cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ကင်မရွန်းနိုင်ငံ
ဂီတ နှင့် အက
ဂီတနှင့် အကတို့မှာ ကင်မရွန်းနိုင်ငံ ရှိ အခမ်းအနားများ၊ ပွဲလမ်းသဘင်များ၊ လူမှုရေး ဆိုင်ရာ တွေ့ဆုံပွဲများနှင့် ပုံပြောပွဲများတွင် အဓိက အစိတ်အပိုင်း ဖြစ်သည်။ ရိုးရာ အကများ မှာ စနစ်တကျ အကွက်ချ စီစဉ်ထားပြီး အမျိုးသား နှင့် အမျိုးသမီးကို သီးသန့် ခွဲထားခြင်း သို့မဟုတ် လိင်တစ်ခုခုကို ပါဝင်မှု မပြုအောင် တားမြစ်ထားခြင်းများ ရှိသည်။ အကများ၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ဖျော်ဖြေရေး သက်သက်မှ စ၍ ဘာသာရေး ဝတ်ပြုခြင်း အထိ အကြောင်း အချက် အမျိုးမျိုး ရှိသည်။ ရိုးရာအားဖြင့် သီချင်းများကို ပါးစပ်ဖြင့်သာ လွှဲပြောင်း ပေးအပ်ခြင်းမျိုး ရှိသည်။ ပုံမှန် ဖျော်ဖြေမှုတွင် ဖျော်ဖြေသူ၏ သီဆိုမှုကို သီချင်း သီဆိုသူ အများအပြားက လိုက်လံ သီဆိုလေ့ ရှိကြသည်။
ဂီတနှင့် တွဲဖက်တင်ဆက်ရာတွင် လက်ခုပ်တီးခြင်း နှင့် ခြေဆောင့်ခြင်း အစရှိသည့် ရိုးရှင်းသည့် သံစဉ်ဖန်တီးမှုများမှ အစပြု၍ ရိုးရာ တူရိယာများတွင် ကချေသည်များ ဝတ်ဆင်သည့် ခေါင်းလောင်းများ၊ သစ်သားလက်ခုပ်များ၊ ဗုံများ၊ တော့ကင်းဗုံများ၊ ပုလွေများ၊ ခရာများ၊ ဂျောက်ဂျက်များ၊ စခရက်ပါများ၊ ကြိုးတပ် တူရိယာများ၊ လေမှုတ်တူရိယာများ နှင့် ပတ္တလားများ ပါဝင်သည်။ တူရိယာများ ပေါင်းစပ်မှုမှာ လူမျိုးစုနှင့် ဒေသ အပေါ်တွင် မူတည်၍ ကွဲပြား ခြားနားသည်။ အချို့သော ဖျော်ဖြေသူများမှာ စောင်းနှင့်တူသော တူရိယာနှင့် အတူ သီချင်းတစ်ပုဒ်လုံး အစအဆုံး တစ်ဦးတည်း သီဆိုဖျော်ဖြေကြသည်။
လူကြိုက်များသော ဂီတ စတိုင်လ်များတွင် ကမ်းရိုးတန်း ဒေသမှ အမ်ဘာဆီ ဘေး စတိုင်လ်၊ ဘာဆာဒေသမှ အက်ဆီကို စတိုင်လ်၊ ဘန်ဂန်တေးမှ မန်ဂန်ဘူး စတိုင်၊ ဘာမီလီကီ ဒေသမှ ဆာမာဆီ စတိုင်လ်တို့ ပါဝင်သည်။ နိုင်ဂျီးရီးယား ဂီတသည် ကင်မရွန်းမှ အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် ဖျော်ဖြေသူများ အပေါ် လွှမ်းမိုးမှု ရှိပြီး ပရင့်စ်နီကိုဘာဂါ၏ ဆွိမားသား အမည်ရသော တေးစီးရီးမှာ သမိုင်းတွင် အရောင်းရဆုံး အာဖရိက တေးစီးရီး ဖြစ်သည်။
လူကြိုက်အများဆုံးသော စတိုင်လ် နှစ်ခုမှာ မာကိုဆာ နှင့် ဘီကူဆီတို့ ဖြစ်ကြသည်။ မာကိုဆာမှာ ဒူဝါလာမြို့မှ မြစ်ဖျားခံ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သော စတိုင်လ် ဖြစ်ပြီး ကျေးလက်ရိုးရာ ဂီတ၊ ဟိုက်လိုက် ဂီတ၊ ဆိုးလ်ဂီတ နှင့် ကွန်ဂို ဂီတတို့ကို ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ မာနူ ဒီဘန်ဂို၊ ဖရန်စစ် ဘီဘေး၊ မိုနီ ဘီလေးနှင့် ပတိပေး အစရှိသော ဖျော်ဖြေသူများက ၁၉၇၀ ခုနှစ် များ နှင့် ၁၉၈၀ ခုနှစ်များတွင် တကမ္ဘာလုံးသို့ ပျံ့နှံ့ ရောက်ရရှိစေခဲ့သည်။ အန်းမာရီ ဇီး အစရှိသော အနုပညာရှင်များက ၁၉၄၀ ခုနှစ်မှ စ၍ လူကြိုက်များသော အက အဖြစ် ဖော်ဆောင်ခဲ့ပြီး မာမာ အိုဟန်ဂျာ နှင့် လက်စ် တေးတက်စ် ဘရူလီ အစရှိသူတို့က ၁၉၆၀၊ ၁၉၇၀ နှင့် ၁၉၈၀ ခုနှစ်များတွင် နိုင်ငံတကာသို့ ပျံ့နှံ့ရောက်ရှိစေ ခဲ့သည်။
စားသောက်ဖွယ်ရာ
ကင်မရွန်းနိုင်ငံ၏ စားသောက်ဖွယ်ရာများသည် ဒေသအလိုက်ကွဲပြား ခြားနားကြသော်လည်း ကြီးမားပြီး တစ်မျိုးတည်းဖြစ်သော ညနေစာကို နိုင်ငံတဝှမ်းလုံးတွင် စားသုံးလေ့ရှိကြသည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် အစားအသောက်များမှာ သစ်ဥသစ်ဖု၊ ပြောင်း၊ ပီလောပီနံမှုန့်၊ ကောက်နှံ၊ ငှက်ပျော၊ အာလူး၊ ဆန် နှင့် မျောက်ဥတို့ကို အခြေခံ စားသောက်လေ့ ရှိပြီး တစ်ခါတစ်ရံတွင် ထုထောင်း၍ ဂျုံမှုန့်ညက်နှင့် တူသော ဖူးဖူး ဟူသော အစားအစာမျိုးအဖြစ် စားသုံးကြသည်။ ၎င်းတို့ကို မြေပဲ၊ စားအုန်းဆီနှင့် အခြား ဟင်းခပ် အမွှေးအကြိုင်များဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော  ဆော့စ်၊ ဟင်းရည်၊ ပြုတ်ရည် အစရှိသည်တို့နှင့် တွဲဖက် စားသုံးလေ့ ရှိကြသည်။ အသား နှင့် ငါးတို့မှာ လူကြိုက်များသော်လည်း ဈေးကြီးသော အဆာပလာများ ဖြစ်သည်။ ဟင်းလျာများမှာ အမြဲလိုလို ပူနွေးပြီး ဆား၊ ငရုတ်ကောင်း၊ မက်ဂီ စသည်တို့ဖြင့် ဟင်းခတ် အမွှေးအကြိုင် ထည့်သွင်းလေ့ ရှိကြသည်။
ရေ၊ အုန်းသီးဝိုင်၊ ကောက်နှံ ဘီယာတို့မှာ အစားအသောက်နှင့် တွဲဖက် သောက်သုံးသော ရိုးရာ အဖျော်ယမကာ များ ဖြစ်ကြပြီး ဘီယာ၊ ဆိုဒါ နှင့် ဝိုင်တို့မှာ လူကြိုက်များလာကြသည်။ ငွေထည်အသုံးအဆောင်များကို အသုံးများပြီး အစားအသောက်ကို ညာလက်ဖြင့် ကိုင်တွယ်လေ့ ရှိကြသည်။ နံနက်စာတွင် ကျန်ရှိနေသော ပေါင်မုန့်နှင့် သစ်သီးများကို ကော်ဖီ သို့မဟုတ် လက်ဖက်ရည်ဖြင့် တွဲဖက် သောက်သုံးကြသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် နံနက်စာကို ဂျုံမှုန်ဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ပါ့ဖ်ပါ့ဖန် (ဒိုးနပ်)၊ ငှက်ပျောသီးမှ ပြုလုပ်ထားသော အက်ခရာ ငှက်ပျော၊ ပဲကိတ် နှင့် အခြား စားဖွယ်ရာ အမြောက်အမြား ရှိသည်။ မုန့်ပဲ သွားရည်စာများမှာ အထူးသဖြင့် မြို့ကြီးများတွင် စားသုံးကြပြီး လမ်းဘေးဈေးသည်များထံမှ ဝယ်ယူစားသုံးလေ့ ရှိကြသည်။
ပြည်တွင်း အနုပညာ နှင့် လက်မှုပညာ
ရိုးရာ အနုပညာနှင့် လက်မှုပညာတို့သည် နိုင်ငံတဝှမ်းလုံးတွင် တည်ရှိနေပြီး စီးပွားရေး၊ ဘာသာရေး နှင့် အလှဆင်ရန် ရည်ရွယ်ပြုလုပ်ကြသည်။ သစ်သားကို ထွင်းထုခြင်းနှင့် ပန်းပုတို့မှာ အထူးသဖြင့် ထင်ရှားသည်။ အနောက်ဘက် ကုန်းမြင့်ဒေသမှ ကွာလတီမြင့် ရွှံ့များကို အိုးလုပ်ရန်နှင့် ကြွေထည်ပြုလုပ်ရန် အသုံးပြုကြသည်။ အခြားသော လက်မှုပညာများတွင် ခြင်းတောင်း ရက်လုပ်ခြင်း၊ ပုတီးစေ့ ပြုလုပ်ခြင်း၊ ကြေးဝါနှင့် ကြေးထည် လုပ်ငန်း၊ ကာလာဘက်ရှ်သီးများကို ထွင်းထုခြင်း နှင့် ဆေးခြယ်ခြင်း၊ ပန်းထိုးခြင်း နှင့် သားရေလုပ်ငန်းတို့ကို လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ရိုးရာအိမ်များမှာ ဒေသအတွင်း ရရှိနနိုင်သော ပစ္စည်းများ အပေါ်တွင် မူတည်၍ ဆောက်လုပ်ကြပြီး သစ်သားနှင့် သစ်ရွက်တို့ဖြင့် ယာယီဆောက်လုပ်သော လှည့်လည်သွားလာသူတို့၏ ဘိုရိုရို အိမ်များမှ စ၍ လေးထောင့်ပုံ ရွှံ့နှင့် သက်ကယ်တို့ကို အသုံးပြု ဆောက်လုပ်ကြသော တောင်ပိုင်းသားများ၏ အိမ်များ အထိ ပုံစံ အမျိုးမျိုး ကွဲပြားနေသည်။ ခဲမဖြူနှင့် ကွန်ကရစ်တို့ကို အသုံးပြု၍ နေအိမ်ဆောက်လုပ်ခြင်းမှာလည်း ထင်ရှားလာသည်။ ခေတ်ပြိုင် အနုပညာများကို သီးသန့် ရပ်တည်နေသည့် အဖွဲ့အစည်းများ ဖြစ်သည့် ဒေါင်ရယ် အနုပညာ၊ အာဖရီးခရီးယား နှင့် အနုပညာ သည်များက ပျိုးထောင်ထားသည့် အတ်ဝပ်ရှိ၊ အပ်တဲလီးယား ဗိုက်ကင်း၊ အပ် ဘိတ်ကာရီ အစရှိသော အဖွဲ့အစည်းများက အဓိက မြှင့်တင် ဆောင်ရွက်နေကြသည်။
ရုပ်ရှင်နှင့် စာပေ
လွတ်လပ်ရေး ရပြီးနောက် များမကြာမီတွင် ရုပ်ရှင် ဖန်တီးသူများ ဖြစ်ကြသော ယန်းပေါလ် ဂက်ဆာ နှင့် သရေဆာ ဆီတာ ဘဲလ တို့က အလားတူ အာဘော်များကို ထပ်မံ ဖော်ထုတ် ခဲ့ကြပြန်သည်။ ၁၉၆၀ ခုနှစ်များတွင် မွန်ဂိုး ဘက်တီ နှင့် အခြားသော စာရေးဆရာများက ကိုလိုနီခေတ်လွန် ဝါဒကို ဖော်ထုတ်ခဲ့ကြပြီး အာဖရိက ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး နှင့် အာဖရိကသားတို့၏ မူလ ပုံရိပ်များကို ပြန်လည် ဖော်ထုတ်ရေး တို့ဖြစ်သည်။  ၁၉၇၀ ပြည်နှစ်များ၏ အလယ်ပိုင်းလောက်တွင်မူ ရုပ်ရှင် ဖန်တီးသူများ ဖြစ်ကြသည့် ဂျင်းပီးယာ့ ဒီကွန်ဂေး ပီပါ နှင့် ဒန်နီယယ် ကမ်ဝါတို့က ရိုးရာ နှင့် ကိုလိုနီခေတ်လွန် လူ့အဖွဲ့အစည်းတို့ အကြား ပဋိပက္ခများကို တင်ပြခဲ့ကြသည်။ နောင် ဆယ်စုနှစ် ၂ ခုတွင်မူ စာပေ နှင့် ရုပ်ရှင်တို့သည် ကင်မရွန်းဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာ သက်သက်ကိုသာ အာရုံစိုက် ဖန်တီးခဲ့ကြသည်။
အားကစား
ကင်မရွန်းနိုင်ငံ၏ ပေါ်လစီမှ အားကစား ပုံစံမျိုးစုံကို အားပေးသည်။ ရိုးရာ အားကစားများတွင် ကနူးလေပြိုင်ပွဲ နှင့် နပန်းသတ်ခြင်းတို့ ပါဝင်ပြီး အပြေးသမား ရာပေါင်းများစွာတို့က နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း ၂၅ မိုင် (၄၀ ကီလိုမီတာ) ခရီး ဖြစ်သော ကင်မရွန်းတောင် မျှော်လင့်ခြင်း အပြေးပြိုင်ပွဲတွင် ပါဝင် ဆင်နွှဲလေ့ ရှိကြသည်။ ကင်မရွန်းသည် ဆောင်းရာသီ အိုလံပစ် ပြိုင်ပွဲတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်သော အပူပိုင်း ဒေသ နိုင်ငံ အနည်းငယ်တွင် အပါအဝင် ဖြစ်သည်။ ကင်မရွန်းနိုင်ငံ၏ အားကစားများတွင် ဘောလုံး ကစားနည်းမှာ ထင်ရှားလူကြိုက်များသည်။ အပျော်တမ်း ဘောလုံးကလပ်များကို လူမျိုးစု အလိုက် လည်းကောင်း၊ ကုမ္ပဏီများ၏ ပံ့ပိုးမှုဖြင့် လည်းကောင်း ဖွဲ့စည်းလေ့ ရှိကြသည်။ ကင်မရွန်း အမျိုးသား ဘောလုံး အသင်းသည် ၁၉၉၀ ကမ္ဘာ့ဖလား ဘောလုံးပြိုင်ပွဲတွင် ကောင်းစွာ ကစားပြနိုင်ခဲ့သဖြင့် အာဖရိကတွင် အအောင်မြင်ဆုံး ဘောလုံး အသင်းများတွင် တစ်သင်း အပါအဝင် ဖြစ်ခဲ့သည်။ ကင်မရွန်း ဘောလုံးအသင်းသည် အာဖရိက ဖလားကို ၄ ကြိမ်တိုင် ရရှိခဲ့ပြီး ၂၀၀၀ ခုနှစ် အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲတွင် ရွှေတံဆိပ်ဆု ဆွတ်ခူးရရှိခဲ့သည်။
ဖိုးစိန်၊ ဦး (ဂရိတ်)
ဦးဘိုးစိန်ကို ၁၂၄၄ ခုနှစ် ကဆုန်လဆန်း ၁ ရက် တနင်္လာနေ့တွင် မြောင်းမြမြို့နယ် လူဂေါင်းကျွန်း ဌာနအပိုင် ခလောက်သိုက်ရွာ၌ အဘဦးစံဒွန်း၊ အမိ ဒေါ်ရွှေရုပ်တို့မှ ဖွားမြင်သည်။ ဖွားမြင်ရာ ခလောက်သိုက်ရွာကို အကြောင်းပြု၍ ငယ်မည် မောင်သိုက်ဟု တွင်သည်။ မိခင်ရော ဖခင်ပါ မြေဝိုင်းခေတ် မင်းသမီးမင်းသားကြီးများ ဖြစ်သည်။ ဦးဘိုးစိန်၏ မွေးချင်း မောင်နှမတို့သည် မင်းသမီး၊ မင်းသား၊ ဇာတ်သမားများပင် ဖြစ်သည်။ ဦးဘိုးစိန်၏ အစ်မကြီး မသက်ပု၊ ယောက်ဖ ကိုအောင်မင်း၊ အစ်ကို ကိုကြာယုံတို့သည် ထိုခေတ်က မင်းသမီး မင်းသားများ ဖြစ်ကြသည်။ ချစ်စရာရေမွှေး ဟူသော အမည်တွင်သည့် နာမည်ကျော် မင်းသား ကိုချစ်စရာသည် ဦးဘိုးစိန်၏ အစ်ကို ကိုကြာယုံဖြစ်သည်။
သက် ၇ နှစ်အရွယ်မှစ၍ မောင်ဘိုးစိန်သည် ကျုံပျော်မြို့ ဦးနန္ဒိယကျောင်း၌ ပညာဆည်းပူးရာ ၁၂ နှစ် သားအထိ ဖြစ်သည်။ တစ်ခါတစ်ရံ အကခုန်များရှိသောခါ မောင်ဘိုးစိန် ကလေးအား သင်ကြားပြသ၍ ပါဝင်ကပြ စေသည်။ ပညာသင်နေခိုက်ပင် အစ်မဖြစ်သူ မင်းသမီးကြီး မစိန်တုပ်နှင့် ဦးရီးစမ္ပယ်ညွန့်တို့ဇာတ်ထဲတွင် လင်းကွင်းတီးမှအစ ဆိုင်းနောက်ထ အဖြစ်အထိ ဝင်ရောက်အမှုထမ်းခဲ့ရသည်။ ညီဖြစ်သူ၏ သဘင်ဝါသနာကို ရိပ်မိသော အစ်ကို ကိုကြာယုံသည် ဘိုးစိန်ကလေးအား ညောင်တုန်းမြို့မှ ကျုံပျော်မြို့သို့ ဇာတ်ကရန် ရောက်လာသော ဆိုင်းဆရာ ဦးစံချိန်ထံတွင် ပညာသင်ရန် အပ်နှံလိုက်သည်။ ထိုအခါမှစ၍ မောင်သိုက်ဟူသော ငယ်မည်မှ မောင်စိန်ဟူသော အမည်သို့ပြောင်းသည်။
၁၂၅၈ ခုနှစ်တွင် သာမဏေ ဝတ်ပြီးနောက် လူထွက်သောအခါ အစ်ကိုဖြစ်သူ ထောင်သော ဇာတ်အဖွဲ့တွင် မောင်ဘိုးစိန်သည် အကူအညီ ဇာတ်ဆရာဖြစ်လာသည်။ ယင်းဇာတ်ဖွဲ့တွင် ကံကြီးဒေါင့်သူ မင်းသမီး မမြညွန့်နှင့် တွဲဖက်၍ ခေါင်းဆောင်မင်းသားအဖြစ် ကခဲ့ရသည်။ ၁၆ နှစ်သားအရွယ်တွင် မင်းသမီး မမြညွန့်နှင့် အကြောင်းပါသည်။ သဘင်ပညာဆက်လက် မကြိုးစားနိုင်မည် စိုးသဖြင့် ဆွေမျိုးများက မမြညွန့်နှင့် ခွဲသည်။ ထို့နောက် အစ်ကိုဖြစ်သူ ဦးချစ်စရာမ မန္တလေးမြို့တွင် သဘင်ပညာဆည်းပူးရန်ခေါ်သွားရာ တွဲဖက်ကရန် မင်းသားကောင်း အရှာထွက်လာကြသော ဆင်ဖြူကျွန်း ဆရာအေး၊ ယောက်ျားမင်းသမီး အောင်ဗလတို့နှင့် ဘိုးစိန်တို့အစမ်းတစ်ပွဲ တွဲဖက်ကပြသောအခါ၊ ပရိသတ်အလွန်ကြိုက်လေသည်။ ဘိုးစိန်နှင့် အောင်ဗလတို့သည် ၁၂၆ဝ ပြည့်နှစ်မှ ၁၂၆၅ ခုနှစ်အထိ ၅ နှစ်နီးနီး တွဲဖက်ကပြရာမှာ ဘိုးစိန် အောင်ဗလ ဟူသော အမည်သည် တောရောမြို့ပါ ထင်ရှားလာသည်။ သူတို့၂ ဦး တွဲမိမှပင် ဘိုးစိန် ရန်ကုန်ရောက်လာသည်။
၁၂၆၅ ခုနှစ်တွင် ဘိုးစိန်သည် ဇာတ်ဆရာ ဦးစိန္တာ၊ မသောင်းတို့၏ ဇာတ်အဖွဲ့တွင် မင်းသမီး ငွေစိန်၊ ငွေရီ၊ ညိုညိုစသော ညီအစ်မတစ်စုနှင့် တွဲဖက်ကရသည်။ ငွေစိန် အခြားဇာတ်သို့ ရောက်သွားသောအခါမှ မင်းသမီး မစိန်ဥနှင့် တွဲကရသည်။ ယင်းသို့ကပြရင်း မစိန်ဥနှင့် အကြောင်းပါသည်။ တစ်ဖန် ၁၂၆၉ ခုနှစ်တွင် မြန်မာမင်းလက်ထက် ရွှေတိုက်စိုး တောင်ခွင်မင်းကြီး၏ သမီး ခင်ခင်လတ်ကြီးနှင့် လက်ထပ်လေသည်။ ထိုအချိန် ကစ၍ ကိုယ်ပိုင် ဇာတ်ဆရာနှင့် ဇာတ်ပိုင်ရှင် ဖြစ်လာသည်။ ထို့နောက် လက်ထောက် မင်းသမီးလေး မကြင်ယုံနှင့် အကြောင်းပါရာ ဦးဘိုးစိန်ကွယ်လွန်သည်အထိ ထင်းပုံခေါင်းချ ပေါင်းကြလေသည်။
ဦးဘိုးစိန်တွင် ထူးခြားသော သူပိုင်ဟန်ရှိသည်။ ထိုဟန်ကို လူကြိုက်များသည်။ ရှေးဆိုဟန် ဆိုနည်းတို့ဖြင့် မရောင့်ရဲဘဲ၊ ယင်းတို့ကို အခြေခံ၍ ဟန်သစ် ဖန်တီးလေ့ရှိသည်။ သီချင်းများကို နိုင်ငံခြားသံယူ၍ စသုံးသူမှာလည်း ဦးဘိုးစိန်ပင်ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် နိုင်ငံခြားသံကို ငုံယူပြီးနောက် မြန်မာအသံထဲသို့နားဝင်ချိုအောင်၊ မထောင့်အောင် ပြုပြင်သွင်းယူသည်။ ဦးဘိုးစိန်သည် ငိုချင်းဆို၌လည်း တစ်မူထူးသူဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် ပတ်စာပိုးငို၊ သို့မဟုတ်တစ်ပေါက်တင်ငိုသည် ဦးဘိုးစိန် စထွင်သည့် ငိုချင်းဖြစ်သည်ဟု ကျော်ကြားသည်။ ဆွဲမြညှာ ငယ်လေခွဲရမှာ တဖေလွမ်းပါဘိ၊ ငွေစန်းယုန်စန္ဒီသို့၊ ပုံဟန်ချီလဲ့လဲ့သင်းငယ်ကြောင့် အစချီသော လေးချိုးကို လည်းကောင်း ပတ်စာပိုးငိုဟန်သစ်ဖြင့် ဆိုလေရာ ပရိသတ်များစွာ စွဲလမ်းနှစ်သက်သည်။ ဇာတ်ခုံပေါ် ၅ ပေါက် သံဖြင့် ရှေးက သီချင်းဆိုရိုးရှိခဲ့သော်လည်း ၆ပေါက်သံဖြင့် စထွင်သီဆိုသူမှာ ဦးဘိုးစိန် ဖြစ်သည်။ မဲဇာတောင် ခြေပတ်ပျိုးမှ ၆ ပေါက်သံကို ဦးဘိုးစိန် စယူလေသည်။
အဆိုပိုင်ရုံသာမက ဦးဘိုးစိန်သည် သံလည်းသာသည်။ အသံကိုသာအောင်၊ စိတ်နေသဘာဝနှင့် လိုက်လျောအောင် နေရာနှင့်နေရာ သွင်းသွားတတ်သူ ဖြစ်သည်။ ပိုးခန်းပန်းခန်း၌ ထေ့သံ၊ ငေါ့သံ၊ ထသံ၊ ညုသံ၊ ဆွေးသံများ သွင်းနိုင်သည်။ အသံကောင်းရုံသာမဟုတ်၊ အပြောလည်း ပိုင်သူဖြစ်သည်။ ဇဝနဉာဏ်ထက်သူ ဖြစ်သည့်အလျောက် ခဏခြင်း၌ပင် လိုရာကို စီကာပတ်ကုံး ပြောလိုက်ဆိုလိုက် လုပ်နိုင်သည်။ နာရီဝက် ၄၅ မိနစ် အမျှင်မပြတ်အောင် ပြောပြီးနောက်မှ သီချင်းကို ဖြတ်ထားသောနေရာမှ ပြန်ကောက်ဆိုနိုင်သူ ဖြစ်သည်။ အပြောတွင် ဦးဘိုးစိန်ကို မီသူမည်သည့် ဇာတ်မင်းသားမျှ ယခုတိုင် မပေါ်သေးချေ။
ဦးဘိုးစိန်သည် အဆိုအပြော၌ သာမက၊ အက၌လည်း ထွင်သူဖြစ်သည်။ မင်းသမီး တစ်လက်သာမဟုတ်၊ ၂ လက် ၃ လက်နှင့် တွဲကသည်မှာလည်း ဦးဘိုးစိန်အစ ဖြစ်သည်။ အနောက်နိုင်ငံ ခြေကကို အတုခိုး၍ နရီစည်း ပိုကျအောင် ထွင်ယူသည်။ လူဟန်အလှ၊ ကိုယ်ခါးပခုံးတို့ကိုလည်း မြန်မာပီအောင် ဖြည့်စွက်ပေးရာ၊ ဘိုးစိန်ခြေက ဟူ၍ပင် ဇာတ်သဘင်လောကတွင် ထင်ရှားလာသည်။ မြန်မာအကရိုးရိုးတွင် ဘိုးစိန်သည် ခြေကို နောက်ထိုး၍ကသည်။ ယခုခေတ်အရပ်သူ အရပ်သားများက စ၍သင်လျှင် သင်ချင်းခြေကို နောက်ထိုး၍ ကခြင်းသည် ဘိုးစိန်စကသော အကဖြစ်သည်။
သစ္စာထားခန်းတို့၌ တီးလုံးနှင့် အကိုက်၊ ဒူးကြိုး၊ ပေါင်ကြိုး၊ လက်ကြိုး၊ ခေါင်းကြိုးတို့ဖြင့် ထထကြွကြွ ခြေမြှောက်လက်မြှောက်၊ ခုန်က၊ လက်မြှောက်က၊ ပရိသတ် အာရုံ မပြတ်အောင် ကကြိုးတစ်ပုဒ်ဆို ဆိုသလောက် ကခုန်စွမ်းနိုင်အောင် အရည်အချင်းရှိသည်။ ယင်းအကကိုပင် ဇာတ်သမားများ အတုခိုး၍ ဘိုးစိန်အကဟု ဆိုကြသည်။ မင်းသမီး ၁၂ ယောက်၊ ၁၆ ယောက်၊ အယောက် ၂ဝ စသည်နှင့် ယိမ်းဟူ၍ စသည်မှာလည်း ဦးဘိုးစိန် ထွင်မှုဖြစ်သည်။ အင်္ဂလိပ် ကပြားမကလေးများကိုပင် ယိမ်းသမ အဖြစ် ငှား၍ကသည်။
အက၌သာမဟုတ် အပြဘက်၌လည်း ဦးဘိုးစိန်သည် ကောင်းသူဖြစ်သည်။ သူ့လက်ထက်ကျမှ ဇာတ်ခုံပေါ်တွင် အဆောင်အယောင် ဟိတ်ဟန်ဆန်းပြားလာသည်။ ဇာတ်ခုံပေါ်၌ ရေနံဆီမီးတိုင်ထွန်း၍ ကရာမှ လသာမှန် အိမ်၊ လျှပ်စစ်ဓာတ်မီး စသည်ဖြင့် စ၍ထွန်းသူမှာ ဦးဘိုးစိန်ဖြစ်သည်။ ဘိုးစိန်တို့ကတော့ ဖန်သီးကတောင် မီးထတောက်အောင် လုပ်နိုင်သဟေ့ ဟု ရင်အပ်အံ့ဩရသည်အထိ ဖြစ်သည်။
ဇာတ်ကွက်နှင့် လိုက်အောင်လည်း မီးအလင်းအမှောင် ပြုပြင်ပေးသည်။ အဝတ်အစားကိုလည်း လှသည်ထက်လှ၍ ပရိသတ် စွဲသည်ထက် စွဲအောင် မင်းသမီး မင်းသား ဆင်တူဝတ်သည့် အလေ့ကို ဦးဘိုးစိန်ပင် စထွင်သည်။ လူရွှင်တော်များအား တိုက်ပုံ အကျ၊ ခေါင်းပေါင်းစသည်တို့နှင့် ဆင်ပေးကာ အပြကို အရေးပေးခဲ့သည်။
ဟိုက်ဒရပ် (ကြယ်စုတန်း)
ဟိုက်ဒရပ် (Hydrus) သည် တောင်ကမ္ဘာခြမ်းကောင်းကင်မှ သေးငယ်သော ကြယ်စုတန်းဖြစ်ပြီး Petrus Plancius ဖန်တီးသော ကြယ်စုတန်း ၁၂ ခုထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။ အဓိပ္ပာယ်မှာ ဟိုက်ဒရာနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သော ရေမြွေအထီး ဖြစ်သည်။ ယင်းသည် မြောက်ကမ္ဘာခြမ်းမှ လေ့လာသူများအတွက် မိုးကုတ်စက်ဝိုင်းအောက်တွင် တည်ရှိနေသည်။ အတောက်ပဆုံးကြယ်မှာ Beta Hydri ဖြစ်သည်။
ဖိုးစိန်၊ ဦး (ဂရိတ်)
မြန်မာ့သဘင်လောက၌ သရဖူဖြစ်ခဲ့သော် ဦးဘိုးစိန်သည် မြန်မာပြည်တွင် အဘယ်မျှရေပန်းစားခဲ့ကြောင်း သက်သေပြချက်တစ်ခုမှာ သူနေထိုင်ခဲ့ရာ တာမွေလမ်းကို ဘိုးစိန်လမ်းအဖြစ် နာမည်တွင်သွားခဲ့ခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ ရုပ်ရည်ချောမောလှပခါ အချိုးအဆစ်ကျသော ကိုယ်လုံးကိုယ်ပေါက်နှင့် ဦးဘိုးစိန်သည် အဆိုကောင်း၊ အကကောင်း၊ အပြောကောင်း စသည်ဖြင့် ဘက်စုံထူးချွန်သူ တဦးဖြစ်သည်။ သူသည် ရိုးရာမြန်မာအကကို ကျွမ်းကျင်နိုင်နင်းသည်နှင့် အားမရ၊ ကနည်း ကကွက် အသစ်အဆန်း တို့ကို တီထွင်နိုင်ရန် ရောက်လေရာတွင် အမြဲလေ့လာတတ်သူ ဖြစ်သည်။
ဟိုက်ဒရပ် (ကြယ်စုတန်း)
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကြယ်စုတန်းများ
ဖိုးစိန်၊ ဦး (ဂရိတ်)
ထိုအချိန်က မြန်မာ အကသည် လက်ကိုသာ အဓိက အသုံးပြုကြောင်း ဦးဘိုးစိန်က သုံးသပ်မိသောအခါ၊ မြန်မာနိုင်ငံရောက် ကပ္ပလီလူမျိုးတဦးထံမှ တစ်နာရီလျှင် ရွှေဒင်္ဂါး တစ်ပြားပေး၍ ခြေက (Tap dance) ကို သင်ယူပြီး၊ မြန်မာခြေက အဖြစ် ပြန်လည် တီထွင်ဖန်တီးခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ရုပ်သေးမင်းသားရုပ်အကကိုကြည့်ပြီး သွက်လက် ဖျတ်လတ်သော ကနည်း ကဟန်တို့ ပါဝင်သည့် အရုပ်ကြိုးက ကို ဖန်တီးခဲ့၏။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ ဘုံဘေမြို့သို့ရောက်စဉ် အင်္ဂလိပ်ကပွဲတခု၌ မိန်းကလေးများ ပြိုင်တူ ယိမ်းနွဲ့ကနေကြသည်ကို ကြည့်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင် ယိမ်းအကကို တီထွင်ခဲ့သည်။
ဟိုက်ဒရပ် (ကြယ်စုတန်း)
ကိုးကား
.
ဖိုးစိန်၊ ဦး (ဂရိတ်)
ဦးဘိုးစိန်သည် သူ့ခေတ်တွင် ဇတ်သဘင်ကရာ သမားရိုးကျ ပေါက်ကျိုင်းဇာတ်၊ ဖာတစ်လုံး ခေါင်းကျား ဇာတ် စသည့် ဒဏ္ဍာရီ၊ ရာဇဝင်၊ သိုက်သမိုင်း ဇာတ်တို့နှင့်ပဲ မတင်းတိမ်နိုင်ခဲ့ ။ ဇာတ်နိပါတ်များကိုပါ ကပြခဲ့သည်။ ထို ဇာတ်နိပါတ်များကို ထည့်သွင်းကပြရသည့် နောက်ထပ်အကြောင်းရင်းမှာ သူ၏ ဒဏ္ဍာရီ၊ ရာဇဝင်၊ သိုက်သမိုင်း ဇာတ်များသည် အလွန်သက်ဝင်ထင်ရှားလှသောကြောင့် မဖြစ်သင့်သော နောက်ဆက်တွဲများ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဥပမာ - - ထိလပ် -ပိုးဥ မည်သော ကိုယ်ပျောက်အတတ်တတ်ရန် ဇနီးသည်၏ ဗိုက်ကိုခွဲ၊ ဝမ်းထဲမှကလေးကို အရှင်လတ်လတ် မီးကင်စားသော ဇာတ်ကို ဦးဘိုးစိန် ကပြသည်မှာ သရုပ်ပါလွန်းသဖြင့်၊ မှောင်အင်းရှိ ရွာတရွာမှ လူတယောက်သည် ထိုသို့ တကယ်လက်တွေ့ပြုကျင့်သောကြောင့် ထောင်ကျသွားခဲ့လေသည်။ ထိုစဉ်မှစ၍ ဦးဘိုးစိန်သည် ထို ထိလပ် - ပိုးဥ ဇာတ်ကို မကတော့ချေ ။ ထို့အပြင် လူတို့အား အကျိုးပြုစေမည့် ဘုရားဟော ဇာတ်နိပါတ်များကိုသာ အလေးထား ကပြခဲ့သည်။ ထိုဇာတ်တော်များကို ကြည့်ရသော ဆရာတော်အချို့က“ဘိုးစိန် ဇာတ်နိပါတ်ကို ကပြတာဟာ တို့ တရားဟောတာထက် ပိုပြီးတောင် ဇာတ်တော်ကို ကွက်ကွက်ကွင်းကွင်း အရုပ်သဏ္ဌာန်နဲ့ မြင်အောင် ပြနိုင်တယ်” ဟု မိန့်ကြားခဲ့ကြသည်။ ကကွက် နှင့် ဇာတ်များကို တီထွင်ရုံသာမက ဇာတ်ခုံကိုလည်း အမျိုးမျိုး ပြောင်းလဲဖန်ဆင်းတတ်သည်။ သူ့ခေတ် ဇာတ်ခုံများတွင် သုံးလေ့ရှိသော လသာ မှန်အိမ်များသုံးရသည် အားမရဘဲ၊ အောက်လင်းဓာတ်မီး၊ လျှပ်စစ်ဒိုင်နမို ဖြင့် ဓာတ်မီးများ ထွန်းခါ ဇာတ်ခုံကို ပထမဆုံး တန်ဆာဆင်ခဲ့သည်။ သူ၏ ဇာတ်ခုံ တီထွင်မှုများသည် ပရိသတ်အား အလွန် ဆွဲဆောင်နိုင်စွမ်းရှိခဲ့လေသည်။ တခါ နှစ်ပါးသွားအကကို လျှပ်စစ်ဓာတ်မီးဖြင့် အလှပြကစား ကပြဖျော်ဖြေရာ အမြင့်ပေါ်မှ ထိုင်ကြည့်နေသော ပွဲကြည့်ပရိသတ်တယောက်က အလွန်သဘောကျပြီး စိတ်လွတ် ကိုယ်လွတ် အားပေးလိုက်ရာ၊ နောက်ပြန် ပက်လက်လန်ပြီး နောက်ဘက်ရှိ ဝင်းထရံ အချွန်များပေါ်ကျပြီး ပွဲချင်းပြီး သေဆုံးသွားသည်ဟုပင် ဆိုကြလေသည်။
အဆိုလည်းကောင်းသော ဦးဘိုးစိန် စပ်ဆိုထားသော သီချင်းများကို လယ်သမား၊ ယာသမား၊ အလုပ်သမားများက လယ်လုပ်ရင်း၊ ယာလုပ်ရင်း၊ အလုပ်လုပ်ရင်း သီဆိုခဲ့ကြသည်။ မြန်မာသီချင်းများကိုသာမက အင်္ဂလိပ်သီချင်းများကို နားထောင်ပြီး မြန်မာမှုပြုကာ မြန်မာ့သီချင်းများအဖြစ် တီထွင် စပ်ဆိုခဲ့သေးသည်။ စာအုပ် စာပေ အလွန်ဖတ်သော ဦးဘိုးစိန်သည် စကားပြောကောင်းသူလည်း ဖြစ်သည်။ သူ၏ စကားများသည် ဆွဲဆောင်မှုကောင်းလွန်းသောကြောင့် သူ့ဇာတ်အဖွဲ့မှ စာရေးဆရာများသည် သူ့စကားများကို ရေးမှတ်ထားပြီး သီချင်းစပ်ဆိုသည်အထိ ဖြစ်သည်။
ဦးဘိုးစိန် လက်ထက်တွက် ဇာတ်သဘင်ကို လူမျိုးမရွေး (မြန်မာ၊ တရုတ်၊ ကုလား၊ ပသျှူး၊ အင်္ဂလိပ် မျက်နှာဖြူ)၊ တောနေ မြို့နေမရွေး၊ ဆင်းရဲ ချမ်းသာမရွေး၊ ကျားမ မရွေး၊ အသက်အရွယ် မရွေး တခဲနက်အားပေးခဲ့ကြသည်။ ဦးဘိုးစိန်၏ စိန်မဟာသဘင် ဇာတ်အဖွဲ့သည် “စလေဒင်” အမည်ရှိ ဦးဘိုးစိန်ပိုင်သော မီးနှစ်ထပ်သင်္ဘောကြီးနှင့် မြို့တကာလှည့် ကပြ အသုံးတော်ခံခဲ့သည်။ ထိုသင်္ဘောကြီးတွင် အင်္ဂလိပ် နှင့် ကပြား အမျိုးသားများကို လက်မှတ်ရောင်း အပေါက်စောင့်၊ သင်္ဘောတာဝန်ခံ စသည့်နေရာများတွင် ခန့်ထားသည်ကို မြင်ရသောအခါ၊ အင်္ဂလိပ်အောက်တွင် ဖိနှိပ်ခံမြန်မာလူမျိုးတို့သည် ဦးဘိုးစိန်အတွက် ဂုဏ်ယူဝမ်းသာမဆုံး ဖြစ်ခဲ့ရ၏။ ချမ်းသာကြွယ်ဝသော ဦးဘိုးစိန်သည် ဘုရားစေတီပေါင်း ၆၈ ဆူ တည်ခဲ့သော ဘုရားဒါယကာကြီးလည်း ဖြစ်ခဲ့ပေသည်။
ငိုလ (မြောက်)ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ငိုလ (မြောက်)ရွာ (Ngola (North))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ နန်းပုလင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၅၁၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နန်းပုလင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၂၂၆ ဦး၊ မ ၃၃၉၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၆၂၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကနီရွာ၊ ဘိုးတီလွတ်
ကနီရွာ၊ ဘိုးတီလွတ်
နားအုံရွာ၊ မိုးနဲမြို့နယ်
နားအုံရွာ (Narong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လင်းခေးခရိုင်၊ မိုးနဲမြို့နယ်၊ နမ့်မော်ဆွမ့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၅၁၉၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်မော်ဆွမ့်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၉၃ ဦး၊ မ ၇၆၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၆၅၆ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးနဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒေသပါလ
ဒေသပါလ(เทศบาล)သည် ထိုင်းနိုင်ငံ၏ မြူနီစီပယ်မြို့များဖြစ်သည်။ မြူနီစပယ်များတွင် မြို့ကြီး၊ မြို့နှင့် ခရိုင်ခွဲဟူ၍ အဆင့်သုံးဆင့်ရှိသည်။ ဘန်ကောက်နှင့် ပါတျတို့သည် ဒေသပါလ စနစ် တွင် မပါဝင်သည့် အထူး မြူနီစပယ် စည်ပင်သာယာရေးအဖွဲ့များဖြစ်သည်။
ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံ၏ နယ်မြေအပိုင်းအခြားများ
ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန
မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဝန်ကြီးဌာနများတွင် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးနှင့် ပတ်သက်၍ ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာနထားရှိပါသည်။
သမိုင်းကြောင်း
မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရရှိသည့်အချိန်တွင် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး လုပ်ငန်းများကို ရေကြောင်းနှင့် မြို့ပြလေကြောင်းဝန်ကြီးဌာနနှင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး၊ စာတိုက်နှင့် ကြေးနန်းဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနဟူ၍ ဝန်ကြီးဌာန နှစ်ဌာနခွဲ၍ ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ခုနှစ်တွင် အထက်ပါဝန်ကြီးဌာန နှစ်ဌာနကို ပေါင်းစည်း၍ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးနှင့် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနအဖြစ် ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းကာ ဌာနများကိုလည်း တိုးချဲ့၍ အောက်ပါဌာနများဖြင့် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံပိုင် စီးပွားရေး အဖွဲ့အစည်းများကို ကော်ပိုရေးရှင်း အမည်များဖြင့် ပြောင်းလဲ၍လည်းကောင်း၊ ဝန်ကြီးဌာနကိုလည်း ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ဟူ၍လည်းကောင်း ပြင်ဆင်၍ လုပ်ငန်းဌာနပေါင်း (၁၇)ဌာနဖြင့် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
ဖွဲ့စည်းပုံ
လက်ရှိ ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာနလက်အောက်တွင် အောက်ပါဌာန (၅)ဌာန ပါဝင် ဖွဲ့စည်းထားသည်။
ပြင်ပအဆက်အသွယ်
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ယခင် ဝန်ကြီးဌာနများ
ယင်းမချောင်းရွာ၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်
ယင်းမချောင်းရွာ (Yinmarchaung)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်၊ ရုံးကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၀၂၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရုံးကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၆၂ ဦး၊ မ ၁၁၃၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၉၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေနံချောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကုလားစုရွာ၊ ပြင်ခရိုင်
ကုလားစုရွာ၊ ပြင်ခရိုင်
လက်ပံကျင်း (တောင်)ရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချောင်းနယ်ရွာ
ချောင်းနယ်ရွာ
ရကန်ရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ရကန်ရွာ(Rakan)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဆင်အိုးဝကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၀၅၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆင်အိုးဝကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၅၀ ဦး၊ မ ၁၂၃၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၃၈၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စကြဝဠာဗေဒ
စကြဝဠာဗေဒ (Cosmology) ဆိုသည်မှာ ဆင့်ကဲ့ပြောင်းလဲမှု မူလစကြဝဠာအကြောင်းနှင့် စကြဝဠာ၏ ကံတရား စကြဝဠာ၏ ကြီးမားသော ဖွဲ့စည်းပုံတို့အား လေ့လာသော ဘာသာရပ်ဟုဆိုနိုင်သည်။ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာအား လေ့လာသောအပိုင်းနှင့် သီအိုရီပိုင်းဟူ၍ ကွဲပြားသေးသည်။ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာလေ့လာမှုတွင် ရူပဗေဒ နက္ခတ္တရူပဗေဒနှင့်ပူးတွဲကာ ဂြိုဟ်များ ကြယ်များ ဂယ်လက်ဆီများတို့ကို လေ့လာသည်။ သီအိုရီပိုင်းတွင် သိပ္ပံနည်းကျ လေ့လာချက်များအပါဝင် သိပ္ပံနည်းကျမဟုတ်သောနည်းများလည်း ပါဝင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စကြဝဠာဗေဒ
အလပ်ဒမ်းရွာ၊ ပူတာအိုမြို့နယ်
အလပ်ဒမ်းရွာ(Ahletdam)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ပူတာအိုမြို့နယ်၊ မန်စေကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၇၀၂၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မန်စေကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၅၄ ဦး၊ မ ၃၆၀၈ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၇၁၆၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ခနယဆဝဘူတာ
ခနယဆဝဘူတာ  (金谷沢 ခနယဆဝ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အအိုမိုရိခရိုင်၊ မုဆွတ်မြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
သာရဘွင်
သာရဘွင်ရွာသည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ မြိတ်ခရိုင်၊ တနင်္သာရီမြို့နယ် အတွင်းရှိ ကျေးရွာတစ်ရွာဖြစ်သည်။
တည်နေရာ
မြိတ်−တနင်္သာရီ ကားလမ်းပေါ်ရှိ ဆင်ဒင်ကျေးရွာမှ ၁၄မိုင်အကွာ ၊ တကူရွာမှ ၁မိုင်အကွာ တနင်္သာရီမြစ်ငယ် နဘေးတွင် တည်ရှိသည်။
စီးပွားရေး
ကုန်စုံဆိုင်ရောင်းချင်း၊ ရာသီအလိုက် ကွမ်းသီး ၊ ကြိမ်သီး၊ ကြိမ်၊ သစ်၊ ဝါးများကို ကုန်ကူချင်းလုပ်ငန်းများ လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ဥယျာဉ် ခြံလုပ်ငန်းလဲ လုပ်ကိုင်ကြသည်။
ဆက်သွယ်​ရေး
မော်တော်ကားလမ်းနင့် ရေလမ်း၂ခုစလုံးအသုံးပြုပြီး ဆက်သွယ်သွားလာနိုင်ကြသည်။ သာရဘွင်ရွာမှ ဆင်ဒင်သို့ ကတ္တရာလမ်းဖြင့် ဆက်သွယ်ထားသည်။ ၁၄မိုင်ကွာဝေးပြီး တောင်ပေါ်အကွေ့အကောက်များ များပြားသဖြင့် မော်တော်ကားများဖြင့် ၁နာရီကျော်ခန့်မောင်းရသည်။ ထိုမှ တဆင့် မြိတ်သို့ ၂နာရီနီးပါခန့် ကြာသည်။
စိတ်ဝင်စားဖွယ်ရာ နေရာများ
နစ်သစ်ကူးအချိန်ခါများတွင် မြိတ်မြို့၊ တနင်္သာရီမြို့များမှ သာရဘွင်ကျောက်တောင်သို့ မော်တော်ကား၊ မော်တော်ဆိုင်ကယ်များဖြင့် ဘုရားဖူးလာကြသည်။ သာရဘွင် ကျောက်တောင်သည် ထင်ရှားသော ဘုရားတစ်ဆူဖြစ်သည်။
ကဏ္ဍ:တနင်္သာရီမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝေသာလီရွာ၊ ရှောက်ကုန်း
ဝေသာလီရွာ၊ ရှောက်ကုန်း
၁၉၉၀ ဆယ်စုနှစ်
၁၉၉၀ ဆယ်စုနှစ်
ဘိုးတီလွတ်ရွာ၊ ဘိုးတီလွတ်
ဘိုးတီလွတ်ရွာ၊ ဘိုးတီလွတ်
တောပုန်းအလယ်ရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
တောပုန်း(အလယ်)ရွာ(Tawpone(Middle))သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ တောပုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၂၁၄ ဖြစ်သည်။ တောပုန်းအလယ်တွင် လျှိုပိတ် ရှိ၍၊ ၉၀ အိမ်ခြေအတွက် သောက်သုံးရေ ရရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကောင်းဖရွာ၊ မိုင်းမောမြို့နယ်
ကောင်းဖရွာ (Kawnghpa)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ မိုင်းမောမြို့နယ်၊ ကောင်းလှိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၉၇၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းမောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
င/ရမုံရွာ
င/ရမုံရွာ
၁၉၉၀
ဇန်နဝါရီလ
(၃) ရက်။ (၈) ရက်။ (၁၆) ရက်။ (၂၄) ရက်။ (၂၅) ရက်။ (၃၁) ရက်။
မေလ
(၂၇) ရက်။
(၂၈) ရက်။
(၃၀) ရက်။
(၃၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၆) ရက်။ (၈) ရက်။ (၁၇) ရက်။ (၁၉) ရက်။ (၂၀) ရက်။ ဇွန်လ။ မြို့ကြီး များမှ အတင်းအကြပ် ရွေ့ပြောင်း စေမှုများ ဆက်လက် ဖြစ်ပွားသည်။ ပြည်သူ ထောင်ပေါင်း များစွာကို ပုဂံမှ နှင်ထုတ်၍ ဖုန်ထူသော မြို့ဟောင်း တောင်ဘက်တွင် ပြန်လည် နေရာ ချထားသည်။
စက်ဆိပ်ရွာ၊ ပြင်ခရိုင်
စက်ဆိပ်ရွာ၊ ပြင်ခရိုင်
၁၉၉၀
ဇူလိုင်လ
(၃) ရက်။ (၄) ရက်။ (၅) ရက်။ (၁၉) ရက်။ (၂၉) ရက်။
အောင်းကုန်းရွာ၊ နန့်သာ
အောင်းကုန်းရွာ (Aungkone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ အင်းတော်မြို့နယ်၊ နန့်သာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၄၆၀ ဖြစ်သည်။
၁၉၉၀
ဩဂုတ်လ
(၇) ရက်။ (၈) ရက်။ (၁၀) ရက်။ (၂၇) ရက်။ (၂၉) ရက်။ (၃၁) ရက်။
အောင်းကုန်းရွာ၊ နန့်သာ
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်းတော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၉၉၀
စက်တင်ဘာလ
(၂) ရက်။ (၆) ရက်။ (၂၈) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ကဏ္ဍ:၁၉၉၀ ကဏ္ဍ:၁၉၉၀ ဆယ်စုနှစ်
ခနယာမ − ချေားဘူတာ
ခနယာမ − ချေားဘူတာ  (銀山町駅 ခနယာမ − ချေား - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၊ ခနယာမမြို့၊ နခရပ်ကွက်တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
မီကိုရမ် ဂူးရေဗစ်ချ် အမ်အိုင်ဂျီ-၂၅
ရုရှ၏ မစ် - ၂၅  တိုက်လေယာဉ် (နေတိုးအခေါ် - Foxbat) သည် ကြားဖျက်တိုက်ခိုက်ရေး ၊ ကင်းထောက် နှင့် ဗုံးကြဲ ရန်အတွက် အသုံးပြုနိုင်သော ဘက်စုံသုံး တိုက်လေယာဉ် ဖြစ်သည်။ ၁၉၆၄ တွင် ပထမဆုံး ပျံသန်းမှုကို စတင်နိုင်ခဲ့ပြီး ၁၉၇၀ တွင် လေတပ်၌ စတင် တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ အသံထက် (၃.၂) ဆ ပျံသန်းနိုင်ခြင်း ၊ အဆင့်မီ ရေဒါ တပ်ဆင်ထားခြင်းနှင့် ဝေဟင် - ဝေဟင်ပစ် ဒုံးပျံ လေးလုံး တပ်ဆင်နိုင်ခြင်းတို့ကြောင့် အမေရိကန်တို့၏ F - 15 ကို ယှဉ်နိုင်မည့် လေယာဉ်အဖြစ် သုံးသပ်ကြသည်။ မစ် -၂၅ ၏ စွမ်းဆောင်ရည်များကို အနောက်အုပ်စုက ၁၉၇၆ အထိ မသိရှိကြပဲ ဆိုဗီယက် ပိုင်းလော့ Viktor Belenko က မစ် - ၂၅ တစ်စီးကို ခိုးယူပြီး ဂျပန်တွင် ဆင်းသက်ခဲ့မှသာ ၎င်း၏ စွမ်းရည်များကို အနောက်အုပ်စုက သိရှိခဲ့ကြသည်။ ယခင် ဆိုဗီယက် ပြည်ထောင်စု၏ အပေါင်းပါ နိုင်ငံများတွင် ယနေ့တိုင် အသုံးပြု နေကြဆဲ ဖြစ်သည်။ အစင်းရေ (၁၁၉၀) ထုတ်လုပ်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။
ပြင်ပလင့်ခ်များ
ကဏ္ဍ:တိုက်လေယာဉ်
တက်ဆိပ်ရွာ၊ ဘိုးတီလွတ်
တက်ဆိပ်ရွာ၊ ဘိုးတီလွတ်
ပေါက်ကုန်းရွာ၊ အင်းကြီး
ပေါက်ကုန်းရွာ၊ အင်းကြီး
တွီဆီးဝရွာ၊ ရွှေလိုင်ပွီ
တွီဆီးဝရွာ(Twiseewa)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ရွှေလိုင်ပွီကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၅၀၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရွှေလိုင်ပွီကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၈၄ ဦး၊ မ ၆၃၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၂၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချင်းစာပေ
ချင်းအမျိုးသားတို့မှာ မျိုးနွယ်စုအားဖြင့် ကွဲပြားနေသည့်အလျောက် ချင်းစာမှာလည်း မျိုးနွယ်စုအလိုက် ကွဲပြား၏။
ဟားခါးတွင် သာသနာပြု ကာဆင် က ဟားခါးချင်းများအတွက် ချင်းစာကို စ၍တီထွင်သည်။ ၁၉၁၈ တွင် တီးတိန်သို့ ရောက်လာသော သာသနာပြု ဆရာကုပ် က တီးတိန်ချင်းများအတွက် ရောမအက္ခရာဖြင့် ချင်းစာကို တီထွင်၏။ ၁၉၁၈ တွင် ဂွေ့တဲချင်းတို့သည်လည်း ဆရာကုပ်တီထွင်ခဲ့သော စာအုပ်ကိုပင် အသုံးပြုလာကြ၏။
မရာချင်းများအတွက်မူ သာသနာပြုဆရာ လောရနီ က မရာချင်းစာတီထွင်ခဲ့၏။ ထိုစာမှာလည်း ရောမအက္ခရာအသုံးပြုသောစာပင်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ချင်းစာအားလုံးသည်ပင် ရောမအက္ခရာ အသုံးပြုစာများဖြစ်သည်။ စာပေအနေဖြင့် ပုံပြင်များကို ပြုစုခဲ့ကြသည်။
ခေါင်စိုချင်းစာပေယဉ်ကျေးမှုအတွက်၂၀၀၀ခုနစ်တွင်ဦးအောင်ဆွေမှစတင်ဦးဆောက်ရွက်၍​​ရောမအက္ခရာအသုံးပြုသည့်စာပင်ဖြစ်သည်။
ရောမအက္ခရာ
Post-punk
Post-punk သည် rock ဂီတ၏ ကွဲပြားသော ပုံစံတစ်မျိုးဖြစ်ပြီး ၁၉၇၀ punk ရွေ့လျားမှုမှ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ ဂီတဆိုင်ရများစုဝေးနေစဉ် punk rock ၏ အစိတ်အပိုင်းမှ နိုးဆွမှုတစ်ခုအဖြစ် ထွက်ပေါ်လာသည်။ post-punk ဂီတသည် ကွဲပြားသည်။ စမ်းသပ်လေ့လာခြင်းများသည် rock ၏ ရိုးရာဓလေ့လာကို အခြေတည်ထားသည်။ အနုပညာရှင်များသည် electronic ဂီတ၊ black dance ပုံစံများနှင့် avant-garde ပုံစံများကို မွေးစားထားပြီး recording နည်းပညာနှင့် ထူးခြားဆန်းသစ်သော ထုတ်လုပ်မှုနည်းပညာများပါဝင်သည်။ ထိုရွေ့လျားမှုတွင် ဂီတအပိုင်းများသည် အနုပညာရှင် နှင့် နည်းပညာရှင်များသည် နိုင်ငံရေးထင်မြင်ချက်ရုပ်ရှင်ရုံ၊ အနုပညာဖျော်ဖြေတင်ဆက်မှုသည် ခေတ်မီစာပေများ အရင်းအမြစ်များ၊ အတွေးအခေါ်များကို ရေးဆွဲထားသည်။ ထိုဂီတဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု အသင်းအဖွဲ့များနှင့်အတူ လိုက်ပါစေပြီး ပြသသော အနုပညာများ၊ ရုပ်သံတင်ဆက်ဖျော်ဖြေမှုများ ဂီတနှင့် ပေါင်းစပ်ထားသော လွတ်လပ်စွာ ရပ်တည်သော record label များနှင့် fanzine များပါဝင်သည်။ အစောပိုင်း post-punk ရှေ့ပြေးထဲတွင် Siouxsie and the Banshees, wire, Public image Ltd. Devo, Joy Division, Talking Heads, the Pop Group, Gang of Four, Throbbing Gristle နှင့် the Contortions စသောအုပ်စုများ ပါဝင်သည်။ post-punk သည် gothic rock, no wave နှင့် industrial ဂီတနှင့် အမျိုးအစားများနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။ ၁၉၈၀အလယ်တွင် new pop လှုပ်ရှားမှုနှင့် နောက်ပိုင်းတွင် alternative နှင့် independent ဂီတမားအတွက် အင်တိုက်အားတိုက် ပါဝင်လာစဉ် punk လှုပ်ရှားမှုသည် အစိတ်စိတ်အမွာမွာဖြစ်စေခဲ့သည်။
စရိုက်လက္ခဏာနှင့် ကျိုးကြောင်းဆင်ခြင်ခြင်း
post-punk ဟူသော ဝေါဟာရသည် ၁၉၇၀နောက်ပိုင်းတွင် သတင်းစာဆရာများသည် punk ဂီတ၏ ကွဲလွဲသော ပုံစံအစိတ်အပိုင်းများပါဝင်သော အုပ်စုများကို ဖော်ပြရန် post-punk ကို ပထမဆုံးအသုံးပြုခဲ့သည်။ ထိုအနုပညာရှင်အများစုသည် ပုံစံနှင့် လှုပ်ရှားမှုများ၏ နောက်ဆုံးစိတ်ပျက်စရာ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ စီးပွားရေးအရ ကျဆင်းလာခဲ့သည်။ သူတို့သည် ထောက်ခံမှုများကို စွန့်ခွာလာခဲ့သည်။ ဂီတရိုးရာဓလေ့များကို ချိုးဖောက်ရန်အခွင့်အရေးများမြင်လာပြီး ရိုးရှင်းသောအရာများကို တွန်းလှန်ဖြိုဖျက်ပြီး ပရိသတ်များကို စိန်ခေါ်ခဲ့သည်။ အနုပညာရှင်များသည် punk ဂီတ၏ကြီးမားသော အစိတ်အပိုင်းများမှ ကျော်လွန်၍ rock and roll ၏တည်ထောင်ခြင်းကို အားထားရာမှ စွန့်ခွာလာခဲ့သည်။ three – chord progression နှင့် Chuck-Berry စတင်ခဲ့သည်။ guitrar riff များလည်း ပါဝင်သည်။ ထိုအနုပညာရှင်များသည် punk ကို ရှောင်ရှား၍ မရသော တည်မြဲသော ပြောင်းလဲမှုများဟု အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ မူလအရင်းအမြစ်ပုံစံမှ တောင်းဆိုမှုများကို ယုံကြည်လာခဲ့သည်။ နယ်ပယ်ဒေသနှင့် အနုပညာရှင်များကြားထဲတွင် ဂီတသည် တစ်မျိုးတစ်ဖုံပြောင်းလဲသော်လည်း post-punk ရွေ့လျားမှုသည် rock ပုံစံတွင် အခြေတည်သည်။ ရိုးရာဓလေ့ကို လက်ခံသော အနုပညာရသများကို ငြင်းပယ်ခဲ့သည်။ non-rock ဂီတဆိုင်ရာပုံစံများဖြစ်သော dub, electronic ဂီတ၊ disco, noise, jazz, Krautrock, world musicနှင့် avant-grade များကို စမ်းသပ်လေ့လာခဲ့ကြသည်။ ထုံးတမ်းအစဉ်အလာလွှမ်းမိုးမှုများ မှေးမှိန်လာခဲ့သည်။ လှုပ်ရှားမှုမှ မှတ်ကျောက်များဖြစ်သော glam, art rock နှင့် 60 ခုနှစ်ဂီတမှ ယခင်ဂီတဆိုင်ရာများ မေးမှိန်လာခဲ့သည်။ ဝေဖန်ရေးဆရာ Simon Reynolds အဆိုအရ အနုပညာရှင်များအသစ်မှတ်တမ်း တင်နည်းလမ်းများနှင့် အသံလှိုင်းဆိုင်ရာများကို ရှာဖွေခဲ့သည်။ စာရေးဆရာ Matthew Bannister သည် post-punk အနုပညာရှင်များသည် progressive rock နှင့် avant-grade အနုပညာရသများနှင့် ၁၉၆၀ အနုပညာရှင်များဖြစ်သော the Beatles နှင့် Bob Dylan တို့၏ မြင့်မားသော ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာကိုးကားမှုများကို ရေးသားခဲ့သည်။ Nicholas Lezard သည် post-punk ကို အနုပညာနှင့် ဂီတပေါင်းစပ်မှုဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။ ထိုခေတ်အခါက ဂီတဆိုင်ရာနှင့် pop ယဉ်ကျေးမှုနောက်ဆက်ထဲမှ ယဉ်ကျေးမှု၊ အနုပညာ၊ ရုပ်ရှင်၊ ဒဿနိက၊ နိုင်ငံရေးနှင့် ဝေဖန်ရေးသဘောတရားများမှ သိမ်းမြန်းထားသော အတွေးအခေါ်များတွေ့ရသည်။ အနုပညာရှင်များသည် အဆင့်အတန်းမြင့်သောနှင့် နိမ့်သော ယဉ်ကျေးမှုများမှ အဓိကကျသော အကြောင်းအရာများကို ရှာခဲ့သည်။ အနုပညာကျောင်း၏ ရိုးရာဓလေ့များကို Capaain Beethcart နှင့် David Bowie တို့နှင့် အတူမြန်လာခဲ့သည်။ ကွဲပြားသော post-punk အနုပညာရှင်များ၏ အဓိကလွှမ်းမိုးများကို ရေးသားထားသူများမှာ william Si Burroughs နှင့် J.G. Ballard နှင့် avant grade နိုင်ငံရေးဖြစ်ရပ်များမှ အနေအထားများပါဝင်သည်။ အနုပညာရှင်များသည် အတိအလင်းဖော်ပြထားသော နိုင်ငံရေးအသုံးအနှုန်းများမှ အလုပ်များမှ ကြည့်ရှုစစ်ဆေးကြသည်။ ထို့ပြင် post-punk ဂီတ၏ဖန်တီးမှုကို အကျိုးဖြစ်ထွန်းသော မျိုးခွဲယဉ်ကျေးမှုမှ အကျိုးဖြစ်ထွန်းသော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုများကို ချိတ်ဆက်ထားခဲ့သည်။ အနုပညာထုတ်လုပ်မှု၊ အရုပ်အသံတင်ဆက်မှု fanzine များနှင့် independent label များ ဂီတနှင့်ဆက်စပ်နေပြီး အရေးကြီးသောကဏ္ဍများမှ ပါဝင်လာခဲ့သည်။ post-punk အနုပညာရှင်များသည် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကင်းမှုကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းခဲ့သည်။ သတင်းစာဆရာများသည် အရေးပါသော ယဉ်ကျေးမှုနှင့်ကျော်ကြားသော မဂ္ဂဇင်းများ၊ ဝေဖန်ရေးဆရာများ လှုပ်ရှားမှုထဲတွင်နှစ်မြုပ်ခဲ့သည်။
စကားလုံးအသုံးအနှုန်း၏ရည်မှန်းချက်
post-punk ဟူသော အသုံးအနှုန်းနဲ့ပတ်သက်၍အငြင်းပွားဖွယ်ရာများရှိသည်။ Allmusic မှ Stephen Thomas Erlewine က post-punk ဟူသော ဝေါဟာရကို punk ၏မြတ်နိုးဖွယ်ရာပုံစံတစ် မျိုးဟု ဖော်ပြရာ၌ အသုံးပြုခဲ့သည်။ အနုပညာနှင့်ဆိုင်သော အာရုံခံစားခြင်းဆက်စပ်မှုကို အကြံပေးရာ ၌ အသုံးပြုခဲ့ပြီး ပေါင်းစပ်ထားသော ပုံစံထက်ပိုခဲ့သည်။ Simon Reynolds က post-punk သည် လျော့နည်းသော အမျိုးအစားတစ်ခုဟူထောက်ခံပြောဆိုခဲ့သည်။ ပေါင်းစပ်ထားသော လှုပ်ရှားမှုအားလုံးသည် rock n’ roll ၏ စွန့်ပစ်ထားသော အရာများမှ တီထွင်ဆန်းသစ်မှုဖြစ်သည်။ Nicholas Lezard က လှုပ်ရှားမှုသည် အသုံးအနှုန်းကိုကျယ်ပြန့်စေခဲ့သည်ဟုဆိုသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် post-punk ဂီတသည် ၁၉၅၀နောက်ပိုင်း punk rock မှထွက်ပေါ်လာသည့် ဂီတတစ်ခုဟု အဓိပ္ပါယ်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ အုပ်စုများသည် post-punk သည် punk (သို့) new wave ဂီတအောက်တွင်ရှိခဲ့သည်ဟူလည်းဆိုသည်။ အသုံးအနှုန်းသည် ကျဉ်းမြောင်းသည့် ပုံစံမျိုးဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထပ်စွက်ချက်အနေဖြင့် အသုံးအနှုန်းသည်၏ အတိအကျသည် punk rock လှုပ်ရှားမှုမှ အလျင်ကျသည်။ Reynolds က post-punk ခေတ်ကို ၁၉၇၈နှင့် ၁၉၈၄ ကြားထဲတွင် တွေ့ရှိခဲ့သည်ဟုဆိုသည်။
ပေါက်စောက်
ပေါက်စောက်
Post-punk
မူရင်း
၁၉၇၇နောက်ပိုင်းတွင် စာရေးဆရာများက Siouxisie and the Banshee နှင့် wive စသောတီးဝိုင်းများကို ဖော်ပြရန် New Musickနှင့် post-punk ဟူသော အသုံးအနှုန်းများနှင့်အသုံးပြုခဲ့သည်။ စာသားများနှင့် အနုပညာရသများသည် ခေတ်ပြိုင် punk မှ သီးခြားထင်ရှားသည်။ စာရေးဆရာ Jon Savage သည် ထိုထဲမှ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုများကို ရှာဖွေလေ့လာခဲ့ကြသည်။ ၁၉၇၈ ဇန်နဝါရီတွင် John Lydon က Sex Pistols တီးဝိုင်းကို အသိပေးကြေညာခဲ့သည်။ punkဂီတဆိုင်ရာများကို ကိုးကားရင်း စိတ်ပျက်လာခဲ့သည်။ သူသည် ကွဲပြားသော စိတ်ဝင်စားမှုများကို စမ်းသပ်လေ့လာခဲ့သည်။ punk လှုပ်ရှားမှုနှင့်အတူ ကွဲပြားသော တီးဝိုင်းများ၏ သံစဉ်များကို စမ်းသပ်လေ့လာ၍ ပေါင်းစည်းခဲ့သည်။ ကျယ်ပြန့်သော အယူအဆများ သူတို့၏အလုပ်တွင် ပါရှိခဲ့သည်။ ထိုအနုပညာရှင်များသည် ဂီတနောက်ခံထဲတွင် နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာမှတ်တမ်းများကို ဆင်ခြင်ခဲ့ကြသည်။ punk ခေတ်တွင် အမျိုးမျိုးသော စီးပွားရေးသမားများသည် punk လွှမ်းမိုးမှုများကို စိတ်ဝင်စားခဲ့ပြီး ကိုယ်ပိုင်ရပ်တည်သော record label များကို ရှာဖွေခဲ့ကြသည်။ Rough Trade, Factory တို့ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၇တွင် အုပ်စုများသည် ဂီတဖြန့်မှုနည်းလမ်းများကို ရှာဖွေခဲ့ကြသည်။ စိတ်ကူးသစ်များဖြန့်ဖြူးခဲ့ပြီး အထူးသဖြင့် the Buzzcock ၏ Spiral Scrartch album တို့ပါဝင်ခဲ့သည်။ ထုတ်လုပ်မှုများတွင် DIY များမရှိမဖြစ်ပါဝင်ခဲ့ကြသည်။ post punk နှင့် indie ဂီတဖြစ်ရပ်မှ ပေါင်းစည်းထားသော အစိတ်အပိုင်းများကို ဖြန့်ချိခဲ့သည်။ ၁၉၈၀အလယ်နောက်ပိုင်းတွင် ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့သည်။
အင်္ဂလန်
ရက်သတ္တပတ်များစွာကြာပြီးနောက် Sex Pistol ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။ Lydon သည် Public Image ကိုစမ်းသပ်လေ့လာခဲ့ပြီး စီမံကိန်းကို ကြေညာခဲ့သည်။ Public Image နှင့် အခြားအနုပညာများတွင် the Pop Group နှင့် the Slits တို့ပါဝင်ပြီး dance ဂီတနှင့်စမ်းသပ်လေ့လာခဲ့ကြသည်။ ထုတ်လုပ်မှုနည်းပညာနှင့် avant-grade တို့ပါဝင်ခဲ့သည်။ မန်ချက်စတာမှ အနုပညာရှင်များဖြစ်သော Joy Divison, the Fall, the Quratti Column နှင့် A Certain Ratio တို့ပါဝင်ပြီး ပြိုင်ဘက်ကင်းသော ပုံစံများနှင့် ဖွံ့ဖြိုးစေခဲ့သည်။ ဂီတနှင့် ခေတ်ပေါ်အနုပညာမှ ကွဲပြားသော အမျိုးအစားလွှမ်းမိုးမှုများ ရေးဆွဲခဲ့သည်။ အမျိုးမျိုးသောတီးဝိုင်းများများတွင် Scritti Politti, Gang of Four နှင့် This Heat တို့ပါဝင်ပြီး နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ ဒသနိကဗေဒများကို ပေါင်းစပ်ခဲ့သည်။ သူတို့၏ အနုပညာကျောင်းမှ သင်ယူလေ့လာမှုများကို သူတို့၏အလုပ်တွင် ပေါင်းစပ်ခဲ့သည်။ ဆန်းသစ်တီထွင်မှုနှင့် ထုတ်လုပ်သူများ၏ စမ်းသပ်လေ့လာထားသော အသံသွင်းထုတ်လုပ်မှုများ တီထွင်သူများတွင် Steven Lillywhite, Matrin Hennett နှင့် Dennis Bovell တို့ပါဝင်ပြီး ထိုခေတ်အခါက ဂီတပေါ်ပေါက်မှုမှ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းများဖြစ်လာခဲ့သည်။ အမျိုးမျိုးသော အုပ်စုများသည် punk ထက်အလျင်ကျသည့် Cabaret Voltaire နှင့် Throbbing Gristle တို့ပါဝင်သည်။ သဘာဝအတိုင်းဖြစ်သော ထုတ်လုပ်မှုနည်းပညာနှင့် လျှပ်စစ်တူရိယာများကို စမ်းသပ်လေ့လာခဲ့သည်။ အခြေခံကျသော industrial ဂီတကို ကူညီခဲ့ကြသည်။ သက်တမ်းနုနယ်သော industrial Records များသည် ဤဖြစ်ရပ်အတွက် ဗဟိုကျလာခဲ့ပြီး ထောက်ပံ့ နိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၉တွင် gothic rock ကိုတီထွင်ခဲ့ကြသည်။ Bauhaus, Siouxsie and the Banshees နှင့် the Cure တို့ပါဝင်သည်။ အဝတ်အစားနှင့် မိတ်ကပ်များသည် goth ယဉ်ကျေးမှုကို လှုံ့ဆော်နိုင်ခဲ့ သည်။ ၁၉၇၀အလယ်တွင် ဩစတေးလျတွင် punk ဖြစ်ရပ်ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး နောက်ဆုံးတွင် UK သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ ဂီတဖြစ်ရပ်များ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ Rough Trade, Factory and Fast label များသည် အုပ်စုများအတွက် အဓိက အရေးပါလာခဲ့သည်။ ဖြန့်ချိမှုများ၊ အနုပညာအလုပ်များ၊ ဖျော်ဖြေမှုများနှင့် တိုးမြှင့်မှုများ လွယ်ကူချောမွေ့စေရန် အထောက်အကူပြုခဲ့သည်။ ဖြစ်ရပ်များ စတင် ဖွံ့ဖြိုးလာသကဲ့သို့ ဗြိတိန်ဂီတကြေညာရေးများဖြစ်သော NME သည် post-punk ယဉ်ကျေးမှုတွင် လွှမ်းမိုး၍ ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့သည်။ စာရေးဆရာများဖြစ်သော Jon Savage, Paul-Morleyနှင့် Ian Penman တို့သည် ပုံစံများအတွက် ဝေဖန်ခဲ့ကြသည်။ ဒသနိကဗေဒနှင့် နိုင်ငံရေးများကို ရေးဆွဲခဲ့ကြသည်။ အခြားအရင်းအမြစ်မှ ပညာဗဟုသုတများ စုပေါင်းမှု အမျိုးမျိုးဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၁၉၇၈တွင် Siouxsie and the Banshees ၏ The Scream၊ Wire ၏ Chair Missing နှင့် အမေရိကန်တီးဝိုင်း Pere Ubu ၏ Dub album တို့သည် ချီးမွမ်းခြင်းခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၇၉တွင် NME တွင် Pil၏ Metal Box၊ Joy Division ၏ Uknown Pleasure၊ Gang of Four၏ Entertainment၊ Wire ၏ 154၊ The Raincoat ၏ self-titled album နှင့် အမေရိကန်အုပ်စု Talking Head ၏ Fear of Music တို့ကို မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည်။
အမေရိကန်
၁၉၇၀အလယ်တွင် အမျိုးမျိုးကွဲပြားသော အမေရိကန်အုပ်စုများ (punk ဖြစ်ရပ်တွင်ပါဝင်သော Television နှင့် Suicide တို့ပါဝင်သည်။) punk ဂီတ၏ ဝေါဟာရကို စတင်၍ ဖြန့်ချိခဲ့ကြသည်။ Midwestern အုပ်စုများသည် Pere Ubuနှင့် Devo တို့ အနုပညာနည်းပညာများကို အသုံးပြုခဲ့ပြီး ထုံးနည်းမဟုတ်သော ကြိယာပုံစံများ ရေးဆွဲခဲ့ကြသည်။ post-punk ရွေ့လျားမှု၏ ရှေ့ပြေးနိမိတ်ဖြစ် လာခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းအုပ်စုများဖြစ်သော ဘော့စတွန်အခြေစိုက် Mission of Burma နှင့် နယူးယောခ့်အခြေစိုက် Talking Heads တို့သည် punk ၏ အစိတ်အပိုင်းများနှင့် အနုပညာကျောင်းနှင့် ပေါင်းစပ်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၈တွင် Roxy Music မှ Brian Eno သည် စာသားများနှင့်အတူ electronic သံစဉ်များနှင့် အမေရိကန် polyrhythms များနှင့် စမ်းသပ်လေ့လာခဲ့သည်။ 	ဆန်ဖရန်ဆစ်စကိုမှ post-punk ဖြစ်ရပ်တွင် Chrome, the Residents နှင့် Tuxedomoon တို့အဓိကပါဝင်ခဲ့သည်။ မီဒီယာမှ စမ်းသပ်လေ့လာချဲ့ထွင်ခြင်းများကို လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။ ထိုအချိန် အတောအတွင်းတွင် နယူးယောခ့်တွင် no wave ရွှေ့လျားမှုပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ ဂီတဖြစ်ရပ်သည် rock ဂီတ၏ ရိုးရာဓလေ့ကို ဆန့်ကျင်၍ တုံ့ပြန်ခဲ့သည်။ nihilist အယူဝါဒကို မကြာခဏရိုက်ခတ်ခဲ့သည်။ No Wave ဂီတပညာရှင်များဖြစ်သော The Contortions၊ Teenage Jesus and the Jerks၊ Mars၊ DN၊ Theoretical Girls နှင့် Rhys Chathem တို့သည် noise, dissonance နှင့် atonality အစား non-rock ပုံစံများကို အစားထိုးခဲ့ကြသည်။ ထိုလေးဖွဲ့သည် No New York (၁၉၇၈) ပေါင်းစပ်ထုတ်ဝေခဲ့ကြသည်။ ဖြစ်ရပ်ထဲတွင် စံပြုလောက်သည်ဟု ယူဆခဲ့သည်။ ပါတီပွဲများနည်းလာခဲ့ပြီး Club 57 နှင့် Mudd Club ကဲ့သို့ အနုပညာဆိုင်ရာကျင်းပရာနေရာများသည် ဂီတပညာရှင်များနှင့် အနုပညာရှင်များအတွက် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ဗဟိုကျလာခဲ့သည်။ Jean- Michael Basquiat, Keith Haring နှင့် Michael Holman တို့ပါဝင်ခဲ့သည်။
UK ဖြစ်ရပ်နှင့် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ ရည်မှန်းချက်များ
ဗြိတိန် post-punk သည် ဝေဖန်ရေးအဖွဲ့များ၏ ထောက်ပံမှုဖြင့် ၁၉၈၀တွင် ဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ အမေရိကန် ဝေဖန်ရေးဆရာ Greil Marcus က ၁၉၈၀တွင် Rolling Stone မဂ္ဂဇင်း၌ “Britain’s post punk pop avant garde” ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။ Pil and Joy Division သည် ကျော်ကြားသော သီချင်းစာရင်းတွင် အောင်မြင်မှုရရှိခဲ့သည်။ ထောက်ပံ့ပေးသော record label ကွန်ရက်ထဲတွင် industrial, Fast, E.G, Mute, Axis/4AD နှင့် Glass တို့သည် ဂီတကိုကြီးမားစွာ ထောက်ပံ့ပေးခဲ့သည်။ ၁၉၈၀တွင် Essential Logic, Killing Joke, the Sound, 23 $kido, Alternative TV, Magazine, the Tear drop Explodes, the Psychedelic Furs နှင့် Echo & the Bunnymen တို့သည် post-punk ဖြစ်ရပ်တွင် အစိတ်အပိုင်းအဖြစ်ပါဝင်ခဲ့သည်။ London နှင့် Manchester တို့တွင် ဗဟိုကျခဲ့သည်။ မည်သို့ပင်ဆိုစေ ထိုကာလအပိုင်းအခြားတွင် ဖြစ်ရပ်များရုပ်လုံးနှင့် အနုပညာရှင်များသည် underground မှ အနုပညာရသများဆီသို့ တိမ်းညွတ်လာခဲ့သည်။ post-punk နှင့်ဆိုင်သော သီးသန့်အရေးအသားများ တိုးမြှင့်လာခဲ့ပြီး ကွဲပြားလာခဲ့သည်။ ကွဲပြားသော နှစ်များစွာနှင့်အတူ တွက်ချက်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ အင်ဂျီနီယာ Gary Langonနှင့် ပရိုဂရမ် J.J Jeczalik, the Art of Noise တို့သည် electronic သံစဉ်များကို pop mainstream သို့ ယူဆောင်လာခဲ့သည်။ post-punk အနုပညာရှင်များဖြစ်သော Green Gartside နှင့် Josef K’s Paul Haig တို့သည် ယခင် avant-garde ကို စမ်းသပ်ပြုလုပ်လာကြသည်။ mainstream style နှင့် စီးပွားရေးအရ အောင်မြင်မှုရရှိခဲ့သည်။ ထိုဖွံ့ဖြိုးမှုများသည် pop mainstream ကိုဖျက်ဆီးပြီး new pop ကို အမျိုးအစားခွဲခဲ့သည်။ အမျိုးမျိုးသော popအုပ်စုများသည်တွင် ABC, the Associates Adam and the Ants နှင့် Bow Wow Wow တို့ပါဝင်ပြီး ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာမျိုးခွဲများ၏ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုနှင့်အတူ ရှေ့နောက်တန်းစီးလာခဲ့သည်။ စမ်းသပ်လေ့လာထားသော အစောပိုင်း post-punk အုပ်စုများမှ ဖက်ရှင်များကို အလေးထားလာကြသည်။ စီးပွားရေးအရ အောင်မြင်မှုရရှိခဲ့သည်။ Gary Numan, the Human League, Soft Cell, John Fox နှင့် Visage တို့သည် synth pop ပုံစံကို ဖန်တီးခဲ့ပြီး ကြီးမားလေးလံသော electronic နှင့် synthesizer ဂီတများနှင့် ရေးဆွဲထားသည်။ MTV တွင်ပါဝင်လာခဲ့သည်။
၁၉၈၀ အလယ်(ကျဆင်းလာခြင်း)
မူရင်း post-punk ရွေ့လျားမှုသည် တီးဝိုင်းများနှင့် ဆက်နွယ်သော လှုပ်ရှားမှုအဖြစ်အဆုံးသတ်လာပြီး အနုပညာရသများမှ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ ထိုအုပ်စုများသည် မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ပြီး new pop ရွေ့လျားမှု၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်လာခဲ့သည်။ မှတ်တမ်းများနှင့်အတူ ထင်မြင်ယူဆချက်များကျော်ကြားလာခဲ့သည်။ အမေရိကန်တွင် MTV နှင့် ခေတ်ပေါ်ရေဒီယို ဌာနားများ၌ post-punk အနုပညာရပ်အများစုလွှမ်းမိုးခဲ့ပြီး ဂီတသစ်ပုံစံမှ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ် လာခဲ့သည်။ U2 ကဲ့သို့ အောင်မြင်သော တီးဝိုင်းများသည် post-punk မှ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ ဘာသာရေးနှင့် နိုင်ငံရေးမှတ်စုမှ အစိတ်အပိုင်းများကို ဓမ္မသီချင်းများသို့ ပေါင်းစပ်ခဲ့သည်။
ငိုလ (တောင်)ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ငိုလ (တောင်)ရွာ (Ngola (South))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ နန်းပုလင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၅၁၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နန်းပုလင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၂၂၆ ဦး၊ မ ၃၃၉၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၆၂၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
Post-punk
ရိုက်ခတ်ခြင်း
မကြာသေးမီက post-punk ခေတ်အကြောင်းကို ရှစ်ဆယ်မှ punk ၏မြူးကြွသောပုံစံများမှ ပျောက်ကွယ်လာခဲ့သည်ဟု ရေးခဲ့သည်။ ခေတ်ပြိုင်အရည်အချင်းများသည် ဂီတ၏ ဆန်းသစ်တီထွင်မှု များကို ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး ခိုင်မာလာခဲ့သည်။ Reynolds က ၆၀တွင် တောက်ပသော ဂီတဖန်တီးမှုများဖြစ် လာခဲ့ပြီး စွန့်စား၍ ရောနှောပေါင်းစပ်ခဲ့သည်။ နိုင်ငံရေးနှင့် ယောက်ရက်ခတ်သော လူမှုရေးများဆီသို့ ဆက်စပ်လာခဲ့သည်။ Nicolas Lezard က ထိုခေတ်က ဂီတကို “avant- grade ပေါင်းစပ်လာခဲ့ပြီး pop သီချင်းများပြုလုပ်ခဲ့သည်။ post-punk သည် ရှာဖွေ့စုဆောင်းထားသော အမျိုးအစားဖြစ်ပြီး ကျယ်ပြန့်၍ အမျိုးမျိုးသော တီထွင်ဆန်းသစ်မှုဖြစ်လာခဲ့သည်။ ကွဲပြားသော နောက်ပိုင်းအမျိုးအစားထဲတွင် new wave, dance-rock, neo-psychedelia, alternative rock နှင့် house ဂီတများပါဝင်သည်။ Joy Division, Siouxsie and the Banshees, Bauhaus နှင့် the Cure တီးဝိုင်းများသည် post-punk ၏ပုံစံသစ်များ မှ gothic rock အမျိုးအစား၏ ဖွ့ံဖြိုးတိုးတက်မှုသို့ ဦးဆောင်ခဲ့သည်။
ပြန်လည်ရှင်သန်ခြင်း
၂၁ရာစုအပြောင်းအလဲ၌ post-punk သည် ဗြိတိန်အမေရိကန် alternative နှင့် indie rock ထဲတွင် ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့သည်။ အခြားနိုင်ငံများတွင်လည်း စတင်ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။ ပြန်လည်ရှင်သန်ခြင်းသည် ၉၀အလယ်တွင် ကွဲပြားသော underground တီးဝိုင်းများနှင့် အတူ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ မည်သို့ပင်ဆိုစေ စီးပွားရေးအရ အောင်မြင်ခဲ့သောတီးဝိုင်းများမှာ the Strokes, Franz Ferdinand, Interpol, Neils Children နှင့် Editors တို့ဖြစ်ပြီး ၁၉၉၀နောက်ပိုင်းမှ ၂၀၀၀ အစောပိုင်းအထိစိုးမိုးခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် post-punk တီးဝိုင်းများသည် ၂၀၀၀မှ indie ဂီတ အဖြစ်အပျက်တွင် ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။ Cold Cave, She Wants Revenge, Eagalls, the Soft Moon, She Past Awayနှင့် Light Asylumတို့ပါဝင်ပြီး darkwave ပုံစံကိုယူသုံးခဲ့သည်။ A Place to Bury Strangers သည် အစောပို်င်း post-punk နှင့် shoegaze ပေါင်းစပ်ခဲ့သည်။ post-punk ဝါသနာရှင် goth ယဉ်ကျေးမှုထဲသို့ ရွေ့လျားလာခဲ့သည်။ Savages သည် အစောပို်င်း ဗြိတိန် post-punk တီးဝိုင်းများကို အမှတ်ရစေခဲ့သည်။
အောတန် (ကြယ်စုတန်း)
အောတန် (Octans) သည် တောင်ဘက်ကောင်းကင်၏ မေးမှိန်သော ကြယ်စုတန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ လက်တင်ဘာသာစကားဖြင့် စက်ဝိုင်း၏ ၈ ခုမြောက်အပိုင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး Nicolas Louis de Lacaille ဆိုသူက ၁၇၅၂ ခုနှစ်တွင် မှတ်တမ်းခဲ့သည်။ ယင်းသည် ခေတ်သစ် ၈၈ ကြယ်စုတန်းများစာရင်းတွင် ပါဝင်လျက်ရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကြယ်စုတန်းများ
တန်းနားပြင်ရွာ
တန်းနားပြင်ရွာ
အောင်ခိုင်ရွာ၊ သက္ကာယ်သောင်
အောင်ခိုင်ရွာ၊ သက္ကာယ်သောင်
ပေါ်တူဂီနိုင်ငံ
ပေါ်တူဂီနိုင်ငံ (တရားဝင် အခေါ်အားဖြင့် ပေါ်တူဂီ သမ္မတနိုင်ငံ) သည် ဥရောပ အနောက်တောင်ပိုင်း အိုင်ဘေးရီးယန်းကျွန်းဆွယ် ပေါ်တွင် တည်ရှိသော နိုင်ငံဖြစ်သည်။ ပေါ်တူဂီသည် ဥရောပ၏ အနောက်ဘက် အကျဆုံး နိုင်ငံဖြစ်သည်။ အနောက်ဘက်နှင့် တောက်ဘက်တွင် အတ္တလန္တိတ် သမုဒ္ဒရာ၊ အရှေ့ဘက်နှင့် မြောက်ဘက်တွင် စပိန်နိုင်ငံ တို့က ဝိုင်းရံထားသည်။ အတ္တလန္တိတ် ကျွန်းစုများ ဖြစ်သော အာဇိုး နှင့် မဒရီရာ တို့သည် ပေါ်တူဂီနိုင်ငံ၏ တစိတ်တဒေသ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသများဖြစ်သည်။
စီးပွားရေး
ကမ္ဘာကျော်ဝိုင်အမျိုးအစားတစ်ခုဖြစ်တဲ့ Port ဝိုင်တွေက ပေါ်တူဂီနိုင်ငံကနေ တင်သွင်းတာဖြစ်ပါတယ်။ ပေါ်တူမြို့ Douro တောင်ကြား စပျစ်ခြံတွေကနေထွက်ရှိတဲ့ သည်စပျစ်ဝိုင်တွေကို အမေရိကန်၊ ဩစတေးလျ၊ တောင်အာဖရိကနဲ့ အိန္ဒိယနိုင်ငံတွေဆီ အဓိကတင်ပို့ကြပါတယ်။ အဓိကစီးကပွားရေးကတော့ ချည်မျှင်နှင့်အထည်အလိပ်၊ သစ်၊ စက္ကူ၊ ဓာတုပစ္စည်း၊ စက်မှုအစိတ်အပိုင်းပစ္စည်းများ၊ စားသောက်ကုန်၊ ဆက်သွယ်ရေးနှင့်ဆက်စပ်ပစ္စည်းများ၊ သင်္ဘောတည်ဆောက်ရေး၊ ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းသုံးပစ္စည်းများနှင့် ဟိုတယ်ခရီးသွားလာရေးလုပ်ငန်းတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ ၂၀၁၇ ခုနှစ် ကမ္ဘာ့ဘဏ်စာရင်းများအရ ပေါ်တူဂီနိုင်ငံသားတစ်ဦးချင်းစီရဲ့ နှစ်စဉ်ပျဉ်းမျှဝင်ငွေဟာ ကန်ဒေါ်လာ ၃၂၁၉၉ ဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာ့အဆင့် ၃၇ ဖြစ်ပါတယ်။ ငွေကြေးစနစ်အနေနဲ့ကတော့ ဥရောပနိုင်ငံအများစုမှာသုံးတဲ့ Euro ကိုပဲသုံးပါတယ်။
လူမှုပထဝီဝင်
ပေါ်တူဂီနိုင်ငံက စုစုပေါင်းလူဦးရေရဲ့ ၈၅% ဟာ ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တွေဖြစ်ပါတယ်။ သည်အထဲက ၈၁% ကတော့ ရိုမန်ကစ်သလစ်ဘာသာဝင်တွေဖြစ်ပြီး ကျန်တဲ့ ၄% ကတော့ ကျန်ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တွေသာဖြစ်ကြပါတယ်။ ကမ္ဘာပေါ်မှာရှိသမျှ ဖော့ဆို့တွေရဲ့ တစ်ဝက်ကျော်ဟာ ပေါ်တူဂီနိုင်ငံကနေလာတာဖြစ်ပါတယ်။ ပေါ်တူဂီဟာ ဖော့ဆို့တွေဖြစ်လာစေတဲ့ Cork Oak သစ်တောပေါင်းများစွာကို ပိုင်ဆိုင်ထားတာကြောင့်ပဲဖြစ်ပါတယ်။ ကမ္ဘာ့ဖော့ဆို့တွေရဲ့ ၇၀% ဟာ ပေါ်တူဂီမှဖြစ်ပြီး ဂျာမနီ၊ ယူကေနဲ့ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွေစီအဓိကတင်သွင်းပါတယ်။
အားကစားနှင့် ယဉ်ကျေးမှု
ပေါ်တူဂီနိုင်ငံရဲ့အဓိက အားကစားကတော့ ဘောလုံးဖြစ်ပြီး ပေါ်တူဂီဘောလုံးအသင်းဟာ ဥရောပချန်ပီယံအသင်းဖြစ်ပြီး ၁၉၆၆ မှာ ကမ္ဘာ့ဖလား တတိယဆု၊ ၂၀၁၆ မှာတော့ ကမ္ဘာ့ဖလား စတုထ္ထဆုတွေ အသီးသီးပိုင်ဆိုင်ထားတာပဲဖြစ်ပါတယ်။ ပေါ်တူဂီမှာ ယူနက်စကိုကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်ပေါင်း ၁၅ နေရာတောင်ရှိပါတယ်။ သည်နေရာမှာ ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်ပေါင်း ၁၄ခုရှိပြီး သဘာဝအမွေအနှစ် Madeira ကျွန်း ၁ ခုရှိပါတယ်။
လက်ပံကျင်း (အလယ်)ရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပါတိမောက္ခဋ္ဌပနာသုတ်
အဋ္ဌကထာ၌ ဖွင့်ဆိုချက်အနည်းငယ်ရှိပါသည်။
လက်ဝဲရွာ၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်
လက်ဝဲရွာ (Letwea)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်၊ လက်ဝဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၇၃၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လက်ဝဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၇၁ ဦး၊ မ ၉၈၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၇၅၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရုံးကုန်းရွာ၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်
ရုံးကုန်းရွာ (Yonekone)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်၊ ရုံးကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၀၂၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရုံးကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၆၂ ဦး၊ မ ၁၁၃၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၉၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေနံချောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အဝပ်ဒမ်းရွာ၊ ပူတာအိုမြို့နယ်
အဝပ်ဒမ်းရွာ(Ahwetdam)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ပူတာအိုမြို့နယ်၊ မန်စေကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၇၀၂၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မန်စေကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၅၄ ဦး၊ မ ၃၆၀၈ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၇၁၆၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပူတာအိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အောင်လှိုင်ရွာ၊ နတ်မှူး
အောင်လှိုင်ရွာ၊ နတ်မှူး
ခနယာမဘူတာ (ဖုခုအိုခ)
ခနယာမဘူတာ  (金山駅 ခနယာမ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဖုခုအိုခခရိုင်၊ ဖုခုအိုခမြို့၊ ဂျေားနန်းရပ်ကွက်တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ထွက်တော်မူကြီး (၁၂)ရပ်
ထွက်တော်မူကြီးပုံတော်များမှာ ၁၈၆၅ခု မေလ ၁၆ရက်နေ့တွင် မင်းတုန်းမင်းတရားကြီးကိုယ်တော်တိုင် မန္တလေးတောင်ခြေကျောက်တော်ကြီးဘုရားသို့ မင်းခမ်းမင်းနားနှင့်ထွက်တော်မူပုံကို ပန်းချီဆရာက ပုရပိုက်တွင် ရေးဆွဲမှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့ပြီး ယင်းပုရပိုက်ကို မစ္စတာဆွင်ဟိုးဆိုသူထံမှတစ်ဆင့် အိန္ဒိယကျောက်စာဌာနက ရရှိကာ ပုံနှိပ်မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ဤပုံများအရ မင်းတုန်းမင်းကြီးထွက်တော်မူရာတွင် ရှေ့ဆုံးမှ အမြောက်တပ်၊ ၎င်းနောက်မှ ရှေ့ပြေးတပ်ခေါ် တပ်ရင်းအရွယ်အစားရှိ တပ်ခြောက်တပ်၊ ၎င်းနောက်မှ နန်းတော်အစောင့်တပ်များဖြစ်သော တပ်ရင်းကြီးအရွယ်အစားရှိ တပ်များလိုက်ပါရပြီး နောက်ဆုံးမှ နောက်ရံတပ်ခြောက်တပ် လိုက်ပါရသည်။ ပုံများ၏အောက်ခြေတွင်ပါသော စာများအရ မြန်မာတပ်(တပ်ရင်း) တစ်တပ်လျှင် အင်အား(၈၁၀)ယောက်ပါရှိကြောင်း သို့မဟုတ် ပြင်သစ်နွယ်များဖြစ်ပြီး အင်အား(၅၀၀)ခန့်ရှိကြောင်း သိရသည်။
ရှေးဘုရင်မင်းများ နန်းတော်မှ သင်္ကြန်တော်ခေါ်ထွက်ခြင်း၊ မြို့နန်းအသစ်တည်ဆောက် ပြီးလျှင် မြို့သိမ်း၊ နန်းသိမ်းထွက်ခြင်း၊ ကုသိုလ်ကောင်းမှုပြုရန် ထွက်ခြင်းစသည့်တို့ကို ထွက်တော်မူကြီးထွက်သည်ဟု ခေါ်ဝေါ်လေ့ရှိသည်။ ယင်းသို့ ရှေ့ ခြောက်တပ်၊ နောက်ခြောက်တပ် တပ်ဝင်းခင်းကျင်းထွက်ခြင်းကိုပင် ထွက်တော်မူကြီး (၁၂)ရပ် ဟု ခေါ်ကြပြန်သည်။
သက္ကရာဇ် ၁၂၂ရခုနှစ် ကဆုန်လပြည့်ကျော် ၁ရရက်နေ့ နံနက်တစ်ချက်တီးကျော်အချိန် ကောင်းမှုတော် မဟာသကျမာရဇိန် ကျောက်တော်ကြီးဘုရား မျက်နှာတော်ဖွင့်ရန်ရှိသည်ကို နမန္တဘက်၊ ဓာတ်ဘက်၊ ဆင်၊ မြင်း၊ ရထား စစ်အင်္ဂါလေးပါး တပ်ဝင်းအခမ်းအနားအကြီးအကျယ်စီစဉ် ခင်းကျင်းတော်မူ၍ ဆန္ဒန်ဆင်မင်းသခင် ဘဝရှင်မင်းတရားကြီးဘုရား၊ အရှင်မိဖုရားခေါင်ကြီးနှင့်အတူ စံနေတော်မူရင်း နန်းမြေဘုံသာ စံနန်းတော်မှ ထွက်တော်မူ၍ ဘုရားအနီး ကွန်းထောက်စခန်း စံနန်းတွင် စံတော်မူသည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။
ဗြန့်ကြီးရွာ၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်
ဗြန့်ကြီးရွာ (Byantgyi)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်၊ တင်းဝါးချောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၁၄၆ ဖြစ်သည်။
Mil Mi 24
ရုရှားတို့၏ Mi -24 နေတိုးအခေါ် Hind သည် စစ်သည်များ တင်ဆောင်နိုင်သည့် တိုက်ခိုက်ရေး ရဟတ်ယာဉ်ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် ရုရှား လေတပ်၌ စတင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး အခြားနိုင်ငံများသို့လည်း ရောင်းချခဲ့သည်။ ၂၀၀၇ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလတွင် ရုရှားလေတပ်၏ Mi-24 အစီး (၂၅၀) အား ပို၍ ခေတ်မှီသော Mi-28 များနှင့် အစားထိုး လဲလှယ်သွားမည် ဖြစ်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။
ဗြန့်ကြီးရွာ၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝန်းသိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရေခဲမြစ်
အလွန်အေးသော ဒေသများတွင် မြင့်မားသောတောင်များ ပေါ်၌ ဆောင်းရာသီနှင်းများ အကျများသဖြင့် နွေရာသီတွင် ပူသည့်နေ၏ အပူရှိန်သည် ထိုနှင်းများအားလုံးကို အရည်မပျော် စေနိုင်ချေ။ ထိုနည်းအတိုင်း တစ်နှစ်ပြီးတစ်နှစ် လွန်လာသော အခါ တောင်ရှိ ချိုင့်ဝှမ်း၏ထိပ်ပိုင်းတွင် နှင်းထုကြီးသည် လွန်စွာကြီးမားလာလေသည်။ တစ်နှစ်ပြီးတစ်နှစ် နှင်းများ အရည်မပျော်ဘဲ တည်ရှိသောဒေသကို နှင်းကွင်းပြင်ဟု ခေါ် သည်။ နွေရာသီ၌နေပူသောအခါတွင် နှင်းကွင်းပြင်၏ မျက်နှာ ပြင်သည် နေပူဒဏ်ကြောင့် အရည်ပျော်ပြီးလျှင် အောက်ဘက် သို့ ရောက်ရှိသွားလေသည်။ ထိုအခါတွင် ခဲသွားပြီးလျှင် နှင်းမှ ရေခဲအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခြင်းကို အကူအညီ ဖြစ်စေသည်။ အပေါ်ရှိ နှင်း၏ အလေးချိန်ဖိအားကြောင့် နှင်းမှ ရေခဲဖြစ်ခြင်း သည်လည်း ဆက်၍ ဖြစ်ပေါ်နေလေသည်။ ထိုနည်းအတိုင်း အစဉ်တစိုက် ဖြစ်ပေါ်နေခြင်းကြောင့် နှင်းကွင်းပြင်သည် တဖြည်းဖြည်း နှင်းအဖြစ်မှ ရေခဲအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲသွား လေသည်။ ထိပ်ဘက်ပိုင်း နှင်း၏အောက်ဘက်ရှိ ရေခဲသည် မမာလှသော်လည်း အောက်ဘက်အတော်ကျသော နေရာတွင် ရှိသည့် ရေခဲများမှာမူ အစိုင်အခဲကြီး ဖြစ်နေလေသည်။ ထိုကြောင့် နှင်းကွင်းပြင်ဆိုသည်မှာ အမှန်အားဖြင့် နှင်းများ ဖုံးလွှမ်းနေသော ရေခဲကွင်းပြင်သာ ဖြစ်လေသည်။
ရေခဲထပ် အတော်ထူလာသောအခါတွင် တောင်၏ ဆင်ခြေလျှောတွင် ရေခဲကွင်းပြင်ကြီးသည် ကမ္ဘာ့ဆွဲအားကြောင့် လျှောဆင်းစပြုလေသည်။ တောင်တစ်တောင်၏ ချိုင့်ဝှမ်းတွင် လျှောဆင်းသည့် ရေခဲမြစ်ကို ချိုင့်ဝှမ်းရေခဲမြစ်ဟု ခေါ်သည်။ မြစ်နှင့် တူသော်လည်း ရေခဲမြစ်သည် မြစ်ကဲ့သို့ ရေစီးမမြန် ချေ။ တစ်နေ့လျှင် လက်မအနည်းငယ်၊ သို့မဟုတ် ပေအနည်း ငယ်မျှသာ ရွေ့ရှားလေသည်။ နှေးကွေးလွန်းသဖြင့် တစ်ခါ တစ်ရံ စီးဆင်းနေကြောင်းကိုပင် မသိနိုင်ချေ။ ရေခဲမြစ် လျှော ဆင်းသော မျက်နှာပြင် မညီညာလျှင် ရေခဲမြစ်တွင် အက်ကွဲ ကြောင်းများ ရှိလာတတ်သည်။ အချို့အက်ကွဲကြောင်းများတွင် နှင်းများရှိနေတတ်၍ ယင်းတို့ကို မြင်ရန်ခဲယဉ်းသည်။ ထိုကြောင့် ရေခဲမြစ်များကိုဖြတ်ကူးရန်မှာ တစ်ခါတစ်ရံတွင် ဘေးအန္တရာယ် နှင့် မကင်းချေ။