cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
တာတိုင် အစုအပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်ခံရမှု
နောက်ခံ
၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင် တပ်မတော်က အာဏာသိမ်းပြီး အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ် ဦးဆောင်သော ဒီမိုကရေစီနည်းကျ ရွေးကောက်ခံ အစိုးရကို ဖြုတ်ချခဲ့သည်။ မကြာမီ စစ်တပ်က နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (SAC) ကို ဖွဲ့စည်းပြီး နိုင်ငံတော်အား အရေးပေါ် အခြေအနေ ကြေညာခဲ့သည်။ ယင်းအား တုံ့ပြန်သည့်အနေဖြင့် နိုင်ငံတစ်ဝှမ်းရှိ အရပ်သားများက စစ်တပ်အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်ရန် ကြီးမားသော ဆန္ဒပြပွဲများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ် မေလတွင် အရပ်သားများဦးဆောင်သော တော်လှန်ရေးမှသည် အပေးအယူလုပ်ရန် ဆန္ဒမရှိသော SAC ကို ဆန့်ကျင်သော ပြည်တွင်းစစ် အဖြစ်သို့ တိုးလာခဲ့သည်။ တာတိုင်ရွာသည် စစ်အုပ်ချုပ်ရေးကို ဆန့်ကျင်သည့် အမာခံနယ်မြေအဖြစ် လျင်မြန်စွာပေါ်ထွက်လာသည့် ဗမာ ဗုဒ္ဓဘာသာဗဟိုချက်နယ်မြေတွင် တည်ရှိသည်။ တာတိုင်ရွာသည် ဧရာဝတီမြစ် နှင့် မူးမြစ်တို့ ဆုံရာတွင် တည်ရှိပြီး အိမ်ခြေ ၈၀ ခန့်ရှိသော ရွာလေးတစ်ရွာဖြစ်ပြီး အနီးနားရှိ ညောင်ရင်းရွာနှင့် မျက်နှာမူထားသည်။
၂၀၂၃ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလနှောင်းပိုင်းတွင် မြန်မာ့တပ်မတော်မှ တပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် စစ်ကိုင်းတိုင်း ဒေသကြီးတွင် ထိုးစစ်ဆင်ကာ ဒေသခံ တော်လှန်ရေးသမားများကို ခြိမ်းခြောက် နှိမ်နှင်းခြင်း၊ ရွာများကို မီးရှို့ စီးနင်းခြင်း၊ ရွာသားများကို ကွပ်မျက်ခြင်းနှင့် ထောင်နှင့်ချီသော လူများကို နေရပ်ဒေသများမှ နှင်ထုတ်ခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့သည် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၃ ရက်အထိ စစ်အုပ်ချုပ်ရေး သတ်မှတ်ထားသည့် မြို့နယ် ၅၀ အနက် ၁၄ မြို့နယ်သည် စစ်ကိုင်းတိုင်း ဒေသကြီးတွင် တည်ရှိသည်။
ဖြစ်ရပ်
thumb| တပ်မ ၉၉ ၏ တံဆိပ် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၃ ရက်တွင် အမှတ်(၉၉)ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ်မှ တပ်ဖွဲ့ဝင်များ ပါဝင်သော အထူးတပ်ဖွဲ့တစ်ဖွဲ့အား တာတိုင်ရွာမှ 50 kmအကွာတွင် တည်ရှိသော အရာတော်မြို့သို့ ရဟတ်ယာဉ်ဖြင့် ချထားခဲ့သည်။ စစ်သားများသည် မုံရွာ အနောက်မြောက်တိုင်း စစ်ဌာနချုပ်တွင် တပ်စွဲထားသော တပ်သားများ ဖြစ်သည်။ မြန်မာ့တပ်မတော်မှ ထိုးစစ်ဆင်နေစဉ်အတွင်း ရုရှားလုပ် Mi-35 ရဟတ်ယာဉ်များ ဖြင့် လိုက်ပါလာသည့် တပ်မတော်သားများက ဧရာဝတီမြစ် နှင့် မူးမြစ်ဆုံရာသို့ ချီတက်လာကာ လမ်းတလျောက် ရွာများကို မီးရှို့ဖျက်ဆီးခဲ့သည်။ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၆ ရက်နေ့တွင် ဒေသခံ တိုက်ခိုက်ရေးသမားများက ရွာကို ကာကွယ်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ပြီးနောက် ကန်တော်ကျေးရွာ၌ တိုက်ပွဲပြင်းထန်စွာ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ထိုနေ့တွင် တပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် ကန်တော်နှင့် ညောင်ပင်ကန်ကျေးရွာအနီးတွင် ဆယ်ကျော်သက် နှစ်ဦးအပါအဝင် တော်လှန်ရေးသမားလေးဦးကို ခေါင်းဖြတ်သတ်ဖြတ်ခဲ့သည်။
alt=A view of the Mu River|thumb| မူးမြစ်မြင်ကွင်း မတ်လ ၁ ရက်နေ့ နံနက် ၃ နာရီခန့်တွင် တပ်မတော်သည် မူးမြစ်ကိုဖြတ်၍ တာတိုင်ရွာကို စတင်ဝင်ရောက်စီးနင်းသည်။ တပ်သားများ မြစ်အား ဖြတ်မကူးဟု ယူဆချက်ကြောင့် ကျေးရွာသားများ အချိန်မီ ဘေးလွတ်ရာသို့ မရွှေ့ပြောင်းနိုင်ခဲ့ပေ။ ထိုညနေပိုင်းတွင် တပ်မတော်မှ တာတိုင်ရွာမှ ရွာသား ၇၀ မှ ၁၀၀ ခန့်ကို နယ်မြေခံ ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းတွင် ဓားစာခံအဖြစ် ဖမ်းဆီးခဲ့သည်။ စစ်သားများသည် ရွာရှိ ဈေးဆိုင်များနှင့် နေအိမ်များကို ဝင်ရောက်စီးနင်းကာ စီးနင်းမှုတစ်လျှောက်လုံး ရွာသားများကို ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခဲ့သည်။
နောက်တစ်နေ့နံနက်တွင် တပ်များသည် တာတိုင်ရွာ၏ အနောက်ဘက် 4 km ကွာဝေးသော ညောင်ရင်းရွာသို့ ချီတက်လာစဉ် ဓားစာခံများကို လူသားဒိုင်း အဖြစ် အသုံးပြုခဲ့သည်။ ဒေသခံတော်လှန်ရေးအဖွဲ့ဖြစ်သည့် Demon King Defense Force သည် ဓားစာခံများကို တပ်ဖွဲ့ဝင်များထံမှ ကယ်ဆယ်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ ထိုနေ့နှောင်းပိုင်းတွင် စစ်တပ်မှ ဓားစာခံများကို ကွပ်မျက်ခဲ့သည်။ တပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် အနည်းဆုံး အမျိုးသမီး ၃ ဦးကို မသတ်ဖြတ်မီ အဓမ္မပြုကျင့်ကာ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စော်ကားမှုများလည်း ပြုလုပ်ခဲ့သည်။  သေဆုံးသူများထဲတွင် တစ်ဦးတည်းသော ဒေသခံခုခံတိုက်ခိုက်ရေးသမား 'မိုက်ကယ်' ကျော်ဇော၏ အလောင်းအား တပ်ဖွဲ့ဝင်များက ခေါင်းဖြတ်၍ အပိုင်းပိုင်းဖြတ်တောက်ကာ အလောင်းအား ၎င်း၏ကိုယ်တွင်းအင်္ဂါများဖြင့် ထားရစ်ခဲ့သည်။  အခြားအရပ်သား 'ရာဟု' နိုင်လင်းအောင်သည်လည်း အလားတူ ခေါင်းဖြတ်ခံရသည်။
ကျူးလွန်သူများ
အဆိုပါ တိုက်ခိုက်မှုကို တပ်မတော် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်၏ ကွပ်ကဲမှုအောက်ရှိ တပ်မ ( ၉၉) မှ ဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ တပ်မတော်၏ အကြမ်းဖက်မှုများကြောင့် ရိုဟင်ဂျာ ရွာသား ၈၀၀,၀၀၀ ခန့်အား ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံသို့ ထွက်ပြေးစေခဲ့သည့် ၂၀၁၇ ခုနှစ် စစ်တပ်၏ ပြင်းထန်သော ထိုးစစ်များကို ဘီလူးစစ်ကြောင်းဟု ဒေသခံများက ခေါ်ဆိုကြသည့် တပ်မ ၉၉ က ဦးဆောင်ခဲ့သည်။
သားကောင်များ
သေဆုံးသူများထဲမှ တစ်ဦးမှာ အရပ်သားများဖြစ်ပြီး အများစုမှာ လယ်သမားများ နှင့် တံငါသည်များ ဖြစ်သည်။ သေဆုံးသူများအနက် သိရှိရသော သားကောင် ၁၇ ဦးမှာ အသက် ၁၇ နှစ်မှ ၆၇ နှစ်ကြားများဖြစ်သည်။
ဖြစ်ရပ်အပြီး
မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် ညောင်ရင်းရွာအနီး သရက်စိုက်ခင်းနှင့် မြစ်နံဘေးသဲပြင်ပေါ်တွင် အလောင်း ၁၄ လောင်းအား ရွာသားများက တွေ့ရှိခဲ့သည်။ သေဆုံးသူအများစုမှာ ပစ်ခတ်ခံထားရသော ဒဏ်ရာများရှိနေပြီး နှိပ်စက်ခံထားရသည့် လက္ခဏာများ တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။ အခြား အလောင်းသုံးခုအား တာတိုင်ရွာတွင် တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။ စစ်ကောင်စီတပ်များက အလောင်းများအနီးတွင် မြေမြှပ်မိုင်းများ ထားရှိခဲ့သည့်အတွက် ရွာသားများမှာ အလောင်းပြန်ရရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ကြရသည်။ ရွာလုံးကျွတ် မီးရှို့ခံထားရသည့်အတွက် တာတိုင်ရွာမှ အသက်ရှင်ကျန်ရစ်သူ ရွာသားများမှာ နေအိမ်သို့ ပြန်နိုင်ခြင်း မရှိသေးပေ။
ဖေဖော်ဝါရီ ၂၃ မှ မတ် ၅ ရက်အကြားကာလအတွင်း စစ်ကောင်စီတပ်သားများက တာတိုင်ရွာ အနီးတဝိုက်တွင် ရွာသူရွာသား ၉၉ ဦးကို သတ်ဖြတ်ခဲ့ပြီး ခုခံရေးသမား ၂၀ ခန့်ကို ခေါင်းဖြတ်သတ်ဖြတ်ခဲ့ကာ အနည်းဆုံး အမျိုးသမီး သုံးဦးအား မုဒိမ်းပြုကျင့်ခဲ့ကြသည်။ သတ်ဖြတ်မှုအပြီးတွင် စစ်ကောင်စီတပ်များက အနီးအနားဝန်းကျင်ရှိ ကျေးရွာများအား ဆက်လက်စီးနင်းခဲ့သည်။ မတ်လ ၃ ရက်နေ့တွင် စစ်ကောင်စီတပ်များသည် မုံရွာ-မန္တလေးကားလမ်းဘေးရှိ အာလကပ္ပရွာဆီ ဆက်လက် ချီတက်သွားခဲ့သည်။ မတ်လ ၅ ရက်နေ့တွင် စစ်ဘေးရှောင်များအား ကူညီရန် ရောက်ရှိနေသော ပြည်ကြီးတံခွန် ဆရာတော် ဦးအဂ္ဂဝံသအား ဖမ်းဆီးခဲ့သည်။ မတ်လ ၅ ရက်နေ့မှ ၇ ရက်နေ့အထိ လက္ကပင်ရွာ၊ မြင်းမူမြို့နယ် တွင် ဆက်လက်တပ်စွဲခဲ့ကာ ရွာသူရွာသား ၁၀ ဦးခန့်အား သတ်ဖြတ်ခဲ့သည်။ သတ်ဖြတ်ခံရသူများ၏ ရုပ်အလောင်းများအား ဧရာဝတီမြစ်အတွင်းမှ ပြန်လည်တွေ့ရှိခဲ့ကာ နှိပ်စက်ခံထားရသော လက္ခဏာများ ရှိနေခဲ့သည်။
ပြည်တွင်း
အတိုက်အခံ အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ (NUG) က မတ်လ ၃ ရက်နေ့တွင် မြန်မာစစ်တပ်မှ ကျူးလွန်ခဲ့သော စစ်ရာဇဝတ်မှုများနှင့် လူသားမျိုးနွယ်အပေါ် ကျူးလွန်သည့် ရာဇဝတ်မှုများကို ရှုတ်ချကြောင်း ကြေညာချက် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ NUG သည် ကုလသမဂ္ဂ လုံခြုံရေးကောင်စီ နှင့် နိုင်ငံတကာ ရာဇဝတ်တရားရုံး အပါအဝင် နိုင်ငံတကာ တရားစီရင်ရေး အဖွဲ့အစည်းများထံ အလျင်အမြန် တင်ပြခဲ့သည်။ NUG ၏ လူ့အခွင့်အရေး ဝန်ကြီး ဦးအောင်မျိုးမင်းက အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုသည် ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ လုပ်ဆောင်ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ယူဆသည်။ မြန်မာစစ်တပ်အနေဖြင့် လူသိရှင်ကြား တုံ့ပြန်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။
နိုင်ငံတကာ
၂၀၂၃ ခုနှစ် မတ်လအထိ နိုင်ငံတကာ အဖွဲ့အစည်းကြီးများနှင့် အစိုးရများသည် သတ်ဖြတ်ခံရမှုကို လူသိရှင်ကြား တုံ့ပြန်ခြင်း မရှိပေ။ ကုလသမဂ္ဂလူ့အခွင့်အရေးကောင်စီ၏ ၅၂ ကြိမ်မြောက်အစည်းအဝေးတွင် ကုလသမဂ္ဂလူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ မဟာမင်းကြီး Volker Türk က စစ်တပ်သည် မီးရှို့မှုအား လက်နက်အဖြစ် အရပ်သားများအပေါ် သုံးစွဲခြင်းအား ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဝေဖန်ခဲ့ပြီး အာဏာသိမ်းပြီးနောက် လူပေါင်း ၁.၃ သန်း အိုးမဲ့အိမ်မဲ့ဖြစ်ခဲ့ရကြောင်း မှတ်ချက်ပြုခဲ့သည်။ ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလမှစတင်၍ တပ်မတော်စစ်ဆင်ရေးကြောင့် ပျက်စီးဆုံးရှုံးခဲ့သည့် အိမ်ခြေ ၃၉,၀၀၀ အနက် ၂၅,၀၀၀ သည် စစ်ကိုင်းတိုင်း ဒေသကြီးတွင်ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လူသတ်ပွဲများ စာရင်း ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ
သာဓုကံရွာ၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်
သာဓုကံရွာ (Thardukan)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်၊ ကျွန်းကလေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၄၁၃၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျွန်းကလေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၇၀ ဦး၊ မ ၁၂၁၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၂၈၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ဝမ်ကျိန်ရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ဝမ်ကျိန်ရွာ (Wankying)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ဝမ်မန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၁၃၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်မန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၅၉ ဦး၊ မ ၁၃၄၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘတ်နွယ်ရွာ၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်
ဘတ်နွယ်ရွာ (Batnwe)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မူဆယ်ခရိုင်၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်၊ နိမ်လွမ်ဂန်နမ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၇၉၆ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မဟောက်ဆောင်းရွာ၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်
မဟောက်ဆောင်းရွာ (Mahauksaung)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်၊ ကနန်းမူးသားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၈၅၈ ဖြစ်သည်။ ဒေသအခေါ်မှာ ပဟောက်ဆောင်း ဖြစ်သည်။
အောင်ချမ်းသာရွာ၊ မြို့သစ်မြို့နယ်
အောင်ချမ်းသာရွာ (Aungchanthar)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ မြို့သစ်မြို့နယ်၊ လင်းလည်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၆၉၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လင်းလည်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၄၂ ဦး၊ မ ၁၅၅၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။
မဟောက်ဆောင်းရွာ၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗန်းမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အောင်ချမ်းသာရွာ၊ မြို့သစ်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြို့သစ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငါးရံ့ကုန်းရွာ၊ ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်
ငါးရံ့ကုန်းရွာ (Ngaryantkone)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မိတ္ထီလာခရိုင်၊ ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်၊ လူးခင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၄၆၈၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူးခင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၂၂ ဦး၊ မ ၁၅၆၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၉၈၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂိုးရယ်ဆိတ်
ဂိုးရယ် (Goral) သည် Nemorhaedus သို့မဟုတ် Naemorhedus ဟူသော မျိုးစု၌ မျိုးစိတ် လေးခု ရှိသည်။ ဆိတ်လိုလို ဒရယ်ငယ်လိုလို ပုံပန်းသွင်ပြင်ရှိသော ခွာပါသည့် အကောင်ငယ်မျိုး ဖြစ်သည်။
မူရင်းအမည်မှာ လက်တင်စာလုံးဖြစ်သည့် nemor-haedus ဖြစ်ကာ nemus, nemoris သူဌေးနှင့် haedus ဆိတ်ကလေး ကို ပေါင်းထားခြင်း ဖြစ်ပြီး ဆိတ်သူဌေးလေးဟု ဆိုလိုဟန်ရှိသည်။ ဟမီတန် စမစ်က Naemorhedus ဟု စာလုံးမှားပေါင်းမိသောကြောင့် ထိုအမည် တွင်သွားခြင်း ဖြစ်သည်။
မကြာသေးခင်အထိ ဤမျိုးစုတွင် ဆီးရိုးတောဆိတ် မျိုးစိတ်(ယခု ကပရိကောနစ် Capricornis မျိုးစု၌)လည်း ပါသည်။ ဂိုးရယ်ဆိုသော အမည်သည် ဟိမဝန္တာဂိုးရယ်ဟူသော အရှေ့အိန္ဒိယစကားလုံးမှ လာသည်။ ဂိုးရယ်မျိုးစိတ် လေးမျိုးမှာ- ဂိုးရယ်များကို မကြာခဏဆိုသလိုပင် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်ထက် အလွန်မြင့်သော ကျောက်ဆောင်ပေါများသည့် တောင်စောင်းများ၌ တွေ့ရသည်။ ၎င်းတို့ ကျက်စားရာနယ်မြေများသည် မျိုးဆက်စပ်သော ဆီးရိုးတောဆိတ်များ၏ ကျက်စားရာနယ်နှင့် မကြာမကြာ ထိပ်တိုက်တွေ့လေ့ရှိသော်လည်း၊ ဂိုးရယ်တို့သည် အပင်နည်းနည်းသာ ပေါက်သော ပိုမြင့်၊ ပိုမတ်စောက်သည့် တောင်စောင်းများ၌ တွေ့ရလေ့ရှိသည်။
ဂိုးရယ်သည် စံအားဖြင့် ၂၅ - ၄၀ ကီလို လေးပြီး၊ အလျားအားဖြင့် ၈၀ - ၁၃၀ စင်တီမီတာ ရှည်ကာ၊ တိုပြီးနောက်လှန်နေသော ဦးချိုများ ပိုင်ဆိုင်သည်။  မျိုးစိတ်အချင်းချင်း၊ တကောင်နှင် တကောင် ရောင်စဉ် မတူပေ၊ ယေဘုယျအားဖြင့် မီးခိုရောင်ဖျော့ဖျော့မှ နီညိုရင့်ရောင်ထိ အစားစား ရှိကာ၊ ရင်ဘတ်၊ လည်ပင်း၊ နှင့် ဝမ်းဗိုက်ပိုင်း၌ အရောင်ပိုဖျော့ပြီး၊ ကျောရိုးတလျှောက် အနက်စင်း တကြောင်း ရှိသည်။ ရှည်လျားလှသော သားမွေးများကြောင့်၊ သူတို့ကို မကြာခဏ တွေ့လေ့ရှိသော အေးသောအရပ်ဒေသ၌ သူတို့ကိုယ်သူတို့ ကာကွယ်နေနိုင်လေသည်။
မိုးသပြုချောင်းဝရွာ၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်
မိုးသပြုချောင်းဝရွာ (Moethapyuchaungwa)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်၊ မိုးသပြုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၆၆၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရွှေကျင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ့်ခုံးရွာ၊ နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်
နမ့်ခုံးရွာ (Namhkone)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝိန်းကောင်-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်၊ နမ့် ခမ်း ဝူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၅၈၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့် ခမ်း ဝူးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၃၂ ဦး၊ မ ၂၁၂၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၄၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ရိုနန် ကိတင်း
ရိုနန် ပက်ထရစ် ဂျွန် ကိတင်း (၁၉၇၇ မတ်လ ၃ ရက်မွေး) သည် အိုင်ယာလန်လူမျိုး အဆိုတော်၊​သီချင်းရေးဆရာ၊​ဂီတသမား နှင့် ပရဟိတ လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်သူတစ်ဦး ဖြစ်ပြီး လက်ရှိတွင် မက်ဂျစ်ရေဒီယို၌ မနက်စာစားချိန် ထုတ်လွှင့်မှုကို တင်ဆက်နေသူဖြစ်သည်။ သူသည် ၁၉၉၄ တွင် ကိသ် ဒပ်ဖီ၊ မိုက်ကယ် ဂရေဟမ်၊​ ရှိန်း လင့်ချ်၊​စတီဖင် ဂိတ်လေ တို့နှင့် အတူ အိုင်ယာလန် တေးဂီတ အဖွဲ့ ဘွိုင်းဇုန် ၏ လက်ထောက်ခေါင်းဆောင် အဆိုတော် အဖြစ် စတင်ပွဲထွက်ခဲ့သည်။ သူသည် တစ်ကိုယ်တော် ဂီတသမားဘဝကို ၁၉၉၉ တွင် စတင်ခဲ့ပြီး အယ်လ်ဘမ် ၁၁ ချပ် အသံသွင်းခဲ့သည်။ သူ၏ သီချင်း ဖြစ်သော "When You Say Nothing At All" သည် နော့တင်းဟေးလ် ရုပ်ရှင်တွင် အသားပေးဖော်ပြခဲ့ပြီးနောက် တကမ္ဘာလုံး၏ အာရုံစူးစိုက်မှုကို ရရှိခဲ့ကာ နိုင်ငံအချို့တွင် နံပါတ် ၁ သီချင်း ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ကိတင်း သည် တစ်ဦးတည်း အနေဖြင့် ဓာတ်ပြားချပ် သန်း ၂၀ ကျော် ရောင်းချခဲ့ရပြီး ဘွိုင်းဇုန်နှင့် အတူ ၂၅ သန်း ရောင်းချခဲ့ရသည်။ ဩစတြေးလျတွင် သူ့အား "အောလ် တူဂဲသား နောင်း" နှင့် "အိတ်ဇ် ဖက်တာ" ရုပ်မြင်သံကားစီးရီးများတွင် ဒိုင်အဖြစ် ၂၀၁၀ မှ ၂၀၁၄ အထိ လူသိများခဲ့ပြီး ၂၀၁၆ တွင် သည်ဗွိုက်စ် ဩစတြေးလျတွင် နည်းပြ အဖြစ် လူသိများခဲ့သည်။ ကိတင်းသည် ပရဟိတလုပ်ငန်းများကို တက်ကြွစွာ လုပ်ဆောင်လေ့ ရှိပြီး ရင်သားကင်ဆာဆိုင်ရာ အသိပေးလုပ်ဆောင်သော မေရီကိတင်း ဖောင်ဒေးရှင်း အတွက် အလှူခံ ကမ်ပိန်း ဆောင်ရွက်လေ့ရှိကာ မေရီကိတင်း ဖောင်ဒေးရှင်းသည် ၁၉၉၈ ခုနှစ်က ရင်သားကင်ဆာဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သော သူ၏ မိခင်အမည်ကို ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။
ဗုဒ္ဓ၏ ဓာတ်တော်များ
မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ္တန်အရ ဗုဒ္ဓသည် ပရိနိဗ္ဗာန်စံပြီးနောက် မီးသင်္ဂြိုဟ်ခဲ့ပြီး ဓာတ်တော်များခွဲဝေခဲ့သည်။
အသောကမင်း၏ ဓာတ်တော်များကို ဖြန့်ဝေမှု
နောက်ပိုင်းတွင် အသောကမင်းသည် ဓာတ်တော်များကို တူးဖော်ခဲ့သည်။ ဓာတ်တော်များသည် အစိတ်အပိုင်း (၈၄၀၀၀) ခု ကွဲထွက်သွားသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ထိုဓာတ်တော်များကို မင်းကြီးသည် သူအုပ်စိုးရာ နယ်မြေဒေသများတွင် စေတီများတည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့သည်။ ကျန်ရှိနေသေးသည့် ဓာတ်တော်များစွာတို့ကို အခြားသောတိုင်းပြည်များသို့ ဆောင်ယူခဲ့သည်။
ဘုရားထု (အရှေ့)ရွာ၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်
ဘုရားထု (အရှေ့)ရွာ (Hpayarhtu(East))သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်၊ ကျွဲသေကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၈၈၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျွဲသေကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၉၃ ဦး၊ မ ၈၃၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၆၂၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နတ်တလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်လေရွာ၊ လားရှိုးမြို့နယ်
ပန်လေရွာ (Panglay)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ လားရှိုးမြို့နယ်၊ လွယ်ခမ်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၁၀၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လွယ်ခမ်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၉၁ ဦး၊ မ ၃၉၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၈၈ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လားရှိုးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝမ်မန်းရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ဝမ်မန်းရွာ (Wanman)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ဝမ်မန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၁၃၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်မန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၅၉ ဦး၊ မ ၁၃၄၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လွယ်ဖီးရွာ၊ မိုင်းလားမြို့နယ်
လွယ်ဖီးရွာ (Loihpee)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းလားမြို့နယ်၊ တာပုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၃၃၈၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တာပုံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၉၈ ဦး၊ မ ၄၂၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၂၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းလားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မိုးသပြုဖျားရွာ၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်
မိုးသပြုဖျားရွာ (Moethapyuhpyar)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်၊ မိုးသပြုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၆၆၃ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရွှေကျင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အဘိဏှသုတ်
အဘိဏှသုတ်သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။
ပါဠိ
ပဉ္စိမာနိ ဘိက္ခဝေ ဌာနာနိ အဘိဏှံ ပစ္စဝေက္ခိတဗ္ဗာနိ ဣတ္ထိယာ ဝါ ပုရိသေန ဝါ ဂဟဋ္ဌေန ဝါ ပဗ္ဗဇိတေန ဝါ။ ကတမာနိ ပဉ္စ −
၁။ ဇရာဓမ္မောမှိ၊ ဇရံ အနတီတောတိ အဘိဏှံ ပစ္စဝေက္ခိတဗ္ဗံ။
၃။ မရဏဓမ္မောမှိ၊ မရဏံ အနတီတောတိ အဘိဏှံ ပစ္စဝေက္ခိတဗ္ဗံ။
၄။ သဗ္ဗေဟိ မေ ပိယေဟိ မနာပေဟိ နာနာဘာဝေါ ဝိနာဘာဝေါ တိ အဘိဏှံ ပစ္စဝေက္ခိတဗ္ဗံ။
၅။ ကမ္မဿကောမှိ ကမ္မဒါယာဒေါ ကမ္မယောနိ ကမ္မဗန္ဓု ကမ္မပ္ပဋိဿရဏော၊ ယံ ကမ္မံ ကရိဿာမိ ကလျာနံ ဝါ ပါပကံ ဝါ၊ တဿ ဒါယာဒေါ ဘဝိဿာမီတိ အဘီဏှံ ပစ္စဝေက္ခိတဗ္ဗံ။
ဣမာနိ ခေါ ဘိက္ခဝေ ပဉ္စ ဌာနာနိ အဘိဏှံ ပစ္စဝေက္ခိတဗ္ဗာနိ ဣတ္ထိယာ ဝါ ပုရိသေန ဝါ ဂဟဋ္ဌေန ဝါ ပဗ္ဗဇိတေန ဝါ။
မြန်မာပြန်
ရဟန်းတို့ − မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ၊ ရဟန်းဖြစ်စေ မပြတ်ဆင်ခြင်အပ်သော အကြောင်းတို့သည် ဤငါးမျိုးတို့ ဖြစ်သည်။
၁။ “(ငါသည်) အိုခြင်းသဘောရှိ၏၊ အိုခြင်းသဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်ချေ” ဟူ၍ မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ၊ ရဟန်းဖြစ်စေ မပြတ်ဆင်ခြင်အပ်၏။
၂။ “နာခြင်းသဘောရှိ၏၊ နာခြင်းသဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်ချေ” ဟူ၍ မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျာဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ၊ ရဟန်းဖြစ်စေ မပြတ် ဆင်ခြင်အပ်၏။
၃။ “သေခြင်းသဘောရှိ၏၊ သေခြင်းသဘောကို မလွန်ဆန်နိုင်ချေ” ဟူ၍ မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ၊ ရဟန်းဖြစ်စေ မပြတ် ဆင်ခြင်အပ်၏။
၄။ “ငါ၏ ချစ်မြတ်နိုးအပ်သော အရာအားလုံးတို့နှင့် ရှင်ကွဲ ကွဲရခြင်း၊ သေကွဲ ကွဲရခြင်းသည် ဖြစ်ချေမည်” ဟူ၍ မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျာဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ၊ ရဟန်းဖြစ်စေ မပြတ်ဆင်ခြင်အပ်၏။
၅။ “(ငါသည်) ကံသာလျှင် မိမိဥစ္စာရှိ၏၊ ကံ၏ အမွေခံဖြစ်၏၊ ကံသာလျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ ကံသာလျှင် ဆွေမျိုးရှိ၏၊ ကံသာလျှင် ကိုးကွယ်မှီခိုရာရှိ၏၊ ကောင်းသည်ဖြစ်စေ၊ မကောင်းသည်ဖြစ်စေ ငါပြုမိသော ကံ၏ အမွေခံသာ ဖြစ်ရပေမည်” ဟူ၍ မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ၊ ရဟန်းဖြစ်စေ မပြတ်ဆင်ခြင်အပ်၏။
မူးလယ်ရွာ၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်
မူးလယ်ရွာ (Mulel)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကသာခရိုင်၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်၊ ကနန်းမူးသားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၈၅၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗန်းမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချင်ကိုက်ကုန်းရွာ၊ မြို့သစ်မြို့နယ်
ချင်ကိုက်ကုန်းရွာ (Chinkaikkone)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ မြို့သစ်မြို့နယ်၊ လင်းလည်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၆၉၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လင်းလည်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၄၂ ဦး၊ မ ၁၅၅၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြို့သစ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပုသိမ်ကလေးရွာ၊ ဇီးချိုကုန်း
ပုသိမ်ကလေးရွာ (Patheinkalay)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မန္တလေးခရိုင်၊ ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်၊ ဇီးချိုကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၉၆၅၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဇီးချိုကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၆၄ ဦး၊ မ ၁၄၂၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၈၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝက်လူး (အရှေ့)ရွာ၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်
ဝက်လူး (အရှေ့)ရွာ (Wetlu(East))သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မြင်းခြံခရိုင်၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်၊ ဝက်လူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၇၇၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝက်လူးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၅၀၅ ဦး၊ မ ၃၀၈၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၅၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နွားထိုးကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျိုမတ်နင်းရွာ၊ ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်
ကျိုမတ်နင်းရွာ (Kyomatnin)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ မက်မန်းခရိုင်၊ ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်၊ နားမွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၂၅၆ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပွဲရှစ်ခုစွန်း
ပွဲရှစ်ခုစွန်း ကဗျာကို မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ရေးသားခဲ့သည်။ သံချို ကဗျာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။
အကြောင်းအရာ
၁၂၈၄ ခုနှစ် ပါပဓာတ်စသော ဓာတ်ကြီးလေးမျိုးတို့၏ အကျိုးအပြစ်ကို ဖွဲ့ဆိုထားသည်။
ပွဲရှစ်ခုစွန်း
ကပ်ဆန်းငယ်ကမ္ဘာက၊ ဓာတ်ကျမ်းမှာ ကျမ်းစာပြခဲ့၊ ပါပသူရဇ္ဇောငယ်နှင့်၊ ခေတ်သဘောညီ၊ နှစ်ဟောအသီတိအမှတ်ကယ်က၊ ကောလိဓာတ်အမြိတ္တာ။
အန္တရာရန်ကာညှပ်နေကြ၊ တကပ်လျှင် ခြောက်ဆယ်လေးပါတဲ့၊ ဖွဲ့ရေးနှောင်ရှေးယခေါင် ရှင်ရသေ့ငယ်တို့၊ နောင်တွေ့ရန်အနာဂတ်ကို၊ အမှတ်ပညာပွားစေဖို့၊ ထားခဲ့ပေရှာ။
ဝဒတ်ဆရာ၊ မှတ်ကာရေးခဲ့၊ ဓာတ်လေးလီအညီညှိလို့၊ အသိတိ ပြဝေပုံက၊ ပါပမကုန်သေးသော်ကြောင့်၊ ခုလေးသွယ်၊ ရှစ်ဆယ်စွန်းတွင်ဖြင့်၊ ဘယ်ယွန်းဇလုံနှင့်၊ ဂျွန်းသူပုန်မတုန်လှုပ်ပေဘု့၊ တရုတ်ကရန်ပရှာ၊ မြန်မာရှိနယ်အဝှန်း။
ကောသလ စောလှရာဇာ၏၊  သောဠဿာ အိပ်မက်ခန်းတွင်မှ၊ ဇာတ်လမ်းတွေပွေလို့ ရှုတ်သည်သို့၊ အရုပ်စုံမကြုံဘူးအောင်ပ၊ ဘီလူးတွေ မျောက်တွေထွက်ရှာကြ၊ ညဉ့်နက်ပြန်သန်းကောင်လွဲတော့၊ ဇာတ်လဲကာ တဖုံပြသည့်နှယ်၊ ပါပကုန်သည်နှစ်မတော့၊ သူရဇ္ဇျာ ဖြစ်လာဆဲမို့၊ ဘိလပ်စံ တပ်ခံမြဲပါမှ၊ ဓာတ်ကုန်လျှင် ဇာတ်ပုံလဲတတ်တယ်၊ ပွဲရှစ်ခုစွန်း။
ခက်ဆစ်
၁။ ဝေဒတ်ဆရာ = ဝေဒ၊ ဗေဒ၊ ဗေဒင်ဆရာဟု ဆိုလိုသည်။
၂။ အသီတိ = ရှစ်ဆယ်။
၄။ သောဠသဿာ = ၁၆ ချက်။
မှတ်ချက်
ဤကဗျာခေါင်းစဉ်သည် မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ကိုယ်တိုင် နာမည်ပေးခဲ့ခြင်း မဟုတ်ပါ။ သင့်တော်မည်ထင်သော နာမည်ကို ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။
စူဠာမုနိလောကချမ်းသာစေတီတော်
စူဠာမုနိလောကချမ်းသာစေတီတော် သည် ရှမ်းပြည်နယ်၊ တောင်ကြီးမြို့ရှိ စေတီတော်တစ်ဆူ ဖြစ်သည်။ စေတီတော်သည် ပုဂံဒေသရှိ ကျန်စစ်သားမင်း တည်ထားကိုးကွယ်တော်မူခဲ့သည့် အာနန္ဒာဘုရား၏ မူရင်းပုံစံ အနုပညာလက်ရာများအတိုင်း အချိုးအစားကျနစွာ တည်ထားကိုးကွယ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။
ကျောက်တလုံးရွာ၊ တောင်ကြီး
ကျောက်တလုံးရွာ(Kyauktalone)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ သထုံခရိုင်၊ ဘီးလင်းမြို့နယ်၊ တောင်ကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၉၄၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တောင်ကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၉၇ ဦး၊ မ ၁၃၂၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၂၁ ဦး နေထိုင်သည်။ ၎င်းရွာသည် တိမ်ကောသွားခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘီးလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သိန္နီမြို့နယ်
သိန္နီမြို့နယ် သည် မြန်မာနိုင်ငံအရှေ့ပိုင်း၊ ရှမ်းပြည်နယ်၊ လားရှိုးခရိုင်ရှိ မြို့နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မြောက်ဘက်တွင် ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်၊ အရှေ့ဘက်တွင် ကွမ်းလုံမြို့နယ်၊ တောင်ဘက်တွင် လားရှိုးမြို့နယ်နှင့် အနောက်ဘက်တွင် နမ္မတူမြို့နယ်တို့ဖြင့် နယ်နမိတ်ထိစပ်လျက်ရှိသည်။ မြို့နယ်အကျယ်အဝန်းမှာ 472.89 sqmi ဖြစ်သည်။ မြို့ပေါ်ရပ်ကွက် ၄ ခုရှိပြီး ကျေးရွာအုပ်စု ၃၂ ခု ပါဝင်သည်။ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ သိန္နီမြို့ ဖြစ်သည်။
ဘုရားထု (အနောက်)ရွာ၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်
ဘုရားထု (အနောက်)ရွာ (Hpayarhtu(West))သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်၊ ကျွဲသေကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၈၈၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျွဲသေကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၉၃ ဦး၊ မ ၈၃၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၆၂၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နတ်တလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လွတ်လပ်ရေး ခန်းမ
လွတ်လပ်ရေးခန်းမ သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု လွတ်လပ်ရေး ကြေညာစာတမ်း နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေတို့ကို ငြင်းခုံဆွေးနွေး၍ စတင် ပြဋ္ဌာန်းခဲ့ရာ နေရာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ယခုအခါတွင် ပင်ဆယ်ဗေးနီးယားပြည်နယ် ၊ ဖီလာဒဲလ်ဖီးယားမြို့ ရှိ လွတ်လပ်ရေး အမျိုးသား သမိုင်းဥယျာဉ်၏ အဓိကနေရာ တစ်ခု အဖြစ်တည်ရှိနေသည်။
ထိုအဆောက်အဦးသည် ၁၇၅၃ ခုနှစ်တွင် တည်ဆောက်ပြီးစီးခဲ့ပြီး ပင်ဆယ်ဗေးနီးယား ခရိုင်၏ ကိုလိုနီခေတ် ဥပဒေရုံး အဖြစ် တည်ဆောက် ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ နောင်တွင် ပင်ဆယ်ဗေးနီးယား ပြည်နယ်ရုံး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထိုသို့ တည်ရှိနေခဲ့သည်မှာ ၁၇၉၉ ခုနှစ် ပြည်နယ်မြို့တော်အား လန်ကန်စတာမြို့သို့ ပြောင်းရွှေ့သည့် အချိန် အထိ ဖြစ်သည်။ ၁၇၇၅ မှ ၁၇၈၃ ခုနှစ် အထိ ဒုတိယမြောက် ကွန်တီနန်တယ် ကွန်ဂရက် အတွက် အဓိက အစည်းအဝေးပြုလုပ်ရာ နေရာဖြစ်ပြီး ၁၇၈၇ တွင် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေဆိုင်ရာ ညီလာခံ ကျင်းပရာ နေရာ ဖြစ်ခဲ့သည်။
၁၉၁၅ ခုနှစ် လွတ်လပ်ရေး ခန်းမတွင် ကျင်းပခဲ့သော ညီလာခံတွင် ယခင် အမေရိကန် သမ္မတဟောင်း ဝီလျံ ဟောင်းဝဒ် တာ့ဖ် မှ ဦးစီးခဲ့ပြီး ငြိမ်းချမ်းရေး ဖော်ဆောင်မည့် အသင်းဖွဲ့စည်းရန် ကြေညာခဲ့ပြီး ထိုမှတဆင့် နိုင်ငံပေါင်းချုပ် အသင်းကြီး ဖြစ်လာခဲ့ကာ နောင်တွင် ကုလသမဂ္ဂ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထိုအဆောက်အဦးသည် လွတ်လပ်ရေး အမျိုးသား သမိုင်းဥယျာဉ်၏ အစိတ်အပိုင်း တစ်ခု ဖြစ်ပြီး ယူနက်စကိုမှ ကမ္ဘာ့အမွေခံ နေရာ တစ်ခုအဖြစ်လည်း သတ်မှတ်ထားသည်။
ဝမ့်နမ့်တောင့်ရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ဝမ့်နမ့်တောင့်ရွာ (Wannamtaunt)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ဝမ်မန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၁၄၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်မန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၅၉ ဦး၊ မ ၁၃၄၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။ ဒေသအခေါ်မှာ ဝမ်နမ့်တောင့် ဖြစ်သည်။
ဒေါ်ယင်းကုန်းရွာ၊ မြို့သစ်မြို့နယ်
ဒေါ်ယင်းကုန်းရွာ (Dawyinkone)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ မြို့သစ်မြို့နယ်၊ လင်းလည်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၆၉၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လင်းလည်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၄၂ ဦး၊ မ ၁၅၅၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြို့သစ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၂၀၂၀ ဘေရွတ်မြို့ ပေါက်ကွဲမှုများ
၂၀၂၀ ဩဂုတ် ၄ တွင် လက်ဘနွန်နိုင်ငံ ဘေရွတ်မြို့၌ ပေါက်ကွဲမှုအများအပြားဖြစ်ပေါ်ခဲ့ကာ အလွန်တရာအင်အားကြီးမားသည့် အဓိကပေါက်ကွဲမှုသည် ဘေရွတ်ဆိပ်ကမ်း၌ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ယင်းမတိုင်မီ မီးလောင်ကျွမ်းမှုတစ်ခုဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ဤပေါက်ကွဲမှုကြီးသည် လူပေါင်း (၂၂၀) ဦးကို သေကြေစေခဲ့ပြီး (၇,၀၀၀)ထက်မနည်း ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။ ပျက်စီဆုံးရှုံးမှုတန်ဖိုးမှာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ သန်း တစ်သောင်းမှ တစ်သောင်းခွဲကြားရှိသည်။ ဘေရွတ်အုပ်ချုပ်ရေးမှူး Marwan Abboud က ပေါက်ကွဲမှုဖြစ်စဉ်ကြောင့် လူပေါင်း (၃၀၀,၀၀၀) အထိ အိုးမဲ့အိမ်မဲ့ဖြစ်သည်ဟု ခန့်မှန်းပြောဆိုထားသည်။ အစိုးရသည် ရက်သတ္တပတ်နှစ်ပတ်အချိန်ကာလကို 'နိုင်ငံ၏ အရေးပေါ်အခြေနေ' ဟူ၍ ကြေညာခဲ့သည်။
ပေါက်ကွဲမှုသည် အစိုးရက စွန့်ပစ်ကုန်တင် သင်္ဘော MV Rhosus ထံမှ ဖမ်းဆီးသိမ်းယူထားသော အမိုနီယံ နိုက်ထရိတ် 2,750 t နှင့်ဆက်စပ်နေသည်။ ထိုပစ္စည်းများကို စည်းစနစ်တကျမရှိဘဲ ဆိပ်ကမ်းတွင် သိုလှောင်ထားသည်မှာ ခြောက်နှစ်ခန့်ရှိပြီဖြစ်သည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ဘူမိဗေဒတိုင်းတာချက်အရ ငလျင်ပြင်းအား ၃.၃ ပမာဏရှိသော ဖြစ်စဉ်အဖြစ် ခွဲခြားဖော်ပြခဲ့သည်။ ထိုပေါက်ကွဲမှုဒဏ်လှိုင်းအားကို တူရကီ၊ ဆီးရီးယား၊ အစ္စရေးနှင့် တချို့သော ဥရောပအပိုင်းများမှ ခံစားခဲ့ကြရပြီး ကီလိုမီတာ (၂၅၀) ကျော်ဝေးသောဆိုက်ပရပ်စ်မှ ပေါက်ကွဲမှု အသံကို ကြားခဲ့ကြရသည်။ နျူကလီးယားမဟုတ်သော အကြီးမားဆုံး ပေါက်ကွဲမှုများထဲမှ တစ်ခုအဖြစ်သတ်မှတ်ယူဆကြသည်။
မျက်နှာကြီးရာ ဟင်းဖတ်ပါ
မျက်နှာကြီးရာ ဟင်းဖတ်ပါ သည် မြန်မာ စကားပုံတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ရှင်းလင်းချက်
ဧည့်သည်ချင်းအတူတူ မျက်နှာကြီးသူအား ဟင်းဖတ်များများ ပိုထည့်ပေးသည် ဆိုသကဲ့သို့ ဆက်ဆံသူချင်း အတူတူ ဂုဏ်ရှိသူအား မျက်နှာလိုက်၍ ဦးစားပေးသည်။
(ယောင်းမကြီးရာ ဟင်းဖတ်ပါ- ဟူ၍လည်း အသုံးရှိသည်။)
လက်ဝဲကြီးရွာ၊ မတ္တရာမြို့နယ်
လက်ဝဲကြီးရွာ (Letweagyi)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြင်ဦးလွင်ခရိုင်၊ မတ္တရာမြို့နယ်၊ လမိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၀၃၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လမိုင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၁၉၆ ဦး၊ မ ၅၅၈၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၇၇၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတ္တရာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လောကီစာတမ်း
လောကီစာတမ်း ကဗျာကို မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ရေးသားခဲ့သည်။ သံချို ကဗျာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။
အကြောင်းအရာ
ဓနုရာသီအိမ်၌ ဂြိုဟ်လေးလုံးပူးသောကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည့် အကျိုးအပြစ်တို့ကို ဖွဲ့ဆိုထားခြင်း ဖြစ်သည်။
ဂန်နမ်ရွာ၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်
ဂန်နမ်ရွာ (Gannam)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ မူဆယ်ခရိုင်၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်၊ နိမ်လွမ်ဂန်နမ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၇၉၄ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
လောကီစာတမ်း
လောကီစာတမ်း
တဆယ့်နှစ်ခွင်၊ စက်ပြင်အကျမှာလ၊ ပါပရယ်စနေကြယ်နှင့်၊ သွေမဖယ် ဂြိုဟ်ဂုရုငယ်တို့၊ ဓနုအိမ်ရာသီလမ်း၊ ပြည့်စမ်းပေါ် လဂ်မှာစီးသော်ကြောင့်၊ မီးအုံးသည့် ကြိမ်နွယ်ပမာသို့၊ ဗိုလ်ခြေသတ္တဝါ၊ သူငါကစမှာဖြင့်၊ ကြီးဒုက္ခတွေ့မည့်ပုံ။
ဂန်နမ်ရွာ၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လောကီစာတမ်း
လောကီစာတမ်း
ထက်ရပ်နဘာ၊ အဇဋာတခွင်၌၊ ဓမ္မတာအစဉ်လှည့်လည်ပတ်သည့်၊ နက္ခတ်အလိုဂြို်ဟ်နေထောက်တော့၊ ကြောက်စရာအမှန်၊ လျှောက်ကာကူးပုံက၊ နောက်လာရန်၊ သောကြာပူးရယ်နဲ့၊ ကွန့်မြူးကာ ဂြို်ဟ်အင်္ဂါသို့၊ ခိုဝင်ကာ ထိုမှာထွေးရှာကြ၊ လေးဂြိုဟ်ပေါင်းစုဆုံ။
သတိဖြင့်ထားကြတော့၊ အများတွေသတ္တဝါ၌၊ ရေအစာ ကပ်တပါးရယ်နဲ့၊ ဝေဒနာထပ်ကာများတဲ့ပြင်၊ ဆိုးဝါးပုံအလွန်ဆူလို့၊ ခိုးသားခိုးသူတတ်သတဲ့၊ ကိန်းပြချက်နိမိတ်ပုံ၊ စိတ်မလုံလောင်ကျွမ်း။
သဘောညှိရန်မတော့၊ လောကိဝစနံမို့၊ နသစ္စံ ဖြစ်တန်ကောင်းငဲ့၊ ကျမ်းဟောင်းစာအဆိုက၊ ခါတပိုပြာသိုနှင်းခဲ့လျှင်၊ ဂြိုဟ်ချင်းဂြိုဟ်ယှဉ်ကာဆိုင်၍၊ လေးလုံးပြိုင်ဂြိုဟ်ဂရုငယ်တို့၊ ဓနုရာသီလမ်းမှာလ၊ ပြည့်စန်းပေါ်မှာကြိမ်လို့၊ ပြက္ခဒိန်အမြင်နှင့်ညှိုလိုက်တော့၊ မှတ်စရာမသွေ၊ အတ္တာအခြေဖြင့်၊ သိလောက်ကဲ့၊ သတ္တဝါတွေမယ်၊ ကပ်မသမာအနေနဲ့ငြိလိမ့်မယ်၊ လောကိစာတမ်း။
မှတ်ချက်
ဤကဗျာခေါင်းစဉ်သည် မောင်းထောင်းဦးကျော်လှ ကိုယ်တိုင် နာမည်ပေးခဲ့ခြင်း မဟုတ်ပါ။ သင့်တော်မည်ထင်သော နာမည်ကို ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။
နမ့်ပလုပ်ရွာ၊ နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်
နမ့်ပလုပ်ရွာ (Nampaloke)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝိန်းကောင်-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်၊ နမ့် ခမ်း ဝူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၅၈၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့် ခမ်း ဝူးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၃၂ ဦး၊ မ ၂၁၂၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၄၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မူးသားရွာ၊ ဗန်းမောက်မြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗန်းမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ့်ကာသစ်ရွာ၊ မိုင်းလားမြို့နယ်
နမ့်ကာသစ်ရွာ (Namkarthit)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းလားမြို့နယ်၊ တာပုံကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၃၃၇၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တာပုံကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၉၈ ဦး၊ မ ၄၂၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၉၂၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းလားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပေးဖော့စ်မြို့
ပေးဖော့စ်မြို့ သည် ဆိုက်ပရပ်စ်နိုင်ငံ အနောက်တောင်ပိုင်းတွင် ရှိသော ကမ်းရိုးတန်း မြို့တော်တစ်ခုဖြစ်ပြီး ပေးဖော့စ် ခရိုင်၏ မြို့တော် ဖြစ်သည်။ ရှေးခေတ်အခါက ပေးဖော့စ်ဟု ခေါ်ခဲ့သော နေရာ နှစ်ခုရှိပြီး ပေးဖော့စ်မြို့ဟောင်းမှာ ယခု ကောက်ကလီယာမြို့ ဖြစ်ပြီး ပေးဖော့စ်မြို့သစ်လည်း ရှိသည်။
ယခုပေးဖော့စ်မြို့တော်မှာ မြေထဲပင်လယ် ကမ်းရိုးတန်းပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး ကျွန်းပေါ်ရှိ အကြီးဆုံး ဆိပ်ကမ်းဖြစ်သော လီမာဆော ၏ အနောက်ဘက် ၃၀မိုင် (၅၀ ကီလိုမီတာ) အကွာတွင် ရှိသည်။ ပေးဖော့စ် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လေဆိပ်သည် နိုင်ငံအတွင်း ဒုတိယ အကြီးဆုံး လေဆိပ်ဖြစ်သည်။ ပေးဖော့စ်တွင် အပူပိုင်းဆန်သော မြေထဲပင်လယ်ရာသီဥတုရှိပြီး ကျွန်းပေါ်တွင် ပြင်းထန်သော အပူချိန်ရှိသည်။
အုန်းပင်ချောင်းရွာ၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်
အုန်းပင်ချောင်းရွာ (Ohnpinchaung)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်၊ မိုးသပြုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၆၆၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရွှေကျင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကွေ့ကလေးရွာ၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်
ကွေ့ကလေးရွာ (Kwaytkalay)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်၊ ကျွဲသေကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၃၈၈၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျွဲသေကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၇၉၃ ဦး၊ မ ၈၃၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၆၂၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နတ်တလင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝမ်နောင်ဘိုးရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ဝမ်နောင်ဘိုးရွာ (Wannawngboe)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ဝမ်မန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၁၄၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်မန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၅၉ ဦး၊ မ ၁၃၄၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ပျားစွဲ (အနောက်)ရွာ၊ ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်
ပျားစွဲ (အနောက်)ရွာ (Pyarswea(West))သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မိတ္ထီလာခရိုင်၊ ဝမ်းတွင်းမြို့နယ်၊ လူးခင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၄၆၈၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူးခင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၂၂ ဦး၊ မ ၁၅၆၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၉၈၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ဝမ်နောင်ဘိုးရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျောက်တလုံးရွာ၊ မုဒုံမြို့နယ်
ကျောက်တလုံးရွာ(Kyauktalone)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ မော်လမြိုင်ခရိုင်၊ မုဒုံမြို့နယ်၊ ကျောက်တလုံးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၂၈၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျောက်တလုံးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၂၅၅ ဦး၊ မ ၂၂၄၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၄၉၉ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မုဒုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စစ်သွေးကြွ
စစ်သွေးကြွ ဆိုသည်မှာ ဘာသာရေးကိုခုတုံးလုပ်၍ လက်နက်ကိုင်ဆူပူသောင်းကျန်းမှုများကို ဖန်တီးပြီး ကမ္ဘာ့လူသားအဖွဲ့အစည်းကိုအကြောက်တရားဖြင့် သိမ်းသွင်းအုပ်ချုပ်နိုင်ရန်အတွက် အကြမ်းဖက် လက်နက်ကိုင် သွေးထွက်သံယိုတိုက်ပွဲများကို ဖော်ထုတ်ရန်ကြံစည်နေသူများ၊ လက်ရှိတိုက်ပွဲဝင်နေသူများ ၊ ထိုကဲ့သို ပြုလုပ်နေသူများအား စီမံအုပ်ချုပ် နည်းပေးလမ်းပြပြုလုပ်နေသူများနှင့် ၎င်းတို့အား ထောက်ခံအားပေးနေသူများ ကိုခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။
ဥပမာ
အစ္စလာမ္မစ်နိုင်ငံအဖွဲ့ (အိုင်အက်စ်)
မြန်မာစစ်တပ်
လင်းလည်ရွာ၊ မြို့သစ်မြို့နယ်
လင်းလည်ရွာ (Linlel)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ မြို့သစ်မြို့နယ်၊ လင်းလည်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၆၉၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လင်းလည်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၄၂ ဦး၊ မ ၁၅၅၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၉၃ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြို့သစ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ့်တုံရွာ၊ နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်
နမ့်တုံရွာ (Namton)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝိန်းကောင်-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်၊ နမ့် ခမ်း ဝူးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၅၈၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့် ခမ်း ဝူးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၃၂ ဦး၊ မ ၂၁၂၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၄၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နမ်ခမ်းဝူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဖရန်စွာ ကူပါရင်
ဖရန်စွာ ကူပါရင် (François Couperin) သည် ပြင်သစ်လူမျိုး ဘားရော့ခ်ခေတ် တေးရေးဆရာ၊ ဟာ့ပ်ဆီကော့ဒ်တီးခတ်သူနှင့် အော်ဂန်ဆရာတစ်ဦးဖြစ်သည်။ သူ၏မိသားစုဝင်များသည် ဂီတပညာရှင်များ ဖြစ်ကြသောကြောင့် သူအား "Couperin the Great" ဟုကွဲလွဲစေရန် ခေါ်ဆိုကြသည်။
ကိုယ်‌ရေးရာဇဝင်
ဖရန်စွာ ကူပါရင်သည် ၁၆၆၈ ခုနှစ်တွင် ပါရီမြို့၌ ဂီတဝါသနာပါသော မိသားစုထံ ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ သူ၏ဖခင်ဖြစ်သူ ချားလ်စ် ကူပါရင် (Charles Couperin) သည် စိန့်ဂျာဗေ (Saint Gervais) ဘုရာကျောင်း၌ အော်ဂန်ဆရာအဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ ဦးလေးဖြစ်သူ လူဝီ ကူပါရင် (Louis Couperin) သည်လည်း ထို‌ရာထူးနေရာ၌ သူ၏ဖခင်မဆက်ခံမီ လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော် ချားလ်စ် ကူပါရင်သည် ၁၆၇၉ ခုနှစ်တွင်ကွယ်လွန်ခဲ့ရာ အော်ဂန်ဆရာဖြစ်သူ ဂျားကဲစ် သွိုမလင် (Jacques Thomelin) သည် ဖရန်စွာ ကူပါရင်အား ကျွေးမွေးစောင့်ရှောက်ပေးခဲ့၍ ဂီတပညာကိုသင်ကြားပေးခဲ့သည်။
ဖရန်စွာ ကူပါရင်သည် သူ၏ဂီတစွမ်းဆောင်ရည်များကို ငယ်စဉ်ကပင် ပြသနိုင်ခဲ့သောကြောင့် ၁၆၈၅ ခုနှစ်တွင် စိန့်ဂျာဗေ ဘုရားကျောင်းသည် သူအားအလုပ်စာချုပ်မချုပ်ဆိုခဲ့သော်လည်း လစာကိုစတင်၍ပေးခဲ့သည်။ ထို့အပြင် သူ၏ဖခင်ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ထိုဘုရားကျောင်းကောင်စီသည် သူအားအသက် ၁၈နှစ်ပြည့်သောအခါ အော်ဂန်ဆရာအဖြစ်ခန့်အပ်နိုင်ရန်လည်း စီစဉ်ခဲ့သည်။
၁၆၈၉ ခုနှစ်တွင် ကူပါရင်သည် မာရီ အန်း အန်ဆူ (Marie-Anne Ansault) နှင့် လက်ထပ်ခဲ့ရာ ကလေးသုံးယောက်ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ ၁၆၉၂ တွင် သူသည် ပြင်သစ်ဘုရင် လူဝီ ၁၄ (Louis XIV) ၏နန်းတော်၌ တီးခတ်ဖျော်ဖြေသူနေရာကို ရရှိခဲ့သည်။ သူသည် စိန့်ဂျာဗေဘုရားကျောင်း၏ အော်ဂန်ဆရာအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ဘုရင့်နန်းတော်၌ ဖျော်‌‌ဖြေရေးသမားအဖြစ်သော်လည်းကောင်း၊ တေးရေးဆရာအဖြစ်သော်လည်းကောင်း တစ်ပြိုင်နက်တည်း ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
၁၇၁၃ ခုနှစ်တွင် သူသည် ဘုရင့်နန်းတော်မှ ဂီတထုတ်ဝေနိုင်ခွင့်ကို ပေးအပ်ခြင်းခံရသောကြောင့် "Pieces de clavecin" (ဟာ့ပ်ဆီကော့ဒ်အတွက် သီချင်းများ) ၏ပထမအတွဲကို စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ၁၇၁၆ တွင် "L'art de toucher le clavecin" (ဟာပ်ဆီကော့ဒ်တီးခတ်ခြင်း အနုပညာ) အမည်ရှိသော ဂီတကျမ်းစာအုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ၁၇၁၇ တွင် သူသည် "ordinaire de la musique de la chambre du roi pour le clavecin" ခေါ် ဂုဏ်သိက္ခာအမြင့်မားဆုံးသော နန်းတွင်းဖျော်ဖြေသူများအနက် တစ်ဦးဖြစ်လာခဲ့သည်။ သို့သော် ဘုရင်လူဝီ ၁၄ နတ်ရွာစံသွားသောအခါတွင် နန်းတွင်းဖျော်ဖြေမှုများမှာ နည်းပါးလာခဲ့လေသည်။
၁၇၂၀ ခုနှစ်မှစ၍ သူ၏ကျန်းမာရေးမှာ တဖြည်းဖြည်းချွတ်ယွင်းလာခဲ့လေသည်။ ၁၇၃၀ တွင် သူ၏ နန်းတွင်းဖျော်ဖြေသူနေရာကို သမီးဖြစ်သူ မာဂူရီ အန်တွိုင်းနက် ကူပါရင် (Marguerite-Antoinette Couperin) ကအစားထိုးခဲ့ရာ ပထမဦးဆုံးသော အမျိုးသမီးနန်းတွင်းဖျော်ဖြေသူဖြစ်လာခဲ့သည်။ သူ၏နောက်ဆုံးထုတ်ဝေမှုများမှာ Pièces de violes (တယောအတွက် သီချင်းများ) (၁၇၂၈) နှင့် Pieces de clavecin စတုတ္ထတွဲ (၁၇၃၀) တို့ဖြစ်ကြသည်။ ဖရန်စွာ ကူပါရင်သည် ၁၇၃၃ ခုနှစ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
သီချင်းများ
ဖရန်စွာ ကူပါရင်သည် အီတလီ တေးရေးဆရာ အာကန်ဂျယ်လို ကိုရယ်လီ (Arcangelo Corelli) နှင့်သိကျွမ်းမှုများရှိခဲ့ရာ သူ၏ဆိုနာတာများကို မိမိနိုင်ငံ၏ ဂီတလောကသို့ မိတ်ဆက်ပေးခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ကိုရယ်လီအားရည်ညွှန်း၍လည်း သီချင်းများရေးစပ်ခဲ့သည်။ ထိုသီချင်းများတွင် ပြင်သစ်နှင့်အီတလီ ဘားရော့ခ်ခေတ်ဂီတ၏ လက္ခဏာရပ်များကို ပေါင်းစည်းရေးသားထားသည်။
သူ၏လူသိအများဆုံးစာအုပ်ဖြစ်သော "ဟာ့ပ်ဆီကော့ဒ် တီးခတ်ခြင်းအနုပညာ" (L'art de toucher le clavecin) တွင် လက်အနေအထာ၊ ကီးခလုတ်အထိအတွေ့ စသောသိမှတ်ဖွယ်ရာတို့ကို ရေးသားထားသည်။
ဟာ့ပ်ဆီကော့ဒ်သီချင်းများ (Pieces de clavecin) ကိုအတွဲလေးတွဲဖြင့် ထုတ်ဝေထားခဲ့ရာ သီချင်းအပုဒ်ပေါင်း ၂၃၀ ကျော်ပါဝင်သည်။ ထိုသီချင်းတွဲများကို ကူပါရင်နှင့် ပေးစာအပြန်အလှန်ပို့သူ ယိုဟန် ဆီဘက်ရှန်း ဘက်ရှ် သည်အလွန်နှစ်သက်ခဲ့သည်။
မက်တာဒေတာ
မက်တာဒေတာ(metadata)သည် အချက်အလက် သို့မဟုတ် ဒေတာ တို့၏ အကြောင်းကို ရှင်းလင်းဖော်ပြသော ဒေတာ ဖြစ်သည်။ အင်္ဂလိပ်စကားတွင် "data about data"ဟု အတိုချုပ် ပြောနိုင်ပြီး၊ "အချက်အလက်တို့၏ အကြောင်းကို ဖော်ပြချက်"ဟု အနီးဆုံး ဘာသာပြန်နိုင်သည်။ ရှင်းလင်းဖော်ပြမှုဆိုင်ရာ မက်တာဒေတာ(descriptive metadata)၊ ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ မက်တာဒေတာ(structural metadata)၊ ထိန်းသိမ်းစီမံကွပ်ကဲမှုဆိုင်ရာ မက်တာဒေတာ(administrative metadata)၊ ကိုးကားခြင်းဆိုင်ရာ မက်တာဒေတာ(reference metadata)၊ စာရင်းအင်းဆိုင်ရာ မက်တာဒေတာ(statistical metadata) စသည်ဖြင့် မက်တာဒေတာ အမျိုးမျိုးရှိကြသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကွန်ပျူတာ အချက်အလက် ကဏ္ဍ:အချက်အလက် စီမံခန့်ခွဲခြင်း
မောင့်စိန့်မိုက်ကယ်
မောင့်စိန့်မိုက်ကယ် သည် ပြင်သစ်နိုင်ငံ နော်မန်ဒီဒေသရှိ ကျွန်း ဒေသ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပြင်သစ်နိုင်ငံ၏ အနောက်မြောက်ဘက် ကမ်းရိုးတန်းမှ ၁ ကီလိုမီတာ အကွာတွင် တည်ရှိပြီး ကူအီနွန်မြစ်ဝ အက်ဗရန့်ချ်ဒေသ အနီးတွင် တည်ရှိကာ အရွယ်အစားအားဖြင့် ၂၄၇ ဧက (၁၀၀ ဟက်တာ) မျှ ရှိသည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် ကျွန်းပေါ်တွင် နေထိုင်သူ ၄၄ ဦး ရှိသည်။
ရှေးခေတ် အခါက ထိုကျွန်းတွင် မဟာဗျူဟာ ကျသော ခံတပ်များရှိပြီး အေဒီ ၈ ရာစုနှစ်မှစကာ ခရစ်ယာန် ဘုန်းကြီးကျောင်း တည်ရှိခဲ့ပြီး ထိုမှတဆင့် ကျွန်း၏ အမည်ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုမြို့၏ တည်ဆောက်ပုံမှာ ၎င်းကို တည်ထောင်ခဲ့သော မြေရှင်ပဒေသရာဇ်စနစ်၏ ဥပမာပင်ဖြစ်ပြီး ထိပ်ဆုံးတွင် ဘုရားသခင်၊ ဘုန်းကြီးကျောင်း တို့ ရှိပြီး ၎င်းတို့၏ အောက်တွင် ခန်းမကြီး ရှိကာ စတိုခန်းနှင့် အိမ်များလည်း ရှိသည်။ အောက်ဆုံး တံတိုင်း၏ အပြင်ဘက်တွင် တံငါသည်များနှင့် လယ်သမားများ အတွက် အိမ်များ ရှိသည်။
ဝမ်နောင်ယဲန်းရွာ၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်
ဝမ်နောင်ယဲန်းရွာ (Wannawngyang)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ တာချီလိတ်ခရိုင်၊ မိုင်းယောင်းမြို့နယ်၊ ဝမ်မန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၅၁၃၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝမ်မန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၅၉ ဦး၊ မ ၁၃၄၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၀၈ ဦးနေထိုင်သည်။ ဒေသအခေါ်မှာ ဝမ်နောင်ယန်း ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းယောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျိုက်ပေါလော ရုပ်ပွားတော်
ကျိုက်ပေါလော မှဲ့ရှင် ရုပ်ပွားတော်သည် ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံ၊ မွန်ပြည်နယ်၊ ကျိုက်ထိုမြို့တွင် ရှိသည်။ ကျိုက်ပေါလောဘုရား၊ ရုပ်ရှင်တော်ဘုရား၊ မှဲ့ရှင်တော်ဘုရား ဟူ၍လည်း ခေါ်ကြသည်။
နောက်ခံသမိုင်း
(၄) ဘီစီခန့်တွင် အာသောကမင်း၏ သားတော် အရှင်မဟိန္ဒက သီရိလင်္ကာသို့ ဗုဒ္ဓဘာသာကို စတင်ယူဆောင်လာသည်။ ထိုအချိန်တွင် သီရိလင်္ကာကို အုပ်ချုပ်သောမင်းမှာ ဒေဝါနံပိယ တိဿမင်း ဖြစ်သည်။ တိဿမင်း၏ အကြံအရ အရှင်မဟိန္ဒ၏ ကြီးကြပ်မှုဖြင့် ပန်းပုဆရာတို့က ကရမက်သား ဗုဒ္ဓဆင်းတုလေးဆူ ထုလုပ်ပူဇော်သည်။ အဆိုပါဆင်းတုလေးဆူကို အရှင်မဟိန္ဒ၏ လမ်းညွှန်ချက်အရ သာသနာပြန့်ပွားရန်အလို့ငှာ သမုဒ္ဒရာအတွင်းသို့ မျှောစေသည်။
ကျွန်းတုံးဖြင့်မျှောသော တစ်ဆူမှာ ပုသိမ်မြို့အနီးသို့ ရောက်ရှိသည်ဟု ဆိုကြသည်။
သင်္ကန်းတုံးဖြင့်မျှောသော တစ်ဆူမှာ ကျိုက္ခမီမြို့သို့ ကပ်ရာ ကျိုက္ခမီဘုရားဟူ၍ တည်ထားပူဇော်ကြသည်။
ပိန္နဲတုံးဖြင့် မျှောသော တစ်ဆူမှာ ထားဝယ်ဆိပ်ကမ်းသို့ ကပ်သည်။ ယခုမူ ရှင်မုတ္ထီးဘုရားဟု အမည်တွင်သည်။
ကျောက်ဘီးဖြင့်မျှောသော ကျန်တစ်ဆူမှာ ကျိုက်ထိုမြို့တောင်ဘက် ဆီးကုန်းချောင်း၌ ကပ်ကာ ကျိုက်ပေါလောဘုရား ဖြစ်လာသည်။
ကျိုက်ပေါလော ဟူ၍ ဖြစ်ပေါ်လာပုံ
ဖက္ကလိပ်ကျေးရွာနေ လယ်သမား ဦ:ထွန်းဘော်က စတင်တွေ့ရှိပြီး ကျိုက်ထိုမြို့တွင်း၌ သတင်းဖြန့်သည်။ သူဌေးကြီ: ဦ:ဖိုးထော်၏ဇနီး ဒေါ်လုံမက ဆယ်ယူကာ ယခုတည်ရှိရာနေရာတွင် ယာယီဂန္ဓကုဋီတိုက် ဆောက်လုပ်ကိုးကွယ်သည်။ သီရိလင်္ကာမှလာသည့် ဆင်းတုဖြစ်သောကြောင့် မွန်ဘာသာဖြင့် ကျာတ်ပလော့ (ကျာတ် − ဘုရား၊ ပလော့ − အနောက်အရပ်) ဟု အမည်တွင်သည်။ နောက်သော် ကာလရွေ့လျောကာ ကျိုက်ပေါလော ဟု ခေါ်ကြသည်။
မှဲ့ရှင်တော် ဟူ၍ ခေါ်တွင်လာပုံ
ဂန္ဓကုဋီတိုက် တည်ပြီးသောအခါ ဆင်းတုတော်အား အမွှေးနံ့သာများဖြင့် ဆေးကြောကြသည်။ ထိုအခါ ညာဘက် နားထင်၌ မှဲ့တစ်လုံးကို တွေ့ရသည်။ အစွန်းကွက်ဟုယူဆကာ အထပ်ထပ်ပွတ်ဆေးသော်လည်း မပျောက်ပျက်ဘဲ ရှိနေသည်။ နောက်တနေ့တွင် ရွှေဆိုင်းရွှေသင်္ကန်းများ ကပ်လှူရာ အမည်းစက်ပျောက်အောင် အထပ်ထပ်ကပ်ကြသော်လည်း တစ်နာရီခန့်အကြာတွင် ပေါ်မြဲပြန်ပေါ်နေကြောင်း တွေ့ရသည်။ ဤအဖြစ်အပျက်ကို အစွဲပြုကာ မှဲ့ရှင်တော်ဘုရားဟု အမည်တွင်လာသည်။
ဆင်းတုတော်၏ အရွယ်အစားနှင့် တည်နေပုံ
ဉာဏ်တော်မှာ သုံးပေခြောက်လက်မ ရှိသည်။ နောက်ခံဖုံမှာ ခြောက်လက်မ၊ တင်ပျဉ်ခွေေ ဒူးတော်နှစ်ဖက်အကျယ်မှာ နှစ်ပေခြောက်လက်မ ရှိပြီး ပလ္လင်အမြင့် လေးပေခုနှစ်လက်မ ရှိသည်။
တည်နေပုံမှာ ဈာနမုဒြာဟန် ဖြစ်ပြီး ဖူးမြော်သူတို့အား တရားဟောပြမည့် ပုံသွင်ဖြစ်သည်။
ကျောက်ဘီး ဇာတ်ကြောင်း
သီရိလင်္ကာမှ မျှောလိုက်စဉ်က ကျောက်ဘီးဖြင့်မျောကြောင်း သိရသော်လည်း ဆင်းတုအား ဆယ်ယူစဉ်မှစ၍ ကျောက်ဘီးဇာတ်ကြောင်းမှာ အစရှာမရပေ။ နောင်သော် မဟာဗောဓိစေတီတော် တည်ထားရန် ဂန္ဓကုဋီတိုက် အနောက်ဘက်ရှိ ချိုင့်ဝှမ်းကြီးအား မြေညှိကြရာမှာ ကျောက်ဘီးကို တူးဖော်တွေ့ရှိရသည်။ ယခုမူ ဂန္ဓကုဋီတိုက်အတွင်း၌ ထည့်သွင်းပြသထားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မွန်ပြည်နယ်ရှိ စေတီပုထိုးများ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ စေတီပုထိုးများ
နားမွန်းရွာ၊ ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်
နားမွန်းရွာ (Narmun)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ မက်မန်းခရိုင်၊ ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်၊ နားမွန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၂၅၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း)မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟိုနန်းရွာ၊ လားရှိုးမြို့နယ်
ဟိုနန်းရွာ (Honang)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ လားရှိုးမြို့နယ်၊ လွယ်ကန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၅၈၇၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လွယ်ကန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၃ ဦး၊ မ ၂၈၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၁၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:လားရှိုးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မဟာဝိဟာရဓမ္မဝိနယတက္ကသိုလ်
Objectives
The main objective of the University is to bring out the virtuous monks, well-versed in Buddhist scriptures and foreign languages applicable in propagating and promoting the Buddha’s sasana. There goes a Buddha’s pavacana “Sīlaparidhota pānñā pānñā paridhotam sīlem”, meaning, “Morality is cleansed by wisdom and vice versa”. In other words, wisdom and morality should always go together. Hence, the Mahavihara Dhamma-vinaya University aims at producing many more virtuous, learned monks who can follow the Vinaya strictly and undertake missionary works in foreign countries.
The objective of establishing this university is not merely offering degree programmes as it is done in any other national university. This is an institution that has been established, to conduct advanced Buddhist studies and to co-ordinate with the Buddhist universities and other academic institutions which offer studies of Buddhism and related subjects all over the world in the fields of research, training, spiritual practice and education based on Buddhism. To achieve these objectives, teaching methodology and discipline shall be in accordance with the words of the Elders (Orthodox Bhikkhus): “Live and Practice in Buddhist traditional Ways, teach in Modern Methods”.
History
The Mahavihara Dhamma-vinaya University originates from the wish of Most Ven. Vijjananda who is Presiding Sayadaw of Mahāvihāra Pariyatti Learning Center. His effort to develop the Mahavihara Forest Monastery has begun since 1364 Myanmar Era (the year of establishment can be more easily memorized by such mnemonic as “Icchasaya hnit coja Mahāvihā ti” or in the year 2546 sasana Era) (this also can be easily memorized by “kyi pwar lo thu kyaung gyi htu sayanbhu sasanā” (2002 A D). The Working Committee of the Mahāvihāra Dhamma-Vinaya University was formed at the first meeting held on the full moon of Wagaung, 1377 Myanmar Era (21st July 2015). The committee comprises scholars from various fields and well-wishers from the Rakhapura Missionary Organization. After a series of meetings on academic, administrative and financial affairs, the opening date of the university was decided to be 12th June 2016. The name of the university was chosen as Mahāvihāra Dhamma-Vinaya University . Hence it can be said that Mahāvihāra Pariyatti Learning Center gives birth to Mahāvihāra Dhamma-Vinaya University.
Faculty
At present, the education of the Mahāvihāra Dhamma-Vinaya University is provided by five faculties.
Invitation of Admission to the Mahavihara Dhamma-Vinaya University
The Mahavihara Dhamma-Vinaya University was founded on 12 June 2016 with the motto of orthodox elders,“Live in a traditional way but learn through a modern methodology”, with a view to producing a virtuous learned monks. The courses for the 2018-19 academic year are to be opened on 4 June 2018. The diploma entrance examination is to be held for three days from 2nd to 4th May 2018 (from the 3rd to the 5th waning days of Kason, 1380 ME).
The Qualifications of Diploma Candidates (for the 2018-19 academic year)
The candidates must –
(A) The monks who are the holders of a Dhammacariya degree conferred by a governmental university or by a religious association or by a private Pariyatti Learning-center or who are the holders of the Samane Kyaw ( Sasanalankara) degree or who are the holders of the Mahavidu degree or the successful candidates in the Pathamagyi religious examination with a thorough knowledge of the prescribed texts for the Dhammacariya course must sit for the interview as follows. (B)The monks who are the matriculated, undergraduates and graduates can sit for the entrance examination. However, they must answer the questions on the Vinaya_- the Patimokkha and Dvematika Patimokkha with their meanings on the first day and the definitions of the Vinaya on the second day as follows. (B)All the candidates from (A) and (B) groups must sit for the written examination (two sets of questions) for their English proficiency ( with an interview if necessary). The students who get eligibility to the diploma class must take two four-month semesters for Dip-in-B. Dh and then three four-month semesters for B. A(B. Dh).
Remarks: English is to be used as the medium of instruction at the diploma level and above so all the monks produced from this university can deal with anyone in English for propagation of Buddha Sasana. The application form must be submitted by 30th April annually.
The application forms and sample questions for the diploma entrance examination are available at the following places and persons.
1. The Department of Students’ Affairs, Mahavihara Dhamma-Vinaya University,
2. www.mdumyanmar.org and www.facebook.mahavihara dhammavinayauniversity,
3. Rector Sayadaw, Mahavihara Dhamma-Vinaya University,
4. Dr Han Win, Pro-rector, Mahavihara Dhamma-Vinaya University,
5. Professor U Nyan Win Htet ,
6. Professor Dr.Saw Mra Aung ,
7. Registrar U Ko Ko Naing ,
Academic Programmes (Vinayo nāma Buddha Sāsanassa Œyu)
The primary objective of our university is to bring out the virtuous monks, well-versed in Buddhist Scriptures and foreign languages for propagation and promotion of Buddha Sasana. Producing monks who follow the Vinaya strictly and undertakes missionary works in foreign countries
With such perspective, the university will encourage the scholars to become well versed in Buddhist scriptures and experience the profundity of Dhamma and Vinaya through spiritual practice.
Pre-diploma courseDiploma courseB.A courseM.A and PhD
Diploma course
Diploma course ( 1 year course ), Dip in (Dhamma-Vinaya) The Mahāvihāra Dhamma-Vinaya University is also offering Diploma courses that focus on the fundamental understanding of Buddhist history, culture and doctrines as well as General English PRYT-101 (Introduction to Vinaya Paṭika)
PRYT-102 (Introduction to Suttanta Piṭaka )
PRYT-103 (Introduction to Abhidhamma Piṭaka )
PRPT-101 (Samatha )
PRPT-102 (Vipassana )
PALI-101 (Pali Grammar)
ENG- 101 (English)
HIST- 101 (Buddhist History)
MISN- 101 (Missionary Works)
PRYT-111 (Introduction to Vinaya Paṭika) II
PRYT-112 (Introduction to Suttanta Paṭika) II
PRYT-113 (Introduction to Abhidhamma Paṭika) II
PRPT-111 (Samatha ) II
PRPT-112 (Vipassana) II
PALI-111 (Pali Grammar) II
HIST- 111 (Buddhist History)
MISN- 111 (Missionary Works)
Undergraduate Course ( Two year course ), B.A (Dhamma-Vinaya)
In view of increasing interest in the academic study of Buddhism, Mahāvihāra Dhamma-Vinaya University is offering undergraduate courses that focus on the fundamental understanding of Buddhist history, culture and doctrines as well as English language.
Course Name: Bachelor of Arts in Dhamma-Vinaya
Duration of the Course: 2 years
B.A ( Dhamma-Vinaya)
SEMESTER I Course Description
PRYT- 1001 Selected study of Vinaya