cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
သဲကုန်းရွာ၊ ကြာတန်း
သဲကုန်းရွာ၊ ကြာတန်း
လေးအိမ်တန်းရွာ၊ ကျောက်မှော်
လေးအိမ်တန်းရွာ၊ ကျောက်မှော်
ကျောက်မှော်ရွာ၊ ကျောက်မှော်
ကျောက်မှော်ရွာ၊ ကျောက်မှော်
ရွာသစ်ကုန်းရွာ၊ ကြာတန်း
ရွာသစ်ကုန်းရွာ၊ ကြာတန်း
အောက်ချောင်းရွာ၊ ကျောက်မှော်
အောက်ချောင်းရွာ၊ ကျောက်မှော်
ကမ်းနီရွာ၊ ဝါးတလုပ်
ကမ်းနီရွာ၊ ဝါးတလုပ်
​လေးဆိပ်ရွာ၊ ကျောက်မှော်
လေးဆိပ်ရွာ၊ ကျောက်မှော်
ဘုန်းကြီးချောင်းရွာ၊ ရွှေဘိုစု
ဘုန်းကြီးချောင်းရွာ၊ ရွှေဘိုစု
သရက်ကုန်းရွာ၊ ကျောက်မှော်
သရက်ကုန်းရွာ၊ ကျောက်မှော်
ဝါးတလုပ်ရွာ၊ ဝါးတလုပ်
ဝါးတလုပ်ရွာ၊ ဝါးတလုပ်
အောက်ချင်းရွာ၊ ဝါးတလုပ်
အောက်ချင်းရွာ၊ ဝါးတလုပ်
ရှမ်းစုရွာ၊ ညောင်လိန်
ရှမ်းစုရွာ၊ ညောင်လိန်
ကန်ဘဲ့ရွာ၊ ဆတ္တူ
ကန်ဘဲ့ရွာ၊ ဆတ္တူ
ညောင်ချောင်းရွာ၊ ရွှေဘိုစု
ညောင်ချောင်းရွာ၊ ရွှေဘိုစု
စိုက်ပျိုးရွာရွာ၊ ရွှေဘိုစု
စိုက်ပျိုးရွာရွာ၊ ရွှေဘိုစု
သင်ပန်းချောင်းရွာ၊ ကြာတန်း
သင်ပန်းချောင်းရွာ၊ ကြာတန်း
ဥယျာဉ်စုရွာ၊ ဆတ္တူ
ဥယျာဉ်စုရွာ၊ ဆတ္တူ
​လေးအိမ်တန်းရွာ၊ ဝါးတလုပ်
လေးအိမ်တန်းရွာ၊ ဝါးတလုပ်
ငုချောင်းဝရွာ၊ ငုချောင်း
ငုချောင်းဝရွာ၊ ငုချောင်း
တောကုန်းရွာ၊ ဝါးတလုပ်
တောကုန်းရွာ၊ ဝါးတလုပ်
ရေကျော်ရွာ၊ ရွှေဘိုစု
ရေကျော်ရွာ၊ ရွှေဘိုစု
ကွန်ပျူတာ ဟတ်ဒ်ဝဲလ်
ကွန်ပြူတာ Hardware အချို့.....
ဘွက်တန်းရွာ၊ ဆတ္တူ
ဘွက်တန်းရွာ၊ ဆတ္တူ
အေးရွာ၊ ငုချောင်း
အေးရွာ၊ ငုချောင်း
ဆင်အိုင်ရွာ၊ ကြာတန်း
ဆင်အိုင်ရွာ၊ ကြာတန်း
အုံးပင်စုရွာ၊ ရွှေဘိုစု
အုံးပင်စုရွာ၊ ရွှေဘိုစု
သပြေလှရွာ၊ ကွင်းကြီး
သပြေလှရွာ၊ ကွင်းကြီး
ရွှေဘိုစုရွာ၊ ရွှေဘိုစု
ရွှေဘိုစုရွာ၊ ရွှေဘိုစု
ကမ်းနီရွာ၊ ဆတ္တူ
ကမ်းနီရွာ၊ ဆတ္တူ
ပေါက်ကုန်းရွာ၊ ဆတ္တူ
ပေါက်ကုန်းရွာ၊ ဆတ္တူ
ကန်သာကုန်းရွာ၊ ငုချောင်း
ကန်သာကုန်းရွာ၊ ငုချောင်း
ပြာသာဒ်
ပြာသာဒ် (Steeple) သည် ဘုံအဆင့်နှင့် ထုပိကာပါသောအဆောက်အအုံဖြစ်သည်။ ရှေးမြန်မာတို့သည် နန်းတော်၊ အိမ်တော်၊ ဘုန်းကြီးကျောင်းများနှင့် တန်ဆောင်းများ ဆောက်လုပ်ရာတွင် ပြာသာဒ်များပါဝင်လေ့ရှိသည်။
ညောင်လိန်ကျောင်းရှေ့ကုန်းရွာ၊ ညောင်လိန်
ညောင်လိန်ကျောင်းရှေ့ကုန်းရွာ၊ ညောင်လိန်
သာဖြူ၊ ကို
ကိုသာဖြူ (၁၇၇၆ - ၉စက်တင်ဘာ၁၈၄၀)၊ ပထမဆုံးကရင်အမျိုးသား ခရစ်ယာန်ဓမ္မဆရာ)
ပုသိမ်မြို့အနီး ဥတွကျေးရွာတွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ အသက်၁၅နှစ်အရွယ်တွင် မိဘများက၊ လူဆိုးဟု သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ လူသတ်သမား၊ ဓားပြတစ်ဦးဖြစ်သွားပြီးနောက် နောင်တရခဲ့သည်။ လူ၃၀ခန့် သတ်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ အကြွေးကြီးစွာတင်ပြီး ကျွန်အဖြစ် မော်လမြိုင်ကျွန်ဈေးတွင် ရောင်းစားခြင်းခံရသည်။ မြန်မာခရစ်ယာန်တဦးဖြစ်သော ရွှေဘေဆိုသူက ကျွန်ဈေးမှဝယ်ယူခဲ့သည်။ ရွှေဘေသည် ဆရာကြီးယုဒသန်အားဖြင့် ခရစ်ယာန်ဖြစ်လာသူဖြစ်သည်။ ရွှေဘေက ကိုသာဖြူကို ပြုပြင်ရန်ကြိုးစားသော်လည်း မအောင်မြင်ပဲ နောက်ဆုံး ဆရာကြီးယုဒသန်ထံသို့ အပ်နှံလိုက်သည်။ ဆရာကြီယုဒသန်က မြန်မာစာ ရေးဖတ်သင်ပေးခြင်းဖြင့် စာပေတတ်မြောက်လာခဲ့သည်။
၂၂ဧပြီ ၁၈၂၇ တွင် မောင်ရွှေဖေ၏ ကျွန်ဖြစ်သည်၊ မောင်သာဖြူ ဟု ဆရာကြီးယုဒသန်က မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည်။ မြန်မာစာ ကောင်းစာရေးဖတ်သင်ကြားခဲ့ပြီးနောက် သာသနာပြုအဖြစ် အစေခံ၊ခရစ်တော်တပည့်တော်တစ်ဦးအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
ခရစ်ယန်ကျမ်းစာသင်ကြားပြီးနောက် မော်လမြိုင်၊ ခရစ်ယန်ဘုရားကျောင်းတခုတွင် အသင်းသားအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ထိုနောက် ဂျော့ဒါနာဘိုမင် (ပထမဆုံး အမေရိကန်လူမျိုး၊ ကရင်ခရစ်ယာန်သာသနာပြု) နှင့် ထားဝယ်မြို့သို့လိုက်ပါပြီး ၁၆မေ၁၈၂၈ တွင် နှစ်ခြင်းခံခဲ့သည်။ ထိုင်းနိုင်ငံ ချင်းမိုင်မြို့၊ ရန်ကုန်၊ ရခိုင်ပြည်များသို့ သာသနာခရီးစဉ်များ ထွက်ခဲ့သည်။ ကရင်လူမျိုးများကို သာသနာပြုခြင်းများလုပ်ဆောင်ရင် ရာနှင့်ချီသော ကရင်လူမျိုးများစွာ တသုတ်ပြီး၊ တသုတ် နှစ်ခြင်းမင်္ဂလာပေးခဲ့သည်။
၁၈၄၀တွင် ကိုသာဖြူကို ပုသိမ်မြို့သို့ စေလွှတ်ပြီး၊ ပထမဆုံး ပုသိမ်၊ကရင်သာသနာပြုအဖြစ် ရွာငယ်တခုတွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်စေခဲ့သည်။ သေဆုံးချိန်အထိ ထိုရွာငယ်တွင် နေထိုင်သွားသည်။ သူ၏ ၁၂နှစ် သာသနာပြုခရီး (၁၈၂၈-၁၈၄၀) တွင် ကရင်လူမျိုး ၁၂၇၀ဦးကို ကရင်ရွာများမှ ကရင်နှစ်ခြင်းအသင်းသားများ ဖြစ်စေခဲ့သည်။
သဲဖြူကုန်းရွာ၊ ညောင်လိန်
သဲဖြူကုန်းရွာ၊ ညောင်လိန်
စီမံအုပ်ချုပ်မှု ဒီပလိုမာ
စီမံအုပ်ချုပ်မှု ဒီပလိုမာ(Diploma in Manamgement and Administration) ကို ရန်ကုန်စီးပွားရေး တက္ကသိုလ် ၊ စီမံခန့်ခွဲမှု ပညာဌာနမှ ဖွင့်လှစ် သင်ကြားသည်။
DMA program ကို ၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် Department of Commerce and Administration Studies မှစတင် တည်ထောင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ပရော်ဖက်ဆာ ဦးဝီလျှံပေါ (Professor William Paw) ဦးဆောင်ပြီး အခြား ပရော်ဖက်ဆာများ၏ ပူးပေါင်းမှု၊ University of Utah မှ exchange professor များ၊ ဝန်ကြီးဌာနများမှ အဆင့်မြင့် အရာရှိကြီးများ ပါဝင်သည်။
စီမံအုပ်ချုပ်မှု ဒီပလိုမာကို စီးပွားရေးနှင့် စက်မှုလုပ်ငန်း လိုအပ်ချက် ကြီးထွားမှုအတွက် စွမ်းဆောင်ရည် ပြည့်ဝသော မန်နေဂျာများ၊ ကျွမ်းကျင်သော အုပ်ချုပ်သူများ ဖြည့်ဆည်းပေးရန်အတွက် စတင် ဒီဇိုင်းရေးဆွဲခဲ့သည်။ DMA program သည် ကောင်းစွာအောင်မြင်ခဲ့ပြီး ပုဂ္ဂလိကနှင့် ဌာနဆိုင်ရာ သင်တန်းသားများကို ဆွဲဆောင်နိုင်ခဲ့သည်။ case ကိုတင်ပြပြီး သင်တန်းသားများ၏ အမြင့်ဆုံး စွမ်းဆောင်ရည်သို့ တိုးတက်စေမည့် အပြန်အလှန် ဆွေးနွေးသင်ကြားသည့် novel teaching methods ကိုအသုံးပြုသည်။
အလယ်ကုန်းရွာ၊ ညောင်လိန်
အလယ်ကုန်းရွာ၊ ညောင်လိန်
ပသာဒရုပ်
ပသာဒရုပ်
အာရုံကို ဖမ်းယူနိုင်စွမ်းရှိသော အကြည်ဓာတ်ကို "ပသာဒ" ဟုခေါ်၏။ ပသာဒရုပ်သည် ၅-မျိုးရှိ၏
သောတပသာဒရုပ်
(၂) သောတပသာဒရုပ်သည် နား၏ အတွင်းလက်စွပ်ကွင်းသဏ္ဌာန်ဝန်းရံလျက် အမွေးနုပေါက်ရာအရပ်၌တည်၏။
ဃာနာပသာဒရုပ်
(၃) ဃာနပသာဒရုပ်သည် နှာခေါင်း၏အတွင်း ဆိတ်ခွါသဏ္ဌာန် အသားဆိုင်ရှိရာအရပ်၌ တည်၏။
ဇိဝှာပသာဒရုပ်
(၄) ဇိဝှါပသာဒရုပ်သည် လျှာ၏အလည်ကြာပွင့်ဖတ်အဖျားသဏ္ဌာန်ရှိရာအရပ်၌ တည်၏။
ဘုရားလေးကုန်းရွာ၊ ညောင်လိန်
ဘုရားလေးကုန်းရွာ၊ ညောင်လိန်
အောက်ကုန်းရွာ၊ ညောင်လိန်
အောက်ကုန်းရွာ၊ ညောင်လိန်
ငှက်ကြီးတောင်ဓား
ရှေးခေတ် မြန်မာ့တပ်မတော် ပင်တိုင်သုံးဓား ဖြစ်သည်။ အိမ်များတွင်လည်း ဆောင်ဓားအဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ ငှက်တောင်နှင်‌့တူသဖြင့် ငှက်ကြီးတောင်ဟု ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ငှက်ကြီးတောင်ဖြင့် ကစားရသောသိုင်းကွက်မှာ ဓားရေး ၃၇ ချင်းဖြစ်သည်။ ဓားအနှောင့်တွင်ဖုလုံးပါပြီး လိုအပ်ပါက ဓားနှောင့်ဖြင့် ထုနိုင်သည်။
ငှက်ကြီးတောင်ဓားသည် အခြားလူမျိုးတို့၏ ဓားနှင့်မတူဘဲ ပုံစံနှင့် အသုံးပြုပုံ ကွဲပြားသည်။ မြန်မာ့ဆောင်ဓား၊ ရှမ်းဓား၊ မွန်ဓား တို့နှင့်လည်းမတူဘဲ ကွဲပြားသည့် ဓား ဖြစ်သည်။ ဓားတွင် အမျိုးမျိုးရှိသည်။ ခုတ်ဓား၊ ထိုးဓား၊ ပေါက်ဓား၊ ဟူ၍ အမျိုးမျိုးရှိသည်။ ငှက်ကြီးတောင်ဓားသည် စွယ်စုံသုံးဓား ဖြစ်သည်။
ငှက်ကြီးတောင်၏အဓိပ္ပာယ်-ဓားပုံစံမှာ အရင်းတွင် လက်နှစ်သစ်သာရှိ၍ အဖျားတွင် လက်သုံးသစ်မှ လက်လေးသစ်ခန့် ရှိသည်။ ငှက်အတောင်ကဲ့သို့ အရင်းမှ အဖျားဘက်သို့ ကော့ပြီး တက်သွားသောကြောင့် ငှက်ကြီးတောင်ဟု ခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။
ဓားအရှည်
ဓားအရှည်မှာ အသွား တစ်တောင့် တစ်ထွာ၊ တစ်မိုက်(၃၃ လက်မခန့်)၊ အရိုးတထွာ (၁၀ လက်မခန့်) ရှိသည်။
ဓားရိုး(ဓားနှောင့်)
ဓားရိုးကို ကြေး၊ ငွေ၊ ရွှေ မိမိတို့ ကြိုက်နှစ်သက်သလို ပြုလုပ်ကြသည်။ လက်ကိုင် မကျွတ်ထွက်စေရန် ဓားရိုးသံကို ဓား နှောင့်နှင့်မြဲအောင် သပ်ရိုက်ထားသည်။ ဓားလက်ကိုင်(ဓားရိုး)၏အဆုံးတွင် ရွှေ၊ ငွေ၊ မိုးကြိုးသွားတို့ဖြင့် ပြုလုပ် ထားသော ငယ်ဟုခေါ်သည့် ဘုချွန်လေးရှိသည်။ ဓားပြီး၊ တုတ်ပြီးသော သူများအား ထိုငယ်ဖြင့် ထုရိုက်ပါက သေသည်ဟု ဆိုသည်။
ဓားကောင်းသတ်မှတ်ပုံ
ဓား၏အလေးချိန်မှာ အတိအကျမရှိသော်လည်း ဓားအလယ်မှ ကိုင်ကာ လက်ဖဝါးပေါ် တင်ပါက ငြိမ်နေရမည်။ အရှေ့ ဘက်ကို ညွတ်ကျပါက ဦးလေးသော ဓားဖြစ်ပြီး၊ အနောက်ဘက်ကို ညွတ်ပါက ဓားနှောင့် လေးသော ဓားဖြစ်သည်။ အရှေ့အနောက် မညွတ်ဘဲ ငြိမ်နေသည့် ဓားမျိုးမှ ဓားကောင်းစာရင်းဝင်သည်။
ဓားရေး ၃၇ ချင်း
ငှက်ကြီးတောင်ဓားဖြင့် ကစားရသော ဓားသိုင်းပညာရပ်များတွင် ဓားကြီး (၄)ပါး နှင့် ဓားစုံ (၁၀)ချင်းသည် ၃၇ ချင်း၏ အခြေခံ ဓားကွက် များ ဖြစ်ကြသည်။
၃၇-ချင်းဟုသာ ဆိုသော်လည်း ဓားရေး တစ်ချင်းလျှင် အပိုဒ်ခွဲပေါင်းများစွာ ပါဝင်နေပါသည်။ ၃၇-ချင်းဓားတွင် ဓား ကွက်များမှာ မျက်နှာအနီး၊ လည်ပင်းအနီး စသည်ဖြင့် ပွတ်ကာ သီကာ ကစားရသော အကွက်များ၊ ဘယ်နှင့်ညာ တပြိုင်နက်တည်းမှာပင် မတူညီသော ဓားကွက်များ ပါဝင်သည်။ မြန်မာမင်းများ လက်ထက်တွင် ဓားရေး ၃၇ ချင်း တတ်မှသာ တပ်မှူးအဖြစ် လည်းကောင်း၊ တပ်ဗိုလ်အဖြစ် လည်ကောင်း ခန့်အပ်သည်။ မြန်မာမင်းများ လက်ထက် ပြာသိုလ မြင်းခင်းသဘင်ပွဲတွင် ယှဉ်ပြိုင်ရသော ဓားပြိုင်ပွဲများတွင် ဓားရေး ၃၇ ချင်းဖြင့် အစွမ်းပြခဲ့ကြသည်။
ဓားရေး ၃၇ ချင်းမှာ ဓားချီ၊ ဓားခင်း၊ မျက်နှာကာ၊ ဓားလှ၊ ဓားလျှိုး၊ မှောက်ထိုးရပ်၊ ရင်ခွဲ၊ အသားလှန်၊ ဓားခုတ်၊ ဇင်ယော်သုတ်၊ တဖက်ထိုး၊ ရှေ့လှည်း၊ နောက်လှည်း၊ ရွှေနှုတ်မြွက်ယာလှ၊ ရွှေနှုတ်မြွက်ဝဲလှ၊ စွန်သုတ်၊ ပါးကပ်၊ ပန်းကုံးဖြတ်၊ ဓားလွှင့်၊ ပန်းကုံးသီ၊ ဆက်ရက်ခုန်၊ မီးတိုင်ပြ၊ ပိုးချည်လွှား၊ သက်တင်ရေသောက်၊ ရွှေဘယက် လည်လျောက်၊ ဒေါင်းမြီးကာ၊ ကျားမြီးဆွဲ၊ ဓားရွက်၊ လက်ကောက်ဝတ်၊ မောင်းကပ်၊ ရွှေနှုတ်လည်လျောက်၊ နောက်လည်လျောက်၊ ဓားသွဲ့၊ ဓားပြ၊ တဖက်နှုတ်၊ နှစ်ဖက်နှုတ်၊ နောက်လှည့် တို့ ဖြစ်သည်။
စောဩဂတ်စတပ်
စင်ကာပူ အက်စ်ဘီစီ နှစ်ခြင်းအဖွဲ့ချုပ်၊ ကျမ်းစာသင်ကျောင်းတွင် ဓမ္မပညာဘွဲ့ရရှိခဲ့ပြီးနောက်၊ စင်ကာပူရှိ ပထမဆုံး မြန်မာခရစ်ယာန်မိတ်သဟာရအတွက် သင်းအုပ်ဆရာအဖြစ် ၁၉၉၀နောက်ပိုင်း အမှုတော်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
စင်ကာပူရှိ သော်မဆွန်လမ်းနှစ်ခြင်းအသင်းတော်တွင် မြန်မာမိတ်သဟာရကို စတင်ခဲ့ရာ၊ ၂၀၀၅ခုနှစ်တွင် စင်ကာပူအစိုးရထံ တရားဝင်မှတ်ပုံတင်သော် ယုဒသန်နှစ်ခြင်းအသင်းတော် သင်းအုပ်ဆရာဖြစ်သည်။
စင်ကာပူရှိ ကရင်၊ ကချင်၊ မြန်မာ ခရစ်ယန်များအတွက် နှစ်ပေါင်းများစွာထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး၊ မစ်ရှင်အဖြစ် နှစ်စဉ် ထိုင်းနိုင်ငံ မဲဆောက်၊ ဒုကသယ်စခန်းများသို့ သွားရောက်အားပေးလေ့ရှိသည်။ မဲဆောက်ဒုကသယ်များ တတိယနိုင်ငံများသို့ ရောက်သွားပြီးနောက် ထိုင်းနိုင်ငံဆူနာမီဒဏ်ခံရသော ဖူးခတ်မှ မြန်မာရွာများသို့ နှစ်စဉ် မစ်ရှင်ခရီးထွက်သည်။ နာဂစ်မုန်တိုင်းတိုက်ခိုက်သော ၂၀၀၈တွင် နှစ်ပေါင်း၂၀ကျော် မရောက်ဖြစ်ခဲ့သော အမိမြန်မာနိုင်ငံသို့ သွားရောက်ကူညီလုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ဘုရားကျောင်းများစွာ စင်ကာပူ၊ ယုဒသန်အသင်းတော်ပံ့ပိုးမှုဖြင့် ဆောက်လုပ်ပေးခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ တွင် ရခိုင်ဂီရိမုန်တိုင်းဒဏ်ခံရသော ရွာများသို့ ကိုယ်တိုင်သွားရောက်ပြီး၊ မစ်ရှင်၊ ဘုရားကျောင်းဆောက်လုပ်ခြင်းများ လုပ်ဆောက်လျက်ရှိသည်။ ယုဒသန်အသင်းတော် စင်ကာပူ၏ ၀၊ ဓနု၊ ပုဂံ၊ အလျှိုချင်း၊ ရခိုင်၊ ဓရာ၀တီတိုင်း သာသနာနယ်မြေများသို့ နှစ်စဉ် ယုဒသန်အသင်းတော်ပံ့ပိုးမှုဖြင့် မစ်ရှင်ခရီးစဉ်များရှိသည်။
ဇနီးသည် ဒေါ်မိုရင်း (ကချင်အမျိုးသမီး)နှင့် အိမ်ထောင်ကျပြီး ယုဒသန်နှစ်ခြင်းအသင်းတော် အမှုတော်များကို ထမ်းဆောင်လျက်ရှိသည်။
ကညင်ကုန်းရွာ၊ ညောင်လိန်
ကညင်ကုန်းရွာ၊ ညောင်လိန်
ဓမင်းချောင်းလေးရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (မြောက်)
ဓမင်းချောင်းလေးရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (မြောက်)
မြန်မာ့ရုပ်ရှင် သမိုင်းပြတိုက်
မြန်မာ့ရုပ်ရှင်သမိုင်းပြတိုက်သည် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်နှင့် ပတ်သတ်သော အကြောင်းအရာများကို ပြသသော ပြတိုက်ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံ၏ ရုပ်ရှင်သမိုင်းတွင် ထင်ရှားကျော်ကြားခဲ့သော ဒါရိုက်တာများ၊ သရုပ်ဆောင်များ၊ ထုတ်လုပ်သူများ၊ ဇာတ်ညွန်းရေးသူများ၊ စသော ရုပ်ရှင်နှင့်ပတ်သတ်ကြသူများ၏ စွမ်းဆောင်မှုများ ကိုပြသထားသည်။
တည်နေရာ
၁၉၉၈ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် ရန်ကုန်မြို့၊ ဝင်္ဂဘာလမ်းရှိ မြန်မာ့ရုပ်ရှင်အစည်းအရုံးဝင်းအတွင်း တည်ရှိသည်။
ပိန္နဲကုန်းရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (မြောက်)
ပိန္နဲကုန်းရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (မြောက်)
တပွတ်တလုပ် (မြောက်)ရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (မြောက်)
တပွတ်တလုပ် (မြောက်)ရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (မြောက်)
လပွတ်တလုပ် (တောင်)ရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (တောင်)
လပွတ်တလုပ် (တောင်)ရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (တောင်)
လတ်ယေရှဲ
လတ်ယေရှဲ ဇူလိုင် ၁၉၊ ၁၉၅၂ တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ ဆရာလတ်ယေရှဲသည် မိုးကုတ်မြို့သား၊ လူစူးလူမျိုးဖြစ်သည်။ ၁၉၇၉ - ၈၁ အင်းစိန် ကျမ်းစာသင်ကျောင်းတွင် တက်ရောက်အောင်မြင်ခဲ့ပြီးသည့်နောက် မိုးကုတ်မြို့တွင် လီစူးလူမျိုးများအတွက် ခရစ်ယာန် နယ်မြေတာဝန်ခံအဖြစ် တဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၄ ခုနှစ်တွင် LBC Lisu Baptist Convention လီစူးနှစ်ခြင်းအဖွဲ့ချုပ်တွင် အတွင်းရေးမှူးအဖြစ်၎င်း၊ လူငယ်တာဝန်ခံအဖြစ်၎င်း အမှုတော်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ မိုးကုတ်မြိုနယ် အသင်းတော်များအဖွဲ့၏ အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် အသင်းတော်ပေါင်း ၃၀ ကျော်အတွက် လိုအပ်သည်များကို ဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။
၁၉၉၃ တွင် အမေရိကန်နိုင်ငံသို့ ရောက်ရှိလာပြီးသည့်နောက် အိုဟိုင်းယိုးပြည်နယ်တွင် ဓမ်မပညာ မာစတာဘွဲ့ ရရှိခဲ့ပြီး၊ ဒေါက်တာဘွဲ့ကိုလည်း ထိုတက်ကသိုလ်မှ ရရှိခဲ့သည်။
အသင်းတော်သည် ဆန်ဖရန်စစ်စကိုတွင် ပထမဆုံးသော မြန်မာအသင်းတော်ဖြစ်သည်။ အသင်းတော်၏ မစ်ရှင်နှင့် ကျမ်းစာသင်တန်း များနှင့် ဆရာလတ်ယေရှဲတရားဒေသနာ (အသံနှင့်ဗွီဒိယို) တို့ကို အသင်းတော် ဝက်ဆိုဒ် http://www.fbbcsf.org တွင် ကြည့်နိုင်သည်။
ကိုးကား
Contact: 380 21st Avenue, San Francisco, CA. 94121 (415) 751-3834
ကွမ်းခြံကုန်းရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (တောင်)
ကွမ်းခြံကုန်းရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (တောင်)
ကြိမ်ချောင်းရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (တောင်)
ကြိမ်ချောင်းရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (တောင်)
သရက်ကုန်းရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (တောင်)
သရက်ကုန်းရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (တောင်)
ကန့်ဘလာရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (တောင်)
ကန့်ဘလာရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (တောင်)
ဘုရားကြီးရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (တောင်)
ဘုရားကြီးရွာ၊ လပွတ္တလုပ် (တောင်)
စမြိတ်ပင်
ပုံသဏ္ဌာန် 	: 	အပင် - ၂ ပေမှ ၃ ပေအထိမြင့်၏ ။ တစ်နှစ်ခံ ပင်ငယ်မျိုးဖြစ်သည်။
အရွက် : - ရွက်ပေါင်းဖြစ်၏ ။ ရွက်မြွာငယ်သည်။ အလွန်နူးညံ့၏ ။ ထိပ်ဖျား အခွလေးများ ရှိ၏ ။
အပွင့် : - သေးငယ်၏ ။ အနည်းငယ် ဝါ၏ ။ ထီးပုံသဏ္ဌာန် ပန်းခိုင်ပေါ်တွင် ပွင့်၏ ။
အသီး : - သေးငယ်၏ ။ အစေ့သည် တရုတ်နံနံ စေ့ အရွယ်ခန့်ရှိ၍ ညိုဝါရောင်ရှိသည်။
အသုံးပြုနိုင်သည့် အစိတ်အပိုင်းများ 	: 	အစေ့ ၊ အရွက်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့နိုင်သောနေရာများ 	: 	မြန်မာနိုင်ငံ အထက်ပိုင်းတွင် စိုက်ပျိုးပေါက်ရောက်နိုင်သည်။ သဘာ၀အလျောက် ပေါက်ရောက်သည်။ ယခုအခါ စိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။
စိုက်စနစ် : ထိန်းသိမ်းပြုစုခြင်း ၊ ရိတ်သိမ်း ဆွတ်ခူးခြင်း ၊ ပြုပြင်ထုတ်လုပ်ခြင်း တို့မှာ စမုန်စပါးအတိုင်း ဖြစ်သည် ။
တင်မောင်ထွန်း
ဦးတင်မောင်ထွန်း (Rev. Dr) ၂၀နိုဝင်ဘာ၁၉၃၁ မွေးဖွားသည်။ မြန်မာခရစ်ယာန်ဓမ္မဆရာဖြစ်သည်။ ဆရာကြီးသည် ၁၉၆၇မှ စတင်ပြီး ဟေဗြုန်ညီအစ်ကိုများအသင်းတော်၏ သင်းအုပ်ဖြစ်ပြိး အမှုဆောင်ခဲ့မှုများကြောင့် ၁၉၉၈ခုနှစ်တွင် International Biography Centre, Cambridge မှ ပါရဂူဘွဲ့ ချီးမြှင့်ခြင်းခံရသည်။
အမှုဆောင်ရွက်ချက်များ
ညီအစ်ကိုများအသင်းတော်၊ သင်းအုပ် WFC Witness for Christ Ministry - ၁၉၇၃မှစတင်လုပ်ဆောင်သည်။ Literature Evangelism ခရစ်ယန်စာပေထုတ်ဝေခြင်း၊ ဓမ္မပညာအထောက်အကူပြုလစဉ်စာစောင်ထုတ်ဝေခြင်း ကျမ်းစာသင်တန်းများ (အချိန်ပိုင်း၊ ရက်တို၊ ရက်ရှည်သင်တန်းများကို ဖိလစ်ပိုင်၊ အမေရိကန်၊ အင်္ဂလန်အင်္ဂလိပ်ကျမ်းသာသင်တန်းများမှ ဘာသာပြန်ပြီးသင်ကြားပေးခြင်း။ စာပေးစာယူကျမ်းစာသင်တန်း ကျမ်းစာကျောင်းပြီးသူများအား Associate Workers အဖြစ် အစေခံခြင်း ရေဒီယိုဧဝံဂေလိလုပ်ငန်း (ဖိလစ်ပိုင်အရွှေ့ဖျားအသံလွှင့်ဌာန) လူမှုရေး၊ ကယ်ဆယ်ရေးလုပ်ငန်းများ.. စသည်တို့ဖြစ်သည်။
မိသားစု
ဆရာကြီးတါင် သား၃ယောက်နှင့်သမီး၅ယောက်ရှိသည်။ သားကြီးဖြစ်သော ဦးဖော်ဝင်းထွန်း ပြည်ပသာသနာပြု (မနီလာ၊ အရှေ့ဖျားအသံ)၊ ဒုတိယသား ဆရာဦးဇော်မင်း (Rev. Dr) ထိုင်းနိုင်ငံ အမ်စီအေအသင်းတော်သင်းအုပ်ဆရာ တို့ဖြစ်သည်။
ရေဆိုင်ကုန်းရွာ၊ ဆားကျင်း
ရေဆိုင်ကုန်းရွာ၊ ဆားကျင်း
ကြာနီကန်ရွာ၊ ဆားကျင်း
ကြာနီကန်ရွာ၊ ဆားကျင်း
ရင်းဒီးလေးရွာ၊ ဆားကျင်း
ရင်းဒီးလေးရွာ၊ ဆားကျင်း
အိုလာဟင်ဆမ်
အိုလာဟင်ဆင် (၂၅ဇွန်၁၈၆၄ မွေးဖွား - ၁၇အောက်တိုဘာ၁၉၂၇ကွယ်လွန်) Rev. အိုလာဟင်ဆမ် ဇနီးမောင်နှံသည် အမေရိကန် နှစ်ခြင်းအသင်းတော်မှ စေလွတ်လိုက်သော ခရစ်ယာန်သာသနာပြု ပုဂ်ဂိုလ်ဖြစ်သည်။ ၁၈၉၀ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံအထက်ပိုင်း ကချင်လူမျိုးများထံ ရောက်ရှိခဲ့သည်။
သူသည် ဆွီဒင်နိုင်ငံတွင်မွေးဖွားခဲ့ပြီး၊ အမေရိကန်နိုင်ငံနီဘရားစကားပြည်နယ်၊ အုတ်ကလန်သို့ ၁၈၈၁တွင် ရောက်ရှိအခြေချခဲ့သည်။ နယူးယောက်မီဒီဆင်ကျမ်းစာကျောင်းမှ ဘွဲ့ရရှိပြီး၊ ၁၈၉၀တွင် သိခါရဆရာတော်အဖြစ် အောဒိန်းရရှိခဲ့သည်။ ထိုနှစ်တွင်ပင် အမေရိကန်ကန်နှစ်ခြင်းအသင်းတော်၏ ပြည်ပသာသနာအဖြစ် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ကချင်လူမျိုးများထံသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။
သူတို့ဇနီးမောင်နှံမတိုင်မှီ ခရစ်ယာန်သာသနာပြုများပြောပြချက်အရ ကချင်လူမျိုးစုများသည် လက်စားအလွန်ချေတတ်ပြီး၊ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်ပြီး ယုံကြည်မှုကို အလွဲသုံးတတ်သည်ဟု ဆိုသည်။ မြန်မာဘုရင်ပင်လျှင် သာသနာပြုများကို ပြောသည်မှာ တိရိစာၦန်များကို ခရစ်ယာန်ဘာသာယုံကြည်စေရန် ပြုလုပ်ခြင်းသည် လွယ်ဦးမည်ဟု ဆိုစကားရှိသည်။
ယခုအခါ လူဦးရေ ၄ သိန်းမှ ၅ သိန်းထိ ရှိသောကချင်လူမျိုးစုများအနက် ၃သိန်းကျော်မှာ နှစ်ခြင်းခရစ်ယာန်များဖြစ်ကြသည်။ အိုလာ ဟင်ဆမ်ကို ကချင်အသင်းတော်များ၏ ဖခင်ဟု သတ်မှတ်ထားကြသည်။
သူသည် သူ့အရင်ရောက်နှင့်သော ဝီလီယံ ဟင်နရီ လုပ်ငန်းများကို ဆက်လုပ်ရင်း အခြားလုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်များနှင့်အတူ ကချင်စာကို လက်တင် A, B, C စာလုံးများဖြင့် ဖန်တီးပြီး ပထမဆုံးသော ကချင်ကျမ်းစာ ရှင်ယောဟန်ခရစ်ဝင်ကျမ်းကို ၁၈၉၅ တွင်ပြီးစီးခဲ့သည်။ ကချင်သမ်မာကျမ်းစာတခုလုံးကို ၁၁ ဩဂုတ် ၁၉၂၆ တွင် ပြီးစီးခဲ့ပြီး ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ကချင်လူမျိုး ၉၀ရာနှုန်းကျော်သည် ခရစ်ယာန်များဖြစ်ကြသည်။
ဆရာကြီးအိုလာဟင်ဆင်ဇနီးမောင်နှံသည် မြန်မာပြည်၊ ကချင်လူမျိုးများထံ ၂၈နှစ် အစေခံ၊အမှုတော်ထမ်းခဲ့ပြီး အမေရိကန်၊ နီဘရားစကားပြည်နယ်သို့ ၁၉၁၈တွင် ပြန်လည်ရောက်ရှိခဲ့သည်။ အသက်ရွယ်ရင့်ချိန်တွင် စာအုပ်များကို ရေးသားခဲ့ပြီး ၁၉၂၇တွင် ကွယ်လွန်သည်။
ထုတ်ဝေခဲ့သောစာအုပ်များ The Kachins, Their Customs and Traditions (Rangoon, 1913) and Missionary Pioneers among the Kachins (New York, 1922).
ဆားကျင်းရွာ၊ ဆားကျင်း
ဆားကျင်းရွာ၊ ဆားကျင်း
ရွှံ့နွံရေညှောင့်ငှက်
ရွှံ့နွံရေညှောင့်ငှက် (ခေါ်) ခြေစိမ်းကလေးငှက်ကို မြန်မာနိုင်ငံ၌ အတွေ့ရနည်းသည်။ ဆောင်းဥတု၌သာ မြန်မာနိုင်ငံသို့ လာရောက်ကျက်စားသော ငှက်မျိုးဖြစ်သည်။ အလျား ၉ လက်မခန့်ရှိသည်။ ကျောမှာ မွဲပြာရောင်ဖြစ်သည်။ သို့သော် ကျောဘက်နောက်ပိုင်းနှင့် ဖင်ပိုင်းမှာမူ ဖြူသည်။ ဝမ်းပိုင်းတစ်လျှောက်လုံး အဖြူသန့်သန့် ရှိသည်။ နှုတ်သီးနှင့် ခြေတံရှည်လျား သေးသွယ်သည်။
ခြေစိမ်းကလေးငှက်သည် ရေအိုင်နှင့် ရွှံ့ညွန်များတွင်၎င်း၊ ပင်လယ်ကမ်းစပ် လတာပြင်တွင်၎င်း၊ အုပ်သင်းဖွဲ့ကာ အစာ ရှာဖွေလေ့ရှိသည်။ အစာစားစဉ် နှုတ်သီးကို ရမ်းလေ့ရှိသည်။ အော်သံမှာ စူးရှပြတ်သား၏။ အရွယ်ငယ်သည်မှတစ်ပါး အသွင်သဏ္ဌာန်အားဖြင့် ခြေစိမ်းငှက်နှင့် အလွန်တူသောကြောင့် ခြေစိမ်းကလေးဟု တွင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေညှောင့်ငှက်များ ကဏ္ဍ:ယူရေးရှားတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
ဗောင်းတော်လေးဆယ်
ဗောင်းတော်လေးဆယ် ဆိုသည်မှာ ရှေးခေတ် ရခိုင်လူမျိုးများ၏ ဆင်ယင်ထုံးဖွဲ့ပုံများ ဖြစ်သည်။ ရခိုင်တို့၏ ဆင်ယင် ထုံးဖွဲ့မှုတွင် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ လူမျိုးပေါင်းစုံတို့၏ ဆင်ယင် ထုံးဖွဲ့ဘိသကဲ့သို့ မျိုးရိုးနှင့်ညီစွာ ဒေသအလိုက်၊ ဌာနအလိုက်၊ ကာလအလိုက် အဆင့်ဆင့် ထုံးဖွဲ့လာကြသည်။ မိမိတို့ဌာန၊ ကာလဒေသနှင့် ညီစွာ ထုံးဖွဲ့ဆင်ယင်သည်လည်း ရှိ၏။ နီးစပ်ရာတိုင်းပြည်များနှင့် လည်းကောင်း၊ ဆက်ဆံမိတ်ဖွဲ့ရာ တိုင်းပြည် များနှင့် လည်းကောင်း၊ ဆင်ယင်ထုံးဖွဲ့မှုများမှာ အနည်းငယ် တူညီနေသည်လည်း ရှိ၏။ မိမိတို့ဩဇာ လွှမ်းမိုး ရာ ထီးဆောင်းနန်းနေတို့မှ ဘဏ္ဍာတော်ဆက်သ၍ ရရှိသော အထည်မျိုးအုပ်မျိုး ဝတ်စားမျိုးတို့ကို ဆင်ယင် ထုံးဖွဲ့ရသည်လည်း ရှိ၏။
အခါတစ်ပါးစီ တို့၌ အခွင့်အရေးညီစွာ ဘုရင်မင်းမြတ် နှင့်တကွ မိဖုရားခေါင်ကြီး၊ သားတော်၊ သမီးတော်၊ အိမ်ရှေ့ဥပရာ၊ မှူးတော် မတ်တော်၊ ကတ္တော်ဇုန္ဒတ် လောသကွက် စစ်တပ်စစ်ချီ၊ ဒိုင်းကျီဒိုင်းကျား အစရှိ သော ဝန်ကြီးများ၊ မြို့စားရွာစားများနှင့် တကွ အစေအပါးအပေါင်းတို့ကို ဌာနကာလနှင့် ညီအောင် ဝတ်စား ပေးသနားတော်မူသည်။
ထို့သို့ ဆောင်ရွက်ရာ၌ မှူးကြီးမတ်ကြီး သေနာပတိကြီးတို့သည် တိုက်ခိုက်ရာ၌ လည်းကောင်း၊ လျှောက် တင်ရာ၌ လည်းကောင်း၊ ဆုံးဖြတ်ရာ၌ လည်းကောင်း၊ လွန်ကဲ ထူးချွန်ခဲ့သည် ရှိသောအခါ ဗောင်းတော်စ လွယ်တော်တို့၌ အချွန်အတက် ပန်းခက်ပန်းရွက် အဆင့်အရစ်၊ ပုရစ်ဖူးတန်၊ တမာချွန်ကြာဖူး၊ ဆင်ကူးဆင် ပြောက်၊ တထောက်မကာရ်းကွက်၊ ညောင်ရွက် တောင့်တဲ့ဇာဗြဲ၊ ဒေါင်းဒလိပ်၊ တံဆိပ်၊ ပုဏ္ဍရိက ဒိပသဏ္ဌာန် ကြာမွန် ပဒုမ အစရှိသော တံဆိပ်နိမိတ်တို့ကို ဆင့်တိုး၍ မူလတွင် ဖြည့်စွက်ရသည်။ စလွယ်တော်တို့မှာ လည်း ထိုနည်းတူပင် ဖြည့်စွက်ရသည်။
ဘွဲ့တော်- မည်တော်တို့မှာလည်း ဂုဏ်ထူး ထပ်ဆင့်ရသည်။ ဤသို့ ရခိုင်တို့တွင် ရဗ္ဗပူရ- သမုတ္တိဒေဝမင်းမှ စ၍ မြောက်ဦးခေတ် မဟာသမ္မတမင်း တိုင်အောင် ဆင်ယင်ထုံးဖွဲ့ လာကြသည်။ ယင်းဗောင်းတော် စလွယ် တော်တို့နှင့် ညီမျှစွာသော ပုတီး၊ နာဋောင်း၊ လက်ကောက်၊ ခြေကျင်း၊ ခါးကြိုး၊ ဒွါဒရာ၊ ပါလည်ကွဲ့၊ မောင်း ကွက်၊ ခါးချပ်၊ မိန်ညို အစရှိသော အဝတ်အစား တို့တွင်လည်း ရတနာမျိုးစုံ တို့ကိုလည်းကောင်း၊ ဖျင်ပုဆိုး၊ ပိုးပုဆိုး တို့ကိုလည်းကောင်း စီခြယ်ဝတ်ဆင်ရသည်။
ဝန်လူငှက်
ဝန်လူငှက်
ဗောင်းတော်လေးဆယ်
ယင်းစေတီဂူ လက်ဝဲ-လက်ျာ နံရံတို့တွင် ထီးခဏ်း နန်းခဏ်း ထွက်တော်မူခဏ်း ရုပ်လုံးများကို ထုထား သည်။ ယင်းရုပ်လုံးမှ ထွက်တော်မူခဏ်း၌ ပါဝင်သော ဆင်ယင်ထုံးဖွဲ့မှုတွင် မြောက်မြားစွာ ပါဝင်နေသည်။
ဝန်လူငှက်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ထိပ်တန်းသားရဲတိရစ္ဆာန်များ ကဏ္ဍ:လင်းယုန်များ
ဆင်တွင်းကုန်းရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ဆင်တွင်းကုန်းရွာ၊ ကညင်ကုန်း
မက္ကဆီကို ပင်လယ်ကွေ့ ရေနံယိုဖိတ်မှု (၂၀၁၀)
မက္ကဆီကို ပင်လယ်ကွေ့ ရေနံယိုဖိတ်မှုသည် ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ရေနံထုတ်လုပ်ရေး သမိုင်းတွင် အကြီးမားဆုံးသော ရေနံယိုဖိတ်မှု တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ မက္ကဆီကို ပင်လယ်ကွေ့အတွင်းရှိ ဗြိတိသျှ ရေနံထုတ်လုပ်ရေး ကုမ္ပဏီ ဘီပီ (BP) အပိုင် ရေနက် မိုးကုတ်စက်ဝိုင်း (Deepwater Horizon) ကမ်းလွန်ရေနံတူးစင် ၂၀၁၀ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် ပေါက်ကွဲပြီးနောက် ရေနံစိမ်းများ ၃ လကြာ မစဲတမ်းယိုဖိတ်ခဲ့သည်။ ဇူလိုင်လ ၁၅ ရက်နေ့မှသာ ပင်လယ်ကြမ်းပြင်ရှိ ရေနံတွင်းဝကို ပိတ်ဆို့နိုင်ခဲ့သည်။ ယင်းပေါက်ကွဲမှုကြောင့် ရေနံတွင်း အလုပ်သမား ၁၁ ဦးသေဆုံးပြီး ၁၇ ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့သည်။
နေ့စဉ် ရေနံစိမ်း ပေပါ ၁ သောင်းကျော်မှ ၁ သိန်းခန့် ယိုထွက်ခဲ့ပြီး မက္ကဆီကို ပင်လယ်ကွေ့ ရေပြင် စတုရန်း ကီလိုမီတာ ၂၅၀၀ ခန့်ကို ဖုံးလွှမ်းခဲ့ရာ အဏ္ဏဝါ ဂေဟစက်ကွင်းကို ထိခိုက်စေယုံသာမက ဒေသတွင်း ငါးဖမ်းလုပ်ငန်းနှင့် ခရီးသွားလာရေး လုပ်ငန်းများကိုလည်း ထိခိုက်စေသည်။
ဒက်ဆု မီရာ့ဂျ် ၂၀၀၀
Mirage 2000 သည် ပြင်သစ်နိုင်ငံ၏ Dassault Aviation မှ ထုတ်လုပ်သော ဘက်စုံသုံး ဂျက်တိုက်လေယာဉ် ဖြစ်ပြီး လက်ရှိတွင် ကမ္ဘာ့နိုင်ငံပေါင်း (၉) နိုင်ငံ၌ အသုံးပြုလျက် ရှိကာ အစီးပေါင်း (၆၀၀) ကျော် ထုတ်လုပ်ပြီးဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နည်းပညာ ကဏ္ဍ:တိုက်လေယာဉ်
ရင်တလယ်ရွာ၊ ဆားကျင်း
ရင်တလယ်ရွာ၊ ဆားကျင်း
ကုန်တင်လေယာဉ်
ကုန်တင်လေယာဉ် သို့ ကာဂိုလေယာဉ် သည် တောင်ပံပါသော လေယာဉ်ပျံမျိုးဖြစ်ပြီး ခရီးသည်များကို တင်ဆောင်ရန် မဟုတ်ဘဲ ကုန်ပစ္စည်းများကို သယ်ဆောင်ရန် ရည်ရွယ်၍ ပုံစံထုတ် တည်ဆောက်ထားသည်။ ခရီးသည်တင် လေယာဉ်များကိုလည်း ကုန်တင်လေယာဉ်အဖြစ် ပုံစံပြောင်းလဲ ပြေးဆွဲလေ့ ရှိသည်။ ထိုသို့သော လေယာဉ်များတွင် ခရီးသည်များ နှင့် ပတ်သက်သော အသုံးအဆောင် ပစ္စည်းများ မပါရှိတတ်ဘဲ ကုန်ပစ္စည်းများ အတင်အချ ပြုလုပ်ရန် အတွက် တံခါးပေါက် အကြီးကြီးများ တပ်ဆင်ထားလေ့ ရှိသည်။ ကုန်တင်လေယာဉ်များကို ခရီးသည်တင် လေကြောင်းလိုင်းများမှ ပြေးဆွဲလေ့ ရှိသကဲ့သို့ ကုန်တင်လေကြောင်းလိုင်းများမှလည်း သီးသန့် ပြေးဆွဲလေ့ရှိသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးတစ်ယောက်မှ ကိုယ်ပိုင် ကုန်ပစ္စည်းများ သယ်ယူပို့ဆောင်ရန် အတွက် ကုန်တင်လေယာဉ်ကို အသုံးချလေ့ ရှိသည့်အပြင် နိုင်ငံတစ်ခုစီ၏ စစ်တပ်များမှလည်း ကုန်ပစ္စည်းများကို သယ်ယူရန် အတွက် ကုန်တင်လေယာဉ် များကို အသုံးပြုတတ်သည်။ သို့သော်လည်း လေကြောင်းဖြင့် တင်ပို့သည့် ကုန်ပစ္စည်းအများစုကို ခရီးသည်တင် လေယာဉ်ပျံများ၏ ကုန်တင်ခန်းတွင် ယူအယ်လ်ဒီ ကုန်သေတ္တာများဖြင့် ထည့်သွင်း သယ်ယူလေ့ ရှိကြသည်။
မုန်ညင်းဖြူ
ပုံသဏ္ဌာန် 	: 	အပင်---ရာသီပင် မျိုး ဖြစ်၍ အမြင့် ၂ ပေခန့် ရှိသည်။ အရွက်--- မြေမှ ကပ်၍ ထွက်သည်။ ရွက်ရင်း ပိုင်း မာ၍ ရွက်ပြား ရွက်နား အဝိုက်များ ရှိသည်။ ရွက်ရိုး ဖြူသည်။ ရွက်ညှာ ရှည်၍ အသားပွ ပြီး အလယ်တွင် မြောင်းကဲ့သို့ ဖြစ်နေ၏။ အပွင့်---ပန်းခိုင် ရှည်လျားသည်။ ပန်းပွင့် လေးများ အဝါရောင် ရှိသည်။ အသီး ---အလွန် သေးငယ်သည်။ လုံးဝိုင်း၍ နှမ်းစေ့ ခန့် ရှိသည်။ အမွေး ထူသည်၊ နှုတ်သီး ရှည်သည်၊ အစေ့ပြား ၍ အညိုနု ရောင်ရှိသည်။ အသုံးပြုနိုင်သည့် အစိတ်အပိုင်းများ 	: 	မုန်ညင်းစေ့ ၊ မုန်ညင်းဆီ။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့နိုင်သောနေရာများ 	: 	မြန်မာ နိုင်ငံ အနှံ့အပြား တွင် ဟင်းသီးဟင်းရွက် အဖြစ် စိုက်ပျိုးသည်။ အထူး သဖြင့် အေးမြ သော ရာသီ ဥတု ရှိသည့် တောင်တန်း ဒေသများ တွင် ပိုမို ဖြစ်ထွန်း၏။ စိုက်ပျိုးပင် ဖြစ်သည်။ စိုက်ပျိုးပုံ- (က) ပျိုးထောင်ခြင်း၃ ပေ x ၂ ပေ ရှိသော ပျိုးခင်းတွင် မျိုးစေ့ ငါးမူးသား ခန့် ပျိုးပါ။ မျိုးစေ့ ချပြီး ရေဖြည်းဖြည်း နှံ့အောင် ခပ်ရွှဲရွှဲ လောင်း၍ ကောက်ရိုး ဖြင့် ၄ ရက်ခန့် အုပ်ထား ရသည်။ (ခ) ပြောင်းရွှေ့စိုက်ပျိုးခြင်း-မြေကို ကောင်းစွာ ထွန်ယက် ၍ မြေဩဇာ တစ်ဧက လျှင် လှည်း ၁၀ စီး မှ ၁၅ စီး ခန့် ထည့်ပြီး သမအောင် ပြုပြင်၍ တစ်ပင် ၈ လက်မ တစ်တန်း နှင့် တစ်တန်း ၁၂ လက်မ ခွာ၍ ပြောင်းရွှေ့ စိုက်ပျိုး ရမည်။ (ဂ) ပြုစုဂရုစိုက်ခြင်း---ရေကို လိုအပ် သလို လောင်း၍ ပေါင်းမြက်များ ကို ရှင်းလင်း ထားပေး ရမည်။ (ဃ) ဆွတ်ခူးခြင်း---စိုက်ပြီး ရက်ပေါင်း ၄၅ မှ ၆၀ အကြာတွင် ဆွတ်ခူး နိုင်သည်။ အသုံးဝင်ပုံ 	: 	အာနိသင် ---မြန်မာ ဆေးကျမ်းများ အလိုအရ မုန်ညင်းသည် စပ် ခါး သော အရသာ ရှိ၍ ပူသော သတ္တိ ရှိ၏။ ထက်မြက် ၏ ၊ ဝမ်းမီးကို တောက်စေ၏ ၊ သလိပ်တို့ကို ကင်းငြိမ်း စေ၏ ။ သွေးအန် ။ သွေးကျ ၊ နူနာ ၊ ယားယံခြင်း ကို ပျောက်ကင်း စေ၏ ။ အသုံးပြုပုံ- အစေ့ ၁ ။ မုန်ညင်းဖြူ စေ့ကို ကွမ်းစားဂမုန်း နှင့်သွေးပြီး လိမ်းသော် အဆစ်ရောင် ခြင်း ပျောက်၏။ အဆီ ၁ ။ မုန်ညင်းဆီ အနည်းငယ်ကို အအေးလွန်၍ ကိုက်သော နားနာကို ခတ်ပေးပါ က ပျောက်ကင်း၏။ ၂ ။ မုန်ညင်းဆီ ၊ မရိုးရွက် ရည်၊ နနွင်းတက် ၎င်းသုံးမျိုး ကို ရောချက် ၍ ဆီကျန်လျှင် စစ်ယူပြီး ပွေးနာ ၊ ယားနာများ ကို လူးပေးပါက ပျောက်ကင်းသည်။ ၃ ။ မုန်ညင်းဆီ ကို ပရုတ်နှင့် ချက်၍ ကလေးများ ဗိုက်နာ ခြင်း ၊ အဆုတ်အအေး မိခြင်း ၊ နှာစေး ချောင်းဆိုး ခြင်းများ အတွက် လိမ်းဆေး သို့မဟုတ် အုပ်ဆေး အဖြစ် အသုံးပြု ရ၏။ ၄ ။ ဘေလုံးရောဂါ ၊ သွေးဖျဉ်း ရောဂါ ၊ မြင်းသရိုက် ရောဂါ ၊ လေထိုး လေအောင့် ရောဂါ များ အတွက် မုန်ညင်းဆီကို အနည်းငယ် သောက်ပေး ခြင်း ၊ ရောဂါ ဖြစ်ရာ နေရာတွင် ပွတ်၍ လိမ်းပေးခြင်း ဖြင့် ပျောက်ကင်း၏။ ၅။ ထိပ်ကပ်နာ ရှိသူများ ညအိပ်ရာ ဝင်ချိန် နှာခေါင်း တွင်းသို့ မုန်ညင်းဆီ အနည်းငယ် ထည့်ပေးက ပျောက်၏။ ၆ ။ ကလေးများ မက္ခရုနာ ပေါက်လျှင် မုန်ညင်းဆီ ဖြင့် သုံးခါမျှ လိမ်းပေးရုံနှင့် မက္ခရု များ ကြွေကျ ပျောက်ကင်း၏။ ၇ ။ ခေါင်း ကိုက် ခေါင်း အုံ လျှင် ဦးခေါင်းတွင် မုန်ညင်းဆီ ထည့်လိမ်း ပေးခြင်းဖြင့် ပျောက်ကင်း၏။ ၈ ။ ဇက်ကြောတက် ၊ မျက်ရိုး ကိုက် သည့် နေရာများ တွင် မုန်ညင်းဆီ လိမ်းပေးက လည်း ပျောက်ကင်း၏။ ၉ ။ အထုံ အကျဉ် ၊ အချိအနဲ့ ၊ အကြောဆွဲ ၊ လက်ကပ် ခြေကပ် ဖြစ်လျှင် မုန်ညင်းဆီ တစ်ဆ ၊ နှမ်းဆီ တစ်ဆ ကို တောင်ဆိတ် ဆီ သို့မဟုတ် တောဆိတ် ဆီနှင့် ဖျော်၍ ပွတ်လိမ်းပေး က ပျောက်၏။ ၁၀ ။ လည်ပင်းကြီး ရောဂါ အတွက် မုန်ညင်းဆီ တစ်ဆ ၊ နှမ်းဆီ တစ်ဆကို စပါးကြီး သည်းခြေ နှင့် ဖျော်၍ လည်ပင်း တွင် စုတ်နှင့် ထိုးပြီး ပဉ္စကာနီသီး သို့မဟုတ် ဖရဲသီး ကို အခြောက်လှန်း သွေးလိမ်းက ပျောက်၏။ ၁၁။ အနာပျက် ၊ အနာဆွေး များ တွင် မုန်ညင်း ဆီ လိမ်းက ပျောက်၏။ ၁၂ ။ မုတ္တကျ သူများ မုန်ညင်းဆီ ဖြင့် နှိပ်နယ်လိမ်း ပေးက ပျောက်၏။ ၁၃ ။ လူကောင်းများ ကိုယ်တွင် လိမ်း၍ အိပ်ပါက ဝဲနာ ၊ ယားနာ ၊ နူနာ ၊ လေနာ များ မှ ကင်းဝေး စေ၏။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တရုတ် အစားအစာ ကဏ္ဍ:အရွက် ဟင်းသီးဟင်းရွက်ပင်များ
ဗဟိုစာမျက်နှာ
<templatestyles src="ဗဟိုစာမျက်နှာ/style.css" />
ဝီကီပီးဒီးယားက ကြိုဆိုပါသည်။ မည်သူမဆို ကြည့်ရှုပြင်ဆင်နိုင်သော အခမဲ့လွတ်လပ်စွယ်စုံကျမ်း ဖြစ်ပါသည်။ အကြောင်းအရာပေါင်း Special:Statistics ခုကို မြန်မာဘာသာဖြင့် ဖတ်ရှုနိုင်ပါသည်။
<h2 id="mp-tfa-h2" class="mp-h2">အထူးအကြောင်းအရာ
<h2 id="mp-itn-h2" class="mp-h2">သတင်းများ
<h2 id="mp-tfp-h2" class="mp-h2">ယနေ့ အထူးဓာတ်ပုံ <h2 id="mp-about-h2" class="mp-h2">ဝီကီပီးဒီးယားအကြောင်း ဝီကီပီးဒီးယားသည် သုံးစွဲသူများက ပူးပေါင်း၍ ရေးသားတည်းဖြတ်သော စွယ်စုံကျမ်းဖြစ်ပါသည်။ ဝီကီဟု ခေါ်သော ဝက်ဘ်ဆိုက် ပုံစံတစ်မျိုးကို အသုံးပြု၍ ပူးပေါင်းရေးသားခြင်းကို အဆင်ပြေစေရန် စီမံထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ သုံးစွဲသူများမှ နာရီအလိုက် ပြင်ဆင်မှုပေါင်း များစွာကို ပြုလုပ်၍ ဝီကီပီးဒီးယားကို ပို၍ကောင်းမွန်အောင် ဆောင်ရွက်နေကြပါသည်။ မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားတွင် ယူနီကုဒ် ၅.၂ စံနှုန်းကို လိုက်နာသော မည်သည့်ဖောင့်အမျိုးအစား နှင့်မဆို ဖတ်ရှုခြင်း၊ တည်းဖြတ်ခြင်းများ ပြုလုပ်နိုင်ပါသည်။
<h2 id="help-h2" class="mp-h2">အကူအညီ
<h2 id="mp-other" class="mp-h2">ကဏ္ဍအညွှန်း <h2 id="mp-sister" class="mp-h2">ဝီကီပီးဒီးယား၏ ညီအစ်မ ပရောဂျက်များ <h2 id="mp-lang" class="mp-h2">ဝီကီပီးဒီးယား ဘာသာစကားများ
မုတ္တမစဉ့်အိုး
thumb|မုတ္တမစဉ့်အိုး (စပိန်နိုင်ငံ [[မဒရစ်မြို့|မဒရစ်ရေကြောင်းပြတိုက်)]] မုတ္တမမြို့သည်သည် ရှေးအခါက အလွန်ထင်ရှားကျော်စောခဲ့သော မွန်တို့၏ မဂဒူးမင်းဆက် (ခ)ဝါရီရူးမင်းဆက်ခေါ် ဟံသာဝတီပဲခူးမင်းဆက်ကို မုတ္တမမြို့မှ စတင်တည်ထောင်သူ ဝါရီရူးမင်း ခေါ် ဗညားဝါရူးမင်း(ခရစ်နှစ် ၁၂၅၃-၁၃၀၇)(မြန်မာသက္ကရာဇ် ၆၁၄ - ၆၆၈) အုပ်စိုးခဲ့သော မင်းနေပြည်တော် ဖြစ်ခဲ့လေသည်။ မုတ္တမမြို့သည် ကိုရီးယား၊ တရုတ်၊ အရှေ့တောင်အာရှ၊ အိန္ဒိယတိုက်ငယ်၊ သီဟိုဠ်ကျွန်း၊ အာရေဗျကျွန်းဆွယ်၊ အာဖရိကနှင့် အီဂျစ်နိုင်ငံတို့ကို ဆက်သွယ်ပေးသည့် သမိုင်းဝင် ရေကြောင်းပိုးလမ်းမ (Maritime Silk Road)တွင် အဓိကကုန်သွယ်ဆိပ်ကမ်းဒေသဖြစ်သည့်အားလျော်စွာ ပင်လယ်ကူးရွက်သင်္ဘောကြီးများ ဆိုက်ကပ်ရာ ဆိပ်ကမ်းမြို့လည်းဖြစ်ခဲ့သည်။ ဒါကြောင့် အနောက်နိုင်ငံသားတို့ ရောင်းဝယ်ဖောက်ကား ကျက်စားရာလည်း ဖြစ်ခဲ့ပေသည်။
ရှေးအခါက မုတ္တမစဉ့်အိုးကို အရှေ့တောင်အာရှ ကျွန်းစုများရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသား ယဉ်ကျေးမှုများကြားတွင် ကြွယ်ဝချမ်းသာမှုနှင့် အဆင့်အတန်း၏ သင်္ကေတများအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ၎င်းမုတ္တမစဉ့်အိုးတို့ကို အရှေ့တောင်အာရှ ကျွန်းစုများရှိ မှူးမတ်များနှင့် ထင်ရှားသော မိသားစုများ၏ အိမ်များတွင် အလှထား ပြသလေ့ရှိသည်။ ယခုခေတ်တွင်တော့ နိုင်ငံတကာရှိ ပြတိုက်များတွေ တွေ့မြင်လေ့လာနိုင်ပါသည်။
အကိုးအကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း
အထက်စက်ကူရွာ၊ ကညင်ကုန်း
အထက်စက်ကူရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ဘုရားကွင်းရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ဘုရားကွင်းရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ခုနစ်စဉ်ကြယ်
ခုနစ်စဉ်ကြယ်ပြောင်၊ အမြီးထောင်၊ သန်ကောင်ချိန်သို့ ရောက်၊ ဟု ရှေးလူကြီးများသည် ခုနစ်စဉ်ကြယ်နှင့် စပ်လျဉ်း၍ ဆိုစမှတ်ပြုခဲ့ကြသည်။ ခုနစ်စဉ်ကြယ်ကို ညအချိန်တွင် မြောက်ဘက် ကောင်းကင်၌ ထင်ရှားစွာ မြင်နိုင်ပေးသည်။ ခုနစ်စဉ်ကြယ်မှာ အနောက်တိုင်းနက္ခတ်ဗေဒ ဆရာများအလိုအားဖြင့် အာစာမေဂျာခေါ် နက္ခတ်ထဲတွင် ပါဝင်သော ကြယ်စုပင် ဖြစ်ပေသည်။   ထိုကြယ်စုတွင် ကြယ်အလုံးပေါင်း ၇ လုံး ပါဝင်သောကြောင့် ခုနစ်စဉ်ကြယ်ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။
အာစာ မေဂျာနက္ခတ်အနီးတွင်ပင် အာစာမိုင်းနားခေါ် နက္ခတ်တစ်ခု ရှိသေးသည်။ အာစာမေဂျာနှင့် အာစာမိုင်းနားဆိုသည်မှာ လက်တင်ဘာသာစကားများ ဖြစ်ကြ၍ ဝက်ဝံကြီး၊ ဝက်ဝံငယ်ဟူ၍ အသီးသီး အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ထိုနက္ခတ်များထဲတွင် ပါရှိသော ကြယ်လုံးများကို တစ်လုံးနှင့်တစ်လုံးဆက်စပ်ကြည့်တတ်လျှင် ဝက်ဝံရုပ်နှင့် အနည်းငယ်တူသော ပုံသဏ္ဌာန်ကို မြင်ရသည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုနက္ခတ်များသည် အဘယ်ကြောင့် ဝက်ဝံများနှင့် တူရကြောင်း စပ်လျဉ်း၍ ရှေးဟောင်းဒဏ္ဍာရီများ ရှိလေသည်။ အာစာမိုင်းနားနက္ခတ်ထဲတွင် ပါသောကြယ်များကို ပုံဖော်လျှင် အမြီးထောင်နေသော ဝက်ဝံတစ်ကောင်၏ ပုံသဏ္ဌာန် ထင်ပေါ်သည်။ သို့ရာတွင် အာစာမေဂျာနက္ခတ်တွင် ပါဝင်သော ခုနစ်စဉ်ကြယ်မှာမူ ဝက်ဝံတစ်ကောင်၏ အမြီးနှင့် ကိုယ်အစိတ်အပိုင်းအချို့ကိုသာ ပေါ်လွင်စေသည်။ ခုနစ်စဉ်ကြယ်၏ တည်နေပုံမှာ ထယ်ပုံနှင့် တူသည်။ ထယ်လက်ကိုင်ရိုးနှင့်တူသော အပိုင်း၌ ကြယ် ၃ လုံး ရှိသည်။ ကျန်လေးလုံးမှာ ကြယ် ၃ လုံးထိပ်၌ ကန့်လန့်ဖြတ် လုံးစီတွဲလျက် ၂ တန်းရှိသည်။ အစွန်ဆုံးကြယ် ၂ လုံးတွဲအတန်းမှ ရှေ့သို့ မျဉ်းဖြောင့်တစ်ခုကို ဆွဲလိုက်လျှင် ထိုမျဉ်း၏ အဆုံး၌ တစ်လုံးတည်း တောက်ပနေသော ကြယ်ကြီးကို မြင်ရလိမ့်မည်။ ထိုကြယ်ကြီးမှာ ဓူဝံကြယ်ပင် ဖြစ်သည်။ ဓူဝံကြယ်သည် အာစာမိုင်းနားနက္ခတ်တွင် ပါရှိ၍ ဝက်ဝံ၏ အမြီးနှင့်တူသောအပိုင်းတွင် အမြီးထိပ်ဖျား၌ တည်ရှိပေသည်။
မြောက်ဘက်ကောင်းကင်ပြင်ရှိ ကြယ်တာရာများသည် ဓူဝံကြယ်ကို လှည့်ပတ်၍ နေသဖြင့် ခုနစ်စဉ်ကြယ်သည်လည်း အလားတူပင် အချိန်နာရီနှင့် ရာသီဥတုအလိုက် ရွေ့လျား ပြောင်းလဲ၍ နေပေသည်။ ဆောင်းဥတု ညဉ့်ဦးပိုင်းတွင် ထယ်လက်ကိုင်ရိုးနှင့်တူသော ကြယ် ၃ လုံးတန်းသည် တောင်ဘက်သို့ ညွှန်၍နေသည်ကို တွေ့မြင်ရပေမည်။ နွေကူးဥတု ညဉ့်တွင်မူ ယင်းကြယ်တန်းသည် အရှေ့ဘက်သို့ ညွှန်လျက်၊ နွေဥတုတွင်မူ မြောက်ဘက်သို့ ညွှန်ကာ၊ ဆောင်းဥတုတွင်ကား အနောက်ဘက်သို့ ညွှန်ပြ၍ နေပေလိမ့်မည်။
ဓူဝံကြယ်ကြီးသည် အခြားကြယ်များကဲ့သို့ နေရာပြောင်းရွေ့ခြင်းမရှိဘဲ ထာဝစဉ် တစ်နေရာထဲတွင် တည်နေပေသည်။ ထို့ကြောင့် ရှေးအခါက သင်္ဘောသားများသည် မိမိတို့ ရောက်ရှိနေသော နေရာကို သိရှိနိုင်ရန်အတွက် ဓူဝံ ကြယ်ကို ကြည့်၍ ခရီးသွားလာကြရလေသည်။
= မြန်မာ့အယူ = ခုနှစ်စဉ်ကြယ်သည် ကြယ်ခုနှစ်လုံး ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားသည့် ကြယ်စုဟု ဆိုသော်လည်း အမြီးစွန်းမှ ဒုတိယမြောက်ကြယ်သည် နှစ်လုံးတွဲနေသောကြောင့် အမှန်စင်စစ် ကြယ်ပေါင်း ရှစ်လုံး ပါဝင်နေသည်။ ရှေးမြန်မာတို့သည် ဤ ခုနှစ်စဉ်ကြယ်ကို မိချောင်း တကောင်အသွင် တွေ့မြင်ခဲ့ကြသောကြောင့် ကြယ်မိချောင်းဟုလည်း ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။ ခုနှစ်စဉ်ကြယ်တွင် ကြယ်ပေါင်း ရှစ်လုံး ပါဝင်ပြီး မိချောင်းနှင့်လည်း တူသောကြောင့် "ခုနှစ်စဉ်နှင့် ရှစ်စဉ်ကြယ်ကောင်း၊ ကြယ်မိချောင်း၊ ခေါင်းကား ဦးဆောက်၊ မြင့်မိုရ်အောက်သို့ ရောက်ပြီလေ"ဟု ခုနှစ်စဉ်ကြယ်သည် မြင့်မိုရ်နဂါးကြယ်စုရုပ် အောက်သို့ ရောက်ရှိနေပုံကို စပ်ဆိုထားခဲ့ခြင်း ဖြစ်မည်။
အင်္ဂလိပ်တို့က ခုနှစ်စဉ်ကြယ်ကို ထယ်နှင့် တူသည်ဟု မြင်၍ ထယ်ပုံကြယ်ဟု ခေါ်သော်လည်း အမေရိကန်တို့ကမူ မြန်မာ ၇ ဂဏန်းကဲ့သို့လည်း မမြင်ကြ၊ မိချောင်းနှင့် ထယ်ပုံကဲ့သို့လည်း မမြင်ဘဲ၊ ရေမှုတ်ကြီး၊ ယောက်ချိုဇွန်းကြီး အဖြစ်သာ မြင်ကြသောကြောင့် ရေမှုတ်ကြီး၊ ယောက်ချိုဇွန်းကြီးဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ သင်္သကရိုက် ဘာသာတွင် ခုနှစ်စဉ်ကြယ်ကို ရသေ့ ခုနှစ်ဖော်ကြယ် (သတ္တဣသိ) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။
ခုနှစ်စဉ်ကြယ် အမြီးစွန်းမှ ဒုတိယမြောက်ကြယ်ကို မြန်မာတို့က တနင်္ဂနွေကြယ်ဟု သတ်မှတ်ထားပြီး၊ အနောက်တိုင်းက မိုက်ဇာဟု သတ်မှတ်ခေါ်ဆိုသည်။ ထိုမိုက်ဇာနား ကပ်နေသည့် ကြယ်ကလေးကို အနောက်တိုင်းက အယ်လကော ဟု ခေါ်ကာ ဟိန္ဒူတို့ကမူ အရုန္ဓတီဟု ခေါ်သည်။ မိုက်ဇာနှင့် အယ်လကောတို့ကို မြင်းနှင့် မြင်းစီးသူဟူ၍လည်း ခေါ်သည်။ မျက်မှန်နှင့် မျက်စိ စမ်းသပ်သော ကိရိယာများ မပေါ်ပေါက်သေးမီ ရှေးလွန်လေပြီးသော အခါသမယက အယ်လကောကြယ်ကို မျက်စိ ကောင်းမကောင်း စမ်းသပ်သည့် ပစ္စည်း တမျိုးကဲ့သို့ပင် အသုံးချခဲ့ကြသည်။ အကယ်၍ ထိုကြယ်ကို မြင်ရလျှင် မျက်စိကောင်းသည်ဟု မှတ်ယူခဲ့ကြသည်။ အယ်လကော ခေါ် အရုန္ဓတီ ကြယ်ကလေးသည် မိုက်ဇာ ခေါ် တနင်္ဂနွေကြယ်နှင့် တလက်မမျှသာ ကွာသည်ကို ဂရုပြုကြည့်ပါက တွေ့မြင်ရသည်။
စာလုံး သိမ်းဆည်းပုံ
စာလုံး သိမ်းဆည်းပုံ (character encoding) တွင် character set မှ စာလုံးများ အစဉ်အတိုင်း ဆက်စပ်ချက်ကို ဖော်ပြသော ကုဒ် (code) များပါဝင်သည်။ ထိုကုဒ်များကို ကွန်ပြူတာတွင် စာအဖြစ်သိမ်းဆည်းရလွယ်ရန်နှင့် အဝေးပြော တယ်လီဖုန်း ကွင်ယက်များတွင် သယ်ယူရလွယ်စေရန် သဘာဝ ကိန်း၊ octets သို့မဟုတ် လျှပ်စစ် အဖြတ် (electrical pulse) များ အဖြစ်သိမ်းဆည်းသည်။ ထင်ရှားသော ဥပမာများမှာ Latin alphabet ကို telegraph key အတို အရှည် များဖြင့်ပြသော Morse code နှင် စာ, ဂဏန်း နှင့် အခြား သင်္ကေတ များကို သိမ်းဆည်းသော ASCII တို့ဖြစ်ကြသည်။
ရွှေလင်းယုန်
ရွှေလင်းယုန်သည် မြောက်ကမ္ဘာခြမ်းတွင်နေထိုင်သော လင်းယုန်ငှက်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာတဝှမ်း နေရာအနှံ့အပြား၌ တွေ့ရှိရသော လင်းယုန်မျိုးစိတ်လည်းဖြစ်သည်။ အခြားသော လင်းယုန်ငှက်အားလုံးကဲ့သို့ပင် ရွှေလင်းယုန်သည်လည်း အက်ဆစ်ပီတြီဒီး မျိုးရင်းဝင်ပင်ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် မြောက်ကမ္ဘာခြမ်းရှိ လူသိများကျော်ကြားသော သားရဲငှက်များထဲမှ တစ်မျိုးဖြစ်သည်။
ရွှေလင်းယုန်များ၏ အမွေးအတောင်သည် အညိုရင့်ရောင်ရှိပြီး လည်ကုပ်တွင် ရွှေညိုရောင်အမွေးအတောင်များရှိသည်။ ရွှေလင်းယုန် မျိုးစိတ်၏ အရွယ်မရောက်သေးသော လင်းယုန်ငယ်များတွင် များသောအားဖြင့် အမြီးပေါ်၌ အဖြူရောင်ပါရှိပြီး တောင်ပံပေါ်တွင်လည်း အဖြူရောင် အမှတ်အသားများပါရှိတတ်သည်။
thumb|ရွှေလင်းယုန်၏ ခြေထောက်နှင့် ခြေသည်းအတက်များကို နမူနာရေးဆွဲဖော်ပြထားသည့် ပုံကြမ်း ရွှေလင်းယုန်များသည် ၎င်းတို့၏ သွက်လက်မှု၊ အရှိန်အဟုန်တို့နှင့် ကြီးမားချွန်ထက်သည့် ခြေသည်းအတက်များကို ပေါင်းစပ်ကာ သားကောင်အမျိုးမျိုးကို အမဲလိုက်ဖမ်းယူနိုင်စွမ်းရှိကြသည်။ ရွှေလင်းယုန်များ အစာအာဟာရအလို့ငှါ အမဲလိုက်လေ့ရှိသည့် အဓိကအစာဖြစ်သော သားကောင်များမှာ ယုန်များ၊ ရှဉ့်များဖြစ်ကြပြီး အခြားသော အလတ်စားနှင့် အငယ်စား နို့တိုက်သတ္တဝါများနှင့် ကျောရိုးရှိသတ္တဝါများကိုလည်း အမဲလိုက်လေ့ရှိသည်။ thumb|အမြီး၌ အဖြူရောင် အစင်းနှင့် လည်တံတဝိုက်တွင် နက်မှောင်သော အမွှေးအတောင်တို့ဖြင့် တွေ့ရသော တပိုင်းတစ အရွယ်ရောက်ပြီး ရွှေလင်းယုန်တစ်ကောင်
thumb|တောင်ပံခတ်နေစဉ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လင်းယုန်များ
ဒေါင့်ချောင်းရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ဒေါင့်ချောင်းရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ပူဒီနာ
ပူဒီနာပင်သည် ပင်စိမ်းပင်နှင့် အမျိုးချင်း တူသောကြောင့်၊ အရွက်ထွက်ပုံ၊အပွင့်ပွင့်ပုံတို့သည် ပင်စိမ်း ပင်ကဲ့သို့ တထေရာတည်းဖြစ်သည်။ လေးဗီယေးတီး´မျိုး ရင်းတွင်ပါဝင်၍၊ မြန်မာနိုင်ငံရှိထင်ရှားသောပူဒီနာပင် နှစ် မျိုး၏ရုက္ခဗေဒအမည်များမှာ မင်သာအာရဗင်ဆစ် နှင့် “မင် သာဆီလဗက်စတြစ်”တို့အသီးသီးဖြစ်လေသည်။ ဤအပင် မျိုးပေါင်း ၂၅ မျိုးခန့်မျှ ရှိရာ၊ ထိုအပင်တို့၏ထူးခြားသော အနံ့နှင့်အရသာကို လူတို့ကြိုက်နှစ်သက်သဖြင့်ဟင်းရွက် စိမ်းအဖြစ်ဖြင့် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အနှံ့အပြားစိုက်ပျိုးကြသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံနှင့်မြန်မာနိုင်ငံတို့တွင် ပင်စိမ်းပင်နှင့် ပူဒီနာပင် များ၏အရွက်အခက်တို့ကို ဟင်းသီးဟင်းရွက် လက်သုတ် နှင့်ချိုချဉ်သနပ်အစရှိသည်တို့၌ အနံ့အရသာပိုမိုကောင်း မွန်လာရအောင် ထည့်လေ့ရှိကြသည်။ ထိုအပင်များမှ အ ကြောအခြင်ကိုက်ခဲသည့် ရောဂါအတွက် သုတ်လိမ်းရသော ဆီတစ်မျိုးကိုရရှိသည်။ ဤအပင်မျိုးအားလုံးတို့တွင် လေး ထောင့်ကျကျပင်စည်များရှိ၍၊ အကိုင်း၏တစ်ဖက်တစ် ချက်မှ ရိုးတံချင်းဆိုင်၍ အရွက်များထွက်သည်။ အကိုင်း တို့တွင် အပွင့်ငယ်များ အဆုပ်လိုက်ပွင့်တတ်သည်။
ဆိပ်ဖူးရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ဆိပ်ဖူးရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ဖိုးသင် (ခ) ဘုရားလေးစုရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ဖိုးသင် (ခ) ဘုရားလေးစုရွာ၊ ကညင်ကုန်း
စစ်ကွင်းရွာ၊ ကညင်ကုန်း
စစ်ကွင်းရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ရီရီ၊ ဒေါ်(ဒေါက်တာ)
ဒေါက်တာဒေါ်ရီရီ(၁၉၂၉-၁၉၈၄)
ဒေါ်ရီရီကို(၁၉၂၉)ခုနှစ်၊မတ်လ(၁၄)ရက်နေ့တွင် သံတွဲ့မြို့၌ အဖဦးဘစိန်၊ အမိဒေါ်ခိုင်တို့မှ ဖွားမြင်သည်။ (၁၉၃၅)ခုနှစ်တွင် စစ်တွေကွန်ဗင့်ကျောင်း၌စတင်ပညာသင်ခဲ့သည်။(၁၉၄၆)ခုနှစ်တွင်ဆယ်တုန်းကို စာမေး ပွဲအောင်မြင်သည်။(၁၉၅၂)ခုနှစ်တွင် ရာဇဝင်ဂုဏ်ထူးတန်းကိုဒုတိယတန်း(က)အဆင့်ဖြင့် အောင်မြင် သည်။ ထိုနှစ်၌ပင် ပညာတော်သင်အဖြစ်ဖြင့်လန်ဒန်တက္ကသိုလ်အရှေ့တိုင်းနှင့် အာဖရိကပညာရပ် ဆိုင်ရာကျောင်း (School of oriental and African Studies) တွင်တက်ရောက်ခဲ့၍ ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် ပီအိချ်ဒီ ဘွဲ့ရခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံသမိုင်းကော်မရှင်၌ သုတေသနအရာရှိအဖြစ် ၁၉၅၉ခုနှစ်တွင် ဝင်ရောက်အမှုထမ်းခဲ့ပြီး ၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် ကုန်းဘောင်ခေတ်ဆိုင်ရာကျမ်းပြုအရာရှိအဖြစ် တိုးမြှင့်ခန့်ထားခြင်းခံခဲ့ရသည်။
ဒေါက်တာရီရီသည် မြန်မာနိူင်ငံအခြေအနေ(၁၇၁၄-၅၂)စာအုပ်ဖြင့် ၁၉၇၅ခုနှစ်အတွက် အမျိုးသားစာပေဆု (သုတပဒေသာ၊ဝိဇ္ဇာ)ကို ရရှိခဲ့သည်။ ညောင်ရမ်းမင်းဆက်နှင့်အင်း၀မင်းဆက်များ လက်ထက်မြန်မာနိူင်ငံ ၏အခြေအနေကို အသေးစိတ်သုတေသနပြု၍တင်ပြခဲ့သည်။
ဒေါက်တာရီရီသည် ရခိုင်အမျိုးသမီးစာဆိုများအနက် အမျိုးသားစာပေဆုကိုပထမဆုံးဆွတ်ခူးခဲ့သော စာပေ ပညာရှင်တစ်ဦးပင်ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသမီး စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:ရခိုင် တိုင်းရင်းသားများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ပဒိုင်းညို
ပုံသဏ္ဌာန် 	: 	အပင် - နှစ်ရှည်ခံ အပင်ငယ် မျိုးဖြစ်၏။ ၂ ပေ မှ ၃ ပေ ထိ မြင့်၏။ အကိုင်း ပင်စည် နှင့် ရိုးတံ များ ခရမ်းညို ရောင် ရှိ၏။ အကိုင်း ဖြာသည်။ အရွက် - ရွက်လွှဲ ထွက်သည်။ အရင်းပိုင်း ကျယ်ပြီး အဖျားပိုင်း ရှူး၍ ချွန်သွယ် သွားသည်။ ရွက်ရင်း မညီညာ၊ တဖက်တို တဖက်ရှည် ဖြစ်နေ၏။ ရွက်ညှာ ရှည်သည်။ ခရမ်းနု ရောင်ရှိသည်။ ရွက်ကြော ထင်ရှား သည်။ ရွက်နား တွန့်၏။ အပွင့် - ခေါင်းလောင်း ပုံသဏ္ဌာန် ရှိသည်။ အပွင့် ကြီးသည်။ အတွင်းသား ဖြူ၍ အဖျား ခရမ်း ညိုရောင် ရှိသည်။ တစ်ပွင့် ချင်း ပွင့်သည်။ အချို့ အပွင့်များ ၁ ထပ် မှ ၃ ထပ် ထိ တွေ့ရှိရသည်။ ကဆုန်၊ နယုန် လတွင် ပွင့်၏။ အသီး - လုံးချင်း သီးသည်။ အချင်း ၁ ၁/၂ လက်မ- ၂ လက်မ အထိ ရှိသည်။ အသီးပေါ် တွင် ဆူးနု ကလေးများ ရှိသည်။ အစေ့ အနက် ရောင် ရှိ၏။ အသုံးပြုနိုင်သည့် အစိတ်အပိုင်းများ 	: 	အရွက်၊ အစေ့၊အမြစ်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့နိုင်သောနေရာများ 	: 	မြန်မာ နိုင်ငံ နေရာ အနှံ့အပြားတွင် ပေါက်ရောက်သည်။ သဘာ၀အလျောက် ပေါက်ရောက်သည်။ အသုံးဝင်ပုံ 	: 	အာနိသင် - မြန်မာ ဆေးကျမ်းများ အလိုအရ ပဒိုင်းညို သည် ခါး၏။ သက်၏။ စူးရှ၏။ ပူ၏။ အားကို တိုးစေ၏။ မူးယစ်စေ တတ်၏။ အဖျား ရောဂါကို ပယ်၏။ နူနာ၊ ပိုးနာ တို့ကို နိုင်၏။ သန်ကို ကျစေ၏။ ကိုယ်ရေပြားရောဂါ၊ မြင်းသရိုက်နာ၊ အဆုတ်ပွရောင်နာတို့ကို ပယ်၏။ လေကို အထူး ပယ်နိုင်၏။
အသုံးပြုပုံ- အရွက် ၁။ အရွက် ကြိတ်ညှစ်ရည် အနည်းငယ်ကို မလိုင်ထုတ်ပြီး နွားနို့နှင့် သောက်ပါက ညောင်းကျ ရောဂါ ပျောက်၏။ ၂။ မိန်းမများ နို့တွင် ဖြစ်သော အပူကြိတ် နှင့် ရောင်ရမ်းခြင်း တို့အတွက် ပဒိုင်းရွက် နှင့် နနွင်းကို ကြိတ်အုံ ပေးသော် ပျောက်၏။ ၃။ ပဒိုင်းရွက် ကို ပါးပါးလှီး နေလှန်းပြီး ဆေးလိပ် ကဲ့သို့ လိပ်၍ သောက်ရှူ သော် လတ်တလော ပန်းနာ ရင်ကျပ် ဝေ‌ဒနာမှ သက်သာ စေ၏။ ၄။ အရွက် ကို မီးကင်၍ ကပ်ပေး ပါက အဆစ်ရောင်ရောဂါ နှင့် အရိုးကိုက် ရောဂါ ပျောက်၏။ ၅။ အရွက် ကို ဆေးပေါ့လိပ် တွင် ထည့်၍ သောက်ခြင်းအားဖြင့် ပန်းနာ ရောဂါကို သက်သာ စေသည်။ အစေ့ ၁။ အစေ့ကို ကြိတ်၍ သွားဖုံးရင်း တွင် အနည်းငယ် ခန့် သိပ်ပေးသော် သွားကိုက်၊ သွားနာခြင်း ရောဂါများ ပျောက်၏။ ၂။ အစေ့ သို့မဟုတ် အမြစ်ကို ကာမ အားတိုးဆေး အဖြစ် သုံး၏။ ၃။ အစေ့မှုန့် ကို နှမ်းဆီတွင် ၇ ရက် စိမ်ပြီး ယင်းဆီဖြင့် ခေါင်းကိုက်၊ မျက်ရိုးကိုက်၊ ခါးကိုက်၊ ဒူလာ ခြေနာ များကို သုတ်လိမ်း၍ အဝတ်ပါးပါး စည်းထားက ပျောက်၏။ ဓမ္မတာ လာစဉ် ကိုက်ခဲခြင်း အတွက်လည်း ဆီးခုံ၌ သုတ်လိမ်း ပေးခြင်းဖြင့် ပျောက်၏။ အမြစ် ၁။ ခွေးရူးပြန် ရောဂါအတွက် ပဒိုင်းမြစ်ကို ဆန်ဆေးရည်နှင့် သွေး၍ တိုက်ပြီး အမဲခြောက် ဖုတ် ကျွေးက ပျောက်၏
အုန်း​ပင်​ရွာ
အုန်းပင်
ဝိုင်ဝိုင်း
ဝိုင်ဝိုင်းသည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရော့ခ်အဆိုတော် တစ်ဦးဖြစ်၍ အိုင်းရင်းခရော့စ်ဂီတဝိုင်း၏ ပင်တိုင် အဆိုတော်တစ်ဦးလည်းဖြစ်သည်။ ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် "နေဆယ်စင်း" အယ်လ်ဘမ်ဖြင့် ဂီတလောကသို့ ပထမဆုံး စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။
ဗမာ့သူရဲကောင်း (သီချင်း)
ဗမာ့သူရဲကောင်း သီချင်းသည် သဟာယ ဆရာတင်ရေးသားခဲ့ပြီး အဆိုတော်မျိုးချစ်က သီဆိုခဲ့သော ၁၉၄၂ သီချင်းတစ်ပုဒ်ဖြစ်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် အဆိုတော် ကိုမြကြီး က ပြန်လည်သီဆိုခဲ့သည်။ မူလရေးသားစဉ် သီချင်းအမည်မှာ ဗမာ့သူရဲကောင်း ဖြစ်သော်လည်း ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန စတုတ္ထတန်း သင်ရိုးသစ် မြန်မာစာဖတ်စာတွင် "မြန်မာ့သူရဲကောင်း" အမည်ဖြင့် ဖော်ပြထားပြီး စာသားများတွင်လည်း ဗမာ အစား မြန်မာ ပြောင်းလဲဖော်ပြခဲ့သည်။
နောက်ခံ
ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းနှင့် ရဲဘော်သုံးကျိပ်တို့သည် လွတ်လပ်ရေးအတွက် ဂျပန်နိုင်ငံ၌ စစ်ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီး ၁၉၄၂ ခုနှစ် မတ်လ ၈ ရက်နေ့တွင် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း ခေါင်းဆောင်သော ဗမာ့လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော်သည် ရန်ကုန်မြို့ကို သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းနှင့် ရဲဘော်သုံးကျိပ်တို့၏ စွမ်းဆောင်မှုများကို ဂုဏ်ပြုသည့်အနေဖြင့် သဟာယဆရာတင်က ဗမာ့သူရဲကောင်း သီချင်းကို ရေးသားခဲ့ကာ အဆိုတော်မျိုးချစ်က သီဆိုခဲ့သည်။
ကြွက်နို့
တချို့ကြွက်နို့များသည် အလိုလို ပျောက်သွားနိုင်သည်။ ဒါပေမဲ့ ပျောက်မှာဘဲဆိုပြီး စောင့်မနေဘဲ ကုဖို့တိုက်တွန်းပါသည်။ ကုသနည်းကလဲ ကြွက်နို့ပေါက်တဲ့နေရာ မတူရင် မတူပြန်ပါ။ ဆေးမြီးတိုနည်းတွေကို အားမပေးလိုပါ။ အလွယ်ဝယ်ရတဲ့ ဆေးတွေဆိုတာ အာမခံချက် မရှိပါ။ အသားတွေကို စားပစ်မယ့် အက်စစ်ဓာတ် အဆများလွန်းတာတွေ ဖြစ်တတ်သည်။ အထူးသဖြင့် မျက်နှာနဲ့ လိင်လမ်းကြောင်းမှာ ပေါက်တာမျိုးဆိုရင် ပိုဆိုးသွားပါလိမ့်သည်။
အရေပြားအထူကုဆရာဝန်တွေက အကောင်ဆုံးကုသပေးနိုင်သည်။ မြင်တာနဲ့ ရောဂါကိုသိသည်။ လိုအပ်ရင် Biopsy အသားစဖြတ်ပြီး စစ်ဆေးမည်။ ကြွက်နို့တွေက ဆေးမကုဘဲလဲ ပျောက်နိုင်တာရှိသည်။ အထူးသဖြင့် ကလေးတွေမှာ ဖြစ်ရင်။ လိင်လမ်းကြောင်းမှာမဟုတ်ရင် ဘာမှ စိုးရိမ်စရာမလိုပါ။
အလားအလာ
ကြွက်နို့ဖြစ်စေတဲ့ ဗိုင်းရပ်စ်ကတော့ မသေပါ။ ပြန်ဖြစ်နိုင်သည်။ တနေရာမှာ အသစ်ပေါ်မယ်။ ကြွက်နို့ကို တစ်နည်းနဲ့ မရရင် နောက်တစ်နည်းသုံးပြီး ကုရတတ်ပါတယ်။ အပြီးတိုင် ပျောက်သွားတာရှိသလို ပြန်လဲ ဖြစ်တတ်သည်။ လိင်လမ်းကြောင်းကြွက်နို့က ပိုပြီး ပြန်ဖြစ်တတ်သည်။
မလေးကြီးကုန်းရွာ၊ ကညင်ကုန်း
မလေးကြီးကုန်းရွာ၊ ကညင်ကုန်း
မြန်မာခရစ်ယာန်အသင်းတော်များ
မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင် အများစုမှာ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများဖြစ်သော ချင်း၊ ကရင်၊ ကချင်၊ လီဆူး၊ လားဟူ စသည်တို့ဖြစ်ကြသည်။ CIA Factbook တွင် ဖော်ပြထားချက်မှာ မြန်မာပြည်၏ လေးရာနှုန်းသော (၂ဒသမ၄သန်းခန့်) ခရစ်ယာန်လူဦးရေ ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ ပရိုတက်စတင့် ၃ ရာနှုန်း နှင့် ရိုမင်ကက်သလစ် ၁ ရာနှုန်း တို့ဖြစ်သည်။ အင်္ဂလိကန် Anglican Communion အရ ၂၀၀၆ တွင် အသင်းဝင် ၆၂၀၀၀ ရှိပြီး၊ နှစ်ခြင်းအသင်းတော် Myanmar Baptist Convention စာရင်းအရ ပရိုကတ်စတင့်ခရစ်ယာန်အားလုံး၏ တစ်ဝက်ခန့်မှာ နှစ်ခြင်းခရစ်ယာန်များဖြစ်သည်။ မြန်မာနှစ်ခြင်းအဖွဲ့ချုပ်မှတ်တမ်း ၂၀၀၆ အရ အသင်းသားဦးရေ ၆သိန်းကျော် 662,834 နှင့် အသင်းတော် 3905 ရှိသည်ဟု သိရသည်။
မြန်မာနိုင်ငံခရစ်ယာန်ဟု ဆိုရာတွင် Myanmar Council of Churches ကို နိုင်ငံတော်အစိုးရက တရားဝင်အသိအမှတ်ပြုထားသည့် MCC သည် ပရိုတက်စတင့်များ အစဦးအဖွဲ့အစည်းဖြစ်သည်။ ၁၉၆၀ နောက်ပိုင်းတွင် အခြားသော သီးခြားခရစ်ယာန်အဖွဲ့အစည်းများစွာ ရှိလာသည်။ အဓိကအဖွဲ့အစည်းကြီးနှစ်ခု ရှိသေးပါသည်။ (၁) မြန်မာနိုင်ငံဧဝံဂေလိမိတ်သဟာယအဖွဲ့ Myanmar Evangelical Christian Fellowship(ဆရာဦးမျိုးချစ်၊ ဆရာ ရာဘွဲ့၊ ဒေါက်တာအောင်မန်းနှင့် အခြားခေါင်းဆောင်များပါဝင်သည့် အဖွဲ့) (၂) မြန်မာနိုင်ငံ ဧဝံဂေလိပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးအဖွဲ့ MCMC (ဆရာဦးတင်မောင်ထွန်း၊ ဆရာဦးအောင်သက်ညွန့် ပါဝင်သည့်အဖွဲ့) ၎င်းပြင် ဆရာဒေဗစ်ရိုးမိုဦးဆောင်ခဲ့သည့် Yang Crusade (MYC)၊ Evangelical Baptist Church, ဆရာရော်ဗင်ခိုင်တို့၏ အဖွဲ့အစည်း စသည်ဖြင့် များစွာ ရှိနေသေးကြောင်းသိရသည်။ ထိုအဖွဲ့အစည်းများတွင် ပါဝင်သော ခရစ်ယာန်ဦးရေလည်း များစွာရှိသည်။ ပရိုတက်စတင့်ခရစ်ယာန်များတွင် MCC ဟူသော တရားဝင်အသိအမှတ်ပြုထားသော ခရစ်ယာန်အဖွဲ့အစည်းများ အပြင် ထိုအဖွဲ့ထဲ၌ မပါဝင်သော ဧဝံဂေလိအသင်းတော်၊ အဖွဲ့အစည်း အသင်းတော်များစွာလည်း ရှိကြသည်။
၁၉၇၀ နောက်ပိုင်းတွင် အေဂျီအသင်းတော်များ ခေတ်စားလာသည်။ ယခုအခါ ပရိုတက်စတင့်များသာမက ရိုမင်ကက်သလစ် သင်းတော်များစွာသည် သီဆိုချီးမွမ်းခြင်းကို ကိုးကွယ်ဝတ်ပြုအစည်းအဝေး မစမှီတွင် စတင်လုပ်ဆောင်လာကြသည်။ ၁၉၆၆ တွင် တော်လှန်ရေးအစိုးရမှ ခရစ်ယာန် မစ်ရှင်ကျောင်းအားလုံးကို ပြည်သူပိုင်သိမ်းပြီး၊ နိုင်ငံခြားသား မစ်ရှင်လုပ်ကိုင်သူ သာသနာပြုဆရာများကို နေထိုင်ခွင့်မပြုတော့ပါ။ မြန်မာအသင်းတော်များ နိုင်ငံခြားအဆက်အသွယ်မရှိပဲ ပြည်တွင်းတွင် ရပ်တည်ခဲ့ရသည်။ Baptists, Assemblies of God, Methodists and Anglicans များသည် အင်အားကြီးအသင်းတော်များအဖြစ် ရှိနေကြနေကြကြသည်။
မြန်မာ Council of Churches တွင် အသင်းတော်များနှင့် ခရစ်ယာန်အဖွဲ့အစည်းများကို အောက်ပါအတိုင်း ဖော်ပြထားသည်။ (R2)
There are eight major ethnic racial/national groups, such as Bamar, Chin, Kachin, Kayah, Kayin, Mon, Rakhine, Shan, etc. There are also significant populations of Chinese and Indians. The Bamars are the majority ethnic national group making up about 60% of the Population. All the other seven minority groups are distributed into less than 35% as there are about 5% Chinese and Indians. Most of the ethnic groups are hill tribes and rural peoples. It is estimated that there are about 87% Buddhists (Theravada), 6% Christians,4% Muslims,1% Hindus and 2% others. The Christian population has membership from all ethnic national groups, however, over 90% Christians are made up by Kayins, Kachins, Chins, and Kayahs. There are very few Christians among Bamars, Rakhine, Shan and Mon who have strong Buddhist backgrounds.
ဆိုင်းစု (ခ) အောင်မင်္ဂလာရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ဆိုင်းစု (ခ) အောင်မင်္ဂလာရွာ၊ ကညင်ကုန်း
မြန်မာခရစ်ယာန်အသင်းတော်များ
Co-operating National Ecumenical Bodies
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံအခြေစိုက် အဖွဲ့အစည်းများ
ကညင်တပင်ရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ကညင်တပင်ရွာ၊ ကညင်ကုန်း
သိုင်ချောင်း (အရှေ့)ရွာ၊ ကညင်ကုန်း
သိုင်ချောင်း (အရှေ့)ရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ရခိုင်ကုန်းရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ရခိုင်ကုန်းရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ဘေ့စ်ဂစ်တာ
ဘေ့စ်ဂစ်တာ (Bass Guitar) ဆိုသည်မှာ အခြားသော ဂစ်တာများကဲ့သို့ ကြိုး ၆ ချောင်း တပ်ဆင်မထားပဲ ကြိုး ၄ ချောင်းသာ တပ်ဆင်ထားသော ဂစ်တာ အမျိုးအစား များဖြစ်သည်။ ဘေ့စ်သံ ထွက်ပေါ်ရန် ရည်ရွယ်ထားသဖြင့် သာမန် ဂစ်တာများတွင် တပ်ဆင်သော အောက်ဆုံးကြိုး ၂ ချောင်း မပါဝင်ပေ။
လောက်သေပင်
ပုံသဏ္ဌာန် 	: 	အပင်
အရွက်
အပွင့်
အသီး
အသုံးပြုနိုင်သည့် အစိတ်အပိုင်းများ
အမြစ်၊ အရွက်။
==မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့နိုင်သောနေရာများ== မြန်မာနိုင်ငံအောက်ပိုင်း စွတ်စိုသော ဒေသများ၌ ပေါက်၏။ သဘာ၀အလျောက် ပေါက်ရောက်သည်။
အသုံးဝင်ပုံ အာနိသင်
မြန်မာ ဆေးကျမ်းများ အလိုအရ လောက်သေပင်သည် လေ၊ သလိပ် သည်းခြေကို နိုင်၏။ အသက်ကို ရှည်စေ၏။ ကာမကို အားပေး၏။ ရောဂါ ဖြစ်စေသော ပိုးများကို ပယ်တတ်၏။ အဆီကို တိုးပွားစေ၏။ အူတို့ကို တွန့်ရှုံ့ စေတတ်၏။ အဖျားရောဂါ၊ အဖျားရောဂါကြောင့် ဖြစ်သော စိတ်မသက်သာမှု၊ လေရောဂါ၊ မြင်းသရိုက်၊ ဖောရောင်ခြင်း၊ ပန်းနာ ချောင်းဆိုး၊ ရေငတ်နှင့် အန်ခြင်းတို့ကို ပျောက်စေနိုင်သည်။
အမြစ်
thumb|တနင်္သာရီတိုင်းမှ ပိန်သွယ်၍ ချွန်သော လောက်သေပင်တမျိုး
အောက်ဆပ်ကူးရွာ၊ ကညင်ကုန်း
အောက်ဆပ်ကူးရွာ၊ ကညင်ကုန်း
ဝန်ပိုငှက်
ဝန်ပိုငှက် (Pelican) ဆိုသည် Pelecanidae မျိုးရင်းမှ ဆင်းသက်လာသည့် ကြီးမားသော ရေငှက်များ၏ မျိုးစုအမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့၏ ထူးခြားသည့် သွင်ပြင်လက္ခဏာမှာ သားကောင်ဖမ်းရန်နှင့် ရေစုပ်ယူသောက်သုံးရန်တို့အတွက် ရှည်လျားသောနှုတ်သီးချွန်ကြီး တစ်ခုနှင့် လည်ချောင်းအိတ်ကြီး တစ်ခု ပါရှိခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ဝန်ပိုညို နှင့် ပီရူး ဝန်ပိုငှက်များမှလွဲ၍ ကျန်မျိုးစိတ်အများစုမှာ အရောင်ဖျော့ဖျော့ အမွေးများရှိသည်။ သားပေါက်ချိန်မတိုင်မီတွင် ဝန်ပိုငှက်များအားလုံးသည် နှုတ်သီးများ၊ လည်အိတ်များနှင့် မျက်နှာပြင်တို့၏ အရောင်များသည် ပို၍တောက်ပလာလေ့ရှိသည်။ရှင်သန်ဆဲ ဝန်ပိုငှက်မျိုးစိတ် ရှစ်မျိုးမှာ သမပိုင်းဒေသမှ အပူပိုင်းဇုံအထိ တကမ္ဘာလုံးအနှံ့ ကျယ်ပြန့်စွာ ကျက်စားကြသော်လည်း။ ၎င်းတို့သည် တောင်အမေရိကတိုက်အတွင်းပိုင်းမှ ဝင်ရိုးစွန်းဒေသများနှင့် ကမ်းဝေးပိုင်း သမုဒ္ဒရာရေပြင်ဒေသများတွင်မူ မတွေ့ရပေ။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လယ်ငှက်များ
ကျွန်းကွင်းမြစ်ပိုးစုရွာ၊ အမတ်
ကျွန်းကွင်းမြစ်ပိုးစုရွာ၊ အမတ်
မဆလာ
မြန်မာဟင်းလျာများကို ချက်ပြုတ်စီမံရာ၌ အသုံးများလှ သော ဟင်းမွှေးမဆလာ များမှာ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၌ ပေါက်ရောက် သော အပင်များ၏အစေ့၊ အရွက်၊ အသီး စသည်တို့ဖြင့် စီမံ ဖော်စပ်ခြင်း ဖြစ်၏။ မဆလာ ဖော်စပ်နိုင်သည့် အပင်မျိုး ပေါင်းမှ နှစ်ဆယ်ကျော်ခန့်ရှိလေသည်။
ကြာရှည်ခံ အနံ့အရသာတိုးစေဖို့ ရှေးခေတ်က လူမျိုးတို့သည် ယဉ်ကျေးမှုတစစ တိုးတက်လာ၍ နေထိုင်စားသောက်မှု ပြောင်းလဲလာသည့်အခါ အစားအစာများ ကြာရှည်ခံရန်နှင့် ပိုမို အရသာရှိလာစေရန် ဟင်းခတ် အမွှေး |အကြိုင်များ သုံးလာခဲ့ကြ၏။ ဟင်းခတ်အမွှေးအကြိုင်ကို အကြောင်းပြု၍ စစ်ပွဲများ ဆင်နွှဲခဲ့၏။ နယ်ချဲ့ခဲ့၏။ ပင်လယ် ခရီးကြောင်းများ ပေါ်ပေါက်ခဲ့၏။ နယ်မြေသစ်များသည် တွေ့ခဲ့ လေသည်။
ဟင်းခတ်အမွှေးအကြိုင်များဟူ၍ ခေါင်းစဉ်တပ်ထားသော်လည်း ချိုချဉ် ခဲဖွယ်နှင့် မုံ့အမျိုးမျိုး တို့၌ ထည့်သွင်း အသုံးပြုသည် ့ အမွှေးအကြိုင်များကိုပါ ဆိုလိုပေသည်။
ထိုအမွှေးအကြိုင်များမှာ စားဖွယ်သောက်ဖွယ်များ အနံ့အရသာ တိုးတက် ကောင်းမွန်စေရန် ထည့်ခြင်းဖြစ်၍ အရေးမကြီးဟု ထင်ရ သော်လည်း အလွန်အဖိုးတန်လေသည်။ ရှေးခေတ်က ဟင်းခတ်အမွေးအကြိုင်များကို ရရှိရန်အတွက် မည်မျှ ခဲခဲယဉ်းယဉ်း ဆောင်ရွက်ခဲ့ရကြောင်း မှတ်တမ်းတင် ထား ခဲ့သည်မှာလည်း အလွန်စိတ်ဝင်စားဖွယ်ကောင်းလှ|ပေသည်။
အနံ့ကလေးသင်း၍ လျှာပေါ်၌ အရသာတွေ့သွားအောင် |စားသောက်ဖွယ်ရာများ၌ ထည့်ပေးရသော အမွှေး အကြိုင်များ |ရနိုင်ရေးအတွက် ရှေးခေတ်ကလူများသည် ပြင်းထန်သော စစ်ပွဲ |ကြီးများ ဆင်နွှဲခဲ့ရ၍ အသက် ပေါင်းများစွာ ဆုံးရှုံးခဲ့လေပြီ။ ဥရောပ အနောက်ပိုင်း နိုင်ငံကြီးများသည် ထိုအမွှေး အကြိုင် များကို အကြောင်း ပြုလျက် နယ်ပယ် ချဲ့ထွင်ခဲ့ကြ သဖြင့် ့် လက်အောက်ခံ နိုင်ငံအများ သိမ်းယူရရှိခဲ့လေသည်။
ပင်လယ်ခရီးလမ်း ကြောင်းများ စတင်ပေါ်ပေါက်ခဲ့ခြင်းမှာလည်း ထိုအမွှေးအကြိုင်များကို ရှာဖွေ၍ သယ်ယူရောင်းချရန် ခရီး လမ်းပန်း အဆက်အသွယ်များ ရှာဖွေကြရာမှ အစတွေ့ခြင်း ဖြစ်လေသည်။ ကိုလံဗတ်သည် ဟင်းခတ် အမွှေးအကြိုင်များကို ရရှိနိုင်မည့် နယ်မြေဒေသများကို စုံစမ်းရှာဖွေမှ အမေရိကတိုက် ကြီးကို စတင်တွေ့ရှိခဲ့ လေသည်။ ( ကိုလံဘတ် စီ။)
ပင်လယ်ခရီးများ မပေါက်ရောက်မီ အခါကမူ အရှေ့ နိုင်ငံများမှ အနောက်နိုင်ငံများသို့ ကုန်းလမ်းမှသာလျှင် ဟင်းခတ်အမွှေးအကြိုင်များကို သယ်ယူ ရောင်းဝယ်ခြင်း ပြုရလေသည်။ ထိုခေတ်က အာရေဗျပြည်သည် အမွှေးအကြိုင် များကို ဖြန့်ဖြူးရောင်းချရာ ဗဟိုဌာန ဖြစ်ခဲ့သဖြင့် ကမ္ဘာ့ အနောက်ပိုင်းနိုင်ငံများ အလယ်၌ မော်နိုင်ခဲ့လေသည်။ မြေထဲပင်လယ်ဘက်တွင်လည်း အမွှေးအကြိုင် ရောင်းဝယ်ရေး ဖွံ့ဖြိုးခဲ့သဖြင့် ဗင်းနစ် မြို့သည် ဂုဏ်ရှိန်ကြီးမား ဝင့်ကြွား နိုင်ခဲ့လေသည်။
ပေါ်တူဂီနှင့် ဟော်လန်နိုင်ငံတို့မှာလည်း အမွှေးအကြိုင် ရောင်းဝယ်ရေးအတွက် စွန့်စားလုပ်ကိုင်နိုင်ခဲ့ သဖြင့် ချမ်းသာ ကြွယ်ဝ၍ |တန်ခိုးကြီးမားခဲ့လေသည်။ ဗြိတိသျှ နိုင်ငံအတွက် အရှေ့ဘက်တလွှားတွင် နယ်မြေ သစ်၊ တိုင်းပြည်သစ်များ ရရှိအောင် အကျိုးဆောင်ခဲ့သော အရှေ့အိန္ဒိယ ကုမ္ပဏီသည်လည်း အမွေးအကြိုင် ရောင်း ဝယ်မှုဖြင့် ကြီးပွားတိုးတက်နေသော ဟော်လန်နိုင်ငံကို ချိုးနှိမ်ရန်အတွက် စတင် တည်ထောင် ခဲ့ခြင်း ဖြစ်လေသည်။ ယင်းသို့အားဖြင့် အနောက်ပိုင်းနိုင်ငံများသည် ဟင်းခတ် အမွှေးအကြိုင်များအတွက် အဘယ်ကြောင့် ထိုမျှလောက် အပြိုင်အဆိုင် ဖြစ်လာရသနည်းဟူသော အကြောင်းမှာ အထူးပင် စိတ်ဝင်စားဖွယ်ရာ ကောင်းပေသည်။
ရှေးအခါက လူများသည် အစားအစာကို ရိုးရိုးအတိုင်းပင် စားသုံးကြရ၏။ သို့ရာတွင် ယဉ်ကျေးမှု တစတစ တိုးတက် လာလေရာ သူတို့၏ စားသောက်နေထိုင်မှုများလည်း တိုးတက် ပြောင်းလဲလာလေသည်။ အစာအဟာရများကို ပိုမို၍ အရသာ ရှိလာစေရန် ဟင်းခတ် အမွှေးအကြိုင်များဖြင့် ပြုပြင်ကြကုန် ၏။ အထူးသဖြင့် အေးသော အနောက်နိုင်ငံများမှာ ဆောင်း တွင်းအခါ၌ အမဲသား၊ ငါးများကို ကြာရှည်ခံအောင် ဆားသိပ် ၍ စားသောက်ကြရလေရာ နွေဦးပေါက်သောအခါ ထိုဟင်းလျာ များမှာ အမွှေးအကြိုင်များ မွမ်းမံ၍ မထည့်လျှင် စား ကောင်းသောက်ဖွယ် မဖြစ်နိုင်တော့ချေ။ ထိုကြောင့်ပင် ဟင်းခတ်အမွှေးအကြိုင်များကို တစ်နေ့ တခြား အသုံးများ လာ၍ အဖိုးတန်လာလေသည်။
သို့ရာတွင် အရှေ့ပိုင်းနိုင်ငံများမှ ဟင်းခတ် အမွှေးအကြိုင် များ ရနိုင်ရန် အရေးမှာ လွယ်ကုူသော အလုပ်မဟုတ်ပေ။ ကုန်းလမ်းခရီးဖြင့်လည်းကောင်း၊ ပင်လယ်ခရီးဖြင့်လည်းကောင်း အသက်ဆံဖျား စွန့်စားသွားလာသော ဟင်းခတ် အမွှေးအကြိုင် များကို သယ်ယူ ရောင်းဝယ်ခြင်း ပြုလုပ်ကြရ၏။ လမ်း၌ သောင်းကျန်းသူ လူဆိုး ဓားပြဂိုဏ်းကြီးများကို တိုက်ခိုက်ရ၏။ ခရီးလမ်းပန်းများ ကြမ်းတမ်းလှသဖြင့် လူများ သေကြေပျက်စီး ရ၏။ ထို့အပြင် အမွှေးအကြိုင်များ ရရှိနိုင်သော ဒေသများမှာ ရောဂါထူပြော၍ တိုင်းရင်းသားများမှာလည်း ရိုင်းစိုင်းကြသည် ဖြစ်သောကြောင့် ဆက်ဆံရာ၌ များစွာ အခက်အခဲ တွေ့ရလေ သည်။ သို့ရာတွင် ကံကောင်း ထောက်မသဖြင့် အမွှေးအကြိုင် များရ၍ ကိုယ့်နေရပ်သို့ ပြန်ရောက်ရှိခဲ့လျှင် ပျက်စီးဆုံးရှုံးသမျှ ကို ထေမိသည့် ပြင် ထူးထူးကဲကဲ အကျိုးကျေးဇူး ခံစားကြရ သဖြင့် ထိုလုပ်ငန်းကို အလုအယက် အပြိုင်အဆိုင် အသက်စွန့် ကာ လုပ်ကိုင်ကြလေသည်။
လေည|င်းပင်မျိုးသည် အရှေ့အိန္ဒိယကျွန်းစု၊ ယခင်ဒပ်ချပိုင်မိုလပ် ကတ်ကျွန်းတွင် အလေ့ကျ ပေါက်လေ့ရှိ၏။ ခရစ်မပေါ်မီ နှစ် ပေါင်း ၂ဝဝဝ ကျော်လောက်မှစ၍ တရုတ်လူမျိုးများသည် လေည|င်းပွင့်များကို အသုံးပြုခဲ့ကြလေသည်။ ယခုအခါ၌ လေည|င်းပင်များကို ပီနံနှင့် ဇန်ဇိဗာတို့၌ အကြီး အကျယ် စိုက်ပျိုးကြလေသည်။