cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ဟွာကာချီနာ
ဟွာကာချီနာသည် ပီရူးနိုင်ငံ အနောက်တောင်ဘက်တွင်ရှိသော ရွာတစ်ရွာဖြစ်ပြီး သဲသောင်ခုံများဝန်းရံထားသည့် အိုအေစစ်ငယ်ပတ်လည်တွင် တည်ထားသော ရွာကလေးတစ်ရွာ ဖြစ်သည်။ ထိုရွာကလေးသည်  Ica Province တွင် တည်ရှိပြီး Ica District ၏ မြို့တော် Ica နှင့် ငါးကီလိုမီတာခန့် ကွာဝေးသည်။ အဆိုပါ အိုအေစစ်ကို ပီရူးနိုင်ငံသုံးငွေကြေးဖြစ်သော 50 Nuevo Sol ငွေစက္ကူ၏ ကျောဘက်တွင် ရေးဆွဲဖော်ပြခဲ့သည်။ ဟွာကာချီနာတွင် အမြဲတမ်းနေသော လူဦးရေ ၁၀၀ ပတ်ဝန်းကျင်သာ ရှိသည်။ သို့ပေမယ်လည်း နှစ်စဉ် ခရီးသွားဦးရေ တစ်သောင်းခန့် လည်ပတ်လေ့ရှိသည်။
ဟွာကာချီနာကို သဲကန္တာရအတွင်း သေးငယ်သော သဘာဝရေကန်နံဘေးတွင် တည်ဆောင်ထားခဲ့သည်။  "အမေရိက၏ အိုအေစစ်"ဟု ခေါ်ကြပြီး မြို့တော် Ica အနီးမှ ဒေသခံ မိသားစုများအတွက် အပန်းဖြေနေရာတစ်ခုဖြစ်ပြီး သဲသောင်ပြင်စကိတ်စီးခြင်း(sandboarding)နှင့် ပေပေါင်း ရာကျော်အမြင့်ထိ စီး၍ရသော သဲသောင်ပြင်ကားမောင်းခြင်း(dune buggy) စသော အားကစားများသည် လည်ပတ်သူ ခရီးသွားများ၏ စိတ်ကို များစွာဆွဲဆောင်စေခဲ့သည်။
ဒဏ္ဍာရီများတွင် လှပသော ဌာနေလူမျိုး မင်းသမီးလေး ရေချိုးနေသည်ကို ငယ်ရွယ်သော မုဆိုးလေးမှ မြင်တွေ့သွားရာမှစ ရေအိုင်လေး ဖြစ်လာခဲ့တယ်လို့ ဆိုကြသည်။  ထိုသို့ ငယ်ရွယ်သော မုဆိုးလေးမှတွေ့သွားခဲ့ရာ မင်းသမီးမှာ ထွက်ပြေးသွားခဲ့ရပြီး သူမရေချိုးရာ ကျန်ရှိခဲ့သော ရေများနှင့်အိုင်ကလေးသည် အပြာရောင်ရေအိုင်ငယ်လေး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ မင်းသမီးလေး ထွက်ပြေးရာလမ်းကြောင်းတွင် ကျန်ရှိခဲ့သော သူမ၏ အပေါ်ရုံဝတ်လွှာ၏ ခေါက်ရိုးရာများအတိုင်း ကန်လေးကို ဝိုင်းပတ်ထားသော သဲသောင်ပူစာခုံများ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ လူများအပြောတွင် မင်းသမီးလေးသည် ယနေ့တိုင်  အိုအေစစ်တွင် ရေသူမလေးအဖြစ် နေထိုင်သည်ဟု ဆိုကြသည်။
မြေပိုင်ရှင်များသည် အိုအေစစ်အနီးတွင် ရေတွင်းများ တူးလာခဲ့ကြရာ အိုအေစစ်၏ ရေပြင်မှာ လျော့ကျလာခဲ့သည်။  ရေများ လျော့ကျလာခဲ့ခြင်းကို အစားထိုးရန်နှင့် ခရီးသွားများအတွက် လှပ၍ ကျေနပ်ဖွယ်ရာ နေရာအဖြစ် အိုအေစစ်ကို ထိန်းသိမ်းရန် ရည်ရွယ်၍ မြို့တော်သည် သဘာဝကဲ့သို့ ရေများ ထည့်သွင်းပေးမည်အစီအစဉ်ကို စတင်ခဲ့ကြသည်။
သစ်ကတိုးရွာ၊ သစ်ကတိုး
သစ်ကတိုးရွာ၊ သစ်ကတိုး
သခွတ်ကုန်းရွာ၊ သခွတ်ကုန်းဝါးရုံဒေါင့်
သခွတ်ကုန်းရွာ၊ သခွတ်ကုန်းဝါးရုံဒေါင့်
ကိုရီးယားအသံလွှင့်စနစ်
ကိုရီးယားအသံလွှင့်စနစ် (한국방송공사; Hanguk Bangsong Gongsa / Korean Broadcasting System သို့မဟုတ် KBS) တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ပြည်သူ့အသံလွှင့်ဌာနဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ၁၉၂၇ ခုနှစ်တွင်စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီးရေဒီယို၊ ရုပ်မြင်သံကြားနှင့်အွန်လိုင်းဝန်ဆောင်မှုများကိုလုပ်ကိုင်သည်။ ၂၀၂၁ တွင်တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏အကြီးမားဆုံးထုတ်လွှင့်သူတစ် ဦး ဖြစ်သည်။
ဂမုန်း
ဂမုန်းဟူသောအမည်မှာ ဥရှိသောအပင်ငယ်များစွာတို့ကို ခြုံ၍ခေါ်သောအမည်ဖြစ်သည်။ အချို့မှာ မြေ၌ ပေါက်သည်။ အချို့မှာ အပင်ကြီးတွင် တွယ်ကပ်ပေါက်သော ပင်ဆင့်မျိုးဖြစ်သည်။ ပင်ဆင့်မျိုးမှာ ရုက္ခဗေဒအလိုအားဖြင့် ပါရာဆိုက်များဖြစ်သည်။ သာမန်အားဖြင့် ဂမုန်းသည် ပုတတ်စာ၊ နနွင်း၊ တောက်တာ စသည်တို့နှင့်အတူ ကင်းဖီရီးယား မျိုးစုတွင် ပါဝင်သည်ဟု ဆိုနိုင်သည်။ သို့သော် မြန်မာအခေါ် ဂမုန်းမှာ အလွန်များပြားလှ၍ ရုက္ခဗေဒအမည်တစ်ခုတည်းကို စွဲ၍မယူအပ်ချေ။ ကျောက်ကျမ်း၊ ဂမုန်းကျမ်းနှင့် ကဝေသာရကျမ်း တို့တွင် ဂမုန်းမျိုးပေါင်း (၁ဝ၉) မျိုး ပြထားပေသည်။
မြဒင်၊ ဗိုလ် (ရဲဘော်သုံးကျိပ်)
ဗိုလ်မြဒင်(အုတ်ဖို) သည် ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင် တစ်ဦးဖြစ်သည်။ အမည်ရင်း ကိုသန်းတင် ဖြစ်ပြီး ၁၉၂၀ တွင် အုတ်ဖိုမြို့၌ ဦးမောင်ဖေ ဒေါ်ဖန်တို့က ဖွားမြင်ခဲ့သည်။သာယာဝတီ ဗုဒ္ဓဘာသာ အလယ်တန်းကျောင်းတွင် ၇ တန်းအထိ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ဘီအိုင်အေ အဝင်တွင် ထိုင်း မြန်မာနယ်စပ်၌ ငှက်ဖျားရောဂါဖြင့် ၁၉၄၂ ဇန်နဝါရီ၌ ကွယ်လွန်သွားသည်။
အင်္ဂလိပ်အမည်လမ်းများကို မြန်မာအမည်ပြောင်းလဲခြင်း
အင်္ဂလိပ်အမည်လမ်းများကို မြန်မာအမည်ပြောင်းလဲခြင်း
မြောက်ကိုရီးယား အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း
မြောက်ကိုရီးယား အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်းသည် မြောက်ကိုရီးယားဟု အများသိကြသည့် ကိုရီးယား ပြည်သူ့ဒီမိုကရက်တစ် သမ္မတနိုင်ငံ ကိုယ်စား နိုင်ငံတကာအဆင့် ပြိုင်ပွဲများတွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်သည့် ဘောလုံးအသင်းဖြစ်သည်။ )
မြောက်ကိုရီးယားအသင်းသည် ကမ္ဘာ့ဖလားကို ၁၉၆၆ ခုနှစ်တွင် ဗွေဆော်ဦး ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး ပတ်လည်ပွဲများတွင် ခြေစွမ်းကောင်းကြောင်း ရာဇဝင်ရှိသူ အီတလီအသင်းကို အနိုင်ရရှိခဲ့ပြီး ကွာတဖိုင်နယ်အထိ တက်ရောက်နိုင်ခဲ့သောကြောင့် ပရိသတ်များကို အံ့အား သင့်စေခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလားပွဲတွင်လည်း ခြေစစ်ပွဲအောင်ကာ နောက်ဆုံးအဆင့် ပြိုင်ပွဲတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်နိုင်ခဲ့သည်။ ပတ်လည်ပွဲ ပထမဦးဆုံးပွဲတွင် ခြေစွမ်းအပိုင်း၌ မည်သို့မျှ မယှဉ်နိုင်သည့် ဘရာဇီးနှင့် ထိပ်တိုက် တိုးခဲ့သော်လည်း စိတ်ဓာတ်အပြည့်ဖြင့် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သောကြောင့် နှစ်သိမ့်ဂိုး ၁ ဂိုးရခဲ့သည်။ ဒုတိယပွဲတွင်မူ ပေါ်တူကီကို ၇ ဂိုး ဂိုးမရှိနဲ့ မရှုမလှ ရှုံးနိမ့်ကာ ပတ်လည်ပွဲကို စောစီးစွာပဲ အဆုံးသတ်ခဲ့ရသည်။
ခွေးမြှုပ်ရွာ၊ ရေစကြိုမြို့နယ်
ခွေးမြှုပ်ရွာ (Khwayhmyoke)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ရေစကြိုမြို့နယ်၊ ခွေးမြှုပ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၂၂၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခွေးမြှုပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၁၄ ဦး၊ မ ၇၂၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၄၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေစကြိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဟင်းခါးတောင်ရွာ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်
ဟင်းခါးတောင်ရွာ (Hinkhartaung)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ ပင်ခင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၇၃၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပင်ခင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၆၉၈ ဦး၊ မ ၂၆၇၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၃၆၉ ဦးနေထိုင်သည်။
မြင်းခြံကုန်းရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
မြင်းခြံကုန်းရွာ (Myinchankone)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ ဒီးဒုတ်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၈၄၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဒီးဒုတ်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၃၂၀ ဦး၊ မ ၃၁၃၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၅၄၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆီးချိုအမျိုးအစား-၁
ဆီးချိုအမျိုးအစား ၁ သည် အင်ဆူလင်ထုတ်လုပ်နိုင်သည့် ဘီတာဆဲလ် ပျက်ဆီးခြင်းကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဘီတာဆဲလ်သည် ပန်ကရိယဂလင်း* အတွင်း လင်ဂါဟန် ဆဲလ် အစုအဝေးတွင် မြုပ်လျက်ရှိသည်။ ပုံတွင် အစိမ်းရောင် နှင့်ပြထားသော ဆဲလ်များမှာ ဘီတာဆဲလ်ဖြစ်သည်။
ဤရောဂါအမျိုးအစားကို (၁)အင်မျူးနှင့်ဆက်စပ်သည့် ရောဂါ နှင့် (၂)ဆက်စပ်မှု အကြောင်းရှာမရသည့် ရောဂါဟု ထပ်မံခွဲခြားသည်။ အများစုက အင်မျူး*² နှင့် ဆက်စပ်သည်။ အမျိုးအစား ၁ ကိုကာကွယ်ရမည့် နည်းလမ်း ရှာမတွေ့သေးပါ။ မြောက်အမေရိကနှင့် ဥရောပတွင် ဆီးချို -၂ က ၉၀ ရာခိုင်နှုန်း ဆီးချို -၁ က ၁၀ ရာခိုင်နှုန်း ဖြစ်ပွားသည်ဟု ဆိုသည်။ အာရှနှင့် ပစိဖိတ်ဘက်တွင်လည်း ၁၀ နှစ်မှ ၁၉ နှစ်အရွယ်လူငယ်များကို လေ့လာကြည့်ရာ အမျိုး အစား ၂ သည် အမျိုးအစား၁ ထက် ၂ ဆခန့် ပိုမိုဖြစ်ပွားသည်ဟု ဆိုထားသည်။
ဆီးချို-၁ ရောဂါရှင် အများစုသည် ရောဂါစဖြစ်သည့် အချိန်၌ ကိုယ်အလေးချိန်မှာ လူသာမန်များ အတိုင်းပင် ဖြစ်လေ့ရှိသည်။ ရောဂါစဖြစ်ကာစ အချိန်က အင်ဆူလင်တိုးမှု *³ ပုံမှန်အတိုင်းပင်ရှိတတ်သည်။ ဆီးချိုအမျိုးအစား ၁ သည် လူကြီးများရော ကလေးများတွင်ပါ ဖြစ်ပွားတတ်သော်လည်း ငယ်ရွယ်သူ များတွင် အဖြစ်များသော ကြောင့် ဂျူဗင်နိုင်း ဆီးချို ( လူငယ်ဆီးချို) ဟုသာ အစဉ်အဆက် မပျက်ခေါ်ဝေါ်တတ်ကြသည်။
ဆီးချိုအမျိုးအစား-၁ ကို ကုသရာ၌ အခြေခံမူဝါဒမှာ ရောဂါ အစဦးပိုင်းမှပင် စတင်ကာ အင်ဆူလင်ဆေးဝါးကို ပြင်ပမှ ထိုးပေးခြင်း နှင့် ၊တဆက်တည်းမှာပင် သွေးအတွင်းရှိ သကြားဓာတ်ပမာဏကို ပုံမှန်စစ်ဆေးပေးနေရခြင်း ဖြစ်သည်။
အင်ဆူလင်ကုထုံး မယူမိပါက ကီတုန်းဆက်စပ်အက်ဆစ်ဓာတ်များခြင်း**¹ အရေးပေါ်ရောဂါမျိုး မကြာခဏဖြစ်ပွားတတ်ပြီး ကိုမာ(Coma) မှ သေသည်အထိဖြစ်နိုင်သည်။
ယခုအခါ ကုထုံးပိုင်းအတွက် အာရုံစိုက်နေသည်မှာ ဘဝအနေအထိုင်ပြောင်းလဲပေးခြင်း (အစားအသောက် နှင့်လေ့ကျင့်ခန်း) ဖြစ်သော်လည်း ယင်းသို့ပြောင်းလဲပေးခြင်းကြောင့် ရောဂါဆိုးရွားမှုကို တန့်ရပ်သွားမည်ဟု မျှော်လင့်မထားပါ။
အင်ဆူလင် ထိုးရာတွင် ဆေးထိုးအပ်ကို အသုံးပြု၍ အရေပြားအောက်ထိုးခြင်းအပြင် အင်ဆူလင် ညှစ်ထုတ်ပေးမည့် ပမ့်(PUMP)**²နှင့် အင်ဆူလင်ကို အချိန်မှန် ညှစ်ထုတ်စေခြင်း နည်းလမ်းလည်း ရှိသည်။ ပမ့်ကိုသုံးသဖြင့် ၂၄ နာရီလုံးလုံး သွေးအတွင်း အင်ဆူလင် ပမာဏကို ထိန်းသိမ်းပေးထားနိုင်သည်။ အစားစား၍ အင်ဆူလင်လိုအပ်မှု ပမာဏ တိုးလာသည့် အခိုက်တွင် အင်ဆူလင်ကိုတိုး၍ လိုသလောက် ညှစ်ထုတ်ပေးရန် စီမံထားသည်။ အင်ဆူလင် မဟုတ်သော ကုသမှုမျိုး (ဥပမာ- ပဋ္ဋိပစ္စည်း တစ်မျိုးနှင့် ရင်းမြစ်ဆဲလ် (STEM CELL)**³ ကုထုံးများမှာ တိရစ္ဆာန်များကို ကုသအောင်မြင်ပြီး လူသားများ၌ စမ်းသပ်ဆဲ အဆင့်တွင်ရှိသည်။
အမျိုးအစား -၁ သည် ပုံမှန်လုပ်နေကျအလုပ်များကို အဟန့်အတားမပြု။ လူနာက ရောဂါအကြောင်း စိတ်ဝင်စား လေ့လာထားမှု၊ အင်ဆူလင် ထိုးနည်း လေ့ကျင့်ထားမှု၊ သင့်လျော်စွာ ကုသမှု ခံယူမှု၊ စမ်းသပ်စစ်ဆေးမှုများ၌ စည်းစနစ်ကျနရမှု၊ အင်ဆူလင်ထိုးဆေးပမာဏ အသုံးပြုခြင်း စနစ်ကျနမှုများရှိလျှင် ပုံမှန်အတိုင်း နေထိုင်သွားလာ နိုင်သည်။
သို့သော် အင်ဆူလင်ကုထုံးမှာ လူနာအတွက် ဝန်ထုပ်တစ်ခုဖြစ်ရသည်။ အင်ဆူလင် ထိုးခံရခြင်းကပင်လျင် အလုပ်ပိုတစ်ခု ဖြစ်နေတတ်သည်။
သွေးထဲရှိ သကြားဓာတ်ပမာဏ - ဂလူးကိုစ့်လယ်ဗယ် (blood glucose level)သည် အမျိုးအစား -၁ ၌ ၈၀မှ ၁၂၀ မီလီဂရမ်/ဒက်ဆီလီတာ {80-120mg/dl (4-6mmol/l)}နှင့် အနီးစပ်ဆုံးရှိနေသင့်သည်။ အချို့ သမားတော်ကြီးများကမူ အင်ဆူလင် ထိုးနေရင်း သကြားဓာတ်ပမာဏ မကြာခဏအလွန်အကျွံ ကျသွားတတ်ခြင်း (ဆီးချိုကျခြင်း-ဟိုက်ပိုဂလိုက်စီးမီးယား (hypoglycemia) ဖြစ်တတ်သော လူနာများ အတွက် သွေးအတွင်း သကြားဓာတ်ပမာဏ - ဂလူးကိုစ့်လယ်ဗယ် ကို ၁၄၀ မှ ၁၅၀ မီလီဂရမ်ပါ ဒက်ဆီလီတာ {140-150mg/dl (7-7.5 mmol/l)} ထားဖို့ ဆန္ဒပြုကြသည်။
သွေးအတွင်း သကြားဓာတ်ပမာဏ ၄၀ဝ မီလီဂရမ်ပါဒက်ဆီလီတာ {400mg/dl(20mmol/l)}ထက်ကျော်လွန်လျင် ဆီးသွားခြင်းများပြားပြီး ရေဓာတ်ခန်းခြောက်ခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်တတ်သည်။
မူရင်း ရင်းမြစ်
Diabetes mellitus
ပရမဓာတုဇယာကျောင်းတော်
ပရမဓာတုဇယာကျောင်းတော် (Wat Phra Borommathat Chaiya၊ วัดพระบรมธาตุไชยาราชวรวิหาร၊ Paramadhātujayā Rājavaravihāra၊ ပရမဓာတုဇယာ ရာဇဝရဝိဟာရ)သည် ဘွဲ့တံဆိပ်တော်ရသည့် တော်ဝင်ကျောင်းတော်များအနက် ပထမအဆင့်ကျောင်းတော်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ကျောင်းတော်သည်ထိုင်းနိုင်ငံ၊ သုရဋ္ဌဓာနီခရိုင်၌ တည်ရှိသည်။
စိန့်ပတ်ထရစ်နေ့
စိန့်ပတ်ထရစ်နေ့သည် ဘာသာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ပွဲတော်တစ်ခု ဖြစ်ပြီး နှစ်စဉ် မတ်လ ၁၇ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပလေ့ ရှိသည်။ ထိုနေ့သည် အိုင်ယာလန်လူမျိုး ကြီးမြတ်သော သူတော်စင် ပတ်ထရစ် ကွယ်လွန်တော်မူခဲ့သော နေ့ဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် လှုပ်ခတ်ခဲ့သည့် ငလျင်များစာရင်း
မြန်မာနိုင်ငံသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ငလျင်လှုပ်ရှားမှုများရှိရာဒေသများထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ငလျင်လှုပ်ခတ်မှုများသည် ကျောက်လွှာအချင်းချင်း ကန့်လန့်ထိုးစိုက်ခြင်း၊ ကျောက်တုံးများ လည်ပတ်ခြင်း နှင့်  အနားဘောင်များ ပြောင်းလဲခြင်း စသည့် ဖြစ်ရပ်များကြောင့် ငလျင်လှုပ်ခတ်မှုများ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ စစ်ကိုင်းပြတ်ရွေ့ကြောသည် နိုင်ငံတွင် အကြီးဆုံးဖြစ်သည့် ငလျင်ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အကြောင်းရင်း ဖြစ်သည်။ ရာစုနှစ်များစွာကပင် စစ်ကိုင်းပြတ်ရွေ့ကြောကြောင့် လူသေဆုံးမှုရှိခဲ့သည့် ငလျင်ပေါင်းများစွာ လှုပ်ခတ်ခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ အနောက်ဘက်ကမ်းရိုးတန်း၊ ရခိုင်ပြည်နယ်ကမ်းခြေ၊  ဆွန်းဒါးမဟာငလျင်ကြောကြီး တစ်လျှောက်တွင် အိန္ဒိယကျောက်ချပ်လွှာအောက်တွင် မြန်မာ့ကျောက်ချပ်လွှာ သည် တည်ရှိနေသည်။ ၎င်းကပင် ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် လှုပ်ခတ်ခဲ့သည့် ငလျင်ကဲ့သို့သော ကြီးများပြင်းထန်သည့် ငလျင်များနှင့် ဆူနာမီလှိုင်းများကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။ အလယ်အလတ်ပြင်းအားရှိသည့် ငလျင်များသည် ချင်းတောင်တန်းအရှေ့ဘက်တွင် လှုပ်ခတ်ပြီး လူအများကို ဘေးဒုက္ခများ ဖြစ်စေသည်။ ရှမ်းတောင်တန်းသည်လည်း ငလျင်ဖြစ်ပွားရာနေထပ်နေရာတစ်ခု ဖြစ်ပြီး ပြတ်ရွေ့ကြောများသည် တိုက်ခတ်မှုများ ဖြစ်ပေါ်ပြီး ဆွန်းဒါး ကျောက်ချပ်လွှာတုံးများသည် လည်ပတ်သွားမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် လှုပ်ခတ်ခဲ့ပြီး ငလျင်များထဲမှ အောက်ပါတို့သည် အထင်ကရဖြစ်ခဲ့သည့် ငလျင်များဖြစ်ကြသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားသော ငလျင်များ
ဝစ်ရှင်နရီ
ဝစ်ရှင်နရီသည် မီဒီယာဝီကီ အသုံးပြုထားပြီး မည်သူမဆို တည်းဖြတ်နိုင်သော အခမဲ့ လွတ်လပ် အဘိဓာန် ဖြစ်သည်။
ပြင်ပလင့်ခ်များ
ကဏ္ဍ:မီဒီယာဝီကီ ဝက်ဘ်ဆိုဒ်များ
ဟားခါးမြို့
ဟားခါးမြို့ သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ချင်းပြည်နယ်၊ မြောက်ပိုင်းတွင် တည်ပြီး ဟားခါးခရိုင်နှင့် ဟားခါးမြို့နယ်တို့၏ ရုံးစိုက်မြို့ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ချင်းပြည်နယ်၏ ဦးစီးအဖွဲ့ရုံးစိုက်ရာ မြို့တော်လည်းဖြစ်သည်။ ထိုမြို့သည် ဖလမ်းမြို့နှင့်မတူပီမြို့တို့အကြား၌တည်ရှိရာ ဖလမ်းမှ ၄၃ မိုင် ဝေးကွာပြီးလျှင် မတူပီမြို့မှ ၁ဝ၈ မိုင်ဝေးကွာသည်။ ပင်လယ် ရေမျက်နှာပြင် အထက် ပေ ၆၀၀ဝ ကျော် (၁၈၃ဝ မီတာ) အမြင့်တွင် တည်ရှိပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင် အမြင့်ဆုံး အရပ်၌ တည်ရှိသော မြို့တော် ဖြစ်သည်။
ဟားခါးမြို့ အဝင်လမ်းမကြီးသည် တောင်ကြော တစ်နေရာမှ အခြားတောင်တန်းကြီးဆီသို့ သွယ်တန်းလျက်ရှိသည်။ တောင်ကြောပေါ်တွင် ဟားခါးမြို့သည် ကင်းမြီးကောင် အမြီးတောင်နေသကဲ့သို့ အလားသဏ္ဌာန်တူလေသည်။ မြို့တွင်းရှိ နေအိမ်များမှာ တောင်ပတ်လမ်းများကို ကပ်လျက် တည်ဆောက်ထားကြသည်။ အချို့သော နေအိမ်များသည် တိုက်တာ ဖြစ်ကြ၍ အများစုမှာ သွပ်မိုး၊ ပျဉ်ထောင်၊ ပျဉ်ကာ အိမ်များ ဖြစ်ကြသည်။ အရစ်လိုက် အရစ်လိုက် တည်ရှိနေသော တောင်ပတ်လမ်းများကို နေအိမ်များ ကပ်၍ တည်ဆောက်ထားသဖြင့် အဝေးမှ ကြည့်လျှင် အစီအရီ အထပ်ထပ် တွေ့ရသည်။ ချင်းတိုင်းရင်းသားတို့သည် သူတို့၏ အိမ်အနီးဝန်းကျင်နှင့် ရှေ့မျက်နှာစာတို့တွင် ဖြူနီဝါပြာ ပန်းအလှပင်များနှင့် ဟင်းသီးဟင်းရွက်ပင်များ စိုက်ပျိုးထားတတ်ကြသည်။
သမိုင်းကြောင်း
ဟားခါးမြို့သည် ခရစ်နှစ် ၁၄ဝဝခန့်က စတင် တည်ထောင်ခဲ့သော ရွာကလေးတစ်ရွာမှမြို့အဖြစ် တိုးတတ်လာခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုအချိန်အခါက ယခု ဖလမ်းမြို့နယ် ခွါရိုဟုခေါ်သော ရွာအနီး၌ ဇိုတလန်း အမည်တွင်သော ရွာကြီးတစ်ရွာရှိသည်။ ထိုရွာကြီးမှ ခင်လောက်နှင့် ဇာထန်ဆွေမျိုးစုတို့သည် အပေါင်းအပါ အခြွေအရံများနှင့် တောင်ဘက်သို့ဆင်းလာကြပြီးလျှင် ယခုဟားခါး-ဖလမ်း ကားလမ်း၏ အောက်ဘက် ဟားခါးမြို့မှ သုံးမိုင်ခန့်အကွာတွင် ရွာတစ်ရွာကိုတည်ထောင်ခဲ့ကြရာ ခိုင်လင်းဇောလ်ရွာ ဟုအမည်တွင်ခဲ့သည်။ ထိုရွာမှတစ်ဖန် ရွှေ့ပြောင်းကြပြန်ပြီးလျှင် မွာလ်ဇုန်ခေါ်ရွာကို တည်ထောင်ကြ ပြန်သည်။ ထိုရွာ၌လည်း ကြာရှည်စွာမနေကြဘဲ ယခုဟားခါးမြို့တည်ရာအရပ်သို့ ရွှေ့ကြပြန်သည်။ ထိုနေရာ၌ကား နှစ်ပေါင်းအတန်ကြာအောင် နေထိုင်ကြရာ လူဦးရေလည်း တိုးပွားလာလေသည်။ လူဦးရေတိုးပွားလာလေသော် အချို့လူစုတို့သည် ထိုအရပ်မှခွဲထွက်၍ အခြားရေကြည်ရာမြက်နုရာဒေသများ၌ ရွာတည်ကြပြန်သည်။ သို့သော်ဟားခါးရွာကို တည်ထောင်သူ ဆွေမျိုးစုတို့သည် ဩဇာအာဏာကြီးမားသူများဖြစ်ကြသဖြင့် ဟားခါးရွာမှခွဲထွက်၍ သီးခြားရွာတည်ကြသူများသည် ဟားခါးရွာတည်သူ ဆွေစဉ်မျိုးဆက်တို့အား အခွန်ပဏာ ပေးကြရသည်။ ဟားခါးရွာတည်ခဲ့သူများသည် သက်ညှာထောက်ထားခြင်းမရှိဘဲ အခွန်အကောက်များကို တောင်းခံခဲ့ကြသည်ဟုဆို၏။ ထို့ကြောင့် အတောင်းအခံ ရက်စက်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသောအမည်ဖြင့် ထိုဆွေစဉ်မျိုးဆက်တို့ နေထိုင်ရာရွာကို ခေါ်ဝေါ်ခဲ့ကြသဖြင့် ဟားခါးဟု အမည်တွင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ထိုလူမျိုးတို့၏ဘာသာစကားဖြင့် ဟား(လ်)သည် တောင်းခံသည့်အဓိပ္ပာယ်ရ၍ ခါးသည် မြန်မာစကားအဓိပ္ပာယ် ကဲ့သို့ပင် ချိုသာခြင်းကင်း၍ ရက်စက်ခြင်းအဓိပ္ပာယ်ရှိပေသည်။ ထိုကြောင့် ဟား(လ်)ခါးဟု ခေါ်တွင်ရာမှ နောင်အခါ ဟားခါးဟူ၍ ပြောင်းလာသည်ဟုဆိုကြလေသည်။ ဟားခါးရွာတည်သောဆွေမျိုးစုတို့၏ ဩဇာ အာဏာအရှိန်အဝါသည် ချင်းတောင်ဒေသ၌အတော်ပင် ကျယ်ပြန့်စွာ ပျံ့နှံ့ခဲ့သည်။ ခရစ် ၁၈၈၉-၉ဝ ပြည့်နှစ်၊ ဗြိတိသျှတို့က ချင်းတောင်တန်း ဒေသကိုသိမ်းပိုက်သည်အထိ ထိုဆွေမျိုးစုတို့၏ဩဇာသည် အရှေ့ဘက်သို့ယောနယ်၊ အနောက်ဘက်တွင် တောင်တန်းပြာဟုခေါ်သော ယခုအိန္ဒိယနိုင်ငံ လူရှေ(လူရိုင်း)တောင်တန်းဒေသ၊ တောင်ဘက် တွင်ရခိုင်တောင်တန်းဒေသအထိ အရှိန်အဝါရှိနေခဲ့သေးသည်။
ရေပေါက်ကြီးရွာ၊ ညောင်ပင်သာ
ရေပေါက်ကြီးရွာ၊ ညောင်ပင်သာ
ဟားခါးမြို့
သမိုင်းကြောင်း
ဗိုလ်ချုပ်ဆိုင်မွန်ခေါင်းဆောင်သော ဗြိတိသျှဝန်ထမ်းတပ်သည် ယောနယ်၊ ကံရွာမှဟားခါးသို့ ချီတက်လာပြီးလျှင် ၁၈၉ဝ ပြည့်နှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၉ရက်နေ့တွင် မြို့ကို သိမ်းပိုက်လိုက်သည်။ ယင်းသို့ချီတက်လာရင်း (၇၇) ရက်အတွင်း၌ ထိုဝန်ထမ်းတပ်သည် ၆၄ မိုင်ရှည်လျားသော မြည်းဝန်တင်လမ်းကို ဖောက်လုပ်ခဲ့ကြလေသည်။ ဟားခါးမြို့ကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက်တွင် ဂေါ်ရခါးတပ်ရင်း တစ်ရင်းမှတပ်ဖွဲ့တစ်ဖွဲ့ကို မြို့စောင့်ထား၍ ဝန်ထမ်းတပ်သည် အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံများ၊ ဆေးရုံနှင့်အခြား အစိုးရအဆောက်အအုံများကိုဆောက်လုပ်၍ ထိုဒေသတစ်ဝိုက်၌ အုပ်ချုပ်ရေးယန္တယားကို တဖြည်းဖြည်း တပ်ဆင်ခဲ့ကြလေသည်။
ယင်းသို့ တည်ထောင်ဆောက်လုပ်ခဲ့သဖြင့် ဗြိတိသျှခေတ်က ဟားခါးမြို့တွင်နယ်ပိုင်ဝန်ထောက်ရုံး၊ စစ်တန်းလျား၊ စစ်ဆေးရုံ၊ ငွေတိုက်ခွဲနှင့် စာတိုက် စသည်တို့သာရှိသည်။ ယခုအခါတွင်မူ ဆိုခဲ့သော အစိုးရအဆောက်အအုံများအပြင် ဟားခါးမြို့သည် ချင်းပြည်နယ်၏မြို့တော်ဖြစ်လာသည် နှင့်အညီ အစိုးရဌာနပေါင်းစုံမှ တိုင်းအထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေးဦးစီးဌာနမှူးရုံး အစရှိသော တိုင်းအဆင့်နှင့် မြို့နယ်အဆင့်ဦးစီးဌာနရုံးများ၊ ကော်ပိုရေးရှင်းများကိုလည်းကောင်း၊ တိုင်းဦးစီးအဖွဲ့ရုံးများ ကိုလည်းကောင်း ဖွင့်လှစ်ထားပြီးဖြစ်သည့်အပြင် အစိုးရတန်းမြင့်ကျောင်းတစ်ကျောင်းလည်းရှိသည်။
လမ်းပန်းနှင့် ဆက်သွယ်ရေး
စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး ကလေးမြို့သို့ လေကြောင်းဖြင့် လည်းကောင်း၊ ကားလမ်းဖြင့် လည်းကောင်း၊ ရထားလမ်းဖြင့်လည်းကောင်း လာရောက်နိုင်ပြီး ကလေးမြို့မှ ကားလမ်းဖြင့် ဖလမ်းမြို့၊ ထိုမှတဆင့် ဟားခါးမြို့သို့ သွားရောက်နိုင်သည်။ ထို့အတူ မကွေးတိုင်း ဂန့်ဂေါမြို့သို့လည်း လေကြောင်းလမ်း၊ ကားလမ်း၊ ရထားလမ်း တို့ဖြင့် လာရောက်နိုင်ပြီး ဂန့်ဂေါမြို့မှတဆင့် ဟားခါးမြို့သို့ ကားလမ်းဖြင့် သွားရောက်နိုင်သည်။ ချင်းပြည်နယ်၏ အချက်အချာကျသော နေရာတွင် တည်ရှိပြီး ချင်းပြည်နယ် မြောက်ပိုင်းရှိ ဖလမ်း၊ တီးတိန်၊ တွန်းဇံ မြို့များသို့ လည်းကောင်း၊ တောင်ပိုင်းရှိ မတူပီ၊ ပလက်ဝ မြို့များသို့ လည်းကောင်း၊ အနောက်ပိုင်းရှိ ထန်တလန်၊ ရိခေါ်ဒါရ် မြို့များသို့ လည်းကောင်း ကားလမ်းများဖြင့် ဆက်သွယ်ထားသည်။
ချင်းပြည်နယ်အတွင်း ၁၉၈၈ ခုနှစ် မတိုင်မီက စာတိုက်လုပ်ငန်း ၂၈ ခု၊ ကြေးနန်း ၁၁ခု၊ တယ်လီဖုန်းအိတ်ချိန်း တပ်ဆင်သူဦးရေ ၂၄၂ ခုသာ ရှိခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် စာတိုက်လုပ်ငန်းအနေဖြင့် ၅၁ ခုထိ၊ ကြေးနန်း ၂၄ ခု၊ တယ်လီဖုန်း အိတ်ချိန်း တပ်ဆင်သူဦးရေ ၄၄၃၆ ဦးအထိ ရှိလာပြီ ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် မိုက္ကရိုဝေ့ဗ် ဆက်ကြောင်း စခန်း ၆ ခု၊ GSM စခန်းတစ်ခု၊ CDMA စခန်း သုံးခုတို့ကို တည်ဆောက်ထားနိုင်ပြီး၊ GSM ဖုန်း ၁၀၆၃ လုံးနှင့် CDMA ဖုန်း ၃၄၆ လုံး တပ်ဆင်အသုံးပြုနေကြပြီး ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် လူဦးရေအချို့သည် အင်တာနက်ကို အသုံးပြုကြ၍ မြို့ပေါ်တွင် အင်တာနက်ဆိုင် (၁၀)ဆိုင်မျှ ရှိသည်။
ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု
ဟားခါးမြို့ရှိ ချင်းလူမျိုးအများစုသည် ခရစ်ယာန်ဘာသာကို ကိုးကွယ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် တနင်္ဂနွေနေ့၌ မည်သည့် အလုပ်မျှ မလုပ်ပဲ ဝတ်ကောင်းစားလှ ဝတ်၍ ဘုရားကျောင်း တက်လေ့ရှိသည်။ ခရစ်ယာန် ဘုရားကျောင်းများ အများအပြားရှိသည်။
စီးပွားရေး
အနောက်ဘက် အိန္ဒိယနိုင်ငံနှင့် ကုန်သွယ်ရေး ဖွံဖြိုးလာပါက စီးပွားရေးပိုမိုဖွံ့ဖြိုး လာဖွယ်ရှိသည်။ ဟားခါးမြို့တွင် ထင်းရှူးဆီထုတ် စက်ရုံတည်ရှိသည်။ ပုဂ္ဂလိက အသေးစား စက်မှုလုပ်ငန်း အနည်းငယ် ရှိသည်။ ဟားခါးမြို့သည် ပြည်နယ်မြို့တော်ဖြစ်ပြီး အစိုးရဌာနများ တည်ရှိသဖြင့် ဝန်ထမ်းဦးရေ များသည်။ ဒေသထွက်ကုန် အနည်းငယ်သာ ရှိပြီး လူသုံးကုန်များကို ပြည်မဒေသမှ မှာယူရသဖြင့် ပစ္စည်းတန်ဘိုးများ မြင့်၏။ စားသောက်စရိတ် ဈေးကြီး၏။ ထို့ကြောင့် ချင်းတိုင်းရင်းသား အများစုသည် နိုင်ငံရပ်ခြားသို့ ပြောင်းရွေ့အလုပ် လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ဟားခါးရှိ မိသားစု တစ်စုတွင် အနည်းဆုံး တစ်ဦး၊ နှစ်ဦးမျှ နိုင်ငံခြားတွင် ရှိကြသည်။
ပညာရေး
ဟားခါးမြို့အတွင်း ပညာရေး တိုးတက်မှု အနေဖြင့် အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်း လေးကျောင်း၊ အလယ်တန်းကျောင်း ရှစ်ကျောင်းနှင့် မူလတန်းကျောင်း ၇၇ ကျောင်းတို့ ရှိသည်။ ထို့အပြင် အထက်တန်းကျောင်းခွဲ တစ်ကျောင်းနှင့် အလယ်တန်းကျောင်းခွဲ သုံးကျောင်း ရှိသည်။ ဟားခါးမြို့ အဝင်တွင် အစိုးရ စက်မှုလက်မှု သိပ္ပံကျောင်းကိုလည်း ဖွင့်လှစ်ထားသည်ကို လည်း တွေ့ရသည်။ ထို့ပြင် ချင်းခရစ်ယာန်ကောလိပ် လည်းတည်ရှိသည်။
ကျန်းမာရေး
ဟားခါးမြို့ ပြည်နယ်ပြည်သူ့ဆေးရုံကြီး ပင်မဆောင်ကြီးကို ၂၀၀၄-၂၀၀၅ ဘဏ္ဍာနှစ်မှ စတင်တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ၎င်းဆေးရုံကြီးမှာ ခုတင်-၂၀၀ ဆံ့ ဆေးရုံကြီး ဖြစ်သည်။ ချင်းပြည်နယ်၏ အဓိက အားထားရသော ဆေးရုံကြီး ဖြစ်သည်။
ထင်ရှားသည့်နေ့ရာများ
မြို့နယ်အတွင်းထင်ရှားသော တောင်ရိုးတောင်တန်းများမှာ ရွန်းတောင်ထိပ်(ပေ ၇၄၉ဝ)နှင့် ဟိုင်ထလန်း တောင်ထိပ် တို့ဖြစ်ကြသည်။ ရွန်းတောင်ခြေတွင် ဟားခါးမြို့တည်ရှိ၍ ထိုတောင်ထိပ် ပေါ်မှကြည့်လျှင် တောင်ခြေမှ ဟားခါးမြို့၏ရှုခင်းကိုသာမက အနီးအနားရှိ ကျေးရွာများ၏သဘာဝအလှကိုလည်း တွေ့မြင်ရသည့်ပြင် ဖလမ်းမြို့၏ရီဝေမှိုင်းမှုန်၍ ရှုမငြီးဖွယ်ရာ မြို့ခင်းမြို့ကွက်ကို လည်း တစ်စိတ်တစ်ဒေသ လှမ်းမျှော်၍ တွေ့မြင်နိုင်ပေသည်။ ဟိုင်ထလန်းခေါ်ဒေသသည် ဟားခါးမြို့၏ အောက်ဘက်တွင် တည်ရှိ၍ သစ်သီးဝလံပင်များ ပေါများသည်။ ထိုသစ်သီးဝလံများ သီးချိန်တွင် မြို့သူမြို့သား လူငယ်လူရွယ်များသည် တပျော်တပါးသစ်သီးခူးထွက်ကြသော အစဉ်အလာရှိပေသည်။
ပွဲတော်များ
ဟားခါးမြို့နယ်အတွင်း ရှေးထုံးစဉ်လာ ကျင်းပမြဲဖြစ်သော ပွဲတော်များမှာ ထော်ပွဲတော်နှင့်လှုံ့လှာ ပွဲတော်တို့ဖြစ်ကြသည်။ လှုံ့လှာပွဲတော်သည် မိုးမကျမီ မေလလောက်၌ ကျင်းပသည်။ ထော်ပွဲတော်သည် ကောက်ပဲသီးနှံများ ဖူလုံစွာရရှိသည်ကို အကြောင်းပြု၍ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာအထိမ်းအမှတ်ဖြင့် ကျင်းပသော ပွဲတော်ဖြစ်သည်။ ထိုပွဲတော်ကိုသီးနှံများရိတ်သိမ်းပြီးစအချိန် နိုဝင်ဘာ၊ ဒီဇင်္ဘာလများ တွင်ကျင်းပလေ့ရှိသည်။ ထိုပွဲတော်ကိုသုံးရက်တိုင်တိုင်ကျင်းပ၍ ကွယ်လွန်ပြီးသော မိဘဆွေမျိုးများကိုလည်း ပွဲတော်ရက်အတွင်း၌ ပူဇော်ပသကြသည်။ အထက်ပါပွဲတော်များအပြင် လူကုံထံများကအခါမရွေး ကျင်းပလေ့ရှိသော ဘွေပွဲနှင့်ခေါင်ကျွဲပွဲ တို့လည်းရှိသေးသည်။ ထိုပွဲများမှာကျင်းပသူများ၏ အင်အားအလိုက် တိရစ္ဆာန်များကိုသတ်ဖြတ်၍ မိမိတို့၏ရွာသူရွာသားများအပြင် အခြားရွာသူရွာသားများကိုပါ ဖိတ်ခေါ်ကျွေးမွေးဧည့်ခံကာ ဂုဏ်ယူသောပွဲများဖြစ်ကြလေသည်။
ဇီးတောလေးရွာ၊ ရေဦးမြို့နယ်
ဇီးတောလေးရွာ (Zeetawlay)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ရေဦးမြို့နယ်၊ ခေါင်နွဲ့ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၁၀၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကုလားစု
ကုလားစု
ကိုးကား
ကုလားစု
သာလွန်မင်းလက်ထက် အမိန့်ပြန်တမ်းများ
သာလွန်မင်းသည် ညောင်ရမ်းခေတ်တွင် အလွန်ထင်ရှားသည့် ဘုရင်တစ်ပါးဖြစ်ပေသည်။ သတိုးဓမ္မရာဇာဘွဲ့ဖြင့် နန်းတက်သည်တိုင် သာလွန်မင်း(၁၆၃၂-၁၆၄၈)ဟုခေါ်ကြခြင်းမှာ “တိုင်းကားပြည်ရွာ အသာလွန်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ရွှေနန်းတော်ထက်တွင် သာယာစွာ လွန်ရသောကြောင့်လည်းကောင်း သာလွန်မင်း ဟုခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်”ဟု ဆိုသည်။ နန်းရလျှင်ရချင်း နန်းတက်ဘိသိက်မခံသေးဘဲ ၄နှစ်တိတိ တိုင်းပြည်စည်းရုံးရေး၊ တည်ငြိမ်ရေး လုပ်ငန်းစဉ်များနှင့်သာ အချိန်ကုန်ခဲ့သည်။ နောင်တော် အနောက်ဘက်လွန်မင်းနန်းစိုက်ခဲ့ရာ ဟံသာဝတီမှ အင်းဝသို့ ပြန်လည်နန်းစံခဲ့သည်။
ပြန်လည်ထူထောင်ရေး
သာလွန်မင်းလက်ထက် ၁၆၃၇တွင် ပထမဆုံးသော သမိုင်းဝင် လူဦးရေ နှင့် မြေယာစစ်တမ်းများကို စတင်ကောက်ယူခဲ့သည်။ ထို့ပြင် အမှုထမ်းအရာထမ်းများ၏ လုပ်ပိုင်ခွင့်နှင့် တာဝန်ဝတ္တရားများကို အမိန့်ပြန်တမ်းများဖြင့် တိကျစွာ ထုတ်ပြန်ကြေညာပေးခဲ့သည်။ ထို့ပြင်စစ်တမ်းသည်စုဆောင်းရေးနှင့် ပတ်သက်၍လည်း တိကျသည့် အချိုးအစားနှင့် လက်နက်အမျိုးအစားတို့ကို သတ်မှတ်ပြဋ္ဌာန်းပေးသည်။ ထင်ရှားသည့် ပြန်တမ်းပါ အမိန့်များမှာ
အင်း၀ကို ရိက္ခာထောက်ပံ့ပေးနိုင်သည်ဟု ယူဆသော ကျောက်ဆည်ဒေသတွင် လယ်ယာလုပ်ငန်းများ ပြန်လည်ထူထောင်နိုင်ရန် အားထုတ်ဆောင်ရွက်ပေးသည်။ အထက်တွင် ဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း စစ်တမ်းများကောက်ယူပြီး ကျောက်ဆည်နယ်ကို ဗဟိုပြုကာ လုပ်ကိုင်စားသောက်ရန် နေရာချထားပေးသည်။ ထိုမျှမက ေဝးလံသည့် ဒေသများမှ လူအများကို အင်းဝနှင့် ကျောက်ဆည်ဒေသတစ်ဝိုက်တွင် အတည်တကျနေထိုင်စေသည်။
အုပ်ချုပ်ရေး
သာလွန်မင်းသည် အုပ်ချုပ်ရေးကို ပြုပြင်ဆောင်ရွက်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်။ စစ်ရေးအတွက် စစ်သည်စုစည်းရေးတွင် သေနတ် ၁၀၀,၀၀၀၊ အမြောက် ၁၀,၀၀၀၊ လေး၅၀၀၀၀၊ ရဲလှေ ၁၀၀၀၊ ကင်းလောင်း ၅၀၀၀၀၊ လွှား ၅၀၀၀၀ တို့ကို ရအောင်စုဆောင်းစေရန် မိန့်သည်ကို ထောက်၍ ထိုခေတ်စစ်သည်အင်အားမှာ ၄၀၀၀၀၀ ခန့်ရှိပေမည်။
အရာထမ်းအမှုထမ်းများ၊ စစ်သည်ရဲမက်များ၊ ရွာမြေအကြီးအကဲများ ဆောင်ရွက်ရန် တာဝန်ဝတ္တရားများနှင့် လုပ်ပိုင်ခွင့်များအပြင် ပြည်သူလူထု ဆင်းရဲသားများအပေါ် ထားရှိရမည့် သဘောထားများကို အမိန့်ပြန်တမ်းများတွင် ပြည့်စုံစွာ ထည့်သွင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ဥမပာအားဖြင့်
ဤဥပမာအားဖြင့် သာလွန်မင်းသည် သူလူများနစ်နာမည်ကို များစွာ စိုးရိမ်တော်သည်ကို နားလည်နိုင်ပေသည်။ သာလွန်မင်း လက်ထက် ၁၆၃၅တွင် မီးဘေးအန္တရာယ်ကြီးကျယ်စွာ တွေ့ကြုံရသည်။ ထိုကဲ့သို့ နောင်တွင် မကြုံတွေ့ရစေရန် အမိန့်တော်ပြန်ခဲ့သည်။
ခိုးသေးမှုခင်းများ ထိန်းသိမ်းရန်လည်း အမိန့်ထုတ်ပြန်ခဲ့သေးသည်။ ထိုအမိန့်မှာ
ပိက္ခရားရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
ပိက္ခရားရွာ (Peikkayar)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ကလေးခရိုင်၊ မင်းကင်းမြို့နယ်၊ ပိက္ခရားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၅၈၂၉ ဖြစ်သည်။
သာလွန်မင်းလက်ထက် အမိန့်ပြန်တမ်းများ
အုပ်ချုပ်ရေး
ထိုနောက် စိတ်ဝင်စားဖွယ်ကောင်းသော အမိန့်တစ်ခုကို ခရစ်နှစ် ၁၆၄၃တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သေးသည်။ အုပ်ချုပ်ရေး အခြေတကျရှိစေရန် အစုအမှုထမ်းများနှင့် ပတ်သတ်၍ ထုတ်ပြန်ခြင်းဖြစ်သည်။ အကျဉ်းအားဖြင့် ပါဝင်သည့် အချက်များမှာ-
ပိက္ခရားရွာ၊ မင်းကင်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းကင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သာလွန်မင်းလက်ထက် အမိန့်ပြန်တမ်းများ
အုပ်ချုပ်ရေး
ထို့ပြင် ဒေသ၏ လူအဝင်အထွက်ကို ကြည့်ရှုစေရန် `မြို့တွင် မြို့လက်ကျေးရွာတွင် အိမ်ခြေတွင်းစိုက်နေသရွှေ့ကို တစ်ယောက်မကြွင်းတို့တွင် အသည်အလာမည်သို့ မည်သည့်လူမျိုးနေသည် ဟူ၍နေသမျှကို မြို့သူကြီး၊ ရွာသူကြီး မြို့ကွပ်မြို့ကိုင်တို့သည် စာရင်းမှတ်သား၍ သိမြင်စေ။ တစ်ရွာက သည်တစ်ရွာ မထွက်မသွားစေနှင့်။ ထွက်သွားခင်းရှိ၍ ထွက်သွားလျှင် မည်သည့်ရွာမှာ နေလိမ့်မည်ဟူ၍ သိစေ။ ရွာထွက်ပေးမှ အခွင့်ရှိလျှင် ထွက်စေ။ အိမ်ခြေတွင် စိုက်မနေဘဲ အရောက်အပေါက် တည်းလာသူကိုလည်း မည်သည့်လူမျိုးဟူ၍ သိစေ။ အရုပ်အရည်ကိုမှတ်။ သည်အမိန့်တော်အတိုင်း မတည်သော် ပြည်သူကြီး၊ ရွာသူကြီး၊ မြို့ကွပ် မြို့ကိုင်တို့ကို ကြီးစွာသောအကွပ်တော်တို့ကို ကွပ်မည်။´ အစရှိသည့် တင်းကျပ်သည့် အမိန့်များပါဝင်သည့် အမိန့်တော်ကိုလည်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
မင်းမှုထမ်းတို့က ပြည်သူလူထုပေါ်တွင် မတရားငွေညှစ်တောင်းခံခြင်း မပြုစေရန်`ကောက်စိုးဟူသမျှ အစဉ်လက်စွဲစာ ရွှေပြည်စိုးတွင် ရှိသည့်စာရင်းအတိုင်းသာ ကောက်စေ။ လက်စွဲစာရင်းအစဉ်ကို လွန်၍ လက်စားကြီးလျှင် မည်သူဟူသရွှေ့ မဆိုနှင့်။ အေပါင်အလက် ဖျက်၍ပစ်´ ဟုပင်မိန့်ခဲ့သည်။
စစ်ကိုင်းကောင်းမှုတော် ကျောက်စာ
ခရစ်နှစ် ၁၆၃၆တွင် ရေးထိုးခဲ့သော စစ်ကိုင်းကောင်းမှုတော် ကျောက်စာတွင် မင်းတို့ပြည့်စုံအပ်သည့် အရည်အချင်းများကို ပြည့်စုံစွာဖော်ပြခဲ့သည်။
တရားစီရင်ရေး
ခရစ်နှစ် ၁၆၂၉တွင် သာလွန်မင်း၏ အမိန့်ဖြင့် တောင်ဘီလာပုဂ္ဂိုလ်ကျော်သည် တရားမကျင့်ထုံးကို ရေးသားစီရင်သည်။ ကိုင်းစားရွာစား မနုရာဇာကလည်း တစ်ချိန်တည်းလိုပင် မဟာရာဇသတ် ဖြတ်ထုံးကို တင်လျှောက်သည်။ ထိုစီရင်ထုံးများကို သာလွန်မင်းလက်ထက် တရားစီရင်ရေးတွင် ခုံသူမတ် တို့က စံအဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ တရားစရိတ်သတ်မှတ်ပုံမှာလည်း အမှုတန်ဖိုးထက်မပိုရဟု သတ်မှတ်သည်။ တရားသူကြီးများအနေဖြင့်လည်း အမှုလက်ခံရာတွင် အပြစ်ပေးလိုခြင်းထက် တရားလို၊ တရားခံ နှစ်ဖက်ပြေလည်မှုရရန်သာ ရည်ရွယ်၍ လက်ခံရန် သတ်မှတ်သည်။
စိတ်ဝင်စားဖွယ်ကောင်းသည်မှာ ရှေ့နေများ၏ အခန်းကဏ္ဍနှင့် ပတ်သက်၍ သတ်မှတ်ပေးထားခြင်းဖြစ်သည်။ အကယ်၍ တရားရင်ဆိုင်သူတို့သည် မိမိတို့ အဖြစ်အပျက်ကို ရေလည်အောင် ရှင်းပြနိုင်စွမ်းမရှိလျှင် ရှေ့နေ(သို့) ခေါင်ရပ်တို့ကို ငှားရမ်းနိုင်သည်။ ရှေ့နေခကိုလည်း အလွန်နည်းပါးသော တန်ဖိုးဖြင့် သတ်မှတ်ပေးထားသည်။ ရှေ့နေများအနေဖြင့် တရားလမ်းကျသာ စကားပြေဆိုခွင့်၊လျှောက်ထားခွင့်ရှိပြီး တရားနည်းလမ်းမကျဟု တရားသူကြီးက ယူဆလျှင် တားမြစ်ခွင့်ရှိသည်။ မဟုတ်မမှန် လျှောက်ထားပါက သျှောင်မှဆွဲကာ ရုံးတော်မှနှင်ချနိုင်ကြောင်း အမိန့်ထုတ်ထားခဲ့သည်။ ရှေ့နေများသည် ခေါင်းပေါင်းအချွန်ပေါင်းကာ လွယ်အိတ်လွယ်ကြရသည်။ မြေခွက်နှင့် အရိုးတပ်ယပ်တောင်ကို ကိုင်စွဲကြရသည်။ စကားအရာတွင် တတ်မြောက်ကျွမ်းကျင်လွန်းလှသဖြင့် လူအများကို လှည့်စားနိုင်သူများအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ ထိုခေတ်ကတည်းကပင် ရှေ့နေတို့ကို လူတို့က အားကိုးသကဲ့သို့ ကြောက်လည်းကြောက်ကြသည်ဟုဆိုသည်။ ထိုသူတို့၏ နေအိမ်များကိုပင် သီးသန့်ထားလေ့ရှိသည် ဟုလည်းဆိုသည်။
အမှုစစ်ဆေးသော် အမှုသည်တို့ကိုသာမက သက်သေခံများကိုလည်း ခေါ်ယူစစ်ဆေးသည်။ အမှုသည်၊သက်သေ တို့ကို တရားသူကြီးက ချိန်းဆိုသည့် ရက်ချိန်းတွင် မလာရောက်ခဲ့ပါက“နာကျင်လှအောင်ကွပ်”ဟု အမိန့်ထုတ်ခဲ့သည်။
အမှုအခင်းခွဲခြားပုံအနေဖြင့် နှစ်မျိုးရှိသည်။ မင်းအာဏာနှင့် ပတ်သက်သည့်အမှုများကို ရာဇဝတ်မှု၊ ပြည်သူများအကြားအချင်းချင်း ဖြစ်ပွားသောအမှုကို တရားမမှု ဟူ၍သတ်မှတ်သည်။
ကုန်သွယ်ရေး
သာလွန်မင်းလက်ထက်တွင် နိုင်ငံခြားမှ ကုန်သည်များနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်မှုများ ယခင်ကာလများထက်ပို၍ တိုးတက်လာခဲ့သည်ဟု ယူဆကြသည်။ ၁၆ရာစုကတည်းကပင် အာရှမှ ဟိန္ဒူနှင့် အာရဗ်ကုန်သည်များ လာရောက်ဖောက်ကားခဲ့သည့် သာဓကများ တွေ့ရသည်။ ၁၇ရာစုအရောက်တွင် ဥရောပမှ ဒတ်ခ်ျ၊အင်္ဂလိပ်တို့ အပါအဝင် နိုင်ငံခြားသားကုန်သည်များ ဆက်လက်ဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။
နိုင်ငံခြားကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးနှင့် ပတ်သက်၍ အချို့မှာ ဘုရင့်ခွင့်ပြုချက်ဖြင့်သာ ရောင်းဝယ်ခွင့်ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့်- ချိပ်အကောင်းစားနှင့် လောဟာသတ္တုတို့ဖြစ်သည်။ အမြတ်အများဆုံးရရှိသည့် ရွှေ၊ဆင်စွယ်၊သံဖြူနှင့် ပတ္တမြားတို့ကိုလည်း ရောင်းဝယ်ခွင့်ပေးသည်။ ကျွန်းသစ်ကို ဝယ်ယူခွင့်မပေးဟု ဆိုသော်လည်း ဝယ်ယူနိုင်သည့် နည်းလမ်းများရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ ဆန်ကိုမူသင်္ဘောသားများ စာလောက်ရုံသာ ရောင်းချပေးသည်။
သာသနာရေး
သာလွန်မင်း နန်းတက်စက ရဟန်းပြုခွင့်မပေးဆိုသည့် အမိန့်ကို ထုတ်ပြန်ခဲ့ဘူးသည်။ အကြောင်းမှာ ၎င်းမတိုင်မှီက ဆက်တိုက်ဆိုသကဲ့သို့ စစ်မက်များ ဖြစ်ပွားနေသဖြင့် မြို့ရွာများတွင် လူသူအင်အားနည်းပါးနေပြီး ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးမှာလည်း ဆုတ်ယုတ်လျက် ရှိပေသည်။ သာလွန်းမင်းလက်ထက် လေးနှစ်နောက်ပိုင်းမှ စကာစစ်မက်ဖြစ်ပွားခြင်းမရှိတော့ဘဲ ထူထောင်ရေးလုပ်ငန်းများကို အားကြိုးမာန်တက်လုပ်ကိုင်လာခဲ့ရာ လူဦးရေတိုးပွားလာရေးကိုလည်း အထူးသတိထားဆောင်ရွက်ခဲ့လေသည်။ အသွားအလာခက်ခဲသည့် ဒေသများမှ လူများကို မြေနေရာပေးခြင်းဖြင့် မြို့ရွာများတွင် နေရာချပေးပြီး လာရောက်နေထိုင်စေသည်။ အပျိုကြီး ၊ လူပျိုကြီးများ မရှိစေရန်အတွက် အိမ်ထောင်ပြုပေးသည်။
သာလွန်မင်းလက်ထက်တွင် အခြားသော ညောင်ရမ်းမင်းဆက်မှ မင်းများကဲ့သို့ပင် သာသနာမြေကို မင်းမြေအဖြစ် သိမ်းယူသတ်မှတ်ခြင်းမရှိခဲ့ပေ။ သို့သော် သာသနာမြေ၊မင်းမြေနှင့်အရပ်သားပိုင်မြေများကို စနစ်တကျစစ်ဆေး၍ ပိုင်းခြားသတ်မှတ်ပေးသည်။
သာလွန်မင်းက- “သဒ္ဒါ၊သီလ ဖြင့် မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် ဟူသောအကျိုးကိုလိုလား၍ ရဟန်းပြုခြင်းမျိုးကိုသာ လိုလားသည်”ဟု အမိန့်တော်တွင် ထည့်သွင်းဖော်ပြခဲ့သည်။
ဝန်ချောင်းဝရွာ၊ ပလက်ဝမြို့နယ်
ဝန်ချောင်းဝရွာ(Wunchaungwa)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ ဝန်ချောင်းဝကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၆၅၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဝန်ချောင်းဝကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၀ ဦး၊ မ ၁၈၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၂၈ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပလက်ဝမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကုန်းစွန်းရွာ၊ သခွတ်ကုန်းဝါးရုံဒေါင့်
ကုန်းစွန်းရွာ၊ သခွတ်ကုန်းဝါးရုံဒေါင့်
၁၉၇၉
ဇန်နဝါရီလ
(၁) ရက်။
ဖေဖော်ဝါရီလ
(၁) ရက်။
မတ်လ
(၁) ရက်။
ဧပြီလ
(၁) ရက်။
မေလ
(၁) ရက်။
ဇွန်လ
(၁) ရက်။
ဩဂုတ်လ
(၁) ရက်။
စက်တင်ဘာလ
(၁) ရက်။
အောက်တိုဘာလ
(၁) ရက်။
နိုဝင်ဘာလ
(၁) ရက်။
ဒီဇင်ဘာလ
(၁) ရက်။
မတ်လန်းရွာ၊ မိုးနဲမြို့နယ်
မတ်လန်းရွာ (Matlan)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လင်းခေးခရိုင်၊ မိုးနဲမြို့နယ်၊ နောင်လိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၀၂၆၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရနောင်လိုင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၈၂ ဦး၊ မ ၉၇၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၈၅၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုးနဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွာသစ်ကုန်းရွာ၊ ရေကျော်
ရွာသစ်ကုန်းရွာ၊ ရေကျော်
ညောင်ပင်စခန်းရွာ၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်
ညောင်ပင်စခန်းရွာ(Nyaungpinsakhan)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ သံတောင်ကြီးမြို့နယ်၊ ရွာကြီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၀၂၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရွာကြီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၉၂၅ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၄၈၆၉ ဦး နေထိုင်သည်။ မြစိမ်းရောင်ကျေးရွာစီမံကိန်း ၆၇ ရွာတွင် ပါဝင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သံတောင်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အင်ထောင်ဂါးရွာ၊ ပူတာအိုမြို့နယ်
အင်ထောင်ဂါးရွာ(Inhtaunggar)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ပူတာအိုမြို့နယ်၊ ဆွမ်ပီယန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၅၉၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆွမ်ပီယန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၃၇ ဦး၊ မ ၅၂၄ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၀၆၁ ဦး နေထိုင်သည်။ ၎င်းရွာသည် တိမ်ကောသွားခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပူတာအိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပဉ္စမကြိမ် မဆလပါတီညီလာခံမှ ရွေးမြှောက်သော ဗဟိုကော်မတီဝင်များ
မဆလ ပဉ္စမကြိမ် ပါတီညီလာခံ စတုတ္ထနေ့ ၅-၈-၁၉၈၅ တွင် ပါတီညီလာခံ ကိုယ်စားလှယ်များက  ရွေးချယ်တင်မြှောက်လိုက်သော ဗဟိုကော်မတီဝင် ၂၈၀ ၏ အမည်စာရင်းမှာ အောက်ပါအတိုင်း  ဖြစ်သည်။
• # ဦးနေဝင်း
• # ဦးစန်းယု
• # ဦးအေးကို
• # ဦးစိန်လွင်
• # ဦးကံလျံဘွဲ
• # ဗိုလ်ချုပ်ကိုကြီး
• # ဦးကမ်တွဲ
• # ဦးကျော်ခင်ဝင်း
• # ဦးကျော်ငြိမ်း
• # ဦးကျော်စိန်
• # ဦးကျော်စိန်ဝင်း
လီပက်စ် (ကြယ်စုတန်း)
လီပက်စ် (Lepus) (, colloquially ) သည် အီကွေတာအနားတည်ရှိသော ကြယ်စုတန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ လက်တင်ဘာသာဖြင့် ယုန်သတ္တဝါ (hare) ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ယင်းသည် အိုရိုင်ယွန် ကြယ်စုတန်း၏ တောင်ဘက်ပိုင်းအောက်ခြေ၌ တည်ရှိပြီး အိုရိုင်ယွန်၏ အမဲလိုက်ခွေးများက ယုန်အား လိုက်လံနေသယောင် ပုံဖော်ကြသည်။ ဂရိဒဏ္ဍာရီတွင် ယုန်အကြောင်း မပြောဆိုကြသော်လည်း တော်လမီ၏ ၄၈ ကြယ်စုတန်းစာရင်းတွင်ပါဝင်ပြီး ခေတ်သစ် ကြယ်စုတန်း ၈၈ စာရင်းတွင်လည်း ဆက်လက်ပါဝင်လျက်ရှိသည်။
ပဉ္စမကြိမ် မဆလပါတီညီလာခံမှ ရွေးမြှောက်သော ဗဟိုကော်မတီဝင်များ
• # ဗိုလ်မှူးကြီး သူရကျော်စွာ
• # ဦးကျော်ညွန့်
• # ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သူရကျော်ထင်
• # ဦးကျော်ထွန်း
• # ဦးကျော်ဒင်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး ကျော်ဘ
• # ဦးကျော်မင်း
• # ဗိုလ်မှူးကြီး ကျော်မင်း
• # ဦးကျော်မောင်
• # ဦးကျော်သန့်
• # ဦးကျော်သန်း
• # ဒေါ်ကြူကြူမား
• # ဦးကြင်ခိုင်
• # ဒေါ်ကြည်ကြည်စိန်
• # ဦးခေါဆောင်
• # ဗိုလ်ချုပ်ခင်မောင်ကျော်
• # ဦးခင်မောင်ကြီး
• # ဦးခင်မောင်ကြည်
• # ဦးခင်မောင်ထိန်
• # ဦးခင်မောင်ဝင်း
• # ဦးခင်မောင်သန်း
• # ဦးခင်မောင်သိန်း
• # ဦးခင်လှ
• # ဦးခင်သိန်း
• # ဦးခန့်
• # ဒေါက်တာချစ်
• # ဦးချစ်ခင်
• # ဦးချစ်စိန်
• # ဗိုလ်မှူးချုပ်ချစ်ဆွေ
• # ဗိုလ်မှူးကြီး ချစ်တင်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး ချစ်ရီ
• # ဦးချစ်လှိုင်
• # ဦးဂိုက်တားနို
• # ဦးဂျေနော
• # ဦးငွေစိုး
• # ဦးစောချစ်စိန်
• # ဦးစောနေဝေထူး
• # သူရ ဦးစောဖြူ
• # ဦးစောဘိုးနီ
• # ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး စောမောင်
• # ဦးစောမြင့်သိန်း
• # ဦးစောရိန်းဘိုး
• # ဦးစောဟန်သိန်း
• # ဦးစောအောင်ပွင့်
• # ဦးစံတင်
• # ဦးစံထွန်း
• # ဦးစံလင်း
• # ဦးစံအေး
• # ဗိုလ်မှူးကြီး စိုးညွန့်
• # ဦးစိုးမြင့်
• # ဗိုလ်မှူးချုပ် စိုးမြင့်
• # ဦးစိုင်းဆင်စိုင်း
• # ဦးစိုင်းထွန်းသာ
• # ဦးစိုင်းနွံတောင်း
• # ဦးစိုင်းမိုင်း
• # ဦးစန်ဝင်း
• # ဦးစိန်ခေါခိုင်
​ရေကျော်ရွာ၊ သခွတ်ကုန်းဝါးရုံဒေါင့်
ရေကျော်ရွာ၊ သခွတ်ကုန်းဝါးရုံဒေါင့်
ပဉ္စမကြိမ် မဆလပါတီညီလာခံမှ ရွေးမြှောက်သော ဗဟိုကော်မတီဝင်များ
• # ဦးစိန်ထွန်း
• # ဦးစိန်မောင်
• # ဦးစိန်ရ
• # ဗိုလ်မှူးချုပ်စိန်ဝင်း
• # ဗိုလ်မှူးချုပ် စိန်အောင်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး စိန်အောင်
• # ဦးစိန်အောင်
• # ဦးစပ်ခွန်မောင်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး ဆွင်ခိုဝင်း
• # ဗိုလ်မှူးကြီး ဇမုန်း
• # ဦးဇော်ဝင်း
• # ဗိုလ်မှူးကြီး ဉာဏ်လင်း
• # ဦးညီညီ
• # ဗိုလ်မှူးကြီး ညိုဝင်း
• # ဦးညိန်းမောင်
• # ဦးဌေးအောင်
• # ဦးတော်မီဟန်
• # ဦးတိုးချစ်
• # ဦးတိုက်ကြွယ်
• # ဦးတိုက်စိုး
• # ဦးတင်ကြည်
• # ဦးတင်စိုး
ဘောသွန်ရွာ၊ ညောင်ပင်သာ
ဘောသွန်ရွာ၊ ညောင်ပင်သာ
ပဉ္စမကြိမ် မဆလပါတီညီလာခံမှ ရွေးမြှောက်သော ဗဟိုကော်မတီဝင်များ
• # ဦးတင်စိန်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး တင်ထွန်း (လေ)
ချင်းစု
ချင်းစု
ပဉ္စမကြိမ် မဆလပါတီညီလာခံမှ ရွေးမြှောက်သော ဗဟိုကော်မတီဝင်များ
• # ဦးတင်ဒွန်း
• # ဗိုလ်မှူးကြီး သူရတင်ဖေ
• # ဦးတင်မောင်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး တင်မောင်မြင့် (လေ)
• # ဗိုလ်မှူးကြီး သူရတင်မောင်အေး
• # ဦးတင်လတ်
• # ဦးတင်လှ
• # ဗိုလ်မှူးကြီး တင်လှိုင် (လေ)
• # ဗိုလ်မှူးကြီး တင်အေး
• # ဦးတင်အောင်
• # ဗိုလ်မှူးချုပ် တင်ဦး
• # ဗိုလ်မှူးကြီး တင်ဦး
• # ဗိုလ်ချုပ် တောင်ဇာခိုင်
• # ဦးထွေးဟန်
• # ဦးထွန်းကျော်စိန်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး ထွန်းကြည်
• # ဦးထွန်းကြည်
• # ဦးထွန်းခိုင်
• # သူရ ဦးထွန်းတင်
• # ဦးထွန်းဖေ
• # ဦးထွန်းရီ
• # ဦးထွန်းရည်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး ထွန်းရွှေ
• # ဦးထွန်းလွင်
• # ဒေါက်တာထွန်းလှဖြူ
• # ဦးထွန်းဝေ
• # ဦးထွန်းအေး
• # ဦးထွန်းဦး
• # ဦးနိုင်ဘထွန်း
• # ဦးနိုင်ဝင်း
• # ဒေါ်နန်ယွန်
• # ဒေါ်နန်းသိန်းဟန်
• # ဦးပီတာလဆန်ဂေါင်
• # ဦးပေါ်ခန်သန်း
• # ဦးပေါင်ဒိုနန်
• # ဦးဖီးလစ်ဆမ်
• # ဗိုလ်မှူးချုပ် ဖေမြိုင်
• # ဦးဖေလိန်းမောင်
• # ဦးဗန်ကူး
• # ဦးဗိုလ်ထွန်း
• # ဦးဘစိန်
• # ဦးဘသော်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး ဘသန်း
• # ဗိုလ်မှူးချုပ် ဘသိန်း
• # ဦးဘိုစိန်
• # ဦးဘုန်းခင်
• # ဗိုလ်မှူးချုပ် ဘုန်းမြင့်
• # ဒေါ်မေမေအောင်
• # ဦးမင်းကြည်
• # ဦးမင်းဂေါင်
• # ဦးမောင်ကြည်
• # ဦးမောင်ကြွယ်
• # ဦးမောင်ချို
• # ဦးမောင်ညို
• # ဦးမောင်ထူး
• # ဒေါက်တာမောင်မောင်
• # ဦးမောင်မောင်
• # ​ဦးမောင်မောင်ခ
• # ဗိုလ်မှူးကြီး မောင်မောင်ခင်
• # ဗိုလ်ချုပ် မောင်မောင်ဝင်း
• # ဒေါက်တာမောင်မောင်အေး
• # ဗိုလ်မှူးကြီး မောင်မောင်အေး
• # ဦးမောင်မောင်ဦး
• # ဒေါက်တာမောင်ရှိန်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး မောင်လှ
• # ဗိုလ်မှူးကြီး မောင်သင့်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး မောင်အေး
• # ဦးမန်းမောင်မောင်ဉာဏ်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး မျိုးညွန့်
• # ဦးမျိုးမြင့်
• # ဦးမြမောင်
• # ဗိုလ်မှူးချုပ် မြသင်း
• # ဦးမြင့်ဆွေ
• # ဦးမြင့်မောင်
• # ဗိုလ်ချုပ် မြင့်လွင်
• # ဦးမြင့်သန်း
• # ဗိုလ်မှူးကြီး မြင့်အောင်
• # ဦးရခွီဖုန်
• # ဦးရဲခေါင်
• # ဦးရဲမြင့်
• # ဦးရဲဝင်း
ဒိုအာ
ဒိုအာ (အင်္ဂလိပ်: Dua) သည် အစ္စလာမ်ဘာသာဝင် တို့အတွက် ဘုရားသခင်ထံ ဆုတောင်းခြင်းကိုဆိုလိုသည်။ ၎င်းဆုတောင်းခြင်းကို အာရပ်ဘာသာစကားအား​ဖြင့် دعاء ဟုခေါ်တွင်စေပြီး အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်များ မည်သည့်ကိစ္စရပ်မဆို ဒိုအာတောင်း၍ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံတော်တွင်သာ တောင်းခံကြသည်။ ဤသို့ဒိုအာတောင်းခံရာတွင်လဲ စိတ်ထားဖြူကြည်စွာ တောင်းခံသောကြောင့်လဲ တောင်းဆုဆန္ဒများလည်း အမှန်ပင်ပြည့်ဝစေတော်မူသည်။
ပဉ္စမကြိမ် မဆလပါတီညီလာခံမှ ရွေးမြှောက်သော ဗဟိုကော်မတီဝင်များ
• # ဦးရှိန်ကျော်ဝင်း
• # ဦးလနန်ဘောက်
ဒိုအာ
ကဏ္ဍ:အာရပ် စကားလုံးနှင့် စကားစုများ
ပဉ္စမကြိမ် မဆလပါတီညီလာခံမှ ရွေးမြှောက်သော ဗဟိုကော်မတီဝင်များ
• # ဦးလူမော်
• # ဦးလော်ပေါ်ရော်
• # ဦးလိန်းဟာ
• # ဦးလျန်ကြီး
• # ဦးလှကျော်အောင်
• # ဦးလှစိုး
• # ဦးလှထွန်း
• # ဗိုလ်မှူးကြီး လှဖေ
• # ဗိုလ်မှူးကြီး လှဘူး
• # ဗိုလ်မှူးကြီး လှမော်
• # ဦးလှမိုး
• # ဗိုလ်မှူးကြီး လှမြင့်
• # ဦးလှရွှေ
• # ဒေါ်လှသန်း
• # ဗိုလ်ချုပ် လှဦး
• # ဦးလှိုင်မြင့်
• # ဦးဝင်းမောင်
• # ဦးဝင်းရှိန်
• # ဦးသာကျော်
• # ဦးသာရှင်း
• # ဗိုလ်မှူးကြီး သက်ဝေ
• # ဦးသောင်းညွန့်
• # ဦးသောင်းဒန်
• # ဗိုလ်မှူးချုပ် သန်းညွန့်
• # ဦးသန်းတင်
• # ဦးသန်းထွန်း
• # ဗိုလ်မှူးကြီး သန်းမြင့် (ရေ)
• # ဦးသန်းမြင့်
• # ဦးသန်းယု
• # ဗိုလ်မှူးချုပ် သန်းရွှေ
• # ဦးသန်းလှိုင်
• # ဦးသန်းဦး
• # ဦးသိန်းကြည်
• # ဦးသိန်းငွေ
• # ဦးသိန်းထွန်း
• # ဦးသိန်းအောင်
• # ဦးသိန်းအောင်တင်
• # ဦးဟန်ရွှေ
• # ဦးအီးကေကင်ငင်း
• # ဦးအေး
• # ဗိုလ်မှူးချုပ် အေးစန်
• # ဦးအေးဖေ
• # ဒေါ်အေးမြင့်
• # ဦးအေးမြင့်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး အေးသောင်
• # ဦးအေးသိန်း
• # ဦးအင်ဒီဇော်တောင်
• # ဦးအောင်ကျော်မြင့်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး အောင်ကြည် (ရေ)
• # ဗိုလ်ချုပ် အောင်ခင်
• # ဦးအောင်ခင်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး အောင်ခင်
• # ဦးအောင်ခင်တင့်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး အောင်ထွန်း
• # ဦးအောင်ပွင့်
• # ဦးအောင်မြင့်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး အောင်မြင့်
• # ဗိုလ်မှူးကြီး အောင်ရဲကျော်