cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
၂၀၁၁ မြန်မာနိုင်ငံ သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း
မဲရလဒ်
၂၀၁၁ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၄ရက်နေ့တွင် ကျင်းပသော ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်အစည်းအဝေး၌ နိုင်ငံ​တော်သမ္မတနှင့် ဒုတိယသမ္မတများကို မဲပေးရွေးချယ်ကြသည်။ ၎င်းတို့အနက် ပြည်သူ့လွှတ်တော်အစုအဖွဲ့မှ တင်သွင်းသော ဦးသိန်းစိန်က မဲအများဆုံးရရှိကာ နိုင်ငံတော်သမ္မတအဖြစ်လည်းကောင်း၊ တပ်မတော်သားအစုအဖွဲ့မှ တင်သွင်းသော သီဟသူရ ဦးတင်အောင်မြင့်ဦးက ဒုတိယမဲအများဆုံးရရှိကာ ဒုတိယသမ္မတ (၁)အဖြစ်လည်းကောင်း၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်အစုအဖွဲ့မှ တင်သွင်းသော ဒေါက်တာ စိုင်းမောက်ခမ်းက တတိယမဲအများဆုံးရရှိကာ ဒုတိယသမ္မတ (၂) အဖြစ်လည်းကောင်း အသီးသီး ရွေးချယ်ခံရသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွေးကောက်ပွဲများ
ခမုံရွာမရွာ၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်
ခမုံရွာမရွာ (Khamonywarma)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်၊ ခမုံဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၁၀၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခမုံဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၅၉၅ ဦး၊ မ ၄၉၈၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၅၈၁ ဦးနေထိုင်သည်။
၁၃၃၅
၁၃၃၅
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဂျနပ်စ် (ဂြိုဟ်ရံလ)
ဂျနပ်စ် သည် စနေဂြိုဟ်၏ အတွင်းပိုင်း ဂြိုဟ်ရံတစ်ခုဖြစ်ပြီး Audouin Dollfus ဆိုသူက ၁၉၈၇ ခုနှစ်တွင် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။
၁၃၃၅
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ကသဲမျှောင်ရွာ၊ နောင်ချိုမြို့နယ်
ကသဲမျှောင်ရွာ (Katheahmyaung)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ နောင်ချိုမြို့နယ်၊ ကုန်းစံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ဓနုလူမျိုးများ နေထိုင်သည့်ရွာ ဖြစ်သည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၉၅၈၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကုန်းစံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၃၂ ဦး၊ မ ၁၂၀၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၃၃၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နောင်ချိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
Africa/Banjul
Africa/Banjul သည် IANA အချိန်ဇုန် ဒေတာရင်းမြစ်၏ zone.tab ဖိုင်မှ အချိန်ဇုန်၏ အမှတ်လက္ခဏာဖြစ်သည်။ ပါဝင်သော ဒေတာများမှ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်-
ရည်ညွှန်းအမှတ်မှာ ဘန်ဂျူမြို့ဖြစ်သည်။
တန်ဂု ဘာသာစကား
တန်ဂု ( တန်ဂု: တန်ဂူ၊ တရုတ်: ထန့်ကူ  သည် တရုတ်ပြည် အရှေ့မြောက်ပိုင်းရှိ ရှေးဟောင်းတိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားတစ်ခုဖြစ်၍ တန်ဂုအင်ပါယာအဖြစ် ထင်ရှားခဲ့သော အနောက်ရှားနယ်တွင် တစ်ချိန်က ပြောဆိုကြသည်။ ထိုလူမျိုးတို့၏ စကားကိုအချို့ဘာသာဗေဒပညာရှင်များက ချီအန်ဂျစ် ဘာသာစကားအဖြစ်သတ်မှတ်ထားပြီး ထိုစကားထဲတွင် ချီအန်မြောက်ပိုင်း၊ချီအန်တောင်ပိုင်းဘာသာစကားများ နှင့် အဂျာလ်ရောင်း ဘာသာစကားများ အကျုံးဝင်ပါသည်။
တန်ဂုသည် အနောက်ရှားနယ်၏ ရုံးသုံးဘာသာစကားများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပြီး (တိဘက်ဘာသာဖြင့် မိညာဂ် နှင့်တရုတ်ဘာသာဖြင့် မိယောဝ်ဟု ခေါ်ကြသည်။) ၁၁ရာစုတွင် တန်ဂုလူမျိုးများက အနောက်ရှားနယ်ကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး စုန့်မင်းဆက် ထံမှလွတ်လပ်ရေးရရှိခဲ့သည်။ ၁၂၂၆ခုနှစ်ရောက်သည့်အခါ အနောက်ရှားနယ်သည်  ဂျင်ဂျစ်ခန်း၏ ကျူးကျော်မှုကို ခံခဲ့ရသည်။
ကိုးကားချက်များ
ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ ကဏ္ဍ:ဂျပန်ဘာသာစကား ပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ
ဟွေယားခါးရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
ဟွေယားခါးရွာ (Hwayyarhkar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ နမ့်ရှိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၂၁၇၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်ရှိုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၃၀ ဦး၊ မ ၁၃၃၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၆၉ ဦးနေထိုင်သည်။
စည်ပင်သာရွာ၊ ငဖဲမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ငဖဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟွေယားခါးရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်ရှော်ရွာ၊ လားရှိုးမြို့နယ်
ပန်ရှော်ရွာ (Pangshaw)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ လားရှိုးမြို့နယ်၊ ပန်ရှော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၁၂၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်ရှော်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၆၇ ဦး၊ မ ၉၅၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၂၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လားရှိုးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၃၄၅
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
Africa/Bissau
Africa/Bissau သည် IANA အချိန်ဇုန် ဒေတာရင်းမြစ်၏ zone.tab ဖိုင်မှ အချိန်ဇုန်၏ အမှတ်လက္ခဏာဖြစ်သည်။ ပါဝင်သော ဒေတာများမှ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်-
ရည်ညွှန်းအမှတ်မှာ ဗစ်ဆောမြို့ဖြစ်သည်။
လွှမ်းခြုံဧရိယာ
ထိုအချိန်ဇုန်၏ လွှမ်းခြုံဧရိယာမှာ ဂင်းနီဗစ်ဆောနိုင်ငံဖြစ်သည်။
ကိုးမိုင်ရွာ၊ ကော့သောင်းမြို့နယ်
ကိုးမိုင်ရွာ(Koemaing)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ ကော့သောင်းခရိုင်၊ ​ကော့သောင်းမြို့နယ်၊ ဆယ်မိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 178,088 ဖြစ်သည်။
ရွှေလှေရွာ၊ ချောင်းဦးမြို့နယ်
ရွှေလှေရွာ (Shwehlay)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာခရိုင်၊ ချောင်းဦးမြို့နယ်၊ ရွှေလှေကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၅၁၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ချောင်းဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သားတစ်သာ မြင် ကျော့ကွင်း မမြင်
သားတစ်ကိုသာ မြင်၍ ကျော့ကွင်းကို မမြင် သည် မြန်မာ စကားပုံတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ရှင်းလင်းချက်
သားတစ်ကိုသာ မြင်၍ ကျော့ကွင်းကို မမြင်သော သားကောင်ကဲ့သို့ ရရှိမည့်အကျိုးကိုသာမြင်၍ ကြုံတွေ့ရမည့် အန္တရာယ်ကို မမြင်နိုင်ဖြစ်သည်။
"မင်းယဉ်နရသိင်္ခ လည်း သားတစ်ကိုသာ မြင်၍ ကျော့ကွင်းကို မမြင်သော ငှက်ကဲ့သို့ ညီတော်၏မယားကို လိုချင်၍ ညီတော်က လာမည့်ဘေးကို မမြော်ချေသောကြောင့် အသက်ဆုံးခြင်းသို့ ရောက်၏။" [၁၁၄၃] ဏိပုံ။ ၂၀၅။
ရွာမွန်သာရွာ၊ သာစည်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သာစည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျောက်အိုင်ရွာ၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်
ကျောက်အိုင်ရွာ (Kyaukaing)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်၊ ခမုံဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၁၁၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခမုံဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၅၉၅ ဦး၊ မ ၄၉၈၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၅၈၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လက်ပံတန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟွေယားခါး (၁)ရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
Africa/Blantyre
Africa/Blantyre သည် IANA အချိန်ဇုန် ဒေတာရင်းမြစ်၏ zone.tab ဖိုင်မှ အချိန်ဇုန်၏ အမှတ်လက္ခဏာဖြစ်သည်။ ပါဝင်သော ဒေတာများမှ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်-
ရည်ညွှန်းအမှတ်မှာ Blantyreဖြစ်သည်။
လွှမ်းခြုံဧရိယာ
ထိုအချိန်ဇုန်၏ လွှမ်းခြုံဧရိယာမှာ မာလဝီနိုင်ငံဖြစ်သည်။
စစ်တောရွာ၊ ငဖဲမြို့နယ်
စစ်တောရွာ (Sittaw)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မင်းဘူးခရိုင်၊ ငဖဲမြို့နယ်၊ ပန်းတိမ်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၆၃၅၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်းတိမ်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၁၃ ဦး၊ မ ၁၂၄၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
၁၃၅၅
၁၃၅၅
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
သိင်္ဂုတ္တရကုန်းတော်
သိင်္ဂုတ္တရကုန်းတော် သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရန်ကုန်မြို့တွင် တည်ရှိပြီး ရွှေတိဂုံစေတီတော်ကို တည်ထားကိုးကွယ်ရာကုန်းတော် ဖြစ်သည်။
တပုဿနှင့် ဘလ္လိက
ဘာသာရေးကိုင်းရှိုင်းသည့် မွန်တိုင်းပြည်မှ ကုန်သည်ညီအစ်ကိုနှစ်ဦး တပုဿနှင့် ဘလ္လိတို့ ညီနောင်သည် ဂေါတမဗုဒ္ဓသည် အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိပြီးနောက်များကြာမီတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းတွင် ဂေါတမဗုဒ္ဓနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့ကြသည်။ ထိုအခါ ဂေါတမဗုဒ္ဓသည် ညီနောင်နှစ်ဦးအား ဆံတော်ရှစ်ဆူ ပေးသနားတော်မူခဲ့သည်။ ဤညီနောင်နှစ်ဦးသည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် ပထမဆုံးသော သာသနာတော်ကို သက်ဝင်ယုံကြည်သူများ ဖြစ်ကြသည်။ ထို့နောက်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် ဓာတ်တော်များကို သိင်္ဂုတ္တရကုန်းတော်တွင် ဌာပနာထားရန်နှင့် ထိုနေရာသည် ယခင်ပွင့်တော်မူပြီးခဲ့သည့် ဘုရားသုံးဆူ၏ ဓာတ်တော်များ ကိန်းအောင်းရာနေရာဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ထို့နောက်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် ကုန်းတော်၏ အမည်၊ သက်တမ်းတို့ကို  ပြောကြားခဲ့သည်။ တပုဿနှင့် ဘလ္လိကတို့သည် သိင်္ဂုတ္တရကုန်းတော်ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။
သမိုင်းဖော်ပြချက်
ဒုတိယအင်္ဂလိပ်-မြန်မာစစ်ပွဲတွင် တောင်ကုန်းကို အင်္ဂလိပ်တို့သည် တပ်စခန်းချရာနေရာအဖြစ် အသုံးပြုခဲ့ကြပြီး ၎င်းကိုလည်း ၁၉၂၀ နှစ်များမတိုင်ခင်အထိ ထိန်းသိမ်းထားကြသည်။
နားမွန်ရွာ၊ ပန်နွဲ့
နားမွန်ရွာ (Narmun)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်၊ ပန်နွဲ့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၅၈၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်နွဲ့ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၈၆ ဦး၊ မ ၁၀၅၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၃၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ဝမ်နွဲ့ရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ဝမ်နွဲ့ရွာ (Wannwet)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ မိုင်းဆော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၃၀၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းဆော်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၂၁၈ ဦး၊ မ ၂၉၀၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၁၂၃ ဦးနေထိုင်သည်။
နားမွန်ရွာ၊ ပန်နွဲ့
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ယန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝမ်နွဲ့ရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွှေကျင်ရွာ၊ ချောင်းဦးမြို့နယ်
ရွှေကျင်ရွာ (Shwekyin)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာခရိုင်၊ ချောင်းဦးမြို့နယ်၊ ရွှေလှေကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၅၁၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ချောင်းဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝမ်နွဲ့ရွာ၊ မိုင်းနန်း
ဝမ်နွဲ့ရွာ (Wannwet)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ မိုင်းနန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၃၂၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂုံညင်းတန်းရွာ၊ မုဒုံမြို့နယ်
ဂုံညင်းတန်းရွာ(Gonhnyintan)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ မော်လမြိုင်ခရိုင်၊ မုဒုံမြို့နယ်၊ ဂုံညင်းတန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၃၁၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဂုံညင်းတန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၅၆ ဦး၊ မ ၁၄၇၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၃၁ ဦး နေထိုင်သည်။ ၎င်းရွာသည် တိမ်ကောသွားခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မုဒုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကုန်းစံရွာ၊ နောင်ချိုမြို့နယ်
ကုန်းစံရွာ (Konesam)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ နောင်ချိုမြို့နယ်၊ ကုန်းစံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၉၅၈၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကုန်းစံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၃၂ ဦး၊ မ ၁၂၀၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၃၃၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ပါဆယ်ပါညန်းရွာ၊ ကော့သောင်းမြို့နယ်
ပါဆယ်ပါညန်းရွာ(Parseparnyan)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ ကော့သောင်းခရိုင်၊ ​ကော့သောင်းမြို့နယ်၊ ဆယ်မိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 178,085 ဖြစ်သည်။ ​ကျေးလက်ကျန်းမာရေးဌာနခွဲရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကော့သောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝေလသတ်ငါးအတု
Mammalia အတန်းမှ bastard orca ဟုလည်းလူသိများသော false orca (Pseudorca crassidens) သည် Delphinidae မိသားစု၏အခြားဆွေမျိုး Orca (Orcinus orca) နှင့်ဆင်တူမှုကြောင့်ဝေလငါးနှင့်အလွယ်တကူရောထွေးနိုင်သည် လေယာဉ်မှူး (Globicephala spp) ။ အပူပိုင်းဒေသနှင့်သမပိုင်းဒေသများတွင်နေထိုင်ပြီးငါးနှင့် cephalopods များကိုစားသုံးသည်။ ထိုမျိုးစိတ်၏ပထမဆုံးဖော်ပြချက်သည် ၁၈၄၆ ခုနှစ်တွင်“ ဗြိတိသျှကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းနို့တိုက်သတ္တဝါများနှင့်ငှက်များ၏သမိုင်း” စာအုပ်တွင်ရစ်ချတ်အိုဝင်ကရေးသားခဲ့သည်။ ၎င်းသည် Pseudorca အမျိုးအစားတစ်ခုတည်းသောမျိုးစိတ်ဖြစ်သည်။
Africa/Brazzaville
Africa/Brazzaville သည် IANA အချိန်ဇုန် ဒေတာရင်းမြစ်၏ zone.tab ဖိုင်မှ အချိန်ဇုန်၏ အမှတ်လက္ခဏာဖြစ်သည်။ ပါဝင်သော ဒေတာများမှ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်-
ရည်ညွှန်းအမှတ်မှာ ဘရာဇာဗီးလ်မြို့ဖြစ်သည်။
လွှမ်းခြုံဧရိယာ
ထိုအချိန်ဇုန်၏ လွှမ်းခြုံဧရိယာမှာ ကွန်ဂိုသမ္မတနိုင်ငံဖြစ်သည်။
ဦးမင်းနိုင်
ဦးမင်းနိုင် သည် မြန်မာအမျိုးသား စာရေးဆရာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။
အတ္ထုပတ္တိ
ဦးမင်းနိုင်သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြည်ခရိုင်၊ ပုတီးကုန်းမြို့ ဇာတိဖြစ်သည်။ ၁၉၂၈ ခုနှစ်တွင် ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ ငယ်စဉ်ကပင် စာပေနှင့် ပန်းချီပညာကို အထူးဝါသနာထုံသူ ဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။ ပြည်ထောင်စု ယဉ်ကျေးမှုဌာနတွင် ယဉ်ကျေးမှုအရာရှိအဖြစ် စတင်အမှုထမ်းခဲ့ပြီး ပြည်နယ်အသီးသီးသို့ သွားရောက်လေ့လာ၍ ဓာတ်ပုံရိုက်ခြင်း၊ ပန်းချီရေးဆွဲခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် တိုင်းရင်းသားယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ စာအုပ်များကို ရေးသားပြုစုခဲ့သည်။
ပြည်ထောင်စု အကပဒေသာ၊ တို့တိုင်းရင်းဖွား ပြည်ထောင်စုသား၊ မမေ၊ ကူထိုးဗိုး၊ ရခိုင်ဝတ္ထုပုံပြင်၊ ရခိုင်တေးသံ၊ သွေးချင်းတို့၊ ပျော်သည့်မြေ၊ တို့သွေးတို့သား တိုင်းရင်းသား၊ မြန်မာနှင့် တိုင်းရင်းသားစကားကုံ၊ ယဉ်ကျေးမှုမိတ်ဆက် စသည့်စာအုပ်များ ပြုစုခဲ့သည်။ ပန်းပညာရှင်အဖွဲ့တွင်လည်း ဦးဆောင်ဦးရွက် ပြုခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:၁၉၂၈ မွေးဖွားသူများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
သိင်္ဃသူ့သမီး
သိင်္ဃသူ့သမီး သည် ပုဂံခေတ်က မင်းမိဖုရားတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ အမည်ကို အတိအကျမသိရှိရပေ။ သို့သော် ကျောက်စာပါစကားများအရ မထိလို၏ မြေးဖြစ်ကြောင်း မြန်မာနှစ် ၆၂၈ ခု (ခရစ်နှစ် ၁၂၆၆) တွင် ပုဂံထီးနန်းစိုးစံလျက်ရှိသော မင်းမိဖုရား ဖြစ်ကြောင်း၊ သိင်္ဃသူ့သမီး ဖြစ်ကြောင်းတို့ကို သိရသည်။ မြန်မာနှစ် ၆၂၈ ခုနှစ်တွင် ထီးနန်းစိုးစံလျက်ရှိခဲ့သော မင်းမှာ တရုတ်ပြေးမင်းခေါ် နရသီဟပတေ့ ဖြစ်သည်။ သိင်္ဃသူမှာ ကျစွာမင်းကြီး၏ သားတော်တစ်ပါး ဖြစ်သည်။ သမက်တော် နရသီဟပတေ့လက်ထက်တွင် မင်းအမတ်အဖြစ်လည်း တာဝန်ယူခဲ့သည်။
သိင်္ဃသူ့သမီးသည် မြန်မာနှစ် ၆၂၈ခု၊ပိသျှက်နှစ်၊နံကာလဆန်း(၇)ရက် တွင် ကျောင်းဆောက်လုပ်လှူဒါန်းခဲ့သည်။ ထိုကျောင်းတွင် နေထိုင်သည့် ရဟန်းသံဃာတို့ကို လယ်၊ ဥယျာဉ်၊ ကျွန်များ အကြွင်းမဲ့ လှူသည်။ ထို့နောက်တွင် ထိုအလှူများ အစုစုတို့အတွက် ဆုတောင်းသည်ကို သိင်္ဃသူ့သမီးကျောက်စာတွင် တွေ့ရသည်။
ယောင်ငိုက်ရွာ၊ ပန်ဝိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပန်ဝိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
Africa/Bujumbura
Africa/Bujumbura သည် IANA အချိန်ဇုန် ဒေတာရင်းမြစ်၏ zone.tab ဖိုင်မှ အချိန်ဇုန်၏ အမှတ်လက္ခဏာဖြစ်သည်။ ပါဝင်သော ဒေတာများမှ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်-
ရည်ညွှန်းအမှတ်မှာ ဘူဂျမ်ဘူရာမြို့ဖြစ်သည်။
လွှမ်းခြုံဧရိယာ
ထိုအချိန်ဇုန်၏ လွှမ်းခြုံဧရိယာမှာ ဘူရွန်ဒီနိုင်ငံဖြစ်သည်။
ဖာလိုင်ရွာ၊ လားရှိုးမြို့နယ်
ဖာလိုင်ရွာ (Hparlai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ လားရှိုးမြို့နယ်၊ ပန်ဝါကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၁၃၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်ဝါကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၈၁ ဦး၊ မ ၂၈၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၆၈ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လားရှိုးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၃၆၅
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဟွေယားခါး (၂)ရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
ဟွေယားခါး (၂)ရွာ (Hwayyarhkar (2))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ နမ့်ရှိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၄၃၄၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်ရှိုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၃၀ ဦး၊ မ ၁၃၃၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၆၉ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၃၆၅
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဆော်ဘောသဲရွာ၊ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်
ဆော်ဘောသဲရွာ(Sawbawthea)သည် ကယားပြည်နယ်၊ လွိုင်ကော်ခရိုင်၊ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်၊ နောင်ပုလဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၄၄၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မျက်ပါးရွာ၊ ချောင်းဦးမြို့နယ်
မျက်ပါးရွာ (Myetpar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာခရိုင်၊ ချောင်းဦးမြို့နယ်၊ ရွှေကူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၅၀၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရွှေကူကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၆၃ ဦး၊ မ ၁၄၃၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၀၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ချောင်းဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပါဠိအဘိဓာန်
ပါဠိဘာသာသည် ဣန္ဒြိယပြည် ရှေးဟောင်းဘာသာများဖြစ်သည့် သက္ကတဘာသာ, ပြာကြိုဋ် ဘာသာတို့နှင့် လွန်စွာနီးစပ်ကြောင်းကို ဤနိဒါန်း အခန်း ၁-တွင် ပြဆိုခဲ့ပြီးပေပြီ။ ၎င်းဘာသာ ၂-မျိုးတို့တွင် သက္ကတဘာသာသည် အဋ္ဌာရသဝိဇ္ဇာခေါ် အတတ်ကြီး ၁၈-ရပ်, စတုသဋ္ဌိကလာခေါ် အတတ်ငယ် ၆၄-ရပ် ဟိန္ဒူ တရားကျမ်းဂန်များနှင့် မြောက်ပိုင်း ဗုဒ္ဓဘာသာ တရားကျမ်းဂန်တို့၏ တည်ရာ မှီရာဖြစ်သဖြင့် အလွန်များပြားကျယ်ဝန်းသော ဝေါဟာရသဒ္ဒါ, ပရိယာယ် ပုဒ်တို့ဖြင့် ပြည့်နှက်လျက်ရှိပေသည်၊ သို့ဖြစ်လေရာ ထိုများပြားလှသော ဝေါဟာရတို့ကို သိမ်းကျုံးစုဆောင်း ထားသော အဘိဓာန်ကျမ်းများလည်း အမြောက်အမြားပင်ရှိမည်မှာ ယုံမှားဖွယ်မရှိပေ။ ယင်းသို့ ပေါ်ထွက်ခဲ့သော သက္ကတအဘိဓာန်ကျမ်းတို့တွင်လည်း အမရသိံဟဆရာစီရင်သည့် အမရကောသ ခေါ် အဘိဓာန်ကျမ်းသည် အကျော်ကြားဆုံး အသုံးအများဆုံးဖြစ်၍ အရပ်တကာတို့၌ပင် ပျံ့နှံလေသည်။ ထိုသို့ ပျံ့နှံ့ခြင်းမှာလည်း၎င်းအမရကောသ အဘိဓာန်ကျမ်းသည် ပါဏိနိ စသော သဒ္ဒါကျမ်းတို့ဖြင့် စီရင်အပ်သော သဒ္ဒါများစွာကို သိမ်းကျုံး၍ယူခြင်း, သဒ္ဒါနည်း၍ အနက်များသော အဖွဲ့ရှိခြင်း အစီအရင်ကောင်းခြင်း, နာမ်လိင် ၂-ပါးတို့ကို ကောင်းစွာပြခြင်းစသော ဂုဏ်တို့ကြောင့်ပင် ဖြစ်ပေသည်။
နိယဏ္ဋုကျမ်း
ယင်းသို့ အမရကောသ အဘိဓာန်ကျမ်းသည် တွင်ကျယ်ထင်ရှား အသုံးများသော ကျမ်းဖြစ်သော်လည်း ၎င်းသည် သက္ကတဘာသာဖြင့် ပေါ်ထွက်ခဲ့သည့် အဘိဓာန်ကျမ်းများတွင် အစဆုံး ပေါ်ထွက်ခဲ့သော ကျမ်းကား မဟုတ်ပေ။ ယနေ့တွေ့မြင်အပ်သည့် သက္ကတအဘိဓာန်တို့တွင် ရှေးအကျဆုံး ပေါ်ထွက်ခဲ့သောကျမ်းကား နိယဏ္ဋု ခေါ် ကျမ်းပင် ဖြစ်လေသည်။ ၎င်းကျမ်းမှာ ထိုခေတ်က ဣရု, ယဇု, စသော ဝေဒကျမ်းများကို လေ့လာသူတို့ အလွယ်တကူ လေ့လာသက်ဝင် နိုင်စေရန် ၎င်းဝေဒတို့မှ ခက်ခဲသောပုဒ်တို့ကို ထုတ်နုတ်၍ စီစဉ်ရေးသားထားသော ပုဒ်အနက် မှတ်စုတစ်မျိုးပင် ဖြစ်ပေသည်။
၎င်းကျမ်းသည် အမရကောသ-စသော နောက်ပေါ် အဘိဓာန်ကျမ်းတို့ကဲ့သို့ ကျယ်ဝန်းခြင်း မရှိပဲ ပုံနှိပ်ပြီးမူနှင့် စာမျက်နှာ ၁၈-မျက်နှာမျှသာရှိသော ကျမ်းငယ်ကလေးဖြစ်သည်။ ၎င်းကျမ်းတွင် အဓျာယ (အခန်း) ၅-ခု ပါရှိရာ ပထမ အချာယတွင် မြေကြီးအနက်ဟော ပရိယာယ် ၂၁-ပုဒ် ရွှေအနက်ဟော ပရိယာယ် ၁၅-ပုဒ်, ကောင်းကင်အနက်ဟော ပရိယာယ် ၁၆-ပုဒ် စသည်ဖြင့် အနက်တူ ပရိယာယ်ပုဒ်များကို စီစဉ်ပြသထားသည်၊ နောက် အဓျာယတို့၌လည်း ထို့အတူပင် အခြားအနက်ဟော ပရိယာယ်ပုဒ်တို့ကို စီစဉ်ရေးသားထားသည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ ထူးခြားချက်မှာကား အမရကောသ-စသော နှောင်းခေတ်ပေါ် ကျမ်းများ၌ကဲ့သို့ မဟုတ်ပဲ ကြိယာပုဒ်များကိုပါ အနက်တူရာစု၍ စီစဉ်ပြသထားခြင်းပင် ဖြစ်ပေသည်။ ဥပမာ-ဇလတိ(ထွန်းတောက်ပ၏)ဟူသော ကြိယာပုဒ်နှင့် အနက်တူသော ကြိယာပုဒ်များကို “ဘြာဇတေ, ဘြာၐတေ, ဩာၐျတိ, ဒီဒယတိ, ၐေါစတိ, မန္ဒတေ, ဘန္ဒတေ, ရောစတေ, ဇျောတတေ, ဒျောတတေ, ဒျုမတ်ဣတိ, ဧကာဒၐ ဇွလတိ ကင်္မာဏး ”ဟု ပြဆိုထားခြင်းမျိုး ဖြစ်လေသည်။
ဤနိဃဏ္ဍုကျမ်းမျိုးကိုပင် ရည်ရွယ်၍ ပါဠိတော်တို့၌ ပညာတတ်ဗြာဟ္မဏတို့၏ ဂုဏ်အရည်အချင်းကို ပြရာတို့ဝယ် “နိဃဏ္ဋုကျမ်း, ကေဋုဘကျမ်းတို့နှင့်တကွ ဝေဒ ၃-ကျမ်းတို့ကို ကမ်းတဖက်ရောက် တတ်မြောက်သည်” ဟု ဟောတော်မူခြင်းဖြစ်ပေမည်။ ထိုစကားမှန်၏၊ ဤနိဃဏ္ဋုကျမ်းသည် ဝေဒ၏ အခြံအရံဖြစ်သော ဝေဒင်္ဂကျမ်း ၆-ကျမ်းတို့တွင်ပါဝင်သည့် နိရုတ္တိကျမ်း၏မှီရာ တွဲဖက် ကျမ်းပင်ဖြစ်သည်။ ပါဠိတော်၌လည်း ဝေဒကျမ်း၏ အခြံအရံအနေဖြင့် နိဃဏ္ဋုကျမ်းကို ပြဆို ထားရကား ဆေးကျမ်းတို့တွင် အပါအဝင်ဖြစ်သော ရာဇနိဃဏ္ဋုစသော ကျမ်းမျိုး ဖြစ်နိုင်စရာ အကြောင်းမရှိပေ။
ဆိုခဲ့ပြီးသည့် နိဃဏ္ဋုကျမ်းနှင့် အမရကောသ-စသော သက္ကတအဘိဓာန်ကျမ်းတို့၌ သဒ္ဒါတို့သည် ပိဋကတော်နှင့် သင့်လျော်သည်လည်း ရှိ၍ မသင့်လျော်သည်လည်း ရှိ၏၊ ပါဠိဘာသာနှင့် သက္ကတဘာသာ ၂-မျိုးလုံးကို တတ်ကျွမ်းသူ ပေါများသော ပါဠိစာပေခေတ်ဦး ပိုင်းတွင် ၎င်းအမရကောသ-စသော သက္ကတအဘိဓာန်ကျမ်းတို့ကပင် ပိဋကတော်အား အထိုက် အလျောက် ကျေးဇူးပြုခဲ့မည် ဖြစ်ပေသည်၊ ထို့ကြောင့်လည်း ထိုစောစောပိုင်းအခါက ပါဠိ-မာဂဓအဘိဓာန်များ မပေါ်ထွက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ဟန်တူပေသည်။
သီပေါ်ရွာသစ်ရွာ၊ ငဖဲမြို့နယ်
သီပေါ်ရွာသစ်ရွာ (Thipawywarthit)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မင်းဘူးခရိုင်၊ ငဖဲမြို့နယ်၊ ပန်းတိမ်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၆၃၅၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်းတိမ်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၁၃ ဦး၊ မ ၁၂၄၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ပါဠိအဘိဓာန်
အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာ
ထိုနောက်ထွက်ပေါ်လာသော အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာကျမ်းကို ဤတွင် ဖတ်ပါ။
အဘိဓာန်ဋီကာကျမ်း
အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာ ပေါပြီးသည့်နောက် ၎င်း၏အဖွင့်ဋီကာများကို သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ ရေးသားခဲ့ သည်ဟု သမိုင်းမှတ်တမ်းများ၌ မတွေ့ရပေ။ သီဟိုဠ်ဆရာတို့ မရေးသားခဲ့ကြ၍ပင် မှတ်တမ်းများ၌ မတွေ့ရခြင်း ဖြစ်သည်ဟု မှတ်ယူရပေသည်။ မြန်မာနိုင်ငံမှာကား ပင်းယခေတ် ဆင်ဖြူလေးစီးရှင် သီဟသူမင်းလက်ထက် သာသနာနှစ်-၁၈၅၉ သက္ကရာဇ် ၇၁၄-ခုနှစ် အရောက်တွင် သိရီမဟာစတုရင်္ဂဗလ-အမတ်ကြီးသည် အဘိဓာန်ဋီကာကျမ်းကို ရေးသားခဲ့ရာ ယခုတိုင် သာသနာတော်တွင် အသုံးများ၍ ထင်ရှားသောကျမ်း ဖြစ်လေသည်။ အမတ်ကြီးသည် မိမိကိုယ်တိုင် မာဂဓ သက္ကတဗျာကရုဏ်းကျမ်းတို့၌ အဝါးဝစွာ တတ်မြောက်သည်ဖြစ်၍ သက္ကတကျမ်းပေါင်းများစွာကို အကိုးအကားပြု၍ အဘိဓာန်ဋီကာကို ရေးသားခဲ့ခြင်းဖြစ်ရာ အရေးအသားကပင် သက္ကတဆန်နေသည်ကို တွေ့ရပေသည်။ သက္ကတဋီကာများနည်းတူ အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာလာပုဒ်တိုင်းကို ဓာတ်ပစ္စည်း ခွဲ၍ ဝိဂြိုဟ် ဝစနတ် လှစ်ဆိုထားသဖြင့် ပုဒ်တစ်ခု၏ ဓာတ်ပစ္စည်းနှင့် ဝိဂြိုဟ်ကိုသိလိုလျှင် ဤအဘိဓာန် ဋီကာကိုပင် အားကိုးကြရသည်။ သို့ဖြစ်၍လည်း ဤကျမ်းသည် စာမျှ စာသင် ရှင်လူရဟန်းတို့ အမြဲမပြတ် လက်စွဲပြု၍ အသုံးပြုရသော ကျမ်းတစောင်အဖြစ် ထင်ရှားခြင်း ဖြစ်ပေသည်။
အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာသူစိကျမ်း
အဘိဓာန်ဋီကာသည် ဝိဂြိုဟ်, ဝစနတ်, ဓာတ် ပစ္စည်းခွဲနှင့် ပတ်သက်လျှင် အားကိုးအားထားပြုရသော ကျမ်းဖြစ်သည်မှန်သော်လည်း အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာလာပုဒ်တို့ကို အစဉ်အတိုင်း ဖွင့်ဆိုထားသဖြင့် အလိုရှိသော ပုဒ်ကို အချိန်မကုန်ပဲ ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ရန် ခဲယဉ်းလျက်ပင် ရှိခဲ့ပြန်သည်၊ သို့ဖြစ်၍ ကြည့်ရှုရှာဖွေရာ၌ လွယ်သည်ထက် လွယ်အောင် စီစဉ်ရန် လိုအပ်လျက်ရှိလေရာ ယင်း လိုအပ်ချက်ကို သီဟိုဠ်ကျွန်း အရှင်သုဘူတိမထေရ်က ဖြည့်စွက်ခဲ့လေသည်။ ၎င်းမထေရ်စီစဉ်အပ်သည့် အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာသူစိခေါ် ကျမ်းကား အဘိဓာန်ဋီကာ၌ ဝိဂြိုဟ်ဆို၍ ဓာတ်ပစ္စည်းခွဲထား သမျှသော ပုဒ်တို့ကို အက္ခရာစဉ်ဖြင့် စီစဉ်ပြီးလျှင် ဆိုင်ရာဝိဂြိုဟ်စသည်တို့ကို၎င်းပုဒ်များနှင့်အတူ ယှဉ်တွဲလျက် စီစဉ်ရိုက်နှိပ်ထားရာ အချိန်မကုန်ပဲ မိမိအလိုရှိသောပုဒ်၏ ဝိဂြိုဟ်စသည်ကို အလွယ် တကူတွေ့ရှိနိုင်သော ကျမ်းဖြစ်လေသည်။ အရှင်သုဘူတိမထေရ်သည် အဘိဓာန်ဋီကာလာ ရပ်တို့ကို စီစဉ်ရုံမျှသာ မဟုတ်ပဲ အချို့နေရာများ၌ သဒ္ဒနီတိနှင့် သက္ကတကျမ်းတို့မှ ဆိုင်ရာ မှတ်သားဖွယ်တို့ကိုလည်း ဖြည့်စွက်ထားပေသေးရာ၎င်းကျမ်းသည် သာ၍ပင် နှစ်သက်ဖွယ် ဖြစ် ပြန်လေသည်။
အဘိဓာန်နိသျများ
ပုဂံခေတ်၌ အဘိဓာန်နိသျများ ပေါ်ထွက်ခဲ့သည်ဟု မှတ်တမ်းများ၌ မတွေ့ရပေ၊ သက္ကရာဇ် ၈၀၄-ခုနှစ်တွင် ရေးထိုးသည့် ပုဂံ ဝက်ကြီးအင်း တက်နွယ်ကျောင်း ကျောက်စာ၌မူကား ကျောင်း တပါတည်း လှူသော ပိဋကပေစာများစာရင်းတွင် “အဘိဓာန်နိဿရေည်” ဟု တွေ့ရသည်၊ ထို့ကြောင့်၎င်းအချိန်၌ အဘိဓာန်နိသျထွက်ပေါ်လျက်ရှိနေပြီကို သိနိုင်ပေသည်။ မည်သည့်ခေတ်က ပေါ်သည်ဟု အတိအကျ ပြောဆိုရန် မဖြစ်နိုင်သော်လည်း ပင်းယခေတ်မှာပင် ပေါ်သည်ဟု ယူဆနိုင်ပေသည်။
ကျော်အောင်စံထား အဘိဓာန်နိသျ
ထို့အတူပင် သက္ကရာဇ်-၁၁၀၀ မတိုင်မီအတွင်း အဘိဓာန်နိသျများ ပေါ်ထွက်လျက်ရှိပြီကို ကျမ်းဂန် အထောက်အထားအရ သိရှိရပြန်သည်။ ယင်းကျမ်းဂန် အထောက်အထားကား အင်းဝခေတ် နောက်ဆုံးမင်းဖြစ်သည့် မဟာဓမ္မရာဇာဓိပတိဘွဲ့ခံ ဟံသာဝတီပါ မင်းတရားလက်ထက် သက္ကရာဇ် ၁၁၀၈-ခုနှစ်တွင် ကျော်အောင်စံထား ဆရာတော် စီရင်အပ်သည့် အဘိဓာန်နိသျပင် ဖြစ်လေသည်။ ၎င်းနိသျ၌ ပဏာမခန်းတွင် ရှေးနိသျတို့၌ အယုတ်အလွန် မညီမညွတ်ရှိသည်ကို ဘုရင်မင်းမြတ် မြင်တော်မူ၍ သတိုးမင်းကြီးအမည်ရှိသော အဂ္ဂသေနာပတိအမတ်ကြီးအား တဆင့် လျှောက်ထား တောင်းပန်စေသဖြင့် ယင်းနိသျကို ရေးရကြောင်း ပြဆိုလျက် ရှိလေသည်၊ ထို့ပြင် ၎င်းနိသျ ၁၅-ဂါထာ၌ “ဤတွင် ရှေးနိသျှတို့၌ ရွှေဟူသော ကိုယ်ရှိသည်ဟု သမ္ဗန်လေသည်ကား မှားလေစွ”ဟုလည်းကောင်း, ၃၄-ဂါထာ၌ “ရှေးနိသျတို့၌ အပုမေ-ပုဒ်ဖြတ်၍ ဣတ္ထိလိင် နပုံလိင်၌-ဟု သမ္ဗန်သည်ကား ဋီကာ နှင့်မညီ” ဟုလည်းကောင်း, ၃၅-ဂါထာ၌ “ရှေးနိသျတစောင်၌ မီးသွေးဟု သမ္ဗန်သည်ကား မသင့်စနိုး”ဟုလည်းကောင်း, ဤသို့စသည်ဖြင့် ရှေးနိသျတို့ကို ရည်ညွှန်း၍ ပြဆိုအပ်သော အရာဌာနတို့ကို အတော်များ များတွေ့ရလေသည်၊ ဤတွေ့ရှိချက်များကပင် ကျော်အောင်စံထားနိသျ မပေါ်မီ အနည်းဆုံး အဘိဓာန်နိသျ ၂-စောင်ရှိပြီးဖြစ်သည်ကို ညွှန်ပြလျက် ရှိလေသည်။ ယနေ့ တွေ့မြင်အပ်သည့် အဘိဓာန်နိသျတို့တွင် ရှေးအကျဆုံးနိသျကား ပထမ ကျော်အောင်-စံထားဆရာတော် ရေးသားအပ်သော နိသျပင်ဖြစ်ပေသည်၊ ၎င်းနိသျမှာ စတုရင်္ဂဗလ အမတ်ကြီး၏ အဘိဓာန်ဋီကာကိုပင် မှီငြမ်းပြု၍ ရေးသားထားသော နိသျဖြစ်၏၊ ပုဒ်တို့ကို အနက်ပေးရာ၌ ဗျုပ္ပတ်ပေါ်လွင်အောင် အနက်ပေးထားသဖြင့် နိသျနက်ကိုရလျှင် ဋီကာကိုပါ အထိုက်အလျောက် ငုံမိနိုင်သော နိသျဖြစ်ပေသည်၊ ထို့ကြောင့်လည်း ၎င်းနိသျသည် ယနေ့တိုင်အောင် သာသနာဝင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့နှင့်တကွ ပါဠိဘာသာကို လိုက်စားသော မြန်မာအမျိုးသားတို့အဖို့ အားကိုးရာတဆူ ဖြစ်ခဲ့လေသည်။
ယင်းသို့၎င်းနိသျသည် အားကိုးရာတဆူ ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း၎င်း၌ ထင်ရှားသော မှားယွင်း ချက်အချို့ ပါရှိနေခဲ့လေသည်၊ ထို့ကြောင့်ပင် ပုဂံမင်းလက်ထက် သံတော်ဆင့်မင်း မဟာဇေယျသင်္ခယာ ဦးချိန် သည် ကျော်အောင်စံထား အဘိဓာန်နိသျ၌ တွေ့ရှိရသော မှားယွင်းချက်တို့ကို သုတ်သင်သည့် အဘိဓာနတ္ထဝိသောဓနီမည်သော ကျမ်းစာတစောင်ကိုရေးသားခဲ့ခြင်းဖြစ်လေသည်။
အဘိဓာန်နိသျသစ်
သက္ကရာဇ် ၁၂၈၇-ခုနှစ်သို့ ရောက်သောအခါမှာမူကား အဘိဓာန်နိသျ တစောင် ထပ်မံပေါ် ထွက်ခဲ့ပြန်သည်၊ နောက်ပေါ်နိသျဖြစ်သဖြင့် ကျော်အောင်စံထားဆရာတော်၏ နိသျမှ ထောက်၍၎င်းကို အဘိဓာန်နိသျသစ်ဟု အမည်တပ်လေသည်၊ ဤနိသျကို နိသျသစ်ဟုခေါ်သဖြင့် ကျော် အောင်စံထားဆရာတော်၏ နိသျမှာလည်း အလိုလိုပင် နိသျဟောင်းဟူသောအမည်ကို ရလေ တော့သည်။ ၎င်းအဘိဓာန်နိသျသစ်ကို ရေးသားစီရင်သည့်ပုဂ္ဂိုလ်မှာ မာဂဓ, သက္ကတ ၂-ဌာနတို့၌ တဖက်ကမ်းရောက် တတ်မြောက်ကျွမ်းကျင်တော်မူသော မန္တလေးမြို့ အဘယာရာမရွှေဂူတိုက် အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ အဘယာရာမဆရာတော်ပင်ဖြစ်ပေသည်။ ဋီကာနှင့် နိသျဟောင်း ရှိပြီးဖြစ်လျက် နိသျသစ်တစောင်ကို ထပ်မံရေးသားရခြင်း၏ အကြောင်းကိုလည်း ဆရာတော်က နိသျသစ် နိဒါန်းတွင်
“... အဘိဓာန်ဋီကာသည် ဤမြန်မာပြည်တွင် ထင်ရှားကျော်ကြား အသုံးများသော်လည်း ကျမ်းရင်းဆရာကဲ့သို့ အဋ္ဌကထာနှင့်တကွ နိကာယ်ငါးရပ်ကို နှံ့စပ်အောင်ဘွေရှာ၍ အသေ အချာ တိုက်ဆိုင်ရေးသားသည် မဟုတ်၊ အမရကောသဋီကာများကိုသာ ပမာဏထား၍ ရေးသားအပ်သည်ဖြစ်ရကား ပါဠိ, အဋ္ဌကထာအဆို ကျမ်းဆရာ့ အလိုနှင့် ဆန့်ကျင်သော အချက်တို့ဖြင့် ရောပြွမ်းလျက် ရှိလေသည်။ သို့ဖြစ်၍ ထိုဋီကာဖြင့် ပညာရှိ သုခမိန်တို့ တင်းမတိမ် အားမရ မရောင့်ရဲနိုင်ကြလေကုန်။ ထိုဋီကာကို ပဓာနထား၍ ရေးသားအပ်သော ရှေးနိဿယတို့သည်လည်း ဋီကာနည်းကို မလွန်နိုင်ကြသည့်ပြင် အချို့ အရာ ဋီကာ ဆရာ၏ အဆိုစကားလောက်ကိုပင် မရောက် မမိ မထိ မမီ ရှိကြလေသည်။
ထို့ကြောင့် ကျမ်းဆရာ့အလိုတော်ကျ အာဂမာနုလောမဖြစ်သော နိဿာယသစ်တကျမ်းကို ကြိုးပမ်းရေးသားရမူကား ကောင်းလေစွ” ဟူသော အကြံကို အရင်းခံ ရှေ့သွားပြုပြီလျှင်... ”။
ဟု ပြဆိုထားသည်ကို တွေ့ရပေသည်။ ထို့ပြင် အဘိဓာန်နိသျသစ်ရေးသားရာ၌ ဆရာတော်သည် ကျမ်းဆရာ၏မှီရာ အကြွင်းမရှိသော ပါဠိ, အဋ္ဌကထာ, သက္ကတ ကျမ်းပေါင်းများစွာတို့နှင့်တကွ လွန်ခဲ့သောနှစ်ပေါင်း ၇၀၀-ကျော်လောက်က ရေးသားခဲ့သော သီဟိုဠ်နိသျဟောင်းတစ်ခုကိုလည်း သေချာကြည့်ရှု မှီငြမ်းပြုလျက် ဤအဘိဓာန်နိသျသစ်ကျမ်းကို ကြိုးပမ်း တည်ထွင် စီရင်ရေးသား”ခဲ့ပေသည်။
ဤနိသျသစ် ရေးသားပုံမှာ ပုဒ်တို့ကို အနက်ပေးရာ၌ နိသျဟောင်းမှာကဲ့သို့ ဝိဂြိုဟ်နက်များကို ဖော်၍မပေးတော့ပဲ လိုရင်း ဟောနက်ကိုသာ ပေးထားလေသည်။ ဥပမာ-ဗုဒ္ဓေါ – သစ္စာ ၄-ပါးကို သိမြင်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား”ဟု မပေးတော့ပဲ “ဘုရား”ဟုသာ လိုရင်းအနက်ကို ပေးထားလေသည်။ တိမ်မြုပ်သော ပေါရာဏ စကားများကို ခေတ်သုံးဝေါဟာရများဖြင့် လဲလှယ် သုံးစွဲထားသည်၊ များစွာသော ပုဒ်အဆုံးအဖြတ်နှင့်တကွ မှတ်သားဖွယ် အဓိပ္ပါယ်ရှင်းလင်းချက်တို့ကို ပါဠိ, အဋ္ဌကထာ, ဋီကာတို့ကိုလည်းကောင်း, ဆိုင်ရာ သက္ကတကျမ်းတို့ကိုလည်းကောင်း, ကိုးကား၍ ဖော်ပြထားသည် တွေ့ရပေသည်။ အထူးသဖြင့် သစ်ပင် ဆေးပင် ဝေါဟာရတို့ကို မြန်မာနက်ပြန်ရာ၌ ဆရာတော်သည် သေချာစေ့စပ်လှပေသည်၊ အချို့သော ဆေးပင်များကို ဟိန္ဒီလို မည်သို့ခေါ်သည်၊ ဟိန္ဒူဆေးဆိုင်များ၌ မည်သို့မေး၍ဝယ်လျှင် မည်သို့သော ဆေးမြစ်စသည်ကိုရနိုင်သည် စသည်ဖြင့် မှာထားချက်များဖြင့် ဝေဆာလှသည်၊ ယင်းသို့ဖြစ်လေရာ ဤနိသျသစ်မှာ နိသျသာမန်မျှသာ မဟုတ်တော့ပဲ မြန်မာဘာသာ ဋီကာအသွင်ကို ဆောင်လျက်ရှိသော ကျမ်းတစောင်ဖြစ်လေသည်။
နေလနှစ်ပါး
ဤသို့လျှင် ကျော်အောင်စံထား နိသျသည် ဝိဂြိုဟ်နက်များကိုပါ ထည့်သွင်းထားသဖြင့် ၎င်းနိသျနက်ကိုရလျှင် ဝိဂြိုဟ်ဝစနတ်ပြုရာ၌ များစွာ အထောက်အပံ့ ရရကား ယင်းကိုလည်း လက်မလွှတ်နိုင်ကြပေ၊ ပုဒ်, ပါဌ်, အနက်, အဓိပ္ပါယ် အမှာအထားများ ပြည့်စုံခိုင်လုံပြီး လိုရင်းအနက်ကိုသာ တိတိကျကျ ပေးထားသဖြင့် နိသျသစ်ကိုလည်း လက်မလွှတ်နိုင်ကြပေ။ ဤသို့ဖြစ်ပေရာ အဘိဓာန်နိသျဟောင်း, နိသျသစ် ၂-စောင်တို့သည် အဘိဓာန်လောကတွင် နေလနှစ်ပါးပမာ ဖြစ်လျက်ရှိလေသည်။
တောင်ပေါက် အဘိဓာန်နိသျသစ်
အဘယာရာမဆရာတော်၏ အဘိဓာန်နိသျသစ်ကဲ့သို့ပင် ပုဒ်ပါဌ်အနက်တို့ကို စိစစ်၍ ရေးသားအပ်သော အဘိဓာန်နိသျသစ်တစောင်လည်း ၁၃၁၇-ခုနှစ်က ထွက်ပေါ်ခဲ့ပြန်သည်။ ကျမ်းပြုဆရာတော်မှာ မာဂဓ, သက္ကတ, ပြာကြိုဋ်စသော ဘာသန္တရတို့ကို နိုင်နင်းတော်မူသော အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘွဲ့တံဆိပ်တော်ရ မော်လမြိုင် တောင်ပေါက် ဆရာတော် ဦးစက္ကပါလပင် ဖြစ်ပေသည်။ ဤနိသျသစ် ကျမ်းကိုလည်း ကျမ်းပြုဆရာတော်သည် “အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာကျမ်းကို အထူးထူးသော ပါဠိတော်, အဋ္ဌကထာ, ဋီကာ, သင်္ခတ, မာဂဓ ပါကတ, ဒေသီ, သီဟိုဠ်, ယိုးဒယားစသော လိပျန္တရ, ဘာသန္တရ ကျမ်းများ, နိဿယဟောင်းများနှင့် ညှိနှိုင်း တိုက်ဆိုင် သုတ်သင် ပြင်ဆင် စီရင်ကာ မြန်မာဘာသာ ပြန်ဆိုရေးသား ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။ ဤနိသျကျမ်းတွင် ပုဒ်ပါဌ်ကို စိစစ်ရာ၌ သုံးနေကျ မာဂဓ, သက္ကတ ကျမ်းများသာမက ပြာကြိုဋ်ကျမ်းများကိုပါ ကိုးကားဆုံးဖြတ်ထားသဖြင့် တမူထူးခြား ဆန်းသစ်လျက် ရှိပေသည်၊ ၎င်းပြင် အချို့သော မြန်မာဝေါဟာရတို့ကိုပါ အရင်းအမြစ်အား ဖြင့်လည်းကောင်း, သတ်ပုံသတ်ညွှန်းအားဖြင့်လည်းကောင်း, စိစစ် ဆုံးဖြတ် ပြဆိုထားပေရာ အထူး နှစ်သက်ဖွယ် ဖြစ်လေတော့သည်။
အဘိဓာန်ဋီကာနိသျများ
အဘိဓာန်ဋီကာမှာ သက္ကတဘာသာရေး အမရကောသဋီကာစသော ကျမ်းတို့ကို များစွာမှီငြမ်း ပြု၍ ရေးသားထားသော ကျမ်းဖြစ်ရာ နောက်သားနောင်လာတို့ အလွယ်တကူ သက်ဝင်ခြင်းငှါ ခဲယဉ်းလျက် ရှိပြန်ပေသည်။ သို့ဖြစ်၍ ဤပြဿနာကို ဖြေရှင်းသည့်အနေဖြင့် ဒုတိယကျော်အောင် စံထားဆရာတော်သည် အဘိဓာန်ဋီကာနိသျ (ဟောင်း)ကို ရေးသား ပြုစုတော်မူခဲ့လေသည်။ ၎င်းနောက် မန္တလေး ရတနာပုံမြို့တည် နန်းတည် မင်းတုန်းမင်းတရားကြီးလက်ထက် သက္ကရာဇ် ၁၂၁၁-ခုနှစ်၌ မောင်းထောင်ဆရာတော် ဦးပညာသာမိသည် အဘိဓာန်ဋီကာနိသျသစ်ကို ရေးသားတော်မူခဲ့ပြန်သည်။ လည်းကောင်း, ၂-ကျမ်းတို့တွင် နိသျှဟောင်းမှာ ပုံနှိပ်စာအုပ်အဖြစ်သို့ မရောက်လာခဲ့ချေ။ ယခုအခါ တွေ့မြင်အပ်သော နိသျမှာကား ဒုတိယမောင်းထောင်ဆရာတော်၏ နိသျပင်ဖြစ်ပေသည်။
အက္ခရာဝလိအဘိဓာန်များ
အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာသည် ဂါထာ ၁၂၀၀-မျှဖြင့် များစွာသောပရိယာယ်ပုဒ်တို့ကို သိမ်းကျုံးယူငင် စီစဉ်ထားသော်လည်း အနက်တူပုဒ်များကို သဘောတူရာပေါင်း၍ စီစဉ်ထားခြင်းသာဖြစ်သဖြင့် အလိုရှိသောပုဒ်ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ရန် ခဲယဉ်းလျက်ရှိပြန်သည်။ ဉာဏ်အလွန်ကောင်း၍ “နှုတ်ဝယ် တွတ်တွတ် ရွတ်တိုင်းရအောင် ဆောင်၍ထားသော” အနည်းငယ်မျှသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သာ မိမိတို့ အလိုရှိသည့်ပုဒ်ကို အလွယ်တကူ တွေ့နိုင်မည်ဖြစ်ပေသည်။ သို့ဖြစ်၍ အလိုရှိသောပုဒ်ကို အလွယ် တကူ ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်မည့် အစီအစဉ်မျိုး လိုအပ်လျက် ရှိပြန်ရာ ယင်းလိုအပ်ချက်ကို အဘိဓာနက္ခရာဝလိကျမ်းက ဖြည့်စွက်ခဲ့လေသည်၊ ၎င်းကျမ်းတွင် အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာ၌ လာသော ပုဒ်များကို အက္ခရာစဉ်လျက် ဂါထာနံပါတ်များကို ညွှန်ပြထားသဖြင့် အလိုရှိသောပုဒ်ကို အချိန်မကုန်ပဲ ရှာဖွေ တွေ့ရှိနိုင်ပေသည်။ ထို့အတူပင် အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာလာ ပုဒ်များနှင့်တကွ ယင်း၌ မလာသော်လည်း ပါဠိတော်စသည်တို့တွင် အတွေ့များသည့် ပုဒ်များကိုပါ ထည့်သွင်း၍ စီစဉ်ထားသော သတပဒိကပုစ္ဆာဝိဿဇ္ဇနာကျမ်း စသည်ကို ပြုစုတော်မူသည့် မင်းကွန်း ဥဒုမ္မရချောင်ဆရာတော် အရှင်ပဏ္ဍဝံသ၏ “ပညတ်နက်ကျမ်း”လည်း ပေါ်ထွက်ခဲ့လေသည်။ ဤကျမ်းတို့ကား မြန်မာနိုင်ငံတွင် နောင်အခါထွက်ပေါ်သည့် ပါဠိအဘိဓာန်တို့၏ ရှေ့ပြေးကျမ်းများပင် ဖြစ်လေသည်။
ပါဠိအဘိဓာန်ချုပ်
ဆိုခဲ့ပြီး ကျမ်းတို့သည် ပါဠိစာပေလိုက်စားသူတို့အား အထိုက်အလျောက် ကျေးဇူးပြုသည် မှန်သော်လည်း အဘိဓာနက္ခရာဝလိသည် အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာ-လာ ပုဒ်များကိုသာ ထည့်သွင်းထားသဖြင့်လည်းကောင်း, ပညတ်နက်ကျမ်းမှာလည်း အဘိဓာနက္ခရာဝလိထက် ပါဠိပုဒ်များပိုမိုများပြားသော်လည်း အက္ခရာစဉ်ပုံမှာ ခေတ်မှီနည်းမျိုးမဟုတ်ပဲ ပုဒ်အစ အက္ခရာနှင့် အဆုံးအက္ခရာကို ပဓာနထား၍ စဉ်ထားသဖြင့် ရှာဖွေ ကြည့်ရှုရာတွင် မလွယ်ကူပဲ ရှိနေပြန်လေသည်။ ထို့ကြောင့်ပင် ယင်းကျမ်း ၂-ကျမ်းထက် ပါဠိပုဒ်ရေများ၍ အက္ခရာစဉ်ရာ၌ ခေတ်မှီသော ပါဠိ မြန်မာ အဘိဓာန် တကျမ်းကို ၁၂၇၆ (၁၉၁၄) ခုနှစ်တွင် လယ်တီဆရာတော်ဘုရားကြီး၏ တပည့်ရင်းဖြစ်သော လယ်တီပဏ္ဍိတသည် ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့လေသည်။ ကျမ်းကိုလည်း “ပါဠိအဘိဓာန်ချုပ်” ဟုအမည်ပေးလေသည်။
ဤကျမ်းသည်သာ ယခုခေတ် အဘိဓာန်ဟူသော အမည်နှင့် ကိုက်ညီသော အစီအစဉ်ရှိသည့် ကျမ်းဖြစ်လေသည်။ ပုဒ်တို့ကို စုဆောင်းရာ၌ အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာကို နှလုံးသဖွယ်ပြု၍ အထူးသဖြင့် ပဏ္ဍိတ်ဇီဝါနန္ဒရေးသော သဒ္ဒသာဂရခေါ် သက္ကတအင်္ဂလိပ်အဘိဓာန်ကျမ်းမှ ပါဠိနှင့် သင့်လျော်မည့် ပုဒ်များကို ပါဠိပြန်၍ အများအပြား ထည့်သွင်းထားသည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ သို့ဖြစ်လေရာ ဤကျမ်း၌ ပါဠိတော် အဋ္ဌကထာ-လာ ပုဒ်များစွာတို့ မပါရှိပဲ ကြွင်းကျန်နေပေသေးသည်။
မြန်မာပါဠိအဘိဓာန်
ရှေးအခါက ပါဠိလေ့လာရာ၌ ဖတ်၍ နားလည်ပြီး ပါဠိကျမ်းဂန်များကို လေ့လာနိုင်ရန်သာ ပဓာနထားသူ များခဲ့သော်လည်း ပထမကမ္ဘာစစ်ကြီးနှင့် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီး၏ အကြားကာလ အတွင်း၌ကား မြန်မာနိုင်ငံ၌ ပါဠိဘာသာ လေ့လာမှုမှာ တစ်မျိုးတဖုံ ထူးခြားခဲ့သည်။
ယင်းအခါတွင် အရေးအသားနှင့် အပြောအဆိုကိုပါ လေ့လာသူ ပေါများလာခဲ့လေရာ အမြို့မြို့ အနယ်နယ်တွင် ပါဠိစကားပြောအသင်းများဖွဲ့၍ ပါဠိစကားပြော လေ့ကျင့်ခြင်း, တစ်ဦးနှင့် တစ်ဦး ပါဠိဘာသာဖြင့် စာပေးစာယူပြုလုပ်ခြင်းများကို လေ့ကျင့်လာကြလေသည်၊ ယင်းသို့ ပါဠိစကားပြောနှင့် အရေးအသားကို လေ့လာသူတို့ မိမိအလိုရှိသော ပါဠိပုဒ်ကို အလွယ်တကူ ရှာဖွေရရှိနိုင်ရန် ရည်သန်၍ ၁၃၀၁-ခုနှစ်တွင် ပထမကျော် အရှင်တေဇဝန္တာဘိဝံသသည် မြန်မာ ပါဠိအဘိဓာန်ကို ရေးသားစီရင်ခဲ့လေသည်။ ၎င်းကျမ်းတွင် မြန်မာစကားလုံး ၂၀၀၀၀-ခန့်ကို မူတည်လျက် ပါဠိနှင့်တွဲဖက်၍ စီစဉ်ရေးသားထားသဖြင့် မိမိသိပြီးသော မြန်မာနက်ကို ဟောသည့် ပါဠိစကားလုံးကို အလွယ်တကူ ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ရကား၎င်းကျမ်းသည် ပါဠိဘာသာဖြင့် ရေးသားရာ ပြောဆိုရာတို့၌ များစွာအထောက်အပံ့ရသော ကျမ်းဖြစ်လေသည်။
ဝိသုဒ္ဓါရုံပိဋကအဘိဓာန်
စစ်ပြီးခေတ်တွင်လည်း ပါဠိမြန်မာအဘိဓာန် ၂-ကျမ်း ပေါ်ထွက်လာသည်ကို တွေ့ရပေသည်။ ထိုတွင် ဝိသုဒ္ဓါရုံပိဋကအဘိဓာန်သည် ၁၃၁၅-ခုနှစ်မှ ၁၃၁၈-ခုနှစ်အတွင်း ပေါ်ထွက်ခဲ့လေသည်။
ယင်းအဘိဓာန်သည် လွယ်ကူသောပုဒ်များကို ချန်လှပ်၍ ခက်ခဲသော ပုဒ်များကိုသာ မာဂဓ သက္ကတ ကျမ်းဂန်အမျိုးမျိုးကို မွှေနှောက်စိစစ်၍ ပုဒ် ပါဌ် အနက် အဆုံးအဖြတ်တို့ဖြင့် ခံ့ထယ်စွာ ရေးသားထားပေရာ ဝိနိစ္ဆယအဘိဓာန်ကြီးတစောင်ပင် ဖြစ်ပေသည်။ သက္ကတကျမ်းတို့မှလာသော မှတ်သားဖွယ်ကောင်းသည့် ပုဒ်များကိုပါ ထည့်သွင်း ပြသထားသဖြင့် သက္ကတဘာသာကို သင်ကြားလေ့လာသူတို့အဖို့လည်း ကျေးဇူးများသော အဘိဓာန်ဖြစ်ပေသည်။
ဦးဟုတ်စိန်အဘိဓာန်
ဝိသုဒ္ဓါရုံ ပိဋကအဘိဓာန် ထွက်ပေါ်၍ မကြာမီမှာပင် ပဒတ္ထမဉ္ဇူသာခေါ် ပါဠိမြန်မာအဘိဓာန် ထွက်ပေါ်ခဲ့လေသည်။ ၄င်းအဘိဓာန်ကို မြန်မာနိုင်ငံတော် အမှုနှင့်ပစ္စည်းထိန်းဝန်, တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေကြီး ဦးဟုတ်စိန် ဘီအေ(ဂုဏ်ထူး), ဘီ၊ အယ်(လ်) ရေးသား၍ အစိုးရပုံနှိပ်တိုက်မှ ၁၉၅၄-၅၉-ခုနှစ်များအတွင်း ရိုက်နှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့လေသည်။ အတွဲအားဖြင့် ၄-တွဲရှိ၍ ပါဠိပုဒ်ပေါင်း ၅၀၀၀၀-ကျော် ပါဝင်သည်ဟု နိဒါန်းတွင် ဖော်ပြထားလေသည်။
၎င်းအဘိဓာန်သည် နောက်ပေါ်ဖြစ်သည့်အားလျော်စွာ ရှေးထွက်ပေါပြီး အဘိဓာန်တို့တွင် တွေ့ရှိရသော ချွတ်ယွင်းချက်များကို ရှောင်ရှားလျက် အပြည့်စုံဆုံးဖြစ်အောင် စီစဉ်ထားသည်ကို တွေ့ရပေသည်။ ဤကျမ်းသည် ပါဠိမြန်မာအဘိဓာန်ကို ကမ္ဘာ့ခေတ်မှီ အဘိဓာန်အဆင့်အတန်း သို့ရောက်အောင် မြှောက်တင်ပေးသော ကျမ်းဖြစ်လေသည်။ ဤကျမ်းတွင် “မူရင်းပုဒ်တို့၌ သဏ္ဌာန် တူညီသော သက္ကတပုဒ်တို့ကို ယှဉ်ပြိုင်၍ ပြသထား’ပေရာ ပါဠိပုဒ်၏ ပုဒ်နေပါဌ်ထားနှင့် အနက်ကို ဆုံးဖြတ်ရာ၌ များစွာ အထောက်အကူရသော စီစဉ်ချက်ဖြစ်၍ မြန်မာနိုင်ငံ ပါဠိမြန်မာအဘိဓာန် အရာတွင် တမူထူးခြားလျက် ရှိလေသည်၊ ယင်းသို့ သက္ကတပုဒ်တို့ကို ယှဉ်တွဲပြသရခြင်း၏ အကျိုး ကျေးဇူးကိုလည်း ကျမ်းဆရာက နိဒါန်း တွင် အကျယ်ဖော်ပြထားလေသည်။ ပုဒ်တို့၏အရင်း အမြစ်ကို ပြရာ၌လည်း အနောက်တိုင်းသုံး သင်္ကေတနှင့် နည်းစံနစ် ကို အသုံးပြုထားသဖြင့် ခေတ်ပညာတတ်တို့အဖို့ နှစ်သက်ဖွယ်ဖြစ်ပေသည်။ နောက်ဆက်တွဲများကလည်း ပါဠိဘာသာ သဒ္ဒါဆိုင်ရာ အခြေခံဗဟုဿုတကို ပေးထားပြန်ရာ ဤကျမ်းသည် ပါဠိဘာသာကို ခေတ်မှီနည်းဖြင့် လေ့လာသူတို့အဖို့ အလွန်အားထားထိုက်သော ကျမ်းဖြစ်လေတော့သည်။
ဤကျမ်းကို ၄-ပိုင်းခွဲ၍ရိုက်နှိပ်ရာ စာမျက်နှာအားဖြင့် နောက်ဆက်တွဲအလွတ် ၁၀၈၈-မျက်နှာ ရှိ၍ နောက်ဆက်တွဲပါဆိုလျှင် ၁၁၈၀-မျက်နှာရှိလေသည်၊ ဤမျှကျယ်ဝန်း၍ ခက်ခဲသော လုပ်ငန်းကြီးကို မိမိတစ်ဦးတည်းပြုစုခဲ့သောကျမ်းပြုပုဂ္ဂိုလ်၏ ဇွဲ, သတ္တိ, လုံလဝီရိယတို့မှာ အထူးချီးကျူးဖွယ် ပင် ဖြစ်ပေသည်။
ဓာတ်အဘိဓာန်များ
အထက်၌ ပြခဲ့သော ကျမ်းတို့မှာ ပါဠိပုဒ်တို့ကိုသာ စီစဉ်၍ ရေးသားအပ်သော ကျမ်းတို့ဖြစ်ပေသည်။ ၎င်းတို့အပြင် ပုဒ်များ၏ အရင်းအမြစ် ဖြစ်သည့် ဓာတ်များကိုသာ အက္ခရာစဉ်ဖြင့် စီစဉ်၍ ရေးသားအပ်သော ဓာတ်အဘိဓာန်ကျမ်းတို့လည်း ပေါ်ထွက်ခဲ့လေသည်။
ပါဠိဓာတ်အဘိဓာန်တို့တွင် ရှေ့သွားဖြစ်သည့်ကျမ်းမှာ သဒ္ဒနီတိဓာတုမာလာကျမ်းပင် ဖြစ်ပေသည်။ ပါဠိတော်, အဋ္ဌကထာ, ဋီကာများနှင့်တကွ ပါဏိနိဓာတုပါဌ, စန္ဒြဓာတုပါဌ စသော ကျမ်းပေါင်းများစွာကို မွှေနှောက်သုံးသပ်ပြီးမှ ပြည့်စုံစွာ ရေးသားအပ်သော ကျမ်းဖြစ်ပေသည်၊ ပါဠိဓာတ်နှင့်ပတ်သက်လျှင် ပမာဏအမြောက်ဆုံး ကျမ်းတကျမ်းပင် ဖြစ်လေသည်။ ယင်းကျမ်းတွင် ဓာတ်တို့ကို ဂိုဏ်းအားဖြင့်လည်းကောင်း, ကာရန်အားဖြင့်လည်းကောင်း, စီစဉ်ထားလေသည်။ လိုသောဓာတ်ကို အလွယ်တကူ ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်စေရန် ထိုထိုတည်းဖြတ်သူတို့က အက္ခရာစဉ် ဓာတ်ညွှန်းများကို ထည့်သွင်းပေးထားသဖြင့် ယခုအခါတွင် အလွယ်တကူပင် လိုသောဓာတ်ကို ရှာဖွေနိုင်ပေသည်။
ဤကျမ်းမှနောက် မန္တလေးရတနာပုံခေတ်တွင်လည်း ဓာတ်အဘိဓာန်ကျမ်းတကျမ်း ပေါ်ပေါက် ခဲ့ပြန်သည်၊ ၎င်းကား အခြားမဟုတ် မဟာဝိသုဒ္ဓါရုံဆရာတော်ဘုရား၏ ဓာတုတ္ထသင်္ဂြိုဟ်ခေါ် ဓာတုတ္ထသင်္ဂဟကျမ်းပင် ဖြစ်လေသည်။ ၎င်းကျမ်းကို ဆရာတော်သည် ၁၂၅၀-ပြည့်နှစ်တွင် အပြီး ရေးသားတော်မူခဲ့သည်၊ ပုံနှိပ်သည်မှာ ယနေ့အထိ ၄-ကြိမ်ရှိလေပြီ။ ဤကျမ်းကို ဆရာတော်သည် စာသင်သားဖြစ်သော ရှင်ငယ် ရဟန်းငယ်တို့ နှုတ်တက်အာဂုံဆောင်ရန် ရည်ရွယ်တော်မူသဖြင့် ကျက်မှတ်လွယ်စေရန် ဂါထာများဖြင့် ရေးသားတော်မူ၍ နိသျကိုပါ တပါတည်း စီရင်ထားခြင်း ဖြစ်လေသည်၊ သဒ္ဒနီတိနှင့်တကွ သက္ကတဓာတ်ကျမ်းများကိုပါ ကြည့်ရှုညှိနှိုင်းလျက် ရေးသားအပ်သောကျမ်းဖြစ်၍ အဖိုးတန်သော ကျမ်းဖြစ်လေသည်။
ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာတင် စတင်ကျင်းပသည့် ၁၃၁၆-ခုနှစ်တွင်လည်း ဓာတ်အဘိဓာန်ကျမ်းတကျမ်း ထွက်ပေါ်ခဲ့ပြန်သည်။ ၎င်းမှာ နိုင်ငံတော်ဗုဒ္ဓသာသနာအဖွဲ့ စာပုံနှိပ်တိုက်၌ စာပြင်မှူးချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းရွက်နေသော မဟာပညာဗလ, ပါဠိပါမောက္ခ ဆရာဉာဏ် ရေးသားသည့် “ပါဠိဓာတ်အဘိဓာန်ချုပ်” ပင် ဖြစ်ပေသည်။ ၎င်းကျမ်းလည်း ရှေးပေါ်နှင့်ပြီး ပါဠိဓာတ်ကျမ်းတို့နှင့်တကွ သက္ကတဓာတ်ကျမ်းများကိုပါ ညှိနှိုင်း၍ ကြည့်ရှုလွယ်စေရန် စီစဉ်ရေးသားအပ်သည်ဖြစ်ရာ ပါဠိ လိုက်စားသူတို့အား ကျေးဇူးများသောကျမ်းပင် ဖြစ်လေသည်။
နိုင်ငံခြားပါဠိအဘိဓာန်များ အနောက်တိုင်းမှ
အနောက်တိုင်းတွင် ပါဠိလေ့လာမှု ပြန့်ပွါးနေစဉ် ၁၉၇၅-ခုနှစ်တွင် ချစ်လ်ဒါးအမည်ရှိသော ပညာရှင်တစ်ဦးက ပါဠိအင်္ဂလိပ် အဘိဓာန်တစောင် ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့ကြောင်းကို ဖော်ပြခဲ့ပေပြီ၊ ၎င်းနောက် ပထမကမ္ဘာစစ်ကြီးအတွင်း အနောက်တိုင်းပညာရှင်တို့က လယ်တီဆရာတော်ဘုရားကြီးအား ပြည့်စုံသော ပါဠိအဘိဓာန်ကြီးတစောင် ရေးသားပြုစုပါရန် လျှောက်ထားတောင်းပန်ကြောင်းကိုလည်း ဖော်ပြပြီး ဖြစ်လေသည်။ ၎င်းတို့သည် ချစ်လ်ဒါး၏အဘိဓာန်ဖြင့် အားရခြင်း မရှိကြပဲ မိမိတို့ကိုယ်တိုင်လည်း ပါဠိအင်္ဂလိပ်အဘိဓာန်သစ်ကို ရေးသားရန် ကြိုးပမ်းလျက်ပင် ရှိခဲ့ကြပေသည်။ ၎င်းတို့၏ မနားမနေကြိုးစားမှုကြောင့်ပင် ခရစ်နှစ် ၁၉၂၁-၂၅-ခုနှစ်အတွင်း လန်ဒန်ပါဠိစာတော်မူအသင်း၏ ပါဠိအင်္ဂလိပ်အဘိဓာန်ကြီး ထွက်ပေါ်၍ လာပေသည်၊ ပညာရှင် အများ စုပေါင်းရေးကြ၍ ရှီးစ် ဒေးဗစ်နှင့် ဝီလျံ စတိ(ဒ်)တို့က အထွေထွေတည်းဖြတ်သူများအဖြစ် ဆောင်ရွက်ကြသည်၊ ၎င်းအဘိဓာန်ကြီးမှာ အနောက်နိုင်ငံသားတို့ ရေးသားပြုစုသည့်အားလျော်စွာ ခေတ်မှီသော ရေးသားပုံ အစီအစဉ်ရှိ၏၊ အင်္ဂလိပ်အက္ခရာဖြင့် ရိုက်နှိပ်ထားသော ပါဠိတော်, အဋ္ဌကထာကျမ်းစာတို့၏ စာမျက်နှာဂဏန်း စသည်များကိုလည်း ဆိုင်ရာပုဒ်တို့၌ ညွှန်းဆို ပြသထားပေရာ မည်သည့်ပါဠိ, မည်သည့်အဋ္ဌကထာတွင် မည်သည့်ပုဒ် ပါရှိသည်ကို အလွယ်တကူပင် သိမြင်နိုင်ပေသည်။
ဆိုခဲ့ပြီး အဘိဓာန်တို့ကဲ့သို့ အနက်နှင့်ပုဒ်အရင်းအမြစ်ကို ပဓာနမထားပဲ အညွှန်းပြည့်စုံမှုကိုသာ ပဓာနထား၍ ရေးသားစီစဉ်အပ်သော ကျမ်းတကျမ်းကိုလည်း စစ်ပြီးခေတ်တွင် လန်ဒန်မြို့ ပါဠိ စာတော်မူအသင်းမှ ထုတ်ဝေခဲ့လေသည်၊ ၎င်းကျမ်းကား Pali Tipitakarn Concordance ခေါ် တိပိဋကပါဠိအညွှန်းအဘိဓာန်ကြီး ဖြစ်လေသည်၊ ၎င်းကျမ်းကြီးတွင် ပါဠိတော်လာပုဒ်တို့ကို အက္ခရာစဉ်၍ ၎င်းပုဒ်တို့ကို မိမိတို့ပါဝင်သော ဝါကျတို့နှင့်တကွ ထုတ်ပြပြီး၎င်းဝါကျတို့ကို တွေ့ နိုင်မည့် ပါဠိတော်ကျမ်းနှင့် စာမျက်နှာဂဏန်းများကို ဖော်ပြထားရာ ပါဠိတော်လာစာကို ရှာလိုသူ တို့အဖို့ အဖိုးမဖြတ်နိုင်သော ကျမ်းစာပင် ဖြစ်ပေသည်။
၎င်းကျမ်းကို စာမျက်နှာ ၆၀-ခန့်စီရှိသော အပိုင်းများအဖြစ် ၁၉၅၂-ခုနှစ်မှ စတင်ထုတ်ဝေခဲ့ရာ ယခုအခါ အပိုင်း-၁၀ (အက္ခရာအားဖြင့်-ဉ)သို့ ရောက်ရှိနေပြီဖြစ်သည်။ ဤကျမ်းကို စီစဉ် သူများကား အက်ဖ်၊ အယ်လ်၊ ဝု(ဒ်)ဝပ်ဒ် (F.L. Woodward), အီ၊ အဲမ်၊ ဟဲယား(E. M. Hare) စသော ပညာရှင်တို့ ဖြစ်လေသည်။
သီဟိုဠ်ကျွန်းမှ
သီဟိုဠ်ကျွန်းသည် ပါဠိစာပေပေါက်ဖွားရာဌာန ဖြစ်သည့်အားလျော်စွာ ၎င်းကျွန်းမှ ရဟန်း ပညာရှိ လူပညာရှိတို့သည်လည်း ခေတ်မှီပါဠိအဘိဓာန်များကို ရေးသားခဲ့ကြလေသည်။ ၎င်းတို့တွင် အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘွဲ့တံဆိပ်တော်ရ အရှင်ဗုဒ္ဓဒတ္တမထေရ်သည် ၁၉၄၉-ခုနှစ်တွင် ပါဠိအင်္ဂလိပ်အဘိဓာန်ကျဉ်း ကိုလည်းကောင်း, ၁၉၅၀-ခုနှစ်တွင် ပါဠိသိံဟဠအကာရာဒိယ-ခေါ် ပါဠိသီဟိုဠ်အဘိဓာန်ကိုလည်းကောင်း, ၁၉၅၅-ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်ပါဠိအဘိဓာန်ကိုလည်းကောင်း, ရေးသားတော်မူခဲ့သည်။ ၎င်းတို့တွင် ပထမကျမ်းမှာ ကျောင်းသား စာသင်သားတို့ အလွယ်တကူ အသုံးပြုနိုင်ရန် အကျဉ်းရေးသားအပ်သော ကျမ်းဖြစ်၍ တတိယကျမ်းစာမှာကား ပါဠိရေး ပြော လေ့လာသူ အင်္ဂလိပ်စာတတ်တို့အတွက် ရေးသားအပ်သောကျမ်း ဖြစ်လေသည်။ အရှင်ဗုဒ္ဓဒတ္တကဲ့သို့ပင် ဝိဒုရပေါလ ပိယတိဿအမည်ရှိ ဆရာတော်ကြီးတစ်ပါးကလည်း ၁၉၄၉-ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်ပါဠိအဘိဓာန်တစောင်ကို ရေးသားထုတ် ဝေခဲ့ပေသေးသည်၊ သို့သော်၎င်းစာအုပ်မှာ ပါဠိပုဒ်များကို သီဟိုဠ်စာလုံးများဖြင့် ပြထားသဖြင့် သီဟိုဠ်စာလုံးကို မဖတ်တတ်သော နိုင်ငံခြားသားများအဖို့ အသုံးမဝင်ပဲ ရှိခဲ့လေသည်။
၁၉၆၀-ခုနှစ်တွင်လည်း အဋ္ဌကထာသူစိခေါ် ပါဠိအဘိဓာန်ကျမ်းတကျမ်း စတင် ပေါ်ထွက်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရပေသည်၊ ၎င်းကျမ်းတွင် အဋ္ဌကထာများ၌ ဖွင့်ဆိုအပ်သော သံဝဏ္ဏေတဗ္ဗပုဒ်များကို အက္ခရာစဉ်လျက် အဋ္ဌကထာဖွင့်ပါဌ်များနှင့် တွဲဖက်စီစဉ်၍ ရိုက်နှိပ်ထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ၎င်းကျမ်းသည် ယနေ့အထိ ၂-အုပ်ထွက်ပြီးဖြစ်လျက် အ-မှဩ-အထိ ပါဠိပုဒ်များ ပါဝင်သည်။ ၎င်းကျမ်းကို စီစဉ်သည့်ပုဂ္ဂိုလ်မှာ ကောသ်ဂါဍရာဇာတိ အရှင်သိရိသုမေဓမထေရ်ဖြစ်၍တည်းဖြတ် သူမှာ ၎င်းရွာဇာတိ အရှင်ဓမ္မဝံသမထေရ်ဖြစ်ပြီး ကိုလံဘိုမြို့ ဝိဇ္ဇာလင်္ကာရတက္ကသိုလ်ပုံနှိပ်တိုက်မှ ရိုက်နှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့လေသည်။
ပါဠိအမည် အဘိဓာန်
ဤပြဆိုခဲ့ပြီးသည်တို့ကား တိပိဋက ပါဠိမြန်မာအဘိဓာန်ကျမ်းကြီး မပေါ်ထွက်မီ ပေါ်ထွက် နှင့်သော ပါဠိဘာသာဆိုင်ရာ ပြည်တွင်း, ပြည်ပ အဘိဓာန်တို့၏ အကြောင်းအရာအကျဉ်းချုပ် ဖြစ်ပေသည်။
ဆက်လက်ဖတ်ရှုရန်
ပါဠိစာပေ
သီဟိုဠ်ပါဠိစာပေ
မြန်မာနိုင်ငံပါဠိစာပေ
သဒ္ဒတ္ထရတနာဝလိမဟာပါဠိအဘိဓာန်
အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာကျမ်း
ကျီးချောင်းရွာ၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်
ကျီးချောင်းရွာ (Kyeechaung)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်၊ ခမုံဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၁၀၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခမုံဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၅၉၅ ဦး၊ မ ၄၉၈၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၅၈၁ ဦးနေထိုင်သည်။
Africa/Cairo
Africa/Cairo သည် IANA အချိန်ဇုန် ဒေတာရင်းမြစ်၏ zone.tab ဖိုင်မှ အချိန်ဇုန်၏ အမှတ်လက္ခဏာဖြစ်သည်။ ပါဝင်သော ဒေတာများမှ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်-
လွှမ်းခြုံဧရိယာ
ထိုအချိန်ဇုန်၏ လွှမ်းခြုံဧရိယာမှာ အီဂျစ်နိုင်ငံဖြစ်သည်။
နားဟင်ရွာ၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်
နားဟင်ရွာ (Narhin)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်၊ မန်လွယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၆၄၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မန်လွယ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၉၄ ဦး၊ မ ၃၈၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၈၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ယန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
Horatio Spafford
thumb|279x279px| Horatio Gates Spafford
ကဏ္ဍ:အမေရိကန် အမျိုးသား ကဗျာဆရာများ ကဏ္ဍ:၁၈၈၈ ကွယ်လွန်သူများ ကဏ္ဍ:၁၈၂၈ မွေးဖွားသူများ
၁၃၇၅
၁၃၇၅
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဝမ်ပါမုန်ရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ဝမ်ပါမုန်ရွာ (Wanparmon)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ဝမ်ဘိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၀၆၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်ဘိုးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၀၆၇ ဦး၊ မ ၁၉၇၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၀၄၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပင်မုန်းရွာ၊ သာစည်မြို့နယ်
ပင်မုန်းရွာ (Pinmone)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မိတ္ထီလာခရိုင်၊ သာစည်မြို့နယ်၊ လယ်ပြင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၄၅၀၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လယ်ပြင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၉၆ ဦး၊ မ ၁၇၆၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၆၅၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သာစည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ညောင်ပင်စုရွာ၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်
ညောင်ပင်စုရွာ (Nyaungpinsu)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်၊ ခမုံဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၁၁၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခမုံဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၅၉၅ ဦး၊ မ ၄၉၈၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၅၈၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လက်ပံတန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
Africa/Casablanca
Africa/Casablanca သည် IANA အချိန်ဇုန် ဒေတာရင်းမြစ်၏ zone.tab ဖိုင်မှ အချိန်ဇုန်၏ အမှတ်လက္ခဏာဖြစ်သည်။ ပါဝင်သော ဒေတာများမှ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်-
ရည်ညွှန်းအမှတ်မှာ ကာဆာဘလန်ကာမြို့ဖြစ်သည်။
လွှမ်းခြုံဧရိယာ
ထိုအချိန်ဇုန်၏ လွှမ်းခြုံဧရိယာမှာ မော်ရိုကိုနိုင်ငံဖြစ်သည်။
ပါဆယ်ရာမီးရွာ၊ ကော့သောင်းမြို့နယ်
ပါဆယ်ရာမီးရွာ(Parserarmee)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ ကော့သောင်းခရိုင်၊ ​ကော့သောင်းမြို့နယ်၊ ဆယ်မိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 178,089 ဖြစ်သည်။
အောင်ပင်လယ်ရွာ၊ ငဖဲမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ငဖဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခေါင်းတိုင်ရွာ၊ လားရှိုးမြို့နယ်
ခေါင်းတိုင်ရွာ (Khaungtaing)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ လားရှိုးမြို့နယ်၊ ပန်ဝါကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၁၃၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်ဝါကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၈၁ ဦး၊ မ ၂၈၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၆၈ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လားရှိုးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လွယ်ခေါ်ရွာ၊ နောင်ချိုမြို့နယ်
လွယ်ခေါ်ရွာ (Loihkaw)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ နောင်ချိုမြို့နယ်၊ ကုန်းစံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၉၅၈၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကုန်းစံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၃၂ ဦး၊ မ ၁၂၀၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၃၃၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နောင်ချိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၃၈၅
၁၃၈၅
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
ကွန်ဟောင်းရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
ကွန်ဟောင်းရွာ (Kunhawng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ နမ့်ရှိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၁၄၆၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်ရှိုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၃၀ ဦး၊ မ ၁၃၃၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၆၉ ဦးနေထိုင်သည်။
၁၃၈၅
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ငွေသာရွာ၊ ချောင်းဦးမြို့နယ်
ငွေသာရွာ (Ngwethar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာခရိုင်၊ ချောင်းဦးမြို့နယ်၊ ရွှေကူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၅၀၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရွှေကူကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၆၃ ဦး၊ မ ၁၄၃၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၀၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ချောင်းဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
Africa/Ceuta
Africa/Ceuta သည် IANA အချိန်ဇုန် ဒေတာရင်းမြစ်၏ zone.tab ဖိုင်မှ အချိန်ဇုန်၏ အမှတ်လက္ခဏာဖြစ်သည်။ ပါဝင်သော ဒေတာများမှ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်-
ရည်ညွှန်းအမှတ်မှာ Ceuta နှင့် Melillaဖြစ်သည်။
လွှမ်းခြုံဧရိယာ
ထိုအချိန်ဇုန်၏ လွှမ်းခြုံဧရိယာမှာ Ceutaဖြစ်သည်။
၁၃၉၅
၁၃၉၅
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁၆) ရက်။
ဇူလိုင်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
နားဟင်ရွာ၊ ပုတ်လောင်း
နားဟင်ရွာ (Narhin)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်၊ ပုတ်လောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၇၀၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပုတ်လောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၈၀ ဦး၊ မ ၃၅၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၃၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ယန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ယောင်ပရိမ်းရွာ၊ ပန်ဝိုင်မြို့နယ်
ယောင်ပရိမ်းရွာ (Yawngpayein)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ ပန်ဝိုင်မြို့နယ်၊ ယောင်ငိုက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၇၁၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပန်ဝိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂုံညင်းနွယ်ရွာ၊ ဘီးလင်းမြို့နယ်
ဂုံညင်းနွယ်ရွာ(Gonhnyinnwe)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ သထုံခရိုင်၊ ဘီးလင်းမြို့နယ်၊ ဂုံညင်းနွယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၉၈၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဂုံညင်းနွယ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၆၁ ဦး၊ မ ၉၉၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၅၇ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘီးလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝမ်ပါမုန်ရွာ၊ ဝမ်မန်း
ဝမ်ပါမုန်ရွာ (Wanparmon)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ဝမ်မန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၁၄၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်မန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၅၉ ဦး၊ မ ၁၃၄၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပေါင်းကြီးရွာ၊ ငဖဲမြို့နယ်
ပေါင်းကြီးရွာ (Paunggyi)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မင်းဘူးခရိုင်၊ ငဖဲမြို့နယ်၊ ပေါင်းကလေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၆၃၄၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပေါင်းကလေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၉၀ ဦး၊ မ ၆၁၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၀၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ငဖဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အိုးဘိုတန်းရွာ၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်
အိုးဘိုတန်းရွာ (Oebotan)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ လက်ပံတန်းမြို့နယ်၊ ခမုံဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၁၀၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခမုံဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၅၉၅ ဦး၊ မ ၄၉၈၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၅၈၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လက်ပံတန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရှင်မဿဲခရစ်ဝင်
By ယုံကြည်သူသမ္မာကျမ်းအနက်ဖွင့် Published MAY 10, 2017 ဓမ္မသစ်ကျမ်း, ရှင်မဿဲခရစ်ဝင်
ရုပ်ဝတ္ထုပစ္စည်းများအပေါ်ဩဇာတန်ခိုးလွှမ်းမိုးပုံနှင့်အနှစ်သရ ခန့်ညားမှုသည်အခြား ကျမ်းစာများနှင့် မတူ၊ဂန္ထဝင်မြောက်လှသောကြောင့်ရှင်မဿဲခရစ်ဝင်ကျမ်းနှင့်နှိုင်းယှဉ်စရာအခြားကျမ်း မရှိတော့ပါ။
Theodor Zahn
ရှင်မဿဲခရစ်ဝင်ကျမ်းသည် ဓမ္မဟောင်းနှင့် ဓမ္မသစ်ကျမ်းကို တံခါးမရှိ၊ ဓားမရှိဝင်ထွက် သွားလာနိုင်အောင်ဆက်စက်ပေးသော မဟာပေါင်းကူးတံတားကြီးဖြစ်သည်။ ရှေးဦးယုံကြည်သူများ၏ ဖခင်ကြီးအာဗြဟံနှင်ဣသရေလတို့၏ ပထမဦးဆုံး မဟာဘုရင်ကြီး ဒါဝိဒ်တို့ကို ဦးဦးဖျားဖျား မိတ်ဆက်ပေး ထားသည် ယုဒအစဉ်အလာတွင် ခေါင်းမာကြသူများ၏ ဟေဗြဲကျမ်းကို အများအပြား ကိုးကားပြီး ဓမ္မသစ် ကျမ်း၏ ပထမဦးဆုံးကျမ်းအဖြစ်ဖြင့် ကမ္ဘာအဝှမ်းသို့ ခရစ်ယာန်သတင်းကောင်းကို ယုတ္တိကျကျ စတင် ကြားသိစေခဲ့သည်။
ရှင်မဿဲခရစ်ဝင်ကျမ်းသည် ခရစ်ဝင်ကျမ်းလေးစောင်အနက် ပထမဦးစားပေးဖြစ်သည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ပထမဦးဆုံးရေးသားသော ခရစ်ဝင်ကျမ်းဖြစ်သည်ဟု မျက်မှောက်ကာလတိုင် အောင်ခံယူကြသည်။ ကျမ်းစာရေးသားဟန် ရှင်းလင်းသည်။ ဖတ်ချင်စဖွယ်အကောင်းဆုံးဖြစ်သည်။ လူ ကြိုက်များထင်ရှားသောကြောင့် တခါတရံရှင်ယောဟန်ခရစ်ဝင်ကျမ်းနှင့် နင်လားငါလားဖြစ်ရသည်။
သို့သော်ရှင်မဿဲခရစ်ဝင်ကျမ်းကို ပထမဦးဆုံးရေးသားသော ကျမ်းစာဖြစ်သည်ဟု တထစ် ချယုံမှတ်မရပါ။ ရှေးအကျဆုံးခရစ်ဝင်ကျမ်းများသည် အားလုံးနီးပါး ယုဒလူမျိုးဖြစ်သည်။ တွေ့ဆုံစည်းဝေး ကြရာတွင် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သော ကျမ်းစာဖြစ်သည်ဟုဆိုလျှင် ယုတ္တိ ယုတ္တာကျပါမည်။
အပြင်ပန်းသက်သေအထောက်အထားအားဖြင့် အခွန်ခံမဿဲခေါ်လေဝိက ပထမဆုံးရစ်ဝင် ကျမ်းရေးသားသည်ဟု ရှေးအခါကပင် လူသိထင်ရှားကျော်ကြားသည်။ အကယ်၍ တပည့်တော်ထဲက လူသာမဖြစ်ခဲ့လျှင် ဤအကြောင်းအရာ၊ အဖြစ်အပျက်များကို ဤသို့ ရေးနိုင်မည်မဟုတ်။
အပြင်ပန်းသရုပ်သကန်အရ ရှင်မဿဲခရစ်ဝင်ကျမ်းသည် သခင်ယေရှုကို ချစ်မြတ်နိုးသော ယုဒလူမျိုးတစ်ပါး၊ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းကို နှံ့စပ်သူက ရေးသားတည်းဖြတ်ကြောင်းထင်ရှားသည် မဿဲသည် အစိုးရဝန်ထမ်းဖြစ်သည့် အားလျော်စွာ လုပ်ငန်းအဆင်ပြင်ရန် သူ့လူမျိုးပြောသော အာရမိဘာသာစကား နှင့် အစိုးရရုံးသုံး ဘာသာစကားဂရိ (လက်တင်မဟုတ်) ကျွမ်းကျင်သူဖြစ်သည်။ ငွေကြေးနှင့် ငွေကြေးဆိုင် ရာ စည်းမျဉ်းများကို အခွန်ခံပီပီ အသေးစိတ်သုံးနှုံးထားသည်။ ပြောဟန်ဆိုဟန်၊ နှုတ်သွက်ပုံ၊ ရှေးရိုးမဆန် သော ပညာသည် ပုံစံများက မဿဲ၏လက်ရာဖြစ်ကြောင်း၊ ထောက်ခံသည်။
အပြင်ပန်းသရုပ်သကန်နှင့်အတွင်းသရုပ်အရရှေးရိုးဝါဒီမဟုတ်သော ပညာသည် ပုံစံက ထောက်ခ့ထားသော်လည်း အခွန်ခံမဿဲလက်ရာမဟုတ်ကြောင်းအကြောင်း (၂)ချက်ရှိသည်။
ပထမဆုံး ရှင်မာကုသာလျှင် ခရစ်ဝင်ကျမ်း ပထမဦးဆုံးရေးသားသူဖြစ်သည်ဟု ယနေ့ ခေတ်တိုင်အောင် ယူဆသူများရှိသည်။ အခြားခရစ်ဝင်ကျမ်းချက်များ၏ ၉၃%ကို မျက်ပြင်သက်သေအဖြစ် မဿဲကရေးသည်။ ထိုအချက်က မာကုခရစ်ဝင်ကျမ်းတွင် ပထမဦးဆုံးရေးသားခြင်း၊ မဖြစ်နိုင်ကြောင်း၊ ထင်ရှားသည်။ ရှေးအကျဆုံးယုံကြည်သူများသည် ယုဒလူမျိုးများဖြစ်သည်။ ထိုအချက်က ပိုမိုစဉ်းစားစရာ ဖြစ်သည်။ ရှင်မာကုခရစ်ဝင်ကျမ်းသည် ပေတရု၏ လုပ်ဆောင်မှုကို အကျယ်တဝင့် ဖော်ပြထားသည်မှာ ရှင်မဿဲခရစ်ဝင်ကျမ်းကို ထပ်မံစီရင်ခြင်းဖြစ်နိုင်သည်။
၃။ အချိန်ကာလ
ပထမဦးစွာ အာရမိဘာသာစကားဖြင့် စီရင်ရေးသားသည်ဟု လူသိထင်ရှားခဲ့သည်။ သခင် ဘုရားကောင်းကင်နိုင်ငံသို့ ပြန်လည်ကြွမြန်းပြီးနောက်နှစ်ပေါင်း (၁၅)နှစ်ခန့်အကြာ အေဒီ ၄၅ခုနှစ် ခန့်ဖြစ်ရာသည်။ အေဒီ ၅၀-၅၅ခုနှစ်တွင် ဂရိဘာသာစကားဖြင့် ပေါ်ထွန်းလာခြင်းဖြစ်နိုင်သည်။
၄။ နောက်ခံသမိုင်းနှင့်ရည်ရွယ်ချက်