cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
လွိုင်ဝိန်းရွာ၊ နမ့်စန်မြို့နယ်
လွိုင်ဝိန်းရွာ (Loiwein)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ နမ့်စန်မြို့နယ်၊ နားပွဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၃၆၆၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နားပွဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၉၁ ဦး၊ မ ၁၃၉၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၈၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နမ့်စန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၄ စက်တင်ဘာ
စက်တင်ဘာလ၊ (၁၄)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၂၅၇)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ် ဖြစ်လျှင် (၂၅၈)ရက်မြောက်) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၁၀၈) ရက် ကျန်သေးသည်။
မံလိမ်ရွာ၊ မိုးမောက်မြို့နယ်
မံလိမ်ရွာ(Manlein)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်ခရိုင်၊ မိုးမောက်မြို့နယ်၊ ကောင်းဆာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၁၆၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကောင်းဆာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၅၆ ဦး၊ မ ၂၈၄ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၅၄၀ ဦး နေထိုင်သည်။
မော်လတာနိုင်ငံ
မော်လတာနိုင်ငံ၏ တရားဝင်အမည်မှာ မော်လတာ သမ္မတနိုင်ငံဖြစ်ပြီး တောင်ဥရောပတွင် တည်ရှိသော နိုင်ငံဖြစ်သည်။ မြေထဲပင်လယ် အတွင်းရှိ ကျွန်းစုတစ်ခု ပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး စစ္စလီကျွန်း၏ တောင်ဘက် ၉၃ ကီလိုမီတာ၊ တူနီးရှားနိုင်ငံ၏ အရှေ့ဘက် ၂၈၈ ကီလိုမီတာ အကွာတွင် တည်ရှိသည်။ ဂျီဘရော်လ်တာ ရေလက်ကြားမှာ အနောက်ဘက် ၁၈၂၆ ကီလိုမီတာ အကွာတွင် ရှိပြီး အလက်ဇန္ဒရီးယားမြို့မှာ အရှေ့ဘက် ၁၅၁၀ ကီလိုမီတာ အကွာတွင် ရှိသည်။
မော်လတာနိုင်ငံသည် စတုရန်းကီလိုမီတာ ၃၀၀ မျှသာရှိသဖြင့် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အငယ်ဆုံးနှင့် လူဦးရေ အထူထပ်ဆုံး နိုင်ငံများတွင် တစ်ခု အပါအဝင်ဖြစ်သည်။ မြို့တော်မှာ ဗယ်လက်တာမြို့ ဖြစ်ပြီး အကြီးဆုံးမြို့မှာ ဘာကာကရာမြို့ ဖြစ်သည်။ ပင်မကျွန်းပေါ်တွင် မြို့ငယ်ပေါင်း မြောက်မြားစွာ ရှိပြီး ၎င်းတို့အားလုံး စုပေါင်း၍ မြို့ပြ ဧရိယာကြီး တစ်ခု အဖြစ် တည်ရှိသည်။ ယူရိုစတက် စာရင်းအရ ထိုနေရာတွင် လူဦးရေ ၃၆၈,၂၅၀ ရှိပြီး နိုင်ငံအတွင်းရှိ လူဦးရေ၏ အများစု ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံအတွင်း မော်လတိစ် နှင့် အင်္ဂလိပ်ဘာသာ နှစ်ဘာသာကို ရုံးသုံးဘာသာစကား အဖြစ် သုံးစွဲကြပြီး မော်လတိစ်ကို အမျိုးသား ဘာသာစကား အဖြစ် မှတ်ယူကြသည်။
မိုးညှင်းမြို့နယ်
မိုးညှင်းမြို့နယ် သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင်ရှိ မြို့နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မိုးညှင်းမြို့နယ်တွင် မိုးညှင်းမြို့နှင့် ဟိုပင်မြို့တို့ ပါဝင်ပြီး မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ မိုးညှင်းမြို့ဖြစ်သည်။ မိုးညှင်းမြို့နယ်မှ ကျောက်စိမ်း၊ ပယင်း၊ ရွှေ၊ နဂါးသွဲ့ကျောက် စသည်တို့ ထွက်ရှိသည်။ အင်းတော်ကြီး ဘေးမဲ့တောသည် မိုးညှင်းမြို့နယ်တွင် တည်ရှိသည်။ ဟိုပင်မြို့နယ်သည် မိုးညှင်းမြို့မှ 22 mi ကွာဝေးသည်။
ဒုပ္ပညသုတ်
(၂)သုတ် ရှိပါသည်။
ဗောဇ္ဈင်(၇)ပါးတို့ကို မပွားများအပ်, ကြိမ်ဖန်များစွာ အလေ့အလာ မပြုအပ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ဒုပ္ပည, ဧဠမူဂဟု ခေါ်ဆိုအပ်ပုံကို အညတရ ရဟန်းအား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။ - အဿဒ္ဓ, ဒုဿီလ, ကုသီတ, ဒုပ္ပည-ဟူသော ဓမ္မလေးမျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ဗာလ, အဗျတ္တဖြစ်သော သူယုတ်မာသည် မိမိ၏ ကုသိုလ်မူလကို တူးဖြိုဖျက်ဆီး၍ မိမိကိုယ်ကိုဆောင်သူ အပြစ်ရှိသူ ပညာရှိတို့ကဲ့ရဲ့အပ်သူ, အကုသိုလ်များစွာ တိုးပွား စေသူဖြစ်ပုံနှင့် သဒ္ဓါ, သီလဝန္တ အာရဒ္ဓဝီရိယ, ပညာဝန္တ-ဟူသော ဓမ္မလေးမျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ပဏ္ဍိတ၊ ဗျတ္တဖြစ်သော သူတော်ကောင်းသည် မိမိ၏ ကုသိုလ်မူလကို မတူးဖြို မဖျက်ဆီးပဲ မိမိကိုယ်ကိုဆောင်သူ, အပြစ်ကင်းသူ, ပညာရှိတို့ မကဲ့ရဲ့အပ်သူ, ကုသိုလ်ကောင်းမှုများစွာ ပွားများနေသူဖြစ်ပုံကို ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
အောင်ချမ်းသာရွာ၊ ကျောက်ဆည်မြို့နယ်
အောင်ချမ်းသာရွာ (Aungchanthar)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ ကျောက်ဆည်မြို့နယ်၊ လေးဆယ်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၂၃၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လေးဆယ်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၆၇ ဦး၊ မ ၁၃၅၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၂၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ဗွမ်ဟာလ်ခုမ်းရွာ၊ ဖလမ်းမြို့နယ်
ဗွမ်ဟာလ်ခုမ်းရွာ(Vomhalkhum)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းခရိုင်၊ ဖလမ်းမြို့နယ်၊ တလန်ဇောလ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၄၄၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တလန်ဇောလ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၀ ဦး၊ မ ၂၁၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၅၃ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖလမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တံတားဦးရွာ၊ မင်းဘူး
တံတားဦးရွာ (Tadaru)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ မင်းဘူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၂၆၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မင်းဘူးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၈၅၂ ဦး၊ မ ၂၉၄၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၇၉၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခြင်္သေ့
သိပ္ပံနည်းကျ မျိုးရိုးခွဲခြားထားမှု
အောက်ပါ ဇယားကားချပ်သည် ဇီဝမျိုးခွဲပညာရှင်များမှ သိပ္ပံနည်းကျ ခွဲခြားထားသော မျိုးရိုးဇယားဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကြောင်ကြီးမျိုးစုဝင် တိရစ္ဆာန်များ ကဏ္ဍ:ထိပ်တန်းသားရဲတိရစ္ဆာန်များ
မယားသာရွာ၊ ကျွန်းလှမြို့နယ်
မယားသာရွာ (Mayarthar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကန့်ဘလူခရိုင်၊ ကျွန်းလှမြို့နယ်၊ မယားသာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၂၃၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျွန်းလှမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မိုးမျှော်တိုက်
မိုးမျှော်တိုက်ဆိုသည်မှာ မြင့်မားပြီး လူနေနိုင်သော အဆောက်အဦးများ ဖြစ်ပြီး အထပ် ၄၀ ထက်မက ပို၍ မြင့်မားကာ ရုံးခန်းများ၊ စီးပွားရေး လုပ်ငန်းများ နှင့် လူနေထိုင်ရန် တို့ အတွက် အသုံးပြုလေ့ ရှိကြသည်။ မိုးမျှော်တိုက်များကို အထပ်မြင့် တိုက်များဟုလည်း ခေါ်လေ့ ရှိကြပြီး ပုံမှန်အားဖြင့် ၄၉၂ပေ (၁၅၀မီတာ) ထက်မြင့်သော တိုက်များကို မိုးမျှော်တိုက်ဟု ခေါ်လေ့ ရှိကြသည်။ ၉၈၄ ပေ(၃၀၀ မီတာ) ထက်မြင့်သော တိုက်များကို စူပါတောလ် ဟု ခေါ်လေ့ ရှိကြပြီး ၁,၉၆၉ပေ (၆၀၀ မီတာ) ထက်မြင့်သော တိုက်များကို မက်ဂါတောလ်ဟု ခေါ်လေ့ ရှိကြသည်။
မိုးမျှော်တိုက်များတွင် တူညီသော အချက်တစ်ခုမှာ ရေခံနံရံ များကို ထောက်ပံ့ထားသော စတီးလ်ဘောင်များ ရှိခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ထိုရေခံနံရံများမှာ အောက်ဘက်ရှိ ဘောင်မှ ထမ်းထားသလို အပေါ်ဘက်ရှိ ဘောင်မှလည်း ချိတ်ဆွဲထားပြီး သမားရိုးကျ ဆောက်လုပ်ရေး လုပ်ငန်းများမှ ဝန်ကို ထမ်းထားသော နံရံများကဲ့သို့ မဟုတ်ပေ။ အချို့သော အစောပိုင်း ဆောက်လုပ်ခဲ့သော မိုးမျှော်တိုက်များတွင် သံကူ ကွန်ကရစ်ဖြင့် ဆောက်လုပ်ထားသော နံရံများထက် ပို၍ မြင့်သော ဝန်ကို ထမ်းနိုင်သည့် နံရံများကို ဆောက်လုပ်နိုင်ရန် အတွက် စတီးကိုင်းများကို အသုံးပြုကြသည်။ ယနေ့ခေတ် မိုးမျှော်တိုက်များတွင် ဝန်ကို ထမ်းသည့် နံရံများဖြင့် မဆောက်လုပ်တော့ဘဲ စတီးကိုင်းနှင့် ရေခံနံရံများကို သုံး၍ ကျယ်ပြန့်သော ပြတင်းပေါက်များကို တပ်ဆင် အသုံးပြုလေ့ ရှိကြသည်။ သို့သော်လည်း မိုးမျှော်တိုက်များတွင် သမာရိုးကျ နံရံများကဲ့သို့ နံရံများနှင့် ပြတင်းပေါက် အသေးများလည်း ရှိနိုင်သည်။ ခေတ်သစ် မိုးပျံတိုက်များကို ပြွန်ပုံသဏ္ဍန် ဆောက်လုပ်ကြပြီး အခွံသက်သက်ဖြစ်သော ဒုလုံးရှည်ကဲ့သို့ ဖြစ်သဖြင့် လေတိုက်ခြင်း၊ ငလျင်လှုင်ခြင်းစသော ဘေးတိုက်ဝန်များကို ခံနိုင်စေရန် အတွက် ပြုလုပ်ထားသည်။ ပိုမို၍ ရှည်သွယ်သော ပုံစံဖြစ်ရန်၊ လေတိုက်ခြင်း ခံရသော နေရာ နည်းစေရန် နှင့် မြေပြင်ပေါ်သို့ နေ့အလင်းရောင် ပိုမို၍ ကျဆင်းနိုင်စေရန် မိုးမျှော်တိုက် အများစုမှာ လှေကားထစ် သဏ္ဍန် ဆောက်လုပ်လေ့ ရှိကြသည်။
မင်းကင်းမြို့
ချင်းတွင်းမြစ်၏ အောက်ဘက် မုံရွာမြို့ဟုခေါ်တွင်သည့် မြို့သလ္လာဝတီနှင့် ချင်းတွင်းမြစ်ဖျား ခန္တီးမြို့အကြား ရှေးနှစ်ပေါင်း ရှစ်ရာ၊ ကိုးရာ၊ တစ်ထောင်စသည် ဖြင့်နှစ်တမ်းကြာမြင့်သည့် ရှေးဟောင်းမြို့ကလေးများ၊ ရွာက လေးများကို ရှေးခေတ်ဟောင်း အောက်မေ့ဖွယ်အဖြစ် သဘာဝမပျက် တွေ့နိုင်ပါသေးသည်။ မော်လိုက်မြို့၏အထက် ကင်းတပ်ရွာကလေးသည် လည်းကောင်း၊ ကလေးဝမြို့အထက်ဘက် မစိန်ရွာကလေးသည်လည်းကောင်း၊ မင်းကင်းမြို့သည် လည်းကောင်း၊ ရှေးမြို့ရိုး ကျုံးဘုရား၊ ကျောင်း၊ ကျောက်စာအမြောက်အမြား တွေ့နိုင်သည်။ ထိုအထဲတွင်မင်းကင်းမြို့ယွန်းကျောင်း၌တွေ့ရသောရှေးဟောင်းစည်တော်ကြီး၏အရှည်မှာ ယောက်ျားကြီး လက်တစ်ဖောင်စာကျော် ရှိနေသည်။
မင်းကင်းမြို့ ယွန်းကျောင်းမှ ရှေးဟောင်း စည်တော်ကြီးသည် နှစ်ပရိစ္ဆေဒ ကြာပြီ ဖြစ်သဖြင့် စည်တော်သားရေကြိုး၊ သားရေပြားများ ပိုးစား ပြတ်တောက်နေပြီး ပြန်လည် ပြုပြင်ရန်လည်း ခက်ခဲမှုရှိသဖြင့် ယွန်းကျောင်းအပြင်ဘက်တွင် ထောင်ထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ထူးခြားသည်က နှစ်ပေါင်းကြာပြီဖြစ်သော်လည်း သစ်သားစည်ကြီးမှာ ပိုးမစားဘဲ ရှိနေသည်ကိုတွေ့ရသည်။
မင်းကင်းမြို့သည် အထက်ချင်းတွင်း ကလေးခရိုင်တွင် ပါဝင်သော မြို့နယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ချင်းတွင်းမြစ် လက်ယာဘက်ကမ်းပေါ်တွင် မောက်ကတော် ချောင်း၊ ပထိုးလုံးချောင်းတို့ ချင်းတွင်းမြစ်တွင်းသို့ စီးဝင် ပေါင်းဆုံရာအရပ်နှင့် မနီးမဝေးတွင်တည်ရှိ၍ ယခင်က ခရိုင်ရုံး စိုက်မြို့ဖြစ်ခဲ့သော ကင်းတပ်မြို့ အောက်ဘက် မိုင် ၈ဝ အကွာ၊ ကလေးဝမြို့၏ အောက်ဘက် ၄၅ မိုင်အကွာတွင် တည်ရှိသည်။ မင်းကင်းမြို့တွင် မြို့နယ်အဆင့် ရုံးများ၊ အထက်တန်းကျောင်း (၂) ကျောင်းနှင့် ဆေးရုံလည်း ရှိသည်။ မင်းကင်းမြို့နယ်တွင် အဓိက အားဖြင့် လယ်ယာစိုက် ပျိုးလုပ်ကိုင်၍ အထူးသဖြင့် စပါးစိုက်ပျိုးသည်။ ချင်းတွင်းမြစ် သည် မြို့နယ်ကို ဖြတ်၍ စီးဆင်း သောကြောင့် သွားလမ်းလာလမ်း မခက်ခဲပေ။ ယခုအခါ မုံရွာမြို့ နှင့် ကလေးဝမြို့ တို့သို့ဆက်သွယ်ထားသော ကားလမ်းလည်း ရှိနေပြီဖြစ်သည်။
မင်းကင်းမြို့ရှိ ပတ္တမြားစေတီမှာ သီရိဓမ္မာသောကမင်း ကြီးတည်သော စေတီဖြစ်၍ မင်းကြီးတည်ခဲ့သော စေတီပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ အနက် တစ်ဆူအပါအဝင် ဖြစ်သည်ဆို၏။ ၁၉၅၃ ခုနှစ်၌ ခန့်မှန်းသန်းခေါင်စာရင်းအရ မင်းကင်းမြို့တွင် လူဦးရေ ၁,၈၃၃ ယောက်ရှိသည်။
ရှေးဟောင်းကျေးရွာ တရွာအဖြစ်မှ မြို့အဖြစ် ပြောင်းလဲလာသော မင်းကင်းကို ရှေးက "မင်းခင်း"ဟု ရေးလေ့ရှိသည်။ ရွှေခြင်္သေ့မည်၊ မင်းကင်းတည် ဟူသော အမှတ်အသားအရ မင်းကင်းကို ပုဂံခေတ် မြန်မာသက္ကရာဇ် ၅၃၄ (၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၁၃၇)တွင် တည်သည်။ မြို့တည်ဇာတာတွင် ပြိဿစန်း၊ ကရကဋ်လဂ်နှင့် ၅ တေး၊ တူတွင် ခြင်္သေ့၊ မကာရ၊ မိန်တွင် စနေ၊ တနင်္ဂနွေတို့ ရှိကာ မင်းကင်းသည် မြန်မာမင်းတို့၏ ကင်းရံမြို့ ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။
ကုန်းဘောင်ခေတ်ဦး အလောင်းမင်းတရားလက်ထက်တွင် မင်းခင်းဟုသာ ရေးသည်။ အောက်တွင်ရှု ကိုလိုနီခေတ်က နယ်ပိုင် ဦးဘိုးလှ အုပ်ချုပ်ပြီး မြို့သူကြီး၊ တိုက်သူကြီးများ ထားရှိသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် မြို့ဝန် ရာထူး ‌ခန့်ရာ ပထမဆုံး မင်းကင်း မြို့ပိုင်မှာ ဦးဇေယျ ဖြစ်သည်။ မင်းကင်းသည် ဝံသာနုလှုပ်ရှားမှုများတွင် ပါဝင်ပြီး၊ ၁၉၂၃ က ဝံသာနု ‌ခေါင်းဆောင် ဦးသာဇံ၊ ဦးဖေ(ကျီကုန်းရပ်) တို့ကို ပုဒ်မ ၁၂၄(က) အရ ဖမ်းဆီးသည်။
၁၉၃၃ တွင် မင်းကင်းမြို့လူငယ်များ တိုးတက်ရေးအသင်းကို ဦးစိုးရ၊ ဦးသစ်တို့က ဦးဆောင်ဖွဲ့စည်းသည်။ ၁၉၃၈ တို့ဗမာအစည်းအရုံး ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ရာတွင်လည်း သခင်ဗဟိန်း၊ သခင်ညို၊ သခင်စံလှ စသူတို့အပြင် သခင်မ ဒေါ်သိန်းခင်၊ သခင်မ ဒေါ်ရွှေအိ စသည့် အမျိုးသမီးများလည်း တက်ကြွစွာ ပါဝင်ပြီး၊ ၁၉၄၁ တွင် ဆရာကြီး သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်း၊ သခင် ထိပ်တင်ကိုယ်တော်ကြီးတို့ မင်းကင်းသို့ လာရောက်ကာ နိုင်ငံရေးတရား ဟောသည်။ ၎င်းနှစ်တွင် အမျိုးသားနေ့ လှည့်လည်ရာ၌ ကြွေးကြော်သံများ ရွတ်ဆို၍ သခင် ၇ ဦး ဖမ်းခံရသည်။
မင်းကင်းသည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ပေ ၃၅၀ အမြင့်၌ တည်ပြီး၊ ၂၇ ဇူလိုင် ၁၉၇၂ တွင် စာအမှတ် ၁၀၃၊ ၁၆ စိတ် (၁)အရ ပြည်ထဲရေးနှင့် သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနက မင်းကင်းကို မြို့အဖြစ် သတ်မှတ်သည်။
အကြွင်းမဲ့ အာဏာရှင် စနစ်
အကြွင်းမဲ့ အာဏာပိုင် အစိုးရစနစ် အနေဖြင့် အုပ်ချုပ်ရမည်ဆိုသောဝါဒဖြစ်သည်။ အုပ်ချုပ်သူ အစိုးရအနေဖြင့် ဆောင်ရွက်သမျှ ကိစ္စများသည် တရားဝင်သည်ဆိုသည့် အယူအဆဖြစ်ပြီး အစိုးရ၏ ဆောင်ရွက်ချက်များအား အကန့်အသတ်မရှိ ခွင့်ပြုထားခြင်းဖြစ်သည်။ အုပ်ချုပ်ခံရသူများအနေဖြင့် အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာခွင်အတွင်း ကိုယ်စားလှယ် လုံးဝ စေလွှတ်ခွင့်မရှိ။ အုပ်ချုပ်ရေး ယန္တယားအတွင်း အုပ်ချုပ်ခံရသူများသည် လုံးဝဥဿုံ သက်ဆိုင်ပတ်သက်ခွင့် မရှိသော မူဝါဒဖြစ်သည်။
အကြွင်းမဲ့ အာဏာပိုင်စနစ်သည် (၁၇) ရာစုတွက် ထင်ရှားခဲ့သောနိုင်ငံရေးအယူအဆ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ တွေးခေါ်ပညာရှင် ဘိုဒင်း (Bodin 1530-96) နှင့် ဟော့ဘ် (Hobbes) တို့သည် ထိုအယူအဆနှင့် ပတ်သက်၍ ထင်ရှားသူများဖြစ်သည်။
= ရည်ညွှန်းကိုးကား =
မီဇိုဘာသာစကား
မီဇိုဘာသာစကား (အင်္ဂလိပ်- Mizo language၊ မီဇို- Mizo ṭawng (အသံထွက်- မစ်ဇိုးတြော့(င်))) သည် တိဗက်-ဗမာ မျိုးနွယ်စုဝင် ကူကီး-ချင်း-မီဇိုဘာသာစကားဖြစ်ပြီး အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်နှင့် ချင်းပြည်နယ်ရှိ မီဇိုလူမျိုးများက ဇာတိစကားအဖြစ် ပြောဆိုကြသည်။ မီဇိုဘာသာစကားကို အဓိကအားဖြင့် လူရှိုင်းနှင့် ဒူဟ်လျန်းဒေသိယစကားပေါ်တွင် အခြေခံထားသော်လည်း ၎င်းသည် ၎င်း၏ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ မီဇိုမျိုးနွယ်စုခွဲများနှင့် မျိုးနွယ်စုခွဲများမှ စကားလုံးများစွာ ဆင်းသက်လာခဲ့သည်။ မီဇိုဘာသာစကားသည် အင်္ဂလိပ်နှင့်အတူ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်၏ ရုံးသုံးဘာသာစကားဖြစ်သည်။
နံပါတ်များ
မှတ်ချက် ။ ။ အရှေ့တွင်ထည့်သော "pa" သည် အချို့နေရာတွင် မလိုအပ်ပါ။
အက္ခရာ
မီဇိုအက္ခရာသည် လက်တင်အက္ခရာ ကိုအခြေခံပြီး ဗျည်း ၂၅ လုံးပါရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။
မီဇိုနှင့် မြန်မာဘာသာစကား
မီဇိုနှင့် မြန်မာဘာသာတို့တွင် ဝေါဟာရတူညီခြင်း အချို့ရှိကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ငါး (နံပါတ် ၅)၊ ခါး (အရသာ ခါးခြင်း)။
မီဇိုနှင့် ဟိန္ဒီဘာသာစကား
မီဇိုရမ်သည် အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင်ဖြစ်သောကြောင့် နိုင်ငံ၏ရုံးသုံးဘာသာစကား ဟိန္ဒီနှင့် ဝေါဟာရတူညီခြင်း များသည်။ ဥပမာ မီဇိုတွင် "အစိုးရ"ကို sawrkar ဟုခေါ်ပြီး ဟိန္ဒီတွင် sarakaar၊ မီဇိုတွင် "သော့"ကို chahbi ဟုခေါ်ပြီး ဟိန္ဒီတွင် chaabhee။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ ကဏ္ဍ:ဘာသာစကား
၁၅ စက်တင်ဘာ
စက်တင်ဘာလ၊ (၁၅)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၂၅၈)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ် ဖြစ်လျှင် (၂၅၉)ရက်မြောက်) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၁၀၇) ရက် ကျန်သေးသည်။
တော်ညွန့်ရွာ၊ အစိပ်တော်ကမံ
တော်ညွန့်ရွာ၊ အစိပ်တော်ကမံ
သိုင်းကျပ်ရွာ၊ ရန်ထိုင်
သိုင်းကျပ်ရွာ၊ ရန်ထိုင်
ဗီယက်ဂျက် လေကြောင်းလိုင်း
ဗီယက်ဂျက် လေကြောင်းလိုင်း (VietJet Aviation Joint Stock Company၊ Công ty Cổ phần Hàng không VietJet) သည် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ ဘတ်ဂျက်လေကြောင်းလိုင်းဖြစ်သည်။ ဤလေကြောင်းလိုင်းကို ၂၀၀၇-ခုနှစ်တွင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ခရီးသည် ၁၀ သန်းကျော်ကို ပို့ဆောင်နိုင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၁ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ ဟိုချီမင်းစီးတီးမှ ဟနွိုင်းမြို့သို့ ခရီးစဉ်ဖြင့် ပထမဦးဆုံးခရီးကို စတင်ပျံသန်းခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလအထိ  လေကြောင်းလိုင်းတွင် လေယာဉ်ပျံ အစင်းပေါင်း ၂၀ ရှိပြီး ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင်း လေဆိပ်နှင့်အာရှရှိမြို့ကြီး  ၅ မြို့သို့ လေယာဉ်ခရီးစဉ်များ ပြေးဆွဲနေသည်။ ၂၀၁၄  ခုနှစ်တွင် Airbus A320 လေယာဉ်ပျံ ၆၃ စင်းကို ဝယ်ယူရန် စာချုပ်လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။
အင်းဒင် (အလယ်)ရွာ
အင်းဒင် (အလယ်)ရွာ
တာလေးချောင်းဖျားရွာ၊ ချောင်းဖျား
တာလေးချောင်းဖျားရွာ၊ ချောင်းဖျား
ပါရာဆဲလ်ဆပ်စ်
ပါရာဆဲလ်ဆပ်စ် (Paracelsus; ; ၁၄၉၃ ဝန်းကျင် – ၁၅၄၁ စက်တင်ဘာ ၂၄), ငယ်အမည် Theophrastus von Hohenheim (အပြည့်အစုံ: Philippus Aureolus Theophrastus Bombastus von Hohenheim ) သည် ဆွစ်လူမျိုး သမားတော်၊ အဂ္ဂိရတ်ဆရာ၊ လူပုဂ္ဂိုလ် ဘာသာရေးဆရာ၊ ဂျာမန်ခေတ်ဆန်းချိန်မှ ဒဿနဆရာတစ်ဦးဖြစ်သည်။
ခေတ်ဆန်းချိန်၌ ဆေးပညာ ပြန်လည်နိုးထ တော်လှန်ပြောင်းလဲမှုတွင် အဓိကကျသော ရှေ့ဆောင်လမ်းပြတစ်ဦးဖြစ်ကာ လေ့လာသိရှိထားသော အသိဉာဏ်နှင့် လေ့လာစူးစမ်းခြင်းတို့၏ ပေါင်းစပ်တန်ဖိုးကို ဇောင်းပေးဆိုခဲ့သူဖြစ်ပြီး အဆိပ်ပညာ (toxicology) ၏ ဖခင်ဟု ဂုဏ်ပြုခြင်းခံရသူတစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။
ပါရာဆဲလ်ဆပ်စ်ကို ဟောကိန်းထုတ်နိုင်သူ၊ ဂမ္ဘီရပညာသုံး ဟောပြောနိုင်သူအဖြစ် အထင်ခံရ၍ ၎င်း၏ Prognostications ကျမ်းစာကို ၁၆၀၀ နှစ်များ၌ ရိုဇီခရူးရှန်ဝါဒီများက လေ့လာခဲ့ကြသည်။ ပါရာဆဲလ်ဆီယံ (အယူအဆ) (Paracelsianism) သည် ၎င်း၏ လက်ရာစာပေများက စေ့ဆော်လိုက်သော အစောပိုင်း ဆေးပညာဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုတစ်ခုဖြစ်လေသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:၁၆ ရာစုနှစ် သိပ္ပံပညာရှင်များ
သံဃာ့သာမဂ္ဂီ
ဝံသာနု လှုပ်ရှားမှုကြီး အရှိန်ရစ ပြုလာတဲ့အချိန်မှာ အမျိုး၊ ဘာသာ၊ သာသနာအတွက် ရဟန်း သံဃာတော်တွေလဲ တတပ်တအား ပါဝင်နိုင်ကြဖို့ရည်ရွယ်ပြီး သံဃာ့သာမဂ္ဂီ အဖွဲ့တွေ စတင်ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။ ၁၉၂၁ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင် (၄) ရက်နေ့မှာ ရန်ကုန်မြို့အလယ်တောရ ဆရာတော်ကြီးနဲ့ ဝေဠုဝန် ဆရာတော်၊ သာဓုဆရာတော်၊ ဗားကရာဆရာတော်၊ အလုံဇောတနာရာမ ဆရာတော်၊ သရက်တော ကျောင်းတိုက် မှန်ကင်း ဆရာတော်၊ ပြည်မြို့ ပွင့်လှသိမ်ကုန်းဆရာတော်တို့ကနေ၊ ဦးဆောင်ဖွဲ့စည်းခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ ရန်ကုန်မှာ ဗဟိုထားတဲ့ သံဃာ့သာမဂ္ဂီ အဖွဲ့ကြီးအပြင် မန္တလေး မှာ ဗဟိုပြုတဲ့ သံဃာ့သာမဂ္ဂီ အဖွဲ့ကြီးလဲ ပေါ်ပေါက် လာခဲ့ပါတယ်။ နောက်ပိုင်းမှာ အဲဒီသံဃာ့သာမဂ္ဂီအဖွဲ့ကြီး (၂) ခုတို့ ပေါင်းစည်းမိကြပြီး နိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ မဟာသံဃာ့သာမဂ္ဂီ အဖွဲ့ချုပ်ကြီး ဖွဲ့နိုင်တဲ့အထိ တိုးတက်ကြီးထွား လာခဲ့ပါတယ်။
သံဃာ့သာမဂ္ဂီ အဖွဲ့ကြီး မပေါ်ထွန်းမီကတည်းက အမျိုး ဘာသာ သာသနာ လှုပ်ရှားမှုအတွင်း တပါးချင်းအလိုက် ထင်ရှားကျော်ကြားခဲ့တဲ့ ဆရာတော်ကြီးတွေကတော့ ဦးဥတ္တမ၊ ဦးဝိစာရ၊ ဦးနာဂိန္ဒ၊ သာယာ၀တီ ဦးညေယျ၊ စိန်ရောင်ခြည် ဦးအာစရ၊ အာလံ ဦးလာဘ၊ အုတ်ဖိုမှန်ကျောင်းဆရာတော် ဦးအရိယဝံသ စတဲ့ရဟန်းတော် ကြီးတွေဖြစ်ကြပြီး သံဃာ့သာမဂ္ဂီအဖွဲ့ချုပ်ကြီး ပေါ်ထွန်းလာတဲ့အခါမှာလဲ ရှေ့တန်း ကနေ တက်တက်ကြွကြွ ပါဝင်လှုပ်ရှားခဲ့ကြပါတယ်။ ဝံသာနုအသင်း၊ ဝံသာနုကုမ္မာရီအသင်း တွေနဲ့အတူ ဝံသာနု သံဃာ့အသင်းကြီးဖြစ်တဲ့ ‘သံဃာ့သာမဂ္ဂီ’ အသင်းကြီးဟာလဲ ရွပ်ရွပ်ချွံချွံ ပါဝင်ခဲ့ပါတယ်။
သံဃာ့သာမဂ္ဂီ အသင်းတွေဟာ ကျေးရွာ ဝံသာနုအသင်းတွေ အပေါ်လဲ ဩဇာကြီးမားခဲ့သလို ဂျီစီဘီအေ အဖွဲ့ချုပ်ကြီး ထဲမှာလဲ သံဃာ့သာမဂ္ဂီဝင် ဆရာတော်ကြီးတွေဟာ လေးလေး မြတ်မြတ် နေရာပေးခံ ခဲ့ရပါတယ်။ သံဃာ့ ဩဇာခံ ဂျီစီဘီအေ ခေါင်းဆောင်ကြီးတွေတောင် အလျှိုအလျှို ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ပါတယ်။ ဂျီစီဘီအေ ညီလာခံကြီး တွေမှာလဲ သံဃာ့သာမဂ္ဂီအဖွဲ့ချုပ်ဝင် သံဃာတော်ကြီးတွေ ပါဝင် တက်ရောက် အားပေး ခဲ့ကြပါတယ်။ ၁၉၂၄ ခုနှစ်၊မေလ-၁၀ ရက်နေ့မှ ၁၃ ရက်နေ့အထိ ပေါင်းတည် မှာ ကျင်းပခဲ့တဲ့ ဂျီစီဘီအေ ကွန်ဖရင့်ကြီးမှာ နိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ သံဃာ့သာမဂ္ဂီ အဖွဲ့ချုပ် ဥက္ကဋ္ဌ သက်တော် (၈၂) နှစ်ရွယ် ဘေးမဲ့ ဆရာတော်ကြီး နဲ့ အရှင် ဦးဥတ္တမ ကိုယ်တော် အပါအဝင် သံဃာတော် (၇၀၀၀) ကျော် တက်ရောက် ခဲ့တဲ့အတွက် စုစုပေါင်း ရှင်လူပရိသတ် (၂) သိန်းကျော် တက်ရောက်တဲ့ ကွန်ဖရင့်ကြီးအဖြစ် စည်စည်ကားကား ကျင်းပ အားပြနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ သံဃာ့သာမဂ္ဂီ ဟာ အမျိုးသား ပညာရေးကို အားပေးခဲ့တဲ့အပြင် ပြည်တွင်းဖြစ် အားပေးရေး မှာလဲ ထိပ်က ပါဝင်ခဲ့ကြပါတယ်။ သံဃာ့သာမဂ္ဂီဝင် ရဟန်းတော်တွေကိုယ်တိုင် ပြည်တွင်းဖြစ် ဖျင်သင်္ကန်း ပဲ ဝတ်ရုံခဲ့ကြပါတယ်။ သာသနိက အဆောက်အဦတွေအတွင်း နိုင်ငံခြားသားတွေ ဖိနပ်စီးတဲ့ကိစ္စ ကန့်ကွက်ခဲ့ရာမှာ ရှေ့ဆုံးက ပါဝင်ခဲ့ပြီး ဒိုင်အာခီ လက်ခံသင့် မသင့် ပြဿနာတွေ ပေါ်ပေါက် လာတဲ့ အခါမှာလဲ သံဃာ့သာမဂ္ဂီဝင် သံဃာတော် အများစုကြီးက လက်မခံရေး ဖက်ကနေ ပြတ်ပြတ်သားသား ပါဝင်ခဲ့ကြပါတယ်။ ဂျီစီဘီအေ အဖွဲ့ကြီး အစိပ်စိပ် အမြွှာမြွှာ ကွဲပြဲမှုတွေ ပေါ်ပေါက်လာတဲ့ အခါမှာတော့ သံဃာ့သာမဂ္ဂီဝင် သံဃာတော်ကြီးများလဲ တနွယ်ငင်တစင်ပါ ဖြစ်ခဲ့ကြပြီး ဂျီစီဘီအေ ကြီးကျဆုံးသွားရမှု နဲ့အတူ သံဃာ့သာမဂ္ဂီ အဖွဲ့ကြီးလဲ ဩဇာကျဆင်း မှေးမှိန်သွားခဲ့ရပါတယ်။ ၁၉၂၅ ခုနှစ်လောက်ကဆိုရင် သံဃာ့သာမဂ္ဂီဟာ အလွန်ထင်ရှားခဲ့ပြီး အသင်းဝင်အင်အား (၁) သိန်းလောက်ရှိခဲ့တဲ့ သံဃာ့ အဖွဲ့အစည်းကြီး ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ ၁၉၂၇က ဝံသာနု စာစောင်ကို ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး သံဃာ့သာမဂ္ဂီဟာ ဦးစိုးသိမ်း ဂျီစီဘီအေ နဲ့ ပူးပေါင်း လှုပ်ရှားခဲ့ပြီး နယ်ချဲ့ ဆန့်ကျင်ရေးကို ပြတ်ပြတ်သားသား ရပ်တည်ဖော်ပြခဲ့သည်။
ဝက်ဖရွာသစ်ရွာ၊ မက်မန်းမြို့နယ်
ဝက်ဖရွာသစ်ရွာ (Wethpaywarthit)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ မက်မန်းခရိုင်၊ မက်မန်းမြို့နယ်၊ ဝက်ဖကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၃၃၃၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မက်မန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အာဝရဏနီဝရဏသုတ်
ကာမစ္ဆန္ဒ, ဗျာပါဒ, ထိနမိဒ္ဓ, ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စ, ဝိစိကိစ္ဆာ-ဟူသော နီဝရဏတရား ငါးပါးတို့သည် ကုသိုလ်စိတ်ကို ပိတ်ပင်တားမြစ် ညစ်နွမ်းစေတတ်ပုံ၊ ပညာကိုအားနည်းအောင် ပြုတတ်ပုံ၊ ကုသိုလ်စိတ်ကို မတားမြစ် မပိတ်ပင် မညစ်နွမ်းစေတတ်သော ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါးကို ပွားများ, ကြိမ်ဖန်များစွာ လေ့လာသည်ရှိသော် ဝိဇ္ဇာ ဝိမုတ္တိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန်ဖြစ်ပုံ၊ ရိုသေစွာနှလုံးသွင်း၍ စိတ်ပါလက်ပါတရားနာယူနေသော အရိယာသာဝကအား ယင်းနီဝရဏတရားငါးပါးမဖြစ်ပဲ ဗောဇ္ဈင်တရားများ ဘာဝနာ ပါရိပူရီဖြစ်ပုံကို အကျယ် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ကော့ဖြိုင်ရွာ၊ ဘားအံမြို့နယ်
ကော့ဖြိုင်ရွာ(Kawthpyaing)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ ဘားအံမြို့နယ်၊ ဝတ်ကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၃၁၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝတ်ကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၆၀၅ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၀၈၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘားအံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပြည်လှဖေ
ပြည်လှဖေသည် မြန်မာ့ဂီတလောကတွင် ထင်ရှားခဲ့သော အဆိုတော် တစ်ဦးဖြစ်သည့်ပြင် ရုပ်ရှင်မင်းသားတစ်ဦးလည်းဖြစ်သည်။
အဆိုတော်ဘဝ
ပြည်လှဖေသည် တက္ကသိုလ်တက်ရန် ရန်ကုန်သို့လာရင်း တက္ကသိုလ်မရောက်ဘဲ အေဝမ်းကုမ္ပဏီမှ သူငယ်ချင်း ကိုတင်မောင်နှင့် တွေ့ဆုံရာမှ အေဝမ်းကုမ္ပဏီ၏ လခစားဖြစ်ခဲ့သည်။ ၁၉၃၆ ခုနှစ်မှစတင်၍ အေဝမ်းတူရိယာအဖွဲ့အုပ်ချုပ်သူအဖြစ် လုပ်ကိုင်၍ အသံတိတ်ဇာတ်ကားများ၌ တီးမှုတ်ကြရသည်။ ၁၉၃၈ ခုနှစ် သဘင်ဝန်ဓာတ်ပြား ထုတ်လုပ်သောအခါ ဓာတ်ပြားအဆိုတော်ဖြစ်လာသည်။ ၁၉၃၉ မှစ၍ ပြည်လှဖေအမည်မှာ ကျော်ကြားခဲ့သည်။ လစဉ်ထုတ် အေဝမ်းသဘင်ဝန် ဓာတ်ပြားများ၌ တစ်ဦးချင်းအဆို၊ စုံတွဲအဆိုတို့ အဆက်မပြတ် လစဉ်ထုတ်ဝေဖြန့်ချိကာ ပြည်သူတို့အသည်းစွဲ အဆိုကျော်ဖြစ်လာသည်။ ရုပ်ရှင်မင်းသမီး အဆိုကျော် မေရှင်မှာ ပြည်လှဖေနှင့် တွဲဖက်အဆိုစုံတွဲ ဖြစ်ခဲ့သည်။
ထင်ရှားသောသီချင်းများ
မြကလောင်ရေးသည့် ဇွဲ သီချင်း၊
မြို့မငြိမ်းရေးသည့် နတ်သျှင်နောင် သီချင်းနှင့် မေ့ပါနိုင် သီချင်း၊
ဂျူဗလီစိန်ရေးသည့် နဂါးနိုင်မင်း သီချင်းနှင့် မင်းမဟာဂီရိ သီချင်း၊
ရွှေပြည်အေး ရေးသည့် ချစ်မိုးစွေ သီချင်းနှင့် ကဉ္စနသီချင်း၊
အေဝမ်းဆရာညှာရေးသည့် မေတ္တာဂုဏ် သီချင်း၊
ဂုဏ်တော်ဖွင့် သီချင်းနှင့် သုဝဏ္ဏသျှံ သီချင်း၊
စန်းသော်တာ ရေးသည့် ရွှေတံငါ သီချင်း၊
ရဲရဲတောက် တို့ဗမာ
မင်းသားဘဝ
ပြည်လှဖေသည် ရုပ်ရှင်မင်းသားအဖြစ် စောင်းတော်ရှင် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား တစ်ကား၌သာ ပါဝင် သရုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး သူ၏ သရုပ်ဆောင်မှုမှာလည်း တစ်ကားဆို ဆိုသလောက် ထူးချွန် ပြောင်မြောက်ခဲ့သည်။ စစ်ပြီးခေတ်တွင် အေဝမ်းရုပ်ရှင် အသိုက် အဝန်းဖြစ်သော လျှပ်စစ် ရုပ်ရှင်မှ ဒါရိုက်တာမောင်တင်ယု ရိုက်ကူးသော ကပ္ပလီ ဇာတ်ကားတွင် မောင်တင်မောင် (အေဝမ်း ဦးတင်မောင်)နှင့်အတူ ပါဝင် ရိုက်ကူး ခဲ့သေးသည်။ အဆိုတော်ကြီး ပြည်လှဖေသည် စောင်းတော်ရှင် ဇာတ်ကား တစ်ကား တည်းဖြင့်ပင် အဓိက သရုပ်ဆောင် မင်းသားကောင်း တစ်ဦးအဖြစ် ပြောင်မြောက်စွာ စွမ်းဆောင်ခဲ့လေသည်။
စောင်းတော်ရှင် ဇာတ်ကားအကျဉ်းချုပ်
စောင်းတော်ရှင်ဇာတ်ကားမှာ လူအများသိကြသည့် ဦးရှင်ကြီး ဇာတ်လမ်းဖြစ်၏။ မောင်ရှင်၏မိခင်မှာ သားဖြစ်သူ ရှင်ပြုရန် ငွေရှာအသွား အစ်မဖြစ်သူက ဓနရှင်ပီပီငေါက်ထုတ်လိုက်၏။ မောင်ရှင်မှာ အဒေါ်ဖြစ်သူအပေါ် စိတ်ကွက်သွားလေ၏။ သို့နှင့် ဆင်းရဲသားသားအမိမှာ မျက်နှာငယ်နှင့် ပြန်လာခဲ့ကြသည်။ မောင်ရှင်သည် မိခင်တားသည့်ကြားက ကိုယ့်အားကိုယ်ကိုးကာ ထင်းခုတ်သွားသော လှေတွင်အလုပ်သမားအဖြစ် လိုက်ပါသွားလေသည်။
ပြည်လှဖေ ပါဝင်သော စောင်းတော်ရှင် ဇာတ်ကားကိုလည်း တေးဂီတဇာတ်ကား(Musical Film)ဟု ခေါ်ရပေမည်။ ပို၍ထူးခြားသည်က ရာဇဝင်ဇာတ်လမ်းကိုမှ တေးဂီတရုပ်ရှင် ဖြစ်နေခြင်းပေတည်း။ မင်းသား၊ မင်းသမီးမှာ ပြည်လှဖေနှင့် မေရှင်တို့ဖြစ်ရာ ထိပ်တန်းအဆိုတော်စုံတွဲဖြစ်နေ၍လည်း ပို၍ ထူးခြားသည်။ ဇာတ်ဝင်ခန်းတိုင်း အံဝင်ခွင်ကျ တေးဂီတများကို သီဆိုသရုပ်ဆောင်ဖော်ကျူးခဲ့ကြသည်။
တိုင်းပြည်ဝန်ထမ်းဘဝ
ပြည်လှဖေသည် ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံသို့ ထွက်ခွာသွား၍ အင်ဂျင်နီယာသိပ္ပံကျောင်းတက်ခဲ့ပြီး ပြန်လာသောအခါ ရုပ်ရှင်၊ ဂီတ၊ အနုပညာအလုပ်ကို လုံးဝမလုပ်တော့ဘဲ တပ်မတော်တွင်း ဝင်သွားသည်။ နှစ်ပေါင်း(၂၀)ကျော် အမှုထမ်းပြီး ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီးအဆင့်အထိ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် မြေယာကျေးလက်ကော်ပိုရေးရှင်းတွင် အထူးအရာရှိ (စက်မှုလယ်ယာ) အဖြစ် ပြောင်းရွေ့အမှုထမ်းရသည်။ ယင်းနောက်တွင် အမှတ်(၂) စက်မှုဝန်ကြီးဌာနနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာနတို့တွင် ဒုတိယဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ဘဝနိဂုံး
ပြည်လှဖေသည် ကျန်းမာရေးချို့ယွင်းလာသဖြင့် အင်္ဂလန်နိုင်ငံတွင် ဆေးသွားကုရာ ၁၄.၀၃.၁၉၉၀ အင်္ဂလန်မှာပင် ကွယ်လွန်အနိစ္စရောက်ခဲ့ရလေသည်။ ၁၆.၀၃.၁၉၉၀ ရက်နေ့တွင် ထိုနိုင်ငံ၌ပင် သင်္ဂြိုဟ်ခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:၁၉၉၀ ကွယ်လွန်သူများ
သမုဒ္ဒရာစွမ်းအင်
သမုဒ္ဒရာစွမ်းအင် (Ocean Energy)‎ သည် လျှပ်စစ်စွမ်းအင်သို့ ပြောင်းယူရန် စွမ်းအင်အမျိုးမျိုးကို စွမ်းဆောင်ပေးသည်။ သမုဒ္ဒရာစွမ်းအတွင်း အပူချိန်ပြောင်းတာနှုန်းကို အခြေခံပြီး အပူစနစ်ကိုသုံးခြင်းဖြင့်လျှပ်စစ်ထုတ်နိုင်သည်။
လေသည်စွမ်းအားကောင်းသော လှိုင်းလုံးကြီးများကိုဖြစ်စေသည်။ ၎င်းလှိုင်းလုံးကြီးများအားဖြင့် လျှပ်စစ်ပြောင်းထုတ်နိုင်သည်။ သမုဒ္ဒရာအတွင်းအခြားနည်းလမ်းများဖြင့်လျှပ်စစ်စွမ်းအားသို့ ပြောင်းထုတ်နိုင်ခြင်းသည် ဒီရေအတက်အကျကို ဖြစ်စေသည်။
ကွန်တိန်နာကား
ကွန်တိန်နာကား (container truck)ဆိုသည်မှာ ကုန်သေတ္တာကြီးများကို တင်ဆောင်သယ်ပို့ ပေးသော အမိုးမပါသည့် လော်ရီကားပက်လက်ကြီးများပင် ဖြစ်သည်။ ထိုကားကြီးများကို Articulated truck ဟု ခေါ်သည်။ ယင်းတို့တွင် ရှေ့ပိုင်းယာဉ်မောင်းခန်းနှင့် နောက်ပိုင်း ကုန်တင်တွဲဟု နှစ်ပိုင်းပါရှိသည်။ ယာဉ်မောင်းခန်းတွင် ဒီဇယ်အင်ဂျင်၊ ယာဉ်မောင်းလက်ကိုင်ခွေနှင့် အခြားထိန်းချုပ်ရေး ခလုတ်များ၊ ဒီဇယ်တိုင်ကီများနှင့် ယာဉ်မောင်းနားနေရန် အခန်းငယ်လေးတခု ပါရှိသည်။ ထိုကားကြီးများတွင် အလွန်ကောင်းမွန်သော ပါဝါဘရိတ်စနစ်များ ပါရှိသည်။ အချို့ကားကြီးများတွင် ဂီယာ အချက် ၂၀-ကျော်အထိ ပါရှိသည်။ ထိုအားကောင်းသော ဒီဇယ်အင်ဂျင်သုံး ကားစက်ခေါင်းကြီးများဖြင့် ကုန်သေတ္တာကြီးများကို ယာဉ်၏ပက်လက်နောက်တွဲပေါ် တင်ဆောင်၍ အလိုရှိရာသို့ သယ်ယူပို့ဆောင်ပေးခြင်းဖြစ်သည်။
အလယ်စုရွာ၊ သရက်ကုန်း
အလယ်စုရွာ၊ သရက်ကုန်း
ညောင်ပင်ကုန်းရွာ၊ အစိပ်တော်ကမံ
ညောင်ပင်ကုန်းရွာ၊ အစိပ်တော်ကမံ
အလယ်စုရွာ၊ မြိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြတောင်ရွာ၊ ထီးချိုင့်မြို့နယ်
မြတောင်ရွာ (Myataung)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ထီးချိုင့်မြို့နယ်၊ မြတောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ မြတောင်ကျေးရွာ အုပ်စုတွင် မြတောင်ရွာ၊ ကက္ကုရွာ၊ တောရရွာ၊ သပြေလှရွာနှင့် ဖုန်းကုန်းလေးရွာတို့ ပါဝင်ကြသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၆၁၉ ဖြစ်သည်။
ဧရာဝတီမြစ်၏ အရှေ့ခြမ်းတွင် တည်ရှိပြီး အိမ်ခြေတစ်ထောင်ကျော်ခန့်ရှိသည်။ စိုက်ပျိုးရေးကို အဓိကထားလုပ်ကိုင်ကျသည်။ ပဲအမျိုးမျိုး၊ စပါး နှင့် ကြံစိုက်ပျိုးကြသည်။
ဗမာ၊ ရှမ်းနှင့် လီဆူးလူမျိုးများနေထိုင်ကြသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ထီးချိုင့်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သိုင်းလောက၏ စိန်ခေါ်သံ (သိုင်းဝတ္ထု)
သိုင်းလောက၏ စိန်ခေါ်သံ (笑傲江湖) သည် ၁၉၆၇ ခုနှစ်တွင် စတင်ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေခဲ့သည့် တရုတ်စာရေးဆရာ ကျင်းယုံ၏ လက်ရာ သိုင်းဝတ္ထုဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် တက္ကသိုလ် နေလင်းအောင်မှ မြန်မာပြန်ဆို၍ ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
ကျင်းယုံး၏ အခြားဝတ္ထုများနည်းတူ ‘သိုင်းလောက၏ စိန်ခေါ်သံ’ကိုလည်း ရုပ်ရှင်များ၊ တီဗီဇာတ်လမ်းတွဲများအဖြစ် တစ်ကြိမ်ထက်မနည်း ရိုက်ကူးခဲ့သည့်အပြင် ပြဇာတ်အဖြစ်လည်း ပြသခဲ့သည်။
မိုင်းဂျာယန်ရွာ၊ မိုးမောက်မြို့နယ်
မိုင်းဂျာယန်ရွာ(Mongjaryang)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်ခရိုင်၊ မိုးမောက်မြို့နယ်၊ ကောင်းဆာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၉၁၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကောင်းဆာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၅၆ ဦး၊ မ ၂၈၄ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၅၄၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ဗုဒ္ဓိသုတ်
ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူနေစဉ် ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါးကို ပွားများအပ်၊ ကြိမ်ဖန်များစွာ အလေ့အလာပြုအပ် သည်ရှိသော် ပညာ၏ မဆုတ်ယုတ်ခြင်းအကျိုးငှာ ဖြစ်ကုန်၏ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။
မိုင်းဂျာယန်ရွာ၊ မိုးမောက်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၆ စက်တင်ဘာ
စက်တင်ဘာလ၊ (၁၆)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၂၅၉)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ် ဖြစ်လျှင် (၂၆၀)ရက်မြောက်) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၁၀၆) ရက် ကျန်သေးသည်။
ဆက်သွယ်ရေးစနစ်
ဆက်သွယ်ရေးစနစ် ဆိုသည်မှာ အချက်ပြလှိုင်း (Signals) များကို အကွာအဝေးတစ်ခုအတွင်း ဆက်သွယ်ရန် ထုတ်လွှင့်ခြင်းဖြစ်သည်။ ယနေ့ခေတ်အခါတွင် ထိုလုပ်ဆောင်မှုတွင် လျှပ်စစ်သံလိုက်လှိုင်း (Electromagnetic Waves) များကို ထုတ်လွှင့်စက် (Transmitter) မှ ထုတ်လွှင့်ခြင်း အမြဲလိုပင် ပါဝင်လေ့ရှိသော်လည်း ရှေးအခါက မီးခိုးအချက်ပြမှု၊ ဗုံဖြင့်အချက်ပြမှု၊ ပုံသဏ္ဌာန်ဖြင့်အချက်ပြမှု စသည်တို့ ပါဝင်လေ့ရှိသည်။ ယနေ့အခါတွင် ဆက်သွယ်ရေးစနစ်သည် အလွန်ကျယ်ပြန့်ပြီး ထိုစနစ်ကို ကူညီပံ့ပိုးပေးသော တယ်လီဗေးရှင်း၊ ရေဒီယိုနှင့် တယ်လီဖုန်းများကို နေရာတကာတွင် တွေ့နိုင်သည်။ ထို ကိရိယာများကို အချင်းချင်း ဆက်သွယ်ပေးသော ကွန်ယက်များသည် ကျယ်ပြန့်စွာတည်ရှိကြပြီး ကွန်ပျူတာကွန်ယက်၊ အများသုံးတယ်လီဖုန်းကွန်ယက်၊ ရေဒီယိုကွန်ယက် နှင့် တယ်လီဗေးရှင်းကွန်ယက် စသည်ဖြင့် အမျိုးအစားကွဲပြားစွာတွေ့မြင်နိုင်သည်။ ကွန်ပျုတာများ အင်တာနက်အတွင်း၌ အချင်းချင်းဆက်သွယ်ခြင်းမှာ ဆက်သွယ်ရေးစနစ်၏ ထင်ရှားသော ဥပမာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
အမည်ရင်းမြစ်
အင်္ဂလိပ် အခေါ်အဝေါ် Telecommunication ဆိုသော စကားလုံးမှာ ပြင်သစ်စကားလုံး télécommunication မှရယူထားခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုစာလုံးမှာ ဝေးကွာသောနေရာ ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော ဂရိစာလုံး tele- (τηλε-) နှင့် ဝေမျှသုံးစွဲရန် ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော လက်တင်စကားလုံး communicare တို့ကို ပေါင်းစပ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ ပြင်သစ်စာလုံး télécommunication မှာ ပြင်သစ်နိုင်ငံသား အင်ဂျင်နီယာနှင့် ဝတ္တုရေးဆရာဖြစ်သော Édouard Estaunié မှ ၁၉၀၄ ခုနှစ်တွင် စတင်သုံးစွဲခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
အခြေခံ အစိတ်အပိုင်းများ
ဆက်သွယ်ရေးစနစ်၏ အဓိကအစိတ်အပိုင်းမှာ
၁။ အချက်အလက်များကို ရယူပြီး ထုတ်လွှင့်ချက်များအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးသော ထုတ်လွှင့်စက်‌ (Transmitter)
၂။ ထုတ်လွှင့်ချက်များကို သယ်ဆောင်ပေးသည့် ကြားခံ ဆက်သွယ်ရေးနယ်မြေ(Transmission Medium)
၃။ ထုတ်လွှင့်ချက်များကို ဖမ်းယူပြီး အသုံးချနိုင်သည့် အချက်အလက်အဖြစ်ပြောင်းလဲပေးနိုင်သည့် လက်ခံကိရိယာ(Receiver)
ဥပမာအနေနှင့် ရေဒီယိုစနစ်တွင် တွေ့ရှိနိုင်သည်။ ရေဒီယို လှိုင်းများကို ထုတ်လွှတ်ပေးသော တာဝါတိုင်မှာ ထုတ်လွှင့်စက်၊ ရေဒီယိုမှာ လက်ခံကိရိယာ ဖြစ်ပြီး ပတ်ဝန်းကျင်လေထုမှာ ကြားခံဆက်သွယ်ရေးနယ်မြေ ဖြစ်သည်။
သမိုင်းကြောင်း
အသေးစိတ်သိလိုပါက ဆက်သွယ်ရေးစနစ်၏သမိုင်းကြောင်း ကို ကြည့်ပါ။
ဆက်သွယ်ရေးစနစ်၏ အစ
ဆယ်သွယ်ရေးစနစ်၏ အစမှာ မီးခိုးဖြင့် အချက်ပြမှု နှင့် ဗုံဖြင့် အချက်ပြမှုတို့ ဖြစ်သည်။ အာဖရိက ၊ နယူးဂီနီ နှင့် တောင်အမေရိကတွင် နေထိုင်သူများသည် ဗုံကို အသုံးပြု၍ အဆက်အသွယ် ပြုလုပ်ခဲ့ကြပြီး မြောက်အမေရိက နှင့် တရုတ်တွင် နေထိုင်သူများသည် မီးခိုးကို အသုံးပြု၍ အဆက်အသွယ် ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် တွေးကြည့်ပါက အဆိုပါအချက်ပြမှုများမှာ စခန်းရှိရာ နေရာကိုသာ အချက်ပြနိုင်မည် ဟု ထင်စရာရှိသော်လည်း အမှန်တကယ်တွင် ထိုစနစ်တို့မှာ ထိုထက်မက အသုံးဝင်ခဲ့သည်။
ကြေးနန်းနှင့် တယ်လီဖုန်း
‌ကြေးနန်းသည် ‌ကြေးနန်းကြိုးတလျောက် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးပို့ခြင်းဖြင့် အနည်းငယ်မျှသောအချက်အလက်များကိုပေးပို့နိုင်သည်။ သို့ရာတွင် အသံကိုသယ်ဆောင်ရန်အတွက်မူ လိုအပ်သည့် အရည်အသွေးမပျောက်ပျက်စေရန် မိုက်ကရိုဖုန်း စပီကာတို့အပြင် ကြားခံချိတ်ဆက်မှုလည်းကောင်းမွန်ရန်လိုအပ်သည်။ သတင်းခေတ်တွင် စာသား အသံ ရုပ်ရှင်ဓာတ်ပုံ အားလုံးကို အချက်အလက် ဟုစုပေါင်းခေါ်ဆိုသည်။
ရေဒီယိုနှင့် တယ်လီဗေးရှင်း
ရေဒီယိုသည် သတ်မှတ်ချယ်နယ်တွင် အများပြည်သူနားဆင်ရန် အသံလွှင့်ရုံမှအသံထုတ်လွှင့်ခြင်းဖြစ်သည်။ အသုံးပြုသည့်ချယ်နယ်ကိုလိုက်၍ အေအမ်(Amplitude Modulation -AM )တွင် လှိုင်းတို လှိုင်းလတ် စသည်ဖြင့်ခေါ်ဆိုကြသည်။ မြို့တစ်မြို့ဝန်းကျင်သာဖမ်းယူရရှိသည့် အက်ဖ်အမ်(Frequency Modulation-FM)စနစ်ကို မြို့တွင်းသွားကားများ အသေးစားရေဒီယိုများဖြင့်ဖမ်းယူကြသည်။ အချို့နိုင်ငံများတွင် အက်ဖ်အမ်(Frequency Modulation-FM)စနစ်ကို အများပြည်သူသို့အသိပေးသင့်သည့်ကိစ္စများ ပမာအားဖြင့် လမ်းပိတ်ဆို့မှုဖြစ်ပေါ်သည့် ကိစ္စများ ဆူနာမီသတိပေးခြင်း မုန်တိုင်းသတိပေးခြင်းတို့တွင်အသုံးပြုနိုင်သည်။ ရန်ကုန်မြို့တော် City FM၊ မန္တလေးမြို့တော် City FM၊ နေပြည်တော်မြန်မာ့အသံ၊ ပိတောက်မြေ တို့မှာ နားဆင်သူများပြားသည့် ပြည်တွင်းအသံလွှင့်ရုံများဖြစ်ကြသည်။
မိုက်ဟိုင်းရွာ၊ နမ့်စန်မြို့နယ်
မိုက်ဟိုင်းရွာ (Maikhai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ နမ့်စန်မြို့နယ်၊ နားပွဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၃၅၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နားပွဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၉၁ ဦး၊ မ ၁၃၉၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၈၃ ဦးနေထိုင်သည်။
မော်ကယ် (အရှေ့)ရွာ၊ ကျွန်းလှမြို့နယ်
မော်ကယ် (အရှေ့)ရွာ (Mawkei(East))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကန့်ဘလူခရိုင်၊ ကျွန်းလှမြို့နယ်၊ မော်ကယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၁၆၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျွန်းလှမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တံတားဦးရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
တံတားဦးရွာ (Tadaru)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ နောင်ပီကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၆၄၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရနောင်ပီကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၅၄၁ ဦး၊ မ ၂၇၂၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၂၆၈ ဦးနေထိုင်သည်။
သစ်ငုတ္တိုအောက်ရွာ၊ သစ်ငုတ္တို
သစ်ငုတ္တိုအောက်ရွာ၊ သစ်ငုတ္တို
ခင်မောင်ဝင်း (သင်္ချာ)
ဒေါက်တာခင်မောင်ဝင်း (၂၃ အောက်တိုဘာ ၁၉၄၀–၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၁)သည် ဦးခင်မောင်လတ်နှင့် ဒေါ်ခင်မျိုးချစ်တို့၏ တစ်ဦးတည်းသော သား ဖြစ်သည်။ ၁၉၄ဝ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ မွေးဖွားသည်။
ပညာရေး
၁၉၅၆ ခုနှစ်တွင် ကမာရွတ်မြို့နယ်၊ ဝဂ္ဂီကျောင်းတွင် ဆယ်တန်းအောင်သည်။ ၁၉၆ဝ ခုနှစ်တွင် သင်္ချာအထွေထွေဂုဏ်ထူး BA (Gen.Hons) ဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့သည်။ ၁၉၆၆ တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ မဟာဝိဇ္ဖာ (သင်္ချာ) MA (Maths) ဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့သည်။ ၁၉၇ဝ တွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံ Caen (ကွန်း) တက္ကသိုလ်မှ ပါရဂူဘွဲ့ Phd ရရှိခဲ့သည်။
အိမ်ထောင်ရေး
၁၉၆၇ ခုနှစ်တွင် တက္ကသိုလ်ရွှေရီဝင်းနှင့် အိမ်ထောင်ကျပြီး သားနှင့်သမီး အမွှာမောင်နှမ မောင်ရစ်နှင့် ဂျူနီယာဝင်း တို့ရရှိခဲ့သည်။
စာပေရေးရာ
၁၉၈၇-၈၈ ခုနှစ်တွင် Working people Daily သတင်းစာတွင် အင်္ဂလိပ်လို ဆောင်းပါးများကို တစ်ပတ်ကို ၂ ကြိမ်ခန့် ရေးသားခဲ့သည်။ ၁၉၉ဝ နောက်ပိုင်းတွင် အတွေးအမြင်တွင် ဆောင်းပါးများ ရေးသားခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် စတိုင်သစ်၊ ပိတောက်ပွင့်သစ်၊ ချယ်ရီ မဂ္ဂဇင်းများတွင် ဆောင်းပါးများ အလျင်းသင့်သလို ရေးသားခဲ့သည်။
ဆရာဘဝ
ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် သင်္ချာဌာနတွင် ၁၉၆၁ မှစတင်၍ အမူထမ်းခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် စီးပွားရေးတက္ကသိုလ်၊ ရန်ကုန် (၁၉၆၆-၁၉၇၄)၊ ပုသိမ်ဒီဂရီကောလိပ် (၁၉၇၄-၇၆)၊ တက္ကသိုလ်စာပေးစာယူသင်တန်းဌာန (အဝေးသင်တက္ကသိုလ်) ရန်ကုန် (၁၉၇၇-၁၉၉၁) တို့တွင် အမှုထမ်းခဲ့သည်။ တက္ကသိုလ် စာပေးစာယူ သင်တန်းတွင် အမှုထမ်းနေစဉ် အတွင်း ၁၉၈ဝ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလန်နိုင်ငံရှိ Open University တွင် စာပေးစာယူသင်တန်း တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၁ တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် သင်္ချာဌာနတွင် အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် ၃ လသာ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် သင်္ချာပါမောက္ခရာထူး ဆက်ခံခဲ့ပြီး အနားယူခဲ့သည်။
ကွယ်လွန်ခြင်း
၂၀၂၁ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၃ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ဘာသာပြန်အချို့နှင့် သိပ္ပံဆောင်းပါးများ
The Light Of English တွင် အင်္ဂလိပ်စာဆောင်းပါးများ၊ English For All တွင် တက္ကသိုလ်ရွှေရီဝင်းနှင့် တွဲ၍ ဒေါ်ခင်မျိုးချစ် ရေးသားခဲ့သော Wonderland Of Burmese Legends ဘာသာပြန်ဆောင်းပါးများ လစဉ်ရေးသားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ တက္ကသိုလ် ပါမောက္ခများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
တော်ကမံရွာ၊ အစိပ်တော်ကမံ
တော်ကမံရွာ၊ အစိပ်တော်ကမံ
၁၇ စက်တင်ဘာ
စက်တင်ဘာလ၊ (၁၇)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၂၆၀)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ် ဖြစ်လျှင် (၂၆၁)ရက်မြောက်) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၁၀၅) ရက် ကျန်သေးသည်။
ခွေးတောက်ချောင်းရွာ၊ ခွေးတောက်ချောင်း
ခွေးတောက်ချောင်းရွာ၊ ခွေးတောက်ချောင်း
ငွေ
မြန်မာဘာသာဖြင့် ငွေဆိုသည့်စကားလုံးအား အဓိပ္ပယ်အမျိုးမျိုးဖြင့် ဖော်ပြကြသည်။ အောက်ပါတို့မှ လိုအပ်သည်များကို ရွေးချယ်လေ့လာနိုင်သည်။
ဇောလ်သဲရွာ၊ ဖလမ်းမြို့နယ်
ဇောလ်သဲရွာ(Zawlte)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းခရိုင်၊ ဖလမ်းမြို့နယ်၊ တလန်ဇောလ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၄၄၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တလန်ဇောလ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၀ ဦး၊ မ ၂၁၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၅၃ ဦး နေထိုင်သည်။
မြောက်ကုန်းရွာ၊ အစိပ်တော်ကမံ
မြောက်ကုန်းရွာ၊ အစိပ်တော်ကမံ
တောရရွာ၊ ထီးချိုင့်မြို့နယ်
တောရရွာ (Tawya)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ထီးချိုင့်မြို့နယ်၊ မြတောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၆၂၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ထီးချိုင့်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အနုပက္ကိလေသသုတ်
ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါးတရားတို့သည် ကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်ခွင့်ကို မတားမြစ်တတ် မဖုံးလွှမ်း တတ်သောတရား, စတုဘူမကကုသိုလ်စိတ်ကို မညစ်နွမ်းစေတတ်သော တရားတို့ဖြစ်ကုန်၏။ ဗောဇ္ဈင်ခုနစ်ပါးတရားတို့ကို ပွားများအပ်, ကြိမ်ဖန်များစွာ လေ့လာအပ်ကုန်သည် ရှိသော် ဝိဇ္ဇာသုံးပါး (ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်ခြင်း အကျိုးရှိသော) ဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုခြင်းငှာ ဖြစ်ကုန်၏ဟု ဗောဇ္ဈင်တစ်ပါးစီ တစ်ပါးစီ ခွဲစိတ်၍ ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ကိုမင်ဖောင်
ဆိုဗီယက်ရုရှား ဦးဆောင်သော အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကွန်မြူနစ်ပါတီများ၏ဗဟိုအဖွဲ့ဖြစ်သည်။ ကွန်မြူနစ်သတင်း ဗြူရိုဟူ၍ အမည်ပေးရာမှ (Communist Imformation Bureau) ကိုမင်ဖောင် (Cominform) ဖြစ်လာသည်။ ၁၉၁၉-ခုနှစ်တွင် ဖွဲ့စည်းသော ကိုမင်တန်၏ နောက်တွင် ပေါ်ပေါက်လာသော်လည်း ဥရောပအရှေ့နှင့် အလယ်ပိုင်းနိုင်ငံများ၊ ပြင်သစ်၊ အီတလီ၊ ရုရှားနိုင်ငံများအတွက်သာ သတ်မှတ်ထား၍ ကွန်မြူနစ်နိုင်ငံအားလုံး မပါဝင်ချေ။ ၁၉၄၇-ခုနှစ်တွင် ဖွဲ့စည်း၍ ၁၉၅၆-ခုနှစ် ဟန်ဂေရီ ပုန်ကန်မှုကြီး ပေါ်ပြီးနောက် ရပ်စဲသွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အပြီး ကဏ္ဍ:ကွန်မြူနစ်ပါတီများ
ဟန်ထွန်းရွာ၊ မက်မန်းမြို့နယ်
ဟန်ထွန်းရွာ (Hanhtun)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ မက်မန်းခရိုင်၊ မက်မန်းမြို့နယ်၊ ရောင်အန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၃၂၈၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မက်မန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကိုယ်တော်လုပ်ရွာ၊ သစ်ငုတ္တို
ကိုယ်တော်လုပ်ရွာ၊ သစ်ငုတ္တို
ထုံးတောင်ရွာ၊ ဘားအံမြို့နယ်
ထုံးတောင်ရွာ(Htonetaung)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ ဘားအံမြို့နယ်၊ ဝတ်ကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၃၁၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝတ်ကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၆၀၅ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၀၈၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘားအံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တုသိတာဘုံ
ကြီးကျယ်မြင့်မြတ်သော စည်းစိမ်ကျက်သရေတို့နှင့် ပြည့်စုံကြ၍ နှစ်သက်ရွှင်လန်းခြင်းသို့ ရောက်နေကြသော နတ်တို့၏ စံရာဘုံ ဖြစ်သည်။ ထိုဘုံ၌ဖြစ်ကြသောနတ်တို့သည် အမြဲမပြတ် ရွှင်မြူးနှစ်သက်ပျော်ပါးနေကြရသောကြောင့် တုသိတာနတ်ဘုံဟု ခေါ်သည်။
သန္တုဿိတာနတ်မင်းသည် အကြီးအကဲနတ်မင်း ဖြစ်သည်။
ဘုရားအလောင်းများသည် ဤနတ်ဘုံ၌ စံလေ့ရှိသည်။
ဗုဒ္ဓဘုရားအလောင်းသည် ဘုရားမဖြစ်မီ တဘဝ၌ တုသိတာနတ်ပြည်၌ “သေတကေတု”မည်သောနတ်မင်း ဖြစ်လေသည်။ ဘုရားအလောင်း၏မယ်တော် စသည့် သူတော်ကောင်းပုဂ္ဂိုလ်များ စံရာ နတ်ပြည်လည်း ဖြစ်သည်။
တုသိတာနတ်သက်သည် နှစ်ပေါင်း(၄၀၀၀)ရှိသည်။
လူတို့၏အရေအတွက်အားဖြင့် နှစ်ပေါင်း(၅၇)ကုဋေ နှင့် ခြောက်သန်းရှိသည်။
​လေပွေကုန်းရွာ၊ သရက်ကုန်း
လေပွေကုန်းရွာ၊ သရက်ကုန်း
အုန်လုံရွာ၊ မိုးမောက်မြို့နယ်
အုန်လုံရွာ(Ohnlong)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်ခရိုင်၊ မိုးမောက်မြို့နယ်၊ ကောင်းဆာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၁၆၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကောင်းဆာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၅၆ ဦး၊ မ ၂၈၄ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၅၄၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တံတားဦးရွာ၊ တီကျစ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တော်ကမယ်ရွာ၊ တော်ကမယ်
တော်ကမယ်ရွာ၊ တော်ကမယ်
ကြည်လှဟန်
ကြည်လှဟန်သည် ယခင် ပရော်ဖက်ရှင်နယ် ဂေါက်သီးရိုက်သမား တစ်ဦးဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံမှ ဖြစ်သည်။ အာရှလှည့်လည်ပြိုင်ပွဲ အသင်းတွင် executive chairman အဖြစ် တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ကြည်လှဟန်သည် ၁၉၈၀ ခုနှစ်မှစ၍ ပရော်ဖက်ရှင်နယ် အဖြစ် စတင်ကစားခဲ့သည်။ ၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် မလေးရှား ပီဂျီအေ ချန်ပီယံရှစ်ပ်တွင် ပထမဆုံးအကြိမ် အဖြစ် အနိုင်ရခဲ့သည်။ သူသည် အာရှလှည့်လည်ပြိုင်ပွဲတွင် ပထမဆုံးစတင်သည့် ၁၉၉၅ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၄ ခုနှစ် အထိ ကစားခဲ့သည်။ ၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် အာရှလှည့်လည်ပြိုင်ပွဲ၏ Chairman အဖြစ်ခန့်အပ်ခံခဲ့ရသည်။
သပြေလှရွာ၊ ထီးချိုင့်မြို့နယ်
သပြေလှရွာ (Thapyayhla)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ထီးချိုင့်မြို့နယ်၊ မြတောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၆၂၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ထီးချိုင့်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငပြောင်ရွာ၊ ကျောက်ဆည်မြို့နယ်
ငပြောင်ရွာ (Ngapyaung)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ ကျောက်ဆည်မြို့နယ်၊ သံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၆၂၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၈၀၆ ဦး၊ မ ၄၀၃၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၈၄၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ဆည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လက်ပံဆိပ်ရွာ၊ သရက်မြို့နယ်
လက်ပံဆိပ်ရွာ (Letpanseik)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ သရက်မြို့နယ်၊ လက်ပံဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၆၉၈၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လက်ပံဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၁၈ ဦး၊ မ ၇၃၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၃၅၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သရက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂန်းနမ်
thumb|ဂန်းနမ်ခရိုင်ရုံး ဂန်းနမ်ခရိုင် (강남구, 江南區; ဂန်းနမ်ဂူ) သည် တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၊ ဆိုးလ်မြို့ရှိ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂန်းနမ်၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ "ဟန်မြစ်တောင်ဘက်"ဟု ကိုရီယားဘာသာဖြင့် အနက်ရသည်။ ဆိုးလ်၏ တတိယအကြီးဆုံး ခရိုင်ဖြစ်ပြီး ၃၉.၅ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁၅.၃ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်သည်။ ၂၀၁၇ ခု သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၅၆၁,၀၅၂ ယောက် နေသည်။ ကြွယ်ဝမှုမြင့်မားသော ခရိုင်ဖြစ်ပြီး ၂၀၂၀ စာရင်းအရ အိမ်ခန်းတစ်ခန်း၏ ကာလပေါက်ဈေးမှာ နှစ် ၄၀ အတွင်း ၈၄ ဆ တက်လာကြောင်း တွေ့ရသည်။ ဆိုးလ်ရှိ အခြားမြေများမှာ ၆ ဆသာ တက်၏။
လူစည်ကားရာနေရာများ
လူသိများသော ဈေးဝယ်စင်တာများနှင့် ဖျော်ဖြေရေးဧရိယာများတွင် အပ်ဂူဂျောင်ရပ်ကွက် (압구정동) ရှိ ကစားကွင်းများနှင့် စားသောက်ဆိုင်များ၊ ဆမ်ဆောင်းရပ်ကွက် (삼성동) ရှိ ကိုအိတ် ခေါ် ပြပွဲစင်တာကြီး၊ ရှင်ဆာရပ်ကွက် (신사동) ရှိ တရုတ်ဆီးပင်တန်းကြီးရှိသည့် ဂါရိုဆူလမ်း (가로수길)၊ ချောင်ဒမ်ရပ်ကွက် (청담동) ရှိ အထည်ဆိုင်များဖြင့်ပြည့်နေသော ဖက်ရှင်လမ်းမတို့ ပါဝင်သည်။
မော်ကယ် (အနောက်)ရွာ၊ ကျွန်းလှမြို့နယ်
မော်ကယ် (အနောက်)ရွာ (Mawkei(West))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကန့်ဘလူခရိုင်၊ ကျွန်းလှမြို့နယ်၊ မော်ကယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၁၆၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျွန်းလှမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ယိန်းဟိန်ရွာ၊ မိုးမောက်မြို့နယ်
ယိန်းဟိန်ရွာ(Yeinhing)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်ခရိုင်၊ မိုးမောက်မြို့နယ်၊ ကောင်းဆာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၁၆၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကောင်းဆာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၅၆ ဦး၊ မ ၂၈၄ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၅၄၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကုန်းလိပ်
ကုန်းလိပ်သည် ကုန်းပေါ်တွင် နေထိုင်ကျက်စားသော တွားသွားသတ္တဝါဖြစ်၍ Testudinidae အနွယ်ဝင်ဖြစ်သည်။ ယင်းတို့နှင့် မျိုးနွယ်တူ ပင်လယ်လိပ်များကဲ့သို့ပင် သားစားသတ္တဝါများဘေးမှ ကာကွယ်နိုင်ရန် ထူထဲသော အခွံပါရှိသည်။
ကုန်းလိပ်ကြီးများ
thumb|239x239px|မွေးမြူရေးခြံရှိ ၎င်း၏နေထိုင်ရာနေရာတွင် အနားယူနေသည့် လိပ် ကုန်းလိပ်ကြီးများသည် မြေပေါ်တွင် တွားသွားကောင်များအနက် အလွန်ပင်ရှေးကျသော သတ္တဝါများဖြစ်သည်။ ယခုခေတ်တွင် တိမ်ကောသွား ပြီဖြစ်သော ပေ ၈ဝ ခန့်ရှည်သည့် ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းကိုသာ တွေ့ရသော ဒိုင်နိုဆောခေါ် တွားသွားကောင်ကြီးများထက်ပင် ရှေးကျသေးသည်ဟု ဆိုလေသည်။
သို့သော် အကြီးဆုံးတွေ့ရသော လိပ်ဘီလူးကြီးတစ်ကောင်၏ အခွံစုကို ၁၉၂၃ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းမှ ကံအားလျော်စွာ တူး ဖော်ရရှိလေသည်။ အခွံစုမှာ ကြေမွနေပြီဖြစ်၍ ရှားပါးသော ရှေးဟောင်း ပစ္စည်းတစ်ခုအနေဖြင့် အဖိုးထိုက်တန်လှသောကြောင့် သိပ္ပံပညာရှင်များသည် နဂိုပကတိအတိုင်းဖြစ်စေရန် နှစ်နှစ်တိုင်တိုင် ကြိုးစားဆက်စပ်ယူရ၏။ ပြီး စီးသောအခါ လိပ်ကြီးကို နဂိုမြင်နေရသည့် ပုံအတိုင်းရရှိ၍ အခွံကြီး၏ အရှည်မှာ ရှေးအဖျားစွန်းမှ နောက်အဖျားစွန်းအထိ ခုနစ်ပေကျော်ကျော် ရှိ လေသည်။ ထိုသတ္တဝါကြီးမှာ လူအများတွေ့ရသော ကုန်းလိပ်များထဲတွင် အကြီးဆုံးသော သတ္တဝါကြီးဖြစ်လေသည်။
"'လိပ်များမှာ အလွန်အသက်ရှည်၍ နှစ်ပေါင်း ၂ဝဝ ကျော် ၃ဝဝ မျှပင် နေရသည်ဟုဆိုသည်။'"
ကုန်းလိပ်နှင့် ပင်လယ်လပ်တို့သည်  'ကိလိုနီယာ'  မျိုးစဉ်တွင် ပါဝင်လေသည်။ အချို့ပါရဂူများကမူ ကုန်းလိပ်ကို  'တက်စတူဒီနေတာ'  မျိုးစဉ်၊ ပင်လယ်လိပ်ကို  'ကဲလိုနီဒ' မျိုးစဉ် တို့တွင်ပါဝင်သည်ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။ ကုန်းလိပ်သည် ယင်း၏ဦးခေါင်းကို လုံးဝလိပ်ခွံအတွင်း သွင်းယူနိုင်သော် လည်း ပင်လယ်လိပ်ကမူ ယင်း၏ဦးခေါင်းကို တစ်စိတ်တစ်ဒေသသာ သွင်း ယူနိုင်လေသည်။
ဝိသေသလက္ခဏာများ
ခြေထောက်များတွင် ရိုးရိုးခြေသည်းများ ပါရှိသည်။ ခြေချောင်းများ၌ ရေယက်များမပါရှိ။ ခြေချာင်းအဆစ် (၂)ခု (သို့မဟုတ်) နှစ်ခုထက် ပိုနည်းသည်။ တုတ်ခိုင် သည့် ခြေထာက်များရှိသည်။ အခွံမာလိပ်ဖြစ်သည်။ ခြေထောက် နှင့် နဖူးတွင် အကြေးများပါရှိသည်။ ကုန်းပေါ် ၌သာနေထိုင်ကျက်စားသည်။
အရှေ့တောင်အာရှ အားကစားပြိုင်ပွဲ
အရှေ့တောင်အာရှ အားကစားပြိုင်ပွဲ (Southeast Asian Games) အတိုကောက်အားဖြင့် ဆီးဂိမ်းသည် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ ၂ နှစ်တစ်ကြိမ် အလှည့်ကျကျင်းပသည့် အားကစားပြိုင်ပွဲ တစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး အရှေ့တောင်အာရှဒေသ နိုင်ငံပေါင်း ၁၁ နိုင်ငံမှ အားကစား လက်ရွေးစင်များ ပါဝင်ဆင်နွှဲကြသည်။ ဆီးဂိမ်းကို အရှေ့တောင်အာရှ အားကစားပြိုင်ပွဲ အဖွဲ့ချုပ် (Southeast Asian Games Federation) မှ ထိန်းသိမ်းကွပ်ကဲကာ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အိုလံပစ်ကော်မတီ (International Olympic Committee, IOC) နှင့် အာရှ အိုလံပစ် ကောင်စီ (Olympic Council of Asia) တို့မှ ကြီးကြပ်သည်။
သမိုင်း​ကြောင်း
အ​ရှေ့​တောင်အာရှအားကစားပြိုင်ပွဲ၏မူလအမည်မှာ အ​ရှေ့​တောင်အာရှကျွန်းဆွယ်အားကစားပြိုင်ပွဲဖြစ်သည်။ ထိုပွဲ​တော်များမတိုင်မီအချိန်က မြန်မာနိုင်ငံမှ ထိုင်းနိုင်ငံအားဖိတ်​ခေါ်ကာအားကစားပြိုင်ပွဲများကျင်းပခဲ့သည်။ ထိုင်းနိုင်ငံဆိုင်ရာ အိုလံပစ်ကော်မတီ ဒုဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာမည့် လန် စူကွမ်နိုင်ပရာဒစ်က အကြံရလာပြီး​ဒေသတွင်းပြိုင်ပွဲတစ်ခုရှိလာရန်စဉ်းစားမိသည်။၁၉၅၈ ခုနှစ် မေလ ၂၂ ရက်နေ့ ဂျပန်နိုင်ငံက အိမ်ရှင်အဖြစ်လက်ခံ ကျင်းပခဲ့သည့် ၃ ကြိမ်မြောက် အာရှအားကစားပွဲတော်တွင် အရှေ့တောင်အာရှကျွန်းဆွယ်နိုင်ငံများ၏ ခေါင်းဆောင်များ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ကြပြီး ဒေသဆိုင်ရာ အားကစားအဖွဲ့အစည်း ရှိသင့်သည်ဟု စဉ်းစားခဲ့ကြသည်။ ထို့နောက် ထိုင်းနိုင်ငံဆိုင်ရာ အိုလံပစ်ကော်မတီ ဒုဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာမည့် လန် စူကွမ်နိုင်ပရာဒစ်က အရှေ့တောင်အာရှ ကျွန်းဆွယ်အားကစားပွဲ (Southeast Asian Peninsular Games) ဆိုသည့် အမည်ကို ရွေးချယ်အတည်ပြုပေးခဲ့သည်။ဤပွဲသည် ဒေသတွင်း နိုင်ငံများ၏ အားကစားပွဲတော်ဟု ဆိုသော်လည်း ချစ်ကြည်ရေး၊ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး၊ နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေးနှင့် ဒေသတွင်း တည်ငြိမ်ရေး စသည်တို့အတွက်လည်း ရည်ရွယ် ကျင်းပကြခြင်း ဖြစ်သည်။ဤပြိုင်ပွဲများမှ အစပြုပြီး အာရှအားကစားပွဲတော်၊ အိုလံပစ် အားကစားပွဲတော် စသည့် ကမ္ဘာ့ပြိုင်ပွဲများသို့ တက်လှမ်းယှဉ်ပြိုင်နိုင်ခွင့် ရရှိနိုင်သည့် အခွင့်အလမ်းများလည်း တည်ရှိနေသေးသည်။
ထိုင်း၊ မြန်မာ၊ မလေးရှား၊ လာအို၊ တောင်ဗီယက်နမ်၊ ကမ္ဘောဒီးယား တို့က အ​ရှေ့​တောင်အာရှကျွန်းဆွယ်အားကစားပြိုင်ပွဲ (SEA Games) ဖြစ်လာမည့် SEAP တည်ထောင်သူနိုင်ငံ၆နိုင်ငံ ဖြစ်လာကြပြီး အားကစားပွဲတော်ကို ၂ နှစ်တစ်ကြိမ် ကျင်းပရန် ၁၉၅၉ခုနှစ် ဇွန်လတွင် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြသည်။ ပထမဦးဆုံးသော ပွဲတော်ကို ဘန်ကောက်မြို့၌ ၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် ကျင်းပခဲ့ပြီး မြန်မာ၊ ထိုင်း၊ မလေး၊ စင်္ကာပူ၊ တောင်ဗီယက်နမ်နှင့် လာအိုနိုင်ငံတို့ ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ကြသည်။ အားကစားအမျိုးအစားပေါင်း ၁၂ ခုတွင် အားကစားသမားပေါင်း ၅၂၇ ဦးဖြင့် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ကြသည်။ဤပထမဆုံးပွဲ​တော်တွင် ကနဦး၆နိုင်ငံမှကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံမပါဝင်နိုင်ခဲ့ပဲဒုတိယအကြိမ် ရန်ကုန်ပွဲ​တော်တွင်မှသာ ပါဝင်လာသည်။ ကနဦး၆နိုင်ငံမဟုတ်​ပဲ ကျွန်းဆွယ်နိုင်ငံတစ်ခုဖြစ်​သော ဗြိတိသျှလက်​အောက်ခံစင်ကာပူနိုင်ငံပါဝင်လာသည်။
၁၉၇၁ခုနှစ်ပွဲ​တော်တွင် ဖိလစ်ပိုင်၊ဘရူနိုင်းနှင့် အင်ဒိုနီးရှားတို့အားပါဝင်ဆင်နွှဲနိုင်ရန်အိမ်ရှင် မ​လေးရှားမှအကြံပြု​သော်လည်းထိုင်းနိုင်ငံမှလက်မခံခဲ့​​ပေ။၁၉၇၅ခုနှစ်၈ ကြိမ်မြောက် အားကစားပွဲတော်တွင်နိုင်ငံ​ရေးအ​ခြေအ​နေများ​ကြောင့်နိုင်ငံ၄နိုင်ငံသာပါဝင်နိုင်ခဲ့၍ထိုအခါမှသာဘရူနိုင်း၊ အင်ဒိုနီးရှားနှင့် ဖိလစ်ပိုင်ကို အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် လက်ခံရန် စဉ်းစားခဲ့ပြီးနောက် ၁၉၇၇ ခုနှစ်၌ ထို ၂ နိုင်ငံကို ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခွင့် ပြုပေးခဲ့သည်။ ထိုနှစ်တွင်ပင် SEAP အဖွဲ့ချုပ်က အရှေ့တောင်အာရှ အားကစားအဖွဲ့ချုပ် (Southeast Asian Games Federation - SEAGF) ဟု အမည်ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်ခဲ့ပြီး ယင်းပွဲတော်ကို ဆီးဂိမ်း ဟု လူသိများလာခဲ့သည်။
အရှေ့တီမောကို ၂၀၀၃ ခုနှစ် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၊ ဟနွိုင်းမြို့တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် ၂၂ ကြိမ်မြောက်ပွဲတွင် အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခွင့် ပေးခဲ့သည်။ အာဆီယံအဖွဲ့ဝင် နိုင်ငံများဖြစ်လာသည့် နိုင်ငံများက ပူးပေါင်းကျင်းပလာခဲ့သည့် အရှေ့တောင်အားရှ အားကစားပွဲတော်ဖြစ်သည့် ဆီးဂိမ်းကို ကျင်းပလာခဲ့သည်မှာ၂၀၁၉ခုနှစ်တွင် နှစ်၆၀တိုင်ရှိပြီ ဖြစ်သကဲ့သို့ ၂၀၁၉ ခုနှစ် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံတွင် ကျင်းပခဲ့သည့် ပွဲတော်မှာ အကြိမ် ၃၀မြောက် ပွဲတော်လည်း ဖြစ်သည်။
၂၀၁၉ နယူးကလပ်ပွဲ​တော်အပြီးတွင်ထိုင်းနိုင်ငံတွင် ၆ကြိမ်၊မြန်မာပြည်တွင် ၃ကြိမ်၊မ​လေးရှားတွင် ၆ကြိမ်၊စင်ကာပူတွင် ၄ကြိမ်၊အင်ဒိုနီးရှားတွင် ၄ကြိမ်၊ဖိလစ်ပိုင်တွင် ၄ကြိမ်၊ဗီယက်နမ်တွင် ၁ကြိမ်၊ဘရူနိုင်းတွင် ၁ကြိမ်နှင့်လာအိုတွင် ၁ကြိမ် အိမ်ရှင်အဖြစ်လက်ခံကျင်းပနိုင်ခဲ့သည်။ ကမ္ဘောဒီးယားနင့် တီ​မောတို့မှာတစ်ကြိမ်မျှအိမ်ရှင်မဖြစ်ဖူး​ချေ။၁၉၆၃ခုနှစ်ပွဲ​တော်ကို ကမ္ဘောဒီးယားအားကျင်းပခွင့်​ပေးခဲ့​သော်လည်းနိုင်ငံ​ရေးအ​ခြေအ​နေများ​ကြောင့်ပွဲပျက်ခဲ့ရသည်။၁၉၆၅ ခုနှစ် ပွဲတော်ကို လာအိုတွင် ကျင်းပခွင့် ပေးခဲ့သော်လည်း နိုင်ငံ၏ ဘဏ္ဍာရေးအခြေအနေ မတက်နိုင်သောကြောင့် မလေးရှားနိုင်ငံသို့ လွှဲပြောင်းပေးခဲ့သည်။ ကမ္ဘောဒီးယားအ​နေဖြင့် ၂၀၂၃ခုနှစ်တွင် ပထမဆုံးအကြိမ် အိမ်ရှင်အဖြစ် လက်ခံကျင်းပမည်ဖြစ်သည်။
အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်
မူလအထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်မှာ ကွင်း၆ကွင်း ဖြစ်သည်။ မူလကနဦး၆နိုင်ငံဖြစ်​သော ထိုင်း၊မြန်မာ၊မ​လေးရှား၊လာအို၊ကမ္ဘောဒီးယားနှင့် ဗီယက်နမ်တို့ ကိုကိုယ်စားပြုသည်။ ထိုတံဆိပ်ကို ၁၉၉၇၊ဂျာကာတာပွဲ​တော်အထိဖြစ်သည်။၁၉၉၉၊ဘန်ဒါဆရီဘီဂါဝန်ပွဲ​တော်တွင် ပြိုင်ပွဲဝင်နိုင်ငံ၁၀နိုင်ငံကိုကိုယ်စားပြု​သော ကွင်း၁၀ကွင်း ကိုစတင်အသုံးပြုခဲ့သည်။၂၀၁၁၊ဂျာကာတာပွဲ​တော်တွင် ကွင်း၁၁ကွင်း တံဆိပ်ကိုစတင်အသုံးပြုခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံ
မြန်မာနိုင်ငံသည်ကား အ​ရှေ့​တောင်အာရှအားကစားပြိုင်ပွဲ၏ မူလ၆နိုင်ငံမှတစ်နိုင်ငံဖြစ်သည်။ ထိုပွဲများမတိုင်မီက မြန်မာပြည်မှာထိုင်းနိုင်ငံအားဖိတ်​ခေါ်ကာ အားကစားပွဲများကျင်းပခြင်း​ကြောင့်ထိုင်းနိုင်ငံဆိုင်ရာ အိုလံပစ်ကော်မတီ ဒုဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာမည့် လန် စူကွမ်နိုင်ပရာဒစ်က အကြံရလာပြီး ဤအ​ရှေ့​တောင်အာရှကျွန်းဆွယ်အားကစားပြိုင်ပွဲများကိုစတင်ကျင်းပခဲ့၍ မြန်မာပြည်မှာဤအားကစားပွဲများ၏အစဟုပင်​ခေါ်ဆိုနိုင်သည်။ ထိုင်းနိုင်ငံမှ ပထမဆုံးကျွန်းဆွယ်အားကစားပွဲကိုစတင်ကျင်းပပြီး​​နောက် နိုင်ငံအမည်များဖြင့်အလှည့်ကျကျင်းပခဲ့သည်။ ထိုစဉ်က မြန်မာပြည်မှာ "Burma"ဟူ​သောအမည်ဖြင့်အသုံးပြု၍ကနဦးနိုင်ငံများထဲတွင်အရင်ဆုံးလာ၍ ဒုတိယအကြိမ်​မြောက်ပွဲ​တော်ဖြစ်​သော ၁၉၆၁၊ရန်ကုန်ပွဲ​တော်ကိုလက်ခံကျင်းပခဲ့သည်။ ထိုစဉ်က ကနဦး၆နိုင်ငံတွင် ထိုင်း၊မြန်မာနှင့်မလာယာ(မ​လေးရှား)တို့သာ နိုင်ငံ​ရေး​ပြေလည်​နေချိန်ဖြစ်သည်။ ထို့​ကြောင့်၁၉၆၉ခုနှစ်တွင်ဒုတိယအကြိမ်အိမ်ရှင်အဖြစ် ၁၉၆၉၊ရန်ကုန်ပွဲ​တော်ကို ကျင်းပခဲ့သည်။ နှစ်ကြိမ်စလုံးတွင် မြန်မာနိုင်ငံက ရွှေတံဆိပ် အများဆုံးရရှိခဲ့သည်။ ထို့​နောက်တွင်မူ နိုင်ငံ​ရေးအ​ခြေအ​နေများ​ကြောင့်အိမ်ရှင်အဖြစ်လက်ခံကျင်းပခြင်းမရှိ​တော့​ပေ။ အရှေ့တောင်အာရှ အားကစားပွဲတော် (SEA Games)အဖြစ်အမည်​ပြောင်းပြီး​နောက်မှသာ ပထမဆုံးအဖြစ် ၂၀၁၃၊​နေပြည်​တော်ပွဲ​တော်ကိုလက်ခံကျင်းပခဲ့သည်။​နောက်ဆုံးအကြိမ် ၁၉၆၉၊ရန်ကုန်ပွဲ​တော်ကျင်းပပြီး ၄၄နှစ်အကြာမှသာ အိမ်ရှင်အဖြစ်ပြန်လည်ကျင်းပနိုင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့​ကြောင့်စုစု​ပေါင်း၃ကြိမ် အိမ်ရှင်အဖြစ်လက်ခံကျင်းပခဲ့သည်။
မန်မိုင်ရွာ၊ မက်မန်းမြို့နယ်
မန်မိုင်ရွာ (Manmai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ မက်မန်းခရိုင်၊ မက်မန်းမြို့နယ်၊ ရောင်အန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၃၂၇၈ ဖြစ်သည်။
၁၉ စက်တင်ဘာ
စက်တင်ဘာလ၊ (၁၉)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၂၆၂)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ် ဖြစ်လျှင် (၂၆၃)ရက်မြောက်) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၁၀၃) ရက် ကျန်သေးသည်။
ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ
ကူကီး-ချင်းဘာသာစကားများ (ကူကီး-ချင်း-မီဇို၊ ကူးကစ်ရှ် သို့မဟုတ် တောင်-အလယ်ပိုင်း တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ) သည် အိန္ဒိယအရှေ့မြောက်ပိုင်း၊ မြန်မာအနောက်ပိုင်းနှင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် အရှေ့တောင်ပိုင်းတို့တွင် ပြောဆိုသော တရုတ်-တိဗက်ဘာသာစကား ၅၀ သို့မဟုတ် အကိုင်းအခက်ဖြစ်သည်။ ဤဘာသာစကားများ၏ ပြောဆိုသူအများစုကို မီဇိုရမ်ပြည်နယ်နှင့် မဏိပူရပြည်နယ်တို့တွင် မီဇို၊ အာသံဘာသာစကားနှင့် ဘင်္ဂါလီဘာသာစကားတွင် ကူကီးနှင့် မြန်မာဘာသာစကားတွင် ချင်းဟု ခေါ်ကြသည်။ မီဇိုသည် ကူကီး-ချင်းဘာသာစကားတွင် အကျယ်ပြန့်ဆုံး ပြောဆိုသောဘာသာစကားဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ
ကလောမွန်ရွာ၊ ဖလမ်းမြို့နယ်
ကလောမွန်ရွာ(Tlauhmun)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းခရိုင်၊ ဖလမ်းမြို့နယ်၊ ကလောမွန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၃၅၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကလောမွန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၇ ဦး၊ မ ၁၀၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၃၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖလမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒါးမသိမ်း (မြောက်)ရွာ၊ တော်ကမယ်
ဒါးမသိမ်း (မြောက်)ရွာ၊ တော်ကမယ်
ဆမ္မာရီယမ်
ဆမ္မာရီယမ် (Samarium) သည် Periodic table ၏ Lanthanide အုပ်စု တွင်ပါဝင်သော ငွေဖြူရောင် ရှိ သတ္တုတစ်မျိုးဖြစ်ပြီး ဓာတုသင်္ကေတမှာ Sm ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အခန်းအပူချိန် ရှိ ခြောက်သွေ့သော လေထုမှာ တည်ငြိမ်မှု ရှိသော်လည်း အပူချိန် ၁၅၀ စင်တီဂရိတ် အထက်ထိ အပူပေးပါက လောင်ကျွမ်းသွားပြီး စိုထိုင်းသော လေထုထဲတွင် အပေါ်ယံပိုင်းသည် အောက်ဆိုဒ်(Oxide) ဖြစ်သွားသည်။
အသုံချခြင်းများ
ဆမ္မာရီယမ်(Samarium) ကို ဓာတ်ကူပစ္စည်း အဖြစ် တိကျသေချာသည့် အော်ဂင်းနစ် ဓာတ်ပြုခြင်းတွေမှာ အသုံးပြုပါသည်။ ဆမ္မာရီယမ် ဒိုင်အောက်ဆိုဒ်Samarium Iodide (SmI2) ကို သဘာဝ ထုတ်ကုန်များ ၏ အတူအယောင် ပုံစံများထုတ်လုပ်နိုင်ဖို့ အတွက် ဓာတုဗေဒ သူသေတန ပညာရှင်များ အသုံးပြုကြသည်။ အောက်ဆိုဒ် Samiria ကို အထူးပြုလုပ်ထားသော အနီအောက်ရောင်ခြည်ကို စုပ်ယူနိုင်သော ဖန်ပြုလုပ်ဖို့ လည်းကောင်း၊ arc မီးချောင်းများတွင် သုံးသော လျှပ်ခေါင်းများတွင် ကာဗွန် အလည်တိုင် အူချောင်းအဖြစ်သော်လည်းကောင်း နှင့် အီသနောမှ ရေဖယ်ထုတ်ခြင်းနှင့် ဟိုက်ဒြိုဂျင် ဖယ်ထုတ်ဖို့အတွက် ဓာတ်ကူပစ္စည်း အဖြစ် အသုံးပြုပါသည်။ ဆမ္မာရီယမ်ကိုဘော့ (SmCo5) ဓာတ်ပေါင်းကို သံလိုက် ပြုလုပ်ရာတွင်လည်း အသုံးပြုပါသေးသည်။
ကျန်းမာရေးသက်ရောက်မှု
ဆမ္မာရီယမ်(Samarium) သည် ဇီဝဗေဒ အခန်းကဏ္ဍတွင် မပါဝင်သော်လည်း ခန္ဓာကိုယ် အတွင်း ဇီဝဆိုင်ရာ ဖြစ်စဉ်ကို လှုံ့ဆော်ပေးစေသည်။ ပျော်ဝင်စေနိုင်သော ဆမ္မာရီယမ်ဆားများသည် မျိုချမိပါက သိပ်မပြင်းထန်သောအဆိပ် အတောက် ဖြစ်စေပြီး ဆမ္မာရီယမ်နှင့် ထိတွေ့မိပါက မျက်လုံးနှင် အရေပြားကို နာကျင် ကျိန်းစပ် စေသည်။ ၎င်းတို့သည် ထိခိုက်မှုများလာပါက ကျန်းမာရေးကို ဘေးအန္တရာယ် ဖြစ်စေသည်။
ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ဆမ္မာရီယမ်(Samarium)သက်ရောက်မှု
ဆမ္မာရီယမ်(Samarium ) သည် အပင်များနှင် သတ္တဝါများကို ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ မည်သည့် ထိခိုက်မှုမှ မဖြစ်စေပါ။