မြန်မာပုရပိုက်
မင်နှင့် ကလောင်တံ
ပုရပိုက်ပေါ်တွင် စာရေးလျှင် ရေးရသည့် အရာ အမျိုးမျိုးနှင့် သုံးစွဲသည့် အရောင် အမျိုးမျိုး ရှိသည်။ ပုရပိုက် အဖြူကို ခုန်ညင်းနှင့် ချောမွှတ်အောင် တိုက်၍ အနက်၊ အနီ၊ အဝါ၊ အပြာ၊ အစိမ်းစသည့် ဆေးများ၊ ရွှေမင်၊ ငွေမင်များနှင့် ရေးသည်။ အနက်ရောင် မီးသွေးနှင့် ရေးသည်။ မင်နှင့်ရေးသည်။ မီးသွေးဆိုရာတွင် ချက်ပြုတ်ရာ၌ အသုံးပြုသည့် မီးသွေးမျိုး မဟုတ်ချေ။ စီမံပြုလုပ်ထားသော မီးသွေးမျိုး ဖြစ်သည်။ လက်သန်းခန့်တုတ်၍ မာသော သစ်ကိုင်း၊ အထူးသဖြင့် မန်ကျည်းသားကို မီးသွေးချောင်း ဖြစ်စေရန် မီးဖုတ်ပြီးလျှင် ပုရပိုက်ဖြူ ပေါ်တွင် ရေးသည်။ ဤသို့ ရေးခြင်းသည် ကြာရှည် ခံရန် ရေးခြင်းမျိုး မဟုတ်ချေ။ ရေနံမင်၊ ဆီမင် ဖြင့်လည်း ရေးသည်။ အဖြူရောင် ရရန် ကန့်ကူဆံနှင့် ဖြစ်စေ၊ မြေဖြူနှင့် ဖြစ်စေရေးသည်။ မြေဖြူကို အမှုန့်ပြု၍ တမာစေးဖြင့် ရောကာ စုတ်တံနှင့် ရေးရသည်။ …ခေါင်းတံÚနှင့်လည်း ရေးသည်။ စုတ်တံသည် နွား၏ နားတွင်းမွေးကို ပိုးကြိုးနှင့် စုစည်းပြီးလျှင် လက်ကိုက်တံဖြင့် ချည်ထားခြင်းကို ခေါ်သည်။ ခေါင်တံမှာ အခေါင်းပါသော ကျူရိုးမာမာကို ကလောင်သွားပမာ ဓားဖြင့် ချွန်းထားသည်ကို ခေါ်သည်။ ကန့်ကူဆံသည် ကျောက်သင်ပုန်းတွင် ရေးရသော ကျောက်တံနှင့် တူသည်။ ကန့်ကူဆံ တိုသွားလျှင် ရေးနိုင်ရန် ကန့်ကူဆံတံအဖြစ် ရွှေ၊ ငွေ၊ သံ၊ ကြေးဝါ၊ ကြေးနီ၊ မိုးကြိုးတို့ဖြင့် စွပ်တံ ပြုလုပ်လေ့ရှိသည်။ သုံးစွဲသူ၏ အခြေအနေအလိုက် ပြုလုပ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ကန့်ကူဆံ ဖြင့် ပုရပိုက်နက်ပေါ်တွင် စာရေးလေ့ ရှိသည်။ စာရေးရာတွင် ယခုခေတ် မင်အရာင် အမျိုးမျိုး သုံးသကဲ့သို့ ရှေးကလည်း သုံးကြသည်။ ဆေးဒန်းမှ အဝါရောင်ကို လည်းကောင်း၊ မဲနယ်မှ အပြာရောင် ကိုလည်းကောင်း၊ ဆေးဒန်းနှင့် မဲနယ် နှစ်ထွေ ရောစပ်လျှင် အစိမ်းရောင်ကိုလည်းကောင်း၊ အနီရောင်ကို ဂွေ့နီနှင့် ဟင်္သပြဒါးမှ လည်းကောင်း ရကြသည်။ ဟင်္သပြဒါးအနီရောင်လည်း အမျိုးမျိုးရှိသည်။ ရွှေမင်၊ ငွေမင်ဖြင့် ထီးသုံး နန်းသုံး မင်းဆရာသုံး ပုရပိုက်များတွင်သာ ရေးသည်။ မင်ကလွဲ၍ အခြား အရောင်များတွင် တမာစေး ထည့်သုံးရသည်။ မင်ကိုကား ငါးကြင်းသည်းခြေထည့် ရေးလျှင် ကြာရှည်ခံ၍ အရောင်တောက် သည်။ ပုရပိုက် အဖြူပေါ်တွင် အဖြူရောင်မှတပါး အခြားအရာင်များဖြင့် စာရေးနိုင်သည်။ ပုရပိုက် အနက်တွင် အနက်ရောင်မှလွဲ၍ ကျန်အရောင်များ ရေးနိုင်သည်။ ပုရပိုက်နက်သည် နှစ်ပေါင်း တရာ့ငါးဆယ်ခန့် ခံ၍ ပုရပိုက်အဖြူသည် အနှစ်လေးငါးရာခန့် ခံသည်။ ပုံဝ။ုများ၊ ဒဏ္ဍရီများ၊ ရာဇဝင်များကို ဦးစွာ၌ ပုရပိုက်နက်ပေါ်တွင်တွင် ရေး၍ နောက်မှ ပုရပိုက်ဖြူ၊ သို့မဟုတ် ပေရွက် ပေါ်တွင် ပြန်ကူးလေ့ ရှိသည်။ ပုရပိုက်နက်ကို အကြမ်းရေး၊ မှတ်စုရေး အနေဖြင့် အသုံးပြုသည်။ ပုရပိုက် နက်သည် ကြာရှည်မခံ ဖျက်ပစ်လျှင် အလွယ်ရသောကြောင့် တည်း။ ပုရပိုက်ပေါ်တွင် ရေးပြီးမှ ပေထကဌာ တင်ကြောင်းကို ဇနက ဝ။ုနိဂုံးတွင် … …အများမှတ်မှု၊ ဇာတ်ဝ။ုကို၊ လက်နုသွယ်ဝိုက်၊ ယဉ်သိုက်မြိုက်အောင်၊ ပုရပိုက်လက္ခံ၊ မလျှံမယွင်း၊ မကြွင်း ချေချင်၊ ပေထက်တင်၍၊ အောင်မြင်ပြီးလတ် ဟူ၍ဖော်ပြထားသည်။ ပုရပိုက် မှတ်တမ်းများသည် အလွန် များပြားသည်။ မြန်မာတို့၏ ဓလေ့အတိုင်း ပုရပိုက်များကို သေတ္တာကြီးများ ထဲတွင်ထည့်ပြီးလျှင် အလုပ်ဌာနမှာ ထားလေ့ရှိသည်။ ထိုသေတ္တာများထဲတွင် ပုရပိုက်များနှင့် ဗောင်းနားတောင်း၊ ဝတ်လုံစသည့် အဖိုးတန် အသုံးအဆောင်များလည်း ထားလေ့ရှိသည်။ မြန်မာနိုင်ငံကို အင်္ဂလိပ်တို့ သိမ်းပိုက်စဉ် တိုင်းပြည် မငြိမ်မသက် ဖြစ်နေချိန်တွင် လူအချို့က ထိုသေတ္တာ ကြီးများကိုဖွင့်၍ အထဲ၌ရှိသော အဖိုးတန် အသုံး အဆောင်များကို ယူသည်။ အချို့လည်း ပစ္စည်းရှိမည် အထင်ဖြင့် ဖွင့်၍ ရှာကြသည်။ မတွေ့လျှင်လည်း ပစ်ထားခဲံသည့် အတွက် ပုရပိုက် အခေါက်များ ပျက်လေသည်။ မသိမ်းဆည်းဘဲ ထားသဖြင့်လည်း အမှိုက်ရှင်းလင်းသူက မီးရှို့ပစ်သည်။ ဤသို့သော အဖြစ်မျိုးနှင့် ကြုံခဲ့ရသောကြောင့် ရှေးဟောင်း ယဉ်ကျေးမှုများ ပါရှိသော များစွာသော အဖိုးထိုက်တန်သည့် ပုရပိုက် မှတ်တမ်းများ ဆုံးရှုံးခဲ့သည်။ နောက်မှ တောင်ခွင်မင်းကြီးက ကာနယ်ဆလေဒင်ထံ စာရေးတော်ကြီး ဦမြဲကို စေလွှတ်၍ ဤကဲ့သို့ ပရမ်ပတာ မဖြစ်စေရန် ပြောမှ ကျန်တန်သမျှ ပုရပိုက်များ ကျန်ကြောင်းကို ပုရပိုက်သမိုင်းနှင့် တကွ ပုဂံ ဝန်ထောက် ဦးတင် ရေးသားသော ……မြန်မာမင်း အုပ်ချုပ်ပုံ စာတမ်း၊ ပဉ္ဇမပိုင်းÚÚ စာမျက်နှာ ၉ရ၊ ၁၆၂ များတွင် အသီးအသီး ဖော်ပြ ရေးသားထားသည်။ ပုရပိုက်များတွင် မြန်မာမင်း လက်ထက်က အုပ်ချုပ်ပုံ အုပ်ချုပ်နည်းများကို တွေ့ရသည်။ ပုရပိုက်များကို မြို့ရွာ စစ်တမ်း၊ အခွန်တော် ကောက်ခံခြင်း၊ အမိန့်တော် စသည်ဖြင့် ရုံးတော်နှင့် စပ်ဆိုင်သော ကိစ္စအရေးအသားများမှာ အသုံးများသည်။ အချို့ စပ်ဆိုင်သော ကိစ္စအရေးအသားများမှာ အသုံးများသည်။ အချို့ ပုရပိုက်ပါ မှတ်သားချက်သည် ကြာ ရှည်တည်တံ့ရန် ကူးရေးထားလျှင် ကောင်းပေမည်။ ပုရပိုက်များသည် ကြာရှည်မခံတတ်ချေ။ မိုးဖြစ်စေ၊ မိုးဖွဲဖြစ်စေ ထိလျှင် ပျက်စီးတတ်သည်။ မိုးငွေ့သင့်လျှင် အစိုပြန်၍၊ တရေစီးနှင့် တရေစီး ငြိကပ်ပြီးလျှင် ခွာမရဘဲ ပျက်စီးတတ်သည်။ မှိုတက်လျှင်လည်း ကန့်ကူဆံ ကြောင်းအဖြူနှင့် မှိုမှုန့်ဖြူ ရောပြီးလျှင် စာများ ဖတ်မရအောင် ဖြစ်တတ်သေးသည်။ ယခုခေတ်တွင် ခေတ်မှီ စာရေးနည်း ကရိယာ ပုံနှိပ်စက်များ ပေါ်ပြီးဖြစ်သည့်အတွက် ရှေးကျသော စာရေးနည်း ဖြစ်သည့် ပုရပိုက်အရေးအသားသည် လုံးဝ မရှိသလောက်ပင် ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု အမွေအနှစ် အဖြစ်ဖြင့် လည်းကောင်း၊ ရှေးခေတ် အုပ်ချုပ်ပုံ အုပ်ချုပ်နည်း မှတ်စုအဖြစ်ဖြင့် လည်းကောင်း၊ အလွန် ချောင်ကျ သော မြန်မာနိုင်ငံ အရပ်ဒေသများ၊ ယဉ်ကျေးမှု ထိန်းသိမ်းရာ ဗိမာန်များ ဖြစ်သော စာကြည့်တိုက်များ၊ အုပ်ချုပ်ရေး ဌာနများ၌သာလျှင် ရှိတော့သည်။ ပုရပိုက်များတွင် အိမ်သုံးစာရင်းက စ၍ ဘုရားစာ အဆုံး ရေးမှတ်လေ့ရှိသည်။ တခါတရံ ဇာတ်သဘင် များတွင် အသုံးပြုလေ့ရှိသော ဇာတ်ချင်းများ ကိုလည်း တွေ့ရသည်။ ရပ်ရွာထဲ၌ ဆရာတော်ဘုရားကြီးများ အမှူးပြု၍ ဆွမ်းခံကြွလာလျှင် ရပ်ရွာအလိုက် ဆွမ်းအုပ်စာရင်း မှတ်သားကြသည်ကို တွေ့ရသည်။ ဆေးမီးတိုနည်းများလည်း စုံလှသည်။ ဥယျာဉ် စာရင်းများကို အပင်အမျိုအစား၊ ပင်ရေ၊ ထွက်သော အသီးအနှံ စသည်ဖြင့် အတိအကျ ပုရပိုက်များတွင် မှတ်သားထားသည်။ ဇာတာ ရပ်ချုပ်မှတ်သည်လည်း ရှိသည်။ ဤသို့အားဖြင့် ပုရပိုက်များသည် မြန်မာဘုရင်များခေတ်၏ ပဒေသာ မှတ်တမ်းများ သဖွယ်ဖြစ်လေသည်။ သို့ဖြစ်၍ မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု အမွေအနှစ်ဖြစ်သော ပုရပိုက်မှတ်တမ်းများကို ကြာရှည် တည်တံ့ရန် ထိန်းသိမ်းဖို့ အထူးလိုအပ်ပေသည်။ အရေးတကြီ ကူးယူ ပုံနှိပ်ထားသင့်သော ပုရပိုက် စာမူများကိုလည်း အမြန် ကူးယူ ပုံနှိပ်ထားသင့် ပေသည်။