cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gothabilly
ယဉ်ကျေးမှု
gothabilly ဟူသော အသုံးအနှုန်းသည် ဂီတဆိုင်ရာအမျိုးအစားသာမက ဖက်ရှင်နှင့် ဘဝနေထိုင်မှုပုံစံများအတွက် အသုံးပြုသည်။ gothabilly နှင့် psychobillyမှ အသံများ horror movie များတွင် တွေ့ရပြီး ကြောက်မက်ဖွယ်ရာ သေခြင်းတရားအကြောင်းအရာများကို တွေ့ရသည်။ gothabilly ယဉ်ကျေးမှုသည် internet community များ၊ blog နှင့် chat နှင့်ဂီတဖျော်ဖြေပွဲနှင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းမှ လူမှုရေးအဖြစ်အပျက်များမှ ပျံ့နှံလာခဲ့သည်။
နှစ်ဖက်လှ
ရည်ညွှန်းကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
နိုင်ရိုဘီမြို့
နိုင်ရိုဘီမြို့သည် ကင်ညာနိုင်ငံ၏ မြို့တော်နှင့် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ မြို့နှင့် ၎င်း၏ ပတ်ဝန်းကျင်ဒေသများ စုပေါင်း၍ နိုင်ရိုဘီ ကောင်တီဟု ခေါ်ကြသည်။ နိုင်ရိုဘီဆိုသော အမည်မှာ အာဖရိကသုံး မာဆိုင်း ဘာသာစကား အင်န်ကဲ နိုင်ရိုဘီမှ ဆင်းသက်လာပြီး ရေအေးဟု အဓိပ္ပာယ်ရကာ နိုင်ရိုဘီမြစ်ကို မာဆိုင်း ဘာသာဖြင့် ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုမြစ်ကို အစွဲပြု၍ နိုင်ရိုဘီမြို့ဟု အမည်တွင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ အခြား ထင်ရှားသော အမည်တစ်ခုမှာ နေရောင်အောက်မှ အစိမ်းရောင်မြို့ ("Green City in the Sun") ဖြစ်သည်။ နိုင်ရိုဘီမြို့သားများကို နိုင်ရိုဘီယံ ဟု ခေါ်ကြသည်။
၁၈၉၉ ခုနှစ်တွင် မွမ်ဘာဆာမှ ယူဂန္ဓာသို့ ဆက်သွယ်ထားသော ရထားလမ်းပေါ်မှ မြို့တစ်မြို့ အဖြစ် စတင် ထည်ထောင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ၁၉၀၇ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိသျှ အရှေ့အာဖရိက၏ မြို့တော် ဖြစ်လာခဲ့ကာ ၁၉၆၃ တွင် လွတ်လပ်သော ကင်ညာသမ္မတနိုင်ငံ၏ မြို့တော် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ကိုလိုနီခေတ် ကာလတွင်းက နိုင်ရိုဘီမြို့သည် ကော်ဖီ၊ လက်ဖက်ခြောက်နှင့် နာနတ်လျှော် လုပ်ငန်းများ အတွက် အချက်အချာမြို့ ဖြစ်ခဲ့သည်။ နိုင်ရိုဘီမြို့သည် နိုင်ရိုဘီနယ် နှင့် နိုင်ရိုဘီ ဒိစတြိတ်တို့၏ မြို့တော်လည်း ဖြစ်သည်။ ကင်ညာနိုင်ငံ တောင်ပိုင်း နိုင်ရိုဘီ မြစ်ကမ်းပေါ်တွင် ရှိပြီး ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင် အထက် ၁၇၉၅ မီတာ အမြင့်တွင် တည်ရှိသည်။
ညောင်ကွေ့ရွာ၊ သမ္ဘရာတိုင်း
ညောင်ကွေ့ရွာ၊ သမ္ဘရာတိုင်း
အာသဝပဉှာသုတ်
ကာမာသဝ၊ ဘဝါသဝ၊ အဝိဇ္ဇာသဝ-ဟူသော အာသဝေါတရားသုံးပါး၊ အဋ္ဌင်္ဂီက အရိယာမဂ်-ဟူသော အာသဝပဟာနမဂ္ဂ၊ အာသဝပဟာန ပဋိပဒါတို့ကို မဂဓနိုင်ငံ နာဠကရွာ၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ဇမ္ဗုခါဒကပရိဗိုဇ်၏ မေးလျှောက်ချက်ကို အရှင်သာရိပုတ္တရာ ဖြေဆိုဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။
ကျုံမငဲ့ချောင်းဖျားရွာ၊ ကျုံမငဲ့
ကျုံမငဲ့ချောင်းဖျားရွာ၊ ကျုံမငဲ့
ကြည်၊ ဦး
လွန်ခဲ့သော နှစ် ၂ဝ ကျော် ကာလက မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပထမဆုံး စက်ရုပ် တီထွင်သူ အင်ဂျင်နီယာ တစ်ဦး ပေါ်ပေါက် ခဲ့ဖူးပါသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပြည်တွင်းဖြစ် ပစ္စည်း အပိုင်းအစများဖြင့် ပြုလုပ် တည်ဆောက်ခဲ့သော စက်ရုပ်မှာ အတိုင်းအတာ တခု အထိ အောင်မြင် အသိအမှတ်ပြုခြင်း ခံခဲ့ရ၏။ ယင်းစက်ရုပ်ကို တီထွင်ခဲ့သူမှာ စက်မှု လက်မှု သိပ္ပံမှ လက်ထောက် ကထိက ဆရာ ဦးကြည်ဆိုသူ ဖြစ်သည်။
ဦးကြည်၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိ
ဆရာဦးကြည်ကို ၁၉၃၄ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁ရက်နေ့တွင် ထားဝယ်မြို့၌ ဦးဘလှိုင်၊ ဒေါ်အမာတို့က ဖွားမြင်ခဲ့ပြီး ငယ်စဉ်က ထားဝယ်မြို့ အထက်တန်းကျောင်းတွင် ပညာ ဆည်းပူး လေ့လာခဲ့သူ ဦးကြည်သည် ငယ်စဉ်ကပင် ပညာထူးချွန်သူ ဖြစ်ပြီး ဆယ်တန်း အောင်မြင်သော အခါ အင်းစိန် စက်မှု လက်မှု သိပ္ပံကျောင်းသို့ တက်ရောက်ခွင့် ရရှိခဲ့သည်။
ထိုစဉ်က စက်မှု လက်မှု သိပ္ပံကျောင်း၏ ကျောင်းအုပ် ဆရာကြီးမှာ ဦးဘရှင် ဖြစ်သည်။ ၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် ဦးဘရှင်အား ဆရာကြီး အန့်ခင်က ဆက်ခံခဲ့သည်။ ဦးအန့်ခင်သည် မိမိကိုယ်တိုင် စက်မှု လက်မှု သိပ္ပံကျောင်းဆင်း ကျောင်းအုပ်ကြီး ဖြစ်ပြီး ကျောင်းသားများ အပေါ် အထူး အလေးထားသူ ဖြစ်သည်။ ကိုယ်တိုင်လည်း စာသင်ခန်းများ၌ စာဝင်သင်လေ့ ရှိသည်။ ဆရာကြီး ဦးအန့်ခင်၏ တပည့်ရင်း ဖြစ်သူ ဦးကြည်သည် အင်းစိန် စက်မှု လက်မှု သိပ္ပံတွင် မြို့ပြ ဘာသာရပ်ဖြင့် ပညာ ဆည်းပူးခွင့် ရရှိခဲ့သည်။
ကွင်းခြောက်ရွာ၊ ကွင်းခြောက်
ကွင်းခြောက်ရွာ၊ ကွင်းခြောက်
ကြည်၊ ဦး
စက်မှု လက်မှု သိပ္ပံ
ဦးကြည် တက်ရောက် ပညာ ဆည်းပူးခဲ့သည့် စက်မှု လက်မှု သိပ္ပံကျောင်းကြီးမှာ ထိုစဉ်က အရှေ့တောင် အာရှနိုင်ငံများ၏ အားကိုး အားထားပြုရရာ ပိုလီ တက္ကနစ် ကျောင်းတော်ကြီး ဖြစ်ပြီး လာအို၊ ကမ္ဘောဒီးယားစသည့် နိုင်ငံများမှ ကျောင်းသားအချို့ လာရောက် ပညာ ဆည်းခဲ့ကြသည်။ ၁၈၉၅ ခုနှစ်ကပင် Government Engineering School အဖြစ် တည်ရှိခဲ့သော ကျောင်းကြီးဖြစ်၏။ ယခင်က Mr. Brown, Mr. F.H.O.'s Conner Mitchell, Mr. A.P. Morris, Mr. Shaw စသည့် နိုင်ငံခြားသား မျက်နှာဖြူများကသာ အုပ်ချုပ်ခဲ့ပြီး ဆရာကြီး ဦးဘလှီ လက်ထက်မှ စ၍ မြန်မာလူမျိုး ကျောင်းအုပ်ကြီးများ ခန့်ထားလာသည်။ ဆရာကြီး ဦးဘလှီကို ဆက်ခံသည့် ဆရာကြီး ဦးဘရှင်၊ ဦးအန့်ခင်နှင့် ဦးမောင်ကြီး စသူတို့မှာ ဦးကြည်၏ ဆရာရင်းများ ဖြစ်ကြသည်။
ဂုံးနားရွာ
ဂုံးနားရွာ
ကြည်၊ ဦး
စက်မှု လက်မှု သိပ္ပံ
ဆရာကြီးများ ကိုယ်တိုင် တပည့်များအား စေတနာ အပြည့်ဖြင့် ပညာသင်ကြား ပေးခဲ့ကြရာ ယင်းကျောင်းတော်ကြီးမှ ကျောက်စာဝန် ဦးမြ၊ ရုပ်ရှင် ဒါရိုက်တာ ဦးချန်ထွန်း၊ ရုရှား သံအမတ်ကြီး ဦးမျိုးမြင့် စသည့် ပုဂ္ဂိုလ်ကြီးများ ပညာ သင်ယူ ပြီးမြောက်ခဲ့ကြသည်။ နည်းပြဆရာ ဦးကြည်သည် ၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် အင်းစိန် စက်မှု လက်မှု သိပ္ပံမှ A.G.T.I. (Civil) ဒီပလိုမာဘွဲ့ ရရှိခဲ့ သည်။ ထို့နောက် ယင်းကျောင်း၌ပင် နည်းပြဆရာ အဖြစ် စတင်ဝင်ရောက် အမှုထမ်းခဲ့၏။ (စာရေးဆရာ သိပ္ပံ ဘထွေးမှာလည်း ထိုကျောင်းမှပင် ဦးကြည်နှင့် တနှစ်တည်း ကျောင်းဆင်းခဲ့သူ ဖြစ်သည်။) ဆရာ ဦးကြည်သည် ၁၉၇ဝ မှ ၁၉၇၆ ခုနှစ် အတွင်း ကလော စက်မှု လက်မှု သိပ္ပံသို့ လက်ထောက်ကထိက အဖြစ် ပြောင်းရွှေ့ တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့ရ၏။ ထို့ပြင် အမေရိကန် နိုင်ငံသို့လည်း နှစ်ရှည်သင်တန်း သွားရောက်တက်ခဲ့ရရာ ထိုစဉ်ကပင် စက်ရုပ် တီထွင်ရန် အကြံ ရရှိခဲ့၏။ နိုင်ငံရပ်ခြားတွင် ပညာ ဆည်းပူး လေ့လာစဉ်အတွင်း မိမိ ဝါသနာပါရာ ဘာသာရပ်ဆိုင်ရာ စာအုပ် စာတမ်းများကိုလည်း ရှာဖွေ လေ့လာခဲ့သည်။
ဂုံးနားရွာ
ကိုးကား
ဂုံးနားရွာ
ကြည်၊ ဦး
စက်ရုပ် တီထွင်ခြင်း
ဆရာဦးကြည်သည် အင်းစိန် စက်မှု လက်မှု သိပ္ပံ၌ တာဝန် ထမ်းဆောင်စဉ် အတွင်း စက်ရုပ် တီထွင်ရန် အသေးစိတ် အစီအစဉ်များ ရေးဆွဲတော့သည်။ ဆရာသည် မြို့ပြ ဘာသာရပ် (Civil Engineering) ဖြင့် ပညာ ဆည်းပူး ခဲ့ရသော်လည်း စက်မှု ပညာရပ် (Mechanical Engineering) ကို ပိုမို စိတ်ဝင်စားမှု ရှိနေပါသည်။ ဆရာ၏ တပည့် ကျောင်းသားများကလည်း မိမိတို့ ဆရာ စက်ရုပ် တီထွင် ပြုလုပ်မည် ဆိုသဖြင့် အားတက်သရော ပါဝင် ကူညီကြသည်။
ဆရာဦးကြည်သည် ပုံစံ စနစ်တကျ ရေးဆွဲပြီးနောက် တပ်ဆင်မည့် စက်ကိရိယာများကို တပည့်များ၏ အကူအညီဖြင့် ကြိုတင်ရှာဖွေ စုဆောင်းတော့၏။ ထို့နောက် ဖြစ်ပေါ်လာမည့် အခက်အခဲများကို အဘက်ဘက်မှ စဉ်းစားသည်။ နိုင်ငံရပ်ခြားမှ အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် ရေးသား ထုတ်ဝေသော စက်မှု လက်မှု ဘာသာရပ် ဆိုင်ရာ စာအုပ် စာတမ်းများကိုလည်း ရှာဖွေ ဖတ်ရှုခဲ့၏။ တဖက်မှလည်း တပည့်များအား စာသင် မပျက်ခဲ့ပေ။ အားလုံး အဆင်သင့် ဖြစ်သော အခါ ဆရာ ဦးကြည်၏ စက်ရုပ် တီထွင်မှု လုပ်ငန်း စတင်တော့သည်။
၁၉၈၆ ခုနှစ်တွင် ကျောင်းဆင်းချိန်တွင် ဆရာ ဦးဆောင်သော စက်မှု လက်မှု ဝါသနာ ပါသည့် ကျောင်းသားများ စုဆောင်းကာ စက်ရုပ်ကို တီထွင် လုပ်ဆောင်ကြသည်။ ဆရာသည် ၁၉၆ဝ ပြည့်နှစ်က လျှပ်စစ် အင်ဂျင်နီယာ ဘာသာရပ်ဖြင့် ကျောင်းဆင်းခဲ့သူ ကျောင်းသားဟောင်း ဦးခင်မောင်က ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် ဆွံ့အ နားမကြားသူများ အတွက် အသုံးပြုရန် နားကြား အထောက်အကူပြု ကိရိယာ တီထွင် ထုတ်လုပ်လျက် ရှိသည်ကိုလည်း အားကျနေဟန် ရှိသည်။ ထို့ပြင် ဆရာကိုယ်တိုင် နိုင်ငံရပ်ခြား၌ သင်တန်း တက်ရောက်စဉ်က အနောက်နိုင်ငံများတွင် လူ့အသုံးအဆောင် ပစ္စည်းများကို တီထွင် ထုတ်လုပ် ရောင်းချနေခြင်းကို အားကျခဲ့၏။
လက်တွေ့ စမ်းသပ်ချက်
သိပ္ပံပညာ ထွန်းကားသော နိုင်ငံတိုင်းလိုလိုတွင် စက်ရုပ်များကို တီထွင် ဖန်တီးကြ၏။ ယင်းသို့ တီထွင် လုပ်ဆောင်ကြခြင်းမှာ မြင့်မားလာသော အလုပ်သမားခများအား ဖြေရှင်းသည့် အနေဖြင့် တီထွင်ကြခြင်း ဖြစ်ကြောင်း စီးပွားရေး ပါရဂူများက ထောက်ပြကြ၏။ အနောက်နိုင်ငံများတွင် ကုမ္ပဏီများမှ တီထွင် ထုတ်လုပ်ကြခြင်း ဖြစ်သော်လည်း မြန်မာနိုင်ငံ၌မူ စက်မှု လက်မှု သိပ္ပံကျောင်းဆင်း လက်ထောက် ကထိက ဆရာတဦးက ဦးဆောင်၍ တီထွင် ဖန်တီးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
စက်ရုပ် တီထွင်မှု အတွက် ကုန်ကျစရိတ် အားလုံးကို ထိုစဉ်က စက်မှု စိုက်ပျိုးနှင့် အသက်မွေး ပညာ ဦးစီးဌာနမှ စိုက်ထုတ် ပေးခဲ့သည်။ ဆရာဦးကြည်နှင့် သူ၏တပည့် ကျောင်းသားများသည် အခက်အခဲပေါင်း များစွာ အကြားမှ ကြိုးပမ်း လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြရာ ခြောက်လ အကြာတွင် စက်ရုပ် တရုပ်ကို အောင်မြင်စွာ လုပ်ဆောင် နိုင်ခဲ့ကြ၏။ ပထမဆုံး တီထွင် ထုတ်လုပ်သော စက်ရုပ်မှာ ဆေးမှုတ် လုပ်ငန်းတွင် အထောက်အကူ ပြုနိုင်သည့် စက်ရုပ် ဖြစ်သည်။ သာမန်အားဖြင့် အန္တရာယ် များလှသည့် မော်တော်ကား ဆေးမှုတ် လုပ်ငန်းတွင် ဆရာ ဦးကြည်၏ စက်ရုပ်က ကောင်းစွာ ကူညီ ပေးနိုင်ခဲ့သည်။
တီထွင်မှုများ
ဆရာ ဦးကြည်သည် ဆေးမှုတ် လုပ်ငန်းသုံး စက်ရုပ်ကို တီထွင်ပြီးနောက် အခြား အရည်အသွေး မြင့်မားသည့် စက်ရုပ် တရုပ်ကို ဆက်လက် တီထွင် ပြန်ပါသည်။ ဆရာသည် မူလကပင် တီထွင်မှုကို ဝါသနာပါသူ ဖြစ်ရာ ဆရာကြီး တီထွင်မှုများမှာ မှတ်တမ်း တင်ခံရလေ့ ရှိသည်။ ၁၉၆၃ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၂၆ ရက်နေ့တွင် အင်ဗွိုင်းခန်းမ (ယခု တပ်မတော် ခန်းမ) ၌ ကျောင်းပေါင်းစုံ စက်မှု လက်မှု ပြပွဲ ကျင်းပ ပြုလုပ်ရာ အင်းစိန် စက်မှု လက်မှု သိပ္ပံမှလည်း ပါဝင် ဆင်နွှဲခဲ့သည်။
ထိုစဉ်က ဆရာဦးကြည်၏ အလိုအလျောက် အဖွင့်အပိတ် တံခါးနှင့် လက်ဖက်ရည်ရောင်းစက်၊ Remote Control ဖြင့် မောင်းနှင်သော မော်တော်ကားတို့မှာ လာရောက် ကြည့်ရှုကြသူ ပရိသတ်အများ နှစ်သက် သဘောကျခဲ့ကြ၏။ စက်မှု လက်မှု ပြပွဲကို ရက်သတ္တပတ်ကြာ ယှဉ်ပြိုင် ပြသခဲ့ရာ အင်းစိန် အင်ဂျင်နီယာ သိပ္ပံပြခန်းကို လူကြိုက်များ ခဲ့သည်။ ထိုစဉ်က Remote Control စနစ်မှာ သုံးစွဲခြင်း မရှိသေး သဖြင့် ဆရာဦးကြည်၏ တီထွင်မှုကို ချီးကျူးမကုန် ဖြစ်ကြ၏။
ဆရာသည် လက်တွေ့ လောကတွင် အသုံးဝင်သော အာလူး အကောင်းနှင့် အပုပ်အား ရွေးချယ်သော စက်၊ ဘီစကွတ်မုန့် အမျိုးအစား အဆိုးအကောင်း ရွေးချယ်သည့် စက်များကိုလည်း တီထွင်ခဲ့သေး၏။ ဆရာသည် စက်ရုပ်အား လူတို့၏ အမိန့်ပေး စကားကို နာခံနိုင်ရန်နှင့် စကား ပြန်လည် တုံ့ပြန်နိုင်ရေး အတွက် ကြိုးပမ်း ခဲ့သော်လည်း မြန်မာ့ ဆိုရှယ်လစ် လမ်းစဉ် ပါတီ အစိုးရ လက်ထက်တွင် စရိတ်စက ကြီးမားခြင်း၊ အားပေး ကူညီမှု နည်းပါးခြင်းတို့ကြောင့် လက်လျှော့ခဲ့ရ၏။ ဆရာ၏ ပြိုင်ပွဲ စက်ရုပ်သည်ပင် ထိုစဉ်က သာမန် ပြသရန်သာ ခွင့်ပြု ခံခဲ့ရသည်ဟု ဆိုသည်။
ဆရာဦးကြည်သည် လက်ထောက် ကထိက အဖြစ်မှ အောင်ဆန်း စက်မှု လက်မှုနှင့် အထွေထွေ ပြုပြင်ရေးကျောင်း ကျောင်းအုပ်ကြီး အဖြစ် ခန့်အပ် ခံခဲ့ရပြီး ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ကျောင်းအုပ်ကြီး အဖြစ်မှ အငြိမ်းစား ယူခဲ့သည်။ ဆရာ အငြိမ်းစား ယူသွားသော အခါ တပည့်များက ဆရာ၏ ဂုဏ်ကျေးဇူး မေတ္တာ စေတနာများကို သိရှိကြသည့် အလျောက် ဆရာအား လာရောက် ဂါရဝ ပြုကြ၏။ ဆရာသည် ယခုအခါ တပည့်ရင်း ဖြစ်သူ၏ အရုဏ်ဦး ဆောက်လုပ်ရေး ကုမ္ပဏီ၌ လက်ထောက် ဒါရိုက်တာ အဖြစ် တာဝန် ယူဆောင်ရွက်ရင်း တပည့်များအား ကူညီနေဆဲ ဖြစ်သည်။
တူးမြောင်းရွာ၊ တူးမြောင်း
တူးမြောင်းရွာ၊ တူးမြောင်း
နွားကူးရွာ၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်
နွားကူးရွာ (Nwarku)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်၊ ဇီးပေါက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၉၁၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ဆည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြောတောင်ရွာ
မြောတောင်ရွာ
လင်းတွန်ရွာ၊ လင်းတွန်
လင်းတွန်ရွာ၊ လင်းတွန်
၂ မေ
မေလ၊ (၂)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၁၂၂)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ်ဖြစ်လျှင် (၁၂၃)ရက်မြောက်)) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၂၄၃) ရက် ကျန်သေးသည်။
ပရမဿာသပ္ပတ္တသုတ်
ဇမ္ဗုခါဒက၏ မေးလျှောက်ချက်အရ ဖဿာယတန ၆-ပါးတို့၏ သမုဒယ, အတ္ထင်္ဂမ, အဿာဒ, အာဒီနဝ, နိဿရဏကို မှန်ကန်စွာသိမြင်လျှင် အနုပါဒါဝိမုတ္တ ဖြစ်၏၊ ထိုအနုပါဒါဝိမုတ္တသည် ပရမဿာသပ္ပတ္တပေတည်း။ အဋ္ဌင်္ဂိကအရိယမဂ်သည် ပရမဿာသပတ္တ၏ မဂ္ဂ, ပဋိပဒါ, ပရမဿာသသစ္ဆိကိရိယာပေတည်းဟု အရှင်သာရိပုတ္တရာက မဂဓနိုင်ငံ နာလကရွာ၌ ဖြေကြားတော်မူရာ ဇမ္ဗုခါဒကပရိဗိုဇ်က ပရမဿာသပတ္တ၏ မဂ္ဂ, ပဋိပဒါ, ပရမဿာသသစ္ဆိကိရိယာတို့ ကောင်းမွန်လှပါပေ၏။ မမေ့မလျော့ခြင်းငှါ သင့်မြတ်လှပါပေ၏-ဟု လက်ခံလျှောက်ထားသည့်သုတ်။
ကုန်းမုန်းရွာ၊ နမ့်စန်မြို့နယ်
ကုန်းမုန်းရွာ (Konemone)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ နမ့်စန်မြို့နယ်၊ နမ့်စန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၃၄၉၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်စန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၃၂ ဦး၊ မ ၁၉၄၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၈၇၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နမ့်စန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကွမ်းတဲ့ရွာ၊ မိုးမောက်မြို့နယ်
ကွမ်းတဲ့ရွာ(Kunteit)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်ခရိုင်၊ မိုးမောက်မြို့နယ်၊ ဘွမ်ကထောင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၁၅၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးမောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျောင်းတောင်ရွာ၊ ကျောင်းတောင်
ကျောင်းတောင်ရွာ၊ ကျောင်းတောင်
ဝါးရုံကုန်းရွာ၊ ခင်ဦးမြို့နယ်
ဝါးရုံကုန်းရွာ (Waryonkone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ခင်ဦးမြို့နယ်၊ ရွာသစ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၁၆၀၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ခင်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
လစ်တန်စတိန်းနိုင်ငံ
လက်ချင်စတိန်းနိုင်ငံသည် ဥရောပအလယ်ပိုင်းတွင် ရှိသော ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံ တစ်နိုင်ငံ ဖြစ်ပြီး ကုန်းတွင်းပိတ်နိုင်ငံများဖြင့် ဝန်းရံထားသည်။ အယ်လ်ပ် တောင်တန်း ဒေသတွင် တည်ရှိသည်။
Laissez-faire
"Laissez-faire, laissez-passer" ဟူသော စကားလုံးမှာ မူလက ပြင်သစ် လယ်ယာမြေဝါဒီ physiocrats များ၏ အသုံးအနှုန်းဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့က လယ်ယာမြေစိုက်ပျိုးရေးသည် တိုင်းပြည်ဥစ္စာဓနကို ဖြစ်စေသည်။ လက်ဝါးကြီးအုပ်ဈေးကွက် မဖြစ်ပေါ်ရန် ကာကွယ်ခြင်းမှတပါး အစိုးရများသည် စီးပွားရေးကို လွတ်လပ်စွာ ထားရမည်ဟု ဆိုခဲ့သည်။ ၎င်းတို့၏ စီးပွားရေးလွတ်လပ်မှုကို ကျမ်းရိုးတို့က အပြည့်အဝထောက်ခံခဲ့သည်။ ကျမ်းရိုးဂိုဏ်းကို အစပျိုးခဲ့သော Adam Smith က "ပုဂ္ဂလိကပြည်သူတို့အား ၎င်းတို့ပိုင် အရင်းအနှီးကို မည်သို့အသုံးချရမည်ဟုဆိုသော နိုင်ငံရေးပုဂ္ဂိုလ်များသည် မလိုအပ်သည်ကို အပင်ပန်းခံနေခြင်းဖြစ်ပြီး မည်သူ့တွင်မျှ လုပ်ပိုင်ခွင့် မရှိသည်ကို လုပ်ပိုင်ခွင့်ရှိသယောင် လုပ်နိုင်စွမ်းရှိသယောင် ကြောက်မက်ဖွယ် အန္တရာယ်ပြုနေကြခြင်းဖြစ်သည်" ဟု Wealth of Nations, Book IV, Chapter 2 တွင် ဆိုထားသည်။
တယ်ရီ ဖောက်(စ်)
တယ်ရီ ဖောက်(စ်) (Terry Fox) သည် ကင်ဆာသုတေသနအရေး တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ၊ လူ့လောက ကောင်းကျိုးသယ်ပိုးခဲ့သူ၊ ကနေဒါနိုင်ငံသား အားကစားသမား တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ၁၉၅၈ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၂၈ ရက် တွင် မွေးဖွားခဲ့ပြီး ၁၉၈၁ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၈ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၀ ခုနှစ်တွင် အစားထိုး တပ်ဆင်ထားသော ခြေထောက်အတု တစ်ဖက်ဖြင့် ကနေဒါနိုင်ငံ အနှံကို ဖြတ်သန်းကာ ကင်ဆာရောဂါ သုတေသန လုပ်ငန်း အတွက် ရန်ပုံငွေများ ရရှိရန် နှင့် ကင်ဆာအကြောင်းကို လူများ သတိပြုမိစေရန် မာရသွန်ပြေးပွဲ တစ်ခု စတင်ပြေးခဲ့သည်။ သူ၏ကင်ဆာဝေဒနာ ဆိုးရွားစွာ ပျံ့နှံ့လာမှုကြောင့် ၁၄၃ ရက် နှင့် ၅၃၇၃ ကီလိုမီတာ (၃၃၃၉ မိုင်) ရောက်အပြီးတွင် အသက် သေဆုံးသွားခဲ့သော်လည်း သူ့အားထုတ်ကြိုးပမ်းမှု မာရသွန်ပြေးပွဲသည် ကမ္ဘာအနှံ့တွင် အစဉ်အလာ တစ်ခု အဖြစ် နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း ကျင်းပခဲ့ကြသည်။ နှစ်စဉ်ကျင်းပသော တယ်ရီ ဖောက်(စ်) ပြေးပွဲ ကို ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် စတင်ခဲ့ရာ ယနေ့တွင် နိုင်ငံပေါင်း ၆၀ ကျော်၊ လူသန်းပေါင်းများစွာ ပါဝင်သော ကမ္ဘာ့အကြီးမားဆုံး ကင်ဆာသုတေသန ရန်ပုံငွေ ပြေးပွဲနေ့ ဖြစ်လာခဲ့ပြီး သူ၏နာမည်ဖြင့် ကနေဒါ ဒေါ်လာ သန်း ၆၀၀ ကျော် ရန်ပုံငွေ ရရှိခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။
ဖောက်(စ်)သည် Port Coquitlam, British Columbia ရှိ အထက်တန်းကျောင်း နှင့် Simon Fraser University တို့တွင် တာဝေးအပြေးသမားနှင့် ဘက်စကက်ဘော ကစားသမား တစ်ဦး ဖြစ်ခဲ့သည်။ ကင်ဆာ အကြိတ် တွေ့ရှိပြီးနောက် ၁၉၇၇ ခုနှစ်တွင် သူ၏ ညာဘက်ခြေထောက် ဖြတ်တောက်ခံခဲ့ရသော်လည်း ပြေးပွဲများတွင် ခြေတုဖြင့် ပါဝင် ဆင်နွှဲခဲ့သည်။ ဗန်ကူးဗားမြို့တွင် ဘီးတပ်ထိုင်ခုံ ဘတ်စကတ်ဘော ပြိုင်ပွဲ ပြည်တွင်း ချန်ပီယံဆု ကို ၃ ကြိမ်ရရှိခဲ့သည်။
၁၉၈၀ ခုနှစ်တွင် ကင်ဆာသုတေသနအတွက် ရန်ပုံငွေ ရရှိစေရန် ကနေဒါ နိုင်ငံ အနှံ့ဖြတ်သန်းသော၊ မျှော်လင့်ချက် မာရသွန် ပြေးပွဲ (Marathon of Hope) ဟု အမည်ပေးထားသော တစ်ကိုယ်တော် မာရသွန် ပြေးပွဲကို စတင်ခဲ့သည်။ ကနေဒါပြည်သူ ၂၄ သန်းထံမှ တစ်ယောက် ၁ ဒေါ်လာ ရန်ပုံငွေ ရရှိရန် သူ မျှော်လင့်ခဲ့သည်။
ဧပြီလတွင် St. John's, Newfoundland မှ အားပေးသူ အနည်းငယ်ဖြင့် သူ၏ တစ်ကိုယ်တော်ပြေးပွဲကို စတင်ခဲ့ရာ တစ်ရက်လျှင် မာရသွန် အပြည့်နှုန်း (ပျှမ်းမျှ ၄၂ ကီလိုမီတာ) ဖြင့် နေ့တိုင်းပြေးခဲ့သည်။ Ontario သို့ရောက်သောအခါ ဖောက်(စ်) ၏ သတင်းသည် နိုင်ငံအတွင်း ကျော်ကြားလာခဲ့ပြီး စီးပွားရေးသမားများ၊ အားကစားသမားများနှင့် နိုင်ငံရေးသမားအများအပြား သူ၏ ရန်ပုံငွေပွဲအတွက် ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုတွင် ပူးပေါင်းပါဝင်ခဲ့ကြသည်။ Thunder Bay  အပြင်သို့ ရောက်သောအခါ ကင်ဆာဆဲလ် များ အဆုတ်ထဲအထိ ပျံ့နှံ့လာခဲ့သောကြောင့် မာရသွန်ပြေးပွဲကို ရပ်ဆိုင်းလိုက်ရပေသည်။ နောက် ၉ လအကြာ ၁၉၈၁ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၉ရက်တွင် New Westminester ရှိ Royal Columbian ဆေးရုံတွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ဖောက်(စ်)သည် ကနေဒါနိုင်ငံ၏ အမြင့်မားဆုံး သူကောင်းပြုခံရသူ Companion of the Order of Canada စာရင်းတွင် အသက်အငယ်ဆုံး ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံ၏ ထူးချွန်အားကစားသမား တစ်ယောက်အနေဖြင့် ၁၉၈၀ ခုနှစ်တွင် Lou Marsh Award ဆု ကို ချီးမြင့်ခံခဲ့ရပြီး၊ ၁၉၈၀ ခုနှစ်နှင့် ၁၉၈၁ ခုနှစ် တွင် နိုင်ငံ၏အကျော်ကြားဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်အဖြစ် သတ်မှတ်ခံခဲ့ရသည်။ နိုင်ငံသူရဲကောင်း တစ်ယောက်အဖြစ် သတ်မှတ်ခံခဲ့ရသော ဖောက်(စ်) ကို ဂုဏ်ပြုသော အဆောက်အဦးများ၊ အဖွဲ့အစည်းများ၊ ရုပ်တု ကျောက်တိုင်များ၊ လမ်းများ နှင့် ပန်းခြံများကို ကနေဒါ နိုင်ငံ အနှံ့တွင် တွေ့မြင်နိုင်သည်။
မကျီးကျွန်းရွာ၊ ဘားအံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘားအံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တောင်ကျောင်းရွာ၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်
တောင်ကျောင်းရွာ (Taungkyaung)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်၊ ဇီးပေါက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၉၁၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ဆည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဇင့်-ဂျော်ဂျီအဲလဗတ်ဖွန်နာဂီရာပို့
ဆဲလ်တွင်းအာဟာရဓာတ်တို့မှုတွင် အထူးသဖြင့် ဗီတာမင်စီ အပါအဝင် ဇီဝဓာတ်ပေါင်း တချို့၏ အရေးပါပုံ၏ စတင် လေ့လာတွေ့ရှိခဲ့သူ နိုဘယ်ဆုရ ဇီဝ ဓာတုပညာရှင် အဲလဗတ် ဇင့်-ဂျော်ဂျီကို ၁၈၉၃ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁၆ ရက်နေ့တွင် ဟန်ဂေရီနိုင်ငံ ဗူဒါပက်မြို့၌ မွေးဖွားသည်။ ဗူဒါပက်တက္ကသိုလ် နှင့် ကိန်းဗရစ်တက္ကသိုလ်တို့တွင် ပညာဆည်းပူးခဲ့သည်။ ၁၉၂၇ ခုနှစ်မှ ၁၉၂၉ ခုနှစ်ထိ ကာလအတွင်း ဗြိတိန်နိုင်ငံ ကိန်းဗရစ် တက္ကသိုလ်တွင်လည်းကောင်း၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု မင်နီ ဆိုတာပြည်နယ် ရိုချက်စတာမြို့ မာရိုးဖောင်ဒေးရှင်းတွင်လည်း ကောင်း အလုပ်လုပ်နေခဲ့စဉ် ယခုအခါ အက်စကောဗစ် အက်ဆစ်ဟုခေါ်သော ဇီဝဓာတ်လျှော့ပစ္စည်းတစ်မျိုးကို စတင် တွေ့ရှိခဲ့သည်။ သစ်သီးရည်နှင့် အာဒရီနယ်ဂလင်း ထုတ်နုတ် ပစ္စည်းတို့တွင် တွေ့ရှိခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ဇင့်-ဂျော်ဂျိသည် ၁၉၃၁ ခုနှစ်မှ ၁၉၄၅ ခုနှစ်အထိ ဟန်ဂေရီနိုင်ငံ ဇေးဂက်တက္ကသိုလ်တွင် ဆေးပညာဆိုင်ရာ ဓာတုဗေဒ ပါမောက္ခအဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ၁၉ဝ၇ ခုနှစ်က ဂျာမန် ဆရာဝန်အက်ဇဲဟို့နှင့် ဩစတြီးယားလူမျိုးဆေးဝါးဗေဒပညာရှင် အဲလဖရက် ဖရိုးလစ်တို့ စတင်တွေ့ရှိခဲ့သော ဆကာဗီရောဂါ ချေဖျက်သည် ဗီတာမင်စီနှင့် ထပ်တူထပ်မျှတူသော အက်ဆစ် ဓာတ်တစ်မျိုး၏ အာနိသင်ကို အခိုင်အမာ ရှင်းပြနိုင်ခဲ့သည်။ လူသားနှင့် ကျွဲနွားတို့၏ အဒရီနယ်ဂလင်းနှင့် သစ်သီးဝလံ တို့တွင် ပါဝင်သည့်ပစ္စည်းများကို သိပ္ပံ နည်းကျဓာတ်ခွဲ၍ အမျိုးအမည် ဖော်ထုတ်ပြသည့် စာတမ်းတစ်စောင်ကို ၁၉၃၄ ခုနှစ်တွင် စကော့တလန်၌ ကျင်းပသော ညီလာခံတစ်ရပ်၌ တင်သွင်းခဲ့ရာ သိပ္ပံပညာလောကတွင် လက်ဖျားခါခဲ့ရသည် ဟုဆိုသည်။
ဇင့်-ဂျော်ဂျီသည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ဗီယက်နမ်ဆိုင်ရာ စစ်ရေးမူဝါဒကို ဆန့်ကျင်ခဲ့သူဖြစ်သည့် အလျောက် ၁၉၇ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ရူးသွပ်နေသော မျောက်လွှဲကျော် အမည်ရှိ စာအုပ်ဖြင့် တိုက်ခိုက်ရေးသားခဲ့သည်။ ထင်ရှားသော အခြား စာအုပ်များမှာ ဓာတ်တိုးခြင်း၊ အချဉ်ဖောက်ခြင်း၊ ဗီတာမင်များ၊ ကျန်းမာရေးနှင့်ရောဂါဘယ (၁၉၄ဝ)၊ ခန္ဓာကိုယ်နှင့် နှလုံး ကြွက်သားတို့အတွင်း ကျုံ့ခြင်းဆိုင်ရာ ဓာတုဇီဝကမ္မဗေဒ (၁၉၅၃)၊ ကြွက်သားကျုံ့ခြင်းဆိုင်ရာ (၁၉၄၇)၊ အသက်ဇီဝ သဘာဝ (၁၉၄၇)၊ ဇီဝစွမ်းအင်ပညာ (၁၉၅၇)၊ ဇီဝအီလက် ထရွန်းနစ်ပညာ (၁၉၆၈)၊ နောက်ဘာလာဦးမည်နည်း (၁၉၇၁)၊ သက်ရှင်အခြေ (၁၉၇၂)၊ အီလက်ထရွန်းနစ် ဇီဝဗေဒနှင့် ကင်ဆာရောဂါ (၁၉၇၆)၊ သက်ရှင်အခြေနှင့် ကင်ဆာရောဂါ (၁၉၇၈) တို့ဖြစ်သည်။ ဆေးပညာဆိုင်ရာ သုတေသန ဖော်ထုတ်ချက်များကြောင့် ဇီဝဓာတုပညာရပ်နယ်ပယ်တွင် အထူးထင်ရှားသည့် နိုဘယ်ဆုရ သိပ္ပံပညာရှင်ကြီး အဲလဗတ်ဇင့်- ဂျော်ဂျီသည် ၁၉၈၆ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၌ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ကိုးကား
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၄)
Gypsy punk
Gypsy punk သည် ဂီတမျိုးခွဲတစ်မျိုးဖြစ်ပြီး Romani ဂီတနှင့် punk rock ဂီတမှ ပေါက်ဖွားလာခဲ့သည်။ punk နှင့် Gypsy ဂီတကို ပေါင်းစပ်ခဲ့သည့် rock အုပ်စုများမှ တစ်ခုမှာ Motherhead Bug ဖြစ်ပြီး ၁၉၉၀အစောပိုင်းတွင် အသက်ဝင်ခဲ့သည်။ Gogol Bordello တီးဝိုင်း၏ Gypsy Punks: Under dog World Strike album ဖြန့်ချိခဲ့ပြီးနောက် အမျိုးအစားအတွက် ပရိသတ်များ ကျယ်ပြန့်လာခဲ့သည်။ Eugene Hutz မှ ခေါင်းဆောင် Eugene Hutz သည် သူတို့၏ ဖျော်ဖြေမှုကို "Gypsy Punk Cabaret" ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။ Gypsy punk တီးဝိုင်းများသည် rock တီးလုံးများနှင့် တီးခတ်ပုံများကို Gypsy ရိုးရာတီးခတ်ပုံများဖြစ်သော ဒရမ်၊ tambourine(ဗုံငယ်)၊ အကော်ဒီယံ၊ တယော၊ တံပိုးနှင့် ဆက်ကလိုဖုန်းများနှင့် ပေါင်းစပ်ခဲ့သည်။
သမိုင်းကြောင်း
Gypsy punk ဟူသော ဝေါဟာရသည် romani ယဉ်ကျေးမှုမှ စတင်ခဲ့သည်ဟု လက်ခံကြသည်။ romani လူမျိုးများ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ပျံ့နှံခဲ့ပြီးနောက် အနောက်တိုင်းမှ ဂီတစက်မှုဇုံကို အကျိုးသက်ရောက်စေခဲ့သည်။ အရှေ့ဥရောပနှင့် ရိုးရာဓလေ့တီးခတ်ခြင်းနှင့် စာသားများမှာ ရောမဂီတမှ စရိုက်လက္ခဏာများနှင့် အများဆုံးသက်ဆိုင်သည်။ Gogol Bordello သည် punk စူးရှအော်သံများကို gypsy စရိုက်လက္ခဏာများနှင့် အတူ ဖန်တီးထားပြီး gypsy punk ဟုခေါ်သည်။ gypsy punk ဝေါဟာရကို တွဲဖက်ပြီး တော်လှန်ခြင်းနှင့် မင်းမဲ့ဝါဒီများကို အတိုချုံးဖော်ပြထားသည်။ roma သည် အနောက်တိုင်းတွင် အခြေချပြီးနောက် romani ဂီတသည် western punk တွင် အကြွေးတင်ခဲ့သည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် gypsy punk သည် ရိုးရာဓလေ့ဂီတနှင့် ကျော်ကြားလာသော ဂီတများသည် ရောနှော၍ အနောက်တိုင်း ယဉ်ကျေးမှုထဲသို့ ဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ romaသည် နယ်ချဲ့ခဲ့ပြီးနောက် လွတ်လွတ်လပ်လပ် သူတို့ကိုယ်ပိုင်ပုံစံများဖော်ပြခဲ့သည်။ ဂီတသည် နယ်မြေရွေ့လျားမှုတစ်ခုဖြစ်လာခဲ့သည်။
ဒဿနိကဗေဒ
သူတို့၏မူရင်းဒေသ အိန္ဒိယမှ ပြောင်းရွေ့ပြီးနောက် Romani များ ပျံ့နှံလာခဲ့သည်။ Gypsy punk သည် romani ယဉ်ကျေးမှုနှင့် အပြည့်အဝဆက်စပ်မနေသော်လည်း မပါဝင်မှုနည်းပါးသည်။ romani များအတွက် ဂီတသည် ယဉ်ကျေးမှုဖော်ပြချက်မှ ပထမဆုံးပုံစံဟု အသိအမှတ်ပြုကြသည်။ romani များသည် western punk လွှမ်းမိုးမှုကြောင့် လည်စည်းများ အသုံးပြုကြသည်။ သူတို့ကိုယ် သူတို့ဖော်ပြရန် ဂီတကို ဖန်တီးခဲ့ပြီး gypsy punk သည် အကျိုးမဖြစ်ထွန်းသော်လည်း gypsy ဖျော်ဖြေမှုများကို လွတ်လပ်စွာ တဖြည်းဖြည်းသွင်းလာခဲ့သည်။ လှည့်ပတ်သွားလာ၍ ဖျော်ဖြေတင်ဆက်ပုံတွင် သူတို့ကိုယ်သူတို့ ထပ်တူပြု၍ ဆက်ပေးခဲ့သည်။ roma ၏ အစစ်အမှန်မဟုတ်သော်လည်း စံပြု၍ ကူးယူကာ gypsy ဆိုလိုရင်းကို ပုံဖော်ခဲ့သည်။
ကင်းမွန်ချင်းကုန်းရွာ၊ ဂုံမင်းချောင်
ကင်းမွန်ချင်းကုန်းရွာ၊ ဂုံမင်းချောင်
သောင်တန်းရွာ၊ လင်းတွန်
သောင်တန်းရွာ၊ လင်းတွန်
မြတ်လေးနွယ်၊ ဒဂုန်
၂ဝဝ၅ ခု၊ ဇူလိုင်ထုတ် ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့် စုစည်း တည်းဖြတ်တဲ့ '၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း' စာအုပ်မှ စာရေးတွေရဲ့ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း တွေကို ပြန်လည် ကူးယူ ဖော်ပြတာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒဂုန် မြတ်လေးနွယ် [၁၉၁၁ - ၁၉၉၁]
ပဲခူးတိုင်း မင်းလှမြို့၌ အဖ ကုန်သည် ဦးမြဂဲ၊ အမိ ဒေါ်စောရင် တို့က ၁၉၁၁ ခု အောက်တိုဘာ ၅ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွား ခဲ့သည်။ ရန်ကုန် ကြည့်မြင်တိုင် အိုးဘို ရပ်ကွက်တွင် ကြီးပြင်း ခဲ့သည်။ မွေးချင်း ငါးယောက်တွင် တတိယ မြောက်သား ဖြစ်သည်။ အမည်ရင်းမှာ ဦးအေးငွေ ဖြစ်သည်။
ကြည့်မြင်တိုင် အေဘီအမ် ကျောင်းတွင် မူလတန်း ပညာ သင်ကြား ခဲ့သည်။ အထက်တန်း ပညာ ကိုမူ အမျိုးသား အထက်တန်း ကျောင်း [ယခု အထမ (၁) လမ်းမတော်] တွင် ဆည်းပူး ခဲ့သည်။ ၁၉၃၁ တွင် ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်သို့ တက်ရောက် ပညာ သင်ယူ ခဲ့သည်။ ၁၉၃၆ ခု တက္ကသိုလ် ကျောင်းသား သပိတ်တွင် သပိတ်မှောက် ကျောင်းသား ဧည့်ခံ ကြိုဆိုရေး အဖွဲ့ဝင် အဖြစ် ပါဝင် ခဲ့သည်။ ၁၉၃၇ တွင် ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ ရရှိ ခဲ့သည်။
၁၉၃၇ တွင် မန္ဈလေး ရဲတပ် ကျောင်းသို့ တက်ခဲ့သည်။ ရာဇဝတ်အုပ် အဖြစ် တာဝန် ထမ်းဆောင်ရင်း ရဲတပ်ဖွဲ့ ဘောလုံး အသင်းတွင် ပါဝင် ကစား ခဲ့သည်။ ရဲတပ်ဖွဲ့မှ နုတ်ထွက် ပြီးနောက် လူငယ်များ စာရိတ္တ ပြုပြင်ရေး ဂေဟာတွင် ကျောင်းအုပ် အဖြစ် တာဝန် ယူခဲ့သည်။ ထို့နောက် ပြင်ဦးလွင် ဗိုလ်သင်တန်းကျောင်း တက်ခဲ့ရာ၊ ၁၉၄ဝ တွင် ဒုတိယဗိုလ် ဖြစ်လာ ခဲ့သည်။ ၁၉၄၂ တွင် ဘီအိုင်အေသို့ ဗိုလ် အဆင့်ဖြင့်ဝင်ခဲ့သည်။ ဘီဒီအေတွင် စစ်ဌာနချုပ် ရုံးအုပ် ဗိုလ်ကြီး ဖြစ်လာခဲ့၏။ ပျဉ်းမနား တပ်းရင်း ၆ တပ်ခွဲမှူး၊ ဗိုလ်မှူး ဗထူး တပ်ရင်းမှူး အဖြစ် တာဝန် ယူသော စက်မှုလက်မှု တပ်ရင်း (၁) တွင် ဒုတပ်မှူး အဖြစ် တာဝန် ယူပြီး အင်ဖာသို့ ချီတက် ခဲ့သည်။
၁၉၄၃ - ၄၄ တွင် ဂျပန် နိုင်ငံ၌ မြန်မာ အစိုးရ၏ တွဲဖက် စစ်သံမှူး အဖြစ် တာဝန် ယူ၍ ပထမ သုတ်နှင့် ဒုတိယ သုတ် စစ်ပညာသင်များ၊ လေတပ် စစ်ပညာသင် များကို အုပ်ချုပ် ခဲ့ရသည်။ ပြည်သူ့ရဲဘော် အဖွဲ့ ပြန်ကြားရေး ဌာနမှူးနှင့် ပြည်သူ့ရဲဘော် ဂျာနယ် ဦးစီး အယ်ဒီတာ (၁၉၄၅ - ၄၇)၊ သောင်းကျန်းသူ နှိမ်နင်းရေး တပ်ရင်း (၁) တပ်ရင်းမှူး (၁၉၄၇)၊ မြဝတီ မဂ္ဂဇင်း တည်ထောင်သူနှင့်အယ်ဒီတာချုပ် (၁၉၅၂)၊ ဩစတြေးလျ နိုင်ငံ ဆိုင်ရာ မြန်မာ စစ်သံမှူး (၁၉၅၃ - ၅၆)၊ ဗထူး စစ်သင်တန်းမှူး (၁၉၅၆) စသည် အမှု ထမ်းခဲ့ပြီး ၁၉၅၈ တွင် တပ်မတော်မှ အငြိမ်းစား ယူခဲ့သည်။
ပြည်တွင်း ရေကြောင်း သယ်ယူ ပို့ဆောင်ရေး အဖွဲ့ စုံစမ်း စစ်ဆေးရေးနှင့် သွားလာ ပို့ဆောင်ရေး အရာရှိချုပ် (၁၉၅၈ - ၅၉)၊ ပြည်သူ့ ဖိနပ် စက်ရုံ [ယခု တပ်မတော် ဖိနပ် စက်ရုံ] တည်ထောင်သူနှင့် အုပ်ချုပ်သူ (၁၉၆၁ - ၆၂)၊ အင်းဝ စာအုပ်တိုက် တွဲဖက် အုပ်ချုပ်သူ (၁၉၆၃)၊ မြန်မာ နိုင်ငံ စစ်ပြန် စစ်မှု ထမ်းဟောင်း အဖွဲ့ တည်ထောင်သူနှင့် ဒုတိယ ဥက္ကဋ္ဌ (၁၉၆၆ - ၆၇)၊ တဖန် ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်နှင့် ပြည်သူ့ ကြယ်ဂျာနယ် အယ်ဒီတာချုပ် (၁၉၆၈ - ၇၃)၊ ကြည့်မြင်တိုင် မြို့နယ် စစ်မှု ထမ်းဟောင်း အဖွဲ့ နာယက၊ စစ်ပြန် မဂ္ဂဇင်း အယ်ဒီတာချုပ် မှသည် ဦးစီး နာယက အဖြစ် သို့တိုင် ကွယ်လွန်ချိန်ထိ ဆောင်ရွက် ခဲ့သည်။
၁၉၃ဝ ပြည့် ဝန်းကျင်မှ စ၍ ကဝိ မျက်မှန် မဂ္ဂဇင်းတွင် ဝတ္ထုတို များကို 'မြတ်လေးနွယ်' ကလောင် အမည်ဖြင့် စ ရေးခဲ့သည်။ ၁၉၃၁ တွင် ဒဂုန် မဂ္ဂဇင်း၌ 'မမေ့နိုင်' ဝတ္ထုတိုကို 'ဒဂုန် မြတ်လေးနွယ်' ကလောင် အမည်ခံ၍ ရေးခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဒဂုန် မဂ္ဂဇင်း အယ်ဒီတာ အဖွဲ့ဝင် ဖြစ်လာသည်။ ပထမဆုံး လုံးချင်း ဝတ္ထုမှာ ဂုဏ်လောက (၁၉၃၁) ဖြစ်သည်။ ချစ်တေးသံ (၁၉၃၅) ကို ခရေနှင့် နှင်းဆီ (၁၉၆၆) အမည်ပြောင်း ထုတ်သည့် စာအုပ်၊ မြားနတ်မောင်နှင့် သမိုင်း တကွေ့ ဖြစ်ရပ် မှတ်တမ်း တို့မှာ ထင်းရှားသည်။ မြဝတီ မဂ္ဂဇင်းတွင် ဘာသာရေးနှင့် ခရီးသွား ဆောင်းပါး များကို 'ဗိုလ်မှူး သက်ရှည်' အမည်ဖြင့် လည်းကောင်း၊ စစ်ပြန် မဂ္ဂဇင်းတွင် "အရှေ့မှ အရှေ့သို့" ဆောင်းပါး ရှည်ကြီးကို 'အငြိမ်းစား ဗိုလ်မှူး အေးငွေ' အမည်ဖြင့် လည်းကောင်း ရေးခဲ့သည်။
ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ် မတိုင်မီက 'နီလာရောင်'၊ 'မြဂနိုင်'၊ 'ခေတ်ဆန်းချိန်' စသော ရုပ်ရှင် ဇာတ်ညွှန်းများ ရေးခဲ့သည်။ ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ် နောက်ပိုင်းတွင် 'တနေဝင်သော်'၊ 'မြ' စသော ရုပ်ရှင် ဇာတ်ကား များကို ကိုယ်တိုင် ဇာတ်ညွွှန်း ရေးသားပြီး ဒါရိုက်တာ အဖြစ် ရိုက်ကူး ခဲ့သည်။
၁၉၉၁ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁ဝ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့ ကြည့်မြင်တိုင် အိုးဘိုလမ်း နေအိမ်၌ ကွယ်လွန် ခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
၃ မေ
မေလ၊ (၃)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၁၂၃)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ်ဖြစ်လျှင် (၁၂၄)ရက်မြောက်)) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၂၄၂) ရက် ကျန်သေးသည်။
ဖားဝတ်ချောင်း (ရွာသစ်)ရွာ
ဖားဝတ်ချောင်း (ရွာသစ်)ရွာ
အဿာသပ္ပတ္တသုတ်
မဂဓနိုင်ငံ နာလကရွာ၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူသော အရှင်သာရိပုတ္တရာထေရ်အား ဇမ္ဗုခါဒကပရိဗိုဇ်က “အဿာသပ္ပတ္တ” နှင့် “ပဋိပဒါ”တို့ကို မေးလျှောက်သဖြင့် ဖဿာယတန ၆-ပါးတို့၏ သမုဒယ, အတ္ထင်္ဂမ, အဿာဒ, အာဒီနဝ, နိဿရဏတို့ကို အမှန်အတိုင်း သိမြင်လျှင် “အဿာသပ္ပတ္တ”ဖြစ်ကြောင်း၊ မဂ္ဂင်ရှစ်ပါးသည် “အဿာသပ္ပတ္တပဋိပဒါ” ဖြစ်ကြောင်း ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
ရွာသာရွာ၊ တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်
ရွာသာရွာ (Ywarthar)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်၊ ဇီးတောကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၃၇၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဇီးတောကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၅၇၅ ဦး၊ မ ၄၀၂၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၅၉၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျောက်တောင်ရွာ၊ ရေဆိုင်
ကျောက်တောင်ရွာ၊ ရေဆိုင်
ကျွန်းပုလုရွာ၊ ဆောင်ဘုံ
ကျွန်းပုလုရွာ၊ ဆောင်ဘုံ
လတာချောင်းရွာ၊ ဒါနချောင်း
လတာချောင်းရွာ၊ ဒါနချောင်း
ဖားဝတ်ချောင်း (ရွာဟောင်း)ရွာ
ဖားဝတ်ချောင်း (ရွာဟောင်း)ရွာ
ဝဲကြီးရွာ၊ သမ္ဘရာတိုင်း
ဝဲကြီးရွာ၊ သမ္ဘရာတိုင်း
ရာလ်လောန်ရွာ၊ ဖလမ်းမြို့နယ်
ရာလ်လောန်ရွာ(Rallawn)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းခရိုင်၊ ဖလမ်းမြို့နယ်၊ ရာလ်လောန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၃၁၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရာလ်လောန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၃ ဦး၊ မ ၁၉၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၈၆ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖလမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငါးအပ်ပုံ
ပါဏဗေဒအလိုအရ ငါးအပ်ပုံသည် 'စကွဗ်ဗရီဒေး'မျိုးရင်းတွင် ပါဝင်သည်။ သိပ္ပံအမည်အားဖြင့် ငါးအပ်ပုံကို 'ရက်စတြို လီဂျားကနာဂါတား'ဟု ခေါ်သည်။ ရခိုင်ပြည်နယ်တွင် ငါးအပ်ပုံ ကို ငါးခေါင်းကြီးဟု ခေါ်သည်။ ကိုယ်တို၍ ကျယ်သည်။ ဦးခေါင်းကြီးသည်။ အမြီးပိုင်း ရှူးသည်။ ပါးစပ်ပေါက် နက်ရှိုင်း၍ အောက်မေးရိုးထက် အနည်းငယ်ရှည်ထွက်နေသည်။ မေးရိုး ၂ ခုလုံးတွင် သွားများရှိသည်။ ရင်ဆူးတောင်၏ အောက်ပိုင်းတွင် အခြားနေရာများမှာထက် ပိုမို ကြီးမားသော အကြေးခွံများ ရှိသည်။ ဒုတိယကောဆူးတောင်နှင့် အမြီးဆူး တောင်တို့၏ကြားတွင် ကျောဆူးတောင်ငယ် ၅ ခု ညီညီညာညာ ရှိသည်။ စအိုဆူးတောင်နှင့် အမြီးဆူးတောင်တို့၏အကြားတွင်လည်း ဝမ်းဆူးတောင်ငယ် ၅ ခု ညီညီညာညာ ရှိ၏။ အမြီးဆူးတောင်ခွသည် ရှည်၍ အထက်ပိုင်းနှင့် အောက် ပိုင်းတို့သည် ကားပြီး ချွန်ထွက်နေကြ၏။ ငါးအပ်ပုံ၌ လှသော အရောင်များရှိ၏။ ကျောသည် စိမ်းလဲ့လဲ့နေ၍ ကျောဆူး တောင်၏ အောက်နားတွင် အပြောက် ၁၆ ခုစီ တန်းလျက် ရှိသည်။ ဦးခေါင်းတွင် ခရမ်းရောင် အပြောက်အစက်များ ရှိသည်။ ကိုယ်နှင့်ဘေးဖက်တွင် အရောင်စင်းများ ရှိသည်။ ကိုယ်ဘေးကြောင်းတစ်လျှောက်တွင် ရွှေရောင်အစင်းကြောင်း ၂ ခု ရှိသည်။ အမြီးဆူးတောင်နှင့် ရင်ဆူးတောင်တို့သည် ဝင်းဝါ နေကြသည်။ ကျောဆူးတောင်မှာ အဝါရောင်ဖျော့ဖျော့ ရှိ၏။ ဤဆူးတောင်တို့တွင် မည်းနက်သော အစင်းများ ရှိကြသည်။ သေသွားသောအခါ ငါးအပ်ပုံ၏ အရောင်မှာ အစိမ်းရောင်သို့ ပြောင်း၏။ ငါးအပ်ပုံသည် အုပ်ဖွဲ့လျက် ရေမျက်နှာပြင်အောက်တွင် ကူးသန်းသွားတတ်သည်။ ငါးအပ်ပုံသည် ၁ဝ လက်မမှ ၁၂ လက်မထိ ရှိသည်။ ငါးအပ်ပုံ ၃ ကောင်လျှင် ပျမ်းမျှအလေးချိန် တစ်ပေါင်စီးသည်။ ငါးပုစင်းသည် ငါးအပ်ပုံနှင့် မျိုးရင်းချင်းနွယ် သော ငါးဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံတွင် တွေ့ရသောငါး ကဏ္ဍ:စီးပွားဖြစ်ငါး
အ.ထ.က(၁၆)မန္တလေး
အထက (၁၆) မန္တလေး (Basic Education High School No. 16 Mandalay) သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မန္တလေးမြို့တွင် တည်ရှိပြီး မန္တလေး နန်းတော်၏ တောင်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ ကိုလိုနီခေတ် ၁၉၀၀ အစောပိုင်းတွင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။ Wesley High School (ဝက်စလီကျောင်း) ဟူ၍ အမည်တွင်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၅ခုနှစ်တွင် ပြည်သူပိုင်ကျောင်းအဖြစ် အသိမ်းခံရသည်။ ကျောင်း၏ အကျယ်အဝန်းမှာ ၄.၃ ဧရိယာကျယ်ဝန်းပြီး ကျောင်းဆောင် ၁၈ ဆောင် ရှိသည်။
အမှတ်(၁၆)အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းတွင် စာသင်ဆောင်ပေါင်း(၁၈)ဆောင်၊ စာသင်ခန်း အရေအတွက်(၇၈)ခန်းရှိပြီးကျာင်းစာကြည့်တိုက်အပါအဝင် မီဒီယာလက်တွေ့ခန်း များနှင့်  ကျောင်းကျန်းမာရေးဆေးပေးခန်း၊ သိပ္ပံလက်တွေ့ခန်း၊ဘင်ခရာခန်း၊   ကျောင်းအုပ်ကြီး ရုံးခန်းနှင့် ဧည့်ခန်းဆောင်တို့ သီခြားတည်ရှိသည်။
အင်ဂမာ ဘာ့ဂ်မန်း
အင်ဂမာ ဘာ့ဂ်မန်း (Ernst Ingmar Bergman) သည် ဆွီဒင်လူမျိုး ရုပ်ရှင်ဒါရိုက်တာ၊ စာရေးဆရာ၊ ရုပ်ရှင်၊ ပြဇတ်နှင့် ရုပ်မြင်သံကြားဇတ်လမ်းထုတ်လုပ်သူ တဦးဖြစ်သည်။ ၁၉၁၈ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွား၍ ၂၀၀၇ တွင်ကွယ်လွန်ခဲ့သော အင်ဂမာ ဘာ့ဂ်မန်း၏ လက်ရာများသည် မိမိတို့အပေါ် လွှမ်းမိုးမှုရှိခဲ့ကြောင်းကို အမေရိကန်ဒါရိုက်တာများဖြစ်ကြသော ဝူဒီအယ်လင် (Woody Allen)၊ ရောဘတ် အက်တမန် (Robert Altman) ၊ ရုရှားဒါရိုက်တာ အန်ဒရေ တာကော့စကီ (Andrei Tarkovsky) နှင့် တိုင်ဝမ်လူမျိုးဒါရိုက်တာ အန်းလီ (Ang Lee) အပါအဝင် နိုင်ငံအသီးသီးမှ ရုပ်ရှင်ဒါရိုက်တာများက ချီးကျူးပြောဆိုကြရသည်။
ရွာသစ်ကုန်းရွာ၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်
ရွာသစ်ကုန်းရွာ (Ywarthitkone)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်၊ ဇီးပေါက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၂၉၁၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ဆည်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟီလီယမ်
ဟီလီယမ် (Helium) သည် ဒြပ်စင်အလှည့်ကျဇယား (Periodic table) ၏ အုပ်စု အမှတ် သုည (Group -0) တွင်ရှိသော Noble gases များထဲမှ ဓာတ်ငွေ့ တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ဟိုက်ဒရိုဂျင် ပြီးလျှင် ဒုတိယ အပေါ့ဆုံးသော ဓာတ်ငွေ့ ဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဟီလီယမ်ဓာတ်ငွေ့ အဓိကအရင်းအမြစ်ကို အမေရိကန်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသည်။ ဟီလီယမ် သည် အရောင်၊ အနံ့၊ အရသာ မရှိသည့်အပြင် အဆိပ်မဖြစ်နိုင်သော ဓာတ်ငွေ့ ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အခြားဓာတ်ငွေ့များနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် ရေတွင်ပျော်ဝင်နိုင်မှု နည်းသည်။ ၎င်းသည် အခြားသော ဓာတုဒြပ်ပေါင်းများနှင့် မလိုအပ်လျှင် ဓာတ်မပြုပါ။ ဟီလီယမ် ဓာတ်ငွေ့များသည် သိပ်သည်းဆ နည်းပါသည်။ ၎င်း၏ အပူစီးကူးနိုင်မှု နှင့် ကယ်လိုရီပမာဏ ပါဝင်မှုနှုန်းသည် သိသာစွာ မြင့်မားပါသည်။ ဟီလီယမ်သည် ပျော်ဝင်နိုင်စွမ်း ရှိသော်လည်း ၎င်း၏ ငွေ့ရည်ဖွဲ့ အပူချိန်မှာ ဒြပ်စင်အာလုံးထဲတွင် အနိမ့်ဆုံးဖြစ်သည်။
အသုံးပြုခြင်း
ဟီလီယမ်တွင် တုနှိုင်းမဲ့သော ဂုဏ်သတ္တိများ ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ရေဆူမှတ်နိမ့်ခြင်း၊ သိပ်သည်းဆ နိမ့်ခြင်း၊ ပျော်ဝင်နိုင်စွမ်း နိမ့်ခြင်း၊ အပူစီးကူးနိုင်မှုကောင်းခြင်း နှင့် တည်မြဲခြင်း တို့ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းဂုဏ်သတ္တိများ နှင့် ဆက်စပ်သော မည်သည့် နယ်ပယ်တွင်မဆို ဟီလီယမ်ကို အပြည့်အဝ အသုံးချနိုင်သည်။ ဟီလီယမ်ဓာတ်ငွေ့ကို လေသင်္ဘောများ နှင့် ဓာတ်ငွေ့ ပူဖောင်းများ အတွက် အသုံးချခဲ့ကြသည်။ ဟီလီယမ်၏ ပေါ့ပါးမှုဂုဏ်သတ္တိကို အခြေခံ၍ မိုးလေဝသ တိုင်းတာသော ပူဖောင်းများနှင့် အဆင့်မြင့် သုတေသနလုပ်ငန်း များတွင်လည်း အသုံးချခဲ့ကြသည်။ ဟီလီယမ်၏ အဓိကအသုံးချမှုမှာ ဓာတ်ငွေ့အချင်းချင်း အလိုအလျောက် ပေါင်းစပ်မှုကို ကာကွယ်တားဆီးရန် ဖြစ်သည်။ အပူချိန် အလွန်နိမ့်ကျချိန်များတွင် ၎င်း၏ အမြင့်မားဆုံးသော အသုံးချနိုင်မှု စွမ်းရည်ကို တွေ့နိုင်သည်။ သို့သော် အပူချိန် အနုတ် ၄၃၄ ဒီဂရီ ဖာရင်ဟိုက် ( 15K) အောက်တွင် အအေးပေးသော (cooler) အဖြစ်သာအသုံးပြုနိုင်သည်။ အပူအချိန် အလွန်အကျွံနိမ့်ကျ နေသော အခြေအနေမျိုးတွင် အသုံးပြုသောအခါ လျှပ်စစ်ခုခံနိုင်မှုမှာ သုည သို့လျော့ကျသွားသည်။ အခြားသော အသုံးချမှု အနေဖြင့် ဒုံးပျံလောင်စာ အရည်များကို ဖိအားပေးထားသော ဓာတ်ငွေ့၊ နျူးကလီးယား ဒြပ်ပေါင်းဖိုများတွင် အပူလျော့ချ အအေးပေးသော ငွေ့ရည်ဓာတ်ငွေ့ နှင့် ဓာတ်ငွေ့ အချင်းချင်း သယ်ဆောင်နိုင်သော carrier အဖြစ် အသုံးပြုနိုင်ပါသေးသည်။
သဘာဝတွင် တွေ့ရှိမှုအခြေအနေ
thumb|ဟီလီယမ်လေဆာ ဟီလီယမ်သည် ဟိုက်ဒရိုဂျင်ပြီးလျှင် စကြဝဠာတစ်ခုလုံး၌ ဒုတိယမြောက် အလျှံပယ်ပေါများသော ဒြပ်စင်ဖြစ်သည်။ ဒြပ်ထုပမာဏဖြင့် တိုင်းတာမည်ဆိုလျှင် ၎င်းသည် ဒြပ်စင်အားလုံး၏ ၂၃ ရာခိုင်နှုန်း ပါဝင်သည်။ ဟီလီယမ် ဒြပ်စင်သည် ၎င်းထက်ပိုမို ကြီးမားသော ဒြပ်စင်များ၏ သဘာဝအလျောက် ရေဒီယိုသတ္တိကြွပြိုကွဲမှုများကြောင့် ကမ္ဘာ့မြေထုထဲတွင် ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ ၎င်းတို့သည် ကမ္ဘာ့မျက်နှာပြင် ပေါ်သို့ ပေါ်ထွက်လာပြီးနောက် လေထုထဲသို့ ဝင်ရောက်သွားကြသည်။ ထိုအချက်ကို စဉ်းစားခြင်းဖြင့် လေထုထဲတွင် ဟီလီယမ်၏ ပါဝင်မှု ပိုမိုများပြားလာသည် ကိုသိနိုင်သည်။ (ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်ပေါ်တွင် 525 parts per million ရှိသည်)။ သို့သော်လည်း ၎င်းဓာတ်ငွေ့၏ နိမ့်ပါးသော မော်လီကျူး အလေးချိန်ကြောင့် အာကာသ အတွင်းသို့သာ ထွက်ရှိလာသော ပမာဏနှင့် ညီမျှစွာ ရောက်ရှိသွားသည်။ ၎င်း၏ စုစုပေါင်းဖိအားသည် အလွန်နိမ့်သော်လည်း ဟီလီယမ်သည် အဓိက အရေးပါဆုံးသော ဓာတ်ငွေ့ အဖြစ်တည်ရှိသည်။ သဘာဝ ဓာတ်ငွေ့များတွင် ဟီလီယမ်ပါဝင်မှု ပမာဏသည် လေထုထဲတွင် ပါဝင်မှုထက် ပိုမိုပါဝင်သည်။ ကမ္ဘာ့ မျက်နှာပြင်လွှာတွင် ဟီလီယမ်သည် ၇၁ ခုမြောက် အရေးပါဆုံးသော ဒြပ်စင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ကမ္ဘာ မြေကြီး၏ အပေါ်ယံလွှာတွင် 8 parts per billion နှုန်းဖြင့် တွေ့ရှိရသည်။
ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုများ
ဟီလီယမ် ဓာတ်ငွေ့ကို ရှုရှိုက်မိခြင်းဖြင့် မူးဝေခြင်း၊ ထိုင်းမှိုင်းစေခြင်း၊ ခေါင်းကိုက်ခဲခြင်း၊ အသက်ရှုကျပ်ခြင်း တို့ကို ဖြစ်စေနိုင်သည်။ အရေပြားနှင့် ပက်သတ်၍ နှင်းကိုက်နာများ၊ မျက်စိနှင့် ပက်သတ်၍ မျက်စိနာခြင်းများ၊ ကိုက်ခြင်း များဖြစ်စေနိုင်သည်။ အောက်ဆီဂျင် နည်းပါးသော နေရာများတွင် ဟီလီယမ်ဓာတ်ငွေ့ကို ရှုရှိုက်မိပါက အသက်ရှုကျပ်ခြင်းကို ဖြစ်စေနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းဓာတ်ငွေ့ရှိသော နေရာများသို့ ဝင်ရောက်မည်ဆိုလျှင် လေထုထဲတွင် ရှိနိုင်သော အောက်ဆီဂျင်ပမာဏကို ဦးစွာ စစ်ဆေးရပါမည်။ စံအခြေအနေ၌ ရှိသော သဘာဝ ဟီလီယမ်သည် အဆိပ်မဖြစ်နိုင်ပါ။ ဇီဝဗေဒတွင် ပုံသေ သတ်မှတ်ချက် မရှိသော်လည်း လူ့သွေးထဲတွင် ဟီလီယမ် ပမာဏ အနည်းငယ်ရှိသည်ကို တွေ့ရှိရသည်။
ဟီလီယမ်
ဟီလီယမ်သည် အဆင်း၊ အနံ့နှင့် အရသာမရှိသော ဓာတ်ငွေ့ဖြစ်သည်။ ထို ဓာတ်ငွေ့သည် မီးမလောင်နိုင်သည့်အပြင် အဆိပ်ဓာတ်လည်းမရှိချေ။ ယင်း၏ ဓာတုသင်္ကေတမှာ He ဖြစ်ပြီးလျှင် အက်တမ်နံပါတ်စဉ်နှင့် အက်တမ်အလေးဆတို့မှာ နှစ်နှင့်လေးအသီးသီးဖြစ်သည်။ ယင်း၏သိပ်သည်းဆမှာ ဝ.၁၃၈၁ ဖြစ်သည်။ ရေ၊ သို့မဟုတ် အခြားအရည်များတွင် အနည်းငယ် မျှသာပျော်ဝင်နိုင်လေသည်။ အက်တမ်တစ်ခုတည်း အဖြစ်တည်ရှိသည်။ သိရသမျှ ပစ္စည်းများတွင် ဟိုက်ဒြိုဂျင်မှအပ အပေါ့ဆုံးပစ္စည်းဖြစ်သည်။ ဓာတ်သဘောအရ ဟီလီယမ်သည်ရှားပါး၍ အစွမ်းမဲ့သော ဓာတ်ငွေ့အုပ်စုဝင်ဖြစ်ပြီးလျှင် ထိုအုပ်စုတွင် နီယွန်၊ အာဂွန်၊ ကရစ်ပတွန်၊ ဇီနွန်နှင့် ရေဒွန်တို့ပါဝင်သည်။ အစွမ်းမဲ့ဆိုသည်မှာ ဓာတ်သဘောအရ အခြားပစ္စည်းများနှင့် မပူးပေါင်းခြင်းကိုဆိုလိုသည်။
ဟီလီယမ်ဓာတ်ငွေ့သည် မီးမလောင်သဖြင့်ယင်းအား လေသင်္ဘောများနှင့်မီးအိမ်ပျံများတွင် အသုံးပြုကြလေသည်။ ရှေးအခါက ဟိုက်ဒြိုဂျင်ဓာတ်ငွေ့ကို အသုံးပြုခဲ့ကြသော်လည်း ဟိုက်ဒြိုဂျင်ဓာတ်ငွေ့သည် မီးလောင်လွယ်သဖြင့် ဟိုက်ဒြိုဂျင်အစား ဟီလီယမ်ကို အသုံးပြုကြခြင်းဖြစ်သည်။ ဟီလီယမ်ဆိုသည့်စကားလုံးသည် နေဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော ဂရိစကားတစ်လုံးမှ ဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုသို့အမည်ပေးခြင်းမှာ နေ၏လေထုအတွင်းမှ ယင်းကို စပက်ထြိုစကုပ် (ရောင်စဉ်ကြည့်ကိရိယာ) ဖြင့် စတင်၍တွေ့ရှိခဲ့ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သည်။ ၁၈၆၈ ခုနှစ်၌ နေကြတ်သည်ကို အိန္ဒိယနိုင်ငံမှကြည့်ရှုစဉ်စတင်၍ တွေ့ရှိခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ၁၈၉၅ ခုနှစ်သို့ရောက်သောအခါ ဆာဝီလျံရမ္မဆေးက အစွမ်းမဲ့ဓာတ်ငွေ့တစ်မျိုးကို ခွဲထုတ်ပြီးလျှင် ရောင်စဉ်ကြည့်ကိရိယာဖြင့် စမ်းသပ်ကြည့်သော အခါတွင် ၁၈၆၈ ခုနှစ်ကတွေ့ရှိခဲ့သော အဝါရောင် အလင်းကြောင်းကို တွေ့ရှိပြန်လေသည်။ ထိုဓာတ်ငွေ့သည် လည်း နေ၌တွေ့ရသော ဓာတ်ငွေ့ပင်ဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှားစွာ သိမြင်လာသဖြင့် ယင်းကိုထိုအမည်ပေးခြင်းဖြစ်သည်။
ဟီလီယမ်ကို အခြားနေရာအများအပြား၌လည်း တွေ့ရှိနိုင်ပေသေးသည်။ သို့သော်နည်းပါးသည်။ ကမ္ဘာ့လေထု အတွင်း၌ ၁၈၅ဝဝဝ ပုံတစ်ပုံသည် ဟီလီယမ်ဖြစ်သည်။ မီးတောင်ဓာတ်ငွေ့ များအတွင်းနှင့် ဆေးစမ်းများအတွင်းရှိ ဓာတ်ငွေ့များအတွင်း၌လည်း ဟီလီယမ်အနည်းအကျဉ်း ရှိလေသည်။ ရေဒီယမ်မှလည်း ဟီလီယမ်ကိုဖြစ်စေသေးသည်။ ထိုအံဩသဖွယ်ကောင်းသော ဒြပ်စင်သည် အမြဲသဖြင့်ပြိုကွဲပြီးလျှင် အခြားပစ္စည်းများကိုဖြစ်ပေါ်စေသည်။ အခြား ရေဒီယိုသတ္တိကြွ သော ပစ္စည်းများမှ ဟီလီယမ်ကိုဖြစ်ပေါ်စေသေးသည်။ သိုရီယမ်သည် ရေဒီယိုသတ္တိကြွသောပစ္စည်းတစ်မျိုး ဖြစ်လေသည်။ အချို့သိပ္ပံပညာရှင်များက ကမ္ဘာ့ဟီလီယမ်သည် ထိုပစ္စည်းမှ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်သည် ဟုယုံကြည်ကြလေသည်။ ပထမကမ္ဘာစစ် (၁၉၁၄·၄၈) အတွင်းက မီးလောင်တတ်သော ဟိုက်ဒြိုဂျင်ကိုသုံး၍ လေသင်္ဘော ပျက်စီးသွားသဖြင့် ဟိုက်ဒြိုဂျင်အစားဟီလီယမ်ဓာတ်ငွေ့ကို အသုံးပြုကြသဖြင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ထိုဓာတ်ငွေ့ကို ထုတ်ယူရန် ကြံခဲ့လေသည်။ ၁၉၁၅ ခုနှစ် တိုင်အောင်ကမ္ဘာတွင် ထွက်သောဟီလီယမ်၏ပမာဏမှာ ၁ဝဝ ကုဗပေပင်မရှိတတ်ဟု ထင်ရပေသည်။ ထိုအခါက ကမ္ဘာတွင် ထိုဓာတ်ငွေ့၏ပေါက်ဈေးမှာ ကုဗတစ်ပေလျှင်ပေါင်ပေါင်း ၃၄ဝ ခန့်ရှိလေသည်။ သိပ္ပံပညာရှင်များက ကနေဒါနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုအတွင်း၌ စက်များတည်ထောင်ကြ ပြီးလျှင်သဘာဝဓာတ်ငွေ့များမှ ဟီလီယမ်ကိုထုတ်ယူကြ လေသည်။ ဟီလီယမ်ဓာတ်ငွေ့ကို ထုတ်ယူလိုသောအခါ အလွန်ကြီးမားသည့်ဖိအားဖြင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ကို အေးစေပြီးလျှင် ကျယ်ပြန့်သွားစေရသည်။ ထိုသို့ ကျုယ်ပြန့်သွားသောအခါ အလွန်အေးသွားသဖြင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့တွင် ပါဝင်လျက်ရှိသောဓာတ်ငွေ့များ အားလုံးကို ဟီလီယမ်မှလွဲလျှင် အရည်ဖြစ်ကုန်ကြသဖြင့် လွယ်ကူစွာဖြင့် ခွဲထုတ်ယူနိုင်လေသည်။ ထိုနည်းဖြင့် ဟီလီယမ်ဓာတ်ငွေ့ကို ယခင်ကထက်ဈေးပေါ၍ ရောင်းချ နိုင်ပေသည်။ ဟီလီယမ်ဓာတ်ငွေ့ကို ပကတိသုညအထက် ၅.၂ ဒီဂရီစင်တိီဂရိတ်တွင်သာ အရည်ပျော်အောင် လုပ်နိုင်ပြီးလျှင် ထိုအပူချိန်ဒီဂရီအောက်၌ ကြီးမားသည့် ဖိအားဖြင့် ဟီလီယမ်ကိုအခဲဖြစ်အောင် လုပ်ယူနိုင်လေသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ဂက်စ်များ
ရေသရောက်ရွာ၊ ကျောက်ဆည်မြို့နယ်
ရေသရောက်ရွာ (Yaethayauk)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ ကျောက်ဆည်မြို့နယ်၊ ရေသရောက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၆၃၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရေသရောက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၅၂ ဦး၊ မ ၄၄၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၉၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ရေကျော်ကြီးရွာ၊ ဘားအံမြို့နယ်
ရေကျော်ကြီးရွာ(Yaekyawgyi)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ ဘားအံမြို့နယ်၊ ရေကျော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၂၆၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရေကျော်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၉၁၈ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၄၀၅၅ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဘားအံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ချောင်းနက်ရွာ၊ ကျောင်းတောင်
ချောင်းနက်ရွာ၊ ကျောင်းတောင်
ကျွန်းကလေးရွာ၊ ဒါနချောင်း
ကျွန်းကလေးရွာ၊ ဒါနချောင်း
ဝါးပြင်ရွာ
ဝါးပြင်ရွာ
ဂန့်ဂေါ်ကုန်းရွာ၊ ရေဆိုင်
ဂန့်ဂေါ်ကုန်းရွာ၊ ရေဆိုင်
ငါးကြီးအန်ဖတ်
ငါးကြီးအန်ဖတ်
တစ်ခါတစ်ရံ ရေမွှေးတွင် ပါရှိသော အမွှေးအကြိုင်ကို စပယ်ပန်း၊ နှင်းပန်း စသည်တို့မှ ပေါင်းခံမယူဘဲ ငါးကြီးအန်ဖတ်ခေါ် ဝေလငါး၏ အူအတွင်းမှ ရရှိသောပစ္စည်း တစ်မျိုးမှ ပေါင်းခံယူကြသည်။ ထိုပစ္စည်း၌ သွေးပြန်ကြောများ ပါရှိခြင်းကြောင့် အရောင်မှာ ညစ်ပုပ်ပုပ် ဖြစ်သည်။ ပင်လယ် တွင် ငါးကြီးအန်ဖတ်များကို အစုလိုက် အပြုံလိုက် မျောနေ သည်ကို တွေ့ရတတ်၏။ အတ္တလန္တိတ် သမုဒ္ဒရာတွင် ပေါင် ၂ဝဝ ကျော်မျှ အလေးချိန်စီးသော ငါးကြီးအန်ဖတ်များကို တွေ့ရတတ်သည်။ တစ်ခါတစ်ရံ ငါးကြီးအန်ဖတ်ကို ဘရာဇီးနိုင်ငံ၊ မက်ဒါဂက်စတာကျွန်း၊ အာဖရိကတိုက်နှင့် အရှေ့တိုင်းနိုင်ငံ တို့၏ ကမ်းခြေများတွင် တွေ့ရလေသည်။ အစိမ်းလိုက် တွေ့ရသော ငါးကြီးအန်ဖတ်များတွင် မနှစ်မြို့ဖွယ်ကောင်းသော အနံ့ ရှိ၏။ ငါးကြီးအန်ဖတ်ကို အယ်လ်ကိုဟောနှင့် အငွေ့ပျံဆီများ တွင် ဖျော်၍ အမွှေးအကြိုင်များတွင် အနည်းငယ်ထည့်ပြီး အသုံးပြုကြ‌သေးသည်။ အချို့နိုင်ငံများတွင် အစားအစာကို မွှေးကြိုင်အောင် ငါးကြီးအန်ဖတ် အကျဉ်းထည့်၍ သုံးဆောင် တတ်ကြသည်။ ငါးကြီးအန်ဖတ်သည် အလွန်အဖိုးတန်၏။ တစ်ခါက ပေါင် ၂၆ဝ ရှိသော ငါးကြီးအန်ဖတ်ကို ရွှေဒင်္ဂါး ပေါင် ၆၆ဝဝဝ ပေး၍ ပြင်သစ်ရေမွှေးကုမ္ပဏီ တစ်ခုက ဝယ်ယူခဲ့ဘူးသည်။
၉ မေ
မေလ၊ (၉)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၁၂၉)ရက်မြောက် (ရက်ထပ်နှစ်ဖြစ်လျှင် (၁၃၀)ရက်မြောက်)) နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၂၃၆) ရက် ကျန်သေးသည်။
မြို့သစ်ရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်
မြို့သစ်ရွာ (Myothit)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်၊ မြို့သစ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၆၃၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ယင်းမာပင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆတ်လည်မျှော်ရွာ၊ ဆတ်လည်မျှော်
ဆတ်လည်မျှော်ရွာ၊ ဆတ်လည်မျှော်
ငှက်ကြီးတောင်ရွာ၊ ဒါနချောင်း
ငှက်ကြီးတောင်ရွာ၊ ဒါနချောင်း
သုံးအိမ်စုရွာ၊ ဆောင်ဘုံ
သုံးအိမ်စုရွာ၊ ဆောင်ဘုံ
ငတိုးရွာ
ငတိုးရွာ
ဒင်္ဂါး
မြန်မာနိုင်ငံတွင် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၂၀၀၀ ကျော်မှစ၍ ဒင်္ဂါးများကိုအသုံးပြုကြသည် ဆိုသည်။ မြန်မာတို့သည် ဒင်္ဂါးဟူသောဝေါဟာရကို ပါဠိစကားလုံး ဋင်္က မှ ထုတ်ယူသုံးစွဲဟု အဆိုရှိသည်။ ဘုရင့်တံဆိပ်လက်ရာရှိသောငွေကြေး ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်။ အချို့ကလည်း မြန်မာအခေါ် ဒင်္ဂါးသည် သက္ကတဘာသာ တင်္က  ဟူသောစာလုံးမှ ရွေ့လျားလာသည်ဟုဆိုသည်။ ဒင်္ဂါးဟူသောဝေါဟာရသည် မြန်မာစကား အသုံးအနှုန်းထဲ၌သာမက စာပေ၊ ကဗျာ ၊ လင်္ကာတို့၌ပင် ပါဝင်နေသဖြင့် မြန်မာတို့နားရည်ဝနေသည်မှာ ကြာပြီဖြစ်သည်။ မြန်မာလင်္ကာဆရာကြီး ဖိုးသူတော်ဦးနု၏ အင်္လကာတစ်ခုတွင် ဒင်္ဂါး - ဒင်္ဂါး အရင်းစကားမှာ ဘင်္ဂလားအခေါ် မျက်နှာပွင့်ဆေး သူပါလျှင် ရင်အေးစေတတ်တာမို့ အနုဆေးလို့လဲခေါ်လောက်ပါရဲ့  ဟူ၍တွေ့ရလေသည်။ ထို့ထက်ရှေးကျသော ကဗျာတစ်ပုဒ်မှာ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၉၁၂ ခုနှစ်တွင်နန်းတက်သော ဟံသာဝတီ ဆင်ဖြူရှင်မင်းလက်ထက် ရှင်ကုမာရ ရေးသားသော ဓမ္မရာသီပျို့တွင် ဆန်းကြယ်တင့်တယ် တံဆိပ်ခတ်သား ကျပ် - မတ် - မူး - ပဲ သုံးစွဲဖွယ်မူ ဒင်္ဂါးပြ၍ အကုဋေမျှ ရာမကသား  ဟုစပ်ဆိုထားသည်ကိုတွေ့ရသည်။ ဒင်္ဂါးနှင့်ပတ်သက်၍ မြန်မာအဘိဓာန်အကျဉ်းချုပ် အတွဲ ၂ (ဆ - န)၌ တံဆိပ်ခတ်နှိပ်၍ အလေးချိန်နှင့်တန်ဖိုးသတ်မှတ်ကာ သွန်းလုပ်ထားသော ရွှေငွေ စသည့် သတ္တုပြား  ဟုအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုထားသည်။
တတိယ အင်္ဂလိပ် - မြန်မာစစ်
၁၈၈၅ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနှင့် အင်္ဂလိပ်တို့ စစ်မက်ဖြစ်ပွားခဲ့ကြသည်။ ၁၉ ရာစုတွင် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ဗြိတိသျှ အင်ပါယာတို့ စစ်မက်ကြီး ၃ ကြိမ်တိုင်တိုင်ဖြစ်ပွားခဲ့ကြသည်။ သို့သော် မြန်မာတို့သည် အင်္ဂလိပ်တို့အား အဘယ်စစ်ပွဲတွင်မဆို လွယ်ကူစွာ အညံ့မခံခဲ့ကြချေ။ စစ်ပွဲသုံးကြိမ် ရှုံးနိမ့်ပြီးသောအခါ မြန်မာတို့သည် အခြေအနေအရ သူ့ကျွန်ဖြစ်ခဲ့ရသည်။ သို့သော် "သူ့ကျွန်မခံလိုသောစိတ်"ကား မြန်မာတို့၏ ရင်ဝယ် အမြဲတမ်းကိန်းအောင်းလျက်ရှိသည်။ အခြေအနေကြောင့် တစ်ထစ်မျှ ကျဆင်းခဲ့ရသော ဘဝကို ဆယ်ထစ် ဆယ့်ငါးထစ်မျှ ရှေ့သို့ တိုးရန် သတ်မှတ်ထားကြ၏။ စိတ်ဝယ်တေးထားကြ၏။ စင်စစ် အားမတန် မာန်ချလိုရခြင်းဖြစ်သည်။ တော်လှန်ရန် စိတ်ဓာတ်ကား မြန်မာတို့ရင်ဝယ် တိုးလျက်ခုန်လျက် ရှိသည်။ မြောက်လျက် ကြွလျက်ရှိသည်။ "နေသေးသပ၊ ချုံထဲက" ဟု အားနှင့် မာန်နှင့် ငံ့လင့်လျက်ရှိကြသည်။ မြန်မာတို့ စစ်ရှုံးရခြင်းကား၊ ခေတ်ကို အမှီမလိုက်နိုင်ခဲ့သော ချို့တဲ့မှုများကြောင့်သာလျှင် ဖြစ်သည်။
ဤစစ်ပွဲသည် ၁၉ ရာစုအတွင်း မြန်မာတို့အတွက် ဗြိတိသျှအင်ပါယာနှင့် နောက်ဆုံးစစ်ပွဲဖြစ်သည်။
စစ်ဖြစ် ရသည့် အကြောင်းအရင်း
တတိယအင်္ဂလိပ်မြန်မာစစ် ဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်းမှာ ဘုံဘေဘားမားကုမ္ပဏီက သစ်ခိုးသည်ကို မြန်မာမင်းက ဒဏ်ရိုက်ခြင်းကို အင်္ဂလိပ်တို့က မကျေနပ်သည့်အတွက် မြန်မာနိုင်ငံ အထက်ပိုင်းကို ကျူးကျော်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည့်အထိ ဖြစ်သည်။
မြန်မာအစိုးရသည် အင်္ဂလိပ်တို့၏ ရန်ကို သိသဖြင့် မြန်မာသံတော်အရာရှိမင်းကြီးများကို မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ပြင်သစ်၊ အီတလီစသော နိုင်ငံများဖြင့် စာချုပ်ချုပ်ဆိုရန် စေလွှတ်ခဲ့သည်။ ဥရောပသို့ ဆိုက်ရောက်ကြသဖြင့် တချို့နိုင်ငံများနှင့် မဟာမိတ်စာချုပ် ပြုလုပ်ပြီးစီး၍ အချို့နိုင်ငံများနှင့် မဟာမိတ် စာချုပ်ပြုလုပ်ရန် ဆွေးနွေးဆဲ ရှိကြသည်။ ဤသည်ကို အင်္ဂလိပ်အစိုးရသည် များစွာမကျေနပ်ချေ။ သို့သော် ကန့်ကွက်ရန်အတွက် အကြောင်းမရှိသေးသဖြင့် ကြည့်ရှုနေခဲ့ဟန်တူသည်။ သို့သော် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ၏ စိတ်တွင် နောင်အကြောင်းနှင့်တကွ ကန့်ကွက်၍ မြန်မာအစိုးရက မလိုက်နာလျှင် မြန်မာနိုင်ငံကို အမြန်ဆုံးနည်းဖြင့် သိမ်းယူရန်အတွက် မြန်မာအစိုးရနှင့် မြန်မာလူမျိုးတို့ပေါ်တွင် အခြားနိုင်ငံများက အထင်လွဲ မေတ္တာပျက်စေရန် ဥရောပတိုက်ရှိ သတင်းစာများတွင် မကြာခဏဖော်ပြခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့်ပင် ဥရောပတိုက်ရှိ မြန်မာသံတော်အရာရှိမင်းကြီးများမှာ သတင်းစာတွင် ပါရှိသည့်အတိုင်း မမှန်မဟုတ်ကြောင်း မကြာခဏ ဖြေရှင်းခဲ့ကြရသည်။
မြန်မာအစိုးရသည် ဘုံဘေ-ဘားမားကုမ္ပဏီက ပေးလျော်ရန် ရှိသည့် သစ်ဖိုးငွေ ၂၃ သိန်းကျော်ကို မတောင်းမခံ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့် ပြုထားပါသော်လည်း အင်္ဂလိပ်အစိုးရက မြန်မာအစိုးရထံ တောင်းဆိုသည့် အချက် ၅ ချက်မှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
ထို့ပြင် စစ်ဖြစ်ရသည့်အခြေခံအား သုံးသပ်လျှင်
၁။ နယ်ချဲ့ဝါဒီသည်သာလျှင် အဓိကဖြစ်သည်။
၂။ မင်းတုန်းမင်း လက်ထက်တွင် အိန္ဒိယပြည်ရှိ ဘုရင်ခံချုပ်ထံသို့ သံတမန်များ စေလွှတ်၍ ပဲခူးတိုင်း( အောက်မြန်မာပြည်) ကို ပြန်လည်ရရှိရန် ကြိုးစားသော်လည်း အင်္ဂလိပ်ဘုရင်ခံချုပ်က ငြင်းပယ်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် သီပေါမင်းလက်ထက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် နိုင်ငံခြား ဆက်သွယ်ရေး၌ အင်္ဂလိပ်ထက် ပြင်သစ်နှင့် အီတလီနိုင်ငံတို့ကို ပိုမိုရင်းနှီးစွာ ဆက်ဆံခဲ့ခြင်း။
၃။ အင်္ဂလိပ်တို့ကို ခုခံရန်အတွက် ပြင်သစ်၊ အီတလီတို့နှင့် ပူးပေါင်း၍ စစ်ရေးအကူအညီ၊ စိုက်ပျိုးရေးအကူအညီ၊ စီပွားရေးအကူအညီများ ယူခဲ့ခြင်းသည်ပင်လျှင် အင်္ဂလိပ်တို့၏ သိမ်းပိုက်လိုစိတ်ကို ပိုမိုလျင်မြန်စေခြင်း။
၅။ ပြင်သစ်၏ စီးပွားရေးအကူအညီကို လက်ခံခြင်း။
၆။ ပြင်သစ်တို့ အာနန်-တုံကင်မှ အခြေစိုက်၍ တဖြည်းဖြည်း ယိုးဒယားပြည်ဘက်သို့ နယ်ချဲ့လာသောကြောင့် အထက်မြန်မာပြည်တွင် ပြင်သစ်အခြေမစိုက်မိစေရန်ရည်သန်၍ မြန်မာနိုင်ငံကို သိမ်းပိုက်ရန် အင်္ဂလိပ်တို့ အကြောင်းရှာခြင်း။
၇။ ဗြိတိသျှအရင်းရှင်ပိုင် ဘုံဘေဘားမား သစ်ကုမ္ပဏီမှ သစ်ခိုးထုတ်မှုနှင့် ပက်သက်၍ ထိုကုမ္ပဏီကို ဒဏ်ငွေတပ်သည်ကို အင်္ဂလိပ်တို့က မကျေမနပ်ဖြစ်ခြင်း။
၈။ သစ်ခိုးထုတ်မှုတွင် မြန်မာအစိုးရင့် ဗြိတိသျှအရေးပိုင်းတဦးက ပူးပေါင်းစစ်ဆေး၍ ၎င်းအရေးပိုင်အတွက် အစောင့်တပ်တစ်ခု မန္တလေးတွင် ချထားခွင့်ပြုရန် အင်္ဂလိပ်တို့က တောင်းဆိုခြင်း။
၉။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံခြား ဆက်သွယ်ရေးကို ဗြိတိသျှတို့အား အပ်ရမည်ဟုဆိုခြင်း။
စသည့်အချက်တို့ကြောင့် ဖြစ်သည်။
သမိုင်းနောက်ခံ
အထက်ပါအချက်များဖြင့် အင်္ဂလိပ်-မြန်မာ စစ်ပွဲများဖြစ်ရန် တာစူနေချိန်၌ မြန်မာတို့သည် ခုခံတိုက်ခိုက်ရန် စစ်ပြင်ဆင်မှုများကို ပြုလုပ်ကြလေတော့သည်။ လက်ဝဲ ဝင်းတော်မှူးကြီး သီရိမဟာဇေယျကျောထင် ဘွဲ့ရ လှေသင်းအတွင်းဝန် ဦးရွှေမောင် အား အောက်မြစ်စဉ်ရေကြောင်း ဌာန အတွက် တာဝန်ပေးအပ်သည်။
တောင်တွင်းကြီး စစ်ကြောင်းဌာန အတွက် မြို့ဝန်အက္ကပတ် မြင်းဝန်မြို့စားမင်းကြီး မဟာရာဇာကို တာဝန်ပေးအပ်သည်။
အပ်ချုပ်ပညာ
အပ်ချုပ်ပညာ
အိမ်ရှင်မအမျိုးသမီးများ တတ်သိနားလည် ထားအပ်သော အိမ်တွင်းမှုသိပ္ပံပညာရပ်များတွင် အပ်ချုပ်ပညာ သည်လည်း အရေးကြီးသော ပညာတစ်ရပ်အဖြစ်ပါဝင်လေ သည်။ အိမ်ထောင်တစ်ခု၌ ချုပ်လုပ်ရ သည့်အဝတ်အထည်များတွင် အဝတ်အစားများသာမက အိပ်ရာ ခင်း၊ ခေါင်းအုံးစွပ်၊ စားပွဲခင်း၊ အခန်းဆီး စသည်တို့လည်း ပါဝင်လေသည်။ အပ်ချုပ်ပညာဆိုရာ၌ စက်ချုပ်၊ လက်ချုပ်ဟူ၍ နှစ်မျိုးနှစ်စားရှိသည်။
တတိယ အင်္ဂလိပ် - မြန်မာစစ်
သမိုင်းနောက်ခံ
တောင်ငူစစ်ကြောင်းကို မြို့ဝန် ရွှေလှံဗိုလ် ကောလင်းမြို့စားမင်းကြီး မဟာမင်းခေါင် အနော်ရထာအား ပေးအပ်ထားခဲ့သည်။
အပ်ချုပ်ပညာ
အပ်ချုပ်ပညာ
တစ်ဆယ့်ကိုးရာစုနှစ်တွင် အပ်ချုပ်စက်များကောင်းမွန် စွာပေါ်ပေါက်လာချိန်မှစ၍ အဝတ်အထည်များ ချုပ်လုပ်ရာ၌ စက်ဖြင့်တွင်တွင်ကျယ်ကျယ် ချုပ်လုပ်ခဲ့ကြသည်။ စက်ဖြင့်ချုပ် ခြင်းသည် လျင်မြန်သဖြင့် အချိန်ကုန် လူပန်းမဖြစ်ချေ။ အပ်ချုပ်စက်တို့သည် ခြေနင်းစက်၊ လက်လှည့်စက်၊ လျှပ်စစ်စက်ဟူ၍ရှိသည်။
တတိယ အင်္ဂလိပ် - မြန်မာစစ်
သမိုင်းနောက်ခံ
အောက်မြစ်စဉ် စစ်ကြောင်းတွင် ပါဝင်ချီတက်သော တပ်များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။ စုစုပေါင်းအားဖြင့် လူပေါင်း ၃၄၀၀၊ အမြောက် ၁၀ လက်၊ စိန် ၁၀ လုံး တို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားခဲ့ကြသည်။
အပ်ချုပ်ပညာ
အပ်ချုပ်ပညာ
လက်လှည့်စက် ထက် ခြေနင်းစက်က အချုပ်ရလွယ်၍ ခြေနင်းစက်ထက် လျှပ်စစ်စက်က အချုပ်ရလွယ်သည်။ ခြေနင်းစက်ဖြင့် ချုပ်တတ် ပါက လက်လှည့်စက်၊ လျှပ်စစ်စက်တို့ဖြင့် ချုပ်တတ်ဖို့မခဲယဉ်း ချေ။ စက်ဖြင့် သာမန်ချုပ်ခြင်းသည် သီချုပ်ချုပ်ခြင်းဖြစ် သည်။ သို့သော် အသီကြီး၊ အသီကလေး စသည်ဖြင့် ချုပ်ရိုး အစိတ်အကျဲ ပြောင်းပေး၍ရသည်။ ယခုအခါ အပ်ချုပ်စက် ဖိ အမျိုးမျိုးပြောင်းလဲတပ်ဆင်ပေးခြင်းဖြင့် အနားလုံးခြင်း၊ အတွန့် ချုပ်ခြင်း၊ နားပတ်ကြီးတင်ခြင်း၊ မွေ့ယာချုပ်ခြင်းတို့ကိုလွယ်ကူ စွာ ပြုလုပ်နိုင်သည်။
အဝတ်အထည်များကို စက်ဖြင့်ချုပ်ရာတွင် အချိန်ကုန် လူပန်းခြင်းမှ သက်သာသော်လည်း သေသပ်ခိုင်ခန့်ခြင်း၌ လက်ချုပ်ထည်များကိုမမီဟု ယူဆသူတော်တော်များများရှိလေ သည်။ ထို့ပြင်လက်ဖြင့် ချုပ်သောအခါ လူ၏ကိုယ်အချိုးအစား အတိုင်းအထွာနှင့် ကိုက်ညီအောင် သေသပ်စွာချုပ်နိုင်သဖြင့် စက်ဖြင့်မချုပ်မီ တစ်ခါတစ်ရံ လက်ဖြင့်လိုသလို ချိုးဖိ ချုပ် လုပ်ကြရသည်။ နူးညံ့ပျော့အိသော အထည်အမျိုးအစားများကို လည်း စက်ဖြင့်ချုပ်လုပ်ပါက ပုံမကျပန်းမကျ သပ်သပ်ရပ်ရပ် မရှိလှချေ။ လက်ချုပ်ချုပ်ခြင်းသည် ရှေးနှစ်ပေါင်းထောင်သောင်း များစွာကတည်းက ပေါ်ပေါက်နေသော လက်မှုပညာတစ်ရပ် ဖြစ်သော်လည်း ယခုထက်တိုင် များစွာတိမ်ကောပြောင်းလဲခြင်း မရှိလှသေးချေ။
တတိယ အင်္ဂလိပ် - မြန်မာစစ်
တိုက်ပွဲများစတင်
ဗိုလ်ချုပ်ပရင်ဒါဂတ်စ်သည် သူ၏ ခြေလျင်တပ်များကို တပ်မကြီး (၃) တပ်ခွဲ၍ ဗိုလ်ချုပ်မှူး-ဖိုးရားဒ်)၊ ဗိုလ်ချုပ်မှူး-ဝှိုက်၊ ဗိုလ်ချုပ်မှူး-နော်မန် တိုးအား ဦးစီးစေသည်။
အပ်ချုပ်ပညာ
အပ်ချုပ်ပညာ
လက်ချုပ်ချုပ်ရာတွင် အဝတ်အထည်၏ ပုံပန်းသဏ္ဌာန် အမျိုးအစားကိုလိုက်၍ ချုပ်ရသောနည်း အမျိုးမျိုးရှိလေသည်။ ယင်းတို့တွင် အသီးကြီးချုပ်၊ အသီကလေးချုပ်၊ အပ်စောင်းချုပ်၊ အပ်ပြန်ပေါက်ချုပ်၊ ဝက်သိုးထိုးချုပ်၊ ငါးရိုးဖော်ချုပ်၊ ကြယ်သီး ပေါက်ချုပ်၊ ရက်၍ဖာခြင်း၊ အစသွင်း၍ဖာထေးခြင်း စသည် တို့မှာ အသုံးများသောအခြေခံ ချုပ်လုပ်နည်းများဖြစ်လေသည်။ ချုပ်လုပ်ရာတွင် အဝတ်အထည်နှင့် အပ်ကိုကိုင်တွယ်ပုံ အနေအထားကျနမှသာလျှင် စိတ်တိုင်းကျ လက်ရာကောင်း ကောင်း ရနိုင်ပေမည်။ ချုပ်ရာတွင် လက်ချောင်းများကို အပ် ပေါက်ခြင်းမရှိပဲ ကြာရှည်စွာချုပ်လိုပါက အပ်ထောက်ကို အသုံးပြုသင့်သည်။ အပ်ထောက်ကိုသုံးလျှင် လက်မနှင့် လက်ညှိုးတို့ဖြင့်ကိုင်ထားသော အပ်၏နဖားပေါက်သည် အပ် ထောက်၏ အပေါ်ပိုင်းတွင်တည်စေ၍ လက်ျာဘက်မှ စတင်ချုပ် လုပ်ရလေသည်။ (က) အပ်ပြန်ပေါက်ခြင်း၊ (ခ) ဝက်သိုးထိုး ခြင်း၊ (ဂ) အနားလုံး၍အပ်စောင်းချုပ်ခြင်း တို့တွင်ကား အပ် အနေအထားကို တစ်မျိုးတစ်ဖုံပြောင်းလဲ ကိုင်တွယ်ရလေသည်။ အပ်ချုပ်သင်စ အမျိုးသမီးကလေးများသည် ပထမတွင် အဝတ်အထည်အစုတ်များကို ပြုပြင်ပြင်ဆင်ချုပ်လုပ်ခြင်းဖြင့် စတင်သင်ကြား သင့်ကြလေသည်။ အဝတ်စနှစ်ခုကို ပူးတွဲ၍ ချုပ်ရမည်ဆိုလျှင် ပထမတွင် အသီကြီးသီ၍ အစနှစ်ခုကိုတွယ် ပြီးမှ အသီကလေးသီကာ ချုပ်သင့်လေသည်။ အသီကြီးသီ နည်းသည် အထည်၏အနားစာနှစ်ခုကို လက်ညှိုးလက်မတို့ဖြင့် ညှပ်ပူး၍ကိုင်ပြီးလျှင် လက်ယာဘက်မှစ၍ချုပ်ရသည်။ အပ်ချည် ထည့်သောအပ်ကို တစ်ဖက်သို့ပေါက်အောင် ထိုးသွင်း၍ ထိုဖက်မှ ကိုယ်လိုသလောက် အကွာအဝေးနေရာသို့ပြန်ထိုး၊ ထိုမှတစ်ဖက်သို့ပေါက်အောင် ပြန်ထိုးသွင်းခြင်းဖြင့်ချုပ်ရသည်။ အစအသားသွင်း၍ ဖာထေးချုပ်လုပ်ရာ၌လည်း ပထမဖာမည့် အစကို အသီကြီးသီ၍တွယ်ထားသင့်သည်။ ထို့နောက် အခြား ချုပ်ရိုးများချုပ်ပြီးမှ အပ်ချည်စကိုဆွဲထုတ်၍ အသီကြီးချုပ်ရိုးကို ဖျက်ပစ်ရလေသည်။
တတိယ အင်္ဂလိပ် - မြန်မာစစ်
တိုက်ပွဲများစတင်
အင်္ဂလိပ်တို့၏ အထက်ပါ တပ်များသည် ခ၏၁၈၈၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် ဧရာဝတီမြစ်ကြောင်းအတိုင်း မြန်မာနယ်ထဲသို့ စတင်ချီတက်ကြကာ မင်းလှခံတပ်နှင့် အင်္ဂလိပ်တို့ စတင်တွေ့ရှိတိုက်ခိုက်ကြသည်။ မြန်မာတို့ဘက်မှမူကား အထက်ဖော်ပြပါအတိုင်း ခံစစ်ကြောင်း ၅ ကြောင်း ခွဲဝေချထားလျက် ဆီကြိုတိုက်ခိုက်ရန် အသင့်စောင့်ဆိုင်းနေကြလေသည်။ ဆင်ပေါင်ဝဲအနီး ထူးပေါ်ကရွာမှ အရှေ့ဘက်မြစ်အလည်ရှိ လွန်ချည်ကွန်းအထိ၎င်း၊ မလွန်အနီးနှင့် မင်းလှအနီးတွင်၎င်း၊ မြစ်အတွင်းသို့လှေများ၌ ကျောက်ခဲများတင်၍ မြှုပ်ပြီး ရေကြောင်း ပိတ်ဆို့မှုများ ပြုလုပ်ထားလေသည်။
အပ်ချုပ်ပညာ
အပ်ချုပ်ပညာ
အသီကြီးသီ၍ တွယ်ထားသောအစနှစ်ခုကို အသီကလေး သီကာ ချုပ်ရိုးဖော်သူများလည်း ရှိလေသည်။ အသီကလေး သည် အသီကြီးသီသကဲ့သို့ပင် ဖြစ်သော်လည်းချုပ်ရိုးပို၍ စိပ်လေသည်။
အပ်ပြန်ပေါက်ချုပ်နည်းသည် စက်ဖြင့်ချုပ်သောချုပ်ရိုး နှင့် တူသော်လည်း တစ်ဖက်လှမျှသာဖြစ်လေသည်။ ပင်တိုင်ကြိုး (အထည်တွင် တွယ်ထားပြီးသော အပ်ချည်ကြိုးကို ခေါ်သည်) ၏နောက်ဘက်တွင် အသားအနည်းငယ်ယူ၍ အပ်ကိုစိုက်ချ ထိုးသွင်းပြီးလျှင် ပင်တိုင်ကြိုး၏ရှေ့ဘက်တွင် အသားအနည်း ငယ်ကော်လျက် အပ်ကိုချုပ်နေသူ၏ဘက် (အလှဘက်)သို့ ဆွဲ ထုတ်ယူရသည်။ ထိုနည်းအတိုင်း ပင်တိုင်ကြိုးအနောက်ဘက်မှ ထိုးသွင်းလိုက်သော အပ်ချည်ကြိုးသည် ပင်တိုင်ကြိုး၏ ရှေ့ ဘက်တွင် ပေါ်ထွက်လာအောင် ဆက်လက်ချုပ်လုပ်သွားရလေ သည်။ ယင်းသည့်ချုပ်နည်းကို အပ်ပြန်ပေါက်ချုပ်နည်းဟု ခေါ် သည်။