cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ဒဠှဓမ္မဇာတ်
ကျေးဇူးသိရန် အမတ် တောင်းပန်
အကျွန်ုပ်မှာ အဆွေခင်ပွန်း မရှိ။ ကိုးကွယ် အားထားရာ မရှိ၍ သေရယောင်တကား၊ ထိုကြောင့် နွားချေးလှည်းကို ရုန်းရသော အမှုကိစ္စကို ဆောင်ရွက်ရန် မင်းကြီးသည် အိုးထိန်းသည်အား ပေးအပ်ထား၏” -
ဟု အမတ်ကြီးအား ပြောကြားလေ၏။
ကျေးဇူးသိအောင် ရှေးရှုဆောင်
အမတ်ကြီးလည်း ဩဋ္ဌဗျာဒိ ဆင်မ၏ စကားကို ကြားလျှင် “ဩဋ္ဌဗျာဓိ …မစိုးရိမ်လင့်၊ ငါသည် မင်းကြီးအား ပြောဆို၍ သင့်အား ပေးမြဲတိုင်းသော စည်းစိမ် အခြံအရံကို ပြန်၍ ရစေမည်” ဟု ပြောဆိုကာ မြို့တွင်းသို့ ဝင်၍ နံနက်စာ စားပြီးသော် မင်းကြီးထံ ဆည်းကပ်၍ ဩဋ္ဌဗျာဓိ ဆင်မ၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးတို့ကို ပြောဆိုပြီးလျှင် “အရှင်မင်းကြီး … ဩဋ္ဌဗျာဓိ ဆင်မ အဘယ်မှာနည်း” ဟု မေး၏။ “အမတ်ကြီး … နွားချေးလှည်း ရုန်းရန် အိုးထိန်းသည်အား ပေးထား၏” ဟု ပြော၏။ “အရှင်မင်းကြီး … အရှင်မင်းကြီးတို့ ပြုအပ်သော အမှုသည် အလျောက်ပတ်” ဟု ပြစ်တင် ပြောဆိုပြီးလျှင် -
“အရှင်မင်းကြီး … ရှေးဦးစွာ မိမိ အကျိုးစီးပွားကို ဆောင်ရွက်ဖူးသော ကျေးဇူးရှင်အား ပြန်လှန်ပေးဆပ်ရမည်၊ ကျေးဇူးတုံ့ကို မသိသောသူ၏ လိုလားတောင့်တအပ်သော အကျိုးစီးပွားသည် ဆုတ်ယုတ်ပျက်စီးကုန်၏၊ ရှေးဦးစွာ မိမိ အကျိုးစီးပွာကို ဆောင်ရွက်ဖူးသော ကျေးဇူးရှင်အား ပြန်လည် ပေးဆပ်ရမည့် ကျေးဇူးတုံ့ကို သိသောသူ၏ လိုလားတောင့်တအပ်သော အကျိုးစီးပွားတို့သည် ဖြစ်ထွန်း တိုးပွားကုန်၏”။
ဩဋ္ဌဗျာဓိ ဆင်မ စည်းစိမ်ပြန်ရ
“အို - အချင်းတို့ …ငါသည် ထိုအကြောင်းကြောင့် သင်တို့အား ပြောဆိုပေ၏။ ဤအရပ်သို့ စည်းဝေးရောက်လာကြကုန်သော သင်တို့ အလုံးစုံသည် သူပြုဖူးသော ကျေးဇူးကို သိကုန်လော၊ နတ်ပြည်၌ ကြာမြင့်စွာ နေကြကုန်လော” –
ဟု မင်းကြီးမှ စ၍ စည်းဝေး ရောက်လာကြသော သူတို့အား အဆုံးအမပေးလေ၏။ မင်းကြီးလည်း အမတ်ကြီး၏ ဆုံးမစကားကို ကြားလျှင် မိမိ၌ ပြုခဲ့ဖူးသော ကျေးဇူးကို သတိရ၍ ဩဋ္ဌဗျာဓိ ဆင်မအား ပေးမြဲတိုင်းသော စည်းစိမ် အခြံအရံကို ပကတိအတိုင်း ပြန်၍ ပေးတော်မူ၏။ အမတ်ကြီး၏ အဆုံးအမ၌ တည်လျက် ကြာမြင့်စွာ ကုသိုလ်ကောင်းမှုကို အားထုတ် ဆည်းပူး၍ သေလွန်သည့် အခြားမဲ့၌ နတ်ပြည်သို့ လားရ၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ရဟန်းတို့ -
ထိုအခါ ဩဋ္ဌဗျာဓိသည် - ယခုအခါ ဘဒ္ဒဝတီ။
မင်းကြီးသည် - အာနန္ဒာ။
အမတ်ကြီးသည် - ငါဘုရား ဖြစ်လာပြီ -
ဟု ဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၁) မလိုမပေါင်း၊ လိုရုံပေါင်း၊ မိတ်ကောင်း မဟုတ်ပါ။
(၂) ကျေးဇူးရှိသား၊ မသိငြား၊ ကျိုးကားပျက်စီးရာ။
ဒဠှဓမ္မဇာတ် ပြီး၏။
ကျောက်တလုံးရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်
ကျောက်တလုံးရွာ (Kyauktalone)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်၊ သပြေတန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၈၉၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သပြေတန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၀၀၁ ဦး၊ မ ၃၉၇၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၉၇၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချောင်းဆုံရွာ၊ သပွတ်စု
ချောင်းဆုံရွာ (Chaungson)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မြင်းခြံခရိုင်၊ တောင်သာမြို့နယ်၊ သပွတ်စုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၅၇၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သပွတ်စုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၃၅ ဦး၊ မ ၂၈၂၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၁၆၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကော်အိုက်ဆန်ရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကော်အိုက်ဆန်ရွာ (Kawaikhsan)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ကျိုင်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၂၁၃ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အဗ္ဘဉ္ဇနဒါယက၊ တိဏဒါယကဝဂ်
အရှင်အဗ္ဘဉ္ဇနဒါယကထေရ်   သည်  မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ရှိ ရဟန်းတစ်ပါး ဖြစ်သည်။
ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားထက်ထက်
နောက်ဆုံးဘဝတွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် အရှင်အဗ္ဘဉ္ဇနဒါယကထေရ် အဖြစ်ဖြင့် အာသဝေါကုန်ခမ်း ရဟန္တာ ဖြစ်တော်မူ၏။
ကဗွေဒိုးရွာ၊ ဖားဆောင်းမြို့နယ်
ကဗွေဒိုးရွာ(Kabwaydoe)သည် ကယားပြည်နယ်၊ ဘောလခဲခရိုင်၊ ဖားဆောင်းမြို့နယ်၊ ဗဟန်းလော့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၈၁၂ ဖြစ်သည်။
ပါနီယထာလကသိက္ခာပုဒ်
ပါနီယထာလကသိက္ခာပုဒ် (သုရုသုရုဝဂ်)
[ဘဂ္ဂဘိုင်း, သံသုမာရဂိရိမြို့၌ ပညတ်တော်မူသည်။]
ပေသောလက်ဖြင့် သောက်ရေခွက်ကို ကိုင်မှု
ရဟန်းတို့သည် ကောကနပြာသာဒ်ဝယ် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးကြပြီးနောက် ဆွမ်းစသည်ပေနေသော လက်ဖြင့် ရေသောက်ခွက်ကို ကိုင်ကြကုန်၏။ (ထိုသို့ကိုင်ခြင်းကြောင့် နောက်ပုဂ္ဂိုလ်များ ထိုခွက်ဖြင့် ရေမသောက်ချင်စရာ ဖြစ်သွား၏၊) ထို့ကြောင့် လူတို့ကဲ့ရဲ့ရကား—
“န သာမိသေန ဟတ္ထေန ပါနီယထာလကံ ပဋိဂ္ဂဟေဿာမီကိ သိက္ခာ ကရဏီယာ”။ ဟု ဤသိက္ခာပုဒ်ကို ပညတ်တော်မူရလေသည်။
မြန်မာပြန်
ဆွမ်း-ဟင်းများကို “အာမိသ”ဟု ခေါ်၏၊ “ထိုအာမိသ ပေနေသော လက်ဖြင့် သောက်ရေခွက်ကို မကိုင်အံ့” ဟု အလေ့ အကျင့်ကိုပြုရမည်။
ဤသိက္ခာပုဒ်တော်အရ ဆွမ်းစားပြီးလျှင် မပေသော ဘယ်လက်ဖြင့် သောက်ရေခွက်ကို ကိုင်လေ့ပြုကြသည်၊ “သောက်ရေခွက်ကိုသာ မကိုင်ရ” ဟု ပညတ်သောကြောင့် ဆေးရေခွက်ကိုကား ကိုင်ကောင်း၏-ဟု မှတ်၊ သောက်ရေခွက်ကိုလည်း “ကိုင်ပြီးနောက်, ဆေးမည်, သို့မဟုတ် အဆေး ခိုင်းမည်ဟု ရည်ရွယ်၍ ကိုင်လျှင် အာပတ်မသင့်။
ပါရှင်ရွာ၊ မိုင်းခတ်မြို့နယ်
ပါရှင်ရွာ (Parshin)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းခတ်မြို့နယ်၊ ပါပွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၂၆၉၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပါပွန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၃၄ ဦး၊ မ ၄၉၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၂၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းခတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငှက်မနာခင်စာ
ဌက်မနာခင်စာ၏ ရုက္ခဗေဒအမည်မှာ Anagallis arvensis ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အပင်ငယ်တစ်မျိုးဖြစ်၏။ တတောင်ခန့် မြင့်၏။ အရွက်သည် မန်ကျည်းရွက် သဏ္ဌာန်ရှိသည်။ အရွက်တွင် အကြောများရှိ၏။ အဝါစက်များရှိ၏။ ညှာတံကားမရှိချေ၊ တန်ဆောင်မုန်း နတ်တော်လများ၌ ရတတ်၏။ တောင်ကုန်းများ၌ ပေါက်တတ်သည်။ အမြစ်သည် တွန့်လိမ်တတ်သည်။ သတိပြု၍ ဝါးကြည့်က ချို၊ ချဉ်၊ စပ်၊ ခါး လေးပါးသော အရသာရှိ၏။ အရသာမှာ ခါး၏။ စွမ်းရည်မှာ ထက်၏။ အစဉ်ကြေကျက်စေ၏။ ကိုက်ခဲ နာကျင်ခြင်းကို ပျောက်စေ၏။ အနာအား အသားနုတတ်စေ၏။ ရောင်ရမ်းခြင်းနှင့် အဆိပ်ကို နိုင်၏။ သို့သော် အနည်းငယ်သာ စားနိုင်၏။ အလွန်စားပါက အဆိပ်ဖြစ်၏။ မီးရတ် သွေးပုပ်ကျန်ခြင်းတို့ကို ၎င်းလေပူလေပုပ်တို့ကို လည်းကောင်း ထုတ်ပစ်တတ်သည်။ ဝက်ရူးပြန်ခြင်း၊ စိတ်နောက်၍ ထိုင်းမှိုင်းတွေဝေခြင်းတို့ကို ၎င်း၏ ပဉ္စငါးပါးကို ဝမ်းနှုတ်ဆေးအဖြစ်ဖြင့် ပေးသော် ထိုရောဂါပျောက်ကင်း၏။ ခွေးရူးကိုက်နာ၊ မြွေကိုက်နာ၊ သွားနာ သွားကိုက်၊ အဆစ်ရောင်ရောဂါများအတွက် အသုံးပြုနိုင်သည်ဟူ၏။ thumb|အပြာရောင် ငှက်မနာခင်စာပင်
ပဒိုင်းတော (အရှေ့)ရွာ၊ မြိုင်မြို့နယ်
ပဒိုင်းတော (အရှေ့)ရွာ (Padaingtaw(East))သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ မြိုင်မြို့နယ်၊ ညောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၇၆၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ညောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၁၆၂ ဦး၊ မ ၂၅၃၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၆၉၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဒါးလှရွာ၊ ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်
ဒါးလှရွာ (Darhla)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မိတ္ထီလာခရိုင်၊ ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်၊ ဒါးလှကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၄၆၆၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဒါးလှကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၄၀ ဦး၊ မ ၁၂၇၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၁၁ ဦးနေထိုင်သည်။
မောင်ကောင်းစား နှမ မီးဖိုချောင်၊ နှမကောင်းစား မောင် အိမ်ဦးခန်း
မောင်ကောင်းစား နှမ မီးဖိုချောင်၊ နှမကောင်းစား မောင် အိမ်ဦးခန်း သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။
အနက်အဓိပ္ပာယ်
မောင်ကောင်းစားလျှင် နှမဖြစ်သူသည် မီးဖိုချောင်လုပ်ငန်းများကိုသာ လုပ်နေရတတ်သည်။ နှမကောင်းစားလျှင်မူကား မောင်ဖြစ်သူသည် အိမ်ဦးခန်းတွင် အခံ့သား နေရသည်။
သုပဋဒါယက
အရှင်သုပဋဒါယကထေရ်   သည်  မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ရှိ ရဟန်းတစ်ပါး ဖြစ်သည်။
ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားထက်ထက်
နောက်ဆုံးဘဝတွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် အရှင်သုပဋဒါယကထေရ် အဖြစ်ဖြင့် အာသဝေါကုန်ခမ်း ရဟန္တာ ဖြစ်တော်မူ၏။
ဆဖြူးရွာ၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တုံးခေါင်းရွာ၊ ရေတာရှည်မြို့နယ်
တုံးခေါင်းရွာ (Tonegaung)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ရေတာရှည်မြို့နယ်၊ သာဂရကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၉၄၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သာဂရကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၄၅၀ ဦး၊ မ ၆၉၆၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၃၄၁၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေတာရှည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မင်းအစ သမ္မတ
မင်းအစ သမ္မတ သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။
အနက်အဓိပ္ပာယ်
နိုင်ငံအုပ်ချုပ်သော မင်း၏ မူလအစမှာ မဟာသမ္မတမင်း ဖြစ်သည်။
တိုက်ချင်း အမှတ် ၂၁
တိုက်ချင်းအမှတ် ၂၁ သည် ၂၀၀၈ နိုဝင်ဘာ ၉ ရက်နေ့တွင် ကီရိဘာတီအနီး၌ မီးစွဲလောင်ပြီး အခွံသက်သက်သာတွေ့ရှိရသော ငါးဖမ်းသင်္ဘောဖြစ်သည်။ တန် ၅၀ အလေးချိန်ရှိ စွန့်ပစ်ခံ ထိုင်ဝမ်သင်္ဘောသည် ယခင်ရက်များအတွင်းက မီးစွဲလောင်မှုခံခဲ့ရပြီး သင်္ဘောပေါ်တွင် ပါရှိသော သက်ကယ်လှေနှင့် ဖောင် ၃ စင်း ပျောက်ဆုံးလျက်ရှိသည်။ မေဒေး (အကူအညီတောင်းခံမှု) ခေါ်ဆိုမှု မရှိခဲ့ပေ။ ၂၀၀၈ အောက်တိုဘာ ၂၈ တွင် ယင်းသင်္ဘောထံမှ နောက်ဆုံး ရေဒီယိုထုတ်လွှင့်ချက် ရရှိခဲ့သည်။ ယူအက်စ်လေတပ်မှ C-130 Hercules နှင့် နျူးဇီလန်လေတပ်မှ P-3 Orion တို့ဖြင့် ဖီဂျီကျွန်းမြောက်ဘက် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာအတွင်း ၂၁၀၀၀ စတုရန်းမိုင် (၅၄၀၀၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ)အတွင်း ရှာဖွေခဲ့သော်လည်း ထိုင်ဝမ်သားကပ္ပတိန် (顏金港 ယန် ကျင်းကန်) နှင့် သင်္ဘောသားများ (တရုတ် ၁၈ ဦး ၊ အင်ဒိုနီးရှား ၆ ဦးနှင့် ဖီလစ်ပိုင် ၄ ဦး) ၏ အစအနကိုမျှမတွေ့ရှိရပေ။
မရမ်းချောင်းရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်
မရမ်းချောင်းရွာ (Mayanchaung)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်၊ သပြေတန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၈၉၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သပြေတန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၀၀၁ ဦး၊ မ ၃၉၇၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၉၇၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွာသာရွာ၊ အရာတော်မြို့နယ်
ရွာသာရွာ (Ywarthar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာခရိုင်၊ အရာတော်မြို့နယ်၊ မှော်တောကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၃၆၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အရာတော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကောဟိုဒွယ်ဝမ်မိုင်ရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကောဟိုဒွယ်ဝမ်မိုင်ရွာ (Kawhodweiwanmai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ကျိုင်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၂၂၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဧဏ္ဍဒါယက၊ တိဏဒါယကဝဂ်
အရှင်ဧဏ္ဍဒါယကထေရ်   သည်  မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ရှိ ရဟန်းတစ်ပါး ဖြစ်သည်။
ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားထက်ထက်
နောက်ဆုံးဘဝတွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် အရှင်ဧဏ္ဍဒါယကထေရ် အဖြစ်ဖြင့် အာသဝေါကုန်ခမ်း ရဟန္တာ ဖြစ်တော်မူ၏။
မန်ရန်းရွာ၊ ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်
မန်ရန်းရွာ (Manyan)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ မက်မန်းခရိုင်၊ ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်၊ မန်နွဲ့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၀၇၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သသိတ္ထကသိက္ခာပုဒ်
သသိတ္ထကသိက္ခာပုဒ် (သုရုသုရုဝဂ်)
ဆွမ်းလုံးနှင့်ဆေးရေကို မြို့ရွာတွင်း၌ သွန်မှု
ရဟန်းတို့သည် ထိုကောကနပြာသာဒ်၌ပင် ဆွမ်းစားပြီးနောက် “ဆွမ်းလုံးနှင့် တကွသော သပိတ် ဆေးရေကို မြို့ရွာတွင်း၌ သွန်ပစ်ကြကုန်၏၊ (ထိုသို့ သွန်ပစ်ခြင်းကြောင့် သွန်ရာဌာနသည် စက်ဆုပ်စရာ ဖြစ်နေ၏၊ တနည်းအားဖြင့် လူတို့သည် အသက်သခင်ဖြစ်သော ဆွမ်းလုံးကို မနင်းလိုကြ၊)ထို့ကြောင့် လူတို့ကဲ့ရဲ့ရကား—
မြန်မာပြန်
“ဆွမ်းလုံးနှင့်တကွဖြစ်သော (ဆွမ်းလုံးပါသော)သပိတ် (စားခွက်)ဆေးရေကို မြို့ရွာအတွင်း၌ မသွန်အံ့”ဟု အလေ့အကျင့်ကို ပြုရမည်၊ [ဆွမ်းလုံးတို့ကို သီးခြား ဆယ်ထုတ်ပြီးမှ ရေချည်းသွန်လျှင်၎င်း, ဆွမ်းလုံးများကို အလုံးပျက်အောင် ချေပြီးမှ သွန်လျှင်၎င်း, ရွာတွင်း ဖြစ်စေကာမူ လက်ဆေးခံစသည်၌ ဆွမ်းလုံးပါသောရေကို သွန်လျှင်၎င်း အာပတ်မသင့်၊ မြို့ရွာပြင်ဘက်သို့ ယူခဲ့ပြီးမှ သွန်ရာ၌လည်း အနာပတ္တိပင်။
ဆတ္တပါဏိသိက္ခာပုဒ်
ဆတ္တပါဏိသိက္ခာပုဒ် (သုရုသုရုဝဂ်)
သသိတ္ထကသိက္ခာပုဒ်
မြန်မာပြန်
ဤတွင် ဆွမ်းစားမှုနှင့်ဆိုင်သော သိက္ခာပုဒ်များ ပြီး၏။
ဆတ္တပါဏိသိက္ခာပုဒ်
လက်၌ထီးရှိသူအား တရားဟောမှု
ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းတို့သည် လက်၌ထီးရှိသူ (ထီးကိုင်ထားသူ, ထီးဆောင်းနေသူ)အား တရားဟောကြကုန်၏။ တရားဟောမှု ဟူသည် မြင့်မြတ်သော အလုပ်ဖြစ်ရကား... ဟောသူက အထက်တန်းကျမှသာ သင့်လျော်မည်၊ ယခုသော် ထီးဆောင်း၍ ဟန်ကြီး ပန်ကြီးလုပ်သူအား ဟောသဖြင့် ဟောသူက အောက်ကျသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့်) ရဟန်းတော်များ ကိုယ်တိုင်ကပင် ထိုဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းတို့ကို ကဲ့ရဲ့၍ ဘုရားရှင်အား လျှောက်ထားကြသောကြောင့် “ထီးလက်စွဲသူအား တရားမဟောရ”ဟု ပဌမ ပညတ်တော်မှုပြီးလျှင်, ဂိလာနတို့အားလည်း ထီးကိုင်ထားလျှင် တရားမဟောဘဲ နေကြသောကြောင့် လူတို့ကဲ့ရဲ့ရကား—
“န ဆတ္တပါဏိဿ အဂိလာနဿ ဓမ္မံ ဒေသေဿာမီတိ သိက္ခာ ကရဏီယာ”။ ဟု ဤသိက္ခာပုဒ်ကို ပညတ်တော်မူရလေသည်။
မြန်မာပြန်
“ဂိလာနမဟုတ်သော (ကျန်းကျန်းမာမာရှိသော)ပုဂ္ဂိုလ်အား လက်၌ ထီးကိုင်ထားလျှင် တရားမဟောအံ့”ဟု အလေ့အကျင့်ကို ပြုရမည်၊ [ဂိလာနဖြစ်နေလျှင် (မိုးမိမှာစိုး၍ ထီးဆောင်း ထားစေကာမူ) တရားဟောကောင်း၏။
ပယ်နဲရွာ၊ မိုင်းခတ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းခတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဈေးတန်းရွာ၊ ရေတာရှည်မြို့နယ်
ဈေးတန်းရွာ (Zaytan)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ရေတာရှည်မြို့နယ်၊ သာဂရကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၉၄၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သာဂရကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၄၅၀ ဦး၊ မ ၆၉၆၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၃၄၁၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေတာရှည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မင်းလိုလိုက် မင်းကြိုက်
မင်းလိုလိုက် မင်းကြိုက် သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။
ဟိုပတ်ရွာ၊ နမ့်ဆန်မြို့နယ်
ဟိုပတ်ရွာ (Hopat)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ပလောင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ နမ့်ဆန်မြို့နယ်၊ ခေးခင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၅၈၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခေးခင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၉၄ ဦး၊ မ ၁၀၅၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၄၆ ဦးနေထိုင်သည်။
မင်းလိုလိုက် မင်းကြိုက်
အနက်အဓိပ္ပာယ်
မင်း၏ အလိုသို့လိုက်၍ ပြောဆိုပြုမူလျှင် မင်းနှစ်သက်မြှောက်စားတတ်သည်။
ဟိုပတ်ရွာ၊ နမ့်ဆန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နမ့်ဆန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပဒိုင်းတော (အနောက်)ရွာ၊ မြိုင်မြို့နယ်
ပဒိုင်းတော (အနောက်)ရွာ (Padaingtaw(West))သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ မြိုင်မြို့နယ်၊ ညောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၇၆၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ညောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၁၆၂ ဦး၊ မ ၂၅၃၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၆၉၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျွန်းတောင်ရွာ၊ လားရှိုးမြို့နယ်
ကျွန်းတောင်ရွာ (Kyuntaung)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ လားရှိုးမြို့နယ်၊ ဟိုနမ့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၅၇၂၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟိုနမ့်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၂၅ ဦး၊ မ ၅၇၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၉၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လားရှိုးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သဲတောကန်ရွာ၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်
သဲတောကန်ရွာ (Theatawkan)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မြင်းခြံခရိုင်၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်၊ တပါယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၆၅၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တပါယ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၄၇ ဦး၊ မ ၁၃၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၄၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နွားထိုးကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကဗွေဖိုးရွာ၊ ဖားဆောင်းမြို့နယ်
ကဗွေဖိုးရွာ(Kabwayhpoe)သည် ကယားပြည်နယ်၊ ဘောလခဲခရိုင်၊ ဖားဆောင်းမြို့နယ်၊ ဗဟန်းလော့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၈၁၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖားဆောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကော်ဖာလျှမ်းရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကော်ဖာလျှမ်းရွာ (Kawhparhlyan)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ကျိုင်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၂၁၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မင်းမှာ သစ္စာ၊ လူမှာကတိ
မင်းမှာ သစ္စာ၊ လူမှာကတိ သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။
အနက်အဓိပ္ပာယ်
မင်းသည် သစ္စာစောင့်ရသကဲ့သို့ လူသည် ကတိတည်ရသည်။
ခိပ္ပနိသန္တိသုတ်
(၂)သုတ် ရှိပါသည်။
အတ္တဟိတအကျိုးအတွက်သာ ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ ပရဟိတအကျိုးအတွက်သာ ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ အတ္တဟိတ, ပရဟိတအကျိုးနှစ်မျိုးလုံးအတွက် မကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်၊ အတ္တဟိတ, ပရဟိတအကျိုးနှစ်မျိုးလုံးအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်-ဟု ပုဂ္ဂိုလ်လေးမျိုးကို အကျယ်ဟောတော်မူသည့်သုတ်။ -- အတ္ထကုသလ, ဓမ္မကုသလ, ဗျဉ္ဇနကုသလ, နိရုတ္တိကုသလ, ပုဗ္ဗာပရကုသလဟူသော တရားငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်မြန်စွာဆောင်မှတ်နိုင်သူ၊ ကောင်းစွာ (ပြည့်ပြည့်စုံစုံ)သင်ယူအပ်သည်ကိုပြု၍ သင်ယူနိုင်သူ၊ များစွာသင်ယူနိုင်သူ၊ သင်ယူအပ်သမျှ မမေ့မပျောက်သူဖြစ်ပုံကို အရှင်သာရိပုတ္တရာထေရ်၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အရှင်အာနန္ဒာ ဟောပြသည့်သုတ်။
အရှင်အာနန္ဒာသည် ဤတရားငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသူဖြစ်ပုံကို အရှင်သာရိပုတ္တရာထေရ်က ပြန်လည်မိန့်ကြားတော်မူပါသည်။
အဋ္ဌကထာ၌-ပုဗ္ဗာပရကုသလငါးမျိုးကို အကျယ်ဖွင့်ပြထားပါသည်။ --
ခိပ္ပနိသန္တိသုတ် သည် အသျှင်သာရိပုတြာ ဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။
ခိပ္ပနိသန္တိသုတ်
ထိုအခါ၌ အသျှင်အာနန္ဒာသည် အသျှင်သာရိပုတြာထံသို့ ချဉ်းကပ်၍ အသျှင်သာရိပုတြာနှင့် အတူဝမ်းမြောက် ဝမ်းသာ (နှုတ်ဆက်) ပြောဆို၏၊ ဝမ်းမြောက်ဖွယ် အမှတ်ရဖွယ်စကားကို ပြောဆိုပြီးဆုံးစေ၍ တစ်ခုသော နေရာ၌ ထိုင်နေပြီးသော် အသျှင်သာရိပုတြာအား ဤစကားကို လျှောက်၏ —
ငါ့သျှင်သာရိပုတြာ အဘယ်မျှသော အတိုင်းအရှည်ဖြင့် ရဟန်းသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်မြန်စွာလည်း မှတ်ဆောင်တတ်, ကောင်းစွာ သင်ယူအပ်သည်ကို ပြု၍လည်း သင်ယူတတ်ပါသနည်း၊ များစွာလည်း သင်ယူပါသနည်း၊ သင်ယူအပ်ပြီးသော အရာသည်လည်း ထိုရဟန်းအား မမေ့ပျောက်ပါသနည်းဟု (မေးလျှောက်၏)။
အသျှင်အာနန္ဒာသည် အကြားအမြင်များပါ၏၊ အသျှင်အာနန္ဒာသည်ပင် ဟောကြားပါလော့ဟု (မိန့်ဆို၏)။
ငါ့သျှင်သာရိပုတြာ သို့ဖြစ်လျှင် နားထောင်ပါလော့၊ ကောင်းစွာ နှလုံးသွင်းပါလော့၊ ဟောကြားပါမည်ဟု (ဆို၏)။
“ငါ့သျှင် ကောင်းပါပြီ”ဟု အသျှင်သာရိပုတြာသည် အသျှင်အာနန္ဒာအား ဝန်ခံတော်မူ၏၊ အသျှင်အာနန္ဒာသည် ဤစကားကို မိန့်ဆို၏-
ငါ့သျှင်သာရိပုတြာ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည်-
အနက်၌လည်း လိမ္မာ၏။
ပါဠိ၌လည်း လိမ္မာ၏။
အက္ခရာအပြား၌လည်း လိမ္မာ၏။
သဒ္ဒါ၌လည်း လိမ္မာ၏။
ရှေ့နောက် အစီအစဉ်၌လည်း လိမ္မာ၏။
ငါ့သျှင်သာရိပုတြာ ဤမျှသော အတိုင်းအရှည်ဖြင့် ရဟန်းသည် ကုသိုလ်တရားတို့၌ လျင်မြန်စွာလည်းမှတ်ဆောင်တတ်, ကောင်းစွာ သင်ယူအပ်သည်ကို ပြု၍လည်း သင်ယူတတ်၏၊ များစွာလည်းသင်ယူတတ်၏၊ သင်ယူအပ်ပြီးသော အရာသည်လည်း ထိုရဟန်းအား မမေ့ပျောက်ဟု (မိန့်ဆို၏)။
အသျှင်အာနန္ဒာသည် -
အနက်၌ လိမ္မာ၏။
ပါဠိ၌ လိမ္မာ၏။
အက္ခရာအပြား၌ လိမ္မာ၏။
သဒ္ဒါ၌ လိမ္မာ၏။
ပေါက်ကန်ရွာ၊ ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်
ပေါက်ကန်ရွာ (Paukkan)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မိတ္ထီလာခရိုင်၊ ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်၊ ဒါးလှကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၄၆၆၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဒါးလှကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၄၀ ဦး၊ မ ၁၂၇၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၁၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခိပ္ပနိသန္တိသုတ်
ခိပ္ပနိသန္တိသုတ်
ရှေ့နောက် အစီအစဉ်၌ လိမ္မာ၏ဟု (အမှတ်ထားကုန်အံ့ဟု မိန့်ဆို၏)။
ဂိရိနေလပူဇက
အရှင်ဂိရိနေလပူဇကထေရ်   သည်  မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ရှိ ရဟန်းတစ်ပါး ဖြစ်သည်။
ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားထက်ထက်
နောက်ဆုံးဘဝတွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် အရှင်ဂိရိနေလပူဇကထေရ် အဖြစ်ဖြင့် အာသဝေါကုန်ခမ်း ရဟန္တာ ဖြစ်တော်မူ၏။
အယော်ဒေရွာ၊ မိုင်းခတ်မြို့နယ်
အယော်ဒေရွာ (Ahyawday)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းခတ်မြို့နယ်၊ တုံဖကော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၂၆၇၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တုံဖကော်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၉၄ ဦး၊ မ ၆၃၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၂၅ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ဒဏ္ဍပါဏိသိက္ခာပုဒ်
ဒဏ္ဍ, သတ္ထ, အာဝုဓပါဏိသိက္ခာဒ်များ  (သုရုသုရုဝဂ်)
တုတ်, ဓါးစသော လက်နက်, လေး
၄-တောင်ရှိသော တုတ်ကိုသာ “ဒဏ္ဍ”ဟုခေါ်၏။ ဓါး, သန်လျက် စသော လက်နက်ကို “သတ္တ” ဟု ခေါ်၏။ လေးမြှားကို “အာဝုဓ”ဟု ခေါ်၏။ ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းတို့သည် လက်၌ တုတ်စသည် ရှိသူတို့အား တရားဟောကြသောကြောင့် ရဟန်းတို့က ကဲ့ရဲ့ကြသဖြင့် “မဟောရ” ဟု တားမြစ်တော်မူပြီးလျှင် ဂိလာန ဖြစ်သူတို့အား မဟောကြသောအခါ လူတို့က ကဲ့ရဲ့ကြပြန်သောကြောင့်-
“န ဒဏ္ဍပါဏိဿ...၊
န သတ္ထပါဏိဿ...၊
န အာဝုဓပါဏိဿ အဂိလာနဿ ဓမ္မံ ဒေသေဿာမီတိ သိက္ခာ ကရဏီယာ”။ ဟု ဤသိက္ခာပုဒ်ကို ပညတ်တော်မူရလေသည်။
မြန်မာပြန်
သုရုသုရုဝဂ် ပြီး၏။
သတ္ထပါဏိသိက္ခာပုဒ်
ဒဏ္ဍ, သတ္ထ, အာဝုဓပါဏိသိက္ခာဒ်များ  (သုရုသုရုဝဂ်)
တုတ်, ဓါးစသော လက်နက်, လေး
၄-တောင်ရှိသော တုတ်ကိုသာ “ဒဏ္ဍ”ဟုခေါ်၏။ ဓါး, သန်လျက် စသော လက်နက်ကို “သတ္တ” ဟု ခေါ်၏။ လေးမြှားကို “အာဝုဓ”ဟု ခေါ်၏။ ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းတို့သည် လက်၌ တုတ်စသည် ရှိသူတို့အား တရားဟောကြသောကြောင့် ရဟန်းတို့က ကဲ့ရဲ့ကြသဖြင့် “မဟောရ” ဟု တားမြစ်တော်မူပြီးလျှင် ဂိလာန ဖြစ်သူတို့အား မဟောကြသောအခါ လူတို့က ကဲ့ရဲ့ကြပြန်သောကြောင့်-
န သတ္ထပါဏိဿ...၊
မြန်မာပြန်
သုရုသုရုဝဂ် ပြီး၏။
ဇောင်းချမ်းကုန်းရွာ၊ မြိုင်မြို့နယ်
ဇောင်းချမ်းကုန်းရွာ (Zaungchankone)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ မြိုင်မြို့နယ်၊ ညောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၇၆၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ညောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၁၆၂ ဦး၊ မ ၂၅၃၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၆၉၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်ဝဲရွာ၊ နမ့်ဆန်မြို့နယ်
မန်ဝဲရွာ (Manwea)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ပလောင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ နမ့်ဆန်မြို့နယ်၊ ခေးခင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၅၇၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခေးခင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၉၄ ဦး၊ မ ၁၀၅၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၄၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နမ့်ဆန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပေါ်သစ်ကုန်းရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်
ပေါ်သစ်ကုန်းရွာ (Pawthitkone)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်၊ သပြေတန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၃၃၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သပြေတန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၀၀၁ ဦး၊ မ ၃၉၇၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၉၇၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မင်းမသိ ဗြဟ္မဒတ်၊ ပြည်မသိ ဗာရာဏသီ
မင်းမသိ ဗြဟ္မဒတ်၊ ပြည်မသိ ဗာရာဏသီ သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။
အနက်အဓိပ္ပာယ်
ဇာတ်နိပါတ်များကို ပြန်ပြောပြရာတွင် မင်းအမည်၊ ပြည်အမည်ကို မမှတ်မိသော် မင်း၏ အမည်ကို ဗြဟ္မဒတ်၊ ပြည်၏ အမည်ကို ဗာရာဏသီဟု ပြောလေ့ရှိသည်။
ဘန့်ဘွေးပင်ရွာ၊ ရေတာရှည်မြို့နယ်
ဘန့်ဘွေးပင်ရွာ (Bantbwaypin)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ရေတာရှည်မြို့နယ်၊ သစ်ပုတ်ပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၉၄၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သစ်ပုတ်ပင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၃၉ ဦး၊ မ ၁၉၀၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၈၃၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေတာရှည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်ဂလောင်းရွာ၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်
မန်ဂလောင်းရွာ (Mangalawng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မူဆယ်ခရိုင်၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်၊ နမ့်ဟူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၆၇၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်ဟူးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၉၀ ဦး၊ မ ၂၇၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၆၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စွန်းလွန်းရွာ၊ မတ္တရာမြို့နယ်
စွန်းလွန်းရွာ (Sunlun)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြင်ဦးလွင်ခရိုင်၊ မတ္တရာမြို့နယ်၊ နန်းတော်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၁၂၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နန်းတော်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၉၉ ဦး၊ မ ၁၅၆၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၆၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတ္တရာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန်အန်ခုံးရွာ၊ ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်
မန်အန်ခုံးရွာ (Mananhkone)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ မက်မန်းခရိုင်၊ ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်၊ မန်စန် (မွတ်ငါး)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၁၃၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကော်စွပ်ပေ့ရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကော်စွပ်ပေ့ရွာ (Kawhsutpayt)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ကျိုင်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၂၁၄ ဖြစ်သည်။
အိုင်လျှားရွာ၊ အရာတော်မြို့နယ်
အိုင်လျှားရွာ (Ainghlyar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာခရိုင်၊ အရာတော်မြို့နယ်၊ ငှက်ပျောခြံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၃၇၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အရာတော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဗောဓိသမ္မဇ္ဇက
အရှင်ဗောဓိသမ္မဇ္ဇကထေရ်   သည်  မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ရှိ ရဟန်းတစ်ပါး ဖြစ်သည်။
ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားထက်ထက်
နောက်ဆုံးဘဝတွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် အရှင်ဗောဓိသမ္မဇ္ဇကထေရ် အဖြစ်ဖြင့် အာသဝေါကုန်ခမ်း ရဟန္တာ ဖြစ်တော်မူ၏။
မရာဘာသာစကား
မရာဘာသာစကား (Mara language, ) သည် များသောအားဖြင့် ချင်းမ်တွီးပီး ခရိုင်၊ အရှေ့ပိုင်း မီဇိုရမ်၊ အိန္ဒိယ တလို့ဆိုင်မျိုးနွယ်စုများ၏ ရွာများ (ရွာပေါင်း - ၃၀) များနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၌ နေထိုင်ကြသော အချို့သော မရာရွာများတွင် နေထိုင်ကြသော မရာလူမျိုးများပြောဆိုသော  ကူကီ-ချင်း ဘာသာစကား ဖြစ်သည်။
Mara ( Tlosais ) ဘာသာစကားများသည် တရုတ် - တိဘက်ဘာသာစကားမိသားစု၏ ကူကီချင်း ဌာနခွဲ တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများတွင် ဖြစ်သည်။ ဘာသာစကားများ၏ပြောဆိုသူများကိုလည်း Mara (Tlosais) ဟုလည်းလူသိများသည်။
Mara သည် Mara ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရခရိုင်ကောင်စီ၏ ကျောင်းသင်ရိုးညွှန်းတမ်းတွင်အသိအမှတ်ပြုထားသော ဘာသာစကားဖြစ်သည်။ Mara သည် MADC ကျောင်းပညာရေးဘုတ်အဖွဲ့အောက်ရှိ Class VII (အလယ်တန်းကျောင်း) အထိ ကျောင်းအားလုံး၏ မသင်မနေရဘာသာရပ် ဖြစ်သည်။
လူမှု ပထဝီဝင်
လို့ကျိမ်၊ ဇိုဖေ(အနှိုင်းဗောင်တု၊ ဘွီးပတ် နှင့် အဆာ/လေသာ့)၊ ဆက်ထန်(ခွာပိ/ဆိုင်ထန်)၊လေင်တူ(အော်ဆတ်/ကနှုတ်) နှင့် ဆာ့သ်
မရာ အက္ခရာ (အက္ခရာများသေးများ) - a, aw, y, b, ch, d, e, f, h, i, k, l, m, n, ng, o, ô, p, r, s, t, u, v, z
မရာ သရများ - a, â, aw, y, e, i, o, ô, u
အများကိန်း
နာမ်၏ အများကိန်းကို အောက်ပါပေးထားသော စကားလုံးများထဲမှ တစ်ခုကို သက်ဆိုင်ရာ နာမ်ပုဒ် တစ်နောက်၌ ဆက်ခြင်းဖြင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည်။
လက်သည်းကွင်း အတွင်းမှ စကားလုံးများသည် နိုင်ငံခြားသားစာရေးဆရာ အန်အီး ပယ်ရီ (NE Parry) (၁၉၃၇)က အသံကိုသူ၏နားလည်သဘောပေါက်မှုနှင့်အညီရေးသားခဲ့သည့် စကားလုံးများ ဖြစ်သည်။ ယခုမူ မရာ တွင်သူတို့၏ကိုယ်ပိုင်အက္ခရာများရှိပြီးမှန်ကန်သောအသုံးပြုမှုကိုထိုနေရာတွင်ထားရှိသည်။
မရာဘာသာဖြင့် စစ်ဆေးမေးမြန်းခြင်း စကားလုံးများ
အဘယ်သို့ 	: Khâpa, Khâpa, Khâpa maw?
ဘယ်မှာလဲ 	: Khataih lâ, Khataih liata
ဘယ်လို 	: kheihta, kheihawhta, Khatluta, Kheihta maw?
ဘယ်လောက်လဲ 	: Khazie, Khazie e?
ဘယ်လောက်ကြာ 	: Khachâ e?, Khachâ maw?
ဘယ်အချိန်မှာ 	: Khatita, khatita e?, Khâpa nota, nota, tita, nahta, pata, စကားဆက်။ thlaita, khati nota
အဘယ်ကြောင့် 	: Khazia, Khazia-e, Khazia maw, Khâpa vâta
အဘယ်ကြောင့် မဟုတ်တာလဲ 	: Khazia a châ vei chheih aw ?
ဘယ်ဟာ 	: Kheihawhpa, Kheihawhpa he?, Kheihawhpa e?, Kheihawhpa maw, ahy he maw?
ဘယ်သူ့ဟာ 	: Kheihawhpa, Kheihawhpa he?, Kheihawhpa e?, Kheihawhpa maw?, ahy eih maw?
သူငယ်ချင်း 	: Viasa
အမျိုးသမီးမိတ်ဆွေ 	: Viasa nô
ထန်းစေ့မှုတ်လည်နက်
ထန်းစေ့မှုတ်လည်နက် (Podiceps nigricollis) သည် ထန်းစေ့မှုတ်ငှက်မျိုးနွယ် ငှက်ဖြစ်ပြီး အင်းဆက်များကို အဓိက စားသုံးကြသည်။ ကန်ရေပြင်များတွင် အသိုက်ဆောက်လေ့ရှိပြီး သားပေါက်ရာသီတွင် ဥ ၁ လုံးမှ တခါတရံ ၃-၄ လုံးအထိ ဥလေ့ရှိသည်။ ရက်ပေါင်း ၂၁ ရက်ကြာသောအခါ သားပေါက်ကြပြီး ၁၀ ရက်ခန့်ကြာပါက မိခင်နှင့် သားပေါက်ကလေးများ ခွဲကြသည်။ သားပေါက်ကလေးသည် ရက်သတ္တပတ် ၃ ပတ်ခန့်ကြာသော် အတောင်စုံကြသည်။
မရာဘာသာစကား
မရာဘာသာဖြင့် စစ်ဆေးမေးမြန်းခြင်း စကားလုံးများ
ပြေး 	: râ, ârâ
အိပ်စက်ခြင်း: Amô, Azia, Apazawh, Amôpa, Aziapa, Apazawhpa
ထန်းစေ့မှုတ်လည်နက်
ထန်းစေ့မှုတ်လည်နက်ငှက်များသည် ပျံသန်းခြင်းကို ပုံမှန်အားဖြင့် ရှောင်ရှားကြသော်လည်း ဆောင်းခိုကာလတွင် 6000 km အထိ ပျံသန်းသွားလာကြသည်။ လိုရာခရီးသို့ရောက်ပြီးပါက အစာရေစာ ဝလင်စွာ စားသောက်ရသောကြောင့် ၂ လခန့်အထိ မပျံသန်းတတ်ကြတော့ပေ။ ယင်းအချိန်တွင် ကိုယ်အလေးချိန် ၂ ဆခန့် ရောက်ရှိကြသည်။ ယင်းဆောင်းခိုကာလသည် အန္တရာယ်များပြီး တခါတရံ ထောင်ချီသော ထန်းစေ့မှုတ်လည်နက်ငှက်များ သေဆုံးကြရသည်။ နိုင်ငံတကာသဘာဝထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရေးအသင်းက ယင်းငှက်အား မျိုးသုဉ်းအန္တရာယ် အနည်းဆုံးစိုးရိမ်ရသောငှက်မျိုးစိတ်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ယင်းငှက်ကို မတ်လ ၁၅ ရက်မှ စက်တင်ဘာလ ၃၀ ရက်အထိ ကာကွယ်ထားသည့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။ ထန်းစေ့မှုတ်လည်နက်ငှက်များကို အာဖရိကတိုက်၊ ယူရေးရှားနှင့် အမေရိကတိုက်များတွင် တွေ့ရှိရသည်။
မရာဘာသာစကား
မရာဘာသာဖြင့် စစ်ဆေးမေးမြန်းခြင်း စကားလုံးများ
ကြည့်ပါ 	: Moh, hmô
ထန်းစေ့မှုတ်လည်နက်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အာဖရိကတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:မြောက်အမေရိကတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ယူရေးရှားတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
မရာဘာသာစကား
မရာဘာသာဖြင့် စစ်ဆေးမေးမြန်းခြင်း စကားလုံးများ
ထိုင် 	: Â tyuh, atyuh
ခုန် 	: Â pathluah, apathluah
ကန် 	: : Âcho, acho
စား : Nie သောက် : Doh
နာမ်စားများ
အနည်းကိန်း
* အများကိန်း
ပြင်ပလင့်များ
ကဏ္ဍ:ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ
မင်းဘဏ္ဍာ ကိုယ့်ဟာမှတ်လို့ တပြုံးပြုံး
မင်းဘဏ္ဍာ ကိုယ့်ဟာမှတ်လို့ တပြုံးပြုံး သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။ မြန်မာစကားပုံ တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။
အနက်အဓိပ္ပာယ်
အစိုးရမင်း ဘဏ္ဍာကို မိမိပစ္စည်းသဖွယ် အလွယ်တကူ သုံးစွဲသည်။
စလော်ခီးရွာ၊ ဖားဆောင်းမြို့နယ်
စလော်ခီးရွာ(Salawkhee)သည် ကယားပြည်နယ်၊ ဘောလခဲခရိုင်၊ ဖားဆောင်းမြို့နယ်၊ ဗဟန်းလော့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၉၇၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖားဆောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချောင်းနားရွာ၊ ကျီ
ချောင်းနားရွာ (Chaungnar)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ရမည်းသင်းခရိုင်၊ ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်၊ ကျီကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၂၇၈၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျီကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၉၂ ဦး၊ မ ၁၄၆၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၅၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အာဝုဓပါဏိသိက္ခာပုဒ်
ဒဏ္ဍ, သတ္ထ, အာဝုဓပါဏိသိက္ခာဒ်များ  (သုရုသုရုဝဂ်)
တုတ်, ဓါးစသော လက်နက်, လေး
၄-တောင်ရှိသော တုတ်ကိုသာ “ဒဏ္ဍ”ဟုခေါ်၏။ ဓါး, သန်လျက် စသော လက်နက်ကို “သတ္တ” ဟု ခေါ်၏။ လေးမြှားကို “အာဝုဓ”ဟု ခေါ်၏။ ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းတို့သည် လက်၌ တုတ်စသည် ရှိသူတို့အား တရားဟောကြသောကြောင့် ရဟန်းတို့က ကဲ့ရဲ့ကြသဖြင့် “မဟောရ” ဟု တားမြစ်တော်မူပြီးလျှင် ဂိလာန ဖြစ်သူတို့အား မဟောကြသောအခါ လူတို့က ကဲ့ရဲ့ကြပြန်သောကြောင့်-
န အာဝုဓပါဏိဿ အဂိလာနဿ ဓမ္မံ ဒေသေဿာမီတိ သိက္ခာ ကရဏီယာ”။ ဟု ဤသိက္ခာပုဒ်ကို ပညတ်တော်မူရလေသည်။
မြန်မာပြန်
“ဂိလာန မဟုတ်ဘဲ လက်၌တုတ်(တောင်ဝှေး)ကိုင်ထားသူ, ဓါးစသော လက်နက်တစုံတရာ ကိုင်ထားသူ, လေးမြှားကိုင် ထားသူအား တရားမဟောအံ့”ဟု အလေ့အကျင့်ကို ပြုရမည်၊ ဂိလာန ဖြစ်နေလျှင်ကား ထိုပုဂ္ဂိုလ်များအား တရားဟောကောင်း၏။
သုရုသုရုဝဂ် ပြီး၏။
ကောဋသိမ္ဗလိဇာတ်
'''သတ္တကနိပါတ် - ၂။ ဂန္ဓာရဝဂ် -(၄၁၂) - ကောဋသိမ္ဗလိဇာတ် ဂဠုန်ငှက်ကြီး နားသည်ကို မကြောက်ရွံ့ မတုန်လှုပ်၊ ညောင်သီးစားသည့် ငှက်မငယ် နားကာမှ ကြောက်ရွံတုန်လှုပ်သော လက်ပံပင်စောင့် ရုက္ခစိုး အကြောင်း။
ညောင်ပင်ပမာ ကိလေသာ
နတ်လူတို့ဆရာ ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ကိလေသာနှိပ်စက်သော ရဟန်းငါးရာတို့ကို မြင်တော်မူလျှင် စည်းဝေးစေ၍ “ရဟန်းတို့ … ရွံရှာအပ်သည်နှင့် ယှဉ်သောအရာ၌ ရွံရှာအပ်၏၊ ကိလေသာတို့မည်သည် တိုးပွားသည်ရှိသော် ညောင်ပင်သည် အခြား သစ်ပင်တို့ကို လွှမ်းမိုးသကဲ့သို့ လွှမ်းမိုးတတ်ကုန်၏” ဟု မိန့်တော်မူကာ အောက်ပါ အတိတ်ဇာတ်ကို ဆောင်တော်မူသတည်း။
ငှက်မ အန္တရာယ် တုန်လှုပ်ဖွယ်
လက်ပံပင်ကြီးသို့ရောက်လျှင် နဂါးမင်း၏ ဝမ်းကိုခွဲကာ နဂါးဆီကို ဝအောင်စား၍ ကြွင်းကျန်သော အကောင်ကို သမုဒ္ဒရာ၌ ပစ်ချ၏။ ပညောင်ပင်၌ ပါလာသော ငှက်မတစ်ကောင်သည် ပညောင်ပင်မှ လွတ်လပ်သော် `ရုက္ခစိုးနတ်နေရာ လက်ပံပင်ကြီး ခွကြားတွင် နားလေ၏။
ထိုအခါ ရုက္ခစိုးနတ်သည် ငှက်မကိုမြင်လျှင် “ဤငှက်မငယ်ကား ငါ၏ သစ်ပင်ခွကြား၌ ကျင်ကြီး စွန့်လတ္တံ့၊ ထိုကျင်ကြီးမှ ပညောင်ပင်, သို့မဟုတ် ညောင်ကြပ်ပင်သည် မုချ ပေါက်လတ္တံ့၊ ထိုညောင်ပင်သည် ကြီးပွား၍ အလုံးစုံလွှမ်းမိုးလတ်သော် လက်ပံ့ပင်ကြီး ပျက်စီးလတ္တံ့၊ ထိုအခါ ငါ၏ဗိမာန် ပျက်စီးလတ္တံ့” ဟု ကြံစည်ကာ ထိန်လန့်သဖြင့် တုန်လှုပ်လေ၏။ ရုက္ခစိုးနတ် တုန်လှုပ်ခြင်းကြောင့် လက်ပံပင်ကြီးလည်း အမြစ်ရင်းတိုင်အောင် တုန်လှုပ်လေ၏။
လက်ပံပင်လှုပ်ရေး ဂဠုန်မင်းမေး
ထိုအခါ ဂဠုမင်းသည် တုန်လှုပ်သော လက်ပံပင်စောင့် ရုက္ခစိုးနတ်ကို မြင်လျှင် -
“အို-လက်ပံပင်စောင့် ရုက္ခစိုး … ငါကား အလံ တစ်ထောင် ရှည်လျားသော နဂါးကြီးကို ယူ၍ လာ၏၊ ကိုယ်ကြီးလှသော နဂါးနှင့် ဆောင်ယူလာသော ငါ့ကိုမြင်၍ သင်သည် မထိတ်လန့် မတုန်လှုပ်ပါဘဲလျက် ငါ ဆောင်ယူခဲ့သော ပညောင်ပင်တွင် ပါလာသော ငှက်မငယ်ကို မြင်၍ အဘယ်ကြောင့် ထိတ်လန့် တုန်လှုပ်ဘိသနည်း” –
ဟု ရုက္ခစိုး နတ်မင်းအား ဣန္ဒြေမဆည်နိုင်အောင် တုန်လှုပ်ခြင်း၏ အကြောင်းရင်းကို မေးလေ၏။
ဖြစ်ဆဲအန္တရာယ် တားမြစ်ဖွယ်
ထိုအခါ ရုက္ခစိုးနတ်မင်းသည် နောင် မိမိ ဖြစ်လတ္တံ့သော အန္တရာယ်ကို တားမြစ်လို၍ -
ငါ၏အနီး လေဆိတ်ရာ လက်ပံပင် ခွကြားဝယ် ထိုပညောင်ပင်, ညောင်ဗုဒ္ဓဟေပင်, ညောင်ကြပ်ပင်, ရေသဖန်းပင်တို့သည် ပေါက်ကုန်လတ္တံ့၊ ထိုသစ်ပင်တို့သည် လက်ပံပင်ကြီးကို မြှေးယှက် လွှမ်းမိုးကုန်လတ္တံ့၊ ငါ့ကို သစ်ပင်မရှိအောင် ဗိမာန်မရှိအောင် ပြုကုန်လတ္တံ့” –
ရောက်ဆဲဒုက္ခ တားမြစ်ရ
“မျိုးစေ့ကို ဆောက်ယူခဲ့သော ဤငှက်မငယ်မှဖြစ်သော ညောင်ပင် စသော သစ်ပင်တို့သည် လွှမ်းမိုးသတ်ဖြတ်အပ်သော မြေတောင် စသည်တို့၌ ပေါက်၍ အမြစ် ပင်စည်နှင့် ပြည့်စုံသော အခြား သစ်ပင်တို့လည်း ရှိကုန်၏။
အခွကြား၌ ပေါက်သော ပညောင်ပင် စသော သစ်ပင်တို့သည် ကြီးမားစွာသော တောစိုးပင်ကိုလည်း လွှမ်းမိုးနိုင်ကုန်၏၊ ဂဠုမင်း … ငါသည် ထိ လာလတ္တံ့သော ဘေးကို မြင်သောကြောင့် ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ပါ၏” –
ဟု ဂဠုမင်းအား မိမိ ထိတ်လန့် တုန်လှုပ်ခြင်းအကြောင်းရင်းကို ပြောကြားလေ၏။ ထိုအခါ ဂဠုမင်းသည် -
ဟု ရုက္ခစိုး နတ်မင်းအား ပြောဆို ချီးကျူးပြီးလျှင် မိမိ အာနုဘော်ဖြင့် ငှက်မငယ်ကို လက်ပံပင်မှ ပြေးစေ၏။
မြတ်စွာဘုရားသည် ဒေသနာတော်ကိုဆောင်၍ သစ္စာကို ပြသည်အဆုံး၌ ရဟန်းငါးရာတို့သည် အရဟတ္တဖိုလ်၌ တည်ကုန်၏။
ဇာတ်ပေါင်း
ဤသို့လျှင် မြတ်စွာဘုရားသည် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန် နှစ်တန်သော ဝတ္ထုတို့ကို အနုသန္ဓေ ဆက်စပ်တော်မူလျက် -
ရဟန်းတို့ -
ထိုအခါ ဂဠုန်မင်းသည် - ယခုအခါ သာရိပုတ္တရာ။
ရုက္ခစိုးနတ်သည် - ငါဘုရား ဖြစ်လာပြီ -
ဟု ဇာတ်ကို ပေါင်းတော်မူသတည်း။
ဆောင်ပုဒ်
(၂) ရွံရှာသင့်က၊ ရွံရှာရ၊ ရှေးကပညဝါ။
(၃) နဂါးဖမ်းတက်၊ ဂဠုန်ငှက်၊ ကြီးလျက် မရွံရှာ။
(၄) လက်ပံခွဝယ်၊ နားငှက်ငယ်၊ ကြီးကျယ်ကြောက်ရွံရှာ။
ကောဋသိမ္ဗလိဇာတ် ပြီး၏။
ချယ်ပူလောနီးရွာ၊ မိုင်းခတ်မြို့နယ်
ချယ်ပူလောနီးရွာ (Cheipulawnee)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းခတ်မြို့နယ်၊ တုံဖကော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၂၆၆၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တုံဖကော်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၉၄ ဦး၊ မ ၆၃၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၂၅ ဦးနေထိုင်သည်။
တောင်သာရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်
တောင်သာရွာ (Taungthar)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်၊ သပြေတန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၈၉၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သပြေတန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၀၀၁ ဦး၊ မ ၃၉၇၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၉၇၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ချယ်ပူလောနီးရွာ၊ မိုင်းခတ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းခတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တောင်သာရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တံစဉ်
သံခေတ်အစကတည်းက တံစဉ်ကို အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ အစပိုင်းတွင် တံစဉ်ကို သံဖြင့် ပြုလုပ်ခဲ့ကြပြီး နောက်ပိုင်းတွင် စတီးဖြင့်ပါ ပြုလုပ်လာကြသည်။ တံစဉ်တွင် ချောမွေ့သည့် (ဗြောင်) ပုံစံ တံစဉ်နှင့် အသွားအစိတ်ပါသည့် တံစဉ်နှစ်မျိုး ရှိသည်။ အသွားအစိတ်ပါသည့် တံစဉ်ကို သီးနှံများ ရိတ်သိမ်းရာတွင် အသုံးပြုကြသည်။ ယနေ့ခေတ်ကာလ သီးနှံရိတ်သိမ်းသည့် ယန္တရားစက်များတွင်လည်း အစိတ်အသွားပါသည့် တံစဉ်များ ပါဝင်ကြသည်။
အသုံးပြုမှု
အသွား၏ အတွင်းပိုင်းသည် ရှ၏။ အသုံးပြုသူသည် တံစဉ်ကို လက်ဖြင့် ကိုင်ကာ ဆွဲပြီး သီးနှံများကို လှီးဖြတ်သည်။
လက်နက်အဖြစ် အသုံးပြုမှု
အခြားသော စိုက်ပျိုးရေးသုံးပစ္စည်များကဲ့သို့ပင် တံစဉ်ကို အသွားထက်သည့် လက်နက်အဖြစ် အသုံးပြုသည်လည်း ရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လယ်ယာသုံး ကိရိယာများ
ထားဝယ်စုရွာ၊ ရေတာရှည်မြို့နယ်
ထားဝယ်စုရွာ (Daweisu)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ရေတာရှည်မြို့နယ်၊ သစ်ပုတ်ပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၁၈၅၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သစ်ပုတ်ပင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၃၉ ဦး၊ မ ၁၉၀၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၈၃၉ ဦးနေထိုင်သည်။
အာမဏ္ဍဖလဒါယက
အရှင်အာမဏ္ဍဖလဒါယကထေရ်   သည်  မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ရှိ ရဟန်းတစ်ပါး ဖြစ်သည်။
ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားထက်ထက်
နောက်ဆုံးဘဝတွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် အရှင်အာမဏ္ဍဖလဒါယကထေရ် အဖြစ်ဖြင့် အာသဝေါကုန်ခမ်း ရဟန္တာ ဖြစ်တော်မူ၏။
ကော်ဟွေအွတ်ရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကော်ဟွေအွတ်ရွာ (Kawhwayaut)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ကျိုင်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၂၀၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နောင်ကွမ်ရွာ၊ လားရှိုးမြို့နယ်
နောင်ကွမ်ရွာ (Nawngkun)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ လားရှိုးမြို့နယ်၊ ဟိုနမ့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၅၇၂၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟိုနမ့်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၂၅ ဦး၊ မ ၅၇၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၉၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လားရှိုးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တောဇောက်ရွာ၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်
တောဇောက်ရွာ (Tawzauk)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မြင်းခြံခရိုင်၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်၊ တောဇောက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၇၇၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောဇောက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၀၅ ဦး၊ မ ၄၄၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၅၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နွားထိုးကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ညောင်တွင်း (အရှေ့)ရွာ၊ မြိုင်မြို့နယ်
ညောင်တွင်း (အရှေ့)ရွာ (Nyaungtwin(East))သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ မြိုင်မြို့နယ်၊ ညောင်းတွင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၅၁၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ညောင်းတွင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၀၇ ဦး၊ မ ၁၂၂၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၂၃၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မင်းပင်ကောင်းလျက် မင်းမြှောင်ဖျက်
မင်းပင်ကောင်းလျက် မင်းမြှောင်ဖျက် သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။
အနက်အဓိပ္ပာယ်
မင်းက ကောင်းပါသော်လည်း မင်းမြှောင်များက တိုင်းကျိုးပြည်ကျိုးကို ဖျက်ဆီးကြသည်။
အုံးလွတ်ရွာ၊ နမ့်ဆန်မြို့နယ်
အုံးလွတ်ရွာ (Onglut)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ပလောင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ နမ့်ဆန်မြို့နယ်၊ ခေးခင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၅၈၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခေးခင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၉၄ ဦး၊ မ ၁၀၅၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၄၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နမ့်ဆန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြစ်သူငယ်ရွာ၊ ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်
မြစ်သူငယ်ရွာ (Myitthunge)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မိတ္ထီလာခရိုင်၊ ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်၊ ဒါးလှကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၄၆၆၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဒါးလှကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၄၀ ဦး၊ မ ၁၂၇၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၁၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မင်းနား တစ်ထောင်
မင်းနား တစ်ထောင် သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။
အနက်အဓိပ္ပာယ်
မင်းတို့တွင် သတင်းစုံစမ်းရန် အရပ်ရပ်သို့ စေလွှတ်ထားသော သူလျှိုများစွာ ရှိသည်။
အလင်းရောင် (သရုပ်ဆောင်)
အလင်းရောင် (၂၂ ဧပြီ ၁၉၉၂ မွေးဖွား) သည် မြန်မာလူမျိုး ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် ဖြစ်သည်။
ငယ်ဘဝနှင့် ပညာရေး
၁၉၉၂ ခု၊ ဧပြီလ ၂၂ ရက်တွင် မန္တလေးမြို့၌ မွေးသည်။ အမည်ရင်းမှာ ဝေယံမြင့် ဖြစ်သည်။
အနုပညာခရီး
၂၀၁၂ ခုတွင် အနုပညာလောကသို့ ဝင်ရောက်သည်။ လက်ဦးဆရာမှာ ဝိုင်း ဖြစ်သည်။
ရှိုးစတယ်ရွာ၊ ဖားဆောင်းမြို့နယ်
ရှိုးစတယ်ရွာ(Showsatei)သည် ကယားပြည်နယ်၊ ဘောလခဲခရိုင်၊ ဖားဆောင်းမြို့နယ်၊ ဗဟန်းလော့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၈၁၄ ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ ထိုရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖားဆောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သင်အင်းရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သုဂန္ဓ
အရှင်သုဂန္ဓထေရ်   သည်  မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ရှိ ရဟန်းတစ်ပါး ဖြစ်သည်။
ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားထက်ထက်
နောက်ဆုံးဘဝတွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် အရှင်သုဂန္ဓထေရ် အဖြစ်ဖြင့် အာသဝေါကုန်ခမ်း ရဟန္တာ ဖြစ်တော်မူ၏။
မန်လင်ရွာ၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်
မန်လင်ရွာ (Manlin)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မူဆယ်ခရိုင်၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်၊ နမ့်ဟူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၆၇၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်ဟူးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၉၀ ဦး၊ မ ၂၇၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၆၆ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပါဒုကာရုဠှသိက္ခာပုဒ်
ဆဗ္ဗဂ္ဂီရဟန်းတို့သည် ဂိလာနမဟုတ်သော—
ခြေနင်း(ခုံဘိနပ်) စီးထားသူအား တရားဟောကြကုန်၏။
အခြားဘိနပ်တမျိုးမျိုး စီးထားသူအား တရားဟောကြကုန်၏။
လှည်းရထားစသော ယာဉ်ပေါ်၌ နေသူအား တရားဟောကြကုန်၏။
အိပ်ရာပေါ်၌ နေသူအား တရားဟောကြကုန်၏။
ဒူးထောင်၍ လက်အဝတ်တို့ဖြင့် ပတ်ဖွဲ့ထိုင်နေသူအား တရားဟောကြကုန်၏။
ခေါင်းပေါင်းကြီး ကုလားများ ပေါင်းသကဲ့သို့ ဦးခေါင်းကို ဆံစ မပေါ်အောင် ရစ်ပတ်ပေါင်းထားသူအား တရားဟောကြကုန်၏။
ခေါင်းမြီးခြုံထားသူအား တရားဟောကြကုန်၏။
ဘုရားရှင်အား တိုင်တန်းလျှောက်ထားလေရာ ဘုရားရှင်လည်း များစွာ အပြစ်တင်တော်မူပြီးလျှင်—
“န ပါဒုကာရုဠှဿ...၊
န ဥပါဟနာရုဠှဿ...၊
န ယာနဂတဿ...၊
န သယနဂတဿ...၊
နပလ္လတ္ထိကာယ နိသိန္နဿ...၊၊
န ဝေဌိတသီသဿ...၊
န ဩဂုဏ္ဌိတသီသဿ...၊
န ဆမာယံ နိသီဒိတွာ အာသနေ နိသိန္နဿ အဂိလာနဿ ဓမ္မံ ဒေသေဿာမီတိ သိက္ခာ ကရဏီယာ”။ ဟူ၍ ၈-ပါးသော သိက္ခာပုဒ်များကို ပညတ်တော်မူရလေသည်။
မြန်မာပြန်
ဂိလာန မဟုတ်ဘဲ ခုံဘိနပ်စီးထားသူ, အခြားဘိနပ် အမျိုးမျိုးစီးထားသူ ယာဉ်၌ တက်စီးနေသူ, အိပ်ရာပေါ်၌ ရောက်နေသူ, လက်အဝတ်တို့ဖြင့် ဒူးကိုပတ်ဖွဲ့နေသူ, ဦးခေါင်းကို ခေါင်းပေါင်းကြီး ရစ်ပေါင်းထားသူ, ခေါင်းမြီးခြုံထားသူ, မြေပေါ်၌ နေလျက် နေရာထိုင်ခုံပေါ်၌ နေသူအား တရားမဟောအံ့”ဟုအလေ့အကျင့်ကို ပြုရမည်။
မှန်သာရွာ၊ အရာတော်မြို့နယ်
မှန်သာရွာ (Hmanthar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာခရိုင်၊ အရာတော်မြို့နယ်၊ ငှက်ပျောခြံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၃၇၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အရာတော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ယုဇနစောမြင့် (ကလေးအထူးကုဆရာဝန်)
ဒေါက်တာယုဇနစောမြင့်သည် မြန်မာကလေးအထူးကုဆရာဝန်ကြီးတစ်ဦးဖြစ်သည်။ စာရေးဆရာ မှူးသမိန် ခေါ် ဗိုလ်မှူးကြီးစောမြင့် (ငြိမ်း) (တော်လှန်ရေးကောင်စီဝင်) နှင့် ဒေါ်တင်တင်မြင့် တို့၏ သမီးကြီးဖြစ်သည်။ ယုယ (ဆေး ၁) ကလောင်အမည်ဖြင့် ရသစာပေများရေးသားလျက်ရှိပြီး မဟေသီမဂ္ဂဇင်း၏ အယ်ဒီတာချုပ်လည်း ဖြစ်သည်။
ပညာရေး
ဆေးပညာဘွဲ့၊ ကလေးကျန်းမာပညာဒီပလိုမာဘွဲ့နှင့် ဆေးပညာမဟာသိပ္ပံဘွဲ့(ကလေးကျန်းမာပညာ)တို့ကို ဆေးတက္ကသိုလ် (၁) ရန်ကုန်မှ ရရှိခဲ့သည်။
ဝန်ထမ်းဘဝ
တွဲဖက်ပါမောက္ခ၊ ကလေးကျန်းမာပညာဌာန၊ ဆေးတက္ကသိုလ် (၁) ရန်ကုန်နှင့် ကလေးအထူးကုဆရာဝန်ကြီး၊ ရန်ကုန်ကလေးဆေးရုံကြီး ရာထူးအထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် သက်ပြည့်အငြိမ်းစားယူခဲ့သည်။
ကလေးကျန်းမာရေးပညာပေးခြင်း
ကလေးကျန်းမာရေးပညာပေးခြင်းကို အစဉ်တစိုက်လုပ်ဆောင်လျက်ရှိသည်။ ပညာပေးဆောင်းပါးနှင့် တွေ့ဆုံမေးမြန်းခန်းအချို့မှာ -
စာပေခရီး
ဖခင်ဖြစ်သူ ကွယ်လွန်ပြီးနောက်မှစ၍ မဟေသီမဂ္ဂဇင်း၏ အယ်ဒီတာချုပ်အဖြစ်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ ယုယ (ဆေး ၁) ကလောင်အမည်ဖြင့် ရေးသားသော ရသစာပေများအနက် နွေနှောင်းအတိတ် လွမ်းရိပ်တွေဆင် နှင့် ပရဟိတပန်းပျိုးခင်းသို့ မေချီလှမ်းလျှောက်လျှက်နှင့် အခြားဝတ္ထုတိုများ တို့သည် လူသိများသော စာအုပ်များဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ ကလေးအထူးကုဆရာဝန်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသမီး စာရေးဆရာများ
ခေါ်တော်လုံးရွာ၊ မိုင်းခတ်မြို့နယ်
ခေါ်တော်လုံးရွာ (Hkawtawlong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းခတ်မြို့နယ်၊ တုံဖကော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၂၆၈၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တုံဖကော်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၉၄ ဦး၊ မ ၆၃၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၂၅ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းခတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မင်းတို့မျက်စောင်း အကြောင်းမရွေး
မင်းတို့မျက်စောင်း အကြောင်းမရွေး သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။
အနက်အဓိပ္ပာယ်
ဘုရင်မင်းမြတ်တို့၏ အမျက်သည် အကြောင်းမရွေးချေ။
ကျောက်တလုံးရွာ၊ ရေတာရှည်မြို့နယ်
ကျောက်တလုံးရွာ (Kyauktalone)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ရေတာရှည်မြို့နယ်၊ သစ်ပုတ်ပင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၀၉၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သစ်ပုတ်ပင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၃၉ ဦး၊ မ ၁၉၀၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၈၃၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေတာရှည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နန်းတော်ကျွန်းရွာ၊ မတ္တရာမြို့နယ်
နန်းတော်ကျွန်းရွာ (Nantawkyun)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြင်ဦးလွင်ခရိုင်၊ မတ္တရာမြို့နယ်၊ နန်းတော်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၁၂၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နန်းတော်ကျွန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၉၉ ဦး၊ မ ၁၅၆၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၆၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတ္တရာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မီးခိုးရောင်ဥဩလေး
မီးခိုးရောင်ဥဩလေး (Cuculus poliocephalus) သည် မိုးဆောင်းငှက် မျိုးစိတ်တခုဖြစ်သည်။ ယင်းငှက်ကို ရုရှားနိုင်ငံ၊ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၊ ဘူတန်နိုင်ငံ၊ တရုတ်နိုင်ငံ၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ လာအိုနိုင်ငံ၊ မြန်မာနိုင်ငံ၊ နီပေါနိုင်ငံ၊ သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ၊ ဆိုမာလီယားနိုင်ငံ၊ ဇင်ဘာဘွေနိုင်ငံ၊ ဟောင်ကောင်၊ ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ကင်ညာနိုင်ငံ၊ မြောက်ကိုရီးယား၊ မာလဝီနိုင်ငံ၊ ဇမ်ဘီယာနိုင်ငံ၊ ကွန်ဂိုနိုင်ငံ၊ တောင်အာဖရိကနိုင်ငံ၊ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၊ ထိုင်းနိုင်ငံနှင့် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတို့တွင် တွေ့ရှိရလေ့ရှိသည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ယင်းငှက်ကို မတ်လ ၁၅ ရက်မှ စက်တင်ဘာလ ၃၀ ရက်အထိ ကာကွယ်ထားသည့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိမဝန္တာတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:အရှေ့အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:အာဖရိကတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
ဥပါဟနရုဠှသိက္ခာပုဒ်
ပါဒုကာရုဠှစသောသိက္ခာပုဒ် ၈-ပါး (ပါဒုကဝဂ်)
ခြေနင်း(ခုံဘိနပ်) စီးထားသူအား တရားဟောကြကုန်၏။
အခြားဘိနပ်တမျိုးမျိုး စီးထားသူအား တရားဟောကြကုန်၏။
လှည်းရထားစသော ယာဉ်ပေါ်၌ နေသူအား တရားဟောကြကုန်၏။
ညောင်တွင်း (အနောက်)ရွာ၊ မြိုင်မြို့နယ်
ညောင်တွင်း (အနောက်)ရွာ (Nyaungtwin(West))သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ မြိုင်မြို့နယ်၊ ညောင်းတွင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၅၁၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ညောင်းတွင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၀၇ ဦး၊ မ ၁၂၂၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၂၃၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ဥပါဟနရုဠှသိက္ခာပုဒ်
အိပ်ရာပေါ်၌ နေသူအား တရားဟောကြကုန်၏။
ဒူးထောင်၍ လက်အဝတ်တို့ဖြင့် ပတ်ဖွဲ့ထိုင်နေသူအား တရားဟောကြကုန်၏။
ခေါင်းပေါင်းကြီး ကုလားများ ပေါင်းသကဲ့သို့ ဦးခေါင်းကို ဆံစ မပေါ်အောင် ရစ်ပတ်ပေါင်းထားသူအား တရားဟောကြကုန်၏။
ညောင်တွင်း (အနောက်)ရွာ၊ မြိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဥပါဟနရုဠှသိက္ခာပုဒ်
တရားဟောသူက အခင်းမပါ မြေပေါ်မှာထိုင်လျက် အခင်းပေါ် ခုံပေါ်၌ ထိုင်နေသူအား တရားဟောကြကုန်၏။ ထိုသို့တရားဟောကြရာ၌ကား (လူတို့က မကဲ့ရဲ့ရဘဲ) ရဟန်းတော်များ ကိုယ်တိုင်ကပင် အောက်ကျနောက်ကျရှိလှသော ထိုအပြုအမူကို ကဲ့ရဲ့၍-
ဘုရားရှင်အား တိုင်တန်းလျှောက်ထားလေရာ ဘုရားရှင်လည်း များစွာ အပြစ်တင်တော်မူပြီးလျှင်—
“န ပါဒုကာရုဠှဿ...၊
န ဥပါဟနာရုဠှဿ...၊
န ယာနဂတဿ...၊
မင်းတို့ထွက် ရက်ရာဇာ
မင်းတို့ထွက် ရက်ရာဇာ သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။ မြန်မာစကားပုံ တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။
ဥပါဟနရုဠှသိက္ခာပုဒ်
န သယနဂတဿ...၊
မင်းတို့ထွက် ရက်ရာဇာ
အနက်အဓိပ္ပာယ်
မင်းတို့ ခရီးထွက်ရာ၌ ရက်ရာဇာ၊ ပြဿဒါး စသည်တို့ကို ရွေးစရာမလို၊ မင်းတို့ထွက်သောနေ့ရက်သည် ရက်ရာဇာပင် ဖြစ်သည်။
ဥပါဟနရုဠှသိက္ခာပုဒ်
နပလ္လတ္ထိကာယ နိသိန္နဿ...၊၊
န ဝေဌိတသီသဿ...၊
န ဩဂုဏ္ဌိတသီသဿ...၊
န ဆမာယံ နိသီဒိတွာ အာသနေ နိသိန္နဿ အဂိလာနဿ ဓမ္မံ ဒေသေဿာမီတိ သိက္ခာ ကရဏီယာ”။ ဟူ၍ ၈-ပါးသော သိက္ခာပုဒ်များကို ပညတ်တော်မူရလေသည်။
မြန်မာပြန်
ဂိလာန မဟုတ်ဘဲ ခုံဘိနပ်စီးထားသူ, အခြားဘိနပ် အမျိုးမျိုးစီးထားသူ ယာဉ်၌ တက်စီးနေသူ, အိပ်ရာပေါ်၌ ရောက်နေသူ, လက်အဝတ်တို့ဖြင့် ဒူးကိုပတ်ဖွဲ့နေသူ, ဦးခေါင်းကို ခေါင်းပေါင်းကြီး ရစ်ပေါင်းထားသူ, ခေါင်းမြီးခြုံထားသူ, မြေပေါ်၌ နေလျက် နေရာထိုင်ခုံပေါ်၌ နေသူအား တရားမဟောအံ့”ဟုအလေ့အကျင့်ကို ပြုရမည်။
ဂါရိုဘာသာစကား
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ
ယော်ထကကြီးရွာ၊ ဖားဆောင်းမြို့နယ်
ယော်ထကကြီးရွာ(Yawhtakagyi)သည် ကယားပြည်နယ်၊ ဘောလခဲခရိုင်၊ ဖားဆောင်းမြို့နယ်၊ ဗဟန်းလော့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၈၈၁၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖားဆောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ထောက်ပက်ကူရွာ၊ မိုင်းခတ်မြို့နယ်
ထောက်ပက်ကူရွာ (Htaukpetku)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းခတ်မြို့နယ်၊ တုံဖကော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၂၆၇၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တုံဖကော်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၉၄ ဦး၊ မ ၆၃၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၂၅ ဦးနေထိုင်သည်။ ဒေသအခေါ်မှာ ထောက်ပတ်ကူ (အပေါ်ရွာ)ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းခတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချောင်းပေါက်ရွာ၊ အထက်တောင်ကိုင်း
ချောင်းပေါက်ရွာ (Chaungpauk)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြင်ဦးလွင်ခရိုင်၊ မတ္တရာမြို့နယ်၊ အထက်တောင်ကိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၉၉၅၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အထက်တောင်ကိုင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၃၅ ဦး၊ မ ၁၉၇၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၈၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတ္တရာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မင်းတို့စကား မိုးကြိုးသွား
မင်းတို့စကား မိုးကြိုးသွား သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။
အနက်အဓိပ္ပာယ်
မင်းတို့၏ စကားသည် မိုးကြိုးသွားပမာ တိကျခိုင်မြဲသည်။
ကော်ဟွေဒွယ်မိုင်ရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကော်ဟွေဒွယ်မိုင်ရွာ (Kawhwaydweimai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ကျိုင်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၂၁၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကော်ဟွေဆလဲရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကော်ဟွေဆလဲရွာ (Kawhwaysale)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ကျိုင်းကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၂၁၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ