cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ချဲလ်ဆီးဘောလုံးအသင်း
အသင်း သမိုင်း
ချယ်လ်ဆီးသည် ဒုတိယရာသီတွင် ပထမတန်းသို့ တိုးမြှင့်ခြင်းခံရသည်။ အစောပိုင်းနှစ်များတွင် ပထမတန်းနှင့် ဒုတိယတန်းတို့တွင် တက်လိုက်ကျလိုက်ဖြစ်နေခဲ့သည်။ ၁၉၁၅ ခုနှစ် FA ဖလားဗိုလ်လုပွဲသို့ရောက်ခဲ့ကြပြီး အိုးထရက်ဖို့ကွင်းတွင် ရှက်ဖီးယူနိုက်တက်အား ရှုံးနိမ့်ခဲ့ကြပြီး ၁၉၂၀ ပြည့်နှစ်ပထမတန်းတွင် တတိယနေရာရရှိခဲ့သည်။ ချယ်လ်ဆီးသည်ကြယ်ပွင့်ကစားသမားများ ရယူရာ၌နာမည်ကြီးခဲ့ပြီး ဘောလုံးပရိသတ်များစွာကို ဆွဲဆောင်နိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၂၀ နှင့် ၁၉၃၂ ခုနှစ်တွင် အက်ဖ်အေဖလား၏ဆီမီးဖိုင်နယ်တက်ရောက်နိုင်ခဲ့သည့်အသင်းများဖြစ်ကြပြီး ၁၉၃၀ နှစ်များတစ်လျှောက် ပထမတန်းတွင် ဆက်လက်ရှိနေသော်လည်း စစ်ပွဲများကြားတွင် ကလပ်သည်အောင်မြင်မှုမရခဲ့ပေ။
ယခင် အာဆင်နယ်နှင့်အင်္ဂလန်အသင်း၏ရှေ့တန်းကစားသမား တက်ဒရိတ်အား ၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် မန်နေဂျာအဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်းခံရသည်။ သူသည် အသင်းကို လူငယ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းပြီး လေ့ကျင့်မှုစနစ်ကို တိုးတက်စေခဲ့သည်။ အောက်တန်းနှင့်အပျော်တမ်းလိဂ်များမှလိမ္မာပါးနပ်သောလက်မှတ်ထိုးမှုများဖြင့် ပြန်လည်တည်ဆောက်ခဲ့ပြီး ၁၉၅၄-၅၅ခုနှစ်တွင် ချဲလ်ဆီးအသင်း၏ပထမဆုံးဆုကြီးအဖြစ် လိဂ်ချန်ပီယံဆုရရှိအောင် ဦးဆောင်နိုင်ခဲ့သည်။ နောက်ရာသီတွင် UEFA သည် ဥရောပချန်ပီယံလိဂ်ဖလားကို စတင်ခဲ့သည်။ သို့သော်ဘောလုံးလိဂ်နှင့်အက်ဖ်အေမှကန့်ကွက်မှုများအပြီး ချယ်လ်ဆီးသည် မစတင်မှီပြိုင်ပွဲမှ နုတ်ထွက်ခဲ့သည်။ ချယ်လ်ဆီးသည် ဤအောင်မြင်မှုကို မတည်ဆောက်နိုင်ခဲ့ဘဲ ကျန်ရှိနေသေးသော ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်များအတွင်း ဇယားအလယ်၌နေခဲ့ရသည်။ ဒရိတ်ကို ၁၉၆၁ တွင်ထုတ်ပယ်ခဲ့ပြီး ကစားသမားနည်းပြ တမ်မီ ဒိုချာတီဖြင့် အစားထိုးခဲ့သည်။
ချဲလ်ဆီးအမျိုးသမီး ဘောလုံးအသင်း
ချဲလ်ဆီးသည်ယခင်ကချဲလ်ဆီး လေဒီများ ဟုလူသိများသည့်အမျိုးသမီးဘောလုံးအသင်း၊ ချဲလ်ဆီးအမျိုးသမီး ဘောလုံးအသင်းကိုလည်း ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် ၂၀၀၄ ခုနှစ်မှစ၍ အမျိုးသားအသင်းနှင့်တွဲဖက်ခဲ့ပြီး ကလပ်အသင်း၏ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုအစီအစဉ်၏တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်သည်။ သူတို့ဟာသူတို့ရဲ့အိမ်တွင်းကစားပွဲများကို Kingsmeadowရှိ EFL League One ကလပ် AFC ဝင်ဘယ်ဒန် ရဲ့အိမ်ကွင်းမှာကစားသည်။ ကလပ်ကို ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် တောင်ပိုင်းတိုင်းချန်ပီယံများဖြစ်ပြီးနောက် ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ပရီးမီးယားလိဂ်သို့ တိုးမြှင့်ခြင်းခံရပြီး ၂၀၀၃ မှ ၂၀၁၃ ခုနှစ်အတွင်း Surrey ကောင်တီဖလား ကိုးကြိမ် အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် ချဲလ်ဆီးအသင်းသည် အဖ်အေ အမျိုးသမီးစူပါလိဂ်ကို တည်ထောင်သူရှစ်ယောက်ထဲမှတစ်ယောက်ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် ချဲလ်ဆီးအသင်းသည် FA ဖလားအမျိုးသမီး FA ဖလားကို ဝင်ဘေလေ အားကစားကွင်း၌ နော့ထ်ကောင်တီအမျိုးသမီးများအား အနိုင်ကစားပြီး ပထမဆုံးဖလားရခဲ့သည်။ နှင့်တစ်လအကြာတွင်၎င်းတို့၏ပထမ FA WSL ကိုအနိုင်ရခဲ့ပြီးပရီးမီးယားလိဂ်နှင့် FA ဖလား နှစ်ခု ရခဲ့သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် သူတို့သည် ဒုတိယ လိဂ်နှင့်အက်ဖ်အေဖလား နှစ်လုံးရရှိခဲ့သည်။ နှစ်နှစ်အကြာ ၂၀၂၀ တွင်သူတို့သည် တတိယမြောက် လိဂ်ဖလားနှင့်လိဂ်ဖလားကို ပထမဆုံးအကြိမ်အနိုင်ရရှိခြင်းဖြင့်သူတို့၏နှစ်ဆအောင်မြင်မှုကို ထပ်မံရရှိခဲ့သည်။ ချဲလ်ဆီးအမျိုးသားအသင်း၏ကပ္ပတိန်ဟောင်းဂျွန်တယ်ရီသည်ချဲလ်ဆီးအမျိုးသမီးများ၏ဥက္ကဋ္ဌဖြစ်သည်။
တစ်နှစ်တာ အကောင်းဆုံးကစားသမားများ
Source: Chelsea F.C.
ထင်ရှားသော မန်နေဂျာများ
အောက်ပါမန်နေဂျာများသည် ချဲလ်ဆီးအသင်းကို ကိုင်တွယ်နေချိန်အတွင်း အနည်းဆုံးဖလားတစ်လုံး ရယူခဲ့သူများဖြစ်သည်။ သောမတ် တူချယ် 2020-2021 UEFA Super Cup] 2021-2022 [[FIFA Club World Cup
စံချိန်များ
ချယ်လ်ဆီး၏အများဆုံးပါဝင်ကစားသူမှာ ကပ္ပတိန်ဟောင်း ရွန်ဟာရစ်ဖြစ်ပြီး ၁၉၆၁ မှ ၁၉၈၀ အတွင်း ကလပ်အသင်းအတွက် ၇၉၅ ပွဲ ကစားခဲ့သည်။ အခြားကစားသမား လေးဦးသည် ကလပ်အတွက် ပွဲပေါင်း ၅၀၀ ကျော်ကစားခဲ့သည် - ပီတာဘိုနက်တီ (၇၂၉၊ ၁၉၅၉-၇၉)၊ ဂျွန်တယ်ရီ (၇၁၇၊ ၁၉၉၈-၂၀၁၇)၊ ဖရန့်လမ်းပတ်(၆၄၈၊ ၂၀၀၁-၂၀၁၄) နှင့် ဂျွန်ဟိုလင် (၅၉၂၊ ၁၉၆၃-၁၉၇၅နှင့် ၁၉၈၃-၁၉၈၄) ။ အင်္ဂလန်အသင်းအတွက် ၁၀၃ ပွဲ (ကလပ်တွင်ရှိနေစဉ် ၁၀၁ပွဲ) ဖြင့် ဖရန့်လမ်းပတ်သည် ချယ်လ်ဆီးအသင်း၏နိုင်ငံပွဲအများဆုံးကစားသမားဖြစ်သည်။ ၂၀၁၃-၁၄ ဘောလုံးရာသီ၏ တစ်ရာသီအတွင်း ၅၇ ပွဲ ကစားခဲ့ခြင်းသည် ချယ်လ်ဆီးအသင်းမှစတင်ခဲ့သည့်ကစားသမားတိုင်းအတွက် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ - ကလပ်စံချိန်တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။
လမ်းပတ်သည် (၆၄၈) ပွဲတွင် (၂၁၁ ဂိုး) သွင်းယူနိုင်ခဲ့ပြီးချယ်လ်ဆီး၏အများဆုံးဂိုးသွင်းသူဖြစ်သည်။ (၂၀၀၁-၂၀၁၄)၊ သူသည် ၂၀၁၃ ခုနှစ်မေလတွင် ဘော့ဘီတမ်ဘလင်း၏နှစ်ပေါင်း ၂၀၂ ကြာစံချိန်ကိုကျော်ဖြတ်နိုင်ခဲ့သည်။ အခြားကစားသမားရှစ်ယောက်သည် ချယ်လ်ဆီးအတွက် ဂိုးပေါင်း ၁၀၀ ကျော်ဂိုး သွင်းယူခဲ့သည်။ ဂျော့ဂ်ျဟယ်လ်ဒန် (၁၉၀၆-၁၉၁၂)၊ ဂျော့ခ်ျ မေးလ် (၁၉၂၉-၁၉၃၉)၊ ရိုင်းဘန်တလီ(၁၉၄၈-၁၉၅၆) ပီတာအော့စ်ဂွဒ်(၁၉၆၄-၁၉၇၄ နှင့် ၁၉၇၈-၁၉၇၉), ကယ်ရီ ဒစ်ဇင် (၁၉၈၃-၁၉၉၂), ဒီဒီရာ ဒရောဘာ (၂၀၀၄-၂၀၁၂ နှင့် ၂၀၁၄-၂၀၁၅) နှင့်အေဒင် ဟာဇက် (၂၀၁၂-၂၀၁၉) ။ ဂရီးစ်သည် တစ်ရာသီအတွင်း ဂိုးအများဆုံး သွင်းယူနိုင်မှုအတွက်(၁၉၆၀-၆၁ တွင် ၄၃ဂိုး) စံချိန်ကို ရရှိခဲ့သည်။ ချယ်လ်ဆီးကစားသမားတစ်ဦး အနေဖြင့် ဂရီးစ်သည် အသက် နှစ် ၂၀ နှင့်ရက်ပေါင်း ၂၉၀ တွင်အင်္ဂလိပ်ထိပ်တန်းအဆင့်မြင့်တန်းတွင် ဂိုးပေါင်း ၁၀၀ သွင်းယူနိုင်သည့် အငယ်ဆုံးကစားသမားဖြစ်လာခဲ့သည်။
ချယ်လ်ဆီး၏သွင်းဂိုးအများဆုံးနိုင်သည့်ပွဲမှာ ၁၉၇၁ ခုနှစ်တွင် Cup Winners' Cup ရှုံးထွက်ဖလားပွဲတွင် ဂျွန်နက်ဟော့ချာရေ့ကို ၁၃-၀ ဂိုးသွင်းယူနိုင်ခဲ့သည်။ ကလပ်၏အကြီးကျယ်ဆုံးထိပ်တန်းအနိုင်ရမှုမှာ ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် ဝီဂန် အက်သလက်တစ် ကို ၈-၀ ဖြင့်အနိုင်ရရှိခဲ့ပြီး ၂၀၁၂ တွင် Aston Villa နှင့်အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ ချယ်လ်ဆီး၏အကြီးမားဆုံးအရှုံးမှာ ၁၉၅၃ တွင် Wolverhampton Wanderers နှင့် ၈-၁ ဖြစ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ကလပ်၏ ၁၉၁၁ ခုနှစ်တွင်ယူအီးအက်ဖ်အေCup Winners' Cup ရှုံးထွက်ဖလားပွဲတွင် Jeunesse Hautcharage ကို ၂၁-၀ စုစုပေါင်းအနိုင်ရရှိခဲ့ခြင်းသည် ဥရောပပြိုင်ဆိုင်မှုတွင် စံချိန်တင်ထားသည်။  ၁၉၁၅ ခုနှစ်အောက်တိုဘာ ၁၂ ရက်တွင် အာဆင်နယ်အသင်းနှင့်ပထမတန်းပွဲစဉ်အတွက် တရားဝင် ချယ်လ်ဆီး၏အိမ်တွင်းအမြင့်ဆုံးတက်ရောက်မှုမှာ ၈၂,၉၀၅ ဖြစ်သည်။ သို့သော်ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် လူဦးရေ ၁၀၀,၀၀၀ ကျော်သည် ၁၉၄၅၊ နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်တွင်ဆိုဗီယက်အသင်း ဒင်းနမိုမော်စကိုနှင့်ချစ်ကြည်ရေးပွဲတွင် တက်ရောက်ကြည့်ရှုခဲ့ကြသည်။
ချဲလ်ဆီးအသင်းသည် ၂၀၀၄-၀၅ရာသီတွင် တစ်ရာသီအတွင်း အမှတ်အများဆုံး (၉၅မှတ်)၊ ပေးဂိုးအနည်းဆုံး (၁၅ဂိုး)၊ ပေးဂိုးမရှိပွဲ အများဆုံး (၂၅ပွဲ) ရှိရခဲ့ပြီး အင်္ဂလန်စံချိန်များ ပိုင်ရှင်ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၆-၂၀၁၇ရာသီတွင် အမှတ်ပေးပြိုင်ပွဲတွင် နိုင်ပွဲ ၃၀ပွဲ ရရှိခဲ့ပြီး ၂၀၀၅-၂၀၀၆ ရာသီ စတင်သည့် ပွဲ ၆ပွဲဆက်တိုက် ပေးဂိုးမရှိသည့် စံချိန်များကို လည်း ပိုင်ဆိုင်ထားသည်။ ချဲလ်ဆီးသည်, အာဆင်နယ်အသင်းနှင့်အတူ, ဆွမ်ဆီးမြို့အသင်းနှင့် ပြိုင်ပွဲတွင် ပထမဆုံး အင်္ကျီကျောနံပါတ်များ တပ်ဆင်ပြီး ၂၅ ဩဂုတ်လ ၁၉၂၈နေ့ပွဲတွင် စတင် ဝတ်ဆင်ကစားခဲ့သည့် အသင်းဖြစ်သည်။ ၁၉ ဧပြီလ ၁၉၅၇ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်သော နယူးကာဆယ်အသင်းနှင့် ပြိုင်သော ပြည်တွင်း အဝေးကွင်းပွဲစဉ်သို့ လေယာဉ်ဖြင့် သွားခဲ့သည့် ပထမဆုံး အင်္ဂလိပ်အသင်းလည်းဖြစ်သည်။ ၂၆ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၉၉ခုနှစ်တွင် ကျင်းပသော ပြည်တွင်းအမှတ်ပေးပွဲ ဆောက်သမ်တန်အသင်းနှင့် ပြိုင်ပွဲတွင် ပွဲထွက် ၁၁ဦး လူစာရင်းတွင်  (အင်္ဂလိပ် / အိုင်းရှစ်လူမျိုး တစ်ဦးမှ မပါဘဲ) အားလုံးနိုင်ငံခြားသားများဖြင့်ကစားခဲ့သည့် ပထမဆုံး အင်္ဂလန်အသင်းဖြစ်သည်။
၂၀၀၄ ခုနှစ်မတ်လ ၂၀ ရက်မှ ၂၀၀၈ အောက်တိုဘာ ၂၆ အထိ ချယ်လ်ဆီးသည် အိမ်ကွင်းတွင် စံချိန် ၈၆ ပွဲ ဆက်တိုက် အရှုံးမရှိလိဂ်ပွဲများ ကစားနိုင်ခဲ့ပြီး လီဗာပူးလ်အသင်းက ၁၉၇၈ မှ ၁၉၈၀ အကြားတွင် ၆၃ ပွဲဖြင့်နိုင်ခဲ့သည့် စံချိန်ကို ချိုးခဲ့သည်။ ချယ်လ်ဆီးသည် ပရီးမီးယားလိဂ်ရာသီတွင်း သွင်းဂိုးမပေးရသည့်ပွဲ  (အများဆုံး) (၂၅ ပွဲ) ၊လိဂ်တစ်ရာသီအတွင်း ဂိုးအနည်းဆုံးသွင်းခံရမှု ဂိုး(၁၅) များဖြင့်အင်္ဂလိပ်စံချိန်ကိုရရှိထားသည်(နှစ်ခုလုံး ၂၀၀၄-၀၅ ရာသီတွင် ရခဲ့သည်)။ ထို့အပြင် ၂၀၀၅-၀၆ရာသီအစတွင် သွင်းဂိုးမပေးရသည့်ပွဲ (၆ပွဲ) စံချိန်တင်ခဲ့သည်။ ချယ်လ်ဆီးအသင်းသည် ၂၀၀၈ ခုနှစ်ဧပြီလ ၅ ရက်မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်ဒီဇင်ဘာ ၆ ရက်အကြား၌ တစ်ဆက်တိုက်အဝေးကွင်းပရီးမီးယားလိဂ်အနိုင်များ(၁၁)ပွဲကို ရရှိခဲ့သည်။ ချယ်လ်ဆီးသည် ၂၀၀၅-၀၆ ရာသီတွင် ပရီးမီးယားလိဂ် ရာသီအစကိုးပွဲဆက် နိုင်ခဲ့သည့် တစ်ခုတည်းသောအသင်း ဖြစ်သည်။  ၂၀၀၉ မှ ၂၀၁၃ ခုနှစ်အထိ ချယ်လ်ဆီးသည် အက်ဖ်အေဖလားပြိုင်ပွဲ ၂၉ ခုဆက်တိုက် (ပင်နယ်တီကန်မှုမှ လွဲ၍) အရှုံးမရှိ ဆက်တိုက်နိုင်သည့် စံချိန်တင်ခဲ့သည်။
ချယ်လ်ဆီးသည် ၂ကြိမ်တိုင် ဗြိတိန်ကလပ်တစ်သင်းသို့ အမြင့်ဆုံးပြောင်းရွှေ့ကြေးအတွက် စံချိန်တင် ချိုးဖောက်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လတွင် အေစီမီလန် မှ အန်ဒရီ ရှက်ချန်ကိုကို သူတို့၏ပေါင် ၃၀.၈ သန်းဝယ်ယူမှုသည် ဗြိတိသျှစံချိန်တင်ဖြစ်ပြီး ၂၀၀၈ စက်တင်ဘာလတွင်မှ ရော်ဘင်ဟို အတွက် မန်ချက်စတာစီးတီးမှပေးခဲ့သောပေါင် ၃၂.၅ သန်းက သာလွန်သည်။ ၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလတွင် လီဗာပူးလ်မှဖာနန်ဒိုတောရက်စ်ကို ပေါင်သန်း ၅၀ ဖြင့်ဝယ်ယူခဲ့သည့် စံချိန်မှာ ၂၀၁၄ ဩဂုတ်လတွင် အန်ဂျယ်ဒီမာရီယာအား ပေါင် ၅၉.၇ သန်းဖြင့် မန်ချက်စတာယူနိုက်တက်သို့ လက်မှတ်ရေးထိုးသည့်အချိန်အထိ စံချိန်တင်နိုင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လတွင်ကလပ်၏ပေါင် ၇၁ သန်းကို ကီပါအာရီဇာဘလာဂါKepa Arrizabalaga ကို ဝယ်ယူခဲ့သည်မှာဂိုးသမားတစ်ဦး အတွကကမ္ဘာ့စံချိန်ဖြစ်သည်။
အယ်လန် ဒါဂျဲနရာ့စ်
အယ်လန် လီ ဒါဂျဲနရာ့စ် (Ellen Lee DeGeneres; မွေးဖွား-၁၉၅၈ ဇန်နဝါရီ ၂၆) သည် အမေရိကန် ဟာသဖျော်ဖြေသူ၊ ရုပ်မြင်သံကြား အစီစဉ်တင်ဆက်သူ၊ မင်းသမီး၊ စာရေးဆရာ၊ ထုတ်လုပ်သူတစ်ဦးဖြစ်ကာ ဟာသရုပ်သံဇာတ်လမ်းတွဲ "အယ်လန်" ကို ၁၉၉၄ မှ ၁၉၉၈ အထိ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် သူမ၏အမည်ဖြင့်ပင် ပြောဆိုဆွေးနွေးပွဲပုံစံဖြင့်တင်ဆက်သော The Ellen DeGeneres Show ကို ၂၀၀၃ မှစ၍ တင်ဆက်ခဲ့သည်။
ပရိသတ်ရှေ့ ဖျောဖြေတင်ဆက်မှုသည် ၁၉၈၀ အစောပိုင်းနှစ်များမှ စတင်ခဲ့ပြီး ၁၉၈၆ ဂျွန်နီ ကားဆန်၏ အစီအစဉ်တစ်ခုတွင် ပါဝင်လာခဲ့သည်။ ရုပ်ရှင်မင်းသမီးအဖြစ် Mr. Wrong (၁၉၉၆) ၊ EDtv (၁၉၉၉) ၊ The Love Letter (၁၉၉၉) နှင့် Finding Nemo (၂၀၀၃) ၊ Finding Dory (၂၀၁၆) ပစ်ခ်ဇာကာတွန်းရုပ်ရှင်တို့တွင် ဒိုရီဇာတ်ကောင်နေရာမှ အသံသရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ နီမိုကာတွန်ရုပ်ရှင်အတွက် ဒါဂျဲနရာ့စ်ကို အသံသရုပ်ဆောင်ခြင်းအတွက် "အကောင်းဆုံး အမျိုးသမီးဇာတ်ပို့နေရာ" အတွက် စေတန်ဆုချီးမြှင့်ခြင်းခံခဲ့ရကာ အသံသရုပ်ဆောင် အမျိုးသမီးတစ်ဦးအတွက် ပထမဆုံး ဆုလည်းဖြစ်ပေသည်။ ၂၀၁၀ တွင် အမေရိကန် အိုင်ဒေါ (/အိုင်းဒါလ်/) နဝမမြောက်ရာသီ၌ ဒိုင်အဖြစ်ပါဝင် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
ဟာသဇာတ်လမ်းတွဲနှစ်ခုဖြစ်သော "Ellen" ရုပ်သံတွဲတွင် ၁၉၉၄ မှ ၁၉၉၈ အထိ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး "အယ်လန် ရှိုး"ကို ၂၀၀၁ မှ ၂၀၀၂ အထိ ပါဝင်တင်ဆက်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၇ ၌ အယ်လန်ဇာတ်လမ်းတွဲ၏ စတုတ္ထမြောက်ရာသီတွင်အတွင်း "အော်ပရာ ဝင်းဖရေး ရှိုး"တွင် သူမသည် လိင်တူအမျိုးသမီးဖြစ်ကြောင်း လူသိရှင်ကြား ဖွင့်ဟဝန်ခံခဲ့သည်။ ဝင်းဖရေးသရုပ်ဆောင်သော ကုထုံးဆရာဝန်ထံသို့ အယ်လန်၏ ဇာတ်ကောင် "အယ်လန် မော်ဂန်"သည်လည်း ထိုသို့ လူသိရှင်ကြား ဖွင့်ဟခဲ့ကာ ထိုဇာတ်လမ်းတွဲ၌ လူသိရှင်ကြား ဖွင့်ဟဝန်ခံခြင်းအပါအဝင် LGBT (လိင်တူ/ကွဲ/ပြောင်း/စုံ...) ပြဿနာများကို စူးစမ်းရှာဖွေဖော်ပြထားလေ၏ ။ ၂၀၀၈ ၌ သူမကြာရှည်စွာ တွဲလာခဲ့သော အမျိုးသမီးချစ်သူ ပေါ်တီယာ ဒီ ရော့စ်နှင့် အိမ်ထောင်ပြုခဲ့သည်။
ဒါဂျဲနရာ့စ်သည် အကယ်ဒမီဆုပေးပွဲ၊ ဂရမ်မီဆုပေးပွဲ၊ ပရိုင်းတိုင်း အမ်မီဆုပေးပွဲများတွင် စီစဉ်တင်ဆက်သူအဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့၏ ။ စာအုပ်လေးအုပ် ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ကိုယ်ပိုင်တေးသံသွင်းကုမ္ပဏီ အလဲဗန်းအလဲဗန်း (Eleveneleven) နှင့် ထုတ်ဝေဖြန့်ချိရေးကုမ္ပဏီ "A Very Good Production" ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် လူနေမှုပုံစံ အမှတ်တံဆိပ်တစ်ခုဖြစ်သည့် "ED Ellen DeGeneres" ကို လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြီး ထိုတံဆိပ်ဖြင့် အဝတ်အစား၊ အသုံးအဆောင်၊ နေအိမ်၊ ကလေး၊ အိမ်မွေးတိရစ္ဆာန် ဆိုင်ရာ ပစ္စည်းများကို ရောင်းချသည်။ အမ်မီဆု ၃၀ ၊ လူထုစိတ်ကြိက်ဆု (People's Choice Awards) ၂၀ တို့ကို ရရှိထားပြီး ဖြစ်လေကာ သူမ၏ လက်ရာ၊ ရန်ပုံငွေရှာဖွေရေး အားထုတ်မှုများအတွက် အခြားဆုများစွာကိုလည်း ဆွတ်ခူးထားသည်။ ၂၀၁၆ ၌ (အမေရိကန်)"သမ္မတ လွတ်လပ်မှုဆုတံဆိပ်" (Presidential Medal of Freedom) ကို ရရှိခဲ့သည်။ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၀ တွင် သူမ၏ ရုပ်မြင်သံကြားတင်ဆက်မှုများအတွက် "ကားရာလ် ဘားနတ် ဆု" (Carol Burnett Award) ကို ၇၇ ကြိမ်မြောက် ရွှေကမ္ဘာလုံးဆုပေးပွဲတွင် ရရှိပြန်ရာ ကားရာလ် ဘားနတ်ပြီးလျှင် ပထမဆုံး ဆုလက်ခံသူဖြစ်လာခဲ့ပေသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အမေရိကန် အမျိုးသမီး ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ
ရွာငယ်ကန်ရွာ၊ ချောက်မြို့နယ်
ရွာငယ်ကန်ရွာ (Ywarngekan)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ ချောက်မြို့နယ်၊ ပခန်းငယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၁၂၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပခန်းငယ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၇၅၁ ဦး၊ မ ၃၄၁၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၁၆၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ချောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပေကုန်းလေးရွာ၊ ဇီးပင်ကွင်း
ပေကုန်းလေးရွာ၊ ဇီးပင်ကွင်း
စာနီစုရွာ၊ အင်းရပ်
စာနီစုရွာ၊ အင်းရပ်
ကန်ဦးရွာ၊ ကန်ချောင်း
ကန်ဦးရွာ၊ ကန်ချောင်း
မြွေစိမ်းမြီးခြောက်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အဆိပ်ရှိ မြွေများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ တွားသွားသတ္တဝါများ
အင်တာမီလန်
များသောအားဖြင့် အင်တာနေဇီယွန်နယ်သို့မဟုတ် အင်တာ ဟု ရိုးရှင်းစွာသိကြပြီးအီတလီပြင်ပတွင်အင်တာမီလန် ဟုလူသိများကြသော အင်တာနေဇီယွန်နယ်မီလန်နိုဘောလုံးအသင်း (အင်္ဂလိပ်-Football Club Internazionale Milano)သည်လမ်ဘာဒီဒေသ မီလန်မြို့ရှိအီတလီအ‌ခြေစိုက်ဖရော်ဖက်ရှင်နယ်ဘောလုံးအသင်းဖြစ်သည်။ အင်တာအသင်းသည် အမြင့်ဆုံးလိဂ်ပြိုင်ပွဲမှအောက်လိဂ်ပြိုင်ပွဲများသို့တန်းဆင်းမကစားရဖူသောတစ်သင်းတည်းသောအီတလီဘောလုံးအသင်းဖြစ်သည်။
နန့်ပင်ရွာ၊ ဖားကန့်မြို့နယ်
နန့်ပင်ရွာ(Nampin)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ ဖားကန့်မြို့နယ်၊ ဟောင်ပါးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၈၀၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟောင်ပါးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၀၉၉၄ ဦး၊ မ ၂၁၄၂၁ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၅၂၄၁၅ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖားကန့်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မိတ္တာမိတ္တဇာတ်
thumb ဒုကနိပါတ် - ၅။ ရုဟကဝဂ် -၁၉၇ - မိတ္တာမိတ္တဇာတ်။ ။ မိတ်ဆွေနှင့် ရန်သူကို ခွဲခြားနိုင်ရန် တပည့်တို့အား ညွှန်ကြား ဆုံးမသော ရသေ့အကြောင်း။
ဆရာတပည့်ပြု သတ်ပုတ်မှု
နတ်လူတို့ဆရာဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် မထင်ရှားသော ရဟန်းတစ်ပါးသည် ငါယူလျှင် ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ အမျက်ထွက်လိမ့်မည်မဟုတ်ဟု နှလုံးသွင်းကာ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ ထားသော အဝတ်လွှာပိုင်းတစ်ခုကို အကျွမ်းဝင်သဖြင့် ယူ၍ ဖိနပ်အိတ်ချုပ်ပြီးမှ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာအား ပန်ကြားလေ၏။
ထိုအခါ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာသည် တပည့်အား “ရဟန်း ... ငါ့အဝတ်လွှာပိုင်းကို အဘယ်ကြောင့်ယူနည်း” ဟု မေးလေ၏။ “အရှင်ဘုရား ... အရှင် အမျက်ထွက်လိမ့်မည်မဟုတ်ဟု နှလုံးသွင်းကာ အကျွမ်းဝင်သဖြင့် ယူမိပါသည်” ဟု ပြောလေ၏။ “ရဟန်း ... ငါနှင့်သင် ဘယ်မှာ အကျွမ်းဝင်ဖူးသနည်း”ဟု ပြောဆိုပြီးလျှင် ထ၍ သတ်ပုတ်လေ၏။
ထိုဆရာတပည့်တို့အကြောင်းကို မြတ်စွာဘုရား သိတော်မူလျှင် “ရဟန်းတို့ ... ထိုရဟန်းသည် ယခုအခါ၌သာ မိမိအတူနေ တပည့်နှင့် အကျွမ်းမဝင်သည်မဟုတ်၊ ရှေးအခါ၌လည်း အကျွမ်းမဝင်သည်သာတည်း” ဟု မိန့်တော်မူကာ အောက်ပါ အတိတ်ဇာတ်ကို ဆောင်တော်မူသတည်း။
လိုက်နာမဆင်ခြင် သေပွဲဝင်
လွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည်ဝယ် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ဘုရားအလောင်းသည် ကာသိတိုင်းဝယ် ပုဏ္ဏားမျိုး၌ဖြစ်၍ အရွယ်သို့ရောက်လတ်သော် ရသေ့ရဟန်းပြုကာ အဘိညာဉ် သမာပတ်ကိုဖြစ်စေ၍ ရသေ့ အပေါင်းတို့ ဆရာဖြစ်လျက် ဟိမဝန္တာတွင် နေလေ၏။
ထိုတပည့်အပေါင်းတို့တွင် တပည့်ရသေ့တစ်ယောက်သည် ဆရာရသေ့စကားကို နားမထောင်ဘဲ အမိသေသော ဆင်ငယ်တစ်စီးကို မွေးမြူလေ၏။ ထိုဆင်ငယ် ကြီးလတ်သော် ရသေ့ကိုသတ်၍ တောသို့ဝင်လေ၏။
တပည့်အများ ဆုံးမငြား
ထိုရသေ့အလောင်းကို သင်္ဂြိုဟ်ပြီးသော် ရသေ့အပေါင်းသည် ဆရာရသေ့ကို ခြံရံကုန်လျက် “အရှင်ဘုရား ... အဆွေခင်ပွန်းသည်ကို လည်းကောင်း၊ ရန်သူဖြစ်သည်ကို လည်းကောင်း ဘယ်အကြောင်းဖြင့် သိရပါမည်နည်း” ဟု မေးလျှောက်ကြသည်ရှိသော် ဆရာရသေ့သည် တပည့်တို့အား -
“တပည့်တို့ ... ရန်သူသည် ရန်ဘက်ကိုမြင်လျှင် ပြုံးရွှင်ခြင်းမရှိ၊ ရန်ဘက်စကားကို ကြားလျှင် နှစ်သက်ခြင်းမရှိ၊ ရန်ဘက်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင်၍ ကြည့်ရှုခြင်းမရှိ၊ ရန်ဘက်၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ကိုပြု၏”။
“ပညာရှိသည် ထိုအကြောင်းလေးပါးကိုမြင်၍ လည်းကောင်း၊ ကြား၍ လည်းကောင်း ဤသူကားငါ့ရန်သူဖြစ်သည်ဟု သိရာ၏။ ထိုအကြောင်းလေးပါးတို့သည် ရန်သူ၌ တည်ရှိကုန်၏” – ဟု ရန်သူဖြစ်သည်ကို လည်းကောင်း၊ အဆွေခင်ပွန်းဖြစ်သည်ကို လည်းကောင်း သိနိုင်ရန် အကြောင်းလေးပါးကို ပြောကြား ဖြေဆိုလေ၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ရဟန်းတို့ -
ထိုအခါ ဆင်ငယ်ကို မွေးမြူသော ရသေ့သည် - ယခုအခါ အတူနေတပည့်။
ဆင်ငယ်သည် - ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ။
ရသေ့အပေါင်းသည် - ငါဘုရားပရိသတ်။
ဆရာရသေ့သည် - ငါဘုရား ဖြစ်လာပြီ -
ဟု ဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) မပြုံးမရွှင်၊ ရန်ဘက်မြင်၊ ကြားလျှင်မနှစ်လို။
(၂) မျက်နှာမဆိုင်ချင်၊ ပြုဆန့်ကျင်၊ လေးအင်ရန်သူဆို။
မကျီးပင် (အရှေ့)ရွာ၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်
မကျီးပင် (အရှေ့)ရွာ (Magyipin(East))သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်၊ မကျီးပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၁၈၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မကျီးပင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၇၄ ဦး၊ မ ၂၀၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၀၇၁ ဦးနေထိုင်သည်။
မိတ္တာမိတ္တဇာတ်
ဆောင်ပုဒ်
မိတ္တာမိတ္တဇာတ် ပြီး၏။
မကျီးပင် (အရှေ့)ရွာ၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘို့ဒင်
ဘို့ဒင်
စက်တင်ဘာ ၁၉၆၈
ကိုးကား
1968
ကျည်ပွေ့ အတက်ပေါက်
ရှင်းလင်းချက်
ကျည်ပွေ့မှ အတက်ပေါက်သည် ဆိုသကဲ့သို့ မည်သို့မျှ အောင်မြင်မှုမရနိုင်ဟု အထင်ခံရသူသည် မယုံနိုင်လောက်အောင် ဖြစ်သွားသည်။
"ရှေးအခါက ပုဂံပြည်တွင် နရသီဟပတေ့မင်းလက်ထက် အသက်ခြောက်ဆယ်ကျော်ရွယ်မှ ရဟန်းပြုသော ရဟန်းကြီးတစ်ပါးသည် စာပေသင်ရန် ကံ့ကုဆံအလှူခံမည်ဟု နန်းတော်သို့ ကြွလာ၏။ မင်းက မေးမြန်းလျှောက်ထားရာ စာပေသင်ရန် ကံ့ကူဆံ အလှူခံလိုကြောင်း ဖြေကြား၏။ မင်းက ရဟန်းကြီးအား ကျည်ပွေ့အတက်ပေါက်မှ စာပေတတ်မည်ဟု ပြက်ရယ်စကား ဆိုလိုက်၏။ ရဟန်းကြီးသည် ထိုအခါမှစ၍ သဒ္ဒါ၊ သင်္ဂြိုဟ်ကျမ်းများကို နေ့စဉ် အပတ်တကုန် လေ့လာသင်ကြားရာ မကြာမီ ကျမ်းတတ်တစ်ဆူ ဖြစ်လာသည်။ တစ်နေ့သ၌ ရဟန်းကြီးသည် ကျဉ်ပွေ့၌ သစ်ခက်သစ်ညွန့်စည်း၍ နန်းတော်သို့ ဝင်ကာ ကျည်ပွေ့ အတက်ပေါက်ပြီဟု မင်းအား ပြောဆိုလေ၏။"
ကောက်စားရွာ၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်
ကောက်စားရွာ (Kauksar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မော်လိုက်ခရိုင်၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်၊ ကောက်စားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၂၀၆ ဖြစ်သည်။
ကရင်ကုန်းရွာ၊ ဇီးပင်ကွင်း
ကရင်ကုန်းရွာ၊ ဇီးပင်ကွင်း
တောင်သူလယ်သမားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ
တောင်သူလယ်သမားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီဆိုသည်မှာ မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီ ၏အမွေကိုဆက်ခံယူထားသောတိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ၏ မဟာမိတ်ပါတီဖြစ်သည်။ တောင်သူလယ်သမားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ၏ မဟာမိတ်ပါတီများမှာ -
အင်းရပ် (အရှေ့)ရွာ၊ အင်းရပ်
အင်းရပ် (အရှေ့)ရွာ၊ အင်းရပ်
ဒိုးတန်းရွာ၊ ဝရကျွန်း
ဒိုးတန်းရွာ၊ ဝရကျွန်း
အုပ်ပုံ (တောင်စု)ရွာ၊ ဇီးပင်ကွင်း
အုပ်ပုံ   (တောင်စု)ရွာ၊ ဇီးပင်ကွင်း
အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းသူများနေ့
အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းသူများနေ့ (International Day of Persons with Disabilities) ကို ဒီဇင်ဘာ ၃ ရက်နေ့တိုင်း ကမ္ဘာတစ်ဝမ်းတွင် နှစ်စဉ်ကျင်းပလျက်ရှိသည်။
“စဉ်ဆက်မပြတ်ဖွံ့ဖြိုးအောင်၊ နည်းပညာစွမ်းအားရလဒ်ဆောင်”
ယမ်းဆမ်းရွာ၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်
ယမ်းဆမ်းရွာ (Yansan)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်၊ ယမ်းဆမ်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၂၃၇၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ယမ်းဆမ်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၉၇ ဦး၊ မ ၁၁၈၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၁၈၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကြာကြာ ဝါးမှ ခါးမှန်းသိ
ကြာကြာ ဝါးမှ ခါးမှန်းသိ ဟူသည်မှာ မြန်မာစကားပုံတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ရှင်းလင်းချက်
ကြာကြာ ဝါးကြည့်ခါမှ ခါးမှန်းသိလာရသကဲ့သို့ အချိန်ကြာကြာ ထိတွေ့ဆက်ဆံကြည့်ခါမှ တကယ်မကောင်းမှန်းသိလာရသည်။
လွယ်ပိန်းရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
လွယ်ပိန်းရွာ (Loiping)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်၊ ဝမ်ဖွီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၅၄၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်ဖွီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၆၈၃ ဦး၊ မ ၁၈၄၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၅၂၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျေးတရာ
ကျေးတရာ
အံဖလေးရွာ၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်
အံဖလေးရွာ(Anhpalay)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်၊ အံဖကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၅၁၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အံဖကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၄၉၇ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၄၅၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကော့ကရိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စက်တင်ဘာ ၁၉၆၉
ကိုးကား
1969
ကြာကြာ ဝါးမည့်သွား အရိုး ကြည့်ရှောင်
ရှင်းလင်းချက်
မိမိ၏သွား ကြာရှည်စွာ ဝါးနိုင်စေရန် အရိုးကို ဂရုတစိုက် ရှောင်ကြဉ်ရသကဲ့သို့ မိမိဘဝ ကြည်ရှည်စွာ ရပ်တည်နိုင်ရန် ထိခိုက်နစ်နာစေမည့် အမှုမှန်သမျှကို ဂရုတစိုက် ရှောင်ကြဉ်ရမည်။
မကာအို
မကာအို (澳門 ：မကာအို အထူးအုပ်ချုပ်ရေး ဒေသ) သည် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၏ အထူးအုပ်ချုပ်ရေးဒေသ ဖြစ်သည်။ မကာအို ကျွန်းဆွယ်သည် မြောက်ဘက်တွင် တရုတ်ပြည်မကြီးနှင့် နယ်မြေခြင်း ဆက်စပ်လျက်ရှိပြီး အရှေ့ဘက်တွင် ဟောင်ကောင်နှင့် ၃၀ ကီလိုမီတာသာ ကွာဝေးသည်။
မကာအိုသည် ချင်မင်းဆက်ခေတ်မှစ၍ တရုတ်အပိုင် နယ်နမိတ်ဖြစ်သည်။ မင်မင်းဆက်ခေတ် ၁၅၅၇ ခုနှစ်တွင် ပေါ်တူဂီအား ငှားရမ်းပေးခဲ့သည်။ ၁၈၈၇ ခုနှစ်တွင် ပေါ်တူဂီအစိုးရနှင့် မန်ချူးအစိုးရတို့သည် သက်တမ်း နှစ် ၄၀ ရှည်ကြာသည့် တရုတ် ပေါ်တူဂီ ကုန်သွယ်ရေး စာချုပ်ကို ချုပ်ဆိုခဲ့ပြီးနောက် မကာအိုသည် ပေါ်တူဂီမှ ရေရှည်အုပ်ချုပ်သည့် နယ်မြေဖြစ်လာသည်။ ဥရောပတိုင်းပြည်များ၏ တရုတ်ပြည်ရှိ ပထမဦးဆုံးနှင့် နောက်ဆုံး ကိုလိုနီနယ် ဖြစ်သည်။
<!--
သမိုင်း
澳門古稱濠鏡澳，與香山县的歷史關係極其密切. 早在春秋戰國時期，香山已屬百粵海嶼之地. 秦始皇統一中國時（約前3世紀），澳門就正式納入中國版圖，屬南海郡地的番禺縣. 到晉朝元熙2年（420年），澳門屬新會郡封樂縣地. 而其後隋朝開皇10年（590年），废新會郡改屬寶安縣地，唐朝至德二年（757年），廢寶安縣，改為東莞縣轄. 自南宋開始，澳門屬香山縣. 據史料記載，宋末名將張世傑與軍隊曾在此一帶駐紮；早期在澳門定居的人在此形成小村落，倚靠捕魚與務農種植為生.
澳門在明代史書中記載稱為「蠔鏡」（濠鏡），原屬於廣東省香山縣，當時是葡萄牙與中國貿易的主要補給港口. 明嘉靖三十六年（1557年），葡萄牙人从當時明朝广东地方政府取得澳门居住權，成為首批進入中國的歐洲人. 據說當時葡萄牙人從媽閣廟附近登陸，問當地人這裡的地名，因在媽閣廟旁，當地人便回答「媽閣」，於是澳門便被命名為「Macau」 （「媽閣」葡萄牙語的譯音）. 江戶時代的日本人稱其為「天川」，讀音為「amakawa」，據信此名稱亦源自於「阿媽閣」的諧音.
ဂွေထုရွာ၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်
ဂွေထုရွာ(Gwayhtu)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်၊ မိုင်းနားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၈၃၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းနားကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၈၅၄ ဦး၊ မ ၇၃၅၇ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၄၂၁၁ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝိုင်းမော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မကာအို
သမိုင်း
葡萄牙人最初限定只能居住在澳門南方，由果亞親王管轄，1623年，葡萄牙政府委任馬士加路也為首任澳門總督. 1640年當葡萄牙擺脫西班牙統治後，因澳門未曾投降於西班牙，於是被授「天主聖名之城」（Cidade do Nome de Deus）的稱號.
澳門歷史上以中西文化交流馳名於世，明末清初的「西學東漸」中在地區上扮演一個重要的角色，亦曾在世界經濟的運轉中發揮重大作用.
1807年拿破仑法国占领葡萄牙. 1808年7月英军借口保卫澳门免受法军占领，曾一度强入澳门，后在清政府的压力下，于当年11月撤出.
第一次鴉片戰爭以後，1844年9月20日，葡萄牙女王瑪麗亞二世宣佈澳門為自由港；1849年，葡萄牙停止向中國交澳門地租及佔領關閘. 1851年，葡萄牙佔領氹仔. 1863年，侵佔塔石、沙岡、新橋、沙梨頭和石塘街. 1864年，再佔領路環. 1879年，佔領龍田村. 1883年，葡國佔領望廈、荔枝灣、石澳及青洲. 1887年，葡萄牙迫使清政府先後簽訂《中葡會議草約》和《中葡和好通商條約》，規定「葡國永駐管理澳門以及屬澳之地與葡區治理它處無異」. 1896年，葡萄牙企圖再佔領附近的大小橫琴島，但不成功. 1908年，葡萄牙要求展界，並劃定澳門的界址. 第二次世界大戰期間，由於葡萄牙屬中立國以及大量日僑居於巴西，所以沒有被日本佔領. 1955年，葡萄牙頒布了《澳門海外省組織法》. 1961年，葡萄牙海外部確定澳門為旅遊區，特准設賭. 同年11月澳門政府頒佈《承投賭博娛樂章程》. 在1974年澳門首條陸路連接工具──澳氹大橋落成啟用前，民間或運輸往來兩離島和灣仔皆用船隻，曾有航班設立.
葡萄牙人在澳門一直擁有特權或特殊地位，這使普遍居民大小程度的不滿；從1849年8月29日沈志亮刺殺亞馬留總督始，直至1966年12月3日因文化大革命和氹仔學校事件而觸發“一二·三”事件，顯示民間對葡萄牙人在澳門的特權一直深感不滿. 1974年4月25日葡萄牙革命成功，新政府實行非殖民地化政策，承認澳門不是殖民地，而是中國的領土. 中葡兩國政府於1986年開始為澳門問題展開合共四輪談判並於1987年4月13日，兩國總理在北京簽訂《關於澳門問題的聯合聲明》及兩個附件. 聯合聲明說，澳門地區（包括澳門半島、氹仔和路環）是中國的領土，中華人民共和國將於1999年12月20日對澳門恢復行使主權. 而1993年3月31日於北京，由全國人大通過並經當時國家主席江澤民頒佈的《澳門特別行政區基本法》（共九章145條目另加三附件）成為相當於澳門的「憲法」.
1999年12月20日零時在澳門新口岸交接儀式會場（由廣東省江門市機械廠承建，但已清拆，現分別改建為「文化中心廣場」及「澳門回歸賀禮陳列館」），由中、葡兩國元首見證與澳門第127任總督韋奇立和第1任澳門特區行政長官何厚鏵交接澳門政權，翌日早上澳門群眾歡迎駐澳門解放軍之下，中華人民共和國正式恢復對澳門行使主權. 詳見澳門回歸.
回歸後，澳門在幫會活動被肅清和博彩業結束獨家經營，以及中央政府放寬內地居民赴澳旅遊政策的背景下，社會經濟進入快速發展的階段，但社會亦日益分化：貧富懸殊、外勞人數激增等問題仍沒有解決，加上前運輸工務司司長歐文龍貪污事件，引起了昔日較沉默的澳門人不滿. 2007年澳門勞動節遊行示威人士與警員爆發激烈衝突，其中有警員向天開槍，引起了國際傳媒關注. 政府官員的言行和部分政策亦引起公眾批評. 可是，2009年通過的《維護國家安全法》又為剛發展的公民社會投下了陰影.
地理
澳門特別行政區位於中國東南部沿海，地處珠江口西岸，北迴歸線以南. 隔海東望即是香港，北方的澳門半島連接广东珠海，而南方則是氹仔、路環和路氹城所組成的大島，屬海島市，暫未有正式的名稱. 該島原為氹仔島和路環島，但在路氹連貫公路工程展開之後，因為填海和西江水流帶來大量泥沙的關係，兩島之間的海床變得越來越淺，公路旁的土地亦越來越多. 當局有見及此，便有規劃地進行填海工程，而所得出來的土地就是路氹城.
據地圖繪製地籍局測量，東望洋山眺望台望遠鏡旁石柱參考地理坐標：北緯22°11'47"、東經113°32'58"，標高91.2米. 澳門最高處為路環疊石塘山山頂，即現在媽祖像座落處（標高172.4米）.
2007年統計的澳門面積為29.2平方公里 ；1840年澳門半島面積僅有2.78平方公里，由1866年開始澳門不斷進行填海，而達到今日的規模.
自然生態
直至2003年，澳門的總綠化區面積為5,799,407平方米，其中澳門半島有1,004,577平方米佔17.3%，離島有4,794,830平方米佔82.7%.
全澳有近30個市政公園、4四個郊野公園、10條步行徑，其中郊野公園以及步行徑全部都位於離島. 至2006年底，全澳路旁樹木合共1,220,000株，較1990年增加0.01%. 其中澳門半島路旁樹木總數較2005年大幅增加34.1%，逹8,880株.
氣候
澳門屬海洋性副熱帶季風氣候，每年以10月中旬至12月天氣最佳至最穩定，天氣和暖並且陽光充沛、濕度不高，最為舒適. 澳門春季約在3-4月期間，天氣潮濕多霧. 5月中旬至6月上旬受西南季風影響、炎熱潮濕，時有低壓槽帶來的長時間暴雨；7-8月多受東南季風影響，氣溫進一部上升而持續暴雨減少，並時有熱帶氣旋吹襲. 10月秋季來臨，11月底天氣轉涼，而北方的冷空氣於12月後活躍並形成冷鋒南侵，冷鋒來臨前後數小時氣溫可急降達攝氏10度之多. 每年1-2月清晨時份經常錄得最低溫度.
行政區劃分
澳門以「堂區」作為行政區劃單位，每一個堂區以其代表性的教堂作為堂區名稱. 但是，行政區劃並非正式的行政機構建置，沒有法人地位. 澳門現有五個堂區，分別是：
經濟
經濟發達的城市，人類發展指數即HDI 2008年0.940全球排名21位. 澳門的社會福利體系相對完善，包括強制和自願供款結合的社會保障基金、15年免費教育、在學及老人享有公立醫療機構的免費醫療服務、老人享有政府發放的敬老金等.
1950年代至1970年代，爆竹、火柴和香|神香為澳門三大傳統手工業（各有大小工場和山寨廠等形式），同時香港商人亦有涉足澳門，大量資金流入澳門. 踏入1970年代，製衣、針織、瓷|彩瓷與電子、玩具和人造花等行業取代傳統手工業支配澳門經濟. 到1980年代，因為配額制度關係，紡織品（多為出口成衣）及新興產業包括其它輕工業（如玩具、人造花和電器產品）佔較重要地位，美、法和當時西德為澳門的出口大國. 但自1993年下半年起內地宏觀調控，物業市場轉冷，曾有不少空置的未開工地盤充斥在澳門半島、南區和新口岸區有不少「爛尾樓」和空置商用樓宇. 紡織業紛紛北上設廠同時關閉澳門廠房以減少工資成本，加上回歸前治安不靖和金融風暴，當時澳門經濟幾乎停滯不前，1996年至1999年更經歷了經濟負增長（最多達-4.6%，1998年）.
由於2004年澳門經濟強勢增長，主要受惠於博彩旅遊業，但亦帶動建築業、服務業、餐飲業和保險業也略有增長. 這對於過度依賴單一產業驅動經濟發展的澳門存有隱憂；首現於人力資源暫時短缺方面，衍生一批低學歷之人員暫寄居於娛樂場內；另方面由於經濟強勢長下物價開始飛漲，近年亦開始有炒賣旺區物業現象，而不少港資地產公司、化妝品公司、便利店等在過去均大舉在澳門開設分公司和分店，特區政府在2005年提高了投資移民的申請資格後，雖然投資移民申請個案減少逾70%，但只能小程度上竭止炒風. 但由於賭權的開放對象是外資，這種情況在本地生產總值和人均本地生產總值這些數據中是看不出來的，換言之，本地居民收入並非與人均本地生產總值同步增長（據2005年4月23日《華僑報》社論觀點）；北區大部分低收入居民生活質素未能跟上逾30%高速增長帶來的通漲，生活質素出現倒退狀況. 特區政府在2005年3月1日設立「綜合生活素質研究中心」以助整體提高生活素質. 該中心於2006年5月16日擴充改組成「可持續發展策略研究中心」，在原職能上進一步加強.
2006年，澳門人均本地生產總值首次超越香港，達22萬澳門元，2.98萬美元，創下歷史新高. 但衡量住戶收入不均程度的堅尼系數也創下0.48的新高，對於本地人均GDP不斷飆升，學者和議員都認為不能合理反映居民的實際收入狀況. 批評澳門產業結構不平衡，財富傾向部分行業或人群，提醒政府要警惕貧富懸殊問題惡化.
2008年，堅尼系數創下20年來最低數值0.37 ，代表澳門貧富差距收窄，是近20年合共5次的住戶收支調查中，貧富分佈最優化的一次. 近幾年居民每月收入中位數趨升，4000元或以下收入比例較過去幾年低. 反映居民收入向中間集中，意味居民收入在改善. 其中，部分人因投身博彩業而改善了收入，是政府開放博彩業進行財富再分配的成果. 亦不能忽略政府近年進行的連串財富再分配措施，包括上調最低維生指數、敬老金、現金分享、工作收入補貼、補貼車資、電費等，也會計入住戶收支.
旅遊博彩業
一直以來澳門的主要收入都來自旅遊業和博彩業. 2002年，博彩業收入提供40%以上的國民生產總值，而在2006年，博彩業為澳門帶來558.84億澳門幣（約69.5億美元）的收入，比2005年增加100.84億澳門幣 ，佔財政總收入的73%，比去年同期增長了13.4%.
自特區成立後，改善治安之餘，澳門定位以旅遊博彩業為龍頭發展的城市，而且2003年內地開展港澳個人遊方式來澳門後，內地居民來澳更為方便. 根據澳門統計普查局資料，2006年本澳入境旅客總數為2199萬人次，較2005年上升17.6%. 旅客主要來自中国内地（佔總數54.5%）、香港（佔總數31.6%）和台灣（佔總數6.5%）. 展望澳門經濟，除了優化旅遊博彩業之外，澳門政府亦冀望能趁勢重新將澳門定位，計劃變身成區域性的旅遊、會議展覽中心及泛珠三角發展框架範圍內中小企業的服務平台.
工商業
澳門的商業發展一直都受惠於旅遊業的帶動，自賭權開放以後，澳門經濟迅速發展，刺激本地居民以及旅客的消費能力，引致澳門的商業得以高速發展.
澳門的旅遊發展朝向渡假式消閒娛樂方向，因而在商業方面的發展亦會受惠，商業在旅遊博彩業的帶動下將會繼續發展. 對外貿易方面，據經濟局資料：2005年全年總出口貨值為198.2億澳門元，較2004年下跌12.1%，出口產品以紡織、成衣類為主，出口貨值下跌15.1%至180.7億澳門元，佔整體出口貨值77%，非紡織品出口方面以機器設備與零件及鞋類為主；而進口則上升12.3%，達313.4億澳門元，貿易逆差為115.2億澳門元. 進口商品以消費品、原料及半製品居多，主要貿易夥伴包括有美國、歐盟、中國內地、日本和香港等.
澳門工業歷史悠久，早在300多年前，澳門的鑄炮業和帆船製造業就頗負盛名. 1950年代中期，小規模的膠鞋廠、搪瓷廠、手套廠、小五金廠相繼出現. 1950年代末至1960年代初，不少工業產品遠銷東南亞及西|歐美各國，標誌著澳門的現代工業起步. 1970年代，澳門的工業發展速度加快，製衣業和毛針織業迅速壯大. 1980年代中期是澳門工業的全盛時期，成為澳門四大經濟支柱之一，當時全澳有工廠2700家，就業人員8萬多人，產值佔全澳總產值的37％，成為澳門經濟的第一大產業，是澳門外匯收入的主要來源. 但到了1980年代末期，澳門工業競爭力下降. 1990年代後，澳門工業的增長速度逐漸下降，甚至出現連年負增長. 隨著澳門工業的發展，澳門的工業體係也隨之變化. 早期是以中小型工廠為主的勞動密集型工業，採取的是外向型模式，產品以紡織品為主體，全部或大部分外銷，市場以西歐和美國為主，亞洲居次. 工業對外依賴性大，特別是對香港和中國內地的依賴. 目前，澳門工業正向高新技術、高科技含量發展，並大力開拓產品銷售新市場，通過多元化發展來增強競爭力.
澳門在1999年底通過離岸法例並提供免稅優惠，對房地產活動、改善失業率和銀行金融業的發展起了幫助作用. 回歸後的澳門政府在中央政府支持下，積極利用澳門所具有的特殊優勢打造中葡經貿合作的服務平臺. 當中設立的中國-葡語國家經貿合作論壇（中葡經貿合作論壇），深化了中國與葡語國家的經貿合作和共同發展. 在2004年1月1日起，澳門與内地的CEPA使澳門製造的產品免關稅進入中國內地，使澳門自身優勢更見明顯. 回歸後不同因素和政策的配合都對澳門工商業發展帶來新機遇，致令澳門經濟得以急速發展.
通訊及郵政
澳門的通訊方便快捷，電訊網絡覆蓋面廣；無論在各酒店或電話亭，都可使用直撥國際電話服務，與全球一百多個國家和地區直接聯繫. 在澳門使用固定電話接撥市內電話無需收費；設置在澳門半島及離島的公用電話則需收費澳門幣1元，可通話五分鍾.
至於郵遞方面，澳門郵政除了提供平郵和空郵等一般服務之外，還有特快專遞.
澳門郵票的主題及設計匯合了中、西文化特色，其中一些較受歡迎的系列郵票包括有生肖、文學與人物、傳說與神話、文物保護、科學與科技及澳門藝術等作為主要題材. 為應付集郵品的需求，澳門郵政除在各個郵政分局設有集郵專櫃外，亦在澳門名的旅遊景點大三巴牌坊附近開設了郵亭銷售郵品，方便集郵愛好者及旅客購買.
政治
1993年3月31日 由全國人大通過並經當時國家主席江澤民頒佈的《澳門特別行政區基本法》（共九章145條目另加三附件）成為相當於澳門的「憲法」. 根據《基本法》，澳門特區行政長官每任期為五年，最多可連任一次. 澳門的政治環境比較簡單，除了因為中國對澳門的影響自「一二·三」事件以來已經主導當地社會生活以外，也跟澳門承襲自葡萄牙的比例代表制有關. 比例代表制容許立法會以每隊參選隊伍所得的票數比例去決定議席分配，使佔主導地位的執政陣營和批判陣營都同時有代表的聲音.
行政
澳門特別行政區行政機關為澳門特別行政區政府. 政府首長為澳門特別行政區行政長官，任期為五年，最多可連任一次. 現任行政長官為何厚鏵. 行政長官下有五個司 ，再下為局、廳、處（組、科）. 行政會由政府主要官員、立法會議員及社會人士組成，協助行政長官決策.
立法
澳門特別行政區的立法機構是澳門特別行政區立法會，現有29名議席，12個直接選舉產生，10個間接選舉產生，另外7個由行政長官任命，每屆任期4年. 最近一次選舉在2005年9月25日（參看2005年澳門立法會選舉）. 凡居住在澳門七年以上及年滿18歲的澳門居民均可參與直接選舉，而已註冊的「法人選民」組織可參加立法會的間接選舉和選出澳門特別行政區行政長官推選委員會委員.
司法
現今初級法院設有三個民事法庭及三個刑事法庭，另外還設有輕微民事案件法庭及刑事起訴法庭（澳門繼續保留原刑事起訴法庭的制度）. 澳門司法組織綱要法規定，將來可根據需要，設勞動法庭和家庭及未成年人法庭，或其他若干專門法庭. 各級法院的法官是根據由法官、律師和其他知名人士組成的獨立委員會推選，再由行政長官任命. 選用法官以其專業資格為標準，符合標準的外籍法官也可以聘用. 目前有數名資深葡人法官在各級法院工作. 各級法院的院長由行政長官從法官中選出. 終審法院院長由澳門永久性居民中的中國公民擔任.
檢察院為一院三級建制，分別為檢察官、助理檢察長及檢察長三級，對應法院的三級建制. 檢察院獨立行使法律賦予的檢察職能，跟法院一樣，不受任何干涉. 檢察長和檢察官由澳門永久性居民中的中國公民擔任，行政長官提名，中央人民政府任命. 檢察院的組織、職權和運作由法律規定. 三名資深葡人檢察官現時受聘於檢察院，其中一人擔任助理檢察長.
對外事務
根據《澳門基本法》，中華人民共和國中央人民政府授權澳門特別行政區自行處理有關的對外事務. 澳門可在經濟、貿易、金融、航運、通訊、旅遊、文化、體育等領域以「中國澳門」（Macau, China）的名義，單獨地同世界各國、各地區及有關國際組織保持和發展關係、簽訂和履行有關協議. 而屬於政治方面的外交事務，則均由中央政府負責.
因此，在《基本法》的保障下，澳門在多個國際組織都有積極參與. 當中有部分只派代表參與出席，但亦有作為正式會員或創會會員，而當中一些組織早在殖民地時期已成為會員身份. 澳門參與的國際組織包括有世界貿易組織、國際貨幣基金組織、葡語系運動會和東亞運動會等.
前宗主國葡萄牙和同為葡萄牙前殖民地的安哥拉 ，以及國民在澳數目日益增加的菲律賓在澳門設有總領事館，一些國家也有設名譽領事. 多數國家的駐香港總領事館同時為駐澳門總領事館或由香港兼辦對澳業務.
姊妹城市
締結姊妹城市的事宜是由民政總署所負責的. 在澳葡政府年代，澳門市政廳已先後與多國城市結成姊妹城市，如葡萄牙里斯本、波爾圖、瑞典林雪平和巴西聖保羅，而當時的海島市政廳也與葡萄牙科英布拉締結，回歸後則一併交由民政總署管理.
文化遺產
由於澳門在近代中國與外國聯繫中的重要地位，蘊藏了豐富的文化遺產. 2005年7月15日，22座建築及8個廣場、前地被列入《世界文化遺產名錄》的澳門歷史城區. 另外，富有特色和歷史意義的建築物亦被收錄在《澳門文物名錄》內. 澳門旅遊局與文化局曾於2006年定為「2006澳門世界遺產年」，併合辦多項文化及促銷活動，藉以吸引各地遊客.
在2007年11月底，因為東望洋燈塔附近的建築項目影響景觀，聯合國教科文組織曾通過該組織的北京辦事處向澳門政府致函，表達對有關問題的關注. 經過與教科文組織協調，政府於2008年4月公佈規範東望洋燈塔附近建築物高度限制的法律文件，而該處附近有爭議的部份建築項目，也在該規定公佈後停止施工.
地方特色
澳門的街道名牌，以葡萄牙瓷磚畫（azulejos）藝術作為藍本. 其藍色和白色的主調，配以中文和葡萄牙文的街道名稱，成為了澳門的地方特色之一. 在葡萄牙管治時期，街道名牌的葡文名稱一般佔了名牌四分之三的面積，中文則佔四分之一. 澳門特別行政區成立以後，便把街道名牌的設計修改，中葡文街名各佔名牌面積的一半，中文在上，葡文在下. 而街道的中文名稱也由原來的直書改為橫書. 目前民政總署正逐步更換澳門的街道名牌，其中離島區的街道名牌已全部採用新的設計，澳門區舊有的街道名牌設計也正逐漸減少. 澳門有不少名字冗長的街道名稱，在華語地區來說十分罕見. 這些街名大多以葡萄牙軍官政要，或歷史人物的名字命名，然後以粵語音譯出來. 比較多人認識的有：沙嘉都喇賈罷麗街、士多紐拜斯大馬路（官方名稱或作士多鳥拜斯大馬路）、爹美刁斯拿地大馬路、華士古達嘉馬花園等. 另外有一些主要街道的原名很冗長，人們習慣另取較易記的名字甚至使大眾忘記原名. 如俗稱新馬路的亞美打利庇盧大馬路、俗稱荷蘭園正街或荷蘭園大馬路的肥利喇亞美打大馬路、俗稱提督馬路的罅些喇提督大馬路、俗稱澳氹大橋的嘉樂庇總督大橋等. 也有一些以街名的諧音而衍生的謔稱，例如把沙嘉都喇賈罷麗街稱作「沙煲罌罉街」，巴素打爾古街作「巴素打你屁股街」或「揸把掃把打你屁股街」，阿豐素街作「阿公掃街」（引伸「阿婆執垃圾」）等. 而全澳門中文名稱最長的街道名為「路義士約翰巴的士打街」.
早期澳門的街道以原色碎石舖砌，罅隙較大. 在1990年代澳葡政府重金在葡萄牙請來技師，在議事亭前地舖砌黑白相間的葡式碎石路(Calçada Portuguesa)，使之成為行人專用區. 後來範圍不斷擴大，甚至在媽閣廟前地都舖上碎石. 惟後期舖設的碎石造工不佳，大雨過後碎石脫落有礙觀瞻，且易絆倒行人. 另外在市政當局在舊城區也舖設石板街.
每天早上，澳門的街頭可見到一些手持可發出「叮叮」聲響的敲擊銅器和手推車的人士行走，向居民收買廢鐵或其他欲棄置的大型傢具. 一般居民通常稱從事這類行業的人士為「叮叮佬」，更曾一度被視為澳門的其中一種「傳統行業」. 據政府新聞局發行的《澳門雜誌》報導，目前僅剩餘一名「叮叮佬」仍然繼續從事此行業.
飲食
澳門烹飪吸收了廣東地區的烹飪法和食材，以及香港、萄葡牙、印度、非洲、東南亞的特色. 創製出獨一無二的澳門菜. 例如燒臘、多士、非洲雞、馬介休、葡國雞、沙嗲等.
創意工業
創意工業在澳門還在發展中的階段，很多本地的創作如音樂、電影和書籍的知名度還未及鄰埠高. 但隨著社會的發展，市場對創意產業的需求越來越多，現今澳門很多的院校、職業中學都已開設美術及設計的科目，而澳門理工學院更有專門的藝術學校來培訓藝術人才.
主辦盛事
澳門先後於2005年10月底以及2006年成功舉辦2005年澳門第四屆東亞運動會及2006年葡語系運動會，其中主場館澳門東亞運動會體育館於2005年7月開幕. 除此以外，澳門多個建設亦紛紛動工和落成，如已開幕的漁人碼頭、路氹城金光大道、即將落成的科學館、澳門東亞運動會體育館旁相議中的Hello Kitty land主題公園與酒店等旅遊設施. 舉辦在2005年及翌年主辦的澳門第四屆東亞運動會、第一屆葡語系運動會與2007年舉辦第二屆亞洲室內運動會.
此外，澳門每年舉辦的其他多項節日盛事 ，其中有：
節假日
澳門一年的公眾假期共有20日，其中包含了中國的傳統節日、佛教和天主教的節日，其中天主教的假期大多是承襲澳葡政府當時所訂下的，如聖母無原罪瞻禮和追思節，而行政長官在一些特別日子或其前夕也會批示特許豁免上班，好像除夕前的下午. 在回歸以前，葡國日、賈梅士日暨葡僑日也曾是公眾假期，但在回歸後則由中華人民共和國國慶日和其「國慶日翌日」取而代之.
人口分佈
據澳門統計暨普查局資料調查報告顯示，截至2008年9月30日，澳門的居住人口估計約為557,000人，當中以華人為主，佔總人口的97%，葡萄牙人（包括在澳門的土生葡人）及其他外國人則佔3%，其中外地僱員有71,182名. 當中主要包括印尼，菲律賓和越南人. 他們主要從事家庭女傭等勞動職業.
居住人口中48.8%為男性，51.2%為女性. 女性人口的比例較男性為高，主要原因是外地僱員及來澳的移民當中，女性約佔六成. 居住人口年齡中位數為35.3歲，在居住人口的年齡結構方面，0-14歲的青年人口占15.2%；而65歲及以上的老年人口占7.0%. 隨著人們壽命的延長，而出生人數相對較少，澳門跟世界很多國家/地區一樣，人口步入老齡化. 澳門半島的居住人口有43.3萬人，佔86.4%，而氹仔的居住人口有6.3萬人，佔12.6%. 路環居住人口3292人約佔0.7%. 按堂區分析，花地瑪堂區的居住人口達20.1萬人，佔總數40.0%，其次是聖安多尼堂區，有11.3萬人，佔22.5%. 澳門為全球人口密度最高地區 ，2006年的澳門人口密度為每平方公里17,556人，人口密度最高的是聖安多尼堂區，每平方公里超過十萬人，而路環的人口密度最低，每平方公里只有433人.
澳門人口發展
語言文字
中文和葡萄牙文是澳門現行的官方語文. 語言方面，居民日常生活用語多為粵語，部分居民也能聽懂普通話或閩南話；此外英語在澳門作為商業用語和部分學校之教學語言而流行. 文字方面，澳門居民大部分使用繁體中文作為社會日常用字，而土生葡人會以葡萄牙文作主要書寫文字. 澳門政府於2006年12月30日指出，政府部門表格除可使用繁體中文和葡萄牙文填寫外，亦可使用簡體中文填寫，而相關職員會轉化成對等的繁體字進行記錄.
語言
而旅遊景點為方便向外來遊客解說，考慮到溝通問題，亦會並用廣東話、英語、普通話；而由於新移民居住的關係，澳門北區有部分居民使用閩南語交談；而部份印尼、菲律賓、泰國、緬甸等國的移民在日常生活中會活用到其祖國語言與粵語混合的土語.
文字
而澳門政府官方也存在一向使用英語的例子，尤其用於交通領域上. 如在巴士站旁的瀝青地面髹上「BUS STOP」字樣. 「停車讓先」的交通標誌也作紅色八角形牌，正中間有個斗大的「STOP」字樣.
另外，由於二簡字曾於八十年代初在中國大陸盛行一時，當時很多從內地移居到澳門的人士會把「澳門」寫作為「沃門」. 即使二簡字已被廢止，但因個人習慣和書寫方便等種種原因，不少人仍會使用「沃門」一詞作為速寫.
宗教
由於澳門是華洋共處和實行信仰自由的地區，其內居民的宗教亦呈多元化. 由於多數居民為華人，信仰以儒、釋、道及民間神祇為主. 澳門華人的文化深受中華民族傳統文化和儒家的道德思想所影響. 每逢孔聖誕，澳門孔教會會帶領社會各界華人和學校舉行紀念與祭典儀式. 至於佛教，位於望廈村的普濟禪院便是澳門早期興建的寺廟建築之一. 而道教所供奉的神|神祇，如：譚公、洪聖爺、文昌帝君、關帝、北帝、城隍等崇拜都見於澳門. 而觀音和媽祖崇拜在澳門特別流行，其建築有明朝成化年間由閩商人興建的媽祖閣廟.
此外，澳門亦存在不同種類的宗教. 例如伊斯蘭教可能在明代以前由波斯商人傳入澳門，其社團組織為澳門伊斯蘭會. 巴哈伊教在宣敎運動中也選中澳門為傳教地區之一，在1935年由來自美國加州的巴哈伊敎徒法蘭西斯·希拉太太（Mrs. Frances Heller）傳入，現其社團組織為澳門巴哈伊總靈體會. 另外，新興宗教的國際基士拿知覺協會、日本的神慈秀明會、澳門創價學會等都有在澳門活動，只是規模較主流宗教相對小.
教育
澳門負責基礎教育的政府部門是教育暨青年局.
在澳門，非高等教育包括幼兒教育及小學教育預備班、中小學教育和職業學校等等. 澳門教育機構可分為官立學校、資助學校和私立學校三種，而當中大部份學校都是私立或資助的. 澳門現時共有41所開設6年制的中學課程的學校，其中有28所中文中學、4所英文中學、1所葡文中學以及2所中葡文中學. 此外，有4所中學同時設有中英文部. 還有2所國際學校.
澳門現時尚未有完全統一的教育制度. 因此，學校按其需要和目標採取不同的教育制度，通常都是英式（與香港教育銜接）、葡式以及中國等三種教育制度之中取其一. 澳門政府現在對納入公共教育網的學校實行15年免費教育，並對非入網學校提供資助. （根據2005年澳門行政長官何厚鏵的施政報告，澳門將不遲於2009/2010學年度，推行15年免費教育，涉及範圍包括幼兒教育、小學、初中及高中教育. ）而這個日期在2007年初被提前至2007/2008學年度推行，同時亦會逐步推行統一學制. 澳門高等教育近年發展非常迅速. 目前規模最大的澳門科技大學成立於2000年，是澳門主權移交給中華人民共和國後成立的第一所私立大學，正在蓬勃發展. 第一所現代高等院校「東亞大學」(即現身"澳門大學")成立於1981年，所提供的課程當中，較具特色的有博彩管理、體育及運動、中醫藥以及翻譯等等. 12所高等院校如下：
交通
澳門今天已擁有較為完善的海陸空交通網絡，來自世界不同國家地區的旅客可以選擇不同的交通工具往來澳門. 澳門除了內港的碼頭和位於新口岸的新港澳碼頭還有氹仔臨時客運碼頭外，位於澳門氹仔東側的澳門國際機場亦在1995年11月正式營運.
澳門半島與氹仔之間由三條大橋連接，分別為1974年10月用的嘉樂庇總督大橋（以當時總督名字嘉樂庇命名，俗稱澳氹大橋或舊大橋）、1994年3月啟用的友誼大橋和2005年1月9日啟用的西灣大橋（也是澳門唯一一條能雙層行車的全天候大橋）. 此外，還有蓮花大橋連接路環和路氹城及珠海市橫琴島，此為第二個與中國大陸連接的口岸. 截至2007年，澳門政府的其他陸路建設還有預計2009年下半年落成澳門至氹仔之海底隧道 和在2006年發表的澳門輕軌鐵路方案.
陸路交通
澳門陸路的主要交通工具為巴士以及的士；當中巴士由兩家巴士營運公司營運. 澳門新福利公共汽車有限公司與澳門公共汽車有限公司統一車費，澳門半島行駛的巴士車資為3.2元，來往澳門半島與氹仔為4.2元，來往澳門半島與路環則為6.4元，持有電子貨幣儲值卡(澳門通)可享有票價優惠. . 的士（出租車）分有黑色和黃色，載客量為4至6人. 起錶價（首1.6公里）13元，以後每230米一跳收1.5元，停車候客每一分鐘收1.5元. 而昔日澳門的主要交通運輸工具——三輪車，至今已是旅客用作遊覽澳門的懷舊交通工具. 在連接中國內地方面，除關閘接連珠海拱北外，連接氹仔島和橫琴島的蓮花大橋亦是連接內地的重要通道. 蓮花大橋在2000年3月啟用，分擔關閘日漸增多的客、貨運壓力，亦有利於與珠海共同發展橫琴島的計劃.
海上客運
海上客運方面，澳門現有六間營運公司(港澳飛翼船有限公司、新世界第一渡輪服務(澳門)有限公司、遠東飛翼船務有限公司、信德中旅船務管理(澳門)有限公司、粵通船務有限公司、金光渡輪有限公司)，航點有香港上環港澳碼頭、香港九龍中國客運碼頭、香港國際機場海天碼頭、深圳蛇口、深圳福永港. 內港碼頭則提供來往澳門與珠海灣仔的航班. 為了回應旅客高增長的需求計劃，澳門特區政府決定於在鄰近澳門國際機場的北安區興建氹仔客運碼頭. 氹仔客運碼頭的臨時設施及泊位已於2007年11月投入使用，永久性設施預計於2012年投入使用.
航空交通
澳門國際機場位於氹仔，於1995年開始投入服務. 澳門政府致力把機場發展成為區內低成本航空的營運中心. 據機場資料顯示，澳門國際機場2007年全年的客運量達549萬高峰人次，主要與中國城市和亞洲主要城市有航班往來. 特區政府將斥資60億澳門元填海擴建以增加客運量.
澳門航空公司成立於1994年9月13日，主要提供由澳門到中國大陸、台灣、東南亞與東亞的航線. 另一家以澳門為基地的航空公司，非凡航空亦於2006年12月16日正式投入運作. 新港澳碼頭設有直昇機停機坪，提供來往澳門—香港及澳門—深圳的直昇機航線，航程約為15分鍾. 正在氹仔北安區興建的碼頭亦設直昇機坪，以適應社會發展的需要.
國際排名
隨著澳門在國際的地位正在急速提升，一些國際的評級機構如世界概況也會把澳門加入統計之列，以下是一些澳門在國際上的排名：
-->
ကြိုးကြာဆို ဘာငှက်လဲမေး
ရှင်းလင်းချက်
ကြိုးကြာငှက်ဖြစ်သည်ဟု ပြောပြီးပါလျက် ဘာငှက်လဲဟု မေးသကဲ့သို့ အကြောင်းအရာကိစ္စကို ရှင်းလင်းစွာ ပြောပြီးပါလျက် မလိုအပ်ဘဲ ထပ်မေးသည်။
တော်ကွမ်းကုန်းရွာ၊ အင်းရပ်
တော်ကွမ်းကုန်းရွာ၊ အင်းရပ်
ဘာဆကာကန်
ဘာဆကာကန် (Hora Basakaa; Basaka Hayk in Amharic) သည် အီသီယိုးပီးယားနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း၊ အိုရိုမီယာဒေသယတွင်တည်ရှိသည့် ကန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤကန်သည် တိမ်သည်။ ဤကန်သည် မြို့တော် Addis Ababa ၏ အရှေ့တောင်ဘက် ၂၀၀ ကီလိုမီတာ (၁၂၀ မိုင်) အကွာ မြေနိမ့်လွင်ပြင်ဒေသကြီးတွင် တည်ရှိသည်။ ကန်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၉၅၀ မီတာ (၃၀၀၀ ပေ) တွင် တည်ရှိသည်။
ကျယ်ပြန့်လာခြင်း
ကန်သည် ဆားကန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ လွန်ခဲ့သည့် အနှစ် ၅၀ အချိန်ကာလတွင် ကန်သည် သိသာစွာ ကျယ်ပြန့်လာခဲ့သည်။ ၁၉၅၇ တွင် ၃ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၇၄၀ ဧက) ရှိရာမှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ၄၂.၆စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁၀၅၀၀ ဧက) အထိ ရှိလာသည်။ ကန်သည် အရှေ့ဘက်နှင့် အရှေ့မြောက်ဘက်သို့ မြေမျက်နှာသွင်ပြင်အရ ကျယ်ပြန့်နေသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အီသီယိုးပီးယားနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
နန့်စဘိန်းရွာ၊ ဖားကန့်မြို့နယ်
နန့်စဘိန်းရွာ(Namsabein)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ ဖားကန့်မြို့နယ်၊ ဟောင်ပါးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၇၉၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟောင်ပါးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၀၉၉၄ ဦး၊ မ ၂၁၄၂၁ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၅၂၄၁၅ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖားကန့်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘန့်ကွန်ရွာ၊ ပေါင်လင်း
ဘန့်ကွန်ရွာ (Bantkun)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်၊ ပေါင်လင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၈၁၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပေါင်လင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၉၂၀ ဦး၊ မ ၄၉၇၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၈၉၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုပုံးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လှေ၊ မြန်မာ့ရိုးရာ
မြန်မာ့ရိုးရာလှေ ကို အမျိုးအစားအားဖြင့်အောက်ပါအတိုင်း ၄ မျိုးခွဲထားသည်။
အုပ်ပုံရွာ၊ ကွင်းကြီး
အုပ်ပုံရွာ၊ ကွင်းကြီး
စာတတ်မြောက်ရေးလှုပ်ရှားမှု
မြန်မာနိုင်ငံသည် စာတတ်မြောက်ရေးလုပ်ငန်းနှင့် စပ်လျဉ်း၍ အတွေ့အကြုံများကို အတော်များများ ရရှိခဲ့ပြီဖြစ်သည်။ ထိုအတွေ့အကြုံများကို အခြေပြု၍ စာတတ်မြောက်ရေး ဗဟိုကော်မတီသည် တနှစ်ထက်တနှစ် မြို့နယ်များ တိုးချဲ့လျက် စာမတတ်သူများ စာတတ်မြောက်လာရေးကို အရှိအဟုန် မြှင့်တင်ဆောင်ရွက်ခဲ့ရာ ယခုအခါ မြို့နယ်ပေါင်း ၁၄၂ မြို့နယ်တွင် မြို့နယ်လုံးကျွတ် စာမတတ်သူ တသန်းတသိန်းကျော်ကို စာတတ်မြေစေခဲ့ပြီ ဖြစ်သည်။ ဤသို့ဖြင့် စာမတတ်သူဦးရေသည် ယခင်က နိုင်ငံ၏ လူဦးရေ၏ ၄၃ ရာခိုင်နှုန်းရှိခဲ့ရာမှ ယခုအခါ ၂၃ ရာခိုင်နှုန်းသာ ရှိတော့သည်။
ယခုကဲ့သို့ စာတတ်မြောက်ရေးလှုပ်ရှားမှုသည် ထူးခြား ပြောင်မြောက်စွာ အောင်ပွဲခံလျက်ရှိခြင်းသည် စာတတ်မြောက် ရေးဗဟိုကော်မတီနှင့် ဒေသခံပါတီ အဖွဲ့အစည်းများ၏ ဦးဆောင်လမ်းညွှန်မှု၊ ပြည်သူ့ ကောင်စီများ၏ အနီးကပ် ကြီးကြပ်ကွပ်ကဲမှု၊ တောင်သူလယ်သမား အစည်းအရုံး၊ အလုပ် သမား အစည်းအရုံး၊ လမ်းစဉ်လူငယ်အဖွဲ့ စသည့် လူထု လူတန်းစား အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ဌာနဆိုင်ရာများ၏ ပံ့ပိုး ကူညီမှု၊ အလုပ်သမားများ၊ တောင်သူလယ်သမားများ၊ အသိ ပညာရှင်၊ အတတ်ပညာရှင်၊ အနုပညာရှင်များ၊ စေတနာ့ ဝန်ထမ်းများ လုပ်အားပေး ဆရာ/ဆရာမများ၊ ကျောင်းသား လူငယ်များနှင့် လုပ်သားပြည်သူများ၏ ထက်သန်သော စေတနာ၊ နိုးကြားတက်ကြွသော နိုင်ငံရေး အသိစိတ်ဓာတ်ဖြင့် စည်းလုံးညီညွတ်စွာ အင်တိုက်အားတိုက် ဝိုင်းဝန်ကြိုးပမ်း ဆောင်ရွက်မှုများကြောင့် ဖြစ်လေသည်။
လူထုလှုပ်ရှားမှုအဖြစ် အရှိန်အဟုန်မပျက် ဆောင်ရွက်ခဲ့ သော စာတတ်မြောက်ရေးလုပ်ငန်းသည် ၁၉၈၃ ခုနှစ်အတွင်း၌ အောင်မြင်မှုများကို ဆက်လက်ရရှိခဲ့ရာ မြို့နယ်ပေါင်း ၃၅ မြို့နယ်တွင် မြို့နယ်လုံးကျွတ် စာတတ်မြောက်ရေးအောင်ပွဲများ ဆင်နွှဲနိုင်ခဲ့သည်။ ယင်းမြို့နယ်များသည် ပဲခူးတိုင်းမှ ကျောက် တံခါး၊ အုတ်ဖို၊ မင်းလှ၊ ရွှေကျင်၊ နတ်တလင်း၊ မိုးညို၊ လက်ပံတန်း၊ သာယာဝတီ၊ ကျောက်ကြီး၊ ရေတာရှည်၊ အုတ်တွင်းနှင့် တောင်ငူ၊ ဧရာဝတီတိုင်းမှ ဓနုဖြူ၊ ပန်းတနော်၊ လေးမျက်နှာ၊ ဟင်္သာတ၊ ဇလွန်၊ မြန်အောင်၊ အင်္ဂပူ၊ ကျောင်း ကုန်းနှင့် ပုသိမ်အရှေ့၊ စစ်ကိုင်းတိုင်းမှ ကလေး၊ တမူး၊ ဖောင်း ပြင်၊ မော်လိုက်နှင့်မင်းကင်း၊ ကချင်ပြည်နယ်မှ ရွှေကူ၊ ပူတာအို နှင့် မချမ်းဘော၊ ရှမ်းပြည်နယ်မှ တောင်ကြီး၊ ရခိုင်ပြည်နယ်မှ ကျောက်ဖြူ၊ တောင်ကုတ်၊ မာန်အောင်နှင့် မြောက်ဦး၊ ကရင် ပြည်နယ်မှ သံတောင်မြို့နယ်တို့ ဖြစ်ကြသည်။
၁၉၆၉ ခုနှစ်မှစ၍ အရှိန်အဟုန်မပျက် ဆောင်ရွက်ခဲ့သော စာတတ်မြောက်ရေးလုပ်ငန်း၏ ကျေးဇူးဖြင့် ၁၉၈၃ ခုနှစ် ဒီဇင် ဘာလကုန်တွင် တစ်နိုင်ငံလုံး၌ မြို့နယ်လုံးကျွတ် စာတတ် မြောက်ရေး အောင်ပွဲ ဆင်နွှဲနိုင်သည့် မြို့နယ်စုစုပေါင်း ၂၁၉ မြို့နယ်အထိ တိုးတက်လာခဲ့ပြီ ဖြစ်သည်။ မန္တလေးတိုင်း၊ ရန်ကုန်တိုင်း၊ ပဲခူးတိုင်း၊ မကွေးတိုင်းတို့နှင့် ဧရာဝတီတိုင်းတို့ တွင် တိုင်းလုံးကျွတ် စာတတ်မြောက်ရေး အောင်ပွဲများ ဆင်နွှဲ နိုင်ခဲ့သည်။ မွန်ပြည်နယ်တွင်လည်း ပြည်နယ်လုံးကျွတ် စာ တတ်မြောက်ရေးအောင်ပွဲ ဆင်နွှဲခဲ့ပြီး ဖြစ်လေည်။ စာတတ် မြောက်ရေးအောင်ပွဲ ကျင်းပပြီးသည့် နယ်မြေများတွင် တတ် မြောက်ပြီးသော စာဖတ်တတ်မှုအဆင့်ကို ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ရန်၊ စာဖတ်ရှိန်နှင့် စာဖတ်စွမ်းရည် တစ်ဆင့်ပြီးတစ်ဆင့် မြင့်မား လာစေရန်၊ စာဖတ်ဝါသနာ တိုးပွားလာစေရန်နှင့် အသိပညာ များ ဖွံ့ဖြိုး၍ အတွေးအခေါ်များ တိုးတက်ပြောင်းလဲလာစေရန် စသည်တို့ကို ရည်မှန်းလျက် စနစ်တကျ ဆက်လက် အကောင် အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
စာတတ်မြောက်ခါစ ပုဂ္ဂိုလ်များအတွက် စာဖတ်ရှိန် တိုးပွား ရန်နှင့် ကုန်ထုတ်လုပ်ငန်း အထောက်အကူပြု အသိပညာ ဗဟုသုတများ တိုးပွားရန် ရည်ရွယ်၍ မြန်မာနိုင်ငံ စာတတ် မြောက်ရေး ဗဟိုကော်မတီ၊ သက်ကြီး ဖတ်စာနှင့် စာပဒေသာ ပြုစုရေး ဆပ်ကော်မတီသည် ဇော်ဂနီမ၊ ဝေလွင်လွင်၊ ဆီးသီး သည် မဗျိုင်း၊ အလှရတနာ၊ ပြည်ထောင်စု ရိုးရာပုံပြင်များ စသည့် သက်ကြီးစာပဒေသာများနှင့် ကောက်သိမ်းချိန်၊ ရတနာ မြေနှင့် သားလှရွှေစင် စသော စာဖတ်ရှိန်မြှင့်တင်ရေးစာစဉ်များ ကို ပြုစုဖြန့်ဝေပေးခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ဝန်ကြီးဌာနများကလည်း သက်ဆိုင်ရာ ဝန်ကြီးဌာနအလိုက် မိမိတို့ ဝန်ကြီးဌာနများ ဆောင်ရွက်ချက်များ၊ စာတတ်မြောက်ခါစ ပုဂ္ဂိုလ်များ သိသင့် သော ဗဟုသုတများ၊ အချက်အလက်များကို စာဖတ်ရှိန် မြှင့်တင်ရေးစာစဉ်များအဖြစ် ပြုစုထုတ်ဝေ၍ စာတတ်မြောက် ရေး လှုပ်ရှားမှု၌ အသုံးပြုရန် အကူအညီပေးလျက်ရှိသည်။ စာတတ်မြောက်မှု အောင်ပွဲ ဆင်နွှဲပြီးသော နယ်မြေများတွင် စာဖတ်ဝိုင်း၊ စာဖတ်ခန်းနှင့် စာကြည့်တိုက်များကို စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းဖော်ထုတ်၍ အဆိုပါ စာဖတ်ရှိန်မြှင့်တင်ရေးစာစဉ်များကို ဖတ်ရှုနိုင်ရန် စီစဉ်ပေးလျက်ရှိသည်။
၁၉၈၃ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၈ ရက်နေ့၌ ကျင်းပသော နိုင်ငံတကာ စာတတ်မြောက်ရေးနေ့တွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံ ပါရီမြို့ရှိ ယူနက်စကိုအဖွဲ့ချုပ်မှ နိုမာဆုကို မြန်မာနိုင်ငံ စာတတ်မြောက် ရေး ဗဟိုကော်မတီအား ချီးမြှင့်ပေးအပ်၍ မြန်မာနိုင်ငံ စာတတ် မြောက်ရေးလှုပ်ရှားမှုကို ဂုဏ်ပြုခဲ့လေသည်။
ကျော်မင်း၊ ဗိသုကာ
ဦးကျော်မင်းကို အဖ ဝဏ္ထကျော်ထင် ဦးဘကျော်(၁၉၂၀ ကျောင်းသားသပိတ်ခေါင်းဆောင်၊ အစိုးရပုံနှိပ်တိုက်ညွှန်ကြားရေးဝန်)၊ အမိ ဒေါ်အေးကြည်တို့မှ ၁၉၃၃ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ (၉)ရက်နေ့တွင်မွေးဖွားခဲ့သည်။
ပညာရေး
ငယ်စဉ်က ကျုံပျော်မြို့နှင့် ရန်ကုန်မြို့တို့တွင်ပညာသင်ကြားပြီး၊ ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် တက္ကသိုလ်ဝင်တန်းအောင်မြင်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်၌ တတိယနှစ် အင်ဂျင်နီယာ သင်တန်း တက်ရောက်နေစဉ် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု၊ မက်ဆာချူးဆက် ပြည်နယ်စက်မှုတက္ကသိုလ်သို့ ပညာတော်သင်သွားရောက်ခဲ့ပြီး ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် ဗိသုကာဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။
ကိုယ်ပိုင်လုပ်ငန်း
ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်တွင်ပညာသင်ကြားနေစဉ် ဘာသာရပ်အသီးသီးနှင့် သဟာယစာဖတ်အသင်းတို့တွင် အမှုဆောင်အဖြစ်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ အင်ဂျင်နီယာကျောင်းသားများသမဂ္ဂတွင် တွဲဖက်အတွင်းရေး မှူးအဖြစ်ဆောင်ရွက်ရင်း ၁၉၅၃ ခုနှစ်၊ ကျောင်းသားလှုပ်ရှားမှုတွင်ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၈ ခုနှစ် မှ ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်အထိ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်အင်ဂျင် နီယာမဟာဌာန၊ ပိသုကာဌာနတွင် လက်ထောက် ကထိက၊ ဌာနမှူးအဖြစ်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး အလုပ်မှနုတ်ထွက်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ်မှစ၍ ကိုယ်ပိုင်ဗိသုကာလုပ်ငန်းလုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
ဂူဗိမာန် ဗိသုကာ
ဆရာကြီး သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်း ဂူဗိမာန်ကို ကိုယ်တိုင်ပုံစံရေးဆွဲပြီး ကြီးကြပ်ဆောက်လုပ်ခဲ့သည်။ ဂူဗိမာန်စောင့်ရှောက်ရေးအဖွဲ့တွင် အကြံပေးအဖြစ်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း ၏ဇနီး ဒေါ်ခင်ကြည်၏ ဈာပန ဗဟိုကော်မတီဝင် အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ဂူသွင်းသင်္ဂြိုဟ်ရေး ဆပ်ကော်မတီ တွင်လည်းကောင်း၊ ဂူဗိမာန်တည်ဆောက်ရာတွင် ကိုယ်တိုင်ပုံစံရေးဆွဲ ကြီးကြပ် ဆောက်လုပ်ခဲ့သည်။ ဂူဗိမာန် ကြီးကြပ်စောင့်ရှောက်ရေး အဖွဲ့တွင်လည်း အကြံပေးအဖြစ်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံရေး လှုပ်ရှားမှု
အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် ဗဟိုဦးစီးအဖွဲ့ဝင်၊ ဗဟိုအလုပ်အမှုဆောင်အဖွဲ့ဝင်၊ ပြန်ကြားရေးနှင့် ရှမ်းပြည်နယ် စည်းရုံးဆက်သွယ်ရေးအဖွဲ့ဝင် တာဝန်တို့ကိုထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ပုသိမ်အနောက်မြို့နယ် မဲဆန္ဒနယ် အမှတ်(၂)တွင် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် အား ကိုယ်စားပြု၍ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ရာ ခိုင်လုံမဲ(၃၂၃၀၄)မဲ၊ စုစုပေါင်းမဲရာခိုင်နှုန်း(၆၈.၇၅)ဖြင့် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။
နောင်ဝက်ရွာ၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်
နောင်ဝက်ရွာ (Nawngwet)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်၊ မန်ကြူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၅၂၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မန်ကြူကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၅၁ ဦး၊ မ ၂၁၆၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၀၁၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နေပြည်တော် ဗစ်တိုးရီးယား မုဒိမ်းမှု
နေပြည်တော် ဗစ်တိုးရီးယား မုဒိမ်းမှု သည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပြည်သူအများကို အမျက်ဒေါသထွက်စေခဲ့သော နေပြည်တော်ရှိ Wisdom Hill မူကြိုကျောင်း၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်ဟု ယူဆရသော ၎င်းမူကြိုကျောင်းမှ နှစ်နှစ်အရွယ် ကျောင်းသူလေး ဗစ်တိုးရီးယား၏ သက်ငယ်မုဒိမ်းမှုကို ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ ရဲတပ်ဖွဲ့သည် ၎င်းမူကြိုကျောင်းမှ ကြီးကြပ်ရေးမှူး၏ ယာဉ်မောင်းအဖြစ်လုပ်ကိုင်နေသည့် အောင်ကျော်မျိုး(ခ)အောင်ကြီးကို တရားခံအဖြစ် ဇူလိုင် ၄ ရက်နေ့တွင် တရားစွဲဆိုခဲ့သည်။ ဇူလိုင် ၆ ရက်တွင် ရန်ကုန်မြို့ရှိ ပြစ်မှုဆိုင်ရာစုံစမ်းစစ်ဆေးရေးဦးစီးဌာန ရုံးရှေ့တွင် လူထောင်ပေါင်းများစွာစုရုံးပြီး ရဲတပ်ဖွဲ့၏ ကိုင်တွယ်ဆောင်ရွက်ပုံနှင့်ပတ်သတ်၍ မကျေနပ်သည်များကို ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည်။
နိုင်ငံ့အကြီးအကဲများမှလည်း ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန နှင့် မြန်မာနိုင်ငံရဲတပ်ဖွဲ့ မှ တာဝန်ရှိသူများအား ဤအမှုကို တရားမျှတမှုရရှိစေရန် နှုတ်ဖြင့်မှာကြားခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။
ဖြစ်ပွားခြင်း
၂၀၁၉ ခုနှစ် မေလ ၁၆ ရက်နေ့ ဗစ်တိုးရီးယားဟု အမည်ဝှက်ပေးထားသည့် ကလေးကယ် ကျောင်းမှပြန်လာပြီး ယင်းနေ့ညဘက်တွင် ဒဏ်ရာရရှိနေသည်ကို မိခင်ဖြစ်သူမှ သိရှိပြီး အစိုးရဆေးရုံမှလည်း အဓမ္မပြုကျင့်ခံရမှု၏ရလဒ်ဖြစ်ကြောင်း အတည်ပြုပြောကြားခဲ့သည်။ နောက်ရက်တွင် သူမ၏မိခင်သည် ရဲစခန်း၌ တိုင်ကြားချက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
ဖြစ်စဉ်နောက်ပိုင်းနှင့် သုံးသပ်ချက်များ
ဇူလိုင်လ ၁ ရက်နေ့တွင် လူမှုဝန်ထမ်းဦးစီးဌာန သည် နေပြည်တော်တစ်ဝှမ်း Wisdom Hill အပါအဝင် မူကြိုကျောင်း ၁၀ ကျောင်းကို တည်ထောင်ခွင့်ပြုမိန့်မရှိဘဲ ဖွင့်လှစ်ထားသည့်အတွက် ပိတ်ပစ်ရန် ညွှန်ကြားချက် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံအဝှမ်း ဆန္ဒပြမှုများ
လူမှုကွန်ယက်သုံးစွဲသူများကမူ တစ်လကျော်ကြာမြင့်လာမှုနှင့် ရဲတပ်ဖွဲ့၏ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများကို ဝေဖန်ခဲ့ကြသည်။
ရန်ကုန်
ဇူလိုင်လ ၆ ရက်တွင် ထောင်ချီသော ဆန္ဒပြသူများသည် ရန်ကုန် ရှိ ပြစ်မှုဆိုင်ရာစုံစမ်းစစ်ဆေးရေးဦးစီးဌာန ရှေ့တွင် စစ်ဆေးရာတွင် မြန်ဆန်မှုရှိရေး၊ တရားမျှတမှုရှိရေး၊ ပွင့်လင်းမြင်သာမှုရှိရေးတို့အတွက် ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။ ဦးဆောင်သူများက ဆန္ဒပြသူ ၆၀၀၀ ခန့်က အဖြူရောင်တီရှပ်များဝတ်ဆင်ကာ "ဗစ်တိုးရီးယားအတွက်တရားမျှတမှု" စသောဆိုင်းဘုတ်များကိုင်ဆောင် ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည် ဟုဆိုသည်။
တောင်ကြီး
တောင်ကြီးမြို့တွင်လည်း ဇူလိုင်လ ၆ရက်နေ့၌ လူအင်အား ၁၀၀ခန့်ဖြင့် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းပန်းခြံမှ စူဠာမုနိဘုရားအထိ လမ်းလျှောက်ဆန္ဒပြခဲ့ပြီး ပြစ်မှုကျူးလွန်သူကို ထိထိရောက်ရောက် ပြစ်ဒဏ်ပေးရေးအတွက် တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။
ပြည်
ပြည်မြို့ တွင် ဇူလိုင်လ ၆ ရက်နေ့ ညနေ၌ လူအင်အား ၁၀၀ခန့်ဖြင့် ဗိုလ်ချုပ်မြင်းစီးကျောက်ရုပ်ရှေ့မှ ဗိုလ်ချုပ်လမ်းဘူတာရှေ့အထိ လမ်းလျှောက်ဆန္ဒပြခဲ့ပြီး ဆိုင်းဘုတ်၊ဗီနိုင်းများကိုင်ဆောင်ကာ အသံတိတ်ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည်။
တောင်ငူ
တောင်ငူမြို့ တွင်ဇူလိုင်လ ၇ရက်နေ့ နေ့လယ် ၁၂ နာရီခန့်တွင် လူအင်အား ၃၀၀ခန့်ဖြင့် သမိုင်းဝင် ရွှေဆံတော်ဘုရားကြီး အရှေ့ဘက်မုခ်မှစတင် ထွက်ခွာပြီး ဗီနိုင်းများကိုင်ဆောင်၍ ကြွေးကြော်သံများ ကြွေးကြော်ကာ ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။
မန္တလေး
မန္တလေးမြို့တွင် ဇူလိုင်လ ၈ ရက်နေ့တွင် လူအင်အား ၁၀၀၀ ခန့်ဖြင့် မဟာအောင်မြေမြို့နယ် ၆၆ လမ်း၊၃၅ လမ်းမှ မနော်ရမ္မံပြည့်သူ့ဟစ်တိုင်ကွင်းအထိ ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည်။ သုံးဘီးကား ၈၀ခန့်မှလည်း လာရောက်ပူးပေါင်းခဲ့သည်။ ဆန္ဒပြရာတွင် ဗစ်တိုးရီးယားအတွက် တရားမျှတမှုရှိရေး၊ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေး၊ နောက်ထပ် ဗစ်တိုးရီးယားများ ထပ်မံမပေါ်ပေါ်စေရေး၊ သက်ငယ်မုဒိန်းမှု လျော့နည်းပပျောက်စေရေး စသဖြင့် ကြွေးကြော်ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည်။
အခြာမြို့များ
မကွေးမြို့ တွင် ၂၀၁၉ ဇူလိုင် ၁၄ ရက် နံနက် ၉:၀၀ နာရီခန့်တွင် လူအင်အား ၅၀၀ ခန့်ဖြင့် ကန်သာရပ်ကွက် အေးစေတီအနီးမှ စတင်၍ ဗစ်တိုးရီးယားအတွက် တရားမျှတမှုရရှိရေး၊ နောက်ထပ်ဗစ်တိုးရီးယားများ ထပ်မံမပေါ်ပေါက်စေရေးအတွက် ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည်။
ပုသိမ်မြို့ တွင် ၂၀၁၉ ဇူလိုင် ၁၄ ရက် နံနက် ၉:၀၀ နာရီခန့်တွင် လူအင်အား ၂၀၀၀ ခန့်ဖြင့် အမှုမှန် ပေါ်ပေါက်ရေး၊ ကလေးသူငယ်များ လွတ်လပ်လုံခြုံသည့် ပတ်ဝန်;ကျင် ရရှိရေးတို့အတွက် ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။
ဘားအံမြို့ တွင် ၂၀၁၉ ဇူလိုင် ၁၄ ရက် နံနက်ပိုင်းတွင် လူအင်အား ၃၀၀ ခန့်ဖြင့် ဗစ်တိုးရီးယားအတွက် တရားမျှတမှုရရှိရေး၊ ဖြောင့်မတ်မှန်ကန်သော တရားစီရင်ရေးအတွက် ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။
လားရှိုးမြို့ တွင် ၂၀၁၉ ဇူလိုင် ၁၄ ရက် နံနက်ပိုင်းတွင် လူအင်အား ၂၀၀ ခန့်ဖြင့် ဗစ်တိုးရီးယားအတွက် တရားမျှတမှုရရှိရေး၊ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးအတွက် ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။
ပထမအကြိမ်
ဗစ်တိုးရီးယား အမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ၂၀၁၉ ဇူလိုင် ၁၅ ရက်နေ့၌ နေပြည်တော် ဒက္ခိဏခရိုင်တရားရုံးတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် ရုံးထုတ်ခဲ့သည်။ စစ်ဆေးခြင်းမရှိသေးပဲ ရှေ့နေကိုယ်စားလှယ်စာတင်ခြင်း နှင့် အခြားဥပဒေဆိုင်ရာကိစ္စရပ်များကိုသာ ဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ခမိုင်း (အရှေ့)ရွာ၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖောင်းပြင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ညောင်ပင်ရွာ၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်
ညောင်ပင်ရွာ(Nyaungpin)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်၊ အံဖကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၅၁၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အံဖကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၄၉၇ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၄၅၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကော့ကရိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မကျီးပင် (အလယ်)ရွာ၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်
မကျီးပင် (အလယ်)ရွာ (Magyipin(Middle))သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်၊ မကျီးပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၁၈၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မကျီးပင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၇၄ ဦး၊ မ ၂၀၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၀၇၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျောင်းကုန်းရွာ၊ စလင်းမြို့နယ်
ကျောင်းကုန်းရွာ (Kyaungkone)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မင်းဘူးခရိုင်၊ စလင်းမြို့နယ်၊ ကျောင်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၆၅၅၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျောင်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၅၆ ဦး၊ မ ၆၃၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၈၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သင်္ဃန်းငူရွာ၊ ကန်ချောင်း
သင်္ဃန်းငူရွာ၊ ကန်ချောင်း
အာဇီဝဋ္ဌမကသီလ
အာဇီဝဋ္ဌမက သီလဆိုသည်မှာ ကောင်းသော အသက်မွေးမှုဖြင့် ပတ်သက်သော သီလဖြစ်သည်။ စားဝတ်နေရေး ပစ္စည်းရှာဖွေမှု လုပ်ကိုင်မှု ဟူသမျှကို 'အာဇီဝ = အသက်မွေးမှု'ဟု ခေါ်သည်။ မတရားနည်းဖြင့် ပစ္စည်းဥစ္စာရှာဖွေ အသက်မွေးမှုကို မိစ္ဆာဇီဝဟု ခေါ်သည်။ ထိုမှ ရှောင်ကြဉ်ကာ တရားသဖြင့် ပစ္စည်းဥစ္စာရအောင် ရှာဖွေ အသက်မွေးမှုကို သမ္မာအာဇီဝ ဟု ခေါ်သည်။ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း(အာဇီဝ) စင်ကြည်ဖို့ နည်းလမ်းများနှင့် စင်ကြယ်ခြင်း၏အကျိုးများကို မြတ်စွာဘုရား အထူး ဟောတော်မူထားသည်ဖြစ်၍ ဤ အာဇီဝဋ္ဌမကသီလကို လုံခြုံအောင် စောင့်ထိန်းသင့်သည်။
အာဇီဝဋ္ဌမကသီလ တောင်းပုံ
ဘန္တေ - အရှင်ဘုရား၊ အဟံ - တပည့်တော်(တပည့်တော်မ)သည်၊ တိသရဏေန - သရဏဂုံ သုံးပါးနှင့်။ သဟ -တကွ၊ အာဇီဝဋ္ဌမကသီလံ - အာဇီဝဋ္ဌမကသီလတည်းဟူသော၊ ဓမ္မံ - သိက္ခာပုဒ်ကို၊ ယာစာမိ - တောင်းပါ၏။ (ဒုတိယမ္ပိ - နှစ်ကြိမ်မြောက်လည်း၊ တတိယမ္ပိ - သုံးကြိမ်မြောက်လည်း -စသည်ဆိုမြဲ။)
အာဇီဝဋ္ဌမကသီလ ယူပုံ
ကာယဒုစရိုက်(၃)ပါး၊ ဝစီဒုစရိုက်(၄)ပါး၊ ဤ(၇)ပါး လုံခြုံလျှင် မိစ္ဆာဇီဝမှ ရှောင်ကြဉ်ပြီး ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် မြဲရာသံပတ် ဆိုသကဲ့သို့ ရှေးသိက္ခာပုဒ်များဖြင့် ရှောင်ကြဉ်ဖွယ်ရာများ သာ၍ ခိုင်မြဲအောင် - ဟူသော ဥပါသကာများ မပြုကောင်းသော ကုန်သွယ်မှု ငါးမျိုးစသော မိစ္ဆာဇီဝများ အားလုံး မကျန်ရလေအောင် (၉)ခုမြောက် သိက္ခာပုဒ်အဖြစ် အထူးသတ်မှတ်၍ ဆောက်တည်ရသည်။ ဤသီလကို ဆောက်တည်ရာ၌ သံဃာတော်ထံမှာ တောင်းနေစရာလည်းမလို၊ မိမိတို့ဘာသာ ဆောက်တည်ပါ၏ ဆိုလျှင်လည်း ပြီးသည်။ မဆိုဘဲ ကြဉ်ရှောင်လျှင်လည်း ပြီးသည်။ တစ်ခါ ခံယူ ဆောက်တည်ထားလျှင် မကျူးလွန်သမျှ ကာလပတ်လုံး မပျက်ပြီ။ ကျူးလွန်မိပြန်လျှင်လည်း ကျူးလွန်မိသော သိက္ခာပုဒ်ကို သာ ထပ်၍ ဆောက်တည်ဖွယ် မရှိပြီ။ ထပ်၍ဆောက်တည်သော်လည်း အပြစ်မရှိ။ ခိုင်မြဲစေရခြင်း အကျိုးရှိ၏။ တစ်နေ့တစ်ခါ နေ့တိုင်းဆောက်တည်ပါလျှင်လည်း ကောင်း၏။ ဤအာဇီဝဋ္ဌမကသီလသည် ငါးပါးသီလကဲ့သို့ နိစ္စသီလမျိုး ဖြစ်၏။ ဥပုသ်နေ့မှာမှ ဆောက်တည်ရသော သီလမျိုး မဟုတ်ဟုလည်း မိန့်ဆိုတော်မူသည်။
ပိသုဏဝါစာ
သူနှစ်ယောက်တို့ ညီညွတ်နေရာ တစ်ယောက်အပြစ်ကို တစ်ယောက်ထံ ပြောကြားခြင်းဖြင့် တစ်ယောက်နှင့်တစ်ယောက် အချစ်ပြယ်၍ ညီညွတ်မှု ကွဲပြားသွားတတ်သည်။ ထိုသို့သော ကုန်းတိုက်စကား ပြောဆိုခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရသည်။