cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
မြန်မာအက္ခရာ
သရအက္ခရာများ
ဗျည်းအရေအတွက်နှင့် စပ်လျဉ်း၍ အယူအဆအမျိုးမျိုး ရှိကြသကဲ့သို့ သရအရေအတွက်နှင့် စပ်လျဉ်း၍လည်း အယူအဆအမျိုးမျိုး ရှိခဲ့ကြသည်။ ရှေးပါဠိသဒ္ဒါကျမ်းတစ်စောင်ဖြစ်သော ကစ္စည်းသဒ္ဒါကျမ်းက အ၊ အာ၊ ဣ၊ ဤ၊ ဥ၊ ဦ၊ ဧ၊ ဩ-သရရှစ်လုံးဟု ပြသည်။ မောဂ္ဂလလာန်ကျမ်းကမူ အ၊ အာ၊ ဣ၊ ဤ၊ ဥ၊ ဦ၊ ဧ၊ ဩ၊ ဧတ်၊ ဩတ်-သရ (၁ဝ) လုံးဟု ပြသည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ် တောင်တွင်းဆရာတော် ခင်ကြီးဖျော်၏ သဒ္ဒဗျူဟာကျမ်း၌မူ အ၊ အာ၊ ဣ၊ ဤ၊ ဥ၊ ဦ၊ ဧ၊ ဩ-သရရှစ်လုံးတွင် အဲ၊ ဩော်၊ အို သုံးလုံးဖြည့်စွက်ပြီး မြန်မာသရ ၁၁ လုံးဟု ပြဆိုခဲ့သည်။ ယင်းပြဆိုချက်များ၌ အံ ကို မတွေ့ရချေ။ ရှေးသဒ္ဒါဆရာများက အံ ကို အခြေခံသရတစ်ခုအဖြစ် မယူကြချေ။ ၎င်းတို့က နိဂ္ဂဟိတ် ( ံ ) ကို ဗျည်းစာရင်း၌ ထည့်သွင်းကြသဖြင့် အသရတွင် နိဂ္ဂဟိတ်ဗျည်း ( ံ ) ယှဉ်သော အံ ကို အခြေခံသရတွင် မထည့်ကြခြင်းဖြစ်သည်။ မြန်မာ သင်ပုန်းကြီးကမူ အံ ကို ဗျည်းစာရင်း၌ ထည့်သွင်း မပြဆိုခဲ့ချေ။ အသတ်ဗျည်းမပါသော သရများကို ကမချသရများအဖြစ် စုစည်း ဖော်ပြသော အခါတွင်မူ အသတ်ဗျည်း ထင်ရှားမရှိသော အံ သည်လည်း ကမချ သရများတွင် အကျုံးဝင်ခဲ့လေသည်။ ဤသို့ဖြင့် သင်ပုန်းကြီးက အံ ကို သရတစ်ခုအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ပေသည်။
ပုဂံခေတ် ရှေးဦးမြန်မာအရေးအသားများတွင် အထက်ပါ သရ (၁၂) လုံးအနက်မှ အဲ၊ အော်၊ အို တို့ကို မတွေ့ရသေးပေ။ ထိုခေတ်က - ဲ အစား ါယ် ကိုလည်းကောင်း၊ ော် အစား ဝ် ကို လည်းကောင်း၊ [သာဓက။ ။ တဝ်၊ ပုဇဝ် (တော်၊ ပူဇော်)]၊ ို အစား ိဝ်၊ ုဝ်၊ ေိဝ်၊ ိုဝ် တို့ကိုလည်းကောင်း သုံးခဲ့ကြသည်။ အဆိုပါ ပါယ်၊ ထိုဝ် စသည့် စာလုံးများတွင် ယ်၊ ဝ် များ ပါရှိနေခြင်းကြောင့် ၎င်းတို့ကို သရအဖြစ် မသတ်မှတ်ခဲ့ပေ။
သက္ကရာဇ် ၄၉၃-ခုနှစ်ထိုး အလောင်းစည်သူမင်း၏ ရွှေဂူကြီး ပါဠိဘာသာ ကျောက်စာတွင် ဗေဲသာခမာသ ဟု ဧဲ သရဖြင့် ရေးထိုးထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ သက္ကရာဇ် ၅ဝ၉-ခုနှစ်ထိုး ငနွယ်သင်ကျောက်စာ (ပုံ-၅၉) တွင် "လဲကိုဝ်ဖျက်ဆီသသူ" ဟူ၍ အဲသရကို တွေ့ရသည်။ ဧဲ သဏ္ဌာန်သည် သက္ကတသဏ္ဌာန်ဖြစ်၍ အဲ သဏ္ဌာန်သည် မြန်မာမှုပြုထားသော သဏ္ဌာန်ဖြစ်ပေသည်။ ပါဠိတွင် အဲသရမရှိချေ။ ထိုသက္ကတ ဧဲသဏ္ဌာန်ကို စွဲ၍ ယောအတွင်းဝန်၏ လိပိဒီပိကာကျမ်း၊ လယ်တီဆရာတော်၏ သင်ပုန်းကြီးသံခိပ် စသည်တွင် သရအက္ခရာများကို ပြဆိုရာ၌ ဧဲဟု ပြဆိုခဲ့ကြသည်။ သို့သော် ဝေါဟာရတ္ထပကာသနီ ကျမ်းပြုဆရာတော်ကမူ မြန်မာမှု အဲ ကိုပင် နှစ်သက်သည်။ ခင်ကြီးဖျော်၏ သဒ္ဒဗျူဟာတွင်လည်း အဲဟုပင် ပြသည်။ မြန်မာမှု၌ ေ-ဲ ရေးထုံးမရှိကြောင်းကို ဝေါဟာရတ္ထပကာသနီကျမ်းက သဝေတွင် နောက်ပစ်၍လည်း မြန်မာမှု၌ မထင်ရှိခဲ့ ဟု ပြဆိုခဲ့သည်။ အဲသည် သက္ကရာဇ် ၅၀၀ ခန့်မှစ၍ မြန်မာသရတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပေသည်။
အော် သရသည် ပါဠိ၊ သက္ကတဘာသာများတွင် မလာရှိချေ။ မြန်မာမှုသရတစ်လုံးဖြစ်သည်။ ပုဂံခေတ် အေဒီ ၁၂ ရာစုအစပိုင်း၌ ◌ဝ် ဖြင့် ရေးခဲ့ကြသည်။ အေဒီ ၁၂ ရာစုနောက်ပိုင်းတွင် ဝ သတ် မပါဘဲ ရှေ့ထိုးသင်္ကေတဖြင့် အော်သရကို စတင် ရေးလာကြသည်။ ထိုအခါတွင် အခြေခံသရတစ်ခုဖြစ်လာသည်။ အော်ကို ဝ် ဖြင့်ရော၊ ရှေ့ထိုးဖြင့်ပါ နှစ်သက်သလို ရေးလာရာမှ အေဒီ ၁၃ ရာစု အတွင်းတွင် သဝေရေးချတွင် ရှေ့ထိုးဖြင့်လည်း ရေးလာကြသည်။ ဤသို့ ◌ဝ်၊ ော်၊ ၲ ဟူ၍ အဓိကအားဖြင့် သဏ္ဌာန် ၃ မျိုး ကွဲပြားရာမှ အေဒီ ၁၄ ရာစုတွင် -ဝ် ဖြင့် အရေး နည်းပါးသွားသည်။ အေဒီ ၁၈ ရာစုတွင် (ၲ) ချည်းသက်သက် သဏ္ဌာန်မှာလည်း အသတ် (်) နှင့် မှားယွင်းဖွယ်ရှိလာသည်။ ထို့ကြောင့် ထိုအရေးမျိုး နည်းပါးလာသည်။ ထိုမှစ၍ ော် အရေးသည် တွင်ကျယ်လာသည်။
အို သည် ရှေးအခါက ဝ် ပါနေသဖြင့် ၎င်းကို သရစာရင်း၌ မထည့်ကြောင်း အထက်အပိုဒ် (၅၄) တွင် ဖော်ပြခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ ပုဂံခေတ်ဦး ကျောက်စာတစ်ချပ်တလေ၌ ဝ် မပါသော အို အရေးကို တွေ့ရသော်လည်း စံကျရေးထုံးဟု မဆိုနိုင်ချေ။ ပုဂံခေတ်မှ ကုန်းဘောင်ခေတ် သက္ကရာဇ် ၁၁၅၀ ခန့်အထိ အိုဝ် ရေးထုံးကို သုံးခဲ့သည်။ ဝသတ်မပါသော အို ရေးထုံးကို သက္ကရာဇ် ၁၀၀၀ ခန့်မှစ၍ တွေ့ရသည်။ သက္ကရာဇ် ၁၀၀၀ ခန့်မှ ၁၁၅၀ ခန့်အထိ အိုဝ် ရော အို ပါ သုံးခဲ့ကြသည်။ သက္ကရာဇ် ၁၁၅၀ နောက်ပိုင်းတွင် အများသူငါ ရေးသားရာ၌ ဝ် ကို မသုံးတော့ပေ။ နန်းတွင်း၌မူ ဆက်လက်သုံးစွဲခဲ့သေးသည်။ မန္တလေးရတနာပုံခေတ်တွင်မူ အိုဝ် ကို မတွေ့ရတော့သလောက် ဖြစ်လာသည်။
ဤသို့အားဖြင့် မြန်မာအခြေခံသရ အက္ခရာလုံးရေသည် မူလ အ၊ အာ၊ အိ၊ အီ၊ အု၊ အူ၊ အေ၊ အော၊ အံ (၉) လုံးတွင် ရှေးဦးစွာ အဲ၊ ထိုနောက် အော်၊ နောက်ဆုံးတွင် အို တိုးပြီး (၁၂) လုံး ဖြစ်လာခဲ့သည်။
အက္ခရာအမည်ရ သင်္ကေတများ
မြန်မာစာတွင် အက္ခရာအမည်ရသော အတိုရေးသင်္ကေတ ၃ ခု ရှိသည်။ ယင်းတို့မှာ အောက်ပါတို့ ဖြစ်သည်-
ယင်းအက္ခရာတို့သည် မူလက အခြားစာလုံးများကဲ့သို့ ဗျည်း၊ သရ၊ အသတ်ဗျည်းတို့ဖြင့် ပေါင်းစပ်သော သာမန် စာလုံးများပင် ဖြစ်ကြသည်။ သို့သော် စာလုံးအစိတ်အပိုင်းအချို့ကို ချုံး၍၊ အချို့ကို သင်္ကေတပြု၍ ပေါင်းရာမှ ကာလကြာညောင်းသောအခါ မူလ ဗျည်း၊ သရ၊ အသတ်ဗျည်းတို့၏ ပုံသဏ္ဌာန်များ ယွင်းဖောက်ပျောက်ကွယ်ပြီး ဣ၊ ဤ၊ ဥ၊ ဦ စသော အက္ခရာများကဲ့သို့ ပင်ကိုပုံသဏ္ဌာန် တစ်ခုရှိသော စာလုံးများ ဖြစ်လာခဲ့ကြသည်။ ထိုသို့ ဖြစ်လာခြင်းကြောင့် ၎င်းတို့ကိုလည်း အမည်ရှေ့တွင် အက္ခရာတပ်၍ အက္ခရာ ၏၊ အက္ခရာ ၍၊ အက္ခရာ ၌ ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဧယ်အ၊ ရုယ်အ နှိုက်တို့၏ သင်္ကေတစာလုံးများ ဖြစ်ကြသည်။
အက္ခရာ ၏
အက္ခရာ ၏ နှင့် စပ်လျဉ်း၍ ပညာရှင်အချို့က ယင်းစာလုံးသည် ပုဂံခေတ် ဧအ် မှ တိုက်ရိုက် ဆင်းသက် ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ပညာရှင် အချို့ကမူ ပုဂံကျောက်စာခေတ်ဦးက ဧအ် ရေးသည်မှန်သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ဧယ်၊ ဧယ်အ သို့ ရေးထုံးရွေ့လျောသည်။ ဧယ် ၏ သင်္ကေတအဖြစ်  ကို သုံးခဲ့သည်။ ယင်းကမှ ယနေ့ ၏ သဏ္ဌာန်သို့ ပြောင်းလဲ ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု ယူဆကြသည်။
ပုဂံကျောက်စာခေတ်ဦးတွင် ၏ ကို ဧ၊ ဧအ်၊ ယေ၊ ယေအ် ဟူ၍ ရေးကြသည်။ နောက်တစ်ဆင့်တွင် သင်္ကေတပြု၍၊ ဟု ရေးကြသည်။  သည် အက္ခရာ ဧ ယသတ် (ဧယ်) ၏ သင်္ကေတ ဖြစ်သည်။ မွန်တို့ကလည်း အက္ခရာ ဧ ယသတ် (ဧယ်) ၏ သင်္ကေတအဖြစ် သုံးကြောင်း အလယ်ခေတ် မွန်ကျောက်စာများတွင် ခိုင်လုံစွာ တွေ့ရသည်။ ယင်းတွင် အသတ်တင်ခြင်းသည် အ သတ်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အက္ခရာ ဧ ယသတ် အသတ် (ဧယ်အ်) သို့မဟုတ် (ဧယ်အ) ၏ သင်္ကေတ ဖြစ်သည်။ ကျောက်စာများတွင်  အစား၊  ဟုလည်း ရေးကြသည်။ ယနေ့ အက္ခရာ ၏ သို့ အဆင့်ဆင့် ပြောင်းလဲလာပုံကို ကျောက်စာ၊ မင်စာများတွင် ကွင်းဆက်မပြတ် တွေ့မြင်နိုင်သည်။
အက္ခရာ ၍
အက္ခရာ ၍ နှင့် စပ်လျဉ်း၍မူ ရှေးကျောက်စာများတွင် ရုယ်အ ဟု ရေးရာမှ ယနေ့ အက္ခရာ ၍ ပုံသဏ္ဌာန်သို့ အဆင့်ဆင့် ပြောင်းလဲလာပုံကို တွေ့နိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ပညာရှင်အများကလည်း ယင်းသို့ ပြောင်းလဲလာသည်ဟုပင် ယူဆကြသည်။
အက္ခရာ ၌
အက္ခရာ ၌ သည် နှိုက်ကို အတိုချုံးရေးရာမှ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ နငယ်ဟထိုးတွင် အသတ်တင်လိုက်လျှင် အက္ခရာ ၌ နှင့် အလွန်နီးစပ်သော သဏ္ဌာန်ကို ရသည်။ ယင်းကမှ အက္ခရာ ၌ ဖြစ်လာကြောင်း သက္ကရာဇ် ၁၁ဝဝ ခန့်က ခေါင်းလောင်းစာများ၌ တွေ့ရသည်။ ယင်းသို့ သင်္ကေတပြုရာတွင် တစ်ချောင်းငင်၊ လုံးကြီးတင်၊ ကအက္ခရာတို့ ကျေခဲ့ကြောင်း တွေ့ရသည်။ အရပ်ရပ် အထောက်အထားများအရ သက္ကရာဇ် ၈ဝဝ နှင့် ၁ဝဝဝ အတွင်း ပေစာ၊ ပုရပိုက်စာများတွင် နှိုက်ကို အတိုချုံးရေးသားရာမှ ဆင်းသက် ပေါ်ပေါက်လာသည်ဟု ယူဆရန် ရှိပေသည်။
ယူနီကုဒ်ဇယား
ယူနီကုဒ်စနစ်တွင် မြန်မာအက္ခရာတစ်လုံးချင်းစီအတွက် U 1000 မှ U 109F အတွင်းတွင် သီးခြားသတ်မှတ်ပေးထားသည်။
မအင်္ဂါ အစေ့
မအင်္ဂါ အစေ့သည် နို့တိုက်သတ္တဝါ အမများတွင်သာရှိသော လိင်အင်္ဂါ တစ်ခုဖြစ်သည်။ လူတွင် မိန်းမ မျိုးပွားအင်္ဂါ၏ အတွင်း နှုတ်ခမ်း ဆုံရာရှိ အတွင်းပိုင်းတွင် မြင်သာသော ပဲစေ့ပုံ အဖြစ်ရှိသည်။ အစေ့သည် ယောက်ျားတို့တွင် အပြန်အလှန်အားဖြစ်ရှိသော လိင်တံ တို့ကဲ့ ကျင်ငယ်စွန့်ရန် တာဝန်မယူဘဲ လိင် သာယာမူ အတွက်သာ ဖြစ်သည်။ ၎င်းမှ ကွဲလွဲသည်မှာ နို့တိုက် သတ္တဝါ၌ Spotted Hyena မြေခွေးတို့တွင်သာ ရှိသည်။ ထိုသတ္တဝါတွင် မအင်္ဂါ အစေ့ သည် ကြီးထွားပြီး ကျင်ငယ်စွန့်ရန် နှင့် လိင်ဆက်ဆံရန်တွင် သာမက ၎င်းမှ ကလေးပါ မွေးဖွားသည်။
ပုံသဏ္ဌာန်
မအင်္ဂါ အစေ့၏ ခေါင်းပိုင်း ခေါ် ဂလင်းသည် ပဲစေ့ အရွယ် ရှိပြီး ပုံသဏ္ဌာန် လဲဆင်သည်။ သို့သော် အရွယ်ပမာဏမှာ ကွဲပြားနိုင်သည်။ ၎င်း မအင်္ဂါ အစေ့၏ ခေါင်းပိုင်းသည် အာရုံကြော  ၈၀၀၀ ရှိသောကြောင့် အလွန် ခံစားနိုင်မှု ပြင်းထန်သည်။ အဖိုတို့ လိင်တံကဲ့သို့ပင် နမ်အကြောများ စုဆုံရာ ဖြစ်သောကြောင့် လိင်စိတ်ဆွရန် အလွန်သင့်တော်သည်။
မအင်္ဂါ အစေ့သည် ရှုပ်ထွေးသော တည်ဆောက်ပုံဖြစ်ပြီး အတွင်းပိုင်းနှင့် အပြင်ပိုင်း ဟူ၍ရှိသည်။ အပြင်နှုတ်ခမ်း နှင့် ဆီးခုံမို့မို့ ဆုံရာရှိ မအင်္ဂါဇာတ်ဆုံရာ ရှေ့ဖတ် အပေါ်တွင် ထိုးထွက်နေသော အခုံးကို မအင်္ဂါ အစေ့ အမိုး (clitoral hood) ဟုခေါ်ပြီး အစေ့၏ ဂလင်း ကို အပြည့် သို့မဟုတ် တစိတ်တပိုင်း ကာထားသည်။ ၎င်းအစေ့ခေါင်းမှ နောက်ဖက်သို့ ဆက်၍ လမ်းကြောင်းအတိုင်း လက်တစ်ဆစ်လောက် ဆက်တက်သွားပြီး ပြန်ကွေးလာကာ V ပုံသဏ္ဌာန် နှစ်ကိုင်းကွဲသွားပြီး သစ်ပင် အမြစ်များကဲ့သို့ ပြန့်သွားကာ corpora cavernosa ဖြစ်ပေါ်လာပြီး ၎င်းသည် အတွင်း နှုတ်ခမ်း နောက်ကွယ်တွင်တည်ရှိသည်။
ကျခတ်တောရွာ၊ သင်တောကြီး
ကျခတ်တောရွာ၊ သင်တောကြီး
ဘိုးအိုင်ငူရွာ၊ ရွှေတောင်မှော်
ဘိုးအိုင်ငူရွာ၊ ရွှေတောင်မှော်
စီမံကိန်းရေးဆွဲရေးဦးစီးဌာန
စီမံကိန်းရေးဆွဲရေးဦးစီးဌာနသည် အမျိုးသားစီမံကိန်းနှင့် စီးပွားရေးဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု ဝန်ကြီးဌာန လက်အောက်ရှိ ဦးစီးဌာနတစ်ခု ဖြစ်သည်။ လက်ရှိအချိန်တွင် ဌာနဖွဲ့စည်းပုံအရ ဒေသဆိုင်ရာဦးစီးဌာနရုံးများကို ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဦးစီးဌာနရုံးပေါင်း (၁၇)ရုံး၊ ခရိုင်ဦးစီးဌာနရုံးပေါင်း (၆၇)ရုံးနှင့် မြို့နယ်ဦးစီး ဌာနရုံး ပေါင်း(၃၂၆)ရုံး၊ စုစုပေါင်းဝန်ထမ်း အင်အား (၂၅၄၉) ဦးဖြင့် အကောင် အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။
ရည်မှန်းချက်များ
စီမံကိန်းရေးဆွဲရေးဦးစီးဌာန၏ ရည်မှန်းချက်များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
အာလကပ္ပ (အနောက်)ရွာ၊ မြင်းမူမြို့နယ်
အာလကပ္ပ (အနောက်)ရွာ (Ahrlarkatpa(West))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ စစ်ကိုင်းခရိုင်၊ မြင်းမူမြို့နယ်၊ အာလကပ္ပကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၇၁၂၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြင်းမူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဉာဏ်ချောင်း
ဉာဏ်ချောင်း
အင်ပေါ်နွယ်ရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
အင်ပေါ်နွယ်ရွာ(Inpawnwe)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်၊ မလီယန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၆၈၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကုက္ကုရဇာတ်
ဧကကနိပါတ် - ၃။ ကုရုင်္ဂဝဂ် -၂၂- ကုက္ကုရဇာတ်။ ။ ဘေးသင့်နေသော ခွေးအပေါင်းကို ကယ်ဆယ်ရန်မင်းအား တရားဟောသော ခွေးမင်း အကြောင်း။
ဆွေမျိုးအတွက် ကျင့်ကြံချက်
နတ်လူတို့ဆရာဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ရဟန်းတို့သည်တရားသဘင်ဝယ် မြတ်စွာဘုရားသည် ဆွေတော် မျိုးတော်တို့အကျိုး ကျင့်တော်မူသောကြောင့်စကားစပ်မိကြရာ မြတ်စွာဘုရား ကြွလာတော်မူပြီးလျှင် “ရဟန်းတို့ ... ငါဘုရားသည်ဆွေတော်မျိုးတော်တို့ အကျိုးကို ယခုအခါမှသာ ကျင့်သည်မဟုတ်၊ ရှေးအခါ၌လည်း ကျင့်ဖူးပြီ” ဟု မိန့်တော်မူကာအောက်ပါ အတိတ်ဇာတ်ကို ဆောင်တော်မူသတည်း။
[ပစ္စုပ္ပန်ဝတ္ထုအကျယ်ဒွါဒသနိပါတ်၊ ဘဒ္ဒသာလဇာတ်ဝယ် ထင်ရှားလတ္တံ့၊]
ခွေးတွေသတ်ရန် မိန့်တော်ပြန်
လွန်လေပြီးသောအခါဗာရာဏသီပြည်ဝယ် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ခွေးမင်းသည် ခွေးအပေါင်း ခြံရံကာသုသာန်တွင် နေလေ၏။
တစ်နေ့သ၌မင်းကြီးသည် သိန္ဓောမြင်းဖြူတို့ဖြင့် ကအပ်ကသော ရထားကိုစီးလျက် ဥယျာဉ်တော်သို့ထွက်၍ တစ်နေ့လုံး ဥယျာဉ်ကစားပြီးလျှင် နေဝင်ခါနီးတွင် နန်းတော်သို့ ပြန်လေ၏။မင်းကြီး စီးသည့် ရထားကိုလည်း မင်းရင်ပြင်၌ ထားလေ၏။
ခွေးမင်းထံမှောက် ဝိုင်းအုံရောက်
မင်းချင်းတို့သည်မြင်မြင်သမျှ ခွေးတို့ကို သတ်ကြသဖြင့် ခွေးတို့မှာ ကြီးစွာသော ပျက်စီးခြင်းသို့ရောက်လေ၏။ တချို့ ခွေးတို့လည်း သေဘေးမှ လွတ်မြောက်ရန် ကြောက်လန့်တကြား ပြေးလွှားကာသုသာန်သို့ရောက်၍ ခွေးမင်းထံ လာကြကုန်၏။
ခွေးမင်းလည်း“အမောင်တို့ ... များပြားလှပါတကား၊ အဘယ့်ကြောင့် စည်းဝေးရောက် လာကြကုန်သနည်း” ဟု မေးလျှင် ခွေးတို့က“အရှင်ခွေးမင်း ... မင်းကြီး၏ ရထား၌ တပ်ဆင်ထားသော သားရေတို့ကို စားသည့်အတွက်မင်းကြီး အမျက်ထွက်၍ မြင်မြင်သမျှ ခွေးတို့ကို သတ်စေသဖြင့် ဘေးကြီးသင့်၍ရောက်လာပါကြောင်း ပြောကြားကြကုန်၏။
ခွေးမင်းဆောင်ရွက်ဆွေမျိုးတွက်
ထိုအခါ ခွေးမင်းသည်မင်းစောင့်ရှောက်အပ်သော နေရာမှာ တခြားခွေးတို့ ဝင်၍မစားနိုင်၊ နန်းတွင်းရှိမင်းမျိုးတို့ မွေးထားသော ခွေးတို့သာ စားကြပေမည်၊ ခိုးစားသော ခွေးတို့မှာဘေးမရှိကြ၊ ခိုးမစားသော ခွေးတို့မှာ သေကြကုန်၏၊ အလွန်မတရားသော အမှုတည်း၊ ငါသည်“ခွေးသူခိုးတို့အား မင်းကြီးအားပြကာ ဆွေမျိုးတို့အား အသက်အလှူကို လှူမည်” ဟုကြံစည်ပြီးလျှင် “အမောင်တို့ ... မကြောက်ကြနှင့်၊ ငါ ယခု မင်းကြီးထံသွား၍ သင်တို့ဘေးမရှိအောင် စီမံမည်၊ ငါမလာမီ ဤနေရာ၌ပင် စောင့်ဆိုင်း၍ နေကြဦး” ဟုမှားထားပြီးလျှင် ဖြည့်ဆည်းပူးခဲ့သော ပါရမီတော်ကို ဆင်ခြင်ကာ မေတ္တာဘာဝနာကိုပွားများလျက် “ ငါ့ ကို တစ်စုံတစ်ယောက်သော သူသည် ခဲ၊ တုတ် စသည်ဖြင့်မပစ်ဝံ့စေသတည်း” ဟု အဓိဋ္ဌာန်ပြုပြီးလျှင် တစ်ကောင်တည်း မြို့တွင်းသို့ဝင်လျက်တရားဆုံးဖြတ်ရာ မင်းကြီးထံ အရောက်သွားလေ၏။ ရောက်လျှင် မင်းကြီးကို ရှိခိုးကာ -
မေး။ ။ အရှင်မင်းကြီး .... အရှင်မင်းကြီးတို့သည် ခွေးတို့ကိုသတ်စေပါသလော။
ဖြေ။ ။ သတ်စေပါသည်။
မေး။ ။ ဘယ်အတွက်ကြောင့် သတ်စေပါသနည်း။
ဖြေ။ ။ ရထားက သားရေတို့ကို ခိုးစားသည့်အတွက်ကြောင့် သတ်စေပါသည်။
မေး။ ။ သားရေ စားသော ခွေးသူခိုးတို့ကို မသိပါဘဲလျက် မြင်မြင်သမျှခွေးတို့ကို မသတ်စေသင့်သည် မဟုတ်ပါလော။
ဖြေ။ ။ ရထားက သားရေတို့ကို ခိုးစားသည့်အတွက် မြင်မြင်သမျှသောခွေးတို့ကို သတ်စေသင့်ပါသည်။
မေး။ ။ ခွေအလုံးစုံတို့ကို သတ်စေပါသလော၊ သို့မဟုတ် မသေရသော ခွေးများရှိပါသေးသလော။
ဖြေ။ ။ ရှိပါသည်။ မင်းမျိုးတို့ မွေးထားသော ခွေးများ မသေရပါ။
ကြောင်းကျိုးဖော်ပြတင်လျှောက်ရ
“အရှင်မင်းကြီး ... အရှင်မင်းကြီးတို့သည်ယခုပင်လျှင် ခွေးအလုံးစုံတို့ကို သတ်စေသည် ဆို၏။ မင်းမျိုးတို့ မွေးထားသောခွေးများတော့ မသေစေရ ဆိုပြန်၏။ သို့ဖြစ်လျှင် အဂတိတရား လိုက်စားခြင်းကားမင်းကျင့်တရား မဟုတ်ပါ။ မင်းတို့မည်သည်မှာ အကြောင်းဟုတ်သည်၊ မဟုတ်သည်ကို ရှာဖွေတတ်သောချိန်ခွင်ကဲ့သို့ တည့်မတ်စွာ ကျင့်ရပါသည်။ ယခု ခွေးသတ်ခြင်းကား ခွေးအလုံးစုံကိုသတ်ခြင်း မဟုတ်၊ မင်းမျိုးတို့ မွေးထားသော ခွေးတို့ကို မသတ်စေဘဲ အားနည်းသောခွေးတို့ကိုသာ သတ်စေခြင်းဖြစ်သည်။ မင်းတို့မည်သည်မှာ သူခိုးကိုသာနှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းရ၏၊ သူခိုး မဟုတ်သူကို မနှိပ်စက် မညှဉ်းပန်းရ။ ယခုမှာတော့ခွေးသူခိုးတို့ကား ဘေးမရှိကြကုန်၊ မခိုးသော ခွေးကောင်းတို့သာ ဘေးတွေ့ကြရကုန်၏။အံ့ဖွယ်ရှိပေစွ၊ မသင့်လျော်ပေစွ၊ မတရားပေစွ” ဟု မင်းကြီးကို လျှောက်ထားလေ၏။
သူခိုးမိရေးအန်ဆေးကျွေး
မင်းကြီးလည်း ခွေးမင်းလျှောက်ထားသော စကားကို ကြားလျှင် “အဆွေပညာရှိ ... သင်သည် ခွေးသူခိုးတို့ကိုသိပါသလော” ဟု မေးလျှင် အရှင်မင်းကြီး သိပါသည်၊ မင်းမျိုးတို့ မွေးထားသော ခွေးများဖြစ်သည်။ ကျွန်ုပ် သက်သေပြပါမည်။ မယုံလျှင် ယခုပင် ရက်တက်ရည်နှင့် မြေစာမြက်ကိုယူခဲ့ပါဆို၍ ရက်တက်ရည်နှင့် မြေစာမြက်ရလျှင် မြေစာမြက်ကို ထောင်းကာ အရည်ကိုယူစေပြီးလျှင် ရက်တက်ရည်နှင့် ရောလျက် မင်းမျိုးတို့ မွေးထားသော ခွေးတို့ကိုတိုက်စေ၏။ သောက်သမျှ ခွေးတို့သည် ညဉ့်က စားထားသော သားရေစတို့ကို အန်ကြကုန်၏။
ဆုံးမပေးငြားမင်းကျင့်တရား
ထိုအခါ မင်းကြီးလည်းခွေးမင်း၏ ဖြေဆိုခြင်းမှာ သဗ္ဗညုတဘုရားနှင့်တူသော ဖြေဆိုခြင်းဖြစ်သည်ဟုအလွန်ကြည်ညိုကာ ခွေးမင်းအား ထီးနန်းစည်းစိမ်ဖြင့် ပူဇော်လေ၏။ ခွေးမင်းလည်းမင်းကြီးအား အဂတိလေးပါး မလိုက်စားဘဲ တရားနှင့်အညီ မင်းပြုရန် ဟောကြားဆုံးမကာငါးပါးသီလ၌ တည်စေပြီးလျှင် ထီးနန်းစည်းစိမ်ကို မင်းကြီးအား ပြန်၍အပ်နှင်းကာ မိမိနေရာသို့ပြန်လေ၏။
မင်းကြီးလည်းခွေးမင်း၏ အဆုံးအမ ဩဝါဒစကား ကို ကြားနာရ၍ သတ္တဝါအားလုံးကို ဘေးမဲ့ပေး၍ခွေးမင်းနှင့်တကွ ခွေးအလုံးစုံတို့ကိုလည်း မိမိ စားသော ဘောဇဉ်နှင့် ထပ်တူထပ်မျှစီမံကာ နိစ္စဘတ်ပြု၍ အမြဲလှူဒါန်းစေ၏။ ကုသိုလ်ကောင်းမှုကိုပြုကာ သေလွန်သောအခါနတ်ပြည်သို့ ရောက်လေ၏။ ခွေးမင်း၏ အဆုံးအမ ဩဝါဒသည် နှစ်ပေါင်းတစ်သောင်းနှစ်ထောင်ပတ်လုံး တည်လေ၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ရဟန်းတို့ -
ကြွင်းသော ပရိသတ်သည် - ငါဘုရား ပရိသတ်။
ခွေးပညာရှိသည် - ငါဘုရား ဖြစ်လာပြီ -
ဟုဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) အကြောင်းထူးရှိ၊ ကိုယ်တိုင်သိ၊ ဂတိမစောင်းရာ။
(၂) နှိပ်သင့်သူအား၊ နှိပ်၍ထား၊ မြှောက်စားမြှောက်သင့်ရာ။
(၃) တရားလမ်းမှန်၊ ကျင့်ကြပြန်၊ သေလွန်နတ်ပြည်မှာ။
ကုက္ကရဇာတ် ပြီး၏။
ငှက်ပျောစုပ်ငှက်လည်ဖြူ
ငှက်ပျောစုပ်ငှက်လည်ဖြူ (Arachnothera longirostra) သည် ဝတ်ရည်စုပ်ငှက် မျိုးနွယ်ဝင် ငှက်တမျိုးဖြစ်သည်။ ယင်းအား အရှေ့တောင်အာရှဒေသတွင် တွေ့ရှိရလေ့ရှိသည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ယင်းငှက်ကို မျိုးဆက်ပျက်သုဉ်းမည့်အန္တရာယ်ရှိသဖြင့် ကာကွယ်ထားသည့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
ညောင်ပင်ဝိုင်းရွာ၊ ရွှေတောင်မှော်
ညောင်ပင်ဝိုင်းရွာ၊ ရွှေတောင်မှော်
ယိုးဒယားကွင်းရွာ၊ ပန်းတောကြီး
ယိုးဒယားကွင်းရွာ၊ ပန်းတောကြီး
မြေနီကုန်းရွာ၊ ယမ်းတွင်းငါးကြောင်
မြေနီကုန်းရွာ (Myaynikone)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်၊ ယမ်းတွင်းငါးကြောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၀၀၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ယမ်းတွင်းငါးကြောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၄၅၁ ဦး၊ မ ၁၈၄၆၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၆၉၁၈ ဦးနေထိုင်သည်။
သာမီးညောင်ရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်
သာမီးညောင်ရွာ (Tharmeenyaung)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်၊ ကပ်ပယ်လမ်းခွဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၃၇၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကပ်ပယ်လမ်းခွဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၄၀ ဦး၊ မ ၃၆၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၀၄ ဦးနေထိုင်သည်။
မြေနီကုန်းရွာ၊ ယမ်းတွင်းငါးကြောင်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရပ်စောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သာမီးညောင်ရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မုံရွာတက္ကသိုလ်
မုံရွာတက္ကသိုလ်ကို ၁၉၉၇ ခု မေလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ၎င်းအရင်ကမူ မုံရွာ ဒီဂရီ ကောလိပ် အဖြစ် ၁၉၉၂ ခု ဩဂုတ်လ ၁၉ ရက်နေ့မှ စ၍ရှိခဲ့သည်။ မုံရွာတက္ကသိုလ်သည် မုံရွာမြို့ အရှေ့ဖတ်ရှိ မုံရွာ - ကျောက္ကာ ကားလမ်းပေါ်ရှိ ဇလုပ်ကျင်းကျေးရွာ အနီးတွင် တည်ရှိသည်။ အရင် ကောလိပ်ဟောင်းမှာ ၁၉၇၉ ခုမှ စတင်ခဲ့ပြီး မုံရွာ ဒေသ ကောလိပ်ဟုခေါ်သည်။ ၎င်းကို ယခု အခြေခံ အထက်တန်း (၂) ကျောင်း ဟုပြောင်းလဲ ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
မုံရွာမြို့တွင် မုံရွာတက္ကသိုလ် အပြင် မုံရွာတက္ကသိုလ် ကျောင်းဝင်းအနီး၌ မုံရွာစီးပွားရေးတက္ကသိုလ် လည်း ရှိသည်။
= ကိုးကား = <References/>
၁၉၄၂
မတ်လ
(၉) ရက်။
(၁၀) ရက်။
(၁၁) ရက်။
(၁၂) ရက်။
(၁၃) ရက်။
(၁၄) ရက်။
(၁၅) ရက်။
(၁၈) ရက်။
(၂၀) ရက်။
(၂၁) ရက်။
(၂၃) ရက်။
(၂၄) ရက်။
(၂၅) ရက်။
(၂၆) ရက်။
(၂၉) ရက်။
(၃၀) ရက်။
(၃၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။ (၃) ရက်။
(၄) ရက်။
(၅) ရက်။
(၆) ရက်။
(၇) ရက်။
(၈) ရက်။
သည်။
(၁၃) ရက်။
(၁၅) ရက်။
(၁၆) ရက်။
(၁၇) ရက်။
(၂၀) ရက်။
(၂၁) ရက်။
(၂၂) ရက်။
(၂၃) ရက်။
(၂၄) ရက်။
(၂၅) ရက်။
(၂၇) ရက်။
(၂၈) ရက်။
(၃၀) ရက်။
(၃၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
(၂) ရက်။
(၃) ရက်။
(၄) ရက်။
(၅) ရက်။
(၆) ရက်။
(၈) ရက်။
(၉) ရက်။
(၁၂) ရက်။
(၁၃) ရက်။
(၁၅) ရက်။
(၁၆) ရက်။
(၂၀) ရက်။
(၂၁) ရက်။
စသည့်အချက်များကို အားလုံး သဘောတူ ဆုံးဖြတ်ကြ သည်။
(၂၄) ရက်။
(၂၅) ရက်။
(၂၆) ရက်။
(၂၇) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
(၃) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁)
စက်တင်ဘာလ
(၆) (၇)
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
(၂) ရက်။
(၃) ရက်။
(၄) ရက်။
(၅) ရက်။
(၆) ရက်။
(၇) ရက်။
(၈) ရက်။
(၉) ရက်။
(၁၀) ရက်။
(၁၁) ရက်။
(၁၂) ရက်။
(၁၃) ရက်။
(၁၄) ရက်။
(၁၆) ရက်။
(၁၇) ရက်။
(၁၈) ရက်။
(၁၉) ရက်။
(၂၁) ရက်။
(၂၃) ရက်။
(၂၄) ရက်။
(၂၅) ရက်။
(၂၆) ရက်။
(၂၈) ရက်။
(၂၉) ရက်။
(၃၀) ရက်။
(၃၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
(၂) ရက်။
(၃) ရက်။
(၅) ရက်။
(၆) ရက်။
(၇) ရက်။
(၈) ရက်။
(၉) ရက်။
(၁၁) ရက်။
(၁၂) ရက်။
(၁၃) ရက်။
(၁၄) ရက်။
(၁၅) ရက်။
(၁၆) ရက်။
(၁၇) ရက်။
(၁၈) ရက်။
(၁၉) ရက်။
(၂၀) ရက်။
(၂၁) ရက်။
(၂၂) ရက်။
(၂၃) ရက်။
(၂၄) ရက်။
(၂၅) ရက်။
(၂၆) ရက်။
(၂၇) ရက်။
(၂၈) ရက်။
(၂၉) ရက်။
(၃၀) ရက်။
(၃၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
(၂) ရက်။
(၃) ရက်။
(၄) ရက်။
(၅) ရက်။
(၆) ရက်။
(၇) ရက်။
(၈) ရက်။
(၉) ရက်။
(၁၀) ရက်။
(၁၁) ရက်။
(၁၂) ရက်။
(၁၃) ရက်။
(၁၄) ရက်။
(၁၅) ရက်။
(၁၆) ရက်။
(၁၇) ရက်။
(၁၈) ရက်။
(၁၉) ရက်။
(၂၀) ရက်။
(၂၁) ရက်။
မန်ဝိန်းရွာ၊ မွတ်လုံ
မန်ဝိန်းရွာ (Manwein)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ မိုင်းမောမြို့နယ်၊ မွတ်လုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၈၈၆ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းမောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၉၄၂
ဒီဇင်ဘာလ
(၂၂) ရက်။
(၂၃) ရက်။
(၂၄) ရက်။
(၂၅) ရက်။
(၂၆) ရက်။
(၂၇) ရက်။
(၂၈) ရက်။
(၃၀) ရက်။
(၃၁) ရက်။
မှတ်စု
ကျော်ငြိမ်း၊ ညွှန်ကြားရေးမှူး၊ တက္ကသိုလ်များသမိုင်းသုတေသနဦးစီးဌာန ပြုစုသော ဂျပန်ခေတ်ရက်စွဲသမိုင်း (၈ မတ် ၁၉၄၂- ၃ မေ ၁၉၄၅) မှ ကူးယူဖော်ပြသည်။
ကိုးကား
<references group="ကျွန်ုပ်စွန့်စားခန်း" />
<references group="ဂျပန်စစ်အုပ်ချုပ်ရေးခေတ်" />
<references group="ရဲဘော်သုံးကျိပ်" />
<references group="Ba Maw Breakthrough in Burma" />
<references group="Burma During the Japanese Occupation"/>
<references group="Stilwell papers"/>
<references group="Slim Defeat into Victory"/>
<references group="မီနာမီကီကန်း"/>
<references group="JapMilAdmDoc19411945"/>
<references group="Collis Last and First in Burma" />
<references group="မြဒေါင်းညို ရွှေတောင်တိုက်ပွဲ"/>
<references group="မြန်မာ့အလင်း" />
<references group="Grandfather Longlegs"/> <references group="သခင်နု ငါးနှစ်ရာသီ"/> <references group="တိုက်စိုး ဂန္ထဝင်စာဆိုပညာရှိလေးဦး"/> <references group="သိန်းဖေမြင့် စစ်တွင်းခရီးသည်"/> <references group="လုပ်သား"/> <references group="Burma Struggle Vol.1"/> <references group="ဗစိန် လွတ်လပ်ရေးကြိုးပမ်းမှု"/>
<references group="လူထုဦးလှ စစ်တွင်းဗမာ ပြည် (ပ)"/>
<references group="တိုင်းချစ်"/>
<references group="World War II Day by Day"/>
<references group="A History of Modern Burma"/>
<references group="ဗမက သိန်းတုတ် ကိုယ်ရေးမှတ်တမ်း"/>
စီမံကိန်းစိစစ်ရေးနှင့် တိုးတက်မှုအစီရင်ခံရေး ဦးစီးဌာန
လုပ်ငန်းတာဝန်များ
စီမံကိန်းစိစစ်ရေးနှင့် တိုးတက်မှုအစီရင်ခံရေး ဦးစီးဌာန၏ လုပ်ငန်းတာဝန်များမှာ-
စီမံကိန်းစိစစ်ရေးနှင့် တိုးတက်မှုအစီရင်ခံရေး ဦးစီးဌာနသည် အထက်ပါတာဝန်များအပြင် အောက်ပါ အဖွဲ့အစည်းများ၏ ရုံးလုပ်ငန်းတာဝန်များကိုလည်း ဆောင်ရွက်သည်။
ဖွဲ့စည်းပုံ
စီမံကိန်းစိစစ်ရေးနှင့် တိုးတက်မှုအစီရင်ခံရေး ဦးစီးဌာနသည် အောက်ပါ ဌာနခွဲများဖြင့် လုပ်ငန်းတာဝန် များကို ဆောင်ရွက်လျက်သည်။ စီမံကိန်းစိစစ်ရေးနှင့် တိုးတက်မှုအစီရင်ခံရေး ဦးစီးဌာန၏ ခွင့်ပြုအင်အားမှာ အရာထမ်းရာထူး (၆၄)နေရာ၊ အမှုထမ်းရာထူး (၁၆၈)နေရာ၊ စုစုပေါင်းရာထူး (၂၃၂)နေရာဖြင့် လုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။
အနောက်ရွာ၊ ပန်းတောပြင်
အနောက်ရွာ၊ ပန်းတောပြင်
ဒိုင်ယာလက်တစ်
ဒိုင်ယာလက်တစ် (Dialectic) ဆိုသည်မှာ သဘောထား ကွဲပြားမှုများကို ဖြေရှင်းရာတွင် အသုံးပြုသော နည်းလမ်း တစ်ခုဖြစ်ပြီး ရှေးခေတ်အခါကပင် အိန္ဒိယနှင့် ဥရောပရှိ အတွေးအခေါ် ကဏ္ဍတွင် ထင်ရှားခဲ့သည်။ ဒိုင်ယာလက်တစ် ဆိုသော စကားလုံးသည် ရှေးခေတ် ဂရိတို့မှ ဆင်းသက်လာပြီး ပလေတို ရေးသားသော ဆိုကရေးတီး၏ ဒိုင်ယာလော့ များကြောင့် လူသိများလာခဲ့သည်။ ဒိုင်ယာလက်တစ် နည်းလမ်း ဆိုသည်မှာ ပြဿနာတစ်ခုအား အမြင်ကွဲပြားသည့် လူနှစ်ယောက် သို့ နှစ်ယောက်ထက် ပိုသော လူများ အနေနှင့် အမှန်တရားသို့ ရောက်အောင် အကျိုးအကြောင်း ခိုင်လုံသော ငြင်းဆိုချက်များဖြင့် အပြန်အလှန် ပြောဆို ဖြေရှင်းသော နည်းလမ်းဖြစ်သည်။ ဒိုင်ယာလက်တစ် နည်းလမ်းသည် သာမန် ငြင်းခုံမှုနှင့် ကွဲပြားခြားနားသည်။ သာမန် ငြင်းခုံမှုများတွင် ငြင်းခုံသူများ အနေနှင့် မိမိတို့၏ ငြင်းဆိုချက်ကို မှန်ကန်သည်ဟု အသေစွဲကိုင်ထားကြပြီး ပြိုင်ဘက်ကို ဆွဲဆောင်ခြင်းဖြင့် လည်းကောင်း၊ သူတို့၏ ငြင်းဆိုချက် မှန်ကန်ကြောင်းကို သက်သေပြခြင်းဖြင့် လည်းကောင်း၊ ပြိုင်ဘက်၏ငြင်းဆိုချက်ကို မှားကြောင်း ပြနိုင်ရန် ကြိုးစားခြင်းဖြင့် လည်းကောင်း မည်သို့သော နည်းလမ်းနှင့် ဖြစ်စေ ငြင်းခုံမှုကို နိုင်အောင် ကြိုးစားကြသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် ငြင်းခုံမှုတွင်မူ မည်သူ နိုင်သည်ကို ဆုံးဖြတ်ရန် ဒိုင်လူကြီး လိုအပ်ပေသည်။ ဒိုင်ယာလက်တစ်သည် အာဝဇ္ဇာန်းရွှင်ခြင်းလည်း မဟုတ်ပေ။ အာဝဇ္ဇာန်းရွှင်ခြင်းတွင် စကားပြောသူသည် နားထောင်သူများကို သူတို့ဖက်သို့ ပါလာရန် စကားပြောသည့် နည်းလမ်း မျိုးစုံသုံး၍ ဆွဲဆောင်ကြသည်။
အိမ်မြင့်စံရွာ၊ တံတားဦးမြို့နယ်
အိမ်မြင့်စံရွာ (Einmyitsan)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ တံတားဦးမြို့နယ်၊ သဲမောင်းကန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၁၅၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သဲမောင်းကန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၇၀ ဦး၊ မ ၁၆၇၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၁၄၂ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာကို အိမ်နိမ့်ကန်ဟူသော အမည်မှ ပြောင်းလဲလိုက်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တံတားဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆင်းဂရေတံခွန်
ဆင်းဂရေတံခွန် (仙娥滝, Senga-taki) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ယာမနရှိစီရင်စု၊ ခိုးဖုမြို့မြောက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည့် ရေတံခွန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ရေတံခွန်သည် အရခဝမြစ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ အရခဝမြစ်သည် ဖူဂျီမြစ်၏ အထက်ပိုင်းရှိ မြစ်ခွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ရေတံခွန်သည် ရှောဆင်းခယောချောက်ကြီး (Shōsenkyō canyon) တွင် တည်ရှိကာ ထိုနေရာကို အထူးလှပသည့်နေရာများအဖြစ် နိုင်ငံတော်အစိုးရက ကာကွယ်ထားသည်။
ဆင်းဂရေတံခွန်သည် ၁၉၉၀ ခုနှစ် ဂျပန်နိုင်ငံ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ဝန်ကြီးဌာနမှ ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် “ဂျပန်နိုင်ငံရှိ အကောင်းဆုံး ရေတံခွန် ၁၀၀” တွင် ပါဝင်သည်။ ရွက်သစ်များဝေသည့်ရာသီဖြစ်သည့် ဆောင်းဦးရာသီတွင် ခရီးသွားအများအပြား လာရောက်လည်ပတ်ကြပြီး ကားပါကင်နေရာမှတဆင့် ရေတံခွန်သို့ ငါးမိနစ်ခန့် လျှောက်ရသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေတံခွန်များ
ဘိုးမင်းကြီးကင်းရွာ၊ မြင်းမူမြို့နယ်
ဘိုးမင်းကြီးကင်းရွာ (Boemingyikin)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ စစ်ကိုင်းခရိုင်၊ မြင်းမူမြို့နယ်၊ ဘိုးမင်းကြီးကင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၁၅၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြင်းမူမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝန်ကိုင်းရွာ၊ မတူပီမြို့နယ်
ဝန်ကိုင်းရွာ(Vangkai)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ မတူပီမြို့နယ်၊ ဝလန်တယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၀၇၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝလန်တယ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၄၂ ဦး၊ မ ၃၆၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၀၇ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတူပီမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကွမ်တမ်မက္ကင်းနစ်
ကွမ်တမ်မက္ကင်းနစ် (Quantum mechanics) ကို ကွမ်တမ်ရူပဗေဒ သို့မဟုတ် ကွမ်တမ်သီအိုရီ ဟူ၍လည်း ခေါ်ဆိုကြသည်။ ကွမ်တမ်စက်ကွင်းသီအိုရီ သည်လည်း ကွမ်တမ်မက္ကင်းနစ်၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည်။ ကွမ်တမ်မက္ကင်းနစ်သည် ရူပဗေဒ၏ အခြေခံကိုင်းခွဲတစ်ခုဖြစ်ပြီး အက်တမ်နှင့် အက်တမ်အောက်အမှုန်များဖြစ်သည့် ဖိုတွန်၊ အီလက်ထရွန် စသည်တို့နှင့် သက်ဆိုင်သော ဘာသာရပ်ဖြစ်သည်။ ကွမ်တမ်ဖြစ်ရပ်များသည် ပလန့်ကိန်းသေ (Plank's Constant) ၏ ဆတိုးကိန်းပြည့်များဖြင့် ဖြစ်ပေါ်ကြောင်း လေ့လာတွေ့ရှိရသည်။ အက်တမ်အောက် အမှုန်လောကတွင် စွမ်းအင်များ ဖလှယ်သည့်အခါ၊ ထုတ်လွှတ်သည့်အခါများတွင် စိတ်ကြိုက်ပမာဏဖြင့် ထုတ်လွှတ်ခြင်း မရှိဘဲ ပလိန့်ကိန်းသေ၏ ဆတိုးအပြည့်ကိန်းဖြစ်သော ပမာဏများဖြင့်သာ ထုတ်လွှတ်သည်။ ၎င်းသည် စွမ်းအင်ကို သတ်မှတ်ထားသည့်ပမာဏများ(Quanta) ဖြင့်သာ ထုတ်လွှတ်သောကြောင့် ကွမ်တမ်မက္ကင်းနစ် (Quantum mechanics) ဟု ခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤသဘောတရားသည် ရှေးရိုးရူပဗေဒ သဘောတရားဖြင့် မည်သို့မှ ရှင်းမပြနိုင်သည့် ကိစ္စဖြစ်သည်။
၁၉၀၀ ခုနှစ် တွင် ဝတ္တုနက်၏ရောင်ခြည်ထုတ်လွှတ်ခြင်း (Black-body radiation) ပြဿနာအပေါ် မက်စ် ပလန့် (Max Plank) ၏ ဖြေရှင်းချက်နှင့် ၁၉၀၅ ခုနှစ်တွင် အဲလ်ဘတ် အိုင်းစတိုင်း၏ အလင်းလျှပ်စစ် အကျိုး (Photoelectric effect) ကိုဖြေရှင်းပေးသည့် ကွမ်တမ်သဘောတရား အခြေပြု သီအိုရီတို့မှ စတင်၍ ကွမ်တမ်မက္ကင်းနစ် ပညာရပ်သည် တဖြည်းဖြည်း ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့သည်။
ကွမ်တမ်မက္ကင်းနစ် ဆိုင်ရာ သီအိုရီများကို အသုံးပြုသည့် ထင်ရှားသော ကိစ္စရပ်များမှာ စူပါလျှပ်ကူးသံလိုက်၊ အလင်းလွှတ်ဒိုင်အုတ်နှင့် လေဆာအလင်း၊ ထရန်စစ်စတာနှင့် တပိုင်းလျှပ်ကူးပစ္စည်းများဖြစ်သည့် မိုက်ကရိုပရောဆက်ဆာ၊ ဆေးရုံများတွင် အသုံးပြုသည့် MRI ဓာတ်မှန်စက် စသည်တို့ ဖြစ်သည်။
လွတ်မိုင်းရန်ရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
လွတ်မိုင်းရန်ရွာ(Lutmongyang)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်၊ မလီယန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၅၇၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သူရဲခိုရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်
သူရဲခိုရွာ (Thuyekho)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်၊ ကပ်ပယ်လမ်းခွဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၃၇၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကပ်ပယ်လမ်းခွဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၄၀ ဦး၊ မ ၃၆၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၀၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငှက်ပျောစုပ်ငှက်နှုတ်သီးသွယ်
ငှက်ပျောစုပ်ငှက်နှုတ်သီးသွယ် (Arachnothera robusta) သည် ဝတ်ရည်စုပ်ငှက် မျိုးနွယ်ဝင် ငှက်တမျိုးဖြစ်သည်။ ယင်းအား ဘရူနိုင်းနိုင်ငံ၊ မလေးရှားနိုင်ငံ၊ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၊ ထိုင်းနိုင်ငံ]တို့တွင် တွေ့ရှိရလေ့ရှိသည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ယင်းငှက်ကို မျိုးဆက်ပျက်သုဉ်းမည့်အန္တရာယ်ရှိသဖြင့် ကာကွယ်ထားသည့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မလေးရှားနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ဘရူနိုင်းနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
ရွှေတောင်မှော်ရွာ၊ ရွှေတောင်မှော်
ရွှေတောင်မှော်ရွာ၊ ရွှေတောင်မှော်
သရက်သုံးပင်ရွာမရွာ၊ သရက်သုံးပင်
သရက်သုံးပင်ရွာမရွာ၊ သရက်သုံးပင်
ပန်းတောကြီးရွာ၊ ပန်းတောကြီး
ပန်းတောကြီးရွာ၊ ပန်းတောကြီး
တာအူလော်ရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘိုတဲစုရွာ၊ ရွှေတောင်မှော်
ဘိုတဲစုရွာ၊ ရွှေတောင်မှော်
ရှမ်းချောင်း
ရှမ်းချောင်း
ကိုးကား
ရှမ်းချောင်း
မိုးသက်ဟန်
မိုးသက်ဟန် (၁၉၈၂ ဖွား) သည် ဝတ္ထုရေးစာရေးဆရာ ဖြစ်သည်။ ဘာသာပြန်များအပြင် ပင်ကိုရေးများလည်း ရေးသားလျက်ရှိသည်။
ငယ်ဘဝ
၁၉၈၂ ခုတွင် ရန်ကုန်မြို့၊ မင်္ဂလာဒုံမြို့နယ်၌ မွေးသည်။
သူသည် ငယ်စဉ်ကတည်းက ကိုယ်ခံပညာကို ဝါသနာထုံပြီး ‌ဗန်တို၊ဗန်ရှည်၊ဗန်လတ် နှင့် သိုင်းပြောင်းပြန်တို့ကို မွေးရာပါကျွမ်းကျင်တတ်မြောက်သူ တဦးဖြစ်သည်။ အသက်၉နှစ် အရွယ်တွင် ကြေးစားလက်ဝှေ့လောကသို့ စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သော်လည်း စာပေဘက်တွင် ပိုမိုစိတ်ဝင်စားလာသောကြောင့် ပြောင်းလဲ လိုက်စားခဲ့လေသည်။
စာပေလှုပ်ရှားမှု
နှင်းဆီဖြူ စာပေဂျာနယ်၏ စာတည်းအဖြစ် လုပ်ကိုင်လျက် ရှိသည်။
နီဗားဒါးပြည်နယ်
နီဗားဒါးပြည်နယ်သည် အမေရိကန် အနောက်ပိုင်းရှိ ပြည်နယ်တစ်ခုဖြစ်ပြီး အနောက်မြောက်တွင် အိုရီဂွန်ပြည်နယ်၊ အရှေ့မြောက်တွင် အိုင်ဒါဟိုပြည်နယ်၊ အနောက်ဘက်တွင် ကယ်လီဖိုးနီးယားပြည်နယ်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် အရီဇိုးနားပြည်နယ်နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် ယူးတားပြည်နယ်တို့ဖြင့် နယ်နမိတ်ထိစပ်လျက်ရှိသည်။ မြို့တော်မှာ ကာဆန်းစီတီးဖြစ်ပြီး နီဗားဒါးပြည်နယ်ကို ငွေမြို့တော်ဟု တရားဝင်သိထားသည်။ အကြောင်းမှာ ယင်းပြည်နယ်မှ ငွေသတ္တုကို အများအပြားထုတ်လုပ်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။ နီဗားဒါးပြည်နယ်သည် အများအားဖြင့် ကန္တာရများဖြင့် လွှမ်းခြုံထားပြီး ကုန်းမြေ၏ ၈၆ ရာခိုင်နှုန်းကို အမေရိကန်အစိုးရ၊ စစ်ဘက်ဆိုင်ရာနှင့် သာမန်ပြည်သူများက အသုံးပြုကြသည်။ ၁၉၄၀ ခုနှစ်တွင် လူဦးရေ ၁၁၀,၀၀၀ ရှိခဲ့ပြီး ၂၀ ရာစုတွင် ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်များကို ဆွဲဆောင်သည့်နေရာဖြစ်လာခဲ့သည်။ နီဗားဒါးပြည်နယ်သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် စတုတ္ထမြောက် ရွှေအများဆုံးထုတ်လုပ်သည့်ပြည်နယ်တစ်ခုအဖြစ် ရပ်တည်လျက်ရှိသည်။
တပ်ဦးချောင်းရွာ၊ တပ်ဦးချောင်း
တပ်ဦးချောင်းရွာ၊ တပ်ဦးချောင်း
လွတ်တောင်ရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
လွတ်တောင်ရွာ(Luttaung)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်၊ မလီယန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၇၀၄၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘနစ် (အနောက်)ရွာ၊ ကညင်ငူ
ဘနစ် (အနောက်)ရွာ၊ ကညင်ငူ
ကန်နီပေါက်ရွာ၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်
ကန်နီပေါက်ရွာ (Kannipauk)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်၊ ကန်နီပေါက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၂၄၈၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကန်နီပေါက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၀၅ ဦး၊ မ ၁၀၁၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၈၁၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝမ်စောက်ရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရေဖြူရွာ၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်
ရေဖြူရွာ (Yaehpyu)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်၊ ဟွေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၉၉၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟွေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၈၈၉ ဦး၊ မ ၂၇၉၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၆၈၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရပ်စောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငှက်ပျောစုပ်ပါးဝါ
ငှက်ပျောစုပ်ပါးဝါ (Arachnothera chrysogenys) သည် ဝတ်ရည်စုပ်ငှက် မျိုးနွယ်ဝင် ငှက်တမျိုးဖြစ်သည်။ ယင်းအား ဘရူနိုင်းနိုင်ငံ၊ မလေးရှားနိုင်ငံ၊ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၊ မြန်မာနိုင်ငံ၊ စင်ကာပူနိုင်ငံ၊ ထိုင်းနိုင်ငံနှင့် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတို့တွင် တွေ့ရှိရလေ့ရှိသည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ယင်းငှက်ကို မျိုးဆက်ပျက်သုဉ်းမည့်အန္တရာယ်ရှိသဖြင့် ကာကွယ်ထားသည့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
မင်းဘေးရွာ၊ ဆင်းကွတ်
မင်းဘေးရွာ (Minbay)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ရွှေဘိုမြို့နယ်၊ ဆင်းကွတ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၄၀၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆင်းကွတ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၉၆ ဦး၊ မ ၈၉၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၆၈၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရွှေဘိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အော်ရီဂါ (ကြယ်စုတန်း)
အော်ရီဂါ သည် ၂ ရာစု နက္ခတ္တပညာရှင် တော်လမီ၏ ကြယ်စုတန်းစာရင်း ၄၈ ခုထဲမှ တစ်ခုအပါဝင်ဖြစ်ပြီး ၈၈ ခေတ်သစ် ကြယ်စုတန်းစာရင်းတွင်လည်း ပါဝင်သည်။ ယင်းသည် အီကွေတာ၏ မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ အော်ရီဂါသည် မြောက်ကမ္ဘာခြမ်းတွင် ဆောင်းရာသီ ညနေခင်းပိုင်းများတွင် ထင်ရှားပေါ်လွင်သည်။ ယင်း၏ အတောက်ပဆုံးကြယ်မှာ ကပီလာ ဖြစ်ပြီး ညဘက်ကောင်းကင်၏ အတောက်ပဆုံးကြယ်များကြားတွင် ပုံမှန်မဟုတ်သော ကြယ်စနစ်ဖြစ်သည်။ Beta Aurigae သည် ကြယ်စုတန်းထဲတွင် စိတ်ဝင်စားဖွယ်ကောင်းသော မတည်မြဲကြယ်တစ်စင်းဖြစ်သည်။ ယင်း၏တည်နေရာသည် ဆောင်းတွင်း၌ နဂါးငွေ့တန်းနှင့် နီးသောကြောင့် အော်ရီဂါတွင် တောက်ပသော open cluster များ အမြောက်အမြား တည်ရှိသည်။ ယင်း၏ နယ်နမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသော M36၊ M37၊ နှင့် M38 စသည်တို့လည်းပါဝင်သည်။
ကိုးကား
Online sources
SIMBAD
ဝေါ်တီးရွာ၊ မတူပီမြို့နယ်
ဝေါ်တီးရွာ(Vawti)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ မတူပီမြို့နယ်၊ ဝေါ်တီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၁၁၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝေါ်တီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၁ ဦး၊ မ ၁၃၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၆ ဦး နေထိုင်သည်။
မြန်မာပြည် လွတ်လပ်ရေးတိုက်ပွဲ (စာအုပ်)
မြန်မာပြည် လွတ်လပ်ရေးတိုက်ပွဲ စာအုပ်သည် မောရစ်ကောလစ်၏ Last and First in Burma (1941-1948) အမည်ရှိ စာအုပ်ကို ကျော်အောင်မှ ဘာသာပြန်ဆို ရေးသားထားခြင်းဖြစ်သည်။ ရာပြည့်စာအုပ်တိုက်မှ စာမူခွင့်ပြုချက်အမှတ် ၃၁၀၁၄၀၁၂၀၉ ဖြင့် ထုတ်ဝေသည်။ ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည့် စာရေးဆရာ ကျော်အောင်သည် ထင်ရှားသော ပင်ကိုရေးဝတ္ထုများ၊ ဘာသာပြန်ဝတ္ထုများ၊ ခရီးသွားမှတ်တမ်းများ၊ ကျမ်းစာအုပ်များကို ရေးသားခဲ့သူဖြစ်ပြီး အမျိုးသား စာပေဆု၊ အရှေ့တောင်အာရှ စာပေဆုတွေကိုလည်း ရရှိခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ ဤစာအုပ်တွင် စာရေးသူ၏ ကိုယ်ရေးအကျဉ်းကိုလည်း ရှေ့ဆုံး၌ ဖော်ပြပေးထားသည်။
ဒူခေါ်ခီးရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်
ဒူခေါ်ခီးရွာ (Dukhawkhee)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်၊ ခဲဒိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၃၈၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခဲဒိုးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၇၉ ဦး၊ မ ၂၆၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၄၇ ဦးနေထိုင်သည်။
မြန်မာပြည် လွတ်လပ်ရေးတိုက်ပွဲ (စာအုပ်)
စာအုပ်၏ နောက်ဆုံးစာမျက်နှာများမှာ အဓိက ဖြစ်ရပ်ရက်စွဲများ ဟူ၍ ၁၉၄၁ ခုနှစ်မှ ၁၉၄၈ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၄ ရက်နေ့ မြန်မာသမ္မတနိုင်ငံ ထူထောင်နိုင်တဲ့နေ့အထိ နေ့အလိုက် ထူးခြားဖြစ်စဉ်များကို ဖော်ပြပေးထားသည်။ မူရင်းဓာတ်ပုံ၊ မြေပုံများနှင့်တကွ ဖော်ပြထားပြီး ဂျပန်တို့၏ အကြံအစည်၊ ဦးစော၊ ဂျပန်စစ်ကြေညာပြီး ကျီးလန့်စာ စားကာလ၊ တော်လှန်ရေး သန္ဓတေည် မွေးဖွားခြင်း၊ ဒေါ်မန်စမစ်နှင့် ချာချီကမ်ဗာလင် မိန့်ခွန်း၊ အောင်ဆန်းနှင့် ယှဉ်ပြိုင်ခြင်း နိဂုံးစကား စသည့် စိတ်ဝင်စားဖွယ် ခေါင်းစဉ်ပေါင်း ၃၁ ခု ပါဝင်သည်။ နိဂုံးစကားဆိုသည့် အခန်းမှာဆိုတွင် အောက်ပါအတိုင်း ရေးသားထားသည်။
စာမျက်နှာ အချို့၏အောက်ခြေတွင် ရှင်းချက်လိုအပ်သော အင်္ဂလိပ်စာ စကားလုံးများ၊ ရှင်းလင်းချက်များကို အောက်ခြေမှတ်စုအဖြစ် ထည့်သွင်းပေးထားသည်။ စာအုပ်၏ နောက်ကျောဖုံးတွင်လည်း စာအုပ်ထဲတွင် ပါဝင်သည့် အကြောင်းအရာများကို အကျဉ်းမျှ ပုံနှိပ်ဖော်ပြပေးထားသည်။
ဝေါ်တီးရွာ၊ မတူပီမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတူပီမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒူခေါ်ခီးရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဇင်ယော်၊ ဗိုလ် (ရဲဘော်သုံးကျိပ်)
ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင် ဗိုလ်ဇင်ယော် ၂၁ နိုဝင်ဘာ ၁၉၁၉ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်တိုင်း ခရမ်းမြို့နယ် အေးရွာတွင် ဦးပို ဒေါ်နှင်းမြ တို့မှ ဖွားမြင်သည်။ ဗမာလူမျိုး ဗုဒ္ဓဘာသာ ဝင်ဖြစ်သည်။ အမည်ရင်းမှာ ကိုသန်းညွန့်ဖြစ်သည်။ တို့ဗမာ အစည်းအရုံးသို့ ဝင်ရောက်သော အခါ သခင်သန်းညွန့် ဖြစ်လာသည်။ ဂျပန်အမည်မှာ အိုကာဝါ ဖြစ်သည်။ ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်တွင် ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင်များ ဗိုလ်အမည် ခံယူရာတွင် ဗိုလ်ဇင်ယော် ဖြစ်လာသည်။
ကျောင်းသားဘဝ နှင့် ပညာရေးရာ
ခရမ်းမြို့နယ် အေးရွာတွင် အလယ်တန်းအဆင့်ထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ ၁၉၃၆ ခုနှစ်တွင် ပုဇွန်တောင် မြူနီစပယ် အထက်တန်း ကျောင်း တွင် ပညာ ဆက်လက် သင်ကြားခဲ့ရာ နဝမတန်း အောင်မြင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဆရာဖြစ်သင်တန်း တက်ရောက် အောင်မြင်ခဲ့သည်။
အသက်မွေးမှုဘဝ
၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်တွင် အဆောက်အအုံ ကန်ထရိုက်လုပ်ငန်းများ လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၄ ခုနှစ်မှ ၁၉၅၈ ခုနှစ်အထိ စကြာကုမ္ပဏီ တွင် မန်နေဂျာ အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ တော်လှန်ရေး အစိုးရ လက်ထက်တွင် သစ်လုပ်ငန်း ကော်ပိုရေးရှင်း၌ အထူးအရာရှိ အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
အမျိုးသားနိုင်ငံရေးဆောင်ရွက်ချက်
ဗမာ့လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော် (ဘီအိုင်အေ) စစ်ဌာနချုပ်နှင့် မော်လမြိုင် စစ်ကြောင်းဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံတွင်း ချီတက်၍ ဗြိတိသျှ တို့ကို တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ ရွှေကျင်တိုက်ပွဲတွင် ဗိုလ်စောအောင် ကျဆုံးပြီးနောက် ဗိုလ်ဇင်ယော် ဦးစီး၍ ဆက်လက် တိုက်ခိုက်ရာ အနိုင်ရခဲ့သည်။
၂၇ ဇူလိုင် ၁၉၄၂ ခုနှစ်တွင် ဘီအိုင်အေ ဖျက်သိမ်း၍ ဗမာ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော် (ဘီဒီအေ) ဖွဲ့စည်းသောအခါ ဘီဒီအေ တပ်ရင်း ၃ တပ်ခွဲ ၃၌ ဗိုလ်ကြီးအဆင့်ဖြင့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၃ ခုနှစ် ဇူလိုင်လတွင် စက်မှုလက်မှု တပ်ရင်း ၁ ၏ တပ်ခွဲမှူး တာဝန် ထမ်းဆောင် ခဲ့သည်။ ၁၉၄၄ ခုနှစ် ဩဂုတ်လတွင် အနောက်တိုင်း စစ်ဌာနချုပ် စစ်ဆင်ရေးမှူး အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ၁၉၄၄ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ တွင် မန္တလေး အထက်မြန်မာပြည် တိုင်း တပ်ရင်းမှူး အဖြစ်လည်းကောင်း တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
၁၉၄၅ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် ရန်ကုန်မြို့ လောင်းဝစ်လမ်း (ယခု အင်းယားမြိုင်လမ်း) ရှိ စစ်ဆေးရုံတွင် ဆေးကုသမှု ခံယူနေစဉ် ဖက်ဆစ်ဂျပန် တော်လှန်ရေး ဖြစ်ပွားလာသဖြင့် ဆေးရုံမှ ဆင်းကာ တိုင်း၄ (ပဲခူး၊ ရွှေကျင် နှင့် သထုံ) နှင့် ဆက်သွယ်ကာ ဖက်ဆစ်ဂျပန်တို့ကို တော်လှန်ခဲ့သည်။
ကန္ဒီ စာချုပ်အရ မျိုးချစ်ဗမာ့တပ်မတော် ဖျက်သိမ်းသောအခါ တပ်မတော်မှ ထွက်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း ဖွဲ့စည်းသော ပြည်သူ့ရဲဘော်တပ်ဖွဲ့ တွင် ပါဝင်ပြီး ရန်ကုန်ခရိုင် ပြည်သူ့ရဲဘော် တပ်ဖွဲ့ဉက္ကဌ အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ပါတီနိုင်ငံရေး
၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံရေး နယ်ပယ် သို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်ကာ ဦးနု ဦးဆောင်သော သန့်ရှင်း ဖဆပလ အဖွဲ့တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ် တတိယ အကြိမ် ပါလီမန် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ရွေးကောက်ပွဲတွင် သန့်ရှင်း ဖဆပလ အမတ်လောင်း အဖြစ် ကဝမြို့နယ် မဲဆန္ဒနယ်မှ ဝင်ရောက် အရွေးခံရာ လွှတ်တော်အမတ်အဖြစ် ရွေးကောက် တင်မြှောက်ခံရသည်။
အခြားဆောင်ရွက်ချက်များ
၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် ဂျာမနီနိုင်ငံ ဘာလင်မြို့တွင် ကျင်းပသော သတ္တမ အကြိမ်မြောက် ကမ္ဘာ့စစ်ပြန်ညီလာခံသို့ မြန်မာနိုင်ငံ ကိုယ်စားလှယ် အဖြစ် တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၃-၆၄ ခုနှစ်များတွင် မြန်မာနိုင်ငံ စစ်ပြန် စစ်မှုထမ်းဟောင်း များ အဖွဲ့ချုပ် ဉက္ကဌ အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ဆုတံဆိပ်ရေးရာ
၂၇ မတ် ၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် မြန်မာ့ လွတ်လပ်ရေး ကြိုးပမ်းမှုနောက်ဆုံး ကဏ္ဍ၌ ကိုယ်ကျိုးမငဲ့ဘဲ တိုင်းပြည်နှင့် လူမျိုး လွတ်လပ်ရေးအတွက် သက်စွန့်ဆံဖျား ကြိုးပမ်း ဆောင်ရွက်ခဲ့မှုကြောင့် နိုင်ငံတော်က ကျေးဇူးဆပ်ခြင်း အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းဝင် (ပထမဆင့်) တံဆိပ် ချီးမြှင့်ဂုဏ်ပြုခြင်း ခံခဲ့ရသည်။
၇ ဇွန် ၁၉၈၀ ပြည့်နှစ်တွင် နိုင်ငံတော်၏ အကျိုးကို ဦးစီးဆောင်ရွက်ခဲ့သည့် အတွက် နိုင်ငံဂုဏ်ရည်ဘွဲ့ (ပထမဆင့်) ချီးမြှင့်ခြင်းခံခဲ့ရသည်။
ဘဝနိဂုံး
၃၁ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၉၃ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
မဟိန္ဒထေရ်
မဟိန္ဒထေရ်
မဟိန္ဒထေရ်သည် သီရိဓမ္မာသောက မင်းကြီး၏သားတော် ဖြစ်၍ သင်္ဃမိတ္တာကား သမီးတော်ဖြစ်သည်။ မင်းကြီးသည် မြတ်စွာ ဘုရား၏ သာသနာတော်၌ အလွန်ကြည်ညိုသည် ဖြစ်ရကား ကျောင်းပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင် ဆောက်လုပ်လှူဒါန်း၏။ ဤသို့ လှူဒါန်းပြီးနောက် အလွန် နှစ်သက်ဝမ်းမြောက်ခြင်းဖြစ်၏။
အခါတပါး၌ မင်းကြီးသည် အသောကာရာမ ကျောင်းသို့ ထွက်တော်မူ၍ သံဃာတော်တို့အား ဤသို့ မေးလျှောက်၏။ '' အရှင်ဘုရားတို့ ဘုရားသခင်၏ သာသနာတော်၌ အဘယ်သူသည် အကျွန်ုပ်တို့ကဲ့သို့ ကြီးကျယ်စွာသော စွန့်ကြဲခြင်းကို ပြုဘူးသနည်း၊ အဘယ်သူ၏ စွန့်ကြဲခြင်းသည် ကြီးမြတ်ပါသနည်း '' ဟု လျှောက်၏။
အရှင်မောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿထေရ်က ''မြတ်သောမင်းကြီး၊ မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်၌ သင်မင်းကြီးနှင့် တူသော စွန့်ကြဲပေးကမ်း လှူဒါန်းသောသူသည် မြတ်စွာဘုရား လက်ထက် တော်၌ပင် မရှိပေ။ သင်မင်းကြီး၏ စွန့်ကြဲခြင်း သည်သာလျှင် သာလွန်မြင့်မြတ်လှ၏ '' ဟု မိန့်တော်မူ၏။ မင်းကြီးလည်း ထိုစကားကိုကြားရသော် အလွန်ဝမ်းမြောက် ခြင်းဖြစ်သဖြင့် '' အရှင်ဘုရား၊ အကျွန်ုပ်သည် ဤမျှလောက်သော ဒါနကို ပြုရသဖြင့် သာသနာတော်၏ အမွေကို ခံရပါအံ့လော'' ဟု လျှောက်ထားပြန်၏။ ထိုအခါ အရှင်မောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿက '' မင်း ကြီး၊ ဤသို့ပစ္စည်းကို စွန့်ကြဲကာမျှဖြင့် သာသနာ့ အမွေခံ အဖြစ်သေးချေ။
ဤမြေမှသည် ဗြဟ္မာပြည်တိုင်အောင် ပစ္စည်းလေး ပါးကို စုပုံ၍ လှူငြားသော်လည်း ဘုရားရှင့်သာသနာတော်၌ အမွေခံ မဖြစ်သေးချေ။ မိမိရင်၌ ဖြစ်သော သားသမီးတို့ကို ရဟန်း ပြုစေခြင်းသည်သာလျှင် သာသနာတော်၏ အမွေခံဖြစ်သတည်း'' ဟုမိန့်တော်မူသည်။
မင်းကြီးလည်း ငါသည် ဤမျှလောက်သော အလှူကြီးကို ပေးပါလျက် သာသနာတော်၏ အမွေကိုမခံရချေသေး၊ သာသနာ တော်၏ အမွေခံဖြစ်အောင် အဘယ်သို့ပြုရအံ့နည်းဟု အောက်မေ့ လျက် ထိုမှဤမှကြည့်လတ်သော်၊ သားတော်မဟိန္ဒသည် မင်းကြီး၏ အပါးတွင်နေသည်ကို မြင်သဖြင့် '' ချစ်သားမဟိန္ဒ၊ သင်သည် ရဟန်းပြုခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်ပါအံ့လော '' ဟုမေး၏။ မင်းသားလည်း ခမည်းတော်၏ စကားကိုကြားလျှင် ရွှင်လန်းဝမ်းမြောက်လှသဖြင့် '' အရှင်မင်းမြတ်၊ အကျွန်ုပ် ရဟန်းပြုနိုင်ပါ၏။ အကျွန်ုပ်ကို ရဟန်းပြု၍ သာသနာ့အမွေကို ခံတော်မူပါ '' ဟုလျှောက်၏။ မင်းကြီးလည်း သားတော်မဟိန္ဒမင်းသားအား အရှင်မောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿ ထေရ်ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍ မင်းသား အသက်နှစ်ဆယ်ပြည့်ပြီး ဖြစ်သော ကြောင့် ပဉ္စင်းပြုတော်မူလေသည်။ မဟိန္ဒမင်းသားကား ကမ္မဝါစာ ၏အဆုံး၌ ပဋိသမ္ဘီဒါလေးပါးနှင့်တကွ ရဟန္တာအဖြစ်သို့ ရောက် တော်မူသည်။ အရှင်မဟိန္ဒလည်း ရဟန်းဖြစ်သောနေ့မှစ၍ မိမိ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာထံ၌ ပိဋကတ်သုံးပုံဖြစ်သော ဘုရားစကားတော်ကို သင်ကြားသဖြင့် ၃ နှစ်ရှိသောအခါ ထေရဝါဒနှင့် တကါ တတ် မြောက်၍ တစ်ထောင်သောသံဃာတို့၏ ပါမောက္ခ ဖြစ်တော်မူလေသည်။
သမီးတော် သဃ‡မိတ္တာကား အသက် တစ်ဆယ့်ရှစ်နှစ်သား ဖြစ်၍ ပဉ္စင်းမခံဘဲ သာမဏေပြု၏။ တတိယသင်္ဂါယနာတင်ပြီး အဆုံး၌ နောင်အခါ အဘယ်အရပ်၌ သာသနာတော်မြတ် ကောင်း စွာတည်လတ္တံနည်းဟု အရှင်မောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿမထေရ် ဆင်ခြင် တော်မူလျှင် ပစ္စန္တရာဇ်တိုင်းတို့၌ ကောင်းစွာ တည်လတ္တံ့သည်ကို မြင်တော်မူ၍ ပစ္စန္တရာဇ် ကိုးဌာနသို့ သာသနာ ပြုစေတော်မူသည်။ ထိုအခါ အရှင်မဟိန္ဒထေရ်ကို သီဟဠ တမ္ဗပဏ္ဏိမည်သော သီဟိုဠ် ကျွန်းသို့ ဥပသမ္ပကံမြောက်လောက်အောင် ပဉ္စဝဂ် သံဃာငါးပါးနှင့် စေတော်မူ၏။
မဟိန္ဒထေရ်သည် သာသနာ ၂၃၆ ခုနှစ်တွင် ဣဓိယ၊ ဥတ္တိယ၊ သမ္ဗလ၊ ဘဒ္ဒသာလ ဤမထေရ်လေးပါးအပြင်၊ တူတော် သုမန သာမဏေ၊ သဏ္ဍုက ဥပါသကာတို့နှင့်တကွ သီဟိုဠ် ကျွန်းသို့ သာသနာပြု ကြွတော်မူသည်။
လယ်တန်ငယ်ရွာ၊ ပန်းတောကြီး
လယ်တန်ငယ်ရွာ၊ ပန်းတောကြီး
ဒိုင်စု
ဒိုင်စု
နယူးဟမ်ရှိုင်းယားပြည်နယ်
နယူးဟမ်ရှိုင်းယားပြည်နယ်သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု အရှေ့မြောက်ပိုင်းရှိ နယူးအင်္ဂလန်ဒေသတွင် တည်ရှိသော ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။
ရွာသစ်ကုန်းရွာ၊ ကညင်ငူ
ရွာသစ်ကုန်းရွာ၊ ကညင်ငူ
ကျားကွင်းရွာ၊ သရက်သုံးပင်
ကျားကွင်းရွာ၊ သရက်သုံးပင်
ဘောဇာဇာနီယဇာတ်
ဧကကနိပါတ် - ၃။ ကုရုင်္ဂဝဂ် -၂၃- ဘောဇာဇာနီယဇာတ်။ ။ သေသည်အထိ အသက်ကို ပမာဏမထားဘဲ ဝီရိယကိုသာကြိုးစားသော ဘောဇာဇာနီယ သိန္ဓောမြင်း အကြောင်း
ဝီရိယအကျိုးရ ပမာပြ
နတ်လူတို့ဆရာဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် မြတ်စွာဘုရားသာသနာတော်ဝယ် ရဟန်းပြုပါလျက် လုံ့လဝီရိယ ယုတ်လျော့သော ရဟန်းတစ်ပါး ရှိသတတ်။
ထိုအခါမြတ်စွာဘုရားသည် ထိုရဟန်းကို ခေါ်တော်မူ၍ “ချစ်သားရဟန်း ... ရှေးအခါ ပညာရှိတို့သည်မိမိကိုယ်ဝယ် မြားမှန်သော ဒဏ်ချက်ကြောင့် အသက်သေခါနီးသော်လည်း လုံ့လဝီရိယကိုမလျှော့ကြကုန်” ဟု မိန့်တော်မူကာ အောက်ပါ အတိတ်ဇာတ်ကို ဆောင်တော်မူသတည်း။
မင်္ဂလာမြင်းတွက်ဂုဏ်ရောင်ထွက်
လွန်လေပြီးသောအခါဗာရာဏသီပြည်ဝယ် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ထိုမင်း၏ မင်္ဂလာ မြင်းတော်သည် ဘောဇာဇာနီယ သိန္ဓောမြင်းမျိုး ဖြစ်၏။ အလုံးစုံသော အဆင်းတန်ဆာတို့နှင့် ပြည့်စုံ၏။ထိုမင်္ဂလာမြင်းသည် သုံးနှစ်ပတ်လုံး နံ့သာမျိုးဖြင့် ထုံအပ်သည်ဖြစ်၍ အထူးထူးသောအရသာတို့နှင့် ပြည့်စုံသော မွှေးကြိုင်သည့် သလေးထမင်းကို အဖိုးတစ်သိန်းတန်ရွှေခွက်၌ထည့်ကာ စားရ၏။ နေသောအရပ်ဝယ် ကမ္ဗလာ တင်းတိမ်တို့ဖြင့် ကာရံ၍ထား၏။ အထက်က ရွှေကြယ်စီအပ်သောပုဆိုး မျက်နှာကြက်ကို ကြက်၏။ ပတ်ပတ်လည် နံ့သာပန်းဆိုင်းတို့ကို ဆွဲကာ ဆီမီးကိုအမြဲထွန်းလျက်ရှိ၏။
ထိုမင်္ဂလာမြင်းတော်ကိုအစွဲပြုကာ မင်းကြီးမျာ အလွန် ကျက်သရေရှိ၏။ ဗာရာဏသီမင်းအဖြစ်ကို မတောင့်တမိသောသူမည်သည်မရှိ။
စစ်ထိုးထွက်ရန်တိုင်ပင်ပြန်
ထိုအခါမင်းကြီးသည် အမတ်တို့ကို စည်းဝေးစေ၍ “အမတ်မင်းတို့ ... ယခု ခုနစ်ပြည်ထောင်မင်းများတိုင်းပြည်ကို ဝိုင်း၍ထားကြပြီ၊ အဘယ်သို့ ပြုလုပ်ကြမည်နည်း” ဟု မေးလေ၏။အမတ်ကြီးတို့လည်း “အရှင်မင်းကြီး ... အရှင်မင်းကြီးကိုယ်တိုင် ရှေးဦးသွား၍စစ်မထိုးလေနှင့်၊ ဤမည်သော မြင်းစီးသူရဲ (မြင်းတပ်ဗိုလ်) ကို စစ်ထိုးခိုင်းပါ၊ထိုမြင်းစီးသူရဲမအောင်မြင်မှ မင်းကြီးကိုယ်တိုင် စစ်ထိုးသင့်၊ မထိုးသင့် သိရမည်” ဟု လျှောက်ထားကြကုန်၏။
မင်းကြီးစေချက်စစ်တိုက်ထွက်
မင်းကြီးသည်မြင်းစီးသူရဲကို ခေါ်စေ၍ “ အမောင် ... ခုနစ်ပြည်ထောင်မင်းတို့နှင့် စစ်ထိုးဝံ့မည်လော”ဟု မေးလေ၏။ မြင်းစီးသူရဲက “အရှင်မင်းကြီး ... မင်းကြီး၏ ဘောဇာဇာနီယ မင်္ဂလာ သိန္ဓောမြင်းတော်ကို ရလျှင်ခုနစ်ပြည်ထောင်မင်းလောက်ကို ထားပါဦး၊ ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်းရှိ အလုံးစုံသောမင်းတို့နှင့်ပင် စစ်ထိုးဝံပါသည်” ဟု ရဲဝံစွာ လေဆာက်ထားလေ၏။ ထိုအခါ မင်းကြီးက“အမောင် ... ဘောဇာဇာနီယ သိန္ဓောမြင်း ဖြစ်စေ၊ တခြားမြင်းဖြစ်စေ လိုရာမြင်းကိုသဘောရှိယူ၍ စစ်ထိုးလော့” ဟု ခွင့်ပြုတော်မူ၏။
ဝီရိယကြိုးကုတ်ခြောက်မင်းပြုတ်
မြင်းစီးသူရဲလည်း ဘောဇာဇာနီယသိန္ဓောမြင်းကို ဆောင်ယူကာ ချပ်တန်ဆာဖြင့် ကောင်းစွာဖွဲ့၍ မိမိကိုယ်တိုင်လည်းချပ်တန်ဆာဖြင့် ကောင်းစွာဖွဲ့ပြီးလျှင် သန်လျက်ကို လွယ်ကာ သိန္ဓောမြင်းကို စီးလျက်မြို့မှထွက်၍ လျှပ်စစ်နွယ်ကဲ့သို့ ပြိုးပြိုးပြက်သွားကာ ဗိုလ်ထုတစ်ခုကို ဖျက်ဆီး၍မင်းတစ်ပါးကို အရှင်းဖမ်းပြီးလျှင် မြို့တွင်းသို့ဝင်၍ ဗိုလ်ထုအား အပ်နှင်းလေ၏။နောက်တစ်ဖန် ဒုတိယ ဗိုလ်ထုကို ဖျက်ဆီး၍ ဒုတိယ မင်းတစ်ပါးကို၊ နောက် တတိယဗိုလ်ထိုကို ဖျက်ဆီး၍ တတိယ မင်းတစ်ပါးကို၊ နောက် စတုတ္ထ ဗိုလ်ထုကို ဖျက်ဆီး၍စတုတ္ထမင်းတစ်ပါးကို၊ နောက် ပဉ္စမဗိုလ်ထုကို ဖျက်ဆီး၍ ပဉ္စမ မင်းတစ်ပါးကို၊ နောက် ဆဋ္ဌမဗိုလ်ထုကို ဖျက်ဆီး၍ ဆဋ္ဌမ မင်းတစ်ပါးကို ဖမ်းယူကာ မိမိတို့ ဗိုလ်ထုအားအပ်နှင်းပြန်လေ၏။
သိန္ဓဝမြင်းမြားထိခြင်း
ထိုဆဋ္ဌမမြောက်မင်းကိုဖမ်းသောအခါ ဘောဇာဇာနီယ သိန္ဓောမြင်းကို မြားမှန်သဖြင့် သွေးယိုစီးကာ ပြင်းထန်သောဝေဒနာရသဖြင့် မင်းအိမ်တံခါးကို ဆောင်ယူ၍ ချမ်းသာစွာ အိပ်စေလျက် ချပ်တန်ဆာတို့ကိုအသာဖြေပြီးလျှင် သတ္တမမြောက်မင်းကို ဖမ်းယူခြင်းငှာ မြင်းတစ်ကောင်ကို ချပ်တန်ဆာဖွဲ့ရန် ပြင်ဆင်လေ၏။
သေလုနီးတောင်လုံ့ဆောင်
ထိအခါမြင်းစီးသူရဲသည် ဘောဇာဇာနီယ သိန္ဓောမြင်းကိုပင် မ ထူကာ မြားမှန်သော ဒဏ်ရာကို မြဲစွာ ကျပ်စည်းလျက်တန်ဆာဖွဲ့ချည်ပြီးလျှင် သိန္ဓောမြင်းကိုစီးကာ သတ္တမမြောက် ဗိုလ်ထုကို ဖျက်ဆီး၍သတ္တမမြောက်မင်းကို ဖမ်းယူကာ မိမိတို့ဗိုလ်ထုအား အပ်နှင်းပြန်လေ၏။သိန္ဓောမြင်းကိုလည်း မင်းကြီး အိမ်တံခါးသို့ ဆောင်ယူ၍ မင်းကြီးအား လျှောက်ကြားလေ၏။
တရားပြကာသေလွန်ရှာ
မင်းကြီးလည်း အင်္ဂလာသိန္ဓောမြင်းထ လာ၍ ရှုလတ်သော် သိန္ဓောမြင်းလည်း မသေမီ မင်းကြီးကို“အရှင်မင်းကြီး ... ခုနစ်ပြည်ထောင်မင်းတို့ကို မသတ်ဘဲ သစ္စာရေ တိုက်၍လွှတ်ပါ၊ အကျွန်ုပ်နှင့် မြင်းစီးသူရဲအား ပေးထားသည့် အခြံအရံကိုလည်း မြင်းသူရဲအားပေး၍အထူးသဖြင့် ချီးမြှောက်တော်မူပါ၊ မင်းကြီးလည်း မင်းကျင့်တရားနှင့် အညီ မင်းပြု၍ကုသိုလ်ကောင်းမှုကို အားထုတ်ပါ” ဟု မင်းကြီးအား အဆုံးအမပေးပြီးသော်ချပ်တန်ဆာတို့ကို ဖြေစေလျှင် ခဏချင်းပင် သေလွန်လေ၏။
မင်းကြီးလည်းမင်္ဂလာမြင်းအလောင်းကို သင်္ဂြိုဟ်ပြီးလျှင် မြင်းစီးသူရဲအား များစွာစေူ စည်းစိမ်ကိုပေး၍ ချီးမြှောက်က ခုနစ်ပြည်ထောင် မင်းတို့ကိုလည်း နောက်တစဖန် ရန်မပြုနိုင်အောင်သစ္စာရေတိုက်၍ လွှတ်လိုက်လေ၏။
ဤဒေသနာတော် အဆုံး၌လုံ့လဝီရိယလျှော့သော ရဟန်းသည် အရဟတ္တဖိုလ်၌ တည်ကာ ရဟန္တာ အဖြစ်သို့ ရောက်လေ၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ရဟန်းတို့ -
ထိုအခါ ဗြဒ္မဒတ်မင်းသည် - ယခုအခါ အာနန္ဒာ။
မြင်းစီးသူရဲသည် - သာရိပုတ္တရာ။
သိန္ဓောမြင်းသည် - ငါဘုရား ဖြစ်လာပြီ - ဟု ဇာတ်ကိုပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) အပျင်းမထူ၊ လုံ့လကူ၊ ထိုသူ ကြီးပွားမြဲ။
(၂) မြားဒဏ်ချက်ပြင်း၊ သေလုမြင်း၊ အားသွင်းအောင်သည့်နဲ။
ဘောဇာဇာနီယဇာတ် ပြီး၏။
ဂွမြောင်ရွာ၊ အောင်လံမြို့နယ်
ဂွမြောင်ရွာ (Gwamyaung)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ အောင်လံမြို့နယ်၊ အောင်မြေကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၇၆၈၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အောင်မြေကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၇၁ ဦး၊ မ ၁၂၅၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၃၂၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အောင်လံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ထီးဘောခီးရွာ၊ ဒေါမွဲ
ထီးဘောခီးရွာ(Hteebawkhee)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဖာပွန်ခရိုင်၊ ဖာပွန်မြို့နယ်၊ ဒေါမွဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၀၁၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မဂေါင်ကထောင်ရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
မဂေါင်ကထောင်ရွာ(Magaungkahtaung)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်၊ မလီယန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၆၈၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နေဝင်ဘုရင်များ
ကိုလိုနီခေတ် က အင်္ဂလိပ် အစိုးရ ၏ I.C.S အဖြစ် မြန်မာနိုင်ငံတွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ရင်း အုပ်ချုပ်ရေး တရားစီရင်ရေးကိစ္စများ၌ သမာသမတ် ကျကျ အမှုထမ်းခဲ့သူ မောရစ်ကောလစ်၏ ရှမ်းပြည်နယ်သို့ ခရီးသွား အတွေ့အကြုံဖြစ်သည်။ မူရင်း စာရေးသူသည် ပင်စင်ယူပြီး ၃ နှစ်အကြာ အင်္ဂလန်၌ ရှိစဉ် အင်္ဂလိပ် လူမျိုး ရှမ်းပြည်နယ် တိုင်းမင်းကြီး၏ ဖိတ်ကြားမှုဖြင့် အင်္ဂလန်မှ ရှမ်းပြည်သို့ ကိုယ်တိုင်သွားရောက်ကာ တွေ့မြင်ခဲ့သည်များကို ပြည့်ပြည့်စုံစုံ မှတ်တမ်းတင် ရေးသားထားခြင်း ဖြစ်သည်။
အဝလွန်ခြင်း
အဝလွန်ခြင်း ဟူသည် ပိုလျှံနေသော ခန္ဓာကိုယ်အဆီများ စုပုံလာပြီး ကျန်းမာရေး အတွက် ဆိုးကျိုးဖြစ်လာစေသော အတိုင်းအတာသို့ရောက်ရှိလာသည့် ကျန်းမာရေးအခြေအနေ ဖြစ်ပြီး ယင်းမှ မျှော်မှန်းထားသောသက်တမ်း ကို တိုစေခြင်း နှင့်/သို့မဟုတ် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ပြဿနာများ ပိုမိုဖြစ်ပေါ်လာ ရန် ဦးတည်ပါသည်။ ကိုယ်အလေးချိန် နှင့် အရပ်ကို နှိုင်းယှဉ်တိုင်းတာမှု ခန္ဓာကိုယ် အလုံးအထည်အညွှန်း (BMI) သည် ကိုယ်အလေးချိန် ၂၅ ကီလို ဂရမ်/စတုရန်းမီတာ နှင့် ၃၀ ကီလိုဂရမ်/စတုရန်းမီတာ အကြား သူများကို ကိုယ်အလေးချိန်ပိုနေသူများ (အဝမလွန်ခင်) ဟုသတ်မှတ်ပြီး ၃၀ ကီလိုဂရမ် /စတုရန်းမီတာ ထက်ပိုများသူတို့ကို အဝလွန်သူ ဟု သတ်မှတ်သည်။