လေရောဂါ
လေမျိုးရှစ်ဆယ်
(၁) အဓိမာန၊ ရူးသွပ်စေသောလေ၊ (၂) မုခဗန္ဓက၊ အာခံတွင်း ကျဉ်းစေသောလေ၊ (၃) ခိပ္ပဝါတ၊ လျင်မြန်စွာ တက်စေသောလေ၊ (၄) ကာယလဟုက၊ ကိုယ်လက်ပေါ့ပါးစေသောလေ၊ (၅) ကာယဂရုက ကိုယ် လက် လေးလံစေသောလေဟူ၍ အဓိမာနလေနာငါးပါးဖြစ်သည်။ ဤသို့ အားလုံးစုံပေါင်းသော် လေရောဂါ ၈ဝ၊ လေမျိုး ၈ဝ ဖြစ်သည်။ တစ်တည်း၊ အဉ္ဇနနိဒါန်း ဘာသာဋီကာကျမ်း၌ (၁) အက္ခေပက၊ ဆင်ဦးစီးလေ၊ တငြိမ့်ငြိမ့် ရှေ့တိုးသည်။ (၂) ဟနုတ္ထမ္ဘ၊ မေးခိုင်သောလ၊ (၃) ဥရုတ္ထမ္ဘ၊ ပေါင်တောင့်သောလေ၊ (၄) သိရောဂ္ဂဟ၊ ဦးခေါင်း ခိုင်သောလေ၊ ဦးခေါင်းလှည့်မရ၊ (၅) ဗာဟိရာယာမ၊ နောက်လန်သောလေ၊ ရင်ကော့နေသည်။ (၆) အ¸ ယန္တရာယာမ၊ ရှေ့ကုန်သောလေ၊ ခါးကုန်းနေ သည်။ (၇) ပါဿာသူလ၊ ဘေးထိုးသောလေ၊ ဘေးထိုးအောင့်သည်။ (၈) ကဋိဂ္ဂဟ၊ ခါးကိုင်းသောလေ၊ ခါးနာ ခါးအောင့်ပူသည်။ (၉) ဒဏ္ဍာ ပတနက၊ တုတ်လျှိုသကဲ့သို့ တောင့်တင်းလဲကျသောလေ၊ (၁ဝ) ခလ္လီ၊ ပေါင်းစုသောလေ၊ သွားစဉ်ဆန့်ငင်ဖြစ်သည်။ (၁၁) ဇိဝှါထမ္ဘ၊ လျှာခိုင်သော လေ၊ (၁၂) အဒ္ဓိက၊ ပါးရွဲ့စောင်းသောလေ၊ (၁၃) ပက္ခာဃာတ၊ တစ်ခြမ်း သေသောလေ၊ သွက္ချာပါဒ လေဖြစ်သည်။ (၁၄) ကောဋ္ဌုသီသ၊ ဒူးကြီး သောလေ၊ မြေခွေးခေါင်းကဲ့သို့ ကြီးသည်။ (၁၅) မညာတ္တမ္ဘ၊ ဇက်ကြော တောင့်သောလေ၊ အုန်းလွဲသည်။ (၁၆) ပင်္ဂု၊ ဆွံသောလေ၊ (၁၇) ကလာယ ခဉ္ဇ၊ အကြောဆွဲသော လေ၊ ထော့ကျိုးသွားသည်။ (၁၈) တူဏီ၊ မြှားထိုး လေ၊ အောက်သို့ ထိုးအောင့်သည်။ (၁၉) ပတိတူဏီ(ပရတူဏီ) မြှားပြန် ထိုးလေ၊ အထက်သို့ ထိုးအောင့်သည်။ (၂ဝ) ခဉ္ဇ၊ ခွင်သောလေ၊ (၂၁) ပါဒဟဿ၊ ခြေကျင်သောလေ၊ (၂၂) ဂိဒ္ဓသီ၊ အောက်ပိုင်းတောင့်တင်း ကိုက်ခဲသောလေ၊ (၂၃) ဝိဿာစီ၊ လက်ချောင်း မလှုပ်ရှားနိုင်သောလေ၊ (၂၄) အဗဗာဟုက (အပဗာဟုက) လက်မောင်းကိုက်သောလေ၊ (၂၅) အပတံတက၊ မိန်းမောတွေဝေလျက်လဲကျစေသောလေ၊ (၂၆) ဝဏာ ယာမ၊ အနာကြောင့် သိန်သောလေ၊ (၂၇) ဝါတကံဋက၊ ခြေမျက်သောလေ၊ (၂၈) အပတာနက၊ လေးကဲ့သို့ကွေးလျက် မိန်းမောတွေဝေ လဲကျစေသောလေ၊ (၂၉) အဂ‡ဘေဒ၊ ကိုယ်အင်္ဂါခွဲစိတ် ချိုးဖြတ်တတ်သောလေ၊ (၃ဝ) အဂင်္သောသ၊ ကိုယ်အင်္ဂါခြောက်ခန်းသော လေ၊ (၃၁) မမ္မိဏ၊ နှာသံပါသော လေ၊ (၃၂) ဂဂ္ဂဒ၊ မပီမပြင်အသံဝင်သောလေ၊ ဝမ်းဘဲသံကဲ့သို့ဖြစ်သည်။ (၃၃) ပစ္စဋ္ဌိလာ၊ ထိုးအောင့်ခြင်းနှင့် ယှဉ်သောလေ၊ လေကျောက်ခဲကြီး။ (၃၄) အဋ္ဌိလာ(ဝါတဋ္ဌိလာ)၊ လေကျောက်ခဲ၊ (၃၅) ဝါမနတ္တ၏ ပုကါသော လေ၊ (၃၆) ကုဗ္ဗဇတ္တ(ခုဇ္ဇ) ကုန်းသောလေ၊ (၃၇) အဂင်္သူလ၊ ကိုယ် အင်္ဂါကိုက်ခဲထိုးကျင်သောလေ၊ (၃၈) သင်္ကောစ၊ ကိုယ်အင်္ဂါတွန့်ရှုံသောလေ၊ (၃၉) ထမ္ဘ၊ တောင့်တင်းသောလေ၊ (၄ဝ) ရုက္ခတာ၊ ညှိုးနွမ်းခြောက်သွေ့ သောလေ၊ (၄၁) အင်္ဘဂင်၊ ကိုယ်လက်နာကျင်သော လေ၊ (၄၂) အင်္ဂဝိံသ၊ အစိတ်အပိုင်း ထုံသောလေ၊ (၄၃) ဝစ္စဂ္ဂဟ၊ ဓာတ်ချုပ်သောလေ၊ (၄၄) ဗဒ္ဓဂစ္စတာ၊ စမြင်းခံသောလေ၊ (၄၅) မူကတ္တ(မူဂတ္တ)၊ အ သော လေ၊ (၄၆) အတိဇမ္ဘ၊ အလွန်သမ်းဝေသောလေ၊ (၄၇) အတိဥဂ္ဂါရ၊ အလွန်အန် သောလေ၊ (၄၈) အန္တကူဇန၊ အူတွင်းပြည်သောလေ၊ (၄၉) ဝါတပ္ပဝတ္တိ၊ လေလည်သောလေ၊ (၅ဝ) ဖုရဏ၊ ရောင်ရမ်းသောလေ၊ (၅၁) သိရာပူ ရဏ၊ အကြောတွင်းဝင်သောလေ၊ အကြောကြီးသည်၊ (၅၂) ကမ္ပဝါယု၊ တုန် လှုပ်သောလေ၊ (၅၃) ကိသ (ကာသျ)၊ ကြုံလှီပိန်ကပ်သောလေ၊ (၅၄) သာမတာ၊ ညိုစေသောလေ၊ (၅၅) ပလာပ၊ ဂယောင် ဂယမ်းပြောသောလေ၊ (၅၆) ခိပ္ပမုတ္တတာ၊ ဆီးမြန်သောလေ၊ (၅၇)နိဒ္ဒါနာသ၊ အိပ်ပျော်သောလေ၊ (၅၈) သေဒနာသ၊ ချွေးခြောက်သော လေ၊ (၅၉) ဒုဗ္ဗလတ္တ၊ အားနည်းသော လေ၊ (၆ဝ) အင်္ဂပီဠာ၊ ကိုယ်အင်္ဂါ ကိုက်ခဲသောလေ၊ (၆၁) ဗလက္ခယ၊ အား ကုန်သောလေ၊ (၆၂) သုက္ကာတိပ္ပဝတ္တိ၊ သုက်လွတ်မြန်သောလေ၊ (၆၃) သုက္ကကိသ(ကသျ)၊ သုတ်ကုန်ခန်းသောလေ၊ (၆၄) သုက္ကနာသ၊ သုတ် ပျက်သောလေ၊ (၆၅) အနဝဋ္ဌိတစိတ္တတာ၊ စိတ်မငြိမ်သောလေ၊ (၆၆) ကနဋ္ဌိ၊ ခက်မာတောင့်တင်းသောလေ၊ (၆၇) ဝိရသဿတာ၊ အရသာပျက် သောလေ၊ (၆၈) ကသာယဝက္ကတာ၊ ခံတွင်းဖန်သော လေ၊ (၆၉) အဒ္ဓမာန၊ အစာဟောင်းအိမ်နာကျင်တောင့်တင်းသောလေ၊ (၇ဝ) ပစ္စဒ္ဓမာန၊ အစာသစ် အိမ်နာကျင်းတောင့်တင်းသောလေ၊ (၇၁) သီတတာ၊ အေးသောလေ၊ (၇၂) ရောမဟဿ၊ ကြက်သီးထသောလေး၊ (၇၃) ဘီရုတာ၊ ကြောက်သောလေ၊ (၇၄) တောဒ၊ အပ်နှင့် ဆွသကဲ့သို့သောလေ၊ (၇၅) ကဏ္ဏု၊ ယားသောလေ၊ (၇၆) ရသာညတာ၊ အရသာမသိသောလေ၊ (၇၇) သဒ္ဒါညတာ၊ အသံမကြား သောလေ၊ (၇၈) ပသုပ္ပတိ၊ အတွေ့အထိ မသိသောလေ၊ (၇၉) ဂန္ဓာညတာ၊ အနံ့မသိသောလေ၊ (၈ဝ) ဒိသက္ခယ၊ မျက်စိမမြင်သောလေ ဟူ၍လေရောဂါ ၈ဝ၊ လေမျိုး ၈ဝ ဖြစ်သည်။