cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ဝီရကဇာတ်
အစာဝလျှင် မာနဝင်
နောက်အဖို့အတွင် သဝိဋ္ဌကကျီးသည် ငါနှင့်တင်ကျီးမှာ အဆင်းအရောင်အားဖြင့် လည်းကောင်း၊ မျက်စိ၊ နှုတ်သီး၊ ခြေသည်းအားဖြင့် လည်းကောင်း အထူးအခြားမရှိ၊ တူမျှကြသည်။ ဤနေ့မှစ၍ တင်ကျီး ဖမ်းပေးသော ငါးတို့ကို မစားလိုတော့ပြီ၊ ငါကိုယ်တိုင်ဖမ်း၍ စားမည်ဟု ကြံစည်လျက်တင်ကျီးကို အတုပြုကာ မာန်မာနတက်လာသဖြင့် တင်ကျီးသို့ ကပ်ပြီးလျှင် “အဆွေ ... ဤနေ့မှစ၍ အဆွေဖမ်းပေးသော ငါးတို့ကို မစားလို၊ ကိုယ်တိုင်ဖမ်း၍ စားတော့မည်”ဟု ပြောလေ၏။ ထိုအခါ တင်ကျီးသည် ကျီးအား “အဆွေ ... သင်ကား ရေတွင် ကျင်လည်သော အမျိုး၌မဖြစ်ချေ၊ မပျက်စီးစေလင့်” ဟု တားမြစ်လေ၏။
တင်ကျီးတုလေ ကျီးမိုက်သေ
သဝိဋ္ဌကကျီးလည်း မနာယူဘဲ ဝီရကတင်ကျီးကို အတုပြုကာ ရေအိုင်သို့ ဆင်းသက်၍ ရေတွင်ငုပ်သည်ရှိသော် မှော်အောက်သို့ရောက်လျက် မှော်ကို ဖောက်၍ မထွက်နိုင်တော့ဘဲ မှော်ဖြင့်ငြိကာ နှုတ်သီးဖျားမျှသာပေါ်၍ အသက်မရှူနိုင်တော့ဘဲ ရေထဲတွင် သေရှာလေ၏။
ထိုအခါ သဝိဋ္ဌကကျီး၏ မယားသည် သဝိဋ္ဌက လာသည်ကို မမြင်လျှင် အကြောင်းကိုသိရန် ဝီရက တင်ကျီးထံသို့ သွား၍ - “အရှင်ဝီရက ... အသံသာယာ၍ ဥဒေါင်းလည်ရေး အဆင်းနှင့်တူသော ကျွန်ုပ်သည် လင်သည် သဝိဋ္ဌကကျီးကို တွေ့မြင်ပါသလော” – ဟု မေးလေ၏။ ဝီရကတင်ကျီးသည် ကျီးမ စကားကို ကြားလျှင် ကျီးမအား -
“အဆွေကျီးမ ... ရေ၊ ကုန်း နှစ်ပါးတွင် ကျက်စားနိုင်သောငှက်သည် အမြဲဆယ်၍ ကျွေးသော ငါးစိမ်းကို စားသော သဝိဋ္ဌကကျီးသည် ရေကြည်းနှစ်ပါးတွင် ကျက်စားနိုင်သော ငှက်ကို အတုပြုကာ ရေအိုင်တွင် ဆင်း၍ ကျက်စားသဖြင့် မှော်ဖုံး၍ သေရရှာပြီ” – ဟု အကြောင်းစုံ ပြောကြားလေ၏။ ကျီးမလည်း ငိုကြွေးမြည်တမ်းကာ မိမိနေရာ ဗာရာဏသီ မြို့တော်သို့ ပြန်လေ၏။
အဝိုင်းချောင်း
အဝိုင်းချောင်း
ဝီရကဇာတ်
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ရဟန်းတို့ -
ထိုအခါ သဝိဋ္ဌကကျီးသည် - ယခုအခါ ဒေဝဒတ်။
ဝီရကတင်ကျီးသည် - ငါဘုရား ဖြစ်လာပြီ -
ဟု ဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) အားစွမ်းမတူ၊ ထိုသသူ၊ တုမူမပြိုင်ရာ။
(၂) တင်ကျီးအလား၊ ရေကျက်စား၊ မှော်ကြားကျီးသေရှာ။
ဝီရကဇာတ် ပြီး၏။
ခွန်စိုင်ယန်ရွာ၊ ဖားကန့်မြို့နယ်
ခွန်စိုင်ယန်ရွာ(Hkunsaiyang)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ ဖားကန့်မြို့နယ်၊ လဝါးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၈၁၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လဝါးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၇၈ ဦး၊ မ ၂၀၂၁ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၈၉၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖားကန့်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကာလူးကုန်းရွာ၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်
ကာလူးကုန်းရွာ (Karlukone)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်၊ မြို့ချောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၁၂၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြို့ချောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၄၁ ဦး၊ မ ၃၄၈၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၀၂၁ ဦးနေထိုင်သည်။
မြကန်ရွာ၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်
မြကန်ရွာ (Myakan)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်၊ ရွာသာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၂၄၇၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရွာသာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၁၂ ဦး၊ မ ၁၃၆၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၇၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကာလူးကုန်းရွာ၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြကန်ရွာ၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရှမ်းတောရွာ၊ ရှမ်းခေါင်းဗြဲ
ရှမ်းတောရွာ၊ ရှမ်းခေါင်းဗြဲ
ကျင်းဖျင်​ မြောင်၊ ယောင်နှင့် ရှမ်းကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရခရိုင်
thumb| Jinping ကောင်တီရှိ Fenshuiling တွင်ရှုခင်း။ အမြင့် ca. 2060 မီတာ ကျင်းဖျင် မြောင်၊ ယောင်နှင့် ရှမ်းကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရခရိုင် ( တရုတ်: 金平苗族瑶族傣族自治县; ရိုးရာတရုတ် : 金平苗族瑤族傣族自治縣; ဖျင်ယင်: Jīnpíng Miáozú Yáozú Dǎizú Zìzhìxiàn )သည် တရုတ်နိုင်ငံ၊ ယူနန်ပြည်နယ်ရှိ ဟောင်ဟေ ဟနီနှင့် ယီီကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စုတွင်တည်ရှိပြီး တောင်ဘက်တွင် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၊ လိုင်ချောင်ပြည်နယ်နှင့် နယ်နမိတ်ချင်းထိစပ်နေပါသည်။ ကျင်းဖျင် ခေါင်းဆောင်းနီ ယို (红头瑶族 )ကို လက်ထပ်ပြီးသည့်နောက် သူတို့ဦးခေါင်းတွင် ဝတ်ဆင်သည့်ဓလေ့ရှိသည်
တိုင်းရင်းသားအုပ်စုများ
ကျင်းဖျင်ခရိုင် (1994: 113-132)စာရင်းအရ အောက်ပါလူမျိုးစုများကိုဖော်ပြထားသည်။
thumb| Red River သည် Jinping ကောင်တီ (ညာ) နှင့် Hekou Yao ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရခရိုင် (ဘယ်ဘက်) အကြားနယ်စပ်ကိုဖွဲ့စည်းသည်။
အခြားစာရင်းတစ်ခုတွင်အောက်ပါတိုင်းရင်းသားလူနည်းစုများနှင့်လူမျိုးကွဲအုပ်စုများကိုဖော်ပြသည်။ တည်နေရာများသည် ကျင်းဖျင်ခရိုင်မှလာသည် (၂၀၁၃ - ၈၉၊ ၁၀၁) ။
မရိုးကုံးရွာ၊ ဝင်ဝ
မရိုးကုံးရွာ (Mayoekone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ရေဦးမြို့နယ်၊ ဝင်ဝကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၃၈၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကနိုင်ဝင်းရွာ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်
ကနိုင်ဝင်းရွာ (Kanaingwin)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်၊ ဘော်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၉၀၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဘော်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၄၁ ဦး၊ မ ၂၅၁၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၈၅၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ခင်ဇော်ဦး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)
ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ခင်ဇော်ဦး (ကြည်း ၁၅၀၆၇)သည် ခရစ်နှစ် ၁၉၅၆ တွင် ဖွားမြင်ပြီး မွန်ပြည်နယ်၊ ရေးမြို့ဇာတိဖြစ်ပြီး ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ ဓာတုဗေဒအဓိကဖြင့် ဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် တပ်မတော်(ကြည်း)ဗိုလ်သင်တန်းကျောင်း အမှတ်စဉ်(၅၆) ဗိုလ်လောင်းသင်တန်းကို တက်ရောက်ခဲ့သည်။ အရာရှိငယ်ဘဝတွင် အရှေ့တောင်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူး ဗိုလ်ချုပ်ဉာဏ်လင်း၏ ကိုယ်ရေးအရာရှိအဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် စစ်ဦးစီးမှူး(ပထမတန်း)၊ အမှတ်(၅) စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် နည်းဗျူဟာမှူး၊ အမှတ်(၆၆)ခြေမြန်တပ်မ ဌာနချုပ် တပ်မမှူး၊ ကမ်းရိုးတန်းဒေသ တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်တိုင်းမှူးနှင့် စစ်ရေးချုပ်တာဝန်များကို ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ရုံး(ကြည်း) အမှတ် (၄) စစ်ဆင်ရေး အထူးအဖွဲ့မှူးအဖြစ် တာဝန်ထမ်ဆောင်ခဲ့​ပြီး ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် စစ်ဘက်တာဝန်များမှ အငြိမ်းစားယူခဲ့​​ပြီး ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် ပြ​​ည်ထောင်စုငြိမ်းချမ်းရေးကော်မရှင် အတွင်းရေးမှူး​ အဖြစ် တာဝန်ပေးအပ်ခြင်းခံရသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ ကဏ္ဍ:၁၉၅၆ မွေးဖွားသူများ
ဘုရားငုတ်တိုရွာ၊ ချောင်းဖျား
ဘုရားငုတ်တိုရွာ၊ ချောင်းဖျား
အင်းတာ (အရှေ့)ရွာ၊ ကပ်ခို
အင်းတာ (အရှေ့)ရွာ၊ ကပ်ခို
မကျီးစောက်ရွာ၊ မြစ်သားမြို့နယ်
မကျီးစောက်ရွာ (Magyisauk)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ မြစ်သားမြို့နယ်၊ ရွာခိုင်ကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၀၀၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရွာခိုင်ကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၇၇ ဦး၊ မ ၂၀၉၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၀၇၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြစ်သားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရိုးလေးဝရွာ၊ ရှမ်းခေါင်းဗြဲ
ရိုးလေးဝရွာ၊ ရှမ်းခေါင်းဗြဲ
ဗင်းဆင့် ဗန်ဂိုး
ဗင်းဆင့် ဗန်ဂိုး (Vincent Willem van Gogh) သည် အရောင်နှင့် စကားပြောသူဖြစ်သည်။ သူ၏စိတ်ခံစားမှုများကို အရောင်နှင့် ဖော်ပြသူဖြစ်သည်။ အရောင်နှင့် အလုပ်လုပ်သူတစ်ယောက်ဟု ပြောလျှင်လည်း မှားမည်မဟုတ်ပါ။ တိုတိုနှင့် လိုရင်းကို ပြောရပါက ဗန်ဂိုးသည် သူ၏ရင်တွင်းခံစားချက်များကို အရောင်များနှင့်စကားပြောသည့် ပန်းချီဆရာတစ်ဦး ဖြစ်လေသည်။
ဗန်ဂိုးသည် ဒတ်ချ်လူမျိုးဖြစ်သည်။ သူ့အား ၁၈၅၃ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်ဖြစ်ရာ ယခုလက်ရှိမှ ပြန်ရေတွက်ပါက သူသည်လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၅ဝ ကျော်က လူဖြစ်ခဲ့သူဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံးပန်းချီကား တစ်ချပ်ကို ရေးဆွဲပြီးနောက် သူ့ကိုယ်သူ သတ်သေသွားခဲ့သည်မှာ ၁၈၉ဝ ခုနှစ်ဖြစ်သည်။ သူကွယ်လွန်စဉ်က သူ့အသက်မှာ ၃၇ နှစ်မျှသာရှိသေးသည်။ ယခုဆိုလျှင်သူကွယ်လွန်သွားခဲ့သည်မှာ နှစ်ပေါင်း ၁၂ဝ ခန့် ရှိပြီဖြစ်သည်။
ဤမျှ နှစ်တွေကြာလာသော်လည်း ဗင်ဂိုး၏နာမည်မှာ မသေသေးပါ။ သူ၏ အလွန်အမင်း ထက်သန်ပြင်းပြသော စိတ်ခံစားမှုများကို ဖော်ပြနေသော သူ့ပန်းချီကားများသည် ယနေ့ထိတိုင် လူများ၏ စိတ်နှလုံးသားကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ထိထိခိုက်ခိုက်ဖြစ်အောင် စွမ်းဆောင်နေဆဲဖြစ်သည်။
အမှန်တော့ ဗန်ဂိုး၏ ထူးခြားသောပါရမီသည် ယနေ့ခေတ် ပန်းချီလောကအတွက် အခြေခံအုတ်မြစ်များကို ချပေးနိုင်စွမ်းရှိခဲ့သည်ဟု ပန်းချီပညာရှင်များက ဆိုကြသည်။ ယင်းအဆိုကို ဗန်ဂိုး ကွယ်လွန်ပြီးမှ တည်ရှိလာခဲ့သည် မျိုးဆက်သစ် ပန်းချီဆရာများက နားလည်လက်ခံခဲ့ကြသည်။ ထိုအသိ ထိုအမြင်များကို ယနေ့ခေတ်မျိုးဆက်သစ် ပန်းချီဆရာများကလည်း လက်ခံနေဆဲပင်ဖြစ်သည်။
မျိုးဆက်သစ်ပန်းချီဆရာများသည် ဗင်ဂိုးရေးဆွဲခဲ့သည့် ပန်းချီကားအမြောက်အမြား ( ဗန်ဂိုးသည် ပန်းချီကားပေါင်း ၁၆၀ဝ ကျော်မျှရေးဆွဲသွားခဲ့သည်။) နှင့် ဗန်ဂိုး၏ ကြေကွဲစရာဘဝ ဇာတ်ကြောင်းကို အလွန်တအံ့တဩ ဖြစ်ခဲ့ရလေသည်။ တတိယမျိုးဆက်သစ် ပန်းချီဆရာများကတော့ သူ့လက်ရာများသည် ပန်းချီလောကမှ လိုက်မမှီနိုင်လောက်အောင်ကို ကြီးမားကျယ်ဝန်းနက်ရှိုင်းခဲ့ယုံမျှသာမက ယင်းလောက၏ အသိအမြင် အယူအဆများကိုပါ တိုးတက် ကျယ်ပြန့်နက်ရှိုင်း သွားသည်အထိ တွန်းအားပေးခဲ့သည်ဟုပင် အသိအမှတ်ပြုခဲ့ ကြလေသည်။
“အဲဒီပန်းချီကားတွေကို ဗင်ဂိုးရေးဆွဲချိန်မှာ လူ့လောကကြီးမှာ အရင့်အရင်က မဖြစ်ဖူး၊ မရှိခဲ့ဖူးတဲ့ ထိတ်လန့်စရာတွေ၊ စိတ်ချောက်ချားစရာတွေနဲ့ အံ့ဩတုန်လှုပ်စရာတွေ အများအပြား ပေါ်ပေါက်လာနေတဲ့ အချိန်ကာလတစ်ခုပါ။ အဲဒီအခြေအနေဆိုးတွေက လူတွေရဲ့ စိတ်နေစိတ်ထားကို ပြောင်းလဲပစ်နေပါတယ်။ အဲဒီကာလကြီးမှာ အတိုင်းအဆမသိနိုင်လောက်အောင်ကို ကြီးမားတဲ့ အထီးကျန်မှုကြီးဟာ တည်ရှိခဲ့ပါတယ်။ ဗင်ဂိုးဟာ အဲဒီ အထီးကျန်မှုကြီးကို တစ်ယောက်တည်း ကြိတ်မှိတ်ခံစားရင်း အဲဒီ ပန်းချီကားတွေကို ရေးဆွဲသွားခဲ့တာပါ။ ကျတော်တို့ကတော့ အဲဒီပန်းချီကားအားလုံးကို ဗန်ဂိုးရဲ့ ခံစားမှုပန်းချီကားတွေလို့နားလည် သိမြင်ထားကြပါတယ်။ နောက်ဆုံးမှာတော့ အဲဒီခံစားမှုပန်းချီတွေဟာ ဒီနေ့ ကျတော်တို့ခေတ်ရဲ့ ကံကြမ္မာတွေကို ဖော်ဆောင်ထားတဲ့ အရာတွေဖြစ်လာခဲ့ပါတော့တယ် ” ဟုယနေ့ခေတ်မျိုးဆက်သစ် ပန်းချီဆရာတို့က ဆိုခဲ့ကြလေသည်။
ဗန်ဂိုး၏ဘဝခရီး
ဗန်ဂိုးသည် ဒတ်ချ်လူမျိုး ပရိုတက်စတင့် ဘာသာဝင် မိဘများမှ မွေးဖွားလာသူဖြစ်သည်။ သူ့အဖေသည် နယ်မြေသင်းအုပ်ဘုန်းတော်ကြီးဖြစ်၍ သူတို့မျိုးနွယ်ထဲတွင် ဘုန်းတော်ကြီးအများအပြားရှိခဲ့သည်။ မိသားစုထဲတွင် အကြီးဆုံးသားဖြစ်သော ဗင်ဂိုးသည် အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ်တွင် သူ့ဦးကြီးပိုင်သော ပန်းချီအရောင်းပြခန်းတွင် အလုပ်ဝင်လုပ်သည်။ အသက်၂၅ နှစ်အရွယ်တွင် ဘယ်လ်ဂျီယံနိုင်ငံတောင်ပိုင်းရှိ ကျောက်မီးသွေးတွင်းဒေသသို့ သွား၍ တရားဟောဆရာလုပ်ခဲ့လေသည်။
စလင်းတောင်ရွာ၊ ချောက်မြို့နယ်
စလင်းတောင်ရွာ (Salintaung)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ ချောက်မြို့နယ်၊ စလင်းတောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၁၃၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ စလင်းတောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၆၃ ဦး၊ မ ၂၅၆၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၉၃၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ဗင်းဆင့် ဗန်ဂိုး
ဗန်ဂိုး၏ဘဝခရီး
သူသည်အလုပ်သမားများ၏ ဆင်းရဲမွဲတေမှုနှင့် ငတ်ပြတ်မှုများကို ကြည့်ကာ များစွာစိတ်ထိခိုက် ကြေကွဲခဲ့သည်။ အလုပ်သမားများ၏ ဆင်းရဲ ဒုက္ခများကိုကြည့်၍ သူ၏ဘာသာရေးဆိုင်ရာ အမြင်များနှင့် အယူအဆများသည် သိသိသာသာပင်ပြောင်းလဲသွားခဲ့လေသည်။ လက်တွေ့ဘဝတွင် တရားဟောဆရာဖြစ်သောသူကိုယ်တိုင်က အဆင်းရဲခံ အငတ်အပြတ်ခံကာ ကူညီစောင့်ရှောက်မှုပြုမှုကသာလျှင် အမှန်ကန်ဆုံးသော ဘာသာရေးခံယူချက် ဖြစ်သည်ဟု သူယူဆခဲ့သည်။ သို့မှပါလည်း ဘုရားသခင်ကို အမှန်တကယ်ယုံကြည်သက်ဝင် ချစ်ခင်ကြည်ညိုရာရောက်သည်ဟု ယူဆခဲ့လေသည်။ ဤသို့ဖြင့် သူ့အထက်မှ အပေါ်ယံရွှေမှုံကျဲ၍ အထဲကနောက်ချေးခံထားသည့် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ ပုဂ္ဂိုလ်များနှင့် ဗန်ဂိုး၏အကြားတွင် အယူအဆကွဲပြားသည့် အမြင်မတူမှုများပေါ်ပေါက်လာလေသည်။ သူ့အထက်မှ ဘုန်းကြီးများက သူ့အား အစွန်းရောက်ဘာသာရေးသမား ဟုအမည်တပ်ကာ တရားဟောဆရာအလုပ်မှ ထုတ်ပြစ်သည်။
စလင်းတောင်ရွာ၊ ချောက်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ချောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဗင်းဆင့် ဗန်ဂိုး
ဗန်ဂိုး၏ဘဝခရီး
ထိုအချိန်မှစ၍ သူသည်ပန်းချီစဆွဲခဲ့လေသည်။ သူပန်းချီစဆွဲချိန်မှာ သူ့အသက်မှာ ၂၇ နှစ်ပင်ရှိနေလေပြီ။ ဗင်ဂိုးသည် သူ၏အချစ်ဆုံးနှင့် သူ့အားအချစ်ဆုံးဖြစ်သော ညီငယ်သီအို၏ ထောက်ပံ့ငွေအပေါ် အမှီပြုကာ အစားဆင်းရဲ ခြင်း၊ အဝတ်ဆင်းရဲခြင်း၊ အနေဆင်းရဲခြင်း စသည့် ဒုက္ခများကို ခါးစည်းခံပြီး သူ့စိတ်ထဲ၌ ခံစားရသမျှကို ကင်းဗတ်စပေါ်၌ အရောင်နှင့် တင်နေခဲ့ခြင်းဖြစ်လေသည်။
ထိုပန်းချီကားမှာ “ဆိုက်ပရပ်စ်ပင်နှင့်ပန်းပွင့်နေသောသစ်ပင်” ဟုအမည်ပေးထားသည့် ပန်းချီကားဖြစ်သည်။ ထိုကားသည် တစ်ယောက်လက်မှ တစ်ယောက်သို့ အဆင့်ဆင့် ကူးပြောင်းပြီးနောက် ၁၉၇၈ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည့် ပန်းချီလေလံပွဲတစ်ခုတွင် ပေါ်လာခဲ့သည်။ ထိုပွဲ၌ ဒေါ်လာငွေ ၁.၃ သန်းနှင့် ထိုပန်းချီကားကို ဝယ်ယူသွားခဲ့လေသည်။ ထိုအချိန်မှ စ၍ ဗင်ဂိုး၏ ပန်းချီကားများသည် ဒေါ်လာသန်းပေါင်းများစွာ တန်သော အဖိုးတန်ရတနာများ ဖြစ်လာခဲ့လေသည်။
၁၉၇၁ နွေဦးပေါက်တွင် ဘရွတ်ကလင်းပြတိုက်၌ ဗင်းဆင့်ဗင်ဂိုး၏ ပန်းချီကား ၁၁၄ ကားကို သီတင်းရှစ်ပတ်ကြာ ပြသခဲ့သည်။ ယခင် ဆန်ဖရန်ဆစ်စကိုမြို့ ၌ ပြသခဲ့ကစဉ်လိုပင် လူအများဆုံး လာရောက် ကြည့်ရှုသည့် ပန်းချီပြပွဲကြီးတစ်ခုဖြစ်ခဲ့လေသည်။ ထိုစဉ်က ပြတိုက်မှူး သောမတ်စ် အက်စ် ဘူချ်နာအား ပြပွဲတွင် လူများရသည့်အကြောင်းက ဘာကြောင့်ပါလဲဟု သတင်းထောက်များက မေးမြန်းခဲ့ကြလေသည်။
ထိုအခါ သောမတ်စ်က “ဗင်းဆင့် ဗန်ဂိုးရဲ့ ဘဝဖြစ်စဉ်က ဒဏ္ဏာရီ ပုံပြင်တစ်ခုလို ဖြစ်နေတဲ့ အတွက်ကြောင့်လို့ ကျတော်ထင်ပါတယ်။ နောက်တစ်ကြောင်းကတော့ သူ့ရဲ့လက်ရာပန်းချီကားတွေဟာ ဒီနေ့ဒီအချိန်ထိ ခေတ်မီရှင်သန်နေတုံးမလို့ ဖြစ်ပါလိမ့်မယ်” ဟုအဖြေပေးခဲ့သည်။
ထို့နောက်သူက ဆက်၍ “သူ့ခေတ်သူ့အချိန်က တည်ရှိခဲ့တဲ့ ပန်းချီလောကက သူ့ကို အသိအမှတ်မပြုခဲ့ကြပေမယ့် သူရေးဆွဲခဲ့တဲ့ ပန်းချီကားမှန်သမျှကို သူမရှိတော့တဲ့ နောက်ပိုင်းကာလမှာ အသိအမှတ်မပြုလို့ မရတော့ပါဘူး။ အခုဆိုရင် သူ့ပန်းချီကားတွေဟာ သူ့ဘဝလိုပဲ လူအများရဲ့ စိတ်ကို ထိထိခိုက်ခိုက်ဖြစ်စေခဲ့ပါတယ်။ လှုပ်ရှားစေခဲ့ပါတယ်။ သူ့စိတ်ထဲမှာ ခံစားနေရသမျှ တွေကို မမိမိအောင် အပြင်းအထန် ခံစားပြီး စုတ်ချက်တင်ထားတဲ့ ကားတွေမို့ပါ။ သူ့ကားတွေထဲမှာ ရှိနေတဲ့ သူ့ခံစားမှုတွေရဲ့ ပမာဏကို ချက်ချင်း သိရှိခံစားလို့ရနေလို့ပါ” ဟု ပြန်ပြောခဲ့လေသည်။
တကယ်တော့ ဗင်ဂိုးသည် ကိုယ်ဟန်ပြ မိုဒယ်လ် မငှားနိုင်၍ သူ့ရှုးဖိနပ်စုတ်ကြီးကို မျက်စိရှေ့ ထားကာ ပုံပေါင်း အမြောက်အမြားကို ရေးဆွဲခဲ့ရရှာသော ပန်းချီဆရာဖြစ်လေသည်။ သူ့ရုပ်သူ မှန်ထဲပြန်ကြည့်ပြီး ပုံပေါင်း ၄ဝ ကျော်ရေးဆွဲခဲ့ရသော ပန်းချီဆရာလည်းဖြစ်သည်။ သူအသက်ရှင်စဉ်က ဗန်ဂိုးသည် သူ့ပတ်ဝန်းကျင် က သူ့အားဖိစီးနှိပ်စက်နေကြသည့် ဆင်းရဲဒုက္ခများ၊ သူ့ရင်တွင်းခံစားချက်များနှင့် သူရေးဆွဲခဲ့သည့် ပန်းချီကားများ အကြောင်းကို သူ့ညီသီအိုထံ စာပေါင်းအမြောက်အမြား ရေးသား၍ရင်ဖွင့်ခဲ့သူဖြစ်သည်။ ထိုပေးစာများသည် သူ့ဘဝ၊ သူ၏နက်ရှိုင်းသော ခံစားချက်များနှင့် အတွေးအမြင်များကို အံ့ဩတသဖွယ် ဖြစ်အောင်ရေးဖွဲ့ထားသည့် စာများဖြစ်လေသည်။
တစ်ကြိမ်တွင် ဗန်ဂိုးက သူ့ပေးစာတစ်စောင်ထဲ၌ “ကိုယ်ဟာ ဒီကမ္ဘာမြေကြီးပေါ်မှာ နှစ်ပေါင်းသုံးဆယ်တိတိ လမ်းလျှာက်နေခဲ့ပြီးပြီ။ အဲဒီအတွက် ကျေးဇူးတင်တဲ့အနေနဲ့ အမှတ်တရ စုဆောင်းသိမ်းဆည်းထားနိုင်မယ့် ပစ္စည်းတချို့ ထားခဲ့ချင်တယ် ငါ့ညီရယ်” ဟုရေးခဲ့သည်။
သူ၏ စိတ်ခံစားမှုများကို အရောင်နှင့် ဖော်ပြထားသော သူ့ပန်းချီကားများသည် ယနေ့ ကမ္ဘာအားစကားပြောလျက်ရှိသည်။ သူ့ညီထံ ရေးခဲ့သည့်စာများထဲမှ သူ့စကားမှန်ကန်ကြောင်းကို ထိုအချက်က သက်သေခံလျက်ရှိသည်။
ကိုယ်လုပ်ချင်တာလုပ်သူ
ဗင်းဆင့် ဗန်ဂိုးသည် ကိုယ်လုပ်ချင်တာလုပ်သွားသူဖြစ်သည်။ အများအတွက် ကောင်းသောရည်ရွယ်ချက်၊ ကောင်းသော စေတနာ၊ ကောင်းသော မေတ္တာဖြင့် ကိုယ်လုပ်ချင်တာကို လုပ်သွားသူဖြစ်သည်။ သူတစ်ဦးတည်း အကျိုးရှိခြင်းကို သာကြည့်၍ အများဒုက္ခရောက်အောင် နစ်နာအောင်၊ အကျိုးပျက်ပြားအောင် ကိုယ်လုပ်ချင်တာကို လုပ်သွားရခြင်းမဟုတ်ပါ။ တကယ်တော့ ကိုယ်လုပ်ချင်တာကို လုပ်သွားသူများ ( ပထမအမျိုးအစားကိုဆိုလိုသည်။) ၏ဘဝသည် အဆင်မပြေတတ်ပါ။ ကြမ်းတမ်းခက်ထန်သရော်ရှိသည်။ ဆင်းရဲ ဒုက္ခပေါင်းစုံနှင့် ရင်ဆိုင်တတ်ရသည်။ သို့တစေလည်း သူတို့၏ ကိုယ်လုပ်ချင်တာလုပ်သွားသမျှသည် လူ့လောကကြီးကိုတော့ တစ်နည်းမဟုတ် တစ်နည်းဖြင့် အကျိုးပြုတတ်သည်။
ဗင်ဂိုးက သူမသေခင် သူ့အချစ်ဆုံးညီ သီအိုထံသို့ “အကို့ရဲ့ အနာဂတ်ဘဝဟာ မှောင်မိုက်လာနေတယ်။ အစ်ကို့ဘဝရဲ့ ရှေ့အလားအလာကို စိတ်ချမ်းမြေ့ စွာနဲ့ မှ မျှော်ကြည့်လို့ မရနိုင်တော့ဘူး။ အစ်ကို့ရဲ့ ဘဝဟာ အမြစ်ကဆုပ်ကိုင်ပြီး လှုပ်တာကို ခံနေရပြီ။ အစ်ကိုလှမ်းနေတဲ့ ခြေလှမ်းတွေက မမှန်တော့ဘူး” ဟုရေးခဲ့သည်။
သူရေးခဲ့သည့်အတိုင်းပင် ဗင်းဆင့်ဗန်ဂိုး၏ ဘဝအဆုံးသတ်ရပုံသည် မလှပနိုင်ခဲ့ရှာပေ။ သို့သော်လည်း သူ့ပန်းချီကားများကတော့ ယနေ့အချိန်ထိ လှပနေဆဲ၊ဖြစ်သည်။ ယနေ့အချိန်ထိ လူအများကိုလည်း အကျိုးပြုနေဆဲဖြစ်သည်။ သူ၏ပန်းချီကားများကို ခံစားကြည့်ကြပါ။ ကိုယ်လုပ်ချင်တာကို လုပ်သွားခဲ့ပြီး လူ့လောကကိုအကျိုးပြုသွားသည့် စစ်မှန်သော အနုပညာရှင် ပန်းချီဆရာတစ်ဦး၏ ဘဝကို မြင်ရတွေ့ရ၊ သိရှိနားလည်လာကြရပါလိမ့်မည်။
ဗန်ဂိုး၏ နာမည်ကြီး ပန်းချီကား `ကြယ်တွေစုံတဲ့ည´ ဖြစ်သည်။ ဒီပန်းချီကားကို သူစိတ်ကျန်းမာရေး ဆေးရုံတက်နေတုန်းက အခန်းပြတင်းပေါက်ကနေ ကောင်းကင်ကြီးကို သံတိုင်တွေ ကြားကနေကြည့်ပြီး ရေးဆွဲခဲ့ရတာ ဖြစ်သည်။ ဗန်ဂိုးရဲ့ ပန်းချီကားတွေထဲက ကျတော် အနှစ်သက်ဆုံးပန်းချီကားလည်းဖြစ်သည်။ ညရဲ ကောင်းကင်တွင် လှည့်ပတ်နေသော တိမ်တိုက်များရှိလေသည်။ ကြယ်များမှာ ကိုယ်ပိုင်အလင်းရောင်လေးများနှင့် တောက်ပလျက်ရှိလေသည်။ ထို့ပြင်မီးအိမ်ပုံ လမင်းကြီးပါဝင်လေသည်။ ထိုပုံများကို ဗန်ဂိုးက အကျယ်ချဲ့ ခံစားပြီး အရောင်များပိုသုံးပြီးဆွဲထားသော်လည်း ထိုမြင်ကွင်းမှာ ကျတော်တို့ အားလုံးနှင့် ရင်းနှီးပြီးသား မြင်ကွင်းမျိုးဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် တစ်ယောက်ချင်းဆီ၏ ခံစားချက်များ ရှိနေပါက တိုက်ဆိုင်ပါက ပိုပြီးမြင်သာ ခံစားတတ်မည်ဖြစ်သည်။ ဗင်ဂိုးဆွဲထားသော တိမ်တိုက်များ၏ ကောက်ကြောင်းကွေးကွေးများသည် ပန်းချီကားကိုကြည့်သူကို ကင်းဗတ်စအနှံကို လိုက်လံကြည့်ရှုသွားမိစေလေသည်။ ထိုနောက် ကြယ်ကလေးများကို အရောင်စက်လေးများနှင့် ရေးသည်။ အဓိကဆိုလိုရင်းဖြစ်သော ကြယ်ကလေးများကိုအားလုံးမြင်အောင်ကြည့် မိစေရန် ဗန်ဂိုးက တိမ်တိုက်များနှင့် လည့်ပတ်ခေါ်ဆောင်သွားခြင်းဖြစ်လေသည်။
လိမ့်နေသော တောင်ကုန်းများ၏အောက်တွင်မူ မြို့လေးတစ်မြို့ ရှိလေသည်။ ထိုမြို့၏ ပုံမှာ ပန်းချီကားတည်ဆောက်ပုံထဲမှ စီးထွက်လာသော ငြိမ်းချမ်းလှသောအနှစ်သာရ ဖြစ်လေသည်။ အေးမြလှသော အရောင်ရင့်ရင့်ထူထူများနှင့်ဆွဲထားသော အိမ်လေးများနှင့် မီးရောင်တောက်နေသော ပြတင်းပေါက်ကလေးများသည် ကျတော်တို့၏ ငယ်စဉ်ကလေးဘဝက ညအချိန်တွင် ကြယ်ရောင်တောက်သော ကောင်းကင်ကို မော့ကြည့်ခဲ့ရသော အချိန်ကို ပြန်ပြီးသတိရအောင်လုပ်ပေးနေသကဲ့သို့ ရှိလေသည်။ မြို့၏ အဓိကကျသောအချက်မှာ ဘုရားရှိခိုးကျောင်းပုံဖြစ်လေသည်။ အိမ်သေးသေးလေးများကို အုပ်မိုးနေပုံက ခိုင်မာမှု၊ တည်ငြိမ်မှုကိုဖော်ပြနေသည်။ ထို့ပြင်အရွယ်အစားကလည်း ပန်းချီကားကြည့်သူကို စွဲဆောင်သွားလေသည်။
ပန်းချီကား၏ ဘယ်ဖက်တွင်မူ အနက်ရောင်ရင့်ရင့်ဖြင့် ရေးဆွဲထားသော တသီးတခြားဖြစ်နေသော ပုံသဏ္ဏန် တစ်ခုရှိလေသည်။ ထိုသဏ္ဏန်၏ အရွယ်အစားအမှာ ပုံထဲမှ တခြားအရာများနှင့် နှိုင်းယှဉ်လိုက်လျှင် ဗန်ဂိုးရေးဆွဲထားပုံမှာ ပြောင်မြောက်လှပေသည်။ ကောက်ကွေးသော စုတ်ချက်များသည် ကောင်းကင်ပြင်ကို ရောင်ပြန်ဟပ်လျက်ရှိသလို ပန်းချီကားအား ခံစားမှုကိုလည်း ပို၍နက်ရှိုင်းအောင် ခံစားမိစေလေသည်။ ပြောရမည်ဆိုလျှင် တောင်ကုန်းများမှ အစ ခြုံပုတ်များအထိ ဗန်ဂိုးရေးဆွဲထားပုံမှာ အမျိုးစုံလင်လှပြီး ဝေဖန်ခံစားဖို့ ရန် ကျယ်ဝန်းလှပေသည်။
ဗန်ဂိုး၏ (၁၈၇၆ - ၁၈၈၀) နှစ်များအတောအတွင်းတွင် သူ့ဘဝ၏ပင်ပန်းဆင်းရဲ မှုများ၊ ကြမ်းတမ်းမှုများကို သူဖော်ပြချင်စိတ် ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။ သူ၏ဘာသာရေးဆိုင်ရာ ကြိုးစားအားထုတ်မှုများ ( ဗန်ဂိုးသည် ဘယ်လ်ဂျီယံတွင် တရားဟောဆရာလုပ်ခဲ့ ) ကိုဤပန်းချီကား၏ ကြယ်ဆယ့်တစ်လုံးတွင် ထင်ဟပ်လျက်ရှိသည်ဟုပြောကြသည်။ အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် သမ္မာကျမ်းစာ အပိုဒ် ၃၇၊ ၉ တွင်ရေးထားသော စာကြောင်းမှာ
သူသည်လည်းအိပ်မက်နောက်တစ်ခုမက်မြင်လေ၏။ သူ၏နောင်တော်အားပြောလေ၏။ “နားထောင်လော့ ငါသည်နောက်ထပ်အိပ်မက်တစ်ခုကိုမက်မြင်ခဲ့ပြန်လေပြီ။ နားထောင်လော့၊ နေမင်းကြီးနှင့် လမင်းကြီး နှင့် ကြယ်မင်းဆယ့်တစ်လုံးအားလုံး ငါ့ကိုနာခံကြလေပြီ။”
ဗန်ဂိုးကြယ်များထူးခြားချက်မှာ ကြယ်များကိုဝန်းရံလျက်ရှိသော အလင်းစက်ဝိုင်းကိုယ်စီရှိခြင်းဖြစ်သည်။ မြို့ဆီမှ အလင်းရောင်များသည် မြစ်ပြင်တွင် အရိပ်ကျလျက်ရှိသည်။ ထိုအလင်းရောင်များသည်လည်း ပန်းချီကားအနှံ့ကို လှည့်ပတ်ခေါ်ဆောင်သွားပြန်လေသည်။
ရုန်းပေါ်ကကြယ်စုံည တွင် ကြယ်စုံသောည နှင့် ကွာခြားချက်ကြီးတစ်ခုရှိသည်။ လူပုံများပင်ဖြစ်သည်။ ပန်းချီကား၏ ညာဘက်ထောင့်ကျကျနားတွင် မြစ်ကမ်းတစ်လျောက် လမ်းလျှောက်နေသော စုံတွဲတစ်ခုကို တွေ့မြင်နိုင်လေသည်။ ထို့ကြောင့် ပန်းချီကားကို သဘာဝကျကျဖြစ်စေပြီး ရင်မောစေသည်။ ဤပန်းချီကားသည် ကြယ်စုံသောည ပန်းချီကားလောက် နာမည်မကြီးမသော်လည်း သာယာကြည်နူးဖွယ် ညမြင်ကွင်းတစ်ခုကို ဖော်ပြသော ပန်းချီကားကောင်းတစ်ချပ် ဖြစ်နေဆဲဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် နာမည်ကြီးလက်ရာ ကြယ်စုံသောည ဖြစ်ပေါ်လာစေရန် အခြေခံခဲ့သော ပန်းချီကားတစ်ချပ်လည်းဖြစ်လေသည်။
ကဖေးတဲ့ရန့်စ်၏ ညအချိန်
‘ကဖေးတဲရန့်စ်ည’ သည်လည်း ၁၈၈၈ ခုနှစ်၌ အားလ်စ်မြို့တွင် ရေးဆွဲခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဤပန်းချီကားတွင်မူ ကြယ်များပြည့်နေသောကောင်းကင်၏ အနီးအဝေးမြင်ကွင်း (Perspective) ပုံစံအသစ်ကိုတွေ့မြင်နိုင်သည်။ ကြယ်များမှာကိုယ့်အလင်းနှင့်ကိုယ်တည်နေလေသည်။ ဤပန်းချီကားတွင်မူ အဝါရောင်တောက်တောက်နံရံသည် ပန်းချီကားကိုလည့်ပတ်ခေါ်ဆောင်မည့်အစား ပန်းချီကားကြည့်သူ၏အာရုံကို စုပြုံဆွဲဆောင်ထားလေသည်။ ပန်းချီကား၏ညာဘက်တွင်ရှိသော မြို့၏အမည်းရောင်အရိပ်နှင့် အဝါရောင်နံရံတွင် ကောင်းကင်နှင့် လိုက်ဖက်ညီအောင်အားပြိုင်နေခြင်းကိုတွေ့ရသည်။
ဗန်ဂိုးနှင့် အာလူးစားသူများ
နူနင်သည် ဗန်ဂိုး၏မွေးရပ်ဇာတိဖြစ်သည်။ ဘိုးရင်းနိတ်နယ်တွင် တရားဟောဆရာအဖြစ် မအောင်မြင်ခဲ့၍ သီအို က ဗန်ဂိုးကို အိမ်သို့ပြန်ခေါ်လာကာ အနားယူစေခဲ့သည်။ ထိုအချိန်တွင် ဗန်ဂိုးထံ၌ ပန်းချီဆွဲချင်စိတ်သည် ပြင်းပြထက်သန်လျက်ရှိလေပြီ။ သို့သော် သူသည် အခြေခံပန်းချီဆွဲနည်းကို လားလားမျှ မသိခဲ့။ သူ၏စိတ်အာရုံအတိုင်း ခံစားမှုများကို ကင်းဗတ်စပေါ်တင်နေခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ သို့သော် လန်ဒန်တွင် ပန်းချီ အရောင်းပြခန်း၌ မန်နေဂျာလုပ်ခဲ့ခြင်းက ပန်းချီကားမျာကို ခံစားနားလည်တတ်စေရန် အထောက်အကူပေးခဲ့သည်။ ထို့ပြင် မမေ့သင့်သည်က ဗန်ဂိုး၏ ပန်းချီဆွဲရန်ပြင်းပြသော စိတ်ဓာတ်နှင့် သူ၏ ပါရမီရှင် လက်ရာကိုပင် ဖြစ်သည်။
သူသည် နူနင်တွင် ပန်းချီတစ်နေ့တစ်ကားမျှ ဆွဲသည်။ ပုံများအားလုံးကိုသဘောမကျ။ အချိုးအစားမမှန်။ ဆိုလိုရင်းကိုမထိဟု သူမြင်သည်။ သူ နူနင်တွင်ပျော်သည်။ လယ်သမားများ၊ ရက်ကန်းသမားများကို ပန်းချီဆွဲရသည်ကို သူပျော်သည်။ လယ်သမားများအနက် ဒီဂရု တို့မိသားစုနှင့် အရင်းနှီးဆုံးဖြစ်သည်။ သို့သော် တစ်နေ့ ဒီဂရု ၏ သမီး၌ကိုယ်ဝန်ရှိလာသည်။ အရပ်က ဗန်ဂိုးအားဝိုင်းစွပ်စွဲကြသည်။ ဗန်ဂိုးကလည်း သူမဟုတ်ဘဲ တာဝန်မယူနိုင်။ ဤသို့ဖြင့် အားလုံးကရှောင်ပယ်လာသောကြောင့် နူနင်တွင် သူနေရန်ခက်ခဲလာသည်။ သူတစ်ယောက်တည်းက အကြောင်းမဟုတ်။ သူ့အိမ်၊ သူ့မိသားစုကိုပါ အရပ်က ဝိုင်းပယ်လာသောကြောင့် ဗန်ဂိုးလည်း ပါရီသို့ ထွက်ရန်ပြင်ရလေတော့သည်။
သူ့ညီ သီအို က ပါရီသို့ခေါ်နေသည်မှာ ကြာပြီ။ နူနင်ကိုသူမခွဲနိုင်သောကြောင့်သာ ဆက်နေခြင်းဖြစ်သည်။ နူနင်တွင် သူ့အားနှစ်နှစ်ကာကာချစ်ခဲ့သောချစ်သူ၊ သူ့အတွက်နှင့် အဆိပ်သောက်သတ်သေသွားသော ချစ်သူ ရှိနေသည်မဟုတ်လော။ ခုတော့ နူနင်ကို သူခွာရတော့မည်။ ဤတွင် ဗန်ဂိုးသည် အကောင်းဆုံးလက်ရာ တစ်ခုလောက် ကို ပြင်းပြင်းပြပြဆွဲချင်လာသည်။ သူနူနင်တွင် ဆွဲခဲ့သော ပန်းချီကား ဟုသူလက်ညှိုးထိုးပြချင်သည်။ ထို့ပြင် ယခုလက်ရာများသည် ဗန်ဂိုးလက်ရာစစ်စစ်များဖြစ်သည်။ သူ့အားမည်သူမျှ လွှမ်းမိုးခြင်းမရှိ။ သူ့စိတ်ထဲ၌ ခံစားရသည့် အတိုင်း သူဆွဲသည်။ ပန်းချီဆွဲနည်းများကိုလည်း သူအလေးမထား။ သိလည်းမသိ။ သူ့နည်းသူ့ဟန်နှင့် အရောင်စပ်ကြည့်သည်။ ဆေးအချိုးအစားများကို ပြောင်းပြီး စပ်ကြည့်သည်။ အရောင်များကို ညတိုင်းစမ်းသပ်ပြီး စပ်ဟပ်ဆွဲကြည့်သည်။
သူသွားရတော့မည့်ရက်ကနီးလာပြီ။ ဗန်ဂိုးသည် သူလိုချင်သော ပုံရအောင် အရူးအမူးဆွဲသည်။ အစားလည်းမစား အိပ်လည်းမအိပ် သူလိုချင်သော ဖမ်းမိချင်သော အရာကိုမရလေ အရူးအမူးဖြစ်လာလေပင်ဖြစ်သည်။ သူသည် နာရီပေါင်းများစွာ မရပ်မနားလုပ်သည်။ ဒီဂရု တို့မိသားစုကလည်း သူ့ကိုနားလည်ပေးကြသည်။ ညစာစားပွဲတွင် ကိုယ်ဟန်ပြထိုင်ပေးကြသည်။ ထမင်းစားပြီးသည့်တိုင် ထိုစားပွဲမှာပင် ထိုင်ရင်းစကားစမြည်ပြောကြသည်။ ဗန်ဂိုးကမူ ဘာသံမှမကြား သူ့ကိုယ်သူဘာတွေ ဆွဲနေမှန်းလည်း သိပုံမရ ကင်းဗတ်နှင့် စုတ်တံအကြားတွင် အရူးအမူးလှုပ်ရှားလျက်ရှိသည်။ ညဆယ်နာရီထိုးသော် ဒီဂရုတို့ အိပ်ပျော်ကုန်သည်။ ဗန်ဂိုးလည်း အလွန်အမင်းပင် ပင်ပန်းလျက်ရှိပြီ။ မနက်ဖြန်သူ နူနင်မှသွားတော့မည်။ သူသည် ပန်းချီကားနှင့် ပစ္စည်းများကိုသိမ်းကာ စတိန်း ( ဒီဂရု သမီး ) အားနမ်း၍နှုတ်ဆက်သည်။
စတူဒီယိုခန်းသို့ပြန်ရောက်သောအခါ ပန်းချီကားကို ကုလားထိုင်တစ်လုံးပေါ်၌တင်သည်။ ဆေးတံတစ်အိုးကို ဆေးကုန်သည် အထိဖွာရင်း ကြည့်သည်။ အချိန်မည်မျှ ကုန်သွားသည်မသိ။ အားလုံးမှားနေပြီဟု သူမြင်သည်။ ပန်းချီကားထဲတွင် သူလိုချင်သည့် အသက်ကိုမမြင်ရသေး။ သူရှုံးရပြန်လေပြီ။ သူသည် ပန်းချီကားကို ဆွဲဖြုတ်ကာ လုံးချေပြီး ထောင့်တစ်ထောင့်သို့ လွှင့်ပစ်လိုက်သည်။ ကင်းဗတ်အသစ်ကို ပြန်ယူ၍ ဆေးများကိုစပ်သည်။ ပြီးတော့ ကုလားထိုင်၌ထိုင်ကာ အလုပ်လုပ်သည်။
သူသည် မြေမှုံများကပ်နေသော အခွံမနွှာရသေးသော အာလူးတစ်လုံးကိုဆွဲသည်။ ညစ်ပတ်ပေရေနေသော စားပွဲခင်း၊ မီးခိုးငွေ့များကပ်ညိနေသော နံရံ၊ ထုတ်တန်း၌တွဲလောင်းကျနေသော မီးအိမ်စသည်တို့ကို ဆွဲသည်။ စတိန်းသည် သူ့အဖေပန်းကန်ထဲသို့ အာလူးပြုတ်များထည့်ပေးနေသည်။ အမေသည် ဘလက်ကော်ဖီကိုငှဲ့ပေးနေသည်။ အစ်ကိုဖြစ်သူသည် ကော်ဖီခွက်ကို နှုတ်ခမ်းဆီသို့ မယူနေသည်။ အားလုံး၏မျက်နှာများသည် တည်ငြိမ်အေးဆေးခြင်းကို ဖော်ပြနေကြသည်။
နေမြင့်လာပြီ။ အလင်းရောင်သည် စတူဒီယိုခန်းပြတင်းပေါက်မှ ဝင်ရောက်လာသည်။ ဗန်ဂိုးသည် ခုံပေါ်တွင်ထိုင်နေရာမှ ထလိုက်သည်။ သူ့စိတ်သည် တည်ငြိမ်နေသည်။ အေးဆေးနေသည်။ ဆယ်နှစ်တိတိ စိတ်လှုပ်ရှားခဲ့ရမှုသည် ပြီးဆုံးသွားခဲ့လေပြီ။ သူသည် သူ့လက်ရာကိုကြည့်သည်။ ဝက်ပေါင်ခြောက်၊ မီးခိုးနှင့် အာလူးတို့မှ အခိုးအငွေ့များထွက်နေသည်။ သူသည် တစ်ချက်မျှ နှစ်နှစ်ခြိုက်ခြိုက် ပြုံးလိုက်သည်။ သူမိမိရရဖမ်းယူနိုင်ခဲ့ပြီ။ ဘရားဘန့်လယ်သမားသည် ဘယ်တော့မှသေတော့မည်မဟုတ်။
သူသည် ပန်းချီကားကို ကြက်ဥအကာဖြင့် ပွတ်ပေးသည်။ ထို့နောက်ပန်းချီကားများထည့်ထားသော သေတ္တာကို သူ့အမေထံသို့ပို့သည်။ ပြီးတော့ သူ့အဖေအား ဖက်လှဲတကင်းနှုတ်ဆက်ကာ စတူဒီယိုခန်းသို့ ပြန်လာခဲ့သည်။ သူဆွဲထားသည့် ပန်းချီကားအောက်တွင် “အာလူးစားသူများ” ဟုရေးလိုက်သည်။ ထိုပန်းချီကားကို အရေအတွက် အားဖြင့် အနည်းငယ်မျှသာရှိသော အကောင်းဆုံးပန်းချီကားများနှင့် ရောထည့်ကာ ပါရီမြို့သို့ ထွက်ခွာလာခဲ့လေသည်။
ဗန်ဂိုး ပါရီ ရောက်သောအခါ ပထမဆုံးခင်မင်သူမှာ ပန်းချီဆရာ လော့ထ်ရက် ဖြစ်သည်။ ဒုတိယမှာ ဂေါ်ဂင်ဖြစ်သည်။ ဗန်ဂိုးသည်သူငယ်ချင်းများထဲတွင် ဂေါ်ဂင် ကို အခင်မင်ဆုံးဖြစ်လေသည်။ သူသည် ဂေါ်ဂင်နှင့်အတူ အားလ်စ် တွင် ၂ နှစ်ခန့်နေ၍ အတူတူပန်းချီဆွဲခဲ့ကြသည်။ ဂေါ်ဂင်သည် ပါရီတွင် ပန်းချီလောက၌ သူငယ်ချင်းများသူဖြစ်သည်။ ဂေါ်ဂင်၏ ကျေးဇူးကြောင့် မိုးနေး၊ ဆူးရက်၊ စေဆန်းစသောနောင်တွင် ကျော်ကြားလာမည့် အင်ပရက်ရှင်းနစ်ပန်းချီကို အသက်သွင်းသူများ နှင့် ဗန်ဂိုးရင်းနှီးခွင့်ရကာ ပန်းချီလောက တော်လှန်ရေးတွင် ဗင်းဆင့်ဗန်ဂိုး လည်း တစ်တပ်တစ်အား ပါဝင်ခဲ့လေသည်။
သူသည် ပန်းချီဆရာများကို ဆေးများ၊ စုတ်တံများကိုလည်း အကြွေးရောင်းသည်။ ဘယ်တော့မှလည်း ပြန်မတောင်း။ တကယ့် ဘုံဝါဒသမား ကွန်မြူနစ်သမားဖြစ်သည်။ သို့သော်သူ့မိန်းမ မှာမူ ပန်းချီကားများကိုခံစားမရ။ သူ့ယောက်ျားကို နားမလည်။ တစ်ခါက စေဆန်း၏ ပန်းသီးများ ဆိုသောပန်းချီကားကို ပြတင်းပေါက်မှာ ချိတ်ထားသည်။ သူ့ရည်ရွယ်ချက်မှာ ပုံကိုကြည့်ပြီး လမ်းသွားလမ်းလာများ စိတ်ချမ်းသာစေရန် ရည်ရွယ်သည်။ တနေ့ လမ်းသွားတစ်ယောက်က ပန်းသီးပုံကိုသဘောကျပြီး ဈေးဝင်မေးသည်။ တန်ဂိုင်းက မရောင်းချင်။ သို့သော် သူ့မိန်းမက ဖရန့်ငွေ တစ်ရာဟုပြောလိုက်သည်။ ဈေးဝယ်က မဝယ်ချင်။ နှစ်ဆယ်လောက်နဲ့ရမည်ဟု ဈေးဆစ်သည်။ မဒမ်တန်ဂိုင်းက ကတ်ကျေးကိုယူကာ ပန်းသီးငါးလုံးထဲမှတစ်လုံးကို ညှပ်ကာ ဖရန့် နှစ်ဆယ်နှင့် ရောင်းလိုက်လေသည်။ သူတို့လင်မယားအဖြစ်ကိုကြည့်ပြီး ဗန်ဂိုးနှင့် ဂေါ်ဂင်တို့ ရယ်၍မဆုံးနိုင်။
ထို့နောက်ဗန်ဂိုးသည် တန်ဂိုင်း၏ပြခန်းထဲမှ ဂျပန်ပန်းချီကားများကို ကြည့်ကာ အရောင်ယူပုံ၊ အရောင်စပ်ပုံ တို့ကိုမြင်ကာ သဘောကျသွားခဲ့သည်။ ထိုပုံများကိုကြည့်ပြီး လေ့လာချင်သည်။ သို့သော် ပိုက်ဆံတစ်ပြားမှမပါ၊ ဂေါ်ဂင်ကလည်း အကြွေးလာဝယ်သူ၊ သို့သော် တန်ဂိုင်းသည် ချက်ချင်းပင်စက္ကူနှင့်ထုပ်ပြီး ပန်းချီကား နှစ်ကားကို ဗန်ဂိုးအားလက်ဆောင်ပေးလိုက်သည်။ ဤသို့ဖြင့် ဗန်ဂိုး၏ လက်ရာများထဲတွင် ထူးထူးခြားခြား ဂျပန်လက်ရာပန်းချီကား အနည်းငယ်သည် တန်ဂိုင်းကျေးဇူးဖြင့် ထွက်ပေါ်လာခဲ့လေသည်။
မိမိကိုယ်မိမိ သတ်သေပြီးမှ နာ‌မည်ကျော်တဲ့ ပန်းချီဆရာ
ဗင်းဆင့် ဗန်ဂိုးသည် ပထမဦးဆုံးနှင့် အထင်ရှားဆုံးဖြစ်သော ခေတ်သစ် အနုပညာသမားများထဲတွင် တဦး အပါအဝင် ဖြစ်သော်လည်း သူ ရှင်သန်နေစဉ် အတောအတွင်းမှာ လူများက သူနှင့် သူ့အနုပညာတို့ကို နားမလည်။ ထို့ကြောင့် သူသည် ဆင်းဆင်းရဲရဲ ဘဝနှင့် နေထိုင်ပြီး မပျော်မရွှင် ဘဝနှင့် ကွယ်လွန်ရသည်။ ယနေ့တွင် ဗန်ဂိုး ရေးဆွဲသော ပန်းချီကား တချပ် ရောင်းဈေးသည် ဒေါ်လာငွေ သန်း ၈၀ ကျော် ရှိသည်။ သို့သော် သူ သက်ရှိထင်ရှား ရှိစဉ် မည်သူ တဦးတယောက်ကမျှ သူ့အနုပညာကို မဝယ်ယူချေ။
ဗန်ဂိုးသည် အနုပညာ တခုတည်းကို လုပ်ကိုင်ရာတွင် အလွန့်ကို ထူးချွန်သည်။ ပန်းချီဆွဲနည်းကို ကိုယ့်ဘာသာ သင်ယူသည်။ တစုံတရာကို ရေးဆွဲလျှင် စားသောက်ဆိုင် ဟင်းလျာ စာရွက်များ၊ စာအုပ်များနှင့် စာရွက်အစအနများကို ရှာသည်။ ၁၈၈၁ တွင် အနုပညာကို စတင်လေ့လာသည်။ ပထမဆုံး ဘယ်လ်ဂျီယံ၊ ဘရပ်ဆဲလ် သွားသည်။ နောက် ပြင်သစ်သွားသည်။ အစောဆုံး ပန်းချီကားများသည် ဟော်လန်ရှိ နွမ်းပါးသူများအကြောင်း ဆွဲထားသော အနက်ရောင် ပန်းချီကားများ ဖြစ်ကာ၊ ပန်းချီကားထဲမှ လူများသည် ဝမ်းနည်းပူဆွေးနေကြသည်ကို သရုပ်ဖော်ထားသည်။ ပြင်သစ် သို့ သွားရောက်သောအခါ တောက်ပသည့်အရောင်များကို ရွေး၍ ဆွဲပြီး ပန်းချီကားမှာ စိတ်ခံစားမှု ပြင်းထန်နေမှုကို ပြသနေသည်။ သူ့ဘဝတွင် အမြဲတမ်း သာမန်အရာဝတ္ထု ပစ္စည်းများကိုသာ ဆွဲလေ့ရှိပြီး ၎င်းတို့မှာ သူ့အိပ်ခန်း ကုလားထိုင် တလုံး၊ သို့မဟုတ် ပန်းပွင့်အချို့တို့သာ ဖြစ်သည်။ မကြာခဏ ဆိုသကဲ့သို့ ကျေးလက်သို့ သွားပြီး၊ ငှက်များ၊ ပန်းပွင့်များနှင့် လယ်ကွင်းများကို ‌ဆွဲလေ့ရှိသည်။
အခြား ပန်းချီဆရာများ ရေးဆွဲသော ပန်းချီလက်ရာများနှင့် ဗန်ဂိုး ရေးဆွဲသော ပန်းချီလက်ရာများက အလွန့်ကို ကွာခြား၍ လူတွေက သူ့ပန်းချီကားကို မနှစ်သက်။ နေရာ တနေရာကို ရွှေ့ပြောင်းသည့်အခါ မကြာခဏ ပန်းချီကားများ ထားခဲ့ရပြီး လူတွေက တွေ့သော်၊ ထင်းဆိုက်ပစ်ကြသကဲ့သို့ ဆောက်လုပ်ရာတွင်လည်း သုံးပစ်လိုက်သည်။ ပန်းချီကားများကို သူ ရောင်းချ မရတော့၍ သူ့တွင် ငွေကြေး မရချေ။ မကြာခဏပင် အစားအသောက် မစားရချေ။ သူ့ငွေများကို ကင်းဗတ်စများ၊ ဆေးများ၊ စုတ်တံများ၊ ပန်းချီကားဘောင်များ ဝယ်ရန် သုံးသည်။ သူ့မှာ ရှိသော အဝတ်အစားများကိုလည်း မရှိဆင်းရဲသားများအား ပေးကမ်းလေ့ရှိသည်။
သူ့တွင် ထူးဆန်းသော ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ စိတ်သဘောထားများ ရှိပြီး၊ သူက မဟုတ်တာ မမှန်တာ ပြောဆိုရခြင်းနှင့် ငြင်းခုံရခြင်းကို သဘောကျသည်။ အချို့က သူ့ကို ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်သည်။ အချို့က ရယ်စရာ သဘောထားသည်။ ကလေးများက လမ်းတွင်တွေ့လျှင် ရရာပစ္စည်းများနှင့် ကောက်ပေါက်သည်။ သူ့ကို နာမည်အမျိုးမျိုး တပ်ခေါ်သည်။ အနုပညာပစ္စည်း ရောင်းချသော ညီဖြစ်သူ သီအိုသာလျှင် စစ်မှန်သော မိတ်ဆွေ တဦး ဖြစ်သည်။ သူက သူ့အစ်ကို ဗန်ဂိုးသည် ပါရမီရှင်ဟု ယုံကြည်သည်။ ငွေများ ထောက်ပံ့ပေးပြီး ပန်းချီ ဆက်ဆွဲရန် အားပေးသည်။
ဗန်ဂိုးသည် ဘဝနောက်ဆုံး နှစ်နှစ်တာ ကာလကို ပြင်သစ်တောင်ပိုင်း၌ ကုန်ဆုံးနေစဉ် အတောအတွင်း ပန်းချီကားပေါင်း ၂၀၀ နီးပါး ဖန်တီးနိုင်ခဲ့သည်။ ၁၈၈၈ တွင် ပန်းချီဆရာ ပေါလ်ဂေါ်ဂင်က သူနှင့် လာနေသည်။ တညသ၌ ထိတ်လန့်စရာ‌ ကောင်းလောက်အောင် ငြင်းခုံမှု ဖြစ်ကာ၊ ဗန်ဂိုးက သင်တုန်းဓားတလက် ကိုင်ပြီး၊ ဂေါ်ဂင်ကို လမ်းထဲ လိုက်ထိုးသည်။ သူသည် အိမ်ပြန်ပြီး ဘယ်ဘက် နားရွက် တဖက်ကို ဓားဖြင့် လှီးလိုက်ရာ သွေးထွက်လွန်၍ သေလုနီးပါး ဖြစ်သည်။ သူသည် စိတ်ကျန်းမားရေး ဆေးရုံသို့ သွား၍ ဆေးရုံတက် ကုသနေစဉ် ပန်းချီကား များ ရေးဆွဲသည်။ သူ့ဘဝ၏ နောက်ဆုံး ရက် ၂၀ အချိန်အတွင်း နေ့စဉ် ပန်းချီဆွဲသည်။ ကြယ်‌စုံသောည ပန်းချီကားသည် ဆေးရုံရှိ သူ့အခန်း ပြတင်းပေါက်ကနေ မြင်ရသော ကောင်းကင် မြင်ကွင်းကို ဆွဲခြင်း ဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံး ၁၈၉၀ ဇူလိုင် ၂၇ တွင် သေနတ်ဖြင့် အဆုံးစီရင်သည်။ ကွယ်လွန်ပြီး ၂ ရက်အကြာ သူ့အသက် ၃၇ ပြည့်သည်။
အစ်ကို ဆုံးသည့်အတွက် သီအိုသည် ဝမ်းနည်းပူဆွေးခဲ့ရပြီး၊ နောက်ခြောက်လအကြာတွင် နာမကျန်းဖြစ်၊ ကွယ်လွန်သည်။ ကွယ်လွန်ချိန် ၃၃ နှစ်သာ ရှိသေးသည်။ သီအို၏ ‌ဇနီး မုဆိုးမ ဂျိုဟန်နာက ဗန်ဂိုး၏ ကျော်ကြားလာမည့် ပန်းချီကားများကို ခက်ခဲစွာ ထိန်းသိမ်းရသည်။ ဗန်ဂိုး ကွယ်လွန်ပြီးနောက် နှစ်ပေါင်း ၃၀ ရောက်ခါနီးမှ ကမ္ဘာတည်သ၍ ထင်ရှားကျော်ကြားမည့် အနုပညာရှင်များထဲမှ တဦးအဖြစ် ဗန်ဂိုးကို အသိအမှတ်ပြုသည်။
ဗင်းဆင့် ဗန်ဂိုး၏ ပန်းချီကားများကို ကမ္ဘာကျော် အနုပညာပြတိုက်များတွင် ချိတ်ဆွဲပြသထားကာ၊ "ကြယ်စုံသောည"၊ "နေကြာပန်းများ"၊ "ဆိုက်ပရပ်စ်လမ်း"နှင့် "အာလူးစားသူများ" ပန်းချီကားတို့သည် ယခုအခါ တချပ်လျှင် ဒေါ်လာသန်း ရာချီ၍ တန်ဖိုး ရှိနေပြီ ဖြစ်သည်။
ကော့ဒွန်းကမ်းနား
ကော့ဒွန်းကမ်းနား
ဖော်ကျုံးရွာ၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်
ဖော်ကျုံးရွာ(Hpaungkyone)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်၊ နမ့်ဆန်ယန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၃၅၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်ဆန်ယန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၀ ဦး၊ မ ၃ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၄၃ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝိုင်းမော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အဘိဂျတ်တကန်
အကျဉ်းချုပ်
၁၉၆၇-၆၈ အီသီယီုးပီးယား၏ အချက်အလက်များအရ ကန်သည် အရှည် ၁၇ ကီလိုမီတာ၊ အကျယ် ၁၅ ကီလိုမီတာ၊ မျက်နှာပြင် ဧရိယာသည် ၂၀၅ စတုရန်းကီလိုမီတာ ရှိသည်။ အမြင့်ဆုံးအနက်သည် ၁၄ မီတာရှိပြီး ကန်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၁၅၇၃ မီတာတွင် တည်ရှိသည်။
အင်းတာကြီးရွာ၊ ကပ်ခို
အင်းတာကြီးရွာ၊ ကပ်ခို
မြေပုံဆွဲပညာ
မြေပုံဆွဲပညာ|မြေပုံရေးဆွဲခြင်း အတတ်ပညာ(cartography) ဆိုသည်မှာ ကမ္ဘာမြေ သို့မဟုတ် ၎င်း၏ အစိတ်အပိုင်းတခု၏ ဒေသဆိုင်ရာ သွင်ပြင်၊ အခြေအနေများကို သင်္ကေတများဖြင့် အမှန်တကယ် တည်ရှိနေသော အရွယ်အစား နှင့် အကွာအဝေးများအား အချိုးကျစနစ်ပုံ အဖြစ် သရုပ်ပြ ရေးဆွဲ ဖော်ပြသော ပထဝီဝင်ဘာသာရပ်၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။
လဝါးရွာ၊ ဖားကန့်မြို့နယ်
လဝါးရွာ(Lawa)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ ဖားကန့်မြို့နယ်၊ လဝါးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၈၀၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လဝါးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၇၈ ဦး၊ မ ၂၀၂၁ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၈၉၉ ဦး နေထိုင်သည်။
မြေပုံဆွဲပညာ
Cartography ဟူသော အသုံး အနှုန်းသည် ဂရိတ် ဘာသာစကား chartis = မြေပုံ နှင့် graphein = ရေးသားခြင်း ဟူသော စကားမှ ဆင်းသက်သည်။
လဝါးရွာ၊ ဖားကန့်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖားကန့်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြေပုံဆွဲပညာ
မြေပုံများတွင် ဖော်ပြချက်များသည် အမှန်တကယ်တည်ရှိနေသော သွင်ပြင်များ အား သင်္ကေတများဖြင့် ဖော်ပြထားခြင်းကြောင့် ဓာတ်ပုံများကဲ့သို့ ဖော်ပြနိုင်သည်ကား မဟုတ်ပေ။ မြေပုံ များအား ရှေးအခါက ကုန်သွယ်မှုခရီးစဉ်များနှင့် စစ်ပွဲများအတွက်သာ အသုံးပြုခဲ့ကြရာမှ လူမှု၊ စီးပွားရေး၊ ပညာရေး နှင့် သုတေသန နယ်ပယ်များအထိ တိုးချဲ့အသုံးပြုလာခဲ့ကြသည်။
ရှေးဦးကာလကတည်းက လူသားတို့သည် သားရေပြား၊ သစ်သားပြား၊ သတ္ထုပြား၊ သစ်ရွက်များ၊ စက္ကူများ၊ အဝတ်အထည်စ များပေါ်တွင် မြေပြင်အစိတ်အပိုင်းများ၊ နက္ခတ်တာရာများ ကို မြေပုံအဖြစ် ရေးဆွဲခဲ့ကြသည်။ ၁၅၇၄ မှ ၁၆၁၁ ခုနှစ်အတွင်း မြေပုံဆွဲပညာကို စနစ်တကျ လေ့လာခဲ့ကြသည်။ အင်္ဂလန်နိုင်ငံမှ ဆက်တန်(Saxton)၊ နော်ဒန်(Norden)၊ စပိဒ်(Speed) တို့မှာ ထင်ရှားသူများဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့ရေးသားထုတ်ဝေသော မြေပုံများသည် လက်တွေ့ အသုံးဝင်လှသဖြင့် အကြိမ်ကြိမ်ပြန်လည်ထုတ်ဝေခဲ့ရသည်။
မြေပုံရေးဆွဲခြင်း နည်းစနစ်များသည် အစဉ်အမြဲ တိုးတက် ပြောင်းလဲနေသည်။ မြေပုံများ ရေးဆွဲရာတွင် ရှေးက လက်ဖြင့် ရေးဆွဲခဲ့ကြသော်လည်း မြင့်မားလာသော နည်းပညာများ နှင့်အတူ ကွန်ပျူတာဖြင့် မြေပုံများကို ရေးဆွဲလာကြသည်။ တည်နေရာပြ မြေပုံများ၊ မြေမျက်နှာသွင်ပြင်ပြ မြေပုံများ၊ လူဦးရေထူထပ်မှု ပြမြေပုံများ၊ စီးပွားရေးနှင့် လမ်းပမ်းဆက်သွယ်ရေးပြ မြေပုံများ စသည်ဖြင့် မြေပုံများကို အကြောင်းအရာ အမျိုးမျိုးပေါ် မူတည်၍ ရေးဆွဲကြသည်။
ပန်းချောင်းရွာ၊ ချောင်းဖျား
ပန်းချောင်းရွာ၊ ချောင်းဖျား
မြေပုံဆွဲပညာ
မြေပုံဆွဲပုံ နည်းမျိုးစုံ
ကမ္ဘာ့ မြေမျက်နှာပြင်ကို ပြသော မြေပုံများမှာ မျက်နှာပြင်ပြ မြေပုံ၊ မြေပြင်လက္ခဏာပြ မြေပုံ၊ အနိမ့်အမြင့်ပြ မြေပုံဟူ၍ အမျိုးမျိုးရှိသည်။ ဤအကြောင်းရပ်တွင် လုံးနေသော ကမ္ဘာမြေကြီး၏ မျက်နှာပြင်ကို မျက်နှာပြန့်သော မြေပုံပေါ်တွင် မည်သို့ ကြံစည်ဖော်ပြပုံကို တွေ့ရပေမည်။
ကနစိုရွာ၊ ရှမ်းခေါင်းဗြဲ
ကနစိုရွာ၊ ရှမ်းခေါင်းဗြဲ
မြေပုံဆွဲပညာ
မြေပုံပညာ
ကမ္ဘမြေကြီးသည် လုံး၏။ ကမ္ဘာမြေကြီး၏ မျက်နှာပြင်ကို ကမ္ဘာလုံးတစ်ခုပေါ်၌ ပြရန် လွယ်ကူသော်လည်း မျက်နှာပြန့်သော မြေပုံပေါ်၌ တင်ပြရန်ကား ခဲယဉ်း၏။ ဘောလုံးတစ်လုံးကို စက္ကူတစ်ချပ်ဖြင့် ဖုံးအုပ်သောအခါ စက္ကူကို ပုံအမျိုးမျိုးညှပ်ပြီးမှ ဖုံးအုပ်နိုင်သည်။ သို့ရာတွင် ကတော့ပုံသဏ္ဌာန်ရှိသော အရာတစ်ခု၏ မျက်နှာပြင်ကိုမူ စက္ကူများဖြင့် တစ်ဆက်တည်း ဖုံးအုပ်လျှင် ဖြစ်နိုင်သည်။ သို့ဖြစ်၍ စက္ကူချပ်ကို ကတော့ပုံပြုလုပ်ပြီးလျှင် လုံးသော ကမ္ဘာမြေကြီးကို စက္ကူပြန့်ပေါ်၌ ပြနိုင်သည်။ စက္ကူချပ်ကို ကတော့ပုံ ပြုလုပ်၍ ဘောလုံးကို တစ်နေရာ၌ပတ်ကာငုံ၍ ဆောင်းအုပ်ပြီးနောက် ထိုစက္ကူချပ်ကို ကြမ်းပေါ်၌ အပြားလိုက် ဖြန့်ချနိုင်သည်။ ကမ္ဘာ့မြေပုံကို ရေးဆွဲရာတွင် ကမ္ဘာလုံးကို ဟိုဖက်သည်ဖက်မှ ကတော့နှစ်ခုဖြင့် စွပ်၍ အီကွေတာ ရှိရာ အလယ်ဗဟို၌ ကတော့အဝနှစ်ခုကို ကပ်ထားရသည်။ ဖော်ပြပါ ပုံ ၂ ပုံကို ကြည့်လျှင် ကတော့ပုံဖြင့် မြေပုံ လုပ်နည်းကို ကောင်းစွာ နားလည်ပေလိမ့်မည်။ ပထမပုံ၌ ကတော့သည် ကမ္ဘာလုံးကို မြောက်လတ္တီတွဒ် ၄ဝ ဒီဂရီ၌ ထိကပ်လျက်ရှိ၏။ လောင်ဂျီတွဒ် မျဉ်းများကို ကတော့ထိပ်မှ အောက်ခြေသို့ဆွဲထား သည်။ လတ္တီတွဒ် မျဉ်းများကာိုး ကတော့ထိပ်ကို ဗဟိုထား၍ ဆွဲထားသော စက်ဝိုင်းများအဖြစ်ဖြင့် ပြထားသည်။
ဂင်္ဂေယျဇာတ်
ဒုကနိပါတ် - ၆။ ဒဠှဝဂ် -၂၀၅ - ဂင်္ဂေယျဇာတ်။ ။ ဂင်္ဂါငါးနှင့် ယမုနာငါးနှစ်ကောင်တို့ အလှပြိုင်ကြရာတွင် ခုံသမာဓိ လူကြီးလိပ်က မိမိသာ သင်တို့ထက် သာလွန်၍ လှသည်ဟု အဆုံးအဖြတ်ပေးခြင်း အကြောင်း။
မြေပုံဆွဲပညာ
မြေပုံပညာ
ကတော့စက္ကူကို ဖြန့်လိုက်သောအခါ ဒုတိယပုံ၌ ပြထားသည့်အတိုင်း မြေပုံကိုရရှိ၏။ ထိုမြေပုံ၌ မီရီဒီယန်ခေါ်လောင်ဂျီတွဒ် မျဉ်းများနှင့် ၄ဝ ဒီဂရီ မျဉ်းပြိုင်တစ်လျှောက်၌ စကေးအမှန်ကိုရရှိသော်လည်း ထိုမျဉ်းပြိုင်၏ မြောက်ဘက်နှင့် တောင်တို့တွင်ကား လတ္တီတွဒ်နှင့် လောင်ဂျီတွဒ်တို့ စကေးမမှန်တော့ချေ။ ထိုကြောင့် ဤမြေပုံလုပ်နည်းသည် သင်္ဘောလွှင့်သွားရာ၌ အသုံးမဝင်ချေ။ အခြားနည်းတစ်နည်းမှာ အပြားလိုက် တိုက်ရိုက်ရယူနိုင်သည့် မာကေးတားဆိုသူ တီထွင်ခဲ့သော စက္ကူလိပ်နည်းဖြစ်၏။ ထိုနည်းမှာ ကမ္ဘာလုံးကို (ဆလင်ဒါ) လုံးရှည်တွင်းသို့ ထည့်သွင်း၍ မြေပုံပြုလုပ်ခြင်းဖြစ်၏။ လုံးရှည်၏ အမြင့်နှင့် ကမ္ဘာလုံး၏ အမြင့်တူညီနေလျှင် တောင်နှင့်မြောက်အကွာအဝေး မှားနေမည်ဖြစ်၏။ သို့ဖြစ်၍ အောက်ပါအတိုင်း ပြင်ဆင်ရေးဆွဲရသည်။
ဂင်္ဂေယျဇာတ်
အလှပြိုင်ငြား ရဟန်းနှစ်ပါး
နတ်လူတို့ဆရာဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် သာဝတ္ထိပြည်သား ဖြစ်သော ရဟန်းငယ်နှစ်ပါးတို့သည် ရဟန်းပြုပြီးသောအခါမှစ၍ အသုဘ ဘာဝနာကို အားမထုတ်ကြဘဲ ကိုယ်အဆင်းကိုသာ ချီးမွမ်းကြကုန်လျက် လှပတင့်တယ်ရန်ကိုသာ ပြုပြင်အားထုတ်ကာ နေကြကုန်၏။
မြေပုံဆွဲပညာ
မြေပုံပညာ
ကမ္ဘာလုံး၏ အလယ်ချက်မမှ လတ္တီတွဒ် အကွာအဝေးညီမျှသော မျဉ်းများကို စက္ကူလုံးရှည်၏ မျက်နှာပြင် ရောက်အောင်ရေး ဆွဲရသည်။ ထိုအခါ လတ္တီတွဒ် ၆ဝ နှင့် ၇၅ ဒီဂရီတို့အကြားရှိ အကွာအဝေးသည် အီကွေတာနှင့် ၁၅ ဒီဂရီတို့အကြားရှိ အကွာအဝေးထက် များစွာကြီးများလာ၍ မီရီဒီယန်လမ်းကြောင်းနှင့် မျဉ်း ပြိုင်တို့မှာ မည်သည့်နေရာ၌ မဆို ထောင့်မှန်ကျနေလေသည်။ စာမျက်နှာ၃၉၉ ရှိ ယာပုံတွင်မာကေးတား မြေပုံထုတ်နည်းကို ပြထား၍ စာမျက်နှာ ၄ဝဝ အပေါ်ပုံ၌ကား စက္ကူပြန့်ပေါ်၌ မာကေးတားမြေပုံကို ပြထားသည်။ ဤအထက်ပါ နည်းနှစ်နည်းသည် မြေပုံပြုလုပ်ရာတွင် လူသိအများဆုံးနှင့် အလွယ်ကူဆုံးနည်း များ ဖြစ်ပေသည်။
ဂင်္ဂေယျဇာတ်
အလှပြိုင်ငြား ရဟန်းနှစ်ပါး
တစ်နေ့သ၌ ထိုရဟန်းငယ်နှစ်ပါးတို့သည် သင် အဆင်းမလှ၊ ငါးအဆင်းလှသည်ဟု အဆင်းကိုအမှီပြုကာ တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး အငြင်းအခုံ ဖြစ်လတ်သော် အနီးတွင်ရှိသော မထေရ်အိုတစ်ပါးကို မြင်လျှင် “အရှင်ဘုရား ... အကျွန်ုပ်တို့နှစ်ယောက်တွင် ဘယ်သူလှသနည်း” ဟု မေးလျှောက်ကြကုန်၏။ ရဟန်းအိုသည် “ငါ့ရှင်တို့ ... သင်တို့ထက် ငါသာလျှင် သာလွန်၍ အဆင်းလှသည်”ဟု ဖြေဆိုလေ၏။
မြေပုံဆွဲပညာ
မြေပုံပညာ
ကမ္ဘာပေါ်၌ ရှေးအကျဆုံး မြေပုံများမှာ ဗက်ဗီလုံ လူမျိုးတို့၏ မြေပုံဖြစ်၏။ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄ဝဝဝ ကျော်က ဗက်ဗီလုံတို့ ပြုလုပ်သော ရွှံ့စေးချပ် မြေပုံများကို ယခုအခါ လန်ဒန်မြို့ရှိ ဗြိတိသျှ ပြတိုက်ကြီး၌ သိမ်းဆည်းထားသည်။ ခရစ် ၁၅ဝ ပြည့်နှစ်လောက်က ထင်ရှားခဲ့သော တော်လမီခေါ် အီဂျစ် ပထဝီဝင် ဆရာကြီး၏ မြေပုံများသည်လည်း သူ့ခေတ်နှင့်စာသော် အထူးကောင်းမွန်သည်ဟု ဆိုရပေမည်။ ကမ္ဘာ့မြေမျက်နှာပြင်ကို ပြသောမြေပုံများမှာ မျက်နှာပြင်ပြ မြေပုံ၊ မြေပြင်လက္ခဏာပြမြေပုံနှင့် ကွန်တို ခေါ် အနိမ့်အမြင့်ပြမြေပုံဟူ၍ အမျိုးမျိုးရှိသည်။ ကွန်တိုမြေပုံများမှာ အနိမ့်အမြင့် အတိုင်းအတာတို့ကို မျဉ်းကြောင်းအမှတ်အသားဖြင့်ပြ၍ မည်သည့်မျဉ်းကြောင်းနေရာ၌ မည်မျှ မြင့်သည်ကို မြေပုံကြည့်ကာမျှဖြင့် အလွယ်တကူ သိနိုင်သည်။
ဂင်္ဂေယျဇာတ်
သတိရအောင် အတိတ်ဆောင်
ထိုအခါ ရဟန်းငယ်တို့သည် ဤရဟန်းအိုကား ငါတို့မေးအပ်သည်ကို မဖြေဆို၊ မမေးအပ်သည်ကို ဖြေဆိုသည် ဟု မကျေမနပ်ဖြစ်ကာ ဆဲရေးကြကုန်၏။ ထိုသတင်းသည် သံဃာဘောင်တွင် ထင်ရှားလေ၏။ ရဟန်းတို့သည် တရားဘင်ဝယ် “ငါ့ရှင်တို့ ... ဤမည်သော ရဟန်းအိုသည် အဆင်းလှပြိုင်သော ရဟန်းငယ်နှစ်ပါးကို ရှက်စေသည်”ဟု စကားစပ်မိ၍ ပြောဆိုနေကြရာ မြတ်စွာဘုရား ကြွလာတော်မူ၍ ထိုအကြောင်းကို သိတော်မူလျှင် “ရဟန်းတို့ ... ဤရဟန်းငယ်နှစ်ပါးကား ယခုအခါ၌သာလျှင် အဆင်းကိုမှီ၍ ချီးမွမ်းကြသည်မဟုတ်၊ ရှေးအခါ၌လည်း ချီးမွမ်းကြဖူးကုန်ပြီ” ဟု မိန့်တော်မူကာ အောက်ပါအတိတ်ဇာတ်ကို ဆောင်တော်မူသတည်း။
မြေပုံဆွဲပညာ
မြေပုံပညာ
ယခုခေတ်၌ လူများသည် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ နေရာအသီးအသီးသို့ ခြေရာချင်းထပ်မျှ ရောက်ခဲ့ကြပြီးဖြစ်၍ ရေးဆွဲသော မြေပုံတို့မှာလည်း အလွန်ကောင်းမွန် သေသပ်ပြီးလျှင် အသေးစိတ် အားဖြင့်လည်း မှန်ကန်သည်ထက် မှန်ကန်လာခဲ့လေသည်။ မြေပုံပေါင်းချုပ်များ၌ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ ရာသီဥတု၊ ကောက်ပဲသီးနှံ၊ ပကတိအပင်မျိုး၊ အယူဝါဒ၊ ဘာသာစကား၊ လမ်းပန်းအဆက်အသွယ်နှင့် အလုပ်အကိုင်များ၊ လူဦးရေးစသည်တို့ကို မြေပုံပေါ်တွင် ဖော်ပြထားသည်။ တိုင်းပြည် အသီးအသီး၏ မြေမျက်နှာသွင်ပြင်နှင့် မြို့ရွာ၊ မီးရထားလမ်းများကို ပြထားသော မြေပုံများလည်းရှိသည်။ ယခုအခါ၌မူ လူတို့သည် လေယာဉ်ပျံများပေါ်မှ ဓာတ်ပုံရိုက်၍ မြေပုံများကို ပြုလုပ်လျက်ရှိကြလေပြီ။
ဂင်္ဂေယျဇာတ်
ငါးနှစ်ကောင်ပြိုင် လိပ်ကနိုင်
လွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည်ဝယ် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ဘုရားအလောင်းသည် ဂင်္ဂါဖြစ်နားတွင် ရုက္ခစိုးနတ် ဖြစ်လေ၏။
“အိုငါးတို့ ... ဂင်္ဂါငါးလည်း အဆင်းလှပေ၏။ ထို့ပြင် ယမုံနာငါးလည်း အဆင်းလှပေ၏။ သို့ရာတွင် အခြေလေးချောင်းရှိ၍ ပညောင်ပင်ကဲ့သို့ ဝန်းဝိုင်းသော ကိုယ်ရှိသော ရထားသံသဲ့သို့ရှည်သော လည်ပင်းရှိသော ယောကျ်ားမြတ် ဖြစ်သော ငါလိပ်သည်သာ သင်တို့ထက် သာလွန်၍ အဆင်းလှပေ၏” – ဟု ဖြေဆိုလေ၏။ ထိုငါးနှစ်ကောင်တို့သည် လိပ်၏ စကားကိုကြားလျှင် လိပ်အား -
“ဟယ်-လိပ်ယုတ်မာ ... သင်ကား ငါတို့မေးအပ်သည်ကို မဖြေဆို၊ မမေအးပ်သည်ကို ဖြေဆိုဘိ၏။ မိမိကိုယ်ကို ချီးမွမ်းသော ဤယောကျ်ားယုတ်ကို ငါတို့မနှစ်သက်ကုန်” – ဟု ကဲ့ရဲ့ပြစ်တင်ကာ ပြောဆို၍ လိပ်၏အပေါ်သို့ ရေဖြင့်ပက်ပြီးလျှင် မိမိတို့နေရာသို့ သွားကြကုန်၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ရဟန်းတို့ -
ထိုအခါ ငါးနှစ်ကောင်တို့သည် - ယခုအခါ ရဟန်းငယ်နှစ်ပါး။
လိပ်သည် - ရဟန်းအို။
ရုက္ခစိုးနတ်သည် - ငါဘုရား ဖြစ်လာပြီ -
ဟု ဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) မိမိကိုယ်ပင်၊ သုဘမြင်၊ အထင်မကြီးရာ။
(၂) ငါးနှစ်ကောင်ဆိုင်၊ အလှပြိုင်၊ အနိုင်လိပ်ယူပါ။
ဂင်္ဂေယျဇာတ် ပြီး၏။
ခင်မောင်ဇော်၊ တက္ကသိုလ်
ကိုယ်ရေးအကျဉ်း
အမည်ရင်း ခင်မောင်ဇော်၊ မော်လမြိုင်ဇာတိ၊ ငယ်စဉ်က မော်လမြိုင်မြို့ အထက (၁)၊ ရန်ကုန်မြို့ ဗဟို အစိုးရတန်းမြင့်ကျောင်း [အထက (၁) လသာ] တို့တွင် ပညာသင်ခဲ့ပြီး တက္ကသိုလ်ဝင် စာမေးပွဲ အောင်သောအခါ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ၌ ဆက်လက် ပညာဆည်းပူးခဲ့ရာ B.Sc. ဘွဲ့နှင့် ရန်ကုန် ဝိဇ္ဇာနှင့် သိပ္ပံတက္ကသိုလ်မှ M.Sc. ဘွဲ့ ရခဲ့သည်။ B.Sc. ဘွဲ့ရပြီးနောက် စာပေဗိမာန် ၌ သိပ္ပံစာပြု၊ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ဓာတုဗေဒဌာန ၌ သရုပ်ပြနှင့် လက်ထောက်ကထိက၊ မကွေးကောလိပ် ၌ လက်ထောက်ကထိက/ ဌာနမှူး၊ ဆေးတက္ကသိုလ်(၁) ၌ လက်ထောက်ကထိက၊ ဆေးတက္ကသိုလ်(၂) ၌ ကထိက/ ဌာနမှူး၊ ဆေးတက္ကသိုလ် (၁) ၌ ကထိက/ ဌာနမှူး အဖြစ် အမှုထမ်းပြီး အငြိမ်းစား ယူခဲ့သည်။
၁၉၇၂ ခုနှစ်၊ ဇွန်လတွင် ရွှေတူဂျာနယ်၌ သိပ္ပံ ပညာပေး ဆောင်းပါး စတင် ရေးသားရင်း စာပေနယ်သို့ ရောက်လာသည်။ ၁၉၇၂-၇၃ ခုနှစ်တဝိုက်၌ ကြေးမုံနှင့် လုပ်သားပြည်သူ့ နေ့စဉ် သတင်းစာများတွင် သိပ္ပံပညာပေး ဆောင်းပါးများ ရေးခဲ့သည်။ မြဝတီ၊ ငွေတာရီ၊ ဒို့ကျောင်းသား၊ လူငယ်ဂျာနယ်၊ ရှုမဝ၊ ပေဖူးလွှာ၊ စစ်ပြန်၊ သပြေ (တေး)၊ ဂီတပဒေသာ၊ ရုပ်ရှင်၊ မြတ်လေး၊ မြို့တော်ရန်ကုန်၊ ဂျီအီးစီ၊ ဇီဝက၊ ဇမ္ဗူ့ရတနာ၊ ပလုပ်တုတ် ကလေးဂျာနယ် စသည့် လစဉ်ထုတ် မဂ္ဂဇင်းကြီးများတွင် ဆောင်းပါး၊ ပုံပြင်၊ ဝတ္ထုတို၊ ဝတ္ထုရှည် (စဆုံး) များ ရေးခဲ့သည်။ ပေါ်ပြူလာ၊ သတင်းစုံနှင့် သဘင် အနုပညာ ဂျာနယ် တို့တွင်လည်း ဂီတ၊ ဆောင်းပါးများ ရေးခဲ့သည်။
Today နှင့် Panorama မဂ္ဂဇင်း တို့တွင်လည်း မောင်ခိုင်ဇော် ကလောင်ခွဲဖြင့် ဆယ့်နှစ်လရာသီ ပွဲတော်များနှင့် မြန်မာ့ ယဉ်ကျေးမှု ဆိုင်ရာ ဆောင်းပါးများကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် ရေးသားခဲ့သည်။
၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် စာရေးသားခြင်းမှ ခေတ္တ အနားယူခဲ့ပြီး ယခုအခါ ချင်းတွင်း မဂ္ဂဇင်း၊ Family မဂ္ဂဇင်းနှင့် စောင့်ကြည့် သတင်း ဂျာနယ်တို့တွင် ဆောင်းပါးများ ဆက်လက် ရေးသားလျက် ရှိသည်။
ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့သော လုံးချင်းစာအုပ်များ
၁။ ကမ္ဘာကျော် ဂီတ စာဆိုကြီးများ (သူတို့ဘဝနှင့် သူတို့ဂီတ)၊ စံပယ်ဦးစာပေ (၁၉၇၈)၊ ဒုတိယအကြိမ် Unity စာပေ (၂၀၀၁)။
၂။ အန္တရာယ်ပြွမ်းသည့် လူသား ပတ်ဝန်းကျင်၊ စာပေဗိမာန် (၁၉၈၀)။
၃။ မေတ္တာ အရှုံးသမားရဲ့ အမုန်းသံသရာ (မေတ္တာဖွဲ့ လုံးချင်းဝတ္ထု)၊ ဂုဏ်ထူးစာပေ (၁၉၇၉)။
၄။ ချစ်ရလွန်းလို့ (မေတ္တာဖွဲ့ လုံးချင်းဝတ္ထု)၊ ဂုဏ်ထူးစာပေ (၁၉၈၄)။
၅။ မြို့တော်တခွင် အတိတ်ဖြစ်စဉ်၊ ဂုဏ်ထူးစာပေ (၁၉၉၄) (မောင်ခိုင်ဇော် ကလောင်ခွဲဖြင့်)။
၆။ အနေမဝေးမယ့် ရွှေတေးများ၊ ပတ္တမြား ငမောက်စာပေ (၁၉၉၉) (မောင်ခိုင်ဇော် ကလောင်ခွဲဖြင့်)။
၇။ သီချင်းပန်းများ လန်းပွင့်စေသူများ၊ ပတ္တမြား ငမောက်စာပေ (၂၀၀၂)။
၈။ နှောင်းအတိတ်က မဟောင်းသော ပုံရိပ်လွှာများ၊ မုံရွေးစာပေ (၂၀၀၂)။
၉။ စစ်ပြီးခေတ် ရေဒီယို အဆိုတော်များ၊ မုံရွေးစာပေ (၂၀၀၃)။
၁၀။ ရေခြားမြေခြား ပုံပြင်များ၊ ရန်အောင်စာပေ (၂၀၀၄)။
၁၁။ လူသားဝန်းကျင်မှ အန္တရာယ် အသွယ်သွယ်၊ Treasure Publishing House (၂၀၀၄)။
၁၂။ ခေတ်သုံးခေတ် မြန်မာ့ဂီတနှင့် စစ်ကြိုခေတ် မြန်မာ့ဂီတ စာဆိုကြီးများ ချမ်းသာစာပေ (၂၀၀၅)။
၁၃။ အဟာရဓာတ် ပေါကြွယ်သော မြန်မာ့ အစားအစာများ၊ ပုဂံ စာအုပ်တိုက် (၂၀၀၈) (မောင်ခိုင်ဇော် ကလောင်ခွဲဖြင့်)။
၁၄။ ဆေးဖက်ဝင် ကြက်ဆူဆီနှင့် နိုင်ငံတကာ ဆေးသိပ္ပံ သတင်းများ၊ ပုဂံစာအုပ်တိုက် (၂၀၀၉) (မောင်ခိုင်ဇော် ကလောင်ခွဲဖြင့်)။
၁၅။ Knowledgeable Facts about Myanmar Traditional Culture and Heritage၊ ရွှေစာပေတိုက် (၂၀၀၉) (မောင်ခိုင်ဇော် ကလောင်ခွဲဖြင့်)။
၁၆။ အင်္ဂလိပ် ပါမောက္ခ အလုပ်ဖြုတ်ခံရသည့် ဖြစ်စဉ်နှင့် တက္ကသိုလ်ရေးရာ ဆောင်းပါးအဖြာဖြာ၊ သူရိယစာပေ (၂၀၁၀)။
ကမ္ဘာ့ခုခံအားကျဆင်းမှု ကူးစက်ရောဂါတိုက်ဖျက်ရေးနေ့
ကမ္ဘာ့ခုခံအားကျဆင်းမှု ကူးစက်ရောဂါတိုက်ဖျက်ရေးနေ့ (သို့) ကမ္ဘာ့ AIDS တိုက်ဖျက်ရေးနေ့ (World AIDS Day) ကို နှစ်စဉ် ဒီဇင်ဘာလ (၁)ရက်နေ့ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ထိုနေ့သည် အိတ်ချ်အိုင်ဗွီ ရောဂါပိုးမွှားကြောင့် ဖြစ်ပွားသည့် အေအိုင်ဒီအက်စ်ရောဂါ ကူးစက်ပျံ့နှံ့မှုကို သတိရှိစေရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည့် နေ့ရက်ဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာ့ အေအိုင်ဒီအက်စ်နေ့မှာ နှစ်စဉ် ဒီဇင်ဘာလ ၁ ရက်နေ့ ဖြစ်သည်။ ဤနေ့ကျရောက်တိုင်း ကမ္ဘာတဝန်းတွင် အေအိုင်ဒီအက်စ် ရောဂါကြောင့် သေဆုံးသူများကို ရည်စူး၍ လွမ်းဆွတ်အောင့်မေ့ပွဲများ ကျင်းပလေ့ရှိသည်။ အစိုးရများနှင့် ကျန်းမာရေး အရာရှိများသည် ဤနေ့တွင် အေအိုင်ဒီအက်စ် ရောဂါဆိုင်ရာ မိန့်ခွန်းများ ပြောကြားခြင်း ဆွေးနွေးပွဲများ ကျင်းပခြင်း ရှိသည်။
ဆောင်ပုဒ်
Getting to Zero လုံးဝ ပပျောက်ရေး ဖြစ်သည်။ ရောဂါကူးစက်ခံရသူ လုံးဝပပျောက်ရေးနှင့် ရောဂါကြောင့် သေဆုံးရသူ လုံးဝပပျောက်ရေးတို့ဖြစ်သည်။
သမိုင်း
၁၉၈၇ခုနှစ် ဩဂုတ်လအတွင်းတွင် ဂျနီဗာမြို့၊ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံရှိ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့(World Health Organization)မှ ပြည်သူ့ပြန်ကြားရေးဝန်ထမ်းနှစ်ဦးဖြစ်သော ဂျိမ်းစ်ဘန်း (James Bunn) နှင့် သောမတ်စ်နက်တာ (Thomas Netter) တို့သည် အေအိုင်ဒီအက်စ် ခုခံအားကျဆင်းမှုကူးစက်ရောဂါအတွက် အထိမ်းအမှတ်နေ့သတ်မှတ်ရန် စိတ်ကူးမိကြသည်။ ထို့နောက် ထိုနှစ်ဦးမှ ကုလသမဂ္ဂ ခုခံအားကျဆင်းမှုကူးစက်ရောဂါတိုက်ဖျက်ရေးအဖွဲ့(UNAIDS) ညွှန်ကြားရေးမှူး ဒေါက်တာဂျော်နသန်မန်း (Dr. Jonathan Mann) သို့ တင်ပြလိုက်သည်။ ဒေါက်တာမန်းမှလည်း သဘောကျ၍ အတည်ပြုပေးလိုက်သောကြောင့် ပထမဆုံးကမ္ဘာ့ခုခံအားကျဆင်းမှုကူးစက်ရောဂါ တိုက်ဖျက်ရေးနေ့ (World AIDS Day) ကို ၁၉၈၈ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁ရက်နေ့တွင် စတင်ကျင်းပလိုက်သည်။
အနီရောင်ဖဲကြိုး
၁၉၉၁နှစ်တွင် အနီရောင်ဖဲကြိုးကို အေအိုင်ဒီအက်စ် ခုခံအားကျဆင်းမှုကူးစက်ရောဂါ အသိနိုးကြားစေသော အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာသင်္ကေတအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ဤအနီရောင်ဖဲကြိုးလေးသည် ရောဂါသည်များကို ခွဲခြားဆက်ဆံခြင်းနှင့် ရှောင်ဖယ်ခြင်း ကင်းစေရန်အတွက်၊ ဤရောဂါဖြင့် သေဆုံးသွားသောလူများအတွက် အမှတ်တရရှိရန်အတွက်၊ ဤရောဂါကို အားလုံးစုပေါင်းတိုက်ဖျက်ရန်အတွက်၊ ရောဂါသည်များအပေါ်တွင် ဂရုတစိုက်ရှိမှုနှင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှုများရှိကြောင်းကို ပြရန်အတွက်၊ ရောဂါသည်များကို တစိုက်မတ်မတ် အားပေးကူညီရန်အတွက်၊ ရောဂါသည်များအားလုံး စည်းလုံးညီညွတ်စေရန်အတွက် အစရှိသည့် လေးနက်သော အဓိပ္ပာယ်များဖြင့် ကမ္ဘာ့ခုခံအားကျဆင်းမှု ကူးစက်ရောဂါတိုက်ဖျက်ရေးနေ့တွင် အမှတ်တရတပ်ဆင်ကြသည်။
စိန်လွင်လေး
ကထိက ဦးစိန်လွင်လေး၊ ဝိဇ္ဇာ (ဂုဏ်ထူး)၊ ဒီဂျေ
▪ ၁၉၂၉ နိုဝင်ဘာ ၁၁ ရက်နေ့တွင် အဖ ရွှေကုန်သည် ဦးမောင်လေး၊ အမိ ဒေါ်အေးချို တို့က ပျဉ်းမနားမြို့၌ မွေးဖွားခဲ။
▪ ရန်ကုန်မြို့ မြို့မ အထက်တန်းကျောင်းမှ ၁၉၄၇-၄၈ ခုတွင် တက္ကသိုလ်ဝင်တန်း အောင်မြင်ခဲ့။ ၁၉၅၄ ခုတွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ ဝိဇ္ဇာ (ဂုဏ်ထူး) မြန်မာစာဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့။ ၎င်းခုနှစ်တွင်ပင် လူထု ပညာရေး ကောင်စီတွင် ပြန်ကြားရေး အရာရှိ အဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်း ခံခဲ့ရ။ ရန်ကုန်မြို့ သက်ကြီးတက္ကသိုလ်၊ လုပ်သားများ ကောလိပ် တို့တွင် အချိန်ပိုင်း ကထိက အဖြစ် မြန်မာစာပေ ပို့ချခဲ့။
▪ ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် စာပေဗိမာန် ပြန်ကြားရေး အရာရှိ အဖြစ် ရာထူးတိုးမြှင့် ခန့်ထားခြင်း ခံခဲ့ရ။
▪ ၁၉၆၃ တွင် ကာကွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန၌ အရပ်သား အရာရှိ စစ်ဦးစီးမှူး (တတိယတန်း) ဗိုလ်ကြီး အဆင့်အဖြစ် ခန့်ထားခြင်း ခံခဲ့ရ။
▪ နိုင်ငံတော် ကာကွယ်ရေး တက္ကသိုလ်တွင် နည်းပြအရာရှိ (ဗိုလ်မှူး) အဖြစ် ၂၇ နှစ်တိုင်တိုင် တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့။
▪ အငြိမ်းစား ယူပြီးနောက် မင်္ဂလာဘိသေက ပညာရှင် အဖြစ် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိစဉ် ၂၀၀၅ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၁ ရက်နေ့ အသက် (၇၆) နှစ်တွင် ကွယ်လွန် အနိစ္စရောက်ခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ကနိုင်ရွေ့ရွာ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်
ကနိုင်ရွေ့ရွာ (Kanaingywayt)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်၊ ဘော်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၉၁၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဘော်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၄၁ ဦး၊ မ ၂၅၁၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၈၅၉ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုပုံးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သံယောဇဉ်
သံယောဇဉ် ၁၀-ပါးကို သုတ္တန်နည်းနှင့် အဘိဓမ္မာနည်းဟူ၍ ယေဘုယျအားဖြင့် ခွဲခြားနိုင်သည်။ သတ္တဝါ အပေါင်းတို့အား ထိုထိုဘဝမှ မလွတ်ရအောင် တုပ်နှောင်ဖွဲ့ချည်ထားတတ်သော တရားဆယ်ပါး ဟူ၍ အနက်ရရှိသည်။
သုတ္တန်နည်း
သုတ္တန်အရ ခွဲခြားနည်းမှာ
အဘိဓမ္မာနည်း
သုတ္တန်နည်းနှင့်အဘိဓမ္မာနည်းတွင်ကွဲပြားသွားသည်မှာ သုတ္တန်နည်းသည် ရူပရာဂနဲ့အရူပရာဂသံယောဇနကို အဘိဓမ္မာနည်း၌ ဘဝရာဂသံယောဇနဟူ၍ ပေါင်းယူလိုက်ခြင်းဖြစ်၏ ။
“သံယောဇဉ်အပြား”
သုတ္တန်နည်းသံယောဇဉ်, အဘိဓမ္မာနည်း သံယောဇဉ်ဟူ၍ ၂-ပါးရှိ၏။ ထိုတွင် သုတ္တန်နည်း သံယောဇဉ်သည်— သက္ကာယဒိဋ္ဌိ, ဝိစိကိစ္ဆာ, သီလဗ္ဗတပရာမာသ, ကာမစ္ဆန္ဒ, ဗျာပါဒ, ရူပရာဂ, အရူပရာဂ, မာန, ဥဒ္ဓစ္စ, အဝိဇ္ဇာဟူ၍ ၁၀-ပါးရှိ၏။ ထို၁၀-ပါးတို့တွင် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အစ ဗျာပါဒ အဆုံးရှိသော ၅-ပါးတို့ကို အောက်ဖြစ်သော ကာမဘုံဟူသောအဘို့၌ ဆည်းကပ်တတ်သောကြောင့် ဩရမ္ဘာဂိယသံယောဇဉ်ဟူ၍ ခေါ်သည်။ ရူပရာဂ အစ အဝိဇ္ဇာအဆုံးရှိသော ၅-ပါးတို့ကို အထက်ဖြစ်သော ရူပဘုံ, အရူပဘုံဟူသောအဘို့၌ ဆည်းကပ်တတ်သောကြောင့် ဥဒ္ဓံဘာဂိယသံယောဇဉ်ဟူ၍ ခေါ်သည်။ တရားကိုယ်အားဖြင့် လောဘ, ဒေါသ, မာန, ဒိဋ္ဌိ, ဝိစိကိစ္ဆာ, ဥဒ္ဓစ္စ, မောဟ-ဟူ၍ (၇) ပါးသာ ရသည်။
အဘိဓမ္မာနည်း သံယောဇဉ်သည် ကာမရာဂ, ပဋိဃ, မာန, ဒိဋ္ဌိ, ဝိစိကိစ္ဆာ, သီလဗ္ဗတပရာမာသ, ဘဝရာဂ, ဣဿာ, မစ္ဆရိယ, အဝိဇ္ဇာ-ဟူ၍ ၁၀ ပါးရှိ၏။ တရားကိုယ်အားဖြင့် လောဘ, ဒေါသ, မာန, ဒိဋ္ဌိ, ဝိစိကိစ္ဆာ, ဣဿာ, မစ္ဆရိယ, မောဟ-ဟူ၍ (၈) ပါးသာ ရသည်။
ကံရားရှည်
ကံရားရှည်
ရွှေဂျို့ပင်ရွာ၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်
ရွှေဂျို့ပင်ရွာ (Shwegyoetpin)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်၊ မြို့ချောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၁၂၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြို့ချောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၄၁ ဦး၊ မ ၃၄၈၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၀၂၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရှမ်းခေါင်းဗြဲရွာ၊ ရှမ်းခေါင်းဗြဲ
ရှမ်းခေါင်းဗြဲရွာ၊ ရှမ်းခေါင်းဗြဲ