cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
သန်းရွှေ (ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး)
၁၉၆၂ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၁ ခုနှစ်အထိ
၁၉၉၂ ခုနှစ် ဧပြီ ၂၃ ရက်နေ့တွင် ကျန်းမာရေးကြောင့်ဟုဆိုကာ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင် ရုတ်တရက် အနားယူခဲ့ပြီး သူ၏နေရာတွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေက နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ၊ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲ၊ နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ် နှင့် တပ်မတော် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်အဖြစ် အစားထိုး နေရာယူခဲ့သည်။
၁၉၉၃ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးအဆင့်သို့ တိုးမြှင့်ခန့်အပ်ခြင်းခံရပြီး ၂၀၁၁ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ ရက်နေ့တွင် တပ်မတော်မှ အငြိမ်းစားယူခဲ့သည်။
ခေါင်းဆောင်မှု ပုံစံ
ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေသည် စီးပွားရေးကို နိုင်ငံတော်က ထိန်းချုပ်မှုအချို့ကို လွှတ်ပေးခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံများအသင်း (အာဆီယံ)သို့ မြန်မာနိုင်ငံ ဝင်ရောက်ရေးအား လိုလားထက်သန်ခဲ့သည်။ နိုင်ငံရေးခြစားမှုကို ကိုယ်တိုင် ကြီးကြပ်တိုက်ဖျက်ပြီး ၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် ဝန်ကြီးအချို့ကို အရေးယူခဲ့သည်။
အတိုက်အခံပါတီအဖြစ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ဦးဆောင်သော အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်က ၁၉၉၀ ခုနှစ် ပါတီစုံဒီမိုကရေစီရွေးကောက်ပွဲတွင် အနိုင်ရရှိခဲ့ပြီးနောက် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေသစ်ကို ၁၉၉၃ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၉ ရက်နေ့မှ ၂၀၀၇ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၃ ရက်နေ့အထိ ၁၄ နှစ်နှင့် ၈ လကြာ ရေးဆွဲခဲ့သည်။
သတင်းလွတ်လပ်ခွင့်ကိုလည်း ချုပ်ချယ်ပြီး အစိုးရအား ဆန့်ကျင်ရေးသားသည့် စာနယ်ဇင်းသမားများအား ထိန်းသိမ်းခြင်းကိုပါ ကြီးကြပ်ခဲ့သည်။ ၁၉၉ဝ ခုနှစ်က ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အား လွှတ်ပေးခဲ့သော်လည်း ၂ဝဝ၃ ခုနှစ်တွင် ပြန်လည်ချုပ်နှောင်ခဲ့သည်။ မြန်မာ့စီးပွားရေးအား တင်းကြပ်စွာ ထိန်းချုပ်ခြင်းအား လျှော့ချပေးခဲ့သော်လည်း သူ၏စီးပွားရေးဆိုင်ရာမူများမှာ စနစ်ကျမူမရှိဟု ဝေဖန်ခံရလေ့ရှိသည်။
သူသည် ထင်ရှား ပေါ်လွင်စွာ မနေပေ။ လူများအမြင်တွင် သူသည် မှုန်ကုတ်ကုတ်နှင့် ရှေ့တန်းထွက်လေ့မရှိ၊ မြန်မာနိုင်ငံ ဒီမိုကရေစီလမ်းကြောင်းပေါ် ရောက်ရှိရေးတွင် အဓိကအတားအဆီးအဖြစ် မြင်ကြသည်။ နိုင်ငံပိုင်သတင်းစာများတွင် ရုံးပိတ်ရက်နှင့် အခါကြီး နေ့ကြီးများတွင် သဝဏ်လွှာများ ရေးပို့လေ့ရှိပြီး သတင်းဌာနများအား တိုက်ရိုက် စကားပြောခြင်း မရှိပေ။
ဝန်ကြီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးခင်ညွန့်အား ဖြုတ်ချသည့်ကိစ္စတွင်လည်း ပါဝင်ခဲ့သည်ဟု ရိုးစွပ်ခြင်းခံရပြီး ထိုကိစ္စအပြီးသူ၏အာဏာမှာ ပိုမိုခိုင်မြဲလာသည်။ The former premier, who said he supported Aung San Suu Kyi's involvement in the National Convention, was seen as a moderate at odds with the junta's hardliners.
၂၀၀၆ ခုနှစ် မေလနှင့် နိုဝင်ဘာလတို့တွင် ကုလသမဂ္ဂ အထူးသံတမန် အီဗရာဟင် ဂမ်ဘာရီကို မြို့တော်သစ်ဖြစ်သော နေပြည်တော်တွင် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ဂမ်ဘာရီကို ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် တွေ့ဆုံခွင့် ပေးခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၂၀၀၇ နိုဝင်ဘာနှင့် ၂၀၀၈ မတ်လ ၁၀ ရက်နေ့များတွင် ဂမ်ဘာရီ နောက်တစ်ဖန် မြန်မာနိုင်ငံ ရောက်ရှိလာချိန်များတွင် တွေ့ဆုံရန်ကို ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးက ငြင်းပယ်ခဲ့သည်။
၂၀၀၉ ခုနှစ် ဇူလိုင် အစောပိုင်းတွင် ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေ အတွင်းရေးမှူး ဘန်ကီမွန်းက မြန်မာနိုင်ငံသို့ ရောက်ရှိလာပြီး ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ သို့သော် ဘန်ကီမွန်းနှင့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် တွေ့ဆုံခွင့်ကိုမူ ငြင်းပယ်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေ အတွင်းရေးမှူး နောက်တစ်ဖန် ရောက်ရှိချိန်တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးက ၂၀၁၀ ရွေးကောက်ပွဲနှင့် ပတ်သက်၍ "အရပ်သား အစိုးရ တက်လာတော့မှာ ဖြစ်တဲ့အတွက် ကျွန်တော်နှင့် ကျွန်တော့လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်တွေက သာမန်ပြည်သူတွေ ဖြစ်သွားကြတော့မှာပါ" ဟု မှတ်ချက်ပြုခဲ့သည်။
၂၀၁၀ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၇ ရက်နေ့တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေနှင့် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မောင်အေး နှင့် အခြား ထိပ်တန်းစစ်အရာရှိ ခြောက်ဦးတို့သည် စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ ရာထူးများမှ နုတ်ထွက်ခြင်းနှင့် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေအနေဖြင့် နိုင်ငံ့အကြီးအကဲအဖြစ် ၂၀၁၁ ဘဏ္ဍာရေးနှစ်ကုန်အထိ ရှိနေမည်ဖြစ်ကာ ရွေးကောက်ခံ သမ္မတအား အာဏာလွှဲပေးမည်ဖြစ်ကြောင်း ကောလဟာလများ ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း နောက်သုံးရက်အကြာ နိုင်ငံပိုင်သတင်းစာများတွင် ဦးသန်းရွှေအား ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးအဖြစ် ဖော်ပြထားဆဲ ဖြစ်နေခဲ့သည်။
အတ္ထုပ္ပတ္တိ စာအုပ်
ဗြိတိန်အခြေစိုက် ကမ္ဘာတဝှမ်းရှိ ခရစ်ယာန် ဘာသာဝင်များ သွေးစည်းညီညွတ်ရေးအဖွဲ့ (Christian Solidarity Worldwide)မှ ဒု-ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်ယူထားသူ စာရေးဆရာ ဘင်နဒစ်ရော်ဂျာစ် (Benedict Rogers) ရေးသားထားသော (Than Shwe: Unmasking Burma's Tyrant)" ဗိုလ်ချုပ်သန်းရွှေအကြောင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံ၏ မင်းဆိုးမင်းညစ်တစ်ဦးကို မျက်နှာဖုံးခွာကြည့်ခြင်း" စာအုပ်ကို ထိုင်းနိုင်ငံရှိ (Silkworm Books) စာအုပ်တိုက်က ၂၀၁၀-ခု၊ အောက်တိုဘာလမှာ ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
မြန်မာဘာသာအနေဖြင့် "ဦးသန်းရွှေ သို့မဟုတ် နေပြည်တော်မင်းသားကြီး" စာအုပ်ကို သန်းဝင်းလှိုင်ရေးသားပြီး လွင်ဦးစာပေက ၂၀၁၄ မေလတွင် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စစ်အုပ်ချုပ်ရေးခေတ် အကြီးအကဲများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်များ ကဏ္ဍ:တပ်မတော် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်များ
တောင်ပုရွာ၊ ပင်းတယမြို့နယ်
တောင်ပုရွာ (Taungpu)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ဓနု ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်းတယမြို့နယ်၊ မိုင်းလီကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၇၇၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းလီကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၁၉၅ ဦး၊ မ ၃၁၈၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၃၇၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်းတယမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အိယော - ဒိုအိဘူတာ
အိယော - ဒိုအိဘူတာ  (伊予土居駅 အိယော - ဒိုအိ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အဲဟိမဲခရိုင်၊ ရှိခိုခုချူးအိုးမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ကကရံရွာ၊ ကလပ်ရပ်
ကကရံရွာ၊ ကလပ်ရပ်
၁ မတ်
မတ်လ၊ (၁)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၆၀)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ်ဖြစ်လျှင် (၆၁)ရက်မြောက်)) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၃၀၅) ရက် ကျန်သေးသည်။
နှစ်သုံးဆယ်စစ်
နှစ်သုံးဆယ်စစ် ဟူသည် ရောမအင်ပါယာအတွင်း ၁၆၁၈ မှ ၁၆၄၈ အကြား ဖြစ်ပွားသော စစ်ပွဲတည်း။ ဥရောပသမိုင်းတွင် အပျက်အရှုံးအများဆုံးအဖြစ် စံချိန်တင်ပြီး စစ်ဘက်အရပ်ဘက်လူပေါင်း ၄.၅-၈ သန်းမျှ သေသည်။ စစ်ပွဲတည်ရာဖြစ်သော ဂျာမနီ၏ အချို့နယ်မြေတို့တွင် လူဦးရေ၏ ၆၀% မျှ ဘဝဆုံး၏။ အခြားပါဝင်သောနိုင်ငံတို့မှာ ပြင်သစ်၊ စပိန်နှင့် ဆွီဒင်တို့ ဖြစ်သည်။ တကယ်တမ်းတွင် ငွေနှင့်လက်နက်ကူသူများပါ ထည့်တွက်လျှင် ဥရောပအင်အားကြီးနိုင်ငံအားလုံး ပါလေသည်။ ဘာသာရေးကြောင့်ဟု ခေါင်းစဉ်တပ်နိုင်ပြီး ပရိုတက်စတင့်နှင့် ကက်သလစ်တို့ တိုက်ကြသည်။ ကက်သလစ်ကိုးကွယ်သော ဟက်စဘာ့မင်းဆက်ကို အာဏာရလိုသော ပရိုတက်စတင့်တို့က တော်လှန်ခြင်းတည်း။ သို့သော် ကက်သလစ်ကိုးကွယ်သော ပြင်သစ်သည် တော်လှန်သော ပရိုတက်စတင့်တို့ဘက်မှ ဝင်တိုက်ခြင်းကြောင့် အာဏာလုသည်သာ ခေါင်းစဉ်မှန်ဟု ယူနိုင်၏။
လိုင်ဇိုးရွာ၊ ဖလမ်းမြို့နယ်
လိုင်ဇိုးရွာ(Laizo)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းခရိုင်၊ ဖလမ်းမြို့နယ်၊ လိုင်ဇိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၃၃၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လိုင်ဇိုးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၇၄ ဦး၊ မ ၄၅၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၃၀ ဦး နေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် ဖလမ်းမြို့ပေါ်ရှိ ရပ်ကွက် ဖြစ်သွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖလမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သဲခုန်ရွာ၊ မိုးညှင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးညှင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငါးနှပ်
ပါဏဗေဒအလိုအရ ငါးနှပ်သည် 'စကိုပယ်လီဒေး' မျိုးရင်း တွင် ပါဝင်သည်။ သိပ္ပံအမည်အားဖြင့် ငါးနှပ်ကို 'ဟာပိုဒွန် နေဟေးရီးယပ်'ဟု ခေါ်သည်။ ငါးနှပ်ကိုယ်သည် ရှည်လျား၍ အနည်းငယ်ပြား၏။ ဦးခေါင်းတိုတုတ်သည်။ နှာတံသည် ကျယ်၍ထိပ်ဝိုင်းသည်။ ပါးစပ်ပေါက် အလွန်ကျယ်သည်။ မေးရိုး ၂ ခုလုံးတွင် ထက်သောသွားများရှိသည်။ ဦးခေါင်းနှင့် ဆူးတောင်တို့သည် အလင်းပေါက်လုနီး ဖြစ်သည်။ ဝမ်းပိုင်း နေရာမှလွဲ၍ ကျန်ကိုယ်ပိုင်းသည်လည်း အလင်းပေါက်လုနီး ဖြစ်သည်။ တစ်ကိုယ်လုံးတွင် မည်းနက်သော အစက်အပြောက် များ ရှိသည်။ ဝမ်းပိုင်းမှာ ငွေရောင်သန်းလျက် ရှိသည်။ အကြေးခွံသည် သေးငယ်၍ အလင်းပေါက်သဖြင့် လတ်ဆတ်သော ငါးနှပ်တွင် အကြေးခွံကိုခွဲခြား၍ သိနိုင်ရန် ခဲယဉ်း၏။ ငါးနှပ် သည် အလျား ၁၆ လက်မထိရှိသည်။ ငါးနှပ်ခြောက်ကို အာပဲ့ခြောက်ဟူ၍ ခေါ်ကြ၏။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရသောငါး
ဝါးယားရွာ၊ ပျဉ်းမထုံး
ဝါးယားရွာ၊ ပျဉ်းမထုံး
ဝက္ကသေးရွာ၊ တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်
ဝက္ကသေးရွာ (Wetkathay)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်၊ ဝက္ကသေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၄၇၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝက္ကသေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၁၄ ဦး၊ မ ၁၉၇၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၇၈၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝက်သဲရွာ၊ ခင်ဦးမြို့နယ်
ဝက်သဲရွာ (Wetthea)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ခင်ဦးမြို့နယ်၊ ဆူးထပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၆၀၆ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ခင်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငါးပါး
ငါးပါး (Thrissocles Purava) သည် ငအုပ်ဖားနှင့်အတူ 'အန်ချိုဗီ'ငါးမျိုးစုတွင် ပါဝင်သည်။ ငါးပါးကို ရှောက်အသင်းဟူ၍လည်း ခေါ်သည်။ သိပ္ပံအမည်မှာ 'တြစ်စော့ကလီပါရေးဗား' ဖြစ်သည်။ ငါးပါး တွင် ဆူးတောင်တို့သည် ကြီးထွားဖွံ့ဖြိုးသည်။ အမြီးခွ ရှည် သည်။ အကြေးခွံများသည် အလျားလိုက် ညီညီညာညာရှိသည်။ ကျောဆူးတောင်နှင့် စအိုဆူးတောင်တို့အောက်ခြေတွင် အကြေး ခွံငယ်များ စီတန်းလျက် ရှိသည်။ ပါးစပ်ပေါက် အလွန် ကျယ် သည်။ မေးရိုး ၂ ခုလုံးတွင် သွားများပါရှိသည်။ ငါးပါးသည် ၁၂ လက်မခန့်အထိ ကြီးထွားသည်။ အရောင်မှာ ငွေရောင် ဖြစ်၍ ကျောတွင်အပြာရောင် ဦးခေါင်းတွင် ရွှေရောင် ထလျက် ရှိသည်။ ကျောဆူးတောင်နှင့် အမြီးဆူးတောင်တို့၌ ဝါကြန့်ကြန့် အရောင်ရှိသည်။ အခြားဆူးတောင်တို့၌ အရောင် မရှိချေ။ ငါးပါးသည် အသားနှင့်အရိုး နူးညံ့သောငါးမျိုး ဖြစ် သည်။ ရခိုင်ကမ်းရိုးတန်းတွင် အများအပြား တွေ့ရသည်။
အင်းတောရွာ၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်
အင်းတောရွာ (Inntaw)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်၊ ရွာမကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၈၇၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ဆည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပစ္စုပ္ပန်ကမ္မဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ
ပစ္စုပ္ပန်ကမ္မဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာဟူသည်..
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်၊ စတုက္ကနိပါတ်၊ ရောဟိတဿသုတ်တွင် လာသည့် “သညာနဲ့ စိတ်ရှိသော ဤတစ်လံမျှလောက်သော ကိုယ်ပေါ်မှာပင် ဒုက္ခ၊ ဒုက္ခဖြစ်ကြောင်း၊ ဒုက္ခငြိမ်းမှုနဲ့ ဒုက္ခငြိမ်းမှုသို့ သွားရာလမ်းတို့ကို ငါ ဘုရား ပညတ်တော်မူ၏” ဟူသည့် ဒေသနာတော်နှင့် “သန္ဒိဌိကော = လက်တွေ့မျက်တွေ့ ကျသောတရားသာလျှင် ဗုဒ္ဓ၏ တရား” ဟူသည့် တရားတော်၏ ဂုဏ်တော်တို့ကို လက်ကိုင်ပြုပြီး လူတစ်ယောက် လက်လှမ်းမမီနိုင်သော မမွေးဖွားခင် အတိတ်ကာလက ဖြစ်ပျက်ခဲ့သောအရာ၊ သေဆုံးပြီးနောက် ဖြစ်ပျက်လာမယ့်အရာ၊ အတိတ်ဘ၀၊ နောက်ဘ၀၊ ပရလောက စသည်တို့ကို မပြောဘဲ လက်တွေ့မျက်တွေ့ ရင်ဆိုင်တွေ့ကြုံနေရသော မွေးဖွားချိန်မှ သေဆုံးချိန်အထိတည်ရှိနေသည့် ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်တည်မှုကိုသာ ဦးစားပေးလျက် ထိုပစ္စုပ္ပန်ဘဝမှာပင် လူ၏ တစ်ဘ၀ကမှ အခြားတစ်ဘ၀သို့ ကူးပြောင်းကျင်လည်နေကြပုံ၊ ဒုက္ခတွေ့ကြုံရပုံ၊ ထိုဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်အောင် အားထုတ်ပုံနည်းလမ်း စသည်တို့ကို တည်ဆောက်ပြသော ဘာသာဖြစ်သည်။
လူတစ်ယောက်သည် မွေးဖွားချိန်မှ သေဆုံးချိန်အတွင်း ကာယကံ၊ ဝစီကံ၊ မနောကံဟူသော ကံသုံးမျိုးဖြင့် ပြုမူတုံ့ပြန်သည်။ ထိုကံသုံးမျိုးကပင် ထိုသူ မည်သူမည်ဝါ၊ မည်သည့်ဘုံမှာ နေသည်၊ မည်သို့သောလောကအမြင်ဖြင့် မည်သို့ ပြုမူနေထိုင်သည်ဆိုသည်ကို အဆုံးအဖြတ်ပြုသည်၊ (နေထိုင်သော ကမ္ဘာချင်းတူသော်ငြား သူခိုးတစ်ယောက်မြင်သော လောကနှင့် ဖြူစင်သူတစ်ယောက် ဖြတ်သန်းနေသောလောက လောကချင်း မတူညီဟု ဆိုလိုပေသည်)။ ဒုက္ခဟု ပြောလျင် ထိုလူ၏ ကံသုံးပါးတွင် ဖြစ်နေသော မလိုလားဖွယ်ရာ အခြေအနေဆိုးတို့ကို ရည်ညွှန်းခြင်းဖြစ်ပြီး ဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်သည်ဆိုရာတွင်လည်း အထက်ပါကံသုံးပါးတို့၏ ဆိုခဲ့ပြီးအခြေအနေဆိုးတို့မှ လွတ်မြောက်ကာ လူတစ်ယောက် အညွန့်တလူလူ ဖြူ ဖြူစင်စင်ဖြစ်နေသော အခြေအနေကိုပင် ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်သည်။
လူတစ်ယောက်တွင် မူလ မွေးရာပါ ဖြစ်တည်မှုအဖြစ် ခနွာ ၅ ပါး ဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ ၃၂ ကောဌာသဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ ဓာတ်ကြီး ၄ ပါးဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ သို့မဟုတ် အကျဉ်းချုပ် ရုပ်နဲ့ နာမ်နှစ်ပါးတည်းဖြင့်သော်လည်း ဖွဲ့စည်းထားခြင်း ဖြစ်ကောင်းဖြစ်မည်။ သို့မဟုတ် ဒီထက် ပိုမို နက်နဲသော အခြေအနေတွင် လူ့ဖြစ်တည်မှုတွင် “သူငါဟူသည် အမှန်တကယ် မရှိ၊ အရှိတရားဟူ၍ ဗလာသုညသာ ရှိသည်”ဟု ပြော၍ ရချင်ရမည်။ သို့သော် ပစ္စုပ္ပန်ကမ္မဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာအနေဖြင့် ထိုသို့သော လူ့မူလကို လိုအပ်သည်ထက် ပိုမို အသေးစိတ် ခွဲခြားဝေဖန်မှုမျိုးများ မပြုလုပ်ဘဲ (ထိုသို့ လူကို ခွဲစိတ်မှုလုပ်သောဝါဒကို ဗုဒ္ဓ အမှန်တကယ်ညွှန်ပြသော အမှန်တရားအဖြစ် မယုံကြည်ဘဲ နောက်ပိုင်းမှ ပေါ်ထွန်းလာသော အဘိဓမ္မာဝါဒ၊ သုညဝါဒတို့မှ ပြောင်းလဲဖွင့်ဆိုထားသည့် အနက်များသာ ဖြစ်သည်ဟု မြင်ပြီး) လူတစ်ယောက်ကို လူတစ်ယောက်အဖြစ်နဲ့သာ ထားကာ ထိုလူမှ ထုတ်လုပ်အပ်သော ထိုသူ၏ ကာယကံ၊ ဝစီကံ၊ မနောကံ ဥပါဒါနက္ခန္ဓာများ၏ ဆိုးခြင်းကောင်းခြင်း၊ ယုတ်ခြင်းမြတ်ခြင်းစသည်ကို ပိုင်းခြားဝေဖန်ခြင်းသည်သာ ဗုဒ္ဓကိုယ်တော်တိုင်၏ တရားဖြစ်သည်ဟု နားလည်သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် ဗုဒ္ဓ၏ ကမ္မဝါဒဆိုသည်မှာ “ကမ္မံ သတ္တေ ဝိဘဇတိ= ကံသည် သတ္တဝါတို့ကို ခွဲခြား၏”ဟူသည့် ဒေသနာအတိုင်း “လူသည် လူအဖြစ် ကိန်းသေဖြစ်ပြီး ထိုလူ့မှာ ဖြစ်ပျက်နေသော ကံသုံးပါးက ထိုသူ့ကို သတ္တဝါတစ်မျိုးမျိုးဘဝသို့ ဝင်ပူစေခြင်း၊ (အရိယာသူတော်စင်အဖြစ် စင်ကြယ်စေခြင်း) တို့ကို ဖြစ်စေသည်။ ပုံစံအားဖြင့်...
ပစ္စုပ္ပန်ကမ္မဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာဟူသောအမည်သည် ယနေ့အခါတွင်မှ လူအများ ကြားသိခွင့်ရလာရခြင်းဖြစ်သော်လည်း ယခုမှ စတင်တီထွင်ထားအပ်သော အသစ်အဆန်းဘာသာတစ်ခုမဟုတ်ဘဲ သမိုင်းအစဉ်အဆက်ကို ခြေရာခံလိုက် သုတေသနပြုပြီး ဗုဒ္ဓဘာသာထဲသို့ ဗြဟ္မဏဝါဒ၊ ဂျိန်းဝါဒ၊ သုညဝါဒ၊ ပရမတ္ထဝါဒစသည့် အပြင်ပဝါဒများ၏ စိမ့်ဝင် လွှမ်းမိုးမှု မခံရမီ နဂိုမူလ ဗုဒ္ဓလက်ထက်တော်ကတည်းက အမှန်တည်ရှိခဲ့သည့် အဆုံးအမအတိုင်း ပြန်လည်ဖော်ထုတ်ထားသော မူလဗုဒ္ဓဘာသာဖြစ်သည်ဟု ပစ္စုပ္ပန်ကမ္မဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာကို စတင် ဟောကြားတော်မူခဲ့သော ဆရာတော် ဓမ္မဝိဟာရီ ရှင်ဉာဏက မိန့်ဆိုထားသည်။
Melodic metalcore
Melodic Metalcore သည် metalcore ၏ မျိုးခွဲတစ်ခုဖြစ်ပြီး melodic death metal မှ စိတ်ကူးညဏ်သစ်ဖြစ်သည်။ guitar riff, blast beat တို့နှင့် ထူးခြားပြီး breakdowns ပုံစံမျိုးဖြစ် သည်။ vocal ကို ဟိန်းဟောက်သံများ၊ စူးရှသံများနှင့် ရှင်းလင်းသည့် သီဆိုပုံများဖြစ် စီစဉ်ထားသည်။
သမိုင်း
၂၀၀၀ အစောပိုင်းတွင် စတင်ခဲ့ပြီး ဇစ်မြစ်ကို melodic death metal sound များထဲတွင် လိုက် ရှာဖွေနိုင်သည်။ ၂၀၀၄ခုနှစ်တွင် Shadow Fall ၏ “The Within” album သည် Billboard album chart တွင် နံပါတ် ၂၀ နေရာသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ All that Remains ၏ single သီချင်း Two Weeks သည် United States မှ Mainstream Rock Track chart တွင် နံပါတ် ၉ နှင့် Modern Rock Tracks chart တွင် နံပါတ် ၃၈ နေရာသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ၂၀၀၇ တွင် As I Lay Dying ၏ Nothing Left သီချင်းသည် Grammy award အတွက် “Best Metal Performance” အမျိုးအစားတွင် နာမည်သွင်း ခြင်းခံရသည်။ As I Laying Dying တီးဝိုင်း၏ “An Ocean Between Us” album စီးပွားရေးအရ အောင်မြင်ခဲ့ပြီး ထွက်ထွက်ချင်း Billboard 200 တွင် နံပါတ် ၈ နေရာသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ Wesh metalcore တီးဝိုင်း Bullet for My Valentine ၏ တတိယမြောက် album “Fever” သည် ထွက်ထွက်ချင်းတွင် နံပါတ် ၃ နေရာသို့ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး ပထမအပတ်ထဲတွင် အချပ်ရေ ၇၁၀၀၀ ကျော် United States တွင် ရောင်းချနိုင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ ခုနှစ် အတောအတွင်း UK တွင် ၂၁၀၀၀ ကျော် ရောင်း ချနိုင်ခဲ့သည်။
လက္ခဏာ သွင်ပြင်များ
Melodic Metalcore တီးဝိုင်းများသည် guitar riff များတွင် လွှမ်းမိုးခဲ့ပြီး ဆွီဒင် melodic death metal တီးဝိုင်းများ ရေးသားသည့် ပုံစံများကို ယူထားခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် At the Gates, Arch Enemy, In Flames နှင့် Soilwork တီးဝိုင်းတို့ဖြစ်သည်။ သူတို့သည် ပြင်းထန်သော melody ဖြစ်စေရန် ဂရုစိုက်သည်။ melodic metalcore အများစုသည် ဟိန်းဟောက်သံ၊ စူးရှသံများဖြင့် ရှင်း လင်းစွာသီဆိုကြသည်။ စည်းဝါးကျသည့် guitar riff များ၊ tremolo picking များ၊ double bass drum များနှင့် ထူးခြားပြီး breakdown ပုံစံမျိုးဖြစ်သည်။ တချို့တီးဝိုင်းများသည် guitar solo များဖြင့် ထူးခြားသည်။
ဘသန်း (ဓမ္မိက)
မော်ကွန်းဝင် (ဒုတိယအဆင့်)နှင့် နိုင်ငံဂုဏ်ရည်ဘွဲ့ (ပထမဆင့်)ရ ရသရေစည်သူ အငြိမ်းစား ဗိုလ်မှူးကြီးဘသန်းကို ရန်ကုန်မြို့၊ မင်္ဂလာ‌တောင်ညွန့်မြို့နယ်၌ အဖ ဦးအေးမောင်၊ အမိ ဒေါ်သိန်းရင်တို့က ၁၉၁၄-ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ (၆)ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားသည်။ ဘသန်း (ဓမ္မိက)ကလောင်အမည်ဖြင့် စာပေများ ရေးသားခဲ့သောကြောင့် ဓမ္မိက ဦးဘသန်းဟု လူသိများခဲ့သည်။
စစ်မှုထမ်းခြင်း
ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်ကြီးအတွင်းတွင် ဗြိတိသျှ အမြောက်တပ်သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ရာ ဒုတိယပတ် စစ်သင်တန်းတက်ရန် ရွေးချယ်ခံရပြီး ဥရောပသား မဟုတ်သူများတွင် စစ်ရေးဂုဏ်ထူး ပထမဆင့်ရရှိခဲ့သည်။ ၁၉၄၁ခုနှစ်တွင် A.B.R.O ခေါ် အရံတပ်ရင်းအမှတ် (၁)၌ ပြန်တမ်းဝင်အရာရှိအဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်းခံရ၍ မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းတွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ရသည်။ ထို့နောက် ဗြိတိသျှတပ်များ မြန်မာနိင်ငံမှ ဆုတ်ခွာသွားချိန်တွင် ဆက်လက်လိုက်ပါခြင်းမရှိဘဲ ကသာမြို့၌ နေရစ်ခဲ့သည်။
ဂျပန်ခေတ်အတွင်း ဗမာ့တပ်မတော် စစ်ဦးစီးချုပ်ရုံး ဘာသာပြန်ဌာန၌ အရပ်သားအရာရှိအဖြစ် ဝင်ရောက်အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၁၉၄၄ ခုနှစ်အတွင်း ဗမာ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော်သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး ဖက်ဆစ်တော်လှန်ရေးကာလအတွင်း တိုင်း(၇)မှ နေ၍ ဖက်ဆစ်တော်လှန်ရေးကို ပါဝင်ဆင်နွှဲခဲ့သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးအပြီး ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းလက်အောက်၌ တာဝန် ထမ်းဆောင်စဉ် ကန်ဒီကွန်ဖရင့် (Kandy Conference) အတွက် အကြောင်းပြချက်များ ကူညီပြုစုပေးခဲ့ရသည်။ ဓမ္မိကဦးဘသန်းသည် ဗမာ့တပ်မတော်၌ စစ်မှုထမ်းခဲ့ရာ ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ကြီး၊ ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်မှူးစသည်ဖြင့် တပ်မတော်အကြီးအကဲတာဝန်များကို ယူခဲ့ပြီး ၁၉၅၈-ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်မှူးကြီးဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် တပ်မတော်၌ အမှုထမ်းနေစဉ် ကာလအတွင်း ဒုတိယလက်ထောက်စစ်ရေးချုပ်၊ လက်ထောက်စစ်ရေးချုပ်၊ လက်ထောက် စစ်ထောက်ချုပ်၊ တပ်မတော်မော်ကွန်းတိုက် ညွှန်ကြားရေးမှူး ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ပညာရေးနှင့် စိတ်ဓာတ်စစ်ဆင်ရေးဌာန ဝါဒရေးရာညွှန်ကြားရေးမှူး စသည့် တာဝန်များကိုပါ ထမ်းဆောင်ခဲ့ရသည်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်မှူးကြီးအဆင့်ဖြင့် တပ်မတော်မှ အငြိမ်းစားယူခဲ့သည်။
စာပေရေးသားခြင်း
ဦးဘသန်း ကျောင်းသားဘဝကပင် ဂန္ထလောက မဂ္ဂဇင်း၌ 'အဆွေသန်း' ကလောင်အမည်ခံ၍ ကဗျာများ ဆောင်းပါးများကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် ရေးသားခဲ့သည်။ ဗြိတိသျှကိုလိုနီခေတ်အတွင်း ပထမဆုံးထုတ်ဝေခဲ့သော အားကစားနှင့် စာပေမဂ္ဂဇင်းဖြစ်သည့် 'ဘဝသစ်မဂ္ဂဇင်း'(New Life)ကို မြဒေါင်းညို (ဒေါက်တာအောင်သိန်း) နှင့် မစ္စတာဖရင့်ဟက်ကင်း (မြန်မာနိုင်ငံ ကျန်းမာရေးနှင့် ကြံ့ခိုင်ရေးအသင်း အတွင်းရေးမှူး)တို့နှင့်အတူ အယ်ဒီတာအဖြစ် ဆောင်ရွက်၍ ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ၁၉၆၇ ခုနှစ်တွင် O.M (Open Mind) စာစောင်ကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
ဦးဘသန်း (ဓမ္မိက) သည် သမိုင်းကော်မရှင်အဖွဲ့ဝင်၊ လောကနတ် အလှပညာဆိုင်ခန်း၏ အကျိုးဆောင်ဦးစီး(၁)နှင့် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများတွင်လည်း ပါဝင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ရရှိခဲ့သော ဆုတံဆိပ်များ
ဦးဘသန်း(ဓမ္မိက)သည် ဗြိတိသျှဂုဏ်ပြုတံဆိပ်လေးခု၊ ယူဂိုစလားဗီးယားနိုင်ငံက ပေးအပ်သော ဂုဏ်ပြုတံဆိပ်၊ နိုင်ငံတော်အစိုးရက ချီးမြှင့်သော အရေးတော်ပုံတံဆိပ် (ဒုတိယဆင့်) (The Star of Revolution Independance Second Degree) နှင့် မော်ကွန်းဝင်တံဆိပ်များရရှိခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ၁၉၈၄-ခုနှစ် ပြည်ထောင်စုဆိုရှယ်လစ်သမ်မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်၊ နိုင်ငံတော်ကောင်စီက ဦဘသန်း (ဓမ္မိက)အား နိုင်ငံ့ဂုဏ်ရည်ဘွဲ့ (ပထမဆင့်) ချီးမြှင့်အပ်နှင်းခဲ့သည်။
မိသားစုဘဝ
၁၉၃၉-ခုနှစ်တွင် ဒေါ်အေးနှင့် အိမ်ထောင်ပြုပြီး သားသမီးလေးယောက်ထွန်းကားခဲ့သည်။ နိုင်ငံဂုဏ်ရည်ဘွဲ့ (ပထမဆင့်)နှင့် အခြားဂုဏ်ထူး ဘွဲ့ထူးများ အပ်နှင်းခံရသော အငြိမ်းစားဗိုလ်မှူးကြီးနှင့် စာရေးဆရာတစ်ဦးလည်းဖြစ်သူ ဦးဘသန်း(ဓမ္မိက)သည် ၁၉၈၇ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ (၁၉)ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီးဒေါ်အေးနှင့် သားသမီးများ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။
ကျမ်းကိုးစာရင်း
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
မြသိန်းတန်စေတီ (ဝါးခယ်မမြို့)
မြသိန်းတန်စေတီကို ဝါးခယ်မမြို့သို့ မြစ်ကြောင်းမှ ဝင်လျှင်ဝင်ချင်း မြို.ဦးထိပ်တွင် တည်ရှိသည်။
သမိုင်းကြောင်း
မြတ်ဗုဒ္ဓနှင့် ရဟန္တာ တို့၏ ဓာတ်တော်များ ရတနာပစ္စည်းများ ဌာပနာထားရာ သိန်းတန်သည့် မြတစ်လုံး ပါခဲ့သဖြင့် ဆရာတော် ဦးမေဓာ က မြသိန်းတန် စေတီတော်ဟု ဘွဲ.မည်ပေးခဲ့သည်။ ၁၂၅၃ ခုနှစ်က ဉာဏ်တော်အမြင့် ၁ဝ၉ ပေနှင့် မြေစိုက်စေတီ ဖြစ်သော်လည်း လုံးတော်ပြည့် ရွှေသင်္ကန်းကပ်လှူထားကာ ကြေးသွန်းရုပ်ပွားတော်ကြီးတစ်ဆူလည်း ကိန်းဝပ်စံပယ်နေသည်။ တင်ပျဉ်ခွေအထိုင် ဘူမိဖဿမုဒြာဟန်နှင့် ဉာဏ်တော်ကိုးတောင်ရှိ ကြေးသွန်းရုပ်ပွားတော်ကြီးကို ကြေးပိဿာချိန် ၉၉၉၉ ပိဿာ ၉၉ ကျပ် ကိုးမူးသားဖြင့် သက္ကရာဇ် ၁၂၅၂ ခုနှစ် တပို့တွဲလပြည့်ကျော် ၆ ရက်တွင် စတင်တည်ထားခဲ့ပြီး  ၁၈၉၁  ခုနှစ် မတ် ၂၃ ရက်တွင် ပြီးဆုံးခဲ့သော ကြေးသွန်းဘုရားကြီးကို သကျမဟာသီရိဘုရားကြီးဟု ဘွဲ့အမည်တင်လှူခဲ့၏။ ဘုရားကြီးနှင့် ပတ်သက်၍ နဝင်းငါးလီကျ နေသည်ကို တွေ့ရ၍  ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၌ ရှားရှားပါးပါး ထင်ရှားခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ စေတီပုထိုးများ ကဏ္ဍ:ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ
စကားလွန်းကုန်းရွာ၊ ကလပ်ရပ်
စကားလွန်းကုန်းရွာ၊ ကလပ်ရပ်
ကဒန်ကြီးရွာ၊ ဘိုင်းဒေါင့်ချောင်း
ကဒန်ကြီးရွာ၊ ဘိုင်းဒေါင့်ချောင်း
အွန်တေးရီးယိုးပြည်နယ်
thumb|[[နိုင်အာဂရာ ရေတံခွန်]]
အွန်တေးရီးယိုးပြည်နယ်
ကနေဒါနိုင်ငံ၏ လူဦးရေ အထူထပ်ဆုံးနှင့် အကြွယ်ဝဆုံးဖြစ်သော အွန်တေးရီးယိုးပြည် နယ်သည် နိုင်ငံရေးအရလည်းကောင်း၊ စီးပွားရေးအရလည်း ကောင်း၊ ပထဝီဝင်အရလည်းကောင်း ကနေဒါနိုင်ငံ၏ ဗဟို အချက်ဖြစ်ပေသည်။ ထိုပြည်နယ်၏ မြို့ကြီးတစ်မြို့ဖြစ်သော အော့တဝသည် ကနေဒါနိုင်ငံ၏မြို့တော် ဖြစ်သဖြင့် နိုင်ငံရေး သဘောအရ အရေးပါအရာရောက်သော ပြည်နယ်တစ်ခုဟု ဆို နိုင်သည်။ ထို့ပြင် ထိုပြည်နယ်သည် သံယံဇာတပစ္စည်း ပေါ ကြွယ်လှ၍ စက်မှုလုပ်ငန်း ကြီးကျယ်ထွန်းကား၍ စီးပွားရေး ကြံ့ခိုင်တောင့်တင်းသော နယ်ဖြစ်သည်။ ပထဝီအနေအထားအရ ကွိဗက်နှင့် မနီတိုးဗားပြည်နယ်နှစ်ခု၏ အကြား၌ရှိသဖြင့် ကနေဒါနိုင်ငံ၏ နယ်ဟောင်းများနှင့် အနောက်ပိုင်းမှ ပရေရီ ဒေသသစ်များကို ဆက်စပ်ထားသဖြင့် အွန်တေးရီးယိုးနယ်သည် အရေးပါပေသည်။
အွန်တေးရီးယိုးသည် ကုန်းတွင်းပြည်နယ်တစ်ခုဟု ဆို ရလင့်ကစား ရေပတ်လည်ဝိုင်းလုမတတ် ရှိသည်။ ယင်း၏ မြောက်ဘက်နှင့် အရှေ့ဘက်နယ်နိမိတ်၏ ကြီးမားသော အစိတ် အပိုင်းသည် ဟဒ်ဆန်ပင်လယ်အော်နှင့် ဂျိန်းပင်လယ်အော်တို့ ဖြစ်သည်။ ကျန် အရှေ့ဘက်နယ်နိမိတ်ကြောင်းတွင် အော့တဝ မြစ်နှင့် အင်းအိုင်ငယ်များရှိသည်။ တောင်ဘက်နယ်နိမိတ်တွင် စိန့်လောရင့်မြစ်၊ အိုင်ကြီးငါးအိုင်အနက် လေးအိုင်တို့ ရှိသည့် ပြင် ဆူပီးရီးယားရေအိုင်မှသည် ဝုဒ်ရေအိုင်အထိ မြစ်ငယ် ချောင်းငယ်များက တောက်လျှောက်ဆက်သွယ်သွားသည်။ မနီ တိုးဗားနှင့်ကွိဗက်ပြည်နယ်တို့သည် အွန်တေးရီးယိုး၏အနောက် ဘက်နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် အသီးသီးရှိကြသည်။ အမေရိကန် ပြည်ထောင်စုမှ နယူးယောက်၊ အိုဟိုင်းအိုး၊ မစ်ရှီဂန်၊ စစ္စကွန်းဆင်နှင့် မင်နီဆိုတာပြည်နယ်တို့သည် အွန်တေးရီးယိုး ၏ ပြည်နယ်နီးချင်းဖြစ်ကြသည်။
အကျယ်အဝန်းတွင်မူ အွန်တေးရီးယိုးပြည်နယ်သည် ဒုတိယလိုက်၍ စတုရန်းမိုင် ၄၁၂ယ၅၈၂ ရှိသည်။ အကျယ်ဆုံး နေရာတွင် အရှေ့မှအနောက်သို့ မိုင် ၁ဝဝဝ ခန့်၊ မြောက်မှ တောင်သို့ မိုင် ၁ယဝ၅ဝ ခန့်ရှိသည်။ ကနေဒါနိုင်ငံ၏ လူဦးရေ သုံးပုံတစ်ပုံသည် စီးပွားရေး အခြေအနေကောင်းသော အွန်တေး ရီးယိုးပြည်နယ်အတွင်း၌ နေထိုင်ကြသည်။ ဗြိတိသျှကိုလိုနီ ဖြစ်လာသော ခရစ် ၁၇၆၃ ခုနှစ်မတိုင်မီကပင် ဇာတိရပ်မြေကို စွန့်ခွာ၍ ရေကြည်ရာမြက်နုရာ အွန်တေရီယိုပြည်နယ်သို့ လာ ရောက်ကာ အခြေစိုက်ခဲ့ကြသော အင်္ဂလိပ်၊ စကော့နှင့် အိုင်ရစ် လူမျိုးများ၏ အဆက်အနွယ်များသည် ပြည်နယ်လူဦးရေ၏ အများစုဖြစ်၍ ရာခိုင်နှုန်း ၇၂ ကျော်လေသည်။ ပြည်နယ်တစ်ခု လုံး၏ လူဦးရေသည် (၁၉၇၃ ခုနှစ် ခန့်မှန်းခြေ) ၇၈၉၃ယဝဝဝ ယောက်ဖြစ်သည်။ ပြင်သစ်စကားပြောသော လူဦးရေသည် ၆၏၁ ရာခိုင်နှုန်းခန့်ဖြစ်၍ ဂျာမန်၊ ဒပ်ချ စသော အခြားဥရောပလူမျိုး အဆက်အနွယ်များ လည်းရှိသေးသည်။
ပြည်နယ်တစ်ခုလုံး၏ မြေမျက်နှာသွင်ပြင်သည် ခြုံ၍ ဆိုရသော် လှိုင်းအိတိုးသကဲ့သို့ နိမ့်တုံ မြင့်တုံဖြစ်သည်။ ရံဖန် ရံခါ တောင်ကုန်း တောင်ပို့များကို တွေ့ရသည်။ ဟျူးရွန်ရေ အိုင်၏ မြောက်ဘက်ကပ်လျက်နေရာမှ အွန်တေးရီးယိုးရေအိုင် ၏ အရှေ့ဖျားအထိ တောင်ရိုးတစ်ခုသည် မြောက်ဘက်သို့ တန်းလျက်ရှိသည်။ ထိုဒေသနှင့် ယှဉ်ပြိုင်လျက် ကုန်းမြင့်ဒေသ တစ်ခုရှိရာ နိုင်အဂ္ဂရာ စောက်နက်လျှောဟု ခေါ်သည်။ ယင်း သည် နိုင်အဂ္ဂရာရေတံခွန်မှ အနောက်မြောက်ဘက်သို့ ဗရု့ ကျွန်းဆွယ်ထိပ်အထိဖြစ်သည်။ ဗရု့ကျွန်းဆွယ်သည် ဂျော်ဂျီယန် ပင်လယ်အော်နှင့် ဟျူးရွန်ရေအိုင်ကို ပိုင်းခြားထားလေသည်။ ထိုကုန်းမြင့်ဒေသမှ မြောက်ဘက်တောက်လျှောက်မှာမူ လော် ရင်းရှန်းကုန်းပြင်မြင့် ဖြစ်သည်။
ပြည်နယ်အတွင်း အရေးပါသော မြစ်ချောင်းများသည် များသောအားဖြင့် နယ်နိမိတ်ကြောင်းများလည်း ဖြစ်ကြသည်။ ယင်းတို့မှလွဲလျှင် မဂနာတဝန်၊ မျူစကိုကာ၊ တိမ်းပက်တဝါနာ မြစ်တို့သည် တောင်ဘက်သို့ စီးဆင်းကြသည်။ ဆက်ဗန်၊ အော် လဗနီနှင့် အက်ဗီတစ်ဗီမြစ် တို့သည် ဟဒ်ဆန်ပင်လယ်အော် အတွင်းသို့ စီးဆင်းကြသည်။ အွန်တေးရီးယိုးပြည်နယ်အတွင်း၌ အင်းအိုင်များလည်း ပေါများလေသည်။
အွန်တေးရီးယိုးပြည်နယ်၏ တောင်ပိုင်းဒေသများသည် အိုင်ကြီးများရှိရာဒေသနှင့် နီးစပ်သဖြင့် ရာသီဥတု ပြင်းထန် လွန်းခြင်း မရှိချေ။ ဆောင်းတွင်းအခါ အသင့်အတင့်အေး၍ နွေအခါ မပူလှသော ကုန်းတွင်းရာသီဥတုမျိုးရှိသည်။ မြောက် ပိုင်းတွင်မူ ရာသီဥတုအပြောင်းအလဲမြန်၍ နွေရာသီတွင် အလွန် ပူပြီးလျှင် ဆောင်းရာသီတွင် အလွန်အေးသည်။ တစ်နှစ်လုံး မိုးရေချိန်မှာ ၃၂ လက်မဖြစ်သည်။
အွန်တေးရီးယိုးပြည်နယ်၏ အဓိကသတ္ထုများကို ဟဒ် ဆန်ပင်လယ်အော်မှ တောင်ဘက်သို့အထိ တောက်လျှောက်တန်း လျက်ရှိသော လောရင်းရှန်းကုန်းပြင်မြင့်၌ တွေ့ရှိရသည်။ ထို ဒေသ၌ အကျော်ကြားဆုံးအပိုင်းသည် ဆဒ်ဗာရီဒေသဖြစ်၍ ကမ္ဘာပေါ်၌ နစ်ကယ်သတ္ထုတွင်းများ အများဆုံးတွေ့ရှိရသော ဒေသဖြစ်သည်။ တိုရွန်တိုမြို့၏ မြောက်ဘက်ရှိ ကိုဗော့ဒေသ၌ အဖိုးတန်ငွေတွင်းနှင့် ကိုဗော့တွင်းများရှိသည်။ ထို့ပြင်ရွှေလည်း ထွက်သည်။ ဟျူးရွန်ရေအိုင် ကမ်းခြေတစ်လျှောက်တွင် ဆား နှင့်ရေနံထွက်သည်။
အိုင်ကြီးများမှလည်းကောင်း၊ အွန်တေးရီးယိုးပြည်နယ် အတွင်းရှိ အင်းအိုင်များမှလည်းကောင်း ငါးအမြောက်အမြား ထွက်သည်။
ပြည်နယ်၏ မြေမျက်နှာပြင် ထက်ဝက်ကျော်ခန့်တွင် သစ်တောများရှိသည်။ သစ်တောများအတွင်း၌ သားမွေးတိရစ္ဆာန် များ မှီတင်းနေထိုင်ကြလေသည်။
အွန်တေးရီးယိုးပြည်နယ်သည် သမပိုင်းဒေသဖြစ်သဖြင့် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးအတွက် ကျွဲနွားစာ မြက်၊ မြင်းစာ ဂျုံ၊ ဂျုံ စပါး၊ မုယောစပါး၊ ရိုင်းစပါး၊ ဘီသွားလျှော်၊ ပဲအမျိုးမျိုး၊ ရှရီမန်ပင် (ဗပ်ဝှိ)၊ အာလူး၊ သကြားမုန်လာ၊ ဆေးရွက်နှင့် ဟင်းသီးဟင်းရွက်အမျိုးမျိုးကို စိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်ကြသည်။ အွန် တေးရီးယိုးရေအိုင်နှင့် အီရီရေအိုင် ဒေသတစ်လျှောက်၌ ရာသီ ဥတု သင့်တင့်မျှတသဖြင့် ပန်းသီး၊ သစ်သော့သီး၊ ချယ်ရီ၊ စပျစ်စသော သစ်သီးဝလံများဖြစ်ထွန်းသည်။ ကျယ်ပြန့်သော နွားစားကျက် မြက်ခင်းပြင်များရှိသဖြင့် ကျွဲ၊ နွား မျိုးကောင်း မျိုးသန့်များ၊ သိုးဆိတ်နှင့် မြင်းမွေးမြူရေးကိုလည်း ကျယ် ကျယ်ပြန့်ပြန့် ဆောင်ရွက်ကြသည်။ စိုက်ပျိုးရေးဖြစ်ထွန်းသော ပြည်နယ်ဖြစ်သဖြင့် ကနေဒါနိုင်ငံ၏ ဥယျာဉ်ဟုလည်း ခေါ်ဝေါ် ကြလေသည်။
စိန်လော့ရင့်မြစ်၊ အော့တဝဖြစ်နှင့် ယင်းတို့၏ မြစ် လက်တက်များမှ ရေမော်များ၊ နိုင်အဂ္ဂရာ ရေတံခွန်တို့ကို အကြောင်းပြု၍ ရေအားလျှပ်စစ်ကို ပေါပေါများများ ဖောဖော သီသီ အသုံးပြုနိုင်သည်။ ထို့ပြင် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးအတွက် မီးရထားဖြင့်လည်းကောင်း၊ ရေကြောင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ လမ်းပန်း အဆက်အသွယ်များကလည်း ကောင်းမွန်သည်။ ထို့ကြောင့် အွန်တေးရီးယိုးပြည်နယ်တွင် စက်မှုလုပ်ငန်းများကို ကြီးကြီး ကျယ်ကျယ် လုပ်ကိုင်နိုင်သဖြင့် ကနေဒါနိုင်ငံ၏ စက်မှုလုပ်ငန်း အချက်အချာပြည်နယ် ဖြစ်လေသည်။
ကြီးကျယ်ဖွံ့ဖြိုးသော စက်မှုလုပ်ငန်းများအနက် သစ်လုပ်ငန်း သည် ပထမအရေးပါ ဆုံးဖြစ်သည်။ ယင်း၏နောက်တွင် သံနှင့်သံမဏိလုပ်ငန်း၊ ဂျုံ မှုန့်လုပ်ငန်း၊ စက်ပစ္စည်းကိရိယာ လုပ်ငန်း၊ ချည်ထည်နှင့် သိုးမွေးထည်လုပ်ငန်းတို့သည် ကြီး ကျယ်သော လုပ်ငန်းကြီးများ ဖြစ်ကြလေသည်။
လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးတွင် ရေကြောင်းဆက်သွယ်ရေး သည် အရေးပါ အရာရောက်ဆုံးဖြစ်သည်။ ကနေဒါနိုင်ငံ၏ မြို့တော် အော့တဝ၊ အွန်တေးရီးယိုးပြည်နယ်၏မြို့တော် တိုရွန် တိုတို့အပြင် ဟမီလတန်၊ ဝင်ဆာ၊ ပို့အာသာ၊ ဖို့ဝီလျံစသော အရေးပါသည့် မြို့ကြီးများသည် မြစ်ဆိပ်ကမ်းမြို့များ ဖြစ်ကြ သည်။ ကနေဒါနိုင်ငံ၏ အဓိကရ မီးရထားလမ်းကြီးနှစ်သွယ် ဖြစ်သော ကနေဒီးယန်းပစိဖိတ်နှင့် ကနေဒီးယန်း- နေရှင်နယ် တို့သည် အွန်တေးရီးယိုးပြည်နယ်ကို ဖြတ်ကျော်သွားကြသည်။ အွန်တေးရီးယိုးပြည်နယ်တွင် ရေတံခွန်စိမ့်စမ်း မြစ် ချောင်းအင်းအိုင်ပေါများ၍ ညို့ညို့ဆိုင်းဆိုင်းရှိသော သစ်ပင် တောအုပ် တောတန်း တောင်ရိုးတို့ဖြင့် သာယာသောအရပ် ဒေသ အများအပြားရှိသည်။ ထို့ကြောင့် ကနေဒါနိုင်ငံအတွင်းမှ လည်းကောင်း၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုမှ လည်းကောင်း ဒေသန္တရ ဗဟုသုတရှာမှီးသူများ၊ အနားယူအပန်းဖြေသူများ အသွားအလာများပြားသော ပြည်နယ်တစ်နယ်ဖြစ်ပေသည်။ အွန်တေးရီးယိုးဟူသော အမည်သည် ဆီရိုကွိုင်အင်းဒီး ယန်းလူမျိုးတို့၏ ဘာသာစကားဖြင့် ခေါ်ဝေါ်ထားခြင်းဖြစ် သည်။ ယင်း၏အဓိပ္ပာယ်ကို အမျိုးမျိုးဖော်ထုတ်ကြရာ အချို့က အိုင်သာယာဟု ဆိုလိုသည်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အချို့ကရေနား နီးနီးကျောက်ဆောင်ကြီးဟု ဆိုလိုသည်ဟူ၍လည်းကောင်း ဝိဝါ ဒ ကွဲပြားနေကြသည်။ မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ ထိုဒေသကား မူလက ဆီရိုကွိုင်လူမျိုးတို့ နေထိုင်ရာဒေသ ဖြစ်ခဲ့ပေသည်။ ခရစ် ၁၆၁၃-၁၅ ခုနှစ်များတွင် ပြင်သစ်လူမျိုး ဆမ်မျူယယ်ဒါရှမ်ပ လိန်ရောက်ရှိလာ၍ စူးစမ်းလေ့လာမှုများပြုခဲ့ရာ သားမွေးလုပ် ငန်း ကြီးကြီးကျယ်ကျယ် လုပ်ကိုင်နိုင်ကြောင်းသိရှိသည်။ ထို အခါမှစ၍ ပြင်သစ်လူမျိုးများ တစ်စတစ်စ လာရောက်အခြေ စိုက်ခဲ့သဖြင့် ပြင်သစ်ကိုလိုနီတစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ ပြင်သစ်နှင့် ဗြိတိသျှတို့ တိုက်ကြသော ခုနစ်နှစ်စစ်ပွဲပြီး၍ ၁၇၆၃ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိသျှတို့က ပြင်သစ်ပိုင် ကနေဒါကို ရလိုက်သောအခါ အွန်တေးရီးယိုးဒေသသည်လည်း ဗြိတိသျှတို့၏လက်အောက်သို့ ရောက်ရှိခဲ့လေသည်။ ၁၇ဝ၁ ခုနှစ်တွင် ကနေဒါအား အော့တဝ မြစ်၏ အနောက်ပိုင်းကို အထက်ကနေဒါဟူ၍လည်းကောင်း၊ ယင်းမြစ်၏အရှေ့ပိုင်းကို အောက်ကနေဒါဟူ၍ လည်းကောင်း ပိုင်းခြားလိုက်ပြီးလျှင် ဥပဒေပြု လွှတ်တော်တစ်ခုစီဖြင့် သီးခြား ရှိစေသည်။ အထက်နှင့်အောက် ကနေဒါနှစ်ရပ်လုံးတွင် တိုး တက်သော လူတစ်စုက ခေါင်းဆောင်၍ ၁၈၃၇ ခုနှစ်တွင် တော်လှန်ပုန်ကန်ကြရာ ဗြိတိသျှအစိုးရသည် အတော်အတန် နှိပ်ကွပ်ယူရသည်။ ထိုသူပုန်အရေးကြောင့် နှစ်ပိုင်းခွဲခြားထားခဲ့ သော ပြည်နယ်နှစ်ခုကို ၁၈၄၁ ခုနှစ်တွင် ပြန်လည်ပူးပေါင်း ပေးလိုက်ပြီးလျှင် ပိုမိုထိရောက်စွာ အုပ်ချုပ်နိုင်ရေးအတွက် ပါလီမန်တစ်ခုတည်း ထားရှိစေသည်။ ၁၈၆၇ ခုနှစ်တွင် ဒိုမီနီ ယံ ကနေဒါနိုင်ငံဟူ၍ ဖွဲ့စည်းလိုက်သောအခါ အထက်ကနေဒါ ပြည်နယ်သည် အွန်တေးရီးယိုးပြည်နယ်ဖြစ်လာသည်။
၁၈၇၃ ခုနှစ်၏ နောက်ပိုင်းတွင် အဖိုးတန် သံယံဇာတ ပစ္စည်းများကို တူးဖော်ရရှိသဖြင့် ပြည်နယ်၏ အခြေအနေ သည် လျင်မြန်စွာ တိုးတက်လာသည်။ ဥရောပနိုင်ငံသားများ အများအပြား လာရောက်အခြေစိုက်ကြသည်။ အဖိုးတန်သတ္ထု များဖြင့် ကြွယ်ဝသည့်ပြင် ရေအားလျှပ်စစ်ပေါပေါရခြင်း၊ လမ်း ပန်းအဆက်အသွယ်ကောင်းခြင်းတို့ကြောင့် အွန်တေးရီးယိုးသည် ကနေဒါနိုင်ငံ၏ အဖွံ့ဖြိုးအတိုးတက်ဆုံးသော စက်မှုပြည်နယ် တစ်ခု ဖြစ်လာလေသည်။
မင်းကြီး (တူလာတူတီ)ရွာ
မင်းကြီး (တူလာတူတီ)ရွာ သည် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မောင်တောမြို့နယ်ရှိ ရွာတစ်ရွာ ဖြစ်သည်။
၃ မတ်
မတ်လ၊ (၃)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၆၂)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ်ဖြစ်လျှင် (၆၃)ရက်မြောက်)) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၃၀၃) ရက် ကျန်သေးသည်။
မြပြင်ရပ်ကွက်
မြပြင်ရပ်ကွက် သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ သံတွဲခရိုင်၊ ငပလီမြို့တွင် ပါဝင်သော မြို့ပေါ်ရပ်ကွက်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ယခင်က ရွာဖြစ်သော်လည်း ငပလီရွာအား မြို့အဖြစ် အဆင့်မြှင့်ရာတွင် ရပ်ကွက်ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ခွေးချေးမြောင်ရွာ၊ မင်းကူးလမ်း
ခွေးချေးမြောင်ရွာ၊ မင်းကူးလမ်း
ထူပါရုံ (အုံးပင်ချောင်း)ရွာ၊ ကလပ်ရပ်
ထူပါရုံ (အုံးပင်ချောင်း)ရွာ၊ ကလပ်ရပ်
တောင်ဟိုင်း (နော်ဟင့်)ရွာ၊ လွိုင်လင်မြို့နယ်
တောင်ဟိုင်း (နော်ဟင့်)ရွာ (Taunghai (Nawhint))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ လွိုင်လင်မြို့နယ်၊ တောင်နောက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၉၇၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောင်နောက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၇၂ ဦး၊ မ ၂၀၂၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၉၀၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လွိုင်လင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မကျီးချောင်းရွာ၊ ဘိုင်းဒေါင့်ချောင်း
မကျီးချောင်းရွာ၊ ဘိုင်းဒေါင့်ချောင်း
မင်းကြီး (ကုလား)ရွာ
မင်းကြီး (ကုလား)ရွာ
ပဲကြီးကျွန်းရွာ၊ ပဲကြီးကျွန်း
ပဲကြီးကျွန်းရွာ၊ ပဲကြီးကျွန်း
ဘိုးတိုင်ပေါက်ရွာ၊ ကျောက်ဆည်မြို့နယ်
ဘိုးတိုင်ပေါက်ရွာ (Botaingpauk)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ ကျောက်ဆည်မြို့နယ်၊ မြေစိုမိုးကောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၆၁၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြေစိုမိုးကောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၁၉ ဦး၊ မ ၂၀၈၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၀၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ဆည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ထန်နှိရ် (အောက်)ရွာ၊ ဖလမ်းမြို့နယ်
ထန်နှိရ် (အောက်)ရွာ(Thanhnair(Lower))သည် ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းခရိုင်၊ ဖလမ်းမြို့နယ်၊ လိုင်ဇိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၃၃၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လိုင်ဇိုးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၇၄ ဦး၊ မ ၄၅၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၃၀ ဦး နေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် ဖလမ်းမြို့ပေါ်ရှိ ရပ်ကွက် ဖြစ်သွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖလမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တောင်နားစုရွာ၊ ဘားအံမြို့နယ်
တောင်နားစုရွာ(Taungnarsu)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ ဘားအံမြို့နယ်၊ မိဇံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၂၀၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိဇံကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၄၈၄ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၁၈၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘားအံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကသဲကုန်းရွာ၊ မိုးညှင်းမြို့နယ်
ကသဲကုန်းရွာ(Katheakone)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ မိုးညှင်းမြို့နယ်၊ တောင်အင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၅၉၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောင်အင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၂၉ ဦး၊ မ ၄၅၂ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၈၈၁ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးညှင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၄ မတ်
မတ်လ၊ (၄)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၆၃)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ်ဖြစ်လျှင် (၆၄)ရက်မြောက်)) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၃၀၂) ရက် ကျန်သေးသည်။
ကတိုးကုန်းရွာ၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ဆည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သိမ်အင်းရွာ၊ ပင်းတယမြို့နယ်
သိမ်အင်းရွာ (Theininn)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ဓနု ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်းတယမြို့နယ်၊ မိုင်းလီကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၇၇၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းလီကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၁၉၅ ဦး၊ မ ၃၁၈၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၃၇၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်းတယမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဓနိစုရွာ၊ ကလပ်ရပ်
ဓနိစုရွာ၊ ကလပ်ရပ်
တန်းလျှားကြီးရွာ၊ ပျဉ်းမထုံး
တန်းလျှားကြီးရွာ၊ ပျဉ်းမထုံး
Coordinated Universal Time
ကမ္ဘာတစ်ဝန်းမှ​ အချိန်​ နာရီတို့အား ​ဖော်​ပြသည့် အဓိက စံနှုန်းဖြစ်သည်​။ အတိုကောက် UTC ဟုသုံးနှုန်းသည်။ ယင်းသည် ဂရင်းနစ်စံတော်ချိန်နှင့် များစွာနီးစပ်သည်။ ကမ္ဘာ့အနောက်ဘက်အကျဆုံးဒေသတွင် UTC -12 အားအသုံးပြုပြီး အရှေ့ဘက်အကျဆုံးဒေသ၌ UTC +12 အား အသုံးပြုသည်။ မြန်မာနိုင်ငံအတွက်မူ UTC +06:30 ဖြစ်သည်။
ဒေစီကျော်ဝင်း
ဒေစီကျော်ဝင်းသည် မြန်မာ့ရုပ်ရှင် အကယ်ဒမီ မင်းသမီး တစ်လက်ဖြစ်သည်။ သူ၏ မိဘများမှာ ရုပ်ရှင်မင်းသား အကယ်ဒမီ ဦးကျော်ဝင်းနှင့် ရုပ်ရှင်မင်းသမီး အကယ်ဒမီ တင်တင်မူတို့ ဖြစ်သည်။ ဒေစီကျော်ဝင်းသည် ပရိသတ်ချစ်ခြင်းကို ခံရသည့် နာမည်ကျော် ရုပ်ရှင် မင်းသမီးတစ်ယောက် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဒေစီကျော်ဝင်းသည် ၁၉၇၁-ခုနှစ်တွင် “အားနွဲ့သူပါရှင်” ဇာတ်ကားဖြင့် အကယ်ဒမီဆု ရရှိခဲ့သည်။‌ ဒေစီကျော်ဝင်း၏ အကျော်ကြားဆုံးရုပ်ရှင်ဇတ်ကားမှာ "မောင့်မူပိုင်ရှင်" ရုပ်ရှင်ဖြစ်သည်။ ဒါရိုက်တာမှာ ရွှေဒုံးဘီအောင်ဖြစ်ပြီး၊ ထွန်းဝေ၊ ကောလိပ်ဂျင်နေဝင်း၊ ခင်သန်းနုတို့နှင့်အတူတူပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။‌
ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ
အောက်တိုဘာ ၁၃ ရက် နံနက်က ကျင်းပခဲ့သော ၂ဝ၁၅ ခုနှစ် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်နေ့နှင့် (၅၂)ကြိမ်မြောက် ရုပ်ရှင်သက်ကြီးပူဇော်ပွဲအခမ်းအနားသို့တက်ရောက်ခဲ့ကြရာ ဒေစီကျော်ဝင်း၏ ပီတိစကားများ၏ ပီတိစကားသံများကို ကြေးမုံမှ တွေ့ဆုံမေးမြန်း၍ ဖော်ပြပေးလိုက်သည်။ "အမေ့အနေနဲ့ကတော့  အခုအချိန်က အမေတို့ခေတ်ကလို မဟုတ်တော့ဘူးလေ။ အားလုံး အဘက်ဘက်ကတိုးတက်နေတဲ့အချိန်ဆိုတော့ နိုင်ငံတကာစံချိန်မီတဲ့ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားတွေ ဖြစ်အောင် ကြိုးစားကြစေချင်တယ်။ အခု   မျိုးဆက်သစ်လေးတွေက တော်လည်းတော်ကြတယ်တဲ့အပြင် ကြိုးစားကြတာကို အမေတွေ့ရတယ်။ သူတို့လေးတွေကို ပံ့ပိုးပေးမယ်ဆိုရင် ကမ္ဘာနဲ့တန်းတူ ရင်ပေါင်တန်းလာနိုင် မယ်လို့ အမေထင်တယ်။ အမေကတော့ ဒီပွဲမှာကိုယ့်ရဲ့လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်တွေပြီးတော့   ကိုယ့်ထက်ကြီးတဲ့ ကိုယ့်ရဲ့အမေတင်တင်မူနဲ့ ရွယ်တူ အမေတွေဖြစ်တဲ့  အမေစံ၊  အမေမြင့်မြင့်ခင်တို့ကိုတွေ့ရတာ ဝမ်းသာ ပီတိဖြစ်မိတယ်။"
ဒေစီကျော်ဝင်းသီဆိုခဲ့သောသီချင်းများမှာ-‌ရွှေဖိုး‌ခေါင်နှင့်အကျည်းတန်ဘဲလေးကိုမူ-တင်တင်မူ၊‌အောင်မိုးတို့နှင့်၊‌တေးသစ်လွင်သီချင်းကိုအောင်မိုးနှင့်တွဲဖက်သီဆိုခဲ့သည်။
တောင်နောက် (၁)ရွာ၊ လွိုင်လင်မြို့နယ်
တောင်နောက် (၁)ရွာ (Taungnauk (1))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ လွိုင်လင်မြို့နယ်၊ တောင်နောက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၉၇၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောင်နောက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၇၂ ဦး၊ မ ၂၀၂၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၉၀၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လွိုင်လင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပဒကားတောင်ရွာ
ပဒကားတောင်ရွာ
မြင်သာစုရွာ၊ ကလပ်ရပ်
မြင်သာစုရွာ၊ ကလပ်ရပ်
မဏိကုန်းရွာ၊ ခင်ဦးမြို့နယ်
မဏိကုန်းရွာ (Manikone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ခင်ဦးမြို့နယ်၊ တပင်ကောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၅၃၂ ဖြစ်သည်။
တိလောကဥသျှောင်ရှင်သာလျောင်းရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီး
တိလောကဥသျှောင်ရှင်သာလျောင်းရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီးသည် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး ဟင်္သာတမြို့နှင့် ၅ မိုင်ခန့်အကွာ နတ်မော်ရွာတွင်တည်ရှိသည်။ ဉာဏ်တော် ၁၆၈ တောင်၊ ၂၅၂ ပေနှင့် အမြင့် ၄၈ ပေ ရှိသော မြန်မာနိုင်ငံတွင် စတုတ္ထမြောက်အကြီး ဆုံးရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီးဖြစ်သည်။ ၁၂၆၉ ခုနှစ်တွင် စတင်တည်ထားခဲ့ကာ ၁၃၂၉ ခုနှစ်တွင် ပြီးစီးခဲ့သည်။
မဏိကုန်းရွာ၊ ခင်ဦးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ခင်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တိလောကဥသျှောင်ရှင်သာလျောင်းရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီး
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ စေတီပုထိုးများ ကဏ္ဍ:ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ
မြို့သူကြီးစေတီတော်
မြို့သူကြီးစေတီတော်သည် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၊ ဟင်္သာတမြို့၊ ရွှေကူရပ်ကွက်တွင် တည်ရှိသည့် ရှေးဟောင်းသမိုင်းဝင် စေတီတော်တစ်ဆူဖြစ်သည်။ စေတီတော်ကို သက္ကရာဇ် ၁၁၄၈ ခုနှစ် (အေဒီ ၁၇၈၇ ) တွင် ဘိုးတော်မင်းတရားကြီးလက်ထက် သီရိမဟာဇေယျဗိုလ်ဘွဲ့ခံ မြို့သူကြီး ဦးမြတ်သာထွန်းနှင့် သူကြီးကတော် ဒေါ်ရွှေရုပ်တို့က တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်။ မြို့သူကြီး၏ ကောင်းမှုကုသိုလ်ဖြစ်သောကြောင့် "မြို့သူကြီးစေတီတော်"ဟု ဘွဲ့အမည်ခေါ်တွင်ခဲ့ကြသည်။ စေတီတော်သည် ရင်ပြင်အကျယ်အဝန်း ၄၀၀ တောင်၊ ဖိနပ်တော် ၄၀ တောင်နှင့် ဉာဏ်တော်အမြင့် ၄၆ တောင်ရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ စေတီပုထိုးများ ကဏ္ဍ:ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ
၅ မတ်
မတ်လ၊ (၅)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၆၄)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ်ဖြစ်လျှင် (၆၅)ရက်မြောက်)) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၃၀၁) ရက် ကျန်သေးသည်။
ညောင်ပင်ကွင်းရွာ၊ တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်
ညောင်ပင်ကွင်းရွာ (Nyaungpinkwin)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်၊ ရေတွင်းကောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၅၀၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရေတွင်းကောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၁၃ ဦး၊ မ ၁၃၄၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၅၅၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရစ်ဇန်းရွာ၊ မံစီမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မံစီမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကောလ်ထန် မောရိယယ် (စာရေးဆရာ)
၁၉၄၅ ခုနှစ်တွင် ကျောက်ပန်းတောင်း မြို့နယ်၊ ပုပ္ပားရွာတွင် မွေးဖွား ခဲ့သည်။ အမည်ရင်း ဇော်ဝင်း။ ငယ်စဉ်က ပုပ္ပားရွာ၊ မူလတန်း ကျောင်းနှင့် ကျောက်ပန်းတောင်မြို့ အစိုးရ အထက်တန်း ကျောင်းများတွင် ပညာ သင်ကြား ခဲ့သည်။ ‘ပုပ္ပား ကိုကိုဇော်’ ကလောင် အမည်ဖြင့် လုံးချင်း ဝတ္ထု စာအုပ်များ ရေးသားပြီး ထင်ရှား လာခဲ့သည်။ ယင်းသို့ စာရေးဆရာ မဖြစ်မီ တလျှောက်လုံး ဘဝ မျိုးစုံ ကျင်လည် ခဲ့သည်။ ပုပ္ပား ကိုကိုဇော် အမည်ဖြင့်ပင် မဂ္ဂဇင်းများတွင် ဝတ္ထုတိုများ ရေးသား ခဲ့သည်။ ပုပ္ပားကိုကိုဇော် ကလောင်အမည်ဖြင့် ရေးသားခဲ့သော စာအုပ်များတွင် 'ပန်းစားဘီလူး' မှာ ထင်ရှားသော စာအုပ်တစ်အုပ် ဖြစ်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ‘ကောလ်ထန် မောရိယယ်’ ကလောင် အမည်ခံ ယူပြီး ရှုမဝ၊ ဒဂုန်၊ ပင်ခုန်ပွင့် မဂ္ဂဇင်း များတွင် ဝတ္ထုတို၊ ဝတ္ထုလတ် မဂ္ဂဇင်း ဝတ္ထုရှည်များ ရေးသား ခဲ့သည်။ လုံးချင်း စာအုပ် များလည်း ရေးသား ထုတ်ဝေ ခဲ့သည်။
ကိုးကား
<References />
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ထန်နှိရ် (ထက်)ရွာ၊ ဖလမ်းမြို့နယ်
ထန်နှိရ် (ထက်)ရွာ(Thanhnair(Upper))သည် ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းခရိုင်၊ ဖလမ်းမြို့နယ်၊ လိုင်ဇိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၃၃၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လိုင်ဇိုးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၇၄ ဦး၊ မ ၄၅၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၃၀ ဦး နေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် ဖလမ်းမြို့ပေါ်ရှိ ရပ်ကွက် ဖြစ်သွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖလမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အဇ္ဈတ္တပစ္စုပ္ပန္နာနိစ္စသုတ်
ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော စက္ခုသည် မမြဲ-စသည်ဖြင့် အဇ္ဈတ္တိကာယတန တစ်ပါးစီ တစ်ပါးစီကို ရဟန္တာဖြစ်သည်အထိ ရှုမှတ်ပုံကို ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။
လိမ်ကုန်းရွာ၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်
လိမ်ကုန်းရွာ (Leinkone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်၊ ရွာမကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၈၆၆ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ဆည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကလပ်ရပ် (အောက်)ရွာ၊ ကလပ်ရပ်
ကလပ်ရပ် (အောက်)ရွာ၊ ကလပ်ရပ်
မိဇံရွာ၊ ဘားအံမြို့နယ်
မိဇံရွာ(Mizan)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ ဘားအံမြို့နယ်၊ မိဇံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၂၀၂ ဖြစ်သည်။ အရပ်အခေါ်မှာ မီးဇံ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိဇံကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၄၈၄ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၁၈၂ ဦး နေထိုင်သည်။ မိဇံကျန်းမာရေးဌာန ရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘားအံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သင်္ဃန်းကုန်းရွာ၊ ဆားချက်
သင်္ဃန်းကုန်းရွာ၊ ဆားချက်
အိမ်မဲမြို့
အိမ်မဲမြို့သည် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးအတွင်း၌တည်ရှိ၍ အိမ်မဲမြို့နယ်၏ ရုံးစိုက်မြို့ဖြစ်သည်။ မြောင်းမြမြစ်နှင့် ဒါးကမြစ်တို့ကို ဆက်သွယ်နေသော အိမ်မဲချောင်း၏ အရှေ့ဘက်ကမ်း၌ တည်ရှိလေသည်။
ထိုမြို့သည် အရှေ့နှင့်အနောက် နှစ်ဖာလုံခွဲ၊ တောင်နှင့်မြောက် တစ်မိုင်ငါးဖာလုံခန့်ရှိ၍ မြို့၏ အကျယ်အဝန်းသည်၏၅၂၅ စတုရန်းမိုင်၊ သို့မဟုတ် ၃၃၅ ဧကရှိသည်။ မြို့ပေါ်ရှိ လူဦးရေသည် ၇,၄၆၅ ယောက်ဖြစ်၍ ဗမာနှင့် ကရင်လူမျိုး တို့သည် အများစုဖြစ်ပြီးလျှင် နိုင်ငံခြားသား တရုတ်နှင့် အိန္ဒိယ လူမျိုးတို့ အနည်းအကျဉ်းရှိလေသည်။
မြို့ပေါ်၌ အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေး ဦးစီးဌာနရုံး၊ တရားစီရင်ရေးဆိုင်ရာရုံးများ၊ စာတိုက်နှင့်ကြေးနန်းဦးစီးဌာန၊ ပြည်သူ့ ရဲတပ်ဖွဲ့စခန်း၊ ဆေးရုံစသော အစိုးရရုံးအဆောက်အအုံများ အပြင်၊ အစိုးရအထက်တန်းကျောင်းနှစ်ကျောင်းနှင့် မူလတန်းကျောင်း ငါးကျောင်းရှိသည်။ ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်း ၁၆ ကျောင်းရှိ၏။ မြို့၏စည်ပင်သာယာရေးကို စည်ပင်သာယာရေးအဖွဲ့က ဆောင်ရွက်သည်။
နယ်နိမိတ်
အိမ်မဲမြို့နယ်သည် ယခင်မြောင်းမြခရိုင်၏ အနောက်မြောက်ဘက် အစွန်ဆုံးကျသော မြို့နယ်ဖြစ်သည်။ ထိုမြို့နယ်၏ မြောက်ဘက်တွင် ယခင် ပုသိမ်ခရိုင်၏ ကျောင်းကုန်းမြို့နယ် တစ်စိတ်တစ်ဒေသနှင့် ယခင်မအူပင်ခရိုင်၏ ပန်းတနော်မြို့နယ် တစ်စိတ်တစ်ဒေသ၊ အရှေ့ဘက်၌ ပန်းတနော်မြို့နယ် တစ်စိတ်တစ်ဒေသနှင့် ယခင်မြောင်းမြခရိုင်၏ ဝါးခယ်မမြို့နယ်၊ တောင်ဘက်နှင့် အနောက်တောင်ဘက်တွင် ဝါးခယ်မမြို့နယ် တစ်စိတ်တစ်ဒေသနှင့် မြောင်းမြမြို့နယ်၊ အနောက်ဘက်၌ ယခင်ပုသိမ်ခရိုင်၏ ပုသိမ်အရှေ့ပိုင်းမြို့နယ်နှင့် ကျောင်းကုန်းမြို့နယ် တစ်စိတ်တစ်ဒေသတို့ဖြင့် အသီးသီးဝန်းရံလျက်ရှိသည်။ မြို့နယ်၏အကျယ်အဝန်းသည် ၁၈ စတုရန်းမိုင်ခန့်ရှိ၍ သူကြီးတိုက်နယ် ပေါင်း ၁၁၁ ပါဝင်သည်။ မြို့နယ်တစ်ခုလုံး၏ လူဦးရေသည် ၁၁၈,၃၂၈ ယောက်ဖြစ်၍ ခရစ်ယာန်အယူဝါဒီ ကရင်လူမျိုး အများဆုံး တွေ့ရသော မြို့နယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။
စီးပွားရေး
ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးရေးသည် မြို့နယ်၏အဓိကလုပ်ငန်း ဖြစ်သည်။ အိမ်မဲမြို့တွင် ဆန်စက် ၁၁ ခုရှိ၏။ ဆန်စပါး အပြင် ဂုံလျှော်၊ မြေပဲ၊ ပဲအမျိုးမျိုး၊ ပန်း၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက် စသည်တို့ကိုလည်း စိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်ကြသည်။ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်မြေနိမ့်ဒေသဖြစ်၍ မြေဩဇာကောင်းမွန်သဖြင့် အချို့အရပ်များတွင် သီးထပ်စိုက်ပျိုးနိုင်သည်။ ကွမ်းသီး၊ အုန်းသီး၊ ကြံ၊ ငှက်ပျော၊ သရက်များလည်းထွက်သည်။ အင်းလုပ်ငန်းသည်လည်း အိမ်မဲမြို့နယ်၏ အရေးပါသော လုပ်ငန်းတစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ရှေးက နာမည်ကျော်ကြားခဲ့သော အိုးလုပ်ငန်းကိုလည်း ယခုထက်တိုင် ရှေးမူမပျက် ဆက်လက်လုပ်ကိုင်လျက်ရှိသေးသည်။
သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး
မြစ်ချောင်းပေါများသော မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသတွင်တည်ရှိသဖြင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးနှင့် ကူးသန်းသွားလာရေး အတွက် ရေလမ်းခရီးကို အသုံးများလေသည်။ မြို့နယ်အတွင်း၌ သာမက မြို့နယ်အပသို့လည်း ရေလမ်းခရီးကိုပင် အသုံးများကြရာ၊ ပုသိမ်၊ ကျောင်းကုန်း၊ ကျုံပျော်၊ ဝါးခယ်မ၊ မြောင်းမြ တို့သို့လည်းကောင်း၊ မော်လမြိုင်ကျွန်း၊ ညောင်တုန်း၊ မအူပင်၊ ရန်ကုန်မြို့တို့သို့လည်းကောင်း၊ ပရသဖပိုင် သင်္ဘောများဖြင့် လည်းကောင်း၊ ပုဂ္ဂလိကပိုင် သင်္ဘော မော်တော်များဖြင့်လည်းကောင်း သယ်ယူပို့ဆောင်ခြင်း၊ ကူးသန်းသွားလာခြင်းများ ပြုကြလေသည်။ ကုန်းလမ်းဘက်တွင် အိမ်မဲ-ကျောင်းကုန်း လူထုလမ်းမကြီးကို ဖောက်လုပ်ထားသဖြင့် သွားရေးလာရေး အဆင်ပြေပေသည်။ အိမ်မဲမြို့မှ ကန်ကြီးဒေါင့်ရွာနှင့် ထန်းတပင်ရွာအထိ ကျောက်ခင်းလမ်း ဖောက်လုပ်ထားသည်။
သမိုင်းကြောင်း
အိမ်မဲမြို့နယ်သည် ဟံသာဝတီပြည့်ရှင် ရာဇာဓိရာဇ် လက်ထက် မြောင်းမြမြို့စားလောက်ဖျား၏ လက်အောက်ခံဖြစ်ခဲ့၍ ကျုံပဒီတိုက်နယ်ဟု ခေါ်တွင်ခဲ့သည်။ လောက်ဖျားသည် ရာဇာဓိရာဇ်အား ပုန်ကန်ခဲ့စဉ်က ကျုံပဒီနယ်သားတို့ မပါဝင်ခဲ့ပေ။ သို့သော် ကျုံပဒီတိုက်နယ်သည် စစ်မက်အရေးကြောင့် ရွာခြေများပျက်ခဲ့ပြီးလျှင် ရွာစုကလေးများ ကွဲသွားသည်။ အိမ်မဲမြို့ဟုခေါ်တွင်လာခြင်းမှာ ထိုရွာစုကလေးများအနက် လယ်ပေါ် စုဟုခေါ်တွင်သော အစုတွင်နေထိုင်သူများအား ရှင်ပင်ချမ်းသာကြီးဘုရား နှစ်ဆူရှိသည့်အနက် နောင်တော်ရှင်ပင်ချမ်းသာကြီးဘုရား (ယခု အိမ်မဲမြို့ချောင်းဝပိုင်းရပ်၌ရှိသည်။ ညီတော်ဘုရား မှာ ယခုကျုံပျော်မြို့တွင် ရှိလေသည်။)အား ထိုအစုသို့ပင့်၍ ကိုးကွယ်ရန် ခုနစ်ရက်တိုင်တိုင် အိပ်မက်ပေးသဖြင့် ထိုအစုကို အိပ်မက်ကြီးအစုဟုခေါ်တွင်လာသည်။ နောင်မြို့တည်သည့်အခါ ထိုအစုသည် ရပ်ကွက်တစ်ခုဖြစ်လာ၍ မြို့၏အမည်သည်လည်း အိပ်မက်ကြီးမြို့ဟု ခေါ်တွင်လာရာမှ ကာလရှည်ကြာသော် အိမ်မဲမြို့ဟု အမည်တွင်လာသည်ဆိုလေသည်။
မြို့ပေါ်ရှိ စေတီပုထိုးများ
မြို့ပေါ်ရှိ ဘုရားစေတီများမှာ ချမ်းသာကြီး ရုပ်ပွားတော်အား ဌာပနာ၍ စေတီတည်ထားသော ရှင်ပင်သာချမ်းသာကြီးဘုရား၊ ဈေးပိုင်းရှိ ရွှေဘုံသာဘုရား၊ အိမ်မဲကြီးပိုင်းရှိ ချမ်းသာဘုရား၊ စာချွန်ခံရပ်ရှိ ဘုရားလေးဆူတို့ဖြစ်ကြလေသည်။ အိမ်မဲမြို့အဝင် တူးမြောင်းဝအနီးရှိ ကျိုက်ဝိုင်းစေတီသည် လောက်ဖျား၏အာဏာကို ဖီဆန်လျက် ရာဇာဓိရာဇ်အားပုန်ကန်မှုတွင် မပါဘဲ မိမိနှင့်တကွ မောင်ငယ်နှစ်ဦးပါ သတ်သေသော ကျုံပဒီနယ်ကိုအပိုင်စားရသည့် မင်းသမီးနန်းတော်၏ ရွှေငွေရတနာတို့ကို ဌာပနာ၍တည်ထားသောစေတီတော်ဟု ဆိုကြလေသည်။
၆ မတ်
မတ်လ၊ (၆)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၆၅)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ်ဖြစ်လျှင် (၆၆)ရက်မြောက်)) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၃၀၀) ရက် ကျန်သေးသည်။
ဟွေ့အော်ရွာ၊ နမ့်စန်မြို့နယ်
ဟွေ့အော်ရွာ (Hwaytaw)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ နမ့်စန်မြို့နယ်၊ နမ့်လစ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၃၇၆၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်လစ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၀၈၂ ဦး၊ မ ၂၉၈၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၀၆၈ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နမ့်စန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒမစ်ထရီ ရွိုင်ဘိုလဗ်လဗ်
ဒမစ်ထရီ ရွိုင်ဘိုလဗ်လဗ် (Dmitry Yevgenyevich Rybolovlev; Дмитрий Евгеньевич Рыболовлев; ; ၂၂ နိုဝင်ဘာ ၁၉၆၆ မွေးဖွား) သည် ရုရှားစီးပွားရေးသမား၊ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူ တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ရွိုင်ဘိုလဗ် သည် ၁၉၉၀ နှစ်များအတွင်း ရုရှားတွင် ပြည်သူပိုင်သိမ်းသောအခါ ယခင်က ပြည်နယ်ပိုင် Potash မြေဩဇာကုမ္ပဏီ Uralkali တွင် စီးပွားရေးကို စတင်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ် မတ်လတွင် သူသည် ထိုကုမ္ပဏီ၏ ၆၆%ကို ပိုင်ဆိုင်နေပြီဖြစ်သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် Forbes ၏ သန်းကြွယ်သူဌေးများစာရင်းတွင် ကြွယ်ဝမှု ၈.၅ ဘီလီယံဖြင့် နံပါတ် ၁၅၆ နေရာတွင် ရှိခဲ့သည်။
ဆပ္ပါဏကောပမသုတ်
ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် မြှားမြက်တောသို့ဝင်ရောက်သော ကိုယ်လုံးပြည့်အနာများ မှည့်ရင့်သောသူ၏ ဆူးစူးခြင်း မြှားမြက်ရွက်တို့ဖြင့် ခြစ်မိခြင်းကြောင့် အတိုင်းထက်အလွန် ဒုက္ခ, ဒေါမနဿဝေဒနာကို ခံစားရသကဲ့သို့ ရွာသို့သွားသော တောသို့သွားသော ဒုဿီလပုဂ္ဂိုလ်၏ “မိမိ၏အပြုအမူ၊ အကျင့်စာရိတ္တ၊ အသုစိဂါမကဏ္ဍက (ရွာသူ ရွာသားတို့၏ အော့နှလုံးနာ) ဖြစ်ခြင်း”တို့ဖြင့် သီတင်းသုံးဖော်တို့၏ စွပ်စွဲပြစ်တင် ခံရပုံကိုလည်းကောင်း၊ နေရာအရပ်ဌာနမတူ, ကျက်စားရာမတူကြသော မြွေ၊ မိကျောင်း၊ ငှက်ဆင်၊ ခွေး၊ မြေခွေး၊ မျောက်-ဟူသော သတ္တဝါ (၆)ကောင်တို့ကို ဖမ်းယူပြီး ကြိုးဖြင့် ခိုင်မြဲဖွဲ့တုပ် ချီနှောင်ထားရာ၌ အားကောင်းသော သတ္တဝါနောက်သို့ ကျန်သတ္တဝါများလိုက်ရသကဲ့သို့ ကာယဂတာသတိကို မပွားများ၊ ကြိမ်ဖန် များစွာ အလေ့အလာမပြုသောပုဂ္ဂိုလ် အဇ္ဈတ္တိကာယတန(၆)ပါးတို့တွင် တစ်ပါး ပါးသည် မနာပိယဗဟိဒ္ဓါယတနတို့၌ အာဝိဉ္ဆနဖြစ်ပြီး အမနာပိယဗဟိဒ္ဓါယတနတို့၌ ပဋိကူလဖြစ်ခြင်း၊ အသံဝရကထာကိုလည်းကောင်း (စေတောဝိမုတ္တိ၊ ပညာဝိမုတ္တိကို မှန်ကန်စွာ မသိနိုင်ခြင်း) ယင်းသတ္တဝါ(၆)ကောင်တို့ကို ငုတ်တိုင်တို့၌ ဖွဲ့ချီထားလျှင် ပင်ပန်းကြသည့်အခါ ငုတ်တိုင်၏ အနီးအနား၌ ကပ်ရောက်တည်နေ, ရပ်နေ, အိပ်နေရာသကဲ့သို့၊ ကာယဂတာသတိကို ပွားများအပ်၊ ကြိမ်ဖန်များစွာ အလေ့အလာပြုအပ်သည်ရှိသော် မနာပိယ ဗဟိဒ္ဓါယတနတို့၌ အာဝိဉ္ဆနမဖြစ်၊ အမနာပိယဗဟိဒ္ဓါယတနတို့၌ ပဋိကူလမဖြစ်တော့ပဲ စေတောဝိမုတ္တိ ပညာဝိမုတ္တိကို မှန်ကန်စွာ သိမြင်နိုင်သော သံဝရကထာကိုလည်းကောင်း၊ ကာယဂတာသတိကို ဘာဝိတ, ဗဟုလီကတ, ယာနီကတ,ဝတ္ထုကတ အနုဋ္ဌိတ ပရိစိတ သုသမာရဒ္ဓ ဖြစ်အောင် ကျင့်ကြံပွားများ အားထုတ်ရမည်ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင်ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ပါဠိတော်၊ အဋ္ဌကထာ, ဋီကာတို့၌ ယင်းသတ္တဝါခြောက်ကောင်၏ သဘာဝနှင့် အဇ္ဈတ္တိကာယတနတို့တူညီပုံ သိမှတ်ဖွယ်ရာ အကြောင်းအရာတို့ကို ပြည့်ပြည့်စုံစုံ ဖွင့်ပြထားပါသည်။
ဗမိုး
ဗမိုး
၁၉၃၀ ဒီဇင်လာ(၂၅)ရက်၊ ပဲခူးတိုင်း ပြွန်တန်ဆာမြို့၌ အထည်အလိပ်နှင့် လက်ဖက်ရည်ဆိုင်ရှင် ဦးကာ၊ ဒေါ်အေးတို့မှ ဖွားမြင်သည်။ မွေးချင်းငါးယောက်အနက်မှ နို့ညှာဖြစ်သည်။
၁၉၄ရခုနှစ် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်ရောက်ပြီး ဘီအိုစီကောလိပ်မှ ပိသုကာပညာ ဆည်းပူးသည်။ သို့သော် မိမိအတွက် မိခင်ကြီးလုပ်ကိုင်ရှာဖွေရခြင်းမှာ ပင်ပန်းလှသည်ကိုတွေ့သည်နှင့် မိခင်ကြီးကိုအသိမပေးဘဲ အတွင်းဝန်ရုံးဟောင်း ဘဏ္ဍာရေးဌာနမှာ စာရေးဝင်လုပ်သည်။ ပထမဆုံးလစာထုတ်ဖို့ လေးရက်အလို ၁၉၄၉ခု၊ ဒီဇင်ဘာလ(၂၇)ရက်မှာ မိခင်ကြီး အပန်းဖျားပြီး ကွယ်လွန်သွားသည်။ သားအတွက် တစ်သက်စာ ဝေဒနာထားရစ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်၏။ သားကလည်း ထိုရက်မှစပြီး မြန်မာအပါအဝင် နိုင်ငံတကာ မိခင်များတို့ နှလုံးသားကွန်ယက် ဖြန့်ကျက်မိသွားသည်။ လက်လှမ်းမီရာ စာအုပ်စာပေများနှင့် ရင်အုပ်မကွာဖြစ်၏။
သို့ဖြစ်၍ ၁၉၅ဝခု၊ နှစ်ဦးပိုင်းမှ စာရေးဆရာ စံထွန်းအောင်(မောင်ဉာဏ်ဝန်)နှင့်တွေ့ပြီး သူဦးဆောင်လှုပ်ရှားလျက်ရှိသော တိုးတက်ရေးနေ့စဉ် သတင်းစာကြီးမှာ တက်ကျမ်းဆောင်းပါးများ စတင်ရေးသားသည်။ ဘိုးအေကြီး ပီမိုးနင်းကို အားကျခြင်း၏ အကျိုးဆက်ဖြစ်သည်။ ၁၉၆၃ခု၊ ဇှနျလ၌ စာပေဖခင်ကြီးတစ်ဦးဖြစ်သော ဆရာတက်တိုး၏ ကျေးဇူးဖြင့် သွေးသောက် မဂ္ဂဇင်း၌ ပထမဆုံး ပင်ကိုရေးဝတ္ထုတို ရေးဖြစ်သွားခဲ့သည်။ “ဗမိုး” ကလောင်အမည်ကို ပထမဆုံး စတင်သုံးစွဲပြီး ၁၉၆၅ခုနှစ်၌ ကလောင်အမည်ကို လူအမည်အဖြစ်သို့ ဆင့်ပွားခံယူလိုက်သည်။ ၁၉၆၃ခု မတိုင်မီအထိ ကလောင်အမည်မှာ ကို(ပြွန်တန်ဆာ) ဖြစ်သည်။
၁၉၅၂ခုနှစ်မှာ ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံ ဗဟိုဘဏ်သို့ ဘဏ်ကြီးကြပ်ရေးမှူးအဖြစ် ပြောင်းရွေ့အမှုထမ်းသည်။ အိုင်အေ(ဥပစာ) အထက်တန်းကို ဘောဂဗေဒ ဘာသာရပ်ဖြင့် သက်ကြီးတက်ကသိုလ် တက်ရောင်အောင်မြင်ခဲ့သောကြောင့် ဖြစ်၏။ ပြည်ထောင်ဘဏ်၌ အမှုထမ်းရင်း ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ကို (၁) အင်္ဂလိပ်၊ (၂) ဘောဂဗေဒ၊ (၃) စိတ်ပညာ-ဗုဒ္ဓဘာသာတွဲဒဿနတို့ဖြင့် ရရှိကာ ပြည်ထောင်စုဘဏ် သုတေသနနှင့် စာရင်းဌာန၌ “ဘောဂဗေဒမှူး”အဆင့်သို့ တိုးမြှင့်ရရှိသွားသည်။ လုပ်သားများကောလိပ် အင်္ဂလိပ်စာဌာန၌ အင်္ဂလိပ်စာနည်းပြ ပို့ချဆရာအလုပ်ကို အချိန်ပိုင်းနှင့်ဝင်လုပ်သည်။ ၁၉၈၄-၈၅တွင် နိုင်ငံခြားဘာသာသိပ္ပံ ၌ အချိန်ပိုင်းအင်္ဂလိပ် ကတိကအဖြစ် ပို့ချရေးတာဝန်ထမ်းသည်။
ပြည်ထောင်စုဘဏ် ဘောဂဗေဒမှူးအဖြစ်နှင့် (၁) အစ္စရော့လ်ဗဟိုဘဏ် (၁၉၅၉-၆၀)၊ (၂)အချက်ကိုစလိုဘက်ဗဟိုဘဏ် (၁၉၆၅-၆၆)၊ (၃) အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ငွေကြေးရန်ပုံငွေအဖွဲ့ (ဝါရှင်တန် ၁၉၇၄-၇၅)တွင် ငွေကြေးနှင့်ဘဏ်လုပ်ငန်း ၊ ဝန်ထမ်းရွေးချယ်သင်ကြားလေ့ကျင့်ရေးပညာရပ်များ သွားရောက်ဆည်းပူးခဲ့သည်။ ချက်ကိုစလိုဘဏ်မှ ဘဏ်လုပ်ငန်းနှင့် ဝန်ထမ်းလေ့ကျင့်ရေးဒီပလိုမာရရှိခဲ့သည်။ JMF သင်တန်းဆင်း လက်မှတ်ရခဲ့သည်။ တစ်ဖက်တွင်လည်း သုတ၊ ရသ၊ ဒဿန စာမျိုးစုံ ဖတ်ခဲ့၊ တွေးခဲ့၊ရေးခဲ့သည်။ ဘဝရပ်တည်ရေးအတွက် ကျေးရွာဘုရားပွဲများ၌ လှည့်လည်၌ လက်ဖက်ရည်ရောင်းခဲ့သော မိခင်ကြီးနှင့်အတူ လိုက်ပါရာမှ ရရှိခဲ့သော ဝါသနာဗီဇဖြင့် ဇာတ်သဘင်နှင့် ဂီတ၌ နှစ်ခြိုက်ရင်းစွဲရှိကာ ၁၉ရ⁠ရခုနှစ်တွင် “ ပြဇာတ်နှင့် ဇာတ်သဘင်” ခေတ်အမြင် ဆောင်းပါး ပေါင်းချုပ်စာအုပ် ထုတ်ဝေဖြစ်ခဲ့သည်။ ရေးသားထုတ်ဝေပြီးသောစာအုပ်များ-
ပင်ကိုရေး ပြဇာတ်ရှည်
သားတစ်ယောက်၊ သမီးတစ်ယောက်နှင့် မြေးသုံးယောက်တို့နှင့်အတူ နေထိုင်လျှက်စာပေမှ ဆင့်ပွားဝါသနာအရ ရေဒီယို၊ ကက်ဆက်နှင့်ရုပ်ရှင်ဇာတ်လမ်းများ၌ လူကြီးသရုပ်ဆောင်အဖြစ် အခါအားလျော်စွာ ပါဝင်လှုပ်ရှားခဲ့သည်။ ၂၀ဝ၆ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ (၉)ရက်နေ့၌ ရန်ကုန်မြို့တွင် ကွယ်လွန်သွားခဲ့သည်။
တောင်နောက် (၂)ရွာ၊ လွိုင်လင်မြို့နယ်
တောင်နောက် (၂)ရွာ (Taungnauk (2))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ လွိုင်လင်မြို့နယ်၊ တောင်နောက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၉၈၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောင်နောက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၇၂ ဦး၊ မ ၂၀၂၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၉၀၁ ဦးနေထိုင်သည်။