ဒုတိယ_ကမ္ဘာစစ်
အရှေ့ဖျား စစ်မျက်နှာ အဆုံးသတ်
ဥရောပစစ်မျက်နှာတွင် ဂျာမန်နှင့် အခြားဖက်ဆစ် အင်အားစုများ အရေးနိမ့်လျက်ရှိစဉ် ကမ္ဘာအရှေ့ဖျားစစ်မျက်နှာတွင်လည်း ဂျပန်တို့ တဖြည်းဖြည်း အင်အားဆုတ်ယုတ်လျက် သိမ်းပိုက်ပြီး နယ်မြေများမှ ဆုတ်ခွာနေကြရသည်။ ပစိဖိတ်စစ်မျက်နှာတွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက တာဝန်ယူ၍ အခြားမဟာမိတ်နိုင်ငံများနှင့် အတူတိုက်နေရသည်။ ပစိဖိတ်အလယ်ပိုင်းဒေသတွင် အမေရိကန်ရေကြောင်းဗိုလ်နီမစ်က အုပ်ချုပ်၍ ပစိဖိတ် အနောက်ပိုင်းတွင် ဗိုလ်ချုပ်အာသာက အုပ်ချုပ်ပြီးလျှင် အာရှအရှေ့တောင်ပိုင်းတွင်မူ ဗြိတိသျှရေကြောင်းဗိုလ်ချူပ် မောင့်ဘက်တန်က တာဝန်ယူရသည်။ တရုတ်စစ်တပ်များကို ချန်ကေရှိတ်က ဦးစီးလျက်ရှိသည်။ မဟာမိတ်တပ်ပေါင်းစုများ၏ လူအင်အားလက်နက်အင်အား စစ်ပစ္စည်းအင်အားမှာ ဂျပန်တို့ထက် များစွာသာလွန်သော်လည်း ဂျပန်ကျွန်းပေါ်သို့ တက်ရောက်သိမ်းပိုက်ရန် လုငန်းမှာ မလွယ်ကူလှချေ။ အထူးလေ့ကျင့်ထားသော ဂျပန်စစ်သားများမှာလည်း အသက်နှင့်လဲ၍ ခုခံကာကွယ်လျက်ရှိသည်။ သို့ဖြစ်လေရာ ပထဝီ အနေအထားနှင့် ဂျပန်စစ်သားများ၏ အရှုံးမပေးလိုသော စိတ်ဓာတ်ကြောင့် အမေရိကန်တပ်များသည် ကျွန်းတစ်ကျွန်းကို သိမ်းယူရန်အတွက် အသက်ပေါင်းများစွာ စွန့်လွတ်ကာ ပြင်းထန်သော တိုက်ပွဲများကို ဆင်နွှဲရလေသည်။ ပစိဖိတ်အလယ်ပိုင်းတွင် ရေကြောင်းဗိုလ်ချူပ် နီမစ်သည် ဂျပန်ကျွန်းမကြီးများကို တိုက်ခိုက်ရန်အတွက် စစ်စခန်းများရရှိရန် ဂီးလဘတ်ကဒန်း၊ မာရှယ်ကဒန်း၊ ဆိုင်ပန်ကဒန်း၊ မယ်ရီယန္နားကဒန်းများနှင့် ပါလောင်ကျွန်းများကို တိုက်ခိုက် သိမ်းယူလေရာ ဂျပန်စစ်သားများကလည်း စွန့်စွန့်စားစား ပြန်လှန်၍ ခုခံတိုက်ခိုက်ကြသဖြင့် နှစ်ဦးနှစ်ဖက် အကျအဆုံးမှာ ကြောက်ခမန်းလိလိဖြစ်တော့သည်။ အလယ်ပိုင်း စစ်မျက်နှာတွင် နီမစ်၏ တပ်များက ကျွန်းကလေးမျာငို ဤသို့တိုက်ခိုက်နေစဉ် မက်အာသာ၏ တပ်များသည် ဖိလစ်ပိုင်ကျွန်းစုရှိလေးတီးကျွန်းပေါ်သို့ တက်ရောက်ကြသည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် လူဇုန်ကျွန်းထက်သို့ တက်ရောက်ကြသည်။ ဖေဖော်ဝါရီလ ၄ ရက်နေ့တွင် မနီလာမြို့တော်ကို သိမ်းယူရရှိသည်။ ဇူလိုင်လ လောက်တွင် ဖိလစ်ပိုင်ကျွန်းအားလုံးကို သိမ်းပိုက်မိလေသည်။ အရှေ့ဖျားစစ်မျက်နှာတွင် အရေးကြီးသော စစ်မျက်နှာတစ်ခုမှာ မြန်မာပြည်မြောက်ပိုင်း အိန္ဒိယ နယ်စပ်တွင် ဖြစ်သည်။ ဂျပန်တို့သည် အာသံကိုဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ရန်ပြင်ဆင်နေကြသည်။ အာသံကို သိမ်းယူရန် သုံးကြိမ်တိုင်တိုင် ကြိုးစားသော်လည်း မအောင်မြင်ချေ။ ၁၉၄၄ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ် အမေရိကန်တို့ကလည်း မြန်မာပြည်ကို ပြန်လည်သိမ်းယူရန် ကြိုးစားကြသည်။ ဗိုလ်ချုပ်ဝင်းဂိတ်၏ လေထီးတပ်သားများကို အထက်မြန်မာပြည်သို့ ချပေးကား ပြောက်ကျားစစ်ဆင်နွှဲစေခဲ့သည်။ ၁၉၄၅ ခု မတ်လတွင် အင်္ဂလိပ်တို့ မန္တလေးကို ပြန်လည်သိမ်းယူသည်။ ထိုမတ်လအတွင်း၌ပင် ဗမာ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော်နှင့် ဖက်ဆစ်ဆန့်ကျင်ရေး ပြောက်ကျားတို့သည် ဂျပန်ကို တော်လှန်တိုက်ခိုက်ကြသည်။ ထို့ကြောင့်လည်း မဟာမိတ်တို့က မြန်မာပြည်ကို လျင်မြန်စွာ ပြန်လည်သိမ်းပိုက်နိုက်ခြင်းဖြစ်သည်။ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းကြီးမှူးသော ဗမာ့တပ်မတော်သားများသည် မြန်မာတစ်မျိုးသားလုံးအား ဖက်ဆစ်ဂျပန်ကို တော်လှန်ရာ၌ ခေါင်းဆောင်ခဲ့သည်။ မြန်မာတစ်မျိုးသားလုံးကလည်း ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း ရှေ့ဆောင်ရာသို မသွေမဖီဘဲလိုက်ခဲ့၍ ဂျပန်များကို မြန်မာပြည်မှ အချိန်အနည်းငယ်အတွင်းတွင် မောင်းထုတ်နိုင်ခဲ့ပေသည်။ မဟာမိတ်တပ်များသည် ဂျပန်ကျွန်းကြီးများနှင့် မလှမ်းမကမ်းရှိသော ကျွန်းများကို တုက်ခိုက်ကြရာ ၁၉၄၅ ခု မတ်လတွင် အီဝိုဂျီးမားကျွန်းကိုလည်းကောင်း၊ ဧပြီလတွင် အိုကီနာဝါးကျွန်းကိုလည်းကောင်း အကျအဆုံးများစွာနှင့် သိမ်းယူရရှိသည်။ အမေရိကန် တပ်များလည်း ဂျပန်ကျွန်းမကြီးပေါ်သို့တက်ရောက်နိုင်ရန် အကြီးအကျယ် ပြင်ဆင်လျက်ရှိသည်။ ထိုသို့ ဂျပန်တို့၏အချက်အချာ ကျွန်းမကြီးကို တိုက်ခိုက်ရန်စီစည်နေခိုက် မမျှော်လင့်သော အဖြစ်အပျက်များ ပေါ်ပေါက်လာသဖြင့် မူလစစ်အခြေအနေမှာ လုံးဝပြောင်းလဲသွားလေတော့သည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၆ ရက်နေ့တွင် ဂျပန်နိုင်ငံ ဟီရိုးရှီးမားမြို့ပေါ်သို့ ပထမဆုံးအကြိမ် အနုမြူဗုံးတစ်လုံး ကြဲချလိုက်သည်။ ဩဂုတ်လ ၈ ရက်နေ့တွင် ဆိုဗီယက်ရုရှားက ဂျပန်အား စစ်ကျေညာပြီးလျှင် မန်ချူးရီးယားကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်သည်။ ဩဂုတ်လ ၉ ရက်နေ့တွင် နောက်ထပ် အနုမြူဗုံးတစ်လုံးကို ဂျပန်နိုင်ငံ နာဂစကီမြို့ပေါ်သို့ ကြဲချလိုက်ပြန်သည်။ အနုမြူဗုံးကား သာမန်ဗုံးများထက် အဆပေါင်းများစွာ အင်အားကြီးမား၍ အထိရောက်ဆုံးသော လက်နက်ဖြစ်သည်။ လူဦးရေ သုံးသိန်းကျော်စီရှိသော ထိုမြို့ကြီး နှစ်မြို့မှာ သုံးပုံ နှစ်ပုံခန့် ပြာအတိဖြစ်သွားသည်။ ထောင်ပေါင်းများစွာသော လူ၊ တိရစ္ဆာန်၊ အဆောက်အအုံများ သေကြေပျက်စီး၍ ထောင်ပေါင်းများစွာ ဒဏ်ရာရရှိကြသည်။ ဂျပန်တို့ တာရှည်မခံနိုင်တော့ဘဲ ၁၉၄၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၄ ရက်နေ့တွင် လက်နက်ချကာ အရှုံးပေးလေသည်။ လက်နက်ချသော စာချုပ်ကို စက်တင်ဘာလ ၂ ရက်နေ့တွင် ဂျပန်အစိုးရက လက်မှတ်ရေးထိုးလေသည်။ ဤတွင် ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းလှသော ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်ကြီးမှာ ပြီးဆုံးခြင်းသို့ ရောက်လေတော့သည်။