cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ကံ့ကော်တောဘုရား
ကံ့တော်တော ဘုရားသမိုင်း
မြတ်စွာဘုရားသခင် ပရိနိဗ္ဗာန် စံလွန်တော်မူပြီးစ အချိန်အခါမှစ၍ ပေါ်ပေါက်လျက်ရှိသော စကားရပ်များမှာ ကံ့ကော်တောဘုရား ရုပ်ပွားတော်များနှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိသော စကားတစ်ရပ်ပင်ဖြစ်လေသည်။ ရှေးသရောအခါ၌ ကောတုန်တရစ်တိုင်းဟူ၍ တိုင်းကြီးတစ်တိုင်းမှာ ထင်ရှားစွာရှိခဲ့လေသည်။ ၎င်းတိုင်း၏အကျယ်အဝန်းမှာ ရှေ့ဘက်သို့ မော်တင်စွန်းအထိနှင့် အနောက်ဘက်သို့ ဘင်္ဂလားအော်အထိ ကျယ်ပြန့်လေသည်။ အဆိုပါတိုင်းပြည်တွင် မဒ္ဒရာဇ်မင်းကြီး စိုးစံအုပ်ချုပ်ပြီး သားတော်(၃)ပါး ထွန်းကားလျက်ရှိလေသည်။ ၎င်းတို့ မှာ နောင်တော်ကြီး၊နောင်တော်လေးနှင့် အာဝ ဟူ၍ အသီးသီး ခေါ်တွင်ကြလေ၏။ အခါတစ်ပါးသောနေ့၌ ဘခမည်းတော် မဒ္ဒရာဇ်မင်းကြီး နတ်ရွာလားလေသော် သားကြီးဖြစ်သော နောင်တော်ကြီးမင်းသားအား ထီးနန်းရိပ်ရာ အပ်နှင်းကြလေသည်။ ညီတော် အလတ် နောင်တော်လေးက အိမ်ရှေ့စံအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ညီတော် အာဝမင်းသားအား စစ်သူကြီးရာထူးဖြင့် အသီးသီးဝေမျှ အုပ်ချုပ် ကြလေသည်။ ထိုသို့ ညီနောင်(၃)ဦး စီမံအုပ်ချုပ်မင်းလုပ်နေကြစဉ် အတွင်း ပြည့်ရှင်မင်းဖြစ်သော နောင်တော်ကြီးသည် ဥပုသ်ဆောင်ဝင်လိုလှသော အာသီသစိတ် ပြင်းထန်လာသဖြင့် ညီတော်လတ်ဖြစ်သည့် နောင်တော်လေး အိမ်ရှေ့မင်းသားအား ဆုံးမဩဝါဒပေးပြီး နန်းရပ်ထီးဖြူ အပ်နှင်းတော်မူပြီး တောအရပ်သို့ ထွက်ခွာသွားတော်မူလေသည်။ ထိုသို့ နောင်တော်ကြီးဘုရားတောထွက်၍ နှစ်လများ အတန်ကြာညောင်းလေသော် ပြည့်ရှင်မင်းနောင်တော်လေးသည်လည်း အစ်ကိုနောင်တော်ကြီးနည်းတူပင် အညရဝါသီ တောရပ် မှီးလေတော့သတည်း။ ထီးနန်းအရိပ်အရာအား ညီတော် အငယ်ဆုံး အာဝမင်း အုပ်ချုပ်လေတော့သည်။ သို့နှင့် နောင်တော်လေးမင်းကြီးသည် ထီးနန်းစွန့်ပြီး နောင်တော်ကြီးသွားရာ အရပ်ဘက်သို့ ရှေးရှုပြီးလိုက်လေသော် တိုင်းပြည်တော် နှင့်အလွန်ဝေးလွန်းသော တောင်တန်းတစ်ခုတွင် တွေ့ဆုံကြလေ၏။ ထို့သို့တွေ့ဆုံရာတွင် တိုင်းပြည်ရေးရာ အကျိုးအကြောင်းနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ပြောဆိုကြပြီးသော် မိမိအားလည်း နောင်တော်နှင့် အတူတစ်ကွ တရားအားထုတ်ခွင့်ပြုပါရန် လျှောက်ထား တောင်းပန်လေသော် နောင်တော်ကြီးက ငါ့ညီတော် တရားအား ထုတ်လိုသော် ဟိုဘက်တောင်တန်းမှာ နေလေတော့ဟု ညွှန်ကြားလိုက်လေသည်။ ညီနောင်နှစ်ဦးတို့လည်း မိမိတို့နေရပ်၌ပင် တရားကျင့်သုံး၍ အသက်ထက်ဆုံးနေကြလေကုန်၏။ ၎င်းအရပ်သည် ရမ်းဗြဲကျွန်း မြောက်ဘက်ကျသည့် ပင်လယ်ထဲတွင်ရှိကြလေ၏။ ထိုနေရာအား နောင်တော်ကြီးတောင်နှင့် နောင်တော်လေးတောင်ဟူ၍ ယခုထက်တိုင် ခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲလျက် ရှိကြလေသည်။ ထိုစဉ်အခါ ကောတုန်တရာဇ်တိုင်းပြည်၌ ညီငယ်တော် အာ၀မင်းသားသည် မင်းကျင့်တရားဆယ်ပါး၊ နာယကဂုဏ်ခြောက်ပါးနှင့် ညီညွတ်မှု မရှိလေသောကြောင့် တိုင်းပြည်တော်သည် ခိုးသားဓားပြ မကောင်းမှုများ ရောပြွန်းလျက်ရှိခြင်းတို့ကြောင့် တိုင်းသူပြည်သားလူအများတို့ ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးသော ဘေးကပ်ဆိုးကြီး ဆိုက်ရောက်နေလေ၏။ တိုင်းပြည်ကြီးသည်လည်း မငြိမ်မသက်ဖြစ်လေတော့သည်။ အဆိုပါတိုင်းပြည်တွင် တိုင်းသူ ပြည်သားအပေါင်းတို့ ပူဇော်ကိုးကွယ် ကြည်ညိုကြသော တန်ခိုးကြီးရုပ်ပွားတစ်ဆူ ရှိလေ၏။ (တချို့က နှစ်ဆူရှိသည်ဟူ၍လည်း ပြောကြသည်) ထိုတန်ခိုးကြီးရုပ်ပွားတော်ကြီးအား မရိုသေ မကိုင်းရှိုင်းကြပဲ မသင့်လျော်သော အမှုကို ပြည်သူများ ပြုကျင့်ကြကုန်၏။ ထိုတိုင်းပြည်၌ သီလ၊ သမာဓိမြဲသော င/ပု အမည်ရှိ အဘိုးအိုလင်မယားနှစ်ဦး (တချို့က င/ပု နှင့် င/လာ ညီအစ်ကို နှစ်ယောက်ရှိကြောင်းပြောကြသည်။) က မိမိတို့ ကိုးကွယ်သော တန်ခိုးကြီး ဘုရားအား ဤသို့ပြုကျင့်နေကြခြင်းမှာ မသင့်လျော်ကြောင်းများ ပြောဆိုဟန့်တားသော်လည်း မရရှိခဲ့ပေ။ င/ပု လင်မယားမှ လွဲ၍ ၎င်းတို့၏ သားသမီးများပင်လျင် မကောင်းသော အမှု ဖြင့် ဘုရား၌ပြုကျင့်ကြကုန်၏။
နတ်ချောင်းရွာသစ်ရွာ၊ နတ်ချောင်း
နတ်ချောင်းရွာသစ်ရွာ၊ နတ်ချောင်း
ဒက္ခိဏာဝိဘင်္ဂသုတ်
ဘုရားရှင် သကျနိုင်ငံ ကပိလဝတ္ထုမြို့ နိဂြောဓာရုံကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံး နေတော်မူစဉ် မိထွေးတော် မဟာပဇာပတိဂေါတမီ ကိုယ်တိုင် ကြီးကြပ်ရက်လုပ် လှူဒါန်းလာသည့် သင်္ကန်းအစုံကို အကြောင်းပြု၍ ဘုရားရှင်ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
“သံဃ ဂေါတမိ ဒေဟိ၊ သံဃ တေ ဒိန္နေ အဟဉ္စေဝ ပူဇိတော ဘဝိဿာမိ သံဃော စ”ဟု သုံးကြိမ်မြွက်ကြား၍ သံဃာအား လှူဒါန်းရန် တိုက်တွန်းတော်မူပုံ၊
ဋီကာ၌ ဘုရားရှင်နှင့်သံဃာ၊ သုပ္ပဋိကာရ မဖြစ်ပုံ၊ ပါဋိပုဂ္ဂလိက ဝစနတ္ထ၊ ပရမဒက္ခိဏေယျ စိစစ်ချက်၊ သာမဏေရသီလအစရှိသော အဋ္ဌကထာလာပုဒ်တို့ကို စိစစ်ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။
မတ်ဝေါင်းရွာ၊ ကျေးသီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျေးသီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အင်ဂေါ်အင်ပွန်ရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
အင်ဂေါ်အင်ပွန်ရွာ(Ingawinpun)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်၊ လဂန်အင်ဘောက်တူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၀၄၂ ဖြစ်သည်။
ထီ
ထီဟူသော စကားရပ်မှာ မြန်မာစကားသက်သက် ဟုတ်ဟန်မတူချေ။ အင်္ဂလိပ်စကား၏ အရင်းအမြစ် သို့မဟုတ် တရုတ်စကား၏ အရင်းအမြစ်မှဖြစ်သည်ဟုဆိုကြသည်။ အင်္ဂလိပ် ဘာသာဖြင့် ထီကို လော်ထရီဟုခေါ်ရာမှ လော်ထီ သို့မဟုတ် ထီဟူ၍ ရွေ့လျောလာသည်ဟု အယူရှိကြသည်။ များစွာသောနိုင်ငံတို့တွင် အခွန်တော် ပိုမိုရရှိရေးအတွက် ထီဖွင့်ခြင်း အလေ့ကို ပြုလျက်ရှိကြသေးသည်။ ဆေးရုံ၊ လူအိုရုံ၊ ကျောင်း စသည့် များစွာသောပြည်သူ့ အဆောက်အဦများနှင့် ဘုရားရှိခိုးကျောင်းများကိုလည်း ယင်းသို့ ထီဖွင့်ရာမှရရှိသော အခွန်ဖြင့် တည်ထောင် ဖွင့်လှစ်ကြသည်။
မိုင်းဟင်ရွာ၊ ကျေးသီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျေးသီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆင်တုပ်ကွေး
ရောဂါ လက္ခဏာများ
ရောဂါဖြစ်ပွားသူအများစုတွင် ရောဂါပြင်းထန်လေ့မရှိဘဲ ရက်သတ္တပတ် (၁) ပတ်ခန့်အတွင်း ရောဂါလက္ခဏာအားလုံး သက်သာပျောက်ကင်းကြသော်လည်း အချို့တွင် အဆစ်အမြစ်များနာကျင် ကိုက်ခဲခြင်းကို လနှင့်ချီ၍ ခံစားရနိုင်သည်။ အသက်အရွယ်ကြီးသူများ၊ သွေးတိုးရောဂါ၊ ဆီးချိုရောဂါနှင့် နှလုံးရောဂါ အစရှိသည့် နာတာရှည်ရောဂါအခံရှိသူများတွင် ရောဂါပြင်းထန်နိုင်သည်။
ပျော်ဘွယ်မြို့
ထင်ရှားသည့်နေရာများ
ပျော်ဘွယ်မြို့သည် စေတီပုထိုးများ၊ ဘုန်းကြီးကျောင်းများ၊ ရုံး၊ ဈေးစသည်တို့ဖြင့် ဝေဝေဆာဆာ ရှိသည့်အပြင် ပြည်တော်သာခေတ်က အစိုးရ တန်းမြင့်ကျောင်း၊ ပြည်သူ့ဆေးရုံ၊ သားဖွားဆေးရုံတို့ကို ဆောက်လုပ်ခဲ့သည်။ အစိုးရတိုင်းရင်း​ဆေး​ပေးခန်းနှင့် ၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် ပြည်သာယာ ရပ်ကွက်၌ ၁၆ ကုတင် တိုင်းရင်း​ဆေးရုံ ကိုဖွင့်လှစ်​ပေးထားသည်။ မင်းသားကြီးဆည် နှင့် မိုးကောင်းဆည်တို့ကို အစိုးရက ပြုပြင်တည်ဆောက်ပေးခဲ့သည်။ မြို့၏ ကျက်သရေဆောင် အဆောက်အအုံသည် မြို့တော်ခန်းမကြီး ဖြစ်၍ ပျော်ဘွယ်မြို့တည်သူ ဦးမှုံ၏ မြစ်တော်သူ အဘွားထိမ်း၏ ကောင်းမှု ဖြစ်သည်။ ရန်ကုန် မန္တ​လေး ကားလမ်းနှင့် မီးရထားလမ်းဆုံတွင် ရှိ​သော နာရီစဉ် သည်လည်း ထင်ရှား​သော ဝိ​သေသ အ​ဆောက်အအုံဖြစ်သည်
ကျားချောင်းရွာ၊ (ကျွန်းညိုကြီး) ကျွန်းထိပ်
ကျားချောင်းရွာ၊ (ကျွန်းညိုကြီး) ကျွန်းထိပ်
​ရွေးကုန်းရွာ၊ ရွေးကုန်း
ရွေးကုန်းရွာ၊ ရွေးကုန်း
ငုချောင်းရွာ၊ ဗမော်ကွမ်းသီးပင်
ငုချောင်းရွာ၊ ဗမော်ကွမ်းသီးပင်
ဥဒေါင်း
မြန်မာမင်းများသာ မဟုတ်၊ ရှေးက အာရှတိုက်တွင် တန်ခိုးကြီးထွားခဲ့သော မွန်ဂိုဘုရင်များပင် ပလ္လင်၏ အမှီတွင် ရွှေငွေအဖိုးတန် ကျောက်သံပတ္တမြားတို့ဖြင့် ပြုလုပ်စီခြယ်ထားသော ကဒေါင်းပုံသဏ္ဌာန် ပြုလုပ် ထားလေသည်။ တရုတ်ဘုရင်များ လက်ထက်ကမူ တိုင်းကျိုးပြည်ကျိုး ဆောင်သော မှူးမတ်သေနာပတိများကို ဂုဏ်ထူးဆောင်အဖြစ် ဒေါင်းတပ်ခွင့် ပြုခဲ့၏။
ဗမော်သုံးခွရွာ၊ ဗမော်သုံးခွ
ဗမော်သုံးခွရွာ၊ ဗမော်သုံးခွ
ပေါင်းထုတ်ရွာ၊ ပေါင်းထုတ်
ပေါင်းထုတ်ရွာ၊ ပေါင်းထုတ်
သျှင်မဟာ သီလဝံသ
ရှင်မဟာသီလဝံသ (Shin Mahā Sīlavaṃsa) သည် အင်းဝခေတ် စာဆိုကျော် တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ဇာတိမှာ တောင်တွင်းကြီးဖြစ်ပြီး အင်းဝနေပြည်တော်သို့ ပြောင်းရွေ့နေထိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာစာပေသမိုင်းတွင် ထင်ရှားသော ပျို့၊ မော်ကွန်း၊ လင်္ကာ၊ ရတု ဆုံးမစာ၊ ရာဇဝင်၊ ဗုဒ္ဓစာပေကျမ်းဂန်များနှင့် ဇာတ်ဝတ္တုတော်များကို ရေးသားခဲ့သည်။ အင်းဝခေတ်တွင် ပေါ်ထွန်းခဲ့သော ပေလေးပင် သျှင်လေးပါးဟု ကျော်ကြားသည့် တောင်တွင်းကြီးမြို့ဇာတိ ပညာရှိရဟန်း လေးပါးအနက် တစ်ပါးအပါအဝင်ဖြစ်သည်။ ထိုခေတ်က စာပေဖွဲ့ဆိုသူများသည် စာပေနှင့် ကဗျာများကို လောကရေး၊ ဓမ္မရေး၊ ရာဇရေး ဟူ၍ အကြောင်းအရာ သုံးမျိုးတို့ကို အခြေခံဖွဲ့ဆိုခဲ့ကြရာ ဆရာတော်သည် ဓမ္မရေးဟူသော ဘာသာရေးနှင့် သက်ဆိုင်သည့် အကြောင်းအရာများကို ဦးစားပေးရေးဖွဲ့ခဲ့သည်။ ဓမ္မစာပေများကို ကျွမ်းကျင်နှံ့စပ်သောကြောင့် ဆရာတော်၏ အရေးအသားများသည့် လေးနက်၍ အဓိပ္ပာယ်နက်နဲသည်ဟု ဆိုကြသည်။
ပြုစုခဲ့သည့် ကျမ်းများ
၁။ ရွှေနန်းဘွဲ့မော်ကွန်း၊
၁၉။ နေတ္တိပါဠိတော်သျ၊
အာနန္ဒာမေတ္တေယျ
= ကိုးကား =
ဆည်တော်ဦးရွာ၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်
ဆည်တော်ဦးရွာ (Setawu)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်၊ ရုံးချောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၂၁၈၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရုံးချောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၀၈၄ ဦး၊ မ ၂၀၄၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၁၂၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျောက်အိုင်ရွာ၊ ဗမော်သုံးခွ
ကျောက်အိုင်ရွာ၊ ဗမော်သုံးခွ
ခင်ကြည်
မူလတန်းပြဆရာမ၊ သူနာပြု
၁၉၄၂ တွင် ရန်ကုန်မြို့ ဂေါ်ရာကုန်းမြေ ဒိုင်အိုစီဇင်မိန်းကလေးကျောင်း၌ ဒေါက်တာဘသန်း (နောင်တွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း၏ယောက္ခမ) ဦးဆောင်၍ ဆေးရုံ ဖွင့်လှစ်သည်။ ထိုဘီဒီအေဆေးရုံတွင် အစ်မဖြစ်သူဒေါ်ခင်ကြီးနှင့်အတူ သူနာပြုအဖြစ် အစောဆုံးဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ဒေါ်ခင်ကြီးမှာ စစ်မဖြစ်မီ သူနာပြု ၂၄၆ သင်တန်းဆင်းဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်ဆေးရုံကြီးကိုဂျပန်တပ်များတပ်ခွဲထားရာ ဘီဒီအေဆေးရုံသည် နိုင်ငံတော်အဓိပတိ ဒေါက်တာဘမော်၏ အုပ်ချုပ်ရေးခေတ်တွင် ရန်ကုန်ဆေးရုံကြီး ဖြစ်လာသည်။ ဒေါက်တာဘသန်း၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် ဒေါက်တာလှရွှေ (ရဲဘော်သုံးကျိပ် ဗိုလ်လက်ျာ၏ညီ၊ ၁၉၃၈ကျောင်းသားခေါင်းဆောင်) ဒေါက်တာကြည်ပေါ၊ ဒေါက်တာဦးအေး၊ ဒေါက်တာမြင့်ဆွေ၊ ဒေါက်တာဒေါ်ရင်မေ၊ သူနာပြု ကယ်လီ၊ မတင်ထွေး (ဒေါက်တာမြင့်ဆွေ၏ဇနီး) တို့နှင့်အတူ သူနာပြုချုပ်အဖြစ် အမှုထမ်းသည်။
ဗိုလ်ချုပ်ကတော်
ဂဠုန်ဦးစောသည် ကြိုးမိန့်ကျပြီးနောက် ကျဆုံးခဲ့ရသော အာဇာနည်ကိုးဦးအား အသက် လျော်ကြေးပေးရန် ၎င်းပိုင် လက်ဝတ်ရတနာများ ကိုရောင်းချ၍ ရရှိငွေကို အညီအမျှခွဲဝေပေးရန် ဇနီးဖြစ်သူဒေါ်သန်းခင်အား ထောင်တွင်းမှ မှာကြားခဲ့သည်။ ဒေါ်သန်းခင်သည် ခင်ပွန်းဖြစ်သူ ဦးစော၏ဆန္ဒအတိုင်း ပုဂ္ဂိုလ်ရှစ်ဦးအား လိုက်လံပေးပြီးနောက် ဒေါ်ခင်ကြည်အား အကျိုးအကြောင်းပြောပြီး အသက်လျော်ကြေးပေးရသောအခါ ဒေါ်ခင်ကြည်က "ရှင့်ယောက်ျား ကျမယောက်ျားကိုလုပ်ကြံလို့ ကျမမုဆိုးမဘဝရောက်ခဲ့ရပါပြီ။ ရှင်လည်း မကြာမီ မုဆိုးမဖြစ်တော့မှာမို့ မုဆိုးမဘဝတူချင်းမို့ အဲ့ဒီလျော်ကြေးငွေကိုမယူပါရစေနဲ့။ ဦးစောအတွက်သာ ဘဝကူးကောင်းအောင် ကုသိုလ်ဒါန တစ်ခုခုပြုလုပ်ပေးပါ" ဟုပြောကြားခဲ့ကြောင်း သိရပေသည်။
နားငူးရွာ၊ ကျေးသီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျေးသီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သခွပ်ပင်ရွာ၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်
သခွပ်ပင်ရွာ (Thakhutpin)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်၊ ရုံးချောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၄၇၀၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရုံးချောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၀၈၄ ဦး၊ မ ၂၀၄၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၁၂၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ခွေးတောက်စမ်းရွာ၊ မကွေးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မကွေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရှိုင်းယား
ဇာစ်မြစ်
အများစုသောအခြေအနေ၌ ရှိုင်းယားမြို့ ဆိုသည်မှာ ရှိုင်းယားအစိုးရအဖွဲ့ရုံးစိုက်ရာမြို့ကို ခေါ်ခြင်း (သို့) သမိုင်းအရ ခေါ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ရံခါတွင် ကောင်တီကို ရှိုင်းယားနေရာ၌ အသုံးပြုကြသည့် အမည်ပေးစနစ်တည်ရှိရာ၊ ဥပမာအနေဖြင့် ကနေဒါ၊ နိုဗာ စကောရှား စီရင်စုပိုင်နက်နယ်မြေရှိ ကန့်ဗစ်လ်မြို့ (Kentville) သည် ကောင်တီရုံးစိုက်မြို့ ဖြစ်လာခဲ့သည်။
လက်ဝဲနော်ရထာ
လက်ဝဲနော်ရထာ(မြန်မာ ၁ဝ၈၅-၁၁၅၃၊ခရစ်နှစ်၁၇၂၃-၁၇၉၁)
ဦးမြတ်သာနေ အသက် ၂ဝ အရွယ် သက္ကရာဇ် ၁၁ဝ၅ ခုနှစ်တွင် ဟံသာဝတီရောက် မင်းတရားကြီးလက်ထက် ဝင်ရောက်အမှုထမ်းရာ သား တော်ကြီး စစ်ကိုင်းဘုရင် သီရိမဟာ သုဓမ္မရာဇာ၏ အကြီးတော်အရာ ခန့် ထားအပ်နှံခံရသည်။ ယင်းသို့ ထမ်းရွက်နေစဉ် ရန္တကျော်စွာဟူသောဘွဲ့ ချီး မြှင့်ခံရသည်။ သားတော်မရှိသည့်နောက် ပျံချီကျော်ထင်ဟူသောအမည်နှင့် ဒဝယ်ဆောင်တွင် မြဲစွဲခဲ့ရသည်။
ဦးမြတ်သာနေတွင် သားနှစ်ယောက်ထွန်းကားသည်။ ဦးချမ်းငြိမ်း ရာနှင့် ဦးချမ်းငြိမ်းသာတို့ ဖြစ်ကြရာ နှစ်ဦးစလုံးပင် အတွင်းသေနာပတိ အရာ ဝန်ထောက်တော်အရာတို့နှင့် အသီးအသီးမှုထမ်းခဲ့ကြသည်။ အမတ် ကြီး၏ အခြားထင်ရှားသော ဆွေမျိုးသားချင်းတို့မှာ ညီအရင်းဖြစ်သူ ဦးမြတ်သာဝေနှင့် တူအရင်းဖြစ်သူ ရွှေကျောင်းဦးပုတို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဦးမြတ်သာဝေခေါ် ဦးဝေသည် အလောင်းမင်းတရားကြီးလက်ထက်ကပင် အစ်ကိုပညာရှိအမတ်ကြီးကို အမှီပြု၍ မင်းမှုစိုးခွင် ဝင်ရောက်အမှုထမ်း ဆောင်ရာ ဝေဠုသုန္ဒရဟူသောဘွဲ့မည်နှင့် ချီးမြှင့်ခြင်းခံရ၍ အစဉ်အဆက် ကြီးပွားခဲ့ပြီးလျှင် ဘွဲ့ထူးအမျိုးမျိုး ရာထူးအမျိုးမျိုးကို တိုးတက် ရခဲ့လေရာ အမရပူရမြို့တည် ဘိုးတော်ဘုရားလက်ထက်တွင် မဟာသီရိသီဟသူဘွဲ့ဖြင့် အဂ္ဂမဟာသေနာပတိရာထူးကို ချီးမြှင့်ခြင်းခံရလေသည်။ မုံရွေးရွာ လေး ကျွန်းရန်အောင် စေတီတော်ဒါယကာတည်း။ တူရွှေကျောင်း ဦးပုမှာလည်း ဘကြီးများကဲ့သို့ပင် ပျို့၊ ကဗျာ၊ လင်္ကာ၊ ရတု ရေးသားမှုတို့၌ ဝါသနာပါ သည့်အလျောက် စန္ဒကုမာရပျို့နှင့် ကုသပျို့တို့ကို ပြုစုရေးသားခဲ့သည်။ ဦး ကြီးများကဲ့သို့ မင်းမှုထမ်းအလုပ်ကို မဆောင်ရွက်ဘဲ မုံရွေးရွာ၌ သူဌေး ဘွဲ့ဖြင့် ပညာဗဟုသုတ ဆည်းပူးနေထိုင်သည်။ ဇေတဝန်ရွှေကျောင်း ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းသဖြင့် ရွှေကျောင်းဦးပုတွင်သည်။
သန္ဓေတားဆေး
ကျန်းမာရေးရှုထောင့်အရကောင်းကျိုးများ
•	လစဉ်ရာသီသွေးဆင်းခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်သော ဗိုက်နာ၊ ဗိုက်အောင့် မအီမသာဖြစ်ခြင်း
ဟိုလောင်းရွာ၊ မိုင်းရှူးမြို့နယ်
ဟိုလောင်းရွာ (Holawng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းရှူးမြို့နယ်၊ မိုင်းစံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၈၃၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းစံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၀၈၃ ဦး၊ မ ၂၁၂၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၂၀၇ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရှူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပါဖန်ရွာ၊ ကျေးသီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျေးသီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပေါလ် ကလီး
သူသည် ရေဆေးပညာရှင်၊ အခြား ဝတ္ထုမျက်နှာပြင်များ အပေါ်တွင် ရေးသူလည်း ဖြစ်ကာ မော်ဒန် အနုပညာ မျိုးစေ့ချသူများထဲမှ တစ်ယောက် အပါအဝင်လည်း ဖြစ်ပေသည်။ မည်သည့် အနုပညာ အဖွဲ့အစည်း လုပ်ရှားမှုများ တွင် ပါဝင်ခြင်းမရှိပဲ၊ သူ၏ ပန်းချီကားများသည် စိတ်ကူးဉာဏ် ကွန့်မြူးခြင်းများ၊ အိပ်မက်များ၊ သရုပ်လွန် ပုံဝတ္ထုများ ဖြင့် ဖန်တီးထားလေ့ရှိသည်။ သူ၏ အစောဆုံးလက်ရာများသည် ခဲဖြင့် ရေးဆွဲသော ရှု့မျှော်ခင်း တောင်ကုန်း ပုံစံများ ဖြစ်ကာ Impressionism ၏ လွှမ်းမိုးမှုများ ရှိနေခဲ့သည်။
ထိုစဉ်အခါ က Transcendentalism အယူအဆသည် လည်း လွမ်းမိုးခဲ့သည်။ Transcendentalism ဆိုသည်မှာ ၁၉၁၀ ခုနှစ်ဝန်းကျင်လောက်က Der Blaue Reiter (The Blue Rider) ကဲ့သို့သော အုပ်စုကို စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သော Expressionist ပန်းချီပညာရှင်များက ယေဘုယျ သဘောအားဖြင့် စိတ်ဝင်စားသော အတွေးအခေါ် ပုံစံတရပ်ဖြစ်သည်။ ဘောင်းဟောက်စ် (Bauhaus) မှ အတွေးအမြင် နှင့် ကျင့်သုံးမှုတို့၏ အတွင်းကျကျ တွေးခေါ်ပုံမျိုးတို့လည်းဖြစ်ကာ အယူအဆထက် အမှန်တရားအား ထပ်မှန်၍ ဆွဲဆန့် မရနိုင်တော့သည့် ပုံစံမျိုးဖြစ်သည်။ ဘောင်းဟောက်စ် ဆိုသည်မှာ ထိုခေတ် ထိုအခါက လူအများအားလုံးက Expressionism အယူအဆနောက်သို့ တကောက်ကောက် လိုက်နေကြသည်ကို ဆန့်ကျင်သည့် စဉ်းစားတွေးခေါ်ပုံမျိုးကို ကိုယ်စားပြုသည့် ဂျာမနီမှ လက်မှုပညာ နှင့် အနုပညာ ပေါင်းစပ်ထားသော ကျောင်းဖြစ်သည်။ ထိုကျောင်းကို Walter Gropius က ထူထောင်ခဲ့ပြီး၊ ဂျာမန် ဘာသာ စကားအရ တည်ဆောက်ရန် နှင့် အိမ် ဆိုသော ဝေါဟာရနှစ်ကို ပေါင်းစပ်ကာ ဘောင်းဟောက်စ် ဟု ခေါ်တွင်ခဲ့သည်။ ထိုကျောင်းကို တည်ထောင်ခဲ့သော Walter Gropius ကိုယ်တိုင်သည် အဆောက်အဦး ပုံစံများ ရေးဆွဲသူ တစ်ယောက်ဖြစ်ကာ၊ ကျောင်းနာမည်သည်လည်း အဆောက်အဦးများ ဆောက်လုပ်ရန်ဟု ပေးထားသော်လည်း ထိုကျောင်း စတင်တည်ထောင်ပြီးသည့် အချိန်မှစ၍ နောင်နှစ်ပေါင်းတော်တော်ကြာသည် အထိ ထိုကျောင်းတွင် အဆောက်အဦးပုံစံရေးဆွဲသည့် သတ်သတ်မှတ်မှတ် ဋ္ဌာနမရှိခဲ့ပါ။ ယနေ့ခေတ် အဆောက်အဦး ပုံစံများ၊ တည်ဆောက်ပုံများ သည် ဘောင်းဟောက်စ် ကျောင်းမှ ရေးဆွဲလေ့ရှိသော အဆောက်အဦး ပုံစံ များ၏ အငွေ့အသက်များ သက်ရောက်နေလေ့ရှိသည်။
ကလီး ၏ အသက်မွေးဝမ်းကြောင်းတလျောက်တွင် ပုံသဏ္ဌာန်များ၊ ကိုယ်စားပြုသည့် သင်္ကေတများကို ရှာဖွေခဲ့ကာ၊ ထိုအရာများက သူ ဝိညာဉ်ပုံရိပ်ယောင်များအား မြင်နိုင်အောင်လုပ် နိုင်လိမ့်မည်ဟု ယုံကြည်ခဲ့သည်။ သူသည် အနုပညာနှင့် စာရေးသားခြင်းကြားတွင် ထူးခြားစွာ ခြားနားခြင်းကို ရှောင်ရှားလျက်၊ သူ၏ ပန်းချီကား အများစုသည် စာရေးသားသည် ပုံစံမျိုးများ ဖြစ်နေတတ်သည်။ သူ၏ ပန်းချီကားများတွင် သင်္ကေတများ၊ မျှားပုံစံများ၊ ပေါလောမျောနေသော စကားလုံးများ၊ မှားနေသော လမ်းပြအညွှန်းများ၊ စကားဆက် စာလုံးများ၊ တေဂီတ သင်္ကေတများ၊ ရုပ်ဝတ္ထုပစ္စည်းများ၏ ပုံစံများ၊ သစ်ရွက်များ၏ ရွက်လွှာကြောများမှ အစ တူနီရှား(Tunisia) ဆည်ရေမြောင်း ပုံစံများ အထိ ပါဝင်သည်။ ထို့ပြင် သူ့ပန်ချီကားများသည် ခံစားချက် တစ်ခုခုပေးရန်အတွက် ကြိုးစားရေးဆွဲထားသည့် ပုံစံမဟုတ်ပဲ၊ ၎င်း၏ ပန်ချီကား ကိုယ်၌ ရှင်းလင်းသော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာပုံရိပ် ပေါ်နေလေ့ရှိသည်။
မြောက်မင်းရွာ၊ မကွေးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မကွေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဦးသန်းထွန်းဆိုဒ်ရွာ၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်
ဦးသန်းထွန်းဆိုဒ်ရွာ (Uthantunsaik)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်၊ ရုံးချောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၂၁၈၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရုံးချောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၀၈၄ ဦး၊ မ ၂၀၄၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၁၂၅ ဦးနေထိုင်သည်။
တန်စတင်
၁၉၁၈ ခုနှစ်မတိုင်မီက မြန်မာနိုင်ငံသည် တန်စတင်သတ္တု ကို တင်ပို့ရာ အဓိကဌာနတစ်ခုဖြစ်သည်။ ထိုစဉ်က ထားဝယ်၊ မြိတ်နှင့် မော်ချီသတ္တုတွင်းတို့မှထွက်သော တန်စ တင်သတ္တုရိုင်းမှာ တစ်နှစ်လျှင် တန်ချိန် ၅ဝဝဝ မျှရှိသည်။ ယင်းတို့မှာ တန်စတင်နှင့်ခဲမဖြူ ရောစပ်နေသော သတ္တုရိုင်း ဖြစ်၏။ ယခုအခါ၌မူ တရုတ် ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံသည်လည်း တန်စတင် အကြီးအကျယ်ထွက်ရာအရပ် ဖြစ်နေပြီ။
စိန်ထွန်း
ဒေါက်တာစိန်ထွန်းသည် နိုင်ငံတကာ အနုမြူစွမ်းအင် အေဂျင်စီ (IAEA) အသိအမှတ်ပြု ပညာရှင်၊ အက်တမ်နှင့် အနုမြူ ရူပဗေဒနယ်ပယ် သုတေသနပညာရှင်၊ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်တွင် သုတေသန ဓာတ်ပြုစက် (Research Reactor) လည်ပတ်အောင် ကြိုးစားခဲ့သူ ဖြစ်သည်။
အင်္ဂလိပ်-မြန်မာဘာသာများဖြင့် ပညာရပ်စာတမ်း စာအုပ်များ၊ ကျောင်းသုံးစာအုပ်များ ပြုစုခဲ့သည်။ နောက်ဆုံး ထွက်စာအုပ်မှာ၂ဝ၁ဝ တွင် မြန်မာနိုင်ငံ ဝိဇ္ဇာသိပ္ပံ ပညာရှင်များအသင်းမှ ထွက်သည့် "Nuclear Physics in a Nutshell: Graduate Lectures on Physics" စာအုပ်ဖြစ်သည်။ ၁၉၉၄ မှစ၍ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်တွင် ရလေတီဗတီနှင့် ကွမ်တမ်သီအိုရီ ပညာရပ် ပါရဂူဘွဲ့ယူ သုတေသနများကို ကြီးကြပ်ပေးခဲ့သည်။ တက္ကသိုလ်ဝင်တန်း ရူပဗေဒသင်ရိုးကိုလည်း မြှင့်တင်ပေးခဲ့သည်။ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ရူပဗေဒပါမောက္ခအဖြစ် ၂ဝဝ၆ ထိ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
အင်ဘောင်းဘွမ်ရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
အင်ဘောင်းဘွမ်ရွာ(Inbaungbum)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်၊ လဝါ့ယန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၄၄၃ ဖြစ်သည်။
ပျဉ်းမနားမြို့
နယ်ကျန်
ပျဉ်းမနားမြို့ကို မြန်မာဘုရင်များလက်ထက်ကပင် တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ထိုစဉ်က နယ်ကျန် ၊ နယ်ချန် သို့မဟုတ် နင်းကြမ်း ဟု ခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည်။ မြန်မာမင်းများလက်ထက် စစ်ချီတက်ရာတွင်လည်းကောင်း၊ ဆိုင်ရာနယ်စားများ အခွန်ဘဏ္ဍာတော် ကောက်ခံရာတွင်လည်းကောင်း ယခုလက်ရှိ ပျဉ်းမနားမြို့သည် တောတောင်စိမ့်စမ်း အလွန်ထူထပ်သောကြောင့် ချန်၍ ထားခဲ့သဖြင့် နယ်ကျန်၊ သို့မဟုတ် နယ်ချန် ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ နင်းကြမ်း ဟု ခေါ်တွင်ခဲ့ခြင်းမှာ ထိုစဉ်က လူအများရောင်းဝယ်ဖောက်ကားရာဈေးသည် ပျဉ်းမနားမြို့မြောက်ဘက် ငလိုက်ချောင်း (ရှေးအခေါ်လက်လိုက်ချောင်း) တစ်ဘက်ကမ်းရှိ ရွာကောက်ရပ် ဖြစ်သဖြင့် ဈေးသွားသူတို့ ချောင်းဖြတ်ကူးရာတွင် လွယ်ကူစေရန် ဝါးကြမ်းခင်း၍ နင်းသွားရသောကြောင့် နင်းကြမ်းဟု အမည်တွင်ရကြောင်း ဆိုကြသည်။
ယင်းသို့ နယ်ချန်၊ နင်းကြမ်းမှ ပျဉ်းမနားဟု ဖြစ်လာရခြင်းမှာ အင်္ဂလိပ် အစိုးရ အုပ်စိုးစဉ်အခါက အစိုးရကိစ္စ စာပေးစာယူပြုရာတွင် နင်းကြမ်းနှင့် မြင်းခြံမြို့ နှစ်မြို့ကို အင်္ဂလိပ်စာလုံးပေါင်းဖြင့် မကြာခဏ မှားသောကြောင့် အလုပ်များ ဖင့်နွှဲနှောင့်နှေးခြင်း မရှိစေရန် နင်းကြမ်းအမည်မှ မြို့နှင့်အနီးဆုံး ယခုလက်ရှိ ပျဉ်းမနားမြို့မှ ၅မိုင်ခန့် ကွာဝေးသော လမ်းပျဉ်းမနားရွာ၊ သို့မဟုတ် ပျဉ်းမနားရွာဟောင်းအမည်ကို အစားထိုး၍ အမည်ပြောင်းလိုက်သည် ဟု ဆိုသည်။
ပန်ပေါင်းရွာ၊ ကျိုင်းတုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျိုင်းတုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွှေရိုးကြာရွာ၊ ဗြိုက်
ရွှေရိုးကြာရွာ၊ ဗြိုက်
ရုံးချောင်းရွာ၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်
ရုံးချောင်းရွာ (Yonechaung)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်၊ ရုံးချောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၄၇၀၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရုံးချောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၀၈၄ ဦး၊ မ ၂၀၄၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၁၂၅ ဦးနေထိုင်သည်။
သင်္ကြန်လ ရခိုင်ပြိုင်လောင်းပွဲ
ပြိုင်လောင်းလျာ
"သုံးတောင်ကျော်လို့ လဲလတ်တေ ထူးကဲလှရေ ထိုနိမိတ်ကြောင့် မောင်ရို့ပြိုင်လောင်း လှော်ရေခါ လျင်မြန်ရာမှာအတုမဟိ နီလရထားပုံပမာ ယုဇနာတာ လွန်မြောက်အောင် တစ်မုဟုတ်ချင်း ရောက်နိုင်ရေ အမှန်ပြောမည် မြင်းသိန္ဓော တိမ်ညွန့်စားနှင့်နှိုင်းစရာ သုံးလူ့ဆရာ လောင်းသိဒ္ဓတ်က လှေးတော်တင်လို့ ပစ်လွှတ်ရာ မြှားတံပမာ အဟုန်ပြင်း ဂဠုန်မင်းလည်း မတုနိုင် ပြိုင်ဖို့လာရေ လှီတော်သားရို့ ဝီးကယှောင်ယှားပါကတ်လီ ဇာမထီ ဇာနီပြိုင်လောင်း"
လောင်းလှော်သားများ
ထို့ကြောင့် "ကိုးစိပ်ကိုးလံ၊ ကိုးပင်းကန် ကျင်သန်တိရာ တက်ပျာစီးလို့ မဟာလောင်းကြီးထွက်လို့လာ ဇမ္ဗူဒီပါ လက်ယာကျွန်းမှာ ထွန်းရေနီလ ပုံပမာ သတင်းကြေညာ နာမည်ကြီး ပြိုင်လောင်းဦးစီး "ဆရာအောင်" သူကရှိဆောင် လမ်းညွှန်ပြလို့ ပြိုင်လောင်းဝမ်းမ ပင်းကန်မှာ ရှိနောက်ဘယ်ညာ နီရာစိအောင် လူစိတက်စိ ထိုင်ပြီးသကာ ဦးစီးဆရာ ချရေတက်နှင့် မပျက်မကွက် ညီညီညာ ရီပန်းဖွားအောင် တက်ကိုစွဲလို့ တဟုန်တည်းနှင့် ထွက်လီခါ ပြိုင်လောင်းပဲ့မှာ "ဆရာထွန်း"က ရပ်စောက်ထလို့ ရှိကိုမျှော် သူ့လက်စွဲတော် ထိုတက်မကို မြာဒင်ထက်က နောင်းနောင်းကိုင် မယိမ်းမယိုင် လှီမစောင်းအောင် ဖြောင့်ဖြောင့်တန်းတန်း ကိုင်လို့လာ ဇာသူတခါ ပြိုင်ဝံ့ဖို့လဲ အပွဲပွဲ နွှဲလို့လာ ယှုံးရေဆိုစွာ သူရို့မသိ”
ပြိုင်လောင်းသံကျပ်ကြီး
မက္ကလာကို ဂေါင်းမှာဆောင်း ကမ်းထောင်းထက်က အရီးလေ သမက်လောင်းချေ နိုင်စီကြောင်းကို ဆုမွန်တောင်းဖို့ ကောင်းပါရေ။
မဟာကမ္မဝိဘင်္ဂသုတ်
(က) “ကာယကံ၊ ဝစီကံတို့သည် အကျိုးမပြီး အချည်းနှီးသာတည်း၊ မနောကံသည်သာလျှင် မှန်ကန်၏ဟူသောစကားကို ရဟန်းဂေါတမ၏မျက်မှောက်၌ ကြားနာခဲ့ရပါသည်။
သမိဒ္ဓိ -မကြာသေးပါ၊ သုံးဝါမျှသာရပါသေးသည်။
အရှင်အာနန္ဒာက အရှင်သမိဒ္ဓိကိုခေါ်၍ ဘုရားရှင်ထံတော်သို့သွားရောက်ပြီး ထိုအကြောင်းကိုလျှောက်ထားပါသည်။
ဘုရားရှင် -အာနန္ဒာ ငါသည် ပေါတလိပုတ္တပရိဗိုဇ်အား မြင်ဖူးသည်ကိုမျှ မမှတ်မိ၊ ဤသို့သောစကားဆွေးနွေးခြင်းသည် အဘယ်ဖြစ်နိုင်အံ့ မည်း။ ဤသမိဒ္ဓိသည် ပေါတလိပုတ္တပရိဗိုဇ်အား ခွဲခြားဝေဖန်၍ ဖြေဆိုသင့်သောပြဿနာကို တစ်ဖက်ဖြေဆိုဘိ၏။ ထိုအခါ အရှင်ဥဒါယီက မြတ်စွာဘုရား သမိသည် “ယံ ကိဉ္စ ဝေဒယိတံ၊ တံ ဒုက္ခသ္မိံ-ဟူသော သင်္ခါရဒုက္ခကိုရည်ရွယ်၍ ပြောဆိုသည် မဟုတ်ပါလောဟု လျှောက်၏။ ဥဒါယီ၏စကားကို ပယ်ရှားတော်မူပြီး
ဒုတိယဝါရ၌ ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ်ရပုဂ္ဂိုလ်သည် တစ်စုံတစ်ခုကိုမှ မမြင်ပါ။ မြတ်စွာဘုရားရှင်သည်ကား ကမ္မရာသီသုံးခု၊ ဝိပါကရာသီနှစ်ခုတို့ကို သိမြင်တော်မူပါသည်။ ဤငါးမျိုးသော အသီးအခြားဌာနတို့ကို သိမြင်သောဉာဏ်သည် ဘုရားရှင်၏ “မဟာကမ္မဝိဘင်္ဂဉာဏ်တော်မည်၏။)
နည်းပညာတက္ကသိုလ်(မှော်ဘီ)
နည်းပညာတက္ကသိုလ်(မှော်ဘီ) သည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ မှော်ဘီမြို့နယ်၊ ရန်ကုန်-ပြည် ကားလမ်းမကြီးပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး ၇၈.၀၄ ဧက ကျယ်ဝန်းသည်။
သမိုင်းအကျဉ်း
စက်မှုအထက်တန်းကျောင်း (Technical High School) T.H.S အဖြစ် ၁၉၈၉ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ ၂၁ ရက်နေ့တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၁၉၉၈ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၁ ရက်နေ့တွင် အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (Government Institute of Technology) G.T.I အဖြစ် အဆင့်တိုးမြှင့်ခဲ့သည်။  ၂၀၀၁ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၈ ရက်တွင် အစိုးရနည်းပညာကောလိပ် (Government Technological College) G.T.C အဖြစ်၊ ဆက်လက်၍ ၂၀၀၇ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် နည်းပညာတက္ကသိုလ် (မှော်ဘီ) (Technological University (Hmawbi)) အဖြစ် အဆင့်ဆင့်ပြောင်းလဲခဲ့သည်။
ပုတ္တောဝါဒ ဆုံးမစာ
အဘကသားကို ဆုံးမခန်း
၂။ "ထို့ကြောင့်သားထွေး"၊ ငယ်ထွေးလေးက၊ လူရေးလူရာ၊ ရှိစိမ့်ငှာဟု၊ ကျောင်းမှာမြဲနေ၊ စာပေသင်သင်၊ သို့လျှင်သို့ဖတ်၊ သို့မှတ်သို့ရေး၊ သို့မေးသို့ဖြေ၊ သို့နေသို့ထိုင်၊ သို့ကိုင်သို့ကြွ၊ သို့ကွသို့ကုန်း၊ သို့သုံးသို့စွဲ၊ သို့လဲသို့ထား၊ သို့စားသို့သောက်၊ သို့လျှောက်သို့ဆို၊ သို့ကိုသို့ကျင့်၊ သို့နှင့်သို့လျှိုး၊ သို့ရှိခိုးဟု၊ မြတ်နိုးလှစွာ၊ ညီဆရာက၊ မိန့်သမျှကို၊ ညီလှမင်းရွှေ၊ မမေ့စေနှင့်၊ စေ့ရေမွေးဘ၊ မှာသမျှကို၊ ညီလှရွှေနား၊ ချပ်ခါထား၍။    ။ "သည်းဖျာ့းမှတ်စေ ချင်၏တည်း"။
စောရန်နောင်
စောရန်နောင် [၁၉၁၁ - ၁၉၃၅]
ဧရာဝတီတိုင်း လေးမျက်နှာ မြို့တွင် အဖ ဦးစစ်ကြူ၊ အမိ ဒေါ်လှိုင် တို့က ၁၉၁၁ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၉ ရက် ဗုဒ္ဓဟူး နေ့တွင် ဖွားမြင်သည်။ အမည်ရင်းမှာ ဦးစောမောင်မောင် ဖြစ်သည်။
ငါးနှစ်သား အရွယ် ကပင် လေးမျက်နှာမြို့ အမေရိကန် သာသနာပြု ကျောင်းတွင် စတင် ပညာ သင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ရန်ကုန်မြို့ ကူရှင် ဟိုက်စကူး ကျောင်းသို့ ပြောင်းရွှေ့ ပညာ သင်ယူသည်။ ကူရှင် ကျောင်းဆရာ ဘနာဂျီ ထံတွင် ခုနစ်တန်း အောင်ပြီးနောက် အစိုးရ ဟိုက်စကူး ကျောင်းသို့ ပြောင်းခဲ့ ပြန်သည်။ အသက် တဆယ့်ခြောက်နှစ် အရွယ်တွင် ဆယ်တန်း စာမေးပွဲ အောင်မြင်သည်။ ထို့နောက် ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်တွင် တက်ရောက် ပညာ သင်ယူသည်။ ၁၉၃ဝ - ၃၁ တွင် ဥပစာတန်း အောင်မြင် ခဲ့သည်။ တဖန် မြန်မာစာ ဂုဏ်ထူး ဝိဇ္ဇာတန်းတွင် ပါမောက္ခ ဦးဖေမောင်တင်၊ ဆရာကြီး ဦးပွား၊ ဆရာကြီး ဦးလင်း၊ ပါဠိ - မြန်မာ ကထိက ဦးလူဖေဝင်းတို့ ထံမှောက်၌ မြန်မာ ကဗျာ လင်္ကာ၊ ကျောက်စာ၊ မွန်စာ၊ ရာဇဝင် သမိုင်း ပညာများ ဆည်းပူး ခဲ့သည်။ ၁၉၃၃ - ၃၄ တွင် မြန်မာစာ ဂုဏ်ထူးဖြင့် ဝိဇ္ဇာတန်းကို အောင်မြင် ခဲ့သည်။ မဟာ ဝိဇ္ဇာတန်းတွင် ဆက်လက် ပညာ သင်ကြားရင်း မြန်မာစာ နည်းပြ ဆရာ အဖြစ်လည်း အမှု ထမ်းသည်။
ငပလီကမ်းခြေ
ငပလီဝန်းကျင်ရှိ ရွာများ
ငပလီကမ်းခြေအား ကမ်းခြေမြို့အဖြစ် အဆင့်မြှင့်တင်ဆောင်ရွက်သောအခါ ဤကျေးရွာများသည် ငပလီမြို့၏ရပ်ကွက်များဖြစ်လာခဲ့သည်။ ငပလီကမ်းရိုးတမ်းတွင် ချိုင်များစွာရှိပြီး၊ ချိုင်တစ်ခုချင်းစီရှိရွာများကို အစွဲပြုပြီးချိုင်များ၏ အမည်ကို မှည့်ခေါ်ကြသည်။
ဒွါရရွာ
ဒွါရရွာ
ကရင်စမ်းရွာ၊ အောင်လံမြို့နယ်
ကရင်စမ်းရွာ (Kayinsan)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ အောင်လံမြို့နယ်၊ မကြီးဇင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၇၇၇၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မကြီးဇင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၄၆ ဦး၊ မ ၅၁၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၅၉ ဦးနေထိုင်သည်။
သကံငူရွာ၊ ပတ္တမြားကုန်း
သကံငူရွာ၊ ပတ္တမြားကုန်း
သက်ထွန်း (ဝဏ္ဏကျော်ထင်)
ပြင်ပလင့်များ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ သမိုင်းပညာရှင်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ သံအမတ်ကြီးများ ကဏ္ဍ:၁၉၂၆ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:၂၀၁၂ ကွယ်လွန်သူများ
ဩဝါဒကထာ စာတမ်း
ဩဝါဒကထာ - စာတမ်း
ကာမဂုဏ်ကြောင့်လည်း မရူးနှင့်။
အရွယ်အဆင်းလှပခြင်းဖြင့် ပညာနှင့် ကင်းသူကို လူမဆန်။
မဟာကစ္စာနဘဒ္ဒေကရတ္တသုတ်
ထိုဒွါရခြောက်ပါး၊ အာရုံခြောက်ပါးတို့၌ ဆန္ဒရာဂဖြင့် လွန်လွန်ကဲကဲ နှစ်သက်မှုမရှိသောသူသည် အနာဂတ်ကို တဏှာ၊ ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် အလိုမရှိတော့ပါပေ။
ငါ့ရှင်တို့၊ ပစ္စုပ္ပန် ဒွါရခြောက်ပါး အာရုံခြောက်ပါးတို့၌ ဆန္ဒရာဂဖြင့် ငြိတွယ် နေသော ဝိညာဉ်ခြောက်ပါးဖြစ်လျှင် ပစ္စုပ္ပန်ဓမ္မတို့၌ တွန့်တိုမှုမရှိတော့ပေ-ဟု အဇ္ဈတ္တိကာယတနခြောက်ပါးတို့၌ တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် အတိတ်ကာလ၌ အစဉ်လိုက်မှု အနာဂတ်ကာလ၌အလိုရှိမှု၊ ပစ္စုပ္ပန်ကာလ၌တွန့်တိုမှုကိုလည်းကောင်း ဆန္ဒရာဂဖြင့် ငြိတွယ်ဆက်စပ်နေသော ဝိညာဏ်မဖြစ်လျှင် တဏှာ, ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့် အတိတ်ကာလ၌ အစဉ်လိုက်နေသော ဝိညာဏ်မဖြစ်၊ အနာဂတ်ကာလ၌ တောင့်တမှု မဖြစ်၊ ပစ္စုပ္ပန် ကာလ၌ တွန့်တိုမှုမဖြစ်တော့ပုံကို အကျယ်ဝေဖန်၍ ရဟန်းတို့အား ဟောကြားပါသည်။
အသညသတ်
အသညသတ်ဘုံတွင် ရှိသော ဗြဟ္မာကြီးများသည် မလှုပ်မယှက် ကျောက်ရုပ်တွေလိုဘဲနေသည်။ တချို့ဗြဟ္မာများသည် ရပ်၍၊ တချို့ ဗြဟ္မာများသည် လဲလျောင်း၍၊ တချို့ ဗြဟ္မာများသည် ထိုင်၍ ဣရိယာပုတ်အမျိုးမျိုးနှင့် နေထိုင်ကြသည်။ ထိုသို့ ဖြစ်ခြင်းမှာ အသညသတ် ဗြဟ္မာကြီးများသည် အသညသတ်ဘုံသို့ မရောက်ခင်က မိမိတို့ တောင်းတလာခဲ့သော ဣရိယာပုတ်ကြောင့် ဖြစ်သည်။ (ဥပမာ။ ။ လဲလျောင်းသော ဣရိယာပုတ်ကို တောင်းတလာခဲ့သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် အသညသတ်ဘုံသို့ ရောက်သောအခါ လဲလျောင်း၍ မလှုပ်မယှက် ကျောက်ရုပ်ကဲ့သို့ ဖြစ်နေသည်။)
အသညသတ်ဘုံ၏ ပဋိသန္ဓေစိတ်သည် ဇီဝိတနဝကကလပ် ခေါ်သော ရုပ်ပဋိသန္ဓေစိတ်ဖြစ်သည်။ ထိုအသညသတ်ဗြဟ္မာဘုံတွင် သုဂတိအဟိတ် ပုထုဇဉ် တစ်ယောက်ပဲ ရသည်။ အသညသတ်ဗြဟ္မာဘုံသည် ရပ်ပြစ်ရှစ်ပါးထဲ၌ ပါဝင်သည်။ သက်တမ်းအားဖြင့် ကမ္ဘာပေါင်း ၅၀၀-အထိ အသက်ရှည်သည်။
ကုန်းစုရွာ၊ ကွင်းယား (အနောက်)
ကုန်းစုရွာ၊ ကွင်းယား (အနောက်)
ပုန်းရည်ကြီး
ပြုလုပ်ပုံ
ကျိုသည့်အခါ ယောက်မနှင့် မပြတ်မွှေပေးရသည်။ အမွှေမညီပါက ကျဲသည့်နေရာကျဲ၍ ခဲသည့်နေရာ ခဲတတ်သည်။ ပဲရည်များကို ယောက်မနှင့်ကော်လိုက်လျှင် အောက်သို့ကျလာသော ပဲရည်သည် ကြွက်မြှီးကဲ့သို့ အမျှင်တန်းအောင် ပျစ်လာသောအခါ ယောက်မနှင့်ပို၍ မွှေပေးရသည်။ ထို့အပြင် ပုန်းရည်ကြီးအိုးကို မီးဖိုပေါ်မှ ချရာ၌လည်း အရေးကြီးသေးသည်။
အကောင်းဆုံး ပုန်းရည်ကြီးသည် အချဉ်လွန်သဖြင့် လူကြိုက်မများချေ။ အချဉ်လွန်သော်လည်း စား၍ကားကောင်းသည်။ အလတ်တန်းစား ပုန်းရည်ကြီးများမူ ချဉ်ပြီးဆိမ့်သည်။ ပုန်းရည်ကို လေသလပ်ထားလျှင် အပေါ်ယံ မှိုတက်လာတတ်သဖြင့် နှမ်းဆီ သို့မဟုတ် ပဲဆီကို အပေါ်မှ လောင်းထည့်ထားရသည်။
ကဒဝရွာ
ကဒဝရွာ
အဖွင့်သရ
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နိမ့်မြင့်သရများ
ရခိုင်ရိုးရာစည်တော်
စတင်ပေါ်ပေါက်လာရခြင်းအကြောင်း
ရက္ခပူရတိုင်း ဓညဝတီရခိုင်ပြည်ကြီးတွင် တူရိယာအနီဖြင့် ရှိပဝေသဏီကာလ ဒွါရာဝတီ ဝါသုဒေဝမင်းလက်ထက်ကပင် စည်တော်တီးလျှက် သုခုမအနုပညာရိုးရာကို နန်းတွင်းယဉ်ကျေးမှုအဖြစ် စတင်တီထွင် ပေါ်ထွန်းလာခြင်းဖြစ်သည်။ ရခိုင်လူမျိုး၊ ရခိုင်ပြည်ဟု စတင်တည်ထောင်ခသော ဥတ္တရမဓူရမြို့တော်သည် သာဂရမင်း၏ ညီတော် ဥဿပရမင်းသည်(ကံသမင်း)၏ သမီးတော် (ဒေဝဂမ္ဘာ)မင်းသမီးနှင့် ထီးနန်းစိုးစံစဉ် ထူးခြားသော ဘုန်းသမ္ဘာနှင့်ပြည့်စုံသော သားတော်တကျိပ်ရို့ကိုဖွားမြင်တော်မူသည်။ ၎င်းမင်းသားရို့သည် ဆင်ပြောင်ငါးစီးအားနှင့် ပြည့်စုံတော်မူကြ၏။
(ရက္ခမဏ္ဍိုင် ပြည်ရခိုင်လေ ရခိုင်ညွန့်ဖူး ကြယ်သောက်ရှူးသို့၊ ကွန့်မြူးဂုဏ်ရောင် သေလာတောင်ဆိုင်း၊ ပြိုင်းကရိုင်းတည်း၊ အုံ့မှိုင်းဝီဝီ၊ ကမ်းခြေ(ခြီ)ဒေသ၊ မဏ္ဍလဝယ် ဝံသမျိုးမှန် တန်းခိုးလျှံ၍ ဝါသုဒေဝ ဒသပါတက ညီနောင်လှတို့(ရို့)၊ ဒွါရာဝတီ၊ မြို့သင်္ဂီကို၊ စိုးစံပိုင်သ၊ ထိုစဉ်ကပင်၊ ပုဇွန်လက်မ ကုဏ္ဍဟု နာမထင်ပေါ်၊ မြတ်စည်တော်ကို၊ ရာဇာရာဇ နရိန္ဒနှင့် ဒလိန္ဒဆုံး၊ တပြုံးပြုံးရွှင်၊ မင်္ဂလာခန်း၊ ရီစင်ဖြန်း၍၊ ထုံးတမ်းစိုင်လာ၊ ခိုင်အမာလေ၊ ရိုးရာမပျက်၊ ဒေနိမ့်ထက်တိုင်၊ တမြိုင်မြိုင်ကေ၊ ရခိုင်စည်ခြင်း၊ သံသာညှင်းဖြင့် မယွင်းဇာတိ သွီးမာန်ဟိအောင်၊ ကြံဆောင်ရည်စူး၊ မြတ်စည်တော်တီး ဗျာယ်ခတ်ကေ (ဗြိန်းလေး စောင်းစောင်း ဗြိန်း။၃)
လယဲန်ရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စစ်ဦးစီးတက္ကသိုလ်
သမိုင်းကြောင်း
စစ်ဦးစီးတက္ကသိုလ်ကို ဖွဲ့စည်းပုံအမှတ် ဗကဖ၁၀၃က၆၁၊ ကဖ၁၀၃က၆၂ တို့ဖြင့် ၁၉၄၈ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် မေမြို့၌ စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ပထမဆုံးကျောင်းအုပ်ကြီးမှာ ဗိုလ်မှူးချုပ် ကတ်နက်ဖြစ်သည်။ ဖွဲ့စည်းပုံအရလုပ်ငန်းတာဝန်မှာ အရာရှိများအား စစ်မြေပြင်ကွပ်ကဲမှုနှင့် ဦးစီးတာဝန်လေ့ကျင့်ပေးရန်ဖြစ်သည်။ မေမြို့တွင် အပတ်စဉ် (၁) နှင့် (၂) ကို ဖွင့်လှစ်သင်ကြားပေးခဲ့သည်။
၁၉၉၁ ခုနှစ်၊ မေလတွင် ဗထူးတပ်မြို့မှ ကလောမြို့သို့ ပြန်လည် ရွှေ့ပြောင်းခဲ့ပြီး အပတ်စဉ် (၄၃) ကို ပြန်လည်စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
လင်းစင်းကြီးရွာ၊ မဲကျော်
လင်ကွင်းကြီးရွာ၊ မဲကျော်
မြန်မာပြက္ခဒိန်
ကျွန်ုပ်တို့နေ့စဉ် ခေါ်ဝေါ်ပြောဆိုသုံးစွဲနေသော နေ့၊ ည၊ ရက်တို့မှာကား ဤသို့ဖြစ်သည်။ ရှေးလူတို့၏ ဝေါဟာရ၌ နေလုံးတစ်ခြမ်းထွက်ချိန်မှ နေလုံးတစ်ခြမ်းဝင်ချိန်အထိသော ကာလကို နေ့ဟုခေါ်သည်။ ထို့နောက် နေလုံးတစ်ခြမ်းဝင်ချိန်မှ နောက်တစ်ကြိမ် နေလုံးတစ်ခြမ်းထွက်ချိန်အထိသော ကာလကို ညဟု ခေါ်သည်။ ဤနေ့နှင့်ည နှစ်ရပ်ပေါင်းသော် ရက်ကို ရသည်။ မြန်မာတို့သည် ဤအစဉ်ကိုလိုက်၍ နေ့ရက် သတ်မှတ်ကြစမြဲဖြစ်ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် လောကုတ္တရာအရေးနှင့်ဆိုင်သော ကိစ္စတို့၌ ပထမအကြိမ်နေထွက်အထိသော ကာလကို တစ်ရက်ဟု ယူသည်။ သို့ရာတွင် ကမ္ဘာ့ထုံးစံမှာကား ပထမအကြိမ် ညသန်းခေါင်အချိန်မှ စ၍ နောက်တစ်ကြိမ် ညသန်းခေါင်အချိန်အထိသော ကာလကို တစ်ရက်ဟု ယူသည်။ ထို့ကြောင့် တနင်္ဂနွေနေ့ သန်းခေါင်ယံအချိန်သည် စက်နာရီအားဖြင့် သုညနာရီဖြစ်သည်။ ထိုနာရီမှ တစ်နာရီ၊ နှစ်နာရီ စသဖြင့် ရေတွက်ခဲ့ရာ ၁၂ နာရီ မွန်းတည့်သို့ ရောက်သော် ယင်းပထမပိုင်းကာလကို နံနက်ပိုင်းဟုခေါ်သည်။ အင်္ဂလိပ်ဘာသာ စကား၌ ယင်းနံနက်ပိုင်းနှင့် ဆိုင်သော တစ်ဆယ့်နှစ်နာရီ၏ အစိတ်အပိုင်းကို a.m ဟူသော သင်္ကေတဖြင့် မှတ်သားရသည်။ စကားအရှည်မှာ ante-meridian ဖြစ်သည်။ မွန်းလွဲအချိန်မှစ၍ ယင်းနာရီ အသီးသီးတို့ကို p.m ဟူသော သင်္ကေတဖြင့် မှတ်သားရသည်။။ စကားအရှည်မှာ post-mederian ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အင်္ဂလိပ်လို 12 midnight ဟုရေးသော် ညဉ့်သန်းခေါင်ဟု သိရာသည်။ 12 Noon ဟု ရေးသော် မွန်းတည့်ချိန်ဟု နားလည်ရာသည်။ တိတိကျကျနှင့် အများနားလည်အောင် သုံးစွဲသောအခါ၌မူ သန်းခေါင် ၁၂ နာရီဟူ၍လည်းကောင်း၊ မွန်းတည့် ၁၂ နာရီဟူ၍လည်းကောင်း သုံးစွဲသည်။ အကြမ်းအားဖြင့် ပြောရသော် မြန်မာနိုင်ငံတွင် စက်နာရီပေါ်သော ခေတ်မှစ၍ ဤနာရီအသုံးအနှုန်းကိုလိုက်ပြီးလျှင် လုပ်ငန်းဆောင်တာကိစ္စ၊ ရုံးပြင် ကန္နားကိစ္စဟူသော လောကီကိစ္စရေးရာတို့၌ ကမ္ဘာအသိအမှတ်ပြုသော သန်းခေါင်ယံတစ်ခုမှ သန်းခေါင်ယံတစ်ခုသို့ ကူးပြောင်းသော ရက်ကိုပင်လျှင် အသုံးပြုလျက် ရှိသည်။
ဤဇယားကား နေ့တာနှင့် ညတာ ညီမျှသော တန်ခူးလနှင့် သီတင်းကျွတ်လ နှစ်လအတွက်ဖြစ်သည်။ တစ်ဆယ့်နှစ်ရာသီပတ်လုံး နေမင်း လှည့်လည်သော လမ်းကြောင်းကို လိုက်၍ နေထွက် နေဝင်နှင့် နေ့တာ ညာတာ မညီမျှသော ကျန်ဆယ်လအပါအဝင်အားလုံးသော လများအတွက် အလွယ်တကူ တွက်ချက်နိုင်စေရန် ပတ်၊ သံ၊ တာ၊ ရှည်၊ တီး၊ သံ၊ မြည်၊ လက်၊ ဆဘ်၊ ကန်၊ စာ၊ ရေ: ဟူသော သံပေါက်ကို ဖော်နည်းကား သင်္ကေတအဖြစ် ဖြင့် မှတ်သားရသည်။ ယင်းစကားလုံးတို့မှာ ကိန်းဂဏန်းကိုပြသော စကားလုံးများ ဖြစ်သည်။ ထိုစကားများမှ ညွှန်းသော ကိန်းဂဏန်းကို တစ်ဆယ်နှင့် ပေါင်း၍ ရလဒ်ကို နှစ်နှင့်မြှောက်လျှင် နေ့နာရီ၏ အဓွန့်(အရှည်) ကို ရသည်။
၂၀၀၇ ကာတွန်းရုပ်သံဇာတ်လမ်းတွဲများ စာရင်း
A list of animated television series first aired in 2007.
ရေဝတဘုရား
ဗုဒ္ဓဝင်
၁၉။ ဘုရား (အလောင်း)သည် နိမိတ်လေးပါးတို့ကို တွေ့မြင်၍ ရထားယာဉ်ဖြင့် တောထွက်တော် မူ၏၊ မယုတ်မလျော့ ခုနစ်လတို့ပတ်လုံး ကမ္မဋ္ဌာန်းအားထုတ်ခြင်း လုံ့လကို အား ထုတ်တော်မူ၏။
ဥပဒေ
ယဉ်ကျေးမှု မပြည့်စုံသေးမီ ရှေးခေတ်က လူများသည် မိမိတို့ နေထိုင်သော အဖွဲ့အစည်းတွင် လူအများ လိုက်နာကျင့်သုံးရန် စည်းကမ်းများ ဥပဒေများကို သတ်မှတ် ထားခြင်း မရှိချေ။ သို့ရာတွင် နှစ်ကာလကြာ မြင့်သော်၊ လူတို့၏နေရေးထိုင်ရေး၊ သာယာမှု၊ ငြိမ်းချမ်းမှုအတွက် အိမ်နားနီးချင်းများသည် တစ်ဦး၏ အလိုကို တစ်ဦးက လေးစားရန် လိုအပ်ကြောင်းကို သိလာကြသည်။ ဤသို့အားဖြင့် ဓလေ့ထုံးစံများ ပေါ်လာ သည်။ သို့ရာတွင် ဓလေ့ထုံးစံများမှာ ပုံသေမဟုတ်၊ ရေးမှတ်ထားခြင်း လည်း မရှိ၊ ယင်းတို့ကို အမြဲတမ်းလည်း မလိုက်နာကြချေ။ ဓလေ့ထုံးစံများကို မလိုက်နာသူများအား ကဲ့ရဲ့သင်္ဂြိုဟ်ခြင်း၊ အပေါင်းအသင်း အဖြစ်မှ ရပ်စဲခြင်းကိုသာ ပြုလုပ်၍ မအောင်မြင်သောအခါမှသာလျှင် အုပ်ချုပ်သူ အစိုးရများက ဝင်ရောက် စွက်ဖက်၍ လူများလိုက်နာရန် ဥပဒေများကို ပြဋ္ဌာန်းပေးလေတော့သည်။ ယခု အခါတွင် ဥပဒေဆိုသည်မှာ လူများ လိုက်နာကျင့်သုံးရန်အတွက် အာဏာပိုင်များ ပြဋ္ဌာန်းထားသော စည်းကမ်းများဖြစ်သည်ဟု ယေဘုယျအားဖြင့် နားလည်ကြသည်။ ဥပဒေဟု ဆိုရာ၌ ဥပဒေအမျိုးမျိုးရှိသည်ကို သတိထားသင့်သည်။ ရှေးဟောင်းရောမဥပဒေ၊ အင်္ဂလိပ်မိရိုးဖလာဥပဒေ၊ ဥပဒေပြုလွှတ်တော်မှ ပြဋ္ဌာန်းလိုက်သော ဥပဒေ (ဝါ) အက်ဥပဒေ၊ အယူဝါဒဆိုင်ရာဥပဒေ၊ အက်ကွီတီခေါ် သာတူညီမျှ ဥပဒေ စသည်ဖြင့် ခြားနားလေသည်။ ယခု ကျွန်ုပ်တို့ လက်ထက်တိုင်အောင် တည်ရှိနေ သော ဥပဒေများထဲတွင် ရှေးအကျဆုံးသော ဥပဒေမှာ ဘီစီ ၂၁ဝဝ ခန့်တွင် နန်းစံခဲ့သော ဗက်ဗီလုံးနီးယား ပြည့်ရှင် ဟမ္မူရာဗီ ပြုလုပ်ခဲ့သော ဥပဒေများဖြစ်သည်။
အင်္ဂလိပ်ဥပဒေစနစ်တွင် အက်ကွီတီခေါ် သာတူညီမျှ ဥပဒေဟု ဥပဒေတစ်မျိုး ရှိလေသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ ရိုရိုး ဥပဒေအရ တသွေမတိမ်း လိုက်နာဆောင်ရွက်ပါက မတရားမှုများဖြစ်တတ်လေသည်။ ထိုအခါ သာတူညီမျှ ဥပဒေနှင့် ညိ|နှိုင်းဆုံးဖြတ်မှ နှစ်ဦးနှစ်ဖက် ညီမျှမှု ရရှိလေသည်။ ၁၈၇၃ ခုနှစ်တိုင်အောင် အင်္ဂလိပ် အက်ကွီတီတရားဥပဒေခုံရုံးဟူ၍ သီးသန့်ထားရှိခဲ့သည်။ အက်ကွီတီ ခုံသမာဓိရုံးသည် ထိုစဉ်က တရားရေးဝန်ကြီး၏ လက်အောက်ခံ ဖြစ်သည်။ အထက်ပါ ဥပဒေများအပြင် ဥပဒေပြုလွှတ်တော်မှ ပြဋ္ဌာန်း အတည်ပြုလိုက်သော ဥပဒေသစ်များလည်း ရှိပေသေးသည်။ အများသုံးဥပဒေများ၊ သို့မဟုတ် စီရင်ချက်များပေါ်တွင် အခြေခံထားသော ဥပဒေများကို မသုံးစွဲနိုင်သော အခြေအနေ များဖြစ်ပေါ်လာသောအခါ ဥပဒေပြုလွှတ်တော်များဖြစ်သော ပါလီမန်၊ ကွန်ဂရက် နှင့် ဥပဒေပြုအဖွဲ့များမှ ဥပဒေအသစ်များကို ပြဋ္ဌာန်းပေးလေသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်မ အကြောင်းအရာ ဆောင်းပါးများ
အင်တိုင်းကြီးရွာ၊ မကွေးမြို့နယ်
အင်တိုင်းကြီးရွာ (Intainggyi)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ မကွေးမြို့နယ်၊ အင်တိုင်းကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၄၇၃၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အင်တိုင်းကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၇၃ ဦး၊ မ ၂၃၈၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၃၆၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ပြည်ထောင်စုတိုင်းရင်းသားလူငယ်များစွမ်းရည်ဖွံ့ဖြိုးရေးဒီဂရီကောလိပ်(စစ်ကိုင်း)
ပြည်ထောင်စု တိုင်းရင်းသားလူငယ်များ စွမ်းရည်ဖွံ့ဖြိုးရေးဒီဂရီကောလိပ် (စစ်ကိုင်း) သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ စစ်ကိုင်းမြို့တွင် တည်ရှိသည်။ နယ်စပ်ဒေသရှိ တိုင်းရင်းသား လူငယ်များအား အဆင့်မြင့်ပညာရပ်များ ဆက်လက်သင်ယူနိုင်ရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် (၂၀၀၀-၂၀၀၁) ပညာသင်နှစ်မှ စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
ပုံမောက်ရွာ၊ ကျိုင်းတုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျိုင်းတုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အလေးချိန်နှင့် အခြင်အတာ
ချိန်တွယ်သည့် ကိရိယာများထဲတွင် ယနေ့တိုင် အသုံးပြု လျက်ရှိသော ချိန်ခွင်မှာ ရှေးအကျဆုံး အရိုးဆုံး ဖြစ်၏။ ချိန်ခွင်ကို နှစ်ပေါင်း ၄၅ဝဝ လောက်ကစ၍ အီဂျစ်လူမျိုးတို့က အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ အစကတည်းက ချိန်ခွင်ခွက်နှစ်ခုကို ချိန်ခွင်မောင်းတံ အစွန်းနှစ်ဖက်၌ ဆွဲထားပြီးလျှင် ထိုခွက်တို့ အထဲတွင် တစ်ဖက်နှင့် စံတင်အလေးချိန်ကို ထည့်ပြီးလျှင် တစ်ဖက်၌ ချိန်တွယ်မည့်ပစ္စည်းကိုထည့်၍ ချိန်တွယ်ရသည်။ ထိုနောက် ရောမခေတ်သို့ ရောက်သောအခါ ချိန်ခွင်မောင်းတံ နှစ်ဖက်သည် တစ်ဖက်ကတို၍ တစ်ဖက်က ရှည်ပြီးလျှင် တို သောဘက်သို့ ချိန်တွယ်မည့်ပစ္စည်းကိုထည့်လျက် ရှည်သည့် ဘက်တွင် အလေးကို ချိတ်ဆွဲ ထားသည်။ နှစ်ဘက်မျှသည် အထိ အမှတ်စိတ်များတွင် အလေးရောက်နေသော အမှတ်ကို ကြည့်၍ အလေးချိန်ကို မှတ်သားသည်။ ထိုချိန်ခွင်မျိုးကို စတီးယာ့ဟုခေါ်သည်။ စတီးယာ့၏ သဘောမှာ ယခု အသုံး ပြုလျက်ရှိသော ကတ္တား၏အခြေခံ မူလသဘောပင်ဖြစ်သည်။ ကတ္တားမှာ ယခုအခါတွင် ကုန်ထုပ်များချိန်တွယ်ရာ၌ အထူး အသုံးပြု၍ မောင်းတံအစီအစဉ်ဖြင့် ချိန်တွယ်ရသည်။
ကြာဖူးငုံရွာ၊ ကြာဖူးငုံ
ကြာဖူးငုံရွာ၊ ကြာဖူးငုံ
ကံကုန်းရွာ၊ မြသိန်းတန်
ကံကုန်းရွာ၊ မြသိန်းတန်
သုဒဿီ
သုဒဿီဘုံသည် ထိုထိုတရားတို့ကို ကောင်းစွာရှုမြင်လေ့ရှိသော ဗြဟ္မာများ၏ နေရာဘုံဖြစ်သည်။ သုဒဿီဘုံသည် သုဒဿာဘုံနှင့် ယူဇနာ ငါးသန်း၊ ငါးသိန်း၊ ရှစ်ထောင် ကွာဝေးသည်။
အေးရွာ၊ မြသိန်းတန်
အေးရွာ၊ မြသိန်းတန်
စပါယ်ရုံရွာ၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်
စပါယ်ရုံရွာ (Sabaiyon)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်၊ စေတီကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၄၄၇၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ စေတီကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၂၇ ဦး၊ မ ၁၃၀၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၅၃၃ ဦးနေထိုင်သည်။
လွယ်ဝိန်းရွာ၊ မိုင်းရှူးမြို့နယ်
လွယ်ဝိန်းရွာ (Loiwein)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းရှူးမြို့နယ်၊ မိုင်းစံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၈၁၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းစံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၀၈၃ ဦး၊ မ ၂၁၂၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၂၀၇ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ဆူးပုပ်ကြီး
အသုံးပြုနိုင်သည့် အစိတ်အပိုင်းများ
အရွက်၊ အမြစ်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ထိုင်း အစားအစာ
ကြာအိုင်ရွာ၊ ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်
ကြာအိုင်ရွာ (Kyaraing)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်၊ ရွာသာယာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၄၆၄ ဖြစ်သည်။
အာကာသာနဉ္စာ ယတန
သဒ္ဒါကျမ်းပြုဆရာ အရှင်အနုရုဒ္ဓါထေရ်က `အရူပဘူမိ'ဟု ဘူမိသဒ္ဒါနှင့် အသုံးပြုထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ အာကာသာနဉ္စာ ယတနဘုံတွင် ရူပက္ခန္ဓာ မရှိ၊ နာမ်ခန္ဓာ သက်သက်ဘဲရှိ၍ ဘုံမခေါ်ဆိုနိုင်၊ ဘုံမမည်နိုင်ဘူးဟု အယူမှားများ မဝင်ရအောင် ဘူမိသဒ္ဒါကို ထည့်သုံးထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ဘုံဗိမာန်တွေမရှိ၍ ဘူမိသဒ္ဒါကို ထည့်သုံးထားခြင်း မဟုတ်ပေ။
နားဖရွာ၊ ကျေးသီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျေးသီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပုံးကထောင်ရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
ပုံးကထောင်ရွာ(Pongkahtaung)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်၊ လဝါ့ယန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၀၈၇ ဖြစ်သည်။
မိုးကြိုးပစ်ရွာ၊ ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆားချပ်ရွာ၊ ကံတိုင်းအုပ်
ဆားချပ်ရွာ၊ ကံတိုင်းအုပ်
ရှင်မောက်
ရှင်မောက် သည် ပုဂံခေတ် နရသီဟပတေ့မင်း၏ မိဖုရားတစ်ပါး ဖြစ်သည်။ သူမသည် သီဟသူ၏ မယ်တော်ဖြစ်ပြီး အင်းဝဘုရင် စွာစော်ကဲ၏ မိခင်ဖက်မှ အဘွားတော်စပ်သူ ဖြစ်သည်။
ငှက်ပျောတောရွာ၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်
ငှက်ပျောတောရွာ (Hngetpyawtaw)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်၊ ဇင်ပြွန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၄၄၆၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဇင်ပြွန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၇၆ ဦး၊ မ ၉၁၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၆၉၂ ဦးနေထိုင်သည်။
အာယတိုလာ ခိုမေနီ
ရီဇာရှား၏ သားဖြစ်သူ ပါးလာဗီးရှားသည် အာယတိုလာခိုမေနီကို ပြည်နှင်ဒဏ်ပေးလိုက်ရာ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံဖြစ်သော အီရတ်တွင် သွားရောက်ခိုလှုံသည်။ တမာန်တော်မိုဟာမက်၏သားမက်ဖြစ်သူ အလီ၏သင်္ချိုင်း တော်ရှိရာနာဂျတ်ဖ်မြို့၌ တိမ်းရှောင်နေထိုင်ကာ အီရန်ပြည်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအပေါင်းအသင်းတို့နှင့် အဆက်မပြတ် ဆက်သွယ်လှုံ့ဆော် ခဲ့လေသည်။
တီဟီရန်သို့ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့ နံနက် ၉ နာရီ ၄ဝ မိနစ်တွင် ရောက်ရှိသောအခါ အီရန် ပြည်သူတို့ကကြိတ်ကြိတ်တိုး ကြိုဆိုခဲ့ကြသည်။
စောစလာ
စောစလာ အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ
နိုဘယ် ငြိမ်းချမ်းရေးဆု
အဲလ်ဖရက် နိုဘယ် ၏ သေတမ်းစာအရ နိုဘယ် ဆုကို နော်ဝေနိုင်ငံ ပါလီမန်မှ ချီးမြှင့်ရမည်ဟု ရေးသားထားခဲ့ခြင်းကြောင့် ငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ် ဆုကို နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း နော်ဝေနိုင်ငံ၏ မြို့တော် အော့စလိုမြို့တွင် ဆုပေးပွဲ အခမ်းအနားဖြင့် ပေးအပ် ချီးမြှင့်သည်။ နိုဘယ် ကွယ်လွန်ခဲ့သည့် ဒီဇင်ဘာလ ၁ဝ ရက်နေ့တွင်ကျင်းပပြီး၊ ဆုပေးပွဲကို အစဉ်သဖြင့် အော်စလိုမြို့တော် ခန်းမတွင် ကျင်းပသည်။ ဥပဒေဌာန၊ အော်စလိုတက္ကသိုလ်(၁၉၄၇-၈၉)၊ နော်ဝေးဂျီယံနိုဘယ် ဌာန(၁၉၀၅-၄၆) နှင့် ပါလီမန်(၁၉၀၁-၀၄)တို့တွင်လည်း ကျင်းပခဲ့သည်။ ငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ် ဆုကို အော်စလိုမြို့ရှိ နော်ဝေးဂျီယံ နိုဘယ် ကော်မတီ(Norwegian Nobel Committee) တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက်ရသည်။
၎င်း အခမ်းအနားသို့ နော်ဝေနိုင်ငံ၏ ဘုရင်မင်းမြတ် တက်ရောက်သည်။ အော်စလိုမြို့တွင် ကျင်းပသော အခမ်းအနားတွင် နိုဘယ် ဆု ချီးမြှင့်ရေး ကော်မတီ ဥက္ကဋ္ဌမှ ဘုရင်မင်းမြတ်၏ ရှေ့တော်မှောက်တွင် ဆုပေးအပ်ချီးမြှင့်သည်။ ကမ္ဘာ့ပြည်သူတစ်ရပ်လုံး၏ မျက်မှောက်တွင် နိုဘယ် ဆုရှင်သည် ဆုပစ္စည်း ၃ မျိုးလက်ခံရရှိသည်။ ၎င်း ဆုပစ္စည်း၃ မျိုးမှာ နိုဘယ် ဆု ချီးမြှင့်သည့် အခမ်းအနားအပြီး နောက်နေ့တွင် နိုဘယ် ဆု နှင်းသဘင် ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲကို အော်စလို မြို့တော်ခန်းမတွင် ကျင်းပသည်။ ၎င်းပွဲကျင်းပပုံကိုလည်း ကမ္ဘာ့နိုင်ငံပေါင်း ၁၅ဝ ကျော်မှ လူသန်းပေါင်း ၄၅ဝ ကျော်ထံသို့ လေလှိုင်းမှ ထုတ်လွှင့်သည်။ ၎င်းပွဲလမ်းသဘင်သည် ကမ္ဘာ့ကျော်များ တက်ရောက်ပြီး ကမ္ဘာ့နှင့်ချီ၍ ကြီးကျယ်ခန်းနားသော အခမ်းအနားဖြစ်သည်။ နိုဘယ် ဆုရွေးချယ်မှုနှင့် ပတ်သက်ပြီး ရန်ဖန်ရံခါ အငြင်းပွားဖွယ်များ ကြုံရသည်မှာ နိုဘယ် ဆုရှင်သည် ယခင်က အကြမ်းဖက် လှုပ်ရှားမှုကို ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး အချိန်တစ်ခုတွင်မှ အကြမ်းမဖက်သော ငြိမ်းချမ်းရေး လှုပ်ရှားမှုကို ဦးတည်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ် ဆု သည် ဆွီဒင်နိုင်ငံ စတော့ဟုမ်းမြို့တွင် ပေးအပ်ခြင်း မရှိသော တစ်ခုတည်းသော နိုဘယ် ဆု ဖြစ်သည်။
လက်တလောတွင် ငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ် ဆု ရွေးချယ်ပေးအပ်မှုကို ဝေဖန်ပြောကြားမှုများရှိသည်။ ထိုအထဲတွင် ရရှိခဲ့ကြသည့် Lê Ðức Thọ/Henry Kissinger, Yitzhak Rabin/Shimon Peres/ရာဆာအာရာဖတ်, ဂျင်မီကာတာ, အဲလ်ဂေါ, ဘာရက် အိုဘားမားနှင့် ဥရောပသမဂ္ဂတို့ရရှိခြင်းများကြောင့်၊ တစ်ဦးတစ်ယောက်ရထိုက်သင့်သူများ မရရှိခဲ့ကြသူများအတွက် မိုဟန်ဒက်စ် ဂန်ဒီ၊ ကန် ဆာရို-ဝီဝါ၊ ဒိုရိုသီ ဒေး၊ မောဒယ်ချိုင် ဗာနူနူ၊ ဂျင်ရှာ့ပ်၊ ဆာရီ နူဆိမ်ဘေး နှင့် ဘရဒ်လီ မန်နင်းတို့ တို့အပါအဝင်ဖြစ်သည်။
နိုဘယ် ၏ ဘဝ
ဒီအတွက် နိုဘယ် ဝမ်းမသာခဲ့သည့်အပြင် ကျောင်းမှာသင်သမျှ သင်ခန်းစာများကို စာအုပ်တစ်အုပ်မှာ သပ်သပ်ကူးပြီး ကျောင်းမတက်နိုင်သော ပေါ်ချ်ကို ပေးခဲ့သည်။ စာမေးပွဲဖြေသောအခါ ထုံးစံအတိုင်း ပေါ်ချ်က ပထမ၊ နိုဘယ် က ဒုတိယ ရခဲ့ပြန်သည်။
အုံးပင်စုရွာ၊ ဟေမန်
အုံးပင်စုရွာ၊ ဟေမန်
တစ်ဝက်ပိတ်သရ
စာရင်းအချို့
နိုင်ငံတကာသဒ္ဒဗေဒအက္ခရာများတွင် တစ်ဝက်ပိတ်သရအဖြစ် အောက်ပါသရများပါဝင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နိမ့်မြင့်သရများ
စစ်ကဲတော်အုပ်ရွာ၊ ကံတိုင်းအုပ်
စစ်ကဲတော်အုပ်ရွာ၊ ကံတိုင်းအုပ်
ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ
ကမ္ဘောဒီးယားသည် ၁၉၅၅ ခုနှစ်မှစ၍ ကုလသမဂ္ဂ၏ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ ဖြစ်ခဲ့ပြီး အာဆီယံအဖွဲ့၊ အရှေ့အာရှထိပ်သီးအဖွဲ့၊ ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်ရေးအဖွဲ့၊ ဘက်မလိုက်နိုင်ငံများ လှုပ်ရှားမှုအဖွဲ့ နှင့် လာဖရန်ကိုဖုန်းနီ အဖွဲ့တို့၏ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံလည်း ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံခြား အဖွဲ့အစည်းများစွာတို့၏ အဆိုအရ နိုင်ငံအတွင်း ဆင်းရဲမွဲတေမှု နေရာအနှံ့အပြားတွင် ရှိသည်ဟု ဆိုပြီး ခြစားမှု နေရာအနှံ့အပြား ရှိသည့်အပြင် နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ လွတ်လတ်မှု ကင်းမဲ့ကာ လူထုဖွံ့ဖြိုးမှု နိမ့်ကျ၍ ငတ်မွတ်မှု မြင့်မားသည် ဟု ဆိုသည်။  ကမ္ဘောဒီးယားအား လူ့အခွင့်အရေးစောင့်ကြည့်ရေးအဖွဲ့၏ အရှေ့တောင်အာရှ ဒါရိုက်တာ ဒေးဗစ်ရောဘတ်မှ "အာဏာရှင်ဆန်သော ညွှန့်ပေါင်း နှင့် အပေါ်ယံ ဒီမိုကရေစီ" ဟု ဆိုသည်။ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေအရ ပါတီစုံ လစ်ဘရစ်ဒီမိုကရေစီ ဟု ပြဋ္ဌာန်းထားသော်လည်း နိုင်ငံအား ၂၀၁၈ ခုနှစ်အထိ တစ်ပါတီတည်းကသာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။
အန်ကောမတိုင်မီခေတ် နှင့် အန်ကောခေတ်
အေဒီ ၃ရာစု၊ ၄ ရာစု နှင့် ၅ ရာစုတို့တွင် အိန္ဒိယ တိုင်းနိုင်ငံများဖြစ်သော ဖူနန်းပြည် နှင့် ၎င်း၏ နေရာအား ဆက်ခံသော ချန်နလာပြည်တို့သည် ယနေ့ခေတ် ကမ္ဘောဒီးယား နှင့် ဗီယက်နမ်တောင်ပိုင်း နေရာတို့ ပေါင်းစပ် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ နှစ်ပေါင်း ၂,၀၀၀ ကျော်တိုင်အောင်ပင် ကမ္ဘောဒီးယားသည် အိန္ဒိယမှ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုများကို ခံယူပြီး ယနေ့ခေတ် ထိုင်းနိုင်ငံ နှင့် လာအိုနိုင်ငံဖြစ်သော အခြားသော အရှေ့တောင်အာရှ ယဉ်ကျေးမှုလောကများသို့ ပြန်လည်ဖြန့်ဝေခဲ့သည်။ ထိုတိုင်းပြည်များအကြောင်း အခြားသိရှိရသည်မှာ နည်းပါးပြီး တရုတ်တို့၏ သမိုင်းဆိုင်ရာ မှတ်တမ်းများနှင့် ပဏ္ဍာဆက်မှတ်တမ်းများ အရ ၎င်းတို့ကို ဖော်ပြထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ဖူနန်းနယ်မြေတွင် မဟာအလက်ဇန္ဒား၏ ပထဝီပညာရှင် ကလောဒီးယပ် တော်လမီမှ "ကတ်တီဂါရ" ဟု သိရှိသော ဆိပ်ကမ်းတည်ရှိခဲ့သည်ဟု ယုံကြည်ရသည်။ တရုတ်တို့၏ သမိုင်းမှတ်တမ်းများတွင် ချန်နလာ၏ ပထမ ဂျာယာဗာမန်း ဘုရင်မှာ ၆၈၁ ခုနှစ်ခန့်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်ဟု ညွှန်ပြနေပြီး ထို့နောက်တွင် မငြိမ်သက်မှုများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ကာ တိုင်းပြည်အား ကုန်းချန်ဒလာ နှင့် ရေချန်ဒလာဟု နှစ်ခြမ်းကွဲသွားစေခဲ့ပြီး ၎င်းတို့အား ဂျားဗားကျွန်း၏ ဩဇာခံသော အင်အားနိမ့်ပါးသော မင်းသားများမှ လျော့ရည်းစွာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။
ဗီယက်နမ်တို့ ကျူးကျော်ခြင်း နှင့် အသွင်ကူးပြောင်းရေးကာလ
၁၉၇၈ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် ခမာနီတို့၏ နယ်စပ်ကျူးကျော်တိုက်ခိုက်ခြင်းကို တုံ့ပြန်သည့် အနေနှင့် ဗီယက်နမ်တပ်များက ကမ္ဘောဒီးယားကို ကျူးကျော်သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၁ ခုနှစ်တွင် ဗီယက်နမ်တို့ တည်ထောင်ခဲ့သော ကမ်ပူးချား ပြည်သူ့တော်လှန်ရေးပါတီအား ပိုပေါ့နှင့် တာမော့တို့၏ သုတ်သင်မှုမှ လွတ်မြောက်ရန် ကမ္ဘောဒီးယားမှ ထွက်ပြေးခဲ့သည့် ခမာနီအုပ်စုမှ ဦးဆောင်၍ ဆိုဗီယက်ဘက် ယိမ်းသော ကမ်ပူးချား ပြည်သူ့ သမ္မတနိုင်ငံကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် ကျူးကျော်သိမ်းပိုက်ထားသော ဗီယက်နမ်စစ်တပ်၏ ကျေးဇူးခံ ကျေးဇူးစား ဖြစ်ပြီး ဖနွမ်ပင် ဗီယက်နမ် သံအမတ်၏ လမ်းညွှန်မှု အောက်တွင် ရှိသည်။ ၎င်းတို့၏ လက်နက်များကို ဗီယက်နမ် နှင့် ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စုတို့မှ ထောက်ပံ့သည်။
၂၀၁၉ ခုနှစ်အခြေအနေ
ဂျွန် ဒီ စီအိုစီရာရီ၏ အဆိုအရ "၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် ကမ္ဘောဒီးယားတွင် ကာလကြာမြင့်စွာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သော ဝန်ကြီးချုပ် ဟွန်ဆန်မှ သူ၏ အာဏာထိန်းချုပ်မှုကို ပိုမိုတိုးမြှင့်လာခဲ့သည်။ စီးပွားရေး တိုးတက်မှုမှာ ဆက်လက်တိုးတက်နေသော်လည်း အိမ်ခြံမြေ ပူပေါင်းပေါက်ကွဲမှု၊ အကြွေးဝန်ပိမှုနှင့် လူမှုရေး မညီမျှမှုများ အတွက် စိုးရိမ်စရာ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။ ပြင်ပဆက်ဆံရေး အနေဖြင့် ကမ္ဘောဒီးယားသည် တရုတ်အပေါ် မှီခိုမှု ပိုမို နက်ရှိုင်းလာခဲ့သဖြင့် ဟွန်ဆန်အစိုးရအား အချို့နေရာများအတွက် အကာအကွယ်ရသော်လည်း အားနည်းချက် အသစ်များ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။" ဟု ဆိုသည်။
သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်
ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် သစ်တောပြုန်းတီးမှုနှုန်း အမြင့်ဆုံးနိုင်ငံများတွင် တစ်ခု အပါအဝင်ဖြစ်ပြီး နိုင်ငံအတွင်း ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုအများဆုံးသော သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ပြဿနာ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၁၉၆၉ ခုနှစ်တွင် ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၏ အဓိကသစ်တောမှာ ၇၀% ကျော် ဖုံးလွှမ်းနေပြီး ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် ၃.၁% သာ ကျန်ရှိနေသည်။ စုစုပေါင်းအားဖြင့် ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံတွင် ၁၉၉၀ ခုနှစ်နှင့် ၂၀၀၅ ခုနှစ်အတွင်း ၂၅၀၀၀ km2 မျှ ရှိသော သစ်တောဧရိယာ ဆုံးရှုံးခဲ့ပြီး ၎င်းတို့ထဲတွင် ၃၃၄၀ km2 မှာ ပင်မသစ်တော ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၇ ခုနှစ်မှစ၍ အဓိကသစ်တောမှာ ၃၂၂၀ km2 အောက်သာ ကျန်ရှိတော့ပြီး ကမ္ဘောဒီးယား၏ အနာဂတ်အတွက် သစ်တောထိန်းသိမ်းရေး ဒေသများအား ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းနိုင်မည့် အခြေအနေမှာ အလွန်အမင်း ခြိမ်းခြောက်ခံနေရသည်။
နိုင်ငံရေးယဉ်ကျေးမှု
၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ကမ္ဘောဒီးယား တရားလွှတ်တော်ချုပ်မှ အဓိက အတိုက်အခံ ပါတီဖြစ်သော ကမ္ဘောဒီးယားအမျိုးသားကယ်ဆယ်ရေးပါတီ (စီအင်န်အာရ်ပီ) ကို ဖျက်သိမ်းခဲ့သဖြင့် ပိုမို၍ အာဏာရှင်ဆန်သော နိုင်ငံရေးစနစ်ကို ပြန်လည် အသက်ဝင်ရန် လမ်းခင်းပေးခဲ့သည်။
နိုင်ငံခြား ဆက်ဆံရေး
ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံခြားဆက်ဆံရေးကို ပရက် ဆိုခွန် ဦးဆောင်သော နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာနက ကိုင်တွယ်သည်။ ကမ္ဘောဒီးယားသည် ကုလသမဂ္ဂ၊ ကမ္ဘာ့ဘဏ်၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ငွေကြေးရန်ပုံငွေ အဖွဲ့တို့၏ အဖွဲ့ဝင် ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် အာရှ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဘဏ်၊​အာဆီယံ​တို့၏ အဖွဲ့ဝင်လည်း ဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်ရေး အဖွဲ့ သို့ ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် ကမ္ဘောဒီးယားသည် မလေးရှားနိုင်ငံတွင် ကျင်းပသော အရှေ့အာရှထိပ်သီးညီလာခံ သို့ ပထမဆုံးအကြိမ် အဖြစ် တက်ရောက်ခဲ့သည်။
အုပ်ချုပ်ရေးဒေသများ
ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ စည်ပင်သာယာနယ်နိမိတ်များနှင့် ပြည်နယ်များသည် ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၏ ပထမအဆင့် အုပ်ချုပ်ရေးဒေသများ ဖြစ်သည်။ ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံအား ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ စည်ပင်သာယာနယ်နိမိတ်များ အပါအဝင် ပြည်နယ် ၂၅ ခု အဖြစ် ပိုင်းခြားထားသည်။
ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသွားလုပ်ငန်း
ဖနွမ်းပင်မြို့ နှင့် အန်ကောဝပ်တို့ အပြင် အခြားသော ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသွားများ သွားရောက်လည်ပတ်သော နေရာများတွင် အနောက်တောင်ပိုင်းရှိ နာမည်ကျော် ကမ်းခြေများရှိသော သီဟာနုဗေးလ်မြို့ နှင့် အနောက်မြောက်ပိုင်းရှိ ဗတ္တမ်ဗောင်းတို့ ဖြစ်ကြကာ ထိုနေရာနှစ်ခု စလုံးမှာ ကမ္ဘောဒီးယားသို့ လာရောက်လည်ပတ်သူများ၏ သိသာသော အစိတ်အပိုင်း ဖြစ်သော ကျောပိုးအိတ်လွတ် ခရီးသွားများအတွက် ကျော်ကြားသော နေရာများ ဖြစ်သည်။ ကမ်ပုတ်မြို့ နှင့် ဘိုကာတောင် စတေရှင် အပါအဝင် ကက်ပ် မြို့တို့ ဝန်းကျင်နေရာများမှာလည်း ခရီးသွားများ စိတ်ဝင်စားသော နေရာများ ဖြစ်သည်။ ၁၉၉၃ ခုနှစ် UNTAC ရွေးကောက်ပွဲအပြီး တည်ငြိမ်သော ကာလမှစ၍ ကမ္ဘာလှည့် ခရီးသွားလုပ်ငန်းမှာ ပုံမှန် တိုးတက်လာခဲ့သည်။
လူမျိုးများ
ဒုတိယလူဦးရေ အများဆုံး လူနည်းစုလူမျိုးစုမှာ ဗီယက်နမ်လူမျိုးများ ဖြစ်ပြီး ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ၁၆,၀၀၀ ခန့် ရှိကာ နိုင်ငံ၏ အရှေ့တောင်ပိုင်း မဲခေါင်မြစ်ဝှမ်းနှင့် ကပ်လျှက် ပြည်နယ်များတွင် နေထိုင်ကြသည်။ ဗီယက်နမ်ဘာသာစကားအား မွန်-ခမာ ဘာသာစကားအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသော်လည်း ထိုလူမျိုးနှစ်စုမှာ ယဉ်ကျေးမှုအားဖြင့် ဆက်နွယ်မှု လွန်စွာနည်းပါးပြီး အစောပိုင်း ခမာလူမျိုးများမှာ အိန္ဒိယ ယဉ်ကျေးမှု ရပ်ဝန်း၏ လွှမ်းမိုးမှုကို ခံခဲ့ကြရပြီး ဗီယက်နမ်တို့မှာ တရုတ်ယဉ်ကျေးမှု ရပ်ဝန်း၏ တစ်စိတ်တဒေသ ဖြစ်သည်။ ခမာလူမျိုးနှင့် ဗီယက်နမ်လူမျိုးတို့အကြား လူမျိုးရေး တင်းမာမှုမှာ အန်ကောခေတ်အလွန် (၁၆ ရာစုမှ ၁၉ ရာစုအတွင်း) မှစ၍ ခြေရာခံနိုင်ပြီး ထိုအချိန်အတွင်းတွင် တိုင်းပြည်သစ်ဖြစ်သော ဗီယက်နမ် နှင့် ထိုင်းတို့သည် အင်အားနည်းပါးလာသော အန်ကောခေတ်လွန် ကမ္ဘောဒီယားနိုင်ငံအား လက်အောက်ခံဖြစ်ရန် ကြိုးစားကြပြီး အင်ဒိုချိုင်းနားကို ထိရောက်စွာ လွှမ်းမိုးနိုင်ခဲ့ကြသည်။
ကျန်းမာရေး
ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၏ မွေးကင်းစကလေး သေဆုံးနှုန်းမှာ ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် ကလေးငယ် ၁၀၀၀ လျှင် ၈၆ ဦးမျှ ရှိရာမှ ၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် ၂၄ ဦး အထိ ကျဆင်းသွားခဲ့သည်။
အဆိုးရွားဆုံး ကျန်းမာရေး ညွှန်းကိန်းရှိသော ရတနဂီရိပြည်နယ်တွင် အသက် ၅ နှစ်မတိုင်မီတွင် ကလေးငယ် ၂၂.၉% မျှ သေဆုံးကြသည်။
ပညာရေး
၂၀၁၉ ခုနှစ် ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၏ လူဦးရေစာရင်း အရ လူဦးရေ၏ ၈၈.၅ % သည် စာတတ်မြောက်သည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။ (အမျိုးသား ၉၁.၁% နှင့် အမျိုးသမီး ၈၆.၂%) လူငယ်ယောက်ျားလေး အသက် ၁၅ နှစ်မှ ၂၄ နှစ် အတွင်းတွင် စာတတ်မြောက်မှုနှုန်းသည် ၈၉% ပြီး အမျိုးသမီးမှာ ၈၆% ဖြစ်သည်။
ရာဇဝတ်မှု
၂၀၁၉ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၈ ရက်တွင် ဝန်ကြီးချုပ် ဟွန်ဆန်သည် ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန အနေနှင့် အွန်လိုင်းလောင်းကစားလိုင်စင် အသစ်များ ထုတ်ပေးခြင်းမှ တားမြစ်သော အမိန့်ကြော်ငြာစာကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ပြီး လက်ရှိ အော်ပရေတာများအနေနှင့် လိုင်စင်သက်တမ်း ကုန်ဆုံးသည် အထိသာ လုပ်ငန်း ဆောင်ရွက်ခွင့် ရရှိကြမည် ဖြစ်သည်။ အမိန့်ကြော်ငြာစာအရ "အချို့သော နိုင်ငံခြားသားများသည် ထိုသို့သော လောင်းကစား ပုံစံကို အသုံးပြု၍ ပြည်တွင်းနှင့် ပြည်ပမှ သားကောင်များကို လိမ်လည်လှည့်ဖြားကြသည်။" ဆိုသော အချက်ကို ပေါ်လစီအသစ် ထုတ်ပြန်ရခြင်း အကြောင်းအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံသည် အမိန့်ကြော်ငြာစာအသစ် မထုတ်ပြန်ခင် အချိန် အထိ ထိုသို့သော လိုင်စင်ပေါင်း ၁၅၀ ကျော်ကို ထုတ်ပေးထားခဲ့သည်။
ယဉ်ကျေးမှု
လူကြိုက်များသော ကစားနည်းများတွင် ဘောလုံး၊ အဝတ်လုံးနှင့်တူသော ဆေ ဟုခေါ်သော အလုံးကို ကန်ခြင်း နှင့် စစ်တုရင် တို့ ပါဝင်သည်။ ဂန္ထဝင် အိန္ဒိယ နေအခြေခံ ပြက္ခဒိန်နှင့် ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ ကိုးကွယ်မှုအရ ကမ္ဘောဒီးယား၏ နှစ်သစ်ကူးပွဲသည် ဧပြီလတွင်ကျရောက်သော အဓိက အားလပ်ရက် ဖြစ်သည်။ လတ်တလော ထင်ရှားသော အနုပညာရှင်များတွင် ဆင်း ဆီဆာမောက် နှင့် ရော့စ်ဆာရေး ဆိုသီ (နောက်ပိုင်းတွင် ပရိ ဆိုဗက် နှင့် ဆိုခွန် နီဆာ) တို့ပါဝင်ပြီး ၎င်းတို့မှာ နိုင်ငံအတွင်းသို့ ဂီတပုံစံအသစ်ကို မိတ်ဆက်ပေးခဲ့သူများ ဖြစ်သည်။
စာကြည့်တိုက်များ
ကမ္ဘောဒီးယား အမျိုးသား စာကြည့်တိုက်ကို ၁၉၂၄ ခုနှစ်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ စာကြည့်တိုက်သည် ခမာနီ အစိုးရ လက်ထက်တွင် ပျက်စီးမှု အများအပြား ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။
ဂီတ
အယိုင် ဆိုသည်မှာမူ အမျိုးသား သို့မဟုတ် အမျိုးသမီး တစ်ဦးတည်းက ဖျော်ဖြေခြင်း ဖြစ်ပြီး ပုံမှန်အားဖြင့် ဟာသဆန်သည်။ သီချင်းစာသားပုံစံ ကဗျာဖြစ်ပြီး အမြဲဆိုသလို အဓိပ္ပာယ် နှစ်ခွ ထွက်သည်များ ပြည့်နှက်နေပြီး ၎င်းတို့ကို ကြိုတင်ရေးသားထားခြင်း ရှိသကဲ့သို့ လုံးဝ လက်တမ်းပြောဆိုခြင်း ရှိသလို အလွတ်တမ်း ပြောဆိုခြင်းလည်း ရှိသည်။ စုံတွဲ သီဆိုသည့် အခါတွင် အမျိုးသား နှင့် အမျိုးသမီးတို့ တစ်လှည့်စီ ဆိုကြပြီး အခြားတစ်ဦး၏ စာသားကို ပြန်လည် ဖြေကြားခြင်း သို့မဟုတ် အခြားသူ ဖြေကြားရန် ပဟေဠိ ဖွက်ခြင်း တို့ဖြစ်ကာ တစ်ပိုဒ်နှင့် တစ်ပိုဒ်ကြားတွင် တီးလုံးဖြင့် အနားပေးလေ့ ရှိသည်။ "ပလန် ကား" ("မင်္ဂလာဆောင် ဂီတ") မှာမူ တစ်နေကုန်ကြာမြင့်သော ခမာ ရိုးရာမင်္ဂလာဆောင် အတွင်း အမျိုးမျိုးသော အခမ်းအနားများတွင် တွဲဖက်ရန်နှင့် ဖျော်ဖြေရန် အတွက် တီးမှုတ်လေ့ ရှိသော ဂီတနှင့် သီချင်းများ ဖြစ်သည်။
ကန်တော်ရွာ၊ မကွေးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မကွေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒီမိုကရက်တစ် လူငယ်ကောင်စီ
ကော်မတီများ
ဒီမိုကရက်တစ် လူငယ်ကောင်စီတွင် ကော်မတီ(၈)ခုဖြင့်လုပ်ငန်းများဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။
ဘောလုံးအကယ်ဒမီ (မန္တလေး)
ကျောင်းအုပ်ကြီးမှာ ဦးစိုးညွန့် ဖြစ်သည်။ နည်းပြချုပ်အဖြစ် ဘရာဇီးနိုင်ငံသား ဝီလ်ဆင်သော လေးတိုးကို ငါးနှစ်တာဝန် ခန့်အပ်ထားသည်။ နိုင်ငံခြားနည်းပြချုပ် တစ်ဦး၊ မြန်မာနည်းပြ သုံးဦးတို့က တာဝန်ယူ သင်ကြားပေးမည်ဖြစ်သည်။ ၁၁ နှစ်အောက် (၃၀)ယောက် ၊ ၁၃ နှစ်အောက် (၃၀)ယောက်၊ ၁၅ နှစ်အောက် (၃၀)ယောက် ရွေးချယ်ထားသည်။ သင်တန်းကာလမှာ ငါးနှစ်ဖြစ်ပြီး တက်ရောက်အောင်မြင်သူအား ဘောလုံးအကယ်ဒမီက အသိအမှတ်ပြု အောင်လက်မှတ်ထုတ် ပေးမှာဖြစ်သည်။
တစ်ဝက်ဖွင့်သရ
စာရင်းအချို့
အခြားသော တစ်ဝက်ဖွင့်သရများကို သက်ဆိုင်ရာ အသံထွက်များ ထွက်ရှိနိုင်စေရန် ဖြည့်စွက်အသံသင်္ကေတ (diacritics) ကို အက္ခရာနှင့်ပူးတွဲ၍ ပြဆိုကြသည်။
ဗြိုက်ရွာ၊ ဗြိုက်
ဗြိုက်ရွာ၊ ဗြိုက်
ဟွေဟွှဲရွာ၊ ကျိုင်းတုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျိုင်းတုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ