cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
စိတ်လှုပ်ရှားမှု
မြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်အလိုအားဖြင့်လည်း စိတ်ကို နိုင်အောင် ထိန်းဘို့ လိုပေသည်။ ဆင်းရဲသော်လည်း ဝမ်းမ နည်း၊ ချမ်းသာသော်လည်း ဝမ်းမသာဟူသော စိတ်မျိုးကို မွေးမြူနိုင်မှသာလျှင် ကျွန်ုပ်တို့သည် လောကဓံတရားတို့ကို ကြံ့ကြံ့ခံနိုင်မည်ဖြစ်လေသည်။
ဆိုင်ရာကိုအနာလစ်ဆစ် ပညာအရဆိုလျှင် စိတ်လှုပ်ရှားမှု တို့ကို ငယ်စဉ်က ချုပ်ချယ်ဖိနှိပ်ထားခဲ့ပါလျှင် စိတ်၏အစွဲများ ဖြစ်ပေါ်လာတတ်သည်။ ဆိုင်ကိုအနာလစ်ဆစ်ဟူသည်မှာ စိတ် တို့ကို သရုပ်ခွဲ၍ ပိုင်းခြား ဝေဖန်စစ်ဆေးခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ထိုပညာအလို၌ ကြောက်စိတ်၊ မခံချင်စိတ်ဟူသည်တို့သည် ကလေးအရွယ်၌ မကြာခဏဖြစ်ပေါ်လာတတ်သည်။ ထိုစိတ် တို့ကို ဖိနှိပ်ချုပ်ချယ်လိုက်လျှင် ထိုကလေးငယ်တို့ ကြီးပြင်းလာ သောအခါ အညံ့စွဲစိတ်များ ပေါ်လာပြီလျှင် လူထဲသူထဲသို့ မဝင်ရဲအောင်ဖြစ်တတ်သည်။ ဤအချက်ကို ဆရာသမားနှင့် မိဘများတို့သည် အထူးသတိချပ်အပ်ပေသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ နှိပ်ကွပ်မှုတို့ကြောင့် အကြောက်စွဲစိတ်များလည်း ကပ်ရောက် တတ်သည်။
စိတ်လှုပ်ရှားမှုသည် ထိုသို့ လူတို့အားပုဂ္ဂိုလ်အနေဖြင့် အရေးကြုံသည့်အခါ၌သာ အကျိုးသက်ရောက် စေသည်မဟုတ်၊ အခြားသောအချိန်အခါမျိုး၌လည်း အကျိုးသက်ရောက်စေသည်။ လူတို့အချင်းချင်း ချစ်ခင်စွာပေါင်းသင်းဆက်ဆံမှု၊ ဂီတ၊ကဗျာ၊ ပန်းချီမှစ၍၊ သစ်ပင်ပန်းမာလ်၊ တောတောင်ရေမြေဟူသမျှတို့၌ ကြည်နူးကြခြင်းမှာ စိတ်လှုပ်ရှားမှုမှကင်း၍ မဖြစ်နိုင်ချေ။ ထို စိတ်လှုပ်ရှားမှုမျိုးကြောင့် သုခုမ အနုပညာရပ်များ ပေါ်ထွန်း လာရသည်။ စိတ်လှုပ်ရှားမှုကြောင့်ပင်လျှင် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ နိုင်ငံ အသီးသီးတို့တွင် မျိုးချစ်ခေါင်းဆောင်များ၊ အာဇာနည်ပုဂ္ဂိုလ် များ ပေါ်ပေါက်ခဲ့ကြသည်။ လူတို့သည် အမျိုးနှင့် နိုင်ငံကို ချစ်ခင်သော စိတ်ဓာတ်လှုပ်ရှားမှုကြောင့် နိုင်ငံအတွက် တိုက်ပွဲတို့တွင် အသက်စွန့်လွှတ်ရဲကြသည်။ ကိုယ်ကျိုးမဖက် သော ပရဟိတ လုပ်ငန်းအနေဖြင့် နိုင်ငံနှင့် လူမျိုး၏ အကျိုး ကို သည်ပိုးထမ်းရွက်ကြ၏။ ကြီးမားသော ကိစ္စတစ်ခုကို ဆောင်ရွက်လိုသောသူသည် မဖြစ်မနေဟူသော စိတ်ဓာတ် အမြဲတစ်စေ လှုပ်ရှားထ ကြွနေမှသာလျှင် အောင်မြင်ခြင်းကို ရနိုင်မည်ဖြစ်၏။ မခံချင်စိတ်၊ မျိုးချစ်စိတ်၊ သနားကြင်နာစိတ်၊ ချစ်စိတ်၊ မုန်းစိတ်တို့က တိုက်တွန်းစေ့ဆော်သောအခါ မဖြစ် နိုင်ဟု ထင်မြင်ရသောကိစ္စများပင်လျှင် အထမြောက်၍လာကြ ရပေသည်။
မှန်ပင်ရွာ၊ ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်
မှန်ပင်ရွာ (Hmanpin)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်၊ ကြို့ပင်ဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၄၅၃ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တာစန်းရွာ၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်
တာစန်းရွာ(Tarsan)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်၊ စန်းကားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၈၅၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ စန်းကားကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၀၉၃ ဦး၊ မ ၁၉၇၉ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၄၀၇၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝိုင်းမော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လောင်းတော်ဦးရွာ၊ မြစ်သားမြို့နယ်
လောင်းတော်ဦးရွာ (Laungtawu)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ မြစ်သားမြို့နယ်၊ လောင်းတော်ဦးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၈၈၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လောင်းတော်ဦးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၃ ဦး၊ မ ၁၅၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၉၆ ဦးနေထိုင်သည်။
အေးမောင်ကြီး
အေးမောင်ကြီး (၂၀ ဩဂုတ် ၁၉၅၀ မွေးဖွား) သည် မြန်မာအမျိုးသား ဘောလုံးသမားတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ သူသည် ၁၉၇၂ ခုနှစ် နွေရာသီအိုလံပစ်အမျိုးသားပြိုင်ပွဲတွင် ဝင်ရောက်ကာ ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၃ခုနှစ် စိန်ရတုလွတ်လပ်ရေးနေ့တွင် နိုင်ငံတော်မှ သီရိပျံချီဘွဲ့ ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။
ဒုအိုးသည်မရွာ၊ ဒုအိုးသည်မ
ဒုအိုးသည်မရွာ၊ ဒုအိုးသည်မ
ကံပြင်ရွာဟောင်းရွာ၊ ချောင်းနွယ်
ကံပြင်ရွာဟောင်းရွာ၊ ချောင်းနွယ်
အနောက်ကုန်းရွာ၊ ပိုင်စွန်နန်
အနောက်ကုန်းရွာ၊ ပိုင်စွန်နန်
ရေကြပ်ရွာ၊ သဘော့
ရေကြပ်ရွာ၊ သဘော့
ချိန်တော့ မိုး၊ ထိုးတော့ မြေကြီး
ချိန်တော့ မိုး၊ ထိုးတော့ မြေကြီး ဟူသည်မှာ မြန်မာစကားပုံတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ရှင်းလင်းချက်
လှံဖြင့် မိုးသို့ ချိန်ရွယ်ပြီးမှ တကယ်ထိုးသောအခါ မြေကြီးကို ထိုးစိုက်သကဲ့သို့ ကြီးကြီးကျယ်ကျယ် ချိန်ရွယ်ပြီးမှ တကယ့် လက်တွေ့၌ အဖျားရှူးသွားသည်။
ညောင်ချောင်း
ညောင်ချောင်း
နောင်တောင်းရွာ၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်
နောင်တောင်းရွာ (Nawngtawng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်၊ မိုင်းဟိန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၆၀၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းဟိန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၈၃ ဦး၊ မ ၁၃၂၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကော့ဝါလဲရွာ၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်
ကော့ဝါလဲရွာ(Kawtwarle)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်၊ ကော့ဝါလဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၅၂၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကော့ဝါလဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၇၁၈ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၃၆၁ ဦး နေထိုင်သည်။ အေးချမ်းသာယာတော​ရကျောင်းတော်ကြီးတွင် ဘဒ္ဒန္တကဝိနန္ဒဆရာတော် ကျောင်းထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကော့ကရိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဖိလစ်ပိုင်ဒဏ္ဍာရီ
ဖိလစ်ပိုင် ဒဏ္ဍာရီ သည် မူရင်းဒေသခံ ဖိလစ်ပိုင်ရိုးရာဘာသာတရားများမှ ဇစ်မြစ်ခံလာသော (သို့) ထိုဘာသာတရားများ၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သော ဇာတ်လမ်း၊ ပုံပြင်၊ ကဗျာလင်္ကာများ ဖြစ်ကြသည်။ တိုင်းရင်းသားတစ်စုနှင့် တစ်စုတို့၏ မတူညီကြသော ယုံကြည်မှုများလည်း ပါဝင်လေသည်။ ဤဒဏ္ဍာရီကို အမျိုးမျိုးသော ရင်းမြစ်များမှ ပေါင်းစပ်ဖွဲ့စည်းထား၍ မလေးနှင့် အင်ဒို ဒဏ္ဍာရီများ၊ ဟိန္ဒူ၊ ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ရှင်တို၊ ခရစ်ယာန်၊ အစ္စလာမ် ဘာသာတို့၏ ရိုးရာအယူအဆများနှင့် ဆင်တူသောအပိုင်းများရှိသည်။ ဖိလိပိုင်တို့၏ ဒဏ္ဍာရီသည် ကမ္ဘာလောက၏ သဘောသဘာဝကို (ဒဏ္ဍာရီလာ) နတ်ဘုရားများ၊ သူရဲကောင်းတို့ဧ ဘဝ၊ လုပ်ဆောင်မှုမျမှတဆင့် ရှင်းလင်းပြဆိုရန် ကြိုးပမ်းထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ထိုသို့သော ဒဏ္ဍာရီဇာတ်လမ်းများသည် နှုတ်မှုရေးရာပုံစံဖြင့် မဖိုးဆက်တစ်ခုမှ တစ်ခုသို့ ကူးပြောင်းသယ်ဆောင်လာကြပြီး ထိုလူမှုအသိုင်းအဝိုင်းအတွင်းရှိ ဘာသာရေးခေါင်းဆောင်များ၊ နတ်ဆရာများ၊ သက်ကြီးဝါကြီးတို့မှနေ၍ ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ခဲ့ကြသည်။
ဖိလစ်ပိုင်လူမျိုးတို့၏ ဒဏ္ဍာရီများ၊ ရိုးရာဘာသာတရားများကို သမိုင်းအရ "ဘိုးဘေးဘီဘင် ဘာသာတရား" (Anitism) ဟု ရည်ညွှန်းခဲ့ကြလေသည်။ အခြားအသုံးပြုခဲ့ကြသည့် ဝေါဟာရများမှာ Anitismo နှင့် Anitería တို့ဖြစ်ကြကာ စပိန်ခရစ်ယာန်ဘုန်းတော်ကြီးအများစုက နှိမ့်ချသည့်သဘောဖြင့် သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ ယနေ့ခေတ်၌ တိုင်းရင်းသားများသည် ၎င်းတို့၏ ထိုရိုးရာဘာသာတရားများကို ထိန်းသိမ်းကျင့်သုံးကြသည်။ တစ်ဖက်တွင် နိုင်ငံခြားမှ ဝင်ရောက်စေ့ဆော်သော ဘာသာရေးများသည် "ဘာသာပြောင်းခြင်း"၊ "လူမျိုးခြားလက်ထပ်ခြင်း"၊ "ထိုသူတို့၏ မြေယာပိုင်ဆိုင်လာခြင်း" တို့ကြောင့် ထိုဖိလစ်ပိုင်တိုင်းရင်းသားများအပေါ် နေ့စဉ်ဘဝများ၌ ဆက်လက်လွှမ်းမိုးထားလေသည်။ ထိုဘိုးဘေးဘီဘင် ရိုးရာဘာသာတရားများနှင့် ထိုဘာသာတို့၏ ရှုထောင့်အမြင်များနှင့်ပတ်သက်၍ များစွာသော ပညာရပ်ဆိုင်ရာ လက်ရာများရှိခဲ့ကြကာ ထိုပုံပြင်ဇာတ်လမ်းများ၊ အယူအဆများကို မနုဿဗေဒ၊ ရိုးရာစဉ်လာပုံပြင် နယ်ပယ်များရှိ ကျွမ်းကျင်သူများက မှတ်တမ်းတင်ထားခြင်း မရှိသေးပေ။
လဲသက်ရွာ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်
လဲသက်ရွာ (Lethet)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်၊ လဲသက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၉၅၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လဲသက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၂၄ ဦး၊ မ ၅၆၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၈၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုပုံးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂါလာပါဂိုးကျွန်းများ
ဂါလာပါဂိုးကျွန်းများ (Galápagos Islands) သည် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာအတွင်း အီကွေတာ အနီးတွင် ပြန့်ကျဲနေသော မီးတောင် ကျွန်းစုများ ဖြစ်ကြသည်။ အီကွေဒေါ ကုန်းမကြီးမှ ၅၂၅ မိုင် (၉၇၂ ကီလိုမီတာ ) အကွာတွင် ရှိပြီး အီကွေဒေါနိုင်ငံ နယ်နိမိတ်အတွင်းတွင် ရှိသည်။
ထိုကျွန်းများသည် ပထဝီအနေအထားအားဖြင့် အလွန်သက်တမ်းနုကြပြီး ထိုကျွန်းနေရာတွင် သီးသန့်ရှိသော အပင်နှင့် သတ္တဝါ အမျိုးအစား အများအပြားတို့ကြောင့် ထင်ရှားကျော်ကြားသည်။ ၎င်းတို့ကို ချားလ်စ်ဒါဝင် က ဘီဂယ်လ် သင်္ဘောဖြင့် ခရီးသွားနေသည့် အချိန်တွင် လေ့လာစူးစမ်းခဲ့သည်။ သူ၏ လေ့လာတွေ့ရှိမှုနှင့် စုဆောင်းမှုများက ဒါဝင်၏ သဘာဝအတိုင်း ရွေးချယ်မှုကြောင့် ဖြစ်လာသော ဆင့်ကဲပြောင်းလဲမှု ဖြစ်စဉ် သီအိုရီကို ဖော်ထုတ်ရာတွင် အထောက်အကူ ပေးခဲ့သည်။
သုံးဆောင်ရွာ၊ ချောင်းနွယ်
သုံးဆောင်ရွာ၊ ချောင်းနွယ်
အေးမောင်လေး
အေးမောင်လေး (၁၉၅၄ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၀ ရက်နေ့ ဖွားမြင်) သည် မြန်မာဘောလုံးအားကစားသမား ဖြစ်သည်။ သူသည် ၁၉၇၂ ခုနှစ် နွေရာသီအိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲတွင် အမျိုးသားပြိုင်ပွဲ၌ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၃ခုနှစ် စိန်ရတုလွတ်လပ်ရေးနေ့တွင် နိုင်ငံတော်မှ သီရိပျံချီဘွဲ့ ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။
ပန်းလှကွင်းရွာ၊ သဘော့
ပန်းလှကွင်းရွာ၊ သဘော့
ဘုရားငုတ်တိုရွာ၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စမ်းနီရွာ၊ ချောက်မြို့နယ်
စမ်းနီရွာ (Sanni)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ ချောက်မြို့နယ်၊ သစ်တိုကန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၂၆၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သစ်တိုကန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၁၈ ဦး၊ မ ၁၈၂၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၁၄၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ချောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
‌အောင်ဂျာယန်ရွာ၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်
‌အောင်ဂျာယန်ရွာ(Aungjaryang)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်၊ စန်ပိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၃၅၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝိုင်းမော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
​အောက်အင်းရွာ၊ တိုက်စွန်းအောက်အင်း
အောက်အင်းရွာ၊ တိုက်စွန်းအောက်အင်း
ကုလားကုန်းရွာ၊ မိုးကောင်းမြို့နယ်
ကုလားကုန်းရွာ(Kularkone)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ မိုးကောင်းမြို့နယ်၊ ဆောင်းခါကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၇၀၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆောင်းခါကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၃ ဦး၊ မ ၂၇၁ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၅၁၄ ဦး နေထိုင်သည်။ ၎င်းရွာသည် တိမ်ကောသွားခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးကောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချောင်းဦးရွာ
ချောင်းဦး
သဘော့ရွာ၊ သဘော့
သဘော့ရွာ၊ သဘော့
အေချင် ကသီဒရယ် ဘုရားရှိခိုးကျောင်း
အေဂျင် ကက်သီဒရယ်ဘုရားကျောင်း ကို အင်ပီရီယယ် ကက်သီဒရယ်ဟုလည်း ခေါ်ဆိုလေ့ရှိကြပြီး ဂျာမနီနိုင်ငံ၊ အေချင်မြို့တွင် ရှိသော ရိုမန်ကက်သလစ် ဘုရားကျောင်း တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထိုဘုရားကျောင်းသည် ဥရောပမြောက်ပိုင်းတွင် ရှေးအကျဆုံးသော ကသီဒရယ် ဘုရားရှိခိုးကျောင်းဖြစ်ပြီး "အေချင်ရှိ စိန့်မေရီ၏ တော်ဝင်ဘုရားကျောင်း" ဟု အလယ်ခေတ်အတွင်း အများက သိရှိကြသည်။ ၉၃၆ ခုနှစ်မှ ၁၅၃၁ ခုနှစ် အထိ နှစ်ပေါင်း ၆၀၀ တိုင်အောင်ပင် အေချင် ဘုရားကျောင်းသည် ဂျာမန် ဘုရင် ၃၀ နှင့် ဘုရင်မ ၁၂ ဦး ကို ဘိသိက်သွန်း မင်းမြှောက်ရာ နေရာ ဖြစ်ခဲ့သည်။
ခင်မောင်လေး
ခင်မောင်လေး (၁၉၄၀ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၁ ရက်နေ့ ဖွားမြင်) သည် မြန်မာဘောလုံးသမားတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၂ ခုနှစ် နွေရာသီအိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲတွင် အမျိုးသားပြိုင်ပွဲ၌ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။
မှန်ပင်ရွာ၊ မော်ခါး
မှန်ပင်ရွာ (Hmanpin)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်၊ မော်ခါးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၂၉၃ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျက်တောပြင်ရွာ၊ ကျက်တောပြင်
ကျက်တောပြင်ရွာ၊ ကျက်တောပြင်
ကမီယိုပန်းပြောက်
လူတို့ အဆင်အယင်တန်ဆာအဖြစ် အသုံးပြုကြသော ပစ္စည်းအမျိုးမျိုးတွင် မိမိတို့ နှစ်သက်ရာ ကိုးကွယ်ရာ အထိမ်းအမှတ်ပြုရာ ရုပ်ပုံများကို အကြွထွင်းထု ထားသော ကျောက်မျက်ဖြင့် ပြုလုပ်သည့် ပစ္စည်းများလည်း ပါဝင်လေသည်။ ထိုကျောက်မျက်များကို ' ကမီယို 'ဟု ခေါ်၍ အချိုင့်ထွင်း ကျောက်မျက်များကို 'အင်တဲလယို 'ဟု ခေါ်သည်။ ကမီယိုပန်းပြောက်ကိုသုံးသော အလေ့အထသည် လူတို့တွင် ရှေးအခါမှစ၍ ရှိခဲ့၏။ ရှေးက ကျောက်မျက် များတွင်သာမက ယောက်သွားခွံများ၊ ခရုခွံများ၊ ကနုကမာများပေါ်တွင်လည်း ပုံကြွများဖော်၍ ဝတ်ဆင်ခဲ့ကြသည်။ ကျောက်မျက်များကို ပုံကြွ များဖော်ရာတွင် အရောင်နှစ်မျိုးသုံးမျိုး ထပ်လျက်ရှိသော ကျောက်မျက်များသည် အလွန်ကောင်း၏။ အပေါ်ယံအရောင် တွင် လိုရာပုံစံကို ထုလုပ်၍ မလိုသောအပိုင်းကို ထွင်းပစ် လိုက်သောအခါ အောက်ထပ်ရှိအရောင်သည် နောက်ခံကား သဖွယ် ဖြစ်နေပေသည်။ အရောင်တစ်မျိုးတည်း ရှိသော ကျောက်မျက်များပေါ်တွင် ပြုပြင် ဖန်တီးထားသော ကမီယို ပန်းပြောက်သည် ရောင်ကွဲကျောက်မျက် များမှာကဲ့သို့ မလှပချေ။
ရှေးဟောင်းဆူမာလူမျိုးတို့၏ ခေတ်မှ ရောမနိုင်ငံတော်ကြီး ယိမ်းယိုင်ပြိုကွဲချိန်အထိ ကမီယိုပန်းပြောက် များသည် များစွာ ခေတ်စားခဲ့သည်။ ထိုနောက် အတတ်ပညာ ပြန်လည်ဆန်းသစ် ခေတ်ဖြစ်သော ခေတ်ဆန်းချိန်မှယနေ့တိုင်အောင် ကမီယို ပန်း ပြောက်ကို အသုံးပြုလာကြသည်။
နည်းပညာ
ရှေးခေတ်နှင့် ရီနေဆန်းခေတ်ကာလက ကမီယိုများကို အလတ်စား ကျောက်မျက်များဖြင့် ပြုလုပ်ပြီး၊ အထူးသဖြင့် အရောင် နှစ်ရောင် စပ်နေသော ကျောက်မျက်တုံး၊ မဟူရာကျောက် (onyx)၊ သင်္ဘောမဟူရာ (‌agate) စသော ကျောက်များဖြင့် ထုလုပ်သည်။ ယင်းတို့သည် အမာခံ ကမီယိုများ ဖြစ်သည်။ ဈေးပိုပေါသော ခေတ်သစ်လက်ရာများတွင် ခရုခွံနှင့် ဖန်သားများဖြင့် အတွေ့ရများသည်။ ကျော်ကြားသော ပို့တလန်း ပန်းအိုး (Portland Vase) ကဲ့သို့သော ဖန်သားကမီယို ခွက်များကို ရောမလူမျိုးများက ပြုလုပ်သည်။
ခေတ်သစ်ကမီယိုများသည် နောက်ခံကွဲပြားသော အရောင်ပေါ်၌ ပုံတူကဲ့သို့သော ထွင်းထုပြီး အရုပ်ကို တပ်ဆင်ခြင်းဖြင့် ထုတ်လုပ်နိုင်ပြီး၊ ၎င်းကို ပေါင်းစပ်ကမီယို (Assembled cameo) ဟု ခေါ်သည်။ အမှန်မှာ ကမီယို တချပ်ကို ရိုးရာနည်းဖြင့် ထွင်းထုနိုင်သော်လည်း အလွန်ခက်၊ အလွန်လက်ဝင်လေသည်။ တိုက်ရိုက်နည်းဖြင့် အလွှာမတူ အရောင်မတူသော မဟူရာကျောက်ပေါ်၌ လိုအပ်သော ရုပ်လုံးပေါ်အောင် လက်ဖြင့် ထွင်းထုခြင်းသည် သာ၍ ခက်သေးသည်။
ရတနာပုံ ဘောလုံး အသင်း
ရတနာပုံ ဘောလုံးအသင်းသည် ၂၀၀၉ ခုနှစ် မြန်မာအမျိုးသားလိဂ် စတင်ချိန်တွင် ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး ကိုယ်စားပြုဖွဲ့စည်းတိုင်ထောင်ခဲ့သည်။ အိမ်ကွင်းမှာ မန္တလေးမြို့ ဗထူး အားကစားကွင်း ဖြစ်သည်။ အသင်း၏ ပိုင်ရှင်မှာ လွယ်ဟိန်းကုမ္ပဏီပိုင်ရှင် ဒေါက်တာ စိုင်းဆမ်ထွန်းဖြစ်သည်။ အသင်း အုပ်ချုပ်သူမှာ ဦးစိုးမိုးလှိုင် ဖြစ်ပြီး အသင်းခေါင်းဆောင်မှာ အောင်ကျော်မိုး ဖြစ်သည်။
သမိုင်း​ကြောင်း
မြန်မာနေရှင်နယ်လိဂ် စတင်သည့် ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်စွဲခဲ့သည်။ ရတနာပုံအသင်းအနေဖြင့် ပထမဦးဆုံး မြန်မာအမျိုးသားလိဂ်ပွဲအဖြစ် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး ကိုယ်စားပြု ဆောက်သမ်းမြန်မာ ဘောလုံးအသင်းနှင့် ယှဉ်ပြိုင်ကစားခြင်း ဖြစ်ပြီး ရတနာပုံဘောလုံးအသင်းက ၂−၀ ဂိုးဖြင့်အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ ပထမဦးဆုံး ရတနာပုံအသင်းအတွက် ဂိုးကို တိုက်စစ်မှူး ရန်ပိုင်က ပွဲချိန် ၂၈ မိနစ်တွင် သွင်းယူခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဗိုလ်လုပွဲအား ရန်ကုန်မြို့ ရှိ လူငယ်အားကစား လေ့ကျင့်ရေးကွင်း (သုဝဏ္ဏ) တွင်ကျင်းပပြုလုပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ရန်ကုန်ယူနိုက်တက် ဘောလုံးအသင်းနှင့် ယှဉ်ပြိုင်ကစားခဲ့ခြင်း ဖြစ်ကာ ပွဲချိန် မိနစ် ၉၀ အတွင်း ၂-၂ ဂိုးစီ သရေကျနေသဖြင့် ပင်နယ်တီ အဆုံးအဖြတ်ခံယူကာ ရတနာပုံဘောလုံးအသင်းက ၄−၁ ဂိုးဖြင့် ပထမဦးဆုံး မြန်မာအမျိုးသားလိဂ် ချန်ပီယံဆုဖလားကြီးအား ဆွတ်ခူးရရှိခဲ့သည်။
၂၀၀၉ ခုနှစ် မြန်မာအမျိုးသားလိဂ်တွင် အနိုင်ရဗိုလ်စွဲခဲ့သောကြောင့် 2010 AFC President Cup (၂၀၁၀ အာရှဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် ဥက္ကဋ္ဌဖလား) တွင် မြန်မာနိုင်ငံကိုယ်စားပြု ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခွင့် ရရှိပြီး အဆိုပါ အာရှဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် ဥက္ကဋ္ဌဖလား ၂၀၁၀ တွင်လည်း အနိုင်ရဗိုလ်စွဲ ခဲ့သည်။ အဆိုပါ အာရှဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်ဖလား အား အုပ်စုပွဲစဉ်များနှင့် ဗိုလ်လုပွဲစဉ်များအား ရတနာပုံဘောလုံးအသင်းမှ အိမ်ရှင်အဖြစ် ကျင်းပခွင့် ရရှိကာ ရန်ကုန်မြို့ ရှိ လူငယ်လေ့ကျင့်ရေးကွင်း (သုဝဏ္ဏ) တွင် အောင်မြင်စွာကျင်းပနိုင်ခဲ့သည်။
၂၀၁၄ ခုနှစ်က မြန်မာအမျိုးသားလိဂ် ချန်ပီယံအသင်း ရတနာပုံ နဲ့ အူရီးဒူး ရှုံးထွက်ချန်ပီယံ အသင်း ဧရာဝတီယူနိုက်တက်တို့သည် ၂၀၁၅ ခုနှစ် ဘောလုံးရာသီမစတင်မီ Charity Cup ကို ဇန်နဝါရီလ ၃ ရက်နေ့က ရန်ကုန်မြို့ ​အောင်ဆန်းအားကစားကွင်း မှာ ယှဉ်ပြိုင်ပြုလုပ်ခဲ့ရာ ဧရာဝတီယူနိုက်တက် ဘောလုံး အသင်းက ၁ဂိုး ဂိုးမရှိဖြင့် အနိုင်ရခဲ့သည်။
အိမ်ကွင်း
ရတနာပုံဘောလုံးအသင်း၏ အိမ်ကွင်းမှာ ဗထူး အားကစားကွင်း ဖြစ်ပြီး မန္တလေးမြို့တွင် အခြေစိုက်သည်။
အာလူး
ဥရောတိုက်၏သမိုင်းတွင် အာလူးစိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်ခြင်းသည် အရေးပါအရာရောက်သည့် အချက်တစ်ရပ် ဖြစ်လေသည်။ ပုံစံပြရမည်ဆိုလျှင် အနှစ်သုံးဆယ်တာရှည်သည့် စစ်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်းကြောင့် ဂျာမနီပြည်တွင် စားနပ်ရိက္ခာခေါင်းပါးခြင်းဘေး ဆိုက်ရောက်လာရာ အာလူးကို စိုက်ပျိုးသဖြင့် အချို့ အပိုင်းများ၌ ထိုဘေးရန်ကို တားဆီးနိုင်ကြသည်။ အိုင်ယာလန်ပြည်တွင် တောင်သူလယ်သမားတို့သည် ၁၆၈၈ ခုနှစ်မှစ၍ အာလူးကို ပဓာနအစာအဖြစ်ဖြင့် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်တွင် ၁၈၄၅ ခုနှစ်သို့ ရောက်သည့်အခါ အာလူးစိုက်ခင်းများ တစ်တိုင်းပြည်လုံးတွင် ပျက်စီးကုန်ကြသဖြင့် လူများ အစားအစာခေါင်းပါးသည့်ဘေးနှင့် ရင်ဆိုင်တိုးကြ၏။ ယင်းသို့ အိုင်ယာလန်ပြည်တွင် အစာခေါင်းပါးသည့် ကပ်ဆိုက်ရောက်လာသဖြင့် အိုင်ယာလန်လူမျိုးတို့သည် သူတို့၏နေရင်းအရပ်ကို စွန့်ခွာလျက် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသို့ သွားရောက် နေထိုင်ကြလေသည်။
အာလူး၏ ဇာတိပေါက်ရောက်ရာအရပ်ကို တပ်အပ်သေချာစွာ မသိရသော်လည်း ၁၅၂၄ ခုနှစ်တွင် စပိန်လူမျိုးများ တောင်အမေရိကတိုက်သို့ စစ်ချီတိုက်ခိုက်သည့်အခါ၌ ထိုတိုင်းပြည်ရှိ တိုင်းရင်းသားတို့သည် အစားအစာအတွက် အာလူးကဲ့သို့ ဥစားပင်မျိုးပေါင်းမြောက်မြားစွာ စိုက်ပျိုးလျက်ရှိကြသည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ ထို့အပြင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ အနောက်တောင်ပိုင်းဆီမှ တောင်အမေရိကတိုက် တောင်ဘက်စွန်းအထိ ကုန်းပြင်မြင့်များပေါ်တွင် အာလူးအရိုင်းပင်များ ပေါက်ရောက်လျက်ရှိသည်။ ထိုကြောင့် အမေရိကတိုက်သည် အာလူးပင်များ၏ ဇာတိအရပ်ဖြစ်သည်ဆိုလျှင် ဆိုသင့်ပေသည်။
စပိန်လူမျိုးများသည် ဥရောပတိုက်သို့ အာလူးမျိုးကို ယူဆောင်ခဲ့ကြသည်ဟု ယူဆရပေမည်။ အာလူးသည် ရာသီဥတုအေးသော အရပ်ဒေသများ၌ ကောင်းစွာဖြစ်ထွန်းသည်။ ထို့ပြင် အစားအစာအတွက် စိုက်ပျိုးကြသော အခြားအသီးအနှံပင်များထက် အာလူးမှာ အထွက်ပိုများသဖြင့် လူနေထူထပ်သည့် ဥရောပတိုက်တွင် အာလူးကို နိုင်ငံခြားသို့ တင်ပို့နိုင်အောင် အမြောက်အမြား စိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်ကြသည်။
အာလူးတွင် ရေအလေးချိန် လေးပုံသုံးပုံခန့်ပါ၍ ကျန်သမျှမှာ ကစီဖြစ်သည်။ အသားဓာတ်နှင့် အဆီဓာတ် အနည်းငယ်မျှသာ ရှိသည်။ အာဟာရဖြစ်စေမည့် အသားဓာတ်သည် အခွံနှင့်ကပ်လျက်ရှိသဖြင့် ချက်ပြုတ်ရန် အာလူးခွံကို ခပ်ပါးပါးသင်ပစ်ရသည်။ အာလူးမှ အာလူးကစီမှုန့်၊ အာလူးမှုန့်များ ပြုလုပ်ကြသည်။
လွန်ခဲ့သည့် အနှစ်တစ်ရာအတွင်း အာလူးမှ စက်များမောင်းနှင်ရန် အသုံးကျသော အရက်ပြန်တစ်မျိုးကို ရရှိလာရာ အထူးသဖြင့် ဂျာမန်နိုင်ငံတွင် အာလူးစိုက်ပျိုးခြင်းလုပ်ငန်းနှင့် အရက်ပြန်ချက်ခြင်းလုပ်ငန်းကို တွဲဖက်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိကြသည်။ အရက်ပြန်ချက်လုပ်ပြီးနောက် ကြွင်းကျန်နေသော အာလူးဖတ်များကို တိရစ္ဆာန်အစာအတွက် ပြန်လည်၍ အသုံးချကြသည်။ ထိုကြောင့် ဂျာမနီနိုင်ငံတွင် တိရစ္ဆာန်မွေးမြူသည့် လုပ်ငန်းမှာလည်း တိုးတက်လာလေသည်။
အာလူးပင်မှ အစေ့ပါသော အစိမ်းရောင်အသီးငယ်များ သီးသည်။ ထိုအသီးများတွင် လူကို ဥပဒ်ဖြစ်စေမည့် အဆိပ်အတောက်များ ပါရှိတတ်သဖြင့် လူများ စားသုံးခြင်းငှာ မသင့်ချေ။ အာလူးများကိုလည်း မြေပေါ်တွင် ကြာကြာထားလျှင် အရောင်မှာ စိမ်းလာ၍ အဆိပ်အတောက် ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည်။ ထိုကြောင့် အစိမ်းရောင်အသားရှိသော အာလူးများနှင့် အညှောက်ကြီးများ ထွက်ပေါ်နေသည့် အာလူးတို့ကို စားသုံးရန် မသင့်ချေ။
အာလူးကို စိုက်ပျိုးသည့်အခါ၌ အာလူးအလုံးလိုက်ကိုဖြစ်စေ၊ ထက်ခြမ်းခြမ်း၍ဖြစ်စေ၊ ခွဲစိတ်၍ဖြစ်စေ စိုက်ပျိုးလေ့ရှိကြသည်။ ယင်းသို့ စိုက်ပျိုးလိုက်သည့်အခါ အာလူးတွင်ရှိသော မျက်စိမှ အမြစ်များ၊ အစို့များ ထွက်ပေါ်လာကြသည်။ အာလူးမျိုးသန့် ရွေးချယ်သည့်အခါ၌သာ မျိုးစေ့ကို စိုက်ပျိုးယူကြသည်။ အပင်များ မျိုးသန့်ခြင်းလုပ်ငန်းတွင် အထူးတလည်တတ်ကျွမ်းသည့် အမေရိကန်လူမျိုး လူသာ ဗင်းဗင့်ဆိုသူသည် ထွားကျိုင်းချောမွတ်သော အာလူးမျိုးကို တီထွင်လိုက်သဖြင့် ဗားဗင့်အာလူးမျိုးဟူ၍တွင်ကျန်ရစ်လေသည်။ ( ဗားဗင့် လူသာ။)
အာလူးပင်သည် တစ်ပေမှ သုံးပေအထိ မြင့်တက်ပြီးလျှင် အဖြူ သို့မဟုတ် ခရမ်းရောင်အပွင့်များ ပွင့်တတ်သည်။ အာလူးပင်၏ အဖျားများ ရင့်ရော်လာသောအခါတွင် အာလူးများကိုတူးယူသင့်သည်။ ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ရှမ်းပြည်နယ်နှင့် ဆင်ဖြူကျွန်းဒေသတွင် အာလူးများကို စိုက်ပျိုးကြသည်။ ရှမ်းပြည်မှ ရရှိသော အာလူးမျိုးကောင်းကို ပြည်တွင်းသုံးမျှသာမက ပိုမိုထွက်သဖြင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံသို့ပင် ပို့ရသေးသည်။ ဈေးချိုသောအာလူးများကိုသာ အိန္ဒိယနိုင်ငံမှ ဝယ်ယူကြသည်။ အာလူးသည် ဆိုလာနေစီအီးမျိုးရင်းတွင် ပါဝင်ပြီးလျှင် ယင်းအား ရုက္ခဗေဒအလိုအားဖြင့် ဆိုလေနမ် တျူဗာရိုဆမ်ဟုခေါ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အမြစ် ဟင်းသီးဟင်းရွက်ပင်များ
ဖရန့်ဇ်ကပ်ဖ်ကာ
ဖရန့်ဇ်ကပ်ဖ်ကာ (Franz Kafka) (၁၈၈၃ ဇူလိုင်လ ၃ရက် - ၁၉၂၄ ဇွန်လ ၃ရက်)သည် ၂၀ရာစု၏ ထင်ရှားသော ဝတ္ထုရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်သည်။ သူသည် ယခု ချက်သမ္မတနိုင်ငံ၏ နေရာဖြစ်သော ဩစတီးယား-ဟန်ဂေရီရှိ ပရက်ဂ်မြို့ရှိ အလယ်တန်းစား ဂျူးလူမျိုးမိသားစုတွင် မွေးဖွားသည်။ သူ၏စာများစုမှာ အပြည့်အစုံမဟုတ်ဘဲ သူသေဆုံးပြီးသော အချိန်ကာလမှသာ ထုတ်ဝေခဲ့သော်လည်း သူ၏ သီးခြားဖြစ်သော ရေးဟန်သည် အနောက်တိုင်းစာပေတွင် လွှမ်းမိုးမှု အပေးနိုင်ဆုံးဖြစ်သည်။
သူ၏ဝတ္ထုများဖြစ်သော အသွင်ပြောင်းလဲခြင်း (The Metamorphosis) (၁၉၁၅)၊ တရားခွင်(The Trial) (၁၉၂၅) နှင့် ရဲတိုက် (The Castle) (1926) တို့သည် အိပ်မက်ဆိုးနှင့်တူပြီး တသီးပုဂ္ဂလမဆန်သော ဗျူရိုကရက်တစ်ကမ္ဘာအတွင်းမှ စိတ်ဒုက္ခရောက်နေသော လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ ခံစားမှုများကို ထုတ်ဖော်ထားသည်။
မိသားစု
ကပ်ဖ်ကာသည် ဘိုဟီးမီးယား၏ မြို့တော်ဖြစ်သော ပရက်ဂ်မြို့ရှိ အလယ်တန်းစား ဂျူးမိသားစုတစ်ခုမှ မွေးဖွားသည်။ သူ၏အဖေ ဟာမန်းကပ်ဖ်ကာ (Hermann Kafka) (၁၈၅၂–၁၉၃၁) ကို ခန္ဓာကိုယ်ကြီးမားပြီး တစ်ကိုယ်ကောင်းဆန်၍ မောက်မာသော စီးပွားရေးသမားတစ်ယောက်အဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။ ကဖ်ကာကိုယ်တိုင်ကမူ ခွန်အားရှိသော၊ကျန်းမာသော၊အစားအသောက်ကိုခုံမင်သော၊ အသံကျယ်သော၊ စကားပြောကောင်းသော၊ မိမိကိုယ်ကို ကျေနပ်မှုရှိသော၊ ရုပ်ဝတ္ထုပိုင်းဆိုင်ရာ လွှမ်းမိုးမှုအပြည့်ရှိသော၊ သည်းခံနိုင်သော၊ စဉ်းစားတတ်ပြီး လူအကြောင်းကို ကောင်းကောင်းသိသော ကဖ်ကာ အစစ်ဟုဖော်ပြခဲ့သည်။ ဟာမန်းသည် အခမ်းအနားများအတွက် သားသတ်သမားဖြစ်သော ဂျက်ကော့ ကပ်ဖ်ကာ (Jacob Kafka) ၏ စတုတ္ထမြောက်သားဖြစ်ပြီး ဘိုဟီးမီးယားတောင်ပိုင်း ပီဆက် (Písek) အနီးရှိ ချက်ဘာသာစကားပြောသော ဂျူးရွာတစ်ခုဖြစ်သည့် အိုဆက်(Osek) မှတဆင့် ပရဂ်သို့ ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့သည်။ နယ်လှည့်အရောင်းကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြီးနောက် သူသည် ယောက်ျားမိန်းမတို့၏ အသစ်အဆန်း အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို ရောင်းသော ကိုယ်ပိုင်လုပ်ငန်းကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး အလုပ်သမား ၁၅ ဦးအထိခန့်ထားခဲ့သည်။
ဒန်ရောင်ဂါးရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တုံးတင်ဂံ (တောင်)
တုံးတင်ဂံ (တောင်)
မက်လန်းရွာ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်
မက်လန်းရွာ (Metlan)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်၊ လဲသက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၉၅၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လဲသက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၂၄ ဦး၊ မ ၅၆၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၈၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုပုံးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငွေတောင်ရွာ၊ ဒုအိုးသည်မ
ငွေတောင်ရွာ၊ ဒုအိုးသည်မ
မောင်မောင်တင် (ဘောလုံးသမား)
မောင်မောင်တင် (၁၉၄၉ ခုနှစ်၊ မေလ ၂၁ ရက်နေ့ ဖွားမြင်) သည် မြန်မာဘောလုံးအားကစားသမား ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၂ ခုနှစ် နွေရာသီအိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲတွင် အမျိုးသားပြိုင်ပွဲ၌ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။
ကုန်းရှည်ရွာ၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်
ကုန်းရှည်ရွာ (Koneshey)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်၊ သပြေအိုင့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၂၄၂၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သပြေအိုင့်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၀၅ ဦး၊ မ ၁၄၈၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၄၈၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်တာခုံးရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
ပန်တာခုံးရွာ (Pangtarhkone)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်၊ ဝမ်ဟွေလုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၄၅၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်ဟွေလုံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၅၆ ဦး၊ မ ၁၅၂၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၈၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြသလွန်ဘုရား
မြသလွန်ဘုရားသည် မြန်မာနိုင်ငံ အလယ်ပိုင်း မကွေးမြို့၏ အနောက်မြောက်ဘက်အစွန် ဧရာဝတီမြစ်ကမ်းဘေး နဂုတ္တမ တောင်ကုန်းပေါ်တွင်တည်ရှိသည်။ မကွေးမြသလွန် မလွန်မြသပိတ် ဟု ဆိုရိုးရှိသည့်အတိုင်း မြန်မာနိုင်ငံ တန်ခိုးကြီးဘုရားများတွင် မြသလွန် ဘုရားလည်း အပါအဝင်ဖြစ်သည်။ လုံးတော်ပြည့် ရွှေချထားသည့် ဘုရားတစ်ဆူဖြစ်ပြီး စုစုပေါင်း အချပ်ရေမှာ "ဒွေးအစ်အဌဇေယျသတိ ချပ်ရေရှိ လုံးပြည့်ရွှေရောင်ဖြိုး" ဟု ဆိုစကားရှိသည်။
သမိုင်းကြောင်း
သမိုင်းအဆိုအရ မြသလွန်ဘုရားသည် ကဿပဘုရား၏ ရွှေသလွန်တော်နှင့် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ မြသလွန်တော်တို့ကို ဌာပနာ၍တည်ထားသည်ဟု ဆိုသည်။
ဂေါတမမြတ်စွာ ဘုရားသည် ဘုရားဖြစ်တော်မူပြီး၍ ဝါတော် နှစ်ဆယ်သို့ ရောက်သောအခါ သုနာပရန္တတိုင်း လယ်ကိုင်းသားတို့သည် စန္ဒကူးသားဖြင့် ဆောက်လုပ်ထားသော ကျောင်းတော်ကို အလှူခံတော်မူရန် မြတ်စွာဘုရားထံ သွားရောက်လျှောက်ထားကြ၏။ ဘုရားသခင်သည်မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၂၃ ခု၊ ဝါဆိုလဆုတ် ၈ ရက်နေ့တွင် လယ်ကိုင်းစန္ဒကူးနံ့သာကျောင်းကို အလှူခံတော်မူပြီးလျှင် ခုနစ်ရက်ပတ်လုံး ဈာန်၏ ချမ်းသာခြင်းဖြင့် မွေ့လျော်တော်မူ၍ တရားဒေသနာ တိုက်ကျွေးတော်မူသည်။ ထိုမှတစ်ဖန် ရွှံ့ပွက်တောင်တို့ဖြင့် ခြံရံလျက်ရှိသော မင်းဘူးမြို့ရှိ စက္ကိန်းတဲတောင်ထိပ်သို့ ကြွချီကာ သိတင်းသုံးနေတော်မူသည်။
ရှေးဘုရား အဆူဆူပွင့်တော်မူစဉ်က ထိုတောင်ထိပ်သို့ ရောက်သည်ရှိသော် သိကြားနတ်မင်းသည် ရတနာ သလွန်တော်ကို လှူဒါန်းမြဲဖြစ်သည်အတိုင်းဂေါတမ မြတ်စွာဘုရားအားလည်း မြသားအတိပြီးသော သလွန်တော်ကို လာရောက် လှူဒါန်းလေသည်။ ထိုအချိန်တွင် ဧရာဝတီမြစ် အရှေ့ဘက်ကမ်း ခပ်လှမ်းလှမ်း တောနက်ကြီးတစ်ခု၌ နေသော ဘောသော၊ ဘောကျော်၊ ဘောသူရ၊ ဘောရသမည်သော ဘီလူးညီနောင် ၄ ဦးတို့သည် မြတ်စွာဘုရားထံ ကြစုဖန်ခါးသီးများ သွားရောက်လှူဒါန်း၍ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နာကြားရသဖြင့် အကျွတ်တရားရကုန်၏။ တရားနာပြီးသော် ဘုရားသခင်အား ကိုးကွယ်ရာ အမွေတစ်စုံတစ်ခု ပေးသနားတော် မူပါရန် လျှောက်ထားသည်တွင် မြသားလွန်တော်ကို ပေးအပ်လေတော့၏။ ဘီလူးညီနောင်တို့လည်း အားရ ရွှင်လန်းစွာဖြင့် သလွန်တော်ကို ပင့်ဆောင်ကာ မကွေးမြို့ဖက်ကမ်းရှိ မိမိတို့နေရာ တောကြီးအတွင်း၌ ဌာပနာ၍ ဘုရားတည်ကိုးကွယ်ကြသည်။ သို့သော် နေရာမှန် မဟုတ်သည့်အတွက် သိကြားမင်းသည် သူ၏တန်ခိုးဖြင့် ထိုဘုရားကိုဖြိုကာ မြသလွန်တော်ကို ပင့်ဆောင်သွားခဲ့ရာ ယခုထက်တိုင်အောင် ထိုဘုရားပြိုရှိသောနေရာကို အမှီပြု၍ ဘုရားပြိုရွာဟု တည်ရှိနေပေသေးသည်။
သိကြားမင်းသည် ဘီလူးတို့ တည်ထားသော ဘုရားကိုဖျက်ကာ မြသားသလွန်တော်ကို ယူ၍ ဧရာဝတီမြစ်ကမ်းတွင် သိတင်းသုံးနေကြသော ဒိဗ္ဗစက္ခု၊ ဒိဗ္ဗသောတ၊ ဒ္ဒိဗ္ဗဃာနမည်သော ရသေ့ကြီး သုံးဦးထံ သို့ ပင့်ဆောင် သွားလေသည်။ ထိုနောက် ကဿပဘုရား လက်ထက်တော်အခါက ရွှေသား သလွန်တော်ကို ဌပနာခဲ့ဖူးသော နဂုတ္တမတောင်ထိပ်တွင် မြသလွန်တော်ကိုလည်း ဌာပနာရန် စီမံ၏။ ထိုအခါ ပထမလှေတစင်းတွင် ပတ္တမြားပြာသာဒ်တော်၌ ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ မြသလွန်ကို တင်ဆောင်၍လည်းကောင်း ဒုတိယလှေတစ်စင်းတွင် ရွှေသားပြာသာဒ်တော်၌ကဿပ ဘုရား၏ ရွှေသား သလွန်တော်ကို တင်ဆောင်၍လည်းကောင်း မဟာသက္ကရာဇ် ၁၂၈ ခု တပေါင်းလပြည့်နေ့တွင် ဧရာဝတီမြစ်ရေနှင့် အညီ စီမံကာ ဌာပနာတော်မူလေသည်။ နောက်ထပ် စေတီတည်ရန်မှာ ဘီလူးညီနောင်တို့ စုတေ၍ လူသားစင်စစ်ဖြစ်သောအခါမှသာ ဘုရားတည်ရန် သင့်ကြောင်း ရသေ့တို့အား ပန်ကြား၍ တာဝတိံသာသို့ ပြန်ကြွသွားလေသည်။
ထိုရသေ့မြတ်သုံးပါးတို့ သီတင်းသုံးတော်မူရာ နေရာနှင့် မကွာဝေးသောနေရာတွင် မဟာဂါမမည်သော ရွာကြီးတစ်ရွာရှိ၏။ ထိုရွာကြီးတွင် ကုဋေများစွာ ကြွယ်ဝသည့် သုဘောဂဟူသော သူဌေးကြီးတစ်ဦးရှိရာ ရသေ့တို့၏ ပစ္စည်းလေးပါးဒါယကာဖြစ်၏။ တစ်နေ့သ၌ သူဌေးကြီးသည် ရသေ့သုံးဦးထံ ရောက်သွား၍ ဘုရားသခင်၏ သလွန်တော် ဌပနာရာ နဂုတ္တမ တောင်ထိပ်တွင် စေတီတည်ပါရန်လျှောက်ထားလေသည်။ သို့သော် လူဝင်စားများ ဖြစ်ကြသည့် ဘီလူးညီနောင်တို့နှင့် တိုင်ပင်၍ ပူးပေါင်းစေတီတည်မှသာ ထမြောက်အောင်မြင်မည့် အကြောင်းကို မိန့်ကြားလေသည်။ ထိုကြောင့် သူဌေးကြီးသည် လူဝင်စား ဘီလူးညီနောင်တို့အား မည်သူမည်ဝါဟူ၍ မသိဘဲ ရှာဖွေရတော့၏။ သူဌေးကြီးတွင် အဆင်းအင်္ဂါ တင့်တယ်လှပသည့် ပုဏ္ဏဝတီမည်သော သမီးတစ်ယောက် ရှိ၏။ သူဌေးသမီးလည်း လူဝင်စားဘီလူးညီနောင်တို့အား ထိုမှဤမှ ရွာစဉ် လျှောက်၍ ရှာဖွေသော်လည်း မတွေ့သည့်အဆုံး၌ မြသားသလွန်ဌာပနာထားသော နဂုတ္တမတောင်၏ တောင်ဘက် တစ်ခုသော ကုန်းမြင့်ပေါ်သို့ ရောက်သွားလေသည်။ ထိုတောင်ကုန်းပေါ်၌ အမျိုးမျိုးသော ပန်းတို့ကို သီကုံး၍ ပန်းကုံးတစ်ခု ပြုလုပ်ပြီးလျှင် အလိုရှိသော စာခွေကိုလည်း ရေးသားထား၏။ ထိုစာခွေကို ပန်းကုံးဖြင့်ရစ်ပတ်ကာ ဘီလူးဝင်စားသော လူသားများသာလျှင် တွေ့မြင်နိုင်ပါစေသတည်းဟု သစ္စာအဓိဋ္ဌာန်ပြု၍ ထားခဲ့လေသည်။ (ထိုနေရာတွင် ပန်းရစ်တောင်စေတီဟူ၍ ရှိသည်။)
ထိုမှတစ်ဖန် ပုဏ္ဏဝတီသည် နဂုတ္တမတောင်သို့ တက်ကာ မြသားသလွန်ကို ရှိခိုးပူဇော်ပြီးလျှင် မြောက်ဘက်စူးစူး တစ်မိုင်ခန့် ဝေးသောကုန်းမြင့်တစ်ခုသို့ ရောက်လေသော် ငါ၏ လင်လောင်းလျာ ဘောကျော်ဆိုသူ လူဝင်စားသည် ယခုအခါ အဘယ်အရပ်တွင် ရှိလိမ့်မည်နည်းဟု မျှော်မှန်း တောင့်တလေသည်။ (ဤနေရာတွင် ရွှေလင်မျှော် စေတီတော် တစ်ဆူရှိသည်။) ထို့နောက် မိမိရွာသို့ပြန်လေ၏။ လူဝင်စားများ ဖြစ်လာကြသော ဘောသော၊ ဘောကျော် ဘီလူးညီနောင်တို့သည် အရွယ်ရောက်လာကြသောအခါ ကုန်သည်ဘဝဖြင့် တစ်နေ့တွင် ရသေ့ကြီး သုံးဦးထံ ရောက်လာကြပြီးနောက် မြသလွန် ဌပနာရာ ဖြစ်သော နဂုတ္တမ တောင်ထိပ်သို့ အသွားတွင် တောင်ဘက်ကုန်းမြင့်သို့ ရောက်လာကြ၏။ ထိုကုန်းထက်၌ ပုဏ္ဏဝတီ အဓိဋ္ဌာန်ပြုခဲ့သည့် ပန်းကုံးရစ်ပတ်ထားသော စာခွေကို တွေ့ရာဖတ်ရှုကြည့်သဖြင့် အကြောင်းစုံ သိရှိကြလေသည်။ ထိုနောက် သလွန်တော်ကို ဖူးပြီးလျှင် ပုဏ္ဏဝတီရှိရာ ရွာသို့သွားကြ၏။ သူဌေးကြီးလည်း အနှစ်နှစ်က တောင့်တစောင့်မျှော်နေရသော ဘောသော၊ ဘောကျော် လူဝင်စားညီနောင်တို့အား တွေ့ရသောကြောင့် များစွာဝမ်းမြောက်၏။ ထို့နောက် သူဌေးကြီးနှင့်တကွ ဘောကျော်တို့ညီနောင်နှင့်အတူ ပုဏ္ဏဝတီ သူဌေးသမီးတို့သည် ဆရာရသေ့သုံးဦးထံ သွားရောက် ဖူးမြော်ကြရာ ရသေ့တို့က သိကြားမင်း မှာစကားကို ပြောကြားလေတော့၏။ သူဌေးကြီးသည် ညီတော်ဘောသောအား ရွှေသားနွားဝန်တစ်တင်း၊ ငွေသား နွားဝန်တစ်တင်း တင်ဆောင်စေ၍ ပြန်လွှတ်လိုက်၏။ နောင်တော် ဘောကျော်အား သမီးတော်နှင့် ထိမ်းမြားလိုက်လေသည်။
အရွယ်အစား
မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၅ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ရသေ့ကြီး သုံးဦးနှင့်တကွ သိကြားမင်း၊ သူဌေးကြီး သမီး သုဏ္ဏဝတီနှင့် သားမက်ဘောကျော်တို့သည် ရွှေသားသလွန်တော်နှင့် မြသားသလွန်တော်တို့ကို ဌာပနာကာ စေတီတည်ကြလေသည်။ ထိုပထမဆုံးအကြိမ်တည်သော စေတီတော်မှာ အမြင့် သံတောင် ၃၅ တောင်ရှိသည်ဟူ၏။ ဤကား မြသလွန်စေတီကို ပထမဆုံအကြိမ် တည်ခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့နောက် ပုဂံခေတ်၊ သက္ကရာဇတ် ၄၂၁ ခုနှစ်တွင် နန်းတက်သော စောလူးမင်းသည် သံတောင် ၅၅ တောင်မြင့်သော မြသလွန် စေတီတော်ကို ဒုတိယအကြိမ် ထပ်မံပြုပြင် တည်ပြန်သည်။ သက္ကရာဇ် ၁၂ဝ၉ ခုနှစ်တွင် မြေငလျင် ကြီးကျယ်စွာ လှုပ်သောကြောင့် မြသလွန်စေတီတော်ကြီး ကွဲအက်ပျက်စီး၍ ပြိုခဲ့ရလေသည်။ ထိုနှစ် တပေါင်းလဆန်း ၁၅ ရက်နေ့တွင် မကွေးမြို့ သူကြီးမင်းမင်းထင် မင်းလှကျော်ခေါင်သည် သံတောင် ၆၆ တောင် ၂ မိုက်မြင့်သော စေတီတော်ကြီးကို အသစ်တဖန် ထပ်မံတည်ပြန်သည်။ ထိုမှ တစ်ပါး ပထမခွေတွင် အချင်း ၅ တောင်တစ်မိုက်၊ အစောက် ၁၇ တောင်မြင့်သော ထီးတော်ကြီးကိုလည်း လှူဒါန်းခဲ့လေသည်။ ထိုသို့ တည်စဉ် ဘုရားတည်ဆောက်သော ဗိသုကာ ပန်းရံဆရာကြီးများက ဘုရားသပိတ်မှောက်တွင် လက်ယှက်ဘီလူးရုပ် ၂၁ ရုပ်တိတိ ထုလုပ်ရာ၌ တနင်္ဂနွေထောင့်နှင့် သောကြာထောင့်ကြားရှိ ဘီလူးရုပ်ကို အခြားဘီလူးများကဲ့သို့ ထုလုပ်သော်လည်း အစွယ်မပါ ပြုံးနေ​သော ဘီလူးပုံသာ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ ၃ ရက် ၃ ကြိမ်တိတိ ပြင်ဆင် ထုလုပ်သော်လည်း အခြားဘီလူးရုပ်ကဲ့သို့ မထွက်လာသည့်အတွက် ဤအတိုင်း ထားခဲ့ရသည်။
သီရိဃဏ္ဍခေါင်းလောင်း
စေတီရင်ပြင် တနင်္ဂနွေထောင့်တွင် ချိတ်ဆွဲလှူဒါန်းထားသော ခေါင်းလောင်းက သီရိဃဏ္ဍခေါင်းလောင်း ဖြစ်ပြီး ယင်းကို ၁၈ အောက်တိုဘာ ၁၈၄၆ သာယာဝတီမင်းလက်ထက်တွင် မကွေးမြို့သူကြီး မောင်ရွှေပြည့်က ချိတ်ဆွဲလှူဒါန်းသည်။ ခေါင်းလောင်းစာ စီကုံးရေးသားသူမှာ ရှင်ပညာတိက္ခ ဖြစ်သည်။
ဘုရားပွဲတော်
မကွေးမြို့ မြသလွန်ပွဲတော်ကို နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း သီတင်းကျွတ်လဆန်း ၈ ရက်မှ သီတင်းကျွတ် လပြည့်ကျော် ၈ ရက်နေ့ထိ စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပလျက်ရှိသည်။ ရှေးအခါက မကွေးမြသလွန် ဘုရားပွဲသည် အထက်အောက် ကုန်စည်ဖလှယ်ရာ ဈေးကြီးအဖြစ် အရောင်းအဝယ်စည်ကားခဲ့သည်။
အောင်ဒိုင်ရွာ၊ အောင်ဒိုင်
အောင်ဒိုင်ရွာ၊ အောင်ဒိုင်
ကစားခြင်း
ကလေးသူငယ်နှင့် ကစားခြင်း
ကလေးများကို ကြိမ်လုံးနှင့်ရိုက်မှ ဉာဏ်ထွက်မည်ဟု ရှေး အ ခါက လူအများယုံကြည်ခဲ့ကြ၏။ ယခုခေတ်ပညာရှိ တို့ကမူ၊ ထိုစံနစ်ဆိုးကို သဘောမကျဘဲ ဉာဏ်ပညာ ပိုမို ဖွံ့ဖြိုးတွင် ကျယ်စေရန် ကလေးများ စိတ်တိုင်းကျ ကစားခြင်းကို အားပေး ကြသည်။
နောင်တမံရွာ၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်
နောင်တမံရွာ(Naungtaman)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်၊ ကော့ဝါလဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၅၃၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကော့ဝါလဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၇၁၈ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၃၆၁ ဦး နေထိုင်သည်။ ဓာတ်ပေါင်းစုစေတီ၊ စိန်ရောင်ခြည်စေတီကို တည်ထားကိုးကွယ်သည်။
ကစားခြင်း
ကစားခြင်း၏အရေးကြီးပုံ
ကလေးများ ပညာသင်ကြားရေး၌ ကစားခြင်းသည် စာသင်ကြားပေးခြင်းနှင့် ထပ်တူထပ်မျှ အရေး ကြီးလေသည်။ ကစားခြင်းအားဖြင့် ကလေးတို့၌ ကာယဗလ သာမက ဉာဏဗလပါ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်နိုင်လေသည်။
နောင်တမံရွာ၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကော့ကရိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကစားခြင်း
ကစားခြင်း၏အရေးကြီးပုံ
ကလေးတိုင်း ကစားခြင်းဖြင့်သာ အချိန်ကုန်လွန် လိုကြ၍၊ ကစားရမည်ဆိုလျှင် မည်သည့်ကလေးမျှ ငြင်းပယ် လိမ့်မည် မဟုတ်ချေ။ လူတို့၏နဂိုစိတ်သည်ပင် ကလေး အ ရွယ်၌ ကစားရန်သာ စိတ်အားထက်သန်၏။ ကလေးများ၏ ကိုယ်အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများ၌ရှိသော အင်အားများသည် လို သည်ထက်ပိုနေသဖြင့် ထိုအားပိုများကို အသုံးချရန် ကစား ပေးရသည်ဟု ဆိုလေသည်။ မကစားသောကလေးသည် ကျန်းမာရေး၌၎င်း၊ ဉာဏ်ပညာဖွံ့ဖြိုးရေး၌၎င်း၊ ချို့တဲ့တတ် သည်။ ကစားရမည့် အရွယ်တွင် ကစားပေးမှသာ အရာရာ တိုးတက်နိုင်ပေမည်။ လူတို့သည် အမိမွေးကတည်းက ပုခက် တွင်းဝယ် ခြေလက်လှုပ်ရှားကစားလာခဲ့ကြ၍ တဖြည်းဖြည်း ပြေးကာလွှားကာနှင့် ကစားတတ်လာပြီးနောက်၊ ကြီးပြင်း လာ သောအခါ ကစားကွင်းများ၌ စနစ်တကျ ကစားကြလေတော့ သည်။ ထိုသို့ ကစားသွားယင်းနှင့် မိမိ၌ မည်ကဲ့သို့ အကျိုး ရှိလာသည်ကို သိနားလည်သောအခါ လူကြီးများပင် ကိုယ် လက်လှုပ်ရှားကစားခြင်းကို အလေ့အကျင့် ပြုလုပ်ကြလေ သည်။
ကလေးစိတ်နှင့် တိရစ္ဆာန်စိတ်
ကလေးသူငယ်များကို အကျိုးဖြစ်ထွန်းစေမည့် ကိုယ်လက် လှုပ်ရှားကစားခြင်း၌ ဝါသနာပါအောင် သွန်သင်ပေးရန် အထူး လိုအပ်ပေသည်။ စိတ်ပညာပါရဂူများသည် ကလေးတို့၏စိတ်ကို မစုံစမ်းမီ တိရစ္ဆာန်ကလေး များ၏ စိတ်ကို အလျင် လေ့လာ ကြည့်ကြ၏။ ထိုသို့လေ့လာကြည့်ရာတွင် ကလေးများပြုမှုပုံနှင့် တိရစ္ဆာန်များ ပြုမူပုံသည် မခြားနားလှကြောင်းကို တွေ့ရ၏။ တိရစ္ဆာန်ငယ်ကလေးများသည်လည်း ကလေးများနည်းတူ ကစားရန်သာ စိတ်သန်ကြ၏။ သဘာဝကပင် ကလေးများအဖို့ ကစားရမည့်အခြေအနေမျိုးကို ဖန်တီးထားရာ ကလေးတိုင်း ကစားသင့်ပေသည်။
ထို့ပြင် သူတို့သည် ထိုသို့ကစားရခြင်းမှာ နောင်လူကြီး ဖြစ်လာသောအခါ လူမှုကိစ္စလုပ်ငန်းအဝဝတို့၌ ကျွမ်းကျင် လိမ်မာလာစေရန်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုနိုင်ပေသည်။ တိရစ္ဆာန်ကလေး များကို ကြည့်မည်ဆိုလျှင် ကြောင်ကလေးသည် သိုးမွေးလုံးကို တို့ကာ မြှောက်ကာ ကစားနေခြင်းသည် နောင် သူကြီးပြင်းလာ သာအခါ သူ့အစာဖြစ်သောကြွက်ကို မည်ကဲ့သို့ဖမ်းယူကာ ကျီစယ်ကစားရမည်ကို ယခုကပင် သင်နေသကဲ့သို့ဖြစ်၏။ ခွေးငယ်ကလေးများ တစ်ကောင်ပေါ် တစ်ကောင်ထပ်၍ သတ်ပုတ်တမ်း လိုက်တမ်းပြေးတမ်း ကစားခြင်းသည် နောင် ကြီးပြင်းလာ၍ ရန်သူများနှင့် ရင်ဆိုင်ရသည့်အခါ ခုခံ ရှောင် တိမ်း တတ်အောင် လေ့ကျင့်နေသည်နှင့် တူတော့သည်။ လူ့သဘာဝတွင်လည်း တိရစ္ဆာန်ကလေးများကဲ့သို့ပင်ဖြစ်ရာ မိန်းကလေးများသည် အိုးပုတ်ကလေးများဖြင့် ထမင်းဟင်းချက် တမ်း၊ အရုပ်ကလေးများဖြင့် ကလေးထိန်းတမ်းစသော မိန်းမမှု နှင့်ဆိုင်သည့် ကစားနည်းများကို ကစားလေ့ရှိ၏။ ယောက်ျား ကလေးများကလည်း သစ်ပင်တက်တမ်း၊ ကစားစရာ သေနတ်၊ တုတ်၊ ဓားများ ကိုင်၍ စစ်တိုက်တမ်း၊ နပန်းလုံးတမ်း စသည် ဖြင့် ကစားတတ်ကြ၏။ ဤသို့ကစားခြင်းမှာ တစ်နည်းအားဖြင့် နောင်ရေးအတွက် လေ့ကျင့်ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုရပေမည်။ ငယ်ရွယ်စဉ်တွင် လူကြီးများ ပြုမူလုပ်ကိုင်သည်တို့ကို အတု ယူကာ အမျိုးမျိုးအဖုံဖုံကစားခြင်းဖြင့် သူတို့၌ ဉာဏ်ပွင့်လင်း ခြင်း၊ မြော်မြင်တတ်ခြင်း၊ စိတ်ဓာတ် ပိုမိုခိုင်မာလာခြင်းစသော အကျိုးထူးများ ရနိုင်လေသည်။
စိတ်ပျိုမှ ကိုယ်နု
ဤသို့ဖြင့်ကလေး စိတ်တိုင်းကျ ကစားခြင်းနှင့် ယှဉ်မှီးသော ပညာသင်နည်း ကို စထွင်ခဲ့ကြ၏။ ပညာရေး၌ ကစားခြင်းသည် အလွန် အသုံးကျ အရေးကြီးကြောင်းကို ခေတ်မီပညာရှင်များ ကပင် ဝန်ခံကြလေသည်။ ကလေးလူကြီးအားလုံး ကစားနှင့် အလုပ် တစ်သဘောတည်းကျသောအခါ အားသန်၍ စိတ်ပါ လက်ပါ ပြုလုပ်ဆောင်ရွက်တတ်ကြသည်။ လူကြီးပင်ဖြစ်စေ သူဝါသနာပါသည့် အလုပ်တစ်ခုကို လုပ်နေရလျှင် ပင်ပန်းသည် ဟု သဘောမထား၊ အပျင်းပြေကစားနေရသည်ဟုပင် ထင်မှတ် တတ်၏။ နှစ်ခြိုက်ရာအလုပ်ကို လုပ်နေရလျှင် ပျော်ပိုက်လာ၍ စိတ်ကူးဉာဏ်ကူးများလည်း ဆတက်ထမ်းပိုး တိုးတက်လာမည် ဖြစ်ပေသည်။ စိတ်ပါဝင်စားသောကြောင့် အလုပ်တွင် အာရုံ စူးစိုက်နိုင်ပြီးလျှင် ကြံရည်ဖန်ရည်များ ထုတ်ကာ ကြီးပွား တိုးတက်ရာလမ်းကို စထွင်နိုင်လေသည်။ ထိုကြောင့် ကလေး များကို သူတို့ စိတ်အပါဆုံးဖြစ်သည့် ကစားခြင်းဖြင့်သာ ပညာ သင်ပေးလျှင် အလွန်ပင် သင့်လျော်လေသည်။ ဤသို့ စိတ်ပါ မှုကို ဖန်တီးပေးသည့် အချက်များမှာ ပြုလုပ်ရမည်ဖြစ်သော အလုပ်သည်၎င်း လုပ်နည်းသည်၎င်း ကလေးတို့၏ စိတ်ဓာတ် နှင့် ကိုက်ညီစေခြင်း၊ ကလေးတို့၏ ဘဝနှင့်ရင်းနှီးစေခြင်း၊ ရည်ရွယ်ချက်ရှိခြင်း၊ အဓိပ္ပာယ်ရှိခြင်းတို့ ဖြစ်လေသည်။
ကဆယ်ယန်ရွာ၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်
ကဆယ်ယန်ရွာ(Kasalyang)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်၊ စန်ပိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၃၅၅ ဖြစ်သည်။
ယဉ်ကျေးမှု
ယဉ်ကျေးမှု ဆိုသည်မှာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်မှ လူတိုင်းကိုယ်တိုင်ဖန်တီးယူသော အစိတ်အပိုင်း တစ်ခုဖြစ်သည်။ ယဉ်ကျေးမှု ဆိုသည်မှာ လူတစ်မျိုး၏ ဘဝတည်ဆောက် ပျိုးထောင်ပုံ နည်းနာများသာ ဖြစ်သည်။ လူ့ဘောင်အဖွဲ့အစည်းအတွင်း၌ လူတို့ ဆက်ဆံ နေထိုင်စားသောက် လှုပ်ရှားသည့် ပုံစံသည် လူတို့၏ ယဉ်ကျေးမှု စံနစ်ဖြစ်သည်။
ယဉ်ကျေးမှု ဆိုသည်မှာ အဓိကအားဖြင့် ၃ မျိုးအား ရည်ညွှန်းပြောဆိုကြသည်။
မည်သို့ပင် ဖြစ်စေ ယဉ်ကျေးမှုဟူသည် လူသားတစ်ဦးအတွက် ဘဝ၏ လမ်းတစ်ဟူသော စကားလုံးတစ်လုံး ဖြစ်သည်။ လူ့အဖွဲ့အစည်းများသည် မတူညီကြသကဲ့သို့ တစ်ခုနှင့်တစ်ခု၊ တစ်ဖွဲ့နှင့် တစ်ဖွဲ့၏ ယဉ်ကျေးမှုသည်လည်း ထိုသူတို့၏ ပတ်ဝန်းကျင်အနေအထား၊ ထိုပတ်ဝန်းကျင်၏ လှုပ်ရှားမှု
diq:Portal:Zagon
ယဉ်ကျေးမှုအရပ်ရပ်
ယဉ်ကျေးမှုအရပ်ရပ်ကို အောက်ပါအတိုင်း မှတ်သားသင့်ပေသည် -
တို့ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပင်မ အကြောင်းအရာ ဆောင်းပါးများ
မြင့်ကြူ
မြင့်ကြူ (၁၉၅၀ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၂၀ ရက်နေ့ဖွား ) သည် မြန်မာဘောလုံးမန်နေဂျာနှင့် ဘောလုံးသမားတစ်ဦး ဖြစ်သည်။
ကျောင်းကုန်းရွာ၊ သားမျှား
ကျောင်းကုန်းရွာ (Kyaungkone)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ နတ်မောက်မြို့နယ်၊ သားမျှားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၈၀၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သားမျှားကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၁၄ ဦး၊ မ ၂၂၀၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၀၂၁ ဦးနေထိုင်သည်။
မြင့်ကြူ
အစောပိုင်းဘဝ
ကလေးဘဝက သူ၏ ဖခင် ဘဂျူးသည် နိုင်ငံအသင်းအတွက် ကစားခဲ့သည်။
ကျောင်းကုန်းရွာ၊ သားမျှား
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နတ်မောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပိုင်စွန်နန်ရွာ၊ ပိုင်စွန်နန်
ပိုင်စွန်နန်ရွာ၊ ပိုင်စွန်နန်
ဂါတ်ရိုင်ယန်ရွာ၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်
ဂါတ်ရိုင်ယန်ရွာ(Gatraiyang)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်၊ အဒန်ဂါးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၁၆၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဗြိတိသျှ ပင်လယ်ရပ်ခြား နယ်မြေများ
ဗြိတိသျှ ပင်လယ်ရပ်ခြား နယ်မြေ ၁၄ ခုသည် ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းနိုင်ငံ၏ အချုပ်အခြာအာဏာပိုင်နယ်မြေများ ဖြစ်ကြသည်။ ယခင် ဗြိတိသျှအင်ပါယာ၏ လက်အောက်ခံ နယ်မြေများဖြစ်ကြပြီး လွတ်လပ်ရေးရယူခြင်းမရှိပဲ ဗြိတိသျှနယ်မြေများအဖြစ် တည်ရှိနေကြသည်။ တစ်နယ်မြေချင်းစီ၌ အုပ်ချုပ်သူရှိသော်လည်း ဘုရင် ချားလ်စ် ဝေလမင်းသား သည် နိုင်ငံ့ဦးသျှောင်ဖြစ်သည်။
ကြာအင်းရိုးရွာ၊ ကညင်ငူ
ကြာအင်းရိုးရွာ၊ ကညင်ငူ
ဗြိတိသျှ ပင်လယ်ရပ်ခြား နယ်မြေများ
ဗြိတိသျှ ပင်လယ်ရပ်ခြား နယ်မြေ (British Overseas Territory) ဟူသည့် အမည်ကို "၂၀၀၂ ခုနှစ် ဗြိတိသျှ ပင်လယ်ရပ်ခြား နယ်မြေများ အက်ဥပဒ"အရ British Dependent Territory ကို ပြောင်းလဲခေါ်ဆိုခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
သက်ကယ်ကွင်း
သက်ကယ်ကွင်း
ဗြိတိသျှ ပင်လယ်ရပ်ခြား နယ်မြေများ
United Kingdom Overseas Territories (UKOTs) ဟုလည်းသိကြသော British Overseas Territories (BOTs) များသည် United Kingdom နှင့် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေနှင့် သမိုင်းဝင်ဆက်စပ်မှုရှိသော နယ်မြေ ဆယ့်လေးခုဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ယခင်ဗြိတိသျှအင်ပါယာ၏ နောက်ဆုံးအကြွင်းအကျန်များဖြစ်ပြီး ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းကိုယ်တိုင်က အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် မပါဝင်ပါ။ အမြဲတမ်းနေထိုင်နေသော နယ်မြေများသည် ပြည်တွင်း၌ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရရှိပြီး ကာကွယ်ရေးနှင့် နိုင်ငံခြားဆက်ဆံရေးအတွက် ဗြိတိန်က တာဝန်ယူထားသည်။ နယ်မြေသုံးခုကို စစ်တပ် သို့မဟုတ် သိပ္ပံပညာရှိ ပုဂ္ဂိုလ်များ၏ အကူးအပြောင်း လူဦးရေအရ အဓိကအားဖြင့် သို့မဟုတ် တစ်ခုတည်းသာ နေထိုင်ကြသည်။ ကျန်တစ်ခုသည် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်မရှိသော နယ်မြေများအဖြစ် ကုလ အထူးကော်မတီက စာရင်းသွင်းထားသည်။ ဆယ့်လေးနေရာလုံးတွင် ဗြိတိသျှဘုရင်မင်းမြတ်သည် နိုင်ငံတော်၏ အကြီးအကဲဖြစ်သည်။ ဤဗြိတိန်အစိုးရ၏တာဝန်ဝတ္တရားများသည် နိုင်ငံခြားရေးနှင့်ဓနသဟာယရုံး၏ဌာနအသီးသီးတွင်တာဝန်ပေးအပ်ပြီးပြောင်းလဲနိုင်သည်။
လက်ရှိ ပင်လယ်ရပ်ခြား နယ်မြေများ
ဗြိတိသျှ ပင်လယ်ရပ်ခြား နယ်မြေ ၁၄ ခုမှာ :
မဲဇလီကုန်းရွာ၊ အောင်ဒိုင်
မဲဇလီကုန်းရွာ၊ အောင်ဒိုင်
မန်ချူးရီးယား
မန်ချူးရီးယားသည် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံပိုင် ပြည်နယ်တစ်ခုဖြစ်၍ တရုတ်နိုင်ငံ၏ အရှေ့မြောက်ဘက်အစွန်တွင် တည်ရှိသည်။ မန်ချူးရီးယားဟူသည်ကား မန်ချူးတို့၏ ဌာနီဟုအဓိပ္ပာယ်ရကာ အမေရိကန်နှင့် ဥရောပတိုက်သားတို့က ခေါ်ဝေါ်သောအမည် ဖြစ်ပေသည်။ မန်ချူးလူမျိုးတို့သည် တရုတ်ပြည်ကို ၁၉၁၁ ခုနှစ်တိုင် နှစ်ပေါင်း ၃ဝဝ ကျော် အုပ်စိုးသွားသူများဖြစ်ကြ၏။ ဂျပန်တို့သိမ်းပိုက်ပြီးသည်နောက်တွင် မန်ချူးရီးယားကို မန်ချူးကိုးဟု ပြောင်းလဲခေါ် ဝေါ်သည်။ အဓိပ္ပာယ်မှာ မန်ချူးတို့၏ ဌာနီပင် ဖြစ် ၏။ တရုတ်လူမျိုးတို့ကမူ အရှေ့တောင်ပိုင်းဒေသဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော ထွန်ပေ ဟူသော အမည်ဖြင့် ခေါ်ဝေါ်လေသည်။ မန်ချူးရီးယားသည် တရုတ်နိုင်ငံနှင့် တောင်များဖြင့် ဆီးတား ခြားနားလျက်ရှိသည်။ သယံဇာတပစ္စည်းများ ကြွယ်ဝသောကြောင့် အိမ်နီးချင်း နိုင်ငံများဖြစ်သော ရုရှနှင့် ဂျပန်တို့သည် မန်ချူးရီးယားကိုမျက်စောင်းထိုးလျက်ရှိကာ ပိုင်ဆိုင်မှုအတွက် ရုရှ၊ တရုတ်တို့အချင်းပွားကြရပေသည်။ ထို့ကြောင့် ကမ္ဘာအရှေ့ဖျား သမိုင်းတွင် အရေးပါ ထင်ရှားသော ပြည်နယ်ဖြစ်၏။
မန်ချူးရီးယား ပြည်နယ်သည် အကျယ်အဝန်းအားဖြင့် ၅ဝ၃, ဝ၁၃ စတုရန်းမိုင်းရှိ၍ တရုတ်နိုင်ငံ စုစုပေါင်း အကျယ်အဝန်း၏ ၈ ပိုင်း ၁ ပိုင်း ဖြစ်သည်။ မန်ချူးရီးယား ပြည်နယ်သည် မြေဩဇာကောင်းသော မြေပြန့်ဖြစ်၍ တောင်ကြီး တောင်ငယ်နှင့် မြစ်ပင်လယ်တို့ဖြင့် ပတ်ရံလျက်ရှိသည်။ တည်နေရာအားဖြင့်သော်ကား အရှေ့နှင့် အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ကိုရီးယားနိုင်ငံ၊ မြောက်ဘက်တလွှားတွင် ရုရှဆိုက်ဗီးရီးယား၊ အနောက်မြောက် ယွန်းယွန်းတွင် မွန်ဂိုးလီးယား၊ အနောက်တောင်ဘက်တွင် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၊ တောင်ဘက်တွင် ပင်လယ်ဝါတို့ဖြင့် ပတ်ရံလျက် ရှိသည်။ ယာလူးမြစ်သည် ကိုရီးယားနိုင်ငံနှင့် မန်ချူးရီးယားပြည်နယ်ကို ပိုင်းခြားထား၍ အထက်တွင် အာမူးမြစ်သည် ဆိုက်ဗီးရီးယားနှင့် မန်ချူးရီးယား ပြည် နယ်၏ ရုံးစိုက်မြို့တော်မှာ မုကဒင်မြို့ဖြစ်၏။ အခြား မြို့ကြီးများကား ဒိုင်ရင်၊ ပို့အာသာ၊ ကီရင်တို့ ဖြစ်လေသည်။ မန်ချူးရီးယား ပြည်နယ်သည် မြေပြန့်လွင်ပြင်ကြီးဖြစ်၍ တသီးတခြား တည်ရှိသော တောင်တန်းကြီး ၃ ခုဖြင့်ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။ မြေပြန့် လွင်ပြင်တွင် အပိုင်း ၃ ပိုင်းရှိ၏။ မြို့ကြီးပြကြီးများနှင့် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးအတွက် အကောင်းဆုံးဒေသတို့သည် တောင်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ မြောက်ပိုင်းသည် မြက်ခင်းပြန့်ကြီး ဖြစ်ပြီးလျှင် တတိယပိုင်းဖြစ်သော အရှေ့ဘက်သည် တောင်ကြားဒေသဖြစ်၍ အရေးမပါလှပေ။ မန်ချူးရီးယား ပြည်နယ်၏ အနောက်ဘက်တွင် ခင်ဂန် တောင်တန်းသည် အဆက်မပြတ်သလောက်ပင် တောက်လျှောက် သွယ်တန်း၍ တည်ရှိသည်။ ထိုတောင်တန်းသည် မန်ချူးရီးယား ပြည်နယ်ကို မွန်ဂိုးလီးယားမှ ပိုင်းခြားလိုက်လေသည်။
ထိုတောင်တန်းအပြင် မန်ချူးရီးယား ပြည်နယ်၏ မြောက်ဘက်တွင် မွန်ဂိုးလီးယားမှ စတက်လွင်ပြင် တစ်စိတ်တစ်ဒေသလည်း တည်ရှိသည်။ မန်ချူးရီး ယားပြည်နယ်၏ မြောက်ဘက်အစွန်းတွင် ခင်ဂန် တောင်တန်းကြီးသည် အရှေ့တောင်ဘက်သို့ ချိုးဆင်း သွားပြီးလျှင် ခင်ဂန် တောင်ကလေးများဟု တွင်လာ သည်။ တတိယ တောင်တန်းဒေသသည် ပြတ်တောင်း ပြတ်တောင်းတည်ရှိသောတောင်စဉ်ဖြစ်၍ ပင်လယ်တွင်း၌ ဆက်လက်ပေါ်လာကာ ကွမ်တွန်ပင်လယ် ကျွန်းဆွယ်ဟု တွင်ပေသည်။ ယင်းကို လီယိုတွန် ကျွန်းဆွယ်ဟူ၍လည်းခေါ်ပေသည်။ မန်ချူးရီးယား ပြည်နယ်တွင် အရေးပါသော မြစ်များမှာ လီယို၊ ဟန်၊ ဆွန်ဂါရီ၊ နွန်နီ၊ ယာလူးတို့ဖြစ်၏။ လီယိုနှင့် ဟန် တို့သည် မန်ချူးရီးယားပြည်နယ်၏ အနောက်တောင်ပိုင်းသို့ စီးဆင်း၍ လီယိုတွန် ပင်လယ်ကွေ့တွင်းသို့ စီးဝင်သည်။ နွန်နီနှင့် ဆွန်ဂါရီမြစ်တို့သည် မြောက်ပိုင်းရှိ လယ်ယာခြံမြေများအဖို့ ရေရစေသည်။ ရာသီဥတုအားဖြင့်သော်ကား မန်ချူးရီးယား ပြည်နယ် သည် ဆောင်းအခါတွင် အေးချမ်း၍ လေပြင်းထန်ကာ နှင်းမုန်တိုင်းလည်း ကျတတ်ပေသည်။ မြောက်ပိုင်း တွင် ဆောင်းအခါ၌ တစ်ခါတစ်ရံ သုညအောက် ၄၉ ဒီဂရီ အထိပင် ရောက်သည်။ နွေအခါတွင် မပူလှဘဲ ပျမ်းမျှ ၇၅ ဒီဂရီဖာရင်ဟိုက်ခန့်တွင် တည်သည်။ မိုးနည်းပါး၍ နွေအခါတွင် မိုးရွာလေ့ရှိသည်။ တရုတ်နိုင်ငံတွင် မန်ချူးရီးယား ပြည်နယ်သည် မိမိနယ်၌ လိုသည်ထက် စားနပ်ရိက္ခာ ပို၍ ထွက်သော တစ်ခုတည်းသော ဒေသ ဖြစ်၏။ အခြားအခြားသော ပြည်နယ်များတွင်ကား ထွက် သော စားနပ်ရိက္ခာတို့မှာ မိမိပြည်နယ်တွင်းရှိ လူများအတွက်ပင် မလုံလောက်ဘဲရှိ၏။ မန်ချူးရီးယားပြည်နယ်၌ အဓိက စိုက်ပျိုး သော ကောက်ပင်မှာ ပဲငပိ ပြုလုပ်သော ဆိုယာပဲ (ပဲကျတ်ပျဉ်) ဖြစ်၏။ ထိုပဲ၏ ၅ ပုံ ၄ ပုံကို ပဲဆီအဖြစ် လည်းကောင်း၊ ပဲဖတ်အဖြစ် လည်းကောင်း၊ ပဲစေ့အဖြစ်လည်းကောင်း နိုင်ငံခြားသို့ ထုတ်သည်။
ထန်းကျွန်းရွာ၊ ထန်းကျွန်းဆိပ်သာ
ထန်းကျွန်းရွာ၊ ထန်းကျွန်းဆိပ်သာ
မန်ချူးရီးယား
၁၉၄၅ ခုနှစ်တွင် ချုပ်ဆိုသော စာချုပ်အရ ဆိုဗီယက် ယူနီယန်သည် မန်ချူးရီးယားပြည်၌ တရုတ်တို့ အချုပ်အခြာအာဏာ ပိုင်ခြင်းကို လေးစားမည်ဟူ၍ ဖြစ်၏။ ယင်းစာချုပ်အရပင် ဆိုဗီ ယက် ယူနီယန်သည် မန်ချူးရီးယားပြည်ရှိ အဓိက ဆိပ်ကမ်းကြီး ၂ ခုဖြစသော ဒိုင်ရင်နှင့် ပို့အာသာတို့တွင် အနှစ် ၃ဝ ငှားရမ်းခွင့် ရမည် ဖြစ်၏။ ပို့အာသာသည် မန်ချူးရီးယားပြည်၏ တစ်ခုတ တည်းသော ရေတပ်စခန်းလည်း ဖြစ်၏။ ထိုထက် ဆိုဗီယက် တို့သည် မန်ချူးရီးယား ပြည်နယ်ရှိ မီးရထားလမ်းအားလုံးကို ချုပ်ကိုင်ထားပေသည်။
အုန်းသာရွာ၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်
အုန်းသာရွာ (Ohnthar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မော်လိုက်ခရိုင်၊ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်၊ အုန်းသာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၂၇၉ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖောင်းပြင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လွန်ကျော်ရွာ၊ မြစ်သားမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြစ်သားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂျီဘရော်လ်တာ ကျောက်ဆောင်
ဂျီဘရော်လ်တာ ကျောက်ဆောင် (Rock of Gibraltar) သည် အိုက်ဘေးရီးယန်း ကျွန်းဆွယ် (ဥရောပ၏ အနောက်တောင်ဖက်စွန်း) ပေါ်ရှိသော ဗြိတိသျှ ပင်လယ်ရပ်ခြား နယ်မြေ ဂျီဘရော်လ်တာတွင် တည်ရှိသော ထုံးကျောက်အငူကြီးတစ်ခုဖြစ်သည်။ ယင်းကျောက်ဆောင်၏ အမြင့်မှာ ၄၂၆ မီတာ (၁,၃၉၈ ပေ) ဖြစ်သည်။ ကျောက်ဆောင်၏ အပေါ်ဖက်သည် သဘာဝဘေးမဲ့တောဖြစ်ကာ Barbary macaque မျောက် အကောင် ၃၀၀ ခန့် ကျက်စားနေထိုင်သည်။
ကြိတ်ကွင်းရွာ၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်
ကြိတ်ကွင်းရွာ (Kyeikkwin)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်၊ တောင်ခင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၀၃၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောင်ခင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၅၈ ဦး၊ မ ၂၁၃၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၀၉၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကော့ထောခိုရွာ၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်
ကော့ထောခိုရွာ(Kawthtawkho)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်၊ ကော့ဝါလဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၅၃၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကော့ဝါလဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၇၁၈ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၃၆၁ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကော့ကရိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သစ်တိုကန်ရွာ၊ ချောက်မြို့နယ်
သစ်တိုကန်ရွာ (Thittokan)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ ချောက်မြို့နယ်၊ သစ်တိုကန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၂၆၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သစ်တိုကန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၁၈ ဦး၊ မ ၁၈၂၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၁၄၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ချောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မျိုးဝင်းညွန့်
မျိုးဝင်းညွန့် (၁၉၅၀ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁၉ ရက်နေ့ ဖွား) သည် မြန်မာဘောလုံးသမား ဖြစ်သည်။ သူသည် ၁၉၇၂ခုနှစ် နွေရာသီအိုလံပစ်တွင် အမျိုးသားပြိုင်ပွဲ၌ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။
နားကပ်ရွာ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်
နားကပ်ရွာ (Narkat)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ဟိုပုံးမြို့နယ်၊ လဲသက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၉၅၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လဲသက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၂၄ ဦး၊ မ ၅၆၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၈၄ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဟိုပုံးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပိန်းကျင်းရွာ၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်
ပိန်းကျင်းရွာ (Pingkyin)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်၊ မိုင်းဟိန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၉၅၂၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းဟိန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၈၃ ဦး၊ မ ၁၃၂၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သပြေကုန်းရွာ၊ ပိုင်စွန်နန်
သပြေကုန်းရွာ၊ ပိုင်စွန်နန်
အားကစားရုံ
အားကစားရုံ
အားကစားရုံကို အင်္ဂလိပ်လို ဂျင်မနေဇီယမ်(Gymnasium) ဟု ခေါ်သည်။ ဂျင်မနေဇီယမ်ဆိုသည့် စကားသည် ဂျင်မနော့ ဟူသော ဂရိစကားမှ ဆင်းသက်လာ၍ကိုယ်တုံးလုံးဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ရှေးခေတ် ဂရိလူငယ်များသည် ကိုယ်လက်ကြံ့ခိုင်ရေး သင်တန်းဆင်းချိန်တွင် မိမိတို့ဝတ်ဆင်ထားသောအဝတ်များကို ချွတ်၍ ကစားကြသည်။ အားကစားရုံတွင် ကိုယ်လက် ကြံ့ခိုင်ရေး၊ ပေါ့ပါးဖျတ်လတ်ရေး၊ ကိုယ်အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများ အချိုးအဆစ် ပြေပြစ်ရေးစသည်တို့အတွက် လေ့ကျင့် ကစားနိုင်သော ပစ္စည်းများ ထားရှိရ၏။ များသောအားဖြင့် ကျောင်းများတွင် ကစားရုံများထားရှိပြီးလျှင် ကျောင်းသား လူငယ်များအား ကိုယ်လက် ကျန်းမာဖွံ့ဖြိုးလာအောင် နည်းလမ်းတကျ သင်ပြပေးလေ့ ရှိပေသည်။ အားကစားရုံများ တွင် လက်နှင့်ဆွဲတက် ရန်ကြိုးများနှင့် လှေကားများက၎င်း၊ ကွင်းဘား (ရင်ဘား)၊ တစ်တန်းဘားနှင့် နှစ်တန်းဘားများကို၎င်း၊ ဒမ်ဗယ် ဗါးဗဲခေါ် အလေးများနှင့် အင်းဒီးယန်းကလပ်ခေါ် တင်းပုတ်များကို၎င်း၊ လက်သီးထိုးကျင့်စရာ ဘောလုံးနှင့်လက် ထောက်ခုန်ပြီး ကစားရသော မြင်ဘားများကို၎င်း ကစားစရာ ပစ္စည်းအမျိုးမျိုးကို တွေ့မြင်နိုင်ပေသည်။
အားကစားလေ့ကျင့်ရာတွင် ကိုယ်လက်အင်္ဂါအားလုံးကို တစ်ခုနှင့်တစ်ခု အဆင်ပြေအောင် လှုပ်ရှားနိုင်မှုနှင့် အံကိုက် အချက်ကျအောင် လှုပ်ရှားနိုင်မှုသည် အရေးအကြီးဆုံးဖြစ်၏။ ဤသို့ လှုပ်ရှားနိုင်ရန်မှာ သာမန် လူတို့အတွက် ခက်ခဲမည် ဖြစ်သော်လည်း၊ အားကစားရုံတွင် ဆိုင်ရာပစ္စည်းကရိယာများ ဖြင့် စနစ်တကျ လေ့ကျင့်ထားသူအဖို့မှာမူ မည်သို့မျှ ခက်ခဲခြင်း မရှိပေ။ အားကစားနည်းများကို လေ့ကျင့်ပေးခြင်းဖြင့် ကိုယ်၏ ကျန်းမာမှုကို သာမဟုတ်၊ စိတ်ကျန်းမာမှုကိုလည်း ရစေ နိုင်သည်။ ထို့ကြောင့်ပင် နိုင်ငံတိုင်းလိုလို၌ အထူးသဖြင့် ကျောင်းများတွင် အားကစားရုံများ ထားရှိကာ လူငယ်များအား အားကစားနည်းများကို စံနစ်တကျ လေ့ကျင့်သင်ပြပေးလျက် ရှိပေသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အားကစား
အနောက်ကုန်းကြီးရွာ၊ ကညင်ငူ
အနောက်ကုန်းကြီးရွာ၊ ကညင်ငူ
ရှမ်းကန်
ရှမ်းကန်
စိတ်ရောဂါပညာ
စိတ်ရောဂါပညာ (Psychiatry) သည် ဆေးပညာ၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ စိတ်ရောဂါပညာ၏ အခြေခံပြဿနာမှာ စိတ်ဓာတ်လှုပ်ရှားမှု၊ စိတ်မကျေနပ်မှုနှင့် မကျန်းမာသဖြင့် ဖြစ်ပွားတတ်သော စိတ် ရောဂါများ၏ အကြောင်းရင်း များကို ရှာဖွေကုသရန် ဖြစ်လေသည်။ ဤကဲ့သို့ကုသရာတွင် ဖေါက်လှဲ ဖေါက်ပြန်ဖြစ်မှုများ၏ အခြေခံအချက်အလက်များကို လူနာများ အတိတ်က အကြောင်းများနှင့် စပ်လျဉ်း၍ စိတ်ရှည် လက်ရှည် မေးမြန်းခြင်း ထုတ်ဖော်နိုင်ရန် ရည်သန်လေသည်။ လူကောင်းများဟု ထင်ရသူများ၌ စိတ်မသိမသာဖေါက်ပြန်နေသူ အများအပြားရှိလေသည်။ အကြောင်းမူကား၊ အချို့သော သူတို့သည် မိမိတို့၏ စိတ်တွင် ဖြစ်ပေါ်ခံစားရသော အာရုံများကို ချုပ်တည်းဖိနှိပ်ရလွန်းဖြင့် အခဲမကျေချက် အမျိုးမျိုးသည် 'မသိစိတ်'၌ ကိန်းဝပ်နေတတ်၏။ ထိုမကျေနပ်ချက်များ စုပေါင်း၍ အင်အားများလာသောအခါ စိတ်ကို ဒုက္ခပေးသဖြင့် သောကပိုခြင်း၊ မပျော်ပိုက်ခြင်း၊ မကြည်နူးခြင်းစသော ပြင်းထန်သည့် စိတ်ရောဂါများ စွဲကပ်လာတတ်၏။ ဤဝေဒနာများကို နားလည်အောင်ကြိုးစားကုသရန် အထူးလိုအပ်လှပေသည်။
အချို့သောသူများသည် အရက်သေစာကို အလွန်အကျွံ သောက်စားကြသဖြင့် အရက်သေစာတွင်ပါသော အရက်ပျံကြောင့် ဦးနှောက်အင်အား ကုန်ခန်းနွမ်းနယ်လာတတ်၏။ ထိုသူမျိုးများသည်လည်း စိတ်နှင့်ဆိုင်သော ဝေဒနာစွဲကပ်တတ် သဖြင့် တင်ကြိုသတိထားကာ ကုသရန်လိုအပ်၏။
မိဘနှင့် သားသမီး ဆက်ဆံပုံ ချွတ်ယွင်းမှုကြောင့် အချို့သူငယ်များသည် စိတ်ပျက်ပြား၍ စာရိတ္တ ပေါ့တန်ကာ ရာဇဝတ်မှုကျူးလွန်တတ်ကြ၏။ တစ်ကြိမ်မှ နှစ်ကြိမ်ရာဇဝတ်မှု ကျူးလွန်မိသောအခါတွင်လည်း လူဆိုးကြီးများ ဖြစ်သွားတတ်၏။ ဤသူငယ်များအား သူတို့၏ ပတ်ဝန်းကျင် အခြေအနေက မည်ကဲ့သို့ပြုပြင်ခဲ့၍ ဤသို့ဖြစ်ရသည်ကို သေချာစွာ လေ့လာ ကုစားပေးရန်လိုပေသည်။ ထို့ကြောင့်ပင်လျှင် ကလေးသူငယ်များ စိတ်ကြံ့ခိုင်အောင် ပြုပြင်မှု၊ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းအတွက် အလုပ်အကိုင် လမ်းညွှန်မှုစသည်များ ပြုလုပ်ပေးရန် လိုအပ်၏။ ဤပြဿနာမျိုးများတွင် ကလေးတို့၏ စိတ်ကို စိတ်ရောဂါပညာအကူအညီဖြင့် ကုစားဖြေရှင်းပေးရလေသည်။
ထို့ပြင်စက်မှုလက်မှုထွန်းကားသောနိုင်ငံများရှိ စက်ရုံအလုပ်သမားများသည် လုပ်သက်ရှည်လာသည်နှင့်အမျှ အဆက် မပြတ်ကြားနာရသော စိတ်တုန်လှုပ်ဖွယ် စက်သံကြီးများကြောင့် စိတ်နှင့်ဆိုင်သည့် ရောဂါ ဝေဒနာစွဲကပ်ခံစားရတတ်၏။ ထိုအခါတွင် အလုပ်ရှင်သည် အလုပ်သမားအားသင့်လျော်သော လျော်ကြေးများ ပေးရန်လိုပေသည်။ ထို့ပြင် အလုပ်ရှင်နှင့် လုပ်သားဆက်ဆံမှု တိုးတက်လာစေနိုင်သည့် နည်းစနစ်များကိုလည်း ရှာဖွေရန်လို၏။ အခြားအခြားသော အလုပ်သမား ပြဿနာများစွာတို့ကိုလည်း ဖြေရှင်းရန်လို၏။ ဖော်ပြပါ ပြဿနာကြီးငယ်များသည် စိတ်ရောဂါပညာ အကူအညီကိုယူ၍ ဖြေရှင်းရန်လိုအပ်သော ပြဿနာများဖြစ်၏။ အချို့ခေတ်မီနိုင်ငံကြီးများတွင် ဤပြဿနာမျိုးကို စိတ်ရောဂါပညာ အကူအညီဖြင့် လေ့လာ ဖြေရှင်းနေကြပေပြီ။
စိတ်ရောဂါကုနည်း အမျိုးမျိုးရှိ၏။ ခေတ်သစ် ဆရာဝန်များသည် ဝေဒနာရှင်၏ အတိတ်ကာလ အတွေ့အကြုံ အဖြစ်အပျက်များကို မေးမြန်းလေ့လာခြင်းဖြင့် ရောဂါ၏ အကြောင်း ရင်းကို ဖော်ထုတ် ကုသရန်ကြိုးစားကြ၏။
အချို့ဆရာဝန်များကား လူနာကို ရုတ်တစ်ရက် တုန်လှုပ် နာကျင်အောင်လုပ်သောနည်းဖြင့် ရောဂါအကြောင်းရင်းကို ရှာဖွေကုသကြ၏။ အင်ဆူလင်ကဲ့သို့သော ဆေးမျိုးထိုး၍ ဝေဒနာရှင်၏ ကိုယ်ခန္ဓာ၌ ရုတ်တစ်ရက်နာကျင် တုန်လှုပ်မှု ခံစားရအောင် ဖန်တီးကြ၏။ ယခုအခါ၌မူ ထိုးဆေးအစား လျှပ်စစ်ဓာတ်အားကို အသုံးပြု၍ ကုသကြ၏။ အချို့ကလည်း ဆိုဒီယမ် ကဲ့သို့သော အိပ်မွေ့ဆေးများကိုသုံး၏။ ဆေးထိုးလိုက်လျှင် လူနာသည် အတိတ်ကာလက မိမိတွေ့ကြုံခဲ့ရသောအဖြစ် အပျက်များကို လွတ်လပ်စွာ ပြန်လည်ပြောဆိုလေတော့သည်။
စိတ်ရောဂါပညာသည် ယခုအခါ စစ်တပ်များအတွက် အလွန်အရေးပါသော ပညာဖြစ်၏။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် စစ်အတွင်း ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်ဖွယ် အဖြစ်အပျက်များနှင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသော စစ်သားတို့တွင် စိတ်နှင့်ဆိုင်သော ဝေဒနာအမျိုးမျိုး စွဲကပ်နေတတ်၏။ ထို့ကြောင့်ပင် စစ်တွင်းကာလ၌၎င်း၊ စစ်ပြီးကာလ၌၎င်း၊ စစ်သားတို့၏ စိတ်ရောဂါများကို ဂရုစိုက်ကုစားရန် အလွန်လိုအပ်ပေသည်။