cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ခမိနိုမဘူတာ
ခမိနိုမဘူတာ  (上野間駅 ခမိနိုမ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အအိချိခရိုင်၊ ချိတတိုင်း၊ မိဟမမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
အမော်ရွာ၊ တင်းတော
အမော်ရွာ၊ တင်းတော
တံခွန်တိုင်ရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
တံခွန်တိုင်ရွာ (Takhuntaing)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ ခပေါင်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၂၁၂၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခပေါင်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၀၁ ဦး၊ မ ၁၉၂၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၂၂၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကော်သာ့ရွဲ့ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အောင်ချမ်းသာရွာ၊ မော်လိုက်မြို့နယ်
အောင်ချမ်းသာရွာ (Aungchanthar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မော်လိုက်ခရိုင်၊ မော်လိုက်မြို့နယ်၊ ပန်းသာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၀၇၃ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မော်လိုက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ㅅ
ㅅ(시옷၊ ရှီအိုတ်, မြောက်ကိုရီးယား: 시읏၊ ရှီအုတ်) သည် ကိုးရီးယားအက္ခရာ၏ ဗျည်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ㅅအတွက် ယူနီကုဒ်သည် U+3145 ဖြစ်သည်။ ㅅသည် မြန်မာစကားလုံး "ဆား"နှင့် တူသော [ဆ] အသံကို ညွှန်ပြသော်လည်း အသတ်နေရာတွင် [တ] အသံကို ရည်ညွှန်းသည်။ ဥပမာအားဖြင့် မာဆ် (맛၊ အရသာ) ဖြစ်သော်လည်း မာတ် ဟု ဖတ်ရသည်။ ㅣ(ီ)နှင့် ပေါင်းစပ်သော အခါ 시၊ ဆီ ဟု အသံမထွက်ဘဲ ရှီ ဟု အသံထွက်သည်။
ကျွဲဖြူတောင်ရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ကျွဲဖြူတောင်ရွာ(Kywehpyutaung)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ ကျွဲဖြူတောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၀၃၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျွဲဖြူတောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၂၁၆ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၀၈၇ ဦး နေထိုင်သည်။ မြစိမ်းရောင်ကျေးရွာစီမံကိန်း ၆၇ ရွာတွင် ပါဝင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တပ်မတော် (ကြည်း)
တပ်မတော် (ကြည်း) သည် မြန်မာ့တပ်မတော်၏ မြေပြင်အခြေစိုက် လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဖြစ်ပြီး အင်အားအကြီးမားဆုံး နှင့် အဓိကကာကွယ်ရေးတာဝန် ထမ်းဆောင်နေသော တပ်ဖွဲ့ ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် အရှေ့တောင်အာရှ၌ ဗီယက်နမ်တပ်မတော် ပြီးလျှင် စစ်သည်အင်အား ဒုတိယအများဆုံးဖြစ်သည်။
တပ်မတော်(ကြည်း)ကို ဒုတိယ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်/ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ကြည်း) မှ ကွပ်ကဲအုပ်ချုပ်ပြီး လက်ရှိတာဝန်ထမ်းဆောင်နေသူမှာ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စိုးဝင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်း တပ်မတော်(ကြည်း)၏ အမြင့်ဆုံးရာထူးသည် အနောက်နိုင်ငံများမှ Field Marshal နှင့် တူညီသည်။ စစ်အသုံးစရိတ်သည် တစ်နှစ်လျှင် ၂.၀၇ ဘီလီယံ ဖြစ်သည်။
တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်များ
တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည် -
စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်များ
စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှု ဌာနချုပ် (စကခ) ဆိုသည်မှာ တပ်မ အသွင်ပြောင်းယူထားသော တပ်ဖွဲ့ ဖြစ်သည်။ တပ်မများနှင့် စကခများသည် ကက(ကြည်း) - (စစ်ဆင်ရေး)၏ တိုက်ရိုက်ကွပ်ကဲစီမံသော တိုက်ခိုက်ရေးတပ်ဖွဲ့များ ဖြစ်ပြီး စစ်ဆင်ရေးခွင် ပုံသေမရှိဘဲ ရန်သူအင်အားအပေါ် မူတည်ပြီး လိုအပ်သလို စစ်ကစားနိုင်ရန် စီစဉ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ လက်ရှိ၌ ဖွဲ့စည်းထားပြီးသော စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည် -"“စကခ (၁၁) အား ဖွဲ့စည်းထားခြင်းမရှိဘဲ စကခ (၂၁) ကိုသာ ဖွဲ့စည်းထားသည်”"
ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်များ
ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ် (ဒကစ) ဆိုသည်မှာ ရှေ့တန်း နယ်အစွန်အဖျားပြည်မ နှင့် အလှမ်းဝေးသောနေရာဒေသများတွင် တာဝန်ပေးအပ်ထားခြင်းကြောင့် စီမံခန့်ခွဲမှုအာဏာ၊ တရားစီရင်မှုအာဏာ၊ ရိက္ခာထုတ်ပေးမှုအာဏာ စသဖြင့် ရရှိထားသော ဌာနဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် စစ်ဦးစီးပိုင်းဆိုင်ရာများကို တိုင်းမှူးထံ သို့တင်ပြရသည်။ ဒကစမှူးသည် တပ်မမှူးနှင့် စကခမှူးတို့ထက် အနည်းငယ်နိမ့်သော တပ်မတော်(ကြည်း)၏ စစ်ဖက်အဆင့်မြင့်ရာထူးဖြစ်သည်။ လက်ရှိဖွဲ့စည်းပြီးသော ဒေသကွပ်ကဲမှု စစ်ဌာနချုပ်များ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည် -
ခြေလျင် / ခြေမြန် တပ်ရင်းများ
ခြေလျင် / ခြေမြန်တပ်ရင်း တစ်ရင်း၏ ဖွဲ့စည်းပုံအင်အားမှာ အရာရှိ- (၃၁) ဦး၊ အခြားအဆင့်- (၈၂၆) ဦးဖြင့် စုစုပေါင်း (၈၅၇) ဦး ဖြစ်သည်။ သို့သော် မူလတပ်ရင်းများမှ ခွဲထုတ်၍ တပ်ရင်းများတိုးချဲ့ဖွင့်လှစ်ထားသောကြောင့် လက်ရှိတွင် တပ်ရင်းအများစုမှာ မူလ ဖွဲ့စည်းပုံပါ အင်အား၏ လေးပုံ တစ်ပုံ (အရာရှိ / အခြားအဆင့် ပေါင်း ဦးရေ ၂၀၀ ဝန်းကျင်)သာရှိသည်ဟု သိရသည်။
ခြေလျင်တပ်ရင်းများ (ခလရ)
• 5
အဝိဝမ်ရွာ၊ နောင်မွန်းမြို့နယ်
အဝိဝမ်ရွာ(Ahwiwan)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ နောင်မွန်းမြို့နယ်၊ အဝိဝမ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၀၆၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အဝိဝမ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၀ ဦး၊ မ ၅၃ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၉၃ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နောင်မွန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြို့ဝန်ကုန်းရွာ၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်
မြို့ဝန်ကုန်းရွာ (Myowunkone)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်၊ မြို့ဝန်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၆၄၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြို့ဝန်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၈၆ ဦး၊ မ ၁၁၄၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၁၃၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆံခြည်ပြွန်လျှောက်သတ္တိ
မင်နှိပ်စက္ကူပေါ်၌ မင်ပျံ့သွားပုံ၊ မီးစာတစ်လျှောက်ကို ဆီ သို့မဟုတ် ရေနံဆီတက်လိုက်လာပုံ၊ ရေကို မျက်နှာသုတ်ပဝါက စုတ်ယူပုံစသော အခြင်းအရာများမှာ နေ့စဉ်နှင့်အမျှ တွေ့ကြုံ နေရသော ကိစ္စဖြစ်သည့်အလျောက်၊ များသောအားဖြင့် ကျွန်ုပ် တို့သည် ဤကိစ္စကို ထွေထွေထူးထူး ဂရုမပြုကြတော့ပေ။ သို့ ရာတွင် သိပ္ပံပညာမျက်စိရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်များက ဤကိစ္စကို သာမညအနေဖြင့် လျစ်လျူရှုကာ ပစ်မထားဘဲ၊ အဘယ်ကြောင့် ဤသို့ဖြစ်ရသနည်းဟူသော အကြောင်းရင်းကို လေ့လာရှာဖွေခဲ့ ကြသည်။ ဤသို့လေ့လာရာတွင်၊ မင်နှိပ်စက္ကူ၊ မီးစာ၊ မျက်နှာ သုတ်ပဝါနှင့်တကွ ဆား၊ သကြား၊ ကော်မှုန့်၊ သစ်ပင် ဝါးပင် ရှိအမျှင်ကလေးများ စသော အရည်ကို စုတ်ယူတတ်သည့် ပစ္စည်း မှန်သမျှတို့၌ အလွန်သေးငယ်သော ပြွန်ချောင်းသဏ္ဌာန် ခေါင်းပွနေရာ အမြောက်အမြားပါရှိသည်ကို တွေ့ရှိကြလေ သည်။ ဆံခြည်ပေါက်နီးပါးမျှ သေးငယ်သော ထိုပြွန်ချောင်း ကလေးများကို အရည်များထဲသို့ ထိုးနှစ် စမ်းသပ်ကြည့်ရာတွင် အဆိုပါ ပြွန်ချောင်းကလေးများအတွင်း၌ အရည်သည် အလို အလျောက်တက်ကြွလာရုံမက၊ ပြွန်ချောင်းပေါက် သေးလေလေ၊ ပို၍မြင့်အောင် တက်လေလေ ဖြစ်သည့်အခြင်းအရာကို တွေ့ရ လေသည်။ ဆံခြည်ပေါက် ပြွန်ကလေးများဖြင့် ဦးစွာပထမ စတင်စမ်းသပ်ခဲ့ခြင်းကို အကြောင်းပြု၍၊ အထက်တွင်ဖော်ပြခဲ့ သော အရည်စုတ်ယူတတ်သည့်သတ္တိကို ဆံခြည်ပြွန်လျှောက် သတ္တိဟူ၍ ခေါ်စမှတ်ပြုကြလေသည်။
ဤနေရာ၌ ရေကိုစုတ်တင်ပေးသောအရာမှာ မြေမှုန့်က လေးများပင်ဖြစ်သည်။ သို့သော် ဆံခြည်ပြွန် ကလေးများနှင့် စမ်းသပ်ကြည့်ရာတွင် ပြွန်ပေါက်သေးလေလေ၊ ရေအတက် မြင့်လေလေဖြစ်သည့်အတိုင်း၊ ကျွန်ုပ်တို့စိုက်ပျိုးမည့်မြေကွက်ရှိ မြေကို သေးငယ်နိုင်သမျှ သေးငယ်အောင် အမှုန့်ပြုလုပ်ပေးရန် နှင့် ထိုမြေ မှုန့်များကို သိပ်သည်းနိုင်သမျှ သိပ်သည်းအောင် ပြုလုပ်ပေးရန်လိုအပ်ပေသည်။
ခမဲဒဘူတာ
ခမဲဒဘူတာ  (亀田駅 ခမဲဒ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နီးဂတခရိုင်၊ နီးဂတမြို့၊ ခိုးနန်းရပ်ကွက်တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ကြိမ်ချောင်းရွာ၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်
ကြိမ်ချောင်းရွာ (Kyeinchaung)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်၊ ကြိမ်ချောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၁၇၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝန်းသိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကန်သို
Cần Thơ ၊ Can Tho သို့မဟုတ် Cantho ဟုရေးသားနိုင်သည်( standard Vietnamese : [kən˨˩ tʰəː˧˧] ၊ Southern : [kʌŋ˨˩ tʰəː] ) ကန်သိုမြို့ သည် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် စတုတ္ထအကြီးဆုံးမြို့ဖြစ်ပြီး မဲခေါင်မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ တစ်လျှောက် အကြီးဆုံးမြို့လည်းဖြစ်သည်။
ကန်သိုမြို့သည် ၎င်း၏ရေပေါ်ဈေးများ ၊ ဆန်စက္ကူ ပြုလုပ်သည့်ကျေးရွာနှင့် လှပသေညကျေးလတ် တူးမြောင်း များကြောင့် ထင်ရှားနေပါသည်။ ကန်သိုမြို့သည် ၂၀၁၈ ခုနစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၁,၂၈၂,၃၀၀ ရှိပြီး မဲခေါင်မြစ် မှခွဲထွက်သည့် မြစ်တစ်စင်းဖြစ်သော ဟောင် မြစ် ၏ တောင်ဘက်ကမ်းတွင် တည်ရှိနေပါသည်။ ၂၀၀၇ ခုနစ်တွင် ကန်သို တံတား ပြိကျ မှုဖြစ်ပြီး ဗီယက်နမ်တွင် အဆိုင်းရွားဆုံး အင်ဂျင်နီယာဆိုင်ရာ ဘေးဥပဒ်ကြောင့် လူ 50 ခန့် သေဆုံးခဲ့သည်။ 2011 ခုနှစ်တွင် Cần Thơ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ် ကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
ကန်သိုမြို့သည် ဗီယက်နမ်၏ အနောက်ပိုင်းမြို့တော်လို့ အမည်တွင်ပြီး ( ဗီယက်နမ် ) က Tây Đô Hồ Chí Minh City မှ ၁၆၉ ကီလိုမီတာ(၁၀၅ မိုင်) အကွာတွင် တည်ရှိနေပါသည်။
ကန်သိုမြို့တော်သည် ဗီယက်နမ်၏ အခြားပြည်နယ်များ ကဲ့သို့ပင် သီးခြားလွတ်လပ်သော မြူနစ်စီပယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၂၀၀၄ ခုနစ်အစတွင် ကန်သိုပြည်နယ်ကို အုပ်ချုပ်ရေးယူနစ်အသစ် နှစ်ခုဖြစ်သော Cần Thơ City နှင့် Hậu Giang ခရိုင်ဟူ၍ ခွဲခြား ဖန်တီးခဲ့ကြသည်။
ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်နိုင်ငံရှိ မြို့များ ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်ဘာသာစကား ပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ
ညောင်ပင်စောက်ရွာ၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်
ညောင်ပင်စောက်ရွာ (Nyaungpinsauk)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုးမိတ်ခရိုင်၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်၊ တောင်ကိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၆၆၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောင်ကိုင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၀၃၂ ဦး၊ မ ၁၇၇၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၈၀၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးမိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကင်းမွန်တောင်ရွာ
ကင်းမွန်တောင်ရွာ
ရေတွင်းရိုးရွာ၊ အင်္ဂပို
ရေတွင်းရိုးရွာ၊ အင်္ဂပို
ရွာမရွာ၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်
ရွာမရွာ (Ywarma)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်၊ ကျန်းကိုင်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၄၉၄၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျန်းကိုင်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၁၃ ဦး၊ မ ၁၁၅၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၇၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေနံချောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခမဲယာမဘူတာ (မိအဲ)
ခမဲယာမဘူတာ  (亀山駅 ခမဲယာမ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ မိအဲခရိုင်၊ ခမဲယာမမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
သင်ပန်းချောင်းရွာ၊ ကြပ်စင်ချောင်း
သင်ပန်းချောင်းရွာ၊ ကြပ်စင်ချောင်း
စတင်ဝရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
စတင်ဝရွာ(Satinwa)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ပကာဝကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၄၉၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပကာဝကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၅ ဦး၊ မ ၃၄၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၀၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဇေယျဝတီရွာ၊ ငဝက်စွေ
ဇေယျဝတီရွာ၊ ငဝက်စွေ
ငွေတောင်ကြီးရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ငွေတောင်ကြီးရွာ(Ngwetaunggyi)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ ကျွဲဖြူတောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၀၃၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျွဲဖြူတောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၂၁၆ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၀၈၇ ဦး နေထိုင်သည်။ မြစိမ်းရောင်ကျေးရွာစီမံကိန်း ၆၇ ရွာတွင် ပါဝင်သည်။
ခမဲယာမဘူတာ (ဟယေားဂို)
ခမဲယာမဘူတာ  (亀 山 駅 ခမဲယာမ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟယေားဂိုခရိုင်၊ ဟိမဲဂျိမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
မင်းခင်းပြင်ရွာ
မင်းခင်းပြင်ရွာ
သရက်ကုန်းရွာ၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်
သရက်ကုန်းရွာ (Thayetkone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်၊ ကြိမ်ချောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၁၇၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝန်းသိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခြံပြင်ရွာ၊ တင်းတော
ခြံပြင်ရွာ၊ တင်းတော
ဒလီနမ်ရွာ၊ နောင်မွန်းမြို့နယ်
ဒလီနမ်ရွာ(Dalinam)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ နောင်မွန်းမြို့နယ်၊ အဝိဝမ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၀၆၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အဝိဝမ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၀ ဦး၊ မ ၅၃ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၉၃ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နောင်မွန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အတိုက်အခံ အဖွဲ့အစည်း
အတိုက်အခံ အဖွဲ့အစည်း ဆိုသည်မှာ လက်ရှိအာဏာရ ပါတီ သို့မဟုတ် အစိုးရအား နိုင်ငံရေးအရ ဖြစ်စေ၊ လက်နက်ကိုင် (စစ်ရေး နည်းလမ်း) အရ ဖြစ်စေ ဆန့်ကျင်ဘက်ပြုနေသော ပါတီ သို့မဟုတ် အဖွဲ့အစည်း ကို အတိုက်အခံအဖွဲ့အစည်း ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ အတိုက်အခံခေါင်းဆောင်ဆိုသည်မှာ လက်ရှိအာဏာရပါတီ(အစိုးရအဖွဲ့)အား ဆန့်ကျင်သော(သို့)ယှဉ်ပြိုင်သော ပါတီခေါင်းခေါင်(အဖွဲ့ခေါင်းဆောင်)ဖြစ်သည်။
ပန်းသာရွာ၊ မော်လိုက်မြို့နယ်
ပန်းသာရွာ (Panthar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မော်လိုက်ခရိုင်၊ မော်လိုက်မြို့နယ်၊ ပန်းသာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၀၇၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မော်လိုက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကွမ်းလုံမြို့နယ်
ကွမ်းလုံမြို့နယ်သည် ရှမ်းပြည်နယ်၊ ယခင်က ကွမ်းလုံခရိုင်အတွင်းရှိ မြို့နယ်တစ်ခုဖြစ်ပြီး ယခုအခါ လားရှိုးခရိုင်တွင် ပါဝင်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ ကွမ်းလုံမြို့နယ်၏ အုပ်ချုပ်မှုရုံးများတည်ရှိရာ ကွမ်းလုံမြို့သည် သံလွင်မြစ်၏ နံဘေးတွင် တည်ရှိသည်။
လင်တီးရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
လင်တီးရွာ (Lentee)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ မင်းဘူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၂၆၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မင်းဘူးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၈၅၂ ဦး၊ မ ၂၉၄၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၇၉၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဥတို
ဥတို
ကိုးကား
ဥတို
သော့နှင့်သော့ခလောက်
အိမ်တံခါး၊ ပြတင်း၊ ဗိီရို၊ သေတ္တာ၊ အံဆွဲစသော ဖွင့်ရပိတ်ရသည့် အိမ်ထောင်ပစ္စည်းများကို လုံခြုံမြဲမြံစွာပိတ်ထားရန်အတွက် သော့နှင့်သော့ခလောက်များကို အသုံးပြုကြရလေသည်။ ရှေးပါရှားနိုင်ငံ ခေါစဗက်မြို့တွင်ရှိသော ရှေးခေတ်နန်းတော် ပျက်ကြီးအတွင်း၌ နှစ်ပေါင်း၄ဝဝဝ ကျော်ကျော်ခန့်က အသုံးပြုခဲ့သော သော့ခလောက်ကြီးကိုတွေ့ရှိခဲ့ကြောင်းဖြင့် ဂျိုးဇက်ဗိုနိုမီဆိုသူ ဣတာလျံလူမျိုး ခရီးသည်တစ်ဦးက ရေးသားခဲ့ဖူးလေသည်။ ယင်းသော့ခလောက်နှင့်သဏ္ဌာန်တူသော သစ်သားသော့ခလောက်ကြီးမျိုးကို စကော့တလန်ကမ်းရိုးတန်းနှင့် မကွာလှမ်းလှသော ဖာရိုးကျွန်းများ၊ ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နော်ဝေး နိုင်ငံများ၌လည်းတွေ့ရှိကြသည်။
ရှေးခေတ် သစ်သားသော့ခလောက်များသည် အလွန်တစ်ရာ ထုထယ်ကြီးမားလေသည်။ သော့ခလောက် ကိ်ုဖွင့်သည့် သော့တံပင်လျှင် တစ်ပေခန့်ရှည်၍ တစ်ပေါင်ခန့်လေးသည်။ သစ်သားသည် သံ၊ကြေး နီစသောသတ္တုများလောက် မခိုင်ခန့်သဖြင့် ထိုကဲ့သို့ကြီးကြီး လုပ်၍ အသုံးပြုကြခြင်း ဖြစ်ဟန်တူသည်။ သံ၊ ကြေးနီ စသည်တို့ပေါ်လာသည့်အခါ ယင်းတို့ဖြင့် သော့နှင့် သော့ခလောက်များကိုပြုလုပ်ကြသည်။ ထိုသော့နှင့် သော့ခလောက်မျိုးကို အီဂျစ်လူမျိုးတို့ ပထမဆုံးပြုလုပ်ခါစကမူ သစ်သားဖြင့်ပြုလုပ်သကဲ့သို့ပင် ထုထယ်ကြီးကြီးပြုလုပ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့်ပင် ရဲတိုက်များအကျဉ်းထောင်များကို စောင့်ရသော ရဲတိုက် စောင့်နှင့်ထောင်မှူးတို့၏ခါး၌ တချွင်ချွင်မြည်၍ တွဲလွဲကျနေသော သော့တွဲကြီးများသည် အဆင်တန်ဆာ လက်နက်သဖွယ် ထယ်ဝါလှပေသည်။ ယခုထက်တိုင်ထို သော့ကြီးမျိုးကို လန်ဒန်မြို့ရှိတင်းပဲချပ် အဆောက်အအုံကြီးတွင် တွေ့မြင်နိုင်သေးသည်။ ထိုသော့နှင့်သော့ခလောက်ကြီးများသည် အချိန်စီး၍ ကြီးလှသော်လည်း ခိုင်မြဲလုံခြုံမှု၌ကား အိတ်ထဲတွင် ထည့်ယူနိုင်သည့် ယခုခေတ်သော့မျိုးကဲ့သို့ စိတ်မချရချေ။ ထိုခေတ်က သော့နှင့်သော့ခလောက်တို့သည် ခိုင်မြဲလုံခြုံမှုထက် အလှအပကိုပိုမို ဂရုထား၍ပြုလုပ်ထားလေသည်။ ဂရိတို့သည် သော့များကို ရွှေငွေများနှင့်တန်ဆာဆင်ကာ ဆင်စွယ်အရိုးပင် တပ်ထားတတ်ကြသည်။ ယင်းတို့သည် အလွန်လေးသဖြင့် ပခုံးဖြင့်ထမ်းသွားရသည်ဟုပင်ဆိုကြသည်။ တရုတ်နိုင်ငံသည် ကမ္ဘာပေါ်၌ ရှေးကျဆုံးသောခေတ်ကပင် သော့ခလောက်များကို ပြုလုပ်သုံးစွဲခဲ့ သည်ဟုအဆိုရှိသည်။ သော့တံမပါဘဲ ဖွင့်ပိတ်၍ရသော သော့ခလောက်များကို တရုတ်တို့ပင်တီထွင်ခဲ့ လေသည်။ အချို့သော့ခလောက်များတွင် ရွှေ့၍ရသောကွင်းများစွာပါလေသည်။ ထိုကွင်းများတွင်စာလုံး အမှတ်အသားများရှိသည်။ စာလုံးများကိုသတ်မှတ်ထားသော အစီအစဉ်ကျသည်အထိ ကွင်းများကို လှည့်လိုက်သောအခါမှ သော့ခလောက်ကိုဖွင့်၍ရလေသည်။
သော့နှင့်သော့ခလောက်အကြီးကြီးများ ပြုလုပ် သုံးစွဲရာမှ တဖြည်းဖြည်း လှပသောပုံသဏ္ဌာန်ရှိ သော့ခလောက် အကြီးအသေးအမျိုးမျိုးကိုပြုလုပ်ကြပြန်သည်။ ငှက်ရုပ်၊ ငါးရုပ်၊ ခွေးရုပ်၊ တြိဂံပုံ၊ နှလုံးပုံ၊ စက်ဝိုင်းပုံ၊စသည်ဖြင့် ပုံသဏ္ဌာန်အမျိုးမျိုးပြုလုပ်ကြသည်။ တစ်ဆဲ့ရှစ်ရာစုနှစ်နောက်ပိုင်းတွင် ဂျိုးဇက်ဗရာမာဆိုသူ တီထွင်သော သော့တူလုပ်မရသည့် သော့ခလောက်မျိုး ပေါ်လာသည်။ ဗရာမာ၏ သော့ခလောက်ထဲတွင် မောင်းတံ ကလေးများ ပါရှိသည်။ ထိုမောင်းတံကလေးများအားလုံးကို တစ်ပြိုင်နက်လှုပ်ရှားနိုင်ပါမှသော့ခလောက်ပွင့်လေသည်။ တစ်ဆဲ့ကိုးရာစုနှစ်အစတွင် ချားချပ်ဆိုသူ တီထွင်သော သော့နှင့်သော့ခလောက်များပေါ်လာသည်။ ချပ်တိီထွင်သော သော့နှင့်သော့ခလောက်သည် အနည်းဆုံး မောင်းခြောက်ခုပါရှိသည်။ ယင်းမောင်းတံကို ကာကွယ်ထားသော မောင်းတံတစ်ခုလည်းပါရှိသဖြင့် သူ့သော့နှင့်သူမဟုတ်က ဖွင့်နိုင်ရန် မဖြစ်သလောက်ခဲယဉ်းလေသည်။ အခြားသော့နှင့် ဖွင့်ပါက ကာကွယ်ထားသော မောင်းတံကိုသာမ တင်လိုက်သကဲ့သို့ဖြစ် ပြီးပြန်မကျလာဘဲ သော့မှာလည်း ဖွင့်မရတော့သဖြင့် ဖွင့်ရန်ကြံစည်ကြောင်း ပိုင်ရှင်သိနိ်ုင်သည်။ ဂ္ဂျပ်၏ သူ့သော့နှင့်သော့ခလောက်မျိုးကို ယခုအခါ ငွေတိုက်ကြီးများ၊ ဘဏ်တိုက်ကြီးများတွင် အသုံးပြုလျက် ရှိလေသည်။ 0x100သစတြေးလီးယားနိုင်ငံဆစ်ဒနီမြို့ရှိ ဓနသဟာယ ငွေစုဘဏ်တွင် ချပ်ကုမ္ပဏီမှပြုလုပ် ပေးထားသော ငွေတိုက်တံခါးသော့ခလောက်ကြီးသည် အလေးချိန်ပိဿာပေါင်း ၁၅ဝဝဝ ကျော်လေး သော်လည်း အလွန်အံကျချိန်ဆ ပြုလုပ်ထားသောကြောင့်ကလေးသူငယ်တစ်ယောက် အသာတွန်းရုံဖြင့်ရွေ့ လေသည်။
သော့နှင့်သော့ခလောက်များမှာ ဆင်းရဲချမ်းသာမရွေး အိမ်တိုင်းအသုံးပြုရသော အသုံးအဆောင်ဖြစ်၍ ငါးမူးတန် တစ်ကျပ်တန် တစ်ထောင်တန်လောက်အထိ အမျိုးမျိုးအစားစား ရှိပြီးလျှင် တစ်နှစ် တစ်နှစ်တွင် လုပ်ကိုင်ရောင်းချသော သော့ခလောက် သော့အိမ်များမှာသန်းပေါင်း ၅ဝကျော်မျှ ဖြစ်သည်ဟုသိရပေသည်။
ခေါင်းရဲရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ခေါင်းရဲရွာ (Gaungye)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ ခေါင်းရဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၈၉၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခေါင်းရဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၃၃ ဦး၊ မ ၄၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၃၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခမဲနိုခိုးဘူတာ
ခမဲနိုခိုးဘူတာ  (亀甲駅 ခမဲနိုခိုး - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အိုခါယာမခရိုင်၊ ခုမဲတိုင်း၊ မိဆခမိမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
မန်လန်းဩဇာရွာ၊ မိုးနဲမြို့နယ်
မန်လန်းဩဇာရွာ (Manlanawzar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လင်းခေးခရိုင်၊ မိုးနဲမြို့နယ်၊ ကွန်နားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၅၂၆၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကွန်နားကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၇၇ ဦး၊ မ ၆၆၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၄၀ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးနဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တိုင်းကျိုးပြည်ကျိုးဆောင်ဘွဲ့
တိုင်းကျိုးပြည်ကျိုးဆောင်ဘွဲ့ (Taingkyo Pyikyo Saung အတိုကောက် တီ၊ ပီ၊ အက်စ်; T.P.S) သည် တိုင်းသူ ပြည်သားတို့၏အားထားယုံကြည်ခြင်းကိုခံယူရရှိသူ၊ အမျိုးသားရေးစိတ်ဓာတ်ရှိသူ၊ တိုင်းသူ ပြည်သားတို့၏အကျိုးစီးပွားကိုအထူးဦးဆောင်ကြိုးပမ်းခဲ့သူ၊ (One who has promoted the welfare of his Country) များအားပေးအပ်သောဘွဲ့ ဖြစ်သည်။ ၁၉၁၆ ဒီဇင်ဘာ ၁၈ ရက်နေ့တွင် အိန္ဒိယဘုရင်ခံက စတင်ပေးအပ်ခဲ့သည်။
အနောက်တစ်ဝက်အဝိုင်းသရ
အနောက်တစ်ဝက်အဝိုင်းသရ (mid back rounded vowel) သည် အပြောဘာသာစကားအချို့တို့တွင် အသုံးပြုသည့် သရသံအမျိုးအစားတစ်ခုဖြစ်ဖြစ်၍ နိုင်ငံတကာသဒ္ဒဗေဒအက္ခရာတွင် ဤသရသံကို သတ်မှတ်ထားခြင်းမရှိပေ။ တစ်ဝက်ပိတ်  နှင့် တစ်ဝက်ဖွင့်  တို့ကြားတွင်တည်ရှိ၍ ပုံမှန်ရေးသားမှုမှာ  ပင်ဖြစ်သည်။ တိကျမှုကိုအလိုရှိပါက ဖြည့်စွက်သင်္ကေတများသုံး၍  သို့  ဟူ၍ ဖော်ပြနိုင်သည်။ တူညီသော သဒ္ဒဗေဒအက္ခရာတစ်မျိုးမှာ ⟨ꭥ⟩ ဖြစ်ကာ သဒ္ဒဗေဒမဟုတ်သော   ကိုလည်း တွေ့ရှိရသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တစ်ဝက်သရများ ကဏ္ဍ:အနောက်သရများ ကဏ္ဍ:အဝိုင်းသရများ
ပျဉ်တောင်ရွာ၊ ရွှေတောင်
ပျဉ်တောင်ရွာ၊ ရွှေတောင်
ကျောက်ကြီးပြင်ရွာ
ကျောက်ကြီးပြင်ရွာ
မှော်သေးရွာ၊ အင်္ဂပို
မှော်သေးရွာ၊ အင်္ဂပို
ဗစ်ကာစ် စက်သေနတ်
ဗစ်ကာစ်စက်သေနတ် သို့မဟုတ် ဗစ်ကာစ်သေနတ် သည် အဓိကအားဖြင့် မူလတွင် ဗြိတိသျှတပ်အတွက် ဗစ်ကာစ်လီမိတက်မှ ထုတ်လုပ်သော ရေဖြင့်အအေးပေး ပွိုင့် ၃၀၃ ဗြိတိသျှ (၇.၇ မမ) စက်သေနတ်ကို ရည်ညွှန်းသော အမည်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ယင်းစက်သေနတ်သည် တပ်ဆင်လည်ပတ်ရန် ပုံမှန်အားဖြင့် ၆ ယောက်မှ ၈ယောက်ထိရှိသော အဖွဲ့ ၁ ဖွဲ့ (ပစ်သူ ၁၊ ကျည်ဖြည့်သူ ၁၊ ကျန်လူများသည် လက်နက်၊ ကျည်နှင့် အပိုပစ္စည်းများသယ်ရန်) လိုအပ်သည်။ ယင်းစက်သေနတ်ကို မဟာမိတ် ပထမ ကမ္ဘာစစ် တိုက်လေယာဉ်များအတွက် လေအေးပေးစနစ်သုံး စက်သေနတ် အပါအဝင် ပထမကမ္ဘာစစ်မတိုင်မီမှ ၁၉၆၀ နှစ်များမတိုင်မီအထိ အသုံးပြုခဲ့သည်။
ကုမာရာဘိဝံသ (ဗန်းမော်ဆရာတော်)
ဒေါက်တာဘဒ္ဒန္တကုမာရာဘိဝံသ (၁၉၂၉ -၂၀၂၃) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းတော်တစ်ဦးဖြစ်ကာ လက်ရှိ နိုင်ငံတော် သံဃမဟာနာယကအဖွဲ့၏ ဥက္ကဋ္ဌဆရာတော်ဖြစ်သည်၊ (နဝမမြောက်) ဗန်းမော်ဆရာတော်ဟူ၍လည်း သိရှိကြသည်။ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ထေရဝါဒဗုဒ္ဓသာသနာပြုတက္ကသိုလ် တွင်လည်း ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ဆရာတော်ဘုရားကြီးကို မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မြင်းခြံခရိုင် တောင်သာမြို့နယ် ရဘဲကျေးရွာ ခမည်းတော် ဦးဘိုးသစ်၊ မယ်တော် ဒေါ်အေးသိုက်တို့မှကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၁ ခုနှစ်၊တော်သလင်းလဆန်း(၁၄)ရက်၊တနင်္လာနေ့၊ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၉၂၉ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁၆ရက်တွင် ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ မွေးချင်းရှစ်ယောက်ရှိရာတွင် စတုတ္ထမြောက်သားရတနာဖြစ်ပြီး ငယ်နာမည်မှာ မောင်ကျော်စိန် ဖြစ်သည်။
ကောဇာ ၁၃၂၄ ခုနှစ် ဝါဆိုလမှစ၍ မစိုးရိမ်တိုက်ဆရာတော် ဘဒ္ဒန္တသူရိယာဘိဝံသ၏ မိန့်ကြားချက်အရ ဗန်းမော်တိုက်တွင် စတင်သီတင်းသုံးခဲ့ပြီး ထိုစဉ်အခါ မထေရ်မြတ် ရောက်စ၌ ရှေးကျောင်းဆောင်ကြီး တစ်ဆောင်သာရှိခဲ့၏။ စတင်သီတင်းသုံးစဉ်က ဆရာတော်၏ အသက်အရွယ်မှာ(၃၃)နှစ်သာ ရှိသေး၏။ ကြမ်းဆွေးကျောင်းအို၊ လက်ရမ်းပြို၊ အမောင်ဘယ်လို လျှောက်မှာနည်း။ ရဟန်းပျိုပျို၊ ကျောင်းအိုအို၊ အမောင် မည်သို့ နေမည်နည်း ဟု ပြောရမလို ကျောင်းအို ကျောင်းဆွေးကြီးမှာ နှစ်ပေါင်းများစွာ သာသနာ ပြုခဲ့ရ၏။
ယနေ့အချိန်မှာတော့ ဆရာတော် သီတင်းသုံးသည့်ကာလတစ်လျှောက် တိုးတက်ဖြစ်ထွန်းလာသော ကျောင်းဆောင်များမှာ လက်ချောင်း ခြေချောင်းမက များပြားလှတော့၏။ ယခုအခါ ဆရာတော်သည် မန္တလေးမြို့၊ မဟာအောင်မြေမြို့နယ်၊ ဗန်းမော်ကျောင်းတိုက်တွင် သီတင်းသုံးနေထိုင်ရင်း ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပ သာသာနာပြုတာဝန်များကို အားကြိုးမာန်တက် ဆောင်ရွက်တော်မူရာမှ သက်တော်၉၄နှစ်၊သိက္ခာတော်၇၄ဝါ အရ၂၀၂၃ ခုနှစ် မေလ ၂၅ ညဉ့် ၁၁ နာရီ ၁၁ မိနစ်တွင် သီတင်းသုံးရာ ဗန်းမော်ကျောင်းတိုက်တွင် ဘဝနတ်ထံပျံလွန်တော်မူလေသည်။
ရဟန်းဘောင်သို့ဝင်ရောက်ခဲ့ပုံ
ဂျပန်ခေတ် ရွာသစ်ရွာ အထက်တန်းကျောင်းမှ အဋ္ဌမတန်းအောင်မြင်ပြီးနောက် ၁၃၀၅ ခုနှစ် ဝါဆိုလတွင် ဆင်မင်းကျောင်း ဆရာတော် ဘဒ္ဒန္တပဏ္ဍိစ္စကို ဥပဇ္ဈာယ်ပြုလျက် မိဘနှစ်ပါးတို့၏ ပစ္စယာနုဂ္ဂဟကို ခံယူကာ ရှင်သာမဏေ ဘောင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၃၁၀ ခုနှစ် တပို့တွဲလဆန်း (၁၀)ရက်နေ့၌ ရဘဲရွာ ကံမြဲဆရာတော် ဘဒ္ဒန္တသောဘိတကို ဥပဇ္ဈာယ်ပြုလျက် ရဟန်းဘောင်သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။
စာသင်သားဘဝ
လောကုတ္တရာ စာပေဆိုင်ရာ သဒ္ဒါ သင်္ဂြိုဟ်တို့ကို အပြီးအပြတ် သုတ်ပြီး ရုပ်ပြီးပါမကျန် အာဂုံဆောင်နိုင်ခဲ့သည်။ ၁၃၀၈ ခုနှစ်တွင် ပထမငယ်တန်း အောင်မြင်ခဲ့ပြီး၊ ပထမလတ်တန်းကို ၁၃၀၉ ခုနှစ်တွင်လည်းကောင်း၊ ပထမကြီးတန်းကို ၁၃၁၃ခုနှစ်တွင်လည်းကောင်း အောင်မြင်ခဲ့သည်။ ၁၃၁၄ ခုနှစ်တွင် သကျသီဟ သီးခြားစာသင်တန်း၌ နံပါတ်(၁) အမှတ်အများဆုံးဖြင့် အောင်မြင်ခဲ့သည်။
၁၃၁၅ ခုနှစ်တွင် ဓမ္မာစရိယကျမ်းကြီးသုံးကျမ်းကို နှစ်မခြားပဲ နံပါတ်(၁) အမှတ်အများဆုံးအောင်မြင်၍ ရွှေတံဆိပ် ဦးဆောက်ပန်းပိုင်ရှင် သကျသီဟဓမ္မာစရိယဝဋံသကာဘွဲ့ (ဦးဆောက်ပန်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။) ရရှိခဲ့သည်။ ထိုနှစ်တွင် ဝဋံသကာဘွဲ့ရ ၃ ပါး တစ်ပြိုင်နက်ပေါ်ထွက်လာသည်။ ဘဒ္ဒန္တကုမာရာဘိဝံသ (ယခု နဝမဗန်းမော်ဆရာတော်၊ နိုင်ငံတော်သံဃမဟာနာယကအဖွဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ)၊ ဘဒ္ဒန္တသုန္ဒာဘိဝံသ (ဦးရွှေအောင်) နှင့် ဘဒ္ဒန္တနာရဒါဘိဝံသ (ဓမ္မာစရိယ ဦးထွန်းလှိုင်) တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဝဋံသကာဘွဲ့ကို မန္တလေးမြို့ ပရိယတ္တိသာသနဟိတအသင်းက စာသင်တန်း၊ ဓမ္မာစရိယတန်းတို့ကို နှစ်မခြားဘဲ အောင်မြင်သော စာအောင် သံဃာတော်များကို ချီးမြှင့်ခြင်းဖြစ်ပြီး ပထမဦးဆုံး ဝဋံသကာ ပိုင်ရှင်မှာ မင်းကွန်းတိပိဋကဓရ ဆရာတော်ဘုရားကြီး ဖြစ်သည်။
ယင်း ၁၃၁၅ ခုနှစ်မှာပင် ဓမ္မာစရိယ(၉)ကျမ်းကို ပါဠိဘာသာဖြင့် တစ်နှစ်တည်း အောင်မြင်၍ အစိုးရစာချတန်း သာသနဓဇသိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ ပါဠိသိရောမဏိဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။ ယနေ့အချိန်ထိ မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံး၌ ပါဠိဘာသာဖြင့် ဓမ္မာစရိယ(၉)ကျမ်းကို တစ်နှစ်တည်းအောင်မြင်သူမှာ ဗန်းမော်ဆရာတော်ကြီးတစ်ပါးသာရှိသည်။
ဆရာတော်ဘုရားကြီးသည် ဓမ္မစာပေတင်သာမက လောကီစာပေဆိုင်ရာအတန်းစာများကိုလည်း တက်ရောက်သင်ယူခဲ့ပြီး မန္တလေးတက္ကသိုလ်မှ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။
မန္တလေးမြို့ ဘုရားကြီးတိုက် ပုသိမ်ကျောင်းဆရာတော်ထံ သိဒ္ဓန္တကောမုဒီမည်သော သက္ကတဘာသာကို (၃)နှစ်ခန့် သင်ယူခဲ့သည်။ ပြာကရိုက်ဘာသာနှင့် အဒ္ဓမာဂဓီဘာသာတို့ကို အဘယာရာမဆရာတော် ဘဒ္ဒန္တသီလာနန္ဒာဘိဝံသ ၏အကူအညီဖြင့် သင်ယူခဲ့သည်။
သာသနာရေးဆောင်ရွက်ခြင်း
၁၃၁၈ ခုနှစ်မှစ၍ ၁၃၂၃ ခုနှစ်ထိ (၅)နှစ်တိုင်တိုင် ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာတင်စဉ် စာမူများကောင်းမွန်စေရေးအတွက် ဩသာနပတ္တပါဌက၊ ဩသာနသောဓေယျက အဖြစ်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ လျှောက်ထားချက်အရ တိပိဋကပါဠိပဒကျမ်းညွှန်းကြီးနှင့် ပါဠိမြန်မာအဘိဓာန် (အ) ဝဂ် လေးကျမ်းတွဲကြီးကို ပါဝင်ပြုစုဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနမှ ဖွင့်လှစ်ပေးသည့် မန္တလေးတိုင်း ကျောင်းထိုင်ဘုန်းကြီးသင်တန်းကျောင်း နာယကအဖွဲ့တွင် ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ်ဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။
တိပိဋကနိကာယသာသာနာပြုအဖွဲ့ဥက္ကဋ္ဌ မင်းကွန်းဆရာတော်ကြီး၏ သာသာနာပြုလုပ်ငန်းများကို လက်ပွန်းတတီး ပါဝင်ကူညီဆောင်ရွက်ပေးရင်း မိုးမိတ်ကုန်းမြေ တိပိဋက နိကာယကျောင်းတိုက်၌ (၅)နှစ်တိုင်တိုင် စာချနာယကချုပ်အဖြစ်ဖြင့် တိ=နိ သံဃာတော်များအား စာချပေးခဲ့သည်။ တိပိဋကဓရ (၁) ပါး၊ တိပိဋကကောဝိဒ (၅) ပါးပေါ်ထွန်းခဲ့သည်။
သာသနာတော်သန့်ရှင်း တည်တံ့ပြန့်ပွားရေးဂိုဏ်းပေါင်းစုံ သံဃာ့အဖွဲ့အစည်းကြီးစတင်ဖွဲ့စည်းရာ၌ ဦးသျှောင်ဆရာတော်များအဖွဲ့မှ လည်းကောင်း၊ (၆၆) ပါးသော ဗဟိုသံဃာဝန်ဆောင်အဖွဲ့မှလည်းကောင်း အဖွဲ့ဝင်တစ်ပါးအနေဖြင့် လိုက်လံစည်းရုံးဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ဝိနည်းဓမ္မသတ်မှုခင်းဆိုင်ရာ ဥပဒေရေးဆွဲရာ၌ အတွင်းရေးမှူးဆရာတော်အဖြစ် ပြီးမြောက်အောင်မြင်သည်အထိ ဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။ ဓမ္မာနီတိ မိစ္ဆာဝါဒ နှင့် စမ်းကလေးဝါဒကိုလည်း သီးခြားဝိနည်းဓိုရ်ဆရာတော်အဖြစ် ပြီးပြတ်ပြေငြိမ်းအောင် ဆုံးဖြတ်ပေးခဲ့သည်။ နိုင်ငံတော်အရပ်ရပ်မှ မပြီးပြတ်သေးသော ဝိနိစ္ဆယတို့ကိုလည်း နိုင်ငံတော်ဝိနည်းဓိုရ်ဆရာတော် အဖြစ်ဆုံးဖြတ်ပေးခဲ့သည်။
၁၉၉၄ ခုနှစ် စင်္ကာပူနိုင်ငံ ဆရာတော်ဘဒ္ဒန္တပညာဝံသ၏ ပင့်လျှောက်ချက်အရ ဥပရိပါသာဒသိမ်သမုတ်ပွဲတွင် ပဓာနနာယက အဖြစ် ဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။ ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် မစ္စတာဂိုအင်ဂါ၏ ပင့်လျှောက်ချက်အရ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ ဘုံဘေမြို့အနီး ရွှေတိဂုံစေတီတော်နှင့် ဉာဏ်တော်တူ စေတီတော်ကြီးတည်ဆောက်ရာ၌ ပါဝင်ခဲ့သည်။ အင်္ဂပူမြို့ ဝိပဿနာတရားစခန်းပြန့်ပွားရေးတွင် ပါဝင်ကူညီဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
၂၀၁၀ပြည့်နှစ်၊ဇူလိုင်လမှစ၍ ၂၀၂၃ခုနှစ် မေလ၂၅ရက်အထိ နိုင်ငံတော်သံဃမဟာနာယကအဖွဲ့ ၏ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ယူကာ ဘာသာ၊သာသနာ အကျိုး ကို သယ်ပိုး ထမ်းရွက်၍ သာသနာပြုခဲ့သည်။
ဆက်ကပ်ပူဇော်ခြင်းခံရသောဘွဲ့တံဆိပ်များ
ဆရာတော်ကြီးသည် စာပေထူးချွန်ရုံသာ မကဘဲ ပဋိပတ္တိကျင့်ကြံရာတွင်လည်း တရားပြဆရာတို့၏ ကျေနပ်မှုကို ခံယူရရှိခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် ကန္နီမြေဇင်းတောရနည်းဖြင့် မောင်းထောင်မြေဇင်းဆရာတော်ကြီးထံ ရက်(၄၀)ကြာ ဝိပဿနာတရား ရှုမှတ်ခဲ့ပြီး ကမ္မဋ္ဌာန်းနည်းထိရောက်ပုံကို စာပေဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဟောပြောမှုဖြင့်လည်းကောင်း ဖြန့်ဝေတော်မူခဲ့သည်။
ဘဝနတ်ထံ ပြန်လွန်တော်မူခြင်း
ဆရာတော်ကြီးသည် သာသနာတော်အကျိုးကို သယ်ပိုးဆောင်ရွက်တော်မူရင်း သက်တော်(၉၄)နှစ်၊ သိက္ခာတော်(၇၅)ဝါအရ ၁၃၈၅ ခုနှစ်၊ နယုန်လဆန်း(၇)ရက်၊ မေ ၂၅ ရက်၊ ကြာသပတေးနေ့၊ ည ၁၁ နာရီ ၁၁ မိနစ်အချိန်တွင် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မဟာအောင်မြေမြို့နယ်၊ မဟာနွယ်စဉ်ရပ်ကွက်၊ ဗန်းမော်ကျောင်းတိုက်၊ ဝိဇ္ဇာစရဏ​ကျောင်း၌ ဘဝနတ်ထံ ပြန်လွန်​တော်မူခဲ့ပါသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗုဒ္ဓဘာသာ ရဟန်းတော်များ ကဏ္ဍ:၁၉၂၉ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:၂၀၂၃ ကွယ်လွန်သူများ
ရွာသာညွန့်ရွာ၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်
ရွာသာညွန့်ရွာ (Ywartharnyunt)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်၊ ကျန်းကိုင်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၄၉၄၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျန်းကိုင်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၁၃ ဦး၊ မ ၁၁၅၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၇၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေနံချောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပထိန်တလန် (အောက်)ရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ပထိန်တလန် (အောက်)ရွာ(Pateintalan(Lower))သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ပတိန်တလန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၄၈၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပတိန်တလန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၆၈ ဦး၊ မ ၅၅၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၂၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကင်မွန်းချောင်းရွာ၊ ကြပ်စင်ချောင်း
ကင်မွန်းချောင်းရွာ၊ ကြပ်စင်ချောင်း
အင်္ဂလိပ် အရှေ့အိန္ဒိယ ကုမ္ပဏီ
အင်္ဂလိပ်အရှေ့အိန္ဒိယကုမ္ပဏီ(EIC)သည် ၁၆၀၀ တွင် တည်ထောင်ခဲ့သော အင်္ဂလိပ်/ဗြိတိန်၊ ဖက်စပ်စတော့ကုမ္ပဏီ ဖြစ်သည်။ အစပိုင်းတွင် အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာဒေသ၊ အရှေ့အင်ဒီများ (အိန္ဒိယတိုက်ငယ်နှင့် အရှေ့တောင်အာရှ)တို့၌ ကုန်သွယ်ခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် အရှေ့အာရှတို့နှင့် ကုန်သွယ်မှုပြုလုပ်ရန် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ကုမ္ပဏီသည် အိန္ဒိယတိုက်ငယ်၊ အရှေ့တောင်အာရှနှင့် ဟောင်ကောင်တို့ကို ကိုလိုနီပြုထားသော အစိတ်အပိုင်းအများအပြားနှင့် ပါရှန်ပင်လယ်ကွေ့တွင် နေထိုင်သည့် ကုန်သွယ်ရေးစခန်းများနှင့် ကိုလိုနီနယ်မြေများကို ပိုင်ဆိုင်ခဲ့သည်။ ၎င်း၏ အထွဍ်အထိပ်တွင် ကုမ္ပဏီသည် ဒတ်ခ်ျအရှေ့အိန္ဒိယကုမ္ပဏီနှင့် ယှဉ်ပြိုင်ပြီး ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံးကော်ပိုရေးရှင်း ဖြစ်ခဲ့သည်။ HEICသည် ကုမ္ပဏီ၏ သမ္မတတပ် ၃ ခုပုံစံဖြင့်ပင် တပ်ဖွဲ့ဝင်အင်အား ၂၆၀,၀၀၀ ခန့်ရှိပြီး ဗြိတိန်စစ်တပ်၏ အရွယ်အစားထက် နှစ်ဆရှိသည်။ ကုမ္ပဏီ၏ လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှုများသည် ရောမခေတ်ကတည်းက မြင်တွေ့နေရသော အနောက်နိုင်ငံများ၏ အရှေ့ဘက်သို့ ပါဝင်နေသည့် လမ်းကြောင်းကို ပြောင်းပြန်လှန်ကာ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ကုန်သွယ်မှု ချိန်ခွင်လျှာအပေါ် လေးနက်သော အကျိုးသက်ရောက်မှုရှိခဲ့သည်။
စစ်ဦးစီးမှူး
စစ်ဦးစီးမှူး ဆိုသည်မှာ တပ်မတော်၏ ပြန်တမ်းဝင် အရာရှိများကိုသာ ခန့်အပ်သောရာထူး အခေါ်အဝေါ်တစ်ခု ဖြစ်ပြီး အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့်  Staff  (သို့)  Military Staff  ဟုခေါ်ဆိုသည်။ ၎င်းရာထူးခန့်အပ်ခံရသော ပြန်တမ်းဝင် တပ်မတော်အရာရှိများသည် ဦးစီးတာဝန်နှင့်  ရုံးလုပ်ငန်းပိုင်းဆိုင်ရာတာဝန်များအား အဓိက ထမ်းဆောင်ရသည်။
စစ်ဦးစီးမှူး ဟူသော အခေါ်အဝေါ်အား စစ်ဦးစီးပိုင်းဆိုင်ရာ ဦးစီးအရာရှိများ၏ ရာထူးအခေါ်များအတွက်သာ သုံးနှုန်းပြီး ကျန် စစ်ရေး၊ စစ်ထောက်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဦးစီးအရာရှိများ၏ ရာထူးအခေါ်အား ဦးစီးအရာရှိ(စစ်ရေး) ၊ ဦးစီးအရာရှိ(စစ်ထောက်) ဟု သုံးနှုန်းပါသည်။ အသုံးအနှုန်း ကွဲပြားသော်လည်း ရာထူးများ၏ အဆင့်အတန်းမှာ တန်းတူဖြစ်သည်။
{ ဥပမာ ။ ။      စစ်ဦးစီးမှူး-ဒုတိယတန်း(စီမံ/လေ့ကျင့်) ၊ ဦးစီးအရာရှိ-တတိယတန်း(ဖြည့်/ထိန်း) }
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တပ်မတော်၏ စစ်ဘက်ရာထူးတာဝန်ခန့်အပ်မှုများ
အေးမြင့် (ဝန်ကြီး)
ဦးအေးမြင့်သည် အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၀၂၀၁၀ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲတွင် ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ ကိုယ်စားပြုကာ မော်လမြိုင်မြို့နယ်မှ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံခဲ့ရသည်။ သူသည် ၂၀၁၁ ခုနှစ် မတ်လမှ ၂၀၁၂ ခုနှစ် ဩဂုတ်လအထိ သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာ ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီးအဖြစ် လည်းကောင်း၊ ၂၀၁၂ ခုနှစ် ဩဂုတ်လမှ ၂၀၁၃ ခုနှစ် ဇူလိုင်လအထိ စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီးအဖြစ် လည်းကောင်း တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
သူရဦးအေးမြင့်သည် တပ်မတော်တွင် ဗိုလ်ချုပ်အဆင့်ဖြင့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်ပြီး နိုင်ငံတော် အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီလက်ထက်တွင် အားကစား ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီးနှင့် ကာကွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန ဒုတိယဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သည်။
သူသည် ဒေါ်အေးအေးနှင့် လက်ထပ်ခဲ့ပြီး သားတစ်ဦး ထွန်းကားခဲ့သည်။
နဘဲကျင်းရွာ၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်
နဘဲကျင်းရွာ (Nabekyin)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်၊ ကျင်းကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၂၃၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျင်းကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၁ ဦး၊ မ ၇၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝန်းသိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဗားမဲ့ဆရာတော်
ဗားမဲ့ဆရာတော် လောင်းလျှာကို တောင်ငူခရိုင်၊ ပဲခူးရိုးမတောင်တန်းအနီး ရွာသာယာနေ အဖ ကိုအင်းတောင် နှင့် အမိ မဒေါင်းတို့မှ သက္ကရာဇ် ၈၄၄ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားခဲ့လေသည်။ အချို့က ဗားမဲ့ဆရာတော်လောင်းလျှာအား ရခိုင်နယ်စပ် ဗားမဲ့တောင်ခြေရွာ၌ သက္ကရာဇ် ၉၃၃ ခုနှစ်တွင် ဖွားမြင်သည်ဟု ယုံကြည်ကြလေသည်။ မွေးဖွားရာဒေသနှင့် သက္ကရာဇ် မတူညီသော်လည်း ဖြစ်ပျက်သည့်အကြောင်းအရာများမှာ အတူတူပင် ဖြစ်လေသည်။
ဗားမဲ့ဆရာတော်ကြီး၏ ငယ်နာမည်မှာ မောင်နန္ဒ ဖြစ်လေသည်။ ကိုအင်းတောင်နှင့် မဒေါင်းတို့သည် သားဖြစ်သူအား ရွာဦးကျောင်းဆရာတော် ဦးလက္ခဏထံတွင် အပ်နှံ၍ ရှင်သာမဏေပြုခဲ့ရာ ဘွဲ့မည်မှာ ရှင်နန္ဒသာရ ဟုခေါ်တွင်လေသည်။ မောင်နန္ဒအား ရှင်သာမဏေပြုရန် ဆံချနေစဉ် မဟာသိဒ္ဓိဝိဇ္ဇာဓိုရ်နှင့် ပန်းစားဘီလူး မယ်ဝဏ္ဏတို့ ရောက်ရှိလာခဲ့ကြပြီးလျှင် မဟာသိဒ္ဓိဝိဇ္ဇဓိုရ်မှ “မောင်အင်းတောင် မင်းဟာ ငါ့ရဲ့ညီလေး၊ မောင်နန္ဒကို ငါ့ရဲ့ ဆန္ဒနဲ့အညီ သာသနာ့ဘောင်ကို ပို့ဆောင်ပေးတဲ့အတွက် ငါ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာဖြစ်ရသလို မယ်ဝဏ္ဏလည်း သူ့သားလို ဖြစ်နေတဲ့အတွက် ဝမ်းမြောက်အနုမောဒနာပြုပါတယ် သာဓု သာဓု သာဓု”ခေါ်ဆိုကာ မဟာသိဒ္ဓိနှင့် မယ်ဝဏ္ဏတို့ ကွယ်ပျောက်သွားခဲ့လေသည်။ ထိုသို့ပေါ်လာသည်ကို ကိုအင်းတောင်နှင့် မဒေါင်းတို့ သာမြင်တွေ့ကြရ လေသည်။ ရှင်နန္ဒသာရသည် ဟံသာဝတီရွှေမြို့တော်ကြီးသို့ ရောက်ရှိပြီး ပရိယတ္တိစာပေများကို သင်ယူရာ စာပေအရာတွင် ထူးချွန်သူဖြစ်ခဲ့လေသည်။ တစ်နေ့သောအခါတွင် ရှင်နန္ဒသာရသည် ဟံသာဝတီမြို့ (ပဲခူးမြစ်)ကမ်းနဖူးတွင် တစ်ပါးတည်း ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်းကို ပွားများနေစဉ် သူရူးတစ်ယောက်ရောက်ရှိလာပြီး “သပြေပင်ရင်း ရေကင်းလာပြီ ကြေးပုရပိုက် ပေးထိုက်ပါသည်”ဟူ၍ ထပ်တလဲလဲသီဆို ကခုန်နေလေသည်။ ရှင်နန္ဒသာရသည် ကမ္မဋ္ဌာန်းကို သတိမလစ်စေပဲ စင်္ကြံလျှောက်၍ ပွားများနေလေသည်။ ခဏအကြာတွင် သူရူးသည် အဝတ်စုတ်များထည့်ထားသည့် လွယ်အိပ်ဟောင်းကြီးကို မြေပြင်ပေါ်သို့ ချလိုက်ပြီး ခဏထိုင်နေကာ မြစ်ကမ်း တစ်ဖက်သို့ငေးမောကြည့်နေပြီး“အောင်ပြီဟေ့ အောင်ပြီ သပြေပင်ရင်းက မိကျောင်းလာပြီ ကြေးပုရပိုက် ပေးထိုက်ပါသည် အောင်စေသတည်း”ဟု ဆိုပြီး မြစ်လယ်ခေါင်သို့ လက်ညှိုးထိုးပြပြီး အားရဝမ်းသာ ရယ်မော၍ နေလေသည်။ ရှင်နန္ဒသာရလည်း ကမ္မဋ္ဌာန်းအလုပ်ကို ရပ်ကာ သူရူးညွှန်ပြရာသို့ ကြည့်လိုက်သောအခါ မိကျောင်းကြီးတစ်ကောင်သည် တစ်စုံတစ်ခုကို ကိုက်ချီကာ မြစ်လယ်မှ ကမ်းသို့ ကူးလာသည်ကို တွေ့မြင်ရလေသည်။ မိကျောင်းကြီးသည် ရှင်နန္ဒသာရ ရှေ့ရှိ သပြေပင်ရင်းတွင် ဦးခေါင်း ဝပ်ဆင်း၍ နေလေသည်။ ရှင်နန္ဒသာရ သေချာကြည့်မိသောအခါ မိကျောင်းကြီးသည် ကြေးပုရပိုက် ကိုက်ချီထားသည်ကို တွေ့မြင်ရသောအခါ “အို ဒကာကြီး မိကျောင်းခံတွင်းမှ ကြေးပုရပိုက် ကို ဆောင်ကြဉ်း၍ပေးပါလော့”ဟု သူရူးအား ပြောလိုက်သောအခါ သူရူးသည် ကခုန်ကာ မိကျောင်းခံတွင်းမှ ကိုက်ချီထားသော ကြေးပုရပိုက်ကို သွားရောက်ယူဆောင်ကာ ရှင်နန္ဒသာရအား ပေးအပ်လေသည်။ ရှင်နန္ဒသာရလက်သို့ ကြေးပုရပိုက် ရောက်ရှိသောအခါ မိကျောင်းကြီးသည် ဦးခေါင်း သုံးကြိမ်ညွတ်၍ ရေထဲသို့ငုတ်လျှိုး ပျောက်ကွယ်သွားလေတော့သည်။ သူရူးမှာလည်း ခုန်ပေါက်ကခုန်ကာ ထွက်ခွာသွားလေသည်။
ရှင်နန္ဒသာရလည်း ရဟန်းမရှိသော လေးထပ်ကျောင်းဟောင်းကြီးတွင် ကြေးနီပုရပိုက်ရရှိသည့် နေ့မှစ၍ မပြတ်ကြည့်ရှုလေ့လာလေတော့သည်။ အချို့ကိုသိပြီး အချို့ကို နားမလည်သဖြင့် စုံစမ်းမေးမြန်းခြင်းကို ပြု၍ တစ်နှစ်ကျော်ခန့် ကြာမြင့်ခဲ့လေသည်။ တစ်နေ့သောအခါ ရှင်နန္ဒသာရသည် အင်ကြင်းပင် အောက်တွင် ဆောက်ထားသော ဝါးကျောင်းကလေးတွင် အားထုတ်နေကြဖြစ်သော ဗုဒ္ဓါနုဿတိကမ္မဋ္ဌာန်းကို ပွားများနေစဉ် ဒကာ တစ်ယောက် ရောက်ရှိလာကာ ရှိခိုးဝတ်ပြုလေသည်။ ထို ဒကာယောက်ျားထံမှ မွှေးကြိုင်သောရနံ့ကို ရရှိသဖြင့် “အသင်မည်သူနည်း” “တပည့်တော် ဝိဇ္ဇာဓိုရ်ပါဘုရား” “သင်၏အမည်သည် မည်သူနည်း”“တပည့်တော်၏ အမည်မှာ မဟာသိဒ္ဓိ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်မည်ပါတယ်ဘုရား” “ဤအရပ်သို့ အဘယ့်ကြောင့် ရောက်ရှိလာပါသနည်း” “အရှင်ဘုရားနှင့် တပည့်တော်သည် လွန်ခဲ့သောဘဝက ညီအကိုရင်းဖြစ်ခဲ့ဖူး၍ ရွှေပေလွှာကို လှူဒါန်းရန် လာသည်ဘုရား၊ ဤစာပါ ပညာရပ်များကို လေ့လာဆောင်ရွက်ပါက အလိုရှိသမျှ ပြည့်ဝ စုံလင်တော်မူပါလိမ့်မည်ဘုရား”ဟု လျှောက်ထားလေရာ ရှင်နန္ဒသာရသည် ရရှိထားသော ကြေးပုရပိုက်မှ မသိသည်များကိုမေးမြန်းရာ “တပည့်တော်မှာ အရှင်ဘုရားအား ဖြေဆိုရန် အချိန်မရနိုင်ပါ ပုပ္ပါးတောင်၏ အရှေ့ဘက်တွင် ကျောက်ဂူရှိသည်။ ထိုကျောက်ဂူတွင် နေထိုင်သော အင်းဘီလူးထံ အမဲသားတုံးငယ်ကလေးများ ယူဆောင်ကာ ကြွသွားတော်မူပြီး အင်းဘီလူး အင်းဘီလူး အမဲသားစားမည်လောဟု မေးပါ၊ စားမည်ပြောလျှင် ပါးစပ်ကို ဟခိုင်း၍ ခပ်လှမ်းလှမ်းမှ နေ၍ အမဲသားတုံးငယ်ကို ပစ်ထည့်ပေးပါ၊ အမဲသားကို ဘီလူးစားနေသည့်အချိန်မှာ အလိုရှိသမျှမေးပါ  ပြောပြပါလိမ့်မည်၊ မေးစရာကုန်လျှင် အမဲသားတုံးကြီး တစ်တုံးကို ထားခဲ့ပြီး အမြန်ပြန်ကြွတော်မူပါ”ဟုလျှောက်ထားလေသည်။
မကြာမီ ကာလအတွင်းမှာပင် ရှင်နန္ဒသာရသည် တပည့်ဖြစ်သော ရှင်သာမဏေ ရှင်မုံယိုနှင့်အတူ ပုပ္ပါးတောင်သို့ သွားရောက်ပြီးလျှင် ဝိဇ္ဇာဓိုရ်ပြောသည့်အတိုင်း ဆောင်ရွက်ပြီး လိုအင်ဆန္ဒ ပြည့်ဝခဲ့လေသည်။ ဟံသာဝတီသို့ ပြန်ရောက်သောအခါ အထူးအထွေသော လောကီပညာရပ်များကို လိုက်စားတော်မူလေသည်။ နေကြောက်အင်း၊ လကြောက်အင်း၊ သုံးပေါက်အင်း စသဖြင့်လည်း စမ်းသပ်လေ့လာတော် မူလေသည်။ ကာယသိဒ္ဓိ၊ ပီယသိဒ္ဓိ၊ ဓနသိဒ္ဓိ စသည့်တို့လည်း စီမံတော်မူလေသည်။ ရှိန်းဆာယာအတတ်၊ ကိုယ်ပြောင်းကိုယ်ခွာအတတ်၊ လောကီဆိုင်ရာ အတတ်ပညာစုံ ထမြောက်အောင်မြင်သောအခါ လွန်စွာမှပင် ထင်ရှားကျော်ကြားလာခဲ့လေသည်။ ရှင်နန္ဒသာရ လောကီပညာ လိုက်စားတော်မူသည်ကို ငါးဆူဒါယကာမင်းကြီး ကြားသိတော်မူလျှင် ရဟန်းတော်တို့၏ ကျင့်ဝတ်သိက္ခာနှင့် မညီဟု ဆိုကာ ရှင်နန္ဒသာရအား ညောင်ရမ်းသို့ ပို့တော်မူလိုက်လေသည်။
ဗားမဲ့ဆရာတော်ကြီးသည် သန်လျှက်တော် ရွှေယပ်၊ ချွေးသုတ်ပုဝါ မှစ၍ အလံ ဗုံမောင်း ဆင် မြင်း တံခွန်၊ စည်ကြီး စသည်တို့တွင် လောကီပညာ အင်း၊ အိုင်၊ ခါးလှည့်၊ လက်ဖွဲ့၊ မန္တရား စသည်များကို စီရင်ပေးတော်မူပြီး သက္ကရာဇ် ၉၅၉−ခု၊ ဝါခေင်လဆန်း(၂)ရက်၊ တနင်္လာနေ့တွင် အင်းဝသို့ ချီတော်မူလေသည်။ ဆီးတောအရပ်သို့ အရောက်တွင် ညောင်ရမ်းမင်းတဲတော်ကို မီးသင့်သဖြင့် ဗားမဲ့ဆရာတော်ကို လျှောက်ထားရာ စိုးရိမ်တော် မမူနှင့် မီးတောက်မီးလျှံကဲသို့ ဘုန်းတန်ခိုးကြီးပြီး သက်တော်ရှည်လိမ့်မည်ဟု မိန့်တော်မူလေသည်။ သက္ကရာဇ် ၉၆၁−ခုနှစ်၊ ဝါခေါင်လပြည့်ကျော် (၉)ရက်နေ့တွင် အင်းဝမြို့ကို တည်ထောင်ခဲ့လေသည်။ ထိုနှစ် တပေါင်းလဆန်း (၁၂)ရက်နေ့တွင် နန်းတက်တော်မူသည်။ ဗားမဲ့ဆရာတော်မှ ဓာတ်တိုင် ကြငှန်းတိုင် မြို့ထောင့်ပြကြီး (၄)ခု၊ အဝင်တံခါးငယ် (၁၄)ရပ်၊ ကူးတို့ဆိပ် မင်းဝံ (၉၉)တောင်၊ အရပ်ရပ် ကင်းတောင်၊ လွှတ်တော်၊ ရုံးတော်၊ တံခါးနီ၊ စသည်တို့တွင် လောကီ အင်းအိုင်များ စီရင်မြှုပ်နှံတော်မူလေသည်။ မြို့တောင်ဘက်ရှိ ဆင်ကျုံးတော်ကိုလည်း မြို့အနောက်ဘက်သို့ ပြောင်းရွှေ့စေသည်။ အင်းဝမြို့ကိုလည်း ရတနာပူရ ရွှေမြို့တော်ကြီးဟု သမုတ်တော်မူလေသည်။ တစ်ခါသော် အင်းဝမြို့၌ ရေအလွန်ကြီးသဖြင့် အောင်ထွန်းတံခါး၊ လေသာတံခါးတို့ကို ရေ နှစ်တောင်ခန့်မိုး၍ မြို့တွင်းသို့ ရေများစွာ ဝင်ရောက်လာလေသည်။ ဗားမဲ့ဆရာတော်ကြီးနှင့် တိုင်ပင်တော်မူရာ ပေါရသာဒအင်းကို လက်သုံးတော်ဓားတွင် စီရင်ပြီး ထိုစီရင်ထားသောဓားဖြင့် ရေကိုပြစေရာ ထိုည၌ပင် ရေများ လျောကျခဲ့လေသည်။ တစ်ခါကလည်း မိုးကုတ်ကြပ်ပြင်မှ ဆက်ရောက်လာသည့် ကျောက်များကို ရာဖြတ်တို့ ညှိုနှိုင်းနေကြရာ ဗားမဲ့ဆရာတော်မှ ငါ့ထံ၌ သံပရာသီးတစ်ခြမ်းခန့် ကျောက်နီ တစ်လုံးရှိသည် မင်းတို့ကျောင်းကိုလာပြီး တန်ဖိုးဖြတ်ပေးပါ ဟု မိန့်တော်မူရာ ရာဖြတ်တို့လည်း ကျောင်းသို့သွားရောက်ကြပြီး ဆရာတော်ဘုရား၏ ကျောက်နီကြီးကို ပြသတော်မူပါဟု လျှောက်ထားရာ ဗားမဲ့ဆရာတော်သည် ကိုရင်တို့အား မောင်ရှင်တို့မှာ သံပရာသီး မရှိကြဘူးလားဟု မေးလေရာ မောင်ရှင်တို့က “ကျောင်းဝင်းအတွင်းမှ အပင်တွင် ရှိသည်ဘုရား”ဟု လျှောက်ထားရာ ဆရာတော်က သံပရာသီးခူးခဲ့စေပြီး သံပရာသီးအား ထက်ခြမ်း ခြမ်းပြီးလျှင် တစ်ခြမ်းကို မန္တာန်နှင့် စုပ်သော် မကြာမီပင် ယုန်သွေး ကဲသို့သော ပတ္တမြား ဖြစ်လာလေသည်။ ရာဖြတ်တို့အား ထိုပတ္တမြားကြီးကို ပြသ၍ ဈေးဖြတ်ခိုင်းရာ၊ ရာဖြတ်တို့မှ နန်းတွင်းမှာပင်လျှင် ဤကျောက်မျိုးမရှိပါ စင်္ကြာမင်း၏ ပတ္တမြားရတနာ ကဲသို့ပင်ဖြစ်လေပြီ တန်ဖိုးဖြတ်ချင်းငှာ မစွမ်းပါဘုရား ဟု ရာဖြတ်တို့က လျှောက်တင်ကြလေသည်။ ရာဖြတ်တို့ ပတ္တမြားကို ကြည်နေပြီးခဏအကြာတွင် ဆရာတော်မှ ရေကိုမန်း၍ ကျောက်ကိုဖြန်းလိုက်ရာ ပတ္တမြားသည် သံပရာခြမ်း ပြန်ဖြစ် သွားလေတော့သည်။ အံ့ဘွယ်ဖြစ်ရပ်ကို ရာဖြတ်တို့မြင်တွေ့ကြလေရာ အလွန်တစ်ရာ အံ့ဩချီးမွမ်းမဆုံး ဖြစ်ကြရလေသည်။
တစ်ခါကလည်း ဗားမဲ့ဆရာတော်ကြီးသည် ရှိန်းဆာယာ ကိုယ်ပျောက်ဆေးကို စီရင်ပြီး တပည့်တစ်ယောက်၏ နဖူးတွင် ဆေးကိုလူးပေးပြီး မင်းဧကရာဇ် စားတော်ခေါ်ရာတွင် ဝင်ရောက်စားစေရန် စေလွှတ်လိုက်သည်။ တပည့်ဖြစ်သူကလည်း ဆရာတော် စေသည့်အတိုင်း ပြုလုပ်ပြီး ပြန်လာခဲ့သည်။ ပြန်ရောက်လျှင် ဆရာတော်က အကြောင်းကို မေးလျှင် ဆေးကား အထူးပင်စွမ်းလှပါတော့သည် မည်သူမှ တပည့်တော်အား မမြင်တွေ့ရ၊ ရှင်ဘုရင်ကလည်း ပွဲတော်ထမင်းဟင်းများ ကုန်လွယ်သည်ဟု ဆိုသည်၊ ရှင်ဘုရင်လည်း ထမင်းမဝ တပည့်တော်လည်း ထမင်းမဝ ရှိလေသည် ဟု လျှောက်တင် ဖြေကြားလေသည်။
သက္ကရာဇ် ၉၆၇−ခုနှစ်တွင် ညောင်ရမ်းမင်းတရားကြီး နတ်ရွာစံတော်မူလေသည်။ သားတော်ဖြစ်သူ အနောက်ဘက်လွန် မင်းတရား နန်းတက်၏။ တခါသော် ဗားမဲ့ဆရာတော်ကို ပင့်၍ အရှင်ဘုရား တောင်ငူမြို့သည် မြို့ပြကျယ်သည်။ လက်နက် လူသူလည်း များသည်။ စားရေရိက္ခာ ဆန်စပါးလည်း များလှသည်။ လောကီပညာရှင် ရှင်မုန်ယို ဆိုသည်လည်း ရှိသည် ဖြစ်၍ မကျိုးမနွံ အခိုင်အလုံ နေသည့် တောင်ငူသို့ အလျင် ချီတက်သိမ်းပိုက်ရသော် ကောင်းမည်လော၊ အခြားတစ်နေရာသို့ ချီရမည်လော ဟု လျှောက်ထားလျှင် ဗားမဲ့ဆရာတော်က တောင်ငူမြို့သည် ဒကာတော်မင်းကြီး ပြောသည့်အတိုင်း မှန်ပေသည်။ ရှင်မုန်ယိုကား ယတြာကြီးကိုမတတ် ယတြာငယ်ကိုသာ တတ်သည်။ ချီတက်သိမ်းပိုက်လျှင် အောင်မြင်မည်ဖြစ်သော်လည်း အချိန်ကြာမည် သို့ဖြစ်သောကြောင့် တေဇအရပ် ခံတက်ပင်ရှိရာတွင် တပ်ချတော်မူသင့်၏ဟု မိန့်တော်မူသည်။ အနောက်ဘက်လွန် မင်းတရားကြီး တောင်ငူသို့ စစ်ချီသောအခါ ရှင်မုန်ယိုက မြို့နားဝန်းကျင်တွင်ရှိသာ ခံတက်ပင်တို့ကို အမြစ်မှတူး၍ ရေသို့ချစေ၏။ အနောက်ဘက်လွန်မင်းလည်း တောင်ငူမြို့ တေဇအရပ် ခံတက်ပင်ကိုရှာဖွေရာ မတွေ့သည်နှင့် ပျဉ်ပုံရှိသောနေရာတွင် တပ်တည်မည်ဟု ရှင်းလင်းရာတွင် ပျဉ်ပုံအောက်တွင် လူတစ်ရပ်ခန့်ရှိသော ခံတက်ပင်ကို တွေ့ကြရလေသည်။ ထို့ကြောင့် ဤနေရာသည် ငါ့ဆရာမှာသော အပင်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကာ တပ်တည်ပြီး နန်းဆောက်၍ စံနေတော်မူလေသည်။ သုံးချက်တီး အချိန်ကြလျှင် ရှင်မုန်ယို ယတြာပြုသော ကျွဲခေါင်းရိုး နွားခေါင်းရိုးတို့သည် လူသူ ဆင်မြင်း အသွားအလာကို လိုက်လံဝှေ့ခတ်လေသည်။ တပ်ချထားသူများလည်း လေး ငါးရက် တစ်ခါ လန့်တတ်လေသည်။ ဤသို့ဖြစ်သည်များကို ဗားမဲ့ဆရာတော်ရှိရာ အင်းဝသို့ မြင်းသည်တော်ကို စေလွှတ် အကြောင်းကြား စေလေသည်။
မြင်းသည်တော်များ အင်းဝမြို့ ဗားမဲ့ဆရာတော်ထံ ရောက်ရှိပြီး ဖြစ်ပျက်ပုံများကို လျှောက်ထားကြသောအခါ ဗားမဲ့ဆရာတော်သည် မည်သည့်စကားမှမဆို ရသေ့များ ဆောင်းသည့် ဒေါက်ချာကို ဦးခေါင်းမှာစွပ်၍ အတန်ကြာလျှင် ခေါင်းကချွတ်၍ ကြမ်းပြင်ပေါ်သို့ပြစ်ချပြီး ကျက်သရေခန်းအတွင်းသို့ ဝင်သွားလေတော့သည်။ အတွင်းမှလည်း တံခါးကို ပိတ်ထားလိုက်သည်။ မြင်းသည်တော်တို့သည် ဆရာတော် ထွက်ကြွမလာတော့သည်ကို သိသဖြင့် ကျောင်းရှိ ဦးပဉ္ဇင်းကြီးအား တပည့်တော်တို့ ရာဇဝတ်ကို ဦးခေါင်းပေါ်တင်၍ လာခဲ့ရသည် နေ့ရက်အချိန်လွန်သော် တပည့်တော်များ ရာဇဝတ်သင့်၍ အသက်ရှင်မည်မဟုတ်ပါ ယခုပင် ပြန်ရပါတော့မည်ဟု လျှောက်ထားပြီး တောင်ငူသို့ ပြန်သွားကြလေတော့သည်။ မြင်းသည်တော်များ တပ်သို့ ပြန်ရောက်လျှင် ဆရာတော်မည်သို့ မိန့်ဆိုသည်လည်းဟု မေးရာ ဆရာတော်သည် မည်သည့်စကားမှ မဆို ဒေါက်ချာကို ဦးခေါင်းတွင်စွပ် မင်းကြီးလည်း သာသနာတော်အရေးဖြစ်၍ ငါ့ဆရာတော် မမိန့်သည်ဖြစ်မည် ဒေါက်ချာကို ကြမ်းပေါ်ပြစ်ချသည့် အရိပ်နိမိတ်ကို ထောက်လျှင် တောင်ငူမြို့ မြတ်စောညီနောင်ဘုရား၏ ထီးတော်ကို ချရမည်ဟု ဆိုခြင်းဖြစ်ပေလိမ့်မည်ဟု တွေးတော်ဆင်ခြင်ပြီးလျှင် တောင်ငူမြို့ တည်သည့် ကာလနှင့် တစ်ပြိုင်တည်း တည်ထားသော (၇)ဌာန အဝင်ဖြစ်သည့် မြတ်သောညီနောင် ဘုရား၏ ထီးတော်ကို ချစေဟု မိန့်တော်မူလိုက်လေသည်။ ထီးတော်ချပြီးသောအခါ ရှင်မုန်ယိုစီရင်ထားသော ကျွဲခေါင်းရိုး၊ နွားခေါင်းရိုးတို့သည် ပျောက်ပျက်ကုန်လေသည်။ တပ်တော်လဲ ထိပ်ခြင်းလန့်ခြင်းများ မဖြစ်တော့။ ရှင်မုန်ယိုသည် ကဲလင်းရွာသားဖြစ်ပြီး ရဟန်းဝတ်ကာ အညာအကြေရပ်တွင် လောကီပညာ အင်းအိုင် ခါးလှည့် ဆေးဝါး မန္တယား များကို လှည့်ပတ်ရှာဖွေသည်တွင် ဗားမဲ့ဆရာတော်ဘုရားရှိရာ ညောင်းရမ်းကျောင်းသို့ ရောက်ရှိလာပြီး နည်းနာခံဖူးသူ ဖြစ်လေသည်။ ရှင်မုန်ယို၏ ပါးတွင် ဆင်များကဲသို့ မုန်တွင်း ပါရှိလေသည်။ ဒေါသထွက်လျှင် ထိုမုန်တွင်းမှ မုန်ရည်ထွက်သဖြင့် ရှင်မုန်ယို ဟုခေါ်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ တောင်ငူဘုရင် နတ်သျှင်နောင်လည်း စစ်မပြုဝံ့တော့သောကြောင့် အညံ့ခံလေသဖြင့် အနောက်ဘက်လွန်မင်းသည် တောင်ငူကိုအောင်နိုင်ခဲ့လေသည်။
တစ်ခါသော် ရတနာပူရ အင်းဝ မြို့တော်ကြီးတွင် မီး မကြာခဏလောင်ခြင်း၊ တောကောင်များ မြို့တွင်းသို့ မကြာခဏ ဝင်ရောက်လာခြင်း၊ လေကြမ်းတိုက်ခြင်း၊ မိုးသည်းထန်ခြင်းများကြောင့် တိုင်းသူပြည်သားတို့မှာ အပျက်အဆီးတိုးပွား၊ ရောဂါဝေဒနာထူပြောသဖြင့် မင်းကြီးသည် ဗားမဲ့ဆရာတော်ကို ပင့်၍ လျှောက်ထားရာ ရွှေနန်းတော်မှစ၍ မြို့လေးပြင်လေးရပ်၊ ရပ်ကွက်စုများတွင် သဲပုံစေတီ တည်ထားကိုးကွယ်စေပြီး ရွှေနန်းတော်အနီး သဲပုံစေတီတွင် ပဋိစ္စသမုပ္ပာဒ် ဒေသနာတော်ကို ရွှေပေလွှာတွင် ရေးထိုးစေပြီး ဌာပနာ ထည့်သွင်းပူဇော်စေလေသည်။ ရပ်ကွက်များအတွင်း သဲပုံစေတီတွင် ပေပုရပိုဒ်တွင်ရေးထိုး ဌာပနာစေလေသည်။ သဲမှာ ပထဝီဓာတ် ၂၀ ကိုရည်မှတ်၍ တင်း၂၀၊ ပြည် ၂၀ စသဖြင့် စေတီတည်ရလေသည်။ အာပေါဓာတ် (၁၂)ပါးကို ရည်မှတ်၍ ညောင်ရေအိုးပန်း ပန်းအိုး(၁၂)လုံး တင်လှူပူဇော်ရလေသည်။ တေဇောဓာတ် (၄)ပါးကို ရည်မှတ်၍ ဆီမီး(၄)ခွက် ပူဇော်စေသည်။ ဝါယောဓာတ် (၆)ပါးကို ရည်မှတ်၍ ယပ်(၆)စင်း ပူဇော်စေခဲ့ရာ တိုင်းသူပြည်သားများ ဘေးဘယာ ကင်းဝေးကြကာ တိုင်းပြည် သာယာဝပြောခဲ့ရလေသည်။
မင်းတရားကြီးသည် ဗားမဲ့ဆရာတော်အား နန်းတွင်းသို့ ပင့်ဆောင်ပြီး အရှင်ဘုရား ပစ္စုပ္ပန် သံသရာနှစ်ဖြာ အကျိုးစီးပွား ချမ်းသာမင်္ဂလာ ကျက်သရေပြည့်စုံစေကြောင်း၊ မကောင်းသောဘေး ကင်းဝေးရှောင်ရှား လွင့်ပါးပျောက်ပျက်စေနိုင်သော အားထားမှီခိုရာကို စီရင်ပေးသနားတော်မူပါ ဘုရား ဟု လျှောက်ထားတော်မူလေသည်။ ဗားမဲ့ဆရာတော်ကြီးသည် (၇)နံ သစ်သားကို ဘုရားရုပ်ပွားတော် ထုလုပ်၍ အင်းပေါင်း ဂါထာပေါင်း တို့ဖြင့် မွမ်းမံစီရင်ကာ ရွှေပိန်းချစေပြီး ကိုးကွယ်စေတော် မူလေသည်။ နောက် ၂နှစ်ခန့်အကြာတွင် ရွှေမြို့တော်တွင် ကူးစက် ဝမ်းရောဂါဖြစ်ပွားရာ အသေအပျောက် များလှသဖြင့် ဗားမဲ့ဆရာတော်အား ပင့်ဖိတ်လျှောက်ထားရာ ဗားမဲ့ဆရာတော်မှ ဤ (၇)နံ ဘုရားရှင်အား ရေသပ္ပာယ်၍ ထိုရေကို တိုက်စေဟု မိန့်တော်မူသဖြင့် (၇)နံမြတ်စွာဘုရား ရုပ်ပွားတော်မြတ်အား နန်းတော်ဦးတွင် သီတင်းသုံး စေတော်မူပြီး များသော ရေကောင်းရေသန့်တို့ဖြင့် ရေသပ္ပာယ်လေသည်။ ထိုရေကို တိုင်းသူပြည်သားများအား သောက်စေရာ လေးငါးရက်အတွင်း ရောဂါဝေဒနာများ ပျောက်ကင်းချမ်းသာရာ ရကြလေသည်။ တစ်နေ့သောအခါတွင် မင်းကြီးသည် ဗားမဲ့ဆရာတော် တင်သွင်းသော လောကီပညာရပ်ဆိုင်ရာ ပညာ၊ စာပေများကို ကြည့်ရှု့ဖြစ်လေသည်။ အပေါ်ယံမျှ ဖတ်ရှု့ကြည့်မိကာမျှဖြင့် မင်းတရားကြီးသည် ဗားမဲ့ဆရာတော်ဘုရားကြီးအပေါ် လွန်ကဲသောသဒ္ဓါဖြင့် အလွန်တစ်ရာ ကြည်ညိုလေးစား မိလေတော့သည်။ လယ်ကြီး အရပ်၌ ပြဿာဒ်သုံးဆောင် ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းတော်မူပြီး သိလိုသည်များကို မေးမြန်းလျှောက်ထား လေသည်။ ဗားမဲ့ဆရာတော်ကြီးလည်း မင်းကြီးသိလိုသည်တို့ကို မိန့်ကြားတော်မူခဲ့သည်။
မင်းကြီး→ဆရာတော် လောကီပညာဟူသည် မည်သည့်အရာမျိုးပါနည်း။ ဆရာတော်→မင်းကြီး လောကီပညာဆိုတာ ယတြာပြုရှောင်း အကြံကောင်းက အင်းစောင်း၍ မြှောက် မင်းလောင်းပျောက်၏ ဆိုတဲ့စကား အရ အရေးအခွင့်ရှိသောအခါ လွတ်မြောက်ရန်ကြံစည်ခြင်း ထူးမြတ်သောဆန္ဒရှိသူတို့သည် နက်နဲစွာ စဉ်းစားဆင်ခြင်၍ အချက်အလက်ကို နားလည်ကျွမ်းကျင်အောင် အားထုတ်ဆောင်ရွက်ခြင်း စသည်များသည် ဉာဏ်၏ပယောဂ၊ ဉာဏ်၏ကိစ္စဖြစ်၍ ၎င်းပညာရပ်များကို လောကပညာ သို့မဟုတ် လောကီပညာများဟု ခေါ်ဆိုပါတယ် မင်းကြီး။
မင်းကြီး→ ဆရာတော် ထိုလောကီပညာများသည် အချို့သူတို့ အားထုတ်ရာ အောင်မြင်ပြီး အချို့သူတို့မှာ အချိန်ကုန်လူပမ်း အားထုတ်သော်လည်း အလဟဿ ဖြစ်ရသည် အဘယ်ကြောင့်ပါနည်း။ ဆရာတော်→ လောကီပညာဆိုသည်မှာ လူတတ် ရှင်တတ်နှင့် တွေ့ရခဲသည်၊ တွေ့မြင်ရပြန်လျှင်လည်း ထိုသူ့စကား နားထောင်ရခဲသည်၊ နားထောင်လျှင်လည်း လုပ်ထုံးနည်းဥပဒေကို ကျနသေချာစွာရနိုင်ခဲသည်၊ ရခဲ့လျှင်လည်း ထိုနည်းဥပဒေအတိုင်း စိတ်ရောကိုယ်ပါ ပြုလုပ်နိုင်ခဲသည်။ ပြုလုပ်နိုင်ပြန်လျှင်လည်း ပညာသတိရှိခဲသည်၊ ထို့အတွက်ကြောင့် အရာခပ်သိမ်း ကောင်းစွာညီညွတ်ဘို့ ခဲယဉ်းလှသဖြင့် ထမြောက်အောင်မြင်သူနည်းပါးခြင်း ဖြစ်ပါတယ်မင်းကြီး။
ဗားမဲဆရာတော်ကြီး၏ ရေစင်ဖလားနှင့် ရေပျံကရား
စာရေးဆရာကြီး ဥဂ္ဂါမင်းသည် ၁၉၈၄−ခုနှစ်က နာဂလိုဏ်ဂူ ကလေးဝတောရ ကျောင်းစာသင်တိုက်တွင် ကိုယ်တိုင်ရဟန်းခံ သားရှင်ပြု သမီးနားထွင်း သီလရှင်ဝတ် အလှူတော်မင်္ဂလာ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ အဘိုး ကလေးဝဆရာတော်ဘုရားကြီးမှ အလှူရေစက်သွန်းချတော်မူရန် ဗားမဲ့ဆရာတော်ဘုရားကြီး၏ ရေစင်ဖလားနှင့် ရေပျံကရားကို ထုတ်ပေးတော်မူ ခဲ့လေသည်။ ဗားမဲ့ဆရာတော်ဘုရားကြီး၏ ရေစင်ဖလားတွင် သက္ကရာဇ် ၈၃၁−ခုနှစ်ဟု ရေးသားထားလေသည်။ ရေစင်ဖလားတွင် ဗုဒ္ဓရူပံအက္ခရာစမ သဗ္ဗသိဒ္ဓိဗျည်းအင်းနှင့် သူရဿတီအင်းများ စီရင်ထားလေသည်။ အင်းကွက်တွင် ကွက်လပ်တစ်ခု ပါရှိပြီး သုံးစွဲမည့်သူ၏ မွေးနံ(ဂဏန်းသချၤာ)ဖြင့် ရေးသွင်းရမည်ဖြစ်လေသည်။ ရေပျံကရားတွင် ရေထည့်ပြီး မိမိဖြစ်ချင်သော ဖြစ်လိုသည်များကို ရွတ်ဆိုအာရုံပြုကာ ရေပျံကရားမှ ရေကို သောက်သုံးရလေသည်။ (စာရေးဆရာကြီး ဥဂ္ဂါမင်း မိသားစုအား အဘိုးကလေးဝ ဆရာတေ်ဘုရားကြီး ကိုယ်တိုင် မွေးနံများရေးသွင်းကာ ရေပျံကရားမှ ရေကို သောက်သုံးစေခဲ့သည်။) (ရေပျံကရား၏ ထူးခြားမှုမှာ ကရားတွင် ရေစင်မပြတ် ရှိနေလေသည်။)
သောမကြွက်မင်း
ဗားမဲ့ဆရာတော်ဘုရားကြီး အင်းပညာဖြင့်စီရင်ထားသော ကြေးဖြင့်ပြုလုပ်ထားသော သောမကြွက်မင်းသည် အင်း ပညာသာမက အဂ္ဂိရတ်ပညာများလည်း ပါဝင်သည်ဟုသိရှိရသည်။ သောမကြွက်မင်းသည် သက္ကရာဇ် ၈၁၁−ခုနှစ်စီရင်၍ ရာဇပုတ် ဆိုသူအား ချီးမြှင့်ပေးသနားတော်မူခဲ့သည်။ စာဖြင့် ငါ၏ဝမ်းတွင်းမှ ပြာကိုယူ ရေဖျော် မည်သည့်အင်းမဆိုရေးသုံး ဟု ကြွက်မင်းတွင် ရေးထိုးထားလေသည်။ ကိုယ်လုံးပတ်လည် ၆လက်မ နှုတ်မှအမြီးထိ ၇ လက်မအရွယ်ရှိပြီး ကြွက်မင်း၏ ဝမ်းဗိုက်အတွင်း အဂ္ဂိရတ် ဓာတ်ပြာများရှိသည်ဟု ဆိုလေသည်။
ဗားမဲ့လိပ်မင်း
ကြေးဖြင့်ပြုလုပ်ထားပြီး အင်းပညာဖြင့် စီရင်ထားခြင်း ဖြစ်လေသည်။ လိပ်မင်း၏ ဝမ်းဗိုက်တွင် သက္ကရာဇ် ၈၂၂−မှန်မှန်ကျင့်က အမှန်ရ၏ ငါ၏ ဝမ်းတွင်းမှ ပြာကိုယူရေဖျော် မည်သည့်အင်းမဆို ရေး သုံး ရာဇပုတ်။ မေးရိုးအောက်တွင် ဗားမဲ့ဟု ရေးထိုးထားလေသည်။ လိပ်၏ ဝမ်းတွင်းမှ ပြာကို ဖောက်ယူရန်မှာ ညာဘက်လက်ပြင်အပေါ်တွင် ဖြစ်သည်။ အလျား ၄လက်မ အနံ ၃လက်မရှိသည်။ ရေကိုပိုင်စိုးသော လိပ်မင်း အာပေါဓာတ် ဖြစ်သည်။
ဗားမဲ့ ဝိဇ္ဇာသဗ္ဗသိဒ္ဓိ မနောလင်ပန်း
ကြေး ဖြင့်စီရင်ထားပြီး လင်ပန်းအလယ်တွင် ဩောင်းနမော ဗုဒ္ဓါယ ဩောင်း နမောဓမ္မာယ ဩောင်းနမောသံဃာယ င၊ ရ၊ ထ၊က ရန၊္တံ သန္တံ၊ခုယေ၊အဝယ၊အရဟံ၊ သမကာ၊ဣသွဝသုဧ၊သံ ဂုံ ပ မ ယျ သရဏံဂိစ္ဆမိ တာနာ လေ နာ စ ပါနိနံ၊ဂစ္ဆာအမှုံမှိ ဩကာသေတိဌာဟိ ဟု ရေးထိုးထားလေသည်။ ထို လင်ပန်းသည် ဗားမဲ့ဆရာတော်ကြီး အင်းပညာဖြင့် စီရင်ထားပြီး စမြင်ဋင်မြို့စား (ယခုပန်းတနော်မြို့အရပ်ဒေသ) ရာဇပုတ်ဆိုသူအား ပေးသနားခဲ့ခြင်းဖြစ်လေသည်။ ကြေးလင်ပန်းတွင် ဗားမဲ့ စီရင်ပေးနော်မူသော ဝိဇ္ဇာသဗ္ဗသိဒ္ဓိမနောလင်ပန်း စမြင်တင်ား ရာဇပုဋ်ဟုလညးကောင်း၊ လင်ပန်းအလယ်တွင် ဩောင်းနမောဗုဒါ္ဓယ ဩောင်းနမော ဓမ္မာယ ဩောင်းနမောသံဃာယ င.ရ.ထ.က ရန္တံသန္တံ ခုယေ အဝယ အရဟံ သ မ ကာ ဣသွာဝသုဧ သံ.ဂုံ.ပ.မ.ယျ သရဏံဂိစ္ဆမိ တာာလေနာစ ပါဏိဏံ ဂစ္ဆာအမှုံမှိ ဩကာသေတိဌာဟိ ဟု ရေးထိုးထားလေသည်။
ဗားမဲ့ဆရာတော်ကြီး လောကီအင်းပညာဖြင့်စီ ရင်တော်မူခဲ့သော အစီရင်များမှာ−
ဗားမဲ့ ဆရာတော်ကြီးသည် ကာယသိဒ္ဓိ ပီယသိဒ္ဓိ အစရှိသော သိဒ္ဓိလမ်းကို အကြွင်းမဲ့ ပြီးမြောက်ခဲ့ပြီး သက်ပြောင်းကိုယ်ခွာ၊ ရှိန်းဆာယာ၊ အတတ်မှစ၍၊ အလုးံစုံ တတ် မြောက်အောင်မြင်တော်မူ၍၊အလွန်တစ်ရာမက ကျော်စောခဲ့လေသည်။ ဗားမဲ့ ဆရာတော်ကြီး သီတင်းသုးံ တော်မူခဲ့သော နေရာ များစွာရှိလေသည်။ ဇင်းကျိုက်တောင်၊ပဲခူးသာယာဝ တီနှင့် စစ်ကိုင်းမြို့ စစ်ကိုင်းတောင်ရိုး ရှင်ပင်နံကိုင်းစေတီ အနီးတွင် ဗားမဲ့ဆရာတော်ဘုရားကြီး သီတင်းသုံး တော်မူခဲ့သော ကျောင်းရှိလေသည်။ မွန်ဘာသာဖြင့်ကျိုက်ပဒိုင်ကျောင်းဟုခေါ်တွင်ပြီး ဘုရားစေတီ ကျောင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး ထိုကျောင်းတိုက်သည် စေတီများဖြင့် ဝိုင်းရံလျက် ရှိလေသည်။ ဗားမဲ့ဆရာတော်၏ ကျောင်းဟောင်းသည် ရာသီဥတုဒဏ် စစ်ဘေးဒဏ်တို့ကြောင့်ပြိုပျက်ခဲ့ရသည်။ အင်းဝတွင်ရှိသော ဗားကရာကျောင်းတော်ပုံစံမျိုးဖြစ်ပြီး ကျောင်းဟောင်းမှ ကျွန်းတိုင်များ သစ်များဖြင့် ပြန်လည်ဆောက်လုပ်ထားသော်လည်း မူလနေရာ မူလပုံစံမဟုတ်တော့ပေ။ ပြိုပျက်နေသော စေတီဘုရားများအား စစ်ကိုင်း မြို့ဆရာညိုအဖွဲ့မှ ပြန်လည်ပြုပြင်ခဲ့ကြသည်။ အင်းဝမြို့တွင် ဗားကရာကျောင်းခေါ် ကျွန်းတိုင် အတောင် ၇၀ရှိပြီး တိုင်ပေါင်း ၂၆၇လုးံ ရှိ ဗားမဲ့ကျောင်းတော်ကြီး ရှိခဲ့ပြီး ထို ကျောင်းပုံစံမျိုး အရွယ်ငယ် စစ်ကိုင်းမြို့ရှင်ပင်နံကိုင်း တောင်ခြေအနီးတွင် ရှိခဲ့သည်ဟု ရှင်ပင်နံ ဆရာတော် ဦးဇနိန္ဒမှ မိန့်ဘူးပြီးဆက်လက်ပြောပြသည်မှာ ဗားမဲ့ဆရာတော်ကြီးနှင့်အတူ တပည့်ဓမ္မဉာဏ ဓမ္မဓရတို့သည်၊အင်းအတတ်ပညာဖြင့် ဆွမ်းအုပ်အတွင်းမှ ကြက်သားဟင်းသည် ဆွမ်းအုပ်ဖွင့်လိုက်သည့်အခါ ကြက်အရှင်ဖြစ်၍ ပျံထွက်သွားရာ ထိုနေရာကို ရွှေကြက်ပျံဘုရား၊ဆွမ်းအုပ်အတွင်းမှ ယုံသားဟင်းသည် ယုန်အရှင်အဖြစ်၍ ထွက်ပြေးသွားရာတွင် ယုန်ဖြူတောင်ဘုရားဟု အဆင့်ဆင့်မှတ်သပြောဆိုခဲ့ကြောင်း အထင်ကရ ရှိနေကြောင်းကို မိန့်တော်မူဘူးလေသည်။
ကေတုမတီ တောင်ငူမင်းဆက် ဘုရင့်နောင်လက်ထက်တွင် ဗားကိုးဗား ဝိဇ္ဇာဓိုရ်ကြီးများ ထင်ပေါ်ကျော်ကြားခဲ့ကြောင်း ဟံသာဝတီ မော်ကွန်းစာတမ်းများစာအုပ်တွင် ဟူ၍ ဗားကိုးဗား ပေါ်ထွက်ခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြထားပြီး၊ဗားမြိုက်၊ဗား တမှတ်၊ဗားတမော့၊ဗားမဲ့ ဟူသော ဗားလေးဗားကိုသာ၊လူသိများပြီး၊ထိုအထဲတွင် ဗားမဲ့ဆရာတော်ကိုသာ လူသိများကြလေသည်။ ဗားမဲ့ဆရာတော်ဘုရာကြီးသည် သက္ကရာဇ် (၉၇၂)ခုနှစ်တွင် အင်းဝနေပြည်တော်၌ တစ်ဘဝ တစ်ခန္ဓာ ချုပ်ငြိမ်းတော်မူခဲ့လေသည်။
ကျမ်းကိုး
စာရေးဆရာကြီး ကျော်စံလင်း၊မဟိဒ္ဓိသိဒ္ဓိ ပုဂ္ဂိုလ်ထူးများ စာရေးဆရာကြီး ဥဂ္ဂါမင်း ဗားမဲ့ဆရာတော်နှင့် ကလေးဝအဘိုး ဆရာတော်။
ကိုကိုဦး
ဒေါက်တာ ကိုကိုဦးကို မြန်မာနိုင်ငံ၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မိုးကုတ်မြို့၌ အဖ ဦးအောင်မြင့်၊ အမိ ဒေါ်တင်တင်ခိုင်တို့မှ ၁၉၆၂-ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ မွေးချင်းနှစ်ယောက်အနက် အကြီးဆုံးဖြစ်သည်။ ငယ်စဉ်က မိုးကုတ်မြို့တွင် အခြေခံပညာများကို သင်ယူခဲ့ပြီး ၁၉၇၇-ခုနှစ်တွင် မိုးကုတ်မြို့ အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းမှ တက္ကသိုလ်ဝင်တန်းအောင်မြင်ခဲ့သည်။
သင်ကြားရေးတာဝန်များ ထမ်းဆောင်စဉ် ၁၉၉၅-ခုနှစ်တွင် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အိုဆာကာ တက္ကသိုလ်၌ ပါရဂူဘွဲ့ သင်တန်းတက်ရောက်ရန် ရွေးချယ်စေလွှတ်ခြင်း ခံရပြီး ၁၉၉၉-ခုနှစ်တွင် အဆိုပါ တက္ကသိုလ်မှ Ph.D(Nuclear Engineering) ဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့သည်။ အိုဆာကာတက္ကသိုလ်၌ ပါရဂူ ကျမ်းပြုဆောင်ရွက်နေစဉ် OKTAVIAN Facility မှ ပါမောက္ခ A.Takahashi ၏ ဘာသာရပ်ဆိုင်ရာ သုတေသနလုပ်ငန်းများ၊ သုတေသနစာတမ်းပြုစုခြင်းများ၌ ပါဝင်ရေးသား ဆောင်ရွက်ခဲ့ရာ American Nuclear Society နှင့် European Nuclear Society အပါအဝင် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ဘာသာရပ်ဆိုင်ရာ ဂျာနယ်များ၌ နျူကလီးယားဆိုင်ရာ သုတေသနစာတမ်း ၂၀ တင်သွင်းခဲ့သည်။
ပညာတော်သင်မှ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာပြီးနောက် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်၊ မော်လမြိုင်တက္ကသိုလ်၊ မကွေးတက္ကသိုလ်မှ ရူပဗေဒနှင့် မဟာသိပ္ပံကျမ်းပြုကျောင်းသားများကို ဂျပန်နိုင်ငံ အိုဆာကာတက္ကသိုလ်သို့ သွားရောက်သုတေသနပြု၍ ပညာဆည်းပူးခွင့် ရရှိရေးအတွက် ဘာသာရပ်ဆိုင်ရာ ကူညီထောက်ပံ့မှုပြုခြင်း၊ ဌာနများအကြား ဆက်သွယ်ဆောင်ရွက်ခြင်းများ ပြုလုပ်ပေးခဲ့သည်။
၂၀၀၀-ပြည့်နှစ်တွင် ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနမှ သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာဝန်ကြီးဌာနသို့ လက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူးရာထူးဖြင့် ပြောင်းရွှေ့တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ရာထူးအဆင့်ဆင့် တိုးမြှင့်ထမ်းဆောင်ခဲ့ရာ ၂၀၀၅-ခုနှစ်တွင် အဏုမြူစွမ်းအင်ဦးစီးဌာန၏ ညွှန်ကြားရေးမှူးတာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။