cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ပူရဏ်ကျမ်း
ပူရဏ်ကျမ်း သို့မဟုတ် ပူရဏ (पुराण ) သည် ရှေးစာဟောင်းတို့ကို ဆိုခြင်းတည်း။ အထူးအားဖြင့် ဒဏ္ဍာရီများ၊ ထုံးဟောင်းပုံဟောင်းများကို ဖော်ပြထားသော စာမျိုးကို ခေါ်သည်။ အိန္ဒိယ၌ ပူရဏ်ကျမ်းတို့ကို သင်္သကရိုက်၊ တမီးဘာသာစကားများဖြင့် ရေးထားလေ့ရှိပြီး မြန်မာတွင်မူ သင်္သကရိုက်ဖြင့်သာ အတွေ့များ၏။
ပူရဏ်စာပေသည် အကြောင်းစုံပေါင်းခြုံသည့်စာမျိုး ဖြစ်သည်။ စာတစောင်တွင်ပင် စကြဝဠာဖြစ်ပုံပျက်ပုံ၊ နေလနက္ခတ်တို့ တည်လာပုံ၊ နတ်များ နဂါးများမှသည် ဘုရင်တို့အကြောင်း၊ စာပေအကြောင်း၊ ဆေးပညာ၊ ဟာသ၊ အချစ်ဇာတ်လမ်းတို့ပင် ရောနေတတ်၏။ စာအုပ်လာအကြောင်းအရာသည်လည်း မငြိမ်။ ကျမ်းတစောင်ကို ကူးပြီးပါက ဖြည့်စွက်ပယ်နှုတ်သည်များ ရှိ၏။ ဟိန္ဒူ မဟာပူရဏကို ခရစ်သျှနဝိရာဇရေးသည် ဆိုသော်လည်း ကြားရာစုနှစ်များအတွင်း အခြားသူတို့ ဖြည့်ခြင်းနှုတ်ခြင်းလုပ်ခဲ့ကြောင်း ပညာရှင်အများက ယုံကြည်ကြသည်။ ထူးသည်မှာ (ဂျိန်း) ဇိနပူရဏအများစုတွင် စာရေးသူရော ရေးသည့်နှစ်ပါ ထည့်သွင်းဖော်ပြထားတတ်သည်။
ခါးလယ်ရွာ၊ လဟယ်မြို့နယ်
ခါးလယ်ရွာ (Kharlel)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ လဟယ်မြို့နယ်၊ ကုန်းခါးလယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၈၄၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လဟယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြင်းခြံမြို့နယ်
မြင်းခြံမြို့နယ် သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မြင်းခြံခရိုင် တွင်ပါဝင်သည့် မြို့နယ်ဖြစ်သည်။ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ မြင်းခြံမြို့ ဖြစ်သည်။
သမိုင်း​ကြောင်း
သက္ကရာဇ် (၁၁၀၅)တွင် မြင်းခြံမြို့ကို ​ရေ​လေးရွာဟု​ခေါ်တွင်ခဲ့သည်။ အင်းဝဆင်ဖြူရှင်မင်းလက်ထက်တွင် တရုတ်နှင့် စစ်ဖြစ်ရာမှ မြင်းများကျန်ခဲ့သဖြင့် မြင်းကျန်ဟု​ခေါ်တွင်​စေခဲ့သည်။ အချိန်ကာလကြာမြင့်လာရာမှ မြင်းခြံဟု ​ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။ မြင်းခြံမြို့နယ်သည် ၁၉၀၇ခုနှစ်တွင် စတင်တည်ရှိလာခဲ့သည်။
ပထဝီဝင်အ​နေအထား
မြောက်လတ္တီတွဒ် ၂၁ဒီဂရီ ၂၀မိနစ်နှင့် ၂၁ဒီဂရီ ၄၆မိနစ် အကြား၊ အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၅ဒီဂရီ ၁၅မိနစ်နှင့် ၉၅ဒီဂရီ ၃၇မိနစ်အကြားတွင် တည်ရှိသည်။ အရှေ့မှ အနောက်သို့ မိုင်၁၅.၆၊ တောင်မှမြောက်သို့ ၂၄မိုင်ရှိပြီး ၃၇၄.၂၈၇စတုရန်းမိုင် ကျယ်ဝန်းသည်။
နယ်နိမိတ်
မြင်းခြံမြို့နယ်၏ အ​ရှေ့ဘက်တွင် နွားထိုးကြီးမြို့နယ်၊​တောင်ဘက်တွင် ​တောင်သာမြို့နယ်၊အ​နောက်ဘက်တွင် မ​ကွေးတိုင်းရှိ ​ရေစကြိုမြို့နယ်နှင့် စစ်ကိုင်းတိုင်းရှိ ​မြောင်မြို့နယ်၊ ​မြောက်ဘက်တွင် ငါန်းဇွန်းမြို့နယ်များ တည်ရှိသည်။
​​မြေမျက်နှာသွင်ပြင်
​ပင်လယ်​ရေမျက်နှာပြင်အထက် ​ပေ၂၀၀မှ ၁၅၅၄​ပေအထက်တွင် တည်ရှိသည်။ ကုန်း​မြေမြင့်နည်းပါးပြီး အများအားဖြင့် ​မြေပြန့်ဖြစ်သည်။ဧရာဝတီမြစ်သည် ​မြောက်မှ​တောင်သို့ စီးဆင်းသည်။ မြို့နယ်အတွင်းရှိ ​ချောင်းများမှာ အ​ရှေ့မှ အ​နောက်သို့ စီးဆင်းလျက်ရှိသည်။
လူဦး​ရေ
မြင်းခြံမြို့နယ်တွင်နေထိုင်ကြသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများတွင် ဗမာလူမျိုးများ အများဆုံးနေထိုင်ကြသည်။ ထို့နောက် ရခိုင်၊ရှမ်း၊ချင်း၊ကရင်၊မွန်နှင့် ကချင်လူမျိုးများ အစဉ်လိုက်များပြားစွာနေကြသည်။ ကိုးကွယ်မှုအနေဖြင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကို အများဆုံး ကိုးကွယ်ကာ အစ္စလာမ်၊ခရစ်ယာန်၊ဟိန္ဒူကိုးကွယ်သူဦးရေမှာ အစဉ်လိုက်များပြားသည်။ မြို့နယ်ဦးရေ၏ ၀.၀၃၂%မှာ အခြားသော နိုင်ငံခြားလူမျိုးနွယ်ဝင်များဖြစ်သည့် တရုတ်၊အိန္ဒိယ၊နှင့် အခြားစသည့်လူမျိုးများဖြစ်သည်။
စီးပွား​ရေး
မြင်းခြံမြို့နယ်သည် မန္တ​လေးတိုင်းအတွင်းရှိ စီးပွား​ရေးအချက်အချာကျ​သော မြို့နယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ မြို့နယ်နေလူထုသည် စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းနှင့် ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းကို အဓိကထားလုပ်ကိုင်ကြသည်။ မြို့နယ်၏ အဓိကထွက်ကုန်မှာ ဆေးရွက်ကြီး၊ပဲမျိုးစုံ၊ ကြက်သွန်နှင့် ဆီထွက်သီးနှံများဖြစ်ကာ မြန်မာပြည်​အောက်ပိုင်းသို့ အများဆုံးတင်ပို့​ရောင်းချသည်။ မြို့နယ်အတွင်း မြင်းခြံစက်မှုဇုန်တည်ရှိကာ နိုင်ငံပိုင် သံမဏိစက်ရုံနှင့် ​ဆေးဆိုးပန်းရိုက်စက်ရုံများ၊ ပုဂ္ဂလိက အလုပ်ရုံ ၆၀၊ အိမ်တွင်းစက်မှုလက်မှုလုပ်ငန်း ၂၁၇ခုရှိသည်။
ပို့​ဆောင်ဆက်သွယ်​ရေး
မြင်းခြံမြို့မှ ရန်ကုန်၊မန္တ​လေး၊​တောင်ကြီး၊​မ​ကွေး၊မုံရွာ၊လွိုင်​ကော်၊မိတ္ထီလာ၊​ကျောက်ပန်း​တောင်း၊ချောက်၊​ပခုက္ကူ၊ရေစကြို၊​တောင်ငူနှင့် မူဆယ်မြို့များသို့ ခရီးသည်တင်ကားများရှိသည်။ မြင်းခြံမှ ​တောင်သာ၊နွားထိုးကြီး၊ မြို့သာနှင့် ​ညောင်ဦးသို့ ကားလမ်းရှိသည်။
အထက
အထက်တန်းကျောင်း ၁၀ကျောင်းရှိသည်။
အမက
. အမက   ကုလ
မူလတန်း၊မူလွန်၊အလယ်တန်း(ခွဲ) ၁၇၄ကျောင်းရှိသည်။
ဂါရာပြင်ရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ဂါရာပြင်ရွာ(Garrarpyin)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဂါရာပြင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၆၃၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဂါရာပြင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၇၈ ဦး၊ မ ၄၉၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၇၃ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟင်းအိုးချောင်းရွာ၊ ဟင်းအိုးချောင်း
ဟင်းအိုးချောင်းရွာ၊ ဟင်းအိုးချောင်း
ဂျောင်စုရွာ၊ ရေလိမ်
ဂျောင်စုရွာ၊ ရေလိမ်
မြို့တောင်အရှေ့ရွာ၊ မြို့တောင်ကြီး
မြို့တောင်အရှေ့ရွာ၊ မြို့တောင်ကြီး
ဇူလိုင် ၂၀၀၇
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဇူလိုင် ကဏ္ဍ:၂၀၀၇
ညောင်ပင်တန်းရွာ၊ အဖေါင်ကြီး
ညောင်ပင်တန်းရွာ၊ အဖေါင်ကြီး
ထင်းရှူးတောင်ရွာသစ်ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ထင်းရှူးတောင်ရွာသစ်ရွာ (Htinshutaungywarthit)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ မွှေးပြင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၇၁၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မွှေးပြင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၁၈ ဦး၊ မ ၁၆၆၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၅၈၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မကြီးတုံရွာ၊ ဝက်လက်မြို့နယ်
မကြီးတုံရွာ (Magyiton)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ဝက်လက်မြို့နယ်၊ မကြီးတုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၆၂၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝက်လက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆင်ဖြူကုန်းရွာ၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်
ဆင်ဖြူကုန်းရွာ (Sinhpyukone)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်၊ ကြက်စိန့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၇၂၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကြက်စိန့်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၁၇ ဦး၊ မ ၅၅၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၇၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နိုင်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံ
နိုင်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံကို နိုင်ဂျီးရီးယား သမ္မတနိုင်ငံဟု တရားဝင် ခေါ်ဝေါ်ကြပြီး ပြည်နယ် ၃၆ ခုနှင့် ဖက်ဒရယ် နယ်မြေ တစ်ခုဖြစ်သော အဘူဂျာတို့ ပါဝင်သည်။ အနောက်အာဖရိကတွင် တည်ရှိပြီး အနောက်ဘက်တွင် ဘီနင်နိုင်ငံ၊ အရှေ့ဘက်တွင် ချဒ်နိုင်ငံ နှင့် ကင်မရွန်းနိုင်ငံ၊ မြောက်ဘက်တွင် နိုင်ဂျာနိုင်ငံတို့ ပါဝင်သည်။ တောင်ဘက်ရှိ ကမ်းရိုးတန်းမှာ အတ္တလန္တိတ် သမုဒ္ဒရာရှိ ဂီနီပင်လယ်ကွေ့တွင် တည်ရှိသည်။ နိုင်ဂျီးရီးယားတွင် လူဦးရေ အများဆုံးနှင့် ဩဇာအရှိဆုံး လူမျိုးစုများမှာ ဟောဆာ၊ အစ်ဂဘို နှင့် ယောရူဘာ တို့ဖြစ်ကြသည်။ ဘာသာရေးအားဖြင့် နိုင်ဂျီးရီးယားတွင် မွတ်စလင် တစ်ဝက် နှင့် ခရစ်ယာန် တစ်ဝက်ရှိပြီး အနည်းငယ်မျှသာ ရိုးရာ ယုံကြည်မှုကို ကိုးကွယ်ကြသည်။
စိုက်ပန်းအစုရွာ၊ ကြပ်ကလေး
စိုက်ပန်းအစုရွာ၊ ကြပ်ကလေး
​ရေငံရွာ၊ ဟင်းအိုးချောင်း
ရေငံရွာ၊ ဟင်းအိုးချောင်း
မင်းလှကိုင်းရွာ
မင်းလှကိုင်းရွာ
အဖေါင်ကြီးရွာ၊ အဖေါင်ကြီး
အဖေါင်ကြီးရွာ၊ အဖေါင်ကြီး
ကြာကွင်းရွာ၊ ရေလိမ်
ကြာကွင်းရွာ၊ ရေလိမ်
တိရစ္ဆာနမနုဿနိရယာဒိသုတ်
-၁၉၊ ၂၀၊ ၂၁-(၃)သုတ်။
တိရစ္ဆာန်ဘဝမှ စုတေ၍ လူ့ပြည်၌ဖြစ်သောသူတို့သည် ငါဘုရား၏ လက် သည်းပေါ်ရှိ မြေမှုံ့ပမာ လွန်စွာနည်းပါးလှကုန်၏။ တိရစ္ဆာန်ဘဝမှ စုတေ၍ ငရဲဘုံ၌ ဖြစ်သောသူ ပြိတ္တာဘုံတို့၌ဖြစ်သောသူတို့သည် မြေကြီးပေါ်၌ရှိသော မြေကြီးထုပမာ များပြားလှကုန်၏ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ပခုက္ကူဆရာတော်
ပခုက္ကူ ဆရာတော်သည် မြင်းခြံခရိုင် ပုပ္ပါးတောင်အနီး တောင်ဆင်းနယ်၊ ခွေးပြုတ်ရွာ၌ ဦးပြော့ ဒေါ်မင်းဂုဏ်တို့မှ သက္ကရာဇ် ၁၂၄ဝ ပြည့်နှစ်၊ ကဆုန်လဆန်း ၂ ရက် ကြာ သပတေးနေ့တွင် ဖွားမြင်သည်။ ငယ်မည် ဦးပေါ်ဉာာဏ်ဖြစ် သည်။ ၁၄ နှစ်သားအရွယ်တွင် နဂါးရစ်ဆရာတော် ဦးဉာဏ ထံ၌ ရှင်သာမဏေ ဖြစ်သည်။ သာမဏေဘွဲ့ ရှင်မေဓာဖြစ် သည်။ ထို့နောက် ငန်းမြာကြီးရွာ ဆရာတော်အရှင်မေဓာထံ စာပေ သင်ကြားရာ ဆရာတော်၏ဘွဲ့နှင့် တူနေသဖြင့် ရှင်ပညာဟု ဘွဲ့အမည်ပြောင်း၏။ ၁၆ နှစ်သားအရွယ်တွင် ပခုက္ကူမြို့ ရေစကြိုဆရာတော်ကြီးထံရောက်၍၊ အသက် ၂ဝ ပြည့်သောအခါ ၁၂၅၉ ခုနှစ်၊ တစ်ပေါင်း လပြည့်ကျော် ၅ ရက်နေ့၌ နဂါးရစ်ဆရာတော်ကို ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍ ရဟန်းအဖြစ် ရောက်သည်။ ရဟန်းဘွဲ့ ဦးပညာဖြစ်သည်။ ပခုက္ကူမြို့၊ ရေစ ကြိုဆရာတော်ကြီးထံ၌ စာပေသင်ကြား၍ ရဟန်းဝါ ၄ ဝါရ သောအခါ စာချပုဂ္ဂိုလ် မြေ|ာက်ခြင်းကို ခံရသည်။ ၇ ဝါရသော အခါ မန္တလေးမြို့သို့ကြွရောက်၍ ခင်မကန်တိုက်၊ ရွှေရေးဆောင် တိုက်တို့၌ နည်းနာခံယူပြီး ၁၂၇၆ ခု၊ သိတင်းကျွတ်လပြည့် ကျော် ၂ ရက်နေ့တွင် ရေစကြို ဆရာတော်ကြီး ပျံလွန်တော်မူ သဖြင့် ပခုက္ကူသို့ပြန်ကြွ၍၊ မဟာဝိသုတာရာမ စာသင်တိုက် ကြီးကို ဦးစီးအုပ်ချုပ်လျက် စာပေပို့ချတော်မူသည်။ ထိုအခါမှ စ၍ ပခုက္ကူဆရာတော် ဦးပညာဟု ကျော်စောထင်ရှားလျက် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဆရာတော်ဦးပညာထံ နည်းမခံဘူးသော စာချပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍ မရှိသလောက်ပင် ဖြစ်သည်။ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘွဲ့တံဆိပ် ဆက်ကပ်ခံရသည်။ သက်တော် ၆၉ နှစ်၊ ဝါတော် ၅ဝ၊ သက္ကရာဇ် ၁၃ဝ၈ ခုနှစ်၊ တော်သလင်းလပြည့်ကျော် ၆ ရက်နေ့တွင် ပျံလွန်တော်မူသည်။ ပြုစုသော ကျမ်းများမှာ၊ (၁) ဋီကာကျော် နိဿယ၊ (၂) မင်္ဂလတ္ထ ဒီပနီတို့ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:၁၉၄၆ ကွယ်လွန်သူများ
ကန့်ကူတောင်ရွာ၊ မြို့တောင်ကြီး
ကန့်ကူတောင်ရွာ၊ မြို့တောင်ကြီး
ဇူလိုင် ၂၀၀၈
ကိုးကား
[
ကဏ္ဍ:ဇူလိုင် ကဏ္ဍ:၂၀၀၈
မဲဇလီချောင်းရွာ၊ ရေလိမ်
မဲဇလီချောင်းရွာ၊ ရေလိမ်
ဒပြုချောင်းရွာ
ဒပြုချောင်းရွာ
အိုင်ရှည်ရွာ၊ ရေချို
အိုင်ရှည်ရွာ (Aingshey)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်၊ ရေချိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၁၃၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရေချိုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၁၅၆ ဦး၊ မ ၆၃၆၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၅၁၈ ဦးနေထိုင်သည်။ ၎င်းရွာသည် မြစ်ခြေမြို့ပေါ်ရှိ ရပ်ကွက်များ ဖြစ်သွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပခုက္ကူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကြက်ဖသောင်ရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ကြက်ဖသောင်ရွာ(Kyethpathaung)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဂါရာပြင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၆၄၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဂါရာပြင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၇၈ ဦး၊ မ ၄၉၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၇၃ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကြာဂရက်ရွာ၊ အဖေါင်ကြီး
ကြာဂရက်ရွာ၊ အဖေါင်ကြီး
သရက်ချောင်းရွာ၊ ဟင်းအိုးချောင်း
သရက်ချောင်းရွာ၊ ဟင်းအိုးချောင်း
အေးကုန်းရွာ၊ ဝက်လက်မြို့နယ်
အေးကုန်းရွာ (Ayekone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ဝက်လက်မြို့နယ်၊ မောက်ကြိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၇၆၉ ဖြစ်သည်။
မန်ဟိုင်းရွာ၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်
မန်ဟိုင်းရွာ (Manhai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုးမိတ်ခရိုင်၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်၊ ကြူဆာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၇၆၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကြူဆာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉ ဦး၊ မ ၁၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၄ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးမိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နိရယဒေဝနိရယာဒိသုတ်
သောဠသမသတ္တရသမ, အဋ္ဌာရသမသုတ်။
ပြန်ခါးလယ်ရွာ၊ လဟယ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လဟယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နိရယဒေဝနိရယာဒိသုတ်
ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ငါဘုရား၏ လက်သည်းခွံပေါ်၌ တည်ရှိသော မြေမှုံ့အနည်းငယ်ကဲ့သို့
(၁) ငရဲမှစုတေ၍ နတ်ပြည်၌ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်
(၃) ငရဲဘဝမှစုတေ၍ ပြိတ္တာဘုံ၌ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ် နည်းလှကုန်၏။ ငရဲဘဝမှစုတေ၍ ငရဲဘဝ၌ ပြန်ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်သာ မြေကြီးပေါ်၌တည်ရှိသော မြေမှုံ့တို့ပမာ အလွန်များလှကုန်၏-ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
နောင်းကုန်ရွာ၊ မိုးမောက်မြို့နယ်
နောင်းကုန်ရွာ(Nawngkon)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်ခရိုင်၊ မိုးမောက်မြို့နယ်၊ နောင်းကုန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၀၇၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နောင်းကုန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၉၁ ဦး၊ မ ၇၀၆ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၃၉၇ ဦး နေထိုင်သည်။
လိပ်
လိပ်များသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်သန်းပေါင်း ၂၀၀ ခန့် က ဒိုင်နိုဆောသတ္တဝါ (Dinosaurs) များ မပေါ်ပေါက်ခင် နှစ် သန်းပေါင်း ၃၉၅ မှ ၂၂၅ ပလီအို ဇိုအစ် (Paleozoic Era) ခေတ်အတွင်းရှိ ပါမီယမ် (Permian Period) ကာလ၊ လွန်ခဲ့သော နှစ် သန်းပေါင်း ၂၉၀ ခန့်က ကမ္ဘာမြေပေါ်သို့ ပထမဦးဆုံး အောင်မြင်စွာ လုံးလုံးလျားလျား ခြေချနိုင်ခဲ့သည့် ရှေးကျသော တွားသွားသတ္တဝါများ (Primitive Reptiles)မှတစ်ဆင့် ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်အရ တိုးတက်ပြောင်းလဲလာပြီး လွန်ခဲ့သောနှစ်သန်းပေါင်း ၂၆၀ ခန့်က ကမ္ဘာမြေပေါ်တွင် ယနေ့ထက်တိုင် နှစ်ပေါင်းရှည်ကြာစွာ ရှင်သန်ပေါက်ပွားနေထိုင်လာခဲ့ကြသည့် တွားသွားသတ္တဝါများဖြစ်ကြသည်။ ဒိုင်နိုဆောများ ကမ္ဘာမြေပေါ်မှ ပျောက်ကွယ်သွားခဲ့သော်လည်း လိပ်များသည် ယနေ့ထက်တိုင် ကမ္ဘာမြေပေါ်တွင် ရှင်သန်နေထိုင်နေရသည့် အကြောင်းရင်းမှာ ယင်းတို့၏ ထူးခြားသော ခန္ဓာကိုယ် သွင်ပြင်လက္ခဏာများ နှင့် လျှို့ဝှက်စွာနေထိုင်တတ်သည့် အပြုအမူ၊ အလေ့အထများကြောင့် ဖြစ်နိုင်ကြောင်း သိပ္ပံပညာရှင်များက ထင်မြင်ယူဆကြသည်။
သဏ္ဌာန်
လိပ်များမှာ ထုံထိုင်းသော သတ္တဝါများဖြစ်သည်ဟု ထင်မှတ်ရသော်လည်း မျက်စိ၊ နား အလွန်အကင်းပါးသော သတ္တဝါများဖြစ်သည်။ ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခုလုံး မာကျောသော အရိုးခွံဖြင့် ဖုံးအုပ်နေသဖြင့် ပုံပန်းသဏ္ဌာန်ရော အနေအထိုင် အသွားအလာပါ ထူးဆန်းသော သတ္တဝါ မျိုးဖြစ်သည်။ အချို့သည် ကုန်းပေါ်၌နေကြ၍ အချို့သည် ရေထဲ၌သာ နေကြသည်။ လိပ်တစ်ကောင်လုံးသည် မာကျော၍ ဦးချိုကဲ့သို့ထူသော အရိုးခွံဖြင့် ဖုံးအုပ်လျက်ရှိသည်။ ထိုအရိုးခွံကြီးသည် သံချပ်ကာကားသဖွယ် ရန်သူ့ ဘေးမှ ကာကွယ်ပေးသည်။ အခွံမှာ တိရစ္ဆာန်၏ ဦးချိုသဖွယ်မာကျော၍ အတွင်းမှအသားနှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိနေရကား အကောင်သည် အခွံတွင်းမှ သက်သက်ထွက်၍ မလာနိုင်ချေ။ လိပ်၏ကျောရိုးမှာ အိမ်၏ဝန်ကို ထမ်းထားသော ခေါင်မကြီးကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ နံရိုးများမှာ ထုတ်လျောက် ဒိုင်းမြားများကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ အပေါ်ခွံနှင့်ကပ်နေသည့် အရိုးချပ်များမှာ အိမ် မိုးကိုခံထားသည့် မြားတန်းများသဖွယ်လည်းကောင်းရှိရာ အိမ်ကိုမပျက်စေဘဲ အမိုးကို သက်သက်ခွာထုတ်၍ မရသကဲ့သို့ပင်ရှိသည်။ လိပ်၏အောက်ပိုင်း၌ အခွံသည် ရင်ပတ်ရိုးနှင့် ပူးတွဲဆက်စပ် လျက်ရှိ၏။ ကုန်းလိပ်များ၌ အပေါ်ခွံနှင့် အောက်ခွံဆက်စပ်ရာတွင် ရှေ့ နောက်အပေါက်နှစ်ပေါက်ရှိရာ ရှေ့အပေါက်မှာ ဦးခေါင်းနှင့် လက်များဝင်ရန်ဖြစ်၍ နောက်အပေါက်မှာ အမြီးနှင့် ခြေထောက်ဝင်ရန်ဖြစ်သည်။ လိပ်သည် အခွံတွင်းသို့ ဦးခေါင်း၊ အမြီးနှင့် ခြေလက်တို့သွင်းမိ သောအခါ သံချပ်ကာကားအတွင်းသို့ ရောက်နေသူသည် ရန်သူကို အမှု မထားသကဲ့သို့ပင် ရှိချေသည်။ ဦးခေါင်းနှင့် ခြေလက်များ၌လည်း ဦးချိုနှင့် တူသည့် အလွန်မာကျောသော အကြေးများဖြင့် ဖုံးအုပ်နေပြီးလျှင် ကျား လက်သည်း၊ စွန်လက်သည်းများကဲ့သို့ သန်မာသော လက်သည်းများလည်း ရှိလေသည်။ အခွံမှာ အမျိုးကိုလိုက်၍ ပုံအမျိုးမျိုး၊ အကွက်အမျိုးမျိုးရှိပြီးလျှင် များသောအားဖြင့် ခုံးဝိုင်းခြမ်းသဏ္ဌာန်ရှိ၏။ အရောင်မှာ ညိုမွဲသောအရောင် ဖြစ်သည်။ ကုန်းလိပ်သည် ယင်း၏ဦးခေါင်းကို လုံးဝလိပ်ခွံအတွင်း သွင်းယူနိုင်သော်လည်း ပင်လယ်လိပ်ကမူ ယင်း၏ဦးခေါင်းကို တစ်စိတ်တစ်ဒေသသာ သွင်းယူနိုင်လေသည်။
မျိုးရင်း
လိပ်သည် မြေပေါ်တွင် တွားသွားကောင် မျိုးစဉ်တွင်ပါဝင်၍ မြွေ၊ အိမ်မြှောင် အစရှိသော တွားသွားတိရစ္ဆာန်တို့နှင့် မျိုးစဉ်တစ်ခုတည်းဖြစ်၏။ ကုန်းလိပ်၊ ပင်လယ်လိပ်ဟူ၍ မျိုးစဉ်နှစ်ခု ခွဲခြားထားသည့်အနက်၊ ကုန်းမြေပြင်နှင့် ရေချိုများတွင်တွေ့ရသည့် လိပ်မျိုးများကို ကုန်းလိပ်ဟု အမည်ပေးထားပြီးလျှင်၊ ပင်လယ်၌တွေ့ရသော လိပ်မျိုးများကို ပင်လယ်လိပ် ဟု အမည်ပေးထားသည်။ ထိုရေချိုလိပ်မျိုးမှာ ကုန်းတွင်ပျော်မွေ့ကြ၍ ကုန်းလိပ်ပင် ဆိုရ လင့်ကစား နွံအိုင်များ၊ ပွက်များ၊ ရေစပ်စပ်ရှိသော နေရာများတွင် မည် သည့်အခါမျှမတွေ့ရချေ။ သူတို့၏ နောက်ခြေများ၌ ရေကူးနိုင်ရန် ဘဲခြေထောက်မှာကဲ့သို့ ခြေချောင်းအကြားတွင် ဆက်စပ်နေသည့် အရေပြားမျိုးရှိသည်။ ကုန်းလိပ်နှင့်ပင်လယ်လပ်တို့သည် ကိလိုနီယာမျိုးစဉ်တွင် ပါဝင်လေသည်။ အချို့ပါရဂူများကမူ ကုန်းလိပ်ကို တက်စတူဒီနေတာမျိုးစဉ်၊ ပင်လယ်လိပ်ကို ကဲလိုနီဒ မျိုးစဉ်တို့တွင် ပါဝင်သည်ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။ ကုန်းလိပ်သည် ယင်း၏ဦးခေါင်းကို လုံးဝလိပ်ခွံအတွင်း သွင်းယူနိုင်သော်လည်း ပင်လယ်လိပ်ကမူ ယင်း၏ဦးခေါင်းကို တစ်စိတ်တစ်ဒေသသာ သွင်းယူနိုင်လေသည်။
သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်တွင် ပင်လယ်လိပ်များ၏ အရေးပါမှု
ပင်လယ်လိပ်များသည် ၎င်းတို့နေထိုင်ကျက်စားရာ ဒေသများတွင် ပေါက်ရောက်လျက်ရှိသော ပင်လယ်မြက်၊ ရေညှိ၊ ရေမှော်များကို စားသုံး၍ ၎င်းတို့၏ စွန့်ပစ်အညစ်အကြေးများမှ ဩဇာဓာတ်များဖြစ်ပေါ်ကာ ငါး၊ ပုစွန် အစရှိသည့် ရေနေသက်ရှိ သတ္တဝါမျိုးစိပ်များစွာတို့သည် ထိုဩဇာဓာတ်များကို စားသုံးခြင်းဖြင့် ပေါက်ပွားရှင်သန်ရန် ပင်လယ်လိပ်များမှ ဖန်တီးပေးသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။ ပင်လယ်လိပ်များသည် ပင်လယ်ပြင် ဂေဟစနစ် (Marine Ecosystem) တွင် ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲ (Biodiversity) တစ်ခုအဖြစ်ပါဝင်သည့်အလျှောက် အစာကွင်းဆက် (Food Chain)နှင့် အစာကွန်ယက် (Food Web)တွင်လည်း အဓိကကျသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်လျက်ရှိသည်။ ပင်လယ်လိပ်များသည် ပင်လယ်ရေထုကို အဆိပ်အတောက်ဖြစ်စေသည့် ပင်လယ်ဒီရေနီ (Red Tide)ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သော မျှောလှေးများဖြစ်သည့် Dinoflagellates နှင့် Diatoms များကို စားသုံးသည့် မျိုးစိပ်များဖြစ်သည့်အပြင် ပင်လယ်ပြင်ဂေဟစနစ် (Marine Ecosystem) ဆက်စပ်မှုတွင် အရေးပါအရာရောက်သည့် သတ္တဝါဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပင်လယ်၌ နေထိုင်ကျက်စားသော အခြားရေနေသတ္တဝါမျိုးစိပ်များ အသက်ရှင်သန်ကြီးထွားမျိုးပွားရေးအတွက် အရေးပါသော သတ္တဝါပင်ဖြစ်သည်။
ကုန်းလိပ် နှင့် ရေလိပ်
thumb|အာဖရိက ကုန်းလိပ် thumb| ရေလိပ်ခွံမာ လိပ် thumb|အစိမ်းရောင် ပင်လယ်လိပ် လိပ်များကို ယင်းတို့၏နေ ထိုင်ကျက်စားရာ နေရာ၊ အလေ့အထနှင့် ထူးခြားသော ဝိသေသသွင်ပြင်လက္ခဏာများကို ကြည့်၍ ကုန်းမြေပေါ်တွင် ကျက်စားနေထိုင်သည့် လိပ်များကို ကုန်းလိပ်(Tortoise)ဟု ခေါ်ကြပြီး ရေတွင်ကျက်စားနေထိုင်သော လိပ်များကို ရေလိပ် (Turtle) ဟုခေါ်ဆိုကြသည်။ လိပ်များ၏ ကျောခွံကိုကြည့်၍ ခွံပျော့ လိပ်နှင့် ခွံမာလိပ်ဟူ၍ ထပ်မံခွဲခြားပြန်ပါသည်။ ရေလိပ်ခွံမာ လိပ်များကို Terrapin ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြပြီး ရေချိုမြစ်၊ ချောင်းများတွင် နေထိုင်သောလိပ်များကို ရေချိုလိပ် (Fresh Water Turtle)နှင့် ပင်လယ်ရေငန်တွင် ကျက်စားနေထိုင်သော လိပ်များကို ပင်လယ်လိပ် (Sea Turtle) ဟူ၍လည်း ထပ်မံခွဲခြားခေါ်ဆိုကြသည်။
လိပ်မျိုးစိတ်အများစုမှာ အစုံစား (Omnivorous) လိပ်များဖြစ်ကြပြီး အချို့သော လိပ်မျိုးစိတ်များမှာ အသီးအရွက်စား (Herbivorous) လိပ်နှင့် အသားစား (Carnivorous) လိပ်မျိုးစိတ်များဖြစ်ကြသည်။ လိပ်များ၏ ပါးစပ်တွင် သွားများမပါရှိဘဲ အရိုးကဲ့သို့မာကျောသော နှုတ်ခမ်းများဖြင့် အစာကို ကိုက်ဖြတ်စားသောက်ကြသည်။ ကုန်းလိပ် (Tortoise) အများစုမှာ အသီးအရွက်စား လိပ်များ (Mostly vegetarian) ဖြစ်ကြပြီး ရေလိပ် (Turtle) အများစုမှာ အစုံစား (Generally omnivores) လိပ်များဖြစ်ကြသည်။
ကမ္ဘာပေါ်တွင် လိပ် မျိုးစိတ်ပေါင်း ၃၀၀ ခန့် ပေါက်ပွားရှင်သန်နေထိုင်ကြောင်း ကမ္ဘာ့ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးအဖွဲ့ (International Union For Conservation Of  Nature and Natural Resources - IUCN) ၏ မှတ်တမ်းများအရ သိရှိရပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပင်လယ်လိပ်ငါးမျိုး၊ ကုန်းလိပ်နှင့် ရေလိပ် ၂၇ မျိုး စုစုပေါင်း ၃၂ မျိုးပေါက်ပွားရှင်သန်ကြောင်း၊ ကုန်းလိပ်နှင့်ရေလိပ်၂၇မျိုးတွင် ကမ္ဘာပေါ်တွင် မည်သည့်နေရာမျှမရှိ မြန်မာနိုင်ငံတွင်သာရှိသည့် ဒေသရင်းလိပ်မျိုးစိတ်ရှစ် မျိုးပါဝင်ကြောင်း သားငှက်ထိန်းသိမ်းရေးအဖွဲ့ (မြန်မာနိုင်ငံအစီအစဉ်) (Wildlife Conservation Society-WCS (Myanmar Program)) မှ ရေးသားပြုစုထားသည့် မြန်မာ့လိပ်များစာအုပ်မှ သိရှိရသည်။
ကုန်းလိပ် (Tortoise) များ၏ ရှေ့ခြေနှင့် နောက်ခြေထောက်တို့တွင် အကြေးခွံများဖြင့် ဖုံးအုပ်ထားပြီး ခြေထောက်များမှာ တုတ်ခိုင်၍  ဆင်ခြေထောက်ပုံဏ္ဌာန်ရှိသည်။ ရေလိပ် (Turtle) များ၏ ရှေ့ခြေနှင့် နောက်ခြေထောက်တို့တွင် ကုန်းလိပ်များကဲ့သို့ အကြေးခွံများမပါရှိပေ။ ခြေချောင်းလေးများကို အရေပြားများနှင့် ဆက်သွယ်ထားပြီး ဘဲခြေထောက်ကဲ့သို့ ရေယက်တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း (သို့မဟုတ်) ရေယက်များအပြည့်ပါရှိသည့်အတွက် ကုန်းလိပ် (Tortoise) နှင့် ရေလိပ် (Turtle) ကို လွယ်ကူစွာ ခွဲခြားသိရှိနိုင်သည်။ ကုန်းလိပ် (Tortoise) များသည် ကုန်းပေါ်တွင်သာ ရှင်သန်ကျက်စားနေထိုင်ပြီး ရေလိပ် (Turtle) များသည် ရေထဲတွင် သာ ရှင်သန်ကျက်စားနေထိုင်ပါ သည်။ ဥ အုသည့် ရာသီတွင် ကုန်းလိပ်၊ ရေလိပ်၊ ပင်လယ်လိပ်များအားလုံး ကုန်းပေါ်သို့တက်၍ ဥ အု မျိုးပွားကြသည်။
ပင်လယ်လိပ်များ
ကုန်းလိပ်များမှာ လိပ်ကဲ့သို့နှေးသည် ဟု စကားပုံဖွဲ့လောက်အောင် နှေးကွေးသော်လည်း ပင်လယ်လိပ်မျာမှာမူ ရေကူးအလွန် ကျင်လျင်ကြ၍ ကမ်းမှအလွန်ဝေးသော နေရာများ၌ပင် တွေ့ရသည်။ သူတို့၌ လမ်းလျှောက်သည့် ခြေများအစား ခတ်တက်သဖွယ် အသုံးပြုသည့် ရေယက်ပါရှိ၍ ရေတွင် ကောင်းစွာကူးခတ်သွားလာနိုင်၏။ ကျွန်းများ၌ဖြစ်စေ၊ သဲသောင်များ၌ဖြစ်စေ၊ ကမ်းစပ်၌ဖြစ်စေ ဥများကို အုလိုသောအခါမှ ပြန်၍လာတတ်ကြသည်။ ပင်လယ်လိပ်ဆိုသည့်အတိုင်း ရေသာပျော်မွေ့၍ ရေ၌သာနေ၏။ အစာလည်းရှာ၏။ အိပ်လည်းအိပ်၏။ တစ်ခါတစ်ရံ ကမ်းခြေမှ မိုင် တစ်ရာ၊ နှစ်ရာမျှဝေးသည့် ပင်လယ်ပြင်၌ တွေ့ရ၏။ ကမ္ဘာနှင့်အဝှမ်း ပင်လယ်လိပ် မျိုးစိပ်များစွာသည် လွန်ခဲ့သည့် နှစ်ပေါင်း ၅ဝကျော်မှစတင်၍ လူသားပယောဂကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ကြောင့်သော်လည်းကောင်း သိသာထင်ရှား လျင်မြန်စွာ လျော့နည်းလာသည်ကို သုတေသနပညာရှင်များ၊ သိပ္ပံပညာရှင်များမှ သိရှိလာပြီး မျိုးသုဉ်းလုနီးပါး သတ္တဝါမျိုးစိပ် (Endangerd Species) အဖြစ် စာရင်းထည့်သွင်းသတ်မှတ်ကာ နိုင်ငံများစွာရှိ မျိုးထိန်းသိမ်းကာကွယ်ရေးအဖွဲ့အစည်းအသီးသီးမှ ထိန်းသိမ်း ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေးလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ ပင်လယ်လိပ်သားပေါက်များသည် သားစားသတ္တဝါများဘေးအန္တရာယ်ကြောင့် သဘာဝပင်လယ်ပြင်တွင် ရှင်သန်ရန်အခွင်အလမ်းအလွန်နည်းပါးလှပါသည်။ ပင်လယ်လိပ်များသည် အရွယ်ရောက်မျိုးပွားရန် နှစ်ပေါင်း ၃ဝမှ ၅ဝအထိ ကြာမြင့်တတ်သည်။
ကုန်းလိပ်များ
ကုန်းလိပ်ကြီးများသည် မြေပေါ်တွင် တွားသွားကောင်များအနက် အလွန်ပင်ရှေးကျသော သတ္တဝါများဖြစ်သည်။ ယခုခေတ်တွင် တိမ်ကောသွားပြီဖြစ်သော ပေ ၈ဝ ခန့်ရှည်သည့် ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းကိုသာ တွေ့ရသော ဒိုင်နိုဆောခေါ် တွားသွားကောင်ကြီးများထက်ပင် ရှေးကျသေးသည်ဟု ဆိုလေသည်။ ကုန်းလိပ်များသည် များသောအားဖြင့် အလွန်သဘောကောင်းသော သတ္တဝါများဖြစ်ကြ၍ မြေထဲ၊ သဲထဲတွင် ကျစ်စာများ ယက်ထုတ်ရသည့် ကျင်းကလေးများကို တူးသည်မှ တစ်ပါး၊ အိပ်ခြင်း၊ စားခြင်း၊ အလဟဿနေခြင်းဖြင့်သာ အချိန်ကုန်စေသည့် အကောင်မျိုးဖြစ်၏။ ပိုးကောင် မွှားကောင်များကို ဟပ်မျိုသည်မှတစ်ပါး မည်သူ့ကိုမျှလည်း ရန်မမူတတ်ချေ။ သို့သော် အပြိုင်အဆိုင် အထီးနှစ်ကောင် တွေ့ဆုံမိကြသောအခါ တစ်ကောင်နှင့်တစ်ကောင် ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းအောင် တိုက်ခိုက်သတ်ပုတ်တတ်လေသည်။ လိပ်ခွံချင်း ပြင်းထန်စွာ ရိုက်ခတ်ပြီးနောက် ဦးခေါင်းများကို ရှည်နိုင်သမျှ ဆန့်ထုတ်ကာ အသားပျော့ရှိရာ လည်တံ၌လည်းကောင်း၊ လက်ရင်း၌လည်းကောင်း တစ်ကောင်နှင့်တစ်ကောင် အကြိတ်အနယ်ကိုက်ခဲကြသည်။ ဤသို့ဖြင့် အပြင်းအထန် ဒဏ်ရာရကြသောအခါ စစ်ပွဲပြီး၍ မိမိတို့အလိုရှိရာလမ်းကို ဆက်လက်သွားကြ၏။
ထင်ရှားသော လိပ်ဘီလူး များဟု ခေါ်လောက်သည့် ကုန်းလိပ်ကြီးမျိုးများကို ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာတောင်ပိုင်း တောင်အမေရိကတိုက် အနောက်ဘက်ကမ်းခြေနှင့် မိုင် ၅ဝ ကွာခန့်၌ရှိသည့် ဂလားပါးဂိုးကျွန်းစု၌ တစ်ကြိမ်က အမျိုးပေါင်းအတော်များများ တွေ့ရှိခဲ့သော်လည်း ယခုအခါ မတွေ့ရတော့ချေ။ အခြားအလားတူ အကောင်ကြီးများကို အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာအတွင်းရှိ အချို့ကျွန်းများပေါ်၌တွေ့ရသည်။ အချို့မှာ ပေါင် ၅ဝဝ ခန့်ပင် အချိန်စီး၍ အခွံများပင် လေးငါးပေခန့် အလျားရှိလေသည်။
အမူအကျင့်
ရန်သူနှင့်တွေ့လျှင် လိပ်သည် အခွံတွင်းသို့ ဦးခေါင်းနှင့် ခြေလက်များကို သွင်းလိုက်ခြင်းဖြင့် ဘေးကင်း၍သွား၏။ ထိုအခါ သာမန် အသားစား တောတိရစ္ဆာန်တို့သည် မာကျောသော အခွံကြီးမှတစ်ပါး ကိုက်ဖဲ့ရန်နေရာ ရှာမတွေ့သည်နှင့် စိတ်ပျက်ကာ ထွက်ခွာသွားတတ်ကြသည်။ သို့သော် ကျားသစ်များ၊ တောကြောင်ကြီးများမှာမူ လိပ်ကို ပက်လက်လန်အောင်ပြုလုပ်ပြီးနောက် ဦးခေါင်းနှင့် အမြီးဝင်ရာ အပေါက်များကို စမ်းသပ်ရှာဖွေပြီးလျှင် ထိုအပေါက်တွင်းသို့ လက်သည်းရှည်ကြီးများဖြင့်နှိုက်ကာ ကော်ခြစ်ထုတ်ယူတတ်သည်။
လိပ်များမှာ ထုံထိုင်းသော သတ္တဝါများဖြစ်သည်ဟု ထင်မှတ်ရသော်လည်း မျက်စိ၊ နား အလွန်အကင်းပါးသော သတ္တဝါများဖြစ်သည်။ တီးသံ မှုတ်သံကို နှစ်ခြိုက်ကြ၏။ ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံရှိ ဥယျာဉ်တစ်ခု၌ ဆရာဝန်တစ်ဦးသည် ဂရိနိုင်ငံမှ ယူလာသော လိပ်များကိုမွေးထားရာ ညနေဥယျာဉ်ထဲတွင် ဘင်ခရာတီးမှုတ်သောအချိန်၌ လိပ်များသည် ဘင်တီးသံကြားသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် ဘင်တီးရာ ခြံစည်းရိုးဆီသို့ သူ့ထက်ငါဦးအောင် မြန်နိုင်သရွေ့မြန်စွာ လာရောက်ကြပြီးလျှင် လူများပွဲကြည့်သကဲ့သို့ လည်တံကြီးများကိုဆန့်တန်းကာ နားထောင်ကြပြီးနောက် ဘင်တီးပြီးသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် မိမိတို့နေရာသို့ ပြန်ကြသည်။ ဤသို့ ယဉ်ပါးသောကြောင့်လည်း လေ့ကျင့်၍ သင်ပြထားလျှင် လူ၏လက်ထဲမှ အစာကိုပင် ယူ၍စားသောက်တတ်ကြ၏။
သားပေါက်ခြင်းနှင့် သက်တမ်း
နှစ်လခန့်အတွင်း၌ ဥများသည် နေ၏ အပူရှိန်ဖြင့်ပေါက်လာရာ ပေါက်စလိပ်ကလေးများသည် အသိုက်ဖြစ်သော တွင်းမှထွက်ခဲ့၍ သဘာဝအတိုင်း ရေသို့တဖြည်းဖြည်းတွားဆင်းကြသည်။ သို့သော် အချို့မှာ ကုန်းပေါ်တွင် သိမ်းများ၊ စင်ရော်များ၊ ကနန်းများ၊ မြွေများ၏ဘေးရန်ကြောင့် သေကြေကြ၍ ရေတွင် ငါးကြီးများ၊ မိကျောင်းများ ဝါးမျိုစားသောက်သဖြင့် ပျက်စီးကြရသည်။
ကုန်းလိပ်နှင့် ပင်လယ်လိပ်တို့သည် ကိလိုနီယာမျိုးစဉ်တွင် ပါဝင်လေသည်။ အချို့ပါရဂူများကမူ ကုန်းလိပ်ကို တက်စတူဒီနေတာမျိုးစဉ်၊ ပင်လယ်လိပ်ကို ကဲလိုနီဒ မျိုးစဉ်တို့တွင် ပါဝင်သည်ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။ လိပ်များမှာ အလွန်အသက်ရှည်၍ နှစ်ပေါင်း ၂ဝဝ ကျော် ၃ဝဝ မျှပင် နေရသည်ဟုဆိုသည်။
ရူးချောင်းဝရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ရူးချောင်းဝရွာ(Ruchaungwa)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဂါရာပြင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၆၃၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဂါရာပြင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၇၈ ဦး၊ မ ၄၉၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၇၃ ဦး နေထိုင်သည်။
လိပ်
အစားအစာ
ကုန်းလိပ်မျိုးစဉ်အစစ်များမှာ ခြောက်သွေ့သော မြေပေါ်၌လည်းကောင်း၊ သဲစပ်သောင်ပြင်နှင့် သဲကန္တာရအစွန်အဖျားတို့၌လည်းကောင်း ကျစ်စာတွင်းကလေးများ တူးယက်ကာနေကြ၏။ သူတို့သည် နေ့အချိန်တွင် ထိုတွင်းကလေးများ၌ အောင်းကာညဉ့်အချိန်များ၌ တရွေ့ရွေ့ အစာရှာထွက်တတ်သည်။ သူတို့စားသော အစာမှာလည်း ဆူးရှိသောရှားစောင်းပင်များ၊ မြက်ခြောက်များ၊ နွယ်ပင်ကလေးများဖြစ်၏။
ရူးချောင်းဝရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လိပ်
အစားအစာ
ရေချို၌နေသည့် လိပ်များမှာမူ တွေ့မြင်ရာ အကောင်ကလေးများကို စားသောက်တတ်၍ ထိုအစာများမှာ ခရု၊ ဖားလောင်း၊ ဖား၊ ငါးကလေးများနှင့် ပုစွန်များဖြစ်သည်။ ဟင်းသီးဟင်းရွက်သာစားသော လိပ်များလည်း ရှိသေးသည်။
မြန်မာဘုရင်များလက်ထက်
မြန်မာဘုရင်များလက်ထက်က လိပ်တိုက်ပွဲဟူ၍ အပျော်အပါး ကျင်းပခဲ့ဖူးလေသည်။ ကျဉ်းမြောင်း သော ရေမြောင်းကလေးများထဲတွင် လိပ်များကို ရင်ဆိုင်ချကာ လိပ်တိုက်ပွဲများကို ရံဖန်ရံခါ ကျင်းပခဲ့ဖူးလေသည်။
မြန်မာ့လိပ်မျိုးစိတ်များ
ကုန်းလိပ်များ - လိပ်ဝါ(Indotestudo elongata)၊ ကြယ်လိပ်(Geochelone platynota)၊ တောင်လိပ်ကြီး(Manouria impressa)၊ လိပ်မောင်း(Manouria emys phayrei)။
ရေချိုလိပ်များ - လိပ်ကြက်တူရွေး(Platysternon megacephalum peguense)၊ တောင်ပိုင်းသောင်လိပ်(Batagur affinis affinis)၊ မြောက်ပိုင်းသောင်လိပ်(Batagur baska)၊ တိုက်လိပ်(Batagur trivittata)၊ လိပ်ရင်ကျိုး(Cuora amboinensis lineata/ Cuora amboinensis kamaroma)၊ ကံလိပ်(Cuora mouhotii mouhotii)၊ ဖက်လိပ်(Cyclemys fusca/ Cyclemys oldhamii)၊ ဆောက်လိပ်(Morenia ocellata)၊ ရခိုင်တောင်လိပ်(Heosemys depressa)၊ သင်ပေါင်းလိပ်(Heosemys grandis)၊ နေကြာပန်းလိပ်(Heosemys spinosa)၊ လိပ်ချေးပန်း(Melanochelys trijuga edeniana)၊ ခေါင်းကျားလိပ်(Malayemys macrocephala)၊ လိပ်မည်း(Siebenrockiella crassicollis)။
ပင်လယ်လိပ်များ - လိပ်ခွေး(Caretta caretta)၊ ပြင်သာလိပ်(Chelonia mydas)၊ စောင်းလျားလိပ်(Dermochelys coriacea)၊ လိပ်စွန်/လိပ်ကြက်တူရွေး(Eretmochelys imbricata)၊ လိပ်လှောင်း(Lepidochelys olivacea)။
(မြန်မာ့လိပ်မျိုးစိတ်များအမျိုးအစားခွဲခြားခြင်းနှင့် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ခြင်းအဖွဲ့အစည်း Turtles & Tortoises of Myanmar Facebook Group မှ ကူးယူတင်ပြသည်။)
စစ်ကုန်းလေးရွာ၊ စစ်ကုန်း
စစ်ကုန်းလေးရွာ၊ စစ်ကုန်း
ကျွဲပြိုရွာ၊ ရေလိမ်
ကျွဲပြိုရွာ၊ ရေလိမ်
ပျဉ်ထောင်စုရွာ၊ ပျဉ်ထောင်စု
ပျဉ်ထောင်စုရွာ၊ ပျဉ်ထောင်စု
သရက်ကင်းမနုရွာ
သရက်ကင်းမနုရွာ
Microsoft Launcher
Microsoft Launcher (ယခင်- Arrow Launcher) သည် မိုက်ခရိုဆော့မှတီထွင်ထားသည့် ပေါ့ပါးမြန်ဆန်ကာ ရိုးစင်းသည့် Launcher အပ်ပလီကေးရှင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အန်းဒရွိုက်မိုဘိုင်းပလက်ဖောင်းတွင် အလုပ်လုပ်သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလတွင် အစမ်းဗားရှင်းအနေဖြင့် ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၅ ရက်နေ့တွင် ဂူဂဲပလေးစတိုးသို့ တင်ခဲ့သည်။ ၎င်း၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ မိုက်ခရိုဆော့ အကောင့်မှတဆင့် အသုံးပြုသူများအား ဝင်းဒိုးနှင့် Office-themed applications များကို အာရုံစိုက်မှု ရရှိနိုင်ရန် ဖြစ်သည်။
ဤအက်ပလီကေးရှင်းသည် feed များကို စိတ်ကြိုက်ပြင်ဆင်နိုင်သည်။ ကိုယ်ပိုင်အချက်အလက်များဖြစ်သည့် a news feed, to-do lists, calendar events, recent activity နှင့် အစရှိသည်များကို စိတ်ကြိုက်ပြင်ဆင်ခွင့် ရှိသည်။ ဖုန်းစခရင်၏ အောက်မှအထက်သို့ ပွတ်ဆွဲပါက ဖုန်းအတွင်း ထည့်သွင်းထားသည့် အက်ပလီကေးရှင်းများ၏ shortcut များကို ပြသမည် ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် အပေါ်ဘက်၌ ရှာဖွေနိုင်မည့် ဘားတစ်ခု ပါဝင်ကာ ထိပ်ဆုံးတွင်လည်း မကြာသေးမီက ထည့်သွင့်ထားသည့် အပ်များကို ပြသထားသည်။ ဤ Launcher အက်ပလီကေးရှင်းသည် မိုက်ခရိုဆော့မှ ထုတ်လုပ်ထားသည့် အခြားအန်းဒရွိုက်ဆော့ဝဲများနှင့် တွဲဖက်ကာ အလုပ်လုပ်ဆောင်သည်။"Continue on PC" ကဲ့သို့သော လုပ်ဆောင်ချက်များကိုလည်း ထည့်သွင်းပေးထားသည်။ ၎င်းလုပ်ဆောင်ချက်သည် အသုံးပြုသူတစ်ဦးအား ဖုန်းနှင့် ဝင်းဒိုးကွန်ပျူတာအကြားတွင် ချောမွေ့စွာ အလုပ်လုပ်ဆောင်နိုင်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် Edge တွင် ဝဘ်ပေ့တစ်ခုကို ဖွင့်မည်ဆိုပါက စားပွဲတင်ကွန်ပျူတာတွင်လည်း ထိုတူညီသည့်စာမျက်နှာကို တိကျစွာ ဖွင့်ပေးနိုင်မည် ဖြစ်သည်။ ဤလုပ်ဆောင်ချက်သည် Apple's Handoff နှင့် မတူညီပေ။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုက်ခရိုဆော့ဖ် ဆော့ဖ်ဝဲလ်များ
ဇူလိုင် ၂၀၀၉
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဇူလိုင် ကဏ္ဍ:၂၀၀၉
နိရယမနုဿနိရယာဒိသုတ်
တေရသ, စုဒ္ဒသမ, ပန္နရသမသုတ်။
ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ငရဲမှစုတေ၍
(က) လူဘုံ၌ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်၊
(ခ) တိရစ္ဆာန်ဘဝ၌ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်၊
(ဂ) ပြိတ္တာဘဝ၌ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါဘုရား၏ လက်သည်းခွံပေါ်၌ ရှိသော မြေမှုံ့ပမာ အလွန်နည်းကုန်၏၊ ငရဲဘဝမှစုတေ၍ ငရဲဘဝ၌ပြန်၍ဖြစ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် မြေကြီးပေါ်၌တည်ရှိသော မြေမှုံ့များပမာ အလွန်များလှကုန်၏ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ကပ်ပိထိုင်ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ကပ်ပိထိုင်ရွာ (Katpihtaing)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ မွှေးပြင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၆၉၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မွှေးပြင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၁၈ ဦး၊ မ ၁၆၆၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၅၈၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟိုင်းဘွဲ့ရွာ၊ နမ့်စန်မြို့နယ်
ဟိုင်းဘွဲ့ရွာ (Haibweit)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ နမ့်စန်မြို့နယ်၊ ဝမ်နောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၃၅၁၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်နောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၀၀ ဦး၊ မ ၁၉၅၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၈၅၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နမ့်စန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျွဲ
ကျွဲ (Water Buffalo or Domestic Asian Water buffalo) (Bubalus bubalis) သည် အာရှတိုက်တွင် အလွန်ပေါများသော သတ္တဝါဖြစ်ပြီး တောင်အမေရိက၊ ဥရောပတောင်ပိုင်းနှင့် အခြားဒေသများတွင်လည်း ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် အသုံးပြုကြသည်။ ကျွဲသည် ungulate ခေါ် ကြီးမားပြီး ခွာတပ်ခံရသော သတ္တဝါအမျိုးအစားတွင် ပါဝင်ပြီး bovine မျိုးရင်းသေးတွင်လည်း ပါဝင်သည်။ ဩစတြေးလျ မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် feral ခေါ် အယဉ်မှ အရိုင်းပြန်ဖြစ်သွားသော ကျွဲများ အခြေတကျနေထိုင်နေကြပြီး အရှေ့တောင်အာရှတွင်မူ ကျွဲရိုင်းအမြောက်အမြားရှိသေးသည်။ ယဉ်ပါးသော ကျွဲအမျိုးမျိုးတို့သည် တူညီသော ဘိုးဘွားများမှ ဆင်းသက်လာကြပြီး ဘိုးစဉ်ဘောင်ဆက်တွင် အခုအခါ မျိုးတုံးပျောက်ကွယ်လုနီး ဖြစ်နေသော ကျွဲရိုင်း(wild Asian water buffalo) အပါအဝင် ဖြစ်သည်။
သူ၏ သဘာဝ
ထို့ပြင် ကျွဲသည် ရွံ့ညွန်ရေကွက်တွင် လူးတတ်‌သောခြေလေးချောင်း တိရစ္ဆာန်ဖြစ်သည်။ ကျွဲသည် စားမြုံ့ပြန်နေတတ်သည်။ ကျွဲသည် နွားထက် ကိုယ်လုံးကိုယ်ထည် ထွားကြိုင်း၍ ခွန်အားဗလ ပိုမိုကြီးမားသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံနှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့တွင် လယ်ထွန်ယက်ရာ၌ လည်းကောင်း၊ လေးလံသော သစ်လုံးကြီးများကို ဆွဲရာ၌ လည်းကောင်း ကျွဲယဉ်ကို အသုံးပြုကြသည်။ ကျွဲယဉ်များကို ခိုင်းစေလျက် ရှိနေကြပြီဖြစ်သော်လည်း အာဖရိကတိုက်၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံနှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့ရှိ တောနက်များတွင် ကျွဲရိုင်းအုပ်များကို ယနေ့တိုင် တွေ့မြင်ကြရသေးသည်။
အာဖရိကကျွဲရိုင်း
အာဖရိကတိုက်၌ရှိသော အာဖရိကကျွဲရိုင်းတို့သည် အလွန်သန်စွမ်း ရဲရင့်ကြသဖြင့် မည်သည့်တိရစ္ဆာန်ကိုမျှ မကြောက်ရွံ့ချေ။ အာဖရိကတိုက်သို့ သွားရောက်၍ တိရစ္တာန်များကို အပျော်လိုက်လံ ပစ်ခတ်သူတို့ပင် ဤကျွဲရိုင်းများကို သေနတ်အားကိုးနှင့် မထီလေးစား မပြုလုပ်ရဲကြပေ။ ယင်းတို့ကို မြင်းပေါ်မှဖြစ်စေ၊ သစ်ပင်ထက်မှ ဖြစ်စေ၊ ပစ်ခတ်မှသာလျှင် အသက်ဘေးအတွက် စိတ်ချရသည်။ အဆိုပါ ကျွဲရိုင်းသည် တစ်ကောင်တည်းဖြစ်စေကာမူ ခြင်္သေ့ ၂ကောင် ၃ကောင်တို့နှင့် ဖက်ပြိုင်ရန်ပြုဝံ့သည်။ ထို့ကြောင့် ခြင်္သေ့တို့သည် ကျွဲရိုင်းအထီးများကို ရန်မူလေ့ မရှိကြချေ။ ကျွဲရိုင်းတို့သည် အနံ့ခံကောင်း၍ နားကင်းလည်း ပါးကြသည်။ ယင်းတို့သည် အုပ်စုဖွဲ့၍ နေတတ်ကြရာ အုပ်ထဲမှ ကွဲထွက်သွားသော ကျွဲတကောင်တလေကိုသာ ခြင်္သေ့တို့ သတ်ဖြတ် စားသောက်နိုင်ကြသည်။ ကျွဲရိုင်း၏ သားရေမှာ အလွန်ခိုင်မာသည့်အလျောက် အာဖရိကတိုင်းရင်းသား ကက်ဖာလူမျိုးတို့သည် ထိုကျွဲသားရေဖြင့် ဒိုင်းလွှားများ ပြုလုပ်ကြသည်။
အာရှကျွဲ
အိန္ဒိယနိုင်ငံနှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့တွင် ရှိသော ကျွဲရိုင်းများသည် အာဖရိကတိုက် တောင်ပိုင်း၌ တွေ့ရသော ကျွဲရိုင်းများကဲ့သို့ပင် ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသည်။ ကျွဲသိုးကြီးများသည် ၆ ပေမျှ မြင့်၍ ဦးချိုများသည် ၆ ပေခန့်ပင်ရှည်လျားသည်။ ကျားများပင် ထိုကျွဲသိုးတို့ကို ရှောင်သွားတတ်ကြသည်။ ကျွဲယဉ်တို့သည် နွားတို့ထက် ခွန်အားပိုကြီးသည် မှန်သော်လည်း နွားတို့ကဲ့သို့ ကျိုးကျိုးနွံနွံ မရှိလှချေ။ ဝန်စည်ကို သယ်ဆောင်စေကာမူ ရေအိုင်မြင်လျှင် အတင်းဆင်းသွားတတ်သည်။
အသုံးဝင်ပုံ
မြန်မာနိုင်ငံနှင့် အိန္ဒိယတို့တွင် နို့စားကျွဲမများကို မွေးမြူထားကြသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဗင်္ဂလားကျွဲခေါ် ချိုလိမ်ကျွဲများကို နို့စားရန်အတွက် မွေးမြူကြသည်။ ကျွဲသားရေကို ကျိုသော် ကျွဲကော်ရသည်။ ကျွဲ၏မစင်ကို မြေဩဇာအဖြစ် သုံးလေ့ရှိကြပြီး ခြောက်သွေ့သွားသောအခါတွင် လောင်စာအဖြစ်သုံးကြသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံ ချောင်ဘူရီ (Chonburi, Thailand) နှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံ ကရာလာနယ် မလာဘာတောင်ပိုင်း (South Malabar Region in Kerala, India) ဒေသတို့တွင် နှစ်စဉ် ကျွဲပြိုင်ပွဲများရှိသည်။ အချို့သော ကျွဲများကို ဝန်တင်ကျွဲအဖြစ် အသုံးပြုကြသည်မှာ အထူးတပ်ဖွဲ့များပင် အပါအဝင်ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျွဲ ကဏ္ဍ:မွေးမြူရေး ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှတွင် တွေ့ရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် တွေ့ရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:မလေးရှားနိုင်ငံတွင် တွေ့ရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံတွင် တွေ့ရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံတွင် တွေ့ရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ပါကစ္စတန်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံတွင် တွေ့ရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ
ပဲကောက်ရွာ၊ ပဲကောက်
ပဲကောက်ရွာ၊ ပဲကောက်
ဒေဝမနုဿနိရယာဒိသုတ်
အထက်သုတ်အတိုင်း နတ်ပြည်မှ စုတေ၍ လူ့ပြည်၌ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ ထက် ငရဲ၌ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ များပြားပုံကို ဟောတော်မူသောသုတ်။
မောက်ကြိုးရွာ၊ ဝက်လက်မြို့နယ်
မောက်ကြိုးရွာ (Maukkyoe)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ဝက်လက်မြို့နယ်၊ မောက်ကြိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၇၆၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝက်လက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝက်ငင်းရွာ၊ မိုးမောက်မြို့နယ်
ဝက်ငင်းရွာ(Wetngin)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်ခရိုင်၊ မိုးမောက်မြို့နယ်၊ နောင်းကုန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၀၇၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နောင်းကုန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၉၁ ဦး၊ မ ၇၀၆ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၃၉၇ ဦး နေထိုင်သည်။
တောင်ပို့ကြီးရွာ၊ သရက်မြို့နယ်
တောင်ပို့ကြီးရွာ (Taungpoetgyi)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ သရက်မြို့နယ်၊ တွင်းလယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၇၀၃၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တွင်းလယ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၄၈ ဦး၊ မ ၂၀၉၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၉၄၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သရက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ့်ကျင့်ဝမ်ရွာ၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်
နမ့်ကျင့်ဝမ်ရွာ (Namkyinwan)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုးမိတ်ခရိုင်၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်၊ ကြူဆာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၇၆၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကြူဆာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉ ဦး၊ မ ၁၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၄ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးမိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျောင်းစုရွာ၊ ရေလိမ်
ကျောင်းစုရွာ၊ ရေလိမ်
ဖီဒယ်လ် ကက်စထရို
ဖီဒယ်လ် အလီဂျန်ဒရို ကက်စထရို ရပ်ဇ် (၁၉၂၆၊ ဩဂုတ် ၁၃ရက်မွေး - ၂၀၁၆၊ နိုဝင်ဘာ ၂၅ ရက်ကွယ်လွန်) သည် ကျူးဘား တော်လှန်ရေး သမားတစ်ဦး နှင့် နိုင်ငံရေး သမားတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ၁၉၅၉ ခုနှစ်မှ ၁၉၇၆ ခုနှစ် အထိ ကျူးဘားနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး ၁၉၇၆ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ် အထိ ကျူးဘား သမ္မတ အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ကျူးဘားကွန်မြူနစ် ပါတီ၏ အတွင်းရေးမှူး အဖြစ် ပါတီ စတင်တည်ထောင်သော ၁၉၆၁ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၁ အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ နိုင်ငံရေး ခံယူချက်အားဖြင့် လီနင်ဝါဒ နှင့် မာ့က်စ်ဝါဒ ကို ယုံကြည်ကိုးစားသူဖြစ်သူ ကျူးဘားနိုင်ငံကို သူ အုပ်ချုပ်နေစဉ်ကာလ အတွင်းတွင် တစ်ပါတီ စနစ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့ပြီး စက်ရုံအလုပ်ရုံများကို ပြည်သူပိုင် အဖြစ် သိမ်းခဲ့သည်။
ချမ်းသာသော လယ်သမားတစ်ဦး၏ တရားမဝင်သော သားအဖြစ် မွေးဖွားခဲ့သူ ကက်စထရိုသည် ဟာဗားနား တက္ကသိုလ်တွင် ပညာသင်ကြားနေစဉ် ကာလ အတွင်း လက်ဝဲ နှင့် အရင်းရှင် ဆန့်ကျင်သည့် နိုင်ငံရေး လုပ်ရှားမှုများတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက်တွင် ဒိုမီနီကန် သမ္မတနိုင်ငံ နှင့် ကိုလမ်ဘီယာနိုင်ငံ တို့တွင် လက်နက်ကိုင် သူပုန်ထမှုများတွင် ပါဝင်ခဲ့ပြီးနောက် အမေရိကန် ကျောထောက်နောက်ခံပေးထားပြီး အများစုက အာဏာရှင် အဖြစ် ရှုမြင်ကြသော ကျူးဘားသမ္မတ ဖူလ်ဂျန်စီရို ဘာတစ္စတာ အား ဖြုတ်ချမှ ဖြစ်မည်ဟု ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် မွန်ကာဒါ စစ်စခန်းအား ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်မှုကို ဦးဆောင်ခဲ့ပြီးနောက် မအောင်မြင်ခဲ့ဘဲ ထောင်သွင်း အကျဉ်းချခံခဲ့ရသည်။
ဖီဒယ်လ် ကက်စထရို သည် နိုဝင်ဘာ ၂၅ ရက် ၂၀၁၆ ခုနှစ် ဟာဗားနားမြို့တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် အသက် ၉၀ အရွယ်ရှိပြီဖြစ်သည်။
ထောင်ရောင်နေကသာ၊ ဘုန်းတော်ဘွဲ့ သီချင်းခံ
(ထောင်ရောင်နေကသာ ရွှေဘုန်းဝင်း။ ညွှတ်ခလာ ရာမင်းမင်း)၂။ ဘွေသီဟာမြင့်မှာ ဖြာညီးလင်း၊ ဖြန့်ရှစ်ဆိုင် ကာထီးစင်း)၂။(ဇေယျာသံကျူး၊ညှင်းလို့လို့ မြွက်သာကြည်)၂။ (ကျွန်းလေးမည်ငယ်ကို၊စိုးသည့်ဥက္ကဋ္ဌ်)၂။ ကောင်းညွန့်ငယ်နေဇာ၊ရှစ်ဗြဟ္မာ၊လကျာ်သင်္ခ၊မြတ်သည်သာနှင့်လေး။ ကောင်းညွန့်ငယ်နေဇာ၊ရှစ်ဗြဟ္မာ၊လကျာ်ရှစ်ဗြဟ္မာ၊(လကျာ်သင်္ခ၊ လကျာ်သင်္ခ)၂။ မြတ်သည်သာနှင့်လေး။ ရေဖျန်းစံ၊ ရွေညီလာ၊ဖူးပွင့်စုံစွာ၊ ဆယ်ဖြာတည့်လန်းလန်း၊ပြည်ပြည်ထောင် တိုင်းခန်းက၊ ရှိပန်းဆင်လာ၊ရွှေမြေ အောင်ချာ၊ သည်သာဘုန်းပွင့်စီ၊ အမရရွှေဘုံပြည်၊ အနန်းနန်းက၊ သိန်းသန်းရောင်ခြည်၊ မှောင်မလည်၊ စံတည်စံကျွန်း၊ တထိန်ထိန်၊ ဖလ်ရှိန်စိန်ရောင်၊ ဝန်းလို့လို့၊ ထွန်းလျှံဖြာညီးပင်။ ဘယ်ရာဝင်မှသာ၊ ပုံပြင်တူနှုန်းနန်း၊ ဘုန်းကြိုင်လှိုင်လန်း၊ ဒီပါအောင်ခန်း၊ သိမ်းမြန်းစိုးယူ၊ ရှင်လူတည့်ငြိမ်းအေး၊ ကြေညာသင်းပျံ့မွှေး၊ သာနွှေးလွယ်ကာ၊ မျက်မြွာရွှန်းတင့်၊ မြတ်ရိန္ဒမာ၊ စကြာနှင့်သာ၊ အာကာပျံနင်း၊ ဆင်မင်းစိုးရ၊ လွှမ်းမိုးလွှမ်းမိုး၊ တေဇာတေဇာ၊ ခွန်သွင်းထံရင်း၊ ပုံလှာစုံစွာ၊ သိင်္ဂါရွှေသား၊ သိကြားဆက်သ၊ ရံရွေသော်တာ၊ ခြယ်လှယ်စီကာ၊ စံဆောင်ဘုံမှာ၊ သူဇာတည့်ပုံနှုန်းထား၊ ပုံနှုန်းထား၊ ယဉ်မူရာသား၊ များအများလှိုင်၊ ဘယ်တူပါနိူင်၊ သွန်းမြိုင်၊ ရွာပြိုင် ဆော်နှိုး၊ ဘုန်းသီတာမိုး၊ ကန်ဆည်လျှံဖြိုး၊ သီးမျိုးစုံစွာ၊ မာလာတည့် သောင်းသောင်း၊ ခြွေရံများနှင့်ရုံးပေါင်း ရုံးပေါင်း၊ ခက်ဖြာညွန့်ရှင်၊ စုံစုံလင်လင်စည်ပင်ပွားလို့၊ နတ်လူသာကြည်၊ စုရည်ဆက်ကာပန်း၊ ကျိပ်မာရင့်မုံ၊ ရွှေဖဝါးစက်တော်စုံငယ်ကိုလေး၊ ရွှေဘုံသာခန်း၊ စိန်ကြောင်လေ မှန်နန်းမှာ။
ပြင်ပလင့်ခ်များ
ထောင်ရောင်နေကသာ MP3
မြန်အောင်စုရွာ၊ သံဒိသဲကုန်းကလေး
မြန်အောင်စုရွာ၊ သံဒိသဲကုန်းကလေး
ဒေဝစုတိနိရယာဒိသုတ်
နတ်ပြည်မှစုတေ၍ နတ်ပြည်၌ဖြစ်သောသတ္တဝါတို့ နည်းပါးပြီး ငရဲ၌ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ များပြားကုန်၏ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ကြက်မောက်တောင်ရွာ
ကြက်မောက်တောင်ရွာ
အာကာရွာ၊ အာကာ
အာကာရွာ၊ အာကာ
ငါန်းဇွန်မြို့နယ်
ငါန်းဇွန်မြို့နယ် သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ တံတားဦးခရိုင် တွင်ပါဝင်သည့် မြို့နယ်ဖြစ်သည်။ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ ငါန်းဇွန်မြို့ ဖြစ်သည်။
သမိုင်း​ကြောင်း
ငါးဇွန်းမြို့နယ် တည်​​နေရာတွင် ​ရှေးယခင်က ငါန်း​မြွေကြီးတစ်​ကောင် ဆိုးသွမ်းလျက်ရှိကာ ထိုမြွေကို မည်သူမျှ မနှိမ်နင်းနိုင်​ခဲ့​ပေ။ အ​လောင်းစည်သူမင်းကြီး တိုင်းခန်းလှည့်ရာတွင် ထို​မြွေဆိုးသည် မင်းကြီးကို မြင်​သော် ၃ကြိမ်တွန်ကျူးလျက် ဦး၃ကြိမ်ပြု၍ ဝပ်တွားသွားသည်။ ထို့​ကြောင့် ထို​နေရာကို ငါန်းတွန်ရွာဟု မင်းကြီးကအမည်​ပေးခဲ့ရာမှ ​နောင်တွင် ငါန်းဇွန်ဟု အမည်တွင်လာ​ကြောင်း ပါးစပ်ရာဇဝင်များအရသိကြရသည်။ သမိုင်းအ​ထောက်အထားအရ ပုဂံ​ခေတ် နရသီဟမင်း လက်ထက် သက္ကရာဇ် ၆၁၂ခုနှစ်တွင် ​ရေးထိုးခဲ့​သော ပုဂံမြို့ အဟာသမန်း​ကျောင်း ​ကျောက်စာတွင် ငါန်းဇွန်ရပ်ဟူ၍ အ​စောဆုံး ​တွေ့ရှိရသည်။၁၉၀၂ခုနှစ်တွင် မြို့အုပ်မင်းရုံးစိုက်ခဲ့ပြီး ၃၀.၆.၁၉၇၂တွင် မြို့အဖြစ် တရားဝင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ပထဝီဝင်အ​နေအထား
မြောက်လတ္တီတွဒ် ၂၁ဒီဂရီ ၃၅မိနစ်နှင့် ၂၁ဒီဂရီ ၅၄မိနစ် အကြား၊ အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၅ဒီဂရီ ၂၆မိနစ်နှင့် ၉၅ဒီဂရီ ၄၅မိနစ်အကြားတွင် တည်ရှိသည်။ အရှေ့မှ အနောက်သို့ ၂၁မိုင်၊ တောင်မှမြောက်သို့ မိုင်၂၀ရှိပြီး ၃၅၅.၉၉၁စတုရန်းမိုင် ကျယ်ဝန်းသည်။
နယ်နိမိတ်
ငါန်းဇွန်မြို့နယ်၏ အ​ရှေ့ဘက်တွင် တံတားဦးမြို့နယ်၊​တောင်ဘက်တွင် ​နွားထိုးကြီးမြို့နယ်၊အ​နောက်ဘက်တွင် မြင်းခြံမြို့နယ်၊ ​မြောက်ဘက်တွင် စစ်ကိုင်းတိုင်းရှိ မြင်းမူမြို့နယ်များ တည်ရှိသည်။
​​မြေမျက်နှာသွင်ပြင်
​ပင်လယ်​ရေမျက်နှာပြင်အထက် ပျှမ်းမျှ၂၂၇​ပေအထက်တွင် တည်ရှိသည်။ ပြန့်ပြူး​သော ​မြေမျက်နှာသွင်ပြင်ရှိကာ ​တောင်ဘက်နှင့် အ​နောက်ဖက်ပိုင်းတွင် ​ကျောက်ကုန်း၊ ကမူများ အနည်းငယ်ရှိသည်။ဧရာဝတီမြစ်သည် အ​ရှေ့မှ အ​နောက်သို့ ၂၁မိုင်ခန့် စီးဆင်း​နေသည်။
စီးပွား​ရေး
ငါန်းဇွန်းမြို့နယ်သည် မန္တ​လေးတိုင်းအတွင်းရှိ စီးပွား​ရေးဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု ​နှေး​ကွေး​သော မြို့နယ်ဖြစ်သည်။ မြို့နယ်​နေလူထုသည် စိုက်ပျိုး​ရေးနှင့် ​မွေးမြူ​ရေးကို အဓိကထား လုပ်ကိုင်ကြသည်။ မြို့နယ်၏ အဓိကထွက်ကုန်မှာ ပဲမျိုးစုံ၊ နို့ထွက်ပစ္စည်းနှင့် ထန်းလျက်တို့ဖြစ်သည်။ မြို့နယ်အတွင်းတွင် မန္တ​လေး-မြို့သာ စက်မှုဥယျာဉ်မြို့​တော် တည်​ဆောက်လျက်ရှိသည်။ ပုဂ္ဂလိက သံရည်ကြိုစက် ၂ရုံ၊ အိမ်တွင်းစက်မှုလက်မှုလုပ်ငန်း ၅၄ခု တည်ရှိသည်။
ပို့​ဆောင်ဆက်သွယ်​ရေး
ငါန်းဇွန်မြို့နယ်သည် ကုန်းလမ်း​ကြောင်းများ၏ အပြင်ပိုင်းတွင် တည်ရှိ၍ လမ်းပန်းဆက်သွယ်​ရေး ဖွံ့ဖြိုးမှုနည်း​သော မြို့နယ်ဖြစ်သည်။ မန္တ​လေး-ပုဂံ ရထားလမ်းမှာ မြို့နယ်အတွင်း ၁၁မိုင်ခန့် ဖြတ်သန်းသွားသည်။
အထက
အထက်တန်းကျောင်း ၆ကျောင်းရှိသည်။
အမက
မူလတန်း၊မူလွန်၊အလယ်တန်း(ခွဲ) ၁၁၃ကျောင်းရှိသည်။
မကျီးတန်းရွာ၊ စစ်ကုန်း
မကျီးတန်းရွာ၊ စစ်ကုန်း
ဩဂုတ် ၂၀၀၁
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဩဂုတ် ကဏ္ဍ:၂၀၀၁
ဗမာပြည် ဒီမိုကရက်တစ် ပါတီ
ဗမာပြည် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ ကို ၁၉၄၈၊ ဒီဇင်ဘာ-၁၀ နေ့မှာ ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ သမိုင်းဝင် တို့ဗမာအစည်းအရုံး ကြီး နှစ်ခြမ်းကွဲခဲ့ပြီး သခင်ထွန်းအုပ်-သခင်ဗစိန်တို့ ဗမာအစည်းအရုံး လို့ ကင်ပွန်းတပ် ခေါ်ဝေါ်ခြင်း ခံခဲ့ရတဲ့ တို့ဗမာအစည်းအရုံး တခြမ်းရဲ့ ခေါင်းဆောင် သခင်ဗစိန်ဟာ ၁၉၄၇၊ ဇူလိုင်-၁၉ ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်းတို့ လုပ်ကြံခံရပြီး နောက်ပိုင်း ဖဆပလ အစိုးရရဲ့ ဖမ်းဆီး ထိန်းသိမ်းထားခြင်း ခံရရာက တနှစ်ခန့် အကြာမှာ လွတ်မြောက်လာခဲ့ပါတယ်။ ထောင်မှ လွတ်မြောက်လာပြီး လ အနည်းငယ် အကြာ ၁၉၄၈၊ ဒီဇင်ဘာ-၁၀ ရက်နေ့မှာ သခင်ဗစိန် ဦးဆောင် တည်ထောင်လိုက်တဲ့ ဗမာပြည် ဒီမိုကရက်တစ် ပါတီ ပေါ်ထွက် လာတာဖြစ်သည်။
ဥက္ကဋ္ဌ သခင်ဗစိန်၊ အထွေထွေ အတွင်းရေးမှူး သခင်ချစ် (ဒေးဒရဲ) ဖြစ်ပြီး ဦးဂုဏ်မာန် (မြင်ကွန်း မင်းသားကြီးရဲ့ သား)၊ ဦးလှမြတ်စိုး၊ သခင်ကျော်ရင်၊ သခင်ကျင်၊ ဦးမြင့် စတဲ့ပုဂ္ဂိုလ်တွေ ပါဝင်ခဲ့သည်။ သခင်ဗစိန် ခေါင်းဆောင် တည်ထောင်ခဲ့တဲ့ ဗမာပြည် ဒီမိုကရက်တစ် ပါတီဟာ ဒီမိုကရေစီရေး ကြွေးကြော်သံ တွေပေးပြီး လှုပ်ရှားခဲ့ပေမဲ့ လူထုထောက်ခံမှု မရှိခဲ့ချေ။ လက်ျာစွန်းပါတီအဖြစ် လူသိများခဲ့ပြီး ရွေးကောက်ပွဲများမှာလည်း ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။ လက်ဝဲဝါဒ ဆန့်ကျင်ရေး၊ မာ့က်စ်ဝါဒ ဆန့်ကျင်ရေး၊ ကွန်မြူနစ် ဆန့်ကျင်ရေးတွေကို တက်တက်ကြွကြွ လုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး သခင်ဗစိန် ဟာ ၁၉၅၂ မှာ အာရှတိုက် ရှိ ကွန်မြူနစ် ဆန့်ကျင်ရေး ခေါင်းဆောင်များ နဲ့ အဆက်အသွယ်ပြုခဲ့သည်။ ၁၉၅၆ ခုနှစ်မှာ အာရှတိုက် ကွန်မြူနစ် ဆန့်ကျင်ရေး အဖွဲ့ချုပ်၊ ဥရောပတိုက် ကွန်မြူနစ် ဆန့်ကျင်ရေး အဖွဲ့ချုပ်တွေနဲ့ ဆက်သွယ်ပြီး ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ် ဆန့်ကျင်ရေး အဖွဲ့ချုပ် ဆိုတာကိုပါ အတိအလင်း ထူထောင်ကာ ကွန်မြူနစ် ဆန့်ကျင်ရေး တံခွန်ကို ထူခဲ့သည်။ ထိုင်း၊ ဂျပန်၊ ထိုင်ဝမ် နိုင်ငံများသို့ သခင်ဗစိန် ကိုယ်တိုင် သွားရောက်ပြီး ကွန်မြူနစ် ဆန့်ကျင်ရေး ခေါင်းဆောင်များနဲ့ တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးခဲ့သလို ၁၉၅၇ ခုနှစ်၊ တောင်ဗီယက်နမ် ဆိုင်ဂုံမြို့မှာ ကျင်းပခဲ့တဲ့ တတိယအကြိမ် ကွန်မြူနစ် ဆန့်ကျင်ရေး ကွန်ဂရက်နဲ့ အနောက်ဂျာမဏီ ဖရန်ဖွတ်မြို့မှာ ကျင်းပတဲ့ ဥရောပ ကွန်မြူနစ် ဆန့်ကျင်ရေး ကွန်ဂရက် တို့ကိုလည်း သွားရောက် ပါဝင် တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ဗမာပြည်ကို ဆီးတိုး စစ်စာချုပ်ဝင် နိုင်ငံဖြစ်စေရေး ကို သခင်ဗစိန် ကလိုလားခဲ့ပြီး ဗမာပြည် ဒီမိုကရက်တစ် ပါတီဟာ ဗမာပြည်မှာ ဗုဒ္ဓဘာသာကို နိုင်ငံတော် ဘာသာ အဖြစ် ပြုလုပ်ပေးရန်၊ ကိုလံဘို စီမံကိန်းသို့ ဝင်ရန်တွေကို အကြိမ်ကြိမ် အကြံပေး တောင်းဆိုခဲ့သည်။ ၁၉၅၇ ခုနှစ်၊ ၅၈ ဖဆပလ အဖွဲ့ကြီး နှစ်ခြမ်းကွဲတဲ့အခါ နိုင်ငံတော် ကို ဗိုလ်ချုပ်နေဝင်း ခေါင်းဆောင်တဲ့ တပ်မတော်က ဝင်ရောက်အာဏာ သိမ်းသင့်ကြောင့်လည်း အကြံပေးတိုက်တွန်းခဲ့သည်။ ၁၉၅၆ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ၊ ၁၉၆၀ ပြည့် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွေမှာလည်း သခင်ဗစိန် ကိုယ်တိုင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး ကြိုးပမ်းခဲ့သေးပေမယ့် ဒီမိုကရက်တစ် ပါတီဟာ လုံးဝနလံမထူနိုင်ခဲ့ချေ။ (ပါတီစ တင်ထူ ထောင်စက အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးဖြစ်တဲ့ သခင်ချစ် (ဒေးဒရဲ) ကိုယ်တိုင် ၁၉၆၀ ပြည့်ရွေးကောက်ပွဲ မှာ သန့်ရှင်း ဘက်ကနေ ဝင်ရောက် အရွေးချယ်ခံ ပြောင်းလဲသွားခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်)။ ၁၉၆၃ ဇွန်လမှာ သခင်ဗစိန် ကွယ်လွန်ပြီး နောက်ပိုင်းမှာတော့ ဗမာပြည် ဒီမိုကရက်တစ် ပါတီ ဟာလည်း တဖြည်းဖြည်း မှေးမှိန် ပျောက်ကွယ်သွားရသည်။
ပါတိမောက်
ပါတိမောက် ဆိုသည်မှာ ဂေါတမဘုရားက ရဟန်းတို့အား ဆုံးမညွှန်ကြားသောအရာများကို ဆိုလိုသည်။ လမ်းညွှန်သော ဩဝါဒပါတိမောက်နှင့် ကန့်သတ်သော အာဏာပါတိမောက်ဟူ၍ ၂ မျိုး ရှိသည်။
ဝုထရွာ၊ လဟယ်မြို့နယ်
ဝုထရွာ (Wuhta)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ လဟယ်မြို့နယ်၊ ကုန်းခါးလယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၈၄၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လဟယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရေကြိုင်ချောင်းရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ရေကြိုင်ချောင်းရွာ(Yaekyaingchaung)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဂါရာပြင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၀၈၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဂါရာပြင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၇၈ ဦး၊ မ ၄၉၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၇၃ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရေတွင်းကုန်းရွာ၊ ရေလိမ်
ရေတွင်းကုန်းရွာ၊ ရေလိမ်
ကောင်ဖနားရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ကောင်ဖနားရွာ (Kawnghpanar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ မွှေးပြင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၇၀၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မွှေးပြင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၁၈ ဦး၊ မ ၁၆၆၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၅၈၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကလင်ဂွန်ဘာသာစကား
The Klingon language (Klingon: tlhIngan Hol ) မြန်မာဘာသာအားဖြင့် ကလင်ဂွန်ဘာသာစကား သည် စတားတရက် ဇာတ်ကားများတွင်ပါဝင်သော ကလင်ဂွန်များပြောဆိုသုံးစွဲရန်အတွက် တီထွင်ထားသောဘာသာစကားတစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ၎င်းဘာသာစကားသည် တီထွင်ထားသောဘာသာစကားဖြစ်သည့်အတွက်တစ်နည်းအားဖြင့်ဆိုလိုသည်မှာ၎င်းဘာသာစကားကိုအသုံးပြုသောနိုင်ငံဟူ၍မရှိသေးချေ။ လူအနည်းငယ်သာလျှင် ကလင်ဂွန်ဘာသာစကားကို ကျွမ်းကျွမ်းကျင်ကျင်ပြောဆိုနိုင်သည်။ ကလင်ဂွန်ဘာသာစကားအင်စတီကျု့ သည်ကလင်ဂွန်ဘာသာစကားကိုသင်ကြားနေသောသူများကိုအကူအညီပေးနေပါသည်။
သမိုင်းကြောင်း
ပထမဦးဆုံးကလင်ဂွန်စကားလုံးများကို ၁၉၇၉ တွင်မင်းသားဂျိမ်းဒိုဟန်ကတီထွင်ဖန်တီးခဲ့သည်။ ၁၉၈၄ခုနှစ်တွင်တတိယမြောက် စတားတရက် ဇာတ်ကားကိုတီထွင်ဖန်တီးသောအခါ ဂျင်းရိုဒန်ဘယ်ရီသည်တကယ့်အစစ်အမှန်ရုပ်လုံးပေါ်ဘာသာစကားကိုတီထွင်ရန်ဆန္ဒပြင်းပြခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ဘာသာဗေဒပညာရှင် မာ့အော့ရန်းက ကလင်ဂွန်ဘာသာစကားကိုတီထွင်ဖန်တီးခဲ့သည်။ သူသည် ကလင်ဂွန်ဘာသာစကားနှင့်ပတ်သက်သောစာအုပ်အများအပြားကိုလည်း ရေးသာပြုစုခဲ့သည်။
သဒ္ဒါပိုင်းဆိုင်ရာအချက်အလက်များ
ကလင်ဂွန်ဘာသာစကားသည် စကားလုံးတည်ဆောက်မှုတွင် ၀ဏ္ဏစနစ် ကို အသုံးပြုထားပြီးစကားလုံးများ၏နောက်တွင်လည်းကောင်း၊ ရှေ့တွင်လည်းကောင်း တွယ်ကပ်ကာ ပြောဆိုသုံးစွဲခြင်းဖြစ်သည်။
မနုဿစုတိဒေဝနိရယာဒိသုတ်
စတုတ္ထ၊ ပဉ္စမ၊ ဆဋ္ဌသုတ်။
၄-မနုဿစုတိဒေဝနိရယသုတ္တ
လူ့ဘဝမှစုတေ၍ နတ်ဘဝ၌ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့သည် နည်းပါးလှကုန်၏။ လူ့ဘဝမှစုတေ၍ ငရဲ၌ဖြစ်သောသတ္တဝါတို့သာ များလှကုန်၏-ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။ -- ၅ -မနုဿစုတိ ဒေဝတိရစ္ဆာနယောနိသုတ္တ
လူ့ဘဝမှစုတေ၍ နတ်ဘဝ၌ဖြစ်ကုန်သောသတ္တဝါတို့သည် နည်းပါးလှကုန်၏။ လူ့ဘဝမှစုတေ၍ တိရစ္ဆာန်ဘဝ၌ဖြစ်သောသတ္တဝါတို့သာ များလှကုန်၏ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင်ဟောတော်မူသည့်သုတ်။ --- ၆ -မနုဿစုတိ ဒေဝပေတ္တိဝိသယသုတ်
ကွန်တိုမျဉ်း
ကွန်တိုမျဉ်း (Contour line) များအား မြေပုံပေါ်တွင် အမြင့်တူသော ဒေသများကို မျဉ်းတစ်ဆက်တည်း ဆက်သွယ်ရေးဆွဲထားခြင်းဖြင့် ဒေသ၏ အနိမ့်အမြင့် မျက်နှာပြင် အနေအထားကို မှန်းဆသိရှိနိုင်ပေသည်။ ထိုအနိမ့်အမြင့်ပြမျဉ်းကို ကွန်တိုဟု ခေါ်သည်။ ကွန်တိုမျဉ်းများတွင် အမြင့်ပေကို ဖော်ပြထားလေ့ရှိသည်။ အမြင့်မျဉ်းစိပ်လျှင် မြေစောက်မှန်းသိသာ၍ အမြင့်မျဉ်းကျဲလျင် မြေဆင်ခြေလျော ကျသည်ကို သိသာသည်။ မျဉ်းရစ်ဝိုင်း၍သွားလျင် တောင်ပမာ မြင့်မောက်တက်နေသည်ကို သိသာသည်။ မျဉ်းတို့၏ သတ်မှတ်ချက်တွင် အနည်းဆုံးပေ ၅၀ မြင့်လျှင် မျဉ်းတစ်ရစ်ပြရာမှ မြေပုံချုံနှုန်းအလိုက် ပေ တစ်ထောင် နှစ်ထောင်တွင် တရစ်အားဖြင့်လည်း ဖော်ပြကြသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြေပုံဆွဲပညာ
ကျီးရစ်ကုန်းရွာ၊ ဝက်လက်မြို့နယ်
ကျီးရစ်ကုန်းရွာ (Kyeeyitkone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ဝက်လက်မြို့နယ်၊ မဲကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၇၃၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝက်လက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အပိုလို ၁၆
အပိုလို ၁၆ (April 16 – 27, 1972) သည် နာဆာမှ စီမံကွပ်ကဲသည့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ၁၀ ခုမြောက် လူသားများလိုက်ပါသော အပိုလို စီမံကိန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ အပိုလို ၁၅ ကဲ့သို့ လမျက်နှာပြင်တွင် သိပ္ပံပညာနယ်ပယ်တွင် လေ့လာမှုများ လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ဆင်းသက်မည့်နေရာအား လကမ္ဘာ၏ Descartes Highlands ကို ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ ခရီးစဉ်အတွင်း လကမ္ဘာသို့သွားရာတွင် ပြဿနာအနည်းငယ်ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ နာဆာမှ တာဝန်ရှိသူက မက်ရှင်အား ဖျက်သိမ်းပြီး အာကာသယာဉ်မှူးများကို အန္တရာယ်ကင်းစွာ ကမ္ဘာမြေသို့ပြန်ခေါ်လာရန် ဆောင်ရွက်ခဲ့သော်လည်း ပြဿနာအား ကျော်လွှားနိုင်ခဲ့သောကြောင့် လကမ္ဘာသို့ ဆင်းသက်ခွင့်ကို ခွင့်ပြုခဲ့သည်။ အပိုလို ၁၆ သည် ကမ္ဘာမြေသို့ သတ်မှတ်ရက်ထက် ၁ ရက်စော၍ ဧပြီလ ၂၇ ရက်တွင် အန္တရာယ်ကင်းစွာ ပြန်ရောက်ရှိခဲ့သည်။
ကြက်မျှားရွာ၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်
ကြက်မျှားရွာ (Kyethmyar)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်၊ ကြက်မျှားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၇၂၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကြက်မျှားကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၅၅ ဦး၊ မ ၆၇၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၂၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၂၀၁၅ ဟိန္ဒူကွတ် ငလျင်
၂၀၁၅ ဟိန္ဒူကွတ် ငလျင် သည် ပြင်းအား ၇.၅ မဂ္ဂနီကျူ့ရှိ မြေငလျင်တစ်ခုဖြစ်ပြီး ၂၀၁၅ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၆ ရက်နေ့ ၁၃:၃၉ AFT၊ ၁၄:၀၉ PKT၊ ၁၄:၃၉ IST (၀၉:၀၉ UTC) အချိန်များတွင် တောင်အာရှတွင် လှုပ်ခတ်သွားခဲ့သည်။  ငလျင်ဗဟိုချက်မှာ အာဖဂန်နစ္စတန်နိုင်ငံ Koran va Monjan ကျေးရွာ၏ မြောက်ဘက် ၄၅ ကီလိုမီတာအကွာတွင် ဖြစ်ပြီး  မြေအောက်အနက် ၂၁၀ ကီလိုမီတာတွင် ဖြစ်သည်။ ပင်မငလျင်လှုပ်သွားပြီး မိနစ် ၄၀ ခန့်အကြာတွင် ၄.၈ မဂ္ဂနီကျူ့ရှိ နောက်ဆက်တွဲငလျင်တစ်ခု ထပ်မံလှုပ်ခတ်သွားခဲ့သည်။  အောက်တိုဘာ ၂၉ ရက်နေ့အထိ ၄.၁ မဂ္ဂနီကျူ့နှင့်အထက် ပြင်းအားရှိသော နောက်ဆက်တွဲငလျင်ပေါင်း ၁၃ ကြိမ် လှုပ်ခတ်ခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။
အောက်တိုဘာလ ၂၆ ရက်နေ့အထိ လူပေါင်း ၃၉၁ ဦးသေဆုံးခဲ့ပြီး အများစုမှာ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံမှ ဖြစ်ကြောင်း သတင်းများထုတ်ပြန်ထားသည်။ ငလျင်တုန်ခါမှုများကို ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၊ တာဂျစ်ကစ္စတန်နိုင်ငံနှင့် ကာဂျစ္စတန်နိုင်ငံများတွင် ခံစားခဲ့ကြရသည်။  အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ဘူမိဗေဒမြေတိုင်းဌာန၏ ထုတ်ပြန်ချက်များအရ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံသည် အဓိကမြေငလျင်လှုပ်သွားသည့် နေရာထဲတွင် အများဆုံးပါဝင်နေသည်။ မြေငလျင်လှုပ်ခတ်မှုကို နယူးဒေလီမြို့ နှင့် ဂျမ်မူး နှင့် ကက်ရှမီးယားပြည်နယ်၊ နှင့် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၊ ရှင်းကျန်းပြည်နယ်ရှိ Kashgar, Aksu, Hotan, နှင့် Kizilsu စီရင်စုနယ်များတွင်ပါ ခံစားခဲ့ကြရသည်။ အာဖဂန်နစ္စတန်နိုင်ငံ၏ မြို့တော် ကဘူးလ်မြို့တွင် ထိခိုက်ပျက်စီးမှုများ ရှိခဲ့သည်။ အလားတူ နီပေါနိုင်ငံမြို့တော် ခတ္တမန္ဒူမြို့တွင်လည်း ငလျင်တုန်ခါမှုကို ခံစားခဲ့ကြရပြီး လူအများမှာ ဧပြီ ၂၀၁၅ နီပေါ ငလျင်၏ နောက်ဆက်တွဲငလျင်တစ်ခုဟု ထင်မှတ်နေခဲ့ကြသည်။
၈၇,၃၅၁ ဦးသေဆုံးပြီး ၇၅,၂၆၆ ဦးဒဏ်ရာရရှိခဲ့ကာ လူဦးရေ ၂.၈ သန်းကျော် အိုးမဲ့အိမ်မဲ့ဖြစ်ခဲ့ရသော ၂၀၀၅ အောက်တိုဘာလတွင် နောက်ဆုံးလှုပ်ခတ်သွားခဲ့သည့် ပြင်းအား ၇.၆ မဂ္ဂနီကျူ့ရှိသော ဒေသတူ ငလျင်ကြီး လှုပ်ခတ်ခဲ့ပြီး ဆယ်နှစ်အတိအကျအကြာ ယခုငလျင် လှုပ်ခတ်သွားခြင်းဖြစ်သည်။ ငလျင်နှစ်ခုအကြား သိသာထင်ရှားသည့် ခြားနားမှုမှာ မြေငလျင်အနက်ဖြစ်ပြီး ၂၀၀၅ ငလျင်မှာ ၁၅ ကီလိုမီတာအနက်တွင် ဖြစ်ပြီး ယခုငလျင်မှာ ၂၁၂.၅ ကီလိုမီတာအနက်တွင် ဖြစ်သည့်အတွက် မျက်နှာပြင်ထိခိုက်မှု နည်းပါးစေခဲ့သည်။
နောက်ခံအချက်အလက်
အိန္ဒိယတိုက်ငယ်၏ ဟိမဝန္တာ တောင်တန်းဒေသများသည် ကျောက်လွှာချပ်ကြီးများ၏ တိုက်မိခြင်းကြောင့် အပျက်အစီးကြီးစေသည့် ငလျင်များကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။ နီပေါနိုင်ငံ၏ နှစ် ၈၀ အတွင်း အဆိုးရွားဆုံး ငလျင်ဖြစ်သည့် ဧပြီ ၂၀၁၅ တွင် လှုပ်ခတ်သည့် ငလျင်သည် လူပေါင်း ၉,၀၀၀ ကို သေဆုံးစေခဲ့သည်။ ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင်လည်း ကက်ရှမီးယားဒေသကို ဗဟိုပြု၍ လှုပ်ခတ်ခဲ့သော ငလျင်ကြီးကြောင့် လူပေါင်း သောင်းချီသေဆုံးခဲ့ရသေးသည်။
မြေငလျင်
ပင်မငလျင်သည် ၂၀၁၅ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၆ ရက်နေ့ ၁၃:၃၉ AFT၊ ၁၄:၀၉ PKT၊ ၁၄:၃၉ IST (၀၉:၀၉ UTC) အချိန်များတွင် အာဖဂန်နစ္စတန်နိုင်ငံ ဖဇာဘတ်မြို့၏ အရှေ့တောင်ဘက် ၈၂ ကီလိုမီတာအကွာ၊ မြေအနက် ၂၁၂.၅ ကီလိုမီတာကို ဗဟိုပြုကာ လှုပ်ခတ်သွားခဲ့သည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ဘူမိဗေဒမြေတိုင်းဌာန (USGS) ၏ ကနဦးတိုင်းထွာချက်အရ ငလျင်၏ ပြင်းအားမှာ ၇.၇ ရှိပြီး ၇.၆ သို့ ကျဆင်းသွားကာ နောက်ပိုင်းတွင် ၇.၅ ဖြစ်သွားခဲ့သည်။ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ မိုးလေဝသဌာနကမူ မြေငလျင်၏ မဂ္ဂနီကျူ့မှ ၈.၁ ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ USGS ၏အဆိုအရ မြေငလျင်ဗဟိုသည် ချစ်ထရွယ်မြို့မှ ၆၇ ကီလိုမီတာအကွာတွင် ဖြစ်သည်။
ထိခိုက်သေဆုံးမှုများ
အာဖဂန်နစ္စတန်နိုင်ငံတွင် လူပေါင်း ၁၁၅ ဦးသေဆုံးခဲ့ပြီး သေဆုံးသူများထဲတွင် ဂျလာလာဘတ်မြို့တွင် ၅ ဦး၊ တပ်ခါပြည်နယ်ရှိ ကျောင်းတွင် ငလျင်လှုပ်ခြင်းကြောင့် ထွက်ပြေးကြရာမှ အသက် ၁၀ နှစ်မှ ၁၅ နှစ်အရွယ် ကျောင်းသူ ၁၂ ဦး သေဆုံးခဲ့ရသည်။