cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ပြည်သူ့အရေးတော်ပုံ ပါတီ
ရဲဘော်သုံ:ကျိပ် နှင့် ပြည်သူ့အရေးတော်ပုံ
လက်နက်ကိုင်တော်လှန်ရေးအတွက် ဂျပန်နိုင်ငံကို ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင်အများစု လျှို့ဝှက်ပို့လွှတ်နိုင်ရေး အတွက် အဓိက တာဝန်ယူဆောင်ရွက်ခဲ့တာ ပြည်သူ့အရေးတော်ပုံအဖွဲ့ကြီး ဖြစ်ပါတယ်။ ၁၉၄၂ လောက်ကစပြီး သခင်စိုးဟာ ဖက်ဆစ် ဆန့်ကျင်ရေး မြေအောက်လှုပ်ရှားမှုတွေကို မြေအောက်ခိုပြီး စိုက်လိုက်မတ်တတ်ပြင်ဆင်ပါတယ်။ ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ်ပါတီ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး အဖြစ် ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ်ပါတီကို ကိုယ်စားပြုပြီး ပြင်ဆင်တာ ဖြစ်ပါတယ်။ သခင်ဗဟိန်းကလဲ ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီကို ကိုယ်စားပြုပြီး ကွန်မြူနစ် ခေါင်းဆောင် တယောက်အဖြစ် ဖက်ဆစ် ဆန့်ကျင်ရေး လှုပ်ရှားမှုကြီး အတွက် အစီအစဉ်ရှိရှိပြင်ဆင်ပါတယ်။ သခင်အောင်ဆန်းကလဲ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းဖြစ်လာပြီး ပေါ်ပေါက်နေပြီဖြစ်တဲ့ ဗမာ့တပ်မတော် ရဲ့ ခေါင်းဆောင် ဖြစ်နေပြီ ဖြစ်တဲ့အတွက် ပြည်သူ့အရေးတော်ပုံ အစုဝင်များဟာ သခင်မြ၊ သခင်ချစ်၊ ဦးကျော်ငြိမ်း၊ ဦးဗဆွေတို့ရဲ့ ဦးစီးမှုအောက်မှာ ဆက်လက်တည်ရှိနေရင်း အင်အားစုတစ်စုသဖွယ်ဖြစ်နေပါတယ်။
၂၀၁၀ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား
ပတ်လည်ပွဲ
အောက်ပါဇယားများတွင် သုံးသည့် အညွှန်းများ -
နလင်ကျော်
နလင်ကျော်၏ အခြားအမည်များမှာ လုလင်ကျော်၊ ကညင်သိမ် ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ အင်္ဂလိပ်အမည်မှာ Litsea ဖြစ်ပြီး သိပ္ပံအမည်ရင်းမှာ Neolitsea Lanuginose Gamble (Lauraceae) ဖြစ်သည်။ မျိုးကွဲများမှာ နလင်ကျော်နရှာကြီး Chinese cassia / Chinese cinnamon Cinnamomum cassia J.Presl (Lauraceae) ဖြစ်သည်။
ဂူပြောက်ကြီး (ဝက်ကြီးအင်း)
ဝက်ကြီးအင်းဂူပြောက်ကြီးသည် မဟာဗောဓိပုံ ကွမ်းတောင်ပေါက် လိုဏ် နှစ်ဆင့် ဂူဘုရားဖြစ်ပြီး ခရစ် (၁၃)ရာစု အစောပိုင်းက တည်ခဲ့သည်။ ဝက်ကြီးအင်းဂူပြောက်ကြီးဘုရား ပေါင်းကူးမျက်နှာကြက်များနှင့် နံရံများတွင် နံရံဆေးရေး ပန်းချီများရှိပြီး ဂူပြောက်ကြီးဘုရား အဝင်ခန်းမအတွင်း အလင်းရောင်ရသဖြင့် ပန်းချီများကို ကောင်းစွာလေ့လာနိုင်သည်။ ဘုရား၏ အဝင်ခန်းမ၏ ပေါင်းကူးမျက်နှာကြက်တွင် ဘုရား၏ ခြေတော်ရာကွက်နှင့်တကွ အလွန်လှပသော ပန်းချီကွက်များရှိသည်။ အဝင်ခန်းမ၏ တောင်နှင့် မြောက်နံရံတွင် နှစ်ကျိပ်ရှစ်ဆူ ဘုရားများ၊ ပန်းခက်ပန်းနွယ်များ၊ ဗုဒ္ဓဝင် အကြောင်းအရာများ၊ ငါးရာ့ငါးဆယ် ဇာတ်ကွက်များကို ကမ္ပည်းမင်စာနှင့် တကွ လေ့လာနိုင်သည်။ အဝင်ခန်းမအတွင်း ဗုဒ္ဓရုပ်ပွား ဆင်းတု ထားရှိရာ ပလ္လင်၏ လက်ဝဲလက်ျာ အနောက်နံရံတွင် မာရ်နတ်စစ်သည် ပုံများကို အဆန်းတကြယ် ရေးဆွဲထားသည်။
ဂူဘုရား အထပ်ထပ် ဂန္ဓကုဋိတိုက် ပေါင်းကူးမျက်နှာကြက်တွင် ကျက်တငိုပုံများ၊ ထောင့်ဘောင် ပန်းတန်းများ၊ နံရံတွင် သစ်ရွက်ပုံ ပန်းတန်းများကို ရေးဆွဲထားသည်။ ဂူပြောက်ကြီး (ဝက်ကြီးအင်း)ဘုရား အပြင်ရှိ အင်္ဂတေ ပန်းတော့လက်ရာများနှင့် အဝင်မုခ်ရှိ စုလစ်ပန်း၊ ရာမလက်ညှိုး၊ မုခ်တံကဲပန်းနှင့် တိုင်ဖုံးပန်းများကို လေ့လာနိုင်သည်။
ထန်းလေးပင်ကြာအင်းရွာ၊ မရိုးသောင်
ထန်းလေးပင်ကြာအင်းရွာ၊ မရိုးသောင်
ဝမ်းပြည့်ဆရာဖိုး
ဇာတ်ထုပ်များ ရေးသားခြင်း
၆။ စက်ဖြတ်သေတ္တာဖွင့်၊
၁၁။ စန္ဒကျီးဖြူဇာတ် (၁၂၆၅)၊
၁၇။ ရတ္တမယ်ကိန္နရာကြီး (၁၂၆၁)၊
၃၀။ စောရဇာတ် (၁၂၆၂)၊
၅၁။ ရွှေလေးပင်၊
၆၉။ ချင်းရွှေဖန်၊
၇၉။ သမ္မေယျဇာတ်။
အင်ကြမ်းရွာ
အင်ကြမ်းရွာ
ရွာသစ်ရွာ၊ ထူတောကမြ
ရွာသစ်ရွာ၊ ထူတောကမြ
လိပ်ကုန်းရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကံထေးရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ကံထေးရွာ(Kanhtay)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ မောင်ဘလောက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၂၃၀ ဖြစ်သည်။
မြန်မာ့သင်္ဘောကျင်းလုပ်ငန်း
ပြည်ပပို့ရေယာဉ်များ
စင်္ကာပူနိုင်ငံ Casey Marine Co., Ltd. ၏ MV Forceful Performer ရေယာဉ်အား ABS ရေယာဉ်စစ်ဆေးရေးအဖွဲ့၏ စစ်ဆေးမှုကို ခံယူ၍ ဒုတိယပြည်ပပို့ကုန်ရေယာဉ်အဖြစ် ၁၉၉၇ခုနှစ်တွင် တည်ဆောက်ပေးခဲ့သည်။
အထွေထွေအင်ဂျင်နီယာလုပ်ငန်း
မြန်မာ့သင်္ဘောကျင်းလုပ်ငန်းတွင်အလျား ၄၀ပေ ရှိသည့် ပစ္စည်းနှင့် အချင်း ၁၀ ပေ ရှိသော ပစ္စည်းများကို တွင်သခုတ်စားပေးနိုင်ပြီး ၂ တန် အလေးချိန်ရှိ သံထည်ပစ္စည်းများကို သံရည်ကျိုသွန်းလောင်းပေးနိုင်သည်။
တောစိမ်းရွာ၊ ရေဦးမြို့နယ်
တောစိမ်းရွာ (Tawsein)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ရေဦးမြို့နယ်၊ ထန်းကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၄၂၄ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားသည်။
ဒိန်းမတ်နိုင်ငံ အုပ်ချုပ်ရေးစနစ်
=အစိုးရစနစ်= ဒိန်းမတ်နိုင်ငံကိုကိုယ်စားပြုဒီမိုကရေစီစနစ်ဖြင့်အုပ်ချုပ်နေပါသည်။ဤစနစ်အရပြည်သူလူထုကရွေးချယ်ထားသောနိုင်ငံရေးသမားများသည် အရေးကြီးသောဆုံးဖြတ်ချက်များကိုဒိန်းမတ်ပါလီမန်၊ဒေသကောင်စီနှင့်ဒေသန္တရကောင်စီတို့တွင်ချမှတ်ကြရသည်။
အခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာအခွှင့်အရေးများ
အခြေခံဥပဒေတွင်အစိုးရအဖွဲ့၏စည်းမျှဉ်းစည်းကမ်းများကိုပေါင်းစပ်ထည့်သွင်းထားပြီးအခြေခံအခွှင့်အရေးများနှင့်လွတ်လပ်ခွှင့်များအတွက်အာမခံချက် များအားထည့်သွင်းရေးဆွဲထားသည်။ဤအခြေအခံစည်းမျဉ်းစည်းကမ်းများသည်ဒိန်းမတ်ပြည်သူထူထု၏နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင်ကြီးကြီးမားမားလွှမ်းမိုးသော အချက်များဖြစ်သည်။ လူထုအနေဖြင့်လွတ်လပ်စွာထုတ်ဖော်နိုင်ခွှင့်၊လွတ်လပ်စွာစုဝေးနိုင်ခွှင့်လွတ်လပ်စွာယုံကြည်ကိုးကွယ်နိုင်ခွှင့်နှင့်လွတ်လပ်စွာပိုင်ဆိုင် နိုင်ခွှင့်တို့အားယင်းတို့၏အခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာအခွှင့်အရေးများဟူ၍ရည်ညွှန်းပြောဆိုလေ့ရှိသည်။
ပွင့်လင်းမှုနှင့်ဖုံးကွယ်ခြင်းမရှိမှု
ပွင့်လင်းမှုနှင့်ဖုံးကွယ်ခြင်းမရှိမှုတို့သည်ကိုယ်စားပြုအစိုးရစနစ်၏အရေးကြီးသောဝိသေသလက္ခဏာများဖြစ်ကြသည်။ဤအချက်ကြောင့်ပါလီမန်အတွင်းအခြေ အတင်ဆွေးနွေးငြင်းခုံမှုများကိုအများပြည်သူများသိရှိနိုင်ကြသလိုပြည်သူလူထုအနေဖြင့်လည်းနိုင်ငံရေးသမားများအားမိမိတို့သိလိုသမျှကိုစိတ်တိုင်းကျဆက် သွယ်မေးမြန်းခွှင့်ရရှိကြသည်။ လက်ရှိနို်င်ငံရေးစနစ်အပေါ်အမြဲတမ်းလေ့လာစောင့်ကြည့်နေကြပြီးသတင်းစာရှင်းလင်းပွဲများမှနေ၍ပွင့်ပွင့်လင်းလင်းထုတ်ဖော်ဝေ ဖန်မှုများလည်းပြုလုပ်ကြသည်။
နိုင်ငံသားများ၏အခွင့်အရေးနှင့်လူထုအာဏာပိုင်များအားစောဒကတတ်အမှုဖွင့်နည်း
စောဒကတတ်မှုများဖြေရှင်းရေးအရာရှိသည်အစိုးရနှင့်မပတ်သတ်ပဲသီးခြားလွတ်လပ်စွာဆောင်ရွက်သူဖြစ်သည်။ အာဏာပိုင်များအနေဖြင့်ဥပဒေ နှင့်လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများအရလုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက်ခြင်းမရှိဟုသံသယရှိသူ၊အမှုနှင့်ပတ်သတ်၍မှားယွင်းစွာလုပ်ဆောင်သည်ဟုသံသယရှိသူမည်သူမဆို စောဒကတတ်မှုများဖြေရှင်းရေးအရာရှိနှင့်တွေ့ဆုံကာအကူအညီတောင်းခံနိုင်သည်။ သို့သော်ဤအရာရှိနှင့်မတွေ့ဆုံမှီအခြားသောနည်းလမ်းများဖြင့် ဖြေရှင်းနိုင်ရန်အရင်ကြိုးစားသင့်ပါသည်။ နိုင်ငံသားတိုင်းသည်စောဒကတတ်မှုများဖြေရှင်းရေးအရာရှိ၏အကူအညီကိုအခကြေးငွေတစ်စုံတစ်ရာပေးရန် မလိုအပ်ပဲတောင်းခံရယူနိုင်ကြသည်။
ဆိုင်းငံ့နှင့်ဆိုင်းငံ့ခြင်းမရှိသောပြစ်ဒဏ်နှစ်မျိုးလုံးတွင်ဆိုးဝါးသောအကျိုးဆက်များရှိနေနိုင်သည်။ ပြစ်ဒဏ်ကျူးလွန်ခဲ့သူတိုင်းအတွက်ယင်းတို့ကျူး လွန်ခဲ့သောပြစ်မှုအမျိုးအစားနှင့်ကျခံခဲ့သောပြစ်ဒဏ်တို့ကိုဖော်ပြရေးသားထားသည့်ရာဇဝတ်မှတ်တမ်းတစ်စောင်စီရှိမည်ဖြစ်သည်။ လုပ်ငန်းရှင်များ အနေဖြင့်အလုပ်သမားများမငှားရမ်းမှီရာဇဝတ်မှတ်တမ်းအားတောင်းယူကြည့်ရှုလေ့ရှိသောကြောင့်ရာဇဝတ်မှုကျူးလွန်ခဲ့သူများအနေဖြင့်အလုပ်ရရှိ ရန်လွယ်ကူမည်မဟုတ်ချေ။
ဒိန်းမတ်ရဲတပ်ဖွဲ့
မည်သူမဆိုရဲတပ်ဖွဲ့အားဆက်သွယ်နိုင်သည်။
ဆန္ဒပြခြင်း
ဤသို့သောစောဒကတတ်မှုများအားလူထု ရှေ့နေအဖွဲ့ကကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းနေချိန်တွင် လူထုရှေ့နေအဖွဲ့၏လုပ်ဆောင်ချက်များအား လွှမ်းမိုးနိုင်သော သီးခြားအဖွဲ့အစည်းတစ်ခုဖြစ်သည့် ရဲတပ်ဖွဲ့နှင့်ဆိုင်သောစောဒကတတ်မှုများဆိုင်ရာ ခရိုင်ဘုတ်အဖွဲ့က အနီးကပ် စောင့်ကြပ်ကြည့်ရှုပေးနေမည်ဖြစ်သည်။
လေထီးဆင်း အဖွဲ့ (အိန္ဒိယရောက် လေထီးရဲဘော်များ)
ဗမာပြည်လွတ်လပ်ရေး တိုက်ပွဲစဉ်အတွင်း ဂျပန်ပြည်ရောက် စစ်ပညာသင်ကြားခဲ့ကြတဲ့ ရဲဘော်သုံးကျိပ်အဖွဲ့ကြီး အရေးပါခဲ့သလို ရဲဘော်သုံးကျိပ် ပြီးရင် အိန္ဒိယရောက် လေထီးရဲဘော်များအဖွဲ့ဟာလည်း အရေးပါတဲ့ အစုအဖွဲ့ ဖြစ်ပါတယ်။
ကြည်အောင် (ကဗျာဆရာ)
ကိုကြည်လင်နဲ့ ကျနော်
သူက ကျနော့်ထက် အသက် အတော်ကြီးသူ ဖြစ်တဲ့ အလျောက် တက္ကသိုလ် ရောက်တာလည်း ကျနော့်ထက် အတော် စောပါတယ်။ ကျနော်က တက္ကသိုလ်မှာ စာတွေ ဘာတွေ ရေးတာ မဟုတ်လို့ သူနဲ့ သိကျွမ်းတာဟာ စာပေကြောင့် မဟုတ်ပါဘူး။ မန္တလေး ခရိုင် ဗကသ၊ မန္တလေး တက္ကသိုလ် ကျောင်းသား ညီညွတ်ရေး တပ်ဦးနဲ့ မန္တလေး တက္ကသိုလ် ကျောင်းသားများ သမဂ္ဂ စတဲ့ လှုပ်ရှားမှုတွေ အတွင်းမှာ ရင်းနှီး ကြတာပါ။ အဲဒီတုန်းက သူဟာ အောင်မင်္ဂလာ ဆောင်မှာ နေခဲ့ဖူးတယ်လို့ အမှတ်ရ နေပါတယ်။ နောက်တော့ ဗောဓိကုန်း ထဲနဲ့ ရေနီမြောင်း ထိပ်က ကိုကံ့ လက်ဖက်ရည် ဆိုင်မှာသာ ကျနော်တို့ချင်း တွေ့ကြ ဆုံကြတာ များပါတယ်။
အထက်ထောင့် မှာတော့ ဖော်ထုတ် လိုက်တာ မကြာသေးဘူး ဖြစ်တဲ့ အဲဒီတုန်းက အင်မတန် သစ်ဆန်းတဲ့ မန္တလေး တက္ကသိုလ်ရဲ့ ကျောင်းတံဆိပ် ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ တံဆိပ် ကိုလည်း (အမေရိကန်ရောက် ပန်းချီဆရာ၊ ကာတွန်းဆရာ၊ စာရေးဆရာ၊ ဒါရိုက်တာ) ကိုဝင်းဖေနဲ့ ကိုပေါ်ဦးသက် တို့ပဲ တီထွင်တာလို့ မှတ်မိ နေပါတယ်။ ကျနော်တို့ အိမ်က စာအုပ် ဗီဒိုထဲမှာ နှစ်လည် မဂ္ဂဇင်း ပေါင်းစုံကို ဒေါင်လိုက် ထောင်ပြီး စီထားရင် ဒီမဂ္ဂဇင်းဟာ တောက်ပတဲ့ အပြာရောင် အနှောင့်နဲ့ ထူးထူးခြားခြား ပေါ်လွင် နေပါတယ်။
မှတ်မှတ်ရရ အဲဒီလို မြေအောက် လုပ်ကြရင်း ကနေ သမဂ္ဂဆိုတဲ့ မြေအောက် စာစောင်လေး တအုပ် ထုတ်ဖြစ်ကြ ပါတယ်။ ဒီမိုင် ၈ ချိုးဆိုက်၊ စာမျက်နှာ ၁၂ဝ လောက်ရှိတဲ့ စာအုပ်လေးပါ။ စာအုပ်ကို ရိုက်တာက ပုံနှိပ်စက် ခပ်ငယ်ငယ် တခုမှာပါ။ ပုံနှိပ်စက် ပိုင်ရှင်ဟာ ကျနော်တို့ကို ထောက်ခံတဲ့သူ တဦး ဖြစ်ပါတယ်။ သူ အခုအထိ သက်ရှိ ထင်ရှား နေထိုင်တုန်း ဖြစ်လို့မို့ ဒီနေရာမှာ ဝမ်းနည်းစွာ နဲ့ပဲ သူ့ရဲ့နာမည်ရင်းကို ချန်လှပ် မှတ်တမ်း တင်ရပါတယ်။
''ဖိုးသံ (လူထု) ဖေဖော်ဝါရီ ၁ဝ၊ ၂ဝဝ၈''
ထန်းတော (မြောက်)ရွာ၊ ရေဦးမြို့နယ်
ထန်းတော (မြောက်)ရွာ (Htantaw(North))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ရေဦးမြို့နယ်၊ ထန်းတောကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၄၂၇ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားသည်။
နောင်ချိုရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
နောင်ချိုရွာ (Nawnghkio)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၅၅၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၄၁၇ ဦး၊ မ ၄၆၈၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၀၉၉ ဦးနေထိုင်သည်။
နန်ရှယ်ရှီဒီးရွာ၊ ပူတာအိုမြို့နယ်
နန်ရှယ်ရှီဒီးရွာ(Nansheisheedee)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ပူတာအိုမြို့နယ်၊ ပန်းမတီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၅၂၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်းမတီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၆၅ ဦး၊ မ ၂၅၅၄ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၅၀၁၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကမ္ဘာအေးစေတီ
စေတီတော်၏ ထီးတော်တင်ပွဲနှင့် ပဌမအကြိမ် ပွဲတော်ကြီးကို ၁၃၁၃ ခု တပေါင်းလတွင် ကျင်းပ၍ ဝန်ကြီးချုပ် ဦးနု ကိုယ်တိုင် ထီးတော်တင်သည်။ ထီးတော်တင်ပွဲကို ၇ ရက်တိုင်တိုင် ကျင်းပသည်။ မကြုံဘူးအောင် စည်းကားလှ၍ စေတီတော်အတွင်း ဌာပနာတိုက်တွင် ကျိန်းဝပ်သော သာသက ဓာတ်တော်များ၊ ရုပ်တုဆင်းတုတော်များကို ဖူးမြော်ခွင့်ရရှိကြသည်။ ဘုရားပွဲတော်ကို နှစ်စဉ် တပေါင်းလတွင် ကျင်းပလေ့ရှိ၍ အထူးပင်စည်ကားသည်။ ရှင်လူအများ ဖူးမြော်ပူဇော်နိုင်ကြရန် မန္တလေးမြို့ နန်းစဉ်ရုပ်ပွားတော်များ၊ သရေခေတ္တရာ နန်းစဉ်ရုပ်ပွားတော် ဌာပနာများ စသည့် ဓာတ်တော်၊ မွေတော်၊ ဆင်းတုတော်များကို အခါအားလျော်စွာ ကမ္ဘာအေးစေတီ၌ ထားရှိလေသည်။ ကမ္ဘာအေးစေတီတော်အနီးတွင် ဗောဓိပင်ကိုလည် စိုက်ပျိုးထားသည်။ ထိုစေတီတော်ကုန်း၌ပင် ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာတင်ရန် လှိုဏ်ဂူကြီးကို ဆောက်လုပ်ရန် လျာထားစီစဉ်၍ အုတ်မြစ်ချပွဲကို ခမ်းနားစွာ ကျင်းပခဲ့သည် နိုင်ငံတော်တွင်း အရပ်ရပ်နှင့် နိုင်ငံခြားတိုင်းပြည်များမှ ရှင်လူအများ လာရောက် ဖူးမြော်ကြသည်။
ဂူပြောက်ငယ် (ဝက်ကြီးအင်း)
ဂူပြောက်ငယ် (ဝက်ကြီးအင်း) ဘုရားသည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပုဂံတွင် တည်ရှိပြီး စေတီပုထိုးအမှတ်မှာ ၂၈၅/၁၉၃−က ဖြစ်သည်။ ဂူပြောက်ကြီးဘုရား၏ အနောက်တောင်ဘက်ရှိ ဝက်ကြီးအင်းနံဘေးတွင် ရှိသည်။ ကျန်စစ်သားမင်းကြီးလက်ထက်တွင် ဘုရားဆောင် အပြင်ပတ်လမ်း ဆင်းတုတော်များ ထားရာ နံရံမုခ်ပေါက်များ ရှေးမွန်ကမ္ဗည်းစာနှင့် နံရံဆေးရေး ပန်းချီကား လက်ရာများကို လေ့လာနိုင်သည်။
ရှင်အာနန္ဒာအုတ်ကျောင်း
ဘုန်းကြီးကျောင်းသည် အာနန္ဒာဘုရားအနီး၌ တည်ရှိသည့်အတွက် အာနန္ဒာအုတ်ကျောင်းဟု ခေါ်ဝေါ်ခဲ့ကြသည်။ ရှင်အာနန္ဒာအုတ်ကျောင်းသည် ပုဂံဒေသရှိ ကုန်းဘောင်ခေတ် လက်ရာ တစ်ခုဖြစ်ပြီး အုတ်ကျောင်းအတွင်း ခရစ်(၁၈)ရာစု ကုန်းဘောင်ခေတ် နံရံဆေးရေး ပန်းချီများကို လေ့လာနိုင်သည်။
ဝင်းထွန်း
ဦးဝင်းထွန်း သည် မြန်မာနိုင်ငံ ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးနှင့် သစ်တောရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန၏ ဝန်ကြီးအဖြစ် ၂၀၁၁ ဖေဖော်ဝါရီလတွင် သမ္မတ ဦးသိန်းစိန်က ခန့်အပ်ခဲ့ပြီး ၂၀၁၆ မတ်လ ၃၀ ရက်နေ့အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ သူသည် နိုင်ငံတော် အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီခေတ်တွင် သစ်တောရေးရာဝန်ကြီးဌာန၌ ဦးဆောင်ညွှန်ကြားရေးမှူးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
သွား၊ ခွေး သွား (တီဗွီဇာတ်လမ်းတွဲ)
ထုတ်လုပ်ရေး
ဇာတ်လမ်းတွဲတွင် အလုပ်လုပ်နေသော ဝန်ထမ်းအချို့တွင် ဇာတ်ကောင်များ၊ သစ်ပင်များနှင့် ယာဉ်များကို ဒီဇိုင်းထုတ်သူ ကန် တာနာ ပါဝင်သည်။
တောင်ကြီးရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
တောင်ကြီးရွာ(Taunggyi)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ မဲတင်းတိမ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၂၇၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မဲတင်းတိမ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၂၇၈ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၆၀၁ ဦး နေထိုင်သည်။ မြစိမ်းရောင်ကျေးရွာစီမံကိန်း ၆၇ ရွာတွင် ပါဝင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငကျွဲနားတောင်းစေတီ
ငကျွဲနားတောင်းစေတီ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပုဂံတွင် တည်ရှိသည့် စေတီဖြစ်သည်။ ငကျွဲနားတောင်းစေတီကို ခရစ်(၁၀)ရာစုတွင် တောင်သူကြီးမင်း၊ အေဒီ(၉၃၁−၉၆၄) တည်ခဲ့သည်။ ငကျွဲနားတောင်းစေတီ၏ ပုံစံမှာ အခြေခံအားဖြင့် သရေခတ္တရာ၊ ပျူတို့တည်ခဲ့သည့် ဘောဘောကြီး၊ ဘုရားကြီး၊ ဘုရားမာ စေတီပုံစံများနှင့် တူညီပြီး လုံးစောက်သော ပုံသဏ္ဌာန်ရှိကာ အောက်ခြေအုတ်ခုံ အဝိုင်းခံ၍ တည်ထားသည်။ ငကျွဲနားတောင်းစေတီသည် (၄၄)ပေ မြင့်ပြီး စေတီတစ်ခုလုံး စဉ့်စိမ်းရောင် သုတ်ထားသည်။
အောင်ကြီး
ပြည်တွင်းစစ်
၁၉၄၉ ပြည်တွင်းစစ် ပြင်းထန်လာချိန်မှာတော့ သခင်အောင်ကြီး တပ်ထဲပြန်ဝင်ပြီး သောင်းကျန်းမှု နှိမ်နင်းရေးတပ်ဖွဲ့တွေ စုခဲ့သည်။ left|thumb|176x176px|မဟာသရေစည်သူဘွဲ့ စစ်ပြီးခေတ် ပြန်လည်ထူထောင်သည့် မြန်မာ့တပ်မတော်၌ ပါဝင်ခဲ့ရာ ပြည်တွင်းစစ် အစပိုင်းတွင် ဂုဏ်ထူးဆောင် ဗိုလ်မှူးကြီး ရာ ထူးဖြင့် စစ်သားစုဆောင်းခြင်းနှင့် ထောက်ပံ့ရေးကိစ္စများကို တာဝန်ယူခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းမှာတော့ ဗိုလ်မှူးချုပ် ရာထူးနဲ့ ကာကွယ်ရေး ဦးစီးချုပ်( ကြည်း) ဖြစ်လာသလို မဟာသရေစည်သူဘွဲ့ ရခဲ့သည်။ လစ်လပ်နေသည့် ဒုတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ရာထူးကို ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ကြီးအား ခန့်အပ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။
တော်လှန်ရေးကောင်စီ ဒုဥက္ကဋ္ဌ
၁၉၆၂ ခုနှစ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း၏ အာဏသိမ်းယူမှုတွင် ပါဝင်ခြင်းမရှိဘဲ အသစ်ဖွဲ့စည်းသည့် တော် လှန်ရေး ကောင်စီ တွင် ဒု ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ပေးမှသာ ဦးအောင်ကြီးအနေဖြင့် သိရှိရသည်ဟု စာရေးဆရာ ကိုကိုမောင်ကြီး( အညမည ဦးချစ်လှိုင်) ၏ တရံရောအခါများ စာအုပ်တွင် ရေးသားထားသည်။
ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယကံ
ဤ အကြောင်း လေးပါး ပြည့်စုံမှ ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနီယကံသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ အကျိုးပေး သည်ဟုလာသည်၊ ထိုအကြောင်းလေးပါးမှာ ဒါနကုသိုလ်စေတနာ၏ ဒိဋ္ဌဓမ္မအကျိုးပေးရာ၌သာ သက်ဆိုင်သည်ဟု မှတ်ပါ။]
လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန
သမိုင်းကြောင်း
မြန်မာနိုင်ငံ၏ စီးပွားရေး ဖွံ့ဖြိုးမှုသည် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးအပေါ်၌သာ အထက်ကျော်ကာရီမှစ၍ ယနေ့တိုင် အားကိုးအားထားပြုနေခဲ့ရသည့်အလျောက် နိုင်ငံ၏ အဓိကဖြစ်သော စိုက်ပျိုးရေးကို ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံ၏ အစိုးရဌာနတစ်ခုအနေဖြင့် ခွဲခြားသတ်မှတ်ထားခဲ့လေသည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ် ဖြစ်ပွားပြီးသည့်နောက်တွင် ဆန် စပါးတိုးချဲ့စိုက်ပျိုးရေးနှင့် အသီးအနှံမျိုးစုံ ပိုမိုထွက်ရှိရေး လုပ်ငန်းရပ်များတွင် လုပ်ကိုင်ရန် အရေးတကြီး လိုအပ်လာသည်ဖြစ်သောကြောင့် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဌာနကို ဌာနခွဲငါးခုထားရှိကာ ၁၉၅၄ ခုနှစ် တွင် ပြန်လည်ဖွဲ့စည်း လုပ်ကိုင်လာခဲ့သည်။ ယင်းဌာနခွဲငါးခုတို့မှာ အုပ်ချုပ်ရေးဌာနခွဲ၊ သုတေသနဌာနခွဲ၊ တိုးချဲ့လုပ်ကိုင်ရေးဌာနခွဲ၊ စက်ယန္တရားဌာနခွဲနှင့် ရောင်းဝယ်ရေးဌာနခွဲတို့ ဖြစ်ကြ၍ ဌာနခွဲတစ်ခုတွင် အကြီးအကဲ အုပ်ချုပ်သူတစ်ဦးစီ ထားရှိလေသည်။
အော်ကွိလာ (ကြယ်စုတန်း)
အော်ကွိလာ သည် အီကွေတာကောင်းကင်ယံရှိ ကြယ်စုတန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ လက်တင်ဘာသာဖြင့် ဝန်လူငှက်ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ယင်းငှက်သည် ဂရိ-ရောမ ဒဏ္ဍာရီအရ ဇူးနတ်ဘုရား၏ မိုးကြိုးလက်နက်ကို ကိုင်ဆောင်သည်ဟုဆိုသည်။ ကြယ်စုတန်းသည် နဂါးငွေ့တန်း ဂလက်ဆီနှင့်အတူတည်ရှိသောကြောင့် မြောက်ကမ္ဘာလုံးခြမ်း နွေရာသီတွင် အကောင်းဆုံးမြင်ရသည်။
တရုတ်စံကား
ဖော်ပြချက်
အသီးမှာ ဦးချိုပုံသဏ္ဍန်ရှိသော သီးတောင့်ဖြစ်သည်။ အလျား ၈ လက်မရှိသည်။ နှစ်ခုတွဲ သီးသည်။ တွဲလောင်းကျ နေသော အညှာတွင် အတွဲလိုက် သို့မဟုတ် အစုံလိုက်အသီးသီးသည်။ ဝါခေါင် ၊ တော်သလင်း တွင် သီးသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် တွေ့ရသော သီးတောင့်များ၌ အစေ့ကိုမတွေ့ရချေ။ မြန်မာနိုင်ငံ၌လည်း ယင်းအစေ့ကိုတွေ့ရခဲသည်။
မြင်ဦးရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
မြင်ဦးရွာ (Myinu)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ မင်းကင်းမြို့နယ်၊ မြင်ဦးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၈၂၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းကင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပက္ကော်ဒုံလီမန်းရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ပက္ကော်ဒုံလီမန်းရွာ (Petkawdonliman)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၅၆၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၄၁၇ ဦး၊ မ ၄၆၈၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၀၉၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ဝါးရင်းတုတ်ရွာ၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လင်းဝေမြိုင်
လင်းဝေမြိုင် [၁၉၄၉ - ၂ဝဝ၂]
၁၉၇၇ ခုနှစ် ပညာရေး တက္ကသိုလ် နှစ်ပတ်လည် မဂ္ဂဇင်းတွင် စာ စတင် ရေးခဲ့သည်။ ခေတ်ပြိုင် မဂ္ဂဇင်း များတွင် နိုင်ငံတကာ စာပေ၊ ရုပ်ရှင်၊ ဂီတ၊ နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေး၊ အင်တာဗျူး စသည့် ဆောင်းပါးပေါင်း (၆ဝဝ) ကျော်နှင့် ဘာသာပြန် ဝတ္ထုတို၊ ဝတ္ထုလတ်ပေါင်း (၂ဝဝ) ကျော်ခန့် ပြန်ဆို ရေးသား ခဲ့သည်။ ကုတ်အင်္ကျီ (၁၉၉၁ - ၁၉၉၉)၊ အလွမ်းတခြင်းနှင့် ပန်းနှင်းဆီ (၁၉၉၇)၊ တော (၁၉၉၈)၊ စစ် (၁၉၉၉)၊ အဖေနဲ့ တွေ့ချင် သတဲ့လားနှင့် နိုင်ငံတကာ ဝတ္ထုတိုများ (၁၉၉၉)၊ ဂန္ဓဝင် ဝတ္ထု - ဂန္ဓဝင် ရုပ်ရှင် (၂ဝဝ၂)၊ အိုင်းဆက်ဗာရှီဗစ်ဆင်းဂါး ဝတ္ထုတိုများ (၂ဝဝ၃) တို့မှာ ထင်ရှားသည်။ ဦးမြင့်ဦး (အင်္ဂလိပ်စာ နည်းပြဟောင်း) ကလောင် အမည်ဖြင့် အင်္ဂလိပ် ဘာသာ စာအုပ် ၁ဝ အုပ်၊ အင်္ဂလိပ် - မြန်မာ အဘိဓာန် ၂ အုပ် တို့ကို တည်းဖြတ် ခဲ့သည်။
သစ်လွင်၊ လင်းယုန်
လင်းယုန်သစ်လွင် (၁၉၁၇-၁၉၉၃)
၁၉၅၀ - ပြည့်နှစ်၊ စာရေးဆရာအသင်းနှစ်ပတ်လည်စာပေပြိုင်ပွဲတွင်တို့ကျေးရွာဝတ္ထုတိုဖြင့် ဝတ္ထုတိုဆုရရှိခဲ့။
လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီး
လယ်တီ ဆရာတော် ဘုရားကြီး၏ တပည့်ရင်း ဖြစ်သူ လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဆရာ ဦးမောင်ကြီးမှာ အထက် မြန်မာပြည် မုံရွာမြို့ တောင်ဘက် ခုနစ်မိုင်ခန့် တွင် တည်ရှိသော မုံရွာမြို့နယ် ညောင်ဖြူပင်ရွာ ဇာတိ ဖြစ်သည်။ သက္ကရာဇ် ၁၂၄ဝ ပြည့်နှစ်၊ တပို့တွဲလဆန်း ၉ ရက်နေ့တွင် ဖွားမြင်ခဲ့သည်။
လယ်တီ ပဏ္ဍိတသည် ရဟန်း ၅ ဝါ အရတွင် ပါဠိ ပိဋကတ် ဆိုင်ရာ တို့၌ လည်းကောင်း၊ သင်္သကရိုက် ဆိုင်ရာ တို့၌ လည်းကောင်း ရှင် လူ ပရိသတ် အပေါင်းက အံ့ဩ ချီးမွမ်း ရလောက်အောင် စုံစုံလင်လင်ပင် သင်ကြား တတ်မြောက်ပြီး ဖြစ်သည့် အလျောက် ပစ္စယ မဉ္စရီ၊ ဝီထိမဉ္စရီ၊ ပရမတ္ထ သံခိပ်ဋီကာ၊ ပါဠိ အဘိဓာတ် စသော ကျမ်းများကို စတင် ရေးသား လေတော့သည်။
သို့ရာတွင် ထိုပထမ ကမ္ဘာစစ်ကြီး ပြီးဆုံးခါနီး ဂျာမန်တို့ ဘက်သို့ အသားပေး ရေးသားခြင်း၊ ဂျာမန် စစ်အောင်နိုင်မှု တို့ကို အကြီးအကျယ် ထည့်သွင်းခြင်း တို့ကြောင့် ‘မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ’ ခေါ် ရှေးယခင် ‘မြန်မာ့အလင်းမဂ္ဂဇင်း’ သည် ဗြိတိသျှ အစိုးရ တို့၏ အငြိုအငြင်ကို အထူးခံရကာ နောက်ဆုံး၌ ဆက်လက် ထုတ်ဝေခြင်း မပြုရ တော့ဘဲ ပိတ်ထား ရသည့် အထိပင် ဖြစ်သွားသည်။ ထိုအခါ လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးသည် ‘ပညာ့အလင်းမဂ္ဂဇင်း’ သို့ ကူးပြောင်း ဝင်ရောက်ကာ ဆရာ ပီမိုးနင်းနှင့် အတူ လုပ်ကိုင် ပြန်လေသည်။ ပညာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်းတွင် လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီးသည် သခင်မြင့်ကြီး၊ တင်တင်မြ စသော ဝတ္ထုကြီးများ ကိုလည်း ဆင်၍ ရေး၏။ မြန်မာ့ စာပေ သမိုင်းတွင် ရာဇဝင် ဝတ္ထုကြီးများ အနက် ပထမဆုံး ဖြစ်သော ‘နတ်ရှင်နောင် ရာဇဝင် ဝတ္ထု’ ကိုလည်း ထွင်၍ ရေး၏။ မြန်မာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်းတွင် ရေးလက်စ ဖြစ်သော ‘မောင်သောက အိပ်မက်ခန်း’ ကိုလည်း ‘နေတာရီ ဝတ္ထု’ ဟူသော အမည်ဖြင့် ဆက်၍ ရေး၏။ လူတို့ လိုက်နာ ကျင့်ဆောင်ရန် လမ်းညွှန် ဆောင်းပါးများ ဖြစ်သော ‘နိတိမဉ္စရီခန်း’ ကိုလည်း စ၍ ရေး၏။ ‘သန်းသန်းဝတ္ထု’ ကဲ့သို့သော ဝတ္ထုတို ကလေးများ ကိုလည်း အများအပြားပင် ဖွဲ့၍ ရေး၏။ ထိုဝတ္ထုများ အနက် ‘အလင်းနှင့် အမှောင်’ ဟူသော ဝတ္ထုတို ကလေးကို ရုပ်ရှင် လောကတွင် အစ အဦးဆုံးပင် ထင်ပေါ် ကျော်ကြား ခဲ့ပေသော ဦးအုန်းမောင်၏ လက်ထက်က ပညာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်း၏ အုပ်ချုပ်မှု မန်နေဂျာလည်း ဖြစ်၍ ရုပ်ရှင် ဒါရိုက်တာလည်း ဖြစ်ပေသော ‘ဒါရိုက်တာ တုတ်ကြီး’ က ‘ချစ်အာရုံ’ ဟူသော အမည်ဖြင့် ရုပ်ရှင် ရိုက်ကူးကြောင်း နှင့်လည်း အမှတ်အသား ရှိပေသည်။
လောကီ၊ လောကုတ္တရာ နှစ်ဖြာသော အကျိုးကို ရှေးရှု၍ ကျမ်းပြုရပေါင်း များလွန်း လာရကား အသက် ၅၅ နှစ်ခန့် အရွယ်တွင် အမူးရောဂါ စွဲကပ်လာရကာ နောက်ဆုံး၌ မတတ်သာ တော့သဖြင့် အင်္ဂလိပ် သက္ကရာဇ် ၁၉၃၃ ခုနှစ် (မြန်မာ သက္ကရာဇ် ၁၂၉၄ ခုနှစ်၊ နတ်တော်လ) တွင် မုံရွာမြို့သို့ တဖန် ပြန်လည် ပြောင်းရွှေ့ နေထိုင် ရတော့သည်။
ရေမွှေး
အာရပ်လူမျိုးတို့သည် ရှစ်ရာစုနှစ်ခန့်တွင် နှင်းဆီပွင့်ချပ် တို့ကို ပေါင်းတင်၍ နှင်းဆီအမွှေးရည်ကို စတင် ပြုလုပ်ခဲ့ကြ သည်။ ကိုးရာစုနှစ်ခန့်တွင် ပါးရှင်းလူမျိုးတို့သည် နှင်းဆီရည် ကို တိုးချဲ့၍ လုပ်တတ်ခဲ့ကြသည်။ ထိုမှ တစ်စတစ်စ ကြံစည် စမ်းသပ်ခြင်းဖြင့် ခေတ်မီရေမွှေးများ ပေါ်ထွက်လာလေသည်။ ရေမွှေးပြုလုပ်သူများသည် ရှေးအခါကပင် ရေမွှေး အကောင်းဆုံးသည် မည်သည့်နည်းနှင့်မျှ တစ်မျိုးတည်းမှ မရနိုင်ကြောင်းကို သိခဲ့ကြလေသည်။ ပစ္စည်းပေါင်း မြောက်မြား စွာမှ ရရှိသော ရေမွှေးများကို ကျွမ်းကျင်စွာ ရောစပ်ခြင်းဖြင့် သာ ပြုလုပ်လေ့ရှိကြသည်။ ယနေ့တိုင်ပင် ရေမွှေးကောင်းများ ကို အမြောက်အမြား မပြုလုပ်နိုင်ကြသေးချေ။ တစ်စတစ်စ တိုးတက်ကောင်းမွန်လာသည်အထိ ပြုပြင်လာရသော အတတ် ဖြစ်သဖြင့် လွယ်လွယ်နှင့် ရေမွှေးကောင်း ဖြစ်လာအောင် စပ်ယူနိုင်မည် မဟုတ်ချေ။ နှစ်ပေါင်းများစွာ လေ့လာမှတ်သား လာခဲ့သူ၊ ကျွမ်းကျင်သည့် ရေမွှေးစပ်သူများကသာ ရေမွှေး ကောင်းဖြစ်လာအောင် ရောစပ်ပေးနိုင်လေသည်။ ထိုရေမွှေး ရောစပ်သူမျးက တိရစ္ဆာန်၊ အပင်နှင့် ဓာတုဗေဒနည်းဖြင့် လုပ်ယူသည့် ရေမွှေးအမျိုးမျိုးကို ရောစပ်ယူကြသည်။ ရေမွှေး အမျိုးမျိုးကို ရောစပ်ယူကြသည်။ ရေမွှေးအမျိုးမျိုးဖြစ်အောင် ထိုအခြေခံ ရေမွှေးများကို အချိုးအမျိုးမျိုးဖြင့် စပ်ယူနိုင်ပေ သည်။ ရေမွှေးအကောင်းဆုံးတွင် တိရစ္ဆာန်မှ ရရှိသည့်အမွှေး အကြိုင် အများဆုံးပါသည်။ အကောင်းဆုံး ရေမွှေးကို များ သောအားဖြင့် ပြင်သစ်နိုင်ငံတွင် ပြုလုပ်သည်။
ကြောင်ကတိုးမှ ရရှိသည့် အမွှေးအကြိုင်ကို မျက်နှာနှင့် ကိုယ်လိမ်းပေါင်ဒါများတွင် ထည့်ပေးလေ့ရှိကြသည်။ အလွန် ကောင်းမွန်သည့် ရေမွှေးများတွင် ကတိုးဆီသည် ပါစမြဲဖြစ်၏။ တရုတ်နိုင်ငံမှ ရရှိသည့် တုန်ကင်ကတိုးသည် ကတိုးတွင် အကောင်းဆုံးဖြစ်ပြီးလျှင် ဈေးလည်း အကောင်းဆုံးဖြစ်၍ တိရစ္ဆာန်မှ ရရှိသည့် အမွှေးအကြိုင်ဖြစ်သည်။ ကက်စတာဆီကို အရက်ပြန်နှင့် ခပ်ပျော့ပျော့ရောစပ်ထားပြီးလျှင် ရေမွှေး အမြောက်အမြားတွင် အသုံးပြုလေ့ရှိကြလေသည်။ မွှေးကြိုင်သည့် အပင်များတွင် အမွှေးအကြိုင်များကို အိတ်ငယ်ကလေးများတွင် သိုလှောင်ထားလေ့ ရှိကြသည်။ ထိုအမွှေးအကြိုင်မှာ ဆီဖြစ်၍ ရေမွှေးလုပ်သူများက ထိုဆီကို အရေးကြီးသည့်ဆီဟု ခေါ်လေ့ရှိကြသည်။ အပင်အမျိုးမျိုးတွင် နေရာအမျိုးမျိုး၌ အရေးကြီးသည့်ဆီ ရှိကြလေသည်။ အနံ့ ပြေပြစ်သည့် ရေမွှေးများသည် များသောအားဖြင့် ပန်းပွင့်များမှ လုပ်ယူကြခြင်း ဖြစ်သည်။ ရေမွှေးပြုလုပ်သူများသည် အရေးကြီး သည့် ဆီများကို ပန်းပွင့်များမှ နည်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ထုတ်ယူကြ လေသည်။ မွှေးကြိုင်သည့် ပန်းပွင့်များ၏ ပွင့်ချပ်များကို ရေနှင့် ပြုတ်လိုက်သောအခါ ပွင့်ချပ်များရှိ အရေးကြီးသည့် ဆီသည် ဓာတ်ငွေ့အဖြစ်သို့ လျင်မြန်စွာ ပြောင်းလဲသွား၏။ ထိုနောက်မှ ဓာတ်ငွေ့များကို အအေးခံ၍ အရည်အဖြစ်သို့ ပြန်၍ ပြောင်းလဲ သွားစေသည်။
ခင်မြင့်မြင့်
ခင်မြင့်မြင့် (၁၉၄၄-၂၀၀၉) သည် မြန်မာလူမျိုး စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်၊ ကာယအလှမယ်နှင့် အလှူရှင် ဖြစ်သည်။ မြန်မာ အမျိုးသမီးစွမ်းဆောင်ရှင်များအသင်းတွင် ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သည်။
မယ်ဗမာ
၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် မယ်ဗမာပြိုင်ပွဲသို့ ဝင်ပြိုင်ရာ အနိုင်ရသဖြင့် အမေရိကန်နိုင်ငံ၊ ဖလော်ရီဒါပြည်နယ်၊ လောင်းဘိချ်၌ ကျင်းပသော မယ်စကြဝဠာပြိုင်ပွဲသို့ သွားရသည်။ အမေရိကန် မီယာမီမြို့ ကမ္ဘာ့အဆင့် မယ်စကြဝဠာလောင်းပြိုင်ပွဲတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။
ဒုတိယ နဝဒေး
နဝဒေး ငါးဦး
ဝက်မစွတ်နဝဒေးမှာ ၁၁၆၁-ခုနှစ်လောက်က ဘိုးတော်ဘုရားက နဝဒေးဘွဲ့ကို ပေးသနားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဒုတိယနဝဒေး သို့မဟုတ် မော်ကွန်းနဝဒေးဟုလည်း ကျော်ကြားသည်။
အတ္ထုပ္ပတ္တိ
ဝက်မစွတ်နဝဒေးသည် သက္ကရာဇ် ၁၁၁၇-ခုနှစ်တွင် ဖွားမြင်သည်။ ငယ်မည်မှာ မောင်နု ဖြစ်သည်။ စစ်ကိုင်းမြို့နယ်၊ မြေလတ် ဆားတောင်မ ငါးရွာတွင် အပါအဝင်ဖြစ်သော ရွာဝေးရွာသူကြီး မျိုးရိုးဖြစ်သည်။ (ဆားတောင်မ ငါးရွာကား (၁)တောင်ပိုရွာ (၂)သူဋ္ဌေးကုန်းရွာ (၃)ရေကြည်ရွာ (၄)ရွာစိုက်ရွာ (၅)ရွာဝေးရွာ တို့ဖြစ်သည်။)
ဝက်မစွတ်နဝဒေးသည် မော်ကွန်းတစ်ဆယ့်ငါးစောင် ရေးခဲ့သည်။
ကမ္ဘာဦး တိရစ္ဆာန်များ
ကျွန်ုပ်တို့ မှီတင်းနေထိုင်သော ကမ္ဘာကြီး၏ သက်တမ်းသည် မည်ရွှေ့မည်မျှ ရှိခဲ့ပြီဟု မည်သူ မျှ မခန့်နိုင်သေးချေ။ သို့ရာတွင် ကမ္ဘာတည်လာသည်မှာ နှစ်ပေါင်း သိန်း၊ သန်းမက ကြာရှည်လာပြီ ဖြစ်ကြောင်းကား ထင်ရှားပေသည်။ ယနေ့အခြေအနေမျိုးသို့ရောက်ရှိအောင် နှစ်ပေါင်းမည်မျှ၊ ခေတ်ပေါင်းမည်မျှ သဘာဝတရားက ဖန်တီး ပြုပြင်ပေးခဲ့ရသည်ကို မှန်းဆ၍သာ ကျေနပ်ရလေသည်။ ယခုခေတ်တွင် တိုးတက်နေသောခေတ်ဖြစ်၍ လူများ သည်လည်း အစစအရာရာတွင် တိုးတက်နေကြသည့်အလျောက် ရှေးက မသိဘူးသောအရာများကို သိရှိနိုင်ကြ၏။ အတတ်ပညာ အမျိုးမျိုးကို သိရှိနိုင်ကြ၏။ အတတ်ပညာ အမျိုးမျိုး ထွန်းကားနေသဖြင့်လည်း အစစအရာရာ၌ လက်တွေ့စုံစမ်း ရှာဖွေကြ၏။ သို့ဖြစ်လေရာ မိမိတို့နေထိုင်ကြသော ကမ္ဘာကြီး ၏ နောက်ကြောင်းကိုလည်း ပြန်လည်သုံးသပ်ကြ၏။ ကမ္ဘာဦး အခါက လူများမည်ကဲ့သို့ နေထိုင်ကြသည်၊ ကမ္ဘာပေါ်တွင် မည်ကဲ့သို့သော အခြေအနေမျိုး ဖြစ်ပေါ်သည်၊ မည်သို့မည်ပုံ တိုးတက်ပြောင်းလဲလာသည် စသော ပြဿနာရပ်များကို အဖြေ ရှာကြ၏။ အထူးသဖြင့် နိုင်ငံသမိုင်းဆရာတို့သည် အကြောင်း အကျိုး အမျိုးမျိုးကို တွေးတောဆင်ခြင်၍၎င်း၊ မြေကြီးများကို တူးဖော်၍၎င်း၊ ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများကို ဆက်စပ်၍၎င်း၊ ကမ္ဘာနောက်ကြောင်း အခြေခံသမိုင်းကို ဆက်စပ်ကြည့်ကြ၏။ ခေတ်မီနိုင်ငံများ၌မူကား နိုင်ငံအစိုးရကိုယ်တိုင်ကပင် ငွေကြေး မြောက်မြားစွာ အကုန်အကျခံပြီးလျှင် ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများကို တူးဖော်စေသည်။ တူးဖော်ရရှိသော ဝတ္တုပစ္စည်းများကိုလည်း ပျောက်ပျက်မသွားစေရန် ပြတိုက်ကြီးများ၌ ကောင်းစွာ ထိန်းသိမ်းထားလေသည်။ လန်ဒန်မြို့ရှိ ပြတိုက်ကြီး၊ နယူးယော့ မြို့ရှိ သဘာဝသမိုင်းပြတိုက်ကြီးများတွင် မြေအောက်မှ တူးဖော်ရရှိသော ကျောက်များမှ ထွင်းယူရရှိသော အရာဝတ္တု ပစ္စည်းများကို ပကတိ အနေအထားဖြစ်အောင် ပုံသွန်း၍ ထားသဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့ တွေ့ရှိနိုင်သည်။ မြေကြီးများကို တူးဖော် ရာ၌၎င်း၊ ကျောက်များကို ထွင်းသောအခါ၌၎င်း၊ ရှေးဦးကမ္ဘာ တွင် ကျက်စားခဲ့သည့် သတ္တဝါများ၏ အရိုးများ၊ အရိုးစုများကို တွေ့ရှိရပေသည်။ ထိုအရိုးများကို ဆက်ကြည့်သောအခါ ထို ခေတ်က တိရစ္ဆာန်များ၏ ပုံပန်းသဏ္ဌာန်ကို အကြမ်းအားဖြင့် တွေ့ရှိနိုင်သည်။
၂၀၁၄ ယင်ကျန်းငလျင်
၂၀၁၄ ယင်ကျန်းငလျင် သည် တရုတ်နိုင်ငံ၊ ယူနန်စီရင်စု၊ ယင်ကျန်းမြို့တွင် မေလ ၂၄ ရက်နေ့ မနက် ၄ နာရီ ၄၉ မိနစ်တွင် လှုပ်ခတ်ခဲ့သည့် ငလျင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ငလျပ်ပမာဏသည် ၅.၆ ရှိပြီး ပြင်းအားကို Mercalli ပြင်းအားစကေးသည် ၇ (အလွန်ပြင်း) ဖြစ်ခဲ့သည်။ ငလျင်ဗဟိုချက်သည် ကချန့်မြို့ (Kachang) တွင် ဖြစ်သည်။ ယူနန်စီရင်စုငလျင်ဌာနက ငလျင်ကြီးလှုပ်ခတ်ပြီးနောက်တွင် ငလျင်ငယ် ၁၄ ကြိမ် လှုပ်ခတ်ခဲ့သည်ဟု ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
ပေါက်ပန်းဖြူ
အပင်
သစ်ပျော့ပင်မျိုး ဖြစ်၍ ပေ၂၀ မှ ၃၀ အထိ မြင့်သည်။ အကိုင်း အခက်များစွာ ဖြာသည်။
အရွက်
ရွက်လွှဲ ထွက်သည်။ ငှက်မွှေး ရွက်ပေါင်း ဖြစ်သည် ။၆ လက်မမှ ၁ ပေ အထိ ရှည်၍ ရွက်မြွှာ များ ၂၀-၄၀ စုံ အထိ ပါရှိသည်။ ရှည်မျောမျော ပုံသဏ္ဌာန် ရှိပြီး ရွက်ရင်း ရွက်ထိပ် ဝိုင်းသည်။ ရွက်ပြား ပြောင်ချော၍ အနား ညီသည်။
အသီး
အသီး တောင့်ရှည် ဖြစ်သည်။ တွဲလျားကျနေသည့် သီးတောင့် တစ်ခုတွင် အစေ့များစွာ ပါရှိ၏ ။ နတ်တော်လမှ တပို့တွဲလအတွင်းအသီး ရင့်သည်။
ခနောက်စိမ်း
တစ်ကမ္ဘာလုံးမှ ထွက်သမျှခနောက်စိမ်း သတ္တုရိုင်းများ အနက် ရာခိုင်နှုန်း ၈ဝ ခန့်ကို တရုတ်နိုင်ငံ ဟူနန်နယ်မှ တူးဖော်ရရှိသည်။ ပြင်သစ်၊ အာရှမိုင်းနား၊ ချက်၊ ဆလို ဗားကီးယား၊ ဘိုလီးဗီးယားနှင့် မက္ကဆီကိုနိုင်ငံမှလည်း ထို သတ္တုရိုင်းကို တူးဖော်ရရှိသည်။ ခနောက်စိမ်းကို အထူးသဖြင့် စတစ်ဗနိုက်(ကန့်ဝင် ခနောက်စိမ်း)ခေါ် သတ္တုရိုင်းဖြစ်သော အန်တီမိုနီ ဆာလဖိုက်(ဒ)မှ ထုတ်ယူရရှိ၏။ ဤ စတစ်ဗနိုက် ခေါ် အန်တီမိုနီ သတ္တုရိုင်းအမဲကို ရှေးအခါက အမျိုးသမီးများသည် မျက်ခုံးနှင့် မျက်တောင်ဆိုးဆေး ပြုလုပ်ရာ၌ အသုံးပြုခဲ့လေသည်။ အန်တီမိုနီအနီကို နီလွင်သော ဆီဆေးနှင့် အရောင် ဆေးများအပြင် မီးခြစ်နှင့် မီးရှူး မီးပန်းများပြုလုပ်ရာတွင် အသုံးပြုလျက် ရှိကြသည်။ စတစ်ဗနိုက်ကို ဥရောပအလယ်ပိုင်း၊ တရုတ်နှင့် ဂျပန်နိုင်ငံတို့တွင် အများအပြား တူးဖော်ရရှိ၍၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ပါဝင်သော အလာစကာ၊ နီးဗားဒါး နှင့် ကယ်လီဖိုးနီးယား ပြည်နယ်များတွင်လည်း ထပ်မံတွေ့ရှိသည်။ ခနောက်စိမ်း ဓာတ်ဆားများသည် အလွန်အဆိပ်ပြင်းထန်၍၊ ထိုအဆိပ်များသည် စိန်သတ္တု (Arsenic) ပါဝင်သော ဓာတ်ဆားများရှိ အဆိပ်နှင့် ဆင်တူပေသည်။
ရေယွန်
ဗစ္စကို့နည်းဖြင့် ရေယွန်ပြုလုပ်ရာ၌ စက်ရုံများသို့ ရောက် လာသော သစ်နှင့်ဝါးများကို ပထမပျော့ဖတ်စက်မှ ပျော့ဖတ်ဖြစ် အောင် လုပ်ပေးလိုက်သည်။ ထိုနောက် အညစ်အကြေးများမှ စင်ကြယ်စေရန် ကော့စတစ်ဆိုဒါရည်ဖြင့် ဆေးပေးပြီးလျှင် အစိတ်စိတ်အမြွှာမြွှာဖြစ်အောင် စက်ဖြင့် ချေပေးရပြန်သည်။ ထိုချေပြီးသား အစအနများကို တစ်ဖန် ကာဗွန်ဗိုင်ဆာလဖိုဒ်ပျော်ဝင်ရည် ထည့်ထားသောကန်တွင် ထည့်ပြီးလျှင် အတော် ကြာအောင် မွှေပေးရသည်။ ထိုအခါ ဆဲလျူလို့ အစအနများသည် လိမ်မော်ရောင်ရှိသော ဆဲလျူလို့ဇန်သိတ်ခေါ် ပစ္စည်း ဖြစ်လာသည်။
အဆိုပါ ပစ္စည်းကို ကော့စတစ်ဆိုဒါ ပျော်ဝင်ရည်တွင် ဖျော်ပြီးလျှင် စစ်ယူလိုက်သည်။ ထိုနေက် မှောင်ခန်းတွင်းရှိ ကန်များထဲသို့ စုပ်သွင်းပေးပြီးလျှင် ကန်များထဲ၌ ငါးရက်မျှ ထားပြီးနောက် တစ်ဖန် အကြိမ်ကြိမ် ပြန်၍ စစ်ပေးပြန်သည်။ ထိုအခါ ပျားရည်ကဲ့သို့ စေးပျစ်၍ ပယင်းရောင်ရှိသော ပစ္စည်း တစ်မျိုး ဖြစ်လာသည်။ ထိုပစ္စည်းသည် ဗစ္စကို့ဖြစ်၍ ထိုပစ္စည်း မှ ပိုးမျှင်ပြုလုပ်ရန် အဆင့်တစ်ဆင့်သာ ကျန်ပေတော့သည်။ ထိုသို့ ဗစ္စကို့မှ တစ်ဆင့် ရေယွန်ပြုလုပ်ယူရသောကြောင့် ဤ နည်းကို ဗစ္စကို့နည်းဟု ခေါ်တွင်ခြင်း ဖြစ်သည်။
ပြိုင်းတောင်ရွာ၊ အထက်နန်းရာ
ပြိုင်းတောင်ရွာ၊ အထက်နန်းရာ
ပက္ကော်ပရှာပူးရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ပက္ကော်ပရှာပူးရွာ (Petkawpasharpu)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၅၇၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၄၁၇ ဦး၊ မ ၄၆၈၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၀၉၉ ဦးနေထိုင်သည်။
အုပ်ဖိုရွာ၊ စလင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တာမွေမြို့နယ်
ကျန်းမာရေး
တာမွေမြို့နယ်တွင် မျက်စိဆေးရုံ၊ အလုပ်သမားဆေးရုံ၊ နား၊ နှာခေါင်းလည်ချောင်းဆေးရုံ တို့ တည်ရှိသည်။
ရပ်ကွက်များ
၂။ တာမွေလေးရပ်ကွက်၊
၁၁။ ပုသိမ်ညွန့်ရပ်ကွက်၊
၁၅။ ဘိုးလိန်းအောင်မင်္ဂလာရပ်ကွက်၊
၁၉၈၄
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
အောင်ချမ်းသာရွာ၊ ကတိုး
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘုတလင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၉၈၄
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အုန်းပင်ခြံရွာ၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်
အုန်းပင်ခြံရွာ (Ohnpinchan)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်၊ အုန်းပင်ခြံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၇၂၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အုန်းပင်ခြံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၅၆ ဦး၊ မ ၁၄၂၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၈၃ ဦးနေထိုင်သည်။
နနွင်းချောင်းရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းကင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၉၈၅
ဇန်နဝါရီလ
(၇) ရက်။
ကဗာကို စီလဗာ အန်နီဗယ်
ကဗာကိုစီလဗာသည် ၁၉၇၄-၇၅ ခုနှစ်အတွင်း လက်ဝဲဝါဒီတို့အင်အား အထွတ်အထိပ်ရောက်ခဲ့စဉ်က ပြည်သူပိုင် သိမ်းခဲ့သည့် စက်မှုလုပ်ငန်းများကို ပြန်လည်ရောင်းချရန် အစဉ်တစိုက်တိုက်တွန်းလာခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ကဗာကိုစီလဗာ၏လူများစုအစိုးရအဖွဲ့သည် ထိုသို့ရောင်းချနိုင်ရန် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပြင်ဆင်နိုင်ရေးအတွက် ကြိုးပမ်းလိမ့်မည်ဟု ဆိုရှယ်ဒီမိုကရက်ပါတီဝင်များက သုံးသပ်မျှော်လင့်လျက် ရှိသည်။
၁၉၈၅
ဇန်နဝါရီလ
(၃၁) ရက်။
မေလ
(၉) ရက်။
(၁၆) ရက်။
(၂၂) ရက်။
(၂၈) ရက်။
ဇွန်လ
(၁၇) ရက်။
(၂၇) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
(၅) ရက်။
(၁၀) ရက်။
(၁၁) ရက်။
အာဖရိကကျွဲရိုင်း
အာဖရိကကျွဲရိုင်း(African Buffalo)ကို အာဖရိကတိုက်တွင် ဆဟာရ သဲကန္တာရ၏ တောင်ဘက်ရှိဒေသများတွင် တွေ့ရသည်။ အထီးများတွင် ဦးချိုအရင်းကြီးမားကျယ်ပြန့်ပြီး နဖူးပေါ်သို့တိုင်အောင် ပြန့်ကားလျက် ရှိသည်။ ဦးခေါင်းနှင့်ကိုယ်အရှည်သည် ၉၆ -၁၃၆ လက်မ၊ အမြီးအရှည် ၃၀ -၄၄ လက်မ၊ ဦးခေါင်းထိပ်အထိ အမြင့် ၅၄ - ၆၈ လက်မ ဖြစ်ပြီး ကိုယ်အ လေးချိန်မှာ ၁၁၀ဝ - ၁၅၀ဝ ပေါင် ဖြစ်သည်။ အသက်တစ်နှစ်ခွဲတွင် အရွယ်ရောက်ကြပြီး တစ်နှစ်ပတ်လုံး မိတ် လိုက်သားပေါက်ကြသည်။ ဇီးလွယ်ချိန်မှာ ၃၀ဝ - ၃၃၀ ရက် ဖြစ်သည်။ တစ်ကြိမ်လျှင် သားတစ်ကောင် မွေး သည်။ သက်တမ်းမှာ ၂၅နှစ်ခန့် ဖြစ်သည်။
၁၉၈၅
ဩဂုတ်လ
(၁၀) ရက်။
(၂၄) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁၃)	ရက်။
( ၂၅  )  ရက်။
( ၃၁  )  ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁၄)  ရက်။
(၁၅)  ရက်။
(၁၇) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၆) ရက်။
(၉) ရက်။
(၁၃) ရက်။
(၁၅) ရက်။
(၂၀) ရက်။
သိမ်ကြီးဈေး
မြေနေရာအစ
ကိုလိုနီခေတ်၊ ရန်ကုန်မြို့ ကို သိမ်းယူပြီးစအချိန်တွင် ဗြိတိသျှအစိုးရသည် ဘာသာရေးအဆောက်အအုံများ၊ ဈေးများ နေရာချထားရေးအတွက် စီမံဆောင်ရွက်ရာတွင် ၎င်းနေရာများအတွက် မြေဂရန်များ အခမဲ့ ထုတ်ပေးခဲ့ရာ ယနေ့ သိမ်ကြီးဈေးဟုခေါ်တွင်ကြသော ဈေးမြေနေရာအနီးတွင် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များအတွက် သိမ်ဆောက်လုပ်ရန် မြေဂရန်တစ်ခုထုတ်ပေးခဲ့သည်။
အချိန်၊ မြန်မာ့ရိုးရာ
နေ့တာ အတိုအရှည်
ဤသည်ကိုကြည့်ခြင်းဖြင့် ဝါဆိုလတွင် နေ့ ၃၆ နာရီရှိပြီး နေ့တာ အရှည်ဆုံး၊ ပြာသိုလတွင် ည ၃၆ နာရီရှိပြီး ညတာ အရှည်ဆုံးဖြစ်ကြောင်း တွေ့နိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ရှေးလူကြီးများက နေ့ကိုလို ဝါဆို၊ ညကိုလို ပြာသို ဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြခြင်း ဖြစ်သည်။
အရပ်သုံး နေနာရီတွက်ပုံ
နေသည် အယာဉ်သုံးပါးနှင့်သွားနေသည်ဖြစ်ရာ နေမွန်းတည့်ချိန်တွင်ရှိသော ဖဝါး အတိုင်းအတာများ မှာလည်း မတူပါ။ သက်ဆိုင်ရာလများ အလိုက်ရှိသည့် ဖဝါးအတိုင်းအတာကို အောက်ပါ လင်္ကာဖြင့် မှတ်သားထားသည်။
လအလိုက် နေဝင် နေထွက်
ပြက္ခဒိန်ကို ဆန်းစစ်ရန် နေဝင်၊ နေထွက်များကိုလည်း သိထားရန် လိုသည်။ မြန်မာတို့က နေထွက်ချိန် ကို အောက်ပါအတိုင်း လင်္ကာကလေး ဖြင့် မှတ်ထားသည်။
ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်(မကွေး)
သမိုင်းကြောင်း
၂၀၀၀ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ (၁) ရက်နေ့တွင် အစိုးရကွန်ပျူတာကောလိပ်(မကွေး)ကို မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြည်ထောင်စု ကြံ့ခိုင်ရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးရုံးနှင့် တွဲဖက်၍ ပထမနှစ် ကွန်ပျူတာ သိပ္ပံသင်တန်းနှင့် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၂၀၀၁ခုနှစ်၊ဇွန်လ(၁၀) ရက်နေ့တွင် မြသလွန်စေတီ အရှေ့မြောက်ဘက်၊ နံကပ်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စု၊ အေးမြသာယာကျေးရွာသို့ ပြောင်းရွှေ့ ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၇ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ(၂၀) ရက်နေ့တွင် ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ် (မကွေး) အဆင့်သို့ တိုးမြှင့်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၃ခုနှစ်၊ ဧပြီလ (၂၃)ရက်နေ့မှ စ၍ သုံးထပ်ကျောင်းဆောင်သစ်သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ပြီး ၂၀၁၂-၂၀၁၃ ပညာသင်နှစ် ဒုတိယနှစ်ဝက်မှ စတင်၍ အဆိုပါသုံးထပ်ကျောင်းဆောင်သစ်တွင် သင်ကြားပို့ချလျက်ရှိသည်။
ပထမနှစ်
ပထမနှစ်ဝက်-မြန်မာစာ၊ အင်္ဂလိပ်စာ၊ ရူပဗေဒ၊ 101၊ 102၊ 103၊ 104 ဒုတိယနှစ်ဝက်-မြန်မာစာ၊ အင်္ဂလိပ်စာ၊ ရူပဗေဒ၊ 101၊ 102၊ 103၊ 104
ဒုတိယနှစ်
ပထမနှစ်ဝက်-အင်္ဂလိပ်စာ၊ 201၊ 202၊ 203၊ 204၊ 205၊206 ဒုတိယနှစ်ဝက်-အင်္ဂလိပ်စာ၊ 201၊ 202၊ 203၊ 204၊ 205၊206
၁၉၈၃
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
ချောင်းနားရွာ၊ ဂျိုးဖြူ
ချောင်းနား
ရေလက်ဝါး
ရေလက်ဝါးကောင်၏ လက်တံများသည် ယင်း၏ ခန္ဓာကိုယ် အလယ်ဗဟိုမှ ဖြစ်ပေါ်လာကြသည်။ ခန္ဓာကိုယ်၏ အောက်ဘက်မျက်နှာပြင်တွင် ယင်း၏ ဗဟိုပါးစပ်ရှိသည်။ ထိုပါးစပ်ကို ဖြဲနိုင်သဖြင့် ရေလက်ဝါးကောင်သည် ယင်း၏ ခန္ဓာကိုယ်ထက် ကြီးမားသောတိရစ္ဆာန်များကိုပင် မျိုနိုင်လေ သည်။ ထိုပါးစပ်မှ လက်တံအသီးအသီး၏ အဖျားအထိ လမ်း ကြောင်းများရှိသည်။ ထိုလမ်းကြောင်းများတွင် အပေါက်ငယ် ကလေးများ ရှိသည်။ ထိုလမ်းကြောင်းများတွင် အပေါက်ငယ် ကလေးများ တန်းစီ၍ ရှိနေကြသည်။ ထိုလမ်းကြောင်းများမှ အလင်းပေါက်ပြွန်ခြေထောက်ကလေးများကို ထုတ်နိုင်သည်။ ထိုခြေထောက်ကလေးတစ်ခုစီ၏ အဖျားတွင် စုပ်ယူနိုင်သော အပြားဝိုင်းကလေးများ ရှိသည်။ သမုဒ္ဒရာ၏ အောက်ခြေတွင် တွားသွားသော အခါ၌ ထိုခြေထောက်ကလေးများကို အသုံး ပြုသည်။ ရေလက်ဝါးကောင်၏ လက်တံတစ်ခုခုကို ရန်သူက ဖိထားလျှင် ရေလက်ဝါးကောင်သည် ထိုလက်တံကို ဖြတ်၍ ထွက်ပြေးနိုင်လေသည်။ ထိုပြတ်သွားသော လက်တံသည် မကြာမီအတွင်း၌ ပြန်၍ ထွက်လာလေသည်။ လက်တံ၏ အဖျားတွင် မျက်စိခေါ် အရောင်ရှိသည့် အစက်ကလေး ရှိသည်။ မျက်စိကို ကာကွယ်ပေးရန် မျက်စိကလေး၏ ပတ်ဝန်းကျင်တွင် ဆူးကလေးများ ဝိုင်းရံလျက်ရှိသည်။ ရေလက်ဝါးကောင်၏ လက်တံတစ်ခု ပြတ်သွားလျှင် ပြတ်သွားသည့်နေရာမှ ပြန်၍ လက်တံထွက်လာနိုင်ရုံမက ရေလက်ဝါးကောင်၏ ခန္ဓာကိုယ်ကို နှစ်ပိုင်း ပိုင်းလိုက်လျှင် လည်း တစ်ပိုင်းစီမှ ရေလက်ဝါး တစ်ကောင်စီ ဖြစ်လာနိုင် လေသည်။ ထိုသို့ဖြစ်နိုင်စွမ်းရှိခြင်းကို မျိုးဆက်နိုင်စွမ်းရှိသည်ဟု ဆိုသည်။
နှလုံး သွေးကြောစနစ်
အမျိုးအစားများ
၁) Arteries။ ။ သွေးလွှတ်ကြောများ၊ နှလုံးမှ သန့်သည့်သွေးများအား တကိုယ်လုံးသို့ ပို့လွှတ်ပေးသည်။ Aorta (အေအိုတာ) သည် အကြီးဆုံးဖြစ်ပြီး နှလုံးမှထွက်သည်။ (အေအိုတာ) မှ ထွက်သော သွေးလွှတ်ကြောများမှာ Carotid artery သည် ဦးခေါင်းပိုင်းသို့ သွားသည်။ Subclavian artery သည် လက်များသို့ သွားသည်။ Celiac trunk သည် Stomach အစာအိမ်၊ Liver အသဲ။ Spleen (ဘေလုံး)၊ Duodenum (ဒူယိုဒီနမ်) အူသိမ်အစပိုင်း၊ Pancreas (သရက်ရွက်) သို့ သွားသည်။ Mesenteric arteries သည် အစာလမ်းကြာင်း အလယ်ပိုင်းနှင့် အောက်ပိုင်းသွားသည်။ Renal artery သည် ကျောက်ကပ်သို့သွားသည်။ Iliac artery သည် အစာဟောင်းလမ်းသို့ သွားသည်။
(၄) Venules။ ။ သွေးပြန်ကြောမျှင်များ၊
(၅) Capillaries။ ။ သွေးကြောမျှင်များ၊ Venules သွေးပြန်ကြောမျှင်များနှင့် Arterioles သွေးလွှတ်ကြောမျှင်များ အား ဆက်ထားသည်။
အင်းဒေါင်းရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းကင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နှလုံး သွေးကြောစနစ်
နှလုံး၏အဆို့ရှင်များ(Valves of the Heart)
နှလုံးတွင် သွေးများအား လိုအပ်သည့် အရပ်မျက်နှာဆီသို့သာသွားစေရန်အတွက် Valves အဆို့ရှင်များရှိသည်။ နှလုံး၏ (အေထွီယမ်) အထက်ခန်းနှင့် (ဗင်ထွီကယ်လ်) အောက်ခန်းများအကြားတွင် Atrioventricular valves (Cuspid valves) အဆို့ရှင်များ၊ ကြီးမားသည့်သွေးကြောများ၏အဝ၌ Tricuspid valve အဆို့ရှင်များရှိသည်။ ညာဘက်အထက်ခန်းနှင့် ညာဘက်အောက်ခန်းများ အကြားရှိ အဆို့ရှင်သည် Bicuspid or Mitral ခွက်ပုံ သုံးခုပါသည်။ ဘယ်ဘက်အထက်ခန်း နှင့် ဘယ်ဘက်အောက်ခန်းများ အကြားရှိသော အဆို့ရှင်သည် semilunar valve ခွက်ပုံ နှစ်ခုပါသည်။ ဘယ်ဘက် အောက်ခန်းနှင့် သွေးလွှတ်ကြောမကြီး (အေရိုတာ)၏အဝ၌ Semilunar valve လခြမ်းပုံ နှစ်ခုဖြစ်သည်။ ညာဘက် အောက်ခန်းနှင့် အဆုပ်ကြား၌လည်း Semilunar valve လခြမ်းပုံ နှစ်ခုဖြစ်သည်။
နှလုံးခုံနှုန်း(Heart Rate)
Sino-atrial node က အဆက်မပြတ်၊ စီးချက်ကျကျဖြင့် နှလုံးကိုခုန်စေသည်။ ပြောင်းလဲနေသော ခန္ဓာကိုယ် လိုအပ်သည့် သွေးပမာဏရစေရန် အနှေးအမြန်ပြောင်းနေသည်။ ယင်းကို Medulla Oblongata ခေါ် ဦးနှောက်၏ အစိတ်အပိုင်းတခုက ထိန်းပေးသည်။ ပုံမှန် နှလုံခုန်နှုန်သည် ၁ မိနစ်လျင် ၆၀ မှ ၁၀၀ (60-100 bpm) ရှိသည်။ ကောင်းစွာလေ့ကျင့်ထားသော အားကစားသမား၏ နှလုံးခုန်နှုန်းသည် ၄၀-၆၀ ရှိသည်။
ယူရိုတိုက်​လေယာဉ် တိုင်ဖွန်း
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နည်းပညာ ကဏ္ဍ:ယူရိုတိုက်လေယာဉ် ကဏ္ဍ:တိုက်လေယာဉ်
တွင်းဖြူရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂူပြောက်ငယ် (မြင်းကပါ)
ဂူပြောက်ငယ်သည် နားတောင်းများ (ထီးလိုမင်းလို)မင်း ငယ်စဉ်က စာသင်ပေးသော အကြေတလ အရှေ့မောလညာရွာ ဇာတိမဟာထေရ် ဓမ္မရာဇဂုရု သီတင်းသုံးသွားသော ဘုရားဖြစ်သည်ဟု အဆိုရှိသည်။ ဂူပြောက်ငယ်ဘုရားတွင် နံရံဆေးရေးပန်းချီ၊ အင်္ဂတေပန်းတော့လက်ရာနှင့် ကျောက်ဆစ်ပန်းတမော့ လက်ရာများကို လေ့လာနိုင်သည်။ ဂူပြောက်ငယ်အတွင်း အဝင်ခန်းမ၊ စင်္ကြံလမ်းနှင့် တိုက်မဂူ၏ ပေါင်းကူးမျက်နှာကြက်များနှင့် နံရံများတွင် နံရံဆေးရေး ပန်းချီများ ရှိသည်။ တံကဲပုံ၊ ပန်းဘောင်ပုံ၊ ပန်းတောင်ပုံများနှင့် ပုဂံခေတ် ဇာတာ ဂြိုဟ်နေကွက်များ ရေးဆွဲထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ဂူပြောက်ငယ်တွင် အေဒီ(၁၃၁၃) နှစ်ရေး ကမ္ဗည်းစာ (၁၃)ကြောင်းရှိပြီး
မှတ်တမ်းဖြစ်သည်။ ဂူပြောက်ငယ်၏ အပြင်ဘက် မျက်နှာစာတွင် အင်္ဂတေ ပန်းတော့လက်ရာများ လေ့လာနိုင်သည်။
ဂူပြောက်ငယ်ဘုရား၏အလယ် မဏ္ဍိုင်လေးမျက်နှာရှိ ဗုဒ္ဓရုပ်ပွား ဆင်းတုတော်ကြီးများ၏ အနောက်နံရံတွင် ဖောင်းကြွဆေးခြယ် အင်္ဂတေတံကဲများ အလွန်လှပပုံကို လေ့လာနိုင်သည်။ ဂူပြောက်ငယ်ဘုရား၏ အလယ် မဏ္ဍိုင်ပတ်လည်တွင် စင်္ကြံလမ်းရှိပြီး၊ စင်္ကြံပတ်လမ်း၏ အပြင်နံရံရှိ မုခ်ကပ်များတွင် မူလက ဗုဒ္ဓဝင်ခန်း ကျောက်ဆစ် ပန်းတမော့လက်ရာများ ရှိသည်။ ၁၉၉၃−ခုနှစ်တွင် ဗုဒ္ဓဝင်ခန်း ကျောက်ဆစ်ရုပ်တု ရှစ်ဆူကို ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုပြတိုက်သို့ ရွှေ့ပြောင်းပြသထားသည်။
အေးရွာရွာ၊ ကျွန်းဒိပ်
အေးရွာရွာ၊ ကျွန်းဒိပ်
တခေါက်ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
တခေါက်ရွာ (Tahkauk)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၅၅၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၄၁၇ ဦး၊ မ ၄၆၈၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၀၉၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကော်ဇံရွာ၊ ကော်ဇံ
ကော်ဇံရွာ၊ ကော်ဇံ
ဝါကြပ်ချောင်းထဲရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ဝါကြပ်ချောင်းထဲရွာ(Warkyatchaunghte)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဝါတိန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၅၃၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝါတိန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၃၅ ဦး၊ မ ၅၉၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၂၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ထူးဆန်းရွာ၊ ပူတာအိုမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပူတာအိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျွန်းတောရွာ၊ ကော်ဇံ
ကျွန်းတောရွာ၊ ကော်ဇံ
ဆရာမြို့
ဆရာမြို့ (၁၂၃၇ - ၁၂၉၈) သည် ပိဋကတ်ဘာသာပြန် ဓမ္မကထိကပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။
မြေခဲတောင်ရွာ၊ ရေစကြိုမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေစကြိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကာမာဝစရကုသိုလ်ကံ
ကာမာဝစရ ကုသိုလ်ကံသည် တိဟိတ်ကုသိုလ်, ဒွိဟိတ်ကုသိုလ်ဟု နှစ်မျိုးရှိသည်၊ ထိုနှစ်မျိုးတွင် ဉာဏသမ္ပယုတ်မဟာကုသိုလ်စိတ် ၄- ပါးတို့တွင် တပါးပါးဖြင့် ပြုအပ်သော ကုသိုလ်မျိုးသည် တိဟိတ်ကုသိုလ်မည်၏၊ အလောဘ, အဒေါသ, အမောဟဟိတ်သုံးပါးနှင့် ယှဉ်သော ကုသိုလ်ဖြစ်သည်၊ ဉာဏဝိပ္ပယုတ် မဟာကုသိုလ်စိတ် ၄-ပါးတို့တွင် တပါးပါးဖြင့် ပြုလုပ်အပ်သော ကုသိုလ်မျိုးသည် ဒွိဟိတ် ကုသိုလ်မည်၏၊ အလောဘ, အဒေါသ ဟိတ် ၂-ပါးနှင့် ယှဉ်သော ကုသိုလ်ဖြစ်သည်၊ ထိုတိဟိတ်, ဒွိဟိတ်ကုသိုလ်၌ ပုဗ္ဗစေတနာနှင့် အပရစေတနာများ ရှိကြသည်၊ လှူဒါန်း ပေးကမ်းတော့မည်ဟု ကြံစည်သည်မှ စ၍ လှူတုန်း, လှူဆဲ အခိုက်အတံ့ထိ ဖြစ်သော စေတနာများကို ပုဗ္ဗစေတနာဟု ခေါ်၏၊ အချို့ပုဂ္ဂိုလ်မှာ ယင်း ပုဗ္ဗစေတနာအခိုက်၌ အလွန် ထက်သန်၏၊ ကုသိုလ်နှင့် စပ်သော ဇောတွေ များစွာ ဖြစ်၏၊ ကုသိုလ်ပြုပြီးနောက် ထိုကုသိုလ်ကို အာရုံပြု၍ “လှူဒါန်း ရပေပြီ၊ ပေးကမ်းရပေပြီ”ဟု ဝမ်းမြောက်သော စေတနာများကို အပရစေတနာဟု ခေါ်သည်၊ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်မှာ ထိုအပရ စေတနာ အလွန်အားကောင်း၏၊ ထိုကုသိုလ်မျိုးကို ရှေ့ရော နောက်ပါ ကုသိုလ်ခြံရံ၍ အလွန်အားရှိသောကြောင့် ဥက္ကဋ္ဌကုသိုလ်ဟု ခေါ်သည်၊ မြင့်မြတ်သောကုသိုလ်ဟု ဆိုလိုသည်။ တိဟိတ်ဖြစ်လျှင် တိဟိတ်ဥက္ကဋ္ဌကုသိုလ်ဟု ခေါ်၍ ဒွိဟိတ်ဖြစ်လျှင် ဒွိဟိတ်ဥက္ကဋ္ဌကုသိုလ်ဟု ခေါ်သည်။ တိဟိတ်ဥက္ကဋ္ဌကုသိုလ်ကံသည် တိဟိတ် ပဋိသန္ဓေကျိုးကို ပေးသည်၊ ပဝတ္တိအခါ၌ မဟာဝိပါက် ၈-ခု အဟိတ် ကုသလဝိပါက် ၈-ခု အကျိုးတရားများကို ဖြစ်စေ၏၊ ဒွိဟိတ် ဥက္ကဋ္ဌကုသိုလ်ကံသည် ဒွိဟိတ်ပဋိသန္ဓေကျိုးကို ပေးသည်၊ ပဝတ္တိအခါ၌ မဟာဝိပါက် ဉာဏဝိပ္ပယုတ် စိတ် ၄-ခု အဟိတ်ကုသလဝိပါက် ၈-ခု အကျိုးတရားများကို ဖြစ်စေ၏။
ကုန်းကြီးရွာ၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်
ကုန်းကြီးရွာ (Konegyi)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်၊ ဥယျာဉ်ကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၇၃၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဥယျာဉ်ကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၃၈ ဦး၊ မ ၅၃၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၇၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ဗမာ့ထွက်ရပ်ဂိုဏ်း
၁၉၃၉-ဧပြီလမှာကျင်းပခဲ့တဲ့ တို့ဗမာအစည်းအရုံး မော်လမြိုင် ညီလာခံကြီး၏ ဆုံးဖြတ်ချက်ပါ အမျိုးသားတပ်ပေါင်းစုကြီးတရပ် ဖွဲ့စည်းရန် ဆိုသည့် လက်တွေ့ အကောင်အထည် ဖော်တဲ့အနေနဲ့ တို့ဗမာအစည်းအရုံး ကနေ ဦးဆောင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ် ကြီး စတင်ဖြစ်ပေါ်နေပြီဖြစ်တဲ့အတွက် “အင်္ဂလိပ်အခက်-ဗမာအချက်” လို့ယူပြီး တိုင်းပြည်ရဲ့ လွတ်လပ်ရေး ကို အရယူနိုင်ဘို့ လွတ်လပ်ရေးကို အလိုရှိကြတဲ့ အဖွဲ့အစည်းအားလုံး စည်းလုံးညီညွတ်စွာ ပါဝင်ဆောင်ရွက် နိုင်ကြဘို့၊ အမျိုးသား တပ်ပေါင်းစုကြီး တရပ်သဘော ဖွဲ့စည်းခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ နယ်ချဲ့ သမားချင်း အခက်တွေ့နေစဉ်၊ မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေးအတွက် ၊ လွတ်လပ်ရေးကို လိုလားကြသည့် နိုင်ငံရေးပါတီများ နှင့် ပူးပေါင်း၍ မဟာမိတ်ဖွဲ့ရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြသည်။
ပါဝင်သောအဖွဲ့အစည်းများ နှင့် ဗဟိုအလုပ်အမှုဆောင်အဖွဲ့
တို့ဗမာအစည်းအရုံး ၊ ဆင်းရဲသားဝံသာနုအဖွဲ့၊ ငါးပွင့်ဆိုင်အဖွဲ့ နှင့် နေပြည်တော် မန္တလေးအဖွဲ့ တို့ ပါဝင်ဖွဲ့စည်း ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ဗမာ့ထွက်ရပ်ဂိုဏ်း၏ ဗဟိုအလုပ်အမှုဆောင်အဖွဲ့မှာ
အဲပုဂံ
၂၀၁၂ခုနှစ် အဲပုဂံလေယာဉ်မတော်တဆမှု
၂၀၁၂ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၂၅ ရက်နေ့တွင် ခရီးသည် ၆၅ ဦးသယ်ဆောင်လာသည့် အဲပုဂံ၏ နှစ်၂၀ကျော်အသုံးပြုခဲ့ပြီးဖြစ်သည့် ဖော့ကာ-၁၀၀ လေယာဉ်သည် ဟဲဟိုးလေဆိပ်မရောက်မီ ၃ကီလိုမီတာ အကွာတွင် အရေးပေါ်ဆင်းသက်ခဲ့ရာ၌ နှစ်ပိုင်းကျိုး ပျက်ကြခဲ့သည်။ ထိုခရီးစဉ်သည် မြန်မာနိုင်ငံခရီးသွားဌာနေဖြစ်သည့် အင်းလေးကန် ခရီးစဉ်ဖြစ်သောကြောင့်၊ နိုင်ငံခြားခရီးသွားများလည်း ထိခိုက်ဒဏ်ရာရခဲ့ကြသည်။ ခရီးသည်ခုနစ်ဦးနှင့် လေယာဉ်မှူးနှစ်ဦး အပါအဝင် စုစုပေါင်းကိုးဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။ သေဆုံးခဲ့သူ နှစ်ဦးမှာ၊ လေယာဉ်ပျက်ကျချိန်တွင် လေယာဉ်ကွင်းအနီး ဆိုင်ကယ်မောင်းနှင်နေသူ နှစ်ဦးသည် လေယာဉ်တိုက်ခံရပြီး၊ တစ်ဦး သေဆုံးခဲ့သည်၊ လေယာဉ်ပေါ်တွင် လိုက်ပါလာသည့် ဧည့်လမ်းညွှန် မနွဲ့လင်းရှိန်သည်လည်း သေဆုံးခဲ့သည်။ အသက် ၁၁ နှစ်အရွယ် ကလေးတစ်ဦးလည်း သေဆုံးခဲ့သည်ဟု သတင်းများထွက်ပေါ်ခဲ့သည်။
ကာမီယို ဘန်ဆို (ကဗူးမြို့စား)
၁၈၄၇ ခုနှစ်တွင် တျူးရင်းမြို့၌ လူထုအား အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ ပြုပြင်ရေး အယူအဆများကို ထုတ်ဖော်ညွှန်ပြရန်အတွက် သတင်းစာတစ်စောင်ကို ထုတ်ဝေခဲ့၏။ ၁၈၄၈ ခု ဇန်နဝါရီလတွင် ဆစ္စလီကျွန်း၌ တော်လှန်ရေးကြီး ပေါ်ပေါက်ခဲ့ရာ ကဗူးသည် စည်းမျဉ်းခံ ဘုရင့်အုပ်ချုပ်ရေးကို တီထွင်ရန် အချိန်တော်ပြီဖြစ်ကြောင်းနှင့် ဟောပြောခဲ့လေသည်။ သူ၏ ဟောပြောချက်များမှာ အချက်ကျလှသဖြင့် လူထုသာမက ဆာဒင်းနီးယားဘုရင်ချားအဲလဗတ်ပင်လျှင် သဘောပေါက်လာပြီးလျှင် လွတ်လပ်မှု အခွင့်အရေးများကို ပေးအပ်ခဲ့လေသည်။ သို့ရာတွင် ကဗူးသည် ထိုသို့ ရရှိခဲ့သော အခွင့်အရေးများအရ ပထမဆုံး ဖွဲ့စည်းခဲ့သော အစိုးရအဖွဲ့၌ မပါဝင်ခဲ့ချေ။ ထိုအချိန်က အီတလီနိုင်ငံမှာ ပြည်ငယ်ကလေးပေါင်းများစွာ ကွဲပြားလျက် ဘုရင်အဆူဆူတို့၏ ဆိုးရွားသော အုပ်ချုပ်မှုကို ခံနေရ၍ ဩစတြီးယား၏ အနှောင့်အယှက်လည်း ကောင်းစွာ မကင်းသေးသောအခါဖြစ်၏။
၁၉၈၂
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
ရွှေလုံးတောင်ရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ့်ကောင်းရွာ၊ မိုးနဲမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးနဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒဂုံမြို့သစ်တောင်ပိုင်းမြို့နယ်
ဒဂုံမြို့သစ်တောင်ပိုင်းကို ရပ်ကွက်ပေါင်း (၂၆)ခုနှင့် ကျေးရွာစု (၃)စုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ဤမြို့နယ်သည် (၁၉၈၉)ခုနှစ်တွင် တပ်မတော်အစိုးရ တည်ထောင်ခဲ့သော မြို့သစ်များထဲတွင် တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်သည်။
အဖြူကံ အမည်းကံ
(၂) အဖြူကံဟူသည် ကမ္မပထမြောက်သော ကုသိုလ်ကံတည်း။ ဖြူသော အကျိုးဟူသည် နတ်ပြည်၌ ဖြစ်ရခြင်း, လူ့ဘဝ၌ဘုန်းကြီးခြင်း စသည်တည်း။
တီးခွဲရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သက်ရှိ
ဇီဝဗေဒ
"သက်ရှိ"၏ အများစုသဘောတူသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် အတိအကျမရှိသောကြောင့်၊ ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ သက်ရှိ၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်အများစုမှာ "သရုပ်ဖော်"(descriptive) ဖွင့်ဆိုချက်များသာ ဖြစ်သည်။ သက်ရှိသည် ၎င်းနေထိုင်သော သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခုအတွင်း၌ ၎င်း၏ ဖြစ်တည်မှုကို ထိန်းသိမ်းခြင်း၊ တိုးမြှင့်ခြင်း သို့မဟုတ် ပိုမိုခိုင်မာစေသောဟူသော ဝိသေသလက္ခဏာကို ပြသနိုင်မှုရှိသူ ဖြစ်သည်။ ဤဝိသေသလက္ခဏာ၌ အောက်ပါစရိုက်များအားလုံး သို့မဟုတ် အများစုကို မြင်နိုင်သည်။
ပေါက်ပင်ရင်းရွာ၊ ပေါက်ပင်ရင်း (ပေါက်တော)
ပေါက်ပင်ရင်းရွာ၊ ပေါက်ပင်ရင်း (ပေါက်တော)
ထိုင်းအထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၉
အာဏာသိမ်းစစ်အစိုးရမှ ရေးဆွဲထားသော ၂၀၁၇ အခြေခံဥပဒေကို အတည်ပြုပြီးနောက် ပထမဆုံးအကြိမ် ပြန်လည်ကျင်းပသော ရွေးကောက်ပွဲဖြစ်သည်။ ရွေးကောက်ပွဲပြီးချိန်တွင် အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်းဆောင် လက်ရှိဝန်ကြီးချုပ် ပရာယွတ်ချန်အိုချာပင် ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
လှိုင်ထိပ်ခေါင်တင်
လှိုင်ထိပ်ခေါင်တင်(မြန်မာ ၁၁၉၅-၁၂၃၇)
သက္ကရာဇ် ၁၂၁၄-ခုနှစ်တွင် မင်းတုန်းမင်းတရားကြီး နန်းတတ်တော် မူပြီးနောက် တနှစ်ခန့်အကြာ ၁၂၁၅ ခုနှစ်၌ ကနောင်မင်းသားနှင့် အသက် ၂၀ အရွယ်ရှိ လှိုင်ထိပ်ခေါင်တင်မင်းသမီးတို့အား စုလျားရစ်ပတ် လက်ထပ်ထိမ်းမြား၍ ညီတော်အား အိမ်ရှေ့အရာပေးသဖြင့် လှိုင်ထိပ်ခေါင်တင် မှာလည်း အိမ်ရှေ့မင်း၏မိဖုရားဖြစ်လာတော့သည်။ ထန်းတစ်ပင် မင်းသားဟူသော သားတော်တစ်ပါး ထွန်းကားခဲ့၏။ ထိုမင်းသားသည် ၁၂၄ဝ ပြည့်နှစ် သီပေါမင်းလက်ထက် ထောင်မှာလွန်သည်။ ၁၂၂၈ ခုနှစ် မြင်းကွန်းမြင်းခုံတိုင် အရေးတော်ပုံတွင် မောင်တော် ကနောင်မင်းသား နတ်ရွာစံလေသည်။မြင်ကွန်း၊ မြင်းခုံတိုင် မင်းသားများ
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကုန်းဘောင်ခေတ် မင်းသမီးများ
ဘက်တီနို ကရာစီ
မစ္စတာကရာစီသည် ၁၉၆၅ ခုနှစ်တွင် ပီအက်စ်အိုင်မီလန်ပြည်နယ်ဒေသပါတီကော်မတီ အတွင်းရေးမှူးနှင့် အီတလီဆိုရှယ်လစ်ပါတီ နိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ အလုပ်အမှုဆောင်အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၈ ခုနှစ်တွင် လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်ဖြစ်လာသည်။ ၁၉၇ဝ ပြည့်နှစ်မှ ၁၉၇၆ ခုနှစ်အထိ အီတလီဆိုရှယ်လစ် ပါတီလက်ထောက် အတွင်းရေးမှူးဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် အထွေထွေ အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက် ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၇၇ ခုနှစ်တွင်အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဆိုရှယ်လစ်အဖွဲ့ချုပ် ဒုတိယ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ရွေးချယ်ခံရသည်။ ၁၉၇၃ ခုနှစ်မှ ၁၉၇၇ ခုနှစ်အတွင်း ဆိုရှယ်လစ်ဝါဒရေးဆိုင်ရာ စာအုပ် စာတမ်းများကို ရေးသား ပြုစုခ့သည်။ ၁၉၇၇ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေသော ကBာပေါ်က မမျှတမှု အမည်ရှိစာအုပ် တွင် ဝီလီဘရန့်၊ ဖီလစ်ပီ ဂွန်ဇာလေ့၊ ကာလို့ အန်းဒရက်စ်ပဲရက်၊ လီယိုပိုဆေဒါဆင်ဂေါတို့နှင့်အတူပါဝင် ရေးသားခဲ့သည်။
မုဒုံ (၁)ရွာ၊ ပူတာအိုမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပူတာအိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၉၄၅
ဧပြီလ
(၁၇) ရက်။ (၂၀) ရက်။ (၂၄) ရက်။ (၂၈) ရက်။ (၂၉) ရက်။ (၃၀) ရက်။
လက်ဝဲသုန္ဒရ
လက်ဝဲသုန္ဒရ (မြန်မာ ၁ဝ၈၉ ခုဖွား)
၁၁၁၃ ခုနှစ်တွင် မွန်-မြန်မာစစ်ဖြစ်၍ အင်းဝနေပြည်တော်ကြီး မွန်တို့လက်သို့ ကျရောက်သောအခါ မောင်မြတ်စံသည် မိဘရပ်ထံ ပြန် လည်နေသည်။ အလောင်းမင်းတရားကြီးသည် ကုန်းဘောင်ရွှေပြည်ကြီးကို သိမ်းမြန်း၍ ထီးနန်းစံတော်မူသောအခါမှ ဦးမြတ်စံသည် ရွှေမြို့တော်သို့ ရောက်လာ၍ ဥပရာဇာအိမ်ရှေ့မင်း (နောင်တော်ကြီးမင်း)ထံ၌ ခစားထမ်း ရွက်သည်။ အိမ်ရှေ့မင်း၏ လျှောက်ထားပေးချက်အရ အလောင်းမင်းတရား ကြီးက ဦးမြတ်စံအား သားတော် အမြင့်မြို့စားအိမ်တော်တွင် အကြီးတော်အရာ ခန့်အပ်တော်မူလေသည်။ အမြင့်မြို့စားထံတွင် ထမ်းရွက်ခစားဆဲမှာပင် ရွှေမြို့တော်သို့ ခေါ်တော်မူ၍ လက်ဝဲသုန္ဒရဟူသောဘွဲ့ထူးနှင့် မှူးမတ် အဖြစ်ဖြင့် ချီးကျူးမြှောက်စားကာ အဆောင်အယောင်ပါ ပေးအပ်ပြီးလျှင် မြောက်ဘက်ကိုးသင်းမြင်းမြေနှင့်တကွ ယင်းတော်ရွာကို ပေးသနားတော်မူ လေသည်။
လူ၏ အရိုးဖွဲ့စည်းပုံ
လူသည် အရိုးများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထား၍သာ လမ်းလျှောက်နိုင်၊ သွားနိုင်၊ လာနိုင်လေသည်။ သိပ္ပံနည်းကျ လေ့လာမှုများအရ လူကြီးတယောက်တွင် ၂ဝ၆ ရိုးရှိသည်။ ကလေးအရွယ်၌ အရိုး ၃၅ဝ ရှိခဲ့သည်။ အမျိုးသမီးများတွင်လည်း အရိုး ၂ဝ၆ ရိုး ရှိသော်လည်း အရွယ်အစားငယ်ကြသည်။ ထိုသို့ အရိုးများအား ဖွဲ့စည်းထားပုံကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် Skeletal System သို့မဟုတ် Human skeletonဟုခေါ်သည်။ လူသည် ကျောရိုးရှိသတ္တဝါဖြစ်၍ Bone (ဘုန်း) အရိုး၊ Cartilage (ကားတလေ့ရှ်) အရိုးနု၊ Ligament (လစ်ဂမင့်) အရွတ်၊ Tendon (တန်ဒွန်) အချောင်းလိုက်ရှိသော အရွတ်တို့ ပါရှိသည်။ လူ့အလေးချိန်၏ ၂ဝ% သည် အရိုးစနစ်ကဖြစ်သည်။ ပျော့သည့် အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများဖြစ်သော ဦးနှောက်၊ နှလုံး၊ အဆုပ်တို့အား ကာကွယ်မှုပေးထားသည်။ ကြွက်သားစနစ် နှင့် တွဲဖက်၍ လှုပ်ရှားမှုကို ဖြစ်စေသည်။ ကယ်လ်စီယန်ဓာတ်သည် အရိုးထဲတွင် အခြားအင်္ဂါများထက်ပို၍ ပါဝင်နေသည်။ အရိုး(ဆဲလ်)အသစ်များသည် Bone marrow (ဘုန်း-မဲရိုး)ရိုးတွင်းခြင်ဆီကဖြစ်လာသည်။ ရိုးတွင်းခြင်ဆီမှ သွေးနီဥ RBC (Red blood cell)၊ သွေးဖြူဥ WBC (White blood cell)၊ သွေးမှုံ (Platelets) များကိုလည်း ဖြစ်လာစေသည်။ ထို့ပြင် ဒေါင်လိုက်ရိုးများ (၈ဝ)နှင့် ဆက်တွဲအရိုး (၁၂၆)ရိုး တို့ဟူ၍ (၂)ပိုင်း ခွဲထားသည်။ ဒေါင်လိုက်ရိုး (၈ဝ)နှင် ဦးခေါင်းခွံရိုးမှာ (၂၈)ရိုသေးသည်။
Auditory Ossicles နားနှင့်ပတ်သက်သည့်အရိုးများ
တင်ပါးရိုး (အရေအတွေက်-၁) (Sacrum)
ခြေထောက်ပိုင်းအရိုးများ (Lower Extremity)
ပေါင်ရိုး (အရေအတွေက်-၂) (Femur )
သံဒူရွာ၊ ပေါက်ပင်ရင်း (ပေါက်တော)
သံဒူရွာ၊ ပေါက်ပင်ရင်း (ပေါက်တော)
ဂန္ထဝင်ပုဂ္ဂိုလ်ကျော်များ အတ္ထုပ္ပတ္တိပေါင်းချုပ်
ပါဝင်သော ပုဂ္ဂိုလ် ၂၈၀ ၏ စာရင်း
• # စဉ့်ပါဆရာတော်
• # ရှင်အရိန္ဒမ           ဒုတိယမြောက်မြို့ဆရာတော်
• # ရှင်ပညာသာမိ    ဘုံကျော်ဆရာတော်
• # ရှင်မဏိဇော်တ   ခင်မကန်ဆရာတော်
• # ရှင်ဝိမလဗုဒ္ဓိ        ထီးလင်းဆရာတော်
• # ရှင်ဉာဏာလင်္ကာရ             ဆင်တဲဆရာတော်
• # ရှင်ဉာဏဝံသ        ​ဂွေးချိုဆရာတော်
• # ရှင်ဥက္ကံဝံသမာလာ             အုတ်ဖိုဆရာတော်
• # ရှင်ဝရုဏ              ရွှေခုံတိုင်ဆရာတော်
• # ရှင်ပဏ္ဍဝံသ          ဒုတိယမြတောင်ဆရာတော်
• # ရှင်နာရဒ             မင်းကွန်းဇေတဝန်ဆရာတော်
• # ရှင်ဝါသဝ             ပန်းတောင်းဆရာတော်
• # ရှင်သုဘာသိတ     ကန်တွင်းဆရာတော်
• # ရှင်သူရဲ
• # ပဒေသရာဇာ
• # ဒုတိယနဝဒေး (ဝက်မစွတ်)
• # ရွှေတောင်နန္ဒသူ
• # မြဝတီဦးစ
• # ဦးရွှန်း
• # ဦးချိန်
• # ဦးမင်း
• # ရွှေဆင်းတု
• # မမြကလေး
ကောယော်ဒိုးအောက်ရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ