cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
မယ်ညိုငှက်
ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်မှု
မယ်ညိုငှက် မျိုးနွယ်စုများမှာ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ သဘာဝသယံဇာတများ ကာကွယ်ထိန်းသိမ်း စောင့်ရှောက်ရေးဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်း (IUCN) ၏ စာရင်းအရ စိုးရိမ်ဖွယ်ရာ အနည်းဆုံးအဆင့်တွင် ရှိသည်။ ထိုသို့ သတ်မှတ်ထားသော်လည်း အချို့သော မယ်ညိုငှက် မျိုးနွယ်စုမှာ အထောက်အထားဖြင့် ဖော်ပြရန် အချက်အလက်တို့ ရှာဖွေ မတွေ့ရှိတော့ပေ။ ထိုသို့သော အခြေအနေများကြောင့် နယူးဇီလန်၊ ဩစတြေးလျ နိုင်ငံတို့တွင် မယ်ညိုငှက်များ မျိုးဆက် ပြန့်ပွားရေး အတွက် သဘာဝရေကန်ကြီး၊ လူလုပ်အင်းအိုင်ကြီးများ တိုးချဲ့ဖန်တီးပေးခြင်းဖြင့် မယ်ညိုငှက် မျိုးနွယ်စု မျိုးနွယ်ပြန့်ပွားရေး အတွက် ကာကွယ်ပေးမှုတို့ ဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။ မြေထဲပင်လယ်ဒေသနှင့် ဆက်စပ်သည့် နိုင်ငံများတွင်မူ တောတောင်ရေမြေ ဒေသများ ပျက်စီးလျော့နည်းလာခြင်း၊ လူသားတို့၏ အမဲလိုက်ခြင်းများကြောင့် မယ်ညိုငှက်များမှာ မတွေ့ရသလောက်လည်း ဖြစ်လျက် ရှိသည်။ သို့သော်လည်း အာရှဒေသနှင့် အရှေ့တောင် အာရှဒေတတွင်မူ မယ်ညိုငှက်များကို အုပ်စုလိုက် တွေ့ရပြန်ပါသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင်လည်း အင်း၊ အိုင် ရှိသော ဒေသများတွင် မယ်ညိုငှက်များကို အုပ်စုလိုက် တွေ့ရသည်။ ထို့ကြောင့် မယ်ညိုငှက်များမှာ ရေကြည်ရာ၊ မြက်နုရာ ရွှေ့ပြောင်း နေလာကြမှု များကြောင့် အချို့သော တိုက်ကြီးများဒေသတွင် မတွေ့ရသလို၊ အချို့သော တိုက်ကြီးများ ဒေသတွင် လုံးဝမတွေ့ရတော့ပေ။ ထို့ကြောင့် ဇီဝမျိုး စုံလင်သည့် ကျေးငှက် တိရစ္ဆာန်များ ရေရှည်တည်တံ့ စေရေးနှင့် မျိုးဆက်ပြန့်ပွားမှုတို့ လုပ်ဆောင်ပေးရန် လိုအပ်ကြောင်း ရည်ညွှန်းလျက် ရှိသည်။
ကိုးကား
{[Reflist}}
ကဏ္ဍ:တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:အနောက်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
ထောက်ရှာခုံရွာ၊ ကံမမြို့နယ်
ထောက်ရှာခုံရွာ (Htauksharkhon)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ ကံမမြို့နယ်၊ ကင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၇၅၇၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၀၉ ဦး၊ မ ၄၈၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၉၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကံမမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အားလ်အက်ဆက်
အားလ်အက်ဆက်သည် ၁၂ ရာစုတွင် အင်္ဂလန်ဘုရင်စတီဖင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့သော အင်္ဂလန် Peerage တွင်ခေါင်းစဉ်ဖြစ်သည်။ အဆိုပါခေါင်းစဉ်အသစ်တစ်ခုကိုဖန်တီးမှုအသစ်အပေါ်ပထမ ဦး ဆုံး Earl နှင့်အတူစတင်, မူရင်းစတင်ဖွဲ့စည်းကတည်းကရှစ်ကြိမ်ထပ်မံသိရသည်။ ဖြစ်နိုင်သည်မှာ Essex ၏အကျော်ကြားဆုံး Earls သောမတ်စ်ခရော့ဝဲလ် (ဂ။ ၁၄၈၅) – ၁၅၄၀) (ဆth္ဌမဖန်တီးမှု)၊ ဘုရင်ဟင်နရီ (၈ ) ဘုရင် ၀ န်ကြီးချုပ်နှင့်အက်ဆပ်စ ်၏ဒုတိယမြောက်ရောဘတ်ဒီဗရက် (၁၅၆၅-၁၆၀၁) (အeight္ဌမမြောက်ဖန်ဆင်းခြင်း)၊ အဲလစ်ဇဘက် ပုန်ကန် မှုကို ၁၆၀၁ တွင် ဦး ဆောင်ခဲ့သော ဘုရင်မအဲလစ်ဇဘက် ၁ ၏အကြိုက်ဆုံးဖြစ်သည်။ thumb|225x225px| Nicholas Hilliard, c မှ Robert Devereux, 2nd Essex of Earl ပန်းချီကားတစ်ချပ်။ 1588
ကျုံစလူရွာ၊ ကျုံစလူ
ကျုံစလူရွာ၊ ကျုံစလူ
ရွက်သင်္ဘော
အချို့ရွက်သင်္ဘောများတွင် ရွက်ပေါင်း ၃၀-ကျော်အထိ ပါဝင်ပြီး မီတာ ၁၀၀-မြင့်သည့်ရွက်တိုင်များ ပါဝင်သည်။ ရွက်များတွင်လည်း ကန့်လန့်ရွက်နှင့် ဒေါင်လိုက်ရွက်ဟုရှိပြီး ကန့်လန့်ရွက်များ၏ ပုံသဏ္ဌာန်မှာ လေးထောင့်ပုံဖြစ်သည်။ ဒေါင်လိုက်ရွက်များ၏ပုံမှာ တြိဂံပုံဖြစ်သည်။
ရွက်သင်္ဘောများတွင် ရှည်လျားပြီး ထိပ်ချွန်သည့် ဦးပိုင်းက ရေကို လျင်မြန်စွာခွဲထုတ်နိုင်သည်။ ရွက်သင်္ဘောများကို အဓိကအားဖြင့် လေအားဖြင့် မောင်းနှင်ရသောကြောင့် လေအားကို ရနိုင်သမျှ ရအောင် ယူကြရသည်။ အလျင်မြန်ဆုံး ရွက်သင်္ဘောဖြစ်သည့် Cutty Sark သင်္ဘောသည် လေအားရရှိရန် စတုရန်း မီတာ ၃၀⁠၀၀-ရှိသော ရွက်ကြီးကို အသုံးပြုပြီး တစ်နာရီ ၃၁-ကီလိုမီတာနှုန်းထိ သွားနိုင်သည်ဟု သိရသည်။
စိန်ကြီးရိုးရွာသစ်ရွာ၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်
စိန်ကြီးရိုးရွာသစ်ရွာ (Seingyiyoeywarthit)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်၊ ကြို့ပင်စခမ်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၄၆၀၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကြို့ပင်စခမ်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၂၉ ဦး၊ မ ၁၃၂၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၅၅၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခင်မောင် (ဗိုလ် သံမဏိ)
၁၉၈၉ ခုနှစ် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ဘန်ကောက်မြို့တွင် သံမဏိဗိုလ်ခင်မောင်၏ဦးဆောင်မှုဖြင့် ADSB ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ဒီမိုကရေစီ အင်အားများ စည်းလုံးညီညွတ်ရေးတပ်ပေါင်းစု (ဒညတ) (the Alliance for Democratic Solidarity - Union of Myanmar (ADSB)) အဖွဲ့ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ရန်ကုန်မြို့ စမ်းချောင်းမြို့နယ် ရှောလမ်း ခြံအမှတ် ၂၀ တွင် နေထိုင်ခဲ့သည်။
ဟိုနားရွာ၊ မိုင်းလင်း၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်
ဟိုနားရွာ (Honar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်၊ မိုင်းလင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၀၇၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းလင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၂၇၅ ဦး၊ မ ၂၅၇၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၈၅၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုပုံးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်
ကချင်လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် (Kachin Independence Army; ကချင်: ShangLawt Hpyen; အတိုကောက် KIA)သည် ကချင်လွတ်လပ်ရေးအဖွဲ့၊ တပ်မတော်(KIO)အဖွဲ့၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဖြစ်သည်။ ၁၉၆၁-ခုနှစ်တွင် စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ၁၉၉၄-ခုနှစ်တွင် အစိုးရနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးစာချုပ် ချုပ်ဆို၍ နှစ်ဘက် အပစ်အခတ် ရပ်စဲခဲ့သည်။
အပစ်ရပ်ပြီးနောက်ပိုင်း ကချင်ပြည်နယ်၊ ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ KIA ထိန်းချုပ် ဒေသများတွင် စစ်ရေးပဋိပက္ခတချို့ ဖြစ်ပွားခဲ့သော်လည်း ငြိမ်းချမ်းရေး သဘောတူညီချက်ကို ၁၇ နှစ်ကြာ ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၁-ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၉ ရက်နေ့မှ စတင်၍ တိုက်ပွဲများ ပြန်လည် ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး အပစ်အခတ် ရပ်စဲရေးလည်း ပျက်ပြားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ စစ်ဦးစီးချုပ်မှာ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဂမ်​ရှောင် ဖြစ်သည်။
ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (KIA) ကို ၁၉၆၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၅ရက်တွင် ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်း တွင် စတည်ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ဌာနချုပ်ကို ထိုင်းနိုင်ငံ ချင်းမိုင်း တွင်ထားရှိခဲ့သည်။ ပထမဆုံး KIA စစ်ဦးစီးချုပ်မှာ လထော်ဇော်ဆိုင်း ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၀ အစောပိုင်း ကာလများ၌ KIAသည် ဗကပ၊ မဆလ များနှင့်ရင်ဆိုင်တိုက်ခိုက်ခဲ့ရသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဗကပနှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့ပြီး တရုတ်ပြည် ကွန်မြူနစ်ထံမှ လက်နက်အကူအညီ ရယူကာ တပ်မတော်အား တိုက်ခိုက်ခဲ့ကြသည်။ ၁၉၉၄တွင် စစ်အစိုးရနှင့် အပစ်ခတ်ရပ်စဲပြီးနောက် ဒေသတွင်း ဖွံဖြိုးရေးများ၊ မူယစ်ဆေးဝါး တိုက်ဖျက်ရေး စစ်ဆင်ဆင်ရေးများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ၂၀၀၉ခုနှစ်တွင် အစိုးရ၏ လက်နက်ကိုင်များ နယ်ခြါးစောင့်တပ် (BGF) အဖြစ် အသွင်ပြောင်းခြင်းတွင် သဘောတူညီမှု မရခဲ့ပေ။ ထိုစဉ်မှ စစ်​ရေး တင်းမာမှုများ ရှိခဲ့ကြပြီး ၂၀၁၁တွင် ၁၇နှစ်ကြာ အပစ်ခတ်ရပ်စဲရေး မှာ ပျက်သုန်းခဲ့ပြီး ပြည်တွင်းစစ်များ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်မှာ ယနေ့တိုင် ဖြစ်သည်။
၂၀၂၁-ယခုလက်ရှိအခြေအနေ
၂၀၂၁ခုနှစ်ဖေဖော်ဝါရီလစစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်းမှစပြီးအာဏာသိမ်းစစ်တပ်နှင့် KIA တို့တစ်ကျော့ပြန်စစ်ပွဲအကြိမ်၁၀၀ထက်မနည်းဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ကချင်ပြည်နယ် ဒေါ့ဖုန်းယမြို့နယ်ခွဲရှိ အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ တပ်ဖွဲ့ဝင်များ တပ်စွဲထားသည့် အလောဘွမ်ဗျူဟာကုန်းတပ်စခန်းကို KIA တပ်မဟာ (၅) လက်အောက်ခံ တပ်ရင်းများက မတ်လ ၂၅ ရက် မနက် ၅ နာရီလောက် တိုက်ခိုက်သိမ်းယူခဲ့သည်။စစ်ကောင်စီသည်KIAသိမ်းထားသောအလောဘွမ်စခန်းကိုပြန်လည်သိမ်းရန်အတွက်အင်အားအလွန်အကျွံသုံးကာတိုက်ခိုက်ခြင်း၊လေကြောင်စစ်ဆင်ခြင်း၊လက်နက်ကြီများနှင့်ထိုးစစ်ဆင်ခဲ့သည်။သို့သော်ယခုတိုင်kiaကထိန်းချုပ်ထားစဲဖြစ်၏။ကချင်ပြည်နယ်တွင်ရှိသောမြို့နယ်များရှိစစ်စခန်းများအားkiaမှသိမ်းပိုက်ခဲ့၏။
၂၀၁၅-၂၀၂၀ခူနှစ်အတွင်းအခြေအနေ
အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်NLDအစိုးရလက်ထက်(၂၀၁၅-၂၀၂၀)ခုနစ်အတွင်းစစ်တပ်နှင့်kia တို့ထိတွေ့တိုက်ပွဲတစ်ပွဲမျှပင်မဖြစ်ပွားခဲပေ။စစ်တပ်သည်ထိုကာလအတွင်းKIA တပ်နှင်တိုက်ပွဲအနည်းငယ်ခန့်သာဖြစ်ပွားခဲသည်။၂၀၁၈မှ၂၀၂၀အောက်တိုဘာလလယ်ခန့်အထိရခိုင်ပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းတွင်ရက္ခိုင့်တပ်မတော်AA၊အာရကန်ရိုဟင်ဂျာကယ်တင်ရေးတပ်မတော်ARSA၊တပ်များနှင့်စစ်တပ်တို့အပြင်းပြင်းအထန်ထန်တိုက်ပွဲများဖြစ်ပွားခဲသည်။
တပ်ဖွဲ့ခွဲများ
KIA သည် တပ်မဟာ ၁၀ခုဖြင့် လှုပ်ရှားနေသော လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဖြစ်သည်။ တပ်မဟာ တစ်ခုတွင် စစ်သည်အင်အား ၁၂၀၀ အထက် ၁၈၀၀ အောက်ဖြစ်ပြီး တပ်ရင်းအင်အားမှာ ၂၅၀ အထက် ၄၀၀ အောက်ဖြစ်သည်။
ကျန်တောရွာ၊ ကံကွင်း
ကျန်တောရွာ၊ ကံကွင်း
​သောင်ရွာ၊ ရေနံ့သာ
သောင်ရွာ၊ ရေနံ့သာ
ဟင်းနုပေါက်ရွာ၊ ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အသင်္ခယာ စောယွန်း
အသင်္ခယာ စောယွန်း (c. ၁၂၉၉– ၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၃၂၇) သည် စစ်ကိုင်းမင်းဆက်ကို တည်ထောင်ခဲ့သည့် ဘုရင်တစ်ပါးဖြစ်သည်။
ပင်းယမြို့တည် တစ်စီးရှင် သီဟသူမင်း နှင့် စစ်ကိုင်းမြို့နယ်အတွင်းရှိ လင်းယဉ်ရွာသူ ရတနာပုံမိဖုရားတို့မှ ဖွားမြင်သော သားတော်ဖြစ်ပြီး သာသနာနှစ် ၁၈၅၉၊ ကောဇာသက္ကရာဇ်-၆၇၇တွင် စစ်ကိုင်းမြို့ကို တည်၍ သီရိအသင်္ခယာဟူသော ဘွဲ့မည်ခံကာ မြန်မာပြည် မြောက်ဘက်တစ်လွှားကို မင်းပြုတော်မူသည်။ ကောဇာသက္ကရာဇ်-၆၈၀တွင် ထောင်သင်းအစုနှင့် မြင်းကိုးသင်း ဘွဲ့တော်မူ၏။ ထို့ကြောင့် (ယခုတိုင် စစ်ကိုင်းထောင်သင်း)ဟူ၍ တွင်သည်။
အသင်္ခယာစောယွန်းသည် ဘုန်းလက်ရုံးအာဏာနှင့် ပြည့်စုံတော်မူ၏။ ပြည်သူလူထု ရဟန်းတို့အားလည်း သနားကြင်နာတော်မူသည်။ သက္ကရာဇ် ၆၈၂-ခုနှစ်တွင် စင်္ကြန်ကျောင်းဆောက်လုပ်တော်မူပြီး ၆၈၄-ခုတွင် ပြီးစီးသည်။ နတ်ရွာစံတော်မူပြီး နောင်တော် တရဖျားကြီး နန်းဆက်ခံသည်။ ရာဇဝင်ကျော်တွင် သာသနာနှစ် ၁၈၅၂၊ ကောဇာသက္ကရာဇ်-၆၇၀ ဟုပြဆိုသည်။
အသင်္ခယာ စောယွန်းတွင် သမီးတော် စိုးမင်း ကိုယ်တော်ကြီး၊ သားတော် ကျစွာ၊ သားတော် နော်ရထာ မင်းရဲ၊ သားတော် တရဖျားငယ် လေးပါးရှိသည်။
အာဖရိကသမဂ္ဂ
အာဖရိကသမဂ္ဂ သည် နိုင်ငံတကာ အဖွဲ့အစည်း တစ်ခု ဖြစ်ပြီး အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံပေါင်း ၅၃ နိုင်ငံပါဝင်သည်။ ဒါဘန် တွင် ၂၀၀၂ ဇူလိုင် က ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး အာဖရိက ညီညွတ်ရေး အဖွဲ့ နှင့် အာဖရိက စီးပွားရေး ပူပေါင်းဆောင်ရွက်မှု အဖွဲ့တို့ကို အစားထိုး ဖွဲ့စည်း ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
အာဖရိကသမဂ္ဂ သည် ငွေကြေးတစ်မျိုးတည်းသာ သုံးစွဲရန်၊ ပေါင်းစည်းထားသော ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ တစ်ခု ထားရှိရန် နှင့် အဖွဲ့ဝင် နိုင်ငံ့ ခေါင်းဆောင်များ ကက်ဘိနက် တစ်ခုဖွဲ့စည်းရန် ရည်မှန်းထားသည်။ အဖွဲ့၏ ရည်မှန်းချက်မှာ အာဖရိကတိုက်၏ ဒီမိုကရေစီ၊ လူ့အခွင့်အရေး နှင့် တည်ငြိမ်သော စီးပွားရေး၊ အထူးသဖြင့် အဖွဲ့ဝင် အချင်းချင်းအကြား ပဋိပက္ခ ပပျောက်စေရေး၊ ဘုံဈေးကွက်၏ အကျိုးခံစားစေရေး တို့ဖြစ်သည်။
ပန်းမော်ရွာ၊ ပုရိန်
ပန်းမော်ရွာ၊ ပုရိန်
မတူပီခရိုင်
မတူပီခရိုင် (Matupi District) သည် ချင်းပြည်နယ်တွင် ပါဝင်သောခရိုင်ဖြစ်သည်။ ခရိုင်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ မတူပီမြို့ဖြစ်သည်။
ပါဝင်သောမြို့နယ်များ
မတူပီခရိုင်တွင် ပါဝင်သည့် မြို့နယ်များနှင့် မြို့များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
ပလက်ဝမြို့နယ်သည် ၂၀၂၂ခုနှစ် ဧပြီလတွင် ပလက်ဝခရိုင်အဖြစ် အဆင့်တိုးသွားခဲ့သည်။
သမိုင်းကြောင်း
ယခင်က မင်းတပ်ခရိုင်တွင် မင်းတပ်မြို့နယ်၊ ကန်ပက်လက်မြို့နယ်၊ မတူပီမြို့နယ်နှင့် ပလက်ဝမြို့နယ်တို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပြည်သူ့လွှတ်​တော် ပထမအကြိမ် လွှတ်တော်သက်တမ်းအတွင်း ပလက်ဝမြို့နယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်မှ ပလက်ဝမြို့နယ်အား ခရိုင်အဆင့်တိုးမြှင့်ရန် အစီအစဉ်ရှိမရှိ မေးမြန်းခဲ့သည်။ ထိုအကြောင်းကို ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်မှ ပြည်နယ်အစိုးရအား သဘောထားတောင်းခံသည်။ သို့သော် ပြည်နယ်လွှတ်တော်တွင် ပလက်ဝကို ခရိုင်အဆင့်မြှင့်ရန် သင့်မသင့် မဆွေးနွေးဘဲ မတူပီနှင့် ပလက်ဝမြို့နယ်များအနက် မည်သည့်မြို့နယ်ကို ခရိုင်အဆင့်မြှင့်ရန် မဲခွဲဆုံးဖြတ်ရာ မတူပီမှ ၁၁ မဲ၊ ပလက်ဝမှ ၉ မဲရရှိခဲ့သည်။ နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံးမှ ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဇွန်လတွင် မင်းတပ်ခရိုင်ကို မူလ ၄ မြို့နယ်မှ မင်းတပ်မြို့နယ်နှင့် ပလက်ဝမြို့နယ်တို့ ပါဝင်သော မင်းတပ်ခရိုင်၊ မတူပီမြို့နယ်နှင့် ပလက်ဝမြို့နယ်တို့ပါဝင်သော မတူပီခရိုင်အဖြစ် ခရိုင်(၂)ခုပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းခြင်းကို မှတ်တမ်းတင်ရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ထံသို့ အကြောင်းကြားခဲ့သည်။ ထို့​ကြောင့် ချင်းပြည်နယ်တွင် ခရိုင် (၄)ခုအထိ ရှိလာခဲ့သည်။ သို့သော် တစ်နှစ်အကြာ ၂၀၁၈ ခုနှစ်အထိ မြေနေရာအခက်အခဲကြောင့် ခရိုင်အဆင့်ရုံးနှင့်ဝန်ထမ်းများ ခန့်အပ်ထားနိုင်ခြင်းမရှိသေးဘဲ မြို့နယ်ရုံးများတွင်သာ ယာယီဖွင့်လှစ်ထားခဲ့ရသည်။
၂၀၂၂ခုနှစ် ဧပြီလ (၃၀) ရက်​​နေ့တွင် တစ်နိုင်ငံလုံး အတိုင်းအတာဖြင့် ခရိုင်များ တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းရာ မတူပီခရိုင်မှ ပလက်ဝမြို့နယ်ကို ခရိုင်အဆင့် တိုးမြှင့်ပြီး ပလက်ဝခရိုင် ဟု ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
နယ်နိမိတ်
မြောက်ဘက်တွင် ဟားခါးခရိုင်နှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံမှ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်၊ အရှေ့ဘက်တွင် မကွေးတိုင်းမှ ဂန့်ဂေါခရိုင်၊ တောင်ဘက်တွင် ရခိုင်ပြည်နယ်မှ မောင်တောခရိုင်နှင့် မြောက်ဦးခရိုင်၊ အနောက်ဘက်တွင် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံမှ စစ်တကောင်းဒေသတို့ တည်ရှိသည်။
ရေဆင်း
ခရိုင်အတွင်း မြစ်ချောင်းများ ပေါများပြီး လေးမြို့မြစ်နှင့် ကုလားတန်မြစ် (ကစ္ဆပနဒီမြစ်)တို့မှာ ထင်ရှားသည်။ ပီချောင်း၊ ကုလက်ချောင်း၊ ရှင်းလက်ချောင်း၊ မီးချောင်း၊ ပလက်ချောင်း၊ ရူးချောင်းများလည်း တည်ရှိသည်။ ကုလားတန်မြစ်မှာ ဟားခါးမြို့အနီး မြစ်ဖျားခံ၍ သီးမြစ်၊ ဘွေနူးမြစ် စသည့်အမည်များဖြင့် စီးဆင်းခဲ့ကာ အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် သီးပီးမြစ်အမည်ဖြင့် စီးဆင်းသည်။ ထို့နောက် မြန်မာပြည်အတွင်း ပြန်လည်စီးဆင်းပြီး ရခိုင်ပြည်နယ်မှနေ၍ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်အတွင်း စီးဝင်းသည်။
လူဦးရေ
၂၀၁၄သန်းခေါင်စာရင်းကောက်ယူချိန်တွင် မတူပီခရိုင်ကို ဖွဲ့စည်းထားခြင်းမရှိသေးဘဲ မင်းတပ်ခရိုင်လက်အောက်တွင်သာ ရေတွက်ထားသည်။ လက်ရှိမတူပီခရိုင်တွင်ပါဝင်သည့် မတူပီမြို့နယ်နှင့် ပလက်ဝမြို့နယ်များ (ထိုစဉ်ကမြို့နယ်ခွဲများအပါအဝင်) ၏၂၀၁၄ခုနှစ် လူဦးရေမှာ (၁၄၈,၄၀၄)ဦး ဖြစ်သည်။ ပလက်ဝမြို့နယ်သည် မတူပီမြို့နယ်ထက် လူနေပိုထူထပ်သည်။ အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေးဦးစီးဌာန၏ နှစ်စဉ်အစီရင်ခံစာများအရ ၂၀၁၉ခုနှစ်တွင် မတူပီမြို့နယ်တွင် ၆၂,၉၆၂ဦး၊ ပလက်ဝမြို့နယ်တွင် ၁၀၈,၇၂၈ဦးရှိရာ မတူပီခရိုင်၏ ခန့်မှန်းလူဦးရေမှာ (၁၇၁,၆၉၀)ဦးဖြစ်သည်။ချင်းလူမျိုးများအများဆုံးနေထိုင်ပြီး ခရစ်ယာန်ဘာသာ အများဆုံးကိုးကွယ်ကြသည်။ ပလက်ဝနယ်ဘက်တွင် ရခိုင်လူမျိုးများပါ နေထိုင်ကြပြီး ဗုဒ္ဓဘာသာကို ဒုတိယအများဆုံး ကိုးကွယ်ကြသည်။
ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး
ချင်းပြည်နယ်သည် တောင်ကုန်း၊ တောင်တန်း ထူထပ်များပြားသဖြင့် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ခက်ခဲခဲ့သည်။ ယခုအခါတွင် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးများ တိုးတက်လာသော်လည်း ခက်ခဲနေဆဲဖြစ်သည်။ မတူပီခရိုင်တွင် မတူပီမြို့နယ်မှ ချင်းပြည်နယ်ရှိ အခြားမြို့များနှင့် မကွေးတိုင်းရှိမြို့များသို့ မော်တော်ကားလမ်းဖြင့် ဆက်သွယ်သွားလာနိုင်သော်လည်း ခရိုင်အတွင်းရှိ ပလက်ဝမြို့နယ်နှင့် ဆက်သွယ်ရန် ခက်ခဲသည်။ ပလက်ဝမြို့နယ်သည် ရခိုင်ပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းသို့ မော်တော်ကားလမ်းရှိကာ ထိုလမ်းသည် မြို့နယ်အတွင်းရှိ ပလက်ဝ၊ ဆမီး၊ လိုင်လင်းပီမြို့များသို့ တစ်ဆက်တည်းသွားလာနိုင်သည်။ လိုင်လင်းပီမြို့မှ မတူပီမြို့နယ်ရှိ ရေဇွာမြို့သို့ မြို့နယ်ချင်းဆက်လမ်းရှိသော်လည်း လမ်းခရီးခက်ခဲသည်။
၂၀၁၈ခုနှစ်တွင် လိုင်လင်းပီမြို့၌ ဒေါက်တာဆာဆာဦးဆောင်သော Health and Hope အဖွဲ့က နိုင်ငံတကာအကူအညီဖြင့် လေယာဉ်ကွင်းငယ် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ထိုလေယာဉ်ကွင်းသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံးသော ပုဂ္ဂလိက လေယာဉ်ကွင်း ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ပညာရေး
၂၀၁၄သန်းခေါင်စာရင်းအရ အသက်(၁၅)နှစ်နှင့်အထက် စာတတ်မြောက်သူ ၇၀ရာခိုင်နှုန်းကျော်ရှိသည်။ ပလက်ဝဒေသရှိ ကလေးငယ်များသည် နိုင်ငံရေးနှင့် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး အခြေအနေများကြောင့် ပညာသင်ကြားခွင့်များ ဆုံးရှုံးခြင်း၊ ခက်ခဲခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်လေ့ရှိသည်။
ကျန်းမာရေး
မတူပီမြို့နယ်တွင် ကုတင်(၅၀)ဆံ့ မြို့နယ်ဆေးရုံ၊ (၁၆)ကုတင်ဆံ့ တိုက်နယ်ဆေးရုံ (၃)ရုံ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်တွင် ကုတင်(၅၀)ဆံ့ မြို့နယ်ဆေးရုံ၊ (၁၆)ကုတင်ဆံ့ တိုက်နယ်ဆေးရုံ (၂)ရုံ တည်ရှိသည်။ ပလက်ဝနယ်တွင် နေထိုင်သူများသည် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ခက်ခဲသဖြင့် ကလေးငယ်များ ဝမ်းရေဂါဖြင့် သေဆုံးခြင်း၊ အမျိုးသမီးများ မီးဖွားချိန်သေဆုံးခြင်းများ ရှိတတ်သည်။ လိုင်လင်းပီမြို့တွင် ယခင်က အိန္ဒိယနိုင်ငံဘက်သို့သွား၍ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုခံယူရသည် များလည်း ရှိခဲ့သည်။ လိုင်လင်းပီမြို့ရှိ ​လေယာဉ်ကွင်းကို အသုံးပြုလာနိုင်ပါက ကျန်းမာ​ရေး​စောင့်​ရှောက်မှု မြင့်တက်လာနိုင်သည်။
နားလဲရွာ၊ မိုင်းရှူးမြို့နယ်
နားလဲရွာ (Narlel)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းရှူးမြို့နယ်၊ ဟိုက်ပါကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၈၉၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟိုက်ပါကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၇၀၈ ဦး၊ မ ၁၈၆၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၅၇၆ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရှူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နှုတ်သီးရှည်ဝက်ဝံ
နှုတ်သီးရှည်ဝက်ဝံ (Ursus ursinus =Melursus ursinus) ကို စလော့တ်ဝက်ဝံ (Sloth bear) ဟုလည်း ခေါ်ဆိုလေ့ ရှိကြသည်။ အိန္ဒိယတိုက်တွင် တွေ့ရလေ့ရှိပြီး ညဘက်တွင် ကျင်လည်ကျက်စားကာ အင်းဆက်များကို စားသုံးလေ့ ရှိသည်။ သီရိလင်္ကာတွင် တွေ့ရသော ဝက်ဝံများကို မျိုးစိတ်တစ်ခု အဖြစ် သတ်မှတ်ထားကြသည်။ ဝက်ဝံညို ဝက်ဝံနက်များနှင့် မတူပဲ နှုတ်ခမ်းရှည် ဝက်ဝံများမှာ ပိန်⁠ပိန်ရှည်ရှည် ဖြစ်ပြီး မျက်နှာတဝိုက်တွင် လည်ဆံမွေး ကဲ့သို့သော အမွေးများ ရှိသည်။ တံစဉ်းနှင့်တူသော ရှည်လျားသည့် လက်သည်းများရှိပြီး အင်းဆက်များကို စုပ်ယူစားသုံးနိုင်သည့် ထူးခြားသည့် နှုတ်ခမ်း ပုံသဏ္ဌန်ရှိသည်။ နှုတ်ခမ်းရှည်ဝက်ဝံများသည် နွေဦးရာသီနှင့် နွေရာသီ အစောပိုင်းတွင် သန္ဓေယူလေ့ ရှိပြီး ဆောင်းရာသီ မစမီ အချိန်တွင် မွေးဖွားလေ့ ရှိကြသည်။ ခြများ၊ ပျားများ၊ သစ်သီးများကို စားသုံးလေ့ ရှိကြသည်။ သူတို့၏ နယ်မြေအတွင်းသို့ ကျူးကျော်ဝင်ရောက်လာသော လူများကို တိုက်ခိုက်လေ့ ရှိကြသည်။ သမိုင်းကြောင်းအားဖြင့် လူတို့သည် သူတို့နေထိုင်ကျက်စားရာ နေရာများကို ပျက်စီးစေပြီး သူတို့၏ ခန္ဓာကိုယ် အစိတ်အပိုင်းများ၊ လက်သည်းများကို ရယူရန်နှင့် စားသုံးရန် အတွက် သတ်ဖြတ်ခဲ့ကြသည်။ ဤဝက်ဝံမျိုးသည် ယဉ်ပါးစေရန် လွယ်ကူသဖြင့် ဖျော်ဖြေရေး အတွက်လည်း အသုံးချလေ့ ရှိကြသည်။
Sloth bear
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝက်ဝံများ
သင်ချောင်းရွာ၊ ကျုံစလူ
သင်ချောင်းရွာ၊ ကျုံစလူ
လင်လိုင်ရွာ၊ မူဆယ်မြို့နယ်
လင်လိုင်ရွာ (Lenlai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မူဆယ်ခရိုင်၊ မူဆယ်မြို့နယ်၊ ကောင်းဝိန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၀၉၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကောင်းဝိန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၂၁ ဦး၊ မ ၆၄၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၆၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ဝမ်ဆန်းရွာ၊ ကျိုင်းတုံမြို့နယ်
ဝမ်ဆန်းရွာ (Wansang)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ ကျိုင်းတုံမြို့နယ်၊ ကတ်ထိုက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၁၉၇၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကတ်ထိုက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၆၅၅ ဦး၊ မ ၃၆၀၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၂၅၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျိုင်းတုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကယ်ဆယ်ရေးသင်္ဘော
သင်္ဘောအမျိုးအစားပေါင်းများစွာ ရှိသည့်အနက် ကယ်ဆယ်ရေးသင်္ဘောများသည်လည်း အရေးပါသော သင်္ဘောများဖြစ်သည်။ ပင်လယ်ပြင်တွင် ဘေးအန္တရာယ်နှင့်ကြုံတွေ့နေရသော သင်္ဘောများ၏ အကြောင်းကြားချက်ကို ရသည်နှင့်တပြိုင်နက် ကယ်ဆယ်ရေးသင်္ဘောများ ထွက်ခွါရသည်။
ကယ်ဆယ်ရေးသင်္ဘောများကို ပင်လယ်ပြင်တွင် နေရာအတည်တကျ ကျောက်ချရပ်နား၍သော်လည်းကောင်း၊ သင်္ဘောကြီးများပေါ်တွင် တင်ဆောင်၍သော်လည်းကောင်း ထားရှိသည်။ ပင်လယ်တွင်း မျောနေသူများကို ဆယ်ယူရန်အတွက် အသက်ကယ်လှေများကိုလည်း တင်ဆောင် ထားရှိသည်။ အသက်ကယ်သင်္ဘောငယ်များကို ကြမ်းတမ်းသော ပင်လယ်လှိုင်းများနှင့် ရင်ဆိုင်နိုင်ရန် အထူးဒီဇိုင်းထုတ် ဆောက်လုပ်ထားသည်။ ပင်လယ်လှိုင်း ရိုက်ချလိုက်ပါက ချက်ချင်း ပြန်လည်ဆယ်ယူ တည့်မတ်နိုင်သည့် ဒီဇိုင်းမျိုး ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အမျိုးအစားအလိုက် သင်္ဘောများ
မြို့ချောင်းရွာ (ပုသိမ်မြို့နယ်)
မြို့ချောင်းရွာ၊ မြို့ချောင်း
ဇီးဖြူချောင်းရွာ၊ ကွယ်လွယ်
ဇီးဖြူချောင်းရွာ၊ ကွယ်လွယ်
ကမ်းနားရွာ၊ ကျောက်ကြီးပြင်
ကမ်းနားရွာ၊ ကျောက်ကြီးပြင်
နတ်ဆိပ်ရွာ
နတ်ဆိပ်ရွာ
ကိုးကား
နတ်ဆိပ်ရွာ
ကိုင်းခုံရွာ၊ ကံမမြို့နယ်
ကိုင်းခုံရွာ (Kaingkhon)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ ကံမမြို့နယ်၊ ကင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၇၅၇၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၀၉ ဦး၊ မ ၄၈၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၉၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကံမမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သင်ပန်းချောင်းရွာ၊ အောက်လှည်းဆိပ်
သင်ပန်းချောင်းရွာ၊ အောက်လှည်းဆိပ်
အားလ်အော်ခနေး
thumb|တစ်ချိန်ကအစောပိုင်း Norse Orkney ၏ jarls ၏ထိုင်ခုံ Birsay ၏ Brough အပေါ်ပြိုပျက် ။ Brough သည်ယခုအခါဒီရေကျွန်းငယ်လေးဖြစ်သော်လည်းအစောပိုင်းကာလများ၌ ကုန်းတွင်းပိုင်း မှ Mainland Orkney နှင့်ဆက်သွယ်ခဲ့သည်။ အားလ်အော်ခနေး မူလကတစ်ဦးဖြစ်ခဲ့သည် Norse jarl ၏ကျွန်းစုအာဏာရ Orkney နှင့် Shetland ( Norðreyjar ) ။ မူလက Norse ကျူးကျော်သူများ က တည်ထောင်ခဲ့ပြီး Norrreyjar ၏အုပ်စိုးမှုအားနော်ဝေ vassals များအဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်းကို ၁၁၉၅ ခုနှစ်တွင်တရားဝင်အဖြစ်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ Old Norse ဟူသောဝေါဟာရကို jarl သည် Earl (earll) နှင့်ဆက်စပ်သည်။ ၁၅ ရာစုနှောင်းပိုင်းတွင် Earl များက jarls ကိုဆက်ခံခဲ့သော်လည်းနော်ဝေး Jarl သည်တူညီသောအရာမဟုတ်ပါ။ Norse အခြေအနေတွင် jarls နှင့်ဘုရင်များအကြားခြားနားချက် 11 ရာစုနှောင်းပိုင်း  သည်အထိအစောပိုင်း jarls သည်အထိထိုအချိန်မတိုင်မီအတော်လေးလွတ်လပ်ရေးအရေးယူခဲ့ကြလိမ့်မယ်သည်အထိသိသိသာသာဖြစ်လာမဟုတ်ခဲ့ပေ။ Orkney မှ Jarl ၏ရာထူးသည်နောက်ဆုံးတွင်ဘုရင်ကိုယ်တိုင် မှလွဲ၍ အလယ်အလတ်တန်းစားနော်ဝေတွင်အဆင့်အမြင့်ဆုံးဖြစ်သည်။
ရင်းတောရိုးရွာ၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်
ရင်းတောရိုးရွာ (Yintawyoe)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်၊ ကြို့ပင်စခမ်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၄၆၀၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကြို့ပင်စခမ်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၂၉ ဦး၊ မ ၁၃၂၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၅၅၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စစ်သင်္ဘော
ကမ္ဘာ့သမိုင်း တစ်လျှောက်တွင် စစ်သင်္ဘောအမျိုးအစား အမျိုးမျိုးကို တီထွင် အသုံးပြုခဲ့ ကြသော်လည်း အဓိကအားဖြင့် စစ်သင်္ဘောများ၊ ရေငုပ်သင်္ဘောများနှင့် ထောက်ပံ့ရေး သင်္ဘောများဟူ၍ ခွဲခြားနိုင်သည်။
လန်ယန်ရွာ၊ ချီဖွေမြို့နယ်
လန်ယန်ရွာ(Langyang)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ချီဖွေမြို့နယ်၊ လန်ယန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၃၅၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လန်ယန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၉၆ ဦး၊ မ ၂၈၉ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၅၈၅ ဦး နေထိုင်သည်။
မြက်ရိပ်ကျွန်းရွာ၊ မြက်ရိပ်ကျွန်း
မြက်ရိပ်ကျွန်းရွာ၊ မြက်ရိပ်ကျွန်း
ပန်းကြာဝတ်မှုန်
ပန်းကြာဝတ်မှုန်သည် ဆရာမခင်ခင်ထူး၏ တက္ကသိုလ်နောက်ခံ အချစ်ဝတ္ထုဖြစ်သည်။ ၁၉၈၀ ပြည့်နှစ်များဆီက မန္တလေးတက္ကသိုလ်နှင့် မန္တလေးဒေသတစ်ဝိုက်တွင် ဇာတ်အိမ်တည်ထားသည်။ ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ရုပ်ရှင်အဖြစ် ပြန်လည်ရိုက်ကူးခံရသည်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ဓူဝံစာပေက ပထမအကြိမ် ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် တတိယအကြိမ် ထုတ်ဝေထားသည်။
ရုပ်ရှင်
ပန်းကြာဝတ်မှုန်ဝတ္ထုကို ဒါရိုက်တာ စင်ရော်မောင်မောင်က ရုပ်ရှင်အဖြစ် ရိုက်ကူးပြီး ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ရုံတင်ခဲ့သည်။ နိုင်းနိုင်းနှင့် သက်မွန်မြင့်တို့က အောင်နိုင်သူနှင့် သီရိမေအဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။ ထိုနှစ်အတွက် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆုပေးပွဲတွင် အကောင်းဆုံး ရုပ်ရှင်ဓာတ်ပုံဆုနှင့် အကောင်းဆုံး အသံဆုတို့ကို ဆွတ်ခူးခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာအုပ်များ
အရှေ့ကုန်းရွာ၊ ကွယ်လွယ်
အရှေ့ကုန်းရွာ၊ ကွယ်လွယ်
စေတီရင်းရွာ
စေတီရင်းရွာ
သပြူပင်ရွာ၊ ရေနံ့သာ
သပြူပင်ရွာ၊ ရေနံ့သာ
လီဇီချီ
လီဇီချီ (李子柒 ၁၉၉၀ ဇူလိုင် ၆ ဖွား) သည် တရုတ်လူမျိုး အစားအသောက်ဘလော့ဂါ ဖြစ်သည်။ နေထိုင်သည့် ဆီချွမ်းနယ်၊ မင်းယန်မြို့ တောပိုင်းရှိ အစားအသောက်ကုန်ကြမ်းများကို သုံးကာ တရုတ် ရိုးရာနည်း၊ ရိုးရာကိရိယာတို့ဖြင့် ချက်ပြုတ်ပြလေ့ ရှိသည်။ တရုတ်ရိုးရာ လက်လုပ်ပစ္စည်းများကိုလည်း ပြသည်။ လူသဘောကျသည့် အချက်မှာ ရိုးရာဝတ်စုံကိုသာ ဝတ်လေ့ရှိခြင်း ဖြစ်သည်။   ၂၀၁၉ ခုတွင် သူ၏ ယူကျူ့ချန်နယ်တွင် စာရင်းဝင်သူပေါင်း ၅ သန်းကျော် ရှိသည်။ စိနဝေဘို (新浪 微博) တွင် နောက်လိုက် ၁၆ သန်း ရှိသည်။
ငယ်ဘဝ
၁၉၉၀ ခု၊ ဇူလိုင်လ ၆ ရက်တွင် မွေးသည်။ ငယ်စဉ်ကပင် မိဘများ လမ်းခွဲရာ ဖခင်နှင့် ပါလာသည်။ ထို့နောက် ဖခင် တိမ်းပါးရာ ဘိုးဘွားများနှင့် တရုတ်ပြည်အနောက်တောင်ပိုင်း ဆီချွမ်းနယ်၊ မင်းယန်မြို့အနီး၌ နေသည်။ သူ၏ အချက်အပြုတ်ပညာမှ စားဖိုမှူးဖြစ်သူ အဘိုးထံမှ ရခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
အလယ်တန်းအောင်ပြီးနောက် ကျောင်းထွက်ကာ အလုပ်မျိုးစုံ လုပ်သည်။ ၂၀၁၂ ခုတွင် အဘွား ဆုံးသည်။
ဘလော့ဂါခရီး
ထောင်ဘောင် (淘宝网) တွင် ဈေးစရောင်းသည်။ ၂၀၁၅ ခုတွင် တရုတ်ပြည်၌ ဇာတ်လမ်းတိုများ ခေတ်စားသည်။ သူ၏မောင်မှာ ဂီတာတီးကာ သီချင်းဆို၍ မေပိုင် ((Meipai | 梅派)) ၌ နာမည်ကြီးနေသည်။ မေပိုင်  တွင် စတင် ဇာတ်လမ်းတိုများ တင်သည်။ မတီးမကတတ်သော ဇီချီက သူတတ်သည့် အချက်အပြုတ်နှင့် လမ်းသစ်ထွင်သည်။ ကနဦးရည်ရွယ်ချက်မှာ သူ့ထောင်ဘောင်တွင် ဈေးလာဝယ်စေရန် ဖြစ်သည်။ ရာသီစာ (四季更替，适时而食) ဇာတ်လမ်းတိုတွဲကို စရန် ပြင်သည်။ နာမည်မှာ ရိုးလွန်းသည်ဟု မိတ်ဆွေတဦးက ပြော၍ ရှေးအရသာ ရနံ့အစာ (古香古食) ဟု ပြောင်းသည်။ ဤဇာတ်လမ်းတွဲမှာလည်း လူသိများသည် မဟုတ်။
၂၀၁၆ ခု၊ ဧပြီလတွင် ဝေဘို စသုံးသည်။ စက်တင်ဘာ၌ ဝေဘိုကုမ္ပဏီက လူစိတ်ဝင်စားနိုင်သော ဇာတ်လမ်းတိုထုတ်လုပ်သူများကို ထောက်ပံ့ရန် စီစဉ်ရာ ကျေးတောသူ ဇီချီက ကံထူးရှင်စာရင်း၌ ပါသည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် ထမင်းကျွေးနေသည့် ပျိုးနုတ်၊ ကောက်စိုက်၊ ဝက်စာကျွေးအလုပ်ကို လုပ်ရသည်ဖြစ်၍ ဇာတ်လမ်းအား ပုံမှန်မတင်နိုင်ပေ။ ဝေဘို၏ ထောက်ပံ့ငွေဖြင့် ၂၀၁၇ ခု၊ မေလတွင် လက်ထောက်တဦး၊ အချိန်ပိုင်း ဓာတ်ပုံဆရာတဦး ငှားပြီး လီ ဇီချီ ကုမ္ပဏီကို လည်ပတ်သည်။ ထိုသို့ဖြင့် တလလျှင် ဇာတ်လမ်းတို ၂ ခုခန့် ပုံမှန် တင်နိုင်လာသည်။ အကူအဖြစ် လက်ထောက်ငှားသော်လည်း အခမဲ့ကူသည့် ရွာသူကြီး၊ အမျိုး၊ အိမ်နီးချင်း များစွာရှိကြောင်း ပြောဖူးသည်။
ညကလပ်၌ ခွေပွတ်သမား (DJ) အဖြစ် အလုပ်လုပ်ဖူးရာ ဂီတစီမံ ရောစပ်ပုံကို အတန်အသင့် နားလည်၍ နောက်ခံတေး ထည့်သွင်းရာတွင် များစွာ အဆင်ပြေသည်။ ၂၀၁၇ နှစ်ကုန်ပိုင်းမှာ ဇီချီ၏ အာရုဏ်ဦးဖြစ်လာသည်။
၂၀၁၈ ခု၊ နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် ဘဝခဏတာ ကို၎င်း၊ ၂၀၁၉ ခု၊ ဖေဖော်ဝါရီတွင် နွေဦးစားဖိုဆောင် ကို၎င်း မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။
ကျွဲတဲရွာ၊ ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်
ကျွဲတဲရွာ (Kywete)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်၊ နောင်ကင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၃၅၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပေါတလိယသုတ်
(၂)သုတ် ရှိပါသည်။
ဘုရားရှင် မဟီမြစ်မြောက်ဖက် အင်္ဂနိုင်ငံ အာပဏနိဂုံးအနီး တောအုပ် ကြီးအတွင်း တစ်ပင်သောသစ်ပင်ရင်း၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် လမ်းလျှောက်ရင်း ရောက်လာသော “ပေါတလိယသူကြွယ်၏ မေးလျှောက်ထားချက်အရ-
၂။ ဒိန္နာဒါနကိုမှီ၍ အဒိန္နာဒါနကို ပယ်ရမည်။
၃။ သစ္စဝါစာကိုမှီ၍ မုသာဝါဒကို ပယ်ရမည်။
၄။ အပိသုဏဝါစာကိုမှီ၍ ပိသုဏဝါစာကိုပယ်ရမည်။
၅။ အဂိဒ္ဓိလောဘကိုမှီ၍ ဂိဒ္ဓိလောဘကို ပယ်ရမည်၊
၇။ အက္ကောဓူပါယာသကိုမှီ၍ ကောဓူပါယာသကို ပယ်ရမည်။
၈။ အနတိမာနကိုပယ်၍ အတိမာနကို ပယ်ရမည်-ဟူသော ဘုရားရှင် သာသနာတော်၌ ဝေါဟာရသမုစ္ဆေဒ-အသုံးအနှုံးဖြစ်ခြင်း ၈-မျိုးနှင့် အဋ္ဌိကင်္ကလူပမာ, မံသပေသူပမာ, တိဏူက္ကူပမာ, အင်္ဂါရကာသူပမာ, သုပိနကူပမာ, ယာစိတကူပမာ, ရုက္ခဖလူပမာ-ဟူသော ကာမဂုဏ်၏အပြစ် ၇-မျိုးတို့ကို တစ်မျိုးစီ တစ်မျိုးစီ အကျယ်ဝေဖန်၍ ကာမဂုဏ်တို့သည် များစွာ ဆင်းရဲခြင်းရှိကုန်၏။ များစွာ ပင်ပန်းခြင်းရှိကုန်၏။ ဤကာမဂုဏ်တို့၌ အပြစ်များလှကုန်၏-ဟု ဟုတ်မှန်သည့် အတိုင်း မှန်ကန် သောပညာဖြင့် သိမြင်ပြီးလျှင် အထူးထူးသောသဘောရှိသော, အထူးထူးသော သဘောကိုမှီသော, ဥပေက္ခာမျိုးကို ရှောင်ကြဉ်၍ တစ်ခုတည်းသော သဘောရှိသော, တစ်ခုတည်းသော သဘောကိုမှီသော အချင်းခပ်သိမ်း လောက၌ တဏှာသည် သုံးသပ်အပ်သော ကာမဂုဏ်ငါးပါးကို စွဲလမ်းမှုဆန္ဒရာဂ အကြွင်းမဲ့ ချုပ်ငြိမ်းရာ ဥပေက္ခာကိုသာ ပွားများနေ၏။
ထိုအရိယာသာဝကသည် ဤအနုတ္တရဥပေက္ခာသတိပါရိသုဒ္ဓိသို့ ရောက်၍ ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်, ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်, အာသဝက္ခယဉာဏ်တို့ကို မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင်ရရှိပြီး မြတ်စွာဘုရားသာသနာတော်၌ အခါခပ်သိမ်း, အချင်းခပ်သိမ်း ဝေါဟာရ သမုစ္ဆေဒဖြစ်ပုံကို ဟောကြားတော်မူပါသည်။
ပေါတလိယသူကြွယ်သည် တစ်ချိန်က အညတိတ္ထိယပရိဗ္ဗာဇကများနှင့် ရဟန်းတော်များအပေါ်၌ မှားယွင်းသောအယူအမြင်ကို ပယ်ဖျောက်၍ မှန်ကန်သော အယူအမြင်ဖြစ်ပုံကို အကျယ်တဝင့်လျှောက်ထားပြီး ဥပါသကာအဖြစ် ခံယူသွားပုံကို ပြဆိုသည့်သုတ်။
ဋီကာ၌လည်း ဖွင့်ဆိုချက်များ ရှိပါသည်။
ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးတော်မူစဉ်-
၁။ ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် သင့်လျော်သောအခါ၌ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ ဟုတ်မှန်သောကဲ့ရဲ့အပ်သောအပြစ်ကို ပြောဆိုသောပုဂ္ဂိုလ်, သင့်လျော်သောအခါ၌ ချီးမွမ်းထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ ဟုတ်မှန်သော ချီးမွမ်းအပ်သောဂုဏ်ကျေးဇူးကို မပြောဆိုသောပုဂ္ဂိုလ်၊
၂။ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် သင့်လျော်သော (ပြောသင့်သော) အခါ၌ ချီးမွမ်းထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ ချီးမွမ်းအပ်သော ဟုတ်မှန်သော ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်သောပုဂ္ဂိုလ်, သင့်လျော် (ပြောဆိုသင့်)သောအခါ၌ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ ဟုတ်မှန်သောအပြစ်ကို ပြောဆိုတတ်သောပုဂ္ဂိုလ်၊
၃။ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် သင့်လျော်(ပြောဆိုသင့်)သောအခါ၌ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ ဟုတ်မှန်သော ကဲ့ရဲ့အပ်သောအပြစ်ကို မပြောဆိုသောပုဂ္ဂိုလ်, သင့်လျော်(ပြောဆိုသင့်)သောအခါ၌ ချီးမွမ်းထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ ဟုတ်မှန်သော ချီးမွမ်းအပ်သောဂုဏ်ကျေးဇူးကို မပြောဆိုသောပုဂ္ဂိုလ်၊
၄။ဤလောက၌ အချို့သောပုဂ္ဂိုလ်သည် သင့်လျော်(ပြောဆိုသင့်)သော အချိန်၌ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ ဟုတ်မှန်သော ကဲ့ရဲ့အပ်သောအပြစ်ကို ပြောဆိုတတ်သောပုဂ္ဂိုလ်, သင့်လျော်(ပြောဆိုသင့်)သောအခါ၌ ချီးမွမ်းထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ ဟုတ်မှန် သော ချီးမွမ်းအပ်သောဂုဏ်ကျေးဇူးကို ပြောဆိုတတ်သောပုဂ္ဂိုလ်-ဟု ပုဂ္ဂိုလ် လေးမျိုးရှိပုံ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်လေးမျိုးတို့တွင် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်ကို အထူးသဖြင့် ကောင်းသည်၊ အထူးသဖြင့် မြင့်မြတ်သည်ဖြစ်၍ သင်နှစ်သက်သနည်း”ဟု ဘုရားရှင်က ပေါတလိယပရဗိုဇ်အား မေးတော်မူပါသည်။
ပေါတလိယပရဗိုဇ်က လျစ်လျူရှုမှု ဥပေက္ခာသည် အလွန်ကောင်းမြတ်သောကြောင့် အမှတ်(၃)ပုဂ္ဂိုလ်ကို အထူးသဖြင့်ကောင်း၊ အထူးသဖြင့်မြင့်မြတ်သည်ဖြစ်၍ အကျွန်ုပ် နှစ်သက်ပါ၏ဟု လျှောက်ထားပါသည်။
ဘုရားရှင်က ထိုထိုအရာ၌ သင့်လျော်သောအခါကို သိတတ်သောကြောင့် အမှတ်(၄)ပုဂ္ဂိုလ်ကို အထူးသဖြင့်ကောင်း၏။ အထူးသဖြင့် မြင့်မြတ်၏ဟု မိန့်ကြားတော်မူပါသည်။
ပေါတလိယပရဗိုဇ်ကလည်း ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူသည့်အတိုင်း အမှတ် (၄)ပုဂ္ဂိုလ်သည် အထူးသဖြင့်ကောင်းပါကြောင်း၊ အထူးသဖြင့် မြင့်မြတ်ပါကြောင်း လျှောက်ထားပြီး ဒေသနာတော်ကို ချီးမွမ်း၍ ဥပါသကာအဖြစ် ခံယူပုံကို ပြဆိုသည့်သုတ်။
အဋ္ဌကထာ၌ အမှတ်(၄)ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုထိုအရာ၌ အချိန်အခါကို သိခြင်းကြောင့် ထိုထိုအချိန်ကာလကိုသိ၍ “ကဲ့ရဲ့ထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ ကဲ့ရဲ့အပ်သော အပြစ်ကို ပြောဆိုခြင်း၊ ချီးမွမ်းထိုက်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ ချီးမွမ်းအပ်သော ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ပြောဆိုခြင်းသည် ပညာရှိတို့၏ ပင်ကိုယ်သဘောသဘာဝကို ပြရာဖြစ်၏”ဟု ဖွင့် ဆိုထားပါသည်။
ကင်းရွာ၊ ကံမမြို့နယ်
ကင်းရွာ (Kin)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ ကံမမြို့နယ်၊ ကင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၇၅၆၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၀၉ ဦး၊ မ ၄၈၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၉၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကံမမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟိုနားရွာ၊ စငေါ
ဟိုနားရွာ (Honar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်၊ စငေါကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၈၅၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ စငေါကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၁၁၂ ဦး၊ မ ၃၄၂၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၅၃၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုပုံးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပျဉ်းကတိုးကုန်းရွာ၊ ပျဉ်းကတိုးကုန်း
ပျဉ်းကတိုးကုန်းရွာ၊ ပျဉ်းကတိုးကုန်း
ရာဇကုမ္ဘဇာတ်
စတုက္ကနိပါတ် - ၅။ စူဠကုဏာလဝဂ် -(၃၄၅) ရာဇကုမ္ဘဇာတ်။ ။ တစ်နေ့ တစ်နေ့ လက်တစ်သစ် လက်နှစ်သစ်ခန့်သာ သွားလေ့ရှိသော ရာဇကုမ္ဘငပျင်း အကြောင်း။
နားပိုင်ရွာ၊ မိုင်းရှူးမြို့နယ်
နားပိုင်ရွာ (Narpai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းရှူးမြို့နယ်၊ ဟိုက်ပါကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၈၉၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟိုက်ပါကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၇၀၈ ဦး၊ မ ၁၈၆၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၅၇၆ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ရာဇကုမ္ဘဇာတ်
လုံ့လမရှိ ပျင်းရိဘိ
နတ်လူတို့ဆရာဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် သာဝတ္ထိပြည်သား ရဟန်းတစ်ပါးသည် သာသနာတော်၌ အသက်ကိုစွန့်၍ ရဟန်းပြုပါလျက် လုံ့လမရှိ ပျင်းရိလေ၏။
နားပိုင်ရွာ၊ မိုင်းရှူးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရှူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရာဇကုမ္ဘဇာတ်
လုံ့လမရှိ ပျင်းရိဘိ
ထိုအခါ ရဟန်းတို့သည် တရားသဘင်၌ ထိုရဟန်းအကြောင်းကို စကားစပ်မိ၍ ပြောဆိုနေကြရာ မြတ်စွာဘုရား ကြွလာတော်မူ၍ သိတော်မူလျှင် “ရဟန်းတို့ ... ဤရဟန်းသည် ယခုအခါ၌သာ ပျင်းရိသည် မဟုတ်၊ ရှေးအခါ၌လည်း ပျင်းရိဖူးပြီ” ဟု မိန့်တော်မူကာ အောက်ပါအတိတ်ဇာတ်ကို ဆောင်တော်မူသတည်း။
ဥယျာ်ပျော်မွေ့ လူပျင်းတွေ့
လွန်လေပြီးသောအခါ ဗာရာဏသီပြည်ဝယ် ဗြဟ္မဒတ်မင်း မင်းပြုသည်ရှိသော် ဘုရားအလောင်းသည် ထိုမင်း၏ ပညာရှိအမတ် ဖြစ်လေ၏။ မင်းကြီးသည် ပျင်းရိသော သဘောရှိ၏။ ပညာရှိအမတ်သည် မင်းကြီးကို သိစေမည်ဟု အကြောင်းဥပါယ်တစ်ခုကို ရှာလျက်နေ၏။
ထိုအခါ မင်းကြီးသည် ထိုရာဇကုမ္ဘာကို -
မင်းကြီးစစ်ဆေး လူပျင်းမေး
“ပျင်းရိလှသောအချင်း ရာဇကုမ္ဘာ ... သင်ကား လုံ့လမရှိ နှေးကန်လှစွာ၏၊ အကယ်၍ မီးလောင်လာပါမူ သင် အဘယ်သို့ ပြုမည်နည်း” –
ဟု မေးလေ၏။ ရာဇကုမ္ဘာသည် မင်းကြီး စကားကို ကြားလျှင် -
“အရှင်မင်းကြီး ... များစွာသော သစ်ခေါင်းနှင့် ထူးတွင်းပေါင်တို့ ရှိပါကုန်၏၊ ထိုသစ်ခေါင်းနှင့် ထူးတွင်းပေါက်သို့ မရောက်နိုင်ခဲ့ပါမူ ငါတို့အား သေခြင်းသည် ဖြစ်ရပေလိမ့်မည်” –
ကလစ်ဗ်ဒန်
ကလစ်ဗ်ဒန် (Cliveden) သည် အင်္ဂလန်နိုင်ငံ၊ ဘက်ကင်ဟမ်ရှိုင်းယားနယ်၊ တက်ပ်လိုး ရှိ အီတလီပုံစံ ဆောက်လုပ်ထားသော အိမ်တော် နှင့် ပုရဝဏ်ဖြစ်သည်။ သိမ်းမြစ်အထက် မီတာ ၄၀ အမြင့်တွင် ရှိပြီး ၎င်း၏ မြေမှာ သိမ်းမြစ်အတွင်းသို့ လျှောတိုက် ဆင်းသွားသည်။ ထိုနေရာသည် အားလ် တစ်ဦး၊ ဒျု တစ်ဦး၊ ဝေလမင်းသား နှင့် ဗစ်စကောင့် အက်စ်တာ တို့၏ နေအိမ်ဖြစ်ခဲ့ဖူးသည်။
ရာဇကုမ္ဘဇာတ်
မင်းကြီးစစ်ဆေး လူပျင်းမေး
ဟု မင်းကြီးအား လျှောက်ထားလေ၏။
ကလစ်ဗ်ဒန်
ဗြိတိန်နိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး အမျိုးသမီး လွှတ်တော်အမတ် နန်စီ အက်စ်တာ၏ နေအိမ် ဖြစ်ခဲ့သဖြင့် ထိုနေရာသည် ၁၉၂၀ နှင့် ၁၉၃၀ ခုနှစ်များအတွင်း ကလစ်ဗ်ဒန် ဆက် ဟု ခေါ်သော နိုင်ငံရေးသမားတို့၏ ဆုံတွေ့ရာ နေရာတစ်နေရာဖြစ်ခဲ့ဖူးသည်။ ၁၉၇၀ ခုနှစ်များတွင် ကယ်လီဖိုးနီးယားပြည်နယ် မှ စတန်းဖို့ဒ် တက္ကသိုလ်၏ ရေခြားမြေခြား ကျောင်းပုရဝုဏ် တစ်ခု အဖြစ် ရှိခဲ့သည်။ ယနေ့တွင်မူ နေရှင်နယ် ထရပ်စ်မှ ပိုင်ဆိုင်ပြီး ကြယ်ငါးပွင့် ဟိုတယ်တစ်ခုအဖြစ် ဗွန် အက်ဆန် ဟိုတယ်အဖွဲ့အား ငှားရမ်းထားသည်။
ရာဇကုမ္ဘဇာတ်
မင်းကြီးစစ်ဆေး လူပျင်းမေး
ပညာရှိအမတ်သည် ရာဇကုမ္ဘ စကားကို ကြားပြန်လျှင် -
ပညာရှိဆုံးမ မင်းသတိရ
“အချင်း ရာဇကုမ္ဘ ... ဖြည်းညင်းစွာ ပြုရမည့်အခါ၌ လျင်မြန်စွာပြုသူ၊ လျင်မြန်စွာ ပြုရမည့်အခါ၌ ဖြည်းညင်းစွာ ပြုသူတို့ကား သစ်ရွက်ခြောက်ကို နင်း၍ ဖျက်ဆီးသကဲ့သို့ မိမိ အကျိုးစီးပွားကို ဖျက်ဆီးတတ်ကုန်၏ ”
“အချင်း ရာဇကုမ္ဘ ... ဖြည်းညင်းစွာ ပြုရမည်အခါ၌ ဖြည်းညင်းစွာပြုသူ၊ လျင်မြန်စွာ ပြုရမည့်အခါ၌ လျင်မြန်စွာ ပြုသူတို့ကား လဆန်းသည်မှစ၍ လသည် တဖြည်းဖြည်း ပြည့်ဖြိုးလာသကဲ့သို့ အကျိုးစီးပွားသည် ပြည့်ဖြိုးလာကုန်၏” –
ဟု မင်းကြီးအား လျှောက်ထား၏။ မင်းကြီးသည် ပညာရှိအမတ် စကားကို ကြားသောအခါမှစ၍ မပျင်းမရိ လုံ့လရှိတော်မူ၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ရဟန်းတို့ -
ထိုအခါ ရာဇကုမ္ဘာသည် - ယခုအခါ ပျင်းရိသော ရဟန်း။
ပညာရှိအမတ်သည် - ငါဘုရားဖြစ်လာပြီ -
ဟု ဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) ဖြည်းညင်းပြုရာ၊ လျင်မြန်စွာ၊ လျင်ရာဖြည်းညင်းသူ။
(၂) ရွက်ခြောက်နင်းလား၊ ကျိုးစီးပွား၊ မမှားပျက်၏ဟူ။
ရာဇကုမ္ဘဇာတ် ပြီး၏။
လှည်းဆိပ် (အနောက်)ရွာ၊ အောက်လှည်းဆိပ်
လှည်းဆိပ် (အနောက်)ရွာ၊ အောက်လှည်းဆိပ်
ရန်ကုန်နိုင်ငံတကာကျောင်း
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> ရန်ကုန်နိုင်ငံတကာကျောင်း ( YIS ) သည် ရန်ကုန်၊ မြန်မာနိုင်ငံတွင် တည်ရှိသော ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ်ကြိုတင်ပြင်ဆင်ရေးကျောင်းဖြစ်သည်။ YIS သည် အစောပိုင်းကလေးဘဝ၊ မူလတန်း၊ အလယ်တန်းနှင့် အထက်တန်းကျောင်း ပရိုဂရမ်များတွင် စံအခြေခံသင်ရိုးညွှန်းတမ်းကို ပံ့ပိုးပေးပါသည်။ ကျောင်းသည် အသက် ၃ နှစ်မှ ၁၈ နှစ်အထိ ကျောင်းသားများကို စာရင်းပေးသည်။ အထက်တန်းကျောင်းသားများသည် အမေရိကန် အထက်တန်းကျောင်း ဒီပလိုမာရရှိရန် အနည်းဆုံး ခရက်ဒစ် ၂၆ ခု ပြီးမြောက်သည်။ အထက်တန်းကျောင်းသားများအတွက် IB Diploma Program အတန်းများကို သင်ကြားပေးပါသည်။ ဘွဲ့ရများကို အမေရိကန်၊ ကနေဒါ၊ ဗြိတိန်၊ ဩစတြေးလျ၊ ဥရောပသမဂ္ဂ၊ ဂျပန်၊ အိန္ဒိယ၊ တောင်ကိုရီးယားနှင့် စင်ကာပူရှိ တက္ကသိုလ်များတွင် နေရာချထားပေးထားသည်။ YIS ကို WASC မှ ၂၀၀၉ ခုနှစ်ကတည်းက အသိအမှတ်ပြုခဲ့သည်။ ကျောင်းကို ILBC မှ US-based International Schools Services (ISS) နှင့် ပူးပေါင်း၍ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပြည်တွင်း၌ စီမံခန့်ခွဲပါသည်။ ကျောင်းသည် ၂၀၁၉-၂၀၂၀ စာသင်နှစ်တစ်လျှောက်လုံး ရပ်ရွာလူထု၏ ၁၅ နှစ်မြောက် အခမ်းအနားကို ကျင်းပခဲ့ပါသည်။ ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်မြို့ရှိ ပညာရေး
ရိုးဆိပ်ရွာ၊ ကွယ်လွယ်
ရိုးဆိပ်ရွာ၊ ကွယ်လွယ်
ကျွန်းဦးရွာ၊ စဉ့်ကူးမြို့နယ်
ကျွန်းဦးရွာ (Kyunu)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြင်ဦးလွင်ခရိုင်၊ စဉ့်ကူးမြို့နယ်၊ ဆင်သေကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၂၂၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆင်သေကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၈၂ ဦး၊ မ ၁၇၆၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၂၄၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စဉ့်ကူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တန်းဇွယ်ရွာ
တန်းဇွယ်ရွာ
အောင်သော်၊ ဦး
အောင်သော်၊ ဦး (ခရစ် ၁၉၂၂ - ၁၉၉၅)
ဦးအောင်သော်ကို ၁ဝ-၁၂-၁၉၂၂ခု နေ့တွင်ကျိုက်ထိုမြို့ ၌ မွေးဖွားသည်။ မိဘများမှာ ဦးကျော်ဇော၊ ဒေါ်တင်မြတို့ဖြစ်ကြ သည်။ ၁၉၃၉ ခုနှစ်တွင် ပြင်ဦးလွင်မြို့ အစိုးရအင်္ဂလိပ်-မြန်မာ အထက်တန်းကျောင်းမှ ဒသမတန်းအောင်မြင်ခဲ့သည်။ ၁၉၄ဝ-၄၁ ခုနှစ်အတွင်း မန္တလေးမြို့ကျောက်စာဌာနပြ တိုက်တွင် ယာယီပြတိုက်မှူးအဖြစ် တစ်နှစ်ခန့်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ စစ်ကြီးအတွင်း၌ ကျောက်စာဝန်နှင့်အတူ ပုဂံမြို့တွင် သုံးနှစ်မျှနေ ထိုင်၍ ရှေးဟောင်း အဆောက်အအုံနှင့် ကျောက်စာများကိုလက် တွေ့လေ့လာသည်။ ၁၉၄၅ မှ ၁၉၄၆ ခုနှစ်အထိအထက် မြန်မာ နိုင်ငံပြန်ကြားရေးဌာနခွဲတွင် လက်ထောက် ပြန်ကြားရေးမှူးအဖြစ် ဆောင်ရွက်သည်။ ၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် မန္တလေးတက္ကသိုလ်မှဝိဇ္ဇာဘွဲ့ရရှိသည်။ ၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် လက်ထောက်အရာရှိ အဖြစ်အမှုထမ်းပြီး၁၉၅၄ ခုနှစ်မှစ၍ ရှေးဟောင်းသုတေသနဌာနကို ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းသည့် အခါ ရှေးဟောင်းသုတေသန ဝန်ထောက်အဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့ သည်။ ယဉ်ကျေးမှု ဝန်ကြီးဌာန၏ စီမံကိန်းအရ မြန်မာပြည် အတွင်းရှိ ရှေးဟောင်းပေပုရပိုက်များ ရှာဖွေစုဆောင်းရန်ယူနက် စကိုအကူအညီဖြင့် စီစဉ်သည့်အလျောက် ယူနက်စကိုကျွမ်းကျင်မှု အရာရှိအဖြစ် ၁၉၅၇ ခု၊ မေလမှစ၍ ၆ လတာမျှ ဆောင်ရွက်ခဲ့ သည်။ ပေပုရပိုက်များ ရှာဖွေမှတ်တမ်းတင်သည့် လုပ်ငန်းကို ဦးမင်းနိုင်နှင့် တွဲဖက်ဆောင်ရွက်၍ အစီရင်ခံစာ တစ်စောင်ပြုစုခဲ့ သည်။ ၁၉၅၇ ခု၊ နိုဝင်ဘာလတွင် ကိုလံဘိုစီမံကိန်းပညာသင် အဖြစ် အိန္ဒိယပြည်ရှေးဟောင်းသုတေသနဌာ နတွင်တစ်နှစ်တာမျှ လက်တွေ့ဆည်းပူးခဲ့သည်။ ၁၉၅၉ ခု၊ ဇွန်လမှစ၍ သိပ္ပံနည်းဖြင့် တူးဖော်စူးစမ်းမှုလုပ်ငန်းကို ဗိဿနိုးတွင်စတင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပထမဦးဆုံးအကြိမ် သိပ္ပံနည်းကျတူးဖော်စူးစမ်းမှု လုပ်ငန်းဖြစ်ပြီး ပျူခေတ်ယဉ်ကျေးမှု ကွင်းဆက်များကို ထုတ်ဖော် တင်ပြနိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ သုတေသနအသင်းတွင် အမှုဆောင်အဖြစ် ပါဝင်ပြီး ၁၉၅၉ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလရွှေရတုသဘင်အစည်းအဝေး တွင် ပါဝင်ဟောပြောခဲ့သည်။ ၁၉၆ဝ ခုနှစ်မှစ၍ ရှေးဟောင်း သုတေသန ညွှန်ကြားရေးဝန်အဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ၁၉၆၁ခုနှစ် ၊ ဒီဇင်ဘာလတွင် အိန္ဒိယပြည်၊ ရှေးဟောင်းသုတေသန ဌာန၏ နှစ် ၁ဝဝ ပြည့်အထိမ်းအမှတ်ပွဲသို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ အိန္ဒိယ မြန်မာယဉ်ကျေးမှု ဆက်သွယ်ရေးစာတမ်းကို ဖတ်ကြားခဲ့သည်။ ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ၌ ကျင်းပသည့်ယဉ်ကျေးမှုဆွေးနွေးပွဲ သို့ တက်ရောက်၍ ကြေးခေတ် သုတေသနစာတမ်းကို ဖတ်ကြားခဲ့ သည်။
၁၉၅၇ ခုနှစ်မှ ၁၉၇၈ ခုနှစ်များအတွင်း အိန္ဒိယ၊ ဆိုဗီ ယက်၊ အနောက်ဂျာမနီ၊ သီရိလက‡ာ၊ ထိုင်း၊ တရုတ်၊အမေရိကန် နှင့် ဂျပန်နိုင်ငံများသို့ သွားရောက်ပြီး ရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုကိစ္စ ရပ်များကိုလေ့လာခဲ့သည်။ ၁၉၈၂ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလတွင်အငြိမ်း စားယူပြီးနောက် ၁၉၈၅ ခု၊ ဇွန်လမှစ၍ နိုင်ငံသမိုင်း အဖွဲ့တွင် အချိန်ပြည့် အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ထိုနှစ်အောက်တို ဘာလမှစ၍ မြန်မာစာအဖွဲ့အချိန်ပြည့် အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ပြောင်းရွှေ့ ထမ်းဆောင်ခဲ့ရာ ကွယ်လွန်ချိန်အထိဖြစ်သည်။ ယဉ်ကျေးမှုစာစောင်တွင် ဘီလူးပန်းဆွဲ၊ ပျူဒင်္ဂါး၊သီရိဝစ္ဆ ၊ ဥဇ္ဇေနီ၊ ကလသာအိုး၊ ပုဂံခေတ်ဗိသုကာနှင့်အနုပညာ၊ ကျောက် ခေတ်၊ အညာသားယဉ်ကျေးမှု၊ ရှေးဟောင်းပစ္စည်းခေတ်ပိုင်းနည်း၊ ဗိဿနိုးမြို့ဟောင်း ပြဿနာများအကြောင်း ရေးသားခဲ့ပြီးလုံးချင်း အနေဖြင့် fhfh1. Historical Sites of Burma.
2. Excavation at Beikthano တို့ကိုရေးသားခဲ့သည်။ ဗိဿနိုး မြို့ဟောင်းနှင့် Archaeology in Burma တို့ကို ပြုစုဆဲ ၉-၉-၉၅ နေ့တွင် ကွယ်လွန်သည်။
သန်းမောင်၊ ဦး (သူရိယ)
သူရိယ ဦးသန်းမောင် သည် ဗမာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ ကျောင်းသားသမဂ္ဂများ အဖွဲ့ချုပ် ဥက္ကဋ္ဌ၊ တက္ကသိုလ် ကျောင်းသားများ သမဂ္ဂ ဥက္ကဋ္ဌ နှင့် ထင်ရှားသော မြန်မာ နိုင်ငံရေးသမား ဖြစ်ခဲ့သည်။ နယ်ချဲ့ဆန့်ကျင်ရေး၊ မြန်မာပြည် လွတ်လပ်ရေး ကြိုးပမ်းမှု လှုပ်ရှားမှု ခေတ် လွတ်လပ်ရေး ကြိုးပမ်းမှုကာလ (၁၉၄၁–၁၉၄၇) အတွင်း ထင်ရှားခဲ့ကြ﻿သော ဗကသ ခေါင်းဆောင်များတွင် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၊ ကိုဗဟိန်း၊ ဦးဗဆွေ၊ ဦးနု၊ မြို့မ-ဦးသန်းကြွယ်၊ ဒေါက်တာသန်းထွန်း၊ အာဏာရှင် လှရွှေ၊ လင်းယုန်နီ တို့နှင့်အတူပါဝင်ခဲ့သည်။ မန္တလေးမြို့ ဇာတိ၊ မန္တလေး သူရိယ ဦးထွန်းရင်၏ သား ဖြစ်သည်။ ၁၀ တန်း စာမေးပွဲကို မန္တလေးမြို့ ဗဟို အမျိုးသား အထက်တန်း ကျောင်းမှ ၁၉၃၉ ခုနှစ်တွင် အောင်မြင်ခဲ့ပြီး၊ ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်၌ ဆက်လက် ပညာ သင်ကြားသည်။ ၁၉၄၁ ခုနှစ်တွင် တက္ကသိုလ်၌ ဆက်လက် ပညာ သင်ကြားသည်။ ၁၉၄၁ ခုနှစ်တွင် တက္ကသိုလ် သမဂ္ဂ အမှုဆောင် အဖြစ် ရွေးကောက် တင်မြှောက်ခြင်း ခံရသည်။
၁၉၄၆ - ၄၇ ခုနှစ် ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်တွင် ဥပဒေ ပညာကို သင်ကြား၍၊ ၁၉၄၆ - ၄၇ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ကျောင်းသားများ သမဂ္ဂ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် ရွေးကောက် တင်မြှောက်ခြင်း ခံရသည်။ ၁၉၄၆ - ၄၇ ရန်ကုန် တက္ကသိုလ် ကျောင်းသားများ သမဂ္ဂ ဒုတိယ ဥက္ကဋ္ဌ ဗမာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ ကျောင်းသားသမဂ္ဂများ အဖွဲ့ချုပ် ဒုတိယ ဥက္ကဋ္ဌ မှာ မြို့မ-ဦးသန်းကြွယ် ဖြစ်သည်။
၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် တပြည်လုံး ကျောင်းသားသပိတ် ပေါ်ပေါက်ခဲ့ရာ၊ ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်သည် ကျောင်းသားများ သပိတ်တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်နှင့် မဟာမိတ် စစ်တပ်များ သိမ်းပိုက်ထားသော ရန်ကုန် တက္ကသိုလ် သမဂ္ဂ အဆောက်အဦကို ပြန်လည် ရရှိ ခဲ့သည်။ တက္ကသိုလ် အဆောက်အဦ အချို့တွင် ကျန်နေ သေးသော အင်္ဂလိပ် စစ်တပ်များ အားလုံးကို ဖယ်ရှား ပေးသည်။
၁၉၄၇ ဇူလိုင်လ ချက်ကို စလိုဗက်ကီးယား ပြည်တွင် ကျင်းပသော ပထမ အကြိမ်မြောက် ကမ္ဘာ ကျောင်းသား လူငယ် ပွဲတော်သို့ တက်ရောက်ခဲ့ပြီး၊ ကမ္ဘာ့ ကျောင်းသားများ သမဂ္ဂ (International Union of Students) နှင့် ဆက်သွယ် ခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ့ကျောင်းသားများ သမဂ္ဂ ကောင်စီ အစည်းအဝေး ပွဲသို့ တက်ရောက် ခဲ့သည်။
ဦးသန်းမောင်သည် မန္တလေး သူရိယ နေ့စဉ် သတင်းစာ အယ်ဒီတာချုပ် အဖြစ် ဆောင်ရွက် ခဲ့သည်။
ဇင်္ဂလာနီကုန်းရွာ၊ မြက်ရိပ်ကျွန်း
ဇင်္ဂလာနီကုန်းရွာ၊ မြက်ရိပ်ကျွန်း
ပြင်ဝန်းရွာ၊ ကျောက်ကြီးပြင်
ပြင်ဝန်းရွာ၊ ကျောက်ကြီးပြင်
ဒေါင်းလူးရွာ၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်
ဒေါင်းလူးရွာ (Daunglu)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်၊ ကျွန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၄၆၃၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျွန်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၂၇ ဦး၊ မ ၉၈၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၈၀၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝမ်စုန်ရွာ၊ ကျိုင်းတုံမြို့နယ်
ဝမ်စုန်ရွာ (Wanson)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ ကျိုင်းတုံမြို့နယ်၊ ကတ်ထိုက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၁၉၅၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကတ်ထိုက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၆၅၅ ဦး၊ မ ၃၆၀၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၂၅၆ ဦးနေထိုင်သည်။ ဒေသအခေါ်မှာ ဝမ်ကြုံ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျိုင်းတုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟိုပင်မြို့
ဟိုပင်မြို့ သည် မြန်မာနိုင်ငံ အရှေ့မြောက်ပိုင်း ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ မိုးညှင်းမြို့နယ်တွင် ပါဝင်သည့် မြို့အဆင့်ရှိ မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ မန္တလေး - မြစ်ကြီးနား ရထားလမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိကာ ရန်ကုန်မြို့မှ ၇၄၅ မိုင် ကွာဝေးသည်။ အင်းတော်ကြီးကန်မှ ၂၇ မိုင် ကွာဝေးသည်။
သမိုင်းကြောင်း
သီပေါမင်းလက်ထက်တွင် မိုးညှင်းမြို့၌အုပ်စိုးသော မိုးညှင်း‌စော်ဘွားအားမကျေနပ်ကြသဖြင့်အိမ်ထောင်စု ၆၀ ခန့်သည် မိုးညှင်းမှထွက်ခွာလာပြီး ရွာသစ်တည်ခဲ့ဟု အဆိုရှိသည်။
လျှပ်ခံ
လျှပ်ခံများကို တွဲဆက် ချိတ်ဆက်၍ သို့မဟုတ် ပြိုင်ဆက် ချိတ်ဆက်၍ အသုံးပြုနိုင်သည်။
ဟိုပင်မြို့
စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ
အများစုမှာလယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးဖြစ်သည်။ ရွှေတူးဖော်ခြင်း၊ သစ်တောထွက်ပစ္စည်းများထုတ်လုပ်ခြင်း၊ ဖားကန့်သွားပြီး ကျောက်တူးဖော်ခြင်းလုပ်ငန်းများလည်းလုပ်ကိုင်ကြသည်။ အစိုးရ သစ်ထုတ်လုပ်ငန်းရှိပြီး အင်းတော်ကြီးဒေသ၊ စစ်ကိုင်းတိုင်း နောင်ပိုအောင်ဒေသမှ သစ်များကို မီးရထားဖြင့်တင်ပို့ရာ သစ်ဆိပ်လည်းဖြစ်ခဲ့သည်။
လျှပ်ခံ
လျှပ်ခံတန်ဖိုးများ ခွဲခြားသတ်မှတ်ခြင်း
ယနေ့ခေတ် လျှပ်ခံများတွင် လျှပ်ခံပေါ်တွင် အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် တန်ဖိုး သတ်မှတ်ရေးထိုးထားလေ့ ရှိသည်။ လျှပ်ခံများပေါ်တွင် အရောင်များကို အသုံးပြု၍လည်း တန်ဖိုး သတ်မှတ်လေ့ ရှိကြသည်။ အရောင်လိုင်း ၄ ခုပါဝင်သော လျှပ်ခံတွင် ပထမ ၃ လိုင်းသည် တန်ဖိုးကို ရည်ညွှန်းပြီး နောက်ဆုံးလိုင်းသည် Tolerance ကို ရည်ညွှန်းသည်။ ပထမ ၂ လိုင်းသည် တန်ဖိုး အတိုင်းပင် သတ်မှတ်သော်လည်း တတိယမြောက်လိုင်းမှာ ၁၀ ၏ ဆတိုးကိန်း အဖြစ် သတ်မှတ်လေ့ ရှိသည်။ အရောင်တန်ဖိုးကို နက်ညိုနီမော်ဝါစိမ်းပြာရမ်းခိုးဖြူဟု အတိုကောက် သတ်မှတ် မှတ်သားလေ့ ရှိကြသည်။
ဟိုပင်မြို့
လူဦးရေနှင့်လူမျိုးများ
၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၄၈,၆၉၄ ဦးရှိသည်။ ဗမာ၊ ရှမ်းနီ၊ ရှမ်းကြီး၊ ကချင်၊ ကဒူး၊ တရုတ်လူမျိုးများ နေထိုင်ကြသည်။
လျှပ်ခံ
လျှပ်ခံတန်ဖိုးများ ခွဲခြားသတ်မှတ်ခြင်း
လျှပ်ခံများသည် နေရာတကာတွင် တွေ့ရသော ကိရိယာများ ဖြစ်သည်။ အမျိုးအစား အမျိုးမျိုး ရှိသလို အမျိုးမျိုးလည်း အသုံးချိနိုင်ပေသည်။ လျှပ်ခံများအား ချဲ့စက်များ တွင် ထကြွကိရိယာများအတွက် ဝန် အဖြစ် လည်းကောင်း၊ ဘိုင်းယပ်စ် ကွန်ယက်များတွင် လည်းကောင်း၊ ပြန်ကျွေး ကိရိယာများ အဖြစ်လည်းကောင်း သုံးကြသည်။ လျှပ်သိုနှင့် တွဲဖက်၍ သုံးသော အခါ အချိန်ကိန်းသေ အတိုင်း အလုပ်လုပ်သော ကိရိယာများ ဖြစ်လာပြီး ဖစ်တာ အဖြစ်လည်း သုံးနိုင်သည်။ အလုပ်လုပ်သော လျှပ်စီး နှင့် ဆစ်ဂနယ် ပမာဏကို သတ်မှတ်ရန် အတွက်လည်း အသုံးပြုကြသည်။ လျှပ်ခံများအား ပါဝါပတ်လမ်းများတွင် ပါဝါကို လွှတ်ထုတ်ခြင်းဖြင့် ဗို့အားကို လျှော့ချရန်၊ လျှပ်စီးကို တိုင်းတာရန် နှင့် ပါဝါကို ဖယ်ရှားလိုက်သည့် အခါတွင် လျှပ်သိုမှ သိုမှီးထားသော ဓာတ်အားကို လွှတ်ထုတ်ရန် အတွက်လည်း အသုံးပြုကြသည်။ ၎င်းတို့ကို အတိအကျ အလုပ်လုပ်သော ဆားကစ်များ တွင် လျှပ်စီးကို ထုတ်လွှတ်ရန်၊ တိကျသော ဗို့အား အချိုး ပေးနိုင်ရန် နှင့် တိကျသော ကိန်း တန်ဖိုး သတ်မှတ်ရန် နှင့် ဆွဲတင် ဆွဲချ လျှပ်ခံများ အဖြစ်လည်း သုံးကြသည်။ ဗို့အားမြင့် ဆားကစ်များတွင် လျှပ်ခံများအား ဗို့အားကို တိုင်းတာရန် နှင့် တန်းဆက် ချိတ်ထားသော ဒိုင်အုတ်များ သို့မဟုတ် လျှပ်သိုများ ကြားရှိ စိမ့်ထွက်သော လျှပ်စီးကို ညီမျှအောင် ပြုလုပ်ရန် အတွက်လည်း သုံးကြသည်။ ရေဒီယို ကြိမ်နှုန်း (RF) ဆားကစ်များတွင် ရီဆိုနန့် ဆားကစ်များ အတွက် ဘန်းဝစ်ကို သတ်မှတ်ရန် အသုံးပြုကြပြီး လျှပ်ညှို့များ အတွက် ကွိုင်ပုံစံ အဖြစ်လည်း အသုံးပြုကြသည်။
ဟိုပင်မြို့
ပထဝီအနေအထား
အရှေ့ဘက် ကံ့ကော်တောင်တန်းနှ င့်အနောက်ဘက် နမ့်မွန်းတောင်တန်းကြားရှိ မြေပြန့်လွင်ပြင်တွင် တည်ရှိသည်။ မြို့၏အရှေ့ဘက်တွင် နမ့်ယင်းချောင်းသည် တောင်မှမြောက်ဘက်သို့ စီးဆင်းလျက်ရှိသည်။
လျှပ်ခံ
လျှပ်ခံတန်ဖိုးများ ခွဲခြားသတ်မှတ်ခြင်း
လျှပ်ခံများအား ခုခံမှုအား 0.0002 Ω မှ 1012 အထိ ရရှိနိုင်ပြီး ပုံမှန် ပါဝါ သတ်မှတ်ချက်မှာ 1/8 ဝပ် မှ 250 ဝပ် အထိ ရနိုင်ကာ တိကျမှု အဖြစ် 0.005% မှ 20% အထိ ရရှိနိုင်သည်။ လျှပ်ခံများကို သတ္တုပြားများ၊ သတ္တု အောက်ဆိုက်ဒ်ပြားများ သို့မဟုတ် ကာဘွန်ပြားများ ဖြင့် လည်းကောင်း၊ ကာဘွန် ကွန်ပိုဆေးရှင်း သို့မဟုတ် ကြွေ ကွန်ပိုဆေးရှင်း မို ဖြင့် လည်းကောင်း၊ သတ္တုလိပ် သို့မဟုတ် သတ္တုဝိုင်ယာပတ် ပုံစံ ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဖီးအဖက် ထရန်စစ္စတာ ကဲ့သို့သော တပိုင်းလျှပ်ကူးကိရိယာများ ဖြင့်လည်းကောင်း တည်ဆောက်လေ့ ရှိသည်။ အသုံးအများဆုံး လျှပ်ခံ အမျိုးအစားများမှာ ကာဘွန်၊ သတ္တု သို့မဟုတ် အောက်ဆိုက်ဒ်ပြားများဖြင့် တည်ဆောက်ကြပြီး အသုံးများသော ထုတ်ပိုးပုံစံ ၂မျိုး ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဝင်ရိုးပုံစံ (ပုံမှန်အားဖြင့် RN55D 1% 1/4W သတ္တုပြား လျှပ်ခံ ) နှင့် ပိုမို၍ သေးငယ်သော မျက်နှာပြင်ကပ် ချစ်ပ် လျှပ်ခံ တို့ ဖြစ်ကြသည်။ အသုံးများသော အမျိုးအစားများတွင် တိကျမှု အားဖြင့် 5%, 2% နှင့် 1% တို့ ရှိပြီး တန်ဖိုး အနေဖြင့် 1Ω မှ 100MΩ အထိ ရှိတတ်သည်။ 1% အမျိုးအစားတွင် ဆယ်စု တစ်ခု၌ တန်ဖိုး ၉၆ ခု ရှိပြီး 2% နှင့် 5% အမျိုးအစားတွင် ဆယ်စု တစ်ခု၌ တန်ဖိုး ၄၈ ခု နှင့် ၂၄ ခု အသီးသီး ရှိကြသည်။ လျှပ်ခံများသည် အလွန်လွယ်ကူစွာ အသုံးပြုနိုင်ပြီး ကောင်းစွာ အလုပ်လုပ်လေ့ ရှိသဖြင့် ၎င်းတို့အား ဂရုစိုက်စရာ မလိုဟု ထင်မှတ်ကြသည်။ သို့သော်လည်း ၎င်းတို့သည် လုံးဝဥဿုံ ပြည့်စုံသော ကိရိယာများ မဟုတ်ပါ။ သူတို့တွင် ကန့်သတ်ချက်များရှိကြောင်း သင့်အနေနှင့် သတိမူမိရန် လိုအပ်ပြီး သို့မှသာလျှင် နောင်တစ်ချိန်တွင် တအံ့တဩ ဖြစ်စရာများကို ရှောင်နိုင်မည် ဖြစ်သည်။ အဓိက ပျက်ယွင်းမှုများတွင် အပူချိန် ၊ ဗို့အား၊ အချိန် နှင့် စိုထိုင်းဆ ပေါ် တွင် မူတည်၍ ခုခံအား ပြောင်းလဲခြင်း ပင် ဖြစ်သည်။ အခြား ပျက်ယွင်းမှုများတွင် ညှို့အား ပေါ် မူတည်နေခြင်း (ကြိမ်နှုန်းမြင့်သော အခါတွင် ဆိုးရွားသော သက်ရောက်မှုများ ရှိသည်)၊ ပါဝါဖြင့် အသုံးချမှုများတွင် အပူချိန် ဟော့စပေါ့တ် ဖြစ်လာခြင်း နှင့် နှောင့်ယှက်မှုနည်းသော ချဲ့စက်များတွင် လျှပ်စစ် နှောက်ယှက်မှု ထုတ်လွှတ်ခြင်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။
ဟိုပင်မြို့
လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး
မန္တလေး-မြစ်ကြီးနားကားလမ်း၊ ရထားလမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ အနောက်ဘက်သို့ အင်းတော်ကြီးဒေသ လုံးတုံမှတစ်ဆင့် ဖားကန့်၊ ယင်းမှ တစ်ဆင့် ခန္တီးမြို့အထိ ကားလမ်းပေါက်သည်။ လုံးတုံမှ လမ်းခွဲပြီး ချင်းတွင်းမြစ်ကမ်းရှိ ဟုမ္မလင်းအထိ ကားလမ်းပေါက်သည်။
လည်ပတ်ရန်နေရာများ
မြို့၏အနောက်မြောက်ဘက် ၈ မိုင်ခန့်တွင် ရွာသစ်ကြီးရေပူစမ်းရှိသည်။ မြို့၏မြောက်ဘက် ၈ မိုင်ခန့်အကွာတွင် ဂလိုင်ချောင်းရေအားလျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ (၁.၂၅ မဂ္ဂါဝပ်)ရှိသည်။ အင်းတော်ကြီးဘုရားသည် ဟိုပင်မြို့မှ နန့်မွန်း‌တောင် ကို ကျော်ကာသွားရပြီး မိုင် ၃၀ ခန့်ကွာဝေးသည်။
ဥဿဖရား
စိန်နှင့်တူသောအမျက်ကျောက်တစ်မျိုး။
ဥဿဖယား ကုရှဥဿဘယားသည် မမှီနိုင်။ အမြတ်ဆုံးသော ရွှေနှင့်ဝယ်၍ မရနိုင်။ ထိုရင်ဖုံး၌ ကျောက်မြတ်ကို လေးတန်း စီလေ၏။ ပထမ အတန်းကား ကျောက်နီ၊ ဥဿဖရား၊ ပတ္တမြား။
ဧဒင် အရပ်၊ ဘုရားသခင်၏ ဥယျာဉ်တော်၌ နေပြီ။ သင်၏ခေါင်းပေါ်မှာ ကျောက်နီ၊ ဥဿဖရား၊ စိန်၊ မျက်ရွဲ၊ ကြောင်၊ နဂါးသွင်၊ နီလာ၊ မြ၊ ပတ္တမြား အစရှိသော ကျောက်မြတ် အမျိုးမျိုးတို့ကို ဆောင်လေ၏။ ရွှေဖြင့် လုပ်သော ပတ်သာ၊ ပုလွေတို့သည်လည်း၊ သင်ဘွားသော နေ့၌ပင် သင့်အဘို့ ပြင်ဆင်လျက်ရှိကြ၏။ Ezekial 28.13 ပဉ္စမအမြစ်ကား ကြောင်၊ ဆဋ္ဌမအမြစ် ကား ကျောက်နီ၊ သတ္တမအမြစ်ကား ခရုသုလိတ်၊ အဋ္ဌမ အမြစ်ကား မျက်ရွဲ၊ နဝမအမြစ်ကား ဥဿဖရား၊ ဒသမ အမြစ်ကား ခရုသုပြတ်၊ ဧကဒသမ အမြစ်ကား ဝှါကိနု၊ ဒွါဒသမအမြစ်ကား ဂေါ်မုတ်ဖြစ်သတည်း။
ဖေ့ဒူဆီထရွန်
ဖေ့ဒူဆီထရွန် ခေါ် ရှောက်သီးပွဲတော် (Fête du Citron ) သည် ပြင်သစ်နိုင်ငံ၊ မန်ထွန်မြို့၌ ဖေဖော်ဝါရီလလယ်တိုင်း ကျင်းပသော ပွဲတော်တခု ဖြစ်သည်။ မန်ထွန်မြို့ နယ်လှည့်ခရီးသွားရုံးမှ ရုံးစည်းကျင်းပပြီး မန်ထွန်၌ ကျင်းပသဖြင့် ကာနေဗယ်ဒီမန်ထွန် (Carnaval de Menton) ဟုလည်း ခေါ်သည်။ ရှောက်သီးပွဲတော်ဆိုသော်လည်း လိမ္မော်ကိုလည်း သုံးသည်။ ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာနမှ ဦးစီး၍ ယူနက်စကို၌ စာရင်းသွင်းရာ ၂၀၁၉ ခုတွင် လက်ဆုပ်လက်ကိုင်မပြနိုင်သောယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်စာရင်း၌ ပါဝင်လာသည်။
နောက်ခံသမိုင်း
၁၉၂၈ ခုတွင် ဥရောပတိုက်၏ အဓိကရှောက်သီးထွက်ရာဒေသမှ မန်ထွန်ဖြစ်သည်။ ဟိုတယ်ရှင်တို့က ရေဗီယာရာဟိုတယ်ရှိ ပန်းခြံများတွင် ပန်းများ အချဉ်သီးများဖြင့် ပန်းပွဲတော် သစ်သီးပွဲတော်လုပ်ကာ လူစိတ်ဝင်စားမှုရအောင် ကြံသည်။ ထိုပွဲမှာ လူကြိုက်များသဖြင့် မြူနီစပယ်က မြို့လုံးကျွတ်ဖြစ်အောင် အကောင်အထည်ဖော်သည်။ သို့ဖြင့် ဖေ့ဒူဆီထရွန်သည် ၁၉၃၄ ခုတွင် စတင်ပေါ်လာသည်။ ဖေ့ဒူဆီထရွန်သည် ဖရန့်ရေဗီယာရာ (ပြင်သစ် ပင်လယ်ကမ်းခြေ) တွင် နိကာနီဗယ် နောက် ဒုတိယအကြီးဆုံး ဆောင်းရာသီပွဲတော်ဖြစ်သည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကာလ ၁၉၄၀-၄၆ ကာလတွင်၎င်း၊ အီရတ်၌ စစ်ဖြစ်သည့် ၁၉၉၁ ခုတွင်၎င်း မကျင်းပခဲ့။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပြင်သစ်နိုင်ငံရှိ ပွဲတော်များ
လင်ကောင်ပိုး
လင်ကောင်ပိုး မိန်ငှက်လင်ကောင်ပိုး ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ငှက်ဆိုးဟူ၍ လည်းကောင်း ခေါ်သော မိန်ငှက်သည် တိုင်တိုနီဒီး(Tytonidae) မျိုးရင်းတွင် ပါဝင်၍ ပါဏဗေဒ အလိုအားဖြင့် တိုင်တိုအယ်လဗာ စတာတင်း ဟုခေါ် သည်။ မိန်ငှက်သည် အလျား ၁၃ လက်မခွဲရှိ၍ တီးတုတ်လောက် မကြီးမားလှချေ။ မိန်ငှက်၏ ကိုယ်ထည် တည်ဆောက်ထားပုံမှာ တီးတုတ်ငှက်မျိုးနှင့် တူသယောင်ရှိသော်လည်း မျိုးရင်းချင်းကား မတူ၊ ကွဲပြားကြသည်။
မိန်ငှက်၏ မျက်နှာအနေအထားသည် မျောက်မျက်နှာကဲ့သို့ဝိုင်း၍ သေးငယ် တောက်ပသော မျက်လုံးများရှိသည်။ မှောင်စပျိုးချိန်၌ ပျံသန်းသွားသောအခါ မိန်ငှက်၏ အရောင်သည် ဖြူဖတ်ဖြူယော်အရောင်ရှိသည်။ ကိုယ်အထက်ပိုင်းသည် အရောင်ခပ်မွဲမွဲရှိ၍ မျက်နှာကား ဆွတ်ဆွတ်ဖြူလျက် အောက်ပိုင်းတွင် အဖြူပေါ်၌ အညိုစက်များ ရှိသည်။ ခြေတံရှည်၍ နားသောအခါ မတ်မတ်နားနိုင်သည်။ နေဝင်ရီတရော အချိန်၌အများအားဖြင့် ပျံသန်းနေသည်ကိုသာ တွေ့ရသည်။
မိန်ငှက်သည် တီးတုတ်၊ ဇီးကွက်ငှက်များကဲ့သို့ ညဉ့်ငှက်သက်သက်ဖြစ်သဖြင့် နေ့အခါတွင် သစ်ခေါင်း၊ လိုဏ်ခေါင်းများ၌အိပ်၍ မှောင်စပျိုးသည့် အချိန်ကျမှ ထွက်ကာ တညဉ့်လုံး လိုက်လံကျက်စားသည်။ ကြွက်များကို မြေကြီးပေါ်မှ ဖမ်းယူစားသောက်သည်။ အခြားတိရစ္ဆာန်ကလေးများနှင့် ငှက်ကလေးများကိုလည်း ဖမ်း၍ အကောင်လိုက် မျိုချတတ်သည်။ အတန်ကြီးသည့် ငှက်များကိုလည်း ဖမ်း၍ သတ်စားလေ့ ရှိသည်။ မိန်ငှက်သည် အစာများကို တစ်နေရာတည်း၌သာ စား၍ ထိုနေရာ၌ပင် မကြေသော အစာများကို အန်ထုတ်လေ့ရှိသည်။ အမွေးနှင့် အရိုး စသည့် မကြေနိုင် သော အစာများသည် ငှက်၏ ပါးစပ်မှ အလုံးကလေးများ အဖြစ်ထွက်လာပြီးလျှင် ခြောက်သွားသည့် တိုင်အောင်ပင် မည်း၍ ပြောင်နေသည်။ မိန်ငှက်သည် ညဉ့်အခါ စူးစူးရှရှ 'ဂစ်' ဟူသော အသံမျိုးနှင့် အော်တတ်ရာ အချို့က လူမမာသေမည့် အတိတ်ဆိုး နိမိတ်ဆိုးဟု ယူဆသောကြောင့် ယင်းကို ငှက်ဆိုးဟု ခေါ်သည်။ အချို့ကမူ 'ငှက်သူတော်' ဟု ခေါ်ကြသည်။ ထိုငှက်၏ အော်သံကို စက်တင်ဘာလမှ မတ်လအထိ ကြားရ၍ အခြားအချိန်၌ ကြားရခဲသည်။
ဒေသအလိုက် သားပေါက်ချိန် အမျိုးမျိုးရှိသော်လည်း၊ များသောအားဖြင့် ဒီဇင်ဘာလနှင့် ဇန်နဝါရီလ လများတွင် မိန်ငှက်များ သားပေါက်တတ်ကြသည်။ သို့ရာတွင် အသိုက်ကို တစ်နှစ်ပတ်လုံး အုတ်နံရံခေါင်းတွင် ဖြစ်စေ၊ ရေတွင်းနံရံခေါင်းတွင် ဖြစ်စေ၊ သစ်ခေါင်းတွင် ဖြစ်စေ တွေ့နိုင်သည်။ အသိုက်ဟု ဆိုရသော်လည်း စားကြွင်းစားကျန်များ၊ အန်ဖတ်များ စုပုံနေသော နေရာမျှသာဖြစ်သည်။ ကျနစွာ ပြုလုပ်ထားလေ့ မရှိချေ။ တမြုံလျှင် ၄ ဥမှ ၇ ဥအထိ ရှိသည်။ ဥများသည် ဖြူ၍ ချောပြီးလျှင် လုံးသယောင်ယောင်ရှိသည်။ မိန်ငှက်ကို ကမ္ဘာပေါ်ရှိ နေရာအနှံ့အပြားတွင် တွေ့ရသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၌ကား ကွင်းပြင်များ၌ နေသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဇီးကွက်