cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ဘန်ပါ (မိုင်းမော)ရွာ၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝိုင်းမော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရေတွင်းကုန်းရွာ၊ မီးလောင်ကုန်း
ရေတွင်းကုန်းရွာ၊ မီးလောင်ကုန်း
သဗ္ဗဒါဌိဇာတ်
ဘုရားရန်ပြု လာဘ်ကွယ်မှု
နတ်လူတို့ဆရာ ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဒေဝဒတ်သည် အဇာတသတ်မင်းကို ကြည်ညိုစေ၍ ဖြစ်စေအပ်သော လာဘသက္ကာရာကို ကြာမြင့်စွာ မတည်တံ့စေနိုင်။ နဠာဂီရိဆင်ကို လွှတ်၍ ဘုရားသတ်စေရာ၌ မြတ်စွာဘုရား၏ တန်ခိုးပြာဋိဟာကို မြင်သောအခါမှစ၍ ဒေဝဒတ်အား လာဘသက္ကာရသည် ကွယ်ပျောက်လေ၏။
တစ်နေ့သ၌ ရဟန်းတို့သည် တရားသဘင်ဝယ် ဒေဝဒတ်၏ လာဘသက္ကာရ ကွယ်ပျောက်သော အကြောင်းကို စကားစပ်မိ၍ ပြောဆိုနေကြရာ မြတ်စွာဘုရား ကြွလာတော်မူ၍ ထိုအကြောင်းကို သိတော်မူလျှင် “ရဟန်းတို့ ... ဒေဝဒတ်သည် ယခုအခါ၌သာလျှင် မိမိ၏ ဖြစ်လာသော လာဘသက္ကာရကို ကွယ်ပျောက်စေသည် မဟုတ်၊ ရှေးအခါ၌လည်း ကွယ်ပျောက်စေခဲ့ဖူးပြီ” ဟု မိန့်တော်မူကာ အောက်ပါအတိတ်ဇာတ်ကို ဆောင်တော်မူသတည်း။
မန္တာန်တတ်မြောက် ပုဏ္ဏားတစ်ယောက်
လွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည်ဝယ် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ဘုရားအလောင်းသည် ထိုဗြဟ္မဒတ်မင်း၏ ပုရောဟိတ်ပုဏ္ဏားဖြစ်၍ ဗေဒင်သုံးပုံတို့ကို လည်းကောင်း၊ တစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးသော အတတ်တို့၌ လည်းကောင်း တက်ဖက်ကမ်းရောက် တတ်မြောက်လေ၏။ အထူးအားဖြင့် *ပထဝီဇယ မန္တရားကို တတ်မြောက်လေ၏။
တစ်နေ့သ၌ ပုရောဟိတ်သည် ထိုပထဝီဇယမန္တရားကို သရဇ္ဈာယ်ရန် ဆိတ်ငြိမ်ရာ အရပ်တစ်ခုသို့ သွားကား ကျောက်ဖျက်တစ်ခုတွင်နေ၍ သရဇ္ဈာယ်လေ၏။ [ထိုမန္တရားကို ဆိတ်ငြိမ်ရာအရပ်၌ သရဇ္ဈာယ်ရခြင်းမှာ စိတ် တည်ကြည်ခြင်း မရှိသူတို့ မကြားကောင်းသောကြောင့် ဖြစ်သည်။]
မန္တန်ရွက်စဉ် မြေခွေးသင်
ပုရောဟိတ် သရဇ္ဈာယ်နေစဉ် မြေခွေးတစ်ကောင်သည် တွင်းတစ်ခုတွင်ဝပ်လျက် နားထောင်ကာ သင်ယူလေ၏။ [ထိုမြေခွေးသည် အခြားမဲ့လွန်သောဘ၌ ပထဝီဇယမန္တရားကို တတ်မြောက် လေ့လာသော ပုဏ္ဏားဖြစ်ခဲ့ဖူးသတတ်။] ပုရောဟိတ်လည်း သရဇ္ဈာယ်ပြီးလျှင် ထ၍ “ငါ့အား ဤမန္တရား နှုတ်တက်ရပေသေးသည်” ဟု ဆိုလေ၏။
မြေခွေးသည် တွင်းမှထွက်၍ “အို - ပုဏ္ဏား ... ဤမန္တရားကို သင်သာလျှင် နှုတ်တက်ရသည်မဟုတ်၊ ငါလည်း နှုတ်တက်ရသည်” ဟု ပြောဆိုကာ ပြေးလေ၏။ ပုရောဟိတ်လည်း ဤမြေခွေးကား များစွာသော အကုသိုလ်ကို ပြုလုပ်လတ္တံ့၊ ဖမ်းလော့၊ ဖမ်းလော့ဟု ဆိုကာ အတန်ငယ် လိုက်၏။ မြေခွေးလည်း တောသို့ဝင်လေ၏။
မန္တန်တတ်မြောက် မင်းကိုခြောက်
ထိုမြေခွေးသည် ပထဝီဇယမန္တရားကို မန်းမှုတ်၍ တောတွင် နေထိုင်ကြသော ဆင်၊ မြင်း၊ ခြသေ့င်္၊ သစ်၊ ကျား၊ ဝက်၊ သမင်စသော အခြေလေးချောင်းရှိသတ္တဝါတို့ကို ခြံရံခစားစေပြီးလျှင် သဗ္ဗဒါဌိဟူသော အမည်ဖြင့် မင်းဖြစ်ကာ မြေခွေးမတစ်ကောင်ကို ဆောင်ယူစေပြီးလျှင်မိဖုရားကြီးပြုစေ၏။ ထိုသဗ္ဗဒါဌိ မြေခွေးမင်းသည် ဆင်နှစ်စီးတို့ ကျော်ပေါ်တွင် ခြင်္သေ့ကိုစီးစေ၍ ခြေင်္သေ့ကျောပေါ်တွင် မြေခွေးမနှင့်တကွ စီးနင်းကာ သွားလာလေ့ရှိ၏။ များသောအခြံအရံရှိ၏။ သဗ္ဗဒါဌိ မြေခွေးမင်းသည် အခြံအရံသည်ကို အမှီပြု၍ မာန်မာနဖြစ်ကာ ဗာရာဏသီပြည်ကို စစ်ထိုး၍ ယူမည်ဟု အလုံးစုံသော အခြေလေးချောင်းရှိ သတ္တဝါတို့ကို ခြံရံစေလျက် မြို့တော်၏အနီးသို့ သွားလေ၏။ နောက်လိုက် ပရိသတ်ကား တစ်ဆယ့်နှစ်ယူဇနာရှိ၏။ ထိုသဗ္ဗဒါဌိ မြေခွေးမင်းသည် “မင်း၏အဖြစ်ကိုတည်း ပေးမည်လော၊ စစ်ကိုတည်း ထိုးမည်လော” ဟု ဗာရာဏသီ မင်းကြီးထံ ရာဇသံ ပေးပို့လိုက်၏။
ပုရောဟိတ်ပရိယာယ် ချီးကျူးဖွယ်
ဗာရာဏသီ ပြည်သူပြည်သားတို့သည် ထိုအကြောင်းကိုသိလျှင် အလွန်ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ကြသဖြင့် မြို့တံခါးတို့ကို လုံခြုံစွာပိတ်၍ နေကြကုန်၏။ ပုရောဟိတ်လည်း မင်းကြီးထံ သွားပြီးလျှင် သဗ္ဗဒါဌိ မြေခွေးမင်းနှင့် စစ်ထိုးနိုင်သူ မိမိမှတစ်ပါးမရှိကြောင်း၊ စစ်ထိုးရန်လည်း မိမိ၏တာဝန်သာဖြစ်ကြောင်း လျှောက်ထားကာ မင်းကြီးနှင့် ပြည်သူပြည်သားတို့ကို နှစ်သိမ့်အားရစေ၏။
ပုရောဟိတ်လည်း မင်းကြီးကို လျှောက်ထားပြီးလျှင် စုံစမ်းမည်ဟု ကြံစည်ကာ မြို့တံခါးပစ္စင်ပေါ်သို့ တက်ပြီးလျှင် သဗ္ဗဒါဌိ မြေခွေးမင်းအား “အချင်း - သဗ္ဗဒါဌိ ... ဤတိုင်းပြည်ကို ဘယ်လိုယူမည်နည်း” ဟု မေးလေ၏။ “အချင်း-ပုရောဟိတ် ... ခြင်္သေ့တို့ကို ဟောစေ၍ လူတို့ကို ထိတ်လန့်စေပြီးလျှင် ယူမည်” ဟု ဆိုလေလျှင် ပုရောဟိတ်သည် အကြောင်းစုံကိုသိ၍ ပစ္စင်ပေါ်မှ ဆင်းသက်ကာ “တစ်ဆယ့်နှစ်ယူဇနာ ကျယ်ဝန်းသော ဗာရာဏသီမြို့တွင်း၌ နေကုန်သောသူတို့ကို မည်သည့်အသံမျှ မကြားရအောင် ပဲကြီးမုန့်ညက်တို့ဖြင့် နားပေါက်တို့ကို ပိတ်ဆို့ကြရမည်” ဟု စည်လည်စေ၏။ လူတို့လည်း စည်သံကိုကြားလျှင် အယုတ်ဆုံးကြောင်၊ ခွေးမှအစပြု၍ မိမိတို့နားပေါက်တို့ကို မည်သည့်အသံကိုမျှ မကြားရအောင် ပဲကြီးမုန့်ညက်တို့ဖြင့် လုံခြုံစွာ ပိတ်ဆို့၍ ထားကြကုန်၏။
ပရိယာယ်သုံး မြေခွေးရှုံး
ပုရောဟိတ်လည်း တစ်ဖန်ပစ္စင်ပေါ်သို့ တက်ပြီးလျှင် “အချင်း-သဗ္ဗ၏ါဌိ ... ဤတိုင်းပြည်ကို ဘယ်လိုယူမည်နည်း” ဟု မေးလေ၏။ “အချင်း - ပုရောဟိတ် ... ခြင်္သေ့တို့ကို ဟောက်စေ၍ လူတို့ကို သေကျေပျက်စီးစေပြီးလျှင် ယူမည်” ဟု ပြောလေ၏။ “အချင်း - သဗ္ဗဒါဌိ ... ခြင်္သေ့တို့ကို အဟောက်ခိုင်းလို့ ရပါမည်လော၊ မြတ်သောအမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသောသည့် ကေသရာဇာခြင်္သေ့မင်းတို့ကား သင်ကဲ့သို့သော မြေခွေးအို၏ အာဏာအတိုင်း ပြုလုပ်ကြမည်မဟုတ်” ဟု မခံချင်အောင် ပြောလေလျှင် မြေခွေးသည် မာန်တက်ကာ “အချင်း - ပုရောဟိတ် ... တခြားခြင်္သေ့တို့ကို ထားဘိဦး၊ ငါးစီးသော ခြင်္သေ့ကို အဟောက်ခိုင်းမည်” ဟု ပြောဆိုကာ မိမိစင်းနင်းသော ခြင်္သေ့ကို ခြေဖြင့်အမှတ်ပေး၍ အဟောက်ခိုင်းလေ၏။
ခြင်္သေ့မင်းလည်း မျက်နှာကိုမော်ကြည့်ကာ သုံးကြိမ်တိုင်တိုင် တားမြစ်ပါသော်လည်း မရသဖြင့် ခြင်္သေ့သံကို ဟောက်လေ၏။ ခြင်္သေ့သံကိုကြား၍ ဆင်တို့သည် ကြောက်ရွံ့ထိန်လန့်ကာ ပြေးလေလျှင် သဗ္ဗဒါဌိ မြေခွေးမင်းသည် ဆင်ပေါ်မှကျ၍ ဆင်းနင်းမိသဖြင့် ထိုနေရာမှာပင် ပွဲချင်းပြီး သေဆုံးလေ၏။ ဆင်တို့ကို အစပြု၍ ပြေးကြသောအခါ ခြင်္သေ့တို့ကိုထား၍ အလုံးစုံသော အခြေလေးချောင်းရှိ သတ္တဝါတို့သည် အချင်းချင်း တစ်ကောင်းနှင့်တစ်ကောင် တိုက်မိ၊ နင်းမိကြသဖြင့် သေကျေပျက်စီးကြကုန်၏။ ဆယ့်နှင်ယူဇနာရှိ အရပ်တစ်ခုလုံးသည် သားကောင်သေတို့ဖြင့် ပြည့်နှက်၍ နေလေ၏။ ခြင်္သေ့တို့လည်း တောသို့ဝင်ကြကုန်၏။
ပုရောဟိတ်ဉာဏ် အောင်ပွဲခံ
ထိုအခါ ပုရောဟိတ်သည် ပစ္စင်မှ ဆင်းသက်ကာ နားတွင် ဆို့ပိတ်ထားသော ပဲကြီးမုန့်ညက်တို့ကို ပယ်စေပြီးလျှင် မြို့တံခါးကိုဖွင့်ကာ ဆယ့်နှစ်ယူဇနာရှိ အရပ်အလုံးပြည့်နှက်နေသော သားသေကောင်တို့မှ လိုရာလိုရာ အသားတို့ကို ယူစေကုန်၏။ ပြည်သူပြည်သားတို့လည်း မြို့မှထွက်ကာ လိုရာလိုရာ မွန်မြတ်သော အသားကို ယူကြကုန်၏။ များပြားလှသဖြင့် မကုန်နိုင်၍ ကြွင်းကျန်သော အသားတို့ကို နေ့ရှည်လများစားနိုင်ရန် အသားတို့ကိုညှင်း၍ အခြောက်လှန်းကြကုန်၏။ [အမဲညှင်းပြု၍ အခြောက် အခြောက်လှန်းခြင်းအလေ့ကား - ထိုအခါမှစ၍ ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြကုန်၏။]
မြတ်စွာဘုရားသည် အတတ်ဖြစ်သော ဒေသနာတော်ကို ဆောင်တော်မူပြီး၍ ဘုရားဖြစ်တော်မူလျှင် -
ပင်လယ်မီးစုန်း
မီးစုန်း (St. Elmo's fire) ဆိုသည်မှာ ရာသီဥတု လက္ခဏာတစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး လေထုအတွင်းရှိ လျှပ်စစ်စက်ကွင်းကြောင့် အရောင် တောက်ပသော ပလာစမာ အလုံးကြီးများ ဂရောင်းကျနေသော အရာအဝတ္ထုပေါ်တွင် ဖြစ်ပေါ်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ မီးတောင်ပေါက်ကွဲမှုကြောင့် မိုးကြိုးမုန်တိုင်းများ ဖြစ်ပေါ်ပြီး ထိုမှတဆင့် လျှပ်စစ်စက်ကွင်းများ ဖြစ်ပေါ်တတ်သည်။
သဗ္ဗဒါဌိဇာတ်
ပုရောဟိတ်ဉာဏ် အောင်ပွဲခံ
“ရဟန်းတို့ ... သဗ္ဗဒါဌိ မြေခွေးသည် မြတ်သော မင်းဖြစ်၍ များစွာသောစည်းစိမ် အခြံအရံကို ရရှိထားပါလျက် မာနတရားဖြင့် ထောင်လွှားကာ ရရှိပြီးသော စည်းစိမ် အခြံအရံထက် ပိုလွန်၍ လိုချင်သည့်အတွက် ပျက်စီးရ၏”။
“ရဟန်းတို့ ... သဗ္ဗဒါဌိ မြေခွေးသည် မြတ်သောမင်းဖြစ်သကဲ့သို့ ထို့အတူ လူတို့တွင်လည်း မြတ်သောမင်းဖြစ်၍ များစွာသောစည်းစိမ် အခြံအရံကို ရရှိထားပါလျက် နောက်အခါ သဗ္ဗဒါဌိ မြေခွေးကဲ့သို့ မေ့လျော့ကာ ရရှိပြီးသော စည်းစိမ်အခြံအရံကို အမှီပြု၍ ပျက်စီးတတ်၏” –
ပင်လယ်မီးစုန်း
အင်္ဂလိပ်ဘာသာ စိန့်အယ်လ်မို မီး ဆိုသော အမည်မှာ သင်္ဘောသားတို့ ယုံကြည်ကိုးကွယ်သော စိန့်အီရပ်စမပ် (St. Erasmus) အီတလီ အခေါ်ဖြင့် စိန့်အယ်လ်မိုကို အစွဲပြု၍ ခေါ်ဝေါ်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ထိုအဖြစ်အပျက်သည် တစ်ခါတရံတွင် ပင်လယ်အတွင်း သွားလာနေသော သင်္ဘောများတွင် မိုးကြိုးမုန်တိုင်း ကျရောက်ချိန်၌ ဖြစ်ပေါ်တတ်ပြီး တောက်ပနေသော မီးလုံးကြီးကြောင့် သင်္ဘောသားများက ဘာသာရေးဆိုင်ရာ ကြောက်ရွံ့စရာ အဖြစ်တစ်ခု အဖြစ် မှတ်ယူသောကြောင့် ထိုသို့ အမည်တွင်ခဲ့ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။
သဗ္ဗဒါဌိဇာတ်
ပုရောဟိတ်ဉာဏ် အောင်ပွဲခံ
ဟု ရဟန်းတို့အား ဟောကြားဆုံးမတော်မူ၏။
ပင်လယ်မီးစုန်း
သွင်ပြင်လက္ခဏာများ
ရုပ်ဝတ္ထုပိုင်းဆိုင်ရာ သွင်ပြင်လက္ခဏာ အနေနှင့် ပင်လယ်မီးစုန်းသည် တောက်ပသော အပြာရောင် သို့မဟုတ် ခရမ်းရောင်ဖြင့် ထိန်ထိန်ညီးညီး ရှိတတ်သည်။ မြင့်မား၍ ချွန်ထက်နေသော မိုးကြိုးလွှဲများ၊ ရွက်တိုင်များ၊ စပိုင်းယားခေါ် ဘုရားရှိခိုးကျောင်း ထိပ်ကဲ့သို့သော အချွန်အတက်များ၊ မီးခိုးခေါင်းတိုင်များနှင့် လေယာဉ်ပျံ အတောင်ပံများပေါ်တွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်သည်။ ထို့အပြင် သစ်ရွက်များ၊ မြက်ပင်များနှင့် ကျွဲနွားသတ္တဝါတို့၏ ချိုများ ထိပ်တွင်ပင် ဖြစ်သည်။ အမြဲမကြာခဏ ဆိုသလိုပင် တောက်ပသော အလင်းရောင်နှင့် အတူ တဝီဝီမြည်နေသော အသံမျိုး တွဲဆက် ပါလာတတ်သည်။
‌ခေါဆိုင်းရွာ၊ ဖားကန့်မြို့နယ်
‌ခေါဆိုင်းရွာ(Kawhseng)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ ဖားကန့်မြို့နယ်၊ ဝရာဇွပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၅၀၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝရာဇွပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၆၃၅ ဦး၊ မ ၅၅၅၄ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၂၁၈၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ပင်လယ်မီးစုန်း
သွင်ပြင်လက္ခဏာများ
၁၇၅၀ တွင် မိုက်ကယ်ဒက်မန်းက ချွန်ထက်နေသော သံချောင်းထိပ်တွင် မိုးကြိုးမုန်တိုင်း ဖြစ်ပေါ်ချိန်၌ မီးစုန်းကဲ့သို့သော အလင်းရောင် ဖြစ်ပေါ်နိုင်ကြောင်း ခန့်မှန်းပြောကြားခဲ့သည်။
သဗ္ဗဒါဌိဇာတ်
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
‌ခေါဆိုင်းရွာ၊ ဖားကန့်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖားကန့်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပင်လယ်မီးစုန်း
သိပ္ပံနည်းကျ ရှင်းလင်းချက်
ပင်လယ်မီးစုန်းသည် ဓာတ်ငွေ့များနှင့် ပလပ်စမာများ ရောနှောနေသော ဒြပ်နှောဖြစ်သည်။ ပင်လယ်မီးစုန်း ဖြစ်ပေါ်ရာ အရာဝတ္ထုကို ဝိုင်းရံနေသော လျှပ်စစ်စက်ကွင်းထဲရှိ လေမော်လီကျူးများတွင် အိုင်ယွန်နိုင်ဇေးရှင်းခေါ် ဓာတ်ဖယ်ထုတ်မှု ဖြစ်ပေါ်ပြီး အလင်းရောင် နည်းပါးနေသော အခြေအနေမျိုးတွင် တွေ့နိုင်သည့် အရောင်ဖျော့သည့် တောက်ပမှုမျိုး ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ပင်လယ်မီးစုန်းတွင် တစ်စင်တီမီတာလျှင် ၁၀၀၀ ဗို့ခန့်မျှသော ဓာတ်အား ထွက်ပေါ်ပြီး ထိုကိန်းဂဏန်းမှာ ဖြစ်ပေါ်ရာ အရာဝတ္ထု၏ အနေအထားပေါ်တွင် မူတည်၍ ကွဲပြားခြားနားသည်။ ချွန်ထက်သော အရာဝတ္ထုများတွင် ထိုသို့သော ရလဒ်ထွက်ပေါ်ရန် အတွက် ထိုထက် ပိုနည်းသော ဗို့အားသာလျှင် လိုအပ်သည်။ အဘယ်ကြောင့် ဆိုသော် ချွန်ထက်နေသော အရာဝတ္ထုတွင် လျှပ်စစ်စက်ကွင်းများ ပိုမိုသိပ်သည်းစွာ ဖြစ်ပေါ်ပြီး ထို့အတွက်ကြောင့် ချွန်ထက်သော အရာဝတ္ထုများ အတွက် ဗို့အားထုတ်လွှတ်မှုမှာ ပို၍ ပြင်းထန်သည်။
သဗ္ဗဒါဌိဇာတ်
ဇာတ်ပေါင်း
ရဟန်းတို့ -
ပင်လယ်မီးစုန်း
သိပ္ပံနည်းကျ ရှင်းလင်းချက်
ပင်လယ်မီးစုန်းကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သော အခြေအနေမျိုးမှာ မိုးကြိုးမုန်တိုင်း ကျရောက်ချိန်တွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်ပြီး မိုးတိမ်တိုက်များနှင့် ၎င်းတို့၏ အောက်ရှိ မြေပြင် ကြားတွင် အလွန်မြင့်သော ဗို့အား ရှိတတ်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ထိုသို့သော ဗို့အားများကြောင့် လေမော်လီကျူးများ ထိန်လင်း တောက်ပလာပြီး ပင်လယ်မီးစုန်းကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။
ကမ္ဘာ့လေထု အတွင်းရှိ နိုက်ထရိုဂျင်နှင့် အောက်ဆီဂျင် ဓာတ်ငွေ့တို့ကြောင့် ပင်လယ်မီးစုန်း၏ အပြာရောင် နှင့် ခရမ်းရောင် အလင်းရောင်များကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ထိုသို့ ဖြစ်ရခြင်းမှာ နီယွန်မီးရောင်များ တောက်ပမှု ဖြစ်ရခြင်းနှင့် ဖြစ်ပျက်ပုံခြင်း ဆင်တူသည်။
သဗ္ဗဒါဌိဇာတ်
ဇာတ်ပေါင်း
ထိုအခါ သဗ္ဗဒါဌိ မြေခွေးသည် - ယခုအခါ ဒေဝဒတ်။
ပုရောဟိတ်သည် - ငါဘုရားဖြစ်လာပြီ -
ဟု ဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) စည်းစိမ်ခြံရံ၊ ရရှိပြန်၊ စောင့်ရန်ခဲယဉ်းသည်။
(၂) ခြံရံမှီကာ၊ မာန်တက်လာ၊ လျင်စွာပျက်စီးမည်။
(၃) ပထဝီဇယခေါ်၊ မန္တာန်ကျော်၊ မြေပေါ်ရန်အောင်သည်။
သုနခဇာတ်
ဒုကနိပါတ် - ၁၀။ သိင်္ဂါလဝဂ် -(၂၄၂) သုနခဇာတ်။ ။ မိမိအား ချည်နှောင်ထားသောကြိုးကို ကိုက်ဖြတ်၍ လွတ်မြောက်အောင် ကြံဆောင်ထွက်ပြေးတတ်သော ခွေးလိမ္မာအကြောင်း။
လွတ်မြောက်ဖွဲ့နှောင် ခွေးကြံဆောင်
တစ်နေ့သ၌ ရွာနေ ယောကျ်ားတို့သည် ထိုဇရပ်သို့ လာ၍ ခွေးကိုမြင်လျှင် လိုချင်ကြသဖြင့် ရေခပ်သောသူတို့အား အပေါ်ရုံပုဆိုးနှင့် အသပြာတို့ကိုပေးပြီးလျှင် ကြိုးဖြင့်ချည်ကာ တောက်ဖွဲ့၍ ယူသွားကြကုန်၏။ ထိုခွေးသည် ယူဆောင်သွားသောအခါ မြည်တွန်ခြင်းကိုမပြုဘဲ ပေးသမျှအစာကို စား၍ နောက်မှလိုက်၏။
ယောကျ်ားတို့သည် ဤခွေးကား ယခုအခါ ငါတို့နှင့် အကျွမ်းဝင်လေပြီဟု မှတ်ထင်ကာ တောက်ကို ဖြေကြ၏။ ခွေးသည် တောက်ကိုဖြေ၍ လွှတ်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် တစ်ဟုန်တည်း ပြေးလွှားကာ မိမိနေမြဲတိုင်း ဇရပ်သို့ ပြန်လာ၏။ ရဟန်းတို့သည် ပြန်လာသော ခွေးကိုမြင်လျှင် ထိုခွေး ပြုလုပ်ပုံအခြင်းအရာကိုသိ၍ ညချမ်းသောအခါ တရားသဘင်ဝယ် စကားစပ်မိ၍ ပြောဆိုနေကြစဉ် မြတ်စွာဘုရား ကြွလာတော်မူ၍ သိတော်မူလျှင် “ရဟန်းတို့ ... ဤခွေးသည် ယခုအခါ၌သာလျှင် အနှောင်အဖွဲ့မှ လွတ်စေခြင်း၌ လိမ္မာသည် မဟုတ်၊ ရှေးအခါ၌လည်း လိမ္မာဖူးပြီ” ဟု မိန့်တော်မူကာ အောက်ပါ အတိတ်ဇာတ်ကို ဆောင်တော်မူသတည်း။
ခွေးလိမ္မာမူ ဝယ်၍ယူ
လွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည်ဝယ် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ဘုရားအလောင်းသည် ကာသိတိုင်းဝယ် စည်းစိမ်ဥစ္စာနှင့် ကြွယ်ဝသော အမျိုးတစ်ဦး၌ဖြစ်၍ အရွယ်သို့ရောက်လတ်သော် အိမ်ရာထောင်ကာ နေလေ၏။
အလောင်းတော် ဉာဏ်ပေး လွတ်မြောက်ရေး
“ဟယ် - ခွေး ... ချည်ထားသော သားရေလွန်ကို အစားဘဲနေသည်မှာ မိုက်လေစွတကား၊ သားရေလွန်ကို ဝအောင်စားကာ အနှောင်အဖွဲ့မှလွတ်၍ မိမိနေရာအရပ်သို့ ပြေးလေလော့” –
ဟု ခွေးကို ပြောလေ၏။ ထိုစကားကိုကြားလျှင် ခွေးသည်
“အရှင် ... အရှင်ပြောသော စကားအတိုင်း အကျွန်ုပ်စိတ်မှာ ဆောက်တည်ထားပါ၏။ သို့သော်လည်း လူအလုံစုံတို့ အိပ်ပါစေဦး၊ အိပ်သောအခါ သားရေလွန်စား၍ ပြေးသွားမည်ဟု ဆိုင်းငံ့နေပါ၏” ဟု အကြောင်းကို ပြောကြားလေ၏။ ခွေးသည် ထိုသို့ပြောကြားပြီးလျှင် လူအများ အိပ်ပျော်သည်ရှိသော် သားရေလွန်ကိုစား၍ ဝသောအခါ ပြေး၍ မိမိအရှင်အိမ်သို့ သွားလေ၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ရဟန်းတို့ -
ပညာရှိယောကျ်ားသည် - ငါဘုရား ဖြစ်လာပြီ -
ဟု ဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) နှောင်ဖွဲ့တွေ့ဘိ၊ ပညာရှိ၊ ခါသိကြိုးစားလေ။
(၂) အခါသိက၊ ချမ်းသာရ၊ မုချလွတ်မြဲပေ။
ရနန်းရွာ၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်
ရနန်းရွာ (Yanan)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မော်လိုက်ခရိုင်၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်၊ အုန်းဒုတ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၂၁၇ ဖြစ်သည်။
သုနခဇာတ်
ဆောင်ပုဒ်
သုနခဇာတ် ပြီး၏။
ရနန်းရွာ၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖောင်းပြင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကော့ကသောင်ရွာ၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်
ကော့ကသောင်ရွာ(Kawtkathaung)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်၊ ကျုံဒိုးချောင်းဖျားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၅၂၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျုံဒိုးချောင်းဖျားကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၄၄၃ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၀၆၈ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကော့ကရိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွာတန်းရှည်ရွာ၊ ဖန်ခါးကွင်း
ရွာတန်းရှည်ရွာ၊ ဖန်ခါးကွင်း
ထနော့ရွာ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်
ထနော့ရွာ (Htanawt)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်၊ လဲသက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၉၅၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လဲသက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၂၄ ဦး၊ မ ၅၆၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၈၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုပုံးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရခိုင်ချောင် (တောင်)
ရခိုင်ချောင် (တောင်)
ဗျူရို ၁၂၁
ဗျူရို ၁၂၁ (မြောက်ကိုရီးယားအထွေထွေကင်းထောက်ဗျူရို၏ ယူနစ် ၁၂၁) သည် မြောက်ကိုရီးယားစစ်ဘက်၏ လျှို့ဝှက်ဆိုက်ဘာအေဂျင်စီတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အထွေထွေကင်းထောက်ဗျူရို၏ ဆိုက်ဘာယူနစ်နှစ်ခု အနက်မှ တစ်ခုဖြစ်ပြီး အခြားတစ်ခုမှာ ဌာန အမှတ် ၉၁ ဖြစ်သည်။
ဆိုနီရုပ်သံသည် သူတို့၏ ကွန်ပျူတာများ တိုက်ခိုက်ခံရပြီးနောက် The Interview ရုပ်ရှင်ကို ရုံတင်ခြင်း ဖျက်သိမ်းသည့် ၂၀၁၄ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလမှစ၍ အေဂျင်စီ၏ လှုပ်ရှားမှုသည် ထင်ရှားလာခဲ့သည်။ ထိုဆိုက်ဘာတိုက်ခိုက်မှုအတွက် ဗျူရို ၁၂၁ ကို အပြစ်တင်ခဲ့ကြသည်။ မြောက်ကိုရီးယားဘက်ကမူ ထိုစွပ်စွဲချက်ကို ပယ်ချခဲ့သည်။
ရိုက်တာသတင်းဌာန၏ သတင်းများအရ ဗျူရို ၁၂၁ကို မြောက်ကိုရီးယားမှ အထူးချွန်ဆုံး ကွန်ပျူတာကျွမ်းကျင်ပညာရှင်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ မြောက်ကိုရီးယားဘက်မှ တိမ်းရှောင်လာသူများက အေဂျင်စီတွင် ကျွမ်းကျင်သူ ၁,၈၀၀ခန့်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ ဗျူရိုမှ ဟက်ကာများသည် ပြုံယမ်းရှိ အော်တိုမေးရှင်းတက္ကသိုလ်မှ ဘွဲ့ရများအနက်မှ ရွေးချယ်ခြင်းခံထားရသူများ ဖြစ်ကြသည်။ ထိုကျွမ်းကျင်သူများသည် ကမ္ဘာအနှံ့တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ချိန်တွင် ၎င်းတို့၏ မိသားစုများသည် အိမ်တွင် အထူးအခွင့်အရေးများကို ခံစားကြရသည်။
အေဂျင်စီ၏ လှုပ်ရှားမှုအများအပြားသည် ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံကို ဦးတည်ခဲ့သည်။ ဆိုနီကို တိုက်ခိုက်မှုမတိုင်မီက အေဂျင်စီသည် တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံရှိ ကွန်ပျူတာ ၃၀,၀၀၀ကျော်ကို တိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီး ဘဏ်များ၊ ရုပ်သံလွှင့်ကုမ္ပဏီများနှင့် တောင်ကိုရီးယားသမ္မတ ဖတ်ကွန်းဟယ်၏ ဝဘ်ဆိုဒ်တစ်ခုလည်း ထိခိုက်စေခဲ့သည်။ ၂၀၁၃ခုနှစ်က တောင်ကိုရီးယားရှိ ထောင်ပေါင်းများစွာသော စမတ်ဖုန်းများတွင် အန္တရာယ်ရှိသော ဂိမ်းပရိုဂရမ်များ ပျံ့နှံ့စေခဲ့မှုအတွက် ၎င်းတွင် တာဝန်ရှိသည်ဟု ယူဆကြသည်။
သဗ္ဗညုဘုရား(ပုဂံ)
သဗ္ဗညုဘုရား သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပုဂံတွင် တည်ရှိသည်။ ပုဂံနန်းမြို့ရိုး အတွင်း အာနန္ဒာ လိုဏ်ဂူတော်ဘုရားကြီး၏ အနောက်တောင် ယွန်းယွန်း ကိုက် ၅၀ဝ ခန့် အကွာတွင် တည်ရှိသည်။ သဗ္ဗညု လှိုဏ်ဂူတော် ဘုရားကြီးသည် လှည်းဝင်ရိုးသံ တညံညံ ပုဂံဘုရားတွင် ထုထည်ကြီးမားသော ဘုရားကြီးများအနက် ထင်ရှားကျော်ကြားသော ဘုရားတစ်ဆူပင် ဖြစ်သည်။ ဉာဏ်တော် ပေ (၂၀၀)ကျော် မြင့်သဖြင့် အခြားဘုရားပုထိုးများ အကြားတွင် ထီးထီးမားမားကြီး တည်ရှိနေသည်။ သဗ္ဗညုဟူသော ဝေါဟာရကို ပုဂံခေတ် ရေးထိုးကျောက်စာများတွင် သိစပ်မြင်နှံ့ ဟူ၍ ပြန်ဆိုရေးသားလေ့ ရှိသဖြင့် ဗုဒ္ဓဘုရားသခင်၏ အလုံးစုံကို သိမြင်တော်မူသော သဗ္ဗညုတ ဉာဏ်တော်ကို အာရုံပြုခေါ်ဝေါ် သမုတ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။
သဗ္ဗညုဘုရားဒါယကာမှာ ကျန်စစ်မင်းကြီး၏ အရိုက်အရာကို ဆက်ခံသည့် မြေးတော် အလောင်းစည်သူမင်းကြီးဖြစ်သည်။ အလောင်းစည်သူ မင်းကြီးသည် ခရစ် ၁၁၄၄-ခုနှစ်တွင် ရှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာန် ကြပ်မတ်၍ တည်ဆောက်ခဲ့သော ကျောင်းအမကြီး ဝိသာခါ၏ ပုပ္ဖာရုံကျောင်းတော်ကြီးကို အတုယူကာ တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဘုရားသမိုင်းများတွင် ဆိုလေသည်။ ထို့ကြောင့် ထိုလိုဏ်ဂူမှာ ဘုရားဝတ်ပြုရန် သက်သက်ချည်းသာ မဟုတ်ပဲ ရှေးခတ်က သံဃာတော်များ သီတင်းသုံးရန်နှင့် ပိဋကတ်တိုက်ထားရှိ သုံးစွဲရန်လည်း လျာထားစီမံခဲ့သည်ဟု ထင်ရန်ရှိလေသည်။
အမြင့်ဉာဏ်တော်မှာ ဖိနပ်တော်မှ ငှက်မြတ်နားထိ ၂၀၁-ပေမျှ ရှိသည်။ အခြားစေတီ ပုထိုးများကို လွှမ်းမိုးနေဘိ သကဲ့သို့ ရှိနေရာ ပုဂံမျှော်စင်ဟုပင် ခေါ်ဆိုကြသည်။ သဗ္ဗညု လိုဏ်ဂူတော် ဘုရားကြီးသည် ရှေးအခါက သံဃာတော်များ ပရိယတ္တိစာဝါ လေ့လာရန်နှင့် ပိဋကတ်တိုက်သဖွယ် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ပုဂံ၏ အလှဆုံးအချိန်ဟု သတ်မှတ်ထားသော ညနေနေဝင်ရီတရော အချိန်၌ ပုဂံ၏ အလှရှုခင်းအရသာကို သဗ္ဗညုဘုရားပေါ်မှ ကြည့်ရှုခံစားနိုင်သည်။
သမိုင်းကြောင်း
မြန်မာသက္ကရာဇ် ၄၇၄ ခုနှစ်တွင် မင်းအဖြစ်သို့ ရောက်တော်မူသော အလောင်းစည်သူမင်းကြီးသည် ထီးနန်းစိုးစံတော်မူ၍ ၁၁ နှစ်အကြာ တစ်နေ့သောအခါ၌ ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား သက်တော်ထင်ရှားရှိစဉ် သီတင်းသုံးတော်မူရာ သာဝတ္ထိပြည်၏ အရှေ့မျက်နှာရှိ ဝိသာခါသူဌေးမ၏ ကောင်းမှုဖြစ်သောပုပ္ဖာရုံ ကျောင်းတော်သဏ္ဌာန် စေတီတည်ရသော်ကောင်းလေစွဟု အကြံဖြစ်တော်မူ၏။ ပုပ္ဖာရုံကျောင်းတော်ကား လက်ဝဲတော်ရံ ရှင်မောဂ္ဂလာန်၏ တန်ခိုးအာနုဘော်ဖြင့် မကြာမြင့်မီပင်တစ်စုံတစ်ရာ ချွတ်ယွင်းပျက်စီးခြင်းမရှိ၊ အောင်အောင်မြင်မြင်ပြီးစီးခြင်းသို့ ရောက်ရသောကျောင်းတော်ကြီး ဖြစ်သည်။ ယင်းကျောင်းကြီးသည် ဘုံတိုက်ခန်း ၅ဝဝ၊ အထက်ဆင့်၌တိုက်ခန်း ၅ဝဝ အားဖြင့်တိုက်ခန်း ၁ဝဝဝတို့ဖြင့် ဆန်းကြယ်စွာ တန်ဆာဆင်ယင်ထားသည်။
အလောင်းစည်သူမင်းကြီးသည် ရှင်အရဟံ၊ စိမ်းညက်မင်းသားတော် မဟာထေရ်ရှင်အာနန္ဒာစသော သံဃာတော်အရှင်မြတ်များ၊ ပညာရှိ မှူးတော်မတ်တော်များနှင့် တိုင်ပင်၍ အရှင်မောဂ္ဂလာန်စီရင်တော်မူသော ပုပ္ဖာရုံကျောင်းနှင့်သဏ္ဌာန်တူစွာ အမြင့်သံတောင် ၁၆ဝ ရှိသော သဗ္ဗညုစေတီကို မြန်မာသက္ကရာဇ် ၄၈၆ ခုနှစ် ၌ တည်ထားကိုးကွယ်တော်မူ၏။
တိုင်းနိုင်ငံအသီးသီးမှ ဆက်သအပ်သော ဓာတ်တော်များကိုလည်း ဌာပနာ၍ မလည်တောင်ခြေအရပ်မှ ရအပ်သောပတ္တမြားများကို ပေါက်ပေါက်ပြုကာ ကြဲဖြန့်ပူဇော်တော်မူ၏။ အခန်းကြီး အခန်းငယ်နှင့်တကွ အသွယ်သွယ်သော ကြောင်လိမ်တို့ကိုလည်း အံ့မခန်းမျှစီမံတော်မူ၏။ အချိန်တစ်သောင်းရှိသော ကြေးစင်ခေါင်းလောင်းကြီးကိုလည်း သွန်းလုပ်လှူဒါန်းတော်မူ၏။ ဘုရား၏အရှေ့တောင် ထောင့်တွင်ခေါင်းလောင်း ချိတ်ဆွဲသည့် ကျောက်တိုင်ကြီးများမှာ ယခုတိုင်ရှိနေသည်။
ဗိသုကာ လက်ရာများ
သဗ္ဗညုဘုရား၏ အရှေ့မြောက်စောင်းတန်းတွင် ကပ်လျက်ရှိသည်။ သဗ္ဗညုဘုရားတည်ဆောက်ထားပုံမှာ အာနန္ဒာဘုရားတည်ဆောက်ထားပုံကဲ့သို့ အာရုံခံ လေးဘက် လေးမျက်နှာမရှိဘဲ အရှေ့ဘက်တစ်မျက်နှာတွင်သာ အာရုံခံရှိသည်။ ယင်းအာရုံခံသည် ကုလားကျောင်းမှ ထိုးထွက်နေသောကြောင့် ဘုရား၏စံနစ်ပုံစံမှာ အာနန္ဒာဘုရားကဲ့သို့ ကြက်ခြေလေးဘက် မညီချေ။ အာရုံခံ တစ်ဘက်သာရှိသော် လည်း အုတ်နံရံထုအကြား၌ ဆောက်လုပ်ထားသော ကြောင်လိမ်လှေခါးတို့ဖြင့် တက်ရသည့် အဆင့်ဆင့်ရှိသော အဆောက်အအုံဖြစ်သည်။
ပထမနှင့်ဒုတိယအဆင့်များသည် ရဟန်းတော်များ သီတင်းသုံးရန်ဖြစ်၍ တတိယအဆင့်တွင် ရုပ်ပွားတော်များထားရှိသည်။ စတုတ္ထအဆင့်ကိုမူကား ပိဋကတ်တိုက်အတွက်အသုံးပြု၍ ပဉ္စမအဆင့်တွင်မှ စေတီတည်၍ ဓာတ်တော်များ ဌာပနာထားသည်။ သို့ဖြင့် အဆောက်အအုံမှာ စေတီလည်းဖြစ် ကျောင်းလည်းဖြစ်လေသည်။ ထုထည်ကြီးမားသော ပုဂံခေတ် ကုလားကျောင်းခံဘုရားများတွင် သဗ္ဗညုဘုရားလည်း တစ်ဆူအပါအဝင် ဖြစ်လေသည်။
သဗ္ဗညုလိုဏ်ဂူသည် ပုဂံဝန်းကျင်တွင် ထုထည် အကြီးမားဆုံး အဆောက်အအုံ ဖြစ်သည်။ ဘုံနှစ်ဆင့် ရှိသည်။ အောက်ဘုံတွင်လည်းကောင်း၊ အထက်ဘုံတွင် လည်းကောင်း၊ စိန်တောင် ထောင့်စေတီ၊ ပစ္စယာသုံးဆင့်တို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသည်။ ဘုံနှစ်ခုစလုံးတွင် လေသာပြတင်း နှစ်ဆင့်စီ ရှိသဖြင့် နံရံအတွင်း၌ အလင်းရောင် ကောင်းစွာရနိုင်လေသည်။ ထိုလိုဏ်ဂူသည် ဖိနပ်တော်မှ ငှက်မြတ်နားအထိ ဉာဏ်တော် (၂၀၁) ပေ ရှိလေသည်။
အရှေ့ဘက် အာရုံခံမှာ အခြားဘက်များထက် ပို၍ ကျယ်ပြန့်သည်။ အတွင်းသို့ ဝင်လိုက်သော် အထက်တက်ရန် လှေကားမကြီးကို မြင်ရသည်။ လှေကားမကြီးအစ ဝဲဘက်ယာဘက်တွင် ဒွာရပါလ အစောင့် နတ်ရုပ်များသည် မုခ်ဝကို မျက်နှာမူ၍ မတ်တပ်ရပ်နေသည်။ လှေကားမကြီးအဆုံးတွင် အထပ်ငယ် တစ်ထပ်ရှိသည်။ ထို အထပ်ငယ်၌ အလယ်မဏ္ဍိုင်ကြီးကို စင်္ကြနှစ်ထပ် ပတ်ဝိုင်းထားသည်။ ထိုအထပ်ငယ်မှ တစ်ဆင့် နှစ်ဖတ် နံရံအတွင်း ဖောက်ထွင်းပြုလုပ်ထားသော လှေကားများဖြင့် ဆက်တက်လိုက်သော် အရှေ့ဘက် အာရုံခံအမိုးပေါ်ရှိ လေသာဆောင်သို့ ရောက်လိမ့်မည်။ ထိုမှ လှေကားဖြင့် အနောက်ဘက်တက်သော် ဂန္ဓကုဋိတိုက်တွင်း၌ တင်ပျဉ်ခွေ ရုပ်ပွားတော်ကြီးတစ်ဆူကို ဖူးတွေ့ရလိမ့်မည်။ ဤသည်မှာ တတိယထပ်ဖြစ်သည်။ ထိုအထပ်မှ ပုဂံပတ်ဝန်းကျင်ကို ကောင်းစွာ မြင်နိုင်သည်။
တတိယထပ် တစ်ဖက်တစ်ချက်ရှိ နံရံတွင်း လှေကားဖြင့် တက်ပြန်သော် စတုတ္ထအထပ်ငယ်သို့ ရောက်လိမ့်မည်။ ထိုအထပ်၏ အပြင်ဘက်အာရုံခံမှ နတ်လှေကားဖြင့် အပေါ်တက်ပြန်သော် ကွမ်းထောင် အထက်၌ကား စေတီပေါက်ထားလေသည်။
သဗ္ဗညုလိုဏ်ဂူကို ခေတ်အဆက်ဆက် ကုသိုလ်ရှင်များက ထုံးသတ်ခဲ့လေ၍ ယခုအခါ အင်္ဂတေပန်းများ မပေါ်တော့ပြီ။ အနောက်ဘက် မျက်နှာအာရုံခံ အမိုးတွင်မူ ကျိုက်တငို ပန်းဝိုင်းများ ရှိနေသေးသည်။
လိုဏ်ဂူဘုရား၏ အနောက်ဘက် ဘုန်းကြီးကျောင်းဝင်းအထဲတွင် အလောင်းစည်သူမင်း၏ ကောင်းမှု ခေါင်းလောင်းတိုင်ကြီးများ ရှိသည်။ မူလက ကြေးစင်အချိန် တစ်သောင်းကို သွန်းသော ခေါင်းလောင်းကြီးကို ချိတ်ဆွဲထားခဲ့သော်လည်း ယခုအခါ မတွေ့နိုင်တော့ပေ။
ဂရို့ချိုးဘုရား
သဗ္ဗညုလိုဏ်ဂူနှင့် ကပ်လျက်ရှိသော ဂူဘုရားငယ်တစ်ဆူသည် ဂရို့ချိုးဘုရားဟု အမည်တွင်သည်။ အဆိုရှိသည်မှာ သဗ္ဗညုလိုဏ်ဂူကို တည်ဆောက်စဉ်က အုတ်တစ်သောင်းပါ အုတ်တစ်ဖိုလျှင် အုတ်တချပ်ကျဖြင့် ဂရို့ချိုးမှတ်ပြီး တည်ဆောက်ခဲ့သည် ဟူ၍ ဖြစ်သည်။
‌လော့ဒ်ဂျာရွာ၊ ဖားကန့်မြို့နယ်
‌လော့ဒ်ဂျာရွာ(Lawtjar)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ ဖားကန့်မြို့နယ်၊ ဝရာဇွပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၅၀၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝရာဇွပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၆၃၅ ဦး၊ မ ၅၅၅၄ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၂၁၈၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖားကန့်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စက်ခေါ်ရွာ၊ ကျွဲရိုင်းခတ်
စက်ခေါ်ရွာ၊ ကျွဲရိုင်းခတ်
စိတ်ညှို့ပညာ
မျက်လှည့် ပြပွဲများတွင် မျက်လှည့်ဆရာကြီးက လူကိုအိပ် မွေ့ချ၍၊ တစ်စုံတစ်ရာ ပြုလုပ်ဆောင်စေခိုင်းသည်ကို မြင်ဖူးကြ ပေမည်။ အိပ်မွေ့ချခြင်းသည် လူကိုအလိုရှိရာပြုမူစေရန် စိတ်ညှို့ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ အိပ်မွေ့ချခံရသူသည် အိပ်ပျော်သကဲ့သို့ရှိ သည်။ သို့သော် သူသည် အမိန့်ပေးရာကို လိုက်နာ၍စကား ပြောဆို၊ သွားလာလုပ်ကိုင်နိုင်သည်။ အမိန့်ပေးသူ၏ စကားကို ကြားနာရသည့်အခါ အိပ်မွေ့ချခြင်းခံရသူသည် ခြေလက်အင်္ဂါ စသည်တို့၌ ဖောဋ္ဌဗ္ဗအာရုံကို မခံစားနိုင်တော့သဖြင့် အပ်ဖြင့် ထိုးခြင်း ခံရသည်ကိုပင် နာကျင်ရမှန်းမသိချေ။ နှလုံးခုန်သည် ကို အိပ်မွေ့ချခြင်းဖြင့် တိုးအောင်သော်လည်းကောင်း၊ လျော့အောင်သော် ၎င်း၊ ပြုလုပ်ပေးနိုင်သည်။ ကိုယ်ပူခြင်း၊ ချွေးထွက်ခြင်းတို့ ဖြစ်လာအောင်လည်း အိပ်မွေ့ချ၍ ပြုလုပ်နိုင်၏။ အသား အရေတို့မှ သွေးစိမ့်၍ ထွက်လာအောင်လုပ်သည့် သာဓကများ ပင်ရှိသည်။ အိပ်မွေ့ချခံရသူသည် သာမန်အားဖြင့် သတိရှိနေစဉ် မပြုမလုပ်နိုင်သော အလုပ်ကို ပြုလုပ်နိုင်ပေသည်။ သာမန်မျှ သာ အိပ်မွေ့ချထားခြင်း ခံရသူသည် အိပ်မွေ့ပြေသောအခါ၊ အိပ်မွေ့ချခြင်းခံခဲ့ရစဉ်က မိမိ ပြုလုပ်သော အမှုတို့ကိုပြန်၍ သတိရနိုင်သည်။ သို့ရာတွင် ပြင်းထန်စွာ အိပ်မွေ့ချခြင်းခံရ သည်ရှိသော်၊ အိပ်မွေ့ချသူက ပြန်လည်သတိရစေရန် အမိန့် ပေးထားသော အချက်မှတစ်ပါး အခြားသော အပြုအမူဟူသ၍ ကို ပြန်လည်သတိမရနိုင်တော့ချေ။ ပမာအားဖြင့် အမိန့်ပေး သူက အိပ်မွေ့ကြောင့် အိပ်ပျော်နေသူအား အိပ်ရာမှ နိုးလာ လျှင်၊ လေချွန်သံကြားပါက၊ အင်္ကျီကို ချွတ်ပစ်ရမည်ဟု အမိန့်ပေးထားလျှင် အိပ်မွေ့ ပြေသောအခါ အမိန့်ပေးခြင်း ခံရသူသည် မည်သည့်အတွက်ကြောင့်ဟု မစဉ်းစားနိုင်ဘဲ၊ လေချွန်သံကြားသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် အင်္ကျီချွတ်ပစ်မည်ဖြစ်၏။ ဤအချက်ကို အကြောင်းပြု၍ အထူးဆေးပညာရှင်တို့ သည် ဘိန်းဘင်းကဇော်စသည့် သုရာမေရယတို့၌ စွဲနေသော လူနာရှင်နှင့် စိတ်ရောဂါသည်တို့ကို အိပ်မွေ့ချနည်းဖြင့် အစွဲ ပျောက်အောင် ချွတ်၍ ကုသလေ့ရှိကြသည်။ ယခုခေတ် သိပ္ပံပညာနည်းအရ အိပ်မွေ့ချခြင်း၏ အကြောင်းကို ရှေးကထက်ပိုမိုတိကျအောင် စူးစမ်း လေ့လာနိုင် ကြပြီ။ စိတ်ညှို့ပညာအကြောင်းကို နားလည်နိုင်ရန်အလို့ငှာ၊စိတ်နှင့်ကိုယ် ဆက်စပ်နေသည်ကို သိထားနှင့်ရန် လိုပေသည်။ ( စိတ်ပညာ။ စိတ်လှုပ်ရှားမှု။)
ဦးနှောက်သည် နဗ်ကြောများ အဆုံးရာ ဗဟိုဌာနကြီးဖြစ်၍ ကိုယ်နှင့်စိတ်သည် နဗ်ကြောခေါ် အာရုံကြောများဖြင့် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ဆက်သွယ်လျက်ရှိ၏။ အိပ်ပျော်နေစဉ် ဦးနှောက်၏ အာရုံအစွမ်းတို့သည် လေးလံထိုင်း မှိုင်းလျက်ရှိပြီးလျှင် နဗ်ကြောနှင့် ကိုယ်သည်၎င်း၊ နဗ်ကြော အချင်းချင်းသည်၎င်း ယာယီအားဖြင့် အဆက်ပြတ်၍ နေတတ် ၏။ သို့သော် ထိုနဗ်ကြောဖြင့် ခံစား၍ရသော အာရုံတို့ကို မနိုးတနိုးထား၍ ရနိုင်သည်ဟု စိတ်ပညာဆရာတို့က ယူဆကြသည်။ ( နဗ်ကြောများ။)
ပမာဆိုသော် နံနက်အရုဏ်တက်အချိန်တွင် နိုးအောင်သတိထားပြီး အိပ်လေ့ရှိသူတို့သည် အခြား အသံများကြောင့် အိပ်ရာမှ မနိုးသော်လည်း အရုဏ်ကြက်တွန်သံ သို့မဟုတ် ဘုန်းကြီးကျောင်းမှ တုံးခေါက်သံကြားသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် အလိုအလျောက် နိုးတတ်ပုံကိုထောက်လျှင်၊ ဦးနှောက်ကခံယူသော အာရုံအချို့ကိုတစ်ဝက်တစ်ပျက်နှိုးထားနိုင်ကြောင်း ထင်ရှားလေသည်။ ထိုအတိုင်းပင် အိပ်မွေ့ချ၍ အိပ်ပျော်နေသူတစ်ဦးတွင်လည်း သာမန်အိပ်ပျော်နေသူကဲ့သို့ လုံးလုံးလျားလျား အိပ်ပျော် နေခြင်းမရှိဘဲ၊ စိတ်ညှို့ဆရာခိုင်းစေသည့်အတိုင်း၊ သွားလာပြောဆို လှုပ်ရှားနိုင်သော အာရုံအစွမ်း သတ္တိများသည် နိုးလျက်ရှိပေသည်။ အိပ်မွေ့ ချထားသည့်အခါ အိပ်မွေ့ချခံရသူ၏ စိတ်ဆန္ဒသည် အမိန့်ပေး သူ၏ စိတ်ဆန္ဒအတိုင်းသာလျှင် လိုက်၍ တည်နေရသည်။ အိပ်မွေ့ချခံရသူက အမိန့်ပေးသည့်အတိုင်း မလိုက်နာဘဲ ငြင်းဆန်လိုသည့်စိတ်တို့သည် 'အိပ်ပျော်'လျက်ရှိသောကြောင့် 'နိုးကြား'လျက်ရှိသော ခန္ဓာကိုယ် သည် စိတ်ညှို့ဆရာ၏ အမိန့်ပေးရာကို နာယူလေသည်။
စိတ်ညှို့ဆရာသည် လူတစ်ယောက်ကို အိပ်မွေ့ချမည်ဟု ဆိုလျှင်၊ ထိုသူအား အရာဝတ္ထုတစ်ခုခုကို စိုက်၍ကြည့်ခိုင်း သည်။ အညှို့ခံရသူသည် မိမိ၏စိတ်တွင် မည်သည့်အာရုံကိုမျှ မစွဲရဘဲ၊ စိတ်အားကို လျော့၍ထားရသည်။ ထို့နောက် စိတ်ညှို့ ဆရာသည် စကားကို သာယာညှင်းပျောင်းပြော၍၊ အိပ်အောင် 'သိပ်' ပေးသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ ဦးခေါင်းကို လက်ဖြင့်ညင်သာ စွာ သပ်ပေးသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ မျက်နှာကို သပ်ပေးရသည်။ ထိုအခါ စိတ်ညှို့ခံရသူ၌ အိပ်ပျော်နေသူ၏ လက္ခဏာများ ပေါ် ပေါက်လာလေသည်။ လူအများက ယုံကြည်ကြသည်မှာ စိတ်ညှို့ဆရာသည် မည်သူကိုမဆို အိပ်မွေ့ချ၍စေခိုင်းနိုင်သည် ဟူ၏။ သို့ရာတွင် အကယ်စင်စစ် စိတ်ခိုင်သူများကို အိပ်မွေ့ ချ၍ ယင်းတို့မလုပ်ချင်သောအရာကို လုပ်အောင်စေ ခိုင်း၍ မရနိုင်ချေ။
စိတ်ညှို့ပညာကို အာရှနှင့် အာဖရိကတိုက်များတွင် နှစ် ပေါင်းများစွာကပင်လျှင် လေ့ကျင့်ခဲ့ကြသည်။ ဟိန္ဒူယောဂီများ နှင့် ဒါးဗစ်ရသေ့တို့သည် သံဆူးများပေါ်တွင် အိပ်ခြင်းစသော သာမန်လူတို့ မပြုဝံ့သည့် အမှုတို့ကိုပြုကြသည်။ ဤသို့ အံ့ဖွယ်သရဲပြုမူကြသည်တို့ကို ကြားဘူးကောင်းကြားဘူးကြ ပေလိမ့်မည်။ ဤ အချက်ကို အနောက်တိုင်းစိတ်ပညာရှင်တို့က မိမိကိုယ်ကို မိမိစိတ်ညှို့ထားခြင်းကြောင့် အံ့ဖွယ်သရဲပြုမူနိုင် သည်ဟု ပြောဆိုလေ့ရှိကြသည်။ စိတ်ညှို့ပညာကို ပထမဦးစွာ စူးစမ်းလေ့လာခဲ့သူမှာ ၁၈ ရာစုနှစ်များတွင် စိတ်ရောဂါကုသ ခြင်း၌ ထင်ရှားခဲ့သောဗီယင်းနားမြို့သား ဒေါက်တာမက်ဇမား (၁၇၃၄-၁၈၁၅) ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် သူ၏အယူအဆတို့ကို ပြင်သစ်နိုင်ငံအစိုးရက ဖွဲ့စည်းသည့် သိပ္ပံပညာရှင်နှင့် သမား တော်များ၏ ကော်မရှင်အဖွဲ့က လက်မခံခဲ့ချေ။
မျောက်ကုန်းရွာ၊ လေးကြီး
မျောက်ကုန်းရွာ၊ လေးကြီး
ကျွဲတလင်းရွာ၊ ဖန်ခါးကွင်း
ကျွဲတလင်းရွာ၊ ဖန်ခါးကွင်း
နမ့်ဟွမ်ရွာ၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်
နမ့်ဟွမ်ရွာ (Namhum)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်၊ မိုင်းဟိန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၅၁၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းဟိန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၈၃ ဦး၊ မ ၁၃၂၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လေးကြီးရွာ၊ လေးကြီး
လေးကြီးရွာ၊ လေးကြီး
ရွှေဂဲပျံ
ရွှေဂဲပျံ
ဂျိမ်းစ် မဒီဆင်
ဂျိမ်းစ် မဒီဆင် (James Madison; တခြား အသံထွက် တစ်မျိုး။ ဂျိမ်းဇ် မားဒဆင်) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ စတုတ္ထမြောက် သမ္မတ ဖြစ်သည်။ လူလုံးလူဖန် သေးသေး၊ အရပ်ငါးပေခွဲသာရှိသူဖြစ်သည်။ လွတ်လပ်ရေးစစ်ပွဲများတွင် ပြည်သူ့စစ်ခေါင်းဆောင်အဖြစ်လည်းကောင်း၊ နောင်တွင် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲရေးတွင်လည်းကောင်း၊ သူတင်သွင်းခဲ့သည် နိုင်ငံသားများ အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ ဥပဒေ (bill of rights) ကြောင့်လည်းကောင်း အများကလေးစားရသူဖြစ်သည်။ ငယ်စဉ်ကပင် စာဖတ်ဝါသနာကြီးသူဖြစ်ပြီး စာအုပ်စာတမ်းများ၏ ဩဇာကိုကောင်းစွာ နားလည်သဘောပေါက်သူလည်း ဖြစ်သည်။
ဘဝအစ
ဇာတိရပ်ရွာတွင် သူမပျော်ပေ။ တက္ကသိုလ်တွင် သင်ကြားခဲ့သည့် သမိုင်း၊ဒဿနိကဗေဒ တို့ကယာခင်းနှင့် သက်ဆိုင်ခြင်းမရှိ။ ထို့အပြင် အာရုံကြောရောဂါတစ်မျိုးကို ခံစားရခြင်းကြောင့် ကျန်းမာရေးမကောင်းလှပေ။ အချို့ကလည်း အလွန်ရင်းနှီးသည့် သူငယ်ချင်းတစ်ဦး သေဆုံးသွားရခြင်းကြောင့် စိတ်ထိခိုက်ခြင်းဖြစ်သည်ဟုလည်း ဆိုကြသည်။ သို့သော် ပေါ်ပေါက်လာသည့် အမေရိကန်လွတ်လပ်ရေးစစ်ပွဲက သူ့အတွက် လက်စွမ်းပြရန် အခွင့်ကြုံလာပြီး တော်လှန်ရေးတွင် စိတ်ရောကိုယ်ပါ နှစ်ဝင်ခဲ့သည်။
လွတ်လပ်ရေးနောက်ပိုင်း
တိုင်းပြည် လွတ်လပ်ရေးရလျှင် အမြော်အမြင်ကြီးသူများက ပြည်ထောင်စုဖွဲ့စည်းရေးပြဋ္ဌာန်းချက်များက အစိုးရတစ်ရပ်ဖွဲ့နိုင်လောက်သည့် ခိုင်မာခြင်းမျိုးမရှိကြောင်း သုံးသပ်မိကြသည်။ သို့သော် မဒီဆင်အနေဖြင့် ၁၇၈၃ ကပင် အဆိုပါပြဋ္ဌာန်းချက်များထက် ပိုမိုကောင်းမွန်သည့် အချက်အလက်များကို ရှာဖွေစုဆောင်းနေခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ ပြင်သစ်တွင် သံအမတ်ဖြစ်နေသော သူငယ်ချင်း ထောမတ်စ် ဂျက်ဖာဆင် (တတိယမြောက် သမ္မတဖြစ်လာမည့်သူ) အားအကူအညီတောင်းခံပြီး စာအုပ်စာတမ်း၊ကျမ်းအစောင်စောင်တို့ကို ပေးပို့စေသည်။ ဂျက်ဖာဆန်မှလည်း မပျက်မကွက် ပေးပို့ရာ စာအုပ်ပေါင်း နှစ်ရာကျော်ရှိခဲ့သည်။ သို့ဖြင့် မဒီဆင်သည် ဥရောပသမိုင်း၊ နိုင်ငံရေး၊ လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြောင်းကို ကောင်းစွာလေ့လာခွင့်ရပြန်သည်။ ထိုလေ့လာချက်များအရ ရှေးဟောင်းနိုင်ငံတို့၏ နိုင်ငံရေးစနစ်များမှာ ကျဉ်းမြောင်းကာ ထိရှလွယ်ကြောင်း တွေ့ရှိရပြီး မဒီဆင်အတွက် အတွေးအေခါ်သစ်များကို ပေးနိုင်ခဲ့သည်။
ဥပဒေရေးဆွဲရေး
အခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲရေး ညီလာခံကို ၁၇၈၇တွင် ကျင်းပသောအခါ မဒီဆင်အနေဖြင့် ပိုမိုကျယ်ပြန့်နက်နဲသော ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေကို စိတ်ကူးမိနေပြီးဖြစ်သည်။ ဗာဂျီးနီးယားပြည်နယ်မှ တင်သွင်းသော ဥပဒေကြမ်းအများစုမှ သူ့လက်ယာများပင်ဖြစ်သည်။ ထိုမူကြမ်းကိုအခြေပြုပြီး အမေရိကန်အခြေခံဥပဒေကို တည်ဆောက်ယူကြသည်။ ညီလာခံတွင် မနေမနား အကြိမ်ပေါင်း ၁၆၀ကျော် မိန့်ခွန်းပြော၍ သူ့စိတ်ကူးများကို တင်ပြခဲ့သည်။
ဥပဒေရေးဆွဲပြီးသောအခါတွင်လည်း ပြည်နယ်အသီးသီးသို့ပေးပို့၍ ဆန္ဒခံယူရာတွင်လည်း အလက်ဇန်ဒား ဟယ်မီလ်တန်၊ ဂျွန်ဂျေး တို့နှင့်အတူ မနားတမ်းရေးသားခဲ့သည့် အခြေခံဥပဒေနှင့် ပက်သက်သော ဖွင့်ဆိုရှင်းပြချက် ၂၄ပုဒ်ကို ဖယ်ဒရယ်လစ်စာစောင်တွင် ထည့်သွင်းခဲ့သည်။ ထိုအက်ဆေးများမှာ သမိုင်းတစ်လျှောက် အကောင်းဆုံးနိုင်ငံရေး စာစုများအဖြစ် ပညာရှင်တို့က သတ်မှတ်ခဲ့ကြသည်။ ထို့နောက် အစိုးရမှ ဝင်ရောက်စွက်ဖက်ခြင်းမပြုနိုင်ရန် အခြေခံလူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာများနှင့် ပက်သက်၍ အသေးစိတ်ပြဋ္ဌာန်းနိုင်ရန် ဥပဒေအချက်အလက်များ ရေးသားရာမှ နိုင်ငံသားအခွင့်အရေး ဥပဒေ (Bill of Rights) ထွက်ပေါ်လာခဲ့သည်။
သမ္မတဘဝ
ပညာကြီးမြင့်ပြီး၊ ကလောင်စွမ်းထက်လွန်းသော မဒီဆင်၏ သမ္မတဘဝမှာမူ သာမန်မျှသာဖြစ်သည်ဟု ဆိုနိုင်သည်။ တွန်းတွန်းတိုက်တိုက် အာဏာပြတတ်သူမဟုတ်ပေ။ ကိစ္စရပ်တစ်ခု၊ ပြဿနာတစ်ခုကို ဖြေရှင်းရာတွင်လည်း ဘက်စုံဒေါင့်စုံ လေ့လာပြီးမှ တိတိကျကျဖြေရှင်းတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် လွှတ်တော်တွင်းမှ စစ်လိုလားသော ဟင်နရီ ကလေး ဦးဆောင်သည့် အုပ်စုက ၁၈၁၂တွင် ကုန်သွယ်ရေးရေကြောင်းပိတ်ဆို့သည်ကို မကျေနပ်၍ သမ္မတအာဏာကို လွန်ဆန်ပြီး အင်္ဂလန်နှင့် စစ်ခင်းခဲ့သည်။ ထိုစစ်ကြောင့် အမေရိကန် လွှတ်တော် အဆောက်အဦး (ကယ်ပီတယ်လ်) နှင့် အိမ်ဖြူတော်တို့ မီးလောင်တိုက်သွင်းခံရလိုက်သည်သာ အဖတ်တင်ခဲ့သည်။
တကိုယ်တည်း (တောင်)ရွာ၊ မြစ်သားမြို့နယ်
တကိုယ်တည်း (တောင်)ရွာ (Takohte(South))သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ မြစ်သားမြို့နယ်၊ လောင်းတော်ဦးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၈၈၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လောင်းတော်ဦးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၃ ဦး၊ မ ၁၅၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၉၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြစ်သားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နောင်မွန်ရွာ၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်
နောင်မွန်ရွာ(Nawngmun)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်၊ စန်းကားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၈၆၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ စန်းကားကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၀၉၃ ဦး၊ မ ၁၉၇၉ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၄၀၇၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝိုင်းမော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အုန်းတပင်ရွာသစ်ရွာ၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်
အုန်းတပင်ရွာသစ်ရွာ(Ohntapinywarthit)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်၊ ကျုံဒိုးချောင်းဖျားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၅၂၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျုံဒိုးချောင်းဖျားကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၄၄၃ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၀၆၈ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကော့ကရိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချောင်းခွရွာ၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်
ချောင်းခွရွာ (Chaunggwa)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မော်လိုက်ခရိုင်၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်၊ အုန်းသာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၂၈၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖောင်းပြင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သံဘိုရွာသစ်ရွာ၊ ချောက်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ချောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အခြေခံ အသက်ကယ် အထောက်အကူပြုနည်း
အခြေခံ အသက်ကယ် အထောက်အကူပြုနည်း (Basic life support (BLS)) ဆိုသည်မှာ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုပုံစံတစ်ခုဖြစ်၍ ရောဂါ၊ ဖျားနာ၊ ဒဏ်ရာဖြင့် အသက်အန္တရာယ်ရှိသောသူတစ်ဦးဦးကို ဆေးရုံ၌ အပြည့်အဝ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုမပေးနိုင်မီ ကျင့်သုံးသောပုံစံတစ်ခုဖြစ်သည်။ လေ့ကျင့်ထားသော ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာပုဂ္ဂိုလ်များ (အရေးပေါ် ကျန်မာရေးစောင့်ရှောက်ပေးသော ကျွမ်းကျင်သူများ၊ အနီးနားက ထိုဗဟုသုတရှိသော သာမန်ပုဂ္ဂိုလ်များ) က ဆောင်ရွက်ပေးနိုင်သည်။
ရုတ်တရက် နှလုံးခုန်ရပ်ပြီး (၄)မိနစ်မှ (၆)မိနစ်အတွင်း နှလုံးကို ပြန်ခုန်လာအောင် မပြုလုပ်နိုင်ပါက ဦးနှောက်ပါ ပျက်စီးသွားနိုင်သဖြင့် လူနာကို အသက်ပြန်ရှင်လာအောင် မပြုလုပ်နိုင်ပါ။ ထို့ကြောင့် နှလုံးခုန်ခြင်းနှင့် အသက်ရှူခြင်းတို့ကို အမြန်ဆုံးပြန်လည်ရရှိလာအောင် ဆောင်ရွက်ပေးနိုင်ရန် ချက်ချင်း အခြေခံ အသက်ကယ် အထောက်အကူပြုနည်းကို ချက်ချင်းစတင် ဆောင်ရွက်ပေးနိုင်ရန် လွန်စွာမှ အရေးကြီးသည်။
အသက်ကယ်အထောက်အကူပြုနည်း ကွင်းဆက်
ရုတ်တရက် အသက်ရှူခြင်းနှင့် နှလုံးခုန်ရပ်သွားခဲ့သော လူနာတစ်ယောက်ကို အသက်ကယ်လိုပါလျှင် ကွင်းဆက်(၄)ခုကို မနှောင့် မနှေး ဆက်တိုက် အမြန်ဆုံး ဆောင်ရွက်ပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။
ပထမကွင်းဆက်မှာ လူနာလဲကျသွားသည်နှင့် တပြိုင်နက် အနီးအနားရှိသူတစ်ဦးက ချက်ချင်းဆေးရုံဆေးခန်းများအား အကြောင်းကြားရန် လိုအပ်ပါသည်။
ဒုတိယကွင်းဆက်မှာ ထိုသူကပင် လူနာ၏နှလုံးပုံမှန်ပြန်ခုန်လာပြီး အသက်ပြန်ရှူလာအောင် အမြန်ဆုံး အခြေခံအသက်ကယ် အထောက်အကူပြုနည်းကို သုံးရမည်ဖြစ်သည်။
တတိယကွင်းဆက်မှာ ဆေးရုံဝန်ထမ်းများရောက်ရှိလာပြီး လူနာကို ဆေးရုံအရေးပေါ်ဌာနသို့ပို့ကာ အရေးပေါ်ဆေးများ၊ နှလုံးနှိုးစက်(Defibrillator)တို့ကို သုံး၍ နှလုံးကို ပုံမှန်ပြန်ခုန်လာအောင် ပြုလုပ်ပေးခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။
စတုတ္ထကွင်းဆက်မှာ လိုအပ်ပါက အထူးကြပ်မတ်ဆောင်တွင် အသက်ရှူအထောက်အကူပြုစက်(Ventilator) စသည်တို့ဖြင့် အသက်ရှူပုံမှန် ဖြစ်သွားသည်အထိ အမြန်ဆုံးအဆင့်မြင့်စောင့်ရှောက်ကုသမှု ဆောင်ရွက်ပေးမည် ဖြစ်သည်။
အသက်ရှူလမ်းကြောင်း ပိတ်ဆို့ခြင်း
အရာဝတ္တုများကြောင့် အသက်ရှူလမ်းကြောင်း ပိတ်ဆို့သွားပါကလည်း အသက်ရှူရပ်ပြီး (၄-၅)မိနစ်အတွင်း နှလုံးခုန်ပါ ရပ်တန့်သွားနိုင်သည်။ ကလေးများတွင် မကြာခဏ လေဝင်လမ်းကြောင်းကို အရာဝတ္တုများ ပိတ်ဆို့တတ်သည်။ လူကြီးများ အစားအစာ ပိတ်ဆို့၍လည်းကောင်း၊ သတိမေ့မြောနေစဉ် ပါးစပ်ထဲရှိ သွားတုများ၊ အန်ဖတ်များ ပိတ်ဆို့၍ လည်းကောင်း သို့မဟုတ် လျှာအနောက်သို့ ခေါက်ဝင်သွား၍သော်လည်းကောင်း၊ ရုတ်တရက် အသက်ရှူလမ်းကြောင်း ပိတ်ဆို့ပြီး အသက်ရှူ နှလုံးခုန် ရပ်သွားနိုင်သည်။
ရေနစ်ခြင်း
ရေနစ်လျှင် အသက်ရှူရပ်ပြီး မကြာမီ နှလုံးခုန်ပါ ရပ်တန့်သွားသည်။
လေဖြတ်ခြင်း
လေဖြတ်သူတွင် အသက်ရှူခြင်းကို ထိန်းချုပ်သည့် ဦးနှောက်၏အစိတ်အပိုင်းတွင် သွေးကြောပိတ်၊ သွေးယိုသွားပါက ရုတ်ခြည်းအသက်ရှူရပ်ပြီး မကြာမီ နှလုံးခုန်ပါ ရပ်တန့်သွားနိုင်သည်။
ဆေးအလွန်အကျွံသောက်သုံးမှု
အချို့သောဆေးများ(ဥပမာ-အိပ်ဆေး၊ ဘိန်းမှထုတ်သော ဆေးများ) အလွန်အကျွံသောက်သုံးမိပါကလည်း အသက်ရှူခြင်း ထိန်းချုပ်သည့် ဦးနှောက်အစိတ်အပိုင်း ပျက်စီးခြင်း၊ အသက်ရှူရပ်ကာ နှလုံးခုန်ပါ ရပ်နိုင်သည်။
ဓာတ်လိုက်ခြင်း၊ မိုးကြိုးပစ်ခြင်း
ဓာတ်လိုက်ခြင်း၊ မိုးကြိုးပစ်ခြင်းတို့ကြောင့် ရုတ်တရက် နှလုံးရပ်တန့်ရာမှ အသက်ရှူပါ မကြာမီ ရပ်သွားမည်ဖြစ်သည်။
ပြင်းထန်သော ရင်ခေါင်းဒဏ်ရာ
ရင်ခေါင်းပြင်းထန်စွာ ဒဏ်ရာရလျှင်လည်း ရုတ်တရက် အသက်ရှူရပ်ပြီး နှလုံးခုန်ရပ်နိုင်သည်။(ဥပမာ-ကားတိုက်မှု)
နှလုံးဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံ
နှလုံးသည် ကြွက်သားများဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော အခေါင်းပွ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည်။ ရင်ခေါင်းထဲတွင် အဆုတ်နှင့် ရင်ညွန့်ရိုးတို့ဖြင့် ခြံရံလျက်ရှိသည်။ နှလုံးအရွယ်အစားမှာ လက်သီးဆုပ်ခန့် ပမာဏရှိပြီး နှလုံး၏အလယ်တွင် ကြွက်သားဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော အကန့်က နှလုံးကို လက်ယာနှင့် လက်ဝဲဘက်အခန်းကြီးများဟူ၍ ပိုင်းခြားထားသည်။ တဖန် လက်ယာနှင့် လက်ဝဲဘက်အခန်းကြီးများကို အပေါ်ခန်းနှင့် အောက်ခန်းများဟူ၍လည်း ထပ်မံပိုင်းခြားလိုက်သဖြင့် စုစုပေါင်း(၄)ခန်း ဖြစ်လာသည်။ နှလုံးအကာ၏ အပြင်ဘက်ဆုံးအလွှာကို(Pericardium)၊ အလယ်ကြွက်သားအလွှာကို(Myocardium)နှင့် အတွင်းဆုံး အမှေးပါးအလွှာကို(Endocardium)ဟု ခေါ်သည်။ အဆို့ရှင်များ (၄)ခုရှိသည့်အနက် (၂)ခုက နှလုံး၏ဝဲယာတွင် အပေါ်ခန်း၊ အောက်ခန်းဟူ၍ ပိုင်းခြားပေးထားသည်။ ကျန်အဆို့ရှင် (၂)ခုသည် နှလုံးမှထွက်သော အဓိကသွေးလွှတ်ကြောကြီး (၂)ခု၏အဝတွင် တည်ရှိပြီး သွေးလည်ပတ်ရာတွင် တစ်ဖက်သို့သာ စီးစေပြီး နောက်ပြန်စီးခြင်းကို တားဆီးထားသည်။
တားမြစ်ထားသော မြို့တော်
ယင်းနန်းတော်ကို ၁၄၀၆ ခုနှစ်မှ ၁၄၂၀ ခုနှစ်အတွင်း တည်ဆောက်ခဲ့ကာ ၇၂၀၀၀၀ စတုရန်းမီတာ ကျယ်ဝန်းပြီး အဆောင်ပေါင်း ၉၈၀ ပါဝင်သည်။ တရုတ်ဗိသုကာ လက်ရာ၏ စံနမူနာဖြစ်ပြီး အရှေ့အာရှနှင့် အခြားဒေသများ၏ ဆောက်လုပ်ရေး နည်းစနစ်များကို လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။ ၁၉၃၇ ခုနှစ်တွင် ယူနက်စကိုမှ ကမ္ဘာပေါ်တွင် ရှေးအကျဆုံး ပျဉ်ထည် အဆောက်အဦး အစုအဖွဲ့အဖြစ် မှတ်တမ်းတင်ကာ ကမ္ဘာ့ ယဉ်ကျေးမှု အမွေအနှစ်အဖြစ် ကြေညာခဲ့သည်။
တင်မောင်နီ
တင်မောင်နီ (၅ မေ ၁၉၃၈–၂ ဧပြီ ၁၉၇၄) သည် မြန်မာလူမျိုးရေကူးအားကစားသမား ဖြစ်သည်။ သူသည် အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲနှစ်ခုတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ တင်မောင်နီကို ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်မြို့၌ ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ မွေးချင်း ငါးယောက်ရှိပြီး လေးယောက်မြောက်သား ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၃ခုနှစ် စိန်ရတုလွတ်လပ်ရေးနေ့တွင် နိုင်ငံတော်မှ ဝဏ္ဏကျော်ထင်ဘွဲ့ ချီးမြှင့်ခံရသည်။
ရေကူးသမားဘဝ
တင်မောင်နီသည် ဒေသရှိ ရေကူးပြိုင်ပွဲများတွင် အနိုင်များရရှိခဲ့ပြီးနောက် အသက် ၁၅ နှစ်အရွယ်တွင် သူ၏ ရေကူးသမားဘဝသည် စတင်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၈တွင် သူသည် တက္ကသိုလ်ဝင်တန်းစာမေးပွဲပြီးဆုံးပြီးနောက် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်သို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။
သူသည် ပထမနှစ်ကျောင်းသားဘဝတွင် ရန်ကုန်ကလပ်ပေါင်းစုံရေကူးပြိုင်ပွဲတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ သူသည် ထိုပြိုင်ပွဲတွင် မီတာ ၁၀၀၊ ၂၀၀၊ ၄၀၀၊ ၈၀၀ ပြိုင်ပွဲများတွင် စံချိန်ချိုးနိုင်ခဲ့သည်။
၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် ဂျပန်လူမျိုး ရေကူးနည်းပြ မဆွတ်အိဒ သည် သူ၏ နည်းပြဖြစ်လာပြီး သူသည် ဘန်ကောက်မြို့တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် အရှေ့တောင်အာရှ ဆီးဂိမ်းပြိုင်ပွဲတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင်ပွဲတွင် မီတာ ၁၀၀ နှင့် ၂၀၀ အလွတ်ကူးပြိုင်ပွဲများတွင် စံချိန်သစ် တင်နိုင်ခဲ့သည်။
၁၉၆၀ ခုနှစ်တွင် သူသည် ရောမအိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး မီတာ ၂၀၀၊ ၄၀၀၊ ၁၅၀၀ ပြိုင်ပွဲများတွင် ရွှေဆုများ ရခဲ့သည်။ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၊ ဂျာကာတာမြို့တွင် ကျင်းပသည့် ဒုတိယအကြိမ် အရှေ့တောင်အာရှဆီးဂိမ်းပြိုင်ပွဲတွင် မီတာ ၂၀၀ ပြိုင်ပွဲ၌ ငွေတံဆိပ်ဆု ရခဲ့သည်။
၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် တင်မောင်နီသည် အစ္စရေးနိုင်ငံ၌ ကျင်းပသည့် Hapoel Celebration တွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး မီတာ ၁၅၀၀ ပြိုင်ပွဲတွင် ရွှေတံဆိပ်ဆုနှင့် မီတာ ၂၀၀၊ ၄၀၀ ပြိုင်ပွဲများတွင် ငွေတံဆိပ်ဆုများ ရခဲ့သည်။
၁၉၆၁ ခုနှစ် SEAP ဂိမ်း (ရန်ကုန်) ပြိုင်ပွဲတွင် အလွတ်ကူးပုံစံပြိုင်ပွဲ၌ မီတာ ၁၅၀၀၊ ၂၀၀၊ ၄၀၀ ပြိုင်ပွဲများတွင် ရွှေတံဆိပ်ရခဲ့ပြီး မီတာ ၄၀၀ ပြိုင်ပွဲတွင် စံချိန်သစ်တင်နိုင်ခဲ့သည်။
၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် သူသည် အာဆီယံအိုလံပစ်ဂိမ်းပြိုင်ပွဲ၌ မီတာ ၁၅၀၀၊ ၄၀၀ အလွတ်ကူးပြိုင်ပွဲများတွင် ရွှေတံဆိပ်ဆု ရခဲ့သည်။ မီတာ ၂၀၀ ပြိုင်ပွဲတွင် ကြေးတံဆိပ်ရခဲ့သည်။
တင်မောင်နီသည် ၁၉၆၄ ခုနှစ် တိုကျိုအိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။
ဖန်းခါးကွင်းရွာ၊ ဖန်ခါးကွင်း
ဖန်းခါးကွင်းရွာ၊ ဖန်ခါးကွင်း
ချောင်းနွယ်ရွာ၊ ချောင်းနွယ်
ချောင်းနွယ်ရွာ၊ ချောင်းနွယ်
လက်ပံစုရွာ၊ တိုက်စွန်းအောက်အင်း
လက်ပံစုရွာ၊ တိုက်စွန်းအောက်အင်း
ချောင်းကို ပစ်၍ မြစ်ကို ရှာ၊ ရေသာ များ၍ ငါးမတွေ့
ချောင်းကို ပစ်၍ မြစ်ကို ရှာ၊ ရေသာ များ၍ ငါးမတွေ့ ဟူသည်မှာ မြန်မာစကားပုံတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ရှင်းလင်းချက်
ချောင်းကို ငယ်သည်၊ ကျဉ်းသည်၊ ငါးအရနည်းသည်ဟု စွန့်ခွာပြီး မြစ်တွင် ငါးရှာရာ ရေသာများပြီး ငါးမရ သကဲ့သို့ မိမိ၏ လက်ရှိအရာကို ကောင်းသည်ဟု မယူဆဘဲ အသစ်ကို ရှာဖွေရာ ဒုက္ခသာများ၍ အကျိုးမရဖြစ်သည်။
စံပြရွာ၊ ဖားကန့်မြို့နယ်
စံပြရွာ(Sanpya)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ ဖားကန့်မြို့နယ်၊ ဝရာဇွပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၅၀၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝရာဇွပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၆၃၅ ဦး၊ မ ၅၅၅၄ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၂၁၈၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ဂုံမင်းမျှောင်ရွာ၊ လေးကြီး
ဂုံမင်းမျှောင်ရွာ၊ လေးကြီး
စံပြရွာ၊ ဖားကန့်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖားကန့်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆွတ်ဗဟာဒူး
ဆွတ်ဗဟာဒူး သည် ဘောလုံးကစားသမား တစ်ဦးဖြစ်သည်။မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဘောလုံးအားကစားကဏ္ဍတွင် ထင်ရှားသော ဘောလုံးကစားသမားလည်းဖြစ်သည်။သူသည် တပ်မတော်သား တစ်ဦးလည်းဖြစ်ကာ အမှတ် (၄) ခြေလျင်တပ်ရင်း (4th Gurakha)တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည့် ဂေါ်ရခါးလူမျိုး ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၃ခုနှစ် စိန်ရတုလွတ်လပ်ရေးနေ့တွင် နိုင်ငံတော်မှ ဝဏ္ဏကျော်ထင်ဘွဲ့ ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။
ဘဝအစနှင့် ပညာရေး
ဗဟာဒူး၏ အမည်အပြည့်အစုံမှာ ဆွတ်ဗဟာဒူးသာပါး (အက်စ်ဗဟာဒူးသာပါး) ဖြစ်သည်။ဖခင်မှာ အမ်အက်စ်သာပါးဖြစ်ပြီး မိခင်မှာ အက်စ်ဒါရား ဖြစ်သည်။၁၉၃၅ခုနှစ်တွင် ပျော်ဘွယ်မြို့၌ ဖွားမြင်သည်။မွေးချင်း (၈)ဦးအနက် ၅ဦးမြောက်သားဖြစ်သည်။ငယ်ရွယ်စဉ်က ပျော်ဘွယ်အစိုးရအထက်တန်းကျောင်းတွင် တက်ရောက်ခဲ့သည်။အသက် (၈)နှစ် အရွယ်တွင် ဖခင်ဖြစ်သူ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ထိုအချိန်မှစ၍ မေမြို့ရှိ စိန်မေရီကျောင်းတွင် အဋ္ဌမတန်းအထိ ပညာသင်ယူခဲ့သည်။
ကစားသမားဘဝအစ
ဗဟာဒူးသည် ၁၉၅၀-၁၉၅၁ ကာလများတွင် မြောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်၏ ဘောလုံးပွဲများတွင် ခြေစွမ်းပြ ကစားခဲ့သည်။၁၉၅၂ခုနှစ်တွင် ပထမဆုံးအကြိမ်ကျင်းပသည့် တိုင်းနှင့်ပြည်နယ် ဘောလုံးပြိုင်ပွဲတွင် ရှမ်းပြည်နယ် လက်ရွေးစင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံခဲ့ရသည်။ထိုပွဲတွင် ဗဟာဒူးသည် ခြေစွမ်းပြခဲ့ပြီး ရှမ်းပြည်နယ်အသင်းသည်လည်း ဗိုလ်စွဲခဲ့သည်။ထိုပြိုင်ပွဲအတောအတွင်းမှစ၍ ဗဟာဒူးသည် ပရိသတ်များအကြား ထင်ရှားလာခဲ့သည်။
ပြိုင်ပွဲပြီးနောက် ရန်ကုန်ပထမတန်းတွင် ဘောလုံးကစားရန် တပ်မတော်(ကြည်း)က ခေါ်ယူခဲ့သည်။၁၉၅၃ခုနှစ်မှစ၍ ဗဟာဒူးသည် နိုင်ငံလက်ရွေးစင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။၁၉၅၃ခုနှစ် အောက်တိုဘာလတွင် ကျင်းပသော မြန်မာ၊ သီဟိုဠ်၊ အိန္ဒိယ၊ ပါကစ္စတန် လေးနိုင်ငံ ဖိတ်ခေါ်ပွဲတွင် ဗဟာဒူး ပါဝင်ခဲ့ပြီး နိုင်ငံတကာ စာမျက်နှာတွင် ခြေစွမ်းပြခဲ့သည်။ ဗဟာဒူးသည် မြန်မာအသင်းနှင့်အတူ အာရှအားကစားပွဲတော်တွင် ရွှေတံဆိပ်တစ်ခု၊ ကျွန်းဆွယ်ပြိုင်ပွဲများတွင် ရွှေတံဆိပ် ၂ခု၊ အာရှဖလားဘောလုံးပွဲတွင် ဒုတိယဆုများ ရရှိခဲ့သည်။
အာရှအားကစားပြိုင်ပွဲများ
ဗဟာဒူးသည် ၁၉၅၄ခုနှစ်တွင် ကျင်းပသော မနီလာအာရှ အားကစားပြိုင်ပွဲတွင် မြန်မာဘောလုံးအသင်းနှင့်အတူ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ထိုပြိုင်ပွဲတွင် မြန်မာဘောလုံးအသင်းအနေဖြင့် ရှုံးပွဲမရှိဖြင့် ကြေးတံဆိပ် ဆွတ်ခူးခဲ့သည်။အကြိုဗိုလ်လုပွဲတွင် နှစ်ဖက် သရေကျနေရာမှ တောင်ကိုရီးယားမှ ပျမ်းမျှဂိုးအရေအတွက်နှင့် ဗိုလ်လုပွဲသို့ တက်သွားခဲ့သည်။
၁၉၆၆ခုနှစ် ဘန်ကောက်အာရှအားကစားပြိုင်ပွဲတွင်လည်း မြန်မာအသင်းနှင့်အတူ ဗဟာဒူး ပါဝင်ခဲ့သည်။ထိုပြိုင်ပွဲတွင် မြန်မာအသင်းသည် ရွှေတံဆိပ် ဆွတ်ခူးခဲ့သည်။
ကျွန်းဆွယ်အားကစားပြိုင်ပွဲ
၁၉၆၁ခုနှစ်တွင် အိမ်ရှင်အဖြစ်ကျင်းပသည့် အရှေ့တောင်အာရှ ကျွန်းဆွယ်အားကစားပြိုင်ပွဲ၏ ဘောလုံးပြိုင်ပွဲ ဗိုလ်လုပွဲတွင် မလေးရှားအသင်းကို ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။ထို့ကြောင့် ဗဟာဒူးမှာ ငွေတံဆိပ်သာ ရရှိခဲ့သည်။၁၉၆၇ ဘန်ကောက်ကျွန်းဆွယ်ပွဲတွင် တောင်ဗီယက်နမ်အား အနိုင်ရပြီး မြန်မာအသင်း ရွှေတံဆိပ် ဆွတ်ခူးခဲ့ရာတွင် ဗဟာဒူးသည် အသင်းခေါင်းဆောင်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သည်။
အာရှဖလားဘောလုံးပွဲ
၁၉၆၇မှစ၍ ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သော ၄ကြိမ်မြောက် အာရှဖလား ဘောလုံးပွဲကို မြန်မာအသင်းသည် ခြေစစ်ပွဲမှ စတင် ကန်ခဲ့ရာ ၁၉၆၈ခုနှစ်တွင် ကျင်းပသည့် ဗိုလ်လုပွဲအထိ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ဗိုလ်လုပွဲတွင် အိမ်ရှင် အီရန်ကို ရှုံးနိမ့်ကာ ဒုတိယဖြင့်သာ ကျေနပ်ခဲ့ရသည်။ထိုပွဲစဉ်များတွင်လည်း ဗဟာဒူး ပါဝင်ခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာဘောလုံးသမားများ
Southern rock
Souther rock သည် rock ဂီတ၏မျိုးခွဲတစ်မျိုးဖြစ်ပြီး Americana ဂီတအမျိုးအစားဖြစ်သည်။ Southern United States မှ rock and roll, country music နှင့် blues တို့နှင့်အတူ တိုးတက်လာပြီး လျှပ်စစ်ဂီတနှင့် အဆိုကို အာရုံစိုက်ထားသည်။ Southern rock ၏မူရင်းကို မသိသော်လည်း rock and roll ၏ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ခံစားသိရှိကြသည်။ Southern rock ၏ ပထမလှုပ်ရှားမှု အနုပညာရှင်များမှာ Barefoot Jerry နှင့် Charlie Daniels တို့ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၀ အစောပိုင်းတွင် hard rock southern အုပ်စုများ ပေါ်လာသည်။ သူတို့၏ဂီတသည် boogie rhythmsနှင့်လျင်မြန်သော ဂီတနှင့်စာသားများကို အသားပေးထားသည်။ outlaw country လှုပ်ရှားမှုနှင့် မတူပဲ အလုပ်သမားလူတန်းစားကို အလေးထားသည်။ The Marshall Tucker Band, Lynyrd Skynyrd, Molly Hatchiet, Outlaws, Atanta Rhythm အပိုင်းနှင့် Blackfoot တို့ပါဝင်သည်။ Drivin N Crying, Dash Rip Rock နှင့် Kentucky Headhunter စသော တီးဝိုင်းများ ၁၉၈၀နှင့် ၁၉၉၀ အတောအတွင်းတွင် Southeastern United States မှ ပေါ်ထွက်လာ သည်။ The Geogia Satellites သည် ၁၉၈၀နောက်ပိုင်းတွင် လူကြိုက်များလာခဲ့သည်။ တောင်ပိုင်းမှ rock အုပ်စုတချို့သည် Tom Petty and Heartbreakers, Stevie Ray Vaughan နှင့် The Fabulous Thunderbirds တို့တောင်ပိုင်းဂီတဆိုင်ရာစာသားများကို ပေါင်းစပ်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၀ တွင် Southern rock တွင် metal များ လွှမ်းမိုးလာခဲ့သည်။ ၂၀၀၁တွင် Kid Rock rock/rapper များမှ တောင်ပိုင်း rocker/country အဆိုတော်များကို လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။ Southern rock သည် အမေရိကန်မှ လွှင့်တင်ခဲ့သည်။ သို့သော် classic rock ဌာနများမှ ဖြစ်သည်။ ဖြည့်စွက်ချက်အနေဖြင့် alternative rock အုပ်စုများဖြစ်သော Kings of Leon southern rock နှင့် garage rock, alt-country နှင့် blues rock တို့ပေါင်းစပ်ခဲ့သည်။ များစွာသော အစောပိုင်း၁၉၅၀ hard rock, Southern rock အုပ်စုများ ယနေ့တိုင်ဖျော်ဖြေလျက်ရှိသည်။ Lynyrd Skyny, ZZ Top နှင့် Canned Heat တို့ပါရှိသည်။
၁၉၅၀နှင့် ၁၉၆၀မူရင်း
Rock ဂီတ၏ မူရင်းသည် အမေရိကန်တောင်ပိုင်းဂီတအပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ ၁၉၅၀ဝန်းကျင် rock and roll မှ များသော ကြယ်ပွင့်များမှာ Bo Diddley, Elvis Presley, Little Richard, Buddy Holly, Fats Domino နှင့် Jerry Lee Lewis ပါဝင်သည်။ မည်သို့ပင်ဆိုစေ British Invasion နှင့် Folk rock psychedelic rock တို့သည် ၁၉၆၀ အလယ်မှ စတင်ခဲ့ပြီး Liverpool, London, Los Angeles, New York City နှင့် San Fransico ကဲ့သို့မြို့များမှ rock ဂီတသစ် ပေါ်ထွက်လာသည်။ ၁၉၆၀အစောပိုင်းတွင် blues-rocker Lonnie Mack သည် blue နှင့် country ဂီတအမျိုးအစားများကို rock ဂီတ၏ဖွဲ့စည်းမှုနှင့် ပေါင်းစပ်ခဲ့သည်။ ထိုမှတ်တမ်းများကို southern rock ဟုလည်း ခေါ်သည်။ ၁၉၆၀နောက်ပိုင်းတွင် Blues rock တီးဝိုင်းများဖြစ်သော Canned Heat, Creedence Clearwater Revival နှင့် The Band တို့သည် Southern blues, boogie နှင့် country ဂီတများလွှမ်းမိုးခဲ့သည်။
၁၉၇၀ကျော်ကြားမှုထိပ်ဆုံးသို့ ရောက်ရှိခြင်း
The Allman Brothers Band သည် Macon, Georgia တွင် စတင်ခဲ့ပြီး ၁၉၆၉တွင် ပွဲဦးထွက် album ထွက်လာပြီး နောက်လိုက်များရရှိခဲ့သည်။ သူတို့၏ blues rock ကို Jazz နှင့် classical ဂီတနှင့် ပေါင်းစပ်ခဲ့သည်။ အခြားတစ်ဖက်တွင် country နှင့် folk ၏အစိတ်အပိုင်းများကို ပေါင်းစပ်ခဲ့ သည်။ blues ဂီတနှင့် rock and roll သည် တောင်ပိုင်းတွင် တီထွင်ခဲ့သည်။ Gregg Allman Souther rock သို့မဟုတ် rock rock ဟု ရှင်းပြခဲ့သည်။ The Allman Brother သည် Capricorn Records တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။ small Macon label ကို ကြီးကြပ်စီမံသူ (Altlantic Records) မှ Frank Fenter နှင့် Phil Walden ကဦးဆောင်၍ တည်ထောင်ခဲ့သည်။ Capricorn မှ တစ်ခြားမှတ်တမ်းများတွင် Marshall Tucker Band (Spartanburg, South Carolina, Wet Willie နှင့် Elvin Bishop Band မှ Georgia တို့ပါဝင်သည်။ 	Southern rock အနုပညာရှင်လုပ်ရပ်မှ Barefool Jerry Charlie Daniels နှင့် novelty သီချင်းသည် Southern rock အသိအမှတ်ပြုခဲ့သည်။ တစ်နှစ်အစောပိုင်းတွင် Daniels သည် Volunteer Jam (southern rock ဖျော်ဖြေပွဲ) ကို ကျင်းပခဲ့သည်။	Duane Allman သည် Hour Glass album များတီးခတ်ခဲ့သည်။ Hour Glass ဆွေးနွေးပွဲများကို ၁၉၆၈ အစောပိုင်းတွင် FAME studio ကို Muscle Shoals, Alabama တွင်ပြုလုပ်ခဲ့ သည်။ နိုဝင်ဘာ ၁၉၆၈တွင် Allman သည် Wilson Pickett နှင့်အတူ ငှားရမ်းခဲ့သည်။ Allman ၏ အလုပ်ကို Hey Jude (၁၉၆၈) ပါဝင်ခဲ့ပြီး Muscle Shoak တွင် အချိန်ပြည့် ဆွေးနွေးခဲ့ပြီး အခြားဂီတသမားများကို အလေးဂရုစိုက်စေခဲ့သည်။ Southern Rock ဟုလူသိများလာပြီး သူတို့၏ကိုယ်ပိုင်ပုံစံများကို bandmate Dickey Belts, Rory Gallagher, Derek Trucks နှင့် Gary Rossington စသော ဂီတသမားများပါဝင်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၀အစောပိုင်းတွင် အခြား hard rock တောင်ပိုင်းအုပ်စုများ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ ဗြိတိန် rock ဂီတများလွှမ်းမို်းခဲ့သည်။ Rolling Stones မှ Keith Richards ၏သီချင်းများပါဝင်ခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် Can’t You Hear Me Knocking ၏ riff များနှင့် ဂီတသမား Pauk Kossoff ၏ power chords နှင့် soloများသည် “Alright Now” သီချင်းများတွင်ပါရှိသည်။ ဂီတာသမား Robin Trower ၏ classic riff များသည် Procol Harum ၏ Whiskey Train တွင် ပါဝင်သည်။ တောင်ပိုင်းအုပ်စု၏ဂီတ သည် boogie rhythms နှင့် မြန်ဆန်သော ဂီတာဦးဆောင်များနှင့် တောင်ပိုင်းအလုပ်သမား လူရွယ်များအကြောင်းပါရှိသည်။ Jacksonville မှ Lynyrd Skynyrd သည် “ဦးဆောင်အဆိုတော် Ronnie Van Zant ၏ သေဆုံးခြင်းမတိုင်မီ ဤအမျိုးအစား Florida တွင် လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။ အခြားအဖွဲ့ဝင်များသည် ၁၉၇၇ လေယဉ်ပျက်ကျမှုတါင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ လေယဉ်ပျက်ကျပြီး နောက်အဖွဲ့ဝင် Allen Colliasနှင့် Gary Rossington တို့သည် The Rossington-collins Band ကို စတင်ခဲ့သည်။ Ozark Mountain Daredevils, Molly Hatchet, Blackfoot, Point Blank, Oak Arkansas နှင့် Edger Winte အုပ်စုသည် ဤအမျိုးအစားထဲတွင် အောင်မြင်ခဲ့သည်။ Altanta Rhythm Sectionနှင့် Amazing Rhythm Aces တို့သည် vocal harmonyများကို အာရုံစိုက်လာခဲ့သည်။ Louisiana မှ Le Roux သည် arena rock ပေါ်တွင် တောင်ပိုင်း boogie များလွှမ်းမိုးခဲ့သည်။ Dixie Dregs နှင့် Allman သည် Jazz ပေါင်းစပ်ခြင်းကို စူးစမ်းလေ့လာခဲ့သည်။ Southern rock ထိပ်ဆုံးသို့ရောက်ချိန်၌ Jimmy Carter ၏ ၁၉၈၀ campaign for the presidency တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။