cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ယုဒသန်
ယုဒသန်၏ ဇနီး အန်ဟေဇယ်တိုင်သည် ၁၈၂၆ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်သည်။ ထိုအချိန် တွင် ယုဒသန်သည် ဗြိတိသျှအစိုးရ ကိုယ်စားလှယ် ဂျွန်ကရော ဖတ်နှင့်အတူ အင်းဝမြို့တော်သို့ အစိုးရကိစ္စဖြင့် ရောက်ရှိနေ ခိုက်ဖြစ်၏။ ၁၈၂၇ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် ယုဒသန်၏ သမီး မာရီယာလည်း ကွယ်လွန်လေသည်။ thumb|မော်လမြိုင်ရှိ ယုဒသန်၏ ပထမနှစ်ခြင်းဘုရားရှိခိုးကျောင်း ယုဒသန် ပြန်ဆိုခဲ့သော ဓမ္မသစ်ကျမ်း ကို ၁၈၃၂ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် မော်လမြိုင်မြို့ သာသနာပုံနှိပ်တိုက်၌ ပထမဦးဆုံးအကြိမ် ရိုက်နှိပ်ခဲ့သည်။ ဓမ္မဟောင်းကျမ်း ကိုလည်း ဆက်လက် ပြန်ဆိုခဲ့ရာ ၁၈၃၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် ပုံနှိပ်ပြီးစီးလေသည်။ ဦးစွာ၌ ယုဒသန်၏ အကြံမှာ အင်္ဂလိပ်- မြန်မာအဘိဓာန်နှင့် မြန်မာ-အင်္ဂလိပ် အဘိဓာန် နှစ်စောင်ကို တစ်အုပ်တည်း ပုံနှိပ်ချုပ်လုပ်ရန် ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း ၁၈၂ဝ ပြည့်နှစ်က ပြုစုခဲ့သော အဘိဓာန်မှာ မပြည့်စုံသဖြင့် ၁၈၄၂ ခုနှစ်တွင် အဘိဓာန်ကို ၁၈၄၉ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် အပြီးသတ်သည်။
ထိုနောက် မြန်မာအဘိဓာန်ကို ဆက်လက် ပြုစုနေခိုက် မကျန်း မမာ ဖြစ်လာ၏။ ထိုကြောင့် ၁၈၅ဝ ပြည့်နှစ် ဧပြီလ ၈ ရက် နေ့တွင် ယုဒသန်သည် မော်လမြိုင်မြို့မှ သင်္ဘောဖြင့် ပင်လယ်ခရီး ထွက်သွားရာ ဧပြီလ ၁၂ ရက်နေ့၌ ကွယ်လွန်လေသည်။ ပင်လယ်ပြင်တွင် ရေမြုပ်သင်္ဂြိုဟ်လိုက်ကြ၏။
ယုဒသန်၏ လက်ငုတ် ဖြစ်သော မြန်မာအဘိဓာန်ကို သာသနာပြု ဆရာ အီး၊ အေး၊ စတီဗင်က ဆက်လက် လုပ်ကိုင်ခဲ့ရာ ၁၈၅၂ ခုနှစ်တွင် မော်လမြိုင်မြို့ အမေရိကန် သာသနာပုံနှိပ်တိုက်၌ ပထမအကြိမ် စက်တင်ပုံနှိပ်နိုင်ခဲ့လေ သည်။ ယုဒသန်သည် အဘိဓာန်နှင့် ခရစ်ယန်ကျမ်းများအပြင် ရွှေချိန်ခွင်စာအုပ်ကို လည်းကောင်း၊ မြန်မာအမျိုးသမီး ဝတ်ဆင်ပုံ စာတမ်းကိုလည်းကောင်း၊ ပိဋကတ်အနှစ်စု ကျမ်းကို လည်းကောင်း မြန်မာဘာသာဖြင့် ရေးခဲ့လေသည်။ thumb|254x254px|ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်ရှိ ဂျပ်ဆင်ချာ့ချ် ယုဒသန်သည် ပထမဇနီး အန်ဟေဇယ်တိုင် ကွယ်လွန် ပြီးနောက် ၁၈၃၄ ခုနှစ်တွင် မစ္စစ်ဗော့ဒမန်ဆိုသူ မုဆိုးမတစ်ဦးနှင့် ဒုတိယအိမ်ထောင်ပြုသည်။ တဖန် ဒုတိယဇနီး ကွယ်လွန်ပြန်၍ ၁၈၄၆ ခုနှစ်တွင် မစ္စအမ်မလီ ချူးဗတ်ဆိုသူနှင့် တတိယ အိမ်ထောင်ပြုလေသည်။ ကျန်ရစ်ခဲ့သော သားသမီး များအနက် သားဖြစ်သူ အက်ဒွပ်ဂျပ်ဆင်သည် ယုဒသန်၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိကို ရေးခဲ့သည်။ ယခင်က ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်တွင် အပါအဝင်ဖြစ်သော ဂျပ်ဆင်ကောလိပ်မှာ ယုဒသန် အထိမ်းအမှတ်ကျောင်းပင် ဖြစ်ပေသည်။
ဆရာယုဒသန် ၃၅နှစ်ကြာ မြန်မာပြည်ခရီးစဉ်တွင် မြန်မာ၊ကရင် ၇၀၀၀ ကျော် နှစ်ခြင်းခံပြီး ခရစ်တော်ယုံကြည်ခြင်းနှင့် ထာ၀ရအသက်ကို ရရှိခဲ့ကြသည်။ သိက္ခာတင်ပွဲတော် ၆၃ကြိမ်ကို မစ်ရှင်အဖွဲ့ပေါင်း (၁၆၃) ခုဖြင့် လုပ်ဆောင်နိုင်ခဲ့သည်ခြင်းဖြင့် ဒေသခံ ဓမ္မဆရာ၊လက်ထောက်ဓမ္မဆရာ များစွာ မွေးထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။ အခြားအသင်းတော်များဖြစ်သော မက်သဒစ်၊ ပရက်ဘာတာရီယန်၊ စသည့် အသင်းတော်များနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်းများ .. စသည့် ဆရာကြီးယုဒသန်၏ ဘ၀ခရီးစဉ်၊ သူ၏ ဘ၀ဒဏ်ခံနိုင်ခြင်း၊ အထူးသဖြင့် အင်း၀နေပြည်တော်တွင် အကျဉ်းခံရခြင်းနှင့် ဧဝံဂေလိခရီးစဉ် အားလုံးတို့သည် ခရစ်တော်အားဖြင့်သာ ဖြစ်သည်။
ထီပေါင်း (တောင်)ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ထီပေါင်း (တောင်)ရွာ (Htipawng (South))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ ထီပေါင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၃၀၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ထီပေါင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၁၈၆ ဦး၊ မ ၅၃၈၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၅၆၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ယုဒသန်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အဘိဓာန်ပြုစုသူများ
တုတ်ချောင်းရွာ၊ ရေခေါင်းချောင်း
တုတ်ချောင်းရွာ၊ ရေခေါင်းချောင်း
ဂေါ်ဒူရွာသစ်ရွာ
ဂေါ်ဒူရွာသစ်ရွာ
နားလင်း
နားလင်းကျေးရွာသည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး ပြင်ဦးလွင်မြို့နယ်၊ နယ်မြေအမှတ် ၁ တွင် တည်ရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးရှိ ရွာများ
ဂျိုးဇက် ပရူးစ်
ဂျိုးဇက် လူဝီ ပရူးစ်တ် (သို့) ယောဇက် လူဝီ ပရူးစ်တ်  (Joseph Louis Proust; ၁၇၅၄ စက်တင်ဘာ ၂၆ – ၁၈၂၆ ဇူလိုင် ၅) သည် ပြင်သစ် ဓာတုဗေဒပညာရှင်ဖြစ်ပြီး ၁၇၉၄ တွင် တိကျသော အချိုးအဆများ နိယာမကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခြင်းကြောင့် ကျော်ကြားသည်။ ထိုနိယာမက ဓာတုဒြပ်ပေါင်းများတွင် ကိန်းသေအချိုးအဆများ အစဉ်အမြဲပါဝင်ဝင်သည်ဟု ဆိုထားသည်။
ဘဝအကျဉ်း
စပိန်ဘုရင် ကားလို့စ် (၅) လက်ထက်တွင် စပိန်သို့သွားရောက်ခဲ့ကာ ဆလာမန်ကာ တက္ကသိုလ်တွင်လည်းကောင်း ဆစ်ဂိုးဗီးယားမြို့တွင်လည်းကောင်း ဓာတုဗေဒကို ပို့ချခဲ့သည်။ သို့သော် နပိုလီယန် စပိန်သို့ ကျူးကျော်တိုက်ခိုက်သောအခါ ပရူးစ်တ်၏ ဓာတ်ခွဲခန်းကို မီးလောင်ပြာချခဲ့ကြပြီး ၎င်းကို ပြင်သစ်သို့ အတင်းအကျပ် ပြန်စေခဲ့သည်။ ပြင်သစ်၊ အောန်ရှေမြို့၌ပင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ပရူးစတိုက် သတ္တုဓာတ် (proustite; (Ag3AsS3) ) သည် ၎င်းကို အစွဲပြုပေးထားခြင်းဖြစ်လေသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပြင်သစ် ဓာတုဗေဒပညာရှင်များ
စောကြာဒိုး
ဦးစောကြာဒိုးအား ၁၉၀၇ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် မြောင်းမြမြို့၌ အဘ မန်းကြာဒိုး (ကျောင်းဆရာ) နှင့် အမိ ဒေါ်အုန်းပွင့်တို့က မွေးဖွားခဲ့သည်။ ငယ်စဉ်က မြောင်းမြမြို့နှင့် ပုသိမ်မြို့ရှိ အစိုးရ အထက်တန်းကျောင်းများ၌ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ ကျောင်းထွက်လက်မှတ်ရ စာမေးပွဲ ၉ တန်းအောင်မြင်ခဲ့သည်။
၁၉၂၄ ခုနှစ် အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ်တွင် စစ်ထဲစတင်ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး မေမြို့(ယခု ပြင်ဦးလွင်မြို့) ၌ သင်တန်းတက်ရောက်ခဲ့ပြီး မလေးနိုင်ငံ တိုင်ပင်(Taiping) မြို့ရှိ (2nd Burma Rifle ) တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံနှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံတို့တွင် ယင်းတပ်၌ ဒုတပ်ကြပ်၊ တပ်ကြပ်၊ တပ်ကြပ်ကြီး၊ ဂျမဒါ အဆင့်ဆင့် ရာထူးတိုးမြှင့် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ်၊ အသက် ၂၃ နှစ်အရွယ်၌ ဆင်းဟတ် ( Sandhyrst ) အင်္ဂလန်ဘုရင် စစ်တက္ကသိုလ်တက်ရောက်ခဲ့ပြီး ၁၉၃၂ ခုနှစ်တွင် King’s Commission ရရှိခဲ့သည်။ သီးသန့်ဖွဲ့ထားသော အိန္ဒိယစစ်တပ်တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြန်လာပြီး ( Military Police) တွင် ဒုတပ်မှူး (ဗိုလ်ကြီး) အဆင့်ဖြင့် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ဘီအိုင်အေနှင့် ဂျပန်တပ်များ မြန်မာပြည်သို့ မဝင်ရောက်မီအချိန် ၁၉၃၉ ခုတွင် Burma Military Police နှင့် Civil Police ပူးပေါင်းပြီး 7th Burma Rifle Police Beatalion ဟူ၍ ဖွဲ့ခဲ့ရာ ထိုတပ်တွင် ဒုတပ်မှူး (ဗိုလ်မှူး) အဆင့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ဖြစ်ပွားစဉ်က မြန်မာနိုင်ငံမှာ အင်္ဂလိပ်များ ထွက်ပြေး ဆုတ်ခွာသွားကြသည့်အခါ အင်္ဂလိပ်တပ်များနှင့် လိုက်ပါသွားခြင်းမပြုဘဲ မြန်မာနိုင်ငံတွင် နေရစ်ခဲ့သည်။ ယင်းနောက် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၏ တာဝန်ပေးချက်အရ ဘီဒီအေ (ဗမာ့ကာကွယ်ရေး တပ်မတော်) တွင် ဗိုလ်မှူးကြီး အဆင့်ဖြင့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ဂျပန်တော်လှန်ရေး တွင် တိုင်းအမှတ် (၃) စစ်ရေး ခေါင်းဆောင် အဖြစ်တာဝန် ယူခဲ့ရသည်။ ၁၉၄၅ ခု၊ မတ်လ တော်လှန်ရေး စတင်မည့် နေ့ရက် မတိုင်မီ ဝါးခယ်မမြို့တွင် ဂျပန် ကင်ပေတိုင်တို့၏ ဖမ်းဆီးခြင်း ခံခဲ့ရပြီး ယင်းတို့တပ်များ ဆုတ်ခွာရာတွင် မော်လမြိုင်မြို့သို့ ဖမ်းဆီး ခေါ်ဆောင်သွားခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးပြီးမှ ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာခဲ့သည်။
စစ်ကြီး ပြီး၍ အင်္ဂလိပ်များ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်လာသောအခါ မေမြို့ (ယခုပြင်ဦးလွင်မြို့) ၌ ဖွင့်လှစ်ထားသည့် အဂင်လိပ် စစ်တပ် ( Burma Regimental Centre ) တွင် ဒုတပ်ရင်းမှူး (ဒုဗိုလ်မှူးကြီး) အဆင့်ဖြင့် ပြန်လည်တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ဗိုလ်မှူးချုပ် အဆင့်ဖြင့် ၁၉၄၇ ခု၊ ဒီဇင်ဘာလမှ ၁၉၄၈ ခု၊ ဧပြီလ အထိ တောင်ပိုင်း တိုင်းမှူး အဖြစ် လည်းကောင်း ၊ ၁၉၄၈ ခု၊ ဧပြီလမှ ဇူလိုင်လ အထိ ဒုတိယ ကာကွယ်ရေး ဦးစီးချုပ်တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် တပ်မတော်မှ အငြိမ်းစား ယူခဲ့သည်။ နိုင်ငံတော် မှ မဟာသီရိသုဓမ်မ ဘွဲ့ကို လည်းကောင်း၊ နိုင်ငံ့ဂုဏ်ရည် (ပထမဆင့်) ဘွဲ့ကိုလည်းကောင်း ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။
၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၁ ရက်နေ့မှ စ၍ ပါတီစုံ ဒီမိုကရေစီ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပရေး ကော်မရှင် အဖွဲ့ဝင်တာဝန်ကို ကွယ်လွန်ချိန် အထိ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၁၉၉၉ ခု၊ ဇန်နဝါရီလ ၁၂ ရက် ၊ မွန်းလွဲ ၂:၃၅ နာရီတွင် ရန်ကုန်မြို့ ကမာရွတ်မြို့နယ်၊ အင်းယားလမ်း၊ အိမ်အမှတ် ၁၈/စီ နေအိမ်၌ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ကြွင်းကျန်သော ရုပ်ကလာပ်ကို ၁၄-၁-၉၉ နေ့ နံနက် ၁၀ နာရီ အချိန်တွင် ယုဒဿန်ဗိမာန်တော် (တက်ကသိုလ်နယ်မြေ) ၌ ဝတ်ပြုကိုးကွယ်ပြီး စော်ဘွားကြီးကုန်း ခရစ်ယာန် သုဿန်၌ ပို့ဆောင်သင်္ဂြိုဟ်ခဲ့သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်၌ ဇနီး ဒေါ်သန်းရင်နှင့် သားနေထိပ်ဒိုး ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။
မအူချောင်းရွာ၊ ငှက်ကျ
မအူချောင်းရွာ၊ ငှက်ကျ
ဝက်ကျိတ်ရွာသစ်ရွာ၊ ဝက်ကျိတ်
ဝက်ကျိတ်ရွာသစ်ရွာ၊ ဝက်ကျိတ်
ရွှေတောင်ရွာ၊ ထားဝယ်မြို့နယ်
ရွှေတောင်ရွာ(Shwetaung)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ ထားဝယ်ခရိုင်၊ ထားဝယ်မြို့နယ်၊ ကူးတို့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 177,083 ဖြစ်သည်။
မဟာပိန္နဲ
ဂနေရှ့် (သို့) မဟာပိန္နဲသည် ဟိန္ဒူဘာသာဝင်များ အများဆုံး ကိုးကွယ်ကြသည့်ဘုရားတစ်ပါးဖြစ်သည်။ ဟိန္ဒူဘုရားတစ်ပါး ဖြစ်၍ ဆင်ဦးခေါင်းဖြင့် အမှတ်အသားပြုသည်။ အခက်အခဲများကို ပယ်ရှားနိုင်သည်ဟု ယူဆ၍ အလုပ်အကိုင် တစ်ခုခု မစတင်မီ ပူဇော်လေ့ ရှိသည်။ ဂနေရှ့်ဘုရားသည် လူကိုယ်နှင့် ဆင်ခေါင်း‌ရှိသည်။ ဘုရားရှင်ဆင်းတုတော်များကို အိန္ဒိယနှင့် နီပေါနိုင်ငံတဝန်းတွင် တွေ့ရှိရသည်။ ထို့အပြင် ဂျပန်၊ အင်ဒိုနီးရှား၊ ထိုင်းနှင့် တိဘက်ရှိ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များကလည်း ကိုးကွယ်ကြပြီး မောက္ခပေးနိုင်စေသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။
ရွှေတောင်ရွာ၊ ထားဝယ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ထားဝယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မဟာပိန္နဲ
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိန္ဒူ နတ်ဘုရားများ
ပဝိဝေကသုတ်
ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ သာဝတ္ထိမြို့ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် အညတိတ္ထိယ ပရိဗ္ဗာဇကတို့၏ စီဝရပဝိဝေက (၁၃)မျိုး၊ ပိဏ္ဍပါတ ပဝိဝေက (၁၀)မျိုး၊ သေနာသနပဝိဝေက (၇)မျိုးတို့ကို မိန့်ကြားတော်မူပြီး လယ်သမား၏ အဂ္ဂပတ္တ၊ သာရပ္ပတ္တ၊ သုဒ္ဓ၊ သာရပတိဋ္ဌိတဖြစ်အောင် စပါးလုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ပုံကို ဥပမာထား၍ သာသနာတော်၌ အဂ္ဂပတ္တ၊ သာရပ္ပတ္တ၊ သုဒ္ဓ၊ သာရေပတိဋ္ဌိတဖြစ်သော သီလဝါ၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိက၊ ခီဏာသဝ-ဟူသော သာသနပဝိဝေကသုံးပါးတို့ အကျယ်ကို ရဟန်းတော်တို့အား ဘုရားရှင်ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ကျောက်ပြောက်ရွာ
ကျောက်ပြောက်ရွာ
ငှက်ပြောတော
ငှက်ပြောတော
ကွမ်းခြံကုန်းရွာ၊ သမံဒေဝ
ကွမ်းခြံကုန်းရွာ၊ သမံဒေဝ
ဆင်ထိုးရွာ၊ ထီးလင်းမြို့နယ်
ဆင်ထိုးရွာ (Sinhtoe)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ဂန့်ဂေါခရိုင်၊ ထီးလင်းမြို့နယ်၊ ဆင်ထိုးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၉၃၃၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆင်ထိုးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၉၂ ဦး၊ မ ၃၃၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၂၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ထီးလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အစ္စာယိကသုတ်
အဓိသီလသိက္ခာ၊ အဓိစိတ္တသိက္ခာ၊ အဓိပညာသိက္ခာတို့ကို ကျင့်သုံးခြင်းသည် အဆောတလျင် အမြန်ပြုလုပ်ရမည့် ပြုဖွယ်များဖြစ်ပုံ၊ ယင်းသိက္ခာသုံးပါးကို ကျင့်သုံးရာ၌ ထက်သန်သောဆန္ဒဖြစ်လတ္တံ့ဟု ဤအတိုင်းသာကျင့်ရမည်ဟု လယ်သမား၏ လယ်ယာ လုပ်ငန်းတွင် အဆောတလျပြုရမည့် ပြုလုပ်ပုံသုံးမျိုးကို ပြုလုပ်ပုံနှင့် နှိုင်းယှဉ်၍ ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။
ဘဲချောင်းထဲရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၂၀၁၀ ဟေတီငလျင်
ဖေဖော်ဝါရီလ (၁၂) ရက်နေ့ အထိ အချက်အလက်စစ်တမ်းများအရ လူပေါင်း (၃) သန်းနီးပါး ငလျင်ဒဏ်ကို ခံစားခဲ့ကြရသည်။ ဟေတီအစိုးရ၏ ပြန်တမ်းများအရ သေဆုံးသူဦးရေပေါင်းမှာ (၂၁၇၀၀၀)မှ (၂၃၀၀၀၀) ကြားရှိပြီး လူပေါင်း (၃)သိန်းခန့် ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ကာ လူပေါင်း (၁)သန်းခန့် အိုးမဲအိမ်မဲ့ဖြစ်ခဲ့ကြကြောင်း သိရှိရသည်။ နေအိမ်ပေါင်း ၂ သိန်းခွဲခန့်နှင့် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ အဆောက်အဦပေါင်း (၃)သောင်းခန့် ပြိုကျ(သို့မဟုတ်)ပြင်းထန်စွာ ပျက်စီးခဲ့ရသည်။
ငလျင်ကြောင့် ပို့အော်ပရင့်စ်မြို့တော်နှင့် ဂျက္ကမဲလ်မြို့အပါအဝင် အခြားမြို့ပေါင်းများစွာ ထိခိုက်ပျက်စီးခဲ့သည်။ သမိုင်းဝင်အဆောက်အဦများ၊ အထင်ကရအဆောက်အဦများလည်း ပျက်စီးခဲ့သည်။ သမ္မတနန်းတော်၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်၊ ပို့အော်ပရင့်စ် ကက်သီဒရယ်နှင့် ပင်မအကျဉ်းထောင်ကြီးတို့ပါဝင်သည်။ သေဆုံးသွားသူများထဲတွင် ပို့အော်ပရင့် ဂိုဏ်းချုပ်ဘုန်းကြီး ဂျိုးဇက်ဆာ့ဂျ်မီးယော့၊ အတိုက်အခံပါတီခေါင်းဆောင် မီချာဂေးလတ်တို့ပါဝင်သည်။ ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂ၏ ဟေတီငြိမ်ချမ်းရေး ထိန်းသိမ်းရေးအဖွဲ့ချုပ် အဆောက်အဦးကြီးမှာလည်း ပြိုကျပျက်စီးခဲ့ရပြီး ငြိမ်းချမ်းရေးထိန်းသိမ်းရေးမစ်ရှစ် အကြီးအကဲ ဟယ်ဒီ အန်နာဘီ အပါအဝင် အများအပြားသေဆုံးခဲ့သည်။
ကမ္ဘာ့နိုင်ငံအများအပြားတို့က လူသားချင်း စာနာထောက်ထားသည့် အနေဖြင့် ကယ်ဆယ်ရေး၊ ရှာဖွေရေး လုပ်ငန်းများအတွက် ဆေးအဖွဲ့များ၊ အင်ဂျင်နီယာအဖွဲ့များ၊ ကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့များ၊ အထောက်အကူပစ္စည်းများနှင့် ငွေအားပါ ထောက်ပံ့ကူညီခဲ့ကြသည်။ ဇန်နဝါရီလ (၂၂) ရက်နေ့တွင် ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂ အရေးပေါ် ကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့က လုပ်ငန်းများ ရပ်နားတော့မည့်အချိန်နီးပြီဟု ကြေညာသည်။ နောက်တစ်ရက်တွင် ဟေတီအစိုးရက အသက်ရှင်ကျန်ရစ်သူများအား ရှာဖွေကယ်ဆယ်ရေးကို ဆက်လက် ဆောင်ရွက်ကြရန် တိုက်တွန်းနှိုးဆော်ခဲ့သည်။
ပန်ယောင်ရွာ၊ နားပေါ့
ပန်ယောင်ရွာ (Pangyawng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လင်းခေးခရိုင်၊ မိုးနဲမြို့နယ်၊ နားပေါ့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၂၈၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နားပေါ့ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၁ ဦး၊ မ ၆၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးနဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သုတ်မဟာဝါ
မဟာဝါ (သို့) သုတ်မဟာဝါ (မဟာဝဂ္ဂ)ပါဠိတော်တွင် သုတ်ပေါင်း ၁၁ သုတ်ပါသည့်အနက် ဗုဒ္ဓဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံခဏ်းနှင့် ပရိနိဗ္ဗာန်မစံမီ အခြေအနေများ၊ ဗုဒ္ဓခေတ် မဇ္ဈိမဒေသ အခြေအနေများ၊ ယဉ်ကျေးမှုများ၊ လောကီ လောကုတ္တရာ ကြီးပွားအောင်မြင်ရေးတရားများကို အရင်းကျကျ ပြဆိုရာ မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ်တော်ကြီးလည်း ပါဝင်လေသည်။ ထို့ပြင် ဤကျမ်း၌ပင် ဗုဒ္ဓဘာသာလောကတွင် အခြေခံအကျဆုံးဖြစ်သည့် မဟာသတိပဋ္ဌာန်သုတ်လည်း ပါဝင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သုတ္တန်ပိဋကတ်
ဖွန်နိုင်ရွာ၊ မိုးမောက်မြို့နယ်
ဖွန်နိုင်ရွာ(Hpunnaing)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်ခရိုင်၊ မိုးမောက်မြို့နယ်၊ တုန်ဟုန်းယန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၂၆၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တုန်ဟုန်းယန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃ ဦး၊ မ ၁၄ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၇ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ထူးချွန်ထင်ရှား မြန်မာသတင်းစာဆရာများ (စာအုပ်)
ထူးချွန်ထင်ရှား မြန်မာသတင်းစာဆရာများ စာအုပ်ကို ချမ်းငြိမ်း မှ ရေးသားပြုစုပြီး ဇွန်ပွင့် စာအုပ်တိုက်မှ ၂၀၁၂ တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ဆဲဗင်းဒေးဂျာနယ် တွင် ၂၀၀၆မှ ၂၀၀၉ ခုနှစ်အတွင် သုံးနှစ်ကျော်ကြာ အလျဉ်းသင့်သလို ဖော်ပြခဲ့သည့် မြန်မာ သတင်းစာဆရာကြီးများ အထ္ထုပ္ပတ္တိ ကို စာအုပ်အဖြစ် စုစည်း ထုတ်ဝေလိုက်ခြင်းဖြစ်သည်။
ထို့အပြင် နိုင်ငံခြား သတင်းဌာနများနှင့် ဆက်သွယ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည့် ဦးအုန်းဖေ(တက်တိုး)၊ ရာဇဝင် ဝတ္ထုများနှင့်သာ လူသိများခဲ့သော သတင်းစာဆရာကြီး ဦးသန်းတင်(ဓူဝံ)၊ သတင်းစာများ၌ စာအုပ်စင်၊ စာအုပ်ဖတ်ညွှန်း ပင်တိုင်ရေးခဲ့သူ ဦးကြီးမောင်(ငွေဥဒေါင်း)၊ ဂျာနယ်လောကတွင် စောင်ရေ အမြင့်မားဆုံး ဖြစ်စေရန် လမ်းညွှန်နိုင်ခဲ့သူ တက္ကသိုလ်ထင်ကြီး တို့၏ ပြောင်မြောက်သောစွမ်းရည်များကို ဖော်ပြထားသည့် စာအုပ်တစ်အုပ် ဖြစ်သည်။
လင်းယုန် သတင်းစာ၊ ဂျာနယ်များကို ဦးစီးထုတ်ဝေခဲ့သည့် ဗန်းမော်တင်အောင်၊ ဖဆပလ အစိုးရ ပြိုကွဲပြီး ပထစ အစိုးရလက်ထက်တွင် နိုင်ငံနှင့်အဝန်း ထိန်းသိမ်း ခံခဲ့ရသော သတင်းစာဆရာ၊ သတင်းထောက်များ၏ ဘက်မှ မားမားမတ်မတ် ရပ်တည်ခဲ့သူ ရွှေကလောင်ဆုရှင် ဂါးဒီးယန်း ဦးစိန်ဝင်း၊ အသက်အန္တရာယ် အကြီးဆုံး ဖြစ်သော စစ်သတင်းထောက် အလုပ်ကို စွဲမြဲစွာ လုပ်ကိုင်ခဲ့သည့် မြန်မာ့အလင်း ဦးသန်းညွန့် နှင့် အယူအဆနှင့် ပတ်သက်လျှင် ခေါင်းမာတတ်သည့် ဦးတင်စိုး (သာဂဒိုး) တို့၏ အကြောင်းများကို စုံစေ့စွာ ဖတ်ရှုရမည် ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံရေး ဖြစ်စဉ်အတွင်း လူသိနည်းသော ဖြစ်ရပ်မှန်အချို့ကို ယခု စာနယ်ဇင်း ကြေးမုံတွင် မြင်တွေ့ ရမည်ဖြစ်သည်။
ရည်ညွှန်းစာအုပ် ၁၀၀ ခန့် နှင့် သတင်းစာဆရာကြီးများ ဖြစ်ကြသည့် ဂါးဒီးယန်းဦးစိန်ဝင်း၊ မြန်မာ့အလင်း ဦးသန်းညွန့်၊ ဦးတင်စိုး၊ ဦးခင်မောင်လေး၊ လူထုဦးစိန်ဝင်း၊ မောင်ဝံသ တို့နှင့် တွေ့ဆုံမေးမြန်း၍ ယခုစာအုပ်ကို ရေးသားထားခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။
လေးစားအပ်ပါသော
thumb|ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကောင်းသောကျက်သရေရှိသောဟု အဓိပ္ပါယ်ကိုဆောင်သည့် မြန်မာစကားလုံး လေးစားအပ်ပါသောသည် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခု သို့မဟုတ် နိုင်ငံတစ်ခုရှိ ရာထူးကြီးမြင့်သူများထံပေးအပ်သည့်ဘွဲ့ဖြစ်ပြီး သံတမန်ရေးရာအမည်များရှေ့တွင် အသုံးပြုသည်။
သုံးစွဲပုံအနေအထား
ဤဘွဲ့ကို ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ၊ သမ္မတကတော် ၊ နိုင်ငံတော်၏အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ် ၊ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်နာယက ၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ ၊ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်နာယက၊ မြန်မာနိုင်ငံတော် ဗဟိုဘဏ် အုပ်ချုပ်ရေးမှူး၊ အဖွဲ့ဝင်များ၊ မြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရအဖွဲ့ ၊ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်များ၊ မြို့တော်ဝန်များနှင့် သံတမန်များတွင်သုံးနှုန်းနိုင်သည်။
ကဏ္ဍ:ဓလေ့ထုံးစံ
ကော်တုံရွာ၊ ဝက်လက်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝက်လက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တောင်လှရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
တောင်လှရွာ (Taunghla)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ ကန်ပေါက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၉၄၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကန်ပေါက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၅၆ ဦး၊ မ ၁၇၀၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၀၆၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြိုခေတ် ရန်ကုန်မြို့ကြီး ဗုံးကြဲခံရပုံ
၁၉၄၁ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၈ ရက်နေ့တွင် ဗြိတိသျှ နှင့် အမေရိကန်နိုင်ငံများက ဂျပန်နိုင်ငံ ကို စစ်ကြေညာခဲ့သဖြင့် ဗြိတိသျှလက်အောက်ခံ ရန်ကုန်မြို့ကို ၁၉၄၁ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၃ ရက်၊ နံနက် ၁၀ နာရီ အချိန်၌ ဂျပန်လေတပ်၏ လာရောက် ဗုံးကြဲခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ ဂျပန်လေယာ်ဥ ၆၀ နှင့် တိုက်လေယာ်ဥ ၃၀ ပါရှိသည်။ ရန်ကုန်မြို့သူမြို့သားများသည် ဗုံးကြဲပုံ မမြင်ဘူး၍ လူစု၊ လူဝေးကြီးများဖြင့် လမ်းမအလယ်များတွင် ရပ်လျက် ကောင်းကင်သို့ မော့ကြည့်ကြသည်။ ရန်ကုန်ကမ်းနား ပင်လယ်ကူးစက်လှေကြီးများတွင် အလုပ် လုပ်နေကြသော အလုပ်သမားများ ဆီသို့ ဂျပန်လေယာဉ်များက ဗုံးများ ဖြုတ်ချပြီး နိမ့်နိမ့်ဆင်းကာ စက်သေနတ်များဖြင့် ပစ်ခတ်သည်။ ထိုဖြစ်ရပ်ကြောင့် ပထမအကြိမ် ရန်ကုန်မြို့ ဗုံးကြဲခံရချိန်တွင် လူပေါင်း ၂၀၀၀ခန့် သေဆုံးပြီး ၂၅၀၀ ကျော် ဒဏ်ရာ ရသည်။ ဗြိတိသျှတို့က ပြန်လည်ခုခံတိုက်ခိုက်ရာတွင် ဂျပန်လေယာ်ဥ ၁၁စင်း ပျက်ကျသွားခဲ့သည်။
ထီယားရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ထီယားရွာ (Htiyar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ ထီပေါင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၃၀၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ထီပေါင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၁၈၆ ဦး၊ မ ၅၃၈၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၅၆၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြိုခေတ် ရန်ကုန်မြို့ကြီး ဗုံးကြဲခံရပုံ
ထို့ပြင် ၁၉၄၁ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၅ ရက်နေ့တွင်လည်း ဂျပန်တပ်များက ရန်ကုန်မြို့ကို ဒုတိယအကြိမ် ဗုံးကြဲပြန်သည်။ ဗုံးကြဲလေယာ်ဥ ၈၀ နှင့် တိုက်လေယာ်ဥ ၂၀ ပါရှိသည်။ အရပ်သား ၇၅၀ခန့် သေဆုံး၍ ၁၇၀၀ခန့် ဒဏ်ရာ ရသည်။ ထို့ပြင် မီးလောင်ဗုံးများကြောင့် အလုံရပ်ကွက် မီးဟုန်းဟုန်း တောက်လောင်ခဲ့ရသည်။
ထီယားရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြိုခေတ် ရန်ကုန်မြို့ကြီး ဗုံးကြဲခံရပုံ
၁၉၄၂ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၅ ရက်တွင် ဂျပန်လေယာ်ဥများ ထပ်မံ ဗုံးကြဲသည်။ ထိုနေ့အထိ ဂျပန်လေယာ်ဥ ၂၉ စင်း ပစ်ချခံခဲ့ရသည်။ ထို့ပြင် ၁၉၄၂ ခုနှစ် မတ်လ ၇ ရက်တွင် ဆုတ်ခွာတော့မည့် ဗြိတိသျှစစ်တပ်က ရန်ကုန်မြို့ကို မီးရှို့ဖျက်ဆီးသည်။ ရပ်ကွက်များ မီးဟုန်းဟုန်း တောက်လောင်လျက်ရှိပြီး ရန်ကုန်မြို့ရှိ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ၊ ဆိပ်ကမ်းမှ ဝန်ချီစက်ကြီးများနှင့် သိမ်ကြီးဈေးတို့ ပျက်ဆီးသွားသည်။ သန်လျင်မြို့ရှိ ရေနံချက် စက်ရုံကြီးကိုလည်း ဗြိတိသျှတို့ ဖောက်ခွဲ ဖျက်ဆီးပစ်သည်။ ကောင်းကင်တစ်ခွင်လုံး မီးခိုးလုံးကြီးများ တက်နေ၍ ရန်ကုန်မြို့တစ်ဝိုက် မြေပြင်တစ်ခုလုံး နေရောင်မမြင်ရလောက်အောင် အုံ့မှိုင်းမဲမှောင်လျက် ရှိခဲ့သည်။
အင်းသားလူမျိုး
ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း၊ ညောင်ရွှေနယ်၊ အင်းလေးဒေသတစ်ဝိုက်၌ အခြေစိုက်နေထိုင်လျက်ရှိသော လူမျိုးစုတစ်စုကို အင်းသားလူမျိုးဟုခေါ်သည်။ အင်းလေးရေပြင် တွင်လည်းကောင်း၊ အင်းလေးကမ်းစပ် ရေတစ်ဝက် ကုန်းတစ်ဝက်၌လည်းကောင်း ရွာများကို တည်ထောင်နေထိုင်သူများ ဖြစ်ကြသဖြင့် ထိုသို့ခေါ်ဝေါ်ခြင်းဖြစ်ပေသည်။
နောက်ခံ သမိုင်းကြောင်းနှင့် ပေါ်ပေါက်လာပုံ
အင်းသားလူမျိုးတို့သည် ထိုဒေသ၏မူလတိုင်းရင်းသားများ မဟုတ်ချေ။ ယင်းတို့သည် ရှမ်းပြည်နယ်၏ လူမျိုးစုတစ်စု ဖြစ်သော်လည်း၊ ရှမ်းထက်မြန်မာပို၍ဆန်သည်။ အင်းသားတို့၏ စကားအသံ လေယူလေသိမ်းတို့သည် အလွန်ရှေးကျသော မြန်မာစကားသံနှင့်တူသည်။ မျက်နှာပုံပန်း ကိုယ်ခန္ဓာအချိုးအဆက်တို့ကလည်း မြန်မာတို့နှင့်ဆင်သည်။ ထို့ကြောင့် အင်းသားတို့သည် တိဗက်-မြန်မာအနွယ်ဝင် လူမျိုးစုတစ်စုဟု ဆိုကြသည်။ အင်းသားတို့၏ စကားလုံးဝေါဟာရများတွင် ရခိုင်လူမျိုး၊ ထားဝယ်လူမျိုးတို့၏ စကားလုံးများနှင့်ဆင်တူသော ဝေါဟာရများလည်းရှိသည်။ ထို့ကြောင့် အင်းသားတို့သည် ရခိုင်အုပ်စုခွဲ၊ ထားဝယ်အုပ်စုခွဲတို့နှင့် နီးစပ်သောလူမျိုးစု တစ်စုဟုလည်း ဆိုကြသည်။ အချို့ကမူ အင်းသားလူမျိုးသည် ထားဝယ်လူမျိုးမှ ဆင်းသက်ဆက်နွယ်လာသည်ဟု ဆိုကြသေးသည်။
အင်းသားတို့သည် ထားဝယ်လူမျိုးအဆက်ဟု ဆိုကြသော်လည်း အင်းလေးဒေသသို့ မည်သို့မည်ပုံ ရောက်ရှိလာသည်ဟူသော အချက်၌မူ အယူအဆအမျိုးမျိုးရှိနေလေသည်။ အခြေအမြစ်ခိုင်လုံသည်ဟု မဆိုနိုင်သော်လည်း၊ အချို့၏အယူအဆတစ်ရပ်မှာ၊ ပုဂံပြည့်ရှင် အလောင်းစည်သူမင်းသည် ဖောင်စင်္ကြာဖြင့် တိုင်းခန်းလှည့်လည်စဉ်က အင်းလေးသို့လရောက်သောအခါ ထားဝယ်မှပါလာသော ဖောင်တော်အမှုထမ်း ထားဝယ်သားတစ်စု (အချို့ကညီအကိုနှစ်ယောက်ဟု ဆိုသည်။) အား ထိုဒေသ၌ အခြေစိုက်နေထိုင်ရန် နေရာချထားပေးခဲ့သည်။ ထိုထားဝယ်သားတို့သည် အင်းထဲတွင် နမ့်ပန်၊ ဟဲယာ၊ နောင်တော၊ ရွာကြီးဘန့်ပုံးဟူသောရွာ ၄ ရွာကိုတည်ထောင်နေထိုင်ကြသည်။ အင်းထဲရှိထိုရွာလေးရွာကို အင်းလေးရွာဟုခေါ်ရာမှ အင်းကိုလည်းအင်းလေးအင်းဟုခေါ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟုဆိုကြသည်။ ထိုထားဝယ်သားတို့မှ မျိုးဆက်ပြန့်ပွား၍ လူဦးရေတိုးတက်လာသဖြင့် ယခုအခါရွာ ကြီးရွာငယ် လေးဆယ်ကျော်ခန့်အထိ ရှိလာခဲ့သည်ဟုဆိုလေသည်။
အလောင်းစည်သူမင်းသည် အင်းလေးသို့ တိုင်းခန်း လှည့်လည်ရောက်ရှိခဲ့သည်ဟု ယူဆကြသည်မှာ တန်ခိုးကြီး ဖောင်တော်ဦးဘုရားငါးဆူသည် ထိုမင်းတရားကြီး၏ ဖောင်တော်ဦး၌ တင်၍ပူဇော်ခဲ့သော ဘုရားများဖြစ်သည်။ အင်းလေး အနောက်ဘက်ကမ်းရှိ ဖောင်တော်ရွာမှ ဘုရားနှင့် ဘုရားခေါင် တိုင်ရွာအနီးရှိ ကွန်းတောင်ဘုရားသည်လည်း အလောင်းစည်သူမင်း တည်ထားခဲ့သော ဘုရားဖြစ်သည်။ ညောင်ရွှေအနောက်ဘက်တွင် ချောင်းမဟုခေါ်သောချောင်းရှိရာ၊ ထိုချောင်းတွင် ဖောင်တော်ဆိုက်ဆိပ်၊ ဖောင်တော်ပြန်ဆိပ်ဟူ၍ အမည်ခေါ်တွင်သော နေရာများဖြစ်သည်ဟု ယခုထက်တိုင် လက်ခံယုံကြည်ကြခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် သလဲဦးရွာနှင့် အင်းအလယ်ဗိုလ်တဲကြားရေအောက်တွင် ပုဆိုးတစ်ပတ်ခန့် လုံးပတ်ရှိသော နန်းတော်၊ သို့မဟုတ် အိမ်တော်တိုင်များရှိခဲ့ရာ၊ မင်းတစ်ပါးပါး စံမြန်းခဲ့သည့်နေရာဟုအယူရှိကြ၍ ထိုနေရာကို အင်းသူအင်းသားများ ဖြတ်သန်းသွားလာခြင်းမပြုကြချေ။
အင်းသားလူမျိုးတို့၏ မူလဘူတနှင့်စပ်လျဉ်း၍ အချို့ သုတေသီတို့၏ အယူအဆမှာမူ တစ်မျိုးတစ်ဖုံဖြစ်သည်။ ယင်းတို့၏အလိုမှာ ရှေးအထက်ကျော်ကာရီက တိဗက်-မြန်မာအနွယ် ဝင် လူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာသော အခါ၊ မူလပင်ရင်းအုပ်စုကြီးမှ အုပ်စုခွဲများခွဲထွက်ပြီးလျှင် အရှေ့၊ အလယ်၊ အနောက်စသည်ဖြင့် အရပ်ရပ်သို့ပျံ့နှံသွားကြသည်။ အလယ်ပိုင်းသို့ ခွဲထွက်လာသော တိဗက်-မြန်မာအစုတွင် ရခိုင်အုပ်စုခွဲ၊ ထားဝယ်အုပ်စုခွဲ၊ အင်းသားအုပ်စုခွဲတို့ ပါဝင်သည်။ ယင်းတို့သည် တစ်ဖန်လမ်းခွဲခဲ့ကြပြန်ရာ၊ ရခိုင်အုပ်စုခွဲသည် ဧရာဝတီမြစ်အနောက်ဘက်သို့ကူးကာ ရခိုင်ပြည် သို့ရောက်သွားကြသည်။ အင်းသားအုပ်စုသည် အင်းလေးဒေသဘက်သို့ ရောက်ရှိလာကြသည်။ တစ်ချိန်တည်းလိုလို၌ လမ်းခွဲ ထွက်ခဲ့ကြ၍၊ မူလဇစ်မြစ်တူသူများဖြစ်သဖြင့် ရခိုင်၊ ထားဝယ် နှင့် အင်းသားတို့၏ စကားသံ၊ ဝေါဟာရအသုံးအနှုန်းများစွာတို့၌ တူညီနေခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြလေသည်။
မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ အင်းသားလူမျိုးတို့ကား မြန်မာ၊ သို့မဟုတ် ထားဝယ်ဆန်နေသော ရှမ်းပြည်နယ်၏လူမျိုးစုတစ်စု ဖြစ်လေသည်။ ရှမ်းလူမျိုးနှင့် အချို့လူမျိုးတို့က ယင်းတို့အား အင်းမြန်မာများဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ ယခုအခါ အင်းသားလူမျိုး တို့သည် ညောင်ရွှေမြို့မှစ၍ အင်းလေး၏ အရပ်ရှစ်မျက်နှာ တစ်ဝိုက်တွင် ပျံ့နှံ့နေထိုင်လျက်ရှိကြသည်။ ညောင်ရွှေမှ ကယားပြည်နယ် လွိုင်ကော်မြို့အထိ၊ ဘီလူးချောင်း တစ်လျှောက် ဘေးတစ်ဖက်တစ်ချက်၌လည်း အင်းသားလူမျိုးများကို တွေ့ရ သည်။ ၁၉၅၅ ခုနှစ် ရှမ်းပြည်နယ်ဝန်ကြီးဌာန၏ အစီရင်ခံစာ အရဆိုလျှင် အင်းသားလူမျိုးစုစုပေါင်း ရှစ်သောင်းခန့်ရှိမည်ဟု ခန့်မှန်းထားလေသည်။
အင်သားလူမျိုးတို့သည် ရှမ်းပြည်နယ်လူမျိုးစုများအနက် လူနေမှုအဆင့်အတန်း အတော်အတန် မြင့်သူများဖြစ်ကြသည်။ လုံ့လဝီရိယနှင့် ပြည့်စုံသူများဖြစ်သဖြင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်း၊ အသက်မွေးမှုလုပ်ငန်းတို့ကို တစ်မျိုးမကလုပ်ကိုင်ကြသူများဖြစ်ကြရာ၊ စီးပွားရေးခိုင်လုံတောင့်တင်းသူ များပြားလေသည်။
ထို့ကြောင့် ရှမ်းပြည်နယ်တွင် အိမ်ခြေ တစ်ထောင်ကျော်ရှိသောရွာကြီးများ၊ တိုင်တစ်ရာကျော်ရှိသော ဘုန်းကြီးကျောင်းများကို အင်းလေး၌တွေ့ကြရသည်။ ရေပေါ်တွင် ရွာတည်ထားသော်လည်း အိမ်ကြီးအိမ်ကောင်းများစွာကို တွေ့ရပြီးလျှင် ငါးရက်တစ်ဈေးများတွင် မြို့ကြီးများမှဈေးများကဲ့သို့ ပစ္စည်းမျိုးစုံကို ရနိုင်လေသည်။
အင်းသားလူမျိုးများ၏ အကျော်ကြားဆုံးလုပ်ငန်းတစ်ရပ်မှာ အင်းလေးပိုးထည်လုပ်ငန်းဖြစ်သည်။ ဘန်ကောက်၊ ဇင်းမယ်စသောပိုးထည်များရက်လုပ်သည့်လုပ်ငန်းကို ယိုးဒယား နိုင်ငံသို့သွားရောက် လေ့လာကာ၊ တိုးတက်ပြုပြင် လုပ်ကိုင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်လေသည်။
လယ်ယာလုပ်ငန်းနှင့် စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းတို့သည် အင်းသားများ၏ အခြားအရေးပါသောလုပ်ငန်းများ ဖြစ်သည်။ အင်းသားများကျွန်းမျောများပေါ်၌ ရေပေါ်ခြံများစိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်ပုံသည် အံ့ဩချီးကျူးဖွယ် ကောင်းပေသည်။ တော်ရုံ ဇွဲ၊ သတ္တိ၊ ဝီရိယမျိုးဖြင့် ထိုရေပေါ်ခြံလုပ်ငန်းကို လုပ်ကိုင်နိုင်ကြသည် မဟုတ်ချေ။ ယင်းတို့သည် ထိုလုပ်ငန်းများသာမက ပန်းဘဲလုပ်ငန်း၊ ပန်းတဉ်းလုပ်ငန်း၊ ပန်းတိမ်လုပ်ငန်း၊ တံငါလုပ်ငန်း များကိုလည်း လုပ်ကိုင်ကြလေသည်။
ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးစံ
အင်းသားအားလုံးသည် ဗုဒ္ဓဝါဒကို သက်ဝင်ယုံကြည် ကြသူများဖြစ်၍ အင်းလေးဒေသတစ်ခွင်၌ ကြီးကျယ်ခန့်ညားသော ဘုန်းကြီးကျောင်းများ၊ ရွှေရောင်တဝင်းဝင်း၊ ထုံးတဖွေးဖွေးနှင့် ဘုရားစေတီများကို တွေ့ရခြင်းအားဖြင့် ယုံကြည်ကိုးကွယ်မှု၌ မည်မျှရိုသေလေးစားခြင်းရှိကြောင်း သိရပေသည်။ အင်းသားလူမျိုးများ၏ ယဉ်ကျေးမှုထုံးတမ်းဓလေ့တို့သည် ရှမ်းနှင့်မြန်မာ ရောနှောနေသော်လည်း မြန်မာပို၍ဆန် သည်။ လှူရေးတန်းရေးတို့၌လည်းကောင်း၊ တူရိယာ၊ တေးဂီတ နှင့် အကအခုန်တို့၌လည်းကောင်း ရှေးခေတ်မြန်မာတို့၏ လုပ် နည်းလုပ်ဟန်များကို တွေ့ရသည်။ လက်ထပ်ထိမ်းမြားရာ၌ မြန်မာထုံးတမ်းအစဉ်အလာများကို အတော်အတန်များများ အသုံး ပြုကြသည်။ အင်းသူအင်းသားသေဆုံးလျှင် အချို့ရေများရာ အရပ်၌ ကျွန်းမျော၏ရေအောက်၌ မြှုပ်နှံကြပြီးလျှင် ရေနည်း သောကုန်းတစ်ပိုင်း၊ ရေတစ်ပိုင်းအရပ်များတွင်မူ၊ ကုန်းမြေ သုဿာန်၌ မြှုပ်နှံကြလေသည်။
တစ်ရွာ၌အလှူအတန်းရှိလျှင် အခြားရွာများက ရွာလုံးကျွတ် မိမိတို့ရိုးရာ မောင်းဆိုင်းဝိုင်းခေါ် အိုးစည်၊ လင်းကွင်း စသည့် အတီးအမှုတ်အကအခုန်များဖြင့် သွားရောက်ကူညီလေ့ရှိ ကြသည်။ ဟဲရားရွာမခေါ်ရွာကြီးတွင် ဘိုးဘေးလက်ထက်ကစ၍ ထင်ရှားလာသော လံစည်ဟုခေါ်သည့် သဘင်အကတစ်မျိုးရှိရာ၊ အပြောအဆို၊ အပြင်အဆင်တို့သည်ထီးမူနန်းဟန်ပါ၍၊ နှစ်သက်ဖွယ် ကောင်းလေသည်။
ဝတ်စားဆင်ယင်ပုံတွင် အမျိုးသားများသည် များသောအားဖြင့် ရှမ်းဘောင်းဘီနှင့် တိုက်ပုံအင်္ကျီကိုဝတ်ဆင်ကြပြီးလျှင်၊ မျက်နှာသုတ်ပုဝါကို ခေါင်းပေါင်းထားလေ့ရှိကြသည်။ ဘောင်းဘီ နှင့် တိုက်ပုံအင်္ကျီများကို အင်းလေးရက်ကန်းမှထွက်သော ဖျင်နီထည်များဖြင့် ချုပ်လုပ်ကြသည်။ အချို့ အင်းသားအဖိုးအိုများသည် ရှမ်းအမျိုးသားကြီးများကဲ့သို့ ရှမ်းဘောင်းဘီနက်ကြီး များကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ အမျိုးသမီးများသည် မြန်မာအမျိုးသမီးများကဲ့သို့ပင် ဝတ်ဆင်ကြရာ၊ ဝတ်စားပြင်ဆင် ဆင်ယင်ထုံးဖွဲ့မှု၌ မြန်မာအမျိုးသမီးများကဲ့သို့ ခေတ်မီသော အင်းသူအမျိုးသမီး များစွာရှိနေလေပြီ။ အချုပ်ဆိုရလျှင် ရှမ်းပြည်နယ် လူမျိုးစုများအနက်၊ အင်းသားလူမျိုးတို့သည် အခြားလူမျိုးစုများကဲ့သို့ သီးခြားဝတ်စားဆင်ယင်မှု မပြုကြချေ။ အင်းသားလူမျိုးတို့၏စာသည် မြန်မာစာပင်ဖြစ်၍၊ အသံအနေအထားတွင်သာ ကွဲလွဲမှုရှိလေသည်။
တုံးလဲချောင်းရွာ၊ ငှက်ကျ
တုံးလဲချောင်းရွာ၊ ငှက်ကျ
သရက်ကုန်းရွာ၊ ရွာသာကုန်း
သရက်ကုန်းရွာ၊ ရွာသာကုန်း
ဖွေလင်ရွာ၊ လေရှီးမြို့နယ်
ဖွေလင်ရွာ (Hpwaylin)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ လေရှီးမြို့နယ်၊ ဖွေလင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၇၆၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လေရှီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြင့်ဆန်းအောင်
မောင်မြင့်ဆန်းအောင် (Alexander Aris Myint San Aung)သည် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၏ မြေးဖြစ်ပြီး၊ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် နှင့် မိုက်ကယ် အဲရစ် တို့၏ သားဦးဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ်ဘဝ
မြင့်ဆန်းအောင်ကို မိဘဖြစ်သူ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် နှင့် မိုက်ကယ်လ်အဲရစ်တို့မှ လန်ဒန်မြို့၌ ၁၂ ဧပြီ ၁၉၇၃ ခုနှစ်တွင် ဖွားမြင်ခဲ့သည်။
ပညာရေး
မြင့်ဆန်းအောင်သည် သူ၏ ပညာရေးကို နေအိမ်ရှိရာ အောက်စ်ဖိုဒ်မြို့ရှိ ပုဂ္ဂလိက ကျောင်းနှစ်ခုဖြစ်သည့်၊ အင်္ဂလန်တောင်ပိုင်းရှိ၊ နဂါးကျောင်း နှင့် မဂ်ဒါလန် ကောလိပ်ကျောင်းတွင် တက်ရောက်ခဲ့ပြီး၊ တက္ကသိုလ်ပညာရပ်များကို အမေရိကန်တွင် ဆက်လက်စည်းပူးခဲ့သည်။ တက်ရောက်ခဲ့သည်။
မိခင်နေအိမ်အကျယ်ချုပ် ကျခံရပြီးနောက်ပိုင်း
၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံစစ်အစိုးရမှ မြင့်ဆန်းအောင် နှင့် ညီဖြစ်သူ မောင်ထိန်လင်းတို့၏ မြန်မာနိုင်ငံသားအဖြစ်မှ ပယ်ဖျက်ခံရသည်။
၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် မိခင်ဖြစ်သူ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်သည် ငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ်ဆု ရရှိခဲ့သော်လည်း၊ နေအိမ်အကျယ်ချုပ်ကြောင့် လူကိုယ်တိုင်တက်ရောက်ရယူနိုင်ခြင်းမရှိခဲ့ဘဲ၊ သားဖြစ်သူ မောင်မြင့်ဆန်းအောင်(၁၈ နှစ်) နှင့် မောင်ထိန်လင်း(၁၄ နှစ်)တို့မှ မိခင်ဖြစ်သူ ကိုယ်စား တက်ရောက်ရယူခဲ့သည်။ ငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ်ဆု၏ ဆုကြေးဖြစ်သည့် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁.၃ သန်းကို မြန်မာလူမျိုးများအတွက် ပညာရေး နှင့် ကျန်းမာရေး(ကဏ္ဍ)များတွင် အသုံးပြုနိုင်ရန် ရန်ပုံငွေ မတည်ထူထောင်ခဲ့သည်။ မိခင်ဖြစ်သူ တက်ရောက်မရယူနိုင်ခဲ့သည့် ဆုများရှိ တချို့ကို မောင်မြင့်ဆန်းအောင်မှ တက်ရောက်ရယူခဲ့သည်များတွင်၊ နိုင်ငံတကာ လူ့အခွင့်အရေးဥပဒေအဖွဲ့၏ဆု၊ အိုလံပစ်မီးရှုးတိုင်အား စပိန်နိုင်ငံသို့ ရောက်ရှိလာရာတွင် ကြိုဆိုခဲ့ခြင်း နှင့် လွတ်လပ်ရေးသမ္မတဆု အားသွားရောက်တက်ယူခဲ့သည်များရှိခဲ့သည်။
၁၉၉၉ ခုနှစ်တွင် ဖခင်ဖြစ်သူ သေဆုံးပြီးနောက်ပိုင်းတွင်၊ မောင်မြင့်ဆန်းအောင်သည် မိခင်ဖြစ်သူရှိရာ မြန်မာနိုင်ငံသို့ သွားရောက်တွေ့ဆုံခဲ့သည်။
တောင်ဇိုင်းရွာ၊ ရေခေါင်းချောင်း
တောင်ဇိုင်းရွာ၊ ရေခေါင်းချောင်း
အာနန္ဒာ ခရှစ်နန်
တတ်ပရာနန်ဒမ် အာနန္ဒာ ခရှစ်နန် (၁၉၃၈ ခုနှစ်ဖွား) သီရိလင်္ကာတမီးလူမျိုး၊ မလေးရှား စီးပွားရေးသမားတစ်ဦးဖြစ်ပြီး စာနာကူညီတတ်သူဖြစ်သည်။ သူ့ကို တက်ခ် ဟု နာမည်ပြောင်ခေါ်ကြပြီး Forbes ၏ အချမ်းသာဆုံးလူများ နောက်ဆုံးစာရင်းအရ လက်ရှိငွေကြေးပမာဏ ရ.၆ ဘီလျံဒေါ်လာဖြင့် အရှေ့တောင်အာရှတွင် Robert Kuok နှင့် Ng Teng Fong တို့နောက် အချမ်းသာဆုံး အမှတ် ၃ ဖြစ်၍ ကမ္ဘာ့အချမ်းသာဆုံး အမှတ် ၁၁၉ ဖြစ်သည်။
သူသည် လူသိရှင်ကြားဖြစ်မှုများကို ရှောင်ရှားလေ့ရှိပြီး သူ့လုပ်နိုင်စွမ်းရှိသမျှမလုပ်ဘဲ လျှို့လျှို့ဝှက်ဝှက် ရိုးရိုးကုပ်ကုပ်သာ နေသူအဖြစ် လူသိများသည်။
ငယ်ဘဝ
အာနန္ဒာ ခရှစ်နန် ကို ၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် ကွာလာလမ်ပူမြို့ရှိ “Little India”ဟု ခေါ်သော Brickfields တွင် တမီးမိဘနှစ်ပါးက မွေးဖွားခဲ့သည်။ သူသည် ကွာလာလမ်ပူ Brickfields ရှိ Vivekananda တမီးကျောင်းတွင် တက်ရောက်ခဲ့ပြီး Victoria Institution ကိုပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ ထို့နောက် Colombo Plan စကော်လာဖြင့် ဩစတျေးလျနိုင်ငံ မဲလ်ဘုန်းတက္ကသိုလ်တွင် တက်ရောက်ခဲ့ပြီး နိုင်ငံရေးသိပ္ပံ(ဂုဏ်ထူးတန်း)ဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့သည်။
ထိုအချိန်က သူသည် မဲလ်ဘုန်းမြို့ ဆင်ခြေဖုန်းဖြစ်သော Hawthorn တွင်နေထိုင်ခဲ့ရသည်။ ထို့နောက် ၁၉၆၄ ခုနှစ်တွင် ဟားဗတ်တက္ကသိုလ်၌ စီးပွားရေးစီမံခန့်ခွဲမှုဆိုင်ရာ မာစတာဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့သည်။
စီးပွားရေး
ခရှစ်နန် ၏ပထမဆုံး စီးပွားရေးလုပ်ငန်းသည် MAI Holdings ၏ ကွာလာလမ်ပူအတိုင်ပင်ခံဖြစ်သည်။ တိုင်းပြည်အများအပြားတွင် ရေနံတူးဖော်ခြင်းလုပ်ငန်း၌ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမည်ဖြစ်သော Exoil ကုန်သွယ်မှုများကို ထိန်းချုပ်ရခြင်းဖြစ်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် သူသည် (မလေးရှားနိုင်ငံ၌) လောင်းကစားအသိုင်းအဝိုင်းသို့ ပြောင်းရွှေ့သွားခဲ့သည်။
၁၉၉၀ နှစ်ဦးပိုင်းများတွင် မာတီမီဒီယာပြိုင်ပွဲများအဖြစ်သို့ရောက်အောင် ပြောင်းလဲမှုအမျိုးမျိုးကို သူ စလုပ်ခဲ့သည်။
လက်ရှိအားဖြင့် သူသည် ဖျော်ဖြေရေးလုပ်ငန်းများ၊ Astro ဂြိုဟ်တုတယ်လီဗေးရှင်း၊ အာကာသ (MEASAT)၊ သင်္ဘောလုပ်ငန်းများ (Bumi Armada)၊ ကြေးနန်းဆက်သွယ်ရေးများ (Maxis နှင့် Aircel) တို့တွင် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံထားသည်။ သူ့ကိုယ်ပိုင်လုပ်ငန်းဖြစ်သော Usaha Tegas Sdn.Bhd မှ တဆင့် စွမ်းအင်ထုတ်လုပ်ခြင်း (Powertek)၊ လောင်းကစားခြင်း (Pan Malaysian Pools)၊ အပန်းဖြေရိပ်သာများ (Tropical Island နှင့် Tanjong Golden Billage (TVG)) တို့ လက်အောက်ခံပါဝင်သည့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများကို ထိ်န်းချုပ်ထားသော Tanjong Public လိမိတက် ကုမ္ပဏီတွင်လည်း ပိုင်ဆိုင်မှုများရှိထားသည်။
မာလ်တီမီဒီယာလုပ်ငန်းများ
၁၉၈၀ နှစ်လည်ပိုင်းတွင် Bob Geldof ၏ Live Aid ပွဲကို ကူညီစီစဉ်ပေးခြင်းအားဖြင့် ဤလုပ်ငန်းကို ပထမဆုံးကျွမ်းဝင်လာခဲ့သည်။ ၁၉၉၀ နှစ်စောပိုင်းတွင် သူသည် ယခုအခါ သတင်းနှင့်ကြေးနန်းဆက်သွယ်ရေး ကုမ္ပဏီ ၂ ခုဖြစ်သည့် Maxis Communication နှင့် MEASAT Broadcast Network System တို့ပါဝင်နေပြီဖြစ်သော မာလ်တီမီဒီယာအင်ပိုင်ယာကြီးကို စတည်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ကမ္ဘာ့အခြေအနေကို ဖော်ပြသည့် ဆက်သွယ်ရေးဂြိုဟ်တု ၃ ခုပါရှိခဲ့သည်။ သူသည် တိုင်းပြည်တွင် အကြီးဆုံးဆယ်လူလာဖုန်း ကုမ္ပဏီဖြစ်သည့် Maxis Communication ၏ ၄၆%ကို British Telecom နှင့် AT&T မှ မီလျံဒေါ်လာ ၆၈၀ ဖြင့် ဝယ်ယူအောင်လုပ်နိုင်ခဲ့ပြီး သူ၏မြှုပ်နှံမှုကို ရ၀% အထိတိုးမြှင့်ခဲ့သည်။
Maxis တွင် ကုမ္ပဏီခွဲပေါင်း ၁၀ သန်းကျော်ရှိပြီး မလေးရှားနိုင်ငံဈေးကွက် ၄၀%ဝန်းကျင်ကို ရယူထားသည်။ လက်ရှိတွင် Maxis သည် Aircel နှင့် Tamil Nadu တို့၏ အကြီးဆုံး ဆယ်လူလာဖုန်းကုမ္ပဏီများကို ရရှိထားပြီး အိန္ဒိယနိုင်ငံအပိုင်းများသို့ ဖြန့်ကျက်ထားသည်။ Maxis က အင်ဒိုနီးရှားဆယ်လူလာဖုန်း ကုမ္ပဏီများကိုပါ ဝယ်ယူ၍ တိုးချဲ့လုပ်ကိုင်ရန် ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းလျက်ရှိသည်။ Astro နှင့် အိန္ဒိယ၏ Sun Network တို့အကြား သဘောတူညီမှုအရ သူသည် အမေရိကန်နှင့် ဥရောပနိုင်ငံများတွင် အိန္ဒိယဈေးကွက်ကို ဦးတည်၍ Tamil diaspora ကို အဓိကထားသော တီဗီချယ်နယ်လ်တစ်ခုကို ထုတ်လွှင့်ရန် စီစဉ်သည်။
ရွှေအိုင်ရွာ၊ ထားဝယ်မြို့နယ်
ရွှေအိုင်ရွာ(Shweaing)သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ ထားဝယ်ခရိုင်၊ ထားဝယ်မြို့နယ်၊ ဟာမြင်းကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ 177,055 ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ထားဝယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စင်းစယ်ရွာ၊ ထီးလင်းမြို့နယ်
စင်းစယ်ရွာ (Sinsei)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ဂန့်ဂေါခရိုင်၊ ထီးလင်းမြို့နယ်၊ စင်းစယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၉၃၆၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ စင်းစယ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၄ ဦး၊ မ ၂၇၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၁၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ထီးလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငှက်ကျရွာ၊ ငှက်ကျ
ငှက်ကျရွာ၊ ငှက်ကျ
လနန်ဂျောက်ရွာ၊ မိုးမောက်မြို့နယ်
လနန်ဂျောက်ရွာ(Lananggyauk)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်ခရိုင်၊ မိုးမောက်မြို့နယ်၊ တုန်ဟုန်းယန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၂၆၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တုန်ဟုန်းယန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃ ဦး၊ မ ၁၄ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၇ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မှိုဟင်းတောရွာ၊ ဝက်ကျိတ်
မှိုဟင်းတောရွာ၊ ဝက်ကျိတ်
ကုန်းပေါ်ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ကုန်းပေါ်ရွာ (Konepaw)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ ထီပေါင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၃၀၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ထီပေါင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၁၈၆ ဦး၊ မ ၅၃၈၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၅၆၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စမ်းချောင်းစဉ်းအိုးဘိုရွာ၊ စမ်းချောင်းစဉ်းအိုးဘို
စမ်းချောင်းစဉ်းအိုးဘိုရွာ၊ စမ်းချောင်းစဉ်းအိုးဘို
စော်ဘွားကြီးကုန်း
ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး အင်းစိန်မြို့နယ်အတွင်းရှိ ပြည်လမ်း၊ လမ်းသစ်လမ်းနှင့် အင်းစိန်ဘူတာရုံလမ်းတို့ ဆုံရာတစ်ဝိုက်ကို စော်ဘွားကြီးကုန်းဟု ခေါ်ဆိုသည်။ စော်ဘွားကြီးကုန်းသည် ရှေးနှစ်ပေါင်းများစွာကပင် သိင်္ဂုတ္တရကုန်းတော်ကို ဝန်းရံနေသည့် ကုန်း ၉၉ ကုန်း ၌ အပါအဝင် ဖြစ်ကြောင်း ဆိုကြ၏။ အင်းဝမင်းဆက်ကို စတင်တည်ထောင်သူ သတိုးမင်းဖျား လက်ထက်တွင် ရှမ်းစော်ဘွားမောင်နှမ သုံးဦးတို့သည် စော်ဘွားကြီးကုန်း၏ တောင်ဘက်၌ ဟော်နန်းဆောက်လုပ် နေထိုင်သည်။ ယခု မင်္ဂလာဒုံလေယာဉ်ကွင်းနေရာသည် သီရိကဉ္စန နှင့် ကျမိုင်းသီဟရာဇာတို့၏ ဟော်နန်းနေရာ ဖြစ်သည်။ ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်လွန်များတွင် ဆေးဝင်္ကဘာဆရာတော်သည် စော်ဘွားကြီးကုန်း အရပ်သို့ ကြွရောက် သာသနာပြုလုပ်ငန်းများ လုပ်ဆောင်စဉ် ဘိုးတော်စော်ဘွားကြီးက များစွာ အကူအညီပေးခဲ့သည် ဆို၏။ ယခုအခါ စော်ဘွားကြီး ဝိဇ္ဇာဘိုးတော် စံနန်းမှာ ဆေးဝင်္ကဘာဘုရားဝင်း အတွင်း၌ တည်ရှိလေသည်။
အင်းစိန်မြို့နယ် အတွင်း ကုန်းကြီး ၉ ကုန်း (တောင်သူကုန်း၊ ရှမ်းကုန်း၊ ဇီးအုံ့ကုန်း၊ နံ့သာကုန်း၊ ပိန္နဲကုန်း၊ ဈေးကုန်း၊ဘိုကုန်း၊ဒညင်းကုန်း၊စော်ဘွားကြီးကုန်း) တွင် တစ်ခု အပါအဝင် ဖြစ်သည်။
ဂဒြဘသုတ်
နွားတို့နှင့် အဆင်း, အသံ, ခြေရာမတူပဲ မြည်းသည် “ငါလည်း ဝန်ဆောင် နိုင်သူ, ငါလည်း ဝန်ဆောင်နိုင်သူ”ဟုဆို၍ နွားတို့၏နောက်သို့ တကောက်ကောက် လိုက်ပါနေသကဲ့သို့ ထို့အတူ အချို့သောရဟန်းသည် အဓိသီလသိက္ခာ, အဓိစိတ္တ သိက္ခာ, အဓိပညာသိက္ခာတို့ကို ဆောက်တည်၍ ကျင့်ခြင်း၌ ထက်သန်သောဆန္ဒမရှိပဲလျက် “ငါလည်း ရဟန်း, ငါလည်း ရဟန်း”ဟု ဆို၍ ရဟန်းသံဃာတော်၏နောက်သို့ တကောက်ကောက်လိုက်နေ၏၊ အဓိသီလသိက္ခာ, အဓိစိတ္တသိက္ခာ, အဓိပညာသိက္ခာတို့ကို ဆောက်တည်ကျင့်သုံးခြင်း၌ ထက်မြက်သောဆန္ဒရှိသူများ ဖြစ်ရမည်-ဟု သင်တို့ ကျင့်ရမည်ဟု ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ကြပ်ကုန်းရွာ၊ ရွာသာကုန်း
ကြပ်ကုန်းရွာ၊ ရွာသာကုန်း
ထိန်လင်း၊ မောင်
မောင်ထိန်လင်း(Dannian Kim Arundel Aris)သည် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၏ မြေး၊ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် နှင့် မိုက်ကယ် အဲရစ် တို့၏ သား နှစ်ယောက်ရှိရာတွင် အငယ်ဆုံးသားဖြစ်သည်။ သူ၏ အကိုဖြစ်သူမှာ မောင်မြင့်ဆန်းအောင် ဖြစ်ပြီး၊ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် နေအိမ်အကျယ်ချုပ်ကျပြီးနောက်ပိုင်းတွင် မိခင်ဖြစ်သူနှင့် ဝေးကွာ၍ အင်္ဂလန်တွင် ကြီးပြင်းခဲ့ကြသူများဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ်ဘဝ
ခုနှစ်ရေး
မိခင်နှင့် ပြန်လည်တွေ့ဆုံ
ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ နေအိမ်အကျယ်ချုပ်ချထားသည့် သက်တမ်း ကုန်ဆုံးမည့်၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၀ကို မျှော်လင့်ရင်း၊ သားဖြစ်သူ မောင်ထိန်လင်းသည် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ဘန်ကောက်မြို့ရှိ မြန်မာသံရုံးတွင် ပြည်ဝင်ခွင့်ဗီစာကို လျှောက်ထားခဲ့သည်။ ကင်မ်သည် မိခင်ဖြစ်သူ ဒေါ်အောင်ဆန်း စုကြည်နှင့် ၂၀၀၀ ခုနှစ်၊ ၂၀၁၂ ခုနှစ်နှင့် ၂၀၁၆ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁၁ ရက်နေ့များတွင် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။
ဘော်ဒေရွာ၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်
ဘော်ဒေရွာ (Bawday)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မိုးမိတ်ခရိုင်၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်၊ မိုးဟောက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၉၁၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုးဟောက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၁၂၃ ဦး၊ မ ၂၁၇၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၂၉၇ ဦးနေထိုင်သည်။
တောင်ရင်းရွာ၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်
တောင်ရင်းရွာ (Taungyin)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်၊ တောင်ရင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၆၆၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောင်ရင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၅၃ ဦး၊ မ ၁၉၅၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၃၀၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကုန်းကြီးရွာ၊ ဝက်လက်မြို့နယ်
ကုန်းကြီးရွာ (Konegyi)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ဝက်လက်မြို့နယ်၊ သခွတ္တောကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၆၃၁ ဖြစ်သည်။
ကျီးလေ (အောက်)ရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ကျီးလေ (အောက်)ရွာ(Kyeelay(Lower))သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ကျီးလေကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၃၂၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျီးလေကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၇၃ ဦး၊ မ ၅၄၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၁၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကုန်းကြီးရွာ၊ ဝက်လက်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝက်လက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျီးလေ (အောက်)ရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သဖန်းချောင်းရွာ
သဖန်းချောင်းရွာ
ကော်လကန်ရွာ၊ လေရှီးမြို့နယ်
ကော်လကန်ရွာ (Kawlakan)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ လေရှီးမြို့နယ်၊ ဖွေလင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၇၆၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လေရှီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၂၀၀၀ နွေရာသီ အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲဝင် မြန်မာနိုင်ငံအသင်း
မြန်မာနိုင်ငံအသင်းသည် ၂၀၀၀ နွေရာသီ အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲသို့ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ ထိုပွဲသည် ၂၀၀၀ပြည့်နှစ် စက်တင်ဘာ ၁၅ရက်နေ့မှ အောက်တိုဘာ ၁ရက်နေ့အထိ ဩစတြေးလျနိုင်ငံ၊ ဆစ်ဒနီမြို့တွင် ကျင်းပခြင်းဖြစ်သည်။မြန်မာနိုင်ငံအိုလံပစ်ကော်မတီအနေဖြင့် အမျိုးသား ၂ဦးနှင့် အမျိုးသမီး ၅ဦးပါဝင်သော မြန်မာအားကစားအဖွဲ့ကိုစေလွှတ်ကာ အားကစားနည်း ၄မျိုးတွင် ယှဉ်ပြိုင်စေခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ဆုတံဆိပ် ဆွတ်ခူးနိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ ဖွင့်ပွဲအခမ်းအနားတွင် အလံကိုင်ဆောင်သူမှာ ပြေးခုန်ပစ်အားကစားနည်းမှ မောင်မောင်ငယ်ဖြစ်သည်။
မြားပစ်
မြန်မာနိုင်ငံအ​နေဖြင့် အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲတွင် မြားပစ်အားကစားနည်းကို ပထမဆုံးအကြိမ် ဝင်​ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံအသင်း၏ နွေရာသီအိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မှုများ
သားမွေး
အမွေးသည် နို့တိုက်သတ္တဝါတို့၏ အရေမှ ပြင်ပသို့ ထိုးထွက်နေသော အရာများကို ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ပိုးမွှားနှင့် အပင်တို့မှ ဤနည်းအတိုင်း ထွက်နေသောအမျှင်များကိုလည်းခေါ်ဝေါ်ကြသည်။
အမွေးရှိခြင်းသည် နို့တိုက်သတ္တဝါတို့၏ ထူးခြားသောဂုဏ် တစ်ရပ်ဖြစ်၍ ယင်းတို့အတွက် များစွာ အကျိုး ကျေးဇူး ဖြစ် ထွန်းစေသည်။ အရပ်ဒေသ အမျိုးမျိုး၌ ရာသီဥတု အခြေအနေ ကို လိုက်လျော၍ တိရစ္ဆာန်တို့၌ ထူထဲသော အမွေးများ၊ သို့မဟုတ် နည်းပါးသော အမွေးများရှိသည်ကို တွေ့ရ၏။ ရေခဲ ရာဒေသများရှိ ဝက်ဝံဖြူ၊ သမင်တို့၌ ထူထဲသော အမွေးရှိခြင်း ကြောင့် အအေးဒဏ်ကို ခံနိုင်ရည်ရှိ၏။ အပူပိုင်း တိရစ္ဆာန် များ၌မူကား များသောအားဖြင့် အမွေးနည်းပါးပေသည်။
အမွေးသည် ညွတ်ပျောင်းခိုင်ခံသော ချည်မျှင်သဖွယ် ရှိ၍ မာကျောသော ဆဲများ ပါရှိလေသည်။ နို့တိုက် သတ္တဝါတို့၏ အမွေးများသည် အရေထဲရှိ တွင်းငယ်ကလေးများ၌ ဖြစ်ပေါ်၏။ ထိုတွင်းကလေးများကို အမွေး အိမ်ဟုခေါ်သည်။ အမွေးအိမ်၌ အထပ် နှစ်ထပ်ရှိ၏။ အတွင်းထပ်သည် အမွေးရင်းကို နီးကပ် စွာ ပတ်ထား၍ ပြင်ပအထပ်သည် ဆက်စပ်သော အသားမျှင် ဖြစ်၏။ အမွေးအိမ်အရင်း၌ အသားပိုကလေးတစ်ခု ရှိ၏။ ထိုအသားပိုကလေးအပေါ်မှ ပျော့ပျောင်းသော ဆဲများသည် ပွားများကြီးထွားလာ၍ ရှည်လျားသော အရောင်ရှိ အမွေးမျှင် ဖြစ်လာ၏။ အမွေးမျှင်သည် သွေးကြောများနှင့် ဆက်သွယ် လျက်ရှိသဖြင့် အာဟာရကိုရသည့်ပြင် အမွေးမျှင်၌ ဖြစ်ပေါ် လာသော စွန့်ပစ္စည်းများကို ထုတ်ပစ်နိုင်သည်။ ဂလင်းများ သည် အဆီဖြင့် စိုပြည်ပျော့ပျောင်းစွာ ရှိနေနိုင်၏။ အာရုံကြော များနှင့်လည်း ဆက်သွယ်လျက်ရှိသောကြောင့် ထူးခြားသော အာရုံခံစားမှု အင်္ဂါများလည်း ဖြစ်လေသည်။ သင်စိတ်ဆိုးလျှင် အမွေးများ ထောင်လာသည်ကို တွေ့ရသည်။ အမွေးအိမ်သည် ထောင်စေသည့် ကြွက်သားနှင့် ဆက်သွယ်နေသဖြင့် ကြွက်သား ကျုံ့သောအခါ အမွေးများကို ထောင်စေလေသည်။
လူ၏အမွေးသည် ယေဘုယျအားဖြင့် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ဆောက်တည်ပုံ တူညီသော်လည်း အရှည်၊ အရောင်၊ ကန့်လန့် ဖြတ်အသွင်တို့မှာ တစ်မျိုးနှင့်တစ်မျိုး ဖိုနှင့်မ ကွဲပြား ခြားနား သည်ကို တွေ့ရ၏။ ဆောက်တည်ပုံ သုံးမျိုး သုံးစားရှိသည်။
မည်းနက်သော အရောင်ရှိ၍ ကန့်လန့်ဖြတ် အားဖြင့် ဘဲဥပုံ၊ သို့မဟုတ် ကျောက်ကပ်ပုံ ရှိသည်။ အိန္ဒိယတိုင်းရင်းသားနှင့် ဩစတြေးလီးယန်း လူမျိုး တို့မှအပ လူမည်းမျိုးများ၌ တွေ့နိုင်သည်။ ဤအမွေးမျိုးကိုလည်း နှစ်စားခွဲထားပြန်သည်။ တစ်စားမှာ အမွေးသည် ရှည်၍ အလိမ်သည် ကြီး၏။ ကပ္ပလီ လူမျိုးများ၌ တွေ့နိုင်သည်။ အခြားတစ်စား၌ အလိမ်သည် သေးငယ် ကျစ်လျစ်၍ အစုကလေးများ ဖြစ်နေပြီးလျှင် အချို့ နေရာများမှာ အမွေးကင်းသော ကွက်လပ်များ သဖွယ် ရှိနေ သည်။ ဗွတ်ရှမန်းလူမျိုးများ၌ တွေ့နိုင်သည်။
ယင်းတွင် ကန့်လတ်ဖြတ် အဝိုင်းပုံသဏ္ဌာန်ရှိသည်။ တရုတ်၊ မွန်ဂို၊ အမေရိကန်၊ အိန္ဒိယလူမျိုးများတွင် တွေ့နိုင်သည်။
။ ယင်းတွင် ကန့်လန်ဖြတ် ဘဲဥပုံရှိသည်။ ဥရောပတိုက်သား များ၌ တွေ့နိုင်၏။
ဩစတြေးလီးယန်းနှင့် နူဗီယန်လူမျိုးတို့၌ မည်းနက်ထူထဲ လိပ်ခွေသော အမွေးတစ်မျိုးရှိ၏။ အာရှတိုက်၊ ဥရောပတိုက် သားများ၏ အမွေးနှင့်ကွဲပြားသော်လည်း ကပ္ပလီ လူမျိုးတို့၏ အမွေးနှင့် များစွာမခြားနားလှချေ။
အမွေး၏အရောင်သည် အမွေးထဲ၌ ပါဝင်သောအရောင်ဆေး တစ်မျိုးကြောင့် ဖြစ်၏။ ဖြောင့်တန်းသော အမွေး၊ လိမ်ကောက် သောအမွေးများ၏အရောင်သည် မည်းနက်၍ လှိုင်းထသော အမွေး၏အရောင်များမှာ အညို၊ အဝါ၊ အနီစသည်ဖြင့် အမျိုး မျိုး ရှိလေသည်။ အသားအရေ မသန့်ရှင်းသော အခါ ၌သော် လည်းကောင်း၊ မကျန်းမမာသော အခါများ၌သော်လည်းကောင်း အမွေးများ ကျွတ်ကျတတ်၍ ကျန်းမာ လာသောအခါမှ တစ်ဖန် ပြန်၍ ပေါက်လေသည်။ အမွေးသည် အလွန်အသုံးဝင်သော ပစ္စည်းတစ်ခု ဖြစ်ပေသည်။ သိုး၊ ဆိတ်၊ ကုလားအုတ်၊ အယ်လ ပါကာ မွေးများကို အထည်အဝတ် ရက်လုပ်ကြ၍ ယုန်မွေးကို ဦးထုပ်သက္ကလတ်စများ ပြုလုပ်ကြလေသည်။ သက္ကလတ်ထည် အကြမ်းများ၌ မြင်းမွေး၊ နွားမွေးများ ပါဝင်၏။ ဝက်မွေး၊ ကုလားအုပ်မွေးများကို စုတ်တံပြုလုပ်ရာတွင် အသုံးချကြ လေသည်။
ရှေးအလွန်ကျသောခေတ်မှ ယခု မျက်မှောက်ခေတ်တိုင်အောင်လူတို့အမြတ်တနိုးထား၍ ဝတ်ဆင်ကြ သည့်အဝတ်အထည်တမျိုးမှာ သားမွေးထည်ပင် ဖြစ်သည်။ ခေတ်မီအဝတ်အထည်များ မည်မျှပင် ပေါ်ပေါက်စေကာမူ သားမွေးထည်ကိုကား အမြတ်တနိုးထား၍ ဝတ်မြဲဝတ်ကြသည်မှာ ယင်းတို့၏နွေးသည့်နေရာနှင့် ခံ့ညားထယ်ဝါသည့် နေရာ၌ ပြိုင်ဘက်မရှိမှုကြောင့်ဖြစ်သည်။ ရှေးအခါက လွန်စွာချမ်းအေးသည့်အရပ်ဒေသများတွင် နေထိုင်ကြသော လူများသည် အသက်ရှင်၍ နေနိုင်ရန်အတွက် အစာအာဟာရကိုရှာဖွေစားသောက်ရသကဲ့သို့ မိမိတို့ ကိုယ်ခန္ဓာကို အအေးဓာတ်မှကာကွယ်ရန်အလို့ငှာ အဝတ်အထည်များကို ရှာဖွေပြုလုပ်ကြရလေသည်။ ထိုအခါ တိရစ္ဆာန်တို့၏ အသားကို အာဟာရအဖြစ်မှိီဝဲ၍ အရေနှင့် အမွေးကိုအအေးမှကာကွယ်ရန် ဝတ်ဆင်ကြရသည်။ သို့ဖြစ်၍ တိရစ္ဆာန်များ၏အသားကိုအစားအစာအဖြစ် အသုံးပြုတတ်ကြသည့်အချိန်နှင့် တိရစ္ဆာန်များ၏ သားရေနှင့်အမွေးများကိုအဝတ် အထည်အဖြစ် ဝတ်ဆင်ကြသည့်အချိန်မှာ များစွာကွာခြားမည်မဟုတ်ဟု ယူဆရပေသည်။ ကမ္ဘာ၏မြောက်ပိုင်းတွင် နေထိုင်ကြသော လူရိုင်းများ အဖို့သားမွေးသည်မရှိလျှင် မဖြစ်သော ပစ္စည်းတစ်ခုဖြစ်၍ အဖိုးတန်လေသည်။ သို့ရာတွင် အချို့သော ယဉ်ကျေးသည့်နိုင်ငံများတွင်မူ သားမွေးသည်ရှေးအခါမှစ၍ ယခုအထိအလှအပ ဇိမ်ခံပစ္စည်းတစ်ခုအဖြစ်နှင့်သာ အဖိုးထိုက်တန်လေသည်။ တရုတ်လူမျိုးများကား လွန်ခဲ့သည့် နှစ်ပေါင်း ၃၅ဝဝခန့်မှစ၍ သားမွေးကို အရေးတယူ ဝတ်ဆင်ခဲ့ကြသည်ဟု သိရှိရသည်။
အလယ်ခေတ်ဥရောပယဉ်ကျေးမှုတွင် သားမွေး ထည်သည် အလှအပ ဇိမ်ခံပစ္စည်းများစာရင်းတွင် ထိပ်တန်းက ပါဝင်လျက်ရှိ၏။ သားမွေးထည်များကို အသုံးပြုခြင်းသည် ဝိနည်းတော်ကျင့်စဉ်များနှင့် ဆန့်ကျင်သည်ဟုအကြောင်းပြု၍ ဗုဒ္ဓဘာသာ ရဟန်းတော်များအား သားမွေးထည်များကိုဝတ်ဆင်ခြင်းမှ တားမြစ်ထားလေသည်။ ထိုခေတ်အခါက လူများတွင်လည်း သာမန်လူများသည် သားမွေးကိုအသုံးပြုခွင့်မရှိဘဲ ဘုရင့်ဆွေတော်မျိုးတော်များနှင့်မှူးကြီးမတ်ကြီး စသည့် အထက်တန်းစားများသာအသုံးပြုနိုင်ခွင့်ရှိလေသည်။ သို့ဖြစ်၍ အလယ်ခေတ်တွင် လူတစ်ယောက်၏ ဂုဏ်အဆင့်အတန်းကို ထိုသူဝတ်စားထားသော သားမွေးထည်၏ အမျိုးအစားနှင့် အရေအတွက်ပေါ်တွင်မူတည်ကာ ဆုံးဖြတ်လေ့ ရှိကြသည်။ များသောအားဖြင့် ထိုခေတ်က သားမွေးထည်များကို ယောက်ျားများသာဝတ်ဆင်လေ့ရှိကြ၏။ အချို့သူများ သည် သားမွေးထည်များကို မိမိ၏အလုပ်အကိုင်ရာထူး အဆင့်အတန်းကို ဖော်ပြသည့်သဘောနှင့်ဆင်မြန်းကြရ၏။ ယခုခေတ်တွင် တရားလွှတ်တော်တရားသူကြီးများ အမှုစစ်ဆေးသည့်အခါခေါင်းတွင်ဆောင်းထားသော သားမွေးဦးထုပ်များမှာအဆိုပါအလေ့အထမှ ကျန်ရစ်သော အမွေအနှစ်တစ်ခုပင်ဖြစ်လေသည်။ အလယ်ခေတ်တွင်လူတိုင်း ဝယ်ယူဝတ်ဆင်ခွင့်ရသော သားမွေးထည်မှာ သားမွေး ခေါင်းစွပ်ဖြစ်၏။ ထိုခေတ်က သားမွေးအများဆုံးထွက်သော အရပ်ဒေသများမှာ ဥရောပတောင်ပိုင်း၊ အလယ်ပိုင်းနှင့် ဗောလတစ်ပင်လယ်ကမ်းခြေတဝိုက်ရှိ မြို့ရွာဒေသများ ဖြစ်လေသည်။
သားမွေးရသောသားကောင်များမှာ ကြွက်ကတိုး၊ စကန့်၊ အိုပေါ့ဆမ် သားပိုက်ကောင်၊ မြွေပါဖြူ၊ မြွေပါ မြီးရှည်၊ မြွေပါမြီးတို၊ မြွေပါကြီး၊ မြေခွေး၊ ရက်ကွန်းဝံ၊ ဗီဗာဖျံ၊ အော့တာဖျံ၊ပင်လယ်ဖျံ၊ကြောင်မြီးတို၊ ဝံပုလွေ၊ ဝက်ဝံ၊ ယုန်၊ ဆေဗယ်ခေါ် တောဆိတ်မျိုး၊ ချင်ချီရှဉ့်နှင့် အခြားရှဉ့်အမျိုးမျိုးတို့ဖြစ်ကြသည်။
သားမွေထည်လုပ်ငန်း
သားမွေးစများကိုရရှိပြီးသည့်နောက် ဆေးဆိုးရပေသေး သည်။ သားမွေးကိုဆေးဆိုးသည့် အတတ်မှာ ရှေးပဝေဏီကပင် ပေါ်ပေါက်ခဲ့၏။ သို့ရာတွင် ၁၉ ရာစုကုန်ဆုံးခါနီးအချိန်ကျမှသာ သားမွေးဆေးဆိုးခြင်းကို ခေတ်မီသောဓာတုဗေဒနည်းစံနစ်တို့ဖြင့် စတင် ပြုလုပ်ကြလေသည်။ ထိုအချိန်မတိုင်မီကမူ သားမွေးကို ဆေးဆိုးရာ၍ အသီး အရွက်၊သို့မဟုတ် တွင်းထွက်သတ္ထု အရောင်များဖြင့်သာဆိုးကြသည်။ ထိုနောက်တွင်ကား ဓာတုဗေဒဆိုးဆေးများပေါ် ပေါက်လာပေရာ သားမွေးကို အရောင်အမျိုးမျိုးဆိုးပေးကြလေသည်။ သို့ဖြစ်၍ မည်မျှ ညံ့ဖျင်းသောသားမွေး ဖြစ်စေကာမူဆေးဆိုးပေးလိုက်သောအခါ အရောင်တောက်၍ ချောမွတ်လာသကဲ့သို့ဖြစ်သည်။
သားမွေးဆေးဆိုးနည်းများ ကိုကား လုပ်ငန်းရှင်များ၏ လျှို့ဝှက်ချက်ဖြစ်သဖြင့် ထိုလုပ်ငန်းအကြောင်းကို အသေးစိတ်မသိရချေ။ သားမွေးဆေး ဆိုးသူများသည် တစ်ဦးလျှင် နည်းတစ်မျိုးစီဖြင့် ပြုလုပ်ကြသည်ကိုတွေ့ရှိရ၏။ တစ်ဦး၏နည်းကိုတစ်ဦးအား အသိပေး ခြင်းလည်းမရှိချေ။ သားမွေးကို အဝတ်အထည်ချုပ်လုပ်ခြင်းမှာ ယခုအခါများစွာ တိုးတက်လျက်ရှိနေလေသည်။ သားမွေးအဝတ်အထည်များတွင် ပုံစံသည်များစွာအရေးကြီးလေသည်။ အခြားအဝတ်အထည်များ၌ ပုံစံအသစ်အဆန်းထွင်၍ ချုပ်ကြသကဲ့သို့ သားမွေး ထည်များတွင်လည်း ပုံသစ်ပုံဆန်းများထွင်ကြလေသည်။
ယင်းသို့ဆန်းသစ်သောပုံစံများကိုထွင်ကြသည်မှာ အဆန်းမဟုတ်ပေ။ အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် ရှေးခေတ်က ယောက်ျားများသာ သားမွေးထည်ကိုဝတ်ဆင်လေ့ ရှိကြသောလည်း ယခုခေတ်တွင်ကား သားမွေးထည်များကို မိန်းမများကပို၍ အသုံးပြုကြသောကြောင့်ဖြစ်လေသည်။ သားမွေးစများကို အထည်အဖြစ်ချုပ်လုပ်ရာတွင် အထူး ပြုလုပ်ထားသည့် သားမွေးချုပ်စက်များကို အသုံးပြုကြ၏။ သို့ရာတွင်သားမွေးစများကို ကိုက်ညှပ်ရာတွင်ကား လက်ဖြင့်ပင် ပြုလုပ်ရပေသည်။ သို့ဖြစ်၍ အထည်ပုံကျမကျမှာ အထည်ညှပ်သူ၏ ကျွမ်းကျင်မှုပေါ်တွင် တည်သည်။ သို့ရာတွင် ချုပ်သည့်အခါတွင်လည်း သေသပ်ကောင်းမွန်ရန် အရေးကြီး၏။ အချုပ်အလုပ် သေသပ်ကောင်းမွန်သော သားမွေးထည်များတွင် သားမွေးကို ဖယ်ရှား၍မကြည့်ဘဲနှင့် ချုပ်ရိုးကို မြင်နိုင်ရန် လွန်စွာခဲယဉ်းပေသည်။
သာမွေးထည်ကိုများသောအားဖြင့် ကမ္ဘာ၏အေးသော အပိုင်းတွင် နေထိုင်ကြသည့်လူများသာဝတ်ဆင်လေ့ ရှိကြသည်ဆိုသောကြောင့် သားမွေးကို အေးသော အရပ်ဒေသများတွင်သာ ရရှိနိုင်သည်ဟုယူဆလျှင် မှားယွင်းပေလိမ့်မည်။ စင်စစ်မှာ သားမွေးကို ကမ္ဘာအရပ်ရပ်တွင်ရရှိနိုင်၍ သားမွေးထည်များကိုလည်း အေးသောတိုင်းပြည်များအတွက်သာမဟုတ် ပူအိုက်သော တိုင်းပြည်တို့တွင်လည်း အသုံးပြုနိုင်ရန်စီမံပြုလုပ်ကြလေသည်။ သို့ရာတွင်အမွေးထူထပ်ပေါများ သောသားမွေး တိရစ္ဆာန်များကိုကား ကမ္ဘာ၏အေးသောအပိုင်းများတွင်သာ ပိုမို၍တွေ့ရှိနိုင်ပေသည်။ မြောက်အမေရိကတိုက်၊ ကနေဒါနိုင်ငံ၊ ဥရောပတိုက်မြောက်ပိုင်း၊ ဆိုက်ဗီးရီးယားပြည်နယ်၊ ဩစတေးလီးယားတိုက်၊ တရုတ်နိုင်ငံ အစရှိသည့်ဒေသများမှာ ကမ္ဘာတွင်သားမွေးကောင်းထွက်သောနေရာများဖြစ်ကြလေသည်။ သားမွေးထွက်ရာဒေသများ၌ သားမွေးရည်အထည် ကြမ်းများကို ထောင်ချောက်သမားများနှင့်တောလိုက် မုဆိုးများထံမှ သားမွေးကိုယ်စားလှယ်များက စုဆောင်း၍ ဝယ်ယူပြီးလျှင် အထည်အဖြစ်ပြုလုပ်၍ ရောင်းချကြ၏။ များသောအားဖြင့်ကား သားမွေးရေများကို ကိုယ်စားလှယ် ပွဲစားများမှတစ်ဆင့် အချိန်ကာလအားလျော်စွာ လေလံတင် ရောင်းချလေသည်။ ထင်ရှားသည့်သားမွေး လေလံတင် ဌာနများမှာ လန်ဒန်မြို့၊ လိုက်ပဆစ်မြို့၊ နယူးယော့မြို့တို့ဖြစ်၍ မွန်ထရီးအောမြို့၊ စိန့်လူဝီမြို့၊ ပါရစ်မြို့၊ ဝင်နီပက်မြို့၊ ကိုပင်ဟားဂင်းမြို့၊ ဆီအက်တယ်မြို့၊ အက်ဒမန်တန်မြို့ တို့သည် သားမွေးကောင်း ရောင်းချရေးလုပ်ငန်းတွင် ဒုတိယအထင်ရှားဆုံးမြို့များ ဖြစ်ကြလေသည်။
ရေနီကြီးရွာ၊ ရေနီကြီး
ရေနီကြီးရွာ၊ ရေနီကြီး
မိုဟာမက်
တမန်တော်မိုဟာမတ် (မုဟမ္မဒ်-Muhammad) သည် အစ္စလာမ်ဘာသာကို အလ္လာရှင်မြတ် (ဘုရားသခင်)ထံမှ ညွှန်ကြားမှုဖြင့် လူအပေါင်းတို့ကို တဆင့်ပြန်လည် သွန်သင်ဆုံးမသူဖြစ်သည်။ ဘာသာရေးခေါင်းဆောင်တို့၏ ထုံးစံအတိုင်း ကွယ်လွန်ချိန်ထိတိုင် မနေမနားပင် အလ္လာရှင်မြတ်၏ အဆုံးအမတို့ကို လူအများအား သွန်သင်ခြင်းအမှုအား အားထုတ်ခဲ့သည်။
မိုဟာမတ်အား မွေးဖွားသည့်အချိန်နေရာနှင့် ပတ်သတ်ပြီး တိကျသည့်အထောက်အထားမတွေ့ရပေ။ သို့သော် အေဒီ ၅၇၀ ဝန်းကျင်၊နေရာအားဖြင့် ယနေ့ ဆော်ဒီအာရေဗျနိုင်ငံ၊မက္ကာမြို့(Macca)အနီးဖြစ်မည်ဟု ခန့်မှန်းကြသည်။ မမွေးဖွားလာခင်ကပင် ဖခင်ဖြစ်သူကွယ်လွန်သွားသည့်အတွက် မိခင်မုဆိုးမဖြစ်သူက ခက်ခဲစွာ စောင့်ရှောက်ခဲ့ရပြီး ၆ နှစ်သားအရောက်တွင် မိခင်ပါကွယ်လွန်သွားခဲ့ပြန်သည်။ ထိုနောက် ဦးလေးတော်စပ်သူက ကျွေးမွေးစောင့်ရှောက်မှုဖြင့် လူလားမြောက်လာသည်ဆိုသော်လည်း ကြမ်းတမ်းသည့် ဘဝကိုဖြတ်သန်းခဲ့ရသည်။ ကျမ်းစာအထောက်အထားများအရ စာပေသင်ကြားတတ်မြောက်ခြင်းမရှိဟု သိရသည်။ သို့သော် အသက် ၂၅ နှစ်အရွယ်တွင် မက္ကာမြို့နေ ငွေကြေးပြည့်စုံသည့် မုဆိုးမတစ်ဦး နှင့်အိမ်ထောင်ကျသဖြင့် ဘဝတိုးတက်လာခဲ့သည်။ ပင်ကိုကပင် ရိုးသားခြင်း၊ဖြောင့်မတ်ခြင်းတို့ဖြင့် ပြည့်စုံသည်ဟုလည်းဆိုကြသည်။ လူအများ၏ ယုံကြည်ခြင်းကို ခံယူရရှိသဖြင့် အများသူငါက လာရောက်ပြီး ပစ္စည်းများအပ်နှံခြင်းကိုခံရသည်။ အနယ်နယ်အရပ်ရပ်မှ လာရောက်သည့် ဂျူးနှင့်ခရစ်ယာန် ကုန်သည်များနှင့် ဆက်ဆံရသဖြင့် ၎င်းတို့ထံမှ တစ်ဆူတည်းသောဘုရားဝါဒကို နာကြားရသဖြင့် ဘုရားသခင်ကို ကိုးကွယ်ယုံကြည်စိတ်ကိန်းဝတ်လာပြီး ဌာနေလူများကိုးကွယ်သည့် အယူမှားကိုပယ်ပြီး ဘုရားသခင်နှင့်နီးစပ်မှုရရန် အားထုတ်တော့သည်။ တစ်ကိုယ်တည်း ဧကစာရီအကျင့် ကျင့်သုံးရာမှ အလ္လာရှင်မြတ်၏ ချစ်မြတ်နိုးမှုကို ခံရသဖြင့်တမန်တော် ဂါဘရီရယ်မှတဆင့် သူ့အားတမန်တော် အဖြစ်သတ်မှတ်ခြင်းခံရကာ ဘုရားသခင်ရှိရာ ကောင်းကင်ဘုံသို့လည်းခေါ်ဆောင်ကာ ဖူးမြော်ခွင့်ကိုရသည်ဟုဆိုသည်။
ထိုသို့သော် ချီးမြှောက်မှုကို ရရှိပြီးနောက် မိုဟာမက်သည် မိမိနှင့် ဆက်ဆံရသူအနည်းအကျင်းကို စတင်ဟောပြောပို့ချရာမှ အစ္စလာမ်သာသနာစတင်လာခဲ့သည်။၆၁၃တွင် ၎င်း၏ ဟောပြောမှုတို့ကို ယုံကြည်သဖြင့် နောက်လိုက်အင်အားတိုးပွားလာပြီး မက္ကာစော်ဘွား၏ မျက်စိစူးမှုကိုပါ တစ်ပါတည်းခံရတော့သည်။ ထို့ကြောင့် ၆၂၂တွင် မိုဟာမက်အနေဖြင့် မက္ကာတွင်ဆက်လက်ရပ်တည်ရန် ခက်ခဲလာသည့်အလျှောက် မက္ကာမြို့၏ မြောက်ဘက်မိုင် ၂၀၀ရှိ မဒီနာမြို့(Medina) သို့ရှောင်တိမ်းပြီး ဘုရားသခင်၏ အဆုံးအမကို လူအပေါင်းအား ဆက်လက် ဟောပြောသည်။ ထိုသို့တိမ်းရှောင်ရသည်ကို ဟေဂိရ(Hegira) ဟုခေါ်ပြီး တမန်တော်ဘဝကျင့်စဉ်တွင် အတက်တစ်ကွေ့ဖြစ်သည်ဟုသတ်မှတ်သည်။ အမှန်လည်း အောင်မြင်မှုကြီးကြီးရသည်။ မဒီနာစော်ဘွား၏ ဆရာကဲ့သို့ပင် အာဏာရလာပြီး လူအများကို ဦးဆောင်နိုင်သည့်အတွက် မကာကို ၆၃၀ခုနှစ်တွင်အနိုင်ရကာ အောင်နိုင်သူဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစပြီး နောင်တစ်နှစ်ခွဲကြာ သူမကွယ်လွန်မှီအထိကို အာရပ်အမျိုးနွယ်စုလေးများ တစ်ဖွဲ့ပြီးတစ်ဖွဲ့ အယူသစ်ကို ကူးပြောင်းယုံကြည်လာသည့် အတွက် ကွယ်လွန်ချိန် ၆၁၃ တွင်အာရေဘီးယားကျွန်းဆွယ်တောင်ဘက်ပိုင်းတစ်ခုလုံးကို ကောင်းစွာဩဇာလွမ်းမိုးထားခဲ့သည်။
လူမှုရေး၊ယဉ်ကျေးမှုနယ်ပယ်တွင်လည်း အာရပ်ယဉ်ကျေးမှုကို အားကောင်းမောင်းသန် ပြန့်ပွားရန်အတွက် လမ်းဖွင့်ပေးခဲ့သည်။ အထက်တွင်ဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း အာဖရိက မြောက်ပိုင်းမှသည် အရှေ့ဘက် အိန္ဒိယ အနောက်မြောက်ဘက်တိုင် အာရပ်ယဉ်ကျေးမှုကို ရှင်သန်စေရန် ကိုရမ်ကျမ်းက ဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။ မည်သည့် လူမျိုးဖြစ်စေ အာရဗီ ဘာသာဖြင့်သာ ရွတ်ဖတ်ပူဇော်ရမြဲဖြစ်သဖြင့် အာရဗီဘာသာမှာ အားအလွန်ကောင်းလာသည်။
အချုပ်ဆိုရလျှင် သာမန်လူတန်းစား အညတရဘဝမှသည် ဘာသာရေး၊နိုင်ငံရေး၊လူမှုရေး၊ယဉ်ကျေးမှုတို့တွင် ခေါင်းဆောင်မှုပေးနိုင်သူအဖြစ် မိုဟာမက်ကို သတ်မှတ်ချီးမွမ်းနိုင်သည်။
မို့ဟမ္မဒ် သခင်သည် အလ္လာဟ် အရှင်မြတ်၏ တမန်တော်ဖြစ်သည်။ ယခင်နှစ်ပေါင်း ၁၃ဝဝ ကျော်က၊ ကမ္ဘာသူကမ္ဘာသား အားလုံးတို့ကို ကရုဏာတရား ပွားများ၍ နှစ်ဘဝ၏သုခချမ်းသာ အဖြာဖြာကို ရစိမ့်သောငှာ အလ္လာဟ် အရှင်မြတ်သည် တမန်တော်အပေါင်းတို့၏ အချုပ်ဖြစ်သော ကမ္ဘာ့ ကရုဏာရှင် တမန်တော်မြတ် မို့ဟမ္မဒ်သခင်ကို နောက်ဆုံး တမန်တော်အဖြစ် စေလွှတ်တော်မူခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ တည်ရှိသမျှ ကာလပတ်လုံး တွေ့ကြုံရမည့် ပြဿနာအရပ်ရပ် ကို တိကျပြတ်သားစွာ ဖြေရှင်းပေးနိုင်ရန် အလို့ငှာ ကျမ်းဂန် အပေါင်းတို၏ အချုပ်ဖြစ်သော ကုရ်အာန်ကျမ်း (ကိုရန်ကျမ်း) မြတ်ကိုလည်း တမန်တော် မို့ဟမ္မဒ် ထံသို့ ထုတ်ပြန် ပို့ချတော်မူခဲ့လေသည်။