cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
လချေး
လချေးသည် အလင်းပေါက်ပစ္စည်းဖြစ်၏။ မီးနှင့်အပူချိန် ရုတ်တရက် ပြောင်းလဲခြင်းတို့ကို ခံနိုင်ရည် ရှိသဖြင့် မီးဖို ပြတင်းများတွင် တပ်ဆင်ရန်၎င်း၊ စက်မီးဖိုများ၌ ကြည့်ပေါက် များ ပြုလုပ်ရန်၎င်း၊ ဓာတ်မီးပြောင်းများ ပြုလုပ်ရန်၎င်း အသုံး ပြုသည်။ ရှေးအခါက အိမ်ပြတင်းပေါက်များနှင့် အချို့ စစ် သင်္ဘောတို့၏ လေဝင်ပေါက်များတွင် မှန်အစား လချေးကို တပ်ဆင်သုံးစွဲခဲ့လေသည်။ လျှပ်စစ်ဓာတ်လိုက် အလွန်ညံ့ဖျင်း သော ပစ္စည်းဖြစ်၍ ယခုအခါ လျှပ်စစ်လုပ်ငန်းတွင် လျှပ်စစ် ဓာတ်ကာများ ပြုလုပ်ရာ၌ အများဆုံး အသုံးပြုကြသည်။
မိုးညှင်းမြို့
ရာဇဝင်
မိုးညှင်းကို အပိုင်စားရသော မိုးညှင်းသတိုးသည် နောင်အခါ အင်းဝရွှေနန်းတွင် မိုးညှင်းမင်းတရား ဟူသည့်အမည်ဖြင့် ဘုရင်ဖြစ်လာသည်။
မိုးညှင်းစဝ်လုံလက်ထက်တွင် သားဖြစ်သူ သိုဟန်ဘွားနှင့် တပ်ကြီးချီလာပြီး အင်းဝကို တိုက်ခိုက်ရာ အင်းဝမင်း ရွှေနန်းကျော့ရှင်သည် ဆင်ပေါ်တွင် သေနတ်မှန်၍ သေဆုံးလေသည်။ (မြန်မာ့သမိုင်းတွင် ပထမဆုံးသေနတ်မှန်၍ သေရသောမင်း ဖြစ်သည်။ ) စဝ်လုံနှင့်သားဖြစ်သူသိုဟန်ဘွားတို့သည် တောင်ဘက်သို့ ဆက်လက်ချီတက်ပြီး ပြည်မြို့အထိ သိမ်းယူသည်။ စဝ်လုံသည် သားဖြစ်သူ သိုဟန်ဘွားအား အင်းဝတွင် နန်းတင်ပြီး မိုးညှင်းသို့ ပြန်ရာလမ်းတွင် မှူးမတ်များက လုပ်ကြံခြင်း ခံရသည်။ သိုဟန်ဘွားကိုလည်း မင်းကြီးရန်နောင်က လုပ်ကြံသတ်ဖျတ်ခြင်း ခံရသည်။
ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီးလက်ထက်တွင် မိုးညှင်း၊ မိုးကောင်းတို့နှင့်တကွ ယင်းလက်အောက်ခံများဖြစ်သည့် မိုးဝန်း၊ စန္ဒား၊ လပြည့်ဝန်း၊ ကိုင်းမားတို့ကို သိမ်းယူခဲ့ပြီး စော်ဘွားသေလျှင်ကျွန်များကိုသတ်၍ ထည့်ရသော တရုတ်ထံမှရသည့် ဓလေ့ဆိုးကို တားမြစ်ခဲ့သည်။ အလေးတင်းတောင်းများကို ပြည်မနှင့် တစ်ညီတစ်ညွှတ်တည်းဖြစ်စေပြီး ဗုဒ္ဓဘာသာထွန်းကားရန်စေတီပုထိုးများတည်ခြင်း၊ ပိဋကတ်စာပေကျမ်းဂန်များ၊ သံဃာတော်များစေလွှတ်ခြင်းဖြင့် ရှမ်းနယ်များတွင် ဗုဒ္ဓသာသနာထွန်းကားစေခဲ့သည်။
ညောင်ရမ်းခေတ်နောက်ပိုင်းတွင် အင်းဝအင်အားနည်းလာသဖြင့် မိုးညှင်း၊ မိုးကောင်းနယ်များသို့ တရုတ်ဩဇာသက်ရောက်လာသည်။ အလောင်းမင်းတရားလက်ထက်တွင် မိုးညှင်း၊ မိုးကောင်းတို့ကို ပြန်လည်သိမ်းယူခဲ့သည်။ ဆင်ဖြူရှင်လက်ထက် တရုတ်နှင့်စစ်ဖြစ်ချိန်တွင် မိုးညှင်း၊ မိုးကောင်းတို့သည် စစ်မြေပြင်များ ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။ ဘိုးတော်ဘုရားလက်ထက်တွင်စော်ဘွားအုပ်ချုပ်ရေးကို ဖျက်သိမ်းပြီး မြို့ဝန်များ ထားရှိခဲ့သည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်နောက်ပိုင်းတွင် မိုးညှင်း၊ မိုးကောင်းတို့၏ လက်အောက်ခံများဖြစ်သည့် မိုးဝန်း၊ စန္ဒား၊ လပြည့်ဝန်း၊ ကိုင်းမားနယ်များသည် တရုတ်လက်အောက်ခံ ရောက်သွားခဲ့သည်။
ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အိမ် ဝင်ရောက်သူ ဖြစ်ရပ်များ
၂၀၀၉ မေလ ၄ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန်နိုင်ငံသား ဂျွန်ရက်တော (John Yettaw) သည်မြန်မာ့နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ နေအိမ်အတွင်းသို့ ချဉ်းနင်းဝင်ရောက်ခဲ့သည်မှာ နေအိမ်အကျယ်ချုပ်မှ သူမ၏သတ်မှတ်ထားသောလွတ်ရက်ဖြစ်သည့် မေလ ၂၇ ရက်နေ့မတိုင်မီ ရက်သတ္တပတ် နှစ်ပတ်အလိုတွင် ဖြစ်သည်။ ဤတရားမဝင်အလည်သွားမှုကြောင့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို ၂၀၀၉ မေလ ၁၃ ရက်နေ့တွင် အလျင်အမြန် ဖမ်းဆီးချုပ်နှောင်မှု ဖြစ်စေသည်။ ရက်တောသည်လည်း မြန်မာအာဏာပိုင်များ၏ဖမ်းဆီးမှုကို မေလ ၆ ရက်နေ့တွင် ခံရသည်။ သူသည် မေလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် ကန့်သတ်နယ်မြေအတွင်းသို့ တရားမဝင် ဝင်ရောက်ခြင်း၊ တရားမဝင်ရေကူးခြင်း နှင့် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဥပဒေကို ချိုးဖောက်ခြင်း တို့ဖြင့် တရားစွဲခံခဲ့ရသည်။ ထိုတရားမဝင် ကျူးကျော်ဝင်ရောက်မှုဖြင့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်သည် နောက်ထပ် ၁၈ လမှ အထိန်းသိမ်းခံရန် အမိန့်ကျခဲ့သည်။ ထိုအကျိုးဆက်ကြောင့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်သည် ၂၀၁၀ ရွေးကောတ်ပွဲတွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခြင်း မပြုနိုင်ခဲ့ချေ။
အမှုအပေါ်ဆုံးဖြတ်ချက်
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဧည့်သည်တစ်ဦးသည် အာဏာပိုင်အဖွဲ့များသို့ ကြိုတင်အသိပေးခြင်းမရှိပဲ တစ်စုံတစ်ဦး ၏အိမ်တွင် ညအိပ်ညနေ နေခြင်းသည် တရားမဝင်ပါ။ ၎င်းတို့၏အမှုကို ၂၀၀၉ မေလ ၁၈ ရက်နေ့တွင် စတင်စစ်ဆေးခဲ့သည်။ ဩဂုတ်လ ၁၁ ရက်နေ့တွင် ဂျွန်ရက်တောကို အမှုသုံးခုအတွက် အလုပ်ကြမ်းနှင့်ထောင်ဒဏ်လေးနှစ်အပါအဝင် စုစုပေါင်းထောင်ဒဏ် ရ နှစ် စီရင်ချက် ချခဲ့သည်။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို နေအိမ်အကျယ်ချုပ် ဆယ့်ရှစ်လ ချမှတ်ခဲ့သည်။ ဩဂုတ်လ ၁၄ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန် အထက်လွှတ်တော်အမတ် ဂျင်ဝက် သည် မြန်မာနိုင်ငံ သို့ရောက်ရှိ လာပြီး၊ ရက်တောလွှတ်ပေးရေးကို အောင်အောင်မြင်မြင် ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းခဲ့သည့်အတွက် ဩဂုတ်လ ၁၆ ရက်နေ့တွင် ရက်တောကို ပြည်နှင်ဒဏ်ပေးခဲ့သည်။
မြန်မာအာဏာပိုင်များရှင်းလင်းဖော်ပြသည်မှာ ရက်တော၏အလည်အပတ်ခရီးများသည် မြန်မာအစိုးရကို ဖိအားပေးအကြပ်ကိုင်ရန် ဆန့်ကျင်သည့်အုပ်စုများ၏ ကြိုးပမ်းမှုတစ်ရပ်ဖြစ်သည်ဟု ပြောဆိုသွားသည်။ နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းများနှင့် နိုင်ငံသားများသည် သူမ၏ကိစ္စရပ်ကို စာနာသနားကြပြီး၊ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် အပေါ် စွဲဆိုထားချက်သည် ၂၀၁၀ တွင် ပြုလုပ်မည့်ရွေးကောက်ပွဲများကို ကျော်လွန်ရန်အတွက် သူမအားထိန်းသိမ်းထားခြင်းကို ရှည်ကြာအောင် နည်းပရိယာယ် သုံးထားခြင်းဖြစ်သည်ဟု ပြောဆို ကြသည်။
၂၀၀၈ အလည်လာမှု
၂၀၀၈ မေ တွင် ရက်တောနှင့်သူ၏ဆယ်ကျော်သက်အရွယ်သားသည် အာရှသို့ ရက်ရှည်ခရီး ထွက်ခဲ့သည်။ သူ၏ သားသည် စက်တင်ဘာလ ကျောင်းပြန်ဖွင့်သည်အထိ အိမ်ပြန်မလာခဲ့ပါ။ ထိုအချိန်က ရက်တောသည် ထိုင်း နိုင်ငံ မဲဆောက်မြို့သို့ ခရီးသွားခဲ့ပြီး၊ ထိုမြို့ရှိဟော်တယ်တွင် နေထိုင်၍ မော်တော်ဆိုင်ကယ်တစ်စီးဝယ်ကာ ထိုင်းဒေသခံများနှင့် ရင်းနှီးမှုကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ သူသည် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှု တိုးမြှင့်ဖြစ်ပေါ်လာပြီး၊ သူမ၏အခြေအနေကို နိုင်ငံတကာမှ ဂရုစိုက်လာအောင် လုပ်မည်ဟု လူအများအားပြောဆိုခဲ့သည်။ သူသည် ထိုင်း အန်င်ဂျီအိုများ (NGOs) တွင် အလုပ်ရရန် ကြိုးစားသော်လည်း မအောင်မြင်ခဲ့ပါ။ အောက်တိုဘာလတွင် အဖိနှိပ်ခံများ၏ ကာကွယ်ပေးသူ ဆိုသည့်အမြင်ကို ရရှိခဲ့ပြီးနောက် မဲဆောက်တွင်နေထိုင်ခဲ့သော ပေးရန် ရှိသည့် မည်သည့် အခကြေးငွေကို မှ မပေးခဲ့ပဲ ထွက်ခွာလာခဲ့သည်။ အောက်တိုဘာလ ၂၇ ရက်နေ့ ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်တွင် မြန်မာ ပြည်ဝင်ခွင့် ဗီဇာ ရရှိခဲ့ပြီး၊ နိုဝင်ဘာလ ရ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ ရန်ကုန်မြို့သို့ ထွက်ခွာလာခဲ့သည်။
ရက်တောကို ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် တွေ့ဆုံစကားပြောခြင်းအား အိမ်ဖော် မှ တားဆီးကာကွယ်ခဲ့သည်။ သို့သော် သူသည် ထိုအိမ်တွင် နှစ်ရက်ကျော်ကြာသည်အထိ နေထိုင်ခဲ့သည်။ဤအစပိုင်း အလည်အပတ်တွင် ရက်တောသည် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို သူ့သမီး၏လက်ရေးစာ နှင့် မော်မွန်း ၏စာအုပ် အပါအဝင် အနည်းဆုံး စာအုပ် ခြောက်အုပ် ပေးခဲ့ သည်။ ဤစာကို နောက်ပိုင်းတွင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်မှ စုတ်ဖြဲပစ်လိုက်သည်။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်သည် ရက်တော ရောက်လာမှုကို သူမ၏ဆရာဝန်အား ပြောကြားခဲ့ပြီး၊ ဆရာဝန်မှ အာဏာပိုင် များသို့ အသိပေးခဲ့သည်။ အာဏာပိုင်များသည် အရေးယူမှု မပြုလုပ်ခဲ့ပါ။ သူသည် လာခဲ့သည့်လမ်းအတိုင်း နေအိမ်ဝင်းမှပြန်လည် ထွက်ခွာခဲ့သည်။ ရက်တော၏အဆိုအရ သူမ၏အိမ်မှ ပြန်အထွက်တွင် ရဲအရာရှိများ ၎င်းကို တွေ့မြင်သွားပြီး သေနတ်များဖြင့်ချိန်၍ “မင်းဒီမှာ ဘာလုပ်နေသလဲ” ဟုမေးပြီးနောက် သူ့ကို လွှတ်ပေးလိုက်သည်။
သုဝဏ္ကဘုမ္မိ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ်ကို နိုင်ငံရေးဆန္ဒပြသူများ သိမ်းပိုက်ထားသောကြောင့် ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်မှ မထွက်နိုင်သဖြင့် ရက်တောသည် မဲဆောက်ရှိ ကုန်းမြင့်ဟော်တယ် တွင် တစ်လကျော်ကြာ နေထိုင်ခဲ့သည်။ ထိုနေရာတွင် ၎င်းသည် စုကြည်အားတွေ့ဆုံရန် ကြိုးစားရာ မအောင်မြင်ခဲ့သည့်အကြောင်း နှင့် ထပ်မံကြိုးစားမည်ဆိုသည့် အစီအစဉ်များကို လူများသို့ ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ဤအချိန်များအတွင်း ဒုက္ခသည်ကျောင်းများသို့မကြာခဏသွားရောက်လည်ပတ်ပြီး၊ ကလေးများနှင့်တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ ၎င်းကိုရံဖန်ရံခါထိုင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦး နှင့် တွေ့ရတတ်သည်။ သူသည် မယ်တော်ဆေးခန်း သို့လည်း အကြိမ်တစ်ဒါဇင်နီးပါးခန့် သွားရောက်လည်ပတ်ခဲ့ပြီး၊ ထိုဆေးခန်းတွင် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့် ရှောက်ရေးအဖွဲ့မှ အကူ ဘိုကြည် နှင့် အဆက်အသွယ်ရခဲ့သည်။ ၂၀၀၉ မေလအထိ ရက်တောသည် သူ၏ ၂၀၀၈ အလည်အပတ်ခရီးစရိတ်များကို ပေးဆပ်နေရဆဲ ဖြစ်သည်။
၂၀၀၉ အလည်ခရီး နှင့် အဖမ်းခံရခြင်း
၂၀၀၉ ဧပြီလအလယ်တွင် ရက်တောသည် မစ်ဇိုရီပြည်နယ်မှ ကာလီဖိုးနီးယားပြည်နယ်သို့ သူ၏ဇနီးဟောင်း နှင့် တွေ့ဆုံရန် ခရီးထွက်ခဲ့သည်။ သူသည် သူ၏ဇနီးဟောင်းအားပြောကြားခဲ့သည်မှာ ခွင့်လွှတ် ်း ရန်အကြောင်းနှင့် သူရေးနေသည့်စာတမ်းအတွက် အသေးစိတ်အချက်အလက်များ ရရှိရန်အတွက် အာရှသို့ သွားရန် လိုအပ်သည့် အကြောင်းဖြစ်သည်။ ဧပြီလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် သူ၏ကလေးများကို မိတ်ဆွေသူငယ်ချင်းများနှင့် ထားရစ်ခဲ့ပြီး၊ ဘန်ကောက်သို့ ထွက်ခွာခဲ့သည်။ သူသည် စာအုပ်တစ်အုပ်ရေးနေပြီး၊ ဗီယက်နမ်စစ်ပွဲ အတွင်း၌ ပျောက်ဆုံးနေသည့် စစ်သားများကို ရှာဖွေနေသည်ဟု ၎င်း၏ မိသားစုအား ပြောကြားခဲ့သည်။ ရက်တော၏ဇနီးအဆိုအရ သူသည် ခွင့်လွှတ်ခြင်း နှင့် ကျဆုံးပြီးပြန်လည်အောင်မြင်လာခြင်းအကြောင်းကို အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် တွေ့ဆုံမေးမြန်းလိုခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုမှတစ်ဆင့် မကြာခင် ရက်တောသည် ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ပြည်ပြေးမြန်မာအုပ်စုများဆီသို့ သွားရောက်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်းရေးသားနေသည့် သူရဲကောင်းအရည်အသွေးများဆိုသော ကံကြမ္မာအခြေခံစာအုပ် အကြောင်း ထိုသူတို့အားပြောပြခဲ့သည်။ ရက်တောသည် မြန်မာဗီဇာရရန် စောင့်ဆိုင်းရင်း ဘန်ကောက်တွင် တစ်ပတ်အချိန်ဖြုန်းခဲ့သည်။
၂၀၀၉ မေလ ၃ ရက်နေ့ ညနေတွင် ရက်တောသည် မြန်မာအာဏာပိုင်များမှ နေအိမ်အကျယ်ချုပ်ဖြင့် ထိန်းသိမ်းထားသည့် အောင်ဆန်းစုကြည်အိမ်သို့ ရန်ကုန်မြို ့ရှိ အင်းယားကန်ကိုဖြတ်၍ ၂ ကီလိုမီတာ ( ၁.၂၅ မိုင် ) အကွာအဝေးကို ရေကူးသွားခဲ့သည်။ ဂူဂယ်ကမ္ဘာ့မြေပုံ (Google Earth) အသုံးပြုပြီး သူ၏အင်းယားကန်ဖြတ်လမ်းကြောင်းကို ကြိုတင်စီစဉ်ခဲ့သည်။ ရဲအချို ့သည် သူရေကူးနေစဉ်တွေ့ရှိပြီး သူ့ကိုခဲများဖြင့် ပစ်ပေါက်၍ မောင်းထုတ်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ် လာခဲ့စဉ်အချိန် သွားရောက်ခဲ့သည့်လမ်းကြောင်းအတိုင်း မြေအောက်ရေမြောင်းမှတစ်ဆင့် ခြံစည်းရိုးလေးကို ကျော်၍ လုံခြုံရေးအစောင့်အရှောက်များကို အောင်မြင်စွာရှောင်ကွင်းပြီး ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏နေအိမ်အတွင်းသို့ မေလ ၄ ရက်နေ့ နံနက် ၅ နာရီတွင် ဝင်ရောက်သွားခဲ့သည်။
၎င်းသည် အိမ်တွင်းသို့ ရေဆင်းပိုက်ကို တွယ်တက်ပြီး ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ အတွင်းတွင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ အိမ်အကူနှစ်ယောက်ဖြစ်သည့် ဒေါ်ခင်ခင်ဝင်း နှင့် မဝင်းမမ၊ အမေနှင့်သမီး၊ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် ပူးတွဲစီရင်ချက်ချခံထားရသူများ တို့နှင့် ရုတ်တရက်တွေ့ဆုံခဲ့ ကြသည်။ ၎င်းသည် ထိုသူတို့အား သူပင်ပန်းနွမ်းနယ်၍ ဆာလောင်နေပြီး ဆီးချိုဝေဒနာခံစားနေရကြောင်း ပြောပြခဲ့သည်။ အမျိုးသမီးများသည် သူ့ကို ကျွေးမွေးခဲ့သည်။ သူသည် ရက်အနည်းငယ်ကြာ အိမ်တွင်နေလို့ရနိုင်သ လားဟု ဒေါ်စုကြည်အားမေးခဲ့သည်။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်သည် ငြင်းပယ်ခဲ့ပြီး၊ သူမ၏အိမ်အကူများမှ သူ့အား အာဏာပိုင်များလက်သို့ အပ်မည်ဟု ခြိမ်းခြောက်ခဲ့သည်။ သို့သော် သူခြေထောက်ကြွက်တက်နေသည့်အကြောင်း တင်ပြပြောဆိုပြီးနောက် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်သည် အိမ်၏ အောက်ထပ်တွင်နေထိုင်ရန် သဘောတူခွင့်ပြုခဲ့သည်။ သူနေထိုင်စဉ်အတွင်း သူ့အား ဓာတ်ဆားထုပ် နှင့် အစားအသောက်များ ပေးကမ်းခဲ့သည်။ ထိုနေရာတွင်ရှိနေစဉ် သူ၏အချိန်အချို့ကို ဆုတောင်း ဝတ်ပြုနေခဲ့သည်။
မြန်မာအစိုးရသည် ညဉ့်နက်မှလာရောက်သည့် မိသားစုဝင်မဟုတ်သောဧည့်သည်များသည် ကြိုတင်စာရင်းပေး တိုင်ကြားထားရန် လိုအပ်ပြီး၊ နိုင်ငံခြားသားများ ညအိပ်ညနေ တည်းခိုခြင်းကို တားမြစ်ထားသည်။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် နှင့် သူမ၏အကူများအဆိုအရ သူသည် ထိုနေရာတွင် မဖိတ်ခေါ်မကြိုဆိုပဲရောက်လာသော ဧည့်သည် အဖြစ် နေထိုင်သွားခဲ့သည်။ ရက်တော၏မိသားစု နောက်ပိုင်းတွင် ပြောဆိုသည်မှာ သူသည် “သေချာသည့်ရည်ရွယ်ချက်ရှိခဲ့ပြီး၊” “ဖြစ်နိုင်သည့်အကျိုးဆက်များ” ကို သတိမထားခဲ့ဟုပြောဆို ကြသည်။ တစ်ချို ့က သူသည် မေလ ၅ ရက်နေ့ မှပြန်ထွက်ခွာသွားသည် ဟုပြောကြသော်လည်း ရက်တောသည် ၎င်းရောက်ရှိခဲ့သည့် မေလ ၄ရက်နေ့ သန်းခေါင်မတိုင်မီ ည ၁၁း၄၅ မိနစ်တွင် ထိုအိမ်မှပြန်လည်ထွက်ခွာခဲ့သည်။
ဝါးဒူးရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
ဝါးဒူးရွာ(Wardu)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဖာပွန်ခရိုင်၊ ဖာပွန်မြို့နယ်၊ ဝါးကော်ကျေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၀၀၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝါးကော်ကျေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၅၆၈ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၁၂၄ ဦး နေထိုင်သည်။ မြစိမ်းရောင်ကျေးရွာစီမံကိန်းတွင် ပါဝင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
Portal:ဥရောပ
ဥရောပ
တဲ့မြစ်ရွာ၊ ဆော့လော်မြို့နယ်
တဲ့မြစ်ရွာ(Teitmyit)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဆော့လော်မြို့နယ်၊ ဝမြစ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၄၈၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမြစ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၈ ဦး၊ မ ၄၇ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၉၅ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆော့လော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကုံးပေါ့ရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
ကုံးပေါ့ရွာ (Konepawt)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်၊ နားဟွယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၇၂၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နားဟွယ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၀၂ ဦး၊ မ ၁၁၉၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၂၉၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကုန်းဝက်ရွာ၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်
ကုန်းဝက်ရွာ (Konewet)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်၊ လုတ်ခိုက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၄၅၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လုတ်ခိုက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၄၀ ဦး၊ မ ၉၄၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၇၈၇ ဦးနေထိုင်သည်။
မြေပြာအရှေ့ကုန်းရွာ၊ ငှက်ကြီးကွင်း
မြေပြာအရှေ့ကုန်းရွာ၊ ငှက်ကြီးကွင်း
Portal:မြောက်အမေရိက
မြောက်အမေရိက
ခဆွတ်ရအိုခဘူတာ
ခဆွတ်ရအိုခဘူတာ (桂岡駅 ခဆွတ်ရအိုခ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟော့ကိုင်းဒိုးခရိုင်၊ ခမိနိုခုနိမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဖြူခွီးရွာ၊ မင်းတပ်မြို့နယ်
ဖြူခွီးရွာ(Hpyukhwee)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မင်းတပ်ခရိုင်၊ မင်းတပ်မြို့နယ်၊ ဝမ္မသူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၈၈၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ္မသူးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၈၁ ဦး၊ မ ၄၁၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၉၁ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းတပ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စည်ပင်သာယာရွာ၊ စံညှင်းဝေ
စည်ပင်သာယာရွာ၊ စံညှင်းဝေ
မဲဇလီရွာမရွာ၊ မဲဇလီဒလ
မဲဇလီရွာမရွာ၊ မဲဇလီဒလ
ကြည်ဆိပ်
ကြည်ဆိပ်
ဘိုးလှိုင်၊ ဦး(ယောမင်းကြီး)
မျိုးရိုး
ဦးဘိုးလှိုင်၏ အဖိုးမှာ စာရေးတော်ကြီး ဦးတော ဖြစ်သည်။ ဦးတောသည် ယင်းတောရွာမှ ဖြစ်ကာ ဉာဏ်ပညာထက်မြက်သူတစ်ယောက်လည်းဖြစ်သည်။ သူသည် အမရပူရမင်းနေပြည်သို့ သွားရောက်ကာ မိမိ၏ ကြီးပွားရေးလမ်းစကိုရှာဖွေရာ ဉာဏ်ပညာထက်မြက်သောကြောင့် ရွှေပြည်ဝန်လက်ဝဲဝင်းတော်မှူး၏ သမီးနှင့်ထိမ်းမြားခွင့် အကြောင်းပါခဲ့သည်။ ရွှေပြည်ဝန်က ဦးတော၏ ပညာဉာဏ်ကို သဘောကျသဖြင့် နန်းတွင်းတွင် အမှုထမ်းဆောင်ခွင့်ရအောင် စီမံပေးသောကြောင့် မင်းနေပြည်တော်တွင် စာရေးတော်ကြီးအဖြစ် အမှုထမ်းခွင့်ရခဲ့သည်။ စာရေးတော်ကြီးဦးတောနှင့် ရွှေပြည်ဝန်သမီးနှင့်တို့မှ သားတစ်ယောက်ထွန်းကားလေရာ ထိုသူငယ်ကို ကိုယ်လုံးကိုယ်ပေါက် တောင့်တင်းသောကြောင့် မောင်တုတ်ကြီးဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။
မောင်တုတ်ကြီးမှာ ငယ်စဉ်ကပင် ဓားခုတ်၊ လှံထိုး ကျွမ်းကျွင်လှသည်။ အဖမှာလည်း နန်းတွင်းမှ ဖြစ်သောကြောင့် ဓားရေးလှံရေးကို စနစ်တကျ သင်ကြားခွင့်ရသည်။ မောင်တုတ်ကြီးအရွယ်ရောက်လာသောအခါ သူ၏ဖခင် ဦးတောက စစ်ဘက်တွင် အမှုထမ်းရန် လမ်းညွှန်တိုက်တွန်းသောကြောင့် စစ်ဘက်တွင် အမှုထမ်းခဲ့ပြီး ရဲစွမ်းရှိသောကြောင့် မကြာမီပင် စစ်သူကြီးအဆင့် ရောက်ရှိလာလေသည်။ ထိုအခါ သူ့အား လေးစားသမှုဖြင့် ဦးရွှေတုတ်ဟု ခေါ်ဆိုကြလေသည်။ ဦးရွှေတုတ်သည် ယောမင်းကြီး ဦးဘိုးလှိုင်၏ အဖပင် ဖြစ်လေသည်။ ဦးရွှေတုတ်တွင် ကတော်သုံးပါး ရှိလေရာ ဝန်ကတော်မယ်ငြိမ်းနှင့် ရသောသားသည် ယောမင်းကြီး အလောင်းလျာပင်ဖြစ်သည်။
ငယ်ဘဝ
ဦးဘိုးလှိုင်ကို ဘကြီးတော်မင်းလက်ထက်၊ မြန်မာသက္ကရာဇ် (၁၁၉၁) နှောင်းတန်ခူးလဆန်း (၁၀)ရက်၊ သောကြာနေ့ မနက်(၃) နာရီကျော်တွင် မြင်းခြံအထက်၊ တလုပ်မြို့အဝင်၊ မြောင်မြို့နယ်၊ ရွာပုလဲရွာ၌ ဖွားမြင်သည်။ အဖမှာ သတိုးမင်းလှကျော်ထင်ဘွဲ့ခံယင်းတောဝန်ကြီး ဦးရွှေတုတ်၊ အမိ ဝန်ကတော် မယ်ငြိမ်း ဖြစ်သည်။ ဦးဘိုးလှိုင် (၉) နှစ်သားအရွယ်တွင် ဦးရွှေတုတ်သည် ရေနံချောင်းမြို့စား၊ ယင်းတောဝန်ကြီးအထိရာထူးမြင့်တက်လာလေသည်။
သာယာဝတီမင်းသည် အောက်မြန်မာနိုင်ငံ ရွှေတိဂုံဘုရားဖူးပြီး ပြန်လာချိန်တွင် ကံကြမ္မာဆိုးသောကြောင့် စိတ်တော်မူမမှန် ဖောက်ပြန်စပြုလာလေသည်။ ထိုအခြေအနေတွင် မိဖုရားခေါင်ကြီးက မင်းကြီး၏ဝေဒနာ သည်းလာသည်ကို အကြောင်းပြု၍ အိမ်ရှေ့စံနေရာတွင် ပုဂံမင်းသားအား မင်းကြီး၏အမိန့်ဟု ဆိုကာ တင်မြှောက်ပေးလိုက်လေသည်။ သာယာဝတီမင်း၏ စိတ္တဇရောဂါအခြေအနေပိုမိုဆိုးရွားလာသောကြောင့် မှူးမတ်အချို့နှင့် ဝန်ကြီးများမှာ (နေမကောင်းဟန်ဆောင်သူဆောင်ကာ) အကြောင်းအမျိုးမျိုးပြ၍ နန်းတွင်းသို့ အခစားမဝင်ဘဲ ရှောင်တိမ်းကြလေသည်။ သို့သော် မောင်ဘိုးလှိုင်၏ အဘဖြစ်သူ ယင်းတောဝန်ကြီးမှာမူ ကျွန်သခင်အရင်း ချင်းမည်သို့မှ မလုပ်တန်ရာဟု ထင်မှတ်ကာ အခြေအနေကို အကဲခတ်ရန် သွားလေသည်။ ထိုအခိုက်တွင် ရွှေဘိုမင်းမှ ဦးရွှေတုတ်အား လှံဖြင့် လိုက်လံထိုးလေသည်။ ယင်းတောဝန်ကြီးသည် သာယာဝတီမင်း စိတ်နောက်စဉ် အသတ်ခံရသည်။
မောင်ဘိုးလှိုင်၏ အမိ ဝန်ကတော်မယ်ငြိမ်းသည် ထိုအဖြစ်ကို ကြားသိရသောအခါ မင်းရာဇဝတ်ဒဏ်သည် သားသမီးများအပေါ် သက်ရောက်နိုင်သည်ဟု ယူဆကာ မင်းတုန်းမင်း၏ အိမ်တော်သို့ ခိုလှုံခွင့်တောင်းသည်။ သို့ရာတွင် မင်းတုန်းမင်းသားက လက်မခံထားဝံ့ဘဲ စကြာဒေဝီ မင်းသမီးကြီး၏ အိမ်တော်သို့တဆင့် ပို့လေသည်။ စကြာဒေဝီမင်းသမီးကြီးမှာ ဇီဝိတဒါန အခွင့်ထူးခံ မင်းသမီးကြီး ဖြစ်သောကြောင့် မောင်ဘိုးလှိုင်၏ အသက်ကို ချမ်းသာပေးရန် အခွင့်ရှိလေသည်။
ထိုသို့ဖြင့် မောင်ဘိုးလှိုင်သည် စကြာဒေဝီမင်းသမီးကြီး၏ အိမ်တော်တွင် ခိုလှုံခွင့် ရရှိလေသည်။ ထိုသို့ နန်းတွင်းရေးရှုပ်ထွေးချိန်တွင် ပြည်မင်းသားကြီးသည် ပုန်ကန်မှုကိုပြုလုပ်လေရာ ဘုရင့်တပ်မတော်က ပြန်လည်ဖမ်းမိသောကြောင့် ကွပ်မျက်လိုက်လေသည်။ ပြည်သူလူထု တစ်ရပ်လုံးက ဝမ်းနည်းမှုများ ဖြစ်ခဲ့ရသည်။ သို့ဖြင့် ပြည်သူတို့ စိတ်ကြိုက်မဟုတ်သော ပုဂံမင်းသားသည် နန်းတက် လာလေသည်။
ပုဂံမင်းသား ဘုရင်ဖြစ်သော် ပုဂံမင်းဟုပင် အမည်တွင်သည်။ မင်းတုန်းမင်းသားနှင့် ကနောင်မင်းသားတို့သည်လည်း လွှတ်တက် မင်းသားကြီးများ အဖြစ်ရောက်ရှိလာသည်။ ထိုအချိန်တွင် မောင်ဘိုးလှိုင်သည် ဗားကရာဆရာတော်ထံတွင် ပညာလေ့လာ ရှာမှီးနေပြီး မဲထီးဆရာတော်ထံ၌လည်း ပညာသင်ကြားခွင့် ရခဲ့လေသည်။ ထို့အပြင် ဗေဒင်ပညာကို တစ်ဖက်ကမ်းခတ် ကျွမ်းကျင်သော စကြာဒေဝီမင်းသမီးကြီးထံ မှလည်း ပညာများဆည်းပူးခွင့် ရရှိခဲ့သည်။
ထိုကာလ၌ ပြည်သူလူထုတို့က မင်းတုန်းမင်းသားနှင့် ကနောင်မင်းသားတို့ကို ပုဂံမင်းထက် ပိုမိုကြိုက်နှစ်လို ကြလေသည်။ ထို့ကြောင့် ပုဂံမင်းက သူ၏ထီးနန်းတည်မြဲရန် ထိုညီနောင်ကို ရှင်းမှသာ ဖြစ်မည်ဟု မှတ်ယူလေသည်။ ထိုအချင်းအရာကို ကြိုတင်သိသော မင်းသားညီနောင်တို့က အကြံဦးကာ (၁၂၁၄)၊ ပြာသိုလဆန်းရှစ်ရက်တွင် ရွှေဘိုသို့ထွက်ခွာကာ ခြားနားကြလေသည်။ မဆွကပင် မင်းသားတို့အား စကြာဒေဝီမင်းသမီးကြီးက ဉာဏ်ပညာထက်မြက်သော မောင်ဘိုးလှိုင်ကို ခေါ်ဆောင်သွားသင့်ကြောင်းကို အကြံပေးပြောဖူးလေရာ မင်းသားညီနောင်တို့က မဲထီးကျောင်းတွင် ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသော မောင်ဘိုးလှိုင်ကို ခေါ်ဆောင် သွားလေသည်။ ထိုအဖြစ်အပျက်မှာ ဦးဘိုးလှိုင်၏ ငယ်ဘဝ အဆုံးသတ်ကာ မင်းမှုထမ်းဘဝ ရောက်ရှိလာ ခြင်းပင်ဖြစ်လေတော့သည်။
အမှုထမ်းဘဝ
မောင်ဘိုးလှိုင်သည် မင်းသားညီနောင်နှင့်လိုက်ပါကာ၊ ရွှေဘိုမြို့အား သိမ်းပိုက်ပြီးချိန်တွင် ချီးမြှင့် မြှောက်စားထိုက်သူများကို ချီးမြှင့်လေသည်။ မောင်ဘိုးလှိုင်ကို သားအဖြစ်မွေးစားကာ မင်းလှစည်သူဘွဲ့ အမည်ဖြင့် ယောမြို့ကို အပိုင်စားပေးသနားစေသည်။ ယောမြို့စားမင်းသားဟု ထင်ရှားလာလေသည်။ ထို့နောက်မင်းနေပြည်တော်ကိုရောက်ချိန်၊ မောင်ဘိုးလှိုင် အသက် ၂၄ နှစ်အရွယ်တွင် မင်းတုန်းမင်းတရားကြီးက မကွေးမြို့စား သတိုးမင်းကြီး မဟာမင်းလှစည်သူ ၏ သမီးအငယ်ဖြစ်သူ မခင်ဖြူနှင့် လက်ထပ်စေရန် အမိန့်ချမှတ်လိုက်လေသည်။ ထိုအချိန်၌ ခင်ဖြူသည် အသက် နှစ်ဆယ်မျှသာ ရှိသေးသည်။ မင်းမှုထမ်းရင်းနှင့် ကြင်ရာပါရလေသည်။
ဦးဘိုးလှိုင် အသက် ၂၈ နှစ် အရွယ်တွင် ယောမြို့စား အရာမှ တိုးမြှင့် ၍ အတွင်းဝန်ယောမြို့စား အရာသို့ သူကောင်းပြုခြင်း ခံရသသည်။ ဘွဲ့မည်ကိုလည်း မင်းလှစည်သူမှ မင်းကြီးမင်းလှမဟာစည်သူ ဟု ပေးအပ်ချီးမြှင့်လေသည်။ ဦးဘိုးလှိုင်၏ မင်းမှုထမ်းသက် ၂၆ နှစ်တွင် ခြောက်ကြိမ် အရာမှ နုတ်သိမ်းခံရသည်။ ပထမအကြိမ် သည် ၁၂၂၇ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်၍ ရာဇဓမ္မသင်္ဂဟကျမ်းကို ဆက်သပြီးချိန် ၁၂၄၀ ခုနှစ်တွင် နောက်ဆုံးဖြစ်လေသည်။ ၁၂၃၈ ခုနှစ် ကဆုန်လမှစ၍ မင်းတုန်းမင်းတရားကြီး၏ တောင်နန်းမတော်ကြီး(စကြာဒေဝီ) နာမကျန်းဖြစ်တော်မူသည်။ ထိုအချိန်တွင် ဦးဘိုးလှိုင်၏ ရာထူးမှာ ရွှေပြည်ဝန် ဝက်မစွတ်မြို့စား မင်းကြီး မင်းလှမဟာစည်သူ ဖြစ်လေသည်။ ဤသည်မှာ ဦးဘိုးလှိုင်၏ မင်းမှုထမ်းဘဝ ဖြစ်ကာ သူ၏အရှင်သခင် အပေါ်တွင် များစွာအထောက်အကူ ပြုသော လုပ်ငန်းဆောင်တာများကို ဆောင်ရွက်ခဲ့လေသည်။
စကြာဒေဝီမိဖုရားကြီး လွန်သော် မင်းတုန်းမင်းလည်း ပူဆွေးလှသဖြင့် မိဖုရားကြီးအလောင်းကို သင်္ဂြိုဟ်ခွင့်လည်းမပေး၊ ညီလာခံလည်း မထွက်ဘဲနေခဲ့သည်။ ထိုအခါ မှူးမတ်၊ မင်းညီမင်းသားများလည်း မလျှောက်တင်ဝံ့သဖြင့် အရာကျနေသည့် ဦးဘိုးလှိုင်ကို အကူအညီတောင်းရာ ဦးဘိုးလှိုင်လည်း စာတစ်စောင်ကို မှူးမတ်များကိုယ်စား ရေးသားပြီး ဆက်သလေသည်။ မင်းတုန်းမင်းလည်း စာကိုဖတ်လျှင် ဦးဘိုးလှိုင်လက်ရာမှန်းသိသောကြောင့်တစ်ကြောင်း၊ စာပါအချက်များမှာ ညီညွှတ်သည်ကြောင့်တစ်ကြောင်း စိတ်လျှော့ကာ မိဖုရားကြီး အလောင်းကို သင်္ဂြိုဟ်ခွင့်ပေးလေသည်။ ဦးဘိုးလှိုင်ကိုလည်း ပြန်လည်ခေါ်ယူကာ ဆူပူကြိမ်းမောင်းဟန်ပြုပြီး အရာပြန်ပေးခဲ့သည်။ ဦးဘိုလှိုင်သည် မင်းတုန်းမင်း လက်ထက်မှ သီပေါမင်း လက်ထက်တိုင် အတွင်းဝန်၊ မြို့စား၊ အတိုင်ပင်ခံ ပညာရှိ စသော ရာထူးတို့ဖြင့် အမှုထမ်းရွက်သည်။ တစ်ဖက်တွင်လည်း မြန်မာစာပေလောက၌ ထင်ရှားသော ဝိဇ္ဇာသိပ္ပံ ပညာရပ်ဆိုင်ရာ ကျမ်းများကို ပြုစုခဲ့သည်။
စိတ်ဓာတ်
မင်းမှုထမ်းဘဝ၌ ရှိစဉ် ဦးဘိုးလှိုင်သည် မင်း အလိုလိုက်၊ မင်း အကြိုက်မဆောင်ခဲ့ချေ။ ရာထူး စည်းစိမ်ကို မငဲ့ခဲ့။ မှန်ရာကို ပြောခဲ့၊ ရေးခဲ့၊ ပြုခဲ့သည်။ ဤတွင် မကြာခဏ ဘုရင် မျက်သည်ကို ခံခဲ့ရသည်။ သုံးကြိမ်ထက် မနည်း စည်းစိမ် နုတ်သိမ်းခြင်းခံရသည်။ အကျယ်ချုပ် ချထားခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ သီပေါမင်း လက်ထက်တွင် ဦးဘိုးလှိုင်သည် အရာကျခဲ့ပြန်သည်။ ဦးဘိုးလှိုင်သည် သက်ဦးဆံပိုင် ဘုရင်စနစ်အရ အုပ်ချုပ်မှုကို တော်လှန်လျက် ပြည်သူ့အာဏာဖြင့် အုပ်ချုပ်မှုကို ကြိုဆိုသည့် "ရာဇဓမ္မ သင်္ဂဟကျမ်း"ကို ရေးသားပြုစုခဲ့ရာ ဘုရင်က မနှစ်သက်နိုင်အောင် ဖြစ်နေသည်။ ထိုအတော်အတွင်း ဘုရင်မင်းမြတ်သည် လွန်စွာ အသုံးအဖြုံး ကြီးသည်။ "ဘဏ္ဍာတော်ဆိုသည်မှာ ဆင်းရဲသားတို့၏ ချွေးနှဲစာမှ ညှစ်ထုတ်ယူထားသည် ဖြစ်၍ ကျောက်ခဲသလဲကဲ့သို့ သဘောမထားသင့်ပါ" ဟု ဆိုကာ ဘုရင့် ဘဏ္ဍာရေးအာဏာကို ကန့်သတ်ရန် ကြိုးပမ်းသည်။ ဤတွင် မိဘုရားက "ရှင်ဘုရင် လုပ်ရတာ ငလှိုင်ပေးသရွေ့နဲ့ စားရမတဲ့လား၊ ဒီလိုဖြင့် ရှင်ဘုရင်တောင် မလုပ်ချင်ပါဘူး" ဟူ၍ ဒေါသမာန် ပါပါဖြင့် ပြောရာ သီပေါမင်းကပါ နားယောင်လျက် ဦးဘိုးလှိုင်ကို ရာထူးမှ ချလိုက်သည်။ ဤအကြိမ်သည် နောက်ဆုံးအကြိမ် ရာထူးကျခြင်း ဖြစ်သည်။ ထပ်မံ ရာထူးခန့်အပ်ထားခြင်း မခံရတော့ပေ။ သို့ရာတွင် ဦးဘိုးလှိုင်သည် မမှုခဲ့၊ စိတ်ဓာတ်မကျခဲ့။ အေးချမ်းစွာ ခြံဥယျာဉ်အလုပ်ကို လုပ်ကိုင်လျက် မိမိ ဝါသနာပါသော ကျမ်းပြုခြင်း အလုပ်ကို လွတ်လပ်စွာ ဖိ၍ လုပ်ကိုင်ခဲ့လေသည်။
လူသိနည်းသောဦးဘိုးလှိုင်အကြောင်း
" ငလှိုင်၊ သည်လှံကို ကြည့်စမ်း၊ မည်သူကိုင်တဲ့ လှံတုံး" ဟု မင်းတုန်းမင်းတရားကြီးက မေးလေရာ " အရှင့်ခမည်းတော်ကိုင်သောလှံဖြစ်ပါကြောင်း" ယောမင်းကြီးဦးဘိုးလှိုင်က လျှောက်သည်။
ယောမင်းကြီးဦးဖိုးလှိုင်အကြောင်းဆိုရင် ကျွန်တော်တို့ နှောင်းလူတွေဟာ အထက်ပါဖြစ်ရပ်နဲ့ ကင်းဝန်မင်းကြီးဦးကောင်းက ပြင်သစ်ကို မိုးကောင်းပတ္တမြားမြေ ရောင်းခဲ့တဲ့ကိစ္စ ဝင်ဖြေရှင်းပေးခြင်းတို့လောက်သာ သိကြတာပါ။ တကယ်တော့ ယောမင်းကြီးဦးဘိုးလှိုင်ဟာ တိုင်းပြည်နဲ့လူမျိုးအတွက် အလုပ်တွေအများကြီးလုပ်ခဲ့တဲ့၊ တုနှိုင်းမရတဲ့ သုခမိန်တစ်ယောက်ဖြစ်ပါတယ်။
ကြောင်ဝန်ဒူးရွာ၊ ပုလဲမြို့နယ်
ကြောင်ဝန်ဒူးရွာ (Kyaungwundu)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်၊ ပုလဲမြို့နယ်၊ ကန့်ဒေါင့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၀၉၃ ဖြစ်သည်။
ဘိုးလှိုင်၊ ဦး(ယောမင်းကြီး)
လူသိနည်းသောဦးဘိုးလှိုင်အကြောင်း
ကနောင်မင်းသားကြီး ဦးဆောင်တဲ့ စက်မှုခေတ်ပြောင်းတော်လှန်ရေးမှာ ကနောင်မင်းသားဟာ ဦးဆောင်သူ၊ လက်တွေ့သမားဖြစ်ပြီး ယောမင်းကြီးဦးဘိုးလှိုင်ကတော့ လက်တွဲလုပ်ကိုင်သူ ရဲဘော်ရဲဘက်၊ အကြံဉာဏ်ပေးသူ သဘောတရားရေးရာပညာရှင်ဖြစ်ပါတယ်။
ကြောင်ဝန်ဒူးရွာ၊ ပုလဲမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပုလဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘိုးလှိုင်၊ ဦး(ယောမင်းကြီး)
လူသိနည်းသောဦးဘိုးလှိုင်အကြောင်း
ဦးဘိုးလှိုင်ဟာ စက်မှုခေတ်တည်ထောင်ဖို့သာမက နိုင်ငံရေး၊ အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီးပွားရေး စသဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံကို အဘက်ဘက်က ခေတ်သစ်နိုင်ငံဖြစ်စေရန် ကြိုးပမ်းအားထုတ်ခဲ့သူဖြစ်ပါတယ်။ သူကိုယ်တိုင်ဟာလည်း သက္ကတ၊ ပါဠိ၊ မြန်မာစာပေများအပြင် အနောက်တိုင်းဝိဇ္ဇာ၊သိပ္ပံပညာရပ်တွေမှာလည်း နှံ့စပ်စွာ လေ့လာလိုက်စားခဲ့သူဖြစ်ပါတယ်။ ပညာရပ်ပေါင်းများစွားနဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ ကျမ်းပေါင်းများစွာ ပြုစုခဲ့သူလည်း ဖြစ်ပါတယ်။
တစ်ယောက်တည်းနဲ့ တက္ကသိုလ်တစ်ခု တည်ထောင်နိုင်လောက်အောင် ပညာရပ်ပေါင်းများစွာ လေ့လာလိုက်စားခဲ့သူဖြစ်တယ်လို့ ပြောစမှတ်ပြုကြပါတယ်။ ဦးဘိုးလှိုင်ဟာ ပုဂံမင်းကို တော်လှန်တဲ့ မင်းတုန်း၊ကနောင် မင်းနှစ်ပါး အရေးတော်ပုံမှာ စတင်ထင်ရှားလာခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ အရေးတော်ပုံအောင်မြင်ဖို့အတွက် မင်းတုန်းမင်းနဲ့ မြောက်ဆောင်တော်မိဖုရားတို့ရဲ့ မွေးစားသားလည်းဖြစ်တဲ့ ဦးဘိုးလှိုင်ရဲ့ အကြံပေးမှုတွေဟာ အရေးပါခဲ့တာမို့ မင်းတုန်းမင်းနန်းတက်ချိန်မှာ ယောမြို့စားမင်းသားအဖြစ် ချီမြှောက်ခံခဲ့ရပါတယ်။
အဲဒီအချိန်တုန်းက ဦးဘိုးလှိုင်အသက်က ၂၃နှစ်ပါ။ နောက်ပိုင်း ဦးဘိုးလှိုင်ဟာ ယောက္ခမဖြစ်သူ မကွေးဝန်ကြီး ဦးကြာဥနဲ့အတူ နိုင်ငံခြားဆက်ဆံရေးကိစ္စရပ်တွေ တာဝန်ယူဆောင်ရွက်ခဲ့ရတာမို့ အသိပညာတွေ ပိုမိုတိုးပွားလာခဲ့ပါတယ်။ လက်တွေ့သမား ကနောင်မင်းသားနဲ့ အတွေးအခေါ်သမားဦးဘိုးလှိုင်တို့ လက်တွဲအလုပ်လုပ်ကြစဉ်အခါတုန်းက မြန်မာနိုင်ငံကြီးရဲ့ အနာဂတ်ဟာ လင်းလက်နေခဲ့ပါတယ်။
ခေတ်သစ်နိုင်ငံတည်ထောင်ဖို့ရာ အနောက်နိုင်ငံများထံမှ ပညာသင်ယူဖို့လိုအပ်တာမို့ ကနောင်မင်းသားနဲ့ ဦးဘိုးလှိုင်တို့ ဦးစီးပြီး ပြင်သစ်၊ အီတလီ၊ အင်္ဂလန်နိုင်ငံများဆီ ပညာတော်သင်တွေ ရွေးချယ်စေလွှတ်ခဲ့ပါတယ်။ ကနောင်မင်းသားကြီးဟာ သူ့ရဲ့စီမံကန်းမှာ လက်တွေ့လုပ်ငန်းတွေကို သူကိုယ်တိုင်ဦးဆောင်လုပ်ကိုင်ပြီး ပညာရပ်ဆိုင်ရာတွေကိုတော့ ဦးဘိုးလှိုင်ကို အကူအညီတောင်းလေ့ရှိပါတယ်။
မြန်မာဘာသာကြေးနန်းရိုက်နည်း တီထွင်နိုင်ခဲ့တာကတော့ ဦးဘိုးလှိုင်ရဲ့ အထင်ရှားဆုံးတီထွင်မှုပါပဲ။ မြန်မာသင်ပုန်းကြီးမှ အခြေခံ ဗျည်း၊သရနဲ့သင်္ကေတ ၆၂မျိုးကို စုပေါင်းပြီး ဗျည်း၊သရ ၂၅မျိုးသာ အသုံးပြုထားတဲ့ ကြေးနန်းရိုက်နည်းဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီအတွက် ရေးသားခဲ့တဲ့ ကျမ်းနာမည်ကတော့ လိပိဒီပိကာကျမ်းဖြစ်ပါတယ်။ ဦးဘိုးလှိုင်ရဲ့ တီထွင်နိုင်တဲ့ ဉာဏ်ပညာကို အနောက်နိုင်ငံသားတွေက ချီးကျူးခဲ့ကြပါတယ်။
ဒါ့အပြင် ဦးဘိုးလှိုင်ဟာ လီလာဝတီကျမ်းကို သက္ကတဘာသာမှ မြန်မာဘာသာသို့ ပြန်ဆိုခဲ့ပါတယ်။ လီလာဝတီကျမ်းဟာ သင်္ချာဘာသာရပ်နဲ့ ပတ်သက်တာဖြစ်ပြီး အမျိုးမျိုးသော သင်္ချာတွက်နည်းများကို ရေးသားထားတာပါ။
စက်မှုလုပ်ငန်းတွေ ထွန်းကားလာဖို့ လိုလားတဲ့ ဦးဘိုးလှိုင်ဟာ နိုင်ငံခြားပြန်တပည့်တွေအကူအညီနဲ့ ခေတ်မီသိပ္ပံပညာရပ်တွေကို မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုဖို့ ကြိုးစားခဲ့ပါတယ်။ ပထမဆုံးပေါ်ထွက်လာတဲ့ကျမ်းကတော့ လောကဓာတ်ဆေးကျမ်းကြီးပါ။ ဖန်ချက်ဝန်ဦးရွှေအိုးအကူအညီနဲ့ ပြင်သစ်ဘာသာကနေ ပြန်ဆိုထားတဲ့ အဲဒီကျမ်းကြီးဟာ အနောက်တိုင်းဓာတုဗေဒပညာရပ်အကြောင်း ပြည့်စုံစွာ ရေးသားထားတာဖြစ်ပါတယ်။
ဦးဘိုးလှိုင်ဟာ ခေတ်သစ်ပညာရပ်တွေ ရေးသားနေချိန်မှာပဲ ရှေးဟောင်းပညာရပ်တွေကိုလည်း ပြန်လည်ဖော်ထုတ်ရေးသားနေခဲ့ပါတယ်။ အဲဒါတွေကတော့ အဿဗေဒကျမ်း(မြင်းတို့၏ကြန်အင်လက္ခဏာအကြောင်း)နဲ့ သဒ္ဒသင်္ဂဟကျမ်း(ဘာသာရေးနှင့်သက်ဆိုင်သောကျမ်း)တို့ ဖြစ်ပါတယ်။ ရာထူးမမြဲတဲ့ဦးဘိုးလှိုင်ဟာ ကနောင်မင်းသားလုပ်ကြံခံရတဲ့ အရေးအခင်းကာလအတွင်း အမရပူရမှာ အကျယ်ချုပ်ကျနေခဲ့ပါတယ်။
အဲဒီအချိန်အတောအတွင်းမှာ ဦးဘိုးလှိုင်ဟာ ကမ္ဘာ့ဝါဒကြီးတွေဖြစ်တဲ့ ဟိန္ဒူတို့ရဲ့ ဗြဟ္မာဝါဒ၊ အနောက်တိုင်းမှ GODဝါဒ၊ SOULဝါဒ၊ ပသီကုလားတို့ရဲ့ ခိုဒါခေါ် လောကဖန်ဆင်းရှင်ဝါဒတို့ကို မြန်မာဗုဒ္ဓဘာသာကျမ်းဂန်တွေနဲ့ တိုင်းညှိဝေဖန်ထားတဲ့ ဝိမုတ္တိရသကျမ်းကို ရေးခဲ့ပါတယ်။ အလွယ်ပြောရရင် ကမ္ဘာ့ဘာသာပေါင်းစုံအကြောင်းရေးထားတာပါ။
ရာထူးပြန်ရပြီးတဲ့နောက်မှာ ပခန်းကြီးမြို့စားမင်းကြီးရဲ့ တောင်းပန်ချက်အရ မဟာသမတဝိနိစ္ဆယစာတမ်းကို နေ့ချင်းပြီး ရေးသားစီရင်ပါတယ်။ အကြောင်းအရာကတော့ မင်းကောင်းမင်းမြတ်တို့ ကျင့်သုံးအပ်တဲ့ တရားတွေအကြောင်းပါ။ နောက်ပိုင်းရာထူးကျပြန်တဲ့ ဦးဘိုးလှိုင်ဟာ ကင်းဝန်မင်းကြီး ပြင်သစ်ကို မိုးကုတ်ပတ္တမြားမြေ ရောင်းခဲ့တဲ့ ကိစ္စနဲ့ ရာထူးပြန်ရပြန်ပါတယ်။
နန်းစဉ်ပတ္တမြားငမောက်ကို ပြင်သစ်တွေကို တန်ဖိုးဖြတ်ခိုင်းတာ မဖြတ်နိုင်လို့ အဲဒီလိုပတ္တမြားတွေ အများကြီးရှိနိုင်တဲ့ မိုးကုတ်ကို ဝယ်နိုင်မှာမဟုတ်ဘူးဆိုပြီး စာချုပ်ပြန်ဖျက်ခဲ့ရတာပါ။ အဲဒီနောက်ပိုင်းမှာ ဦးဘိုးလှိုင်ဟာ ကာယာနုပဿနာကျမ်းကို အီတလီ(ရောမ)ဘာသာကနေ ပြန်ဆိုပါတယ်။ စလင်းမြို့စားမင်းသမီးရဲ့ တောင်းပန်ချက်အရရေးတဲ့ အဲဒီကျမ်းဟာ အနောက်တိုင်းမှာ ကျော်ကြားနေတဲ့ အနာတမီ ခေါ် ခန္ဓာဗေဒအကြောင်း ပြဆိုထားတဲ့ ကျမ်းဖြစ်ပါတယ်။
ဆင်ဆာပြားရွာ၊ ရွာငံမြို့နယ်
ဆင်ဆာပြားရွာ (Hsinhsarpyar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ဓနု ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ရွာငံမြို့နယ်၊ ကျောက်ငှက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၉၀၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျောက်ငှက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၇၁၈ ဦး၊ မ ၁၆၄၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၃၅၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ဘိုးလှိုင်၊ ဦး(ယောမင်းကြီး)
လူသိနည်းသောဦးဘိုးလှိုင်အကြောင်း
နောက်ပိုင်း မင်းတုန်းမင်းနာမကျန်းဖြစ်လာတဲ့အခါ နန်းတွင်းမှာ ဆင်ဖြူမရှင်မိဖုရားကြီးရဲ့ ဩဇာလွှမ်းလာပြီး ဦးဘိုးလှိုင်ဟာ အရာကျသလို မှေးမှိန်သွားခဲ့ပါတယ်။ မင်းတုန်းမင်းနတ်ရွာစံပြီးတဲ့နောက် ဆင်ဖြူမရှင်မိဖုရားကြီးနဲ့ အပေါင်းပါတွေရဲ့ ထင်သလိုခြယ်လှယ်မှုတွေကြောင့် သွေးစွန်းခဲ့တဲ့ နန်းတွင်းမှာ သီပေါမင်း နန်းတက်လာခဲ့ပါတယ်။ သီပေါမင်းက ဦးဘိုးလှိုင်ကို ရွှေပြည်ဝန်ကြီးအဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့ပါတယ်။ သီပေါမင်းလက်ထက်မှာ ဦးဘိုးလှိုင်ဟာ စည်းမျဉ်းခံဘုရင်စနစ်နဲ့ ဆင်တူတဲ့ နိုင်ငံရေးအတွေးအခေါ်သစ်ဖြစ်တဲ့ ရာဇဓမ္မသင်္ဂဟကျမ်းကို ရေးသားဆက်သွင်းခဲ့ပါတယ်။
ဆင်ဆာပြားရွာ၊ ရွာငံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရွာငံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘိုးလှိုင်၊ ဦး(ယောမင်းကြီး)
လူသိနည်းသောဦးဘိုးလှိုင်အကြောင်း
အနောက်တိုင်းဆေးပညာနှင့် အရှေ့တိုင်းဆေးပညာကို ပေါင်းစပ်ရေးသားထားသော ဥတုဘောဇနသင်္ဂဟကျမ်း၊ စာပေအရေးအသားအဖွဲ့အနွဲ့သဘောကိုပြသော အင်္လကာနိဿယကျမ်း၊ မိမိ၏ အသက်အပိုင်းအခြားကို တွက်နိုင်သော ဗေဒင်ကျမ်း မဟာသုဇာတကကျမ်းတို့မှာ ထင်ရှားသည်။ မဟာသုဇာတကကျမ်းသည် ဦးဘိုးလှိုင်နောက်ဆုံးပြုစုခဲ့သောကျမ်း ဖြစ်သည်။
ရေးသားခဲ့သော ကျမ်းများ
ထို့သို့ မြောက်မြားစွာရေးသားသည်မှာ သူတစ်ဦးတည်းနှင့်ပင် တက္ကသိုလ်ကျောင်းတစ်ကျောင်း ထူထောင်နိုင်လောက်အောင် တတ်ကျွမ်းသူတစ်ဦးဖြစ်လေသည်။ ယင်းတို့အနက် လောကဓာတ် ဆေးကျမ်းသည် ပြင်သစ်ဘာသာဖြင့် ပါမောက္ခ အင်ဒရီ မရီ အမ်ပီယာ (Andre Marie Ampere) ရေးသည့် ဓာတုဗေဒ ပညာရပ်ဆိုင်ရာ ကျမ်းကို မြန်မာဘာသာဖြင့် ဆီလျော်အောင် ပြန်ဆိုသော ကျမ်းဖြစ်သည်။ ပြင်သစ်ပြန် ဖန်ချက်ဝန်ထောက် မင်းထင်ပညာ သိဒ္ဓိကျော်၏ အကူအညီဖြင့် ပြန်ဆိုသည်။ ယင်းကျမ်း၌ ဓာတုဗေဒ ပညာရပ်ကိုသာမက ရူပဗေဒပညာရပ်ကိုပါ တင်ပြထားသည်။ ဓာတုဗေဒ သဘောဖြစ်သော ဓာတ်အကြောင်း၊ ဓာတ်စင်တို့ အကြောင်း စသည်တို့ကို တင်ပြသည့် နည်းတူ ရူပဗေဒသဘောဖြစ်သော အလင်း၊ အပူ၊ လျှပ်စစ်၊ အသံ စသည်တို့ အကြောင်းကိုလည်း တင်ပြထားသည်မှာ စုံလင်လှပေသည်။ ယင်းကျမ်းသည် ဘာသာပြန်ဆိုပုံကို ကျစ်လျစ် သိပ်သည်း၍ အဓိပ္ပာယ် တိကျသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ခဲရာခဲဆစ်ဖြစ်သော သိပ္ပံဝေါဟာရတို့ကို မြန်မာ အဂ္ဂိရတ်ကျမ်းတို့၌ ရှိပြီးဖြစ်သော ပါဠိ၊ သက္ကတ ဝေါဟာရတို့နှင့် ညှိုနှိုင်း ပြန်ဆိုထားသည်။ ဥပမာ- အခဲကို ဃန၊ အရည်ကို ဒဝ၊ အခိုးကို ဓုမ၊ ဒြပ်စင်ကို သုဒ္ဓ၊ အောက်စီဂျင်ကို ရီတိဇ စသည်ဖြင့် ပြန်ဆိုထားသည်။ ထိုခေတ် လူတို့ နှစ်သက်လက်ခံသော ဝေါဟာရများကို ဦးစားပေး အသုံးပြုထားခြင်းပင် ဖြစ်သည်။
Portal:လက်တင်အမေရိက
ကဏ္ဍ:လက်တင်အမေရိက
ဘိုးလှိုင်၊ ဦး(ယောမင်းကြီး)
ကွယ်လွန်ချိန်
ဦးဘိုးလှိုင်သည် အသက် ၅၄ နှစ်အရွယ်၊ ၁၂၄၅ ခု၊ ဝါခေါင်လဆုတ် ၈-ရက်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ကွယ်လွန်ခါနီး တစ်လခန့်အလိုတွင် သူ၏ ငယ်သူငယ်ချင်း ဦးတူကို အိမ်သို့ ခေါ်ထားသည်။ သူငယ်ချင်းနှစ်ယောက် ပျော်ရွှင်ချမ်းမြေ့စွာဖြင့် ရှေးဟောင်းနှောင်းဖြစ်များကို ပြောဆိုကြသည်။ ဗုဒ္ဓတရားတော်ကို ဆွေးနွေးကြသည်။ ရွတ်ဖတ်သရဇ္ဈာယ် ပြုကြသည်။ ယင်းသို့ ပြုရင်းပင် ဦးဘိုးလှိုင်သည် သေခြင်းတရားကို တုန်လှုပ်ကြောက်ရွံ့ခြင်း မရှိ။ အေးအေးဆေးဆေး ရင်ဆိုင်သွားခဲ့သည်။ သူကွယ်လွန်သည်မှာ ကာလကြာပြီး ဖြစ်သော်လည်း သူ့အမည်၊ သူ့စာ၊ သူ့စိတ်ဓာတ်၊ သူကြိုးပမ်းချက်တို့ကား မကွယ်ပေ။ ယနေ့တိုင် ရှင်သန်ဆဲပင် ဖြစ်ပေသည်။
အုတ်ဂူဗိမာန်
ယောမင်းကြီး ဦးဖိုးလှိုင် အုတ်ဂူဗိမာန်နှင့် ပုံတူ အင်္ဂတေရုပ်တုကြီးကို မန္တလေးမြို့၊ မင်းတဲအီကင်းရပ်၊ ၂၂-လမ်း(ပင်းယလမ်း) ကျွဲစွန်းဆိပ်နှင့် သီရိမင်္ဂလာအိမ်ရာ စီမံကိန်းတိုက်တန်းကြားတွင် တွေ့နိုင်သည်။ ဂူဗိမာန်ထဲတွင် ယောမင်းကြီး၏ အုတ်ဂူနှင့် မိသားစုအနွယ် အုတ်ဂူများပါ တစ်စုတစ်ဝေးတည်း တည်ရှိသည်။
အောက်ချင်း၊ တောင်ပီစူးနှင့် အလားတူငှက်များ
အောက်ချင်း၊ တောင်ပီစူးနှင့် အလားတူငှက်များ (Bucerotiformes) သည် အောက်ချင်းငှက် မျိုးရင်းဝင်ငှက်များနှင့် တောင်ပီစူးငှက် မျိုးရင်းဝင်ငှက်များ၏ မျိုးရိုးဆင်းသက်လာမှု တူညီသော ငှက်များကို စုဖွဲ့ထားသည့် ငှက် မျိုးစဉ်တစ်ခုဖြစ်သည်။  ဤငှက်များကို ယခင်က ပိန်ညင်းနှင့် အလားတူငှက်များ (Coraciiformes) မျိုးစဉ်အောက်တွင် ထည့်သွင်းထားသည့် ငှက်များဖြစ်သည်။
သို့သော် မကြာသေးမီက လေ့လာတွေ့ရှိခဲ့သည့် မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ အချက်အလက်များအရ အောက်ချင်းငှက်များနှင့် အာဖရိကမှ သီးနှံစားအောက်ချင်းငှက်များမျိုးစု (Bycanistes) တို့သည် သီးခြားမျိုးတူအစု (Clade) အဖြစ် ယောင်ယင်ငှက် မျိုးရင်း (Bucerotidae) အောက်တွင်တည်ရှိနေကြောင်းတွေ့ရှိရပြီး ၎င်းမျိုးရင်းသည်လည်း တောင်ပီစူးငှက် မျိုးရင်း (Upupidae) နှင့် ပို၍အမျိုးနီးစပ်သောကြောင့် ၎င်းငှက်မျိုးရင်းနှစ်ခုကိုပေါင်း၍ သီးခြားမျိုးစဉ်အဖြစ် ခွဲထုတ်လိုက်ခြင်းဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ငှက်မျိုးစဉ်များ ကဏ္ဍ:အောက်ချင်း၊ တောင်ပီစူးနှင့် အလားတူငှက်များ
စီကူလမ်ရွာ၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်
စီကူလမ်ရွာ (Sikulan)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်၊ ဂနက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၁၁၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဂနက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၂၂၂ ဦး၊ မ ၃၈၅၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၀၇၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခဆွတ်ရအဲဘူတာ
ခဆွတ်ရအဲဘူတာ (桂瀬駅 ခဆွတ်ရအဲ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အခိတခရိုင်၊ ခိတအခိတမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဆင်ဆာပြားရွာ၊ ကျောက်ပိဇပ်
ဆင်ဆာပြားရွာ (Hsinhsarpyar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ဓနု ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ရွာငံမြို့နယ်၊ ကျောက်ပိဇပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၉၀၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျောက်ပိဇပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၂၅ ဦး၊ မ ၉၁၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၈၄၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရွာငံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပလေးစတေရှင် ၂
ပလေးစတေရှင် ၂ (PlayStation 2) သည် ဆိုနီ ကွန်ပျူတာ ဖျော်ဖြေရေး (Sony Computer Entertainment)မှ ထုတ်လုပ်သော ပလေးစတေရှင်အုပ်စုဝင် ဒုတိယမြောက် ဗီဒီယိုဂိမ်းစက်ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် ဂျပန်နိုင်ငံ၌ ဖြန့်ချိခဲ့ပြီး နောက်နှစ်တွင် မြောက်အမေရိကနှင့် ဥရောပသို့ ဖြန့်ချိခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ခြောက်ခုမြောက် ဂိမ်းစက်မျိုးဆက်အဖြစ် ဆီဂါ၏ ဒရင်းကပ်စ်၊ မိုက်ခရိုဆော့ဖ်၏ အိပ်စ်ဘောက်စ်နှင့် နစ်တန်းဒိုး၏ ဂိမ်းကျူ့ စက်များဖြင့် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။
ပလေးစတေရှင် ၂ ဂိမ်းစက်ပေါင်း ၁၅၅ သန်းကျော်ရောင်းချနိုင်ခဲ့ပြီး ဗီဒီယိုဂိမ်းစက်သမိုင်းတွင် အရောင်းရဆုံးသောဂိမ်းစက် အဖြစ် ရပ်တည်နိုင်ခဲ့သည်။ ပလေးစတေရှင် ၂ ဂိမ်းစက်နှင့် တွဲဖက်ကစားရန် ဂိမ်းပေါင်း ၃၈၇၀ ကျော် ထွက်ရှိထားပြီး ဂိမ်းအချပ်ရေ ၁.၅ ဘီလီယံကျော် ရောင်းချထားပြီးဖြစ်သည်။ ဆိုနီမှ နောက်ပိုင်းတွင် မူလ ပလေးစတေရှင် ၂ ဂိမ်းစက်ထက် ပိုမိုပါးလွှာသော slimline မော်ဒယ် ပလေးစတေရှင် ၂ အမျိုးအစားကို ထပ်မံဖြန့်ချိခဲ့သည်။ ၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် ပလေးစတေရှင် မျိုးဆက်သစ် ဂိမ်းစက်ဖြစ်သော ပလေးစတေရှင် ၃ (PlayStation 3) ကို မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။
ရေနံကြီးရွာ၊ အောင်လံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အောင်လံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝါကော်ကျေးရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
ဝါကော်ကျေးရွာ(Warkawkyay)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဖာပွန်ခရိုင်၊ ဖာပွန်မြို့နယ်၊ ဝါးကော်ကျေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၉၉၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝါးကော်ကျေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၅၆၈ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၁၂၄ ဦး နေထိုင်သည်။ မြစိမ်းရောင်ကျေးရွာစီမံကိန်းတွင် ပါဝင်သည်။
ဂျိုးဆက် ဝေဇမ်ဘောင်း
သူသည် အမေရိကန်နိုင်ငံတွင် ၁၉၄၁ခုနှစ်က စတင်ပြီး သင်္ချာ ပညာရပ်ကို စတင်လေ့လာခဲ့သည်။ သို့သော် သူ၏ လေ့လာမှုသည် စစ်ပွဲကြောင့် ရပ်ခဲ့ရပြီး ထိုအတောအတွင်း သူသည် စစ်ပွဲတွင် တာဝန်ထမ်းဆောင် ခဲ့ရသည်။ ၁၉၅၂ခုနှစ်များ အတွင်းမှာသူသည်ကွန်ပျူတာများနှင့် လုပ်ကိုင် ခဲ့ရပြီး ဝိန်းပြည်နယ်တက္ကသိုလ်အတွက်  ၎င်းဂျစ်တယ်ကွန်ပျူတာကို သူကတီထွင်ပေးကာ ကူညီမှု ပြုခဲ့သည်။ ၁၉၅၆ ခုနှစ်မှာ သူသည် ဘဏ်စနစ်အတွက်  ပထမဆုံးကွန်ပျူတာကို သုံးစွဲပြီးတော့ General Electric တွင် လုပ်ကိုင်ပေးခဲ့သည်။ ၁၉၆၄ ခုနှစ်မှာ မက်ဆာချူးဆက် စက်မှုတက္ကသိုလ် မှာဝင်ရောက်ပြီးတာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၂ခုနှစ်မှာ သူက ELIZA ဟုခေါ်သော ရိုးရှင်းသည့်ပရိုဂရမ်ကို ထုတ်ခဲ့သည်။ ၎င်းပရိုဂရမ်မှာ  ယခုသုံးစွဲနေသည့် chatter bots ဟု ခေါ် သည့်ပရိုဂရမ် ဖြစ်သည် သူ၏ ၁၉၇၆ ခုနှစ်မှာထုတ်သည့် Computer Power နှင့် Human Reason စာအုပ်မှာ လွှမ်းမိုးမှုရှိသည့် စာအုပ်တစ်ခု ဖြစ်သည် သူသည်ကွန်ပျူတာများကို အရေးပါသည့်ဆုံးဖြတ်ချက်တွေချခိုင်းဖို့ခွင့်မပြုချေ။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ကွန်ပျူတာများ၌  လူသားများ၌ရှိသည့်အရည်အသွေးများ ဖြစ်သည့် ဉာဏ်ပညာနှင့် ဆက်စပ်တွေးခေါ်ပေါင်းစည်းယူမှုများ မလုပ်နိုင်သည့် အတွက် ကြောင့် ဖြစ်သည်။ Weizanbaum က SLIP ပရိုဂရမ်ဘာသာရပ် ကို ဖန်တီးခဲ့သည်။ ၁၉၉၆ မှာ Weizanbaum ကဘာလင်ကိုရွှေ့ပြောင်းခဲ့ပြီး သူ့မိဘတွေ နေခဲ့သည့်နေရာမှာ ပြန်ပြီးနေထိုင်ခဲ့သည်။ Weizanbaum ၏အတ္ထုပ္ပတ္တိကို ၂၀ဝ၇ ခုနှစ်မှာ ရုပ်ရှင်အဖြစ် ရိုက်ကူးခဲ့သည်။ အဆိုပါ ရုပ်ရှင်ကို ဂျာမနီမှာဖြန့်ချိခဲ့သကဲ့သို့ အင်္ဂလိပ်လိုပါ ထုတ်ဝေပေးခဲ့သည်။ သူသည်သေဆုံးချိန်ထိဘာလင်မှာရှိသည့် အီလက်ထရောနစ်စီးပွားရေးလုပ်ငန်း Institute မှာ သိပ္ပံကောင်စီ၏ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ Weizanbaum မှာ  MITမှာ လုပ်ကိုင်သည်ကဲ့သို့ ဟားဗတ်၊ စတန်းဖို့လ်နှင့် ဘာလင်တက္ကသိုလ်အပြင် အခြား သောတက္ကသိုလ်များအတွက် လည်း ပညာရေးဆိုင်ရာလုပ်ငန်းများအတွက် ဝိုင်းဝန်းကူညီလုပ်ကိုင်ပေးခဲ့သည်။ Weizanbaumမှာ  ၂၀ဝ၈ ခုနှစ် မတ်လ ၅ ရက်နေ့မှာ ကွယ်လွန်ခဲ့ပြီး ဘာလင်မြို့ရှိ ဂျူးသုသာန်မှာ မြေမြှုပ်ခဲ့သည်။ အများပြည်သူအမှတ်တရနေ့အဖြစ် ဘာလင်မြို့မှာ ၂၀ဝ၈ ခုနှစ် မတ်လ ၁၈ ရက်နေ့ကို သတ်မှတ်ပေးခဲ့သည်။
ဝါကော်ကျေးရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အကျဉ်းထောင်
ဤလောကကြီးအတွင်း၌ လူကောင်းနှင့် လူဆိုးများ ရောနှော နေထိုင်လျက် ရှိကြသည်။ လူကောင်းများသည် သူတို့နေထိုင်ရာ နိုင်ငံ၏ ဥပဒေများ၊ လူမှုပေါင်းသင်းဆက်ဆံရေး စည်းကမ်းများ ကို လိုက်နာကြသူများ ဖြစ်ကြသဖြင့် သူတို့၏ အသက်စည်းစိမ အိုးအိမ်တို့ကို သက်ဆိုင်ရာ အစိုးရကကာကွယ် စောင့်ရှောက် ပေးရလေသည်။
လူဆိုးများမှာကား အစိုးရက ပြဋ္ဌာန်းထားသော ဥပဒေများကို ကျူးလွန်ချိုးဖျက်ကာ နိုင်ငံ၏ ငြိမ်ဝပ် ပိပြားရေးနှင့် စည်ပင် သာယာရေးကို ဖျက်ဆီးသူများ ဖြစ်ကြသဖြင့် အစိုးရက သူတို့ အား နှိပ်ကွပ် အပြစ်ပေးရလေသည်။ အထူးသဖြင့် တရား ဥပဒေကို ရိုသေ လေးစားသော တိုင်းသူပြည်သား များအား ဥပဒေကို ချိုးဖောက်သည့် လူဆိုးသူဆိုးများ နှိပ်စက်ခြင်း မပြုနိုင်စေရန် အစိုးရတို့က တာဝန်ယူရလေသည်။ ဥပဒေ များကို ချိုးဖဲ့၍ လူကောင်းများအား အနှောင့်အယှက် ပေးလေ့ ရှိသော လူဆိုးများ၏ ခြေကို ချုပ်ထားရန် အစိုးရတို့သည် လေးဘက်လေးတန် တန်တိုင်းများ၊ အုတ်နံရံများကာရံ၍ အခိုင်အမာ တည်ဆောက်ထားသော အကျဉ်းထောင်များကို ထားရှိရလေသည်။
ဝမြစ်ရွာ၊ ဆော့လော်မြို့နယ်
ဝမြစ်ရွာ(Wamyit)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဆော့လော်မြို့နယ်၊ ဝမြစ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၄၇၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမြစ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၈ ဦး၊ မ ၄၇ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၉၅ ဦး နေထိုင်သည်။
အကျဉ်းထောင်
ရှေးခေတ်က ကိုယ်လုပ်လျှင် ကိုယ်ခံရမည်ဟူသော သဘောတရားကို လက်ကိုင်ထား၍ ရာဇဝတ်မှု ကျူးလွန်သူ များအား မိမိတို့၏ ပြစ်မှုများအတွက် ကာယကံမြောက် ခံစား စေသည်။ မျက်စိကို မျက်စိနှင့်၊ သွားကို သွားနှင့် ဟူ သော စကားပုံများလည်း ရှိလေသည်။ အဓိပ္ပာယ်မှာ သူတစ်ပါး ၏ မျက်စိတစ်လုံးကို ဖောက်လျှင် မိမိ၏ မျက်စိတစ်လုံး အဖောက်ခံရမည်။ သူများ၏ သွားတစ်ချောင်းကို ချိုးလျှင် မိမိ၏ သွားတစ်ချောင်း အချိုးခံရမည်ဟု ဆိုလိုပေသည်။ အမှန်မှာကား ကလဲ့စားချေသည့်သဘောပင် ဖြစ်၏။ ယခုအခါတွင်ကား ကျွနု်ပ်တို့သည် ရှေးကကဲ့သို့ ကြမ်း ကြုတ်ရက်စက်သော သဘောတရားများကို လက်မခံကြတော့ ချေ။ ရာဇဝတ်မှုကို မကောင်းမှုမှန်းသိ၏။ လူတိုင်း ရှုတ်ချ၏။ ရာဇဝတ်မှု ကျူးလွန်သူအား အပြစ်ဒဏ်ခတ်ရမည်ကို လူတိုင်း နားလည်၏။ သို့ရာတွင် ရာဇဝတ်ကျူးလွန်သူများအား အပြစ် ပေးရာ၌ ကလဲ့စားချေသည့် သဘောကိုမူ လုံးဝ လက်မခံကြ တော့ပေ။
ဝမြစ်ရွာ၊ ဆော့လော်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆော့လော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အကျဉ်းထောင်
ခေတ်မီ၍ ယဉ်ကျေးသော နိုင်ငံများ၌ အပြစ်ကျူးလွန်သူ တို့အား ဆုံးမရာတွင် ယေဘုယျအားဖြင့် အလားတူ ပြစ်မှုများ နောက်ထပ် မကျူးလွန် မပေါ်ပေါက်ရန် အဓိကထားလေသည်။ ရာဇဝတ်မှုပြုသောသူများအား အဆုံးစီရင်ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ ထောင်သွင်း အကျဉ်းချခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း ပြည်သူလူထုကြီး အား ရာဇဝတ်မှု ကျူးလွန်သူများ၏ ဘေးဆိုးရန်စွယ်မှ ထိ ရောက်စွာ ကာကွယ်ပေးသည်။ ပြည်သူပြည်သားများအားလည်း ရာဇဝတ်မှုကျူးလွန်ပါက မလွဲမေသွေ တွေ့ဆုံရမည့် ဘေးဆိုး ဒုက္ခအမျိုးမျိုးကို ပြသ၍ ရာဇဝတ်မှု ပြုလိုသောစိတ် ကုန်ခမ်း အောင် ဆောင်ရွက်ပေးသည်။ ထို့အပြင် ရာဇဝတ်မှုကျူးလွန်၍ ထောင်ကျနေသော သူများ၏ အကျင့်စာရိတ္တ စိတ်နေစိတ်ထား များကိုလည်း ပြုပြင်ပေးလေသည်။
ကိုယ်လုပ်လျှင် ကိုယ်ခံရမည်ဟူသော စကားအတိုင်း နိုင်ငံ၏ ဥပဒေကို ချိုးဖောက်သူများ၊ ရာဇဝတ်မှုကို ကျူးလွန် သူများ၊ သူတစ်ပါးအား မတော်မတရား စော်ကားသူများသည် မည်သို့ပင် ရှောင်တိမ်း နေစေကာမူ နောက်ဆုံးတစ်နေ့တွင် ဖမ်းဆီးခြင်း ခံရ၍ ထိုင်သင့်သော အပြစ်ဒဏ်ကို ရရှိလေသည်။ ရှေးကမူ ရာဇဝတ်မှု ကျူးလွန်သူများအား မှတ်လောက်သား လောက်အောင် ရက်ရက်စက်စက် အပြစ်ဒဏ်ပေးလေသည်။ သေဒဏ် စီရင်ချက်ချမှတ်ခံရသူများကိုလည်း စိတ်ကူးထဲ၌ မထည့်ဝံ့လောက်အောင် ဝေဒနာခံစားရသော နည်းများဖြင့် အဆုံးစီရင်လေသည်။ ၁၈ ရာစုခေတ်တိုင်အောင်ပင် အချို့ ပြစ်မှုများအတွက် တိုင်တွင် တုတ်နှောင်၍ မီးရှို့သတ်ခြင်း ခံကြ ရသည်။ အကျဉ်းသမားတို့အားလည်း မသတ်မီ အမျိုးမျိုး ည|ဉ်းပန်း နှိပ်စက်လေသည်။
ယခုခေတ်တွင်ကား သေဒဏ်ရရှိသူများကို ကြိုးပေး၍ သတ် သည်။ တချို့နိုင်ငံတွင်မူ လျှပ်စစ်ဓာတ်ဖြင့် သတ်သည်။ ထို့ပြင် စက်ဖြင့် ခေါင်းဖြတ်သတ်ခြင်း၊ သေနတ်ဖြင့် ပစ်သတ် ခြင်းများကိုလည်း အသုံးပြုကြသည်။ အဂ‡လန်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ တို့တွင် ကြိုးပေး၍ သတ်နည်းကို အများဆုံး အသုံးပြုသည်။ လျှပ်စစ်ဓာတ်ဖြင့် သတ်ခြင်းကို အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု နိုင်ငံ ရှိ အချို့ပြည်နယ်များတွင် အသုံးပြုသည်။ စက်ဖြင့် ခေါင်း ဖြတ်သောနည်းကို ပြင်သစ်နိုင်ငံတွင် သုံးလေ့ရှိသည်။ သေနတ် ဖြင့် ပစ်ခတ်ခြင်းကိုကား လက်တင် အမေရိကန်နိုင်ငံများတွင် အသုံးပြုကြလေသည်။
လူတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် အသိဉာဏ် တိုးတက်နေသော ယခုခေတ်တွင် ရာဇဝတ်မှုများမှာ တစ်နေ့တစ်ခြား ယုတ်လျော့ လာသည်။ အသက်နှင့်လဲ၍ အပြစ်ဒဏ်ခံရမည့် ရာဇဝတ်မှုမျိုး နည်းပါးလာသည်။ ယဉ်ကျေးသော ခေတ်မီနိုင်ငံများ အားလုံး၌ လိုလိုပင် နိုင်ငံတော်သစ္စာဖောက်မှုနှင့် လူသတ်မှုနှစ်ခုတွင်သာ သေဒဏ်ပေးလေသည်။
ရာဇဝတ်မှုကြီးများအပြင် အသေးအဖွဲ့ အမှုကလေးများကို လည်း ထိုက်သင့်သလို အရေးယူသည်။ ရှေးကမူ ရိုက်နှက် ခြင်း၊ သံပူဖြင့်ကပ်ခြင်း၊ အသားကိုဖြတ်လှီးခြင်းများဖြင့် အပြစ် ဒဏ် ပေးလေသည်။ ဆူဆူပူပူ လုပ်တတ်သော မိန်းမများကို ကား ထုတ်ပေါ်တွင် ဆွဲထားသော ကုလားထိုင်တွင် ချည်၍ ရေတွင် နှစ်လေသည်။
တစ်ဆဲ့ရှစ်ရာစုနှစ် မတိုင်မီက အင်္ဂလန်နိုင်ငံတွင် ပြစ်မှု ကျူးလွန်းသူတို့ကို များသောအားဖြင့် ကြိုးဒဏ်ပေးခြင်း၊ ကိုယ်လက်အင်္ဂါ ချွတ်ယွင်းအောင် ပြုလုပ်ခြင်း၊ တစ်ကျွန်းသို့ ပို့ခြင်းစသော အပြစ်ဒဏ်များကိုသာ ပေးလေ့ရှိ၏။ ထောင်သွင်း အကျဉ်းချထားသည့် အလေ့မှာ ခေတ်မစားလှသေးချေ။ ထိုစဉ်က အကျဉ်းထောင်များမှာ ပြစ်မှုကျူးလွန်သူများအား အမှု စစ်ဆေးနေစဉ် ခေတ္တချုပ်နှောင်ထားရာ ဌာနများလောက်သာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ အကျဉ်းထောင်များ၏ အခြေအနေမှာ အလွန်တရာ စိတ်ပျက်ဖွယ်ရာ ကောင်းလှပေသည်။ အကျဉ်းထောင်များမှာ အလင်းရောင်နှင့် လေကောင်းကောင်း မဝင်နိုင်သော အခန် ကျဉ်းကလေးများသာ ဖြစ်၏။ ညစ်ပတ်ပေရေနေသောကြောင့် အကျဉ်းသမားများမှာ အနာရောဂါ ထူပြောလှ၏။ ထိုသို့သော အခန်း ကျဉ်းကလေးများထဲတွင် မိန်းမ-ယောက်ျား ကလေး အားလုံးကို ရောနှော ပြွတ်သိပ်၍ ထားလေ့ရှိသည်။ အစား အစာကိုလည်း စနစ်တကျ ကျွေးမွေးခြင်း မရှိချေ။ အကျဉ်း သားများသည် အပြင်မှ မိတ်ဆွေများက ပေးကမ်းသည့်အစာနှင့် လာဘ်စားသော ထောင်မှူးများက ပေးသွင်းသည့် အစာများ ကိုသာ မဝရေစာ စားရလေသည်။ အချုပ်ဆိုရသော် ထိုခေတ်က အကျဉ်းထောင်များမှာ လောကငရဲခန်းကလေးနှင့် အသွင်တူလေ တော့သည်။
ထိုသို့ အင်္ဂလိပ် အကျဉ်းထောင်များ၏ ဆိုးရွားလှသော အခြေအနေကို မျက်ဝါးထင်ထင် တွေ့မြင်ခဲ့ရသူ အင်္ဂလန်နိုင်ငံ ဗက်ဖို့ရှိုင်ယာနယ်မှ ဂျွန်ဟောင်းဝပ် (၁၇၂၆-၉ဝ)သည် အကျဉ်းသမားများ၊ အကျဉ်းထောင် ပြုပြင်ရေး၊ သက်သာ ချောင်ချိရေးတို့ကို မနားမနေ လုံးပန်းခဲ့ပေသည်။ သူသည် အကျဉ်းသမားများ၏ လောက ငရဲခန်းများကို ကွက်ကွက် ကွင်းကွင်း ဖော်ပြကာ လူထု၏ ကရုဏာစိတ်ကို အုံကြွလာ အောင် လှုံ့ဆော် ပေးခဲ့သည်။ သူကြောင့်ပင်လျှင် တပြည်လုံး အကျဉ်းထောင်ပြုပြင်ရေးတွင် စိတ်ဝင်စားလာခဲ့လေသည်။ ထိုမျှမကသေး ပါလီမန်ကလည်း ၁၇၈၈ ခုနှစ်တွင် အကျဉ်း ထောင်ဆိုင်ရာ ဥပဒေတစ်ရပ်ကို ပြဋ္ဌာန်း ခဲ့၏။ ထိုအက် ဥပဒေအရ အကျဉ်းသားများကို တစ်ခြားစီ နေရာချထားပေး၍ အလုပ်များလည်း လုပ်ကိုင်စေသည်။ အကျင့်စာရိတ္တကောင်းမွန် လာစေရန်နှင့် အယူဝါဒတွင် စိတ်ဝင်စားလာစေရန်အတွက် လည်း သင်တန်းများ ဖွင့်လှစ်ပေးစေသည်။
အယ်လစ်ဇဗက်ဖရိုင်း (၁၇၈ဝ-၁၈၄၅)ဆိုသူ အင်္ဂလိပ် အမျိုးသမီးတစ်ဦးသည်လည်း ဟောင်းဝပ်ကဲ့သို့ပင် အကျဉ်း ထောင်ပြုပြင်ရေး လုပ်ငန်းများကို စိတ်ရောကိုယ်ပါ ဆောင်ရွက် ခဲ့လေသည်။
ဂျွန်ဟောင်းဝပ်နှင့် အယ်လစ်ဇဗက်ခရိုင်းတို့ကဲ့သို့သော ပြုပြင်ရေးသမားများ၏ ကြိုးပမ်းမှုကြောင့် အကျဉ်းထောင် များ၏ အခြေအနေမှာ တဖြည်းဖြည်း ကောင်းမွန်လာလေသည်။ ပြစ်မှု ကျူးလွန်သူများကို ထောင်သွင်း အကျဉ်းချထားခြင်းမှာ ထိုက်သင့်သော အပြစ်ဒဏ်ကို ခံရန်သာ မဟုတ်ပဲ ပြစ်မှုများ နောက်ထပ် မကျူးလွန်ရအောင် ပြုပြင်ပေးရန်အတွက်လည်း ဖြစ်သည်ဟု သဘောပေါက်လာကြ၏။ သို့ဖြစ်၍ အကျဉ်း သားများ၏ အကျင့်စာရိတ္တနှင့် စိတ်ဓာတ်ကို ပြုပြင်ပေးရန် ရည်ရွယ်လျက် အကျဉ်းထောင်စံနစ်ကို အနည်းနည်း အဖုံဖုံ ပြုပြင်ခဲ့လေသည်။ အချုပ်ဆိုရသော် လူကောင်းသူကောင်းများ နှင့် ရောနှောနေထိုင်ရန် မသင့်လျော်ဟု ယူဆခြင်း ခံရသူများ ကို လူကောင်းသူကောင်းများထဲတွင် ဝင်ဆန့်အောင် ပြုပြင် ပေးခဲ့လေသည်။
ဇူလိုင် ၁၉၈၂
ကိုးကား
နိုင်ငံတကာရေးရာသတင်းစဉ် စက်တင်ဘာ၊ ၁၉၈၂ ထုတ်
ခဆွတ်တဘူတာ
ခဆွတ်တဘူတာ (勝田駅 ခဆွတ်တ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အိဘရခိခရိုင်၊ ဟိတချိနခမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
သဝန်းတော
သဝန်းတော
မဲဇလီဒလရွာ၊ မဲဇလီဒလ
မဲဇလီဒလရွာ၊ မဲဇလီဒလ
မရင်းကူးရွာ၊ မရင်းကူး
မရင်းကူးရွာ၊ မရင်းကူး
ရွှေသမင်ကွင်းရွာ၊ ငှက်ကြီးကွင်း
ရွှေသမင်ကွင်းရွာ၊ ငှက်ကြီးကွင်း
၂၀၁၆ အာဆီယံချန်ပီယံရှစ် ဘောလုံးပြိုင်ပွဲ
၂၀၁၆ အာဆီယံချန်ပီယံရှစ်ဘောလုံးပြိုင်ပွဲ ကို ဆူဇူကီးမှ ပံ့ပိုးကူညီထားပြီး အာဆီယံဆူဇူကီးဖလား ၂၀၁၆ ပြိုင်ပွဲဟုလည်း လူသိများသည်။ အဆိုပါပြိုင်ပွဲသည် အာဆီယံချန်ပီယံရှစ်ပြိုင်ပွဲ၏ ၁၁ ကြိမ်မြောက်ပြိုင်ပွဲဖြစ်ပြီး အာဆီယံဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ကြသော ဘောလုံးပြိုင်ပွဲလည်း ဖြစ်သည်။ အုပ်စုပွဲစဉ်များကို မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ များတွင် ကျင်းပပြုလုပ်ခဲ့ပြီး အုပ်စုပွဲစဉ်နောက်ပိုင်းဖြစ်သော အကြိုဗိုလ်လုပွဲစဉ်များနှင့် ဗိုလ်လုပွဲစဉ်များကို တက်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခွင့်ရသော အသင်းများ၏နိုင်ငံများတွင် ကျင်းပခဲ့သည်။ ပြိုင်ပွဲကာလမှာ ၂၀၁၆ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၁၉ရက်မှ ဒီဇင်ဘာ ၁၇ ရက်ထိဖြစ်သည်။
ခြေစစ်ပွဲ
​ခြေစစ်ပွဲစဉ်များကျင်းပမည့်အိမ်ရှင်နိုင်ငံကို ၂၀၁၃ ခုနှစ် ​​နေပြည်​တော်တွင်ကျင်းပခဲ့​သောအစည်အ​ဝေးတွင်အတည်ပြုခဲ့ပြီး ​ခြေစစ်ပွဲစဉ်များ၏မဲခွဲပွဲကို ​နောက်ဆုံးအဆင့်မဲခွဲပွဲ နှင့် တစ်ဆက်တည်းကျင်းပခဲ့သည်။
​နောက်ဆုံးအဆင့်မဲခွဲပွဲ
​နောက်ဆုံးအဆင့်မဲခွဲပွဲကို ဩဂုတ်လ ၂ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏မြို့ကြီးဖြစ်သော ရန်ကုန်မြို့ ရှိ နိုဗိုတယ်ရန်ကုန်မက်စ်ဟိုတယ်(Novotel Yangon Max Hotel)၌ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ့ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်(ဖီဖာ) ၏ ဘောလုံးလောကပတ်သက်ခွင့် ပိတ်ပင်ခံထားရသည်မှ ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာသော အင်ဒိုနီးရှားအသင်း ကို မဲအိုး (၄) တွင်ထားခဲ့ပြီး မဲခွဲစဉ်တွင် ခြေစစ်ပွဲများကျင်းပပြီးစီးခြင်းမရှိသောကြောင့် ခြေစစ်ပွဲအောင်အသင်း ထွက်ပေါ်လာခြင်းမရှိသေးဘဲ 'ခြေစစ်ပွဲအောင်အသင်း' အနေဖြင့် မဲနှိုက်ခဲ့ရသည်။
အုပ်စုများ
အုပ်စုတွင်း အဆင့်သတ်မှတ်ရာတွင် ​အောက်ပါအချက်များဖြင့် ဆုံးဖြတ်သည်။
၁။ အုပ်စုတွင်းရမှတ်များ
၂။ အုပ်စုတွင်းဂိုးကွာခြားချက်များ
၃။ အုပ်စုတွင်းရဂိုးများ ဖြင့်ဆုံးဖြတ်သည်။
၁။ ထိပ်တိုက်​တွေ့ဆုံမှုရလဒ်
၂။ ထိပ်တိုက်​တွေ့ဆုံမှုရလဒ် တူ​နေပါက ပင်နယ်တီ ကန်သွင်းမှု
၃။ မဲနှိုက်ခြင်း ဖြင့် ဆုံးဖြတ်သည်။
အုပ်စု (က)
စံ​တော်ချိန်များသည် ဖိလစ်ပိုင်စံ​တော်ချိန် (UTC+8:00) ဖြစ်သည်။ (H)=အိမ်ရှင်
-
အုပ်စု (ခ)
စံ​တော်ချိန်များသည် မြန်မာစံ​တော်ချိန် (UTC+6:30) ဖြစ်သည်။
(H)=အိမ်ရှင်
-
အကြိုဗိုလ်လုပွဲ
ဒုတိယအကျော့
နှစ်​ကျော့​ပေါင်းရလဒ် ၄–၃ ဖြင့် အင်ဒိုနီးရှားအသင်း အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။
နှစ်​ကျော့​ပေါင်းရလဒ် ၆–၀ ဖြင့် ထိုင်းအသင်း အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။
ဗိုလ်လုပွဲ
ပထမအကျော့
ဒုတိယအ​ကျော့
နှစ်​ကျော့​ပေါင်းရလဒ် ၃–၂ ဖြင့် ထိုင်းအသင်း အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။
လယ်ယားရွာ၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်
လယ်ယားရွာ (Lelyar)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်၊ တောင်ဘီကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၃၀၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောင်ဘီကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၇၂၁ ဦး၊ မ ၂၆၁၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၃၃၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သမုဒ္ဒကာကဇာတ်
ဧကကနိပါတ် - ၁၅။ ကကဏ္ဋကဝဂ် -၁၄၆ - သမုဒ္ဒကာကဇာတ်။ ။ ကျီးမ ရေနစ်သေ၍ သမုဒ္ဒရာရေကိုခန်းအောင် သယ်ဆောင်နေသော ကျီးများကို အသက်ဘေးမှ ချမ်းသာစေလိုသော ရုက္ခစိုးအကြောင်း။
မယားမှီခို ရဟန်းအို
နတ်လူတို့ဆရာဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဝေဠုဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် သက်ကြီး ရဟန်းအိုတို့သည် ကျောင်းစွန်၌ သစ်ရွက်မိုးကျောင်းတို့ကို ဆောက်စေ၍ တပေါင်းတည်း နေကြကုန်၏။
ထိုသက်ကြီးရဟန်းအိုတို့မှာ လူဖြစ်စဉ်အခါ သာဝတ္ထိပြည်တွင် စည်းစိမ်ဥစ္စာ ချမ်းသာသော သူကြွယ်များဖြစ်ကြကုန်၏။ တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ချစ်ကျွမ်းဝင်သော အဆွေခင်ပွန်းများလည်း ဖြစ်ကြကုန်၏။ တရားတော်ကို ကြားနာရ၍ လူ့ဘောင်၍ငြီးငွေ့ကာ သာသနာ့ဘောင်တွင် ရဟန်းပြုကြကုန်၏။ ရဟန်းတရားကို အားမထုတ်ကြကုန်။ အသက်ကြီး၍ သုတ်၊ အဘိဓမ္မာ၊ ဝိနည်းကိုလည်း မသင်ကြားနိုင်ကြကုန်။ ဆွမ်းခံသွားသော်လည်း တစ်ပါးသောအိမ်သို့ မသွားကြကုန်ဘဲ မိမိတို့ သားမယားများအိမ်သို့သာသွား၍ ဆွမ်းစားကြကုန်၏။
မယားသေငိုမှု ကဲ့ရဲ့ပြု
ထိုသက်ကြီးရဟန်းအိုတို့အနက် သက်ကြီးရဟန်းအို တစ်ပါး၏ မယားသည် အလုံးစုံသော သက်ကြီးရဟန်းအိုတို့အား ကျေးဇူးပြုလေ့ရှိ၏။ သို့အတွက် အလုံးစုံသော သက်ကြီးရဟန်းတို့သည် မိမိတို့ရသော အာဟာရကို ယူဆောင်ကာ ထိုသီတင်းသည်မကြီးအိမ်သို့လာ၍ ဆွမ်းစားကြကုန်၏။ ထိုသီတင်းသည်မကြီးသည် ကြွလာသာ သက်ကြီးရဟန်းအိုတို့အား ဟင်းလျာကို အမြဲစီရင်၍လှူ၏။ တစ်နေ့သ၌ ထိုသီတင်းသည်မကြီး အနာနှိပ်စက်၍ ကွယ်လွန် အနိစ္စရောက်ခဲ့၏။
ထိုအခါ သက်ကြီးရဟန်းအိုတို့သည် ငါတို့ ဟင်းချက်ကောင်းသော သီတင်းသည်မကြီး သေခဲ့ပြီဟု အချင်းချင်းလည်ဖက်ကာ ငိုကြွေးမြည်တမ်းလျက် နေကြကုန်၏။ ထိုအခါ ရဟန်းတို့သည် တရားသဘင်ဝယ် စကားစပ်မိ၍ သက်ကြီးရဟန်းအိုတို့ အကြောင်းကို ပြောကြားနေကြရာ မြတ်စွာဘုရား ကြွလာတော်မူ၍ “ရဟန်းတို့ ယခုအခါ၌သာ ဤသက်ကြီးရဟန်းအိုတို့သည် မိန်းမသေ၍ ငိုကြွေးမည်တမ်းကြသည် မဟုတ်ကုန်၊ ရှေးအခါ၌လည်း ကျီးဖြစ်ကုန်လျက် သမုဒ္ဒရာတွင် ကျ၍သေသော ကျီးမတစ်ကောင်ကို မှီ၍ သမုဒ္ဒရာရေကို ပြောင်းရွှေ့ပြီး ကျီးမကိုယူမည်ဟု လုံ့လပြုနေခိုက် ပညာရှိကိုတွေ့၍ အသက်ချမ်းသာကြဖူးပြီ” ဟု မိန့်တော်မူကာ အောက်ပါ အတိတ်ဇာတ်ကို ဆောင်တော်မူသတည်း။
သုရာယစ်လေ ကျီးမ သေ
လွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည်ဝယ် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ဘုရားအလောင်းသည် သမုဒ္ဒရာစောင့်နတ် ဖြစ်လေ၏။
ထိုအခါ ကျီးဖိုတစ်ကောင်သည် မိမိမယား ကျီးမနှင့်အတူ အစာရှာသွားလတ်သော် သမုဒ္ဒရာနားသို့ ရောက်လေ၏။ ထိုအခါ လူတို့သည် သမုဒ္ဒရာ၌ နို့ဃနာ၊ ငါး၊ အမဲ၊ သုရာ စသည်တို့ဖြင့် နဂါးမင်းအား ပူဇော်ကြကုန်၏။
ကျီးဖိုသည် ကျီးမနှင့် ပူဇော်ရာအရပ်သို့ သွားကာ နို့ဌနာ၊ ငါး၊ အမဲ စသည်တို့ကိုစား၍ သုရာကို များစွာသောက်ကုန်၏။ ထို ကျီးလင်မယားတို့သည် သုရာယစ်ကုန်လျက် သမုဒ္ဒရာ၌ ကစားကြမည်ဟု ကမ်းနားတွင် ရေချိုးရန် ပြင်ဆင်နေကြကုန်၏။ ထိုအခါ လှိုင်းလုံးတစ်ခုလာ၍ ကျီးမကို ယူဆောင်သွားရာ ငါးတစ်ကောင်မျို၍ ကျီးမ သေလေ၏။
သမုဒ်ရေခန်းအောင် ကျီးများဆောင်
ကျီးဖိုသည် ငါ့မယားသေပြီဟု အဖန်ဖန် ငိုကြွေးလေ၏။ ကျီးတို့သည် ထိုကျီးဖို၏ ငိုကြွေးသံကိုကြားလျှင် စည်းဝေးကြကုန်လျက် ကျီးဖိုအား “အဆွေ ... အဘယ်ကြောင့်ငိုကြွေးသနည်း” ဟု မေးလေ၏။ “အဆွေတို့ ... ငါ့မးယား ကျီးမသည် သမုဒ္ဒရာ လှိုင်းလုံးတစ်ခု ယူသွားသဖြင့် သေဆုံးသည့်အတွက် ငိုကြွေးသည်” ဟု ပြောလေ၏။ ကျီးတို့လည်း ဝိုင်းအုံကာ ငိုကြွေးကြပြန်ကုန်၏။
ထိုအခါ ကျီးတို့သည် “အမောင်တို့ ... သမုဒ္ဒရာရေကို တစ်နေရာသို့ ရွှေ့ပြောင်း၍ ကျီးမကို ယူကြမည်” ဟု တိုင်ပင်ညီညွတ်ကြလျက် သမုဒ္ဒရာရေကို ခံတွင်းဖြင့်ငုံကာ တစ်နေရာတွင် ထွေးကြကုန်၏။ ဆားငန်ရေကို ငုံရသဖြင့်လည်ချောင်းခြောက်၍ ပင်ပန်းလာသောအခါ တစ်နေရာတွင် အပန်းဖြေကြကုန်၏။
သေဘေးကိုမြင် နတ်မင်းနှင်
ဤကဲ့သို့ ပြုဖန်များသောအခါ ကျီးတို့သည် ခံတွင်းခြောက်ကုန်၏။ မျက်လုံး နီကုန်၏။ ပင်ပင်းလှသဖြင့် အိပ်ချင်ကုန်၏။ ထိုအခါ ကျီးတို့သည် အချင်းချင်းခေါ်ကုန်လျက် -
“အဆွေတို့ ... ငါတို့ကား စွမ်းအားရှိသလောက် သမုဒ္ဒရာရေကို ခံတွင်းဖြင့်ငုံကာ အပြင်ပသို့ ထုတ်ကြကုန်၏။ မေးတွေလည်း ညောင်းကုန်ကြပြီ၊ ခံတွင်းတွေးလည်း ခြောက်ကုန်ကြပြီ၊ သမုဒ္ဒရာရေလည်း ပြည့်မြဲတိုင်းသာ ပြည့်လေ၏” –
ဟု ဤသို့ ပြောဆိုကြပြီးလျှင် ကျီးမအကြောင်းကို ဖွဲ့နွဲ့ကာ “အဆွေ ... ကျီးမကား မျက်စိက ဤလိုလှပေသည်၊ နှုတ်သီးက လှပေသည်၊ အဆင်းသဏ္ဌာန်က လှပေသည်၊ အသံက သာယာပေသည်” စသည်ဖြင့် ငိုကြွေးမြည်တမ်းလျက်သာ နေကြကုန်၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ရဟန်းတို့ -