cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ရေလက်ဝါး
ရေလက်ဝါးကောင် (Starfish) ကို မြောက်နှင့် တောင်ဝင်ရိုးစွန်းများ အနီးရှိ သမုဒ္ဒရာများမှလွဲ၍ သမုဒ္ဒရာအနှံ့အပြားတွင် တွေ့နိုင် သည်။ ရေလက်ဝါးကောင်သည် အမြင်တွင် ထူးခြားပုံရသော် လည်း တိရစ္ဆာန် လောက၌ ရှေးအကျဆုံး အုပ်စုတစ်ခုတွင် ပါဝင်သည်။ ရေလက်ဝါးကောင်သည် ငါးမဟုတ်ချေ။ ပင်လယ် နေ တိရစ္ဆာန်သာ ဖြစ်သည်။ ရေလက်ဝါးကောင်သည် အီကိုင် နိုဒါမာတာ မျိုးပေါင်းစုတွင် စတာရွိုက်ဒီးမျိုးပေါင်း၌ ပါဝင်လေသည်။
ရေလက်ဝါးကောင်တွင် များသောအားဖြင့် ကြယ်ပုံ သဏ္ဌာန်ကဲ့သို့ လက်တံငါးခု ရှိတတ်သည်။ အချို့ ရေလက်ဝါး ကောင်များတွင် လက်တံငါးခုမက ရှိတတ်၍ အချို့တွင်မူ လက် တံပေါင်း လေးဆယ်အထိပင် ရှိတတ်သည်။ ထိုလက်တံများ သည် ဗဟိုခန္ဓာကိုယ်နှင့်စာလျှင် အလွန်ရှည်တတ်သည်။ သို့ သော် အချို့ရေလက် ဝါးကောင်၏ လက်တံများသည် အလွန် တိုကြသဖြင့် ကြယ်ပုံသဏ္ဌာန် ရှိရမည့်အစား ပဉ္စဂံပုံ ဖြစ်နေ လေသည်။ ရေလက်ဝါးကောင်ကို များသောအားဖြင့် ကန့်လန့် ဖြတ် တိုင်းကြည့်လျှင် ခြောက်လက်မခန့် ရှိတတ်၍ အလယ် ဗဟိုတွင် တစ်လက်မ ထူတတ်သည်။ များသောအားဖြင့် အညို ရောင်ဖြစ်သည်။ ရေလက်ဝါးကောင်သည် ပင်လယ်ဖြူကောင်၊ ပင်လယ်မြှော့၊ ပင်လယ်ငှက်မွေးကောင်များနှင့် နီးစပ်သဖြင့် ထိုတိရစ္ဆာန်များမှာကဲ့သို့ပင် အရေပြားတွင် ဆူးများရှိသည်။ ထိုဆူးများသည် အရေပြား၏အောက်ဘက်ရှိ စကယ်လီတန် အစိတ်အပိုင်းများမှ ဖြစ်ပေါ်လာကြခြင်း ဖြစ်သည်။
ရေလက်ဝါးကောင်၏ ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခုလုံးလိုလိုသည် အိတ်ကဲ့သို့သော အစာအိမ် ဖြစ်သည်။ ပါးစပ်သည် ထိုအစာ အိမ်အတွင်းသို့ ပွင့်လျက်ရှိသည်။ အစာအိမ်၏ အထပ်များသည် လက်တံများအထိ ပြန့်လျက် ရှိကြသည်။ ရေလက်ဝါးကောင် သည် အစားလောဘကြီးသော တိရစ္ဆာန်ဖြစ်သဖြင့် ရရာအစား ကို စားမျိုလေ့ ရှိသည်။ သို့သော် ယင်း၏ အဓိကအစာများမှာ ယောက်သွား၊ ကမာ၊ ခုံးပျော့နှင့် ခရုပက်ကျိများ ဖြစ်ကြသည်။ ကမာမွေးမြူသော နေရာများတွင် ရေလက်ဝါးကောင်သည် အဓိကအနှောင့်အယှက်ပေးသော တိရစ္ဆာန် ဖြစ်သည်။ ကမာကို စားလိုသောအခါတွင် ရေလက်ဝါးကောင်သည် ယင်း၏ပြွန် ခြေထောက်ကို အသုံးပြုသည်။ ထိုခြေထောက်က ကမာကို နှစ်ခြမ်းခွဲလိုက်သည်။ ပထမတွင် ကမာသည် ယင်း၏အခွံကို ဆက်လက်၍ ပိတ်ထားနိုင်သေးသော်လည်း အနည်းငယ်ကြာ သောအခါတွင် အားလျော့သွားသဖြင့် အခွံလည်း နှစ်ခြမ်းကွဲ သွားလေသည်။ ထိုအခါ ရေလက်ဝါးကောင်သည် ယင်း၏ အစာအိမ်ကို ပါးစပ်မှ အပြင်သို့ ထုတ်လိုက်ပြီးလျှင် ကမာ၏ နူးညံ့သော ခန္ဓာကိုယ်အစိတ်အပိုင်းကို ချေလိုက်ပြီးလျှင် ရေလက်ဝါးကောင်သည် ယင်း၏ခန္ဓာ ကိုယ်အတွင်းသို့ ချေထားသော ကမာ၏ နူးညံ့သောအစိတ်အပိုင်းကို စုပ်ယူ လိုက်လေသည်။
ရေလက်ဝါးကောင်များကို လူများက မစားကြသော်လည်း ထိုအကောင်မျိုးနှင့် နီးစပ်သော ပင်လယ်မြှော့မျိုး အချို့ကိုမူ ကမ္ဘာအရှေ့ဘက်နိုင်ငံများရှိ လူအချို့က စားသောက်ကြလေ သည်။*ပင်လယ်မြော့
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေသတ္တဝါများ ကဏ္ဍ:ကျောရိုးမဲ့သတ္တဝါများ
ရွာမရွာ၊ စစ်ကွင်း
ရွာမရွာ၊ စစ်ကွင်း
သိကြားမကိုဋ်
ပုံသဏ္ဌာန်	:	အပင် ပင်ပျော့ပင်ငယ်မျိုးဖြစ်၏။ ၁-၂ ပေထိ မြင့်၏။ ပင်စည် နီညိုစိမ်းရောင် ရှိ၍ သေးသွယ်ပြီး လေးထောင့်ပုံ ရှိသည်။ အမွှေးမဲ့ သို့မဟုတ် တစ်ခါတစ်ရံ အမွှေးနုကလေးများရှိသည်။ ထောင်မတ်၍ ပေါက်ပြီး ကိုင်းဖြာသည်။ အဆစ်များရှိသည်။ အရွက် သေးငယ်သည်။ အလယ်ပိုင်းကျယ်ပြီး ထိပ် ၂ ဖက် ချွန်သည်။ အဆစ် တစ်ဆစ်စီတွင် အရွက်များ မျက်နှာချင်းဆိုင် အလှည့်ကျ ထွက်၏။ ရွက်နား ခွေးသွားစိပ် ကျဲကျဲရှိ၏။ အရွက်ပါးပြီး ပျော့ပျောင်းသည်။ အပွင့် ဖြူပြာရောင် သေးငယ်သော အပွင့်ကလေးများ အခိုင်လိုက်ပွင့်သည်။ အသီး သေးငယ်ပြီး ရှည်မျောမျောပုံ ဖြစ်သည်။ အသုံးပြုနိုင်သည့် အစိတ်အပိုင်းများ	:	အရွက်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့နိုင်သောနေရာများ	:	မြန်မာနိုင်ငံ အနှံ့အပြားတွင် စိုက်ပျိုးပေါက်ရောက်သည်။ ပေါက်ရောက်ပုံ။ ။ စိုက်ပျိုးပင်ဖြစ်သည်။ အသုံးဝင်ပုံ	:	အာနိသင်။ ။ အနောက်တိုင်းဆေးကျမ်းများအလိုအရ အရွက်တွင် Volatile Oil,Glucoside Orthosiphonin နှင့် Essential Oil တို့ ပါရှိသည်။ အသုံးပြုပုံ- အရွက် ၁။ အရွက်ကို လက်ဖက်ခြောက်ကဲ့သို့ ခတ်၍ သောက်ခြင်းဖြင့် ကျောက်ကပ်ရောဂါ၊ဆီးရောဂါ၊အဆစ်အမြစ်ကိုက်ရောဂါ များ ပျောက်၏။ ၂။ ဆီးရွှင်ဆေး၊ ဆီးချိုရောဂါပျောက်ဆေး အဖြစ်လည်း အထူး ထင်ရှား၏။ ၃။ အချို့သော အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံများတွင် အသက်ကြီးသူများ အရွက်ကို လက်ဖက်ခြောက်ကဲ့သို့ ရေနွေးတွင် ခတ်သောက် ခြင်းဖြင့် ဆီးချိုရောဂါကို ကာကွယ်နိုင်သည်ဟု ယူဆကြသည်။
ဂျိုးဖြူ (မြောက်ပိုင်း)
ဂျိုးဖြူ (မြောက်ပိုင်း)
ပျားလောင်းရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ပျားလောင်းရွာ (Pyarlawng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၅၅၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၄၁၇ ဦး၊ မ ၄၆၈၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၀၉၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အေသင်မြို့
အေသင် မြို့သည် ဂရိ နိုင်ငံ၏ မြို့တော် ဖြစ်ပြီး ထိုနိုင်ငံ အတွင်းရှိ မြို့များ အနက် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ ဂရိနိုင်ငံ အက်တီကာဒေသတွင် ရှိပြီး ကမ္ဘာပေါ်တွင် ရှေးအကျဆုံးသောမြို့များတွင် တစ်မြို့ အပါအဝင်ဖြစ်သည်။ မြို့၏ သမိုင်းကြောင်းကို သမိုင်းတွင် မှတ်တမ်းတင်ထားမှုအရ နှစ်ပေါင်း ၃၄၀၀ ကျော် ရှိပြီးဖြစ်သည်။ ဂန္ထဝင်ခေတ်တွင် အေသင်မြို့မှာ တန်ခိုးအာဏာကြီးမားသော မြို့တော် တစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည်။ အနုပညာ၊ သင်ကြားရေး၊ အတွေးအခေါ်ပညာတို့တွင် အချက်အချာ ဌာနဖြစ်ခဲ့ပြီး ပလေးတိုး၏ အကယ်ဒမီနှင့် အရစ္စတိုတယ်၏ လိုင်စီယမ်တို့ တည်ရှိရာ မြို့တော် ဖြစ်ခဲ့သည်။ အေသင်မြို့ကို အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု၏ ပုခက်နှင့် ဒီမိုကရေစီ မွေးဖွားရာဒေသဟု ညွှန်းဆိုလေ့ ရှိကြသည်။ အကြောင်းမှာ ဘီစီ ၅ရာစု နှင့် ၄ ရာစု နှစ်များ အတွင်း ယဉ်ကျေးမှု နှင့် နိုင်ငံရေး အောင်မြင်မှုများက ကျန်ရှိနေသော ဥရောပတိုက် တစ်ခုလုံးကို ရိုက်ခတ်ခဲ့သောကြောင့် ပင်ဖြစ်သည်။ ယနေ့တွင် မက်ထရိုပိုလစ် မြို့ပြ ဒေသတစ်ခုဖြစ်ပြီး လက်ရှိအေသင်မြို့သည် ဂရိနိုင်ငံ၏ စီးပွားရေး၊ ငွေရေးကြေးရေး၊ စက်မှုလုပ်ငန်း၊ နိုင်ငံရေး နှင့် ယဉ်ကျေးမှု အချက်အချား ဌာန တစ်ခုအဖြစ် တည်ရှိသည်။ အယ်လ်ဖာ စီးတီးအဖြစ်လည်း အဆင့် သတ်မှတ်ထားသည်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် အေသင်မြို့သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ၃၂ ခုမြောက် ဝယ်ယူနိုင်အား အကောင်းဆုံး နှင့် ၂၅ ခုမြောက် ဈေးအကြီးဆုံးမြို့အဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်း ခံရသည်။
အေသင်မြို့
သမိုင်းအရ ကမ္ဘာပေါ်တွင်ထင်ရှားသောမြို့ ကြီးများရှိသည့်အနက် အေသင်မြို့သည်လည်း တစ်မြို့အဖြစ် ပါဝင်လေသည်။ ယခုအခါတွင် အေသင်မြို့သည် ဂရိနိုင်ငံ၏ မြို့တော်ဖြစ်သော်လည်း ထိုမြို့၏ ကျော်ကြားခြင်းသည် ရှေး အက်တီးကားပြည်၏ မြို့တော်ဖြစ်ခဲ့စဉ်ကပင် စတင်ခဲ့လေသည်။
ထိုမြို့သည်ပင်လယ်နှင့် တောင်များအကြားရှိ လွင်ပြင်တစ်ခုတွင် ရှေးကပင်လယ်ဆိပ်ကမ်းမြို့ ဖြစ်ခဲ့ဖူးသော ပိုင်းရီးယပ်မြို့မှ ငါးမိုင်ခန့်အကွာတွင်တည်ရှိသည်။ ပင်လယ်မျက်နှာပြင်ထက် ပေ ၂၈ဝ မြင့်သောနေရာတွင် တည်ရှိခြင်းကြောင့် ထိုမြို့တွင် သမပိုင်းဒေသရာသီဥတုမျိုးနှင့် နေသာချိန်များရှိလေသည်။
ယခု အေသင်မြို့သည် ရှေးအေသင်မြို့ဟောင်း၏ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိ၏။ ရှေးအေသင်မြို့ဟောင်းကို အကရော့ပလစ်ကျောက်တောင်၏ ပတ်လည်တွင် တည်ထားခဲ့ ၏။ ရှေးခေတ်ဂရိမြို့များတွင် ဂရိတို့သည် အမြင့်ဆုံးသော ကုန်းထိပ်ပိုင်းကို ခံတပ်အဖြစ်အသုံးပြုကြ၍ ထိုကုန်းထိပ်ပိုင်းကို အကရော့ပလစ်ဟု ခေါ်သည်။ ထို့ပြင် အကရော့ပလစ်ပေါ်၌ ကျောက်ဖြူအဆောက်အဦကြီးများကိုတည်ဆောက်ခဲ့ရာ အေသင် မြို့ဟောင်း အကရော့ပလစ်တောင်ထိပ်ရှိ အဆောက်အဦကြီးများ သည် ဗိသုကာအတတ်တွင် စံထားလောက်အောင်ပင် ခန့်ညား ကောင်းမွန်လေသည်။ အေသင်မြို့သစ်သည် မြို့ဟောင်း၏ အနောက်တောင် ဘက်တွင် လခြမ်းပုံသဏ္ဌာန် ရံလျက်တည်ရှိ၏။ မြို့တွင်း၌ အဆောက်အဦးများကို စကျင်ကျောက်၊ သို့မဟုတ် ထုံးကျောက် များဖြင့် ဆောက်လုပ်ထား၍ လမ်းကျယ်ကြီးများကိုလည်း မြို့လယ်ရှိ ဟာမိုနီစကွဲယားလမ်းဆုံ ကွက်လပ်ကြီးမှ ဖြာထွက် သွယ်တန်း ဖောက်လုပ်ထားရာ စင်ကြယ်သော ကောင်းကင်ပြာ အောက်တွင် လွန်စွာပနံရလျက်ရှိပေသည်။ ရှေးအေသင်မြို့သူ မြို့သားများနည်းတူ ယခုခေတ် အေသင်မြို့သူမြို့သားများသည် လည်း အိမ်ပြင်ပတွင်သွားလာလှုပ်ရှားမှုတို့ကို ကြိုက်နှစ်သက် ကြသည်။
ပန်းခြံမရှိသော ပျော်ပွဲစားရုံများသည်လည်း မိမိတို့ ၏ စားပွဲကုလားထိုင်များကို လမ်းဘေးတစ်လျှောက်တွင် ချခင်း ထားလေ့ရှိကြသည်။ လူကြိုက်အများဆုံး ကပွဲရုံများတွင် အမိုး များမိုးထားခြင်းမရှိချေ။ ရှေးအေသင်မြို့သူမြို့သားများ ကစား ခုန်စားပွဲများ ပြုလုပ်ကြသကဲ့သို့ ရှေးလူများ ပြုလုပ်ခဲ့ဖူးသော ကစားပြိုင်ဝင်းဟောင်း နေရာမှာတွင်ပင် ၁၈၉၅ ခုနှစ်က ယခုခေတ် အိုလံပစ်ကစားပွဲများကို ပထမအကြိမ်ကျင်းပပြုလုပ် ရန် ကစားပြိုင်ဝင်းတစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့လေသည်။ ဘာသာ ရေး ပွဲတော်ရက်များကျရောက်လာလျှင်လည်း အေသင်မြို့သူ မြို့သားများသည် လမ်းပေါ်၌ စုဝေးကျင်းပလေ့ရှိကြသည်။ အေသင်မြို့သစ်အတွင်းရှိ အခန့်ညားဆုံးအဆောက်အဦး များတွင် စကျင်ကျောက်ဖြင့် ဆောက်လုပ်ထားသော နန်းတော် လည်းပါဝင်သည်။ ထိုနန်းတော်ကို စနစ်တကျ ထိန်းသိမ်း စောင့်ရှောက်ထားသော လှပသည့်ပန်းခြံတစ်ခုအတွင်း၌ တည် ဆောက်ထားသည်။ ထိုပန်းခြံသည် မြို့ကွက်အတွင်း၌ မတည်ရှိ ဘဲ တစ်နည်းအားဖြင့် သီးခြားတည်ရှိသည်ဟု ဆိုနိုင်လေသည်။ အေသင်မြို့ရှိ အမျိုးသားရှေးဟောင်းပစ္စည်း ပြတိုက်တွင် ကမ္ဘာ ပေါ်တွင်အကောင်းမွန်ဆုံး ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများကို စုဆောင်း၍ ပြသထားသည်။ ပါလီမန်အဆောက်အဦ၊ အမျိုးသားစာကြည့် တိုက်နှင့် အမျိုးသားတက္ကသိုလ်များသည်လည်း ထူးခြားသည့် အဆောက်အဦးများ ဖြစ်ကြသည်။ အယ်လက်ဇန္ဒြီးယားမြို့သား ဂရိလူမျိုးတစ်ဦး၏ ရက်ရောမှုဖြင့် အေသင်မြို့အတွင်းရှိ အား ကစားပြိုင်ဝင်းကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ထားရာ အားကစား လောကရှိ လူအပေါင်းအား ဆွဲဆောင်လျက်ရှိပေသည်။
အေသင်မြို့၌ အလွန်ကောင်းမွန်သော စာသင်ကျောင်းများနှင့် အထက်တန်းပညာကျောင်းနှစ်ခုရှိ၍ ထိုကျောင်းများမှာ အေသင်အမျိုးသားတက္ကသိုလ်နှင့် အေသင်ကောလိပ်ကျောင်းတို့ ဖြစ်သည်။ သို့သော် အေသင်မြို့ကိုလူသိများခြင်းမှာ ထိုမြို့၌ ရှေးဟောင်းပစ္စည်းလေ့လာမှု အတတ်သင်ကျောင်းများ ရှိခြင်း ကြောင့် ဖြစ်လေသည်။
အေသင်မြို့သည် ဂရိနိုင်ငံ၏ ဘဏ္ဍာရေးဗဟိုဋ္ဌာန ဖြစ် သော်လည်း ထိုမြို့၌ ကုန်ထုတ်လုပ်မှုလုပ်ငန်းကြီးများ အနည်း ငယ်သာရှိ၍ ပြည်တွင်းကူးသန်းရောင်းဝယ်မှုသာ ပြုလုပ်ကြ သည်။ စောင်၊ ပိုးထည်၊ တံဘက်၊ ကြေးဝါ၊ ကြေးနီထည် ပစ္စည်းများမှာ အရေးအကြီးဆုံးသော ထုတ်ကုန်များဖြစ်၍ ယင်း တို့ကို ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်များ ကြိုက်နှစ်သက်ကြသည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ် ဖြစ်စအချိန်တွင် ဂရိလူမျိုးတို့က အေသင်မြို့ ကိုခံတပ်မြို့အဖြစ်ထားရှိမည်မဟုတ်ဟု ကြေညာခဲ့ကြသည်။ ထိုသို့ ခံတပ်မြို့အဖြစ်မထားရှိလျှင် ရန်သူများက ထိုမြို့ကို တိုက်ခိုက်ခြင်း မပြုရချေ။ ဂရိတို့သည် အေသင်မြို့အတွင်းရှိ အဆောက်အဦးများနှင့် အနုပညာလက်ရာများကို ထိန်းသိမ်း ထားလိုကြသည်။ ထို့ကြောင့် စစ်အတွင်းက အေသင်မြို့၏ အစိတ်အပိုင်းအချို့ ပျက်စီးခဲ့သည်မှအပ မြို့တော်တစ်ခုလုံးသည် ပျက်စီးခြင်းဘေးမှကင်းလွတ်ခဲ့လေသည်။ အေသင်မြို့ကို ဂျာမန် တို့က ၁၉၄၁ ခုနှစ်တွင် သိမ်းပိုက်ကြပြီးနောက် ၁၉၄၄ ခုနှစ် တွင် မြို့မှထွက်ခွာသွားကြလေသည်။ စစ်ဖြစ်နေချိန်တွင်အေသင် မြို့သူမြို့သားများအဖို့ အစားအစာရှားပါးခဲ့ရသည်။ အဝတ် အစားနှင့် ထင်းမီးသွေးများလည်း လုံလောက်စွာမရခဲ့ကြချေ။ သို့ရာတွင် အေသင်မြို့သူမြို့သားများသည် သူတို့၏လွတ်မြောက် ရေးအတွက် အထူးကြိုးစား၍ ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြလေသည်။ ပိုင်းရီးယပ် ဆိပ်ကမ်းမြို့အပါအဝင် အေသင်မြို့တော် ၏ လူဦးရေမှာ ၁၉၇၁ ခုနှစ် ခန့်မှန်းခြေ အရ ၂,၈ဝဝ,ဝဝo ယောက်ဖြစ်လေသည်။
သာယာကုံးရွာ၊ ရေဦးမြို့နယ်
သာယာကုံးရွာ (Tharyarkone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ရေဦးမြို့နယ်၊ အင်ပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၃၃၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကိုင်းမကြီးရွာ၊ ရေစကြိုမြို့နယ်
ကိုင်းမကြီးရွာ (Kaingmagyi)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ရေစကြိုမြို့နယ်၊ ကိုင်းမကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၄၄၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကိုင်းမကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၆၉ ဦး၊ မ ၁၃၅၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၂၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေစကြိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နှလုံး သွေးကြောစနစ်
နှလုံး သွေးကြောစနစ်(Cardiovascular System or Circulatory system) တွင် နှလုံးနှင့် သွေးကြောများ(Blood vessels) (မိုင်ပေါင်း ထောင်ချီသည်) ပါဝင်သည်။
အမျိုးအစားများ
Blood vessels သွေးကြော အမျိုးအစားများမှာ -
(၂) Arterioles။ ။ သွေးလွှတ်ကြောမျှင်များ၊
(၃) Veins။ ။ သွေးပြန်ကြောများ၊ တကိုယ်လုံးမှ သွေးဟောင်းများသည် နှလုံးသို့ပြန်လာကြသည်။ ခန္ဓာကိုယ်၏ အပြင်ပိုင်းမှာ မြင်နိုင်သည်။ IV ဆေးထိုးရာတွင် ၎င်းအကြောထဲထိုးရသည်။ သွေးယိုလျှင် ပန်းထွက်ခြင်းမရှိ။
အင်းဒေါင်းရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
အင်းဒေါင်းရွာ (Inndaung(Innkhaung))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ မင်းကင်းမြို့နယ်၊ ပသေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၈၆၅ ဖြစ်သည်။
နှလုံး သွေးကြောစနစ်
အမျိုးအစားများ
Heart။ ။ နှလုံး၊ ကြွက်သားဖြင့်လုပ်ထားသည့် (ပန့်မ်)စုတ်ထုတ်စက်ဖြစ်သည်။ (တစ်ရှူး)များဆီသို့ရောက်အောင် ဖိအားသုံး၍ လွှတ်ထုတ်ပေးသည်။ အသက်ရှင်နေရန် အဓိကကြသည်။ ပုံမှန်လူတယောက်၌ သွေး (၅)လီတာ ရှိသည်။ နှလုံးသည် လက်သီးဆုပ်အရွယ်ရှိသည်။ နှလုံးသည် တနေ့လျင် အကြိမ် ၁ဝ၃၆၈၀ ခုန်နေသည်။ ၂/၃ သည် ဘယ်ဘက်ခြမ်း၌ရှိသည်။ Pericardial sac (ပယ်ဒီကာဒီရယ်-ဆက်) ဖြင့် အုပ်ထားသည်။ ကြွက်သား (၃) ထပ်ရှိသည်။ အခန်း (၄) ခန်းရှိသည်။
(အေထွီယမ်) တို့၏ နံရံသည် ပါးသည်။ သွေးပြန်ကြောများကလာသည့် သွေးတို့အား လက်ခံယူသည်။ ထို့နောက် ထူသည့် နံရံရှိသော (ဗင်ထွီကယ်လ်)များဆီ သွေးများရောက်သွားပြီး၊ တကိုယ်လုံးသို့ ညှစ်ထုတ်ပေးသည်။ ညာဘက် (အေထွီယမ်) က တကိုယ်လုံးမှလာသော သွေးဟောင်းများ လက်ခံပြီး၊ ဘယ်ဘက် (အေထွီယမ်)က အဆုပ်မှလာသည့် အောက်စီဂျင် ပါသည့် သွေးများကို လက်ခံယူသည်။ ညာဘက်(ဗင်ထွီကယ်လ်)မှ ညှစ်ထုတ်လျှင် သွေးများသည် အဆုပ်များထဲ ရောက်သွားသည်။ ဘယ်ဘက် (ဗင်ထွီကယ်လ်)က ညှစ်ထုတ်လျှင် သွေးများသည် တကိုယ်လုံးသို့ ရောက်သွားသည်။
နှလုံးအတွင်း သွေးလှည့်လည်ပုံ
နှလုံးသည် စုတ်ထုတ်စက် နှစ်ခု (ညာဘက်-ဘယ်ဘက်) အသွင်ဖြစ်သည်။ အထက်ခန်းများနှင့် အောက်ခန်းများသည် သွေးကို တပြိုင်နက်တည်း ညှစ်ထုတ်ကြသည်။ ညာဘက် အထက်ခန်းမှ ညာဘက် အောက်ခန်းသို့လည်းကောင်း၊ ညာဘက် အောက်ခန်းမှ အဆုပ်ထဲသို့လည်းကောင်း၊ အဆုပ်ထဲတွင် အောက်စီဂျင် ရယူပြီးသား သွေးများသည် ဘယ်ဘက် အထက်ခန်းသို့ ဝင်လာပြီးနောက် ဘယ်ဘက်အောက်ခန်းသို့သွားသည်။ ထို့နောက် ဘယ်ဘက် အောက်ခန်းမှ ညှစ်ထုတ်သောသွေးများအား သွေးလွှတ်ကြောစနစ်ထဲသို့ ညှစ်ထုတ်သည်။
Myocardium ခေါ် နှလုံး၏ကြွက်သားများအတွက်လည်း အောက်စီဂျင်ပါသည့်သွေးလိုအပ်သည်။ ၎င်းသွေးကြောများကို Right and Left Coronary arteries ညာဘက်-ဘယ်ဘက် (ကိုရိုနရီ) သွေးကြောများဟုခေါ်သည်။ နှလုံးသွေးကြောကျဉ်း ရောဂါ ဆိုသည်မှာ ၎င်းသွေးကြောများ ကျဉ်းခြင်းဖြစ်သည်။
နှလုံးအလုပ်လုပ်ရန် နှလုံးကြွက်သားများအား Contraction ညှစ်ခြင်းနှင့် Relaxation လျော့ခြင်းတို့ စနစ်တကျလုပ်သည်။ ထိုအလုပ်လုပ်နိုင်ရန် Conduction System လျှပ်စစ်ဓာတ် စီးဆင်းမှုစနစ် ရှိသည်။ နှလုံးမှသွေးများကို ထိရောက်စွာ ညှစ်ထုတ်နိုင်ရန် ဖြစ်စဉ်တခုအတွက် တိကျစွာ ထိန်းညှိမှုရှိသည်။ ယင်းအလုပ်ကို Sinoatrial node ကလုပ်ပေးသည်။ ၎င်းက တမိနစ်လျင် ၇ဝ-၈ဝ နှုန်း စီးချက်ကျကျ လုပ်ပေးသည်။ Heart rate (Pulse rate) = 70-80/minute
နှလုံး၏ ညှစ်ထုတ်ခြင်းနှင့် ပြန်လျော့ပေးခြင်း အလုပ်နှစ်မျိုး ပါဝင်သည့် ဖြစ်စဉ်တခုအား Cardiac Cycle ဟု ခေါ်သည်။ ညှစ်ထုတ်ခြင်းအဆင့်ကို Systolic phase ဟုလည်းကောင်း၊ ပြန်လျော့ပေးခြင်းအဆင့်ကို Diastolic phase ဟုလည်းကောင်း ခေါ်သည်။ ထို ဖြစ်စဉ်တပါတ်သည် (ဝ.ဂ) စက္ကန့် ကြာသည်။ ထို့ကြောင့် သွေးဖိအား (Blood preassure) တိုင်းသည့်အခါ အထက်သွေးချိန် ကို Systolic Pressure ဟုလည်းကောင်း၊ အောက်သွေးချိန်ကို Diastolic pressure ဟု လည်းကောင်းခေါ်သည်။
ယူရိုတိုက်​လေယာဉ် တိုင်ဖွန်း
ယူရိုတိုက်​လေယာဉ် တိုင်ဖွန်း (Eurofighter Typhoon) သည် အင်ဂျင်နှစ်လုံးတပ် ဘက်စုံသုံး တိုက်လေယာဉ်ဖြစ်သည်။ ဤတိုက်လေယာဉ်ကို ကွဲပြားသည့် ကုမ္ပဏီ (၃) ခု ဖြစ်သည့် Alenia Aeronautica ၊ BAE Systems နှင့် EADS တို့ အကျိုးတူ ပူးပေါင်း၍ တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ လက်ရှိအနေဖြင့် ဗြိတိသျှ တော်ဝင် လေတပ် ၊ ဂျာမန်လေတပ် ၊ အီတလီ လေတပ် ၊ စပိန် ၊ ဩစတြီးယားနှင့် ဆော်ဒီအာရေဗျ လေတပ်တို့တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်လျက် ရှိကြသည်။
ရွှေဘိုးရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ရွှေဘိုးရွာ(Shweboe)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ ရှမ်းလယ်ပြင်(အောက်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၂၀၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တွင်းဖြူရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
တွင်းဖြူရွာ (Twinhpyu)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ တွင်းဖြူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၉၇၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တွင်းဖြူကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၂၀ ဦး၊ မ ၁၁၈၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၁၀၃ ဦးနေထိုင်သည်။
မန်ဒါရင်ဘဲ
မန်ဒါရင်ဘဲသည် အာရှတိုက်အရှေ့ပိုင်းတွင် တွေ့ရှိရပြီး ကြွကြွရွရွနှင့် အရောင်အသွေးအလွန်လှပသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ရံဖန်ရံခါ တွေ့ရှိရသည်။ အမများမှာ သာမန်ဘဲမကဲ့သို့ အရောင်အသွေးလှပမှုမရှိသော်လည်း အဖို များမှာမူ ဘဲမျိုးများတွင် အရောင်အသွေးအလှပဆုံးအမျိုး ဖြစ်သည်။ နှစ်စဉ် မေလတွင် အမွေးအတောင်လဲလေ့ ရှိကာ အမွေးလဲသည့်အချိန်တွင် အဖိုများမှာ အမများ၏အရောင်အသွေးကဲ့သို့ ပြောင်းလဲသွားလေ့ရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘဲ ကဏ္ဍ:ဘဲမျိုးရင်းဝင် ငှက်များ ကဏ္ဍ:ငှက်မျိုးစုများ
ဂူပြောက်ငယ် (မြင်းကပါ)
ဂူပြောက်ငယ် (မြင်းကပါ) သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပုဂံတွင် တည်ရှိသည့် စေတီဖြစ်သည်။ ဂူပြောက်ငယ်သည် ကွမ်းတောင်ပေါက် လိုဏ်တစ်ဆင့် ဂူဘုရားဖြစ်ပြီး အေဒီ(၁၁၉၈)တွင် တည်ခဲ့သည်။
"'ကျောက်ဖြူ နန်းကျမင်း ကောင်းမှုဖြစ်သော ပျက်စီးနေသည့် ရပ်တော်မူ ဗုဒ္ဓရုပ်ပွား ဆင်းတုကို သခင်ဖွားစောကြီးက ပြုပြင်ကြောင်း"'
တခေါက်ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကြီးပင်အင်း
ကြီးပင်အင်း
ယောင်အွန်ဒေးမြို့
ယောင်အွန်ဒေးမြို့သည် ကင်မရွန်းနိုင်ငံ၏ မြို့တော်နှင့် ဒုတိယမြောက်အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ လူဦးရေသည် ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ၂.၅သန်းရှိသည်။ နိုင်ငံ၏ အလယ်ဗဟိုချက်ဖြစ်သော ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၇၅၀ မီတာ (ပေ ၂၅၀ဝ) အမြင့်တွင် တည်ရှိသည်။
ယောင်အွန်ဒေးမြို့ရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ
အမ်ဗော့ခ် ဘဒ်စီ တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ်
ဝါကြပ်ချောင်းထဲရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြင်းကပါစေတီ
မြင်းကပါစေတီသည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပုဂံ၊ မြင်းကပါအရပ်တွင် တည်ရှိသည်။ မြင်းကပါစေတီကို ခရစ်(၁၁)ရာစုတွင် အနော်ရထာမင်း (အေဒီ ၁၀၄၄−၁၀၇၇) တည်ခဲ့သည်။ အနော်ရထာနှင့် နောင်တော် စုက္ကတေး စီးချင်းထိုးရာတွင် စုက္ကတေးသည် အနော်ရထာ၏ အရိန္ဒမာလှံချက်ဖြင့် မြင်းနှင့်တကွ မြစ်နားသို့ပါ၍ အနိစ္စရောက်ခဲ့သည်။ စုက္ကတေးမင်း အနိစ္စရောက်ပြီးနောက် အနော်ရထာသည် ပုဂံထီးနန်းကို ဆက်ခံခဲ့သည်။ အနော်ရထာသည် နောင်တော် စုက္ကတေးမင်းကို သတ်မိသည့် မကောင်းမှု ပြေပျောက်ရန် မြင်းကပါရွာ၊ မြင်းကပါချောင်းအနီးတွင် မြင်းကပါစေတီ တည်ခဲ့သည်။ နောင်တော် စုက္ကတေးမင်းအားလည်း အမျှအတမ်းဝေခဲ့သည်။
မြင်းကပါစေတီ၏ ထိပ်ဖူး၊ ဖောင်းရစ်၊ ရင်ဖွဲ့ခါးပတ်၊ ခေါင်းလောင်းပုံတို့တွင် အဆင်တန်ဆာ မွမ်းမံမှု အရှိဘဲ၊ ရိုးရိုးရှင်းရှင်း တည်ဆောက်ထားသည်။
နမ့်ကောက်ရွာ၊ မိုးနဲမြို့နယ်
နမ့်ကောက်ရွာ (Namkauk)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လင်းခေးခရိုင်၊ မိုးနဲမြို့နယ်၊ နောင်ဟီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၅၃၂၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရနောင်ဟီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၉ ဦး၊ မ ၁၄၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၇ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးနဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ထူးဆန်းရွာ၊ ပူတာအိုမြို့နယ်
ထူးဆန်းရွာ(Htusan)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ပူတာအိုမြို့နယ်၊ ပူတောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၅၃၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပူတောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၃၇ ဦး၊ မ ၁၃၂၅ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၅၆၂ ဦး နေထိုင်သည်။
နံသာပုရွာ၊ နံသာပု
နံသာပုကျေးရွာ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၊ ငပုတောမြို့နယ်၊ ငရုတ်ကောင်းမြို့တွင် တည်ရှိသည်။ နံသာပုကျေးရွာအုပ်စုတွင် တည်ဆောက်မည့် ရေနက်ဆိပ်ကမ်းနှင့် ကမ်းလွန်ထောက်ပံ့ရေး အခြေစိုက်စခန်းများကြောင့် ဂေါ်ရင်ဂျီကျွန်း၊ မိကျောင်းခေါင်းကျွန်းများ တည်ရှိသော ငရုတ်ကောင်းဒေသ လူထုအခြေပြု ခရီးသွားလုပ်ငန်း ဖွံ့ဖြိုးရေးအား အဟန့်အတားဖြစ်စေနိုင်ကြောင်း Another Development အဖွဲ့၏ သုတေသနစာတမ်းတစ်ခုတွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။
ဒဂုံမြို့သစ်မြောက်ပိုင်းမြို့နယ်
ဒဂုံမြို့သစ်မြောက်ပိုင်းသည် ရန်ကုန်မြို့၏ အရှေ့ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ ဒဂုံမြို့သစ်မြောက်ပိုင်း၏ မြောက်ဘက်နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် ဒဂုံမြို့သစ်အရှေ့ပိုင်းမြို့နယ်၊ အနောက်ဘက်တွင် တောင်ဥက္ကလာပမြို့နယ်၊ တောင်ဘက်တွင် ဒဂုံမြို့သစ်တောင်ပိုင်းတို့ တည်ရှိသည်။ မြောက်ဒဂုံဟုလည်း ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။
ဒဂုံမြို့သစ်မြောက်ပိုင်းကို ရပ်ကွက်ပေါင်း ၂၀ ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ၁၉၈၉ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတော် အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေး ကောင်စီတပ်မတော်အစိုးရတည်ထောင်ခဲ့သော မြို့သစ်များထဲတွင် ဒဂုံမြို့သစ်မြောက်ပိုင်းသည် တိုးတက်သောမြို့ဟု ဆိုနိုင်သည်။
အစိုးရ မူလတန်းကျောင်း ၂၄ ကျောင်း၊ အလယ်တန်းကျောင်း ၁ ကျောင်း၊ အထက်တန်းကျောင်း ၄ ကျောင်းရှိသည်။
၂၀၂၁ ဖေဖဝါရီလတွင် အာဏာသိမ်းခံရသော အခါတွင် ပင်လုံလမ်းမကြီးတစ်လျှောက် နှင့် ‌ဘေလီတံတား အနီး ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း ကြေးရုပ်ရှေ့ ရင်ပြင်တွင် ဒဂုံမြို့သစ်မြောက်ပိုင်း ရှိနှင့် အနီးအနားပတ်ဝန်းကျင်ရှိ မိဘပြည်သူများစွာ ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။ ကျဆုံးခဲ့သည့် ပြည်သူ့အာဇာနည်များစွာ စိတ်မကောင်းစရာကောင်းအောင်ရှိခဲ့သည်။ ရန်ကုန်မြို့ရှိ အကြီးဆုံးတက္ကသိုလ်ဖြစ်သော ဒဂုံတက္ကသိုလ်သည် ဤမြို့နယ်၏ အလယ်ပိုင်းတွင် တည်ရှိခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ယခင် ဒဂုံမြို့သစ်မြောက်ပိုင်းမြို့နယ် နှင့် ဒဂုံမြို့သစ်အရှေ့ပိုင်းမြို့နယ် ဟု မခွဲခြားသေးခင် အချိန်ကဖြစ်သည်။ ယခုအခါ ဒဂုံတက္ကသိုလ်၏ တည်နေရာသည် ဒဂုံမြို့သစ်အရှေ့ ပိုင်းမြို့နယ် နယ်နိမိတ် အတွင်းမှာဖြစ်သည်။
နီလင်ပေါ်ရွာ၊ အထက်နန်းရာ
နီလင်ပေါ်ရွာ၊ အထက်နန်းရာ
ပသေး (မြောက်)ရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
ပသေး (မြောက်)ရွာ (Pathay(North))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ မင်းကင်းမြို့နယ်၊ ပသေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၈၆၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းကင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချဉ်ပေါင်တောင်ရွာမ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ချဉ်ပေါင်တောင်(ရွာမ)ရွာ(Chinpaungtaung(Ywarma))သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ ရှမ်းလယ်ပြင်ကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၁၈၅ ဖြစ်သည်။ ချဉ်ပတောင်ကျန်းမာရေးဌာနခွဲ ရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်ခယို (လွယ်လုံ)ရွာ၊ မိုင်းမောမြို့နယ်
မန်ခယို (လွယ်လုံ)ရွာ (Manhkayo (Loilong))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ မိုင်းမောမြို့နယ်၊ မန်ခယို (လွယ်လုံ)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၉၀၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းမောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆရာမြို့
ဘဝ
ဆရာမြို့ကို ၁၂၃၇ ခုနှစ်၊တပေါင်းလတွင် ရွှေကျင်မြို့၌ ဖွားမြင်ခဲ့သည်။
ငယ်စဉ်အခါက ရွှေကျင်မြို့၊ ရွှေတောင်ဦးစေတီအနီး မန္တလေးကျောင်းဆရာတော်ထံတွင် စာပေများသင်ကြားခဲ့ပြီး သာသနာ့ဘောင်သို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ထို့နောက်တွင် ညောင်လေးပင်တောရနှင့် မန္တလေးမြို့များတွင် စာပေများ ဆက်လက်ကာ သင်ကြားခဲ့သည်။ ၈ ဝါရသည့်အခါ ရွှေကျင်မြို့၌ ရွှေဂူချောင်အမည်ဖြင့် စာသင်တိုက် ဖွင့်ခဲ့သည်။
၁၂၆၅ ခုနှစ်တွင် လယ်တီဆရာတော်ထံတွင် တပည့်ခံ၍ တရားဟောပြောခဲ့သည်။ ၁၂၆၈ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ဓမ္မသာဝနအသင်းနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာသာသနာပြု စာပုံနှိပ်တိုက်ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ လူဝတ်လဲပြီး၁၂၈၂ ခုနှစ်တွင် မော်လမြိုင်မြို့ ကတိုးကော့နှပ်သူဌေးကြီး ဦးရွှေလှေး၏ အထောက်အပံ့ဖြင့် ပိဋကတ်သုံးပုံကို ဘာသာပြန်ရာ ၁၁ နှစ်အတွင်း ကျမ်ပေါင်း ၃၀ ကျော် ပြီးခဲ့သည်။ ဆရာမြို့သည် ဝေလမင်းသားဆုငွေ ၁၀၀၀ နှင့် အိန္ဒိယဘုရင်ခံချုပ်၏ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတဘွဲ့များ ချီးမြှင့်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။
ကွယ်လွန်ခြင်း
ဆရာမြို့သည် ၁၂၉၈ ခုနှစ် တန်ခူးလပြည့်ကျော် ၁၁ ရက် (၅-၄-၃၇) နေ့တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သသည်။ ဆရာသည် ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီးသုံးဆက် အိမ်ထောင်ပြုခဲ့သည်။
ကျမ်းများ ပြုစုခြင်း
ဆရာသည် အောက်ပါကျမ်းများကို ရေးသားပြုစုခဲ့သည်။
၁။ ပိဋကတ်တော်မြန်မာပြန်များ။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
သရက်ကုန်းရွာ၊ ကျွန်းဒိပ်
သရက်ကုန်းရွာ၊ ကျွန်းဒိပ်
ပေါ်တော်မူဘုရား
ပေါ်တော်မူဘုရားသည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပုဂံ၊ မြင်းကပါအရပ်တွင် တည်ရှိသည့် စေတီဖြစ်သည်။ ပေါ်တော်မူဘုရားကို ခရစ်(၁၁)ရာစုတွင် တည်ခဲ့သည်။ မြင်းကပါရွာ တောင်ဘက် နဂါးရုံဘုရား၏ အနောက်တောင်ဘက်ရှိ စေတီအပြိုအပျက်တစ်ခုကို ရှင်းလင်းရာ အထဲတွင် စေတီငယ်တစ်ဆူ တွေ့ရှိ၍ ပေါ်တော်မူစေတီဟု ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ နဂါးရုံပေါ်တော်မူဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။
ပေါ်တော်မူစေတီ၏ အထက်ပိုင်းတွင် ငှက်ပျောဖူး၊ ကြာလန်၊ ကွမ်းတောင်ကို တဖြည်းဖြည်းခြုံယူသည့် ပိရမစ်ပုံစံနှင့် ခေါင်းလောင်းပုံတို့ရှိပြီး ခေါင်းလောင်းပုံအခြေတွင် ရှစ်မြှောင့်ဖောင်းရစ်များရှိကာ အနားခြောက်မြှောင့်ရှိ ပစ္စယာသုံးဆင့်ပေါ်တွင် တည်ဆောက်ထားသည်။ ပေါ်တော်မူစေတီကို မပျက်မစီး တွေ့ရ၍ ပုဂံခေတ်ဦးပိုင်း စေတီ၏ အပေါ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တည်ဆောက်မှုကို သိရှိရသည်။
သင်တောရိုး
သင်တောရိုး
မြေခဲတောင်ရွာ၊ ရေစကြိုမြို့နယ်
မြေခဲတောင်ရွာ (Myaykhetaung)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ရေစကြိုမြို့နယ်၊ ကိုင်းမကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၄၄၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကိုင်းမကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၆၉ ဦး၊ မ ၁၃၅၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၂၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကာမာဝစရကုသိုလ်ကံ
ကာမာဝစရ ကုသိုလ်စေတနာ ၈-ပါးသည် ကာမာဝစရ ကုသိုလ်ကံ မည်၏၊ ထိုကာမာဝစရ ကုသိုလ်ကံ ၈-ပါးသည် ကာမသုဂတိ ၇-ဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေကျိုးကို ဖြစ်စေ၏၊ ပဝတ္တိအခါ ကာမဘုံ ရူပဘုံ၌ ထိုက်သည့် အားလျော်စွာ မဟာဝိပါက် ၈-ပါး, အဟိတ် ကုသလဝိပါက် ၈-ပါး အကျိုးတရားတို့ကိုဖြစ်စေ၏။
အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်မှာ မလှူမီ ရှေးအဖို့၌ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ မရှိလှ၊ ဂုဏ်သတင်း ကြီးလိုခြင်းစသော အကုသိုလ်များ ရှေ့သွား ပြုလျက်ရှိ၏၊ လှူပြီးနောက် အပရစေတနာ အခိုက်၌လည်း “လှူမိတာ မှားလေခြင်း”စသည်ဖြင့် နှလုံးမသာယာမှု အကုသိုလ် ဖြစ်၏၊ ထိုကုသိုလ်မျိုးမှာ ရှေ့ရော နောက်ပါ အကုသိုလ်ခြံရံလျက်ရှိသောကြောင့် များစွာ အားမရှိချေ၊ ဩမကကုသိုလ် = အညံ့စား ကုသိုလ်ဟု ခေါ်သည်၊ တိဟိတ်ဖြစ်မှု တိဟိတ် ဩမကကုသိုလ်ဟုခေါ်၍ ဒွိဟိတ်ဖြစ်မှု ဒွိဟိတ် ဩမကကုသိုလ်ဟု ခေါ်သည်၊ တိဟိတ်ဩမ ကုသိုလ်ကံသည် ဒွိဟိတ်ပဋိသန္ဓေကျိုးကို ပေးသည်၊ ပဝတ္တိအခါ၌ မဟာဝိပါက်ဉာဏဝိပ္ပယုတ်စိတ် ၄-ခု အဟိတ်ကုသလဝိပါက်စိတ် ၈-ခု အကျိုးတရားများကို ဖြစ်စေ၏၊ ဒွိဟိတ် ဩမကကုသိုလ်ကံသည်အဟိတ်ကုသလဝိပါက် ပဋိသန္ဓေကျိုးကိုသာ ပေး၏၊ ပဝတ္တိအခါ၌ အဟိတ်ကုသလဝိပါက် ၈-ပါး အကျိုးတရားများကို ဖြစ်စေ၏။
ထိုကာမာဝစရကုသိုလ်ကံသည်လည်း ကာယကံ, ဝစီကံ, မနောကံအားဖြင့် ၃-ပါး၊ ဒါနကုသိုလ်ကံ, သီလကုသိုလ်ကံ,  ဘာဝနာ ကုသိုလ်ကံအားဖြင့် ၃-ပါး၊ ပုညကြိယာဝတ္ထုအားဖြင့် ၁၀-ပါး ပြားသေးသည်။ အကုသိုလ်ကံ ၁၂-ပါး ကာမာဝစရ ကုသိုလ်ကံ ၈-ပါး ပေါင်း၂၀-ကို ကာမာဝစရ ကံဟု ခေါ်သည်။
တပဲ့ပင်ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
တပဲ့ပင်ရွာ (Tapeitpin)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၅၇၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၄၁၇ ဦး၊ မ ၄၆၈၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၀၉၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွာရှေရွာ၊ ရေဦးမြို့နယ်
ရွာရှေရွာ (Ywarshey)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ရေဦးမြို့နယ်၊ အင်ပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၃၃၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝါတဲရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ဝါတဲရွာ(Warte)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဝါတိန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၅၃၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝါတိန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၃၅ ဦး၊ မ ၅၉၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၂၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၉၄၈ နွေရာသီ အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲဝင် မြန်မာနိုင်ငံအသင်း
မြန်မာနိုင်ငံအသင်းသည် ၁၉၄၈ နွေရာသီ အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲသို့ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ ထိုပွဲသည် ၁၉၄၈ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၂၉ရက်နေ့မှ ဩဂုတ်လ ၁၄ရက်နေ့အထိ ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းနိုင်ငံ၊ လန်ဒန်မြို့တွင် ကျင်းပခြင်းဖြစ်သည်။မြန်မာနိုင်ငံအိုလံပစ်ကော်မတီအနေဖြင့် ကစားသမား ၅ဦးပါဝင်သော မြန်မာအားကစားအဖွဲ့ကိုစေလွှတ်ကာ အားကစားနည်း ၃မျိုးတွင် ယှဉ်ပြိုင်စေခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ဆုတံဆိပ် ဆွတ်ခူးနိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ဤပွဲသည် လွတ်လပ်ရေးရပြီးသော မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲသို့ ပထမဆုံးအကြိမ် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံအသင်း၏ နွေရာသီအိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မှုများ
ဒီပဲယင်းမြို့နယ်
ဒီပဲယင်းမြို့နယ် (ယခင်အမည် တပယင်း) သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရေဦးခရိုင်ရှိ မြို့နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ ဒီပဲယင်းမြို့ ဖြစ်သည်။
ကျော်ကြားသောပုဂ္ဂိုလ်များ
စစ်သူကြီး မဟာဗန္ဓုလသည် ဒီပဲယင်းမြို့တော်ဝန် ဖြစ်ခဲ့ဖူးသည်။ ဖွားရာဇာတိမှာလည်း ဒီပဲယင်းအနီး ငပယင်းရွာ ဖြစ်သည်။ ရဟန်းစာဆို ရှင်အဂ္ဂသမာဓိအကျော်၏ ဖွားရာဇာတိမှာလည်း ဒီပဲယင်းအနီးက ကန်ဖျားရွာဖြစ်သည်။ လယ်တီဆရာတော် ဘုရားကြီးသည် ဒီပဲယင်းအနီး စိုင်းပြင်ရွာဇာတိ ဖြစ်သည်။ ဒီပဲယင်းဆရာတော်ဟု နာမည်ကျော်ကြားသည့် ဒုတိယရွှေကျင် သာသနာပိုင် ဆရာတော်ကြီးသည်လည်း ဒီပဲယင်းအနီး ကန်ဖျားရွာ ဇာတိဖြစ်သည်။ အလားတူ တောင်တန်းသာသနာပြု ဆရာတော် ဦးဥတ္တမသာရ ဆရာတော်ကြီးသည်လည်း ဒီပဲယင်းနယ်မှ ဆရာတော်ကြီး တစ်ပါး ဖြစ်သည်။ ဂဠုန်ဆရာစံ၏ ဖွားရာဇာတိမှာ ဒီပဲယင်းအနီး သရက်ကန်ရွာ ဖြစ်သည်။ အလောင်းမင်းတရားကြီး ဦးအောင်ဇေယျ၏ ဆရာ သာသနာပိုင်ဆရာတော် အတုလယသသည် ဒီပဲယင်းနယ် ဥသျှစ်ကျေးရွာဇာတိဖြစ်သည်။ ယခု ဥသျှစ်ကျေးရွာသည် အရာတော်နယ်မှ ဖြစ်နေသည်။
ကျောက်ဖြာရွာ၊ နံသာပု
ကျောက်ဖြာရွာ၊ နံသာပု
တိုက်ကြီးကုန်းရွာ၊ ကော်ဇံ
တိုက်ကြီးကုန်းရွာ၊ ကော်ဇံ
ပိုက်တဲရွာ၊ ကျွန်းဒိပ်
ပိုက်တဲရွာ၊ ကျွန်းဒိပ်
ကုန်းကြီးရွာ၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆိတ်သာ
ဆိတ်သာ
ဗမာ့ထွက်ရပ်ဂိုဏ်း
ဖြစ်ပေါ်လာပုံ သမိုင်းကြောင်း
(၁၉၃၉) ခုနှစ် စက်တင်ဘာ (၁)ရက်တွင် ဒေါက်တာဘမော်၏ အိမ်၌ကျင်းပသည့် အစည်းအဝေးတွင် ဗမာ့ထွက်ရပ်ဂိုဏ်း (Freedom Bloc)ကို အောက်ပါပုဂ္ဂိုလ်များပါဝင်၍ စတင် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ (မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေးဂိုဏ်း) ဆိုတဲ့အမည်နဲ့ စတင်ဖွဲ့စည်းပြီး မကြာမီမှာ ပဲ (ဗမာ့ထွက်ရပ်ဂိုဏ်း) လို့ အမည်ပြောင်းလဲခဲ့ပါတယ်။
ပါဝင်သောအဖွဲ့အစည်းများ နှင့် ဗဟိုအလုပ်အမှုဆောင်အဖွဲ့
တို့ပါဝင်ခဲ့ကြသည်။
လှုပ်ရှားမှုများ
ပထမဆုံး ဗမာ့ထွက်ရပ်ဂိုဏ်း ကြေညာချက်ကို သခင်လှဘော်၊ ဒေါက်ဘာဘမော်၊ ဦးဘရွှေတို့က လက်မှတ်ရေးထိုး ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၀ ပြည့်နှစ်ထဲမှာ ဗမာ့ထွက်ရပ်ဂိုဏ်း အင်အားပြပွဲများ၊ မြို့လုံးကျွတ် အစည်းအဝေးပွဲကြီးများ ကျင်းပနိုင်ခဲ့ပြီး အင်္ဂလိပ်ထံက လွတ်လပ်ရေးကို ရတဲ့နည်းနဲ့ ကြိုးစားယူကြရေးကို လှုံ့ဆော်နိုင်ခဲ့ကြပါတယ်။
အဲဒီလို လှုပ်ရှားမှုတွေ လုပ်ဆောင်နိုင်ပြီး မကြာမီမှာပဲ နယ်ချဲ့အစိုးရက ဗမာ့ထွက်ရပ်ဂိုဏ်း ခေါင်းဆောင်တွေကို ကာကွယ်ရေးပုဒ်မ အမျိုးမျိုးနဲ့ လိုက်လံဖမ်းဆီး ထောင်ချပစ်ခဲ့သည်။ ဒေါက်တာဘမော်၊ သခင်နု၊ သခင်သန်းထွန်း၊ သခင်စိုး၊ သခင်ကျော်စိန်၊ သခင်ဖေဌေး၊ သခင်လှဘော်၊ သခင်မြသွင် တို့လို ပုဂ္ဂိုလ်တွေအပြင်၊ ဗန္ဓုလဦးစိန်၊ ဓားမဦးသိန်း တို့လို ပုဂ္ဂိုလ်တွေပါ ထောင်ထဲ ဝင်ကြရပါတယ်။ သခင်အောင်ဆန်းကတော့ ပြည်ပကိုရောက်ရှိသွားပြီး ကာလအနည်းငယ်အတွင်း ဗမာ့ထွက်ရပ်ဂိုဏ်း ကြီးလဲ မှေးမှိန် သွားသည်။
ဂျိန်ရန်ခန်ရွာ၊ ပူတာအိုမြို့နယ်
ဂျိန်ရန်ခန်ရွာ(Jingranhkan)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ပူတာအိုမြို့နယ်၊ ပူတောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၅၃၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပူတောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၃၇ ဦး၊ မ ၁၃၂၅ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၅၆၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပူတာအိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဖရီးဝဲလ်
အခမဲ့ရယူနိုင်သော ဆော့ဖ်ဝဲများဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့တွင် မူပိုင်ခွင့် (သို့) ပိုင်ဆိုင်သူ ရှိထားပြီး ဖြစ်သည်။ အသုံးပြုသူမှာ လွတ်လပ်စွာ သုံးနိုင်သော်လည်း ပြန်လည်ရောင်းချခွင့်မရှိပါ။ အများအားဖြင့် Shareware နဲ့ Freeware များသည် ၁၅ ရက် ၃၀ ရက် စသည့် အချိန်များကန့်သတ်ထားလေ့ရှိသည်။ အချိန်များ ကန့်သတ်ခြင်း မရှိပါကလည်း လုပ်ဆောင်ချက် အားလုံးကို မလုပ်နိုင်သော မပြည့်စုံသော ဆော့ဖ်ဝဲများဖြစ်၍ မှတ်ပုံတင်ခြင်း (သို့) တန်ဖိုးပေးချေမှသာ အပြည့်အဝ အသုံးပြုနိုင်မည် ဖြစ်သည်။
အဲပုဂံ
အဲပုဂံ လေကြောင်းလိုင်းရုံးသည် ဗဟန်းမြို့နယ်၊ ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ မြန်မာနိုင်ငံ တွင်တည်ရှိသည်။ အဲပုဂံ လေကြောင်းလိုင်းသည် ပြည်တွင်း မြို့ကြီး ၁၅ မြို့ နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံသို့ ပြေးဆွဲခဲ့သည်။ ၎င်းလေကြောင်းလိုင်း၏ အဓိက လေဆိပ်မှာရန်ကုန်အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ် နှင့် မန္တလေးချမ်းမြသာစည်လေဆိပ် ဖြစ်သည်။ အဲပုဂံ လေကြောင်းလိုင်းကို အထူး လေကြောင်းလိုင်းအဖြစ် မြန်မာနိုင်ငံ အစိုးရအဖွဲ့စည်းဆက်နွယ်နေသော အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ဌာနအဖွဲ့စည်းမှ သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
သမိုင်းကြောင်း
လေကြောင်းလိုင်းကို ၂၀၀၄ ခုနှစ်၊ ဇွန်လတွင် စတင်ခဲ့၍ ၂၀၀၄ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ၊ ၁၅ ရက်နေ့ မှစတင်၍ ပြေးဆွဲခဲ့သည်။ ၎င်းလေကြောင်းလိုင်းကို ထူး ကုမ္ပဏီ လိမိတက် မှပိုင်ဆိုင်သည်။ ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် အလုပ်သမားပေါင်း ၂၅၀ ခန့် ရှိခဲ့သည်။ ပထမဆုံး ပြည်ပခရီးမှာ ၂၀၀၇ ခုနှစ်၊ မေလ၊ ၁၅ ရက်နေ့၊ ရန်ကုန် မှ ဘန်ကောက် သို့ ပြေးဆွဲသော ခရီး ဖြစ်သည်။ ထို့နောက်၊ ဒုတိယ ပြည်ပခရီး မှာ စင်ကာပူနိုင်ငံ ဖြစ်သည်။
၂၀၀၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လတွင် တရုတ်နိုင်ငံ နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ဘန်ကောက် သို့ ပျံသန်းခွင့် ရရှိခဲ့သည်။ ၂၀၀၆ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလတွင် ကုမ္ပဏီသည် ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၊ ဆင်းရပ်ဘ် သို့ ပျံသန်းရန် စတင်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် အဲပုဂံလေကြောင်းလိုင်း၌ ဘန်ကောက်၊ စင်ကာပူ၊ အိုဆာကာ၊ ဆိုးလ်၊ ချင်းမိုင် နှင့် ကူမင်း သို့ ပျံသန်းဖို့ရန် လေယာဉ်ပျံ(A310-200) နှစ်စီးထပ်တိုးခဲ့သည်။
၂၀၁၅ ဩဂုတ်တွင် အဲပုဂံ၏ ခရီးစဉ်များ ယာယီရပ်နားကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့ပြီး အဲပုဂံ၏ ခရီးစဉ်များကို ထူးကုမ္ပဏီလိမိတက်မှ ပိုင်ဆိုင်သော အေးရှန်းဝင်း လေကြောင်းလိုင်းမှ ဆက်လက်ပြေးဆွဲခဲ့သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၇ ရက်နေ့တွင် အဲပုဂံ၏ ပျံသန်းခွင့်လိုင်စင်ကို လေကြောင်း ပို့ဆောင်ရေး ညွှန်ကြားမှု ဦးစီးဌာနက ပြန်လည်ရုပ်သိမ်းခဲ့သည်။
ပျံသန်းရာမြို့များ
အဲပုဂံဟာ အောက်ပါမြို့များသို့ ပျံသန်းလျက်ရှိသည်။
ပျံသန်းမှုရပ်နားခြင်းများ
၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် လေယာဉ်မတော်တဆ ဖြစ်ပွားပြီး လေယာဉ် (၁) စီးတည်းဖြင့် ခရီးစဉ်များ ပျံသန်းပြေးဆွဲခဲ့သည်။ သို့သော် လေယာဉ်ကြံ့ခိုင်မှု ရှိစေရန် စစ်ဆေးရန်အတွက် ၂၀၁၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၆ ရက်မှ စက်တင်ဘာလ ၃၀ ရက်နေ့အထိ ပျံသန်းမှုများ ခေတ္တရပ်နားခဲ့သည်။ ရပ်နားစဉ်အတွင်း ကုတ်ပူးပေါင်းထားသော အေးရှန်းဝင်း လေကြောင်းလိုင်းဖြင့် အကျိုးတူ ပျံသန်းခဲ့သည်။ အောက်တိုဘာလ ၁ ရက်နေ့တွင် ခရီးစဉ်များ ပြန်လည်ပြေးဆွဲခဲ့သည်။
၂၀၁၈ခုနှစ် ဩဂုတ်လမှ စတင်၍ လေကြောင်းခရီးစဉ်များအားလုံးကို ရပ်နားကာ လေကြောင်းပျံသန်းခွင့်လိုင်စင်ကို ပြန်လည်အပ်နှံခဲ့သည်။
မတော်တဆမှုများ
၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် ပူတာအို လေဆိပ်တွင် လေယာဉ်ပြေးလမ်းကျော်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ ဖြစ်ရပ်ကြောင့် လူ (၂) ဦး ထိခိုက်မှု ရှိခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံအခြေစိုက် ရပ်နားသွားသော လေကြောင်းလိုင်းများ
ချဉ်ပေါင်တောင်ရွာသစ်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ချဉ်ပေါင်တောင်(ရွာသစ်)ရွာ(Chinpaungtaung(Ywarthit))သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ ရှမ်းလယ်ပြင်ကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၁၈၆ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဧရာဝတီ
ဧရာဝတီ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အဓိက မြစ်တစ်စင်း၏ နာမည် ဖြစ်သည်။
ဧရာဝတီ ဆိုသည်မှာ
သရက်ချောင်းရွာ၊ ကျွန်းဒိပ်
သရက်ချောင်းရွာ၊ ကျွန်းဒိပ်
ဆောက်သေရွာ၊ ကော်ဇံ
ဆောက်သေရွာ၊ ကော်ဇံ
ကာမီယို ဘန်ဆို (ကဗူးမြို့စား)
အီတလီနိုင်ငံသမိုင်းတွင် ထင်ရှားသော မျိုးချစ်ပုဂ္ဂိုလ်ကြီး ကောင့်ကဗူးသည် ဆာဒင်းနီးယားနိုင်ငံ ပီးဒမွန့်ပြည်နယ် မှူးမတ်မျိုးရိုးမှ ဆင်းသက်ခဲ့သူဖြစ်၍ တျူးရင်းမြို့၌ ၁၈၁ဝ-ပြည့်နှစ်တွင် ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ တျူးရင်းမြို့ စစ်အတတ်သင်ကျောင်းတွင် ပညာသင်ကြား တတ်မြောက်ခဲ့ပြီးနောက် ၁၈၂၆ ခုနှစ်တွင် အင်ဂျင်နီယာတပ်ဗိုလ်တဦးဖြစ်လာ၍ ခံတပ်များစွာကို တည်ဆောက်ခဲ့လေသည်။ သို့သော် သူသည် လူထုကိုနိုင်ငံရေးလွတ်လပ်မှုပေးရန် ကြံရွယ်ခဲ့သူဖြစ်၍ အချိန်အားများတွင် အင်္ဂလိပ်နိုင်ငံရေးသဘောတရားများကို လေ့လာလိုက်စားခဲ့၏။ ၁၈၃၁ ခုနှစ်တွင် စစ်တပ်မှ နုတ်ထွက်ကာ တောနယ်ရှိ မိဖများပိုင်ခြံကြီးတွင် နေထိုင်ပြီးသော် ပြည်သူ့အရေးများကို စတင်ဆောင်ရွက်လေသည်။ ထို့ပြင် ပါရီမြို့၊ လန်ဒန်မြို့များသို့ မကြာခဏ သွားရောက်၍ ဥရောပနိုင်ငံရေးရာ ဗဟုသုတများကို ရှာမှီးခဲ့သည်။ ထိုအခါ စည်းမျဉ်းခံ ဘုရင့်အုပ်ချုပ်ရေးမျိုးကို သဘောကျခဲ့သည့်ပြင် နိုင်ငံရေးလွတ်လပ်မှုသည် စီးပွားရေး ဖွံ့ဖြိုးမှုပေါ်တွင် အခြေပြုမှသာ တည်မြဲနိုင်ကြောင်း သဘောပေါက်ခဲ့လေသည်။ ထိုကြောင့် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်း ပြုပြင်ရေးကိုလည်းကောင်း၊ မီးရထားလမ်းများ ဖေါက်လုပ်ရေးကိုလည်းကောင်း ကြိုးပမ်းခဲ့ပေသည်။ သူသည် နိုင်ငံခြားမှ ဆည်းပူးခဲ့သော လက်တွေ့ စိုက်ပျိုးရေး ဗဟုသုတများကို အသုံးပြု၍ သူ့ဖခင်လုပ်ငန်းများကို အုပ်ချုပ်လုပ်ကိုင်လျက် ပီးဒမွန့်နယ် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးအသင်းကြီးကိုလည်း တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ပြည်နယ်တွင်း မီးရထားလမ်းများ ဖေါက်လုပ်ရေးနှင့်တကွ စက်ရုံများ ဆောက်လုပ်ရေးကိုလည်း ဆော်ဩခဲ့လေသည်။ ထိုသို့ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး လွယ်ကူခဲ့လျှင် အီတလီမှာ စည်းလုံးမိဖွယ်ရာ အကြောင်းရှိသည်ကိုလည်း သိမြင်ခဲ့၏။
ကောင့်ကဗူးသည် အစိတ်စိတ် ကွဲပြိုလျက်ရှိသော အီတလီနိုင်ငံကို စည်းရုံးမိစေလိုသော စိတ်ဓာတ်ရှိသူ ဖြစ်သည့် အားလျော်စွာ ထိုအရေးကို စိတ်ပါလက်ပါ စတင်ဆောင်ရွက်လေသည်။ ထိုနှစ် (၁၈၄၈) မတ်လတွင် မီလန်နယ်သားတို့သည် ဩစတြီးယားကို တော်လှန်သောအခါ သူ၏ သတင်းစာမှနေ၍ ဩစတြီးယားကို စစ်ကျေညာရန် လှုံ့ဆော်ခဲ့သည်။ မကြာမီ စစ်ကြေညာ တိုက်ခိုက်ခဲ့၏။ စစ်အတွင်း ကဗူးသည် ဆာဒင်းနီးယားမှ ပါလီမန်အမတ်အဖြစ် အရွေးခံခဲ့ရလေသည်။ သို့သော် ထိုစစ်ပွဲတွင် ဆာဒင်းနီးယား နိုင်ငံသည် အရေးနိမ့်၍ အဲလဗတ်ဘုရင်လည်း ထီးနန်းစွန့်ခဲ့ရလေသည်။ ထိုအခါ သူ၏သားတော် ဒုတိယဗစ်တာ အီမန်းနျူအယ် နန်းတက်ပြီးလျှင် ငြိမ်းချမ်းရေး ဖြစ်မြောက်အောင် စေ့စပ်လျက် စာချုပ်ချုပ်ဆိုခဲ့ရ၏။ မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ ကောင့်ကဗူးသည် စိတ်မပျက်ဘဲ အီတလီနိုင်ငံ၏ လွတ်မြောက်ရေး စည်းရုံးရေးတို့ကို ဆက်လက် ဆောင်ရွက်လေသည်။
၁၈၅ဝ- ပြည့်နှစ်တွင် ကောင့်ကဗူးသည် စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဝန်ကြီး ဖြစ်လာလေသည်။ ထိုနောက် ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် သဘောကွဲလွဲမှုကြောင့် ရာထူးမှ နုတ်ထွက်၍ အီတလီအရေးတွင် နိုင်ငံခြားတို့ သဘောထားသိရှိရန်အတွက် ပြင်သစ်နှင့် အင်္ဂလန်ပြည်တို့သို့ လှည့်လည်ခဲ့သည်။ ထိုသို့ လှည့်လည်ရာမှ အပြန်တွင် ဝန်ကြီးချုပ်ရာထူး ခန့်အပ်ခြင်းခံရ၏။ ထိုအချိန်မှစ၍ ကောင့်ကဗူးသည် နိုင်ငံတွင်း ပြုပြင်ရေး လုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်ခဲ့၍ နိုင်ငံ၏အင်အားတောင့်တင်းပြီးလျှင် နိုင်ငံကြီးများက အသိအမှတ်ပြုခြင်း ခံရအောင် အနည်းနည်း အဖုံဖုံ ဆောင်ရွက်ခဲ့လေသည်၊ ထို့ပြင် ၁၈၅၅ ခုနှစ်တွင် ကရိုင်းမီးယား စစ်မြေပြင် သို့ ဆာဒင်းနီးယားနိုင်ငံမှ စစ်တပ်များ စေလွှတ်ကူညီခဲ့သောကြောင့် အင်္ဂလိပ်နှင့်ပြင်သစ်တို့၏ ချစ်ကြည်မှုကို ရရှိခဲ့လေသည်။ ထိုနောက် ဥရောပနိုင်ငံကြီးများက အသိအမှတ်ပြုခဲ့သဖြင့် အီတလီနိုင်ငံ စည်းရုံးရေးတွင်လည်း များစွာ အထောက်အပံ့ ဖြစ်စေခဲ့လေသည်။ ၁၈၅၈ ခုနှစ်တွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံ တတိယ နပိုလီယန် ဘုရင်နှင့် တိတ်တဆိတ် တွေ့ဆုံ အချိန်းအချက်ပြု၍ ၁၈၅၉ ခုနှစ်တွင် ဩစတြီးယားကို စစ်ကျေညာခဲ့သည်။ ထိုစစ်ပွဲတွင် အောင်မြင်မှုကြောင့် ဆာဒင်းနီးယားနှင့် လောင်ဗါဒီနယ်များ ပေါင်းမိ၍ ကျန်အီတလီနယ်များလည်း တဖြည်းဖြည်း စည်းလုံးလာခဲ့လေသည်။
ထိုနောက် ၁၈၆၁ ခုနှစ်တွင် ဂယ်ရီဗေါလဒီးနှင့် အခြား ပုဂ္ဂိုလ်များ၏အကူအညီဖြင့် ဗင်းနစ်မြို့နှင့် ရောမမြို့မှတပါး အီတလီတနိုင်ငံလုံး စည်းလုံးမိလေတော့သည်။
ယင်းသို့ အီတလီနိုင်ငံကို စည်းလုံးမိစေရန် မနေမနား ကြိုးပမ်းခဲ့သော မျိုးချစ်ပုဂ္ဂိုလ်ကြီးကဗူးသည် ပထမဆုံး အီတလီ ပါလီမန်က အီတလီနိုင်ငံတော် တည်ထောင်ကြောင်း ကျေညာပြီးနောက်၊ သုံးလခန့်အကြာ ၁၈၆၁ ခုနှစ် ဇွန်လ ၆ ရက်နေ့တွင် ဇာတိရပ်ဖြစ်သော တျူးရင်းမြို့၌ ကွယ်လွန်ခဲ့လေသည်။
ညောင်ပင်လှရွာ၊ အထက်နန်းရာ
ညောင်ပင်လှရွာ၊ အထက်နန်းရာ
အရူပါဝစရကုသိုလ်ကံ
အရူပါဝစရ ကုသိုလ်စေတနာ ၄-ပါးသည် အရူပါဝစရ ကုသိုလ်ကံမည်၏၊ ထိုကံ ၄-ပါးတို့သည် အစဉ်အတိုင်းပင် အရူပ ၄-ဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေ, ပဝတ္တိကျိုးကို ပေး၏။ ဈာန်တရားတို့၌ ယှဉ်သောဆန္ဒ, စိတ္တ, ဝီရိယ, ဝီမံသဟူသော အဓိပတိတရား ၄-ပါးတို့တွင် တပါးပါးသည် အမြဲအဓိပတိတပ်၏၊ ဈာန်ရသောအခါ အဓိပတိတပ်သောတရား အားနည်းနေလျှင် ပရိတ္တဈာန်ဖြစ်၏။ အဓိပတိတပ်သောတရားက အလယ်ရှိလျှင် မဇ္ဈိမဈာန်ဖြစ်၏၊ အဓိပတိတပ်သော တရားက ထက်မြက်လျှင် ပဏီတဈာန်ဖြစ်၏။
ရူပါဝစရကုသိုလ်ကံ
စတုက္ကနည်းအားဖြင့် ရူပါဝစရကုသိုလ် စေတနာ ၄-ပါး, ပဉ္စကနည်းအားဖြင့် ရူပါဝစရကုသိုလ် စေတနာ ၅-ပါးသည် ရူပါဝစရကုသိုလ်ကံမည်၏။ ထိုကံသည် သမထဘာဝနာဖြင့်ပြီးသော အပ္ပနာပတ္တ မနောကံသာတည်း၊ ရူပါဝစရ ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ထိုက်သည့် အားလျော်စွာ ပဋိသန္ဓေ,  ပဝတ္တိ အကျိုးကို ဖြစ်စေ၏၊
ပရိတ္တရူပကုသိုလ် ပဌမဈာန်သည် ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေ ပဝတ္တိအကျိုးကို ပေး၏၊ မဇ္ဈိမရူပကုသိုလ် ပဌမဈာန်သည်ဗြဟ္မပုရောဟိတာဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေ ပဝတ္တိကျိုးကိုပေး၏၊ ပဏီတရူပကုသိုလ် ပဌမဈာန်သည် မဟာဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေ, ပဝတ္တိကျိုးကို ပေး၏။
ပရိတ္တရူပကုသိုလ် ဒုတိယ, တတိယဈာန်သည် ပရိတ္တာဘာဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေ, ပဝတ္တိကျိုးကို ပေး၏၊ မဇ္ဈိမရူပကုသိုလ် ဒုတိယ, တတိယဈာန်သည် အပ္ပမာဏာဘာဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေ, ပဝတ္တိကျိုးကို ပေး၏၊ ပဏီတရူပကုသိုလ် ဒုတိယ, တတိယဈာန်သည် အာဘဿရာဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေ, ပဝတ္တိကျိုးကို ပေး၏။
ပရိတ္တရူပကုသိုလ် စတုတ္ထဈာန်သည် ပရိတ္တသုဘာဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေ, ပဝတ္တိကျိုးကိုပေး၏၊ မဇ္ဈိမရူပကုသိုလ် စတုတ္ထဈာန်သည် အပ္ပမာဏာဘာဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေ, ပဝတ္တိကျိုးကိုပေး၏၊ ပဏီတရူပကုသိုလ် စတုတ္ထဈာန်သည် သုဘကိဏှာဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေ, ပဝတ္တိကျိုးကို ပေး၏၊
ရူပကုသိုလ် ပဉ္စမဈာန်သည် ဝေဟပ္ဖိုလ်ဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေ, ပဝတ္တိကျိုးကို ပေး၏၊
“ဓီ စိတ္တံ ဓီ ဝိညာဏံ” စသည်ဖြင့် သညာကင်းအောင် အားထုတ်အပ်သော ရူပကုသိုလ် ပဉ္စမဈာန်သည် အသညသတ်ဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေ, ပဝတ္တိကျိုးကို ပေး၏၊
သဒ္ဓါစသော ဣန္ဒြေငါးပါး လွန်ကဲစွာ အားထုတ်အပ်သော ရူပကုသိုလ် ပဉ္စမဈာန်သည် သုဒ္ဓါဝါသငါးဘုံတို့၌ ပဋိသန္ဓေ, ပဝတ္တိကျိုးကို ပေး၏။
ရင်းတိုက်ကွင်း
ရင်းတိုက်ကွင်း
အင်းခေါင်းရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
အင်းခေါင်းရွာ (Inngaung)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ တွင်းဖြူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၉၇၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တွင်းဖြူကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၂၀ ဦး၊ မ ၁၁၈၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၁၀၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျူချောင်းရွာ၊ ကျွန်းဒိပ်
ကျူချောင်းရွာ၊ ကျွန်းဒိပ်
၁၉၈၂
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ပသေး (တောင်)ရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
ပသေး (တောင်)ရွာ (Pathay(South))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ မင်းကင်းမြို့နယ်၊ ပသေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၈၆၃ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းကင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၉၈၂
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၇) ရက်။ (၁၄) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဗိုလ်ရုံရွာ၊ ရေဦးမြို့နယ်
ဗိုလ်ရုံရွာ (Boyon)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ရေဦးမြို့နယ်၊ အင်တောကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၂၉၃ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွှေလုံးတောင်ရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ရွှေလုံးတောင်ရွာ(Shwelonetaung)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ ရှမ်းလယ်ပြင်ကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၁၈၃ ဖြစ်သည်။
တပ်အုံရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
တပ်အုံရွာ (Tatong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၅၇၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပေါ့အင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၄၁၇ ဦး၊ မ ၄၆၈၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၀၉၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝါတိန်ရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ဝါတိန်ရွာ(Wartein)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဝါတိန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၅၃၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝါတိန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၃၅ ဦး၊ မ ၅၉၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၂၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆင်တံခါးရွာ၊ ရေစကြိုမြို့နယ်
ဆင်တံခါးရွာ (Sintakhar)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ရေစကြိုမြို့နယ်၊ ကိုင်းမကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၄၄၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကိုင်းမကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၆၉ ဦး၊ မ ၁၃၅၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၂၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေစကြိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဖက်လိပ်ဘုရားများ
ဖက်လိပ်ဘုရားများသည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပုဂံ၊ သီရိပစ္စယာ အရပ်တွင် တည်ရှိသည်။ ဖက်လိပ်ဘုရားများဟု ခေါ်ဆိုခြင်းမှာ အရှေ့ဘက်လိပ်ဘုရားနှင့် အနောက်ဘက်လိပ်ဘုရားဟူ၍ ရှိသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဖက်လိပ်ဘုရားများသည် သီဟိုဠ်ပုံစေတီများဖြစ်ပြီး အေဒီ(၁၁)ရာစုတွင် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။
ယခင်က ဖက်လိပ်ဘုရားနှစ်ဆူ၏ အောက်ခြေတွင် မြေပို့နေခဲ့သည်။ မြေပေါ်တွင် ပေါ်နေသည့် အပိုင်းသည် ဖက်လိပ်နားတောင်းပုံသဏ္ဌာန်ရှိပြီး ဖက်လိပ်ဘုရားများဟု ခေါ်တွင်ခဲ့ကြသည်။ ဖက်လိပ်ဘုရားနှစ်ဆူ၏ ခေါင်းလောင်းပုံအထက်တွင် ဓာတ်တော်တိုက်နှင့် ဖောင်းရစ်အဆင့်ဆင့် ရှိသည်။ ခေါင်းလောင်းပုံတွင် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွား ဆင်းတုတော်များ ထားရန် မုခ်ကပ်များပါရှိသည်။
အရှေ့ဘက်လိပ်ဘုရား၏ အောက်ခြေတွင် ပေါင်းကူးစင်္ကြံပတ်လမ်းများ ပြုလုပ်ထားပြီး စင်္ကြံပတ်လမ်း၏ အတွင်းနှင့် အပြင်နံရံတွင် ငါးရာ့ငါးဆယ် ဇာတ် မြေမီးဖုတ် အုတ်ချပ်များ ကပ်၍ထားသည်။ ထိုမြေမီးဖုတ် အုတ်ချပ်များတွင် ဇာတ်အမှတ်စဉ်နှင့် အမည်များပါရှိသည်။ ထိုမြေမီးဖုတ် အုတ်ချပ်များတွင် ဗြဟ္မာ၊ သကြား၊ နတ်၊ ရုက္ခစိုး၊ ရသေ့၊ မင်း၊ မိဖုရား၊ မင်းသားမင်းသမီးပုံများ၊ သဘာဝအလှ ရှုခင်းများနှင့် တိရစ္ဆာန်ပုံများကို လေ့လာကြည့်ရှုနိုင်သည်။ အနောက်ဘက်လိပ်ဘုရား အောက်ခြေ ပေါင်းကူး စင်္ကြံပတ်လမ်းများ၏ အတွင်းနှင့် အပြင်နံရံတွင်လည်း ငါးရာ့ငါးဆယ် နိပါတ်တော် မြေမီးဖုတ် အုတ်ချပ်များ ကပ်၍ တန်ဆာဆင်ထားသည်။ (၅၅၀)ဇာတ်တွင် (၅၄၇)ဇာတ်သာ ရှိသော်လည်း အနောက်ဘက်လိပ်ဘုရားတွင် (၅၅၀)ဇာတ်ပြည့်အောင် (၄၉၇)ဝေလာမဇာတ်၊ (၄၉၈)မဟာဂေါဝိန္ဒဇာတ်နှင့် (၄၉၉) သုမေဓပဏ္ဍိတဇာတ်တို့ကို ဖြည့်စွက်ပြုလုပ်ထားသည်။
ဖက်လိပ်ဘုရားများသည် အောက်ခြေလေးထောင့်တွင် ပေါင်းကူးမိုး၍ ပတ်လမ်းနံရံတွင် အကွက်အဆင့်များ အတွင်းက ဇာတ်နိပါတ်ချပ်များ ကပ်ထားသည်။ အပေါ်တွင် ထူပါရုံအထွတ်ပါရှိ၍ ထူပါတွင် ဘေးက မုခ်ဆောင်ငယ်များပါရှိသည်။ ၎င်းပုံသဏ္ဌာန်မှာ အခြားနေရာတွင် မရှိချေ။
အလယ်ကုန်းရွာ၊ နံသာပု
အလယ်ကုန်းရွာ၊ နံသာပု
နမ့်ကောင်းရွာ၊ မိုးနဲမြို့နယ်
နမ့်ကောင်းရွာ (Namkawng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လင်းခေးခရိုင်၊ မိုးနဲမြို့နယ်၊ နောင်ဟီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၅၃၂၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရနောင်ဟီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၉ ဦး၊ မ ၁၄၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ဒဂုံမြို့သစ်တောင်ပိုင်းမြို့နယ်
ဒဂုံမြို့သစ်တောင်ပိုင်းမြို့နယ်သည် ရန်ကုန်မြို့၏ အရှေ့တောင်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ ဒဂုံမြို့သစ်တောင်ပိုင်း၏ မြောက်ဘက်တွင် ဒဂုံမြို့သစ်မြောက်ပိုင်းနှင့် ဒဂုံမြို့သစ်အရှေ့ပိုင်း၊ အနောက်ဘက် ပုဇွန်တောင်ချောင်းတလျှောက်တွင် သင်္ဃန်းကျွန်းမြို့နယ်၊ အရှေ့ဘက်တွင် ပဲခူးမြစ်နှင့် တောင်ဘက်တွင် ဒဂုံမြို့သစ်ဆိပ်ကမ်းတို့ တည်ရှိသည်။
အစိုးရ မူလတန်းကျောင်း (၃၁) ကျောင်း၊ အလယ်တန်းကျောင်း (၇) ကျောင်း၊ အထက်တန်းကျောင်း (၃) ကျောင်းရှိသည်။
အမျိုးသားယဉ်ကျေးမှုနှင့်အနုပညာတက္ကသိုလ်(ရန်ကုန်)သည် ဤမြို့နယ်တွင် တည်ရှိသည်။
ရွာသစ်ကလေးရွာ၊ ကော်ဇံ
ရွာသစ်ကလေးရွာ၊ ကော်ဇံ
ပါပဂြိုဟ်
ပါပဂြိုဟ် ၄-လုံး
ဆိုးသွမ်း ယုတ်မာသော ဂြိုဟ်၊ သို့မဟုတ် နေမှပေါ်ထွက်လာသောကြောင့် အရှိန်အခိုး ပူပြင်းသော သဘောရှိသည့် ဂြိုဟ်ဟု ဗေဒင်ကျမ်းများ၌ ဆိုကြကုန်၏၊ လောကဒီပသာရကျမ်းတွင် ပါပလေးချက်၊ နေကထွက်၍၊ ရှိန်စက် ပူခြင်း၊ အခိုးပြင်း၏ ဟုဆိုထားလေပြီ။
(၁) တနင်္ဂနွေဂြိုဟ်၊
(၂) အင်္ဂါဂြိုဟ်၊
(၃) စနေဂြိုဟ်၊
(၄) ရာဟုဂြိုဟ်။
တင်စားပြောဆိုမှု
လူတစ်ယောက် ဆိုးသွမ်း ယုတ်မာသော သဘောရှိနေလျှင် ထိုသူကို ပါပဂြိုဟ်နှင့် တင်စား၍ ခေါ်ဝေါ်လေ့သည်။
လမယ်ဝါဂျီရွာ၊ ပူတာအိုမြို့နယ်
လမယ်ဝါဂျီရွာ(Lamaewarji)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ပူတာအိုမြို့နယ်၊ ပူတောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၅၃၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပူတောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၃၇ ဦး၊ မ ၁၃၂၅ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၅၆၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပူတာအိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျွန်းကြားရွာ၊ တံခွန်တိုင်ကျုံဝါး
ကျွန်းကြားရွာ၊ တံခွန်တိုင်ကျုံဝါး
ကျားသစ်
ကျားသစ်သည် ပင်သီရာပါဒပ်စ် မျိုးစိတ်ဖြစ်ပြီး ကြောင်မျိုးရင်းဝင်ဖြစ်သည်။ ကျားသစ်ကို တွေ့ရသည့် ဒေသသည် ကျား၊ ခြင်္သေ့ စသည့် အခြားမျိုးရင်းတူ တိရစ္ဆာန်များကို တွေ့ရှိသည့် ဒေသထက် ပိုမိုကျယ်ဝန်းသည်။
ပုံပန်းသဏ္ဌာန်
ကျားသစ်များတွင် အဝါရောင် အမွှေးများနှင့် အနက်ရောင် အကွက်များ ရှိကြသည်။ ဝမ်းဗိုက်အောက်ပိုင်းမှာ အခြားနေရာများထက် အရောင်ပိုဖျော့သည်။ သို့သော်လည်း ကျားသစ်မျိုးကွဲ အမျိုးမျိုးတွင် ပုံသဏ္ဌာန်အမျိုးမျိုး ရှိကြသည်။ တစ်ကိုယ်လုံးမည်းနက်နေသော ကျားသစ်မျိုးလည်းရှိပြီး ၎င်းကို ကျားသစ်နက် (သို့) သစ်နက် ဟုခေါ်သည်။ ကျားသစ်ထီးများသည် ကျားသစ်မများထက် ၃၀ရာခိုင်နှုန်းခန့် ပို၍ ကြီးမားကြသည်။
ကျက်စားရာနေရာများ
မူလအစပိုင်းက ကျားသစ်များသည် အာဖရိက တဝှမ်းလုံး (ဆာဟာရ သဲကန္တာရ မှလွဲ၍) နှင့် အာရှတိုက် တောင်ပိုင်းတွင် နေထိုင်ကြသည်။ သို့သော်လည်း ယနေ့ခေတ်တွင် ကျားသစ်မျိုးကွဲများ အထူးသဖြင့် အာရှရှိ ကျားသစ်မျိုးကွဲများမှာ မျိုးတုန်း ပျောက်ကွယ်လုနီးပါး ဖြစ်နေကြပြီ ဖြစ်သည်။ ကျားသစ်များသည် ကြောင်မျိုးရင်းဝင် တိရစ္ဆာန်ကြီးများ နေထိုင်ရာ ဒေသတိုင်း လိုလိုတွင် နေထိုင်ကြသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် ကျားသစ်မျိုးကွဲ အမြောက်အမြား ရှိနေခြင်း ဖြစ်သည်။ ကျားသစ်များသည် မိုးသစ်တောများ၊ သစ်တောများ၊ တောင်ကုန်းများနှင့် ဆာဗားနားမြက်ခင်းပြင်များစသည့် ဒေသအမျိုးမျိုးတို့တွင် နေထိုင် ကျက်စားကြသည်။
နေထိုင်မှုဘဝ
ကျားသစ်များသည် အများအားဖြင့် ညဘက်တွင် ကျက်စားကြသည်။ သူတို့သည် သစ်ပင်ကောင်းစွာ တက်တတ်ကြပြီး အချိန်အများစုမှာ သစ်ပင်ထက်တွင် နေထိုင်ကြသည်။ သူတို့သည် အများအားဖြင့် နို့တိုက်သတ္တဝါ အကောင် အလတ်စားများကို များသောအားဖြင့် စားသုံးလေ့ ရှိကြသော်လည်း ငှက်များ၊ တွားသွားသတ္တဝါများနှင့် အင်းဆက်များကိုလည်း စားသုံးလေ့ ရှိကြသည်။ ကျားသစ်များသည် နေ့တစ်နေ့၏ အချိန်အပိုင်းအခြား အမျိုးမျိုးတွင် သားကောင်ရှာထွက်လေ့ ရှိကြပြီး သားကောင်ရှာဖွေရာတွင်လည်း နည်းလမ်း အမျိုးမျိုးကို အသုံးပြုလေ့ ရှိကြသည်။ များသောအားဖြင့် ကျားသစ်များသည် သူတို့၏ သားကောင်ထံသို့ တိတ်တဆိတ် ချဉ်းကပ်လေ့ ရှိကြပြီး အနီးသို့ ရောက်သောအခါတွင်မှ တိုက်ခိုက်လေ့ ရှိကြသည်။ သို့မဟုတ်လျှင် ပုန်းအောင်း စောင့်ဆိုင်းနေပြီး အနီးသို့ ရောက်မှ တိုက်ခိုက်လေ့ ရှိကြသည်။ သားကောင်ကို ဖမ်းဆီးပြီးသော အခါတွင် ကျားသစ်တို့သည် သားကောင်ကို သစ်ပင်ထက်သို့ ယူဆောင်သွားလေ့ ရှိပြီး တခါတရံတွင် ဖွက်ထားလေ့ ရှိကြသည်။ အခြား တိရစ္ဆာန်များက ခိုးယူမသွားနိုင်ရန် အတွက် ဖြစ်သည်။
ကျားသစ်များသည် အများအားဖြင့် တကောင်တည်း နေထိုင်လေ့ ရှိကြပြီး အခြားကျားသစ်များနှင့် တွေ့ဆုံလေ့ မရှိကြပေ။ မိတ်လိုက်သော အခါတွင်မှသာ တွေ့ဆုံလေ့ ရှိကြသည်။ ကျားသစ်ငယ်သည် သူ၏ အမေထံမှာ ၁၃ လ နှင့် ၁၈ လ အကြားတွင် ခွဲခွာသွားလေ့ ရှိကြသည်။
ကျားသစ်များသည် အများအားဖြင့် မျောက်များကို စားလေ့ ရှိကြသည်။ သို့သော်လည်း ရှဉ့်များ၊ တွားသွားသတ္တဝါများ၊ ကုန်းနေရေနေသတ္တဝါများ၊ အင်းဆက်များ၊ ငှက်များနှင့် ငါးများကိုလည်း စားသုံးလေ့ ရှိကြသည်။ ကျားသစ်များသည် ပုံမှန်အားဖြင့် လူများကို စားလေ့ မရှိကြပေ။ အနာတရ ဖြစ်နေ၍ သို့မဟုတ် နာမကျန်း ဖြစ်နေ၍ စားစရာ အလုံအလောက် မရှိသော အခါတွင်မှသာ လူကို စားလေ့ ရှိကြသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ ရှိ ကျားသစ်တစ်ကောင်မှာ လူ ၁၂၅ ယောက်ကို စားခဲ့ဖူးသည်ဟု ယုံကြည်ရသည်။
ဇီဝမျိုးရိုးခွဲခြားခြင်း
အောက်ပါ ဇယားကားချပ်သည် ဇီဝမျိုးခွဲပညာရှင်များမှ သိပ္ပံနည်းကျ ခွဲခြားထားသော မျိုးရိုးဇယားဖြစ်သည်။
မျိုးစိတ်ခွဲများ
ယနေ့တွင် ကျားသစ်မျိုးစိတ်ခွဲ (၉) မျိုးရှိသည်ဟု သတ်မှတ်ထားကြသည်။ အာဖရိကတွင် တစ်မျိုးနှင့် အာရှတွင် ရှစ်မျိုးတို့ ဖြစ်ကြသည်။ ၎င်းတို့မှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည် -
အောင်ကောင်ခန့်
ကဏ္ဍ:ကြောင်ကြီးမျိုးစုဝင် တိရစ္ဆာန်များ
ဝိုင်မက်
WiMAX (Worldwide Interoperability for Microwave Access) ဆိုသည်မှာ ကြိုးမဲ့ အင်တာနက် ချိတ်ဆက်တဲ့ စနစ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ယခင်က အင်တာနက် ချိတ်ဆက်ရာတွင် Dail-Up ဖြင့် လည်းကောင်း၊ ADSL ဖြင့်လည်းကောင်း Broadband ကို အသုံးပြု၍ လည်းကောင်း ချိတ်ဆက်ခဲ့ကြသည်။ WiMAX သည် ၎င်းတို့နှင့် ခပ်ဆင်ဆင်ရှိသော်လည်း ကွဲပြားခြားနားသည်။ ၎င်းစနစ်တွင် ဝါယာကြိုးမလိုအပ်ဘဲ အင်တာနက် ချိတ်ဆက်နိုင်သည်။ Broadband နည်းပညာနှင့် ဆင်တူသည်။
ထို့ကြောင့် WiMAX ကို Broadband Wireless Access (BWA) ဟုလည်း ခေါ်တွင်ကြသည်။ သို့သော် WiMAX သည် WiFi နှင့်မတူပါ။ WiFi စနစ်များထက် Network ဧရိယာ ကျယ်ပြန့်ပါသည်။ ဝိုင်မက် ကွန်နက်ရှင်းတစ်ခု၏ ဧရိယာ ကျယ်ပြန့်မှု့သသည် မိုင်နှင့်ချီ၍ ကျယ်ပြန့်ပါသည်။ အကယ်၍ ဝိုင်မက် ကွန်နက်ရှင်း ထုတ်လွင့်သော စက်ရုံတစ်ရုံအား တည်ဆောက်ထားမည် ဆိုပါက ၎င်း၏ သတ်မှတ်ဧရိယာ အတွင်း မည့်သည့်နေရာမှ မဆို အင်တာနက် ချိတ်ဆက် အသုံးပြုနိုင်သည်။
ဝိုင်မက်၏ Signal သည် ဒီဂျစ်တယ် စနစ်ဖြစ်သည်။ ဆိုလိုသည်မှာ ကြိုးမဲ့ ဒီဂျစ်တယ် ဆက်သွယ်ရေးစနစ်ဟု ဆိုလိုသည်။ ၎င်းကို IEEE မှနေ၍ IEEE ၈၀၂.၁၆ ဟူ၍ သတ်မှတ်ထားသည်။WiMAX ကို MANအတွက် ရည်ရွယ်၍ ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။ MAN ဆိုသည်မှာ Metropolitan Area Network ဆိုလိုသည်။ MAN နက်ဝက်သည် ပုံမှန်အားဖြင့် ကြိုးမဲ့ သို့မဟုတ် Optical Fiber များကို အသုံးပြုကြသည်။ ဝိုင်မက်တွင်မူ ကြိုးမဲ့အသုံးပြုသည်။ MAN နက်ဝက်သည် မြို့တစ်မြို့စာအတွင်းကို ချိတ်ဆက်မှု ပြုလုပ်နိုင်သည်။ ကီလိုမီတာအားဖြင့် ၅၀ ကီလိုမီတာခန့် ကို ချိတ်ဆက်အသုံးပြုနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ဝိုင်မက်သည်လည်း MANအမျိုးအစား တစ်မျိုးဖြစ်သည့်အတွက် ကီလိုမီတာ ၅၀ ပတ်ဝန်းကျင် အထိချိတ်ဆက်အသုံးပြုနိုင်သည်။ ဝိုင်မက် ဆက်သွယ်ရေးသည် Network Area Range သည် အတည်တကျ တပ်ဆင်ထားသည့် ဝိုင်မက် အထိုင်ရုံး( Fixed Station )မှနေ၍ ချိတ်ဆက်မှု ပြုလုပ်လျှင် ကီလိုမီတာ ၅၀ ခန့်အထိ ရရှိပြီး၊ မိုင်အားဖြင့် ၃၀ မိုင် ခန့်အထိ ရရှိမည်ဖြစ်သည်။ ထိုကဲ့သို့ ပြောင်းရွေ့၍ ရသော ဝိုင်မက် စတေရှင် ( Mobile Station ) တစ်ခု၌ ကီလိုမီတာအားဖြင့် ၅ ကီလိုမီတာမှ ၁၅ ကီလိုမီတာ အထိ ချိတ်ဆက်မှု ပြုနိုင်ပြီး မိုင်အားဖြင့် ၃ မိုင်မှ ၅ မိုင်အကွာအဝေးအထိ ချိတ်ဆက်နိုင်သည်။ ထိုကြောင့် WiMAX Network Area Range သည် ကြီးမားသည်ဟု ဆိုနိုင်သည်။ ဥပမာ အနေဖြင့် WiMAX Station တစ်ခုကို မြို့လည်လောက်၌ တည်ဆောက်ထားမည်ဆိုပါက ၎င်းမြို့၏ မိုင် ၅၀ ပတ်ဝန်းကျင်မှ ချိတ်ဆက်နိုင်ပြီး အင်တာနက် အသုံးပြုနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ WiMAX ချိတ်ဆက်အသုံးပြုရန်မှာ ကုန်ကျစရိတ် သက်သာသည်။ ယခုအခါ ကမ္ဘာတစ်ဝန်း၌ ဝိုင်မက်ကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် အသုံးပြုနေကြပြီးဖြစ်၏။
ဖွဲ့စည်းမှု အသင်း
ဝိုင်မက်ဆိုသည့် အမည်ကို WiMAX Forum တစ်ခုမှ ပေးထားသည် ဟုဆိုသည်။ ၎င်း ဝိုင်မက် ဖိုးရမ်သည် အကျိုးအမြတ် တစ်စုံတစ်ရာ ရည်ရွယ်၍ ဖွဲ့စည်းထားခြင်း မဟုတ်ဘဲ WiMAX နှင့် ပတ်သက်သည့် အကြောင်းအရာများနှင့်ထုတ်ကုန်များ၊ ဝန်ဆောင်မှုများကို ချဲ့ထွင်ရန် ဖွဲ့စည်းထားကြောင်းဖြစ်သည်။ ဝိုင်မက် နည်းပညာနှင့် WiFi နည်းပညာသည် အနည်းငယ် ကွာခြား၏။ WiFi ဆက်သွယ်ရေး၌ ကွန်ပျူတာ WiFi Networkတစ်လုံးတွင် ဆက်သွယ်ရန် အနီးစပ်ဆုံး Access Point, Wireless Router, Hotspot အစရှိသည်တို့နှင့် ချိတ်ဆက် အသုံးပြုနိုင်သည်။ သို့ရာတွင် ဝိုင်မက်၌ကား WiMAX Base Station နှင့် WiMAX Receiver ဆို့သည့် အပိုင်းနှစ်ပိုင်းသာ ရှိသည်။ WiMAX Base Station ကိုတော့ WiMAX Tower သို့မဟုတ် WiMAX Booster ဟုခေါ်ပါသည်။