cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
နိကာယ် ငါးရပ်
သံယုတ္တနိကာယ (Collection of Connected Discourses)
သံယုတ္တနိကာယ်တွင် အတွဲ ၅-တွဲ (တနည်း ကျမ်း ၅ကျမ်း) ရှိသည်။
သံယုတ္တနိကာယ်တွင် သုတ်အရေအတွက်အားဖြင့် ၇၇၆၂-သုတ် ပါဝင်၍ ဘာဏဝါရအားဖြင့် ၁၀၀ ရှိသည်။ (ဘိက္ခုဗောဓိအလိုအရ သုတ်ပေါင်း ၂၉၀၄-သုတ်သာတွေ့ရသည်ဟု ဆို၏။ ရေတွက်ပုံကွဲလွဲ၍ ဖြစ်ပေမည်။) ကျမ်းတစ်ကျမ်းစီအား အကြောင်းအရာ တူရာတူရာအလိုက် သံယုတ္တခေါ် အခန်းများထပ်မံခွဲထားရာ ကျမ်း ၅-ကျမ်းတွင် စုစုပေါင်း သံယုတ် ၅၆-ခန်းပါဝင်သည်။ တစ်ဖန် ထိုသံယုတ်တို့ကိုလည်း သုတ် ၁၀-သုတ်ခန့်လျှင် ဝဂ္ဂ တစ်ခုစု၍ ထပ်မံခွဲထားပြန်သည်။
နိဒါနဝဂ္ဂသံယုတ်ကျမ်းသည် အကြောင်း(နိဒါန)နှင့် အကျိုးဆက်စပ်ပုံ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတော်နှင့် စပ်လျဉ်း၍ ဟောကြားထားသော တရားတော်များဖြစ်၍၊ ခန္ဓဝဂ္ဂသံယုတ်ကျမ်းသည် ခန္ဓာငါးပါးနှင့် ပတ်သက်၍ ဟောကြားထားသော တရားတော်များဖြစ်သည်။ သဠယတနဝဂ္ဂသံယုတ်ကျမ်းတွင် အာရုံသိမှုအတွေ့အကြုံ (experience)၏ အခြေခံဖြစ်သော ဗာဟိရာယတန (external bases) ခေါ် အာရုံခြောက်ပါးနှင့် အဇ္ဈတ္တိကာယတန (internal bases) ခေါ် ဒွါရခြောက်ပါးတို့နှင့် စပ်လျဉ်းသော တရားများဖြစ်သည်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ (Collections of Numerical Discourses)
ဗုဒ္ဓလက်ထက် အိန္ဒိယနိုင်ငံ စာပေသင်ကြားပို့ချသော နည်းစနစ်သည် နှုတ်တိုက်သင်ယူပို့ချသော နည်းစနစ်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ကျက်မှတ်ရလွယ်ကူစေရန် အချက်အလက် တစ်ခုရှိသောတရားများ၊ အချက်အလက် နှစ်ခုရှိသော တရားများ စသဖြင့် အင်္ဂါ (အချက်အလက်) အရေအတွက်ကို မူတည်၍ သင်ယူပို့ချလေ့ရှိသည်။ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်သည် ဤသို့ အင်္ဂါအချက်လက်အရေအတွက် ပေါ်မူတည်၍ စုစည်းထာသော နိကာယ်ဖြစ်သည်။
ခုဒ္ဒကနိကာယ (Collections of Minor Texts)
ဗုဒ္ဓဝင်သည် သုမေဓာရှင်ရသေ့ ဒီပင်္ကရာ မြတ်စွာဘုရားလက်ထက် ဗျာဓိတ်ခံပုံ၊ ပါရမီဖြည့်ပုံနှင့် ဒီပင်္ကရာ မြတ်စွာဘုရားမှသည် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားတိုင် ၂၅-ဆူသော မြတ်စွာဘုရားတို့၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျဉ်းဖြစ်သည်။ စရိယာပိဋကကျမ်းသည် မြတ်စွာဘုရားအလောင်းတော်ဘဝက ပါရမီဖြည့်ကျင့်တော်မူခဲ့ပုံ ပုံဝတ္ထု ၃၅-ပုဒ်အား ပါရမီ ၁၀-ပါး အစီအစဉ်ဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ အပါဒါန်ပါဠိတော်သည်လည်း ဘုရား၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓနှင့် ရဟန္တာ အရှင် အရှင်မတို့၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိကျမ်း ဖြစ်သည်။
ရှိတ်အပ္ပဒူရာမန် (ဒေါက်တာ)
အလီဘာဘာနှင့် ဓားပြကြီးလေးကျိပ်( ခိုးသားလေးဆယ်) ပုံပြင်ကို ဘာသာပြန်ရာတွင် 'ရှေးလွန်လေပြီးသောအခါ ပြအိုး၊တန်ဆောင်း၊ ကျုံးမြောင်းပစ္စင် ၊ရင်တားတံခါးတုရိုဏ် စသောမြို့၏ကျက်သရေ လူနေထိုင် ဈေးဆိုင်ကနား လမ်းမများတို့ဖြင့် တင့်တယ်လျောက်ပတ်သော ပိရ်သျှပြည်ကြီးတွင်'ဟု အစချီ ရေးသားထားဟန်မှာ ရှေးမြန်မာဇာတ်တော်ကြီးများ ရေးဖွဲ့ပုံကို အတုယူထားဟန်ရှိသည်။ ထို့ပြင် အာလာဒင်နှင့် ဣစ္ဆာသယ မှန်အိမ်အကြောင်းတွင်လည်း အာလာဒင်၏ဖခင်က အာလာဒင်အား ဆုံးမဟန်ကို 'မိဘက ကြွယ်ဝချမ်းသာသဖြင့် ရွှေအိမ်ဘုံမြင့်ခုနှစ်ဆင့်တွင် ထားငြားသော်လည်း ပြာသာဒ်ဖျားတွင် နားသောကျီးကဲ့သို့ ထိုထိုပစ္စည်းဥစ္စာတို့ကို ဆောင်ရွက်စားသုံခြင်းမပြုနိုင်ပေ' ဟုရေးဖွဲ့ထားခဲ့သည်။ ထိုဆုံးမစာမှာ ရှင်မဟာရဋ္ဌသာရ၏ ကိုးခန်းပျို့လာ ဟထ္တိပါလသတို့သား အားဆုံးမခန်းပါ "မစိုးမရိမ်၊နတ်စည်းစိမ်သို့၊ ရွှေအိမ်ဘုံမြင့်၊ခုနှစ်ဆင့်ထက်၊နေလင့်ကစား၊ပြာသာဒ်ဖျားဝယ်၊နားသည့်ကျီးမျှ၊ပမာကျလိမ့်" ဟူသောစာပိုဒ်ကို စကားပြေပြန်ထားခြင်းဖြစ်ပေရာ မြန်မာစာပေကျွမ်းကျင်နှံ့စပ်သူဖြစ်ကြောင်း ဒေါက်တာခင်အေးက ဆိုသည်။
ဘင်္ဂလားကြီးရွာ၊ ရေတွင်းကုန်း
ဘင်္ဂလားကြီးရွာ၊ ရေတွင်းကုန်း
ရှိတ်အပ္ပဒူရာမန် (ဒေါက်တာ)
၁၈၉၆ တွင် အင်္ဂလိပ် ဘာသာဖြင့် ရေးထားသည့် Arabian Nights Entertainment ခေါ် "အာရေဗျ နိုင်ငံ၏ ညအခါ ဖျော်ဖြေရန် ဝတ္ထု" ကို မြန်မာ ဘာသာသို့ ပြန်ဆို ထုတ်ဝေ ခဲ့သည်။ စာအုပ် အရွယ်မှာ အလျား ၈ လက်မခွဲ၊ အနံ ၅ လက်မ ရှိပြီး စာမျက်နှာ ၆၆၁ ပါဝင်သည်။ အဖုံးမှာ ကတ်ထူ အဝတ်ဖုံး အနီရောင် ဖြစ်ပြီး ဘေးဘက် တခု တည်းတွင် ရွှေစာလုံး ကြီးဖြင့် 'ပသီ ပုံပြင် ဝတ္ထုကြီး ပဌမတွဲ' ဟု ရိုက်နှိပ်ကာ၊ အဘိုးငွေ ငါးကျပ်ဖြင့် ရောင်းခဲ့သည်။ စာအုပ်မှာ လူကြိုက် များလှသည်။ အဘိုးငွေ ငါးကျပ် မတတ်နိုင်သူ များသောကြောင့် စာဖတ်သူ အများ အခက် ကြုံခဲ့ရသည်။ ထိုကြောင့် ပုံပြင် ၈ ပုဒ်ကို ရွေးထုတ်၍ တကျပ်တန် စာအုပ် အဖြစ် ရိုက်နှိပ် ထုတ်ဝေ ခဲ့သည်။ ပညာရေး ဌာနက မြန်မာ ဖတ်စာအုပ် အဖြစ် ပြဋ္ဌာန်းသည်။
မလိခ၏ မြန်မာ စာပေ အဘိဓာန် (၄) တွင်မူ "အပ္ပဒူ ရှိတ်ရာမန် ဘာသာ ပြန်သော မူ။ ပုံပြင်ပေါင်း ၃၈ ပုဒ်။ အမည် အပြည့်အစုံမှာ တထောင့်တည ပြောရသော ပသီ ပုံပြင် ဝတ္ထုတော်ကြီး" ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ မူလက ပုံပြင် များကို ၁၉ဝ၆ မှ ၁၉ဝ၉ အတွင်း လေးတွဲ ခွဲ၍ ထုတ်ဝေ ခဲ့ပြီး ၁၉၇၇ တွင် စုစည်း ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေ၏ ဟု ဖော်ပြ ထားသည်။ ၁၉၇၇ ခု ဖေဖော်ဝါရီ လတွင် ဒုတိယ အကြိမ် ပုံနှိပ် စာအုပ်ကို ရည်ညွှန်းခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ဤသို့ဖြင့် မြန်မာ စာအုပ် သမိုင်းဦး ဘာသာပြန် စာအုပ်နှင့် စပ်၍ ကွဲလွဲချက်များကို တွေ့ရှိ လာရသည်။ ဆက်လက်၍ သုတေသန ပြုသင့်သည် မှာကား ထင်ရှား လှပေ၏။ မည်သို့ပင် ဆိုစေ၊ "...... ပါဠိ စာပေကို မြန်မာ ဘာသာ ပြန်ဆိုသည့် ရေးဟန် မျိုးဖြင့် ခံ့ခံ့ညားညား ရေးသား ထားသည့် အပြင် ဆီလျော်ရာ မြန်မာမှုများ ထည့်သွင်း ထားသည် ကိုလည်း စိတ်ဝင်စားဖွယ် တွေ့ရသည်။ ..... မြန်မာ စာပေ နှံ့စပ် ကျွမ်းကျင်သော ပုဂ္ဂိုလ်၏ လက်ရာ ဖြစ်ကြောင်း သိသာပါသည်။ ....." ဟူ၍ မောင်ခင်မင် (ဓနုဖြူ) က မှတ်ချက် ချထားရာ လေးစားဖွယ် စာတအုပ် ဖြစ်သည်ကား အမှန်ပင် ဖြစ်ပါ တော့သည်။
မင်းဒရယ်ရွာ၊ မင်းဒရယ်
မင်းဒရယ်ရွာ၊ မင်းဒရယ်
ကံသာရွာ၊ ရေဦးမြို့နယ်
ကံသာရွာ (Kanthar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ရေဦးမြို့နယ်၊ တောင်ကွင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၂၈၁ ဖြစ်သည်။
အင်္ဂါဂြိုဟ်အား ကိုလိုနီချဲ့သိမ်းပိုက်ခြင်း
မစ်ရှင်သဘောတရားနှင့် အချိန်ချမှတ်မှု
အစိုးရအာကာသပရိုဂရမ်များ၏ အင်္ဂါဂြိုဟ်ပေါ်သို့လူပါဝင်သော မစ်ရှင်အားလုံးသည် ကိုလိုနီပြုလုပ်ရန်တိုက်ရိုက်ရည်ရွယ်ထားခြင်းမဟုတ်ပေ။ အခြေစိုက်စခန်းတည်ထောင်ရန်လိုအပ်ချက်များကို စူးစမ်းလေ့လာရန်သာရည်ရွယ်ထားသည်။
ကမ္ဘာနှင့် ဆင်တူညီချက်များ
အင်္ဂါဂြိုဟ်သည် ကမ္ဘာကဲ့သို့ပင် ရာသီဥတုများ ရှိသည်။ သို့သော် တစ်နှစ်ပတ်လုံးဆိုသော် ကမ္ဘာထက် ၁.၈၈ ဆ ပိုကြာလေသည်။
နဘေးနီပိုးကောင်ဖမ်းငှက်ညို
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ယူနန်ပြည်နယ်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
စီသော်ရွာ၊ ရွှေကူမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရွှေကူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တလုပ်ရိုးရွာ၊ မင်းဒရယ်
တလုပ်ရိုးရွာ၊ မင်းဒရယ်
ဘော်ဆိုင်းမြို့
ခဲသတ္တုတူးဖော်ရေးလုပ်ငန်းသည် မြို့နယ်၏ အဓိက ဖြစ်သည်။ ဦးမူနွယ်တို့လက်ထက်က သယံဇာတ ဖြစ်ပေါ်နေ သော ခဲရိုင်းများကို ကျိုချက်ရရှိသည့် ခဲသားမှ ဘော်ငွေ ကျိုချက် ထုတ်ယူသည့် တိုင်းရင်းသည်း နည်းစံနစ်သည် ကွယ်ပျောက်သွားသည်။ ထို့ကြောင့် ယခုအခါ ခဲရိုင်းများ၊ ခဲသားများ၊ ချော်ဖြူများနှင့် ချော်ချေးများ အတိုင်းသာ နိုင်ငံခြားသို့တင်ပို့ရောင်းချနိုင်ခဲ့သည်။ ခဲရိုင်းမှ ခဲကျိုချက် ရာတွင် ကျန်ရှိသော ချော်ချေးများကို နိုင်ငံခြားသို့တင်ပို့ရုံ သာမက မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ ရွှေဘို၊ ကျောက်မြောင်း၊ တွံတေး၊ ပုသိမ်၊ ပျဉ်းမနား၊ တောင်ငူ၊ မော်လမြိုင်မြို့များမှ စဉ့်အိုးလုပ်ငန်းတွင် စဉ့်ချော်အဖြစ် အသုံးပြုရသဖြင့် ထိုမြို့များ သို့လည်း တင်ပို့ရောင်းချရသည်။
သစ်ပန်းပု
ယင်းတို့သည်သစ်ပန်းပုရုပ်တုရုပ်လုံးများကိုဆေးရောင်ခြယ်လေ့ ရှိသည်။ ရွှေပိန်းချလေ့လည်း ရှိသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရားပွင့်တော်မမူမီကပင် ရုပ်လုံးရုပ်တုများကို လုပ်ခဲ့ကြောင်း အထောက်အထားများရှိသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံအချို့မြို့ကြီးများတွင်ခရစ်တော်မပေါ်မီ နှစ်ပေါင်း၂ဝဝဝခန့်က ထုလုပ်ခဲ့သောပန်းပုလက်ရာများရှိနေသေးသည်ဟု သိရှိရပေသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံသည် သစ်ပေါသောနိုင်ငံ ဖြစ်ပေရာ သစ်ပန်းပုအတတ်သည်လည်းထွန်းကားခဲ့မည်မှာ ယုံမှားဖွယ်ရာမရှိချေ။
မြန်မာနည်းအရ ပန်းပုပညာတွင်အကြမ်းဖျင်းအားဖြင့် ဖို့နည်း၊ (၂) ဖဲ့ထုတ်နည်း၊ (၃)သွန်းနည်းဟူ၍ သုံးမျိုးရှိရာ သစ်ပန်းပုနှင့်ဆင်စွယ်ပန်းပုတွင် ဖဲ့ထုတ်နည်းကိုအသုံးချကြသည်။ ထိုနည်းသည် မလွယ်ကူလှချေ။ နိမ့်ရှိုင်းသောနေရာကိုရွေးချယ်၍ လိုသလိုဖဲ့ထုတ်ရ ထုထွင်းရသဖြင့် လက်လွန်သွားခဲ့သော် ပြန်၍ပြုပြင်မရနိုင်သောနည်း ဖြစ်သောကြောင့် အထူးဂရုစိုက်ထုထွင်းရသည်။ ထိုနည်းဖြင့်ထုလုပ်သည့်အခါ လိုရာမျက်နှာပြင်၌ဖြစ်စေ၊ ရုပ်လုံးတစ်ခုလုံး၌ဖြစ်စေ၊ အမြင့်ဆုံးနေရာကိုမှတ်သားချန်လှပ်ပြီးလျှင် နက်ရှိုင်းရာအလိုက်ထုဖဲ့ထွင်းထုတ်ခြင်းဖြင့်ပုံစံကို တစ်ဆင့်ပြီးတစ်ဆင့်ဖော်လေသည်။ သစ်ပန်းပု၊ ဆင်စွယ်ပန်းပုတို့ကား ခက်ခဲလက်ဝင်လှပေသည်။ တိုးတက်လာသောခြစ်ဆူး၊ဆောက်၊ စို့စသော ကရိယာတန်ဆာပလာများဖြင့် မျက်နှာပြင်ပုံစံတွင်လိုရာပုံစံကိုထုနှိပ်ခြင်းဖြင့်ပုံဖော် မွမ်းမံနိုင်စေကာမူ မူလ ဆောက်သားထစ်ရာထစ်ချက် ပန်းပုလက်ရာအစစ်သည်သာလျှင် တန်ဖိုးရှိပေသည်။ ပန်းပုရုပ်လုံးများ ကိုသဘာဝဆေးရောင်ခြယ်သုတ်ရာ၌လည်း မူလထုသားအတိုင်းလက်ရာကို တင်ပြထားသလောက် တန်ဖိုး မထားကြချေ။ ပန်းပုရုပ်လုံးကိုသင့်တင့်ရုံ ချောမွတ်စေသည်မှတစ်ပါး အရောင်အသွေးမွမ်းမံခြယ်လှယ်ခြင်း မပြုဘဲတင်ပြခြင်းဖြင့်သာပညာလက်ရာကိုဂုဏ်ယူလေသည်။ ရုပ်လုံးကိုထုလုပ်ရာ၌လူဖြစ်စေ၊ တိရစ္ဆာန်ဖြစ်စေ၊ ယင်းတို့သည်ငြိမ်သက်သွေ့ခြောက်မနေစေဘဲ အသက်ဝင်လှုပ်ရှားနေသကဲ့သို့အားမာန်ပါအောင် ထုလုပ်နိုင်မှသာလျှင် ပညာသားပါသောလက်ရာဟုဆိုရသည်။ အရွယ်ပမာဏအားဖြင့်ကြီးသည်ဖြစ်စေ၊ငယ်သည်ဖြစ်စေ အချိုးအစားကျနမှန်ကန်စေရန် အရေးကြီးပေသည်။ အချိုးအစားမှန်ကန်ပါလျှင်အရွယ်သေးငယ်သော်လည်း ကြည့်ရှုခံစားသူအဖို့အရွယ်ပမာဏကို မေ့ပျောက်ကာ ပကတိအလုံးအရပ်အချိုးအစားအတိုင်း ထင်မြင်လာနိုင်စေလေသည်။
ရခိုင်လူမျိုး
အခေါ်အဝေါ်
အာရကန် ဆိုသောစကားသည် ပါဠိ စကား အာရက္ခမှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး မိမိကိုယ်ကိုလည်းကောင်း ပတ်ဝန်းကျင်နိုင်ငံများကိုလည်းကောင်း စောင့်ရှောက်ခြင်း စောင့်ရှောက်သည့်လူမျိုးဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ အထူးသဖြင့် အနောက်တိုင်း စာပေများတွင် အသုံးများသည်ကို တွေ့ရသည်။
အားကစား
ရခိုင်လူမျိုးတို့၏ ရိုးရာအားကစားမှ ကျင် ဖြစ်ပြီ နပန်းနှင်တူညီးမှုရှိသည်။ ကျင် ဆိုသည်မှာ ကျား နှင့် ယင် ဆိုသော စကားနှစ်လုံး ပေါင်းစပ်ရာမှ ကျင်ဟူ၍ ဖြစ်လာသည်။ကျင်အားကစားမှ ဘီစီ၆၀၀ကျော်လောက် ခံတွင်အစောဆုံတွေရှိရသည်။
ထပ်မံကြည့်ရှုစရာ
ရခိုင်ပြည်နယ်
ထင်ရှားသော ရခိုင်လူမျိုးများ
• ဦးဦးသာထွန်း - ရခိုင်-မြန်မာ ပဏ္ဍိတ် သမိုင်းပညာရှင်
• ဦးအေးသာအောင် - ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော် ဒုဥက္ကဋ္ဌ
• မင်းရာဇာကြီး - ရခိုင်ဘုရင်
ယောင်ခန်းရွာ၊ မိုင်းမောမြို့နယ်
ယောင်ခန်းရွာ (Yawnghkan)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ မိုင်းမောမြို့နယ်၊ မိုင်းမောကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၇၃၃ ဖြစ်သည်။
ဗောဇ္ဈင်္ဂသုတ်
ဝေါဟာရ အနက်အဓိပ္ပာယ်
‪ဗောဇ္ဈင်္ဂသည် ဗောဓိ နှင့် အင်္ဂ ကိုတွဲစပ်ရေးသားထားသည့် ပုံစံဖြစ်၍ ဗောဓိသည် အသိဉာဏ် (သို့) အသိဉာဏ်ရှိသူ ဖြစ်ကာ အင်္ဂ သည် အကြောင်းတရားဟုအနက်ရရှိသည်။ ထို ​ဗောဓိအင်္ဂမှ ဗောဇ္ဈင်္ဂ'' ဟူ၍ ပြောင်းလဲသည့်သဘောဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အသိဉာဏ်ရခြင်း၏ အကြောင်းဟု အနက်ရသည်။ ‬
ဟန်ဆွီရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖယ်ခုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပိုးကောင်ဖမ်းငှက်လည်နီ
ပိုးကောင်ဖမ်းငှက်လည်နီ (Ficedula albicilla) သည် ရုရှားနိုင်ငံအရှေ့တောင်ပိုင်း၊ ဆာဘရီးယား၊ မွန်ဂိုလီယားတွင် သားပေါက်ကြပြီး ဘူတန်နိုင်ငံ၊ ကမ္ဘောဒီးယား၊ လာအို၊ မြန်မာနိုင်ငံ၊ နီပေါ၊ မလေးရှား၊ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ တရုတ်၊ ဂျပန်၊ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတို့တွင် ဆောင်းခိုကြသည့်ငှက်ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ယင်းငှက်ကို မျိုးဆက်ပျက်သုဉ်းမည့်အန္တရာယ်ရှိသဖြင့် ကာကွယ်ထားသည့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အာရှတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
ဆား
ကျွန်ုပ်တို့နှင့်တကွ သက်ရှိသတ္တဝါဟူသမျှတို့သည် အသက်တည်တံ့နေနိုင်ရန်အတွက် ဆားကို လို၏။ ပမာအားဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့သည် စားသောက်သည့် အစာကိုချေချက်ရန် ဟိုက်ဒရိုကလိုရစ်အက်ဆစ်(HCl)ကို လိုသည်ဖြစ်ရာ၊ ထိုလိုသော အက် ဆစ်ကို ဆားမှရရှိကြ၏။ ကျွန်ုပ်တို့၏ အစားအစာတွင် ကိုယ် ခန္ဓာ၌ လိုအပ်သောဆား လုံလုံလောက်လောက်မပါ တတ်သောကြောင့် ဆားကိုဖြည့်စွက်၍ သုံးဆောင်ကြရသည်။ သမင်၊ ဒရယ်နှင့် အခြားသားရဲ တိရစ္ဆာန်တို့မှာမူကား မိမိတို့လိုသည့် ဆားကို ဆားကျင်းမှဖြစ်စေ၊ ဆားငန်ရည်ထွက်သော စမ်းမှ ဖြစ်စေ၊ ရရှိကြသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ တောထဲ၌နေထိုင်သူတို့သည် မိမိတို့၏ဆားကို ညအချိန်တွင် လုံခြုံစွာသိမ်းဆည်း မထားမိသဖြင့် တောတိရစ္ဆာန်များက ဝင်ရောက်စားသောက် သွားသည်ကို တွေ့ကြရသည်။
ရှေးအခါက ပင်လယ်ကမ်းမှ ဝေးလံသော အရပ်ဒေသ၌ နေထိုင်သူတို့တွင် ဆားရရှိရန်မလွယ်ကူချေ။ ထိုလူများသည် ဆားကို ဆားငန်ရည်စမ်းများမှ ရကြ၏။ တစ်ခါတစ်ရံ ဤစမ်း များကို သူပိုင်သည် ငါပိုင်သည်ဟု အငြင်းအခုံဖြစ်ပြီးလျှင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး အလွန်ရက်စက်စွာ သတ်ဖြတ်လေ့ရှိခဲ့ဘူးလေ သည်။ သဲကန္တာရများတွင် ရှေးအခါက ဆားကို အိုအေစစ် များမှ ရရှိခဲ့ကြ၏။ ယခုလည်း အချို့သဲကန္တာရရှိ အရပ်ဒေသ များတွင် အိုအေစစ်မှထွက်သည့် ဆားကို မှီခိုကြရလျက်ပင် ရှိသေးသည်။ သဲကန္တာရများတွင် ဝန်တင်ကုန်သည်စုမျာ အသုံး ပြုလျက်ရှိသော လမ်းများမှာလည်း အလွန်ပူပြင်းသည့် သဲပြင် ပေါ်တွင် မနေမနား ဆားရှာထွက်ခဲ့သောလူများ သတ်မှတ်ထား ခဲ့ကြသည့် လမ်းများဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ ရှေးအကျဆုံး လမ်းများတွင် အချို့လမ်းများမှာ ဆားသယ်ယူရန်အတွက် ဖောက်လုပ်ခဲ့ကြသောလမ်းများဖြစ်၏။ အီတလီနိုင်ငံရှိ ဆား လမ်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော ဗိုင်ယာဆာလဲရီးယား(ခေါ်) လမ်းမကြီးသည် ထိုသို့အသုံး ပြုရန်ဖောက်လုပ်ခဲ့သော လမ်းဖြစ်သည်။ လမ်းပန်းအဆက်အသွယ် ခက်ခဲမှုကြောင့် လူသူ အရောက်အပေါက် နည်းသည့်ကမ္ဘာပေါ်ရှိ အချို့အရပ်ဒေသများတွင် ယခု ထက်တိုင်အောင်ပင် ဆားအလွန်ရှားပါးလျက် ရှိသေးသည်။ အာဖရိကတိုက်ရှိ အချို့လူရိုင်းများသည် ဆားကိုမရရှိနိုင်သည့် အတွက် မျက်နှာဖြူလူမျိုး ခရီးသည်များထံမှ ဆားကိုတွေ့လျှင် ငမ်းငမ်းတက် လက်ဖြင့် ကျုံးယူစားသောက်တတ်ကြသည်။ ဆားကို အစားအသောက်၌ အသုံးပြုသည့်အပြင် အစား အစာများကို တာရှည်ခံအောင် စီမံရာ၌လည်း အသုံးပြုကြ၏။ ဆားနယ်ထားသော အသား သို့မဟုတ် ငါးသည် ပုပ်သိုးခြင်း ကိုဖြစ်စေသည့် ဘက်တီးရီးယားများမှကင်းနိုင်သဖြင့် မပုပ်သိုးဘဲ တာရှည်ခံ၏။
စိုးမေရွာ၊ စိုးမေ
စိုးမေရွာ၊ စိုးမေ
ပိုးကောင်ဖမ်းငှက်လေး
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ယူနန်ပြည်နယ်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
ဖုလုံးပလို့ရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ဖုလုံးပလို့ရွာ (Hpulongpaloet)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်၊ အလယ်ပဒေါင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၉၂၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အလယ်ပဒေါင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၃၈ ဦး၊ မ ၃၃၉၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၉၃၇ ဦးနေထိုင်သည်။
မြစ်သာရွာ၊ တံတားဦးမြို့နယ်
မြစ်သာရွာ (Myitthar)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ တံတားဦးမြို့နယ်၊ ဈေးချိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၁၉၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဈေးချိုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၃၇ ဦး၊ မ ၁၂၇၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၁၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ပေါက်ကုန်းရွာ၊ သာဒူးချောင်း
ပေါက်ကုန်းရွာ၊ သာဒူးချောင်း
ကြက်ငှက်တုပ်ကွေးရောဂါ
ကြက်ငှက်တုပ်ကွေးရောဂါ ဖြစ်ပွားမှု
သို့တိုင်အောင် ၂ဝဝ၄-ခုနှစ် စက်တင်ဘာလသို့ ရောက်သောအခါ ယိုးဒယားနိုင်ငံတွင် အဆိုပါ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးကြောင့် သေဆုံးခဲ့ရသော အသက် ၁၁ နှစ်အရွယ် သမီးဖြစ်သူ၏မိခင်သည် သမီးမှ တစ်ဆင့် ကူးစက်ပြီး သေဆုံးခဲ့ရပြန်၏။ ယိုးဒယားနိုင်ငံရှိ အမေရိကန် ရောဂါထိန်းချုပ်ရေးဗဟိုဌာနမှ ဒေါက်တာစကော့ဒိုဝဲလ် (Dr. Scott Dowell)က 'အဲဒီကိစ္စဟာ လူတစ်ယောက်ကတစ်ဆင့် နောက်တစ်ယောက်ဆီကို ကူးစက်တာမျိုး စတင်ဖြစ်ပွားနေပြီလို့ ထင်မြင်မိပြီး ကျုပ် အရမ်း စိတ်ပူသွားခဲ့တယ်'ဟု ဆိုလေသည်။ အကယ်၍ အဆိုပါ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးသည် သန္ဓေပြောင်းလဲသွားပြီး အခြားတုပ်ကွေးများကဲ့သို့ နှာချေရုံ၊ ချောင်းဆိုးရုံမျှနှင့် လွယ်ကူစွာ ကူးစက်နိုင်တော့ မည်ဆိုပါက အဆိုပါ တုပ်ကွေးရောဂါသည် တောမီးလောင်သကဲ့သို့ ပျံ့နှံ့သွားတော့မည်သာ ဖြစ်ပါ၏။ သို့ရာတွင် အခြား မည်သူတစ်ဦးတစ်ယောက်မျှ ထပ်မံ၍ နေထိုင်မကောင်း ဖြစ်မလာခဲ့ကြပါ။ 'အဲဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးမှာ ထိထိရောက်ရောက် ကူးစက်စေနိုင်တဲ့ အရည်အချင်း မရှိသေးပါဘူး' ဟု ဒေါက်တာ ဒိုဝဲလ်က ဆိုလေသည်။ ထို့ကြောင့် H5N1 ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးသည် ကြက်ငှက်များတွင် အလွန်ကူးစက်လွယ်သော်လည်း ကြက်ငှက်များမှ လူများ သို့မဟုတ် လူသားတစ်ဦးမှ အခြားတစ်ဦးသို့ လွယ်ကူစွာ ကူးစက်နိုင်ပုံ မရသေးပါချေ။
ရောဂန္တရကပ်၏ ပုံပန်းသဏ္ဌာန်
H5N1 ရောဂါပိုးသည် နှာချေရုံ၊ ချောင်းဆိုးရုံမျှနှင့် ကူးစက်နိုင်တော့မည်ဆိုပါက ကာကွယ်ကြဖို့ ကြိုတင်၍ အချက်ပြနိုင်မည့်အချိန် သိပ်များများစားစား ရနိုင်ဖွယ်မရှိတော့ချေ။ ကမ္ဘာပေါ်တွင် နှစ်စဉ်လူပေါင်း သန်းတစ်ထောင်ကျော် လေကြောင်းဖြင့် ခရီးသွားလာနေကြသည်။ ထို့ကြောင့်ရောဂါ အမှန်တကယ် ဖြစ်ပွားလာသည်ဆိုပါက ထိုရောဂါသည် တစ်ကမ္ဘာလုံးသို့ နာရီအနည်းငယ်အတွင်း ပျံ့နှံ့ရောက်ရှိသွား တော့မည်သာ ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ လေဆိပ်အားလုံးကို ပိတ်ပစ်လိုက်သည့်တိုင်အောင် ရောဂါပျံ့နှံ့မှုမှာ နှစ်ပတ်၊ သုံးပတ်ခန့် နောက်ကျသွားရုံမျှသာ ရှိလိမ့်မည်ဟု ကွန်ပျူတာများနှင့် ဖန်တီးကြည့်မှုမှ ဖြေပေါ်ထွက်လာသည်။ ဤရောဂါဖြစ်ပွားလာပါက လူဦးရေ ၂ သန်းမှ ၇.၄ သန်းအထိ သေဆုံးကြဖွယ်ရှိသည်။ ကိန်းဂဏန်းအမှန်မှာ ထို့ထက်ပင်ပို၍ များပြားနိုင်ဖွယ် ရှိသည်ဟု W.H.O က ဆိုသည်။
ကာကွယ်နည်း
ရာသီအလိုက် ဖြစ်ပွားတတ်သော သာမန်တုပ်ကွေးရောဂါ မိမိတွင် မဖြစ်ရလေအောင် ဆင်ခြင်နေထိုင်ပါ။ ဆရာဝန်က ကာကွယ်ဆေးထိုးရန် လိုအပ်သည်ဟု ညွှန်ကြားပါက မပျက်မကွက် လိုက်နာပါ။ အရေးကြီးသော အခြားအချက်တစ်ချက်မှာ H5N1 ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးသည် ရဝ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်တွင် သေဆုံးပါသည်။ ထို့ကြောင့် မိမိ စားသောက်မည့် ကြက်သားကို စနစ်တကျ ချက်ပြုတ်ပြီးမှသာ စားသုံးသင့်ပါသည်။
ငါးကျည်းကန်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အာရှတိုက်တွင် တွေ့ရသော ရေငန်ငါး
ဆိတ်
ဆိတ်သည် ပါဏဗေဒအလိုအရ 'ကက်ပရာ'မျိုးစုဝင် စားမြုံ့ပြန်ကောင်ဖြစ်သည်။ သိုးနှင့် ဆိတ်တို့သည် ပုံပန်းချင်း အလွန်ဆင်တူလေသည်။ သားမွေးအတွက် မွေးမြူသော သိုးတစ်မျိုးမှာ ဆိတ်နှင့် ခွဲ၍မရေအောင် ဆင်တူနေသဖြင့် တိရစ္ဆာန်အကြောင်း မကျွမ်းကျင်သူများအဖို့ အမြီးအနေ အထားကို ကြည့်၍သာလျှင် ခွဲခြားနိုင်ပေမည်။ ဆိတ်၏အမြီးမှာ အပေါ်သို့ထောင်နေ၍ သိုး၏အမြီးမှာ အောက်သို့ကုပ် ကျနေသည်။ သိုးနှင့်ဆိတ် ခွဲခြား၍သိနိုင်သည့် အခြားတချက်မှာ ဆိတ်၏ကိုယ်လုံး ကိုယ်ဖန်သည် သိုးထက် ငယ်သည့်အပြင်၊ ဆိတ်အမွေးမှာ ပိုရှည်သည်။ ပိုဖြောင့်သည်။
နရသိင်္ခ
အစောပိုင်းဘဝ
နရသိင်္ခသည် ဘုရင် အလောင်းစည်သူမင်း၏ အုပ်ချုပ်မှုကာလတွင် ကြီးပြင်းလာခဲ့သည်။ သူ၏ ဦးရီးတော် မင်းရှင်စောက ထီးနန်းဆက်ခံသူဖြစ်သဖြင့် နရသိင်္ခအနေဖြင့် ထီးနန်းဆက်ခံရမည့် စာရင်းတွင် ရှိမနေပေ။ အရွယ်ရောက်သောအခါ ဝမ်းကွဲမောင်နှမဖြစ်သော မင်းအောင်မြတ်နှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။
ဈေးချိုဆိပ်ရွာ
ဈေးချိုဆိပ်ရွာ၊ ပိုက်တော်
လပြည့်ညရဲ့စိန်ခေါ်သံ ဇာတ်လမ်းနောက်ခံနေရာများ
=လက်ရှိဖြစ်ရပ်နောက်ခံနေရာ=
အမည်မသိနန်းတော်
အတွဲ၁တွင်ပါဝင်သည်။ ကုန်းစူးဂိုဏ်းကပေးသောလက်ဆောင်အား ဝေ့ကျွမ်းကချီလျန့်ကိုပေးသည့်အခန်း၌ပါဝင်သည်။ မြေကြီးတွင် တဝက်ပေါ်တဝက်မြုပ်ဖြစ်နေသည့် သံရုပ်တုများ အမိုးမပါသောနန်းတော်တိုင်များ ရှိသည်။ နန်းတော်၏အမည်ကိုမူဖော်ပြခြင်းမရှိပေ။
စားဖိုမှူးသင်း၏ စားသောက်ဆိုင်
ရှီးလန်အလုပ်လုပ်သောနေရာ ဖြစ်သည်။ မော့ဂိုဏ်းနှင့် ကွန်ဖြူးရှပ်ဂိုဏ်း ဆက်သွယ်ရာ နေရာလည်းဖြစ်သည်။
မျှော်စင်
အတွဲ၄တွင်မှ စတင်မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ စစ်သူကြီးအိမ်တော်အတွင်းတွင်ရှိသည်။ ရင်းယန်ဂိုဏ်း၏ ပစ္စည်းဖြစ်သော ခလုတ်တထောင်ကြေးပြားကို သိမ်းဆည်းရာနေရာလည်းဖြစ်သည်။ မျှော်စင်အဆင့်တိုင်း၏ခေါင်မိုးပေါ်တွင်စစ်သားများစောင့်ကြပ်သည်။ မျှော်စင်တွင်းတွင်မူအစောင့်မရှိပေ။ တောက်ကျစ်က မျှော်စင်တွင်းရှိကြေးပြားကို လာရောက်ခိုးယူခန်းတွင် အဓိကထားတင်ဆက်ခဲ့သည်။
အိပ်မက်လှေ
အတွဲ၄တွင်စတင်မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ မူလကျားဖြူစက်ရုပ်ဝင်တိုက်ခဲ့သော သစ်ပင်ဖြစ်သည်။ ထိုအပင်ကို ရှီးလန်က မိမိတို့အရပ်မှသစ်ပင်ဟုဆိုသည်။ ကြီးမားသောသစ်ပင်တပင်ဖြစ်ပြီး ဝါတောက်တောက်အရွက်များနှင့် အနီရောင်ပင်စည်ရှိသည်။ ယွဲ့အော်က ရှီးလန်တို့၃ဦး အပင်ပေါ်မှ ဆင်းလာပုံကိုကြည့်နေသည့် အတွဲ၄ဇာတ်သိမ်းခန်း၌ပြသခဲ့သည်။ လနတ်သမီးနေသောအခန်းဖြစ်သည်။ မူလကျားဖြူစက်ရုပ် အိပ်မက်လှေပေါ်ရှိသစ်ပင်ကို ဝင်တိုက်ချိန် လနတ်သမီးသိကြောင်းပြရာ၌ ဤအခန်းပါဝင်သည်။
ချူစစ်တပ်စခန်း
ရှောက်ယွီနှင့်ကွဲကွာနေသော ချူစစ်သည်များနေထိုင်သည်။ တောတွင်းတစ်နေရာဖြစ်သည်။ ဂူတစ်ဂူ မြေကွက်လပ်တစ်ကွက်နှင့် ထောင်ချောက်များတပ်ဆင်ထားသော နေရာအဝန်းဝိုင်းအတွင်းတွင် ချူစစ်သည်များ ပုန်းအောင်းနေထိုင်သည်။ အကြီးအမှူးမှာ ရှောင်လုံဖြစ်သည်။ ရှောက်ယွီနှင့် ချူစစ်သည်များ ပြန်လည်တွေ့ဆုံခန်းကို ဤနေရာနောက်ခံထား၍တင်ဆက်ခဲ့သည်။
စစ်မြေပြင်
ရှန့်ရှောက်ယွီ စစ်တိုက်ခန်းများကို စစ်မြေပြင်နောက်ခံထား၍ တင်ဆက်ခဲ့သည်။ မော့ဂိုဏ်းက ချူစစ်တပ်ကို လာရောက်ကူညီခန်း ရှောင်လုံက ရှောက်ယွီကို တပ်ဆုတ်ရန် တိုက်တွန်းခန်းတို့တွင် ပါဝင်သည်။
မြင်းခုန်တိုင်မင်းသား
မြင်းခုန်တိုင်မင်းသားကို ခမည်းတော် သီရိပဝရ ဇယာ နန္တယသပဏ္ဍိ တြိဘဝနာဒိတျာဓိပတိ မဟာဓမ္မရာဇာ ဓိရာဇာ တံဆိပ်နာမံ ခံတော်မူသော ပဉ္စမသင်္ဂါယနာတင် ဘဝရှင်မင်းတရားကြီး မင်းတုန်းမင်း နှင့် မယ်တော် တောင်ရွှေရေး မိဖုရားကြီး ရတနာဒေဝီမှ ဖွားမြင်ပြီး မြင်ကွန်းမင်းသား၏ ညီတော်ဖြစ်သည်။ ငယ်မည်မှာ ဖိုးထင် ဖြစ်သည်။
ဖန်မွတ် (မန်ထိုက်)ရွာ၊ မိုင်းမောမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းမောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လုံဟောက်ရွာ၊ ဟားခါးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟားခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွှေဂဲကုန်းရွာ၊ ရွှေကူမြို့နယ်
ရွှေဂဲကုန်းရွာ(Shwegekone)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်ခရိုင်၊ ရွှေကူမြို့နယ်၊ တောပုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၅၂၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောပုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၁၁ ဦး၊ မ ၃၄၄၀ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၆၉၅၁ ဦး နေထိုင်သည်။
ကလေးသူငယ် အခွင့်အရေး သဘောတူစာချုပ်
ဆော်ဒီအာရေဗျ
၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် ဆော်ဒီအာရေဗျ နိုင်ငံသည် အစ္စလမ်ဥပဒေပါ အချက်များနှင့် ပဋိပက္ခဖြစ်သော အချက်များအားလုံးနှင့်ပတ်သက်သော ချွင်းချက်ဖြင့် သဘောတူစာချုပ်ကို အတည်ပြု လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။ ထို့ပြင် သဘောတူစာချုပ်သည် ပြည်တွင်း ဥပဒေများ၏ တရားဝင်ဖြစ်စေခြင်း အကြောင်းရင်း ဖြစ်သည်ဟု ယူဆခဲ့သည်။ ကလေးသူငယ်များ အခွင့်အရေး ကော်မတီက ၂၀၀၅ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် သဘောတူ စာချုပ်အရ ဆောဒီအာရေဗျနိုင်ငံ၏ ကလေးများအား ပြုမူဆက်ဆံပုံကို ပြန်လည် သုံးသပ်ခဲ့ပြီး ပြစ်မှု ကျူးလွန်သော လူငယ်များအပေါ် သေစားသေစေရန် အပြစ်ဒဏ် စီရင်ချက်ချခြင်းကို အပြင်းအထန် ပြစ်တင်ရှုတ်ချခဲ့သည်။ ၎င်းကို “အခြေခံအခွင့်အရေးများကို ပြင်းပြင်ထန်ထန် ချိုးဖောက်ခြင်း” ဟု ခေါ်ဆိုသည်။ ဤအချက်ကို မိမိဘာသာ ဆုံးဖြတ်လုပ်ပိုင်ခွင့်ရှိသော တရားသူကြီးများအား လူငယ်များကို လူကြီးများကဲ့သို့ သဘောထား ပြူမူဆက်ဆံခြင်း ရပ်တန့်စေရန် အလေးအနက် တပ်လှန့် နှိုးဆော်လိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဆော်ဒီအာရေဗျ နိုင်ငံ၏ ၂၀၀၄ ခုနှစ် အစီရင်ခံစာတွင် ၎င်းသည် အသက် ၁၈နှစ်အောက်ရှိသူများကို သေဒဏ် ချမှတ်ခြင်းမရှိဟု ဖော်ပြသည်။ ရာဇဝတ်မှု ကျူးလွန်သည့်ကာလ သို့ဟုတ် သေဒဏ်ချမှတ်ရန် အချိန်သတ်မှတ်ထားသော ကာလရှိအသက်ကို ပမာဏမပြုဘဲ ပြစ်မှုကျူးလွန်သူသည် ၎င်း၏ ဥပဒေအရ အရွယ်ရောက်သည့်အချိန်တွင်မှ သေစားသေစေရန် အပြစ်ဒဏ်စီရင်မှု ပြုလုပ်နိုင်ကြောင်း အစိုးရကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့က နောက်ပိုင်းတွင် သဘောတူညီခဲ့သည်။
MIUI
ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာမှုများ
ကနဦးအနေဖြင့် ထုတ်လုပ်ထားသည့် MIUI ROM များသည် အန်းဒရွိုက်ဗားရှင်း ၂.၂ (Froyo) အား အခြေခံ၍ ရေးဆွဲခဲ့ပြီး ရှောင်းမီနည်းပညာကုမ္ပဏီမှ တရုတ်ဘာသာစကားဖြင့်သာ ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။ ရှောင်းမီကုမ္ပဏီအနေဖြင့် MIUI ROM ၏ စနစ်အား မှတ်စု (Notes)၊ အရန်သင့်သိမ်းဆည်းခြင်း (Backup)၊ သီချင်း (Music) နှင့် ပြခန်း (Gallery) အစရှိသည့် အက်ပ်များဖြင့် အားဖြည့်ကာ ထည့်သွင်းရေးဆွဲခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းအချိန်များတွင် အခမဲ့အကျိုးအမြတ်မယူသော ဆော့ဝဲရေးဆွဲသူများနှင့် MIUI အားကြိုက်နှစ်သက်သော ပရိသတ်များဖြင့်ဖွဲ့စည်းထားသည့်အဖွဲ့များမှ MIUI ROM အား အခြားသောဘာသာစကားများဖြင့်အသုံးပြုနိုင်ရန် ကူညီ၍ ဘာသာပြန်ပေးခဲ့ကြသည်။ MIUI အား အခြားသောတရားမဝင်ဗားရှင်းများဖြင့် ‌ပြင်ပမှ ဆော့ဝဲရေးသားသူများမှ ရေးဆွဲဖန်တီးခဲ့သော်လည်း  ရှောင်းမီကုမ္ပဏီမှ ကိုယ်ပိုင်စမတ်ဖုန်းများကို စတင်ထုတ်လုပ်သည့်အချိန်တွင် ၎င်းတရားမဝင်ဗားရှင်းများအား  လူကြိုက်နည်းသွားစေခဲ့သည်။ စနစ်ဆော့ဝဲအဆင့်မြှင့်တင်မှုများကို အပတ်စဉ်ကြာသပတေးနေ့တိုင်းတွင် OTA (အင်တာနက်မှတစ်ဆင့် ဖုန်းထဲသို့ တိုက်ရိုက်ထည့်သွင်းခြင်း Over-The-Air) ဖြင့် ပြုလုပ်ပေးနိုင်သည်။
S/2004 S 24
S/2004 S 24 သည် အချင်းအားဖြင့် ၃ ကီလိုမီတာခန့်ရှိပြီး စနေဂြိုဟ်အား ပျမ်းမျှ ၂၂.၉၀၁ ဂစ်ဂါမိုင်အကွာမှ ရက်ပေါင်း ၁၂၉၄.၂၅ လျင် တပတ်နှုန်းဖြင့် လှည့်ပတ်လျက်ရှိသည်။
ဘော်နယ်
ဘော်နယ်
ဘော်နယ်၏ မြို့တော်ကို တောင်ခြေရှိ မြို့ကြီးခေါ် သည့် မြို့ကိုလည်းကောင်း၊ တောင်ပေါ်ဒေသရှိ ရေဦး မြို့ကို လည်း တောင်ပေါ်ဒေသဆိုင်ရာ မြို့တော်အဖြစ် လည်းကောင်း ထားရှိလေသည်။
ထို့ကြောင့် ၁၉၄၅ ခုနှစ်မှစ၍ စော်ဘွားကြီး စဝ်ခွန်အောင်က ဦးစီးခေါင်းဆောင်ပြီးလျှင် နယ်လူထုအကူအညီဖြင့် ရေဦးမှ ကျောက်ဆည်အထိ ပေါက်သော ၃၇ မိုင်ရှည်လျားသည့် မော်တော်ကားလမ်းမကြီးကို ဖောက်လုပ်ခဲ့ရာ၊ ၆ နှစ်အကြာ တွင် ပြီးစီးခဲ့ သည်။ အခြားလမ်းပန်း အဆက်အသွယ်များမှာ အောင်ပန်းမြို့မှ ရေဦးအထိ ၄၇ မိုင်၊ ကျုံးမှ ရေဦးထိ ၃၇ မိုင်၊ ရေဦးမြို့မှ မြို့ကြီးအထိ ၃၇ မိုင်၊ မြို့ကြီးမှကျောက်ဆည် အထိ ၂၂ မိုင် မော်တော်ကားလမ်း အသီးသီး ရှိလေသည်။
တောင်ကုန်းရွာ၊ ရွှေကူမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရွှေကူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မိတ္ထီလာတက္ကသိုလ်
အုပ်ချုပ်ရေး
မိတ္ထီလာတက္ကသိုလ်အုပ်ချုပ်ရေးဘုတ်အဖွဲ့တို့မှာ ပါမောက္ခချုပ်၊ တွဲဖက်-ပါမောက္ခချုပ်၊ အကြီးတန်းပါမောက္ခနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာအရာရှိတို့ အုပ်ချုပ်သည်။ အဆိုပါအုပ်ချုပ်ရေးဘုတ်အဖွဲ့သည် အဆင့်မြင့်ပညာရေးဦးစီးဌာန (အထက်မြန်မာပြည်) ၏လက်အောက်တွင်ရှိသည်။
ဘွက်ကုန်း
ဘွက်ကုန်း
ရွှေမန်း၊ ဦး
၂၀၁၆ - ၂၀၂၂
ငွေကျပ်သိန်းထောင်ချီသုံး၍ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သော်လည်း နေရာတစ်နေရာမှ ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံရခြင်းမရှိခဲ့ပေ။
မြောက်ပြင်ရွာ၊ ရေစကြိုမြို့နယ်
မြောက်ပြင်ရွာ (Myaukpyin)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ရေစကြိုမြို့နယ်၊ ပခန်းကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၃၅၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပခန်းကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၉၅ ဦး၊ မ ၂၅၄၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၅၃၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ရွှေမန်း၊ ဦး
ဘဝဖြတ်သန်းမှု
၂၀၀၀ - နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်  ဖွံ့ဖြိုးရေး ကောင်စီ အမြဲတမ်း အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်လာသည်။
S/2019 S 1
S/2019 S 1 သည် စနေဂြိုဟ်၏ ဂြိုဟ်ရံလတစင်းဖြစ်သည်။ ယင်းအား ၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် Edward Ashton ဦးဆောင်သော နက္ခတ္တပညာရှင်များက ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။ ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုအား ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် ကြေညာခဲ့သည်။
ရွှေမန်း၊ ဦး
စီးပွားရေး အင်ပါယာ
၂၀၀၇ ခုနှစ် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာနမှ ထုတ်ပြန်သည့် အစိုးရအဖွဲ့ဝင် နှင့် သူတို့၏ မိသားစုများအား ဗီဇာပိတ်ပင်ခြင်း စာရင်းထဲတွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရရွှေမန်း၏ ဇနီး ဒေါ်ခင်လေးသက် ကိုလည်းထည့်သွင်းခဲ့သည်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ်ကုန်နှင့် ၂၀၀၉ ခုနှစ်အစပိုင်းတွင် သားဖြစ်သူ တိုးနိုင်မန်းပိုင်သည့် Red Link ကုမ္ပဏီမှ မြန်မာ့ ဆက်သွယ်ရေး လုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာနနှင့် မြန်မာတယ်လီပို့မှ ဝန်ဆောင်မှုပေးသည့် Broadband အင်တာနက်ကိုလက်လီ ပြန်လည်ရောင်းချသည့် လုပ်ပိုင်ခွင့် ရရှိခဲ့သည်။ ဝိုင်မက်စ် အင်တာနက် ဝန်ဆောင်မှု အမည်ဖြင့် လူသိများခဲ့သည်။
နုနုအေး
ရှစ်လေးလုံး လူထု လှုပ်ရှားမှုမှ စတင်ကာ မြန်မာပြည် ဒီမိုကရေစီရေး ကြိုးပမ်းမှုတွင် အစဉ်တစိုက် ပါဝင်ခဲ့သော လေတပ် စစ်သည်ဟောင်း ဒေါ်နုနုအေး (အသက် ရဝ နှစ်) သည် ယမန်နေ့ ညနေ ၅ နာရီ ၅ဝ မိနစ် အချိန် ထိုင်း-မြန်မာ နယ်စပ် မဲဆောက်မြို့ မယ်တော် ဆေးခန်းတွင် လူကြီး ရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်သွားသည်။
ဘော်တွင်း (သတ္တုတွင်း)
ဘော်တွင်း (သတ္တုတွင်း)
အလုပ်သဘောအားဖြင့် ဆက်စပ်နေ သဖြင့် နမ္မတူဘော်တွင်းဟု ခေါ်ဝေါ်ခဲ့ကြဟန် တူပေသည်။ ဘော်တွင်း၌ ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရနှင့် ဗြိတိသျှပိုင် ဘားမားကော်ပိုးရေးရှင်း လီမိတက်တို့ပူးပေါင်းကာ ဘားမားကော်ပိုးရေးရှင်း (၁၉၅၁) လီမိတက်အမည်သစ်ဖြင့်၊ ၁၉၅၂ ခုနှစ်အတွင်းမှစ၍၊ သတ္တု တူးဖော်ရေးဖက်စပ်လုပ်ငန်းကို တည်ထောင်ဆောင်ရွက်လျက် ရှိလေသည်။ ဘော်တွင်းဒေသသည် ပြည်ပိုင် အစိုးရက သတ္တုတူး ဖော်ခွင့်ပြုထားသည့် အကျယ်အဝန်းအရ၊ စတုရန်း ၁ဝ မိုင် ပတ်လည်ရှိသည်။ ပျမ်းမျှခြင်းအားဖြင့်၊ ပင်လယ် ရေပြင်မှ ပေ ၃၂ဝဝ ကျော်မြင့်၍၊ အနိမ့်ဆုံး အပိုင်းသည် ပေ ၂၆ဝဝ ဖြစ်ပြီးလျှင်၊ အမြင့်ဆုံးအပိုင်းသည် ၄၆၁၅ ပေဖြစ်သည်။
ဝါးတန်းရွာ၊ တံတားဦးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တံတားဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘော်တွင်း (သတ္တုတွင်း)
ဘော်တွင်း (သတ္တုတွင်း)
ဘော်တွင်းဒေသတစ်ဝိုက်သည် တောင်ကုန်းထူထပ် သည်။ နမ္မတူမှ ဘော်တွင်း တစ်လျှောက်တွင်၊ စတန်း မြစ်အောက်ပိုင်း၌၊ သစ်ပင် ဝါးပင်အတော်အသင့်ပေါက်ရောက် သော်လည်း နမ္မတူမှ ၇ မိုင်အကွာ လိုပါမှ လွန်သော် သစ်ပင် ဝါးပင်တို့တဖြည်းဖြည်း ပါးသွာုးပြီးလျှင် ဘော်တွင်းဒေသသို့ ရောက်သည့်အခါ တောင်ကုန်း တောင်တန်းများတွင် မြက်ပင် များသာ ပေါက်ရောက်သည်ကို တွေ့ရသည်။ အထူးသဖြင့် သတ္တုတွင်းများအနီးနှင့် အရှေ့မြောက်ဘက် ယွန်းယွန်းတွင် တောင်များသည် တောင်ကတုံးများ ဖြစ်ကြ၍ အခြား သစ်ပင်ဝါးပင်များ မပေါက်ရောက်ပေ။
ဘော်တွင်း၌ အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း မြေအောက်တူးဖော်ရေး လုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်သည်။ မြေအောက်လိုဏ်ခေါင်းများသို့မာမီယန်ထွက်ပေါက်ရှိ ဓာတ်လှေကားဖြင့် ဆင်းကြရသည်။ လိုဏ်ခေါင်း အထပ်ထပ်မှ တူးဖော်ရရှိသော သတ္တုရိုင်းများကို မြေအောက် ဥမင်လမ်း ကြောင်းအတိုင်း ဓာတ်ရထား တွဲငယ် ကလေးများဖြင့် ၁ မိုင်ခန့်ဝေးသော ကျားစခန်း ဘူတာရုံ ( ဘော်တွင်းနှင့် နမ္မတူအကြားရှိ ဘူတာရုံ ) အထိ ပို့ပေးရသည်။
ရှေးရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာကပင် ဘော်တွင်း ဒေသ၌ သတ္တုများ တူးဖော်လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြသည့် အထောက် အထားများ ကို တွေ့ရှိကြရသည်။ အချို့က ရှေးနှစ်ပေါင်း ၁ဝဝဝ ကျော် ခန့်ကပင် စတင်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုကြသည်။ သို့သော် ထိုအဆိုကို အထောက်အထား ခိုင်လုံစွာ မပြနိုင်ချေ။
၁၈၅၅ ခုနှစ်တွင် ဆာအာသာဖယ်ယာ၏ အဖွဲ့ဝင် တစ်ဦးအဖြစ် အထက်မြန်မာနိုင်ငံသို့ရောက်ရှိခဲ့သော ဒေါက်တာ အိုလဒမ်၏ မှတ်တမ်းအရမှာမူ၊ ဘော်တွင်း၌ ထိုအချိန်က လူပေါင်း တစ်သောင်းကျော်ခန့်အလုပ်လုပ် နေကြကြောင်း၊ ဘော်တွင်းမှ တစ်နေ့လျှင် ဘော်ငွေသား ပိဿာချိန် လေးဆယ်ထွက်ကြောင်း စသည်တို့ကို ဖော်ပြ ခဲ့သည်။ အဆိုပါ အချက်များတွင် ချဲ့ထွင်ပြောဆိုချက်များ ပါရှိကောင်း ပါရှိမည်ဖြစ်သော်လည်း ၁၈၅၅ ခုနှစ်ခန့်က ဘော်တွင်း၌ သတ္တုလုပ်ငန်းစည်ပင် ဖွံ့ဖြိုးလျက် ရှိကြောင်းကိုမူ ခိုင်ခိုင်လုံလုံ သိရှိရလေသည်။
တရုတ်တို့ကြီးစိုးသည့် အချိန်ကလည်း ဘော်တွင်း ဒေသတွင် ကြီးကျယ်စည်ကားခဲ့ဟန် တူပေသည်။ ကျောက်စာ ဝန်တော်စိန်ခို၏ အလိုအရ မဝေးလှသော ခေတ်က ဘော်တွင်း ဒေသ၌ လူပေါင်း ၂ဝဝဝဝ ခန့်နေထိုင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ယခုတွေ့ရှိရသော အထောက်အထားများအရ၊ ထိုလူဦးရေ ဂဏန်းသည် များလွန်းလှ သည်ဟု ဆိုရပေမည်။ သို့သော် ဘော်တွင်းဒေသ၏ အနောက်ဘက်၊ အနောက်မြောက်ဘက်နှင့် မြောက်ဘက်တို့တွင် ရန်သူများ တိုက်ခိုက်လာပါက ခုခံ တွန်းလှန်ရန် အခိုင်အမာ ပြုလုပ်ထားသော ရှေးခံတပ် အပျက် အစီးများသည် ၁၂-၁၄ မိုင်ခန့်ရှည်လျားသည်ကို တွေ့ကြရ သည်။
၁၈၆၈ ခုနှစ်တွင်မူ ဘော်တွင်း၌ သတ္တုလုပ်ငန်း ရပ်ဆိုင်းသွားကြောင်း သိရသည်။ ရပ်ဆိုင်းခဲ့ရသော အကြောင်း မှာ အမျိုးမျိုး ဖြစ်နိုင်သည်။ အဓိက အကြောင်းသည် ပန်းသေးများ ထကြွခြင်းနှင့် တိုင်းရင်းသား ရှမ်း၊ ကချင် စသည်တို့တော်လှန်ပုန်ကန်ခြင်းကြောင့်ဟု ယူဆရလေသည်။
စင်စစ် ကုမ္ပဏီ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာခြင်းသည် တရုတ် သတ္တုကျောခေါ် သုံးမကုန် ယူမခန်းအောင် ကြွယ်ဝလှသော သတ္တုကျောကို တွေ့ရှိပြီးသည့် နောက်ပိုင်းတွင်သာဖြစ်သည်။ ၁၉၁ဝ ပြည့်နှစ်အထိ၊ ကုမ္ပဏီသည် မြေအောက်သတ္တု တူးဖော် ရေးကို ထိရောက်စွာ မလုပ်ကိုင်သေးဘဲ တရုတ်တို့စွန့်ခဲ့သော ချောချေးများ၊ သတ္တုရိုင်း အစနအနများမှ ဘော်ငွေသား၊ ခဲသားနှင့် အခြားသတ္တုများကို ကျိုချက်ထုတ်ယူခြင်းသာ ပြုခဲ့ သည်။ ၁၉၁၃ ခုနှစ် တွင်သာ ထုတ်ယူမကုန်အောင် အဖိုး ထိုက်လှသော ငွေတွင်းကြီးနှင့် ပမာတူသည့် တရုတ်သတ္တု ကျောကို တွေ့ရှိခဲ့ ပေသည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ ကုမ္ပဏီသည် အလွန်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ခဲ့လေသည်။
သမဝါယမနှင့် စီမံခန့်ခွဲမှုပညာတက္ကသိုလ် (သန်လျင်)
သင်ကြားရသည့်ဘာသာရပ်များ
{{columns-list|
ပုဗ္ဗဏှသုတ်
ပုဗ္ဗဏှသုတ် ပါဠိတော်
သံဃာနုဘာဝေန ဝိနာသမင်တု
သမ်ဘတံ ပုန်ညသမ်ပဒံ
ပစ်စေကာနင်စ ယံ ဗလံ
၁၄။ မဟာကာရုဏိကော နာထော၊ ဟိတာယ သဗ္ဗပါဏိနံ။ ပူရေတွာ ပါရမီ သဗ္ဗာ၊ ပတ္တော သမ္မောဓိ မုတ္တမံ။ ဧတေန သစ္စဝ‌ေဇ္ဇန၊ သောတ္ထိ တေ ဟောတု သဗ္ဗဒါ။
သွတ်ထိ တေ ဟောတု သတ်ဗဒါ
အေ-မေဝ ဇယော ဟောတု၊
၁၇။ သုနက္ခတ္ကံ သုမင်္ဂလံ၊ သုပ္ပဘာတံ သုဟုဋ္ဌိတံ။ သုခဏော သုမုဟုတ္တော စ၊ သုယိဋ္ဌံ ဗြဟ္မစာရိသု။
သဟ သတ်ဗေဟိ ညာတိဘိ
ပုဗ္ဗဏှသုတ် မြန်မာပြန်
၆။ အရာရာပြည့်စုံမှု ချမ်းသာမှု ရှိလာအောင် ယုံယုံကြည်ကြည်ဖြင့် လှူဒါန်းကြပါ၊ အကျင့်သီလ စောင့်ထိန်းကြပါ။ ကမ္မဋ္ဌာန်းဘာဝနာ ပွားများကြပါ၊ ယခုအခါ၌ တရားနာ ရောက်နေကြသော နတ်အပေါင်းတို့ ပြန်သွားနိုင်ကြပါပြီ။
၇။ အားတော်ဆယ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူကြကုန်သော မြတ်စွာဘုရား၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါဘုရားငယ်၊ ရဟန္တာအရှင်သူမြတ်တို့၏ ဉာဏဗလစွမ်းရည် တန်ခိုးဖြင့် အရပ်ထက်ဝန်းကျင်မှ အစောင့်အရှောက်ကို ဖွဲ့ပါ၏။
၁၃။ သင့်အား မင်္ဂလာခပ်သိမ်း ပြည့်စုံပါစေ၊ နတ်တို့က သင့်ကို စောင့်ရှောက်ပါစေ၊ အားလုံးသော သံဃာတော်တို့၏ တန်ခိုးတေဇော် အာနုဘော်တော်ကြောင့် သင့်အား ချမ်းသာသုခ ထာဝရ ပြည့်စုံပါစေ။
၁၈။ မြတ်သော ကိုယ်အမှု၊ မြတ်သောနှုတ်အမှု၊ မြတ်သော စိတ်အမှု ကိစ္စတို့ကို ဆောင်ရွက်ကြသည့်အတွက် မြတ်သော အကျိုးတရားတို့ကို ရကြကုန်၏၊ မြတ်သော အကျိုးတရားကို ရရှိသော သူတို့သည် ချမ်းချမ်းသာသာ ရှိကြကုန်၏၊ ထိုသူတို့သည် ဘုရားသာသနာ၌ ကြီးပွားတိုးတက်လာကြကုန်၏။ ထိုသူတို့သည် မိမိတို့ အဆွေအမျိုးတို့နှင့်အတူ ကျန်းမာချမ်းသာကြပါစေကုန်သော်။
၁၉။ လူခပ်သိမ်း၊ နတ်ခပ်သိမ်းတို့သည် မြတ်သော အမှုကိစ္စတို့ကို ဆောင်ရွက်ကြသည့်အတွက် မြတ်သော အကျိုးတရားတို့ကို ရကြကုန်၏။ မြတ်သော အကျိုးတရားတို့ကို ရရှိသော သူတို့သည် ချမ်းချမ်းသာသာ ရှိကြကုန်၏။ ထိုသူတို့သည် ဘုရားသာသနာ၌ ကြီးပွားတိုးတက်လာကြကုန်၏။ ထိုသူတို့သည် မိမိတို့ အဆွေအမျိုးတို့နှင့်အတူ ကျန်းမာချမ်းသာကြပါစေကုန်သော်။ -- ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် နံနက်ခင်း, နေ့လည်, ညနေခင်းတို့၌ သုစရိုက်တရား ဆယ်ပါးကို ကျင့်သုံးကြသောသူတို့သည် “သုပုဗ္ဗဏှ, သုမဇ္ဈနှိက, သုသာယနှ-ဖြစ်ကုန်၏ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။
သမဝါယမနှင့်စီမံခန့်ခွဲမှုပညာတက္ကသိုလ်(စစ်ကိုင်း)
သမိုင်းကြောင်း
စစ်ကိုင်းမြို့ သမဝါယမသင်တန်းကျောင်းကို ၁၉၈၂ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၀ရက်နေ့တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၆ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၂၆ ရက်နေ့တွင် သမဝါယမကောလိပ်အဖြစ် အဆင့်တိုးမြှင့်ခဲ့ပြီး ၂၀၁၂ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၁ ရက်နေ့တွင် သမဝါယမတက္ကသိုလ် အဆင့်သို့ တိုးမြှင့်ခဲသည်။
ဖန်မွတ် (မန်လုံ)ရွာ၊ မိုင်းမောမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းမောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ်းခြင်း
နမ်းခြင်း သည် တစ်ယောက်၏ လျှာက အခြားတစ်ယောက်၏ တစ်နေရာကို ထိခြင်း ဖြစ်ပြီး မြတ်နိုးခြင်း၊ လေးစားခြင်း၊ နှုတ်ဆက်ခြင်း၊ ကြိုဆိုခြင်း၊ ချစ်ခြင်း သို့မဟုတ် လိင်ဆန္ဒ ကို ဖော်ပြသည်။
မန်းဘခိုင်
နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှု
၁၉၄၅-ခုနှစ်တွင် စစ်ပြီး၍ ရန်ကုန်မြို့သို့ပြန်လာသောအခါ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းတို့နှင့် အတူလက်တွဲပြီး ဖဆပလအဖွဲ့ကြီး ဖြစ်မြောက်ရေးအတွက်ကြိုးပမ်းသည်။ အဖွဲ့ကြီး ဖွဲ့စည်းပြီးသောအခါ ဗဟိုအမှုဆောင်လူကြီးအဖြစ် ဆောင်ရွက်ရသည်။ ထိုအချိန်တွင် ကရင်လူငယ်များအစည်းအရုံး ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တင်မြှောက်ခြင်းခံရပြန်သည်။
သံသည် (တောင်)ရွာ၊ ရေဦးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သုတေသနနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးဗဟိုဌာန
ဆောင်ရွက်ချက်များ
စက်မှုသုတေသနဌာန
မကျီးအုပ်ရွာ၊ ကံဆွယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘုတလင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂင်ဆွန်းဟို
ဂင်မ်ဆောန်းဟို (ဟန်းဂု: 김선호; ၁၉၈၆ခု မေ ၈ ဖွား) သည် တောင်ကိုရီးယား သရုပ်ဆောင်ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် Good Manager ဇာတ်ကားဖြင့် ရုပ်ရှင်လောကသို့ မဝင်ရောက်မီ၊ ဇာတ်ခုံပေါ်တွင် ကျင်လည်ခဲ့ပြီး ပြဇာတ်ပေါင်းများစွာ တင်ဆက်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်က ထုတ်လွှင့်ခဲ့သည့် Start Up ဇာတ်လမ်းတွဲနှင့် ၂၀၂၁ ခုနှစ်အတွင်း ထုတ်လွှင့်သည့် Hometown Cha Cha Cha ဇာတ်လမ်းတွဲတို့မှတစ်ဆင့် လူသိများလာသည်။
ဘောလခဲမြို့
ဘောလခဲမြို့သည် အရှေ့နှင့်အနောက် မိုင်ဝက်ခန့်ရှိ၍ တောင်နှင့်မြောက် တစ်မိုင်ခန့်ရှိသည်။ မြို့ပေါ်တွင် နေထိုင်ကြသူများသည် အများအားဖြင့် ယင်းတလဲနှင့် ကယားလူမျိုးများ ဖြစ်ကြ၍ ဗုဒ္ဓအယူဝါဒီနှင့် နတ်ကိုးကွယ်သူများ ဖြစ်၏။
ထန်းခြံ (ခေါ်) ဂွရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကပ်ပလိုရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ကပ်ပလိုရွာ (Katpalo)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်၊ အလယ်ပဒေါင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၉၃၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အလယ်ပဒေါင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၃၈ ဦး၊ မ ၃၃၉၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၉၃၇ ဦးနေထိုင်သည်။
စောလဂွန်းအိန်
စောလဂွန်းအိန် သည် ၁၅၄၁ ခုနှစ်မှ ၁၅၅၀ အထိ မုတ္တမနယ် ကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သော ဘုရင်ခံတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ တောင်ငူခေတ် ဘုရင် တပင်ရွှေထီးနှင့် ဘုရင့်နောင် တို့ထံတွင် စစ်ဖက်အကြံပေးအဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့သော မွန်လူမျိုး တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ၁၅၄၀ မှ ၁၅၄၉ ခုနှစ်အထိ စစ်မှုထမ်းခဲ့ကာ ယိုးဒယား–မြန်မာစစ်ပွဲ (၁၅၄၇–၄၉) တွင် ထားဝယ်ခံတပ်ကို သိမ်းပိုက်ရာတွင် ဦးဆောင်တိုက်ခိုက်ခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။ ၁၅၅၀ တွင် သုရှင်တကာရွတ်ပိ လုပ်ကြံခံရပြီးနောက် သမိန်ထောမှ မုတ္တမမြို့ ဘုရင်ခံအဖြစ် သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။
ရေပြန်လေးရွာ၊ ရွှေကူမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရွှေကူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အစိုးရစနစ်များစာရင်း
မင်းမဲ့စနစ်
ပြည်သူတို့အားထိန်းသိမ်းမည့် အစိုးရမရှိခြင်းဖြစ်သည်။ အုပ်ချုပ်မှုမရှိခြင်း သို့မဟုတ် အဆင့်အတန်းခွဲ့ခြားမှုမရှိခြင်းကိုလည်း ရည်ညွှန်းနိုင်သည်။ ပြည်တွင်းစစ်ပွဲအပြီးတွင် မင်းမဲ့စနစ်ဖြစ်‌ပေါ်လေ့ရှိတတ်သည်။ အချို့သောမင်းမဲ့စနစ်လိုလားသူများသည် အစိုးရအစား ပြည်သူအချင်းချင်း ရိုင်းပင်းကူညီသော အဖွဲ့အစည်းများ ဖွဲ့လိုကြသည်။ အကြမ်းဖက်မှု၊ ခြောက်လှန့်မှုစသည်တို့ကို အသုံးချသော်လည်း တိုးတက်သောလူမှုအသိုင်းအဝိုင်းကို ပေးစွမ်းနိုင်သည့် မင်းမဲ့စနစ်များလည်းရှိနိုင်သည်။
ဖက်ဒရေးရှင်း
သာဓကနိုင်ငံများ – 🇦🇺 ဩစတြေးလျနိုင်ငံ၊ 🇨🇦 ကနေဒါနိုင်ငံ၊ 🇮🇳 အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ 🇲🇽 မက္ကဆီကိုနိုင်ငံ၊ 🇷🇺 ရုရှားနိုင်ငံ၊ 🇺🇸 အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု
ဒီမိုကရေစီ
ဒီမိုကရေစီသည် "ပြည်သူများအုပ်ချုပ်ခြင်း" ဟူ၍ အဓိပ္ပာယ်ရကာ တိုင်းပြည်အုပ်ချုပ်မည့်သူများကို ပြည်သူများကရွေးချယ်တင်မြှောက်နိုင်သော အစိုးရစနစ်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ဒီမိုကရေစီကို "အများစုမှအုပ်ချုပ်ခြင်း" ဟူ၍လည်း ရည်ညွှန်းလေ့ရှိသည်။
အော်လီဂါခီ
တီမိုကရေစီ (Timocracy) – ဂုဏ်သရေရှိ လူကြီးမင်းများမှ အုပ်ချုပ်သည့်စနစ်ဖြစ်သည်။ မဲရစ်တိုကရေစီနှင့် ဆင်တူသည်။
ဒမ်အာခီ (Demarchy)
ဒီမိုကရေစီစနစ်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ တိုင်းပြည်အုပ်ချုပ်မည့်သူများကို မြိ့ပြဂျူရီ (citizens' juries) ခေါ် မဲပေးနိုင်သည့်လူများသည် တိုက်ရိုက်မဟုတ်ဘဲ ကျပန်းရွေး‌ကောက်ရသည်။
အီလက်တိုကရေစီ (Electocracy)
ဒီမိုကရေစီစနစ်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ပြည်သူများသည် အစိုးရအားမဲပေးနိုင်သော်လည်း အစိုးရ၏ဆုံးဖြတ်ချက်ချရာကဏ္ဍတွင် ပါဝင်နိုင်ခြင်းမရှိပေ။ အစိုးရတွင် ပကတိနီးပါးအာဏာရှိသည်။ သာဓက – 🇮🇶 Iraq ၊ 🇹🇭 Thailand (၂၀၀၆ အာဏာသိမ်းပိုက်မှုမတိုင်ခင်)
နက်ကရိုကရေစီ (Necrocracy)
ကွယ်လွန်ပြီးသော ခေါင်းဆောင်မှ ချမှတ်ထားခဲ့သော စည်းမျဉ်းများကို လိုက်နာဆောင်ရွက်သည့် အစိုးရမျိုးဖြစ်သည်။
အကြွင်းမဲ့အာဏာရှင်ဝါဒ
တစ်တိုင်းပြည်လုံးကို တစ်ပါတီစနစ်သို့မဟုတ် အာဏာရှင်စနစ်ဖြင့် အုပ်ချုပ်ခြင်းဖြစ်သည်။ (သာဓက – Nazi Germany)
စောမောင် (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)
ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်သည် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ​​ဒေါက်တာ​မောင်​မောင် ထံမှ ၁၉၈၈-ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၈-ရက်တွင် အာဏာသိမ်းခဲ့သော တပ်မတော်ခေါင်းဆောင်ဖြစ်သည်။ ၁၉၈၈-ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၈ ရက်မှ ၁၉၉၂-ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂၃ ရက်နေ့အထိ နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ (နဝတ) ၏ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၂-ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၃ ရက်တွင် ကျန်းမာရေးအကြောင်းပြချက်ဖြင့် ရုတ်တရက် အနားယူခဲ့သည်။
နိုင်ငံ့ခေါင်းဆောင်ကာလ
ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင် သည် ၁၉၈၈ တွင် အစိုးရအဖွဲ့အစည်းဖြစ်သော မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီအစိုးရ၏ နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဒေါက်တာမောင်မောင်ထံမှ အာဏာသိမ်းခဲ့သော တပ်မတော်ခေါင်းဆောင်ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးအဖြစ်နှင့်လည်း ဆောင်ရွက်ခဲ့ရသည်။ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင်သည် ဗုဒ္ဓဘာသာကို ယုံကြည်သက်ဝင်သူဖြစ်သောကြောင့် သူ၏လက်ထက်တွင် သူ၏အမိန့်ဖြင့်ပြုလုပ်ခဲ့ရသော ဗုဒ္ဓသာသနာတော်သန့်ရှင်းရေးလုပ်ငန်းအတွက် ကြီးစွာသော စိတ်သောကဝေဒနာကို ခံစားခဲ့ရသည်ဟု ဆိုသည်။
ငှက်နက်ပြာလေး
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
ထင်၊ နိုင်၊ မွန်ပြည်သစ် ပါတီ
၁၉၄၈ ခု၊ ဩဂုတ်လ ၁၉ ရက်နေ့တွင် မွန်ပြည်သူများ ဖဆပလ အစိုးရကို လက်နက်ကိုင် တိုက်ပွဲ စတင် ဆင်နွှဲသည်နှင့် နိုင်ထင်သည်လည်း မွန်ပြည်သူ့ တပ်ဦးတွင် ပါဝင် လာခဲ့သည်။ ၁၉၅၃ တွင် MNDO - မွန် အမျိုးသား ကာကွယ်ရေး တပ်ဖွဲ့တွင် ရုံးထိုင်မှူး အဆင့် တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ၁၉၅၄ တွင် နိုင်ငံရေးဘက်သို့ ပြောင်းလဲ တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
လောင်းဇင်ရွာ၊ တင်းကုတ်
လောင်းဇင်ရွာ၊ တင်းကုတ်
ချင်ဒဏ္ဍာရီ
အသံသရုပ်ဆောင်များ
ကျင်းထျန်းမင်အဖြစ်ဖှုန်းကျွင့်ဟွာ
ရှန့်ရှောက်ယွီအဖြစ် ရှန်ဒါဝေး
ကုန်းစူးချိုအဖြစ်ဝမ်းရှောင်းပင်း
သီနမ်းရွာ၊ ဟားခါးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟားခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မင်းကံရွာ၊ မင်းကံ
မင်းကံရွာ၊ မင်းကံ
ရေးမြို့
ရာသီဥတု
ပင်လယ်ရေ မျက်နှာပြင် အထက် ပေ ၇ဝ ရှိပြီး မြို့၏ ပတ်ဝန်းကျင်တွင် ပျမ်းမျှ ပေ ၅၀၀ ကျော်မှ ပေ ၃၀၀ဝ အတွင်း တောင်တန်းကြီးများလည်း တည်ရှိသည်။ မိုးရာသီတွင် မိုးရေချိန်လက်မ များစွာ ရွာသွန်းပြီး ရာသီဥတုမှာလည်းမျှတမှုရှိသော မြို့ဖြစ်သည်။ ရေးမြို့၏ အဓိက ရေဆင်းမှာ ရေးမြစ်ဖြစ်သည်။ မိုင် ၄ဝ ခန့်ရှည်လျားပြီး မြစ်ပြင်ကျယ်မှာ ပျှမ်းမျှ ပေ ၁၀၀မှ ၃၀ဝ ခန့်အထိ ကျယ်ဝန်းသည်။ ရေးမြစ်သည် ရေးမြို့၏ အရှေ့ဘက် ထိုင်း မြန်မာ နယ်စပ်ရှိ တနင်္သာရီရိုးမတောင်ကြောမှ မြစ်ဖြားခံပြီး ရေးမြို့အနီးမှ စီးဆင်းကာ အနောက်ဘက် ပင်လယ်အနီးသို့ စီးဝင်သွားသည်။ ရေးမြစ်သည် နွေရာသီတွင် ရေအနက် ပေ ၁၈ ပေခန့်အထိသာ ရှိပြီး စက်လှေများ သွားလာနိုင်သည်။ ရေးမြို့နယ်အတွင်း အမြင့်မားဆုံးသောတောင်ထွဋ်မှာ ရေးမြို့မှ အရှေ့ဘက် ၂၅ မိုင်ခန့်အကွာ ထိုင်း မြန်မာနယ်စပ်အနီးရှိ ဆေးတောင်(အမြင့် ၄၂၅၂ပေ) ဖြစ်သည်။ ရေးမြို့ကို အရှေ့ဘက်၊ အရှေ့တောင်ဘက် တောင်ဘက် အနောက်ဘက်နှင့် အနောက်မြောက်ဘက် အရှေ့မြောက်ဘက်တို့တွင် တောင်တန်းများဖြင့် ဝန်းရံနေသည်။
လူမှုပထဝီဝင်
၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ စာရင်းအရ ရေးမြို့တွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၈၄၁၆ ခု၊ အိမ်ထောင်စုပေါင်း ၉၂၄၇ စု၊ လူဦးရေ ၅၄၅၄၄ ဦး နေထိုင်ကာ ရေးမြို့နယ်တစ်ဝှမ်းလုံးတွင်မူ ကျေးရွာအုပ်စုပေါင်း ၃၀ အုပ်စု၊ ကျေးရွာပေါင်း ၁၃၉ ရွာ၊ မြို့ပေါ်ရပ်ကွက်ပေါင်း ၁၄ ခု (လမိုင်းမြို့နှင့် ခေါဇာမြို့များအပါအဝင်) အဆင့်ဆင့်ဖွဲ့စည်းထားရှိကာ အိမ်ခြေ ၄၄၄၇၄ ခု၊ အိမ်ထောင်စု ၅၁၇၁၃ စု၊ မြို့နယ်ချုပ်လူဦးရေးစာရင်းမှာ ၂၇၄၆၇၃ ဦး ဖြစ်ကြောင်း သိရှိရသည်။ ဗမာနှင့်မွန်လူမျိုးများအများဆုံးနေထိုင်ကြပြီး အများစုမှာ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များဖြစ်ကြသည်။ မူစလင်၊ ခရစ်ယာန်နှင့် ဟိန္ဒူ ဘာသာဝင် အနည်းငယ် ရှိသည်။ ရေးမြို့တွင် ရပ်ကွက် အားဖြင့် ၁ဝ ရပ်ကွက်ရှိပြီး ထင်ရှားပြီး လူစည်ကားရာ ရပ်ကွက်များမှာရန်ကြီးအောင်ရပ်ကွက်၊ ရန်မျိုးအောင်ရပ်ကွက်၊ အဏ္ဏဝါနှင့် အောင်မင်္ဂလာရပ်ကွက်တို့ ဖြစ်သည်။ ၁၉၆၉၊ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၂ ရက်တွင် ရေးမြို့တစ်မြို့လုံး မီးလောင်ကျွမ်းမှုဖြစ်ပွားပြီး အားလုံးပြာပုံအတိဖြစ်ခဲ့ရသည်။ ထို့နောက် ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် မြို့ကိုမူလအနေအထားအကျယ်အဝန်းထက် ၅ဆပိုတိုးချဲ့ခဲ့ပြီး စနစ်တကျပြန်လည် တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ရေးမြို့သည် မြို့နယ်အဆင့် ရုံးစိုက်ရာမြို့ဖြစ်ပြီး ‌မြို့အနီး‌၆-မိုင် ခန့်အကွာ ဘုရားတောင်ပင်လယ်ဝအပန်းဖြေစခန်း၊ ရေးမြို့မှ မိုင် ၂၀ ခန့်အကွာ ကဗျာဝ ကမ်းခြေအပန်ဖြေစခန်း၊ လမိုင်းမြို့အနီး ကော့ဒွပ် ပင်လယ်ဝအပန်းဖြေစခန်း၊ (ကျိုက်ဒေးတမော့ဗရတ်)သာသနာပြုစခန်းတို့မှာ ထင်ရှားသည်။
စီးပွားရေး
ရေးမြို့တွင် ရာဘာစိုက်ပျိုးရေး၊ ငါးဖမ်းခြင်းနှင့်ရေလုပ်ငန်း၊ ကွမ်းသီးခြံလုပ်ငန်း၊အခြားစားဖွယ် သီးနှံ စိုက်ပျိုးရေး၊ ဆားလုပ်ငန်းတို့မှာ နာမည်ကျော် အောင်မြင်သောလုပ်ငန်းများဖြစ်ကာ အခြားစီးပွားရေးလုပ်ငန်းများလည်း လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ဆားလုပ်ငန်းမှာ အခုအခါ ဆားဈေးမကောင်းသောကြောင့် တောင်သူများခေတ္တရပ်နားထားကြသည်။ ရေးမြို့မှထွက်သော ဒူးရင်းသီး၊ ဒူးရင်းယို မင်းဂွတ်သီး၊ သံပရာသီးတို့မှာ နာမည်ကြီးလှပေသည်။ နယ်စပ်ဒေသနှင့်နီးကပ်ကာ ဒေသထွက် သီးနှံများ အခြားသောကုန်များလည်းရောင်းဝယ်ဖောက်ကားမှု အချက်အချာကျရာ ဒေသ ဖြစ်ပြီး မြို့ပတ်ဝန်းကျင်တွင် စိမ်းစိုအုပ်မှိုင်းလျက်ရှိသည့် ဥယျာဉ်ခြံများ ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။ အစင်ကျေးရွာနှင့် ဇီးဖြူသောင်ကျေးရွာတို့တွင် ရေလုပ်ငန်းများ ထွန်းကားသည်။ ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် အမျိုးသားစီမံကိန်းနှင့် စီးပွားရေးဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု ဝန်ကြီးဌာနမှ ထုတ်ပြန်သောအစီအရင်ခံစာတွင် မြန်မာနိုင်ငံတွင်းရှိ တစ်ဦးချင်းဝင်ငွေအကောင်းဆုံးမြို့ဟု သတ်မှတ်ဖော်ပြခဲ့သည်။ ၂၀၁၇ - ၂၀၁၈ ဘဏ္ဍာနှစ် ရေးမြို့နယ်၏ တစ်ဦးချင်းဝင်ငွေမှာ ၂၃၇၉၉၂၆ ကျပ်ဖြစ်ကြောင်း သိရှိရသည်။ ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားရာ မြသီတာဈေးမှာ အဓိကစည်းကားပြီး ယခင်ရွာကလေးဈေး (ယခုအောင်မင်္ဂလာရပ်ရှိ အောင်သီတာဈေး)နှင့် ဖာလဇေတဝန်ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းအနီးတွင်ရှိသောကြောင့် ဖာလဈေးဟုခေါ်သော ဗိုလ်ချုပ်ဈေးတို့လည်း တည်ရှိသည်။ ထို့အပြင် ရေးမြို့ရှိ ပုဂ္ဂလိက ရွှေလုပ်ငန်းရှင်များမှ စုပေါင်းတည်ထောင်ထားသော ဝင်းသုခ ရွှေဈေးကြီးသည်လည်း ကမ်းနားလမ်း(ဘုရင့်နောင်လမ်း)တွင် တည်ရှိသည်။
ထင်ရှားသော စေတီဘုရား၊ ကျောင်းကန်များ
ရေးမြို့ရှိ ထင်ရှားသော စေတီဘုရားများမှာ-
ဟိုင်ရွန်းရွာ၊ ဟားခါးမြို့နယ်
ဟိုင်ရွန်းရွာ(Hairawn)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ ဟားခါးခရိုင်၊ ဟားခါးမြို့နယ်၊ သီဖူလ်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၅၀၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သီဖူလ်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၉၄ ဦး၊ မ ၄၁၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၀၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟားခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သွေးလွန်တုပ်ကွေး
သွေးလွန်တုပ်ကွေး ( သို့မဟုတ် )ကို အရိုးကွဲဖျား (breakbone fever) ဟုလည်း လူသိများပြီး ၎င်းသည် သွေးလွန်တုပ်ကွေး ရောဂါပိုး(dengue virus)ကြောင့် ဖြစ်ပွားသော ကူးစက်တတ်သည့် အပူပိုင်းဒေသ ရောဂါ တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ပုံမှန် ရောဂါလက္ခဏာများမှာ ဖျားခြင်း၊ ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ ထူးခြားသော အရေပြားတွင် အနီစက်များထွက်ခြင်း၊ ကြွက်သားနှင့် အဆစ်များ နာကျင်ခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ အနည်းအကျဉ်းမှာ အသက်အန္တရာယ် ပေးသည်အထိ ရှုပ်ထွေးမှုများကို ဖြစ်စေသည့် သွေးလွန်တုပ်ကွေး(သွေးယိုစီးခြင်းကို ဖြစ်စေနိုင်သည်)နှင့် သွေးလန့် ရောဂါလက္ခဏာစု (ခန္ဓာကိုယ်အတွင်း သွေးဖိအား အလွန် ကျဆင်းသဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်တွင်း ကလီစာများ အလုပ်လုပ်ခြင်းကို ကစဉ့်ကလျားဖြစ်စေနိုင်သည့်)တို့ ဖြစ်ပေါ်စေသည်။
ကြိုတင်ကာကွယ်ခြင်း
အေ အေဂျစ်ပ္ပတီကို ထိန်းချူပ်မှု အခြေခံနည်းစနစ်မှာ ၎င်းခြင်များ ပေါက်ပွားရာ နေရာများကို ဖျက်ဆီးသုတ်သင်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ဤသို့ သုတ်သင်မှုကို ရေသိုလှောင်ရာ ပစ္စည်များကို သွန်ပစ်ခြင်း သို့မဟုတ် ၎င်းတို့ထဲသို့ ပိုးသတ်ဆေး သို့မဟုတ် ဇီဝထိန်းချုပ်ပစ္စည်းများ ထည့်ခြင်း ပြုလုပ်နိုင်သည်။ အမိုးအကာ မရှိသော ရေသိုလှောင်ရာများကို ပတ်ဝန်းကျင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်းဖြင့် အရေအတွက် နည်းပါးအောင် ပြုလုပ်ခြင်းသည် ပို၍ ကောင်းမွန်သော ထိန်းချုပ်မှုနည်းစနစ်ဖြစ်သည်။ ဤနည်းသည် ပိုးသတ်ဆေးများကြာင့် ကျန်းမာရေး ထိခိုက်နစ်နာမှုအပြင် ထိန်းချုပ် ပစ္စည်းများနှင့် ပတ်သက်၍ ပိုမိုကြီးမားသော ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေး အခက်အခဲများကို ဂရုပြုဆောင်ရွက်သည်။ လူများသည် အရေပြားကို လုံခြုံစွာ ဖုံးအုပ်သော အဝတ်အစားများ ဝတ်ခြင်းဖြင့် ခြင်ကိုက်ခံရခြင်းကို ကာကွယ်နိုင်သည် သို့မဟုတ် အင်းဆက်အကိုက်မခံရအောင် ကာကွယ်သော လိမ်းဆေး(DEET သည် အထိရောက်ဆုံးဖြစ်သည်)ကို အသုံးပြုနိုင်သည်။
လို့ကူရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖယ်ခုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အစိုးရ ပုံစံများ
လက်တွေ့အမြင် နှင့် အတွေးအခေါ် ပြဿနာများ
အပေါ်ယံအားဖြင့် အစိုးရတစ်ခု၏ ပုံစံကို သတ်မှတ်ပြောဆိုရန်မှာ လွယ်မည်ဟုထင်ရပါသည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု သည် ဗဟိုအစိုးရ နှင့် သီးခြားပြည်နယ်အစိုးရတို့ခွဲခြားထားသောသမ္မတစနစ် ဖြင့် အုပ်ချုပ်သည်၊ ယခင် ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စုမှာ အကြွင်းမဲ့အာဏာရှင်စနစ်ကျင့်သုံးသောနိုင်ငံ ဖြစ်သည်ဟူ၍ အများစုမှ ပြောဆိုပေလိမ့်မည်။ သို့သော် Kopstein (ကော့စတိန်း) နှင့် Lichbach (လစ်(ချ်)ဘတ်) တို့ဆိုသကဲ့သို့ပင် အစိုးရစနစ်တို့ကို အနက်ဖွင့်ဆိုခြင်းသည် ပရိယာယ်ကြွယ်လွန်းလှသည်။အစိုးရတစ်ခု၏ ပုံစံကို ဖွင့်ဆိုခြင်းသည် ထိုပုံစံတစ်ခုတွင် မရှိမဖြစ်ပါဝင်ရမည့် အချက်အလက်များကို ကြိုးစားရှာဖွေသတ်မှတ်ရသည့်အခါမျိုးတွင် အထူးပင် ပြဿနာရှုပ်ထွေးလှပါသည်။ ထိုတွင် အစိုးရတစ်ခု၏ ပုံစံကို အနက်ဖွင့်ဆိုနိုင်မှုနှင့် ထိုပုံစံ၏လိုအပ်သော ဝိသေသများကိုအနက်ဖွင့်ခြင်းတို့ ကြားတွင် ကွာဟချက်တို့ ပေါ်ပေါက်လာပေမည်။
နိုင်ငံရေး သိပ္ပံတွင် နိုင်ငံရေး စနစ်ပုံစံတို့၏ ပုံစံခွဲခြားမှုများမှာ ထင်ရှားပေါ်လွင်ခြင်း မရှိသည့်အလျောက် အစိုးရ ပုံစံနှင့် လုပ်ငန်းစဉ်များ ၏ ပုံစံခွဲခြားမှုဗေဒ သို့မဟုတ် အမျိုးအစားခွဲခြားှုမှုဗေဒတို့ကို ဖန်တီးရန်မှာ ဟိုးရှေးယခင်ကပင် ရည်မှန်းချက်တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။၎င်းရည်မှန်းချက်မှာ အထူးသဖြင့် နိုင်ငံရေးသိပ္ပံ ၏ နယ်ပယ်များဖြစ်သော နိုင်ငံရေးနှိုင်းယှဉ်မှု နှင့် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာဆက်နွယ်ခြင်း တို့တွင် အရေးပါလှသည်။
နည်းလမ်း
ကိုယ်စားပြုဒီမိုကရေစီ အဖြစ် ယေဘုယျမြင်တွေ့ရသောစနစ် (ဥပမာ ကနေဒါ၊ အိန္ဒိယနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု) တို့တွင် ပြည်လုံးကျွတ်မဲဆန္ဒခံယူပွဲ ပုံစံမျိုးနှင့် ပေါ်ပေါက်လာသော ဖြောင့်မတ်သောဒီမိုကရေစီစနစ်နှင့် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေဖြည့်စွက်ချက်အတွက် လိုအပ်သော လုပ်ငန်းစဉ်အများအပြား တို့အဖြစ် ပြုလုပ်ထားသော သက်သက်ပြုပြင်ထားသောဒီမိုကရေစီစနစ်တို့အကြား ကွာဟမှုမျိုးများကို တိုင်းတာရန် နည်းလမ်းများချမှတ်ထားသည့် စနစ်တို့ကိုလည်း တွေ့နိုင်သည်။
ခဆိုဆဲဘူတာ
ခဆိုဆဲဘူတာ (風合瀬駅 ခဆိုဆဲ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အအိုမိုရိခရိုင်၊ ဖုခအုရမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
Industrial metal
သမိုင်းကြောင်း
၁၉၈၀ နောက်ပိုင်းတွင် industrial နှင့် heavy metal ကို စတင်၍ ရောစပ်ခဲ့သည်။ Godflesh တီးဝိုင်း၏ self-titled EP နှင့် Ministry ၏ The Land of Rape and Honey album တို့သည် ထိပ်ဆုံးသို့ရောက်ခဲ့သည်။ Godflesh ကို Napalm Death တီးဝိုင်း၏ ဂီတာသမား Justin Broadlick ကတည်ထောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ power electronics တီးဝိုင်း Whitehouse, noise rock တီးဝိုင်း Swans၊ ambient တီးဝိုင်း Brian Eno နှင့် hard rock တီးဝိုင်း Black Sabbath တို့လွှမ်းမိုးမှုများမှ ရေးဆွဲထားခြင်းဖြစ်သည်။ Godflesh သည် top-seller မဟုတ်သော်လည်း လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။ Ministry တီးဝိုင်း Wax Trax! Records ဖြင့် အလုပ်လုပ်ခဲ့သည်။ industrial ဂီတကို နှစ်မြုပ်ထားသည့် Chicago label ဖြစ်သည်။ Ministry၏ The Land of Rape and Honey ကို londonရှိ Southern Studio တွင် အသံသွင်းခဲ့သည်။ တီးဝိုင်းမှ frontman Al Jourgensen က ဤအကူးအပြောင်းနှင့်ပတ်သက်၍ Fairlight synthesizer ကိုရရှိသလိုပဲ guitar နှင့် မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ သည်။ နဂိုကန့်သတ်ထားသည့်အရာများ ယခုအခါအဆုံးမသတ်နိုင်တော့ပါ၊ ကျွန်တော်ဟာ ဂီတာသမားအနေနှင့်စတင်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ငါးနှစ်အတွင်းမှာ မထိတွေ့ခဲ့ပါဘူး။ Marshall stack amplifier နှင့်အတူ ပထမဆုံး feedback ကို ကြားလိုက်ရပါတယ်။ အထူးသဖြင့် keyboard နှင့်အတူ အသံများကို ပေါင်းစပ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။
သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေးအဖွဲ့
အဆိုပြုခြင်းနှင့် ရွေးချယ်ခြင်း
အစုအဖွဲ့ သုံးခုစီမှ ဒုတိယသမ္မတလောင်း တစ်ဦးစီကို ရွေးချယ် အဆိုပြုရသည်။ ထို့နောက် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်အားလုံးပါဝင်သော သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေးအဖွဲ့က ဒုတိယသမ္မတ သုံးဦးအနက် တစ်ဦးကို နိုင်ငံတော်သမ္မတအဖြစ် ဆန္ဒမဲပေး ရွေးချယ်သည်။ မဲအများဆုံး ရရှိသည့် ဒုတိယသမ္မတလောင်းသည် နိုင်ငံတော် သမ္မတအဖြစ် ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်းခံရပြီး ဒုတိယမဲအများဆုံးရရှိသူအား ဒုတိယသမ္မတ (၁) အဖြစ်လည်းကောင်း၊ တတိယမဲအများဆုံး ရရှိသူအား ဒုတိယသမ္မတ (၂) အဖြစ်လည်းကောင်း ရွေးချယ်တင်မြှောက်သည်။
သီဖူလ်းရွာ၊ ဟားခါးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟားခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နောက်ပြန်တိုးရွာ၊ လှိုင်းဘုန်း
နောက်ပြန်တိုးရွာ၊ လှိုင်းဘုန်း
တီးတိန်လူမျိုး
ဝေါဟာရ
သဲဒင်မ်ဟု ပီသစွာခေါ်လိုက်သောအခါမှ ချင်းဘာသာစကား၏ အဓိပ္ပာယ်သည် ပေါ်လွင်လာသည်။ ယင်းစကားကို အဓိပ္ပာယ်ပြန်ပါမူ ချင်းဘာသာအရ သဲ မှာ အရောင်တောက်ခြင်း ဖြစ်၍ ဒင်မ် မှာ ပြည့်သည်။ သို့မဟုတ် ရေပြည့်သည်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။
ဘောလယ်
ဘောလယ်
ဘောလယ်ဟု မည်တွင်ခြင်း အကြောင်းကို ပညာရှိတို့ အမျိုးမျိုး ကြံဆကြသည်။ အချို့ပညာရှင်တို့က ဘောလယ်ဟူသော ဝေါဟာရသည် ဘဝလယ်ဟူသော စကားမှ ရွေ့လျောလေသည်။ ဤလူ့ဘုံ လူ့ဘဝကြီး၌ ဆင်းရဲချမ်းသာသည် အစဉ်မဟုတ်၊ အမျိုးမျိုးသော ဒုက္ခသုခတို့နှင့် စုန်ဆန်တက်သက် တွေ့ကြုံနေကြရသည်။ ယင်းသို့တွေ့ကြံနေကြရခြင်းကား ရှေးဘဝက ပြုခဲ့ဖူးသော ကံအကြောင်းပြန်လည်လာသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဤသို့မိမိဘဝလည်လာသည်ကို အစွဲပြု၍ ဘဝလည်၊ ထိုမှ ဘဝ်လည်၊ ဘောလည်၊ ဘောလယ်ဟူ၍ ဖြစ်လာ သည်ဟု ယူဆကြသည်။ အချို့ကလည်း ပါမ္ဗိအဘိဓာန်ကျမ်းတွင် ဘာဝသဒ္ဒါ၏ အနက် ၇ ချက်ပြရာ၌ တင့်တယ် စံပယ်ခြင်းအနက် ပါဝင်သည်ဖြစ်၍ ကဗျာသီချင်းတို့၏ အလယ်မှာ တင့်တယ်သော ဂုဏ်ထူးရှိသည့် သီချင်းဟု ဆိုလိုသည်ဟု ယူကြပြန်သည်။ အချို့ဆရာတို့ကမူ လှိုင်မင်းသမီးသည် လှိုင်မြို့ကို စားရသောကြောင့် ဘောလယ် ဟူသော မြို့လည်း လှိုင်မြို့နယ်ပယ်တွင် ပါဝင်ရကား ဘောလယ်တွင် ဤသီချင်းကို စတင်စပ်ဖွဲ့သည်ကို အစွဲပြု ၍၎င်း၊ လှိုင်မြို့နှင့် ဘောလယ်မြို့စား စတင်စပ်ဆိုသည်ကိုစွဲ၍၎င်း ဘောလယ်တွင်ဟု ထင်မြင်တွေးဆကြသည်။ သုံးထောင့်ရွာတွင် အစပြုသည်ကို အစွဲပြု၍ သုံးထောင်အိုင်ခေါ်ကြကြောင်းကို အထောက်အထား ပြကြလေသည်။ အချို့ပညာရှင်တို့ကမူကား လှိုင်မင်းသမီး၏ ကြင်ဖက်တော် ကနောင်မင်းသားသည် မိဖုရားငယ်များနှင့်သာ ရွှေမေတ္တာတော် ယိမ်းယိုင်နေသည့်အတွက် မောင်တော်ဘုရား မိမိအပေါ်သို့သဘောတော်ပြန်လည် လာစေရန် ဖွဲ့ဆိုအပ်သော သီချင်းဖြစ်သောကြောင့် သဘောလယ်ဟု ခေါ်ရာမှ သကျေ၍ ဘောလည်ဖြစ်ကာ၊ ယင်းမှ ဘောလယ်ဖြစ်လာသည်ဟု ဆိုကြသည်။
လှိုင်းဘုန်းရွာ၊ လှိုင်းဘုန်း
လှိုင်းဘုန်းရွာ၊ လှိုင်းဘုန်း
ကျော်ရင်၊ ဦး (မီးပုံးပျံ)
မခံချင်စိတ်
ဦးကျော်ရင်က သူရိယ သတင်းစာမှပင် ဆောင်းပါးဖြင့် ပြန်လည် ချေပ ရေးသားခဲ့၏။ ဦးကျော်ရင်၏ ဆောင်းပါး၌ "မိမိသည် လေယာဉ်ပျံ လုပ်တတ်သည်ဟု မကြွားဝါခဲ့ကြောင်း၊ ကောင်းကင်၌ လေယာဉ်ပျံများ စက်ပျက်သွားသော အခါတွင် ထိုးကျ ပျက်စီးခြင်း မရှိရအောင် ပြုလုပ်နိုင်သော နည်းကို စာရေးသားခဲ့ကြောင်း၊ မြန်မာ မြန်မာချင်း အထင်သေးသည်မှာ ဝမ်းနည်းဖွယ်ရာ ကောင်းကြောင်း၊ ယခု မိမိ မသေသေး၍ မိမိ အစွမ်းကို စောင့်ကြည့် စေလိုကြောင်း" စသဖြင့် ပြန်လည် ချေပ စိန်ခေါ်ခဲ့သည်။
ဦးကျော်ရင်၏သား
မီးပုံးပျံ ဦးကျော်ရင်ကို အားကျသူများထဲတွင် ဦးကျော်ရင်၏သား ဦးကျော်လင်းလဲ အပါအဝင် ဖြစ်သည်။ ဦးကျော်လင်းသည် အသက် ၁၅ နှစ်သား အရွယ် ၆ နိုဝင်ဘာ၊ ၁၉၂၉ တွင် ဖခင်နှင့်အတူ ထားဝယ်မြို့၌ မီးပုံးပျံဖြင့် စီးနင်း လိုက်ပါခဲ့ဖူး၏။ ဦးကျော်ရင် ကွယ်လွန် သွားပြီးနောက် နှစ်အတန်ကြာ မီးပုံးပျံ စီးနင်းမည့်သူ မပေါ်ပေါက်လာခဲ့ပေ။ ဤသို့ဖြင့် ၁၉၅၉ ခုနှစ်မှ စ၍ နတ်တလင်းမြို့ တန်ဆောင်တိုင် မီးထွန်းပွဲတော် ကျင်းပရေး ကော်မတီက မီးပုံးပျံကို လူကိုယ်တိုင် စီးနင်း ပြသနိုင်လျှင် ဆုငွေ တထောင်ပေးမည် ဖြစ်ကြောင်း သတင်းစာများမှ ကြေညာခဲ့သည်။ သို့သော် မည်သူတဦး တယောက်မျှ ပေါ်ထွက်လာခဲ့ခြင်း မရှိပေ။
သစ်နီဇွဲရွာ၊ လှိုင်းဘုန်း
သစ်နီဇွဲရွာ၊ လှိုင်းဘုန်း
တေဇန်လူမျိုး
တေဇန်လူမျိုးသည် မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရမှ တရားဝင် အသိအမှတ်ပြုထားသည့် တိုင်းရင်းသား (၁၃၅)မျိုးထဲတွင် ပါဝင်လေသည်။ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးကြီး (၈)မျိုးအနက်၊ ချင်းတိုင်းရင်းသားထဲမှ လူမျိုးစု တစ်စုဖြစ်သည်။ ချင်းပြည်နယ်၊ တီးတိန်မြို့နယ်အတွင်း နေထိုင်ကြပြီး တီးတိန် (တဲဒင်မ်)စကားပြောသော မျိုးနွယ်စုဖြစ်သည်။ တေဇန်ချင်းအမျိုးသားများတွင် ရှေးက အရွယ်ရောက်သည့် အချိန်မှစ၍ ကာလသား သတ်သတ် နေထိုင်ကြသော လူပျိုဆောင်၊ အပျိုဆောင်များ ရှိခဲ့ကြသည်။ ယခုကား မရှိတော့ပေ။ လူပျိုဂေဟာနှင့် အပျိုဂေဟာမှာ သီးခြားဖြစ်သည်။ နေ့ဘက်တွင် မိမိတို့၏ လုပ်ငန်းဆောင်တာများကို လုပ်ဆောင်ကြပြီးနောက် ညဘက်တွင် လူပျို၊ အပျိုဂေဟာများ၌ စုပေါင်းအိပ်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။
ပေါ်ထွန်း၊ ဆာ
နန်းရင်းဝန်ဟောင်း ဆာပေါ်ထွန်း
၁၉ဝ၄ ခုနှစ်၊ ၁၉ဝ၅ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်မြို့ မက်သဒစ် ယောက်ျားကလေး ကျောင်းတွင် ကျောင်းဆရာကြီး အဖြစ် လည်းကောင်း၊ ၁၉ဝ၅ ခုနှစ်မှ ၁၉ဝ၈ ခုနှစ် အထိ ရန်ကုန်မြို့ အစိုးရ ဟိုက်စကူးကျောင်း၌ အလယ်တန်းနှင့် အထက်တန်း ဆရာအဖြစ် လည်းကောင်း လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
ဘဝနိဂုံး
နန်းရင်းဝန်ဟောင်း ဆာပေါ်ထွန်းသည် ၁၉၅၃ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၈ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့ နေအိမ်၌ ကွယ်လွန် သွားသည်။