cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ABC-AB Switch
အခြေခံ RS-232C ABC ခလုတ်မျိုးကွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဘုံသုံးကိရိယာ (င) အကြား အခြားကိရိယာနှစ်ခု (A or B) ၏ အခြေခံ ABC လုပ်ဆောင်မှုတွင် အပိုထပ်ဆောင်းလျက် ဤခလုတ်က (A or B) ဆက်သွယ်မှုကို ရွေးချယ် လုပ်ဆောင်ခွင့် ရစေသည်။ ABC-AB သည် A-B ဆက်သွယ်မှုကို ဖြတ်သန်းလျက် null modem တစ်ခုအတိုင်း DTE ကိရိယာနှစ်ခု၏ တိုက်ရိုက်ဆက်သွယ်မှု ရရှိစေရန် အတွင်းပိုင်းဝါယာ ဆက်သွယ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ တချို့ ABC-AB Switches တို့တွင်'TEST' အမှတ်အသားပြထားသည့် ရွေးချယ်မှုခလုတ်တစ်ခု ပါရှိသည်။ စမ်းသပ်မှုတွင် A နှင့် B ခလုတ် အနေအထားများရှိ ကိရိယာများသို့ data အချက်အလက်များကို ပြန်လည်ပို့ပေးတတ်သည်။ ကိုယ်တိုင် စမ်းသပ်မှုအတွက် အသုံးဝင်သည်။
ဒိုဟဲဒိုးရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
ဒိုဟဲဒိုးရွာ(Dohedoe)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဖာပွန်ခရိုင်၊ ဖာပွန်မြို့နယ်၊ တေးမူဒိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၈၁၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တေးမူဒိုးကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၅၅၃ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၇၄၅ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မဟာဝဂ္ဂ
မဟာဝဂ္ဂ ဟုဆိုရာ၌ အောက်ပါတစ်ခုခုဖြစ်နိုင်သည်။
စပေါ်ရွာ၊ မတူပီမြို့နယ်
စပေါ်ရွာ(Sapaw)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ မတူပီမြို့နယ်၊ စပေါ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၀၉၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ စပေါ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၄ ဦး၊ မ ၂၅၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၉၃ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတူပီမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခန်းဆောင်နီအိပ်မက်
ခန်းဆောင်နီအိပ်မက် (Dream of the Red Chamber, ) သို့မဟုတ် မူလအခေါ် ကျောက်ခဲတစ်လုံး၏ ရာဇဝင် သည် တရုတ်စာပေ၏ ဂုဏ်ယူဖွယ်ရာ တစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး ကျော်ကြားလှသော ဂန္ထဝင် စာပေ ၄ အုပ်အနက် တစ်အုပ်ဖြစ်သည်။ ၁၈ရာစုအလယ်ပိုင်း ချင်းမင်းဆက် ခေတ်ကရေးသားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ရေးသားသူမှာ ချောင်းရွှယ်ချင် (Cao Xueqin - 曹雪芹) ဟု ထင်ရသည်။ အပြီးသတ် မရေးခဲ့သဖြင့် ကောင်းအဲ့ (Gao E - 高鹗) က ပြီးဆုံးအောင် ဆက်ရေးသည်။ ဝတ္ထုသွားမှာ ဆောင် မိသားစုကို အခြေခံသည်။ အဓိကဇာတ်ဆောင်၏ ငယ်စဉ်မှစ၍ ကြုံတွေ့ရသော သူငယ်ချင်း၊ ဆွေမျိုး၊ အခိုင်းအစေ စသည့် မြောက်မြားစွာသောမိန်းမတို့အကြောင်း ရေးဖွဲ့ထားသည်။ ထို့ကြောင့် ပထမဆုံးသော မိန်းမဦးစားပေးစာအုပ်ဟု ယူဆနိုင်သည်။ ထို့ပြင် ထိုခေတ်က နေ့စဉ်သုံး အရပ်စကားဖြင့် ရေးသော ပထမဆုံးစာအုပ်ဟုလည်း ယူဆနိုင်သည်။
ဇာတ်လမ်းအကျဉ်း
ခန်းဆောင်နီအိပ်မက်မှာ တရုတ်နိုင်ငံ အထက်တန်းစား မိသားစု တစ်စုကို နောက်ခံပြုထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုမိသားစုမှ ပေါက်ယု အမည်ရှိ လူငယ်မှာ ထိုဇာတ်လမ်း၏ အဓိက ဇာတ်ဆောင် ဖြစ်သည်။ ပေါက်ယု၏ အစ်မကြီး ဖြစ်သူမှာ ဘုရင့်မိဖုရား အဖြစ် တော်ကောက်ခြင်း ခံရသည်။ ဘုရင့်မိဖုရား အိမ်သို့ ပြန်လည် လည်ပတ်ချိန်တွင် အပန်းဖြေ အနားယူနိုင်ရန် အတွက် သူမ၏ မိသားစုမှ ပန်းခြံကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ပေးကြသည်။ မိဖုရား နန်းတော်သို့ ပြန်ကြွသွားချိန်တွင် ထိုပန်းခြံမှာ ပေါက်ယုနှင့် သူ၏ မောင်နှမဝမ်းကွဲများ အသုံးပြုရာ ဖြစ်လာသည်။ ပေါက်ယုတွင် သူ၏ မိဘများက သဘောတူထားသော ပေါက်ကြည်ဆိုသည့် အစ်မဝမ်းကွဲ တစ်ဦး ရှိပြီး ပေါက်ယု နှင့် ဖွင့်မပြောဘဲ ချစ်ကြိုက်နေသော ထိုက်ယု ဆိုသည့် အစ်မဝမ်းကွဲ တစ်ဦးလည်း ရှိသည်။ သူတို့ ၃ ဦးကြားမှ ၃ ပွင့်ဆိုင် အချစ်ဇာတ်လမ်းကို ထိုခေတ်ထိုအခါက ယဉ်ကျေးမှု များကို နောက်ခံပြုပြီး ချယ်မှုန်းပြထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ကဗျာလင်္ကာများ အများအပြားပါဝင်ပြီး ဇာတ်လမ်း၏ အစိတ်အပိုင်း အတော်များများမှာ ထိုမိသားစု၏ နိစ္စဓူဝ ကိစ္စများသာလျှင် ဖြစ်သည်။
မြန်မာဘာသာပြန်
မြန်မာစာရေးဆရာ မြသန်းတင့်က ခန်းဆောင်နီ အိပ်မက် ဟူသော အမည်ဖြင့် ဘာသာပြန်ခဲ့ပြီး အားမာန်သစ် စာပေမှ ၉ အုပ်ခွဲ၍ ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
သဲကုန်းကြီး
သဲကုန်းကြီး
ကိုးကား
သဲကုန်းကြီး
ရွှေကြူး၊ ဦး
ဦးရွှေကြူး (မြန်မာ ၁၂၄၅-၁၂၉၇) (ခရစ် ၁၈၈၃ - ၁၉၃၅)သည် မြန်မာ့ ပထမဆုံး ခေတ်သစ် မဂ္ဂဇင်း ထုတ်ဝေသူ ဖြစ်သည်။ ဒေါင်းတံဆိပ် မြန်မာဖတ်စာသစ်ကို စတင်ထုတ်ဝေရန် တီထွင်ကြံစည်ခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ယနေ့တိုင် ဖြန့်ချိလျက်ရှိသည့် မြန်မာ့အလင်း သတင်းစာ အား တည်ထောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။
ငယ်ဘဝ
ဦးရွှေကြူးသည် မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၄၅ (ခရစ်နှစ် ၁၈၈၃ ခုနှစ်)ခုနှစ်တွင် မော်လမြိုင်မြို့၌ ဖွားမြင်သည်။ အဖ ဦးခင်၊ အမိ ဒေါ်ဂွမ်းဖြစ်၏။ ဦးရွှေကြူးတွင် မွေးချင်းရှစ်ဦး ရှိလေသည်။ ဦးရွှေကြူးသည် အင်္ဂလိပ်စာတတ်၊ ခေတ်ပညာတတ် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ယောက်လည်းဖြစ်၏။ ရန်ကုန်ကောလိပ်တွင် ဝိဇ္ဇာတန်းအထိ တက်ရောက် သင်ကြားခဲ့ဖူးသည်။
မျိုးချစ်စိတ်ထက်သန်သူ
မျိုးချစ်စိတ်ထက်သန်သူလည်း ဖြစ်၍ သတင်းစာ မဂ္ဂဇင်းမှအစ စာပေအရေးအသားတွင် အထူးဝါသနာ ထုံသူတစ်ယောက်လည်း ဖြစ်လေသည်။ 'ဒေါင်းတံဆိပ် မြန်မာ ဖတ်စာသစ်ကို' တွေ့ဖူး၊ ဖတ်ဖူး၊ လေ့ကျင့်ဖူးသူတိုင်း ဦးရွှေကြူးနှင့် ဆရာလင်းတို့၏ ကျေးဇူးကို မည် သည့်အခါမျှ မေ့ပျောက်နိုင်လိမ့်မည်မဟုတ်ပေ။ ထိုဒေါင်းတံဆိပ် မြန်မာဖတ်စာသစ်ကို စတင်ထုတ်ဝေရန် တီထွင်ကြံစည်ခဲ့သူမှာ ဦးရွှေကြူးဖြစ်၍ အရေးအသားအားလုံးအတွက်တာဝန်ခံရသူမှာ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဆရာကြီးဦးလင်း ဖြစ်လေသည်။
ဦးရွှေကြူးသည် ပထမကမ္ဘာစစ်ကြီး မဖြစ်မီက ရန်ကုန်မြို့တွင် လာရောက်ဖွင့်လှစ်နေကြသော ဂျာမန် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများနှင့် အဆက်အသွယ်ပြုကာ လုပ်ကိုင်ခဲ့ရာ စီးပွားရေး လုပ်ငန်းဘက်တွင် အတော် အတွေ့အကြုံ ဗဟုသုတများခဲ့၏။ ၁၂၇၁ ခုနှစ်၌ ရန်ကုန်မြို့ ဘားလမ်းအမှတ် ၅၁ တွင် ရွှေကြူး ကုမ္ပဏီဟူ၍ ဖွင့် လှစ်ပြီးနောက် မြေဩဇာလုပ်ငန်း၊ ထီးလုပ်ငန်း၊ စက်ရက်ကန်းလုပ်ငန်း၊ အင်္ဂလိပ်စာကို စာပေးစာယူဖြင့် သင်ကြားခြင်းတို့ကို လုပ်ကိုင်သည်။ ၁၂၇၃ ခုနှစ်တွင် ဦးရွှေကြူး၊ ဆရာမြို့၊ ဦးရွှေလှေးတို့ တွေ့ဆုံဆွေးနွေး၍ ပိဋကတ်သုံးပုံ မြန်မာပြန်မှုကို သဘောတူညီပြီးနောက် ပိဋကတ်သုံးပုံ ထုတ်ဝေရေးကုမ္ပဏီ တည်ထောင်ခဲ့ရာ ရွှေကြူးကုမ္ပဏီက ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် လုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
မြန်မာ့အလင်းမဂ္ဂဇင်း
ထို့ပြင် ဦးရွှေကြူးသည် ရွှေကြူးပုံနှိပ်တိုက်ဟူသော အမည်ဖြင့် ပုံနှိပ်တိုက်တစ်တိုက် ထူထောင်လျက် ခရစ် ၁၉၁၂ ခုနှစ် ဇွန်လတွင် မြန်မာ့အလင်းမဂ္ဂဇင်း စတင် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ စင်စစ် မြန်မာ့အလင်းမဂ္ဂဇင်း အလျင်ကထုတ်ဝေခဲ့သော မဂ္ဂဇင်းများ ရှိသော်လည်း ထိုမဂ္ဂဇင်းများသည် လူထုအား ခေတ်သစ် ဉာဏ်များကို များစွာသွတ်သွင်းပေးနိုင်သောမဂ္ဂဇင်းများ မဟုတ်ဘဲ ရှေးဟောင်းကျမ်းဂန်များမှလာသော ဆုံးမစာများနှင့် ဘာသာရေးများသာ ထည့်သွင်းထုတ်ဝေသော မဂ္ဂဇင်းများ ဖြစ်လေရာ ဦးရွှေကြူးစီမံထုတ်ဝေလိုက်သော မြန်မာ့အလင်း မဂ္ဂဇင်းမှာမူ ခေတ်သစ်ဉာဏ်သစ်များ သွတ်သွင်းပေးသောနည်းများ ပါရှိသော မဂ္ဂဇင်းဖြစ်သဖြင့် တစ်စတစ်စ လူကြိုက်များလာ၏။ ထိုအတွင်း ၁၉၁၄ ခုနှစ် ဩဂုတ်လတွင် ပထမကမ္ဘာစစ်ကြီး ဖြစ်ပွားလေရာ အခွင့်အရေးကို ကောင်းစွာယူတတ်သော ဦးရွှေကြူးသည် မြန်မာ့အလင်း မဂ္ဂဇင်းအပြင် မြန်မာ့အလင်း စစ်ကြေးနန်းသတင်းဟူသောအမည်ဖြင့် ရက်ခြား သတင်းလွှာတစ်စောင်ကို ထိုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် ထုတ်ဝေခဲ့လေသည်။ မြန်မာ့အလင်း စစ်ကြေးနန်းသတင်းကို တစ်ပြည်လုံးကပင် အလုအယက် ဝယ်ယူဖတ်ရှုကြသော ဟူ၏။ ၁၉၁၅ ခုနှစ် မတ်လ ၁၅ ရက်နေ့မှ အစပြု၍ 'မြန်မာအလင်း သတင်းစာ'ဟု အမည်ပြောင်း၍ ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
မြန်မာ့အလင်း ရက်ခြားသတင်းစာကို ထုတ်ဝေပြီးနောက် တစ်နှစ်တွင် 'မတ်လ ၁၅ ရက်နေ့ကို သတိပြုပါ'ဟူသော ကြော်ငြာအတွက် မြန်မာပြည်အစိုးရတို့က အာမခံငွေ ၅ဝဝဝိ တောင်းဆိုခြင်းခံရသည်။ ကြော်ငြာရှင်မှာ စာရေးဆရာ ပီမိုးနင်းဖြစ်၍ ကြော်ငြာရှင်ကိုယ်တိုင်က မိမိ၏ စာအုပ်တစ်အုပ်ကို ထုတ်ဝေမည့်အကြောင်း ကြော်ငြာခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ရှင်းလင်းခဲ့သော်လည်း အချည်းနှီး ဖြစ်သည်။ ထိုကြောင့် အာမခံငွေ မပေးဘဲ သတင်းစာကို ရပ်စဲထားလိုက်ပြီးနောက် ၁၉၁၆ ခုနှစ်တွင် ဦးရွှေကြူးသည် ကျောက်ပုံနှိပ်ပညာသင်ရန် ဂျပန်နိုင်ငံသို့ သွားရောက်သည်။
လမ်းခရီးတွင် ဆိုင်ဂွန်မြို့၌ စံနေတော်မူသော မြင်ကွန်းမင်းသားကြီးထံသို့ဝင်ရောက်၍ မြန်မာနိုင်ငံကို မြန်မာမင်းဆက်များ၏လက်သို့ ပြန်အပ်နှံရေးကိစ္စအတွက် တိုင်ပင်ကာ ဂျပန်နိုင်ငံသို့ ခရီးဆက်လက် ထွက်ခွာသွားသည်။ ဦးရွှေကြူး၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ထိုစဉ်က အင်္ဂလိပ်၊ ပြင်သစ်တို့ကတဘက်၊ ဂျာမနီ၊ ဩစတြီးယားတို့ကတစ်ဖက် စစ်ဖြစ်နေရာ မြန်မာများသည် ဗြိတိသျှတို့ဘက်မှ ငွေအား လူအားနှင့် ကူညီယိုင်းပင်းလိုက်လျှင် မြန်မာပြည်ကို ကျေးဇူးတင်သောသဘောနှင့် မြန်မာမင်းများလက်သို့ ပြန်ပေးကောင်းရဲ့ဟု သဘောပိုက်ကာ မြင်ကွန်းမင်းသားကြီးထံမှ ကိုယ်စားလှယ် လွှဲစာချွန်တော်ကို ယူဆောင်လျက် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ဗြိတိသျှသံအမတ်ကြီး လော့ကမ် နင်ဟံနှင့် စကားဆိုခဲ့သည်။ သို့သော် မြန်မာပြည် အစိုးရတို့သည် ဦးရွှေကြူး၏ကိစ္စကို အဓိပ္ပာယ်တစ်မျိုးကောက်ယူကာ ဦးရွှေကြူးအား ဂျပန်နိုင်ငံမှ ပြန်ပို့ရန် အမိန့်ထုတ်ခဲ့၏။
ပြည်နှင်ဒဏ်ပေးခြင်း
ဦးရွှေကြူးသည် ဂျပန်နိုင်ငံမှ ပြန်လာ၍ စင်္ကာပူအရောက်တွင် မြန်မာပြည်သို့ ပြန်မလာရန် ပြည်နှင်ဒဏ်ပေးခြင်း ခံရလေသည်။ စင်္ကာပူတွင် ရှိနေစဉ် 'စတြိတ်တိုင်း(The Straits Times)' သတင်းစာတွင် သတင်းဆောင်းပါးများ ရေးသားခဲ့ရာ ထိုသတင်းစာ၏ အယ်ဒီတာဖြစ်သူ အေ၊ ဒဗျူစတီး(Alexander William Still)က အင်္ဂလိပ်စာအရေးအသား ကောင်းသည်ဟု ချီးကျူးခြင်းခံရသည်။
ဦးရွှေကြူးသည် ခရစ် ၁၉၂၁ ခုနှစ်တွင်မှ မြန်မာပြည်တွင်းသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်ခွင့် ရခဲ့လေသည်။ သို့ရာတွင် ဦးရွှေကြူး၏ မျိုးချစ်စိတ်မှာ မည်သို့ပင် ဖိနှိပ်ကွပ်ညှပ်ခြင်း ခံခဲ့ရငြားသော်လည်း လျော့သည်ပေါ့သည်ဟူ၍ မရှိ၊ တိုးလျက်တက်လျက်သာ ရှိခဲ့ရာမှ မြန်မာပြည်သို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် 'လစ်ဗာတီ' (လွတ်လပ်ရေး)ခေါ် သတင်းစာတစ်စောင်ကို ကြိုးပမ်းထုတ်ဝေခဲ့၏။ သို့သော် အကြောင်းမညီညွတ်လှသဖြင့် တာရှည်မခံဘဲ ရပ်စဲသွားရလေသည်။
"ဒေါင်းတံဆိပ် မြန်မာ ဖတ်စာသစ်" ကို တွေ့ဖူး၊ ဖတ်ဖူး၊ လေ့ကျက် ဖူးသူတိုင်း "ဦးရွှေကြူးနှင့် ဆရာလင်း"၊ "ဆရာလင်းနှင့် ဦးရွှေကြူး" တို့၏ ကျေးဇူးကို မည်သည့် အခါမျှ မေ့ပျောက် နိုင်လိမ့်မည် မဟုတ်။ အဘယ့်ကြောင့် ဟူမူ ထို "ဒေါင်းတံဆိပ် မြန်မာ ဖတ်စာသစ်" ကို စတင် ထုတ်ဝေရန် တီထွင် ကြံစည် ခဲ့သူမှာ ဦးရွှေကြူး ဖြစ်၍ အရေးအသား အားလုံး အတွက် တာဝန် ခံရသူမှာ အဂ္ဂမဟာ ပဏ္ဍိတ ဆရာကြီး ဦးလင်း ဖြစ်သော ကြောင့်တည်း။
ဦးရွှေကြူးသည် အင်္ဂလိပ်စာတတ်၊ ခေတ်ပညာတတ် ပုဂ္ဂိုလ် တယောက်လည်း ဖြစ်၏။ မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ် တက်ကြွသော လူငယ်လူရွယ် တယောက်လည်း ဖြစ်၏။ သတင်းစာ၊ မဂ္ဂဇင်းမှ အစ စာပေ အရေးအသားတွင် အထူး ဝါသနာထုံသူ တယောက်လည်း ဖြစ်၏။ တိုင်းပြည်၏ အသိဉာဏ်၊ ပညာဉာဏ် တို့ကို ဖွံ့ဖြိုး တိုးတက် စေလိုသူ တယောက်လည်း ဖြစ်၏။ ပစ္စည်းဥစ္စာ အရာ၌ အတော်အတန် ကုံလုံ ကြွယ်ဝသူ တယောက်လည်း ဖြစ်၏။ သို့နှင့် "မြန်မာ ဖတ်စာသစ်" တအုပ်ကို ထုတ်လုပ် ဖြန့်ချိလိုသောအခါ ဦးရွှေကြူးက ဆရာကြီးလင်း၏ အကူအညီ တို့ကို တောင်းခံ၏။ စာပေနှင့် ပတ်သက်၍ အသက် ၈ဝ ပြည့် အရွယ်တွင် အနိစ္စ ရောက်သွားသည် အထိ အမြဲတမ်း ကြိုးပမ်း ချီးမြှင့်ခဲ့ပေသော ဆရာကြီး ဦးလင်း ကလည်း ဝမ်းမြောက် ဝမ်းသာ နှင့်ပင် လက်ခံ ကူညီ ခဲ့ပေ၏။ ထို့ကြောင့်လည်း နောက်ဆုံးတွင် "ဒေါင်းတံဆိပ် မြန်မာ ဖတ်စာသစ်" များ ပေါ်ပေါက် လာရခြင်း ဖြစ်သတည်း။
ဦးရွှေကြူးသည် ဆိုခဲ့ ပြီးသည့် အတိုင်း အင်္ဂလိပ် စာတတ်၊ ခေတ်ပညာတတ် ပုဂ္ဂိုလ် တယောက် ဖြစ်၏။ ဆိုခဲ့သည့် အတိုင်းလည်း မျိုးချစ်စိတ် တက်ကြွ နေသူ တယောက် ဖြစ်သည် သာမက သတင်းစာ၊ မဂ္ဂဇင်းမှ အစ စာပေ အရေး အသားတွင် အထူး ဝါသနာ ထုံသူ တယောက် ဖြစ်သည့် အပြင် တိုင်းပြည်၏ အသိဉာဏ်၊ ပညာဉာဏ် တို့ကိုလည်း ဖွံ့ဖြိုး တိုးတက် စေလိုသူ တယောက် ဖြစ်ရကား စီးပွားရေး အတွက် ရန်ကုန်မြို့ ဘားလမ်း အမှတ် ၅၁ တွင် "ရွှေကြူး ကုမ္ပဏီ" ကို ဖွင့်လှစ် ဦးစီး နေခိုက် အင်္ဂလိပ် သက္ကရာဇ် ၁၉၁၂ ခုနှစ် ဇွန်လတွင် "မြန်မာ့အလင်း မဂ္ဂဇင်း" ကို စတင် ထုတ်ဝေ လိုက်လေသည်။ စင်စစ် 'မြန်မာ့အလင်း မဂ္ဂဇင်း' အလျင် ထုတ်ဝေ ခဲ့ကြသော မဂ္ဂဇင်း များလည်း ရှိခဲ့ဖူး ကြပါ၏။ သို့ရာတွင် ထိုမဂ္ဂဇင်း များမှာ လူထုအား ခေတ်သစ် ဉာဏ်များကို များစွာ သွတ်သွင်း ပေးနိုင်သော မဂ္ဂဇင်းများ မဟုတ်မူဘဲ ရှေးဟောင်း ကျမ်းဂန်များမှ လာသော ဆုံးမစာများနှင့် ဘာသာရေး များသာ ထည့်သွင်း ထုတ်ဝေသော မဂ္ဂဇင်းများ ဖြစ်လေရာ ဦးရွှေကြူး စီမံ ထုတ်ဝေ လိုက်သော "မြန်မာ့အလင်း မဂ္ဂဇင်း" မှာမူ ခေတ်သစ်ဉာဏ်များ သွတ်သွင်း ပေးသော နည်းများ ပါရှိ လာသော မဂ္ဂဇင်း ဖြစ်သဖြင့် ထို "မြန်မာ့ အလင်း မဂ္ဂဇင်း" သည် ခေတ်သစ် လောက မဂ္ဂဇင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုနိုင် ကြပေသည်။
ထို့အပြင် "ဒေါင်းတံဆိပ် မြန်မာ ဖတ်စာ" များကို ထုတ်ဝေ လိုက်စဉ်က မြန်မာ ပညာရှိ ဦးလင်း၏ အကူအညီကို တောင်းခံ ခဲ့သည့် နည်းတူ ယခုလည်း မြန်မာပိုင်း ဆိုင်ရာ အရေးအသား သီးခြား ကဏ္ဍ အစ ရှိသည်တို့ အတွက် မြန်မာ ပညာရှိ လယ်တီ ပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီး၏ အကူအညီကို တောင်းခံ ခဲ့သေး၏။ ဤသည် တို့ကို ထောက်ရှုခြင်း အားဖြင့် ဦးရွှေကြူးသည် မည်မျှ အမြော်အမြင် ကြီးကြောင်း၊ မြန်မာစာကို မည်မျှ ချစ်ခင် မြတ်နိုးကြောင်း ကောင်းစွာပင် သိနိုင် ပေတော့သည်။
မြန်မာ့အလင်း သတင်းစာ
သို့နှင့် တစ်လလျှင် နှစ်ကြိမ်မျှသာ ထုတ်ဝေနေသေးသော "မြန်မာ့အလင်း မဂ္ဂဇင်း" ကို တစတစ လူသိများ၊ လူကြိုက်များလာ၏။ ထိုအတွင်း အင်္ဂလိပ် သက္ကရာဇ် ၁၉၁၄ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် ပထမ ကမ္ဘာစစ်ကြီး ဖြစ်ပွား ခဲ့ပေသည်။ ထိုအခါ အခွင့်အရေးကို ကောင်းစွာယူတတ်သော ဦးရွှေကြူးသည် "မြန်မာ့အလင်း မဂ္ဂဇင်း" အပြင် "မြန်မာ့အလင်း စစ်ကြေးနန်းသတင်း" ဟူသော အမည် ဖြင့်လည်း ရက်ခြား သတင်းလွှာ တစ်စောင်ကို ထုတ်ဝေ လိုက်လေ၏။ ထိုသတင်းလွှာနှင့် ပတ်သက်၍လည်း အင်္ဂလိပ် သက္ကရာဇ် ၁၉၁၄ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလထုတ် "မြန်မာ့အလင်း မဂ္ဂဇင်း" မှာပင် -
စသည်ဖြင့် ရေးသား ဖော်ပြ ထားလေသည်။ ထိုသို့ ရေးသားဖော်ပြထားသည့် အတိုင်းလည်း "မြန်မာ့အလင်း စစ်ကြေးနန်း သတင်း" ကို တစ်ပြည်လုံးကပင် အလုအယက် ဝယ်ယူ ဖတ်ရှုကြသော ဟူ၏။ ဦးရွှေကြူးသည် ထိုမျှနှင့် ရောင့်ရဲတင်းတိမ်ခြင်း မရှိသေးဘဲ အင်္ဂလိပ် သက္ကရာဇ် ၁၉၁၄ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၂၁ ရက်နေ့မှ စ၍လည်း "မြန်မာ့အလင်း စစ်ကြေးနန်းသတင်း" ကို နေ့စဉ် ထုတ်ဝေလိုက်ပြန်ကာ၊ အင်္ဂလိပ် သက္ကရာဇ် ၁၉၁၅ ခုနှစ် မတ်လ ၁၅ ရက်နေ့တွင် မူကား "မြန်မာ့အလင်း သတင်းစာ" ဟု အမည်ပြောင်း၍ ထုတ်ဝေလိုက်လေသည်။ ထိုအတောအတွင်း ရက်ခြားသတင်းလွှာများ၊ နေ့စဉ်သတင်းစာများ၏ တာဝန်က ကြီးလေးလာရကား "မြန်မာ့အလင်း မဂ္ဂဇင်း" ကို ရပ်စဲလိုက်ရပေ၏။
ဤတွင် 'အခွင့်အရေးကို ကောင်းစွာ ယူတတ်သော ဦးရွှေကြူး' ဟု ဆိုခဲ့ရာ၌ သတင်းစာ အရောင်းရ တွင်ကျယ်အောင် အခွင့်အရေး ယူတတ်ခြင်းဟု ဆိုလိုရင်း မဟုတ်ပေ။ ဦးရွှေကြူးသည် ကမ္ဘာ့ရေးရာ၊ စစ်ရေးရာတို့ အပြင် ခေတ်ပညာ ဗဟုသုတတို့နှင့် စပ်လျဉ်း၍ တတိုင်းတပြည်လုံးကို နား၊ မျက်စီ ဖွင့်ပေးနိုင်မည့် အခွင့်အရေး၊ ဖိနှိပ် ချုပ်ချယ်လျက် ရှိသော အင်္ဂလိပ်အစိုးရတို့အား အခါအခွင့် သင့်တိုင်း သတိပေး နှိုးဆော် နိုင်မည့် အခွင့်အရေး တို့ကိုပါ ဦးမလေး လက်မတွန့်ဘဲ ရေးသား ဖော်ထုတ် နိုင်စွမ်းရှိသည် တို့ပင် ဖြစ်ပေသည်။ သို့နှင့် "မြန်မာ့အလင်း စစ်ကြေးနန်း သတင်း"၊ "မြန်မာ့အလင်း သတင်းစာ" တနည်းအားဖြင့် "ရွှေကြူး ကြေးနန်း သတင်း"၊ "ရွှေကြူး သတင်းစာ" တို့ကြောင့် တပြည်လုံး တောရော မြို့ပါ မကျန် လှုပ်လှုပ်ရွရွဖြင့် နိုးကြားထကြွ လာရကား အင်္ဂလိပ် အစိုးရသည် "မြန်မာ့အလင်း သတင်းစာ" နှင့် ဦးစီး ထုတ်ဝေသူ ဦးရွှေကြူးအား မျက်စောင်း ထိုးစ၊ ငြိုငြင်စ ပြုလာသည်။ ထိုအခိုက် တနေ့သော အခါတွင် အင်္ဂလိပ် အစိုးရတို့ မနှစ်သက်သည့် သတင်း တရပ် ပါလာမှုကြောင့် "မြန်မာ့အလင်း သတင်းစာ" ကိုလည်း အမိန့်နှင့် ပိတ်လိုက်ကာ ဦးစီး ထုတ်ဝေသူ တိုက်ပိုင်ရှင် ဦးရွှေကြူး အားလည်း မြန်မာပြည် အပြင်အပ ဖြစ်သော စင်္ကာပူမြို့သို့ ပြည်နှင်ဒဏ်ဖြင့် ပို့လိုက်သည်။
သို့ရာတွင် ဦးရွှေကြူး၏ မျိုးချစ်စိတ်မှာ မည်သို့ပင် ဖိနှိပ် ကွပ်ညှပ်ခြင်း ခံခဲ့ရ ငြားသော်လည်း လျော့သည်၊ ပေါ့သည် ဟူ၍ မရှိ။ တိုးလျက်၊ တက်လျက်သာ ရှိခဲ့ရာမှ မြန်မာပြည်သို့ ပြန်လည် ရောက်ရှိ လာသည်နှင့် တပြိုင်နက် "လစ်ဘာတီ" (လွတ်လပ်ရေး) ခေါ် သတင်းစာ တစောင်ကို ကြိုးပမ်း ထုတ်ဝေ ပြန်ဘိသည်။ သို့သော် အကြောင်း မညီညွှတ်လှ သဖြင့် ထိုသတင်းစာမှာ တာရှည် မခံဘဲ ရပ်စဲ သွားရပြီး သည့်နောက် နောက်ဆုံးတွင် ဦးရွှေကြူးသည် ရန်ကုန် မြူနီပါယ်အဖွဲ့တွင် အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် ဝင်ရောက် ဆောင်ရွက်ခဲ့ရသည်။
ထို့နောက် များမကြာမီပင်လည်း တွံတေးသို့ ခေတ္တ သွားရောက်ရာမှ ခလုတ်တိုက်မိ၍ ခြေဖျားတွင် ရသောဒဏ်ရာကြောင့် အနာဝင်ပြီးလျှင် အနိစ္စ ရောက်ရရှာလေသည်။
မျိုးချစ်စိတ် ထက်သန်၍ စာပေမြတ်နိုးသူ ဦးရွှေကြူးကား "မြန်မာ့အလင်း မဂ္ဂဇင်း" ကို စတင် ထုတ်ဝေ ခဲ့ရုံမျှမက မိမိ ကိုယ်တိုင်လည်း "ရွှေကြူး အသံထွက် အင်္ဂလိပ် - မြန်မာ အဘိဓာန်"အစ ရှိသည် တို့ကို ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့ သေးသည်။
ရည်ညွှန်းကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:ပထမ မြန်မာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဂျာနယ်လစ်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ပြားအိုရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်
ပြားအိုရွာ (Pyaroh)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်၊ ရင်ပေါင်တိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၆၅၆ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ယင်းမာပင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပရိုဂရမ်မင်းဘာသာစကား
Programming language (အစီစဉ်ချ ဘာသာစကား (သို့) ကွန်ပျူတာဆော့ဖ်ဝဲလ်များရေးသားရာတွင်သုံးသည့် ဘာသာစကား) သည် စက်များ အထူးသဖြင့် ကွန်ပျူတာ များကို ညွှန်ကြားချက် ပေးရန် ပုံစံကျ တည်ဆောက်ထားသော လူနားလည်ရန်လွယ်သော စနစ်ကျ ဘာသာစကား သို့တည်းမဟုတ် ကွန်ပျူတာအား ဆက်တိုက်အလုပ်လုပ်စေရန် အမိန့်ပေးစာသားများကို ရေးသားရန်အတွက် ပြင်ဆင်ထားသော ဘာသာစကားများကို ခေါ်ဆိုသည်။ Programming Language အား အသုံးပြု၍ စက်များ၏ အပြုအမူများကို ထိန်းချုပ်ခြင်း၊ algorithms များဖြင့် ဉာဏ်တုများ တည်ဆောက်ခြင်းတို့ကို ပြုလုပ်နိုင်သည်။ ဤသို့သော အမိန့်ပေး အစီအစဉ်အစုအဝေးကိုပရိုဂရမ်ဟု ခေါ်ဆိုပြီး၊ ပရိုဂရမ်များကို ရေးသားခြင်းအား ပရိုဂရမ်မင်းဟုခေါ်ဆိုသည်။ သဘာဝ ဘာသာစကားများကဲ့သို့ပင်၊ ရေးသားပုံစနစ် (ပရိုဂရမ်သဒ္ဒါ) နှင့်၊ အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်များကို သတ်မှတ်ထားလေ့ရှိ၏။
နာမည်ကြီး Programming Languages များမှာ C, C++, C#, Java, Python, Ruby, PHP စသည်တို့ဖြစ်သည်။
Programming Languages များကို ခွဲခြားကြည့်လျှင် General Purpose Language နှင့် Special Purpose Language ဟူ၍ (၂) မျိုးတွေ့ရသည်။
ရှေးဦးစွာ Software အမျိုးအစားများကို အကြမ်းဖျင်းလေ့လာကြည့်လျှင်
စသဖြင့် တွေ့နိုင်သည်။
General Purpose Language ဆိုသည်မှာ အထွေထွေသုံးရန်ရည်ရွယ်ထားသော ဘာသာစကားဟုခေါ်သည်။ ယင်းဘာသာစကားများသည် Software အမျိုးအစား(၁)မျိုးထက်ပို၍ ရေးသားနိုင်ကြသည်။ ဥပမာ-Java Language (Computer, Mobile, Web)။
Special Purpose Language ဆိုသည်မှာ သီးသန့်သုံးရန်ရည်ရွယ် ထားသော ဘာသာစကားဟုခေါ်သည်။ Software အမျိုးအစားတစ်ခု တည်းအတွက်သာ တီထွင်ထားသော ဘာသာစကားများဖြစ်ကြသည်။ ဥပမာ-PHP Language (Web Only)။
How Does Work
Computer ဟာ အလိုအလျောက် အလုပ်မလုပ်နိုင်ပါဘူး။ Computer နားလည်တဲ့ ဘာသာစကား နဲ့ computer ကို ခိုင်းစေရပါတယ်။ ဥပမာ။။ Viber မှာ call ကို နှိပ်လိုက်ရင် ဒီလူ ရဲ့ ဖုန်းကို သွားခေါ် ဆိုပြီး ရေးသားထားရပါတယ်။ ဒါမှ သုံးစွဲ သူက Call ဆိုတဲ့ ခလုတ်ကို နှိပ်လိုက်တဲ့ အခါမှာ ဖုန်း သွားခေါ်ပေးပါတယ်။
Microsoft Words မှာလည်း ထိုနည်းတူပါပဲ။ Print ဆိုတာကို နှိပ်လိုက်ရင် printer ကနေ စာထွက်လာအောင် ဆိုပြီး programming နဲ့ ရေးသားထားရပါတယ်။ သုံးစွဲ သူတွေ အနေနဲ့ကတော့ print ဆိုတာကို နှိပ်လိုက်တာနဲ့ printer ကနေ print ထုတ်ပေးပါတယ်။
Computer ဟာ 0 နဲ့ 1 ကို သာ သိပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့ အနေနဲ့ 0 နဲ့ 1 နဲ့ ရေးဖို့ အရာမှာ မလွယ်ကူလှတဲ့ အတွက် high level language တွေကို အသုံးပြုပြီး computer ကို ခိုင်းစေအောင် ရေးသားကြပါတယ်။ Computer ကို ခိုင်းစေတတ်တဲ့သူဟာ programmer ဖြစ်လာပါတယ်။
Progrommer ဟာ သုံးစွဲ သူ နဲ့ computer ကြားမှာ ကြားခံ အနေနဲ့ သုံးစွဲ သူ ခိုင်းစေလိုတာတွေကို computer နားလည်အောင် ရေးသားပေးရတဲ့ သူပါ။ Programming language ကတော့ ဘာသာစကား တစ်ခုပါပဲ။ computer နဲ့ programmer ကြားမှာ ဆက်သွယ်ပေးတဲ့ ဘာသာစကားပါ။ Computer ဟာ အလိုအလျောက် ဘာမှ မလုပ်နိုင်ပါဘူး။ Programmer ဟာ computer ကို ဒါလုပ် ဒါလုပ် စသည် ဖြင့် ခိုင်းစေရပါတယ်။
အောက်က code မှာ computer ကို screen ပေါ်မှာ Hello World! ဆိုပြီး ရိုက်ပြခိုင်းပါတယ်။ Run ဆိုတာလေးကို နှိပ်ကြည့်လိုက်ပါ။ Hello World! ဆိုပြီး ပေါ်လာတာ တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။
မျိုးဆက်
programming language generation နဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့ programming ကို စတင် သင်တဲ့ သူတွေ တော်တော်များများ သိထားသင့်ပါတယ်။ မသိလို့ ဘာဖြစ်လည်း ဆိုတော့ ဘာမှတော့ မဖြစ်ပါဘူး။ သိထားတော့ လက်ရှိ ကိုယ် သုံးနေတာ ဘယ် generation ရောက်နေပြီလဲ။ ဒီ generation မတိုင်ခင်က ဘယ် language တွေ ရှိခဲ့လဲ။ အခု ကိုယ်လေ့လာနေတာက ဘယ် generation လဲ။ စတာတွေကို သိရှိနိုင်ပါတယ်။
First Generation Language ( 1GL )
1950 မတိုင်ခင်က UNIVAC I နဲ့ IBM 701 တို့ဟာ ပထမဆုံး machine language program လို့ ဆိုလို့ရပါတယ်။ သို့ပေမယ့် 1GL ဟာ လျင်မြန်စွာ ကုန်ဆုံးသွားပြီး 2GL ကို ကူးပြောင်းလာခဲ့ပါတယ်။
Second Generation Language ( 2GL )
2GL ကတော့ လူသိများတဲ့ assembly language သို့မဟုတ် assembler ပေါ့။ assembler ကတော့ အခုထက်ထိတော့ အချို့နေရာတွေမှာ အသုံးချနေဆဲပါပဲ။
Third Generation Language ( 3GL )
အဲဒီနောက်ပိုင်းမှာတော့ 3GL တွေ ဖြစ်တဲ့ FORTRAN, LISP, COBOL တွေ ထွက်ခဲ့ပါတယ်။ 3GL ဟာ ပိုမို ရေးသားရမှာ လွယ်ကူလာပြီး အရင်တုန်းက machine code တွေနဲ့ မတူညီတော့ပါဘူး။ 3GL ဟာ gerneral use အနေနဲ့ အသုံးချလာနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ 3GL နဲ့ အတူတူ general purpos language တွေကိုလည်း ပေါ်ထွက်လာခဲ့ပါတယ်။
C language ကို 1969 နဲ့ 1973 ကြားမှာ developed လုပ်ခဲ့ပြီးတော့ အခုအချိန်ထိ popular ဖြစ်နေသေးတဲ့ langauge တစ်ခုပါ။ C ကို ထပ်ပြီးတော့ version အသစ်တိုးကာ 1980 မှာ C++ ကို ထုတ်ခဲ့ပါတယ်။ C++ က object-oriented နဲ့system programming တွေ ပါဝင်လာပါတယ်။
Third Generation နဲ့ အတူ လက်ရှိ အသုံးပြုနေတဲ့ general purpose programming language တွေကတော့ PHP, ASP, C, C++, Java, Javascript, Perl, Python, Pascal, Fortran တို့ ဖြစ်ပြီး သူတို့ဟာလည်း Third generation Language တွေပါပဲ။
Fourth Generation Language ( 4GL )
Fourth generation language ကိုတော့ စီးပွားရေးဆိုင်ရာ business software တွေအတွက် ရည်ရွယ်ပြီး ဖန်တီးခဲ့ကြပါတယ်။ အချို့ 3GL ဟာ 4GL ထဲမှာ General Use အနေနဲ့ ပါဝင်လာပါတယ်။
Fifth Generation Language ( 5GL )
5GL ကတော့ အဓိကအားဖြင့် programmer မလိုပဲနဲ့ program တွေကို တည်ဆောက်ဖို့အတွက် ရည်ရွယ်ထားတာပါ။ 5GL တွေကို အဓိကအားဖြင့် Artificial Intelligence research တွေ မှာ အဓိက အသုံးပြုပါတယ်။ Prolog, OPS5, Mercury တို့က 5GL example တွေပေါ့။
သမိုင်း
ဒီဂျစ်တယ် ကွန်ပျူတာများ မပေါ်မီကပင် စီစဉ်ချ ရေးဆွဲနိုင်သော စက်များ ပေါ်ခဲ့သည် ဆိုရမည်။ သက္ကရာဇ် ကိုးရာစုလောက်တွင် ဗဟုသုတများ စုဝေးရာဟု ခေါ်ရမည့် ဘက်ဂဒက်မြို့တွင် မူဆာ ညီအကိုက အလိုအလျောက် တီးမှုတ်နိုင်သော ပလွေကိရိယာစက်ကို တီထွင်ခဲ့သည်။
ဟင်းခွက်အိုင်ရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ဟင်းခွက်အိုင်ရွာ (Hinkhwetaing)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ ဟင်းခွက်အိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၉၈၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟင်းခွက်အိုင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၉၉ ဦး၊ မ ၁၈၄၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၃၄၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ပခုက္ကူမြို့နယ်
ပခုက္ကူမြို့နယ် သည် မြန်မာနိုင်ငံ မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်တွင် တည်ရှိသည်။ မြို့နယ်အုပ်ချုပ်ရေး ရုံးစိုက်ရာမြို့နယ်မှာ ပခုက္ကူမြို့ဖြစ်သည်။ မြို့နယ်၏ အရှေ့ဘက်နှင့် အရှေ့တောင်ဘက်သည် ဧရာဝတီမြစ်နှင့် ထိစပ်လျက်ရှိပြီး မြို့နယ်၏ အနောက်တောင်ဘက်တွင် ယောမြစ်တည်ရှိသည်။
ဟင်းခွက်အိုင်ရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပခုက္ကူမြို့နယ်
နယ်နမိတ်များ
ပခုက္ကူမြို့နယ်သည် အောက်ပါမြို့နယ်များနှင့် နယ်နမိတ်ထိစပ်လျက်ရှိသည်။
လုပ်ပိုင်းကန့်ရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
လုပ်ပိုင်းကန့်ရွာ (Lokepaikant)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်၊ ခေးအုံအွေ့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၄၆၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခေးအုံအွေ့ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၁၈ ဦး၊ မ ၆၉၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၃၁၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကွင်းချောက်ရွာ၊ ကွင်းခြောက်
ကွင်းချောက်ရွာ၊ ကွင်းခြောက်
နဂါးပေါက်ရွာ၊ မြောင်မြို့နယ်
နဂါးပေါက်ရွာ (Nagarpauk)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ စစ်ကိုင်းခရိုင်၊ မြောင်မြို့နယ်၊ နဂါးပေါက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၂၃၂ ဖြစ်သည်။
ဒန်တီ ဂေဗရီယယ် ရိုဆက်တီ
အင်္ဂလိပ် ကဗျာစာဆိုနှင့် ပန်းချီဆရာ ဒန်တီ ဂေဗရီ ယယ်ရိုဆက်တီကို စာပေလောကတွင် ဒီ၊ ဂျီ၊ ရိုဆက်တီ ဟူသော ကလောင်အမည်ဖြင့် လူသိများသည်။ သူ၏နာမည် ရင်းမှာ ဂေဗရီယယ်ချား ဒန်တီရိုဆက်တီ ဖြစ်သည်။
ဖခင်ဖြစ်သူသည် လန်ဒန်မြို့ ဘုရင့်ကောလိပ်မှ အီတာလျှံစာပေ ပါမေက္ခ ဂေဗရီယယ် ရိုတက်ဆီ ဖြစ်သည်။ ဂေဗရီယယ် ရိုတက်ဆီသည် အီတာလျံလူမျိုး မျိုးချစ်ပုဂ္ဂိုလ် တစ်ဦး ဖြစ်၍ အီတလီနိုင်ငံမှ အင်္ဂလန်ပြည်သို့ ထွက်ပြေးလာ ရသူ ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ကိုယ်တိုင်ကလည်း ကဗျာစာဆိုကြီး ဖြစ်ရုံမက အီတာလျံစာဆိုကြီး အလီဂျာရီဒန်တီ၏ စာပေများကို ဝေဖန်သည့် စာပေများကို ရေးသားခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။
ထိုကြောင့် သူ၏သားသမီး လေးယောက်စလုံးလိုပင် ဘမျိုးဘိုး တူ စာပေအနုပညာဖြင့် ထင်ရှားကြသည်ချည်း ဖြစ်သည်။ အထင်ရှားဆုံးကား ဒီ၊ ဂျီ၊ ရိုဆက်တီ၊ နှမခရစ္စတီနာဂျော်ဂျီနာ ရိုဆက်တီ၊ ညီ ဝီလျံမိုက်ကယ် ရိုဆက်တီတို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဒီ၊ ဂျီ၊ ရိုဆက်တီကို ၁၈၂၈ ခုနှစ် မေလ ၁၂ ရက်နေ့ တွင် လန်ဒန်မြို့၌ ဖွားမြင်သည်။ ငယ်စဉ်က အိမ်၌ပင် စာသင် ၍ အသက်ကိုးနှစ်နှင့် ၁၄ နှစ်ကြားတွင် ဘုရင့်ကောလိပ် ကျောင်း၌ တက်ရောက်သင်ယူသည်။ ဘုရင့်ကောလိပ်ကျောင်း၌ နေစဉ် ပုံဆွဲပညာကို ကောင်းစွာသင်ခဲ့ရ၍ ကောလိပ်ကျောင်းမှ ထွက်ပြီး နောက် ၁၈၄၈ ခုနှစ်တွင် တော်ဝင် အနုပညာတံခွန် အသင်း ကျောင်းသို့ တက်ရောက်ကာ အနုပညာများကို လေ့ လာယင်းပင် ဒန်တီအစရှိသော အီတာလျံ စာဆိုကြီးများ၏ ကဗျာများကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာသို့ ပြန်ဆိုခဲ့၍ ရိုဆက်တီသည် ပန်းချီထက် ကဗျာဘက်တွင် ပိုမိုထူးချွန်ကြောင်း ထင်ရှားစေ ခဲ့သည်။ ရိုတက်ဆီသည် အသက်ငါးနှစ် အရွယ်ကပင် ပြဇာတ် ရေး၍ အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ်တွင် ဝတ္ထုရေးသားခဲ့ကြောင်းဖြင့် ဆိုသည်။ ၁၆ နှစ်အရွယ်က ရေးသားခဲ့သော ဝတ္ထုကို သူ၏ အဘိုးက ပုံနှိပ်ခဲ့သည်။ ၁၈၄၇ ခုနှစ်တွင် ''သဗလက်ဆက် ဒမိုးဆဲ''ကဗျာကြီးကို ရေးသားသည်။ ၁၈၄၈ ခုနှစ်တွင် ဖို့ မဒေါ့ဗရောင်းဆိုသူ ပန်းချီကျော်ထံတွင် ပညာယူယင်း ဝင် ရောက် လုပ်ကိုင်နေစဉ် ဟိုလမန်ဟန့်၊ ဂျွန် အက်ဗာရက် မိလေးဆိုသူ ပန်းချီဆရာ နှစ်ဦးသည် ပရီရက်ဖီယယ်လိုက် အနုပညာရှင် ဂိုဏ်းတဂိုဏ်းကို တည်ထောင်လိုက်ကြသည်။
၁၈၆၇ ခုနှစ်တွင် ရိုဆက်တီသည် ကောင်းစွာ မကျန်းမမာ ဖြစ်လာ၍ ၁၈၈၁ ခုနှစ်တွင် ကိုယ်တခြမ်း သေသွားကာ ၁၈၈၂ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁ဝ ရက်နေ့တွင် ဗာချင်တန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။
ဒီ၊ ဂျီ၊ ရိုဆက်တီ၏ ထင်ရှားသော ပန်းချီလက်ရာ အချို့ မှာ 'အက်ချီအန်ဆီလာ ဒိုမီနီ (၁၈၅ဝ)'၊ 'ဗီအက်တာ ဗီအား ထရစ် (၁၈၆၃)'၊ 'ပါအိုလိုနှင့် ဖရန်ဆက်စကာ'၊ 'ဒန်တီ၏ အိပ်မက် (၁၈၈၁)'၊ 'ဗောဂျ' စသည်တို့ ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် သူ၏ပန်းချီလက်ရာများထက် သူ၏စာပေလက်ရာများက ပို၍ ကျော်ကြား လေသည်။ ရိုဆက်တီ၏ ထင်ရှားသော စာပေ လက်ရာသည် ၁၈၆၁ ခုနှစ်တွင် ရပ်စကင်၏ အကူအညီဖြင့် ထုတ်ဝေခဲ့သော 'ရှေးခေတ် အီတာလျံစာဆိုကြီးများ' (နောင် 'ဒန်တီနှင့် သူ၏အသိုင်းအဝိုင်း'ဖြစ်လာသည်။) ခေါ် ဘာသာပြန်စာအုပ်နှင့် ၁၈၇ဝ နှင့် ၁၈၈ဝ ပြည့်နှစ်များတွင် ထုတ်ဝေသော ဗဲလက်နှင့် ဆွန်းနက်ကဗျာစာအုပ်များ ဖြစ်သည်။
ဒီ၊ ဂျီ၊ ရိုဆက်တီနည်းတူ ညီဖြစ်သူ ဝီလျံမိုက်ကယ် ရိုဆက်တီ (၁၈၂၉-၁၉၁၉)နှင့် နှမဖြစ်သူ ခရစ္စတီနာ ဂျော်ဂျီ နာရိုဆက်တီ (၁၈၃ဝ-၁၈၉၄)တို့သည်လည်း စာပေနယ်တွင် ကျော်ကြားသူများ ဖြစ်ကြ သည်။ ဝီလျံ ရိုဆက်တီသည် 'စာဆိုကျော်များ အတ္ထုပ္ပတ္တိ' (၁၈၇၈)၊ 'ကိအတ္ထုပ္ပတ္တိ' (၁၈၈၇)၊ 'ဒီ၊ ဂျီ၊ ရိုဆက်တီ အတ္ထုပ္ပတ္တိ' (၁၈၉၅) စသည်တို့ကို ရေးသားခဲ့သည်။ ခရစ္စတီနာ ရိုဆက်တီမှာမူ ကလေးချော့ ကဗျာနှင့် သီချင်းများ၊ အယူဝါဒရေးဆိုင်ရာ ကဗျာများကို အများဆုံး ရေးခဲ့လေသည်။
ဇိုင်ဝါးလူမျိုး
ဇိုင်ဝါးလူမျိုးသည် တိဗက်-မြန်မာ၊ ကချင်မျိုးနွယ်စုဝင် ဖြစ်သည်။ ဇိုင်ဝါးလူမျိုးကို အတ်စီ၊ တဇီး၊ တဆဲ့၊ အဇီး ဟုလည်း ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ ကချင်ပြည်နယ်နှင့် ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်းတို့တွင် နေထိုင်ကြသည်။ ဆဒုံးနယ်တွင် အများဆုံးနေထိုင်ကြသည်။
ရှေးဦးမြန်မာစကားပြော အုပ်စုငယ်တွင် ပါဝင်သည်။
ပတ္ထရစ်၊ အသက် ၁နှစ်ခွဲ (ရုပ်ရှင်)
ပတ္ထရစ်၊ အသက် ၁နှစ်ခွဲသည် ဆွီဒင်နိုင်ငံမှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ထုတ်လုပ်ခဲ့သည့် ဟာသဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး၊ ဆွီဒင်လူမျိုး ဂေးစုံတွဲမှ သူတို့၏ ပထမဦးဆုံး ကလေးမွေးစားရန် စီစဉ်ခဲ့ရာတွင်၊ မွေးစားမည့်ကလေးဖြစ်သည့် ပတ္ထရစ်သည် ဂေးများကို မုန်းတီးသည့်သူ ဖြစ်နေတော့သည်။
တလုပ်လပ် (အောက်ပိုင်း)ရွာ၊ တလုပ်လပ် (အနောက်)
တလုပ်လပ် (အောက်ပိုင်း)ရွာ၊ တလုပ်လပ် (အနောက်)
ဝိနည်းမဟာဝါ
မဟာဝါ (သို့) ဝိနည်းမဟာဝါ (မဟာဝဂ္ဂ) သည် ဝိနည်းကျမ်းများအနက် တတိယမြောက်ကျမ်းစာဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ရှေ့ကျမ်းနှစ်ခုတွင် မပါဝင်သေးသော သံဃာများနှင့် သက်ဆိုင်သည့် စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းများကို ဖော်ပြထား၏ ။ ဤ မဟာဝဂ် (သို့) မဟာဝဂ္ဂ ပါဠိတော်ကို ခန္ဓကပါဠိတော်အပိုင်းများဖြင့် တည်ဆောက်ထား၍ ခန္ဓကပါဠိတော်များတွင်
မဟာခန္ဓကကို ဗုဒ္ဓဖြစ်တော်မူခြင်းဟူသော အခန်းဖြင့် စတင်ထား၍ ဆိတ်ကျောင်းညောင်ပင်တွင် စံတော်မူခြင်း၊ ဗြဟ္မာတောင်းပန်းခြင်းစသည့် အကြောင်းအရာများပါရှိသကဲ့သို့ ဓမ္မစကြာသုတ်၊ အနတ္တလက္ခဏသုတ် များလည်းပါဝင်သည်။
မဟာခန္ဓကအပိုင်းတွင် ရဟန်းတော်အဖွဲ့စည်းကြီး စတင်ဖြစ်ပေါ်လာပုံ သမိုင်းအကျဉ်းချုပ်နှင့် အဖွဲ့စည်းအတွင်း အတူနေ ဆရာ၊ တပည့်တို့ လိုက်နာရမည့်ကျင့်ဝတ်များ၊ ရဟန်းဘောင်သို့ ဝင်ရောက်လာသူများနှင့် ပတ်သက်၍ လိုက်နာရမည့် စည်းကမ်းဥပဒေများ ပါဝင်သည်။
ဥပေါသထခန္ဓကတွင် သံဃာများစည်းဝေးခြင်း၊ ပါတိမောက်၊ ဥပုတ်၊ သိမ်၊ ဝိနည်း မေးခြင်း၊ ဖြေခြင်း၊ စောဒနာ စသည့် အကြောင်းအရာများပါရှိသည်။
ဥပေါသထခန္ဓကအပိုင်းတွင် ဘုရင်ဗိမ္ဗိသာရသည် မြတ်ဗုဒ္ဓအား သာသနာပ အဖွဲ့စည်းများ၏ မကြာခဏ စည်းဝေးမှုကြောင့် စည်းလုံးညီညွတ်မှုရှိပုံနှင့် ဗုဒ္ဓသာသနာကို နှိုင်းယှဉ်ထောက်ပြလာ၍ ဘုရားရှင်ဥပုသ်ပြုခြင်းကိစ္စ ခွင့်ပြုခြင်း၊ ဥပုသ်ပြုအခမ်းအနားနှင့် ပတ်သက်၍ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများအကြောင်းကို လေ့လာနိုင်သည်။
နောက်ပိုင်း ခန္ဓကအပိုင်းများတွင် မိုးတွင်းကာလ ဝါကပ်ပုံ၊ ဝါကျွတ် ပဝါရဏာပြုပုံ၊ ရဟန်းတော်တို့၏အသုံး အဆောင်များဖြစ်သော ဖိနပ်၊ ယဉ်၊ ဆေး၊ သင်္ကန်းအသုံးအဆောင်များ၊ ရဟန်းတော်အချင်းချင်း အငြင်းပွားဖွယ် ကိစ္စတစ်ခုခုကြုံလာလျှင် ပြုလုပ်သင့်သည့်နည်းလမ်းများ (ဝိနည်းကံအမျိုးမျိုး)တို့ ပါဝင်သည်။
ရှမ်းရွာဒေါင့်တဲရွာ၊ ရှမ်း
ရှမ်းရွာဒေါင့်တဲရွာ၊ ရှမ်း
ကွန်ရှင်းကော့ဆာရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
ကွန်ရှင်းကော့ဆာရွာ(Kunshinkawtsar)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်၊ ကွမ်ရှင်ကော့ဆာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၅၇၈ ဖြစ်သည်။
ASP.NET
ASP.NET သည် Microsoft မှ ထုတ်လုပ်သော dynamic web site များ၊ web application များ၊ web service များ ရေးသား နိုင်သော web application framework ဖြစ်သည်။ ASP.NET ကို ၂၀၀၂ ဇန်နဝါရီလတွင် .NET Framework version 1.0 နှင် အတူ တွက်ရှိသည်။ လည်းကောင်း Active Server Pages (ASP) နည်းပညာ ၏ နောက်ဆက်တွဲ ASP.NET သည် Common Language Runtime (CLR) ကိုအခြေံပြီး .NET language များ အသုံးပြုနိုင်သည်။
မြောက်လုပ်ကုန်း
မြောက်လုပ်ကုန်း
မင်းနောင် (ဝန်ကြီး)
ဦးမင်းနောင် သည် စိုက်ပျိုးရေး၊မွေးမြူရေးနှင့်ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန၏ လက်ရှိ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဖြစ်သည်။ နစကက ၎င်း ကို ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ရက်တွင် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ယခင်က ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့်ဖြင့် တပ်မတော်တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်သည်။
စစ်မှုထမ်းခြင်း
ဦးမင်းနောင်သည် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ကျောင်းဆင်းတစ်ဦးဖြစ်သည့်အပြင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ တက္ကသိုလ်အရန်တပ်ဖွဲ့(ယူတီစီ) တပ်ဖွဲ့ဝင်ကျောင်းသားဟောင်းတစ်ဦးလည်းဖြစ်သည်။ ဘွဲ့ရပြီးနောက် တပ်မတော်(ကြည်း)ဗိုလ်သင်တန်းကျောင်း(ဗထူး)၊ အပတ်စဉ်(၆၆)သို့တက်ရောက်သည်။ ရာထူးအဆင့်ဆင့်တိုးပြီး  ဗိုလ်မှူးကြီး ရာထူးဖြင့် တပ်မ ၅၅ တွင် နည်းဗျူဟာမှူး၊၂၀၁၀ ဩဂုတ်လတွင် အမှတ် ၁၀၁ တပ်မမှူး အဖြစ်တာဝန်ထမ်းဆောင်သည်။  ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်မှူးချုပ်ရာထူးတိုးခဲ့ကာ အရှေ့အလယ်ပိုင်းတိုင်း စစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူး၊ အနောက် မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူး တာဝန်များထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ ဩဂုတ်လတွင်  အမှတ်-၄ စစ်ဆင်ရေး အထူးအဖွဲ့မှူး ဖြစ်လာခဲ့သည်။  ၂၀၁၆ မတ်လ နောက်ပိုင်းတွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အဖြစ်ရာထူးတိုးကာ ၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် တပ်မတော် စစ်ဆေးရေး အရာရှိချုပ် နှင့် ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လတွင် အမှတ်- ၅ စစ်ဆင်ရေး အထူးအဖွဲ့မှူး တာဝန်များထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၀ နိုဝင်ဘာ ၉ ရက်နေ့တွင် တပ်မတော်အရန်အင်အားဖြင့် ထိုရာထူးတာဝန်များမှနေ၍ အနားယူကာ တပ်မတော်ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးမှုကော်မတီဝင် အဖြစ်တာဝန်ထမ်းဆောင်သည်။   ၂၀၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၁ရက် တွင်  တပ်မတော်ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးမှုကော်မတီဝင်အဖြစ် ဆက်လက်တာဝန်ပေးခံရပြီးနောက်ပိုင်း ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးရာပြည့် ဦးဆောင်သည့် အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေး ဖော်ဆောင်မှုညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ တွင် အတွင်းရေးမှူးတာဝန်ပါ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။  ၂၀၂၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၁ရက်တွင်  စိုက်ပျိုးရေး၊မွေးမြူရေးနှင့်ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးတာဝန်ပေးခံရသည်။
အပ်နှင်းခံရသည့် ဘွဲ့များ
၂၀၁၆ မတ် ၁ ရက်နေ့တွင် ဇေယျကျော်ထင်ဘွဲ့ ၊ ၂၀၂၂ နိုဝင်ဘာ ၁၇ တွင် စည်သူဘွဲ့ များအပ်နှင်းခံရသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ဝန်ကြီးများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ လူပုဂ္ဂိုလ်များ ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ ကဏ္ဍ:မွေးဖွားခုနှစ် မသိရှိရသူများ (သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ)
ပင်လယ်ကသစ်ပင်
ပင်လတ်မျိုး ဖြစ်ပြီး အကြီးမြန်သော အပင်မျိုး ဖြစ်သည်။ ၁၅ ပေ မှ ၄၀ ပေ အထိမြင့်သည်။ အသီးတောင့်မှာ ၁ ပေခန့် ရှိသည်။ အစေ့နီသည်။ အစေ့ ၆ စေ့မှ ၈စေ့ အထိ ရှိသည်။ သုံးရွက်ဆိုင် ထွက်၏။ ခြံဥယျာဉ် စည်းရိုးတို့၌ စိုက်ပျိုးကြသည်။ အလိုအလျောက်လည်း ပေါက်တတ်သည်။ တခါတရံတွင် ငရုတ်ကောင်း နွယ်များ တင်ရန် စိုက်ပျိုးလေ့ ရှိကြသည်။ အသီးမှ လည်းကောင်း အကိုင်းမှ လည်းကောင်း စိုက်ပျိုး ဖြစ်ထွန်းနိုင်သည်။  ပင်လုံးပင်တံ ချော၏။ ပင်လုံး၏အရောင်မှာ စိမ်းစို၏။ နွေရာသီ၌ အရွက်များ ကြွေကျပြီးသည်နှင့် တပြိုင်နက် ကြက်သွေးရောင် အပွင့်များသည် အကိုင်းထိပ်ဖျားများ၌ ပင်လုံးကျွတ်ပွင့်သည်။ အပွင့်မှာ အဆုပ်လိုက် ပွင့်၍ အနီရောင်မျိုး များသည်။ အဖြူ အဝါတို့လည်း ထွန်း၍ ရှိတတ်သည်။ အချို့အပင်တို့၏ အရွက်သည် ပကတိ အစိမ်းရောင်မျိုး မဟုတ်ဘဲ ပန်းပလောပီနံပင်ကဲ့သို့ ကျားတားတား ရှိတတ်သည်။ အစိမ်းရောင် နှင့် အဝါရောင် ရောတတ်ပြီး ၎င်းကို မြန်မာတို့က ကသစ်ကျားဟု ခေါ်တတ်သည်။
ဟော်ရီတူလာရွာ၊ ဇင်ပိုင်ညာ
ဟော်ရီတူလာရွာ၊ ဇင်ပိုင်ညာ
လူငယ်ရေးရာဦးစီးဌာန
လူငယ်ရေးရာဦးစီးဌာန (Department of Youth Affairs)သည် အားကစားနှင့် လူငယ်ရေးရာဝန်ကြီးဌာနလက်အောက်ရှိ ဦးစီးဌာနတစ်ခုဖြစ်သည်။
သမိုင်းကြောင်း
လူငယ်ရေးရာဦးစီးဌာနတည်ထောင်နိုင်ရန် ပထမအကြိမ်ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်သက်တမ်း ၂၀၁၃ခုနှစ်ကပင် တည်ထောင်ရေးစီမံချက်မူကြမ်း ရေးဆွဲခဲ့သည်။ ၂၀၁၆ခုနှစ် အစိုးရအသစ်တက်လာချိန်တွင် လူငယ်ရေးရာမူဝါဒများကို ချမှတ်နိုင်ရန် ကြိုးစားခဲ့ပြီး လူမှုဝန်ထမ်း၊ ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာနက အဓိကထားလုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ထိုဝန်ကြီးဌာနရှိ လူမှုဝန်ထမ်းဦးစီးဌာနမှ ဦးဆောင်၍ အဆင့်ဆင့်သော လူငယ်ကော်မတီများ ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ထိုအတောအတွင်း လူငယ်ရေးရာများကို အစဉ်တစိုက်လုပ်ဆောင်မည့် လူငယ်ရေးရာဦးစီးဌာန သို့မဟုတ် ဝန်ကြီးဌာန ဖွဲ့စည်းပေးရန် တောင်းဆိုမှုများရှိခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ
မောလေးခိုရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
မောလေးခိုရွာ(Mawlaykho)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဖာပွန်ခရိုင်၊ ဖာပွန်မြို့နယ်၊ တေးမူဒိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၈၀၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တေးမူဒိုးကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၅၅၃ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၇၄၅ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တလုပ်လပ် (အလယ်)ရွာ၊ တလုပ်လပ် (အနောက်)
တလုပ်လပ် (အလယ်)ရွာ၊ တလုပ်လပ် (အနောက်)
ဆာတဲရွာ၊ မတူပီမြို့နယ်
ဆာတဲရွာ(Sate)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ မတူပီမြို့နယ်၊ ဆာတဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၁၃၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆာတဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၅၈ ဦး၊ မ ၃၁၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၇၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတူပီမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျော်လှ၊ ဦး(မောင်းထောင်)
အရွယ်မှာ အစွယ်ကျိုးပြီမို့ - ချီ ရွာတံခါးစောင့်ဖွဲ့ သံချိုရေးသူ ဆရာကြီး ဦးကျော်လှမှာ မုံရွာခရိုင်၊ ဘုတလင်မြို့နယ်၊ မောင်းထောင်ရွာတွင် သက္ကရာဇ် ၁၂၀၃-ခုနှစ်၊ သီတင်းကျွတ်လဆန်း ၁၅-ရက်၊ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ (တပေါင်းလဆန်း ၁၄ ရက်၊ အင်္ဂါနေ့ဟု တချို့စာပေများတွင် တွေ့ရသည်။)တွင် အဖ မောင်းထောင်ရွာခုံမင်းကြီး ဦးတောင်ရိပ်၊ အမိဒေါ်မင်းအိတို့မှ ဖွားမြင်၍ အချိန်အရွယ်ရောက်က မိမိတို့ရွာကျောင်း ဘုန်းတော်ကြီးထံတွင် ပညာသင်ပြီး ၁၄-နှစ်အရွယ်တွင် သာမဏေပြုကာ ၄-နှစ်တိုင်တိုင် စာပေကျမ်းဂန်တို့ကို ဆည်းပူးသင်ကြားလေသည်။
နောင် ကျောင်းမှထွက်၍ စာဆိုတော်ပညာရှိ ဦးမြတ်ဝင်းထံမှ ကဗျာလင်္ကာများကို ၂−နှစ်တိုင် သင်ကြားပြီး၊ အသက် ၂၀-သို့ ရောက်သောအခါ သဘင်ပညာ၌ သံချိုကိုင်၍ အလုံးစုံသော ကဗျာလင်္ကာတို့ကို တခဏချင်းဖွဲ့ဆိုသီကုန်းရေးသားနိုင်ရုံသာမက လိုအပ်သောအကြောင်းအရာကို နဘေကာရန်မလွတ် နားဝင်ချိုအောင် ရွတ်ဆိုဟောပြနိုင်သော စွမ်းရည်ရှိသဖြင့် သံချို ဦးကျော်လှ ဟူ၍လည်းကောင်း၊ မောင်းထောင် ဦးကျော်လှ ဟူ၍လည်းကောင်း၊ တပေါင် ဦးကျော်လှ ဟူ၍လည်းကောင်း ကျော်စောထင်ရှားလေသည်။ အကြောင်းအားလျော်စွာ လောကီ၊ လောကုတ္တရာ ခဲရာခဲစစ်များကိုလည်း သားချင်းတော်စပ်သည့် (ဝိမလ လင်္ကာရ) တံဆိပ်တော်ရ မောင်းထောင်ဆရာတော် ဘုရားကြီးအား လျှောက်ထားမေးမြန်း စုံစမ်းဆွေးနွေးလေ့ရှိသည်။
ဦးကျော်လှနှင့် စောင်းချိတ်ဖက် ခတ်ဖက် ဉာဏ်ကျယ် ဆိုသောသူတစ်ဦးက ၁၂၀၈-ခုနှစ်အတွင်း ပန်းထိမ်းမင်းသား အရေးအခင်း ဖြစ်သောအခါ “အကျွန်ုပ်ဉာဏ်ကျယ်နှာ ကိုးမြို့ဝန် မင်းလက်ဝါးနှင့်အတူ ရင်ကိုမြေကတုတ်ပြု၍ အမှုတော်ကို ထမ်းရွက်သူဖြစ်သည်။ ဦးကျော်လှ ဆိုသူမှာမူ တော်ရာလျော်ရာထောင့်က သေနတ်ကိုပစ်ကာ ချုံကြိုချုံကြား ပြေးရှောင်ပုန်းအောင်းနေသူ ဖြစ်သည်။” ဟု မိမိကိုယ်ကို အမွှန်းတင် ကိုယ်ရည်သွေးပြု၍ ဦးကျော်လှကိုမူ အမှုတော်မထမ်းမရွက် အလွတ်ရုံးထွက်၍ တစ်ကိုယ်ကောင်းနေသူ ဖြစ်သည်ဟု သီပေါမင်းတရား၊ မင်းမိဖုရားနှစ်ပါးနှင့် မှူးမတ်ဗိုလ်ပုံအလယ်တွင် အရှက်ကွဲအောင် စာချိုးတစ်ခု ရွတ်ဆိုလိုက်လေသည်။
သီပေါမင်းကလည်း ဉာဏ်ကျယ်နှင့် ဦးကျော်လှတို့ အပြန်အလှန်စောင်းချိတ်ပြောဆိုရန် အခွင့်ပေးထားသည် ဖြစ်ရကား ဦးကျော်လှက တခဏချင်း ပြန်လည်ချေပကာ အောက်ပါ စာပုဒ်ကို ရွတ်ဆိုချေပလိုက်လေသည်။ ထောင့်နှစ်ရာ နှစ်ဆယ်ယွန်းလို့၊ အစွန်းမှာ ရှစ်ခုကြိမ်းငယ်က၊ ပန်တိမ်းငယ်ရွှေဘိုကို ခြုံမိလို့၊ ပြေအလုံမြေကုန်ပြေးကြရ၊ မုံရွေးရွာ ခင်မွန်ထိရောက်ကရော့၊ အများတကာအသွားအလာ ကြောက်ကြရ၊ ထားမိုးပေါက်စွေလို့ရွာ။
အလွဲဘက်ဟာမို့ ရဲထွက်ပြန် အကြံမှားပါလိမ့်၊ လှံထားစုံသေနတ်စွဲလို့၊ တပ်ထဲမပုန်စားဝံ့တူး၊ စုံဖျား မြိုင်ဂနိုင်ကောင်းရာသို့၊ မယားပါ သားပါအောင်းပေငဲ့၊ မောင်းထောင်ဆရာ…။
ဉာဏ်ပညာ ယှဉ်ကာဖက်လို့၊ မပျက်ကယ်မကြွေဘူး၊ အသက်ရှေ လူမှာကျန်းပေလို့၊ ရာနန်းပိုင်နှစ်ကြိမ်ဆက်လို့၊ ထမ်းရွက်ရရှေ့တော်မှာ၊ မွေ့လျော်စွာ ခ-ယမ်း။
ကိုးမြို့ဝန်ဗိုလ်ချုပ်မှူးနှင့်၊ ချောင်းဦးဆယ်ရွာက၊ နယ်အညာ ဒီပရင်းသို့၊ ထောင်ကုဋေ အောင်မြေနင်းကြတော့ တပ်တွင်းမရောက်ပဲရယ်နှင့်၊ နောက်ဆွဲအတန်ဝေးတွင်မှ၊ အကလေးတွေ သူငယ်ချင်းနှင့်၊ ကောက်သင်းကို လိုက်ကာကောက်သူက၊ စာလျောက်တင် ဝါ၍လျှမ်းပြန်ခဲ့၊ ရာနန်းပိုင် တကယ်မှတ်အောင် တဲ့။ ဉာဏ်ကျယ်မှာ ဆန်စလွယ်ခပတ်ကယ်နှင့်၊ အချိုးဆို ကိုးဗိုလ်တပ်တွင်မှ အိုးဘိနပ်ထမ်း။		။ ဟူသောစာချိုးကိုချိုး၍ ဖြေလိုက်သောအခါ မင်းပွဲပရိသတ်တို့ ကောင်းချီးဩဘာ ထောပနာပြုသည့်ပြင် မင်းတရားကြီးကလည်း ဦးကျော်လှစာက ပြောင်၍ ကောင်းသော်လည်း စာပြိုင်သူတစ်ဦးဖြစ်သူ ဉာဏ်ကျယ်အားလည်း နှိမ်ချရာမကျလေအောင် ညီတူညီမျှ ဆုတော်လပ်တော်များ ပေးသနားချီးမြှင့်တော်မူလေသည်။
သက္ကရာဇ် ၁၂၄၇-ခုနှစ် မန္တလေးရတနာပုံ ထီးကျိုးစည်ပေါက်ရောက်လတ်သော် ဦးကျော်လှသည် နေပြည်တော်မှ ခွာခဲ့၍ အလုံ၊ မုံရွာ၊ အင်းဝ၊ ပင်းယ စသောအားဖြင့် မြန်မာပြည်အနှံ့ သဘင်ပညာဖြင့် လှည့်လည်လာရာ ရန်ကုန်သို့ရောက်သောအခါတွင် အသက် ၂၀-အရွယ်မျှဖြင့် နာမည်ကြီးနေသော ဇာတ်ဆရာကြီး ဦးဖိုးစိန်နှင့် ခင်မင်သိကျွမ်းလျက် သဘင်ပညာနှင့် စပ်ဆိုင်ရာရာများကို ဦးဖိုးစိန်အား သင်ကြားပြသပေးလေသည်။
ဆရာကြီး ဦးကျော်လှ အသက် ၇၀-ကျော် လောက်တွင် မျိုးချစ်စိတ် ဇာတိမာန် ထက်သန်လွန်းလှသဖြင့် အင်္ဂလိပ်တို့ စိုးမိုးခြင်းကို မခံလို၍ “ဘိလပ်စံ တပ်ခံမြဲပါ့မလား” စသော စာမျိုးဖြင့် အင်္ဂလိပ်တို့ မကြာခင်ပြေးရတော့မည်ဖြစ်ကြောင်း စာတစ်ပုဒ် ရေးသားလိုက်ရာ၊ လူအများနှစ်ခြိုက်လှသဖြင့် တစ်နိုင်ငံလုံး ပြန့်နှံ့သွားလေ၏။ ထိုအခါ အင်္ဂလိပ် အလိုတော်ရိများက တိုင်ကြားသဖြင့် ဦးကျော်လှ အဖမ်းခံရ၏။
ထိုအခါ ဆရာကြီးဦးဖိုးစိန်က မိမိနှင့် ခင်မင်ရင်နှီးသည့် ဧရာဝတီတိုင်းမင်းကြီး စတီဝါဒ်အား ပြောကြားပေးသဖြင့် ဦးကျော်လှ အချုပ်မှလွတ်မြောက်ရလေသည်။ ဆရာကြီး ဦးကျော်လှကား ဇာတိမာန် အမြဲတမ်းရှိသူဖြစ်သဖြင့်၊ အင်္ဂလိပ်တို့ စိုးမိုးခြင်းကို မခံချင်လှသဖြင့် “မြန်မာများအားမငယ်ကြနှင့်၊ မကြာခင် ကုန်းဘောင် ၁၂-ဆက်မြောက် မင်းလောင်းပေါ်ပြီး မင်းဖြစ်မည်၊ အင်္ဂလိပ်တို့ မကြာမီ ထွက်ပြေးရမည် တို့မြန်မာများ ကောင်းစားတော့မည်” ဆိုသည့် တပေါင်သိုက်ဝင် တေးထပ်ကို ရေးသားသီကုံးလိုက်သည်မှာ- နဘာ ဂြဟာတွေ့၊ ခါအစေ့ ရောက်လာ၊ ကြာသာပတေ့ သောကြာ၊ ဖောက်ထာကို မြင်ရ၊ မြေကြီးလက်ခတ်ဆိုမည်၊ တတ်ကပ်လို ကောင်းမည့် ဘဝ၊ ရွှေလမင်းစန်းရည်ရောင်နှယ် မန်းပြည်ဘောင် ဌာန၊ ချမ်းကြည်အောင် သာလှလို့၊ မြန်မာများတင့်ပြီ၊ စနေနံ ဧကန်လျှောမည်ကြောင့်၊ ငွေအန္တော ဓာတ်ခိုက်လို့ညီ၊ ဖဂ္ဂုဏ ပန်းသရဖီငယ်၊ မနွမ်းမီ ဘုန်းရောင်မြင့်မှာမို့၊ ကုန်းဘောင်မင့် ဆယ့်နှစ်ကြိမ်၊ ထွန်းတောက်လို့ထိန်၊ အသီတိ စန်းလဂ်အိမ်မှာ၊ နန်းတတ်ချိန် နီးပြီမို့လေး။ ဟုစီကုံးရေးသားပြန် လေသည်။ ဇာတိမာန်ကြီးလှသော မျိုးချစ်ပုဂ္ဂိုလ်ကျော် ဆရာကြီး ဦးကျော်လှသည် သက္ကရာဇ် ၁၂၈၃-ခုနှစ် ဝါခေါင်လဆန်း ၅-ရက်နေ့တွင် အနိစ္စရောက်လေသည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် အသက် (၈၀)ရှိပြီ ဖြစ်သည်။
ရေးသားခဲ့သော ကဗျာများ
• 3
မင်းကုန်းရွာ၊ မံအင်
မင်းကုန်းရွာ (Minkone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်၊ မံအင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၈၂၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗန်းမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်နေရွာ၊ မိုင်းမောမြို့နယ်
မန်နေရွာ (Mannay)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ မိုင်းမောမြို့နယ်၊ ဖန်လိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၉၅၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းမောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လောင်းကောရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
လောင်းကောရွာ (Lawngkaw)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်၊ ရီနွဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၈၆၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရီနွဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၀၃၄ ဦး၊ မ ၈၆၀၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၇၆၄၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖယ်ခုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မလိဆွတ်ရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
မလိဆွတ်ရွာ(Malisut)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်၊ ကွမ်ရှင်ကော့ဆာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၅၇၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခွေးအ
အိမ်ခွေးများသည် ခွေးအတို့မှ ဆင်းသက်ပေါက်ဖွားလာကြ သည်ဟု သုတေသီများက ယုံကြည်ကြလေသည်။ ခွေးအ သည် အိမ်ခွေးနှင့် ဆင်ဆင်တူသော်လည်း ကိုယ်လုံးသေး၍ နှုတ်သီး ချွန်သည့်အတွက် မြေခွေးနှင့် သာ၍တူသည်။ အရောင်မှာ အဝါ ညစ်ဖြစ်၍ ကျောဘက်တွင် အရောင်ပိုမွဲလာပြီးလျှင် ရင်ဘက် တွင် ဖျော့သွားသည်။ နှုတ်သီးဖျားမှ အမြီးဖျားအထိ နှစ်ပေခွဲ ကျော်ကျော် ရှည်၏။ အမြီးမှာ ရှစ်လက်မခန့် ရှည်၍ အမွေး ဖွားသည်။
ခွေးအ သည် လောဘကြီးသည်။ ကောက်ကျစ်စဉ်းလဲသည်။ ခိုးကြောင်ခိုးဝှက် ပြုကျင့်တတ်သည်။ ရွယ်တူ တိရစ္ဆာန်များကို မည်သည့်အခါမျှ မတိုက်ခိုက်ချေ။ မြို့ရွာများနှင့် မနီးမဝေးဖြစ် သော ဂူများ မြေတွင်း များတွင် နေလေ့ရှိသည်။ ခွေးအ အမ များသည် တစ်ကြိမ်လျှင် သား ၃ ကောင်မှ ၅ ကောင်အထိ မွေးလေ့ရှိသည်။ နေ့အခါ ခွေးအ တို့သည် တွင်းအောင်းနေကြ၍ ညအခါမှ တစ်ကောင်ချင်းဖြစ်စေ၊ အုပ်ဖွဲ့၍ဖြစ်စေ အစာရှာ ထွက်လေ့ရှိကြသည်။ ထိုသို့ အစာရှာထွက်စဉ် မသာယာသော အသံဖြင့် အူတတ်ကြ၏။ လူတို့ စိုက်ပျိုးထားသော သစ်သီး၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်နှင့် လူတို့မွေးမြူထားသော ကြက်၊ ဘဲ၊ သိုး၊ ဆိတ် စသည် တို့ကို ခိုးဝှက်စားသောက်တတ်ကြသဖြင့် ခွေးအ များကို လူတို့ အလွန်မုန်းတီးကြသည်။ သို့သော် လူနေ ရပ်ကွက်တို့၌ တွေ့ရတတ်သော အပုပ်အစပ်နှင့် အသေကောင် များကို စားသောက်ရှင်းလင်းသွားတတ်သည့်အတွက် လူတို့အား တစ်နည်းတစ်ဖုံ ကျေးဇူးပြုသည်ဟုလည်း ဆိုနိုင်ပေသည်။
တောထဲ၌ ကျား၊ ခြင်္သေ့ စသော သားရဲတိရစ္ဆာန်များ နောက်မှ နောက်ယောင်ခံလိုက်ကာ ယင်းတို့၏ စားကြွင်းစားကျန်များ ကိုလည်း လိုက်လံ စားသောက်တတ်သည်။ ကျင်လည်စွာ ပြေးလွှားတတ်ခြင်း၊ သဲသဲမဲမဲ ပြန်လည်ခုခံတတ်ခြင်းတို့ကြောင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် ခွေးအ များကို အမဲလိုက်ခွေးများဖြင့် အပျော် တမ်း အမဲလိုက်လေ့ ရှိကြသည်။
ခွေးအသည် အိမ်၌မွေးမြူလျှင် ယဉ်ပါးလွယ်သော်လည်း မင်္ဂလာမဲ့သောအသံနှင့် ညှီစို့စို့ကိုယ်အနံ့တို့ကြောင့် ယင်းတို့အား လူတို့မွေးမြူခြင်းမပြုကြချေ။
ခွေးအ ကို ဥရောပတိုက်အရှေ့တောင်ပိုင်း၊ အာရှတိုက် တောင်ပိုင်းနှင့် အာဖရိကတိုက်မြောက်ပိုင်းတွင် များစွာ တွေ့ရ တတ်သည်။ အာဖရိကတိုက်တွင်မူ ခွေးအ များကို အလျဉ်းမတွေ့ ရချေ။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ခွေးအ ကို ရခိုင်ရိုးမ အရှေ့ဘက်ရော အနောက်ဘက်ပါ တောစပ်ဒေသတွင် များစွာတွေ့နိုင်သည်။ ရခိုင်တိုင်းတွင် ခွေးအ ကို ခဲဝါဟု ခေါ်ဝေါ်လေ့ရှိသည်။
ခွေးအသုံးမျိုး ရှိလေသည်။ ယင်းတို့မှာ
တို့ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ခွေးမျိုးရင်းဝင် တိရစ္ဆာန်များ ကဏ္ဍ:အသုံးများသော နို့တိုက်သတ္တဝါ အမည်များ
​လျှော်တန်းရွာ၊ ကွင်းခြောက်
လျှော်တန်းရွာ၊ ကွင်းခြောက်
ရေသရက်ကင်း
(ရေသရက်ကင်း) (Limnophila aromatica) သည် အရှေ့တောင်အာရှတွင် သဘာဝအတိုင်း ပေါက်ရောက်လေ့ရှိသည့် ပန်းပွင့်သောအပင်မျိုးစိတ်တခုဖြစ်သည်။ ရေသွင်းထားသော စပါးခင်းများတွင် ကောင်းမွန်စွာ ကြီးထွားသည်။
ပြင်ပလင့်ခ်များ
ကဏ္ဍ:အာရှ ဟင်းသီးဟင်းရွက်ပင်များ
ဝမ်းသာကုန်းရွာ၊ တံတားဦးမြို့နယ်
ဝမ်းသာကုန်းရွာ (Wantharkone)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ တံတားဦးမြို့နယ်၊ ဝမ်းသာကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၁၈၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်းသာကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၅၈ ဦး၊ မ ၇၄၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၀၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တံတားဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကံမမြို့
ကံမမြို့ သည် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ ကံမမြို့နယ်၏ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာ ဖြစ်သည်။ သရက်မြို့တောင်ဘက် ၂၃ မိုင်အကွာ ဧရာဝတီမြစ်အနောက်ဘက်ကမ်း​တွင် တည်ရှိသည်။ မြို့နယ်၏ အကျယ်အဝန်းမှာ စတုရန်း မိုင် ၅၇၅ ခန့်ရှိ၍ ၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် ကျေးရွာပေါင်း ၁၅၇ ရွာ၊ သူကြီးပိုင် ၅၂ ပိုင်ပါဝင်သည်။ ကံမမြို့ပေါ်ရှိ လူဦးရေမှာ ၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ ၅,၂၀၂ ယောက် ဖြစ်သည်။
အမည်ရင်းမြစ်
ကာမမြို့ကို ကံမမြို့ဟု ရှေးကခေါ်တွင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ကံမ သို့မဟုတ် ကမ္မဟု ခေါ်တွင်ခြင်းမှာ သက္ကရာဇ် ၅၂၈ ခုနှစ်လောက်တွင် အလောင်းစည်သူမင်းသည် ဖောင်တော်ဖြင့် ဧရာဝတီမြစ်အတိုင်း စုန်ဆင်းလာရာ၊ မြို့နေရာအနီးတွင် ဖောင်တော် ရပ်တန့်နေသဖြင့် အကြောင်းကို စုံစမ်း၍ ဖောင်တော်အောက်တည့်တည့်ရှိ ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်ကို ဖော်ယူ ပင့်တင်ပြီးလျှင် ဌပနာကာစေတီတည်သည်။ ထိုစေတီကို ဘုရားပေါ်ဘုရားဟု ဘွဲ့ချီ၍ မြို့အမည်ကိုလည်း ကံထောက်မ၍ ဘုရားရုပ်ပွားတော်ကို ဖူးတွေ့ရခြင်းကြောင်း ကံမမြို့ဟု သမုတ်ခေါ်တွင်စေသည်ဟု ဆိုလေသည်။ ထိုစေတီမှာ ယခုအခါ ဘုရားပေါ်ဟု တွင်သည်။ ဘုရားဆယ်ယူရန် ရွှေဖျင်ကို ယူဆောင်ဆက်သသော အရပ်ကို ရွှေဖျင်ဆောင်ရွာဟုသမုတ်ရာ ယခုအခါ သပျင်ဆောင်ရွာဟု အမည်တွင်လျက်ရှိသည်။
ကံမမြို့ကို သက္ကရာဇ် ၄၅ဝ ပြည့်နှစ်မတိုင်မီက မေခဝတီမြို့ဟု ခေါ်တွင်၍ မေခဝတီမြို့စား ဦးဆောင်းသည် ရွှေမြင်မိ (ယခုရွှေမြင်တင်) ဆုတောင်းပြည့်စေတီကို တည်ထားခဲ့သည်ဟု လည်း အဆိုရှိသည်။ ထိုစေတီအနီးရှိ ပေ ၄ဝ ကျော်မြင့်သော ခြင်္သေ့ရုပ် ၂ ခုမှာလည်း ဦးဆောင်း၏ ကောင်းမှုဖြစ်သည် ဟု ဆိုသည်။
စီးပွားရေး
ကံမမြို့မှာ အရောင်းအဝယ် စည်ကားသောမြို့ကလေး ဖြစ်သည်။ ကံမမြို့နယ်တွင် ယခင်က ဗာဂျီးနီးယား ဆေးရွက်ကြီးများစိုက်ပျိုး၍ ဆေးပြင်းလိပ် များကို အကြီးအကျယ်ထုတ်လုပ်သည်။ ဆေးအပြင် ကြက်သွန်၊ ငရုတ်၊ အထည်အလိပ်၊ ဝါး၊ ဖျာများ ထွက်ရှိသေးသည်။ ကံမမြို့နယ်မှထွက်သော ကျွန်းသစ်မှာ မြန်မာနိုင်ငံမှ ပြည်ပသို့ ပို့ထုတ်သော ကျွန်းသစ် များ၏ ၁၅ ပုံ ၁ ပုံခန့် ရှိသည်။ ဧရာဝတီမြစ်၏ အနောက်ဘက်ကမ်း တွင်တည်ရှိကာ ရာသီပေါ်သီးနှံများ (ငရုပ်သီး၊ ခရမ်းချဉ်သီး၊ နှမ်း၊ ပြောင်း၊ ပဲမျိုးစုံ၊ ဆန်စပါး) စိုက်ပျိုးခြင်းသည် ကံမမြို့၏ အဓိက အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း လုပ်ငန်းဖြစ်သည်။ မျှင်ဝါးခုတ်ယူ ရောင်းချခြင်း ကိုလဲ အဓိက လုပ်ကိုင်ကြသေးသည်။ ကံမမြို့နယ် အတွင်းမှ ထွက်ရှိသော မျှင်ဝါးများကို ရန်ကုန်တိုင်း ဧရာဝတီတိုင်းရှိ မြို့ရွာများသို့ ဧရာဝတီမြစ်ကြောင်းအတိုင်း မျှောယူသယ်ဆောင်ကာ ရောင်းချကြသည်။ ပွင့်လင်းရာသီများတွင် ကံမမြို့အရှေ့ ဧရာဝတီမြစ်ကမ်းဘေးတစ်လျှောက် ဝါးဖောင်များ ဖောင်ဆွဲမော်တော်များ ပြည့်နှက်နေလေ့ရှိသည်။
ထင်ရှားသောနေရာများ
ကံမမြို့နယ်တွင် ထင်ရှားသော အဆောက်အအုံများမှာ မဒေးဝ ရပ်ကွက်ရှိ မေခဝတီမြို့စားတည် ရွှေမြင်မိဘုရား၊ မြင်ဒင်ကုန်းရှိ အလောင်းစည်သူမင်းကြီးတည် ရွှေမြင်တင် ဘုရား၊ ကန်ဦးကုန်းရှိ ဘုရားတော် ဘုရား၊ နတ်မီးကုန်းရှိ ဖေါင်တော်ဦးဘုရား၊ မုဋ္ဌောကုန်းရှိ ရွှေမုဋ္ဌောဘုရား စသည်တို့ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ကျောက်ပတောင်းကျေးရွာ ရှင်မတောင် တော်ပေါ်ရှိ ကျိုက်ထီးရိုးပုံတူ ကျိုက်ထီးရွက်ဘုရားသည်လည်း အထူးထင်ရှားသည်။
ကံမမြို့တွင်ထားရှိသည့် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းကြေးရုပ်တုဖွင့်ပွဲသို့ တိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်၊ လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ၊ အစိုးရအဖွဲ့ဝန်ကြီးများ၊ ခရိုင်အဆင့်ဌာနဆိုင်ရာများ၊မြို့နယ်အဆင့်ဌာနဆိုင်ရာများ၊အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ဝင်များ၊ ပြည်သူများတက်ရောက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ကြသည်။
ကံမမြို့နယ်ဒေသဆိုင်ရာအချက်အလက်များ ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံအစိုးရ ပြည်ထဲရေးနှင့် သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန (အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေးဦးစီးဌာန) ၏ (၇-၇-၇၂)ရက်စွဲပါ အမိန့်ကြော်ငြာစအမှတ်၊ ၂၅၈ဖြင့်ရပ်ကွက် (၁၁)ရပ်ကွက်ဖြင့် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ (၂၈-၈-၇၃) ရက်နေ့တွင် အမိန့်ကြေညာစာအမှတ်၊ ၅၃၈ (ပြင်ဆင်ချက်)ဖြင့် (၄)ရပ်ကွက် ပြုပြင်ဖွဲ့စည်းထားသော မြို့နယ်ဖြစ်သည်။
တည်နေရာအကျယ်အဝန်း ကံမမြို့သည် မြန်မာနိုင်ငံ အလယ်ပိုင်းတွင်ရှိပြီး မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၏တောင်ဘက် အစွန်ဆုံးမြို့ သရက်ခရိုင်အတွင်း တည်ရှိသည်။ မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၈-၄၉၊ မှ ၂၀-၁၂၊ အကြား၊ အရှေ့ လောင်ဂျီတွဒ် ၄၉-၄၀၊ မှ ၉၅ - ၁၀၊ အတွင်းကျရောက်ပြီး ဧရိယာအားဖြင့် (၂၈၄၉၇၈)ဧက၊ စတုရန်းမိုင်အားဖြင့် (၄၄၅.၂၈)မိုင် ရှိသည်။ အရှေ့နှင့်အနောက် (၂၉)မိုင်၊ တောင်နှင့်မြောက် (၂၃)မိုင်ရှိသည်။
နယ်နိမိတ် ကံမမြို့နယ်သည် မြောက်ဘက်တွင် သရက်မြို့နယ်၊ ပြရေကျေးရွာနှင့် မင်းတုန်းမြို့နယ်၊ စပါးတန်းကျေးရွာ၊ အရှေ့ဘက်တွင် ဧရာဝတီမြစ်၊ အောင်လံမြို့နယ်၊ ပြလို့ကျေးရွာ၊ ပြည်မြို့နယ်၊ သဲဖြူကျေးရွာ၊ တောင်ဘက်တွင် ပန်းတောင်းမြို့နယ် ရွာသာယာကျေးရွာ၊ ကျီးပင်ကျေးရွာ၊ အနောက်ဘက်တွင် တောင်ကုတ်မြို့နယ်တို့နှင့် ဆက်စပ်တည်ရှိသည်။
မြေပြင်အခြေအနေ ကံမမြို့နယ်သည် မြန်မာနိုင်ငံ အလယ်ပိုင်း တာရှချီချိုင့်ဝှမ်း အတွင်းကျရောက်တည်ရှိနေသည်။ မြေပြင်မှာ အနောက်ဘက်တောင်တန်းဒေသ (ရခိုင်ရိုးမ)၏ လက္ခဏာများနှင့် မြစ်ဝှမ်းမြေနိမ့်ဒေသ လက္ခဏာများရောယှက်လျက်ရှိသည်။ ကံမမြို့နယ်ဧရိယာ၏ ၅ ပုံ ၄ ပုံတွင် တောင်တန်းတောင်ကုန်းများ လှိုင်းတွန့်မျက်နှာပြင်များနှင့် ချိုင့်ဝှမ်းများရှိနေသည်။
ရေဆင်း ဧရာဝတီမြစ်သည် ကံမမြို့နယ်တွင် အဓိကဖြစ်ပြီး ယင်းမြစ်သည် ကံမမြို့နယ်၏ အရှေ့ဘက်၊ နယ်နိမိတ်တလျောက် မြောက်မှတောင်သို့ဖြတ်သန်း စီးဆင်းသည်။
ရာသီဥတု ကံမမြို့နယ်၏ ရာသီဥတုမှာ အကူးအပြောင်းရာသီဥတု အမျိုးအစားဖြစ်သည်ပြီး ပျမ်းမျှအမြင့်ဆုံး အပူချိန်မှာ (၂၀.) C နှင့် အနိမ့်ဆုံးအပူချိန်မှာ (၁၅.) C  ဖြစ်သည်။
တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များ ကံမမြို့နယ်တွင် တောကြောင်၊ မြွေပွေး၊ မြွေဟောက်၊ငန်းတော်ကျား၊ ငန်းစောင်း၊ ငန်းပုပ်၊ လင်းမြွေ၊ စပါးကြီး၊ စပါးအုံးမြွေများရှိသည်။
သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်လက်ရှိအခြေအနေ ကံမမြို့နယ်သည် သဘာဝတောများ ဖုံးလွှမ်းမှုဧကသည် ဒေသအနှံ့ရှိပြီး သစ်ကြီးဝါးကြီးများ ထူထပ်စွာပေါက်ရောက်သော ဒေသဖြစ်သည်။
သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးလုပ်ငန်းများ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးလုပ်ငန်းများ  ဆောင်ရွက်ရာတွင်   ပညာပေးဟောပြောခြင်း၊ နိုင်ငံတော်နှင့် ပုဂ္ဂလိကလုပ်ငန်းရှင်များမှကျွန်းအစားထိုးပင်များစိုက်ပျိုးခြင်း၊အခြားအဖိုးတန် သစ်ပင်များ စိုက်ပျိုးခြင်းများ ပြုလုပ်ဆောင်ရွက်ပါသည်။
သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ကျရောက်မှု ကံမမြို့နယ်တွင်  မိုးတွင်းကာလရေကြီးမှုများ  မဖြစ်ပွားစေရေးအတွက်  ဒေသခံ ပြည်သူများအား လှုံဆော်ပေးခြင်း၊ပူပြင်းခြောက်သွေ့သည့်ရာသီတွင်လည်း မီးဘေးအန္တရာယ်ကာကွယ်ရေးသတိပေးနှိုးဆော် ချက်များကို သက်ဆိုင်ရာ ရပ်ကွက်၊ကျေးရွာအလိုက်အသံချဲ့စက်ဖြင့် လိုက်လံဆော်ဩပေးလျက်ရှိသည်။ လူဦးရေးဆိုင်ရာအချက်အလက်များ ကံမမြို့နယ်တွင်နေထိုင်ကြသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။ ၁။ ကရင် = ၆ ၂။ ချင်း = ၅၃၉၅ ၃။ ဗမာ = ၇၀၁၀၄ ၄။ ရခိုင် = ၂၁ ၅။ ရှမ်း = ၃ မြို့နယ်ချုပ် = ၇၅၅၂၉
အိမ်ခြေ၊ အိမ်ထောင်စု၊ လူဦးရေ ကံမမြို့နယ်၏ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလကုန်ထိ လူဦးရေမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။ (က) အိမ်ခြေ/အိမ်ထောင်စု ၁။ မြို့ပေါ် အိမ်ခြေ =၁၃၈၁ အိမ်ထောင်စု= ၁၃၄၀ ၂။ ကျေးရွာ အိမ်ခြေ=၁၉၇၂၃ အိမ်ထောင်စု= ၂၀၄၃၁ မြို့နယ်ချုပ် အိမ်ခြေ= ၂၀၁၀၄ အိမ်ထောင်စု= ၂၁၇၇၁ (ခ) လူဦးရေ                                                                                                                                       ၁။ မြို့ပေါ် အသက်(၁၈)နှစ်အထက် ကျား (၁၇၃၅)၊ မ (၂၁၉၁)၊ ပေါင်း (၃၉၂၆)                                           ၂။ မြို့ပေါ်အသက် (၁၈)နှစ်အောက် ကျား (၅၂၈) ၊ မ (၅၂၈)၊ ပေါင်း (၁၀၅၆)                                     ၃။ ကျေးရွာအသက်(၁၈)နှစ်အထက် ကျား(၂၄၈၃၅)၊ မ (၂၈၀၈၃)၊ ပေါင်း(၅၂၉၁၈)                                               ၄။ ကျေးရွာအသက်(၁၈)နှစ်အောက် ကျား(၈၉၉၄)၊ မ (၈၇၇၁)၊ ပေါင်း (၁၇၇၆၅)                                                   ၅။ မြို့နယ်ချုပ် စုစုပေါင်း ကျား (၃၆၀၉၂)၊ မ(၃၉၅၇၃)၊ ပေါင်း(၇၅၆၆၅
အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ မြို့နယ်အုပ်ချုပ်ရေးမှူး(၁)ဦး၊ မြို့နယ်ရုံး(၁)ရုံး၊ ရပ်ကွက်ရုံး(၄)ရုံး နှင့်ကျေးရွာအုပ်စုရုံး(၅၂)ရုံး ကံမ
မြို့နယ်ရှိဌာနဆိုင်ရာများ                                                                                                                                         ၁။ မြို့နယ်အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေးဦးစီးဌာန ၂။ မြန်မာနိုင်ငံရဲတပ်ဖွဲ့ ၃။ စီမံကိန်း ၄။ မြို့နယ်တရားရုံး ၅။ မြို့နယ်ဥပဒေရုံး ၆။ ပညာရေး ၇။ မြို့နယ်စာရင်းစစ်ရုံး ၈။ စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်း ၉။ လ-ဝ-က ၁၀။ တိ/ မွေး/ကု ၁၁။ လမ်းဦးစီးဌာန ၁၂။ ကျန်းမာရေး ၁၃။ ကျေးလက်ဖွံ့ဖြိုးရေး ၁၄။ မြို့နယ်ကော်မရှင် ၁၅။ လယ်ဖွံ့/ဘဏ် ၁၆။ အထူးစုံစမ်းရေးဦးစီးဌာန ၁၇။ မီးသတ်ဦးစီးဌာန ၁၈။ စည်ပင်သာယာရေးအဖွဲ့ ၁၉။ ပြန်/ဆက် ၂၀။ သမဝါယမဦးစီးဌာန ၂၁။ လယ်/စီ စာရင်းအင်း ၂၂။ ဆက်သွယ်ရေး တယ်လီဖုန်း ၂၃။ ဆက်သွယ်ရေးစာတိုက် ၂၄။ သစ်တော ၂၅။ စိမ်းစို ၂၆။ မြန်မာ့လျှပ်စစ်လုပ်ငန်း ၂၇။ အား/ကာ ၂၈။ မြန်မာ့စီးပွားရေးဘဏ်
နိုင်ငံရေးပါတီများ                                                                                                                                        ၁။ ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ ၂။ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် ၃။ တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ ၄။ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအင်အားစုပါတီ ၅။ အရှိုချင်းအမျိုးသားပါတီ ၆။ မြန်မာနိုင်ငံတောင်သူလယ်သမားဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီ ၇။ ညီညွတ်သောဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ ၈။ ပြည်ထောင်စုကောင်းကျိုးဆောင်ပါတီ
ရွေးချယ်ခံရသော လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ ၁။ ဦးစိန်ဟန် (ပြည်သူ့လွှတ်တော်) NLD ပါတီ ၂။ ဒေါ်သန်းသန်းအေး (အမျိုးသာလွှတ်တော်) NLD ပါတီ ၃။ ဦးဇော်ဝင်း (တိုင်းဒေသကြီး -၁) NLD ပါတီ ၄။ ဦးမြင့်အောင်(တိုင်းဒေသကြီး -၂) NLD ပါတီ ၅။ ဦးလှထွန်း(ချင်းတိုင်းရင်းသား) NLD ပါတီ