cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ကုန်းဘောင်မင်းဆက်
အမည်ငါးမျိုး
ဦးကုလား၏ 'မဟာရာဇဝင်တော်ကြီး' ပထမတွဲ စာမျက်နှာ (၂၆၉) တွင်မူ- "နန်းစဉ်စာရင်းချုပ်ကြီးတွင် စစ်မက်ရေးရာ ပေါ်ပေါက်လာပါက စစ်သားစုဆောင်းပေးရသော အင်အားသတ်မှတ်ချက်အလိုက် သုံးသိန်းပြုမြို့ မှသည် နှစ်ကျိပ်ပြုမြို့အထိ စာရင်းတွင် နှစ်ရာပြုမြို့ (၁၃)မြို့တွင် မုဆိုးဖိုမြို့ပါဝင်လျက်ရှိသည်" ကို တွေ့ရှိရလေသည်။ မည်သို့ပင်ဆိုစေ မုဆိုးဖိုအမည်သည် ရွှေဘိုမြို့၏ မူလအမည် ဖြစ်သည်။ ပုဂံခေတ်ကျောက်စာများတွင်မုဆိုးဖို ဟူ၍ တွေ့ရှိရသည်။ အချို့ကျောက်စာများတွင် မုဆိုးပို ဟူ၍လည်း တွေ့ရသေးသည်။ မုဆိုးငပိုအား မြေနယ်နိမိတ် အပိုင်းအခြားပေးအပ်ရာမှ မုဆိုးငပိုကို အစွဲပြု၍ မုဆိုးပိုမှ မုဆိုးဖို ဖြစ်လာသည်ဟု ဆိုသည်။ အဂင်လိပ်သံအမတ် ကပ်ပတိန် ဂျော့ဘေကာ၏ ရတနာသိဃင်ခရီးသွားမှတ်တမ်း၌ မုဆိုးဖိုကား အလောင်းမင်းတရားကြီးစိုးစံသော နေပြည်တော် ဖြစ်သည်။ အုတ်မြေသားတို့ဖြင့် လုပ်သော မြို့ရိုးဝိုင်းရံထားသည့် နန်းမြို့ဖြစ်သည်။ မြို့ရိုးသည် (၁၂) ပေထုရှိပြီး ပေ (၂၀)မြင့်၏။ မြေမြို့ရိုးတစ်ဖက်စီ ၌ အလျားသည် အလှမ်း တာတစ်ထောင်ရှိမည်ဟု ကျွန်ုပ် ခန့်မှန်းမိသည်။ စတုဂံတံတိုင်းခတ်နန်းမြို့ ဖြစ်သည်။ နန်းမြို့တွင်း ၌ အိမ်ထောင်စုလေးထောင်ခန့် ရှိသည်။ မြစ်ရိုးမှ အတွင်းဘက်(၁၂) မိုင်အကွာ ညီညာသောမြေပြင်တွင် တည်ထားသောနန်းမြို့ဖြစ်သည်။ သို့သော် သဲမြေ၊ ဆားမြေ အလွန်ပေါသည်။ နေရာအနှံ့အပြား ၌ မြေမည်းများကို တွေ့ရ၏။ ယင်းမြေမည်းကို ကျိုချက်လိုက်ပါက ဆားများစွာ ထွက်သည်။ အနီးအနားဒေသများမှ အနည်းငယ် လုပ်အားစုက်ထုတ်လိုက်ရုံမျှနှင့် ယမ်းစိမ်းအမျိုးကောင်းရသည်။ လူများများ၏ လုပ်အားကိုသုံးလျှင် ယမ်းစိမ်း အမြောက်အမြား ရနိုင်သည်" ဟူ၍ ဖော်ပြထားသည်။
ဟွေလွေရွာ၊ ကျိုင်းတုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျိုင်းတုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြစ်ကြိုးရွာ၊ သရော်ကွေ့
မြစ်ကြိုးရွာ၊ သရော်ကွေ့
ဂျာထူယန်ရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လီယိုတော်စတွိုင်း
တော်စတွိုင်းသည် စစ်နှင့်ငြိမ်းချမ်းရေးဝတ္ထုကို ရေးသားခဲ့သော ရုရှားစာရေးဆရာကြီး ဖြစ်သည်။
ရုရှားစာပေသမိုင်းတွင် အထင်အရှားဆုံးဖြစ်သော စာရေးဆရာကြီး ကောင့်လီယိုနီကိုလားအေးဗစ်တော်စတွိုင်း (ရုရှအသံထွက်-လျက်နယိကပ်လာဗေစ်တာ့လစတွိုင်) သည် တူးလားနယ်ယာစနာယာပလျာနာ-ကျေးရွာတွင် ခရစ် ၁၈၂၈-ခုနှစ်၌ ပီတာဧကရာဇ် ဘုရင်လက်ထက်မှစ၍ ထင်ရှားသောမှူးမတ်မျိုးရိုးမှ မွေးဖွားခဲ့၏။ တော်စတွိုင်းသည် စည်းစိမ်ဥစ္စာတို့ကို စွန့်လွှတ်၍ သူဆင်းရဲဘဝ၌ နေထိုင်ကာ အဓိဋ္ဌာန်ပါရမီကို တည်ဆောက်သော ဝတ္ထုရေးဆရာ၊ စာမွန်ရေးဆရာ၊ ယထာဘူတပညာရှင်အဖြစ်ဖြင့် ကျော်စော၏။ မိဘများ ကွယ်လွန်သွားသဖြင့် တဆယ့်တစ်နှစ်သားအရွယ်ခန့်တွင် အကိုများနှင့်အတူ ကဇန်းမြို့တွင် ပညာသင်သည်။ ၁၈၄၄-ခုနှစ်တွင် ကဇန်းမြို့တက္ကသိုလ်၌ အထက်တန်းပညာရပ်များကို ဆက်လက်သင်ယူသည်။
စစ်နှင့်ငြိမ်းချမ်းရေး-ဟူသော ဝတ္ထုတွင် ရုရှနိုင်ငံကို ပြင်သစ်ဘုရင် နပိုလီယန်က ကျူးကျော်တိုက်ခိုက်သည့် ခေတ်နှင့်ယှဉ်၍ ရုရှအမျိုးသားအိမ်ထောင်စုနှစ်ခုတို့ ဘဝအခြေအနေကို လူ့သမိုင်းတရပ်အနေဖြင့် တင်ပြသွားရာ အဖွဲ့အနွဲ့နှင့်တကွ သရုပ်ဖော်ခြင်း၌ များစွာကောင်းမွန်၍ စာဖတ်သူတို့မှာ ထိုခေတ်က ကြုံတွေ့ရသော လူ့လောက၏ ဒုက္ခသုခတို့ကို မိမိတို့ကိုယ်တိုင် ကြုံတွေ့ခံစားနေရသည်ဟုပင် ထင်မှတ်ရပေသည်။ ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း ယင်းဝတ္ထုမှာ ကမ္ဘာကျော်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ယင်းဝတ္ထုနှင့် မတိမ်းမယိမ်း ကျော်ကြားသေား-အန်နာ ကရနီနား-ဝတ္ထုမှာ ရုရှနိုင်ငံတွင် ၁၈၇၆-ခုနှစ်တဝိုက်က ကြုံတွေ့ရသော စိန့်ပီတာစဗတ်မြို့နေ လူတန်းစားဘဝနှင့် တောနေလူတန်းစားဘဝတို့ကို သရုပ်ဖော်သော ဝတ္ထုဖြစ်သည်။ တော်စတွိုင်းသည် ထိုစဉ်က လယ်ယာလုပ်ငန်း၌ အကျိုးဖြစ်ထွန်းရုံသာမက စာရေးခြင်း၌လည်း ဝင်ငွေကောင်းခဲ့သည်။ သို့ဖြစ်၍ တော်စတွိုင်းသည် စည်းစိမ်ချမ်းသာနှင့် ကောင်းစွာ ပျော်ပျော်ပါးပါး နေထိုင်နိုင်ခဲ့၏။ သို့ရာတွင် ၁၈၈၀-ပြည့်နှစ် အသက် ၅၂-နှစ်တွင် ယင်းကဲ့သို့ စည်းစိမ်ချမ်းသာတို့၌ မွေ့လျော်ပျော်ပါးခြင်းအမှုကို စက်ဆုပ်လာသောကြောင့် သာမန်ဆင်းရဲသား အလုပ်သမားကဲ့သို့ ‌နေထိုင်ပြီးလျှင် အသားစားခြင်း၊ ‌ဆေးလိပ်‌သောက်ခြင်းတို့ကို ပင် ‌ရှောင်ကြဉ်လိုက်‌လေသည်။ ၁၈၈၈ ခုနှစ်၌ကား မိမိသည် စည်းစိမ်ဥစ္စာ ဟူသမျှတို့ကို စွန့်လွှတ်၍ ဆင်းရဲသူဆင်းရဲသား တို့အား လှူဒါန်း‌တော့မည်ဟု ဆုံးဖြတ်ပြီးလျှင် သားမယားတို့ နှင့်တိုင်ပင်ရာ သူ၏ အိမ်‌ထောင်သား အားလုံးက ဥစ္စာပစ္စည်း တို့ကို သူ၏ဇနီးသို့ လွှဲ‌ပြောင်း‌ပေးပါရန် များစွာ‌တောင်းပန် ‌ပြောဆိုခဲ့ရသည်။ သို့နှင့်ပင် ‌တော်စတွိုင်းသည် မိမိကိုယ်တိုင် ပစ္စည်းတပြားတချပ်မျှ မယူဘဲ ဇနီးသို့ပေးအပ်ပြီးလျှင် လယ်ယာထွန်ခြင်း၊ ဖိနပ်ချုပ်ခြင်းစသော ကိစ္စတို့၌ သာမန်တောင်သူလယ်သမား တို့နှင့်အတူ လုပ်ကိုင်စားသောက်လေသည်။
​ထောင်ပိုင်ရွာ၊ စက်ဆန်း
ထောင်ပိုင်ရွာ၊ စက်ဆန်း
ကြူကွင်းရွာ၊ တက်ဆိပ်
ကြူကွင်းရွာ၊ တက်ဆိပ်
လူ့အခွင့်အရေးကြေငြာစာတမ်းပါအချက်များ
ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ကြီးမှ ၁၉၄၈ ဒီဇင်ဘာလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် လူသားတိုင်းရသင့်ရထိုက်သော ခံစားထိုက်သောအခွင့်အရေးများကိုလူ့အခွင့်အရေးကြေညာ စာတမ်းဖြစ်အတည်ပြုကြေညာခဲ့သည်။ ယင်းကြေညာစာတမ်းပါအချက်များကိုလေးစားလိုက်နာရန်၊ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများအား လုံးကိုဖြန့်ဝေ၍ သက်ဆိုင်ရာနိုင်ငံသူနိုင်ငံသားများသိရှိစေရန်စာသင်ကျောင်းများ၊ပညာရေးအဖွဲ့အစည်းများ တွင်ထင်ရှားသိသာမြင်တွေ့စေရန်ထပ်ဆင့်ဖြန့်ဝေခိုင်းသည်။ လူသားတိုင်းခံစားနိုင်သည့် အခြေခံလူ့အခွင့်အရေးများကိုဖော်ထုတ်အတည်ပြုခဲ့သည့်ဒီဇင်ဘာ၁၀ရက်နေ့ကို အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလူ့အခွင့်အရေးနေ့အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ကြသည်။ အဆိုပါလူ့အခွင့်အရေးကြေညာစာတမ်းတွင်အချက်ပေါင်း၃၀ပါရှိသည်။ ယင်းအချက်သုံးဆယ်မှာအောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
ရွာသစ်ရွာ၊ မုံရွေး
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မုံရွာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အဘိဓဇအဂ္ဂမဟာသဒ္ဓမ္မဇောတိက
၂၀၂၃ ခုနှစ်
အမှတ်စဉ်(၁) မှ (၅) အထိဆရာတော်ကြီးများသည် ဘဝနတ်ထံ ပြန်လွန်တော်မူပြီးမှ ဘွဲ့တံဆိပ်တော် ကြေညာခြင်းခံခဲ့ရပါသည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ်
အမှတ်စဉ်(၁)၊ (၂)၊ (၅)၊ (၇)၊ (၉)ဆရာတော်ကြီးများသည် အခမ်းအနားသို့ မကြွရောက်နိုင်သောကြောင့် ဘွဲ့တံဆိပ်တော်နှင့် အဆောင်အယောင်တို့အား ကျောင်းတိုက်သို့အရောက် ပို့ဆောင်ဆပ်ကပ်ခဲ့ပါသည်။
ဂါရဝသုတ်
ဘုရားရှင်၏ အကြံတော်ကိုသိ၍ သဟမ္ပတိ ဗြဟ္မာမင်းက “ပွင့်တော်မူပြီး ပွင့်တော်မူလတံ့သော ဘုရားရှင်များသည် ဓမ္မကိုသာ အရိုအသေ အလေးအမြတ်ပြု၍ မှီ၍ နေတော်မူကြပါကြောင်း၊ ဘုရားရှင်သည်လည်း ဓမ္မကိုသာ အရိုအသေ အလေး အမြတ်ပြု၍ မှီ၍ နေတော်မူပါလော့”ဟု လာရောက် လျှောက်ထားပုံကို ပြဆိုသည့်သုတ်။
နောင်ယုန်းရွာ၊ ကျေးသီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျေးသီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပနားမား တူးမြောင်း
အတ္တလန္တိတ် သမုဒ္ဒရာဖက်မှစ၍ ဝင်လာသော သင်္ဘောတစ်စင်းသည် လီမွန်ပင်လယ်အော် ကမ်းခြေပေါ်တွင် တည်ရှိသော ကိုလုံးမြို့မှစတင်၍ တူးမြောင်းထဲသို့ ဝင်ရသည်။ ထိုမှတဖန် ပေ ၅၀၀ ကျယ်သော တူးမြောင်းတလျှောက် ခရီးဆက်သော် ဂါတွန်းရေတံခါးသို့ ရောက်သည်။ ယင်းရေတံခါးတွင် တူးမြောင်းသည် ပင်လယ်ရေပြင်ထက် ၈၅ ပေမြင့်သည်။ ယင်းအမြင့်သို့ သင်္ဘောရောက်ရှိလေအောင် ရေတံခါးသုံးဆင့်ဖြင့် အဆင့်ဆင့်တက်သွားရသည်။
မြန်မာသုံးဖောင့်
မြန်မာသုံးဖောင့် (မြန်မာသရီး/Myanmar3 font) ကို ယူနီကုဒ်စံနှုန်းများအတိုင်းအတိအကျလိုက်နာ၍ ထုတ်လုပ်ထားသည်။ မြန်မာသရီးဖောင့်သည် အများပြည်သူပိုင်ဆိုင်သော ဖောင့်တစ်ခုဖြစ်ပြီး ယင်းကို ကွန်ပျူတာသုံး မြန်မာစာစနစ် အကောင်အထည်ဖော်ခြင်းအဖွဲ့နှင့် ပညာရှင်များမှ ပူးပေါင်းထုတ်လုပ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။
မဟာသဒ္ဓမ္မဇောတိကဓဇ
(၂)     သီလဝန္တဖြစ်ခြင်း။
(၆)     ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းမှု၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းမှု ကင်းရှင်းခြင်း။
သမန်းချောင်းရွာ၊ သရော်ကွေ့
သမန်းချောင်းရွာ၊ သရော်ကွေ့
ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်
၂၀၀၆ - ၂၀၁၁
၂၀၁၁ ခုနှစ် အစောပိုင်းတွင် ဖေ့ခ်ဘုတ်ရုံးချုပ်ကို ကယ်လီဖိုးနီးယားပြည်နယ် မယ်လိုပတ်ခ်ကို ပြောင်းရွေ့ခဲ့သည်။ ၂၀၁၁ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာတွင် ဖေ့ဘုတ်သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ဂူဂယ်ပြီးနောက် ဒုတိယလူကြည့်အများဆုံး ဝက်ဘ်ဆိုက် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ လစဉ်ဝင်ရောက်ကြည့်ရှုသူ ၁ ၀၀၀ ၀၀၀ ၀၀၀ ၀၀၀ ကျော်ရှိကြောင်း သိရှိရသည်။
ဝင်ငွေ
ဖေ့ခ်ဘွတ်ခ်ကုမ္ပဏီ၏ အဓိကဝင်ငွေသည် ကြော်ငြာလုပ်ငန်းမှ ရရှိသည်။  ၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်၏ ဝင်ငွေသည် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၂,၄၆၆ သန်းအထိ ရှိခဲ့သည်။
ပြင်ပလင့်များ
ကဏ္ဍ:ဖေ့စ်ဘုတ် ကဏ္ဍ:အမေရိကန် ဝဘ်ဆိုဒ်များ ကဏ္ဍ:အန်းဒရိုက် ဆော့ဝဲလ် ကဏ္ဍ:အိုင်အိုအက်စ် ဆော့ဖ်ဝဲလ်
Baroque pop
ဝေါဟာရ
Classical ဂီတတွင် Baroque ကို ၁၆၀၀ မှ ၁၇၅၀ ကြားရှိ ဥရောပ၏ art ဂီတကို ဖော်ပြရာတွင် အသုံးပြုသည်။ အထင်ရှားဆုံးတေးရေးဆရာများမှ J.S Bachနှင့် Antonio Vivaldi တို့ဖြစ်သည်။ baroque pop ၏တီးခတ်ပုံများ Baroque နောက်ပိုင်းကာလအပိုင်းအခြားနှင့် classical အစောပိုင်းကာလအပိုင်းအခြားနှင့် ဆက်စပ်နေပြီး ၁၆၉ ၀မှ ၁၇၆၀ အထိ ဥရောပဂီတကို ရှင်းလင်းဖော်ပြသည်။ ညီမျှသောစာပိုဒ်များ ကြည်လင်ရှင်းသန့်ခြင်းနှင့် အလှအပ ရိုးရှင်းသော တီးခတ်ပုံ modern orchestra အထိ အသုံးပြုထားသည်။ သူတို့၏ဂီတပုံစံနှင့် တီးခတ်ခြင်းများကို ဖော်ပြရန် သူတို့၏ နယ်နမိတ်ကို ဂရုမစိုက်စေဘဲ ကျော်ကြားသောဂီတကို အသုံးပြုထားသည်။
မူရင်း–၁၉၆၀ အစောပိုင်းမှ အလယ်
Zombies တီးဝိုင်းသည် New York မှဂီတသမား Michale Brownကို the left Banke တီးဝိုင်းဖွဲ့စည်းရန် လှုံဆော်စေခဲ့သည်။ သူ၏ ၁၉၆၆ single တွင် Walk Away Rence သည် စန္ဒရားတစ်မျိုးနှင့် String quarter ကို အသုံးပြုထားသည်။ အမှတ်ရစရာ baroque pop single ဖြစ်သည်။ ဗြိတိန် the Yardbirds မှ Jeff Beck သည် ထုံးစံအတိုင်းမဟုတ်သော ဂီတအရသာကို သူတို့၏ Gregorian chant နှင့် ကမ္ဘာဂီတလွှမ်းမိုးမှု တစ်လျှောက်တွင် မျိုးခွဲထဲမှ ပြောင်းလဲသော အလုပ်သည် baroque တီထွင် ဖွဲ့စည်းခြင်းကို ပြီးမြောက်စေလုပ်မည်။ Beach Boy ၏ Pel Sounds (၁၉၆၆)နှင့် God Only Knows နှင့် Caroline, No တို့ပြဇတ်စာသားများနှင့် စီစဉ်ထားသည်။ single Wouldn’t it Be Nice သည် သူတို့၏အရင်အလုပ်ထက် တိုးမြှင့်တီးခတ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ Pet Sound ကို တုံ့ပြန်သောအားဖြင့် baroque တီးခတ်ခြင်းသီချင်းများမှာ For No One နှင့် Eleano Rigby တို့ဖြစ်သည်။
ကရင်အမျိုးသားနှစ်သစ်ကူးနေ့ အသိအမှတ်ပြုခြင်း ဥပဒေကြမ်း
နိဒါန်း
ကရင်အမျိုးသားနှစ်သစ်ကူးနေ့ အသိအမှတ်ပြုခြင်း ဥပဒေကြမ်းကို ထုတ်ပြန်လိုအပ်လျက် ရှိသည်။ ဤသို့သော အကြောင်းကြောင့် အောက်ပါအတိုင်း ပြဋ္ဌာန်းလိုက်ပါသည်။
ကရင်အမျိုးသားနှစ်သစ်ကူးနေ့
အရှေ့တိုင်းသုတေသနကြီးနှစ်ဦးဖြစ်သော ဂျီ၊ အိပ်ချ်၊ လူစ့်(G.H.Luce)နှင့် ဂျီ၊ အီး၊ ဟာဗီ(G.E. Harvey)တို့၏ မှတ်တမ်းပြုချက်အရ၎င်း၊ အမျိုးသားပညာဝန် ဦးဖိုးကျား ရေးသားသော မြန်မာရာဇဝင်အရ၎င်း၊ ကရင်လူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံသို့ ရှေးဦးစွာ ဝင်လာခဲ့ကြသည်မှာ ဘီစီ ၇၃၉ ခုနှစ်က ဖြစ်ကြောင်း သိရှိရပေသည်။ သို့ဖြစ်၍ သရာမိုးလိုက ကရင်သက္ကရာဇ်ကို ကရင်လူမျိုးတို့ မြန်မာနိုင်သို့ ဝင်ရောက်လာခဲ့ကြသည့် ထိုနှစ်မှ အစပြု၍ ရေတွက်ရန် အဆိုပြုခဲ့၏။ ယင်းအဆိုပြုချက်ကို အေ၊ ဒီ ၁၉၃၆ ခုနှစ်တွင် တင်သွင်းခဲ့ရာ၊ ကရင်လူမျိုးများ မြန်မာနိုင်ငံသို့ စတင်ဝင်ရောက်လာခဲ့ကြသည့် ဘီ၊ စီ ၇၃၉ ခုနှစ်မှ စ၍ ရေတွက်သော် နှစ်ပေါင်း (၂၆၇၅)နှစ် ရှိပြီးဖြစ်သည်။ တောင်ငူမြို့ရှိ သက်ကြီးဝါကြီးများ၏ သဘောတူညီ သတ်မှတ်လိုက်သည့် နေ့ရက် (သလေလဆန်း (၁)ရက်)ကို ဥပဒေပြုအောက်လွှတ်တော်တွင် တင်သွင်းအဆိုကို စောဂျွန်ဆင်ဒီဖိုးမင်း လက်မှတ်ထိုး၍ အောက်လွှတ်အစည်းအဝေးတွင် တင်သွင်းခဲ့၏။ ၁၉၃၇ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၂၃ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပပြုလုပ်သော ဥပဒေပြုအောက်လွှတ်တော် အစည်းအဝေးမှတ်တမ်းတင်ချက်အရ (Presented)ဟူ၍ မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ ယင်းကိစ္စနှင့်ပတ်သက်၍ အထက်လွှတ်တော်မှ ဆရာစံဘော် က ဆက်လက်ဦးဆောင်၍ ဝန်ကြီး စောဖေသာနှင့် ညှိနှိုင်းပြီး၊ ဒေါက်တာ ဘမော်အစိုးရအဖွဲ့သို့ တင်ပြ၍ အစိုးရ၏ သဘောတူညီချက်အရ (Cabi-net Executive Pow – er)ဖြင့် ဘုရင်ခံထံသို့ တင်ပြနိုင်၍ ဘုရင်ခံ၏ သဘောတူညီချက်ကြောင့် အစိုးရရုံးများနှင့် လွှဲပြောင်းနိုင်သည်။ စာချုပ်စာတမ်း အက်ဥပဒေ (Ne – G0tiable Instrument act.) အစိုးရ အသိအမှတ်ပြု ရုံးပိတ်ရက်အဖြစ် ရရှိခဲ့သည်။ အစိုးရ၏ ပထမဦးဆုံး အသိအမှတ်ပြု ရုံးပိတ်ရက်မှာ ၁၉၃၈ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ (၁)ရက် (၁၂၉၉ ခုနှစ် ပြာသိုလဆန်း (၁)ရက်နေ့ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းနေ့တွင် ဝတ်လုံတော်ရ ဆစ်ဒနီလူနီက အသံလွှင့်မိန့်ခွန်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် ပေါ်ထွက်လာသည့် “သာ့ပွာဖိုးလင်းတေး” ပြုစုရေးဆွဲခဲ့သည့် ကရင်အမျိုးသားပြက္ခဒိန်အရ၊ တစ်နှစ်ပြည့်မြောက်၍ ၁၉၃၈ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ (၂၁)ရက်နေ့တွင် ကျရောက်သည့် ကရင်နှစ်သစ်ကူးနေ့ပွဲတော်တွင် ကရင်အမျိုးသားခေါင်းဆောင်ကြီး (၅)ဦး ဖြစ်ကြသော ဒေါက်တာစံစီဖိုး၊ မန်းရွှေဘ၊ မန်းလှဖေ၊ စောဆစ်ဒနီလူနီနှင့် စောဖေသာတို့က ဩဝါဒ သဝဏ်လွှာပေးပို့ခဲ့သည်။ (သဝဏ်လွှာ ပေးပို့သည့် နေ့စွဲမှာ “သာ့ပွာဖိုးလင်းတေး”၏ ပြက္ခဒိန်အရ ၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် နှစ်ကြိမ်မျှ ကျရောက်ခြင်းကြောင့် ရက် အမှန် (၂၁ - ၁၂ - ၁၉၃၈) အစား (၂၁ - ၁၂ - ၁၉၃၉)ဟူ၍ ဖြစ်နေကြောင်း သတိပြုအပ်၏) မည်သို့ပင်ဆိုစေ ယနေ့ ကရင်အမျိုးသားထုတရပ်လုံးက သရာမိုလို၏ ရှာဖွေချမှတ်ပေးခဲ့သည့် ကရင်နှစ်သစ်ကူး နေ့ ဖြစ်သော “သလေ”လဆန်း (၁)ရက်ဟု အတည်ပြုထားသော ပြာသိုလဆန်း (၁)ရက် သို့မဟုတ် “ထိုင်ခေါက်ဖိုး”လဆန်း (၁)ရက် ကိုသာ ဆက်လက် အတည်ပြုလက်ခံနေကြကြောင်း တွေ့ရှိသည်။
သဒ္ဓမ္မဇောတိကဓဇ
(၃)     သာသနာပြုလုပ်ငန်းများကို အနည်းဆုံး (၅) နှစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်း။
ထန်းတပင်မြို့နယ် (ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး)
ထန်းတပင်မြို့နယ် သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ မှော်ဘီခရိုင်တွင် တည်ရှိသည့် မြို့နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ ထန်းတပင်မြို့ ဖြစ်ပြီး ကုက္ကိုဝမြစ်နှင့် လှိုင်မြစ်တို့ ပေါင်းဆုံရာနေရာ၏ တောင်ဘက်ပိုင်း၊ လှိုင်မြစ်၏ အနောက်ဘက်ကမ်းတွင် တည်ရှိသည်။
မြပဂိုးရွာ၊ စက်ဆန်း
မြပဂိုးရွာ၊ စက်ဆန်း
ကွန်ဟုန်းရွာ၊ မိုင်းရှူးမြို့နယ်
ကွန်ဟုန်းရွာ (Kunhuong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းရှူးမြို့နယ်၊ ဝမ်ဆော့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၉၁၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်ဆော့ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၁၅၉ ဦး၊ မ ၂၄၃၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၅၉၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ရွာသစ်ရွာ၊ ဦးနုချောင်း
ရွာသစ်ရွာ၊ ဦးနုချောင်း
အေးမြသာယာရွာ၊ မကွေးမြို့နယ်
အေးမြသာယာရွာ (Ayemyatharyar)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ မကွေးမြို့နယ်၊ နံကပ်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၉၉၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နံကပ်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၅၁၂ ဦး၊ မ ၆၃၇၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၈၈၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ပညတ်
(၁) ဝိဇ္ဇမာနပညတ်
အာရုံကို ကြံတတ် သိတတ်တဲ့ သဘောတရားသက်သက်ကို စိတ် လို့ ခေါ်ပါတယ်။ အမှန်စင်စစ်တော့ ထိုကြံတတ် သိတတ်တဲ့ သဘောတရားကို ခေါ်ဝေါ်ပညတ်လိုက်တဲ့ အမည်ပဲဖြစ်ပါတယ်။စေတသိက်ဆိုတာကလည်း စိတ်နဲ့အတူတကွ မှီရာ တည်ရာ ဖြစ်တယ်။ အာရုံကိုလည်း အတူတကွ ယူတတ်တယ်။ စိတ်နဲ့တစ်ပြိုင်နက်ဖြစ်ပြီး၊ တပြိုင်နက်ပျက်တတ်တဲ့ ပရမတ္တသဘောတရားသက်သက်ကို ခေါ်ဝေါ် သမုတ်လိုက်တဲ့ အမည်ပဲဖြစ်ပါတယ်။ရုပ် ဆိုတာလည်း အပူ အအေး စတဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက် အကြောင်းတွေကြောင့်၊ ဖောက်ပြန်တတ်တဲ့ ပရမတ္တသဘောတရားသက်သက်ကို ခေါ်ဝေါ်ပညတ်လိုက်တဲ့ အမည်ပဲဖြစ်ပါတယ်။နိဗ္ဗာန် ဆိုတာကလည်း တဏှာအကြွင်းမဲ့ ချုပ်တဲ့သဘော လောဘမီးစတဲ့ ၁၁ ပါးသော မီးတို့ ငြိမ်းအေးခြင်း အသင်္ခတ ပရမတ် သဘောတရားသက်သက်ကို ခေါ်ဝေါ်ပညတ်လိုက်တဲ့ အမည်ပါပဲ။
(၂) အဝိဇ္ဇမာနပညတ်
(ဂ)  သမူဟပညတ်ဆိုတာ ပေါင်းစုထားတဲ့ အခိုက်အတန့်အတွင်းမှာ ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့အမည်များသာဖြစ်ပါတယ်။ ရထားကို တစ်စစီဖြုတ်လိုက်ယင် ရထားဆိုတာ ပြစရာမရှိတော့တဲ့ ရထားဥပမာဟာ             ထင်ရှားလှပါတယ်။
စပါးရိုင်ရွာ၊ င/စမိ
စပါးရိုင်ရွာ၊ င/စမိ
ကျုံးပူရွာ၊ ကျိုင်းတုံမြို့နယ်
ကျုံးပူရွာ (Kyonepu)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ ကျိုင်းတုံမြို့နယ်၊ မိုင်းကိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၂၁၀၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းကိုင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၂၇ ဦး၊ မ ၃၈၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၁၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကျုံကော်ရွာ၊ ဗြူးစခန်း
ကျုံကော်ရွာ၊ ဗြူးစခန်း
ချမ်းမြေ့သာယာရွာ၊ မကွေးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မကွေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လက်ပံတန်းမြို့နယ်
၂၀၁၄ မြန်မာနိုင်ငံ ပညာရေးဥပဒေကို ပြင်ဆင်ရန် ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည့် ကျောင်းသားကျောင်းသူနှင့် ဝန်းရံသူ ၂၀၀ ခန့်တို့အား ၂၀၁၅ ခုနှစ် မတ်လ ၃ ရက်နေ့တွင် လက်ပံတန်းမြို့နယ်၌ ရဲတပ်ဖွဲ့မှ ဖြိုခွဲခဲ့ပြီး ၁၀၀ ခန့်အား ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခဲ့သည်။
အောင်ဆုပန်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်
အောင်ဆုပန်ရွာ (Aungsupan)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကဝမြို့နယ်၊ သရက်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၈၇၀၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သရက်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၆၈ ဦး၊ မ ၂၁၃၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၁၀၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကမကလူရွာ၊ ကမကလူ
ကမကလူရွာ၊ ကမကလူ
ခိုယုန်းရွာ၊ ကျေးသီးမြို့နယ်
ခိုယုန်းရွာ (Hkoyone)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ ကျေးသီးမြို့နယ်၊ မိုင်းယန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၃၅၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းယန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၄၂ ဦး၊ မ ၉၁၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၇၅၉ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျေးသီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပရိနိဗ္ဗာနသုတ်
= ပစ္ဆိမဗုဒ္ဓဝစနကို မိန့်တော်မူပြီး သမာပတ် ၉-ပါးကို အနုလုံ ပဋိလုံ အစဉ်အတိုင်း ဝင်စားပြီး ပဌမဈာန်သမာပတ်မှ စတုတ္ထဈာန်သမာပတ်အထိ အစဉ်အတိုင်း ဝင်စားတော်မူပြီး စတုတ္ထဈာန်မှ ထတော်မူပြီးသည်၏အခြားမဲ့၌ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူပါသည်။ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူပြီးနောက်
မင်္ဂလာစိန်ရွာ၊ ကဝမြို့နယ်
မင်္ဂလာစိန်ရွာ (Mingalarsein)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကဝမြို့နယ်၊ သရက်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၈၆၉၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သရက်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၆၈ ဦး၊ မ ၂၁၃၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၁၀၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နွားမြီးကပ်
အပင်ငယ်မျိုးဖြစ်သည်။ ၁ ပေမှ ၄ပေခန့်အထိ ရှည်သည်။ မိုးကျအခါ မြက်နှင့်အတူ ပေါက်သည်။ အသီးသည် ငါးချိုင့်ရှိသည်။ ကောက်သော ချွန်သော ဆူးရှိသည်။ အပင်သည် ရုံးပတီပင်နှင့် တူသည်။ ဂုံလျှော်ကဲ့သို့ ပါးသော လျှော်ကို ရပြီး ၎င်းကို လျှော် ကပ်စေးနှဲဟု ခေါ်သည်။
နမ်ဟွယ်တိုက်ရွာ၊ မူဆယ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မူဆယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လမ်းကြီးလမ်းငယ်
ယခုခေတ်တွင် ကျွနုပ်တို့ တစ်မြို့မှတစ်မြို့သို့ ကူးသန်းသွားလာ ရာ၌အသုံးပြုနေကြသော လမ်းမကြီးများသည် လွန်ခဲ့သည့်နှစ်ပေါင်း ထောင် ပေါင်းများစွာက လူတို့သည်သားတိရစ္ဆာန်များကို ခြေရာခံကာ ရှာ ဖွေဖမ်း ဆီးရာမှ ဖြစ်ပေါ်လာသော လမ်းကြောင်းများ ဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင်လေသည်။ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ကောင်းမွန်ခြင်းသည် နိုင်ငံစီးပွားရေး၊ ပညာရေး၊ ယဉ်ကျေးမှု ပြန့်ပွားဖွံ့ဖြုးရေးတို့ကို အထောက်အကူပြုလေသည်။
လမ်းကြီးလမ်းငယ်
အလယ်ခေတ်တွင် ရောမလူမျိုးများဖောက်လုပ်ခဲ့သည့် လမ်းများ မှာ တဖြည်းဖြည်းပျက်စီးခဲ့၏။ မည်သူတစ်ဦးတစ်ယောက်မျှ လမ်းများကို ပြုစုစောင့်ရှောက်ရန် တာဝန်ရှိသည်ဟု မယူဆခဲ့ချေ။ တစ်ခါတစ်ရံ အချို့ ခရစ်ယာန်ဘုန်းကြီးများသည် ကျောင်းအနီးအနားတစ်ဝိုက်၌ရှိသော လမ်းများ ကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်လေ့ရှိကြ၏။ တစ်ခါက တံတားဆောက်လုပ် သော ဖရိုင်ယာခေါ် ခရစ်ယာန်ဘုန်းကြီးအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့ ပေါ်ပေါက်ခဲ့ရာ ထိုဘုန်း ကြီးတို့သည် တံတားများနှင့်တကွ လမ်းများကိုပါ မပျက်စီးရအောင် ပြုပြင် ပေးခဲ့ကြ၏။ သို့သော် လမ်းများမှာ ကြာလေဆိုးလေဖြစ်ခဲ့၏။ မာနအလွန် ကြီးသော ပထမအယ်လစ်ဇဗက် ဘုရင်မပင်လျှင် လန်ဒန်မြို့ထဲ၌ သွားသည့် အခါ မိမိ၏ရထားသစ်ကို အသုံးပြုပါက ဆောင့်မိ၍ ဒဏ်ရာရမည်စိုးသဖြင့် အခြားသူများကဲ့သို့ မြင်းဖြင့်သာ ခရီးသွားခဲ့ရ၏။ ၁၇ ရာစုနှစ်တွင် အဂ‡လန်နိုင်ငံရှိ ရောမလူမျိုးများခင်းခဲ့သော လမ်းများ၌ ရွှံ့ပွက်များ အလွန် ထူထပ်ပေါများရကား တစ်ခါက ရထားပိုင်ရှင်တစ်ဦး၏ ရထားတစ်စီးနှင့် မြင်းခြောက်ကောင်မှာ ဝပ်တလင်လမ်းရှိ ပွက်အိုင်တွင် နစ်မြုပ်သွားခဲ့ဖူး သည်။ အင်္ဂလန်နိုင်ငံတွင် ဆပ်ဆက်အရပ်သည် ပွက်ထူရာ၌ နာမည်အကျော် ဆုံးဖြစ်၏။ ဆပ်ဆက်အရပ်သူ အရပ်သားများ ခြေတံရှည်ရခြင်းအကြောင်း မှာ ခြေထောက်များ ဆန့်ထွက်လောက်အောင် ရွှံ့ပွက်မှရုန်းရခြင်းကြောင့်ဖြစ် သည်ဟု ပြောင်လှောင်၍ပင် ပြောဆိုခဲ့ကြလေသည်။
ရွာတော်ကြီးရွာ၊ ကဝမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကွတ် ဂျော့ ကီးဆင်းဂျား
ကီးဆင်းဂျားသည် ၁၉၃၃ ခုနှစ်တွင် ဟစ်တလာ အာဏာရရှိပြီးနောက် ပေါ်ထွန်းလာသော နာဇီပါတီသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ဖူးသည်။ သို့ရာတွင် တက်ကြွစွာပါဝင်လှုပ်ရှားခြင်းမရှိချေ။ ၁၉၃၄ ခုနှစ်မှ ၁၉၄၅ ခုနှစ် ထိ ဘာလင်မြို့၌ ရှေ့နေအဖြစ် အသက်မွေးခဲ့သည်။ ၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် အမျိုးသားဆိုရှယ်လစ်ဝါဒီ ရှေ့နေများ အသင်းသို့ ဝင်ရောက်ရန် ကမ်းလှမ်းခြင်းကိုငြင်းဆန်ခဲ့သည်။
အရှေ့ဂျာမနီအပါအဝင် အရှေ့ဥရောပအုပ်စုဝင် နိုင်ငံတို့နှင့် ဆက်ဆံရေးပုံမှန်ပြုလုပ်ရန် တွန်းအားပေးသည့် အော့စ်ထ်ပိုလစ်တစ် (အရှေ့နိုင်ငံရေး) မူဝါဒကို စတင်ပျိုးထောင်ခဲ့၍ထင်ရှားသောအနောက်ဂျာမနီ နိုင်ငံရေးသုခမိန် ကွတ်ဂျော့ကီးဆင်းဂျားသည် ၁၉၈၈ ခုနှစ် မတ်လ ၉ ရက်နေ့တွင် တူဘင်ဂျင်မြို့၌နှလုံး ရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ရွေရွာဟောင်းရွာ၊ ရွာကြီး
ရွေရွာဟောင်းရွာ၊ ရွာကြီး
ဆင်ကျွန်းရွာ၊ စဉ့်ကူးမြို့နယ်
ဆင်ကျွန်းရွာ (Sinkyun)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြင်ဦးလွင်ခရိုင်၊ စဉ့်ကူးမြို့နယ်၊ ဟင်္သာဖိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၂၀၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟင်္သာဖိုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၆၁၀ ဦး၊ မ ၁၈၀၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၄၁၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကံရွာ၊ တူးချောင်းကျောင်းစု
ကံရွာ၊ တူးချောင်းကျောင်းစု
ဝါးတောချောင်ရွာ၊ မကွေးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မကွေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆိုင်းခေါင် (လုံဂျာ)ရွာ၊ မူဆယ်မြို့နယ်
ဆိုင်းခေါင် (လုံဂျာ)ရွာ (Hsenghkawng (Longjar))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မူဆယ်ခရိုင်၊ မူဆယ်မြို့နယ်၊ မိုင်ဖန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၁၇၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်ဖန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၇၅ ဦး၊ မ ၇၇၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၅၂ ဦးနေထိုင်သည်။
အသုရိန္ဒကသုတ်
ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဘုရားရှင်အား ဆဲရေးလာသော အသုရိန္ဒကဘာရဒွါရဇပုဏ္ဏားအား ဆဲရေးမှု, သည်းခံမှုနှင့် ပတ်သက်၍ အနိုင်အရှုံး၊ အယုတ်ညံ့ဆုံးပုဂ္ဂိုလ်နှင့် အောင်နိုင်ခဲ့သည်ကို အောင်နိုင်သူ၊ မိမိ သူတပါး နှစ်ဦးသားတို့၏ အကျိုးစီးပွားအတွက် ကျင့်သူ၊ လူမိုက်ဟု အထင်ခံရသူတို့ကို ဘုရားရှင်က ရှင်းလင်းဟောကြားတော်မူသည်ကို လက်ခံပြီး ရဟန်းပြုသဖြင့် အသုရိန္ဒက ဘာရဒွါဇပုဏ္ဏား ရဟန္တာဖြစ်ပုံကို ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
မာလဲတောရွာ၊ စစ်ကိုင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စစ်ကိုင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သာစီရွာ၊ ကဝမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆလော်ဒိန်ငွတ်ရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကြားမှနေ၍တိုက်ခိုက်သူ
လျှို့ဝှက်သတင်းအချက်အလက်ကိုလေ့လာလေ့ကျင့်ခြင်း နောက်ကွယ်
၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် Belkin wireless network router တစ်ခု၏ ပုံစံတစ်ခုမှဆောင်ရွက်ခဲ့သော အလယ်မှနေ၍တိုက်ခိုက်သူသည် ကျော်ကြားသောလျှို့ဝှက်သတင်းအချက်အလက်ကို လေ့လာလေ့ကျင့်ခြင်း မဟုတ်သည့်အရာ ဖြစ်သည်။ ၎င်းမှတစ်ဆင့် ဆက်သွယ်ထားသောလမ်းကြောင်း အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ http တစ်ခုကို ရရှိလိမ့်မည်။ ၎င်းသည် လမ်းကြောင်းကို ခရီးလမ်းဆုံးသို့ရောက်ရန် မပို့နိုင်ပါ။ သို့သော် ၎င်းရည်ရွယ်သော server သို့ တုံ့ပြန်မည် ဖြစ်သည်။ အသုံးပြုသူတောင်းဆိုထားသော ကွန်ယက်စာမျက်နှာ ပေါ်တွင် ပြန်လည်ပေးပို့ခြင်းသည် အခြားသော Belkin ကုန်ပစ္စည်းအတွက် ကြော်ငြာ တစ်ခုဖြစ်သည်။ နည်းပညာအရ နားလည်သောအသုံးပြုသူများ ကန့်ကွက်သည့်နောက် ဤဖော်ပြချက်အား router ၏ (လမ်းကြောင်းပေးခြင်းလုပ်ဆောင်ချက် Firmware မှ ဖယ်ရှားခဲ့သည်။
ဗိလင်္ဂိကသုတ်
ဘုရားရှင် မဂဓနိုင်ငံ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော် မူနေစဉ် နောင်တော်များဖြစ်ကြသော ဘာရဒွါဇပုဏ္ဏား၊ အက္ကောသဘာရဒွါဇပုဏ္ဏား၊ အသုရိန္ဒကဘာရဒွါဇပုဏ္ဏားတို့ ဘုရားရှင်အထံတော်၌ ရဟန်းပြုကြပြီး ရဟန္တာဖြစ် ခြင်းကို မကျေနပ်ခြင်းကြောင့် ဘုရားရှင်ထံချဉ်းကပ်၍ စကားမပြောဘဲ ထိုင်နေသော ဗိလင်္ဂဘာရဒွါဇပုဏ္ဏား၏ စိတ်အကြံကို သိတော်မူသော ဘုရားရှင်က “ယောအပ္ပ ဒုဋ္ဌဿ-အစရှိသော ဂါထာဖြင့် မိန့်ကြားတော်မူရာ ဗိလင်္ဂဘာရဒွါဇပုဏ္ဏား ဒေသနာတော်ကို ချီးမွမ်းပြီး ရဟန်းပြု၍ ရဟန်းတရားအားထုတ်ရာ မကြာမီ ရဟန္တာဖြစ်ပုံကို ပြဆိုသည့်သုတ်။
နားတစ်ရွာ၊ ကျေးသီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျေးသီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရေကျောက်ရောဂါကာကွယ်ဆေး
(၁၉၈၄)ခုနှစ်တွင် ရေကျောက်ရောဂါကာကွယ်ဆေးကို ပထမဆုံးဈေးကွက်တွင် ရရှိနိုင်ခဲ့သည်။  ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့မှ သတ်မှတ်ထားသည့် အခြေခံကျန်းမာရေးစနစ်အတွက် အဓိကလိုအပ်သောဆေးများထဲတွင် တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်သည်။ ဤကာကွယ်ဆေးကို အမေရိကန်နိုင်ငံတွင် (၁၀ဝ-၂၀ဝ) ဒေါ်လာခန့်ပေးရသည်။
ကော့ကော်ရွာ၊ မြဝတီမြို့နယ်
ကော့ကော်ရွာ(Kawtkaw)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ မြဝတီခရိုင်၊ မြဝတီမြို့နယ်၊ ဖားကလူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၃၈၃ ဖြစ်သည်။
လမ်းအန္တရာယ်ကာကွယ်ရေး
လမ်းအန္တရာယ်ကာကွယ်ရေး
လမ်းပေါ်၌ ထိခိုက်မှုများ မဖြစ်ပွားစေရန် ခြေလျင်ခရီးသွားသူ များက စည်းကမ်းများကို လိုက်နာရန်လိုအပ်သကဲ့သို့ မော်တော်ယာဉ် မောင်းနှင်သူများ၌လည်း တာဝန်ရှိသည်။ မော်တော်ယာဉ်မောင်းသူသည် အမြဲတမ်း မျက်စိရှင်နေရ၍ လမ်းပြရဲ၏ အချက်ပေးချက်များကို အတိအကျ လိုက်နာရလေသည်။ မော်တော်ယာဉ်မောင်းသူများအတွက် ရည်စူးထုတ်ဝေ သော စာအုပ်စာတန်းများကို အမြဲတမ်းဆောင်ထားရ၍ အတွင်း၌ပါသော စည်းကမ်းများကို လိုက်နာရလေသည်။ ယင်းသို့ လမ်းအသုံးပြုသူတိုင်း စည်းကမ်းများကို လိုက်နာကြမှသာလျှင် ယာဉ်တိုက်မှုများ လျော့ပါးနိုင်ပေ မည်။
ရှရဲခရန်ရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
ရှရဲခရန်ရွာ(Shayehkaran)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်၊ ဆလော်ဒိန်ငွတ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၀၉၅ ဖြစ်သည်။
လမ်းအန္တရာယ်ကာကွယ်ရေး
လမ်းအန္တရာယ်ကာကွယ်ရေး
မော်တော်ယာဉ် မောင်းသူများအတွက် လမ်းအန္တရာယ်သတိပေးချက် - (၁) လမ်းပြရဲ၏ အချက်ပြခြင်းကို အမြဲ လေးစားပါ။ (၂) ယာဉ်၏ ဘရိတ်၊ တက်မနှင့် မီးလုံးများကောင်းပါစေ။ (၃) ခွင့်ပြုသောမိုင်နှုန်းထက် ပို၍မမောင်းပါနှင့်။ (၄) မူးလျှင်မမောင်းနှင့်၊ မောင်းလျှင်မမူးနှင့်။ (၅) ကျောင်းများအနီး ပို၍သတိနှင့်မောင်းပါ။ (၆) အခြားယာဉ်နောက်မှ ကပ်မလိုက်ပါနှင့်။ (၇) ရှေ့ကိုကြိုကြည့်တတ်သည့်အလေ့ လေ့ကျင့်ပါ။ (၈) ရှေ့မှသွားနေသောယာဉ်က ကျော်တက်နိုင်ခွင့်အချက်မပြမီ ကျော်မတက် ပါနှင့်။ (၉) အကွေ့လမ်းထောင့်လမ်းဆုံတွင် ဖြတ်ကျော်မတက်ပါနှင့်။ (၁ဝ) အခြားယာဉ်မောင်းသူက မထင်မဲ့မြင်ပြုသည်ကို တုံ့ပြန်မပြုပါနှင့်။ (၁၁) အပြိုင်မောင်းလိုသော စိတ်ကိုဖယ်ရှားပါ။ (၁၂) ရပ်လိုလျှင်၊ နှေးလိုလျှင်၊ ကွေ့လိုလျှင် အချက်ပြပါ။ (၁၃) ညဉ့်အခါ ရှေ့မှယာဉ်လာနေလျှင် သို့မဟုတ် မိမိရှေ့၌ ယာဉ်ရှိလျှင် မီးမှိန်ကို အသုံးပြုပါ။ (၁၄) ယာဉ်မောင်းနေလျှင် အခြားအာရုံများကို လုံးဝဖယ်ရှားပါ။ (၁၅) လက်ပြရဲနှင့် အချက်ပြမီးမရှိလျှင် လက်ပြတိုင်ကို ပတ်၍ကွေ့ပါ။ (၁၆) လမ်းဘေးမှ လမ်းမကြီးသို့မထွက်မီ ယာဉ်ကိုရပ်၍ ဝဲယာကြည့်ပြီးမှ ထွက်ပါ။ (၁၇) လမ်းမှတ်တိုင်မှ သတိပေးချက်၊ ညွှန်ကြားချက်များကို လေးစားပါ။ (၁၈) လက်ဝဲဘက် ကွေ့လိုသည့်အခါနှင့် ရှေ့မှယာဉ်ကို ကျော်တက်သည့် အခါမှလွဲ၍ ယာဉ်များကို ယာဘက်မှကပ်၍မောင်းပါ။ (၁၉) တစ်လမ်းမောင်းစနစ် ကျင့်သုံးရန်သတ်မှတ်ထားသော နယ်နိမိတ် အတွင်းသို့မဝင်မီ မိမိသွားရမည့် ခရီးလမ်းကို ကြိုတင်စီစဉ်ထားပါ။ (၂ဝ) ယာဉ်ကြောတစ်ခုမှ တစ်ခုပြောင်းရန် လိုအပ်လျှင် ကြိုတင်အချက်ပြပြီးမှ ပြောင်းပါ။ (၂၁) ယာဉ်ကြောကူးပြောင်းရန် သတ်မှတ်ထားသော မျဉ်းပြတ်နေရာမှ ယာဉ်ကြောကူးပါ။ (၂၂) လူစည်ကားသော နေရာများ၌ ယာဉ်ကိုနောက်ဆုတ် မမောင်းပါနှင့်။
ဗဟုဓီတရသုတ်
ဘာရဒွါဇပုဏ္ဏား သရဏဂုံဆောက်တည်ပြီး ရဟန်းပြုပေးတော်မူရန် လျှောက်ထားပါသည်။ ဘုရားရှင်က ရဟန်းပြုတော်မူပြီး ဘာရဒွါဇပုဏ္ဏား၏ တာဝန် အသီးသီးကို ကောသလဘုရင်အား မိန့်ကြားတော်မူပါသည်။ ကောသလဘုရင်က အားလုံးကိစ္စကို ဖြေရှင်းဆောင်ရွက်ပေးပြီး “ရဟန်းတရားကို အေးချမ်းစွာ အားထုတ်တော်မူပါရန် လျှောက်ထားပါသည်။ ဘာရဒွါဇရဟန်းတော်သည် ရဟန်းတရားကို ကြိုးစားအား ထုတ်တော်မူရာ မကြာခင် ရဟန္တာဖြစ်သွားပုံ ပြဆိုသည့်သုတ်။
ဇင်းရွေးကုန်းရွာ၊ ကဝမြို့နယ်
ဇင်းရွေးကုန်းရွာ (Zinywaykone)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကဝမြို့နယ်၊ ဇင်းရွေးကုန်း (စက်ကုန်း)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၈၆၁၇ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် ရှမ်းကန်ကျေးရွာအုပ်စုမှ ခွဲထွက်လာသည်။
အထက်ခပေါ်ရွာ
အထက်ခပေါ်ရွာ
ပလပ်ကတောင်ရွာ၊ မူဆယ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မူဆယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တောအုပ်ရွာ၊ မြဝတီမြို့နယ်
တောအုပ်ရွာ(Tawoke)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ မြဝတီခရိုင်၊ မြဝတီမြို့နယ်၊ ဖားကလူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၃၈၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြဝတီမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
UTC+12:45
UTC+12:45 ဆိုသည်မှာ +12:45 တွင်ရှိသော UTC time offset ဖြစ်သည်။
ရွာသစ်ရွာ၊ စည်သာမြေ
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကသိဘာရဒွါဇသုတ်
မဂဓနိုင်ငံ ဒက္ခိဏဂိရိ-ဇနပုဒ် ဧကနာဠပုဏ္ဏားရွာအနီး ကသိဘာရဒွါဇ၏ ကြီးကျယ်ခမ်းနားသော လယ်ထွန်မင်္ဂလာပွဲသို့ ဆွမ်းခံကြွမူလာသောဘုရားရှင်အား “မိမိကဲ့သို့ ထွန်ယက်, စိုက်ပျိုး၍ စားသောက်ပါ” အစရှိသောစကားဖြင့် လျှောက်ထားမှုကို အကြောင်းပြု၍ ကသိဘာရဒွါဇပုဏ္ဏားအား “မိမိသည်လည်း အမြိုက် နိဗ္ဗာန်အသီးကို သီးစေသော ဆင်းရဲ “ဒုက္ခအားလုံးမှ လွတ်မြောက်သော လယ်သမား ဖြစ်ပုံ”ကို ရှင်းလင်းဟောကြားတော်မူသည့်အခါ ကသိဘာရဒွါဇပုဏ္ဏား ဥပါသကာ အဖြစ် ခံယူသွားပုံကို ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ကုမာရ၊ ဆရာတော် ဘဒ္ဒန္တ၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ၊ (ရေဦးမြို့)
ကုမာရ၊ ဆရာတော် ဘဒ္ဒန္တ၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ၊ ရေဦးမြို့၊ လေးထပ်ကြီးကျောင်းတိုက် (မြန်မာ ၁၂၇၂-၁၃၅၁)
ထို့နောက် သက္ကရာဇ် ၁၂၉၁ ခုနှစ်၊ တန်ခူးလဆန်း ၃ ရက် နေ့တွင် ထန်းတောကုန်းရွာ၊ သဒ္ဓမ္မဝံသရွာသာ ကျောင်းတိုက်၊ ခဏ္ဍသိမ် ရေဦးမြို့၊ လေးထပ်ကြီးကျောင်း ဆရာတော် ဦးဒေဝိန္ဒ ကို ဥပဇ္ဈာယ် ပြုလျက် ခမည်းတော် မယ်တော်တို့၏ ပစ္စယာ နုဂ္ဂဟကို ခံယူ၍ မြင့်မြတ်သော ရဟန်းအဖြစ်သို့ ရောက်တော် မူသည်။
ဘိုက် (ကွန်ပျူတာ)
MegaByte (MB)
1 MB = 1,048,576 (1 x 106) B
TeraByte (TB)
1 TB = 1,024 GB
ထိုသူခီးရွာ၊ မြဝတီမြို့နယ်
ထိုသူခီးရွာ(Htothukhee)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ မြဝတီခရိုင်၊ မြဝတီမြို့နယ်၊ ဖားကလူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၃၈၀ ဖြစ်သည်။
ပန်းညိုစမ်းရွာ၊ မကွေးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မကွေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အဂ္ဂမဟာသီရိသုဓမ္မမဏိဇောတဓရဘွဲ့တံဆိပ်
အဂ္ဂမဟာသီရိသုဓမ္မမဏိဇောတဓရ ဘွဲ့တံဆိပ် ဂုဏ်အင်္ဂါအရည်အချင်း
(၂)     ရှင်သာမဏေ အပါး ၃၀၀ နှင့်အထက် တစ်ဦးတည်းဒါယကာခံ၍ ရှင်ပြုပေးခြင်း။
(၆)     ပြစ်ဒဏ်ကျခံခဲ့ဖူးသူ မဖြစ်ခြင်း။
(၇)     တည်ဆဲဥပဒေများနှင့်အညီ လိုက်နာနေထိုင်သူ ဖြစ်ခြင်း။
စန်းယု (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)
ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဦးစန်းယုသည် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်နှင့် ပြည်ထောင်စုဆိုရှယ်လစ်သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတအဖြစ် နိုဝင်ဘာလ ၉ ရက် ၁၉၈၁ မှ ဇူလိုင်လ ၂၇ ရက် ၁၉၈၈ အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
မိသားစုဘဝ
ဦးစန်းယုသည် ၁၉၄၇ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၄ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့နေ ပညာမင်းကြီး၏ အပါးတော်မြဲ ဦးရှိန်ဝှက်နှင့် ဒေါ်သန်းရွှေတို့၏ သမီး၊ အင်းစိန်အစိုးရကျောင်း ကျောင်းဆရာမ ဒေါ်သန်းရှိန်နှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။ သမီး ၄ ဦး ထွန်းကား၍ သမီးများမှာ ဒေါ်လဲ့လဲ့ယု၊ ဒေါ်ခင်ဆွေယု၊ ဒေါ်အေးသန်းယု၊ ဒေါ်စောယုမွန် တို့ဖြစ်ကြသည်။ မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေးအတွက် သက်စွန့်ကြိုးပမ်း ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး နိုင်ငံ့တာဝန်များကို ကိုယ်ကျိုးမဖက် စွမ်းစွမ်းတမံ ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်ခဲ့သော နိုင်ငံတော်ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ (အငြိမ်းစား)၊ နိုင်ငံတော်သမ္မတ (အငြိမ်း စား)နှင့် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် (အငြိမ်းစား) ဦးစန်းယုသည် ၁၉၉၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၈ ရက် နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီးဒေါ်သန်းရှိန်နှင့် သမီး ၄ ဦး၊ မြေး ၆ ဦးကျန်ရစ်သည်။
UTC+13:00
သမိုင်း
UTC+13 ကို နေ့အလင်းရောင်ထိန်းသိမ်းသော အချိန် (မြောက်ဘက်ကမ္ဘာခြမ်း နွေရာသီ)အဖြစ် ရုရှားနိုင်ငံ အရှေ့ဖျားဒေသများ (ချူကောသကာ နှင့် ကမ်ချသကာ)တို့တွင် အသုံးပြုခဲ့သည်။ ထိုအချိန်သည် ယခင် ကမ်ချသကာ စံတော်ချိန်ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၀ မတ်လတွင် အဆိုပါဒေသများသည် မက်ဂါဒန် စံတော်ချိန်ကို ပြောင်းလဲခဲ့သည်။
ပကိတ်ရွာ၊ ပကိတ်
ပကိတ်ရွာ၊ ပကိတ်
အလင်းနှစ်
အလင်းနှစ် (အင်္ဂလိပ်: Light-year) ဆိုသည်မှာ စကြဝဠာအားတိုင်းတာရာတွင် အသုံးပြုသော အတိုင်းအတာ ယူနစ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အလင်းသည် တစ်စက္ကန့်လျင် ကီလိုမီတာ ၃ သိန်း (မိုင်ပေါင်း ၁၈၆,၀၀၀) ခရီးသွားသည်။ ထိုကဲ့သို့ အမြန်နှုန်းဖြင့် တစ်နှစ်လုံး အလင်းဖြတ်သန်းသွားသော အကွာအဝေးသည် အလင်းနှစ် ၁ နှစ် ဖြစ်သည်။ ဥပမာ လကမ္ဘာသည် ကမ္ဘာမှ မိုင်ပေါင်း ၂၄၀,၀၀၀ သာဝေးသည်။ ထို့ကြောင့် လကမ္ဘာသည် ကမ္ဘာမြေသို့ အလင်းနှစ် ၁ စက္ကန့်ကျော်ခန့်သာ ဝေးကွာသည်။ နေစကြဝဠာပြင်ပမှ အရာများအားတိုင်းတာရာတွင် အလင်းနှစ်ကို စံနမူနာထားကာ အသုံးပြုသည်။ အလင်းနှစ်တွင် ခုနှစ် ပါဝင်သောကြောင့် တခါတရံ အချိန်၏ ယူနစ်နှင့် ရောထွေးတတ်သည်။
ဝမ်ဝိန်းရွာ၊ ကျိုင်းတုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျိုင်းတုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သီရိသုဓမ္မမဏိဇောတဓရဘွဲ့တံဆိပ်
(၃)     ရှင်သာမဏေ အပါး ၂၀ ကို တစ်ဦးတည်းဒါယကာခံ၍ ရဟန်းခံပေးပြီး ပစ္စည်းလေးပါးထောက်ပံ့ပေးလျက်ရှိခြင်း။
(၆)     ပြစ်ဒဏ်ကျခံခဲ့ဖူးသူ မဖြစ်ခြင်း။
ကျောက်ဆောက်ရွာ၊ ကျောက်ဆောင်
ကျောက်ဆောက်ရွာ၊ ကျောက်ဆောင်
ခေါမဒုဿသုတ်
အဋ္ဌကထာ၌-မိုးရွာခြင်းအကြောင်းနှင့် သဘာဓမ္မကို ဖွင့်ပြထားပါသည်။
ဝမ်လွိုင်ရွာ၊ မိုင်းရှူးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရှူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အဂ္ဂမဟာသဒ္ဓမ္မဇောတိကဓဇ
(၁)     အနည်းဆုံးသက်တော် နှစ်(၅၀)ရှိခြင်း။
UTC+14:00
UTC+14 သည် ၁၈၀ ဒီဂရီ လောင်ဂျီကျူမျဉ်းမှ အရှေ့ဘက်သို့ ၃၀ ဒီဂရီ ဆွဲဆန့်ထားပြီး အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ နေ့စွဲမျဉ်းအား ကြီးမားသော အခေါက်တစ်ခုဖြစ်စေရန် ဖန်တီးထားသည်။
ဘိက္ခကသုတ်
ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဘိက္ခကဗြာဟ္မဏ၏ လျှောက်ထားချက်အရ-ဘိက္ခကချင်းတူသော်လည်း ဘိက္ခုချင်းမတူပုံကို ဟောကြားတော်မူရာ ဘိက္ခကဗြာဟ္မဏ သရဏဂုံဆောက်တည်ပုံကို ပြဆိုသည့်သုတ်။
ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂနေ့
စစ်ပြီးခေတ်တွင် အောက်တိုဘာလ ၂၄ ရက်နေ့သည် ငြိမ်းချမ်းရေးလိုလားသော ကမ္ဘာသူကမ္ဘာသား များအဖို့ အလွန်အရေးပါသော နေ့ကြီးတစ်နေ့ဖြစ်ပေသည်။ အကြောင်းကား ထိုနေ့တွင် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ နိုင်ငံပေါင်း ၅၁ နိုင်ငံ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားသော ကုလသမဂ္ဂကြီး ပေါက်ဖွားလာသော ကြောင့်တည်း။ ထိုကြောင့် အောက်တိုဘာ ၂၄ ရက်နေ့ကို 'ကုလသမဂ္ဂနေ့'ဟု ကမ္ဘာတစ်ဝှန်းလုံးက အသိအမှတ် ပြုထား ကြသည်။ ကုလသမဂ္ဂနေ့ မည်သို့မည်ပုံ ဖြစ်ပေါ်လာသည်ကို ကုလ သမဂ္ဂကြီးစတင်ဖွဲ့စည်းရပုံကစ၍ ဖော်ပြရပေမည်။ ကုလသမဂ္ဂ ဖွဲ့စည်းရခြင်း၏ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ စစ်ကိုတားဆီးရန်နှင့် ကမ္ဘာ့ငြိမ်းချမ်းရေး တည်တံ့စေရန် ဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာ့ပေါ်၌ မည်သည့်လူမျိုးမဆို စစ်၏အန္တရာယ်ကို ရင်မဆိုင်လိုကြချေ။ စစ်ဖြစ်ခြင်းသည် သတ္တန္တရကပ် ဆိုက်ခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် ကမ္ဘာစစ်ကြီးများ ဖြစ်ပွားသောအခါ လူနှင့် ကျွဲနွား တိရစ္ဆာန်များပါမကျန် သေကြေ ပျက်စီးကြရ၏။ မသေ၍ ကျန်နေသူများမှာလည်း အိုးအိမ်ပစ္စည်းများ ဆုံးရှုံး ပြီးလျှင် ကြီးစွာသောဆင်းရဲဒုက္ခများနှင့် ကြုံတွေ့ကြရသည်။ ထိုကဲ့သို့ မနှစ်မြို့ဖွယ် အဖြစ်ဆိုးများ ပေါ်ပေါက်စေသော စစ်မက်အရေးများကို တားဆီးရန် နိုင်ငံခေါင်းဆောင်များက တတ်နိုင်သမျှ ကြိုးစားခဲ့ကြပေသည်။
လမန်ဘူးဂါးရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အဂ္ဂမဟာသီရိသုဓမ္မသိင်္ဂီဘွဲ့တံဆိပ်
အဂ္ဂမဟာသီရိသုဓမ္မသိင်္ဂီ ဘွဲ့တံဆိပ် ဂုဏ်အင်္ဂါအရည်အချင်း
(၂)     ရှင်သာမဏေ အပါး ၃၀၀ နှင့်အထက် တစ်ဦးတည်းဒါယကာခံ၍ ရှင်ပြုပေးခြင်း။
မန့်စပ်ရွာ၊ မူဆယ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မူဆယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လုံဘန်းမြို့
လုံဘန်းမြို့တွင် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီး မဖြစ်မီကပင် မူလတန်း ကျောင်း ရှိခဲ့လေသည်။ ထိုမူလတန်းကျောင်းသည် ပထမတွင် ကိုယ်ပိုင် ကျောင်းဖြစ်ခဲ့သော်လည်း နောင်တွင် အစိုးရအသိအမှတ်ပြုသော မူလတန်း ကျောင်း ဖြစ်လာခဲ့သည်။ စစ်ပြီးခေတ်ဖြစ်သော ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် ကိုယ် ပိုင်အလယ်တန်းကျောင်းကို ဖွင့်လှစ်နိုင်ခဲ့ပြီးလျှင် ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် ထို ကျောင်းကို အစိုးရကအသိအမှတ် ပြုခဲ့လေသည်။ ထို့နောက်တွင် ပညာကို အားပေးလိုသူများထံမှ အလှူငွေများကို ကောက်ခံကာ ရရှိသည့်အလှူငွေ နှစ် သောင်းကိုမတည်ပြီးလျှင် နှစ်ထပ်ကျောင်းနှင့် ကျောင်းအိပ်ကျောင်းစားများ အတွက် အဆောင်များကိုပါ ဆောက်လုပ်နိုင်ခဲ့လေသည်။ ယခုအခါတွင် ထို ကျောင်းကို အထက်တန်းကျောင်းဖြစ်ရန် ကြိုးပမ်းလျက်ရှိ၏။ ထို့ပြင် ၁၉၅၆ ခုနှစ်မှစ၍ စိန်ဂျွန်းအမည်ရှိ ဗရင်ဂျီသာသနာပြုကျောင်း တစ် ကျောင်းလည်းရှိခဲ့သေးသည်။ ထိုကျောင်းတွင် အသက်ခြောက်နှစ် မပြည့် သေးသောကလေးများကို လက်ခံ၍သင်ကြားပေးခဲ့သည်။ လုံဘန်းမြို့တွင် အစိုးရဆေးပေးဌာန တစ်ခုအပြင် ဗရင်ဂျီသာသာ သနာပြု ဆေးပေးဌာန တစ်ခုကိုလည်း ဖွင့်လှစ်ထားရှိခဲ့သေးသည်။ လုံဘန်းမြို့၏ အပူချိန်မှာ ၅ဝ ဒီဂရီနှင့် ၁ဝဝ ဒီဂရီအတွင်းတွင် ရှိသဖြင့် အပူအအေး မျှတသည်ဟုဆိုနိုင်ပေသည်။ မိုးရေချိန်မှာ လက်မ ၂ဝ နှင့် ၄ဝ ကြားတွင် ရှိလေသည်။
သုဓမ္မမဏိဇောတဓရဘွဲ့တံဆိပ်
(၉)     ရှင်ပြုခြင်း၊ ရဟန်းခံခြင်း၊ ဗုဒ္ဓသာသနာ ထွန်းကားမှုအားနည်းသောဒေသများသို့လှူဒါန်းခြင်း၊ ပရိယတ္တိစာသင်တိုက်များသို့ လှူဒါန်းခြင်းအပါအဝင် အခြား သာသနာရေးဆိုင်ရာကိစ္စရပ်များတွင် လှူဒါန်းခြင်းစသည့် လှူဒါန်းငွေ စုစုပေါင်းသည် ကျပ်သိန်း ၂၀၀၀ အထက် ရှိခြင်း။
ဆလော်ဒိန်ဆာရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပုဂံမင်း
ပုဂံမင်း (ခရစ်နှစ် ၁၈၄၆-၁၈၅၃) သည် ကုန်းဘောင်ဆက်၏ န၀မမြောက်မင်းဖြစ်သည်။ ဖခင်ဖြစ်သူ သာယာဝတီမင်း နောက်နန်းတက်သည်။ နန်းတက်ဘွဲ့မှာ သိရီသုဓမ္မ တိလောကပဝရ မဟာဓမ္မရာဇဓိရာဇာ ဖြစ်ပြီး နန်းသက် ၆-နှစ်စံတော်မူပြီး အိမ်နိမ့် ၃၅-နှစ်စံရသည်။
တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်
တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ် သည် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်တွင်းရှိ မြို့နယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ တောင်တွင်းကြီးမြို့ဖြစ်သည်။ ဤဒေသတွင် ရှေးနှစ်ပေါင်းများစွာကတည်းက အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြပြီး၊ ရှေးပျူမြို့ဟောင်းတစ်ခုဖြစ်သည့် ဗိဿနိုးမြို့ဟောင်းမှာ တောင်တွင်းကြီးမြို့အနီးတွင် တည်ရှိသည်။ မြေမျက်နှာသွင်ပြင်မှာ ညီညာပြန့်ပြူးကာ ဆန်စပါး၊ ကြံနှင့် အခြားသီးနှံများ ဖြစ်ထွန်းသည်။
ဝမ်မိုင်ရွာ၊ နောင်အက်
ဝမ်မိုင်ရွာ (Wanmai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းရှူးမြို့နယ်၊ နောင်အက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၃၉၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရနောင်အက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၉၀ ဦး၊ မ ၁၃၀၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၉၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ခန္ဓာဗေဒ
ခန္ဓာကိုယ် အရိုးစုသည် ကိုယ်ထည်တစ်ခုလုံးကို ထောက်ပံ့၍ ဆောင်ထား၏။ အရိုးများတွင် ကြွက်စွန်းကြောများ ကပ်လျက်ရှိသောကြောင့် လှုပ်ရှားနိုင်၏။ နာဗ်ကြောများ ကပ်လျက် ရှိသောကြောင့် လှုပ်ရှားနိုင်၏။ နာဗ်ကြောအဖွဲ့သည် အမြင်၊ အကြား၊ အနံ့၊ အရသာ၊ အတွေ့အထိစေသာ အာရုံများ၏ စေ့ဆော်မှုများကို သယ်ဆောင်ယူသွားသော အဖွဲ့အစည်း ဖြစ်သည်။ မာသောခေါင်းခွံဖြင့် ဖုံးအုပ်ကာကွယ်ထားသော ဦးနှောက်သည်ကား မှတ်ဉာဏ်နှင့် ဆင်ခြင်တုံတရားစသော စိတ်နှင့်ဆိုင်သည့် ဆောင်ရွက်မှုတို့ကို ပြုလုပ်ဆောင်ရွက်သော ဗဟိုဌာန ဖြစ်သည်။
Physiology (ဇီဝကမ္မဗေဒ) ခန္ဓာကိုယ်အလုပ်များနှင့် သက်ရှိဖြစ်စဉ်
(ဇီဝကမ္မ = အသက်၏အလုပ်) ခန္ဓာကိုယ်၏ ရုပ်ပိုင်းနှင့် စိတ်ပိုင်းအလုပ်တို့ ပါဝင်သည်။ အသက်ရှင် ရပ်တည်ရေးအတွက် (ဆဲလ်) များစွာတို့က Homeostasis (ဟိုမီယိုစတေးဆစ်) ခေါ် သမမျှတမှု ဖြစ်စေရန် မရပ်မနား လှုပ်ရှားနေသည့် အမျိုးမျိုးသော လုပ်ငန်းများ လုပ်ဆောင်ကြရသည်။ ပတ်ဝန်းကျင် အခြေအနေ၊ (ဆဲလ်) များနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်အတွင်းရှိသည့် ပစ္စည်း တို့၏ အပြောင်းအလဲများ၊ အစာကြေချက်ခြင်း စသည် တို့အား စုစည်း ဆက်စပ်နေသည့် အလုပ်ကြီးပင်ဖြစ်သည်။
ဆဲလ်
(ဆဲလ်) တွင် Cell wall နံရံ၊ Nucleus (နူကလီးယပ်စ်) နှင့် Cytoplasm (ဆိုက်တိုပလာဆမ်)တို့ ပါဝင်သည်။ နံရံသည် အတွင်းပိုင်းနှင့် အပြင်ကို ကန့်ထားကာ (ဆဲလ်)၏ ပုံသဏ္ဌာန်ကို ဖြစ်စေသည်။ ဓာတ်ပစ္စည်များ အထဲဝင်-အပြင်ထွက်နိုင် စေရန်လည်း လုပ်ပေးသည်။ (ဆိုက်တိုပလာဆမ်)သည် (ဂျဲလ်)ကဲ့သို့ ကျိချွဲချွဲ ဖြစ်သည်။ ၎င်းထဲ၌ သေးငယ်သည့် ပစ္စည်းများ ပါဝင်သည်။ Nucleus (နူကလီယပ်စ်) ခေါ် (ဆဲလ်)၏ အထိန်းပင်မထဲတွင် DNA ခေါ် မျိုးဗီဇ ပါဝင်သည်။ ၎င်းထဲရှိ Nucleous (နူကလီယိုးလပ်စ်) ၌ (ပရိုတိန်း) ဖြစ်ရေးတွင်ပါဝင်ရသည့် RNA ရှိသည်။ ၎င်းမှာ (ဆဲလ်) ကြီးထွားစေရန်၊ (ဆဲလ်) ပျက်သည်ကို ပြင်ရန်၊ သေသည်ကို အစားထိုးရန်တို့အတွက် (ဆဲလ်) ပွားခြင်းဖြစ်ရသည်။
Specialized connective tissues ထူးခြားသည့် (ကွန်နက်တစ်-တစ်ရှူး) များ
သွေး၏အရည်ပိုင်းမှာ Plasma (ပလာစမာ) ဖြစ်သည်။ သွေး၏ ၅၅% ရှိသည်။ အရေးပါသော (ပရိုတိန်း) များပါနေသည်။ ၎င်းထဲတွင် အသဲမှထုတ်ပေးသည့် Fibrinogen (ဖိုင်ဘရင်နိုဂျင်) ခေါ် သွေးအားခဲစေသည့် ပစ္စည်းပါသည်။ (ပလာစမာ) မှ သွေးခဲစေသည့်ပစ္စည်းများ ထုတ်လိုက်ပါက Serum (စီရမ်) ကျန်ရစ်သည်။ အချို့ရောဂါကာကွယ်ဆေးများမှာ (စီရမ်) မှ ထုတ်ယူရသည်။ RBC သွေးနီဥသည် ပျမ်းမျှ ရက် ၁၂၀ အသက်ရှင်သည်။ လူ့ကိုယ်ထဲမှာ သွေးနီဥပေါင်း ၂.၅ ထွီလီယန် ရှိသည်။ စက္ကန့်တိုင်းမှာ သွေးနီဥ အသစ်ပေါင်း ၂့၅ သန်း ထုတ်ပေးနေသည်။ သွေးသည် မိုင် ၆၀၀၀၀ ခရီးသွားနေခြင်းဖြစ် သည်။ သွေးနီဥတခုသည် ကိုယ်ခန္ဓာထဲ လှည့်လည်ရန် ကြာချိန်သည် ၂၀ စက္ကန့်ပင်မကြာချေ။
Cranial Bones ဦးနှောက်အားဖုံးထားသည့်အရိုးများ
Parietal (2) ပရိုင်ရတယ်၊ ခေါင်းဘေးရိုး (၂) Temporal (2) တန်ပိုရယ်၊ နားထင်ရိုး (၂) Frontal (1) ဖရန်တယ်၊ နဖူးရိုး (၁) Occipital (1) အောက်စီပီတယ်၊ နောက်စေ့ရိုး (၁) Ethmoid (1) အက်သမွိုက်၊ မျက်လုံးအတွင်းရိုး (၁) Sphenoid (1) စဖီနွိုက်၊ နားထင်နှင့် မျက်လုံးကြားရိုး (၁)
Lower Extremity ခြေထောက်ပိုင်းအရိုးများ
Femur (2) ပေါင်ရိုး (၂) Tibia (2) ခြေသလုံးအတွင်းရိုး (၂) Fibula (2) ခြေသလုံးအပြင်ရိုး (၂) Patella (2) ဂုံညင်းရိုး (၂) Tarsals (14) ခြေခြင်းဝတ်ရိုး (၁၄) Metatarsals (10) ခြေဖဝါးရိုး (၁၀) Phalanges (28) ခြေချောင်းကလေးများ (၂၈)
2.	Muscular System ကြွက်သားစနစ်
ကြွက်သားအုပ်စုပေါင်း (၆၀၀)ကျော်ရှိသည်။ ခန္ဓာကိုယ်အလေးချိန်၏ ၄၀% ရှိသည်။ အမျိုးအစားများ၊ (၃)မျိုး ရှိသည်။ (၁) Skeletal Muscle (စကယ်လ်တယ်-မာဆယ်) ခေါ် စထွိုင်ရိတ်တက် ကြွက်သား။ အရိုးအားတွယ်ထားသည်။ အရိုးလှုပ်ရှားစေရန်လုပ်သည်။ ဦးနှောက်၊ အာရုံကြောများမှ ထိန်းပေးသည်။ ကန့်လန့်စင်းများ ရှိသည်။ (၂) Smooth Muscle (စမုသ်-မာဆယ်) အချောစားကြွက်သား။ အတွင်းပိုင်း အင်္ဂါများ၏ နံရံများကို ဖုံးထားသည်။ ဥပမာ သွေးကြောများ၊ အစာခြေလမ်းကြောင်း၊ ဆီးအိမ်၊ သားအိမ်၊ (အော်တို-နောမစ်) အာရုံကြောစနစ်က ထိန်းသည်။ ကန့်လန့်စင်းများမရှိ။ (၃) Cardiac Muscle (ကာဒီရက်) ခေါ် နှလုံးကြွက်သား (အော်တို-နောမစ်) အာရုံကြော စနစ်ကထိန်းသည်။ ကန့်လန့်စင်းများ ရှိသည်။
3.	Nervous System အာရုံကြောစနစ်
အာရုံကြောစနစ်သည် ဦးစီးမှု၊ အထိန်းအကွပ်၊ ဆက်သွယ်မှုတို့၏ ပင်မဖြစ်သည်။ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ(စဉ်းစားမှုများ၊ သင်ကြား လေ့လာမှုများ၊ မှတ်သားမှုများ)၏ ဗဟိုချက်မလည်းဖြစ်သည်။ (အင်ဒိုခရိုင်း) ခေါ် ဟော်မုန်း ထွက်သည့်စနစ်နှင့်တွဲ၍ (ဟိုမီယိုစတေးစစ်) ခေါ် ကိုယ်တွင်းဝန်းကျင်အား သမမျှတနေအောင် စီစဉ် လုပ်ဆောင်မှုကို ပြုလုပ်ပေးသည်။
Organization of the nervous system အာရုံကြောစနစ် ဖွဲ့စည်းထားပုံ
•	Central (ဆင်ထရယ်လ်) ဗဟိုဦးနှောက်နှင့် ခါးရိုးမကြီးထဲရှိ အာရုံကြောမကြီး၊ •	Peripheral ပယ်ရီဖရယ် အဝေးပိုင်း o	Somatic ဆိုမက်တစ် (စကယ်လ်တယ်) ကြွက်သားများကို လုပ်ပေးသည်။ o	Autonomic အော်တိုနောမစ် 	Sympathetic ဆင်ပသက်တစ်၊ 	Parasympathetic ပါရာဆင်ပသက်တစ်၊ 	Enteric အင်းတရစ် အစာလမ်းကြောင်းကိုလုပ်ပေးသည်။
ကြွက်သား
ကြွက်သားများသည် လူတို့၏ စိတ်ဆန္ဒအလျောက်ဖြစ်စေ၊ စိတ်ဆန္ဒမပါဘဲ အလိုအလျောက်ဖြစ်စေ၊ ကိုယ်ခန္ဓာရှိ အစိတ်အပိုင်းများကို လှုပ်ရှားစေနိုင်သည်။ ကြွက်သားမရှိဘဲ အရိုးတို့သည် မိမိတို့ဖာသာ လှုပ်ရှားခြင်း မပြုနိုင်ကြချေ။ လူ၏ ကိုယ်တွင် အနှံ့အပြားရှိကြသည့် အသီးသီးသော ကြွက်သားများသည် အသုံးပြုခြင်း၊ လှုပ်ရှားခြင်း များလေ၊ ကြီးထွားလေ သန်မာလေဖြစ်သည်။ အသုံးနည်းလျှင် သို့မဟုတ် လှုပ်ရှားမှု နည်းလျှင် ပျော့စိစိနှင့် အားမရှိ ဖြစ်နေတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် အားရှိစေရန် ကြွက်သားများကို လှုပ်ရှားစေသော လေ့ကျင့်မှုများ ပြုလုပ်ပေးရသည်။ ကာယဗလ လေ့ကျင့်လိုက်စားကြသော သူများသည် လူကျန်းမာ၍ ကြီးထွားစေရန် ကြွက်သားလေ့ကျင့်ခန်းများကို မှန်မှန်ပြုလုပ်ကြလေသည်။ ကြွက်သားတို့သည် ကျုံ့နိုင်ခြင်း၊ ဆန့်နိုင်ခြင်း စသောသတ္တိများ ရှိသည်။ လက်မောင်း၊ ခြေထောက်၊ လက်ပြင်နှင့် ကျောက်ကုန်းတို့ရှိ ကြွက်သားများသည် ခန္ဓာတွင် အကြီးဆုံးသော ကြွက်သားများ ဖြစ်ကြသည်။
ခန္ဓာဗေဒ
Peripheral nervous system (PNS) အဝေး-အပြင်ပိုင်း အာရုံကြောစနစ်
Parasympathetic nervous system = နှလုံးကြွက်သား၊ ကြွက်သားအနုစား၊ (ဂလင်း-တစ်ရှူး) များ၊ သွေးကြောများကို အလုပ်လုပ်ပေးသော စိတ်အလိုအတိုင်း မလိုက်နိုင်သော အာရုံကြောစနစ်ဖြစ်သည်။ နှလုံးခုန်နှုန်း နှေးစေသည်။
5.	Cardiovascular System နှလုံး-သွေးကြောစနစ်
၁) Arteries သွေးလွှတ်ကြောများ၊ နှလုံးမှ သန့်သည့်သွေးများအား တကိုယ်လုံးသို့ ပို့လွှတ်ပေးသည်။ Aorta (အေအိုတာ) သည် အကြီးဆုံးဖြစ်ပြီး နှလုံးမှထွက်သည်။ (အေအိုတာ) မှ ထွက်သော သွေးလွှတ်ကြောများမှာ Carotid artery သည် ဦးခေါင်းပိုင်းသို့ သွားသည်။ Subclavian artery သည် လက်များသို့ သွားသည်။ Celiac trunk သည် Stomach အစာအိမ်၊ Liver အသဲ။ Spleen (ဘေလုံး)၊ Duodenum (ဒူယိုဒီနမ်) အူသိမ်အစပိုင်း၊ Pancreas (သရက်ရွက်) သို့ သွားသည်။ Mesenteric arteries သည် အစာလမ်းကြာင်း အလယ်ပိုင်းနှင့် အောက်ပိုင်းသွားသည်။ Renal artery သည် ကျောက်ကပ်သို့သွားသည်။ Iliac artery သည် အစာဟောင်းလမ်းသို့ သွားသည်။
၅) Capillaries သွေးကြောမျှဉ်များ၊ Venules သွေးပြန်ကြောမျှဉ်များနှင့် Arterioles သွေးလွှတ်ကြောမျှဉ်များ အား ဆက်ထားသည်။
နှလုံး၏အတွင်းပိုင်း ပါလ်မိုနရီ-ဘာ့လ်ဖ် ပါလ်မိုနရီ-ဗိန်း (အဆုပ်သွေးပြန်ကြော) ညာဘက် အေထွီယံမ် ထွိုင်ကပ်စပစ်-ဘာ့လ်ဖ် ညာဘက် ဗင်ထွီကယ်လ် (အေရိုတစ်-အာ့ချ်) (ပါလ်မိုနရီ-အာထွီ) အဆုပ်သွေးလွှတ်ကြော ဘယ်ဘက် အေထွီယံမ် မိုင်ထရွယ်-ဘာ့လ်ဖ် အေယိုးတစ်-ဘာ့လ်ဖ် ဘယ်ဘက် ဗင်ထွီကယ်လ် ပါလ်မိုနရီ-ဘာ့လ်ဖ် ပါလ်မိုနရီ-ဗိန်း (အဆုပ်သွေးပြန်ကြော) ညာဘက် အေထွီယံမ် ထွိုင်ကပ်စပစ်-ဘာ့လ်ဖ် ညာဘက် ဗင်ထွီကယ်လ် (အေရိုတစ်-အာ့ချ်) (ပါလ်မိုနရီ-အာထွီ) အဆုပ်သွေးလွှတ်ကြော ဘယ်ဘက် အေထွီယံမ် မိုင်ထရွယ်-ဘာ့လ်ဖ် အေယိုးတစ်-ဘာ့လ်ဖ် ဘယ်ဘက် ဗင်ထွီကယ်လ်
7.	Digestive System အစာခြေစနစ်
အလုပ်သုံးမျိုးလုပ်သည်။ 1.	Digestion အစာခြေခြင်း၊ 2.	Absorption အစာစုပ်ယူခြင်း၊ 3.	Elimination အစာဟောင်း စွန့်ထုတ်ခြင်း၊
Mouth ပါးစပ်
စားလိုက်သောအစာများကို ထည့်သွင်းယူလျက် သေးငယ်စေရန် ဝါး၍ မြိုချပေးသည်။ နှုတ်ခမ်း၊ ပါး၊ အာခေါင်၊ သွားများနှင့် လျှာတို့ကလုပ်ပေးသည်။ သွားရည်ထွက်သော(ဂလင်း)များ၊ သွားရည်များကို လက်ခံသည်။
Teeth သွားများ
Milk teeth, baby teeth, temporary teeth, primary teeth ငယ်သွားများ၊ ၂၀ ချောင်းရှိသည်။ 2 Lower central incisors အောက် အလယ်ရှေ့သွားများ ၂ ချောင်း၊ ၆-၁၂ လ။ 2 Upper central incisors အထက် အလယ်ရှေ့သွားများ ၂ ချောင်း၊ ၆-၁၂ လ။ 2 Upper lateral incisors အထက် ဘေးရှေ့သွားများ ၂ ချောင်း၊ ၉-၁၆ လ။ 2 Lower lateral incisors အောက် ဘေးရှေ့သွားများ ၂ ချောင်း၊ ၉-၁၆ လ။ 4 First molars ပထမအံရှေ့သွားများ ၄ ချောင်း၊ ၁၃-၁၉ လ။ 4 Canines အထက်-အောက် စွယ်သွားများ ၄ ချောင်း၊ ၁၆-၂၃ လ။ 4 Second molars အထက်-အောက် ဒုတိယအံသွားများ ၄ ချောင်း၊ ၂၂-၃၃ လ။
ကိုးကား
ခန္ဓာဗေဒ ကဏ္ဍ:ဇီဝဗေဒပညာရပ်ခွဲများ
ခင်ဆွေဦး
ငယ်ဘဝနှင့် ပညာရေး
၁၉၃၉ မှ ၁၉၄၂ အထိ ရန်ကုန်မြို့ မြို့မ အထက်တန်းကျောင်း တွင် သုံးတန်းအထိ သင်ကြားခဲ့သည်။ ၁၉၄၂ မှ ၁၉၄၉ အထိ စိန့်ဂျွန်းကွန်ဗင့်ကျောင်းတွင် သုံးတန်းမှ ခုနစ်တန်းအထိလည်းကောင်း၊ ၁၉၄၉ မှ ၁၉၅၁ အထိ စိန့်မေရီကျောင်းတွင် ရှစ်တန်းမှ တက္ကသိုလ်ဝင်တန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။
ရေးသားသော စာအုပ်များ
• # ပျံသာပျံပါငှက်ရွှေဝါ (၁၉၇၁)
မာနတ္ထဒ္ဓသုတ်
အဋ္ဌကထာ, ဋီကာတို့၌ ဖွင့်ဆိုချက်များရှိပါသည်။
ခင်ဆွေဦး
ရေးသားသော စာအုပ်များ
• # တစ်ရောင်တည်းခြယ် (၁၉၈၁)
ခွေးရူးပြန်ရောဂါကာကွယ်ဆေး
ခွေးရူးပြန်ရောဂါကာကွယ်ဆေးကို အသက်အရွယ်မရွေး လူတိုင်းတွင် စိတ်ချစွာ အသုံးပြုနိုင်သည်။ လူပေါင်း(၃၅-၄၅)ရာခိုင်နှုန်းခန့်၌ ဆေးထိုးသည့်နေရာတွင် နီရဲခြင်းနှင့် နာကျဉ်ခြင်းတို့ ခဏတာဖြစ်တတ်သည်။ (၅-၁၅)ရာခိုင်နှုန်းခန့်တွင် ကိုယ်ပူခြင်း၊ ခေါင်းကိုက်ခြင်းနှင့် ပျို့တက်ခြင်းတို့ ဖြစ်တတ်သည်။ ခွေးရူးပြန်ရောဂါဖြစ်စေသောဗိုင်းရပ်စ်ပိုးနှင့် ထိတွေ့ခဲ့သော လူတိုင်းသည် ဤကာကွယ်ဆေး ထိုးသင့်သည်။ ကာကွယ်ဆေးအများစုတွင် သာမီရိုစယ်(thimerosal)ဟုခေါ်သော ကြာရှည်ခံအောင်ထိန်းသိမ်းသည့်ပစ္စည်း မပါဝင်ပါ။ အာရုံကြောတစ်ရှူးမှ ပြုလုပ်သော ကာကွယ်ဆေးကို အာရှတိုက်နှင့် လက်တင်အမေရိကတိုက်ရှိ တချို့နိုင်ငံများတွင် အသုံးပြုသော်လည်း ၎င်းဆေးမှာ အကျိုးသက်ရောက်မှုနည်း၍ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ ပိုများသည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းဆေးများကို ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့မှ အသုံးပြုရန်မသင့်ဟု အကြံပြုထားသည်။
မင်းကွန်းရွာ၊ စစ်ကိုင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စစ်ကိုင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ
ဗီယက်နမ်နိုင်ငံသည် ကွန်မြူနစ် အစိုးရ လက်အောက်တွင် ပေါင်းစည်းသွားခဲ့သော်လည်း ဆင်းရဲမွဲတေပြီး နိုင်ငံရေး အရ အထီးကျန် ဖြစ်နေခဲ့သည်။ ၁၉၈၆ ခုနှစ်တွင် အစိုးရမှ စီးပွားရေး နှင့် နိုင်ငံရေး ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများကို ဆက်တိုက် ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး ထိုမှစ၍ ဗီယက်နမ်သည် ကမ္ဘာ့စီးပွားရေး နှင့် စတင်ပေါင်းစည်းခြင်း လမ်းစပေါ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ၂၀၀၀ ခုနှစ်သို့ ရောက်သော အခါတွင် နိုင်ငံအားလုံးနှင့် သံတမန် ဆက်ဆံရေး တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၀ ခုနှစ်မှစ၍ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေး မှာ ကမ္ဘာပေါ်တွင် တိုးတက်မှုနှုန်း အမြင့်ဆုံး နိုင်ငံများတွင် ပါဝင်လာခဲ့သည်။ ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် အဓိက စီးပွားရေး နိုင်ငံ ၁၁ နိုင်ငံထဲတွင် ကမ္ဘာပေါ်တွင် တိုးတက်မှုနှုန်း အဖော်ဆောင်နိုင်ဆုံး နိုင်ငံအဖြစ် ထိပ်ဆုံးမှ ရပ်တည်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့၏ အောင်မြင်သော စီးပွားရေး ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများကြောင့် ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်ရေး အဖွဲ့သို့ ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် ဝင်ရောက်နိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် နိုင်ငံတကာ ဖရန်ကိုဖုန်းနီ နိုင်ငံများတွင် ပါဝင်ခဲ့ဖူးသော သမိုင်းကြောင်းလည်း ရှိသည်။ ဗီယက်နမ်သည် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ တစ်ပါတီ စနစ် ကျင့်သုံးပြီး ကွန်မြူနစ် စနစ်ကို လက်ခံကျင့်သုံးသော နိုင်ငံ ၄ နိုင်ငံတွင် တစ်နိုင်ငံ အဖြစ် ကျန်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။
ဗီယက်နမ် ဘုရင်ခေတ်
အေဒီ ၉၃၈ ခုနှစ်တွင် ဗီယက်နမ် ပဒေသရာဇ် ငိုကူရင် သည် တရုတ် တောင်ပိုင်းဟန်ပြည်နယ်၏ တပ်များကို ဗတ်ဒန်းမြစ်တိုက်ပွဲတွင် အနိုင်တိုက်ခဲ့ပြီး တရုတ်တို့၏ အုပ်စိုးမှု အောက်တွင် နှစ်ပေါင်း တစ်ထောင်ကျော် နေထိုင်ခဲ့ရမှ လွတ်လပ်ရေး အပြည့်အဝ ရရှိခဲ့သည်။ နိုင်ငံ၏ အမည်အား ဒိုင်းဗီယက် (မဟာ ဗီယက်) ဟု ပြောင်းလဲ မှည့်ခေါ်ခဲ့ပြီး လိုင်မင်းဆက် နှင့် ထရန်မင်းဆက်တို့၏ အောက်တွင် ရွှေရောင်လွှမ်းသော နေ့ရက် များကို ဖြတ်သန်းနိုင်ခဲ့သည်။ ထရန်မင်းဆက်၏ အုပ်စိုးမှု အောက်တွင် ဒိုင်းဗီယက်တို့သည် မွန်ဂိုတို့၏ ကျူးကျော်မှု သုံးကြိမ်ကို တွန်းလှန်နိုင်ခဲ့သည်။ ထိုအတောအတွင်း၌ ဗုဒ္ဓဘာသာ ထွန်းကားလာခဲ့ပြီး နိုင်ငံတော် ဘာသာ ဖြစ်လာခဲ့သည်။
၁၆ ရာစု နောက်ပိုင်းတွင် လူထု အုံကြွမှုများ နှင့် မကြာခဏ ဖြစ်ပွားသော နိုင်ငံရေး ပဋိပက္ခများက ဗီယက်နမ်နိုင်ငံကို လွှမ်းခြုံထားခဲ့သည်။ ပထမပိုင်းတွင် တရုတ်တို့ ထောက်ခံသော မက် မင်းဆက်က လဲ မင်းဆက်၏ အာဏာကို စိန်ခေါ်ခဲ့သည်။ မက် မင်းဆက် အား နှိမ်နှင်းပြီးနောက် လဲ မင်းဆက်ကို အမည်အားဖြင့် ပြန်လည် အသက်သွင်းခဲ့သော်လည်း အာဏာမှာ မြောက်ပိုင်းရှိ ထရင်း ပဒေသရာဇ်များ နှင့် တောင်ပိုင်းရှိ ငုယင် ပဒေသရာဇ် တို့ထံတွင် ကွဲပြားစွာ ရှိနေခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် နှစ် ၄၀ ကျော်မျှ ပြည်တွင်းစစ် အဖြစ် တိုက်ခိုက်နေခဲ့ပြီး ၁၆၇၀ ခုနှစ်များတွင် တိုက်ခိုက်မှု ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက် ရရှိခဲ့သည်။ ထို အချိန်အတွင်း ငုယင်တို့သည် ဗီယက်နမ်တောင်ပိုင်းကို မဲခေါင်မြစ်ဝကျွန်းပေါ် ဒေသသို့ ချဲ့ထွင်ခဲ့ပြီး အလယ်ပိုင်း ကုန်းမြင့် နှင့် ခမာတို့၏ မြေများကို မဲခေါင် မြစ်ဝကျွန်းပေါ် ဒေသ အတွင်း သွတ်သွင်းခဲ့သည်။
၁၉၅၄-၇၅ ဗီယက်နမ်စစ်ပွဲ
တောင်ဗီယက်နမ်တွင် ကွန်မြူနစ်တို့၏ ထကြွမှုကို နှိမ်နင်းရာ၌ အကူအညီပေးရန် အတွက် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စုမှ စစ်ရေး အကြံပေးများကို စတင်တိုးမြှင့် ကူညီ ခဲ့သည်။ ထိုသို့ ဝင်ရောက်စွက်ဖက်မှု အတွက် အမေရိကန် မှ ၁၉၆၄ ခုနှစ် တွန်ကင် ပင်လယ်ကွေ့ အဖြစ်အပျက်ကို အကြောင်းပြခဲ့သည်။ အမေရိကန်တပ်များသည် ၁၉၆၅ မှစ၍ မြေပြင်စစ်ပွဲများတွင် ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီး အမြင့်ဆုံး အခြေအနေတွင် တပ်သား ၅၀၀,၀၀၀ မျှ ရှိခဲ့သည်။  အမေရိကန်တို့က ဝေဟင်မှ ဗုံးများ ဆက်တိုက်ကြဲချခြင်း ကန်ပိမ်းများကိုလည်း လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်အတွင်း တရုတ်နှင့် ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စုတို့မှ မြောက်ဗီယက်နမ်အား သိသာထင်ရှားသော လက်နက် အကူအညီများ ပေးခဲ့ပြီး စစ်ရေးအကြံပေး ၁၅,၀၀၀ ဦးမျှလည်း အကူအညီ ပေးခဲ့သည်။  ကွန်မြူနစ်တပ်များသည် ဗီယက်ကောင်းတို့အား လောနိုင်ငံ ကို ဖြတ်သွားသော ဟိုချီမင်းလမ်းကြောင်းမှ တဆင့် ထောက်ပံ့ရေးပစ္စည်းများ သယ်ယူ ပို့ဆောင်ပေးခဲ့သည်။
ကွန်မြူနစ်တို့က ၁၉၆၈ ခုနှစ် တက်တ် ထိုးစစ်အတွင်း တောင်ဗီယက်နမ်ရှိ ပစ်မှတ်များကို တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ ထိုထိုးစစ်မှာ စစ်ရေး အရ ရှုံးနိမ့်ခဲ့သော်လည်း အမေရိကန် အစိုးရကို ထိတ်လန့်တုန်လှုပ် စေခဲ့ပြီး အမေရိကန် ပြည်သူတို့တွင် ထိုစစ်ပွဲအား ဆန့်ကျင်သော သဘောထားများ ပေါ်ပေါက်လာစေခဲ့သည်။ ထိုးစစ် အတွင်းတွင် ကွန်မြူနစ်တပ်များက ဟူးမြို့တွင် အရပ်သား ၃,၀၀၀ ကျော်မျှကို သတ်ဖြတ်ခဲ့သည်။ အကျအဆုံးများပြားခြင်း၊ ပြည်တွင်းတွင် ဆန့်ကျင်မှုများ မြင့်တက်လာခြင်း နှင့် နိုင်ငံတကာမှ ရှုံ့ချမှုများ တိုးပွားလာခြင်း တို့ကြောင့် အမေရိကန်တို့သည် ၁၉၇၀ ခုနှစ်များ အစောပိုင်းတွင် မြေပြင်တိုက်ခိုက်ရေးတပ်များအား ပြန်လည်ရုပ်သိမ်းခဲ့သည်။ ထိုအဖြစ်အပျက်မှ တောင်ဗီယက်နမ်အား အားကောင်းလာစေရန်နှင့် တည်ငြိမ်စေရန် လုပ်ဆောင်ခြင်းကိစ္စ မအောင်မြင်မှုကို ညွှန်ပြခဲ့သည်။
တပ်မတော်
ဗီယက်နမ် ပြည်သူ့ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တွင် ဗီယက်နမ်ပြည်သူ့တပ်မတော်၊ ဗီယက်နမ် ရဲတပ်ဖွဲ့ နှင့် ဗီယက်နမ် ပြည်သူ့စစ် တပ်ဖွဲ့တို့ ပါဝင်သည်။ ဗီယက်နမ် ပြည်သူ့ တပ်မတော်သည် ဗီယက်နမ်ရှိ အမြဲတမ်း စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများ၏ တရားဝင် အမည် ဖြစ်ပြီး ဗီယက်နမ် ပြည်သူ့ကြည်းတပ်၊ ဗီယက်နမ် ပြည်သူ့ ရေတပ်၊ ဗီယက်နမ် ပြည်သူ့ လေတပ် ၊ ဗီယက်နမ် နယ်ခြားကာကွယ်ရေးတပ် နှင့် ဗီယက်နမ် ကမ်းခြေစောင့်တပ် ဟူ၍ ထပ်မံ ခွဲခြားထားသည်။ ဗီယက်နမ် ပြည်သူ့တပ်မတော်တွင် အမြဲတမ်း စစ်သည်အင်အား ၄၅၀,၀၀၀ ခန့် ရှိပြီး အရန်တပ်များပါ ပါဝင်ပါက စုစုပေါင်းအင်အားသည် ၅၀၀,၀၀၀ အထိ ရှိနိုင်သည်။ ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ဗီယက်နမ်၏ စစ်ရေးအသုံးစရိတ် စုစုပေါင်းသည် အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၂.၄၈ ဘီလီယံ ခန့် ရှိပြီး ၂၀၁၀ ခုနှစ် ဂျီဒီပီ၏ ၂.၅% ခန့်နှင့် ညီမျှသည်။
နိုင်ငံတကာ ဆက်ဆံရေး
လက်ရှိ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ နိုင်ငံခြားရေး ပေါ်လစီနှင့် ပတ်သက်သော လုပ်ငန်းစဉ် ကြေညာချက်မှာ "လွတ်လပ်ရေး၊ ကိုယ့်အားကိုယ်ကိုးရေး၊ ငြိမ်းချမ်းရေး၊ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး နှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးတို့ အတွက် တသမတ်တည်းရှိသော နိုင်ငံခြားရေး ပေါ်လစီကို အကောင်အထည်ပေါ်ရန်၊ နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေးတွင် ပွင့်လင်းမြင်သာမှု၊ အမျိုးမျိုးအစားစား ကွဲပြားမှု နှင့် နိုင်ငံအများနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု တို့ ဖြစ်စေမည့် နိုင်ငံခြားရေး ပေါ်လစီ ဖြစ်စေရန်၊ နိုင်ငံတကာ စီးပွားရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတွင် ကြိုတင်ဖန်တီးသူ သို့မဟုတ် တက်ကြွစွာ ပါဝင်သူ ဖြစ်ရန် နှင့် အခြားကဏ္ဍများတွင်လည်း တက်ကြွစာ ပါဝင်သူ ဖြစ်စေရန် " ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ဆက်လက်၍ ကြေညာထားသည်မှာ "ဗီယက်နမ်သည် နိုင်ငံတကာ အသိုင်းအဝိုင်းရှိ နိုင်ငံအားလုံး၏ မိတ်ဆွေ နှင့် အားကိုးရသော မိတ်ဖက်နိုင်ငံ ဖြစ်ပြီး နိုင်ငံတကာ နှင့် ဒေသတွင်း ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများတွင် တက်ကြွစွာ ပါဝင်လျက် ရှိသည်။" ဟူ၍ ဖြစ်သည်။
စီးပွားရေး
၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ စုစုပေါင်းပြည်တွင်းထုတ်ကုန်၏ လက်ရှိတန်ဖိုးမှာ အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၁၃၈ ဘီလီယံ အထိ တိုးတက်သွားခဲ့ပြီး လူတစ်ဦးချင်း အနေနှင့် တွက်ကြည့်မည် ဆိုပါက အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁,၅၂၇ အထိ ရှိသည်။ ၂၀၀၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ဂိုးမန်းဆက်ချ် ကုမ္ပဏီမှ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးသည် ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် စုစုပေါင်းပြည်တွင်းထုတ်ကုန် လက်ရှိတန်ဖိုး အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၄၃၆ ဘီလီယံ ဒေါ်လာ နှင့် လူတစ်ဦးချင်း အနေနှင့် အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၄,၃၅၇ ဒေါ်လာ မျှ ရှိလာပြီး  ကမ္ဘာ့အဆင့် နံပါတ် ၂၁ ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။ ဗီယက်နမ်သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် ဒေါ်လာတန်ဖိုးအစစ်ဖြင့် တွက်ကြည့်မည် ဆိုပါက တစ်နှစ်လျှင် ၁၀% တိုးတက်မှုနှုန်းဖြင့်  ကမ္ဘာ့ စီးပွားရေး နောက်ထွက်နိုင်ငံများထဲတွင် တိုးတက်မှု အမြန်ဆုံး နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ ဖြစ်လာမည်ဟု ပရိုက်စ်ဝါးတားဟောက်စ်ကူးပါး၏ ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ခန့်မှန်းထားသည်။ ဗီယက်နမ်၏ စုစုပေါင်းပြည်တွင်း ထုတ်ကုန် တန်ဖိုးသည် ၂၀၅၀ ခုနှစ်တွင် တွင် နော်ဝေ၊ စင်ကာပူ နှင့် ပေါ်တူဂီနိုင်ငံတို့ကို ကျော်တက်သွားမည်ဟု  ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် ဟောင်ကောင်-ရှန်ဟိုင်း ဘဏ်ကော်ပိုရေးရှင်း အဖွဲ့မှ ဟောကိန်း ထုတ်ထားသည်။
သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာ
မျက်မှောက်ခေတ်တွင် ဗီယက်နမ် သိပ္ပံပညာရှင်တို့သည် ပညာရပ် နယ်ပယ်အမျိုးမျိုးတွင် ထင်ရှားသော ပံ့ပိုးမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြပြီး အထူးသဖြင့် သင်္ချာဘာသာရပ် တွင် ဖြစ်သည်။ ဟွမ်းတေသည် အသုံးချ သင်္ချာ ဘာသာရပ်ရှိ ဂလိုဘယ် အော့ပတီမိုက်ဇေးရှင်း ဘာသာရပ်ခွဲကို ၂၀ ရာစုတွင် စတင်ဖော်ထုတ်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ ဗီယက်နမ်သည် လက်ရှိတွင် ပြည်တွင်းဖြစ် အာကာသ စူးစမ်းလေ့လာရေး အစီအစဉ်ကို ဆောင်ရွက်နေပြီး ၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ သန်း၆၀၀ တန်ဖိုးရှိသည့် ဗီယက်နမ် အာကာသ ဗဟိုဌာနကို ဆောက်လုပ်ရန် စီစဉ် ဆောင်ရွက်နေသည်။ ဗီယက်နမ်သည် စက်ရုပ်များ တီထွင်ထုတ်လုပ်ခြင်းတွင်လည်း ထင်ရှားသော တိုးတက်မှုများ ရှိပြီး တိုပီယို လူပုံစံ စက်ရုပ်မှာ ဥပမာ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာ အတွက် ဗီယက်နမ်၏ နိုင်ငံတော် အသုံးစရိတ်မှာ ဂျီဒီပီ၏ ၀.၄၅% မျှရှိသည်။
လူဦးရေပျံနှံ့နေထိုင်မှု
၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် ဗီယက်နမ် နိုင်ငံ၏ လူဦးရေမှာ ၉၀.၇ သန်းခန့် ရှိသည်။ ၁၉၇၉ ခုနှစ်တွင် ဗီယက်နမ် နှစ်နိုင်ငံ ပေါင်းစည်းပြီး လူဦးရေမှာ ၅၂.၇ သန်းမျှသာ ရှိသဖြင့် ၁၉၇၉ ခုနှစ် လူဦးရေစာရင်းနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက သိသိသာသာ တိုးပွားလာခဲ့သည်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ် ၏ ခန့်မှန်းခြေ လူဦးရေမှာ ၉၀.၃ သန်း ဖြစ်သည်။ ဗီယက်နမ် နိုင်ငံ၏ စုစုပေါင်း သန္ဓေအောင်နှုန်းမှာ အမျိုးသမီး တစ်ဦးလျှင် ကလေး ၁.၈ ယောက်မျှ ဖြစ်ပြီး ထိုသို့ ဖြစ်ရခြင်း၏ အဓိက အကြောင်းမှာ အစိုးရ၏ သားဆက်ခြား စီမံကိန်း နှင့် ကလေး ၂ ယောက် သာယူရမည့် ပေါ်လစီတို့ကြောင့် ဖြစ်သည်။