cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
အင်တာနက် ပရိုတိုကောလိပ်စာ
ပြင်ဆင်ဖြေရှင်းရန် နည်းလမ်းများ
ကွန်ပျူတာလည်ပတ်မှု စနစ်များမှ အမျိုးအစားစုံလင်လှသော ကွန်ရက်အပြင်အဆင် နှင့် လိပ် စာများ ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းပုံတို့ကို စစ်ဆေးပြင်ဆင်ဖြေရှင်းရန် နည်းလမ်းများကို ပေးဆောင် ထား သည်။ window သည်လည်း အမိန့်ပေး ဆောင်ရွက်မှု အပြင်အဆင် ဆိုင်ရာ နည်းလမ်းတို့နှင့် ipconfig, netsh တို့ကို ပေးထားပြီး Unix ကဲ့သို့သော စနစ်ကို သုံးသော သုံးစွဲသူ များ အနေနှင့် ipconfig, natstat, route,lanstat, ifstat, iproute2  ဆိုင်ရာ အသုံးတည့်မှုများ ကို တာဝန်ပြီးဆုံးအောင် ဆောက်ရွက်ရာတွင် သုံးနိုင်သည်။
အောင်လံမြို့နယ်
အောင်လံမြို့နယ် (မြေထဲမြို့နယ်) သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ အောင်လံခရိုင်တွင် ပါဝင်သော မြို့နယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ အောင်လံမြို့ဖြစ်သည်။
ထိစပ်လျက်ရှိသော နယ်နမိတ်များ
အောင်လံမြို့နယ်သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၏ အရှေ့တောင်ဘက်အကျဆုံး မြို့နယ်ဖြစ်သည်။ အောင်လံမြို့နယ်သည် အောက်ပါမြို့နယ်များနှင့် နယ်နမိတ်ထိစပ်လျက်ရှိသည်။
လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး
၁၉၉၉ ခုနှစ်မှစ၍ မြန်မာ့မီးရထား မှ မီးရထားလမ်းဖောက်လုပ်ခဲ့သည်။
ရှရီမန်ဂျုံပင်
ရှရီမန် ဂျုံပင်၏ အသီးရောင်မှာ အမည်း၊ သို့မဟုတ် ညိုမှိုင်းရောင်ဖြစ်၍ သုံးမျက်နှာရှိသည်။ ဂျုံ၊ ပြောင်းနှင့် စပါး တို့သည် ကောက်နှံများ ဖြစ်ကြပြီးလျှင် မြက်မျိုးရင်းဝင်များ ဖြစ်ကြ၏။ ရှရီမန် ဂျုံမှာမူ ထိုကောက်နှံများနှင့် အဆက် အသွယ် မရှိသော်လည်း ယင်းအား ကောက်နှံဟူ၍ပင် ယူဆကြ လေသည်။
ရှရီမန်ဂျုံပွင့်တစ်ပွင့်မှ အစေ့တစ်စေ့ ရရှိနိုင်သည်။ ထို အစေ့များကို စုဆောင်းပြီးလျှင် မုန့်အဖြစ်နှင့်ဖြစ်စေ၊ ကြက်ငှက် များအတွက် အစာအဖြစ်နှင့်ဖြစ်စေ အသုံးပြုကြသည်။ ရှရီမန် ဂျုံတွင် စတာ့(ကစီ) အမြောက်အမြား ပါရှိသော်လည်း ဂျုံနှင့် စပါးတို့ကဲ့သို့သော ကောက်နှံစစ်များမှာကဲ့သို့ အဆီနှင့် ပရို တင်းများ မရှိလှချေ။
ရှရီမန်ဂျုံပင်သည် အာရှတိုက် အလယ်ပိုင်းတွင် မူလ ပေါက်ရောက်သည်။ ထိုနောက်တွင် တရုတ်ပြည်သို့ ယူဆောင် သွားပြီးလျှင် စိုက်ပျိုးယူကြသည်။ တရုတ်ပြည်၌ ရှရီမန်ဂျုံပင် ကို နှစ်ရာပေါင်းများစွာ စိုက်ပျိုးခဲ့ကြလေသည်။ ထိုနောက် အာရှတိုက်မှတစ်ဖန် ဥရောပတိုက်သို့ ယူဆောင်၍ စိုက်ပျိုးကြ သည်။ ထိုနောက်မှ ရှရီမန်ဂျုံပင်ကို အမေရိကတိုက်သို့ ယူ ဆောင်ပြီးလျှင် စိုက်ပျိုးကြသည်။ တစ်ခါက ရှရီမန်ဂျုံသည် အရေးပါခဲ့သော်လည်း ယခုအခါတွင်မူ ရှေးကကဲ့သို့ အရေး မပါလှတော့ချေ။
ရှရီမန်ဂျုံကို ကမ္ဘာက ရှေးကကဲ့သို့ ဂရုမမူကြသော်လည်း ထိုအပင်ကို အမြောက်အမြားပင် စိုက်ပျိုးလျက် ရှိကြပေသေး သည်။ ထိုသို့စိုက်ပျိုးကြသည်မှာ ထိုရှရီမန် ဂျုံသည် ခံနိုင်ရည် ရှိပြီးလျှင် အပင်၌ ရောဂါကျရောက်ခြင်း နည်းပါးသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ စိုက်ပျိုးရာ၌လည်း မြေကြီးကို ဂရုတစိုက် ပြုပြင် ပေးရန် မလိုချေ။ ရှရီမန်ဂျုံသည် မြေဩဇာ ညံ့ဖျင်းသော မြေ၌ လည်း ပေါက်နိုင်သည်။ ထို့ပြင်အခြားကောက်နှံမျိုးများအတွက် ရေများလွန်းသော နေရာများတွင်လည်း ပေါက်နိုင်သည်။ နှင်း ပေါက်ခဲနှင့် အခြားအဖျက်အဆီးများရှိသော နေရာမျိုးတွင် စိုက်ပျိုးလေ့ရှိကြသည်။ ရှရီမန်ဂျုံသည် အပွားလွယ်သဖြင့် အစေ့များကို ကျဲကျဲ စိုက်ရသည်။ ပေါက်ရာတွင် သိပ်သည်းစွာ ပေါက်သဖြင့် အခြားမလိုလားအပ်သည့် အပင်များကို ပျက်စီး သွားနိုင်စေသည်။
အင်္ဂလန်နိုင်ငံတွင် ရှရီမန်ဂျုံပင်ကို အမဲအဖြစ်နှင့် မွေးမြူ ထားသော ငှက်များရှိရာ ဒေသတွင် နယ်နိမိတ်အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ငှက်စာအဖြစ်လည်းကောင်း စိုက်ပျိုးလေ့ ရှိကြသည်။ ရှရီမန်ဂျုံ၏ ရုက္ခဗေဒအမည်မှာ ဖက်ဂိုပိုင်ရမ် အက်စကူလင်တမ် ဖြစ်သည်။
ညောင်ဝန်းရွာ၊ မြစ်သားမြို့နယ်
ညောင်ဝန်းရွာ (Nyaungwun)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ မြစ်သားမြို့နယ်၊ ကျန်တောကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၈၇၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျန်တောကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၄၃ ဦး၊ မ ၃၈၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၂၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြစ်သားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မုဒုလက္ခဏဇာတ်
ဧကကနိပါတ် - ၇။ ဣတ္ထိဝဂ် -၆၆ - မုဒုလက္ခဏဇာတ်။ ။ ကပိုကရို ဖြစ်နေသည့် မုဒုလက္ခဏ မိဖုရားကြီးကိုမြင်၍ ကိလေသာအုံကြွသဖြင့် ဈာန်လျှောပြီး အလွန်စွဲမက်နေသော ရသေ့အကြောင်း။
စိတ်လမ်းမချမ်း တဏှာ့စွမ်း
နတ်လူတို့ဆရာ ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ကမ္မဋ္ဌာန်းကို လက်မလွှတ်ဘဲ အမြဲပွားများ အးထုတ်နေလေ့ရှိသော သာဝတ္ထိမြို့သား ရဟန်းတစ်ပါး ရှိလေ၏။ ထိုရဟန်းသည် တစ်နေ့သ၌ မြို့တွင်းသို့ ဆွမ်းခံသွားရာ ဖြီးလိမ်းဝတ်ဆင်ထားသည့် မိန်းမတစ်ယောက်ကို ကြည့်မိသဖြင့် ကိုယ်တွင်းရှိ ကိလေသာတို့ ထကြွသောင်းကျန်းကာ သာသနာတော်၌ မပျော်မွေ့ဘဲ စိတ်လက်မချမ်းသာ တစ်ကိုယ်လုံး ညစ်နွမ်းလျက် နေလေ၏။
ထိုအခါ ရဟန်းတို့သည် မြတ်စွာဘုရားထံ ဆောင်ယူကာ အကြောင်းစုံကို လျှောက်ထားကြလေလျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် “ချစ်သားရဟန်း ... သင်သည် အဘယ်ကြောင့် ဝိသဘာဂ မိန်းမအာရုံကို ဣန္ဒြေဖျက်၍ ကြည့်ရှုဘိသနည်း၊ ရှေးအခါ ဈာန်အဘိညာဉ်ဖြင့် စင်ကြယ်စွာနေသော ရသေ့ကြီးပင်လျှင် ဝိသဘာဂ မိန်းမအာရုံကို ဣန္ဒြေဖျက်၍ ကြည့်မိသည့်အတွက် ဈာန်အဘိညာဉ် ပျောက်ကွယ်လျက် ဆင်းရဲဒုက္ခကို ခံရဖူးပြီ” ဟု မိန့်တော်မူကာ အောက်ပါအတိတ်ဇာတ်ကို ဆောင်တော်မူသတည်း။
ဥယျာဉ်မှီလေ့ တရားမွေ့
လွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ကာသိတိုင်းသား ပုဏ္ဏားလုလင် တစ်ယောက်သည် ကာမဂုဏ်ကို စွန့်ခွာလျက် ရသေ့ ရဟန်းပြုကာ ဟိမဝန္တာအရပ်ဝယ် ဈာန်အဘိညာဉ်ကို ဖြစ်စေလျက် ဈာန်းချမ်းသာဖြင့် နေလေ၏။
တစ်ရံသောအခါ ထိုရသေ့သည် ချဉ်၊ ဆား မှီဝဲရန် ဟိမဝန္တာအရပ် ခွာခဲ့၍ ဗာရာဏသီသို့ကြွကာ မင်းဥယျာဉ်၌ တည်ခိုးလျက် နံနက်အခါ မြို့တွင်းသို့ ဆွမ်းခံကြွသည်ရှိသော် မင်းအိမ်တံခါးသို့ ရောက်လေ၏။
မင်းကြီးလည်း ရသေ့ကိုမြင်လျှင် ကြည်ညို၍ နန်းတော်သို့ ပင့်ဆောင်ကာ ဆွမ်းဘောဇဉ်တို့ကို ကပ်လှူကျွေးမွေး၍ ဆွမ်းအနုမောဒနာ တရားအဆုံးဝယ် ဥယျာဉ်တော်၌ အမြဲ သီတင်းသုံးရန် လျှောက်ထားလေ၏။ ရသေ့လည်း ဝန်ခံကာ မင်းကြီး ဥယျာဉ်တော်မှာပင် နေထိုင်လျက် မင်းကြီးအိမ်တွင် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးသည်မှာ တစ်ဆယ့်ခြောက်နှစ်တိုင်အောင် ကြာမြင့်လေ၏။
အချိန်တန်က နန်းတော်ကြွ
တစ်နေ့သ၌ မင်းကြီးသည် ပုန်ကုန်သောင်းကျန်းသော ပစ္စန္တရာဇ်ကို ငြိမ်းအေးစေရန် စစ်သည်ဗိုလ်ပါနှင့် သွားမည်အပြုတွင် ရသေ့အား အရိုအသေ လုပ်ကျွေးနှင့်ရန် မုဒုလက္ခဏာ မိဖုရားကြီးအား မှာထားလေ၏။
မုဒုလက္ခဏ မိဖုရားကြီးလည်း ဆွမ်းအာဟာရတို့ကို စီမံကာ ရေချိုးပြီး အဝတ်တန်ဆာဆင်ယင်လျက် အိပ်ရာငယ် တစ်ခုဝယ် အိပ်၍ ပြတင်းပေါက်မှ ကြည့်ရှုလျက် ဆရာရသေ့အလာကို မျှော်လင့်နေ၏။ ရသေ့လည်း အချိန်တန်လျှင် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးရန် မင်းကြီးနန်းတော်သို့ ဈာန်ဖြင့်ကြွလေ၏။
ကိလေစွမ်းရည် ဈာန်လျှောပြီ
မိဖုရားကြီးလည်း လျှော်တေသံကြား၍ ဆရာရသေ့လာပြီဟု သိသဖြင့် နေရာမှလျင်စွာထလတ်သော် ပြေပြစ်ချောမွေ့လှသော အဝတ်သည် ကိုယ်မှ လျှောကျခဲ့၏။ ထိုအခါ ရသေ့လည်း ပြတင်းပေါက်မှ ဝင်ခိုက်ကြုံသဖြင့် မိဖုရားကြီး ကြည့်လိုက်မိရာ ကိုယ်တွင်းရှိ ကိလေသာတို့သည် အခါအခွင့်ရသဖြင့် ထကြွသောင်းကျန်းလျက် ဈာန်အဘိညာဉ် ပျောက်ကွယ်သဖြင့် အတောင်ကျိုးသော ကျီးငှက်ပမာ ဖြစ်လေ၏။ သို့အတွက် နန်းတော်တွင် ဆွမ်းမဘုဉ်းပေးတော့ဘဲ ရပ်လျက်သာ ခံယူပြီးလျှင် ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် မကြွနိုင်တော့သဖြင့် ခြေကျင်ခရီးဖြင့်ပင် ဥယျာဉ်တော်သို့ ကြွပြီးလျှင် ကျောင်းတွင်းရှိ ခုတင်အောက်သို့ ဆွမ်းသပိတ်ကို ထား၍ ခုတင်ပေါ်တွင် လျောင်းစက်လူးလဲကာ ကိလေသာမီး တောက်လောင်လျက် ဆွမ်းအာဟာရကိုပင် သတိမရတော့ဘဲ ခုနစ်ရက်တိုင်အောင် နေခဲ့လေ၏။
မိဖုရားပေးကာ ရသေ့ဆရာ
မင်းကြီးလည်း ပစ္စန္တရာဇ်ကို ငြိမ်းအေးစေပြီး ပြန်လာသည်ရှိသော် မြို့သို့ရောက်၍ နန်းတော်သို့ မဝင်သေးဘဲ အရှင်မြတ်ကို ဖူးမြော်ဦးမည်ဟု ဥယျာဉ်တော်သို့ သွားလတ်သော် လျောင်းစက်နေသော ရသေ့ကိုမြင်လျှင် တစ်စုံတစ်ရာ စိတ်မချမ်းသာမှု ဖြစ်နေလိမ့်မည်ဟု ကြံစည်ကာ ဆရာရသေ့အား -
“အရှင်ဘုရား ... တစ်စုံတစ်ရာ စိတ်မချမ်းသာဖွယ် ရှိပါသလော” ဟု လျှောက်လေ၏။
“အရှင်မင်းကြီး ... ငါ့အား တစ်ပါးသော စိတ်မချမ်းသာဖွယ် မရှိပါ၊ ကိလေသာအစွမ်းဖြင့် တပ်စွန်းသောစိတ် ဖြစ်နေသည့်အတွက် မချမ်းသာပါ” ဟု ဆိုလေရာ -
“အရှင်မင်းကြီး ... မုဒုလက္ခဏာ မိဖုရားကြီးကို တပ်စွန်းမိပါသည်” ဟု ပြောသောအခါ -
“အရှင်ဘုရား ... ကိစ္စမရှိပါ၊ ယခုပင် ရစေမည်” ဟု ဆို၍ ဆရာရသေ့ကိုခေါ်ကာ နန်းတော်သို့ ဝင်လေ၏။
နန်းတော်သို့ရောက်လျှင် မိဖုရားကြီးကိုခေါ်၍ “မိဖုရားကြီး ... သင်၏ ပရိယာယ်အစွမ်းဖြင့် အရှင်မြတ်ကို ကြပ်ကြပ် စောင့်ရှောက်ပါ” ဟု မှာထားပြီးလျှင် တန်ဆာဆင်စေလျက် မိဖုရားကြီးကို ဆရာရသေ့အား ပေးလေ၏။
ကိစ္စများလှ လူ့ဘဝ
ထိုအခါ ရသေ့နှင့် မိဖုရားကြီးတို့သည် နန်းတော်မှအဆင်းလျက် တံခါးမှ ထွက်သောအခါ မိဖုရားကြီးသည် ရသေ့အား “အရှင် ... နေစရာအိမ် မရှိသေးပါ၊ မင်းကြီးထံ သွား၍ တောင်းချေပါ” ဟု ခိုင်းလေလျှင် မင်းကြီးထံ သွားတောင်းသောအခါ အိမ်သာဟောင်းတစ်ခုကို ပေးလေ၏။ မိဖုရားကြီးလည်း အညစ်အကြေးတို့ကို သုတ်သင်ခိုင်းပြန်၏။ ရသေ့လည်း မင်းကြီးထံ ပေါက်တူး တောင်း၍ သုတ်သင် ရှင်းလင်းရပြန်၏။ နောက် နွားချေးယူ၍ လိမ်းကျံရပြန်၏။ နောက် ညောင်စောင်း၊ အင်းပျဉ်၊ အိပ်ရာခင်း၊ သောက်ရေအိုး၊ ရေခပ်အိုး၊ တစ်ခုစီ တစ်ခုစီ ခိုင်းသဖြင့် တစ်ခုစီ တစ်ခုစီ ယူဆောင်ရပြန်၏။ နောက် သောက်ရေ၊ ချိုးရေ ခပ်ရပြန်၏။ အိပ်ရာခင်းရပြန်၏။
နောက် အိပ်ရာ၌ အတူထိုင်ကာ မိဖုရားကြီးသည် ရသေ့ကို မုတ်ဆိတ်ကျင်စွယ်တို့၌ ကိုင်ဆွဲကာ “သင်ကား ရဟန်း၏ အဖြစ်၊ ရဟန်း၏ ချမ်းသာကို မသိသူ ဖြစ်သည်” ဟု ပြောဆိုကာ မိမိရှေ့သို့ရောက်အောင် ငင်လေ၏။
တရားဆင်ခြင်ကာ တောထွက်ရှာ
ထိုအခါ ရသေ့သည် နိက္ခမ ဓာတ်ခံ အားကြီးသူ ဖြစ်သည့်အတိုင်း သတိသံဝေဂရလျက် -
“ဩော် ... ငါကား ကိလေသာအလိုသို့ လိုက်မိ၍ ဤမျှလောက် မိုက်မဲခြင်း ဖြစ်ရသည်၊ ပညာ မျက်စိ ကန်းခြင်း ဖြစ်ရသည်၊ ကိလေသာ တဏှာပွားခဲ့သော် အပါယ်လေးပါး၌ နစ်မြုပ်ကာ ခေါင်းပေါ်တော့မည် မဟုတ်၊ ဤမုဒုလက္ခဏာ မိဖုရားကြီးကို မင်းကြီးထံ ပြန်အပ်ကာ တောထွက်တော့မည်” –
မီးယပ်ပညာ
မီးယပ်ပညာ
မိန်းမရောဂါဆိုရာ၌ မိန်းမတို့ကိုယ်၌သာရှိသော မိန်းမ ကိုယ်၊ သားအိမ်၊ သားမျိုပြွန်၊ သားမျိုးအိတ်၊ သားဥတို့တွင်ဖြစ်ပေါ် သည့် ရောဂါများကိုသာ အချို့ မိန်းမရောဂါ ဆေးပညာစာအုပ်များ၌ ရေးသားကြ၍၊ သားမြတ်နှင့် စပ်လျဉ်းသော ရောဂါများကိုလည်း အချို့က မိန်းမရောဂါ ဆေးပညာနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ယူဆကြ သည်။
မုဒုလက္ခဏဇာတ်
တရားဆင်ခြင်ကာ တောထွက်ရှာ
ဟု ကြံစည်ကာ မိဖုရားကြီးကို ခေါ်၍ မင်းကြီးထံ သွားပြီးလျှင် “အရှင်မင်းကြီး ... သင့်မိဖုရားကြီးကို ငါ အလိုမရှိတော့ပြီ၊ ထိုမိဖုရားကြီး အတွက် ငါ့မှာ တဏှာပွားသည်၊ ပြန်၍ယူပါ” ဟု အပ်နှင်းပြီးလျှင် ခဏချင်း ဈာန်၊ အဘိညာဉ်ကို ဖြစ်စေလျက် ကောင်းကင်၌နေ၍ မင်းကြီးအား တရားဟောကာ အဆုံးအမပေးပြီးလျှင် ဟိမဝန္တာသို့ သွားလေ၏။ တစ်ဖန် လူတို့နေရာသို့ သေလွန်သည့် အခြားမဲ့၌ ဗြဟ္မာ့ပြည်သို့ လားရလေ၏။
ဤဒေသနာတော်၏ အဆုံး၌ သာသနာတော်မှ လူထွက်လိုသော ရဟန်းသည် အရဟတ္တဖိုလ်၌ တည်ကာ ရဟန္တာအဖြစ်သို့ ရောက်လေ၏။
မီးယပ်ပညာ
မီးယပ်ပညာ
မိန်းမဆိုင်ရာ ရောဂါများကို ကုသရာတွင် ခွဲစိတ်ကုသခြင်း များသည် တစ်စတစ်စ ပိုမိုတိုးတက်လာ၏။ ဆေးကျွေး၊ ဆေးထိုး ရုံမျှမက အချို့ကို ခွဲစိတ်ကုသပေးကြရ၏။ ထိုကြောင့် မိန်းမရောဂါ ဆေးပညာတွင် ဆေးပေးပညာနှင့် ခွဲစိတ်မှုပညာ နှစ်ရပ်စလုံး အကျုံးဝင်ပေသည်။
မုဒုလက္ခဏဇာတ်
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
မီးယပ်ပညာ
မီးယပ်ပညာ
မီးယပ်ဆိုသော စကားသည် ရောဂါ၏ အမည်မဟုတ်ပေ။ အသက် တစ်ဆယ့်သုံးနှစ်ကျော်၍ အပျိုဘော်ဝင်သည့် အချိန်တွင် သားမျိုးအိတ်၊ သားအိမ်နှင့် မိန်းမတို့၏ သက်စောင့်ရည်အကြိတ် များ ပြောင်းလဲလှုပ်ရှားလာချိန်မှစ၍ သွေးဆုံးချိန် အသက် လေးဆယ့်ငါးနှစ်၊ ငါးဆယ်တိုင်အောင် တစ်လတစ်ကြိမ် မိန်းမတို့ ကိုယ်မှ သွေးဆင်းခြင်းသည် သဘာဝအတိုင်းဖြစ်၏။
မုဒုလက္ခဏဇာတ်
ဇာတ်ပေါင်း
ရဟန်းတို့ -
ထိုအခါ မင်းကြီးသည် - ယခုအခါ အာနန္ဒာ။
မီးယပ်ပညာ
မီးယပ်ပညာ
မီးယပ်သည် နှစ်ဆယ့်ရှစ်ရက်လျှင် တစ်ကြိမ်ကျ၊ တစ်ကြိမ် တစ်ကြိမ်တွင် သုံးရက်မှ ငါးရက်ကြာမျှ သွေးဆင်းတတ်၏။ ထိုသို့မဟုတ်ဘဲဖောက်ပြန်လာလျှင် မီးယပ်ရောဂါဟူ၍ မိန်းမရောဂါ ဆေးပညာထဲသို့ အကျုံးဝင်လာ၏။ ဖြစ်ပေါ်တတ်သောမီးယပ်ရောဂါ များမှာ (၁) မီးယပ်ထိမ်ခြင်း၊ (၂) မီးယပ်သွေးလွန်ခြင်း၊ (၃) မီးယပ်ပေါ်ချိန် မြန်လွန်းခြင်း၊ (၄) မီးယပ်သွေးနည်း၍ မမှန်ခြင်း၊ (၅) မီးယပ်လာစဉ် ကိုက်ခဲခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။
မုဒုလက္ခဏဇာတ်
ဇာတ်ပေါင်း
မုဒုလက္ခာ မိဖုရားကြီးသည် - ဥပ္ပလဝဏ်။
မီးယပ်ပညာ
မီးယပ်ပညာ
ကိုယ်ပရှိ မိန်းမအင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများတွင် ဖြစ်ပေါ်တတ် သော ရောဂါများမှာ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရခြင်း၊ ရောဂါပိုးဝင်၍ ရောင် ရမ်းခြင်း၊ အခြားကိုယ်ရေပြားတို့၌ ဖြစ်ပေါ်တတ်သည့် ရောဂါများ ဖြစ်ပေါ်ခြင်း၊ ယားယံခြင်း၊ အဖုအလုံး အသားတိုးများ ဖြစ်ပေါ်ခြင်းနှင့် ကင်ဆာရောဂါတို့ ဖြစ်ကြသည်။
ကိုယ်တွင်း မိန်းမအင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်းများ ဖြစ်ကြသော သားအိမ်၊ သားမျိုးပြွန်၊ သားမျိုးအိတ်၊ သားမျိုးဥတို့တွင်လည်း အခြားကိုယ်အင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်းတို့တွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်သော ဝမ်း တွင်းပါ အင်္ဂါချို့တဲ့ခြင်း၊ အနေအထားမမှန်ခြင်း၊ ရောဂါပိုးဝင်ခြင်း၊ အလုံးအဖုဖြစ်ပေါ်ခြင်း စသည်တို့ ဖြစ်နိုင်၏။ ခွဲစိတ်မှုပညာနှင့် ရောဂါပိုးသတ်ဆေးအမျိုးမျိုး တိုးတက်နေ သည်နှင့်အမျှ မိန်းမဆိုင်ရာရောဂါများ ကုသရာတွင် ခရီးရောက်ပြီး လျှင် မိန်းမရောဂါ ဆေးပညာသည် တိုးတက်ထွန်းကားလျက် ရှိပေသည်။
မုဒုလက္ခဏဇာတ်
ဇာတ်ပေါင်း
ရသေ့ကြီးသည် - ယခုအခါ ငါဘုရားဖြစ်လာပြီ -
ဟု ဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) ခိုင်းတိုင်းပြုပြန်၊ တဏှာ့ကျွန်၊ အလွန်မိုက်မဲလှ။
(၂) မိန်းမနှင့်တွေ့၊ ဈာန်ရသေ့၊ မူးမေ့သက်လျောရ။
မုဒုလက္ခဏဇာတ် ပြီး၏။
ဘီးလင်းမြို့
ဘီးလင်းမြို့ (Bilin; ၜဳကၠေၚ်) သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မွန်ပြည်နယ်၊ ကျိုက်ထိုခရိုင်တွင် တည်တည်ရှိ၍ ဘီးလင်းမြို့နယ်၏ မြို့နယ်ရုံးစိုက်မြို့ဖြစ်သည်။ ကျိုက်ထိုမြို့မှ ၂၂မိုင်ခန့် ကွာဝေးပြီး ရန်ကုန်-မော်လမြိုင် အဝေးပြေး ကားလမ်းဘေးတွင် တည်ရှိသည်။ ဘီးလင်းမြို့နယ်သည် ယခင်က အနက်ရောင် နယ်မြေအဖြစ်သတ်မှတ်ထားသော သောင်းကျန်းသူများ ခိုအောင်းရာ နေရာဖြစ်ခဲ့သည်။ ယခုအခါ ဘီလင်းမြို့သည် တိုးတက်လျက် ရှိပြီး ဖြစ်သည်။ မြို့မှာ အတန်ငယ်မျှသေးငယ်သည်။
ဘီးလင်းမြို့နယ်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသော ဘီးလင်းမြစ်သည် သထုံခရိုင်အတွင်း သွားလာသယ်ယူ ပို့ဆောင်ရေးအတွက် အရေးပါသော မြစ်ဖြစ်သည်။ ထိုမြစ်သည် ကရင်ပြည်နယ် အတွင်း မြစ်ဖျားခံ၍ မုတ္တမ တောင်တန်းနှင့် ဘီးလင်းတောင်တန်းများကို ဖြတ်လျက် မုတ္တမပင်လယ်ကွေ့အတွင်းသို့ စီးဝင်သည်။ မြို့နယ်အတွင်း ထင်ရှားသော တောင်ရိုးတောင်တန်းများမှာ ထုံးကျောက်တောင်များ ဖြစ်သည့် ဘီးလင်းတောင်တန်းနှင့် ကေလာသတောင်တန်းတို့ဖြစ်လေသည်။
လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး
ကူးသန်းသွားလာရေး လမ်းပန်းအဆက်အသွယ်များမှာ ကျိုက်ထို-မုတ္တမ မော်တော်ကားလမ်း (၈၃ မိုင်) သည် ဘီးလင်းမြို့နှင့် သထုံမြို့ကို ဖြတ်၍သွားသည်။ ဘီးလင်းမြို့သည် ကျိုက်ထိုနှင့် ၁၉ မိုင်ခန့်ကွာဝေး၍ သထုံနှင့် ဘီးလင်းသည် ၂၃ မိုင်ခန့်ဝေးသည်။ ဘီးလင်းမြို့ကိုပတ်၍ ကရင်ပြည်နယ် ဖာပွန်မြို့သို့မော်တော် ကားလမ်းရှိသည်။ ၇၃ မိုင်ရှည်လျားသည်။ ပဲခူး-မုတ္တမ ( မော်လမြိုင် ) မီးရထား လမ်းသည် ဘီးလင်းမှ ၄ မိုင် ခန့်ဝေးသော နှင်းပုလဲဘူတာကို ဖြတ်ကျော်၍ သွားလေသည်။
ထင်ရှားသည့်နေရာများ
ဘီးလင်းမြို့၌ မြို့ပိုင်ရုံး၊ မြို့နယ်တရားမနှင့် ရာဇဝတ်တရားသူကြီးရုံး၊ မြို့နယ်သမဝါယမရုံး၊ စာတိုက်၊ ဆေးရုံ၊ အစိုးရတန်းမြင့်ကျောင်း၊ ဈေးစသည့် အစိုးရ အဆောက် အအုံများ ရှိသည်။ ရှေးအခါက အရောင်းအဝယ် စည်ကားသော မြို့တစ်မြို့ဖြစ်ခဲ့သည်။ ယခုအခါမူ စစ်ဘေး စစ်ဒဏ်ကို ခံခဲ့ရသဖြင့် လည်းကောင်း၊ ပြည်တွင်း သောင်းကျန်းမှုများကြောင့် လည်းကောင်း မြို့အခြေအနေများစွာ ပျက်ပြားခဲ့သည်။
ဘီးလင်းမြို့တွင် ထင်ရှားသော ဘုရားစေတီများမှာ ဘီးလင်းမြို့မှ ၃ မိုင်ခန့်ကွာဝေးသော ကုသိဇ္ဈာရုံ ဘုရားနှင့် မြို့ပေါ်ရှိ ကြေးသွန်းဘုရားများ ဖြစ်ကြသည်။ ဘုရားပွဲတော်များကို တပေါင်းလတွင် ကျင်းပသည်။ မြို့၏ အရှေ့ဘက် ရွှေရောင်ပြတောင်ပေါ်ရှိ ဘုရားစေတီသည်လည်း ထင်ရှားသော စေတီတစ်ဆူ ဖြစ်သည်။ ဗုဒ္ဓအယူဝါဒီ မြန်မာလူဦးရေ များပြားသောမြို့ဖြစ်သဖြင့် မြို့ပေါ်တွင် ဘုန်းကြီးကျောင်းပေါင်း ၂ဝ ကျော်မျှ ရှိလေသည်။
သမိုင်းကြောင်း
ဘီးလင်း ဟူသော အမည်သည် ဝီလှီ ( ပီးလမ်း ) ဟူသော မွန်စကားမှ ဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်၍ မြစ်ဖြတ်သောမြို့ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ယခုတိုင် ဘီးလင်းကျိုးရွာဟု ခေါ်တွင်သော တစ်ဖက်ကမ်းတွင် ပဲ့ကျန်ခဲ့သည့် ဘီးလင်းမြို့နေရာကို တွေ့ကြရသေးသည်။ ဘီးလင်းမြို့ကို တပ်မြို့အဖြစ် စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု အဆိုရှိသည်။ မြတ်စွာဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူပြီးနောက်တွင် သောဏထေရ်နှင့် ဥတ္တရထေရ်တို့သည် သာသနာပြုရန် ရာမညတိုင်းသို့ကြွရောက်လာကြသည်။ ထိုမထေရ်မြတ်တို့ ကြွရောက်လာသော ဂေါမတ္တိကနဂရမြို့သည် ဘီးလင်းမြို့နယ်အတွင်းရှိ ကေလာသတောင်ထိပ် စေတီ၏ အနောက်တောင်တွင် အရှေ့တစ်ဝက် တောင်ထိပ်၊ အနောက် တစ်ဝက် မြေညီ၌ တည်သည်။ တင်လဲချက်သော လူတို့အိမ်ကဲ့သို့အိမ်အများရှိ သောကြောင့် ဂေါမတ္တိကဟု ခေါ်တွင်၍ တိုက်ကုလားမြို့ဟုလည်း နှောင်းခေတ်တွင် ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ ယခုတိုင် တိုက်ကုလားမြို့ဟောင်း နေရာ၊ သို့မဟုတ် တောင်စွန်းဟုခေါ်သော နေရာတွင် မြို့ဟောင်းအပျက်အစီးနေရာကို တွေ့ကြရသေးသည်။
ဘီးလင်းမြို့နယ် အတွင်းရှိ ဇုတ်သုတ်ရွာ အနီးတွင်လည်း ရှေးမြို့ဟောင်း အဆောက်အအုံများကို တူးဖော် တွေ့ရှိရသည့်ပြင်၊ စေတီပုထိုးများတွင်လည်း ကျောက်စာများကို တွေ့ရသည်။ အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သော ကုသိဇ္ဈာရုံဘုရားသည် သောဏထေရ်နှင့် ဥတ္တရထေရ်တို့ကို အကြောင်းပြုပြီး ဘုရားဆံတော်ဌာပနာရာ တန်ခိုးကြီးဘုရား ဖြစ်လေသည်။
ပညာရေး
ဘီးလင်းမြို့၌ အထက်တန်းကျောင်း ၂ ကျောင်း ရှိသည်။ မူလတန်းကျောင်းပေါင်း များစွာရှိသည်။ ထို့ပြင် ဘုန်းတော်ကြီးသင်ပညာရေးကျောင်းများစွာလည်း ရှိသည်။
ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု
အများစုမှာဗုဒ္ဓဘာသာကိုးကွယ်သူများ ဖြစ်ကြသည်။ မြောက်ဘက်တွင် ကုသိနာရုံတောင်၊ ဒေးခင်တောင်တို့ ရှိသည်။ ဘီလင်းမြို့ အလယ်ပိုင်းတွင် ဘီးလင်းချောင်းရှိပြီး မိုးရာသီ၌ ရေကြီးလေ့ရှိသည်။ မြို့၏ မြောက်ဘက်မှ ကရင်ပြည်နယ် ဖားအံမြို့သို့ သွားရာလမ်းရှိသည်။
စီးပွားရေး နှင့် လူမျိုးများ
မြေပြန့်မြေနိမ့်ဒေသများသည် မြေဩဇာကောင်း၍ စပါးစိုက်ပျိုး ဖြစ်ထွန်းသည်။ တောင်ကုန်း တောင်တန်းဒေသများတွင် ကရင်လူမျိုးများ၊ ပအိုဝ်းလူမျိုးများသည် တောင်ယာများ လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ဘီးလင်းနယ်တွင် ကြံများကိုလည်၊ အကြီးအကျယ် စိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်ကြလေသည်။ ဗမာလူမျိုး၊ ကရင်လူမျိုးများ အများဆုံး နေထိုင်ကြသည်။ ပအိုဝ်းလူမျိုးများလည်း နေထိုင်ကြသည်။ အများစုမှာ ဥယျာဉ်ခြံမြေ ကို လုပ်ကိုင်ကြပြီး ရာဘာစိုက်ပျိုးရေ:လည်း ထွန်းကားသည်။ မြို့၏ အနောက်ဘက်တွင် သကြားစက်၊ တာယာစက်ရုံ၊ တို့ ရှိသေးသည် ( အခု‌တော့ မရှိတော့ပါ)။ အဓိက ထွက်ကုန်များမှာ ရော်ဘာ၊ တောင်ထန်း၊ သစ်၊ ဆီအုန်း၊ တာယာ၊ ကြံ၊ သကြား စသည်တို့နှင့် အခြား လူသုံးကုန် ပစ္စည်းများ ဖြစ်ကြသည်။
အဂျိုင်း(လ်) နည်းဖြင့် ဆော့ဖ်ဝဲရ် ဖန်တီးခြင်း
အဂျိုင်း(လ်) နည်းဖြင့် ဆော့ဖ်ဝဲရ် ဖန်တီးခြင်း (Agile software development) ဆိုသည်မှာ ဆော့ဖ်ဝဲရ် တစ်ခုကို ဖန်တီးရာတွင် ချဉ်းကပ် အဖြေရှာပုံ နည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ထိုနည်းလမ်းတွင် ကိုယ်တိုင် ခေါင်းဆောင်တာဝန်ယူနိုင်၍ ဆော့ဖ်ဝဲရ်ကဏ္ဍစုံတွင် ကျွမ်းကျင်သူများပါဝင်သည့် အဖွဲ့များ နှင့် ဆော့ဖ်ဝဲရ်ကို အသုံးပြုမည့်သူများ အတူတကွ ညှိနှိုင်း အားထုတ်လုပ်ဆောင်၍ ဆော့ဖ်ဝဲရ် အတွက် လိုအပ်ချက်များ နှင့် ဆော့ဖ်ဝဲရ်အဖြေများကို အဆင့်ဆင့် ဖော်ထုတ် ရယူသည်။ အဂျိုင်း(လ်) နည်းတွင် ပြောင်းလဲရန် လွယ်ကူသောစီစဉ်မှု၊ ဆင့်ကဲပြောင်းလဲ ဖန်တီးခြင်း၊ ဆော့ဖ်ဝဲရ် တစ်ခုကို စောစီးစွာ ပေးအပ်ခြင်း နှင့် အစဉ်မပြတ် တိုးတက်ကောင်းမွန်အောင် လုပ်ဆောင်ခြင်းများကို အလေးထား၊ ဦးစားပေး၍ အပြောင်းအလဲ ကို လျင်မြန်စွာ တုံ့ပြန်၍ ပြောင်းလဲရန် ပျော့ပြောင်း လွယ်ကူခြင်းကို အားပေးသည်။
(a) အသေးဖြင့် အဂျိုင်း(လ်) (agile) ဟုသုံးလျှင် ဆော့ဖ်ဝဲရ် ဖန်တီးခြင်းတွင် ပြောင်းလဲရန် လွယ်ကူခြင်းနှင့် အပြောင်းအလဲ ကို လျင်မြန်စွာ တုံ့ပြန်နိုင်ခြင်းတို့ကို ယေဘုယျသဘောဖြင့် ရည်ညွန်းသည်။ (A)အကြီးဖြင့် အဂျိုင်း(လ်) (Agile) ဟုသုံးလျှင် အဂျိုင်း(လ်) ဆော့ဖ်ဝဲရ် ဖန်တီးမှု ကြေညာစာတန်း နှင့်အညီ သို့မဟုတ် အနည်းစပ်ဆုံး ကိုက်ညီသော နည်းလမ်းများဖြင့် ဆော့ဖ်ဝဲရ် ဖန်တီးခြင်း ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်။ စကရမ်း နှင့် ကန်ဘမ်  တို့အပါအဝင် ဆော့ဖ်ဝဲရ် ဖန်တီးခြင်း နည်းလမ်းဘောင် အများအပြားမှာ ဤ ကြေညာစာတန်းမှ ပေါ်ထွန်းလာသော တန်ဖိုးများနှင့် နိယာမများ ကို အခြေခံကြသည်။
နောက်ခံသမိုင်း
အဆင့်ဆင့်နှင့် အနည်းငယ်မျှသာ ပြောင်းလဲမှုပြုသော ဆော့ဖ်ဝဲရ်ဖန်တီးခြင်း (Iterative and incremental development) နည်းလမ်းများကို ၁၉၅၇ခုနှစ် ကတဲက စတင်အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ဆင့်ကဲပြောင်းလဲ စီမံကိန်းခံ့ခွဲမှု (Evolutionary project management) နှင့် ပြောင်းလဲလွယ်မှုကို အထူးပြုသော ဆော့ဖ်ဝဲရ် ဖန်တီးခြင်း (Adaptive software development) နည်းတို့မှာ ၁၉၇၀ ခုနှစ်များတွင် ပေါ်ထွန်းလာခဲ့သည်။
ဝေဖန်သူများက အလွန် စည်းမျဉ်းများသော၊ စီမံမှုလွန်ကဲ၍ အသေးစိတ်လွန်းသည် ဟု ဖော်ပြခံရသော နှေးကွေး လေးလံသည့် ဆော့ဖ်ဝဲရ်ဖန်တီးခြင်း နည်းလမ်းများကို တုံ့ပြန်ချက်အဖြစ် သွက်လက်ပေါ့ပါးသော ဆော့ဖ်ဝဲရ်ဖန်တီးခြင်း နည်းလမ်းများ ၁၉၉၀ ခုနှစ်များတွင် ပြောင်းလဲပေါ်ထွန်းလာခဲ့သည်။ ပေါ်ထွန်းလာသော နည်းလမ်းများမှာ ၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် ဆော့ဝဲ(ရ်) အမြန် ဖန်တီးခြင်းနည်းလမ်း (Rapid Application Development) ၊ ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ပေါင်းစည်း နည်းလမ်း (Unified process) နှင့် ပြောင်းလဲသော စနစ်များကို ဖန်တီးခြင်းနည်းလမ်း (Dynamic systems development method)၊ ၁၉၉၅ တွင် စကရမ်း (Scrum) ၊ ၁၉၉၆ တွင် ခရစ္စတယ် ကလီးယား (Crystal clear) နှင့် အစွမ်းရောက် ဆော့ဝဲ(ရ်)ဖန်တီးခြင်းနည်းလမ်း (Extreme programming) နှင့် ၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် စွမ်းဆောင်နိုင်ချက် တွန်းအားပေး ဖန်တီးခြင်းနည်းလမ်း (Feature-driven development) တို့ ဖြစ်သည်။ ထိုနည်းလမ်းများ သည် အဂျိုင်း(လ်) ကြေညာစာတန်း မထုတ်ပြန်မီ အချိန်က စတင်ခဲ့သော်လည်း ယခုအခါတွင် ထိုနည်းလမ်းများအားလုံးကို အဂျိုင်း(လ်) ဆော့ဖ်ဝဲရ် ဖန်တီးနည်းလမ်းများ ဟု ရည်ညွန်းလေ့ရှိသည်။ ထိုနည်းလမ်းများ ပေါ်ထွန်းလာသည့် ၁၉၉၀ ခုနှစ်များတွင် ကုန်ထုတ်လုပ်မှု ၊ လေကြောင်း နှင့် အာကာသကဏ္ဍ များ တွင်လည်း အလားတူ အပြောင်းအလဲများ ဖြစ်ပေါ်နေခဲ့သည်။
၂၀ဝ၁ ခုနှစ်တွင် ဆော့ဖ်ဝဲရ် ဖန်တီးသူ ၁၇ ယောက် သည် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု၊ ယူတားပြည်နယ်၊ စနိုးဘာဒ် (Snowbird) ရှိ အပန်းဖြေဟိုတယ် တစ်ခုတွင် သွက်လက်ပေါ့ပါးသော ဆော့ဖ်ဝဲရ်ဖန်တီးခြင်း နည်းလမ်းများ အကြောင်းကို ဆွေးနွေးရန် တွေ့ဆုံခဲ့ကြသည်။ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ကြသူများတွင် ကင့် ဘက်ခ် (Kent Beck) ၊ ဝါ့ဒ် ကန်နင်ဟမ် (Ward Cunningham) ၊ ဒေ့ဖ် သောမတ်စ် (Dave Thomas) ၊ ဂျက်ဖ် ဆတ်သာလန့်ဒ် (Jeff Sutherland) ၊ ကန် ရွှာဘား (Ken Schwaber) ၊ ဂျင်မ် ဟိုင်းစမစ်သ် (Jim Highsmith) ၊ အလစ်စ်တဲရ် ကော့ခ်ဘန်း (Alistair Cockburn) နှင့် ရောဘတ် စီ မာတင် (Robert C. Martin) တို့ ပါဝင်ခဲ့ကြသည်။  ထိုသူများအားလုံး စုပေါင်း၍ အဂျိုင်း(လ်) ဆော့ဖ်ဝဲရ် ဖန်တီးမှု ကြေညာစာတန်း (Manifesto for Agile Software Development) ကိုရေးသားထုတ်ပြန်ခဲ့ကြသည်။
၂၀ဝ၅ ခုနှစ်တွင် ကော့ခ်ဘန်း နှင့် ဟိုင်းစမစ်သ်တို့ ခေါင်းဆောင်သောအဖွဲ့မှ ဆော့ဖ်ဝဲရ်စီမံကိန်း ခန့်ခွဲမှုကို ဆော့ဖ်ဝဲရ်ဖန်တီးခြင်း နည်းလမ်းများနှင့်အညီ လမ်းညွှန်မှုပြုနိုင်ရန် အတွက် စီမံကိန်း ခန့်ခွဲမှု နိယာမများ နောက်ဆက်တွဲ အဖြစ် စီမံကိန်း ခန့်ခွဲမှု လွတ်လပ်ရေးကြေညာစာတန်း(PM Declaration of Interdependence) ကို ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့ကြသည်။
၂၀ဝ၉ ခုနှစ်တွင် မာတင် ခေါင်းဆောင်သောအဖွဲ့မှ ဆော့ဖ်ဝဲရ်ဖန်တီးခြင်း နိယာမများကို တိုးချဲ့၍ အဂျိုင်း(လ်) ဆော့ဖ်ဝဲရ် ဖန်တီးခြင်းကို ပညာရှင်ကျင့်ဝတ် နှင့် သမားစဉ်အတိုင်း လမ်းညွှန်မှုပြုနိုင်ရန်အတွက် ဆော့ဖ်ဝဲရ် လက်မှုပညာ ကြေညာစာတန်း (Software Craftsmanship Manifesto) ကို ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့ကြသည်။
အဂျိုင်း(လ်) ဆော့ဖ်ဝဲရ်ဖန်တီးမှု တန်ဖိုးထားချက်များ
အဂျိုင်း(လ်) ကြေညာစာတန်းကို ထောက်ခံ လက်မှတ်ရေးထိုးသူ တစ်ဆယ့်ခုနှစ်ဦးသည် သူတို့၏ ဆော့ဖ်ဝဲရ်ကို ကိုယ်တိုင်ဖန်တီးခြင်း နှင့် အခြားသူများအား ဆော့ဖ်ဝဲရ် ဖန်တီးခြင်းတွင် ကူညီအားပေးခဲ့သော စုပေါင်း အတွေ့အကြုံများ ကို အခြေခံ၍ သူတို့၏ တန်ဖိုးထားပုံကို - ဟု ထုတ်ပြန်ကြေညာ ခဲ့ကြသည်။ အချုပ်သဘောမှာ လက်ဝဲဘက်တွင် ဖော်ပြထားသော အချက်များသည် လက်ယာဘက်တွင်ရှိသော အချက်များထက် ပို၍တန်ဖိုးရှိသည်ဟု ဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်။
စကော့တ် အမ်ဘလာ ၏ ဖွင့်ဆိုရှင်းပြချက်မှာ -
အဂျိုင်း(လ်) ဆော့ဖ်ဝဲရ်ဖန်တီးမှု ဥပဒေသများ
အဂျိုင်း(လ်)ကြေညာစာတန်းသည် အဂျိုင်း(လ်)ဥပဒေသ တစ်ဆယ့်နှစ်ချက် ပေါ်တွင် အခြေခံသည်။
မဒါဂတ်စကား ၂
မဒါဂတ်စကား ၂ (Madagascar: Escape 2 Africa) သည် ၂၀၀၈ ခုနှစ်က ထုတ်လုပ်သော အမေရိကန် အန်နီမေရှင်းဇာတ်လမ်းဖြစ်သည်။ ယင်းဇာတ်ကားသည် ဒါရိုက်တာ အဲရစ် ဒါနယ်နှင့် တွမ် မက်ဂရက်၏ ဖန်တီးမှုလက်ရာ မဒါဂတ်စကား ဇာတ်ကားစီးရီးမှ ဒုတိယမြောက် ဇာတ်ကားဖြစ်သည်။
သံမဏိလူသား ၂ (ရုပ်ရှင်)
သံမဏိလူသား ၂ သည် ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် ပါရာမောင့်ရုပ်ရှင် ကုမ္ပဏီမှ ဖြန့်ချိသည့် အမေရိကန် ကာတွန်း ရုပ်ပြ သူရဲကောင်း သံမဏိလူသားကို အဓိကထား ရိုက်ကူးသည့် သိပ္ပံခေတ်လွန် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဖြစ်သည်။
ရေဖျန်းရွာ၊ မိုးကုတ်
ရေဖျန်းရွာ၊ မိုးကုတ်
ခွဲလုံရွာ၊ မင်းတပ်မြို့နယ်
ခွဲလုံရွာ(Khawilung)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မင်းတပ်ခရိုင်၊ မင်းတပ်မြို့နယ်၊ ခွဲလုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၈၉၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခွဲလုံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၁၇ ဦး၊ မ ၃၅၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၇၅ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းတပ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မိုဟာမက် အယ်လ် အမူဒီ
ရှိုက်ခ် မိုဟာမက် ဟူစိန် အလီ အယ်လ် အမူဒီ ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် အီသီယိုးပီးယားရှိ Dessie မြို့တွင် မွေးဖွားပြီး Weldiya မြို့တွင်ကြီးပြင်းခဲ့သူသည် ဆော်ဒီအာရေဘီယန်-အီသီယိုးပီးယန်လူမျိုးဖြစ်ပြီး ဆော်ဒီအာရေဗျရှိ Ethiopia နှင့် Riyadh တို့တွင်နေထိုင်လျက်ရှိသည်။ မိုဟာမက် အယ်လ် အမူဒီ သည် အီသီယိုးပီးယား၏အချမ်းသာဆုံးပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် သူ၏ပိုင်ဆိုင်မှုများမှာ ခန့်မှန်းခြေအရ ဒေါ်လာ ၂.၅ နှင့် ၆.၉ ဘီလီယံအတွင်းရှိပြီး အာရေဘီယန်စီးပွားရေးလောကတွင် သူ့ကို ၈ ယောက်မြောက် အချမ်းသာဆုံးအာရပ်အဖြစ် သတ်မှတ်ပြီး Forbes မဂ္ဂဇင်းက ကမ္ဘာပေါ်တွင် ၇၇ ယောက်မြောက် အချမ်းသာဆုံးအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။
၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် Forbes မဂ္ဂဇင်းက ဒေါ်လာ ၉ ဘီလျံပိုင်ဆိုင်သော Al Amoudi ကို ၉၇ ယောက် မြောက် ကမ္ဘာပေါ်တွင်အချမ်းသာဆုံးအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် ထိုမဂ္ဂဇင်းက ၉ ဘီလျံပိုင်ဆိုင်မှုရှိသော သူ့ကို ၄၃ ယောက်မြောက် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အချမ်းသာဆုံးအဖြစ် သတ်မှတ်ပြန်သည်။ ၂၀၁၀ တွင်တော့ ပိုင်ဆိုင်မှု ဒေါ်လာ ၁၀ ဘီလျံရှိသော မိုဟာမက် အယ်လ် အမူဒီ သည် Forbes မဂ္ဂဇင်း၏ အဆင့်သတ်မှတ်ချက်အရ ၆၄ ယောက်မြောက် ကမ္ဘာ့အချမ်းသာဆုံးလူဖြစ်နေသည်။ Al Amoudi ၏ဖခင်သည် Hadhrami Yemeni ဖြစ်ပြီး မိခင်မှာ အီသီယိုးပီးယားလူမျိုးဖြစ်သည်။
သူသည် ၁၉၆၅ ခုနှစ်တွင် Saudi Arabia သို့တရားဝင်ပြောင်းရွှေ့လာခဲ့ပြီး နိုင်ငံသားအဖြစ်ခံယူခဲ့သည်။ သူ၏ဇနီးမှာ Sofia Saleh Al Amoudi အမည်ရှိ Midroc ဆောက်လုပ်ရေး၏ ရှယ်ယာပိုင်ရှင်ဖြစ်သည်။ အယ်လ် အမူဒီ တွင် ကလေးရှစ်ယောက်ရှိပြီး အကြီးဆုံးအမွေဆက်ခံမည့်သားမှာ Abdul Rahman Al Amoudi ဖြစ်သည်။ အယ်လ် အမူဒီ သည် လူမျိုးစုမတူသော Ethiopian နှင့် Yemeni မိဘများမှပေါက်ဖွားလာပြီး အချမ်းသာဆုံးအာရပ်များထဲမှ တစ်ယောက်ဖြစ်ရုံမက ကမ္ဘာပေါ်တွင်အချမ်းသာဆုံး လူမည်းတစ်ဦး လည်းဖြစ်လေသည်။
အယ်လ် အမူဒီ သည် Sweden နှင့် Morocco ရှိ ဓာတ်ဆီပြန်လည်သန့်စင်ရေးလုပ်ငန်းကို မဝယ်ယူခင် သူသည် ဆောက်လုပ်ရေးနှင့်အိမ်ရာရောင်းဝယ်ရေးလုပ်ငန်းလုပ်ခြင်းဖြင့် ချမ်းသာလာသည်။ Sweden နှင့် Ethiopia နှစ်နိုင်ငံလုံးတွင် အကြီးမားဆုံးရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူဟုလည်း ပြောနိုင်သည်။ အယ်လ် အမူဒီ သည် Addis Ababa တက္ကသိုလ်မှ Honorary Doctorate in Philosophy ဘွဲ့ကို ရရှိထားပြီး Sweden ဘုရင် Carl XVI Gustaf က Order of the Polar Star ဟူသော ဂုဏ်ပြု ချီးမြှင့်ခြင်းကို ခံထားရသည်။
စီးပွားရေးလှုပ်ရှားမှုများ
အယ်လ် အမူဒီ သည် ဓာတ်ဆီလုပ်ငန်းတစ်ခုသာမက သတ္ထုလုပ်ငန်း၊ စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်း၊ ဟိုတယ်များ၊ ဆေးရုံများ၊ ဘဏ္ဍာရေးလုပ်ငန်းများ၊ ပြုပြင်ရေးနှင့်ထိန်းသိမ်းရေးလုပ်ငန်းဖြစ်သည့် ကိုယ်ပိုင်ရင်းနှီး မြှုပ်နှံမှုများကိုလည်း ပိုင်ဆိုင်သည်။ အချို့သောဝေဖန်ရေးသမားများကို အယ်လ် အမူဒီ သည် အီသီယိုးပီးယားရှိ စီးပွားရေးအားလုံးကို လက်ဝါးကြီးအုပ်ထားသည်ဟုဆိုစေကာမူ အီသီယိုးပီးယားသည် လွတ်လပ်သော ယှဉ်ပြိုင်စရာ ဈေးကွက်တစ်ခုအဖြစ် ဆက်လက် တည်ရှိနေသည်။
လေလံပွဲတွင် အယ်လ် အမူဒီ ကိုရှုံးသွားသော်ငြား Ethiopian Airlines ၏ CEO က Al Amoudi ၏လုပ်ရပ်များသည် မျှတသောပြိုင်ပွဲဖြစ်ကြောင်း ပြောခဲ့သည်။ သူပိုင်ဆိုင်ပြီး စီမံခန့်ခွဲနေသော Corral Petroleum Holdings နှင့် MIDROC (Mohammed International Development Research and Organization Companies) တို့ကိုပူးပေါင်းထားသော ကော်ပိုရေးရှင်းကြီး တည်ထောင်ထားသည်ကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် အယ်လ် အမူဒီ ၏စီးပွားရေးများ တွင်ကျယ်ကြောင်း သိနိုင်သည်။ သူသည် ထိုကုမ္ပဏီများတွင် ဝန်ထမ်း ၄ သောင်းကျော်ကို အလုပ်ခန့်ထားသည်။
ကုသိုလ်ဖြစ်လှူဒါန်းမှုများ
အမေရိကန်နိုင်ငံ၏ အတွင်းရေးမှူးအဖြစ်ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခံရသူ ဟီလာရီကလင်တန်ကို ထောက်ပံ့မှုပြုချိန်၌ အမေရိကန် သမ္မတဟောင်း ကလင်တန်၏တာဝန်တစိတ်တပိုင်း အဖြစ် ထုတ်ပြန်သော အချက်အလက်များအရ အယ်လ်မူဒီ သည် Clinton ဖောင်ဒေးရှင်း၏အလှူရှင်တစ်ဦးအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ အယ်လ်မူဒီ သည် ဒေါ်လာ ၁ သိန်းနှင့် ၅ သိန်းကြားလှူဒါန်းခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြခံရသည်။ သူသည် ဆေးရုံများ၊ NGO အဖွဲ့အစည်းများနှင့် အီသီယိုးပီးယားအရေးကိစ္စများတွင်လည်း များစွာ လှူဒါန်းခဲ့သေးသည်။
အရှေ့အာဖရိကအတွက်အကျိုးပြုမှုများ
အယ်လ်မူဒီ သည် ၁၉၈၀ ခုနှစ်အလယ်ပိုင်းလောက်မှစ၍ အရှေ့အာဖရိကရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများအပေါ် အာရုံစူးစိုက်ခဲ့သည်။ MIDROC Ethiopia ကို ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်ခဲ့သည်။ အယ်လ်မူဒီ သည် အလုပ်ဖန်တီးပေးခြင်းနှင့် အခြေခံအဆောက်အအုံများ ဆောက်လုပ်ပေးခြင်းတို့ ကြောင့် ပရဟိတအလှူရှင်အဖြစ် သူ၏မွေးနိုင်ငံတွင် လူသိများပြီး အီသီယိုးပီးယားနိုင်ငံအတွက် များစွာ အကျိုးပြုခဲ့ သည်။ သူသည် ကုတင် ၁၄၀ ပါဝင်သောကျန်းမာရေးဆေးခန်းများ၊ အမြင်အာရုံချို့ယွင်းမှုများ၊ မသန်မစွမ်း များ၊ ကလေးငယ်ကျန်းမာရေးနှင့် ဆင်းရဲချို့တဲ့မှုလျော့ပါးစေရေးစီမံချက်များကို လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
ပညာရေးကဏ္ဍတွင်လည်း သူသည် ရေခြားမြေခြားပညာသင်ဆုများချီးမြှင့်ပြီး အီသီယိုးပီးယား အနုပညာအတွက်လည်း ထောက်ပံ့ပေးသူတစ်ယောက်ဖြစ်သည်။ အယ်လ်မူဒီ သည် လွန်ခဲ့သောသုံးနှစ်ခန့်က အာဖရိကဖလားအဟောင်းဖြစ်သော CECAF ဖလား အတွက် ကမကထပြုလုပ်ပေးခဲ့ပြီး ထိုဘောလုံးပြိုင်ပွဲကို ယခု Al Amoudi Senior Challenge ဖလားဟုခေါ်ကြသည်။
အယ်လ်မူဒီ သည် အာဖရိကတိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးမှုကို လုပ်ဆောင်ခဲ့သောကြောင့် ကမ္ဘာ့ဘဏ်နှင့် နိုင်ငံဌာနခွဲတို့မှ ဂုဏ်ပြုချီးမြှင့်ခြင်းကို ခံထားရပြီး သူ၏စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများရှိရာ UK နှင့် US နိုင်ငံများသို့ မကြာခဏသွား ရောက်ရသူဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာ့ဘဏ်အနေဖြင့် ဤကဲ့သို့ပုဂ္ဂလိကရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူတစ်ဦးကို လက်ခံသည်မှာ ပထမဆုံးအကြိမ်ဖြစ် သည်။၂၀၀၉ အောက်တိုဘာလတွင် Addis Fortune က Al Amoudi သည် Saudi Star Agricultural Development ကုမ္ပဏီကိုပိုင်ဆိုင်ပြီး အီသီယိုးပီးယားမြေများကို သကြား၊ စားသုံးဆီနှင့် ဂျုံထုတ်လုပ်ရေးတို့အတွက် ဟက်တာ ၅ သိန်း (ဧက ၁၂ သိန်း) လောက်ထိ တိုးချဲ့ဖို့ ကြံစည်နေသည် ဟုဖော်ပြခဲ့သည်။
၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် UK မီဒီယာများက “ဆော်ဒီမင်းသမီး” ဟုနာမည်တပ်ထားသူမှာ Al Amoudi ၏သမီးဖြစ်သည် ဟု အခိုင်အမာဖော်ပြခဲ့သည်။ လန်ဒန်တွင်ဖြစ်ခဲ့သော ရှိုက်ခ်နှင့် သက်ဆိုင်မှုမရှိသည့် တရားခွင်အမှုကိစ္စ အပြီးတွင် မီဒီယာများ၏ ထင်ကြေးများလောက် ခိုင်မာသောသက်သေအထောက်အထားမရှိသော်လည်း ထိုခိုင်မာမှုအားလုံးကို ရှိုက်ခ် မိုဟာမက် ဟူစိန် အယ်လ် အမူဒီ၏ ရှေ့နေဖြစ်သူ ဂျော့ဆလမ်က အပြည့်အဝငြင်းပယ်ခဲ့သည်။
အင်တာနက်ပေါ်ရှိ ရှိုက်ခ်နှင့်ပတ်သက်သော မမှန်ကန်သည့်စွပ်စွဲပြောဆိုမှုများသည် သူ၏တရားဝင်ကောင်စီအား တရားမဝင်အဖွဲ့အဖြစ်သို့ရောက်အောင် ထောက်ပြနေကြပြီး နိုင်ငံရေးအကြောင်းပြချက်နှင့် အခြားရည်ရွယ်ချက်များအဖြစ် ပြောင်းလဲသွားကြသည်။
ရှင်ဆံတော်စေတီတော်
ရှင်ဆံတော်စေတီတော် (ကလိန်အောင် ဆံတော်ရှင်စေတီတော် ဟုလည်း ခေါ်) ထားဝယ်မြို့မှ မြောက်ဘက် ထားဝယ်-ရေး ကားလမ်းမှ ၄၇ မိုင်အကွာ ရေဖြူမြို့နယ်၊ ကလိန်အောင်မြို့တောင်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် စေတီတော်တစ်ဆူ ဖြစ်သည်။
သမိုင်းကြောင်း
ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ၁၁ ဝါမြောက်တွင် မြောက်ဥတ္တရကုရုကျွန်းမှ ဆွမ်းခံပြန်လာချိန် ဝေမိဿကတောင်အရောက်၌ ဂဝံပတေ့ရသေ့၊ ဒူရကနတ်သား၊ ကုမ္ဘဏ္ဍနတ်ဘီလူးတို့နှင့် တွေ့ခဲ့သည်။ ဘုရားရှင်သည် ဆံတော်သုံးဆူ ပေးသနားခဲ့သည်။ ထို့နောက် ရသေ့၊ နတ်နှင့် ဘီလူးသုံးဦးတို့အား ဝေဿဝဏ္ဏတောင်ကုန်း၌ ရှေးဘုရားသုံးဆူဖြစ်သည့် ကကုသန်၊ ကောဏာဂုံ၊ ကဿပဘုရားတို့၏ ဆံတော်မူတည်ရှိပြီး ထိုဆံတော်များနှင့်အတူ မိမိဆံတော်သုံးဆူကိုပါဌာပနာရန် ဗျာဒိတ်ထားခဲ့သည်။
ဘုရားရှင်၏ ဗျာဒိတ်အတိုင်းပင် ဝေဿဝဏ္ဏတောင်ကုန်းတွင် စောက် အတောင် ၄၀၊ အနံအလျား အတောင် ၃၀ တူး၍ အင်္ဂတေဖြင့် ချောမွေ့သေသပ်စွာ ပြုလုပ်ကာ ဆံတော်သုံးဆူကို ဌာပနာ၍ ဉာဏ်တော် ၁၅ တောင်ရှိသည့် ကျောက်စေတီကို တည်ခဲ့သည်။ စေတီတော်သည် ဆုတောင်းပြည့်သည့်အတွက် “ဆုတောင်းပြည့်ဆံတော်ရှင်” ဟုလည်း တွင်သည်။
သမိုင်းမူကွဲ
ပွင့်တော်မူပြီးသော ဘုရားရှင်များ ဖြစ်ကြသည့် ကကုသန်၊ ကောဏာဂုံ၊ ကဿပ၊ ဂေါတမ ဘုရားလေးဆူ၏ ဆံတော်များ (၃) ဆူစီကိန်းအောင်းစံပယ်လျက်ရှိပြီး တစ်ဆယ့်နှစ်ဆူသော ဆံတော်မြတ်များ ကိန်းအောင်းနေသည့် “ကလိန်အောင်ဆံတော်ရှင်စေတီတော်မြတ်ကြီ” ဖြစ်သည်ဟုလည်း အဆိုရှိ၏။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ
ကုန်းညုရွာ၊ မန်စန့်
ကုန်းညုရွာ (Konenyu)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်၊ မန်စန့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၅၂၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မန်စန့်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၈၅ ဦး၊ မ ၁၅၈၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၀၆၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လွတ်ဒန်ကောင်းရွာ၊ တနိုင်းမြို့နယ်
လွတ်ဒန်ကောင်းရွာ(Lutdankawng)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ တနိုင်းမြို့နယ်၊ အင်ဂမ်ဂါးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၂၅၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တနိုင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လူ့အခွင့်အရေးစောင့်ကြည့်ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့
လူ့အခွင့်အရေးစောင့်ကြည့်ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ (HRWD) သည် အမြတ်အစွန်းမယူသော အဖွဲ့အစည်းတခုဖြစ်သည်။ လူထုအခြေခံအဖွဲ့အစည်းများနှင့် ရပ်ရွာလူထုများအတွက် သင်တန်းများနှင့် လှုံ့ဆော်မှု များစွာကို အကောင်အထည်ဖော်လုပ်ဆောင်လျက်ရှိသည်။ ရပ်ရွာလူထု တောင်သူလယ်သမားတို့၏ အခွင့်အရေးများကို အပြည့်အဝရရှိ ခံစားစေရန် ရည်ရွယ်ကာ လယ်ယာမြေအသိပညာပေးခြင်းနှင့် အမှုကိစ္စ ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းခြင်းဟူသော အဓိကလမ်းစဉ်နှစ်ရပ်ဖြင့် စွမ်းရည်မြှင့်ပေးခြင်းလုပ်ငန်းများ လုပ်ဆောင်လျက်ရှိသည်။
လူ့အခွင့်အရေးစောင့်ကြည့်ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့(HRWD) သည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း လူ့အခွင့်အရေးဆုံးရှုံးနစ်နာနေကြသော ကလေးလုပ်သားများ၊ ကလေးစစ်သားများ၊ လွတ်လပ်စွာ ယုံကြည်ကိုးကွယ်မှု မရကြသော အမျိုးသမီးများ၊ အဖိနှိပ်ခံ အမျိုးသမီးများ၊ နည်းပေါင်းစုံဖြင့် ခွဲခြားဆက်ဆံခံနေကြရသော အမျိုးသမီးများ၏ အခွင့်အရေးများကိုလည်း နည်းနိုင်သည်ထက် နည်းအောင်၊ ပပျောက်နိုင်သည်ထက် ပပျောက်အောင် ရည်ရွယ်၍ တရားဥပဒေနှင့်အညီလုပ်ဆောင်နေသော အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။
နောက်ခံသမိုင်း
နိုင်ငံသားတိုင်း လူ့အခွင့်အရေး အပြည့်အ၀ရရှိစေရေးနှင့် လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများကို ကာကွယ်နိုင်ရေးအတွက် လူ့အခွင့်အရေးစောင့်ကြည့်ကာကွယ်ရေးကွန်ရက်(HRWDN)ကို (၅-၁၁-၂၀၁၀)တွင် လူ့အခွင့်အရေး စိတ်ပါဝင်စားသူ (၂၆)ဦးဖြင့် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၊ ပုသိမ်မြို့တွင် စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
ရည်မှန်းချက်
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံအခြေစိုက် အဖွဲ့အစည်းများ
ချင်းကုန်းရွာ၊ မြို့မတဲကြီးကုန်း
ချင်းကုန်းရွာ၊ မြို့မတဲကြီးကုန်း
ပက်ပက်ကြီးရွာ၊ သဖန်းချောင်း
ပက်ပက်ကြီးရွာ၊ သဖန်းချောင်း
သပြေလှရွာ၊ ညောင်မြစ်ဆွဲ
သပြေလှရွာ၊ ညောင်မြစ်ဆွဲ
တောင်မြောင်ရွာ၊ အောင်လံမြို့နယ်
တောင်မြောင်ရွာ (Taungmyaung)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ အောင်လံမြို့နယ်၊ မဟာဇင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၇၆၂၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မဟာဇင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၃၆ ဦး၊ မ ၆၉၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၃၃၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အောင်လံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မင်းတုန်းမြို့နယ်
မင်းတုန်းမြို့နယ် သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်ရှိ မြို့နယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ မင်းတုန်းမြို့ ဖြစ်သည်။
ဟခီးရွာ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်
ဟခီးရွာ (Hakhee)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်၊ ဟခီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၉၅၆ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နန်းယွန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အလယ်ရိုး (စစ်ကုန်း)ရွာ၊ မိုးကုတ်
အလယ်ရိုး (စစ်ကုန်း)ရွာ၊ မိုးကုတ်
ခိဘိနိုမခိဘိဘူတာ
ခိဘိနိုမခိဘိဘူတာ (吉備真備駅 ခိဘိနိုမခိဘိ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အိုခါယာမခရိုင်၊ ခုရရှိခိမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
လောပူဒိုးရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
လောပူဒိုးရွာ(Lawpudoe)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဖာပွန်ခရိုင်၊ ဖာပွန်မြို့နယ်၊ ဖာပွန်(အနောက်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၇၂၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဖာပွန်(အနောက်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၁၆၁ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၇၅၇ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘလူးစ် ဂီတ
ဘလူးစ် ဂီတ (Blues)သည် ၁၉ ရာစုအဆုံးတွင် အမေရိကန်မှ Deep South မှ အာဖရိကန်-အမေရိကန်မှ စတင်ခဲ့သော ဂီတအမျိုးအစားတစ်ခုဖြစ်သည်။ အမျိုးအစားသည် ဥရောပ-အမေရိကန် folk ဂီတနှင့် အာဖရိကန်-အမေရိကန်အလုပ်သီချင်းများမှ ဖွံဖြိုးလာခဲ့သော အမျိုးအစားဖြစ်သည်။ Blues သည် နာမ်ဝိညာဉ်များ၊ အလုပ်သီချင်းများ၊ စူးရှအော်သံများ၊ ကြွေးကြော်သံများနှင့် သာချင်းများပေါင်းစပ်ထားသည်။ blue ပုံစံသည် jazz, rhythm and blues နှင့် rock and roll တို့၏ call-and-response pattern, blue scale နှင့် chord progression နှင့် twelve-bar blues တို့ကို ပေါင်းစပ်ထားသည်။ blues shuffles သို့ walking bass တို့သည် ရမ်သမ်နှင့် ထပ်တလဲလဲဖန်တီးမှု groove ကဲ့သို့သိရသည်။ Blues အမျိုးအစားသည် သူ၏စာသား၊ ဘေ့(စ်) လိုင်းများနှင့် တီးခတ်ပုံများတွင် လက္ခဏာများပါရှိသည်။ traditional blues verses တွင် single line များလေးကြိမ်ထပ်ခါပါရှိသည်။ ၂၀ရာစု၏ပထမဆယ်စုနှစ်တွင်ဖြစ်ပြီး တည်ဆောက်ပုံများမှာ AAB pattern နှင့် သီချင်းတွင် လိုင်းတစ်လိုင်းတွင် ဘားလေးဘားပါဝင်သည်။ နောက်ဆုံးဘားတွင် ရှည်လျားသော လိုင်းများပါဝင်သည်။ အစောပိုင်း blues သည် အာဖရိက-အမေရိကန်အသိုင်းအဝိုင်းမှ ဒုက္ခများနှင့်ဆက်စပ်နေသည်။ အစိတ်အပိုင်းများကို အာဖရိကဂီတသို့ခြေရာခံနိုင်သည်။ blue ၏မူရင်းသည် အာဖရိက-အမေရိကန် အမျိုးတူလူစု၏ ဘာသာရေးဂီတနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။ ကျေးကျွန်ခေတ်များကုန်ဆုံးပြီးနောက် Juke joint ဖွံဖြိုးမှုနှင့်အတူ blue ဂီတပေါ်ပေါက်လာသည်။ ကျေးကျွန်များ လွတ်လပ်ရေးရရှိရန်ကြိုးစားမှုနှင့် ဆက်နွယ်နေသည်။ သမိုင်းမှတ်တမ်းရေးသူများသည် ၂၀ရာစုအစတွင် blue ဂီတအကြောင်းကို စတင်အစီရင်ခံခဲ့သည်။ ၁၉၀၈တွင် blues sheet ဂီတကို စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ blues ၏ မျိုးခွဲများတွင် country blues, Delta blues နှင့် Piedmont blues နှင့် urban ပုံစံများဖြစ်သော Chicago blue နှင့် west coast blues တို့ပါဝင်သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်တွင် acoustic မှ electric blue သို့ပြောင်းလဲခဲ့ပြီး blue ဂီတကို ပရိသတ်များဆီသို့ ကျယ်ပြန့်စေခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် ၁၉၆၀နှင့် ၁၉၇၀တွင် ကပြားပုံစံတွင် blues rock ပါဝင်သည်။
ပုံစံ
Blues ဟူသောဝေါဟာရသည် "blue devils" မှဆင်းသက်လာပြီး စိတ်အားညှိုးငယ်ခြင်းနှင့် ဝမ်းနည်းပူဆွေးခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ George Colman ၏ one-act force Blue Devils (၁၇၉၈) တွင် အသုံးပြုထားသည်။ blue devils ဟူသော စကားပုဒ်သည် ၁၆၀၀ တွင် ဗြိတိန်မှဆင်းသက်လာသည်။ လှုပ်ရှားလှုံ့ဆော်ခြင်းနှင့် စိတ်ဓာတ်ကျခြင်း၏အခြေအနေတစ်မျိုးဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ Hart Wand ၏ Dallas Blues ကို စတင် မူပိုင်ခွင့်တင်ခဲ့သည်။ Oxford English Dictionary က blues သည် blues notes နှင့် ဆက်စပ်နေသည်ဟု ထောက်ခံထားသည်။
ခရှဘိုင်းဂါးရွာ၊ တနိုင်းမြို့နယ်
ခရှဘိုင်းဂါးရွာ(Hkashabainggar)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ တနိုင်းမြို့နယ်၊ အင်ထွဲအင်ပရော့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၂၃၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တနိုင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လက်ဖွဲ့ကျရွာ၊ ကွမ်းသီးပင်
လက်ဖွဲ့ကျရွာ၊ ကွမ်းသီးပင်
ဆုံးရှုံးမှုအများဆုံးမြန်မာ့သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များ
၁၉၀၀ ပြည့်နှစ်မှ ၂၀၁၁ ခုနှစ် အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များ အနက် ဆုံးရှုံးမှုအများဆုံးဖြစ်ပွားခဲ့သော သဘာဝဘေးအန္တရာယ် ၁၀ ခုစာရင်း ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ သဘာဝ ဘေးအန္တရာယ် ၁၀ ခုတွင် မုန်တိုင်းက ဖြစ်စဉ် ရှစ်ခုဖြင့် အများဆုံးဖြစ်ပြီး ငလျင်တစ်ကြိမ်နှင့် ရေကြီးမှုတစ်ကြိမ်စီ ပါဝင်သည်။
စာရင်းထုတ်ပြန်သူ
အဆိုပါစာရင်းကို အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များနှင့် ပတ်သက်၍ နိုင်ငံတစ်ခုချင်းစီအလိုက် သတင်းအချက်အလက် များကို ထုတ်ပြန်ပေးနေသည့် International Disaster Database (emdat.be) တွင် ထုတ်ပြန်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။
အခြေပြုအချက်အလက်များ
ဖော်ပြထားသည့် အချက်အလက်များသည် သဘာဝဘေးကြောင့် လူ ၁၀ ဦးနှင့် အထက်သေဆုံးမှု၊ လူ ၁၀၀ နှင့်အထက် သက်ရောက်ခံစား ရမှု၊ နိုင်ငံတကာမှ အကူအညီများ လက်ခံရမှု၊ နိုင်ငံတွင်အရေးပေါ် အခြေအနေအဖြစ် ထုတ်ပြန်ရမှု စသည်တို့ အပေါ်တွင် အခြေခံထားခြင်းဖြစ် သည်ဟု သိရှိရသည်။
သဘာဝဘေးဖြစ်စဉ်များ၏အဓိကအကြောင်းရင်းများ
မြန်မာနိုင်ငံ၌ ကြုံတွေ့လာရသော သဘာဝ ဘေးအန္တရာယ်များ၌ ရေကြီးမှုဖြစ်စဉ်မှာ အများဆုံးကြုံတွေ့လာရကြောင်း၊ သစ်ပင်သစ်တောများ ပြုန်းတီးလာမှု၊ မြေဆီလွှာပြုန်းတီး လာမှုတို့သည် မိုးသည်းထန်စွာ ရွာသွန်းမှုဖြစ်ပေါ်ချိန်တိုင်း ရေကြီး ရေလျှံမှုများကို အလွယ်တကူဖြစ်ပေါ် စေလာကြောင်း သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ပညာရှင်များက သုံးသပ်ကြသည်။
မြန်မာနိုင်ငံသည် ယခုနှစ်များ အတွင်း ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုများ ကို ရင်ဆိုင်လာရကာ ၂၀၀၆ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၁ ခုနှစ်အတွင်း ခြောက်နှစ်ဆက်တိုက် မုန်တိုင်းဝင်ရောက်ခြင်း၊ လျှပ်တစ်ပြက်ရေကြီးမှုများ ကြုံတွေ့ လာရခြင်းတို့ ရှိလာခဲ့ကြောင်း Eleven Media Group မှ ဆိုထားသည်။
လွိုင်ကန်ရွာ၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်
လွိုင်ကန်ရွာ (Loikan)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်၊ ကျောက်ဂူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၁၅၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျောက်ဂူကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၉၂၄ ဦး၊ မ ၇၆၈၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၆၀၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရပ်စောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခိဘိဆွတ်ဘူတာ
ခိဘိဆွတ်ဘူတာ (吉備津駅 ခိဘိဆွတ်- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အိုခါယာမခရိုင်၊ အိုခါယာမမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
မင်းကုန်းရွာ၊ ညောင်မြစ်ဆွဲ
မင်းကုန်းရွာ၊ ညောင်မြစ်ဆွဲ
ကုလားတန်း
ကုလားတန်း
ကိုးကား
ကုလားတန်း
ညောင်ပင်သာရွာ၊ မြေနု
ညောင်ပင်သာရွာ၊ မြေနု
မြောင်းရိုးကြီးရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်
မြောင်းရိုးကြီးရွာ (Myaungyoegyi)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်၊ မြောင်းရိုးကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၃၅၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြောင်းရိုးကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၅၇ ဦး၊ မ ၅၂၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၈၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခိဘိုးဂအိုခဘူတာ
ခိဘိုးဂအိုခဘူတာ (希望ヶ丘駅 ခိဘိုးဂအိခ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ခါနာဂါဝါခရိုင်၊ ယိုကိုဟားမားမြို့၊ အဆဟိရပ်ကွက်တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ကျွဲတလင်းရွာ၊ မြေနု
ကျွဲတလင်းရွာ၊ မြေနု
ကညွတ်ကွင်းရွာ၊ သဖန်းချောင်း
ကညွတ်ကွင်းရွာ၊ သဖန်းချောင်း
ဟခွန်းရွာ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်
ဟခွန်းရွာ (Hakhun)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်၊ ဟခွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၉၇၃ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နန်းယွန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခိဘဘူတာ
ခိဘဘူတာ (木場駅 ခိဘဘူတာ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ တိုကျိုခရိုင်၊ ခိဘမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
အနောက်အုံရွာ၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်
အနောက်အုံရွာ (Ahnaukohn)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်၊ ချောင်းရှည်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၂၄၂၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ချောင်းရှည်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၁၆ ဦး၊ မ ၁၆၇၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၀၈၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ပါမြင့်ရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
ပါမြင့်ရွာ (Parmyint)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်၊ လုတ်တောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၅၂၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လုတ်တောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၁၇ ဦး၊ မ ၅၈၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၀၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သံဖြူ
သံဖြူ (ခဲမဖြူ) သည် ပျော့ပျောင်း၍ အလွယ်တကူပုံသွင်းနိုင်သော ငွေဖြူရောင် သတ္တု တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ အောက်ဆီဂျင်နှင့် အလွယ်တကူ ဓာတ်ပြုခြင်း မရှိသောကြောင့် သံချေးတက်ခြင်းမှ ကာကွယ်ပေးနိုင်သည်။ တင်း(Tin)သည်ပင်လယ်ရေနှင့် သိုလှောင်ထားသော ရေများကြောင့် အလွယ်တကူသံချေးမတက်နိုင်ပေ။ သံဖြူသည် ဓာတု ဒြပ်စင်တစ်ခုဖြစ်ပြီး အက်တမ်အမှတ်စဉ်မှာ ၅၀ဖြစ်ကာ ယင်း၏ ဓာတုဗေဒ သင်္ကေတမှာ Sn ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို တင်းဒိုင်အောက်ဆိုဒ်, SnO2 ပါဝင်သည့် တွင်းထွက်ပစ္စည်း ကက်စီတာရိုက်မှ အဓိကရရှိသည်။ သံဖြူသည် နံပါတ် ၄၉ မြောက် အများဆုံး တွေ့ရသည့် ဒြပ်စင်ဖြစ်ပြီး ယင်း၏ ထူးခြားသည့် ပရိုတွန်အရေအတွက်ကြောင့် ဒြပ်စင်အလှည့်ကျဇယားတွင် တည်ငြိမ်သည့် အိုင်ဆိုတုပ် အများဆုံးဖြစ်သည့် ၁၀ မျိုးရှိသည်။
ဘီစီ ၃၀၀၀ ခန့်ကတည်းက လူသားတို့ ပထမဆုံး သတ္တုစပ်အဖြစ် အမြောက်အမြား အသုံးပြုခဲ့သည့် အရာမှာ ကြေးနီနှင့် သံဖြူကို ရောစပ်ထားသည့် ကြေးညိုဖြစ်သည်။ ဘီစီ ၆၀၀ နောက်ပိုင်းတွင် သံဖြူ သတ္တုစင်ကို ထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့ကြသည်။ ကြေးခေတ်မှ ၂၀ရာစုအထိ သံဖြူ ၈၅- ၉၀%နှင့် အကျန်ကို ကြေး၊ ခဲနှင့်အန်တီမိုနီတို့ကို ပေါင်းစပ်ထားသည့် လောဟာ/ဘင်သတ္တုစပ်ကို ပန်းကန်ပြား၊ လင်ပန်းစသည်တို့အဖြစ် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင် သံဖြူကို သတ္တုစပ်အဖြစ် အသုံးများကြပြီး သံဖြူ ၆၀%ကျော် ပါဝင်သည့် သံဖြူ/ခဲစပ် ခဲဂရေဆော်ရာတွင် အများဆုံးအသုံးပြုသည်။ သံဖြူအား နောက်ထပ်အများအပြား အသုံးပြုမှုတစ်ခုမှာ သံမဏိကို သံချေးတက်မှုမှ ခံနိုင်ရည်ရှိအောင် သံဖြူရည်စိမ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ယင်း၏အဆိပ်ဖြစ်မှုနည်းပါးမှုကြောင့် သံဖြူစိမ်သတ္တု (သံမဏိ/ဒန်)တို့ကို အစားအသောက်များထည့်သည့် စည်သွပ်ဘူးများအဖြစ်လည်း အသုံးပြုကြသည်။
အသုံးပြုခြင်း
တင်း(Tin) ကို coating ပြုလုပ်ရာတွင် အသုံးပြုပြီး၊ အထူးသဖြင့် အစားအစာ စည်သွတ်ဘူးပြုလုပ်ရာတွင် Tin coating လုပ်ထားသော သံဗူးများကို အများဆုံးအသုံးပြုသည်။ Tin ပါဝင်သော သတ္တုစပ် (alloys) များကို ပိုက်ဆက်ခြင်း၊ လျှပ်စစ် circuits များချိတ်ဆက်ခြင်း၊ pewter, bell metal, babbit metal နှင့် dental amalgams စသည်တို့ ပြုလုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည်။ niobium-tin သတ္တုစပ်ကို superconduction magnets တွင်လည်းကောင်း၊ tin oxide ကို ကြွေထည်မြေထည် နှင့် gas sensors or gas detector များတွင် အသုံးပြုသည်။ Tin သတ္တုပြားများကို ယခင်က အစားအသောက်များ၊ ဆေးဝါးများ ထုပ်ပိုးရာတွင် အသုံးပြုသော်လည်း ယခုအခါ aluminium သတ္တုပြားများ ပိုမို အသုံးပြုလာသည်။
ကျန်းမာရေးအပေါ် သက်ရောက်မှုများ
အဓိကဖြစ်စေနိုင်သော သက်ရောက်မှုများမှာ –
ရေရှည်တွင် ဖြစ်ပေါ်နိုင်သော ဆိုးကျိုးများမှာ –
ပတ်ဝန်းကျင်သို့ သက်ရောက်မှု အခြေအနေ
တင်း(Tin)၏ single atoms သို့မဟုတ် molecules များသည် လူတို့၏ organism ကို အဆိပ် မဖြစ်စေနိုင်ပါ။ ၎င်းပါဝင်သော organic form တွေကသာ လူတွေကို အဆိပ်အတောက် ဖြစ်စေနိုင်သည်။ Organic tin components တွေဟာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထဲမှာ အချိန်ကြာမြင့်စွာရှိနေနိုင်ပြီး အလွယ်တကူမပြို ကွဲနိုင်ပေ။ Microrganisms ဟာ organic tin compounds တွေကိုခွဲထုတ်ပေးပြီး ရေအောက်ကြမ်းပြင်ပေါ်တွင် စုစည်းပေးနေသည်။ ထို့ကြောင့် organic tins တွေ တိုးပွားလျက်ရှိနေသည်။ Organic tins များသည် စွန့်ပစ်ပစ္စည်းများမှ တဆင့် ရေထဲတွင် ပျံ့နှံ့လာနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် fungi, algae နှင့် phytoplankton အစရှိသည့် ရေနေသတ္တဝါများ၊ အပင်များကို များစွာ အဆိပ်ဖြစ်နေနိုင်သည်။ Phytoplankton သည် aquatic ecosystem တွင် အရေးပါပြီး၊ အခြား ရေအောက်ရှင်သန်မှုများအတွက် oxygen ကိုလည်း ထုတ်လုပ်ပေးသည်။ ၎င်းသည် ရေအောက်အစားအစာအတွက်လဲ အရေးပါသည်။ Tributyltins များသည် ငါးနှင့် fungi တွေကိုအဓိက အန္တရာယ်ဖြစ်စေနိုင်ပြီး၊ phytoplankton များကို ပို၍ပင် အဆိပ်ဖြစ်စေနိုင်သည်။ Organic tins များသည် ပြန်လည်ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ အစာချေဖျတ်မှု စနစ် နှင့် ရေနေသတ္တဝါများ၏ အစားအစာ များအပေါ် ပြင်းထန်စွာ အနှောက်အယှက်ပေးလျက်ရှိသည်။ tin compounds များသည် အဓိကအားဖြင့် ရေထု၏ အပေါ်ဆုံးအလွှာတွင် အများဆုံးပါဝင်နေတတ်သည်။
သမိုင်းမတင်မီအလွန်ရှေးကျသောအခါက လူတို့သည်ကြေးနီနှင့်သံဖြူ၊ သို့မဟုတ်ခဲမ ဖြူရောစပ်ထားသော ဗရွန်း(ကြေးညို)ခေါ် သတ္တုစပ်ကိုမိမိတို့လိုရာလက်နက်အဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
ထိုခေတ်ကတည်းကသံဖြူပေါ်ပေါက်လာခဲ့လေသည်။ သံဖြူသည်ဒြဗ်စင်တစ်ခုဖြစ်သည်။ အက်တမ်အ မှတ် မှာ ၅ဝ ဖြစ်၍ အက်တမ်အလေးဆမှာ ၁၁၈.၇ ဖြစ်သည်။ သံဖြူထွက်သည့်ဒေသများမှာ မလေးရှားပြည်ထောင်စု၊ ဗိုလစ်ဗီးယားနိုင်ငံ၊ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၊ တုတ်နိုင်ငံ၊ နိုင်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံ၊ ဗြိတိန်၊ ဩစတြေးလီးယားနိုင်ငံ၊ တပ်စနေးနီးယားကျွန်း၊ တောင်အာ ရိကနိုင်ငံ၊ ယိုးဒယားနိုင်ငံစသည်တို့ဖြစ်သည်။
ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးမှထွက်သည့်သံဖြူအားလုံး၏ သုံးပုံတစ်ပုံ မှာမလေးရှားပြည်ထောင်စုမှထွက်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင်လည်းကယားပြည်နယ်၊ မော်ချီးမိုင်းနှင့်သထုံ၊ မော်လမြိုင်၊ ထားဝယ်၊ မြိတ်ခရိုင်များတွင်သံဖြူထွက်သည်။ သံဖြူထုတ်ယူရသောသတ္တုရိုင်းများတွင် သံဖြူကျောက် (တင်းစတုန်း)မှာ အရေးကြီးဆုံးဖြစ်၏။
သံဖြူသည်သတ္တုရိုင်းကျောက်တုံးများထဲတွင် အနှံ့အပြား ကြဲ၍ပါဝင်သောကြောင့် သတ္တုရိုင်းအားလုံးကို ပထမမှုန့်မှုန့်ညက်ညက်ကြေအောင်ချေပြီးနောက် အထပ်ထပ်ဆေးကြောတိုက်ချွတ်ကာအခြားအညစ်အကြေး များကိုထုတ်ပစ်ရသည်။
လုပ်ရှဲရွာ၊ မင်းတပ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းတပ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သံဖြူ
ပတ်ဝန်းကျင်သို့ သက်ရောက်မှု အခြေအနေ
အလွန်ပါးလွှာသွားသည့်သံဖြူပြားကလေးများဖြင့်ချော့ ကလက်၊ တော်ဖီစသည်တို့ကိုရစ်ပတ်ထုပ် ထားသည်ကိုတွေ့ကြ ရပေမည်။ ထို့ပြင်သွားတိုက်ဆေး၊ပန်းချီဆေးဘူးတို့ကို ဖြစ်ညှစ်နိုင်စေရန် သံဖြူနှင့် ပြုလုပ်ထားသည်ကိုလည်းတွေ့ကြ ရပေမည်။ စည်သွတ်အစားအစာတို့ထည့်ထားသည့် သံစည်ဘူးများသည် သံဖြူဖြင့်ပြုလုပ်ထားသည် ဆိုသော်လည်းသံဖြူအစစ်မဟုတ်ကြချေ။ အမှန်မှာသံဘူးများဖြစ်၏။ သို့သော် သံသည်အစားအစာ၌ ပါရှိသောအက်ဆစ်ဓာတ်နှင့်တွေ့သောအခါ အစားအစာကိုမကောင်း အောင်လုပ်တတ် သောကြောင့် သံပြားကိုသံဖြူရည်စိမ်ကာ သံဖြူဖြင့်ဖုံးအုပ်ထားခြင်းဖြစ်လေသည်။ သံဖြူသည်အစားအစာ ကိုမည်သို့မျှမထိခိုက်နိုင်ချေ။ ရှေးကသံဖြူကို ပြဒါးနှင့်ရောစပ်၍ကြည့်မှန်၏ ကျောဘက်တွင်သုတ်လိမ်းခဲ့ ကြ၏။ သံဖြူသည်စင်တီဂရိတ် ၂၃၁.၉ ဒီဂရီမျှလောက်တွင်အရည်ပျော်သောကြောင့် သံဖြူကိုခဲနှင့် ရောစပ်ကာဂဟေဆော်ရာ၌၎င်းအသုံးပြုကြလေသည်။
သံဖြူကိုသံဖြူအဖြစ်ဖြင့် အသုံးပြုနိုင်သည့်အပြင် သတ္တုစပ်အဖြစ်ဖြင့်လည်းအသုံးပြုနိုင်သည်။ သံ ဖြူကိုကြေးနီ နှင့်၎င်း၊ ခဲနှင့်၎င်း၊ ခဲနှင့်အင်တီမိုနီတို့နှင့်၎င်း ရောစပ်၍သတ္တုစပ်များပြုလုပ်နိုင်ပေသည်။
သံဖြူ၏ဒြဗ်ပေါင်းများတွင်ကလိုရင်းနှင့်ပေါင်းစပ်ထား သော တင်းတက်တြာကလိုရိုက်ဆိုသည့် အရည်ကိုပိုးထည်များ အလေးချိန်တိုးအောင် ဆိုးဆေး၌ထည့်ရန်အတွက်၎င်း ၊စစ်မြေပြင်တွင်မီးခိုးလုံးကြီးများ ထုတ်ရန်အတွက်၎င်း၊ အသုံးပြုကြလေသည်။
ယခုအခါတွင် ဗိုလစ်ဗီးယားနိုင်ငံသံဖြူတွင်းများမှအပ အခြားအရပ်ရပ်ရှိသံဖြူတွင်းတို့မှာတစ်နေ့ ထက်တစ်နေ့ အထွက်လျော့နည်း၍လာရာ သိပ္ပံပညာရှင်ကြီးများသည် နောင်နှစ်များမကြာမီအတွင်း၌ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးရှိသံဖြူအထွက် လုံးဝရပ်စဲသွားမည်ကိုပင် စိုးရိမ်နေကြလေသည်။
ကမာကလုပ် ( အနောက် )
ကမာကလုပ် ( အနောက် )
မလယ်သာရွာ၊ အောင်လံမြို့နယ်
မလယ်သာရွာ (Malelthar)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ အောင်လံမြို့နယ်၊ မလယ်သာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၇၇၁၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မလယ်သာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၇၃ ဦး၊ မ ၃၈၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၅၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အောင်လံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခိဘုခဝဘူတာ
ခိဘုခဝဘူတာ (貴生川駅 ခိဘုခဝ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိဂခရိုင်၊ ခိုးခမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
လွိုင်စန်းရွာ၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်
လွိုင်စန်းရွာ (Loisang)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်၊ ကျောက်ဂူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၁၆၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျောက်ဂူကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၉၂၄ ဦး၊ မ ၇၆၈၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၆၀၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရပ်စောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပျဉ်ထောင်ကွင်းရွာ၊ ညောင်မြစ်ဆွဲ
ပျဉ်ထောင်ကွင်းရွာ၊ ညောင်မြစ်ဆွဲ
ဆင်ပေါင်ဝဲမြို့နယ်
သမိုင်းကြောင်း
ဆင်ပေါင်ဝဲမြို့နယ်ကို မြေထဲမြို့နယ် (ယခု အောင်လံမြို့နယ်)၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် ယခင်က မြေထဲကျန်ဟု ခေါ်တွင်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ် တက္ကသိုလ်ဝင်တန်း စာမေးပွဲတွင် ဆင်ပေါင်ဝဲမြို့နယ်မှ ကျောင်းသားတစ်ဦးဖြစ်သူ ထူးဇော်နိုင်သည် ဆင်ပေါင်ဝဲမြို့နယ်တွင် ငါးဘာသာဂုဏ်ထူးဖြင့် အောင်မြင်ခဲ့သော ပထမဆုံးကျောင်းသား ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ထိစပ်လျက်ရှိသော နယ်နမိတ်များ
ဆင်ပေါင်ဝဲမြို့နယ်သည် အောက်ပါမြို့နယ်များနှင့် နယ်နမိတ် ထိစပ်လျက်ရှိသည်။
စီးပွားရေး
မြေပဲနှင့်နှမ်းစိုက်ပျိုးရေးသည် မြို့နယ်၏ အဓိကစီးပွားရေးလုပ်ငန်း ဖြစ်သည်။
ဂျို့ကုန်းရွာ၊ မြေနု
ဂျို့ကုန်းရွာ၊ မြေနု
ခိဘုနဲဂုချိဘူတာ
ခိဘုနဲဂုချိဘူတာ (貴船口駅 ခိဘုနဲဂုချိ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ကျိုတိုခရိုင်၊ ကျိုတိုမြို့၊ ဆခယေားရပ်ကွက်တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ညောင်ပင်ဆိပ်ရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်
ညောင်ပင်ဆိပ်ရွာ (Nyaungpinseik)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်၊ မြောင်းရိုးကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၃၅၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြောင်းရိုးကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၅၇ ဦး၊ မ ၅၂၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၈၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟူလောင်းကောင်ရွာ၊ တနိုင်းမြို့နယ်
ဟူလောင်းကောင်ရွာ(Hulawngkawng)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ တနိုင်းမြို့နယ်၊ အင်ထွဲအင်ပရော့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၂၃၆ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တနိုင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွှေအမြုတေစာပေဆု
ရွှေအမြုတေစာပေဆုပေးပွဲကို ၂၀၀၆ ခုနှစ် မေလ ၂၈ ရက်နေ့က စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ ရွှေအမြုတေ မဂ္ဂဇင်း၏ အယ်ဒီတာချုပ် ဦးဝင်းငြိမ်း၏ မွေးနေ့ဖြစ်သော မေလတွင် ရွှေအမြုတေစာပေဆုကို နှစ်စဉ် ကျင်းပလေ့ရှိသည်။ ရွှေအမြုတေစာပေဆုပေးပွဲကို ရသစာပေဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို အထောက်အကူပြုရန် ရည်ရွယ်ပြီး ပေးအပ်သောဆုဖြစ်သည်။
ဥစ္ဆင်္ဂဇာတ်
ဧကကနိပါတ် - ၇။ ဣတ္ထိဝဂ် -၆၇ - ဥစ္ဆင်္ဂဇာတ်။ ။ မင်းပြစ်သင့်နေသော လင်နှင့်သားကို မတောင်းဘဲ မောင်ကိုသာ အလိုရှိကြောင်း လျှောက်ထား တောင်းဆိုသော မိန်းမပညာရှိအကြောင်း။
ခိုးသူထင်မှတ် မင်းထံအပ်
အခါတစ်ပါး၌ ထို သား၊ လင်၊ မောင် သုံးယောက်တို့သည် တောအုပ်တစ်ခုအနီးဝယ် လယ်ထွန်လျက် နေကြကုန်၏။ ထိုအခါ တောအုပ်အတွင်းဝယ် သူခိုးတို့သည် လူတို့ဥစ္စာကို လုယက်ကာ ပြေးကြကုန်၏။
လူတို့သည် သူခိုးတို့ကို ရှာဖွေမရကုန်လတ်သော် လယ်ထွန်းသမား သုံးယောက်တို့ထံသွားကာ “သင်တို့ကား တောအုပ်အတွင်းဝယ် လုယက်သော သူခိုးတို့ ဖြစ်သည်၊ ယခုမှ လယ်ထွန်သမားဟန် ဆောင်နေကြသည်” ဟု ဆို၍ ဖမ်းဆီးချုပ်နှောင်လျက် ကောသလမင်းကြီးထံ ပို့ကြကုန်၏။