cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
သမာပတ်
ဒိဋ္ဌဓမ္မနိဗ္ဗာန်
ဒိဋ္ဌဓမ္မနိဗ္ဗာန်ဟု ဆိုအပ်သော နိရောဓသမာပတ်သည်မူကား လောကီဈာန်သမာပတ် ၈-ပါး, ၉-ပါးကို အကုန်ရရှိ၍ နေသော ကာမ,ရူပ-အနာဂါမ်, ရဟန္တာတို့သည်သာလျှင် ဝင်စားနိုင်ကုန်၏။
နောင်မိုရွာ၊ လားရှိုးမြို့နယ်
နောင်မိုရွာ (Nawngmo)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ လားရှိုးမြို့နယ်၊ ဝိန်းထန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၅၇၀၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝိန်းထန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၄၈ ဦး၊ မ ၈၀၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၄၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လားရှိုးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သမာပတ်
ဝင်စားခြင်း
ရူပ ပထမဈာန် သမာပတ်ကို ရှေးဦးစွာ ဝင်စား၏။ ထိုမှထ၍ ထိုပထမဈာန်သမာပတ်အတွင်း၌ ရှိသော ရုပ်နာမ်တရားတို့ကို လက္ခဏာရေးတင်ရှု၏။ ဈာန်ဝင်စားမှုကား သမထအလုပ်ဖြစ်သည်။ လက္ခဏာရေးတင်မှုသည် ဝိပဿနာအလုပ် ဖြစ်သည်။
ဤနည်းတူ ဒုတိယဈာန်သမာပတ်, တတိယဈာန်သမာပတ်, စတုတ္ထဈာန်သမာပတ်, ပဉ္စမဈာန်သမာပတ်, အာကာသာနဉ္စာယတနသမာပတ်, ဝိညာဏဉ္စသမာပတ်, အကိဉ္ဏညာယတနသမာပတ်တို့ကိုလည်း အစဉ်အတိုင်း ဝင်စား၍ သွား၏။ အာကိဉ္စညာယတနသမာပတ်ထပြီးသည်၏ အခြားမဲ့၌ ပုဗ္ဗကိစ္စ ၄-ပါးကို ပြုပြီးလျှင် နေဝသညာနာသညာယတန သမာပတ်ကို ဝင်စား၏။ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အား နေဝသညာ ကုသိုလ်ဇော ၂-ကြိမ်, ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်အား နေဝသညာကြိယာဇော ၂-ကြိမ် ကျပြီးလျှင် စိတ်အစဉ် ချုပ်ပြတ်ခြင်းဟူသော နိရောဓသမာပတ်သို့ ရောက်လေ၏။ စိတ်မရှိဘဲ ၇-ရက်, ၆-ရက် စသည် တည်နေပြီး နောက်ထိုသမာပတ်မှ ထလိုသော် ရှေးဦးစွာ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အား အနာဂါမိဖိုလ်, ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်အား အရဟတ္တဖိုလ် တစ်ကြိမ်ဖြစ်၍ ဘဝင်ကျ၏။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာ
လိုက်ခေါ်အထက်ရွာ၊ ခန္တီးမြို့နယ်
လိုက်ခေါ်အထက်ရွာ (Laikkhaw(Upper))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ခန္တီးခရိုင်၊ ခန္တီးမြို့နယ်၊ လိုက်ခေါ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၈၆၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ခန္တီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အိုးဘိုစုရွာ၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်
အိုးဘိုစုရွာ (Oebosu)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်၊ နတ်စင်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၀၇၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နတ်စင်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၄၉ ဦး၊ မ ၇၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၄၄၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လက်ပံတန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လားတယ် (ဝ)ရွာ၊ ဟိုတောင်းမြို့နယ်
လားတယ် (ဝ)ရွာ (Lartei (Wa))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ မိုင်းပေါက်-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ ဟိုတောင်းမြို့နယ်၊ နမ်ဒူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၁၄၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၂၈၁
၁၂၈၁
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
နမ့်ပါး (ပလောင်)ရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
နမ့်ပါး (ပလောင်)ရွာ (Nampar (Palaung))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ နောင်ခစ် (ဝမ်ချန်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၁၅၁၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရနောင်ခစ် (ဝမ်ချန်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၈၃ ဦး၊ မ ၆၁၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လိုဘာခိုရွာ၊ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်
လိုဘာခိုရွာ(Lobarkho)သည် ကယားပြည်နယ်၊ လွိုင်ကော်ခရိုင်၊ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်၊ လိုဘာခိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၄၆၆ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ယောင်ခိုက်ရွာမရွာ၊ ပန်ဝိုင်မြို့နယ်
ယောင်ခိုက်ရွာမရွာ (Yawnghkaikywarma)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ ပန်ဝိုင်မြို့နယ်၊ ရောင်ရိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၆၅၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရောင်ရိုင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၁၀ ဦး၊ မ ၆၄၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပန်ဝိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အောက်လိပ်ရွာ၊ ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်
အောက်လိပ်ရွာ(Aukleik)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ ကော့သောင်းခရိုင်၊ ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်၊ ချောင်းကရှက် (ခေါ်) ထောင်ခမက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 178,164 ဖြစ်သည်။ ၁၅၀၀၀ပေရှည်သော မြေသားရေငံတားတာအမျိုးအစား တံတာမံသည် ပင်လယ်ရေကိုကာကွယ်ပြီး ၄၈၀ဧကအကျိုးပြုနေသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချိုင်ရွာ၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်
ချိုင်ရွာ (Chaing)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်၊ ချိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၀၁၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ချိုင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၅၃၈ ဦး၊ မ ၁၉၆၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၅၀၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပခုက္ကူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အရှေ့စေတီနှင့်အနောက်စေတီ
အရှေ့စေတီနှင့်အနောက်စေတီတို့သည် တရုတ်နိုင်ငံ၊ ယူနန်ပြည်နယ်၊ ကူမင်းမြို့၏တောင်ပိုင်းတွင်တည်ရှိပြီး စေတီတစ် ဆူနှင့်တစ်ဆူအကြား မီတာ ၂၀ဝ (ပေ ၆၆၀) ကွာဝေးသည်။ အရှေ့ဘုရားကျောင်းစေတီနှင့် အနောက်ဘုရားကျောင်း စေတီဟု လူသိများသည်။ နန်ချောင်နိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်မှုကာလအတွင်း အေဒီ၈ရာစုနှောင်းပိုင်း (သို့မဟုတ်) အေဒီ၉ရာစု နှောင်းပိုင်းတွင် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။
အောင်ချမ်းသာရွာ၊ နောင်ချိုမြို့နယ်
အောင်ချမ်းသာရွာ (Aungchanthar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ နောင်ချိုမြို့နယ်၊ ငုက္ခလေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၈၇၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ငုက္ခလေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၆၅ ဦး၊ မ ၁၃၃၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၅၉၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နောင်ချိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လိုက်ခေါ် (ရွာဟောင်း)ရွာ၊ ခန္တီးမြို့နယ်
လိုက်ခေါ် (ရွာဟောင်း)ရွာ (Laikkhaw(Ywarhaung))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ခန္တီးခရိုင်၊ ခန္တီးမြို့နယ်၊ လိုက်ခေါ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၃၇၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ခန္တီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချောင်းကရှက်ရွာ၊ ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်
ချောင်းကရှက်ရွာ(Chaungkashet)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ ကော့သောင်းခရိုင်၊ ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်၊ ချောင်းကရှက် (ခေါ်) ထောင်ခမက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 178,163 ဖြစ်သည်။
မန်ကောင်းရွာ၊ မိုင်းကောင်
မန်ကောင်းရွာ (Mankawng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်၊ မိုင်းကောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၈၀၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းကောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၆၉၀ ဦး၊ မ ၄၆၀၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၂၉၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ချောင်းကရှက်ရွာ၊ ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်ကောင်းရွာ၊ မိုင်းကောင်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ယန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ့်ပါးအွန်ရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
နမ့်ပါးအွန်ရွာ (Namparaun)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ နောင်ခစ် (ဝမ်ချန်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၄၀၅၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရနောင်ခစ် (ဝမ်ချန်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၈၃ ဦး၊ မ ၆၁၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။ ဒေသအခေါ်မှာ နမ့်ပါးနွဲ့ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ်ဒူ (အောက်)ရွာ၊ ဟိုတောင်းမြို့နယ်
နမ်ဒူ (အောက်)ရွာ (Namdu (Lower))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ မိုင်းပေါက်-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ ဟိုတောင်းမြို့နယ်၊ နမ်ဒူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၁၅၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၂၉၁
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
တာဆုံး (မြောက်စု)ရွာ၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်
တာဆုံး (မြောက်စု)ရွာ (Tarsone(Myauksu))သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်၊ နတ်စင်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၀၇၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နတ်စင်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၄၉ ဦး၊ မ ၇၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၄၄၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လက်ပံတန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကြာကန်ရွာ၊ သာစည်မြို့နယ်
ကြာကန်ရွာ (Kyarkan)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မိတ္ထီလာခရိုင်၊ သာစည်မြို့နယ်၊ သမန်းကန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၄၄၂၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သမန်းကန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၄၇ ဦး၊ မ ၆၄၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သာစည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်ဟုန်းရွာ၊ မန်ကောင်း
ပန်ဟုန်းရွာ (Panghuong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ လားရှိုးမြို့နယ်၊ မန်ကောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၀၃၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မန်ကောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၃၉ ဦး၊ မ ၅၄၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၈၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လားရှိုးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်းငြိမ်းမောင်
နိုင်ငံရေး
ဖဒိုမန်းငြိမ်းမောင်သည် ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး (KNU) ဗဟိုအလုပ်အမှုဆောင် အဖွဲ့ဝင်ဟောင်းတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး ဗဟိုကော်မတီဝင်အဖြစ်မှ ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် ဇူလိုင်လတွင် နုတ်ထွက်ခဲ့ပြီး ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် ရွေးကောက်ပွဲတွင် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး ပန်းတနော်မြို့နယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်နေရာအတွက် ကရင်ပြည်သူ့ပါတီမှ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သော်လည်း ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။
ထောင်ဒဏ်ကျခံရခြင်း
၁၉၆၇ ခုနှစ်တွင် ကရင့်တော်လှန်ရေး မြေအောက်ရဲဘော်အဖြစ်ဖြင့် ဦးနေဝင်းအစိုးရ၏ ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရပြီး ၁၉၆၉ ခုနှစ်တွင် ကိုကိုးကျွန်းသို့ ထောင်ဒဏ်တစ်သက်တစ်ကျွန်းဖြင့် အပို့ခံခဲ့ရသည်။ ပင်လယ်ပြင်တွင် ၁၄ ရက်ကြာ ဖြတ်သန်းကာ ကိုကိုးကျွန်းမှ ထွက်ပြေးခဲ့သော်လည်း ပြန်လည်အဖမ်းခံခဲ့ရသည်။ ထို့နောက် လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်ဖြင့် လွတ်မြောက်လာကာ ၁၉၈၀ တွင် ထပ်မံဖမ်းဆီးခံရပြီး ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာခဲ့သည်။ ၂၀၁၁ ခုနှစ် ဇူလိုင်လတွင် ရန်ကုန် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လေဆိပ်၌ ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရပြီး၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဥပဒေ  ချိုးဖောက်မှုဖြင့် ထောင်ဒဏ်ခြောက်လ ချမှတ်ခံခဲ့ရပြီး နိုင်ငံတော် ပုန်ကန်မှု၊ မတရားအသင်း ဆက်သွယ်မှုများနှင့် တရားစွဲဆိုခဲ့ရကာ ထောင်ဒဏ် တစ်သက်တစ်ကျွန်း ပြစ်ဒဏ် ချမှတ်ခဲ့သော်လည်း ၂၀၁၂ ခုနှစ် မတ်လ ၁၉ ရက်နေ့တွင် သမ္မတဦးသိန်းစိန်၏ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်ဖြင့် ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာခဲ့သည်။
နိုင်ငံတော် ကောင်စီဝင်အဖြစ် တာဝန်ပေးခံရခြင်း
၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင် တပ်မတော်မှ အာဏာသိမ်းယူမှု ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီးနောက် ဖွဲ့စည်းခဲ့သော နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီတွင် အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က ခန့်အပ်ခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:၁၉၄၇ မွေးဖွားသူများ
ချောင်းခွရွာ၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်
ချောင်းခွရွာ (Chaunggwa)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်၊ ချိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၀၁၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ချိုင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၅၃၈ ဦး၊ မ ၁၉၆၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၅၀၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပခုက္ကူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချောင်းရိုးရွာ၊ ရှော်ဖြူ
ချောင်းရိုးရွာ (Chaungyoe)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ရေဦးမြို့နယ်၊ ရှော်ဖြူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၄၃၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စွပ္ပနူးရွာ၊ ကျိုက်ထိုမြို့နယ်
စွပ္ပနူးရွာ(Sutpanu)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ သထုံခရိုင်၊ ကျိုက်ထိုမြို့နယ်၊ စွပ္ပနူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၈၈၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ စွပ္ပနူးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၂၆ ဦး၊ မ ၁၁၁၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၁၃၆ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျိုက်ထိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နောင်ခိုက် (အောက်)ရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
နောင်ခိုက် (အောက်)ရွာ (Nawnghkaik (Lower))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ နောင်ခစ် (ဝမ်ချန်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၄၀၅၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရနောင်ခစ် (ဝမ်ချန်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၈၃ ဦး၊ မ ၆၁၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပူမိုင်ရွာ၊ ဟိုတောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟော်ကုန်းရွာ၊ နောင်ချိုမြို့နယ်
ဟော်ကုန်းရွာ (Hawkone)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ နောင်ချိုမြို့နယ်၊ ငုက္ခလေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၉၅၉၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ငုက္ခလေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၆၅ ဦး၊ မ ၁၃၃၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၅၉၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နောင်ချိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်ကောင်းရွာ၊ နောင်ဖာ
မန်ကောင်းရွာ (Mankawng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်၊ နောင်ဖာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၆၀၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရနောင်ဖာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၄၈ ဦး၊ မ ၂၆၁၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၀၅၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ယန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရောင်ရိုင်းရွာ၊ ပန်ဝိုင်မြို့နယ်
ရောင်ရိုင်းရွာ (Yawngyaing)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ ပန်ဝိုင်မြို့နယ်၊ ရောင်ရိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၆၅၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရောင်ရိုင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၁၀ ဦး၊ မ ၆၄၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပန်ဝိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၂၀၂
၁၂၀၂
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဆောင်ဒူရွာ၊ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်
ဆောင်ဒူရွာ(Saungdu)သည် ကယားပြည်နယ်၊ လွိုင်ကော်ခရိုင်၊ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်၊ လိုဘာခိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၄၆၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ထောင်ခမက်ရွာ၊ ထောင်ခမက်
ထောင်ခမက်ရွာ(Htaungkhamet)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ ကော့သောင်းခရိုင်၊ ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်၊ ချောင်းကရှက် (ခေါ်) ထောင်ခမက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 178,165 ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝိန်းထန်ရွာ၊ လားရှိုးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လားရှိုးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လံလယ်ကြီးရွာ၊ ခန္တီးမြို့နယ်
လံလယ်ကြီးရွာ (Lanlelgyi)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ခန္တီးခရိုင်၊ ခန္တီးမြို့နယ်၊ လောင်ဆောက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၃၄၃ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ခန္တီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂရံရွာသစ်ရွာ၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်
ဂရံရွာသစ်ရွာ (Gayanywarthit)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်၊ ညောင်ဝိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၀၈၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ညောင်ဝိုင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၅၀ ဦး၊ မ ၁၂၃၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၃၈၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လက်ပံတန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြေနီတွင်းရွာ၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်
မြေနီတွင်းရွာ (Myaynitwin)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်၊ ချိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၀၁၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ချိုင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၅၃၈ ဦး၊ မ ၁၉၆၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၅၀၃ ဦးနေထိုင်သည်။
နမ့်မော်ရွာ၊ နောင်ချိုမြို့နယ်
နမ့်မော်ရွာ (Nammaw)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ နောင်ချိုမြို့နယ်၊ ငုက္ခလေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၉၅၉၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ငုက္ခလေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၆၅ ဦး၊ မ ၁၃၃၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၅၉၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နောင်ချိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အထည်အလိပ်ပြတိုက် (ဂျကာတာ)
အထည်အလိပ်ပြတိုက်သည် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၊ ဂျကာတာမြို့တော် အနောက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည့် ပြတိုက်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၏ ကျွန်းပေါင်းစုံမှ အထည်အလိပ်မျိုးစုံကို စုဆောင်းပြသထားသည်။
သမိုင်းကြောင်း
အထည်အလိပ်ပြတိုက်၏အဆောက်အဦးကို ၁၉ရာစုအစောပိုင်းတွင် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ကနဦးက ဤအဆောက်အဦးသည် ပြင်သစ်လူမျိုးတစ်ဦး၏ ကိုယ်ပိုင်အိမ် ဖြစ်သည်။ ယင်းအဆောက်အဦးကို နောက်ပိုင်းတွင် ဘာတေးဗီးယားမြို့၏ တူရကီကောင်စစ်ဝန်ဖြစ်သူ အဗ္ဗဒူလ် အဇဇ် အယ်လ် မက်စ်ဆာဝီ အယ်လ် မူဆာ ခါဒမ်အား ရောင်းချ ခဲ့သည်။ ၁၉၄၂ခုနှစ်တွင် အဆိုပါအဆောက်အဦးကို ကာရယ် ခရစ်တင် ကရု(တ်)ဆိုသူအား ထပ်မံရောင်းချခဲ့ပြန်သည်။
စုဆောင်းပြသထားမှုများ
အထည်အလိပ်ပြတိုက်တွင် အင်ဒိုနီးရှား ရိုးရာ လက်ရက်အထည်အလိပ်မျိုးစုံကို ပြသထား ရာ ယင်းတို့တွင် ဂျာဗားပါတိတ်များလည်း ပါဝင်လေသည်။ ယင်းအပြင် ရိုးရာအထည်အလိပ်ရက်လုပ်သည့်ကိရိယာများ လည်း ပြသထားသည်။
၂၀၁၈ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား အုပ်စု E
အဆင့်လိုက်တည်ရှိမှု
၁၆ သင်းအဆင့်တွင်:
ကစားပွဲများ
ဤပွဲစဉ်ဇယားများရှိ အချိန်များကို ဒေသစံတော်ချိန်အား အသုံးပြုထားသည်။
ဟွေလူမျိုး
thumb|262x262px| ဟွေ ဗလီ တစ်ခုတွင်ဆုတောင်းနေသည် ဟွေလူမျိုး ( တရုတ်; ဟွေအိကျူ, Xiao'erjing :  ; Dungan    , Xuejzw ) သည် အရှေ့အာရှ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုဖြစ်ပြီးအဓိကအားဖြင့်နိုင်ငံ အနောက်မြောက်ပိုင်း ပြည်နယ်များနှင့် Zhongyuan ဒေသများ ရှိ တရုတ်နိုင်ငံ တစ်လွှားတွင်တွေ့ရသော အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်တရုတ်လူမျိုးများဖြစ်ကြသည်။ ၂၀၁၁ ခုနှစ်သန်းခေါင်စာရင်းကောက်ယူမှုအရတရုတ်နိုင်ငံတွင် ဟွေလူမျိုး ၁၀.၅သန်းနေထိုင်သည်။ အများစုမှာ တရုတ်ဘာသာစကားပြော  အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်များဖြစ်သော်လည်း အချို့မှာအခြားဘာသာတရားများကို ကိုးကွယ်ကြသည်။ ကာဇတ်စတန်နှင့် ကာဂျစ္စတန်နိုင်ငံရှိ ဒူဂန်းလူမျိုး ၁၁၀,၀၀၀ဦးကိုလည်း ဟွေလူမျိုးစုအဖြစ်သတ်မှတ်ထားသည်။
ဟွေလူမျိုးများသည် တရုတ်နိုင်ငံမှအသိအမှတ်ပြုထားသည့်လူမျိုးစု ၅၆မျိုး အနက်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ အစိုးရကဟွာလူမျိုးများအားသမိုင်းကြောင်းအရ တရုတ်နိုင်ငံ၏ အခြားတိုင်းရင်းသားအုပ်စုများတွင် မပါဝင်သည့် မွတ်စလင်အသိုင်းအဝိုင်းအဖြစ် ထည့်သွင်းရန်ဆုံးဖြတ်သည်။ ထို့ကြောင့်၎င်းတို့သည် ဟွီဂါးရ် ကဲ့သို့သောအခြားမွတ်စလင်အုပ်စုများနှင့်ကွဲပြားသည်။ ဟွေများသည်အဓိကအားဖြင့် တရုတ် စကားပြော  ၊ အာရဗီ နှင့် ပါရှန်း စကားစုအချို့ကိုထိန်းသိမ်းထားသည်။ စင်စစ်အားဖြင့် ဟွေလူမျိုးစုသည် တရုတ်လူမျိုးများကြားတွင်ထူးခြားသည်။ အကြောင်းမှာ၎င်းသည် တရုတ် ဘာသာစကား အနွယ် မဟုတ်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။
အဓိပ္ပာယ်
၁၉၄၉ တွင်တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံကိုတည်ထောင်ပြီးနောက်ဟွိုင်ဟူသောဝေါဟာရကိုတရုတ်အစိုးရမှသမိုင်းကြောင်းအရအစ္စလာမ်လူနည်းစု (၁၀) ခုအနက်တစ်ခုသို့အသုံးပြုခဲ့သည်။
အစောပိုင်း၌ ထိုဝေါဟာရသည် တရုတ်စကားပြော (နိုင်ငံခြားသား) မုစလင်အုပ်စုများကိုရည်ရွယ်ပါသည်။ အစ္စလာမ်ကိုကျင့်သုံးခြင်းသည်စံနှုန်းမဟုတ်ပေ။ တရုတ်သို့ပြောင်းရွှေ့လာသည့်နိုင်ငံခြားသားမွတ်စ်လင်မ်များကိုဖော်ပြရန် ဟွာအသုံးကို ဆောင်မင်းဆက် (၉၆၀ – ၁၂၇၉အထိ)လက်ထက်မှစတင်သုံးခဲ့သည်။ right|thumb|276x276px| သက်ကြီးရွယ်အို ဟွေအမျိုးသားတစ်ဦး ။ ကန်းစု ရှိ ဟွေသည် တန် (唐) နှင့် ဝမ် အမည်ရှိလူမျိုးစု ဟန်တရုတ်မှ ဆင်းသက်လာသူဖြစ်ပြီး အစ္စလာမ်ဘာသာသို့ ကူးပြောင်းပြီီး မွတ်စလင် Hui နှင့် Dongxiang လူမျိုးများနှင့်လက်ထပ်ခဲ့ပြီးသူတို့၏လူမျိုးစုကိုပြောင်းလဲကာ Hui နှင့် Dongxiang တိုင်းရင်းသားအုပ်စုများတွင်ပါ ၀ င်ခဲ့သည်။ Tangwangchuan နှင့် Hanjiaji တို့သည်လူမျိုးပေါင်းစုံအသိုင်းအဝိုင်းရှိသည့်မြို့များ၊ မွတ်စလင်မဟုတ်သူများနှင့်မွတ်စ်လင်မ်တို့နှင့်ထင်ရှားသည်။
တန်မင်းဆက်လက်ထက်တွင် ကုန်သွယ်ရေးနှင့်ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးကိစ္စများနှင့်အစ္စလာမ်ပြန့်ပွားရေးကိုစိတ်မဝင်စားသောအီရန်ကုန်သည်များမှတစ်ဆင့်အစ္စလာမ်သည်တရုတ်နိုင်ငံသို့ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ဒီအနိမ့်ပရိုဖိုင်းကိုအဆိုပါကာလအတွင်း 845 Anti-ဗုဒ္ဓဘာသာအမိန့်ပြန်တမ်းများကညွှန်ပြနေသည် ဂရိတ် Anti-ဗုဒ္ဓဘာသာနှိပ်စက်ညှဉ်းပန်း အစ္စလာမ်ဘာသာအကြောင်းကိုဘာမျှမပြောခဲ့။ trade ၀ ံဂေလိတရားထက်ကုန်သွယ်ရေးသည်အစောပိုင်းမွတ်စလင်အခြေချသူများ၏အာရုံကိုဆွဲဆောင်နိုင်ခဲ့သည်။ တရုတ်အပေါ်ယုံကြည်မှုရှိသော်လည်းဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ကွန်းဖြူးရှန်းဝါဒ၊ တာအို (သို့) နိုင်ငံတော်အယူဝါဒကိုဆန့်ကျင်။ စည်းရုံးခြင်းမပြုခဲ့ပါ။ ၎င်းတို့သည်တရုတ်နှင့်အနောက်နိုင်ငံများအကြားရေရှည်တည်တံ့မည့်လူ ဦး ရေထက်မရေမတွက်နိုင်အောင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။
ဆောင်မင်းဆက် ကာလအတွင်းနိုင်ငံခြားကုန်သွယ်ရေးတွင်မွတ်စလင်မ်များအဓိကနေရာမှပါဝင်ခဲ့သည်။    ရေကြောင်းပို့ဆောင်ရေးညွှန်ကြားမှု ဦး စီးဌာနကိုမွတ်စလင်တစ် ဦး ကအမြဲတမ်းကိုင်တွယ်ခဲ့သည်။  သီချင်းမင်းဆက်ကနေမွတ်စ်လင်ကြေးစားငှားရမ်းထား Bukhara တိုက် Khitan ဖြစ်လျက်။ ၁၀၇၀ တွင် Song ကရာဇ် Shenzong က Bukhara မှမွတ်စလင် ၅,၃၀၀ ကိုဖိတ်ကြားခဲ့သည်။ အရှေ့မြောက်ဘက်ရှိ Liao အင်ပါယာကိုတိုက်ဖျက်ရန်နှင့်ပျက်စီးနေသောဒေသများကိုပြန်လည်နေရာချထားရန်ဖြစ်သည်။ ဤလူများသည် Sung မြို့၏ Kaifeng မြို့နှင့် Yenching (ခေတ်သစ် ပေကျင်း ) အကြားအခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ ၁၀၈၀ တွင်မြောက်ပိုင်းနှင့်အရှေ့မြောက်ပြည်နယ်များကိုမူမွတ်စ်လင်မ်တစ်သောင်းကျော်ကိုတရုတ်နိုင်ငံသို့ဖိတ်ကြားခဲ့သည်။   ၎င်းတို့ကို Bukhara ၏ Amir၊ Sayyid " So-fei-er " ကိုတရုတ်ဘာသာဖြင့် ဦး ဆောင်ခဲ့သည်။  သူ့ကိုအစ္စလာမ်ဘာသာ၏ဖခင်ဟုခေါ်သည်။ Tang နှင့် Song Chinese တို့ကအစ္စလာမ်ကို Dashi fa ("အာရပ်ဥပဒေ") အဖြစ်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။  သူကအစ္စလာမ်ကို Huihui Jiao (“ Huihui ၏ဘာသာတရား”) ဟုအမည်သစ်ပေးခဲ့သည်။ thumb|250x250px| [[ယူနန်ပြည်နယ် ရှိ Pingnan Sultanate ၏မြို့တော် Dali ကိုဖမ်းဆီးပြီး မွတ်စလင်များအားအောင်ပွဲခံ ]]
အမည်
ဟွေလူမျိုးများကသူတို့၏အမည်များကိုယူနန်သို့မဟုတ်မင်ခေတ်အတွင်းအချို့သောနိုင်ငံခြားသားမွတ်စလင်ဘိုးဘေးများ၏“ အပြစ်ပြုခြင်း” ပုံစံဖြင့်စတင်သည်ဟုအများအားဖြင့်ယုံကြည်ကြသည်။ ဘုံဟီတို့၏အမည်များ -   • Ma for Muhammad
• Mu for Muhammad
• Han
• Ha for Hasan
• Hu for Hussein
• Sai for Sa‘id
• Sha for Shah
ကလန်းချောင်းရွာ၊ ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်
ကလန်းချောင်းရွာ(Kalanchaung)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ ကော့သောင်းခရိုင်၊ ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်၊ ချောင်းကရှက် (ခေါ်) ထောင်ခမက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 178,166 ဖြစ်သည်။ ဒေသခံများကမူ ကနန်းချောင်း ဟုလည်း ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။
ဟွေလူမျိုး
အမည်
• Guo (Koay) for Kamaruddin
ကလန်းချောင်းရွာ၊ ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟွေလူမျိုး
အမည်
• Cai (Chuah) for Osman
ကဏ္ဍ:ကိုရီးယားဘာသာစကား ပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ ကဏ္ဍ:ရိုးရာတရုတ်ဘာသာစကား စာသားပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ ကဏ္ဍ:ရိုးရှင်းသော တရုတ်ဘာသာစကား စာသားပါဝင်သည့် ဆောင်းပါးများ ကဏ္ဍ:ကိုးကားမဲ့အဆိုများပါ ဆောင်းပါးများ ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ
နောင်ခိုက် (ထက်)ရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
နောင်ခိုက် (ထက်)ရွာ (Nawnghkaik (Upper))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ နောင်ခစ် (ဝမ်ချန်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၄၀၅၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရနောင်ခစ် (ဝမ်ချန်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၈၃ ဦး၊ မ ၆၁၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သမန်းကန်ရွာ၊ သာစည်မြို့နယ်
သမန်းကန်ရွာ (Thamankan)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မိတ္ထီလာခရိုင်၊ သာစည်မြို့နယ်၊ သမန်းကန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၄၄၂၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သမန်းကန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၄၇ ဦး၊ မ ၆၄၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သာစည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၂၁၂
၁၂၁၂
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
မန်ကောင်းရွာ၊ ပန်လောင်း
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ယန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မမိုးဂျယ်ရွာ၊ ဟိုတောင်းမြို့နယ်
မမိုးဂျယ်ရွာ (Mamoegyei)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ မိုင်းပေါက်-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ ဟိုတောင်းမြို့နယ်၊ နမ့်တွန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၁၆၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လောင်ဆောက်ရွာ၊ ခန္တီးမြို့နယ်
လောင်ဆောက်ရွာ (Laungsauk)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ခန္တီးခရိုင်၊ ခန္တီးမြို့နယ်၊ လောင်ဆောက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၃၄၁ ဖြစ်သည်။
စွပ္ပလောင်းရွာ၊ သံဖြူဇရပ်မြို့နယ်
စွပ္ပလောင်းရွာ(Sutpalaung)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ မော်လမြိုင်ခရိုင်၊ သံဖြူဇရပ်မြို့နယ်၊ ကော့လေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၂၅၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကော့လေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၅၄ ဦး၊ မ ၁၁၀၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၆၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံဖြူဇရပ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရှီချင်ခရိုင်
ရှီကျင်ခရိုင် ( တရုတ်; ရှီကျင်ရှု၊ Xiao'erjing :  ) ခရိုင်သုံးခုကို တစ်ခုအဖြစ် စုစည်း၌ မြို့ပြခရိုင် ၏ စီရင်စု-Level မြို့ ၏ Yinchuan ၏မြို့တော် Ningxia Hui ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်းဒေသကြီးဖြစ်ပြီး အနောက်မြောက် တရုတ် နယ်နိမိတ်ချင်းထိစပ်, အတွင်းမွန်ဂိုလီးယား အရှေ့ဘက်။ ၎င်းသည်စုစုပေါင်း 757.6 km2နှင့် လူဦးရေ ၆၇၈,၃၀၆ ဦး ၏ ၂၀၁၀ တရုတ်သန်းခေါင်စာရင်းအရ သိရသည်။
စရိုက်လက္ခဏာတွေ
ရှီချင် ခရိုင်သည် Ningxia ဟွေ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၏မြို့တော် Yinchuan ၏နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေး၊ သိပ္ပံ၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ ဘဏ္ဍာရေးနှင့်စီးပွားရေးအချက်အချာဖြစ်သည်။ ခရိုင်သည်ကျေးရွာနှစ်ရွာနှင့်မြို့နှစ်မြို့ကိုအုပ်ချုပ်သည်။ ဟန်လူမျိုးတရုတ်လူမျိုး အများစုသည်ထိုဒေသတွင် နေထိုင်ပြီး ထိုဒေသလူဦးရေ ၈၅၀၀၀ ခန့်မှာ ဟွေ လူမျိုးများဖြစ်သည်။ ခရိုင်အစိုးရသည် အရှေ့ပေကျင်း လမ်းမကြီးပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး ခရိုင်စာတိုက်သင်္ကေတမှာ ၇၅၀၀၀၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကားချက်များ
ကဏ္ဍ:ရိုးရာတရုတ်ဘာသာစကား စာသားပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ ကဏ္ဍ:ရိုးရှင်းသော တရုတ်ဘာသာစကား စာသားပါဝင်သည့် ဆောင်းပါးများ ကဏ္ဍ:ဝီကီဒေတာရှိ ကိုဩဒိနိတ်များ
ဖိုးတောင်ရိုးရွာ၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်
ဖိုးတောင်ရိုးရွာ (Hpoetaungyoe)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်၊ ညောင်ဝိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၀၉၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ညောင်ဝိုင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၅၀ ဦး၊ မ ၁၂၃၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၃၈၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လက်ပံတန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရေကြည်ရွာ၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်
ရေကြည်ရွာ (Yaekyi)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်၊ ချိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၀၁၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ချိုင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၅၃၈ ဦး၊ မ ၁၉၆၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၅၀၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပခုက္ကူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟန်ကပြုရွာ၊ ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်
ဟန်ကပြုရွာ(Hankapyu)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ ကော့သောင်းခရိုင်၊ ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်၊ ဟန်ကပြုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 178,253 ဖြစ်သည်။
ငါးဆူရွာ၊ နောင်ချိုမြို့နယ်
ငါးဆူရွာ (Ngarsu)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ နောင်ချိုမြို့နယ်၊ ငုက္ခလေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၉၅၉၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ငုက္ခလေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၆၅ ဦး၊ မ ၁၃၃၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၅၉၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နောင်ချိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ယောင်ခလောက်ရွာ၊ ပန်ဝိုင်မြို့နယ်
ယောင်ခလောက်ရွာ (Yawnghkalauk)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ ပန်ဝိုင်မြို့နယ်၊ ပိန်းကလန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၆၆၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပန်ဝိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ့်တွန်ရွာ၊ ဟိုတောင်းမြို့နယ်
နမ့်တွန်ရွာ (Namtun)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ မိုင်းပေါက်-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ ဟိုတောင်းမြို့နယ်၊ နမ့်တွန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၁၆၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်ဟုန်းရွာ၊ လားရှိုးမြို့နယ်
ပန်ဟုန်းရွာ (Panghuong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ လားရှိုးမြို့နယ်၊ ပန်ဟုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၅၈၅၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်ဟုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၂၁ ဦး၊ မ ၄၁၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၄၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လားရှိုးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂျပန်ဦးနှောက်ရောင်ရောဂါ
ဂျပန်ဦးနှောက်ရောင်ရောဂါသည် Japanese Encephalitis Virus ကြောင့် ဖြစ်သော ဦးနှောက်တွင် ဖြစ်ပွားသည့် ကူးစက်ရောဂါတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ရောဂါအများစုတွင် ရောဂါလက္ခဏာ အနည်းငယ် သို့မဟုတ် လုံးဝမပြတတ်သော်လည်း ရံဖန်ရံခါတွင် ဦးနှောက်ရောင်ရမ်းခြင်း ဖြစ်ပွားတတ်သည်။ ထိုအချိန်များတွင် ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ အန်ခြင်း၊ ဖျားခြင်း၊ စိတ်ရှုပ်ထွေးခြင်းနှင့် တက်ခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်တတ်သည်။ ဤလက္ခဏာများသည် ရောဂါကူးစက်ပြီး ၅ ရက်မှ ၁၅ ရက် အကြာတွင် ဖြစ်ပေါ်လေ့ရှိသည်။
JEV ရောဂါပိုးသည် ယေဘုယျအားဖြင့် ခြင်မှတစ်ဆင့် ကူးစက်ပြန့်ပွားသည်။ ခြင်အမျိုးအစားမှာ ကျူးလပ်စ် (Culex) ဖြစ်သည်။ ဝက်နှင့် တောရိုင်းငှက်များသည် ရောဂါပိုးကို စုဆောင်းသိုမှီးရာဌာန ဖြစ်သည်။ ဤရောဂါသည် များသောအားဖြင့် မြို့ကြီးများ၏ အပြင်ဘက်တွင် ဖြစ်ပွားလေ့ရှိသည်။ သွေး သို့မဟုတ် cerebrospinal fluid ဖောက်စစ်ဆေးခြင်းဖြင့် ရောဂါရှာဖွေကြသည်။
ဤရောဂါကို ယေဘုယျအားဖြင့် ဂျပန်ဦးနှောက်ရောင်ရောဂါကာကွယ်ဆေး များဖြင့် ကာကွယ်နိုင်သည်။ ဤကာကွယ်ဆေးများသည် အန္တရာယ်ကင်းပြီး ထိရောက်မှုရှိသည်။ တစ်ခြားနည်းလမ်းများမှာ ခြင်ကိုက်မခံရအောင် နေထိုင်ခြင်း စသည်တို့ ဖြစ်သည်။ ရောဂါကူးစက်ခံရပါက တိကျသေချာသော ကုသမှု မရှိဘဲ ထောက်ပံ့ပေးသည့် ကုသမှုကိုသာ ပြုလုပ်နိုင်သည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် ဆေးရုံတွင် ကုသမှု ပေးသည်။ ဦးနှောက်ရောင်ခြင်းမှ သက်သာလာသော လူနာများ၏ တစ်ဝက်အထိတွင် ကုသ၍မရသော နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုးများ ဖြစ်ပွားသည်။
ဤရောဂါသည် အရှေ့တောင်အာရှနှင့် အနောက်ပစိဖိတ်ဒေသများတွင် ဖြစ်ပွားသည်။ ထို ရောဂါဖြစ်ပွားသောဒေသများတွင် လူဦးရေ သန်း ၃ ထောင်ခန့် နေထိုင်ကြသည်။ တစ်နှစ်လျှင် ၆၈,၀၀၀ ခန့် ရောဂါလက္ခဏာနှင့်တကွ ရောဂါဖြစ်ပွား၍ ၁၇,၀၀၀ ခန့် သေဆုံးသည်။ မကြာမကြာ ကပ်ရောဂါအသွင် ဖြစ်ပွားလေ့ရှိသည်။ ဤရောဂါကို ၁၈၇၁ ခုနှစ်တွင် စတင်ဖော်ပြခဲ့သည်။
ရောဂါလက္ခဏာများ
ဂျပန်ဦးနှောက်ရောင်ရောဂါတွင် ရောဂါပျိုးချိန် ၅ ရက် မှ ၁၅ ရက်အထိ ရှိပြီး အများစုမှာ ရောဂါလက္ခဏာ မပြတတ်ပေ။ ကူးစက်ခံရသူ ၂၅၀ တွင် ၁ ယောက်သာ ဦးနှောက်ရောင်ရမ်းသည့် ရောဂါလက္ခဏာများ ပြတတ်သည်။
ခန္ဓာကိုယ် ကြွက်သားများ အပြင်းအထန် တောင့်တင်းလာခြင်းသည် လူသားများတွင် ရောဂါစတင်ခြင်း လက္ခဏာ ဖြစ်သည်။ ကိုယ်ပူခြင်း၊ ခေါင်းကိုက်ခြင်းနှင့် မအီမသာဖြစ်ခြင်းတို့သည် ဤရောဂါ၏ သီးသန့်မဟုတ်သော ရောဂါလက္ခဏာများ (non-specific symptoms) ဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့သည် ၁ ရက်မှ ၆ ရက်အထိ ကြာမြင့်နိုင်သည်။ ပြင်းထန်ဦးနှောက်ရောင်အဆင့် (acute encephalitis stage) တွင် ပြတတ်သော ရောဂါလက္ခဏာများမှာ လည်ပင်းတောင့်တင်းခြင်း၊ ကြွက်သားများ အားနည်းခြင်း (cachexia)၊ ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခြမ်း ကြွက်သားများ အားနည်းခြင်း (hemiparesis)၊ တက်ခြင်းနှင့် အဖျား ၁၀၀.၄ မှ ၁၀၅.၈ ဒီဂရီဖာရင်ဟိုက်အထိ တက်ခြင်း တို့ဖြစ်သည်။ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ချို့တဲ့ခြင်းလည်း ဖြစ်ပေါ်လေ့ရှိသည်။
ဤရောဂါ၏ သေပျောက်နှုန်းသည် ပြောင်းလဲမှုရှိသည်၊ သို့သော် ကလေးများတွင် သေနှုန်းမြင့်မားသည်။ မိခင်မှ ကလေးသို့ အချင်းမှ တစ်ဆင့်ကူးစက်မှုကိုလည်း တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။ နားမကြားခြင်း၊ စိတ်ခံစားချက် ပြင်းထန်ခြင်းနှင့် ကိုယ်တစ်ခြမ်းကြွက်သားများ အားနည်းခြင်း စသည့် ဘဝတစ်သက်တာ အာရုံကြောထိခိုက်မှုများသည် ဗဟိုအာရုံကြောစနစ်ကို ထိခိုက်ခံရသော လူနာများတွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်သည်။ လေ့လာပြီး ရောဂါဖြစ်ပွားများတွင် အခြားအကျိုးဆက်များ ဖြစ်သည့် ပျို့အန်လိုခြင်း၊ ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ ကိုယ်ပူခြင်း၊ အန်ခြင်းနှင့် တစ်ခါတစ်ရံ ဝှေးစေ့ရောင်ရမ်းခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်တတ်သည်။
ဂျပန်ဦးနှောက်ရောင်ရောဂါသည် တစ်နှစ်ပတ်လုံး ကူးစက်ဖြစ်ပွားလေ့ရှိပြီး ကူးစက်ခံရပါက ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းအထိ သေဆုံးနိုင်ကာ အသက်ရှင်ကျန်ရစ်သူများ၏ သုံးပုံတစ်ပုံ (၃၀ ရာခိုင်နှုန်း) သည် ကိုယ်လက်အင်္ဂါ မသန်စွမ်းခြင်း၊ နားလေးခြင်း၊ မကြာခဏတက်ခြင်းနှင့် စကားမပြောနိုင်ခြင်းအပြင် အခြားစိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် အပြုအမူဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းချက်များ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။
ရောဂါကာကွယ်ခြင်း
ဂျပန်ဦးနှောက်ရောင်ရောဂါ တစ်ခါကူးစက်ခံရပြီးပါက တစ်သက်လုံး ကာကွယ်ပြီး ဖြစ်သည်။ ယခုအချိန်တွင် ရရှိနိုင်သော ကာကွယ်ဆေး (၃) မျိုး ရှိသည်။ ၎င်းတို့ အားလုံးသည် genotype III ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးပေါ်တွင် အခြေခံကာ ထုတ်လုပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။
ဂျပန်တွင် ကာကွယ်ဆေးကို ၁၉၃၀ ခုနှစ်တွင် စတင်ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး ၁၉၆၀ ခုနှစ်များ၌ ထိုင်ဝမ်တွင် လည်းကောင်း၊ ၁၉၈၀ ခုနှစ်များ၌ ထိုင်းနိုင်ငံတွင်လည်းကောင်း ခွင့်ပြုခဲ့သည်။ ဤကာကွယ်ဆေးများ အများအပြားသုံးစွဲလာမှုနှင့် မြို့ပြများ အများအပြား ပေါ်ပေါက်လာမှုကြောင့် ဂျပန်၊ ကိုရီးယား၊ ထိုင်ဝမ်နှင့် စင်္ကာပူနိုင်ငံတို့တွင် ဂျပန်ဦးနှောက်ရောင်ရောဂါကို ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ကြသည်။ ဤကာကွယ်ဆေးများ၏ ကုန်ကျစရိတ်ကြီးမြင့်မှုကြောင့် ဆင်းရဲသောနိုင်ငံများတွင် ပုံမှန်ကာကွယ်ဆေးအနေဖြင့် ထည့်သွင်းနိုင်ခြင်း မရှိသေးပါ။
ကာကွယ်ဆေး၏ အဖြစ်အများဆုံး နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုးများမှာ ဆေးထိုးသည့်နေရာတွင် နီရဲလာခြင်းနှင့် နာကျင်ခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ ရှားရှားပါးပါးအနေဖြင့် ဆေးထိုးပြီး (၅) ရက်အကြာတွင် အင်ပျဉ်များ ပေါ်လာတတ်သည်။ ကြွက်၏ ဦးနှောက်မှ သန့်စင်ပြီး ထုတ်ထားသော ကာကွယ်ဆေးတွင် နောက်ဆက်တွဲဆိုးကျိုး ဖြစ်ပေါ်ရန် ၁ သန်းတွင် ၁ ယောက် ဖြစ်နိုင်ချေ ရှိသည်။ သို့သော် မွေးမြူထားသောဆဲလ်များမှ ထုတ်လုပ်သော ကာကွယ်ဆေးများတွင်မူ နောက်ဆက်တွဲဆိုးကျိုး အနည်းငယ်သာ ရှိသည်။ အဓိက ဆိုးကျိုးမှာ ခေါင်းကိုက်ခြင်းနှင့် ကြွက်သားများ နာကျင်ခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။
ကာကွယ်ဆေးသည် အနည်းဆုံး (၂) နှစ်မှ (၃) နှစ်အထိ ကာကွယ်နိုင်သည်။ သို့သော် ထို့ထက်လည်း ပိုကြာနိုင်သည်။ စုစုပေါင်းကာကွယ်ပေးနိုင်သည့် ကာလမှာမူ မသိသေးပါ။ ထို့ကြောင့် ရောဂါကူးစက်နိုင်ခြေရှိသောသူများတွင် booster အနေဖြင့် (၃) နှစ်တစ်ကြိမ် ကာကွယ်ဆေး ထပ်မံထိုးနှံဖို့ တိုက်တွန်းထားသည်။
ကုသခြင်း
ဂျပန်ဦးနှောက်ရောင်ရောဂါအတွက် တိကျသော ကုသမှု မရှိပါ။ ကုသမှုများသည် လူနာကို အထောက်အပံ့ ပေးနိုင်ရုံသာ ဖြစ်သည်။ လူတစ်ဦးမှ တစ်ဦးသို့ မကူးစက်နိုင်သောကြောင့် လူနာများကို သီးခြားခွဲခြားထားရန် မလိုအပ်ပါ။
ကပ်ရောဂါဗေဒ
အာရှတိုက်၌ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးကြောင့် ဖြစ်သည့် ဦးနှောက်ရောင်ရမ်းခြင်းရောဂါများထဲတွင် ဂျပန်ဦးနှောက်ရောင်ရောဂါသည် အဖြစ်အများဆုံး ဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့၏ ခန့်မှန်းချက်အရ ဂျပန်ဦးနှောက်ရောင်ရောဂါ ဖြစ်ပွားလေ့ရှိသော အရှေ့တောင်အာရှနှင့် အနောက်ပစိဖိတ်ဒေသရှိ နိုင်ငံများတွင် ရောဂါဖြစ်ပွားမှုနှုန်းသည် လူဦးရေ တစ်သိန်းလျှင် နှစ်ဦးခန့်ဖြစ်ပြီး နှစ်စဉ် ရောဂါဖြစ်ပွားသူ ၆၈,၀၀၀ ခန့်နှင့် သေဆုံးသူ ၁၃,၆၀၀ မှ ၂၀,၄၀၀ ဦးခန့် ရှိသည်။
အတိတ်က ကပ်ရောဂါအသွင် ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ယခုအခါ ကာကွယ်ဆေးကြောင့် ကောင်းစွာထိန်းချုပ်လိုက်နိုင်ပြီ ဖြစ်သည့် နိုင်ငံများမှာ တရုတ်၊ တောင်ကိုရီးယား၊ ဂျပန်၊ ထိုင်ဝမ်နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံတို့ ဖြစ်ကြသည်။ ကပ်ရောဂါအသွင် ဖြစ်ပွားဆဲနိုင်ငံများတွင် ဗီယက်နမ်၊ ကမ္ဘောဒီးယား၊ မြန်မာ၊ အိန္ဒိယ၊ နီပေါနှင့် မလေးရှားနိုင်ငံတို့ ဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၂၀၁၃ ခုနှစ်၌ ကချင်ပြည်နယ်တွင် ဂျပန်ဦးနှောက်ရောင်ရောဂါ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် တတိယအသေအပျောက် အများဆုံး ရောဂါဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၌ ဂျပန်ဦးနှောက်ရောင်ရောဂါ ဖြစ်ပွားမှုသည် ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် ၃၉၃ ဦး ဖြစ်ပွားပြီး ၁၁၇ ဦး သေဆုံးခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ရောဂါကူးစက်ခံရသူများအနက် နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုးအဖြစ် ကိုယ်လက်အင်္ဂါ မသန်စွမ်းဖြစ်ပွားမှု ၁၃၁ ဦးအထိ ရှိခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ဇန်နဝါရီလမှ ဇွန်လအထိ ဖြစ်ပွားသူဦးရေ တစ်နိုင်ငံလုံး အတိုင်းအတာဖြင့် ၁၄၆ ဦး ရှိပြီး သေဆုံးသူ ၄၂ ဦး ရှိကာ ကိုယ်လက်အင်္ဂါ မသန်စွမ်းသူ ၃၀ ဦး ရှိကြောင်း ကျန်းမာရေးနှင့် အားကစားဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ နေရာများအနက် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးတို့တွင် ဖြစ်ပွားနှုန်းနှင့် သေဆုံးနှုန်း အမြင့်ဆုံးဖြစ်ကြောင်း ဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ထားသော စာရင်းများက ဖော်ပြထားသည်။
လူသား၊ ကျွဲနွားနှင့် မြင်းများသည် ရောဂါကူးစက်ခံရပါက သေဆုံးနိုင်သည့်သူများ ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့တွင် ရောဂါသည် ပြင်းထန်သော သေနိုင်လောက်သည့် ဦးနှောက်ရောင်ရမ်းခြင်းအနေဖြင့် ပေါ်ပေါက်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဝက်များသည် ရောဂါကူးစက်ရာတွင် အရေးပါသော သတ္တဝါဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့တွင် ရောဂါကူးစက်ခံရပါက ရောဂါလက္ခဏာ မပြပါ။ ရောဂါကို အဓိက သယ်ဆောင်သူမှာ Culex tritaeniorhynchus ခြင် ဖြစ်သည်။ ထိုခြင်သည် ကျွဲနွားများကို ကိုက်တတ်ပြီး လူကိုလည်း ကိုက်သည်။ ရောဂါပိုးကို သဘာဝအလျှောက် လက်ခံထားသူများမှာ ငှက်များဖြစ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ရောဂါကို လုံးဝပျောက်ကွယ်အောင် မပြုလုပ်နိုင်ဟု အများစုက ယူဆကြသည်။
နောင်ခဲရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
နောင်ခဲရွာ (Nawnghke)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ နောင်ခစ် (ဝမ်ချန်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၄၀၇၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရနောင်ခစ် (ဝမ်ချန်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၈၃ ဦး၊ မ ၆၁၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၂၂၂
၁၂၂၂
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ညောင်ဝိုင်းရွာမရွာ၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်
ညောင်ဝိုင်းရွာမရွာ (Nyaungwaingywarma)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်၊ ညောင်ဝိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၀၈၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ညောင်ဝိုင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၅၀ ဦး၊ မ ၁၂၃၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၃၈၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လက်ပံတန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်ကောင်းလုံရွာ၊ လွယ်ပျက်
မန်ကောင်းလုံရွာ (Mankawnglong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်၊ လွယ်ပျက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၇၉၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လွယ်ပျက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၇၉ ဦး၊ မ ၂၁၀၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၉၈၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ယန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝှာဆီဆောင်ရွာ၊ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်
ဝှာဆီဆောင်ရွာ(Wharsisaung)သည် ကယားပြည်နယ်၊ လွိုင်ကော်ခရိုင်၊ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်၊ လိုဘာခိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၄၇၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပြေသာကုန်းရွာ၊ နောင်ချိုမြို့နယ်
ပြေသာကုန်းရွာ (Pyaytharkone)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ နောင်ချိုမြို့နယ်၊ ငုက္ခလေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၉၅၉၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ငုက္ခလေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၆၅ ဦး၊ မ ၁၃၃၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၅၉၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နောင်ချိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပင်ထောင်လောင်ဆောက်ရွာ၊ ခန္တီးမြို့နယ်
ပင်ထောင်လောင်ဆောက်ရွာ (Pinhtaunglaungsout)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ခန္တီးခရိုင်၊ ခန္တီးမြို့နယ်၊ လောင်ဆောက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၃၄၂ ဖြစ်သည်။
ဟေဗြဲဩဝါဒစာ
၁။ စံတော်မီ ဝိသေသလက္ခဏာ
ဟေဗြဲဩဝါဒစာစောင်သည် ဓမ္မသစ်ကျမ်းစာများထဲတွင် ထူးခြားနက်နဲသောကျမ်း ဖြစ်သည်။ အခြားပေးစာများကဲ့သို့ အဖွင့်မပါရှိပါ။ နိဂုံးသာပါရှိသည်။ သေချာသည်မှာ အီတလီ သို့မဟုတ် အခြားတနေရာရာ(၁၃:၂၄)မှ ဟေဗြဲခရစ်ယာန်များသို့ အထူးရေးသားသော စာစောင် ဖြစ်သည်။ မိမိထုံးတမ်းစဉ်လာနှင့် ရှေးကုသိုလ်စီမံရာကို ထိန်းသိမ်းလိုသောကြောင့် အခြားထင်ပေါ် ကျော်ကြားသည့် အသင်းတော်ကြီးများနှင့် အဆက်အသွယ် မပြုဘဲ သီးသန့် နေထိုင်သော အသင်းတော်ငယ်သို့ ရေးသားခြင်းဖြစ်သည်။ ကဗျာရသဆန်သော အဖွဲ့အနွဲ့များဖြင့် ရေးသား၍ ရှေးစာပေကျမ်းဂန်များမှ အကိုးအကား၊ အထောက်အထားများစွာ ယူထားသည်။ ဝေါဟာရ စကားလုံး ကြွယ်ဝစွာရေးသား ထားသည်။ အထူးသဖြင့် ဂရိဘာသာစကား သဒ္ဒါစည်မျဉ်းကျကျ အနုစိပ်ချယ်မှုန်းရေးထားသည်။
ယုဒလူမျိုးများ၏ ဓလေ့ထုံးစံနှင့် တထေရာတည်းဖြစ်သည်။ (ဝတ်ပြုရာကျမ်းနှင့် ယှဥဖတ်ပါ)။ ခရစ်တော်ဘုရားအသေခံတော်မူခြင်းနှင့် ခရစ်ယာန်လောက၏ အစဉ်အလာကို ထိုရိုးရာဓလေ့ဖြင့် ပုံဖော်ထားသည်။ ထို အချက်သည်မဟာအရေးတော်ပုံဖြစ်သည်။
၂။ ကျမ်းရေးသူ
ဟေဗြဲဩဝါဒစာစောင်ရေးသားသူ ကလောင်ရှင်အား အသေအချာမဖော်ပြထားပါ။ သို့သော်လည်း ရှေးဦးကျမ်းစာများအနက် KJV စာစဉ်တွင်မူရှင်ပေါလု နာမည်ပေါက်သည်။ ကနဦး အရှေ့တိုင်းအသင်းတော် (အလက်ဇန္ဒြီးယားမှ Dionysius နှင့် Clement) တို့ကလည်း ရှင်ပေါလု ရေးသားသည်ဟု ဆိုကြသည်။ သံသယပေါင်းများစွာရှိလင့်ကစား Athanasius တို့၏တင်ပြချက် နောက်ပိုင်းတွင်မူ အနောက်တိုင်းသားများကလည်း ရှင်ပေါလုလက်ရာဟု လက်ခံလာကြသည်။ ယနေ့ခေတ်ကာလတွင်လည်း ရှင်ပေါလုလက်ရာဖြစ်ကြောင်း၊ မပြောစလောက်သောလူများလွဲ၍ လက်ခံကြသည်။ ရှင်ပေါလု၏ သွန်သင်ချက် ဩဝါဒအငွေ့အသက်များဖြင့် သင်းထုံနေသကဲ့သို့ စာသွားစာလာရေးသာဟန်သည် ရှင်ပေါလု၏ ကိုယ်ပိုင်ဟန် ပျောက်နေသည်။ (သို့သော်လည်း ထိုစာ ရေးသားဟန်က ရှင်ပေါလု၏ လက်ရာမဟုတ်ကြောင်း၊ အတိအကျမဆိုနိုင်ပါ။ အဘယ်ကြောင့် ဆိုသော် စာရေးဟန်သည် ပြောင်းလဲရေးသားနိုင်သောကြောင့်တည်း။)
သဲလွန်စခြေရာကောက်ဖွယ်ရာ စာရေးဆရာများစွာရှိသည်။ ရှင်လုကာ၏ စာရေးသားဟန် သည် ပေါလု၏လက်ရာနှင့်ဆင်တူဖြစ်သကဲ့သို့ ဗာနဗ၊ သိလ၊ ဖိလစ်နာတို့အပြင် အာကွီလာနှင့် ပရီစီလာတို့သည် ရှင်ပေါလု ဗောဓိညောင်ပင်ကြီးအောက်မှာ ပေါက်သော ဗောဓိညောင်ပင်ငယ် ဖြစ်သည်။
ပန်ကောင် (ဝ)ရွာ၊ ဟိုတောင်းမြို့နယ်
ပန်ကောင် (ဝ)ရွာ (Pangkawng (Wa))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ မိုင်းပေါက်-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ ဟိုတောင်းမြို့နယ်၊ နမ့်တွန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၁၆၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နီဟိုနီယမ်
နီဟိုနီယမ် (Nihonium) သည် ဓာတုဗေဒဒြပ်စင်တမျိုးဖြစ်ပြီး ၎င်း၏သင်္ကေတမှာ Nh ဖြစ်ပြီး အက်တမ်အမှတ်စဉ် (atomic number) ၁၁၃ ဖြစ်သည်။ ၎င်းဒြပ်စင်ကို အက္ကသယ်လီယမ် (eka-thallium)ဟုလည်းခေါ်ကြသေးသည်။ Americium-၂၄၃ အက်တမ်အား calcium-၄၈၏အိုင်းယွန်းများနှင့်ပြိုကွဲပျက်စီးစေခြင်းမှ ၎င်းဒြပ်စင်ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ နီဟိုနီယမ်ဆိုသည်မှာ ဂျပန်အမည်တစ်ခုဖြစ်သည့် နီဟွန်ဆိုသည်မှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းဒြပ်စင် ပြိုကွဲပျက်စီးချိန်၌ ဖြစ်ပေါ်လာသော နီဟိုနီယမ် ဒြပ်စင်၏အက်တမ်လေးခုတို့သည် ၁/၁၀ စက္ကန့်ထက်နည်းသောအချိန်အတွင် နီဟိုနီယမ် ဒြပ်စင်၏အက်တမ်များအဖြစ်သို့ ပြိုကွဲပျက်စီးသွားသည်။ ၂၀ဝ၄ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် ဂျပန်သိပ္ပံပညာရှင်အဖွဲ့အစည်းတခုမှ ၎င်းဒြပ်စင်ကိုဓာတ်ခွဲခန်း၌ အောင်မြင်စွာ ထုတ်ဖော်နိုင်ခဲ့ကြောင်းကြေညာ ခဲ့သည်။ ၎င်းဒြပ်စင်၏ဂုဏ်သတ္တိများသည် Thallium(Th) နှင့် Indium(In) တို့၏ဂုဏ်သတ္တိများနှင့် ဆင်တူနိုင်ကြောင်းခန့်မှန်းမျှော်လင့်ထားကြသည်။
Ununtrium အမည်ဖြင့် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သောဒြပ်စင်အမှတ် ၁၁၃ အတွက် သိပ္ပံဆိုင်ရာအမှတ်အသားအဖြစ် Latinate ဘာသာအရ “one-one-three-ium” (“ium” being a standard ending for element names)ဟုခေါ်ဝေါ်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ နိုဝင်ဘာလ ၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင်ယင်းဒြပ်စင်အမည်အား နီဟိုနီယမ် ဟု တရားဝင်သတ်မှတ်ပေးခဲ့ပြီး ၂၀၁၇ခုနှစ် မတ်လတွင် ဂျပန်နိုင်ငံတိုကျိုးမြို့၌ အမည်ပေးအခမ်းအနားပြုလုပ်ခဲ့ကာ ဂျပန်အိမ်ရှေ့မင်းသားကိုယ်တိုင် တက်ရောက်ခဲ့သည်။ နီဟိုနီယမ် သည် transuranic (transuranic elements=ransuranium element, chemical element with an atomic number greater than 92 (which is the atomic number of uranium)) ဒြပ်စင်များကဲ့သို့ဓာတ်ခွဲခန်းမှသာထုတ်ယူရရှိနိုင်သည့်ဒြပ်စင်ဖြစ်သည်။
အသုံးပြုခြင်း
၎င်းဒြပ်စင်အကြောင်းကို အနည်းငယ်သာသိရှိထားပြီး အသုံးပြုနိုင်ရန် နည်းလမ်းတစုံတရာမသိရှိသေးပါ။
သဘာဝမှာတွေ့ရှိမှုအခြေအနေ
၎င်းဒြပ်စင်ကို ဓာတ်ခွဲခန်းအတွင်းမှသာ ထုတ်ယူနိုင်သောကြောင့် မြေကြီးပေါ်တွင်သဘာဝအတိုင်းလုံဝ မတွေ့ရှိနိုင်ပါ။
ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုများ
၎င်းဒြပ်စင်သည် အလွန်မတည်မြဲသောဒြပ်စင် ဖြစ်သည်။ ၎င်းဒြပ်စင်ဖြစ်ပေါ်ပြီး အလွန်လျင်မြန်စွာ အခြားဒြပ်စင်များအဖြစ်သို့ ပြိုကွဲပျက်စီးသွားသောကြောင့် ၎င်းဒြပ်စင်မှလူသားတို့၏ ကျန်းမာရေး အပေါ်အကျိုးသက်ရောက်မှုကို လေ့လာရန် မဖြစ်နိုင်ပါ။
ပတ်ဝန်းကျင်သို့ သတ်ရောက်မှုများ
နီဟိုနီယမ် ဒြပ်စင်၏သက်တမ်းဝက်(half-life)သည် အလွန်တိုသောကြောင့် ပတ်ဝန်ကျင်သို့ ၎င်းဒြပ်စင်၏သက်ရောက်မှုများကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားစရာမလိုပါ။ thumb|အမည်ပေးအခမ်းအနား
ဟေဗြဲဩဝါဒစာ
သို့ကြောင့် အချို့က ကလောင်ရှင်မသိ၊ ဘုရားပေးသည့်လူက ရေးသားသည်ဟုခံယူကြသည်။ တစ်ခုရှိသည်မှာ အကယ်၍ ရှင်ပေါလုက မရေးသားလျှင် ယုဒလူမျိုးများအား မျက်နှာသာပေး၍ ရေးပါမည်လား။  အကောင်းဆုံးမှာ ဤမျှလောက် ဂန္ထဝင်မြောက်သော ဩဝါဒစာရေးသားသူသည် ဘုရားရှင်တော်ကသာ သိသည်ဟု ဆိုရပေမည်။
၃။ အချိန်ကာလ
လူ့လက်ဖြင့်ရေးသားသူ ကလောင်ရှင်ကိုမသိကြသော်လည်း မည်သည့်ကာလတွင် ရေးသားထားကြောင်း အနီစပ်ဆုံး ခန့်မှန်းနိုင်သည်။
အေဒီ ၉၅ မှစ၍ ရောမအသင်းတော်၌ သုံးစွဲကြောင်းတွေ့ရသဖြင့် သာမန်အားဖြင့် ၁ ရာစု နှစ်တွင် ရေးသားထားသည်ဟုဆိုနိုင်သည်။ Poly carp နှင့် Justin Martyr တို့က ဟေဗြဲဩဝါဒ စာကို ကိုးကားခဲ့ကြသော်လည်း စာရေးသူ၏နာမည်ကိုမဖော်ပြကြပါ။ အလက်ဇန္ဒြီးယားမှ Dionysius က ရှင်ပေါလုရေးသားသည့် ဟေဗြဲဩဝါဒစာပုံစံဖြင့် ကိုးကားရေးသားပြီး၊ Clement ကမူ ရှင်ပေါလုက ဟေဗြဲဘာသာစကားဖြင့်ရေးသား၍  ရှင်လုကာက ဘာသာပြန်ဆိုသည်ဟု ဆိုသည်။ Irenaeus နှင့် Hippolytus ကမူ ရှင်ပေါလု၏ ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် ရေးသောစာမူဟု မထင်ကြ။ Tertullian ကမူ Tertullian ရေးသည်ဟုယူဆသည်။
အတွင်းစာသားရေးသားဟန်ကိုကြည်လျှင် ခရစ်ယာန်ဒုတိယမျိုးဆက်က ရေးသားခြင်း ဖြစ်သည်ဟုယူဆရသည်(၂:၃၊၁၃:၇)။ ရှင်ယာကုပ်ဩဝါဒစာနှင့် သက်သာလောနိတ်ပထမဩဝါဒ စာစောင်ထက် ရှေးမကျနိုင်။ အေဒီ ၆၆တွင် စခဲ့သော ဂျူးစစ်ပွဲအကြောင်းမတွေ့ရသည့်အပြင် ဗိမာန်တော်တွင် ပူဇော် သက္ကာပြုခြင်း (၈:၄၊ ၉:၆၊ ၁၂:၇၊ ၁၃:၁ဝ) တို့ရှိနေသေးခြင်းတို့ကြောင့် ယေရုရှလင်ဗိမာန်တော် မပျက်စီးခင်ကာလ အေဒီ ၆၆ နှင့် ၇ဝ အကြားဖြစ်နိုင်သည်။ စုံစမ်း နှောက်ယှက်ခြင်းကျရောက်သည့် အကြောင်း(၁၂:၄)တွင် ဖော်ပြထားသော်လည်း ယုံကြည်သူ များသည် သွေးစီးပူဇော်ခြင်းဓလေ့စရိုက် မပျေက်သေး။ အီတလီ၏ ကံကြမ္မာဆိုးသည် အေဒီ ၆၄ တွင် နေရူးလက်ထက်၌ ကျရောက်ခဲ့သဖြင့် ချင့်ချိန်တွက်ချက်လျှင် အေဒီ ၆၄ နှစ်လယ်ခန့်တွင် ဖြစ်တန်ရာသည်။ သို့ကြောင့် အေဒီ ၆၃ မှ ၆၅ အကြား ဖြစ်ဖို့များပါသည်။
၄။ နောက်ခံသမိုင်းနှင့်ရည်ရွယ်ချက်
သို့သော်လည်း ဟေဗြဲဩဝါဒစာစောင်တွင်မူ ထိုအယူအဆဟောင်းဖြစ်သည်ဟု တထစ်ချ မဆိုနိုင်ပါ။ ယုဒအယူဝါဒမှ ခရစ်တော်ဘုရားသို့၊ အရိပ်သဏ္ဌာန်မှ အကောင်အထည်သို့၊ ထုံးတမ်း စဉ်လာမှအမှန်တရားသို့၊ သင်္ခါရမှထာဝရသို့၊ ကောင်းရာသုဂတိမှသည် အကောင်းဆုံးသုဂတိသို့ တွေးမြင်နိုင်ရေးသည် စာရေးသူ၏ စေတနာမှန်ဖြစ်သည်။
ထို့သို့ဆိုရာတွင် လူကြိုက်များရာမှ နည်းရာသို့၊ အဓိကမှသာမညသို့၊ ဖိစီးရာမှ ဖိနှိပ်ရာသို့၊ ဖြစ်သွားလျှင်ပြဿကြီးမားစွာ ဖြစ်သွားနိုင်သည်။ ဝမ်းနည်းဖွယ်ရာဖြစ်သွားမည်။
ဤစာစောင်သည် ယုဒနောက်ဆုံးသမိုင်းကြောင်းတွင် ကျင်လည်ကျက်စားသူများအား ရည်စူး၍ရေးသားခြင်းဖြစ်သည်။ ဟေဗြဲများသည် ကနဦးအသင်းတော်ကာလွင် တမန်တော်များ၏ ဟောကြားချက်ကြောင့် သတင်းကောင်း စကားကြားဘူးနားဝရှိသူများ ဖြစ်သည်။ သန့်ရှင်သော ဝိညာဉ်တော်၏ ထူးဆန်းသောနိမိန်လက္ခဏာများဖြင့် သတင်းကောင်းဟုတ်မှန်ကြောင်း၊ မျက်ဝါး ထင်ထင်တွေ့မြင်ရ၍ သတင်းကောင်း စကားအား တမျိုးတဖုံ တုံ့ပြန်ကြသူများဖြစ်သည်။
အချို့သည် ယေရှုခရစ်တော်အား ယုံကြည်ကိုးစား၍ အသက်တာပြောင်းလဲခဲ့ကြသည်။
အချို့သည် ခရစ်ယာန်ဖြစ်လာပြီးနှစ်ခြင်းမင်္ဂလာခံယူကြသည်။ ဒေသန္တရအသင်းတော်တွင် ပါဝင်ကြသည်။ သို့သော်လည်းဘုရားသခင်၏သန့်ရှင်းသောဝိညာဉ်တော်၌အသက်တာပြောင်းလဲခြင်း မရှိကြ။
ကျန်လူများသည် ကယ်တင်ခြင်းသတင်းကောင်းကိုလုံးဝလက်မခံကြသူများဖြစ်သည်။
ဤဩဝါဒစာစောင်တွင် ပထမ၊ ဒုတိယလူအုပ်စုများနှင့်သာ သက်ဆိုင်သည်။ ဟေဗြဲလူများ နှင့် ချို့ယွင်းချက်မရှိ လက်သင့်ခံသူများ အားလုံးအတွက်ဖြစ်သည်။
ယခုမူယုံကြည်ခြင်းမရှိသောယုဒလူမျိုးသည် ဆိတ်ကျောင်းသားထံမှ ထွက်ပြေးသောဆိတ် အပြစ်ဒဏ်ခံရ သကဲ့သို့ တစ်နည်းက နှစ်နည်း သုံးနည်းဖြင့် အောက်ပါအပြစ်ဒဏ်များခံရသည်။
– မိသားစုအမွေဖြတ်တောက်မှုခံရခြင်း။
– ဣသရေလအနွယ်သို့ ပေးထားသော ကောင်းကြီးမင်္ဂလာများနှင့်မသက်ဆိုင်တော့ခြင်း
– ရွေးကောက်ခန့်အပ်ခြင်းမှ ဖျောက်ပစ်ခြင်း။
– စွန့်လွှတ်ပထုတ်ခြင်း။
– စိတ်မသာညီးတွားခြင်းနှင့် ရုပ်ခန္ဓာချုပ်နှောင်ခြင်း။
– လှောင်ပြောင်သရော်မှုခံရခြင်း။
– မာတုရအသက်ပေးဆပ်ရခြင်း။
ထိုအပြစ်ဒဏ်များမှ လွတ်မြောက်ရာလမ်းကြောင်း အစဉ်သဖြင့်ရှိသည်။ သခင်ခရစ်တော်ကို တဖန်ကျောခိုင်းပြီး၊ ယုဒထုံးတမ်းစဉ်လာဟောင်းသို့ ပြန်သွားလျှင်ညှင်းပန်းနျိပ်စက်ခြင်းမှ သက်သာရာ ရနိုင်သည်။ ယုဒထုံးစံသို့ပြောင်း၍ နောက်ပြန်လှည့်စရာသံယောဇဉ်များကလည်း ရှိနေသည်။ အောက်ပါ အခွင့်အရေးများကလည်း မက်လုံးပေးနေပြန်သည်။
– ပရောဖက်များ ကြယ်ဝသောအမွေအနှစ်
– ဘုရားသခင်၏လူများထံသို့ကောင်းကင်တမန်များ၏ အမှုတော်ပြုချက်များ
– ပညတ္တိကျမ်းစီရင်ပေးသူ မောရှနှင့်ဆက်စပ်ပတ်သက်ခွင့်
– အမျိုးသားစစ်သူကြီး ယောရှု၏ဦးဆောင်မှုအား သံယောဇဉ်ဖွဲ့နှောင်မှု
– ယဇ်ပုရောဟိတ်ကြီးအာရုန်၏ ကောင်းကြီးမင်္ဂလာ
– သန့်ရှင်းသောလူမျိုးအဖြစ် ဘုရားသခင်၏ရွေးကောက်မှု
– မောရှေအားဖြင့် ပေးထားသောပဋိညာဉ်အားကြည်ညိုလေးစားမူ
– သန့်ရှင်းရာဌာနတော်၌ အပြစ်ဖြေခြင်း (အထူးသဖြင့် ယွန်းကပူးနေ့၌အပြစ်ဖြေခြင်း)
၁-ရာစုနှစ်ကာလရှိယုဒများသည် ရှေးရိုးထုံးတမ်းစဉ်လာဓလေ့ထုံးစံ၌ သံယောဇဉ်ဖွဲ့နှောင်သူ များဖြစ်သည်။ သို့ကြောင်း”ခရစ်ယာန်ဖြစ်လျှင်ဘာလုပ်ရမည်နည်း”၊ယုဒထုံးတမ်းစဉ်လာတွင် အဆောင် အပြည်အစုံရှိသည်။ ခရစ်ယာန်ဖြစ်လျှင် ”ဒါတွေဘယ်ကရမည်နည်း”၊ ဘာမှမရှိပါ။ သို့သော် အပေါ်ထပ်၊ စားပွဲတလုံး၊ မုန့်နှင့်စပျစ်ရည်ရှိသည်။ ”ဒါတွေဘာလုပ်ရမည်နည်းလဲ” မေးချင်သေး သလား။ ထိုမေးခွန်းများကို ဟေဗြဲကျမ်းကဖြေထားသည်။ ”ခရစ်ယာန်ဘာသာမှာ ဘာရှိသလဲ” ဟုမေးလျှင် တခွန်းတည်းနှင့် အပြည့်အစုံဖြေနိုင်သည်။ ထိုစကားမှာ ခရစ်တော် ဖြစ်သည်။ ခရစ်တော်သည်-
– ပရောဖက်များထက်ကြီးမြတ်သည်။
– မောရှေထက်ကြီးမြတ်သည်။
– ယောရှုထက်ကြီးမြတ်သည်။
– အာရုန်၏ ယဇ်ပုရောဟတ်အရိုက်အရာထက်ကြီးမှူးသည်။
– သန့်ရှင်းရာဌာနတော်ထက် သန့်ရှင်းသောနေရာ၌ခစားသည်။
– သာ၍ကောင်းမြတ်သော ကတိတော်ပေးသည်။
– ဆိတ်၊ နွား များဖြင့် အထပ်ထပ်အခါခါပူဇော်စရာမလိုတော့ဘဲ ကိုယ်တော်တိုင်အပူဇော် ခံခြင်းဖြင့် ထာဝရကာလအတွက်ပူဇော်သက္ကာပြုသည်။
သို့သော် ချက်ချင်းလက်ငင်းမဆိုးမိုးနိုင်သေးပါ။ အနှောက်အယှက် ပယောဂရှိနေသေးသည်။ ခရစ်တော်မုန်းတီးရွံရှာသော အမည်ခံခရစ်ယာန်များရှိနေသည်။ ထိုအဖြစ်ဆိုးသည် အစစ်အမှန် ယုံကြည်သူများကိုလည်း သွေးဆောင်ဖြားယောင်း ပျက်စီးစေနိုင်သည်။ သို့ကြောင့် ဘုရားရှင် ကတိတော်တွင် မြဲမြံစွာရပ်တည်ဖို့လိုသည်။ သို့မှသာလျှင် ဘုရားပေးမည့်ဆုလက်ဆောင် ချီးမြှင့်ခြင်းခံရမည်။
သာမန်ကာလျှံကာ အုတ်ရောရော၊ ကျောက်ရောရော ယုံကြည်သူများအတွက် ရင်လေးဖွယ်ရာ ဖြစ်သည်။ သခင်ခရစ်တော်ကို လက်သင့်ခံပြီးနောက် ရိုးရာထုံးတမ်းစဉ်လာ နောက်သို့ ခြေဦးလှည့် သူများသည် ဘုရားသားတော်အား နင်းခြေရာရောက်သည်။ အသွေးတော်အား ပြက်ရယ်ပြုရာ ရောက်သည်။ သန့်ရှင်းသော ဝိညာဉ်တော်အား စော်ကားရာ ရောက်သည်။ ထိုအပြစ်ဆိုးများအတွက် နောင်တရခြင်းနှင့်အပြစ်ခွင့်လွှတ်ခြင်း မရှိနိုင်။ ထိုအပြစ်မျိုး ကိုသတိပေးထားသည်။ ၂:၁တွင် ”ကြားရသောဒေသနာတော်ကိုမမေ့လျော့မည့်အကြောင်း”ဟုလည်းကောင်း ၃:၇-၁၉ တွင် ”မယုံကြည်သောကြောင့် မဝင်နိုင်” ဟုလည်းကောင်း၊ ၆:၆ တွင် ”အသရေတော်ကို ရှုတ်ချသော သူ” ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ၁ဝ:၂၅တွင် ”အချင်းချင်း စုဝေးခြင်းကို မရှောင်လွဲကြရန်” ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ၁၂:၁၆ တွင် ”တနပ်စာအချိုးနှင့်ညီသော သားဦးအရာကို ရောင်းသောဧသော ကဲ့သို့”ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ၁၂:၂၅တွင်”ကောင်းကင်ဘုံက မိန့်တော်မူသောစကားကို ငါတို့သည် နားမထောင်ဘဲနေလျှင်၊ သာ၍ ကြီးစွာသောအပြစ်နှင့် အဘယ်သို့ကင်းလွတ်နိုင်မည်နည်း”ဟူ၍လည်းကောင်း သွန်သင်ထားသည်။ ထိုသွန်သင် သတိပေးချက်အတိုင်းသည် အသွင်တမျိုးစီအပြစ်ရှိကြသည်။
ဟေဗြဲဩဝါဒစာသည် ထိုနေ့ရက်ကာလ ၁ရာစုနှစ်အတွက်သွန်သင်ချက်ဖြစ်သော်လည်း ယနေ့ ထက်တိုင်အောင်ခေတ်မီနေသည်။ ခရစတော်သခင်အားဖြင့်ပေးသနားတော်မူသော အခွင့်ထူး ကို စဉ်ဆက်မပြတ် ဆင်ခြင်သင့်ပါသည်။ အခက်အခဲပြဿနာမည်မျှပင် ကြီးမားကာဆီးပါစေ၊ အားယူကျော်လွှား ရမည်။ သတိပေးသွန်သင်ချက်များကို ဆင်ခြင်လျက်ထုံးတမ်းစဉ်လာနောက်သို့ ရေစုန်မှာ လှေကြုံမစီးဘဲ၊ ဘုရားရှင်၏ကောင်းမြတ်ခြင်းကို မြည်းစမ်းကြည့်ကြပါစို့။
ပါဝင်သည့်အချက်များ
၁။ ခရစ်တော်၏မဟာလူသားပါဝင်မှု(၁:၁–၄၊၁၃)
(က)     ပရောဖက်ထက် ခရစ်တော်ကြီးမြတ်ခြင်း (၁:၁-၃)။
(ခ)       ကောင်းကင်တမန်ထက် ခရစ်တော် မြင့်မြတ်ခြင်း (၁:၄၊ ၂:၁၈)။
(ဂ)       မောရှေနှင့်ယောရှုထက်ခရစ်တော်ကြီးမြတ်ခြင်း (၃:၁၊ ၄:၁၃)။
၂။ ယဇ်ပုရောဟတ်အရာတွင် ခရစ်တော်ကြီးမြတ်မှု (၄:၁၄၊ ၁ဝ:၁၈)။
(က)     ယဇ်ပုရောဟိတ်အမှုတွင် အာရုန်ထက် ခရစ်တော်ကြီးမြင့်မှု (၄:၁၄၊ ရ:၂၈)။
(ခ)       အာရုန်၏အမှုထက်ခရစ်တော်ကြီးမြတ်ခြင်း (အခန်း ၈)။
၃။ သတိပေးခြင်းနှင့် တိုက်တွန်းနှိုးဆော်ချက် (၁ဝ:၁၉၊ ၁၃:၁၇)
(က)     ခရစ်တော်အား သစ္စမဖောက်ဖို့သတိပေးချက် (၁ဝ:၁၉-၁၉)။
(ခ)       ဓမ္မဟောင်းပုံ ဥပမာနှိုးဆော်ချက်များ (အခန်း ၁၁)။
(ဃ)     ခရစ်ယာန်များကျေးဇူးတော်အမျိုးမျိုးခံစားရမည့် တိုက်တွန်းချက် (၁၃:၁-၁၇)
၄။ ကောင်းကြီးမင်္ဂလာပေးခြင်း (၁၃:၁၈–၂၅)
TAGS: ဟေဗြဲဩဝါဒစာ
၁၂၃၂
၁၂၃၂
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
၁၉၉၄ အာရှ အားကစားပြိုင်ပွဲ
၁၉၉၄ အာရှအားကစားပြိုင်ပွဲ (1994 Asian Games) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟီရိုရှီးမားမြို့ ၌ ၁၉၉၄ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၂ရက်နေ့မှ အောက်တိုဘာ ၁၆ရက်နေ့အထိ ကျင်းပခဲ့သော ၁၂ကြိမ်မြောက် အာရှ အားကစားပြိုင်ပွဲ ဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံသည် ၁၉၅၈ နှင့် ၁၉၈၆ ပွဲတော်များကို အိမ်ရှင်အဖြစ် ကျင်းပခဲ့ပြီး ၁၉၉၄ခုနှစ်တွင် တတိယအကြိမ် လက်ခံကျင်းပခြင်းဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ဧကရာဇ် အာကီဟီတိုမှ အားကစားပွဲတော်ကို ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။
နိုင်ငံ (၄၂)နိုင်ငံမှ အားကစားသမား (၆,၈၂၈)ဦးတို့သည် အားကစားနည်း (၃၄)မျိုးတွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ကြသည်။ ဖွင့်ပွဲ၊ ပိတ်ပွဲကို ဟီရိုရှီးမားဥယျာဉ် ပင်မအားကစားကွင်းတွင် ကျင်းပခဲ့သည်။ တရုတ်နိုင်ငံ၊ ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ တို့က နိုင်ငံအလိုက် ပထမ၊ ဒုတိယနှင့် တတိယ ရရှိခဲ့သည်။
ယခုပွဲတော်၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ အာရှနိုင်ငံများအကြား ငြိမ်းချမ်းမှုနှင့် သဟဇာတရှိမှုကို ဖော်ညွှန်းသည်။ ၁၉၄၅ခုနှစ်တွင် ဟီရိုရှီးမားမြို့ ဗုံးကြဲခံခဲ့ရပြီး ယခုပွဲ​တော်ကျင်းပသည့် ၁၉၉၄ခုနှစ်သည် (၄၉)နှစ်ပြည့်သည့် ခုနှစ်လည်းဖြစ်သည်။ ဆိုဗီယက်ပြည်​ထောင်စု ပြိုကွဲပြီး​နောက် ကာဇက်စတန်နိုင်ငံ၊ ကာဂျစ္စတန်နိုင်ငံ၊ တာဂျစ်ကစ္စတန်နိုင်ငံ၊ တာ့ခ်မင်နစ္စတန်နိုင်ငံ၊ ဥဇဘက်ကစ္စတန်နိုင်ငံ တို့၏ အာရှအားကစားပြိုင်ပွဲတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် ဝင်​ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။