cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ဂျိမ်းဘုရင်များ(အင်္ဂလိပ်)
ပထမဂျိမ်းဘုရင် (ခရစ် ၁၅၆၆-၁၆၂၅)
၁၆ဝ၃ ခုနှစ်၌ အင်္ဂလန်ပြည့်ရှင် အယ်လစ်ဇဗက်ဘုရင်မ နတ်ရွာစံသောအခါ ဂျိမ်းဘုရင်လည်း ပထမဂျိမ်းအဖြစ်နှင့် အင်္ဂလန်ထီးနန်းကို ဆက်ခံစိုးစံရပြန်သည်။ စကော့တလန်ပြည် နှင့် အင်္ဂလန်ပြည်သည် ဤနည်းအားဖြင့် ဘုရင်တစ်ပါးတည်း ၏ အုပ်ချုပ်စိုးစံခြင်းခံရသော်လည်း နိုင်ငံရေးအရမူ အန်ဘုရင်မ လက်ထက်တိုင် စည်းရုံးခြင်း မရှိခဲ့ချေ။ ပထမဂျိမ်းဘုရင်သည် ငယ်စဉ်က ကျန်းမာရေးချို့တဲ့ရှာ သဖြင့် ကိုယ်အောက်ပိုင်းကောင်းစွာ မသန်ရကား အသက် ၇ နှစ် အရွယ်တိုင်အောင် အကိုင်မရှိဘဲ မထနိုင်ချေ။ ဘုရင် ဖြစ်လာသည့်တိုင်အောင် ခေါင်းကြီးကိုယ်သေး ဖြစ်နေရရှာ သဖြင့် ရာဇရုပ် မပေါ်လွင်လှချေ။
ပထမဂျိမ်းသည် ထီးနန်းကို သိမ်းပိုက်အုပ်စိုးနိုင်သည့်အချိန် မှစ၍ ဘုရင်ဟူသည် ဘုရားသခင်ကအုပ်စိုးနိုင်ခွင့်ပေးထားသည် ဟူသော ဝါဒကို စွဲမြဲယုံကြည်ခဲ့သည်။ ထိုဝါဒအရ ဘုရင်တို့၏ အခွင့်အရေး တန်ခိုးအာဏာသည် ဘုရားသခင်ထံမှ ရရှိသော ကြောင့် ဘုရင်များသည် လူထု၏ဆန္ဒကို လိုက်လျောရန်မလိုဘဲ အုပ်ချုပ်ပိုင်ခွင့် ရှိသည်ဟု ယုံကြည်လေသည်။ သို့ဖြစ်ရကား အင်္ဂလိပ်ပါလီမန်နှင့် ဘုရင်တို့ မကြာခဏ အချင်းများကြရ ပြီးလျှင် ပထမဂျိမ်းဘုရင် ဆောင်ရွက်ပေးသမျှကို အင်္ဂလိပ်မှူး မတ်မျိုးများ၊ ပြည်သူပြည်သားများက သဘောကျ ကျေနပ် သည်ဟူ၍ မရှိခဲ့ချေ။
ပထမဂျိမ်းသည် စတာလင်ရဲတိုက်တွင် နေထိုင်စဉ် ငယ်ငယ် ကပင် အယူဝါဒတရားကို ကျနစွာ သင်ယူလေ့လာခဲ့၏။ မယ် တော်မှာ ဗရင်ဂျီဂိုဏ်းဝင် ဖြစ်လင့်ကစား ဂျိမ်းဘုရင်မှာမူ ပရို တက် စတန့်ဂိုဏ်းကို လေးလေးနက်နက် သက်ဝင်ယုံကြည်သူ တစ်ယောက် ဖြစ်သည်။ တိုင်းသူပြည်သားတို့အားလည်း အယူ ဝါဒတရား၌ လွတ်လပ်စွာ ကိုးကွယ်ခွင့်မပေးဘဲ ရေဖျန်းဂိုဏ်း သို့ ဝင်စေသည်။ ထို့ကြောင့် ဗရင်ဂျီဂိုဏ်းဝင်များနှင့် ပျူရီတန် များကို များစွာ ည|ဉ်းပန်း နှိပ်ကွပ်ခြင်းပြုရာ ဗရင်ဂျီဂိုဏ်းဝင် အချို့သည် ၁၆ဝ၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၅ ရက်နေ့ ပါလီမန် ဖွင့်ပွဲ၌ ပါလီမန်ကို ဖောက်ခွဲဖျက်ဆီးကာ ဗရင်ဂျီဂိုဏ်းဝင် တစ်ဦးအား နန်းတင်ရန် ကြံစည်ခဲ့သည်။ သို့သော် ထိုအကြံမှာ ပေါက်ကြားသွားသဖြင့် ခေါင်းဆောင်များမှာ ကွပ်မျက်သတ် ဖြတ်ခြင်း ခံရသည်။ ပျူရီတန်တို့သည်လည်း ဘုရင်၏ ဖိနှိပ် ချုပ်ချယ်မှုကို မခံနိုင်ကြသဖြင့် ၁၆ဝ၇ ခုနှစ်တွင် အမေရိက တိုက်သို့ သွားရောက်ကာ ပထမဆုံး အင်္ဂလိပ် ကိုလိုနီနယ်သစ် များကို အခြေစိုက် တည်ထောင်ကြလေသည်။ ပထမဂျိမ်းဘုရင်သည် နိုင်ငံရေးသဘောတရားများ၌လည်း သူ့ကိုယ်သူ ကျွမ်းကျင်လှသည်ဟု အထင်ကြီး၏။ ထိုကြောင့် ဘုရင်နှင့် ပါလီမန်သည် နိုင်ငံခြားရေးရာများ၌လည်း သဘော ကွဲလွဲဲကြရ၏။ ဂျိမ်းဘုရင်သည် ဗရင်တိုင်းပြည်ဖြစ်သော စပိန် နိုင်ငံနှင့် မဟာမိတ် ဖြစ်လို၏။ သားတော်ချားကိုပင် စပိန် မင်းသမီးတစ်ဦးနှင့် လက်ဆက်ရန် ကြံရွယ်ခဲ့သည်။ ပါလီမန် ကမူ ဥရောပ နှစ်သုံးဆယ်စစ်ပွဲတွင် ဂျာမန် ပရိုတက်စတန့် များအား ကူညီ၍ စပိန်နိုင်ငံကို တိုက်ခိုက်လို၏။ ဤသို့ သဘောကွဲနေရာ နောက်ဆုံးတွင် စပိန်နှင့် မဟာမိတ် မဖြစ်နိုင် တော့သည့် အချိန်ကျမှ ဂျိမ်းသည် စပိန်နိုင်ငံကို စစ်ကြေညာ ရန် သဘောတူလိုက်ရ၏။ ပြည်သူလူထု အကြည်ညိုပျက်မှုကို အများဆုံး ခံယူရအောင်ဖြစ်ရသော ဂျိမ်း၏ပြုမူချက်တစ်ခုကား ဆာဝေါ်လတာရော်လီကို ကွပ်မျက်လိုက်ခြင်းပင် ဖြစ်၏။ ( ရော်လီ ဆာဝေါ်လတာဂျိမ်း။)ဂျိမ်း၏ ဆောင်ရွက်ချက်များ အနက် တိုင်းပြည်လူထု၏ ကျေနပ်မှုအများဆုံး ခံယူရသော အချက်မှာ ၁၆၁၁ ခုနှစ်တွင် သမ္မာကျမ်းစာကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာ သို့ ပြန်ဆိုစေခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ထိုကျမ်းစာမှာ သမ္မာကျမ်းစာ များအနက် အရေးအသား အကောင်းဆုံး ဖြစ်၍ ယခုတိုင် ကျော်ကြားလေသည်။ ၁၅၈၉ ခုနှစ်တွင် ဒိန်းမတ်မင်းသမီးအန်နှင့် ဂျိမ်းဘုရင်သည် လက်ဆက်ခဲ့ရာ သားတော်နှစ်ပါးနှင့် သမီးတော်တစ်ပါး ထွန်း ကားသည်။ သားတော်ကြီး ဟင်နရီသည် ၁၆၁၂ ခုနှစ်တွင် ကွယ်လွန်၍ သားတော်ငယ်ချားက ဂျိမ်း၏ အရိုက်အရာကို ဆက်ခံလေသည်။ သမီးတော်အယ်လစ်ဇဗက်ကို ဂျာမန်မင်းသား ပလက်တနိတ်နယ်စားကြီးနှင့် လက်ဆက်ခဲ့ရာ ယင်းတို့မှ ဆင်း သက်ပေါက်ဖွားသော ဟန်နိုဗာမြို့စားဂျော့သည် ပထမဂျော့ ဘုရင်အဖြစ် ၁၇၁၄ ခုနှစ်တွင် အဂ‡လန်ထီးနန်းကို ဆက်ခံခဲ့ သည်မှအစ ဟန်နိုဗာမင်းဆက် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။
ဒုတိယဂျိမ်းဘုရင် (၁၆၃၃-၁၇ဝ၁)
ဒုတိယဂျိမ်းဘုရင်မှာ ပထမဂျိမ်း၏မြေးတော် ဖြစ်သည်။ ပထမချားဘုရင်နှင့် ပြင်သစ်မင်းသမီး မရီယာတို့မှ ပေါက်ဖွား သော သားတော်အငယ် ဖြစ်သည်။ ၁၆၈၅ ခုနှစ်တွင် နောင် တော်ကြီးဖြစ်သူ ဒုတိယချားဘုရင် နတ်ရွာစံသောအခါ ဂျိမ်း သည် ထီးနန်းဆက်ခံရသည်။ ဘိုးတော် ပထမဂျိမ်းဘုရင် ကဲ့သို့ ပင် ဘုရင့်အခွင့်အရေးဝါဒ၌ အယူသည်းသူ ဖြစ်၏။ နောင်တော် ဒုတိယချားဘုရင်သည် အင်္ဂလန်ပြည်၏ ဘုရင် ဖြစ်လာသောအခါ ဂျိမ်းသည် ယော့မြို့စားမင်းသားအဖြစ်နှင့် ရေတပ်ဗိုလ်ချုပ်ရာထူးကို ပေးအပ်ခြင်း ခံရလေသည်။ သူသည် ရဲစွမ်းသတ္တိနှင့် ပြည့်စုံ၍ ရွပ်ရွပ်ချွံချွံ ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်တတ် သည့်ပြင် ရိုးသားဖြောင့်မတ်သူတစ်ဦးလည်း ဖြစ်ပေသည်။ ဂျိမ်း မင်းသားသည် ဗရင်ဂျီဂိုဏ်းသို့ ဝင်လိုက်ပြီးနောက် ဗရင်ဂျီဂိုဏ်း ဝင် အမျိုးသမီးတစ်ဦးနှင့် လက်ဆက်လိုက်သည်တွင် တိုင်းပြည် က မကျေမနပ် ဖြစ်ကြလေသည်။ ပါလီမန်ကလည်း ဗရင်ဂျီ ဂိုဏ်းဝင်များအား အလုပ်အကိုင်ရာထူး မပေးရန် တားမြစ်သည့် ဥပဒေတစ်ရပ်ကို ထုတ်ပြန်လိုက်လေသည်။ ဂျိမ်းလည်း ရေတပ် ဗိုလ်ချုပ်ရာထူးမှ နုတ်ထွက်ကာ အင်္ဂလန်ပြည်မှ ထွက်ခွာသွား သည်။ ဂျိမ်းသည် ၁၆၈၅ ခုနှစ်အသက် ၅၂ နှစ်အရွယ်၌ အင်္ဂလန် ပြည်သို့ ပြန်လည်လာရောက်၍ ထီးနန်းစိုးစံရလေသည်။ ဂျိမ်း နန်းတက်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် မွန်းမတ်နယ်စား ခေါင်း ဆောင်သော သူပုန်နှင့် အားဂျိုင်းနယ်စားခေါင်းဆောင်သော သူပုန်တို့ ထကြွကြလေသည်။ သို့ရာတွင် ဂျိမ်းဖက်မှ ပြည်သူ လူထုတစ်ရပ်လုံးက စည်းလုံးစွာ ကူညီထောက်ခံကြသဖြင့် သူပုန်တို့ အရေးရှုံးနိမ့်သည်။ သို့သော် မွန်းမတ်ပုန်ကန်မှုတွင် နောက်လိုက်နောက်ပါအဖြစ် ပါဝင်သူ ၃၂ဝ ကို ရက်စက်စွာ သတ်ပစ်လိုက်ခြင်းကြောင့် တိုင်းသူပြည်သားတို့က မကျေမနပ် ဖြစ်ကြပြန်သည်။ ဂျိမ်းသည် သူ၏အဓိကရည်ရွယ်ချက် ၂ ချက် ဖြစ်သောပါလီမန်ကို ပယ်ဖျက်၍ ပါလီမန်၏ အကူအညီမပါဘဲ တိုင်းပြည်ကို အုပ်ချုပ်ရန်နှင့် ဗရင်ဂျီဂိုဏ်းကို အဂ‡လန်ပြည်တွင် ပြန်လည် ထွန်းကားလာအောင် ပြုလုပ်ရန်တို့ကို ချက်ချင်းပင် ကြိုးစား ဆောင်ရွက်သည်။ ထိုကြောင့် အင်္ဂလန် ပြည်သူ ပြည်သား အားလုံးလိုလိုပင် ဂျိမ်းအား ပိုမို မုန်းတီးလာကြ လေသည်။ ၁၆၈၇ ခုနှစ်တွင် ပြည်သူလူထုအား လွတ်လပ်စွာ ကိုးကွယ် ခွင့်ပေးသည့် ကြေညာချက်တစ်ရပ်ကို ထုတ်ပြန်၏။ ထိုကျေညာ ချက်အရ ဗရင်ဂျီဂိုဏ်းဝင်များ အကျိုးကျေးဇူး ပို၍ ခံစားရမည် ကို အဂ‡လန်ပြည်သူပြည်သားများက များစွာ စိုးရိမ်ကြ၏။ ထို အခိုက်တွင် ဂျိမ်းဘုရင်၏ ဗရင်ဂျီဂိုဏ်းဝင် မိဖုရားမှ သားတော် တစ်ပါး ဖွားမြင်လေသည်။ ထိုအခါ သမီးတော် အကြီးနှစ်ပါး ဖြစ်သူ မေရီနှင့် အန်တို့မှာ ပရိုတက်စတန့်ဂိုဏ်းဝင် ဖြစ်လင့် ကစား အင်္ဂလန် ထီးနန်းကို ဆက်ခံရန်အကြောင်း မရှိတော့ပေ။ သို့ဖြင့် တိုင်းပြည်လည်း မငြိမ်မသက်ဖြစ်ကာ ပါလီမန်က ၁၆၈၈ ခုနှစ်တွင် သမီးတော်မေရီ၏ခင်ပွန်း ဩရိန်းနယ်စား ဝီလျံမင်းသားအားခေါ်ယူကာ အင်္ဂလန်ပြည် ထီးနန်းကို စိုးစံ လေသည်။ ထိုပုန်ကန်မှုကြီးကို ၁၆၈၈ ခု သွေးမြေမကျ တော်လှန်မှုဟု ခေါ်လေသည်။ ဂျိမ်းလည်း ထီးနန်းကို စွန့်ခွာပေး လိုက်ရပြီးနောက် ထောက်ခံအားပေးမည်သူ ကင်းမဲ့သည့်အတိုင်း ပြင်သစ်နိုင်ငံသို့ ထွက်ပြေး တိမ်းရှောင်နေရလေသည်။ ပြင်သစ်နိုင်ငံမှ ၁၄ ဆက်မြောက် လူဝီဘုရင်က ဂျိမ်းအား ဆီးကြိုပြုထားပြီးလျှင် အင်္ဂလန်ပြည်ကို ပြန်လည် တိုက်ခိုက် ရန် စစ်တပ်စသည့် လိုအပ်သော အကူအညီများလည်း ပေး၏။ ၁၆၈၉ ခုတွင် အိုင်ယာလန်ပြည်ကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ခြင်း ဖြင့် ထီးနန်းကို ပြန်လည်ရရှိအောင် ကြိုးစားသေးသည်။ သို့သော် ဂျိန်းသည် ဗွိုင်းစစ်ပွဲတွင် နာလန်မထူနိုင်အောင် အရှုံး ကြီး ရှုံးသွားသဖြင့် ပြင်သစ်ပြည် ပါရစ်မြို့ စိန်ဂျားမိန်းရပ်၌ ၁၇ဝ၁ ခု ကွယ်လွန်သည့်တိုင်အောင် နေရတော့သည်။
ဦးဂါရွာ
ဦးဂါရွာ
သာစည်ရွာ၊ တောင်ကင်း
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟုမ္မလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဗီအိတ်ဇ်ဝါ့ခ်
ဗီအိတ်ဇ်ဝါ့ခ် (VxWorks) သည် အချိန်နှင့် တပြေးညီ လှုပ်ရှားထိန်းချုပ်နိုင်သော စက်လည်ပတ်ရေးစနစ် တစ်မျိုး ဖြစ်ပြီး အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ကယ်လီဖိုးနီးယားပြည်နယ် အလာမီဒါရှိ ဝင်းရေးဗား စစ်စတမ် မှ ထုတ်လုပ်ရောင်းချသည်။ အင်တဲလ် ကော်ပိုရေးရှင်းမှ ဝင်းရေးဗား စစ်စတမ်အား ၂၀၀၉ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၇ ရက်တွင် ဝယ်ယူ ပေါင်းစည်းခဲ့သည်။
ဗီအိတ်ဇ်ဝါ့ခ်ကို ဌာပနာစနစ်(embedded systems) များတွင် အသုံးပြုရန် အတွက် ဒီဇိုင်းပြုလုပ်ထားသည်။ ဗီအိတ်ဇ်ဝါ့ခ် စနစ် များကို လင်းနပ်စ်၊ ယူးနစ်စ် နှင့် မိုက်ခရိုဆော့ဖ်ဝင်းဒိုးများပေါ်တွင် ရေးသား ပြုပြင် တည်းဖြတ်ပြီးမှ သုံးစွဲနိုင်သည်။ ဗီအိတ်ဇ်ဝါ့ခ် စနစ်များကို မိမိဘာသာ သီးသန့်ရပ်တည် လှုပ်ရှားသော စနစ်များ (ဥပမာ - အဆင့်မြင့် ကင်မရာ စနစ်) တွင် ထည့်သွင်း၍ သီးခြား စက်လည်ပတ်ရေးစနစ် အဖြစ် သုံးစွဲကြသည်။
၁၆ နိုဝင်ဘာ
နိုဝင်ဘာလ၊ (၁၅)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၃၂၀)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ်ဖြစ်လျှင် (၃၂၁)ရက်မြောက်)) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၄၅) ရက် ကျန်သေးသည်။
ဒုမန်းရွာ၊ ဖလမ်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖလမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝါ (ဘာသာရေး)
ဝါ
ဝါဟူသောဝေါဟာရစကားမှာ မြတ်စွာဘုရား ဒေသနာတော်အရ ရဟန်းတို့ ခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲအပ်သော သာသနဝေါဟာရ၊ ဝိနယဝေါဟာရ စကားဖြစ်သည်။
ထိုဝေါဟာရစကားမှာ ဝါဆိုသည်၊ ဝါကပ်သည်၊ ဝါထပ်သည်၊ ဝါပန်သည်၊ ဝါကျိုးသည်၊ ဝါတွင်းဖြစ်သည်၊ ဝါပဖြစ်သည်၊ ဝါကျွတ်သည် စသည်တို့၌ ကိန်းအောင်းတည်နေခြင်းအနက်၊ အကျင့်သီလ သိက္ခာအနက် တို့၌ဖြစ်၏။
တစ်ဝါရသည်၊ နှစ်ဝါရသည်၊ ဝါကြီးသည်၊ ဝါငယ်သည် စသည် တို့၌ ရေတွက်အပ်သော နှစ်အနက်၊ အသက်အနက်၊ အကျင့်သီလ သိက္ခာ အနက်တို့၌ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ဝါဟူသော ဝေါဟာရ စကားနှစ်မျိုးတို့သည် အကျင့်သီလ သိက္ခာအနက်တစ်ခု၌သာ တူကြ၍ ကြွင်းသောအနက်တို့၌ မတူ၊ ခြားနားကြသည်။
ထို ဝါဟူသော ဝေါဟာရ စကားနှစ်မျိုးလုံးသည်ပင် မြန်မာ ဝေါဟာရ စကားစစ်စစ်မဟုတ်၊ ဝဿပါဠိမှ ဿကို ဖြုတ်ပယ်၍ ဝ ကို အချနှင့်တွဲစပ်ကာ ဝါဖြစ်လာ၏ဟု ယူဆရန်ရှိသည်။ ဝါနှစ်မျိုးတွင် ဝါဆိုသည် စသည်ဖြင့် သုံးစွဲသော ဝါ၏ အကြောင်းအရာ အတ္ထူပ္ပတ်ကား ဤသို့တည်း။ ။ မြတ်စွာဘုရားပွင့်တော်မူ ပြီးနောက် ပဉ္စဝဂ္ဂီရဟန်းငါးဦးမှစ၍ တပည့်သားရဟန်းတို့ တဖြည်းဖြည်း တိုးပွားလျက် သာသနာတော်ထွန်းကားလာခဲ့ရာ မြတ်စွာဘုရား ပထမဗာဓိ ခေါ် ဝါနှစ်ဆယ်အတွင်းမှာ ဝါဆို ဝါကပ်နှင့်စပ်လျဉ်းသော ဝိနည်းသိက္ခာ ပုဒ်ကို ခွင့်ပြုပညတ်ခြင်းမရှိသေး။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းတို့သည် ဆောင်း ဥတု၌လည်းကောင်း၊ နွေဥတု၌လည်းကောင်း၊ မိုးဥတု၌လည်းကောင်း ဥတု သုံးပါးလုံးပင်(တစ်နှစ်လုံးပင်) မိမိတို့အလိုရှိရာ အရပ်ဒေသသို့ ဒေသစာရီ ကြွချီလျက်ရှိကြ၏။
အခါတစ်ပါး မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည် ဝေဠုဝန် ကျောင်း၌ ရဟန်းအပေါင်းနှင့် သီတင်းသုံးစဉ် ရဟန်းတို့သည် ဥတုသုံးပါး လုံးပင် ဒေသစာရီ ကြွချီကြကုန်၏။ ထိုအခါ လူတို့သည် သာသနာတော်မှ ပြင်ပဖြစ်သော တိတ္တိတို့သော်မှလည်း မိုးလအတွင်း၌ ကိန်းအောင်းတည်နေ ကြသေး၏။ ငှက် တိရစ္ဆာန်တို့သော်မှလည်း သစ်ပင်ဖျားဝယ် အသိုက် လုပ်ကာ ကိန်းအောင်းတည်နေကြသေး၏။ သာကီဝင်မင်းသား ရဟန်းတို့ ကား ကိန်းအောင်းတည်နေခြင်းမရှိဘဲ စိမ်းလန်း၍ အသက်ရှင်နေသော မြက် သစ်ပင်တို့ကို နင်းနယ်ည|င်းဆဲကြကုန်လျက် ပိုးမွှားငယ်တို့ကိုလည်း သေ ကြေပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်စေကြကုန်လျက် ဒေသစာရီကြွချီနိုင်ကြပါပေ၏ ဟု ပြစ်တင်ကဲ့ရဲ့ကြသည်။
ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် လူတို့ပြစ်တင်ကဲ့ရဲ့သံကိုကြားသဖြင့် ရဟန်းတို့အား ''ရဟန်းတို့ ..... ဝါသို့ကပ်ခြင်းငှာ (မိုးတွင်းသုံးလ၌ ကိန်း အောင်းတည်နေခြင်းငှာ) ခွင့်ပြုတော်မူ၏''ဟု ပညတ်ခွင့်ပြုတော်မူ၏။ ဝါကပ်ခြင်းသည် ပုရိမဝါကပ်ခြင်း၊ ပစ္ဆိမဝါကပ်ခြင်းဟု နှစ်ပါး ဖြစ်သည်။ ယင်းနှစ်ပါးတို့တွင် ပုရိမဝါကို ဝါဆိုလပြည့်ကျော် တစ်ရက်နေ့ ညဉ့် အရုဏ်မတက်မီ ဣမသ္မိံဝိဟာရေ ဣမံတေမာသံ ဝဿံ ဥပေမိ (ဤကျောင်းအာရမ်အတွင်း၌ ဤဝါတွင်းသုံးလပတ်လုံး ဝါသို့ကပ်ပါ၏၊ နေပါ၏။) ဟု နှုတ်ဖြင့် သုံးကြိမ်ဆို၍ ကပ်ရသည်။ ကျောင်းအာရမ်မှတစ်ပါး ခွင့်ပြုအပ်သော ဇရပ်၊ တန်ဆောင်း၊ လှည်း၊ လှေ စသည်တို့၌ ဝါကပ်လိုမူ ဣဓဝဿံ ဥပေမိ (ဤအရပ်၌ ဝါသို့ကပ်ပါ၏၊ နေပါ၏။) ဟုဆို၍ ကပ်ရသည်။
အထူးအားဖြင့် ဝါကပ်သောအခါ အကာအာရမ်ရှိသောကျောင်းဖြစ် လျှင် အကာအာရမ်ကို၊ အကာအာရမ်မရှိသော ကျောင်းနှင့် တစ်ပါးသော နေရာဖြစ်လျှင် အရပ်ဌာနတစ်ခုခုကို ပိုင်းခြားသတ်မှတ်၍ ထိုပိုင်းခြားသတ် မှတ်အပ်သည့် အတွင်း၌ ဝါကပ်ရသည်။ ဝါထပ်သော နှစ်ဖြစ်လျှင် ပထမ ဝါဆိုလ၊ ဒုတိယဝါဆိုလဟု နှစ်လဖြစ်ရာ ဒုတိယ ဝါဆိုလပြည့်ကျော် တစ်ရက်နေ့ ညဉ့်၌ ဝါကပ်ရသည်။
ပစ္ဆိမဝါကို ဝါခေါင်လပြည့်ကျော် တစ်ရက်နေ့ ညဉ့်အရုဏ် မတက်မီ ဝါကပ်ရသည်။ ဝါကပ်ပုံမှာ ပုရိမဝါကပ်ပုံနှင့်တူ၏။ ပုရိမဝါကပ်သော ရဟန်းသည် သီတင်းကျွတ်လပြည့်နေ့ ပဝါရ ဏာပြုပြီး သို့မဟုတ် လပြည့်ကျော် တစ်ရက်နေ့ ဝါကျွတ်သည်။ ပစ္ဆိမဝါကပ်သော ရဟန်းသည် တန်ဆောင်မုန်းလပြည့်နေ့ ပဝါရဏာပြုပြီး သို့မဟုတ် လပြည့်ကျော် တစ်ရက်နေ့ ဝါကျွတ်သည်။ ပုရိမဝါဖြစ်စေ၊ ပစ္ဆိမဝါဖြစ်စေ ဝါကပ်ပြီးသော ရဟန်းသည် ဝါတွင်းသုံးလပတ်လုံး မိမိဝါကပ်သော ကျောင်းအာရမ်အတွင်းမှ သို့မဟုတ် ပိုင်းခြားသတ်မှတ်သည့် အရပ်ဌာနအတွင်းမှ တစ်ပါးသောအရပ်ဌာနသို့ ညဉ့်အရုဏ်မတက်မီ မိမိဝါကပ်သည့် အရပ်ဌာနအတွင်းသို့ ညဉ့်အိပ်မသွား ရ။ ခဏခေတ္တသွားလျှင်လည်း ပြန်ရောက်ရသည်။ ဝါကပ်သည့် အရပ် ဌာန၌အရုဏ်တက်စေရသည်။ တစ်ပါးသောနေရာအရပ်၌ အရုဏ်တက်စေ လျှင် ဝါကျိုး ဝါပြတ်သည်။ ဝါကျိုး ဝါပြတ်လျှင် အပြစ်ရှိသည်။ ဝါကပ်ပြီးသော ရဟန်းသည် ဝါတွင်းသုံးလအတွင်း၌ တစ်စုံ တစ်ခုသော အရပ်ဌာနသို့ ခွင့်ပြုအပ်သော တစ်စုံတစ်ခုသော အကြောင်း ကိစ္စဖြင့် ညဉ့်အိပ်သွားလိုလျှင် ''အန္တောသတ္တာ ဟ¸န္တရေ ပဋိနိဝတ္တေ ဿာမိ'' (ခုနစ်ရက် အတွင်း၌တစ်ဖန် ပြန်လာပါမည်)ဟု ဝါကပ်ရာ အရပ်ဌာနအတွင်း၌ ဝါပန်၍ မိမိအလိုရှိရာ အရပ်ဌာနသို့ သွားရသည်။ သွားသော်လည်း တစ်ပါးသော အရပ်ဌာန၌ အလွန်ဆုံး ခြောက်ညဉ့်သာ အိပ်၍ ခြောက်ကြိမ်သာ အရုဏ်ခံရသည်။ ခုနစ်ကြိမ်မြောက် ညဉ့်အရုဏ် တက်စေလျှင် ဝါကျိုး ဝါပြတ်သည်။ အပြစ်လည်းရှိသည်။ ရက်ကြာကြာ သွားလိုလျှင် ခုနစ်ရက်တစ်ကြိမ် ဝါကပ်သောအရပ်ဌာနသို့ ပြန်လာပြီးလျှင် ယင်းခုနစ်ရက်နေ့ အရုဏ်ခံပြီးမှ ရှစ်ရက်နေ့ တစ်ဖန် ဝါပန်၍သွားရသည်။ ဤကား ဝါဆိုသည် စသည်ဖြင့်သုံးစွဲသော ဝါ၏ အကြောင်းအရာ အတ္ထုပ္ပတ်တည်း။
တစ်ဝါရသည် စသည်ဖြင့် သုံးစွဲသောစကား၏ အကြောင်းအရာ အတ္ထုပ္ပတ်ကား ဤသို့တည်း။ ရဟန်းများ ရဟန်းခံရာဝယ် ဥတ်ကမ္မဝါ အဆုံးရဟန်းဖြစ်သော အချိန်၌ သက္ကရာဇ်၊ နှစ်၊ ဥတု၊ လ၊ ရက်၊ ဖဝါး၊ ဖီလာ၊ နာရီ၊ မိနစ်နှင့် သိမ်၊ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ၊ ကမ္မဝါဆရာ၊ ကာရက သံဃာ (အရံသံဃာ) တို့ကို စာအုပ်တစ်အုပ်တွင် သေချာစွာ မှတ်သားထားရသည်။ ထိုသို့ မှတ်သားထား ခြင်းမှာ ထိုရဟန်းသည် သာသနာဘောင်၌ တည်နေသမျှ ကာပတ်လုံး နှစ် တစ်ပတ်လည်လျှင် တစ်ဝါရပြီ၊ နှစ်ပတ်လည်လျှင် နှစ်ဝါရပြီ စသည်ဖြင့် ရဟန်းအသက်၊ ဝါ၊ သိက္ခာကို သိရှိနိုင်ရန်ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ သိရှိမှ အတူနေ ရဟန်းတို့နှင့်လည်းကောင်း၊ တစ်ပါးသော သိက္ခာငယ်သည်၊ သိက္ခာကြီးသည်တို့ကို သိနိုင်သည်။ ထိုသို့ သိနိုင်မှ မြတ်စွာဘုရား ခွင့်ပြုပညတ်ထားသော သိက္ခာပုဒ်နှင့်အညီ ကျင့်ကြံနိုင်သည်။ သိက္ခာဝါနှင့်စပ်လျဉ်းသော သိက္ခာပုဒ်တို့ကား များပြားလှကုန်၏။ သာသနာဘောင်၌ နေသမျှကာလပတ်လုံး ဝါငယ်သော ရဟန်းက ဝါကြီးသော ရဟန်းအား ခရီးဦးကြိုဆိုခြင်း၊ လက်အုပ်ချီခြင်း၊ ရှိခိုးခြင်း၊ အရိုအသေပြုခြင်း၊ နေရာပေးခြင်း၊ ကျောင်းဦး၊ သက‡န်းဦး၊ ဆွမ်းဦး၊ ဆေး ဦးပေးခြင်း စသော ဝတ်ကြီး ဝတ်ငယ်တို့ကို ပြုစုရသည်။ ရဟန်းတို့နှင့် သက်ဆိုင်သော သံဃကံ(သံဃလုပ်ငန်းကိစ္စ) အရပ်ရပ်၌လည်းကောင်း၊ စကားပြောဆို မေးမြန်းရာ၌လည်းကောင်း ဝါငယ် သောရဟန်းက ဝါကြီးသောရဟန်းအား ပါဠိလို 'ဘန္တေ' မြန်မာလို 'အရှင်ဘုရား'ဟူ၍ သုံးစွဲရသည်။ ဝါကြီးသောရဟန်းက ဝါငယ်သော ရဟန်း အား ပါဠိလို 'အာဝုသော' မြန်မာလို 'ငါ့ရှင်'ဟု သုံးစွဲရသည်။ အထူးအားဖြင့် ဗဟုသုတနည်းပါးသော ရဟန်းအချို့နှင့် လူ ဒါယကာ အချို့သည် ရဟန်းတစ်ပါးပါး ဝါတွင်းသုံးလအတွင်း ဝါမကပ် သော်လည်းကောင်း၊ ဝါကပ်ပါလျက် အကြောင်းတစ်ခုခုကြောင့် ဝါကျိုး ဝါပြတ်သွားသော်လည်းကောင်း ထိုရဟန်းကို ရဟန်းသိက္ခာဝါ လျော့နည်း သွားသည်ဟု မှတ်ထင်ကြ၏။ ဘယ်နှစ်ကြိမ်ပင် ဝါမကပ်ဘဲနေသော်လည်း ကောင်း၊ ဝါကျိုးဝါပြတ်သော်လည်းကောင်း၊ သိက္ခာ-ဝါ-လျော့နည်းသွား သည်မဟုတ်၊ ကြီးမြဲကြီးလာသည်သာတည်း။ အကြောင်းကား ရဟန်းဝါကို ရေတွက်မှတ်သားရာ၌ ဝါကပ်သောအကြိမ်၊ ဝါကျွတ်သော အကြိမ်တို့ဖြင့် ရေတွက်မှတ်သားရသည်မဟုတ်။ ရဟန်းဖြစ်ပြီး မိနစ်၊ နာရီ၊ ဖီလာ၊ ဖဝါး၊ ရက်၊ လ၊ ဥတု၊ နှစ်သက္ကရာဇ်တို့ဖြင့်သာ ရေတွက်မှတ်သားရသောကြောင့် တည်း။
ထုံးဘိုကွေ့ရွာ၊ ဘားအံမြို့နယ်
ထုံးဘိုကွေ့ရွာ(Htonebokwayt)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ ဘားအံမြို့နယ်၊ ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၁၈၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၆၂၆ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၂၇၉ ဦး နေထိုင်သည်။
မော်ဟန်စုစည်းရွာ၊ မိုးညှင်းမြို့နယ်
မော်ဟန်စုစည်းရွာ(Mawhansusee)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ မိုးညှင်းမြို့နယ်၊ မော်ဟန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၅၃၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မော်ဟန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၄၆၈ ဦး၊ မ ၃၈၁၃ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၉၂၈၁ ဦး နေထိုင်သည်။ ၎င်းရွာသည် တိမ်ကောသွားခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးညှင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မင်းလှစုရွာ၊ အထက်ဆင်ကူး
မင်းလှစုရွာ၊ အထက်ဆင်ကူး
တိုက်ပွဲရွာ၊ တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်
တိုက်ပွဲရွာ (Taikpwe)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်၊ တိုက်ပွဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၄၈၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တိုက်ပွဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၉၁ ဦး၊ မ ၁၃၁၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၀၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကြပ်စင်ချောင်းရွာ၊ တပ်ကွင်း
ကြပ်စင်ချောင်းရွာ၊ တပ်ကွင်း
Rဇာနည်
R ဇာနည် သည် မြန်မာအမျိုးသား အဆိုတော်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၈-ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ(၆)ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်၌ မွေးဖွားသည်။ အမည်ရင်းမှာ ဇာနည်မျိုးညွန့် ဖြစ်သည်။ ပညာအရည်အချင်းမှာ ဆယ်တန်းဖြစ်သည်။
လေဆိပ်တွင် အလုပ်လုပ်ဖူးသည်။ နောက် သင်္ဘောလိုက်ရန် လုပ်ရင်းနှင့် အဆိုတော်ဖြစ်သွားသည်။ လက်ဦးဆရာမှာ ဂီတမှူး ကိုသန်းဌေး(တာမွေ) ဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဟစ်ဟော့ဂီတကို စပြီးမိတ်ဆက်ပေးခဲ့သောအဖွဲ့မှာ ACID အဖွဲ့ဖြစ်ပြီး စတင်ခြင်း အယ်လဘမ် ဖြစ်သည်။ Rဇာနည်၊ အနဂ္ဂ၊ ဟိန်းဇော်(ကွယ်လွန်)၊ ရန်⁠ရန်ချမ်း၊ ဇေယျာသော်တို့ ပါဝင်သည့် အက်စစ်တေးဂီတအဖွဲ့ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၌ အနုပညာ၊ စီးပွားရေးအရပါ ပထမဆုံး အောင်မြင်ကျော်ကြားခဲ့သည့် ဟစ်ဟော့ပ်ဂီတအဖွဲ့ဖြစ်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် R ဇာနည်သည် ACID အဖွဲ့မှ ခွဲထွက်ကာ တစ်ကိုယ်တော် အဆိုတော်အဖြစ်ရပ်တည်ခဲ့၏။
R ဇာနည်သည် အဆိုတော်အဖြစ် နာမည်မရခင်ကတည်းက အိမ်ထောင်ရှိသည်။ ဇနီးသည်အမည်မှာ ဝမ်း ဖြစ်သည်။
ပန်မဲ့ဖေ့ရွာ၊ လွိုင်လင်မြို့နယ်
ပန်မဲ့ဖေ့ရွာ (Pangmeithpayt)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ လွိုင်လင်မြို့နယ်၊ ပန်မုန့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၃၀၉၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်မုန့်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၀၈၈ ဦး၊ မ ၂၁၉၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၂၇၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ခွေးတောက်ခုံရွာ၊ ဥယျာဉ်ကွင်း
ခွေးတောက်ခုံရွာ၊ ဥယျာဉ်ကွင်း
ရခိုင်မုန့်တီ
ရခိုင်မုန့်တီသည် ရခိုင်လူမျိုးများ၏ ရှေးရိုးရာအစားအစာတစ်မျိုးဖြစ်သည်။ နေ့စဉ် မုန့်ပဲသရေစာ၊ နံနက်စာ၊ နေ့လယ်-ညနေ အဆာပြေအစားအစာအဖြစ် စားသုံးလေ့ရှိကြပြီး အလှူများတွင်လည်း ထည့်သွင်း လှူဒါန်းလေ့ရှိကြသည်။ ရခိုင်လူမျိုးတို့၏ ရိုးရာအစားအစာများထဲမှ မြန်မာလူမျိုးတို့ အကြိုက်ဆုံးအစားအစာထဲတွင် တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး ရခိုင်မုန့်တီကို အာပူလျှာပူနှင့် ရိုးရိုးရခိုင်မုန့်တီ၊ ရခိုင်မုန့်တီသုပ် ဟူ၍ အမျိုးမျိုးပြုလုပ် စားသုံးနိုင်သည်။ ရခိုင်မုန့်တီတွင် ပါဝင်တတ်သော ပစ္စည်းများနှင့် ရခိုင်မုန့်တီချက်ပြုတ်နည်းကို အောက်ပါအတိုင်း လေ့လာနိုင်သည်။
ရခိုင်မုန့်တီချက်နည်း
အထက်ပါပစ္စည်းများ အစုံအလင်ရရှိပါက ငါးရွှေ သို့မဟုတ် ငါးလိပ်ကျောက် သို့မဟုတ် ငါးကြင်း အား ရေစင်အောင်ဆေးပြီး ရေတစ်ဆူစာ ပြုတ်ပါ (သို့) ကင်ပါ ။ ပြုတ်ထားသော / ကင်ထားသောငါးကို အရိုးနှင့် အရေခွံစင်အောင် ပြုလုပ်ပြီး အသားလုံးလေးများဖြစ်အောင် လက်ဖြင့်လုံးပါ။ (ငါးအသားလုံးအနည်းငယ်ကို ငရုတ်သီးချက်အတွက်ချန်ထားပါ။) ပြီးပါက လူအနည်းအများအပေါ်လိုက်၍ အနေတော်ဒယ်အိုးဖြင့် ရေနွေးအိုးကို ပွက်ပွက်ဆူအောင်တည်ထားပါ။ ပတဲကော အပင်နှင့်အမြစ်ကို မကြေတကြေထောင်းပြီး ရေနွေးအိုးစတည်ကတည်းကထည့်ပါ။ ငရုတ်ကောင်းအား ညက်ညက်ထောင်းပါ။ ပြီးလျှင် ကြက်သွန်ဖြူကို မညက်တညက်ထောင်းပြီး ရေနွေးပွက်ပွက်ထဲသို့ ငရုတ်ကောင်းနှင့် အတူထည့်ပါ။ (ကြက်သွန်ဖြူအခွံမနွှင်ဘဲ ထည့်ပါက ပို၍မွှေးပျံ့သောရနံ့ကိုရရှိပါမည်။) ငါးပိ အနေတော်(လိုအပ်သလို အနည်းအများ ထည့်နိုင်သည်)၊ ဆား၊ အချိုမှုန့် (သို့) ပုစွန်ခြောက်မှုန့်ကိုထည့်ပြီး အိုးအဖုံးကို ဆယ့်ငါးမိနစ်ခန့် ဖုံးအုပ်ထားပါ။ ငါးအသားတုံးလေးများကို ထည့်ပါ။ ဟင်းရည်ဆူပွက်လာသည်အထိထားပြီး အရသာအနေတော်ဖြစ်ပါက မုန့်တီဟင်းရည်အဖြစ် (ပါးပါးလှီးထားသော ကြက်သွန်နီထည့်နိုင်) နံနံပင်၊ကြက်သွန်နီကြော်၊ မုန့်ဖတ်၊ ပဲကြော် (သို့) ငါးဖယ်ဆုပ်၊ မန်ကျည်းသီးအချဉ်ရည် တို့နှင့် တွဲဖက် သုံးဆောင်နိုင်သည်။
မုန့်တီလျှာပူအာပူ သို့မဟုတ် ရခိုင်မုန့်တီသုပ် စားသုံးလိုပါက ငရုတ်သီးချက်(သို့) ငရုတ်သီးထောင်း ပြုလုပ်ပေးရပါမည်။
ရခိုင်မုန့်တီအသုပ်
မုန့်ဖတ်အနည်းငယ်တွင် အာပူလျှာပူငရုတ်သီးထောင်း (သို့) အာပူလျှာပူငရုတ်သီးချက် ကို အနေတော်ထည့်ပါ။ ဆား၊ အချို့မှုန် နှင့် မန်ကျည်းမှည့်ရည် အနေတော်ထည့်ပြီး သမအောင်မွှေပြီးပါက နံနံပင်၊ ပါးပါးလှီးထားသော ကြက်သွန်နီ၊ ကြက်သွန်ကြော်၊ ငါးဖယ်၊ ပဲကြော် တို့နှင့် ရောစပ်စားသုံးနိုင်သည်။ (အရည်ချွဲချွဲသုပ်ထားသော ရခိုင်မုန့်တီအသုပ်ကို စားသုံးလိုပါက အာပူလျှာပူ ငရုတ်သီးချက် ပြုလုပ်ရန်နှင့် ပုံမှန်အသုပ်စားသုံးလိုပါက အာပူလျှာပူ ငရုတ်သီးထောင်းကို သုံးနိုင်သည်။)
အာပူလျှာပူ ငရုတ်သီးထောင်း ပြုလုပ်နည်း
ငရုတ်သီးအစိမ်းအနည်းငယ်နှင့်အတူ ငါးပိအနည်းငယ်ကို မီးဖုတ်ပြီး၊ ငရုတ်ကောင်းအနည်းငယ်၊ ကြက်သွန်ဖြူတို့အား ခပ်ညက်ညက် ဖြစ်အောင် ရောပြီးထောင်းပါက ရခိုင်မုန့်တီအသုပ်တွင် ထည့်သွင်းစားသုံးရန် အဆင်သင့်ဖြစ်သော ငရုတ်သီးထောင်းကို ရရှိပြီဖြစ်သည်။
အာပူလျှာပူ ငရုတ်သီးချက် ပြုလုပ်နည်း
အိုးအသေးတစ်လုံးထဲတွင် အာပူလျှာပူငရုတ်သီးထောင်း၊ ချန်ထားသော ငါးအသားလုံးအနည်းငယ်နှင့် မုန့်တီဟင်းရည်အနည်းငယ်ကို မပျစ်မကြဲဖြစ်အောင် ထည့်၍ တစ်ဆူစာတည်ပြီး ကျက်ပါက ငရုတ်သီးချက် ရရှိပြီဖြစ်သည်။ ငရုတ်သီးချက်ကို မုန့်တီအရည်ထဲ ထည့်၍လည်းကောင်း၊ မုန့်တီသုပ်အဖြစ်လည်းကောင်း ပြုလုပ်၍ စားသုံးနိုင်သည်။
ငါးမှုန့် ပြုလုပ်နည်း
ငါးရွှေ၊ ငါးကြင်း ကိုယ်နှစ်သက်ရာ ငါးမှုန့်ပြုလုပ်ရန်သင့်တော်သည့် ငါးတစ်မျိုးကို ပြုတ်ပါ။ ရေဆူပါက အရေခွံနှင့် အရိုးစင်အောင်နွှင်ပြီး အသားသတ်သတ်ဖယ်ထားပါ။ ဒယ်အိုးတွင်ဆီအနည်းငယ်ထည့်ပြီး ဆီဆူပါက နနွင်းမှုန့်အနည်းငယ်ကိုထည့်မွှေပါ။ နနွင်းမှုန့်ကျက်သည့်အနံ့ရပါက အသားသတ်သတ်ဖယ်ထားသော ငါးများကိုထည့်ပါ။ ဆားအနည်းငယ် ထည့်မွှေပြီး ငါးမှုန့်လေးများကြွပ်ရွလာသည်အထိ မွှေပြီးပါက အဆင်သင့်ထည့်ပြီးစားသုံးနိုင်သော ငါးမှုန့်ကိုရပြီဖြစ်သည်။ ငါးမှုန့်ပြုလုပ်ရာတွင် ငါးရွှေ၊ ငါးကြင်း စသည့် ကိုယ်နှစ်သက်ရာငါးကို ကင်ခြင်းဖြင့်ပြုလုပ်ပါက ဟင်းရည်အနံ့သင်းသင်းကို ရရှိနိုင်သည်။
အဿာဒပရိယေသနသုတ်
(၂)သုတ် ရှိပါသည်။
ရခိုင်မုန့်တီ
ငါးဖယ်ဆုပ်ကြော် /ငါးဖယ်လုံးကြော်ပြုလုပ်နည်း
ရခိုင် အခေါ် ငါးညို့ (သို့မဟုတ်) ငါးဖယ်ငါးကို ရေစင်အောင်ဆေးပြီး အလယ်ကျောရိုးဘေးဘက်မှနေ၍ တစ်ဖက်တစ်ချက်ခြမ်းပြီး အလယ်ကျောရိုးကို ဖယ်ထုတ်ပါ။ ဘေးတစ်ဖက်တစ်ချက်ရှိ အသားများကို ဇွန်းဖြင့် အရိုးလွတ်အောင် ခြစ်ပါ။ ရရှိလာသော အသားများကို ငရုတ်ဆုံထဲတွင် စေးကပ်သည်အထိနာနာထောင်းပေးပြီး ပျော့ပျောင်းစေးကပ်သည့်အနေအထားရပါက ပန်းကန်လုံးတစ်လုံးထဲတွင် ထည့်ပြီးဖယ်ထားပါ။ ချင်းအနည်းငယ်ကို သေချာညက်အောင်ထောင်းပြီး ထောင်းထားသော ငါးဖယ်အသားများတွင် ထည့်ပါ။ ဆားအနည်းငယ်၊ ကြက်သားမှုန့်အနည်းငယ်၊ နနွင်းမှုန့်အနည်းငယ် (ထည့်သည်ဆိုရုံ) ထည့်ပြီး ငါးဖယ်အသားများတွင် နှံ့သည်အထိ နယ်ပေးပါ။ နယ်ထားသော ငါးဖယ်အလုံး (သို့မဟုတ်) ငါးဖယ်ဆုပ် ကိုလက်ဖြင့် လိုသလို ပုံစံပြုလုပ်၍ ပန်းကန်ပြားပေါ်တွင် တင်ထားပါ။ ပြီးလျှင် မီးဖိုတွင် ဆီအိုးတည်ပြီး ဆီဆူပါက ငါးဖယ်လုံး (သို့) ငါးဖယ်ဆုပ်များကို ဒယ်အိုးတွင် နေရာအကျယ်ကိုလိုက်၍ လိုအပ်သလို ထည့်ကြော်ပြီးပါက မုန့်တီတွင် ထည့်သွင်းစားသုံးနိုင်သော ငါးဖယ်ဆုပ်ကြော် (သို့မဟုတ်)ငါးဖယ်လုံးကြော်ကို ရရှိနိုင်ပြီဖြစ်သည်။
အဿာဒပရိယေသနသုတ်
အဇ္ဈတ္တိကာယတန ၆-ပါးတို့တွင် တစ်ပါးစီ တစ်ပါးစီ၏ အဿာဒ၊ အာဒီနဝ၊ နိဿရဏတို့ကို ရှာမှီးကြောင်းအကျင့်ကို ကျင့်သုံးခဲ့ပြီ၊ သိခဲ့ပြီ၊ ယင်းတို့ရှိသလောက်ကိုလည်း ပညာဖြင့် ကျကျနနသိမြင်တော်မူခဲ့ပြီ၊ အဇ္ဈတ္တိကာယတနတို့၏ အဿာဒကို အဿာဒအားဖြင့်။ အာဒီနဝကို အာဒီနဝအားဖြင့်။ နိဿရဏကို နိဿရဏအားဖြင့် အမှန်အတိုင်း သိမြင်တော်မမူသေးသမျှ လောက၌ ဘုရားဖြစ်ပြီဟု ဝန်ခံတော်မမူခဲ့။ အမှန်အတိုင်း သိတော်မူသည့်အခါမှသာ ဘုရားဖြစ်ပြီဟု ဝန်ခံတော်မူခဲ့ပြီ-အစရှိသည်ဖြင့် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
အထက်သုတ်ဒေသနာတော်နည်းအတိုင်း ဗဟိဒ္ဓါယတန ၆-ပါးတို့၏ အဿာဒ, အာဒီနဝ, နိဿရဏတို့ကို အကျယ်ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
မင်းဇီရွာ၊ မင်းဇီ
မင်းဇီရွာ၊ မင်းဇီ
ဇောလ်ပီးရွာ၊ ဖလမ်းမြို့နယ်
ဇောလ်ပီးရွာ(Zawlpi)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းခရိုင်၊ ဖလမ်းမြို့နယ်၊ ဒုမန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၃၈၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဒုမန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၈၆ ဦး၊ မ ၃၀၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၈၆ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖလမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု နှစ်အလိုက် ဆုရရှိသူများစာရင်း
၁၉၆၃-ခုနှစ်
အကယ်ဒမီ ပေးခြင်း မရှိပါ။
၁၉၈၆၊ ၁၉၈၇၊ ၁၉၈၈
အကယ်ဒမီ ပေးခြင်း မရှိပါ။
၂၀၁၇-ခုနှစ် (၆၂-ကြိမ်)
== ၂၀၁၈-ခုနှစ် (၆၃-ကြိမ်) ==
ရွှေကူလေး (ဘန့်ဘွေးကုံး)ရွာ၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်
ရွှေကူလေး (ဘန့်ဘွေးကုံး)ရွာ (Shwekulay(Bantbwaykone))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်၊ ရွှေကူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၈၁၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ဆည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သာဇေထောင့်ရွာ
သာဇေထောင့်ရွာ
ကျုံတုံးတမံရွာ၊ ကျုံတုံးတမံ
ကျုံတုံးတမံရွာ၊ ကျုံတုံးတမံ
အဇ္ဈတ္တအနိစ္စရာဂသုတ်
စက္ခုသည် မမြဲ၊ ထိုမမြဲသော စက္ခု၌ စွဲမက်မှုရာဂကို ပယ်ရမည် အစရှိသည်ဖြင့် အဇ္ဈတ္တိကာယတန တစ်ပါးစီ တစ်ပါးစီ၌ စွဲမက်မှုရာဂကို ပယ်ရမည်ဟု ဟောကြားတော် မူသည့်သုတ်။
ဝီလျံ၊ သ ဆိုင်းလင့်
ဩရိန်းမင်းသား ဝီလျံ သ ဆိုင်းလင့် (English: William the Silent; Dutch: Willem de Zwijger) သည် ဒပ်ချ်သမ္မတနိုင်ငံ (နယ်သလန်) ကို တည်ထောင်ခဲ့သူဖြစ်သည်။ နိုင်ငံရေးရာကိစ္စ၌ ချင့်ချိန်တိုင်းထွာ၍ ပြောဆိုတတ်သောကြောင့် ဝီလျံ သ ဆိုင်းလင့်ဟု အမည်တွင်သည်။ နက်စိုးမြို့စား၏ သားဖြစ်၍ ၁၅၃၃- ခုနှစ်တွင် ဒီလင်ဗတ် ရဲတိုက် (Dillenburg Castle) ၌ ဖွားမြင်သည်။
ဝီလျံသည် ရောမဧကရာဇ် ပဉ္စမချားဘုရင်၏ နန်းတော်တွင် ကြီး ပြင်းလာခဲ့သူဖြစ်သည့်အပြင် ဘုရင်ကြီး၏ မြှောက်စားခြင်းကိုလည်း ခံရ သည်။ မိဘတို့သည် ပရိုတက်စတင့်ဂိုဏ်းဝင်များဖြစ်ကြသော်လည်း ဘုရင် ကြီး၏ အလိုဆန္ဒအရ သူသည် ရောမကက်သလစ် ဂိုဏ်းသို့ကူးပြောင်း ခဲ့သည်။ ၁၅၄၄ ခုနှစ်တွင် ဩရိန်းမင်းသားဘွဲ့ကို ဆက်ခံရရှိသည်။ ၁၅၅၅- ခုနှစ်တွင် နယ်သာလန်ရှိ စစ်တပ်တို့၏ တပ်မှူးအဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်းခံရသည်။ ထိုနှစ်၌ပင် ချားဘုရင်ကြီးသည် နယ်သာလန်နိုင်ငံ အုပ်ချုပ်မှုကို သားတော် ဒုတိယ ဖိလစ်အား လွှဲအပ်ခဲ့သည်။ တစ်ဖန် ၁၅၅၆ ခုနှစ်တွင် ဖိလစ်သည် စပိန်ထီးနန်းကိုလည်း ခမည်းတော်ထံမှ ဆက်ခံရရှိလေသည်။
ထိုအခါက နယ်သာလန်နိုင်ငံသည် စပိန်ဘုရင်၏ လက်အောက်ခံ နိုင်ငံဖြစ်ခဲ့သည်။ ၁၅၅၉ ခုနှစ်တွင် ဖိလစ်ဘုရင်က ဝီလျံကို ဟော်လန်၊ ဇီလန်နှင့် ယူးထရက်တို့ အတွက် ဘုရင်ခံအဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် ဖိလစ်ဘုရင်၏ စစ်ဗိုလ်ချုပ် အာလဗာမြို့စားသည် ဒပ်ချ်အမျိုးသားတို့ကို နှိပ်စက်ညှင်းပန်းသဖြင့် ဝီလျံသည် ဂျာမနီပြည်၊ ဒီလင်ဗတ်မြို့သို့ သွားရောက်၍ စပိန်အစိုးရကို တော်လှန်ရန် စီစဉ်လေသည်။ ပရိုတက်စတင့်ဂိုဏ်းသို့လည်း ကူးပြောင်းခဲ့သည်။ အစအဦးတွင် ဝီလျံခေါင်းဆောင်သော ဒပ်ချ်တော်လှန်ရေးသည် မအောင်မြင်ခဲ့ချေ။ သို့ရာတွင် ဝီလျံသည် ဇွဲသန်သန်ဖြင့် တော်လှန်ရေးကို ဆက်လက်ကြိုးပမ်းခဲ့ရာ ၁၅၈၁ ခုနှစ်၌ နယ်သာလန်မြောက်ပိုင်း ပြည်နယ်ခုနစ်နယ်တို့သည် စပိန်၏ ကြီးစိုးမှုအောက်မှ လွတ်မြောက်၍ ဒပ်ချ်သမ္မတနိုင်ငံအဖြစ် ကြေညာခဲ့သည်။ ထိုသို့အားဖြင့် နယ်သာလန်နိုင်ငံဟူ၍ သီခြားနိုင်ငံ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့လေသည်။
၁၇ နိုဝင်ဘာ
နိုဝင်ဘာလ၊ (၁၇)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၃၂၁)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ်ဖြစ်လျှင် (၃၂၂)ရက်မြောက်)) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၄၄) ရက် ကျန်သေးသည်။
မောင်းကျောက်တောရွာ၊ ခင်ဦးမြို့နယ်
မောင်းကျောက်တောရွာ (Maungkyauktaw)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ခင်ဦးမြို့နယ်၊ ငါးတင်းကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၅၈၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ခင်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျားကုန်းရွာ၊ ပင်းတယမြို့နယ်
ကျားကုန်းရွာ (Kyarkone)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ဓနု ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်းတယမြို့နယ်၊ ကျားကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၈၂၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျားကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၂၃ ဦး၊ မ ၁၃၃၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၅၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ငါးလုံကုန်းရွာ၊ ကျောက်ဆည်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ဆည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စေတုတ္တရာမြို့နယ်
စေတုတ္တရာမြို့နယ် သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မင်းဘူးခရိုင်တွင် ပါဝင်သည့် မြို့နယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ စေတုတ္တရာမြို့ဖြစ်သည်။
ပထဝီဝင်အနေအထား
စေတုတ္တရာမြို့နယ်သည် ရခိုင်ရိုးမတောင်တန်းများ၏ အရှေ့ဘက်ရေဝေကြော သဘာဝ တောတောင်ထူထပ်သော ဒေသတွင် တည်ရှိသည်။
တည်နေရာအကျယ်အဝန်း
စေတုတ္တရာမြို့နယ်သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မင်းဘူးခရိုင်အတွင်းတွင် တည်ရှိသည်။ မြန်မာပြည်၏ အနောက်အလယ်ပိုင်း ရခိုင်ရိုးမနှင့် ချင်းတောင်တန်းများ ဆက်စပ်ရာ ဒေသဖြစ်သည်။ အရှေ့ဘက်တွင် စလင်းမြို့နယ်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ပွင့်ဖြူမြို့နယ်၊ တောင်ဘက်တွင် ငဖဲမြို့နယ်၊ အနောက်ဘက်တွင် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မင်းပြားမြို့နယ်၊ အနောက်မြောက်ဘက်တွင် ချင်းပြည်နယ်၊ ကန်ပက်လက်မြို့နယ်၊ မြောက်ဘက်တွင် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ဆောမြို့နယ်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်းထိစပ်လျက်ရှိသည်။ စေတုတ္တရာမြို့သည် မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာ ဖြစ်ပြီး မုန်းချောင်းနှင့် ဆီမီးချောင်း ပေါင်းဆုံရာ၏ အထက်နားတွင် တည်ရှိသည်။ မြို့နယ်သည် တောင်မြောက် ၇၅မိုင်ခန့် ရှည်လျားပြီး အရှေ့အနောက် ၂၅မိုင်ခန့် ရှိကာ ဧရိယာ အကျယ်အဝန်းမှာ ၁၀၂၅ စတုရန်းမိုင်ခန့် ဖြစ်သည်။
မြေမျက်နှာသွင်ပြင်နှင့်ရေဆင်း
စေတုတ္တရာမြို့နယ် အနောက်ဘက်ခြမ်းတစ်ခွင်လုံးသည် ရခိုင်ရိုးမတောင်တန်းများ၏ အရှေ့ဘက်ရေဝေကြောဖြစ်ပြီး မြို့နယ်၏ အရှေ့ဘက်ခြမ်းသည် ပုံတောင်ပုံညာတောင်တန်းများ၏အဆက်ဖြစ်သော မြင်းညောင်းတောင်တန်းနှင့် နွားမတောင်တန်းများ ရှိနေသဖြင့် ယေဘုယျအားဖြင့် မြို့နယ်တစ်ခုလုံးသည် တောင်ထူထပ်ပြီး မြေပြန့်နည်းပါးသည်။ တောင်တန်းများအားလုံးသည် မြောက်မှတောင်သို့ သွယ်တန်းလျက် ရှိကြသည်။ ရခိုင်ရိုးမတောင်တန်းတွင် အမြင့်ဆုံးတောင်ထွတ်ဖြစ်သော စွန်တောင် (ခေါ်) ချွန်းတောင် (၆,၅၂၇ ပေ (၁၉၈၉ မီတာ)) သည် စေတုတ္တရာမြို့၏ အနောက်မြောက်ဘက် တွင် တည်ရှိသည်။ တစ်မြို့နယ်လုံးသည် တောင်ထူထပ်ပြီး ပျမ်းမျှအမြင့်ပေ ၂၅၀၀ ခန့် ရှိသော်လည်း တောင်တန်းများ အကြားတွင် တည်ရှိသော စေတုတ္တရာမြို့ကွက်၏ ပျမ်းမျှအမြင့်မှာမူ ၁၀၈မီတာ (၃၅၄ပေ) ခန့်သာ ရှိသည်။ မြို့နယ်၏ အရှေ့ဘက်စွန်း နှင့် အရှေ့တောင်ဘက်စွန်း ဒေသများသည် ပျမ်းမျှအမြင့်ပေ ၁၀၀၀ ခန့်ရှိသော တောင်ကုန်းနိမ့်များ ဖြစ်ပြီး မြောက်ဘက်၊ အနောက်မြောက်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက် နှင့် အနောက်တောင်ဘက် ဒေသများသည် ပေ၃၀၀၀ အထက်တောင်တန်းများ သာဖြစ်သည်။ မုန်းချောင်း ချောင်းဝှမ်းဒေသသည် ပျမ်းမျှအမြင့်ပေ ၅၀၀ ခန့်သာ ရှိသည်။
နတ်မတောင် (ခေါ်) ခေါနုသုမ်တွင်ချောင်းဖျားခံသော မုန်းချောင်းသည် စေတုတ္တရာမြို့နယ်တွင်း မြောက်မှတောင်သို့ ထက်ခြမ်းခွဲ စီးဆင်းလျက် ရှိသည်။ မုန်းချောင်းအတွင်းသို့ အနောက်ဘက်ခြမ်းမှ စီးဝင်ကြသော ချောင်းလက်တက်များအနက် မြို့နယ်၏ တောင်ဘက်ခြမ်းရှိ ကြီးချောင်းမှတစ်ပါး အများစုသည် အနောက်မှ အရှေ့သို့ သွယ်တန်းလျက် ရှိကြပြီး ကြီးချောင်းမှာမူ တောင်မှမြောက်သို့ ဆီးဆင်းသည်။ အရှေ့ဘက်ခြမ်းမှ စီးဝင်ကြသော ချောင်းလက်တက်များမှာမူ မုန်းချောင်းနှင့်အပြိုင် မြောက်မှတောင်သို့ သွယ်တန်းစီးဆင်းကြသည်။
သဘာဝပေါက်ပင်များနှင့်တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များ
တောတောင်ထူထပ်သဖြင့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များလည်း လွန်စွာပေါများသည်။ ကျား၊ ကျားသစ်၊ ဆင်၊ ပြောင်၊ စိုင်၊ ဆတ်၊ ချေ၊ ဝက်ဝံ၊ တောဝက်၊ မျောက်မျိုးစုံ၊ ခွေးအမျိုးစုံ၊ စပါးကြီးမြွေ၊ စပါးအုံးမြွေ၊ မြွေဟောက်၊ ငန်းမြွေ၊ လင်းမြွေ၊ ဖြူ၊ ယုန် တို့အပြင် စကားပြောသင်၍ရသောကျေးငှက်မျိုးစုံနှင့် ချောင်းကမ်းပါးယံများတွင် လိုဏ်ခေါင်းထွင်း၍ အသိုက်လုပ်နေလေ့ရှိသော မုန်းငှက်တို့မှာ ထင်ရှားသည်။ ၁၉၈၅မတိုင်မီအချိန်ကာလအထိ စေတုတ္တရာမြို့နယ်အတွင်းတွင် ကျားများ၊ ကျားသစ်များ လွန်စွာသောင်းကျန်းပြီး ညအချိန်တွင် ရွာများအတွင်းထဲအထိ ဝင်ကာ နွားပေါက်များ၊ ဝက်များကို ဖမ်းဆီးစားသောက်လေ့ရှိကြသော်လည်း ထို့နောက်ပိုင်းတွင် လူတို့၏ ပြင်းထန်စွာနှိမ်နင်းခြင်း နှင့် တရုတ်ပြည်မှ ကျားရိုးနှင့် ကျားရေတို့ကို ဆေးဖက်ဝင်ပစ္စည်းအဖြစ် ဈေးကောင်းပေး၍ ဝယ်ယူသဖြင့် သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ဥပဒေဖြင့် တားမြစ်ထားသော်လည်း မှောင်ခိုသတ်ဖြတ်ခြင်း တို့ကြောင့် ယခုအခါ ဒေသအတွင်း ကျားမျိုး မရှိတော့ဟုယူဆရသည်။ သို့ရာတွင် တောတောင်အတွင်း သွားလာနေကြသော မုဆိုးတို့၏ အဆိုအရ ကျားသစ်မှာမူ မျိုးတုံးခြင်း မရှိသေးပဲ တောနက်ပိုင်းထဲတွင် နေထိုင်ကျက်စားနေဆဲဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။ ထို့အပြင် တောဆင်ရိုင်းများလည်း ရခိုင်ရိုးမတောနက်ပိုင်းထဲတွင် ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ ဝက်ဝံများမှာလည်း ဆက်လက်ရှိနေဆဲဖြစ်ကြောင်း နှစ်စဉ်ဝက်ဝံကုတ်ခံရ၍ ဆေးရုံလာတက်သောလူနာများကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် သိနိုင်သည်။ မျိုးတုံးမည့်အန္တရာယ်နှင့် ရင်ဆိုင်နေရသော နောက်ထပ်တိရစ္ဆာန်တစ်မျိုးမှာ ဆတ်ဖြစ်သည်။ ဆတ်သားမှာ နူးညံ့ပြီး အရသာကောင်းမွန်သဖြင် တောမုဆိုးတို့၏ ဖမ်းဆီး သတ်ဖြတ် အသားပေါ် ရောင်းချခြင်း ခံနေရသည်။ အခြားတိရစ္ဆာန်မျိုးစုံတို့ကိုမူ ယနေ့တိုင် ပေါများစွာတွေ့နေရဆဲ ဖြစ်သည်။
ကျေးရွာများ
ကျေးရွာပေါင်း ၁၁၅ ကို ကျေးရွာအုပ်စု (၄၈)အုပ်စုဖြင့်ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ချင်းရွာ (၁၀၀)၊ ဗမာရွာ (၂၀) ဖြစ်သည်။ ထင်ရှားသောရွာကြီးများမှာ - {{column-lists|
လူဦးရေနှင့်လူမျိုးများ
မြို့နယ်အတွင်း ဗမာ နှင့် ချင်း တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ နေထိုင်ကြသည်။ ဒေသတွင်း ချင်းလူမျိုးစုများသည် ချင်းတောင်တန်းပေါ်ရှိ ချင်းလူမျိုးများနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ဓလေ့ထုံးစံများ ကွာခြားပြီး ဗမာလူမျိုးတို့၏ ယဉ်ကျေးမှု ဓလေ့ထုံးစံများနှင့် နီးစပ်သည်။ ဒေသအတွင်းတွင် ချင်းပုံချင်း၊ မရင်းချင်း၊ လုံးပေါချင်း၊ မင်းကျချင်း နှင့် တောင်သူချင်း ဟု မျိုးနွယ်စု (၅) စု နေထိုင်ကြသည်။ ချင်းမျိုးနွယ်စုအချင်းချင်းကြားတွင် ပြောဆိုကြသောစကားများကို နားလည်ကြသော်လည်း စကားချင်း မတူကြပေ။
ပညာရေး
မြို့နယ်အတွင်း အိမ်ခြေအလွန်နည်းပါးသော တောင်ပေါ်ရွာငယ်လေးများနှင့် ရွာချင်းလွန်စွာကပ်နေသော ရွာများမှအပ ကျေးရွာအများစုမှာ မူလတန်းကျောင်းများကို တစ်ရွာလျှင်တစ်ကျောင်း ဖွင့်လှစ်ထားရှိသည်။
ကျန်းမာရေး
စေတုတ္တရာမြို့ပေါ်တွင် (၂၅)ကုတင်ဆံ့ မြို့နယ်ပြည်သူ့ဆေးရုံ (၁)ရုံ၊ တပွင်ကျေးရွာတွင် တိုက်နယ်ပြည်သူ့ဆေးရုံ (၁) ရှိသည်။ မြို့နယ်အတွင်း ဒေသန္တရကျေးလက်ကျန်းမာရေးဌာန (၄) ခု ဖွင့်လှစ်ထားပြီး လက်ထောက်ကျန်းမာရေးမှူးများ ခန့်ထားကုသပေးသည်။ ထို့အပြင် ကျေးရွာအုပ်စုတစ်စုလျှင် သားဖွားဆရာမ တစ်ဦးကျစီ ခန့်ထားသည်။ မြို့နယ်သည် တောတောင်ထူထပ် ခြင်ပေါပြီး အဓိကဖြစ်ပွားသောရောဂါမှာ ငှက်ဖျားရောဂါဖြစ်သည်။
လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး
စေတုတ္တရာမြို့၏အရှေ့ဘက် စလင်းမြို့သို့ ၃၆ မိုင်ခန့် ကတ္တရာလမ်းဖောက်လုပ်ထားရှိပြီး ပဒါန်း-ငဖဲ-စေတုတ္တရာ-လောင်းရှည်-သီးကုန်း ခရိုင်ချင်းဆက်ကတ္တရာလမ်း(ကတ္တရာခင်းနေဆဲ) ပေါ်ပေါက်လာခြင်းကြောင့် ယခင် စေတုတ္တရာ-စလင်း-ပွင့်ဖြူ-မင်းဘူး-မကွေးမော်တော်ကားလိုင်းအပြင် ယခုအခါ စေတုတ္တရာ-ငဖဲ-ပဒါန်း-မင်းဘူး-မကွေး မော်တော်ကားလိုင်းလည်း ပြေးဆွဲလျက်ရှိသည်။ လမ်းခင်းမှုပြီးစီးပါက မြို့၏မြောက်ဘက်ရှိ ဆောမြို့နယ်ထိ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးများပွင့်လင်းလာမည်ဖြစ်သည်။
စီးပွားရေး
ဒေသတွင်းထွက်ရှိသော ဟင်းသီးဟင်းရွက်နှင့် ငါးတို့ကို ရောင်းချခြင်းမှတစ်ပါး အခြားထူးခြားသော စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ မရှိပါ။ သစ်ထုတ်လုပ်ခြင်းလုပ်ငန်းကို အစိုးရမှလုပ်ကိုင်ပြီး၊ ဝါးထုတ်လုပ်ခြင်းကို ရိုးမဝါးကုန်ထုတ်သမဝါယမအသင်းမှ ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
ဓမ္မဝိလာသမထေရ်၊ သျှင်
သျှင်ဓမ္မဝိလာသမထေရ် (၅၂ဝ ခန့်-၅၈ဝ ခန့်)
သျှင်ဓမ္မဝိလာသမထေရ်သည် မြန်မာပြည် အောက်ပိုင်း ဒလမြို့စီရင်စု၊ ပတိဗ္ဗဇေယျ (ပတိဗ္ဗတေယျ) ရွာ၌ ဖွားမြင်သည်။ ဘွဲ့မည်မှာ သျှင်သာရိပုတ္တရာဖြစ်၏။ သာမဏေဘဝမှပင် ပုဂံ နေပြည်တော်သို့ လာရောက်၍ သျှင်အာနန္ဒာမထေရ်ထံ၌ ခိုဝင်ကာ စာပေပရိယတ်များကို သင်ကြား ဆည်းပူးလေသည်။
သျှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ဆရာဖြစ်သော သျှင်အာနန္ဒာမထေရ်ကား မြန်မာပြည်သား ရဟန်းတော်တစ်ပါး မဟုတ်ပေ။ သျှင်ဆပဋမထေရ်နှင့် သီဟိုဠ်ပြည် မှ လိုက်ပါလာပြီး ပုဂံနေပြည်တော်တွင် သီတင်းသုံးနေသော ဆရာတော်ဖြစ်သည်။ သာမဏေသျှင်သာရိပုတ္တရာသည် ထိုဆရာတော်အထံ၌ သင်ရိုးကျမ်းစာများကို သင်ကြားပြီးနောက် အသက် ၂ဝ-ပြည့်၍ ရဟန်းပြုသောအခါ၌ လည်း မိမိဆရာရင်းဖြစ်သော သျှင်အာနန္ဒာမထေရ်ကိုပင် ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍ ရဟန်းခံလေသည်။
သက္ကရာဇ် ၅၃၆-ခုနှစ်တွင် နရပတိစည်သူမင်းကြီးသည် ပုဂံပြည်၌ ထီးနန်းဆက်ခံ၍မင်းပြုသည်။ ထိုအခါ မင်းကြီးသည် သျှင်သာရိပုတ္တရာ၏ ကျော်စောသော စာပေ ဂုဏ်သတ္တိကို ကြားသိတော်မူသဖြင့် မှူးမတ်မင်းချင်းတိုအား ကျောင်းသို့ သွားရောက်၍ ဆရာတော်၏ စာပေအရည်အသွေးကို စုံစမ်းစေလေသည်။ မင်းချင်းတို့လည်း ဆရာတော်သီတင်းသုံးရာကျောင်း သို့ သွားရောက်ပြီး စာပေအရည်အသွေးကိုလည်းကောင်း၊ အဆင်းရူပကာယကိုလည်းကောင်း စုံစမ်းလေ့လာကြသည်။ ထိုသို့ လေ့လာပြီးနောက် မင်းချင်းတို့သည် မင်းကြီးအား အကြောင်းစုံကို လျှောက်တင်ကြသည်။
နရပတိစည်သူမင်းကြီးသည် သျှင်သာရိပုတ္တရာ၏ စာပေဂုဏ်သတ္တိကိုယုံကြည်တော် မူသဖြင့် များစွာသော ပူဇော်သက္ကာရတို့ကို ပြုတော်မူသည်။ ဆရာတော်အား ' ဓမ္မဝိလာသ 'ဟူသော ဘွဲတံဆိပ်တော်ကိုလည်း ပေးအပ်လှူဒါန်းလေသည်။ ထိုအခါမှစ၍ သျှင်သာရိပုတ္တရာသည် ဓမ္မဝိလာသဟူသော အမည်ဖြင့် ထင်ရှားလေသည်။
ပုဂံပြည့်ရှင် နရပတိစည်သူမင်းကြီးသည် ဆရာတော် သျှင်ဓမ္မဝိလာသမထေရ်အား အရှင်ဘုရား၊ ရာမညတိုင်း၌ သာသနာတော်ကို ထွန်းပပါစေဘုရား၊  ဟု လျှောက်ထားသည်။ ထို့ကြောင့် သျှင်ဓမ္မဝိလာသမထေရ်သည် မိမိဒေသဖြစ်သော ဒလမြို့သို့ ကြွရောက်၍ စာပေများကို ပို့သတော်မူရင်း ရာမညတိုင်း သာသနာကို ကျယ်ပြန့်စွာ ပြုစုတော်မူလေသည်။ ယနေ့ မြန်မာစာပေတွင် ထင်ရှားနေသော ' ဓမ္မဝိလာသဓမ္မသတ် ' သည် ဒလမြို့ရောက်မှပင် ရေးသားကြောင်း -
တံဆိပ်မည် ဓမ္မဝိလာသပုဂ္ဂိုလ်သူမြတ် ဒလမြို့တွင် သီတင်းသုံးနေစဉ် မနုရင်းဓမ္မသတ် ကိုမှီ၍ စီရင်သည့် ဓမ္မဝိလာသဓမ္မသတ်၊ - ဟူသော ကဝိလက္ခဏဒီပနီကျမ်းလာ စကားဖြင့် ထင်ရှားပေသည်။
မြန်မာစာညွန့်ပေါင်းကျမ်းတွင် ဓမ္မဝိလာသဓမ္မသတ်နှင့် ပတ်သက်၍ ကင်းဝန်မင်းကြီး၏ အဆိုအမိန့်ကို ဤသို့ ဖော်ပြထားသည်။
ကင်းဝန်မင်းကြီး စီရင်သော ဓမ္မသတ်ပေါင်းချုပ်အရ ဓမ္မဝိလာသဓမ္မသတ်သည် သက္ကရာဇ် ၄၅၅-ခုနှစ်၌ ရေးသည်ဖြစ်သောကြောင့် ထိုကျမ်းသည် မြန်မာသက္ကရာဇ် ၄၅၅- ခု နန်းတက်တော်မူသော အလောင်းစည်သူမင်း လက်ထက်၌ ရေးသည် ဆိုသင့်သည်။ ထို ဓမ္မသတ်သည် ယခုတွေ့ရှိရသော မြန်မာစကားပြင် ကျမ်းတို့တွင် ရှေးအကျဆုံး ကျမ်းစာ ဖြစ်သတည်း။
သျှင်ဓမ္မဝိလာသ အကြောင့်နှင့် ပတ်သက်၍ ကလျာဏီကျောက်စာတို့တွင် အလောင်းစည်သူမင်း လက်ထက်ဟူ၍ မပါရှိပေ။ သျှင်ဓမ္မဝိလာသမထေရ်၏ ဆရာဖြစ်သော သျှင်အာနန္ဒာမထေရ်သည်ပင် အလောင်းစည်သူမင်းလက်ထက်၌ ပုဂံနေပြည်တော်သို့ မရောက်လာသေးပေ။ သက္ကရာဇ် ၅၄၃-ခုနှစ်တွင် သျှင်ဆပဋမထေရ်နှင့် အတူပါလာရာ ၄၅၅-ခုတွင် နန်းတက်သောအလောင်းစည်သူမင်းလက်ထက်နှင့်ဆိုလျှင် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကွာခြားနေပေသည်။ ထို့ကြောင့် ကလျာဏီကျောက်စာ၊ ကဝိလက္ခဏဒီပနီ၊ ပိဋကတ်သမိုင်းစာတမ်းစသည်တို့၏ အလိုကို လိုက်၍ရေးသားရခြင်း ဖြစ်ပေသည်။
ဓမ္မဝိလာသဘွဲ့တံဆိပ်တော်ရ သျှင်သာရိပုတ္တရာ အရှင်မြတ်၏ စုတိသောသက္ကရာဇ်စသည်တို့ကို အမှတ်အသား မတွေ့ရဘဲရှိပေသည်။
ကိုးကား
<References />
ဆက်လက်လေ့လာရန်
၁) ကလျာဏီကျောက်စာနိသျ၊ ကဝိလက္ခဏဒီပနီကျမ်း၊ ကဗျာကြေးမုံ ပိဋကတ်ကြေးမုံကျမ်း၊ ပေဖူးလွှာ၊ မြန်မာစာညွန့်ပေါင်းကျမ်း-ပထမတွဲ၊ ပိဋကတ်သမိုင်းစာတမ်း၊ ရှေးဖြစ်စာတမ်း၊
ဒေါပလိန်ရွာ၊ ဘားအံမြို့နယ်
ဒေါပလိန်ရွာ(Dawpalein)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ ဘားအံမြို့နယ်၊ ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၁၈၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၆၂၆ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၂၇၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘားအံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အောင်ဒိုးရွာ၊ တပ်ကွင်း
အောင်ဒိုးရွာ၊ တပ်ကွင်း
ဇီးကုန်းရွာ၊ အင်းတလူ
ဇီးကုန်းရွာ၊ အင်းတလူ
ပန်မုန့်ရွာ၊ လွိုင်လင်မြို့နယ်
ပန်မုန့်ရွာ (Pangmont)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ လွိုင်လင်မြို့နယ်၊ ပန်မုန့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၃၀၈၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပန်မုန့်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၀၈၈ ဦး၊ မ ၂၁၉၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၂၇၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လွိုင်လင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၈ နိုဝင်ဘာ
နိုဝင်ဘာလ၊ (၁၈)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၃၂၂)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ်ဖြစ်လျှင် (၃၂၃)ရက်မြောက်)) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၄၃) ရက် ကျန်သေးသည်။
ဝန်တောင်လည်ဘုန်းတော်ကြီး
ဝန်တောင်လည်ဘုန်းတော်ကြီး (၈၂၀ ခန့်-၈၉၀ ခန့်)
ပြည်မြို့ ဝန်တောင်လယ်အရပ်တွင် သီတင်းသုံး နေထိုင်တော်မူသောကြောင့် ဝန်တောင် လယ်ဘုန်းတော်ကြီးဟု ခေါ်သည်။ ဘွဲ့မည်မှာ သျှင်သဒ္ဓမ္မဇောတ ဖြစ်သည်။ အချို့မူတွင် သျှင်သဒ္ဓမ္မဇောတိ ဟုလည်း ရှိသည်။ ဆရာတော်သည် လောကီအရာ ကဗျာလင်္ကာ ဖွဲ့ဆိုမှုများ၌ အထူးအားဖြင့် ကျွမ်းကျင်လိမ္မာတော်မူ၏။
ကဗျာစာဆိုအကျော် သျှင်မဟာရဋ္ဌသာရဆရာတာ် ပြည်မြို့သို့ မရောက်မီကပင် ဝန်တောင်လယ်ဘုန်းတော်ကြီးထံသို့ ရတုကဗျာများဖြင့် အမေးပုစ္ဆာပြုလုပ်၍ လျှောက်ထားမေးမြန်း ခဲ့သည်။
သက္ကရာဇ် ၈၈၇-ခုနှစ်တွင် သျှင်မဟာရဋ္ဌသာရဆရာတော် ပြည်မြို့သို့ရောက်ရှိလာ သော အခါ၌ကား စာဆိုတော်နှစ်ပါးတို့သည် ပိုမိုရင်းနှီးကြ၍ ခက်ရာခက်ဆစ် အမေးအဖြေများကို ရတုကဗျာများဖြင့် မေးကြ ဖြေကြသည်။
ဝန်တောင်လယ်ဘုန်းတော်ကြီးသည် ရတုကဗျာများကိုသာ အရေးများပြီး သျှင်မဟာ ရဋ္ဌသာရနှင့် တွဲဖက်သောကြောင့် ကျော်စောလာရခြင်း ဖြစ်သည်ဆိုက မှားမည်မဟုတ်ချေ။
ဆက်လက်လေ့လာရန်
၁) ကဗျာသာရတ္ထသင်္ဂြိုဟ်၊ စာဆိုတော်များ အတ္ထုပ္ပတ္တိ၊ စာဆိုတော်များ ရတုပေါင်းချုပ်
အစုကြီးရွာ၊ ကျုံတုံးတမံ
အစုကြီးရွာ၊ ကျုံတုံးတမံ
ခြေရာတော်ရွာ
ခြေရာတော်ရွာ
မော်ပင့်ရွာ၊ မိုးညှင်းမြို့နယ်
မော်ပင့်ရွာ(Mawpint)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ မိုးညှင်းမြို့နယ်၊ မော်ဟန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၅၃၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မော်ဟန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၄၆၈ ဦး၊ မ ၃၈၁၃ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၉၂၈၁ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးညှင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝီလျံဘုရင်များ(အင်္ဂလိပ်)
ဝီလျံဘုရင်များ(အင်္ဂလိပ်)
အင်္ဂလန်နိုင်ငံကို ဝီလျံဘွဲ့ခံ ဘုရင်လေး ပါး အုပ်စိုးခဲ့ကြဖူးသည်။ ၁ဝ၆၆ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလန်နိုင်ငံကို သိမ်းပိုက် အုပ်စိုးသော နော်မန်ဘုရင်ဝီလျံ - သ - ကွန်ကာရာသည် ပထမဦးဆုံး ဝီလျံဘုရင်ဖြစ်သည်။
ပထမဝီလျံဘုရင်(ခရစ် ၁ဝ၂၇ - ၁ဝ၈၇)
ဝီလျံ - သ - ကွန်ကာရာဟု အမည်တွင်သော ပထမဝီလျံ ဘုရင်သည်အင်္ဂလန်နိုင်ငံကို အုပ်စိုးသည့် ပထမဆုံးနော်မန်ဘုရင်ဖြစ်သည်။ နော်မန်ဒီနယ်စား ရောဗတ် ၏ သားတော်ဖြစ်၍ အသက်ရှစ်နှစ်အရွယ်တွင် နော်မန်ဒီနယ်စားအဖြစ် ဆက်ခံခဲ့ရသည်။ အင်္ဂလန်ဘုရင် အက်ဒွပ်-သ-ကွန်ဖက်ဆားနှင့်လည်း တူဝ ရီး တော်စပ်သည်။ အရွယ်ရောက်သော် မိမိနယ်တွင်းရှိ သူကောင်းမျိုးတို့၏ ထကြွပုန်ကန်မှုကို အပြီးအပိုင်နှိမ်နင်းနိုင်ခဲ့သဖြင့် ပြင်သစ်နိုင်ငံတွင် တန်ခိုး အာဏာကြီးသော နယ်စားကြီးအဖြစ် ထင်ရှားလေသည်။
၁ဝ၅၁ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလန်နိုင်ငံသို့ အလည်ရောက်ရှိခဲ့စဉ် ဦးရီး တော်က ဝီလျံအား ထီးနန်းဆက်ခံစေမည်ဟု ကတိပေးခဲ့ကြောင်းဆိုသည်။ အက်ဒွပ် ဘုရင်တွင် သားထောက်သမီးခံ ဟူ၍မရှိချေ။ အက်ဒွပ်ဘုရင်၏ ယောက်ဖတော် ဟဲရိုးကလည်း ဝီလျံ၏ကျေးဇူးခံဖြစ်ခဲ့ရ၍ အင်္ဂလိပ်ထီးနန်း ဆက်ခံရရှိရေး၌ ကူညီမည်ဟု ကတိပေးခဲ့ဘူးလေသည်။ သို့ရာတွင် ၁ဝ၆၆ ခုနှစ်၌ အက်ဒွပ်ဘုရင် ကွယ်လွန်သောအခါ ဟဲရိုးက ထီးနန်းကိုဆက်ခံ အုပ်စိုးလေသည်။ ထိုကြောင့် ၁ဝ၆၆ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလတွင် ဝီလျံ သည် အင်္ဂလန်နိုင်ငံသို့ စစ်သည်အလုံးအရင်းဖြင့် ချီတက်ခဲ့လေသည်။ နော် မန်တို့သည် ဆပ်ဆက်ကမ်းခြေပေါ်သို့ တက်ရောက်၍တပ်စွဲကြသည်။ အင်္ဂလန်မြောက်ပိုင်းတွင် နော့သမန်းလူမျိုးတို့၏ရန်ကို နှိမ်နင်းလျက်ရှိသော ဟဲရိုးဘုရင်သည်လည်း တောင်ဘက်ကမ်းခြေသို့ လှည့်ဆင်းခဲ့ရသည်။ အောက်တိုဘာလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် နော်မန်တပ်နှင့် အင်္ဂလိပ်တပ်တို့သည် ဟေးစတင်းအရပ်၌ တွေ့ဆုံတိုက်ခိုက်ကြရာ ဟဲရိုးဘုရင် ကျဆုံး၍ အင်္ဂလိပ် တို့အရေးနိမ့်လေသည်။ ( ဟဲရိုးဘုရင်။ ဟေးစတင်းတိုက်ပွဲ - ။)
ဝီလျံသည် ၁ဝ၆၆ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် ဝက်စမင်စတာအက်ဗေး၌ အင်္ဂလန်ပြည့်ရှင်အဖြစ် ဘိသိတ်ခံသည်။ သို့ရာ တွင် အညံ့မခံသောအင်္ဂလိပ်သူကောင်းမျိုးတို့ကို ငါးနှစ်ကြာမျှ တိုက်ခိုက်နှိမ် နင်းပြီးခါမှ တစ်နိုင်ငံလုံးကို အုပ်ထိန်းနိုင်လေသည်။ ဝီလျံဘုရင်သည် မိမိကိုခုခံသူမှန်သမျှကို ပြင်းထန်စွာနှိပ်ကွပ်သည့်အပြင် ယင်းတို့ပိုင် မြေယာ များကိုလည်း သိမ်းယူသည်။ မိမိအားသစ္စာခံသူတို့ကိုသာ ထိုမြေယာများကို ပြန်လည်ချပေးသည်။ မြေငှားလုပ်သူတို့ကလည်း ဘုရင်၏ သစ္စာတော်ကို သာခံယူရသည်။ ထိုသို့အားဖြင့် ဘုရင်၏အာဏာကို ခိုင်မြဲစေခဲ့သည်။ ဝီလျံဘုရင်သည် ရှိရင်းဖြစ်သော အင်္ဂလိုဆက္ကဆန်တရားဥပဒေနှင့် ထုံးတမ်းစဉ်လာတို့အနက် အချို့ကိုသာ ပြင်ဆင်ဖြည့်စွက်ခဲ့သောကြောင့် တိုင်းသူပြည်သားတို့၏ ကြည်ညိုလေးစားခြင်းကို ခံယူရရှိလေသည်။ ဘုရင် ကြီး၏ ထင်ရှားသော ဆောင်ရွက်ချက်တစ်ရပ်မှာ ဒွမ်းစဒေးစစ်တမ်းကို တီထွင်ခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ ၁ဝ၈၆ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလန်နိုင်ငံ တစ်လျှောက်၌ ဓနပစ္စည်းအင်အား အရပ်ရပ်တို့အတွက် စစ်တမ်းကောက်ယူစေခဲ့သည်။ ထိုကဲ့သို့ ကောက်ယူရရှိသောစာရင်းကို ဒွမ်းစဒေး စစ်တမ်းခေါ် စာအုပ်တွင် မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည်။
ဝီလျံဘုရင်သည် အင်္ဂလန်နိုင်ငံကို သက်ဦးဆံပိုင်စံနစ်ဖြင့် အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်ဟုဆိုရသော်လည်း ငြိမ်ဝပ်ပိပြားရေးကို ထိရောက်စွာ ထိန်း သိမ်းနိုင်သော နိုင်ငံခေါင်းဆောင်ဖြစ်သည်သာမက စစ်ရေးစစ်ရာ၌လည်း ထူးချွန်သူဖြစ်ပေသည်။၁ဝ၈၇ ခုနှစ်တွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံ စစ်ဖြစ်ရသောအခါ ဝီလျံဘုရင်သည် ပြင်သစ်ပိုင် မန်တေမြို့ကို တိုက်ခိုက်ဖျက်ဆီးခဲ့သည်။ သို့ရာတွင်ဝီလျံဘုရင်သည် မြင်းပေါ်မှလိမ့်ကျသောကြောင့် ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ရာ၊ ၁ဝ၈၇ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၉ ရက်နေ့တွင် ရူးအန်းမြို့၌ အနိစ္စရောက် လေသည်။ သူ၏ရုပ်အလောင်းကို ကန်းမြို့တွင် မြှုပ်နှံသင်္ဂြိုဟ်ခဲ့ကြသည်။
ဝီလျံဘုရင်သည် မကွယ်လွန်မီကတည်းက မိမိသားတို့အား အမွေ ခွဲဝေပေးခဲ့သည်။ သားအကြီးဆုံးရောဗတ်အား နော်မန်ဒီနယ်ကိုလည်း ကောင်း၊ ဒုတိယသားဝီလျံအား အင်္ဂလန်နိုင်ငံကိုလည်းကောင်း၊ အငယ်ဆုံး သားဟင်နရီအား ငွေသားပေါင်ချိန် ၅ဝဝဝ ကိုလည်းကောင်း ပေးခဲ့လေ သည်။
ဒုတိယဝီလျံဘုရင်(ခရစ် ၁ဝ၅၆ - ၁⁠၁ဝဝ)
ဒုတိယဝီလျံဘုရင်သည် ပထမဝီလျံဘုရင်၏ သားတော်ဖြစ်၍ အင်္ဂလန်နိုင်ငံကို ၁ဝ၈၇ ခုနှစ်မှ ၁⁠၁ဝဝ ပြည့်နှစ်အထိအုပ်စိုးခဲ့သည်။ ဝီလျံရူးဖပ် ဟူ၍လည်းအမည်တွင်သည်။ ခမည်းတော်၏ အရိုက်အရာကို ဆက်ခံအုပ်စိုးသောအခါ သားတော် အကြီးဖြစ်သူ နော်မန်ဒီနယ်စားရောဗတ်ကို အင်္ဂလန်ပြည့်ရှင်အဖြစ် နန်းတင် လိုသော နောမန်မှူးမတ်တို့က ထကြွပုန်ကန်ကြသည်။ သို့ရာတွင် ဝီလျံသည် အင်္ဂလိပ်တို့၏အကူအညီဖြင့် ထိုပုန်ကန်မှုကို နှိမ်နင်းနိုင်ခဲ့သည်။ ဒုတိယဝီလျံဘုရင်သည် တိုင်းသူပြည်သားတို့အပေါ်တွင် ကတိမ တည်ချေ။ လောဘရမ္မက်လည်းကြီးသည်။ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သည်။ ထို့ ကြောင့် ပြည်သူလူထုက မလိုမုန်းတီးကြသည်။ ခရစ်ယန် သံဃာတို့နှင့်ဆိုင် သော ရာထူးများ၌ ဝင်ရောက်စွက်ဖက်၍ ကိုယ်ကျိုးရှာသူ ဖြစ်သဖြင့် သံဃာ အဖွဲ့နှင့်လည်း မသင့်မြတ်ချေ။ ၁ဝ၈၉ ခုနှစ်တွင် ကန်တာဗာရီ ဂိုဏ်းချုပ်ကြီး ကွယ်လွန်သောအခါ ဂိုဏ်းချုပ်သစ်တစ်ဦးကို မခန့်ဘဲ ထိုရာထူးအတွက်ရရှိသော အခွန်ဘဏ္ဍာများကို သုံးစွဲသည်။ ၁ဝ၉၃ ခုနှစ် တွင် အသည်းအသန် ဖျားနာသဖြင့် သေရအံ့ဟုထင်လျက် နော်မန်ဒီက ဘုန်းတော်ကြီး အင်ဆမ်ကို ကန်တာဗာရီဂိုဏ်းချုပ်အဖြစ် ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် ဝီလျံဘုရင်သည် ဂိုဏ်းချုပ်အဆောင်အယောင်ကို ပုပ်ရဟန်း မင်းက အပ်နှင်းရသည့် အစဉ်အလာကိုပယ်၍ မိမိကသာ အပ်နှင်းလိုသည်။ ထို့ကြောင့် ဂိုဏ်းချုပ်ကြီးနှင့် ဘုရင်တို့ သဘောကွဲလွဲလာခဲ့ကြရာ နောက် ဆုံး၌ ဂိုဏ်းချုပ်ကြီး အင်ဆမ်သည် အင်္ဂလန်နိုင်ငံမှ ထွက်ခွာသွားလေသည်။ နော်မန်ဒီနယ်စားရောဗတ်သည် ပထမကရူးဆိတ်စစ်ပွဲ ဆင်နွှဲရန် အတွက် ဝီလျံဘုရင်ထံမှ ငွေအမြောက်အမြားချေးယူခဲ့ရသည်။ ထိုသို့အားဖြင့် နော်မန်ဒီနယ်သည် နောင်အခါတွင် ဝီလျံဘုရင်၏ အာဏာစက်အောက်သို့ ရောက်ရှိခဲ့ရလေသည်။ ဝီလျံဘုရင်သည် စကော့တလန်ပြည်၌လည်း သဇြာ လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။ ဒုတိယ ဝီလျံဘုရင်သည် ၁⁠၁ဝဝ ပြည့်နှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၂ ရက်နေ့တွင် ဟမ္ပရှိုင်ယာခရိုင်၊ နယူးဖောက်ရက်၌ တောကစားထွက်နေခိုက် မြှားသင့်၍ ကွယ်လွန်လေသည်။ ထိုကဲ့သို့ မြှားသင့်ရခြင်းမှာ မတော်တဆ ပင်ဖြစ်သည်၊ သို့မဟုတ် တမင်သက်သက်လုပ်ကြံခြင်း ဖြစ်သည်ဟူ၍ကား အတိအကျ မသိနိုင်ချေ။ ဘုရင်နှင့်အတူ တောကစားလိုက်ပါခဲ့သော ဝေါ် လာတာ တိုင်ရယ်ဆိုသူ၏လက်ချက်ပင် ဖြစ်တန်ရာသည်ဟူ၍ ထင်ကြသည်။ ဝီလျံဘုရင်၏ ရုပ်အလောင်းကို ဝင်ချက်စတာမြို့၌ သင်္ဂြိုဟ်ခဲ့ကြသည်။ ညီတော်ဟင်နရီက အင်္ဂလိပ်ထီးနန်းကို ဆက်ခံအုပ်စိုးလေသည်။
တတိယ ဝီလျံဘုရင်(ခရစ် ၁၆၅ဝ - ၁၇ဝ၂)
တတိယဝီလျံဘုရင်သည် အောရိန်းမင်းသား ဒုတိယဝီလျံနှင့် အင်္ဂလန်ပြည့်ရှင် ပထမချားဘုရင်၏သမီးတော် မေရီတို့၏ သားတော်ဖြစ်၍ အင်္ဂလန်နိုင်ငံကို ၁၆၈၉ ခုနှစ်မှ ၁၇ဝ၂ ခုနှစ်အထိ အုပ်စိုးခဲ့သည်။ ၁၆၅ဝ ပြည့်နှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၄ ရက်နေ့တွင် နယ်သာလန်နိုင်ငံ ဟိတ်မြို့တော်၌ ဖွားမြင်သည်။ ၁၆၇၂ ခုနှစ်တွင် ပြင်သစ်ဘုရင် ၁၄ ဆက်မြောက် လူဝီသည် နယ်သာလန်ကို တိုက်ခိုက်သောအခါ ဒပ်ချ်တို့က ဝီလျံကို ခေါင်းဆောင် မြှောက်၍ ပြင်သစ်ရန်ကို ကာကွယ်ကြသည်။ သို့ရာတွင် ဒပ်ချ်တို့ဘက်က
အကြိမ်ကြိမ် အရေးနိမ့်ခဲ့သည်။ ဝီလျံသည် ဥရောပတိုက်ရှိ ဩစတြီးယား၊ စပိန် စသောနိုင်ငံတို့နှင့်ပူးပေါင်း၍ ပြင်သစ်တို့ကို ခုခံမြဲ ခုခံလျက်ရှိသည်။ ၁၆၇၇ ခုနှစ်တွင် နောင်အခါ၌ အင်္ဂလန်နိုင်ငံကို အုပ်စိုးရသော ဒုတိယ ဂျိမ်းဘုရင်၏ သမီးတော် မေရီနှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။ ထိုသို့အားဖြင့် ဝီလျံ ဘက်တွင် မဟာမိတ်အင်အား တောင့်တင်းလာသောကြောင့် ၁၆၇၈ ခုနှစ်၌ ပြင်သစ်နိုင်ငံနှင့် စစ်ပြေငြိမ်းရေးစာချုပ်ကို ချုပ်ဆိုခဲ့သည်။ အင်္ဂလန်ပြည့်ရှင် ဒုတိယ ဂျိမ်းဘုရင်သည် သက်ဦးဆံပိုင်စနစ်ဖြင့် အုပ်စိုးသည်သာမက ဗရင်ဂျီဂိုဏ်းဝင်လည်း ဖြစ်ခြင်းကြောင့် ပြည်တွင်း၌ ဆူပူထကြွမှုများ ဖြစ်ပေါ်လေသည်။ ဝီလျံသည် မင်းမျိုးမင်းနွယ်ဖြစ်၍ ပရိုတက်စတန့်ဂိုဏ်းဝင်လည်းဖြစ်သည်။ မေရီမင်းသမီးလည်း အင်္ဂလိပ်ထီး နန်းကို ဆက်ခံထိုက်သူဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ အင်္ဂလိပ်မှူးမတ်တို့နှင့် သံဃာ အဖွဲ့ဝင်တို့က ဒုတိယဂျိမ်းဘုရင်၏ လက်အောက်မှ ကယ်တင်ရန် ဝီလျံကို ဖိတ်ခေါ်ခဲ့ကြသည်။ ၁၆၈၈ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၅ ရက်နေ့တွင် ဝီလျံသည် တပ်သား ၁၄ဝ⁠ဝဝ နှင့်အတူ ဒက်ဗန်ရှိုင်ယာခရိုင်၊ တော်ဗေးအရပ်သို့ ဆိုက်ရောက်လာ သည်။ ဂျိမ်းဘုရင်လည်း ပြင်သစ်နိုင်ငံကို ထွက်ပြေးလေသည်။ ထိုသို့ အားဖြင့် အင်္ဂလန်နိုင်ငံတွင် သွေးမြေမကျတော်လှန်ရေး ပြီးဆုံးခဲ့ပြီး နောက် ၁၆၈၉ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၃ ရက်နေ့၌ ဝီလျံနှင့် မေရီတို့အား ဘုရင်နှင့်မိဖုရားအရာသို့ တင်မြေ|ာက်ကြသည်။ နန်းကျဘုရင်ဂျိမ်းသည် ပြင်သစ်တို့၏အကူအညီဖြင့် အိုင်ယာလန်ပြည်ဘက်မှနေ၍ ထီးနန်းကို ပြန် လည်သိမ်းပိုက်ရန် ကြိုးစားသေးသည်။ သို့ရာတွင် ဝီလျံသည် ဂျိမ်း၏ တပ်များကို ဗွိုင်းတိုက်ပွဲ၌ အောင်မြင်စွာ နှိမ်နင်းခဲ့ရာ အိုင်ယာလန်ပြည် သည် ၁၆၉ဝ ပြည့်နှစ်တွင် အညံ့ခံခဲ့လေသည်။ တတိယဝီလျံဘုရင်သည် တိုင်းပြည်ကို အုပ်ချုပ်ထိန်းသိမ်းနိုင် သော ဘုရင်ဖြစ်၍ ထိုမင်း၏ လက်ထက်တွင် အင်္ဂလန်နိုင်ငံ၌ စည်းမျဉ်း သတ်အစိုးရအုပ်ချုပ်ရေး ထွန်းကားခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် ပြည်သူလူထုက သူ့ကို မကြည်ညိုလှချေ။ သူသည် ဥရောပတိုက်တွင် ပြင်သစ်တို့၏ ဠသဇာ လွှမ်းမိုးမှုကို တွန်းလှန်ဖြိုဖျက်ရန် အမြဲကြံစည် အားထုတ်လျက်ရှိသည်။ ၁၇ဝ၁ ခုနှစ်တွင် ဝီလျံဘုရင်သည် ပြင်သစ်ရန်ကို ချိုးနှိမ်ရန်အတွက် ဥရောပတိုက်ရှိ နိုင်ငံများပါဝင်သော မဟာမိတ်အဖွဲ့ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် တတိယ ဝီလျံဘုရင်သည် မြင်းပေါ်က လိမ့်ကျသောဒဏ်ဖြင့် ၁၇ဝ၂ ခုနှစ်၊ မတ်လ ဂ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်လေသည်။ မိဖုရားမေရီသည် ၁၆၉၄ ခုနှစ်ကပင် ကွယ်လွန်ပြီးဖြစ်၍ ညီမတော် အန်းမင်းသမီးက အင်္ဂလိပ်ထီးနန်းကို ဆက်ခံသိမ်းပိုက်လေသည်။
စတုတ္ထ ဝီလျံဘုရင်(ခရစ် ၁၇၆၅ - ၁၈၃၇)
စတုတ္ထဝီလျံဘုရင် သည် တတိယ ဂျော့ဘုရင်၏ တတိယသားတော်ဖြစ်၍ ၁၇၆၅ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၂ဝ ရက်နေ့တွင် လန်ဒန်မြို့ ဗတ်ကင်ဟမ်နန်းတော်၌ ဖွားမြင် သည်။ အင်္ဂလန်နိုင်ငံကို ၁၈၃ဝ ပြည့်နှစ်မှ ၁၈၃၇ ခုနှစ်အထိ ခုနစ်နှစ် မျှသာ အုပ်စိုးခဲ့သည်။ ၁၇၇၉ ခုနှစ်တွင် ဘုရင့်ရေတပ်၌ ဝင်ရောက် အမှုထမ်းသည်။ ရေတပ်တွင် ၁၁ နှစ်မျှ အမှုထမ်းခဲ့ဖူးသောကြောင့် ဝီလျံဘုရင်ကို  သင်္ဘောသားဘုရင် ဟူ၍ ခေါ်စမှတ်ပြုကြသည်။
၁၇၈၉ ခုနှစ်တွင် ကလဲရင့်မြို့စားဘွဲ့ကို ရရှိသည်။ ၁၇၉ဝ ပြည့်နှစ်မှ ၁၈၁ဝ ပြည့်နှစ်အထိ ကခြေသည်မ မစ္စစ်ဂျော်ဒန်ဆိုသူနှင့်အတူ ပေါင်းသင်းနေထိုင်ခဲ့သည်။ ၁၈၁၈ ခုနှစ်တွင် ဝီလျံသည် ဆက္ကဆ မိုင်းနင် ဂန်နယ်စား၏ သမီးအက်ဒီလိတ်နှင့် ထိမ်းမြားလက်ထပ်သည်။ ၁၈၂၇ ခုနှစ်တွင် ယော့မြို့စားမင်းသား ကွယ်လွန်သောအခါ အင်္ဂလန်ထီးနန်း အတွက် နန်းလျာဖြစ်လာသည်။ တစ်ဖန် ၁၈၃ဝ ပြည့်နှစ်တွင် နောင်တော် စတုတ္ထ ဂျော့ဘုရင်ကွယ်လွန်သော် ဝီလျံသည် အင်္ဂလိပ်ထီးနန်းကို ဆက်ခံ အုပ်စိုးရလေသည်။ ထိုအခါ ဝီလျံဘုရင်သည် အသက် ၆၅ နှစ်ရှိပြီဖြစ်၏။ စတုတ္ထ ဝီလျံ လက်ထက်တွင် ထင်ရှားသော ဆောင်ရွက်ချက်မှာ ၁၈၃၂ ခုနှစ် ပါလီမန်ပြုပြင်ရေး အက်ဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ ဝီလျံဘုရင်သည် ၁၈၃၇ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၂ဝ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်၍ တူမတော် ဝိတိုရိယမင်းသမီးက ထီးနန်းကိုဆက်ခံခဲ့လေသည်။
နာ့ဖ်တာလီ ဘန်းနက်
နာ့ဖ်တာလီ ဘန်းနက်(נַפְתָּלִי בֶּנֶט, ; born 25 March 1972)သည် အစ္စရေးနိုင်ငံရေးသမားဖြစ်ပြီး ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၃ ရက်နေ့တွင် ၁၃ ယောက်မြောက်နှင့် လက်ရှိဝန်ကြီး‌ချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်လျက်ရှိသည်။ သူသည် Minister of Diaspora Affairs (အခြားဒေသများတွင် ပြန့်ကျဲနေထိုင်ခဲ့ရသော ရဟူဒီလူမျိုးများအရေးဆောင်ရွက်သော ဌာန)အဖြစ် ၂၀၁၃ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၉ ခုနှစ်အထိ၊ ပညာရေးဝန်ကြီးအဖြစ် ၂၀၁၅ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၉ ခုနှစ်အထိနှင့် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးအဖြစ် ၂၀၁၉ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၀ ခုနှစ်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ သူသည် ၂၀၁၈ ခုနှစ်မှစ၍ New Right ပါတီအား ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး ယခင် ၂၀၁၂ မှ ၂၀၁၈ ခုနှစ်အတွင်းတွင် The Jewish Home ပါတီအား ဦးဆောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ဗာဟိရနန္ဒိက္ခယသုတ်
ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးတော်မူနေစဉ် ဗာဟိရာယတန ခြောက်ပါးတို့တွင် အနိစ္စသာဖြစ်သော အာယတန၌ အနိစ္စဟု သိမြင်မှုသည် သမ္မာဒိဋ္ဌိ ဖြစ်ပုံ၊ မှန်ကန်သိမြင်သောသူသည် ထိုအာယတန၌ ငြီးငွေ့၏။ နှစ်သက်မှုကုန်ခြင်းကြောင့် စွဲမက်မှုကုန်၏။ စွဲမက်မှု “ရာဂ”ကုန်ခြင်းကြောင့် နှစ်သက်မှု “နန္ဒီ”ကုန်၏။ နန္ဒီရာဂကုန်ခြင်းကြောင့်စိတ်ကို သုဝိမုတ္တဟုဆိုအပ်၏ဟု ဗာဟိရာယတန တစ်ပါးစီ တစ်ပါးစီကို ဝေဖန်၍ ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင်ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ကန့်ဘလာရွာ၊ သင်္ဃန်းကြီး
ကန့်ဘလာရွာ၊ သင်္ဃန်းကြီး
အနိစ္စနိဗ္ဗာနသပ္ပါယသုတ်
အဇ္ဈတ္တိကာယတန (၆)ပါး၊ ဗာဟိရာယတန (၆)ပါး၊ ဝိညာဏ် (၆)ပါး၊ ဖဿ (၆)ပါး၊ ဝေဒနာ (၆)ပါး (၁၈-ပါး)တို့ကို မမြဲဟု ရှုဆင်ခြင်ခြင်းသည် နိဗ္ဗာန်ရခြင်းအား ကျေးဇူပြုနိုင်သော အကျင့်ပေတည်း-ဟု ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
(ဤသုတ်တို့၌ ဝိပဿနာဉာဏ်နှင့်တကွ မဂ်ဉာဏ်လေးပါးကို ဟောတော်မူသည်။ ဋ္ဌ။)
ဖြူချောင်းရွာ
ဖြူချောင်းရွာ
ငှက်ပျောတောစုရွာ၊ ကျုံးတုံးလက်ပန်
ငှက်ပျောတောစုရွာ၊ ကျုံးတုံးလက်ပန်
သာယာကုန်းရွာ၊ ကလေးမြို့နယ်
သာယာကုန်းရွာ (Tharyarkone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ ကလေးမြို့နယ်၊ ထောက်ကြံ့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၆၄၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကလေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝါးတောင်ရွာ၊ မင်းဇီ
ဝါးတောင်ရွာ၊ မင်းဇီ
ဖာရ်ခေါမ်းရွာ၊ ဖလမ်းမြို့နယ်
ဖာရ်ခေါမ်းရွာ(Farkhawm)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းခရိုင်၊ ဖလမ်းမြို့နယ်၊ ဖာရ်ခေါမ်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၃၇၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဖာရ်ခေါမ်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၀ ဦး၊ မ ၂၅၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၈၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖလမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၁၉ နိုဝင်ဘာ
နိုဝင်ဘာလ၊ (၁၉)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၃၂၃)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ်ဖြစ်လျှင် (၃၂၄)ရက်မြောက်)) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၄၂) ရက် ကျန်သေးသည်။