cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
အိုရိုင်ယွန် နက်ဗျူလာ
အိုရိုင်ယွန် နက်ဗျူလာ (Messier 42, M42, သို့မဟုတ် NGC 1976 ဟုလည်းသိထား) သည် နဂါးငွေ့တန်းထဲမှ အိုရိုင်ယွန် ကြယ်စုတန်းတွင် တည်ရှိသည်။ ယင်းသည် ကောင်းကင်တွင် အတောက်ပဆုံး နက်ဗျူလာဖြစ်ကာ သာမန်မျက်စိဖြင့် မြင်နိုင်သည်။ M42 သည် ကမ္ဘာမြေမှ ကြယ်တာရာများ အစုလိုက်အပြုံလိုက် မွေးဖွားရာနယ်မြေနှင့် အနီးဆုံးဆီသို့ ၁,၃၄၄ ± ၂၀ အလင်းနှစ် ကွာဝေးသည်။ M42 သည် အလင်းနှစ် ၂၄ အကွာထိ လွှမ်းခြုံထားသည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။ ယင်းသည် နေထုထည်ထက် အဆပေါင်း ၂ဝဝဝ ပိုများသည်။ ရှေးစာပေများတွင် အိုရိုင်ယွန် နက်ဗျူလာအား ကြီးကျယ်သော နက်ဗျူလာ ဟု မကြာခဏ ရည်ညွန်းလေ့ရှိကြသည်။ အိုရိုင်ယွန် နက်ဗျူလာသည် ညဘက်ကောင်းကင်တွင် ဆန်းကြယ်သည့် ဓာတ်ပုံများကို ပေးစွမ်းနိုင်သော အရာဝတ္ထုများထဲမှ တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်သည်။
ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဂုဏ်သတ္တိများ
နက်ဗျူလာအား အလင်းအနှောက်အယှက်အချို့ရှိလျင်တောင် သာမန်မျက်စိဖြင့် မြင်နိုင်သည်။ တယ်လီစကုပ်အသေးစားဖြင့်ဆိုပါက နက်ဗျူလာအား သိသာစွာမြင်နိုင်သည်။ အိုရိုင်ယွန် နက်ဗျူလာတွင် နုပျိုသော open cluster ပါဝင်ပြီး Trapezium ဟုသိထားသည်။ Trapezium သည်လည်း ပိုမိုကြီးမားသော Orion Nebula Cluster ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ကာ ကြယ်တာရာပေါင်း ၂၈ဝဝ ခန့်နှင့် အချင်းအားဖြင့် အလင်းနှစ် ၂ဝ ခန့် လွှမ်းခြုံထားသည်။
ဆင့်ကဲ့ပြောင်းလဲမှု
မိမိတို့ ယနေ့တွေ့ရသည့် အိုရိုင်ယွန် နက်ဗျူလာထဲမှ အတောက်ပဆုံးနှင့် အနုပျိုဆုံးကြယ်များသည် သက်တမ်းအားဖြင့် နှစ် ၃ဝ,ဝဝဝဝ ထက်မပိုပေ။ အတောက်ပဆုံးကြယ်များသည် နှစ် ၁ဝ,ဝဝဝ ဝန်းကျင်တွင် ရှိနိုင်သည်။
ချီတုတ်ရွာ၊ မင်းတပ်မြို့နယ်
ချီတုတ်ရွာ(Chitoke)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မင်းတပ်ခရိုင်၊ မင်းတပ်မြို့နယ်၊ မွီတွီကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၈၉၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မွီတွီကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၂၇ ဦး၊ မ ၂၉၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၂၅ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းတပ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွာတော်ရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
ရွာတော်ရွာ (Ywartaw)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်၊ မြို့မဆင်ခြေဖုန်း (မြောက်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၃၈၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြို့မဆင်ခြေဖုန်း (မြောက်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၈၂ ဦး၊ မ ၅၅၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၄၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျောင်းကုန်းရွာ၊ ဒေါင်းကျ
ကျောင်းကုန်းရွာ၊ ဒေါင်းကျ
ဝဘော်ရွာ၊ ဆော့လော်မြို့နယ်
ဝဘော်ရွာ(Wabaw)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဆော့လော်မြို့နယ်၊ လောင်လန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၄၆၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လောင်လန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၀ ဦး၊ မ ၃၉ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၇၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆော့လော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မဲဂရက်ရွာ၊ မဲဂရက်
မဲဂရက်ရွာ၊ မဲဂရက်
ညောင်လှရွာ၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂျော်ဒန်ဟန်ဒါဆန်
ဂျော်ဒန်ဘရိုင်ယန်ဟန်ဒါဆန် (၁၉၉၀ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၇ ဖွား) သည် အင်္ဂလန်ပရော်ဖက်ရှင်နယ်ဘောလုံးသမားတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ပရီးမီးယားလိဂ်ကလပ် လီဗာပူးနှင့် အင်္ဂလန်နိုင်ငံအသင်းတို့တွင် ကစားလျက် ရှိသည်။ လီဗာပူးအသင်း၏ အသင်းခေါင်ဆောင် ဖြစ်သည်။ ကလပ်အသင်းနှင့် နိုင်ငံအသင်းတွင် အလယ်တန်း (Central Modifier) နေရာတွင် ကစားလျက်ရှိသည်။
ဟန်ဒါဆန်သည် ၎င်း၏ ကစားသမားဘဝကို ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ဆန်းဒါးလန်းအသင်း၌ စတင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၁ ခုနှစ် လီဗာပူးသို့ မပြောင်းရွှေ့မီ ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် Conventry City သို့ အငှားချထားခဲ့သည်။ သူသည် ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် စတီဗင်ဂျရတ်ပြီးသည့်နောက်တွင် လီဗာပူးအသင်း၏ အသင်းခေါင်းဆောင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ သူသည် အသင်းနှင့်အတူ 2019 UEFA ချန်ပီယံလိဂ်ဖလားကို ရယူခဲ့သည်။
ရန်နောရွာ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်
ရန်နောရွာ (Yannaw)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်၊ ရန်နောဆန်ရီကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၉၈၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နန်းယွန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အမှတ်(၂)လျှပ်စစ်စွမ်းအား ဝန်ကြီးဌာန
အမှတ်(၂)လျှပ်စစ်စွမ်းအား ဝန်ကြီးဌာနနှင့် အမှတ်(၁)လျှပ်စစ်စွမ်းအား ဝန်ကြီးဌာနတို့ကို ၂၀၁၂ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၅ ရက်နေ့တွင် လျှပ်စစ်စွမ်းအား ဝန်ကြီးဌာနအဖြစ် ပူးပေါင်းဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ယခင် အမှတ်(၂)လျှပ်စစ်စွမ်းအား ဝန်ကြီးဌာန၏ လက်အောက်ရှိ ဦးစီးဌာနများမှာ
အမှတ်(၂)လျှပ်စစ်စွမ်းအားဝန်ကြီးဌာနသည် ဓာတ်ငွေ့၊ ရေနွေးငွေ့ဖြင့် မောင်းနှင်ရသော လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ(၁၄)ရုံမှ စက်မောင်းနှင်၍ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားမဂ္ဂါဝပ် ၇၂၃.၆၂ ကိုထုတ်လုပ်ပေးခဲ့သည်။
နန့်ဟူးရွာ၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်
နန့်ဟူးရွာ (Namhu)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်၊ ပါမဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၁၀၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပါမဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၄၆၉ ဦး၊ မ ၄၄၀၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၈၇၂ ဦးနေထိုင်သည်။
အမှတ်(၂)လျှပ်စစ်စွမ်းအား ဝန်ကြီးဌာန
မှတ်ချက်
အမှတ်(၂)လျှပ်စစ်စွမ်းအားဝန်ကြီးဌာန၏ လျှပ်စစ်စက်တပ်ဆင်အား ပိုင်ဆိုင်မှုမှာ ၇၂၃.၆၂ မဂ္ဂါဝပ်ဖြစ်ပြီး ဓာတ်ငွေ့ဖြင့် မောင်းနှင်ရသော၊ ရေနွေးငွေ့ဖြင့် မောင်းနှင်ရသော ဓာတ်အားပေး စက်ရုံများမှမောင်းနှင်ထုတ်လုပ်ပေးခြင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ် မတိုင်မီကဆိုလျှင် နိုင်ငံအတွင်း ဓာတ်ငွေ့ရေနွေးငွေ့ဖြင့် မောင်းနှင် ရသော စက်ရုံ (၇)ရုံသာ ရှိခဲ့သဖြင့် ၎င်းစက်ရုံ (၇)ရုံမှ ၂၆၈.၂ မဂ္ဂါဝပ်သာ ထုတ်လုပ် ပို့လွှတ်နိုင်ခဲ့သည်။
နန့်ဟူးရွာ၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရပ်စောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အမှတ်(၂)လျှပ်စစ်စွမ်းအား ဝန်ကြီးဌာန
မှတ်ချက်
၂၀၀၇-၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ကီလိုဝပ်နာရီသန်းပေါင်း (၆၂၉၉)ထုတ်လုပ်ပြီး ကီလိုဝပ်နာရီသန်းပေါင်း(၆၀၆၈)ပို့လွှတ်နိုင်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၈-၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ကီလိုဝပ်နာရီ သန်းပေါင်း (၆၅၃၇)ထုတ်လုပ်ပြီး ကီလိုဝပ်နာရီသန်းပေါင်း (၆၃၃၄) ပို့လွှတ်နိုင်ခဲ့သည်။
၂၀၁၀ ခုနှစ် မကုန်မီ ရဲရွာစီမံကိန်း ၇၉၀ မဂ္ဂါဝပ်၊ ကွန်းချောင်း စီမံကိန်း ၆၀ မဂ္ဂါဝပ်၊ ဖြူးချောင်းစီမံကိန်း ၄၀ မဂ္ဂါဝပ်နှင့် ရွှေကျင်စီမံကိန်း ၇၅ မဂ္ဂါဝပ်တို့ ပြီးစီးမည် ဆိုလျှင် ထပ်မံ၍လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ၁၀၆၅ မဂ္ဂါဝပ် တိုးတက်ရရှိလာမည်ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ဆိုလျှင် ၂၀၁၀ ခုနှစ် အကုန်တွင် နိုင်ငံတော်၌ လျှပ်စစ်စက်တပ်ဆင်အား ၃၂၂၉.၆၂ မဂ္ဂါဝပ်အထိ ရရှိလာမည်ဖြစ်သည်။
ဂုဏ်ထူးဆောင်တောင်သူလယ်သမားဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဘဏ်
thumb|ရန်ကုန်မြို့ မဟာဗန္ဓုလလမ်းနှင့်ဗိုလ်မြတ်ထွန်းလမ်းထောင့်ရှိ G Bank ဘဏ်ခွဲအားတွေ့မြင်ရစဉ်
တောင်သူလယ်သမားများဖွံ့ဖြိုးရေးဘဏ်လီမိတက်-မန္တလေး (Glory Farmer Development Bank Limited; အတိုကောက် G Bank) သည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပုဂ္ဂလိကဘဏ်တစ်ခုဖြစ်သည်။
သမိုင်းကြောင်း
ဂုဏ်ထူးဆောင်တောင်သူလယ်သမားများဖွံ့ဖြိုးရေးဘဏ် ကို မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်က ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇွန် ၆ ရက်နေ့တွင်  ဘဏ်လုပ်ငန်းလိုင်စင်ခွင့်ပြုခဲ့သည်။ ဂုဏ်ထူးဆောင် တောင်သူလယ်သမား ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဘဏ်၏ ပထမဆုံး ဘဏ်ခွဲကို ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၇ ရက်တွင် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး မုံရွာမြို့၌ စတင်ဖွင့်လှစ် ခဲ့သည်။  ဘဏ် ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်သူမှာ ဦးမောင်ကို ဖြစ်သည်။ ဘဏ်ခွဲများကို ရန်ကုန်တိုင်း၊မန္တလေးတိုင်း၊စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ကရင်ပြည်နယ်နှင့်ရှမ်းပြည်နယ် တို့တွင် ဖွင့်လှစ်ထားပြီး ၂၀၂၂ နိုဝင်ဘာလအထိ စာရင်းများအရ ဘဏ်ခွဲ ၁၉ ခုအထိရှိသည်။  ဘဏ်ရုံးချုပ်များကိုမူ အမှတ် (၁၄၉)၊ ဗိုလ်ချုပ်လမ်းနှင့် မြို့ပတ်လမ်းထောင့်၊ မုံရွာတောင် ရပ်ကွက်၊ မုံရွာမြို့၊ စစ်ကိုင်းတိုင်း ဒေသကြီး နှင့်ရန်ကုန်မြို့  ၊မရမ်းကုန်းမြို့နယ်၊ ဘုရင့်နောင် အိမ်ရာ၊ ည/၄၃၊ ယုဇနလမ်း တို့တွင် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။
လေးအိမ်စုရွာ၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်
လေးအိမ်စုရွာ (Layeinsu)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်၊ ကညင်ကျိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၀၉၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကညင်ကျိုးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၁၆ ဦး၊ မ ၂၀၇၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၈၉၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွှေဖရုံပင်
ရွှေဖရုံပင်သည် နွယ်ပင်မျိုးဖြစ်သည်။ ရုက္ခဗေဒအလိုအားဖြင့် ရွှေဖရုံသည် ဘူး၊ သခွား စသော အသီးမျိုးများနှင့်အတူ ကျူကာဗီတေးစီအီး မျိုးရင်းတွင် ပါဝင်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၌ စိုက်ပျိုးသော ရွှေဖရုံမျိုး များတွင် အမျိုးကွဲများရှိသည်။ ရွှေဖရုံတစ်မျိုး၏ ရုက္ခဗေဒအမည်မှာ ကျူကာဗီတာ မက်ဇီးမားဟု ခေါ်သည်။ အရွက်သည် ဘူးရွက်ကဲ့သို့ ကြီး၍ ဆူးမွေးများ ပါရှိသည်။ အပွင့်အဝါရောင် ဖြစ်သည်။ ပွင့်ဖတ်များ ကြွေသွားပြီးနောက် ယင်းမှ သီးကင်းဖြစ်လာသည်။
ရွှေဖရုံသီးသည် လုံးဝိုင်း၍ များသောအားဖြင့် ထိပ်နှစ်ဖက် ပြားသည်။ ဘေးတွင် အမွှာအမြောင်းများ ဖြစ်နေသည်။ အသီး၏ လုံးပတ်သည် တစ်ခါတစ်ရံ ခုနစ်ပေမှ ရှစ်ပေအထိ ရှိတတ်သည်။ မျိုးလုပ်ရန်ထားသော အသီးသည် တစ်ခါတစ်ရံ ပိဿာ ၆ဝ မှ ၁ဝဝ အထိ လေးတတ်ကြသည်။ အခွံသည် မာ၍ အရောင်အမျိုးမျိုး ဖြစ်သည်။ နုစဉ် အစိမ်းပေါ်၌ အစက်ပြောက်များရှိ၍ ရင့်လာသည့်အခါ ဝါညိုညိုပေါ်၌ အစက်အပြောက်များ ရှိလာသည်။ အခွံမှအသားကို ထုတ်၍ အခွံကို အခြောက် လှမ်းပြီးလျှင် ခွက်အဖြစ် သုံးစွဲကြသည်။ အတွင်းသားသည် နုသည့်အခါ ဝါဖျော့ဖျော့ဖြစ်၍ ရင့်သည့်အခါ ဝါရင့်ရင့် ရွှေရောင်ဖြစ်သည်။ အသီးနုသည့်အသား အနည်းငယ်ပွသော်လည်း အသီးရင့်သည့်အခါ ကျစ်လာသည်။ ရင့်သည့်အသားကို ချက်ပြုတ် စားသည့်အခါ အလွန်စေးသည်။ အရသာချို၍ အနဲငယ် အငန်ဓာတ်ပါသည်။ အူလယ်သားပွ၍ အစေ့ရှိသည်။ ယင်းအစေ့များကို မျိုးယူစိုက်ပျိုးရသည်။ အစေ့ကို ဆားဖြင့် လှော်၍ ယင်းအထဲမှ အဆန်ကို စားသည့်အခါ ဆိမ့်သည်။ ရွှေဖရုံသီးသည် ဗူးသီးကဲ့သို့ မဟုတ်၊ ခြောက်သွေ့သောနေရာ၌ ကြာရှည်စွာ အထားခံသည်။
ရွှေဖရုံသီး အခွံကို ဓားဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ လက်သည်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ လှီးဖဲ့လိုက်လျှင် အစေးများ ထွက်လာကြသည်။ ရွှေဖရုံ၏ အရသာမှာ သကြားကဲ့သို့ ချို၍ ပုစွန်အသားအစို အခြောက်တို့ဖြင့် ဟင်းချက်စားကြသည်။ သို့သော် အနောက်တိုင်းသားများသည် ရွှေဖရုံသီးချည်း ပြုတ်၍ပင် စားလေ့ရှိကြသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၌ ရွှေဖရုံပင်၏ အညွန့်အဖူးအပွင့်များကိုပင် ချက်ပြုတ်စားကြသည်။ ဒဗ္ဗဂုဏဆေးကျမ်းအလိုအရ ရွှေဖရုံသီးသည် ဝမ်းမီးတောက်စေ၏။ နှုတ်ကိုမြိန်စေတတ်၏။ သည်းခြေ ကို ပျက်စေတတ်၏။ စိမ်းလျှင်ကား ကြေခဲ ကျက်ခဲ၏။ အေး၏။ ဝမ်းချုပ်၏ဟု ဆိုသည်။ အိန္ဒိယဆေးကျမ်းအလိုအရမူ ရွှေဖရုံသီး အသားခြောက်သည် ချောင်းဆိုးသွေးပါ ရောဂါအတွက် ကောင်းကြောင်း၊ အသီးမှည့်နှင့် ကပ်နေသည့်အညှာကို ရေနှင့်သွေး၍ အဆိပ်ပြင်းသောသတ္တဝါများ ကိုက်သည့်နေရာ တွင် လူးလျှင် အဆိပ်ပြေကြောင်းဖြင့် ဆိုသည်။ အနောက်နိုင်ငံ အာဟာရသုတေသနပညာရှင်များ၏အဆိုအရ ရွှေဖရုံသီးတွင် ဗီတာမင် အေဓာတ်နှင့် ဗီတာမင် စီဓာတ် ကြွယ်ဝသဖြင့် အားကိုဖြစ်စေသော အစာအမျိုးဟူ၍လည်းဆိုသည်။
ရွှေဖရုံပင်မှာ နွယ်တက်တတ်သော အပင်မျိုးဖြစ်၍ စင်များကို ခိုင်ခံ့စွာ ဆောက်ပေးရသည်။ နွေရာသီ၌ စိုက်ပျိုးသော ရွှေဖရုံပင်များကို စင်ထိုးမပေးဘဲ မြေပေါ်၌ပင် လျှောက်သွားစေ၍ စိုက်ပျိုးကြသည်။ ယင်းတို့ကို ပြာသိုလမှ နယုန်လအထိ စိုက်ပျိုးကြသည်။ အစေ့မှ စိုက်လျှင် ကြီးပြင်းလာရန် နှစ်လမှ နှစ်လခွဲအထိ ကြာသည်။ အပူပိုင်းဒေသ၌ နေရာမရွေး စိုက်ပျိုး၍ရသည်။
အတွင်းသားသည် ဘူးသီးကဲ့သို့ အဖြူရောင်ဖြစ်၍ အရည်ရွှမ်းသော်လည်း ဘူးသီးအသားထက် ပို၍မာကျစ်သည်။ ရွှေဖရုံသီးနည်းတူ အူလယ်သားပွ၍ အဖြူရောင်အစေ့များ ရှိလေသည်။ မြန်မာဆေးကျမ်းများ အလိုအရ ကျောက်ဖရုံသီးနုနုသည် အေး၏။ သည်းခြေကို နိုင်၏။ မနုမရင့်သည် သလိပ်ကို ပျက်စေတတ်၏။ ရင့်လွန်းသော အသီးသည် ချိုအေးသောအရသာ ရှိ၏။ အနည်းငယ်ဖန်၏။ ဝမ်း မီးကို တောက်စေတတ်၏။ အစာကို ကြေစေတတ်၏။ ဆီးကို ရွှင်စေတတ်၏။ အသီး အရင့်မှည့်သည် မအေးလွန်း။ ချို၏။ စဉ်းငယ်ဖန်၏။ ကြေလွယ်၏။ ဝမ်းမီးကို တောက်စေတတ်၏။ ဆီးကို ရွှင်စေတတ်၏။ ဒေါသသုံးပါးလုံးကို နိုင်၏။ ရူးသောအနာကို နိုင်၏ဟူ၍ ဆိုလေသည်။
ကျောက်ဖရုံသီး၏ဂုဏ်သည်ကား စိတ်နှလုံးကို နှစ်သက်စေတတ်၏။ အသားကိုလည်း ပွားစေတတ်၏။ သတိနှလုံးကိုလည်း အေးစေတတ်၏။ သွေးနှင့် သင့်၏။ အားကိုဖြစ်စေတတ်၏။ အပေါ်ခွံသည်ကား အစာမကြေ။ အိန္ဒိယဆေးကျမ်းများအလိုမှာမူ ကျောက်ဖရုံသီးသည် အာဟာရကို ဖြစ်စေသည်။ အားသစ်ကို ဖြစ်စေသည်။ ဆီးဝမ်း ကောင်းစေသည်။ သွေးကိုလည်း တိတ်စေနိုင်၍ ပြဒါးတောက်ခြင်းမှလည်း ကာကွယ်နိုင်သည်။ အပေါ်ခွံခွာပြီးသောအစေ့၏ အတွင်းမှ အဆံကို သန်ချဆေး၊ ဆီးရွှင်ဝမ်းနုတ်ဆေးတို့အတွက် အသုံးပြုရသည်။ ယင်းတို့ဖြင့် ဖော်ထားသော တေဆေးသည် အားသစ်ကို ဖြစ်စေ၍ ဆီးရွှင်ဝမ်းမှန်စေလေသည်။
MYSTERY ZILLION
ရည်ရွယ်ချက်
မြန်မာနိုင်ငံတွင် Computer နည်းပညာနှင့် ပတ်သက်ပြီး online တွင် ဆွေးနွေးပြောဆိုရန် နေရာနည်းပါးခြင်း ၊ မြန်မာနိုင်ငံ computer နည်းပညာ တိုးတက်ရေး ၊ လူတိုင်း computer အခြေခံ လွယ်လင့်တကူ တတ်မြောက်ရေးနှင့် computer ဆိုင်ရာ ပြဿနာများ၊ အခက်အခဲများကို ဆွေးနွေးရန်အတွက် စတင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ရွှေဖရုံပင်
ကျောက်ဖရုံသီးတွင်ကို ဆွတ်ခူးပြီးနောက် မခွဲမစိတ်ဘဲ ထားလျှင် နှစ်ပေါက်အောင် ခံသည်။ ကျောက် ဖရုံသီးကို အိမ်အဆောက်အအုံများ၌ ဆောင်ထားလျှင် မိုးကြိုး ကွင်းသည် ဟူ၍လည်းကောင်း၊ လူသေအလောင်းအောက်၌ ခေါင်းရင်းတစ်လုံး၊ ခြေရင်းတစ်လုံး ထားပေးလျှင် လူသေပုပ်စော်မနံဟူ၍လည်းကောင်း မြန်မာတို့ အယူရှိကြသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် ကျောက်ဖရုံသီးနှင့် စပ်လျဉ်း၍ အယူဝါဒနှင့် သက်ဆိုင်သော အစွဲအလန်းရှိကြသဖြင့် ယင်းတို့ကို ပိုင်ရှင်မသိဘဲ ခိုးယူခြင်း မပြုကြဟု ဆိုလေသည်။ ကျောက်ဖရုံ ရွက်သည်လည်း ဆီးများစေသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ကျောက်ဖရုံအရွက်နု၊ အသီးနု၊ အရိုးနုများကို ဟင်းချို၊ ကြော်ချက် စသည်ဖြင့် ချက်၍စားနိုင်သည်။ မရင့်သော အသီးများကိုလည်း ထိုနည်းတူ ချက်ပြုတ်စားသုံးနိုင်သည်။ ထို့ပြင် ကျောက်ဖရုံသီးကို ယိုထိုး၍လည်း ရောင်းချကြလေသည်။ ကျောက်ဖရုံပင်ကို အစေ့ပျိုး၍ စိုက်ကြသည်။ မိုးဥတု၌ အစေ့ကြဲထားလျှင် နောက်နှစ်လအကြာ၌ အသီးများ စားရစပြုသည်။ ကျေးလက်များ၌ လယ်တောတဲအိမ် အမိုးများပေါ်တွင် ကျောက်ဖရုံပင်များ နွယ်တက်၍ အသီးများ တုံးလုံးပက်လက် သီးနေသည်ကို တွေ့ရတတ်လေသည်။
MYSTERY ZILLION
သမိုင်း
၂၀၀၇ ခုနှစ် အစောပိုင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံတွင် forum များ တိုးတက်များပြားလာလေသည်။ forum များတိုးတက်လာသည်နှင့် အမျှ လူငယ်များသည် forum ပေါ်တွင် ဆွေးနွေးပြောဆိုခြင်းကို ပြုလုပ်လာကြသည်။ ထိုအချိန်တွင် saturngod သည် Planet, Padonma တွင် နည်းပညာပိုင်းဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပြောဆို မေးမြန်းနေမြဲဖြစ်သည်။ forum များပေါ်ချိန်ကတွင် သူသည် forum လုပ်နည်းကို စိတ်ဝင်စားကာ Phpbb ဖြင့် စမ်းသပ်ပြီး MYSTERY ZILLION အမည်ဖြင့် free hosting တွင် တင်၍ စမ်းသပ်နေချိန်ဖြစ်သည်။ ထိုစမ်းသပ်ချိန်တွင် မည်သူ့ကိုမှလည်း မပြသလို မည်သူမှလည်း မသိခဲ့ပေ။ forum ဆိုတာဘာလဲဆိုတာ လေ့လာနေချိန်ဖြစ်သည်။ တနေ့တွင် padonma တွင် မြန်မာမိသားစု forum အတွက် မြန်မာစာ သုံးချင်၍ ကူညီပေးပါရန် post တင်ထားသဖြင့် ကူညီရင်း forum အကြောင်း ကောင်းမွန်စွာသိလာသည်။ မြန်မာမိသားစု admin ကိုရဲနောင် ၏ သင်ကြားပေးမှုကြောင့် vbulletin forum ကို အသုံးပြုတတ်လာသည်။ မြန်မာမိသားစု forum တွင် မြန်မာစာ ထည့်ပြီးနောက် ကိုရဲနောင် အကူအညီဖြင့် MYSTERY ZILLION ကိုတည်ထောင်ခဲ့သည်။ MYSTERYZILLION.com ကို forum မရှိမီ hosting မရှိမီ ကတည်းက က ဝယ်ပေးထားခဲ့သော်လည်း မသုံးဖြစ်ခဲ့ပေ။ domain ဝယ်ပြီး ၃ လ ခန်၌အကြာတွင် ကိုရဲနောင်၏ ကူညီမှုဖြင့် MZ ကို စတင်ခဲ့သည်။ စတင်ကာစတွင် awardspace.com တွင် hosting လုပ်ကာ စခဲ့ပါတယ်။ နောက်ပိုင်း hosting အဆင်မပြေသောကြောင့် hostmonster webhosting ကိုပြောင်းခဲ့ပါတယ်။
ရွှေဖရုံပင်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အသီး ဟင်းသီးဟင်းရွက်ပင်များ
MYSTERY ZILLION
အစောပိုင်းကာလ
awardspace.com တွင် စတင်ကာစတွင် လူသိနည်းပါးခြင်း၊ နည်းပညာသီးသန့်ဖြစ်ခြင်းတို့ကြောင့် ဝင်ရောက်ကြည့်ရှု့သူ အလွန်နည်းပါးလှသည်။ သို့သော် site ၏ admin များ moderator များ လျင်မြန်စွာဖြေကြားပေးမှုတို့ကြောင့် ဝင်ရောက်လာသည့် ဦးရေမှာ တဖြည်းဖြည်းတိုးတက်လာခဲ့သည်။ သို့သော် awardspace ၏ hosting သည် Database ကို Limit သတ်မှတ်ထားသောကြောင့် မေလ ၂၀၀၇ တွင် hosting ပြောင်းရွှေ့ရန် ဆုံးဖြတ်ချက်ချခဲ့သည်။ ကို CM ၏ အကူအညီဖြင့် hostmonster ကို ပြောင်းရွေ့ခဲ့သည်။
hosting ပြောင်းရွှေ့ခြင်း အခက်အခဲများ
Hosting ပြောင်းရွေ့ခဲ့သော်လည်း data များကို ပြန်လည်ရရှိရန် အပြင်းအထန်ကြိုးစားခဲ့ရသည်။ data backup ပြုလုပ်ခြင်း၊ data restore လုပ်ခြင်းတို့အတွက် ကြိုးစားခဲ့သော်လည်း database version မတူခြင်း data backup လုပ်ရသည်မှာ မလွယ်ကူခြင်းတို့ကြောင့် data အားလုံး ပြန်လည်မရရှိခဲ့ပေ။ ထို့ပြင် ဝင်ရောက်ထားသည့် member များလည်း ပျောက်ကုန်သည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် နောက်တစ်ကြိမ် လူဝင်ရောက်မှု နည်းပါးသွားသေးပြန်သည်။ သို့သော်လည်း တဖြည်းဖြည်းနှင့် ပုံမှန် အခြေအနေရောက်လာအောင် အားလုံး ဝိုင်းဝန်းကြိုးစားမှုကြောင့် ယခင် member များ တစတစ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာသည်များရှိသော်လည်း၊ အချို့မှာ ပြန်လည် မရောက်ရှိလာကြတော့ပေ။
ကုလားကိုင်းရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
ကုလားကိုင်းရွာ(Kularkaing)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဖာပွန်ခရိုင်၊ ဖာပွန်မြို့နယ်၊ မဲသလွတ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၇၂၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မဲသလွတ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၃၇၄ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၀၁၈ ဦး နေထိုင်သည်။ မြစိမ်းရောင်ကျေးရွာစီမံကိန်းတွင် ပါဝင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကူဗလိုင်ခန်
ကူဗလိုင်ခန် ( ၁၂၁၆- ၁၂၉၄ ) သည် ကမ္ဘာ့အရှေ့ဘက် တစ်လွှားတွင် တန်ခိုးကြီးမားခဲ့သော မွန်ဂိုဘုရင် ဂျင်ဂစ်ခန်၏ မြေးဖြစ်သည်။ ကူဗလိုင်ခန်မှာ တူလီ၏ ဒုတိယသားဖြစ်၍ ၁၂၁၆ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားသည်။ ငယ်စဉ်ကပင် နောင်တော်ဖြစ်သူ မန်ဂူ၏ လက်အောက်တွင် စစ်မှုထမ်းကာ တရုတ်နိုင်ငံ အနောက်ပိုင်းဒေသများကို တိုက်ခိုက်သိမ်းယူခဲ့သည်။ မန်ဂူဘုရင် ကွယ်လွန်သောအခါ ၁၂၆၀ ပြည့်နှစ်တွင် မွန်ဂိုမင်းဆွေမင်းမျိုးတို့၏ အစည်းအဝေးကြီးက သူ့အား ခန်မင်းကြီးအဖြစ် တင်မြှောက်လိုက်ကြသည်။
ခန်မင်းကြီးမှာ လက်ရုန်းရည်၊ နှလုံးရည်နှင့် ပြည့်စုံသူဖြစ်၍ ဖိုးတော် ဂျင်ဂစ်ခန်၏ ရည်ရွယ်ချက်အတိုင်း တရုတ်နိုင်ငံတစ်ခုလုံးကို သိမ်းသွင်းလိုသော ဆန္ဒပြင်းပြသည်။ ထို့ကြောင့် ဆွန်ဘုရင်တို့ ပိုင်နက်ဖြစ်သော တရုတ်နိုင်ငံ တောင်ပိုင်းကို တစ်စတစ်စ တိုက်ခိုက်သိမ်းသွင်းခဲ့ရာ နောက်ဆုံးတွင် ကူဗလိုင်ခန်မှာ တရုတ်နိုင်ငံ တစ်ခုလုံး၏ ဘုရင်ဖြစ်လာတော့သည်။
ခန်မင်းကြီးသည် မိမိ၏ မြို့တော်ကို ကယ်ရာကိုးရမ်းမှ တရုတ်နိုင်ငံတံတိုင်းကြီးအတွင်း ယခု ပီကင်းမြို့ နေရာသို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ ထိုမြို့တော်သစ်မှာ လေးထောင့်မြေကွက်ပေါ်တွင် တည်ရှိ၍ အဝန်း ၁၈ မိုင်ရှိသည်။ မြို့တော်မှာ အလွန်ခမ်းနား ကြီးကျယ်လှသဖြင့် နိုင်ငံခြားသားများကပင် အထူးချီးကျူး ရေးသားကြသည်။ ထိုမြို့တော်ကို တိုင်တူးဟု သမုတ်၍ ‘ရုံးတော်ကြီး’ ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ အနောက်တိုင်းသားတို့ကမူ ခန်ဗာလိ (ဝါ) ခန်မင်းကြီး၏ မြို့တော်ဟု ခေါ်ကြသည်။ ဤမြို့တော်ကြီး ခမ်းနားကြီးကျယ်ပုံကို ၁၇ နှစ်တိုင်တိုင် ခန်မင်းကြီးထံတွင် အမှုထမ်းဖူးသူ ဗင်းနစ်မြို့သား မာကိုပိုလိုက မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့သည်။ ၁၈ ရာစုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်ကဗျာဆရာကြီး ကိုးလားရစ် က ၅၄ ကြောင်းသော ကဗျာဖြင့် ချီးကျူးရေးသား ပြန်သေးသည်။
ခန်မင်းကြီးသည် မဟာယန ဗုဒ္ဓဝါဒီ တစ်ယောက် ဖြစ်သော်လည်း တရုတ်ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ထုံးတမ်းစဉ်လာများကိုလည်း လေးစားသည်။ အုပ်ချုပ်ရေးဌာနများတွင် တရုတ်လူမျိုးများကို အများအပြား ခန့်ထားသည်။ ၁၂၆၃ ခုနှစ်တွင် တရုတ်လူမျိုးများ အလေးအမြတ်ထားလေ့ရှိသော ဖိုးဖွားဗိမာန်ခေါ် ကျောင်းဆောင်ကြီးကို ယန်ချင်မြို့တွင် တည်ဆောက်လေသည်။ ၁၂၇၉ ခုနှစ်တွင် မြို့တော်၏ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် နက္ခတ်တာရာများ ကြည့်ရှုလေ့လာနိုင်ရန် နက္ခတ်မျှော်စင်ကြီး တစ်ခုကို ဆောက်လုပ်ပေးခဲ့သည်။ ခန်မင်းကြီးသည် တရုတ်လူမျိုးတို့ အထွတ်အမြတ်ထားသည့် ကွန်ဖြူးရှပ် ကျောင်းတော်ကြီးကို မြို့တော်သစ်ကြီးအတွင်းတွင် ဆောက်လုပ်ပေးခဲ့သည့်အပြင် ကွန်ဖြူးရှပ် ဆွေတော်မျိုးတော်များအတွက် နယ် ၂ နယ်ကိုလည်း လက်ဆောင်အဖြစ် ပေးအပ်ခဲ့သည်။ ထိုမှတပါး ယန်ချင်မြို့နှင့် ပင်ယန်မြို့များရှိ တက္ကသိုလ်ကျောင်းကြီး ၂ ကျောင်းကိုလည်း ခိုင်မြဲတည်တံ့အောင် ပြုပြင်ကူညီခဲ့သည်။
နိုင်ငံတော်အတွင်း ကူးသန်းရောင်းဝယ်မှု လွယ်ကူစေရန် မြင်းပေါင်း ၂၀၀,၀၀၀ ပါဝင်သော စာပို့စနစ်ကိုလည်းကောင်း၊ တည်းခိုရန် စခန်းပေါင်း ၁၀,၀၀၀ ကိုလည်းကောင်း တီထွင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ မြို့တော်နှင့် ရေလမ်းဆက်သွယ်မှု လွယ်ကူစေရန် တူးမြောင်းမဟာကြီးကိုလည်း အသစ်ထပ်မံ ဖောက်လုပ်ခဲ့သည်။ ဖောက်ကားရောင်းဝယ်မှုတွင် အခက်အခဲ မရှိစေရန် ငွေစက္ကူများ ထုတ်ခဲ့သည်။ ကူးသန်းရောင်းဝယ်မှုများကို အထူးအားပေး ချီးမြှောက်ခဲ့သည်။ ပိုးထည်လုပ်ငန်းနှင့် ရွှေတောင့်လုပ်ငန်းများမှာ များစွာတိုးတက်ကောင်းမွန်လာသည်။ မင်းကြီးသည် စာပေပညာများကိုလည်း အားပေးခဲ့သည်။ တိဗက်လူမျိုး လားမားဘုန်းကြီး မတီဒဝတ်ရှားဆိုသူ ပုဂ္ဂိုလ်အား စာပေအက္ခရာ အသစ်တီထွင်စေခဲ့သည်။
ပါရှင်းလူမျိုး ဂျာမားအာလာဒင်ဆိုသူအား ခေတ်မှီပြက္ခဒိန် ပြုလုပ်ရန် တာဝန်ပေးအပ်ခဲ့သည်။ အခြားပညာရှင်များအားလည်း မွန်ဂိုတို့၏ သမိုင်းကို ရေးသားစေခဲ့သည်။ ၁၂၆၉ ခုနှစ်တွင် ဝီးဝူးဝါး စာလုံးများဖြင့် စာရေးနည်းကို ပယ်ဖျက်၍ စနစ်သစ်ကို ပေးအပ်ခဲ့သည်။ မဟာယန ဗုဒ္ဓဝါဒကိုလည်း နိုင်ငံတော် ဘာသာအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် တရုတ်ပြေးမင်းခေါ် နရသီဟပတေ့မင်းလက်ထက် ကူဗလိုင်ခန်၏ စစ်သည်တော်များ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်သဖြင့် နရသီဟပတေ့မင်းမှာ ပုဂံမှ ပြည်မြို့သို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ရလေသည်။ နရသီဟပတေ့မင်းသည် သျှင်ဒီသာပါမောက္ခ ရဟန်းတော်အား သဝဏ်လွှာနှင့် ပီကင်းမြို့ ကူဗလိုင်ခန်ဘုရင်ထံ စေလွှတ်စေ့စပ်ခဲ့ရကြောင်း၊ မင်္ဂလာစေတီကျောက်စာတွင် တွေ့ရှိရသည်။ ထိုကျောက်စာတွင် ကူဗလိုင်ခန်၏ နေပြည်တော်ကို တယ်တူ (တိုင်တူး) ဟု ဖော်ပြထားသည်။
ဝေါ့လ်ဒစ္စနီ
ဝေါ်တာ အဲလိရက်စ် ဝေါ့လ်ဒစ္စနီ (Walter Elias "Walt" Disney; ; ဒီဇင်ဘာ ၅၊ ၁၉၀၁ - ဒီဇင်ဘာ ၁၅၊ ၁၉၆၆) သည် အမေရိကန်လူမျိုး စီးပွားရေးစွမ်းဆောင်ရှင်၊ ကာတွန်းရေးဆွဲသူ၊ အသံသရုပ်ဆောင်နှင့် ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်သူတစ်ဦး ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:၂၀ ရာစု အမေရိကန် အမျိုးသား သရုပ်ဆောင်များ ကဏ္ဍ:အမေရိကန် ရုပ်ရှင် ထုတ်လုပ်သူများ ကဏ္ဍ:အမေရိကန် ရုပ်ရှင် ဒါရိုက်တာများ ကဏ္ဍ:အမေရိကန် စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:အမေရိကန် ကာတွန်းရေးဆွဲသူများ ကဏ္ဍ:အော်စကာဆုရှင်များ
တဇန်းရွာ၊ အောင်လံမြို့နယ်
တဇန်းရွာ (Tazan)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ အောင်လံမြို့နယ်၊ တဇန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၇၆၃၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တဇန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၀၆ ဦး၊ မ ၁၀၂၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၃၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အောင်လံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အဂ္ဂိကဘာရဒွါရဇဇာတ်
ဧကကနိပါတ် - ၁၃။ ကုသနာဠိဝဂ် -၁၂၉ -အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇဇာတ်။ ။ ခေါင်း၌ ဦးစွန်းဖုတ်ပြ၍ ကြွက်တို့ကို လှည့်စားကာ တစ်နေ့တစ်ကောင် စားသဖြင့် ကြွက်အပေါင်း သတ်၍ အစားခံရသော မြေခွေးအကြောင်း။
လိမ်ဉာဏ်ထွင်ကာ အံ့ဖွယ်ရာ
နတ်လူတို့ဆရာဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် အံ့ဖွယ်သရဲကို ပြုတတ်သော ရဟန်းတစ်ပါးကို အကြောင်းပြု၍ အောက်ပါအတိတ်ဇာတ်ကို ဆောင်တော်မူတသည်း။
နေကိုကြည့်ကာ ကြွက်တွေညာ
လွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည်ဝယ် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ဘုရားအလောင်းသည် ကြွက်မင်းဖြစ်၍ ကြွက်အပေါင်းခြံရံကာ တော၌နေလေ၏။
ထိုအခါ မြေခွေးတစ်ကောင်သည် တောမီးလောင်လတ်သော် မပြေးနိုင်သည်ဖြစ်၍ သစ်ပင်တစ်ခုတွင် ခေါင်းဆိုက်ကာနေလေ၏။ ကိုယ်အမွေးတို့သည် မီးလောင်ကုန်၏။ သစ်ပင်နှင့်ထိရာ ထိပ်လယ်၌သာ အနည်းငယ် ကျန်တော့သဖြင့် ဦးစွန်းဖုတ်ကဲ့သို့ ဖြစ်နေ၏။
တစ်နေ့သ၌ ထိုမြေခွေးသည် ရေအိုင်၌ ရေသောက်လတ်သော် ရေတွင်ထင်သော အရိပ်ကိုကြည့်လျှင် ဦးစွန်းဖုတ်ကိုမြင်၍ ယခု ငါ့မှာ အသက်မွေးရန် အံ့ဖွယ်သရဲတစ်ခု ရရှိပေပြီဟု ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ တော၌ လှည့်လည်ပြန်သော် ကြွက်အပေါင်းကိုမြင်လျှင် ကြွက်တို့ကို လှည့်စား၍ စားမည်ဟု ကြံစည်ကာ ကြွက်တို့နေရာ အနီးဝယ် နေသို့ မျက်နှာပြုလျက် ပါးစပ်ဖြင့် လေကိုခံယူကာ ခြေတစ်ချောင်းတည်းဖြင့်သာ ရပ်၍နေ၏။
သူတော်ယောင်ဆောင် တစ်နေ့တစ်ကောင်
ကြွက်မင်းသည် အစာရှာသွားသည်ရှိသော် မြေခွေးကို မြင်လျှင် ဤမြေခွေးကား အကျင့်သီလရှိသည် ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မြေခွေးအနီးသို့သွားကာ “အရှင် ... အရှင့်အမည်ကို ဘယ်လိုခေါ်ပါသနည်း” ဟု မေး၏။ “အချင်း ... အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇ ခေါ်သည်” ဟု ပြောလေ၏။ “အဘယ်ကြောင့် ဤအရပ်သို့ လာပါသနည်း” ဟု မေးပြန်၏။ “အချင်း ... သင်တို့ကို စောင့်ရှောက်ရန်လာသည်” ဟု ပြောလေ၏။ “အရှင် ... ဘယ်လို စောင့်ရှောက်ပါမည်နည်း” ဟု မေးပြန်ရာ “သင်တို့ တွင်းသို့ ဝင်သောအခါ၊ ထွက်သောအခါတွင် ကြွက် ဤမျှရှိသည်ဟု အမြီးကိုရေတွက်၍ စောင့်ရှောက်မည်” ဟု ပြောပြန်လေ၏။ “အရှင် ... သည်လိုဖြစ်လျှင် စောင့်ရှောက်ပါ” ဟု ဆိုလေ၏။
မြေခွေးသည် တွင်းမှထွက်သောအခါ၌ အနီးတွင် စောင့်၍ တစ်ကောင် နှစ်ကောင် စသည်ဖြင့် ရေတွက်ပြီးလျှင် ပြန်လာ၍ တွင်းသို့ဝင်သောအခါ၌လည်း ထို့အတူရေတွက်ကာ နေ့စဉ် နောက်ဆုံး ကြွက်တစ်ကောင်၊ တစ်ကောင်ကို ဖမ်း၍စားလေ၏။
ယောင်ဆောင်ခွေးယုတ် အသက်ပြုတ်
ထိုအခါ ကြွက်တို့ တဖြည်းဖြည်း နည်းပါးသဖြင့် ကြွက်မင်းကို ပြောကြားရာ ကြွက်မင်းသည် မြေခွေးအပေါ်၌ ယုံမှားသံသယဖြစ်၍ သိအောင် စုံစမ်းမည်ဟု တွင်းသို့ဝင်သောအခါ ကြွက်တို့ကို ရှေးဦးစွာ ဝင်စေပြီးလျှင် မိမိသည် နောက်ဆုံးမှ ဝင်လေ၏။ မြေခွေးသည် စားမည်ဟု ပြေးလာသောအခါ ကြွက်မင်းသည် နောက်သို့ ပြန်လှည်လျက် -
“ဟယ် - အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇ ... ကောင်းသောအကျင့်သီလရှိ၍ ဦးခေါင်းတွင် ဦးစွန်းဖုတ် ထားသည်မဟုတ်၊ အစာ ဟူသော အကြောင်းကြောင့် ထားဘိသည်၊ ကြွက်တို့ကို စောင့်ရှောက်မည်ဆို၍ အမြီးကို ရေတွက်ရသည်၊ ဤမျှဖြင့် တော်လောက်ပြီ” –
ဟု ဆို၍ ခုန်လွှားကာ မြေခွေး၏လည်မျိုကို ကိုက်၍ နှစ်ခြမ်းကွဲသဖြင့် မြေခွေးသေလေ၏။ ကြွက်အပေါင်းတို့လည်း မြေခွေးကို စားကြကုန်၏။ နောက်ကျသောကြွက်တို့ မစားလိုက်ကြရကုန်၏။ ထိုအခါမှစ၍ ကြွက်တို့မှာ ဘေးရန်ကင်းလေ၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ထိုအခါ မြေခွေးသည် - ယခုအခါ အံ့ဖွယ်သရဲကို ပြုတတ်သောရဟန်း။
ကြွက်မင်းသည် - ငါဘုရား ဖြစ်လာပြီ -
ဟု ဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) ခြေတစ်ချောင်းနင်း၊ ဖွင့်ခံတွင်း၊ နေမင်းမျက်မှာမူ။
(၂) ဦးစွန်းခြယ်လှယ်၊ ကျင့်ရှိနှယ်၊ အံ့ဖွယ်သူ့အမူ။
(၃) မြီးရေတွက်ငြား၊ ကြွက်တွေစား၊ ကျင့်မှားမြေခွေးဟူ။
အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇဇာတ် ပြီး၏။
သခွတ်စု
သခွတ်စု
ပေါက်ကျပ်ရွာ၊ တရဂူ
ပေါက်ကျပ်ရွာ၊ တရဂူ
လယ်ကုန်း (ကျောင်းစု)ရွာ၊ ငှက်ပျောကျွန်း
လယ်ကုန်း (ကျောင်းစု)ရွာ၊ ငှက်ပျောကျွန်း
တလိုင်းကုန်းရွာ၊ မြစ်သားမြို့နယ်
တလိုင်းကုန်းရွာ (Talaingkone)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ မြစ်သားမြို့နယ်၊ တလိုင်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၈၉၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တလိုင်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၇၃ ဦး၊ မ ၄၁၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၈၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြစ်သားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ့်လိုင်ရွာ၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်
နမ့်လိုင်ရွာ (Namlai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်၊ ကောင်းမောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၄၈၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကောင်းမောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၇၆ ဦး၊ မ ၉၁၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၇၈၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရန်နောဆန်ရီရွာ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်
ရန်နောဆန်ရီရွာ (Yannawsanri)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်၊ ရန်နောဆန်ရီကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၉၈၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နန်းယွန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘန်ဒန်ရွာ၊ ဆော့လော်မြို့နယ်
ဘန်ဒန်ရွာ(Bangdan)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဆော့လော်မြို့နယ်၊ မန်ဗျော့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၄၅၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မန်ဗျော့ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၇ ဦး၊ မ ၁၂၀ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၂၇ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆော့လော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လုပ်ခေးရွာ၊ မင်းတပ်မြို့နယ်
လုပ်ခေးရွာ(Lokekhay)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မင်းတပ်ခရိုင်၊ မင်းတပ်မြို့နယ်၊ မွီတွီကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၉၀၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မွီတွီကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၂၇ ဦး၊ မ ၂၉၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၂၅ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းတပ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်းကုန်းမရွာ၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်
ပန်းကုန်းမရွာ (Pangkonema)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်၊ ပါမဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၁၀၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပါမဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၄၆၉ ဦး၊ မ ၄၄၀၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၈၇၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကြို့ကုန်းရွာ၊ ဒေါင်းကျ
ကြို့ကုန်းရွာ၊ ဒေါင်းကျ
​ညောင်လေးပင်ရွာ၊ မဲဂရက်
ညောင်လေးပင်ရွာ၊ မဲဂရက်
သန်းတင်၊ သခင် (ရဲဘော်သုံးကျိပ်)
သခင်သန်းတင် သည် ပထမဆုံးကွယ်လွန်သွားသော ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင် ဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ်ဘဝ
အမည်ရင်း ကိုသန်းတင် ဖြစ်သည်။ ၂၇ ဩဂုတ် ၁၉၂၀ ပြည့်နှစ်တွင် မွန်ပြည်နယ် မော်လမြိုင်မြို့ ညောင်ပင်ဆိပ်ရွာတွင် ဦးမောင်နှင့်ဒေါ်စိုး တို့မှ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် ဗမာလူမျိုးဖြစ်သည်။
ပညာရေး
မြဝတီကျောင်းတွင် စတုတ္ထတန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။
အသက်မွေးမှုဘဝ
ရန်ကုန်မြို့ ဗိုလ်တထောင် စက်အလုပ်ရုံနှင့် ပန်းတနော်မြို့နယ် ဝဲဒေါင့်ရွာ ဆန်စက်တွင် အလုပ်လုပ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ကမာရွတ် ပန်းထိမ်အလုပ်ရုံတွင် အလုပ်လုပ်ခဲ့သည်။
ဒေသရင်း၌ မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်သွားသော မျိုးစိတ်
thumb| [[:en:Hawaiian crow|ဟာဝေယံကျီးကန်း မျိုးစိတ်သည် ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် ဒေသရင်းနယ်မြေ၌ မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်သွားခဲ့သည်။]] ဒေသရင်း၌ မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်သွားသော မျိုးစိတ်များ  ( Extinct in the Wild - EW ) ဆိုသည်မှာ ဇီဝမျိုးစိတ်တစ်ခု (ဝါ) တစ်စုသည် သုတေသနဌာနများ၊ တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ်များ အစရှိသော နေရာများမှ ဖမ်းဆီးမွေးမြူထားသော အကောင်ဦးရေသာကျန်ရှိပြီး ဒေသရင်းနယ်မြေများတွင် မတွေ့ရှိတော့ကြောင်း (သို့) ၎င်းတို့ ပေါက်ရောက် / ရှင်သန် ကျက်စားရာနယ်မြေများ ကြီးမားစွာဆုံးရှုံးသွားခြင်းကြောင့် မျိုးရိုးစဉ်ဆက်နေထိုင်ကျက်စားခဲ့သော တောရိုင်းသဘာဝဒေသရင်းနယ်မြေ ပြင်ပသို့ ဦးရေအကုန်ရောက်ရှိသွားကြောင်းကို နိုင်ငံတကာ သဘာဝထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရေး အသင်း(IUCN)မှ ၎င်းမျိုးစိတ်အပေါ် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရေး အဆင့်အတန်း အမျိုးအစားသတ်မှတ်ပေးခြင်းဖြစ်သည်။ thumb| [[:en:Guam kingfisher|ဂူအမ်းပိန်းညင်းငှက် (Guam kingfisher) သည် ၁၉၈၆ ခုနှစ်ကတည်းက ဒေသရင်းနယ်မြေတွင် မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်ခဲ့သည်။]]
သန်းတင်၊ သခင် (ရဲဘော်သုံးကျိပ်)
အမျိုးသားနိုင်ငံရေးဆောင်ရွက်ချက်
၁၉၄၀ ပြည့်နှစ်တွင် ကမာရွတ် တို့ဗမာအစည်းအရုံးသို့ ဝင်ရောက်၍ နိုင်ငံရေး ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံသို့ စစ်ပညာသွားသင်ရန် သခင်ထွန်းအုပ် သခင်ဗစိန် တို့ဗမာအစည်းအရုံးမှ သခင်သန်းတင်အား ရွေးချယ်ခဲ့သော်လည်း မိဘနှစ်ပါးက သဘောမတူ၍ မလိုက်ရပေ။ နောက်ဆုံးတွင် သခင်သန်းတင်က အစာငတ်ခံ ဆန္ဒပြသည့်အတွက် မိဘနှစ်ပါးက ခွင့်ပြုရသည်။ ထိုအချိန်တွင် မြန်မာမျိုးချစ်လူငယ် စတုတ္ထအသုတ်သည် ဂျပန်နိုင်ငံသို့ ၈ ဇူလိုင် ၁၉၄၁ ခုနှစ်၌ ကိုရီယူမာရူး သင်္ဘောဖြင့် ထွက်ခွာသွားပြီဖြစ်၍ မမီတော့ပေ။ ထိုသို့မမီတော့သော်လည်း သခင်ထွန်းအုပ်က ထိုင်းနိုင်ငံကို အရောက်လာရန် မှာခဲ့သည့်အတွက် သခင်သန်းတင်သည် တိုင်းပြည်နှင့်လူမျိုးလွတ်လပ်ရေးအတွက် မဖြစ်မနေဆောင်ရွက်မည်ဟု ခိုင်မာသော သန္နိဋ္ဌာန် ဖြင့် ၁၂ ဇူလိုင် ၁၉၄၁ ခုနှစ်တွင် စွန့်လွှတ်စွန့်စားစွာ ရန်ကုန်မြို့မှ မော်လမြိုင် ထိုမှတဆင့် မြဝတီသို့ သွားရောက်ခဲ့ပြီး ထိုင်းမြန်မာနယ်စပ်ရှိ တောတောင်အထပ်ထပ်ကို ဖြတ်ကျော်၍ ထိုင်းနိုင်ငံ မဲဆောက်မြို့သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ မဲဆောက်မြို့ရှိ ဂျပန်သံအမတ် က သခင်သန်းတင်အား ဂျပန်အဝတ်အစား များ လဲလှယ်ဝတ်ဆင်ပေးပြီး လေယာဉ်ဖြင့် ဗန်ကောက်မြို့သို့ သွားရောက်ရန် စီစဉ်ပေးခဲ့သည်။
ဒေသရင်း၌ မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်သွားသော မျိုးစိတ်
သာဓက ဖြစ်စဉ်များ
thumb| အာဖရိကမှ [[ဆိတ်သမင်မျိုးဖြစ်သော ငှက်ကြီးတောင် အိုးရဇ် (Oryx dammah ) မျိုးစိတ်သည် ဒေသရင်း၌မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်သွားခဲ့သော မျိုးစိတ်များမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။]] ဒေသရင်းနယ်မြေများ၌ မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်သွားခဲ့သည့် မျိုးစိတ်နှင့် မျိုးစိတ်ခွဲများအား သာဓကအနေနှင့်ဖော်ပြရမည်ဆိုပါက -
သန်းတင်၊ သခင် (ရဲဘော်သုံးကျိပ်)
ဘဝနိဂုံး
သခင်သန်းတင်သည် စစ်ပညာသင်ကြားရန် ၁၅ ဩဂုတ် ၁၉၄၁ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ထိန်ဝင်းနှင့် အတူ ဒေလီမာရူးသင်္ဘောဖြင့် ဂျပန်နိုင်ငံသို့ ထွက်ခွာခဲ့ရာ လမ်းခရီးတွင် အဖျားရောဂါ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ဒေလီမာရူးသင်္ဘော တိုင်ဝမ်ကျွန်းသို့ ဆိုက်ရောက်သောအခါ ဂျပန်စစ်ဖက်အရာရှိများက တိုင်ပေ စစ်ဆေးရုံသို့ ပို့ပေးခဲ့သည်။ ထို ဆေးရုံတွင် အူအတက်ပေါက်မှုကို ခွဲစိတ်ကုသမှု ခံယူနေစဉ် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ဒေသရင်း၌ မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်သွားသော မျိုးစိတ်
သာဓက ဖြစ်စဉ်များ
“ ဒေသရင်း၌မျိုးသုဉ်းပြီး မျိုးစိတ်အားလုံးသည် အရေအတွက်အလွန်နည်းကာ ရှားပါးနေခြင်းမျိုး မဟုတ်ကြပေ။ ဥပမာအနေဖြင့် Brugmansia ဟုခေါ်သော ပန်းပင်မျိုးစုသည် ၎င်း၏မျိုးစိတ် (၇)မျိုးလုံးအား ဒေသရင်း၌ ပြန်လည်ကာ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် စိုက်ပျိုးကြသော်လည်း  ရှင်သန်နိုင်မှု မရှိတော့သည်ကိုတွေ့ရသော်လည်း စိုက်ပျိုးရေးအရောင်းဆိုင်များတွင်မူ လွယ်ကူစွာဝယ်ယူ၍ ရနိုင်နေလေ၏။ ”
သန်းတင်၊ သခင် (ရဲဘော်သုံးကျိပ်)
ဆုတံဆိပ်ရေးရာ
၂၇ မတ် ၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေး ကြိုးပမ်းမှု နောက်ဆုံးကဏ၌ ကိုယ်ကျိုးမငဲ့ဘဲ တိုင်းပြည်နှင့် လူမျိုးလွတ်လပ်ရေးအတွက် သက်စွန့်ဆံဖျား ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်ခဲ့မှုကြောင့် နိုင်ငံတော်က ကျေးဇူးဆပ်ခြင်းအထိမ်းအမှတ်အဖြစ် လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းဝင် (တတိယဆင့်) တံဆိပ် ချီးမြှင့် ဂုဏ်ပြုခြင်း ခံခဲ့ရသည်။
ဒေသရင်း၌ မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်သွားသော မျိုးစိတ်
ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်မှု၏ ပကတိတန်ဖိုး
စကားလုံးကြီးကြီးမားမားသုံး၍ ဖော်ပြရလျှင် ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲများကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရခြင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ဂေဟစနစ် လည်ပတ်မှုမှန်ကန်စေရေး လုပ်ဆောင်ချက်ကို ထိန်းသိမ်းပေးရန်အတွက် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် မျိုးစိတ်တစ်ခုသည် ထိန်းသိမ်းမွေးမြူမှု၌သာ ရှင်သန်နိုင်တော့မည်ဆိုပါက ထိုမျိုးစိတ်သည် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်တွင် သူ့ဘာသူ မတည်ရှိနိုင်တော့၍ ဂေဟစနစ်၌ မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်သွားမှုဖြစ်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။
ဒေသရင်းနယ်မြေများသို့ ပြန်လည်မိတ်ဆက်ခြင်း
ဒေသရင်းနယ်မြေများသို့ ပြန်လည်မိတ်ဆက်ခြင်း (en: Reintroduction) ဆိုသည်မှာ ဇီဝမျိုးစိတ်တစ်ခုအား သီးခြားစောင့်ရှောက် မွေးမြူထားသော နေရာ (သို့) ထိုလုပ်ငန်းလုပ်ဆောင်သည့် အချိန်ကာလ၌ ၎င်းတို့ ရှင်သန်နေနိုင်သော အခြားဒေသရင်းမဟုတ်သည့် နယ်မြေများမှ ၎င်းတို့၏ မူလ တောရိုင်းသဘာဝ နယ်မြေဒေသများသို့ ပြန်လည် ပေါက်ရောက် ကျက်စား ရှင်သန်နိုင်ရန် ထားရှိပေးခြင်းကိုဆိုလိုသည်။ သို့သော်လည်း မျိုးရိုးစဉ်ဆက် လက်ဆင့်ကမ်းရမည့် ရှင်သန်နေထိုင်နိုင်ရေးဆိုင်ရာ အမူအကျင့် အပြုအမူများ စသည့် ရှင်သန်နိုင်ရေးအတွက် အရေးကြီးသော နည်းပေးလမ်းပြမှုများ ပျောက်ကွယ်သွားနိုင်သည်။ (ဥပမာ - အိမ်မွေးတိရစ္ဆာန် ကြောင်ပေါက်တစ်ကောင်သည် ငယ်ဘဝတွင် မိခင်ဖြစ်သူ ကြောင်မ ထံမှ သားကောင်ဖမ်းနည်း(ကြွက်ခုတ်နည်း) မသင်ယူခဲ့ရလျှင် ၎င်း၏ သခင်ဖြစ်သူ လူသားမှ အစာမကျွေးပါက သားကောင်ကို ရှာဖွေအမဲလိုက်တတ်လိမ့်မည် မဟုတ်ချေ။ ကြောင်မျိုးရင်းဝင် အားလုံးသည် သားရဲတိရစ္ဆာန်ဖြစ်၏။)
ပြင်ပလင့်များ
ကဏ္ဍ:တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ် ကဏ္ဍ:မျိုးသုဉ်းခြင်း ကဏ္ဍ:ဒေသရင်း၌ မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်သွားသော မျိုးစိတ်များ
လယ်ကုန်း (ကုန်းစု)ရွာ၊ ငှက်ပျောကျွန်း
လယ်ကုန်း (ကုန်းစု)ရွာ၊ ငှက်ပျောကျွန်း
Oxford Advanced Learner's Dictionary
The Oxford Advanced Learner's Dictionary (OALD) သည် ပထမဆုံးသော အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား အဆင့်မြင့်လေ့လာသူများအတွက် အဘိဓာန်တစ်ခုဖြစ်သည် (မူလအင်္ဂလိပ်စကား စကားပြောသူမဟုတ်သောသူများအတွက်) ။ ပထမဆုံးမူကို ၁၉၄၈ တွင် ထုတ်ဝေခဲ့ကြသည်။ အင်္ဂလိပ်စကား ဒေသခံပြောဆိုသူမဟုတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်များအတွက်ရည်ရွယ်သည့် အောက်စဖို့ဒ်တက္ကသိုလ် ပုံနှိပ်လုပ်ငန်းက ဖြန့်ချိသော အကြီးမားဆုံး အဘိဓာန်လည်းဖြစ်၏ ။ စကားလုံးများ၏ ရင်းမြစ်၊ ရည်ညွှန်းကိုးကားမှု အမြောက်အမြားကို လိုအပ်သော ဘာသာစကား စိတ်ပါဝင်စားသော အသုံးပြုသူများသည် Concise Oxford English Dictionary (အောက်စဖို့ဒ် အင်္ဂလိပ် ကျစ်လျစ်ပြည့်စုံသော အဘိဓာန်) (သို့) ပို၍ ပြည့်စုံကျယ်ပြန့်သည့် အောက်စဖို့ဒ် အင်္ဂလိပ် အဘိဓာန် (သို့) ဒေသခံနီးပါး ပြောဆိုတတ်သူများအတွက် ရည်ရွယ်ထားသော အခြားအဘိဓာန်များကို ပို၍ နှစ်ခြိုက်သဘောကျကြသည်။
သမိုင်းကြောင်း
Oxford Advanced Learner's Dictionary ကို ယခင်အချိန်က Oxford Advanced Learner's Dictionary of Current English ဟု အမည်ပေးခဲ့ကြပြီး စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည့်အမည်မှာ အေ အက်စ် ဟောန်ဘီတည်းဖြတ်သည့် Idiomatic and Syntactic Dictionary (အထူးအသုံးနှုန်းနှင့် ဝါကျဖွဲ့ပုံ အဘိဓာန်) ဖြစ်သည်။ ၁၉၄၂ တွင် ဖြန့်ချိခဲ့ကြ၍ ထိုအချိန်သည် စစ်ကြီးဖြစ်ချိန်နှင့်ကြုံခဲ့ပြီး ဗြိတိန်သို့ (စာမူ)ရောက်ရှိသွားကာ အောက်စဖို့ဒ်ပုံနှိပ်လုပ်ငန်း၏ လမ်းညွှန်ကြီးကြပ်မှုအောက် ရောက်ရှိလာခဲ့ရာ ပုံနှိပ်လုပ်ငန်းက ဩဇာတိက္ကမကြီးသော အောက်စဖို့ဒ် အင်္ဂလိပ် အဘိဓာန်၏ ပြည့်စုံသောအရည်သွေးတူဖြစ်စေရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြသည်။
အေ အက်စ် ဟောန်ဘီသည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ကောလိပ်အငယ်တစ်ခု၌ အင်္ဂလိပ်စာပြဆရာတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ယင်းနိုင်ငံကို ၁၉၂၃ တွင် စာပြရန် သွားရောက်ခဲ့သည်။ သို့သော် စာသင်ခန်းတွင်း အတွေ့ကြုံအဖြစ်ပျက်များက ဘာသာစကားသင်ကြားမှုနှင့်ပတ်သက်၍ ပြည့်ဝသောအခြေခံသဘောတရားများ လိုအပ်သည်ဟု သိမြင်သွားစေသည်။ ယင်းအချိန်တွင် ဟာရာလ်ဒ် အီး. ပါးမာ (Harold E. Palmer) သည် တိုကျို၌ အင်္ဂလိပ်စာသင်ကြားရေး သုတေသနအဖွဲ့အစည်းကို ဦးဆောင်လျက် ရှိရာ ၁၉၃၁ တွင် ဟောန်ဘီကို ဖိတ်ကြား၍ ယင်းအဖွဲ့၌ ဝေါဟာရဖွံ့ဖြိုးမှုဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းကို လုပ်ကိုင်စေခဲ့သည်။ ဤရလဒ်သည်ကား Idiomatic and Syntactic Dictionary အမည်ဖြင့် အဘိဓာန်တစ်ခုဖြစ်လာကာ ၁၉၄၂ ၌ ကာအီတာကူရှာ (Kaitakusha) က ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ဟောန်ဘီက စာအုပ်မထုတ်ဝေမီတစ်နှစ်က စာအုပ်၏ အဆင့်မြင့် မိတ္တူပွားစာရွက်များကို ဘီ. အီဖော အဲဗန်ဇ် (B. Ifor Evans) ထံသို့ပို့ဆောင်ခဲ့ဖူး၏ ။ ပို့ဆောင်ရမှုသည် စစ်အတွင်း ခက်ခဲသောအလုပ်တစ်ခုလည်းဖြစ်သည်။ ဗြိတိသျှကောင်စီတွင် အလုပ်လုပ်ကိုင်နေသော အဲဗန်ဇ်က ၎င်းကို အလုပ်တစ်ခုကမ်းလှမ်းသောကြောင့် ၁၉၄၂ တွင်ပင် ဗြိတိန်သို့ ပြန်လာခဲ့ပြီး ကောင်စီကို ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး ကောင်စီက ၎င်းကို အီရန်သို့ လွှတ်ခဲ့သည်။
စာရွက်များသည် အောက်စဖို့ဒ်တက္ကသိုလ်အတွက် စာအုပ်ထုတ်ဝေသူ၊ အောက်စဖို့ဒ်ပုံနှိပ်လုပ်ငန်း၏ ဦးဆောင်ညွှန်ကြားရေးမှု ဟမ်းဖရေး အက်စ်. မီလ်ဖော့ဒ် (Humphrey S. Milford) ထံမှောက်သို့ရောက်ရှိခဲ့၍ မီလ်ဖော့ဒ်က ထိုအဘိဓာန်သည် အင်္ဂလိပ်ကို မိခင်ဘာသာစကားပြော မဟုတ်သောသူများအတွက် ရည်ရွယ်ထားသည်ဖြစ်သောကြောင့် ချက်ချင်းဆိုသလို ပုံနှိပ်လုပ်ငန်း၏ ထုတ်ဝေစာရင်းများ၏ အခက်အခဲဖြစ်နေသော ကွက်လပ်တစ်ခုကို ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်သည်ဟု သိမြင်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် စာအုပ်သည် ဟောန်ဘီ၏ အင်္ဂလိပ်စကား သင်ကြားခြင်း နိုင်ငံခြားအတွေ့အကြုံများအပေါ် အခြေခံထားသည်လည်းဖြစ်၏ ။ ထို့ကြောင့် မူရင်းအင်္ဂလိပ်စကားပြောသူများအတွက် ရည်ရွယ်သည့် အဘိဓာန်များထက် ဤအဘိဓာန်သည် သတ်ပုံ၊ သဒ္ဒါ၊ သဒ္ဒဗေဒအသံထွက်၊ အသုံးအနှုန်းတို့ကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ရှင်းပြထားသည်။ ပုံနှိပ်လုပ်ငန်း၏ ဂုဏ်ဒြပ်နှင့်အတူ ဤစာအုပ်ကို "အောက်စဖို့ဒ် အဘိဓာန်" အမှတ်တံဆိပ်ဖြင့် စာဖတ်သူများဆီသို့ ဆောင်ယူပေးနိုင်သော်လည်း ပို၍ ဂုဏ်၊ ဩဇာကြီးသော အောက်စဖို့ဒ် အင်္ဂလိပ် အဘိဓာန်က စာဖတ်သူ/အသုံးပြုသူများကို ခြိမ်းခြောက်၊ တွေဝေနိုင်စေလောက်သည်။
သို့သော် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်၏ စီးပွားရေးအခြေအနေအောက်တွင် ဗြိတိသျှပုံနှိပ် ထုတ်ဝေသူများ ကြပ်ကြပ်တည်းတည်း လုပ်ကိုင်နေရ၍ ပစ္စည်းများအားလုံး ပြတ်လပ်ကုန်သည်။ မီလ်ဖော့ဒ်က ဗြိတိသျှကောင်စီထံသို့ စက္ကူနှင့် အဝတ်စများ ထောက်ပံ့ပေးရန် မေတ္တာရပ်ခံခဲ့သည်။ ထို့နောက် မီလ်ဖော့ဒ်သည် ပုံနှိပ်လုပ်ငန်းကို စီမံဆောင်ရွက်နိုင်စွမ်း မရှိသည်အထိ ကျန်းမာရေးဆိုးရွားနေလေရာ ဤကိစ္စကို ပုံနှိပ်လုပ်ငန်း၏ နိုင်ငံခြားစီမံကိန်းများကို ကိုင်တွယ်နေသော အီး. စီ ပါးန်ဝဲလ် (E.C. Parnwell) ဆီသို့ လွှဲအပ်ခဲ့သည်။
ဟောန်ဘီသည် (ဂျပန်၊ တရုတ် မပါ) ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာမူပိုင်ခွင့် ရရှိထားပြီး ပုံနှိပ်လုပ်ငန်းကိုယ်စားလှယ်များအဖွဲ့၏ အတွင်းရေးမှူးဖြစ်သူ ကဲနက် ဆစ်ဆမ်က ကိုယ်စားလှယ်များအား စာအုပ်နှင့်ပတ်သက်၍ ထောက်ခံအားပေးသည့် တင်ပြချက်ကို ချပြခဲ့သည်။ မီလ်ဖော့ဒ်ကလည်း ဗြိတိသျှကောင်စီထံမှ ထောက်ပံ့ငွေရရန် ဂျပန်နိုင်ငံအား ၎င်း၏ရန်လိုမုန်းထားစိတ်ကို အသုံးချရာ "ဂျပန်တွေက ဈေးခပ်ပေါပေါနဲ့ ထုတ်ဝေနိုင်သူတွေပါ၊ ဈေးကွက်ကိုလည်း ဖမ်းချုပ်ထားနိုင်တဲ့ အလားအလာရှိတယ်" ဟု ပြောဆိုခဲ့လေသည်။
စာအုပ်၌ စာမျက်နှာအရေအတွက်သည် ၁,၅၀၀ ကျော်ပါရှိမည်၊ ပထမမူအတွက် အုပ်ရေ ၁၀,၀၀၀ ဖြစ်ရာ စက္ကူဆယ်တန် လိုအပ်သည်။ မီလ်ဖော့ဒ်က စတာလင်ပေါင်ငွေကြေးမသုံးစွဲသော ဒေသများတွင် နိုင်ငံခြားကုန်သွယ်မှု၊ ဗြိတိသျှယဉ်ကျေးမှုနှင့်စပ်လျဉ်း၍ တိုက်ရိုက်အကျိုးအမြတ်အတွက် စက္ကူရရန် အထူးတောင်းခံစာကို လျှောက်တင်ခဲ့၏ ။ ထို့နောက် လုံလောက်သော စက္ကူကုန်ကြမ်းများရရှိလာသော်လည်း ဤပမာဏသည် မဖြစ်မနေထပ်မံရိုက်နှိပ်ရန်အတွက် ကြိုတင်လျာထားသည့် ပမာဏသာဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အိန္ဒိယရုံးတွင် လုပ်ကိုင်နေသော တူမဖြစ်သူထံ သူမမှတစ်ဆင့် စက္ကူများထပ်ရစေရန် ဆွယ်လေသည်။
၁၉၄၃ နှင့် ၁၉၄၈ ကြားတွင် စာအုပ်ထွက်ရှိလာ၍ ချက်ချင်းပင် အောင်မြင်မှုရလာခဲ့သည်။ ယနေ့ခေတ်တွင် ဤအဘိဓာန်သည် ကမ္ဘာအနှံ့ အင်္ဂလိပ်စာ/စကား လေ့လာသူများ အသုံးအများဆုံး မှီငြမ်းကိုးကားစရာ စာအုပ်များအနက် တစ်အုပ်ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂလိပ် အဘိဓာန်များ
ဘို့လယ်ရွာ၊ အောင်လံမြို့နယ်
ဘို့လယ်ရွာ (Boetlel)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ အောင်လံမြို့နယ်၊ တောင်နံသာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၇၆၂၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောင်နံသာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၂၅ ဦး၊ မ ၇၇၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၄၀၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အောင်လံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နေပူခံရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
နေပူခံရွာ(Naypukhan)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဖာပွန်ခရိုင်၊ ဖာပွန်မြို့နယ်၊ မဲသလွတ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၇၃၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မဲသလွတ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၃၇၄ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၀၁၈ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟိုဟရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
ဟိုဟရွာ (Hoha)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်၊ နမ့်ဟူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၄၁၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်ဟူးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၈၁ ဦး၊ မ ၇၀၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၃၈၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရန်ကုန်အနောက်ပိုင်းနည်းပညာတက္ကသိုလ်
ရန်ကုန်အနောက်ပိုင်းနည်းပညာတက္ကသိုလ် (West Yangon Technological University; အတိုကောက် WYTU) သည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး  လှိုင်သာယာမြို့နယ် တွင် တည်ရှိသည်။ ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန (သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာ)၊ အဆင့်မြင့်သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာဦးစီးဌာန၏ လက်အောက်ရှိ တက္ကသိုလ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ တက္ကသိုလ်၏ အကျယ်အဝန်းမှာ (၂၂၀.၃၂) ဧကရှိသည်။ ဤတက္ကသိုလ်အား ရန်ကုန်နည်းပညာတက္ကသိုလ်၏ ဒုတိယ နယ်မြေတစ်ခုအဖြစ် ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
၁၉၉၈ နောက်ပိုင်း ၂၀ဝ၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ တွင် YTU Campus အဖြစ်မှ လက်ရှိခေါ်တွင်သော ရန်ကုန်အနောက်ပိုင်းနည်းပညာတက္ကသိုလ် (West Yangon Technological University; WYTU) အဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည်။ ၎င်းတက္ကသိုလ်တွင် အင်ဂျင်နီယာဘွဲ့၊ အင်ဂျင်နီယာ ဘွဲ့လွန် များအား အင်ဂျင်နီယာ နည်းပညာနယ်ပယ် အသီးသီးအတွက် ဖွင့်လှစ်သင်ကြားပေးနေပြီး ယခုအခါတွင် နယ်ပယ်အသီးသီး၌ ပျမ်းမျှခန့်မှန်း ကျောင်းသား/ကျောင်းသူ အရေအတွက် အယောက် ၁၀၀၀ ခန့်တက်ရောက် ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။
သင်ကြားပို့ချပေးလျက်ရှိသောသင်တန်းများ
ရန်ကုန်အနောက်ပိုင်းနည်းပညာတက္ကသိုလ်တွင် အောက်ပါသင်တန်းများကို ဖွင့်လှစ်ပို့ချပေးလျက်ရှိသည်။
ပေးအပ်ချီးမြှင့်သော ဘွဲ့အမျိုးအစားများ
ရန်ကုန်အနောက်ပိုင်းနည်းပညာတက္ကသိုလ်မှ ပေးအပ်သောဘွဲ့မှာ
ကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာ
ကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာ
ကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာမှာ မွေးစကလေးကို ကင်ပွန်းရည်၊တရော်ရည် စသည်တို့ဖြင့် ဦးခေါင်းဆေးခြင်း အခမ်းအနားကို ခေါ်ဆိုသည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် မွေးစကလေးအား ဝမ်းတွင်း ဆံပင်ရိတ်ပေးသော မင်္ဂလာပွဲဖြစ်သည်။ ထိုကြောင့် ကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာသည် ‘ကေသစ္ဆေဒန မင်္ဂလာ’ ဖြစ်သည်။ ကေသစ္ဆေဒန ဟူသည်မှာ ခေါင်းရိတ်ခြင်းဟု အနက်ရ၏။ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်ခြင်း အလို့ငှာ ကလေး၏ ဦးခေါင်းကို တရော်ကင်ပွန်းတို့ဖြင့် ဆေးကြောသည်ကိုစွဲ၍ ကင်ပွန်းတပ်သည်ဟု ခေါ်လေ့ရှိသည်။ သို့ရာတွင် ယခုခေတ်၌ ထိုမင်္ဂလာ အခမ်းအနားမှာပင် နာမသမုတိ မင်္ဂလာတည်းဟူသော နာမည်ပေးခြင်း အမှုကိုလည်း တစ်ပါတည်း ဆောင်ရွက်လေသည်။
ဤမင်္ဂလာပွဲမျိုးကို တရုတ်နိုင်ငံ၊ အိန္ဒိယနှင့် ဂရိနိုင်ငံများတွင် ရှေးပဝေဏသီအခါကပင် ပြုလုပ်လေ့ရှိကြသည်။ ယဟူဒီလူမျိုးတို့သည် မွေးကင်းစကလေးအား ဆားရည်ဖြင့် ဆေးကြောခြင်း၊ အမည်ပေးခြင်း အခမ်းအနားများကို ခရစ်တော် မပေါ်မီ အချိန်ကာလကပင် ပြုလုပ်လေ့ရှိသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၌ ပြုလုပ်လေ့ရှိသော ကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာ အခမ်းအနားမှာ တရုတ်လူမျိုး၊ ဟိန္ဒူလူမျိုးတို့ ပြုလုပ်ပုံနှင့် ဆင်တူယိုးမှားပင် ဖြစ်သည်။ ဤထုံးစံဓလေ့မှာ ဟိန္ဒူလူမျိုးများထံမှ ဆင်းသက်ပြန့်ပွားလာဟန်တူသည်။ တရုတ်လူမျိုးများကမူ ဤမင်္ဂလာပွဲကို ‘ခေါင်းရိတ်ပွဲ’ ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။
ဇိနတ္ထပကာသနီကျမ်းတွင် ဘုရားအလောင်းတော် သိဒ္ဓတ်မင်းသားအား ဖွားမြင်ပြီးသည့်နောက် ၅ ရက်မြောက်နေ့၌ အမည်မှည့်အပ်သော အခမ်းအနားကျင်းပပုံကို ဖော်ပြထားရာ ယခုခေတ် မြန်မာလူမျိုး၊ ဟိန္ဒူလူမျိုးတို့ ကျင်းပပုံနှင့် များစွာတူလှသည်။ ဤအချက်ကို ထောက်ရှုခြင်းဖြင့် ကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပွဲ ကျင်းပခြင်းမှာ အလွန်ရှေးကျသော ထုံးတမ်းစဉ်လာတစ်ရပ် ဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှားပေသည်။
မြန်မာနိုင်ငံ၌ ကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာ ဆင်ယင်ပုံမှာ ကလေးသူငယ်ကို မွေးဖွားပြီးနောက် ရက်သတ္တပတ် သို့မဟုတ် ၂ ပတ်အတွင်း နေ့ကောင်းရက်သာရွေး၍ ကျင်းပလေ့ရှိသည်။ ချမ်းသာသူများအဖို့ ပုဏ္ဏားဆရာများကို ပင့်ဖိတ်ကာ ကြီးကျယ်ခမ်းနားစွာ ကျင်းပလေ့ရှိသည်။ ပုဏ္ဏားဆရာများက ဂါထာမန္တရားများကို ရွတ်ဖတ်သရဇ္ဈာယ်ပြီးနောက် မင်္ဂလာပွဲကို စတင်ကျင်းပသည်။ သတ်မှတ်ထားသော နေ့ရက်တွင် မင်္ဂလာပွဲကို ဦးစီးရှေ့ဆောင်ပြုလုပ်သူက မင်္ဂလာစကားများ ပြောကြားပြီးနောက် အသင့်ပြုလုပ်ထားသော ကင်ပွန်းရည်၊ တရော်ရည်တို့ဖြင့် သူငယ်၏ ဦးခေါင်းကို ဆေးကြောပေးသည်။ အကယ်၍ ဦးခေါင်းရိတ်ရန် လိုအပ်လျှင်လည်း ဦးခေါင်းရိတ်ပြီးမှ ဆေးကြောပေးသည်။ ဖိတ်ကြားရောက်ရှိနေကြသော ပရိသတ်ထဲမှ ရင်းနှီးသော ဆွေမျိုးမိတ်သင်္ဂဟများကလည်း ကင်ပွန်းရည်ဖြင့် ကလေးအား စတိသုတ်လိမ်း ဆေးကြောပေးကြသည်။ ထိုနောက် သူငယ်အား သန့်ရှင်းဖြူစင်သော အဝတ်အစားသစ်များ ဝတ်ဆင်ပေးပြီးလျှင် အမွှေးနံ့သာတို့ဖြင့် ပက်ဖျန်းလိမ်းကျံပေးကြသည်။ တစ်ဖန် မင်္ဂလာပွဲကို ဦးစီးဆောင်ရွက်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်ကပင် သူငယ်အား သင့်လျော်သည့် အမည်နာမကို ချီးမြှင့်လေသည်။
‘အရင်းမွေး၊ အဖျားခံ၊ မှတ်ရန်ပဉ္စပွတ်။ သားသမီးရတနာ၊ မည်သညာ၊ ပြုရာလောကဝတ်’ ဆိုသော ဗေဒင်ကျမ်း ဆောင်ပုဒ်နှင့်အညီ ခေါ်ဝေါ်သမုတ်ကြသည်။ ပုံစံအားဖြင့် တနင်္ဂနွေနေ့ မွေးဖွားသော သူငယ်ကို တနင်္ဂနွေနံ အစထား၍ တနင်္ဂနွေမှ ၅ ရက်မြောက်သော ကြာသပတေးနံကို အဖျားတွင် ထားလျက် မှည့်ခေါ်ရမည်ဟု ဆိုလိုသည်။ ထိုကြောင့် တနင်္ဂနွေသား၏ အမည်ကို ‘အောင်ပွင့်’၊ ‘အောင်ပန်း’ စသည်ဖြင့် မိဘများနှင့် ဆွေးနွေးတိုင်ပင်၍ မှည့်ခေါ်လေ့ရှိသည်။
ကလေးအား အမည်မှည့်ပြီးနောက် ကြေးမုံပြင်ကို ကြည့်ရှုစေသည်။ ဓား၊ အပ်ါ၊ ကညစ် စသော လူသုံးပစ္စည်းများကိုလည်း စတိအဖြစ် ကိုင်တွယ်စေသည်။ ထိုနောက်တဖန် မြေကြီးပေါ်တွင် ၇ ကြိမ်မျှ ခြေထောက်ချစေ၍ သွားသည့်ဟန်ပြုစေသည်။ မင်္ဂလာပွဲသို့ ကြွရောက်လာသော ဧည့်ပရိသတ်များက သူငယ်ကျန်းမာ ချမ်းသာစေရန်၊ အသက်ရှည်ရန် ဆုတောင်းမေတ္တာ ပို့ကြသည်။ ဖိတ်မန္တကပြုထားသည့် ဧည့်ပရိသတ်တို့အား စားသောက်ဖွယ်တို့ဖြင့် တည်ခင်းကျွေးမွေးကြသည်။ ဤမင်္ဂလာပွဲတွင် မိဘဆွေမျိုးများက ကလေးသူငယ်အား ရွှေငွေပစ္စည်း ရတနာများ လက်ဖွဲ့လေ့ရှိသည်။
ကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပွဲ ပြုလုပ်ခြင်း၏ အဓိပ္ပာယ်သဘောမှာ လောကအတွင်းသို့ ရောက်ရှိလာသော ကလေးသူငယ်အား တစိမ်းသက်သက်ဘဝမှ အမည်သညာပေးကာ လူ့လောကကြီးနှင့်လည်းကောင်း၊ လူသုံးပစ္စည်းများနှင့်လည်းကောင်း၊ မိတ်ဆက်ပေးလိုက်သည့်အပြင် လူ့ဆက်ဆံမှု အဆောက်အအုံထဲ့သို့ ထည့်သွင်းမြှင့်တင်ပေးလိုက်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။
ဤသည်တို့ကို အကြောင်းပြု၍ မြန်မာလူမျိုးတို့သည် အခြားလုပ်ငန်းရပ်များတွင်လည်း လုပ်ငန်းစတင်ခြင်း၊ အမည်ပေးခြင်းတို့နှင့် သက်ဆိုင်လျှင် ကင်ပွန်းတပ်သည်ဟုပင် တင်စားခေါ်ဝေါ်ကြသေးသည်။
တိုးကြောင်စု
တိုးကြောင်စု
ကိုးကား
တိုးကြောင်စု
မိုက်ကယ် ဘားနစ် (ဂျူဒိုခ)
မိုက်ကယ် ဘားနစ် (Michael Barnes, ၁၉၇၃ ဩဂုတ် ၇ ဖွား) သည် ယူနိုက်တက်စတိတ်မှ အနားယူးသွားသော ဂျူဒိုမောင် ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၃ ခုနှစ် အမေရိကတိုက်ကြီး ပြိုင်ပွဲများတွင် ကျား ဟဲဗီးဝိတ်အလတ်တန်း (– ၁၀၀–ကီလို) ပွဲစဉ်မှာ၊ ကျူးဘားမှ အိုရေးဒစ် ဒစ်ပိန်း (Oreidis Despaigne) နှင့် ယှဉ်ပြိုင်ပြီး ကြေးတံဆိပ်ရသည်။
ဇီးကုန်းရွာ၊ ဒေါင်းကျ
ဇီးကုန်းရွာ၊ ဒေါင်းကျ
လေးအိမ်စုရွာ၊ တောင်ခင်
လေးအိမ်စုရွာ (Layeinsu)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်၊ တောင်ခင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၀၂၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောင်ခင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၅၈ ဦး၊ မ ၂၁၃၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၀၉၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆင်မဦးကိုင်ရွာ၊ တရဂူ
ဆင်မဦးကိုင်ရွာ၊ တရဂူ
ငှက်ပျောကျွန်းရွာ၊ ငှက်ပျောကျွန်း
ငှက်ပျောကျွန်းရွာ၊ ငှက်ပျောကျွန်း
ဟာလွန်းရွာ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်
ဟာလွန်းရွာ (Harlun)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်၊ ရန်စီကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၉၄၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နန်းယွန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တပ်ကြီးရွာ၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်
တပ်ကြီးရွာ (Tatgyi)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်၊ ပါမဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၃၂၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပါမဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၄၆၉ ဦး၊ မ ၄၄၀၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၈၇၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရပ်စောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကကျဲရွာ၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်
ကကျဲရွာ (Kakye)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်၊ တောင်ဇင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၂၃၂၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောင်ဇင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၄၈၀ ဦး၊ မ ၅၂၉၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၇၇၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒေါင်းကျရွာ၊ ဒေါင်းကျ
ဒေါင်းကျရွာ၊ ဒေါင်းကျ
အနောက်တောင်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်
အနောက်တောင်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် (အတိုကောက် နတခ) သည် ပုသိမ်မြို့တွင် အခြေစိုက်သော တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် တစ်ခုဖြစ်သည်။ အဓိက တာဝန်မှာ ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးနှင့် ၎င်းနှင့်ထိစပ်နေသော နေရာဒေသများ၏ ကာကွယ်ရေး၊ လုံခြုံရေးနှင့် စစ်ဆင်ရေးဆိုင်ရာကိစ္စရပ်များအား အဓိကတာဝန်ယူဆောင်ရွက်ရသည်။ ထို့ပြင် တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် နယ်မြေအတွင်းရှိ ၎င်း၏လက်အောက်ခံတပ်များနှင့် အခြားလက်ရုံး/ဝန်ထမ်းတပ်များ၏ စစ်ဦးစီး/ စစ်ရေး/ စစ်ထောက်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းများကိုပါ ဖြေရှင်းဆောင်ရွက်ပေးခြင်းနှင့် အထက်ဌာနများမှ အမိန့်နှင့် ညွှန်ကြားချက်များအား ထပ်ဆင့် ညွှန်ကြားပေးခြင်းနှင့် ကြီးကြပ်ခြင်းတို့ကိုပါ ဆောင်ရွက်ရသည်။  လက်ရှိ အနောက်တောင်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူးတာဝန်ထမ်းဆောင်နေသူမှာ ဗိုလ်ချုပ် ​ကြည်ခိုင် ဖြစ်သည်။
ဖွဲ့စည်းပုံ
အနောက်တောင်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် လက်အောက်တွင် စစ်ဗျူဟာမှူး(၃)ဦး ဦးစီးသည့် စစ်ဗျူဟာအဖွဲ့ (၃)ဖွဲ့နှင့် ၎င်း စဗဟများ ကွပ်ကဲအောက်ရှိ ခြေလျင်/ခြေမြန်တပ်ရင်း (၁၀)ရင်းရှိသည်။
အမှတ်(၁)စစ်ဗျူဟာအဖွဲ့
အမှတ်(၁)စစ်ဗျူဟာအဖွဲ့ အား အမှတ်(၁)စစ်ဗျူဟာမှူးမှ ဦးစီးပြီး ၎င်း၏ လက်အောက်တွင် ခြေလျင်/ ခြေမြန်တပ်ရင်း (၄)ရင်းရှိသည်။
အမှတ်(၂)စစ်ဗျူဟာအဖွဲ့
အမှတ်(၂)စစ်ဗျူဟာအဖွဲ့ အား အမှတ်(၂)စစ်ဗျူဟာမှူးမှ ဦးစီးပြီး ၎င်း၏ လက်အောက်တွင် ခြေလျင်/ ခြေမြန်တပ်ရင်း (၃)ရင်းရှိသည်။
အမှတ်(၃)စစ်ဗျူဟာအဖွဲ့
အမှတ်(၃)စစ်ဗျူဟာအဖွဲ့ အား အမှတ်(၃)စစ်ဗျူဟာမှူးမှ ဦးစီးပြီး ၎င်း၏ လက်အောက်တွင် ခြေလျင်/ ခြေမြန်တပ်ရင်း (၃)ရင်းရှိသည်။
နောက်ထပ်ကြည့်ရန်
ကဏ္ဍ:တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်များ
အလင်းအလျင်
အလင်း၏အမြန်နှုန်း ဆိုသည်မှာ ရူပဗေဒတွင် စကြဝဠာလုံးဆိုင်ရာ ပုံသေကိန်းဖြစ်သည်။ ယင်း၏ တန်ဖိုးအတိအကျမှာ တစ်စက္ကန့်လျင် ၂၉၉, ၇၉၂, ၄၅၈ မီတာနှုန်းဖြစ်သည်။ မိုင်အားဖြင့်ဆိုသော် ၁၈၆, ၂၈၂ မိုင်ခန့်ရှိသည်။ သင်္ကေတ c ဖြင့် ဖော်ပြသည်။ အထူးနှိုင်းရသီအိုရီအရ c သည် စကြဝဠာထဲမှ အရာခပ်သိမ်း သတင်းအချက်အလက်မှန်သမျှ အမြင့်ဆုံးအမြန်နှုန်းဖြင့် ခရီးသွားနိုင်သော အမြန်နှုန်းဖြစ်သည်။ c သည် ရင်းမြစ်၏ရွေ့လျားမှုအား မူတည်ခြင်းမရှိဘဲ ပကတိကိန်းသေနှုန်းဖြင့်သာ ရွေ့လျားသည်။ ဥပမာဆိုရသော် နေမှ ကမ္ဘာမြေသို့ ခရီးသွားနေသည့် အလင်းတစ်ခုသည် c တန်ဖိုးဖြင့် (တစ်စက္ကန့်လျင် မိုင်ပေါင်း ၁၈၆ဝဝဝ) ခရီးသွားသည်ဟုဆိုပါစို့။ ကမ္ဘာနှင့်နေကြားမှ အာကာသယာဉ်တစ်စင်းသည် နေဆီသို့ အင်မတန်မြန်သော အမြန်နှုန်းဖြင့် မောင်းနှင်သွားသည်ဟု ထပ်မံတွေးအုံးအံ့။ ကမ္ဘာမြေမှနေ၍ အလင်းအလျင်အား တိုင်းတာလျင် c တန်ဖိုးကို ရမည်ဖြစ်ပြီး အာကာသယာဉ်ပေါ်မှ အလင်းအလျင်အား တိုင်းတာလျင်လည်း ယင်း c တန်ဖိုးကိုသာ မပြောင်းလဲဘဲ တွေ့ရှိရမည်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အလင်းသည် တူရုပြုရာနေရာနှင့်မသက်ဆိုင်ဘဲ ပကတိအလျင်နှုန်းဖြင့်သာ မူသေရွေ့လျားသည်။ သို့သော်လည်း အလင်းဖြတ်သန်းသွားသည့် ကြားခံနယ်မှာ လေဟာနယ်ဟု သတ်မှတ်သည်။ ဆိုရသော် အလင်းသည် ဖန်၊ လေထု အစရှိသော ကြားခံနယ်များအား ဖြတ်သန်းပါက မူလ c တန်ဖိုးထက် အနည်းငယ်လျော့နည်းသည်။ ၁၉၇၅ ခုနှစ်တွင် အလင်းအလျင်သည် ၁ စက္ကန့်လျင် ၂၉၉ ၇၉၂ ၄၅၈ မီတာဖြစ်ပြီး ၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတကာ ယူနစ်အဖွဲ့အစည်းမှ အလင်းအလျင်အား လေဟာနယ်တွင်ဆိုပါက ၁ စက္ကန့်၏ ၂၉၉ ၇၉၂ ၄၅၈ ပုံံ ၁ ပုံ (၁/၂၉၉ ၇၉၂ ၄၅၈) ရှိသည်ဟု သတ်မှတ်ပေးခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အထူးနှိုင်းရသီအိုရီ
နယူးယောက်မြို့
နယူးယောက်စီးတီး သို့မဟုတ် နယူးယောက်ဟု ခေါ်ဆိုလေ့ ရှိကြသော နယူးယောက်မြို့သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ လူဦးရေ အများဆုံး မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ် ခန့်မှန်းခြေ လူဦးရေ ၈,၃၉၈,၇၄၈ ဦး ရှိပြီး ကုန်းမြေဧရိယာ ၃၀၂.၆ sqmi ပေါ်တွင် နေထိုင်ကြသည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ မြို့ကြီးများထဲမှ လူဦးရေ အထူထပ်ဆုံး မြို့တစ်မြို့လည်း ဖြစ်သည်။ နယူးယောက်ပြည်နယ်၏ တောင်ဘက်အစွန်ဆုံးတွင် တည်ရှိသော နယူးယောက်မြို့သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် မြို့ပြဧရိယာအားဖြင့် အကြီးဆုံး မက်ထရိုပိုလစ်တန်ဒေသဖြစ်သော နယူးယောက် မက်ထရိုပိုလစ်တန်ဒေသ၏ ဗဟိုအချက်အချာတွင် တည်ရှိပြီး ကမ္ဘာပေါ်တွင် လူဦးရေ အထူထပ်ဆုံး မဂ္ဂါစီးတီးမြို့တော်ကြီးများတွင် တစ်ခု အပါအဝင် ဖြစ်သည်။  ၂၀၁၈ ခုနှစ် မက်ထရိုပိုလစ်တန် စာရင်းအင်း ဒေသတွင် လူဦးရေ ၁၉,၉၇၉,၄၇၇ ဦး ရှိပြီး ပေါင်းစပ် မက်ထရိုပိုလစ်တန် စာရင်းအင်းဒေသတွင် လူဦးရေ ၂၂,၆၇၉,၉၄၈ ဦး ရှိသည်။  ကမ္ဘာလုံး ဆိုင်ရာ မြို့တော် တစ်ခု ဖြစ်ပြီး နယူးယောက်မြို့တော်အား ကမ္ဘာ၏ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ၊ ငွေကြေးဆိုင်ရာ နှင့် မီဒီယာဆိုင်ရာ မြို့တော် တစ်ခု အဖြစ် သတ်မှတ်ကြပြီး ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး၊ ၊ ဖျော်ဖြေရေး၊ သုတေသန၊ နည်းပညာ၊ ပညာရေး၊ နိုင်ငံရေး၊ ကမ္ဘာလှည့် ခရီးသွားလုပ်ငန်း၊ အနုပညာ၊ ဖက်ရှင် နှင့် အားကစားတို့အပေါ်တွင် သိသာထင်ရှားသော ရိုက်ခတ်လွှမ်းမိုးမှု ရှိသော မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ မြို့တော်အတွင်း လျင်မြန်စွာ လှုပ်ရှား ပြုမှုနေကြခြင်းကြောင့်   နယူးယောက်မိနစ် ဆိုသော စကား ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ့ ကုလသမဂ္ဂ ရုံးချုပ် တည်ရှိရာ မြို့ ဖြစ်သဖြင့် နယူးယောက်မြို့သည် နိုင်ငံတကာ သံတမန်ရေးရာအတွက် အရေးပါသော နေရာဌာန တစ်ခု ဖြစ်သည်။