cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ရွာသစ်ရွာ၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဖွဲ့ရွာ၊ မင်းတပ်မြို့နယ်
ဖွဲ့ရွာ(Hpwet)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မင်းတပ်ခရိုင်၊ မင်းတပ်မြို့နယ်၊ ဟုန်းသာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၈၈၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟုန်းသာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၇၉ ဦး၊ မ ၁၈၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၆၈ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းတပ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျုံဖါး (အရှေ့)ရွာ၊ ကျွဲခေါင်း
ကျုံဖါး (အရှေ့)ရွာ၊ ကျွဲခေါင်း
လပါတ်ရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွာသစ်ကုန်းအရှေ့ (ရွာသစ်ကုန်း)ရွာ၊ ခရေဂန်
ရွာသစ်ကုန်းအရှေ့ (ရွာသစ်ကုန်း)ရွာ၊ ခရေကန်
ပျော့ရွာ၊ မြင်းမူမြို့နယ်
ပျော့ရွာ (Pyawt)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ စစ်ကိုင်းခရိုင်၊ မြင်းမူမြို့နယ်၊ ပျော့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၁၉၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြင်းမူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လေသာရွာ၊ တံတားဦးမြို့နယ်
လေသာရွာ (Laythar)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ တံတားဦးမြို့နယ်၊ ဥတည်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၁၇၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဥတည်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၅၈ ဦး၊ မ ၁၅၃၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တံတားဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သာယာကုန်းရွာ၊ ခရေဂန်
သာယာကုန်းရွာ၊ ခရေဂန်
ကူချင်းမြို့
ကူချင်းမြို့အား ရုံးသုံးအခေါ်အဝေါ်အားဖြင့် ကူချင်းမြို့တော် ဟုခေါ်ပြီး မလေးရှားနိုင်ငံ ဆာရာဝပ်ပြည်နယ် ၏ မြို့တော်နှင့် လူဦးရေ အများဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ ကူချင်းတိုင်း၏ မြို့တော်လည်း ဖြစ်သည်။ ဘော်နီယိုကျွန်းပေါ်ရှိ ဆာရာဝပ်မြစ်ပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး ဆာရာဝပ်ပြည်နယ်၏ အနောက်တောင်ဘက်စွန်းတွင် တည်ရှိသည်။ ဧရိယာ စတုရန်းမိုင်ပေါင်း ၁၆၆မိုင် (၄၃၁ စတုရန်း ကီလိုမီတာ) ကျယ်ဝန်းပြီး မြောက်ကူချင်း အုပ်ချုပ်ရေးဒေသအတွင်း လူဦးရေ ၁၆၅,၄၆၂ ဦးနေထိုင်ပြီး တောင်ကူချင်း အုပ်ချုပ်ရေး ဒေသအတွင်း လူဦးရေ ၁၅၉,၄၉၀ ဦး နေထိုင်  ကာ စုစုပေါင်း လူဦးရေ ၃၂၅,၁၃၂ ဦး ရှိသည်။
ဟင်းသာရရွာ၊ ဇော်မတက်
ဟင်းသာရရွာ၊ ဇော်မတက်
ဟာကျူးလီ (ကြယ်စုတန်း)
ဟာကျူးလီ သည် ရောမပုံပြင်များထဲမှ ဟာကျူးလီဟူသော လူစွမ်းကောင်း၏ နာမည်မှ ဆင်းသက်လာသည့် ကြယ်စုတန်း တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၂ ရာစု နက္ခတ္တပညာရှင် တော်လမီ၏ ၄၈ ခုကြယ်စုတန်းစာရင်းတွင် ပါဝင်ထားပြီး ခေတ်သစ် ၈၈ ကြယ်စုတန်းစာရင်းတွင်လည်း တစ်ခုအပါဝင်ဖြစ်သည်။ ယင်းသည် ခေတ်သစ်စာရင်းတွင် ငါးခုမြောက် အကြီးဆုံး ကြယ်စုတန်းဖြစ်သည်။
ပြင်ပလင့်များ
ကဏ္ဍ:ကြယ်စုတန်းများ
မောင်မောင်လေး (ကာတွန်း)
မြန်မာကာတွန်းဆရာတစ်ဦးဖြစ်သူ ကာတွန်းဦးမောင်မောင်လေးကို ၁၉၅၀ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာ ၂၈ ရက်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ အဖ ဦးလွင်၊ အမိ ဒေါ်တင်ညွှန့်တို့၏ သားဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်ဇာတိ ဖြစ်သည်။
ကာတွန်းပညာကို ကာတွန်းဝင်းမောင်ထံတွင် သင်ကြားဆည်းပူးခဲ့သည်။ ၁၉၆၈ ခုနှစ် သမန်းကျား အမည်ရှိ ရုပ်ပြလုံးချင်းစာအုပ်ဖြင့် ကာတွန်းလောကထဲ စတင်ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ယနေ့အချိန်အထိ စာနယ်ဇင်းများတွင် ရုပ်ပြဇာတ်လမ်းတိုများ၊ ရုပ်ပြကာတွန်းစာအုပ်များ ရေးဆွဲလျက် ရှိသည်။
အောင်လွင်
ဦးအောင်လွင် သည် ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆုရရှိသော ရခိုင်လူမျိုး ရုပ်ရှင်မင်းသားနှင့် ဒါရိုက်တာ တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ဦးအောင်လွင်သည် အောက်တိုဘာလ ၂၃ ရက် ၁၉၃၅ ခုနှစ်တွင်စစ်တွေမြို့၌ အဖ ဦးအောင်ကျော်ဇံ၊ အမိဒေါ်ကြွယ်တို့မှ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ရန်ကုန်မြို့ ဗိုလ်ချုပ်လမ်း၊ အစိုးရအထက်တန်းကျောင်းမှ တက္ကသိုလ်ဝင်တန်း ကျခဲ့သည်။ ဟယ်ရီတန်အရေးအခင်း၌ ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၄-၅၅ ခုနှစ်တွင် အမျိုးသားစီးမံကိန်းဌာန၊ စာရင်းအင်းဌာနခွဲတွင် အောက်တန်းစာရေး၊ ၁၉၅၅-၅၆ ခုနှစ်တွင် ရေနံချောင်းမြို့၊ ရေနံမြေစီမံကိန်းရုံးတွင် အထက်တန်းစာရေး၊ ၁၉၅၆ ခုနှစ်တွင် ဓာတ်သတ္တုရှာဖွေရေးနိုင်ငံခြားပညာသင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံရသော်လည်း ဟယ်ရီတန်အရေးအခင်း၌ ပါဝင်ခဲ့မှုကြောင့် ပယ်ခြင်းခံရသည်။
နောက်ခံ
၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် ကျောက်မဲမြို့မှ အငြိမ်းစား ခရိုင်ဝန် ဦးအယ်လ်ခွန်ဆိုင်း၊ ဒေါ်နန်းခမ်းကြာတို့၏ သမီး ဒေါ်အေမီနှင့် လက်ထပ်ခဲ့ပြီး၊ သား သမီး ၆ ဦး ထွန်းကားခဲ့သည်။
၁၉၅၇ တွင် ရုပ်ရှင်လောကသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး၊ ၁၉၇၄ ခုနှစ် အတွက် အကယ်ဒမီ သရုပ်ဆောင် ထူးချွန်ဆု(ဇာတ်ရံ)ကို နော်ကူးမ ဇာတ်ကားဖြင့် ရရှိခဲ့သည်။ ဒါရိုက်တာ စံရွှေမောင် အမည်ဖြင့်လည်း မိုးကုတ်စက်ဝိုင်း ကျော်လွန်၍၊ နောက်မကျကြေး နှင့် အခြား ရုပ်ရှင် ဇာတ်ကားများကို ဒါရိုက်တာ အဖြစ် တာဝန်ယူပြီး ရိုက်ကူး ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။
၁၉၈၈ ခုနှစ်တွင် ရှစ်လေးလုံး ပြည်သူ့ အရေးတော်ပုံကြီးတွင် အခြား စာပေ အနုပညာရှင်များနှင့် အတူ လက်တွဲပြီး တက်ကြွစွာ ပါဝင်ခဲ့သလို၊ သား သာကျော်မောင်နှင့် သမီး သန္ဒာခိုင်တို့ ၂ ဦးသည်လည်း တက်ကြွစွာ ပါဝင်ခဲ့ပြီး၊ မဆလ အစိုးရရဲ့ ဖမ်းဆီး ထိန်းသိမ်းခြင်းကို ခံခဲ့ရသည်။ ရုပ်ရှင် သမဂ္ဂတွင် ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် ဇနီး ဖြစ်သူ ဒေါ်အေမီနှင့် ကွာရှင်း ပြတ်စဲခဲ့ပြီး၊ ကွာရှင်းပြီးနောက် ဇနီးဖြစ်သူနှင့် သမီးဖြစ်သူ မကျော့ကျော့ခိုင်တို့သည် ဂျပန်နိုင်ငံသို့ သွားရောက် အလုပ်လုပ်ကိုင် နေထိုင် နေကြသည်။
ဆမိုးအားနိုင်ငံ
ဆမိုးအားနိုင်ငံကို တရားဝင်အခေါ်အားဖြင့် လွတ်လပ်သော ဆမိုးအားနိုင်ငံဟု ခေါ်ပြီး ယခင်က အနောက်ဆမိုးအား သို့မဟုတ် ဂျာမန် ဆမိုးအားဟု သိရှိခဲ့ကြသည်။ ဆမိုးအားနိုင်ငံမှာ တောင်ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ ရှိ ဆမိုးဝါးကျွန်းများ တွင် တည်ရှိသည်။ ၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် နယူးဇီလန်မှ လွတ်လပ်ရေး ရခဲ့သည်။ ဆမိုးအားနိုင်ငံ၏ အဓိကကျွန်း နှစ်ကျွန်းမှာ အူပိုလူးကျွန်းနှင့် ပိုလီနီးရှားတွင် အကြီးဆုံး ကျွန်းတစ်ကျွန်းဖြစ်သော ဆာဗိုင်းကျွန်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။ မြို့တော် အပီယာမြို့နှင့် ဖာလီယိုလို အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လေဆိပ်တို့သည် အူပိုလူးကျွန်းပေါ်တွင် တည်ရှိကြသည်။
အူခရူလကထောင်ရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
အူခရူလကထောင်ရွာ(Uhkarulakahtaung)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်၊ ရှကရင်တူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၆၅၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တပလိုင်းရွာ၊ အောင်လံမြို့နယ်
တပလိုင်းရွာ (Tapalaing)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ အောင်လံမြို့နယ်၊ ကရင်မစန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၇၇၁၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကရင်မစန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၉၆ ဦး၊ မ ၉၆၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အောင်လံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မအူပင်ဆိပ်ရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်
မအူပင်ဆိပ်ရွာ (Maaupinseik)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်၊ မအူပင်ဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၂၀၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မအူပင်ဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၁၇ ဦး၊ မ ၂၆၁၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၀၃၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကြေးတွင်းရွာ၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်
ကြေးတွင်းရွာ (Kyaytwin)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်၊ ကောင်းဘို့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၀၅၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကောင်းဘို့ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၃၁၇ ဦး၊ မ ၄၂၉၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၆၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရပ်စောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချစ်ဆွေ (ကာတွန်း)
မြန်မာကာတွန်းဆရာတစ်ဦးဖြစ်သူ ကာတွန်းဦးချစ်ဆွေကို (၁၉၄၁)ခုနှစ်၊ ဇွန်လ(၉)ရက်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ အဖ ဦးညို၊ အမိ ဒေါ်သိန်းမေတို့၏ သားဖြစ်သည်။ သန်လျင်ဇာတိ ဖြစ်သည်။ ငယ်စဉ်က ကာတွန်းဦးဘဂျမ်းလက်ရာ၊ အတွေးများကို သဘောကျနှစ်ခြိုက်ရာမှာ မြင်ဆရာအဖြစ် ကူးယူလေ့ ကျင့်ခဲ့သည်။ (၁၉၆၂)ခုနှစ်တွင် စာပြောင်တစ်ပုဒ်ကို ရေးပြီး သရုပ်ဖော်ကာတွန်းပုံနှင့်အတူ အဟိစာစောင်သို့ ပေးပို့ပါဝင်ရာမှ စာပေနယ်သို့ စတင်ရောက်ရှိသည်။ လျှို့ဝှက်သည်းဖိုမဂ္ဂဇင်းတွင် “မောင်မောင်ဆွေ” ဇာတ် ကောင်နှင့် “ဖိုးရွှေလ”ဇာတ်ကောင်များ ရေးဆွဲခဲ့သည်။ ယနေ့အချိန်အထိ စာနယ်ဇင်းများတွင် ကာတွန်းများ ရေးဆွဲလျက် ရှိသည်။
လည်ဘင်းရွာ၊ မြင်းမူမြို့နယ်
လည်ဘင်းရွာ (Lelbin)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ စစ်ကိုင်းခရိုင်၊ မြင်းမူမြို့နယ်၊ ပဉ္စာကုံးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၂၁၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြင်းမူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝေလုကဇာတ်
ဧကကနိပါတ် - ၅။ အတ္ထကာမဝဂ် -၄၃- ဝေဠုကဇာတ်။ ။ ဆရာ့စကားနားမထောင်ဘဲ ဝါးဆစ်ကျည်တောက်တွင် မြွေကိုထည့်၍ မွေးစားသဖြင့် ပျက်စီးရသောရသေ့မိုက်အကြောင်း။
ပြောဆိုဆုံးမ လွန်ခက်လှ
နတ်လူတို့ဆရာဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် အဆုံးအမခက်သောရဟန်းတစ်ပါး ရှိသတတ်။ ရဟန်းတို့သည် ဆုံးမခက်သော ရဟန်းကို မြတ်စွာဘုရားထံခေါ်ဆောင်လာကြရာ မြတ်စွာဘုရားသည် “ ချစ်သား ရဟန်း ... သင်သည် ယခုအခါမှသာ အဆုံးမခက်သည်မဟုတ်၊ ရှေးအခါကလည်း အဆုံးမခက်သဖြင့် ပညာရှိတို့ ဆုံးမသော စကားကို မနာယူသည့်အတွက်မြွေကိုက်၍ သေဆုံးခြင်းသို့ ရောက်ဖူးပြီ” ဟု မိန့်တော်မူကာ အောက်ပါ အတိတ်ဇာတ်ကိုဆောင်တော်မူသည်း။
ဗုဒ္ဓလောင်းလျာဂိုဏ်းဆရာ
လွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည်ဝယ်ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ဘုရားအလောင်းသည် ကာသိတိုင်းဝယ် စည်းဥစ္စာကြွယ်ဝချမ်းသာသော အမျိုး၌ ဖြစ်၍ လိမ္မာရေးခြားသော အရွယ်သို့ ရောက်လျှင် ကာမဂုဏ်ခံးစားခြင်း၏ အပြစ်ကိုလည်းကောင်း၊ ရသေ့ရဟန်းပြုခြင်း၏ အကျိုးထူးကို လည်းကောင်းမြင်သဖြင့် ရသေ့ရဟန်း ပြုပြီးလျှင် ဟိမဝန္တာတွင် နေလေ၏။
ကသိုဏ်းပရိကံကိုလည်းစီးဖြန်းအားထုတ်၏။ မကြာမီ ဈာန် အဘိညာဉ်ကိုရ၍ ရသေ့ငါးရာ အခြံအရံရှိလျက်ဂိုဏ်းဆရာကြီး အဖြစ်သို့ ရောက်လေ၏။
ရသေ့တစ်ပါးမြွေမွေးထား
အဆိပ်ထန်သော မြွေဟောက်ငယ်တစ်ကောင်သည် မိမိ အလိုအလျော်က ကျက်စားသွားလာရာ ရသေ့တစ်ဦး ကျောင်းသို့ ရောက်လာလေ၏။ရသေ့လည်း မြွေဟောက်ငယ်ကို အလွန်ကြင်နာစွာ သားအမှတ်ဖြင့် မွေးမြူလျက် အစာကျွေး၍ဝါးလုံး ဝါးလုံးခေါင်းတစ်ခုတွင် ထားလေ၏။ ဝါးလုံးကို အစွဲပြုကာ မြွေဟောက်ကို ဝေဠုက၊ရသေ့ကိုလည်း ဝေဠုကပိတာ ဟု ခေါ်စမှတ်ပြုကြကုန်၏။
ဆုံးမပေးမူမနာယူ
ဂိုဏ်းဆရာ ရသေ့ကြီးလည်းထိုအကြောင်းကို ကြားလေလျှင် ဝေဠုကပိတာကို ခေါ်၍ “ငါ့ရှင် ... သင် မြွေဟောက်ကိုမွေးစားသည်ဆိုရာ မှန်သလော” ဟု မေးရာ၊ မှန်ပါသည် ဟု ဆိုလေလျှင် “မမွေးစားလေနှင့်၊အဆိပ်ထန်သော သတ္တဝါနှင့် အကျွမ်းမဝင်သင့်၊ တစ်နေ့နေ့တွင် သင် ဒုက္ခရောက်လိမ့်မည်” ဟုဆိုဆုံးမသော်လည်း မနာယူဘဲ မွေးစားမြဲ မွေးစားထားလေ၏။
သာဓကပြဆိုဆုံးမ
ဝေဠုကပိတာသည်သားမြွေဟောက်ကို အစာကျွေးရန် ဝါးလုံးကို ဖွင့်၍ “ချစ်သား ... ဆာမွတ်လှပြီကော” ဟုနှုတ်ဆက်လျက် လက်ကို ဖြန့်၏။ မြွေဟောက်ငယ်လည်း နှစ်ရက်၊ သုံးရက် အစာမစားရသည့်အတွက်အမျက်ထွက်ကာ ဖြန့်ထားသော လက်ကို ကိုက်လေ၏။ ထိုအခါ ဝေဠုကပိတာသည် အသက်ဆုံးခြင်းသို့ရောက်လေ၏။ မြွေဟောက်ငယ်လည်း တောသို့ ဝင်လေ၏။
“ငါ့ရှင်တို့... အကျိုးစီးပွားကို လိုလားသော ဆရာသမားတို့ အဆုံးအမ ဩဝါဒစကားကို မနာယူသော သူကားဝေဠုကပိတာကဲ့သို့ သေခြင်းအဆုံးရှိသော ဒုက္ခကို ခံစားကြရမည်” –
ဟု အကြောင်းပြကာ ဆုံးမ၍ ဗြဟ္မဝိဟာရ တရားကို ပွးများလျက် သေလွန်သည့်အခြားမဲ့၌ ဗြဟ္မာ့ပြည်သို့ လားလေ၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ရဟန်းတို့ -
ထိုအခါ ဝေဠုကပိတာသည် - ယခုအခါ အဆုံးမ ခက်သော ရဟန်း။
ကြွင်းသော ပရိသတ်သည် - ဘုရားပရိသတ်။
ဂိုဏ်းဆရာကြီးသည် - ငါဘုရား ဖြစ်လာပြီ -
ဟုဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) ကျိုးလိုဆုံးမ၊ မနာက၊ မုချပျက်စီးမြဲ။
(၂) မြွေဟောက်ချမ်ကျွမ်း၊ ရသေ့သွမ်း၊ သေလမ်းဝင်ရန်။
ဝေဠုကဇာတ် ပြီး၏။
Oi!
Oi! သည် punk rock ၏မျိုးခွဲဖြစ်ပြီး ၁၉၇၀နောက်ပိုင်းတွင် ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းမှစတင်ခဲ့သည်။ ဂီတနှင့် ဆက်နွယ်သော ယဉ်ကျေးမှုတွင် punks, skinheads နှင့် working class youth တို့ကိုယူဆောင်ခဲ့သည်။ Oi! ရွေ့လျားမှုသည် သိမြင်နားလည်မှုကို တုံ့ပြန်ခဲ့သည်။ အစောပိုင်း punk rock ဖြစ်ရပ်အစောပိုင်း ပါဝင်ဆောင်ရွက်သူများဖြစ်သည်။ The Press တီးဝိုင်းမှာ Andre Schkesinger သည် oi! မျှဝေခဲ့သည်မှာ folk ဂီတမှ ဆင်တူမှုများတို့ဖြစ်သည်။
သမိုင်းကြောင်း
Oi! သည် ၁၉၅၀ နောက်ပိုင်းအပိုင်းတွင် အသိအမှတ်ပြုသော အမျိုးအစားတစ်မျိုးဖြစ်သည်။ punk rock ၏ ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားခြင်းမှ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ hardcore punk ကို လွှမ်းမိုးစေခဲ့သည်။ အသံများကို ရောစပ်ထားသည့် အစောပိုင်း punk တီးဝိုင်းများမှာ Sex Pistols, the Ramones, The Clash နှင့် The Jam လွှမ်းမိုးမှုများနှင့် ၁၉၆၀ ဗြိတိန် rock တီးဝိုင်းများမှာ Small Faces နှင့် The Who, Football Chants နှင့် pub rock တီးဝိုင်းများမှာ Dr.Feelgood, Eddle and the Hot Rods နှင့် The 101ers နှင့် glam rock တီးဝိုင်းများမှာ Slade နှင့် Sweet တို့ဖြစ်သည်။ Oi!သည်လည်း အဓိက skinhead – oriented အမျိုးအစားမှ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်ဟု ယူဆနိုင်ဖွယ်ရှိသည်။ ပထမဆုံး Oi!တီးဝိုင်းများမှာ punk rocker များနှင့်ဖွဲ့စည်းထားသည်။ လူများသည် skinhead သို့မဟုတ် punk label တပ်ဆင်ထားသည်။
ပထမမျိုးဆက်စပ်သစ် Oi! တီးဝိုင်းများမှာ Sham 69 နှင့် Cock Sparrer တို့ဖြစ်ပြီး Oil မပေါ်ခင်က နှစ်အကြာခန့်က သူတို့၏ဂီတကို အသီးသီးဖော်ပြခဲ့သည်။ Cockney Reject ၏ ပေါင်းထည့်မှုအရ အခြားတီးဝိုင်းများ Oil ဟု အတိအလင်းဖော်ပြခဲ့သည်။ ဤအမျိုးအစား၏ အစောပိုင်းနေ့များတွင် Angelic Upstarts, The 4-Skins, The Business, Anti-Establishment, Blitz, The Blood နှင့် Combat 84 တို့ပါဝင်သည်။
ပျံ့နှံ့နေသော original Oi! ရွေ့လျားမှုများသည် ကြမ်းတမ်းသော အလုပ်သမားတော်လှန်ရေး အမှတ်အသားတစ်ခုဖြစ်သည်။ စာသားများထဲတွင် အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်ခြင်း၊ အလုပ်သမား မှန်ကန်ရေး၊ ရဲများ၏နှောင့်ယှက်မှုများနှင့် အခြား အာဏာပိုင်များ အစိုးရ၏ ဖိနှိပ်မှုများအကြောင်းကို ရေးဖွဲ့ထားသည်။ Oi!သီချင်းများသည် လမ်းတွင် အကြမ်းဖက်မှုများ၊ဘောလုံး၊ လိင်နှင့် အရက်များပါဝင်သည်။
အချို့ Oi! ၏ဝါသနာအိုးများတွင် အဖြူရောင်အမျိုးသားရေး အဖွဲ့အစည်းများမှာ National Front (NF) နှင့် British Movement (BM)၊ Oil မှ ရာထူးမှချခဲ့သည့်မျိုးခွဲမှာ လူမျိုးရေးခွဲခြားရေးဝါဒီဖြစ်သည်။ မည်သို့ပင်ဆိုစေ တီးဝိုင်းများ မူရင်း Oi!နှင့် မဆက်နွယ်ပေ။ ဖြစ်ရပ်သည် racism သို့ Far-right Politics တို့သည် တိုးမြှင့်ခဲ့သည်။ တချို့ Oi!တီးဝိုင်းများမှာ Angelic Upstarts, The Business, The Burial နှင့် The Oppressed တို့သည် left Wing politics နှင့် anti-racism နှင့် အခြားမှာ နိုင်ငံရေးမဟုတ်သော အကြောင်းအရာများနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။
The white power skinhead ရွေ့လျားမှုသည် ၎င်းသည် Rock Against Communism (RAC) ကိုယ်ပိုင်ဂီတကို ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ခဲ့သည်။ ၎င်းတွင် ဂီတဆိုင်ရာနှင့် သုခမမှုဟန်များ Oil သို့ သက်ရောက်စေခဲ့သည်။ သို့သော် Oil ဖြစ်ရပ်နှင့် မသက်ဆိုင်ပေ။ Timothy Si Brown က ရေးသားထားသည်မှာ Oil သည် skinhead ယဉ်ကျေးမှုသည် နိုင်ငံရေး၏သင်္ကေတအခန်းတွင် အရေးပါစွာ တီးခတ်ခဲ့သည်။ ပထမဆုံးပြင်ဆင်ခြင်းသည် skinhead ၏ ဂီတဆိုင်ဗဟိုဖြစ်ပြီး အနက်ရောင်ဂီတဆိုင်ရာဇစ်မြစ်များနှင့် သိသာစွာ ဆက်စပ်နေသည်ဟု ရေးသားထားသည်။ Garry Bushell ဂီတသတင်းစာဆရာ Oi!အမျိုးအစားကို ထောက်ကူအားပေးခဲ့သည်။ ငြင်းခုံခဲ့သည်မှာ အဖြူရောင်စွမ်းအားဂီတဖြစ်ရပ်သည် ကျွန်တော်တို့ထံမှ ထူးခြားခြင်းဖြစ်သည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခုထပ်ထားခြင်းမရှိပါဘူး။ Mainstream မီဒီယာသည် တောင်းဆိုသည်မှာ Oi! သည် ၁၉၈၁ ဇူလိုင် ၄ရက်တွင် ၅ရက်တွင် ရုန်းရင်းဆန်ခတ် Southhall တွင် Hambrought Tavern တွင် တင်ဆက်ပြီးနောက် Oilသည် far-right racist politics နှင့် ချိတ်ဆက်ခဲ့သည်ဟုဆိုသည်။ ပြည်သူလူထု ၁၂၀ ဒဏ်ရာများရရှိခဲ့ပြီးနောက် tarvern သည် မီးလောင်ခဲ့သည်။ မဖျော်ဖြေမီ ပရိသတ်အဖွဲ့အဝင်အချို့သည် NF ကြွေးကြော်သံကို ထိုနေရာတဝိုက်တွင် ရေးသားခဲ့သည်။ တုံ့ပြန်သောအားဖြင့် အာရှသားလူငယ်များသည် Molotov အရက်ဗုံးများနှင့် အခြားပစ္စည်းများနှင့် tavern သီဆိုဖျော်ဖြေတင်ဆက်သည့်နေရာကို ပစ်ခတ်ခဲ့သည်။ 4 Skin နှင့် Last Resort neo-Nazi အဖြစ်အပျက်ဖြစ်သည်။ ဂီတရွေးပွဲလာသူတို့တချို့သည် NF သို့မဟုတ် BM ထောက်ပံ့သူများဖြစ်သော်လည်း အဖြူရောင်စွမ်းအားဂီတတီးဝိုင်းများမဟုတ်ပေ။
ပရိသတ်၅၀၀ခန့် Left-wing skinheads, black skinheads, punk rockers, rockabilies နှင့် non-affiliated youth များထဲတွင် ပါဝင်သည်။ ထိုရုန့်ရင်းဆန်ခတ်ဖြစ်ခြင်း၏ နောက်ဆက်တွဲတွင် Oi! တီးဝိုင်းများသည် လူမျိုးရေးခွဲခြားရေးဝါဒနှင့် ဖက်ဆစ်ဝါဒကို ပြစ်တင်ရှုတ်ချခဲ့သည်။ ၁၉၈၁မေတွင် ထွက်ရှိခဲ့သည့် Strength Thru Oi! ပေါင်းစပ် album ကြောင့် ရပ်ကွက်သားအချို့သည် မည်သည့်အရာမှ အကောင်းမမြင်ခြင်းများ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ Nazi ကြွေးကြော်သံ "Strength Through Joy" ကို တီးခတ်ခဲ့သည်။ လူမှုရေး အကြမ်းဖက်မှုတွင် ၄နှစ်ခန့်ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခံခဲ့ရသည် skinhead BM လှုပ်ရှားပြောင်းလဲရေးဝါဒီမှ Nicky Crane ပါဝင်သီဆိုထားသည်။ သူသည် Strength Through Joy album ကို ပြုစုရေးသားခဲ့သည်။ ဖြန့်ချိပြီး နှစ်လအကြာတွင် Daily Mail မှ မြင်သာအောင်ပြသခဲ့သည်။ ဆိုရှယ်လစ်ဝါဒသည် သတင်းစာမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။ far-right လှုပ်ရှားရေးဝါဒီ၏ မှားယွင်းချက်ကို ရေးမှတ်ခဲ့သည်။ Oswald Mosley ၏ Blackshirts နှင့် Mussolini ၏ invasion of Abyssinia နှင့် ဒုတိယကမ ္ဘာစစ်မှ Hitler ၏အလျော့ပေးပြီး ကျေနပ်အောင်လုပ်ခြင်းကို ထောက်ခံခဲ့သည်။
Oi! ရွေ့လျားမှုအရှိန်အဟုန်သည် အင်္ဂလန်တွင် ဆုံးရှုံးခဲ့ပြီးနောက် Oi! ဖြစ်ရပ်များသည် ဥရောပတွင် ပုံသွင်းခဲ့သည်။ မြောက်အမေရိကနှင့်အာရှတွင် အထူးသဖြင့် အမေရိကန်တွင် Oi! ၏ထူးခြားဆန်းကျယ်သည့်အသွင်သည့် American Oi! မူရင်းတီးဝိုင်းများဖြစ်သည့် Radicals, U.S. Chaos, Iron Cross, Agnostic Front တို့နှင့်အတူ ၁၉၇၀နောက်ပိုင်းမှ hardcore punk ဖြစ်ရပ်ကို ရုပ်လုံးပေါ်စေခဲ့သည်။ အမေရိကန် punk တီးဝိုင်းများဖြစ်သော Rancidနှင့် Dropkick Murphys သည် Oi!ကိုမှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၀အလယ်တွင် UK တွင် Oi!ဂီတကို ပြန်လည်ရှင်သန်ခဲ့သည်။ ယခင် Oi! တီးဝိုင်းဟောင်းများအသိအမှတ်ပြုခြင်းကို ခံရသည်။ ၂၀၀၀ခုနှစ်တွင် မူရင်း UK Oi! တီးဝိုင်းများသည် ဖျော်ဖြေရန်ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
ကုသိုလ်တော် ဘုရား(မန္တလေး)
ကုသိုလ်တော်ဘုရား သည် မန္တလေးတောင်၏ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး မင်းတုန်းမင်း၏ ကုသိုလ်တော် ဖြစ်သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၂၄ ဝါဆိုလတွင် မင်းတုန်းမင်း တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့သော ဘုရားဖြစ်ပြီး ဘွဲ့အမည်မှာ မဟာလောကမာရဇိန် ဖြစ်သည်။ တံတိုင်း ၃ ထပ်ရှိပြီး ဖိနပ်ခင်းအချင်း သံတောင် ၆၅၊ အရပ်တော် သံတောင် ၅၀၊ ၁ မိုက် ၄ သစ်ရှိသည်။
တည်နေရာ
အရှေ့ဘက်တွင် သစ်လုပ်ငန်း၊ အနောက်ဘက်တွင် မန္တလေးတောင်ခြေ အရှေ့တောင်စောင်းတန်း၊ မြောက်ဘက်တွင် ဘုန်းတော်တိုးရပ် တပ်မြေ၊ တောင်ဘက်တွင် ဒေါနဘွားရပ်တို့အကြား တည်ရှိသည်။
မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၃၀ ကဆုန်လဆန်း ၁ ရက်နေ့တွင်-
ဒီကျောက်စာတွေကို ကူသိုလ်တော် ဘုရားကြီးရဲ့ ပထမ မဟာရံတံတိုင်းအတွင်းမှာ ၄၂ ချပ်၊ ဒုတိယ မဟာရံတံတိုင်းအတွင်းမှာ ၁၆၈ ချပ်၊ တတိယ မဟာရံတံတိုင်းအတွင်းမှာ ၅၁၉ ချပ်၊ ကျောက်စာတစ်ချပ်ကို သီဟိုဠ် စွယ်တော်ကြုတ်ပုံ အုတ်ပြာသာဒ် တစ်ခုစီအတွင်းမှာ မြေဝင်တစ်တောင်ထားပြီး အခိုင်အမာ စိုက်ထူထားပါတယ်။
ပထမ မဟာရံတံတိုင်းအတွင်းက အင်္ဂါထောင့်မှာတော့ ပိဋကတ်တော်သုံးပုံ ပါဠိတော်တွေကို ကျောက်ထက် အက္ခရာ တင်တဲ့အကြောင်း သံပိုင်းမော်ကွန်းနိဂုံး ကျောက်စာကြီးတစ်ချပ်ရေးထိုးစိုက်ထူထားပါတယ်။ ဒါကြောင့် ကျောက်စာပေါင်း ၇၃၀ ပါ။
အဲဒီစာရင်းမှာ မပါတဲ့ နောက်တိုးကျောက်စာ ၃ ချပ်လည်း ရှိပါတယ်။ အဲဒါက ပထမတံတိုင်းအတွင်း တနင်္ဂနွေထောင့်မှာပါ။ မင်းတုန်းမင်းကြီး လှူသွားခဲ့တဲ့ အလှူတော်တွေက ကုန်ငွေတွေကို စာရင်းတင်ပြီး ငွေသင့်ပေါင်း ၂၂ ကုဋေနဲ့ ၆ သန်းဖိုးမျှ ရှိတယ်လို့ တင်ပြတဲ့ အလှူတော်စာရင်းကျောက်စာ ၃ ချပ် ဂူကြီး ၂ ဂူအတွင်းမှာ စိုက်ထူထားတာပါ။ ဒီကျောက်စာတွေကတော့ ကြေးမြင်မိဘုရားကြီးက တိုက်တွန်းလို့ ဝက်မစွတ်ဝန်ထောက်ကရေးပြီး ၁၂၈၃ ခုနှစ်ကမှ စိုက်ထူထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။
တည်ဆောက်ခြင်း
သက္ကရာဇ် ၁၂၂၁ ခုနှစ် ကဆုန်လဆန်း ၁၃ ရက်နေ့ ည ၂ ချက်တီးကျော်တွင် မန္တလေးမြို့တော် ကို ပန္နက်ချရာတွင် တပြိုင်နက်တည်း အုတ်မြစ် ပန္နက်ချသော ၇ ဌာန အနက် ( ၇ ဌာနကား မြို့တော် ကျုံးတော် မဟာလောကမာရဇိန်စေတီတော် သိမ်တော်ကြီး မဟာအတုလဝေယန်ကျောင်းတော် ပိဋကတ်တိုက်တော် သုဓမ္မာဇရပ်တော် တို့ဖြစ်သည် ) မဟာ လောကမာရဇိန် စေတီတော်လည်း ပါဝင်လေသည်။ ထို့နောက် ကဆုန်လဆုတ် ၆ ရက်နေ့တွင် ၇ ဌာန ကို အုတ်စီ ခင်းရလေသည်။
မင်းတုန်းမင်းကြီး စေတီတော် တည်သည့် ကာလတွင် သီဟိုဠ်ကျွန်း ကဏ္ဏတိတ္ထမြို့မှ ရဟန်းတော် ၂ ပါး သိမ်ကိစ္စ ဝါဒကွဲပြားသဖြင့် အဆုံးဖြတ်ခံရန် မန္တလေးနေပြည်တော်သို့ ကြွချီ လာရာ ရဟန်းတော်များ အပြန်တွင် အတွင်းတော်မြဲ ဦးကြီး ဥပုသ်တော်ခေါင်း ဦးမွှေးနှင့် ဦးအောင်ထွန်း တို့ကို သီဟိုဠ်ကျွန်း သို့ စွယ်တော် ပင့်ထည့်လိုက်၍ စွယ်တော်ပွားတစ်ဆူ ပင့်ဆောင်လာခဲ့သဖြင့် ၁၂၂၃ ခုနှစ် တပေါင်းလဆုတ် ၁ ရက်နေ့တွင် စေတီတော်၌ ဌာပနာလေသည်။ ရတနာစေတီများနှင့် ဓာတ်တော်များ ဗောဓိရွက် စသည်တို့ကိုလည်း ဌာပနာလေသည်။
၁၂၂၄ ခုနှစ် ဝါဆိုလတွင် မဟာရံတံတိုင်း ၃ ထပ်နှင့် စေတီတော်ကြီး ပြီးစီး၍ လပြည့်ကျော် ၉ ရက်နေ့တွင် ထီးတော်တင်ကာ မဟာလောက မာရဇိန် စေတီတော်ဟူ၍ ဘွဲ့သမုတ်လေသည်။ ထို့နောက် မင်းတုန်းမင်းကြီးသည် ၁၂၃၃ ခုနစ် တွင် ပဉ္စမသင်္ဂါယနာ တင်တော်မူရာ ၁၂၂၂ ခုနှစ် ကဆုန်လဆန်း ၁ ရက်နေ့က စတင်ထုလုပ်ခဲ့သော ပိဋကတ် ကျောက်စာချပ်များကို စေတီတော်၏ ပထမ ဒုတိယ တတိယ တံတိုင်းအတွင်း ၌ ဂူစေတီများတည်၍ သွင်းနှံ စိုက်ထူခဲ့လေရာ ကျောက်စာချပ်နှင့် စေတီ ၇၂၉ ဆူရှိလေသည်။ စေတီတော်မှာ ဉာဏ်တော် ၅၁ တောင် ၁ မိုက် ၄ သစ် ဖိနပ်တော်အခင်း ၆၅ တောင်ရှိ၍ မြောက်မျက်နှာတို့တွင် မူလတည်စက အုတ်ဇရပ် ၃၆ ဆောင်ပါ ဆောက်လုပ်ထားခဲ့၍ ယခုအခါ ပျက်စီးပျောက်ကွယ်ခဲ့လေသည်။
ယောင်လုံရွာ၊ မန်ဖိန်း
ယောင်လုံရွာ (Yawnglong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ မိုင်းမောမြို့နယ်၊ မန်ဖိန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၉၁၆ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းမောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အောင်သန်းထွန်း
"အမျိုးသား စာပေဆုရ အောင်သန်းထွန်း (မုံရွာ)၊ မဟာဝိဇ္ဇာ (ဂုဏ်ထူး)၊ ဥပဒေ ဝိဇ္ဇာ" ရဲ့ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျဉ်းကို ပြည့်စုံ စာအုပ်တိုက်က ၂ဝဝ၅ ခု၊ ဇူလိုင်လမှာ ပထမ အကြိမ် ထုတ်ဝေ ဖြန့်ချိခဲ့တဲ့ အောင်သန်းထွန်းရဲ့ 'အဓိက သမိုင်းဆိုင်ရာ ဝေါဟာရများ (101 Key Ideas History)' စာအုပ်ကနေ ပြန်လည် ကူးယူ ဖော်ပြတာ ဖြစ်ပါတယ်။
အမျိုးသား စာပေဆုရ အောင်သန်းထွန်း (မုံရွာ)၊ မဟာဝိဇ္ဇာ (ဂုဏ်ထူး)၊ ဥပဒေ ဝိဇ္ဇာ
ဦးအောင်သန်းထွန်း၏ မျိုးရိုး ဇာတိမှာ စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ မုံရွာမြို့နယ်၊ ဗန့်ကျီတိုက်၊ ဆင်ရှင်မြို့နယ်၊ မင်းတိုင်ပင်ရွာမှ ဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ ဘေးဖြစ်သူမှာ မင်းတိုင်ပင်မြို့သား၊ သတိုးသုဓမ္မ မဟာသက်တော်ရှည်၊ သေနတ်ဝန်၊ လယ်ကိုင်းမြို့စား၊ ကင်းဝန်မင်းကြီး ဦးကောင်း ဖြစ်သည်။
ဦးအောင်သန်းထွန်းသည် ငယ်စဉ်က ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်ကြီး မဖြစ်မီ မုံရွာမြို့၊ ဝက်စလီယံ အထက်တန်းကျောင်း (ယခု အထက ၃) တွင် ပညာ သင်ကြားခဲ့သည်။ ဒုတိယနှင့် ပဥ္စမတန်းများတွင် ၆ လနှင့် အတန်းတက်ခွင့် ရခဲ့၏။ မြန်မာ တနိုင်ငံလုံးတွင် ၇ တန်း စကောလားရှစ်ကို ယှဉ်ပြိုင် ဖြေဆိုခဲ့ရာ၌ ပထမအဆင့်မှ အောင်မြင်ခဲ့သည်။
စစ်ပြီး ကာလတွင် မုံရွာမြို့ အစိုးရ အထက်တန်းကျောင်း အမှတ် ၁ မှ ၁ဝ တန်း စာမေးပွဲ ဖြေဆို အောင်မြင်ပြီး၊ ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်သို့ ဆက်လက် သွားရောက် ပညာ သင်ကြားခဲ့ရာ ခေတ်သစ် သမိုင်းနှင့် နိုင်ငံရေး သိပ္ပံဘာသာများဖြင့် ဝိဇ္ဇာ (ဂုဏ်ထူး)၊ မဟာဝိဇ္ဇာ (ဂုဏ်ထူး) ဘွဲ့များနှင့် ဥပဒေ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့များ ရရှိခဲ့သည်။
ဦးအောင်သန်းထွန်းသည် မြန်မာနိုင်ငံ ဘီစီအက်စ် ခေါ် ပဋိညာဉ်ခံ ဝန်ထမ်း (အရွေးချယ်ခံတန်း)၊ ကျောက်ဖြူ ဥပစာကောလိပ်၊ ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်၊ သက်ကြီးတက္ကသိုလ်၊ လုပ်သား ကောလိပ်နှင့် မန္ဈလေး တက္ကသိုလ်တို့တွင် သမိုင်းနှင့် နိုင်ငံရေး သိပ္ပံ ကထိက အဖြစ် တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ရန်ကုန်မြို့ Soorma & Boon Law Firm တွင် အဖွဲ့ဝင် ဥပဒေ အကျိုးဆောင် လွှတ်တော် ရှေ့နေကြီး၊ မြန်မာနိုင်ငံ ရှေ့နေချုပ် ဌာနတွင် အစိုးရ လွှတ်တော် ရှေ့နေကြီးနှင့် ကချင်ပြည်နယ် ဥပဒေရုံး အကြီးအကဲ အဖြစ် တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ဦးအောင်သန်းထွန်းသည် အခါ အားလျော်စွာ မြန်မာနိုင်ငံ သုတေသန ကွန်ဂရက်တွင် သုတေသန စာတမ်းများ ဖတ်ကြားခြင်း၊ သုတေသနကျမ်းများ ပြုစုခြင်း၊ အင်္ဂလိပ် - မြန်မာ နှစ်ဘာသာဖြင့် အင်္ဂလိပ် - မြန်မာ သတင်းစာ၊ ဂျာနယ်၊ မဂ္ဂဇင်းများတွင် သုတေသန ဆောင်းပါးများ ရေးသားခဲ့သည်။
ဦးအောင်သန်းထွန်းသည် 'ခေတ်လေးခေတ် မြန်မာ့တရား ဥပဒေ'၊ ၁၉၆၈ ခုနှစ်နှင့် 'မြန်မာမင်းများ တရားစီရင်ရေး' စာအုပ်တို့ဖြင့် အမျိုးသား စာပေဆု၊ 'မြန်မာဓမ္မသတ်များ သမိုင်း' စာအုပ်ဖြင့် စာပေဗိမာန် စာမူဆု (ပထမ) တို့ ရရှိခဲ့သည်။
ဦးအောင်သန်းထွန်းသည် ယခုလည်း သုတေသနကျမ်းများ၊ ဘာသာပြန်များကို ဆက်လက် ပြုစုနေဆဲ ဖြစ်သည်။ South East Asian Education Ministers Organization အာဆီယံ ၁ဝ နိုင်ငံ အဖွဲ့မှ စုပေါင်း ထုတ်ဝေမည့် ကျမ်းကြီး အတွက် မြန်မာနိုင်ငံကို ကိုယ်စားပြုကာ Legal Traditions of Myanmar သုတေသန စာတမ်ရှည်ကြီး ပြုစု ပေးခဲ့သည်။
ဦးအောင်သန်းထွန်းသည် နိုင်ငံတော် တရား လွှတ်တော်ချုပ်က ဦးစီး ထုတ်ဝေသော Judicail Journal နှင့် နိုင်ငံတော် ရှေ့နေချုပ်က ထုတ်ဝေသော Law Journal တို့၏ English Section တွင် အင်္ဂလိပ် ဘာသာဖြင့် ဥပဒေရေးရာ ဆောင်းပါးများကို ပုံမှန် ရေးသား နေသည်။ အင်္ဂလိပ် ဘာသာထုတ် The Guardian Monthly တွင်လည်း အင်္ဂလိပ် ဘာသာဖြင့် ကဗျာများ၊ ဆောင်းပါးများ၊ ဘာသာပြန် ဝတ္ထုတိုများ ရေးသားလျက် ရှိသည်။
ရန်ကုန်မြို့ အင်းဝနှင့် ပြည့်စုံ စာပေတိုက်များ အတွက်လည်း အင်္ဂလိပ် - မြန်မာ နှစ်ဘာသာဖြင့် ကျမ်းများ၊ ဘာသာပြန်များ ပြုစုပေးလျက် ရှိသည်။ Myanmar Perspective အင်္ဂလိပ် မဂ္ဂဇင်း အတွက်လည်း သုတေသန ဆောင်းပါးများ ရေးပေးလျက် ရှိသည်။
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ထိုရှိုင်းရွာ၊ မင်းတပ်မြို့နယ်
ထိုရှိုင်းရွာ(Htoshine)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မင်းတပ်ခရိုင်၊ မင်းတပ်မြို့နယ်၊ ဟုန်းသာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၈၈၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟုန်းသာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၇၉ ဦး၊ မ ၁၈၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၆၈ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းတပ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြေနီတောင်ရွာ၊ ကညင်တိုင်း
မြေနီတောင်ရွာ၊ ကညင်တိုင်း
ကပေါတဇာတ်
(၂)ဇာတ် ရှိပါသည်။ ဧကကနိပါတ် - ၅။ အတ္ထကာမဝဂ် -၄၂- ကပေါတဇာတ်။ ။ ခိုကိုအမှီပြု၍ အစာ၌ လျှပ်ပေါ်လော်လည်သဖြင့် ပျက်စီးရသော ကျီးမိုက်အကြောင်း။
လျှပ်ပေါ်အမှု အကြောင်းပြု
နတ်လူတို့ဆရာဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ်လျှပ်ပေါ်လော်လည်သော ရဟန်းတစ်ပါး ရှိသတတ်။ ရဟန်းတို့သည် လျှပ်ပေါ်သော ရဟန်းကိုမြတ်စွာဘုရားထံ ခေါ်ဆောင်သွားလေသော် မြတ်စွာဘုရားသ် ထိုလျှပ်ပေါ်လော်လည်သော ရဟန်းအား“ချစ်သား ရဟန်း ... သင်သည် ယခုမှသာ လျှပ်ပေါ်သည် မဟုတ်၊ ရှေးကလည်း လျှပ်ပေါ်သည့်အတွက်အသက်ဆုံးခြင်းသို့ ရောက်ခဲ့ဖူးပြီ၊ ပညာရှိတို့လည်း သင့်ကို မှီ၍ နေမြဲတိုင်းနေရာမှ ဆုတ်ယုတ်ခဲ့ဖူးပြီ” ဟု မိန့်တော်မူကာ အောက်ပါအတိတ်ဇာတ်ကိုဆောင်တော်မူသတည်း။
စားဖိုအိမ်နေရခိုဘဝ
လွန်လေပြီးသောအခါဗာရာဏသီပြည်ဝယ် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ဘုရားအလောင်းသည် ခိုပညာရှိ ဖြစ်သတ်။
ထိုအခါ မြို့နေလူအများတို့သည် ကုသိုလ်ကို အလိုရှိကြသည့်အတွက် ထိုထိုအရပ်ဝယ် ငှက်တို့ကိုချမ်းသာသွာ နေကြရန် ရည်သန်လျက် တောင်းကြီး၊ တောင်းငယ်တို့ကို ဆွဲထားလေ့ရှိကြကုန်၏။
သူဌေးတစ်ဦး၏စားဖိုသည်လည်း မိမိနေထိုင်ရာ စားဖိုအိမ်ဝယ် တောင်းကြီးတစ်ခု ဆွဲထားလေ၏။ခိုပညာရှိလည်း ထိုတောင်းကြီးအတွင်းသို့ ဝင်ကာနေလေ၏။ နံနက်စောစောတွင်ကျက်စားရာအရပ်သို့သွား၍ ကျက်စားပြီးလျှင် ညချမ်းအခါ တောင်းကြီးအတွင်းသို့ပင်ဝင်၍နေလေ့ရှိ၏။
ကောက်ကျစ်လိမ်ဉာဏ်ကျီးမိုက်ကြံ
တစ်နေ့သ၌ ကျီးတစ်ကောင်သည်စားဖိုအိမ်ထက်က ပျံသွားစဉ် မွှေးကြိုင်သော အမဲ၊ သားငါး ဟင်းနံ့ကို ရသဖြင့်အလွန်စားချင်သော လောဘဖြစ်ကာ မည်သူ့ကိုမှီ၍ စားရပါမည်နည်းဟု စုံစမ်းရန်စားဖိုအိမ်အနီး၌ နေနှင့်၏။ ညချမ်းအခါ ခိုပညာရှိသည် အစာရှာရာမှ ပြန်ခဲ့၍ မိမိနေရာစားဖို အိမ်ရှိ တောင်းကြီးအတွင်းသို့ ဝင်လေ၏။ ထိုအခါ ကျီးမြင်၍ ငါသည် ခိုကိုမိတ်ဆွေဖွဲ့မည်ဟု ကြံစည်လျက်နေ၏။
နံနက်စောစောထ၍ခိုပညာရှိ အစာရှာရာ အရပ်သို့ သွားသောအခါ နောက်မှ လိုက်လေ၏။ ခိုပညာရှိသည် ကျီးအား -
အဆွေကျီး... သင်သည် အဘယ်ကြောင့် ငါတို့နှင့်အတူ အစာရှာသနည်း။
အရှင်ခို... အရှင်တို့ အမူအရာကို နှစ်သက်လှပါသည်၊ ယနေ့မှစ၍ အရှင့်ကို ခစားလိုပါသည်။
အဆွေကျီး... သင် စားသည့် အစာက တစ်မျိုး၊ ငါတို့ စားသည့် အစာက တစ်မျိုး၊ ဘယ်လိုလုပ်ပြီးခစားမည်နည်း။
အရှင်ခို... ကိစ္စမရှိပါ၊ အရှင်နှင့်အတူ ကျက်စားပါမည်၊ ပြီးသောအခါ အရှင်နှင့်အတူ လိုက်နေမည်။
နာဟန်ဆောင်ကာနေခဲ့ရာ
စားဖိုသည်လည်း ဤနေ့ ငါတို့ခိုသည် မိတ်ဆွေတစ်ယောက်ကိုခေါ်၍ လာသည်ဟု တောင်းကြီးတစ်လုံးကို ထပ်၍ ဆွဲပြန်၏။ကျီးလည်း ထိုနေ့မှစ၍ ခိုနှင့် အတူနေလေ၏။
တစ်နေ့သ၌စားဖိုသည်သည် သူဌေးဖို့ ငါး၊ အမဲ များစွာ ဆောင်ယူခဲ့၍ စားဖိုအိမ်တွင် ထိုထိုအရပ်၌ဆွဲထားလေ၏။ ကျီးလည်း နက်ဖြန် ငါး၊ အမဲကို စားမည်ဟု ကြံစည်ကာ တစ်ညဉ့်လုံး ညည်းညူလျက်အိမ်၏။
ခိုပညာရှိသည်နံနက်အခါ အစာရှာရာအရပ်သို့ သွားရန် ကျီးကိုခေါ်၏။ ကျီးသည် “အရှင် ... အကျွန်ုပ်မှာအစာမကြေပါ၊ ဝမ်းနာနေပါသည်” ဟု ဆိုရာ၊ ကျီးတို့မှာ ဘယ်အခါမှ ဝမ်းနာဖူးသည် မရှိ၊ညဉ့်သုံးယံတွင် တစ်ယံယံ အစာကြေမြဲ ဖြစ်သည်၊ သင် အမဲ၊ ငါးတို့ကို စားချင်၍ ပရိယာယ်လုပ်သည်၊ လူတို့ အသုံးအဆောင်ကို မစားချင်နှင့်၊ လာပါ သွားမည်ဟု ခိုက ဆိုလျှင်အရှင် ...အကျွန်ုပ် မသွားနိုင်ပါဟု ပြောသောအခါ ကောင်းပြီ၊ သင့်အမှုနှင့် သင်ထင်ရှားလိမ့်မည်၊ လောဘအလိုသို့ မလိုက်နှင့်၊ သတိဝီရိယနှင့် နေရစ်ဟု ဆုံးမပြီးလျှင် အစာရှာထွက်လေ၏။
စားဖိုသည်လည်းငါး၊ အမဲတို့ကို ကောင်းမွန်စွာချက်ပြုတ်ပြီးလျှင် အငွေ့ထွက်စေရန် အိုးကို အနည်းငယ်ဖွင့်၍ ဟင်းခပ်သောယောက်ချိုကို ဟင်းအိုးပေါ်တင်ကာ အပြင်သို့ထွက်လျက် ချွေးသုတ်ကာ နေလေ၏။
ကျီးလည်းအခွင့်ကောင်းရပြီဟု နေရာတောင်းမှထ၍ အမဲ အတုံးငယ်ကို စားရမည်လော၊ အတုံးကြီးကိုစားရမည်လော၊ အတုံးငယ်ကား ဝမ်းမပြည့်နိုင်၊ အတုံးကြီးကို ယူကာ တောင်းထဲမှာတဖြည်းဖြည်း စားမည် အကြံနှင့် စားဖိုအိမ်ထဲသို့ ဝင်၍ ယောက်ချို၌နားကာ အာ, အာမည်လေ၏။
ကွင်းပေါက်
ကိုးကား
ကွင်းပေါက်
ကပေါတဇာတ်
လိမ်ဉာဏ်ပေါ်ကပျက်စီးရ
ကျီးသံကို စားဖိုသည် ကြား၍ဝင်လတ်သော် ကျီးကို မြင်၍ ဤကျီးကား ငါး၊ အမဲကို ခိုးစားသည်ဟု အမြန် တံခါးပိတ်ကာဖမ်းဆီးလျက် တစ်ကိုယ်လုံး အမွေးအတောင်တို့ကို ပြောင်လောက်အောင် နုတ်ပြီးလျှင်ချင်းစိမ်း၊ ဆား၊ ငရုတ် စသည်ကို ထောင်းထုကာ ရက်တည်ရည်ဖြင့် နယ်၍ ကျီးကိုတစ်ကိုယ်လုံး သုတ်လိမ်းလျက် နေရာတောင်းတွင် ထားလေ၏။ ကျီးလည်း ပြင်းထန်စွာ ဝေဒနာနှိပ်စက်သဖြင့် ညည်းညူကာ အိပ်လေ၏။
ညောင်လမ်းရွာ၊ ခရေဂန်
ညောင်လမ်းရွာ၊ ခရေဂန်
ကပေါတဇာတ်
လိမ်ဉာဏ်ပေါ်ကပျက်စီးရ
ညချမ်းအခါ ခိုပညာရှိ ပြန်လာ၍ ကျီး၏ အဖြစ်အပျက် ကိုမြင်လျှင် -
ဤဒေသနာတော်၏အဆုံး၌ လျှပ်ပေါ်လော်လည်သော ရဟန်းသည် အနာဂါမိဖိုလ်၌ တည်လေ၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ရဟန်းတို့ -
ထိုအခါ ကျီးသည် - ယခုအခါ လျှပ်ပေါ်လော်လည်သော ရဟန်း။
ခိုပညာရှိသည် - ငါဘုရား ဖြစ်လာပြီ -
ဟုဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) ကျိုးလိုဆုံးမ၊ မနာက၊ မုချပျက်စီးမြဲ။
(၂) လျှပ်ပေါ်ကျီးမျိုး၊ အမဲခိုး၊ ကျိုးယုတ်သေသည့်နဲ။
ကပေါတဇာတ် ပြီး၏။
--
'''ပဉ္စကနိပါတ် - ၃။ အဍ္ဎဝဂ် -(၃၇၅) - ကပေါတဇာတ် ခိုနှင့် မိတ်ဆွေဖွဲ့ကာ စားဖိုအိမ်တွင် အမဲသား ခိုးစားသဖြင့် ကြီးစွာဆင်းရဲ၍ သေပွဲဝင်ရသော ကျီးမိုက်အကြောင်း။
လျှပ်လော်လည်ပြု ဆုံးမမှု
နတ်လူတို့ဆရာဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် လျှပ်ပေါ်လော်လည်သော ရဟန်းတစ်ပါးကိ အကြောင်းပြု၍ အောက်ပါ အတိတ်ဇာတ်ကို ဆောင်တော်မူသတည်း။
ယောင်ဆောင်သူခိုး ကျီးမိုက်မျိုး
လွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည်ဝယ် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ဘုရားအလောင်းသည် ခိုငှက်မျိုး၌ ဖြစ်၍ ဗာရာဏသီသူဌေး၏ စားဖို အသိုက်တောင်း၌ နေလေ၏။ ထိုအခါ လျှပ်ပေါ်လော်လည်သော ကျီးတစ်ကောင်သည် ငါးအမဲ၌ တပ်စွန်းသဖြင့် ခိုနှင့် မိတ်ဖွဲ့ကာ ခိုနေသော အသိုက်တောင်း၌ လာ၍ နေ၏။
“ငါကား ယခုအခါ၌ ချမ်းသာ၏၊ အနာရောဂါမရှိ၊ ဆူးငြောင့်မရှိ၊ ခို ထွက်သွားခဲ့ပြီ၊ ယခုအခါ စိတ်အလိုအတိုင်း ငါ ပြုတော့မည်၊ ထိုကြောင့် အမဲသားဟင်း စားရအောင် အားထုတ်တော့မည်” –
စဉ်းလဲပြုလေ့ ဆင်းရဲတွေ့
ကျီးသံကြား၍ စားဖိုသည် အမြန်လာ၍ ကျီးကိုဖမ်းကာ အမွေးအတောင် အကုန်နုတ်၍ ချင်စို မုန်ညင်းမှုန့်တို့ကို ရော၍ ရက်တက်ရည်တို့ဖြင့် ဖျော်လျက် တစ်ကိုယ်လုံး လိမ်းကာ အိုးခြမ်းကွဲကို လည်ပင်း၌ ဆွဲပြီးလျှင် အသိုက်တောင်း၌ ထားလေ၏။ ခိုသည် လာလတ်၍ ကျီးကို မြင်လျှင် -
“ဦးစွန်းရှိ၍ နေရာတောင်းကိုစိုးလျက် မိုးလျှင် အဖိုယောကျ်ားရှိသော ဤဗျိုင်းကား အဘယ်ဗျိုင်းနည်း၊ အို ဗျိုင်း … အတွင်းသို့ သွားပါလော့၊ ငါ့မိတ်တွေ ကျီးသည် ကြမ်းတမ်းလှ၏” –
ဟု ကျီးကို ပြက်ရယ်ပြုလေ၏။ ကျီးသည် ခိုစကားကို ကြားလျှင် -
“အဆွေ … စားဖိုသည်သည် အမွေး အတောင်တို့ကို နုတ်၍ ချင်းစို မုန်ညင်းမှုန့် ရက်တက်ပုပ်ဖြင့် ဖျော်၍ လိမ်းအပ်သော ငါ့ကိုမြင်၍ သင်သည် ပြက်ရယ်ပြုရန် မသင့်ပါ” –
“အဆွေ … သင့်မှာကား ကောင်းစွာ သုတ်သင်ရ၏၊ ကောင်းစွာ လိမ်းကျံရ၏၊ ထမင်း အဖျော်တို့ဖြင့် ရောင့်ရဲရ၏၊ သင်၏လည်ပင်း၌ ဝေဠုရိယ ပတ္တမြားကို ဆွဲရ၏၊ သင် ဗာရာဏသီ မြို့တွင်းသို့ ရောက်ခဲ့သသလော” –
ဟု ပြက်ရယ်ပြုပြန်၏။ ထိုအခါ ကျီးသည် -
“အဆွေ … သင်၏ အဆွေခင်ပွန်း ဖြစ်စေ၊ အဆွေခင်ပွန်း မဟုတ်သည်ဖြစ်စေ ဗာရာဏသီပြည်တွင်းသို့ မသွားစေလင့်၊ ထိုမြို့တွင်း၌ အမွေးအတေင်တို့ကို နုတ်၍ လည်ပင်း၌ အိုးခြမ်းကွဲကို ဆွဲကြကုန်၏” –
ဟု ပြန်၍ ပြောဆို၏။ ထိုအခါ ခိုသည် -
“အဆွေ … သင်ကား နောက်တစ်ဖန်လည်း ဤသို့သော ဆင်းရဲကို ရောက်ရလတ္တံ့၊ အမှန်မှာ သင်၏ အလေ့သည် လူတို့ အသုံးအဆောင်ကို စားခြင်းသဘောရှိ၏၊ လူတို့ အသုံးအဆောင်ကား ငှက်တို့အား သုံးဆောင်ရန် မလွယ်ကူပေ” –
ဟု ကျီးကို ဆုံးမပြီးလျှင် တစ်ဖန် ထိုအိမ်၌ မနေတော့ဘဲ အရပ်တစ်ပါးသို့ သွားလေ၏။ ကျီးလည်း ထိုအိမ်၌ ပင် သေဆုံးရလေ၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ထိုအခါ ကျီးသည် - ယခုအခါ လျှပ်ပေါ်သောရဟန်း။
ခိုသည် - ငါဘုရား ဖြစ်လာပြီ -
ဟု ဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) လျှပ်ပေါ်လော်လည်၊ မတည်ကြည်၊ သေမည်နောက်ဆုံးမှတ်။
(၂) မွေးတောင်နုတ်လျက်၊ လိမ်းရက်တက်၊ ကျီးပျက်သေသတတ်။
ပဉ္စကနိပါတ် စကားပြေ ပြီး၏။
ကောင်းမယ်မတ်ဆမ်းဖောရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သဲချောင်းရွာ၊ ကျွဲခေါင်း
သဲချောင်းရွာ၊ ကျွဲခေါင်း
ဂါးပရာ့ရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
ဂါးပရာ့ရွာ(Garparar)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်၊ တုန်ယန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၉၂၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကော့ညက်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ယမကာ
ကံကြီးရွာ၊ တလုတ်ပင်
ကံကြီးရွာ (Kangyi)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ မြို့သစ်မြို့နယ်၊ တလုတ်ပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၆၂၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တလုတ်ပင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၁၁ ဦး၊ မ ၁၆၄၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၉၅၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြို့သစ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တုံးတောရွာ၊ ကညင်တိုင်း
တုံးတောရွာ၊ ကညင်တိုင်း
မြင့်သိန်း (ကာတွန်း)
မြန်မာကာတွန်းဆရာတစ်ဦးဖြစ်သူ ကာတွန်းဦးမြင့်သိန်းကို ၁၉၄၃ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားခဲ့ သည်။ အဖ ဦးလွန်း၊ အမိ ဒေါ်ပျော့တို့၏ သားဖြစ်သည်။ သန်လျင်ဇာတိ ဖြစ်သည်။ ကာတွန်းပညာကို မြင်ဆရာအဖြစ် ကာတွန်းဦးသန်းကြွယ်၏လက်ရာများကို လေ့လာဆည်းပူးခဲ့သည်။ ၁၉၆၂ ခုနှစ်၊ ပြည်ထောင်စုသတင်းစာတွင် ကာတွန်းများ စတင်ရေးဆွဲခဲ့သည်။ ၁၉၆၅ ခုနှစ်၊ မေလထုတ် လျှို့ဝှက်သည်းဖိုမဂ္ဂဇင်းတွင် “စံရွှေမြင့်”ကာတွန်းဇာတ်ကောင်ကို စတင်ရေးဆွဲခဲ့သည်။ စံရွှေမြင့်ဇာတ်ကောင် အမည်ဖြင့် ရေးဆွဲသော ကာတွန်းရုပ်ပြစာအုပ်များ အထူးအောင်မြင်ထင်ရှားသည်။ ယနေ့ အချိန်အထိ စာနယ်ဇင်းများတွင် ကာတွန်း၊ ဝတ္တုတို၊ ဆောင်းပါးများ ရေးသားလျက် ရှိသည်။
NGC 5010
NGC 5010 သည် ကြယ်စုတန်း ဗာဂိုးရှိ အလင်းနှစ် ၁၄၀ မီလီယံကွာဝေးသာ Lenticular ဂလက်ဆီဖြစ်သည်။ ယင်းအား တောက်ပသော အနီအောက်ရောင်ခြည် ဂလက်ဆီဟု ယူဆထားပြီး ယင်းဂလက်ဆီ၌ ငယ်ရွယ်သောကြယ်ပြာများနှင့် သက်တမ်းရင့် ကြယ်နီအနည်းငယ် တည်ရှိသည်။
ဘရန်ဒီ
ဘရန်ဒီဆိုသည်မှာ ဝိုင်အရက်ကို ပေါင်းခံရာမှာ ရရှိသော အရက်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ဝိုင်အရက်ကို စပျစ်သီးများကို ကစော်ဖောက်ခြင်းမှ ရရှိနိုင်သည်။ ဘရန်ဒီတွင် အယ်လ်ကိုဟော ၃၅ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၆၀ ရာခိုင်နှုန်း အထိ ပါဝင်လေ့ ရှိပြီး ပုံမှန်အားဖြင့် ညစာစားပြီး သောက်သုံးရန် အဖျော်ယမကာ အဖြစ် သုံးစွဲလေ့ ရှိကြသည်။ ဘရန်ဒီအများစုကို သစ်သားပုံးများ အတွင်း နှစ်ချို့အောင် ထားလေ့ ရှိကြသော်လည်း အများစုမှာမူ အရောင်ဆိုးခြင်းဖြင့် နှစ်ချို့သော အရက်များနှင့် တူအောင် ပြုလုပ်လေ့ ရှိကြသည်။
သောင်ကြီး
သောင်ကြီး
ဗြိတိသျှအင်ပါယာ
ဗြိတိသျှ အင်ပါယာ သည် ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်း(United Kingdom)မှ အုပ်ချုပ်သော သို့မဟုတ် စီမံခန့်ခွဲသော ဒိုမီနီယမ်များ၊ ကိုလိုနီများ၊ အထိန်းသိမ်းခံနိုင်ငံများ၊ အုပ်ချုပ်ပိုင်ခွင့်အောက်တွင် ထားရှိသောနိုင်ငံများနှင့် အခြားနယ်ပယ်များတို့နှင့် ဖွဲ့စည်းထားရှိခဲ့ပြီး ၎င်းတို့သည် ၁၆ ရာစု နှောင်းပိုင်းနှင့် ၁၇ ရာစုအစောပိုင်းတို့တွင် အင်္ဂလန်မှ ထူထောင်ခဲ့သော ပင်လယ်ရပ်ခြား ကိုလိုနီများ၊ အရောင်းအဝယ်ဋ္ဌာနများတို့နှင့်အတူ ပေါ်ပေါက် ခဲ့သည်။ ၎င်းအထွတ်အထိပ်ဖြစ်နေချိန်တွင် သမိုင်းတွင် အကြီးဆုံးသော အင်ပါယာ တစ်ခုဖြစ်ခဲ့ပြီး ရာစုနှစ်တစ်ခုကျော် တိုင်အောင် အထင်ကရဖြစ်သည့် ကမ္ဘာ့အင်အားကြီး နိုင်ငံဖြစ်သည်။ ၁၉၂၂ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိသျှ အင်ပါယာသည် ထိုအချိန်က ကမ္ဘာ့လူဦးရေ၏ လေးပုံတစ်ပုံဖြစ်သောလူဦးရေ ၄၅၈ သန်း ကျော်ခန့် ကို ဩဇာလွှမ်းမိုးခဲ့ပြီး အကြမ်းအားဖြင့် ကမ္ဘာ၏စုစုပေါင်း မြေပြင်ဧရိယာ လေးပုံတစ်ပုံဖြစ်သော ၁၃၀၀၀၀၀၀ စတုရန်းမိုင်ကျော် (၃၃၆၇၀၀၀၀ စတုရန်း ကီလိုမီတာ) ကို ဖုံးလွှမ်းခဲ့သည်။
ရလဒ်တစ်ခုအနေဖြင့် ၎င်း၏ နိုင်ငံရေး၊ ဘာသာ စကား နှင့် ယဉ်ကျေးမှု အမွေအနှစ်များသည် ၎င်းတို့ အုပ်ချုပ်သော နေရာ ဒေသများသို့ ပျံ့နှံ့ခဲ့သည်။ နယ်ချဲ့တို့၏ တန်ခိုးဩဇာ အထွတ်အထိပ် ရောက်နေ ချိန်တွင် " ဗြိတိသျှ အင်ပါယာပေါ်တွင် ဘယ်သောအခါမျှ နေမဝင်ပါ " ဟု ပြော လေ့ရှိခဲ့ကြသည်။ အဘယ့် ကြောင့်ဆိုသော် တစ်ကမ္ဘာလုံးအနှံ့ ၎င်းတို့ ဩဇာ လွှမ်းခြုံထားခြင်းသော မြောက်မြားစွာ သော နယ်ပယ်ဒေသ များအနက်မှ အနည်းဆုံးတစ်ခုပေါ်တွင် နေမင်းကြီးသည် အမြဲတမ်း ထွန်းလင်းတောက် ပနေမည်မှာ သေချာ သောကြောင့်ဖြစ်သည်။
နယ်မြေသစ်ရှာဖွေကြပုံများ
နယ်ပယ်သစ်များကို ရှာဖွေနေသည့် အချိန် ဖြစ်သည့် ၁၅ နှင့် ၁၆ ရာစု အတောအတွင်းတွင်၊ ပေါ်တူဂီ နှင့် စပိန် တို့သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဥရောပမှ စူးစမ်းရှာဖွေခြင်းကို စတင်ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြပြီး ထိုဖြစ်စဉ်တွင် ပင်လယ်ရပ်ခြား အင်ပါယာကြီးများကို ထူထောင်ခဲ့ကြသည်။ ထိုအင်ပါယာများမှ နှင်းအပ်သည့် ကြီးကျယ်သော ကြွယ်ဝချမ်းသာ မှုများအပေါ်တွင် ဝန်တိုမှုဖြစ်ပေါ်ကာ အင်္ဂလန်၊ပြင်သစ် နှင့် နယ်သာလန် တို့သည် အမေရိကနှင့် အာရှတို့တွင် ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ကိုလိုနီများနှင့် ကုန်သွယ်မှုကွန်ရက်များကို စတင်ထူထောင်လာကြသည်။ ၁၇ နှင့် ၁၈ ရာစု များတွင် အစဉ်လိုက်ဖြစ်ပွားသော နယ်သာလန်နှင့် ပြင်သစ် စစ်ပွဲများသည် အင်္ဂလန်အား ( ဗြိတိန်၊ စကော့တ လန်နှင့် ၁၇၀၇ ပေါင်းစည်းခြင်း အက်ဥပဒေ ကို လိုက်နာခြင်းဖြင့်) မြောက်အမေရိကနှင့် အိန္ဒိယတို့တွင် လွှမ်းမိုးမှုရှိသော ကိုလိုနီ တန်ခိုးဩဇာဖြင့် ချန်ရစ်ထားခဲ့သည်။ မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ ၁၇၈၃ ခုနှစ်တွင် မြောက်အမေရိက၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သော လွတ်လပ်ရေး တိုက်ပွဲတစ်ခုအပြီးတွင် ကိုလိုနီနယ်မြေ တစ်ဆယ့်သုံးခုကို လက်လွတ်ဆုံးရှုံးခဲ့ရခြင်းသည် ဗြိတိန်တို့ အတွက် အလွန်တရာ ခံလိုက်ရသောထိုးနှက်ချက်တစ်ရပ် ဖြစ်ခဲ့ပြီး လူဦးရေအထူထပ်ဆုံး ကိုလိုနီနယ်မြေများမှ ခံစားခွင့်ကို ပိတ်ပင်ထားခြင်း ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထိုကဲ့သို့ အနှောင့်အယှက်ရှိသော်လည်း ဗြိတိသျှ တို့၏ အာရုံစိုက်မှုမှာ အာဖရိက၊ အာရှ နှင့် ပစိဖိတ်တို့ ဆီသို့ လျင်မြန်စွာ ပြောင်းသွားခဲ့သည်။
ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်အဆင့်တိုးမြှင့်ခြင်း
၁၈၁၅ ခုနှစ် Napoleonic France (နပိုလီယန် ပြင်သစ်) ကို အနိုင်ရပြီးနောက်တွင် ဗြိတိန်တို့သည် ရာစုနှစ်တစ်ခု လုံးတွင် ပြိုင်ဘက် ကင်းသော ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုကို လက်တွေ့အားဖြင့် အကျိုးခံစားခဲ့ပြီး ၎င်း၏ အင်ပါယာ ဦးပိုင်များကို တစ်ကမ္ဘာလုံး အနှံ့ချဲ့ထွင်တော့သည်။ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်အဆင့်တိုးမြှင့်ခြင်းများကို ၎င်းတို့ လူမျိုး လူဖြူများ အခြေချသည့် ကိုလိုနီ နယ်မြေများ အားပေးအပ်ခဲ့ပြီး ၎င်းတို့အနက်အချို့မှာ ဒိုမီနီယမ်များအဖြစ် ပြန်လည်၍ အဆင့်ခွဲခြားခြင်း ခံရသည်။ ၁၉ ရာစု နှောင်းပိုင်းတွင် ဂျာမနီ နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတို့၏ ကြီးထွားလာမှုသည် ဗြိတိန်၏ စီးပွားရေး ဦးဆောင်မှုကို တစ်စထက်တစ်စ ဆုတ်ယုတ်စေခဲ့သည်။ ဗြိတိန် နှင့် ဂျာမနီ တို့အကြားတွင် နောက်ဆက်တွဲ ဖြစ်ပေါ် သော စစ်ရေးနှင့် စီးပွားရေး တင်းမာမှုများသည် ပထမ ကမ္ဘာစစ် ဖြစ်စေသည့် အဓိက အကြောင်း အရင်းများ ဖြစ်ပြီး ထိုအတောအတွင်းတွင် ဗြိတိန်သည် ၎င်း၏အင်ပါယာ အပေါ်တွင် အလွန်အမင်း မှီခို အား ထားခဲ့သည်။ ထိုတိုက်ပွဲသည် ဗြိတိန်တို့အပေါ်တွင် မြောက်မြားစွာသော ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ပိခြင်းကို ဖြစ်ပေါ် စေပြီး စစ်ပြီးနောက် တွင် အင်ပါယာသည် ၎င်း၏ အကြီးဆုံးသော နယ်မြေအကျယ်အဝန်းကို အောင်မြင် ရရှိခဲ့ သော်လည်း ၎င်းသည် ပြိုင်ဘက်ကင်းသော စက်မှုလုပ်ငန်းဆိုင်ရာ သို့မဟုတ် စစ်ရေးဆိုင်ရာ အင်အားကြီးနိုင်ငံ အဖြစ်တည်ရှိတော့ မည်မဟုတ်ပါ။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ် တွင် အရှေ့တောင်အာရှ ရှိ ဗြိတိသျှ ကိုလိုနီနယ်မြေများ သည်ဂျပန်တို့၏ သိမ်းပိုက်ခြင်းခံရပြီး ဗြိတိသျှ၏ အောင်မြင်မှုရှိနေသေး သော်ငြားလည်း ၎င်းတို့၏ ဂုဏ်သိက္ခာ ကို ပျက်စီးစေ၍ အင်ပါယာ ကျဆုံးခြင်းကို အရှိန်မြှင့်ပေးခဲ့သည်။ စစ်ကြီးပြီးဆုံးပြီး နှစ် နှစ် အတွင်းတွင် ဗြိတိန် သည် ၎င်း၏ လူဦး ရေ အထူထပ်ဆုံးနှင့် တန်ဖိုးအရှိဆုံး ကိုလိုနီဖြစ်သော အိန္ဒိယ ကို လွတ်လပ်ရေး ပေးခဲ့ ရသည်။ ၂၀ ရာစု၏ ကျန်ရှိသည့်အပိုင်းတွင် အင်ပါယာ၏ နယ်မြေပိုင်နက်အများစုသည် ဥရောပအင်အားကြီးနိုင်ငံများ၏ ကြီးမားသော တစ်ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ကိုလိုနီနိုင်ငံကို လွတ်လပ်ရေးပေးရေးလှုပ်ရှားမှု ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း အဖြစ် ဖြင့် လွတ်လပ်ရေးရလာကြပြီး ၁၉၉၇ တွင် ဟောင်ကောင်ကို တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံသို့ ပြန်လည် လွှဲပြောင်း ပေးအပ်ခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။ လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက်တွင် ယခင် ဗြိတိသျှ ကိုလိုနီနိုင်ငံ အများအပြား သည် ဓနသဟာယနိုင်ငံများ၊ လွတ်လပ်သောတိုင်းပြည်များ၏ လွတ်လပ်သည့်အသင်းကြီးသို့ ပူးပေါင်းဝင် ရောက်ခဲ့သည်။ ဓနသဟာယနိုင်ငံ တစ်ဆယ့်ခြောက်နိုင်ငံသည် ၎င်းတို့ တိုင်းပြည်၏ အကြီးအကဲ Queen Elizabeth II (ဘုရင်မ အဲလိဇဘက် II ) အား ဓနသဟာယနိုင်ငံများတွင် ဘုရင်မအုပ်စိုးခြင်း အဖြစ် မျှဝေ ခံယူကြသည်။ နယ်မြေဒေသ ဆယ့်လေးခုသည် ဗြိတိသျှအချုပ်အခြာ အာဏာအောက်တွင် ဗြိတိသျှ ပင်လယ် ရပ်ခြားနယ်မြေဒေသများအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေသည်။
အမွေအနှစ်
ယူနိုက်တက် ကင်းဒမ်း (United Kingdom)သည် ဗြိတိသျှကျွန်းများအပြင်ဘက်ရှိ နယ်မြေဒေသ ၁၄ ခု အပေါ်တွင် အချုပ်အခြာ အာဏာကို ထိန်းသိမ်းထားပြီး ၎င်းတို့အား ၂၀၀၂ ခုနှစ် တွင် ဗြိတိသျှပင်လယ်ရပ်ခြား နယ်မြေဒေသများဟု ပြန်လည်အမည်ပေးခဲ့သည်။ အချို့မှာ ယာယီစစ်ရေးကိစ္စများ သို့မဟုတ် သိပ္ပံပညာရပ်ဆိုင်ရာ အမှုထမ်းများ အတွက်သာဖြစ်ပြီး လူနေထိုင်ခြင်းမရှိပါ၊ ကျန်ရှိသည်များမှာ ကွဲပြားသော အဆင့်များဖြင့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့် ရကြပြီး နိုင်ငံခြားဆက်သွယ်ရေးနှင့် ကာကွယ်ရေးအတွက် ယူနိုက်တက် ကင်းဒမ်းအပေါ်တွင် အားထားနေရ သည်။ မည်သည့်ပင်လယ်ရပ်ခြားနယ်မြေဒေသမဆို ရွေးချယ်စရာနည်းလမ်းအဖြစ်ရှိသော လွတ်လပ်ရေးကို ရရန် ရှေ့ဆက်သွားလိုသော ဆန္ဒရှိပါက ဗြိတိသျှအစိုးရသည် ကူညီရန် လိုလိုလားလားရှိသည်ဟု ကြေညာခဲ့သည်။ မြောက်မြားစွာသော ပင်လယ်ရပ်ခြားနယ်မြေဒေသများအပေါ်တွင် ရှိသော ဗြိတိသျှ၏ အချုပ်အခြာ အာဏာသည် ၎င်းတို့၏ ပထဝီဝင်အနေအထားအရ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများမှ အငြင်းပွားခြင်းခံရသည်- စပိန်မှ ဂျီဘရော်ဒါ ကိုတောင်းဆိုသည်၊ ဖော့(ခ်)လန်ကျွန်းများနှင့် ဂျော်ဂျီယာ တောင်ပိုင်း နှင့် တောင်ဘက်ပိုင်း ကြား ညပ်နေသော ကျွန်းများကို အာဂျင်တီးနားမှ တောင်းဆိုသည်၊ ဗြိတိသျှ အိန္ဒိယ သမုဒ္ဒရာ နယ်မြေဒေသ ကို မာယူတီးယပ်(စ်) နှင့် ဆေးချီးလက်(စ်) မှတောင်းဆိုသည်။ ဗြိတိသျှ အန္တာတိကနယ်မြေကို အာဂျင်တီးနား နှင့် ချီလီ တို့၏ တောင်းဆိုခြင်းများ ထပ်ချင်ထပ်နေနိုင်သော်လည်း မည်သည့်နယ်မြေဒေသ၏ အန္တာတိကကို တောင်း ဆိုခြင်းများကိုမှ နိုင်ငံများစွာတို့သည် အသိအမှတ်မပြုပါ။
ဗြိတိသျှ ပင်လယ်ရပ်ခြား နယ်မြေဒေသများ တစ်ဆယ့်လေးခု
ယခင် ဗြိတိသျှကိုလိုနီအများစုမှာ ဓနသဟာယနိုင်ငံများ၏ အသင်းဝင်နိုင်ငံများဖြစ်ကြပြီး နိုင်ငံရေးနှင့် မပတ် သက်သော၊ တူညီသော အဖွဲ့ဝင်များ၏ သဘောဆန္ဒအလျောက် ပြုသောအစည်းအရုံးတွင် ယူနိုက်တက် ကင်းဒမ်းသည် အခွင့်အရေးရသော အဆင့်အတန်းတွင် မရှိပါ။ ဓနသဟာယ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ တစ်ဆယ့် ငါးနိုင်ငံ သည် ဘုရင်မအုပ်စိုးသောနိုင်ငံများအနေဖြင့် ၎င်းတို့၏ နိုင်ငံအကြီးအကဲကို ယူနိုက်တက် ကင်းဒမ်း နှင့်အတူ ဆက်လက်၍ မျှဝေခံယူသည်။
အင်္ဂလိပ် ပါလီမန်စနစ်သည် ယခင် ကိုလိုနီနိုင်ငံများစွာ၏ အစိုးရများအတွက် ပုံစံအဖြစ် အသုံးချနိုင်ပြီး၊ တရား ဥပဒေ စနစ်များအတွက် အင်္ဂလိပ် ရှေးထုံးတမ်းဥပဒေ ကို အသုံးပြုကြရသည်။ ယူနိုက်တက် ကင်းဒမ်း၏ အဆင့်အမြင့်ဆုံး အယူခံရုံးများတွင် တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်သော ဗြိတိသျှ ဘုရင်၊ဘုရင်မ၏ အကြံပေးအဖွဲ့ တရားရေးဆိုင်ရာ ကော်မတီ သည် ကာရေဘီယန် နှင့် ပစိဖိတ်အတွင်းရှိ ယခင်ကိုလိုနီများစွာ အတွက် အမြင့် ဆုံး အယူခံရုံးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေဆဲဖြစ်သည်။ ဗြိတိသျှ ပရိုတက်စတင့် သာသနာပြုအဖွဲ့များ ကမ္ဘာအနှံ့ ဖြန့်ထွက်ခြင်းသည် စစ်သားများနှင့် အစိုးရအမှုထမ်းများ တိုက်ကြီးများအားလုံးဆီသို့ အင်္ဂလန် ခရစ်ယာန် အသင်း တော် ဘာသာရေး ကို ဖြန့်ပေးခြင်းထက် ကြိုတင်၍ ရှေ့ရောက်နေလေ့ရှိသည်။
ဘုရား ကျောင်းများ၊ မီးရထား ဘူတာရုံများနှင့် အစိုးရအဆောက်အအုံတို့တွင် တွေ့ရသော ဗြိတိသျှ ကိုလိုနီဆိုင်ရာ ဗိသုကာလက်ရာများ သည် တစ်ချိန်က ဗြိတိသျှ အင်ပါယာ၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်ခဲ့သော မြို့များတွင် ဆက်လက် ၍ တည်ရှိနေဆဲဖြစ် သည်။ ဗစ်တိုးရီးယား ဗြိတိန်တွင် ဖွံ့ဖြိုးခဲ့သော ဘောလုံးနှင့်ကစားရသည့် ကစားနည်း များ- ဘောလုံးပွဲ ၊ ခရစ်ကတ်၊ တစ်သင်းလျှင် ဆယ့်သုံးယောက်စီဖြင့် ကစားရသော ကြေးစား အဆင့် ရွတ်ဘီ ဘောလုံး ကစား နည်းစနစ် ၊ တစ်သင်းလျှင် ဆယ့်ငါးယောက်စီဖြင့် ကစားရသော အပျော်တမ်း အဆင့်ရွတ်ဘီ ဘောလုံး ကစား နည်းစနစ် ၊ တင်းနစ်ကစားခြင်း နှင့် ဂေါက်သီး ကစားခြင်း တို့သည် တိုင်းတစ်ပါးသို့ တင်ပို့ခြင်းခံရသည်၊ အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် ၎င်းတို့သည် အင်ပါယာ စနစ် ဖြစ်သော ဗြိတိသျှတို့ ရွေးချယ်ထား သည့် တိုင်းတာခြင်း စနစ် ဖြစ်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဗြိတိသျှတို့၏ အစဉ်အလာ ဖြစ်သော လမ်းမ၏ လက်ဝဲ ဘက်ကပ်၍ မောင်းနှင်ခြင်း လည်းပါဝင်သည်။
ဗြိတိန်၏ ဖွဲ့စည်းပုံ
ဗြိတိသျှတို့ရေးဆွဲခဲ့သော နယ်နိမိတ်များသည် တစ်သားတည်းဖြစ်သော လူမျိုးစုများ သို့မဟုတ် ဘာသာတရား များကို အမြဲတမ်းထင်ဟပ်ခြင်းမရှိခဲ့ပဲ ကက်ရှ်မီးယား၊ ပါလက်စတိုင်း၊ ဆူဒန်၊ နိုင်ဂျီးရီးယား နှင့် သီရိလင်္ကာ တို့တွင် အငြင်းပွားမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။ ဗြိတိသျှအင်ပါယာသည် လူအများအကြီးအကျယ် ရွေ့ပြောင်း ခြင်းအတွက်လည်းတာဝန်ရှိသည်။ ဗြိတိသျှကျွန်းများကို စွန့်ခွာခဲ့ကြသူ သန်းပေါင်းများစွာတို့သည် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု၊ ကနေဒါ၊ ဩစတြေးလျ နှင့် နယူးဇီလန် တို့ကိုထူထောင်ခဲ့ကြပြီး အခြေချနေထိုင်သူ လူဦးရေ အများစုမှာ အဓိကအားဖြင့် ဗြိတိန်နှင့် အိုင်ယာလန် တို့မှ လာကြခြင်းဖြစ်သည်။ တင်းမာမှုများသည် ထိုတိုင်း ပြည်များ၌ အခြေချနေထိုင်သူ လူဖြူများနှင့် ၎င်းတို့၏ လူနည်းစု ဒေသခံတိုင်းရင်းသားတို့အကြားတွင် လည်းကောင်း၊ တောင်အာဖရိကနှင့် ဇင်ဘာဘွေရှိ လူများစုဖြစ်သော ဒေသခံတိုင်းရင်းသားများနှင့် အခြေချနေထိုင်သူ လူနည်းစုတို့ အကြားတွင်လည်းကောင်း ဖြစ်ပွားနေဆဲဖြစ်သည်။ အိုင်ယာလန်တွင် ဗြိတိသျှ တို့အခြေချခြင်း သည် ၎င်း၏ အမှတ်အသားဖြစ်သော ကက်သလစ်နှင့် ပရိုတက်စတင့် လူအစုအဝေးများကို ခွဲခြားခြင်းအား အိုင်ယာလန် မြောက်ပိုင်း၌ ဖြစ်ပေါ်ကျန်ရစ်စေခဲ့သည်။ သန်းပေါင်းများစွာသေသူတို့သည် ဗြိတိသျှ ကိုလိုနီ နယ်မြေများ အတွင်း တစ် နေရာမှ တစ်နေရာဆီသို့ သွားလာကြပြီး များစွာသော အိန္ဒိယလူမျိုးတို့သည် အင်ပါယာ၏ အခြားအစိတ်အပိုင်း များသို့ ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်ကြသည်။ အဓိကအားဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံ တောင်ပိုင်းမှ တရုတ်လူမျိုးများ ရွှေ့ပြောင်းနေ ထိုင်ခြင်းသည် တရုတ်လူမျိုးအများစုပါဝင်သော စင်ကာပူနှင့် တရုတ်လူမျိုးအနည်းစုပါဝင်သော ကာရေဘီယန် ကို ဖြစ်ပေါ်ခြင်းအား ဦးတည်ခဲ့သည်။ ဗြိတိန်၏ ဖွဲ့စည်းပုံ သည် ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ် အပြီးတွင် ၎င်း လွတ်လပ်ရေး ပေးခဲ့သော ကိုလိုနီနယ်မြေများမှ ယူနိုက်တက် ကင်းဒမ်းဆီသို့ ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်ခြင်းများနှင့်အတူ ပြောင်းလဲခြင်းခံခဲ့ရသည်။
ဆိပ်ကြီးရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်
ဆိပ်ကြီးရွာ (Seikgyi)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်၊ မအူပင်ဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၂၀၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မအူပင်ဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၁၇ ဦး၊ မ ၂၆၁၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၀၃၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပဉ္စာကုံးရွာ၊ မြင်းမူမြို့နယ်
ပဉ္စာကုံးရွာ (Pyinsarkone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ စစ်ကိုင်းခရိုင်၊ မြင်းမူမြို့နယ်၊ ပဉ္စာကုံးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၂၁၆ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြင်းမူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လင်းလေအင်းရွာ၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်
လင်းလေအင်းရွာ (Linlayinn)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်၊ ကောင်းဘို့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၀၅၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကောင်းဘို့ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၃၁၇ ဦး၊ မ ၄၂၉၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၆၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရပ်စောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အတွင်းစံရာရွာ၊ တံတားဦးမြို့နယ်
အတွင်းစံရာရွာ (Ahtwinsanyar)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ တံတားဦးမြို့နယ်၊ ဥတည်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၁၇၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဥတည်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၅၈ ဦး၊ မ ၁၅၃၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တံတားဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝါယောင်းငှက်စိမ်း
ဝါယောင်းငှက်စိမ်း (Trochalopteron melanostigma) သည် စာကလေးမျိုးနွယ်ဝင်ငှက်ဖြစ်ပြီး ထိုင်းနိုင်ငံ၊ မြန်မာနိုင်ငံ၊ လာအိုနိုင်ငံ၊ ဘူတန်နိုင်ငံ၊ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၊ ယူနန်ပြည်နယ်တို့တွင် တွေ့ရှိရလေ့ရှိသည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ယင်းငှက်ကို မျိုးဆက်ပျက်သုဉ်းမည့်အန္တရာယ်ရှိသဖြင့် ကာကွယ်ထားသည့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:လာအိုနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ယူနန်ပြည်နယ်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
ရန်ကုန်မြို့ရှိ ခရိုင်နှင့် မြို့နယ်များစာရင်း
ရန်ကုန်မြို့အား ရန်ကုန်မြို့တော် စည်ပင်သာယာရေး ကော်မတီမှ အုပ်ချုပ်မှုကိစ္စရပ်များအား ဆောက်ရွက်ပါသည်။ ရန်ကုန်မြို့တော် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး စီမံကိန်းများကိုလည်း အဆိုပါကော်မတီမှပင် ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်သည်။ ရန်ကုန်မြို့ကို ခရိုင် ၄ ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပြီး ထိုခရိုင်လေးခုအောက်တွင် မြို့နယ် ၃၃ ခု ပါဝင်သည်။ မြို့နယ်တိုင်းတွင် မြို့နယ်အုပ်ချုပ်ရေးမှူးတစ်ယောက်စီရှိပြီး ထိုသူတို့တို့သည် မိမိမြို့နယ်၏ သာယာလှပရေးနှင့် အခြေခံအဆောက်အဦများ တည်ဆောက်ခြင်းကို ဆောင်ရွက်ရသည်။
ရန်ကုန်မြို့သည် အာရှကွန်ယက်အဓိကမြို့ကြီး ၂၁ တွင် အဖွဲ့ဝင်မြို့အဖြစ်ပါဝင်သည်။
ခရေဂန်ရွာ၊ ခရေဂန်
ခရေဂန်ရွာ၊ ခရေဂန်
မြင့်စိုးလေး (ကာတွန်း)
ကာတွန်းပညာကို ကာတွန်းဦးဟိန်စွန်း၊ ကာတွန်းဦးဖေသိန်း၊ ကာတွန်းဦးဘထွေးတို့၏လက်ရာများအား လေ့လာဆည်းပူးခဲ့သည်။ (၁၉၆၅)ခုနှစ်၊ ကြေးမုံသတင်းစာတွင် ကာတွန်းစတင်ရေးဆွဲသည်။ သတင်းစာများ တွင် ကိုယ်ပိုင်ဟန်လိုင်းသစ်ဖြင့် ရေးဆွဲသော နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေး၊ လူမှုရေးကာတွန်းများ အထူးအောင်မြင် ထင်ရှားခဲ့သည်။ (၂၀ဝ၆)ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ(၂၅)ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
သရက်ရွက်
သရက်ရွက်သည် ကျောရိုးရှိ သတ္တဝါ အားလုံးနီးပါးတွင် တွေ့ရတတ်သော ကိုယ်အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်း ဖြစ်ပြီး သွေးနီဥများနှင့် ကိုယ်ခံအားစနစ်တို့နှင့် ပတ်သက်၍ အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်သည်။ လူတို့တွင် သရက်ရွက်သည် ဝမ်းဗိုက်ကို လေးစိတ်စိတ်ပါက အပေါ် ဘယ်ဖက်အခြမ်းတွင် ရှိသည်။ ၎င်းသည် သွေးနီဥအဟောင်းများကို ဖယ်ထုတ်ပေး၍ သံဓာတ်များကို အသစ်တစ်ဖန် ပြန်လည်ထုတ်လုပ်ပေးကာ hemorrhagic ရှော့ခ်ဖြစ်ပါက ရရှိရန် သွေးတို့ကို သီးသန့် ဖယ်ချန်ထားပေးသည်။
ကညင်တန်းရွာ၊ ကညင်တန်း(ခ)အလယ်သံကျော်ကညင်တန်း
ကညင်တန်းရွာ၊ ကညင်တန်း(ခ)အလယ်သံကျော်ကညင်တန်း
ကညင်တန်းကျေးရွာစုထဲမှာ ဒိုးတန်းရွာ နှင့် နှာခေါင်တိုးရွာလေး ဟူ၍ ၂ ရွာလည်းပေါင်းစပ်လျက်ရှိနေသည်။ မောင်တောမြို့နဲ့ ၁၂ မိုင်လောက် အကွာအဝေး မောင်တောတောင်ပိုင်မှာ တည်ရှိနေပါသည်။ လူဦးရေးပေါင်း (၂၅၀၀) ဝန်းကျင်လောက်ရှိ၍ လူနေအိမ်ခြေပေါင်း (၃၀၀) ဝန်းကျင်လောက်ရှိသည်။ အလယ်သံကျော်ရွာနဲ့ အနောက်မြောက်ဘက် ၁ မိုင်လောက် အကွာအဝေးမှာ တည်ရှိလျက်ရှိသည်။
မကသဇာတ်
ဧကကနိပါတ် - ၅။ အတ္ထကာမဝဂ် -၄၄- မကသဇာတ်။ ။ ဖခင်ဦးထပ်၌ ကိုက်နေသော ယင်ကို ဆောက်ပုတ်နှင့် ရိုက်သဖြင့် ဖခင် သေဆုံးအောင် ပြုမိသောသားမိုက် အကြောင်း။
ကြား၊ မြင်သေးမှု လူမိုက်စု
နတ်လူတို့ဆရာဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိပြည်မှ မဂဓတိုင်းသို့ ဒေသစာရီကြွချီတော်မူလတ်သော် ရွာ်ငယ်တစ်ခုသို့ ရောက်တော်မူသတတ်။ ထိုရွာငယ်၌ အသိအလိမ္မာနည်းပါးလျက် အလွန်မိုက်သောသူတို့သာ များပြားကုန်၏။
တစ်နေ့သ၌အလွန်မိုက်သော ရွာသားတို့သည် စည်းဝေးကြကုန်လျက် “အမောင်တို့ ... ငါတို့မှာတော်သွားပြီး အလုပ်ကိစ္စ ဆောင်ရွက်ကြသောအခါ မှက်တွေကိုက်သည့် အတွက် အလုပ်ပျက်သည်၊လက်နက် အပြည့်အစုံ ယူကာ မှတ်တို့ကို ထိုးသတ် ခုတ်ဖြတ်ကြရမည်” ဟု တိုင်ပင်ညီညွတ်ကြပြီးလျှင် လက်နက် အပြည့်အစုံ ဆောင်ယူကြလျက် တောသို့ ဝင်ကြကုန်၏။
မှက်စစ်တိုက်ထွက်ချင်းချင်းနှက်
တောသို့ ရောက်သောအခါမှက်ကိုက်ကုန်သည်ရှိသော် လူမိုက်တို့သည် မှက်တို့ကို ထိုးသတ် ခုတ်ဖြတ်ကြမည်ဟုနှလုံးသွင်းကာ အချင်းချင်းလည်း ထိုးသတ် ခုတ်ဖြတ်ကြကုန်၏။ မိမိတို့ကိုယ်ကိုလည်းမိမိတို့ ထိုးသတ် ခုတ်ဖြတ်ကြကုန်၏။ အနာရ၍ ပင်ပန်းဆင်းရဲလတ်သော် ရွာသို့ ပြန်ကာရွာတွင်း ရွာလယ် တံခါး စသော ထိုထိုအရပ်ဝယ်နာကျင်လျက် အိပ်ကြကုန်၏။
မြတ်စွာဘုရာသည်ရွာတွင်းသို့ ဆွမ်းခံကြွလာသောအခါ အနည်းငယ်သော ပညာရှိ သီတင်းသည်တို့သည် ရွာတံခါး၌မဏ္ဍပ်ဆောက်လုပ်၍ အလှူပေးလျက် တရားတော်ကို နာကြကုန်၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည်သီတင်းသည်တို့အား “အချင်း သီတင်းသည်တို့ .... ဤရွာမှာ လူနာတွေ များလှချည်လား” ဟုမေးတော်မူလျှင် သီတင်းသည်များက “ အရှင်ဘုရား ... ဤရွာမှာ လူမိုက် အလွန်များပါသည်၊၎င်းတို့မှာ မှက်တို့နှင့် စစ်တိုက်မည်ဟု တော်သို့ သွား၍ အချင်းချင်း လည်းကောင်း၊မိမိကိုယ်ကို လည်းကောင်း ထိုးခုတ် သတ်ဖြတ်ကြသဖြင့် ရောဂါရလျက် လူနာတွေ များပါသည်”ဟု လျှောက်ထားကြကုန်၏။
ထိုအခါမြတ်စွာဘုရားသည် “သီတင်းသည်တို့ ... မှက်ကို ပုတ်ခတ်သော လူမိုက်မှာ ယခုမှသာ ရှိသည်မဟုတ်၊ ရှေးကလ်း ရှိဖူးပြီ” ဟု မိန့်တော်မူကာ အောက်ပါ အတိတ်ဇာတ်ကိုဆောင်တော်မူသတည်း။
အတိတ်ဝတ္ထု
လွန်လေပြီးသောအခါဗာရာဏသီပြည်ဝယ် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည် ရှိသော် ဘုရားအလောင်းသည်ကုန်သွယ်ခြင်းဖြင့် အသက်မွေးလေ၏။
ထိုအခါ ကာသိတိုင်းပစ္စန္တရာဇ် ရွာငယ်တစ်ခုဝယ် လက်သမား များစွာတို့သည် နေထိုက်ကြကုန်၏။ဘုရားအလောင်းကုန်သည်လည်း ထိုရွာသို့ ကုန်သွယ်သွားရင်း ရောက်လျက်ရှိ၏။