cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
သင်္ဘော
သင်္ဘော
အကြီးစား ပင်လယ်ကူးသင်္ဘောတစ်စင်း တည်ဆောက်နေသည့် သင်္ဘောကျင်းသို့သွားကြည့်မည်ဆို ပါက သင်္ဘောကျင်းမှာ ရွာတစ်ရွာတမျှကျယ်ဝန်း၍ ထိုသင်္ဘောကျင်းထဲ၌ သူ့နေရာနှင့်သူခွဲခြားထားသော အလုပ်ရုံ အသီးသီးတွင်ထောင်ပေါင်းများစွာသောအလုပ်သမားများ သူ့တာဝန်နှင့်သူမနေမနားအလုပ်လုပ်နေကြပုံကို ကောင်းစွာတွေ့မြင်ရပေမည်။ အလုပ်သမားများသည်သံရည်ကျို၊ သံဖြတ်၊ သံဖောက်၊ သံဂဟေဆက်၊ သံစို့တေစသည့် သံဘက်ဆိုင်ရာအလုပ်သမားများ၊ သစ်ဘက် ဆိုင်ရာအလုပ်သမားများ၊ စက်ဘက်ဆိုင်ရာအလုပ်သမားများ၊ လျှပ်စစ်ဓာတ်ဘက်ဆိုင်ရာအလုပ်သမားများ၊ ပုံဆွဲဆရာများ၊ ဆေး သုတ်သမား၊ အလုပ်သမားစသည်ဖြင့် လုပ်သား အမျိုးမျိုးရှိ၍သူ့အစုနှင့်သူဆိုင်ရာအလုပ်ကိုလုပ်ကြရ၏။ တစ်နေရာတွင်အတုံး၊အချောင်း၊အချပ်လိုက် စုပုံထားသောသံနှင့်သံမဏိပုံများကိုလည်းကောင်း၊ တစ်နေရာတွင်အချောင်း လိုက်အချပ်လိုက်စုပုံထားသော သစ်ပုံပျဉ်ပုံများကိုလည်းကောင်းတွေ့ရမည်ဖြစ်၏။ မော်တော်ကား၊ လက်တွန်းလှည်ဖြင့်တကွ သံလမ်းပေါ်၌သွားလာနေကြသော ကုန်တင်မီးရထားတွဲများက ပစ္စည်းများကို တစ်နေရာမှ တစ်နေရာသို့ လိုသလိုရွှေ့ပြောင်းလျက်ဝန်တင်မောင်းကြီး များက ကုန်ပစ္စည်းအမျိုးမျိုးကို တင်လိုက်ချလိုက် ပြုလုပ်နေသည်ကိုလည်း တွေ့ရပေမည်။ သင်္ဘောကျင်းရှိနေရာအနှံ့အပြားမှ ထွက်လာသောထုသံ၊ တေသံ၊ စက်ခုတ်သံများမှာ နားကွဲလုမတတ် ဆူညံလျက်ရှိသည်ကို လည်းကြားရပေမည်။
ရှေးကသင်္ဘောများကိုအောက်ခြေမှအစ၊ တစ်ဆင့်ပြီး တစ်ဆင့် တည်ဆောက်သွားလေ့ရှိကြ၏။ ယခုအခါ၌မူ သင်္ဘောကို အကယ်မဆောက်မီပုံစံနှင့်အညီ သင်္ဘောနမူနာ အငယ်စားတစ်စင်းကို ပထမ ပြုလုပ်စမ်းသပ်ပြီးမှ ဆောက်လုပ်လေ့ရှိသဖြင့် ယခင်ကထက်သေချာကောင်းမွန်သော သင်္ဘောများ ကိုဆောက်လုပ်နိုင်ကြပေသည်။ စမ်းသပ်ရာတွင် ရေကန်ထဲရှိရေကို စက်တစ်မျိုးဖြင့်ပင်လယ်လှိုင်းနှင့် အချိုးညီအောင်လှိုင်းထစေပြီလျှင် ပဲ့နှင့်ပန်ကာတို့၏ အကျိုးအပြစ်တို့ကိုအလွန်သိမ်မွေ့သော ကရိယာများဖြင့် သတ်မှတ်ထားလေသည်။
သင်္ဘောကိုသစ်နှင့် ဆောက်လုပ်သည်ဖြစ်စေ၊ သံနှင့်ဆောက်လုပ်သည်ဖြစ်စေ ပုံစံပါအချိုး အတိုင်းဦးမှပဲ့အထိ ရှည်သောဧရာကိုပထမချပေးရ၏။ ထိုနောက်နံရိုးသဏ္ဌာန်ရှိသော တကူအခြင်တိုင် များကိုစိုက်ပေးရ၍ ထိုအခြင်များပေါ်တွင် သင်္ဘောဝမ်းဖြစ်လာအောင်ပျဉ်အထူကြီးများ၊ သို့မဟုတ်သံ၊ သံမဏိပြားကြီးများကိုကပ်ရိုက်ပေးရသည်။ ထိုသို့ ကပ်ရိုက်ပေးရာတွင်သစ်ကိုသုံးသည်ဖြစ်စေ၊ သံကို သုံးသည်ဖြစ်စေ ရေမဝင်နိုင်မည့်နည်းများဖြင့် ပြုလုပ်ပေးရလေသည်။ ယခုခေတ်သင်္ဘောများ တွင်သင်္ဘောကို နှစ်ထပ်ဆောက်လုပ်ထားလေ့ရှိကြသည်။ ထိုအခါ သင်္ဘောဝမ်းတစ်ထပ်ပေါက်သွားသည့် တိုင်အောင် ဒုတိယအထပ်က ရေမဝင်နိုင်စေရန် ကာကွယ်ထားသဖြင့် သင်္ဘောမှာနစ်မြုပ်နိုင်ခြင်း မရှိပေ။ တစ်ဖန် ထိုသင်္ဘောဝမ်း နှစ်ထပ်သည် အခန်းများကိုအကန့်လိုက် ဆောက်လုပ်ထားလေ့ရှိပြန်ရာ သင်္ဘောတစ်နေရာတွင်ပေါက်ပြဲသွားပါက သက်ဆိုင်ရာ တစ်ခန်းတည်းကိုသာ ပြင်ဆင်ရန်လိုပေ၏။ အထူးသဖြင့် သင်္ဘော၏ဦးပိုင်းကို အတိုက်အခိုက်ခံနိုင်ရည်ရှိစေရန် အထူးတလည် ခိုင်ခံ့စွာ ဆောက် လုပ်ကြရလေသည်။ ကိုယ်ထည်နှင့်တကွအပြင်ဘက် ကိစ္စအားလုံး ပြီးစီးသောအခါ သင်္ဘောကိုဖြည်းညှင်းစွာ ရေသို့ချတော့၏။ သင်္ဘောကိုရေသို့ချရာတွင်များသောအားဖြင့် အခမ်းအနားနှင့် ပဲ့ပိုင်းမှစ၍ရေသို့ချလေ့ရှိ၏။ သင်္ဘောကိုရေသို့ချသည့် အခမ်းအနားမှာ ထိုသင်္ဘောအတွက်ပဏာမအောင်ပွဲပင်ဖြစ်၍ ထိုအချိန်တွင် သင်္ဘောကိုပိုင်ဆိုင်သူများရော၊ ဆောက်လုပ်သူများပါ ပျော်၍မဆုံးကြတော့ပေ။ ထိုနောက်သင်္ဘောကို ကျောက်ချထားပြီးသော် စက်များကို နေရာတကျတပ်ဆင်ပေးခြင်း၊ ကုန်းပတ်နှင့်တကွအထပ်များကို ဆောက်လုပ်ခြင်း၊ အခန်းများဖွဲ့ပေးခြင်း၊ ပရိဘောဂ တပ်ဆင်ပေးခြင်း၊ မွမ်းမံပြင်ဆင်ပေးခြင်းစသော အတွင်းဘက် ဆိုင်ရာ အလုပ်များကိုဆက်လက်၍ပြုလုပ်ရပြန်သည်။ ယခုခေတ် သင်္ဘောကြီးများတွင် ခရီးသည် တင်ဆောင်နိုင်မှုကိုသာမဟုတ်၊ ခရီးသည်တို့၏သာယာ ပျော်ရွှင်မှုကိုပါအဓိကထားလာကြသည့်အတိုင်း သင်္ဘောကုမ္ပဏီ ကြီးများသည် မိမိတို့၏သင်္ဘော များကိုခမ်းနား ပြည့်စုံသည့်နေရာ၌ သူ့ထက်ငါသာအောင် အပြိုင်အဆိုင်ဆောက်လုပ်ကြ၏။ ထိုကြောင့် လည်းခေတ်ပေါ် သင်္ဘောကြီးများမှာ ရေပေါ်နန်းတော်ဟုခေါ်ဆိုရလောက်အောင် ခမ်းနားလှသည်ကို တွေ့ရလေသည်။ အဆိုပါသင်္ဘောကြီးများမှာ ယခုပင်ဤမျှကြီးကျယ်ခန်းနားလျက် ရှိရာ၊ နောင်သော် မည်မျှဆန်းပြားလာဦးမည်ကိုကျွန်ုပ်တို့စောင့်ကြည့်ရပေဦးမည်။
သင်္ဘောမှတ်တမ်း
သင်္ဘော၏ အသွားနှုန်း တိုင်းကရိယာကိုလော့ဟုခေါ်၍ သင်္ဘော ကက်ပတိန်၏မှတ်တမ်းစာအုပ်ကိုလည်း လော့ ဟုပင်ခေါ်ကြ သည်။ သင်္ဘောစီးဖူးသူများအနက် သင်္ဘောပဲ့ပိုင်း၌ သင်္ဘောသွားစဉ် မီတာဒိုင်ခွက်တစ်ခုမှရေထဲသို့ ကြိုး တစ်ချောင်းတန်းလန်းပစ်ထားသည်ကို အချို့တွေ့ဖူးကြပေမည်။ ထိုကရိယာမှာ လော့ ခေါ်သင်္ဘောအသွားနှုန်းတိုင်း ကရိယာပင်ဖြစ်၏။ ရှေးကျသောကရိယာမျိုးတွင် သစ်ပြားတစ်ခု၊ရစ်လုံတစ်လုံး၊ အရောင်စုံအဝတ်ထုံးများဖြင့် ညီညာစွာစိတ် ပိုင်းထားသောကြိုး တစ်ချောင်းနှင့်အချိန်ကိုမှတ်သည့်သဲနာရီတစ်လုံးပါဝင်သည်။ သစ်ပြားမှာလက်မဝက် ခန့်ထူ၍ အချင်းဝက် ငါးလက်မခြောက်လက်မခန့်ရှိသော စက်ဝိုင်း၏ လေးစိတ်တစိတ်ပုံသဏ္ဌာန်ရှိသည်။ သင်္ဘောသွားနေစဉ် ရေထဲသို့ပစ်ချထားခိုက် အခုံးဖက်ကရေထဲ၌နစ်၍ အချွန်ဘက်က ထောင်နေစေရန် အခုံးဘက်အနား တစ်လျှောက်တွင် ခဲတပ်ထားသည်။ သင်္ဘောသွားနေစဉ် သင်္ဘောသွားနှုန်းကို တိုင်းတာလို သောအခါထိုသစ်ပြားကိုပဲ့ပိုင်းမှနေ၍ လေတိုက်နေသည့်ဖက်သို့ လွှဲကာရေထဲသို့ ပစ်ချလိုက်ရသည်။ ထိုအခါသင်္ဘောသွားနေသည့်အတွက် ရစ်လုံးမှကြိုး သည်အလိုလိုပြေလိုက်သွားမည်။ ကန့်သတ်ထားသည့် အချိန်တွင်သစ်ပြားကိုဆယ်ယူ၍ကြိုးထုံးများကို ရေတွက်ခြင်းဖြင့်သင်္ဘော၏ အသွားနှုန်းကိုသိ နိုင်ပေသည်။ များသောအားဖြင့်ကြိုးတစ်ထုံးနှင့်တစ်ထုံးအကြားသည် ၄၇.၃၃ပေရှိပြီးလျှင်ရေထဲသို့ပစ်ချထား သည်အချိန်မှာ ၂၈ စက္ကန့်ဖြစ်သည်။ ကြိုးထုံးကိုအင်္ဂလိပ်လို 'နော့' ဟုခေါ်သဖြင့် သင်္ဘော၏အသွား နှုန်းကိုလည်း 'နော့' ဖြင့်ပင်ခေါ်ဆို တိုင်းတာလေ့ရှိကြလေသည်။ သို့သော်ထိုကရိယာမျိုးကို ယခု အခါအသုံးမပြုကြတော့ချေ။ ယခုအခါတွင်အသုံးပြုသော ကရိယာမျိုးကို တပ်ဖရေးလော့ ဟုခေါ်၍ထိုကရိယာတွင် သစ်ပြားအစား ရေထဲ၌ရေနှင့်တိုးမိသည့်အရှိန်ကြောင့် လည်ပြီးလိုက်ပါလာမည့် ရဟတ်တစ်ခုကိုတပ် ဆင်ထားသည်။ ထိုရဟတ်ကိုကြိုးနှင့် ဆက်ထား၍ ကြိုးကိုတစ်ဖန်သင်္ဘောကုန်းပတ်ပေါ်ရှိ အသွားနှုန်း ပြမီတာဒိုင်ခွက်တစ်ခုနှင့်ဆက်ထားပြန်သည်။ သင်္ဘောမြန်မြန်ခုတ်မောင်းလျှင် ရဟတ်အလည်မြန်၍ သင်္ဘော နှေးနှေးခုတ်လျှင်လည်းရဟတ်အလည်နည်းသည်။ ရဟတ် လည်သောအခါ ရဟတ်နှင့်ဆက် ထားသောကြိုးလည်း လည်ပြီးလျှင်ကြိုးလည်ပုံအနှေးအမြန်ကိုလိုက်၍ ဒိုင်ခွက်ကသင်္ဘော၏အသွားနှုန်း ကိုပြစေလေသည်။
သင်္ဘောတွင်ကက်ပတိန်၏မှတ်တမ်းစာအုပ်ကိုလည်း လော့ဗွတ်၊သို့မဟုတ်လော့ဟုပင်ခေါ်ကြောင်း အထက်တွင်ဖော်ပြခဲ့ပြီ။ ထိုစာအုပ်တွင် ကက်ပတိန်ကဖြစ်စေ၊ အလှည့်ကျတာဝန်ကျသူ တစ်ဦးဦးကဖြစ်စေ သင်္ဘောသွားနေစဉ်အတွင်းဖြစ်ပျက်သမျှအဖြစ်အပျက်များကို အသေးစိတ်မှတ်တမ်း တင်ထားရသည်။ သင်္ဘောပျက်ခြင်း၊ သင်္ဘောခြင်းတိုက်မိခြင်း၊ လေမုန်တိုင်းမိခြင်း၊ ကုန်ပစ္စည်း ပျက်စီးဆုံးပါးခြင်း၊ လူသူသေပျောက်ခြင်း၊ ရာဇဝတ်မှု ဖြစ်ပွားခြင်း စသောအမှုကိစ္စ အဖြစ်အပျက် မှန်သမျှကိုတိုတိုနှင့် လိုရင်းရောက်အောင် ထိုမှတ်တမ်းစာအုပ်၌ အသေးစိတ်ရေးမှတ်ထားရသည်။ သင်္ဘောတိုင်း၌ အဆိုပါစာအုပ်မျိုးထားရှိရန်ဥပဒေဖြင့်သတ်မှတ်ထားသည်။ တရားဝင်စာအုပ်ဖြစ်သည့်အတိုင်း ကက်ပတိန်တို့သည် ထိုမှတ်တမ်းစာအုပ်များကို အသက်နှင့်လဲ၍ကာကွယ်ထိမ်းသိမ်းကြ ရ၏။ သင်္ဘောတစ်စင်းလုံးနစ် မြုပ်သွားသည့်တိုင်အောင် ထိုစာအုပ်များကို ကက်ပတိန်တို့သည် မိမိတို့နှင့် တပါတည်းအရယူဆောင်ကြဉ်းလေ့ရှိကြပေသည်။ လေယာဉ်ပျံများတွင်လည်း အလားတူမှတ်တမ်းစာ အုပ်များထားရှိရလေသည်။
တစ်တီတူးကွင်းရွာ၊ ညောင်ပင်ကြီးကွင်း
တစ်တီတူးကွင်းရွာ၊ ညောင်ပင်ကြီးကွင်း
ကျွန်းကုန်းရွာ၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ထီကွေ့ (အရှေ့)ရွာ၊ ထီကွေ့
ထီကွေ့ (အရှေ့)ရွာ၊ ထီကွေ့
အင်ဂေါ့အင်ထောင်ရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
အင်ဂေါ့အင်ထောင်ရွာ(Ingawtinhtaung)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်၊ အင်ဂေါ့အူမားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၀၅၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြေဇူရွာ၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်
မြေဇူရွာ (Myayzu)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မော်လိုက်ခရိုင်၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်၊ သညစ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၁၈၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖောင်းပြင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျွန်းတောက်ရွာ၊ နှောကုန်း
ကျွန်းတောက်ရွာ၊ နှောကုန်း
ဒိုင်းနက်ရွာရွာ
ဒိုင်းနက်ရွာရွာ
Perl
Computer programming တွင် Perl သည် high-level, general-purpose, interpreted, dynamic programming language ဖြစ်သည်။ Perl ကို ၁၉၈၇ ခုနှစ်တွင် နာဆာ တွင် systems administrator အဖြစ်လုပ်သော ဘာသာစကား ပညာရှင် Larry Wall က စာတမ်းဖြေရှင်းချက် များ ရေးရလွယ်ကူရန် ယေဘူယျသုံး Unix scripting language တစ်ခုအဖြစ် တီထွင်ခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် အမျိုးမျိုးပြောင်းလဲခဲ့ပြီး ပရိုဂရမ်မာ များအကြား ခေတ်စားခဲ့သည်။ Larry Wall သည် Perl ၏ အဓိက အစိတ်အပိုင်း တိုးတက်မှုက ထမ်းသိမ်းခဲ့ပြီး ယခုဆိုလျှင် Perl 6 အဖြစ်သို့ ရောက်ပြီဖြစ်သည်။
ကာဘရိုက်တာ
အလုပ်လုပ်ပုံ
ကာဘရိုက်တာသည် ဘာနိုလီ စည်းမျဉ်း အတိုင်း အလုပ်လုပ်သည်။ လေသည် လျင်မြန်စွာ ရွေ့လျားလာသည်နှင့် အမျှ ၎င်း၏ ပွတ်တိုက်မှုဆိုင်ရာ ဖိအား လျော့နည်းသွားပြီး ရွေ့လျားမှု ဆိုင်ရာ ဖိအား ပိုများလာသည်။ မော်တော်ကားတွင် လီဗာကို နင်းလိုက်လျှင် ၎င်းသည် ဆီများ၏ ရွေ့လျားမှုကို တိုက်ရိုက် ထိန်းချုပ်ခြင်း မဟုတ်ပေ။ ၎င်းသည် ကာဘရိုက်တာ၏ ရွေ့လျားမှုကိုသာ အချက်ပေး ထိန်းချုပ်ပြီး ကာဘရိုက်တာမှ အင်ဂျင်အတွင်းသို့ ဆွဲသွင်းသော လေစီးကြောင်း၏ စီးဆင်းမှုကို ထိန်းချုပ်ပေးသည်။ ထိုရွေ့လျားမှု၏ အရှိန် နှင့် ဖိအားတို့သည် လေစီးကြောင်း အတွင်း လောင်စာဆီ ပမာဏ မည်မျှ ပါရှိသည်ကို ထိန်းချုပ်သည်။
ကာဘရိုက်တာများကို ပစ်စတင် အင်ဂျင် သုံးသော လေယာဉ်ပျံတွင် အသုံးပြုပါက အထူးပြုလုပ်ထားသော ဒီဇိုင်းများ ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်သည်။ သို့မှသာလျှင် လေယာဉ်ပျံ ဇောက်ထိုး ပျံသည့် အချိန်တွင် လောင်စရာ ဆီမရှိခြင်းမှ အကာအကွယ် ပေးနိုင်သည်။ နောက်ပိုင်း လေယာဉ် အင်ဂျင်များတွင်မူ အစောပိုင်း ဆီထိုးသွင်းခြင်း (fuel injection) နည်းလမ်းဖြစ်သော ပရက်ရှာ ကာဘရိုက်တာများကို အသုံးပြုကြသည်။
အတောင်းတောင်ရွာ၊ ဖါပွေ
အတောင်းတောင်ရွာ၊ ဖာပွေ
ဆင်ခြံရွာ၊ မြစ်သားမြို့နယ်
ဆင်ခြံရွာ (Sinchan)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ မြစ်သားမြို့နယ်၊ အင်းရင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၈၇၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အင်းရင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၀၁ ဦး၊ မ ၅၆၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၆၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြစ်သားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စပါ့ခ် ပလပ်ဂ်
စပါ့ခ်ပလပ်ဂ် (spark plug) ဆိုသည်မှာ အချို့သော အတွင်းတွင် ပေါက်ကွဲသော အင်ဂျင်များ ၏ ဆလင်ဒါခေါင်း အတွင်းတွင် ထည့်သွင်းထားသော လျှပ်စစ်ကိရိယာ တစ်မျိုးဖြစ်ပြီး ဖိနှိပ်ထားသော လောင်စာဆီများကို လောင်ကျွမ်းရန် အတွက် မီးပွင့်များကို ထုတ်ပေးလေ့ ရှိသည်။
စပါ့ခ်ပလပ်ဂ်တွင် အပူချိန် မကူးအောင် ပြုလုပ်ထားသော အလယ်ပိုင်း အီလက်ထရုတ် ရှိပြီး ၎င်းကို အပူချိန် မကူးအောင် အသေအချာပြုလုပ်ထားသော ဝါယာကြိုးဖြင့် အပြင်ဘက်ရှိ မီးပွင့်သည် ကွိုင် သို့မဟုတ် သံလိုက် ပတ်လမ်းဖြင့် ဆက်ထားသည်။
ဓာတ်ဆီသုံးသော အင်ဂျင်များတွင် ပလပ်ဂ် ကို အသုံးပြု၍ မီးလောင်ကျွမ်းခြင်းကို စတင်ရသော်လည်း ဒီဇယ် အင်ဂျင်များတွင် ပလပ်ဂ် မပါပေ။ ဒီဇယ် အင်ဂျင်များတွင် လေကို ဖိနှိပ်ထားပြီး ၎င်းအတွင်းသို့ အပူပေးထားသော ဆီများကို စီးဆင်းဝင်ရောက်စေခြင်းဖြင့် အလိုအလျောက် လောင်ကျွမ်းစေသည်။
ပါပန့်ရွာ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်
ပါပန့်ရွာ (Parpant)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်၊ လုံခုတ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၉၆၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လုံခုတ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၄၁ ဦး၊ မ ၁၉၇၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၉၁၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုပုံးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အံကောင်ရွာ၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်
အံကောင်ရွာ(Ankaung)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်၊ အံကောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၅၆၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အံကောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၃၈၈ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၈၃၇ ဦး နေထိုင်သည်။ ၂.၁၁ ဧကကျယ် အံကောင် အထကခွဲ ရှိသည်။ ကိုးနဝင်းမဟာသိမ်တော်စေတီ၊ အောင်တော်မူစေတီကို တည်ထားကိုးကွယ်သည်။
အင်ဂေါ့ဆနားရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
အင်ဂေါ့ဆနားရွာ(Ingawtsanar)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်၊ အင်ဂေါ့အူမားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၀၆၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရှမ်းတောရွာ၊ ညောင်ပင်ကြီးကွင်း
ရှမ်းတောရွာ၊ ညောင်ပင်ကြီးကွင်း
နယူးယောက်ပြည်နယ်
နယူးယောက်သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု အရှေ့မြောက်ပိုင်းတွင် ရှိသော ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံအတွင်း တတိယမြောက် လူဦးရေ အများဆုံး ပြည်နယ် ဖြစ်သည်။ နယူးယောက်ပြည်နယ်သည် တောင်ဘက်တွင် နယူးဂျာစီပြည်နယ် နှင့် ပင်ဆယ်ဗေးနီးယားပြည်နယ် ၊ အရှေ့ဘက်တွင် ကော်နက်တိကပ်ပြည်နယ်၊ မက်ဆာချူးဆက်ပြည်နယ်၊ ဗားမောင့်ပြည်နယ် တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်လျက် ရှိသည်။ လောင်းအိုင်းလန်း ကျွန်း၏ အရှေ့ဘက် ရို့ဒ်အိုင်းလန်းနှင့် ရေကြောင်းနယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်လျက် ရှိပြီး နိုင်ငံတကာ နယ်နိမိတ် အဖြစ် ကနေဒါနိုင်ငံ အွန်တေရီအို ဒေသ နှင့် ကွီးဘက်ဒေသတို့နှင့် ထိစပ်လျှက် တည်ရှိသည်။ နယူးယောက်ကို နယူးယောက်မြို့မှ ခွဲခြား သိရှိနိုင်ရန် အတွက် နယူးယောက်ပြည်နယ်ဟု ခေါ်ဝေါ်သုံးနှုန်းလေ့ ရှိကြသည်။
နယူးယောက်မြို့သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် လူဦးရေ အများဆုံး မြို့ ဖြစ်ပြီး ငွေကြေးဆိုင်ရာ၊ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ၊ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး ဆိုင်ရာ နှင့် ကုန်ထုတ်လုပ်မှုဆိုင်ရာ အချက်အချာ နေရာ ဌာနအဖြစ် ကျော်ကြားသည်။ သမိုင်းကြောင်းအရလည်း အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသို့ ဝင်ရောက်ရာ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး တံခါးဝအဖြစ် ထင်ရှားသည်။ အမေရိကန် ကုန်သွယ်ရေးဌာန ၏ အဆိုအရ နယူးယောက်မြို့သည် နိုင်ငံခြား ခရီးသွား အများအပြား သွားရောက်ရန် ဆန္ဒရှိသော နေရာ အဖြစ် သိရသည်။ ပြည်နယ်နှင့် မြို့တော် နှစ်ခုစလုံးမှာ ၁၇ ရာစု ယောက် မြို့စားကြီး ဂျိမ်းစတူးအတ် ကို အစွဲပြု၍ မှည့်ခေါ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။
ထီကွေ့ (အနောက်)ရွာ၊ ထီကွေ့
ထီကွေ့ (အနောက်)ရွာ၊ ထီကွေ့
အင်န်တီလော့ခ် ဘရိတ် စနစ်
အင်န်တီလော့ခ် ဘရိတ်စနစ် တပ်ဆင်ထားခြင်းကြောင့် ယာဉ်ကို ပိုမို ထိရောက်စွာ ထိန်းချုပ်နိုင်ပြီး ခြောက်သွေ့နေသော မျက်နှာပြင် ပေါ်နှင့် ချောနေသော မျက်နှာပြင်တို့တွင် ရပ်တန့်ရန် လိုအပ်သော အကွာအဝေးကို လျော့ချပေးသည်။ ကျောက်စရစ်ခဲ သို့မဟုတ် နှင်းဖြင့် ဖုံးလွှမ်းနေသော မျက်နှာပြင်ပေါ်တွင်မူ ရပ်တန့်ရန် လိုအပ်သည့် အကွာအဝေးပိုများစေသော်လည်း ယာဉ်အား ထိန်းချုပ်နိုင်မှုမှာ ပိုမိုကောင်းမွန်လာစေသည်။
ဘွိုင်လာ
ဘွိုင်လာအိုးဆိုသည်မှာ အပူတိုက်ပေးခြင်း ဖြင့် အရည်တစ်ခုခုကို အငွေ့အဖြစ်သို့ပြောင်းလဲ ပေးသည့် သတ္တုကျိုအိုးဖြစ်သည်။ ကျိုအိုးထဲ၌ ထည့်ထားသည့် အရည် သည် အငွေ့ဖြစ်သွားသောအခါ ကန်ထွက်လာသည်။ ကျိုအိုးမှာ အလုံပိတ်ထားသဖြင့် အဆိုပါ အငွေ့တွင် တွန်းကပ်ဖိနှိပ်နိုင် သည့် အားရှိသည်။ ထိုအငွေ့ကို ခုတ်မောင်း လည်ပတ်စေလို သော စက်သို့ပြွန်များဖြင့် သွယ်ယူပို့ဆောင်ပေးသောအခါ အငွေ့၏ ဖိအားဖြင့်စက် လည်လေသည်။ ပြဒါးစသော အခြား အရည်များကို အသုံးပြုသည့် ဘွိုင်လာမျိုးလည်း ရှိ၏။ သို့သော် ကမ္ဘာတွင် မီးရထား မီးသင်္ဘောမှစ၍ စက်ရုံအလုပ်ရုံ များ၌ ရေနွေးငွေ့စက်များကို အသုံးများရကား ဘွိုင်လာဟု ဆိုလျှင် ရေနွေး ငွေ့ကို ဖန်တီးပေးသည့် ရေနွေးငွေ့ဘွိုင်လာ ကိုသာ ယေဘုယျအားဖြင့် နားလည်ကြ ဆိုလိုကြပေသည်။
ဘွိုင်လာပြုလုပ်ထားပုံ သဘောမှာ အလုံပိတ်ထားသော အိုးတွင် ရေထည့်ထားပြီးနောက် အိုးအောက်ဘက်မှထင်းမီးသွေး စသည်ဖြင့် အပူတိုက်ပေးသည်။ ရေဆူရာမှ ဖြစ်ပေါ်လာသော ရေနွေးငွေ့တို့သည် အိုးအတွင်း၌ ရေမျက်နှာအထက်တွင် တွန်းကန်နိုင် ဖိနှိပ်နိုင်သောအားဖြင့် စုဝေး၍နေသည်။ ရေနွေး ငွေ့စက်ကို ခုတ်မောင်းရာ တွင် အထက်၌ ဖော်ပြခဲ့သည့် အတိုင်း အဆိုပါ ဖိအားရှိသော ရေနွေးငွေ့တို့ကို ပြွန်များဖြင့် စက်သို့ဆက်သွယ် ပို့ဆောင်ပေးရလေသည်။ ရေနွေးငွေ့၏ ဖိအားကြောင့် ဘွိုင်လာပေါက်ကွဲတတ်၏။ ထို့ကြောင့်ဘွိုင်လာ အိုးများကို သေချာခိုင်ခံ့စွာ ပြုလုပ်ပြီးနောက် အသုံးမပြုမီ အကြိမ်ကြိမ် စမ်းသပ်ရန် လိုပေသည်။ ဘွိုင်လာ၏ ဖိအားကို မျက်နှာပြင် စတုရန်း တစ်လက်မပေါ်တွင် ဖိနှိပ်နိုင်သော ပေါင်ချိန်အားဖြင့် တိုင်းတာရ၍ ဘွိုင်လာတိုင်း၌ ခံနိုင်ရည် ရှိသည့် ဖိအားကို ရေးမှတ် ဖော်ပြထားရသည်။ ဘွိုင်လာတွင် ဖိအားကို ပြသောကရိယာ တပ်ဆင်ထား၍ ဘွိုင်လာထဲ၌ ဘေးအန္တရာယ် ဖြစ်လောက်အောင် ဖိအားကြီးမားလာခဲ့သော်၊ ရေနွေးငွေ့သည် သူ့အလိုအလျောက် လွတ်မြောက် ထွက်သွား နိုင်စေရန်အတွက် ဘေးကင်းအဆို့ရှင် ခေါ် ရေနွေးငွေ့ ထွက်ပေါက် တစ်ခုခုကိုလည်း တပ်ဆင်ထားရလေသည်။
ရှေးဦး ရေနွေးငွေ့စက်များနှင့်အတူ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ သော ကနဦး ဘွိုလင်လာများတွင် ဘွိုင်လာ၏ ပုံမှာ လေးထောင့်သေတ္တာပုံဖြစ်၍၊ ဖိအားမှာ စတုရန်း တစ်လက်မ လျှင် ၂ ပေါင်မှ ၄ ပေါင်အထိသာ ရှိသဖြင့် အလွန် ပင်နည်း ၏။ ထိုနောက် ဂျိမ်းစဝပ်ဆိုသူ ( ၁၇၃၆-၁၈၁၉ ခုနှစ် ) တီထွင်သော ဘွိုင်လာမှာ ဖိအား ၁ဝ ပေါင်ခန့်ရှိလာသည်။ ရစ်ချတ်ထရက်ဗီလစ် ( ၁၇၇၁-၁၈၈၃ ခုနှစ် ) ဆိုသူ တီထွင် သော ဘွိုင်လာမှာ ပြောင်းလုံးပုံဖြစ်၍ အလျားလိုက် လှဲထား သည်။ ထိုဘွိုင်လာတွင် မီးဖိုကို ဘွိုင်လာအတွင်းဘက်၌ တပ်ဆင်ထား၍ ဝပ်တီထွင်သော ဘွိုင် လာထက် ဖိအား ၁ဝ ဆခန့်ပိုလာသည်။ ထိုမှတစ်ဆင့် တစ်မျိုးထက်တစ်မျိုး သာလွန်ကောင်းမွန်သော ဘွိုင်လာ များကို ပုဂ္ဂိုလ်အသီးအသီး က တစ်ခေတ်ပြီးတစ်ခေတ် ကြံစည်တီထွင်လာခဲ့ကြရာ ယခု သော် စတုရန်း တစ်လက် မလျှင် ဖိအား ပေါင်ချိန် ၁၂ဝဝ ရှိသော ဘွိုင်လာကြီးများပင် ပေါ်ပေါက်၍ နေပေပြီ။
ဘွိုင်လာသည် ယင်းကိုယ်တိုင် အလုပ်ကို တိုက်ရိုက် လုပ်ကိုင်ခြင်း မဟုတ်ဘဲ၊ ယင်းမှရရှိသော ရေနွေးငွေ့က စက် ကို ခုတ်မောင်းစေ၍၊ စက်ကသာ အလုပ်လုပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဘွိုင်လာ၏ စွမ်းရည်ကို ဘွိုင်လာ-မြင်းအား နှင့် တိုင်းတာကြ၍ ဘွိုင်လာမြင်း တစ်ကောင်အားမှာ ဖာရင် ဟိုက် ဒီဂရီ ၂၁၂ အပူချိန်၌ အလေးချိန် ၃၄ ၁/၂ ပေါင်ရှိ သော ရေကို တစ်နာရီအတွင်း ခြောက်သွေ့သော ရေနွေးငွေ့ အဖြစ်သို့ပြောင်းလဲ ပေးနိုင်သည့် စွမ်းရည်ဖြစ်သည်။ ယခု ခေတ်ရှိ အလွန်ကြီးမားသော ဘွိုင်လာကြီးများမှာ တစ်နာရီ လျှင် ပေါင်ချိန် တစ်သန်းရှိသော ရေနွေးငွေ့ကို ထုတ်ပေးနိုင်၍ ဤစွမ်းရည်သည် ဘွိုင်လာမြင်းအား ၃၅ဝဝဝ ခန့်နှင့် ညီမျှ လေသည်။
ပြုလုပ်စီစဉ်ထားပုံနှင့် ပြုလုပ်ထားသည့် ပုံစံကို လိုက်၍လည်းကောင်း၊ အသုံးပြုပုံကိုလိုက်၍ လည်းကောင်း ဘွိုင်လာများကို အမျိုးမျိုး အစားစား ခွဲခြားခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ သို့သော် ရေကိုအမြန်ဆုံး ဆူစေရန်အတွက် အပူ တိုက်ပေးရ မည့် ရေမျက်နှာပြင်ကို အကျယ်ပြန့်ဆုံးဖြစ်အောင် ဖန်တီးပေး ထားကြသည့် သဘောမှာမူ အတူတူပင် ဖြစ်လေသည်။ အချို့တွင် ဘွိုင်လာထဲသို့သွင်းပေးမည့် ရေကို ဘွိုင်လာရှိ မီးဖိုနှင့်ပင် ကြိုတင် အပူတိုက်ပေး၍၊ အချို့တွင်လည်း ထိုမီးဖို နှင့်ပင် ထွက်လာသည့် ရေနွေးငွေ့ကို ထပ်မံအကူတိုက်ပေးကြ ပေသေးသည်။ ဗွိုင်လာ အမျိုးမျိုးအနက် မီးပြွန်ဘွိုင်လာ နှင့် ရေပြွန်ဘွိုင်လာမှာ ပြုလုပ်စီစဉ်ထားပုံချင်း ခြားနားလေ သည်။
မီးပြွန် ဘွိုင်လာတွင် ရေကို ဖိအားဖြင့် ထည့်ထား ပြီးနောက် မီးဖိုမှ မီးခိုးခေါင်းတိုင်သို့ဘွိုင်လာ အတွင်း ဖြတ်သန်း၍ ပြွန်ပေါင်းများစွာ တပ်ဆင်ထားသည်။ မီးဖိုမှ လေပူနှင့်ပူသော အခိုးအငွေ့တို့သည် ထိုပြွန်များမှ ဖြတ်သန်း၍ သွားခြင်းဖြင့် ရေကို အပူတိုက်ပေးကြသည်။ မီးရထားစက် ခေါင်း၌ တပ်ဆင်ရန်အတွက် ပထမ မီးပြွန် ဗွိုင်လာကို ဂျော့စတီဖင်ဆန် ဆိုသူက ၁၈၂၉ ခုနှစ်တွင် စတင်တီထွင် ခဲ့သည်။
ရေပြွန်ဘွိုင်လာ ပြုလုပ်ထားပုံ သဘောမှာ မီးပြွန် ဘွိုင်လာနှင့် ပြောင်းပြန်ဖြစ်၏။ ဤဘွိုင်လာတွင် ရေကို ပြွန်ကလေးများအတွင်းမှ စီးဖြတ်သွားလာစေ၍ မီးဖိုက ထိုပြွန်ကလေးများကို အပူတိုက်ပေးသည်။ ရေကို ပြွန် ကလေးများအတွင်း၌ ဆူစေသည့်အတွက် ရေပြွန်ဘွိုင်လာသည် အခြားဘွိုင်လာမျိုးတို့ထက် စိတ်ချရသည်ဟု ယူဆ ကြသည်။ ဤဘွိုင်လာမျိုးကို ဆာဂိုးဇွာသီ ဂါနီဆိုသူက ၁၈၂၆ ခုနှစ်တွင် အောင်မြင်စွာ တီထွင်အသုံးချခဲ့လေ သည်။ ပြဒါးငွေ့ဗွိုင်လာ သည် ရေပြွန်ဘွိုင်လာနှင့် အတူတူလိုပင် ဖြစ်သည်။ ရေမှ ရေငွေ့ဖြစ်အောင် အပူတိုက်ပေး သကဲ့သို့ဤဘွိုင်လာတွင် ပြဒါးကို အငွေ့ဖြစ်အောင် ပြုလုပ်ပေးသည်။ ပြဒါးငွေ့သည် တပ်ဆင်ထားသော ပြွန်ကို လျှောက်၍ လျှပ်စစ်လုပ်စက်များကို မောင်းသည့် ပြဒါးငွေ့ရဟက်စက်ကို လည်စေသည်။ ထို့နောက် ပြဒါးငွေ့သည် ရေဖြတ်သန်းသွားနေသည့် ကွန်ဒင်ဆာသို့ ရောက်သောအခါ ထိုရေများသည် ဆူ၍ အခြားပြွန် တစ်ခု ထဲသို့ရေခိုးရေငွေ့အဖြစ် ဖြတ်သွားပြီးလျှင် ရေနွေးငွေ့ ရဟတ်စက်ကို လည်စေသည်။ ယင်းရဟတ်စက်က လျှပ်စစ် လုပ်စက်ကို လည်စေပြန်သည်။ ပြဒါးငွေ့သည် ရေကိုဆူစေပြီး နောက် အငွေ့အေးကာ ပြဒါးရည် ပြန်ဖြစ်လာပြီးလျှင် ဘွိုင်လာဘက်သို့ပြန်စီးသည်။ ယင်းသို့ဖြင့် ပြဒါးသစ် ထပ်ဖြည့်ရန် မလိုဘဲ အငွေ့ဖြစ်လိုက် အရည်ပြန်ဖြစ်လိုက်နှင့် စက်များကို အဆက်မပြတ် လည်စေသည်။
ဘွိုင်လာဆိုသည်မှာ အဖုံးပိတ်ထားသော အိုးတစ်ခု ပမာပင်ဖြစ်ပြီး ထိုအတွင်းတွင် ရေ သို့မဟုတ် အခြားသော အရည်များကို အပူပေးရန် ပြုလုပ်ထားသော ကိရိယာ ဖြစ်သည်။ အပူပေးထားသော သို့မဟုတ် အငွေ့ပျံနေသော အရည်တို့သည် ဘွိုင်လာအတွင်းမှ ထွက်လာသည့် အခါတွင် လုပ်ဆောင်ချက် အမျိုးမျိုး အတွက် အသုံးချနိုင်သည့် အပြင် အပူပေးရန် အတွက်လည်း သုံးနိုင်သည်။
အိုးဘိုကုန်းရွာ၊ ရှောပြာ
အိုးဘိုကုန်းရွာ၊ ရှောပြာ
ကျောက်ပြောက်ရွာ၊ ကျောက်ပြောက်
ကျောက်ပြောက်ရွာ၊ ကျောက်ပြောက်
ကျုံတနီးလေးရွာ၊ ထီကွေ့
ကျုံတနီးလေးရွာ၊ ထီကွေ့
ကုန်းခမ်းရွာ၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်
ကုန်းခမ်းရွာ (Konehkam)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်၊ နားခိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၄၆၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နားခိုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၈၇ ဦး၊ မ ၆၇၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခပေါင်းတဲ (အရှေ့)ရွာ၊ ချောက်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ချောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျွန်းပုလုရွာ၊ ညောင်ပင်ကြီးကွင်း
ကျွန်းပုလုရွာ၊ ညောင်ပင်ကြီးကွင်း
ဆင်ရိုးခင်ရွာ၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နန်းရာကုန်းရွာသစ် (ခ) ကာမူရာပရရွာ
နန်းရာကုန်းရွာသစ် (ခ) ကာမူရာပရရွာ
တက်ကျမ်း
တက်ကျမ်းစာအုပ်များသည် သီးသန့်လူနည်းစုသာ စိတ်ဝင်စားသော စာပေအမျိုးအစားအဖြစ်မှ နှစ်ဆယ်ရာစုနှောင်းပိုင်းတွင် ခေတ်ရေစီးကြောင်းကို တော်လှန်သော (post-modern) ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ဖြစ်စဉ်တစ်ခုအဖြစ်သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။
မြန်မာစာပေလောကတွင်မူ ဘဝအောင်မြင် ကြီးပွားတိုးတက်ရေးအတွက် ရေးသားထားသော စာပေများကို တက်ကျမ်းဟု ခြုံငုံပြီး ခေါ်ဆိုသည်။
တက်ကျမ်း ဥပမာများ
ဆရာကြီး ပီမိုးနင်းသည် မြန်မာစာပေလောကတွင် ထင်ရှားသော တက်ကျမ်းစာရေးဆရာတစ်ဦး ဖြစ်ပြီး၊ သူ၏ အောင်စိတ် ၊ လက်တွေ့ကြီးပွားရေးကျမ်း။ အစရှိသည့် စာအုပ်များသည် တက်ကျမ်းစာရင်းဝင် စာအုပ်များ ဖြစ်ကြပေသည်။
ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ အာကာသယာဉ်
ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ (Voyager 1) အာကာသယာဉ်သည် နေအဖွဲ့အစည်းအပြင်ပိုင်းနှင့် ကြယ်တာရာကြားနယ်များကို လေ့လာရန် အမေရိကန် အမျိုးသားလေကြောင်းနှင့် အာကာသစီမံခန့်ခွဲရေးဌာနက ၁၉၇၇ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာ ၅ ရက်နေ့တွင် လွှတ်တင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ အာကာသယာဉ်သည် Deep Space Network သို့ သတင်းအချက်အလက်များ ပို့ပေးသည်။ ၂ဝ၁၅ ခုနှစ်တွင် ၁၃၂ AU အကွာသို့ရောက်ရှိကာ ကမ္ဘာပေါ်မှ လူလုပ်အာကာသယာဉ်များထဲတွင် အဝေးဆုံးသို့ရောက်ရှိသော အာကာသယာဉ် ဖြစ်လာသည်။ ဗွိင်ယေဂျာ ၁ အာကာသယာဉ်သည် ယခုအချိန်တွင် ဟေလီယိုစဖီးယားအလွှာ၏ အပြင်ဘက်အကျဆုံးအလွှာဖြစ်သော ဟီလီယိုအာ့သို့ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ ၂ဝ၁၂ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၅ ရက်တွင် နာဆာမှ သိပ္ပံပညာရှင်များသည် နေအဖွဲ့အစည်းမှ ထွက်လာသော ပထမဆုံးအာကာသယာဉ် တစ်စင်းဖြစ်လာပြီဟု အစီရင်ခံတင်ပြခဲ့သည်။
ဗွိုင်ယေဂျာစီမံကိန်း၏ တစ်စိတ်တစ်ဒေသအဖြစ်၊ ယင်း၏ညီမ ဗွိုင်ယေဂျာ ၂ အာကာသယာဉ်ကဲ့သို့ပင် ခရီးစဉ်ချဲ့ထားသည်။ ယင်း၏လုပ်ငန်းမှာ ကျူးပါးခါးပတ်၊ ဟီလီယိုစဖီးယားနှင့် ကြယ်တာရာ ကြားခံနယ်တို့ပါဝင်သော နေအဖွဲ့အစည်း၏ အပြင်ဘက်အား လေ့လာရန်ဖြစ်သည်။ အဓိက မက်ရှင်မှာ ၁၉၇၉ ခုနှစ်တွင် ဂျိုဗီယမ် စနစ်အားလည်းကောင်း ၁၉၈ဝ ခုနှစ်တွင် စေတန်ရီယမ် စနစ်အားလည်းကောင်း ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီးနောက် ၁၉၈ဝ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ၂ဝ ရက်နေ့တွင် ပြီးဆုံးခဲ့သည်။ ယင်းသည် အကြီးမားဆုံး ဓာတ်ငွေ့ဂြိုဟ်နှင့် ဂြိုဟ်ရံလများ၏အသေးစိတ်ဓာတ်ပုံများကို ဖမ်းယူနိုင်ခဲ့သော အာကာသယာဉ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ရာဇဝင်
၁၉၆ဝ ခုနှစ်တွင် ဂရန်းတာဝါမှ အပြင်ဘက်ဂြိုဟ်များအား လေ့လာရန် အဆိုပြုခဲ့သည်။ ယင်းသည် ၁၉၇ဝ ခုနှစ် အစောပိုင်းတွင် နာဆာအား မက်ရှင်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ရန် အဆိုပြုခဲ့သည်။ အတွင်းပိုင်းဂြိုဟ်များအား လေ့လာရေး နည်းပညာများသည် ဒြပ်ဆွဲအားနည်းပညာသစ်ဖြင့် တိုးတက်လာခဲ့သည်။ ဆိုလိုသည်မှာ ဂြိုဟ်များ၏ ဒြပ်ဆွဲအားကို အသုံးချကာ နေအဖွဲ့အစည်းအတွင်း ရောက်ရှိနိုင်သည့်အကွာအဝေးအတွင်း ယာဉ်များကို စေလွှတ်ရန်ဖြစ်သည်။ ဒြပ်ဆွဲအားအကူအညီသည် အာကာသယာဉ်တစ်စင်းကို ဓာတ်ငွေ့ဂြိုဟ်ကြီးများဖြစ်သော ဂျူပီတာဂြိုဟ် စေတန်ဂြိုဟ် ယူရေးနပ်စ်ဂြိုဟ် နက်ပကျွန်းဂြိုဟ်များအား တွန်းကန်အား အနည်းဆုံး တိုတောင်းသော ခရီးသွားချိန်များဖြင့် အလည်အပတ်သွားရန် ဖြစ်စေနိုင်ခဲ့သည်။ မူလအားဖြင့် ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ သည် မာရီယာနာ ပရိုဂရမ်၏ မာရီယာနာ ၁၁ အဖြစ် စီစဉ်ထားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဘက်ဂျက်ငွေ ဖြတ်တောက်မှုကြောင့် ဂျူပီတာဂြိုဟ်နှင့် စေတန်ဂြိုဟ်အား ပျံသန်းရန် နောက်ဆုတ်ခဲ့ရသည်။ ပရိုဂရမ်အား မွမ်းမံလာခဲ့ပြီးနောက် မူလ မာရီယာနာပရိုဂရမ်နှင့် ကွဲပြားစွာ ဗွိုင်ယေဂျာဟု ပြောင်းလဲခဲ့သည်။
ရွှေဓာတ်ပြား
ဗွိုင်ယေဂျာယာဉ်များတွင် ရွှေရောင်ပလိပ်ပြားဖြင့် လောင်းထားသော အသံချပ်ပြားပါဝင်သည်။ အကယ်၍ အာကာသယာဉ်သည် အသိဉာဏ်ရှိသော သက်ရှိများနှင့်ကြုံတွေ့သည်ရှိသော် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ထည့်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ ချပ်ပြားတွင် ကမ္ဘာမြေ၏မြေပုံ သက်ရှိပုံစံ သိပ္ပံအချက်အလက် အဆင့်အတန်း လူသားတို့၏ မတူညီသော ဘာသာစကား ၅၅ မျိုးအပြင် ကမ္ဘာမြေ၏ အသံ ပါဝင်သည်။ ယင်းတွင် ဝေလငါးအသံ ကလေးငိုသံ ကမ်းစပ်အား ပင်လယ်လှိုင်းရိုက်ခတ်သံ ကမ္ဘာအနှံ့မှ သီချင်းမျိုးစုံတို့ ပါဝင်သည်။ မိုးဇက်နှင့် ချက်ဘယ်ရီတို့၏ "Johnny B. Goode" သီချင်းလည်း ပါဝင်သည်။
အာကာသယာဉ်ဒီဇိုင်း
ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ ကို Jet Propulsion Laboratory တွင် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ယင်းတွင် ဟိုက်ဒရင်ဇင် သရက်စတာ (hydrazine thruster) ၁၆ ခု၊ ဝင်ရိုးသုံးခုရှိသော ချိန်ညှိ ဂိုင်ရိုစကုပ်နှင့် အညွန်း ကိရိယာများ (နေ ခြေရာခံပစ္စည်း၊ ကန်နိုပက် ကြယ်ထောက်လှမ်း ကိရိယာ) တို့ပါဝင်သည်။ ကမ္ဘာမြေသို့ ရေဒီယို အင်တာနာအား အမြဲတမ်း ဦးတည်နေစေရန် ဖြစ်သည်။ အရန် သရက်စတာ ၈ ခုပါဝင်ထားပြီး အာကာသယာဉ်တွင် ဂြိုဟ်များအားလေ့လာရန် သိပ္ပံဆိုင်ရာ ကိရိယာတန်ဆာပလာပေါင်း ၁၁ ခုပါဝင်သည်။
ဆက်သွယ်ရေးစနစ်
ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ အာကာသယာဉ်၏ ရေဒီယို ဆက်သွယ်ရေးသည် နေအဖွဲ့အစည်းအပြင်ဘက် ကြမ်းတမ်းလှသော အာကာသထဲတွင် ဆက်သွယ်နိုင်ရန် ဒီဇိုင်းဆွဲထားခြင်းဖြစ်သည်။ ဆက်သွယ်ရေးစနစ်တွင် ကမ္ဘာပေါ်မှ Deep Space Network နှင့်ဆက်သွယ်ရန် ၃.၇ မီတာရှိသော စွမ်းအားမြင့် အင်တာနာအား တပ်ဆင်ထားသည်။ ယင်းသည် ဂျူပီတာဂြိုဟ်အကွာအဝေးသို့ ရောက်ပါက တစ်စက္ကန့်လျင် ၁၁၅.၂ ကီလိုဘိုက်အထိ မြန်နှုန်းကို မြှင့်တင်ပေးမည်ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ အာကာသယာဉ်သည် ကမ္ဘာမြေသို့ သတင်းအချက်အလက်များ တိုက်ရိုက် မပို့နိုင်တော့ပါက နောက်တစ်ကြိမ် ပို့လွှတ်မှုအတွက် သတင်းအချက်အလက် ၆၂၅ဝဝ ကီလိုဘိုက်အထိ သိမ်းထားနိုင်သော ဒယ်ဂျစ်တယ် တိပ်ရီကော်ဒါ (DTR) ပါဝင်သည်။ သတင်းလက်ခံရန်နှင့် ပို့ပေးရန် ကြာမြင့်ချိန်မှာ ကမ္ဘာမြေနှင့် ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ တို့၏ မျဉ်းဖြောင့်အကွာအဝေးပေါ်တွင် မူတည်သည်။ ၂ဝ၁၂ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၈ ရက်တွင် အချက်အလက် ဖြတ်သန်းရသည့်ကြာမြင့်ချိန်မှာ ၁၆ နာရီကျော် ဖြစ်သည်။
စွမ်းအင်
ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ တွင် ကြီးမားသော ရေဒီယို သာမိုလျှပ်စစ် ဂျင်နရေတာ (RTG) သုံးခုအား တပ်ဆင်ထားသည်။ MHW-RTG တစ်ခုချင်းစီတွင် ပလူတိုနီယံ-၂၃၈ အောက်ဆိုဒ် အလုံးရေ ၂၄ ခုပါဝင်သည်။ RTG မှထုတ်ပေးသော စုစုပေါင်း စွမ်းအင်မှာ ၄၇ဝ ဝတ်(watt) ဖြစ်သည်။ RTG မှထုတ်ပေးသော စွမ်းအင်ပမာဏသည် နှစ်ကာလရှည်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ လျှော့နည်းသွားမည်ဖြစ်သည်။ သို့သော် ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ သည် ၂ဝ၂၅ ခုနှစ်ထိ ဆက်လက် အလုပ်လုပ်နေအုံးမည်ဖြစ်သည်။
ပစ်လွတ်မှုနှင့် လမ်းကြောင်း
ဗွိင်ယေဂျာ ၁ အာကာယာဉ်သည် ၁၉၇၇ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၅ ရက်နေ့တွင် ကိတ် ကာနာဗီရယ် ဖလော်ရီဒါမှ Space Launch Complex 41 ဖြင့် ပစ်လွှတ်ခဲ့သည်။ ညီအစ်မ ဗွိုင်​​ယေဂျာ ၂ အာကာသယာဉ်ကိုမူ နှစ်ပတ်စောကာ ၁၉၇၇ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂ဝ ရက်နေ့တွင် ပစ်လွှတ်ခဲ့သည်။ ဗွိင်ယေဂျာ ၁ အာကာယာဉ်သည် ဂျူပီတာဂြိုဟ်နှင့် စေတန်ဂြိုဟ်ဆီသို့ တိုတောင်းသောလမ်းကြောင်းဖြင့် စောလျင်စွာ ရောက်ရှိခဲ့သည်။
ဂျူပီတာဂြိုဟ်နှင့် တွေ့ဆုံမှု
လေ့လာမှုအတွင်း ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ အာကသယာဉ်သည် ထင်ရှားသော ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုများအား လုပ်ဆောင်နိုင်ခဲ့သည်။
စနေဂြိုဟ်နှင့် ထိတွေ့ခြင်း
စနေဂြိုဟ်နှင့် ယင်း၏ဂြိုဟ်ရံလများဆီသို့ စေလွှတ်ခဲ့သော ဗွိုင်ယေဂျာ အာကာသယာဉ်နှစ်စင်းလုံးသည် ဒြပ်ဆွဲငင်အား အကူညီဖြင့်မောင်းနှင်သည့်နည်းကို အသုံးချခဲ့သည်။ ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ သည် ၁၉၈ဝ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၁၂ ရက်နေ့တွင် စနေဂြိုဟ်၏ အနီးဆုံးနေရာ (စနေဂြိုဟ်တိမ်တိုက်အပေါ်မှ ၁၂၄ဝဝဝ ကီလိုမီတာ)အကွာသို့ ချဉ်းကပ်ခဲ့သည်။ အာကာသယာဉ်တွင်ပါဝင်သော ကင်မရာသည် စနေဂြိုဟ်၏ ရှုပ်ထွေးလှသော ကွင်းစနစ်အား ခြေရာခံမိသည်။ အဝေးထိန်း ကိရိယာများဖြင့် စနေဂြိုဟ်လေထုနှင့် ယင်း၏ဂြိုဟ်ရံလ တိုက်တန်အား လေ့လာခဲ့သည်။
ပိုင်အိုနီးယား ၁၁ သည် တိုက်တန်အား တစ်နှစ်စောကာ ယင်း၏ ထူထပ်သော ဓာတ်ငွေ့လေထုအား ခြေရာခံမိသဖြင့် ဗွိုင်ယေဂျာ အာကာသာယာဉ်များကို အနီးကပ်လေ့လာရန် ထုတ်ပယ်ခဲ့သည်။ ဗွိုင်ယေဂျာ အာကာသယာဉ်သည် စနေဂြိုဟ်၏ ဒြပ်ဆွဲအားကို အသုံးချကာ slingshot နည်းဖြင့် ပလူတို ဂြိုဟ်ပတ်လမ်း ကျော်သည်အထိ ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ကောင်းသည်။
ကြယ်တာရာကြားခရီး မက်ရှင်
၁၉၉ဝ ခုနှစ်တွင် ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ သည် နေအဖွဲ့အစည်း၏အပြင်ဘက်မှ family portrait အား ပထမဆုံး ရိုက်ယူခဲ့သည်။ ယင်းတွင် နာမည်ကြီး အပြာရောင်အစက်လည်း ပါဝင်သည်။ ဗွိုင်ယေဂျာ အာကာသယာဉ်သည် ၂ဝ၂၅ ခုနှစ်ထိ အလုပ်လုပ်နေအုံးမည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။ ယင်းသည် စတင်ပစ်လွှတ်ပြီး နှစ်ပေါင်း (၄၈) နှစ် ဖြစ်ပေမည်။ အာကာသယာဉ်သည် ကမ္ဘာမြေမှ ၆၉.၄၁၉ AU (၁.၀၃၈၄၉×၁၀၁၀ ကီလိုမီတာ) အကွာသို့ ရောက်ရှိနေသည်။ ယင်းသည် ကြယ်တာရာကြားခံနယ်ပယ်သို့ ဝင်လာပြီဖြစ်သည်။ ဗွိင်ယေဂျာ ၁ အာကာသယာဉ်သည် နေမှ အဝေးဆုံးအကွာအဝေးသို့ရောက်ပါက အမြန်နှုန်းမှာ တစ်စက္ကန့်လျင် ၁၃ ကီလိုမီတာဖြစ်ပေလိမ့်မည်။ စတင်ပစ်လွှတ်စဉ်က အမြန်နှုန်းမှာ တစ်စက္ကန့်လျင် ၁၇.၂၆ ကီလိုမီတာနှုန်းဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာပေါ်မှ ပစ်လွှတ်ခဲ့ဖူးသမျှထဲတွင် အမြန်ဆုံးဖြစ်သည်။ ၂ဝ၁၅ ခုနှစ်တွင် ပလူတိုဂြိုဟ်သိမ်အနား နောက်ဆုံးချဉ်းကပ်ခဲ့သော New Horizons သည်ပင် ထိုအမြန်နှုန်းကို မမှီပေ။ New Horizons ၏ အမြန်နှုန်းမှာ တစ်စက္ကန့်လျင် ၁၅ ကီလိုမီတာနှုန်းသာ ဖြစ်သည်။
ဟီလီယိုပေါ့စ်
ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ သည် ကြယ်တာရာကြားခံအာကာသဆီသို့ ဦးတည်နေသောကြောင့် ယင်း၏ ကိရိယာတန်ဆာပလာများသည် နေအဖွဲ့အစည်းအား ဆက်လက် လေ့လာလျက်ရှိသည်။ Jet Propulsion Laboratory မှ သိပ္ပံပညာရှင်များသည် ပါလာဆမာလှိုင်း စမ်းသပ်ချက်များအား ဗွိုင်ယေဂျာ ၁၊ ၂ နှစ်စင်းလုံးတွင် ထည့်သွင်းကာ ဟီလီယိုပေါ့စ်အလွှာအား လေ့လာစေခဲ့သည်။ ယင်းသည် နေလေနှင့် အာကာသကြားခံနယ်မြေတို့၏ နယ်နမိတ်အစွန်းပင်ဖြစ်သည်။ ၂ဝဝ၅ ခုနှစ် မေလတွင် နာဆာမှပြောကြားသည်မှာ ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ သည် heliosheath သို့ရောက်ရှိခဲ့ပြီးဟု ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ ၂ဝ၁၂ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလတွင် အာကာသယာဉ်သည် ဟီလီယိုပေါ့စ်နယ်နမိတ်သို့ ရောက်ရှိနေပြီဟု အစီရင်ခံတင်ပြခဲ့သည်။
လက်ရှိအခြေနေ
ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ အာကာသယာဉ်အား ကမ္ဘာမြေမှ ထိန်းချုပ်မောင်းနှင်ထားသည်။
ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ အာကာသယာဉ်သည် မည်သည့်ကြယ်ကိုမျှ ဦးတည်ကာ ပျံသန်းနေခြင်း မဟုတ်ပေ။ သို့သော် နောင်နှစ်ပေါင်း ၄ဝဝဝဝ ကြာလျင် အလင်းနှစ် ၁.၆ အကွာ Gliese 445 ဆိုသောကြယ်အနားသို့ ရောက်ရှိပေလိမ့်မည်။ ယင်းကြယ်သည် နေအဖွဲ့အစည်းဆီသို့ တစ်စက္ကန့်လျင် ၁၁၉ ကီလိုမီတာနှုန်းဖြင့် (တစ်နာရီလျင် မိုင်ပေါင်း ၂၇ဝဝဝ) ရွေ့လျားနေသည်။ ၁၉၉၈ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇ ရက်နေ့တွင် အာကာသယာဉ်သည် ကမ္ဘာပေါ်မှ ပြုလုပ်ခဲ့ဖူးသမျှ အာကာသယာဉ်များတွင် အဝေးဆုံးသို့ရောက်ရှိခဲ့သော ယာဉ်တစ်စင်း ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ယင်းသည် နေမှ ၆၉ AU အကွာသို့ရောက်ရှိသော ပိုင်အိုနီးယား ၁ဝ အား ဖြတ်ကျော်ခဲ့လေသည်။ ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ အာကာသယာဉ်သည် ကမ္ဘာပေါ်မှ အမြန်ဆုံးအာကာသယာဉ်တစ်စင်းဖြစ်သောကြောင့် ယင်းအား ကျော်ဖြတ်နိုင်မည့် အခြားအာကာယာဉ်မှာ နောင်နှစ်ပေါင်း ၂ဝ အတွင်း မရှိနိုင်ပေ။ နာဆာသည် ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ အား Deep Space Network မှနေ့စဉ် ခြေရာခံလျက်ရှိသည်။ ၂ဝ၁၂ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် အာကာသယာဉ်သည် ပစ်လွှတ်ချိန်မှ နှစ်ပေါင်း ၃၅ နှစ်အကြာ၊ နေမှ မိုင်ပေါင်း ၁၁ ဘီလီယံအကွာသို့ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး ညီအစ်မ ဗွိုင်ယေဂျာ ၂ မှာမူ နေမှ မိုင်ပေါင်း ၉ ဘီလီယံသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ၂ဝ၁၂ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၉ ရက်နေ့တွင် ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ သည် ကမ္ဘာမြေမှ ၁၂၁.၈၃၆ AU အကွာသို့၊ နေမှ ၁၂၁.၇၉၈ AU အကွာသို့ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး အမြန်နှုန်း တစ်စက္ကန့်လျင် ၁၇.ဝ၄၃ ကီလိုမီတာ၊ တစ်နှစ်လျင် ၃.၅၉၅ AU နှုန်းဖြင့် ပျံသန်းလျက်ရှိသည်။ နေရောင်ခြည်သည် ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ သို့ရောက်ရှိရန် ၁၆.၈၉ နာရီ အချိန်ကြာမည်ဖြစ်သည်။ လက်ရှိတွက်ချက်မှုအရ ဗွိုင်ယေဂျာ ၁ သည် အမွှာဗွိုင်ယေဂျာ ၂ ထက် ၁ဝ ရာခိုင်နှုန်းပိုမြန်သောအမြန်နှုန်း၊ တစ်နှစ်လျင် ၃.၅၉၂ AU နှုန်းဖြင့် ပျံသန်းပါက အနီးဆုံးကြယ်သို့ ရောက်ရှိရန် နှစ်ပေါင်း ၇၃၇၇၅ ကြာမြင့်မည်ဖြစ်သည်။ အာကာသယာဉ်လားရာအတိုင်းရှိသော ပရိုဆီမာ စင်တောရိကြယ်သို့ ရောက်ရှိရန်မူ လက်ရှိအမြန်နှုန်းဖြင့် ပျံသန်းပါက နှစ်ပေါင်း ၁၇၆၅၆ ကြာမြင့်ပေလိမ့်မည်။
ပြင်ပ လင့်များ
ကဏ္ဍ:ဂျူပီတာဂြိုဟ်သို့ စေလွှတ်မှုများ ကဏ္ဍ:စနေဂြိုဟ်သို့ စေလွှတ်မှုများ
အိုင်ကြီးချောင်းရွာ၊ ထီကွေ့
အိုင်ကြီးချောင်းရွာ၊ ထီကွေ့
ဒုံပုံးရွာ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်
ဒုံပုံးရွာ (Donpong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်၊ မောက်မွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၀၁၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မောက်မွန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၀၅ ဦး၊ မ ၈၄၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၆၄၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုပုံးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆင်ဖြူကောင်ရွာ၊ ဖါပွေ
ဆင်ဖြူကောင်ရွာ၊ ဖာပွေ
အင်ဖျင်န်ကထောင်ရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
အင်ဖျင်န်ကထောင်ရွာ(Inphyinkahtaung)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်၊ အင်ဂေါ့အူမားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၀၆၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပုန်းယန်းရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
ပုန်းယန်းရွာ (Pongyang)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်၊ ယန်းနန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၄၈၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ယန်းနန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၆၁ ဦး၊ မ ၁၀၂၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၈၆ ဦးနေထိုင်သည်။
စေတာရွာ၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်
စေတာရွာ (Saytar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မော်လိုက်ခရိုင်၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်၊ သညစ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၁၈၉ ဖြစ်သည်။
ရေနံတင်သင်္ဘော
ရေနံတင်သင်္ဘော ဆိုသည်မှာ ရေနံ အများအပြားကို တစ်နေရာမှ တစ်နေရာသို့ သယ်ယူ တင်ပို့ရန် အတွက် တည်ဆောက်ထားသော ကုန်သွယ်ရေး သင်္ဘောအမျိုးအစား ဖြစ်သည်။ အခြေခံအားဖြင့် ရေနံတင် သင်္ဘော ၂ မျိုး ၂စား ရှိသည်။ ပထမတစ်မျိုးမှာ ရေနံစိမ်းတင်သော သင်္ဘောဖြစ်ပြီး မချက်ရသေးသော ရေနံစိမ်း အများအပြားကို ရေနံထုတ်ရာ နေရာမှ ရေနံချက် စက်ရုံသို့ ပို့ပေးရန် ဖြစ်သည်။ အခြားတစ်မျိုးမှာ ပိုမို၍ သေးငယ်သော ဆီတင်သင်္ဘော ဖြစ်ပြီး ချက်လုပ်ပြီးစီးသော ဆီများကို အသုံးချမည့် ဈေးကွက် ရှိရာသို့ သယ်ပို့ပေးသော သင်္ဘောဖြစ်သည်။
ရေနံတင်သင်္ဘောများကို အရွယ်အစား ပေါ်မူတည်၍ အမျိုးအစား ခွဲခြားလေ့ ရှိသကဲ့သို့ တင်ဆောင်သည့် ပစ္စည်းပေါ်တွင် မူတည်၍လည်း အမျိုးအစား ခွဲခြားလေ့ ရှိသည်။ အရွယ်အစား ခွဲခြားမှုမှာ တန်ချိန် ထောင်ဂဏန်းမျှ ရှိသော ကုန်းတွင်းရေကြောင်း နှင့် ကမ်းရိုတန်းသွား ရေနံတင်သင်္ဘောများမှ ဧရာမ အဆမတန် ကြီးမားသော ယူအယ်လ်စီစီ (ULCCs) ဟု ခေါ်သည့် တန်ချိန် ၅ သိန်း ၅ သောင်းကျော် ရှိသော သင်္ဘောများ အထိ အမျိုးမျိုး အစားစား ရှိသည်။ ရေနံတင်သင်္ဘောများသည် တစ်နှစ်လျှင် ရေနံတန်ချိန် ၂ ဘီလီယံကျော်မျှကို သယ်ယူပို့ဆောင်လေ့ ရှိကြသည်။ ပျမ်းမျှအားဖြင့် ဆီတစ်ဂါလံကို ရေနံတင် သင်္ဘောဖြင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ခမှာ တစ်ဂါလံလျှင် အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၂ဆင့် သို့ ၃ ဆင့်မျှ ဖြစ်သည်။
ကရိုရှေးဇာထိုးနည်း
'ကရိုရှေး'ဆိုသော စကားမှာ ပြင်သစ် စကား 'ကရော့'မှ ဆင်းသက်လာ၍ 'ချိတ်' ဟူသော အနက်ကို ဆောင်လေသည်။
ဤဇာထိုးနည်းတွင် အဖျား၌ ချိတ်ပါသော သံမဏိ သို့ မဟုတ် အရိုးဆံထိုးအပ်တစ်ချောင်းဖြင့် ဇာပန်းကွက်ပေါ်အောင် ဖော်ယူရလေသည်။ ဇာကြမ်းပေါက်များကို ဖေါက်ရန် အရိုးဖြင့် ပြုလုပ်သော ဇာထိုးအပ်ကို အသုံးပြု၍၊ ဇာနုများကို ဖေါက်ရန် သံမဏိဇာထိုးအပ်ကို အသုံးပြုကြသည်။ အိုင်ယာလန်ဇာများမှာ လက်ရာ အလွန်နုသော ဇာများဖြစ်၏။
ကရိုရှေးဇာထိုးရာ၌ အခြေခံ ကြိုးတန်းအဖြစ်ဖြင့် ရှေးဦးစွာ ဖွတ်မြီးထိုး၍ စတင် မူတည်ရသည်။ ထိုနောက် လိုရာ ဇာပုံစံ ကွက်ပေါ်အောင် ဇာထိုးအပ်အဖျားရှိ ချိတ်ဖြင့် ချည်မျှင်ကို ရစ်ကာ ကျော့ကာ ချိတ်၍ ယူရသည်။ ထိုနောက် အခြေခံ ကြိုးတန်းပေါ်တွင် တိုက်စိုက်ရ၏။ တိုင်စိုက်ရာတွင် ကြိုး တစ်ခါတင် နှစ်ခါတင် စသည်ဖြင့် လိုသလို ကြိုးကိုတင်ရ၏။ ဤသို့သော တိုင်စိုက်နည်းဖြင့် လိုရာဇာနှင့်အကျပုံစံများကိုအကွက်ဖော်၍ ထိုးနိုင်သည်။
တရိတခေါင်းရွာ၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်
တရိတခေါင်းရွာ(Taritakhaung)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်၊ တရိတခေါင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၅၆၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တရိတခေါင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၇၁၄ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၇၄၁ ဦး နေထိုင်သည်။ တရိတခေါင်းကျုံးကျိုက်စေတီကို တည်ထားကိုးကွယ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကော့ကရိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စူဠပလောဘနဇာတ်
thumb တိကနိပါတ် - ၂။ ပဒုမဝဂ် -(၂၆၃) စူဠပလောဘနဇာတ်။ ။ မိန်းမ၌ရွံရှာသော မင်းသားသည် မိန်းမနှင့် တွေ့သောအခါ အာသာမရောင်ရဲနိုင်၍ ယောကျ်ားမြင်တိုင်း သတ်ရန်လိုက်သော အနိတ္တိဂန္ဓမင်းသား အကြောင်း။
မိန်းမပေါ့ပျက် သူတော်စင်ဖျက်
နတ်လူတို့ဆရာ ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းတစ်ပါးသည် သာသနာတော်၌ ငြီးငွေ့ပျင်းရိလေ၏။ ရဟန်းတို့သည် ထိုရဟန်းကို မြတ်စွာဘုရားအထံတော်သို့ ဆောင်ယူသွားကြရာ မြတ်စွာဘုရားသည် ထိုရဟန်းကိုမေး၍ အကြောင်းကို သိတော်မူလျှင် “ချစ်သား ရဟန်း ... မိန်းမတို့မည်သည်ကား စင်ကြယ်သောသူကိုလည်း ညစ်ညူးစေတတ်သည်” ဟု မိန့်တော်မူကာ အောက်ပါအတိတ်ဇာတ်ကို ဆောင်တော်မူသတည်း။
မိန်းမမထိလို မင်းသားငို
လွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည်ဝယ် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ထိုဗြဟ္မဒတ်မင်းမှာ သားသမီးမထွန်းကားလေ၊ မင်းကြီးသည် မိန်းမတို့အား *သားဆုကိုတောင်းစေ၏။ မိန်းမတို့လည်း သားဆုကို တောင်းကြကုန်၏။
ကာလရှည်ကြာလတ်သော် ဘုရားအလောင်းသည် ဗြဟ္မာ့ပြည်မှ စုတေ၍ ဗြဟ္မဒတ်မင်း၏ မိဖုရားကြီးဝမ်းဝယ် ပဋိသန္ဓေနေလေ၏။ ဆယ်လစေ့၍ ဖွားမြင်သောအခါ ရေချိုးစေပြီးလျှင် နို့တိုက်ရန် အထိန်းမိန်းမတို့ထံ ပေးကုန်၏။ သတို့သားသည် နို့တိုက်အပ်သည်ရှိသော် ငိုလေ၏။ ထိုအခါ သူငယ်ကို တစ်ပါးသောမိန်းမအား ပေးကြပြန်၏။ မိန်းမတို့အထိမခံလိုဘဲ ငိုပြန်၏။
ထိုအခါ မင်းကြိး၏ ခြေတော်ရင်း၌ အမြဲခစားသော အမတ်တစ်ယောက်အား ပေးကြပြန်၏။ ထိုအမတ်သည် ယူအပ်သည်ရှိသော် မငိုဘဲ ဆိတ်ဆိတ်သာနေ၏။ ထိုအခါမှာစ၍ သူငယ်ကို ယောကျ်ားတို့သာလျှင် ယူဆောင်ပွေ့ပိုက်ချီပိုးကြရကုန်၏။ နို့တိုက်သောအခါ မိန်းမတို့ မမြင်မထိစေဘဲ တင်းတိမ်ကြားမှနေကာ ပုန်းလျှိုး၍ တိုက်ကြရကုန်၏။ တစ်ရံတစ်ခါ မိန်းမတို့ထံမှ နို့ကိုညှစ်ယူပြီးလျှင် ယောကျ်ားတို့လက်သို့ပေးကာ တိုက်ကြရကုန်၏။
ထိုသူငယ်ကား မိန်းမတို့အား အလိုမရှိ၊ အထိအကိုင်မျှကိုပင် မခံလို မမြင်လိုသည်အတွက် “အနိတ္ထိဂန္ဓ” သတို့သားဟု မှည့်ခေါ်ကြကုန်၏။
အစဉ်အတိုင်း ကြီးပွားကာ ပြေးသွားနိုင်သောအခါ၌လည်း မိန်းမကို မမြင်လို မြင်ခြင်းငှာ မတတ်ကောင်း။ ထိုကြောင့် ဖခင်မင်းကြီးသည် ထို အနိတ္ထိဂန္ဓမင်းသားအား အသီးအခြားဖြစ်သော အရပ်၌ အိမ်တော်ကို လည်းကောင်း၊ ဈာန်ဝင်စားရာ ဈာန်အိမ်ကို လည်းကောင်း၊ ဆောက်လုပ်၍ပေးရ၏။
မိန်းမမွေ့ရန် မင်းကြီးကြံ
မင်းကြီးသည် သားတော် တစ်ဆယ့်ခြောက်နှစ်အရွယ်သို့ ရောက်သောအခါ “ငါ့အား တခြားသားတော်လည်းမရှိ၊ ဤသားတော်တစ်ယောက်သာ ရှိသည်၊ ဤသားတော်ကား မာတုဂါမတို့ကိုလည်း မသုံးဆောင်၊ မင်းအဖြစ်ကိုလည်း အလိုမရှိသည် ဖြစ်လတ္တံ့၊ ငါ့မှာလည်း သားရခဲ၏” ဟု ကြံစည်၍သာနေ၏။
ထိုအခါ ယောကျ်ားအသွင်ဖြင့် ဝတ်ဆင်ကာ လုပ်ကျွေးလျက် အကအသီ၌ လိမ္မာ၍ မင်းသားကို မိမိအလိုသို့ပါလာအောင် စွမ်းဆောင်နိုင်သော ကချေသည်မတစ်ယောက်သည် မင်းကြီးထံသို့ ချည်းကပ်ခစားကာ “အရှင်မင်းကြီး ... အဘယ်သို့ ကြံစည်သနည်း - စိုးရိမ်တော်မမူပါနှင့်၊ ဘယ်လိုပဲဖြစ်ဖြစ် ထိုမင်းသားကို အကျွန်ုပ်အလိုသို့ပါအောင် ဖြားယောင်းသွေးဆောင်၍ ကာမဂုဏ် အရသာကို သိစေပါမည်” ဟု လျှောက်ထားလေ၏။ မင်းကြီးသည် “သူငယ်မ ... ငါ့သားတော်ကို သင်သည် အကယ်၍ ဖြားယောင်းသွေးဆောင်နိုင်အံ့ ငါ့သားတော်သည် မင်းဖြစ်လတ္တံ့၊ သင်သည်လည်း မိဖုရားကြီး ဖြစ်လတ္တံ့” ဟု မိန့်တော်မူ၏။
မင်းသားပျိုဖြူ မိန်းမနှင့်မြှူ
ကချေသည်မသည် “အရှင်မင်းကြီး ... စိုးရိမ်တော်မမူပါနှင့်၊ သားတော်ကို ဖြားယောင်းသွေးအောင်ခြင်းမှာ အကျွန်ုပ်၏တာဝန် ဖြစ်ပါစေ” ဟု လျှောက်ထားပြီးလျှင် အစောင့်အရှောက်တို့ထံသို့ ချဉ်းကပ်၍ “ဦးရီးတို့ ... အကျွန်ုပ်သည် မိုးသောက်ထသောအခါလာ၍ အရှင့်သား အိပ်ရာဝယ် ဈာန်အိမ်ပြင်ပမှာနေလျက် သီချင်းဆိုပါမည်။ အရှင့်သားသည် အကယ်၍ အမျက်ထွက်ငြားအံ့၊ အကျွန်ုပ်အား ပြောကြားပါ၊ ထွက်သွားပါမည်။ အကယ်၍ နားထောင်ငြားအံ့၊ အကျွန်ုပ်အား ပြောကြားပါ” ဟု မှာထားလေ၏။ အစောင့်အရှောက်တို့လည်း ကောင်းပြီဟု ဝန်ခံကြကုန်၏။
ထိုကချေသည်မသည် မိုးသောက်သောအခါ အိပ်ရာဈာန်အိမ်အပြင်ပသို့လာ၍ သာယာစွာသော အသံဖြင့် သီချင်းကို သီဆို၏။ စောင်းကိုလည်းတီး၏။ ထိုသီချင်းသံနှင့် စောင်းသံသည် တစ်မျိုးသည် တစ်မျိုးကို မလွန်စေဘဲ ညီမျှလေ၏။ အလွန် သာယာနာပျော်ဖွယ်ရှိ၏။ အနိတ္ထိဂန္ဓမင်းသားသည် နားထောင်လျက် လျောင်း၏။ နက်ဖြန်နေ့၌လည်း အနီးသို့လာ၍ သီဆိုတီးမှုတ်စေ၏။ နောက်တစ်နေ့၌ကား ဈာန်အိမ်တွင်း၌ တီးမှုတ်စေ၏။ နောက်တစ်နေ့၌ကား မိမိအနီး၌ တီးမှုတ်စေ၏။
မိန်းမစွဲပြန် ပြည်နှင်ခံ
ဤသို့အစဉ်သဖြင့် မိန်းမ သီချင်းသံနှင့်တီးမှုတ်သံကို ကြားရသောအခါ အနိတ္ထိဂန္ဓမင်းသား၏ သန္တာန်ဝယ် ကိန်းအောင်းအေသော အနုသယ ကိလေသာတို့သည် တဖြည်းဖြည်း ထကြွသောင်းကျန်းကာ ကချေသည်မ၌ လူတို့အကျင့်ကို မှီဝဲရသည်ရှိသော် ကာမဂုဏ်အရသာကိုသိ၍ မိန်းမအရသာ မည်သည်ကို သူတစ်ပါးအား မပေးတော့အံ့ - ဟု သန်လျက်ကိုင်ပြီးလျှင် ခရီးအလယ်သို့ထွက်၍ ယောကျ်ားကိုမြင်လျှင် ခုတ်သတ်ရန် လိုက်လေ၏။
ထိုအခါ အဖမင်းကြီးသည် သားတော်ကို ဖမ်းစေ၍ ထိုကချေသည်မနှင့်ပင် မြို့တော်မှ နှင်ထုတ်ရလေ၏။ အနိတ္ထိဂန္ဓမင်းသားလည်း ကချေသည်မကို ယူဆောင်ကာ တောသို့ဝင်၍ ဂင်္ဂါမြစ်အောက်သို့ သွားပြီးလျှင် ဂင်္ဂါမြစ်ကိုကူးကာ ဂင်္ဂါမြစ်နှင့် သမုဒ္ဒရာအကြားတွင် ကျောင်းသင်္ခမ်းဆောက်လုပ်၍ နေလေ၏။ ကချေသည်မသည် ကျောင်း၌နေကာ သစ်မြစ်သစ်ဥတို့ကို ပြုတ်ရ၏။ မင်းသားသည် တောသို့သွားကာ သစ်သီးကြီးငယ်ကို ဆောင်ယူရ၏။
မိန်းမလှည့်ပတ် ဈာန်ယာဉ်ပြတ်
တစ်နေ့သ၌ အနိတ္ထိဂန္ဓမင်းသားသည် သစ်သီးကြီးငယ် ရှာဖွေရန် တောသို့သွားသည်ရှိသော် သမုဒ္ဒရာကျွန်းငယ်၌ နေသော ရသေ့တစ်ပါးသည် ဆွမ်းခံအံ့သောငှာ ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် လာလတ်သော် မီးခိုးကိုမြင်၍ ဆင်းသက်ကာ အနီးတွင်ရပ်၏။ ကချေသည်မသည် ရသေ့ကိုမြင်လျှင် “အရှင်ဘုရား ... ကျက်ရုံ ခေတ္တဆိုင်းငံ့တော်မူပါ” ဟု လျှောက်ထား၍ ဆိုင်းငံ့စေလျက် မိန်းမတို့ အမူအရာဖြင့် ဖြားယောင်းသွေးဆောင်ကာ ဈာန်မှယုတ်လျော့စေပြီးလျှင် ရသေ့၏ မြတ်သောအကျင့်ကို ပျောက်ကွယ်စေ၏။
ထိုအခါ ရသေ့လည်း အတောင်ကျိုးပြတ်သော ငှက်ကဲ့သို့ဖြစ်၍ ထိုကချေသည်မကို တပ်မက်စွဲလမ်းလျက် မစွန့်လွှတ်နိုင်ရကား ထိုအရပ်မှာပင် တစ်နေ့ပတ်လုံး နေ၏။ ပြန်လာသော အနိတ္ထိဂန္ဓမင်းသားကိုမြင်လျှင် လျင်မြန်စွာ သမုဒ္ဒရာသို့ ရှေးရှုပြေး၏။ မင်းသားမြင်လျှင် ဤရသေ့ကား မုချငါ့ရန်သူ ဖြစ်လတ္တံ့ဟု အောက်မေ့လျက် သန်လျက်ကို ကိုင်စွဲကာ လိုက်လေ၏။ ရသေ့လည်း ကောင်းကင်သို့ ပျံတက်မည့် အမူအရာကိုပြ၍ သမုဒ္ဒရာသို့ကျလေ၏။
မိန်းမပြစ်မြင် ဈာန်နှင့်ယှဉ်
အနိတ္ထိဂန္ဓမင်းသားသည် ရသေ့၏ အမူအရာကိုမြင်လျှင် ဤရသေ့ကား ကောင်းကင်ဖြင့် ပျံသန်းကာ ကြွလာသောရသေ့ ဖြစ်ဟန်တူသည်။ ဈာန်မှ ယုတ်လျော့သွားသောကြောင့် သမုဒ္ဒရာတွင်ကျရ၏။ ငါသည် ရသေ့၏ ကိုးကွယ်ရာ ဖြစ်ခြင်းငှာသင့်၏ဟု ကြံစည်ကာ ကမ်းနား၌ ရပ်လျက် -
“ဤရသေ့ကား - တန်ခိုးဖြင့် ရေကိုမကွဲပြားမတုန်လှုပ်စေဘဲ လာပြီးလျှင် မိန်းမနှင့် ရောနှောဆက်ဆံမိ၍ သမုဒ္ဒရာ၌ နစ်မြုပ်ရ၏။
မိန်းမတို့ကား - လည်စေတတ်ကုန်၏။ မာယာများကုန်၏။ မြတ်သောအကျင့်ကို ဖျက်ဆီးတတ်ကုန်၏။ အပါယ်၌ နစ်မြုပ်တတ်ကုန်၏။ ထိုအကြောင်းကို သိသော ပညာရှိသည် မိန်းမတို့ကို ဝေးဝေးမှ ရှောင်ကြဉ်ရာ၏။ မိန်းမတို့ကား - ယောကျ်ားတို့ကို အလိုဆန္ဒတူမျှဖြင့် လည်းကောင်း၊ ပစ္စည်းဥစ္စာဖြင့်လည်းကောင်း ပေါင်းသင်ဆက်ဆံကြ၏။ မီးသည် မိမိမှီရာထင်းကို လောင်ကျွမ်းစေသကဲ့သို့ မိမိတို့ ပေါင်းသင်းဆက်ဆံမှီခိုရာ ယောကျ်ားကို လျင်မြန်စွာ လောင်ကျွမ်းစေကုန်၏” –
ဟု ရသေ့အား ပြောဆိုလေ၏။ ရသေ့လည်း မင်းသား၏ စကားကိုကြား၍ သမုဒ္ဒရာအလယ်မှာပင် ကွယ်ပျောက်လေပြီးသောဈာန်ကို တစ်ဖန်ဖြစ်စေ၍ ကောင်းကင်ခရီးဖြင့်ပင် မိမိနေရာသို့ သွားလေ၏။
ဗောဓိကုန်းရွာ၊ ထီကွေ့
ဗောဓိကုန်းရွာ၊ ထီကွေ့
စူဠပလောဘနဇာတ်
ရသေ့အားကျ တရားရ
အနိတ္ထိဂန္ဓမင်းသားသည် ရသေ့၏ အာနုဘော်ကို မြင်လျှင် ဤရသေ့ကား လေးသော ကိုယ်ရှိလျက် ဝါဂွမ်းစိုင်ကဲ့သို့ ကောင်းကင်၌ ပျံသန်းကာ သွားနိုင်၏။ ငါသည်လည်း ဈာန်ကိုဖြစ်စေ၍ ကောင်းကင်၌သွားခြင်းငှာ သင့်၏ဟု ကြံစည်ပြီးလျှင် ကျောင်းသင်္ခမ်းသို့သွားကာ ထိုကချေသည်မကို လူ့ပြည်သို့ဆောင်ပြီးလျှင် သင်အလိုရှိရာ သွားလေတော့ဟု လွှတ်လိုက်၏။ မိမိမူကား တောသို့ဝင်ကာ ရသေ့ရဟန်းပြုပြီးလျှင် ကသိုဏ်းပရိကံကို အားထုတ်စီးဖြန်းလျက် အဘိညာဉ်သမာပတ်ကု ဖြစ်စေ၍ သေလွန်သောအခါ ဗြဟ္မာ့ပြည်သို့ လားလေ၏။
ဤဒေသနာတော်ကိုဆောင်၍ သစ္စာကိုပြသည်၏အဆုံး၌ သာသနာတော်၌ ငြီးငွေ့ပျင်းရိသော ရဟန်းသည် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌တည်လေ၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ရဟန်းတို့ -
ထိုအခါ အနိတ္ထိဂန္ဓမင်းသားသည် - ယခုအခါ ငါဘုရား ဖြစ်လာပြီ -
မုန်းချောင်း
မုန်းချောင်းသည် ချောင်းဟုခေါ်သော်လည်း အမှန်မှာ မြစ်ကလေးဖြစ်၏။ ၁၉၆ မိုင်ရှည်လျားသည်။ ဧရာဝတီမြစ်၏ လက်တက်ဖြစ်၍ ဧရာဝတီမြစ်အတွင်းသို့ လက်ျာ ဖက်ကမ်းမှ စီးဝင် ပေါင်းဆုံသည်။ မုန်းချောင်းသည် တောင်ပိုင်း ချင်းတောင်ခရိုင်ရှိ ဝိတိုရိယတောင် (ခေါ်) ခေါနုသုမ် (ခေါ်) နတ်မတောင်ထိပ်၏ အနောက်ဘက်နှင့် မြောက်ဘက်ရှိ တောင်များတွင် မြစ်ဖျားခံသည်။ အစသော် တောင်ဘက်သို့ လမ်းပြောင်းပြီးနောက် မင်းဘူးခရိုင် အတွင်းသို့ စေတုတ္တရာမြို့နယ်၏ အနောက်မြောက်ဘက်မှ စီးဝင်သည်။ စေတုတ္တရာ မြို့နယ်ကို မြောက်မှ တောင်သို့ နှစ်ပိုင်းအတိမျှ ပိုင်း၍ စီးသည်။ ထိုနောက် ပွင့်ဖြူမြို့နယ်တွင်းသို့ ဖြတ်သန်း စီးဆင်းသည်။ မဲဇလီရွာမှစ၍ မြေပြန့်တွင်းသို့ ရောက်သည်။
မဲဇလီရွာမှ ဧရာဝတီမြစ်နှင့် ဆုံရာအထိ အတည့်တိုင်းလျှင် မိုင် ၃ဝ ကျော် ရှိ သည်။ မြစ်ရိုးတစ်လျှောက်မှ တိုင်းလျှင် မူကားနှစ်ဆမျှရှိပေမည် ။ မုန်းချောင်းကမ်းဘေးမှာထက် မြို့ရွာများ ပိုမို တည်ရှိသည်။ မုန်းချောင်းဘေးတွင် မဲဇလီအောက်ဘက်မှစ၍ ရွာပေါင်း ၁ဝဝကျော်ရှိ၍ မြစ်ချောင်း၏ တစ်ဖက်တစ်ချက် အမျှပင် တည်ရှိသည်။ သို့ရာတွင် ပြောပလောက်သည်တို့ကား စေတုတ္တရာ၊ ပွင့်ဖြူစသည်တို့သာလျှင်ဖြစ်၏။ မဲဇလီရွာအထက် ၄၅ မိုင်အထိ လှေများ တစ်နှစ်ပတ်လုံး ကူးလူးသွားလာနိုင်သည်။ မိုးအခါတွင် လှေများဖြင့်သာ ဖြတ်ကူးနိုင်သော်လည်း နွေအခါ၌ အချို့နေရာများတွင် ကျောက်ဆောင်များကို ကျော်ဖြတ်၍ ကူးသန်းနိုင်သည်။ မုန်းချောင်း မြစ်ဝှမ်းရှိ မြေသည် မန်းချောင်း မြစ်ဝှမ်းမှာထက် ပို၍ ပွသည်။ ဆည်မြောင်းများ ဖောက်လုပ်၍ ရေသွယ်မည်ဆိုပါက မန်းချောင်းမှာကဲ့သို့ပင် တောင်ခြေ တစ်လျှောက်မှသည် ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းအထိ စိုက်ပျိုးနိုင်သည်။ မဲဇလီ အောက်ဘက်ဆီတွင် မုန်းချောင်းမြစ်ဝှမ်းသည် ၁ မိုင်မျှ ကျယ်ဝန်းသည်။ ထိုမှအောက်ဘက် ၁၈ မိုင် အကွာ ကျွဲတဲသို့ရောက်လျှင် ၆ မိုင်ရှိ၍ ထိုမှလွန်ပြန် သော် အလျား ၁၃ မိုင် အနံ ၇ မိုင်ခန့်ရှိသော မြေပြန့်ရှိ၏။ မြေလည်းကောင်းမွန် သည်။
မဲဇလီရွာ အထက် မြောက်ဘက်တွင် ရှေးမြန်မာမင်းများလက်ထက်က တူးမြောင်း တစ်ခု တူးဖောက်ခဲ့သည့် အထောက်အထားများ တွေ့ရသည်။ အခြား တူးမြောင်းတစ်ခုမှာ မဲဇလီ၏ အောက်ဘက် ၁ဝ မိုင်ခန့် အကွာ တောင်ဘက်ကမ်းမှ ပြည်လုံးကျော်၏ အနောက်ယွန်းယွန်းတွင် ရှိခဲ့သည်။ အချို့နေရာများတွင် မုန်းမြစ်ကြောင်း ပြောင်းသည့် လက္ခဏာများ ရှိသည်။ ၁၉ဝ၈ ခုနှစ်ခန့်က မုန်းမြစ်ဝနှင့် ၃၄ မိုင်ကွာဝေးသော မဲဇလီရွာတွင် ရေလွှဲဆည်ကို စတင် ပြုလုပ်၍ ယခုအခါ မုန်းတူးမြေင်းစုဖြင့် ရေသွယ်ကာ လယ်ယာစိုက်ပျိုး လုပ်ကိုင်လျက်ရှိသည်။ မုန်းတူးမြောင်းစုသည်ကား မင်းဘူးခရိုင်ရှိ တူးမြောင်းစု ၃ စု အနက် အလယ်တူးမြောင်းစု ဖြစ်၏။ အခြား တူးမြောင်း ၂စုမှာ ကား စလင်းတူးမြောင်းစုနှင့် မန်း တူးမြောင်းစုတို့ ဖြစ်သည်။ မုန်းတူးမြောင်းကို အမှီပြုလျက်ရှိသည့် ရေသောက်မြေ ဧကပေါင်း မှာ ၇၉,၁၄ဝ ဖြစ်လေသည်။
အမည်တွင်လာပုံ
မုန်းချောင်းကို ဒေသခံ ချင်းပုံချင်း၊ မရင်းချင်း နှင့် လုံပေါချင်း လူမျိုးများ၏ ချင်းဘာစကားအရ ဟောလုံ ဟု ခေါ်ဆိုသည်။
မုန်းချောင်းတစ်လျှောက်ရှိ ဆည်တမံများ
ချောင်းဖျားမှ ချောင်းဆုံးအထိအစဉ်အလိုက်-
မုန်းချောင်း(မြစ်)အတွင်းသို့ စီးဝင်သောချောင်းလက်တက်များ
ချောင်းဖျားမှချောင်းဆုံးအထိအစဉ်အတိုင်း
စူဠပလောဘနဇာတ်
ဇာတ်ပေါင်း
ဟု ဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
မုန်းချောင်း
ရေဝေမြေမျက်နှာသွင်ပြင်အနေအထား
စတင်စီးဆင်းရာချောင်းဖျားသည် ချင်းပြည်နယ်၊ ချင်းတောင်တန်း ကန်ပက်လက်မြို့နယ် ရှိ ဝိတိုရိယတောင် (ခေါ်) နတ်မတောင် (ခေါ်) ခေါနုသုမ် တွင် ချောင်းဖျားခံသည်။ ချောင်းလက်တက်ငယ်များ မြောက်မြားစွာရှိနေသောကြောင့် ကိုလိုနီခေတ်က မုန်းချောင်းကို မုန်းမြစ်ဟုသုံးနှုန်းခေါ်ဝေါ်ခဲ့ကြသည်။ ချင်းတွင်းမြစ်နှင့် မူးမြစ်ပြီးလျှင် ဧရာဝတီမြစ်အတွင်းသို့ အနောက်ဘက်ခြမ်းမှ စီးဝင်သော မြစ်လက်တက် ချောင်းလက်တက်များထဲတွင် တတိယမြောက် အကြီးဆုံးနှင့် ရေစီးအားအများဆုံးဖြစ်သည်။ ချောင်း၏အနောက်ဘက်ခြမ်းသည် ရခိုင်ရိုးမ တောင်တန်းများဖြစ်ပြီး မိုးကောင်းစွာရကာ တစ်နှစ်ပတ်လုံး ရေရှင်သော ချောင်းလက်တက်ငယ်များ အများအပြားရှိကြသည်။ ဒွေးချောင်း၊ ချီချောင်း၊ အောင်းချောင်း၊ ဆီမီးချောင်း နှင့် ကြီးချောင်းတို့မှာ တစ်နှစ်ပတ်လုံးရေစီးသော ထင်ရှားသော ရေရှင်ချောင်းကြီးများဖြစ်ကာ ၎င်းချောင်းငယ်များ ဘေးတွင် မှီတင်းနေထိုင်ကြသော ဒေသခံ ချင်း နှင့် ဗမာ တိုင်းရင်းသားတို့သည် သီးနှံတစ်ရာသီခံသော ကိုယ်ထူကိုယ်ထ သစ်ဝါးဆည်များပြုလုပ်ကြကာ ရေသွင်း၍ စပါးစိုက်ပျိုးကြသည်။ သို့သော်လည်း မြေပြန့် ဧရိယာ အနည်းငယ်သာရှိသဖြင့် လယ်စိုက်ဧကနည်းပါးသည်။ ချောင်း၏အရှေ့ဘက်ခြမ်းသည် ပုံတောင်ပုံညာတောင်တန်း၏အဆက်ဖြစ်သော မြင်းညောင်းတောင်တန်း နှင့် နွားမတောင်တန်းကြီးများ ရှိနေပြီး မြေပြန့်ဒေသနှင့် ပိုမိုနီးကပ်သဖြင့် မိုးရေရရှိမှု နည်းပါးသော်လည်း နွေရာသီမျှသာ ရေခန်းခြောက်သည့် ချောင်းလက်တက်များ ရှိကြသည်။ ပန်းအိချောင်း၊ ထီးချောင်း နှင့် ပဇောချောင်းတို့မှာ ထင်ရှားကြပြီး အနောက်ဘက်ခြမ်းရှိချောင်းများကဲ့သို့ ရေစီးအားမများပြားလှပေ။
သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး
ရာသီမပြတ်ရေစီးပမာဏ အားကောင်းသောကြောင့် ဒေသတွင်း တစ်ရွာနှင့်တစ်ရွာ သွားလာကြရာတွင် ဒေသတွင်းလက်ဖြစ် သစ်လုံးထွင်းလှေများကို အသုံးပြု၍ လှော်တက် ထိုးဝါးများဖြင့် လှော်ခတ်ကာ ထက်အောက်စုန်ဆန်သွားလာကြသည်။ လှေငယ်ကလေးများသာဖြစ်၍ အထက်ဖျားတွင် ချင်းပြည်နယ် ကန်ပက်လက်မြို့နယ်၊ လဲပုံရွာ အထိ သွားလာနိုင်ကြသည်။ မုန်းချောင်းအောက်ပိုင်း ပွင့်ဖြူမြို့နယ်တွင်မူ အင်ဂျင်စက်တပ်လှေများဖြင့် သွားလာကြသည်။ မုန်းချောင်းဒေသသည် သစ်ဝါးအထူးထွက်သော ဒေသဖြစ်သည်နှင့်အညီ သစ်ဖောင်ငယ်များ နှင့် ဝါးဖောင်များ မျှောရာတွင်လည်း မုန်းချောင်းကို အသုံးပြုကြသည်။
စူဠပလောဘနဇာတ်
ဆောင်ပုဒ်
(၁) မိန်းမတို့မူ၊ စင်ကြယ်သူ၊ စွန်းမြူညစ်ထေးစေ။
မုန်းချောင်း
စိုက်ပျိုးရေးအတွက်အသုံးပြုပုံ
မုန်းချောင်းတစ်ဘက်တစ်ချက်စီတွင် အနည်းငယ်ပြန့်ပြူးသောမြေအနေအထား ဧရိယာ အနည်းငယ်ရှိသဖြင့် မုန်းချောင်းမှရေကို တစ်ဘက်ပိတ်ဆည်များတည်ဆောက်သွယ်ယူလျှက် ဆန်စပါးကို အဓိက စိုက်ပျိုးကြသည်။ ၎င်းဆည်များသည် ဒေသခံလယ်သမား၏ တစ်နှစ်တစ်ကြိမ် တည်ဆောက်ရသော တစ်ရာသီခံ ယာယီ သစ်ဝါးဆည်များသာ ဖြစ်ကြပြီး မိုးတွင်းကာ ရေကြီးသောအခါ တိုက်စား ဖြိုဖျက်ခြင်း ခံရသည်။ သို့ဖြစ်၍ တစ်နှစ်လျှင်တစ်ကြိမ် နှစ်စဉ်အမြဲ ပြန်လည်ဆောက်ရသော ဆည်အမျိုးအစားများဖြစ်ကြသည်။ ထင်ရှားသော ကိုယ်ထူကိုယ်ထ သစ်ဝါးဆည်များမှာ တို့ဖြစ်ကြသည်။ သို့ရာတွင် ယခုအခါ အစိုးရဆည်စီမံကိန်းများ တည်ဆောက်နေပြီး တည်ဆောက်ပြီးစီးပါက ရိုးရာအစဉ်အလာအရ တည်ဆောက်လာကြသော ယာယီ သစ်ဝါးဆည်များမှာ ပပျောက်သွားဖွယ်ရှိသည်။
မကျီးပင်ဆိပ်ရွာ၊ ညောင်ပင်ကြီးကွင်း
မကျီးပင်ဆိပ်ရွာ၊ ညောင်ပင်ကြီးကွင်း
မုန်းချောင်း
ချောင်းကူးတံတားများ
ချောင်းကူးတံတားကြီး ၃စင်းသာ ရှိသည်။
စူဠပလောဘနဇာတ်
ဆောင်ပုဒ်
(၃) မှီရာယောကျ်ား၊ အိမ်ရှင်အား၊ မီးလားပူလောင်ပေ။
စူဠပလောဘနဇာတ် ပြီး၏။
မြင့်မြတ် (ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်)
မြင့်မြတ်သည် မြန်မာနိုင်ငံသား အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၆ ခုနှစ် ဇွန်လလောက်တွင် အနုပညာနယ်ပယ်ထဲသို့ စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ပထမဆုံးရိုက်ကူးခဲ့သော ဇာတ်လမ်းအမည် မိထွေးဟူသော ဇာတ်ကားဖြစ်သည်။မြင့်မြတ်သည်ဟာသရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားကြီးများတွင်နာမည်ကြီး၍အောင်မြင်မူများရရှိနေသော သရုပ်ဆောင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။
ဝါးနက်ချွန်ရွာ၊ ကျောက်ပြောက်
ဝါးနက်ချွန်ရွာ၊ ကျောက်ပြောက်
ထန်းကုန်း (ခ) တောင်တန်းကုန်းရွာ၊ ဦးပိတ္ထုတ်ရွာမ
ထန်းကုန်း (ခ) တောင်တန်းကုန်းရွာ၊ ဦးပိတ္ထုတ်ရွာမ
ဖိုင်ဝူရွာ၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်
ဖိုင်ဝူရွာ(Hpaiwu)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်၊ ဇခုန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၈၉၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဇခုန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၈၁ ဦး၊ မ ၆၂၁ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၃၀၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝိုင်းမော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တိုးချဲ့ရွာရွာ
တိုးချဲ့ရွာရွာ
လာဟိ + မတ်လမ်းရွာ၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်
လာဟိ + မတ်လမ်းရွာ (Larhi+Matlan)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်၊ နားခိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၄၆၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နားခိုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၈၇ ဦး၊ မ ၆၇၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လယ်ပြင်စုရွာ၊ ထီကွေ့
လယ်ပြင်စုရွာ၊ ထီကွေ့
ခွေးထီးရွာ၊ ဖါပွေ
ခွေးထီးရွာ၊ ဖာပွေ
ဂျာမန်အနုပညာ
ဂျာမန်အနုပညာ
ဂျာမန်ပန်းချီဆေးရေးပညာ ၁၅ ရာစုနှစ် အစလောက်ဆီက စတင်ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်ဟု ဆိုကြသည်။ သို့သော် ထိုခေတ်က မှတ်သားလောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်ကြီးများ မပေါ်ပေါက်သေးချေ။ ဖလန်းဒါးနယ်တွင် ဟူးဗတ်ဗန်အိုက် အမည်ရှိ ပန်းချီဆရာ ကြီးသည် သူ၏စိတ်ကူးတွင် ထင်မြင်သော နတ်ပြည်၏ ပုံသဏ္ဌာန်ကို ရေးဆွဲနေသည့်အချိန်တွင် ဂျာမန်တို့ကလည်း သူတို့စိတ်ကူးတွင် ထင်မြင်နေသော နတ်ပြည်ကို မှန်းဆကာ ရေးခြယ်လျက် ရှိကြသည်။ သူတို့၏ အမြင်တွင် နတ်ပြည်ဆို သည်မှာ ပန်းမျိုးစုံပွင့်သော နတ်ဥယျာဉ်ကြီး တစ်ခုဖြစ်၍ ထိုဥယျာဉ်ကြီးထဲတွင် သူတော်သူမြတ်များ စံပျော်နေထိုင်ကြ သည်ဟု အယူရှိကြသည်။ ၁၅ ရာစုနှစ် ဒုတိယပိုင်းသို့ ရောက် သောအခါ ဂျာမန်တို့သည် ဖလန်းဒါး အနုပညာရပ်များကို အထူးပင်လေးစားလာကြသဖြင့် ဂျာမန်ပန်းချီဆရာတို့သည် ဖလန်းဒါးနယ်သို့ သွားရောက်၍ ပန်းချီပညာကို လေ့လာကြ လေသည်။ သို့ဖြစ်ရကား ထိုခေတ်က ဂျာမန်အနုပညာမှာ ဖလန်းဒါး အနုပညာဖြစ်သည်ဟု ဆိုနိုင်ပေသည်။
ဂျာမန်ပန်းချီပညာသည် နိုင်ငံခြားမှ နွယ်လာခဲ့သည်ဖြစ်စေ ကာမူ ပန်းပုထုလုပ်ခြင်းပညာမှာ ဂျာမန် အနုပညာစစ်စစ် ဖြစ် သည်။ ထိုပညာမှာ ဂျာမနီနိုင်ငံတွင် ရှေးနှစ်ပေါင်းများစွာကပင် ပေါ်ပေါက်ခဲ့၍ ဂျာမန်တို့၏ ရှေးအကျဆုံး အနုပညာတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ ပန်းနွယ်ပန်းခက် ပုံသဏ္ဌာန်များနှင့် လှပသော ရုပ်လုံးများကို သစ်သားပေါ်၌ ပန်းပုထုလုပ်သောအတတ်တွင် ဂျာမန်တို့သည် ထူးကဲလှပေသည်။
ဂျာမန်တို့၏ အကောင်းဆုံး အနုပညာတစ်ရပ်မှာကား ပန်းပု ပညာပင် ဖြစ်ချေသည်။ ဂျာမန်အနုပညာသည်များသည် သစ် သားဖြင့် ရုပ်လုံးထုရာ၌ ကျွမ်းကျင်ကြ၏။ လက်ရာလည်း ကောင်းမွန်၏။ ခရစ်ယာန်ဘုရားရှိခိုးကျောင်းများအတွင်း တွေ့ရှိ ရသော ပလ္လင်နောက်ခံ တံကဲများ၌ ထုလုပ်သော ရုပ်တုရုပ်လုံး များက ဂျာမန်တို့၏အနုပညာလက်ရာကို ပြောင်မြောက်ကြောင်း သက်သေခံလျက်ရှိ၏။ ဂျာမန်အနုပညာသမားမှန်လျှင် ထို အတတ်ပညာတွင် ကျွမ်းကျင်ကြသည်ချည်း ဖြစ်ကြ၏။ ထိုသူ များအနက် မာတင်ရှုန်ဂေါင်ဝါသည် အလွန်ထင်ရှားသည်။ သူသည် ကြေးပြားပေါ်တွင် ပုံထွင်းသော အတတ်၌လည်း အလွန်ကျွမ်းကျင်ပေသည်။ အလိုရှိသော ပုံပေါ်လာအောင် ကြေးပြားပေါ်တွင် ချွန်ထက်သောကိရိယာတစ်ခုဖြင့် သေးငယ် သောမျဉ်းများကို ရေးဆွဲပြီးလျှင် ထိုမျဉ်းငယ်များတွင် မင်ကို လောင်းထည့်သည်။ ထိုစက္ကူချပ်ကို ဖိနှိပ်ကူးယူလိုက်လျှင် ရုပ်ပုံ ပေါ်လာလေသည်။ ဤနည်းဖြင့် ရုပ်ပုံအများ ရနိုင်သည်။ နောင်အခါ၌ ကြေးပြားပေါ်တွင် ထွင်းသောနည်းကိုယူ၍ သစ် သားပေါ်တွင် ပုံထွင်းသော အတတ်ပညာသည် တွင်ကျယ်၍ လာလေသည်။