cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ရေဒီယို ဂလက်ဆီ
ရေဒီယို ဂလက်ဆီများနှင့် ယင်းတို့၏ ဆက်နွယ်သော ရေဒီယိုသံကျယ်လောင်သည့် ကွေဆာများနှင့် ဘလေဇာ (blazar) များသည် တက်ကြွ ဂယ်လက်တစ် ဝတ်ဆံ (active galactic nuclei) အမျိုးအစားများဖြစ်ကြပြီး အလင်းတောက်ပမှု ၁၀၃၉ W အထက်ရှိကြကာ ရေဒီယိုလှိုင်းအားဖြင့် 10 MHz နှင့် 100 GHz ကြားတွင် အလွန်တောက်ပကြသည်။ ပင်ရင်းဂလက်ဆီများသည် အများအားဖြင့် ကြီးမားသော ဘဲဥပုံစံ ဂလက်ဆီများဖြစ်ကြသည်။ ရေဒီယို-ကျယ်လောင်သော တက်ကြွဂလက်ဆီများကို အလွန်ဝေးကွာသည့်အကွာဝေးမှ ခြေရာခံနိုင်ပြီး လေ့လာရေး စကြဝဠာဗေဒအတွက် တန်ဖိုးရှိသော ကိရိယာများပင်ဖြစ်သည်။
ခါနာဂါဝါဘူတာ (အိုခါယာမ)
ခါနာဂါဝါဘူတာ  (金川駅 ခါနာဂါဝါ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အိုခါယာမခရိုင်၊ အိုခါယာမမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ပင်လုံရွာ၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်
ပင်လုံရွာ (Pinlon)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်၊ မော်ခါးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၂၃၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝန်းသိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆမီးရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ဆမီးရွာ(Samee)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဆမီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၅၁၅ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကျောက်ဆင်တောင်ရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ကျောက်ဆင်တောင်ရွာ(Kyauksintaung)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ ချောင်းမငယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၂၆၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ချောင်းမငယ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၅၈ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၇၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ဆမီးရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျောက်ဆင်တောင်ရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ထန်းပင်ခုံရွာ၊ ဒေါင့်ချောင်း
ထန်းပင်ခုံရွာ၊ ဒေါင့်ချောင်း
ရာဇသင်္ကြံ
ကဝိလက္ခဏာ သတ်ပုံကျမ်းတွင်ရာဇသင်္ကြံ၊ ပညာလျှံ၊ ပုဂံပြည်လုံးကဲ။ဟူ၍ အမတ်ကြီး ရာဇသင်္ကြံ၏ ပညာဂုဏ်ရည်ကို ထုတ်ဖော်ခြီးကျူးထားသည်။ သခင်မျက်သော် ခံ၊ သခင်ကြည်သာလျှင် အမှုထမ်းပြန်သော ကျန်စစ်သားမင်းသားကဲ့သို့ ကျေးဇူးသစ္စာ စောင့်သိသည့် နှလုံးရည်နှင့် ပြည့်စုံသော အမတ် ကြီးလည်း ဖြစ်ပေသည်။ ထိုမျှသာမကသေး၊ လက်ရုံးရည်နှင့်လည်း ပြည့်စုံသော စစ်သူကြီးအမတ်ဖြစ်၏။
ပညာရှိအမတ်ကြီး ရာဇသင်္ကြံသည် ပုဂံခေတ် ဥဇနာမင်း(မြန်မာ ၆၁၂-၆၁၇)လက်ထက်မှစ၍ နာမည် ထင်ရှားသော အမတ်ကြီး ဖြစ်သည်။ ဥဇနာမင်းလွန်သော် ရာဇသင်္ကြံအမတ်ကြီးသည် ဥဇနာမင်း၏ သားတော်အကြီး သီဟသူအား နန်းမအပ်ဘဲ၊ သားတော်အငယ် နရသီဟပတေ့ကို နန်းတင်သည်။ တစ်ခါက သားတော်ကြီးသီဟသူသည် မင်းသားဘဝ၌ ရှိစဉ် အမတ်ကြီးရာဇသင်္ကြံအား မိမိကြွလာသည်ကို မြင်လျက်နှင့် အင်္ကျီလက်ကို မသိမ်းရာသလောဟု အင်္ကျီလက်ပေါ်သို့ ကွမ်းသွေး ထွေးချခဲ့ဖူးလေသည်။ ထို့ကြောင့် ဥဇနာမင်း လွန်သော် အခြားမှူးမတ်များနှင့် တိုင်ပင်၍ သားတော်အကြီး သီဟသူ အစား သားတော်အငယ်နရသီဟပတေ့အား နန်းအပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။
ရာဇသင်္ကြံအမတ်ကြီး နန်းတင်သော နရသီဟပတေ့မင်းကလည်း နန်းရပြီးလျှင် ရာဇသင်္ကြံကို မေ့လျော့၍ အလေးဂရုမပြုဘဲ ရှိ၏။ ထိုအခါ ရာဇသင်္ကြံသည် စိတ်နာသဖြင့် ညီလာခံ ဝင်ရာတွင် ပန်းကပ်ပဲ့ကို ကိုင်ဆောင်၍ အခစားဝင်လေသည်။ နရသီဟပတေ့မင်း အကြောင်းကို မေးလျှင် ပန်းပွတ်သည် အမျိုးတို့ ကောင်းစားနေ၍ ပန်းပွတ်မည့်သူ မရှိသဖြင့် ပန်းကပ်ပဲ့ကိုသာ ကိုင်ဆောင်ရကြောင်းကို လျှောက်တင်သည်။ နရသီဟပတေ့မင်း၏မယ်တော်မှာ ပန်းပွတ်သည်မျိုးဖြစ်၍ မင်းကြီးသည် ထိုစကားကို ကြားလျှင် အမျက်ထွက်၏။ ထို့ကြောင့် အမတ်ကြီးရာဇသင်္ကြံထံမှ ရာထူးအဆောင်အယောင်များကို ရုပ်သိမ်း၍ ဒလသို့ ပြည်နှင်ဒဏ်ခတ်လေသည်။
ရာဇသင်္ကြံအမတ်ကြီး ဘုရင့်အပါး၌ မရှိတော့ပြီဟု ကြားလျှင် တိုင်းရေးပြည်မှု၌ ကျွမ်းကျင်သူမရှိပြီဟု မုတ္တမစားသည်လည်းကောင်း၊ ရခိုင်ပြည်မြောက်ပိုင်း မစ္ဆဂီရိစားသည်လည်းကောင်း ခြားနားပုန်ကန်ကြလေသည်။ ထိုအခါ နရသီဟပတေ့မင်းလည်း မိဖုရားစောနှင့်တိုင်ပင်၍ မိဖုရားကြီး၏ အကြံပေးချက်အရ ရာဇသင်္ကြံကို ဒလမှ ပြန်ခေါ်၍ အဆောင်အယောင်များ ပြန်လည်အပ်နှင်းပြီးလျှင် မုတ္တမသို့ စေလွှတ်သည်။ ရာဇသင်္ကြံ၏ စွမ်းရည်ကြောင့် မုတ္တမကို အလွယ်တကူနှင့် ပြန်လည်ရရှိသည်။ သရေပစ္စပတေ့သည် အအုပ်အချုပ် အကွပ်အကဲ ညံ့ဖျင်းသဖြင့် မစ္ဆဂီရိသို့ မရောက်မီကပင် တပ်ပျက်၍ ဆုတ်ပြေးခဲ့ရသည်။ သရေပစ္စပတေ့၏ အရေး၌လည်း ရာဇသင်္ကြံ အလျှောက်ကောင်း၍ မင်းမျက်မင်းဒဏ်မှ အသက်လွတ်ခဲ့ရသည်။ ထို့နောက် မင်းကြီးသည် အမတ်ကြီးရာဇသင်္ကြံကို မစ္ဆဂီရိသို့ စေလွှတ်နှိမ်နင်းစေ၏။ ရာဇသင်္ကြံလည်း ရခိုင်ပြည်မြောက်ပိုင်းကို အောင်မြင်ပြီးနောက် မစ္ဆဂီရိစားနှင့်တကွ ခေါင်းဆောင်တို့ကို ခေါ်ဆောင်ခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် ရခိုင်မှ အပြန်တွင် နာမကျန်းဖြစ်၍ ဒလ အရောက်၌ ကွယ်လွန်လေသည်။ ယင်းသို့အားဖြင့် နှလုံးရည်၊ လက်ရုံးရည်တို့နှင့် ပြည့်စုံသောအမတ်ကြီးရာဇသင်္ကြံသည် အသက် ၆၂ နှစ် အရွယ်တွင် အနိစ္စရောက်လေ၏။
ဓနက်ပလာဝန်
ဇနက်ပလာဝန် (ဇနက်ပလာဆင်ဝန်)
ဇနက်ကလာဆင်ဝန်ဟူသည် တောဆင်ရိုင်းများကို ယဉ်ကျေးလိမ္မာလာအောင် တာဝန်ယူလေ့ကျင့်ပေးရသော ဝန်ဖြစ်၏။ ဇနက်ပလာဆင်ဝန်၏ လက်အောက်တွင်
ဆင်ကျော့ဖမ်းခြင်း
ဇနက်ပလာဆင်ဝန်၏ လက်အောက်တွင် ဆင်ဖမ်းမှုထမ်းများအပြင် ဆင်ကျော့ဖမ်းရန်အတွက် ခွန်အားဗလနှင့် ပြည့်စုံသော စွယ်စုံဆင်ကြီး ၃၀ ကောင် မျှကိုလည်း ထားရှိသည်။ ဆင်ဖမ်းထွက်တော့မည်ဆိုလျှင် ဆင်ယဉ်ထက်၌ ကငယ်ကိုတင်ကာ ယင်းက, အတွင်းရတနာခုနှစ်မည် လွန်ကြိုးကို ခွေ၍ ထည့်ကာ ယူဆောင်သွားကြရ၏။ ရေဘူး၊ လွယ်အိပ်၊ စားရေရိက္ခါအများနှင့်တကွ ဆင်အမှုထမ်းများ မိုးလကုန်သည်နှင့် တောနက်အတွင်းသို့ ဝင်ကြရသည်။ ဆင်ခြေရာများကို လေ့လာပြီူ ဆင်အုပ်များကို ရှာဖွကြေရသည်။ ဆင်အုပ်ကို တွေ့ပြီဆိုလျှင် ဆင်ချော၊ ဆင်လှကို ရွေးချယ်ကာ ဆင်ယဉ်များကို အသုံးပြုလျက် ဝိုင်းဝန်းဖိညှပ် အုပ်စုခွဲကြရ၏။ သေချာကျနစွာ ဝိုင်းဝန်းပိတ်ဆို့မိပြီဆိုပါက ဆင်ရိုင်းခြေအကြွတွင် ရတနာခုနှစ်မည်လွန်နှင့် လှမ်းချိန်ပစ်ပြီး ကျော့ကွင်းစွပ်စေရ၏။ ဆင်ရိုင်းက ထွက်ပြေးလျှင် ကြိုးရှည်⁠ရှည်လှံကာ နောက်မှ လိုက်ကြရသည်။ ယင်းနောက်ကြိုးတစ်စကို သစ်ပင်ကြီးတစ်ပင်၌ ခိုင်မြဲစွာ နှောင်ကြရသည်။ မောပန်းစပြုနေသော ဆင်အား ကြိုးစကို တစ်စတစ်စတိုစေလျက် ဆင်ယဉ်များဖြင့် ညှပ်ကာ နောက်ဆုံးတွင် သစ်ပင်နှင့်ကပ်၍ ချည်နှောင်လိုက်တော့သည်။ တောဆင်မှာ မရွှေ့နိုင်အောင် ငြိမ်သက်နေရသည့်အပြင် ရက်သတ္တပတ်ခန့်လည်း အစာရေစာ မစားရချေ။
ကိုယ်တိုင်ဆင်ဖမ်းထွက်သည့် ဘုရင်များ
ဆင်သည် မြန်မာဘုရင်လက်ထက်က အရေးပါသော တိရစ္ဆာန်ဖြစ်၏။ စစ်အင်္ဂါ လေးပါးတွင် -
မှန်ကူချောင်းဖျားရွာ၊ မှန်ကူ
မှန်ကူချောင်းဖျားရွာ၊ မှန်ကူ
ဓနက်ပလာဝန်
ကိုယ်တိုင်ဆင်ဖမ်းထွက်သည့် ဘုရင်များ
ဆင်တပ်မှာ ခွန်အားကြီးမားသော လက်နက်တစ်ရပ်ဟု ဆိုနိုင်သည်။ သို့ဖြစ်၍ တောနက်များအတွင်း ဆင်ဖမ်းထွက်သည့်အခါ ဆင်ကောင်းများရရှိရေးမှာ အလွန် အရေးကြီးလှပါသည်။ ဆင်ကောင်းရှိသည်ဟု ကြားသိရလျှင် ဆင်ရှိရာတောသို့ ဘုရင်းမင်းမြတ်ကိုယ်တော်တိုင် လိုက်ပါကျော့ဖမ်းသည်များလည်း ရှိခဲ့သည်။ ပုဂံမင်းဆက်မှ ဥဇာမင်းမှာ ဆင်ကျော့ဖမ်းထွက်ရင်း ဆင်တော်က ကြိုးကို အစွယ်နှင့် ထိုးမိရာမှ ပြုတ်ကျကာ နတ်ရွာစံခဲ့ရသည်ဆိုသည်။ ပင်းယခေတ်မင်းဆက်မှ ဥဇနာမင်း၏ ညီတော် ပင်လယ်စား ကျော်စွာမှာလည်း လှိုင်းတက်အရပ်၌ ဟိုင်းဆင်တစ်ကောင် ကျော့ဖမ်းစဉ် ကိုယ်တိုင်လိုက်ပါခဲ့ဖူးပါသည်။ မွန်ဘုရင် ရာဇဓိရာဇ်သည် တောတွင်းဆင်ဖမ်းရာမှ ပေါင်ကို လွန်ရှကာ ထိခိုက်ဒဏ်ရာခဲ့ရာ ပဲခူးသို့ပြန်လည် ခေါ်ဆောင်လာခဲ့ရသည်။ သို့သော် ဒဏ်ရာပြင်းထန်လှသဖြင့် ပဲခူးမရောက်မီ နတ်ရွာစံလွန်ခဲ့ရ၏။
ပုဂံမင်း၏ဇနက်ပလာဆင်ဝန်
ကုန်းဘောင်ခေတ်ဦးကာလ ဇနက်ပလာဆင်ဝန်ရာထူးဖြင့် အမှုထမ်းခဲ့သူများအကြောင်းကို ရှာဖွေမတွေ့ရသေးပေ။ ကုန်းဘောင်ခေတ်နှောင်း ပုဂံမင်း (၁၈၄၆-၁၈၅၂) လက်ထက်၌မူ ဓနက်ပလာဆင်ဝန်အဖြစ် ဦးပိုအားခန့်အပ်ခဲ့ကြောင်း သိရှိရ၏။ သူသည် မကြာမီ သတိုးမင်းကြီး မဟာမင်းခေါင်ဘွဲ့ခံ အတွင်းဝန်အရာလည်း ရရှိခဲ့သည်။ ဇမရဉ္စယမြို့ကိုလည်း မြို့စားအရာ ရရှိခဲ့၏။ ၁၈၅၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဇနက်ပလာဆင်ဝန် အတွင်းဝန် ဦးပိုက အမရပူရ အိမ်တော်ရာဘုရား၌ ခေါင်းလောင်းသွန်းလုပ် လှူဒါန်းခဲ့သည်။
ဇနက်ပလာဆင်ဝန် မင်းထင်ပျာရှပ်
မန္တလေးမြို့ ချမ်းမြသာစည်မြို့နယ်အတွင်း ချမ်းမြသာစည် (မြောက်)ရပ်တွင် မင်းထင်တိုက်ဟူသော ရှေးဟောင်းဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းတိုက်ကြီးတစ်တိုက် တည်ရှိသည်။ ယင်းတိုက်ကြီးကို ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းခဲ့သူမှာ မင်းတုန်းမင်းလက်ထက် ဇနက်ပလာဆင်ဝန် မင်းထင်ပျာရှပ်ဘွဲ့ခံ ဦးကြီးကလေးဖြစ်သည်။ အမရပူရရှိ သံတော်ဆင့် ဦးဘို၏ မူလကျောင်းကြီးကို သားဖြစ်သူ ဦးကြီးကလေးက ၁၈၇၆ ခုနှစ်တွက် မန္တလေးသို့ ပြောင်းရွှေ့ဆောက်လုပ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဇနက်ပလာဆင်ဝန် ဦးကြီးကလေးသည် မင်းတုန်းမင်းတရား၏ အမိန့်တော်ဟူသမျှကို ပျာယာခတ်ရှပ်တိုက် လုပ်ဆောင်တတ်သဖြင့် ယင်းသို့ အမည်တွင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဇနက်ပလာဆင် ဝန်ကြီးဦးကလေး၏ အဘိုးမှာ သာယာဝတီမင်းလက်ထက်က ရန်ကုန်မြို့ဝန်အဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့ဖူးသူ ဦးညိုဖြစ်သည်။ ဦးကြီးကလေးသည် ၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၈⁠၈၈ ခုနှစ် ကိုလိုနီခေတ်ဦးကာလတွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ဇနက်ပလာ ဆင်ဝန် ဦးကြီးကလေး၏ အဆက်အနွယ်များကို ယနေ့တိုင် မန္တလေးတွင် အထင်အရှား တွေ့ကြရဆဲဖြစ်သည်။
နောက်ဆုံးဇနက်ပလာဆင်ဝန်
သီပေါမင်းလက်ထက် ၆ ဇူလိုင် ၁၈⁠၈၃ ခုနှစ်တွင် ဘုန်းတော်ဖြစ်ဗိုလ်အား ဇနက်ပလာဆင်ဝန်အဖြစ် ခန့်အပ်ကြောင်း ကုန်းဘောင်ခေတ် မဟာရာဇဝင်တော်ကြီး (တတိယတွဲ)၌ တွေ့ရှိရသည်။ ယင်းဘုန်းတော်ဖြစ်ဗိုလ်၏ ဘွဲ့မည်ကိုမူ မသိရပေ။ ဘုန်းတော်ဖြစ်ဗိုလ်သည်ပင် ကုန်းဘောင်ခေတ် နောက်ဆုံးဇနက်ပလာ ဆင်ဝန် ဖြစ်ဟန်ရှိသည်။
ရတနာပုံခေတ် ဆင်ကျုံးသွင်း အခမ်းအနား
မင်းတုန်းမင်း လက်ထက် ၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၈၇၄ ထုတ် မြန်မာသံတော်ဆင့် သတင်းစာတွင် “ဆင်နှစ်ကောင် ကျုံးသွင်းရာ ထိုဆင်ပွဲသို့ ဧည့်သည်တော် ပရန်သစ်သံကြီးများ၊ အစိုးရမင်းများနှင့် မြို့သူ မြို့သားတို့ လာရောက် ကြည့်ရှုကြခြင်း” ခေါင်းစဉ်ဖြင့် သတင်းတစ်ပုဒ် ပါရှိသည်။ ယင်း သတင်းအရ ဆင်အောင်းမကို ဆင်ထိန်းတို့ လိုက်လံချောက်လှန့်စဉ် မုန်ယို၍ မုန့်တီရောင်းသူအား နင်းသတ်သွားကြောင်း၊ ဆင် ၅ စီး ၆ စီး တို့ဖြင့် ညှပ်၍ ခက်ခဲစွာ ကျုံးသွင်းခဲ့ရကြောင်း ယင်းဆင်ကျုံးသွင်းပွဲကို တပယ်မင်းသားနှင့်အတူ မှူးမတ်အရာရှိများ လာရောက်ကြည့်ရှုခဲ့ကြကြောင်း ဖော်ပြပါရှိသည်။
မြေစေးအိုင်
မြေစေးအိုင်
ဇီးကုန်းမြို့
ဇီးကုန်းမြို့ သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ နတ်တလင်းခရိုင်၊ ဇီးကုန်းမြို့နယ်၏ ရုံးစိုက်မြို့ ဖြစ်သည်။ ဇီးကုန်းမြို့သည် ရန်ကုန် ပြည် မီးရထားလမ်းပေါ်၌ တည်ရှိ၍၊ ရန်ကုန်မြို့မှ ၁၁၆ မိုင်၊ ပြည်မြို့မှ ၄၅ မိုင်ကွာဝေးသည်။ ဇီးကုန်းမြို့၌ ဒေသန္တရအုပ်ချုပ်ရေးကို မြူနီစီပယ်ဖွဲ့၍ အုပ်ချုပ်သည်။ ၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြို့ပေါ်လူဦးရေမှာ ၁၅,၂၃၃ ယောက် ဖြစ်သည်။
ဇီးကုန်မြို့နယ်မှာ ဆန်စပါး စိုက်ပျိုးသောနယ်ဖြစ်၍ ဆန်စပါးလုပ်ငန်းသည် အဓိကဖြစ်သည်။
သမိုင်းကြောင်း
ဇီးကုန်းကို ခရစ်နှစ် ၁၃၁၂ တွင် တည်သည်ဟု အဆိုရှိသည်။ သာယာဝတီမြို့ (အခု ကြို့ပင်ကောက် အရှေ့ မြို့တွင်းရွာ)ကို တည်သော သတိုးနော်ရထာသည် မြို့တော် အနောက်ဘက်သို့ လှည့်လည်စဉ် ဇီးပင်ကလေးများ တန်းပေါက်နေသည့် ချောက်ကမ်းပါး၌ စခန်းချကာ ရွာတည်ရာ ဇီးကုန်းဟု တွင်သည်။ ရွာမြေနှင့် တကွ မြသိန်းတန်စေတီကို တည်သည်။ ဇီးကုန်း၏ မူလ တည်နေရာမှာ ယခု ရွာမ ရပ်ကွက် တည်ရှိရာ မီးရထားလမ်း၏ အရှေ့ဘက် ဖြစ်သည်။ ၁၈၇၇ တွင် ရန်ကုန်-ပြည် မီးရထားလမ်း ဖွင့်သောအခါ ဇီးကုန်းတွင် ဘူတာရုံ တရုံ ထားရှိသည်။ ၇ မတ် ၁၈၇၈ ရက်စွဲပါ အခွန်တော် မြေစာရင်း မင်းကြီးရုံး စာအမှတ် ၂၅ အရ ဇီးကုန်းကို မြို့အဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ ဇီးကုန်းမြို့တွင် ၁၉၅၃ ၌ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၇၆၅၂ ဦး နေထိုင်သည်။
မြသိန်းတန်စေတီ
ဇီးကုန်းမြို့ မြသိန်းတန်ဘုရားသည် မြို့ကျက်သရေဆောင် စေတီတော် ဖြစ်ပြီး ခရစ်နှစ် ၁၃၁၂ ခုတွင် သုံးမြို့ရှင် သတိုးနော်ရထာက တည်ထား ကိုးကွယ်သည်။ အဖိုးတသိန်း ထိုက်သော မြဆင်းတုတော်ကို ဌာပနာ ပြုသဖြင့် မြသိန်းတန်ဘုရားဟု တွင်သည်။
ဗျိုင်းကျွန်းရွာ
ဗျိုင်းကျွန်းရွာ
လေညှင်းသာရွာ၊ မြောက်ပြင်
လေညှင်းသာရွာ၊ မြောက်ပြင်
ဗနီလာပင်
ချောကလက်၊ ကိတ်မုန့်၊ ရေခဲမုန့် စသည်တို့ ပြုလုပ်ရာ၌လည်းကောင်း၊ ရေမွှေးအမျိုးမျိုး ဖော်စပ်ရာ၌လည်းကောင်း အသုံးပြုသော ဗနီလာအမွှေးနံ့ကို ဗနီလာပင်၏ အသီးတောင့်မှ ထုတ်ယူရရှိသည်။ ဗနီလာပင်သည် သစ်ခွပင် တစ်မျိုးဖြစ်၍ ကြီးမားရှည်လျားသော နွယ်ပင်ဖြစ်သည်။ အောကီဒေးစီအီးမျိုးရင်းတွင် ပါဝင်၍ ရုက္ခဗေဒ အမည်အားဖြင့် ဗနီလာ ပလေနီဖိုလိယာ ဟု ခေါ်သည်။ ဗနီလာပင်အမျိုးပေါင်း ငါးဆယ်ခန့်ကို ကမ္ဘာအရပ်ရပ်၌ တွေ့ရှိရသည်။ ဗနီလာပင်၏ မူလဇာတိဒေသသည် မက္ကဆီကိုနိုင်ငံဖြစ်သည်။ ယင်းအပင် တို့သည် မက္ကဆီကိုမှ ပီရူးနိုင်ငံအထိ အလေ့ကျ ပေါက်ရောက်နေသည်ကို တွေ့ရသည်။ ယခုအခါ ပြင်သစ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်း၊ ဂျားဗားကျွန်း၊ သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ၊ အနောက်အိန္ဒိယကျွန်း စသော အပူပိုင်းဒေသများ၌ စိုက်ပျိုးဖြစ်ထွန်းလျက် ရှိလေသည်။
ဗနီလာပင်သည် ပူအိုက်စိုစွတ်သော ရာသီဥတုကို နှစ်သက်သည်။ မြေနိမ့်အရပ်မှ ပေ ၂ဝဝဝ အမြင့် ရှိသော အရပ်ဒေသများအထိ ပေါက်ရောက်နိုင်သည်။ မြေပြင်မှ ထွက်ကာ နွယ်တက်တတ်သော အပင်မျိုးဖြစ်၍ မြေမြစ်များ ရှိသကဲ့သို့ လေမြစ်များလည်း ရှိသည်။ လောင်းရိပ်မများလွန်းဘဲ ကွက်တိကွက်ကျား အလင်းရောင်ကို ရရှိ၍ လေပြင်းဒဏ်ကိုလည်း အကာအကွယ်ပေးထားသော နေရာမျိုး၌ ဗနီလာပင်တို့သည် သစ်ပင်များကို အမြစ်မြွာများဖြင့် တွယ်ကပ်ပေါက်တက်ရာ၊ အလျားပေ ၂ဝ မှ ၃ဝ အထိ ရှည်တတ်သည်။ အခေါက် ရှိသော အပင်မျိုးတွင် ပို၍ တွယ်ကပ်ပေါက်နိုင်သည်။ ဗနီလာပင်သည် အနှစ် ၅ဝ နီးပါး အသက်ရှည်နိုင်သည်။ အပင်ပေါက်ပြီး သုံးနှစ်အကြာတွင် အသီးတင်လေသည်။ ဗနီလာပင်၏ အရွက်သည် ဥဝိုင်းလှံစွပ်ပုံဖြစ်၍ အသားထူသည်။ အပွင့်တို့သည် အဖြူ၊ သို့မဟုတ် စိမ်းဖန့်ဖန့်အရောင် ရှိသည်။ အပင်ပေါက်ပြီး၍ ၁၅ လမှ ၁၈ လအကြာတွင် အပွင့် ပွင့် ပြီးနောက် ကိုးလခန့် အကြာတွင် ငှက်စာဆော်သည်။ အသီးတို့သည် ရှည်ရှည်လုံးလုံး အသီးတောင့်များဖြစ်၍ ခြောက်လက်မမှ ကိုးလက်မအထိ ရှည်သည်။ အသီးအတွင်း၌ မည်းနက်၍ ကျိချွဲသော အနှစ်များနှင့် သေးငယ်သောအစေ့ မည်းမည်းများ ရှိသည်။ ထိုအနှစ်မှ ဗနီလာအမွှေးနံ့ကို ထုတ်ယူရရှိလေသည်။
အမေရိကတိုက်ကို ဥရောပတိုက်သားများ မတွေ့ရှိမီကပင် မက္ကဆီကိုဒေသ၌ တိုင်းရင်းသားအက်ဇတက် လူမျိုးများသည် အစားအသောက် မွှေးကြိုင်စေရန် ဗနီလာအမွှေးနံ့ကို အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ အမွှေးနံ့ကို အသီးတောင့်အတွင်း အနှစ်ထဲ၌ရှိသော ဗနီလာခေါ် ဒြဗ်ပေါင်းတစ်မျိုးမှ ရရှိလေသည်။
ရှမ်းစုရွာ၊ ဂျိုခေါင်း
ရှမ်းစုရွာ၊ ဂျိုခေါင်း
ဗနီလာပင်
အမွှေးနံ့ထုတ်ယူရန် အသီးတောင့်များကို ကောင်းစွာ မမှည့်မီ အသီးတောင့်ဖျား၌ အဝါရောင် သန်းလာလျှင် ဆွတ်ခူးရသည်။ ထိုနောက် ရေနွေးပူပူတွင် ချွှေစိမ်၍ ဆယ်ယူပြီးသော် သွေ့ခြောက်စေ၍ ကြာရှည်ခံအောင် ပြုပြီးလျှင်၊ အသီးထဲမှ အနှစ်များ ကဇော်ပေါက်လာအောင် ပြုရသည်။ အသီးတောင့်များကို ကြာရှည်ခံအောင် တဖြည်းဖြည်း ပြုလုပ်နိုင်လေ အမွှေးနံ့ ကောင်းလေဟု ဆိုကြသည်။
ဇန်နဝါရီ ၁၉၈၈
ကိုးကား
January 1988
ဗနီလာပင်
ကြာရှည်ခံအောင် ပြုပြီး၍ အမွှေးနံ့ ထုတ်ယူနိုင်သော အသီးတောင့်များကို အမွှေးနံ့ထုတ်ယူရန် တင်ပို့ ရောင်းချရသည်။ ထိုအခြေအနေတွင် အသီးအတောင့်များသည် ချောကလက်ရောင် ရှိ၍ တွန့်လိမ်လျက် သေးသွယ်ညွှတ်ပျောင်းနေပြီးလျှင် အသီးတောင့်များပေါ်တွင် သကြားခဲကဲ့သို့ ဖြူဖြူခဲကလေးများ ဖြစ်ပေါ်နေသည်။ သကြားခဲကလေးများ မရှိလျှင် ဗနီလာအမွှေးနံ့ ထုတ်ယူရန် အဆင့်အတန်းမမှီဟုယူဆကြသည်။
ဗနီလာအမွှေးနံ့ ထုတ်ယူသည့်နည်းများသည် များမြောင်ရှုပ်ထွေး၍ စရိတ်ကြီးလေးလှသည်။ ထိုကြောင့် စရိတ်ကုန် သက်သာသော အမွှေးနံ့မျိုး ရရှိရန် သုတေသန ပြုခဲ့ကြရာ၊ ဗနီလာ အမွှေးနံ့ စစ်စစ်လောက် အမျိုးအစား မကောင်းသော်လည်း အဖိုးနည်းပါးသော အမွှေးနံ့များကို ဓာတုဗေဒနည်းဖြင့် ထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် တောင်အမေရိကတိုက်မှ တွန်ကာပဲတောင့်မှလည်း ဗနီလာအမွှေးနံ့ ဆန်ဆန်ကို စရိတ်သက်သာစွာဖြင့် ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။ ထိုကြောင့် ဗနီလာပင်များကို စိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်ရေးသည် ဝင်ငွေမမှန်လှသောလုပ်ငန်းတစ်ရပ် ဖြစ်လာခဲ့လေသည်။
ကျွဲဒလင်းရွာ၊ မှန်ကူ
ကျွဲဒလင်းရွာ၊ မှန်ကူ
ထန်းပင်စုရွာ၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်
ထန်းပင်စုရွာ (Htanpinsu)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်၊ ညောင်ပင်အိုင့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၀၂၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ညောင်ပင်အိုင့်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၅၂ ဦး၊ မ ၁၈၈၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၃၃၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေနံချောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကူရှင်ရွာ၊ နောင်မွန်းမြို့နယ်
ကူရှင်ရွာ(Kushin)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ နောင်မွန်းမြို့နယ်၊ မခွမ်ကန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၀၉၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မခွမ်ကန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၂၁ ဦး၊ မ ၂၁၉ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၄၄၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နောင်မွန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝေ့ကျွမ်း
လပြည့်ညရဲ့စိန်ခေါ်သံ သို့မဟုတ် ဒဏ္ဍာရီထဲကဓား ဟု လူသိများသည့် ရော်ဘင်ရှန်(လီပင်းရှန်)ရိုက်ကူးသော တရုတ်ကာတွန်းရုပ်ရှင် ဇာတ်လမ်းတွဲတွင် ပါဝင်သည့် အသက် ၃၀ အရွယ် ဓားသမားတစ်ဦး ဖြစ်သည်။
စိတ်နေသဘောထား
လျှို့ဝှက်သည်။ ခံစားချက်ကို ထုတ်ပြောလေ့မရှိ။
စွမ်းရည်
လပြည့်ညရဲ့စိန်ခေါ်သံ ဇာတ်လမ်းတွဲတွင် အသက်ရှင်ဆဲ ဓားသမားများ၌ ဒုတိယအတော်ဆုံးဖြစ်သည်။
လက်နက်
ဓားကိုလက်နက်အဖြစ်အသုံးပြုသည်။ ငယ်စဉ်အခါ သိုင်းသင်စဉ်က သစ်သားဓားကိုသုံးသည်။ ယခုလက်ရှိတွင် ငါးမန်းသွားဓားဟု နာမည်ကျော်သောဓားကိုသုံးသည်။
ဝတ်စုံအဆင်
ငယ်စဉ်အခါ သိုင်းသင်စဉ်က တစ်စုံဝတ်သည်။ ဇာမဏီဖြူ၏အတိတ်ဇာတ်လမ်းတွင်မူ အခြားဝတ်စုံတစ်စုံဖြင့်ပါဝင်လာသည်။ ယခုလက်ရှိတွင် နောက်တစ်စုံဝတ်သည်။ ဝတ်စုံပေါ်မှ အပေါ်ရုံထပ်ဝတ်သည်။ အပေါ်ရုံ၂ထည်ရှိသည်။ အတွဲ၁မှ အတွဲ၄အလယ်ခန့်အထိ တထည် အတွဲ၄ အလယ်ခန့်မှ အတွဲ၄အဆုံးအထိ တထည်ဖြစ်သည်။ ပထမအထည်မှာ ခေါင်းစွပ်မပါပေ။ ဒုတိယအထည်တွင်မူ ခေါင်းစွပ်ပါသည်။ အတွဲ၅တွင် ပထမတထည်ကို ပြန်ဝတ်သည်။
ဇာတ်ကွက်
ကွေကူ(သရဲတောင်ကြား)ဂိုဏ်းဝင်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ကယ်နယဲ့၏ ဆရာတူညီဖြစ်သည်။ ငယ်စဉ်က ကယ်နယဲ့နှင့် တိုက်ခိုက်ရာတွင် ရှုံးနိမ့်ခဲ့ဖူးသည်။ ဝေ့ကျွမ်းသည် ချင်တပ်ဖွဲ့နှင့် ကုန်းစူးဂိုဏ်း၏အကူအညီဖြင့် လျှိုရှားအဖွဲ့ကို ဦးဆောင်ကာ မော့ဂိုဏ်းစက်မှုမြို့တော်ကို ချေမှုန်းခဲ့သည်။ စန်းဟိုင်မြို့စခန်းသို့ မော့ဂိုဏ်း ပြောင်းရွှေ့သောအခါ လျှိုရှားအဖွဲ့လည်း စန်းဟိုင်သို့သွားခဲ့သည်။ မော့ဂိုဏ်းသားများ စန်းဟိုင်မြို့တွင်အခြေကျသောအခါ ကွန်ဖြူးရှပ်ကျောင်းမှ ကျန်းလျန်၏ စေ့စပ်ပေးမှုဖြင့် မော့ဂိုဏ်းနှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့ခဲ့သည်။
ချောင်းပတ်ရွာ၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်
ချောင်းပတ်ရွာ (Chaungpat)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်၊ မိုးကောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၆၈၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုးကောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၃၉ ဦး၊ မ ၂၇၁၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၀၅၅ ဦးနေထိုင်သည်။
စာဖို့ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
စာဖို့ရွာ (Sahpoet)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ မြောက်ထိဗွာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၄၆၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြောက်ထိဗွာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၂၀၈ ဦး၊ မ ၃၅၀၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၇၁၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ချောင်းပတ်ရွာ၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်ထွန်ရွာ၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်
မန်ထွန်ရွာ (Manhtum)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုးမိတ်ခရိုင်၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်၊ တုံးကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၇၈၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တုံးကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၈၂ ဦး၊ မ ၂၈၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၆၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးမိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နာဇရက်မြို့
နာဇရက်မြို့သည် အစ္စရေးနိုင်ငံ၊ မြောက်ပိုင်းခရိုင်၏ အကြီးဆုံးမြို့ဖြစ်သည်။ အာရပ်လူဦးရေ များပြားခြင်းကြောင့် ၎င်းကို "အစ္စရေးနိုင်ငံ၏ အာရပ်မြို့တော် " ဟုလည်း လူသိများသည်။ ၎င်းတွင် ၂၀၁၉ ခုနှစ်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၇၇,၄၄၅ ရှိသည်။ ၎င်းသည် ယေရှုခရစ်၏ မွေးရပ်မြေလည်းဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အစ္စရေးနိုင်ငံရှိ မြို့များ
အူရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
အူရွာ (Au)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ မင်းကင်းမြို့နယ်၊ အူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၈၁၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အူကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၅၁ ဦး၊ မ ၁၀၃၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၈၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းကင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘင်ဂရွာ၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်
ဘင်ဂရွာ (Binga)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်၊ မော်နိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၁၈၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝန်းသိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပါးရဲ
ပါးရဲထိုးခြင်းသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ တိုင်းရင်းသားများထဲမှ အထူးခြားဆုံးသော ချင်းတိုင်းရင်းသားများ၏ မိရိုးဖလာ အစဉ်အလာ တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ အမျိုးသမီးများ၏ မျက်နှာတွင်သာ ဆေးမင်ကြောင်ခေါ်၊ ပါးရဲခေါ် ပါးမဲထိုးခံရခြင်း ဖြစ်သည်။ ဘုရင်များ၊ မိဘုရား တင်မြှောက် တော်ကောက်ခြင်းကြောင့်ဆိုသော အချက်အလက်များကလည်း သမိုင်းတွင် အတိအလင်းမရှိပါ။ မျက်နှာပေါ်တွင် ဆေးမင်ကြောင်ထိုးခြင်းက အာရှတိုက်၊ အာဖရိက၊ လက်တင်အမေရိက ကမ္ဘာ့နိုင်ငံအတော်များများတွင် ရှိသော်လည်း အမျိုးသမီးများ၏ မျက်နှာများတွင်သာ သီးသန့်ရွေးချယ်ပြီး ဆေးမင်ကြောင်ထိုးသော အလေ့အထသည် အလွန်ရှားပါးသည်။ ပါးရဲထိုးသော ဒေသများကမူ ပါးမည်းထိုးသည်။ ပါးထိုးသည်ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ မြန်မာများက ထိုးကွင်းရှိမှ ယောက်ျားပီသသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည့် နည်းတူ ချင်းအမျိုးသမီးများကလည်း ပါးရဲရှိမှ မိန်းမပီသသည်ဟု သဘောထားကြသည်။ ချင်းပြည်နယ် အချို့ဒေသများတွင် မျက်နှာတပြင်လုံး အပြည့်မဟုတ်သော `ပါးကြောင်´နှင့် ´ပါးကျား´များလည်း ရှိသည်ဟု သိရသည်။
ချင်းတိုင်းရင်းသားများသည် ဘာသာစကား အလွန်ကွဲပြားလွန်း၍ အိမ်ထောင်ပြုရန် ဇနီး၊ မယားရွေးချယ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ခြင်းလား၊ မျိုးနွယ်စုလိုက်ပြီး ဆေးမင်ကြောင်ပုံစံများ ပြောင်းလဲနေတတ်သည်။ မျိုးနွယ်စုတစ်မျိုးတည်းကတော့ ပုံစံခြင်းက တစ်ရွာလုံး အတူတူပင်ဖြစ်သည်။ တစ်ချိန်က လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ခက်ခဲ၍ လူသူအရောက်အပေါက်နည်းသော တောတောင်များတွင် တောင်ယူလုပ်ကိုင်ခြင်း၊ ထင်းခုတ်၊ ရေခပ်ခြင်းများဖြင့် အသက်မွေးဝမ်းကြောင်း ပြုစဉ်ကာလမျိုး၌ ဤကဲ့သို့မျက်နှာတွင် မိမိလူမျိုးစုအမှတ်အသားကို လူမှန်းသိတတ်စ အမျိုးသမီးငယ်လေးများ၏ မျက်နှာပေါ် ရေးထိုးခြင်းလည်း ဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင်မည်။
ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း မင်းတပ်၊ မတူပီဒေသ၌ ပါးရဲထိုးပုံမှာ `ငလှိုရွက်´ကို ချေ၍ မီးခိုးမှိုင်းနှင့် ဖျော်ပြီး လူ၏အရေခွံပေါ်တွင် ကြိမ်ဆူးဖြစ်စေ၊ အဖျားမကျိုးနိုင်သော ဆူးတစ်မျိုးမျိုးဖြင့် အသားပေါက်အောင် ထိုးခြင်း ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် မကွေးတိုင်း၊ စေတုတ္တရာ(မြေပြန့်) ချင်းအမျိုးသမီးများ ပါးရဲထိုးပုံမှာမူ စုတ်ဖြင့် ထိုးခြင်း ဖြစ်သည်။ စေတုတ္တရာမြို့နယ်အတွင်း၌ မရင်းချင်း၊ လုံးပေါချင်း၊ ချင်းပုံချင်း၊ တောင်သူချင်း၊ မင်းကျချင်းတို့ မှီတင်းနေထိုင်ကြရာ ယနေ့အချိန်တွင် အသက် ၄၅-နှစ်အထက် အမျိုးသမီးကြီး တစ်ထောင်ကျော်မျှသာ ပါးရဲရှိပေတော့သည်။
ပါးရဲထိုးသောရာသီမှာ အေးမြသော ဆောင်းရာသီ လေးလ ဖြစ်၏။ သွေးထွက်နည်း၍ သွေးတိတ်မြန်သော ရာသီဥတု ဖြစ်သည်။
အုန်းဂျော်
ဦးအုန်းဂျော် (၃ မတ် ၁၉၃၂ မွေးဖွား) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား နိုင်ငံရေးသမားတစ်ဦးဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ ၁၆ ဦးမြောက် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ ၁၉၅၁ ခုနှစ်မှ စတင်ကာ ယူဂိုစလားဗီးယား၊ ဩစတြေးလျ နှင့် ဆိုဗီယက်ယူနီယံများတွင် သံတမန်ရေးရာများ လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြီး ၁၉၈၅ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန၏ တောင်နှင့် အရှေ့တောင်အာရှ ဌာနခွဲတွင် ညွှန်ကြားရေးမှူးအဖြစ် ခန့်အပ်ခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံခြားရေး ဒုတိယဝန်ကြီးနှင့် ၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးအဖြစ် တိုးမြှင့်ခြင်းခံရသည်။ ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးရာထူးအား ဦးဝင်းအောင်နှင့် အစားထိုး ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးအဖြစ် ဦးအုန်းဂျော် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေစဉ် ကာလအတွင်း ၁၉၉၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လတွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် အာဆီယံအသင်းသို့ လေ့လာသူအဖြစ် ဝင်ရောက်ခွင့်ရရှိခဲ့ပြီး ၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် အသင်းဝင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသည် အာဆီယံတွင် အသင်းဝင်ဖြစ်လာခဲ့ခြင်းနှင့် ၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် ဥက္ကဋ္ဌရာထူး ရယူနိုင်ခဲ့ခြင်းတို့အတွက် ဦးအုန်းဂျော်သည် အဓိကနေရာမှ ပါဝင်ခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ
မယွန်းနိစ်
thumb မယွန်းနိစ် (Mayonnaise) သည် အေးအေးပျစ်ပျစ် အနှစ်ရည်တမျိုးဖြစ်ပြီး အသားညှပ်ပေါင်မုန့်များ (ဆင်းဒွစ်၊ ဟမ္ဘာဂါ)၊ အသုပ်စုံနှင့် အာလူးချောင်းကြော်တို့၌ တွဲဘက်စားသုံးကြသည်။ အတိုကောက် မေယိုး (mayo) ခေါ်၏။ သနပ်နှစ် ( tartar sauce)၊ အချဉ်ရည်နှစ် (fry sauce)၊ ရောမူလဒယ် (rémoulade)၊ ဆယ်လဆာဂေါ့ (salsa golf)၊ ရူရိရီ (rouille) တို့တွင် အခံအနှစ်ရည်အဖြစ်လည်း သုံး၏။
မယွန်းနိစ်ကို ဆီ၊ ကြက်ဥအကာနှင့် အချဉ်ဓာတ်အတွက် ရှလကာရည် သို့မဟုတ် ရှောက်ရည်တို့ကို မွှေ၍ရသော ခလောက်ရည်တမျိုး ဖြစ်သည်။ အရသာအတွက် အခြားပါဝင်ပစ္စည်းတို့ကိုထည့်ကာ မျိုးကွဲများစွာ ရှိလာ၏။ အရောင်မှာလည်း ဖြူတူတူမှသည် ဝါတာတာအထိ ရှိတတ်သည်။ အနှစ်မှာလည်း ကရင်ပျော့ပျော့မှသည် ဂျယ်လီစေးစေး အနေအထားအထိ ရှိ၏။
ကြက်ဥရှောင်သော သားသတ်လွတ်သမားများအတွက်နှင့် ဥနှင့်မတည့်သူတို့အတွက် ကြက်ဥနှစ်မပါသော မယွန်းနိစ်ကို၎င်း၊ ထိန်းစားနေသူတို့အတွက် ဆီမပါသော ကိုလက်စထရောနည်း မယွန်းနိစ်ကို၎င်း၊ ဈေးကွက်တွင် ရနိုင်ပေသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စပိန် အစားအစာ ကဏ္ဍ:ပြင်သစ် အစားအစာ
ကျွန်းရွာ
ကျွန်းရွာ
ကျွန်းချောင်းကြီးရွာ၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်
ကျွန်းချောင်းကြီးရွာ (Kyunchaunggyi)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်၊ ညောင်ပင်အိုင့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၀၂၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ညောင်ပင်အိုင့်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၅၂ ဦး၊ မ ၁၈၈၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၃၃၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေနံချောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စံနားစုရွာ၊ ငပြေမ
စံနားစုရွာ၊ ငပြေမ
ရင်းပြားနီပင်
Clerodendron serratum Spreng (ရင်းပြားနီ)
ပုံသဏ္ဌာန် 	: 	အပင် ပင်ပျော့ ပင်ငယ်မျိုး ဖြစ်၏။ ၃ ပေ မှ ၆ ပေ ထိ မြင့်၏။ ကိုင်းဖြာ၏။ အရွက် ရွက်ဆိုင် အလှည့်ကျ ထွက်၏။ အလျား ၄-၅ လက်မ ရှည်၍ အနံ ၂ ၁/၂ လက်မခန့် ကျယ်သည်။ ရွက်ရင်း သိမ်ပြီး ရွက်ဖျားပိုင်း ကျယ်သည်။ ရွက်ထိပ် ချွန်၏။ ရွက်နား ခွေးသွားစိပ် ရှိ၏။ အပွင့် ထိပ်ထွက် ပန်းခိုင် တွင်ပွင့်သည်။ အပြာနုရောင် ရှိ၏။ အသီး အပြွတ်လိုက် သီးသည်။ စားတော်ပဲ လုံးမျှ ရှိ၍ နုလျှင် နီပြီး မှည့်လျှင် ညိုမည်း သောအရောင် သို့ ပြောင်းသွားသည်။ အမြစ် ဥရှိသော အမြစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ စာသူငယ် ဦးခေါင်း နှင့် သဏ္ဌာန် တူသည်။ အသုံးပြုနိုင်သည့် အစိတ်အပိုင်းများ 	: 	အမြစ်၊ အရွက်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့နိုင်သောနေရာများ 	: 	မြန်မာ နိုင်ငံ အနှံ့ အပြား အထူး သဖြင့် အထက် မြန်မာ ပြည်တွင် ပိုမို ပေါက်ရောက် သည်။ ပေါက်ရောက်ပုံ သဘာ၀ အလျောက် ပေါက်ရောက်၏။ အသုံးဝင်ပုံ 	: 	အာနိသင် မြန်မာ ဆေးကျမ်း များအလို အရ ၎င်းဆေးပင်သည် စပ်၏။ ခါး၏။ ဖန်၏။ နှုတ်ကို မြိန်စေ၏။ ပူ၏။ ကြေညက် လွယ်၏။ ဝမ်းမီး ကိုတောက်စေ၏။ သွေးလုံး တည်သော ရောဂါ၊ ရောင်ရမ်းခြင်း၊ ချောင်းဆိုး ရောဂါ၊ ပန်းနာ ရင်ကျပ်၊ နှာစေး၊ အဖျား တို့ကို ပယ်၏။ ပိုးနာ၊ အနာပေါက် မျိုးစုံ တို့ကို ကာကွယ် နိုင်၏။ အသုံးပြုပုံ- အမြစ် ၁။ အမြစ်ကို ထုထောင်း၍ ရေနှင့် ကျိုချက် သောက်သော် အဖျား နှင့် နှာစေးခြင်း ပျောက်၏။ ၂။ အမြစ်ကို နှမ်းဆီ နှင့်ချက်ပြီး အမြှုပ် သေလျှင် စစ်ယူ၍ မျက်လုံးအိမ်၌ ကွင်းပေး၊ လိမ်းပေးသော် မျက်လုံးအိမ် ရောင်ခြင်း၊ ယားယံခြင်း နှင့် မျက်ချေး ထွက်ခြင်း များ ပျောက်၏။ ၃။ ရင်းပြားမြစ်၊ ချင်းခြောက် နှင့် နံနံစေ့ တို့ကို အညီစု၍ ရေထက်ဝက်ခန်း ကျိုပြီး အနည်းငယ် မျှစီ ည နံနက် သောက်သုံးပေး သော် ရင်ပြည့် ရင်ကယ် ပျို့အန်ခြင်း များ ပျောက်၏။ ၄။ အမြစ်မှုန့် ၁ ဆ၊ ဒိန် ၁၂ ဆ ရောပြီး ထက်ဝက် ခန်းကျို၍ အနည်းငယ်မျှစီ ည နံနက် သောက်သော် ရေဖျဉ်း ရောဂါ ပျောက်၏။ ၅။ ရင်းပြားနီမြစ်မှုန့် ၁ ဆ၊ ချင်းခြောက်မှုန့် ၁ ဆ ကို ချင်းစိမ်းရည် နှင့် ရောလျက် သောက်သော် ချောင်းရိုးရိုး ဆိုးခြင်း၊ ပန်းနာ၊ ကြက်ညှာ၊ ရင်ကျပ် ချောင်းဆိုး ရောဂါ များ ပျောက်၏။ ၆။ လည်ချောင်းတွင်း၌ ဆုံဆို့နာ စသော အကျိတ် အနာများ ပေါက်သော် အမြစ်ကို ဆန်ဆေးရည် နှင့် သွေး၍ မကြာခဏ လူးပေးသော် ပျောက်၏။ မှတ်ချက် ၎င်းဆေးပင်၏ အမြစ်မှုန့်ကို ၆ ပြားသားမှ ၃ ပဲသားထိ စားသုံးနိုင်သည်။ အရွက် ၁။ အရွက်ကို ရေနွေးဖြော၍ သုပ်စား ခြင်းဖြင့် မီးယပ် ရောဂါ ပျောက်ကင်း စေ၏။ မီးဖွား ပြီးစ မိခင်များ စားသုံးလျှင် ဒဏ်ကြေ၍ အင်အားတိုးပြီး နို့ထွက် ကောင်းစေ၏။
ဆမီးဘားဝရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ဆမီးဘားဝရွာ(Sameebarwa)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဆမီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၅၁၈ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆားကျင်းရွာ၊ ဒေါင့်ချောင်း
ဆားကျင်းရွာ၊ ဒေါင့်ချောင်း
ချောင်းမငယ်ရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ချောင်းမငယ်ရွာ(Chaungmange)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ ချောင်းမငယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၂၆၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ချောင်းမငယ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၅၈ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၇၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘာဆာ
စသည်တို့ ဖြစ်ကြသည်။
ဆည်ပေါက်ရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ဆည်ပေါက်ရွာ (Sepauk)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ ဆည်ပေါက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၉၀၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆည်ပေါက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၅၆၆ ဦး၊ မ ၁၉၅၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၅၂၅ ဦးနေထိုင်သည်။
တောင်ပို့ကုန်းရွာ၊ မှန်ကူ
တောင်ပို့ကုန်းရွာ၊ မှန်ကူ
ခမုရိုဘူတာ
ခမုရိုဘူတာ  (学文路駅 ခမုရို - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဝါခါယာမခရိုင်၊ ဟရှိမိုတိုမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ခြံချေရွာ၊ မြောက်ပြင်
ခြံချေရွာ၊ မြောက်ပြင်
ခမုရိခိဘူတာ
ခမုရိခိဘူတာ  (冠着駅 ခမုရိခိ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နဂါနိုခရိုင်၊ ဟိဂရှိချိခုမတိုင်း၊ ချိခုဟိုခုရွာတွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
သိန်းလားပြားရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
သိန်းလားပြားရွာ (Theinlarpyar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ မြောက်ထိဗွာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၄၅၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြောက်ထိဗွာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၂၀၈ ဦး၊ မ ၃၅၀၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၇၁၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရေကြည်ကွက်သစ်ရွာ၊ သဲဘွက်
ရေကြည်ကွက်သစ်ရွာ၊ သဲဘွက်
ခမိုနိုမိယဘူတာ (ဆိုင်းတမ)
ခမိုနိုမိယဘူတာ  (加茂宮駅 ခမိုနိုမိယ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဆိုင်းတမမြို့၊ ခိတရပ်ကွက်တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
မခွမ်ကန်ရွာ၊ နောင်မွန်းမြို့နယ်
မခွမ်ကန်ရွာ(Mahkumkan)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ နောင်မွန်းမြို့နယ်၊ မခွမ်ကန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၀၉၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မခွမ်ကန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၂၁ ဦး၊ မ ၂၁၉ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၄၄၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နောင်မွန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ထမောင်းရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
ထမောင်းရွာ (Htamaung)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ မင်းကင်းမြို့နယ်၊ အူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၈၁၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အူကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၅၁ ဦး၊ မ ၁၀၃၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၈၅ ဦးနေထိုင်သည်။
မှန်ကူရွာ၊ မှန်ကူ
မှန်ကူရွာ၊ မှန်ကူ
တောထူရွာ
တောထူရွာ
နောင်တောင်းရွာ၊ မိုးနဲမြို့နယ်
နောင်တောင်းရွာ (Nawngtawng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လင်းခေးခရိုင်၊ မိုးနဲမြို့နယ်၊ ကွန်လုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၅၃၀၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကွန်လုံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၂၁ ဦး၊ မ ၃၃၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၅၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးနဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငပြေမအပေါ်စုရွာ၊ ငပြေမ
ငပြေမအပေါ်စုရွာ၊ ငပြေမ
မှန်ကန်ရွာ၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်
မှန်ကန်ရွာ (Hmankan)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်၊ မော်နိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၁၉၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝန်းသိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခမိုနိုမိယဘူတာ (ခါနာဂါဝါ)
ခမိုနိုမိယဘူတာ  (鴨宮駅 ခမိုနိုမိယ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ခါနာဂါဝါခရိုင်၊ အိုဒဝရမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ကျွန်းချောင်းလေးရွာ၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်
ကျွန်းချောင်းလေးရွာ (Kyunchaunglay)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်၊ ညောင်ပင်အိုင့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၀၂၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ညောင်ပင်အိုင့်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၅၂ ဦး၊ မ ၁၈၈၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၃၃၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေနံချောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခမိုနိုဘူတာ
ခမိုနိုဘူတာ  (加茂野駅 ခမိုနို - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဂိဖုခရိုင်၊ မိနိုခမိုမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဇူးကော့ဂျီ၊ ကေ
ဇူးကော့ဂျီ၊ ကေ(ခရစ် ၁၈၉၅ ဖွား)
ဂျော်ဂျီကန်စတန်တျီနပ်ဗျစ် ဇူးကော့သည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ် အတွင်းက နာမည်ကျော်ခဲ့သော ဆိုဗီယက်စစ်သူကြီးတစ်ဦးဖြစ် သည်။ ရုရှနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း စထရယ်ကိုဗါး အမည်ရှိသော ရွာ ကလေးတွင် ၁၈၉၅ ခုနှစ်က ဖွားမြင်၍၊ မိဖများမှာ တောင်သူ လယ်သမားမျိုးရိုးဖြစ်၏။ ငယ်စဉ်ကကျောင်းတွင် အခြေခံပညာ ရပ်များကို သင်ကြားခဲ့ပြီးနောက်၊ ၁၉၁၅ ခုနှစ်တွင် ဇာဘုရင်၏ စစ်တပ်ထဲသို့ သာမန်စစ်သားတစ်ဦးအဖြစ်ဖြင့် ဝင်ရောက်အမှု ထမ်းခဲ့လေသည်။
၁၉၁၇ ခုနှစ်၌ တော်လှန်ရေးကြီး ဖြစ်ပွားသောအခါ ဇူးကော့သည် တပ်နီတော်တွင် ဗိုလ်အဆင့်အတန်း ကိုရရှိခဲ့ပြီး လျှင် ပိုလန်ကိုတိုက်ခိုက်ခဲ့ရလေသည်။ ၁၉၂၂ ခုနှစ်တွင် ဖရွန်း ဇေးစစ်သက္ကသိုလ်သို့ ဝင်ရောက်၍ စစ်ပညာကိုဆည်းပူးလေ့လာ ခဲ့ရာတွင် ယန္တရားတပ်များအား ပြန်လည်ခုခံတိုက်ခိုက်နည်း၌ အထူးကျွမ်းကျင်စွာ တတ်မြောက်ခဲ့သူဟု ဆိုလေသည်။ ၁၉၃၉ ခုနှစ်၌ မွန်ဂိုလီးယားပြည်ထဲတွင် ဂျပန်တပ်မတော်အမှတ် ၆ ကို တိုက်ခိုက်ချေမှုန်းခဲ့သည်။ ၁၉၄၁ ခုနှစ်ဖေဖော်ဝါရီလထဲတွင် ဇူးကော့သည် ဗိုလ်ချုပ်ရာထူးသို့ တိုးမြှင့်ခန့်ထားခြင်းခံရ၍၊ စစ်ဦးစီးချုပ်အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ကာကွယ်ရေးဌာန လက်ထောက်ဝန်ကြီး အဖြစ်လည်းကောင်း ခန့်အပ်ခြင်းခံရသည်။ ထိုနှစ် အောက်တိုဘာလတွင် ဇူးကော့မှာ မော်စကိုမြို့တော်ကာကွယ်ရေးအတွက် လုံးဝတာဝန် ယူကာ ဆောင်ရွက်ခဲ့ရသည်။ ထိုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် ဇူးကော့ ကွပ်ကဲအုပ်ချုပ်သော ဆိုဗီယက်တပ်များသည် ဂျာမန်တပ်များကို တိုက်ခိုက်တွန်းလှန်နိုင်ခဲ့လေသည်။ စတာ လင်ဂရက်မြို့ စတာလင်ဂကက်တိုက်ပွဲတွင် ဇူးကော့၏ တန်ပြန်ထိုးစစ်ဆင်မှုကြောင့် အောင်ပွဲရလိုက်ပြီးလျှင် သူ၏ စွမ်းရည်သတ္တိကြောင့်ပင် ၁၉၄၃ ခုနှစ် ဇန္နဝါရီလထဲတွင် လင်နင်ဂရက်မြို့ကို ဝန်းရံထားသော ဂျာမန်တပ်များကို တိုက်ခိုက် မောင်းထုတ်နိုင်ခဲ့လေသည်။
ထိုအတွင်း ဇူးကော့မှာ မာရှယ်ခေါ် စစ်သူကြီးအဆင့်အတန်းသို့ တိုးမြှင့်ခန့်အပ်ခြင်းခံရလေသည်။ မာရှယ်ဇူးကော့ ကွပ်ကဲအုပ်ချုပ်သော ဆိုဗီယက်တပ်များသည် ပိုလန်နိုင်ငံနှင့် ဂျာမန်နိုင်ငံအရှေ့ပိုင်းကို ဖြတ် သန်းချီတက်တိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီးလျှင်၊ ၁၉၄၅ ခုနှစ် မေလ ၇ ရက်နေ့တွင် ဗါလင်မြို့တော်ကို တိုက်ခိုက် သိမ်းပိုက်လိုက်ကြလေသည်။ မေလ ၈ ရက်နေ့တွင် ဂျာမန် တို့လက်နက်ချရသည်။ မာရှယ်ဇူးကော့သည် မဟာမိတ်အုပ် ထိန်းရေး ကော်မစ်ရှင်အဖွဲ့တွင် ဆိုဗီယက်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ရ၍၊ ၁၉၄၆ ခုနှစ် ဖေဖွာရီလအထိ ဂျာမနီတွင်ရှိခဲ့ သည်။ ဧပြီလတွင် မာရှယ်ဇူးကော့အား မော်စကိုမြို့တော်သို့ ပြန်လည်ခေါ်ယူ၍၊ ဆိုဗီယက်ကြည်းတပ်အားလုံး၏ သေနာပတိ ချုပ်အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ကာကွယ်ရေးဌာန လက်ထောက်ဝန်ကြီးအဖြစ် လည်းကောင်း ခန့်ထားခြင်း ခံရလေသည်။ သို့သော် ထိုနှစ် နွေရာသီ တွင် အိုဒက်ဆာရှိ တပ်များကိုကွပ်ကဲရန် စေလွှတ်ခြင်းခံရပြန် လေရာ၊ အချို့က ရာထူးလျှောသွားခြင်းဖြစ်သည်ဟု ယူဆကြ သည်။ အချို့ကမူ ပင်လယ် နက်တစ်ဝိုက်နှင့် ဗော်လကန်ရှိ ဆိုဗီယက်တပ်များကို အင်အားဖြည့်တင်းရေးအတွက် သွား ရောက်ခြင်းဖြစ်၍ ရာထူးလျှောသည်ဟုမဆိုသာဟု ပြောဆိုကြ လေသည်။
၁၉၅၃ ခုနှစ် မတ်လတွင် မာရှယ်စတာလင်သေဆုံးသော အခါ၊ ဝန်ကြီးချုပ်သစ် မာလျင်ကော့ အစိုးရအဖွဲ့သစ်တွင် ဒုတိ ယကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဖြစ်လာသည်။ ၁၉၅၅ ခုနှစ် ဖေဖဝါရီ လအတွင်း ဆိုဗီယက်အစိုးရအဖွဲ့ အပြောင်းအလဲတွင် ဝန်ကြီး ချုပ်ဖြစ်သွားသော မာရှယ်ဗူလဂါနင်၏ နေရာတွင် ကာကွယ် ရေးဝန်ကြီးအဖြစ် ဖေဖဝါရီလ ၉ ရက်နေ့မှစ၍ ခန့်အပ်ခြင်း ခံရလေသည်။
၁၉၅၇ ခုနှစ် ဖေဖဝါရီလ ၁ဝ ရက်နေ့တွင် မာရှယ်ဇူး ကော့သည် ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ ဖိတ်ကြား ချက်အရ၊ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၅ ရက်မျှ ချစ်ကြည်ရေးမိတ်ဆက် အဖြစ်လည်ပတ်မိတ်ဆက်ရန် ရန်ကုန်မြို့သို့ဆိုက်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၇ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလအတွင်း၊ မာရှယ်ဇူးကော့သည် ယူဂိုဆလား ဗီးယားနှင့် ဗူလဂေးရီးယားနိုင်ငံများသို့ ၁၈ ရက်ကြာ ချစ်ကြည်ရေးမိတ်ဆက်သွားရောက်လည်ပတ်ခဲ့ရာမှ၊ အောက်တိုဘာလ ၂၆ ရက်နေ့၌ မော်စကိုမြို့တော်သို့ ပြန်အရောက်တွင်၊ ယင်းအား ဆိုဗီယက်ပါလီမန် သဘာပတိအဖွဲ့က ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးရာထူးမှ ထုတ်ပယ်လိုက်ပြီးလျှင်၊ မာရှယ်မာလင်နော့စကီးအား ယင်း၏ နေရာတွင် ခန့်ထားလိုက်လေ သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:၁၈၉၆ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:၁၉၇၄ ကွယ်လွန်သူများ
ကနစိုချောင်းရွာ၊ မှန်ကူ
ကနစိုချောင်းရွာ၊ မှန်ကူ
ဆင်နားချောင်းရွာ
ဆင်နားချောင်းရွာ
ဖတူးကြီးရွာ၊ ဖတူးကြီး
ဖတူးကြီးရွာ၊ ဖတူးကြီး
ပါခါးရွာ၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်
ပါခါးရွာ (Parhkar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုးမိတ်ခရိုင်၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်၊ တုံးကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၇၉၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တုံးကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၈၂ ဦး၊ မ ၂၈၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၆၂ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးမိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခမိုနခဘူတာ
ခမိုနခဘူတာ  (加茂中駅 ခမိုနခ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိမနဲခရိုင်၊ အွနန်းနန်းမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ကျွန်းကလေး
ကျွန်းကလေး
ကိုးကား
ကျွန်းကလေး
ငမြင်းသောင် (အရှေ့)ရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ငမြင်းသောင် (အရှေ့)ရွာ(Ngamyinthaung(East))သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဆားဝကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၅၄၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆားဝကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၆၂ ဦး၊ မ ၅၈၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၄၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ပုတ်သင်ညို
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တွားသွားသတ္တဝါများ
မဟာကစ္စာနသုတ်
အရှင်ကစ္စာနထေရ် ကောသလနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးတော်မူနေစဉ် “ငါ့ရှင်တို့ ဇာနတာ, ပသတာ, အရဟတာ, သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ငါးဖြာအာရုံ ကာမဂုဏ်တို့ဖြင့် ကျဉ်းမြောင်းကြပ်တည်းသောလူ့ဘဝ၌ သတ္တဝါတို့ကို ကိလေသာတို့ကို သန့်ရှင်းစင်ကြယ်စေနိုင်သော၊ တအုံနွေးနွေး စိတ်မအေးမှု “သောက”၊ ပြောပြောဆိုဆို ငိုယိုမှု “ပရိဒေဝ”တို့ကို လွန်မြောက်စေနိုင်သော ကိုယ် ဆင်းရဲမှု“ဒုက္ခ” စိတ်ဆင်းရဲမှု “ဒေါမနဿ”တို့ကို ချုပ်ငြိမ်းစေနိုင်သော အရိယာမဂ် ဉာဏ်ကို ရစေနိုင်သော၊ နိဗ္ဗာန်ကို ကိုယ်ထိလက်ရောက် မျက်မှောက်ပြုနိုင်သော အနုဿတိ ခြောက်ပါးတို့ကို ပွားများခွင့်ရခြင်းကို လျော်စွာသိမြင်တော်မူခြင်းသည် ရင်သပ်ရှုမောအံ့ဩလောက်ပါပေ၏။ ရှေးကမဖြစ်စဖူး ယခုမှ အသစ်အထူးဖြစ်ပါပေ ၏ဟု သတ္တာနံ ဝိသုဒ္ဓိဓမ္မ (၁) ဗုဒ္ဓါနုဿတိ၊ (၂) ဓမ္မာနုဿတိ၊ (၃) သံဃာနုဿတိ၊ (၄) သီလာနုဿတိ၊ (၅) စာဂါနုဿတိ၊ (၆) ဒေဝတာနုဿတိ-တို့ကို ပွားများပုံနှင့် ရရှိသော အကျိုးအာနိသင်တို့ကို ရဟန်းတို့အား အကျယ်ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
အဋ္ဌကထာ, ဋီကာတို့၌ ဖွင့်ဆိုချက်များရှိပါသည်။
မရဏဿတိသုတ်
(၄)သုတ် ရှိပါသည်။
ရဟန်းတစ်ပါးက “မိမိ မရဏဿတိကို ပွားများပါကြောင်း” လျှောက်ထား၏။ ဘုရားရှင်က အဘယ်သို့ပွားများသနည်းဟု မေးတော်မူ၏။ အညတရ ရဟန်းက “ငါတစ်နေ့တစ်ညဉ့်မျှ အသက်ရှင်ပါမူ ကောင်းလေစွ၊ ဘုရားရှင်၏အဆုံးအမကို နှလုံးသွင်းရာ၏။ များစွာလိုက်နာသမှု ပြုအပ်ရာ၏”ဟု နှလုံးသွင်းကြောင်းလျှောက်ထားပါသည်။
ရဟန်းတစ်ပါးက တစ်နေ့မျှ အသက်ရှင်ရပါမူ ကောင်းလေစွ။
ရဟန်းတစ်ပါးက “ဆွမ်းတစ်နပ်စားချိန်မျှ အသက်ရှင်ရပါမူကောင်းလေစွ”
ရဟန်းတစ်ပါးက “ဆွမ်းလေးလုပ်, ငါးလုပ်မျှစား၍ မျိုချနေချိန်မျှ
ရဟန်းတစ်ပါးက “ဆွမ်းတစ်လုပ်စား၍ မျိုချနေချိန်မျှ
တောကုန်းရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
တောကုန်းရွာ(Tawkone)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ ချောင်းမငယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၂၆၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ချောင်းမငယ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၅၈ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၇၀ ဦး နေထိုင်သည်။
မရဏဿတိသုတ်
ရဟန်းတစ်ပါးက “ဝင်သက်ကိုရှူ၍ ထွက်သက်ကိုရှိုက်နေသမျှ-အသက်ရှင်ရပါမူ ကောင်းလေစွ။ ဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမတော်ကို နှလုံးသွင်းရာ၏။ များစွာလိုက်နာသမှု ပြုရာ၏”ဟု နှလုံးသွင်းပါကြောင်း လျှောက်ထားသည်။
တောကုန်းရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မရဏဿတိသုတ်
ရဟန်းတို့ ... မရဏဿတိကိုပွားများနေကြသော ဤရဟန်းတို့သည် မမေ့မလျော့ သတိတရားဖြင့်နေကြကုန်၏။ အာသဝေါတရားတို့ ကုန်ခန်းစေရန် ထက်မြတ်စွာ မရဏဿတိကို ပွားများနေကြပေကုန်၏။
“ငါတို့ မမေ့မလျော့ သတိတရားဖြင့်နေကြကုန်အံ့။ အာသဝေါတရားတို့ ကုန်ခန်းစေရန် မရဏဿတိကို ထက်ထက်မြက်မြက် ပွားများကြကုန်အံ့-ဟု ကျင့်ရ မည်ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ဘုရားရှင် ဝဇ္ဇီနိုင်ငံ နာတိကရွာ အုတ်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူနေစဉ် အထက်သုတ်တော်အတိုင်း မရဏဿတိပွားများခြင်းနှင့် အကျိုးအာနိသင်တို့ကို မိန့်ကြားတော်မူပါသည်။
ရဟန်းတို့ နေ့ကိုလွန်မြောက် ညဉ့်သို့ရောက်သည်ရှိသော် “ငါ့မှာ သေခြင်း၏ အကြောင်းတရားတို့ များစွာရှိကုန်၏၊ ထိုသေခြင်းအကြောင်းတစ်မျိုးမျိုးကြောင့် ငါ့အား အန္တရာယ်ရှိရာ၏၊ ညဥ့်အခါသေသောငါ့အား အန္တရာယ်ကိုပြုတတ်ကုန်သော မပယ် အပ်ကုန်သေးသော အကုသိုလ်တရားတို့ ရှိကုန်သေးသလော”ဟု ဆင်ခြင်ရမည်။ ထိုအကုသိုလ်တရားတို့ ရှိနေသည်ကိုသိသောရဟန်းသည် ပုဆိုးမီးလောင်၊ ဦးခေါင်းမီးလောင်နေသောသူသည် ထိုမီးကို ငြိမ်းသတ်ခြင်းငှာ လွန်ကဲသောအလိုဆန္ဒ၊ လွန်ကဲသောဝီရိယ၊ အတိုင်းထက်အားထုတ်မှု၊ မဆုတ်မနစ်မှု၊ သတိ၊ ဉာဏ်ပညာကို ပြုအပ်သကဲ့သို့ ထို့အတူ ထိုအကုသိုလ်တရားတို့ကိုပယ်ရန် လွန်ကဲသောအလိုဆန္ဒ၊ သတိ, ဆင်ခြင်ဉာဏ်ကို ပြုအပ်၏။
ညဉ့်ကိုလွန်မြောက် နေ့သို့ရောက်သည်ရှိသော် ရှေးနည်းအတူဆင်ခြင်ပြီး အားထုတ်သမှုပြုရာ၏။
နေ့ပိုင်း၌ကွယ်လွန်သောငါ့အား အန္တရာယ်ကိုပြုတတ်ကုန်သော မပယ်အပ်သော အကုသိုလ်တရားတို့ မရှိတော့ကုန်ဟုသိသော ရဟန်းသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ ထိုပီတိပါမောဇ္ဇဖြင့်နေရမည်။ ရဟန်းတို့ မရဏသတိကိုပွားများအပ် ကြိမ်ဖန် များစွာ အလေ့အလာပြုအပ်သော် များစွာအကျိုးကြီး များစွာအာနိသင်ကြီးမား၏။ အမတောဂဓ၊ အမတပရိယောသာနဖြစ်၏-ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင်ဟောတော် မူသည့်သုတ်။
အဋ္ဌကထာ, ဋီကာတို့၌ ဖွင့်ဆိုချက်များရှိပါသည်။ -- ဘုရားရှင် ဝဇ္ဇီနိုင်ငံ နာတိကရွာ အုတ်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူနေ စဉ် အထက်သုတ်(၁)နှင့်တူပါသည်။ ဤသုတ်၌...
ပထမရဟန်း -ညဉ့်နေ့မျှ
ဒုတိယရဟန်း -တစ်နေ့မျှ
တတိယရဟန်း -နေ့ဝက်မျှ
စတုတ္ထရဟန်း -ဆွမ်းတစ်ထပ်စားနေရုံမျှ
ပဉ္စမရဟန်း -ဆွမ်းထက်ဝက်စားနေရုံမျှ
ဆဋ္ဌရဟန်း -ဆွမ်းလေးလုပ်, ငါးလုပ်စားနေချိန်မျှ
သတ္တမရဟန်း -ဆွမ်းတစ်လုပ်စားနေချိန်မျှ
အဋ္ဌမရဟန်း -ဝင်လေထွက်လေ ရှူရှိုက်နေချိန်မျှ-ဤမျှထူးပါသည်။ -- ဘုရားရှင် ဝဇ္ဇီနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးတော်မူနေစဉ် မရဏဿတိပွားများပုံ၊ သေခြင်းတရားဆင်ခြင်ပုံ၊ သေချိန်၌အန္တရာယ်ပြုနိုင်သော မပယ်ရသော အကုသိုလ် တရားတို့ကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ပယ်သတ်နိုင်အောင် ကြိုးစားအားထုတ်ပုံ ပယ်ပြီးပါက ထိုပီတိသောမနဿဖြင့် ကုသိုလ်ကောင်းမှုတို့၌ နေ့ညဉ့်ပတ်လုံးကျင့်သုံးလျက်နေရန် အကျိုးအာနိသင်ကြီးမားသော မရဏဿတိကို အားထုတ်ကြရန် ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။
အင်ပင်ရွာ၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်
အင်ပင်ရွာ (Inpin)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်၊ မော်နိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၁၉၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝန်းသိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်းပဲဝန်
ပန်းပဲဝန်
ပန်းပဲဝန်သည် ဓား၊ လှံ၊ လက်နက်ကိရိယာများ၊ အမိန့်တော်အရ ခေါင်းလောင်းများ သွန်းလုပ်ရာတွင် တာဝန်ယူရသူ ဖြစ်သည်။ ပန်းပဲဝန်၏ လက်အောက်တွင် ပန်းပဲစာရေးများကိုလည်း ထားရှိ၏။
ပန်းပဲဝန် မဟာဗညားကျန်းတော
စဉ့်ကူးမင်း( ၁၇၇၆ - ၁၇၈၂ ) လက်ထက်တွင် ပန်းပဲဝန်အဖြစ်ခန့်အပ်ခံရသူမှာ မဟာဗညားကျန်းတောဖြစ်သည်။ မြန်မာမင်းများလက်ထက်တွင် ဘွဲ့ရည်ပေးပုံစနစ်အရ ပန်းပဲဝန်မဟာဗညားကျန်းတောမှာ မွန်တိုင်းရင်းသားတစ်ဦးဖြစ်ပေလိမ့်မည်။ စဉ့်ကူးမင်းနန်းတက်စ ၂၃ ဒီဇင်ဘာ ၁၇၇၆ ခုနှစ်တွင် ပန်းပဲဝန်မဟာဗညားကျန်းတောသည် တပ်တစ်တပ်ကို အုပ်ချုပ်လျက် လကွန်း၊ ဖာသင်းမြို့များသို့ စစ်ချီတက်ခဲ့ရသည်။
ဗဒုံမင်းလက်ထက်
ဗဒုံမင်း ( ဘိုးတော်ဘုရား ) ( ၁၇၈၂ - ၁၈၁၉ ) နန်းတက်စကာလ ပန်းပဲဝန်အဖြစ် ခန့်အပ်ခံရသူမှာ တုရင်းရန်ကွင်းဖြစ်သည်။ ၁၇၈၃ ခုနှစ်တွင် သားတော်ရွှေတောင်မင်းသားဦးပေါ်အား အိမ်ရှေ့အရာပေးအပ်စဉ် ပန်းပဲဝန်တုရင်းရန်ကွင်း၏ သားကိုရွှေစုအားလျောင်းတော်ဦးအမှုထမ်းတစ်ဦး အဖြစ်ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ သို့သော် ထိုအတောအတွင်း ပန်းပဲဝန်ရာထူးအပြောင်အလဲ ဖြစ်ခဲ့သည်။ အိမ်ရှေ့မင်းဦးပေါ်ဦးသည် ၁၇၅၈ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် ရခိုင်ဒေသမှ မဟာမုနိရုပ်ပွားတော်ကြီးအား ရခိုင်ရိုးမကိုဖြစ်ကျော်လျက် အမရပူရသို့ ပင့်ဆောင်ကြရာတွင် ပန်းပဲဝန် သီရိဇေယသင်္ခယာ တာဝန်ယူခဲ့သည်။
စစ်ကိုင်းမင်းလက်ထက်
စစ်ကိုင်းမင်း( ဘကြီးတော် ) ( ၁၈၁၉ -၁၈၃၇ )လက်ထက် နန်းတက်စ၌ ဗလပညာကျော်အား ပန်းပဲဝန်အဖြစ်ခန့်အပ်ခဲ့၏။ ယင်းသို့ ပန်းပဲဝန်အရာခန့်အပ်ပြီး မကြာမီ၌ပင် အသက် ၉၀ နှစ်အရွယ်ရှိ ပန်းပဲဝန်ဗလပညာကျော်၏ မိခင်ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ စစ်ကိုင်းမင်းသည် ၃ နိုဝင်ဘာ ၁၈၁၉ ခုနှစ်တွင် ထီးဖြူဆောင်း မင်္ဂလာအခမ်းအနားကျင်းပ၍ ပန်းပဲဝန် ဗလပညာကျော်အား သီရိဗလပညာကျော်ဘွဲ့ ပြောင်းလဲပေးအပ်ခဲ့၏။
ပန်းပဲမင်းကြီးဦးမှို
ပန်းပဲမင်းကြီးဦးမှိုမှာ ကုန်းဘောင်ခေတ်ပန်းပဲဝန်များထဲတွင် အထင်ရှားဆုံးဖြစ်သည်။ ဦးမှိုသည် သာယာဝတီမင်း (၁၈၃၇- ၁၈၆၄ ) လက်ထက်ကပင် ပန်းပဲဝန်အရာရရှိခဲ့သူဖြစ်၏။ မင်းကြီးမဟာမင်းလှကျော်သူဘွဲ့ခံ ဇရွံမြို့စားပန်းပဲဝန်ရာထူးအပြင် အတွင်းဝန်အဖြစ်ပါ အမှုထမ်းခဲ့ရသူ ဖြစ်သဖြင့် ပန်းပဲအတွင်းဝန်မင်းဟူ၍ အမည်တွင်ခဲ့သည်။ သာယာဝတီမင်း လက်ထက်တွင် ဇောင်းကလောကန်ဦး၏ လောကမဏိစူဌာစေတီတော် တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့ရာ ပန်းပဲဝန်ဦးမှိုကပင် ကြီးကြပ်လုပ်ဆောင်ခဲ့ရပ်သည်။ ၂၄ ဇန်နဝါရီ ၁၈၄၄ ခုနှစ်တွင် စေတီတော်တည်ထား ကိုးကွယ်ပြီးစီးကြောင်း ပန်း၌မင်းကြီးဦးမှိုက သာယာဝတီမင်းအား လျှောက်ထားခဲ့သည်။ ပုဂံမင်း ( ၁၈၄၆ - ၁၈၅၂ ) လက်ထက်တွင်လည်း ဦးမှိုကိုပင် ပန်းပဲဝန်အဖြစ် ဆက်လက် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ သတိုးမင်းကြီး မဟာမင်းလှကျော်သူဘွဲ့ဖြင့် အတာင်းဝန်ရာထူးကိုပါ ဆက်လက်ခန့်အပ်ခဲ့၏။ ၁၀ နိုဝင်ဘာ ၁၄၇ တွင် ပုဂံမင်းနေထိုင်ရာ အိမ်တော်ရာနေရာ၌ မဟာလောကရံသီစေတီတော် ပန္နတော်ချရာတွင် ပန်းပဲအတွင်းဝန် ဦးမှို ကြီးကြပ်လုပ်ဆောင်ပေးခဲ့ရသည်။ ထို့အတူ ၄ ဇွန် ၁၈၄၉ ခုနှစ်တွင်လည်း ပန်းပဲဝန်အတွင်းဝန် သတိုးကြီးမဟာမင်းလှကျော်သူဘွဲ့ခံ ဦးမှိုနှင့်အဖွဲ့အား အင်းဝမြို့မဟာသကျရံသီအုတ်ပြဿဒ်ဆောင် ပြင်ဆင်ရန် တာဝန်ပေးအပ်ခဲ့သည်။
မင်းတုန်းမင်းနန်းတက်စကာလ
၁၈၅၃ ခုနှစ်ဖေဖော်ဝါရီလ မင်းတုန်းမင်းနန်းတက်စကာလတွင် ယခင်သာယာဝတီမင်းနှင့် ပုဂံမင်းတို့လက်ထက်၌ ပန်ပဲအတွင်းဝန်အဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့သူ ဦးမှိုအား မြတောင်မြို့စား ဝန်ကြီးအရာခန့်အပ်ခဲ့သည်။ လစ်လပ်သွားသော ပန်းပဲဝန်ရာထူးကို နေမျိုးယန္တရားအား ခန့်အပ်ခဲ့၏။ ၁၈၅၅ ခုနှစ်တွင် အမရပူရသို့ အာသာဖယ်ရာ( Arthur Phayre ) ဦးဆောင်သော ဗြိတိသျှသံအဖွဲ့ လာရောက်စဉ် ပန်းပဲဝန်နေမျိုးယန္တရားသည် ကြိုဆိုရေးအဖွဲ့၌ ပါဝင်ခဲ့ကြောင်းတွေ့ရှိရ၏။
ပန်းတဉ်းဝန် ပန်းပဲဝန်
၁၈၆၆ ခုနှစ်တွင် ဦးရွှေပင်အား ပန်းတဉ်းဝန်ရာထူးအပြင် ပန်းပဲဝန်အဖြစ်ပါ ပူးတွဲတာဝန်ထမ်းဆောင်စေခဲ့သည်။ ပန်းတဉ်းဝန်ရာထူးမှာ လုပ်ငန်းသဘောသဘာဝအားဖြင့် ဆင်တူသဖြင့်ယင်းကဲ့သို့ခန့်အပ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ဟန်ရှိသည်။ သို့သော်လအနည်းငယ် သာ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ရပြီး ရာထူးအပြောင်းအလဲ ဖြစ်ခဲ့၏။
ပန်းပဲဝန်ဦးထွန်းအောင်
၁၈၆၆ ခုနှစ် နှောင်းပိုင်းကာလတွင် နိုင်ငံခြားပြန် ပညာတော်သင်တစ်ဦးဖြစ်သူ ဦးထွန်းအောင်အား မဟာမင်းခေါင်မဟာသိဒ္ဓိကျော်ထင်ဘွဲ့ဖြင့် ပန်းပဲဝန်အရာခန့်အပ်လိုက်ပါသည်။ ယခင်ကပန်းပဲဝန်သည် သံနှင့်ပြုလုပ်သော ဓား၊ လှံ၊သေနတ်နှင့် အမြောက်စသည့် လက်နက်ပစ္စည်း များကို သွန်းလုပ်သည့်လုပ်ငန်းများကိုပါ ကြီးကြပ်လုပ်ဆောင်ရသည်။ ပန်းပဲဝန်ဦထွန်းအောင်သည် မင်းတုန်းမင်း လက်ထက်၌သာမက သီပေါမင်းလက်ထက်တစ်လျှောက်တွင်ပါ ပန်းပဲဝန်အဖြစ် အမှူးထမ်းခဲ့သည်။ ၁၂ ဇွန် ၁၉၀၃ ခုနှစ်တွင် ပန်းပဲဝန်ဦးထွန်အောင် ကွယ်လွန်သွားသည်။ အလွန်ထူးချွန်းသော ပန်းပဲ၀န်အဖြစ် ထင်ရှားခဲ့သည်။
ကပြင်ရိုး
ကပြင်ရိုး
ဇူးလူးလူမျိုး
ဇူးလူးတို့သည် ခေါင်းဆောင်'ချာက'၏ ကြိုးပမ်းမှုကြောင့် ၁၉ ရာစုခေတ်ဦးလောက်ကစ၍ တောင်အာဖရိကတိုက် ဇန်ဇီဗါ နှင့် ဂွတ်ဒဟုပ်အငူတွင် တန်ခိုးကြီးမားလာကြလေသည်။ ၁၈၇၉ ခုနှစ်တွင် ဥလန်ဒီ နယ်၌ ဇူးလူးဘုရင် 'စက်တီဝေးယို' ခေါင်းဆောင်၍ ဗြိတိသျှတို့နှင့် တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် အရေးနိမ့် သဖြင့် ၁၈၈၇ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိသျှတို့က ဇူးလူးလန်း ကို သိမ်းပိုက်လိုက်လေသည်။ ၁ဝ နှစ်မျှ ကြာသောအခါ ထို နယ်သည် ဗြိတိသျှကိုလိုနီဖြစ်သော နာတဲနယ် နာတဲပြည်နယ်တွင် တစ်စိတ် တစ်ဒေသ ပါဝင်လာလေ၏။
ခမိုဂျိမဘူတာ
ခမိုဂျိမဘူတာ  (鴨島駅 ခမိုဂျိမ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ တိုခုရှီးမားခရိုင်၊ ယောရှိနိုဂဝမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဇူးလူးလူမျိုး
၁၉ဝ၆ ခုနှစ်တွင် ဇူးလူးတို့သည် ဥရောပလူဖြူများကို ခုခံပုန်ကန်ကြ ပြန်၏။ သို့သော်လည်း မအောင်မြင်ချေ။ ထိုအချိန်မှစ၍ ဇူးလူး တို့သည် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားစွာနေထိုင်ကြလေသည်။ ဇူးလူးလူမျိုးများ ၏ နောက်ဆုံးဘုရင်မှာ စက်တီဝေးယို၏မြေဖြစ်၍၊ ၁၉၃၉ ခုနှစ်ကစ၍ ဘုရင်အဖြစ်စိုးစံခဲ့သူဖြစ်သည်။
ယုံထန်ရွာ၊ နောင်မွန်းမြို့နယ်
ယုံထန်ရွာ(Yonhtan)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ နောင်မွန်းမြို့နယ်၊ မခွမ်ကန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၀၉၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မခွမ်ကန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၂၁ ဦး၊ မ ၂၁၉ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၄၄၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နောင်မွန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အပရိဟာနသုတ်
(၂)သုတ် ရှိပါသည်။
သတ္ထုဂါရဝ, ဓမ္မဂါရဝ, သံဃဂါရဝ, သိက္ခာဂါရဝ, အပ္ပမာဒဂါရဝ, ပဋိသန္တာရဂါရဝ -ဟူသော ဂါရဝတရားခြောက်ပါးတို့သည် (ယင်းတို့နှင့်ပြည့်စုံသော) ရဟန်းတော်အတွက် မဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတရား ဖြစ်ပါသည်-ဟု နတ်သားတစ်ယောက် လာရောက် လျှောက်ထားပုံ, ဘုရားရှင်က ထပ်ဆင့်၍ ရဟန်းတော်များအား ဟောကြားတော်မူပုံကို ပြဆိုသည့်သုတ်။ - သတ္ထုဂါရဝ, ဓမ္မဂါရဝ, သံဃဂါရဝ, သိက္ခာဂါရဝ, ဟိရိဂါရဝ, ဩတ္တပ္ပဂါရဝဟူသော ဂါရဝတရားခြောက်ပါးတို့သည် (ယင်းတို့နှင့်ပြည့်စုံသော) ရဟန်းတော်များအတွက် မဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတရား ဖြစ်ပါသည်-ဟု အညတရနတ်သား လျှောက်ထား လာကြောင်းကို ဘုရားရှင်က ရဟန်းတော်များအား ထပ်ဆင့်၍ ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ရှမ်းစုရွာ၊ သဲဘွက်
ရှမ်းစုရွာ၊ သဲဘွက်
ခမိုအိဘူတာ
ခမိုအိဘူတာ  (鴨居駅 ခမိုအိ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ခါနာဂါဝါခရိုင်၊ ယိုကိုဟားမားမြို့၊ မိဒိုရိရပ်ကွက်တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဘုရားချောင်းရွာ၊ ဘုရားချောင်းတံခွန်တိုင်
ဘုရားချောင်းရွာ၊ ဘုရားချောင်းတံခွန်တိုင်
နံ့သာဖြူ
ပုံသဏ္ဌာန် 	: 	-အမြဲစိမ်း အပင်လတ် မျိုးဖြစ်၍ အကိုင်း အခက်များ ကိုင်းဖြာကျ နေသည်။ လွန်းပုံ သဏ္ဌာန် အရွက်များ ရွက်ဆိုင် ထွက်သည်။ ရွက်နား ညီသည်။ ထိပ်ဖက် သို့မဟုတ် ကြားမှ အဆုပ်လိုက် ပွင့်သော ပန်းခိုင်မျိုး ဖြစ်သည်။ ခရမ်းရောင် သန်းသော အပွင့် ငယ်လေးများ ပွင့်သည်။ တစ်စေ့ခွံ သီးဖြစ်ပြီး လုံးဝိုင်းသည်။ အပင် - အမြဲ စိမ်းလန်းသော ပင်လတ် တစ်မျိုး ဖြစ်၍ ပေ ၃၀ မှ ၄၀ အထိမြင့် ၏။ သေးသွယ်၍ တွဲကျသော အကိုင်းအခက် များရှိ၏။ အခေါက်နီညို ၊ သို့မဟုတ် အညိုရင့် ရောင်ရှိ၍ အတွင်းခံ အနီရောင် ရှိသည်။ အတွင်းသား မာ၍ ချောမွတ်သည်။ အညိုရောင် သမ်းသည်။ အကာသား ဖြူသည်။ အပင်ငယ် စဉ်တွင် အပွေးများ ချောမွတ်သော် လည်း အပင်ကြီး လျှင် ကြမ်းတမ်း၍ အမြှောင်းလိုက် အက်ရာများ တွေ့ရသည်။ အရွက် - ရွက်ဆိုင် ထွက်လေ့ ရှိသော်လည်း တစ်ခါ တစ်ရံ ရွက်လွှဲထွက် သည်ကိုတွေ့ ရသည်။၁၁/၂ လက်မမှ ၃ လက်မခန့် ရှည်သည်။ ဖျော့တော့သော စိမ်းဝါရောင် သို့မဟုတ် အစိမ်းရောင် ရှိသည်။ အရွက် အပေါ် မျက်နှာပြင် ပြောင်ချော၍ အောက်မျက်နှာ ပြင်ထက် အရောင် ပိုရင့်သည်။ ရွက်နုများ တစ်နှစ်လျှင် နှစ်ကြိမ် ထွက်သည်။ အပွင့် - အပွင့် အချင်း ၁/၄ လက်မ ရှိသည်။ ပထမ တွင် မြက်ခြောက်ရောင် ဖြစ်၍ နောက်ပိုင်းတွင် ခရမ်းညို ရောင် ဖြစ်လာသည်။ အနံ့ မရှိချေ။ ပင်သက် ၃-၄ နှစ်တွင် သီးပွင့်သည်။ တစ်နှစ်ပတ်လုံး အနည်း နှင့် အများ ပွင့်သည်။ အသီး - လုံးဝိုင်းသည်။ ပုဏ္ဍရိတ် သီးနှင့် တူပြီး အနည်းငယ် ပိုကြီးသည်။ မှည့်သော အခါ ညိုနက်ရောင် ဖြစ်သွားသည်။ အသား အရည်ရွှမ်း သည်။ အစေ့သေးငယ် ၍ မာသည်။ ငရုတ်ကောင်း စေ့ထက် အနည်းငယ် ကြီးသည်။ အသုံးပြုနိုင်သည့် အစိတ်အပိုင်းများ 	: 	အနှစ်သား။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့နိုင်သောနေရာများ 	: 	မြန်မာနိုင်ငံ အနေဖြင့် အိန္ဒိယ မှ မှာယူ၍ ရန်ကုန် ကမ္ဘာအေး လိုဏ်ဂူ ပတ်ဝန်းကျင် ၊ ပြင်ဦးလွင် နှင့် ပုပ္ပား တောင်ခြေ တို့တွင် အသင့်အတင့် စိုက်ပျိုးထား သည်ကို တွေ့ရသည်။ အသုံးဝင်ပုံ 	: 	အာနိသင် - မြန်မာဆေး ကျမ်းများ အလိုအရ နံ့သာဖြူ သည် ခါး၏ ၊ အေး၏ ၊ နှလုံးကို အကျိုးပြု၏ ၊ အရောင်အဆင်း ကောင်းစေ၏။ သလိပ် ၊ သည်းခြေကို နိုင်၏။ အဆိပ်၊ ရေငတ် ၊ သွေးအန်၊ သွေးကျ ၊ အပူရောဂါ တို့ကို ပျောက်ကင်းစေ၏။
အသုံးပြုပုံ- အနှစ်သား ၁။ ဖျား၍ အပူရှိန် အားကြီးခြင်း ၊ ကိုယ်သားကိုယ်ရေ ပရုတ်ကို သွေး၍ ဦးခေါင်းခွံ ၌ လိမ်းပေးခြင်း ဖြင့် အပူအခိုး များ ထွက်၍ ရောဂါ ပျောက်ကင်းစေသည်။ ၂။ နံ့သာဖြူ နှင့် သံပရာရည် ဖျော်လူးပါက ယားယံခြင်း ပျောက်၏။ ၃။ ဆန်ဆေးရည်နှင့် နံ့သာဖြူ သွေး၍ ပျားရည် ၊ သကြားတို့ နှင့် အနေတော် ရော၍ သောက်သော် ဆီးအောင့် ရောဂါ နှင့် ဝမ်းသွားရောဂါ ပျောက်၏။ ၄။ ဒက်ပေါက်ခြင်း ၊ အနာစက် ပေါက်ခြင်း ဖြစ်သော် နံ့သာဖြူ ကို နှင်းဆီရည်နှင့် သွေး၍ နံနံစေ့ မြက်မွေး အနည်းငယ် ရောထည့် လိမ်းသော် ပျောက်၏။ နံ့သာဖြူ တစ်မျိုးတည်း လည်း လိမ်းပေး နိုင်၏။ ၅။ ဆန်ဆေးရည်နှင့် နံ့သာဖြူ သွေး၍ သကြားခဲ နှင့် ရောသောက်သော် အပူလွန် ရောဂါ ၊ ကြို့ထိုးနာ တို့ ပျောက်၏။ ၆။ ညောင်းညာ ကိုက်ခဲခြင်း ဖြစ်လျှင် နံ့သာဖြူ ၊ သွေးလိမ်းက ပျောက်၏။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သစ်သား
သစ်ရားပင်ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
သစ်ရားပင်ရွာ (Thityarpin)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ မြောက်ထိဗွာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၄၄၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြောက်ထိဗွာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၂၀၈ ဦး၊ မ ၃၅၀၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၇၁၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကင်းတဲရွာ
ကင်းတဲရွာ
ဇန်နဝါရီ ၁၉၈၉
ကိုးကား
January 1989
မိုးကြိုးလွှဲစနစ်
မိုးကြိုးလွှဲစနစ် (Lightning Protection System) ဆိုသည်မှာ အဆောက်အဦးတစ်ခုအား မိုးကြိုးပစ်သည့်အခါတွင် ထိမှန်ခံရသည့် အဆောက်အဦးအား  ပျက်စီးမှုမရှိစေရန် ဖန်တီးတပ်ဆင်ထားသော  စနစ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ မိုးကြိုးလွှဲစနစ်သည် ပြင်းထန်အားကြီးလွန်းသော ဗို့အားမြင့်   မိုးကြိုးလျှပ်စီးကြောင်းအား  မြေပြင်ထဲသို့ ဘေကင်းစွာ ရောက်ရှိသွားစေရန် ဖန်တီးပေးသည်။
မိုးကြိုးလွှဲစနစ်တစ်ခုတွင် ထိမှန်လာမည့် မိုးကြိုးဒဏ်ကို ခံနိုင်ရည်ရှိရန် ဒီဇိုင်းထုတ်ထားသော မိုးကြိုးဖမ်းညှို့တိုင် (Air Terminal) ၊ မိုးကြိုးလျှပ်စစ်စီးကြောင်းကို သယ်ယူသည့် မိုးကြိုးသယ် လျှပ်ကူး (Conductor) ၊ မိုးကြိုးလျှပ်စီးကြောင်းကို မြေပြင်ထဲ ရောက်ရှိစေရန် မြေပြင်ထဲသို့ ထိုးစိုက်ဆက်သွယ်ထားသော မြေစိုက်လျှပ်ငုတ် (Electrode) တို့ ပါဝင်သည်။
တောင်ပေါက်ရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းကင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၉၆၀ နွေရာသီ အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲဝင် မြန်မာနိုင်ငံအသင်း
မြန်မာနိုင်ငံအသင်းသည် ၁၉၆၀ နွေရာသီ အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲသို့ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ ထိုပွဲသည် ၁၉၆၀ပြည့်နှစ် ဩဂုတ်လ ၂၅ရက်နေ့မှ စက်တင်ဘာလ ၁၁ရက်နေ့အထိ အီတလီနိုင်ငံ၊ ရောမမြို့တွင် ကျင်းပခြင်းဖြစ်သည်။မြန်မာနိုင်ငံအိုလံပစ်ကော်မတီအနေဖြင့် ကစားသမား ၁၀ဦးပါဝင်သော မြန်မာအားကစားအဖွဲ့ကိုစေလွှတ်ကာ အားကစားနည်း ၅မျိုးတွင် ယှဉ်ပြိုင်စေခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ဆုတံဆိပ် ဆွတ်ခူးနိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံအသင်း၏ နွေရာသီအိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မှုများ
ဘိုးရွှေဘုရွာ၊ ငပြေမ
ဘိုးရွှေဘုရွာ၊ ငပြေမ
ခမိုဂိုးဘူတာ
ခမိုဂိုးဘူတာ  (加茂郷駅 ခမိုဂိုး - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဝါခါယာမခရိုင်၊ ခိုင်းနန်းမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
စံပြရွာ၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်
စံပြရွာ (Sanpya)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်၊ မိုးကောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၆၈၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုးကောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၃၉ ဦး၊ မ ၂၇၁၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၀၅၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ညောင်ကန်ရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ညောင်ကန်ရွာ (Nyaungkan)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ ဆည်ပေါက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၉၀၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆည်ပေါက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၅၆၆ ဦး၊ မ ၁၉၅၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၅၂၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ညောင်ပင်အိုင့်ရွာ၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေနံချောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆဠင်္ဂဒါနသုတ်
ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဝေဠုကဏ္ဍကီမြို့သူ နန္ဒမာတာ ဥပါသိကာ၏ အဂ္ဂသာဝကနှစ်ပါးအမှူးရှိသော ဘိက္ခုသံဃာတော်အား ဆဠင်္ဂသမန္နာဂတ အလှူပွဲကို ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိညာဉ်ဖြင့် မြင်သိတော်မူခြင်းကြောင့် ဆဠင်္ဂသမန္နာဂတဖြစ်ပုံ၊ ယင်းအလှူ၏အကျိုးကို မဟာသမုဒ္ဒရာရှိ ရေဥပမာဖြင့် အသင်္ချေယျ အပ္ပမေယျ, မဟာပုညက္ခန္ဓဖြစ်ပုံကို အကျယ်တဝင့် ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် စုဏ္ဏိယ-ပါဠိဂါထာတို့ဖြင့် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။
အဋ္ဌကထာ၌ စေတနာသုံးတန်၏ နယ်ပယ်ပမာဏ၊ ဆဠင်္ဂသမန္နာ ဂတဖြစ်ပုံ အစရှိသော မှတ်သားဖွယ်ရာတို့ကို ပြည့်ပြည့်စုံစုံ ဖွင့်ဆိုပြထားပါသည်။ (မြန်မာပြန်နှင့် အဋ္ဌကထာတို့၌ ဒါနသုတ်ဟုသာ ပြဆိုထားပါသည်။)