cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ဟီရိုရှီးမားငြိမ်းချမ်းရေးအမှတ်တရပန်းခြံ
အမှတ်တရကျောက်တိုင်
ဤအထိမ်းအမှတ်နေရာတွင်安らかに眠って下さい過ちは繰 返しませぬからဟူသည့် စာသားကို ရေးသားထားသည်။ ၎င်း၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ “ငြိမ်းချမ်းစွာ အနားယူပါ၊ ငါတို့ အမှားတွေကို ထပ်မံမပြုတော့ပါ” ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ဂျပန်ဘာသာစကားတွင် ပြုလုပ်သူ Subject ကို ချန်ထားခဲ့ပြီး ရေးလေ့ရှိကြသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် ဘာသာပြန်ပါက “ငါတို့သည် သို့မဟုတ် သူတို့သည်” ဟု ဘာသာပြန်နိုင်သည်။ ဤသည်မှာ ဟီရိုရှိးမားသေဆုံးဒုက္ခရောက်ခဲ့ရသူများကို အမှတ်တရဖြစ်စေရန် ရည်ရွယ်ပြီး နိုင်ငံရေးပြဿနာ မပါဝင်ပေ။ ဤစာသားကိုလည်း ဟီရိုရှီးမားတက္ကသိုလ်၏ အင်္ဂလိပ်စာပေပရော်ဖက်ဆာ ဆအိခ တဒယောရှိ Tadayoshi Saika သည် ရေးသားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ သူသည် အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန် "Let  al l   t he  souls  here  rest   i npeace for we shal l  not  repeat  t he evil ."ကိုလည်း ရေးသားခဲ့သည်။ ၁၉၈၃ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၃ ရက်နေ့တွင် အင်္ဂလိပ်ဘာသာအား ရှင်းပြထားသည့် ကမ္ဗည်းပြားကို ထပ်ဖြည့်ခဲ့သည်။ ၎င်တို့ we သည် ဂျပန် သို့မဟုတ် အမေရိကန်များကို ရည်ညွှန်းခြင်းမဟုတ်ပဲ လူသားအားလုံးကို ရည်ညွှန်းပြီး error ဆိုသည်မှာ စစ်၏ဆိုးကျိုးကို ဆိုလိုသည်ဟု ဆိုခဲ့သည်။
ငြိမ်းချမ်းရေးမီးတောက်
ငြိမ်းချမ်းရေးမီးတောက်သည် ဗုံးဒဏ်ကြောင့် သေဆုံးခဲ့ရသူတို့အတွက် ရည်စူးသည့် အခြားသော အထိမ်းအမှတ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းတွင် သီးခြားရည်ရွယ်ချက်ရှိသည်။ ထိုမီးတောက်သည် မီးစတင်ထွန်းညှိသည့် ၁၉၆၄ ခုနှစ်မှကတည်းက ဆက်တိုက်လောင်ကျွမ်းလျက်ရှိသည်။ ထိုမီးတောက်သည် ကမ္ဘာမြေပေါ်တွင် နျူကလီးယားဗုံးများ ပျက်စီးသွားသည့်တိုင်အောင်၊ ကမ္ဘာပေါ်တွင် နျူကလီးယား ပျက်ပြုန်းကင်းစင်သွားသည့်တိုင်အောင် မီးတောက်လျက် ရှိနေမည် ဖြစ်သည်။
ငြိမ်းချမ်းရေးခေါင်းလောင်းများ
ငြိမ်းချမ်းရေးပန်းခြံတွင် ငြိမ်းချမ်းရေးခေါင်းလောင်းသုံးခု ရှိသည်။ သေးသောတစ်ခုကို ငြိမ်ချမ်းရေးအမှတ်တရပွဲအတွက်သာ အသုံးပြုသည်။ ထိုနေ့မှလွဲ၍ အခြားနေ့များတွင် ထိုခေါင်းလောင်းကို ဟီရိုရှီးမားငြိမ်းချမ်းရေးအမှတ်တရပြတိုက်၏ အရှေ့ဘက်အဆောက်အဦးတွင် ပြုသထားသည်။ ပိုမို၍ လူသိများသည့် ခေါင်းလောင်းကိုမူ ကလေးများငြိမ်းချမ်းရေးအမှတ်တရရုပ်တုအနီးအနားတွင် ထားရှိသည်။ ဖွင့်ထားသည့်ပုံစံဖြင့် ဆောက်ထားသည့် အဆောက်အဦးတွင် ချိတ်ဆွဲထားသည်။ လာရောက်လည်ပတ်သူများသည် ကမ္ဘာ့ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် ရည်စူးအားသန်ကာ ခေါင်းလောင်းကို တီးခတ်ကြသည်။ ထိုသို့ တီးခတ်သည့်အခါတွင် ခေါင်းလောင်း၏ ကျယ်လောင်သည့်အသံသည် ပန်းခြံတစ်ခုလုံးသို့ ပျံနှံ့သွားသည်။ ငြိမ်းချမ်းရေးခေါင်းလောင်းကို ၁၉၆၄ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ခေါင်းလောင်း၏ မျက်နှာပြင်တွင် ကမ္ဘာ့မြေပုံကို ရေးဆွဲထားပြီး sweet spot ကိုမူ အက်တမ်သင်္ကေတ ပြုလုပ်ထားသည်။ ၎င်းကို Masahiko Katori (1899-1988) က ဒီဇိုင်းဆွဲခဲ့သည်။ Oigo Bell Works က တိုယာမ၊ တကအိုကတွင် သွန်းလုပ်ခဲ့သည်။ ခေါင်းလောင်းတွင် ထွင်းထားသော စာသားများကို ဂရိ၊ ဂျပန်နှင့် သံသကရိုက် Sanskrit ဘာသာများဖြင့် ရေးထားသည်။ ၎င်းကို ဘာသာပြန်ပါက “သင့်ကိုယ်သင် သိပါ” ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ဂရိသံရုံးက ခေါင်းလောင်းကို ပန်းခြံသို့ လှူဒါန်းခဲ့ပြီး ရှေးကျသော ဂရိတို့၏ ဆွဲဆောင်မှုအရှိဆုံး အတွေးအခေါ်ဆိုင်ရာ ဆိုရိုးစကားကို ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ သံသကရိုက် ဘာသာစကားမှာမူLonger  Sukhāvat ī vyūha  Sūtraမှ ဆိုရိုးစကားဖြစ်ပြီး အိန္ဒိယသံရုံးမှ မှန်ကန်ကြောင်း အတည်ပြုပေးသည်။ ဂျပန်ဘာသာစကားကိုမူ တက္ကသိုလ်တစ်ခု၏ ကထိကမှ ရေးသားထားပေးခြင်း ဖြစ်သည်။
အက်တမ်ဗုံးအမှတ်တရကုန်းမြေ
အက်တမ်ဗုံးအမှတ်တရကုန်း သည် ကြီးမား၍ မြက်များဖုံးလွှမ်းထားသည့် မြေကမူဖြစ်ပြီး ၎င်းတွင် ဗုံးကြောင့် အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသည့် သေဆုံးခဲ့ရသူ ၇၀၀၀၀ ၏ အရိုးပြာများ ပါဝင်သည်။
ကိုရီးယားလူမျိုး သေဆုံးသူများအတွက် အထိမ်းအမှတ်
ဗုံးဒဏ်ကြောင့် သေဆုံးခဲ့ရသည့် လူဦးရေ လေးသိန်းတွင် အနည်းဆုံး လူဦးရေ ၄၅၀၀၀ သည် ကိုရီးယားလူမျိုးများ ဖြစ်ကြသည်။ သို့သော်လည်း ဤအရေအတွက်သည် တိကျသေချာမှု မရှိပေ။ အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် လူအနည်းစုသာ ဖြစ်သည့်အတွက် လူဦးရေကို လျစ်လျူရှုထားခဲ့သည့်အတွက် ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ဂျပန်ကိုလိုနီမှ လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက် ဟီရိုရှီးမားနှင့် နာဂါဆာကီမှ အသက်ရှင်ကျန်ခဲ့သူ ၃၀၀၀၀၀သည် ကိုရီးယားနိုင်ငံသို့ ပြန်လာခဲ့သည်။ ဂျပန်ကိုလိုနီပြုမှုနှင့် အက်တမ်ဗုံးမှ အသက်ရှင်လွတ်မြောက်ခဲ့သူများနှင့် သေဆုံးခဲ့ရသူများကို ဂုဏ်ပြုရည်စူးရန်အတွက် ကိုရီးယားအမျိုးသားသင်္ကေတဖြင့် အထိမ်းအမှတ်ရုပ်တုကို ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။ ရုပ်တုတွင် ထွင်းထားသည့် စာသားမှာ “အက်တမ်ဗုံးကြောင့် ဒုက္ခရောက်ခဲ့ရသူကိုရီးယားများ၏ အမှတ်တရ ရုပ်တု။ မြင့်မြတ်သည့် မင်းသား Yi Wu နှင့် အခြားသော ၂၀၀၀၀ ကျော်တို့၏ ဝိဉာဉ်များအတွက် အမှတ်တရ” ဟု ရေးထားသည်။ အခြားတစ်ဖက်တွင်လည်း “သေဆုံးခဲ့သူများ၏ ဝိဉာဉ်များသည် ပင်လယ်လိပ်၏ ကျောပေါ်တွင် စီးနင်းကာ ကောင်းကင်ဘုံသို့ သွားကြသည်” ဟု ရေးသားထားသည်။
ငြိမ်းချမ်းရေး ဂိတ်ပေါက်များ
၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ဤအမှတ်တရနေရာတွင်လည်း ဂိတ်ပေါက် ၁၀ ခုပါဝင်ကာ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ ဘာသာစကား ၄၉ မျိုးဖြင့် “ငြိမ်းချမ်းရေး” ဟု ရေးသားထားသည့် စာသားများ ပါဝင်သည်။ ဂိတ်ပေါက်များသည် ငရဲ၏ စက်ဝိုင်းကိုးခုကို ရည်ညွှန်း၍ ကျန်တစ်ခုသည် အက်တမ်ဗုံးကြောင့် အသက်ရှင်လျက် ငရဲဖြစ်ခဲ့ရသည့် ဟီရိုရှီးမားမြို့ ဟု ရည်ညွှန်းသည်။ ဂိတ်တစ်ခုချင်းသည် ၉ မီတာ မြင့်မားကာ ၂.၆ မီတာ ကျယ်သည်။
စည်းရုံးခြင်း ခံခဲ့ရသည့် ကျောင်းသားများအတွက် အမှတ်တရတာဝါ
ဟီရိုရှိးမားစီရင်စုရှိ စည်းရုံးခံခဲ့ရသည့် ဒုက္ခသည်ကျောင်းသားများ အဖွဲ့အစည်းသည် ၁၉၆၇ ခုနှစ် မေလတွင် တာဝါကိုတည်ဆောက်ခဲ့သည်။ သေဆုံးခဲ့ရသည့် ကျောင်းသား ၁၀၀၀၀ ၏ ဝိဉာဉ်များကို ရည်စူးကာတည်ဆောက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုကျောင်းသားများတွင် အက်တမ်းဗုံး ဗုံးပေါက်ကွဲ၍ သေဆုံးခဲ့ရသည့် ကျောင်းသားများနှင့် ပစိဖိတ်စစ်ပွဲတွင်  ဗုံးကြောင့် သေဆုံးခဲ့ရသည့် ကျောင်းသားများ၏ ဝိဉာဉ်များကို ရည်ညွှန်းသည်။ အမှတ်တရတာဝါသည် ၁၂ မီတာ မြင့်၍ ငါးထပ် ဖြစ်သည်။ တာဝါ၏ ဘေးဘက်များတွင် ကျောင်းသားများ၏ လုပ်အားများ ဖြစ်သည့် စက်ရုံအလုပ်၊ အမျိုးသမီးကျောင်းသူများ၏ စက်ချုပ်ခြင်း၊ ကျောင်းသားများသည် အစားအသောက်ထုပ်လုပ်မှုတိုးတက်စေရန် အလုပ်လုပ်နေခြင်း စသည်တို့ကို ရေးဆွဲထားသည့် သတ္ထုပြား တည်ရှိသည်။ တာဝါ၏ အရှေ့ဘက်တွင် သတ္ထုပြားတစ်ခု တည်ရှိကာ ခလုတ်နှစ်ခု ပါဝင်သည်။ နောက်ခံသမိုင်းကြောင်းကို ဂျပန် သို့မဟုတ် အင်္ဂလိပ် ဘာသာဖြင့် ပြောဆိုပြနိုင်သည်။
ဟီရိုရှီးမား ပန်းပွဲတော်
ဤပန်းပွဲတော်ကို မေလ ၃ ရက်နေ့မှ ၅ ရက်နေ့အထိ ဂျပန်ဂိုးဒင်းဝိ Japan Golden Week တွင် ငြိမ်းချမ်းရေးပန်းခြံနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေး လမ်းမကြီး၌ ကျင်းပသည်။
ကွိဟိုဖုံလုံးရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကွိဟိုဖုံလုံးရွာ (Kwihohponlong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ဝမ်ပါဟုတ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၁၅၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်ပါဟုတ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၄ ဦး၊ မ ၂၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၅၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွှေဘိုနှင့်ရေညို
အကြောင်းအရာ
ရွှေဘိုချောင်းဖောက်သည်ကို ဖွဲ့ဆိုထားသည်။
ရွှေဘိုနှင့်ရေညို
လေးကျွန်းပိုင် မန္ဓရာဇ်ကဲ့သို့၊ အနှစ်ကယ်တရာက၊ ဖြစ်လာရန်ခေတ်သာတဲ့ အခွင့်ပေမို့၊ တေဇာထော် ကြေညာနှင့်လေသို့၊ ရာမင့်နောင် စိန္တေလောင်းငယ့်ကို၊ ရေမြောင်းသွယ်၊ ချောင်းငယ်ဖောက်လာထင့်၊ အုတ်ကျောက်တံ နရတေမြန်နှင့်၊ ရေတခွန် ထွေသွန်ဆင်းပါ၍၊ ခင်းချလို့စီ။
ရွှေဘိုကို ရေညိုရောက်တော့၊ ပျိုပေါက်ကညာကြော့ငယ်ကို၊ လာတော့မှ ပလွေတိုနှင့်၊ ကြိုဆိုကာ ကွမ်းရေဆက်ကြတော့၊ ပန်းရွှေခက်သပြေနီ၊ ကေသီမှာ ဆင်ရုံး။
ဟိုရှေးယခေါင်က၊ တေးသဘောင်ဆိုသာဆိုကြ၊ ပြည်နဂိုရ် ရွှေဘိုမြောက်မှာဖြင့်၊ ချောင်းပေါက် ရေမမြင်ဘူးရှာဘု၊ ကိုးကုဋေ အဖိုးငွေနှင့် တူးကြလို့၊ ရှေးဦးဝင်ကုန်းဘောင်ဆိုက်တော့၊ ရောင်ငိုက်ကယ်ပလွေတိုနှင့်၊ ရွှေဘိုမှာ နေညိုလျှင်၊ ရေချိုသုံးမှာမို့၊ ပြည်လုံးကုန် လုံကညာတို့၊ ပဒုမ္မာ ကြာနှစ်ခက်ကိုလ၊ သုံးလိုရာပြုံးကာဆက်ကြတော့၊ ရာသက်တိုင် ပျော်ရှည်ရောက်ပေမယ့်၊ အလောင်းတော် ပရမေ၊ ခေါင်းပေါ်ပလွေနှင့် ရောက်ဖို့ကွယ်၊ မြောင်းဖောက်လာတုန်း။
မှတ်ချက်
ဤကဗျာခေါင်းစဉ်သည် မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ကိုယ်တိုင် နာမည်ပေးခဲ့ခြင်း မဟုတ်ပါ။ သင့်တော်မည်ထင်သော နာမည်ကို ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။
ဦးကျော်လှအဆို အစောင်းသံချို
ဦးကျော်လှအဆို အစောင်းသံချို ကဗျာကို မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ရေးသားခဲ့သည်။ သံချို ကဗျာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။
ဦးကျော်လှအဆို အစောင်းသံချို
ဘောမထသင့်ပါဘု၊ ဒေါသမှောင်မြူခြယ်၍ ကြူနွယ်မှာ လူရယ်မှကြိုက်စေတော့၊ ကြမ်းတိုက်တဲ့ စကားဆို။
ဆွမ်း
ပိဏ္ဍပါတ =သပိတ်၌ကျတတ်သောကြောင့် ပိဏ္ဍပါတ = ဆွမ်းဟု ခေါ်သည်။
ဦးကျော်လှအဆို အစောင်းသံချို
ဦးကျော်လှအဆို အစောင်းသံချို
ကာလဉာဏ် ရေပေါ်သွားလိုဖြင့်၊ စော်ကားပေါင်သည်တည၊ ရယ်ရရုံ စာကလိလိုက်၊ မောင်းထောင်ကြီးတက္ကသိုလ်၊ ဝန်တို၍ မစောင်း။
ဆွမ်း
(ဆောင်) သပိတ်၌ကျ၊ ဖြစ်လေထ၊ ပိဏ္ဍပါတ ခေါ်။ (သစ်)
ဦးကျော်လှအဆို အစောင်းသံချို
မှတ်ချက်
ဤကဗျာခေါင်းစဉ်သည် မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ကိုယ်တိုင် နာမည်ပေးခဲ့ခြင်း မဟုတ်ပါ။ သင့်တော်မည်ထင်သော နာမည်ကို ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။
ဆွမ်း
ပိဏ္ဍပါတအရ
ဆွမ်းသည်သာ ပိဏ္ဍပါတမည်သည် မဟုတ်၊ အာဟာရအကျိုးငှာ ခဲအပ်, လျက်အပ်, သောက်အပ်သမျှသော အမှတ်မရှိသော ခဲဖွယ် ဘောဇဉ်ဟူသမျှသည် ပိဏ္ဍပါတ မည်ပါသည်။ ဆွမ်းအစရှိသော ယာဝကာလိက ဝတ္ထုမှန်သမျှ ပိဏ္ဍပါတအရ ယူရပါသည်။
လုပ်နိုင်းရွာ၊ လားရှိုးမြို့နယ်
လုပ်နိုင်းရွာ (Lokenaing)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ လားရှိုးမြို့နယ်၊ လွယ်စပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၀၂၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လွယ်စပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၂၀ ဦး၊ မ ၁၀၃၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၅၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ဆွမ်း
ပိဏ္ဍပါတအရ
(ဆောင်) ခဲဖွယ်ဘောဇဉ်များဖြင့် အာဟာရဟူသမျှ ပိဏ္ဍပါတပါ၊ ပိဏ္ဍပါတ ထိုအရ၊ ယာဝကာလိကာ။ (သစ်)
လုပ်နိုင်းရွာ၊ လားရှိုးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လားရှိုးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆွမ်း
ပိဏ္ဍပါတအရ
ဘိက္ခသဒ္ဒါသည်လည်း ဆွမ်းဟူသော အနက်ကို ဟော၏၊ ဩဒန, ဘတ္တ သဒ္ဒါတို့သည် ထမင်းဟူသော အနက်ကို ယူရသည်။
ဆွမ်း, ခဲဖွယ်, ဘောဇဉ် - စပါး (၇)မျိုးမှဖြစ်သော ဆန်ကို ချက်လျှင် ထမင်းဟုခေါ်သကဲ့သို့ ထိုထမင်းကို ရဟန်းတော်တို့ အသုံးတွင် ဆွမ်းဟု ခေါ်ဆိုရသည်။
စပါး (၇) မျိုး
၁။ သာလိ = သလေး (ကောက်ကြီး)စပါးမျိုး၊
၂။ ဝီဟိ = ကောက်လျင်, ကောက်လတ်စပါးမျိုး၊
၃။ ယဝ = မုယောစပါးမျိုး (ဝါ) အခွံကြမ်းသောဂျုံ (ဘာလီစေ့လည်း ဟူ၏၊)
၄။ ဂေါဓုမ = နတ်ကောက်စပါးမျိုး၊ (အခွံကြမ်းသော ဂျုံစပါးအကြီးမျိုး)၊
၅။ ဝရက = ပြောင်းမျိုး၊
၆။ ကုဒြုသက = လူးစပါးမျိုး၊
၇။ ကင်္ဂု = ဆပ်စပါးမျိုး စုစုပေါင်း = စပါး (၇)မျိုး ရှိ၏၊
(ဆောင်) သလေး, ကောက်လူး, နတ်, ပြောင်းဖူး, အထူး မုယော, ဆပ်။
ခဲဖွယ် (၁၂) မျိုး
၁။ မူလခါဒနီယ = အမြစ်ခဲဖွယ် (ကန်ဇွန်းဥ, စိမ်းစားဥ စသည်)
၃။ မုဠာလခါဒနီယ = အစွယ်ခဲဖွယ် (ကြာစွယ် စသည်)
၄။ မတ္ထကခါဒနီယ = အညှောက်ခဲဖွယ် (ကြိမ်ညှောက်, ထန်းညှောက်, မျှစ် စသည်)
၅။ ခန္ဓခါဒနီယ = ပင်စည်ခဲဖွယ် (ကြံ, ကြာရိုး စသည်)
၆။ တစခါဒနီယ = အခွံခဲဖွယ် (ကြံခွံ, ကွမ်းသီးခွံ စသည်)
၇။ ပတ္တခါဒနီယ = အရွက်ခဲဖွယ် (ဂေါ်ဖီ, ဆလတ်, မုန်လာရွက်)
၈။ ပုပ္ဖခါဒနီယ = အပွင့်ခဲဖွယ် (ဂေါ်ဖီပွင့်, မုန်လာပွင့်, သခွတ်ပွင့် စသည်)
၉။ ဖလခါဒနီယ = အသီးခဲဖွယ် (အုန်းသီး, ထန်း, တညင်း, ပိန္နဲသီး)
၁၀။ အဋ္ဌိခါဒနီယ = အစေ့ခဲဖွယ် (ကြာစေ့ ပိန္နဲစေ့ စသည်)
၁၁။ ပိဋ္ဌခါဒနီယ = အမှုန့်ခဲဖွယ် (ဆန်မှုန့် ဂျုံမှုန့် စသည်)
၁၂။ နိယျာသခါဒနီယ = အစေးခဲဖွယ် (ကြံရည် ဆေးကုလားမ စသည်)
(ဆောင်) မြစ်, ဥ, စွယ်, ညှောက်၊ ပင်, ခေါက်, ရွက်, ပွင့်၊ သီး, စေ့ဆင့်၊ မှုန့်နှင့်စေးဆယ့်နှစ်။ (ဆရာတော် ဦးဗုဓ်၊၊)
ကြံခွံနှင့် ကြံရည် ကာလိကခွဲခြားပုံ
ကြံခွံမှာ အရည်ရှိက ယာဝကာလိက, အရည်လုံးဝမရှိက ယာဝဇီဝိက ဖြစ်သည်။ ကြံရည်၌ အဖတ်ပါက ယာဝကာလိက, အဖတ်မပါလျှင် သတ္တာဟ ကာလိက၊ ကြံရည်ကို ရေနှင့်ရောလျှင် (ဆာလောင်မွတ်သိပ်ခြင်း ပိပါသအကြောင်းရှိလျှင် သောက်ကောင်း၏ဟု ဆိုသောကြောင့်) ယာမကာလိကဟု ယူသင့်သည်။
ကြံရည်သည် ရေနှင့်ရောသည်ဖြစ်စေ, မရောသည်ဖြစ်စေ သတ္တာဟကာလိကဖြစ်၏ဟု ပါတိမောက္ခမေဒိနီ စာမျက်နှာ (၂၃၄)၌ ဆို၏၊
ဘောဇဉ် (၅) ပါး
၂။ မစ္ဆ = ငါး၊
၃။ မံသ = အမဲ (အသား)၊
(ဆောင်) ထမင်း, သား, ငါး၊ မုန့်နှစ်ပါး၊ ငါးပါးဘောဇဉ်တည်း။
ပါတိမောက်လာ ဘောဇဉ်များ
၁။ အာဝသထပိဏ္ဍဘောဇဉ်၊
၂။ ဂဏဘောဇဉ်၊
၃။ ပရမ္ပရ ဘောဇဉ်၊
၄။ ပဏီတဘောဇဉ်ဟု ခွဲခြားမှတ်သားသင့်သေး၏၊
၁။ အာဝသထပိဏ္ဍဘောဇဉ်
ဤမည်သော ဤမျှသော ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း, ဤမျှသော ဘောဇဉ်ဟူ၍လည်းကောင်း ပုဂ္ဂိုလ်ဘောဇဉ် နှစ်ပါးကို မရည်စူး မပိုင်းခြားဘဲ ဇရပ်, မဏ္ဍပ်, သစ်ပင်ရင်း စသည်တို့တွင် အမှတ်မရှိ တစ်ခုခုသော အရပ်၌ ကောင်းမှုကို အလိုရှိကုန်သော သူတို့သည် ခရီးသွား, ဂိလာန, ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိန်းမ, ရဟန်းတို့၏ အကျိုးငှာ ဝတ်တည်ထားအပ်သော ဘောဇဉ်ကို အာဝသထပိဏ္ဍဘောဇဉ်ဟု ခေါ်သည်။
၂။ ဂဏဘောဇဉ်
ဂိုဏ်းဟူသည် ဂဏဥပုသ်ဟူရာ၌ကဲ့သို့ နှစ်ပါး, သုံးပါးမဟုတ် လေးပါးမှ စ၍ အထက်ရာထောင်စသော ရဟန်းများကို ဂိုဏ်းဟုခေါ်၏၊ ထိုဂိုဏ်း၏ ဥစ္စာဖြစ်သော ဂဏဘောဇဉ်ဟူသည် ဒါယကာတို့က မအပ်သောနည်းဖြင့် ဖိတ်မန်ပင့်လျှောက်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်စေ, ရဟန်းများကိုယ်တိုင် ဒကာ ဒကာမတို့ထံ တောင်းခြင်းကြောင့်ဖြစ်စေ ရအပ်သော ဘောဇဉ်ဖြစ်သည်။
(ဆောင်) ဂဏ အရ၊ လေးပါးမှ၊ အစ ထက်ကိုယူ။
မအပ်သော ပင့်ဖိတ်နည်း
အပင့်အဖိတ် မကျွမ်းကျင်သော ဒကာမိုက်တစ်ယောက်သည် ရဟန်းအများ တကွစုဝေး၍ဖြစ်စေ, တစ်ပါးစီဖြစ်စေ နေသော ရဟန်းလေးပါး, ငါးပါးထံ ချဉ်းကပ်၍ ဘောဇဉ်ငါးပါးတို့၏ အမည်ကိုယူကာ ဩဒနေန နိမန္တေမိ၊ ဘတ္တေန နိမန္တေမိ ဤသို့ စသည်ဖြင့်ဖြစ်စေ၊ ဩဒနသဒ္ဒါ ဘတ္တသဒ္ဒါတို့၏ အနက်ဖြစ်သော ထမင်းကို အလှူခံပါကုန်ဟု ထမင်းအမည်ဖြင့်ဖြစ်စေ ဖိတ်ခြင်းမျိုးကို မအပ်သော ဖိတ်ခြင်းဟု ဆိုသည်။ ဤနည်းအတိုင်း သတ္တု, ကုမ္မာသ, မစ္ဆ, မံသဟု ဆိုအပ်သော ပါဠိဘာသာဖြင့် ဖြစ်စေ၊ မုန့်လုံး, မုယော, ငါးဟင်း, အမဲသားဟင်း ဘုဉ်းပေးကြွပါဟု မြန်မာဘာသာဖြင့် ဖြစ်စေ ပင့်ဖိတ်ခြင်းမျိုးကို မအပ်သော ပင့်ဖိတ်ခြင်းဟု ဆိုသည်။
မအပ်သော တောင်းနည်း
ရဟန်းလေးပါး, ငါးပါးစသည်တို့သည် အတူတကွဖြစ်စေ, အသီးသီး ဖြစ်စေ နေ၍ ဒကာ ဒကာမကို မြင်သော် အမှာကံ ဘတ္တံ ဒေဟိ - ငါတို့အား ထမင်းလှူကြပါ။ ဤသို့ စသည်ဖြင့် တောင်းခြင်းကို မအပ်သော တောင်းခြင်း”ဟု ဆိုသည်။ ဤနည်းအတိုင်း သတ္တု, ကုမ္မာသ, မစ္ဆ, မံသဟု ဆိုကာ ပါဠိဘာသာဖြင့်ဖြစ်စေ၊ မုန့်လုံးလှူပါ, မုယောမုန့်လှူပါ, အမဲသားဟင်းလှူပါဟု မြန်မာဘာသာဖြင့် ဖြစ်စေ တောင်းခြင်းမျိုးကို မအပ်သော တောင်းခြင်းမျိုးဟုဆိုသည်။
အာပတ်သင့်, မသင့် အဆုံးအဖြတ်
ဂဏဘောဇဉ်ဖြင့် ပင့်ဖိတ်ရာ, တောင်းရာသို့ ရဟန်းလေးပါး, ငါးပါး စသည် တစ်ပေါင်းတည်းဖြစ်စေ၊ တစ်ပါးစီ, နှစ်ပါးစီ, သုံးပါးစီဖြစ်စေ သွား၍ စားသောအခါလည်း တစ်ပေါင်းတည်းဖြစ်စေ၊ အသီးအသီး တစ်ခြားစီဖြစ်စေ၊ စားခြင်းသည် ပမာဏမဟုတ် အာပတ်မသင့်သေး၊ တစ်ဆယ့်နှစ်တောင် ဥပစာအတွင်း၌တည်၍ အတူတကွ ခံယူခြင်းသည်သာ ပမာဏလိုရင်းဖြစ်သည်။ ဂဏဘောဇဉ်ဖြစ်၍ အာပတ်သင့်သည်။
(ဆောင်) သွားစားမလို၊ ခံသည်ကို၊ ဆိုလို ပမာဏ၊
အပ်သော ပင့်ဖိတ်နည်း
အရှင်ဘုရားများ ငါးကြော်ဘုဉ်းပေးကြွပါ၊ ငါတို့အား ငါးကြော်လှူပါ၊ ငါးခြောက်လှူပါ၊ မုန့်ဟင်းခါးစားကြွပါ။ မုန့်တီစားကြွပါ၊ မုန့်ဘုဉ်းပေးကြွပါ၊ ခေါက်ဆွဲစားကြွပါ စသည်ဖြင့် ဆွမ်းဟူသော စကားလုံး မပါဘဲ ဖိတ်ခြင်းမျိုးကို မအပ်ဟု ယူကြသည်။
၃။ ပရမ္ပရဘောဇဉ်
ဂဏဘောဇဉ်၌ ပြခဲ့သည့်အတိုင်း မအပ်သော ဖိတ်နည်းဖြင့် ဖိတ်မန်ထားသော ဘောဇဉ်ရှိလျှင် (ဖိတ်သူတစ်ဦးတည်းဖြစ်က အခြားနည်းအားဖြင့် ရသော ဆွမ်းကို မစားသေးဘဲ) ထိုသူ၏ ဘောဇဉ်ကိုသာ ပထမဆုံး စားရမည်။ စားဟူရာ၌လည်း တစ်လုတ်လောက် စားမိလျှင် စားခြင်းဖြစ်တော့၏၊
မအပ်သော နည်းဖြင့် နှစ်ဦးသုံးဦးစသည် ဖိတ်ထားလျှင်လည်း အစဉ်အတိုင်း စားရမည်။ ဂိလာနသမယ စသောအခါ ရသူလည်း မဟုတ်၊ ဝိကပ္ပနာလည်း မပြုဘဲ ရှေ့ဖိတ်ထားသူ၏ ဘောဇဉ်ကို နောက်မှ စား၊ နောက်ဖိတ် သူ၏ ဘောဇဉ်ကို အလျင်စားလျှင် အာပတ်သင့်၏၊ ပရမ္ပရဘောဇဉ် ဖြစ်သည်။
ဝိကပ္ပနာပြုပုံ
ဒုတိယဒကာ၏ ဘောဇဉ်ကို စားလိုသော် ပထမပင့်ဖိတ်သော ဒကာ၏ ဘောဇဉ်ကို မစားခင် ပထမဘောဇဉ်ကို အနီးအပါးရှိ မိမိနှစ်သက်ရာ သီတင်း သုံးဖော်ငါးဦးတို့တွင် တစ်ဦးဦးအားမယှံ ဘတ္တပစ္စာသံ တုယှံ ဒမ္မိဟု ဆို၍ ပေးရမည်။ မိမိပေးလိုသူက အဝေးမှာရှိလျှင် “မယှံ ဘတ္တပစ္စာသံ ဣတ္ထန္နာမဿ (ဤမည်သောသူအား) ဒမ္မိ”ဟု မိမိဘာသာဆို၍ ပေးပါ၊ မြန်မာလို ဆို၍လည်း ပေးနိုင်၏၊ ဤသို့ ဝိကပ္ပနာပြုလိုက်လျှင် ဒုတိယဘောဇဉ်ကို စားကောင်း၏၊ တတိယဘောဇဉ်ကို အလျင်စားလိုရာ၌လည်း ဤနည်း အတိုင်း ပထမ, ဒုတိယဘောဇဉ်များကို ဝိကပ္ပနာပြု၍ စားနိုင်၏၊
၄။ ပဏီတဘောဇဉ်
ထောပတ်စသည်နှင့် ရောအပ်သော ထောပတ်ထမင်း, ဆီဦးထမင်း, နွားနို့ထမင်း စသည်များကို ပဏီတဘောဇဉ်ဟု ခေါ်သည်။
ထောပတ်, ဆီဦး, ဆီ, ပျားရည်, တင်လဲ, ငါး, အသား, နို့ရည်, နို့ဓမ်း မွန်မြတ်သော ဤကိုးပါးတို့နှင့် ရောနှောသော စပါးမျိုး (၇)ပါးမှ ဖြစ်ကုန်သော ဘောဇဉ်သည် ပဏီတဘောဇဉ် မည်၏၊ ထောပတ်စသော ကိုးပါးကို ပဏီတဟုလည်းကောင်း၊ ထောပတ်စသည်တို့နှင့် ရောအပ်သော ထမင်းကို ပဏီတဘောဇဉ်ဟုလည်းကောင်း ခွဲခြားမှတ်သားပါ။
(ဆောင်) ထောပတ် စ ရော၊ ငါးပါး ဘော၊ မှတ်လော ပဏီတဘောဇဉ်တည်း။
ဂိလာန မကျန်းမာသူဖြစ်လျှင် ထိုပဏီတဘောဇဉ်များကို ရောဂါနှင့် သင့်တော်၍ ဓာတ်စာကျလတ်သော် ဉာတိပဝါရိတ မဟုတ်သူထံပင် တောင်းစားကောင်းသည် အာပတ်မသင့်ဟု သိပါ။
အာပတ်နှင့် သိက္ခာပုဒ်
သက်သက်သော ထောပတ်စသော ရှေ့ငါးပါးတို့ကို ဆေးအကျိုးငှာ အလိုရှိ၍ ဒါယကာက သတ်မှတ်ထားသော ရက်, လ, နှစ်အပိုင်းအခြား သတ်မှတ်ထားသော ဆေးထက် ပို၍ တောင်းစားအံ့၊ အစေလကဝဂ် မဟာနာမသိက္ခာပုဒ်ဖြင့် ပါစိတ်၊ ငါး စသော နောက်လေးပါးတို့ကို မနာမဖျားဘဲ တောင်းစားအံ့၊ သေခိယ သူပေါဒနဝိညတ္တိ သိက္ခာပုဒ်ဖြင့် ဒုက္ကဋ်၊ ထောပတ် စသည်နှင့်ရောသော ပဏီတဘောဇဉ်ကို မနာမဖျားဘဲ တောင်းစားအံ့၊ ဤပဏီတဘောဇနသိက္ခာပုဒ်ဖြင့် ပါစိတ်အာပတ်သင့်၏၊
ကျော်မြင့် (တရားသူကြီး)
တရားသူကြီး ဦးကျော်မြင့် ကို အဖ အရေးပိုင် ဦးဖိန်း (ကေအက်စ်အမ်၊ အေတီအမ်)နှင့် အမိ ဒေါ်မိမိ တို့မှ မွေးဖွားခဲ့ပြီး မွေးချင်း ခုနစ်ယောက်ရှိသည်။ ဦးကျော်မြင့် သည် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးအဖြစ် လုပ်ကြံခံရတဲ့ ဦးတင်ထွဋ်ရဲ့ ညီဖြစ်ပြီး တရားဝန်ကြီးချုပ် ဦးမြင့်သိန်း၊ တက္ကသိုလ်ကျောက်စာဖတ်နဲ့ သမာဓိမြို့ဝန် ဒေါ်မြမူ၊ ပါမောက္ခချုပ် ဒေါက်တာထင်အောင်၊ ခေတ်စမ်းစာဆို ခင်စောမူနဲ့ အင်္ဂလိပ်စာဌာနမှူး ဒေါ်တင်စောမူတို့ရဲ့ အစ်ကို ဖြစ်ပါတယ်။ အိုင်စီအက်စ် ဦးတင်ထွဋ် ၊ တရားဝန်ကြီးချုပ် ဦးမြင့်သိန်း၊ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်၏ ပထမဆုံးပါမောက္ခချုပ် ဒေါက်တာထင်အောင် တို့ ညီအစ်ကို ၄ ဦးစလုံးမှာ အင်္ဂလန်နိုင်ငံ ကိန်းဘရစ်တက္ကသိုလ်မှ ဘားအက်လော (Bar-at-Law) ဝတ်လုံဘွဲ့များရ၍ ထူးချွန်ထက်မြက် ထင်ရှားသူများ ဖြစ်ကြသည်။
ဆွမ်း
အာပတ်နှင့် သိက္ခာပုဒ်
(ဆောင်) ထောပတ်စသား၊ ဆေးကျိုးအား၊ တောင်းစား မဟာနာမ်။
ကျော်မြင့် (တရားသူကြီး)
အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်များ လုပ်ကြံမှု အထူးခုံရုံး
ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းနှင့်တကွ အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်များ လုပ်ကြံခံရသော အမှုကို စီရင်ချက်ချသည့် အထူးခုံရုံးဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး ၁၉၄၇ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ (၃၀) ရက်နေ့တွင် ဂဠုံဦးစောနှင့် အပေါင်းပါများကို သေဒဏ်စီရင်ချက် ချမှတ်ခဲ့သည်။
ဆွမ်း
အာပတ်နှင့် သိက္ခာပုဒ်
မစ္ဆာဒီနိ၊ စတ္တာရိ၊ တောင်းဘိ သူပေါဒါန်။
ကျော်မြင့် (တရားသူကြီး)
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ တရားသူကြီးများ
ဆွမ်း
အာပတ်နှင့် သိက္ခာပုဒ်
ပဏီတ ဘောဇန်၊ တောင်းစားပြန်၊ သင့်ရန် ဤသိက္ခံ။
ယာဝကာလိက
ယာဝကာလံ = မွန်းတည့်ကာလတိုင်အောင်။ ဘုဉ္ဇိတဗ္ဗံ = စားကောင်း၏ အရ အရုဏ်တက်ပြီးသည်မှ စ၍ မွန်းတည့်တိုင်အောင် စားသောက်ကောင်းသော ဘောဇဉ်ငါးပါးနှင့် ခဲဖွယ်ဆယ့်နှစ်ပါး နွားနို့စသော သောက်ဖွယ်များသည် ယာဝကာလကများ ဖြစ်ကြသည်။
ပိဋ္ဌံ မူလံ ဖလံ ခဇ္ဇံ၊ ဂေါရသော ဓညဘောဇနံ။ ယာဂုသူပပ္ပဘူတယော၊ ဟောန္တေတေ ယာဝကာလိကာ။
ပိဋ္ဌံ =အမှုန့်ခဲဖွယ်လည်းကောင်း။ မူလံ =အမြစ်ခဲဖွယ်လည်းကောင်း။ ဖလံ = အသီးခဲဖွယ်လည်းကောင်း။ ခဇ္ဇံ = မုန့်ခဲဖွယ်လည်းကောင်း။ ဂေါရသော = နို့ရည်, နို့ဓမ်း, ရက်တက်ဟူသော နွားမမှဖြစ်သော အရသာ သုံးပါးလည်းကောင်း။ ဓညဘောဇနံ = စပါးမျိုးမှဖြစ်သော ဘောဇဉ်သုံးပါး လည်းကောင်း။ ယာဂုသူပပ္ပဘူတယော = ယာဂု, ဟင်းရည်စသော သောက်ဖွယ်ကိုလည်းကောင်း။ ဣတိ = ဤသို့။ ဧတေ = ဤအာဟာရတို့သည်။ ယာဝကာလိကာ = ယာဝကာလိကတို့တည်း။
ယာဝကာလိက အသီးကြီးကိုးလုံး
၁။ ထန်းသီး၊
၂။ အုန်းသီး၊
၃။ အိမ်ပိန္နဲသီး၊
၄။ တောင်ပိန္နဲသီး၊
၅။ သခွားငဆစ်သီး၊
၆။ သခွားငပြုပ်သီး၊
၇။ သခွားငကြောင်သီး၊
၈။ ဗူးသီး၊
(ဆောင်) ထန်းအုန်း နှစ်ကွဲ၊ ပိန္နဲ နှစ်စုံ၊ ဗူး ဖရုံ၊ မှတ်တုံ သုံးသခွား။
ထို့ပြင် အသီးခဲဖွယ်၌ သရက်သီး, သပြေသီး, ဝှေးသီး, မန်ကျည်းသီး, ရှောက်သီး (ရှောက်ကြီး သံပရိုသီး), သီးသီး, တည်သီး စသည်ဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။
ရှောက်နှင့် သံပုရာ
ယာဝကာလိကမှာ ဘောဇဉ်ငါးပါး, ခဲဖွယ် တစ်ဆယ့်နှစ်ပါး, စပါးမျိုးခုနစ်ပါး, ပဲအမျိုးမျိုး, ဂေါရသသုံးပါးတို့ ဖြစ်သည်။ အချုပ်မှတ်ဖွယ် လက္ခဏာမှာ ထမင်းအဖြစ် ဟင်း, ဟင်းလျာ, လက်သုတ်အဖြစ်ဖြင့် စားလေ့ရှိသော အစားအစာ၊ ခဲဖွယ်, လျက်ဖွယ်, သောက်ဖွယ်များကို ယာဝကာလိကဟု မှတ်ပါ။
(ဆောင်) ဘောဇဉ် ခဲဖွယ်၊ အသွယ်သွယ်၊ အကျယ် များလှစွာ။ အရပ်တိုင်းမှာ၊ အာဟာရကိစ္စ၊ စားရိုးကျ၊ ယာဝကာလိကာ။
ကော်ပန်ဆန်းရွာ၊ မိုင်းလားမြို့နယ်
ကော်ပန်ဆန်းရွာ (Kawpangsang)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းလားမြို့နယ်၊ ဝမ်မိုင်းလုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၃၅၁၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းလားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မော့စ်ကဲနက်စ်
မော့စ်ကဲနက်စ် (Moskenes)သည် နော်ဝေနိုင်ငံ၊ နို့ဒ်လန်းဒ် ဖင့်လ်ကဲ့(county)အတွင်းရှိ မြူနီစပယ် အုပ်ချုပ်ရေးဒေသခွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤအုပ်ချုပ်ရေးဒေသခွဲသည် မော့စ်ကဲနက်စ်ကျွန်း၏ တောင်ပိုင်းတွင်ရှိသည်။ ၎င်း၏အုပ်ချုပ်ရေးဗဟို ရုံးစိုက်ရာဒေသမှာ ရိုင်းနဲ့(Reine)ရွာ ဖြစ်သည်။ ဤရွာအပြင် ဆော်ဗားဂဲန်(Sørvågen)ရွာ၊ ဟဲမ်နွိုင်း(Hamnøy)ရွာနှင့် ဩ(Å)ရွာတို့လည်း ဤဒေသတွင်ပါဝင်သည်။
ဒေသ၏ ဆွဲဆောင်ချက်များ
မော့စ်ကဲနက်စ် (Moskenes)ဒေသသည် နော်ဝေတစ်နိုင်ငံလုံးရှိ အသာယာလှပဆုံး မြူနီစီပယ်များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ ရှုခင်းလှပသောတံငါရွာများဖြစ်ကြသည့် ဟဲမ်နွိုင်း (Hamnøy)ရွာ၊ ရိုင်းနဲ့ (Reine)ရွာ၊ ဆော်ဗားဂဲန် (Sørvågen)ရွာ၊ ဩ (Å)ရွာ နှင့် တင်း (Tind)ရွာတို့သည် လှိုင်းမြင့်ကြီးသဖွယ်ဖြစ်နေသော ဗက်စ်ဖယို့အဲန် (Vestfjorden)တောင်တန်းနောက်ခံဖြင့် အလွန်ပင် ရင်သပ်ရှုမောအံ့ဩစရာကောင်းသောရွာများ ဖြစ်ကြသည်။ သမိုင်းဝင် ဂလော့ပဲန် မီးပြတိုက်သည် ဆော်ဗားဂဲန်ရွာ၏ တောင်ဘက်တွင်ရှိသော မော့စ်ကဲနက်စ်ကျွန်း (Moskenesøya)ပေါ်တွင်  တည်ရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နော်ဝေနိုင်ငံ
ဘုန်းစုရွာ၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်
ဘုန်းစုရွာ (Bonesu)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်၊ မကျီးစုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၉၁၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မကျီးစုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၁၄ ဦး၊ မ ၅၆၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၈၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ခင်သက်ဌေး
ဒေါ်ခင်သက်ဌေးသည် ခင်ပွန်း ဦးမြင့်ဆွေ ယာယီသမ္မတဖြစ်ပြီးနောက် ယာယီ First lady ဖြစ်လာကာ လက်ရှိ ဒုတိယသမ္မတကတော် ဖြစ်သည်။  ယခင်က မြန်မာနိုင်ငံ အမျိုးသမီးရေးရာ အဖွဲ့ချုပ်၌ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်သည်။
အထက်တောင်လွှဲရွာ၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်
အထက်တောင်လွှဲရွာ (Ahhtettaunghlwe)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်၊ ကန်တော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၇၆၁ ဖြစ်သည်။
ဘုန်းစုရွာ၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နတ်တလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အထက်တောင်လွှဲရွာ၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗန်းမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငိုက်ရန်းရွာ၊ နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်
ငိုက်ရန်းရွာ (Ngaikyan)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝိန်းကောင်-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်၊ ညက် တဲ့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၆၃၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခါးတက်ကန်ရွာ၊ ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြေပြင်သာရွာ၊ မြို့သစ်မြို့နယ်
မြေပြင်သာရွာ (Myaypyinthar)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ မြို့သစ်မြို့နယ်၊ မြေပြင်သာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၅၉၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြေပြင်သာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၃၂၅ ဦး၊ မ ၃၅၄၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၈၇၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြို့သစ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စလူးချောင်းရွာ၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်
စလူးချောင်းရွာ (Saluchaung)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်၊ စလူးချောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၆၁၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ စလူးချောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၈၈ ဦး၊ မ ၈၁၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၇၀၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရွှေကျင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျောက်လုံးကြီးရွာ၊ ဘီးလင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘီးလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၈၁၉
၁၈၁၉
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
ရှင်းယွန်လိုင်
ရှင်းယွန်လိုင် ( Chinese   ; စက်တင်ဘာလ ၂၂၊ ၁၉၉၄ ဖွား) သည် ပေကျင်းအင်လိုက်မီဒီယာ လက်အောက်ရှိ တရုတ် သရုပ်ဆောင် ဖြစ်သည်။ ကျန်းစုပြည်နယ်၊ ဝူရှီးမြို့၌ မွေးဖွားသည်။ ၂၀၁၆ တွင် သူသည် “Attack!Bigboy" ခေါ် တရုတ်ယောက်ျားလေးအဖွဲ့တွင် ပါဝင်၍ ဖျော်ဖြေရေးလောကသို့ စတင်ဝင်ရောက်လာသည်။ ယွန်လိုင်သည် ၂၀၁၈ တရုတ်ရုပ်ရှင် "Cry Me a Sad River" တွင် ကူစိန်းရှီအဖြစ် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ထိုမှစ၍ ဇာတ်ကားနှင့် ဇာတ်လမ်းတွဲ မျိုးစုံတွင် ပါဝင်လာခဲ့ရာ၊ ၂၀၁၉  အချိန်ခရီးသွား အချစ်-သမိုင်း ဒရာမာ ဖြစ်သော ချင်မင်းဆက်ကို ပြန်အိပ်မက်ခြင်း လည်း ပါသည်။
၁၈၁၉
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
ရှင်းယွန်လိုင်
ပြင်ပလင့်များ
ကဏ္ဍ:၁၉၉၄ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ ကဏ္ဍ:ရိုးရှင်းသော တရုတ်ဘာသာစကား စာသားပါဝင်သည့် ဆောင်းပါးများ ကဏ္ဍ:တရုတ်ဘာသာစကား ပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ ကဏ္ဍ:တရုတ် အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ
၁၈၁၉
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။ (၅) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
မြေခြားရွာ၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်
မြေခြားရွာ (Myaychar)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မြင်းခြံခရိုင်၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်၊ သမင်ဘေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၆၃၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သမင်ဘေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၂၂ ဦး၊ မ ၁၁၇၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၁၉၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နွားထိုးကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အစာကွင်းဆက်
အယူအဆနှင့် သဘောတရားရေးရာ
အစာကွန်ယက်အား တည်ဆောက်ထားသော အစာအာဟာရတန်ဖိုး(Trophic)ကို တိုင်းတာရာတွင် အသုံးပြုလေ့ရှိသော မက်ထရစ်မှာ ၎င်းအစာကွင်းဆက်၏ မည်မျှအထိ အကျိုးသက်ရောက်မှုရှိသည်ဆိုသော အတိုင်းအတာ အထွာပင်ဖြစ်သည်။ အရိုးရှင်းဆုံးပုံစံဖြင့် ကွင်းဆက်တစ်ခု၏ သက်ရောက်မှုအတိုင်းအတာ အထွာသည် အာဟာရမှီဝဲစားသုံးသူနှင့် ကွန်ယက်၏အောက်ခြေအဆင့် အကြားတွင်ရှိသော ချိတ်ဆက်နေမှု အရေအတွက်ပင်ဖြစ်သည်။ ကွန်ယက်တစ်ခုလုံး၏ ကွင်းဆက်ပျမ်းမျှ အတိုင်းအတာပမာဏသည် အစာကွင်းဆက် တစ်ခုချင်းစီ၏ ဂဏန်းသင်္ချာဆိုင်ရာ ပျှမ်းမျှပမာဏဖြစ်၏။ ထိုမျှသာမက သဘောတရားရေးရာအရ အစာကွင်းဆက်သည် စွမ်းအင်အရင်းအမြစ်ဆိုင်ရာ ပုံကြမ်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်နေလေ၏။ အစာကွင်းဆက်တစ်ခုသည် ကနဦးစားသုံးသူများမှ အာဟာရအလို့ငှာ မှီဝဲစားသုံးသော မူလအစာထုတ်လုပ်သူများမှ စတင်သည်ကို ကျွန်ုပ်တို့ သိခဲ့ကြပြီးဖြစ်လေသည်။ ကနဦးစားသုံးသူအဆင့်ထိ ပါဝင်သော မျိုးစိတ်များကို ယေဘူယျပုံသေမှတ်ယူ၍ ရနိုင်ပြီး ၎င်းအားထပ်မံ စားသုံးသူ အဆင့်ဆင့်သော အဆင့်များကို ကျွန်ုပ်တို့ ပုံသေမှတ်ယူ၍မရနိုင်ပေ။ ဥပမာအားဖြင့် အစိမ်းရောင်ရှိသော အပင်တစ်ပင်မှစတင်သည့် အစာကွင်းဆက်တစ်ခုတွင် ၎င်းအပင်သည် အစာမူလ ထုတ်လုပ်သူဖြစ်ပြီး ၎င်းကိုစားသော ခရုသည် ကနဦးစားသုံးသူဖြစ်၏။ ထို့နောက် ခရုကိုစားသုံးသော အဆင့်တွင် မြွေများလည်း ဖြစ်နိုင်သကဲ့သို့ ဖား ကဲ့သို့သော သတ္တဝါများလည်း ဖြစ်နိုင်လေ၏။
ခရာကျသော မျိုးစိတ်များ
အစာကွန်ယက်များတွင် အဓိကအခန်းကဏ္ဍမှပါဝင်သော ခရာကျသော မျိုးစိတ်များ (Keystone Species) အသီးသီးရှိကြသည်။ ၎င်းခရာကျသောမျိုးစိတ်များ၏ တည်ရှိခြင်း / ပျောက်ကွယ်ခြင်း ကိစ္စရပ်များသည် ယင်းတို့နှင့် သက်ဆိုင်သည့် ပတ်ဝန်းကျင်အသိုင်းအဝိုင်းအပေါ်သို့ ကြီးမားသော အကျိုးသက်ရောက်မှုရှိရုံသာမက အစာကွင်းဆက်သို့ပါ တိုက်ရိုက်သက်ရောက်စေနိုင်လေသည်။ ခရာကျသောမျိုးစိတ်များ မျိုးသုဉ်းသေဆုံးသွားပါက အစာကွင်းဆက်တစ်ခုလုံးအား ဟန်ချက်ညီအောင် ထိန်းထားနိုင်ခြင်း ရှိမည်မဟုတ်ပေ။ ခရာကျသောမျိုးစိတ်များသည် ၎င်းတို့ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ တိရစ္ဆာန်များ၊ အပင်များ အစရှိသည့် ဇီဝမျိုးစိတ်အားလုံးကို မပျက်စီးစေရန်နှင့် အစုလိုက်အပြုံလိုက် မျိုးသုဉ်းခြင်းများ မဖြစ်ပေါ်စေရန် ကာကွယ်ပေးသည်။
အယူအဆနှင့် သဘောတရားရေးရာ အတွေးအခေါ် ပညာရှင်များ
အစာကွင်းဆက်ဆိုင်ရာ အယူအဆများကို ၁၀ ရာစုခန့်က အာရပ်သိပ္ပံနှင့် တွေးခေါ်ပညာရှင် အယ်ဂျာဟစ် (Al-Jahiz) ဆိုသူမှ စတင်မိတ်ဆက်ခဲ့ပြီး ချားလ် အယ်တန် (Charles Elton) ဆိုသူမှလည်း ၁၉၂၇ ခုနှစ်တွင် သူထုတ်ဝေခဲ့သော စာအုပ်၏ နောက်ပိုင်းတွင် အစာကွန်ယက်ဆိုင်ရာ အယူအဆကို မိတ်ဆက်ပေးခဲ့သည်။
အစာကွင်းဆက်အတိုင်းအတာ
thumb| Chesapeake ပင်လယ်အော် မှ ရေငှက်များ၏ အစာကွန်ယက်သည် အစာကွင်းဆက်များ၏ ကွန်ယက်တစ်ခုဖြစ်သည်။ အစာကွင်းဆက်တစ်ခု၏ အရှည်သည် အနိမ့်ဆုံးမှ အမြင့်ဆုံး အာဟာရတန်ဖိုး အဆင့် (စားသုံးခြင်း) အထိ ချိတ်ဆက်မှုများမှတစ်ဆင့် တိုးပွားလာသည့် စွမ်းအင်ကူးပြောင်းရယူမှုနှင့် ဂေဟဗေဒဆိုင်ရာ ဖွဲ့စည်းပုံနှင့် အညွှန်းကိန်းများကို ပေးဆောင်သည့် စဉ်ဆက်မပြတ် ပြောင်းလဲနိုင်သောပုံစံတစ်ခုဖြစ်သည်။
ဂေဟဗေဒပညာရှင်များ သည် အစာကွင်းဆက်အရှည်နှင့် ဆက်စပ်နေသော ဂေဟဗေဒပုံစံများ၏ သဘောသဘာဝနှင့် စပ်လျဉ်းသည့် ယူဆချက်ဖြစ်သည့် ဂေဟစနစ် အရွယ်အစားနှင့် သက်ရောက်မှု အတိုင်းအတာ တိုးလာခြင်း၊ အဆင့်တစ်ခုစီတွင် စွမ်းအင်လျှော့ချခြင်း သို့မဟုတ် ရှည်လျားသော အစာကွင်းဆက်အရှည် မတည်မငြိမ်ဖြစ်ခြင်း စသည့် အယူအဆများကို တီထွင်စမ်းသပ်ခဲ့ကြသည်။ စားနပ်ရိက္ခာကွင်းဆက် လေ့လာမှုများအတွက် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍများ၊ အာဟာရတန်ဖိုး သက်ရောက်မှုလမ်းကြောင်းများနှင့် ခြေရာကောက်လေ့လာမှုများ အစရှိသည့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းမှုဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်များအတွက် အစာကွင်းဆက်သည် လွန်စွာအရေးပါလေသည်။
အပင်များကဲ့သို့ ထုတ်လုပ်သူများသည် ကစီဓာတ်ကို ပေါင်းစပ်ရန်အတွက် နေရောင်ခြည် သို့မဟုတ် ဓာတုစွမ်းအင်ကို အသုံးပြုသည့် သက်ရှိများဖြစ်သည်။ အစားအသောက်ကွင်းဆက်အားလုံးသည် ထုတ်လုပ်သူ ဇီဝသက်ရှိများမှ စတင်ရသည်သာ ဖြစ်သည်။ စားသုံးသူများသည် အခြားသက်ရှိများကို စားသုံးသော သက်ရှိများသာဖြစ်လေသည်။ အစာကွင်းဆက်တွင် ကနဦးအစာထုတ်လုပ်သူ သက်ရှိမှလွဲ၍ ကျန်သက်ရှိအားလုံးသည် စားသုံးသူများသာဖြစ်သည်။
အစားအစာကွင်းဆက်တစ်ခု၏ ထိရောက်မှုသည် အဓိကထုတ်လုပ်သူများမှ ပထမဆုံးရယူအသုံးပြုသည့် စွမ်းအင်ပေါ်တွင်မူတည်သည်။ ကနဦးစားသုံးသူများသည် အစာ မူလထုတ်လုပ်သူများထံမှ စွမ်းအင်ကိုရယူသည်။ တတိယအဆင့်စားသုံးသူသည် အစာကွင်းဆက်တွင် နံပါတ်လေးနေရာတွင်ရှိသည်။
ကွီကျလောရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကွီကျလောရွာ (Kwikyalaw)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ဝမ်ပါဟုတ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၁၅၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်ပါဟုတ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၄ ဦး၊ မ ၂၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၅၁ ဦးနေထိုင်သည်။
အစာကွင်းဆက်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂေဟဗေဒ
ကွီကျလောရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရိုင်းနဲ့
ရိုင်းနဲ့(Reine)သည် နော်ဝေနိုင်ငံ၊ နို့ဒ်လန်းဒ် ဖင့်လ်ကဲ့ (Nordland)၊ မော့စ်ကဲနက်စ် (Moskenes) မြူနီစီပယ်အုပ်ချုပ်ရေးဒေသ၏ ဗဟိုရုံးစိုက်ရာ တံငါရွာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းရွာသည် တရွန်မ်စား(Tromsø) မြို့၏ အနောက်တောင်ဘက် ကီလိုမီတာ ၃၀၀ (မိုင် ၁၉၀) အကွာအဝေးတွင်ရှိပြီး၊ အာတိတ်စက်ဝိုင်းအထက်ရှိ လိုဖို့တဲန်(Lofoten)ကျွန်းစုရှိ မော့စ်ကဲနက်စ်ကျွန်း(Moskenesøya)ပေါ်တွင်တည်ရှိသည်။ ရွာ၏ အကျယ်အဝန်းမှာ ၀.၂၈ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၆၉ ဧက)ရှိပြီး၊ လူ ဦး ရေ (၂၀၁၈) တွင် ၃၁၄ ဦး ရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နော်ဝေနိုင်ငံရှိ ရွာများ
ကုန်းကော့ရွာ၊ ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အောက်တောင်လွှဲရွာ၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်
အောက်တောင်လွှဲရွာ (Auktaunghlwe)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်၊ ကန်တော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၇၆၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗန်းမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
Vanity Fair (ဝတ္ထု)
ဇာတ်လမ်းမှာ ရုပ်သေးပြဇာတ်ထုပ်လို ဇာတ်ကွက်ဆင်ထားသည်။ ဝတ္ထုတွဲသည် ကျော်ကြားလှကာ၊ အကောင်းမြင် ဝေဖန်သုံးသပ်ကြသည်။ ယခုအခါ ဤဝတ္ထုကို ဂန္ထဝင်အဖြစ် မှတ်ယူလိုက်ပြီး၊ ရုပ်ရှင်၊ ရုပ်သံဇာတ်လမ်းတွဲ၊ အသံဝတ္ထုများအဖြစ် ပြန်လည်မှီငြမ်း ရိုက်ကူးကြသည်။ ၂၀၀၃ တွင် ဘီဘီစီ၏ ယူကေ အကြိုက်ဆုံးစာအုပ်များစာရင်း The Big Read တွင် နံပါတ် ၁၂၂ ချိတ်သည်။
တပ်မှူးကြီးဦးသာထွားဘွဲ့ သံချို
တပ်မှူးကြီးဦးသာထွားဘွဲ့ သံချို ကဗျာကို မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ရေးသားခဲ့သည်။ သံချို ကဗျာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။
တပ်မှူးကြီးဦးသာထွားဘွဲ့ သံချို
ရှေးဝစနရယ်က၊ ကြေးဗဒုံခေါ်သညနှင့်၊ မန်းမြတ်ကယ် စဉ်ရံလို့၊ မင်္ဂလံလုံရွှေမြို့တွင်မှ၊ ခြောက်စို့ ဝေခွဲပုံ၊ တွဲဖက်ပေါ် စုံစာရင်းငယ်နှင့်၊ ရဲမက်ကျော် ရန်ကိုခွင်းနိုင်လို့၊ မှန်ကင်းခေါ် စုမည်မှတ်သည့်ပြင်၊ ခြောက်တပ်ကိုဖွဲ့ကာရုံးပါလို့၊ တဆယ့်သုံးသွေးဆော်နှင့်၊ အရေးတော် ကုန်အောင်ထမ်းနေကြ၊ နန်းရွှေပြည်တွင်းကိုယ်ရံ။
ကပ်ကမ္ဘာတည်အစရယ်က၊ မြတ်ပဝရာခြည်ရောင်ပခဲ့သည့်၊ သောင်းသမ္မတနှုန်းအခံသို့၊ ဘုန်းအလျှံ သမ္ဘာရည်နှင့်၊ ပါရမီစာဂီလေ့ရယ်ကြောင့်၊ ဘေးမဆွယ် လေးဆယ်မြေ့ဆီက၊ တဆွယ်တွေ့ပြန်။
ဇာမရီကေသရကဲ့သို့၊ ဘယာမသီအဝေပတဲ့ပြင်၊ နေလနှုန်းအသွင်သို့၊ နှစ်ဘုန်းပြင် ကံတော်ဆင်သည့်၊ စံပျော်ရွှင်ရှစ်ဖြူရိပ်တွင်မှ၊ ဘိသက်တော်ဖြန့်ယဉ်တဲ့၊ နန်းပလ္လင်သီဟာမှာကြို့ပါလို့၊ လန့်မရှောင် ရန်ဘောင်ကိုဆို့နေကြ၊ စိုရွှေပြည့်စုမျက်မှန်၊ တုဘက်ခံမြင်ဘူး။
ဖက်မနှုန်းကြနှင့်၊ စက်ဘုန်းပြိုင်မြတ်နှစ်ပါးရယ်က၊ လက်သုံးကိုင်အပ်သနားတဲ့ပြင်၊ ထပ်ပွားကာရှုမျှော်၍၊ မှုပေါ်လျှင်စုကျော်နှင့် ထမ်းစေဟု၊ နန်းရွှေဗျာ ကြူကြူလှည့်တာမို့၊ နှစ်ပါးသဒ္ဓါထားအရာရှိတွင်ဖြင့်၊ အများတကာကြွားဝါ၍ မစိကြပါနှင့်တော့၊ ခေါင်းပြောင်ပြောင် လောင်းထောင်ကိုထိပေလိမ့်၊ နန်းကြီးတပ်မှူး။
ကန့်နီရွာ၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်
ကန့်နီရွာ (Kantni)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်၊ စော်ပဲဒိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၅၅၂ ဖြစ်သည်။
ရှနိုင်းယား ထွိန်း
ရှနိုင်းယား ထွိန်း (Shania Twain) (မွေးဖွား : ၁၉၆၅-ဩဂုတ်-၂၈) သည် ကနေဒါလူမျိုးအဆိုတော်၊ တေးရေးသူတစ်ဦးဖြစ်၏ ။ အခွေပေါင်း သန်း(၁၀၀)ကျော်ရောင်းချခဲ့ရသဖြင့် တေးသီချင်း/အခွေရောင်းအား အကောင်းဆုံးသောအနုပညာရှင်များထဲတွင် ပါဝင်ခဲ့ကာ ကန်းထရီးအမျိုးသမီးအဆိုရှင်များ၌ ရောင်းအားအကောင်းဆုံး အနုပညာရှင်ဖြစ်သည်။  သူမ၏အောင်မြင်မှုများကြောင့် ကန်းထရီးပေါ့ပ်ဂီတ ဘုရင်မ အဖြစ်တင်စားခြင်းခံခဲ့ရသကဲ့သို့ အခြားဂုဏ်ပြုတင်စားမှုအချို့လည်းရရှိခဲ့သည်။
အောန်တားရီးယို၊ တင်းမင်းစ် တွင်ကြီးပြင်းခဲ့ပြီး ထွိန်းသည် သီချင်းဆိုခြင်း၊ တေးရေးခြင်းကို ၁၉၉၀ အစောပိုင်း မာကျူရီ နက်ရှ်ဗစ်လ် တေးသံသွင်း (Mercury Nashville Records) နှင့်သီဆိုမှုမတိုင်ခင် ငယ်စဉ်ကပင် လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ သူမ၏ ကိုယ်ပိုင်အမည်ဖြင့်ထွက်ရှိသော ရှနိုင်းယား ထွိန်း တေးအယ်လ်ဘမ်သည် ၁၉၉၃တွင်ထွက်ရှိခဲ့ပြီး အကျိုးအမြတ်အောင်မြင်မှု မရှိသလောက်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထုတ်လုပ်သူ (နောက်ပိုင်းတွင် အိမ်ထောင်ဘက်) Robert John "Mutt" Lange နှင့်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ပြီးနောက် သူမ၏ဒုတိယမြောက် အခွေ The Woman in Me (၁၉၉၅) နှင့်အတူ နာမည်ကျော်ကြားလာခဲ့၏ ။ ထိုအခွေသည် သန်း(၂၀)ကျော်ရောင်းချခဲ့ရ၍ Any Man of Mine ကဲ့သို့ အောင်မြင်သည့် တေးသီချင်းများ ပါဝင်ကာ ဂရမ်မီဆုလည်းရရှိခဲ့သည်။ တတိယအခွေ Come On Over (၁၉၉၇) သည် မည်သည့်ဂီတအမျိုးအစားတွင်မဆို အမျိုးသမီးတေးသံရှင်တစ်ဦး၏ ရောင်းအားအကောင်းဆုံးတေးအယ်လ်ဘမ် စာရင်းထဲသို့ ဝင်ခဲ့သည်။ ကန်းထရီးအခွေအနေဖြင့် ရောင်းအားအကောင်းဆုံး အခွေဖြစ်၍ သန်းလေးဆယ်ကျော် ရောင်းချရပြီးဖြစ်သည်။ Come On Over အခွေတွင် စုစုပေါင်း တေးသီချင်းအပုဒ် (၁၂)ပုဒ်ပါဝင်ပြီး ''You're Still the One ၊ From This Moment On နှင့် Man! I Feel Like a Woman! တို့အပါအဝင်ဖြစ်ကာ ဂရမ်မီ (၄)ဆုရရှိခဲ့သည်။ စတုတ္ထမြောက်အခွေ Up!'' (၂၀၀၂) သည် အမေရိကတွင် စိန်အဆင့်အတန်း ဖြင့် သတ်မှတ်ခံရ၏ ။
၂၀၀၄တွင် ထွိန်းသည် ဂီတလောကမှ ခေတ္တအနားယူခဲ့ပြီး Lyme disease ရောဂါ ကုသစစ်ဆေးခံနေကြောင်း နောက်ပိုင်းတွင် ဖော်ထုတ်ပြောဆိုခဲ့သည်။ dysphonia ခေါ်သည့် စကားပြောဆိုရာ၌ အခက်အခဲဖြစ်သည့်ရောဂါတစ်မျိုးသည် သူမ၏ သီဆိုသံအပေါ် ဆိုးဆိုးရွားရွား အားပျော့သွားစေခဲ့သည်။   ၂၀၁၁ တွင် အော်ပရာဝင်းဖရေး၏ ရုပ်သံတိုအတွဲများ၌ Why Not? ခေါင်းစဉ်ဖြင့် သူမ၏ အသံပိုင်းဆိုင်ရာပြန်လည်ပြုစုပျိုးထောင်ခြင်းအကြောင်း မှတ်တမ်းကို ပြောပြပါဝင်ခဲ့သည်။ ခြောက်နှစ်အတွင် သူမ၏ ပထမဆုံး အခွေ Today Is Your Day ကိုဖြန့်ချိခဲ့သည်။ From This Moment On အမည်ဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရေး အတ္ထုပ္ပတ္တိကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ နောက်တစ်နှစ်၌ ဖျော်ဖြေရေးလောကသို့ ပြန်ဝင်ရောက်ကာ ဆီဇာနန်းတော် ကိုလိုစီယမ်၌ ဧည့်ခံဖျော်ဖြေရေးများကို ပြုလုပ်ပြီး Shania: Still the One ဟူသည့်ပွဲကို ၂၀၁၄ခုနှစ်အထိ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၅တွင် သူမ၏နောက်ဆုံးဖျော်ဖြေရေးခရီးစဉ်ဟု ဖော်ပြသော Rock This Country Tour ကို မြောက်အမေရိကတွင် တင်ဆက်ခဲ့၏ ။ ထွိန်းသည် ၂၀၁၇၌ Now အမည်ဖြင့် တေးအခွေကိုထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ၂၀၁၈၌ Shania Now ဖျော်ဖြေရေးခရီစဉ်ကို စတင်လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
ထွိန်းသည် ဂရမ်မီဆု (၅)ဆု၊ BMI တေးရေးသူဆု (၂၇)ဆု၊ ကနေဒါဂုဏ်ပြုချီးမြှောက်မှု (Canada's Walk of Fame) ကြယ်ပွင့်၊ ဟောလိဝုဒ်ဂုဏ်ပြုချီးမြှောက်မှု (Hollywood Walk of Fame) ကြယ်ပွင့်၊ ကနေဒါဂီတဂုဏ်ပြုချီးမြှောက်မှု (Canadian Music Hall of Fame) တို့လည်းခံခဲ့ရသည်။ အမေရိက တေးသံသွင်းလုပ်ငန်းအဖွဲ့ RIAA အရ သူမသည် စိန်အဆင့်အတန်း ဆက်တက်ရရှိသော အခွေ (၃)ခွေကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည့် တစ်ဦးတည်းသော အမျိုးသမီးအနုပညာရှင်လည်းဖြစ်ကာ ။ အမေရိကတွင် ဆဋ္ဌမမြောက် ရောင်းအားအကောင်းဆုံး အမျိုးသမီးအနုပညာရှင်လည်းဖြစ်၏ ။ နီးလ်ဆန် သီချင်း/အယ်လ်ဘမ် ရောင်းအားစာရင်းကောက်ယူမှု (Nielsen SoundScan)ခေတ်အတွင်း ထွိန်းကို ရောင်းအားအကောင်းဆုံး အနုပညာရှင် အဆင့်(၁၀)၌ သတ်မှတ်ထားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ : ကနေဒါ အမျိုးသမီး အဆိုတော်များ
ကော်ပင်ခေရွာ၊ မိုင်းလားမြို့နယ်
ကော်ပင်ခေရွာ (Kawpinhkay)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းလားမြို့နယ်၊ ဝမ်မိုင်းလုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၃၅၂၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းလားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လိပ်လွတ်ရွာ၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်
လိပ်လွတ်ရွာ (Leiklut)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်၊ မကျီးစုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၉၁၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မကျီးစုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၁၄ ဦး၊ မ ၅၆၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၈၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နတ်တလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဖျောက်ဆိပ်ကုန်းရွာ၊ ဥယျာဉ်တော်
ဖျောက်ဆိပ်ကုန်းရွာ (Hpyaukseikkone)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မန္တလေးခရိုင်၊ အမရပူရမြို့နယ်၊ ဥယျာဉ်တော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၉၆၂၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဥယျာဉ်တော်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၆၉၂ ဦး၊ မ ၅၁၇၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၈၆၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အမရပူရမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝက်ခဲရွာ၊ မတ္တရာမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတ္တရာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟူစီးရွာ၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်
ဟူစီးရွာ (Husee)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မူဆယ်ခရိုင်၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်၊ ပန်ကိုင် (အောက်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၇၄၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်ကိုင် (အောက်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၀၄ ဦး၊ မ ၈၁၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၈၂၂ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၈၂၀
၁၈၂၀
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အာဖရိကတိုက်ရှိ အချုပ်အခြာအာဏာပိုင်နိုင်ငံများနှင့် အမှီအခိုနယ်မြေများ စာရင်း
ဤစာရင်းသည် အာဖရိကတိုက်ရှိ အချုပ်အခြာအာဏာပိုင်နိုင်ငံများနှင့် အမှီအခိုနယ်မြေများစာရင်းဖြစ်သည်။ ဤစာရင်းတွင် လုံးဝအသိအမှတ်ပြုနိုင်ငံများ၊ အကန့်အသတ် သို့မဟုတ် လုံးဝအသိအမှတ်ပြုခြင်းမခံရသော နိုင်ငံများနှင့် အာဖရိကနိုင်ငံနှင့် အာဖရိကနိုင်ငံမဟုတ်သော နိုင်ငံများ၏ အမှီအခိုနယ်မြေများပါဝင်သည်။ ဤစာရင်း၌ အချုပ်အခြာအာဏာပိုင် နိုင်ငံ ၅၆ ခု( ၅၄ နိုင်ငံမှ ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ)၊ အာဖရိကမဟုတ်သော အချုပ်အခြာအာဏာပိုင်နိုင်ငံများ၏ အမှီအခိုနယ်မြေ ၂ ခုနှင့် အာဖရိကမဟုတ်သော အချုပ်အခြာအာဏာပိုင်နိုင်ငံများ၏ နိုင်ငံတော်ဒေသခွဲ ၉ ခုကို စာရင်းပြုစုထားခြင်းဖြစ်သည်။
ဥရောပတိုက်မကြီးထက် အာဖရိကတိုက်မကြီးနှင့် ပို၍နီးကပ်သည်ဟု အချို့က ယူဆကြသော မော်လတာနိုင်ငံနှင့် ပြင်သစ်နိုင်ငံ၊ အီတလီနိုင်ငံ၊ ပေါ်တူဂီနိုင်ငံနှင့် စပိန်နိုင်ငံတို့၏ အစိတ်အပိုင်းများသည် အာဖရိကတိုက်ကျောက်လွှာတွင်ရှိသော်လည်း နိုင်ငံရေးအရ သဘောတူညီချက်များဖြင့် ဥရောပအဖြစ် ယေဘုယျအားဖြင့် မှတ်ယူကြသည်။ အီဂျစ်နိုင်ငံသည် အာရှတိုက်ရှိ ဆိုင်းနိုင်းကျွန်းဆွယ်တွင် နယ်မြေများကျယ်ပြန့်သော်လည်း အာဖရိကနိုင်ငံအဖြစ် မှတ်ယူသည်။
အသိအမှတ်ပြုနိုင်ငံများ
ဖော်ပြုပါ နိုင်ငံ ၅၄ ခုမှ ကုလသမဂ္ဂ နှင့် အာဖရိကသမဂ္ဂအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများအားလုံးမှ လုံးဝအသိအမှတ်ပြုသော နိုင်ငံများဖြစ်သည်။
နိုင်ငံတကာမှ အကန့်အသတ်ဖြင့် သို့မဟုတ် လုံးဝအသိအမှတ်မပြုသော နိုင်ငံများ
ဖော်ပြပါ နိုင်ငံ ၂ ခုမှ ၎င်းတို့ကိုယ်တိုင်သာ အချုပ်အခြာအာဏာပိုင်နိုင်ငံဟု ကြေညာထားပြီး အချို့နယ်မြေများသာ ထိန်းချုပ်ထားနိုင်ကာ အခြားသောနိုင်ငံများမှ အကန့်အသတ် သို့မဟုတ် လုံးဝ အသိအမှတ်ပြုမထားသော နိုင်ငံများဖြစ်သည်။ နှစ်နိုင်ငံလုံးသည် ကုလသမဂ္ဂနိုင်ငံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံမဟုတ်သော်လည်း ဆာရာဝီ အာရပ် ဒီမိုကရက်တစ်သမ္မတနိုင်ငံသည် အာဖရိကသမဂ္ဂ၏ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံဖြစ်သည်။
အချုပ်အခြာအာဏာပိုင်နိုင်ငံ၏ ဖွဲ့စည်းပုံအရ အစိတ်အပိုင်းများ
ဤသည်မှ အာဖရိကမဟုတ်သော နိုင်ငံများ၏ ဖွဲ့စည်းပုံရ အစိတ်အပိုင်းများဖြစ်သော နယ်မြေ ၁၀ ခုစာရင်းဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အာဖရိကတိုက်ရှိ နိုင်ငံများ ကဏ္ဍ:အာဖရိကတိုက်နှင့်ဆက်နွယ်သော စာရင်းများ ကဏ္ဍ:တိုက်ကြီးများအလိုက် နိုင်ငံများ၏ စာရင်းများ
ကာတွန်းဇာတ်ကောင်
ကာတွန်းဆရာများသည်မိတို့်၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို ပိုမိုပေါ်လွင်စေရန် ကိုယ်ပိုင်ကာတွန်းဇာတ်ကောင်များကို ဖန်တီးရေးဆွဲလေ့ဇာတ်သရုပ်မျိုးစုံတန်ဆာဆင်လျက်ကပြရပေသည်။ အငို၊အရယ်၊အထေ့၊အမဲ့နှင့်ပြုံးပျော်ရယ်မောမှု၊ဝမ်းနည်းမှု၊ ကျေနပ်မှု၊ထိတ်လန့်ကြောက်ရွံ့မှု၊အံဩမှု၊ဒေါသဖြစ်မှု စသောစိတ်ခံစားမှုများကို စာရှုသူ(ကာတွန်းဖတ်သူ)၊ပရိသတ်တို့၏ ရင်ထဲတွင် တင်ကျန်နေစေရန် ၊မျက်စိထဲတွင် ကွက်ကွက်ကွင်းကွင်းပေါ်လာစေရန် ရှုခင်းမျိုးစုံ၊ဇာတ်ပို့၊ဇာတ်ရံ စသဖြင့် ဇာတ်သရုပ်မျိုးစုံတန်ဆာဆင်လျက်ကပြရပေသည်။
ကာတွန်းဇာတ်ကောင်များသည် ကာတွန်းဆရာ၏ရည်ရွယ်ချက်နှင့် ဆိုလိုရင်းပေါ်လွင်အောင် ရေးဆွဲရသည့် အနုပညာမြောက် ပစ္စည်း တစ်ခုဖြစ်သည်။
စုံထောက်၊မုဆိုး၊လူ့ဂွစာ၊ငို့ဘ၊ ကလေး စသောသူတို့ကို အခြေပြု၍ လောကဓလေ့ နှင့် စပ်လျဉ်း၍ ရေးဆွဲလေ့ရှိကြသည်။
ကာတွန်းဇာတ်ကောင်များ၏ သရုပ်သကန်နှင့် သဘာဝသည် ကော်မစ်ကာတွန်း(ကာတွန်းဇာတ်လမ်းရှည်)များရေးဆွဲရာတွင် များစွာအထောက်အကူပြုပေသည်။
စုံထောက်ကာတွန်းများ၌ စုံထောက်ကြီး ဦးရှံစားထောက်ကြီး ဦးနံပြား၊ မုဆိုးကာတွန်း၌ တွတ်ပီ၊ဖိုးထော် စသော ဇာတ်ကောင်များသည်ထင်ရှားသည်။ တိရစ္ဆာန်များလှုပ်ရှားစကာပြောသော ကာတွန်းများ၌ တီထွင်ပါရဂူဖိုးဆိတ်ဖြူ၊ မျောက်ညို,လူ့ဂွစာများ၌ ဦးကပ်စီး၊ဦးစိတ်တို​စ သော ဇာတ်ကောင်များသည်လဲ အထူး ထင်ရှားသည်။
ဇာတ်ကောင်အတည်တကျမဟုတ်ဘဲ ဆိုလိုရင်းကိုကွက်မိစေရန် အလျဉ်းသင့်သလို ဖန်တီးရေးဆွဲသည့်ဇာတ်ကောင်များလဲရှိသည်။
ကာတွန်းဇာတ်ကောင်များကို ရေးဆွဲရာ၌ သင့်လျော်သော အချိုးတစ်ခုကို စံထားလျက် ရေးဆွဲရန်အထူးလိုအပ်လှပေသည်။ ဥပမာအားဖြင့်- ကာတွန်း​​ငွေကြည်၏ ကာတွန်းအချိုးသည် ၄ချိုး၊ကာတွန်းမြင့်စိုးလေး၏ ကာတွန်းအချိုးသည် ခေါင်း၂ဆ၊ ကိုယ်၁ဆ ဖြစ်သည်။
ကာတွန်းဇာတ်ကောင်အသစ်များသည်လည်း ခေတ်၊ စနစ်နှင့်အညီပေါ်ထွက် နေဦးမည်သာဖြစ်သည်။
ကာတွန်းဇာတ်ကောင်များသည် ဖျော်ဖြေရန်၊ပညာပေးရန် ရည်ရွယ်ချက်များဖြင့် တစ်ထောင့်တစ်နေရာမှ အကျိုးပြုလျက်ရှိပေသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဇာတ်ကောင်များ
မြန်မာ့စေတီပုထိုးများ
မြန်မာနိုင်ငံရှိ စေတီပုထိုးများသည် များသောအားဖြင့် ဗုဒ္ဓ၏ ဓာတ်တော်များကို ဌာပနာပြုကာ တည်ထားကြသည်။ ထိုဓာတ်တော်များတွင် ဗုဒ္ဓနှင့် ပတ်သက်သည့် ဓာတ်တော်များ ပါဝင်ကြ၏။ စေတီပုထိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သဘာဝအလှအပရှုခြင်းများကို ဖော်ပြနေကြသည်။ မန္တလေးနှင့် ပုဂံအပါအဝင် နိုင်ငံအတွင်းရှိနေရာအတော်များများသည် ထိုဒေသများရှိ များပြားလှသည့် စေတီပုထိုးများကြောင့် လူသိများကြသည်။ စေတီပုထိုးများတွင်လည်း ရာသီအလိုက် ဘုရားပွဲတော်များကို ပြုလုပ်ကျင်းပကြသည်။
မြန်မာနိုင်ငံရှိ စေတီပုထိုးများတွင် အာရာမ်၊ မုခ်ဟု ခေါ်သည့် ဝင်ပေါက်ထွက်ပေါက်များသည် အရပ်မျက်နှာလေးခုတွင် တည်ရှိသည်။ ထို့ပြင် စေတီတော်၏ ပတ်လည်တွင် ရင်ပြင်လည်း ရှိသည်။
ကွီဝင်းကျိုင်းရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကွီဝင်းကျိုင်းရွာ (Kwiwinkeng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ဝမ်ပါဟုတ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၁၆၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်ပါဟုတ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၄ ဦး၊ မ ၂၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၅၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟီရိုရှီးမားငြိမ်းချမ်းရေးအမှတ်တရပွဲတော်
ဟီရိုရှီးမားငြိမ်းချမ်းရေးအမှတ်တရပွဲတော် နှစ်စဉ်ကျင်းပသည့် ဂျပန်တို့၏ ပွဲတော်တစ်ခု ဖြစ်သည်။
နှစ်စဉ် ဩဂုတ်လ ၆ ရက်နေ့၊ A-Bomb Day တွင် ဟီရိုရှီးမားမြို့တွင် ကျင်းပသည်။ အက်တမ်ဗုံးကြောင့် သေဆုံးခဲ့ရသူများ အတွက် ရည်စူး၍ ကမ္ဘာ့ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် ဆုတောင်းမှုများ ပြုလုပ်ကြသည်။ ပွဲတော်ကို ဟီရိုရှီးမားငြိမ်းချမ်းရေးအမှတ်တရပန်းခြံရှိ အမှတ်တရရုပ်တုရှေ့တွင် ကျင်းပသည်။ ပါဝင်ဆင်နွှဲသူများတွင် သေဆုံးခဲ့ရသူများ၏ မိသားစုဝင်များနှင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ လူအများ ပါဝင်ကြသည်။ ပထမဆုံး ပွဲတော်ကို ဟီရိုရှီးမားမြို့တော်ဝန် Shinzo Hamai က ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် ကျင်းပခဲ့သည်။
၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် John V.Roos သည် ပွဲတော်သို့ ပထမဆုံးတက်ရောက်ခဲ့သည့် အမေရိန်ကန်သံအမတ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ပင်းစုရွာ၊ မြို့သစ်မြို့နယ်
ပင်းစုရွာ (Pinsu)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ မြို့သစ်မြို့နယ်၊ မြေပြင်သာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၅၉၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြေပြင်သာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၃၂၅ ဦး၊ မ ၃၅၄၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၈၇၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြို့သစ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မလွန်မြသပိတ်
thumb|မလွန်မြသပိတ် မလွန်မြသပိတ်စေတီသည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ အထက်မင်းလှမြို့နယ်၊ မလွန်မြို့တွင် တည်ရှိသည်။
ဘုရားသမိုင်း
မြတ်စွာဘုရားရှင် ၄၅ ဝါလုံး အသုံးပြုတော်မူခဲ့သော ပဲနောက်အဆင်းရှိ မြသပိတ်သည် ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော် မူပြီးနောက် အရှင်အာနန္ဒာနှင့် မြသပိတ်တော် အတူပါသွားပြီး သာဝတ္တိပြည်၊ ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ၎င်းမှတစ်ဆင့် ဒက္ခိဏဂီရိတိုင်း၊ ဝဇီရာပြည်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။
သက္ကရာဇ် ၁၂၂ဝ ခုနှစ် ဝါခေါင်လတွင် မြေငလျင်လှုပ်၍ မြသပိတ်စေတီတော် ပြိုပျက်ခဲ့ရရာ သက္ကရာဇ် ၁၂၃၅ ခုနှစ်တွင် ဂိုဏ်းအုပ် နဂါးရုံကျောင်းဆရာတော်နှင့် စင်္ကြာဆရာတော်တို့ ကြပ်မတ်၍ မူလစေတီကို ဓာတ်တော်ဆူရေ တစ်ထောင်ကျော် ဖြင့် ဌာပနာပြီးစေတီကို ထပ်မံတည်ထားခဲ့သည်။
မြသပိတ်စေတီတော်ကြီးအား နာယက ဆရာတော်များနှင့် ဂေါပကအဖွဲ့မှ စနစ်တကျ ပြုပြင်ထိန်း သိမ်းစောင့်ရှောက်ခဲ့ပြီး နှစ်စဉ် တန်ဆောင်မုန်းလဆုတ် ၁၃ ရက်မှ နတ်တော်လဆန်း ၇ ရက်နေ့ထိ ဗုဒ္ဓပူဇနိယ ပွဲတော် ကျင်းပခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မကွေးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ
ကျောက်လုံးကြီးရွာ၊ ဝင်းက
ကျောက်လုံးကြီးရွာ(Kyauklonegyi)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ သထုံခရိုင်၊ ဘီးလင်းမြို့နယ်၊ ဝင်းကကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၉၄၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝင်းကကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၅၀၀ ဦး၊ မ ၂၇၂၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၂၂၅ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘီးလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကွီးလားရွာ၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်
ကွီးလားရွာ (Kweelar)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်၊ စော်ပဲဒိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၅၄၈ ဖြစ်သည်။
မိုးကျော်အောင်
ဦးမိုးကျော်အောင် သည် မြန်မာလူမျိုး သံအမတ်တစ်ဦးဖြစ်သည်။  လက်ရှိတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံဆိုင်ရာ မြန်မာသံအမတ်ကြီး တာဝန်အပြင်  အီရန်အစ္စလာမ်မစ်သမ္မတနိုင်ငံ ဆိုင်ရာ အထူးအာဏာကုန် လွှဲအပ်ခြင်းခံရသော မြန်မာသံအမတ်ကြီးအဖြစ် ပူးတွဲတာဝန်ထမ်းဆောင်လျှက်ရှိသည်။
ကွီးလားရွာ၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရွှေကျင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မိုးကျော်အောင်
ပညာရေး
ရန်ကုန်စီးပွားရေးတက္ကသိုလ် မှ စီးပွားရေးဘွဲ့ရရှိခဲ့ကာ  Master of Development tudies ကိုလည်း ယင်းတက္ကသိုလ်တွင်ပင် တက်ရောက်သည်။
ပုဂ္ဂိုလ်ရေး
အိမ်ထောင်သည်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး သမီး၂ဦးရှိသည်။ဇနီးဖြစ်သူမှာ ဒေါ်နီလာအောင်ဖြစ်ကာ  နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနတွင် ညွှန်ကြားရေးမှူး တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ သံအမတ်ကြီးများ
မကျီးစုရွာ၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နတ်တလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကန်တော်ရွာ၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်
ကန်တော်ရွာ (Kantaw)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်၊ ကန်တော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၇၅၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗန်းမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ညက်တဲ့ (အောက်)ရွာ၊ နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်
ညက်တဲ့ (အောက်)ရွာ (Nyetteit (Lower))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝိန်းကောင်-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်၊ ညက် တဲ့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၆၃၆ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လွယ်ဝမ်မုန်ရွာ၊ မိုင်းလားမြို့နယ်
လွယ်ဝမ်မုန်ရွာ (Loiwanmon)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းလားမြို့နယ်၊ ဝမ်မိုင်းလုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၃၅၁၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းလားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၈၂၁
၁၈၂၁
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ထိန်ကန်ရွာ၊ ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သမင်ဘေးရွာ၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်
သမင်ဘေးရွာ (Thaminbay)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မြင်းခြံခရိုင်၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်၊ သမင်ဘေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၆၃၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သမင်ဘေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၂၂ ဦး၊ မ ၁၁၇၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၁၉၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နွားထိုးကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ်ဖတ် (တရုပ်)ရွာ၊ လားရှိုးမြို့နယ်
နမ်ဖတ် (တရုပ်)ရွာ (Namhpat (Tayoke))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ လားရှိုးမြို့နယ်၊ လွယ်စပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၀၂၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လွယ်စပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၂၀ ဦး၊ မ ၁၀၃၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၅၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လားရှိုးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟတ်စကီခွေး
ဟတ်စကီခွေး သည် မြောက်ပိုင်းဒေသတွင် လှည်းဆွဲရန် အသုံးပြုသည့် ခွေးအမျိုးအစားဖြစ်သည်။ ယင်းတို့သည် အမြန်ဆုံးခွေးမျိုးဖြစ်ပြီး ဆိုရသော် Alaskan Malamute ဟူသော ဟတ်စကီခွေး ဖြစ်သည်။ မကြာသေးခင်နှစ်များက ကုမ္ပဏီများသည် နှင်းဒေသများတွင် ခွေးလှည်းဖြင့် ခရီးသွားရန် ဈေးကွက်ဆင်ခဲ့ကြသည်။ ယခုအခါ ဟတ်စကီခွေးများကို အိမ်မွေးအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ခရီးသွားရာ၌ အုပ်စုဖွဲ့ခွေးများအဖြစ်လည်းကောင်း အသုံးချနေပြီဖြစ်သည်။
မူဆေဖားဆေနေရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်မိုင်ရွာ၊ ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်
မန်မိုင်ရွာ (Manmai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ မက်မန်းခရိုင်၊ ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်၊ ဟိုနမ်း (မန်မန်းဆိုင်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၂၄၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပိန်ပင် (အောက်)ရွာ၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်
ပိန်ပင် (အောက်)ရွာ (Peinpin(Lower))သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်၊ စော်ပဲဒိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၅၅၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရွှေကျင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သန်းကုန်းရွာ၊ မြို့သစ်မြို့နယ်
သန်းကုန်းရွာ (Thankone)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ မြို့သစ်မြို့နယ်၊ မြေပြင်သာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၅၉၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြေပြင်သာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၃၂၅ ဦး၊ မ ၃၅၄၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၈၇၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြို့သစ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နောင်ပိန်းရွာ၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်
နောင်ပိန်းရွာ (Naungpein)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်၊ ကန်တော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၇၆၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗန်းမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဖရန်စ္စကို (ဂြိုဟ်ရံလ)
ဖရန်စ္စကိုသည် ယူရေးနပ်စ်ဂြိုဟ်၏ ပုံစံအတည်တကျမရှိသော အတွင်းပိုင်းအကျဆုံး လတစ်စင်းဖြစ်သည်။ ဖရန်စ္စကိုအား ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် Matthew J. Holman နှင့် Brett J. Gladman တို့အဖွဲ့က ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။
ညကတဲ့ (အထက်)ရွာ၊ နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၈၂၂
၁၈၂၂
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
အန်ယူနမ်နီယမ်
အန်ယူနမ်နီယမ် (Ununennium) သည် ဓာတုဗေဒ သင်္ကေတ Uue ဖြင့် အက်တမ်နံပါတ် ၁၁၉ ရှိသော အဆိုပြု ဓာတုဗေဒ ဒြပ်စင်တခုဖြစ်သည်။
၁၈၂၂
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
အန်ယူနမ်နီယမ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အယ်လ်ကာလီ သတ္တုများ
၁၈၂၂
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ရှမ်းစုရွာ၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နတ်တလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝမ်လားဟူရွာ၊ မိုင်းလားမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းလားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လူဦးရေ သိပ်သည်းမှုအလိုက် နိုင်ငံနှင့် နယ်မြေဒေသများ စာရင်း
ဤသည်မှာ လူဦးရေ သိပ်သည်းမှုအလိုက် နိုင်ငံများနှင့် အမှီအခိုနယ်မြေဒေသများ စာရင်းဖြစ်ပြီး လူဦးရေသိပ်သည်းမှုကို တစ် စတုရန်းကီလိုမီတာအလိုက် နေထိုင်သော လူဦးရေအရေအတွက်ဖြင့် တိုင်းတာမှုကို ပြုလုပ်ထားသည်။
အချို့သော အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင်နိုင်ငံများနှင့် ကိုယ်ပိုင်အစိုးရဖြင့် လွတ်လပ်သော နယ်မြေများကို ISO စံညွှန်း ISO 3166-1 အရ ထည့်သွင်းပြုစုထားသည်။ ထို့အပြင် ISO 3166-1 တွင် မပါဝင်သည့် အချို့သော တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအသိအမှတ်ပြုနယ်မြေများလည်း ပါဝင်သည်။ ဇယားရှိ ဧရိယာများတွင် ကုန်းတွင်းရေထု(ကန်၊ မြစ်၊ ရေသိုလှောင်ရာနေရာ)တို့ပါ ပါဝင်သည်။