cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ဝနပတ္တသုတ်
၁၉၃။ ရဟန်းတို့ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တစ်ခုခုသော တောအုပ်ကို မှီ၍ နေ၏၊ ထိုတောအုပ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ထိုရဟန်းမှာ မထင်သေးသော သတိသည်လည်း ထင်လာ၏၊ မတည်တံ့သေးသော စိတ်သည်လည်း တည်တံ့လာ၏၊ မကုန်သေးသော အာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့ရောက်ကုန်၏၊ မရောက်ဖူးသေးသည့် မြတ်သော ယောဂတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်၏၊ ရဟန်းများ ခံယူသင့် ခံယူထိုက်သော အသက်၏ အဆောက်အဦဖြစ်သော သင်္ကန်း ဆွမ်း့ကျောင်း သူနာ၏ အထောက်အပံ့ ဆေး ပစ္စည်းတို့သည်ကား (ငြိုငြင်) ဆင်းရဲသဖြင့် ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏၊ ရဟန်းတို့ ထိုရဟန်းသည် “ငါသည် ဤတောအုပ်ကို မှီ၍ နေ၏၊ ဤတောအုပ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ထိုငါ့မှာမထင်သေးသော သတိသည်လည်း ထင်လာ၏၊ မတည်တံ့ သေးသော စိတ်သည်လည်း တည်တံ့လာ၏၊ မကုန်သေးသော အာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏၊ မရောက်ဖူးသေးသည့် မြတ်သော ယောဂတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်၏၊ ရဟန်းများ ခံယူသင့် ခံယူထိုက်သော အသက်၏ အဆောက်အဦဖြစ်သော သင်္ကန်း ဆွမ်း ကျောင်း သူနာ၏ အထောက်အပံ့ ဆေးပစ္စည်းတို့သည်ကား (ငြိုငြင်) ဆင်းရဲသဖြင့် ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏၊ ငါသည်ကား သင်္ကန်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်လူဘောင်မှ ရဟန်းဘောင်သို့ ကပ်ရောက်သည်မဟုတ်၊ ဆွမ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်။ ပ။ ကပ်ရောက်သည်မဟုတ်၊ ကျောင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်။ ပ။ ကပ်ရောက်သည်မဟုတ်၊ သူနာ၏ အထောက်အပံ့ဆေးပစ္စည်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် လူဘောင်မှ ရဟန်းဘောင်သို့ ကပ်ရောက်သည် မဟုတ်၊ စင်စစ်သော်ကား ဤတောအုပ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ငါ့မှာ မထင်သေးသော သတိသည်လည်း ထင်လာ၏၊ မတည်တံ့သေးသော စိတ်သည်လည်း တည်တံ့လာ၏၊ မကုန်သေးသော အာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့ရောက် ကုန်၏၊ မရောက်ဖူးသေးသည့် မြတ်သော ယောဂတို့၏ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်၏” ဟု ဤသို့ ဆင်ခြင်သင့်၏၊ ရဟန်းတို့ ထိုရဟန်းသည် (ဤသို့) ဆင်ခြင်၍လည်း ထိုတောအုပ်၌ နေသင့်၏၊ မဖဲခွါသင့်ပေ။
၁၉၄။ ရဟန်းတို့ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တစ်ခုခုသော တောအုပ်ကို မှီ၍ နေ၏၊ ထိုတောအုပ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ထိုရဟန်းမှာ မထင်သေးသော သတိသည်လည်း ထင်လာ၏၊ မတည်တံ့သေးသော စိတ်သည်လည်း တည်တံ့လာ၏၊ မကုန်သေးသော အာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့ရောက်ကုန်၏၊ မရောက်ဖူးသေးသည့် မြတ်သော ယောဂတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်၏၊ ရဟန်းများ ခံယူသင့် ခံယူထိုက်သော အသက်၏ အဆောက်အဦဖြစ်သော သင်္ကန်း ဆွမ်းကျောင်း သူနာ၏ အထောက်အပံ့ ဆေးပစ္စည်းတို့သည်လည်း (ငြိုငြင်) ဆင်းရဲခြင်း မရှိဘဲ ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏၊ ရဟန်းတို့ ထိုရဟန်းသည် “ငါသည်ကား ဤ တောအုပ်ကို မှီ၍ နေ၏၊ ဤတောအုပ်ကို မှီ၍ နေစဉ်ငါ့မှာ မထင်သေးသော သတိသည်လည်း ထင်လာ၏၊ မတည်တံ့သေးသော စိတ်သည်လည်းတည်တံ့လာ၏၊ မကုန်သေးသော အာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ မရောက်ဖူးသေးသည့် မြတ်သော ယောဂတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်၏၊ ရဟန်းများ ခံယူသင့် ခံယူထိုက်သော အသက်၏ အဆောက်အဦဖြစ်သော သင်္ကန်း ဆွမ်း ကျောင်းသူနာ၏ အထောက်အပံ့ ဆေးပစ္စည်းတို့ သည်လည်း (ငြိုငြင်) ဆင်းရဲခြင်း မရှိဘဲ ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏” ဟုဤသို့ ဆင်ခြင်သင့်၏၊ ရဟန်းတို့ ထိုရဟန်း သည် အသက်ထက်ဆုံးလည်း ထိုတောအုပ်၌ နေသင့်၏၊ မဖဲခွါသင့်ပေ။
၁၉၅။ ရဟန်းတို့ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တစ်ခုခုသော ရွာကို မှီ၍ နေ၏၊ပ။ တစ်ခုခု သောနိဂုံးကို မှီ၍ နေ၏၊ပ။ တစ်ခုခုသော။ မို့ကို မှီ၍ နေ၏၊ပ။ တစ်ခုခုသော ဇနပုဒ်ကို မှီ၍ နေ၏၊ပ။ တစ်ဦးဦးသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ထိုရဟန်းမှာ မထင်သေးသောသတိသည်လည်း ထင်လာခြင်း မရှိ၊ မတည်တံ့သေးသော စိတ်သည်လည်း တည်တံ့ခြင်း မရှိ၊ မကုန်သေးသော အာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့ မရောက်ကုန်၊ မရောက်ဖူးသေးသည့်မြတ်သော ယောဂတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်ခြင်း မရှိ၊ ရဟန်းများ ခံယူသင့်ခံယူထိုက်သော အသက်၏ အဆောက်အဦဖြစ်သော သင်္ကန်း ဆွမ်း ကျောင်း သူနာ၏ အထောက်အပံ့ဆေးပစ္စည်းတို့ သည်လည်း (ငြိုငြင်) ဆင်းရဲသဖြင့် ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏၊ ရဟန်းတို့ ထိုရဟန်းသည် “ငါသည်ကား ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ငါ့မှာ မထင်သေးသော သတိသည်လည်း ထင်လာခြင်း မရှိ၊ မတည်တံ့သေးသော စိတ်သည်လည်း တည်တံ့ခြင်း မရှိ၊ မကုန်သေးသော အာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့ မရောက်ကုန်၊ မရောက်ဖူးသေးသည့်မြတ်သော ယောဂတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်ခြင်း မရှိ၊ ရဟန်းများ ခံယူသင့်ခံယူထိုက်သော အသက်၏ အဆောက်အဦ ဖြစ်သော သင်္ကန်း ဆွမ်း ကျောင်း သူနာ၏ အထောက်အပံ့ဆေး ပစ္စည်းတို့သည်လည်း (ငြိုငြင်) ဆင်းရဲသဖြင့် ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏” ဟု ဆင်ခြင်သင့်၏၊ ရဟန်းတို့ထိုရဟန်းသည် ညဉ့်၌ဖြစ်စေ၊ နေ့၌ဖြစ်စေ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မပန်ကြားဘဲ ဖဲခွါသင့်၏၊ မှီတွယ်မနေသင့်ပေ။
၁၉၆။ ရဟန်းတို့ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တစ်ဦးဦးသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ထိုရဟန်းမှာ မထင်သေးသော သတိသည်လည်း ထင်လာခြင်း မရှိ၊ မတည်တံ့သေးသော စိတ်သည်လည်း တည်တံ့ခြင်း မရှိ၊ မကုန်သေးသော အာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့မရောက်ကုန်၊ မရောက်ဖူးသေးသည့် မြတ်သော ယောဂတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်ခြင်း မရှိ၊ ရဟန်းများ ခံယူသင့် ခံယူထိုက်သော အသက်၏ အဆောက်အဦဖြစ်သော သင်္ကန်း ဆွမ်းကျောင်း သူနာ၏ အထောက်အပံ့ ဆေးပစ္စည်းတို့သည်ကား (ငြိုငြင်) ဆင်းရဲခြင်း မရှိဘဲ ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏၊ ရဟန်းတို့ ထိုရဟန်းသည် “ငါသည်ကား ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ငါ့မှာမထင်သေးသော သတိသည်လည်း ထင်လာခြင်း မရှိ၊ မတည်တံ့သေးသော စိတ်သည်လည်း တည်တံ့လာခြင်း မရှိ၊ မကုန်သေးသော အာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့ မရောက်ကုန်၊ မရောက်ဘူးသေးသည့် မြတ်သော ယောဂတို့၏ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်ခြင်း မရှိ၊ ရဟန်းများခံယူသင့် ခံယူထိုက်သော အသက်၏ အဆောက်အဦဖြစ်သော သင်္ကန်း ဆွမ်း ကျောင်း သူနာ၏အထောက် အပံ့ ဆေးပစ္စည်းတို့သည်ကား (ငြိုငြင်) ဆင်းရဲခြင်း မရှိဘဲ ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏၊ ငါသည်ကားသင်္ကန်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် လူ့ဘောင်မှ ရဟန်းဘောင်သို့ ကပ်ရောက်သည် မဟုတ်၊ ဆွမ်းဟူသော အကြောင်း ကြောင့်။ ပ။ ကပ်ရောက်သည် မဟုတ်၊ ကျောင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်။ ပ။ ကပ်ရောက်သည် မဟုတ်၊ သူနာ၏ အထောက်အပံ့ဆေးပစ္စည်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် လူ့ဘောင်မှရဟန်းဘောင်သို့ ကပ်ရောက် သည် မဟုတ်။ စင်စစ်သော်ကား ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ငါ့မှာမထင်သေးသော သတိသည်လည်း ထင်လာခြင်းမရှိ၊ မတည်တံ့သေးသော စိတ်သည်လည်းတည်တံ့လာခြင်းမရှိ၊ မကုန်သေးသော အာသဝေါ တရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့ မရောက်ကုန်၊ မရောက်ဖူးသေးသည့် မြတ်သော ယောဂတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်ခြင်းမရှိ” ဟု ဆင်ခြင်သင့်၏၊ ရဟန်းတို့ ထိုရဟန်းသည် (ဤသို့) ဆင်ခြင်၍ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို ပန်ကြား၍ဖဲခွါသင့်၏၊ မှီတွယ်မနေသင့်ပေ။
၁၉၇။ ရဟန်းတို့ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တစ်ဦးဦးသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ထိုရဟန်းမှာ မထင်သေးသော သတိသည်လည်း ထင်လာ၏၊ မတည်တံ့သေးသောစိတ်သည်လည်း တည်တံ့လာ၏၊ မကုန်သေးသော အာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏၊ မရောက်ဖူးသေးသည့် မြတ်သော ယောဂတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်၏၊ ရဟန်းများ ခံယူသင့် ခံယူထိုက်သော အသက်၏ အဆောက်အဦဖြစ်သော သင်္ကန်း ဆွမ်း ကျောင်းသူနာ၏ အထောက်အပံ့ ဆေးပစ္စည်းတို့သည်ကား (ငြိုငြင်) ဆင်းရဲသဖြင့် ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏၊ ရဟန်းတို့ထိုရဟန်းသည် “ငါသည်ကား ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ငါ့မှာ မထင်သေးသောသတိသည်လည်း ထင်လာ၏၊ မတည်တံ့သေးသော စိတ်သည်လည်း တည်တံ့လာ၏၊ မကုန်သေးသောအာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏၊ မရောကဖူးသေးသည့် မြတ်သော ယောဂတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်ကုန်၏၊ ရဟန်းများ ခံယူသင့် ခံယူထိုက်သောအသက်၏ အဆောက်အဦဖြစ်သော သင်္ကန်း ဆွမ်း ကျောင်း သူနာ၏ အထောက်အပံ့ ဆေးပစ္စည်းတို့သည်ကား (ငြိုငြင်) ဆင်းရဲသဖြင့် ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏၊ ငါသည်ကား သင်္ကန်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်လူ့ဘောင်မှ ရဟန်းဘောင်သို့ ကပ်ရောက်သည် မဟုတ်၊ ဆွမ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်။ ပ။ ကပ်ရောက် သည် မဟုတ်၊ ကျောင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်။ ပ။ ကပ်ရောက်သည် မဟုတ်၊ သူနာ၏အထောက် အပံ့ ဆေးပစ္စည်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် လူ့ဘောင်မှ ရဟန်းဘောင်သို့ ကပ်ရောက်သည်မဟုတ်။ စင်စစ် သော်ကား ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ငါ့မှာ မထင်သေးသော သတိသည်လည်းထင်လာ၏၊ မတည် တံ့သေးသော စိတ်သည်လည်း တည်တံ့လာ၏၊ မကုန်သေးသောအာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်း သို့ ရောက်ကုန်၏၊ မရောက်ဘူးသေးသည့် မြတ်သောယောဂတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်၏” ဟု ဆင်ခြင်သင့်၏၊ ရဟန်းတို့ထိုရဟန်းသည် (ဤသို့) ဆင်ခြင်၍လည်း ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီတွယ်နေသင့်၏၊ မဖဲခွါသင့်ပေ။
၁၉၈။ ရဟန်းတို့ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် တစ်ဦးဦးသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ထိုရဟန်းမှာ မထင်သေးသော သတိသည်လည်း ထင်လာ၏၊ မတည်တံ့သေးသောစိတ်သည်လည်း တည်တံ့လာ၏၊ မကုန်သေးသော အာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏၊ မရောက်ဖူးသေးသည့် မြတ်သော ယောဂတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်၏၊ ရဟန်းများ ခံယူသင့်ခံယူထိုက်သော အသက်၏ အဆောက်အဦဖြစ်သော သင်္ကန်း ဆွမ်း ကျောင်း သူနာ၏အထောက်အပံ့ ဆေးပစ္စည်းတို့သည်လည်း (ငြိုငြင်) ဆင်းရဲခြင်းမရှိဘဲ ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏၊ ရဟန်းတို့ ထိုရဟန်းသည် “ငါသည်ကား ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေ၏၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ နေစဉ် ငါ့မှာ မထင်သေးသောသတိသည်လည်း ထင်လာ၏၊ မတည်တံ့သေးသော စိတ်သည်လည်း တည်တံ့လာ၏၊ မကုန်သေးသောအာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏၊ မရောက်ဖူးသေးသည့် မြတ်သော ယောဂတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ်) သို့လည်း ဆိုက်ရောက်၏၊ ရဟန်းများ ခံယူသင့်ခံယူထိုက်သော အသက်၏အဆောက်အဦဖြစ်သော သင်္ကန်း ဆွမ်း ကျောင်း သူနာ၏ အထောက်အပံ့ ဆေးပစ္စည်းတို့သည်လည်း (ငြိုငြင်) ဆင်းရဲခြင်းမရှိဘဲ ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏” ဟု ဆင်ခြင်သင့်၏၊ ရဟန်းတို့ ထိုရဟန်းသည်အသက်ထက်ဆုံး ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီတွယ်နေသင့်၏၊ နှင်ထုတ်ပင် နှင်ထုတ်စေကာမူမဖဲခွါသင့်ပေဟု (မိန့်တော်မူ၏)။
မြတ်စွာဘုရားသည် ဤတရားကို ဟောတော်မူ၏၊ ထိုရဟန်းတို့သည် မြတ်စွာဘုရား ဟောတော်မူသော တရားကို နှစ်ခြိုက်ဝမ်းမြောက်ကြကုန်၏၊
ခုနစ်ခုမြောက် ဝနပတ္ထသုတ်ပြီး၏၊
သုပ္ပဗုဒ္ဓ (ဒေဝဒဟပြည့်ရှင်)
ဘဝဖြစ်စဉ်
ထေရဝါဒစာပေများတွင် သမီးတော် ယသောဓရာကို သိဒ္ဓတ္ထမင်းသားက ထားပစ်ခဲ့သည်ကတစ်ကြောင်း၊ မြတ်စွာဘုရားအားသားတော်စပ်သူ ဒေဝဒတ်က ရန်ငြိုးထားသူဖြစ်သည်ကတစ်ကြောင်း၊ မိမိထက် ငယ်ရွယ်၍ တူတော်စပ်သူအား အရိုအသေမပေးလို၍ သုပ္ပဗုဒ္ဓမင်းကြီးသည် မြတ်စွာဘုရားအပေါ် အငြိုးထားလျက်ရှိသည်။ ထို့ကြောင့်ပင် တစ်နေ့သောအခါ၌ မြတ်စွာဘုရား ဆွမ်းခံကြွတော်မူသည့်အခါတွင် သုပ္ပဗုဒ္ဓသည် မြတ်စွာဘုရားဆွမ်းခံကြွမည့်လမ်းတွင် သောက်ပွဲစားပွဲများ ကျင်းပကာ မြတ်စွာဘုရား သွားခွင့်မရအောင် နှောင့်ယှက်တားမြစ်မှုများ လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားနှင့် နောက်ပါရဟန်းများတို့သည် ပြန်လှည့်လာခဲ့ကြသည်။ ထို့နောက်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် အသျှင်အာနန္ဒာအား"ဦးရီးတော် သုပ္ပဗုဒ္ဓသည် မြတ်စွာဘုရား၏ သွားရာလမ်းကို နှောင့်ယှက်သည့်အတွက် ထိုအကုသိုလ်ကြောင့် ခုနစ်ရက်ကြာပြီးနောက်တွင် ပြာသာဒ်ခြေရင်း လှေကားရင်း၌ မြေမြိုခံရလိမ့်မည်" ဟု မိန့်ကြားတော်မူခဲ့သည်။
ထိုအခါ သုပ္ပဗုဒ္ဓဘုရင်သည် မြတ်စွာဘုရား၏ မိန့်ကြားတော်မူခြင်းကို ကြားသိရပြီးနောက် ဘုံ (၇) ဆင့်ရှိသည့် ပြာသာဒ်ထက်တွင် နေကာ မြတ်စွာဘုရား၏ စကားတော်မမှန်အောင်နေ၍ မြတ်စွာဘုရားအား မုသားစကားပြောဆိုမှုဖြင့် စွပ်စွဲမှု စိတ်အကြံဖြစ်ကာ ထိုအတိုင်းဘုံခုနစ်ဆင့်ထက်တွင် နေထိုင်လေသည်။ သို့သော်လည်း ခုနစ်ရက်မြောက်နေ့၌ မင်းကြီး၏ စီးတော်မြင်းသည် လွတ်ထွက်သွားကာ မြည်ဟီး၍ သောင်းကျန်းနေသဖြင့် မင်းကြီးသည် သတိလက်လွတ်ဖြင့် မြင်းအား တားဆီးရန် ပြာသာဒ်ထက်မှအဆင်း လှေကားခြေရင်း၌ မြေမြိုခြင်းခံရကာ အဝီစိငရဲသို့ ရောက်ခဲ့ရသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဝင် ပုဂ္ဂိုလ်များ ကဏ္ဍ:ဂေါတမဗုဒ္ဓ မိသားစု
မန်ခါးရွာ၊ နားဖန်းမြို့နယ်
မန်ခါးရွာ (Manhkar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ မက်မန်းခရိုင်၊ နားဖန်းမြို့နယ်၊ မန်ဟာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၅၁၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နားဖန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အီးဇုခဘူတာ
အီးဇုခဘူတာ  (飯塚駅 အီးဇုခ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဖုခုအိုခခရိုင်၊ အီးဇုခမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဗုဒ္ဓဘာသာအကြောင်းအကျဉ်းချုပ်
ဗုဒ္ဓဘာသာဆိုသည်မှာ ဂေါတမဗုဒ္ဓတည်ထောင်ခဲ့သည့် ဘာသာတစ်ခု ဖြစ်ပြီး ယခုအခါတွင် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ဂိုဏ်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ကျယ်ပြန့်စွာ ထွန်းကားလျက်ရှိသည်။
အောက်ပါတို့သည် ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့်ပတ်သက်သည့် အကျဉ်းချုပ်နှင့် လမ်းညွှန်ဖြစ်သည်။
ဗုဒ္ဓ
ဂေါတမဗုဒ္ဓ
ဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်းတော်များ
Schools of Buddhism
ထေရဝါဒ
Theravada — literally, "the Teaching of the Elders" or "the Ancient Teaching", it is the oldest surviving Buddhist school. It was founded in India. It is relatively conservative, and generally closer to early Buddhism, and for many centuries has been the predominant religion of Sri Lanka (now about 70% of the population ) and most of continental Southeast Asia.
မဟာယာန
Mahayana — literally the "Great Vehicle", it is the largest school of Buddhism, and originated in India. The term is also used for classification of Buddhist philosophies and practice. According to the teachings of Mahāyāna traditions, "Mahāyāna" also refers to the path of seeking complete enlightenment for the benefit of all sentient beings, also called "Bodhisattvayāna", or the "Bodhisattva Vehicle."
Vajrayāna
Vajrayana
Early Buddhist schools
Early Buddhist schools
Buddhist modernism
Buddhist modernism
Buddhism worldwide
Buddhism by country
ဗုဒ္ဓဘာသာစာပေနှင့် ကျမ်းဂန်များ
Buddhist texts
ထေရဝါဒစာပေများ
Pali literature
ဗုဒ္ဓဘာသာ၏ သမိုင်းကြောင်း
History of Buddhism
သစ္စာလေးပါး (စတ္တာရိ အရိယသစ္စာနိ )
သစ္စာလေးပါး
Three Characteristics of Existence (Tilakkhaṇa • Trilakṣaṇa)
Three marks of existence
Five Aggregates (Pañca khandha • Pañca-skandha)
Skandha
Twelve Links (Nidāna)
Describes how suffering arises.
Transcendental Dependent Origination
Describes the path out of suffering.
Karma (Kamma)
Karma in Buddhism
Buddhist cosmology
Buddhist cosmology
အာယာတန
Ayatana
Faculties (Indriya)
Indriya
Higher Knowledge (Abhiññā • Abhijñā)
Abhijñā
Great fruits of the contemplative life (Maha-Phala)
Phala
Buddhist devotion
Buddhist devotion
Threefold Training (Sikkhā)
Threefold Training
Five Subjects for Contemplation
Upajjhatthana Sutta
Four Foundations of Mindfulness (Cattāro satipaṭṭhānā • Smṛtyupasthāna)
Satipatthana
Four Right Efforts (Cattārimāni sammappadhānāni • Samyak-pradhāna)
Four Right Exertions
Four Roads to Mental Power (Iddhipāda • Ṛddhipāda)
Iddhipada
Five Spiritual Faculties (Pañca indriya)
Indriya
Five Powers (Pañca bala)
Five Strengths
Seven Factors of Enlightenment (Satta sambojjhaṅgā • Sapta bodhyanga)
Seven Factors of Enlightenment
Noble Eightfold Path (Ariya aṭṭhaṅgika magga • Ārya 'ṣṭāṅga mārgaḥ)
Noble Eightfold Path
Tranquillity/Serenity/Calm (Samatha • Śamatha)
Samatha
Attainment of Enlightenment
Enlightenment in Buddhism
Buddhist monasticism and laity
Buddhist monasticism
Major figures of Buddhism
List of Buddhists
Buddhist philosophy
Buddhist philosophy
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာ
အောက်ရွာ၊ ပေါင်မြို့နယ်
အောက်ရွာ'(Aukywar)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ သထုံခရိုင်၊ ပေါင်မြို့နယ်၊ ကတိုက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၇၃၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကတိုက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၉၇ ဦး၊ မ ၉၉၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၉၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပေါင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အစုကြီးရွာ၊ ကသာမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကသာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အီးဇုမဲဘူတာ
အီးဇုမဲဘူတာ  (飯詰駅 အီးဇုမဲ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အခိတခရိုင်၊ မိဆတိုမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ရွာကြီးမောက်အောက်ရွာ၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်
ရွာကြီးမောက်အောက်ရွာ (Ywargyimaukauk)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်၊ သာလေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၅၁၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သာလေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၆၈ ဦး၊ မ ၂၇၂၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၀၉၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ရွှေမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အာကျဝိုင်းရွာ၊ မိုင်းဆတ်မြို့နယ်
အာကျဝိုင်းရွာ (Ahrkyawaing)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ မိုင်းဆတ်ခရိုင်၊ မိုင်းဆတ်မြို့နယ်၊ မိုင်းတွန်း (တောင်ပေါ်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၃၆၇၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းတွန်း (တောင်ပေါ်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၉၂၁ ဦး၊ မ ၃၅၃၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၄၅၃ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းဆတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အီးဇခအွန်းဆင်းဘူတာ
အီးဇခအွန်းဆင်းဘူတာ  (飯坂温泉駅 အီးဇခအွန်းဆင်း - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဖုခုရှီးမားခရိုင်၊ ဖုခုရှီးမားမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
မျက်နီကွင်းရွာ၊ အုတ်ဖိုမြို့နယ်
မျက်နီကွင်းရွာ (Myetnikwin)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ အုတ်ဖိုမြို့နယ်၊ သင်ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၆၁၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သင်ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၃၇ ဦး၊ မ ၁၀၇၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၁၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အုတ်ဖိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချောင်းနားစုရွာ၊ ဖြူးမြို့နယ်
ချောင်းနားစုရွာ (Chaungnarsu)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ဖြူးမြို့နယ်၊ ကညွှတ်ကွင်း(အနောက်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၆၇၉ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် ကညွတ်ကွင်းမြို့ပေါ်ရှိ ရပ်ကွက် ဖြစ်သွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖြူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လင်္ကာဒီပရွာ၊ ငါန်းဇွန်မြို့နယ်
လင်္ကာဒီပရွာ (Linkardipa)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မြင်းခြံခရိုင်၊ ငါန်းဇွန်မြို့နယ်၊ ရေလယ်သောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၂၂၅၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရေလယ်သောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၅၅၅ ဦး၊ မ ၁၈၇၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၄၃၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ငါန်းဇွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒွေဓာဝိတက္ကသုတ်
ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် မိမိအလောင်းတော်ဖြစ်စဉ် သစ္စာလေးအင် မသိမမြင်သေးမီကာလက မိစ္ဆာဝိတက်(၃)ပါး တစ်မျိုးတစ်စု, သမ္မာဝိတက်(၃)ပါး တစ်စုပြု၍ နေခဲ့ပုံ၊ အပ္ပမတ္တ, အာတာပီ, ပဟိတတ္တဟူသော ယောဂီအင်္ဂါရပ်များနှင့် အားထုတ်နေစဉ် မိစ္ဆာဝိတက် များဖြစ်ပေါ်လာပုံ ယင်းဝိတက်များသည် အတ္တဗျာပါဒ, ပရဗျာပါဒ, ဥဘယဗျာပါဒဖြစ်ပုံ, ပညာနိရောဓ, ဝိဃာတပက္ခိက အနိဗ္ဗာနသံဝတ္တနိက ဖြစ်ပုံတို့ကို ရှုဆင်ခြင်လိုက်သည့် အခါ ပယ်ရှားနိုင်, ပယ်နှုတ်နိုင်, ကုန်ဆုံးအောင်ပြုနိုင်ခဲ့ပုံ၊ သမ္မာဝိတက်များ နှလုံးသွင်းသည့်အခါ မိစ္ဆာဝိတက်များကိုပယ်နိုင်ပုံ၊ သရဒဥတုအခါ နွားကျောင်းသားဥပမာဖြင့် မိန့်ကြားတော်မူပါသည်။ သမ္မာဝိတက် (၃)ပါး ဖြစ်ပေါ်လာသည့်အခါ ဤသမ္မာဝိတက်သည် အတ္တဗျာပါဒ, ပရဗျာပါဒ, ဥဘယဗျာပါဒ မဖြစ်ပုံ၊ ပညာဝုဒ္ဓိက, အဝိဃာတပက္ခိက, နိဗ္ဗာနသံဝတ္တနိကဖြစ်ပုံ၊ ယင်းဝိတက်များကို အဖန်ဖန်ကြံစည်၊ သုံးသပ်ခြင်းကြောင့် ဘေးမဖြစ်ပုံ၊ ကိုယ်ပင်ပန်းသည်ရှိသော် စိတ်ပျံ့လွင့်သောကြောင့် စိတ်ကို အဇ္ဈတ္တသန္တာန်၌သာထားပုံ ငြိမ်ဝပ်နေစေပုံ တစ်ခုတည်းသော အာရုံရှိအောင်ပြုခဲ့ပုံကို နွေရာသီ နောက်ဆုံးလ နွားကျောင်းသားဥပမာဖြင့် မိန့်ကြားတော်မူပါသည်။
သမ္မာဝိတက်များကို ကြိမ်ဖန်များစွာ ကြံစည်သုံးသပ်သည့်အခါ ရူပါဝစရဈာန်စိတ် များ, ပု-ဒိ-အာ ဝိဇ္ဇာ(၃)ပါးဖြစ်ပုံ၊ မုဆိုးဥပမာ, သူတော်ကောင်း ဥပမာတို့ဖြင့် သာဝကတို့၏ အကျိုးစီးပွားအလို့ငှာ ဆောင်ရွက်တော်မူနေပုံ၊ မမေ့မလျော့ အားထုတ် သင့်ပုံ အနုသာသနီကို မိန့်ကြားတော်မူပါသည်။
အဋ္ဌကထာ, ဋီကာတို့၌ မှတ်သားဖွယ် ဖွင့်ဆိုချက်များ ရှိပါသည်။
အီးနုမဘူတာ
အီးနုမဘူတာ  (飯沼駅 အီးနုမ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဂိဖုခရိုင်၊ နခဆွတ်ဂါဝါမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
မြို့ပေါက်ရွာ၊ ဆောမြို့နယ်
မြို့ပေါက်ရွာ (Myopauk)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ဂန့်ဂေါခရိုင်၊ ဆောမြို့နယ်၊ ရင့်ရဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၉၄၇၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရင့်ရဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၀၂ ဦး၊ မ ၃၅၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၅၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပါတပ်ရွာ၊ သီပေါမြို့နယ်
ပါတပ်ရွာ (Partat)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ သီပေါမြို့နယ်၊ နမ္မကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၀၃၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ္မကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၀၃ ဦး၊ မ ၉၀၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၈၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သီပေါမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အောက်ရွာ၊ ရေးမြို့နယ်
အောက်ရွာ'(Aukywar)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ မော်လမြိုင်ခရိုင်၊ ရေးမြို့နယ်၊ ကျောင်းရွာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၃၄၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျောင်းရွာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၆၉၂ ဦး၊ မ ၈၃၀၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၆၉၉၆ ဦး နေထိုင်သည်။ ၎င်းရွာသည် တိမ်ကောသွားခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂွေးကုန်းရွာ၊ ကသာမြို့နယ်
ဂွေးကုန်းရွာ (Gwaykone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ကသာမြို့နယ်၊ ကလုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၃၅၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကသာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အီးနိုအုရဘူတာ
အီးနိုအုရဘူတာ  (飯浦駅 အီးနိုအုရ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိမနဲခရိုင်၊ မဆုဒမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
အီးမိုရိဘူတာ
အီးမိုရိဘူတာ  (飯森駅 အီးမိုရိ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နဂနိုခရိုင်၊ ဟခုဘရွာတွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
အီးဂျိမဘူတာ
အီးဂျိမဘူတာ  (飯島駅 အီးဂျိမ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နဂနိုခရိုင်၊ ခမိအိနတိုင်း၊ အီးဂျိမမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ကညွတ်ကွင်း (အနောက်)ရွာ၊ ဖြူးမြို့နယ်
ကညွတ်ကွင်း (အနောက်)ရွာ (Kanyutkwin(West))သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ဖြူးမြို့နယ်၊ ကညွှတ်ကွင်း(အနောက်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၆၇၇ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် ကညွတ်ကွင်းမြို့ပေါ်ရှိ ရပ်ကွက် ဖြစ်သွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖြူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အုန်းနှဲရွာ၊ အုတ်ဖိုမြို့နယ်
အုန်းနှဲရွာ (Ohnhne)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ အုတ်ဖိုမြို့နယ်၊ သင်ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၆၁၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သင်ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၃၇ ဦး၊ မ ၁၀၇၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၁၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အုတ်ဖိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စင်္ကြာရွာ၊ ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်
စင်္ကြာရွာ (Setkyar)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ရမည်းသင်းခရိုင်၊ ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်၊ အုန်းပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၃၀၄၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အုန်းပင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၆၆၈ ဦး၊ မ ၁၉၆၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၆၃၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခါးကော့ရွာ၊ မိတ္ထီလာမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိတ္ထီလာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရင့်ရဲရွာ၊ ဆောမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အီးဂုရဘူတာ
အီးဂုရဘူတာ  (飯倉駅 အီးဂုရ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ချိဘခရိုင်၊ ဆိုးဆမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
မဓုပဏ္ဍိကသုတ်
ဘုရားရှင် သကျနိုင်ငံ ကပိလဝတ္ထုမြို့ နိဂြောဓာရုံကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ်-နံနက်ခင်း ကပိလဝတ္ထုမြို့တော် ဆွမ်းခံဝင်ကြွတော်မူ၍ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးတော်မူပြီး မဟာဝုန်တောအုပ်အတွင်း အုတ်ရှစ်ပင်ပျိုအနီးဝယ် နေ့သန့်တော်မူနေစဉ် ဒဏ္ဍပါဏိသာကီဝင် လမ်းလျှောက်ရင်း ဘုရားရှင်နှင့် သာရဏီယကထာပြောကြားပြီး “ရဟန်းသည် အဘယ်ဝါဒရှိပါသနည်း၊ အဘယ်တရားကိုဟောပါသနည်း”ဟု မလေးမစား မေးမြန်းပါသည်။ “ဒါယကာ အကြင်သို့သော အယူရှိသည်ဖြစ်၍ နတ်, မာရ်နတ်, ဗြဟ္မာနှင့် တကွသော ဩကာသလောက, သမဏဗြာဟ္မဏမင်းများနှင့်တကွသော သတ္တလောက၌ တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူနှင့် မငြင်းခုံ၊ အကြင်သို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့်ဝတ္ထုကာမ, ကိလေသာကာမတို့နှင့် မယှဉ်သည်ဖြစ်၍ တွေးတောယုံမှားမှု အလျဉ်းမရှိဘဲ (ဝိပ္ပဋိသာရကုက္ကုစ္စ, ဟတ္ထပါဒကုက္ကုစ္စကင်းပြတ်ပြီး ဘဝကြီးငယ်တို့၌ တပ်မက်မှုတဏှာကင်း၍နေတော်မူသော ရဟန္တာဖြစ်ပြီးသော ငါဘုရားကို ကိလေသာ သညာတို့ မကိန်းတော့ကုန်။ ဒါယကာ ငါဘုရားသည် ဤသို့အယူရှိတော်မူ၏။ ဤတရားကို ဟောကြားတော်မူ၏”ဟု မိန့်တော်မူပါသည်။ ဒဏ္ဍပါဏိသာကီဝင်သည် ခေါင်းညိတ်၊ လျှာထုတ်ပြီး၊ နဖူးရေးအကြောင်းသုံးခုထင်စေလျက် တောင်ဝှေး ထောက်ပြီး ထွက်ခွာသွားပါသည်။
ဘုရားရှင် ညနေချမ်းအခါ နိဂြောဓာရုံကျောင်းတော်သို့ ပြန်ကြွတော်မူပြီး ခင်းထားအပ်သော ဘုရားရှင်နေရာတော် သီတင်းသုံးတော်မူ၍ ဒဏ္ဍပါဏိ သာကီဝင်အား မိန့်ကြားတော်မူအပ်သောဤစကားကို ရဟန်းတို့အား မိန့်ကြားတော် မူပါသည်။
ထိုအခါ အညတရရဟန်းက “မြတ်စွာဘုရားသည် အဘယ်အယူရှိ၍ ဩကာသလောက, သတ္တလောက၌ တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူနှင့်မျှ ငြင်းခုံတော် မမူပါသနည်း? အဘယ်သို့သောအကြောင်းကြောင့် ... ရဟန္တာဖြစ်ပြီးသော မြတ်စွာဘုရား၌ ကိလေသာသညာတို့ မကိန်းပါကုန်သနည်း-ဟု မေးလျှောက်ပါသည်။
“ရဟန်း အကြင်အကြောင်းကြောင့် သတ္တဝါကို ချဲ့ထွင်မှု (တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိ) သညာအစုတို့လွှမ်းမိုး၍ဖြစ်ကုန်၏။ ဤအကြောင်းအလွန်နှစ်သက်ခြင်း၊ စွဲလမ်းပြောဆိုခြင်း၊ သက်ဝင်၍စွဲယူခြင်း အကယ်၍မရှိအံ့။ ဤမရှိခြင်းသည်ပင် တပ်မက်မှု “ရာဂါနုသယ၊ ထိပါးမှု “ပဋိဃာနုသယ၊ အမြင်မှားမှု “မာနာနုသယ”တို့ ကိန်းဝပ်ခြင်း အဆုံးပေတည်း။ ဤသည်ပင် တုတ်ကိုဆွဲယူခြင်း၊ လက်နက်ကိုစွဲကိုင်ခြင်း၊ ရန်ဖြစ်ခြင်း၊ သဘောထားကွဲလွဲခြင်း၊ ငြင်းခုံခြင်း၊ နင်နင်ဟုပြောဆိုခြင်း၊ ဂုံးချောခြင်း၊ မုသားပြောဆိုခြင်းတို့၏ အဆုံး၌ဖြစ်၏။ ဤသည်ပင် ယုတ်မာသော ထိုအကုသိုလ် တရားတို့ အကြွင်းမဲ့ချုပ်ကုန်၏-ဟု ဤစကားကိုမိန့်ကြားတော်မူ၍ နေရာမှထပြီး ကျောင်းတော်သို့ ဝင်ကြွတော်မူသည်။
ရွာကြီးမြောက်ဘက်ရွာ၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်
ရွာကြီးမြောက်ဘက်ရွာ (Ywargyimaukbet)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်၊ သာလေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၅၁၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သာလေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၆၈ ဦး၊ မ ၂၇၂၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၀၉၄ ဦးနေထိုင်သည်။
မဓုပဏ္ဍိကသုတ်
ထိုအခါ ရဟန်းတော်တို့ ဘုရားရှင်အကျဉ်းချုပ်ဟောကြားတော်မူအပ်သော ထိုစကား၏အကျယ်ဖြစ်သော အနက်အဓိပ္ပာယ်ကိုဝေဖန်၍ ဟောကြားတော်မူပါရန် အရှင်မဟာကစ္စာနထေရ်အား တောင်းပန်လျှောက်ထားကြသည်။ အရှင်မဟာကစ္စာနထေရ်က- ငါ့ရှင်တို့၊ စက္ခုပသာဒနှင့် ရူပါရုံကိုစွဲ၍ စက္ခုဝိညာဉ်စိတ်ဖြစ်၏၊ ထိုသုံးမျိုးတို့ ပေါင်းဆုံမှုသည် ဖဿဖြစ်၏၊ ဖဿကြောင့် ဝေဒနာဖြစ်၏၊ ဝေဒနာကိုအမှတ်ပြု၍ သိ၏၊ ထိုသညာကို ကြံစည်၏၊ ထိုကြံစည်သောအာရုံကို (တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိတို့ဖြင့်) ချဲ့ထွင်၏။ ထိုချဲ့ထွင်ခြင်းကြောင့် သတ္တဝါကို အတိတ်၊ အနာဂတ်၊ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော စက္ခုဝိညာဉ်ဖြင့်သိအပ်သော ရူပါရုံတို့၌ချဲ့ထွင်မှု သညာအစုတို့သည် လွှမ်းမိုး၍ ဖြစ်လာကုန်၏။ ထို့အတူသောတပသာဒ သဒ္ဒါရုံ၊ သောတဝိညာဏ်၊ ဃာနပသာဒ၊ ဂန္ဓာရုံ၊ ဃာနဝိညာဉ်၊ ဇိဝှါပသာဒ၊ ရသာရုံ၊ ဇိဝှါဝိညာဉ်၊ ကယာယပသာဒ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံ ကာယဝိညာဉ်၊ ဘဝင်စိတ်၊ ဓမ္မာရုံ၊ မနောဝိညာဉ် ပပဉ္စသညာအစုတို့ လွှမ်းမိုးလာကုန်၏။
ရွာကြီးမြောက်ဘက်ရွာ၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ရွှေမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မဓုပဏ္ဍိကသုတ်
ငါ့ရှင်တို့ စက္ခုပသာဒရှိလျှင် ရူပါရုံရှိလျှင် စက္ခုဝိညာဉ်ရှိလျှင် ဖဿပညတ်ကို ပညတ်လိမ့်လတံ့၊ ဖဿပညတ်ရှိလျှင် ဝေဒနာပညတို့ကို ပညတ်လိမ့်လတ္တံ့၊ သညာ ပညတ္တိရှိလျှင် ဝိတက္ကပညတ္တိကို ပညတ်လိမ့်လတ္တံ့၊ ဝိတက္ကပညတ္တိရှိသော် ပပဉ္စသညသင်္ခါ သမုဒါစရဏပညတ်လိမ့်လတ္တံ့၊ ထိုပညတ်ခြင်း၏အကြောင်းရှိသည် သာတည်း။ ကြွင်းဒွါရ, အာရုံ, ဝိညာဉ်ငါးမျိုးတို့ကိုလည်း ဤအတူပင် တစ်ပါးစီ တစ်ပါးစီ အကျယ်ဟောတော်မူပါသည်။
၃၈-မိုင် မန်ပြိန်းရွာ၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်
၃၈-မိုင် မန်ပြိန်းရွာ (38-Maingmanpying)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မူဆယ်ခရိုင်၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်၊ ၃၈-မိုင် မန်ပြိန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၆၂၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ၃၈-မိုင် မန်ပြိန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၆၇၆ ဦး၊ မ ၁၇၅၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၄၂၈ ဦးနေထိုင်သည်။
မဓုပဏ္ဍိကသုတ်
ငါ့ရှင်တို့ စက္ခုပသာဒမရှိလျှင် ရူပါရုံမရှိလျှင် စက္ခုဝိညာဉ်မရှိလျှင် ဖဿ ပညတ္တိကို ပညတ်လတ္တံ့သောအကြောင်းမရှိပေ၊ ဝိတက္ကပညတ္တိမရှိလျှင် ပပဉ္စ သညာသင်္ခါသမုဒါစရဏပညတ္တိကို ပညတ်သောအကြောင်းမရှိတော့ပေ။ ဘဝင်စိတ်, ဓမ္မာရုံ, မနောဝိညာဉ်တို့မရှိလျှင် ဖဿပညတ္တိကို ပညတ်လတ္တံ့သောအကြောင်း မရှိပါပေ။ ပပဉ္စသညာသင်္ခါရသမုဒါစရဏပညတ္တိကို ပညတ်သောအကြောင်းမရှိပါပေ။ ဤကား ဥဒ္ဒေသကထာ၏ အကျယ်အနက်အဓိပ္ပာယ်ကိုဝေဖန်၍ ဟောကြားခြင်း ပေတည်း။ ဤအနက်အဓိပ္ပာယ်ကို ဘုရားရှင်အားမေးမြန်းလျှောက်ထားကြကုန်လော့၊ မြတ်စွာဘုရားမိန့်ကြားတော်မူသည့်အတိုင်း ထိုဝိတ္တာရဒေသနာတော်ကို မှတ်သားကြကုန်လော့-ဟု အရှင်ကစ္စာနထေရ်က မိန့်ကြားတော်မူပါသည်။
၃၈-မိုင် မန်ပြိန်းရွာ၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မဓုပဏ္ဍိကသုတ်
ထိုဝိတ္တာရဒေသနာတော်ကို ဘုရားရှင်အားလျှောက်ထားကြရာ ဘုရားရှင်က “မဟာကစ္စာနထေရ်သည် ပဏ္ဍိတ, မဟာပညဖြစ်ပေ၏။ မဟာကစ္စာနထေရ်ဖွင့်ဆိုသည့်အတိုင်း ဆောင်ထားကြကုန်လော့-ဟု မိန့်ကြားတော်မူပါသည်။
အရှင်အာနန္ဒာမထေရ်က ပျားလဘို့ဥပမာဖြင့် ပညာရှိသောရဟန်းတော်သည် စိတ်ဖြင့် ဤတရားတော်၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို ပညာဖြင့်သုံးသပ်ဆင်ခြင်ငြားအံ့။ နှစ်သက်ဝမ်းမြောက်ကြည်ညိုမှုကို ရနိုင်ပါ၏။ ဤတရားတော်သည် အဘယ်အမည် ရှိပါသနည်းဟု မေးလျှောက်သည့်အခါ ဘုရားရှင်က ဤတရားတော်ကို “မဓုပိဏ္ဍိတဒေသနာတော်”ဟု မှတ်သားလေလော့ဟု မိန့်ကြားတော်မူသည့်သုတ်။
အဋ္ဌကထာ, ဋီကာတို့၌ မှတ်သားဖွယ်အကျယ်ဖွင့်ပြထားပါသည်။
ညိတ်ကာရွာ၊ နားဖန်းမြို့နယ်
ညိတ်ကာရွာ (Nyeikkar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ မက်မန်းခရိုင်၊ နားဖန်းမြို့နယ်၊ မန်ဟာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၅၁၇ ဖြစ်သည်။
ကောင်ညမ်းရွာ၊ ကောင်မင်ဆန်းမြို့နယ်
ကောင်ညမ်းရွာ (Kawngnyan)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ ကောင်မင်ဆန်းမြို့နယ်၊ ယောင် နူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၆၇၆ ဖြစ်သည်။
ညိတ်ကာရွာ၊ နားဖန်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နားဖန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကောင်ညမ်းရွာ၊ ကောင်မင်ဆန်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကောင်မင်ဆန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်းဘဲကုန်းရွာ၊ အုတ်ဖိုမြို့နယ်
ပန်းဘဲကုန်းရွာ (Panbekone)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ အုတ်ဖိုမြို့နယ်၊ သင်ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၆၀၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သင်ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၃၇ ဦး၊ မ ၁၀၇၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၁၃ ဦးနေထိုင်သည်။
အာမဲဖုရားရွာ၊ မိုင်းဆတ်မြို့နယ်
အာမဲဖုရားရွာ (Ahrmehpayar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ မိုင်းဆတ်ခရိုင်၊ မိုင်းဆတ်မြို့နယ်၊ မိုင်းတွန်း (တောင်ပေါ်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၁၃၅၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းတွန်း (တောင်ပေါ်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၉၂၁ ဦး၊ မ ၃၅၃၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၄၅၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းဆတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝမ်လုံရွာ၊ သီပေါမြို့နယ်
ဝမ်လုံရွာ (Wanlong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ သီပေါမြို့နယ်၊ နမ္မကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၉၀၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ္မကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၀၃ ဦး၊ မ ၉၀၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၈၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သီပေါမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အီးဒအိုခဘူတာ
အီးဒအိုခဘူတာ  (飯田岡駅 အီးဒအိုခ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ခါနာဂါဝါခရိုင်၊ အိုဒဝရမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ပျဉ်းတော်ဦးရွာ၊ ကလေးမြို့နယ်
ပျဉ်းတော်ဦးရွာ (Pyintawu)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ ကလေးမြို့နယ်၊ ပျဉ်းတော်ဦးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၅၅၃ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အီးဒဘရှိဘူတာ
အီးဒဘရှိဘူတာ  (飯田橋駅 အီးဒဘရှိ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ တိုကျိုခရိုင်၊ ရှိယောဒမြိုတွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
​အောင်ကန်သာရွာ၊ သထုံမြို့နယ်
​အောင်ကန်သာရွာ(Aungkanthar)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ သထုံခရိုင်၊ သထုံမြို့နယ်၊ ဇိုက္ကရဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၂၀၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဇိုက္ကရဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၂၀ ဦး၊ မ ၅၇၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၉၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သထုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မုန်တိုင်တဲစုရွာ၊ ဖြူးမြို့နယ်
မုန်တိုင်တဲစုရွာ (Montaingtesu)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ဖြူးမြို့နယ်၊ ကညွှတ်ကွင်း(အနောက်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၆၇၈ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် ကညွတ်ကွင်းမြို့ပေါ်ရှိ ရပ်ကွက် ဖြစ်သွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖြူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အီးဒဘူတာ (အိရှိခါဝါ)
အီးဒဘူတာ  (飯 田 駅 အီးဒ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အိရှိခါဝါခရိုင်၊ ဆုဇုမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ရွာရှေ့ဘက်ရွာ၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်
ရွာရှေ့ဘက်ရွာ (Ywarsheybet)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်၊ သာလေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၅၁၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သာလေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၆၈ ဦး၊ မ ၂၇၂၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၀၉၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ရွှေမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အီးဒဘူတာ
အီးဒဘူတာ  (飯田駅 အီးဒဘူတာ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နဂနိုခရိုင်၊ အီးဒမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
အောင်သာရွာ၊ ငါန်းဇွန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ငါန်းဇွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒဟတ်ပင်ရွာ၊ ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အီးဘမဘူတာ
အီးဘမဘူတာ  (飯羽間駅 အီးဘမ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဂိဖုခရိုင်၊ အဲနမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ခဲယုံးရွာ၊ သီပေါမြို့နယ်
ခဲယုံးရွာ (Hkeyone)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ သီပေါမြို့နယ်၊ နမ့်မော်ဆွေကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၁၄၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်မော်ဆွေကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၉၆ ဦး၊ မ ၁၀၅၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၅၁ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သီပေါမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အားစော်ပေါ်မူးရွာ၊ မိုင်းဆတ်မြို့နယ်
အားစော်ပေါ်မူးရွာ (Ahrsawpawmu)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ မိုင်းဆတ်ခရိုင်၊ မိုင်းဆတ်မြို့နယ်၊ မိုင်းတွန်း (တောင်ပေါ်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၁၃၅၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းတွန်း (တောင်ပေါ်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၉၂၁ ဦး၊ မ ၃၅၃၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၄၅၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းဆတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အောင်ကုသိုလ်ရွာ၊ သံဖြူဇရပ်မြို့နယ်
အောင်ကုသိုလ်ရွာ(Aungkutho)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ မော်လမြိုင်ခရိုင်၊ သံဖြူဇရပ်မြို့နယ်၊ ဝဲကဝါကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၁၈၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝဲကဝါကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၁၁ ဦး၊ မ ၁၂၉၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၅၀၁ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံဖြူဇရပ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အီးဘူတာ
အီးဘူတာ  (飯井駅 အီး - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ယာမဂုချိခရိုင်၊ ဟဂိမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဂဠုံကုန်းရွာ၊ မိတ္ထီလာမြို့နယ်
ဂဠုံကုန်းရွာ (Galonkone)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မိတ္ထီလာခရိုင်၊ မိတ္ထီလာမြို့နယ်၊ ဂဠုံကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၃၈၅၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဂဠုံကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၈၀ ဦး၊ မ ၁၁၀၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၈၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိတ္ထီလာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စစ်တောရွာ၊ အုတ်ဖိုမြို့နယ်
စစ်တောရွာ (Sittaw)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ အုတ်ဖိုမြို့နယ်၊ သင်ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၆၀၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သင်ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၃၇ ဦး၊ မ ၁၀၇၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၁၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အုတ်ဖိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အင်းရွာလေးရွာ၊ ကသာမြို့နယ်
အင်းရွာလေးရွာ (Innywarlay)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ကသာမြို့နယ်၊ ကလုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၃၄၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကသာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဗောရိသာဒ်ရွာ၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်
ဗောရိသာဒ်ရွာ (Bawrithard)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်၊ တိလောစခန်းကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၄၃၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တိလောစခန်းကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၉၇၅ ဦး၊ မ ၆၇၉၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၃၇၇၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ရွှေမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အိဂရှိမဘူတာ
အိဂရှိမဘူတာ  (五十島駅 အိဂရှိမ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နီးဂတခရိုင်၊ ဟဂရှိခန်းဘရတိုင်း၊ အဂမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဗန်လုံးရွာ၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်
ဗန်လုံးရွာ (Banlong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မူဆယ်ခရိုင်၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်၊ ၃၈-မိုင် မန်ပြိန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၆၃၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ၃၈-မိုင် မန်ပြိန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၆၇၆ ဦး၊ မ ၁၇၅၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၄၂၈ ဦးနေထိုင်သည်။
မန်ဝေါင်ရွာ၊ ကောင်မင်ဆန်းမြို့နယ်
မန်ဝေါင်ရွာ (Manwaung)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုင်းမော-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ ကောင်မင်ဆန်းမြို့နယ်၊ ယောင် နူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၆၇၈ ဖြစ်သည်။
ဘူတုန် (လဝ)ရွာ၊ နားဖန်းမြို့နယ်
ဘူတုန် (လဝ)ရွာ (Butone (Lawa))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ မက်မန်းခရိုင်၊ နားဖန်းမြို့နယ်၊ မန်ဖန့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၅၇၇ ဖြစ်သည်။
မန်ဝေါင်ရွာ၊ ကောင်မင်ဆန်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကောင်မင်ဆန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆင်ဆိပ်ကြီးရွာ၊ ဖြူးမြို့နယ်
ဆင်ဆိပ်ကြီးရွာ (Sinseikgyi)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ဖြူးမြို့နယ်၊ ကညွှတ်ကွင်း(အနောက်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၆၈၃ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် ကညွတ်ကွင်းမြို့ပေါ်ရှိ ရပ်ကွက် ဖြစ်သွားသည်။
ဘူတုန် (လဝ)ရွာ၊ နားဖန်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နားဖန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရင့်ရဲချောင်းရွာ၊ ဆောမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆင်ဆိပ်ကြီးရွာ၊ ဖြူးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖြူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အိဂုမိဘူတာ
အိဂုမိဘူတာ  (居組駅 အိဂုမိ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟယေားဂိုခရိုင်၊ မိခတတိုင်း၊ ရှင်းအွန်းဆင်းမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
အိဟိုဘူတာ
အိဟိုဘူတာ  (伊保駅 အိဟို - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟယေားဂိုခရိုင်၊ တခဆဂိုမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
အာစေ့ရွာ၊ မိုင်းဆတ်မြို့နယ်
အာစေ့ရွာ (Ahrsayt)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ မိုင်းဆတ်ခရိုင်၊ မိုင်းဆတ်မြို့နယ်၊ မိုင်းတွန်း (တောင်ပေါ်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၃၆၇၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းတွန်း (တောင်ပေါ်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၉၂၁ ဦး၊ မ ၃၅၃၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၄၅၃ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းဆတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကလုံရွာ၊ ကသာမြို့နယ်
ကလုံရွာ (Kalon)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ကသာမြို့နယ်၊ ကလုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၃၄၆ ဖြစ်သည်။
သင်ပန်းကုန်းရွာ၊ အုတ်ဖိုမြို့နယ်
သင်ပန်းကုန်းရွာ (Thinpankone)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ အုတ်ဖိုမြို့နယ်၊ သင်ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၆၀၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သင်ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၃၇ ဦး၊ မ ၁၀၇၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၁၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အုတ်ဖိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကောင်းဆန်းရွာ၊ သီပေါမြို့နယ်
ကောင်းဆန်းရွာ (Kawngsang)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ သီပေါမြို့နယ်၊ နမ့်မော်ဆွေကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၁၄၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်မော်ဆွေကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၉၆ ဦး၊ မ ၁၀၅၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၅၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သီပေါမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အိဂယဘူတာ
အိဂယဘူတာ  (伊賀屋駅 အိဂယ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဆဂခရိုင်၊ ဆဂမြို့တော်၊ ဟယေားဂိုမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
အောင်ဇေယျကွက်သစ်ရွာ၊ ပေါင်မြို့နယ်
အောင်ဇေယျကွက်သစ်ရွာ(Aungzayyakwetthit)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ သထုံခရိုင်၊ ပေါင်မြို့နယ်၊ မုတ္ကမကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၇၈၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မုတ္ကမကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၈၇၀ ဦး၊ မ ၁၁၄၈၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၂၃၅၅ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပေါင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သံတံတားကြီးစုရွာ၊ ဖြူးမြို့နယ်
သံတံတားကြီးစုရွာ (Thantadargyisu)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ဖြူးမြို့နယ်၊ ကညွှတ်ကွင်း(အနောက်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၆၈၁ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် ကညွတ်ကွင်းမြို့ပေါ်ရှိ ရပ်ကွက် ဖြစ်သွားသည်။
ထီပုံးရွာ၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်
ထီပုံးရွာ (Htipong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်၊ တိလောစခန်းကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၄၂၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တိလောစခန်းကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၉၇၅ ဦး၊ မ ၆၇၉၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၃၇၇၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ရွှေမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အောင်သုခရွာ၊ ငါန်းဇွန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ငါန်းဇွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အိဂ - ခန်းဘဲဘူတာ
အိဂ - ခန်းဘဲဘူတာ  (伊賀神戸駅 အိဂ - ခန်းဘဲ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ မိအဲခရိုင်၊ အိဂမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ရေသည်ပြဇာတ်
ဂင်္ဂါမာလပြဇာတ် (သို့) ရေသည်ပြဇာတ် သည် ကုန်းဘောင်ခေတ်နှောင်းတွင် ပေါ်ထွန်းခဲ့သော စာဆိုပညာရှိ စလေ ဦးပုည၏ ထင်ရှားကျော်ကြားသော ပြဇာတ် တစ်ပုဒ်ဖြစ်သည်။ ဤပြဇာတ်သည် အဋ္ဌနိပါတ် တွင်ပါရှိသော ဂင်္ဂါမာလဇာတ်တော် မှထုတ်နှုတ်ရေးသားထားခြင်းလည်းဖြစ်သည်။ ငါးရာ့ငါးဆယ်ဇာတ်နိပါတ် တွင် (၄၂၁) ပုဒ်မြောက်ဖြစ်သည်။ ကနောင်မင်းသားက မင်းတုန်းမင်းအပေါ် အထင်မြင်လွဲမှားစိတ်ကွက်မှုကို နောင်တရ၍ ကျေးဇူးသိတတ်သူတစ်ဦးအဖြစ် ကနောင်မင်းသားက စာဆိုဦးပုညကို ရေးသားတင်သွင်းစေခဲ့သည်။ ဦးပုညရေးသော ဤပြဇာတ်မှာ ပြဇာတ်တိုတစ်ပုဒ်ဖြစ်၍ တစ်ညအတွင်းကပြဖြေဖျော်နိုင်သော အမျိုးအစားလည်းဖြစ်၏။ မြန်မာ့ပြဇာတ်စာပေ အပေါ်တွင်အလွန်ဩဇာညောင်းကာ ထိုအထဲ၌ပါရှိသော ဘာသာစကားဝေါဟာရ အသုံးအနှုန်းများသည် ပြဇာတ်စာပေတွင်သာမက အခြားမြန်မာစာပေအမျိုးအစားများ အပေါ်တွင်လည်း ကောင်းစွာလွှမ်းမိုးနိုင်သည်။
ရေသည်ပြဇာတ်သည် ဦးပုညရေးသားသော အကောင်းဆုံးပြဇာတ်များထဲကတစ်ခုဖြစ်သည်။ စာရေးဆရာသည် ဟာသဉာဏ်၊ ဇဝနဉာဏ် ရွှင်သည့်အလျှောက် ၎င်းရေးသားသော ပြဇာတ်များ၌ ဖတ်သူ၊ နားထောင်သူ၊ ကြည့်ရှုသူများ စိတ်နှလုံးချမ်းမြေ့စေရန် အရယ်အရွှန်းများကို ပေါင်းစပ်ထည့်လေ့ရှိသည်။ ရေသည်ပြဇာတ်၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ လောဘတရားတို့၏ ဖျက်ဆီးတတ်ခြင်းသဘော၊ ကျေးဇူးရှင်ကို ကျေးဇူးသိတတ်ခြင်းသဘောများပါဝင်သည်။
အမည်ခေါ်ဝေါ်ခြင်း
ဂင်္ဂါမာလ ဝေါဟာရသည် ဇာတ်တော်၌ပါရှိသော 'ဂင်္ဂါမာလ' အမည်ရှိသော ဆတ္တာသည်တစ်ဦးကို အစွဲပြု၍ပေးထားခြင်းဖြစ်သည်။ နောင်တွင် ထိုဆတ္တာသည်သည် ပစ္စေကဗုဒ္ဓဖြစ်ခဲ့သည်။ ဂင်္ဂါမာလဇာတ်ဟု မူလကခေါ်သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ရေသည်ပြဇာတ်အဖြစ် လူသိပိုများခဲ့သည်။
ဟောတော်မူခြင်းအကြောင်း
မြတ်စွာဘုရားသည် ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်၌ သတင်းသုံးနေစဉ်၌ ဥပုသ်စောင့်ရခြင်းမှ ရရှိနိုင်သောအကျိုးကို ဇာတ်တော်တစ်ခုဖြင့် ပုံဆောင်၍ ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။ မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူသောဇာတ်လမ်းမှာ ဤသို့ဖြစ်၏။
ဥဒယမင်း၏ ယခင်ဘဝ
​လွန်လေပြီးသောအတိတ်ကာလတစ်ခု၌ သူဌေးကြီးတစ်ဦး၏ အိမ်သို့ အလုပ်သမားအသစ်တစ်ယောက် ရောက်ရှိ၍ လုပ်ကိုင်သည်။ ထိုအလုပ်သမားမှာ ယင်းအိမ်၏ ထုံးစံဖြစ်သော ဥပုသ်နေ့တွင် အိမ်သားအားလုံး ဥပုတ်သီလစောင့်တည်ရခြင်းကို မသိဘဲ တစ်နေကုန်နီးပါး အလုပ်လုပ်နေသည့်အတွက် ဗိုက်ကလည်းမဆာသေးသဖြင့် ညနေမှသာ အစာစားရန်ကြံရွယ်ထား၏။ ညနေရောက်၍ အစားအသောက် စားသုံးခါနီးတွင်မှ အိမ်၏ ထုံးစံကိုသိရ၍ နေ့တစ်ဝက်ဥပုသ်ကို စောင့်တည်သည်။ တစ်နေကုန် အစားမစားရသေးသောကြောင့် အစာအိမ်မှ အစာခြေရည်များ (gastric juice) ကြောင့် အစာအိမ်ပြင်းစွာနာလေသည်။ သူဌေးက သတင်းကြား၍ အစာစားခိုင်းသော်လည်း နေ့တစ်ဝက်စောင့်တည်လျက် ရှိသော ဥပုသ်ကိုမဖျက်ဘဲနေသည်။ သန်းခေါင်အချိန်တွင် နာကျင်လွန်းသဖြင့်လူးလှိမ့်သည်အထိဖြစ်ခဲ့ရပြီး သန်းခေါင်ကျော်နှစ်ချက်တီးတွင် မညည်းညူနိုင်သည်အထိ ဖြစ်ခဲ့ရသည်။
နံဘေးအပါးတွင်ရှိသော တစ်ခြားအလုပ်သမားမှ အခြေနေမကောင်းမှန်းသိပြီး လူနာအလုပ်သမားကို သူဌေးကြီးက အလွန်သဘောကောင်း၊ ကြင်နာတတ်ကြောင်း၊ အိမ်တွင် အမင်္ဂလာမဖြစ်စေရန်ပြောကြားပြီးနောက် လမ်းမနံဘေး မြက်ခင်းတစ်ခုအပေါ်သို့ အတူသွားရန်ပြောရာ လူနာအလုပ်သမားက သဘောတူ၍ ထွက်သွားကြသည်။ မြက်ခင်းပေါ်ရောက်သောအခါ ဘုရား၊ တရားအကြောင်းနှင့် ထွေရာလေးပါးများပြောဆိုနေစဉ် အာရုံတက်ချိန်လောက်၌ ဘုရင်မင်းမြတ်၏ တိုင်းခန်းလှည့်လာသည်နှင့် ကြုံတွေ့ရ၍ အားကျကာ ဆုတောင်းခဲ့သည်။ သူသေသွားလျှင် ယခုမြင်တွေ့ရသော ဘုရင်၏ မိဖုရားထံတွင်မွေးဖွားလို၏ ဟုတောင်းဆုပြုခဲ့သည်။ ထို့နောက် အနိစ္စရောက်ရှာ၏။ ဆုတောင်းပြည့်သဖြင့် ဘုရင့်သားတော်၊ ထိုမှတစ်ဆင့် ဥဒယ အမည်ဖြင့် ဘုရင်ဖြစ်လာသည်။
ဥဒယမင်းနှင့် ရေသည်ယောက်ျားတွေ့ဆုံခြင်း
ထိုဗာရာဏသီမြို့တွင် အလွန်ဆင်းရဲသော ရေရောင်းသူအမျိုးသားတစ်ဦးရှိကာ ရောင်းရသမျှထဲမှဖဲ့၍ စုထားသော ငွေစပဲဝက်ကို မြို့မြောက်ဘက် အုတ်ကြား၌ သိမ်းထားသည်။ ထိုမှနေ၍ မြို့တောင်ဘက်သို့ ရေရောင်းရန်သွားသည်။ ထိုအခါ ရေရောင်းနေသော အမျိုးသမီးတစ်ဦးနှင့်တွေ့ရ၍ မေတ္တာမျှကြသည်။ တစ်ရက်တွင် မြို့၌ ပွဲလမ်းသဘင်တစ်ခုသို့ သွားရန်ပြောဆိုကြသည်။ ရေသည်ယောက်ျားက သူ့ထံ၌ ဝှက်ထားသော ငွေစအနည်းငယ်ရှိကြောင်းပြောဆို၍ ရေသည်မိန်းမကိုလည်း ငွေစရှိပါသလားဟုမေးမြန်းသော် မိန်းမဖြစ်သူကလည်း ပဲဝက်ရှိသည်ဟုဖြေသည်။ ထိုနောက် စုထားသောငွေများဖြင့် ပွဲ၌ မည်သို့မည်ပုံ ပြုလုပ်ပျော်ရွှင်ကြမည်ကို ပြောဆိုခဲ့ကြပြီးနောက် ရေသည်ယောက်ျားက မြောက်အရပ်တံခါးသို့ မမောနိုင်မပန်းနိုင်ပြေးလွှားသွားခဲ့သည်။ အချိန်မှာ နေမွန်းတည့်ဖြစ်၍ သဲမြေမှာ ပူလောင်နေသော်လည်း ခြေဗလာဖြင့် ပြေးလွှားနေသည်ကို ဥဒယမင်းက လေသာပြတင်းမှမြင်သော် စိတ်ဝင်စား၍ အခေါ်လွှတ်သည်။
ဘုရင်က ဤသို့ပူသောရာသီ၊ ပူသောသဲမြေ၌ မည်သည့်အတွက်ကြောင့် ပျော်ရွှင်မြူးထူး သီဆို၍ သွားနေသနည်းဟု မေးမြန်းသည်ကို ရေသည်ယောက်ျားက အကြောင်းစုံပြောပြ၏။ ဘုရင်က ရေသည်ဝှက်ထားသောငွေသည် တစ်သိန်းမျှရှိသလားဟု မေးရာ ရေသည်က မရှိကြောင်းဖြေသည်။ ထို့နောက် ကိုးသောင်း၊ ရှစ်သောင်း၊...  တစ်ထောင်၊ တစ်ရာ စသဖြင့် ဆက်ကာဆက်ကာမေးလေရာ နောက်ဆုံ၌ ရေသည်က သူ့ထံတွင် ငွေပဲဝက်သာရှိကြောင်းပြန်လည်လျှောက်တင်ခဲ့သည်။ ထိုအခါ ဘုရင်က မသွားရန်နှင့် ထိုငွေပဲဝက်ကို ပေးမည်ဖြစ်ကြောင်းပြောရာတွင် ဘုရင်၏ ပဲဝက်လည်းယူမည်၊ သူပိုင်ဆိုင်သော ပဲဝက်လည်းယူပါမည်ဟု ဖြေကြားခဲ့သည်။ ယင်းနောက် ဘုရင်က တစ်ပဲ၊.. တစ်ထောင်၊..ကုဋေတစ်ရာ၊.. အိမ်ရှေ့မင်းအဖြစ်ပေးမည်ဟု ဆိုသော် ရေသည်ယောက်ျားက ဘုရင်ပေးသော အရာကိုလည်းယူပါမည်၊ ၎င်းပိုင်ဆိုင်သော ပဲဝက်လည်းယူမည်ဟု ဖြေကြားခဲ့သည်။ ဘုရင်မှ နောက်ဆုံး ဘုရင်ရာထူးတစ်ဝက်ခန့်ပေးမည်ဟုပြောကြားစည်းရုံးသောအခါမှ ငွေပဲဝက်ကို စွန့်လွှတ်ခဲ့သည်။
ထက်ဝက်အာဏာရှိသောဘုရင် (semi-kingship) ဖြစ်သော်လည်း ထိုငွေစကို မစွန့်နိုင်၍ ယူခဲ့သေးသည်။ ထို့ကြောင့် အဍ္ဎမာသကမင်း (ပဲဝက်မင်း)ဟု အမည်တွင်သည်။ တိုင်းပြည်တစ်ခု၏ နန်းတော်တွင် ဘုရင်နှစ်ပါးအုပ်ချုပ်မင်းလုပ်သည့် အခြေအနေဖြစ်သည်။
ဥဒယမင်းကို လုပ်ကြံရန်ကြံစည်ခြင်း
တစ်နေ့၌ ဥယျာဉ်တော်တစ်ခုတွင် ဥယျာဉ်ကစားအပြီး ဥဒယမင်းသည် အဍ္ဎမာသကမင်း၏ ပေါင်ပေါ်၌ ခေတ္တစက်တော်ခေါ်တော်မူနေစဉ်ဝယ် ရေသည်ဘဝမှ မင်းအဖြစ်ရောက်ရှိလာသော အဍ္ဎမာသကမင်းကစဉ်းစားသည်မှာ သူသည် ထက်ဝက်သောဘုရင်အရာကိုရခဲ့ပြီးဖြစ်လေသည်။ ဥဒယမင်းကို သတ်လျှင် အကြွင်းမဲ့အာဏာရရှိမည်။ ထိုသို့တွေးကြံရင်းဖြင့် သန်လျှက်ကိုထုတ်၍ ဦးခေါင်းတော်ဖြတ်ရန်ပြုသောအခါ နောက်အတွေးတစ်ခုဝင်လာသည်။ ယခု သူ့ပေါင်ပေါ်၌ စက်တော်မူနေသော ဘုရင်သည် သူ့အားဆင်းရဲနုံချာသောဘဝမှ ကယ်ထုတ်သူဖြစ်သည်၊ ကျေးဇူးရှင်ကိုမပြစ်မှားသင့်ဟု တွေးရင်း သန်လျှက်ကိုပြန်သိမ်းသည်။ ထိုသို့ သတ်ရန်ကြိုးစားခြင်း၊ နောင်တရရှိခြင်း သုံးကြိမ်တိုင်ဖြစ်ခဲ့ပြီးနောက် ဥဒယဘုရင်ကို နှိုးတော်မူကာ အကြောင်းစုံပြော၍ ခြေရင်းတွင် ဝပ်စဉ်း၍ တောင်းပန်ခဲ့လေသည်။
ယင်းနောက် မင်းအဖြစ်ကို မလိုလားတော့ပြီဖြစ်သဖြင့်လည်းကောင်း တဏှာလောဘ၏ အပြစ်ကို မြင်သောကြောင့်လည်းကောင်း ဘုရင်အဖြစ်စွန့်လွှတ်ကာ တောထွက်ရဟန်းပြုခဲ့သည်။
ဂင်္ဂါမာလဆတ္တာသည်
ဂင်္ဂါမာလ အမည်တွင်သည့် ဆတ္တာသည်သည် ဥဒယမင်း၏ နေ့ဝက်မျှစောင့်သော သီလအကျိုးဖြင့် မင်းအဖြစ်ကြောင်း ကြားသိသောအခါ တရား၌ကြည်ညိုစိတ်ဖြစ်လာ၍ ဟိမဝန္တာသို့ တောထွက်သည်။ တရားအားထုတ်သဖြင့် ပစ္စကဗုဒ္ဓဖြစ်လျှင် ဥဒယမင်းထံသို့ ကြွရောက်တရားဟောခဲ့သည်။ ထိုသို့ တရားဟောရာ၌ ဘုရင်ကို အမျိုးအမည် ဗြဟ္မဒတ် ဟုသုံးနှုန်းခေါ်ဝေါ်သည်ကို မယ်တော်၊ မိဖုရား အပါအဝင် ဆွေတော်မျိုးတော်များကြား၍ အမျိုးယုတ်ဆတ္တာသည်သည် ဘုရင်ကို ထိုသို့ခေါ်သည်ဟုဆိုကာ အမျက်ထွက်ကြသည်။
ဥဒယမင်းသိလျှင် ဆတ္တာသည်ပင်ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း သီလနှင့်ပြည့်ဝသော သူတော်သူမြတ် ပစ္စကဗုဒ္ဓအဖြစ်သို့ ရောက်ပြီးသဖြင့် ထိုအမျက်ထွက်ကြသော ဆွေမျိုးတို့ကို တောင်းပန်ကန်တော့စေသည်။ ရေသည်ပြဇာတ်
ဇာတ်ပေါင်းခြင်း
ဤဇာတ်တော်ကို မြတ်ဗုဒ္ဓဟောကြားခဲ့ပြီးနောက် အတိတ်နှင့် ပစ္စုပ္ပန်ကို ဆက်စပ်ပြ(ဇာတ်ပေါင်း)သည်။ ရေသည်ဖြစ်သော အဍ္ဎမာသကမင်းသည် အရှင်အာနန္ဒာ၊ ဥဒယမင်းမယ်တော်သည် မယ်တော်မာယာ၊ မိဖုရားသည် ရာဟုလာ၏မယ်တော်၊ ဥဒယမင်းသည် မြတ်စွာဘုရားကိုယ်တိုင် ဖြစ်ကြောင်း ဇာတ်ပေါင်းခဲ့သည်။
မင်းတုန်းမင်းသားနှင့် ကနောင်မင်းသား
ပုဂံမင်း(၁၈၄၆-၁၈၅၃)သည် ကုန်းဘောင်မင်းဆက်၏ တတိယမြောက်နောက်ဆုံးမင်းဆက်ဖြစ်သည်။ ထိုမင်းသည် စီမံအုပ်ချုပ်မှု ညံ့ဖျင်းကာ ကြက်တိုက်၊ လောင်းကစား စသော အပျော်အပါးတွင်သာမက်သည်။ နန်းလုယူနိုင်ချေရှိသူများကို ရှင်းလင်းသည်။ ကံကောင်းစွာဖြင့် ညီအကိုအရင်းများဖြစ်ကြသော မင်းတုန်းမင်းသားနှင့် ကနောင်မင်းသားတို့ကျန်ရစ်သည်။ တစ်ခုသောကာလ၌ အကြောင်းတစ်ခုဖြင့် ပုဂံမင်းက ထိုမင်းသားနှစ်ပါးကို ဖမ်းစေရာ မင်းသားနှစ်ပါး ရွှေဘိုသို့ထွက်ပြေး၍ ပုဂံမင်းကို ကနောင်မင်းသားက ဦးဆောင် တော်လှန်သည်။ လူသူစုဆောင်းကာ ရွှေဘိုမှ စစ်ကိုင်းမြို့သို့ရောက်ရှိသည်။ အလွန်ချစ်ခင်ကြသော ညီအကိုများဖြစ်သဖြင့် ထီးနန်းသိမ်းနိုင်သောအခါ ကနောင်မင်းသားက အကိုဖြစ်သူ မင်းတုန်းမင်းကို ပုလ္လင်ပေါ်တင်၍ မင်းပြုစေသည်။ ဘုရင်မင်းမြတ် မင်းတုန်းမင်းကလည်း ကနောင်မင်းသားကို အိမ်ရှေ့အရာထားခဲ့သည်။
ဘုရင်နှင့် အိမ်ရှေ့မင်းသားစိတ်ဝမ်းကွဲကြခြင်း
တစ်ခုသောအခါ မန္တလေးမြို့တော် တည်ပြီးသည့်နောက် မင်းတုန်းဘုရင်က နန်းတော်ကြီး၏ ခမ်းနားကြီးကျယ်ပုံကိုကြည့်၍ ညည်းလေသည်။ ဤနန်းတော်ကြီး မည်မျှပင်ခမ်းနားပါစေ သူ့မျိုးဆက်အတွက်မဟုတ်ကြောင်း ပြောဆိုသည်ကို တစ်ဆင့် တစ်ဆင့်ဖြင့် ကနောင်မင်းသား၏ ရွှေနားတော်ရောက်သွားရာ ကနောင်မင်းသားက သူပေးသောထီးနန်းကို ရ၍ ဘုရင်ဖြစ်သောသူက မိမိအား ဤမျှလောက်ပင် မသထာဖြစ်ရစကောင်းလားဟူ၍ စိတ်ကွက်တော်မူသည်။
ရေသည်ပြဇာတ်ဖြစ်လာခြင်း
ထိုသို့ စိတ်ဝမ်းကွဲခဲ့ကြရာ၌ မင်းတုန်းမင်းကလည်း "မိမိတစုံတရာမကြံစည်ကြောင်း၊ သားဆိုသည်မှာ လိုသလောက်ရ၍ ညီတော်ကားနောက်ထပ်မရနိုင်ကြောင်း" ပြောဆိုခဲ့သည်။
မှော်ဘီဆရာသိန်း၏ မူကွဲ
ရေသည်ပြဇာတ်သည် ကနောင်အိမ်ရှေ့မင်းနတ်ရွာစံပြီးနောက် မက္ခရာမင်းသားအားထီးနန်းပေးချင်သော်လည်း မက္ခရာမင်းသား၏ မယ်တော်မှာ အခြေမမြင့်သော မိဖုရားဖြစ်သဖြင့် အခြားသောမင်းသားများ၏ သဘောကိုစုံစမ်းရန်နှင့် အခြေနိမ့်သော ရေသည်ဘဝမှ အိမ်ရှေ့မင်းဘဝရောက်ခန်းပါသော ဂင်္ဂါမာလဇာတ်တော်ကို ဦးပုညအားတင်ဆက်စေ၍ ကပြစေတော်မူသည်ဟု မှော်ဘီဆရာသိန်းက မှတ်ချက်ပြုသည်။ ကနောင်မင်းသားနတ်ရွာစံပြီးမှ ရေးသောပြဇာတ်ဖြစ်သဖြင့် မှော်ဘီဆရာသိန်း သုံးသပ်ချက်အရ ဦးပုညသည် ထိုစဉ်က အသက်မသေသေးဘဲရှိသည်ဖြစ်၏။
အခန်း(၁)
ရေသည်ပြဇာတ်အခန်း(၁)တွင် ဗာရာဏသီပြည့်ရှင် ဥဒယကုမ္မာမင်းသားကို တက္ကသိုလ်ပြည်သို့ ပညာသွားရောက်သင်စေ၍ တက္ကသိုလ်ပြည်ကအပြန် လမ်းစခန်း၌ နားစေသည်။ ထို့နောက်မှ ရေသည်ယောက်ျားသည် တစ်ကိုယ်တည်း စကားဆို၏။ ထိုရေသည်ယောက်ျား တစ်ကိုယ်တည်းပြောသော စကားများကို စာပိုဒ်နှစ်ပိုဒ်ဖြင့် ဖွဲ့နွဲ့သည်။ ထိုစကားများ၌ ထိုရေသည်အမျိုးသားသည် မည်မျှမည်ရွေ့ဆင်းရဲကြောင်းကို ပြောဆိုသောစကားများဖြစ်သည်။ ဤအခန်းတစ်ကို ရေးဖွဲ့ရာ၌ ဇာတ်တော်အတိုင်း မြို့၏ မြောက်ဘက်မျက်နှာကို နောက်ခံထား၍ ရေးဖွဲ့သည်။
အခန်း(၂)
ရေသည်ပြဇာတ်အခန်း(၂)တွင်လည်း အခန်းတစ်ကအတိုင်း စာပိုဒ်နှစ်ပိုဒ်ဖြင့်သာ ရေးသားထား၏။ ဇာတ်ကောင်မှာ ရေသည်မိန်းမဖြစ်၍ နောက်ခံသည် မြို့တောင်ဘက်မျက်နှာတွင် ဖြစ်သည်။ အခန်းတစ်နည်းတူ ရေသည်မိန်းမတစ်ကိုယ်တည်း ပြောဆိုသောစကားများဖြစ်ရာ ထိုစကားများ၌ ထိုအမျိုးသမီးသည် ရေသည်အမျိုးသားကဲ့သို့ ဆင်းရဲကြောင်း၊ အစားအသောက်ကို မည်သို့ချို့ချို့တဲ့တဲ့ စားရကြောင်းစသည့် ဒုက္ခအခက်အခဲကို ဖော်ကျူးပြသထားသည်။
အခန်း(၃)
အခန်းသုံးတွင် စကားပြောခန်းမပါဝင်ပါ။ အခန်းတစ်တွင် ပညာသင်၍ တက္ကသိုလ်ပြည်က ပြန်လာသော မင်းသား ပြည်တော်သို့ ရောက်ရှိလာသောအခါ ခမည်းတော်ဘုရင် ကံကုန်တော်မူခိုက်နှင့်ကြုံတွေ့ရသည်။ ထိုအခါ မှူးကြီးမတ်ရာတို့က မင်းသားအားနန်းတင်၍ နန်းတက်ခြင်း ဇာတ်ကွက်ဖြစ်သည်။
အခန်း(၄)
အခန်းလေးတွင် စာပိုဒ်ရေ(၇)ပိုဒ်ဖြင့် ဖွဲ့စည်းသည်။ ရေသည်ယောက်ျားနှင့် ရေသည်မိန်းမတို့ မြို့တောင်ဘက်တွင်တွေ့ကြ၍ အချင်းချင်း အပြန်အလှန်ပြောဆိုသော စကားများဖြစ်ကြသည်။ ရေသည်ယောက်ျားက သုံးပိုဒ်ပြောဆို၍ ရေသည်မိန်းမက လေးပိုဒ်ပြောဆိုသည်။ အချင်းချင်းစကားပြောရာ မေတ္တာရေးရာအဆင်ပြေသဖြင့် ရေသည်အမျိုးသားသည် ခန်းဝင်သေတ္တာဖိုးအဖြစ် ဝှက်ထားသော ငွေလေးရွေးကို မြောက်ဘက်မြို့ရိုးသို့ သွားယူသော အခန်းဖြစ်သည်။
အခန်း(၅)
ဤအခန်းမှာ ယခင်အခန်းများထက်ရှည်လျှားသည်။ ဥဒယမင်းကြီးသည် ရေသည်ယောက်ျား၏ ပူပြင်းလှသော အချိန်၊ အခိုးထွက်အောင်ပူသော သဲပြင်၌ ပျော်ရွှင်မြူးထူး ပြေးလွှားသည်ကို မြင်ရာ ခစားနေကြသည့် အမတ်များကို ပြောဆိုခြင်း၊ ရေသည်ယောက်ျားနှင့် ဘုရင်တွေ့ဆုံ စကားပြောခြင်း၊ ရေသည်ယောက်ျား အိမ်ရှေ့မင်းအဖြစ်ရောက်ခြင်း၊ မိဖုရားနေရာအတွက် ရေသည်မိန်းမအားအခေါ်လွှတ်ပြီး မြောက်မြို့ရိုးက ငွေလေးရွေးသွားယူခြင်း၊ ဉယျာဉ်ကစား၍ မင်းကြီးစက်တော်ခေါ်စဉ် အိမ်ရှေ့မင်း၏ မင်းကြီးအပေါ် လုပ်ကြံရန်နှင့် နောင်တရခြင်း၊ မင်းကြီးအားနှိုး၍ တောင်းပန်ခြင်း၊ စည်းစိမ်စွန့်၍ ပြည်ကိုပြန်အပ်ကာခွဲခွာခြင်းစသဖြင့် အပိုဒ်ပေါင်းများစွာဖြင့် ရေးဖွဲ့ထားသည်။
စာရေးသူဘဝအကျဉ်းချုပ်
ဦးပုညသည် စလေဇာတိဖြစ်၏။ မိဘအမည်များသော်လည်းကောင်း မွေးဖွားသက္ကရာဇ်ကိုသော်လည်းကောင်း ရှေးခေတ်စာရေးသူများက အမျိုးမျိုး ဖော်ပြကြသည်။ ဖခင် ဦးမြတ်စံသည် ရွှေဘိုမင်း(သာယာဝတီမင်း)၏ မင်္ဂလာစံအိမ်၌ အကြီးတော်အဖြစ် ရေးသားထမ်းရွက်ရသည်။ သာယာဝတီမင်းက ငယ်နာမည် မောင်ပုတ်စည် (မောင်စည်ပုတ်)ဟု ပေးခဲ့သည်။ ငယ်စဉ်ကပင် စလေမြို့ တူမောင်းဆရာတော်ထံတွင် ပညာသင်စေရာ ဘုရားစာ၊ တရားစာများကို အချိန်တိုအတွင်း ကျက်မှတ်နိုင်ခဲ့သည်။ ခုနှစ်နှစ် ရှစ်နှစ်ခန့်တွင် သဒ္ဒါကျမ်းများ၊ အဘိဓမ္မာသင်္ဂြိုဟ်များသင်ကြားခဲ့သည်။ စကားပြော၊ တရားဟော အလွန်ကျွမ်းကျင်သော ဗန်းမော်ဆရာတော်ကြီးထံသို့ သာယာဝတီမင်းက လွှတ်၍ ပညာဆည်းပူးခိုင်းသည်။ ဆရာတော်ထံ၌ ရှင်ပြု၍ ရှင်ပုည ဘွဲ့တော်ရရှိသည်။