏ်အလင်းရနိုင်သည်ဟု ဗုဒ္ဓစာပေများက ဟောပြော သွန်သင်ဆိုဆုံးမခဲ့သည်။
ထေရဝါဒ
လိုက်နာကျင့်သုံးရမည့် စည်းကမ်း (ဝါ) သီလ (၅) မျိုး
စည်းကမ်း(၅) မျိုးကို ကြည့်လျှင် မြတ်ဗုဒ္ဓသည် လူသားတို့၏ အသက် အိုးအိမ် စည်းစိမ် ချမ်းသာလုံခြုံရန်၊ အိမ်ထောင်ရေး သာယာရန်၊ ဒီကမ္ဘာကြီးမှာ သစ္စာတရားထွန်းကားရန်၊ လူသားတို့၏ ဉာဏ်ရည်အဆင့်အတန်း မှီရန် အရေးကို မျှော်တွေးကာ အထက်ပါစည်းကမ်း ၅ ချက်ကို ကျူးလွန်လျှင် ဖြစ်​ပေါ်လာမည့် အကျိုးဆက်များကို​ ဟော​ဖော်ညွှန်ပြ၍ ကျူးလွန်ခြင်းမပြုရန် ဆိုဆုံးမခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ လူသားများသည် အပျော်ကြူးခြင်း အလိုရမက်ကြီးခြင်း ကြောက်စိတ်များခြင်း တို့ကြောင့် မိမိတို့ဘဝ အတွက် အားကိုးရာတွေကို စိတ်ကူးပုံဖော်ပြီး ယုံကြည်ကိုးကွယ်တတ်ကြသည်။ စိတ္တဇ အတွေးတွေကို ပုံဖော်ပြီး ယုံကြည်ကိုးကွယ်လက်ခံနေသည်ကို မြတ်ဗုဒ္ဓက နှစ်သက်တော်မမူပေ။ ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်မှန်လျှင် အထင်စွဲအာရုံ ကိုးကွယ်မှုမျိုးစုံကို စွန့်လွှတ်ရမည်၊ အတွေးစွဲအလီလီ ယုံကြည်မှုအရပ်ရပ်ကိုလည်း ပယ်စွန့်ကြရမည်။
ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာမူ (၅) ရပ်
ဆိုသော ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့အတွက် မူကြီး (၅) ရပ်ကို အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် မှာ ချပြတော်မူခဲ့သည်။
လက်ထပ်ကုန်းကျောင်းစု
လက်ထပ်ကုန်းကျောင်းစု
မိုးကုလား (အရှေ့စု)
မိုးကုလား (အရှေ့စု)
နော်ယိုထရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကိလေသာ
လောဘ
ကုသိုလ်ကောင်းမှု အကူအညီ အပါယ်မချပုံ။။ တယောက်နှင့် တယောက် ချစ်ခင်မှု ခေါ် တဏှာပေမ ဖြစ်နေကြသော်လည်း ကုသိုလ်ကောင်းမှု အကူအညီရလျှင် အပါယ်သို့ မချနိုင်ချေ။ ဥပမာ-ကျောက်ခဲသည် သူ့ချည်းသက်သက် ဆိုလျှင် ရေ၌နစ်သော်လည်း လှေ အကူအညီရလျှင် ရေမနစ်ပဲ လှေ၏အလိုကျ လှေပေါ်မှာ ပါရသကဲ့သို့တည်း။ ထို့ကြောင့် ဇာတ်ဝတ္ထုတို့၌ တဏှာပေမ မကင်းသူချင်း ရင်းနှီးစွာ အကျိုးပေးလျက် ပါရမီဖြည့်ဖက်များ ဖြစ်ကြလေသည်။
အိမ့်ရှင်က သဒ္ဓါတရား ကောင်းသကဲ့သို့ အိမ်သူကလည်း သဒ္ဓါတရားကောင်း ရမည်။ အိမ်ရှင်က သီလ စင်ကြယ်သကဲ့သို့ အိမ်သူကလည်း သီလစင်ကြယ်စေ ရမည်။ တယောက်ယောက်က စွန့်ကြဲ ပေးကမ်း လှူဒါန်းလိုလျှင် မတားမြစ် “မယ်က လှူမူ မောင်ကြည်ဖြူ-မောင်က လှူဒါန်း မယ်ရွှင်လန်း” ဖြစ်စေရမည်။ အသိ အလိမ္မာ ဉာဏ်ပညာ ချင်းလည်း အရာရာ တူစေရမည်-ဟု ဟောတော်မူလိုရင်း ဖြစ်၏။ ဤ အဓိပ္ပာယ်ကို ရည်ရွယ်၍ ပဉ္စဝုဓပျို့၌--
“လူ့ ရပ်ခွင်၊ အိမ့်ရှင် အိမ်သူ၊ မြတ်ရည်တူလျက်၊ ဆုယူ ညီမျှ၊ လှူဒါနနှင့်၊ သီလမယိုင်၊ သဒ္ဓါပြိုင်မှု၊ ဘုန်းလှိုင် ကျော်ကြား၊ မိုးနတ်သားနှင့်၊ ဆွေဝါးအနီး၊ နတ်သမီးသို့၊ ကောင်းချီးအံ့ရာ၊ စုမိရှာလျက်၊ သံသာနောင်လည်း၊ ချစ်စည်းမပြေ၊ ရှည်ကြာလေ၏” ဟူသတည်း။
ဒေါသ
စိတ်၏ ခက်ထန် ကြမ်းတမ်းခြင်း သဘောသည် ဒေါသ မည်၏။ ထို့ကြောင့် “ဒေါသတွက်ကြောင့်-စိတ်စက်ခက်ထန်”ဟု ဆိုခဲ့သည်။ ခက်ထန်-ဆိုသော်လည်း ရှူးရှူးရှဲရှဲ ခက်ထန်ခြင်းတမျိုးသာ မဟုတ်၊ စိတ်ညစ်နွမ်းနေပြန်လျှင်လည်း မညစ်နွမ်းသောစိတ်ကဲ့သို့ ညက်ညက်ညောညော မရှိ၊ စိတ်နေပုံမှာ ဇာတာ ကြမ်းတမ်းတမ်း ရှိရကား စိတ်ညစ်နွမ်းမှု၊ စိတ်အားငယ်မှု၊ ကြောက်လန့်မှုများလည်း ဒေါသ သဘောပင်။
မောဟ
မသိတိုင်း မောဟဟု မမှတ်ရ။။ မသိခြင်းသဘောကို မောဟဟု ဆိုသောကြောင့် မသင်ဘူးသော အတတ် – မရောက်ဘူးသော အရပ်နှင့် မမှတ်ဘူးသော နာမည် စသည်တို့ကို မသိခြင်းများလည်း မောဟအစစ် အကုသိုလ်ဖြစ်သည်ဟု မှတ်ထင်တတ်ကြ၏။ ထိုမသိမျိုးမှာ မသိရုံ သက်သက်သာဖြစ်၍ မောဟ အစစ် အကုသိုလ် မဖြစ်ပါ။ မိမိ၌ မှတ်သားဘူးသော သညာမရှိမှု သာတည်း။ ထိုမသိမျိုးမှာ သာမန်လူတွေကို မဆိုထားဘိ၊ ရဟန္တာများမှာပင် ရှိပါသေးသည်။
ဤလောကကြီးသည် အမှောင်အတိဖြစ်၍နေ၏။ ဤလောကကြီးတွင် သတ္တဝါ အနည်းငယ်သာ ထူးထူးခြားခြားရှုမြင်နိုင်၏။ ပိုက်ကွန်ပြီးမှ လွတ်ထွက်နိုင်သော ငှက်သည် နည်းသကဲ့သို့ ထို့အတူ သေပြီးနောက် နတ်ပြည်ရောက်နိုင်သူမှာ အနည်းငယ်သာ ရှိလေသည်။။ (ဓမ္မပဒ-ပါဠိတော်)
မာန
ပညာမာန်။။ စာပေတတ်ကျွမ်းသူတို့၏ မာန်ကို “ပညာမာန်”ဟု ခေါ်၏။ စာပေပညာသည် မသင့်သည်ကို မသင့်မှန်းသိ၍၊ သင့်သည်ကို သင့်မှန်း သိဖို့ရာ အလိမ္မာပေးသော ပညာ၊ ပေါင်းသင်းဆက်ဆံရာ၌ ယဉ်ကျေးဖို့ရန် အလိမ္မာပေး ပညာတည်း။ သို့ပါလျက် ထိုပညာကို အကြောင်းပြု၍ မတော်မတရားကြီးမားသော မာန်မာနဖြစ်ရခြင်းမှာ လွန်စွာ ရှက်ဖွယ်ကောင်းလှ၏။ ယခုကာလ၌ လူများထံမှ တဆင့် သင်ယူ၍ တတ်သိရသော စာပေ ပညာလည်း ထူးခြားသော အတတ် မဟုတ်သေးပါ။ အကြောင်း ညီညွတ်၍ ဆရာကောင်းထံသင်ကြရလျှင် အများပင် တတ်နိုင်ပါ၏။
စာပေ ပညာ၏လမ်း ၂-သွယ်။။ ယခုခေတ် အသက်မွေး ဝမ်းကျောင်းနှင့် သက်ဆိုင်သော လမ်း ၂-သွယ် လောကီပညာတို့သည် နဂိုကပင် အသက်မွေးဖို့ လမ်းကိုမှန်းပြီးဖြစ်၍ စိစစ်ဖွယ် မလိုပါ။ သာသနာဝန်ထမ်း ရဟန်းတော်များ၏ ပိဋကစာပေ ပညာမှ လမ်း ၂ သွယ် ဖြာနေပုံကို ထင်ရှား ဦးမည်။
ထို့ကြောင့် နှလုံးလေပင့်၍ ဘဝင်မြင့်သူအား ထောင်လွှား တက်ကြွ မာန်မာန ဖြစ်ခြင်းသည် သူတပါးတို့ မြင်ပြင်းကတ်ဖွယ်ရာ အကျိုးမဲ့ကိုသာ ဖြစ်စေရုံမက၊ နောက်နောက်ဘဝတို့၌ အမျိုးညံ့ဖို့ အကြောင်း မကောင်း သက်သက်ဖြစ်ရကား ဇာတိ ပညာ ဥစ္စာ အဆင်းအားဖြင့် ရောက်သင့်သလောက် အထက်တန်း ရောက်နေသော်လည်း နောက် နောက် ဘဝ အဆင့်ဆင့်၌ မြင့်သည်ထက်မြင့်ဖို့ အရေးကိုသာ ရွယ်ကိုး၍ “အစွယ်ကျိုသောမြွေ၊ ဦးချို ကျိုးသော နွား၊ ခြေသုတ်ပုဆိုး အလား”ကဲ့သို့ တက်ကြွားသော မာန်စွယ်ကို နုတ်ပယ် နှိမ်ချိုးနိုင်ကြပါစေသား။
ဒိဋ္ဌိ
မှားမှားယွင်းယွင်း သိမြင်ခြင်းသည် ဒိဋ္ဌိ မည်၏။ ထို့ကြောင့် “မှားသော အမြင်-ဒိဋ္ဌိတွင်သား”ဟု ဆိုခဲ့သည်။ ဤ အသိအမြင် မှားနေခြင်းကိုပင် ယခုကာလ၌ “အယူမှားနေခြင်း”ဟု ခေါ်ကြ၏။ ဤ ဒိဋ္ဌိသည် မရှိသည်ကို အရှိ၊ ရှိသည်ကိုမရှိ၊ မဟုတ်သည်ကို အဟုတ်၊ ဟုတ်သည်ကို မဟုတ်”ဟု သိမြင်နေရုံမက “သူ၏အယူက အမှန်၊ သူများ အယူတွေ တလွဲ” ဟုပင် စွပ်စွဲတတ်သေးသည်။
ထိနမိဒ္ဓ
ထိနမိဒ္ဓ = ထိုင်းမှိုင်းခြင်း၊ ငိုက်မျဉ်းခြင်း။
ဥဒ္ဓစ္စ
စိတ်၏ ပျံလွင့်ခြင်း၊ မငြိမ်သက်ခြင်း သဘောသည် ဥဒ္ဓစ္စတည်း။ ထို့ကြောင့် “မှတ်ယူပျံ့လျက်-မငြိမ်သက်ထ-ဥဒ္ဓစ္စနှင့်”ဟု ဆိုခဲ့သည်။ “ပျံ့လွင့်” ဆိုသည်ကား ပြာပုံပေါ်၌ ခဲကျသောအခါ ပြာတွေ လွင့်တက်သကဲ့သို့ အာရုံတခုခု အပေါ်၌ ငြိမ်သက်စွာ မတည်နိုင်ပဲ ဟိုအာရုံရောက်လိုက်၊ သည်အာရုံရောက်လိုက် ဖြစ်နေခြင်းတည်း။ ထိုဥဒ္ဓစ္စနှင့် အတူတကွ ဖြစ်သော စိတ်လည်း စိတ်လေ စိတ်လွင့်ဖြစ်၍ ဥဒ္ဓစ္စ အားကြီးနေသောအခါ ကိုယ်ခန္ဓာလည်း မငြိမ်မသက် ဖြစ်နေရကား လူလေလူလွင့် လူ့ ဘော်ကျော့ ဖြစ် တတ်လေသည်။
(အရှင်ဇာနကာဘိဝံသ၏ ကိုယ်ကျင့်အဘိဓမ္မာမှ  ကောက်နှုတ်တင်ပြသည်။)
လွယ်ဆန်းရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
လွယ်ဆန်းရွာ (Loisang)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်၊ ဟမ်းငိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၆၉၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟမ်းငိုင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၆၂၂ ဦး၊ မ ၃၀၁၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၆၃၂ ဦးနေထိုင်သည်။
HMS Birkenhead
The HMS Birkenhead was a British troop carrier that sank on 25 February 1845 near Cape Town, South Africa.
ရေလယ်ကျွန်း (အရှေ့)ရွာ၊ မုံရွာမြို့နယ်
ရေလယ်ကျွန်း (အရှေ့)ရွာ (Yaelelkyun(East))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာခရိုင်၊ မုံရွာမြို့နယ်၊ ပုဏ္ဏားမော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၉၄၉ ဖြစ်သည်။
နုံးကြီးရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်
နုံးကြီးရွာ (Nonegyi)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်၊ မြို့ကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၅၆၃ ဖြစ်သည်။
ပရိုက်ရွာ၊ မလက်တို
ပရိုက်ရွာ၊ မလက်တို
၂၀၁၂ ရခိုင်ပြည်နယ် ပဋိပက္ခ
ရုတ်တရက် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် အကြမ်းဖက်မှု၏ အခြေခံကို မသိရှိနိုင်သော်လည်း မေလ အစောပိုင်းတွင် ကျောက်နီမော်ရွာ ၌ ရခိုင်ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် အမျိုးသမီးတစ်ဦး (မသီတာထွေး၊ သပြေချောင်းရွာ)နေသူအား မုဒိမ်းကျင့်သတ်ဖြတ်မှုဖြစ်ပွားရာတွင် မွတ်စလင် (၃) ဦးကို စွပ်စွဲခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် မွတ်စလင် မုန်းတီးရေးအရှိန်မြင့်သထက် မြင့်တက်လာခဲ့သည်။ အစွန်းရောက်အဖွဲ့၏ လီဆယ်လှုံ့ဆော်ချက်သည် ချက်ချင်းပင် ရခိုင်ပြည်နယ် အနှံ့အပြား ပျံ့နှံ့သွားကာ ရခိုင်လူထု၌ ဒေါမာန်မီး တဟုန်းဟုန်းလောင်လာခဲ့သည်။ ထို့နောက် ရခိုင်ပြည်နယ် အနှံ့အပြား၌ဘင်္ဂါလီလူမျိုးများကို တိုက်ခိုက်မှုများ ကွက်ကျကွက်ကျ ဆက်တိုက်ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။ ထိုမျှနှင့် မတန့်သေးပေ။ ရခိုင်ပြည်မှ မွတ်စလင် အမြစ်ပြတ်ချေမှုန်းရေးကို အစီအစဉ်ဆွဲကာ လူ ၄၀၀ ခန့်ရှိသော အစွန်းရောက် ရခိုင်အကြမ်းဖက်အုပ်စုတစ်စုက ဘာသာရေးအားထုတ်သူ ပြည်မပြန်နေသော အပြစ်မဲ့ မြန်မာမွတ်စလင် ၁၀ ဦးကို တောင်ကုတ်၌ ရက်ရက်စက်စက် သတ်ဖြတ်ခဲ့သည်။ ထိုလီဆယ် မုဒိမ်းမှု ဖြစ်ရပ်မှာ မွတ်စလင်တို့၏ လက်ချဖြစ်ဟန် နိုင်ငံတကာက ယုံကြည်လာအောင် အပြစ်မဲ့ ဘင်္ဂါလီလူငယ် (၃) ဦးကို ရခိုင်ပြည်နယ် အာဏာပိုင်က ဖမ်းဆီးကာ  တရားရင်ဆိုင်ခွင့် မပေးခဲ့ဘဲ  ရက်ချင်းပင် သေဒဏ်စီရင်ခဲ့သည်။ ထိုထဲမှ တစ်ဦးမှာ သေကြောင်းကြံခဲ့သည်ဟု အစိုးရတာဝန်ရှိတို့က လိမ်လည် သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ အမှန်မှာ ဖမ်းဆီးချိန်တွင် အစွန်းရောက် ရခိုင်လူအုပ်နှင့် ရဲသားတို့က ရက်ရက်စက်စက် သတ်ဖြတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ဖောမူခါးဒိုးရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အောင်သာရွာသစ်ရွာ၊ မုံရွာမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မုံရွာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မိုင်းခွန်ရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖယ်ခုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချော့အက်ချာဂူ
သက်ရှိများ
ချော့အက်ချာဂူကို ရမ်ဆာနိုင်ငံတကာစိုစွတ်မြေ၏ အရေးပါသည့် နေရာတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ ရမ်ဆာဒေသသည် ဧရိယာ ၈၅၅၅ စတုရန်းကီလိုမီတာ ရှိပြီး တန်ဖိုးအပင်များနှင့် ခြိမ်းခြောက်ခံနေရသည့် မျိုးစိတ်များအတွက် သဘာဝနယ်နယ်မြေတစ်ခု ဖြစ်သည်။
မဒီးရကျွန်းများ
မဒီးရကျွန်းများ
မဒီးရ ကျွန်းများအကြောင်းကို ရှေးရောမလူမျိုးတို့လက်ထက်ကတည်းက သိရှိခဲ့၏။ ခရစ် ၁၄၁၈ ခုနှစ်တွင် ပေါ်တူဂီလူမျိုး နွမ်းဂွန်းဆာလဗက်ရှဇာကူး ဆိုသူက ပြန်လည်တွေ့ရှိခဲ့၍ အနှစ် ၃ဝ ကြာသောအခါ ထိုကျွန်းများတွင် နယ်သစ်စတင်စိုက်ခဲ့၏။ မဒီးရဟူသည်မှာ ပေါ်တူဂီဘာသာ အားဖြင့် သစ် ဟု အဓိပ္ပာယ် ရ၏။ ယင်းကျွန်းတွင် သစ်တောထူခြင်းကို အစွဲပြု၍ ထိုသို့မှည့်ခေါ်ခြင်းဖြစ်၏။
အလမ်းအုပ်ရွာ၊ မလက်တို
အလမ်းအုပ်ရွာ၊ မလက်တို
စအွတ်နေရွာ၊ မိုင်းမောမြို့နယ်
စအွတ်နေရွာ (Saautnay)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ မိုင်းမောမြို့နယ်၊ ယောင်ပန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၉၃၇ ဖြစ်သည်။
လိပ်အိုင်ရွာ၊ ကညင်ဆိုင်
လိပ်အိုင်ရွာ၊ ကညင်ဆိုင်
ဒီလိုလိုကန်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်ဂိုလာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
ဆီလှည့်ရွာ၊ မတူပီမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတူပီမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရေလဲကြီး
ရေလဲကြီး
ကိလေသ
ကိလေသာ၏သဘာဝ
“အပူတွင် ကိလေသာ၊ အအေးတွင် မေတ္တာ”ဟု ဆိုရိုးရှိသည်၊ သတ္တဝါတို့၏ စိတ်ကို ပူပန်စေတတ်, ဆင်းရဲစေတတ်, ညစ်နွမ်းစေတတ်သော သဘောကို ကိလေသာဟု ခေါ်ဆိုသည်၊ တရားကိုယ်အားဖြင့် လောဘ-စသော တရားများကို ကောက်ယူရသည်။ အရာဌာနသို့ လိုက်၍ ကိလေသကိုပင် သံကိလေသဟု၎င်း, ဥပက္ကိလေသဟု၎င်း သုံးစွဲလေ့ရှိသည်။
ကိလေသာ၏သရုပ်သင်္ချာ
-၌ ကိလေသာ၂-မျိုးပြသည်၊
ကိလေသာ ၃-မျိုး
အပေါင်းအဖော် ပတ်ဝန်းကျင်တို့ အပေါ်၌ သနားကြင်နာမှုနှင့်စပ်၍ အစွဲမကင်းသော ကြံစည်ခြင်း (ပရာနုဒ္ဒိယတာပဋိသညုတ္တဝိတက္က)၊
မိမိကို သူတပါးတို့က မထီမဲ့မြင်ပြုမှု, အထင် အမြင်သေးမှု ရှုတ်ချဝေဖန်မှု ပြုလုပ်မည့် အရေးနှင့်စပ်၍ တွေးတော ကြံစည်ခြင်း (အနဝညတ္တိပဋိသတ္တဝိတက္က) ၆-မျိုးသည် မိမိသန္တာန်၌ မသိမသာ ညစ်နွမ်း ပူလောင် စေတတ်သဖြင့် သိမ်မွေ့သော သုခုမကိလေသာမည်၏။
တနည်း—ကိလေသာ ၃-မျိုး
(၃) ဝီတိက္ကမကိလေသာကို သီလဖြင့် တားမြစ်ရသည်။
တနည်း—ကိလေသာ ၁၀-မျိုး
(၅) ဒိဋ္ဌိ = အမှား စွဲယူခြင်း၊
တနည်း—ကိလေသာသည် ၁၇-မျိုး
၁၇-မျိုးကား—
ကိလေသာသရုပ်နှင့်သိဖွယ်
ဒေါသကြောင့် မနောပဒေါသိက နတ်များ စုတေ—
မောဟအပြစ် (ဟရိတစရသေ့နှင့်မိဖုရား)— ။
မသိတိုင်း မောဟမဟုတ်— ။
(၂၃) အနောတ္တပ္ပ— ကြောက်ဖွယ်ဘေး ၄-မျိုး- ။ ပိုးပရံ ဥပမာ- ။ ကမ္ဘာဖျက်တရား ဆိုးကြီး၂-ခု (အဟိရိက, အနောတ္တပ္ပ)- ။
၁၅၀၀-ကိလေသာ
၁၅၀၀-ကိလေသာ ဖြစ်ရန် မြှောက်ပွား နည်းမှာ—စိတ်-၁၊ စေတသိက်-၅၂၊ နိပ္ဖန္နရုပ်-၁၀၊ အာကာသဓာတ်-၁၊ ဇာတိ၊ ဇရတာ၊ အနိစ္စတာ လက္ခဏရုပ် ၃-ပါး၊ ပေါင်းအာရုံ တရား-၇၅။ ယင်းသည် အတွင်း (အဇ္ဈတ္တ) အပြင်(ဗဟိဒ္ဓ)၂-မျိုးလုံး၌ရှိသဖြင့် ၇၅x၂ = ၁၅၀၊ ယင်းကို ကိလေသာ ၁၀-ပါးတို့က သင့်သလို အာရုံပြုသဖြင့် ၁၅၀x၁၀ = ၁၅၀၀ ဖြစ်သည်။ အနုဋီ၊၁၊၁၉။ (ကိလေသာ မြှောက်ပွားနည်း အမျိုးမျိုးကို -တို့၌ ကြည့်။)
စွမ်းရည်တူ ကိလေသာများ
အာသဝ = အရက် နှင့်တူသော အရက်ကဲ့သို့ သတ္တဝါတို့ကို ယစ်မူးစေသောတရား၊
ယာပလိုဒိုးရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကိလေသ
စွမ်းရည်တူ ကိလေသာများ
ဥပါဒါန = (ဖားကို မြွေဖမ်းသကဲ့သို့) စွဲစွဲမြဲမြဲ အပြင်း ဖမ်းတတ်သောတရားစသည်ဖြင့်ခေါ်ဝေါ်သုံး စွဲသည်။
ကိလေသာ၏ ဥပမာများ
ကိလေသာသည် သမုဒ္ဒရာ, ရေအယဉ်, လှိုင်း, ဝဲဂယက်, မိုး, ရွှံ့နွံကဲ့သို့ မျောပါး နစ်မြုပ် စွတ်စိုစေတတ်သည် (ကိလေသ-သမုဒ္ဒ၊.....သောတ၊...ဩဃ၊ ...ဦမိ၊ ...အာဝဋ္ဋ၊ ......ဝဿI... ပင်္က၊....ကဒ္ဒမ) ကိလေသာသည် ဘေး, ဥပဒ်, ရန်သူ, ခိုးသူ, မာရ်နတ်, သေမင်း, ရန်သူစစ်တပ် စစ်သည်ကဲ့သို့ အန္တရာယ်ကိုပြုတတ်သည်(ကိလေသဘယ၊ ...ဥပဒ္ဒဝ၊ ...ဝေရ...သတ္တု၊ ...စောရ၊ ...မစ္စု၊ ...ဗလ၊ ...သေနာ)
နန်းပဲပေါ်ရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖယ်ခုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မဒေါနား
မဒေါနား (Madonna) ဟူသည်ကား အီတာလျံ ဝေါဟာရဖြစ်၍ အရှင်သခင်မ ဟု အဓိပ္ပာယ်ရကာ ခရစ် တော် ယေရှု၏ မယ်တော် အပျိုစင်မေရီ (ဝါ) မယ်တော်မာရီ အား ရည်ညွှန်းသည်။ မယ်တော် မာရီအား လည်းကောင်း၊ မယ်တော် မာရီကိုရည်စူး၍ ရေးခြယ်ထုလုပ်သော အရုပ်ကား၊ ရုပ်တုတို့ကို လည်းကောင်း မဒေါနားဟု ခေါ်သည်။
၁၆ ရာစုနှစ် နောက်ပိုင်းတွင် မဒေါနားပုံတော် ပန်းချီရေးခြယ်ခြင်း နည်းပါးသွား၍ ဉာဏ်သစ်အရေးပုံ ခေတ်ကကဲ့သို့လည်း မကောင်းမွန်တော့ချေ။
ဂျိမ်းစ်ဘွန်း (ဇာတ်ကောင်)
ဖလဲမင်းသည် ဂျိမ်းဘွန်း ဝတ္ထု ၁၂ အုပ်ကို ရေးသားခဲ့သည်။ ယင်းဝတ္ထုများတွင် ဖလဲမင်းက ဉာဉ်ကောင်း ဉာဉ်ဆိုး အမျိုးမျိုးဖြင့် ဂျိမ်းစ်ဘွန်းကို ပုံဖော်ထားသည်။ ဇာတ်ကောင် ဂျိမ်းစ်ဘွန်းသည် ကားကောင်းများ၊ အစားကောင်း အသောက်ကောင်းများကို ကြိုက်နှစ်သက်သည်။ သူ့အတွက် အထူးမှာဝယ်ရသည့် စီးကရက်ကိုမှ သောက်သုံးသည်။
ချောင်းဆုံရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်
ချောင်းဆုံရွာ (Chaungson)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်၊ နတ္တောင့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၅၇၃ ဖြစ်သည်။
လျှော်တောရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်
ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော် သည် မြန်မာနိုင်ငံ ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၏ ဥပဒေပြုလွှတ်တော် တစ်ခုဖြစ်သည်။ တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော် အမျိုးအစားဖြစ်ပြီး အမတ်ဦးရေ ၇၂ ဦး (ရွေးကောက်ခံ ၅၄ ဦးနှင့် တပ်မတော်သား ကိုယ်စားလှယ် ၁၈ ဦး) ရှိသည်။ ရွေးကောက်ခံ ကိုယ်စားလှယ် (၅၄) တွင် ကရင်တိုင်းရင်းသာရေးရာ ကိုယ်စားလှယ် (၁) ဦး နှင့် ရခိုင်တိုင်းရင်းသားရေးရာ ကိုယ်စားလှယ် (၁) ဦးစီ ပါဝင်ပါသည်။
မြိုလူမျိုး
ရှေးရိုးရာအသုဘ အခမ်းအနားစီရင်ပုံ
ဟင်းအတွက် ကြက်ငယ်တစ်ကောင်ကိုယူ၍ အလောင်းမသွင်းရသေးသော ခေါင်းတွင် ရိုက်သတ်ရလေသည်၊ အမွှေးနှုတ်၊ မီးပြ၊ ကျောကုန်းမှခွဲအူနှုတ်ပြီးချက်သည်။ အလောင်းခေါင်းမသွင်းမီဧည့်သည်များ စားသောက်ရန် ဝက်ကြီးတစ်ကောင်ကိုသတ်၍ ဗုဒွတ် ဆိုသူက ဝက်သွေးကိုယူပြီး ခေါင်းတွင်ကင်းပွန်းတိုက်ရသည်။
လက်ပံကုန်းရွာ၊ မလက်တို
လက်ပံကုန်းရွာ၊ မလက်တို
ဥရောပ သမဂ္ဂ
ဥရောပသမဂ္ဂ(အီးယူ)
အထက်ပါ အက် ဥပဒေတွင်လည်း တစ်ခုတည်းသော (ဥရောပ)အဖွဲ့ဆိုင်ရာ ဈေးကွက် တစ်ခု ဖန်တီး ပြု လုပ်ခြင်းကို ၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် အလုံးစုံ ပြီးမြောက်စေရန် ရည်ရွယ်သော ပြဋ္ဌာန်းချက်များ ပါရှိသည်။ ယင်း ဈေးကွက်မှာ အတွင်း နယ်နမိတ်များ မရှိဘဲ ကုန်စည်များ၊ လူများ၊ ဝန်ဆောင်မှုများနှင့် အရင်းအနှီး ငွေများ တကယ်တမ်း လွတ်လပ်စွာ လှုပ်ရှားသွားလာနိုင်သော နယ်မြေ ဒေသ တစ်ခု ဖြစ်ရပေမည်။ အခြား ပြဋ္ဌာန်းချက်များအရ ဥရောပ အဖွဲ့အတွင်း သုတေသနနှင့် နည်းပညာ၊ လူမှုရေး မူဝါဒ၊ စီးပွားရေးနှင့် လူမှုရေး ပေါင်းစည်းမှု၊ ပတ်ဝန်းကျင် ကာကွယ်ရေး၊ စီးပွားရေးနှင့် ငွေရေးကြေးရေး သမဂ္ဂ တည်ထောင် ဖန်တီးမှုနှင့် နိုင်ငံခြားရေး ဝါဒတို့တွင် ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုကို တိုးမြှင့် လုပ်ဆောင်ကြရပေမည်။ ထို့အပြင် ထိုအက် ဥပဒေက ဥရောပ ပါလီမန်အား ဥပဒေများကို ဆိုင်းငံ့ထားနိုင်၍ ပြင်ဆင်နိုင်သော အာဏာများကို တိုးမြှင့်ပေးခဲ့သည်။ သို့သော် ဥရောပ ကောင်စီသည်သာလျှင် နောက်ဆုံး ဆုံးဖြတ်ချက် ပြုနိုင်သော အခွင့်အာဏာကို ရရှိမြဲ ရရှိထားသည်။
ဥရောပအဖွဲ့၏ ဆောင်ရွက်မှုများ
၁၉၉ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ဘုံ စိုက်ပျိုးရေး ပေါ်လစီ (စီအေပီ)သည် အကောက်ခွန်နှင့် ကုန်သွယ်ရေးဆိုင်ရာ အထွေထွေ သဘော တူညီမှု စာချုပ် အဖွဲ့ (ဂတ်အဖွဲ့)၏ ညှိနှိုင်း စေ့စပ်မှုများတွင် တိုက်ခိုက် ပြောဆိုခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု အစိုးရက ဥရောပ အဖွဲ့ (အီးစီ)၏ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ကုန်စည် တင်ပို့မှုဆိုင်ရာ ထောက်ပံ့ကြေးများသည် ကမ္ဘာ့ ဈေးကွက်များကို ကမောက်ကမ ဖြစ်စေသည်ဟူသော အကြောင်းပြချက်ဖြင့် ထိုထောက်ပံ့ကြေးများကို အကြီးအကျယ် လျော့ချပေးရန် တောင်းဆိုခဲ့လေသည်။ ထိုနှစ်(၁၉၉၀) နိုဝင်ဘာ လတွင် ဥရောပ အဖွဲ့၏ စိုက်ပျိုးရေး ဝန်ကြီးများက (၁ဝ)နှစ်တာ ကာလအတွင်း စိုက်ပျိုးရေး ထောက်ပံ့ကြေးများကို (၃ဝ)ရာခိုင်နှုန်း လျှော့ချရန် ဥရောပ ကော်မရှင်၏ အဆိုပြုချက်များကို သဘောတူ လက်ခံခဲ့ကြသည်။
ဥရောပ အဖွဲ့၏ သင်္ဘော တည်ဆောက်မှု လုပ်ငန်းတွင် ၁၉၇၆ ခုနှစ် မှ ၁၉၈ဝ ပြည့်နှစ် ကာလ အတွင်း ထုတ်လုပ်မှုတွင် (၅ဝ) ရာခိုင်နှုန်း ကျဆင်းခဲ့ပြီး အလုပ်သမား အင်အား (၄ဝ) ရာခိုင်နှုန်း ဆုတ်ယုတ်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် ဥရောပ ကောင်စီက သင်္ဘော တည်ဆောက်ရေး လုပ်ငန်းအား ကူညီ ထောက်ပံ့ရေး အတွက် ဥပဒေ ညွှန်ကြားချက် တစ်ရပ်ကို ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၁၉၈၆ ခုနှစ် နှင့် ၁၉၉ဝ ပြည့်နှစ်များတွင်လည်း ထိုကူညီ ထောက်ပံ့မှုများနှင့် ပတ်သက်၍ အလားတူ ညွှန်ကြားချက်များ ဆက်လက် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ သင်္ဘော တည်ဆောက်မှု အတွက် နိုင်ငံတော်မှ ကူညီ ထောက်ပံ့ရာတွင် အများဆုံး ခွင့်ပြုသည့် ရာခိုင်နှုန်းကို ၁၉၈၇ ခုနှစ်တွင် သင်္ဘော တစ်စင်း တန်ဖိုး၏ (၂၈) ရာခိုင်နှုန်း မှ ၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် (၉) ရာခိုင်နှုန်းသို့ လျှော့ချခဲ့ပေသည်။
ထိုနောက်အထက်ပါ စာချုပ်ဆိုင်ရာ အခြေပြစာချုပ် တစ်ရပ်ကို အတည်ပြုခဲ့ကြပြီး ၁၉၈၉ ခုနှစ်လူမှုရေး ပဋိညာဉ် စာတမ်းပေါ်အခြေခံသည့် လူမှုရေးပေါ်လစီနှင့်ပတ်သက်သော သီးခြားစာချုပ်ကိုဗြိတိန်နိုင်ငံမှတစ်ပါး အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအားလုံးက လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။
ဥရောပ အဖွဲ့၏ ရငွေ၊ သုံးငွေ နှင့် ဘဏ္ဍာရေး အခြေအနေ
ရငွေဘက်တွင် စုစုပေါင်းအခွန်ငွေများရရှိမှုမှာ ၁၉၉၃ ခုနှစ်တွင် အီးစီယူ ၆၅,၅၂၂ ဒသမ ၆ သန်း ရှိမည်ဟု ခန့်မှန်းခဲ့ကြသည်။ ဤငွေပမာဏတွင် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများ၏ ထည့်ဝင်ကြေး များမှာ အီစီယူ ၆၅,ဝ၆၄ ဒသမ ၉ သန်း ခန့်ရှိသည်။ ထည့်ဝင်ငွေကြေးများတွင် အများဆုံးထည့်ဝင်သူမှာ ဂျာမနီနိုင်ငံ (၂၈ ဒသမ ၇ ရာခိုင်နှုန်း)နှင့် အနည်းဆုံးထည့်ဝင်သူမှာ လူဇင်ဘတ် နိုင်ငံ (သုညဒသမ ၂ ရာခိုင်နှုန်း) ဖြစ်သည်။
နတ္တောင့်ရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ယင်းမာပင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကွန်ပျူတာလုပ်ငန်းရှင်အသင်း
မြန်မာနိုင်ငံကွန်ပျူတာလုပ်ငန်းရှင်အသင်းကို ၁၉၉၈ခုနှစ် မေလ ၁၇ရက်တွင် စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ပါသည်။ အင်္ဂလိပ်အမည်အားဖြင့် Myanmar Computer Industry Association (MCIA) ဟုခေါ်ဆိုသည်။
ဥက္ကဋ္ဌများ
ဦးတင်ဝင်းအောင် (၁၉၉၈-၂၀၀၁)
ဒေါ်ဝါဝါထွန်း (၂၀၀၆ မှ ယနေ့ထိ)
နမ္မတူဘော်တွင်း
သမိုင်း
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်းက ဂျပန်တို့ ထိုတွင်းကို ဆက်လက်လုပ်ကိုင်ကြသည်။ စစ်ပြီးကာလတွင် ဘားမားမိုင်း ပြန်လည်ရောက်ရှိလာကာ မိုင်းနှင့် စက်ရုံများကို ပြန်လည်ထူထောင် လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ၁၉၅၁-ခုနှစ်တွင် မြန်မာအစိုးရနှင့် ဖက်စပ်ကုမ္ပဏီ (ဘားမားကော်ပိုရေးရှင်း)ကို တည်ထောင်ဖွဲ့စည်းပြီးနောက် ကျွမ်းကျင်မှုအပိုင်းနှင့် စီမံခန့်ခွဲမှုအပိုင်းများတွင် မြန်မာများ ပါဝင်လုပ်ကိုင်ခွင့် ရခဲ့သည်။ ၁၉၆၅-ခု၊ ဇန်နဝါရီလ(၁၈)ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော် တော်လှန်ရေးကောင်စီ၏ အမိန့်ဖြင့် (ဘီ စီ အယ်လ်)ကို နိုင်ငံပိုင် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။
ရွှေအောင်
နှစ်အလိုက် ထုတ်ဝေခဲ့သည့် စာအုပ်များ
ကုသိုလ်နှင့် အကုသိုလ်၊ စာဖတ်သူများ၊ ဘဝအကျဉ်းသား၊ ဓမ္မပဒ (အပ္ပမာဒဝဂ်) (၁၉၉၆)
ကုန်းလမ်းပို့ဆောင်ရေး ညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာန
ရည်မှန်းချက်
ဤဦးစီးဌာန၏အဓိက ရည်မှန်းချက်တာဝန်မှာ ယာဉ်အန္တရာယ်၊ လမ်းအန္တရာယ် ကင်းရှင်းရေး (Road Safety) ဖြစ်သည်။
အထက်ပြူးမရွာ၊ အထက်ပြူးမ
အထက်ပြူးမရွာ၊ အထက်ပြူးမ
သံတမန်
တစ်ရံရောအခါဇင်းမယ်နှင့် ယိုးဒယားသို့စီးသွားသော မဲပိန်မြစ်တွင်ငါးကြီးတစ်ကောင်ကို တံငါတို့ရသဖြင့် ထူးခြား လှသောငါးဖြစ်သောကြောင့် ပြည်စိုးမြို့ကွပ်သို့ဆက်လေ၏။ ထိုမှတစ်ဖန်အဆင့်ဆင့်အားဖြင့် ယိုးဒယားဘုရင်သို့ရောက်၍ ထိုငါးကြီးကိုဖျက်ဆီး၍ကြည့်သော အခါဦးခေါင်းခွံထဲ၌(ဒ·ဘ·အ·တ)အ အက္ခရာလေးလုံးကို တွေ့ရသဖြင့်ရဟန်းပညာရှိတို့နှင့်ဆွေးနွေးစိစစ်ပြီးလျှင်· ဒသလက္ခဂဇံ ရဋ္ဌံ၊ ဘယံ စောရဒု¸ိက္ခကံ။ အညမညံ ဃဋေဿန္တိ၊ တဒါ သုညံ နဝပုရံ။ ဟူ၍ အက္ခရာတစ်လုံးတစ်ပါဒစီ ဂါထာဖြစ်အောင်စီရင်၏။ အဓိပ္ပာယ်ကား (ဆင်တသိန်းရှင် စီရင် အုပ်ချုပ်သော ဇင်းမယ်ပြည်သည်သူခိုးဓားပြဘေး၊ ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးသော ဘေးနှစ်ပါးကြောင့်အချင်းချင်း ညှဉ်းဆဲသတ်ဖြတ်ကြကုန်လတ္တံ့၊ ထိုအခါအသစ်တည်ထောင်ထားသဖြင့် နဝပုရမည်သော ဇင်းမယ်ပြည်သည် ပျက်စီးဆိတ်သုန်းမည်။)ဟု ရွှေပေတွင်ရေး၍ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာနှင့်တကွ (ရာဇပုရိန္ဒ)မည်သောယိုးဒယားအမတ်ကိုစေလွှတ်၍ ဇင်းမယ်သို့ပို့စေ၏။
သင်္ကြန်မိုး
ရိုက်ကူးခြင်း
ဇာတ်ကားထဲတွင် ပါဝင်​သော အမျိုးသမီးများ၏ကျွန်​တော် ဆို​သောစကားကို ဆင်ဆာဖြတ်ခံခဲ့ရသည်။
စိန်ခလုတ်
စိန်ခလုတ် (သို့မဟုတ်) သင်္ဘောခြစ် သည် မြန်မာလူမျိုးတို့ မိရိုးဖလာ အသုံးပြုကြသည့် သင်္ဘောခြစ်ဖြစ်သည်။ ဗျက် ၁၁ လက်မခန့်ရှိ သစ်သား ၂ချောင်းကို ဘောင်ကွပ်ပြီး အလွန်ချွန်ထက်သော အသွားများ ဖောက်ထားသည့် ကြေးနီနှင့်သွပ် ရောစပ်ထားသော ကြေးဝါပြား အခုံးကို အလယ်တွင်ခွ၍ တပ်ထားသည်။ မွှေကြော်များနှင့် အသုပ်ပွဲများအတွက် အသီးအရွက်များကို ဤခြစ်ဖြင့် ခြစ်လေ့ရှိကြသည်။ ဤခြစ်သည် လက်ချောင်းလေးများကို ထိခိုက်နိုင်၍ သတိထားရသည်။
ဆေးကျွန်းရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ယင်းမာပင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကမ္မဝါစာ
ကမ္မဝါစာလုံး
စာညှင်းစာလုံးအက္ခရာဟန်
ဖနိုင်ရွာ၊ မတူပီမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတူပီမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စုပေါင်းရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
စုပေါင်းရွာ (Supawng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်၊ မိုးဗြဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၇၅၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုးဗြဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၅၈၇ ဦး၊ မ ၁၃၆၇၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၂၆၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ဥပုသ်
ဥပုသ် ဟူသောစကားသည် ဥပေါသထ ဟူသော ပါဠိမှ ကူးစက်လာသော ပါဠိပျက် စကားတည်း။
(၁) ဥပုသ် (၃) မျိုးနဲ့ အကျိုးကျေးဇူး။
(၁) နိဂဏ္ဌဥပုသ် ဆိုတာ …ငါသည် ကနေ့ယူဇနာ ၁၀ဝ အတွင်းရှိသော သတ္တဝါတို့ကိုသာရှောင်မည်။၎င်းမှအပ ငါမရှောင်ဘူး လို့ ဆောက်တည်တဲ့ တိတ္ထိဥပုသ် မျိုးဖြစ်ပါတယ်။ အကျိုးမရှိဘူးဆိုပါတယ်။
ကရင်ပြည်နယ်
ခရိုင်များ
ကရင်ပြည်နယ်တွင် ခရိုင်(၆)ခု ရှိသည်။
ဘာသာ​ရေး
ကရင်အမျိုးသားများ၌ ဘိုးဘွားအစဉ်အဆက်က ကိုးကွယ်လာခဲ့သော ရိုးရာနတ်များရှိသည်။ ယင်း တို့မှာ ဒူဝေရိုးရာနတ်၊ 'အောင်ခွဲ (အန်ဃှိုင်း)ခေါ် လိပ်ပြာနတ်စားရိုးရာ၊ အောင်စောကလို (အင်းဇို ကလပ်)ခေါ် ပန်းရိုးရာနတ်သို့မဟုတ် ဖူးဖာဒို (ဖူ့ဖာဒိုဝ်)ခေါ် ဘိုးဘိုးကြီးနတ်နှင့် ဒေသဆိုင်ရာနတ် ဟုခေါ်သော ရုက္ခစိုးနတ်စသည်တို့ဖြစ်ကြသည်။
စာပေ၊ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ရိုးရာ
ကရင်လူမျိုးများတွင် ကိုယ်ပိုင်ယဉ်ကျေးမှု၊ကိုယ်ပိုင်စာပေဖြင့် ရှေးယခင်ကတည်းကနေထိုင်လာသည့်လူမျိုးဖြစ်သည်။
ဘဝင်စိတ်
ပြိုးပြိုးပြက်ပြက် အရောင်ထွက်သောစိတ်
ဘဝင်စိတ်ကို ပြိုးပြိုးပြက်ပြက် အရောင်ထွက်သော (ပဘဿရ)စိတ်ဟူ၍(အံ၊၁၊၉-၌) ဟောတော်မူသည်။ ညစ်ညမ်းစေနိုင်သော ဥပက္ကိလေသမရှိသည့်အတွက် ဘဝင်စိတ်ဟူသမျှ ပဘဿရ မည်ရကြောင်း(အံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၄၆-၌)ဖွင့်ပြသည်။
ဈာန်မှ ထသည့်အချိန်
ဈာန်မှ ထသည့်အခါ ဘဝင်စိတ်များ ဖြစ်ကြသည်၊ ဘဝင်စိတ်ဖြင့် ဈာန်အားလုံးမှ ထရသောကြောင့် ဘဝင်စိတ်ကို “ဝုဋ္ဌာန”ဟုလည်း ဟောတော်မူသည်၊ ။
ဥမင်
ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းများကို ယာဉ်ရထားများ သွားလာရန်သာ မဟုတ်၊ ရေသယ်ဆောင်ရန် အတွက်လည်း အသုံးပြုခဲ့ကြရာ ပြင်သစ်နိုင်ငံရှိ ရေသွယ်ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းကြီးတစ်ခုမှာ မာဆေး နှင့် ရုန်းမြစ်ကို ဆက်ထား၍ လေးမိုင်ကျော်ကျော်မျှသာ ရှည် သော်လည်း သာမန်မီးရထား ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းထက် ခြောက်ဆ မျှ ကြီးလေသည်။ အမေရိကန်နိုင်ငံတွင် ကာလီဖိုးနီးယား တောင်ပိုင်းရှိ မြို့များသို့ မိုင်ပေါင်း ၂၄ဝ ကျော်ဝေးသော ကော်လိုရာဒိုမြစ်မှ ရေသယ်ပေးသည့်ကော်လိုရာဒိုရေသွယ်ပြွန် ကြီးသည် ရေသွယ်ဥမင်လိုဏ်ခေါင်း အထပ်ထပ်ကို ကျော်ဖြတ် ခဲ့ရ၍ အဆိုပါ ရေသွယ်ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းတို့၏ စုစုပေါင်း အရှည်မှာမိုင်ပေါင်း ၁ဝ၈ မိုင်မျှ ရှိလေသည်။ ဒဲလဝဲယားမြစ်မှ နယူးယော့မြို့သို့ ရေသွယ်ပေးသော အနောက်ဘက် ကက်စကီး ရေသွယ်ပြွန် တွင်မူ ၈၅ မိုင်မျှရှည်သော ရေသွယ်ဥမင်လိ်ုဏ် ခေါင်းတစ်ခုပါရှိ၍ ယင်းမှာ ကမ္ဘာပေါ်တွင် အရှည်ဆုံးရေသွယ် ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းပင်ဖြစ်၏။ နယူးယော့မြို့သည် ကျွန်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည့်အလျောက် အနီး ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ မြို့များသို့ လွယ်ကူစွာ သွားလာနိုင်ရန် ကျွန်းကို ဝိုင်းရံထားသည့် မြစ်များအောက်မှ မြေအောက်ဥမင်လိုဏ် ခေါင်းအများပင် ဖောက်လုပ်ထားရလေသည်။
တူး-ဖို့ ဖောက်လုပ်နည်း (Cut-and-cover)
မြေအနက်တိမ်သော ဥမင်များကို ဤနည်းလမ်းဖြင့် ဖောက်လုပ်ကြပြီး အများစုမှာ မြေအောက်ရထား ဘူတာရုံဥမင်များဖြစ်ကြသည်။
ဥမင်တူးဖောက်စက်များ (TBM)
ဥမင်တူးဖောက်စက် (Tunnel boring machine-TBM) သည် ဥမင်တူးသည့် လုပ်ငန်းစဉ်ကြီး တစ်ခုလုံးတွင် ပါဝင်သော လုပ်ငန်းအဆင့်များအားလုံးကို အဆင့်မြင့် ထိန်းချုပ်စနစ်များ အသုံးပြု၍ ပေါင်းစပ်တပ်ဆင်ထားသော စက်ဖြစ်သည်။ မာကျောသော ကျောက်လွှာများမှသည် ပျော့ပြောင်းသော မြေအမျိုးမျိုးကိုလိုက်၍ ဥမင်ဖောက်စက် အမျိုးမျိုးရှိသည်။ ၎င်းတို့၏ ပုံသဏ္ဌာန်မှာ များသောအားဖြင့် cylinder ပုံသဏ္ဌာန်ရှိပြီီး အခြားပုံသဏ္ဌာန်များ (ဥပမာ- ဘဲဥပုံ၊ ထောင့်မှန်စတုဂံပုံ၊ စတုရန်းပုံ) လည်းရှိသည်။ TBM တွင် အဓိကပါဝင်သော စက်ပစ္စည်း အစိတ်ပိုင်းများမှာ rotating cutting wheel, chamber (TBM ပုံစံ အမျိုးအစား ပေါ်မူတည်၍ ပုံစံ၊ အရွယ်အစား ပြောင်းလဲသည်)၊ တူးဖော်ပြီး မြေစာများကို သယ်ထုတ်သော စနစ်၊ TBM ကို ရှေ့သို့တွန်းရွှေ့ပေးသော hydraulic jacks များ၊ ဥမင် အတွင်းသား နံရံများ (Lining) ကို တတ်ဆင်သော erector, လေဝင်လေထွက် ပိုက်လိုင်းများ ပါရှိသည်။ အခြားသော စနစ်များမှာ Lining segment block များကို ဥမင်တူးဖော်ရာ လုပ်ငန်းခွင်သို့ သယ်ပို့ပေးသော စနစ်နှင့် လျှပ်စစ်ဆက်သွယ်မှု စနစ်များ ဖြစ်သည်။ ဥမင်ဖောက်စက် (TBM) ကို အသုံးပြုသော ဥမင်ဖောက်လုပ်နည်းကို Shield tunneling method ဟု ခေါ်ပြီး စက်စွမ်းအားအသုံးပြုတူးဖော်နည်း (Mechanized tunneling) တွင်ပါဝင်သည်။
ဩစတြီးယား ဥမင်တူး နည်းသစ် (NATM)
NATM- (New Austrian Tunneling Method) သည် ၁၉၅၇ ခုနှစ်မှ ၁၉၆၇ ခုနှစ်ကြား ကာလများတွင် ဩစတြီးယား နိုင်ငံ၌ ပေါ်ပေါက်ခဲ့ပြီး ယခင်ရှိပြီးဖြစ်သော ဥမင်လိုဏ်ခေါင်း တူးဖော်မှု နည်းလမ်းနှင့် ကွဲပြားစေရန် ထိုအမည်ကို ၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် Salzburg မြို့၌ ပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဤနည်းလမ်းကို စတင်ဖော်ထုတ်ခဲ့သူများမှာ Ladislaus von Rabcewicz၊ Leopold Muller နှင့် Franz Pacher တို့ ဖြစ်ကြသည်။ NATM ၏ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းတစ်ခု၏ ဘေးပတ်ပတ်လည်တွင်ရှိသော ကျောက်သား (မြေလွှာ) တို့မှ သက်ရောက်လာမည့် Geological stress များကို ထိုဥမင်လိုဏ်ခေါင်း၏ Stability အား ထိန်းသိမ်းရာတွင် ပြန်အသုံးချနိုင်စေရန် ဖြစ်သည်။ NATM ဆိုသည်မှာ loading သက်ရောက်မှုခံနေရစဉ်အတွင်း ဖြစ်ပေါ်လာသော ကျောက်သား(မြေလွှာ) တို့၏ ပြုမူပုံ သဘော၊ သဘာဝများနှင့် ဥမင်တစ်ခုကို တူးဖော်နေစဉ်အတွင်း မြေအောက် ဆောက်လုပ်ရေး လုပ်ငန်း တစ်ခု၏ သဘော သဘာဝများနှင့် ဖြစ်ပျက်ပုံများကို စောင့်ကြည့်အကဲဖြတ်သော ချဉ်းကပ်မှုပုံစံ တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။
သူငယ်တော်
(၂) မင်းမိဖုရား၊ မင်းသမီး၊ အပျိုတော်တို့ နေသော အဆောင်ခန်းများနှင့် သွားလမ်း လာလမ်းများမှာ သာယာ သန့်ရှင်းအောင် ဆောင်ရွက်ရသော အမှုထမ်း။ မသန့်ရှင်းသော အရာများ ရှိလျှင် သူငယ်တော်၊ သားပေါက်တော်တို့ အပေါ် အနောက်ဝန်က တိုက်ရိုက် စစ်ဆေး၍ အပြစ် ပေးနိုင်သည်ဟု မြန်မာမင်း အုပ်ချုပ်ပုံစာတမ်း စတုတ္ထတွဲ၊ စာအမှတ် ၄၃ က ဖော်ပြသည်။ ဗဒုံမင်း လက်ထက် ၁၁၅ဝ ပြည့်တွင်မှ ပေါ်သော အမှုထမ်းဟု မဆိုပါ။
ဤအဆိုအမိန့်များ အရ သူငယ်တော်သည် အနောက်အတွင်းတော် မိဖုရား၊ မင်းသမီးများ၏ အဆောင်များတွင် သုတ်သင် ရှင်းလင်းရန် ရှိသည်များကို ရှင်းလင်း သန့်စင်ရသော အမှုထမ်း ဖြစ်သည်ဟု ကောက်ယူနိုင်ပေသည်။ သို့သော် ဗဒုံမင်းလက်ထက် ၁၁၅ဝ ပြည့်နှစ်တွင်မှ စ၍ ယင်းအမှုထမ်း ပေါ်သည် ဆိုသော အချက်ကို အလေးအနက် စဉ်းစားရန် လိုပါမည်။ စဉ်းစားစရာ အချက်အလက်များမှာ
(၂) မင်းတရားကြီး စာတမ်း (ပေ) တွင်လည်း သက္ကရာဇ် ၉၆၃ ခုနှစ်တွင် မင်းရာဇာကြီးသည် ပဲခူးကို ချီတက် တိုက်ခိုက် အောင်မြင်၍ အပြန်တွင် ပဲခူးမှ လက်နက်လူသူ ပစ္စည်းများ သိမ်းယူခဲ့သည်။ ယင်းသို့ သိမ်းယူ ခေါ်ဆောင်ခဲ့သူများမှ ယိုးဒယား သဘင်သည် အကလေး၊ အစို့သားတို့ကို သူငယ်တော်သွေးသို့ အပ်၍ နေရာ ချထားတော်မူသည်။ (ပေ၊ ခေါကျော)
မနီတိုးဗားပြည်နယ်
မနီတိုးဗားပြည်နယ်၏ ဗဟိုရုံး စိုက်ရာ မြို့တော်မှာ ဝင်နီပက်မြို့ဖြစ်၍ အခြားမြို့ကြီးများကား စိန်ဗွန်နီဗေ့၊ ဗရန်ဒန်၊ ပေါတစ်လာပရေရနီနှင့် ထရန်စကိုးနီးယား မြို့များဖြစ်ကြလေသည်။
စကော့လူမျိုးတို့လာရောက်နေထိုင်ခွင့် ရစဉ်က မိမိတို့မြေများ ပါသွားသော လူစုကလည်း မကျေမနပ်ဖြစ်ကြ၏။ သို့အားဖြင့် လူဝီ ရီအယ်အမည်ရှိ ပြင်သစ်ကပြားခေါင်းဆောင်သော ပုန်ကန်မှုဖြစ်ပွား၏။ သိ့သော် ကနေဒီ၏န် အစိုးရက နှိမ်နင်း လိုက်၏။ ဤသူပုန်အရေး ဖြစ်ပွားပြီးနောက်တွင် အစိုးရ အင်အားကောင်းမှ ဖြစ်မည်ကို တွေ့ရှိလာသောကြောင့် မနီတိုးဗားကို ကနေဒါနိုင်ငံအတွင်းသို့ပြည်နယ်အဖြစ် သွတ်သွင်းလေ၏။ ရက်ရီဗားခေါ် မြစ်နီမြစ်ဝှမ်းတွင် ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်ကြသူများလည်း အခွင့်အရေးသာကာ ရှေးက ဆင်းရဲခံခဲ့ရသည့် အကျိုးကို ခံစားကြရ၏။ ယင်းနောက် ပိုင်းတွင် မနီတိုးဗားပြည်နယ်၌ မီးရထားလမ်းများ ဖောက်လုပ် ဆက်သွယ်ပေးသဖြင့် တိုးတက်လာ၏။ မနီတိုးဗားပြည်နယ်၏ စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်း၊ ဓာတ်သတ္တု တူးဖော်ရေး လုပ်ငန်းများ တိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးလာသည်။ ၁၈၈၁ ခုနှစ်မှ ၁၉၁၂ ခုနှစ်အတွင်း တိုးတက်မှု အလွန်လျင်မြန်ခဲ့လေသည်။
ဆူးလေကုန်းရွာ၊ မုံရွာမြို့နယ်
ဆူးလေကုန်းရွာ (Sulaykone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာခရိုင်၊ မုံရွာမြို့နယ်၊ ဆူးလေကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၉၂၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မုံရွာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဒီမိုကရေစီနေ့
အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဒီမိုကရေစီနေ့ကို အဖွဲ့ဝင် နိုင်ငံများတွင် ဒီမိုကရေစီအရေး ထွန်းကားနိုင်ရန် နှစ်စဉ် စက်တင်ဘာ ၁၅ ရက်နေ့ကို ဒီမိုကရေစီနေ့ အဖြစ် သတ်မှတ်ရန် ကုလသမဂမှ ၂ဝဝ၇ ခုနှစ်တွင် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသည် ၁၉၄၈ ခုနှစ်တွင် ကုလသမဂ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ဆန်းလွင်
ရေးသားပြုစုခဲ့သော စာအုပ်များ
၁၂။ သစ္စာဉာဏ်ဖွင့် ဒဿန
ကိုယ်ရေးအကျဉ်း
၁၉၉၇ - ဝိပဿနာရှုနည်းလက်စွဲကျမ်း၊ ယောဂီလက်စွဲကျမ်း စာအုပ်များထွက်။
ညောင်ကိုင်း (အရှေ့)ရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်
ညောင်ကိုင်း (အရှေ့)ရွာ (Nyaungkaing(East))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်၊ ညောင်ကိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၆၉၀ ဖြစ်သည်။
မနူဟာဘုရား
ဗိသုကာ လက်ရာများ
မနူဟာမင်းသည် "ငါသည် သံသရာဝယ် ကျင်လည်သရွေ့ သူနိုင်မည်ကို မဖြစ်လို" ဟူ၍ ဆုတောင်းသွားကြောင်း သမိုင်းစာ၌ တွေ့ရလေသည်။
မကွေးတက္ကသိုလ်
ဖွဲ့စည်းပုံ
တက္ကသိုလ်တွင် ပရိဝုဏ် ၂ ခုရှိသည်။ အမည်အားဖြင့် အဓိက နှင့် တိုးချဲ့ ဟူ၍ ခေါ်ကြသည်။ ယေဘူယျအားဖြင့် သိပ္ပံကျောင်းသားများသည် အဓိကပရိဝုဏ်တွင် ပညာသင်ကြားကြရပြီး ဝိဇ္ဇာကျောင်းသားများသည် တိုးချဲ့ပရိဝုဏ်ဘက်တွင် သင်ကြားကြရသည်။ ယခုအခါတွင် အဆောင်အသစ်များဖြစ်သော ရွှေကံ့ကော်ဆောင်များကို ဆောက်လုပ်ပြီး ဖြစ်သည်။ အင်္ဂလိပ်စာ ကျောင်းသားများသည် ရွှေကံ့ကော် အဆောင် (၁) တွင် ပညာသင်ကြားလျက် ရှိသည်။ ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ၊ စာကြည့်တိုက်၊ ကျောင်းသားနားနေဆောင်နှင့် စူးစမ်းရှာဖွေရေးစင်တာတို့သည် တိုးချဲ့ပရိဝုဏ်ဘက်တွင် ရှိသည်။
နတ်စဉ်ရွာ၊ နတ်စဉ်
နတ်စဉ်ရွာ၊ နတ်စဉ်
နားထောင်ခြင်းအလေ့
သု၊ စိ၊ ပု၊ ဘာ၊ ဝိ၊ လိ၊ သိ၊ ဓာ
သု၊ စိ၊ ပု၊ ဘာ၊ ဝိ၊ လိ၊ သိ၊ ဓာ၊ အက္ခရာစွဲသုံး၊ ဤရှစ်လုံးကို၊ သီကုံးပန်းသွင် နေ့တိုင်းဆင်လော့။ အထက်ပါ ကဗျာသည် အင်းဝခေတ်၌ ပေါ်ထွန်းခဲ့သော ရဟန်းစာဆိုတော်ကြီး ရှင်မဟာရဋ္ဌသာရ ရေးစပ်ခဲ့သည့် ကဗျာတစ်ပုဒ်ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ သု၊ စိ၊ ပု၊ ဘာ၊ ဝိ၊ လိ၊ သိ၊ ဓာ ဟူသော အက္ခရာရှစ်လုံးတို့သည် ပါဠိဝေါဟာရရှစ်လုံး၏ အစအက္ခရာများကို ဖော်ပြထားခြင်း ဖြစ်သည်။ "ပညာလိုလားသော စာသင်သားတပည့်သားတို့သည် ၎င်းအက္ခရာရှစ်လုံးကို ခေါင်းတွင် ပန်းပန်ထားသကဲ့သို့ အမြဲမသွေ လိုက်နာစွဲသုံးနေရမည်" ဟုဆိုလိုပေသည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် ထိုအက္ခရာရှစ်လုံးသည် ပညာရရာရကြောင်း နည်းလမ်းရှစ်သွယ်ဟုပင် ဆိုနိုင်သည်။ ထိုပါဠိစကားလုံးတို့မှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။ ပညာရကြောင်းနည်းလမ်းများတွင် ကြားနာခြင်း(ဝါ) နားထောင်ခြင်းသည် အရေးပါဆုံးဖြစ်၍ ရှေ့ဆုံးမှ ဖော်ပြထားခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ဤဆောင်းပါးတွင်မူ သု = သုနေယျ၊ ကြားနာရာ၏ ဟူသော နည်းလမ်းအကြောင်းကိုသာ ရှင်းမည်ဖြစ်သည်။
ဇီးကွက်စိန်
ဇီးကွက်စိန်သည် တစ်ချိန်က မြန်မာနိုင်ငံ၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပုဂံမြို့ရှိ ထူးထူးခြားခြား အရပ်အရှည်ဆုံး ပုဂံမြို့သူ ဖြစ်သည်။
ရပ်သာကျွန်းရွာ၊ ရေစကြိုမြို့နယ်
ရပ်သာကျွန်းရွာ (Yattharkyun)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ရေစကြိုမြို့နယ်၊ ရပ်သာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၃၅၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရပ်သာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၂၈ ဦး၊ မ ၁၂၁၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၁၄၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေစကြိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ထွမ်ရှင်ကော့နန်းရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လူကုန်ကူးခြင်း
<B>အဆင့် 1</B> (Trafficking and Violence Protection Act (TVPA) လူကုန်ကူးခြင်းနှင့် အကြမ်းဖက်မှုကာကွယ်သည့် အက်ဥပဒေ၏ အနိမ့်ဆုံး စံနှုန်းများကို အပြည့်အဝလေးစားလိုက်နာခြင်း)
ဂျလန်းကျွန်း ဆရာတော်
တရားတော်များ
အမှတ် (၂၀)
အမှတ် (၂၉)
အမှတ် (၃၃)
အမှတ် (၇၂)
မွန်ပြည်နယ်
တည်နေရာ နှင့် အကျယ်အဝန်း
မွန်ပြည်နယ်သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ တောင်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာနှင့် ထိစပ်လျက်ရှိသည်။ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကရင်ပြည်နယ်၊ တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးတို့နှင့်လည်း နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်လျက်ရှိသည်။ အနောက်ဘက်တွင် မုတ္တမကွေ့ ဖြင့် ထိစပ်နေသည်။ မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၄ ဒီဂရီ ၅၂မိနစ် နှင့် ၁၇ ဒီဂရီ ၃၂မိနစ်ကြား၊ အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၆ ဒီဂရီ ၅၁မိနစ် နှင့် ၉၈ ဒီဂရီ ၁၃မိနစ်ကြားတွင် တည်ရှိသည်။ အကျယ်အဝန်းအားဖြင့် စတုရန်းမိုင်ပေါင်း (၄၇၄၇.၇၆)၊ ဧကအားဖြင့် (၃၀၃၈၅၆၄) ကျယ်ဝန်းသည်။ အရှေ့အနောက် (၁၂၇)မိုင် ကျယ်ဝန်းပြီး တောင်မြောက်(၁၄၁.၈၈)မိုင်ရှည်လျားသည်။
လူဦး​ရေ
၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မွန်ပြည်နယ်တွင် လူဦးရေ ၂သန်း နေထိုင်ကြသည်။ မွန်ပြည်နယ်တွင် မဦးရေသည် ကျားဦးရေထက် အနည်းငယ် ပိုများသည်။ လူဦးရေသိပ်သည်းဆမှာ တစ်စတုရန်းကီလိုမီတာတွင် ၁၆၇ဦးဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်၊မန္တလေးနှင့် ဧရာဝတီတိုင်းတို့ပြီးလျှင် စတုတ္ထမြောက် လူဦးရေ အသိပ်သည်းဆုံးဖြစ်သည်။ မွန်ပြည်နယ်တွင် လူ၁၀၀လျှင် ၇၂ဦးသည် ကျေးလက်တွင် နေထိုင်ကြသည်။
ဂျော့ရွား ရေးနော
ဆာဂျော့ရွှားရေးနော (Sir Joshua Reynolds) သည် အင်္ဂလိပ်လူမျိုး နာမည်ကျော် ပန်းချီဆရာဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် ပုံတူကားရေးဆွဲခြင်း၌ လက်ရာမြောက်သူ ဖြစ်ပေသည်။ ရေးနောသည် ၁၇၆၈ ခုနှစ် တွင် တော်ဝင်ပညာတံခွန်အသင်းကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့၍ ထိုအသင်းတွင် ပထမဦးဆုံး ဥက္ဃဋ္ဌအဖြစ် ဆာဘွဲ့ချီးမြှင့် သူကောင်းပြုခြင်းခံရသည်။ ပညာတံခွန်အသင်း၌ တပည့်များ အတွက် ဟောပြောခဲ့သော ဆာဂျော့ရွှားရေးနော၏ ဟောပြော ချက်များသည်လည်း ထင်ရှားသည်။ ထို့ပြင် ဆယ်မျူယယ် ဂျွန်ဆင်၊ ဂျိမ်း ဗော့ဇဝဲ၊ အက်ဒမန်ဗတ်၊ တောမတ် ရှယ်ရီဒန်၊ အော်လစ်ဗာ ဂိုးစမစ်၊ ဒေးဗစ်ဂဲရစ် စသော နာမည်ကျော် ပုဂ္ဂိုလ်များ ပါဝင်သည့် စာပေအသင်း၌လည်း အသင်းဝင်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။
ပြည်သူ့ အခွင့်အရေး
ထိုနည်းလမ်းများမှာ-
တောညိုရွာ
တောညို
ငှက်ရွှေဝါ
ငှက်ဝါကို အရှေ့တိုင်းနိုင်ငံများတွင် အနှံ့အပြား တွေ့ရ သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၌ အရှေ့မြောက်ဘက် ဒေသများမှလွဲလျှင် အခြားနေရာများတွင် အမြင့်ပေ ၅ဝဝဝ အထိ နေထိုင်သည်။ မေမြို့နှင့် အပူပိုင်းဒေသများတွင် ငှက်ဝါကို အများအပြား တွေ့မြင်နိုင်သည်။
တင်မောင်၊ ဦး (မဟာဝိဇ္ဇာ)
ဦးတင်မောင် (မဟာဝိဇ္ဇာ) [၁၉၂၈ - ၁၉၈၄]
၁၉၈၄ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၃ ရက်နေ့တွင် ပုသိမ် ကောလိပ်၌ ကွယ်လွန်သည်။
အမ်ပီသရီး
ယခု မီဒီယာခေတ်တွင် စီဒီချပ်များကို အလွန် အသုံးများကြသည်။ ပုံမှန် စီဒီတစ်ချပ်သည် တစ်မိနစ်လျှင် အချက်အလက်ပေါင်း ၁ဝသန်း (10 million bytes) နှုန်းဖြင့် သိုလှောင်သိမ်းဆည်းပါသည်။ ထို့ကြောင့် သုံးမိနစ်စာ သီချင်း တစ်ပုဒ်သည် 30megabytes ဆိုပါစို့။ အဆိုပါ သုံးမိနစ်ဆိုသော အချိန်သည် အင်တာနက်တွင် ဒေါင်းလုပ် ပြုလုပ်ရန် အချိန် ကြာမြင့်တတ်သည်။
ကျော်ဇော၊ ဗိုလ် (ရဲဘော်သုံးကျိပ်)
ထိုင်း-မြန်မာ နယ်စပ် အနီး တောတောင်ထူထပ်သည့် ဒွိုင်တန်တောင်တန်းပေါ်ရှိ ကူမင်တန် ခံတပ်စခန်းကို တိုက်ခိုက်ရန် စစ်ပြင်နေစဉ် ထိုင်းဆက်သွယ်ရေး အရာရှိ တစ်ယောက်က ထိုခံတပ်ကို သိမ်းပိုက်ရန်အတွက် လိုအပ်သောကြာချိန်ကို မေးသည်အခါ "မနက် ၈ နာရီ စတိုက်ရင် နောက်အကျဆုံး ညနေ ၄ နာရီ ငါတို့ အလံကို တောင်ကုန်းပေါ်မှာ လွှင့်မယ်" ဟု ဗိုလ်ကျော်ဇောက ရဲဝံ့စွာ အကြောင်း ပြန်ခဲ့သည်။ ထိုတိုက်ပွဲကို ကြည့်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံဘက် အခြမ်းတွင် လူတစ်သောင်းကျော် စုဝေး ရောက်ရှိနေကြပြီး၊ တိုက်ပွဲရလဒ်ကို အလောင်းအစား လုပ်နေသူများလည်း ရှိခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ဗိုလ်ကျော်ဇောသည် ကတိအတိုင်း ညနေ ၄ နာရီတွင် မြန်မာ့အောင်လံကို လွှင့်ထူနိုင်ခဲ့သည်။
ညောင်အိုင်လေးရွာ၊ ကျုံတနော် (တောင်)
ညောင်အိုင်လေးရွာ၊ ကျုံတနော် (တောင်)
နှဲဘိုကြိုးရွာ၊ အင်းတရော်
နှဲဘိုကြိုးရွာ၊ အင်းတရော်
သမ္ဘူလဘုရား
သမ္ဘူလဘုရားသည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပုဂံရှိ မင်းနန်သူရွာအနီးတွင် တည်ရှိသည်။
ဖတ်ဇာရာကန်
thumb|ဖတ်ဇာရာကန် ဖတ်ဇာရာကန် သည် အယ်လ်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံအရှေ့မြောက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည့် ကန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အန်နဘာမြို့တော်၏ အရှေ့တောင်ဘက် ၁၈ ကီလိုမီတာ (၁၁ မိုင်) အကွာတွင် တည်ရှိသည်။ အရှေ့မှ အနောက် သို့ ၁၇ ကီလိုမီတာ (၁၁ မိုင်)ရှိပြီး မြောက်မှ တောင်သို့ ၁၃ ကီလိုမီတာ (၈.၁ မိုင်) ရှိသည်။ ဧရိယာအားဖြင့် ၁၈၆၀၀ ဟက်တာ (၄၆၀၀၀ ဧက) ရှိသည်။ ထိုဒေသကို "ရမ်ဆာ" ဒေသအဖြစ် တရားဝင် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ရမ်ဆာဒေသတွင် တားမြစ်ထားသည့် နေရာဒေသများ ပါဝင်သည်။ ဖတ်ရာဇာကန်၏ မြေဆီနှင့် ရေကို လေ့လာမှုများစွာ ပြုလုပ်ပြီး ဖြစ်သည်။ ထို့လေ့လာမှုများတွင် ကန်တွင် ဆားပါဝင်မှု ပတ်သက်၍ ဖြစ်သည်။ လေ့လာတွေ့ရှိမှုအရ ဖတ်ရာဇာကန်၏ မြေဆီသည် ဆားဓာတ်ပြုမှုဖြစ်စဉ်များ ရှိနေသည်ကို တွေ့ရှိရခဲ့သည်။ ထို့အပြင် အနက်ကွာခြားသည်နှင့်အမျှ ပြောင်းလဲသွားမှုကိုလည်း လေ့လာခဲ့သည်။ နမူနာများကို ပထမနှစ်လွှာ (၀ - ၂၀ စင်တီမီတာနှင့် ၂၀-၄၀ စင်တီမီတာ) မှ နေရာရှစ်နေရာခွဲကာ ယူခဲ့သည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် မြေသားနမူနာသည် ကန်နေရာပတ်လည်စုံမှ ၁၆ ခု ဖြစ်သည်။ လေ့လာဆန်းစစ်မှုအရ ကန်၏ မြေဆီတွင် ဆားပါဝင်မှသည် ကန်၏ တောင်ဘက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့မြောက်ဘက်ပိုင်း (Wadi Zied ဒေသ) တွင် အများဆုံး ဖြစ်နေသည်။
မစ်(ဂ်)-၂၉
မူလအစ
မည်သို့ပင် ဖြစ်စေ၊ ၁၉၇၁ ခုနှစ်တွင် ဆိုဗီယက်လေ့လာသူများ ဆုံးဖြတ်ချက် ချလိုက်သည်ကား မတူထူးခြားသည် တိုက်လေယာဉ်များ လိုအပ်သည် ဆိုသည်သာဖြစ်သည်။ PFI (အဆင့်မြင့် ရှေ့တန်းတိုက်လေယာဉ်) အစီအစဉ်အား LPFI(အဆင့်မြင့် ဗျူဟာမြောက် အပေါ့စားတိုက်လေယာဉ်) စီမံကိန်းက ထောက်ခံပေးပြီးနောက် ဆိုဗီယက် တိုက်ခိုက်ရေးအဖြွ့သည် အဆင့်မြင့် ရှေ့တန်းတိုက်လေယာဉ် ၃၃ % နှင့် (အဆင့်မြင့် ဗျူဟာမြောက် အပေါ့စားတိုက်လေယာဉ် ၆၇ % ပါဝင်သည် အစီအစဉ်ကို အတည်ပြုခဲ့သည်။ PFIနှင့် LPFIတို့သည် အမေရိကန်လေတပ်၏ အပေါ့စားတိုက်ခိုက်ရေးလေယာဉ် တီထွင်ဖန်တီးရေး အစီစဉ်များနှင့် General Dynamics F-16 Fighting Falcon and Northrop YF-17 အစီအစဉ်တို့အား န်ှိုင်းယှဉ်ခဲ့ကြသည်။ PFI  PFI (အဆင့်မြင့် ရှေ့တန်းတိုက်လေယာဉ်) ဖြစ်မြောက်ရေးအတွက် ဆူခွိုင်း ကုမ္ပဏီအား တာဝန်ယူစေပြီး  ရလဒ်အနေဖြင့် ဆူခွိုင်း Su-27 အားတီတွင်နိုင်ခဲ့သည်။ LPFI (အဆင့်မြင့် ဗျူဟာမြောက် အပေါ့စားတိုက်လေယာဉ်) ဖြစ်မြောက်ရေးအတွက် မီခိုရမ် ကုမ္ပဏီအား တာဝန်ယူစေခဲ့သည်။ ထို့နောက် Mikoyan Product 9 အား အသေးစိတ် ဒီဇိုင်း ရေးဆွဲစေပြီး မစ်-29အေ(Mig-29A) ကို ၁၉၇၄ ခုနှစ်တွင် စတင်ပြုလုပ်စေပြီး ပထမဆုံးသော အစမ်းပျံသန်းမှုကို ၁၉၇၇ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၆ ရက်နေ့တွင် စတင်ခဲ့သည်။ ထိုနှစ် နိုဝင်ဘာလအတွင်းတွင် အမေရိကန်ထောက်လှမ်းရေး ဂြိုဟ်တိုမှတစ်ဆင့် ထုတ်လုပ်အရေးအကြိုလေယာဉ်အား အစက်ပြထောက်လှမ်းတွေ့ရှိခဲ့သည်။ ရမ်စကိုရီမြို့ (Ramenskoye) ၏ Zhukovsky လေယာဉ်အစမ်းလေ့ကျင်ရေးဗဟိုဌာနတွင် ရှာဖွေ ထောက်လှမ်းရမိသည့် ထိုအရာအား ရမ်-အယ် အဖြစ်အမည်ပေးခဲ့သည်။
အိန္ဒိယ
အိန္ဒိယ သည် ပထမဆုံး မစ်-၂၉ မှာယူသည့် ဖောက်သည်ဖြစ်သည်။ အိန္ဒိယလေတပ် (IAF) သည် ၁၉၈၀၊ လေယာဉ်စတင်ထုတ်လုပ်ချိန်မှစပြီး မစ်-၂၉ အစင်းရေ ၅၀ ကို မှာယူခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စစ်ဘက်သုံး လေယာဉ်ပျံ ကဏ္ဍ:တိုက်လေယာဉ်
ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း
သမိုင်းကြောင်း
ဝ ဒေသသည်ရှမ်းပြည်နယ် အရှေ့မြောက်ပိုင်း၌ ရှိပြီး တောင်တန်းထူထပ်သည့်အပြင် အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီခေတ်ကာလကပင် အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာ မသက်ရောက်ခဲ့သည့် ဒေသဖြစ်သည်။ လွတ်လပ်ရေးရပြီး ကာလမှာလည်း ဝ ဒေသ သို့ ပြည်မအစိုးရ ဩဇာအာဏာသက်ရောက်မှု မရှိခဲ့ပေ။ ၁၉၅၀-နောက်ပိုင်း တရုတ်ပြည်မှ စစ်ရှုံးပြီး ဝင်ရောက်လာသည့် ကူမင်တန်တပ်များနှင့် နယ်ခံကာကွယ်ရေးတပ်များ၏ ဗိုလ်ကျမှုကို ခုခံတိုက်ခိုက်သည့် ဝ လယ်သမားသူပုန်အဖွဲ့များသည် ၁၉၆၆ ဝန်းကျင်မှစ၍  ဝဒေသတွင် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။  ထိုလယ်သမား ပြောက်ကျားတပ်ဖွဲ့များတွင် ခွင်းမားဒေသမှ ပေါက်ယိုချမ်း၊ ပေါက်စမ်ပန်းတို့ ဦးစီးသည့် ပြောက်ကျားတပ်၊ အိုက်ချိန်ဒေသမှ အိုက်ခိန်း၊ အိုက်ခလုံးတို့ ဦးစီးသည့် ပြောက်ကျားတပ်၊ ပန်ဝိုင်ဒေသမှ ကျောက်ညီလိုင် ဦးစီးသည့် ပြောက်ကျားတပ်၊ ဟူစွမ်ဒေသမှ လူရှင်းကော့ ဦးစီးသည့် ပြောက်ကျားတပ်တို့မှာ ထင်ရှားသည်။
ငှက်ရွှေဝါခေါင်းမဲ
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
အနတ္တ
“… တည်ထောင်သူ ဆိုတာ လုံးဝ မရှိတဲ့ အရာကို ရှိသယောင်ယောင် ထင်ရှားလာအောင် ကိုးကွယ်ရမဲ့ အခြေအနေရောက်အောင် ပြုလုပ်သူများ ( ဥပ္ပါဒက ) လို့ခေါ်တဲ့ တစ်မျိုး ရှိမယ်။ နောက် တစ်မျိုးက ပြန်လည်ဖော်ထုတ်သူ - ဒါက တိမ်မြုတ်နေတဲ. အခြေအနေ၊ မေ့လျော့ သတိမထားမိတာတွေကို ပြန်ပြီးထင်ရှားလာအောင် ပြုလုပ်သူများ ( အဘိပဉ္စက ) ဆိုတာရှိမယ်။ …”
(ငါမရှိ၊ ရုပ်နာမ်တွေသာ ရှိ၏)၃ ရုပ်နာမ်တို့သည် ယခုဆင်းရဲ၍ နေကုန်ပါတကား။ ရုပ်နာမ်တို့သည် ယခုများစွာဆင်းရဲ၍ နေကုန်ပါတကား။ ရုပ်နာမ်တို့သည် မရေမတွက်နိုင်အောင်ဆင်းရဲ၍ နေကုန်ပါတကား။ (ဒုက္ခသမ္မသနဉာဏ်)
၄။ ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်ပွားနည်း (ငါမရှိ၊ ရုပ်နာမ်တွေသာ ရှိ၏)၃ ရုပ်နာမ်တို့သည် ဖြစ်ပျက်၍ နေကုန်ပါတကား။ ရုပ်နာမ်တို့သည် ယခုများစွာဖြစ်ပျက်၍ နေကုန်ပါတကား။ ရုပ်နာမ်တို့သည် မရေမတွက်နိုင်အောင်ဖြစ်ပျက်၍ နေကုန်ပါတကား။ (ဥဒယဗ္ဗဉာဏ်ဖြင့် ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ၊ သဿတဒိဋ္ဌိ တို့ကိုပယ်၏)
ရိုးခွ
ရိုးခွ
မန့်ဂေါ့ကန်
မန့်ဂေါ့ကန် သည် အယ်လ်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံအရှေ့တောင်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည့် ကန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤကန်သို့ ပထမဦးဆုံးအနေအဖြစ် ပေါဖလတ်တာက ၁၈၈၀ ခုနှစ်၊ ဧပြီလတွင် ရောက်ရှိခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြထာထားသည်။ ဥရောပ ခရီးသွားများက ကန်သည် မိုးရွာသွန်းမှုအပေါ်မူတည်ကာ ရေခန်းခြင်း သို့မဟုတ် ရေပြည့်ခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်သည်ကို တွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။
ကုန်းတန်းစုရွာ၊ ငါးဖယ်အို
ကုန်းတန်းစုရွာ၊ ငါးဖယ်အို
ဇော်ဂျီ (စာရေးဆရာ)
ဆရာ ဇော်ဂျီ ငယ်စဉ် အခါက ပညာရှာ ခဲ့ရပုံ
ငယ်စဉ် ကာလ ဖျာပုံ မြို့တွင် ပညာ ရှာခဲ့ပုံ၊ ရန်ကုန်၊ မြို့မ ကျောင်းတွင် ပညာ ဆက်လက် ဆည်းပူး ပုံနှင့် ပတ်သက်၍ ဆရာ ဇော်ဂျီ အမိန့် ရှိခဲ့ပုံ -
"၁၉၂၃-၂၄ လောက်ကပဲ တက္ကသိုလ် မရောက်ခင် အဆင့်တက်ဖို့ ဆရာ ကြိုးစား ခဲ့ရ ပုံလေးကို ပြောပြ ရဦးမယ်။ ဖျာပုံ မြို့မှာ (၇) ဆင့်ထိ စာသင် ရတယ်။ ကျောင်းသား သပိတ် ဖြစ်တော့ ဖျာပုံ မြို့မ ကျောင်းကပါ သပိတ် မှောက်တယ်။ ရန်ကုန်ကို (၇) တန်း အောင်တော့ စာသင်ဖို့ လာရတယ်။ အဲဒီ တုန်းက သရက်တော ကျောင်းတိုက်မှာ နေပြီး စာသင် ရတယ်။ နိုင်ငံရေး အခြေအနေ ကလည်း မကောင်းဘူး။ မြန်မာပြည်ကို ဒိုင်အာခီ အုပ်ချုပ်ရေး ပေးတော့ ဦးမောင်ကြီးက ပညာရေး ဝန်ကြီး၊ နိုင်ငံရေး မှာလည်း အကွဲအပြဲ တွေနဲ့။ ဦးဘဖေ တို့က ဒိုင်အာခီ အုပ်ချုပ်ရေးကို လက်ခံ လိုက်တယ်။ နေရှင်နယ် အမျိုးသား ကျောင်းတွေ ပျက်တော့ ဆရာ (၁ဝ) ဆင့် အောင်ပြီ။ ကျောင်းတွေ ပိတ်လိုက်လို့ ဖျာပုံ ကျောင်းမှာ ပြန်ပြီး လုပ်အားပေး နေရတယ်။ ဆရာက ကျောင်းပြန် တက်ချင်တယ်၊ အဖေက ခွင့်မပြုဘူး။ ဒါနဲ့ အမေ့ကို ကပ်ပြီး ပူဆာ ရတယ်။ အမေက ငွေ (၄ဝိ/-) ပေးပြီး ရန်ကုန်ကို လွှတ်လိုက်တယ်။
ဆရာကြီးက 'မင်း ယုံရ မလားကွ' တဲ့။ ဆရာ ကလည်း 'ဒါတော့ ဆရာက ဆရာကြီးပဲ၊ ကျွန်တော် လိမ်ရင် ညာရင် ကျွန်တော့်ကို ကျောင်းထုတ် နိုင်ပါတယ်' လို့ ပြောတော့ ဆရာကြီးက 'အေး ငါ လိုတဲ့ ငွေ (၂ဝိ) ကို စိုက် ပေးမယ်' လို့ ပြောတယ်။
ဆရာ ဇော်ဂျီနှင့် ကျောင်းဆရာ ဘဝ
မဟာ ဝိဇ္ဇာ အောင်ပြီးတော့ ဆရာကြီး ဦးဖေမောင်တင်က မန္တလေး ဥပစာ ကောလိပ်ကို ပြောင်းပြီး ဆရာ လုပ်ခိုင်းတယ်။ ၂ နှစ် ကျော်ကျော် လုပ်ရတယ်။ ၁၉၃၇ ခု ကနေ ၁၉၃၈ ခုနှစ် အထိပဲ။ 'မန္တလေးမှာ ရှိစဉ်က ရုဒ် ဆီကနေ ဆရာ့ ဆီကို စာ လာတယ်။ စကောလားရှစ်နဲ့ ပိဋကတ်တိုက် ပညာ ဒီပလိုမာ ဘွဲ့ကို ဘိလပ်မှာ သွားတက်ဖို့ စာမေးပွဲ ဖြေရမယ် ဆိုတဲ့ စာပဲ။ ဆရာ့မှာ အခက်အခဲ မရှိ လှပါဘူး။ အင်္ဂလိပ် စာရယ်၊ မြန်မာ စာရယ်၊ အထွေထွေ ရယ်လို့ ဖြေပြီး အင်တာဗျူး ထိုင်ရတယ်။ အင်္ဂလိပ်စာကို ရုဒ်က စစ်တယ်။ မြန်မာစာကို ဆရာကြီး ဦးဖေမောင်တင်က စစ်တယ်။ တပည့် အကြောင်း သိပြီး သားမို့ တယ်အခက် မတွေ့ လိုက်ရဘူး။"
ရှေးခေတ် ပုဂံပြည်
ရန်ကုန် မြို့မ ကျောင်းမှာ ဆရာ ဘဝနဲ့ (၂) နှစ်၊ (၃) နှစ် လုပ်တယ်။ နောက် မန္တလေးကောလိပ်မှာ ဆရာ အဖြစ်နဲ့ နေရတယ်။ မြို့မ ကျောင်း မှာက ရန်ပုံငွေ ရှာတဲ့ ကပွဲ ခုန်ပွဲက အမြဲ လုပ်နေ ကျကိုး။ မြို့မ ကျောင်း ကျောင်းအုပ် ဆရာကြီးက ဆရာ့ ဆီကို လှမ်း စာရေးတယ်။ ရန်ပုံငွေ ရှာပွဲ အတွက် တခုခု လုပ်ပေး ဖို့ပေါ့။ ဒါနဲ့ ဒီ ရှေးခေတ် ပုဂံပြည် ကဗျာကို ရေးပေးတယ်။ ရန်ပုံငွေပွဲမှာ ရွတ်ဖို့ပေါ့။ ဆရာ ကိုယ်တိုင် သွားနိုင်ဖို့ ကြိုးစား ပေမယ့် အထ မမြောက်ဘူး။ ဒါနဲ့ မန်းလေးသား ဆရာ့ တပည့် မောင်စံရင်က ရန်ကုန် ယူနီဗာစီတီမှာ ပထမနှစ် ဂုဏ်ထူးတန်း တက်နေ တာကိုး။ သူက အသံ လည်းကောင်း၊ အဆို အရွတ် လည်းကောင်းတော့ သူ့ဆီလည်း ဆရာ့ ကဗျာကို ရွတ်ပေးဖို့ စာရေး၊ မြို့မကျောင်း ကျောင်းအုပ်ကြီး ဆီလည်း မောင်စံရင်ကို ခေါ်ပြီး ကဗျာ ရွတ်ခိုင်းဖို့ စာရေး ရတယ်။ မောင်စံရင်ပဲ ဆရာ့ ကဗျာကို ရွတ်ဖတ် ပြဖြစ်ပါတယ်။ (၁၉၃၆) ခု၊ မေလထုတ် ဂန္ထလောက အတွဲ (၂၂)၊ အမှတ် (၁၃၆) မှာ ပုံနှိပ် ဖော်ပြ ထားပါတယ်။"
ဇာတိမာန် စာဆို ဦးလွန်း
"ဒီ ဆောင်းပါး ကလည်း ဟံသာဝတီ သတင်းစာ ထဲမှာ ရေးခဲ့တဲ့ ဆောင်းပါး ပါပဲ။ စာဆိုကြီး ဦးလွန်းရဲ့ စာတွေ ထဲက ဇာတိမာန်ကို ဖြစ်ပေါ် စေတဲ့ စာတွေ ကဗျာတွေ လေးချိုး တွေကို သုံးသပ် ပြထားတာ။ စာပေ လောက ဆိုတဲ့ စာအုပ် ထဲမှာလည်း ထည့်သေးတယ် မှုတ်လား။"
မဟာ ဆန်ချင်သူ ပြဇာတ်
အဘိုးနဲ့ နောက်ကျမှ တွေ့လို့ မေးကြည့်တော့ 'အေး မင်းတို့ အနောက်နိုင်ငံသား စာတွေက ရေးရေးတော့ အရှိသား' လို့ ပြောဖော် ရတယ်။ ဆရာ့ အဘိုးက တော်တော် ရှေးဆန်တယ်၊ ကမ္ဘာကြီး လုံးတယ် ဆိုတာကို သေသည်အထိ လက် မခံဘူး။ 'ကမ္ဘာကြီး လုံးနေရင် ငါတို့ လိမ့်ကျ ကုန်မှာပေါ့' ဆိုပြီး အဲဒီ အယူ အဆကို လက်မခံဘူး။
လှိုင်သာရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
လှိုင်သာရွာ (Hlaingthar)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ လှိုင်သာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၈၄၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လှိုင်သာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၁၉ ဦး၊ မ ၁၈၀၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၂၂၈ ဦးနေထိုင်သည်။
မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်
တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော် ဖွဲစည်းခြင်း
မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ကို မြို့နယ်(၁)မြို့နယ်လျှင် (၂)ဦးကျစီ ရွေးကောက် တင်မြှောက်သည့် တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် (၅၆)ဦး၊ နိုင်ငံတော်ရှိ လူဦးရေ စုစုပေါင်း၏ (ဝ.၁) ရာခိုင်နှုန်းနှင့် အထက်ရှိကြောင်း သက်ဆိုင်ရာက သတ်မှတ်ထားသော ရှမ်းတိုင်းရင်းသား လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်(၁)ဦး၊ လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်စုစုပေါင်း၏ သုံးပုံတစ်ပုံနှင့်ညီမျှသော တပ်မတော်သားတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် (၁၉)ဦး၊ စုစုပေါင်း တိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် (၇၆)ဦးဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ လက်ရှိ ဒုတိယအကြိမ်အတွက် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်(၅၇)ဦးမှာ အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ပါတီ(၄၉)ဦး၊ ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ(၇)ဦး၊ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ(မြန်မာ) (၁)ဦးတို့ဖြစ်၍ မန္တလေးတိုင်း ဒေသကြီးလွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်စုစုပေါင်း (၇၆)ဦး ဖြစ်သည်။
တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော် သက်တမ်း
မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်၏ သက်တမ်းမှာ ပြည်သူ့လွှတ်တော် သက်တမ်း နှင့်အညီ (၅)နှစ်ဖြစ်သည်။ ပြည်သူ့လွှတ်တော်၏ သက်တမ်းကုန်ဆုံးသောနေ့တွင် လွှတ်တော်၏ သက်တမ်းသည်လည်း ကုန်ဆုံးသည်။
မနောပွဲ
မနောပွဲသည်ကား မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းတွင် နေထိုင်ကြသော ပြည်ထောင်စုသားများ ဖြစ်သည့် ကချင် (ဝါ) ဂျင်းဖောမျိုးသားတို့၏ ရိုးရာကိုးကွယ်မှုမှ ပေါက်ဖွားလာသည့် နတ်ပသပူဇော်ပွဲဖြစ်၍ နတ်စားခြင်းဟူ၍လည်း ခေါ်နိုင်သည်။ ရှေးအစဉ်အဆက်က တောင်တန်းဒေသတွင် အုပ်ချုပ်လာခဲ့ ကြသော ဒူးဝါးကြီးများကသာ ကြီးမှူးပေးခဲ့သည့် မနောပွဲ တော်ကို ယခုအခါ ဒူးဝါးကြီးများသာမက ကချင်ပြည်နယ် အစိုးရကပါ တာဝန်ယူ၍ ကြီးမှူးကျင်းပေးလျက်ရှိသည်။ ပြည်နယ်သဘင်များအနက် အကြီးအကျယ်ဆုံးတစ်ခုဖြစ်၍ ကချင်အနွယ်ဝင်တို့၏ ရိုးရာကိုးကွယ်မှုကို ထုတ်ဖော်ရာတွင် အပေါ်လွင်ဆုံး သဘင်တစ်ခုဖြစ်၏။
မနောပွဲကို ကချင်ပြည်နယ်နေ့တွင် ပြည်နယ် အစိုးရက တာဝန်ယူ၏။ သို့သော် အချို့ဒေသများတွင် အခါရာသီအလိုက် ဒူးဝါးကြီးများ ကြီးမှူးကျင်းပသော မနောပွဲများလည်း ရှိသည်။ မနောဟူရာ၌ ဆွတ်မနော၊ ဂျူမနော၊ အိမ်သစ်တက် မနော၊ ပဒန်းမနောဟူ၍ ၄ မျိုးရှိသည်။ ဆွတ်မနောကား မနော ၄ မျိုးတွင် အကြီးအကျယ်ဆုံးဖြစ်၏။ နှစ်စဉ်ကချင် ပြည်နယ် နေ့တိုင်းတွင် ကျင်းပသော မနောမှ ဤမနော မျိုးဖြစ်၏။ ချမ်းသာကြွယ်ဝခြင်း စသည်တို့ကို ဂုဏ်ယူသော အားဖြင့် ကျင်းပသည်။ ဂျူမနောမှာ ရောဂါ အန္တရာယ်ထူပြော သည့် အခါများ၌ နတ်များအား ပသခြင်းဖြစ်၏။ အိမ်သစ် တက် မနောမှာ အိမ်သစ်တက်ပွဲဟုလည်း ခေါ်ဆိုသည်။
အခြားဝါဒတစ်မျိုးမှာ ဤသို့တည်း။ ကချင်လူမျိုး တို့ကို ပေါက်ပွားခဲ့သည့် အဖိုး၊ ကမ္ဘာမြေစောင့် နတ်ဘုရင် နှင့် အဖွားနွယ်တော် နေနတ်မင်းတို့ကို ပူဇော်ခြင်း၊ အာကာသ စိုးနတ်မင်းကြီး မဒိုင်နှင့် လေနတ်မင်းကြီးများကို ပူဇော်ပသရာ ၌ နတ်မင်းကြီးများ လူ့ပြည်သို့ဆင်းသက်သည့်အခါ အာကာ သစိုး နတ်သမီးများကိုပါ ခေါ်ဆောင်လာခဲ့ကြပေသည်။ ဤတွင် မြေပြင်မှ လူသားများ နတ်ငယ်များက အခမ်းအနား ဖြင့် သွားရောက်ကြိုဆို ဧည့်ခံကြသည်၊ နတ်မင်းကြီးနှင့် နတ်သမီးများက အားရရွှင်မြူးစွာ ကခုန်ခြင်းကို မနောဟု ခေါ်စမှတ်ပြု၍ အစဉ် အလာ ကျင်းပသည်ဟူ၏။
မနောပွဲတော်၏ အစမှာ ဒူးဝါးကြီးများ သရဖူ ဆောင်းပွဲ ဆင်ယင်ရာ၌ ကျင်းပသည်ဟူ၍လည်း အဆိုတစ် ရပ် ရှိပေသေးသည်။ ထို့ကြောင့် မနောပွဲကျင်းပရာတွင် ယခုတိုင် မင်းမြှောက်တန်ဆာများဖြစ်သော ဝတ်ရုံတော်၊ သရဖူ၊ သန်လျက်၊ ဓား၊ ဆင်စာမြက်၊ ပန်းပွားကို ကိုင်ဆောင်ထားသူ နှစ်ယောက် ခေါင်းဆောင်၍ မနောတိုင်ရှိ ရာသို့အတီးအမှုတ် အခမ်းအနားနှင့် ထွက်ကြသည့်ဟန် ပြုလုပ်ရခြင်း ဖြစ်လေ သည်။ မနောပွဲကသည့် ပရိသတ်ကလည်း မောင်းမမိဿံများ သဖွယ် ယပ်တောင် ကိုယ်စီကိုင်၍ လိုက်ပါကခုန်ကြရ ပေသည်။
တောပု (တောင်)ရွာ၊ မုံရွာမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မုံရွာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျုံတနော် (တောင်)ရွာ၊ ကျုံတနော် (မြောက်)
ကျုံတနော်  (တောင်)ရွာ၊ ကျုံတနော် (မြောက်)
ယောင်ကလောက်ရွာ၊ မိုင်းမောမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းမောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လွပ်လာဂါးရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နန်းစမုတ် (ရှမ်း)ရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖယ်ခုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လူဝင်စား
ရှေးဘဝကို ပြန်၍ မသိနိုင်ခြင်း၊ သိနိုင်ခြင်း အကြောင်းကား -
(၄) ကိုယ်ဝန်ဆောင်မှု၌ အလိမ္မာမရှိသူ ဖြစ်ခဲ့သော် ၎င်း၊
၁။ ကမ္မဘဝ ၂။ ဥပပတ္တိဘဝ ဟူသော အားထုတ်ပြုပြင်ခြင်း အကျိုးဖြစ်သော ဘဝတရား ၂ ပါးဖြစ်သည် လို့ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် တရား မှာ ဆိုထားတော့ နောက်ဘဝကူးဖို့ အချက်ထဲမှာ ဥပါဒါန်ကလဲ သိပ်ကို အရေးပါနေတာပါပဲ။
နားဟီးရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖယ်ခုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဦးသာထွန်း၊ ဦး
ဦးဦးသာထွန်း အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျဉ်း
အံတော်သိမ် ဘုရားသမိုင်းကျမ်း၊ သဲထက် ဘုရားသမိုင်း၊ ထီးတော်မိုး ဘုရားသမိုင်း၊ ဘောင်းဒွတ်နတ်တောင် ဘုရားသမိုင်း၊ ဝေသာလီ ဘုရားကြီးသမိုင်း၊ သိမ်တော်ကြီး ဘုရားသမိုင်း၊ မဟာထီး ဘုရားသမိုင်း၊ ပါးတော် ဘုရားသမိုင်း၊ ဘုရားပေါ် ဘုရားသမိုင်း၊ သျှစ်သောင်း ဘုရားသမိုင်း၊ မင်္ဂလာ ဓာတ်ရွှေကူ ဘုရားသမိုင်းများကို လင်္ကာ စကားပြေ မော်ကွန်း စသည့်တို့ဖြင့် ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
ဆင်ယင် ထုံးဖွဲ့မှုကျမ်း (မူကြမ်း)၊ ရခိုင် ရာဇဝင် (မူကြမ်း)၊ ရခိုင်အက္ခ ဆင်းသက်လာပုံကျမ်း (မူကြမ်း)၊ ရခိုင် ကျောက်စာ ပေါင်းချုပ်ကျမ်း (မူကြမ်း)၊ ရခိုင်ဘုရင် သမိုင်းကျမ်း (မူကြမ်း)၊ ရခိုင်သား ဒေါင်းမာတင် (မူကြမ်း)၊ သျှင်ဦးမြဝါကျမ်း (မူကြမ်း)၊ ရခိုင်မင်းသမီး ဧခြင်း ရှင်းလင်းချက် (မူကြမ်း)၊ ဗျာလစာတမ်း (မူကြမ်း)၊ ကျောက်တော်မြို့ သေလာဂီရီ မောပဗ္ဗတ တောင်ခြေရင်းမှ တွေ့ခဲ့ရသော ကျောက်ဆစ်လက်ရာများ သုတေသနပြုချက် (မူကြမ်း) စသည်တို့ကို ရေးသား ပြုစုခဲ့သည်။
ဆရာကြီးသည် ရခိုင် ဒီမိုကရေစီ ရရှိရေး၊ တိုင်းရင်းသားများ တန်းတူ အခွင့်အရေး ရရှိရေး အတွက်လည်း စွမ်းစွမ်းတမံ ရှေ့တန်းမှ ဦးဆောင်ဦးရွက် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ရခိုင် ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်တွင် နာယကကြီး အဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ကျောက်တော်မြို့ မဲဆန္ဒနယ် အမှတ် (၁) တွင် ပြည်သူ့ လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်လောင်း တဦးလည်း ဖြစ်သည်။ ဆရာကြီးသည် ရခိုင် ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်၏ စည်းရုံးရေး ခရီးစဉ် အဖြစ် အနယ်နယ် အရပ်ရပ်သို့ မဲဆွယ် တရားဟော ထွက်စဉ် မင်းပြားမြို့နယ်၊ ပြားချောင်း ကျေးရွာ မဲဆွယ် တရားဟောပွဲတွင် တရားဟော နေစဉ် ဖမ်းဆီးခံရပြီး ထောင်သွင်း အကျဉ်းချ ခံခဲ့ရသည်။
တဲကြီးကုန်းရွာ၊ မုံရွာမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မုံရွာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝင်လိုသိုက်
ဝင်လိုသိုက်
ဂူဂလီရယ်မို မာကိုနီ
တစ်နှစ်ခန့်အကြာ ၁၈၉၅တွင် မာကိုနီအနေဖြင့် လက်တွေ့အသုံးပြုနိုင်သည့် ကြိုးမဲ့ကြေးနန်းစနစ်ကို အကောင်အထည် ဖော်နိုင်ပြီဖြစ်ကာ ၁၈၉၆တွင် အင်္ဂလန်၌ လက်တွေ့ပြနိုင်သဖြင့် မူပိုင်ခွင့်အား အများက အသိအမှတ်ပြုခဲ့ရသည်။ ထိုမှ ကိုယ်ပိုင် ကုမ္ပဏီကို တည်ထောင်ကာ ၁၈၉၈တွင် သူ၏ မာကိုနီဂရမ်အား ထုတ်လွှင့်ခဲ့သည်။ နောက်တစ်နှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်ရေလက်ကြားကို ဖြတ်ကျော်ကာ သတင်းပို့သည်။ ၁၉၀ဝပြည့်နှစ်တွင် တရားဝင်မူပိုင်ခွင့်ရသည်။ ၁၉၀၁တွင် အတ္တလန်တစ် သမုဒ္ဒရာအား ဖြတ်ကျော်ကာ အင်္ဂလန်မှ နယူးပါင်လင်သို့ သတင်းပို့သည်။ ၁၉၀၉ခုနှစ်တွင် အက်စ်အက်စ်ရီပါပလီကန် သင်္ဘောနှစ်မြုပ်ရာ ရေဒီယိုဖြင့် သတင်းပေးပို့နိုင်သည့်အကျိုးကြောင့် လူခြောက်ယောက်သာ သေဆုံးခဲ့ရပြီး ကျန်သူများကို ကယ်တင်နိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ထိုနှစ်အတွက် နိုဘယ်ဆု ချီးမြှင့်ခံရသူများစာရင်းတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။
လောင်းကစားခြင်း
အားကစားနှင့် လောင်းကစား
တရားဝင် အားကစား လောင်း ကစားမှုများထဲမှ ထင်ရှားသည်မှာ မြင်း ပြိုင်ပွဲဖြစ်သည်။ မြို့ကြီးတိုင်းလိုလိုတွင် မြင်းပွဲကို သဲကြီးမဲကြီး လောင်းကစား ကြသည်။ ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်အလွန်အထိ အမေရိကန်နိုင်ငံတွင် မြင်းပြိုင်ကွင်း ပေါင်း ၁၅၀ ကျော်ရှိသည်။ မြင်း လောင်းခြင်းသည် ရရှိသည့်အမြတ်ကို ခွဲဝေပေးသည့်သဘောဖြစ်သည်။ ဥပမာ လောင်းကြေးငွေများကို ရသမျှ အလယ်ပုံထည့်ထားပြီးမှ နိုင်သူများကို ခွဲဝေပေးသည်။ အလေးပေး၊ အကျော ပေးခြင်းသည် လောင်းသည့်မြင်းအပေါ် တွင်မူတည်သည်။ အများဆုံးအလောင်း ခံရသည့်မြင်းသည် အကျောအနည်း ငယ်သာရရှိမည်ဖြစ်သည်။ အကျော နည်းသည့်မြင်းသည် နိုင်လျှင်လည်း လောင်းကြေးအရ နည်းမည်သာ ဖြစ် သည်။ အမေရိကန်နိုင်ငံတွင် နှစ်စဉ် မြင်းလောင်းသည့် ငွေကြေးပမာဏ သည် ဒေါ်လာ ၁၆ ဘီလီယံခန့်ရှိသည်။
လောင်းကစား အဆိုးလား အကောင်းလား
လောင်းကစားမှုသည် အပြိုင် အဆိုင် သဲသဲမဲမဲ စွဲမြဲစွာလုပ်တတ်သည့် သဘောကြောင့် လူမှုရေး အရကြည့်လျှင် လူ့ဘောင်အဖွဲ့အစည်းကြီး တစ်ခုလုံး အတွက် ဆုံးရှုံးနစ်နာဖွယ် ဖြစ်သည်။ စိတ်မထိန်းနိုင်သည်က များသော ကြောင့် ဘဝပျက်ကြရသည်က များ သည်။ အမေရိကန်နိုင်ငံတွင် ၁ ရာခိုင် နှုန်းမှ ၅ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ပြည်သူ များသည် "လောင်းကစားပြဿနာ" နှင့် ရင်ဆိုင်နေကြရသူများ ဖြစ်သည်။ နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုးများအနေဖြင့် ကုန်ထုတ်လုပ်မှု ကျဆင်းစေခြင်း၊ စိတ် ရောဂါဖြစ်ပြီး ကုသမှုခံကြရခြင်းများ အပြင် အခြားလူမှုရေးဆုံးရှုံးမှုများကိုပါ ရင်ဆိုင်နေကြရသည်။
သုတေသနပြုချက်အရ စီးပွားရေး ဖွံ့ဖြိုးမှုအနည်းဆုံး လူ့ဘောင်တွင် လောင်းကစားလိုစိတ် အများဆုံးဖြစ် သည်ဟု ဆိုသည်။ အမေရိကန်ပြည် ထောင်စုရှိ ဒေသခံတိုင်းရင်သားတို့အား လောင်းကစားခွင့်ကို သီးခြားပေးထား ရခြင်းမှာ ယင်းသဘောကြောင့် ဖြစ် သည်။ လောင်းကစားကို ဆင်းရဲလေ စွဲလေဖြစ်သောကြောင့် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စုတွင် ပြည်နယ်ပေါင်း ၃၀ လောက်အထိ လောင်းကစားကို တရား ဝင်ခွင့်ပြုခဲ့ရခြင်းကို သုံးသပ်ကြည့်နိုင် သည်။