cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ဂျူလီယာ ဂေးလတ်
ဂေးလတ်သည် ၁၉၉၈ ခုနှစ် ဖက်ဒရယ် ရွေးကောက်ပွဲတွင် ဗစ်တိုးရီးယားပြည်နယ် လေလာ၌ ဩစတြေးလျနိုင်ငံ လေဘာပါတီကို ကိုယ်စားပြု၍ အရွေးချယ်ခံ ခဲ့ရသည်။ ၂၀၀၁ ခုနှစ် အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ အပြီးတွင် ဂေးလတ်သည် ရှဲဒိုး ကက်ဘိနက်တွင် လူဦးရေ နှင့် လူဝင်မှု ကြီးကြပ်ရေး ဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များကို ကြီးကြပ်ရန် ခန့်အပ် ခံခဲ့ရသည်။ ပြန်လည်ပေါင်းစည်းရေးဆိုင်ရာ၊ လူမျိုးစုများ ဆိုင်ရာ နှင့် ကျန်းမာရေး ဆိုင်ရာ တာဝန်များကို နောက်တွင် ထပ်မံ ဖြည့်စွက်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၆ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် ကီဗင်ရတ်ဒ်သည် လေဘာပါတီ၏ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်လာပြီး ဂေးလတ်မှာ ဒုတိယ ခေါင်းဆောင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
၂၀၀၇ ခုနှစ် ဖက်ဒရယ် ရွေးကောက်ပွဲတွင် လေဘာပါတီ အောင်ပွဲခံပြီးသည့် အခါတွင် ဂေးလတ်သည် ဒု-ဝန်ကြီးချုပ်ဖြစ်လာခဲ့ပြီး ပညာရေး၊ အလုပ်အကိုင် နှင့် လုပ်ငန်းဆိုင်ရာ ဝန်ကြီးဌာန၏ ဝန်ကြီး အဖြစ်လည်း တာဝန်ယူခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၄ ရက်တွက် ကီဗင်ရတ်ဒ် သည် သူ၏ ပါတီမှ ထောက်ခံမှု ဆုံးရှုံးခဲ့ပြီး ဘေးထွက်ခဲ့ရသည်။ ဂေးလတ်မှာ ဩစတြေးလျ လေဘာပါတီ၏ ဖက်ဒရယ် ခေါင်းဆောင် ဖြစ်သဖြင့် ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်လာခဲ့ပြီး ဩစတြေးလျနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး အမျိုးသမီး ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ကဟန်ခိုလာ
ကဟန်ခိုလာ သည် ပိုခါရာမြို့ရှိ ဘိဂျယပါခိုလာ၏ မြစ်လက်တစ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။
ညောင်ခုံရွာ၊ မြင်ဝါးတောင်
ညောင်ခုံရွာ၊ မြင်ဝါးတောင်
ယော်ရှီဟီကို နိုဒါ
ယော်ရှီဟီကို နိုဒါ (Yoshihiko Noda) (၁၉၅၇ မေလ ၂၀ ရက် ဖွား) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ လက်ရှိ ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်သည်။ သူသည် ဂျပန်ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ၏ ပါတီဝင် တစ်ဦးဖြစ်ပြီး အောက်လွှတ်တော်အမတ်တစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။ သူသည် ဝန်ကြီးချုပ် နာအိုတိုကန်၏ နေရာကို ဆက်ခံခဲ့ပြီး ဂျပန်ဘုရင်မှ ၂၀၁၁ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၂ ရက်နေ့တွင် တရားဝင် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။
ကော့ပလံရွာ၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်
ကော့ပလံရွာ(Kawtpalan)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်၊ ခနိမ်းဖော်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၄၁၂ ဖြစ်သည်။ အရပ်အခေါ်မှာ ကော့ကလာ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခနိမ်းဖော်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၇၆၅ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၆၃၈ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကော့ကရိတ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျင်ဖေါ်ရွာ၊ ဘုရားကုန်း
ကျင်ဖော်ရွာ၊ ဘုရားကုန်း
လက်ပန်ရွာ၊ ပုလဲမြို့နယ်
လက်ပန်ရွာ (Letpan)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်၊ ပုလဲမြို့နယ်၊ လက်ပန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၄၂၀၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပုလဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မက္ကင်းနစ်ပညာ
မက္ကင်းနစ်ပညာ
ရှေးပဝေဏီက လူတို့သည် စက် အကြောင်းကို ဘာမျှ မသိနားမလည်ကြသေးသော်လည်း နေ့စဉ်နှင့်အမျှ လုပ်ကိုင် လျက်ရှိသော သူတို့၏ လုပ်ငန်းဆောင်တာများသည် စက် သဘော သက်ရောက်လျက်ရှိခဲ့ပေသည်။ တုတ်တစ်ချောင်းဖြင့် အရာဝတ္ထုတစ်ခုကို ရွှေ့လိုက်သောအခါ၌လည်းကောင်း၊ ပစ္စည်း တစ်ခုကို အမြင့်သို့ တင်လိုက်သောအခါ၌လည်းကောင်း၊ စက် သဘော သက်ဝင်သည်ကို သူတို့မသိကြချေ။ သို့သော် အချိန် ကာလအားလျော်စွာ အသိပညာဉာာဏ် တိုးတက်လာ၍ စက် သဘောကို တဖြည်းဖြည်း သိရှိလာကြသောအခါ လေးသော ဝန်ကိုရွှေ့ရာ၌ တုတ်များကို ကုတ်ကဲ့သို့ အသုံးပြုနိုင်ကြောင်း သဘောပေါက်လာကြသည်။ ထိုအတူ စောင်ပြင်ကို အသုံးပြု ခြင်းအားဖြင့် သက်သက်သာသာနှင့် လေးသောဝန်ကို အမြင့်သို့ တင်နိုင်ကြောင်းကိုလည်း သိလာခဲ့ကြသည်။ စက်ဟုဆိုလျှင် မောင်းတံမောင်းလက်၊ ဘီးစသည်တို့ဖြင့် ရှုပ်ထွေးစွာ တပ်ဆင် စီစဉ်ထားသော အဆောက်အအုံဟုသာ ထင်မှတ်တတ်ကြသည်။ စက်တိုင်းလည်း ထိုကဲ့သို့ အဆောက်အအုံများ မဟုတ်ကြပေ။ ဆိတ်ချိုတူ၊ တူးရွင်း၊ မောင်းတက်၊ ကွမ်းညှပ်စသော ပစ္စည်း များသည် တစ်နည်းအားဖြင့် စက်များပင်ဖြစ်ကြသည်။ ထိုစက် မျိုးကို အခြေခံစက်မျိုးဟု ခေါ်သည်။ ကျွန်ုပ်တို့သိရှိကြသော သဘေ‡ာစက်၊ လွှစက်၊ ဆန်စက် စသော ရှုပ်ထွေးစွာတပ်ဆင် စီစဉ်၍ ခုတ်မောင်းနေကြသည့်စက်များကား ထိုအခြေခံစက်မျိုး များပေါ်တွင် အခြေပြု၍တည်ဆောက်ထားသော စက်များသာ ဖြစ်ကြလေသည်။
အခြေခံစက်မျိုးများကို-
ရှုပ်ထွေးစွာတပ်ဆင် ထားသော စက်များမှာ ထိုအခြေခံစက်မျိုးများကို တစ်မျိုး၊ နှစ်မျိုး၊ သုံးမျိုးစသည်ဖြင့် စုပေါင်းဆက်စပ်၍ စီစဉ်ထားခြင်း ပင်ဖြစ်သည်။ ထိုကြောင့် ဤကမ္ဘာကြီးတွင် တိုးတက်လျက်ရှိ သော စက်ကိရိယာတို့၏ အခြေခံဖြစ်သော ဤစက် ၆ မျိုးကို ကျွန်ုပ်တို့ သိအပ်လှပေသည်။
ကုတ်ဟူသည်မှာ လည်ချက်ကိုအကြောင်းပြု အသုံးချရ သော မာကျောသည့် တုတ်တံ တုတ်ချောင်းများပင် ဖြစ်သည်။ သံတူးရွင်း၊ မောင်းတက်၊ ဇာဂနာ၊ ချိန်ခွင်ပေါင် စသော အသုံး အဆောင်များသည်လည်း ကုတ်အမျိုးအစားတွင် ပါဝင်သည်။ ကုတ်၏သဘောကို အောက်ပါပြယုဂ်ဖြင့် သိသာနိုင်၏။ မီတာတံတစ်ခုကို အလည်တည့်တည့်၌ ဖောက်၍ ဆွဲ ထားပါ။ ထိုအခါ မီတာတံသည် ဆွဲထားရာအချက်၌ လည်နိုင် သောကြောင့် ထိုအချက်ကို လည်ချက်ဟုခေါ်သည်။ ဂရမ် ၅ဝ အလေးကို လည်ချက်နှင့် ၃ဝ စင်တီမီတာကွာသော နေရာ၌ဆွဲ ထား၍ လည်ချက်၏ အခြားတစ်ဖက်တွင် ဂရမ် ၁ဝဝ အလေး ကို ဆွဲပြီးလျှင် မီတာတံကို ရေပြင်ညီတန်းနေအောင် ညှိပေးပါ။ ထိုသို့ညှိပေး၍ ရေပြင်ညီတန်းနေသောအခါ ဂရမ် ၁ဝဝ အလေး သည် လည်ချက်နှင့် ၁၅ စင်တီမီတာအကွာ၌ ရှိသည်ကို တွေ့ရ လိမ့်မည်။ အလေးကို အမျိုးမျိုးပြောင်း၍ဖြစ်စေ၊ အကွာအဝေး ကို အမျိုးမျိုးပြောင်း၍ဖြစ်စေ စမ်းသပ်ကြည့်ပါ။ မီတာတံသည် ရေပြင်ညီတန်းနေသည့် အခါတိုင်းတွင် လည်ချက်၏ တစ်ဖက် တစ်ချက်၌ ဆွဲချထားသော အလေးများနှင့် ထိုအလေးတို့၏ လည်ချက်မှအကွာအဝေးတို့၏ မြှောက်ရကိန်းချင်း တူညီနေ သည်ကို တွေ့ရလိမ့်မည်။
လည်ချက်
၃ဝ စင်တီမီတာ ၁၅ စင်တီမီတာ
၅ဝ ဂရမ် ၁ဝဝ ဂရမ်
၅ဝ ဂရမ် * ၃ဝ စင်တီမီတာ = ၁ဝဝ ဂရမ် * ၁၅ စင်တီမီတာ ၁၅ဝဝ = ၁၅ဝဝ
ဤအချက်တွင် ၅ဝ ဂရမ်ကို စိုက်အားဟုခေါ်နိုင်၍ ၁ဝဝ ဂရမ်ကို ဝန်ဟုခေါ်နိုင်သည်။ လည်ချက်နှင့်စိုက်အား၏ အကွာအဝေးကို စိုက်အားမောင်းတံဟူ၍လည်းကောင်း၊လည်ချက် နှင့် ဝန်အကွာအဝေးကို ဝန်မောင်းတံဟူ၍လည်းကောင်း ခေါ် သည်။
လည်ချက်
ထိုကြောင့် ကုတ်၏သဘောမှာ စိုက်အားနှင့် စိုက်အား မောင်းတံ၏ မြှောက်ရကိန်းသည် ဝန်နှင့် ဝန်မောင်းတံတို့၏ မြှောက်ရကိန်းနှင့် တူညီခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ဤမူအရ စိုက်အား မောင်းတံကို ရှည်ရှည်ထား၍ ဝန်မောင်းတံကို တိုတိုထားခြင်း အားဖြင့် စိုက်အားနည်းနည်းနှင့် အလွန်လေးသောဝန်ကို ပင့်နိုင် တွန်းရွှေ့နိုင်လေသည်။ ပုံပမာ၊ စိုက်အားမောင်းတံကို ပေ ၁၅ဝ ထားပြီးသော် စိုက်အား ၁ဝ ပိဿာလောက်နှင့် ဖိချမည်ဆိုလျှင် ဝန်မောင်းတံ ၁၅ ပေတွင် ဝန်ပိဿာ ၁ဝဝ ကို မနိုင်လေသည်။ ၁ဝဝပိဿာ * ပေ ၁၅ဝ = ၁ဝဝ ပိဿာ * ပေ ၁၅ ၁၅ဝဝ = ၁၅ဝဝ လည်ချက်၏ တည်နေပုံနေရာကိုလိုက်၍ ကုတ်များကို သုံးမျိုးသုံးစား ခွဲခြားထားသည်။
ပထမအမျိုးမှာ ဝန်နှင့် စိုက်အားတို့သည် လည်ချက်၏ တစ်ဖက်တစ်ချက်တွင်ရှိ၍ ဝန် သည် လည်ချက်နှင့်သာ၍နီးသည်။ ထိုကြောင့် သာမန်စိုက်အား ဖြင့် အလွန်လေးလံသောဝန်ကို ဤကုတ်မျိုးနှင့် ကော်လျှင် ရနိုင်သည်။ ပြယုဂ်မှာ သံတူးရွင်း၊ ရေမောင်းတက် စသည်တို့ ဖြစ်ကြ၏။
ဒုတိယ အမျိုးမှာ စိုက်အားနှင့် လည်ချက်တို့သည် အစွန်းတစ်ဖက်စီ၌ရှိ၍ ဝန်သည် ထိုနှစ်ခု၏ အကြား၌ရှိသည်။ ပြယုဂ်မှာ ကွမ်းညှပ်ဖြစ်၏။
စိုက်အား ဝန် ထို့ကြောင့် အခြေခံစက်တစ်မျိုးဖြစ်သည့် ကုတ်၏ သဘောကို အသုံးချကာ စိုက်အားနည်းနည်းကို စိုက်အား မောင်းတံရှည်ရှည်ဖြင့်တွဲ၍ အသုံးပြုခြင်းအားဖြင့် စိုက်အား ထက် လေးသည်ကို မနိုင်ပေသည်။ မော်တော်ကားကို ဂျက်နှင့် ထောက်မပုံ၊ သစ်တုံးကိုကုတ်နှင့် ကော်ပုံတို့မှာ ကုတ်သဘော ကို အသုံးချထားပုံ သာဓကများပင် ဖြစ်လေသည်။ ရစ်လုံးနှင့် ရစ်တံ၏ သဘောမှာ စွန်လွှတ်ကစားရာ၌ အသုံးပြုသော ရစ်လုံး၏သဘောပင်ဖြစ်သည်။ ဝင်ရိုးတံတစ်ခု တည်းပေါ်တွင် ရစ်လုံးအကြီးတစ်ခုနှင့် အငယ်တစ်ခုကိုတပ်ဆင် ထားသည်ဆိုပါစို့။ ရစ်လုံးများကို ဘီးဟုခေါ်၍ ရစ်တံမှာ ဝင်ရိုး ပင်ဖြစ်သည်။ ဘီးနှစ်ခုစလုံးပေါ်တွင် ကြိုးတစ်ချောင်းစီတပ်ထား ခဲ့သော်၊ ဘီးအကြီးရှိကြိုးတွင် စိုက်အားပေးခြင်းအားဖြင့်၊ ဘီး ငယ်ရှိကြိုးမှ စိုက်အားထက်လေးသော ဝန်ကိုမနိုင်လေသည်။ သဘောမှာ ကုတ်သဘောအတိုင်းဖြစ်၏။ ကျောက်ဆူးနုတ်စက်၊ တက်မကိုင်ဘီး၊ ကြံရည်ကြိတ်စက် စသည်တို့သည် ရစ်လုံးနှင့် ရစ်တံသဘောကို အသုံးချထားသည့် သာဓကများပင် ဖြစ်လေ သည်။
အခြားအခြေခံစက်တစ်မျိုးမှာ စက်သီးဖြစ်၍ စက်သီး သေနှင့် စက်သီးရှင်ဟူ၍ နှစ်မျိုးနှစ်စားရှိ၏။ စက်သီးသေတွင် စိုက်ထုတ်ရသောအားသည် တိုးပွားခြင်းမရှိသော်လည်း စိုက်အား ၏ လားရာလမ်းကြောင်းသည် ပြောင်းလဲသွားသည်။ ဤစီစဉ်ပုံ မျိုးတွင် ဝန်တစ်ခုကို တိုက်ရိုက်ဆွဲတင်ရသည်ထက် စက်သီး ဖြင့် ဆွဲတင်ရသည်က သက်သာသည်။ ရေငင်ရာတွင် ကြိုးကို အောက်သို့ဆွဲချခြင်းအားဖြင့် ရေပါလာသောပုံးသည် အပေါ်သို့ ရောက်လာသည်။ ဤတွင် စိုက်အားတစ်ပေရွေ့လျှင် ဝန်လည်း တစ်ပေသာ မြင့်တက်သည်။ သို့သော် စက်သီး၏ အကူအညီ ကြောင့် ရေပုံးကို တိုက်ရိုက်ဆွဲမတင်ရဘဲ ကြိုးကို ဆွဲချရုံနှင့် ရေပုံးတက်လာသည့်အတွက် ရေငင်ရသူအဖို့ သက်သာသည်။ စက်သီးရှင်တွင်မူ စက်သီးကို ကြိုးနှစ်ပင်ဖြင့် ဆိုင်းထား၍ ဝန်ကို စက်သီးတွင်ချိန်ထားသည်။ ယင်းသို့ဖြင့် ဆိုင်းကြိုး တစ်ပင်သည် ဝန်၏တစ်ဝက်ကို ထိန်းထားရသောကြောင့် စိုက် အားသည် ဝန်၏တစ်ဝက်နှင့် ညီမျှလေသည်။ ထိုကြောင့် စက်သီးသေဖြင့် ဝန်တစ်ခုကို လူ ၆ ယောက် ဆွဲရလျှင် အထက်ပါ စက်သီးရှင်မျိုးဖြင့် လူ ၃ ယောက်သာ ဆွဲရန်လို ပေသည်။
စက်သီးတစ်လုံးကို အသေတပ်ထား၍ အခြားစက်သီး တစ်လုံး နှစ်လုံး စသည်တို့ကို အရှင်တပ်ထားသော အစီအစဉ် မျိုးကိုလည်း ပြုလုပ်နိုင်သည်။ ဤအစီအစဉ်မျိုးဖြင့် အထက် ဖော်ပြပါ စက်သီးမျိုးမှာထက် ဝန်ကို ပို၍ဆွဲတင်နိုင်၍ ဤနည်း ကို ကုန်တင်ကုန်ချ မောင်းတံများတွင် အသုံးပြုလေ့ရှိကြသည်။
အလေးချိန်စီးသော အရာဝတ္ထုတစ်ခုခုကို အမြင့်သို့ ဆွဲ တင်လိုသောအခါ တည့်တည့်မတ်မတ်ဆွဲတင်မည့်အစား စောင်း ပြင်ဖြင့် ကုန်းဘောင်ထိုးပြီးနောက် လှိမ့်၍သော်လည်းကောင်း၊ တွန်း၍သော်လည်းကောင်း သက်သက်သာသာ တင်နိုင်သည်။ ယင်းသို့ စောင်းပြင်ဖြင့် တွန်းတင်ခြင်းအားဖြင့် ပြီးမြောက်သော အလုပ်သည် တည့်တည့်မတ်မတ်ဆွဲတင်ရသောအခါ ပြီးမြောက် သောအလုပ်နှင့် အတူတူပင်ဖြစ်၏။ ရှေးခေတ်အီဂျစ်လူမျိုးတို့ သည် ပိရမစ်ခေါ် အလွန်ကြီးမားသော ထုချွန်ပုံအဆောက်အအုံ ကြီးများကိုတည်ဆောက်ကြစဉ်က စောင်းပြင်များကို အသုံးပြုခဲ့ ကြသည်ဟု ဆိုလေသည်။
သင်၏သဘောမှာ စောင်းပြင်နှစ်ခုစပ် သဘောပင် ဖြစ် သည်။ ပုဆိန်များ၊ ဓားများ၊ ဆောက်များသည် သပ်များပင်ဖြစ် ကြ၏။
ဝက်အူ၏သဘောမှာလည်း စောင်းပြင်၏ သဘောပင် ဖြစ်သည်။ ဝက်အူတွင် ဝက်အူရစ်တစ်ခုနှင့် နောက်တစ်ခု၏ အကွာအဝေး သို့မဟုတ် ဝက်အူရစ်၏ အထူအပါးသည် တည့် တည့်မတ်မတ် အမြင့်ဖြစ်သည်။ ဝက်အူ၏အဝန်းသည် စောင်း ပြင်၏ အလျားဖြစ်သည်။ လက်သမားသုံး ဝက်အူများအပြင် ဂျက်ကဲ့သို့ လက်ကိုင်တပ်၍ လှည့်ရသော ကိရိယာများသည် လည်း ဝက်အူရစ်ဖြင့်ပင် မြေ|ာက်ရသည်။ သာမန်အားဖြင့် လက်ကိုင်တစ်ပတ်လည်လျှင် ဝက်အူတစ်ထစ် အဆင်းသော် လည်းကောင်း၊ အတက်သော်လည်းကောင်း ရှိတတ်ပေသည်။ ဤကား မက္ကင်းနစ်ခေါ် ရူပဗေဒပညာရပ်ခွဲတွင် အရင်း ခံဖြစ်သည့် အခြေခံစက် ၆ မျိုး၏ သဘောဖြစ်၍ ရှုပ်ထွေးလှ သော လျှပ်စစ်ဒိုင်နမို၊ လျှပ်စစ်မိုတာတို့မှာ ဤအခြေခံစက် ၆ မျိုးကို မူတည်ထားသည့် ပစ္စည်းများသာ ဖြစ်ကြလေသည်။
အရာဝတ္ထုတစ်ခုခုပေါ်သို့ သက်ရောက်သောအားသည် မျှတမှုမရှိသောအခါ တည်ငြိမ်၍မနေဘဲ လှုပ်ရှားရွေ့သွားလေ သည်။ ရေနွေးငွေ့ဖြင့်မောင်းသော အင်ဂျင်စက်တွင် ပြွတ်တံ ခေါင်း(ပစ်စတန်)ပေါ်သို့ သက်ရောက်သော ရေနွေးငွေ့အားသည် တစ်ဖက်သတ်အားကြီးနေသောကြောင့် ပြွန်ကြပ်လှုပ်ရှားရသည်။
ထိုလှုပ်ရှားမှုသည် ပြွတ်တံခေါင်းမှ မောင်းတံသို့၊ မောင်းတံမှ အခြားကိရိယာ အစိတ်အပိုင်းများသို့ ရောက်သွားကာ စက်ကို လည်စေသည်။ မီးရထားတွင် ယင်းသို့ မမျှတသောအား သက်ရောက်မှုကြောင့် နောက်ဆုံး၌ မီးရထားတစ်ခုလုံး လှုပ်ရှား ရွေ့သွားရခြင်း ဖြစ်လေသည်။ ဤသို့ ရွေ့သွားမှုရှိသော စက် ပညာကို ဒိုင်နမစ်ပညာ ဟုခေါ်သည်။
မမျှတသောအား သက်ရောက်မှုကြောင့် ရွေ့သွားခြင်း ဖြစ်ပေါ်လာပုံကို တစ်စုံတစ်ရာ အထောက်အခံမရှိသည့် အရာ ဝတ္ထုတစ်ခုဖြင့် ပြသနိုင်သည်။ ထိုအရာဝတ္ထုတို့ မြေသို့ကျရခြင်း မှာ မြေ၏ဆွဲအားကြောင့်ဖြစ်သည်။ မြေဆွဲအားသည် ကျလာ သော အရာဝတ္ထုတို့တွင် တသမတ်တည်းသောတိုးရှိန်ကို ဖြစ်စေ သည်။ ထိုတိုးရှိန်မှာ ပျမ်းမျှအားဖြင့် စက္ကန့်တိုင်းတွင် တစ် စက္ကန့်လျှင် ၃၂ ပေနှုန်းနှင့်တိုးလာသည်။ အတိုကောက်အားဖြင့် ၃၂ ပေစက္ကန့်စက္ကန့် ဟုဆိုရ၏။ ငြိမ်သက်စွာတည်နေရာမှ ကျဆင်းလာသော အရာဝတ္ထုတစ်ခုသည် တစ်စက္ကန့်တွင် ၁၆ ပေ၊ နှစ်စက္ကန့်တွင် ၆၄ ပေ၊ သုံးစက္ကန့်တွင် ၁၄၄ ပေသို့ ကျ ဆင်းလာသည်။ ယင်းသို့ ကျဆင်းသည့် ခရီးအကွာအဝေးကို s= ut + 1/2 f*t2 ဟူသော ပုံသေနည်းဖြင့် တွက်ယူကြရသည်။ ထိုပုံသေတွက်နည်းတွင်
s သည် ခရီးအကွာအဝေး (ပေပေါင်း)၊
u သည် ပင်ကိုအသွားနှုန်း၊
t သည် ကြာသောအချိန် (စက္ကန့်ပေါင်း)၊
ဤနည်းဖြင့် လေယာဉ်ပျံတစ်စင်းပေါ်မှ အရာဝတ္ထု တစ်ခုသည် အထက်နည်းအတိုင်းကျဆင်းလာခဲ့လျှင် ၁ဝ စက္ကန့် တွင် ပေပေါင်းမည်မျှကျမည်ကို တွက်ယူနိုင်သည်။ အထက်တွင် တိုးရှိန်မှာ ၃၂ ပေ ဖြစ်ရာ ပုံသေနည်း
s = ut + 1/2 f*t2
s = ၀* ၁ဝ + ၁/၂ * ၃၂ * (၁ဝ)၂ s= ဝ + ၁/၂ * ၃၂ * ၁ဝဝ s= ၁၆ဝဝ ပေပေါင်း
တစ်စုံတစ်ရာ အထောက်အခံမရှိလျှင် မည်သည့် အရာဝတ္ထုမဆို မြေသို့ကျရသည်။ ကျရသည်မှာ မြေကြီးက ဆွဲသောကြောင့်ပင် ဖြစ်သည်။ မြေဆွဲအားသည် ကျသောအရာဝတ္ထုတို့တွင် တသ မတ်တည်းသောတိုးရှိန် ဖြစ်စေသည်ဟူသော တွက်နည်းကိန်း များကို ရှေးဦးစွာ စတင်ဖော်ပြသူမှာ ဂယ်လီလေအို အမည်ရှိ သော သိပ္ပံပညာကျော်ပင်ဖြစ်သည်။ ဂယ်လီလေအိုခေတ်မတိုင်မီ က လေးလံသောအရာဝတ္ထုသည် ပေါ့ပါးသောအရာဝတ္ထုထက် အကျမြန်သည်ဟု ယုံမှတ်ခဲ့ကြသည်။ ထိုယူဆချက် မှားယွင်းပုံ ကို ဂယ်လီလေအိုသည် ပီစာမြို့ရှိ ယိုင်နေသော မျှော်စင်ထက်မှ အမြောက်ဆံနှင့် သေနတ်ကျည်ဆန်တို့ကို တစ်ပြိုင်တည်းချပြခြင်း အားဖြင့် ထင်ရှားစေခဲ့သည်။ ထိုနောက် နျူတန်အမည်ရှိသော သိပ္ပံပညာကျော်ခေတ်တွင် ကြေးပြားဝိုင်းနှင့် ငှက်တောင်ကို လေမရှိသောပြောင်းလုံးအတွင်း၌ ပြိုင်တူချကြည့်ရာ ကျပုံချင်း တူသည်ကို သိရှိခဲ့ကြပြန်လေသည်။
တိုးတက်လျက်ရှိသော ယခုခေတ် သိပ္ပံပညာတွင် စက် အမျိုးမျိုးကို အသုံးပြုလျက် ရှိကြ၏။ ထို့ပြင် ရွေ့သွားပုံကို အကြောင်းပြု၍ အလင်းလှိုင်းများ၊ အိပ်စရေးလှိုင်းများ၊ ဝိုင်ယာ လက် စသည်တို့ကိုလည်း လေ့လာသင်ကြားလျက် ရှိကြရာ၊ အမျိုးမျိုးသော ရွေ့ရှားမှုတို့သည် နျူတန်၏ ရွေ့ရှားမှုစည်းများ မှ ပေါက်ဖွားလာသော ဒိုင်နမစ်ပညာပေါ်တွင် အမှီပြုလျက်ရှိ လေသည်။
နျူတန်၏ ရွေ့လျားမှုစည်းမှာ ၃ ခုရှိ၏။ ယင်းတို့ မှာ
(၁) ပြင်ပမှ အားတစ်ခုခုသက်ရောက်ခြင်း မရှိသမျှ ကာလ ပတ်လုံး အရာဝတ္ထုတိုင်းသည် တည်ငြိမ်၍သော်လည်းကောင်း၊ တစ်သမတ်တည်း ဖြောင့်ဖြောင့်ရွေ့၍ သော်လည်းကောင်း နေ သည်။
(၂) အဟုန်၏ပြောင်းလဲပုံသည် သက်ရောက်သောအား ၏ လားရာအတိုင်းပင် ဖြစ်သည်။
ပါလန်ရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
ပါလန်ရွာ (Parlan)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်၊ နားဟွယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၇၁၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နားဟွယ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၁၀၂ ဦး၊ မ ၁၁၉၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၂၉၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆူလ်ဂီ
ဆူလ်ဂီ (Seulgi, 강슬기) (၁၉၉၄ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၀ရက်နေ့ဖွား) သည် SM Entertainment အောက်မှ တောင်ကိုရီးယား အမျိုးသမီးကေပေါ့ပ်ဂီတအဖွဲ့ Red Velvet ၏ အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။ သူမသည် Red Velvet ၏ ယူနစ်အဖွဲ့ခွဲ Red Velvet - Irene & Seulgi နှင့် SM Entertainment မှ ကေပေါ့ပ် အမျိုးသမီးအဆိုတော် များစွာပါဝင်သည့် GOT the beat အဖွဲ့တို့တွင်လည်း ပါဝင်ထားသည်။
၁၉၉၄–၂၀၁၄: ငယ်ဘဝနှင့် အနုပညာခရီးအစ
ဂင်မ်ဆူလ်ဂီကို ၁၉၉၄ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၊ အန်စမ်း၊ ဂယောင်းဂီဒို၌ မွေးဖွားခဲ့သည်ပြီး မွေးချင်းအစ်ကိုကြီးတစ်ဦးရှိသည်။ သူမသည် အန်စမ်းဘျောမန် အလယ်တန်းကျောင်းတွင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီး ဆိုးလ်မြို့ရှိ School of Performing Arts ကို တက်ရောက်ခဲ့သည်။ သူမသည် ကိုရီးယားနှင့် ဂျပန်စကား နှစ်မျိုးလုံး ပြောဆိုနိုင်သည်။
ငွေမည်းခဝါချခြင်း
ပြီးခဲ့သည့်ကာလများတွင်ငွေမဲခဝါချခြင်းဝေါဟာရကို အဖွဲ့လိုက်ဒုစရိုက်မှုပြုလုပ်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်သောငွေကြေးလွှဲပြောင်းခြင်း တခုတည်းတွင်သာသုံးစွဲခဲ့သည်။ ယနေ့တွင်၎င်း၏အဓိပ္ပာယ် သတ်မှတ်ချက်ကို အမေရိကန် ငွေကြေးထိမ်းချုပ်ရေးရုံးကဲ့သို့သော အစိုးရ နှင့် နိုင်ငံတကာစည်းကမ်းထိမ်းသိမ်းသူများမှ တရားမဝင်လုပ်ကိုင်မှုတစ်ခု၏ ရလဒ်အဖြစ် ရရှိလာသည့် ဥစ္စာပစ္စည်း သို့မဟုတ် ငွေကြေးပမာဏအား တနည်းနည်းနည်းဖြင့် ငွေကြေးလွှဲပြောင်းခြင်း ဟု ပိုမို၍အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုထားကြသည်။ ဤအဓိပ္ပာယ် သည် အခွန်ရှောင်ခြင်း သို့မဟုတ် စာရင်းလိမ်လည်ခြင်း ကဲ့သို့သော လုပ်ဆောင်မှုများအတွက်လည်းအကျုံးဝင်သည်။ အင်္ဂလန်နိုင်ငံတွင်ငွေကြေးတစ်ခုတည်းသာမဟုတ်မည်သည့် စီးပွားရေးပစ္စည်းကိုမဆိုအကျုံးဝင်သည်။ တရားရုံးများသည်ပုဂ္ဂလိကတဦးတယောက်ချင်းများ၊ မူးယစ်ဆေးရောင်းဝယ်သူများ၊ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ၊ အစိုးရအရာရှိများ၏လာဘ်စားမှုများ၊ မာဖီးယား ကဲ့သို့သောဒုစရိုက်ဂိုဏ်း အဖွဲ့ဝင်များ နှင့် အစိုးရများ ကျူးလွန်ခဲ့သည့် ငွေကြေးခဝါချမှုများကို တရားစီရင်နေရသည်။
ဆူလ်ဂီ
၁၉၉၄–၂၀၁၄: ငယ်ဘဝနှင့် အနုပညာခရီးအစ
ဆူလ်ဂီသည် ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် SM Entertainment သို့ သင်တန်းသားအနေဖြင့် ဝင်ရောက်ကာ အဆိုတော်တစ်ဦးဖြစ်လာရန် စတင်လေ့ကျင့်ခဲ့ပါသည်။ ၂၀၁၃ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၂ ရက်နေ့တွင် SM Entertainment ၏ ပွဲဦးထွက်အကြိုပရောဂျက်ဖြစ်သောSM Rookies မှတဆင့် လူသိရှင်ကြားမိတ်ဆက်ပေးခဲ့သည့် ပထမဆုံးသော သင်တန်းသား (၃) ဦးအနက်မှ တစ်ဦးဖြစ်လာခဲ့သည်။
ငွေမည်းခဝါချခြင်း
ဒုစရိုက်မှုတခု၏အကျိုးအမြတ်
ငွေကြေးဒုစရိုက်မှုသည် ပိုမိုရှုပ်ထွေးလာခြင်း နှင့် ငွေကြေးထောက်လှမ်းရေးအဖွဲ့ (FININT ) သည် နိုင်ငံတကာဒုစရိုက်မှုခင်း နှင့် အကြမ်းဖက်မှု နှိမ်နင်းရာတွင် ပိုမိုတွေ့ရှိလာခြင်းဖြင့်၊ ငွေမဲခဝါချခြင်းသည် ဥပဒေပိုင်း တို့တွင် ငြင်းခုံမှုများ ပိုမိုထင်ရှား လာခဲ့သည်။ ငွေမဲခဝါချခြင်းသည် သူ့ဆိုထားချက်ကိုက (ipso facto) တရားမဝင်ဖြစ်သည်။ အများဆုံး နှင့် အမြဲတမ်းလိုလို ငွေရရှိလာစေသည့် ဆောင်ရွက်မှုများသည် ဒုစရိုက်မှုများကိုယ် တိုင်မှ တနည်းမဟုတ်တနည်း ဖြစ်သည် (အကယ်၍ မဟုတ်ခဲ့သော် ငွေကို ခဝါချရန် မလိုပါ)။ အမေရိကန်ဥပဒေတွင် ငွေမဲခဝါချခြင်းဆိုသည်မှာ သတ်သတ်မှတ်မှတ်ဖော်ပြချက်၊ ရရှိခဲ့သည့်နေရာ၊ သို့မဟုတ် တရားမဝင်ရရှိထားသည့်ငွေအား ပေးပို့ရမည့်နေရာတို့ကို ဖုံးကွယ်၍ ငွေကြေးလွှဲပြောင်းမှုများဆောင်ရွက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ အင်္ဂလန်ဥပဒေတွင် ထုံးတမ်းစဉ်လာဥပဒေ၏အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်သည် ကျယ်ဝန်းသည်။ အက်ဥပဒေသည် မည်သည့်နည်းဖြင့်မဆို ပြုလုပ်ခဲ့သည့်ပိုင်ဆိုင်မှုတစ်ခုသည် ဒုစရိုက်မှု တခု၏အကျိုးအမြတ်တွင် တစိတ်တပိုင်းဖြစ်စေ သို့မဟုတ် တစ်ခုလုံးဖြစ်စေ ပါရှိခဲ့ပြီး၊ မည်သည့်ပုံစံ ဖြင့်မဆိုရှိနေစေကာမှု ပိုင်ဆိုင်မှုသည် ဒုစရိုက်မှုတခု၏အကျိုးအမြတ်ကို အသွင်ပြောင်းထားခြင်း သို့မဟုတ် ပြဆိုထားသည့်ပိုင်ဆိုင်မှု၏ အကျိုးခံစားခွင့်ရှိသူအား ဖုံးကွယ်ထားခြင်း ဟု အဓိပ္ပာယ်ဖွင့် ဆိုထားသည်။
ဆူလ်ဂီ
၁၉၉၄–၂၀၁၄: ငယ်ဘဝနှင့် အနုပညာခရီးအစ
၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ သြဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် ဆူလ်ဂီသည် Red Velvet အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် တရားဝင် ပွဲဦးထွက်ခဲ့သည်။
ငွေမည်းခဝါချခြင်း
ဒုစရိုက်မှုတခု၏အကျိုးအမြတ်
မှတ်ချက် ထပ်ခါထပ်ခါမဖော်ပြမိစေရန် ဤဆောင်းပါးများတွင် သန့်ရှင်း ဟူသည့်ဝေါဟာရသည် တရားဝင်ငွေ ရရှိမှုကို ရည်ညွှန်းပြီး၊ ညစ်ပတ် အား တရားမဝင် ငွေရရှိမှုကိုရည်ညွှန်းသည်
ဆူလ်ဂီ
၂၀၁၅–ယခုအထိ: တစ်ကိုယ်တော်လှုပ်ရှားမှုများနှင့် အဖွဲ့ခွဲများ
၂၀၁၅ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလတွင် SM Entertainment မှ တင်ဆက်သည့် School Oz ပြဇာတ်တွင် ဇာတ်ဆောင် Dorothy အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၆ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလတွင် ဆူလ်ဂီသည် King of Mask Singer ရုပ်သံအစီအစဉ်တွင် Cinema Heaven ဟုခေါ်သော ပြိုင်ပွဲဝင်တစ်ဦးအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သည်။
ငွေမည်းခဝါချခြင်း
ခေတ်သစ်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု
ငွေကြေးခဝါချခြင်းသည်ဒုစရိုက်မှုတစ်ခုမဟုတ်ဘဲ၊အမေရိကန်နိုင်ငံတွင်တားမြစ်ခြင်းကာလအတွင်းဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ သို့သော်နည်းပညာများသည်တိုးတက်လာပြီး၊ပြန်လည်သန့်စင်ထားသည်။ များစွာသော နည်းစံနစ်များသည် တရားမဝင်အရက်များ ရောင်းချခြင်းဖြင့် ရရှိလာသည့်ငွေများ၏မူလအစကို အသွင်ပြောင်းထားရန် စီစဉ်ထားရှိသည်။ ၁၉၃၁ အယ်ကပုန်း (Al Capone) ၏ အခွန်ရှောင်မှုအတွက် ထောင်ကျပြီးနောက်၊ လူဆိုးဂိုဏ်းဝင် မီယာလန်းစကီး (Meyer Lansky) သည် ဖလော်ရီဒါပြည်နယ် ကားပက်ဖက်စပ်များ (Carpet Joints) မှ ပင်လယ်ရပ်ခြား ငွေစာရင်းများသို့ ငွေများလွှဲပြောင်းခဲ့သည်။ ၁၉၃၄ ခုနှစ် ဆွစ်ဘဏ်လုပ်ငန်းဥပဒေ ထွက်ပြီးနောက်ပိုင်း၊ ထိုဥပဒေသည် ဘဏ်၏လျှို့ဝှက်ထားမှုစည်းမျဉ်းကို ချမှတ်ခဲ့ပြီး၊ လန်းစကီးသည် ဆွစ်ဘဏ်တစ်ခုကို ဝယ်ယူ၍ ထိုဘဏ်အတွင်းသို့ သူ၏တရားမဝင်ငွေများကို ရှဲကုမ္ပဏီများ (shell companies)၏ ရှုပ်ထွေးသည့်စံနစ်တစ်ခု၊ ဦးပိုင်ကုမ္ပဏီများ၊ နှင့် ကမ်းလွန်ဘဏ်ငွေစာရင်းများ မှတစ်ဆင့် ထဲ့သွင်းခဲ့သည်။
ဆူလ်ဂီ
၂၀၁၅–ယခုအထိ: တစ်ကိုယ်တော်လှုပ်ရှားမှုများနှင့် အဖွဲ့ခွဲများ
၂၀၁၈ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် သူမသည် (G)I-dle အဖွဲ့၏ ဆိုယွန်း၊ GFriend အဖွဲ့၏ SinB၊ တစ်ကိုယ်တော်အဆိုတော် Chungha တို့နှင့်အတူ မီနီအဖွဲ့ငယ်ဖြစ်သည့် Station Young အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ပြီး "Wow Thing" သီချင်း ထွက်ရှိခဲ့သည်။ အောက်တိုဘာလ ၁၅ရက်နေ့တွင် ဆူလ်ဂီသည် Gaon Digital Chart တွင် နံပါတ် ၂ နေရာအထိ ရောက်ရှိခဲ့သော တောင်ကိုရီးယား ဟစ်ဟော့နှင့် R&B အနုပညာရှင် Zion.T ၏ သီချင်း "Hello Tutorial" တွင် Featuring အဆိုတော်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သည်။
ငွေမည်းခဝါချခြင်း
ခေတ်သစ်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးနောက်ပိုင်းကာလတွင် ဥပဒေပြုသူများသည် တစ်နေ့ထက်တစ်နေ့ ကြီးထွားလာသော ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး၊ ဘဏ္ဍာရေး နှင့် ပတ်ဝန်းကျင် ပြစ်မှုကျူးလွန်ခြင်းများနှင့် ရင်ဆိုင်ကြုံတွေ့နေရသဖြင့် ၎င်းတို့ကိုယ် တိုင်ပင်လျှင် ရှုပ်ထွေးကျဉ်းကြပ်နေမှုတစ်ခုတွင် တွေ့နေရသည်။ ထိုပြစ်မှု ကျူးလွနှ်ခြင်းများသည် သတ်သတ်မှတ်မှတ်တစ်ဦးတစ်ယောက်ကို အမှန်တစ်ကယ် တိုက်ရိုက်ထိခိုက် နစ်နာခြင်းမရှိပါ။ အသေကောင်အပုပ်နံ့ထွက်ခြင်းမျိုးလည်းမရှိပါ။ တရားသူကြီးများဆုံးဖြတ်သည်မှာ အမှုနှင့်ပတ်သက်သည့်အကျိုးအမြတ်များကို သိမ်းဆည်းခြင်းသည် ဒုစရိုက်မှုကြီးများအား လုံ ေးလောက် သည့် အဆုံးအဖြတ်ပေးခြင်းဟု မှတ်ယူထားသည်။ ရုံးတော်မှသိမ်းဆည်းခြင်းကို ရှောင်ရှားရန်အတွက် အဖွဲ့အစည်းအလိုက်ဒုစရိုက်ဂိုဏ်းများသည် ငွေတစ်ပုံကြီးပေးရန် ယခုအခါတွင် လိုအပ်သည်။ ထိုငွေသည် လွယ်ကူစွာသုံးစွဲ၍မရ သို့မဟုတ် တရားဝင်စီးပွားရေးတွင် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံ၍မရ ဖြစ်နေသည်။ ထိုငွေသည် ဥပဒေတွင် စွဲကပ်နေသည့်အညှိဖြစ်သည်။ ထိုအညှီကို “လျှော်ဖွတ်ရန်” လိုအပ်သည်။ ငွေမဲခဝါချခြင်း သည် အဖွဲ့လိုက်ဒုစရိုက်မှု၏ “အားချီးလီးဖနောင့်” အား ကောင်းချီးပေးခြင်းဖြစ်သည့် လူဆိုးဂိုဏ်းဝင် များကို လုပ်ငန်းရှင်များအဖြစ်သို့ ရှာဖွေထူထောင်ပေးခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုသူတို့သည် နည်းပညာတတ်ကျွမ်းမှုရှိ ပြီး ၎င်းတို့၏ခိုးရာပါပစ္စည်းများ ခဝါချရန် ဘဏ်နှင့်တူသည့် တရားဝင်အဖွဲ့ အစည်းများကို ပိုင်ဆိုင်လာကြသည်။
ဆူလ်ဂီ
၂၀၁၅–ယခုအထိ: တစ်ကိုယ်တော်လှုပ်ရှားမှုများနှင့် အဖွဲ့ခွဲများ
၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလတွင် ဆိုးလ်မြို့၌ ကျင်းပြသည့် La Rouge ဖျော်ဖြေပွဲအတွင်း ဆူလ်ဂီသည် ၎င်း၏ ပထမဆုံးတစ်ကိုယ်တော်ဖျော်ဖြေမှုဖြစ်သည့် "Uncover" သီချင်းကို ဖျော်ဖြေခဲ့သည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် SM Entertainment မှ ဆူလ်ဂီသည် Red Velvet အဖွဲ့ဝင်အဖော် အိုင်းရင်း နှင့်အတူ Red Velvet ၏ ပထမဆုံး ယူနစ်အဖွဲ့ခွဲအဖြစ် ဖွဲ့စည်းမည်ဖြစ်ကြောင်း အတည်ပြုခဲ့သည်။ အဆိုပါ ယူနစ်အဖွဲ့ခွဲ Red Velvet - Irene & Seulgi သည် Monster EP ဖြင့် ဇူလိုင်လ ၆ရက်နေ့တွင် ပွဲဦးထွက်ခဲ့သည်။ ၎င်း EP တွင် Seulgi ၏ တစ်ကိုယ်တော်သီချင်း "Uncover" ၏ စတူဒီယိုဗားရှင်း အပြည့်အစုံပါရှိသည်။
ငွေမည်းခဝါချခြင်း
ငွေမဲခဝါချခြင်း၏ရည်ညွှန်းချက်များ
ငွေမဲခဝါချခြင်းဝေါဟာရသည် အများပြောသလို အယ်ကပုန်း (Al Capone) အသုံးပြု သည့် ခဝါချသူများမှ မသာမာသည့်နည်းဖြင့် ရရှိထားသည်များကို သန့်ရှင်းအောင် လျှော်ဖွတ်ခြင်း မှ ဆင်းသက်လာခြင်းမဟုတ်ပါ။ မသန့်ရှင်းသည့်ငွေများကို သန့်ရှင်းအောင်ပြုလုပ်ခြင်းဆိုသည့်အဓိပ္ပာယ် ဖြစ်သည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်၏အချက်တစ်ခုမှာ နှစ်ဦးကြားတွင် သေချာသည့်ခလုပ်တစ်ခုရှိ နေခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုခလုပ်ကို ဖုံးကွယ်သိမ်းဆည်းထားရန် လိုအပ်ချက်ရှိသည်။
ဆူလ်ဂီ
၂၀၁၅–ယခုအထိ: တစ်ကိုယ်တော်လှုပ်ရှားမှုများနှင့် အဖွဲ့ခွဲများ
၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁ ရက်နေ့တွင် သူမသည် Naver Now ၌ သူမ၏ ကိုယ်ပိုင်အွန်လိုင်းရုပ်သံအစီအစဉ် Seulgi.zip ကိုစတင်ပြသခဲ့သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် ဆူလ်ဂီသည် Red Velvet အဖွဲ့ဝင်အဖော် ဝင်ဒီ နှင့်အတူ SM Entertainment ၏ အမျိုးသမီးအဆိုတော် များစွာပါဝင်သည့် စူပါအဖွဲ့ Got the Beat ၏ အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးဖြစ်ကြောင်း ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခဲ့သည်။ အဆိုပါအဖွဲ့သည် ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂ရက်နေ့တွင် ပွဲဦးထွက်ခဲ့သည်။
ငွေမည်းခဝါချခြင်း
ငွေမဲခဝါချခြင်း၏ရည်ညွှန်းချက်များ
မီယာလန်းစကီးသည် ငွေမဲခဝါချခြင်း၏ အစဦးတစ်ယောက်ဖြစ်သည်မှာ ပြည့်စုံလုံလောက်သည်။ အရင်းအနှီးပျံသန်းခြင်း (capital flight) အဖြစ် သူ၏ငွေများကို ကမ်းလွန်နေရာများသို့ လွှဲပြောင်းပေးခဲ့သည်။ ငွေမဲခဝါချခြင်းဆိုသည့်ဝေါဟာရအား ပထမဆုံးရည်ညွှန်းပြောဆိုခဲ့သည် မှာ ဝါးတားဂိတ် အရှုပ်တော်ပုံ ကာလအတွင်း အမှန်တစ်ကယ်ထွက်ပေါ်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ အမေရိကန်သမ္မတ ရစ်ချတ်နစ်ဆင် ၏ “သမ္မတပြန်လည်အရွေးခံရေး ကော်မတီ” သည် မသန့်ရှင်းသောရွေးကောက်ပွဲ ထဲ့ဝင်ငွေများကို မက္ကဆီကိုနိုင်ငံသို့ရွှေ့ပြောင်းပြီး၊ မီယာမီရှိ ကုမ္ပဏီတစ်ခုမှတစ်ဆင့် ငွေများကို ပြန်လည်သွင်းယူလာခဲ့သည်။ ဤဝေါဟာရသည် ဗြိတိန်နိုင်ငံ ဂါးဒီးယန်းသတင်းစာကြီးမှ ထုတ်သုံးခဲ့သည့်ဝေါဟာရဖြစ်ပြီး၊ ခဝါချခြင်း အဖြစ် လုပ်ငန်းစဉ်ကို ရည်ညွှန်းပြောဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ ဂျက်ဖရီရော်ဘင်ဆန်၏ ငွေခဝါချခြင်း စာအုပ်သုံးအုပ်- ခဝါသည်၊ စုပေါင်းထွက်ပေါ်လာခြင်း နှင့် နစ်မြုပ်ခြင်း တွင်ကြည့်ပါ)။ ရှဲကုမ္ပဏီများ၏ ရှုပ်ထွေးသော လုပ်ငန်းကွန်ယက် နှင့် အခွန်ငွေအနည်းငယ်သာပေးရ သည့်နေရာများတွင် အခြေစိုက်ထားသည့် ယုံမှတ်အပ်နှံဖွဲ့အစည်းများ တို့မှတစ်ဆင့် ငွေကိုလျှော်ဖွတ် သည်။ အကြိမ်ကြိမ်ငွေလွှဲပြောင်းခြင်းသည် ငွေမဲခဝါချသည့်နည်းပညာတစ်ခု၏ ဥပမာဖြစ်သည်။
ဆူလ်ဂီ
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တောင်ကိုရီးယား အမျိုးသမီး အဆိုတော်များ
ငွေမည်းခဝါချခြင်း
တစ်နေ့တာအဝင်အထွက်စစ်ဆေးခြင်း
စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတစ်ခုသည် အပါတ်စဉ် မြောက်မြားစွာသောငွေအသေးစားများကို လက်ခံရရှိနေပြီး (ဥပမာ- ကုန်ပစ္စည်းစတိုးဆိုင်)၊ ထိုငွေများကို ဘဏ်တစ်ခုတွင်အပ်နှံထားရန် လိုအပ်သည်။ အကယ်၍ ထိုအပ်နှံငွေများသည် မြင်သာသည့်အကြောင်းပြချက်မရှိဘဲ၊ အကြီးအကျယ်အမျိုးမျိုးဖြစ်နေလျှင် သံသယ ရှိလာနိုင်သည်။ သို့သော် အကယ်၍ အံ သွင်းအထုတ်များသည် ပုံမှန်ဖြစ်နေပြီး၊ အကြမ်းအားဖြင့်တူညီ နေလျှင် သံသယသည် လွယ်ကူစွာလျော့နည်းသွားမည်ဖြစ်သည်။ ဤအချက်သည် အားလုံးသော ငွေကြေးခဝါချခြင်း၏ အခြေခံဖြစ်သည်။ ငွေမဲများစီးဆင်းဝင်ရောက်မလာမှီ သန့်ရှင်းသောငွေများ၏ မှတ်တမ်းလမ်းကြောင်းရှိနေရမည်။ အမေရိကန်နိုင်ငံတွင်၊ ဥပမာ၊ ငွေသားလွှဲပြောင်းခြင်း နှင့် အပ်နှံငွေများသည် ဒေါ်လာ ၁၀ဝဝဝ ထက်ပိုလျှင်၊ ထူးခြားသည့်ငွေသားလွှဲပြောင်းမှုများ အဖြစ် ငွေကိုင် (ဘဏ်စသည်များ) သည် ဘဏ္ဍာရေးမှုခင်းများဖော်ထုတ်ရေးကွန်ယက် (FinCEN) သို့ အခြားအခြားသောသံသယဖြစ်စရာ ဘဏ္ဍာရေးလုပ်ရှားမှုများကို သံသယရှိသောလုပ်ရှားမှုအစီရင်ခံစာများ (SARs) အဖြစ် နှင့်အတူ အစီရင်ခံရမည်။ အခြားသောဥပဒေစံနစ်များတွင် သံသယခြေပြုလိုအပ်ချက်များကို ငွေကြေးဝန်ဆောင်မှုဝန်ထမ်းများ နှင့် လုပ်ငန်းကုမ္ပဏီများအပေါ် တာဝန်ချထားပေးပြီး၊ အာဏာပိုင်များသို့ မသင်္ကာသည့်လုပ်ရှားမှုများကို အစီရင်ခံစေသည်။
ထွက်မပြေးနိုင်သောစီးပွားရေးလုပ်ငန်း
အခြားနည်းစံနစ်တစ်ခုမှာ ငွေအဝင်ကိုစောင့်မကြည့်နိုင်သည့် လုပ်ငန်းတစ်ခုကို စတင်ရန်ဖြစ်ပြီး၊ ငွေသား အသေးအမွှားကိုဝင်စေ၍ ထိုအပေါ်တွင် အခွန်ငွေပေးဆောင်သည်။ သို့သော် ဘဏ်ဝန်ထမ်းအားလုံးအား အစီရင်ခံလောက်သည်အထိဖြစ်လာမည့် ငွေလွှဲပြောင်းမှုများကို အမြဲတမ်းစောင့်ကြည့်နေရန် သင်တန်းပေး ထားပြီးဖြစ်သည်။ မသ်င်္ကာမှုများကိုရှောင်ရှားရန် ရှဲကုမ္ပဏီများသည် လူထုနှင့်တိုက်ရိုက်ထိတွေ့ ဆက်ဆံပြီး၊ အချို ့သောဝန်ဆောင်မှု များကိုပြုလုပ်ပေးသည် (ရုပ်ဝတ္တုပစ္စည်းများ ထောက်ပံ့ခြင်းမဟုတ်ပါ) ။ ရှဲကုမ္ပဏီများတွင် လုပ်ငန်းတစ်ခုရှိပြီး၊ ထိုလုပ်ငန်းသည် အကြောင်းပြချက်ခိုင်လုံစွာ ငွေကိုသဘာဝကျ သည့်အရာအဖြစ် လက်ခံသည်။ လူထုအား ငွေသားဖြင့် တိုက်ရိုက်ဆက်ဆံခြင်းသည် ဖောက်သယ်များ၏ မှတ်တမ်းမထားရှိခြင်းဖြစ်သည့်အတွက် ကျိုးကြောင်းဆီလျှော်သော အကြောင်းပြချက်တစ်ခု ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ဥပမာ၊ဆံပင်အလှပြုပြင်သူတစ်ယောက်အားငွေသားဖြင့် ပေးချေသည်ကိုတွေးတောကြည့်ရန်၊သူမသည်သူမ၏ဖောက်သယ်နာမည်များကိုသိရှိနေလင့်ကစား၊သူတို့၏ဘဏ်စာရင်းအသေးစိတ်ကိုတော့ မသိရှိပါ။ ဆံပင်ညှပ်ခြင်း၏ မှတ်တမ်းတစ်ခုသည် ပထမဆုံးပုံပန်းသဏ္ဍန် (prima facie) သက်သေပြချက်အဖြစ် ဟန်ဆောင်၍လက်ခံရမည်ဖြစ်သည်။ ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းများတွင် အရင်း အမြစ်များ၏အမည်များ မဖော်ပြသည့်အားသာချက့်ရှိသည် – သို့သော် ငွေသားဖြင့်ထိတွေ့ဆက်ဆနေရခြင်းသည် အားနည်းချက်ဖြစ်သည်။ ကွန်ပျူတာများရောင်းချသည့်လုပ်ငန်းတစ်ခုတွင် ကွန်ပျူတာ များအတွက် စာရင်းထားရှိရပြီး၊ ဆံပင်အလှပြင်သူများတွင် ဆံပင်ညှပ်ပေးရမှုအတွက် စာရင်းမရှိပါ။ သို့သော် ကွန်ပြူတာအတွက် ငွေကြေးဖောင်းပွမှုရှိနေခဲ့လျှင်လည်း ငွေရပြေစာ ရှိသည် – ဆံပင်ညှပ်သည့် အတွက် ငွေရပြေစာ မရှိသည်မှာ ဖြစ်နိုင်သည်။ ဖောက်သယ်များထံမှ သန့်ရှင်းစွာငွေလက်ခံရန်ရည်ရွယချက်အတွက် ဖောက်သယ်များရင်းနှီးမြှုပ်နှံထားရန်ဆိုသည့် ဖြစ်နိုင်ခြေလည်း အမှန်တကယ်ရှိနေသည်။
ကြွယ်ကန်ရွာ၊ ချောက်မြို့နယ်
ကြွယ်ကန်ရွာ (Kyweikan)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးခရိုင်၊ ချောက်မြို့နယ်၊ ဂွေးချိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၅၂၆၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဂွေးချိုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၈၄၇ ဦး၊ မ ၂၃၄၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၁၉၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ချောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သံဖြူရုံ
သံဖြူရုံ
Country rap
Country rap သည် country ဂီတကို hip hop ပုံစံ rapping များရောနှောထားသော ကျော်ကြားလာသော မျိုးခွဲဖြစ်ပြီး hick-hop (သို့) rural rap ဟုလည်းသိကြသည်။ Country rap သည် Bubba Sparxxxနှင့် ထုတ်လုပ်သူ Shannon "Fat Shan" Houchins က Spaxxx ၏ ၂၀၀၁ တွင် Dark Days, Bright Nights album ကို ဖန်တီးရာမှ စတင်အစပျိုးခဲ့သည်။ Interscope Records မှ ဖြန့်ချိခဲ့သည်။ ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် အနုပညာရှင် Big&Rich က Cowboy Tray ဟု မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၅ခုနှစ် Loco Motive ကို Warner Brothers မှ ဖြန့်ချိခဲ့သည်မှစ၍ တိမ်းညွတ်ခဲ့သည်။ Billboard Top Country Album သီချင်းစာရင်းတွင် နံပါတ်၂သို့ရောက်ရှိခဲ့သည်။ Bubba Sparxxx’s ၏ album ပွဲဦးထွက်ထွက်ချင်း platinum ဆုရရှိခဲ့သည်။ Houchins က Average Joes Entertainment ကို country rapper Colt Ford နှင့်အတူ ဖန်တီးပြီးနောက် မကြာခင်ဖြစ်သည်။ ဒါဟာ country rap သည် mainstream country ၌ ကွဲပြားသော အမျိုးအစားများစွာရှိသည့်အနက် ကွဲထွက်ခြင်းစတင်ခြင်းဖြစ်သည်။ Colt Ford သည် album ၁.၅ သန်းကျော် ရောင်းချနိုင်ခဲ့ပြီး Billboard ၏ country ဂီတသီချင်းစာရင်းတွင် Top 10 စာရင်းတွင် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ Ford ၏ ၂၀၁၂ တွင် Declaration Of Independence ကို ဖြန့်ချိခဲ့ပြီး Billboard ၏ Country သီချင်းစာရင်းတွင် နံပါတ်တစ်နေရာနှင့် သူ၏ ၂၀၁၄ album Thanks for Listening သည် Billboard Rap သီချင်းစာရင်းတွင် နံပါတ်တစ်နေရာနှင့် Billboard Country နှင့် Rap သီချင်းစာရင်းတွင် တစ်ဦးတည်းရှိသော ပထမဆုံးအနုပညာရှင်အဖြစ်သမိုင်းတွင် ကျန်ရစ်ခဲ့ သည်။ The Lacs ၏ တတိယနှင့် စတုတ္ထမြောက် albums များဖြစ်သည့် Keep it Redneck နှင့် Outlaw in Me Both သည် Billboard Country သီချင်းစာရင်းတွင် နံပါတ်၃နေရာသို့ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး country rap ကို အမျိုးအစားအသစ်အဖြစ် သက်သေပြနိုင်ခဲ့သည်။
ဤအမျိုးအစားထဲတွင် ပါဝင်သော အနုပညာရှင်များထဲတွင် Southern Country Muzik, Dj cannon Banyon, Camo Collins, Ben Coondog Tice, Stephen Lenmons Boondox, Lenny Cooper, Mud Digger, Danny Boone, The Kuntry Boyz, Knuckes, Bama Boys, 14 Ni, Sonny Bama, Good Of Boyz, Johnny Cobbler, Moonshine Bandits, Big Smo, Swarmprats, Yelawolf, Jawga Boyz, Dez, Boltleneck, Young Gunner, Twang & Round, Demon Jones, Sarah Ross, Haystak, Charlie Farley, Cap Bailey, Cypress Spring, Moccusin Creek, Oliva Lane, Chad Mac, Sloppry Jones, Mini Thin, Bigg Matt, Apalachee Don, Unkle Budd, DurtE, Redneck Souljers, Ryan Upchurch နှင့် PFE တို့ဖြစ်သည်။ Country အနုပညာရှင်များတွင် Toby Keith, Trace Adkins နှင့် Blake Shelton တို့သည် လက်တလောနှစ်များတွင် country rap အစိတ်အပိုင်းများကို အစားထိုးခဲ့သည်။
Mainstream Country အနုပညာရှင် rapperများနှင့် rapper များနှင့် ပူးတွဲဆောင်ရွက်ခဲ့သူများ
Country ဂီတထဲတွင်ပါဝင်သော Talking Blues ပုံစံသည် ၁၉၇၀မှစ၍ အပေါ် လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။ ဥပမာအားဖြင့် Woody Guthrine (၁၉၄၇) နှင့် Jimmy Dean သီဆိုခဲ့သော Big Bad John သီချင်းဖြစ်သည်။ သေချာသည်မှာ country ဂီတသီချင်းများသည် hip hop လွှမ်းမိုးမှုများကို ပြသခဲ့သည်။ Toby Keith ၏ Getcha Some နှင့် I wanna Talk about Me တို့ဖြစ်သည်။ ထူးခြားချက်မှာ အပူတပြင်းဖြစ်သော စည်းဝါးပုံစံများပါရှိသည်။ ထိုပုံစံက The Bellamy Brothers ၏ (၁၉၈၇) Country Rap သီချင်းတွင် တွေ့နိုင်သည်။ Neal McCay သည် The Beverly Hillbillies ၏ ဇာတ်ဝင်သီချင်းကို hip hop ပုံစံဖြင့်မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည်။ hip hop သီချင်းများမှ နမူနာများပါဝင်သည်။ ၂၀၀၄စက်တင်ဘာတွင် အမေရိက hip hop မှတ်တမ်းအနုပညာရှင် Nelly သည် Over and Over ကိုဖြန့်ချိခဲ့သည်။ အမေရိကန် country သီချင်းရေးဆရာနှင့် အဆိုတော် Tim Mc Grew နှင့် ပူးတွဲလုပ်ဆောင်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ သီချင်းသည် Billboard Hot 100 တွင် နံပါတ်၃နေရာတွင်ချိတ်ခဲ့ သည်။ Jason Aldeam သည် Dist Road Anthem သီချင်းနှင့်အတူ number one country hit ဖြစ်ခဲ့သည်။ country rapper Colt Ford နှင့် Country-rock အဆိုရှင် Brantley Gilbert သည်တို့ ဖန်တီးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ Dirt Road Anthem ကို Luacris- (rapper) က Remix ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး CMT Music Awards (၂၀၀၁) နှင့် Grammy Nominations ဖျော်ဖြေပွဲ (၂၀၀၁) ၌ တီးခတ်ခဲ့သည်။ အမေရိက rapper B.O.B နှင့် country အဆိုရှင် Taylor Swift တို့ country rap သီချင်း Both of US ကို ပူးတွဲဖန်တီးခဲ့ကြသည်။ ဘင်ဂျိုဂီတာနောက်ခံပါသော hip hop သီချင်းတစ်ပုဒ်ဖြစ်သည်။ Country အဆိုရှင် Brad Paiseley နှင့် U cool J သည် သီချင်း Justified & Ancient တို့က ဖြန့်ချိခဲ့သည်။ ၁၉၈၇ ခုနှစ်(What the Fuck is Going On?) တွင် ပါဝင်သည်။ ထူးခြားချက်မှာ American Country ဂီတအဆိုရှင် Tammy Wynette က The White Room တွင် သီဆိုထားသည်။ ၂၀၀၀တွင် rapper Tow Down သည် Country Rap Tune ဖြန့်ချိခဲ့သည်။
ရဝမ်လူမျိုး
ရဝမ်လူမျိုး များသည် ပူတာအိုချိုင့်ဝှမ်းလွင်ပြင်ဒေသ နောင်မွန် (ကဆန်ချောင်း) ချိုင့်ဝှမ်း ခေါင်လန်ဖူးဒေသမေခချိုင့်ဝှမ်း နှင့် ခရန်ခူးစသည့် ခါကာဘိုရာဇီ တောင်ခြေဒေသများတွင် နေထိုင်ကြသည်။ ရဝမ်လူမျိုးကို နုံလူမျိုးဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ တိဗက်မြန်မာအနွယ်ဝင် ဖြစ်၍၊ လိုလိုမူဆို အုပ်စုတွင် ပါဝင်၏။ မြန်မာနိုင်ငံ အထက်ပိုင်း၊ ပူတာအိုနယ်တစ်ဝိုက်၊ တိဆန်၊ တမိုင်၊ တရုန်၊ အင်မိုင်ခ မြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက်နှင့် အကျန် မြစ်ဝှမ်းအောက်ပိုင်း တို့တွင် နေထိုင်ကြသည်။
ရဝမ်လူမျိုးတို့ကို ကချင်နှင့် ရှမ်းတို့က နုံလူမျိုး၊ သို့မဟုတ် ခနုံဟူ၍ ခေါ်လေသည်။ ရဝမ်ဟူသည်မှာ ဖြူစင်သော အဝတ်ကို ဝတ်သည့် လူမျိုးဟူ၍ အဓိပ္ပာယ် ရသည်။ မရူလူမျိုးတို့က ယင်းတို့ကို နိုင်ဗောင်းဟု ခေါ်၏။ တရုတ်တို့ကမူ ကျူးဇီဟု ခေါ်လေသည်။ ကျူးဇီမှာ ဧရာဝတီမြစ်ကမ်း၌ နေသူများဟု အနက်ရ၏။ ရဝမ်လူမျိုးတို့သည် ကိုယ်ကာယ ကြီးထွားတုတ်ခိုင်၍၊ အသားလတ်၏။ မေးရိုးကြီး၏။ နှာတံပေါ်၏။ ယောက်ျားရော မိန်းမပါ အဝတ်ဖြူ ဝတ်ကြသည်။ နုံလူမျိုးအကြီးအကဲများသည် ကြိမ်ဖြင့် ရက်၍၊ ဝက်စွယ်ဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသော ဦးထုပ်များကို ဆောင်းလေ့ရှိ၏။ လှံရှည်ကြီးများနှင့် ဓားလွယ်များကို ကိုင်ဆောင်ကြသည်။
နုံလူမျိုးများသည် အလုပ်နှင့်လက် ပြတ်သည်ဟူ၍ မရှိအောင် ဝီရိယကောင်း၏။ တောင်ယာခုတ်၊ စပါးထောင်း၊ ရက်ကန်းရက်နှင့် တစ်နေကုန် အလုပ်လုပ်လေ့ရှိသည်။ အဝတ်အစားအတွက် အဇီးအီးခေါ် ဂုံလျှော်ပင်တစ်မျိုးမှ ချည်မျှင်ထုတ်၍ ရက်လုပ်ယူကြ၏။ စားသုံးရန်အတွက် တောင်ယာတွင် စပါးစိုက်ပျိုးရုံ သာမက၊ တောင်စောင်းတွင် လှေကားထစ်သဖွယ် အဆင့်ဆင့် မြေကို ထွင်၍၊ အာလူး၊ မြေပဲ၊ မုန်ညင်း၊ နှမ်းစသည်တို့ကို စိုက်ပျိုးလေ့ရှိကြသည်။ ရှေးအခါက နုံလူမျိုးတို့သည် သံလွင်မြစ်ဝှမ်းတွင် နေထိုင်ခဲ့ကြ၏။ မူလကပင် ထိုဒေသ၌ အိုးအိမ်အခြေစိုက်၍၊ အတည်အမြဲ နေထိုင်ရန် ရည်သန်ရင်း ရှိဟန်တူသည်။ သို့ရာတွင် လီဆူးလူမျိုးတို့ကြောင့် တဖြည်းဖြည်း အနောက်ဘက်သို့ ရွှေ့လာရာမှ၊ ယခုနေထိုင်သော နေရာတို့ကို ရောက်ရှိ လာခြင်းဖြစ်သည်ဟု ယူဆရန် ရှိလေသည်။ ယခုအခါ၌မူ လီဆူးတို့ နှင့်ပင် ရောနှောနေထိုင်လျက်ရှိလေသည်။ အောက်ပိုင်းနမ့် တမိုင်၊ မတ်ဝမ်နှင့် အကျန်မြစ်ဝှမ်းတို့၌ နုံလူမျိုးနှင့် လီဆူးတို့၏ ရွာပေါင်း ၁၇၅ ရွာခန့်ရှိ၍၊ ရဝမ် အိမ်ခြေပေါင်း ၂ဝဝဝ ခန့်နှင့် လီဆူး အိမ်ခြေပေါင်း ၆ဝဝ ခန့်ရှိလေသည်။ စုစုပေါင်း လူဦးရေမှာ ၁၅,ဝဝဝ ခန့်ဟု ခန့်မှန်းရသည်။
ရဝမ်လူမျိုးတို့တွင် အမျိုးအနွယ်ပေါင်း ၈ဝ ခန့်ရှိသည်။ ရှေးအခါက တစ်စုနှင့်တစ်စု သီးသန့်နေလေ့ ရှိလေရာ၊ နေထိုင်ရာဒေသ၏ လမ်းပန်းအခြေအနေ မပြေပြစ်မှုကြောင့်၊ တစ်မျိုးနှင့်တစ်မျိုးပြောဆိုသောစကားတွင် အနည်းငယ် ကွဲလွဲမှုများ ရှိလေသည်။ သို့သော် စကားအစီအစဉ်မှာ မြန်မာစကားကဲ့သို့ပင် ဖြစ်၏။
အမည်မှည့်ပုံ
ရဝမ်လူမျိုးများသည် မိမိတို့ သား သမီးများအား နာမည် မှည့်ရာတွင် အကြီးမှ အငယ်အလိုက်မှည့်ကြသည်။ ၎င်းမှာ အောက်ပါအလိုက်ဖြစ်သည်။
ကရိဘာရွာ၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်
ကရိဘာရွာ (Karibar)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ ကျောက်တံခါးမြို့နယ်၊ ဟာရီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၉၁၃၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟာရီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၈၆၁ ဦး၊ မ ၄၅၅၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၈၄၁၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်တံခါးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျွန်းစုရွာ၊ တလိုင်းကွင်း
ကျွန်းစုရွာ၊ တလိုင်းကွင်း
ဩရမရွာ၊ ဩရမ (ခ) ရီးချောင်းပြင်လှ
ဩရမရွာ၊ ဩရမ(ခ) ရီးချောင်းပြင်လှ
ဆော်လမွန်အိုင်းလန်းနိုင်ငံ
ဆော်လမွန်အိုင်းလန်း နိုင်ငံ သို့မဟုတ် ဆော်လမွန်ကျွန်းစုသည် အိုရှန်းနီးယားတွင် ရှိသော အချုပ်အခြာအာဏာပိုင် နိုင်ငံ တစ်နိုင်ငံ ဖြစ်သည်။ ပါပူအာနယူးဂီနီနိုင်ငံ ၏ အရှေ့ဘက်တွင် ရှိပြီး ကျွန်းစုပေါင်း ၁၀၀၀ ခန့် ပါဝင်သည်။ မြေနေရာအားဖြင့် ၁၀,၉၆၅ စတုရန်းမိုင် (၂၈,၄၀၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ) ခန့် ရှိသည်။ မြို့တော်ဖြစ်သော ဟိုနီအာရာမြို့သည် ဂွာဒယ်ကနဲလ် ကျွန်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ ဆော်လမွန်အိုင်းလန်း သည် ဓနသဟာယနိုင်ငံများအဖွဲ့၏ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျွန်းနိုင်ငံများ ကဏ္ဍ:ဖွံ့ဖြိုးမှုအနိမ့်ဆုံး နိုင်ငံများ ကဏ္ဍ:အိုရှန်းနီးယားရှိ နိုင်ငံများ
ကျန်းခန်းရွာ၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်
ကျန်းခန်းရွာ(Kyanhkan)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဝိုင်းမော်မြို့နယ်၊ ခတ်ချိုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၈၂၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခတ်ချိုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၁၄၇ ဦး၊ မ ၅၃၇၇ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၀၅၂၄ ဦး နေထိုင်သည်။
ခြင်ရုပ်ပင်
ခြင်ရုပ်ပင်မှ ပျဉ်ကို ကြမ်းခင်းနိုင်၏။ သေတ္တာ၊ စည်ပိုင်းစသည်တို့လည်း လုပ်နိုင်သည်။ ထို့ပြင် လှေစပ်ရာတွင်လည်း သုံးနိုင်သည်။ သစ်ခေါက်ကို သားရေနယ်ရန် ဖန်ရည်လုပ်ရာ၌ တစ်ခါတစ်ရံ သုံးလေသည်။ သစ်ရည်နှင့် အစေးကို ပန်းနာ ရောဂါအတွက် ဆေးအဖြစ် သုံးလေ့ရှိသည်။ အသီးကို အစိမ်းစားနိုင်သည်။ ထို့ပြင် ချဉ်ဖတ်ထည့်၍ လည်း စားသုံးကြသည်။
ငှက်ညိုပြောက်
ငှက်ညိုပြောက် (spotted wren-babbler) (Elachura formosa) ကို ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၊ ဘူတန်နိုင်ငံ၊ တရုတ်နိုင်ငံ၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ လာအိုနိုင်ငံ၊ မြန်မာနိုင်ငံ၊ နီပေါနိုင်ငံ နှင့် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတို့တွင် တွေ့ရှိရလေ့ရှိသည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ယင်းငှက်ကို မျိုးဆက်ပျက်သုဉ်းမည့်အန္တရာယ်ရှိသဖြင့် ကာကွယ်ထားသည့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ဘူတန်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:လာအိုနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ယူနန်ပြည်နယ်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ငှက်မျိုးရင်းများ
လာမာဘုန်းကြီး
ကမ္ဘာပေါ်တွင် တိုင်းပြည်အုပ်ချုပ် မင်းလုပ်လျက်ရှိ ကြသော သမ္မတများနှင့် ဘုရင်အသီးအသီးတို့သည် တိုင်းပြည်၏ အုပ်ချုပ် ရေးတွင် အချုပ်အခြာအာဏာပိုင်များ ဖြစ်ကြသော်လည်း သာသနာရေးဘက်တွင်ကား အာဏာပိုင်များ မဟုတ်ကြချေ။ ဆိုင်ရာဆိုင်ရာ သာသနာပိုင်များ၊ အယူဝါဒရေးခေါင်းဆောင်များကသာ သာသနာရေးကို သီးခြားစီမံအုပ်ချုပ်လျက်ရှိကြသည်။ တိဗက်ပြည်တွင်ကား လာမာဘုန်းကြီးများ အမြောက် အမြားရှိသည့်အနက် အကြီးဆုံးဖြစ်သော ဒလိုင်းလာမာဘုန်းကြီးသည် တစ်ချိန်သောအခါက တိဗက်ပြည်၏ နိုင်ငံရေးအချုပ်အချာ အာဏာပိုင်ဖြစ်ခဲ့ပေ သည်။ ဤသည်ကား တိဗက်ပြည်၏ ယခင်က ထူးခြားချက်ပင်ဖြစ်သည်။
တိဗက်ပြည်တွင် ကိုးကွယ်သော အယူဝါဒမှာ ဗုဒ္ဓအယူဝါဒပင် ဖြစ်သော်လည်း မြန်မာနိုင်ငံ၊ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ၊ လောနိုင်ငံ၊ ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ တို့တွင် ကိုးကွယ်သော ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓအယူဝါဒမျိုးမဟုတ်၊ မဟာယာန ဗုဒ္ဓအယူဝါဒဖြစ်သည်။
တိဗက်ပြည်သို့ ဗုဒ္ဓသာသနာသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၃ဝဝ ကျော်လောက်က ဆရုန်စန်ဂံပိုမင်း လက်ထက်၌ ပထမဆုံးဆိုက်ရောက်လာခဲ့လေသည်။ ထိုမင်းသည် ဗုဒ္ဓအယူဝါဒီ နိပေါမင်းသမီးတစ်ပါးနှင့်တရုတ်မင်းသမီးတစ်ပါးတို့ကို မိဖုရားမြှောက်၍ စိုးစံခဲ့သည့်နောက်ပိုင်းတွင် ထိုမိဖုရားတို့၏ ညွှန်ပြမှုအစွမ်းအားဖြင့် ဗုဒ္ဓအယူဝါဒ စတင်ထွန်းကားလာခဲ့သည်ဟုဆိုသည်။ သို့ရာတွင် ထိုမင်းလက်ထက်တွင် ဗုဒ္ဓအယူဝါဒသည် ထွန်းကားသင့်သလောက် မထွန်းကားချေ။ နောက်နှစ်ပေါင်းတစ်ရာ လွန်ပြီးသောအခါ ခရီဆရုန်အိုက်ဗခန် မင်းလက်ထက်၌ အိန္ဒိယနိုင်ငံ အနောက်မြောက်ပိုင်းရှိ ဥဒယာနအရပ်မှ ပဒုမသမ္ဘဝအမည်ရှိ မထေရ်တစ်ပါးအား ပင့်ဆောင်ခဲ့၏။ ထိုပဒုမသမ္ဘဝ မထေရ်သည် မူလက စုန်း၊ နတ်၊ တစ္ဆေ၊ ပယောဂတို့နှင့် ရောပြွမ်းလျက်ရှိသည့် တိဗက်ပြည်သူပြည်သား အမြောက်အမြားကို ဗုဒ္ဓအယူဝါဒီများ အဖြစ်သို့ သွတ်သွင်းနိုင်ခဲ့လေသည်။ သို့သော် သူ၏ ဗုဒ္ဓအယူဝါဒမှာ မဟာယာနဗုဒ္ဓအယူဝါဒဖြစ်သည်။ ထိုမထေရ်သည် လာမာဂိုဏ်းကို စ၍ တည်ထောင်သည်။ လာမာမှာ တိဗက်ဘာသာဖြင့် မြင့်မြတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်ဆို၏။ သူ၏ အယူဝါဒကို လက်ခံသူတို့မှာ ယခုတိုင် ဒေါက်ချာနီလာမာ ဘုန်းကြီးဂိုဏ်းအဖြစ်ဖြင့် ကြွင်းကျန်ရှိနေပေသည်။ ပဒုမသမ္ဘဝကြီးမှူးသော ဒေါက်ချာနီလာမာဘုန်းကြီးများသည် ဗုဒ္ဓအယူဝါဒီအမည်ကို ခံယူသော်လည်း အသားစားခြင်း၊ အိမ်ရာထောင်ခြင်းနှင့် သေရည်သေရက် သောက်စားခြင်များကို ပြုလုပ်ကြသည်။ ဤသို့ပြုလုပ်ရန်ကိုလည်း ပဒုမသမ္ဘဝက ဝါဒဖြန့်ခဲ့သည်။ သို့မှသာ ဘုရားလောင်းဘဝကို လျင်မြန်စွာ ရောက်နိုင်သည်ဟုလည်း ဟောပြောခဲ့လေသည်။ ကိုးရာစုနှစ်တွင် လန်ဒါမာ မင်းလက်ထက်၌ ပဒုမသမ္ဘဝ၏ အယူဝါဒကို နှိမ်နင်းခဲ့ပြီးသည့်နောက် ဗုဒ္ဓအယူဝါဒ တစ်ဖန်ပြန်လည် ထွန်း ကားလာပြန်လေသည်။ လာမာဘုန်းကြီးများ၏တန်ခိုးအာဏာများလည်း တိုးတက်လာခဲ့လေသည်။ ၁၁ ရာစုနှစ်သို့ ရောက်သောအခါ အိန္ဒိယနိုင်ငံမှ ဘုန်းတော်ကြီးတစ်ပါးသည် တိဗက်ပြည်သို့ ရောက်ရှိလာပြန်ရာ ရှေးကရှိခဲ့သော အယူဝါဒများကို ပြုပြင်၍စင်ကြယ်သော ဝါဒများကို ဟောပြော သည်ဟုဆိုသည်။ ဤသို့ဖြင့် တိဗက်ပြည်တွင် လာမာဘုန်းကြီးများ ဂိုဏ်းအမျိုးမျိုး ကွဲထွက်သွားလေသည်။ ဂိုဏ်းအမျိုးမျိုးတို့အနက် ဒေါက်ချာနီဂိုဏ်း ဖြစ်သော သကျအနွယ်လာမာ ဘုန်းကြီးတို့ကား နိုင်ငံရေးတွင် အလွန်အရေးပါအရာရောက်ကြပေသည်။ ထိုအချိန်အခါကား တိဗက်ပြည်တွင် နိုင်ငံရေးနှင့် သာသနာရေးရောထွေးကာ တိုင်းပြည်အစိတ်စိတ်အမြွာမြွာ  ကွဲခဲ့ရ လေသည်။ ၁၃ ရာစုနှစ်သို့ ရောက်သောအခါ သကျနွယ်ဝင်လာမာဘုန်းကြီး ခေါင်းဆောင်တို့သည် မိမိတို့၏ဂိုဏ်းတန်ခိုးအာဏာပို၍ ကြီးမားလာရန် ရည်သန်၍ တရုတ်နိုင်ငံ၏ မွန်ဂိုဧကရာဇ် ကူဗလိုင်ခန် နှင့်မဟာမိတ်ဖွဲ့ကာ အကူအညီကို တောင်းခံလေသည်။ ကူဗလိုင်ခန်မင်းသည် ၁၂၇ဝ ပြည့်နှစ်တွင် သကျနွယ်ဝင် လာမာဘုန်းကြီးတို့၏ အယူဝါဒကို နှစ်သက်ရကား ယင်းတို့အထဲမှအကြီးဆုံးလာမာဘုန်းကြီး သကျပဏ္ဍိတကို နိုင်ငံရေးအာဏာနှင့်တကွ သာသနာရေး အာဏာကိုပါ တစ်ပြိုင်တည်းအပ်နှင်းကာ တိဗက်ပြည်ကို အုပ်ချုပ်စေသည်။ ထိုအချိန်အခါမှစ၍ တိဗက်ပြည် လာမာဘုန်းတော်ကြီးသည် နိုင်ငံရေးအချုပ်အချာ အာဏာပိုင်ဖြစ်သည့်ပြင် သာသနာရေးတွင်လည်း အာဏာပိုင်ဖြစ်လာသည်။
တစ်ဆယ့်ငါးရာစုနှစ်တွင် ဆွန်ခါပအမည်ရှိ ဘုန်းတော်ကြီးသည် ဘုန်းကြီးသိက္ခာပုဒ်များကို တစ်မျိုးတစ်ဖုံ ပြုပြင်ဖန်တီးခြင်းဖြင့် ဒေါက်ချာဝါ လာမာဘုန်းကြီးဂိုဏ်းကို တစ်ဖန်တည်ထောင်ပြန်လေသည်။ ဤဒေါက်ချာဝါ ဂိုဏ်းသည် ဒေါက်ချာနီဂိုဏ်းနှင့် ဆန့်ကျင်ကာ ဘုန်းကြီး သိက္ခာပုဒ်များကို များစွာ ပြုပြင်ခဲ့လေသည်။ အိမ်ရာထောင်ခြင်းကို အလျင်းခွင့်မပြုချေ။ ဤ ဂိုဏ်းသစ်မှ ဘုန်းတော်ကြီး ဆွန်ခါပ ကွယ်လွန် ပြီးသည့်နောက် တတိယ ဘုန်းတော်ကြီးမှစ၍ ဒလိုင်းလာမာဟူသော ဘွဲ့ကိုခံယူလေသည်။ ဤပထမဆုံး ဒလိုင်းလာမာဘုန်းတော်ကြီးကား ဆွန်ခါပ၏ တူတော်ပင်ဖြစ်သည်။ ဒလိုင်းလာမာဟူသောအမည်ဖြင့် ထင်ရှားလာပြီးလျှင် သူ၏အဆက်အနွယ်များကို ဒလိုင်းလာမာဟု ခေါ်လာကြသည်။ ပဉ္စမဒလိုင်းလာမာ၏ခေတ်တွင် ဒလိုင်းလာမာကို အကြံဉာဏ်ပေးသည့် ပန်ချင်လာမာဟုလည်းခေါ်သော 'တာရှိလာမာ' ကိုခန့်အပ်လေရာ ဒလိုင်းလာမာမင်းဆက်နှင့်အတူ တာရှိလာမာ မင်းဆက်တို့လည်း ပေါ်ပေါက်လာလေသည်။ နောင်အခါတွင် လာမာဂိုဏ်းနှစ်ဂိုဏ်းကွဲခဲ့ရာ တိဗက်ပြည်သူပြည်သားများက ဒလိုင်းလာမာကို တိုင်းပြည်အုပ်ချုပ်ရေးအတွက်လည်းကောင်း၊ ပန်ချင်လာမာကို သာသနာ ရေးအတွက်လည်းကောင်း အာဏာပိုင်များဟူ၍ခွဲခြားကာ အသိအမှတ်ပြုခဲ့ကြလေသည်။ ၁၅ ရာစုနှစ် ဆွန်ခါပဘုန်းတော်ကြီး ပေါ်ပေါက်လာပြီးသည့် အချိန်မှစ၍ တိဗက်ပြည်ပ 'လူဝင်စားမှု' အယူဝါဒသည် ခိုင်မြဲစွာ အမြစ်တွယ်ပြီးဖြစ်လေသည်။ ထိုအယူဝါဒမှာ အကျင့်၊ သီလ၊ သမာဓိနှင့် ပြည့်စုံ၍ ဗုဒ္ဓဘုရားဖြစ်နိုင်ရန် ထိုက်တန်သောသူသည် လောကီလူသားတို့အား ငဲ့ညှာသောကရုဏာတော်ဖြင့်သတ္တဝါတို့အား ကူညီစောင့်ရှောက်ရန် ဘုရားအဖြစ် မခံယူဘဲ လူ့လောကသို့ ပြန်လည်ဝင်စားခြင်းဖြစ်၏။
ဒလိုင်းလာမာ တစ်ဦးပျံလွန်၍ နောက်ဆက်ခံမည့် ဒလိုင်းလာမာတစ်ဦး ထပ်မံရွေးချယ်ပုံမှာ 'လူဝင်စားပေါ်ပေါက်မှု' ပေါ်တွင် မူတည်ရွေးချယ်သဖြင့် အထူးစိတ်ဝင်စား ဖွယ်ကောင်းပေသည်။ ဒလိုင်းလာမာတစ်ဦး ပျံလွန်လျှင် ပျံလွန်ခြင်း အခြား တစ်နေရာ၌ ချက်ချင်းလူဝင်စားဖြစ်သည်ဟု တိဗက်လူမျိုးတို့က မယုံကြည် ချေ။ လူအဖြစ်သို့ပြန်လည်မယူမီ တစ်နှစ်တန်သည် နှစ်နှစ်တန်သည် စသည်ဖြင့် ကြာသည်ဟုယုံကြည်ကြသည်။ တစ်ဆယ့်သုံးဆက်မြောက် ဒလိုင်းလာမာပျံလွန်ခဲ့ပြီးနောက် ပြန်လည်၍ ၁၄ ဆက်မြောက် ဒလိုင်းလာမာအဖြစ် ဝင်စားရာ၌ဖြစ်ပေါ်မည့် မိမိ၏ လက္ခဏာများကို ကြိုတင်၍ အရိပ်အမြွက်မျှမိန့်ဆိုထားခဲ့လေသည်။ ခရစ် ၁၉၃၃ ခုနှစ်၌ ၁၃ ဆက်မြောက်ဒလိုင်းလာမာပျံလွန်တော်မူသောအခါ လာဆာမြို့တော်အနီး ပိုတာလာနန်းတော်ကြီးတွင် ရှေးအစဉ်အလာ ထုံးတမ်းအရ တောင်ဘက်သို့ မျက်နှာတော်မူစေ၍ ထိုင်လျက် တည်ရှိစေခဲ့ လေသည်။ တစ်နေ့သော နံနက်တွင် ထူးဆန်းအံ့ဩဖွယ်ရာ ၁၃ ဆက်မြောက် ဒလိုင်းလာမာ၏ ရုပ်ကလာပ်သည် အရှေ့ဘက်သို့ လှည့်နေသည်ကို တွေ့ကြရသည်ဟုဆိုသည်။ ဤသို့ဖြင့် ၁၄ ဆက်မြောက်ဖြစ်မည့် ဒလိုင်း လာမာလောင်းသည် အရှေ့အရပ်မှ ပေါ်ထွန်းလာ လိမ့်မည်ဟု နိမိတ်ဖတ်ကြတော့၏။ သို့သော် နှစ်နှစ်ခန့် ကြာသည့်တိုင်အောင် တိကျသော အတိတ်နိမိတ်များကို မတွေ့ရှိခဲ့ကြချေ။ ထိုအတောအတွင်း တိဗက်ပြည်ကို ရင်ခွင် ပိုက်အဖွဲ့က အုပ်ချုပ်နေ၏။ နောက်ဆုံး၌ ရင်ခွင်ပိုက် အဖွဲ့သည် ချိုခေါကြီး ခေါ် ရေအိုင်ကြီးသို့သွား၍ နိမိတ်ဖတ်လေသည်။ ထိုရေအိုင်ကြီးမှာ တိဗက် ပြည်တွင် အလွန်ပင်ကျော်ကြားလေသည်။ ထိုရေအိုင်ကြီးတွင် ကြည့်ပါက နောင်ဖြစ်မည့် အနာဂတ်အခြေအနေများကို တွေ့မြင်နိုင်သည်ဟု တိဗက် ပြည်သူပြည်သားများက ယုံကြည်ကြလေသည်။ ရင်ခွင်ပိုက်အုပ်စိုးသူသည် ဆုတောင်းပတ္တနာပြုခြင်း၊ ဝတ်ပြုခြင်း များကို ပြုပြီးသကာလ ရေအိုင်တွင်းသို့ ကြည့်သောအခါ ခေါင်မိုးတွင် ရွှေ များချထားသော သုံးထပ်ကျောင်းတစ်ခုနှင့် ထိုကျေင်းအနီးရှိ တရုတ်လယ် သမား အိမ်ကလေးတစ်လုံးကို တွေ့ရှိခဲ့သည်ဟုဆိုသည်။ သို့ဖြင့် ၁၉၃၇ ခုနှစ်တွင် ဒလိုင်းလာမာလောင်းအားရှာဖွေရန် အရှေ့ဘက်ဆီသို့ အဖွဲ့များ စတင်ခရီးထွက်ကြလေသည်။ ထိုအဖွဲ့များသည် ၁၃ ဆက်မြောက် ဒလိုင်း လာမာမပျံလွန်မီ ကိုင်ဆောင်သုံးစွဲခဲ့သော အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို ယူဆောင်သွားကြသည်။ နောက်ဆုံး၌ နိမိတ်ပါအတိုင်း ရွှေရောင်များဖြင့် ဝင်းပြောင်လျက်ရှိသော သုံးထပ်ကျောင်းနှင့်အနီးရှိ တရုတ်လယ်သမား အိမ်ကလေးဆီသို့ ရောက်ရှိခဲ့ကြလေသည်။ ထိုအခါ ထုံးစံအတိုင်း အရာရှိကြီး များနှင့် နောက်လိုက်အစေခံများသည် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး အဝတ်အစားချင်း လဲလှယ်ဝတ်ကြပြီးလျှင် တဲအိမ်ကလေးအတွင်းသို့ ဝင်ကြလေသည်။ အိမ်တွင်းမှ နှစ်နှစ်သားခန့် သူငယ်ကလေးသည်ထွက်လာပြီးလျှင် အစေခံ၏အဝတ်အစားကို ဝတ်ဆင်ထားသော သီရဘုန်းတော်ကြီးအားဆွဲကိုင်၍ သီရဘုန်းတော်ကြီး ဖြစ်ကြောင်း ပြောနိုင်သဖြင့် အဖွဲ့ဝင်များအား တအံ့တဩ ဖြစ်စေခဲ့သည်။ သို့ဖြင့် ဒလိုင်းလာမာလောင်းအစစ်အမှန်ကို တွေ့ရှိပြီဟုစိတ်ချယုံကြည်စွာဖြင့် ပြန်လာခဲ့ကြသည်။
ရက်အနည်းငယ်ခန့် ကြာသောအခါ တစ်ဖန်ပြန်၍ သွားရောက် တွေ့ဆုံကြပြန်လေသည်။ ထိုအကြိမ်တွင် ယခင်အခါကကဲ့သို့ ရုပ်ဖျက်ခြင်းမရှိဘဲ မိမိတို့၏ သက်ဆိုင်ရာ အဝတ်အစားများနှင့်ပင် သွားရောက်တွေ့ဆုံကြသည်။ ပထမတွင် ကလေးအား စိပ်ပုတီးလေးခု ပြသ၏။ ထိုအထဲမှကလေးသည် ၁၃ ဆက်မြောက် ဒလိုင်းလာမာ မပျံလွန်မီက ကိုင်သုံးခဲ့သော စိပ်ပုတီးအမှန်ကို ပြသနိုင်သည်ဟုဆိုသည်။ တစ်ဖန် ဗုံပေါင်းများစွာထဲမှ ယခင်ဘဝက အစေခံများအား ခေါ်ယူသည့်အခါ တီးလေ့ရှိသော ဗုံကို မှန်ကန်စွာ ရွေးချယ်ယူပြပြန်လေသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ယခင်ဘဝက အသုံးပြုခဲ့သော တောင်ဝှေးဟောင်းကို အများထဲမှ ရွေးထုတ်ယူပြနိုင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုလေသည်။ ထိုနောက်ကလေးငယ်၏ ကိုယ်ပေါ်တွင် ရှာဖွေကြည့်ရှုကြ သောအခါ ပါအပ်သော ကိုယ်အင်္ဂါ အချိုးအစားနှင့် အမှတ်အသားများပါရှိသည်ကို တွေ့ရှိကြ ရလေသည်။ သို့ဖြင့် ကလေးအား တိဗက်ပြည် လာဆာမြို့တော်ရှိ ပိုတာလာနန်းတော်သို့ ဒလိုင်းလာမာအဖြစ် ဆောင်ကြဉ်း သွားကြလေသည်။ သို့သော် ကလေးငယ်တွေ့ ရှိသောဒေသမှာတရုတ်နိုင်ငံပိုင်ဒေသဖြစ်ကြောင့် တောင်းဆိုသော တရုတ်ပြည်သုံး ဒေါ်လာတစ်သိန်း ပေးခဲ့ရလေသည်။
အသက်ငါးနှစ်မျှသာ ရှိသေးသော ဒလိုင်လာမာငယ် ကလေးကို ၁၉၃၉ ခုနှစ်တွင် လာဆာမြို့တော်သို့ခေါ်ဆောင်ကာ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ရင်ခွင်ပိုက်အဖွဲ့ဖြင့် အုပ်စိုးစေလျက် ၁၉၅ဝ ပြည့်နှစ် နိုဝင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့တွင် ၁၄ ဆက်မြောက် ဒလိုင်းလာမာအဖြစ်ဖြင့်လုံးဝ အာဏာလွှဲအပ်ပေးလိုက်လေသည်။ သို့သော် တိဗက်ပြည်သည် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်လာပြီးသည့်နောက် ၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် ဒလိုင်းလာမာသည် အိန္ဒိယနိုင်ငံသို့ ပြေးဝင်ခိုလှုံခဲ့ရာ၊ ယခု (၁၉၇၁ ခုနှစ်) တိုင်အောင်ပင် နေထိုင်ဆဲဖြစ်သည်။ လာမာဘုန်းကြီးတို့မှာ ရဟန်းသဘောထက် ပယောဂဆရာ၊ မှော် ဆရာ၊ ယဇ်ဆရာသဘောပို၍ရှိ၏။ မိမိတို့သည်လောကကို စွန့်ခွာသောဘုရားလောင်းများဟု ဆိုကြသည်။ လူအဖြစ်နှင့် အိမ်ရာထောင်နေသူတို့ကိုကား ဘုရားလောင်းဟု မယူကြချေ။ သီလရှင်တို့မှာ လူမိန်းမတို့ထက် အတန်းမြင့်လှသည် မဟုတ်ချေ။
တိဗက်ပြည်၌ လူခြောက်ယောက် (ဝါ) ရှစ်ယောက်တွင် တစ်ယောက်မှာ လာမာဘုန်းကြီးဖြစ်၏။ လာမာတို့ ဝတ်ရုံသောသင်္ကန်းမှာ အဝါ သို့မဟုတ် အနီဖြစ်၏။ အဝါရောင်ကို တိုင်းပြည်က အသိအမှတ်ပြုသော ဒေါက်ချာဝါဂိုဏ်းကြီးကသာ ဝတ်ဆင်ရ၏။ အခြားဂိုဏ်းတို့က မဝတ်ဆင်ရချေ။
လုံလိုင်းရွာ၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်
လုံလိုင်းရွာ (Longlai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်၊ လုံလိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၅၈၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လုံလိုင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၈၄ ဦး၊ မ ၈၃၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၂၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွှေမန်းဆီသို့ (သီချင်း)
ရွှေမန်းဆီသို့သီချင်းသည် ဦးဘသိန်းက ​ရေးစပ်ခဲ့​သော မန္တ​လေးမြို့ဖွဲ့ သီချင်းတစ်ပုဒ်ဖြစ်သည်။ ရွှေမန်းဆီသို့ဟု အစချီ​သော ဤသီချင်းသည် မန္တ​လေးနန်း​တော်၏ သာယာလှပပုံ၊ ရန်ကင်း​တောင်၊ ​အောင်ပင်လယ်ကန်များအ​ကြောင်း၊ ထိုမှတစ်ဆင့် မန္တ​လေး​တောင်​ပေါ်မှ​နေ၍ ပတ်ဝန်းကျင်ကို ရှုကြည့်ရာတွင် သခင်မ​တောင်​တော်၊ မင်းကွန်းပုထိုး​တော်ကြီး၊ ဧရာဝတီမြစ်ကြောင်းမှတစ်ဆင့် စစ်ကိုင်း​တောင်၊မင်းဝံ​​တောင်များနှင့် ​ဇေယျာရွှေ​မြေ​ခေါ်စစ်ကိုင်း၊ ဤဘက်ကမ်းသို့ ပြန်ကြည့်လျှင် အမရပူရရှိ ရွှေကြက်ယက်၊ ရွှေကြက်ကျ​စေတီများ၊ တစ်ဖန်မြို့တွင်းမှ မဟာမုနိဘုရားတို့အ​ကြောင်းကို ​ရေးဖွဲ့ထားသည်။
ဤသီချင်းကို သရုပ်​ဆောင်မြင့်မြင့်ခင်က ဤလူ့​ဘောင်ဇာတ်ကားတွင် ​နောက်ခံ​တေးအဖြစ် သီဆိုထားသည်။ ထို့​နောက် ​တေးသံရှင် မစိမ်းစိမ်းမှ ပြန်လည်သီဆိုရာ ​အောင်မြင်ခဲ့ပြီး ​နောင်နှစ်​ပေါင်းများစွာ ပရိသတ်များအကြားပျံ့လွင့်​နေခဲ့သည်။ဤသီချင်းသည် ရန်ကုန်-မန္တ​လေးရထား​ပေါ်တွင် ဖွင့်ရာသီချင်းတစ်ပုဒ်ဖြစ်ခဲ့သကဲ့သို့ မန္တ​လေးမြို့၏ ပုံရိပ်လည်းဖြစ်ခဲ့သည်။
ဝါးတောရွာ၊ ဘုရားကုန်း
ဝါးတောရွာ၊ ဘုရားကုန်း
စက်တင်ဘာ ၁၉၂၆
ကိုးကား
1926
ချည်ခင်စွတ်ငှက်
ချည်ခင်စွတ်ငှက် (Ciconia episcopus) သည် ကြီးမားသောရေငှက်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ငှက်ကျားမျိုးရင်း တွင် ပါဝင်သည်။ သိပ္ပံအမည်မှာ စီကိုးနီးယား အက်ပီစကိုးပတ် ဖြစ်သည်။ သားပေါက်ရာတွင် တစ်ကောင်ချင်း (သို့မဟုတ်) အုပ်စုကလေးများဖြင့် ကျက်စားတတ်သည်။ သစ်တောများအတွင်းရှိ နွံတောများ၊ စိုက်ပျိုးမြေများနှင့် စိမ့်တောများအပါအဝင် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်မျိုးစုံတွင် ကျက်စားသည်။ ချည်ခင်စွတ်ငှက်သည် အာဖရိကတိုက်နှင့် အာရှတိုက်အရှေ့ပိုင်းနိုင်ငံများ အနှံ့အပြားတွင်တွေ့ရှိရသည်။ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းတွင်လည်း ချည်ခင်စွတ်ငှက်သည် တစ်နှစ်ပတ်လုံး ရှိတတ်သည်။
သွင်ပြင်လက္ခဏာ
ချည်ခင်စွတ်ငှက်သည် အလျား ၃၆ လက်မခန့် ရှိသည်။ ခြေတံအလွန်ရှည်သည်။ နှုတ်သီးရှည်၍ သန်မာသည်။ အတောင် ကျယ်ပြန့်သည်။ ပျံသန်းရာတွင် အလွန်မြန်၍ လင်းတများကဲ့သို့ အလွန်မြင့်မားစွာလည်း ပျံနိုင်သည်။ ချည်ခင်စွတ်ငှက်၏ အသံသည် အောသည်။ အာခေါင်သံနှင့် ဝက်ကဲ့သို့ မြည်သည်။ သို့သော် ဆောင်းရာသီ၌ အသံမပေးဘဲ နေတတ်သည်။
ရေကောင်းစွာရသော ဒေသများတွင် တစ်ကောင်ချင်းသော်လည်းကောင်း၊ စုံတွဲသော်လည်းကောင်း၊ အုပ်ဖွဲ့၍သော်လည်းကောင်း တွေ့ရတတ်သည်။ ရေလွှမ်းမိုးသောနေရာနှင့် လယ်ကွင်းများတွင်လည်း အစာရှာဖွေ၍၊ ဖား၊ ငါး၊ တီကောင်နှင့် ပိုးမွှားများကို စားသည်။ စရိုက်အားဖြင့် ငြိမ်သက်စွာ နေတတ်သည်။
ချည်ခင်စွတ်ငှက်သည် မိုးဦးကျတွင် သားပေါက်သည်။ အသိုက်ကို သစ်ကိုင်းပေါ်တွင် တုတ်ချောင်း၊ သစ်ကိုင်းများဖြင့် လုပ်၍ ကောက်ရိုး၊ မြက်၊ ငှက်မွှေး၊ ငှက်တောင်တို့ဖြင့် ကာရံထားသည်။ တစ်မြုံလျှင် ဥ ၃၊ ၄ လုံး ရှိတတ်၍ ဥများမှာ လက်ဦးတွင် အဖြူရောင်ဖြစ်သော်လည်း နောင်အခါ ညိုမည်းသွားသည်။ ဥအရွယ်မှာ ပျမ်းမျှအလျား ၂.၅ဝ လက်မနှင့် ပြက် ၁.၈၃ လက်မခန့်ရှိသည်။ အသိုက်ကို လက်ပံပင်ထက်၌ ဖွဲ့တတ်သည်။ ချည်ခင်စွတ်ငှက်သည် သစ်ပင်တစ်ပင်တည်းကို သာစွဲ၍ နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း အသိုက်ဖွဲ့တတ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ငှက်ကျားမျိုးရင်းဝင်များ
ပုလဲမြိုင်ရွာ၊ ပုလဲမြို့နယ်
ပုလဲမြိုင်ရွာ (Palemyaing)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်၊ ပုလဲမြို့နယ်၊ လက်ပန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၀၇၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပုလဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပဒုံးကိုင်းရွာ၊ ရွာငံမြို့နယ်
ပဒုံးကိုင်းရွာ (Padonekaing)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ဓနု ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ရွာငံမြို့နယ်၊ ကျောက်ငှက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၁၉၀၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျောက်ငှက်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၇၁၈ ဦး၊ မ ၁၆၄၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၃၅၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရွာငံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မက်ထရစ်စနစ်
ခရစ် ၁၇၉ဝ ပြည့်နှစ်က ပြင်သစ်နိုင်ငံမှ ၁၆ ဆက် မြောက် လူဝီဘုရင်သည် အလေးချိန်နှင့် တိုင်းတာနည်းကို တညီတညွတ်တည်းဖြစ်စေရန် အကြံတော်ရှိခဲ့သည့်အတိုင်း သိပ္ပံ ပညာရှင်များပါဝင်သော သိပ္ပံပညာတံခွန်အသင်း တစ်သင်းကို ပြင်သစ်နိုင်ငံ၌ ဖွဲ့စည်းစေခဲ့၏။ ထိုဘုရင်သည် အလေးချိန်နှင့် အတိုင်းအတာကို တစ်ကမ္ဘာလုံး၌ တညီတည်းဖြစ်စေရန် ရည်ရွယ်သဖြင့် အခြားတိုင်းနိုင်ငံများမှ သိပ္ပံပညာရှင်များကို လည်း ဖိတ်ခေါ်စေခဲ့သည်။ သို့သော် ၅ နိုင်ငံမှ ကိုယ်စားလှယ် များက တက်ရောက်ခဲ့၍ အခြားနိုင်ငံများမှ မတက်ရောက်ခဲ့ ကြချေ။ ကော်မီတီအဖွဲ့ဝင် သိပ္ပံဆရာကြီးတို့ ရင်ဆိုင်တိုးခဲ့ရ သော ပြဿနာရပ်မှာ လွယ်ကူလှသည် မဟုတ်ပေ။ သူတို့ ကြံဆကြရမည့် အတိုင်းအတာများသည်ကား ကမ္ဘာပေါ်တွင် ရှိသမျှပစ္စည်းတို့ကို တိုင်းတာနိုင်ကြရပေမည်။ ထိုစနစ်သည် အခန်းတွင်းရှိသည့် အလျားအနံ စသည်တို့ကို တိုင်းတာနိုင် သကဲ့သို့ပင် တစ်မြို့မှတစ်မြို့ အကွာအဝေးကို တိုင်းတာနိုင်ကြ ရပေမည်။ သေးငယ်သော ခြံမြေမှအစ တစ်ပြည်လုံးရှိ မြေ ဧရိယာကို တွက်နိုင်ကြရမည်။ တွယ်အပ်ချောင်းခန့် ပစ္စည်းများ မှအစ နေလုံးကဲ့သို့ ကြီးမားသော ထုထည်ကြီးမားသည့် အရာ ဝတ္ထုများကို ချိန်စက်နိုင်ကြရပေမည်။ ဤသိပ္ပံကဝိကြီးများသည် ဦးခေါင်းတစ်ရာ ပညာတစ်ခု ဆိုသည့် စကားနှင့်လျော်ညီစွာ နောက်ဆုံး၌ မိမိတို့အလိုနှင့် သင့်တော်သည့် စနစ်တစ်မျိုးကို တွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။ ဦးစွာ၌ သူတို့သည် ပါရစ်မြို့ကို ဖြတ်သွားသည့် လောင်ဂျီတွဒ်ကိုယူ၍ တစ်ကုဋေပုံတစ်ပုံကို မီတာဟု သတ်မှတ် ခဲ့သည်။ ထိုမီတာကို ၁ဝ လီ၊ ၁ဝဝ လီ၊ ၁ဝဝဝ လီ စသည် ဖြင့် ဆယ်ဆစီတိုး၍ မီတာထက်ကြီးသော အတိုင်းများကို ပြုလုပ်ယူပြီးလျှင် ဆယ်စိတ်၊ ရာစိတ်၊ ထောင်စိတ် စသည်ဖြင့် မီတာထက်ငယ်သော အတိုင်းများကို ခွဲစိတ်ယူသည်။ ထိုသို့ ပြုလုပ်ပြီး သုံးစွဲသောအတိုင်းများကို အောက်ပါဇယားတွင် ဖော်ပြထားပေသည်- ၁ဝ မီလီ မီတာ = ၁ စင်တီ မီတာ ၁ဝ စင်တီ မီတာ = ၁ ဒက်စီ မီတာ ၁ဝ ဒက်စီ မီတာ = ၁ မီတာ ၁ဝ မီတာ = ၁ ဒက်ကာ မီတာ ၁ဝ ဒက်ကာ မီတာ = ၁ ဟက်တိုမီတာ ၁ဝ ဟက်တို မီတာ = ၁ ကီလို မီတာ
ဘုံကွင်းရွာ၊ မြစ်သားမြို့နယ်
ဘုံကွင်းရွာ (Bonkwin)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ မြစ်သားမြို့နယ်၊ ဘုံကွင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၉၉၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဘုံကွင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၉၄ ဦး၊ မ ၁၀၁၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၁၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြစ်သားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မကြီးပင်ကွင်းဒေါင့်ရွာ၊ တလိုင်းကွင်း
မကြီးပင်ကွင်းဒေါင့်ရွာ၊ တလိုင်းကွင်း