cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ကိရိယာ
ဝက်အူရစ်လိုလျှင်လည်း ဝက်အူရစ်ကို ‌ဖော်‌ပေး နိုင်သည်။ တွင်ခုံတွင် ပန်းထိမ်သုံး တွင်ခုံက‌လေးများမှ အကြီး ဆုံးအ‌မြောက်‌ပြောင်းပြုလုပ်‌သော တွင်ခုံကြီးအထိ အရွယ်အမျိုး မျိုးရှိ၏။ ‌ခေတ်မှီ တွင်ခုံများ၌ စူး‌ဆောက်စ‌သော တွင်စားစရာ ကရိယာများကို အလုပ်လုပ်‌နေစဉ်မှာပင် အလိုအ‌လျောက် ‌ပြောင်းလဲ‌ပေးနိုင်‌လေသည်။ တွင်ခုံများအပြင် အခြားအ‌ရေးကြီး ‌သော ကရိယာမှာ ‌ဖောက်စက်နှင့်လွန်စက်များဖြစ်သည်။
ပစ္စည်းတစ်ခုခုတွင် သာမန်အ‌ပေါက်ဖြစ်‌အောင် ‌ဖောက်လို‌သော အခါဖြစ်‌စေ၊ ဝါးလုံး‌ခေါင်းကဲ့သို့ လိုဏ်‌ခေါင်းဖြစ်‌အောင် ထွင်း ‌ဖောက်လို ‌သောအခါဖြစ်‌စေ၊ ‌ဖေက်စက်နှင့် လွန်စက်များကို သူ့‌နေရာနှင့်လိုက်‌အောင် အသုံးပြုကြ၇‌ပေသည်။ အခြားအ‌ရေး ကြီး‌သော ကရိယာတစ်မျိုးမှာ စက်‌ရွေ‌ပေါ်ဖြစ်သည်။ လက်‌ရွေ ‌ပေါ်သည် အ‌ချောကိုင်ရမည့် အထည်ပစ္စည်းကို အ‌သေထား၍ ထိုး‌ပေးသည်။
စက်‌ရွေ‌ပေါ်မှာမူ အ‌သေတပ်ဆင်ထား‌သော ‌ကြောင့် အထည်ပစ္စည်းကို စက်ဖြင့်‌ရွေ့ရှား‌ပေးရသည်။ ‌ပျော့ ‌ကြောင်း ထိုးစက်မှာ စက်‌ရွေ‌ပေါ်နှင့်သ‌ဘောချင်း တူ‌သော်လည်း အလိုရှိ‌သော ‌ပျော့‌ကြောင်းအရွယ်ကိုလိုက်၍ ‌ရွေ‌ပေါ်သွား (ဆောက်သွား)သေး‌သေးကို တပ်ဆင်‌ပေးထားသည်။ စက်‌ရွေ ‌ပေါ်နှင့် ‌ပျော့‌ကြောင်းထိုးစက်များတွင် ‌ဆောက်ပြားပုံ ‌ရွေ‌ပေါ် သွားများကို မသုံးဘဲ၊ ထက်‌သောနံ‌ဘေး‌စောင်းများပါ၍ လည် လျက်ရှိ‌သော ‌ဆောက်လုံးမျိုးကိုလည်း သုံးနိုင်သည်။
သတ္တုဖြတ် ကတ်‌ကျေးများ၌ ရိုးရိုးကတ်‌ကျေးများမှာကဲ့သို့ အသွားနှစ်ခုမဟုတ်‌ချေ။ သို့‌သော် အလုပ်လုပ်ပုံမှာမူ ရိုးရိုး ကတ်‌ကျေးကဲ့သို့ပင်ဖြစ်၏။ သံမဏိလုပ်ငန်းတွင် အသုံးပြု‌သော ကတ်‌ကျေးများသည် အလွန်အား‌ကောင်း၏။ သာမန်အပူချိန် တွင် ၂ လက်မခန့်ထူး‌သော သံမဏိကို၎င်း၊ အထည်ကို အပူ တိုက်ထားလျှင် ၂၅ လက်မခန့်ထူ‌သော သံပြားများကို၎င်း ဖြတ်‌တောက်‌ပေးနိုင်သည်။ လုပ်ငန်းအ‌သေးအဖွဲများတွင် လက် အားဖြင့်သာ ကတ်‌ကျေးကို အသုံးပြု၏။ သို့‌သော် စက်မှု လက်မှုဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းကြီးများ၌ ‌မော်‌တော်စက်၊ ‌ေ၇‌နွေး‌ငွေ့ စက် စသည်တို့ဖြင့် ကတ်‌ကျေးကိုသုံးသည်။ အလွန်ကြီးကျယ် ‌သော အလုပ်ရုံများတွင်မူ ‌လေဖိအားဖြင့် ‌မောင်း‌သောစက်များ ဖြင့် အသုံးပြုကြသည်။
လွှစက်တွင် လုပ်ငန်းကိုလိုက်၍ လွှအမျိုးမျိုးရှိသည်။ အ‌တွေ့ရအများဆုံးမှာ သစ်စက်များတွင်သုံးသည့် လွှမျိုးကဲ့သို့ လွှဝိုင်းများဖြစ်၏။ အချို့မှာ လက်ဆွဲလွှကဲ့သို့ ‌ရှေ့တိုး‌နောက်ငင် လှုပ်ရှားသည့် စက်ထိုးလွှဖြစ်၏။ လွှသွားသည် အလွန်လျင် မြန်စွာ လှုပ်ရှားလျက်ရှိ၍ လွှခွဲလိုသည့်ပစ္စည်းကို စက်ဖြင့် တဖြည်းဖြည်း ‌ရွှေ့‌ပေးရသည်။ အလွန်ထုထယ်ကြီးမား‌သော ပစ္စည်းများကို ခွဲစိတ်ရန်အတွက်မူ ခါးပတ်လွှသည် အ‌ကောင်း ဆုံးဖြစ်၏။ ဤလွှမျိုးတွင် လွှသည် တစ်ဘက်တချက်ရှိ ဘီး များ‌ပေါ်တွင် ခါးပတ်ကွင်းပတ်၍ လည်‌နေသည်။ ‌ကျောက်များ ကိုဖြတ်ရာ၌ သုံးသည့်လွှမှာလည်း ခါးပတ်လွှနှင့် တသ‌ဘော တည်းပင်ဖြစ်သည်။
ဖြတ်‌တောက်သည့် ကရိယာဟူသ‌ရွေ့မှာ သပ်များတွင် အကျုံးဝင်သည်။ သစ်သားတွင်ဖြစ်‌စေ၊ သတ္တုတွင် ဖြစ်‌စေ၊ ‌ဆောက်ကို အသုံးပြုပုံချင်းမှာ အတူတူပင်ဖြစ်၏။ သို့‌သော် သစ်သားမှာ‌ပျော့၍ သတ္တုမှာမာသည့်အတွက် ‌ဆောက် သွားချွန်ပုံချင်း မတူကြ‌ပေ။ သစ်သားတွင်သုံး‌သော ‌ဆောက် သွားများသည် ပါးလွှာချွန်ထက်‌လေ့ရှိ၍ သတ္တုတွင်းသုံး‌သော ‌ဆောက်သွားများကို တုတ်ခိုင်‌စေခြင်းငှာ၊ ‌ဆောက်သွားသည် ဒီဂရီ ၃၀ မှ ၆၀ ခန့်အထိ ‌ရွှေ‌နေရသည်။ ထို့အပြင် ထို ‌ဆောက်မျိုးကို အလွန်ခိုင်မာ‌သော သတ္တုမျိုးဖြင့် ပြုလုပ်ရသည်။ စက်အမျိုးမျိုး တိုးတက်လာသည်နှင့်အမျှ ကရိယာတန်ဆာ ပလာများလည်း အမျိုးမျိုး‌ပေါ်‌ပေါက်လာရသည်။ ယင်းတို့မှာ ပုံဆွဲကရိယာနှင့်တကွ တိုင်းတာရန်ကရိယာများဖြစ်ကြ၍ ဆကရူ‌ဂေ့၊ ဆလိုက်ကယ်လစ်ပါ၊ မိုက်ကရိုမီတာ စသည်တို့မှာ ယခု‌ခေတ်‌ပေါ် တိုင်းတာစစ်‌ဆေးစရာ ကရိယာများဖြစ်ကြ၏။
ယခု‌ခေတ်‌ပေါ် တိုင်းတာစစ်‌ဆေးစရာ ကရိယာများနှင့် ဆိုပါက သာမန်အားဖြင့် တစ်လက်မ၏ တစ်‌ထောင်ပုံတစ်ပုံအထိ တိုင်း တာနိုင်၍ အလွန်အထက်တန်းကျ‌သော ‌ခေတ်မှီကရိယာများနှင့် ဆိုပါက တစ်လက်မ၏ တစ်သန်းပုံ တစ်ပုံအထိပင် မှန်ကန် ‌အောင် စစ်‌ဆေးတိုင်းတာနိုင်‌လေသည်။
ငှက်ကြီးတုံးရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
ငှက်ကြီးတုံးရွာ (Hngetgyitone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ မင်းကင်းမြို့နယ်၊ ကျောက်အိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၈၈၃ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းကင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြစ်ဝကျွန်းပေါ်
မြစ်ဝဒေသများသည် မြစ်တစ်ခုမှ ပင်လယ်နှင့်ဆုံရာ မြစ်များထဲမှရေချိုနှင့် သမုဒ္ဒရာမှ ရေငန်တို့ ဆုံတွေ့ရာနေရာများ ဖြစ်သည်။ ဤမြစ်ဝဒေသများတွင် မြစ်ဝ၌ မြစ်ကသယ်ဆောင်လာသော နုံးအနယ်အနှစ်များ ပို့ချသောကြောင့် မြေဆီဩဇာကောင်း သော မြစ်ဝှမ်းလွင်ပြင်ကို ဖြစ်စေသည်။
ပင်လယ်နှင့်ဆုံရာ မြစ်ဝဒေသများ၌ ရေချိုသည် ပင်လယ်ရေငန်ထက်ပို၍ ပေါ့ပါးသဖြင့်၊ ရေငန်၏အပေါ်မှနေ၍ စီးဆင်းကြ သည်။ သမုဒ္ဒရာထဲမှနေ၍ သယ်ဆောင်လာသော အာဟာရဓာတ်များသည် မြစ်ထဲသို့ ဝင်ရောက်လာကြသောကြောင့် အပင်များ ကြီးထွားရန်မြေဆီဩဇာ ထက်သန်သောနေရာများအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးသည်။ အမှန်တွင် ဤမြစ်ဝဒေသများ သည် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ ဇီဝဗေဒသဘောအရ ထုတ်လုပ်မှုအကောင်းဆုံး ဂေဟစနစ်များ တည်ရှိရာနေရာအနက်မှ တစ်ခုဖြစ်သည်။
အချို့သော အပင်အမျိုးအစားများသည် မြစ်ဝဒေသများ၏ ထူးခြားသော ရုပ်အခြေအနေများမှာသာလျှင် ရှင်သန်နိုင်ကြပြီး အချို့အပင်များသည် မြစ်ဝဒေသများမှာပင် နေရာရွေး၍ ပေါက်ရောက်တတ်ကြသည်။ မြစ်ဝဒေသများတွင် အပင်များပေါက် ရောက်ခြင်းနှင့် နေရာရွေးချယ်၍ ပေါက်ရောက်ခြင်းအတွက် အဓိက အကြောင်းအချက်မှာ ရေတွင်အငန်ဓာတ် ပါဝင်ခြင်း ကြောင့် သို့မဟုတ် ဆားငန်ပေါက်မှုကြောင့် ဖြစ်သည်။
အပူပိုင်းဒေသရှိ ပင်လယ်နှင့်တွေ့ဆုံသော မြစ်ဝများတွင် ပေါက်ရောက်သော ဒီရေရောက်လမုတောများသည် ထူးခြားသည့် သစ်တောတမျိုးဖြစ်ပြီး၊ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ ဂေဟစနစ်၏ အရေးပါသည့် အစိတ်အပိုင်း တခုလည်း ဖြစ်သည်။ ဒီရေ ရောက်လမုတောများသည် ဒီရေလှိုင်းများ မြင့်တက်လာမှုမှ ကာကွယ်ပေးသည့် သဘာဝအတားအဆီးတခု ဖြစ်ရုံမျှသာ မက ငါးမျိုးစိတ်များနှင့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များ မှီခိုခိုလှုံနေထိုင်ရန် အသိုက်အမြုံအဖြစ် အကောင်းဆုံး ထောက်ပံ့ပေးထားသည်။
လာစောအောက်ရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
လာစော(အောက်)ရွာ(Larsaw(Lower))သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ တောပုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၂၁၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တံခါးမရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
တံခါးမရွာ (Tagarma)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ တံခါးမကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၉၆၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တံခါးမကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၈၈ ဦး၊ မ ၇၅၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၃၄၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြစ်တန်းရွာ၊ နတ်မှူး
မြစ်တန်းရွာ၊ နတ်မှူး
ရှမ်းစုရွာ၊ ကျောက်တန်း
ရှမ်းစု
ကညင်ကုန်းရွာ၊ အင်းကြီး
ကညင်ကုန်းရွာ၊ အင်းကြီး
စက်ကုန်းရွာ၊ သက္ကာယ်သောင်
စက်ကုန်းရွာ၊ သက္ကာယ်သောင်
ကိံဒိဋ္ဌိကသုတ်
မြတ်ဗုဒ္ဓနှင့် မြတ်ဗုဒ္ဓသာဝက ရဟန်းတော်တို့ထံသို့ မချဉ်းကပ်သင့်ချိန်၊ မြတ် ဗုဒ္ဓ၏ ပရိသတ်နှင့် အညတိတ္ထိယပရိသတ်တို့၏ ခြားနားချက်၊ အနာထပိဏ်သူဌေး၏ အညတိတ္ထယပရိဗိုဇ်များကို ရှိမခိုးပုံ၊ အယူဝါဒနှင့် ဆက်စပ်၍ ပရိဗိုဇ်များ၏ မေးမြန်း ချက်ကို အနာထပိဏ်သူဌေး ဖြေဆိုပုံ၊ အနာထပိဏ်သူဌေး၏ မေးမြန်းချက်အရ ပရိဗိုဇ်များ ဖြေကြားသော အညတိတ္ထိယဝါဒ (၁၀)မျိုး၊ ယင်းဆယ်မျိုးနှင့် ဆက်စပ်၍ အနာထပိဏ်သူဌေး၏ ဖြေရှင်းပြရာ ပရိဗိုဇ်များ ပြန်လည်မချေပနိုင်တော့ပဲ လက်လျော့ ကြရပုံ၊ ဘုရားရှင်အား အနာထပိဏ်သူဌေးက လျှောက်ထားရာ ဘုရားရှင်က အနာထပိဏ်သူဌေး၏ ဖြေကြားချက်ကို လက်ခံအတည်ပြုမိန့်ကြားတော်မူပုံ၊ ရဟန်းတို့အား အနာထပိဏ်သူဌေး၏ ပရိဗိုဇ်တို့၏အယူဝါဒကို မှန်ကန်သောအကြောင်းဖြင့် နှိမ်နင်းပုံကို ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ဆိတ်နှင့်သိုးများ
၃၄ထိုအခါ လက်ျာတော်ဘက်၌ရှိသော သူတို့အား မင်းကြီးက၊ ၃၁လူသားသည် မိမိဘုန်းအာနုဘော်ကို ဆောင်လျက်၊ သန့်ရှင်းသော ကောင်းကင်တမန်များ အခြံအရံ တို့နှင့်တကွ ကြွလာတော်မူသောအခါ ဘုန်းရှိသော ပလ္လင်တော်ပေါ်မှာ ထိုင်၍၊ ၃၂ရှေ့တော်၌ လူမျိုးအပေါင်းတို့ကို စုဝေးစေသဖြင့်၊ သိုးထိန်းသည် သိုးနှင့်ဆိတ်တို့ကို အသီးအခြားခွဲ၍၊ ၃၃သိုးတို့ကို လက်ျာတော်ဘက်၊ ဆိတ်တို့ကို လက်ဝဲတော်ဘက်၌ ထားတော်မူလတံ့။
ငါ့ခမည်းတော်ထံ ကောင်းကြီးမင်္ဂလာကို ခံသောသူတို့၊
ကမ္ဘာဦးကပင် သင်တို့အဘို့ ပြင်ဆင်သောနိုင်ငံကို လာ၍ အမွေခံကြလော့။ ၃၅အကြောင်းမူကား၊ ငါသည် မွတ်သိပ်သောအခါ သင်တို့သည် ကျွေးကြ၏။ ငါသည် ရေငတ်သောအခါ သင်တို့သည် သောက်ဘို့ပေးကြ၏။ ငါသည် ဧည့်သည်ဖြစ်သောအခါ သင်တို့သည် ဧည့်သည်ဖြစ်သောအခါ သင်တို့သည် ဧည့်သည်ဝတ်ကို ပြုကြ၏။ ၃၆ငါသည် အဝတ်အချည်းစည်းရှိသောအခါ သင်တို့သည် အဝတ်နှင့်ဖုံးလွှမ်းကြ၏။ ငါသည် အနာ ရောဂါ စွဲသောအခါ သင်တို့သည်ကြည့်ရှုပြုစုကြ၏။ ငါသည် ထောင်ထဲမှာနေရသောအခါ သင်တို့သည် ငါ့ထံသို့လာကြ၏ဟု မိန့်တော်မူလျှင်၊ ၃၇ဖြောင့်မတ်သောသူတို့က၊ သခင်၊ ကိုယ်တော်သည် မွတ်သိပ်တော်မူသည်ကို အဘယ်အခါ၌ အကျွန်ုပ် တို့သည်မြင်၍ ကိုယ်တော်ကို လုပ်ကျွေးပါသနည်း။ ရေငတ်တော်မူသည်ကို အဘယ်အခါ၌ အကျွန်ုပ်တို့သည် မြင်၍ ကိုယ်တော်ကို သောက်ဘို့ပေးပါသနည်း။ ၃၈ဧည့်သည်ဖြစ်တော်မူသည်ကို အဘယ်အခါ၌ အကျွန်ုပ်တို့သည်မြင်၍ ဧည့်သည်ဝတ်ကို ကိုယ်တော် အား ပြုပါသနည်း။ အဝတ်အချည်းစည်းရှိတော်မူသည်ကို အဘယ်အခါ၌ အကျွန်ုပ်တို့သည်မြင်၍ ကိုယ်တော် ကို အဝတ်နှင့်ဖုံးလွှမ်းပါသနည်း။ ၃၉အနာစွဲတော်မူသည်ကို၎င်း၊ ထောင်ထဲမှာ နေတော်မူသည်ကို၎င်း၊ အဘယ်အခါ၌ အကျွန်ုပ်တို့သည် မြင်၍ အထံတော်သို့ ရောက်ပါသနည်းဟု ပြန်၍လျှောက်ကြသော်၊ ၄၀မင်းကြီးက၊ ငါအမှန်ဆိုသည်ကား၊ သင်တို့သည် ဤသူတည်းဟူသော ငါ့ညီတို့တွင် အငယ်ဆုံးသော သူတယောက်အား ပြုကြသမျှတို့ကို ငါ့အား ပြုကြပြီဟု ပြန်၍မိန့်တော်မူလတံ့။
၄၁ထိုအခါ လက်ဝဲတော်ဘက်၌ရှိသောသူတို့အား မင်းကြီးက၊ ကျိန်ခြင်းကို ခံရသောသူတို့၊ မာရန်နတ်နှင့် သူ၏တမန်တို့အဘို့ ပြင်ဆင်သောထာဝရမီးထဲသို့ ငါ့ထံမှ ခွာသွားကြလော့။ ၄၂အကြောင်းမူကား၊ ငါသည် မွတ်သိပ်သောအခါ သင်တို့သည်မကျွေး၊ ငါသည် ရေငတ်သောအခါ သင် တို့သည် သောက်ဘို့မပေး။ ၄၃ငါသည် ဧည့်သည်ဖြစ်သောအခါ သင်တို့သည် ဧည့်သည်ဝတ်ကိုမပြု။ ငါသည် အဝတ်အချည်းစည်းရှိ သောအခါ သင်တို့သည် အဝတ်နှင့်မဖုံးမလွှမ်း။ ငါသည် အနာရောဂါစွဲသောအခါ၌၎င်း၊ ထောင်ထဲမှာ နေရ သောအခါ၌၎င်း၊ သင်တို့သည် မကြည့်ရှုမပြုစုကြဟု မိန့်တော်မူလျှင်၊ ၄၄ထိုသူတို့က၊ သခင်၊ ကိုယ်တော်သည် မွတ်သိပ်တော်မူခြင်း၊ ရေငတ်တော်မူခြင်း၊ ဧည့်သည်ဖြစ်တော်မူ ခြင်း၊ အဝတ်အချည်းစည်းရှိတော်မူခြင်း၊ အနာစွဲတော်မူခြင်း၊ ထောင်ထဲမှာနေတော်မူခြင်းတို့ကို အကျွန်ုပ်တို့ သည် အဘယ်အခါ၌မြင်၍ ကိုယ်တော်ကို မပြုစုမလုပ်ကျွေးဘဲ နေပါသနည်းဟု ပြန်၍လျှောက်ကြသော်၊ ၄၅မင်းကြီးက၊ ငါအမှန်ဆိုသည်ကား၊ သင်တို့သည် ဤသူတို့တွင် အငယ်ဆုံးသောသူတယောက်အား မပြုသမျှတို့ကို ငါ့အား မပြုကြပြီဟု ပြန်၍မိန့်တော်မူလတံ့။ ၄၆ထိုသူတို့သည် ထာဝရအပြစ်ဒဏ်ခံရာသို့၎င်း၊ ဖြောင့်မတ်သောသူတို့မူကား၊ ထာဝရအသက်ရှင်ရာ သို့၎င်း သွားရကြလတံ့ဟု မိန့်တော်မူ၏။
ရေစကြိုမြို့
ရေစကြိုမြို့ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ရေစကြိုမြို့နယ်၏ရုံးစိုက်မြို့ဖြစ်၍ ချင်းတွင်းမြစ် အနောက်ဘက်ကမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ ရေစကြိုမြို့နယ်၏ အကျယ်အဝန်းမှာ ၃၈၄ စတုရန်းမိုင်ရှိ၍ သူကြီးပိုင် နယ်ပေါင်း ၉၈ ခု ပါဝင်လေသည်။ ရေစကြိုမြို့သည် ပခုက္ကူမြို့၏ အထက် ၂၆ မိုင်အကွာတွင်ရှိ၍ ပခုက္ကူမြို့နှင့် မော်တော်ကား လမ်းဖြင့်လည်း ဆက်သွယ်ထားသည်။ ဧရာဝတီမြစ်နှင့် ချင်းတွင်းမြစ်ကြောင်းအားဖြင့်လည်း လှေသင်္ဘောတို့ ကူးသန်းသွားလာနိုင်သည်။ ကူးသန်းရောင်းဝယ်မှု အတန်ဖြစ်ထွန်း၍ ရေစကြိုထန်းလျက်နှင့် ထန်းသီးမုန့်မှာ ထင်ရှားသော ထွက်ကုန်ဖြစ်သည်။ မြို့ပိုင်ရုံးစိုက်မြို့ ဖြစ်၍ မြို့ပေါ်တွင် အစိုးရရုံးများ၊ အစိုးရတန်းမြင့်ကျောင်းနှင့် မူလတန်းကျောင်းများ ရှိသည်။
ကြက်တူရွေးရွာ၊ နတ်မှူး
ကြက်တူရွေးရွာ၊ နတ်မှူး
မရွတ်ချိန်အလယ်ရွာ
မရွတ်ချိန်အလယ်ရွာ
ယုံလက်ဝ (အောက်)ရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ယုံလက်ဝ (အောက်)ရွာ(Yonletwa(Lower))သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဆင်အိုးဝကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၄၇၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆင်အိုးဝကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၅၀ ဦး၊ မ ၁၂၃၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၃၈၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်ချက်စတာ စီးတီး
သမိုင်းကြောင်း
မန်ချက်စတာ စီးတီး ဘောလုံးကလပ်သည် အင်္ဂလိပ် ပရီးမီးယားလိဂ်တွင် ကစားသော ဘောလုံးကလပ် တစ်ခုဖြစ်ပြီး မန်ချက်စတာမြို့ ကစားကွင်းတွင် အခြေစိုက်သော အသင်းဖြစ်သည်။ ၁၈၈၀ ခုနှစ်တွင် စိန့်မတ်ခ် (ဝက်စ် ဂေါ်တွန်) (St. Mark's (West Gorton)) အမည်ဖြင့် စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ၁၈၈၇ ခုနှစ်တွင် အာ့ဒ်ဝစ်ခ် အသင်း (Ardwick Association) အမည် ဖြစ်လာကာ ၁၈၉၄ ခုနှစ်တွင်မှ လက်ရှိ အမည်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။
ကလပ်၏ အအောင်မြင်ဆုံး အချိန်ကာလများမှာ ၁၉၆၀ ခုနှစ်များ နှောင်းပိုင်း နှင့် ၁၉၇၀ နှစ်များ အစောပိုင်းတို့ ဖြစ်ပြီး ထိုအချိန်များတွင် သူတို့သည် လိဂ် ချန်ပီယံရှစ်၊ အက်ဖ်အေဖလား၊ လိဂ်ဖလားတို့ကို ရရှိခဲ့သည်။ ထိုအချိန်က အသင်းအုပ်ချုပ်သူများမှာ ဂျိုးမာဆာနှင့် မယ်လ်ကွန် အယ်လစ်ဆန် တို့ဖြစ်ပြီး နာမည်ကျော် ကစားသမားများမှာ ကောလင်းဘဲလ်၊ မိုက်ခ် ဆမ်းမားဘီး နှင့် ဖရန်စစ် လီး တို့ ဖြစ်ကြသည်။
၁၉၇၆ ခုနှစ် လိဂ်ဖလား ရရှိပြီးသည့် နောက်ပိုင်းတွင် ကလပ် အနေနှင့် နာမည်ကျော် ဖလား တစ်ခုမှ မရရှိတော့ပေ။ ၁၈၈၀ ခုနှစ် ကလပ် စတင်တည်ထောင်သည့် အချိန်မှစ၍ ဖလားမရသည့် နှစ် အကြာရှည်ဆုံး ကာလပင် ဖြစ်သည်။ ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်များတွင် ၃ နှစ်အတွင်း နှစ်ကြိမ်မျှ အောက်တန်း ဆင်းရပြီး ၁၉၉၈-၉၉ ခုနှစ်တွင် ၁၃၁ ခုနှစ် ကလပ် သမိုင်းကာလ အတွင်း ပထမဆုံး နှင့် တစ်ကြိမ်တည်းသော အကြိမ်အဖြစ် တတိယတန်းတွင် ကစားခဲ့ရသည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ ကလပ်၏ ခြေစွမ်းပြန်တက်လာခဲ့ပြီး သူတို့၏ သမိုင်းကြောင်းတွင် တောက်ပခဲ့သော အချိန်ကာလများ တွင် ရှိခဲ့သော ခြေစွမ်းကဲ့သို့ ပြန်ဖြစ်လာခဲ့သည်။
၂၀၀၈ ခုနှစ် ဩဂတ်လတွင် အဘူဒါဘီယူနိုက်တက်အုပ်စုမှ ဝယ်ယူခဲ့ပြီးနောက် ကမ္ဘာအချမ်းသားဆုံးကလပ်အသင်းဖြစ်လာခဲ့သည်။ မန်ချက်စတာ စီးတီးအသင်းသည် ၂၀၁၁ခုနှစ်တွင် ချန်ပီယံလိဂ်ဖလားဝင်ခွင့်ရရှိခဲ့ပြီး ရာသီကုန်တွင် အက်ဖ်အေ ဖလားကိုရယူနိုင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၁-၁၂ ဘောလုံးရာသီတွင် မန်ချက်စတာ စီးတီးအသင်းသည် နှစ်ပေါင်း(၄၄) နှစ်ကြာဝေးကွာနေသော ပရီးမီးယားလိဂ် ဖလားကိုရယူနိုင်ခဲ့သည်။
ကာမဘောဂီသုတ်
ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ အနာထပိဏ်သူဌေးအား ကာမဘောဂီ (ကာမဂုဏ်ခံစားသူ) ဆယ်မျိုးနှင့် ချီးမွမ်းခြင်း အကြောင်း၊ ကဲ့ရဲ့ခြင်း အကြောင်း၊ နွားမမှ နို့ရည်၊ နို့ရည်မှ နို့ဓမ်း၊ နို့ဓမ်းမှ ဆီဦး၊ ဆီဦးမှ ထောပတ်၊ ထောပတ်မှဖြစ်ပေါ်လာသော ထောပတ်ကြည်ကို အကောင်းဆုံးဆိုရသလို ကာမ ဘောဂီပုဂ္ဂိုလ် ၁၀-မျိုးတို့တွင် အဂ္ဂ, သေဋ္ဌ, ပါမောက္ခ, ဥတ္တမ, ပဝရကာမဘောဂီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ဘုရားရှင် အကျယ်တဝင့် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။
ခနယဘူတာ
ခနယဘူတာ  (金谷駅 ခနယ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိဇုအိုခခရိုင်၊ ရှိမဒမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဝန်းသိုရွာ၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်
ဝန်းသိုရွာ (Wuntho)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်၊ ဝန်းသိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၇၆၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝန်းသိုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၃၀ ဦး၊ မ ၁၃၄၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၅၇၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အံဘေ့
အံဘေ့(อำเภอ; အံာဘေအ)သည် ထိုင်းဘာသာဖြင့် “ခရိုင်”ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ၎င်းသည်ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ဒုတိယအဆင့် အုပ်ချုပ်ရေးပိုင်းခွဲဖြစ်သည်။ ခရိုင် သို့မဟုတ် ခရိုင်အုပ်စုများသည် ပြည်နယ်များအဖြစ် ဖွဲ့စည်းကြပြီး ခရိုင် များနှင့် ဆင်တူသည်။ ခရိုင်မှူးမှာ နာယီအံဘေ့ (นายอำเภอ)ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံ၏ နယ်မြေအပိုင်းအခြားများ ကဏ္ဍ:နိုင်ငံ နယ်မြေအပိုင်းအခြား အမျိုးအစားများ
အောင်းပင်ရွာ၊ ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်
အောင်းပင်ရွာ (Aungpin)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်၊ ကံကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၂၇၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အောက်ဆန်ကောင်ရွာ၊ ပူတာအိုမြို့နယ်
အောက်ဆန်ကောင်ရွာ(Auksankawng)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ပူတာအိုမြို့နယ်၊ မန်စေကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၅၅၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မန်စေကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၅၄ ဦး၊ မ ၃၆၀၈ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၇၁၆၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပူတာအိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပင်ခါး (မြောက်)ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ပင်ခါး (မြောက်)ရွာ (Pinhkar (North))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ နန်းပုလင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၅၂၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နန်းပုလင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၂၂၆ ဦး၊ မ ၃၃၉၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၆၂၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အက်မော ဟေလီ
အက်မော ဟေလီ (Edmond or Edmund Halley) (၁၆၅၆-၁၇၄၂) သည် အင်္ဂလိပ်လူမျိုး နက္ခတ္တဗေဒပညာရှင်၊ သင်္ချာပညာရှင်၊ ရူပဗေဒပညာရှင်၊ ဘူမိရူပဗေဒပညာရှင်၊ မိုးလေဝသပညာရှင်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ၁၆၅၆ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလန်နိုင်ငံ၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ အက်မော ဟေလီကို နယူတန် ရေးသားခဲ့သော Philosophiæ Naturalis Principia Mathematica စာအုပ်က လွှမ်းမိုးမှုရှိခဲ့သည်။ အက်မော ဟေလီသည် နယူတန်၏ ရွေ့လျားမှုဆိုင်ရာ နိယာမကို အသုံးပြု၍ ဟယ်လီကြယ်တံခွန်၏ အလှည့်ကျပြန်ရောက်လာမည့်အချိန်ကို ၁၇၀၅ ခုနှစ်တွင် ကြိုတင်ဟောကိန်းထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။ ၁၇၅၈ ခုနှစ်တွင် ဟယ်လီကြယ်တံခွန် ပြန်ရောက်လာသောအခါ သူ၏အမည်ကိုအစွဲပြု၍ မှည့်ခေါ်ခဲ့သည်။ အက်မော ဟေလီသည် ဟယ်လီကြယ်တံခွန်ကို မြင်တွေ့ခွင့်ရသည်အထိ မနေခဲ့ရပေ။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂလိပ် ရူပဗေဒပညာရှင်များ ကဏ္ဍ:အင်္ဂလိပ် တီထွင်သူများ ကဏ္ဍ:အင်္ဂလိပ် နက္ခတ္တဗေဒပညာရှင်များ
စေတီကွင်းရွာ၊ စေတီကွင်း
စေတီကွင်းရွာ၊ စေတီကွင်း
ခီဏာသဝဗလသုတ်
“ငါ့မှာ အာသဝေါတရားတို့ ကုန်ပြီ”ဟု ဝန်ခံနိုင်သော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၏ အားဆယ်ပါးတို့ကို အရှင်သာရိပုတ္တရ၏ လျှောက်ထားချက်အရ ဘုရားရှင် အကျယ် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ချိုင်ပြင်ရွာ၊ ပြိုင်းတောင်
ချိုင်ပြင်ရွာ၊ ပြိုင်းတောင်
ထမုံအထက်ရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ထမုံ(အထက်)ရွာ(Htamon(Upper))သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ ထမုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၁၁၇ ဖြစ်သည်။ ထမုံကျန်းမာရေးဌာနခွဲ ရှိသည်။ မြစိမ်းရောင်ကျေးရွာစီမံကိန်း ၆၇ ရွာတွင် ပါဝင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂျိုးဖြူရွာ၊ နတ်မှူး
ဂျိုးဖြူရွာ၊ နတ်မှူး
ဘုရားကွင်း
ဘုရားကွင်း
ကိုးကား
ဘုရားကွင်း
မရွတ်ချိန်တောင်ပေါ်ရွာ
မရွတ်ချိန်တောင်ပေါ်ရွာ
ရုံးဆိပ်ကျွန်းရွာ၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်
ရုံးဆိပ်ကျွန်းရွာ (Yoneseikkyun)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ ရေနံချောင်းမြို့နယ်၊ ရုံးဆိပ်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၀၅၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရုံးဆိပ်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၀၉ ဦး၊ မ ၆၀၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၁၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေနံချောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကောင်းကြည်ရွာ၊ မိုင်းမောမြို့နယ်
ကောင်းကြည်ရွာ (Kawngkyi)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ မိုင်းမောမြို့နယ်၊ ကောင်းကြည်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၈၄၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းမောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရှမ်းစုရွာ၊ ထန်းတပင်
ရှမ်းစု
ယုံသလင်းမီးရထားရွာ၊ ယုံသလင်း
ယုံသလင်းမီးရထားရွာ၊ ယုံသလင်း
မဲဇလီရွာ၊ နတ်မှူး
မဲဇလီရွာ၊ နတ်မှူး
ကျောက်အိုးရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
ကျောက်အိုးရွာ (Kyaukoe)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ မင်းကင်းမြို့နယ်၊ ကျောက်အိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၈၈၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းကင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နပ္ပိယသုတ်
အဋ္ဌကထာ၌ ဖွင့်ဆိုချက်များ ရှိပါသည်။
ခနရှိမဘူတာ
ခနရှိမဘူတာ  (金島駅 ခနရှိမ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဂွန်းမခရိုင်၊ ရှိဘုခဝမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ယုံလက်ဝ (အထက်)ရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ယုံလက်ဝ (အထက်)ရွာ(Yonletwa(Upper))သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဆင်အိုးဝကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၄၇၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆင်အိုးဝကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၅၀ ဦး၊ မ ၁၂၃၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၃၈၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ဇိုမီးဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်
ဇိုမီးဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် (Zomi Congress for Democracy; အတိုကောက် ZCD) သည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ နိုင်ငံရေးပါတီ တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေတွင် ပါတီများ၏ အမည်နှင့် ပတ်သက်ပြီး ကန့်သတ်ချက်များ ထည့်သွင်းလိုက်ပြီးသည့်နောက်တွင် ဇိုမီးအမျိုးသားကွန်ကရက်ကို ဇိုမီးဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် အဖြစ် အမည်ပြောင်းလဲခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ပါတီဝင်များမှာ တွန်းဇံ၊ တီးတိန်မြို့နယ်များ အပါအဝင် ချင်းပြည်နယ်မှ ဖြစ်ကြသည်။
ဝတ်ပြုခန်း
thumb|လန်ဒန်ရှိ စိန့်မိုက်ကယ်နှင့်စိန့်ဂျော့ဘုရားကျောင်းအတွင်းမှ စိန့်ပေါအတွက် ဝတ်ပြုခန်း ဝတ်ပြုခန်း (chapel) သည် ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တို့ ဝတ်ပြုဆုတောင်းသည့် နေရာဖြစ်သည်။ အများအားဖြင့် အခန်းငယ် ဖြစ်၏။ အပူဇော်ခံစင်ရှိသော ဘုရားကျောင်းအတွင်းရှိ အခန်းငယ်ကို ဝတ်ပြုခန်း ခေါ်သည်။ ဘုရားကျောင်းများ၌ လေဒီချာပယ် (Lady chapel) ခေါ်သော မယ်တော်မာရီအား ဝတ်ပြုသည့်နေရာမှာ ဝတ်ပြုခန်း ဖြစ်လေ၏။ ဝတ်ပြုနိုင်သော်လည်း အပူဇော်ခံစင်မရှိ၊ သတ်သတ်မှတ်မှတ် ပူဇော်ရမည့် ရည်ညွှန်းမရှိသော အခန်းငယ်ကိုလည်း ဝတ်ပြုခန်းပင် ခေါ်သေးသည်။ ထိုနေရာမျိုးမှာ အဆောက်အဦကြီး၊ နေရာကြီးတို့၏ အစိတ်အပိုင်းငယ်အဖြစ် ထည့်ထားတတ်၏။ ဥပမာ ဆေးရုံ၊ ကောလိပ်၊ ကျောင်း၊ သင်္ချိုင်း၊ လေဆိပ်၊ ခရီးသည်တင်သင်္ဘော စသည်တို့တွင်ဖြစ်၏။ တဖန် အလှမ်းဝေးပြီး ဘုရားကျောင်းနှင့်လှမ်းသော နေရာမျိုးတွင် ဘုရားကျောင်းကဖြစ်စေ၊ ဘုရားစာသင်ကျောင်းမှဖြစ်စေ ဦးစီး၍ ၎င်းအလှမ်းဝေးနေရာ၌ ဆောက်သည့် အဆောက်အဦငယ်ကို ဝတ်ပြုခန်း တနည်း ဝတ်ပြုလွယ်ခန်း (chapel of ease) ပင် ခေါ်သည်။ ဤအမျိုးအစားတို့၏ အဓိကလက္ခဏာမှာ ဦးဆောင်ပေးသည့် အမြဲတမ်းနေ ဘုန်းတော်ကြီး မရှိခြင်း ဖြစ်၏။
သမိုင်းကြောင်းအရ ဝတ်ပြုခန်းဟူသည့် ဝေါဟာရကို ဗြိတိန်၌ အစိုးရအား အသိမပေးဘဲ တည်ဆောက်ထားသော ဘုရားကျောင်းကိုလည်း ခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲဖူး၏။ သို့သော် ယင်းဘုရားကျောင်းတို့မှာ အခမ်းအနားဝင်ဘုရားကျောင်းမျှပင် ကြီးကျယ်နေတတ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ခရစ်ယာန်ဝတ်ပြုကျောင်း အမျိုးအစားများ
Parable of the Unjust Steward
တပည့်တော်တို့အားတဖန် မိန့်တော်မူသည်ကား၊ ငွေရတတ်သောသူတယောက်၌ ဘဏ္ဍာစိုးရှိ၏။ ထို ဘဏ္ဍာစိုးသည် သင်၏ဥစ္စာများကို ဖျက်ဆီးသည်အကြောင်းကို သူတပါးတို့သည် သခင်ရှေ့၌ အပြစ်တင် ကြသော်၊ ၂သခင်သည် ဘဏ္ဍာစိုးကို ခေါ်၍၊ သင်၏အမူအရာ၌ ငါကြားရသောစကားကား အဘယ်သို့နည်း။ ဘဏ္ဍာစိုးအရာ၌ မှတ်သားသော စာရင်းကို ပေးလော့။ ယခုမှစ၍ ဘဏ္ဍာစိုးမလုပ်ရဟု ဆို၏။ ၃ထိုအခါ ဘဏ္ဍာစိုးက၊ ငါသည် အဘယ်သို့ပြုရမည်နည်း။ ငါ၏သခင်သည် ဘဏ္ဍာစိုးအရာကို နှုတ်လေပြီ။ လယ်လုပ်ခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်။ သူတောင်းစား လုပ်ခြင်းငှါ ရှက်ကြောက်၏။ ၄ဘဏ္ဍာစိုးအရာမှ ကျသည်နောက် သူတပါးတို့သည် မိမိတို့အိမ်၌ ငါ့ကိုလက်ခံစေခြင်းငှါ အဘယ်သို့ ငါပြုရမည်ကို ငါသိ၏ဟူ၍ စိတ်ထဲ၌ ကြံစည်ပြီးမှ၊ ၅သခင်၏ငွေရှိသောသူအပေါင်းတို့ကို ခေါ်၍၊ ငါ၏သခင်ကို ဆပ်ပေးရန် သင်၌အဘယ်မျှလောက်ရှိ သနည်းဟု တယောက်ကိုမေးလျှင်၊ ၆ထိုသူက၊ ဆီအခွက်တထောင်ပေးရန် ရှိသည်ဟုဆို၏။ ဘဏ္ဍာစိုးကလည်း၊ သင်၏ စာရင်းကိုယူ၍ အသော့ထိုင်ပြီးလျှင်၊ အခွက်ငါးရာကို ရေးမှတ်လော့ဟုဆို၏။ ၇ထိုနောက် အခြားသောသူကိုခေါ်၍၊ ငါ၏ သခင်ကိုဆပ်ပေးရန် သင်၌ အဘယ်မျှလောက်ရှိသနည်း ဟု မေးလျှင်၊ ထိုသူက၊ ဂျုံစပါးအတင်းတထောင်ပေးရန်ရှိသည်ဟု ဆို၏။ ဘဏ္ဍာစိုးကလည်း၊ သင်၏ စာရင်းကိုယူ၍ အတင်းရှစ်ရာကို ရေးမှတ်လော့ဟု ဆို၏။ ၈မတရားသော ထိုဘဏ္ဍာစိုးသည် လိမ္မာစွာပြုသည်ကို သခင်သည် ချီးမွမ်းလေ၏။ အကြောင်းမူကား၊ လောကီသားတို့သည် မိမိတို့အမှုကို ဆောင်ရွက်ရာတွင်၊ အလင်းသို့ရောက်သောသူတို့ထက်သာ၍ လိမ္မာကြ၏။ ၉တဖန် ငါဆိုသည်ကား၊ သင်တို့သည် စုတေ့သောအခါ၊ အစဉ်အမြဲတည်သော ဗိမာန်၌သင်တို့ကို လက်ခံလတံ့သော အဆွေရှိစေခြင်းငှါ မမြဲသော လောကီစည်းစိမ်ကို သုံးဆောင်ကြလော့။
၁၀အနည်းငယ်သော အမှု၌ သစ္စာရှိသောသူသည် ကြီးသောအမှု၌လည်း သစ္စာရှိလိမ့်မည်။ အနည်းငယ် သောအမှု၌ သစ္စာမရှိသောသူသည် ကြီးသောအမှု၌ သစ္စာမရှိ။ ၁၁သို့ဖြစ်၍ မမြဲသော လောကီစည်းစိမ်ကို သုံးရာတွင် သင်တို့သည် သစ္စာမရှိလျှင်၊ မှန်သောစည်းစိမ်ကို သင်တို့၌ အဘယ်သူအပ်မည်နည်း။ ၁၂သူတပါးအမှု၌ သင်တို့သည် သစ္စာမရှိလျှင်၊ အဘယ်သူသည် အပိုင်ပေးမည်နည်း။ ၁၃အဘယ်အစေခံမျှ သခင်နှစ်ဦးအစေကို မခံနိုင်။ သခင်တဦးကိုမုန်း၍ တဦးကိုချစ်မည်။ သခင်တဦး မှီခို၍ တဦးကို မခန့်မညားပြုမည်။ သင်တို့သည် ဘုရားသခင်၏ အစေကို၎င်း၊ လောကီစည်းစိမ်၏အစေကို၎င်း မခံနိုင်ကြဟု မိန့်တော်မူ၏။
ရေဆေးခြယ်နည်း
ရေဆေးခြယ်နည်း
ပန်းချီဆေးရေးအတတ်တွင် နည်းစံနစ်အမျိုးမျိုးရှိရာ ရေ ဆေးဖြင့် ရေးဆွဲသည့်နည်းလည်း တစ်ခုအပါအဝင် ဖြစ်၏။ သို့သော် ရေဆေးသည် ရေးဆွဲရာတွင် မြန်မြန် ခြောက်သွေ့ လွယ်သဖြင့် လိုနေသည့် နေရာကို ပြုပြင်ရန် အခက်အခဲ တွေ့ရလေသည်။ ထိုပြင် ရေဆေး၏ အခြားချွတ်ယွင်းချက် တစ်ခုမှာ ဆီဆေးလောက် အရောင်မတောက်သည့်ပြင် မြန်မြန် မှိန်လွယ်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ပန်းချီဆရာသည် ပန်းချီကားတွင် အလင်းရောင် များများသွင်းလိုသောအခါ ရေဆေးကို အသုံးပြုရ စမြဲ ဖြစ်သည်။
ရေဆေးသည် ဆီဆေးလောက် သုံးရာ၌ မလွယ်ကူသော် လည်း ပန်းချီပညာ သင်ခါစလူငယ်များသည် ရေဆေးဖြင့် ရှေးဦးစွာ သင်ယူကြရသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ရေဆေး သည် စရိတ်ကုန်သက်သာသောကြောင့် စုတ်တံနှင့် ဆေးခြယ် ပေးရာတွင် အလေ့အကျင့်များများ လုပ်နိုင်သည်။ စာသင် ကျောင်းများတွင် ပုံဆွဲဆရာတို့က ကျောင်းသားကျောင်းသူများ ကို ပုံဆွဲအတတ် သင်ပေးသည့်အခါ ရေဆေးကို အသုံးမခိုင်းမီ ရောင်စုံခဲတံ၊ ရောင်စုံမြေဖြူ စသည်တို့ကို ရှေးဦးစွာ အသုံးပြု စေတတ်ကြသည်။
ရေဆေးသည် များသောအားဖြင့် အရည်မဟုတ်၊ အရောင် အမျိုးမျိုးရှိသောဆေးခဲများဖြစ်၍ ဆေးရောင်မြဲစေရန် ကော်ရည် နှင့် ရောစပ်ထားသည်။ ရေးဆွဲသူသည် စုတ်တံကို ရေထဲ၌ နှစ်ပြီးနောက် ရေကို အနည်းငယ် ခါချပြီးလျှင် လိုသော အရောင်ရှိသည့် ဆေးခဲပေါ်တွင် သုတ်လိမ်း၍ စက္ကူပေါ်တွင် ရေးခြယ်ရသည်။
ရေးဆေးသည် ရေးရခက်သဖြင့် ပန်းချီဆရာတိုင်း နိုင်နိုင် နင်းနင်း မရေးဆွဲနိုင်ကြချေ။ အချို့သော ကမ္ဘာကျော် ပန်းချီ ကားကြီးများမှာ ရေဆေးဖြင့် ရေးခြယ်ထားသော ပန်းချီကား များပင် ဖြစ်သည်။
အီဂျစ်၊ တရုတ်၊ ဂရိ စသည့် ရှေးကျသော နိုင်ငံများတွင် ရေဆေးကို ရှေးပဝေဏီကပင် အသုံးပြုလာခဲ့ကြသော်လည်း ၁၇ ရာစုနှစ်လောက်ဆီသို့ ရောက်မှသာ ဗြိတိန် အစရှိသောနိုင်ငံများ တွင် အနှံ့အပြား အသုံးများလာခဲ့လေသည်။ကမ္ဘာတွင် ထင်ရှား ခဲ့သော ရေဆေးပန်းချီဆရာကြီးများအနက် အချို့တို့မှာ ရမ်း ဗရန့်၊ ရူးဗင်၊ ဒျူရာ၊ ဂီယာတင်၊ တားနား စသည်တို့ ဖြစ်ကြ လေသည်။
ဗဟိုအာဖရိကသမ္မတနိုင်ငံ
ဗဟိုအာဖရိကသမ္မတနိုင်ငံ (Central African Republic - CAR) အာဖရိကအလယ်ပိုင်းရှိ ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံတစ်ခု ဖြစ်သည်။ မြောက်ဘက်တွင် ချဒ်၊ အရှေ့ဘက်တွင် ဆူဒန်၊ တောင်ဘက်တွင် ကွန်ဂိုဒီမိုကရက်တစ်သမ္မတနိုင်ငံ နှင့် ကွန်ဂိုသမ္မတနိုင်ငံ၊ အနောက်ဘက်တွင် ကင်မရွန်းနိုင်ငံ တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်လျက် ရှိသည်။ စုစုပေါင်း ကုန်းမြေဧီရိယာ ၂၄၀,၀၀၀ စတုရန်းမိုင် (၆၂၃,၀၀၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ) ကျယ်ဝန်းပြီး ၂၀၀၈ခုနှစ် ခန့်မှန်းလူဦးရေမှာ ၄.၄သန်းဖြစ်သည်။ မြို့တော်မှာ ဘန်ဂီမြို့ (Bangui) ဖြစ်သည်။
ဗဟိုအာဖရိကသမ္မတနိုင်ငံ၏ နယ်မြေအများစုမှာ ဆူဒန်-ဂီနီဆားဗားနား (Sudano-Guinean savannas) မြက်ခင်းများ ဖြစ်သည်။ မြောက်ပိုင်းတွင် ဆာဟယ်လို-ဆူဒန်နီးယန်း (Sahelo-Sudanian) ဇုန် ဆားဗားနားမြက်ခင်းများ နှင့် တောင်ပိုင်းတွင် အီကွေတာသစ်တောများ ဖုံးလွှမ်းလျက် ရှိသည်။ နိုင်ငံ၏ သုံးပုံနှစ်ပုံမှာ ကွန်ဂိုမြစ် (Congo River) အတွင်းသို့ စီးဝင်သော အူဘန်ဂီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ(Ubangi River)တွင် တည်ရှိသည်။ ကျန်သုံးပုံတစ်ပုံမှာ နိုင်ငံမြောက်ပိုင်းရှိ ချဒ်ရေကန်ကြီး (Lake Chad) အတွင်းသို့ စီးဝင်သည့် ချာရီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ (Chari River) တွင် တည်ရှိနေသည်။
တိုင်းပြည်၏ နယ်မြေအများစုမှာ အူဘန်ဂီ-ချာရီ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသတွင် တည်ရှိနေသောကြောင့် ပြင်သစ်တို့က ယင်းဒေသကို အူဘန်ဂီ-ချာရီ ဟုခေါ်ဆိုခဲ့သည်။ ၁၉၅၈တွင် ပြင်သစ်ကိုလိုနီအတွင်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့် တစ်ပိုင်းတစ်စ ရရှိသော နယ်မြေတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၁၉၆၀၊ ဩဂုတ်လ (၁၃)ရက်တွင် လုံးဝလွတ်လပ်ရေး ရရှိခဲ့သည်။ လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက် ဆယ်စုနှစ်(၃)ခုကျော်ကြာမျှ ပြည်သူမှ ဒီမိုကရေစီစနစ်ဖြင့် ရွေးကောက်ခံရသူမဟုတ်သည့် သမ္မတများက အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ စစ်အေးကာလပြီးဆုံးချိန်တွင် ယင်းစနစ် အဆုံးသတ်သွားခဲ့သည်။
ပထမဆုံး ပါတီစုံ ဒီမိုကရေစီရွေးကောက်ပွဲများကို ကုလသမဂ္ဂ၏ အကူအညီဖြင့် ၁၉၉၃တွင် ကျင်းပခဲ့သည်။ အန်ဂ်ဖယ်လိစ်ပတ်တတ်စ် (Ange-Félix Patassé) အာဏာ ရလာခဲ့သည်။ ၂၀၀၃ခုနှစ်တွင် လူထုထောက်ခံမှုမရတော့ပဲ ပြင်သစ်ကျောထောက်နောက်ခံပြုထားသော ဗိုလ်ချုပ်ဖရန်စစ်ဘိုဇစ် (François Bozizé) က အာဏာသိမ်းခဲ့သည်။ ၂၀၀၅ခုနှစ်၊ မေလတွင် ကျင်းပသော ရွေးကောက်ပွဲတွင် ဖရန်စစ်ဘိုဇစ် အနိုင်ရပြီး အာဏာရလာခဲ့သည်။ ၂၀၀၇ခုနှစ်တွင် အလုပ်သမားသပိတ်များကြောင့် ၂၀၀၈ခုနှစ်တွင် အစိုးရအဖွဲ့ ပြုတ်ကျခဲ့သည်။ ၂၀၀၈ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ (၂၂)ရက်နေ့တွင် ဝန်ကြီးချုပ်အသစ်ဖြစ်သု ဖော်စတင်အာချန်တိုဝါဒယ်ရာ (Faustin-Archange Touadéra) အာဏာရလာသည်။
ဗဟိုအာဖရိကသမ္မတနိုင်ငံသည် အာဖရိက အဆင်းရဲဆုံး (၁၀)နိုင်ငံစာရင်း (poorest countries in the world) တွင် ပါဝင်သည်။ လူသားဖွံ့ဖြိုးမှုညွှန်းကိန်း (Human Development Index) ၀.၃၆၉ သာရှိသည်။ ကမ္ဘာ့နိုင်ငံပေါင်း ၁၈၂နိုင်ငံအနက် အဆင့် ၁၇၉ ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် ၂၀၀၁ခုနှစ်က ဂေဟဗေဒမဂ္ဂဇင်း (The Ecologist magazine) မှ သိသိသာသာဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုရှိသောနိုင်ငံအဖြစ် ခန့်မှန်းခဲ့သည်။
MySQL
MySQL ဟာ multithreaded, Multi-user SQL Database management system (DBMS) တစ်ခုဖြစ်ပြီး MYSQL AB က ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ သူ့အခြေခံ program ဟာ server ပေါ်မှာ run ပြီး multi-user များက database များစွာကို access လုပ်နိုင်သည်။
JBoss model သည် ထိုကဲ့သို့ပင်ဖြစ်ပြီး MYSQL ဟာ Swedish company တစ်ခုဖြစ်တဲ့ MYSQL AB အထောက်အပံ့နှင့် ရပ်တည်နေခြင်းဖြစ်ပြီး MYSQL AB သည် codebase တော်တော်များများ၏ copyright များကို ချုပ်ကိုင်ထားသည့် အဖွဲ့လည်းဖြစ်သည်။ MYSQL project သည် source code ရရှိနိုင်ပြီး GNU General Public License အောက်တွင်ထားရှိသည်။
သမိုင်း
MySQL ကို ၁၉၉၅ ခုနှစ် မေလ (၂၃) ရက်မှာ ထုတ်ခဲ့ပါတယ်။ Windows Version ကိုတော့ ၁၉၉၈ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ (၈)ရက် နေ့မှာမှ Windows 95 နဲ့ Windows NT အတွက် ထွက်ခဲ့ပါတယ်။ June 2000 မှာ Version 3.23 : beta ထွက်ပြီးတော့၊ ၎င်းကို January 2001 မှာ အပြီးသတ်ထုတ်လုပ်ခဲ့ပါတယ်။ August 2002 မှာ Version 4.0 : beta ထွက်ပြီးတော့၊ ၎င်းကို March 2003 မှာ အပြီးသတ် ထုတ်လုပ်ခဲ့ပါတယ် (စုပေါင်း) June 2004 မှာ Version 4.1 : beta ထွက်ပြီးတော့၊ ၎င်းကို October 2004 မှာ အပြီးသတတ် ထုတ်လုပ်ခဲ့ပါတယ်။ March 2005 မှာ Version 5.0 : beta ထွက်ခဲ့ပြီးတော့၊ ၎င်းကို October 2005 မှာ အပြီးသတ် ထုတ်လုပ်ခဲ့ပါတယ်။ November 2005 ကတည်းက Version 5.1 ကို စမ်းသပ်နေဆဲဖြစ် ပါတယ်။
အသုံးပြုမှု
MySQL က Web Applications အတွက် popular ဖြစ်ပါတယ်။ သူက PHP, Ruby on Rails တို့နဲ့ တွဲဖက်အသုံးပြုရာမှာ ပိုပြီး Popular ဖြစ်ပါတယ်။ Joomla!, WordPress နဲ့ Drupal တို့လိုသော Content Management Systems တွေအတွက်တော့ PHP နဲ့ MySQL ဟာ မရှိမဖြစ်ပါ။ အခု ကျွန်တော့်ရဲ့ www.7-kmk.com ကိုလည်း Joomla! သုံးထားတဲ့အတွက် PHP နဲ့ MySQL ပါပဲ။ တခြားတွဲဖတ်အသုံးပြုနိုင်သော Program တွေကတော့အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်ပါတယ်။ Delphi, C, C++, Java, Perl, PHP, PureBasic, Python, Ruby, Smalltalk,.NET.
Documentation and Administration
MySQL ကိုအသုံးပြုမှုနဲ့ သူ့ရဲ့ သတင်းတွေကို MySQL's company website ဖြစ်တဲ့ http://dev.mysql.com/doc/mysql/en/index.html မှာတွေ့နိုင်ပါတယ်။ အဲ့ဒီမှာ MySQL အကြောင်း စာအုပ်တွေလည်း အများအပြားရှိပါတယ်။
MySQL databases ကို adminstraion လုပ်ဖို့ရာမှာ command-line ကိုအသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ GUI အနေနဲ့လည်း administration လုပ်နိုင်ပြီး ၎င်း GUI tool ကို download လုပ်နိုင်ပါတယ်။ MySQL Administrator နဲ့ MySQL Query Browser တို့ဖြစ်ပါတယ်။ အဲ့ဒီ GUI tool နှစ်ခုစလုံးကို ပေါင်းစပ်ထားတဲ့ MySQL GUI Tools ကိုလည်း ရနေနိုင်ပါပြီ။
အပေါ်မှာ ဖော်ပြခဲ့တဲ့ tools တွေဟာ MySQL AB ကနေမှ develop လုပ်ခဲ့တာ ဖြစ်ပြီးတော့ နောက်ထပ်အနေနဲ့ tools တွေ အများအပြားရှိနေပါသေးတယ်။ popular ဖြစ်တာကတော့ PHP MyAdmin ပါ။ webbased interface နဲ့ administration လုပ်နိုင်တဲ့ free tools တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။
Platforms
MySQL ဟာ platforms အမျိုးမျိုးပေါ်မှာ အလုပ်လုပ်နိုင်ပါတယ်။ သူအလုပ်လုပ်နိုင်တဲ့ Platforms တွေကတော့ AIX, BSDI, FreeBSD, HP-UX, i5/OS, Linux, Mac OS X, NetBSD, Novell NetWare, OpenBSD, OS/2 Warp, QNX, SGI IRIX, Solaris, SunOS, SCO OpenServer, SCO UnixWare, Tru64, Windows 95, Windows 98, Window ME, Windows NT, Windows 2000, Windows XP and Windows Vista,Windows 7,Windows 8,Windows 8.1 တို့ဖြစ်ပါတယ်။
လယ်တောရွာ၊ သက္ကာယ်သောင်
လယ်တောရွာ၊ သက္ကာယ်သောင်
သင်္ဘောဆိပ်ရွာ
သင်္ဘောဆိပ်ရွာ
ကမ္မဝါစာအရေးအသား
ကမ္မဝါစာအက္ခရာ (ပန်းစာလုံး ) သည် 11 ရာစုတွင် တီထွင်ခဲ့သော အဘူဂီတ စာရေးစနစ်တစ်ခု နှင့် 20 ရာစုအလယ်ပိုင်းအထိ မြန်မာလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် အနောက်မြောက်ဘက် ထိုင်းနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းဒေသများတွင် အသုံးပြုခဲ့ကြသည့် သမိုင်းဝင်နေထိုင်သူများဖြစ်သည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်းတိုက်
မြန်မာဘာသာဖြင့် ရေးသားရန် ။ ယခုခေတ် မြန်မာ နှင့် မွန် ဗုဒ္ဓဘာသာ ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းများတွင်လည်း အထူးသဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံတွင်း ရှိ ဗမာဗုဒ္ဓဘာသာ နယ်မြေများတွင် လည်း အသုံးပြုကြသည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် ဘယ်မှညာသို့ ရေးထားသော်လည်း အပေါ်မှအောက်ခြေအထိ ရေးထားသည်။ ၎င်းကို ပါဠိလက်ရေးလှရေး ဟန်အ‌ေရးအသားအဖြစ်လည်း မှတ်ယူသည်။
စွယ်လပ်
စွယ်လပ်
ညိမ်းဦးရွာ၊ နတ်မှူး
ညိမ်းဦးရွာ၊ နတ်မှူး
ထမုံအလယ်ရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ထမုံ(အလယ်)ရွာ(Htamon(Middle))သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ ထမုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၁၁၈ ဖြစ်သည်။ ထမုံကျန်းမာရေးဌာနခွဲ ရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျောက်ခေါင်းကွင်းရွာ၊ စေတီကွင်း
ကျောက်ခေါင်းကွင်းရွာ၊ စေတီကွင်း
တက္ကသိုလ်
တက္ကသိုလ် (University) ဆိုသည်မှာ အထက်တန်းပညာနှင့် ဗဟုသုတများကို စနစ်တကျပို့ချရာ ‌ကျောင်းကြီးများကို ခေါ်သည်။ ‌ရှေးယခင်က တက္ကသိုလ်များသည် စာ‌ပေပညာ၌ ဝါသနာပါသူတစ်စုက အထက်တန်းပညာရပ်များကို သင်ကြား‌ပေးရန် ဖွဲ့စည်းထား‌သော အဖွဲ့အစည်းများသာ ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် ယခုအခါ၌မူ နိုင်ငံ‌တော်အစိုးရ သို့မဟုတ် သာသနာပိုင် ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီး သို့မဟုတ် ဘုရင်မင်းမြတ်တို့က ချာတာ‌ခေါ် အထူးအခွင့်အ‌ရေး ‌ပေး‌သောစာချုပ်ဖြင့် တည်‌ထောင်ခွင့်ပြု‌သော အထက်တန်းပညာ ရပ်များကို သင်ကြားပို့ချ‌ပေးသည့် ‌ကျောင်းကြီးများကိုသာ တက္ကသိုလ်ဟု‌ခေါ်သည်။ ယင်းတို့သည် သတ်မှတ်ထား‌သော စည်းကမ်းနှင့် အဆင့်အတန်းပြည့်စုံသူများအား စာ‌မေးပွဲဖြင့် စစ်‌ဆေးပြီး‌နောက် ဘွဲ့ထူးဂုဏ်ထူးများ ‌ပေးအပ်နိုင်‌လေသည်။ ဘွဲ့ထူးဂုဏ်ထူးမ‌ပေးမီ တက္ကသိုလ်၌ တက်‌ရောက်သင်ကြားရန် နှစ်ပိုင်း၊ သင်တန်းတက်အချိန်‌ပေါင်း ‌ဖြေဆို ရမည့်စာ‌မေးပွဲများ ကို သတ်မှတ်ထား‌လေသည်။
တက္ကသိုလ်ကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် ယူနီဗာစီတီဟု ‌ခေါ်သည်။ ယင်းစကားသည် လက်တင်စကား "ယူနီဗာစီတပ်"မှ လာ၍ အဖွဲ့အစည်းဟူ‌သော အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ပညာလိုလားသူများနှင့် ဆရာများစု‌ပေါင်း၍ အဖွဲ့အစည်းကြီးများ တည်‌ထောင်ရာမှအစ ဥ‌ရောပတိုက်တွင် ယူနီဗာစီတီ‌ခေါ် တက္ကသိုလ်‌ကျောင်းကြီးများ ‌ပေါ်‌ပေါက်လာခြင်း‌ကြောင့်ဖြစ်သည်။ ယင်း အဖွဲ့အစည်းသို့ နိုင်ငံ‌ပေါင်းစုံမှ ပညာလိုလား‌သော ‌ကျောင်းသားတို့ လာ‌ရောက်ပညာသင်၍ ထိုသူတို့အား ဆရာတို့က ‌ထောက်ခံချက်လက်မှတ်များ ထုတ်‌ပေးသည့်အ‌လေ့ ‌ပေါ်လာသည်။
‌နောင်‌သောအခါ သာသနာပိုင် ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးက‌သော်လည်းကောင်း၊ ဘုရင်များက‌သော်လည်းကောင်း၊ အခွင့်အမိန့်မ‌ပေးဘဲ ပညာ‌ရေးအဖွဲ့ကြီးများ မဖွဲရ၊ ဘွဲ့လက်မှတ်များ မ‌ပေးရဟူ‌သော ပညတ်ချက်များ‌ပေါ်လာကာ အထူးအခွင့်အ‌ရေးစာချုပ်ဖြင့် တည်‌ထောင်‌သော တက္ကသိုလ်များ ‌ပေါ်‌ပေါက်လာခြင်းဖြစ်သည်။
တက္ကသိုလ်များသည် အများအားဖြင့် စာ‌ပေပို့ချရာဌာနများ ဖြစ်သဖြင့် သက်ဆိုင်ရာဘာသာရပ်တစ်ခုစီအတွက် ပါ‌မောက္ခများ၊ ကထိကများနှင့် နည်းပြဆရာများရှိသည်။ ထိုသူများကစာ‌ပေပို့ချခြင်း၊ ညွှန်ကြား‌ပေးခြင်းများပြုသည်။ ဘာသာရပ် တစ်ခုစီကို ဌာနတစ်ခုစီခွဲ၍ ပါ‌မောက္ခတစ်ဦးစီက အုပ်ချုပ်သည်။ ယင်းဌာနများကိုပင် အသွင်တူရာဌာနချင်း‌ပေါင်း၍ မဟာဌာနဟု‌ခေါ်သည်။ ဝိဇ္ဇာမဟာဌာန၊ သိပ္ပံမဟာဌာန၊ ‌ဆေးမဟာဌာန၊ အင်ဂျင်နီယာမဟာဌာန၊ ပညာ‌ရေးမဟာဌာန စသည်ဖြင့်ရှိသည်။ မဟာဌာနများ အားလုံးကို စုစည်း၍ ပါမောက္ခချုပ်တစ်ဦးက အုပ်ချုပ်သည်။ အချို့တက္ကသိုလ်များ၌ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို ဥက္ကဋ္ဌဟူ၍လည်းကောင်း၊ သဘာပတိဟူ၍လည်းကောင်း၊ အုပ်ချုပ်‌ရေးမှူးဟူ၍လည်းကောင်း‌ခေါ်သည်။ ပါ‌မောက္ခချုပ်သည် တက္ကသိုလ်တစ်ခု လုံး၏ အုပ်ချုပ်‌ရေးဆိုင်ရာ အမှု‌ဆောင်အရာရှိကြီးဖြစ်သည်။
တက္ကသိုလ်နှင့်သက်ဆိုင်သည့် ကိစ္စဟူသမျှကို ပါ‌မောက္ခချုပ်က အုပ်ချုပ်‌ရေး‌ကောင်စီသို့ဖြစ်‌စေ၊ ပညာ‌ရေးဆိုင်ရာ ဆီးနိတ်အဖွဲ့သို့ဖြစ်‌စေ အစီရင်ခံရသည်။ ယင်းတို့မှ သ‌ဘောတူ ချမှတ်‌ပေး‌သောလုပ်ငန်းမှန်သမျှကို ပါ‌မောက္ခချုပ်ကတာဝန်ယူ ‌ဆောင်ရွက်ရသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတက္ကသိုလ်၌ ‌ကောင်စီ၏ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ်ဒုတိယအဓိပတိတစ်ဦး ခန့်ထားရသည်။ နိုင်ငံ‌တော်ဝန်ကြီးချုပ် သည် ရာထူးအရ တက္ကသိုလ်အဓိပတိဖြစ်သည်။ အခြားနိုင်ငံတက္ကသိုလ်များ၌မူ အုပ်ချုပ်ပုံစံနစ်သည် တူသည့်‌နေရာတူ၍ ကွဲသည့်‌နေရာ ကွဲသည်။
တက္ကသိုလ်ဝင်စာ‌မေးပွဲ မ‌ဖြေဆိုမီ အထက်တန်း‌ကျောင်း၌ ‌ယေဘုယျအားဖြင့် အနည်းဆုံး အဆင့် ၃ ဆင့်‌အောင်ရသည်။ တက္ကသိုလ်ဝင်စာ‌မေးပွဲ ‌အောင်မြင်ပြီး‌နောက် ဘွဲ့ရရန် အနည်းဆုံး ‌လေးဆင့်‌ဖြေရသည်။ သို့ရာတွင် ဝိဇ္ဇာဘွဲ့၊ သိပ္ပံဘွဲ့၊ မဟာ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့၊ မဟာသိပ္ပံဘွဲ့၊ ဆရာဖြစ်ဘွဲ့၊ အင်ဂျင်နီယာဘွဲ့၊ ‌ဆေးပညာဘွဲ့စသည်ဖြင့် ဘွဲ့အမျိုးမျိုးရှိရာ သင်ကြားရသည့် နှစ် အပိုင်းအခြားခြင်း မတူ‌ချေ။ အချို့ဘွဲ့ကို လေးဆင့်‌ဖြေရသော်လည်း အချို့ဘွဲ့ကို ခုနစ်ဆင့်‌ဖြေရသည်။
မျက်‌မှောက်‌ခေတ်တက္ကသိုလ်များသည် ‌ရှေးနှစ်ရာ‌ပေါင်းများစွာမှ စတင်‌ပေါ်‌ပေါက်ခဲ့‌လေသည်။ ‌ခေတ်အဆက်ဆက်၌ လူတို့သည် ပညာအရပ်ရပ်ကို နည်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ရှာမှီးခဲ့ကြရ၏။ ဗုဒ္ဓရှင်‌တော်မြတ် မပွင့်မီကာလကပင် ယခု‌ခေတ် တက္ကသိုလ်များ၏ ‌ရှေ့‌ပြေးပညာ‌ပေးဗဟိုဌာနကြီးများဖြစ်‌သော တက္ကသိုလ် ပြည် ဒိသာပါ‌မောက္ခဆရာကြီးများထံတွင် ပညာများကို ဆည်း ပူးသည့်အ‌လေ့ရှိခဲ့သည်။ ထို့‌ကြောင့် ပညာဆည်းပူး ရာ‌ကျောင်းကြီးကို တက္ကသိုလ်ပြည်အားအစွဲပြု၍ တက္ကသိုလ်ဟု မှည့်‌ခေါ်ထားကြသည်။ ဘုရားပွင့်‌တော် မူပြီး‌နောက် ခရစ်နှစ် ၄၅၀ ခန့်တွင် ‌ပေါ်‌ပေါက်၍ထင်ရှား‌သော မဂဓတိုင်းမှ နလန္ဒ၊ ဝိက္ကမသီ လဩဒန္တပူရ ‌ကျောင်းကြီးများသည်၎င်း၊ အိန္ဒိယ‌တောင်ပိုင်းသီရိဓညကနုက ‌ကျောင်းတိုက်သည်၎င်း၊ ဗဂင်္လားနယ်မှ ဇဂဒ္ဒလ‌ကျောင်းတိုက်သည်၎င်း ‌ကျော်ကြား‌သော ဗုဒ္ဓတက္ကသိုလ်ကြီးများပင်ဖြစ်သည်။ ‌ရှေး‌ခေတ်ကမူ ယခု ‌ခေတ်ကဲ့သို့ တက္ကသိုလ်မ‌ပေါသဖြင့် ပညာလိုလားသူတို့သည် တက္ကသိုလ်ရှိရာသို့ အသက်ဆံဖျား သွား‌ရောက်ဆည်းပူးကြရသည်။ ခရစ်မ‌ပေါ်မီဖြစ်‌သော လွန်ခဲ့သည့် အနှစ် ၂၀၀၀ ခန့်က အီဂျစ်နိုင်ငံအလက်ဇန္ဒဒြီးယားမြို့ကြီး၌ သိပ္ပံပညာတက္ကသိုလ်ကြီး ‌ပေါ်‌ပေါက်ခဲ့သည်။ သင်္ချာ ဆရာကြီး ယူကလစ်၊ ကမ္ဘာ၏အရွယ်အစားကို ပထမဆုံးတိုင်းတာ‌သော ပညာရှင်ကြီး အီရာ‌တော့သနီး၊ ပထမဆုံး ကြယ်နက္ခတ်‌မြေပုံကို ပြုပြင်စီရင်‌သော နက္ခတ်ဆရာကြီး ဟိပါကတ်၊ သိပ္ပံပညာရှင်ကြီး အာခီမီဒီ စ‌သော ပါ‌မောက္ခကြီးတို့သည် အလက်ဇန္ဒဒြီးယား တက္ကသိုလ်ကြီး၌ စာ‌ပေပို့ချခဲ့သူများ ဖြစ်ကြသည်။ ယင်းတက္ကသိုလ်ကြီးကို ထိုအချိန်က တက္ကသိုလ်ဟုမ‌ခေါ်ဘဲ အလက်ဇန္ဒဒြီးယားပြတိုက်နှင့် ပိဋကတ်တိုက်ကြီးဟု ‌ခေါ်‌လေသည်။
ဥရောပ၏ ရှေးအကျဆုံးတက္ကသိုလ်နှင့် ၎င်း၏အနွယ်ဝင်များ
ဥ‌ရောပတိုက်၏ ‌ရှေးအကျဆုံးတက္ကသိုလ်မှာ အီတလီနိုင်ငံ ဆလာနိုမြို့တွင် ခရစ်နှစ် ၈၀၀ ‌ကျော် ၉၀၀ တွင်း ‌ပေါ်‌ပေါက်လာ‌သောတက္ကသိုလ်ဖြစ်သည်။ ယင်းတက္ကသိုလ်သည် ‌ဆေးပညာ သင်ကြားမှုအတွက် အထူး‌ကျော်ကြားသည်။ ဖွင့်လှစ်စက ‌ကျောင်းသ‌ဘောဖြစ်၍ ၁၂၃၁ ခုနှစ်တွင်မှ ထုံးတမ်းစဉ်လာအရ တက္ကသိုလ်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခံရသည်။ ၁၂ ရာစုနှစ် ကုန်ခါနီး‌လောက်တွင် ဗိုလိုညားတက္ကသိုလ် ‌ပေါ်‌ပေါက်လာသည်။
ယင်းတက္ကသိုလ်၌မူ ဆလာနိုတက္ကသိုလ်၌ကဲ့သို့ ‌ဆေးပညာ တစ်ခုတည်းကိုသာမဟုတ် ပညာရပ်မျိုးစုံ သင်ကြား‌ပေး‌သော တက္ကသိုလ်ဖြစ်သည်။ ဥပ‌ဒေပညာအတွက် အထူး‌ကျော်ကြား‌သော တက္ကသိုလ်ဖြစ်သည်။ ၁၂ ရာစုနှစ် ‌နောက်ပိုင်းမှ စနစ်တကျ တည်‌ထောင်လိုက်‌သော ပဲရစ်တက္ကသိုလ်သည် အလယ် ‌ခေတ် အထက်တန်းပညာ‌ပေးဌာနတို့တွင် အထင်ရှားဆုံးဖြစ်သည်။ ယင်းတက္ကသိုလ်သည် ဘုရားရှိခိုး ‌ကျောင်းရန်ပုံ‌ငွေဖြင့် ဖွင့်လှစ်‌သော‌ကျောင်းမှ ‌ပေါက်ဖွားလာခြင်းဖြစ်သည်။ ဥ‌ရောပ၏ စံပြတက္ကသိုလ်အဖြစ် ‌ကျော်ကြားသည်။ ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီး ကိုယ်တိုင် အား‌ပေးချီး‌မြှောက်ပြုခဲ့ရာ ကျန်းဂန်စာ‌ပေ ပို့ချရာ၌ အထူး‌ကျော်ကြားသည်။ ၁၂၅၇ ခုနှစ်တွင် ပဲရစ်တက္ကသိုလ်၌ ကမ္ဘာ‌ကျော် ‌ဆော်ဗန်း‌ကောလိပ်‌ကျောင်းကို တည်‌ထောင်သည်။
ပဲရစ်တက္ကသိုလ်ကြီးသို့ ခရစ်ယန်သာသနာဝင် နိုင်ငံများစွာမှ သွား‌ရောက်ဆည်းပူးကြသည်။ ၁၁၆ရ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလန်နှင့် ပြင်သစ်တို့ မသင့်မတင့်ဖြစ်‌သောအခါမှ အင်္ဂလိပ်တို့သည် ကိုယ်ပိုင်တက္ကသိုလ် တည်‌ထောင်ရန် စိုင်းပြင်းကြသည်။ ခရစ်နှစ် ၁၂၀၀ ‌ကျော်တွင် ‌အောက်စဖို့မြို့၌ ‌ကောလိပ်‌ကျောင်းတိုက် ‌ပေါင်းများစွာ တည်‌ထောင်၍ ၁၂၅၇ ခုနှစ်တွင် ယင်း‌ကောလိပ် ‌ကျောင်းများကို စု‌ပေါင်းကာ ‌အောက်စဖို့တက္ကသိုလ်ဟူ၍ ဖွင့် လှစ်သည်။ ပဲရစ်တက္ကသိုလ်‌နောက် အ‌ကျော်ကြားဆုံး‌သော တက္ကသိုလ်ဖြစ်သည်။ အလားတူထင်ရှား‌သော အခြားအင်္ဂလိပ် တက္ကသိုလ်တစ်ခုကား ကိန်းဘရစ်ချ် တက္ကသိုလ်ဖြစ်သည်။ ယင်းတက္ကသိုလ် ၂ ခုစလုံးပင် ခရစ်ယန်ကျမ်း စာသင်တိုက်ကြီးများ အဖြစ်မှ တိုးတက်လာခြင်းဖြစ်သည်။ ယခုအခါ ‌အောက်စဖို့တက္ကသိုလ်တွင် ‌ကောလိပ်‌ကျောင်းတိုက်‌ပေါင်း ၂၆ တိုက်ရှိ၍ ကိန်းဘရစ်ချ် တက္ကသိုလ်တွင် ‌ကျောင်းတိုက်‌ပေါင်း ၂၀ ရှိသည်။ ယင်းအင်္ဂလိပ်တက္ကသိုလ်ကြီး ၂ ခုမှစ၍ ‌ကောလိပ်‌ကျောင်းစနစ် ‌ပေါ်‌ပေါက်ခဲ့‌လေသည်။
ဂျော်လီဆွေ
ဂျော်လီဆွေ (၁၄ မေ ၁၉၃၀–၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၀) သည် မြန်မာ ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်နှင့် စာရေးဆရာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ဂျော်လီဆွေကို ဦးအေးဖေ၊ ဒေါ်အေးကျင်တို့က ချောက်မြို့၌ ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ် မေလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ မွေးချင်း ရှစ်ယောက်အနက် ဒုတိယမြောက် (တစ်ဦးတည်းသော) သားဖြစ်သည်။ အမည်ရင်းမှာ ဦးလတ်ဆွေ ဖြစ်သည်။
တက္ကသိုလ်
ဥရောပ၏ ရှေးအကျဆုံးတက္ကသိုလ်နှင့် ၎င်း၏အနွယ်ဝင်များ
တက္ကသိုလ်နှင့် ‌ကောလိပ်‌ကျောင်းတို့တွင် ခြားနားချက်ရှိ သည်။ ‌ကောလိပ်‌ကျောင်းဆိုသည်မှာ ပညာတစ်ရပ်ကိုသာ အာရုံ စိုက်၍သင်‌သော အထက်တန်းပညာ‌ပေး‌ကျောင်းကြီးဖြစ်သည်။ အထက်တန်း ‌ဆေးပညာတစ်ခုကိုသာ သတ်မှတ်သင်‌ပေး‌သော ‌ဆေး‌ကောလိပ်၊ အထက်တန်းအင်ဂျင်နီယာပညာတစ်ခု ကိုသာ သတ်မှတ်သင်‌ပေး‌သော အင်ဂျင်နီယာ ‌ကောလိပ်တို့ ကဲ့သို့ပင်ဖြစ်သည်။ တက္ကသိုလ်၌မူ ပညာရပ်တစ်ခုကိုသာမ ဟုတ် ပညာရပ်မျိုးစုံ သင်ကြား‌ပေးသည်။ ‌ကောလိပ်‌ကျောင်း များသည် ‌ကျောင်းသူ‌ကျောင်းသားများ၏ ‌နေထိုင်မှုနှင့် ပညာရပ်သင်ကြားမှု‌လောက်သာ ‌ပေးစွမ်းနိုင်၍ တက္ကသိုလ်များကမူ ယင်းကိစ္စတို့အပြင် စာ‌မေးပွဲစစ်ခြင်း၊ ဘွဲ့ထူးဂုဏ်ထူး‌ပေးအပ် ခြင်းတို့ကိုပါ ‌ဆောင်ရွက်သည်။ ‌ကောလိပ်‌ကျောင်း ‌ပေါင်းများစွာ စု‌ပေါင်းဖွဲ့စည်းထားခြင်းကို တက္ကသိုလ်ဟု‌ခေါ်သည်။
ဂျော်လီဆွေ
ငယ်စဉ်က ချောက်မြို့၊ အုတ်ဖိုမြို့နှင့် မန္တလေး စိန့်ပီတာကျောင်းတို့တွင် ပညာသင်ယူခဲ့သည်။ အုတ်ဖိုမြို့၌ ပညာသင်ယူနေစဉ်အတွင်း ကျောင်းဆရာကြီး ဦးအောင်သာဒွန်းထံမှ အဆို၊ အကနှင့် သရုပ်ဆောင်ပညာကို လေ့လာခွင့်ရခဲ့သည်။
တက္ကသိုလ်
ဥရောပ၏ ရှေးအကျဆုံးတက္ကသိုလ်နှင့် ၎င်း၏အနွယ်ဝင်များ
တစ်ခါတစ်ရံ ‌ကောလိပ်‌ကျောင်းများသည် တက္ကသိုလ်သို့ တက်‌ရောက်မသင်ကြားမီ အဆင်းအတန်းမှီ‌အောင် အသင့်ပြင်ရာ ပညာ‌ပေးဌာနများဖြစ်သည်။ ဗက်ပတစ်‌ကောလိပ်‌ကျောင်း၊ စိန်ဂျွန်း‌ကောလိပ်‌ကျောင်း စသည်တို့ကဲ့သို့ဖြစ်သည်။ ခရစ်နှစ် ၁၃၀၀ ‌ကျော်‌သောအခါ ဥ‌ရောပတိုက်ရှိ အခြား နိုင်ငံများ၌လည်း တက္ကသိုလ်များ စတင်ဖွင့်လှစ်ကြသည်။ ဂျာမနီနိုင်ငံမှ ပရပ်တက္ကသိုလ်၊ ဟိုက်ဒဲဗတ်တက္ကသိုလ်၊ ဘာလင်တက္ကသိုလ်၊ ပိုလန်နိုင်ငံမှ ကရာကိုတက္ကသိုလ်၊ ဗယ်လဂျီယံနိုင်ငံမှ လိုဗိန်းတက္ကသိုလ်၊ အိုင်ယာလန်နိုင်ငံမှ ဒဗ္ဗလင်တက္ကသိုလ်၊ ဩစတြီးယားနိုင်ငံမှ ဗီယင်းနားတက္ကသိုလ်၊ စ‌ကော့တလန်ပြည်မှ အီဒင်ဗရာတက္ကသိုလ်တို့သည် အလယ် ‌ခေတ်က‌ပေါ်‌ပေါက်၍ ယခုတိုင်ရှိ‌နေ‌သေး‌သော တက္ကသိုလ်ကြီးများဖြစ်သည်။
ဂျော်လီဆွေ
၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်တွင် ရန်ကုန်သို့ တစ်ဦးတည်းထွက်လာခဲ့ပြီး အလင်္ကာကျော်စွာ ရွှေပြည်အေး၊ ဒဂုန်ဆရာတင်တို့နှင့် အဆက်အသွယ်ရခဲ့သည်။ ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်မှာပင် ဒဂုန်ဆရာတင်၏ "ငယ်ကျွမ်းဆွေ" ပြဇာတ်၌ ပထမဆုံး ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခွင့်ရခဲ့သည်။ ငယ်ကျွမ်းဆွေပြဇာတ်တွင် သုံးကြိမ်ဆက်ကာ ကပြရသည်အထိ အောင်မြင်ခဲ့သည်။
ပင်ခါးတောင်ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ပင်ခါးတောင်ရွာ (Pinhkartaung)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ နန်းပုလင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၅၁၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နန်းပုလင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၂၂၆ ဦး၊ မ ၃၃၉၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၆၂၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ဂျော်လီဆွေ
၁၉၅၁ ခုနှစ်တွင် ပြဇာတ်တိုင်းနီးပါး ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့ရသော ဂျော်လီဆွေကို ဗြိတိသျှ ဘားမား (ညွန့်မြန်မာ) ရုပ်ရှင်မှ ဒါရိုက်တာ ဦးချစ်ခင်က ခေါ်ယူကာ ချစ်ရေးမလွယ် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားတွင် ပါဝင် သရုပ်ဆောင်စေခဲ့သည်။ အဆိုပါဇာတ်ကားသည် ဂျော်လီဆွေ၏ ပထမဆုံး ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဖြစ်ခဲ့ပြီး ကျော်ဆွေ၊ မြင့်မြင့်ခင်တို့နှင့် တွဲဖက်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
ပင်ခါးတောင်ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂျော်လီဆွေ
၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် ဒေါ်လှလှဆွေနှင့် လက်ထပ်ခဲ့ပြီး သားသုံးယောက်ထွန်းကားခဲ့သည်။ ဂျော်လီဆွေသည် ခေါင်းဆောင်မင်းသားအဖြစ် ဇာတ်ကားနှစ်ကားသာ သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ သူ၏အနုပညာသက်တမ်းတစ်လျှောက် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားပေါင်း ၂၀၀ ကျော်နှင့် ဗီဒီယိုဇာတ်ကားပေါင်း ၁၅၀ ခန့်တွင် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ဂျော်လီဆွေသရုပ်ဆောင်သော ဇာတ်ကားများမှာ ပရိသတ်၏အားပေးမှုအများအပြား ရရှိခဲ့သည်။
တက္ကသိုလ်
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု
ကမ္ဘာသစ်ဘက်၌မူ ပထမဆုံး တည်‌ထောင်‌သော တက္ကသိုလ်မှာ ၁၅၈၃ ခုနှစ်တွင် ဒိုမီနီကန်သမ္မတနိုင်ငံ၌ ဖွင့်လှစ်‌သော တက္ကသိုလ်ဖြစ်သည်။ ၁၅၅၁ ခုနှစ်တွင် ပီရူးနိုင်ငံ လိုင်နာမြို့တွင် ဆန်မာ‌ကော့တက္ကသိုလ် တည်‌ထောင်သည်။ အ‌မေရိကန် ပြည်‌ထောင်စု၏ ပထမဆုံး‌သော တက္ကသိုလ်ကား ဗာဂျီးနီးယား ပြည်နယ်၌ ၁၆၁၉ ခုနှစ်တွင် တည်‌ထောင်‌သော ဟင်နရီကို ‌ပေါလစ်တက္ကသိုလ်ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် ၁၆၂၂ ခုနှစ် ရက်အင်ဒီးယန်းအ‌ရေး‌တော်ပုံ‌ကြောင့် ယင်းတက္ကသိုလ်ကို ပိတ်လိုက်ရသဖြင့် ယခု‌ခေတ်တွင် အလွန်ရှား‌သော ဟားဗတ် တက္ကသိုလ်သည် အ‌မေရိကန်ပြည်‌ထောင်စု၏ ‌ရှေးအကျဆုံး တက္ကသိုလ် ဖြစ်လာသည်။ ဟားဗတ်တက္ကသိုလ်ကို ၁၆၃၆ ခုနှစ်တွင် နယူး ‌တောင်း‌ကောလိပ်‌ကျောင်းအဖြစ် စတင်တည်‌ထောင် ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ‌နောက်မှ ဂျွန်ဟားဗတ်ဆိုသူ ရဟန်း‌တော်တစ်ပါးက ရန်ပုံ‌ငွေလှူဒါန်းသဖြင့် ဟားဗတ်တက္ကသိုလ်ဟုတွင်သည်။
အ‌မေရိကန်ပြည်‌ထောင်စု၏ အခြားထင်ရှား‌သော တက္ကသိုလ်များမှာ ‌ယေးတက္ကသိုလ်(၁၇ဝ၁ ခုနှစ်)၊ ပရင့်စတန်တက္ကသိုလ် (၁၇၄၆ ခုနှစ်)၊ ဝါရှင်တန်၌လည်း တက္ကသိုလ်(၁၇၄၉)၊ ပင်း ဆယ်လ‌ဗေးနီးယား တက္ကသိုလ်(၁၇၅၁)၊ ကိုလံဗီးယားတက္ကသိုလ် (၁၇၅၄)၊ ဗ‌ရောင်းတက္ကသိုလ် (၁၇၆၄)တို့ ဖြစ်ကြသည်။
ဂျော်လီဆွေ
အနုပညာမျိုးရိုးမရှိဘဲ ဝါသနာနှင့် ဇွဲ၊ လုံ့လကိုအရင်းတည်ကာ ကြိုးစားအားထုတ်ခဲ့သည့် သရုပ်ဆောင်ဂျော်လီဆွေ၏ အနုပညာ ဆရာရင်းများမှာ ငယ်ဆရာ ဦးအောင်သာဒွန်း၊ ဒဂုန်ဆရာတင်၊ ရွှေဒုံးဘီအောင်၊ ရွှေပြည်အေး၊ ဦးသုခ၊ ဦးချစ်ခင်၊ ဦးအောင်ကြီးနှင့် ဗိုလ်ကလေးတင့်အောင်တို့ဖြစ်သည်။ ဖိုးပါကြီး၊ မြင့်ဖေ၊ သန်းနွဲ့နှင့် ကြယ်နီတို့မှာ ဂျော်လီဆွေ၏ ခေတ်ပြိုင်ဟာသသရုပ်ဆောင်များဖြစ်သည်။
တက္ကသိုလ်
ဆွစ်ဇာလန်
ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံ ဇူးရစ်မြို့၌ ဥ‌ရောပနိုင်ငံစုံမှ ပညာအ‌မွေကို ယူ၍ ၁၈၅၅ ခုနှစ်တွင်၊ ပြည်‌ထောင်စု စက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ ‌ကျောင်း‌တော်ကြီး‌ခေါ် တက္ကသိုလ်ကြီးတစ်ခု တည်‌ထောင်‌လေသည်။ သိပ္ပံပညာ‌ကျော် အဲလဗတ်အိုင်းစတိုင်းသည် ယင်းတက္ကသိုလ်၌ ပညာရှာဘူး၍ အိပ်စ‌ရေး‌ရောင်ခြည်ကို စူးစမ်း‌တွေ့ရှိသူ ပညာရှင်ကြီး ရိုဝင်ဂျင်စသည့် သိပ္ပံပညာ‌ကျော် အချို့နှင့် နိုဗယ်ဆုရ ပုဂ္ဂိုလ်ကြီးရှစ်ဦးတို့သည် ဤတက္ကသိုလ် ထွက်များဖြစ်ကြသည်။
ဂျော်လီဆွေ
ရေးသားသော စာပေ
ဂျော်လီဆွေသည် စာပေဘက်တွင်လည်း ဝါသနာထုံသူဖြစ်ရာ သောကြာ နှင့် သောင်းပြောင်းထွေလာ မဂ္ဂဇင်းတို့တွင် ဟာသစုဘူး နှင့် ဟာသဆိုင်ရာဆောင်းပါးများကို ရေးသားခဲ့သည်။ အဆိုပါဆောင်းပါးများကိုစုစည်းကာ အပြုံးဆေး ဂျော်လီဆွေဖော်စပ်သည် စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ၂၀၀၁ ခုနှစ်တွင် ဂျော်လီဆွေနှင့်သားများ ဗီဒီယို ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းကို ထူထောင်ကာ သရုပ်ဆောင်သစ်များကို မွေးထုတ်ပေးခဲ့သည်။
တက္ကသိုလ်
ရုရှနိုင်ငံနှင့် သူ၏တက္ကသိုလ်များ
ရုရှနိုင်ငံ၌မူ ဆိုဗီယက်သမ္မတနိုင်ငံအဖြစ် တည်‌ထောင်ပြီးသည့်အချိန်မှစ၍ တက္ကသိုလ်‌ကျောင်းများ ‌ပေါများလာသည်။ ၁၉၁၄ ခုနှစ် ဇာဘုရင်လက်ထက်က တက္ကသိုလ်ဟူ၍ ၁၀ ‌ကျောင်းသာ ရှိ‌သော်လည်း ယခုအခါ၌မူ တက္ကသိုလ် ၃၂ ‌ကျောင်း‌ကျော်ရှိ‌နေ‌လေပြီ၊ ‌မော်စကို တက္ကသိုလ်ကို ၁၈ ရာစုနှစ်က စတင်တည်‌ထောင်‌သော်လည်း ၁၉၅၃ ခုနှစ်ကမှ အသစ် တစ်ဖန်ပြုပြင်၍ ယင်းတက္ကသိုလ်သစ်ကို ဖွင့်လှစ်သည်။ ပညာရပ် ၁၂ မျိုးပို့ချ၍ သိပ္ပံပညာသု‌တေသနလုပ်ငန်းတွင် အလွန်အထက်တန်းကျ‌သော တက္ကသိုလ်ဖြစ်သည်။ အခြားထင်ရှား‌သောရုရှတက္ကသိုလ်များမှာ လီနင်ဂရက်တက္ကသိုလ်၊ ‌ရော့စ‌တော့ တက္ကသိုလ်၊ ခါး‌ကော့တက္ကသိုလ် စသည်တို့ဖြစ်သည်။
ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော်
ပြည်‌ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံ၌မူ ယခင်က တက္ကသိုလ်ကြီး နှစ်‌ကျောင်းသာရှိ‌သေးသည်။ ၎င်းတို့မှာ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်နှင့် မန္တ‌လေး တက္ကသိုလ်တို့ဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်၏အစသည် ၁၈၈၀ ပြည့်နှစ်က ရန်ကုန်မြို့၌ ဗြိတိသျှအစိုးရတို့ ဖွင့်လှစ်‌သော ရန်ကုန်‌ကောလိပ်မှ ‌ပေါက်ဖွားလာခြင်းဖြစ်သည်။ ရန်ကုန် ‌ကောလိပ်ဘဝကမူ ကလကတ္တားတက္ကသိုလ် လက်‌အောက်ခံမျှသာ ဖြစ်သည်။ ၁၉၂၀ ပြည့်နှစ်တွင်မှ တက္ကသိုလ်အက်ဥပ‌ဒေပြဋ္ဌာန်း၍ ရန်ကုန်‌ကောလိပ်အစား ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်ဟူ‌သော သီးခြားတက္ကသိုလ်တစ်ခုအဖြစ် တည်‌ထောင်ခဲ့သည်။ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် တည်‌ထောင်ပြီး‌သောအခါတွင် လက်‌အောက်ခံ‌ကောလိပ်များ‌ပေါ်ထွက် လာသည်။ ၁၉၂၅ ခုနှစ်တွင် မန္တ‌လေးဥပစာ‌ကောလိပ်‌ကျောင်းကို ဖွင့်လှစ်သည်။ ယုဒသန်‌ကောလိပ်၊ ‌ဆေး‌ကောလိပ်၊ အင်ဂျင်နီ ယာ‌ကောလိပ်၊ ဆရာအတတ်သင်‌ကောလိပ်၊ မန္တ‌လေး စိုက်ပျိုး ‌ရေးသိပ္ပံ၊ ‌မော်လမြိုင်‌ကောလိပ်၊ ‌ကျောက်ဖြူ‌ကောလိပ်၊ ပုသိမ် ‌ကောလိပ်၊ မ‌ကွေး‌ကောလိပ်စသည်ဖြင့် လက်‌အောက်ခံ‌ကောလိပ် ‌ပေါင်းများစွာ ဖွင့်လှစ်နိုင်ခဲ့ သည်။ ၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် မန္တ‌လေး ‌ကောလိပ်ကို မန္တ‌လေးတက္ကသိုလ်အဖြစ် တိုးချဲ့ဖွင့်လှစ် နိုင်ခဲ့သည်။
ဂျော်လီဆွေ
နောက်ဆုံး အနုပညာလှုပ်ရှားမှု
MRTV-4 က ရိုက်ကူးတင်ဆက်သည့် စကားနပန်း အစီအစဉ်တွင် ရွှေခြံသန်းမြင့်နှင့်တွဲဖက် သရုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း၊ ခိုးစားတဲ့သစ်သီး ဗီဒီယိုဇာတ်ကားတွင် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်းတို့မှာ ဂျော်လီဆွေ၏ နောက်ဆုံး အနုပညာလှုပ်ရှားမှုများပင် ဖြစ်သည်။
တက္ကသိုလ်
ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော်
ကမ္ဘာစစ်ကြီး‌ကြောင့် နိုင်ငံအရပ်ရပ်တွင် တက္ကသိုလ်များ ပျက်စီးခဲ့‌သော်လည်း ကမ္ဘာစစ် ၂ ခုမှရရှိ‌သော အ‌တွေ့အကြုံ များအရ တက္ကသိုလ်ပညာသည် အလွန်အ‌ထောက်အပံ့ဖြစ်‌စေ သဖြင့် အစိုးရတို့သည် တက္ကသိုလ်များကို တိုး၍ဖွင့်လှစ်‌ပေး‌နေ ကြသည်။
ယခင်က တက္ကသိုလ်အဆောင်များ ထားရှိခဲ့သော်လည်း နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ လက်ထက်တွင် တက္ကသိုလ် အဆောင်များကို ပိတ်သိမ်းခဲ့သည်။ ၂၀၁၁ ခုနှစ် နိုင်ငံတော် အစိုးရ အပြောင်းအလဲ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပြီးနောက် တက္ကသိုလ် အဆောင်များကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သော်လည်း အစားအသောက် အပြင် အခြားသောကိစ္စရပ်များမှာ အဝတ်လျှော်မှု၊ နေမှုထိုင်မှု များမှာ ယခုအချိန်ထိ အဆင်မပြေသေးပေ။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ယူနီဗာစီတီ ဟူသော စကားလုံးအစား တက္ကသိုလ် ဟူသော ဝေါဟာရကို ဆရာကြီး ဦးဖေမောင်တင် က စတင်တီထွင်သုံးစွဲခဲ့သည် ဟု သိရသည်။
ဂျော်လီဆွေ
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ သဘင်ပညာရှင်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
တက္ကသိုလ်
ကိုးကား
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ (၅)
တွန်မိုရွာ၊ မိုးနဲမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးနဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျောက်မြောင်းရွာ၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်
ကျောက်မြောင်းရွာ (Kyaukmyaung)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်၊ တင်းဝါးချောင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၁၄၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝန်းသိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရေဆင်နှာမောင်း
ပင်လယ်ရေပြင်ပေါ်၌ ဖြစ်စေ၊ အင်းအိုင်ရေပြင်ပေါ်၌ ဖြစ်စေ လေဆင်နှာမောင်း ဖြစ်ပေါ်သည့်အခါ ရေပြင်ပေါ်မှ တိမ်တိုက်ထိအောင် အထက်သို့ ထိုးတက်နေသော နှာမောင်း သဏ္ဌာန် ရေလုံးကို ရေဆင်နှာမောင်းဟု ခေါ်သည်။ ရေဆင် နှာမောင်းသည် အထက်သို့ ပြင်းထန်စွာတက်သော လေစီး ကြောင်းကြောင့် ဖြစ်လေသည်။ လျင်မြန်စွာ လေပွေမွှေ့၍ တက်ရာ၌ ရေဆင်နှာမောင်းအတွင်းတွင် လေဖိအားနည်းရာ အရပ် ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ ရေဆင်နှာမောင်းထဲရှိ ရေသည် ရေငန်မဟုတ်၊ ရေချိုဖြစ်သည့်အချက်ကို ထောက်၍ နှာမောင်း သဏ္ဌာန် ရေလုံးသည် လေထဲရှိ အငွေ့ရည်ဖွဲ့ခြင်း ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။
အဓိမာနသုတ်
“မိမိရဟန္တာဖြစ်ပြီ” ဟု အထင်ကြီး (ရပြီဟုထင်မှတ်) ခြင်းကြောင့် ပြောဆိုတတ်သည်။ ယင်းအထင်ကြီးခြင်းသည် ဗဟုဿုတရှိသူ ဖြစ်တတ်သည်။ ဟုတ်/မဟုတ်ကို စေတောပရိယအဘိညာဏ်ရှိသော မြတ်စွာဘုရားနှင့် မြတ်စွာဘုရား၏ တပည့်သာဝကတို့ သိရှိနိုင်ပုံ၊ အဘိဇ္ဈာ, ဗျာပါဒ, ထိန-မိဒ္ဓ၊ ဥဒ္ဓစ္စ ဝိစိကိစ္ဆာ, အမှုသစ်လုပ်ငန်း, စကားပြောဆိုမှု, အိပ်ခြင်း အပေါင်းအဖော် (မိတ်ဆွေဖွဲ့မှု) အနည်းငယ်မျှ တရားထူးကို ရကာမျှဖြင့် ရောင့်ရဲ ပြီးဆုံးခြင်းသို့ရောက်သူ-ဟူသောတရားဆယ်မျိုးကို မပယ်စွန့်ဘဲ ဤသာသနာတော်၌ မကြီးပွားနိုင်-ဟု အရှင်မဟာကဿပထေရ် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ ဝေဠုဝန် ကျောင်းတော်၌ ရဟန်းတို့အား ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။
ရေဆင်နှာမောင်း
ရေပြင်ပေါ်၌ သွားလာကြသောလှေ၊ သင်္ဘောတို့သည် လေပွေမွှေ့သောအရှိန်ကြောင့် တိမ်းမှောက်နစ်မြုပ်နိုင်၏။ ရေ ဆင်နှာမောင်းသည် အပူပိုင်းဒေသ ရေပြင်တွင် ဖြစ်ပေါ်လေ့ ရှိသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ ရေဆင်နှာမောင်းသည် အမြင့်ပေ ၁၅ဝဝ အထိ တက်၍ ၁ဝ မိနစ်မှ မိနစ် ၃ဝ အထိ အချိန် ကြာမြင့်လေသည်။
ခါးလန်ရွာ၊ ပူတာအိုမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပူတာအိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
Parable of the Ten Virgins
ထိုအခါ ကောင်းကင်နိုင်ငံတော်သည်ကား၊ မင်္ဂလာဆောင်လုလင်ကို ခရီးဦးကြိုပြုအံ့သောငှါ မီးခွက်ကို ကိုင်ယူ၍ ထွက်သွားသောသတို့သမီးတကျိပ်နှင့်တူ၏။ ၂ထိုသတို့သမီးတို့တွင် ငါးယောက်သည် ပညာသတိရှိကြ၏။ ငါးယောက်မူကား အမိုက်ဖြစ်ကြ၏။ ၃မိုက်သောသူတို့သည် မီးခွက်တို့ကိုသာယူ၍ ဆီကို မယူကြ။ ၄ပညာသတိရှိသောသူတို့မူကား၊ မီးခွက်နှင့်တကွ ဘူး၌ပါသောဆီကိုလည်း ယူကြ၏။ ၅မင်္ဂလာဆောင်လုလင်သည် မလာဘဲနေစဉ်၊ ထိုသတို့သမီးအပေါင်းတို့သည် ငိုက်၍အိပ်ပျော်ကြ၏။
၆သန်းခေါင်ယံ၌ကြည့်ပါ။ မင်္ဂလာဆောင်လုလင်သည် လာပြီ။ ခရီးဦးကြိုပြုခြင်းငှါ ထွက်သွားကြကုန်ဟု ကြွေးကြော်လျှင်၊ ၇ထိုသတို့သမီးအပေါင်းတို့သည် ထ၍မီးခွက်များကို ပြင်ဆင်ကြ၏။ ၈မိုက်သောသူတို့က ငါတို့ဆီမီးသေပါပြီ။ သင်တို့ ဆီကိုအနည်းငယ်ပေးပါဟု ပညာရှိသောသူတို့အား တောင်းကြ၏။ ၉ပညာရှိသောသူတို့ကလည်း သင်တို့အဘို့နှင့် ငါတို့အဘို့ ဆီမလောက်။ ထို့ကြောင့် ဆီရောင်းသောသူ ရှိရာသို့သွား၍ ကိုယ်သုံးဘို့ဝယ်လျှင် သာ၍ကောင်းသည်ဟု ပြန်ပြောကြ၏။ ၁၀ထိုသူတို့သည် ဆီဝယ်သွားသည်အခိုက်တွင် မင်္ဂလာဆောင်လုလင်သည်လာ၍၊ အသင့်ရှိသော သတို့ သမီးတို့သည် လုလင်နှင့်အတူ ပွဲသို့ဝင်ကြပြီးလျှင် တံခါးကိုပိတ်ထား၏။ ၁၁ထိုနောက် ကြွင်းသောသတို့သမီးတို့သည်လာ၍ အရှင်၊ အရှင်၊ ကျွန်မတို့အား တံခါးကိုဖွင့်ပါဟု တောင်းလျှောက်ကြသော်၊ ၁၂အရှင်ကလည်း၊ ငါအမှန်ဆိုသည်ကား၊ သင်တို့ကို ငါမသိဟု ပြန်ပြောလေ၏။ ၁၃သို့ဖြစ်၍ လူသားသည် ကြွလာအံ့သောနေ့ရက်၊ အချိန်နာရီကို သင်တို့သည်မသိသောကြောင့် စောင့် နေကြလော့။
ခနမဲတဘူတာ
ခနမဲတဘူတာ  (要田駅 ခနမဲတ - အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဖုခုရှီးမားခရိုင်၊ တမုရမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ကတ္ထီသုတ်
ဈာန်မဂ်ဖိုလ်ရမှု၌ လိမ်ညာ၍ ပြောဆိုခြင်းနှင့် စပ်၍ ဓမ္မဝိနယသာသနာတော်၌ ကြီးပွားစည်ပင်ပြန့်ပွားတိုးတက်မှုမရှိသော တရားဆယ်မျိုးတို့ကို စေတိတိုင်း သဟဇာတိမြို့၌ မဟာစုန္ဒထေရ်က ရဟန်းတို့အား ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ကြက်သရေရွာ
ကြက်သရေရွာ
အန်ခိုဝရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
အန်ခိုဝရွာ(Ankhowa)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ တမန်းသားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၂၈၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တမန်းသားကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၄၇ ဦး၊ မ ၈၁၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၆၃ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရှမ်းစုရွာ၊ လှည်းကူး
ရှမ်းစု
မြို့ကွက်ရွာ၊ ယုံသလင်း
မြို့ကွက်ရွာ၊ ယုံသလင်း
မာရီယာ ရှာရာပိုဗာ
မာရီယာ ရှာရာပိုဗာ (Maria Yuryevna Sharapova) (၁၉၈၇ ဧပြီ ၁၉ မွေး) သည် ယခင် ကမ္ဘာ့ အဆင့်တစ် ရုရှားလူမျိုး အမျိုးသမီး ကြေးစား တင်းနစ်သမား တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ရှာရာပိုဗာသည် အမျိုးသမီး တင်းနစ် အဖွဲ့ချုပ်၏ တစ်ဦးချင်း ဖလား ၂၃ ခုကို ရရှိခဲ့ပြီး ၂၀၀၄ ခုနှစ် ဝင်ဘယ်လ်ဒမ် ချန်ပီယံ၊ ၂၀၀၆ ခုနှစ် အမေရိကန် အိုးပင်း ချန်ပီယံ နှင့် ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဩစတြေးလျ အိုးပင်း ချန်ပီယံ စသည့် ဂရင်းန် စလမ်း ချန်ပီယံဘွဲ့များကိုလည်း ၃ ခါရရှိခဲ့ဘူးသည်။ သူမသည် ၂၀၀၄ ခုနှစ် နှစ်ကုန် အမျိုးသမီး တင်းနစ်အဖွဲ့ချုပ်၏ ဖိတ်ခေါ် လှည့်လည်ပြိုင်ပွဲတွင်လည်း အနိုင်ရခဲ့ဖူးသည်။