cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ဂရိဒဏ္ဍာရီ
ခေတ်သစ်ကာလ အနက်ထုတ်ဖော်ပြန်ဆိုခြင်း
ဂရိဒဏ္ဍာရီကို ခေတ်သစ်ကာလတွင် နားလည်လာပုံ၏ မူလအစကို ပညာရှင်အချို့က "ခရစ်ယာန်တို့၏ (ဒဏ္ဍာရီအပေါ်) အထင်မြင်သေးမှု ရောစပ်ထားသည့် ရန်လိုမုန်းထားတတ်သော ရိုးရာစဉ်ဆက်သဘောထား"ကို ဆန့်ကျင်ခဲ့ကြသော (၁၈)ရာစု နှောင်းပိုင်းက နှစ်ထပ်ကွမ်းတုံ့ပြန်မှုတစ်ခုဟု ယူဆသတ်မှတ်ကြသည်။ ယင်းသို့ ရိုးရာစဉ်ဆက် ရန်လိုမုန်းထားမှုတွင် ခရစ်ယာန်တို့က ဒဏ္ဍာရီကို မုသားများ (သို့) ယုံတမ်းပုံပြင်များ (fable) အဖြစ် ပုံစံတစ်မျိုးဖြင့် အနက်ထုတ်ဖော်ခြင်းကို စွဲစွဲမြဲမြဲ ဆုပ်ကိုင်ထားခဲ့ကြ၏။ ၁၇၉၅ ဝန်းကျင်ခန့်တွင် ဂျာမနီ၌ ဟိုးမားနှင့် ဂရိဒဏ္ဍာရီများအပေါ် မြင့်တက်လာသော စိတ်ဝင်စားမှုအနေအထားရှိခဲ့ကြ၏။ ဂျာမနီ၊ တက္ကသိုလ်မြို့တစ်မြို့ဖြစ်သော ဂါးတင်ငန် (Göttingen) တွင် ဂန္ထဝင်ဘာသာရပ် ပညာရှင် ယိုးဟန်း မာသိယပ်စ် ဂစ်နာ (Johann Matthias Gesner) သည် ဂရိ(နယ်ပယ်) လေ့လာမှုဘာသာရပ်ကို ပြန်လည်ဖော်ထုတ်ခဲ့၍ ၎င်း၏ ဆက်ခံသူ ဂန္ထဝင်ဘာသာရပ် ပညာရှင် 'ခရစ်ရှန် ဂေါ့တ်လို့ဘ် ဟိုင်းနာ'က အနုပညာသမိုင်းနှင့် ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရှင် 'ယိုးဟန် ယိုအာ့ခ်ဟင်း ဗင်ကယ်လ်မန်း' နှင့်ပူးတွဲလုပ်ဆောင်ကာ ဂျာမနီနှင့် အခြားသော နေရာများ၌ ဒဏ္ဍာရီသုတေသနအတွက် အုတ်မြစ်များချထားပေးနိုင်ခဲ့သည်။
နှိုင်းယှဉ်လေ့လာနည်းစနစ်နှင့် စိတ်ပိုင်းစိစစ်သုံးသပ် နည်းစနစ်
၁၉ရာစုတွင် နှိုင်းယှဉ်လေ့လာ ဝေါဟာရဗေဒဘာသာရပ် ဖွံ့ဖြိုးလာခြင်း၊ ၂၀ ရာစုတွင် လူမျိုးစု သိပ္ပံဘာသာရပ်ဆိုင်ရာ ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုများတို့ကြောင့် ဒဏ္ဍာရီ သိပ္ပံဘာသာရပ် (science of myth) အခြေတည်ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။ အရိုင်းသဘာဝ ဖော်ကျူးတင်ပြခြင်းခေတ် ကတည်းက ဒဏ္ဍာရီလေ့လာမှုတိုင်းသည် နှိုင်းယှဉ်လေ့လာသည့် သဘောဖြစ်လာခဲ့ပေသည်။ ဗီလ်ဟိန်း မန်ဟာ့ဒ် (Wilhelm Mannhardt)၊ ဂျိမ်းစ် ဖရေးဇာ (James Frazer)၊ စတစ်သ် တောမ်ဆန် (Stith Thompson) စသည့်ပုဂ္ဂိုလ်များသည် ရိုးရာပုံပြင်များနှင့် ဒဏ္ဍာရီ အကြောင်းအရာများကို ခွဲခြားရန်နှင့် စုဆောင်ရန် နှိုင်းယှဉ်လေ့လာသည့် ချဉ်ကပ်မှုနည်းလမ်းကို အသုံးချခဲ့ကြသည်။ ၁၈၈၁ တွင် အဒ်ဝါ့ဒ် ဘားနက် တိုင်လာ သည် ၎င်း၏ "ရှေးဦးယဉ်ကျေးမှု" (Primitive Culture) ကိုထုတ်ဝေခဲ့ရာ ယင်းစာအုပ်တွင် နှိုင်းယှဉ်လေ့လာ နည်းစနစ်ကို အသုံးပြုခဲ့ပြီး ဘာသာရေး၏ မူလအစနှင့် ဆင့်ကဲတိုးတက်ဖြစ်ပေါ်လာပုံကို ရှင်းလင်းပြသရန်လည်း ကြိုးပမ်းခဲ့သည်။ တိုင်လာ၏ ရုပ်ဝတ္ထုပိုင်းဆိုင်ရာ ယဉ်ကျေးမှု၊ ဓလေ့ထုံးတမ်းနှင့် အလွန် တသီးတခြားဖြစ်နေသော ယဉ်ကျေးမှုများ၏ ဒဏ္ဍာရီများကို အတူတကွ စုရုံးထုတ်နှုတ်တင်ပြသည့် လုပ်နည်းလုပ်ဟန်သည် ကားလ် ယွန်း နှင့် ဂျိုးဇက် ကမ်းဘဲလ် တို့နှစ်ဦးလုံးကို လွှမ်းမိုးနိုင်ခဲ့သည်။ မက်ခ်စ် မွတ်လာသည်လည်း ဒဏ္ဍာရီလေ့လာရာတွင် နှိုင်းယှဉ်လေ့လာ ဒဏ္ဍာရီဘာသာရပ် အသစ်ကို အသုံးချခဲ့ပြီး အာရိယန်များ၏ မူရင်းလိုမဟုတ်တော့သည့် သဘာဝတရားကိုးကွယ်ခြင်း အကြွင်းအကျန်များကို စုံစမ်းခဲ့သည်။ ဘရောန်ညီးစဝါ့ဖ် မာလင်းနော့စကီး (Bronisław Malinowski) သည် ဒဏ္ဍာရီ၏ လူမှုရေးရာ အသုံးများသော လုပ်ဆောင်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်ခြင်းအား အလေးနက်ထား ပြောဆိုခဲ့သည်။ ကလော လေးဗီ-စထရောက်စ်နှင့် အခြား 'ဆက်နွယ်ဖွဲ့စည်းပုံ လေ့လာသည့်ပညာရှင်' (structuralists) များက ကမ္ဘာအနှံ့ရှိ ဒဏ္ဍာရီများတွင် ရှိကြသော အပြင်ပန်း ဆက်နွယ်ပတ်သက်မှုနှင့် ပုံစံများကို နှိုင်းယှဉ်ခဲ့ကြသည်။
"လူသားနှင့်ပတ်သက်၍ အမြဲထာဝရနှင့် ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ အယူအဆ"၊ "ဒဏ္ဍာရီ အမြင်ရှုထောင့်တစ်ခု"ကို ဇီးခ်မွန် ဖရွိုက် (Sigmund Freud) က 'ဖိနှိပ်ခံ စိတ်ကူးအယူအဆတို့ကို ဖော်ပြခြင်း' ဟူ၍ မိတ်ဆက်တင်ပြခဲ့သည်။ အိပ်မက် အနက်ထုတ်ဖော်ပြန်ဆိုခြင်း (သဘောတရား) သည် ဖရွိုက်၏ ဒဏ္ဍာရီအား အနက်ထုတ်ဖော်ခြင်း၏ အခြေခံဖြစ်သည်။ အိပ်မက်/မသိစိတ် စသည်တို့နှင့်ပတ်သက်ပြီး ဖရွိုက်၏ အယူအဆသည် အိပ်မက်တစ်ခု၌ ပါဝင်သော အခြေခံအခြင်းအရာတစ်ခုချင်းဆီကို အနက်ထုတ်ဖော်ခြင်းအတွက် ဆက်စပ်အခြေနေအကြောင်းတရားများ ဆက်နွယ်နေခြင်း၏ အရေးပါမှုဟု အသိအမှတ်ပြု လက်ခံသည်။ ဖရွိုက်၏ အတွေးတွင် ဤသို့ ညွှန်းဆိုလိုက်ခြင်းသည် ဒဏ္ဍာရီအား ဖွဲ့နွယ်ဆက်ယှက်ပုံကိုအထူးပြုလေ့လာနည်း နှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ သုံးသပ်လေ့လာနည်းကြား ပြန်လည်သင့်မြတ်စေမည့် အရေးကြီးသည့်အချက်ကို ရှာဖွေပေးနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကားလ် ယွန်းသည် အမြဲတမ်းနှင့် စိတ်ပိုင်းသုံးသပ် ချဉ်းကပ်လေ့လာမှုကို ၎င်း၏ "သမူဟ မသိစိတ်" (collective unconscious) နှင့် "ပကတိ ပုံစံ" (archetypes) သဘောတရားဖြင့် ချဲ့ထွင်ခဲ့ကာ 'ရှေးဦးကျသော (သို့) ပကတိဖြစ်သော (သို့) ထပ်တလဲလဲဖြစ်သော' "ပကတိပုံစံ"သည် ဒဏ္ဍာရီထဲတွင် အများအားဖြင့် ဝှက်ထားသောအရည်အသွေးမျိုးဖြင့် ပါဝင်လေ့ရှိပြီး ဒဏ္ဍာရီသည်လည်း ထို ဝှက်ကွယ်ထားသော အရည်အသွေးမှ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည် (ဟုဆိုသည်)။ ယွန်းအဆိုအရ "ဒဏ္ဍာရီကို ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ထားသော တည်ဆောက်ပုံအခြင်းအရာများ"သည် (လူတို့၏) မသိစိတ်အနေအထားတွင် တည်ရှိနေရမည်။ ကားလ်ယွန်း၏ နည်းစနစ်ကို "ဂျိုးဇက် ကမ်းဘဲလ် သီအိုရီ" နှင့် နှိုင်းယှဉ်၍ ရောဘတ် အေ ဆက်ဂယ်လ် (၁၉၉၀) က "ဒဏ္ဍာရီတစ်ခုကို အနက်ဖော်ထုတ်ရာတွင် ကမ်းဘဲလ်က ဒဏ္ဍာရီအတွင်းရှိ ပကတိပုံစံ (archetypes) များကို ရိုးရှင်းစွာ ခွဲခြားဖော်ပြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် အောဒဆီကို ဘာသာပြန်အနက်ယူရာတွင် အောဒစ်ဆီးယပ်စ်၏ ဘဝသည် သူရဲကောင်းပုံစံနှင့် ကိုက်ညီသည်။ ဆန့်ကျင်ဘက်အနေဖြင့် ကားလ်ယွန်းက ပကတိပုံစံများကို ခွဲခြားဖော်ပြခြင်းသည် ဒဏ္ဍာရီကို အနက်ဖော်ထုတ်ရာ၌ ပထမအဆင့်မျှသာ ဖြစ်ကြောင်း စဉ်းစားသည်။" ဂရိဒဏ္ဍာရီတွင် ခေတ်သစ်လေ့လာမှုဘာသာရပ်များအား တည်ထောင်သူတစ်ဦးဖြစ်သော ကား ကဲရီညီး (Karl Kerényi) သည် ဂရိဒဏ္ဍာရီ၌ ယွန်း၏ ပကတိပုံစံ သဘောတရားကို လက်ခံကျင့်သုံးနိုင်ရန် ၎င်း၏ ဒဏ္ဍာရီအား အစောပိုင်း ကျင့်သုံးသော ရှုထောင့်များကို စွန့်လွှတ်ခဲ့ပေသည်။
မူရင်း သဘောတရားများ
မိုင်ဆီးနီးယန် ဘာသာရေးသည် ဂရိဘာသာတရား၏ မိခင်(ဘာသာ) ဖြစ်ဟန်တူသည်။ မိုက်ဆီးနီး နတ်ဘုရားအစုသည် ဂန္ထဝင် ဂရိနိုင်ငံတွင် တွေ့ရသော နတ်ဘုရားအစု၌ မြောက်မြားစွာ ပါဝင်နေခဲ့၏။ ဤသို့ဆိုသော်ငြားလည်း ဂရိဒဏ္ဍာရီကို ဂရိမတိုင်မီနှင့် ၎င်း၏ အရှေ့ဖျားဒေသမှ ယဉ်ကျေးမှုများက အကြီးအကျယ်လွှမ်းမိုးမှုရှိသည်ဟု ယေဘုယျအားဖြင့် သိမြင်နားလည်နိုင်သကဲ့သို့ ရှေးဦးအိန္ဒိယ-ဥရောပ ဘာသာတရားကို ပြန်လည်တည်ဆောက်မှုအတွက် အရေးပါသော အခြင်းအရာများ ဂရိဒဏ္ဍာရီတွင် ပါဝင်မှုမရှိသလောက် ဖြစ်သည်ဟုလည်း သိမြင်နိုင်သည်။ အကျိုးဆက်အားဖြင့် သက္ကရာဇ် (၂၀၀၀) မတိုင်မချင်း အိန္ဒိယ-ဥရောပ နှိုင်းယှဉ်လေ့လာ ဒဏ္ဍာရီ ကဏ္ဍတွင် ဂရိဒဏ္ဍာရီသည် ပညာရပ်ဆိုင်ရာ အာရုံစိုက်ခံရမှု အနည်းဆုံးဖြစ်ခဲ့သည်။
ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရပ်နှင့် ဒဏ္ဍာရီစုဆောင်းဖန်တီးခြင်းပညာရပ် ( ရံခါတွင် ဒဏ္ဍာရီ အနုပညာပုံဖော်ခြင်း ပညာရပ်) (mythography) တို့က ဖော်ထုတ်တင်ပြထားသည်မှာ အာရှအနောက်ကျွန်းဆွယ်နှင့် အရှေ့ဖျားမကျတကျဒေသများမှ လွှမ်းမိုးမှုရှိသည်ဟု ဖြစ်သည်။ အနာတိုးလိယာ ယဉ်ကျေးမှုတွင် ဇာစ်မြစ်ဖြစ်သော ဆစ်ဘစ်လီ နတ်ဘုရား၏ တူညီသော ဂရိနတ်ဘုရားမှာ အဒိုးနစ် (Adonis) ဖြစ်၍ ဒဏ္ဍာရီထက် ကိုးကွယ်မှုတွင် ပို၍သက်ဆိုင်သည်။ တစ်ဖက်တွင် အဲဖရာဒိုက်တီကို အနုပညာပုံဖော်မှု ခပ်များများသည် ဆစ်မစ်တစ် (ဂျူး/အာရပ် စသည်) နတ်သမီးများမှ ပေါက်ဖွားလာနိုင်ချေရှိသည်။ ထို့ပြင် ကမ္ဘာဦးမှ နတ်ဘုရား (တန်ခိုးစွမ်းအား) မျိုးဆက်များဖြစ်သော "ခေးအော့စ် (ခေးယော့စ်) နှင့် သားသမီးများ" နှင့် အက်နူးမာ အဲလစ်ရှ် (Enûma Eliš - ဘာဘီလုံ ဖန်တီးခြင်းဒဏ္ဍာရီ) ဒဏ္ဍာရီတွင် ပါရှိသော 'တီယန်မတ်'နတ်ဘုရားမ တို့၏ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော တူညီမှုများလည်း တွေ့ရှိရသည်။ မဲ့ယာ ရေးန်ဟိုး အရ "အရှေ့ဖျားမကျတကျ နိုင်ငံများ၏ ဘာသာရေး အယူအဆများ၌ အာဏာအတွက် ခက်ထန်ကြမ်းတမ်းမှုများ၊ မျိုးဆက်များ၏ ပဋိပက္ခများမှတစ်ဆင့် နတ်ဘုရားများ နန်းတက်ခြင်းအကြောင်း ပါဝင်ပြီး ထိုအယူအဆများသည် ၎င်းတို့၏ လမ်းကြောင်းကို. . . ဂရိဒဏ္ဍာရီတွင် တွေ့ရှိသွားခဲ့ကြသည်။"
အိန္ဒိယ-ဥရောပ နှင့် ​အရှေ့ဖျားမကျတကျ ဒေသများ၏ မူလဇာစ်မြစ်များအပြင် ဂရိဒဏ္ဍာရီသည် ၎င်းမပေါ်မီတည်ရှိခဲ့ကြသော လုမှုအဖွဲ့အစည်းများဖြစ်သည့် ခရီးတီး၊ မိုက်ဆီးနီ၊ ပိုင်းလော့စ်၊ သီးဗာ၊ အော်ခေါ်မန်းနော့စ် တို့၏ ပါဝင်ပတ်သတ်ခြင်းများရှိသည်ဟု အချို့ပညာရှင်များက တွက်ချက် ယူဆကြသည်။ ဘာသာရေး သမိုင်းဆရာများကို ခရီးတီးဒေသနှင့် ဆက်စပ်သော ဒဏ္ဍာရီ၏ ရှေးခေတ် ဖွဲ့စည်းပုံစနစ်များက စိတ်ပါဝင်စားစေသည်။ (ဥပမာဇာတ်လမ်းများမှာ : နွားသိုးနတ်ဘုရား၊ ဇုစ်နှင့် ယူရိုးပါ၊ နွားသိုးကို အရှုံးပေး၍ 'မစ်​နောတော' ကိုမွေးဖွားခဲ့သည့် ပါဆက်ဖာယီး စသည်တို့ဖြစ်ကြသည်။) မာတင် ပီ နစ်လ်ဆန်က နတ်ဘုရားတို့၏ ယေဘုယျဆောင်ရွက်ချက်နှင့် ကိုယ်စားပြုမှုများအပေါ် အခြေခံ၍ မစ်နိုးယန်နတ်ဘုရားများနှင့် ဘာသာရေးအယူအဆတို့သည် မိုက်ဆီးနီးယန် ဘာသာတရားတွင် ပေါင်းစပ်ရောနှောသွားခဲ့သည်ဟု ရဲရဲတင်းတင်းပြောဆိုခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဆက်လက်၍ ကောက်ချက်ချသည်မှာ ကြီးကျယ်လှသော ဂန္ထဝင် ဂရိဒဏ္ဍာရီများသည် မိုက်ဆီးနီ (ယဉ်ကျေးမှု)အချက်အချာများနှင့် ဖက်တွယ်ချည်နှောင်ထား၍ သမိုင်းမတင်မီခေတ်ကာလများ၌ မှီတွယ်ကျောက်ချထားသည်ဟု ဆိုသည်။ မည်သို့ပင်ဆိုစေကာမူ ဘားကာ့တ်၏ အဆိုအရဆိုလျှင် ခရီးတီး နန်းဆက်ခေတ်ကာလ၏ အနုပညာလက်ရာ ဖော်ပြချယ်မှုန်းမှုများသည် အထက်ပါ သဘောတရား သီအိုရီများအတွက် ခြေခြေမြစ်မြစ် အတည်ပြုချက် မပေးနိုင်သလောက်ပင်ဖြစ်သည်။
အနောက်တိုင်း ပန်းချီ၊ ပန်းပုနှင့် စာပေတို့မှ တန်ဆာဆင်မှုန်းချယ်မှုများ
ခရစ်ယာန်ဘာသာကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် လက်ခံကျင့်သုံးခြင်းသည် ဒဏ္ဍာရီများအား လူကြိုက်များမှုကို အဟန့်အတားမဖြစ်စေခဲ့ပေ။ ခေတ်ဆန်းချိန်ကာလ (Renaissance) တွင် ဂန္ထဝင်ရှေးဟောင်းအတိတ်များကို ပြန်လည်တူးဆွဖော်ထုတ်ကြခြင်း နှင့်အတူ အောဗစ် (Ovid) ကဗျာလင်္ကာများသည် ကဗျာ၊ ပြဇာတ်၊ ဂီတ၊ ပန်ချီ၊ ပန်းပု ဆရာများအတွက် အဓိက လွှမ်းမိုးနိုင်သည့် အားတစ်ရပ်ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ခေတ်ဆန်းချိန်ကာလ အစောပိုင်းနှစ်များမှစ၍ လီယိုနာဒိုဒါဗင်ချီ၊ မိုက်ကယ်အိန်ဂျလို၊ ရာဖေးယယ်လ် ကဲ့သို့သော ပန်းချီဆရာများသည် ရိုးရာခရစ်ယာန် အဓိကအကြောင်းအရာများကို ရေးဆွဲသည့်အပြင် ဂရိဒဏ္ဍာရီမှ နတ်ကိုးကွယ်မှု (ရိုးရာဘာသာ) အကြောင်းအရာများကိုလည်း ရေးဆွဲချယ်မှုန်းခဲ့ကြသည်။ လက်တင်စာပေ၊ အောဗစ်၏ လက်ရာများမှတစ်ဆင့် ဂရိဒဏ္ဍာရီသည် အလယ်ခေတ် (medieval) နှင့် ခေတ်ဆန်းချိန်ကာလမှ အီတလီကဗျာဆရာများဖြစ်သော ပီးထရာ့ခ် (Petrarch)၊ ဘိုကာ့ရှို (Boccaccio)၊ ဒန်တေ အယ်လီဂ(ယ)ရီ (Dante) တို့ကို ဩဇာညောင်းစေခဲ့၏။
ဥရောပမြောက်ပိုင်းတွင် ဂရိဒဏ္ဍာရီသည် အမြင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အနုပညာများကို လွှမ်းမိုးနိုင်ခဲ့ခြင်းမရှိသော်လည်း ၎င်း၏ အကျိုးသက်ရောက်မှုသည် စာပေများ၌ ထင်ရှားရှိခဲ့၏။ အင်္ဂလိပ်တို့၏ စိတ်ကူးဉာဏ်ကို ဂရိဒဏ္ဍာရီက လှုံဆော်ပေးနိုင်ခဲ့ရာ ဂျက်ဖရီး ချောစာ နှင့် ဂျွန် မီလ်တန်မှစကာ ရှိတ်စပီးယား၊ ထို့နောက် ၂၀ ရာစု၏ ရောဘတ် ဘရစ်ဂျစ် အထိပင်ဖြစ်သည်။
ပြင်သစ်တွင် ရှောန် ရာဆီးန် နှင့် ဂျာမနီတွင် ယိုးဟန် ဗောလ်ဖ်ဂန် ဖော်န် ဂါးတာ တို့သည် ရှေးခေတ် ဒဏ္ဍာရီလက်ရာများကို ပြန်လည် ကိုင်တွယ်လုပ်ကိုင်ကြလျှင် ဂရိဇာတ်လမ်းများကို တဖန်ရှင်သန်စေခဲ့သည်။ ၁၈ ရာစု၏ ဉာဏ်အလင်းခေတ် (Age of Enlightenment) အတွင်း ဂရိဒဏ္ဍာရီကို ဆန့်ကျင်တုံ့ပြန်မှုများ ဥရောပတခွင်တွင် ပေါ်ပေါက်ပြန့်ကားလာခဲ့သော်လည်းဂျော့ ဖရီးဒရစ် ဟန်းဒယ် နှင့် ဗောလ်ဖ်ဂန် အာမာဒေးယွပ်စ် မိုးဇတ် တို့၏ အော်ပရာပြဇာတ်များစွာအတွက် 'အပြောစာသားရှည်များ' (libretto) ကိုရေးသားကြသော ပြဇာတ်ဆရာများများအတွက် အရေးကြီးသော ကုန်ကြမ်းများအဖြစ် ဒဏ္ဍာရီများက ထောက်ပံ့ပေးနိုင်ခဲ့သည်။
မူရင်းမဟုတ်သော အခြား ပညာရှင်များ၏ စာပေလက်ရာများ (Secondary sources)
ကဏ္ဍ:ဂရိ ဒဏ္ဍာရီ
ခင်သာရွာ၊ ကလေးမြို့နယ်
ခင်သာရွာ (Khinthar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ ကလေးမြို့နယ်၊ ဆင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၆၁၁ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တောင်စိန် (၂)ရွာ၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်
တောင်စိန် (၂)ရွာ (Taungsein (2))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်၊ ဆီဆိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၁၄၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆီဆိုင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၉၁၄ ဦး၊ မ ၉၂၉၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၈၂၀၆ ဦးနေထိုင်သည်။
စန္ဒီကျွန်း (ပစ်ကိန်ကျွန်းစု)
စန္ဒီကျွန်း (Sandy Island) သည် ပစ်ကိန်ကျွန်းစုတွင်ရှိသော အိုအီးနိုးသန္တာကျောက်ကျွန်းတွင် ပါဝင်သည့် တခဏတာပေါ်လာတတ်သော ကျွန်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။
တောင်စိန် (၂)ရွာ၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆီဆိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လှေတော်ငုတ်ရွာ၊ ပုလောမြို့နယ်
လှေတော်ငုတ်ရွာ(Hlaytawngoke)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ မြိတ်ခရိုင်၊ ပုလောမြို့နယ်၊ မီးကျောင်းသိုက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 177,751 ဖြစ်သည်။
နန်းခူရှဲရွာ၊ ဟိုပန်မြို့နယ်
နန်းခူရှဲရွာ (Nanghkushea)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ ဟိုပန်မြို့နယ်၊ မန်ကောင်း (၂)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၁၃၃၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မန်ကောင်း (၂)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၆၇ ဦး၊ မ ၁၅၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၂၃ ဦးနေထိုင်သည်။ ဒေသအခေါ်မှာ နန်းခုရှဲ ဖြစ်သည်။
ယောင်လောင်းရွာ၊ လင်ဟော်မြို့နယ်
ယောင်လောင်းရွာ (Yawnglawng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ လင်ဟော်မြို့နယ်၊ ယောင်လောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၇၅၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လင်ဟော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အိုအီးနိုးကျွန်း
အိုအီးနိုးကျွန်း (Oeno Island; ) သို့မဟုတ် Holiday Island သည် တောင်ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာတွင်းတွင် တည်ရှိသော အလယ်၌ ရေငန်အိုင်ရှိသော သန္တာကျောက်ကျွန်းတစ်ခု ဖြစ်ပြီး ပစ်ကိန်ကျွန်းစု ပင်လယ်ရပ်ခြား နယ်မြေတွင် ပါဝင်သည်။
ပထဝီဝင်
ပစ်ကိန်ကျွန်း၏ အနောက်မြောက်ဘက် 143 km အကွာ၊ မြေပုံညွှန်း -23.92389°N, -130.73417°W တွင် တည်ရှိသည်။ အိုအီးနိုးသန္တာကျောက်ကျွန်းသည် အလယ်ရှိ ရေအိုင် အပါအဝင် အချင်း 5 km ခန့်ရှိပြီး စုစုပေါင်းဧရိယာ 20 km2 ကျော် ဖြစ်သည်။ ကျွန်းငယ်ကြီး ၂ ခုနှင့် ကျွန်းငယ်လေး ၃ ခုသည် သန္တာကျောက်ကျွန်း၏ အနားဝန်းပေါ်နှင့် အတွင်းတွင် တည်ရှိသည်။ ယင်းတို့၏ ကုန်းမြေဧရိယာ စုစုပေါင်းမှာ 0.69 km2 သာ ဖြစ်သည်။ အိုအီးနိုးကျွန်းကို ပစ်ကိန်ကျွန်းရှိ နေထိုင်သူအချို့က အားလပ်ရက်အပန်းဖြေ ကိုယ်ပိုင်နေရာအဖြစ် ပြုမူကြပြီး ဇန်နဝါရီလတွင် ရက်သတ္တပတ် ၂ ပတ်ခန့် နေထိုင်တတ်ကြသည်။
ပင်မကျွန်းဖြစ်သော အိုအီးနိုးသည် ဧရိယာ 0.5 km2 ခန့်ရှိပြီး သစ်တောရှိကာ pandanus နှင့် အုန်းပင်များဖြင့် ပြည့်နေသည်။ အလယ်ရေအိုင်၏ အနောက်တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ ကျွန်းပေါ်တွင် ရေပိုက်ခေါင်းတစ်ခုကို တပ်ဆင်ထားသည်။ အမြင့်ဆုံး ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အမြင့်မှာ 5 m အောက်ဖြစ်သည်။ စန္ဒီကျွန်း (သို့မဟုတ် ကျွန်းများ) သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး ပေါ်ပင်ကျွန်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ကျွန်းငယ်သုံးခုသည် ပင်မကျွန်း၏ တောင်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။
အရေးပါသော ငှက်နေထိုင်ရာ ဧရိယာ
အိုအီးနိုးကျွန်းသည် မာဖီပင်လယ်ငှက်များ ကမ္ဘာ့ဒုတိယအကြီးဆုံး နေထိုင်ကျက်စားရာနေရာဖြစ်ခြင်းကြောင့် အရေးပါသော ငှက်နေထိုင်ရာ ဧရိယာ အဖြစ် BirdLife International မှ သတ်မှတ်ထားသည်။
ကွေ့တက်ရွာ၊ သဲကုန်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သဲကုန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘိုဂမ်ဘရာထောင်
ဘိုဂမ်ဘရာထောင် သည် သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ၊ ကိုလံဘိုမြို့တွင် တည်ရှိပြီး Welikada ထောင်ပြီးပါက နိုင်ငံအတွင်းတွင် ဒုတိယမြောက် အကြီးဆုံးထောင်တစ်ခုဖြစ်သည်။ လုံခြုံရေးမြင့်မားသည့် ထောင်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ ထောင်ကို နှစ်ပေါင်း ၁၃၈ နှစ်ကြာ အလုပ်လုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီးနောက် ၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင် ပိတ်ခဲ့သည်။ ထောင်အတွင်းရှိ အကျဉ်းကျနေသူများကိုမူ Pallekele တွင် တည်ရှိသည့် ထောင်အသစ်ဖြစ်သည့် ဒမ်ဘရာထောင်သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် အစိုးရက ထောင်အား ယဉ်ကျေးမှုခရီးသွားစင်တာအဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ အမည်မှာ ဘိုဂမ်ဘရာယဉ်ကျေးမှုပန်းခြံ ဖြစ်သည်။
အကျဉ်းထောင်
၁၈၁၅ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိသျှသည် သီရိလင်္ကာနိုင်ငံကို Kandyan သဘောတူစာချုပ်ချုပ်ဆိုကာ သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ ဗြိတိသျှအစိုးရက အကျဉ်းထောင်များအတွက် ပိုမိုကောင်းမွန်စေရန် အမိန့်စာအမှတ် ၁၈ ကို ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။ ၎င်းအမိန့်ပြန်တမ်းတွင် ထောင်များအားလုံး၏ ထိန်းချုပ်မှု၊ အုပ်ချုပ်မှုအားလုံး၏ လုပ်ပိုင်ခွင့်ကို အကျဉ်းထောင်နှင့်ရဲသားစစ်ဆေးရေးအရာရှိချုပ် Sir George William Robert Campbell က ရရှိသည်။  ၁၈၇၀ ခုနှစ် အစောပိုင်းတွင် ဗြိတိသျှသီရိလင်္ကာအစိုးရသည် အကျဉ်းထောင်များနှင့် ရဲအရာရှိချုပ် from Frederick Richard Saunders ၏ လမ်းညွှန်မှုအောက်တွင် ကန်ဒီမြို့၏ အကျဉ်းထောင်အသစ်တစ်ခု ဆောက်လုပ်ရန် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ထောင်၏ အဆောက်အဦများကို သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ ပြည်သူ့လုပ်ငန်းများဌာနက F. Vine က ဒီဇိုင်းရေးဆွဲထားသည်။ Bogambara ရေကန်ကို မြေဖို့ကာ ထောင်၏ အောက်ခံမြေကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ အဆောက်အဦ၏ အဓိကဂိတ်ပေါက်နှင့် နံရံများကို စပိန်ထောင်များပုံစံ ဆောက်လုပ်ထားသည်။ ထောင်သည် ၄.၃ ဟက်တာ (၁၃ ဧက) ဧရိယာရှိပြီး၊ ၈၅၀၀ စတုရန်းမီတာ (၉၁၀၀၀ စတုရန်းပေ) သုံးထပ်အဆောက်အဦ တစ်ခုပါဝင်ပြီး အခန်းပေါင်း ၃၈၃ ခန်း ပါဝင်သည်။ ၎င်းသည် ထောင်သား ၄၀၈ ဦး ဝင်ဆံ့ပြီး ၎င်း၏ အနောက်ဘက်တွင် ၈၄၀ စတုရန်းမီတာ (၉၀၀၀ စတုရန်းပေ) ရှိသည့် ထောင်ဆေးရုံအဆောက်အဦတစ်ခု ပါဝင်သည်။ ထောင်ကို ၁၈၇၆ ခုနှစ်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ သေမိန့်ကျထောင်သားများနှင့် ကြီးမားသည့်ပြစ်မှုကျူးလွန်သူများကို ထားရှိသည်။
ထောင်အတွင်းတွင် ကြိုးစင်များ ပါရှိသည်။ သီရိလင်္ကာရှိ သေဒဏ်ချမှတ်ပေးနိုင်သည့် ထောင်နှစ်ခုထဲမှ တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ ၁၈၇၆ ခုနှစ်တွင် ကြိုးစင်များကို Hangman တောင်ကုန်းမှ ထောင်သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ ဘိုဂမ်ဘရာထောင်တွင် ထောင်သား ၅၂၄ ဦးကို ကြိုးမိန့်ပေးခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ လူသတ်မှုကျူးလွန်သူများဖြစ်ကြသည့် W. A. Richard နှင့် T. M. Jayawardena တို့သည် ၁၉၇၅ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၂၁, ၂၂ ရက်နေ့များတွင် ကြိုးမိန့်အပေးခံခဲ့ရပြီး နောက်ဆုံးကြိုးမိန့်အပေးခံခဲ့ရသည့်သူနှစ်ဦးလည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။ ကြိုးမိန့်အပေးခံရသူများထဲမှ ထင်ရှားသည့်သူတစ်ဦးဖြစ်သည့် D. J. Siripala (aka Maru Sira) ကို ၁၉၇၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၇ ရက်နေ့တွင် စီရင်ခဲ့သည်။ ဤထောင်ကို အကျဉ်းထောင်များဦးစီးဌာနက စီမံလျက်ရှိသည်။
သီရိလင်္ကာအစိုးရသည် အကျဉ်းထောင်များကွန်ယက်ကို ချဲ့ရန်နှင့် ထောင်များ၏ အခြေအနေများကို တိုးတက်အောင်လုပ်ဆောင်ရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ပြီး ၂၀၁၃ ခုနှစ်တွင် ဘိုဂမ်ဘရာထောင်ကို အပြီးတိုင်ပိတ်သိမ်းခဲ့သည်။ ကျန်ရှိနေသည့် ထောင်သားများကို Pallekele ရှိ အကျဉ်းထောင်အသစ်သို့ ရွှေ့ပြောင်းခဲ့သည်။ Kandyan ရှိ သမိုင်းဝင်အဆောက်အဦများကို ထိန်းသိမ်းရန်အတွက် လအနည်းငယ်စောသည့်ကာလကပင် အကျဉ်းထောင်များဦးစီးဌာနသည် ဘိုဂမ်ဘရာစစ်ဆေးရေးထောင်ကို ပိတ်သိမ်းခဲ့သည်။ ဘိုဂမ်ဘရာအကျဉ်းထောင်ကို ၂၀၁၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၁ ရက်နေ့တွင် ပိတ်သိမ်းခဲ့ပြီး ထောင်နှင့်သက်ဆိုင်သည့် အရာများအားလုံးကို သီရိလင်္ကာအစိုးရထံသို့ လွှဲပြောင်းပေးခဲ့သည်။
ယဉ်ကျေးမှုပန်းခြံ
၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလတွင် နိုင်ငံရဲနှင့်စီးပွားရေးဝန်ကြီးဌာက အကျဉ်းထောင်ကို ပြန်လည်တိုးတက်ကောင်းမွန်အောင် ပြုလုပ်ရန် မဟာစီမံကိန်းတစ်ခုကို ဖန်တီးခဲ့သည်။
၂၀၁၈ခုနှစ်၊ ဇွန်လတွင် အကျဉ်းထောင်နှင့်အတူ ကန်ဒီမြူနီစီပယ်ကောင်စီအဆောက်အဦဖြစ်သည့် Meda Wasala, Ehelepola Walauwa စသည်တို့ကို အများပြည်သူ လာရောက်နိုင်စေရန်အတွက် ဖွင့်ပေးခဲ့သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံနိုင်ငံတကာပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးအေဂျင်စီ (JICA) နှင့်ပူးပေါင်းကာ မြို့ပြဖွံ့ဖြိုးရေးအာဏာပိုင်အဖွဲ့က ကန်ဒီမြို့၏ ရှေးဟောင်းနေရာများကို မြှင့်တင်ရန် ရည်ရွယ်ချက်၏ တစ်စိတ်တပိုင်းအနေဖြင့် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၂၄ ရက်နေ့တွင် ဝန်ကြီးချုပ် Ranil Wickramasinghe သည် အကျဉ်းထောင်အား ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာခရီးသွားစင်တာအဖြစ် ပြင်ဆင်မြှင့်တင်မှုများဆောင်ရွက်ကာ တရားဝင်ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။ အကျဉ်းထောင်ကိုလည်း ဘိုဂမ်ဘရာယဉ်ကျေးမှုပန်းခြံဟု အမည်ပေးခဲ့သည်။ သမိုင်းဝင်နေရာများအတွက် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုစီမံကိန်းများတွင် ဤအကျဉ်းထောင်အား ဘက်စုံအသုံးပြုနိုင်သည့် အဆောက်အဦများ၊ အခန်းများပါဝင်မည်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုအခန်းများကို ဈေးဆိုင်များ၊ လုပ်ငန်းဆိုင်ရာနေရာများနှင့် တည်းခိုခန်းများနှင့် ကြယ်ငါးပွင့်အဆင့်ရှိ ဟိုတယ် ၂ ခု ပါဝင်တည်ဆောက်ရန် ဖြစ်သည်။  ဤပထမကာလပြုပြင်မွမ်းမံမှုသည် အကျဉ်းထောင်ပတ်လည်ကို ပြုပြင်မှုဖြစ်ပြီး ခန့်မှန်းကုန်ကျစရိသည်  Rs. 125 သန်း ရှိသည်။ ဒုတိယကာလအနေဖြင့် အတွင်းပိုင်းရှိ အဆောက်အဦများကို ပြန်လည်ပြုပြင်မွမ်းမံခြင်းများ ပြုလုပ်မည်ဖြစ်ကာ ခန့်မှန်းကုန်ကျစရိတ်သည် Rs. 750 သန်း ရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သီရိလင်္ကာနိုင်ငံရှိ အကျဉ်းထောင်များ
မိုးဘော (နတ်စင်)ရွာ၊ ကျိုက်ထိုမြို့နယ်
မိုးဘော (နတ်စင်)ရွာ(Moebaw(Natsin))သည် မွန်ပြည်နယ်၊ သထုံခရိုင်၊ ကျိုက်ထိုမြို့နယ်၊ ဝါးဘိုးချောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၉၂၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝါးဘိုးချောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၀၄ ဦး၊ မ ၉၇၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၇၇ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျိုက်ထိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဖန်ထူးရွာ၊ ကလောင်ဖာမြို့နယ်
ဖန်ထူးရွာ (Hpanhtu)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ ကလောင်ဖာမြို့နယ်၊ ဖန် ထူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၅၄၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလောင်ဖာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကိုးမိုင်ရွာ၊ ကလေးမြို့နယ်
ကိုးမိုင်ရွာ (Koemaing)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ ကလေးမြို့နယ်၊ ဆင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၇၃၀၉ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အာဆီယံကျောင်းများ အားကစားပြိုင်ပွဲ
အာဆီယံကျောင်းများ အားကစားပြိုင်ပွဲသည် အာဆီယံနိုင်ငံများရှိ ​ကျောင်းများမှအားကစားသမားများယှဉ်ပြိုင်ကြသည့် လူငယ်အားကစားပွဲ​တော်ဖြစ်သည်။အာဆီယံကျောင်းများ အားကစား​ကောင်စီမှ စီမံကျင်းပသည်။၂၀၀၉ခုနှစ်တွင် ထိုင်းနိုင်ငံက ပထမဆုံးအိမ်ရှင်အဖြစ်လက်ခံကျင်းပခဲ့သည်။
အားကစားနည်းများ
ကျင်းပခဲ့သည့်အားကစားနည်း ၂၀ရှိသည်။
နမ့်ဟွန်းခံရွာ၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်
နမ့်ဟွန်းခံရွာ (Namhunhkan)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်၊ ပန်ညောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၇၂၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်ညောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၅၅၀ ဦး၊ မ ၁၆၅၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၂၀၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ယန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မကြီးကုန်းရွာ၊ မြိုင်မြို့နယ်
မကြီးကုန်းရွာ (Magyikone)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ မြိုင်မြို့နယ်၊ ကွန်လပ် (မြောက်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၇၅၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကွန်လပ် (မြောက်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၇၈ ဦး၊ မ ၁၄၆၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၅၃၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ပိတောက်ကျော (အရှေ့)ရွာ၊ ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်
ပိတောက်ကျော (အရှေ့)ရွာ (Pitaukkyaw(East))သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ ပြည်ခရိုင်၊ ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်၊ ထန်းတပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၁၄၂၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ထန်းတပင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၂၀ ဦး၊ မ ၁၃၆၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၈၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လိပ်သောင်ရွာ၊ ပုလောမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပုလောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်ဝိုင်ရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
ပန်ဝိုင်ရွာ (Pangwaun)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ လွယ်လုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၁၅၇၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လွယ်လုံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၇၁၇ ဦး၊ မ ၁၆၈၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၄၀၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တောင်ငူစုရွာ၊ ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်
တောင်ငူစုရွာ (Taungngusu)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မန္တလေးခရိုင်၊ ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်၊ နန္ဒာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၉၆၉၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နန္ဒာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၀၇ ဦး၊ မ ၂၅၇၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၈၇၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မွတ်ဝိုးရွာ၊ ကလောင်ဖာမြို့နယ်
မွတ်ဝိုးရွာ (Mutwoe)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ ကလောင်ဖာမြို့နယ်၊ ဖန် ထူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၅၄၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလောင်ဖာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကြို့သုံးပင် (ဆီးရင်း)ရွာ၊ ကလေးမြို့နယ်
ကြို့သုံးပင် (စီးယင်း)ရွာ (Kyoetthonepin(Seeyin))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ ကလေးမြို့နယ်၊ ဆင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၆၀၈ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခေါင်ရန်းဆည်းလည်း
ခေါင်ရန်းဆည်းလည်း (Hibiscus rosa-sinensis)သည် ဟစ်ဘစ်စကက်စ် (Hibiscus)မျိုးစုရှိ မာလဗေးစီ (Malvaceae)မျိုးရင်းဝင် ပန်းပွင့်သောအပင်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို အရပ်ခေါ်အားဖြင့် တရုတ်ဟစ်ဘစ်စကက်စ် (Chinese hibiscus) ဟုလည်းကောင်း၊ တရုတ်နှင်းဆီ (China rose) ဟုလည်းကောင်း၊ ဟာဝိုင်ယီ ဟစ်ဘစ်စကက်စ် (Hawaiian hibiscus) ဟုလည်းကောင်း၊ ရို့စ်မဲလို (rose mallow) ဟုလည်းကောင်း၊ ရှူးဘလက်ပင် (shoeblackplant) ဟုလည်းကောင်း ခေါ်ကြသည်။
သိပ္ပံအမည်
၎င်း၏ သိပ္ပံအမည် Hibiscus rosa-sinensis အား ၁၇၅၃-ခုနှစ်တွင် ကားလ် လင်းနီးယပ် (Carl Linnaeus)မှ သူ၏ "Species Plantarum" စာအုပ်တွင် အမည်ပေးခဲ့သည်။ လက်တင်ဝေါဟာရဖြစ်သော rosa-sinensis ကို တိုက်ရိုက်ဘာသာပြန်လျှင် "တရုတ်နှင်းဆီ"ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော်လည်း၊ ၎င်းသည် နှင်းဆီပန်းမျိုးနှင့် ဆက်စပ်မှုမရှိပေ။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပန်းများ ကဏ္ဍ:အာရှတိုက်၏ ဥယျာဉ်ပန်းခြံပင်များ ကဏ္ဍ:မလေးရှားနိုင်ငံ၏ အမျိုးသားသင်္ကေတများ
ပိတောက်ကျော (အလယ်)ရွာ၊ ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်
ပိတောက်ကျော (အလယ်)ရွာ (Pitaukkyaw(Middle))သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ ပြည်ခရိုင်၊ ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်၊ ထန်းတပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၁၄၂၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ထန်းတပင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၂၀ ဦး၊ မ ၁၃၆၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၈၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒဟတ်ပင်ရွာ၊ မလှိုင်မြို့နယ်
ဒဟတ်ပင်ရွာ (Dahatpin)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မိတ္ထီလာခရိုင်၊ မလှိုင်မြို့နယ်၊ ကံတွင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၄၀၇၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကံတွင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၄၃ ဦး၊ မ ၁၇၁၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၁၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မလှိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝက်တိုးရွာ၊ ပုလောမြို့နယ်
ဝက်တိုးရွာ(Wettoe)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ မြိတ်ခရိုင်၊ ပုလောမြို့နယ်၊ ပုလောကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 177,757 ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပုလောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျွန်းကလေးရွာ၊ ပွင့်ဖြူမြို့နယ်
ကျွန်းကလေးရွာ (Kyunkalay)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မင်းဘူးခရိုင်၊ ပွင့်ဖြူမြို့နယ်၊ နန်းတော်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၆၂၇၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နန်းတော်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၀၆ ဦး၊ မ ၁၄၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၀၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပွင့်ဖြူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပတ်ဆောဂျူး
ပတ်ဆောဂျွန်သည် တောင်ကိုရီးယားသရုပ်ဆောင် တစ်ဦး ဖြစ်ကာ၊ မင်းကလှခဲ့တယ်(၂၀၁၅)နှင့် ဟွားရန်၊ ကဗျာစစ်သည်လေး(၂၀၁၆-၂၀၁၇) ဇာတ်လမ်းတွဲများဖြင့် ထင်ရှားသည်။ ငယ်ချစ်ဇာတ်ကားနှင့်လည်း လူသိများလာသည်။
ငယ်စဉ်ဘဝ နှင့် ပညာရေး
ညီအစ်ကိုသုံးယောက်၌ အကြီးဆုံးဖြစ်ကာ ဆိုးလ်၌ မွေးသည်။  အန်နန်အထက်ကျောင်း ပြီးဆုံးသော်၊ ဆိုးလ်အနုပညာကောလိပ်သို့ တက်ရောက်ခဲ့ပြီး၊ စစ်မှုထမ်းဆောင်ရန် ၂၀၀၈ ၌ စာရင်းပေးခဲ့သည်။
အနုပညာခရီး
ပတ်သည် ဘန်ယောင်ဂွတ်၏ တေးဗီဒီယို၌ ပါဝင်ခြင်းဖြင့် ၂၀၁၁ ၌ စတင်ပွဲဦးထွက်ခဲ့သည်။  ထို့နောက် အိပ်မက်မြင့်မြင့်မက် ၂၊ ရွှေအိုးကြီးများ၊   စုန်းမရဲ့သံယောဇဉ် စသော ရုပ်သံဇာတ်လမ်းတွဲများ၌ ပေါ်ပြင်လာခဲ့သည်။ ၂၀၁၃ အောက်တိုဘာမှ ၂၀၁၅ ဧပြီထိ ဂီတဘဏ်ရေဒီယိုအစီအစဉ်၏ တင်ဆက်သူ လုပ်ခဲ့သည်။
၂၀၁၅ ၌ မင်းကလှခဲ့တယ်ဇာတ်လမ်းတွဲကြောင့် တဟုန်ထိုး ကျော်ကြားလာသည်။  ထိုနှစ်ထဲမှာပင် ထိတ်လန့်သဲဖို ရုပ်ရှင် မကောင်းမှုတသီတတန်း၌ ပါဝင်သည်။
၂၀၁၆ ၌၊ သမိုင်းနောက်ခံပြု လူငယ်ဇာတ်လမ်း ဟွားရန်၊ ကဗျာစစ်သည်လေးကို ရိုက်ကူးသည်။  ခေါင်းဆောင်အဖြစ် လုပ်ကွက်ရသည်ဆိုနိုင်သော သန်းခေါင်ပြေးသူများ ရုပ်ရှင်၌လည်း ရိုက်ကူးထားပြီး ၂၀၁၇ နှစ်ဝက်၌ ပြသမည်ဖြစ်သည်။
၂၀၁၇ ၌၊ ကေဘီအက်စ်၌ အချစ်ဇာတ်လမ်းတွဲ တတိယတန်းစားငါ့ရဲ့လမ်းကြောင်း၌ ကင်ဂျီဝန်းနှင့် အပြိုင် သရုပ်ဆောင်သည်။
ပြင်ပလင့်
ကဏ္ဍ:၁၉၈၈ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ ကဏ္ဍ:တောင်ကိုရီးယား အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ
ယောင်မောရွာ၊ လင်ဟော်မြို့နယ်
ယောင်မောရွာ (Yawngmaw)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ လင်ဟော်မြို့နယ်၊ ယောင်လောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၇၆၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လင်ဟော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်ဝိုင်ရွာ၊ မိုင်းလျှန်း
ပန်ဝိုင်ရွာ (Pangwaun)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ မိုင်းလျှန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၄၀၁၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းလျှန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၈၈ ဦး၊ မ ၉၄၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၃၀ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သစ်ခြောက်ပင် (ပ)ရွာ၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်
သစ်ခြောက်ပင် (ပ)ရွာ (Thitchaukpin (Pa))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်၊ ဆီဆိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၁၃၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆီဆိုင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၉၁၄ ဦး၊ မ ၉၂၉၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၈၂၀၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆီဆိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပကြဲစံပြရွာ၊ လွိုင်ကော်မြို့နယ်
ပကြဲစံပြရွာ(Pakyesanpya)သည် ကယားပြည်နယ်၊ လွိုင်ကော်ခရိုင်၊ လွိုင်ကော်မြို့နယ်၊ ချိကယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၃၄၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လွိုင်ကော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သိမ်ကုန်းရွာ၊ ကျေးသား
သိမ်ကုန်းရွာ (Theinkone)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ ပြည်ခရိုင်၊ သဲကုန်းမြို့နယ်၊ ကျေးသားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၂၂၂၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျေးသားကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၇၅၀ ဦး၊ မ ၁၈၃၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၅၈၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သဲကုန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပိန်းမောရွာ၊ ကလောင်ဖာမြို့နယ်
ပိန်းမောရွာ (Pingmaw)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ ကလောင်ဖာမြို့နယ်၊ ဖန် ထူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၅၄၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလောင်ဖာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လေးအိမ်စုရွာ၊ ကလေးမြို့နယ်
လေးအိမ်စုရွာ (Layeinsu)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ ကလေးမြို့နယ်၊ ဆင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၆၁၂ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အမေဂျမ်း
သမိုင်းကြောင်း
အမေဂျမ်းသည် ရွှေတောင်ရွာဇာတိဖြစ်ပြီး ငယ်နာမည်မှာ မချမ်းသာဖြစ်သည်။ သူခိုးကြီး ငတက်ပြားနှင့် ရည်ငံခဲ့ပြီး လင်ဖြစ်သူအတွက် ထန်းရည်ရှာပေးရင်း မချမ်းသာပါ ထန်းရည်စွဲခဲ့သည်။ ထန်းရည်မူး၍ နှုတ်ကြမ်းလျှာကြမ်း ဖြစ်လာမှ မချမ်းမှ မဂျမ်း ဟု အမည်တွင်ခဲ့သည်။ အင်းဝတွင် တံခါးမှူးကို ဆဲရေးရာမှ ရိုက်နှက်ခံရပြီး သေဆုံးကာ နတ်ဖြစ်သွားခဲ့ကြောင်း ပါးစပ်ရာဇဝင်များက ဆိုသည်။
နတ်ပွဲ
အမေဂျမ်းနတ်ပွဲကို မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး တံတားဦးမြို့နယ်၊ အေးကြည်ကုန်းရွာတွင် နယုန်လပြည့်ကျော် ၁၃ ရက်နေ့နှင့် ၁၄ ရက်နေ့များ၌ ကျင်းပလေ့ရှိသည်။ ပွဲတော်ကျင်းပသည့်နေ့များတွင် အေးကြည်ကုန်းရွာတွင် သာမက အနီးဝန်းကျင်ရှိ ဥမင်ရွာ၊ အိမ်ကန်ရွာ၊ ဘုရားကြီးကုန်းရွာများတွင်လည်း နတ်ကန္နားပွဲများ ကျင်းပကြသည်။
အေးကြည်ကုန်းရွာနှင့် တစ်မိုင်ခန့်ဝေးသည့် အမေဂျမ်းတောင်တွင် ဆွမ်းလောင်းလှူပွဲကို နယုန်လပြည့်ကျော် ၁၄ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပကြသည်။
ပိတောက်ကျော (အနောက်)ရွာ၊ ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်
ပိတောက်ကျော (အနောက်)ရွာ (Pitaukkyaw(West))သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ ပြည်ခရိုင်၊ ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်၊ ထန်းတပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၁၄၁၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ထန်းတပင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၂၀ ဦး၊ မ ၁၃၆၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၈၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သိမ်ကုန်းရွာ၊ သဲကုန်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သဲကုန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သစ်ခြောက်ပင် (ဒု)ရွာ၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆီဆိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝါးချောင်းရွာ၊ ပုလောမြို့နယ်
ဝါးချောင်းရွာ(Warchaung)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ မြိတ်ခရိုင်၊ ပုလောမြို့နယ်၊ ပြည်ခြားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 177,871 ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပုလောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်ဆာရွာ၊ ဟိုပန်မြို့နယ်
မန်ဆာရွာ (Manhsar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ ဟိုပန်မြို့နယ်၊ မန်ကောင်း (၃)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၁၄၃၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုပန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒေါစဲရွာ၊ တီးလုံ
ဒေါစဲရွာ(Dawse)သည် ကယားပြည်နယ်၊ လွိုင်ကော်ခရိုင်၊ လွိုင်ကော်မြို့နယ်၊ တီးလုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၇၉၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လွိုင်ကော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ့်မော်အွန်ရွာ၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်
နမ့်မော်အွန်ရွာ (Nammawaun)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်၊ ပန်ညောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၅၈၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်ညောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၅၅၀ ဦး၊ မ ၁၆၅၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၂၀၇ ဦးနေထိုင်သည်။
NGC 7243
NGC 7243 ( Caldwell 16 ) သည် လစာသာ ကြယ်စုတန်းမှ ကြယ်အစုအဝေးဖြစ်ပြီး အလင်းနှစ် ၂၈၀၀ နီးပါးခန့် ကွာဝေးသည်။ NGC 7243 တွင် အများစုမှာ ကြယ်ဖြူနှင့် ကြယ်ပြာများပါဝင်ပြီး သက်တမ်းအားဖြင့် ၁၀၀ မီလီယံနှစ်ရှိသည်ဟု ယူဆရသည်။
နမ့်မော်အွန်ရွာ၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ယန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်ဝိုင်ရွာ၊ နမ့်ရှို
ပန်ဝိုင်ရွာ (Pangwaun)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ နမ့်ရှိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၁၅၇၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်ရှိုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၃၀ ဦး၊ မ ၁၃၃၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၆၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ဗို့အား
ဗို့အား (Voltage) သည် လျှပ်ပေါ်မှတ် (Electric Potential) နှစ်ခုအကြား ခြားနားမှုကို ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ စနစ်တစ်ခုအတွင်းရှိ အမှတ်နှစ်ခုအကြားရှိ ဗို့အားကို ဗို့မီတာ (Voltmeter) နှင့် တိုင်းတာနိုင်ပြီး မှီငြမ်းရမည့် အမှတ်တစ်ခုအဖြစ် လျှပ်ကျမှတ် (ground) ကို အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။ ပထမဆုံးသော ဘတ္ထရီအိုးအား တီထွင်ခဲ့သည့် အီတလီလူမျိုး ရူပဗေဒပညာရှင် အလက်ဆန်ဒရို ဗို့လတာ (Alessandro Volta) ကို ဂုဏ်ပြုမှည့်တွင်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။
အသုံးများသည့် ဗို့အား
အိမ်သုံးအဖြစ် ဖြန့်သည့် ဗို့အားတို့မှာ ၁၁၀~၁၂၀ ဗို့ (အေစီ)၊ ၂၂၀~၂၄၀ ဗို့ (အေစီ) တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဓာတ်အားရုံများအကြား ပါဝါဖြန့်သည့် လိုင်းများတွင်မူ ၁၁၀~၁၂၀၀ ကီလိုဗို့ (အေစီ) မျှရှိသည့် ပမာဏကို သုံးကြသည်။
မီးတိုင်တတ်ရွာ၊ ရေးမြို့နယ်
မီးတိုင်တတ်ရွာ(Meetaingtat)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ မော်လမြိုင်ခရိုင်၊ ရေးမြို့နယ်၊ ကျုံညဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၄၆၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျုံညဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၇၈ ဦး၊ မ ၉၄၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၈၂၅ ဦး နေထိုင်သည်။
အကလောရွာ၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်
အကလောရွာ(Ahkalaw)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်၊ အကလောကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၆၈၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အကလောကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၂၂၀ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၉၆၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မီးတိုင်တတ်ရွာ၊ ရေးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နန်းတော်ကျွန်းရွာ၊ ပွင့်ဖြူမြို့နယ်
နန်းတော်ကျွန်းရွာ (Nantawkyun)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မင်းဘူးခရိုင်၊ ပွင့်ဖြူမြို့နယ်၊ နန်းတော်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၆၂၇၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နန်းတော်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၀၆ ဦး၊ မ ၁၄၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၀၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပွင့်ဖြူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြောက်ပိုင်းကုန်းရွာ၊ သဲကုန်းမြို့နယ်
မြောက်ပိုင်းကုန်းရွာ (Myaukpaingkone)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ ပြည်ခရိုင်၊ သဲကုန်းမြို့နယ်၊ ကွေ့တက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၂၃၀၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကွေ့တက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၉၆ ဦး၊ မ ၁၂၆၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၆၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သဲကုန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ယောင်ကလပ်ရွာ၊ ကလောင်ဖာမြို့နယ်
ယောင်ကလပ်ရွာ (Yawngkalat)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ ကလောင်ဖာမြို့နယ်၊ ဖန် ထူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၅၅၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလောင်ဖာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အိုင်ညီနောင်ရွာ၊ ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်
အိုင်ညီနောင်ရွာ (Aingnyinaung)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ ပြည်ခရိုင်၊ ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်၊ ထုံးတောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၁၃၉၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ထုံးတောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၉၂ ဦး၊ မ ၈၀၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၉၂ ဦးနေထိုင်သည်။
မွန်းလိုင်ရွာ၊ ကလေးမြို့နယ်
မွန်းလိုင်ရွာ (Munlaing)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ ကလေးမြို့နယ်၊ ဆင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၆၁၃ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားသည်။
အိုင်ညီနောင်ရွာ၊ ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မွန်းလိုင်ရွာ၊ ကလေးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မုံပင်ရွာ၊ မလှိုင်မြို့နယ်
မုံပင်ရွာ (Monpin)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မိတ္ထီလာခရိုင်၊ မလှိုင်မြို့နယ်၊ ကံတွင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၄၀၇၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကံတွင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၄၃ ဦး၊ မ ၁၇၁၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၁၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ယောင်ရုန်းရွာ၊ လင်ဟော်မြို့နယ်
ယောင်ရုန်းရွာ (Yawngrone)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ လင်ဟော်မြို့နယ်၊ ယောင်လောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၇၆၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လင်ဟော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒေါနတောင်တန်း
ဒေါနတောင်တန်း သည် မြန်မာနိုင်ငံ နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံ ကြားရှိတောင်တန်းဖြစ်သည်။
ဝါးတောရွာ၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်
ဝါးတောရွာ (Wartaw)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်၊ ဆီဆိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၁၁၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆီဆိုင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၉၁၄ ဦး၊ မ ၉၂၉၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၈၂၀၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆီဆိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မီးရထားဝင်းရွာ၊ ပေါင်မြို့နယ်
မီးရထားဝင်းရွာ(Meeyahtarwin)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ သထုံခရိုင်၊ ပေါင်မြို့နယ်၊ မုတ္ကမကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၇၈၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မုတ္ကမကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၈၇၀ ဦး၊ မ ၁၁၄၈၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၂၃၅၅ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပေါင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သဂျက်ကမ်းရွာ၊ ပုလောမြို့နယ်
သဂျက်ကမ်းရွာ(Thagyetkan)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ မြိတ်ခရိုင်၊ ပုလောမြို့နယ်၊ ကျောက္ကာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 177,845 ဖြစ်သည်။
ငါးခြောက်ကျွန်းမြောက်ရွာ၊ ပွင့်ဖြူမြို့နယ်
ငါးခြောက်ကျွန်းမြောက်ရွာ (Ngarchaukkyun(North))သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မင်းဘူးခရိုင်၊ ပွင့်ဖြူမြို့နယ်၊ နန်းတော်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၆၂၇၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နန်းတော်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၀၆ ဦး၊ မ ၁၄၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၀၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပွင့်ဖြူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်ဟိုင်းရွာ၊ မိုင်းမန်း
ပန်ဟိုင်းရွာ (Panghai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ မိုင်းမန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၃၉၇၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းမန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၈၈ ဦး၊ မ ၂၂၇၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၆၆၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စက်မူဇုန်ရွာ၊ ကလေးမြို့နယ်
စက်မူဇုန်ရွာ (Sethmuzon)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ ကလေးမြို့နယ်၊ ဆင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၇၃၀၈ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝါဆောမြို့ဟောင်း
ဝါဆောမြို့ဟောင်း သည် ဝါဆောမြို့တော်၏ ရှေးအကျဆုံး အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဗစ်စတျူလာမြစ်ကမ်း၊ ဂရော့ဂျ်ကာလမ်း၊ မော့စ်တိုဝါလမ်း၊ ပေါ့ဒ်ဝေး လမ်းတို့က ဝိုင်းရံထားကြသည်။ ဝါဆောရှိ အထင်ရှားဆုံး ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသွားများ လာရောက်လည်ပတ်ရာ နေရာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ထိုဒေသ၏ ဗဟိုချက်မ အကျဆုံးမှာ မြို့ဟောင်းဈေးဟု ခေါ်သော နေရာဖြစ်၍ စားသောက်ဆိုင်များ၊ ကဖေးများ နှင့် ဈေးဆိုင်များ အမြောက်အမြား ရှိသည်။ ပတ်ပတ်လည်တွင် ရှိသော လမ်းများတွင် အလယ်ခေတ် ဗိသုကာ လက်ရာများ ဖြစ်သော မြို့တံတိုင်း၊ ဘာဘီကန် နှင့် စိန့်ဂျွန် ကက်သီဒရယ် ဘုရားကျောင်းစသော ဗိသုကာ လက်ရာများကို တွေ့နိုင်သည်။
ဖာလိုင်ရွာ၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်
ဖာလိုင်ရွာ (Hparlai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်၊ ကုန်းဆွတ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၂၃၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကုန်းဆွတ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၁၀ ဦး၊ မ ၂၅၀၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၉၁၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆီဆိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခရာကောင်းမြို့ဟောင်း
ခရာကောင်း သမိုင်းဝင်ဒေသ သည် ပိုလန်နိုင်ငံ ခရာကောင်းမြို့ရှိ သမိုင်းဝင် မြို့လည်ဒေသ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထိုဒေသမှာ ပိုလန်နိုင်ငံရှိ ရေပန်းအစားဆုံး မြို့ဟောင်းများထဲတွင် တစ်ခု အပါအဝင် ဖြစ်ပြီး ပိုလန်နိုင်ငံ နိုင်ငံရေး၏ အချက်အချာ ဒေသအဖြစ် ၁၀၃၈ ခုနှစ်မှ စတင် တည်ရှိခဲ့သည်မှာ ၁၅၉၆ ခုနှစ် ဆီဂစ်မွန် ၃ ဗာဆာ ဘုရင်မှ ၎င်း၏ နန်းတော်ကို ဝါဆောမြို့ သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည့် အချိန် အထိ ဖြစ်သည်။
ထိုအလယ်ခေတ် မြို့ဟောင်းတစ်ခုလုံး သည် ယူနက်စကို၏ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ် နေရာများ စာရင်းတွင် ပထမဆုံး ရွေးချယ်ခဲ့သော ဒေသများတွင် တစ်ခုအပါအဝင် ဖြစ်ခဲ့ပြီး ခရာကောင်း သမိုင်းဝင်ဒေသ ဟု အမည်ရေးသွင်းခဲ့သည်။ ထိုမြို့ဟောင်းသည် ပိုလန်နိုင်ငံ၏ တရားဝင် အမျိုးသား သမိုင်းဝင် အဆောက်အဦးများ အဖြစ် ရွေးချယ်ထားသော နေရာများတွင်လည်း ပါဝင်ပြီး ၁၉၉၄ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁၆ ရက်က ပထမအကြိမ် ရွေးချယ်မှုတွင် ပါဝင်ခဲ့ကာ ပိုလန် အမျိုးသားအမွေအနှစ်ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရေးကြီးကြပ်မှု အဖွဲ့မှ ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ခဲ့သည်။
ယောင်ကွင်းရွာ၊ ကလောင်ဖာမြို့နယ်
ယောင်ကွင်းရွာ (Yawngkwin)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ ကလောင်ဖာမြို့နယ်၊ ဖန် ထူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၅၅၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလောင်ဖာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နန္ဒာရွာ၊ ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်
နန္ဒာရွာ (Nandar)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မန္တလေးခရိုင်၊ ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်၊ နန္ဒာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၉၆၉၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နန္ဒာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၀၇ ဦး၊ မ ၂၅၇၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၈၇၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အောင်ကွဲရွာ၊ လင်ဟော်မြို့နယ်
အောင်ကွဲရွာ (Aungkwe)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ လင်ဟော်မြို့နယ်၊ ယောင် ပန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၇၆၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လင်ဟော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သိမ်ကုန်းရွာ၊ သဖန်းချို
သိမ်ကုန်းရွာ (Theinkone)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ ပြည်ခရိုင်၊ သဲကုန်းမြို့နယ်၊ သဖန်းချိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၂၀၆၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သဖန်းချိုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၃၁ ဦး၊ မ ၁၁၁၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၁၄၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သဲကုန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သောင်ရင်းမြစ်
သောင်ရင်းမြစ် (သူမွဲကျိ) သည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံကြားတွင် ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသော မြစ်တစ်စင်းဖြစ်သည်။ ထိုင်းအခေါ်အားဖြင့် မူဟ်မြစ် (မိုအိမြစ်)ဟု လူသိများသည်။ သောင်ရင်းမြစ်သည် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ဖွတ်ဖလခရိုင်မှ မြောက်၊ အနောက်မြောက်အရပ်သို့ ဖြတ်သန်းစီးဆင်းလာပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၊ ဘားအံခရိုင်  နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံ ဆွတ်မူဟ်ခရိုင်အနီးတွင် သံလွင်မြစ်အတွင်းစီးဝင်သွားသည်။ သောင်ရင်းမြစ်သည် ၃၂၇ km ရှည်လျားပြီး ငါးမျိုးစိတ်များစွာကိုလည်း မြင်ရလေ့ရှိသည်။
ဒေါကလော်လဲရွာ၊ လွိုင်ကော်မြို့နယ်
ဒေါကလော်လဲရွာ(Dawkalawle)သည် ကယားပြည်နယ်၊ လွိုင်ကော်ခရိုင်၊ လွိုင်ကော်မြို့နယ်၊ တီးလုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၃၇၀ ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ ထိုရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လွိုင်ကော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ထုံးတောင်ရွာ၊ ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်
ထုံးတောင်ရွာ (Htonetaung)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ ပြည်ခရိုင်၊ ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်၊ ထုံးတောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၁၃၉၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ထုံးတောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၉၂ ဦး၊ မ ၈၀၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၉၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
HD 211073
HD 211073 သည် လာစာသာ ကြယ်စုတန်းမှ ကြယ်တစ်စင်းဖြစ်သည်။
သင်္ကန်းကြဲရွာ၊ ပုလောမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပုလောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငါးခြောက်ကျွန်းရွာမရွာ၊ ပွင့်ဖြူမြို့နယ်
ငါးခြောက်ကျွန်းရွာမရွာ (Ngarchaukkyunywarma)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မင်းဘူးခရိုင်၊ ပွင့်ဖြူမြို့နယ်၊ နန်းတော်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၆၂၇၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နန်းတော်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၀၆ ဦး၊ မ ၁၄၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၀၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပွင့်ဖြူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အာလောကကသိုဏ်း
အာလောက − အလင်းကသိုဏ်း နိမိတ်ဆိုသည်ကား အမိုးပေါက်၊ နံရံပေါက်များမှ နေရောင်ဝင်လာ၍ အိမ်ခန်း ကျောင်းခန်းအတွင်း ကြမ်းပြင် နံရံများမှာ ထင်နေသော နေရောင်ကွက်ကို ဆိုသည်။ ထိုနေရောင်ကွက်ကို "အလင်း အလင်း" ဟု စိတ်ထဲကမှတ်၍ မျက်စိနှင့် မြင်သောအတိုင်း စိတ်ထဲ၌ စွဲကပ်ထင်မြင်၍ ပါလာအောင် ကြည့်ရှု၍ ယူရာ၏။ ဤကဲ့သို့ နေရောင်ကွက်အခင်းက ကြာရှည်မခံ၍ ရအောင်မယူနိုင်လျှင် မှန်ကို နေပူ၌ အခန်းတွင်းသို့ မျက်နှာလှည့်ပြထား၍ ထိုမှန်ရောင် အလင်းကွက်ကို ကြည့်၍ ယူရာ၏။ ညဉ့်အခါ အခန်းတွင်း နံရံ၌ တပါးမှ လာစေ၍ ထင်သော မီးရောင်အလင်းကွက်ကိုလည်းကောင်း ကြည့်ရှု၍ ယူရာ၏။
ဤအလင်းကသိုဏ်း၌ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကား အပြင်ဘက် ပရိကမ္မနိမိတ်နှင့် တထပ်တည်းတူစွာ မျက်စိနှင့် မြင်သောအတိုင်းပင် ထင်၏။ ပဋိဘာဂနိမိတ်မှာ ထိုဥဂ္ဂဟနိမိတ်ထက်သာလွန်၍ လင်းလျက် ထူးကဲစွာ တွေ့ခဲ၍ အရောင်လုံး အရောင်ခဲကြီးကဲ့သို့ ထင်၏။ ဈာန်ပေါ်ပုံမှာ ပထဝီမြေကသိုဏ်းနည်းအတိုင်း ပေါ်၏။
ပန်ဟိုင်းရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
ပန်ဟိုင်းရွာ (Panghai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ မိုင်းရှဲန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၄၂၇၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းရှဲန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၈၂ ဦး၊ မ ၇၈၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၆၃ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နားလိန်းရွာ၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်
နားလိန်းရွာ (Narlein)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်၊ ပန်ညောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၇၂၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်ညောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၅၅၀ ဦး၊ မ ၁၆၅၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၂၀၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ယန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျော်တင် (ဝန်ကြီး)
ဦးကျော်တင်သည် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီးအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သူဖြစ်သည်။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ လက်အောက်တွင် နိုင်ငံခြားရေးဒုတိယဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သေးသည်။
နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းဘဝ
ဦးကျော်တင်သည် နိုင်ငံခြားရေးလောကတွင် နှစ်၃၀ကျော်ကြာအောင် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ဦးကျော်တင်သည် ၁၉၈၃ခုနှစ်မှ ၁၉၈၄ခုနှစ်အထိ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာအဖွဲ့အစည်းများဌာနခွဲ၏ ဒုတိယလက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူးအဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။၁၉၈၄ခုနှစ်မှ ၁၉၈၆ခုနှစ်အထိ နယူးယောက် ကုလသမဂ္ဂ မြန်မာသံရုံး၌ တတိယအတွင်းဝန်၊ ၁၉၈၆ခုနှစ်မှ ၁၉၈၇ခုနှစ်အထိ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများနှင့် စီးပွားရေးဦးစီးဌာန ဒုတိယလက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူး၊၁၉၈၇မှ ၁၉၉၁အထိ ဘန်ကောက်သံရုံးတွင် ဒုတိယအတွင်းဝန်၊ ၁၉၉၁မှ ၁၉၉၄အထိ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများနှင့် စီးပွားရေးဦးစီးဌာန အဖွဲ့(၁)၏ ခေါင်းဆောင်၊ ၁၉၉၄မှ ၁၉၉၇အထိ ဂျီနီဗာ ကုလသမဂ္ဂ မြန်မာသံရုံး၌ ဒုတိယအတွင်းဝန် ပထမအတွင်းဝန်တာဝန်များ၊ ၁၉၉၇မှ ၁၉၉၉အထိ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများနှင့် စီးပွားရေးဦးစီးဌာန ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး၊ ၁၉၉၉မှ ၂၀၀၁အထိ လက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူး၊ ၂၀၀၁မှ ၂၀၀၃အထိ ဂျာကာတာသံရုံး ဒုတိယကောင်စစ်ဝန်၊၂၀၀၃မှ ၂၀၀၅အထိ နယူးယောက် ကုလသမဂ္ဂ မြန်မာသံရုံး၏ ကောင်စစ်ဝန် တာဝန်များ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၂၀၀၅ခုနှစ်မှ ၂၀၀၆ခုနှစ်အထိ ရန်ကုန်မြို့ရှိ နိုင်ငံခြားရေးရုံးတွင် နိုင်ငံရေးရာဦးစီးဌာန အာရှတောင်နှင့်အနောက်ဌာနခွဲတွင် ညွှန်ကြားရေးမှူး၊ ၂၀၀၇ခုနှစ်မှ ၂၀၀၈ခုနှစ်အထိ နိုင်ငံ​ရေးရာဦးစီးဌာန၏ ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူချုပ်၊၂၀၀၈ခုနှစ်မှ ၂၀၁၁ခုနှစ်အထိ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။၂၀၁၁ခုနှစ် မတ်လမှစ၍ ၂၀၁၃အထိ ကနေဒါနိုင်ငံဆိုင်ရာ မြန်မာနိုင်ငံသံအမတ်အဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။၂၀၁၃ခုနှစ်တ့င် ကုလသမဂ္ဂဆိုင်ရာ မြန်မာအမြဲတမ်းကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် နယူးယောက်တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ကောင်းလိုင်း (အောက်)ရွာ၊ လင်ဟော်မြို့နယ်
ကောင်းလိုင်း (အောက်)ရွာ (Kawnglai (Lower))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ လင်ဟော်မြို့နယ်၊ ယောင် ပန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၇၆၃ ဖြစ်သည်။
ဆိုင်ကိုရွာ၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်
ဆိုင်ကိုရွာ (Hsengko)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်၊ ကုန်းဆွတ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၂၃၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကုန်းဆွတ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၁၀ ဦး၊ မ ၂၅၀၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၉၁၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကျော်တင် (ဝန်ကြီး)
ဝန်ကြီးဘဝ
၂၀၁၆ခုနှစ် အစိုးရအသစ်တက်လာချိန်တွင် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ဒုတိယဝန်ကြီးဖြစ်လာသည်။ ဝန်ကြီးဖြစ်သူ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်သည် နိုင်ငံတော်အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ်ရာထူးကိုပါ ရယူခဲ့သဖြင့် အချို့သော နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးအစည်းအဝေးများကို တက်ရောက်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ ထို့ကြောင့် ဒုဝန်ကြီး ဦးကျော်တင်မှ ကိုယ်စားတက်ရောက်ခဲ့ရသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် ၂၀၁၇ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနမှ ဝန်ထမ်းများဖြင့်ပင် ဝန်ကြီးဌာနအသစ် ဖွဲ့စည်းကာ ဦးကျော်တင်ကို ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးအဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ နိုင်ငံတကာ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများအစည်းအဝေးပွဲများသို့ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဝန်ကြီးအဖြစ် တက်ရောက်ခဲ့သည်။၂၀၂၁ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းမှုအပြီးတွင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီမှ ၎င်း၏နေရာကို ဦးကိုကိုလှိုင်ဖြင့် အစားထိုးခဲ့သည်။
ဆိုင်ကိုရွာ၊ ဆီဆိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆီဆိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကောင်းလိုင်း (အောက်)ရွာ၊ လင်ဟော်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လင်ဟော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တောင်ကုန်းရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
တောင်ကုန်းရွာ (Taungkone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ မင်းကင်းမြို့နယ်၊ မယ်မဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၈၄၃ ဖြစ်သည်။
ကျော်တင် (ဝန်ကြီး)
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒုတိယ ဝန်ကြီးများ
တောကြီးရွာ၊ သဲကုန်းမြို့နယ်
တောကြီးရွာ (Tawgyi)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ ပြည်ခရိုင်၊ သဲကုန်းမြို့နယ်၊ ကွေ့တက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၂၃၀၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကွေ့တက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၉၆ ဦး၊ မ ၁၂၆၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၆၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သဲကုန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ယုဇနပလာဇာ
ယုဇနပလာဇာ သည် ငါးထပ်ရှိသော အဆောက်အဦဖြစ်ပြီး ဗညားဒလလမ်း၊ မင်္ဂလာတောင်ညွန့်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်မြို့၊ မြန်မာနိုင်ငံ တွင် တည်ရှိသည်။ ယုဇနပလာဇာသည် ရန်ကုန်မြို့ရှိ နာမည်ကြီး ပလာဇာများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပြီး ဒေသခံပြည်သူများ အကြိုက် ဈေးဝယ်ထွက်ရာနေရာလည်း ဖြစ်သည်။ ပလာဇာသည် သမာရိုးကျဈေးထက် အနည်းငယ်သာပြီး ရှော့ပင်းမောလ် အဟောင်းကြီးနှင့်တူသယောင် ရှိသည်။ မြေညီထပ်သည် လက်ကားရောင်းချရာနေရာကြီးဖြစ်ပြီး ထုပ်ပိုးပြီး အစားအစာများ၊ အဖျော်ယမကာများပါဝင်ပြီး အိမ်မွေးတိရစ္ဆာန်များတောင် ရောင်းချလျက်ရှိသည်။ အပေါ်ထပ်ရှိ ဆိုင်ခန်းများတွင် အီလက်ထရောနစ် ထုတ်ကုန်များ၊ အိမ်သုံးပစ္စည်းများ၊ မိုဘိုင်းဟမ်းဆက်များ၊ ပရိဘောဂပစ္စည်းများအား ရောင်းချကြသည်။ တတိယထပ်တွင်တော့ မိုဘိုင်းဖုန်းပြုပြင်ဆိုင်များ အများအပြားတည်ရှိနေသည်။ ကော်ဖီဆိုင်၊ စားသောက်ဆိုင်၊ ဒိုးနက်ဆိုင်နှင့် အဖျော်ယမကာဆိုင်များသည် အပေါ်ဆုံးထပ်တွင်တည်ရှိသည်။
တည်နေရာ
ယုဇနာပလာဇာသည် သိမ်ဖြူတင်းနစ်ကွင်းမှ တာမွေအဝိုင်းသို့သွားသော ဗညားဒလလမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ ယုဇာနာပလာဇာသည် မင်္ဂလာဈေးနှင့် ၂၀၀ မီတာအကွာတွင်တည်ရှိပြီး ကန်တော်ကြီးနှင့်လည်း နီးသည်။ ထို့ပြင် ပလာဇာသည် မင်္ဂလာတောင်ညွန့်မြို့နယ်နှင့် တာမွေမြို့နယ်တို့၏ မြို့နယ်ချင်းထိစပ်နေသော ဧရိယာတွင် တည်ရှိသည်။ ဘက်စ်ကားမှတ်တိုင်အနေဖြင့် ယုဇနာပလာဇာမှတ်တိုင်ဟုခေါ်ပြီး ပလာဇာနှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင်တွင် တည်ရှိသည်။
သမိုင်းကြောင်း
ယုဇနပလာဇာကို ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ဆောက်လုပ်ပြီးစီးခဲ့ပြီး ပလာဇာရှိ ဆိုင်ခန်းများသည် ၁၉၉၅ ခုနှစ်အစပိုင်းတွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ပလာဇာတစ်ခုလုံး၏ ပိုင်ရှင်မှာ ဦးဌေးမြင့် ဖြစ်ပြီး ယုဇန ဦးဌေးမြင့်ဟု လူသိများကြကာ မြန်မာနိုင်ငံရှိ အချမ်းသာဆုံးသော ပုဂ္ဂိုလ်များထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ၉၀ ခုနှစ်များနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀၀၀ ခုနှစ်များအစောပိုင်းတွင် ယုဇနပလာဇာသည် ဈေးဝယ်လို့ကောင်းသော နေရာတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၀ ခုနှစ်များနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀၁၀ ခုနှစ်များအစောပိုင်းအတွင်းတွင် ပလာဇာအတွင်း ခင်ကျင်းပြသမှုများဖြင့် ပြည့်ကျပ်နေပြီး စိတ်ပျက်ဖွယ်ရာကောင်းသော နေရာတစ်ခုဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် မင်္ဂလာဈေးတစ်ခုလုံးနီးပါး မီးလောင်ခံရသောအခါတွင် မင်္ဂလာဈေးမှ ဆိုင်ခန်းများသည် ယုဇနပလာဇာသို့ ပြောင်းရွေ့ရောင်းချကြရာ ၂၀၁၀ ခုနှစ်နောက်ပိုင်းပိုင်းတွင် ယုဇနပလာဇာသည် ရန်ကုန်မြို့ရှိ လူများတိုးမပေါက်အောင် ဝယ်ယူမှုများသော ပလာဇာဖြစ်လာခဲ့သည်။
ယောင်လိုက်ရွာ၊ ကလောင်ဖာမြို့နယ်
ယောင်လိုက်ရွာ (Yawnglaik)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ ကလောင်ဖာမြို့နယ်၊ ဖန် ထူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၅၅၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလောင်ဖာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်ဟိုင်းရွာ၊ ဝမ်မတ်လုံ
ပန်ဟိုင်းရွာ (Panghai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ ဝမ်မတ်လုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၁၅၇၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်မတ်လုံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၄၀ ဦး၊ မ ၄၂၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၆၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်တီတိုင်ရွာ၊ ဟိုပန်မြို့နယ်
မန်တီတိုင်ရွာ (Mantiteing)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ ဟိုပန်မြို့နယ်၊ မန်ကောင်း (၃)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၁၄၂၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုပန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကောင်းလိုင်း (အထက်)ရွာ၊ လင်ဟော်မြို့နယ်
ကောင်းလိုင်း (အထက်)ရွာ (Kawnglai (Upper))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ လင်ဟော်မြို့နယ်၊ ယောင် ပန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၇၆၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လင်ဟော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သင်္ကန်းတောရွာ၊ ပုလောမြို့နယ်
သင်္ကန်းတောရွာ(Thingantaw)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ မြိတ်ခရိုင်၊ ပုလောမြို့နယ်၊ တိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 177,807 ဖြစ်သည်။