လယ်ယာမြေနည်းဥပဒေ
၁၀၃။	မြေနုကျွန်းမြေများသည် လည်းကောင်း၊ မြေနုကျွန်းမြေ သို့မဟုတ် ကမ်းခြေနှင့် ဆက်စပ်၍ ပေါ်ထွန်းလာသော မြေနုများသည်လည်းကောင်း အရွယ်အစားအားဖြင့်ဖြစ်စေ၊ တည်နေရာအားဖြင့် ဖြစ်စေ၊ ပုံသဏ္ဌာန်အားဖြင့်ဖြစ်စေ နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း ပြောင်းလဲလေ့ရှိသဖြင့် ပေါ်ထွန်းသော မြေနုကျွန်းမြေ နှင့်စပ်လျဉ်း၍ လုပ်ပိုင်ခွင့်ကို နှစ်စဉ်ချထားရမည်။ ၁၀၄။	မြေနုကျွန်းမြေလုပ်ပိုင်ခွင့်ကို တစ်နှစ်တစ်ရာသီအတွက်သာ ချထားရမည်ဖြစ်ပြီး နှစ်စဉ်နွေထယ်ရေး အမီ ကျွန်းရေမလွှမ်းမိုးမီကတည်းကပင် ကြိုတင်စီမံထားရမည်။ ၁၀၅။	မြေနုကျွန်းမြေ လုပ်ပိုင်ခွင့်ချထားရေးအတွက် စီမံခန့်ခွဲရာတွင် မြို့နယ်လယ်ယာမြေစီမံခန့်ခွဲမှု အဖွဲ့သည်- (က)	ရပ်ကွက် သို့မဟုတ် ကျေးရွာအုပ်စု လယ်ယာမြေစီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့များနှင့် ညှိနှိုင်း၍ ခရိုင် လယ်ယာမြေစီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့၏ အတည်ပြုချက်ဖြင့် မြေနုကျွန်းမြေနှင့် အနီးကပ်ဆုံး ဖြစ်သော ကျေးရွာများကို သတ်မှတ်ရမည်။ (ခ)	မြေနုကျွန်းမြေနှင့်အနီးကပ်ဆုံးကျေးရွာများ၏ ရွာစည်းရိုးနှင့် မြေနုကျွန်းမြေပေါ်ရှိ လုပ်ကိုင်နိုင်သောမြေ၏ အနားရေးတို့ အတိုဆုံးအကွာအဝေးကို နှိုင်းယှဉ်စဉ်းစားရမည်။ ကျေးရွာအုပ်စုနယ်နိမိတ်နှင့် နှိုင်းယှဉ်ခြင်းမပြုရ။ (ဂ)	မြေနုကျွန်းမြေတွင် နယ်နိမိတ်တည်မြဲသွားသော ကျွန်းမြေရင့်များနှင့် စိုက်ပျိုး၍ မရနိုင်သေးသော သဲသောင်မြေများ၊ ကျူတောနှင့် ကိုင်းတောများ မပါဝင်စေရ။ (ဃ)	စိုက်ပျိုးနိုင်သော မြေသားနယ်နိမိတ်ကိုတိုင်းတာ၍ မြေပုံသတ်မှတ်ရေးဆွဲခြင်းနှင့် ဧရိယာ တွက်ချက်ခြင်းများ ဆောင်ရွက်ပြီး တွက်ချက်ရရှိသောဧရိယာအပေါ် အခြေခံရမည်။ ၁၀၆။	မြို့နယ်လယ်ယာမြေ စီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့သည် မြေနုကျွန်းမြေကို လုပ်ပိုင်ခွင့်ချထားရာတွင်- (က)	ယခင်နှစ်က လုပ်ပိုင်ခွင့်ချထားပေးခဲ့မှုကိုလည်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားနိုင်သည်။ သို့ရာတွင် ယင်းအချက်ကိုအဓိက အခြေခံ၍ သတ်မှတ်ခြင်း မပြုရ။ (ခ)	မြေနုကျွန်းမြေနှင့် အနီးကပ်ဆုံးဟုသတ်မှတ်သည့် ကျေးရွာမှ စီးပွားရေး စစ်တမ်းအရ ထွန်ယက်စိုက်ပျိုးနိုင်သော အင်အားရှိသည့် လယ်မဲ့ယာမဲ့များ၊ သူရင်းငှားများနှင့် လယ်ယာ လုပ်သားများကိုသာ လုပ်ပိုင်ခွင့် ချထားပေးရန် ရွေးချယ်ရမည်။ (ဂ)	နည်းဥပဒေခွဲ(ခ)အရ ရွေးချယ်ခံရသူများသည် မြေနုကျွန်းမြေတွင် လုပ်ကိုင်ရပါက ယင်းဒေသ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ သာမန်တောင်သူ လယ်သမား ခံစားရသည့် အကျိုးအမြတ် ခန့်သာ ရရှိစေရန်ရည်မှန်း၍ လူဦးရေအလိုက် လုပ်ပိုင်ခွင့်ဧရိယာ သတ်မှတ်လျာ ထားရမည်။ (ဃ)	နည်းဥပဒေခွဲ(ဂ)အရ သတ်မှတ်သည့်အတိုင်း လုပ်ပိုင်ခွင့်ချထားပေးပါက ယင်းဒေသ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ သာမန် တောင်သူလယ်သမားများထက် ပိုမို မြင့်မားသော အကျိုးအမြတ် ကို ခံစားနိုင်သည့်အခြေအနေ ဖြစ်ပေါ်နေလျှင် အလုပ်အကိုင်အခွင့်အလမ်း နည်းပါးသည့် ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ အနီးဆုံးကျေးရွာများမှ ထွန်ယက်စိုက်ပျိုးနိုင်သောအင်အား ရှိသည့် လယ်မဲ့ယာမဲ့များ၊ သူရင်းငှားများနှင့် လယ်ယာလုပ်သားများကို ထပ်မံဖြည့်စွက်၍ လုပ်ပိုင်ခွင့် ဧရိယာ သတ်မှတ် လျာထားရမည်။ (င)	တောင်သူလယ်သမား အိမ်ထောင်သားစု တစ်စုအတွက် သတ်မှတ်လျာထားသည့် ဧရိယာ အတိုင်း အကွက်များရိုက်၍ အမှတ်စဉ်တပ်ထားရမည်။ (စ)	ရွေးချယ်ထားသည့် တောင်သူလယ်သမား အိမ်ထောင်သားစုများအား ယင်းတို့၏ ကျေးရွာ နှင့် နီးစပ်ရာ အကွက်များကို မဲစနစ်ဖြင့် ချထားပေးရမည်။ ၁၀၇။	မြို့နယ်လယ်ယာမြေ စီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့သည် မြေနုကျွန်းမြေ လုပ်ပိုင်ခွင့် ချထားသည့် ကိစ္စရပ်များနှင့် စပ်လျဉ်း၍ မြေနုကျွန်းတစ်ခုချင်းအလိုက် မြေနုကျွန်းမြေ လုပ်ပိုင်ခွင့် ရရှိသူများ မှတ်ပုံတင်စာရင်း(ပုံစံ ၁၇) ဖြင့် ပြုစုထားရှိရမည်။ ၁၀၈။	မြေနုကျွန်းမြေလုပ်ပိုင်ခွင့်နှင့်စပ်လျဉ်း၍- (က)	မြို့နယ်တစ်ခုအတွင်း ရပ်ကွက် သို့မဟုတ် ကျေးရွာအုပ်စု အချင်းချင်း အငြင်းပွားခြင်း ဖြစ်ပါက မြို့နယ်လယ်ယာမြေစီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့သည် ရပ်ကွက် သို့မဟုတ် ကျေးရွာအုပ်စု လယ်ယာမြေစီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့များနှင့် ကွင်းဆင်း စစ်ဆေး၍ ညှိနှိုင်းဖြေရှင်းပြီး ခရိုင် လယ်ယာမြေစီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့မှ တစ်ဆင့် တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လယ်ယာမြေ စီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့သို့ တင်ပြ အဆုံးအဖြတ်ခံယူရမည်။ (ခ)	ခရိုင်တစ်ခုအတွင်း မြို့နယ်အချင်းချင်း အငြင်းပွားခြင်း ဖြစ်ပါက ခရိုင် လယ်ယာမြေ စီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့သည် မြို့နယ်လယ်ယာမြေစီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့များနှင့် ကွင်းဆင်းစစ်ဆေး၍ ညှိနှိုင်းဖြေရှင်းပြီး တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ် လယ်ယာမြေစီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့သို့ တင်ပြအဆုံးအဖြတ် ခံယူရမည်။ (ဂ)	တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ် တစ်ခုအတွင်း ခရိုင်အချင်းချင်း အငြင်းပွား ခြင်းဖြစ်ပါက တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လယ်ယာမြေစီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့က ကွင်းဆင်း စစ်ဆေး၍ ညှိနှိုင်းဆုံးဖြတ်ရမည်။ (ဃ)	တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လယ်ယာမြေစီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့၏ ဆုံးဖြတ်ချက်သည် အပြီးအပြတ်ဖြစ်စေရမည်။ ၁၀၉။	တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အချင်းချင်းအငြင်းပွားသည့် မြေနုကျွန်းမြေများနှင့် စပ်လျဉ်း၍ သက်ဆိုင်ရာ တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လယ်ယာမြေစီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့များက ဗဟိုလယ်ယာမြေ စီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့သို့ တင်ပြ၍ အဆုံးအဖြတ် ခံယူရမည်။ ၁၁၀။	မြေနုကျွန်းမြေနယ်နိမိတ်ကို အငြင်းပွားမှုမရှိဘဲခွဲဝေချထားနိုင်ရန် အုပ်ချုပ်ရေး နယ်နိမိတ်ကို ခေတ်မီမြေတိုင်းကိရိယာများဖြင့် စနစ်တကျ တိုင်းတာမှတ်တမ်းတင်၍ မြို့နယ်၊ ရပ်ကွက် သို့မဟုတ် ကျေးရွာအုပ်စုအလိုက် သတ်မှတ်ထားသည့် အုပ်ချုပ်ရေး နယ်နိမိတ်များတွင် မှတ်တိုင်များ သတ်မှတ် စိုက်ထူရမည်။ ယင်းသို့ဆောင်ရွက်ရန် အခက်အခဲရှိမှသာ ယခင်က သတ်မှတ်ခဲ့သော မြေပြင်ရှိအမာခံ အမှတ်အသားများအရ တိုင်းတာရေးဆွဲ ဖော်ပြထားသည့် အမျှော်မျဉ်းကြောင်း နယ်နိမိတ်အမှတ်အသား များဖြင့် ခွဲခြားသတ်မှတ်ရမည်။ ၁၁၁။	တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ် လယ်ယာမြေစီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့သည် မြေနုကျွန်းမြေ လုပ်ပိုင်ခွင့်ကို စီမံခန့်ခွဲရာတွင် နယ်မြေလုံခြုံရေး၊ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးနှင့် သက်ဆိုင်လာပါက တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့သို့တင်ပြ၍ ဆောင်ရွက်ရမည်။ ၁၁၂။	မြေနုကျွန်းမြေလုပ်ပိုင်ခွင့်ရရှိသူသည်- (က)	တစ်နှစ်တစ်ရာသီသာ လုပ်ပိုင်ခွင့်ရရှိခြင်းဖြစ်သဖြင့် မှတ်ပုံတင်ကြေး ပေးဆောင် ရန် မလိုဘဲ မြေခွန်ကိုသာ ထမ်းဆောင်ရမည်။ (ခ)	မြေနုကျွန်းမြေ လုပ်ပိုင်ခွင့်နှင့်စပ်လျဉ်း၍ ဗဟိုလယ်ယာမြေစီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့နှင့် ဦးစီးဌာနတို့က ထုတ်ပြန်သော အမိန့်ကြော်ငြာစာ၊ အမိန့်၊ ညွှန်ကြားချက်နှင့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများကို လိုက်နာရမည်။