cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ရုရှား သမိုင်း
ရုရှားသမိုင်းသည် အရှေ့ဆလပ်ဗ်လူမျိုး(East Slavs)နှင့် ဖင်နို-ဥဂရစ် လူမျိုး(Finno-Ugric peoples)တို့မှ စတင်လာခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။  ရိုးရာ ရုရှားသမိုင်းများ၌ မြောက်ပိုင်းတွင် ရုစ်နိုင်ငံများတည်ထောင်ပြီး ဗိုက်ကင်းတို့ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည့် ၈၆၂ ခုနှစ်မှသာ စတင်လေ့ရှိသည်။ လာဒိုဂါနှင့် နော့ဗ်ဂေါရတ်မြို့တို့သည် စကင်ဒီနေဗီးယန်းဒေသမှ ဝင်လာသော ဆလပ်ဗ်နှင့် ဖင်နို-ဥဂရစ်လူမျိုးတို့၏ နိုင်ငံသစ်အတွင် အဓိကမြို့များ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၈၈၂ ခုနှစ်တွင် နော့ဗ်ဂေါရတ်မင်းသား အာလျဲ့ဂ်(Oleg of Novgorod)သည် ကီးယဲ့ဗ်မြို့ကို လုပ်ကြံခဲ့ပြီး အရှေ့ပိုင်း ဆလပ်ဗ်တို့၏ တောင်ပိုင်းနှင့် မြောက်ပိုင်းနယ်တို့အား အာဏာတစ်ခုတည်းအောက်တွင် ပေါင်းစည်းစေခဲ့သည်။ ၉၈၈ ခုနှစ်တွင် ဘိုင်ဇန်တိုင်း အင်ပါယာမှ ခရစ်ယာန်အယူဝါဒရောက်ရှိလာသောအခါ ဘိုင်ဇန်တိုင်းနှင့် ဆလပ်ဗ်ယဉ်ကျေးမှုတို့ ပေါင်းစပ်ပြီး နောင်မီလီယံနှစ်များစွာအတွက် အော်သိုဒေါ့ ဆလပ်ဗ်ယဉ်ကျေးမှု ပေါ်ထွန်းလာခဲ့သည်။ ၁၂၃၇-၁၂၄၀ ခုနှစ်အတွင် မွန်ဂိုတို့ရဲ့ကျူးကျော်မှုကြောင့် ရုစ်နိုင်ငံတော်၏ လူဦးရေ တစ်ဝက်ကျော်ခန့် သေဆုံးခဲ့ခြင်းနှင့်အူ ကီယဲ့ဗန် ရုစ်နိုင်ငံတော် လုံးဝပြိုကွဲခဲ့ရသည်။
၁၃ ရာစုရောက်ပြီးသည့်နောက်တွင် မော်စကိုသည် ယဉ်ကျေးမှုထွန်းကာရာ ဗဟိုဌာနဖြစ်လာသည်။ ၁၈ ရာစုအရောက်တွင် ပီတာဘုရင်လက်ထက်တွင် မော်စကိုဇာဘုရင့်နိုင်ငံမှ ရုရှားဇာဘုရင့်နိုင်ငံ၊ ထို့နောက်မှသည် ရှေးရုစ်လူမျိုးတို့၏ သမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်တို့ကို ဆက်ခံထားသော ရုရှား အင်ပါယာပေါ်ထွန်းလာခဲ့သည်။ ထိုနိုင်ငံတော်သည် ပိုလန်-လစ်သူယေးနီးယန်း ဓနသဟာယနိုင်ငံ(Polish-Lithuanian Commonwealth) ၏ အရှေ့ဘက်နယ်နိမိတ်မှသည် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာထိ ကျယ်ဝန်းသည်။ ဆင်းရဲသား မြေကျွန်လယ်သမားတို့၏ ပုန်ကန်မှုများ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သော်လည်း ပြင်းထန်ရက်စက်စွာ နှိမ်နင်းခြင်း ခံရလေသည်။ ဧကရာဇ် ဒုတိယမြောက် အလက်ဇန္ဒားဘုရင်မှ ရုရှားမြေကျွန်စနစ်ကို ၁၈၆၁ ခုနှစ်တွင် ဖျက်သိမ်းခဲ့ပြီးနောက် တောင်သူလယ်သမားတို့သည် ဆင်ရဲကြပ်တည်းမှုနှင့် တွေ့ကြုံခဲ့ရပြီး တော်လှန်လိုစိတ်များ ပေါ်ထွန်းလာခဲ့သည်။ ထို့နောက် နောင်ဆယ်စုနှစ်များစွာအထိ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများအဖြစ် စတိုလီပင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှု(Stolypin reform)၊ ၁၉၀၆ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေနှင့် ဒူးမားလွှတ်တော်(၁၉၀၆-‌၁၉၁၄)မှလည်း လွတ်လပ်သော စီးပွားရေးနှင့် နိုင်ငံရေးစနစ်သို့ ပြောင်းလဲနိုင်ရန် ကြိုးပမ်းအားထုတ်ခဲ့သော်လည်း ဇာဘုရင်မှ သက်ဦးဆံပိုင် ဘုရင်စနစ်ကို စွန့်လွှတ်ရန်နှင့် အာဏာခွဲဝေရန်ကို သဘောမတူနိုင်ပဲ ရှိခဲ့လေသည်။ စီးပွားရေး ပျက်သုဉ်းမှု၊ စစ်ကြောင့် ပင်ပန်းနွမ်းနွယ်မှုနှင့် သက်ဦးဆံပိုင် ဘုရင်စနစ်ကို မလိုလားမှုတို့သည် ၁၉၁၇ ရုရှားတော်လှန်ရေးကြီးအား ဖြစ်ပွားစေခဲ့လေသည်။ ဇာဘုရင်အား နန်းစွန့်စေခဲ့ပြီးနောက် လစ်ဘရယ်နှင့် ပျော့ပျောင်းသော ဆိုရှယ်လစ်တို့ ပေါင်း၍ဖွဲ့စည်းထားသော ညွှန့်ပေါင်းအစိုးရအဖွဲ့ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ သို့ပေမယ့်လည်း ၁၉၁၇ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် ကွန်မြူနစ် ဘောရှီဗစ်တို့မှ အာဏာသိမ်းယူခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ၁၉၂၂ ခုနှစ်မှစ၍ ၁၉၉၁ ခုနှစ်အတွင်း ရုရှားသမီုင်းသည် အမှန်စင်စစ်တော့ ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စု၏ သမိုင်း‌သာလျှင် ဖြစ်ပေသည်။ အစောပိုင်းကာလများမှစ၍ ကွန်မြူနစ်ဟု သူတို့ကိုယ်သူတို့ သမုတ်ကြသော ဘောရှီဗစ်ပါတီသည် တစ်ပါတီစနစ်ဖြင့် နိုင်ငံအား အုပ်ချုပ်ခွင့်ကို ၁၉၁၈ မတ်လကတည်းကစတင်ပြီး ကြိုးပမ်းအားထုတ်လာခဲ့သည်။
၁၉၈၀ ခုနှစ်များ၏ အလယ်ပိုင်းကာလများတွင် ဆိုဗီယက်ယူနီယံ၏ စီးပွားရေးအင်အား ယုတ်လျော့လာပြီး နိုင်ငံရေးအခြေအနေသည် စိုးရိမ်ဖွယ်အခြေအနေသို့ ရောက်လာသောအခါ မစ်ခေးဂိုဘာချော့သည် အဓိကပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများ ပြုလုပ်ရန် စတင်ကြိုးပမ်းခဲ့သော်လည်း နောက်ဆုံးတွင်တော့ ထိုပြောင်းလဲရန်ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုသည် ကွန်မြူနစ်ပါတီအား အာဏာလက်လွတ်ဆုံးရှုံးခဲ့စေပြီး ဆိုဗီယက်ယူနီယံအား အစိတ်စိတ်ကွဲစေခဲ့ကာ ရုရှားနိုင်ငံအား ထီးထီးကျန်ခဲ့စေပြီး ဆိုဗီယက်ခေတ်လွန် ရုရှား သမိုင်းကို စတင်စေခဲ့သည်။ ၁၉၉၂ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စု၏ တရားဝင်ဆက်ခံခွင့်ရှိသူ ရုရှား ဖတ်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံအဖြစ် ပေါ်ထွန်းလာခဲ့သည်။ ရုရှားနိုင်ငံသည် နျူကလီးယားအမြောက်တို့အား ပိုင်ဆိုင်နေဆဲဖြစ်သော်ငြားလည်း ကမ္ဘာအင်အားကြီး စူပါပါဝါနိုင်ငံတစ်ခုအဖြစ်မှတော့ ကျဆင်းခဲ့ရသည်။ ဆိုဗီယက်ခေတ်မှ ကြွင်းကျန်ခဲ့သော စီးပွားရေးနှင့် နိုင်ငံတော်၏ ပိုင်ဆိုင်မှုတို့ဖြင့် သမ္မတ ဗလာဒီမီယာ ပူတင်(၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်တွင် ပထမဆုံးအကြိမ် ‌‌ရွေး‌ကောက်ခံရ)သည် ၂၀၀၀ ပြည့်လွန်နောက်ပိုင်းတွင် နိုင်ငံရေးနှင့် စီးပွားရေးတို့အား အင်အားကြီးမားစေရန် စွမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ထက်ကြွလှုပ်ရှားသော နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒအား ကျင့်သုံးခဲ့သည်။ ၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် ခရိုင်းမီးယားကျွန်းဆွယ်အား သိမ်းပိုက်ခဲ့ခြင်းသည် နိုင်ငံအား အမေရိကန်နိုင်ငံနှင့် ဥရောပသမဂ္ဂတို့မှ စီးပွားရေးပိတ်ဆို့သည့် အရေးယူမှုများ ပြုလုပ်ခြင်းကို ခံခဲ့ရသည်။
အကြိုသမိုင်း
၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် ကော့ကေးဆပ်မြောက်ပိုင်း ဒါဂဲ့စတန် အာရှုကာဒေသတွင် ၁.၅ မီလီယံသက်တမ်းရှိသည့် အိုဒါဝမ် မီးခတ်ကျောက်(Oldowan flint tools)တစ်ခုကို ရှာဖွေ့တွေရှိခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ရုရှားဒေသတွင် အစောပိုင်းကာလကတည်းကပင် လူများနေထိုင်နေကြပြီဆိုသည်ကို ပြသလိုက်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ လူသားတို့၏ ခန္ဓာကိုယ်နှင့်ဆိုင်သော အစောဆုံးသက်သေအထောက်အထားအချို့ ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုများကို ဥရောပတခွင် မည်သည့်နေရာမှာမဆို တွေ့ရှိနိုင်ကြောင်း နှစ်ပေါင်း ၄၀,၀၀၀ သက်တမ်းရှိသော အရာဝတ္ထုများအား ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် ရုရှားနိုင်ငံ ဒွန်မြစ်အနီးရှိ ကာစကျန်ကီ ရှေးဟောင်းသုတေသနနယ်မြေ၏ အနက်ဆုံးအလွှာတွင် တွေ့ရှိခဲ့မှုက သက်သေပြနေသည်။ အာတိတ်ရုရှားဒေသတွင် လွန်ခဲ့သော နှစ်‌ပေါင်း ၄၀,၀၀၀ ခန့်ကပင် လူများ ရောက်ရှိခဲ့ပြီဖြစ်သည်။ အာဒီဂီယာဒေသရှိ မီဇမာအီစကားယားဂူတွင် နီအန်ဒါသယ် (Neanderthal) ကလေးငယ်၏ အရိုးအစိတ်အပိုင်းတို့အား ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပြီး ၎င်း၏ ကာဗွန်သက်တမ်းမှာ ၂၉,၀၀၀ နှစ်သာရှိသေးရာ ဤသည်မှာ ရုရှားသည် နီအန်သာဒယ်တို့၏ နောက်ဆုံးရှင်သန်ခဲ့ရာ ဒေသဖြစ်မည်ဟု ဆိုနိုင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ဆိုက်ဘေးရီးယားဒေသရှိ အာတိုင်းတောင်တန်းတွင်ရှိသော ဒီနီဆိုဗာဂူ ရှေးဟောင်းသုတေသနနယ်မြေ၌ အလုပ်လုပ်နေသော နိုဗာစီးဘစ်ခ် ရှေဟောင်းသုတေသနနှင့် လူမျိုးစုလေ့လာရေး အင်စတီကျူမှ ရုရှား ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရှင်များသည် သက်တမ်း ၄၀,၀၀၀ နှစ်ရှိပြီဖြစ်သော juvenile hominin| ၏ လက်ငါးချောင်းမှ အရိုးအစိတ်အပိုင်းတစ်ခုကို တွေ့ရှိခဲ့ကြပြီး ထိုအရိုး၏ DNA စမ်းသပ်ချက်အရ ၎င်းတို့ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်မှ ယခင်က သိရှိခဲ့ဘူးခြင်းမရှိသော လူသားမျိုးနွယ်တစ်ခုအဖြစ် ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့ပြီး ၎င်းကို ယခုအခါ ဒီနီဆိုဗာ ဟိုမီနင်း(Denisova hominin)ဟု အမည်မှည့်ခေါ်၍ ထားလေသည်။
သမိုင်းမတင်မီကာလအတွင်း ရုရှား‌‌တောင်ပိုင်းမှ ကြီးမားကျယ်ပြန့်သော စတက်မြက်ခင်းလွင်ပြင်များသည် ‌နော့မတ်လူမျိုးများ ‌နေထိုင်ရာ‌ဒေသဖြစ်ခဲ့သည်။ ဂန္ထဝင်ခေတ်တွင်လည်း ပွန်းတစ်စတက်မြက်ခင်းလွင်ပြင်ဒေသ(Pontic Steppe)ကို ဆိုက်သီးယားနိုင်ငံ(Scythia)ဟု ‌ခေါ်တွင်ခဲ့ကြသည်။ ကြာမြင့်ခဲ့ပြီဖြစ်သော ဤစတက်မြက်ခင်းပြင် ယဉ်ကျေးမှု(steppe cultures)၏ အကြွင်းအကျန်များကို ၂၀ ရာစုကာလအတွင် Ipatovo, Sintashta, Arkaim, နှင့် Pazyryk စသော ‌ဒေသများတွင် ရှာ‌ဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။
ဆင်ရှည်မြို့ရွာ၊ ဘဒကား
ဆင်ရှည်မြို့ရွာ၊ ဘဒကား
ဘုရားစူ (တောကြီးဘုရားစူ)ရွာ၊ ဆုတောင်းပြည့်
ဘုရားစူ (တောကြီးဘုရားစူ)ရွာ၊ ဆုတောင်းပြည့်
ဣသျှံဂူ မော်ကွန်း
"ဣသျှံဂူ" ဟူသော ဝေါဟာရသည် သက္ကတဘာသာဖြင့် "ဣက္ခာကု" ဖြစ်သည်။ ဣက္ခာကုကိုပင် ဣသွာကုဟု မှားယွင်းဖတ်ရာမှ ဣသျှံဂူ ဖြစ်သွားခြင်းဖြစ်သည်။ ဣက္ခာကုဆိုသည်မှာ နေမှဆင်းသက်သည်ဟုဆိုသော အာဒိစ္စဝံသမင်းမျိုးကို ဆိုလိုသည်။
ကင်းကိတ်
ရတနာပုံခေတ်၊ မင်းတုန်းမင်းလက်ထက် ၊ မန္တလေးမြို့သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သော အမေရိကန် သာသနာပြုဆရာ ဖြစ်သည်။ ၁၈၅၇-ခုနှစ်တွင် မင်းတုန်းမင်းက သာသနာပြုဆရာ ကင်းကိတ် ခေါင်းဆောင်စေ၍ အမေရိကန်နိုင်ငံနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ချဲ့ထွင်ရန်၊ မြန်မာပညာတော်သင်များ စေလွှတ်နိုင်ရန် ထိုစဉ်က (၁၅)ဆက်မြောက် အမေရိကန် သမ္မတ ဘူခါနန် (President James Buchanan)ထံ စေလွှတ်ခြင်းခံခဲ့ရသူ ဖြစ်သည်။
ပေကုန်းရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
ပေကုန်းရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
ဂျပန်ရောက် မြန်မာနိုင်ငံသားများ
ဂျပန်နိုင်ငံတွင် မြန်မာနိုင်ငံသားများ Burmese people in Japan (在日ミャンマー人, 在日ビルマ人) အနည်းစု ရှိကြသည်။Ministry of Foreign Affairs၏ စစ်တမ်းအရ လက်ရှိတွင် မြန်မာနိုင်ငံသားပေါင်း ၈ ၃၆၆ ယောက်ခန့် နေထိုင်နေကြသည်ဟု ဆိုပြီး၊ အဖွဲ့အစည်းများ၏ ပြောဆိုချက်အရ မြန်မာနိုင်ငံသားပေါင်း ၁၀ ၀၀၀ ခန့်ရှိသည်ဟုဆိုသည်။
ခိအိ - အရိတဘူတာ
ခိအိ - အရိတဘူတာ (紀伊有田駅 ခိအိ - အရိတ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဝါခါယာမခရိုင်၊ ဟိဂရှိမုရိုတိုင်း၊ ခုရှိမိုတိုမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ကျွန်းကိုင်းရွာ၊ အောင်လံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အောင်လံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မင်းနန်းနွယ်ရွာ၊ ဖာပွန်မြို့နယ်
မင်းနန်းနွယ်ရွာ(Minnannwe)သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဖာပွန်ခရိုင်၊ ဖာပွန်မြို့နယ်၊ မင်းနန်းနွယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၉၈၄၁ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တောကြီးစာဖြူစုရွာ၊ ဆုတောင်းပြည့်
တောကြီးစာဖြူစုရွာ၊ ဆုတောင်းပြည့်
ကန်ကလေးရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်
ကန်ကလေးရွာ (Kankalay)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်၊ တပ်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၃၃၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တပ်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၂၆၆ ဦး၊ မ ၂၃၃၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၆၀၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘိုးလိမ်းကွင်း (အရှေ့)ရွာ၊ အိုင်မ
ဘိုးလိမ်းကွင်း (အရှေ့)ရွာ၊ အိုင်မ
ပလောဝ
ပလောဝ
ကိုးကား
ပလောဝ
ရှဉ့်နီရိုးရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
ရှဉ့်နီရိုးရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
အုတ်ဖိုရွာ၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်
အုတ်ဖိုရွာ (Okehpo)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်၊ မကျီးကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၀၄၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မကျီးကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၁၇၆ ဦး၊ မ ၂၁၆၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၃၄၄ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရပ်စောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရွာသာ (အနောက်)ရွာ၊ မြစ်သားမြို့နယ်
ရွာသာ (အနောက်)ရွာ (Ywarthar(West))သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ မြစ်သားမြို့နယ်၊ ကုက္ကိုစုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၀၉၀၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကုက္ကိုစုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၆၈၁ ဦး၊ မ ၇၃၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၄၁၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြစ်သားမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကွန်ကျောင်းရွာ၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်
ကွန်ကျောင်းရွာ (Kunkyawng)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်၊ ဟတ်လုံတာဟုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၆၃၆ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျားဝမ်နောက်ပေါက်ရွာ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်
ကျားဝမ်နောက်ပေါက်ရွာ (Kyarwannaukpauk)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်၊ ကျားဝမ်နောက်ပေါက်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၉၄၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နန်းယွန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဘောင်ထဲရွာ၊ မင်းတပ်မြို့နယ်
ဘောင်ထဲရွာ(Baunghte)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မင်းတပ်ခရိုင်၊ မင်းတပ်မြို့နယ်၊ လာလောင်းထွီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၉၀၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လာလောင်းထွီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၉၇ ဦး၊ မ ၆၈၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၈၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းတပ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဂျူချဲ
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကွန်မြူနစ်ဝါဒ ကဏ္ဍ:နိုင်ငံရေး သီအိုရီများ ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် အမျိုးသားရေးဝါဒ
ညောင်နှစ်ပင်
ညောင်နှစ်ပင်
သစ်ဆိမ့်ကုန်းရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
သစ်ဆိမ့်ကုန်းရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
ပဒင်ရွာ၊ ဆော့လော်မြို့နယ်
ပဒင်ရွာ(Padin)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဆော့လော်မြို့နယ်၊ ပရှဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၅၂၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပရှဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၂၂ ဦး၊ မ ၁၈၁ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၄၀၃ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆော့လော်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မန္တလေးရုပ်ရှင်
မန္တလေးရုပ်ရှင် သည် လွတ်လပ်ပြီးစ မန္တလေးမြို့တွင် အထူးထင်ရှားခဲ့သော ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၁၉၅၃-ခုနှစ်တွင် ဒါးတန်း ဦးသန့်၊ ကာယဗလ ဦးနေဝင်း၊ ဝင်းလိုက် ဦးကျော်ဝင်း၊ ဦးကျော်မင်း၊ ဦးစိန်ဝင်း၊ ရေချိုဦးအေးမောင်(ဝါးတန်း)၊ ရတနာပုံဆီစက် ဦးအေးမောင်၊ ဦးဆန်းရွှေ၊ ဦးမောင်ကို (ရွှေမန်းဆီစက်)၊ ရွှေမန်းဦးတင်မောင်တို့က ပူးပေါင်းတည်ထောင်ခဲ့သည်။ ပထမဆုံး ထုတ်လုပ်ရိုက်ကူးခဲ့သော ဇာတ်ကားမှာ ဒါရိုက်တာ ဦးသုခ၏ ဘဝသံသရာ(၁၉၅၆) ဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး အထူးအောင်မြင်ခဲ့သည်။ ကုမ္ပဏီထုတ် ဇာတ်ကားများမှ ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု (၇)ဆု ရရှိခဲ့သည်။ ဖြန့်ချိရေးဌာနမှာ ၂၆-ဘီလမ်းနှင့် ၈၁-လမ်းဒေါင့် (ယခု ဟောင်ကောင်စတိုး)နေရာ ဖြစ်ပြီး၊ ရုပ်ရှင်ခြံမှာ နှင်းဆီခြံရပ်ရှိ ဦးအေးမောင်၏ခြံဖြစ်သည်။
မဟာထီးဘုရား
မဟာထီးဘုရားသည် ​လေးမြို့​ခေတ် ပုရိန်မြို့ ​ ကောလိယမင်း ​ကောင်းမှု​တော် ဆင်းတု တဆူဖြစ်သည်။ဉာဏ်​တော် ၈ ​ပေ ရှိသည်။
မဟာထီး၏ အဓိပ္ပာယ်
မဟာထီးဟူသည် မဟာ​ထေရ် ဟူ​သော ​ဝေါဟာရ မှဆင်းသက်လာသည်။ မဟာ​ထေရ်ဟူသည် ကြီးမြတ် ​သောရဟန်းဟု အနက်ရှိကာ မြတ်စွာဘုရားကို ရည်ညွန်းသည်။
တည်​နေရာ
မဟာထီးဘုရားသည် ပုရိန် မြို့​ဟောင်း အ​နောက်​တောင်​ ၃မိုင်ခန့် အကွာ  ၊ြောက်ဦးမြို့ ​တောင်ဘက် ၇မိုင်ခန့် အကွာတွင်တည်ရှိသည်။
သမိုင်း​
မဟာသက္ကရာဇ် ၁၂၃ ခု တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် နောက်ပါ ရဟန်းအပါး ၅၀၀ ဖြင့် ဓညဝတီ​နေပြည် ​တော်သို့ကြွချီလာရာ ​သေလာဂီရိျောက်​တော်​တောင်၌ တ​ထောက်ရပ်နားကာ ​နောင်​သောအခါ ဓာတ်​တော်များကိုဌာပနာကာ ​စေတီများတည်ကြမည့် အ​ြောင်း မိန့်ကြား​လေသည်။ စုစု​ပေါင်း ၂၄၈ ရှိသည့်အနက် မဟာထီးဘုရား လည်းပါဝင်သည်။
မြတ်စွာဘုရား ဗျာဒိတ်​တော်အရ သက္ကရာဇ် ၄၈၈ခု ခရစ် ၁၁၂၃ တွင် စန္ဒပဗ္ဗတ​တောင်ကုန်းတွင် ပုရိန်ပြည့်ရှင် ​ကောလိယမင်းသည် မဟာထီးဘုရား တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့သည်။​ကောလိယမင်းသည် ထို​​ဒေသရ ျောက်တုံးကို ဘုရားနှင့် ထီး ထုဆစ်ကာ ျောက်ဂူကြီးအတွင်း ျောက်ထီးကြီး မိုးကာ ကိုးကွယ်ခဲ့သည်။
ဆင်းတု​တော်ပျက်စီးခြင်း
အင်္ဂလိပ် မြန်မာ ပထမစစ်တွင် ရခိုင် ဒေသ ၌ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားကြရာ မြန်မာစစ်သည်များသည် မဟာထီးဘုရား ဂူ​တော်ထဲ ဝင်၍ခုခံကြသဖြင့် အင်္ဂလိပ် စစ်ဗိုလ် ​ဘော်​ရော် ကအ​ြောက်မ  နှင့်ပစ်ရာ ဂူ​တော်တစ်ခုလုံးပြိုကျ ပြီး ဆင်းတု​တော်လည်း တစ်စစီ ဖြစ်သွား​လေသည်။
မင်းကုန်း(တောင်)ရွာ၊ ဆုတောင်းပြည့်
မင်းကုန်း(တောင်)ရွာ၊ ဆုတောင်းပြည့်
ပုဇွန်ချောင်းရွာ၊ ကျောင်းတောင်
ပုဇွန်ချောင်းရွာ၊ ကျောင်းတောင်
မန္တလေးဟာရယ်သတင်းစာ
မန္တလေးဟာရယ်သတင်းစာ(The Mandalay Herald)
ကိုလိုနီခေတ်ဦး မန္တလေးမြို့၌ ထုတ်ဝေခဲ့သော မန္တလေး သံတော်ဆင့် သတင်းစာ ဖြစ်သည်။ ၁၈၈၇-ခုနှစ်၊ မတ်လ(၃)ရက်နေ့တွင် စတင်ထုတ်ဝေသည်။ ထုတ်ဝေသူမှာ မစ္စတာဝီကင်ဆင်(Mr. S.J.D Wilkinson)ဖြစ်၍ မန္တလေး သံတော်ဆင့် သတင်းစာတိုက်၌ ရိုက်နှိပ်ခဲ့သည်။ မူလက တစ်ပတ်လျှင် တနင်္လာ၊ ကြာသပတေး နှစ်ကြိမ် ထုတ်ဝေခဲ့၍ ၁၈၉၄-ခုနှစ်၊ တစ်ပတ် သုံးကြိမ်၊ ၁၈၉၉-ခုနှစ်တွင် နေ့စဉ်သတင်းစာ ဖြစ်ခဲ့သည်။
ခိအိ - ဟိမဲဘူတာ
ခိအိ - ဟိမဲဘူတာ (紀伊姫駅 ခိအိ - ဟိမဲ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဝါခါယာမခရိုင်၊ ဟဂရှိမုရိုတိုင်း၊ ခုရှိမိုတိုမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ပိန္နဲကုန်းရွာ၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်
ပိန္နဲကုန်းရွာ (Peinhnekone)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်၊ မကျီးကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၀၃၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မကျီးကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၁၇၆ ဦး၊ မ ၂၁၆၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၃၄၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရပ်စောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခိအိ - ဟိုဆိုခဝဘူတာ
ခိအိ - ဟိုဆိုခဝဘူတာ (紀伊細川駅 ခိအိ - ဟိုဆိုခဝ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဝါခါယာမခရိုင်၊ အိတိုတိုင်း၊ ခိုးယမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဒွဲဘူ
ဒေါ်ဒွဲဘူသည် မြန်မာနိုင်ငံသား ကချင်လူမျိုး ရှေ့နေနှင့်နိုင်ငံရေးသမားတစ်ဦးဖြစ်သည်။လက်ရှိတွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ၂၀၂၃ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ရက်တွင် အသစ်ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းသည့် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ တွင်အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ဒေါ်ဒွဲဘူအား ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင်ပင် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။
ကိုယ်ရေးအကျဉ်းနှင့်ပညာရေး
ကချင်ပြည်နယ် မြစ်ကြီးနားတွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ အထက(၃) မြစ်ကြီးနားမှတဆင့် ဆယ်တန်းအောင်မြင်ခဲ့ကာ ၁၉၈၂ တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်၊ဥပဒေပညာဌာန သို့တက်ရောက်ပညာသင်ကြားသည်။ဥပဒေပညာဘွဲ့ ရရှိပြီးနောက် ၁၉၈၈ မှစပြီး အလုပ်သင်ရှေ့နေ၊အထက်တန်းရှေ့နေ ယင်းနောက် တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေအဖြစ် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းပြုခဲ့သည်။
နိုင်ငံရေး
အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၀ တွင် ကချင်ပြည်နယ် အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံရရင်း နိုင်ငံရေးလောကထဲ ဝင်ရောက်လာသည်။ ထိုစဉ်က  စည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ဒီမိုကရေစီပါတီကချင်ပြည်နယ် (စဒက) ကိုယ်စားပြုကာ ရွေးကောက်ပွဲဝင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ၂၀၁၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ တွင် စည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ဒီမိုကရေစီပါတီကချင်ပြည်နယ် (စဒက) ကိုယ်စားပြု၍ အင်ဂျန်းယန်မြို့ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်လောင်းအဖြစ် ထပ်မံအရွေးချယ်ခံခြင်း ၊ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၂၀ တွင် ကချင်ပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီကိုယ်စားပြုပြီး ကချင်ပြည်နယ်မဲဆန္ဒနယ်အမှတ်(၁၁)မှနေ၍ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်လောင်းအဖြစ် ဝင်ပြိုင်ခြင်းများဆောင်ရွက်ခဲ့သည် ။ ရွေးကောက်ပွဲ ၂ခုစလုံးတွင်  ယှဉ်ပြိုင်ဘက် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ပါတီကိုယ်စားလှယ်လောင်းအား အနိုင်မရဘဲ ရှုံးနိမ့်သည်။
တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့မှုများ
ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ်တာဝန်ထမ်းဆောင်စဉ်ကာလအတွင်း လွှတ်တော်ဆိုင်ရာကော်မတီများဖြစ်သော ဥပဒေကြမ်းကော်မတီတွင် အဖွဲ့ဝင်(၂၀၁၁-၂၀၁၂)၊တိုင်းရင်းသားရေးရာနှင့်ပြည်တွင်းငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုကော်မတီတွင် အတွင်းရေးမှူး(၂၀၁၂-၂၀၁၆)၊တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးနှင့်တည်ငြိမ်ချမ်းရေးကော်မတီတွင် အဖွဲ့ဝင်(၂၀၁၂-၂၀၁၆) ၊ပြည်ထောင်စုအဆင့်ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းကော်မတီတွင် အဖွဲ့ဝင်(၂၀၁၂-၂၀၁၆)အဖြစ်တာဝန်ထမ်းဆောင်သည် ။ ၂၀၁၆ နောက်ပိုင်းတွင်လည်း ပြည်တွင်းငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းများနှင့်တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးလုပ်ငန်းများဆောင်ရွက်သည်။၂၀၁၀ နောက်ပိုင်းဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခဲ့သော စည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ဒီမိုကရေစီပါတီကချင်ပြည်နယ် (စဒက) တွင် တွဲဘက် အတွင်းရေးမှူးအဖြစ်လည်းကောင်း ၊ ၂၀၂၀နောက်ပိုင်းပေါ်ပေါက်လာသော ကချင်ပါတီများပေါင်းစည်းထားသည့် ကချင်ပြည်သူ့ပါတီတွင် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ(၁)အဖြစ်လည်းကောင်း တာဝန်များထမ်းဆောင်ကာ ၂၀၂၂ ဇူလိုင် ၁၄ရက်တွင် ပါတီတာဝန်များမှ နှုတ်ထွက်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံတော်ကောင်စီဝင်အဖြစ်တာဝန်ပေးခံရခြင်း
၂၀၂၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၁ရက်နေ့တွင် အသစ်ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းခဲ့သော နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီတွင် ကောင်စီဝင်အဖြစ် တာဝန်ပေးခံရသည်။
တော်ကြီးရွာ၊ ဆုတောင်းပြည့်
တော်ကြီးရွာ၊ ဆုတောင်းပြည့်
လဟာဒွန်းရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
လဟာဒွန်းရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
ကျဲသရောက် (၁)ရွာ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်
ကျဲသရောက် (၁)ရွာ (Kyethayauk(1))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်၊ ကျဲသရောက် (စွန်ပါ)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၈၈၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နန်းယွန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နားမောက်ဝမ်တပ်ရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
နားမောက်ဝမ်တပ်ရွာ (Narmaukwantat)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်၊ မိုင်းခွန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၄၉၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုင်းခွန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၄၂ ဦး၊ မ ၁၆၈၂ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၀၂၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကျီးပင်အိုင်ရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်
ကျီးပင်အိုင်ရွာ (Kyeepinaing)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ တောင်ငူခရိုင်၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်၊ တပ်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၀၃၃၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ တပ်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၂၆၆ ဦး၊ မ ၂၃၃၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၆၀၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ခိအိ - အိချိဂိဘူတာ
ခိအိ - အိချိဂိဘူတာ (紀伊市木駅 ခိအိ - အိချိဂိ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ မိအဲခရိုင်၊ မိနမိမုရိုတိုင်း၊ မိဟမမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
သာယာကုန်းရွာ၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်
သာယာကုန်းရွာ (Tharyarkone)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ညောင်ဦးမြို့နယ်၊ စဉ့်ကူကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၂၃၄၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ စဉ့်ကူကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၃၃၉ ဦး၊ မ ၃၉၀၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၇၂၄၀ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ညောင်ဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ညောင်အိုင်ရွာ၊ အောင်လံမြို့နယ်
ညောင်အိုင်ရွာ (Nyaungaing)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ သရက်ခရိုင်၊ အောင်လံမြို့နယ်၊ ညောင်အိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၇၇၃၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ညောင်အိုင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၀၁၂ ဦး၊ မ ၁၂၃၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၂၄၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အောင်လံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပုဂံတောင်စု
ပုဂံတောင်စု
ကိုးကား
ပုဂံတောင်စု
အိုင်မရွာ၊ အိုင်မ
အိုင်မရွာ၊ အိုင်မ
ပလူတို
ပလူတို (Pluto; သင်္ကေတ: ၎င်း  ) သည် နေအဖွဲ့အစည်းအတွင်းရှိ ဂြိုဟ်သိမ်ဂြိုဟ်မွှားတစ်ခုဖြစ်ပြီး ကျောက်သား နှင့် ရေခဲတို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပလူတိုဂြိုဟ်ပေါ်တွင် အလွန်အေးပြီး အပူချိန် အနှုတ် ၂၁၈ ဒီဂရီ ဆဲလ်စီးယပ် (အနှုတ် ၃၆၀ ဒီဂရီ ဖာရင်ဟိုက်) မှ အနှုတ် ၂၄၀ ဒီဂရီ ဆဲလ်စီးယပ် (အနှုတ် ၄၀၀ ဒီဂရီ ဖာရင်ဟိုက်) အထိရှိသည်။
ပလူတိုသည် ၂၃၉၀ ကီလိုမီတာအချင်းရှိပြီး လကမ္ဘာ ၏ သုံးပုံ နှစ်ပုံမျှရှိကာ ကမ္ဘာ၏ ၅ ပုံ ၁ ပုံမျှရှိသည်။ ပလူတိုဂြိုဟ်၏ အလေးချိန်မှာ တန်ချိန် ၁၃ သန်းမျှရှိသည်။ ကမ္ဘာသည် ပလူတိုဂြိုဟ်၏ အဆ ၄၆၀ မျှလေးပြီး ကမ္ဘာရံလသည် ပလူတိုဂြိုဟ်ထက် ၅ ဆခွဲမျှလေးသည်။
အရီဇိုးနား ပြည်နယ် Flagstaff ရှိ Lowell observatory မှ နက္ခတ္တဗေဒပညာရှင် ကလိုက်တွမ်ဘော့ (Clyde Tombaugh) မှ ပလူတိုဂြိုဟ်ကို ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၈ ရက်နေ့တွင် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပြီး ရောမငရဲနှင့်ဆိုင်သော နတ်ဘုရား ပလူတို၏ အမည်ကို ပေးခဲ့သည်။ ထိုအမည်ကို အကြံပြုခဲ့သူမှာ အင်္ဂလန်မှ ဗဲနက်တီယာ ဘာနေး (Venetia Burney) ဖြစ်ပြီး သူမသည် ထိုအချိန်က ၁၁ နှစ် သမီးမျှသာရှိသေးသည်။
ပလူတိုတွင် ချာရွန် (Charon)၊ စတိုက် (Styrx)၊ ကီးဘရော့စ် (Kerberos)၊ နစ်စ် (Nix) နှင့် ဟိုက်ဒရာ (Hydra) ဟူသော ဂြိုဟ်ရံလ ၅ ခု ရှိသည်။ ချာရွန်မှာ ၁၁၉၀ ကီလိုမီတာ အချင်းရှိပြီး ပလူတိုဂြိုဟ်၏ အချင်း၏ တစ်ဝက်မျှရှိသည်။ ပလူတိုနှင့် ချာရွန်တို့သည် တစ်ခုကို တစ်ခု အပြန်အလှန်လှည့်ပတ်နေကြပြီး ဂြိုဟ်သိမ်ဂြိုဟ်မွှား ၂ ခုပမာရှိသည်။ နစ်စ်နှင့် ဟိုက်ဒရာတို့မှာ ပိုမိုသေးငယ်ပြီး ၄၅ ကီလိုမီတာမှ ၁၆၀ ကီလိုမီတာ အတွင်းသာ ကျယ်ဝန်းသော အချင်းရှိပြီး ပလူတိုဂြိုဟ်မှ ၄၄၀၀၀ ကီလိုမီတာမျှ ကွာဝေးသည်။ ချာရွန်ကို ၁၉၇၈ ဇွန်လတွင် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပြီး နစ်စ်နှင့် ဟိုက်ဒရာကို ၂၀၀၅ ခုနှစ် ဇွန်လတွင် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။
နေအဖွဲ့အစည်း အတွင်းတွင် ဂြိုဟ် ၈ ခု ရှိသည်။ ပလူတိုသည် ထိုဂြိုဟ် ၈ ခုနှင့် လွန်စွာမှပင် ကွဲပြားခြားနား နေသည်။ ၎င်းသည် အခြားဂြိုဟ်များထက် သေးငယ်နေပြီး နေ၏ ပတ်လည်တွင် ပုံစံကွဲပြားသော လမ်းကြောင်းဖြင့် သွားလာနေသည်။ ပလူတိုသည် ၎င်း သွားလာသော လမ်းကြောင်းကြောင့် တစ်ခါတစ်ရံတွင် နက်ပကျွန်းဂြိုဟ်ထက် ပို၍ နေနှင့် နီးကပ်နေလေ့ ရှိသည်။
ပလူတိုကို ဂြိုဟ်များစာရင်းမှ ပယ်ဖျက်ခဲ့သော အချိန်မှစ၍ မာကျူရီဂြိုဟ်သည် နေအဖွဲ့အစည်းအတွင်း၌ အသေးဆုံးဂြိုဟ်ဖြစ်လာသည်။ မာကျူရီဂြိုဟ်သည် ပလူတိုဂြိုဟ်ထက် ၂ ဆမျှ ပို၍ ကျယ်ဝန်းပြီး ဒြပ်ထု ပမာဏမှာ ပလူတိုထက် ၂၅ဆမျှ ပိုသည်။
ပလူတိုဂြိုဟ်အား ၉ ခုမြောက် ဂြိုဟ်အဖြစ် သတ်မှတ် ခေါ်ဝေါ်ခဲ့ကြသော်လည်း ကျူးပါး ခါးပတ်မှ ပလူတိုထက် ပိုကြီးသောဂြိုဟ်များအား ထပ်မံတွေရှိခဲ့သောကြောင့် ၂၀၀၆ ခုနှစ် ဩဂုတ်လတွင် နိုင်ငံတကာ အာကာသ အဖွဲ့အစည်းမှ ပလူတိုကို ဂြိုဟ်ဟု မသတ်မှတ်သင့်တော့ကြောင်း ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။ ပလူတိုအား ဂြိုဟ်သိမ်ဂြိုဟ်မွှား အဖြစ်သာ သတ်မှတ်ခေါ်ဝေါ်သင့်သည်ဟု သဘောတူညီခဲ့ကြသည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၁၄ တွင် New Horizons အာကာသယာဉ်သည် ပလူတိုအနီးဖြတ်၍ပျံသန်းသည့် ပထမဆုံးယာဉ် ဖြစ်ခဲ့သည်။  ယင်းကဲ့သို့ပျံသန်းစဉ် ပလူတိုအား အသေးစိတ် လေ့လာတိုင်းတာခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နေအဖွဲ့အစည်း
ကဏ္ဍ:ဂြိုဟ်သိမ်ဂြိုဟ်မွှားများ
ရွာသစ်ကုန်းရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
ရွာသစ်ကုန်းရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
သထုံမြို့နယ်
သထုံမြို့နယ် သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မွန်ပြည်နယ်၊ သထုံခရိုင်တွင် ပါဝင်သည်။ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ သထုံမြို့ ဖြစ်သည်။
ဝါးတောစုရွာ၊ ဆုတောင်းပြည့်
ဝါးတောစုရွာ၊ ဆုတောင်းပြည့်
ပတုပ်ကြီး
ပတုပ်ကြီး
ဟံဘုံရွာ၊ မင်းတပ်မြို့နယ်
ဟံဘုံရွာ(Hanbon)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မင်းတပ်ခရိုင်၊ မင်းတပ်မြို့နယ်၊ လာလောင်းထွီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၉၀၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လာလောင်းထွီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၉၇ ဦး၊ မ ၆၈၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၈၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းတပ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရေးမြို့နယ်
ရေးမြို့နယ် သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မွန်ပြည်နယ်၊ ရေးခရိုင်တွင် ပါဝင်သော မြို့နယ်ဖြစ်သည်။ ရေးမြို့နယ်တွင် ရေးမြို့၊ လမိုင်းမြို့နှင့် ခေါဇာမြို့ တို့ပါဝင်ပြီး မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ ရေးမြို့ ဖြစ်သည်။
စေတီပုထိုးများ
(ဉာဏ်တော်အမြင့် ၈၆ တောင်၊ ပလ္လင်အောက်ခြေမှ အထွတ်စေတီစိန်ဖူးတော်အထိ ဉာဏ်တော်အမြင့် ၁၄၅ တောင်ရှိကာ ပလ္လင်အောက်ခြေမှ စိန်ဖူးတော်အထိ ၁၄၅ တောင်ရှိသည်)
ကဗျာဝကမ်းခြေ
ကဗျာဝကမ်းခြေသည် ရေးမြို့နယ်တောင်ပိုင်းတွင် တည်ရှိပြီး ရေးမြို့မှ မိုင် ၂၀ အကွာ ( မော်တော်ကားဖြင့် သွားပါက ၄၅ မိနစ်ခရီး)တွင် တည်ရှိသည်။ ကမ်းခြေသည် အနောက်ဘက်ယွန်းယွန်းရှိ ပင်လယ်ကို ဦးတည်ထားပြီး ၂၀၁၄ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းမှစ၍ ကမ်းခြေအပန်းဖြေစခန်းတစ်ခု အဖြစ် ထင်ရှားကျော်ကြားလာသည်။
ဘုရားတောင်ပင်လယ်ဝကမ်းခြေ
ရေးမြို့၏ အနောက်ဘက် ၉ မိုင်ခန့် (မော်တော်ကားဖြင့် ၂၅ မိနစ်ခရီး) သွားရသော ရေးမြို့၏ အနောက်ဘက် ဆိပ်ကလေးကျေးရွာတွင် တည်ရှိသည်။ ရေးမြစ်မှ ပင်လယ်အတွင်း စီးဝင်သော နေရာတစ်ခု အနောက်တောင်ဘက်ရှိ ပင်လယ်ကို ဦးတည်ထားပြီး ဂငယ်ကွေ့ သဏ္ဌာန် ကမ်းခြေငယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ကမ်းခြေအငူရှိ တောင်ပေါ်တွင် ဘုရားစေတီတစ်ဆူတည်ရှိပြီး ယင်းတောင်ကို အမှီပြု၍ ဘုရားတောင်ပင်လယ်ဝဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။
အနောက်ပင်လယ်ကမ်းခြေ
အနောက်ပင်လယ်ကမ်းခြေသည် ဆိပ်ကလေးကျေးရွာတွင် တည်ရှိပြီး ဘုရားတောင်ပင်လယ်ဝကမ်းခြေနှင့်တစ်ဆက်တည်းဖြစ်သည်။ ကမ်းခြေသည် အနည်းငယ်မတ်စောက်ဟန် ရှိသဖြင့် ရေကူးအပန်းဖြေရန် သင့်လျော်မှုမရှိပေ။ သို့သော် အနောက်စူးစူးအရပ်သို့ ဦးတည်ထားသည့်အတွက် ကမ်းခြေရှိ စားသောက်ဆိုင်များတွင် ညစာသုံးဆောင်ရင်း ညနေ ဆည်းဆာကို ခံစားအပန်းဖြေနိုင်သော ကမ်းခြေတစ်ခုဖြစ်သည်။
ချောင်းနှစ်ခွအပန်းဖြေစခန်း
ရေးမြို့မှ အရှေ့ဘက် ၁၃ မိုင်ခန့် (မော်တော်ကားဖြင့် ၃၅ မိနစ်ခန့်) သွားရသော ရေးမြို့နယ်အရှေ့ပိုင်းရှိ ကျောင်းရွာကျေးရွာတွင် ရှိသည်။ ရေးမြစ်၏ မြစ်ဖျားပိုင်း(ချောင်းဖျား) ရေကူးအပန်းဖြေနိုင်သော နေရာဖြစ်သည်။ ယင်းအပန်းဖြေစခန်းဘက်မှ မြစ်အထက်ပိုင်းအတိုင်း နှစ်မိုင်ခန့်အကွာတွင် မင်းလှချောင်းကြီးနှင့် ရေးမြစ်ဆုံရာနေရာရှိပြီး ယင်းနေရာတွင် ရေလယ်ဘုရား၊ ရပ်တော်မူရုပ်ပွားတော် ကိန်းဝပ်စံပယ်သည်။ ယင်းဘုရားသို့လည်း ချောင်းနှစ်ခွအပန်းဖြေစခန်းမှ သမ္ဗာန်စက်လှေများဖြင့် အလွယ်တကူ သွားရောက် ဖူးမြော်နိုင်သည်။
ပကော့ရွာ၊ ဆော့လော်မြို့နယ်
ပကော့ရွာ(Pakawt)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ ဆော့လော်မြို့နယ်၊ ပရှဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၆၅၂၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပရှဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၂၂ ဦး၊ မ ၁၈၁ ဦး၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၄၀၃ ဦး နေထိုင်သည်။
ခိအိ - အိဒဘူတာ
ခိအိ - အိဒဘူတာ (紀伊井田駅 ခိအိ - အိဒ- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ မိအဲခရိုင်၊ မိနမိမုရိုတိုင်း၊ ခိဟိုးမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
စာကိုင်းရွာ၊ ကျောင်းတောင်
စာကိုင်းရွာ၊ ကျောင်းတောင်
မင်းကုန်းရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
မင်းကုန်းရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
မယ်နုအုတ်ကျောင်း
မန္တလေးမြို့ တောင်ဘက်၊ အင်းဝမြို့ရှိ မဟာအောင်မြေဘုံစံ ကျောင်းတော်ကြီးကို မယ်နုအုတ်ကျောင်းဟု ခေါ်သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၁၈၉-ခုနှစ်တွင် ဘကြီးတော်မင်းတရားနှင့် နန်းမတော်မယ်နု တို့က ဆောက်လုပ်၍ ညောင်ကန်ဆရာတော် ဦးပိုး အား လှူဒါန်းခဲ့သည်။ ယင်း ဆရာတော် ဦးပိုးသည် ၁၁၉၁-ခုနှစ်၊ သက်တော် ၅၁-နှစ်၊ ဝါတော် ၃၂-နှစ်ဝါတွင် ပျံလွန်တော်မူသည်။ ထို့နောက် ဆရာတော် ဦးပိုး၏ တပည့်  ဆရာတော်ဦးဗုဓ်အား တရားစစ်မေးပြီး ကျောင်းတိုက် အပ်နှံသည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၀၀-ခုနှစ်တွင် ငလျင်ဒဏ်ကြောင့် ပြိုပျက်ခဲ့ပြီး ၁၂၃၄-တွင် နန်းမတော်မယ်နု၏ သမီးတော် ဆင်ဖြူမရှင်က ထပ်မံပြင်ဆင်ခဲ့သည်။
ထိုင်ပေမြို့
ထိုင်ပေမြို့ (臺北市) သည် ထိုင်ဝမ်ဟု လူသိများသည့် တရုတ်သမ္မတနိုင်ငံ၏ မြို့တော်ဖြစ်သည်။ ၁၈၉၅ မှ ၁၉၄၅ ခုနှစ်အထိ ဂျပန်တို့ ထိုင်ဝမ်ကို ကိုလိုနီနယ်အဖြစ် အုပ်ချုပ်စဉ်တွင်လဲ ထိုင်ပေမြို့အား ရုံးစိုက်ရာမြို့အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၉ ခုနှစ် ကွန်မင်တန်အစိုးရ ထိုင်ဝမ်သို့ ပြောင်းရွှေ့လာပြီးနောက် ထိုင်ပေမြို့အား မြို့တော်အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်မှာ ယနေ့အထိတိုင် ဖြစ်သည်။
ထိုင်ပေမြို့သည် ထိုင်ဝမ်ကျွန်း၏ မြောက်ဘက်အစွန်း တတိယအကြီးဆုံး ဆိပ်ကမ်းမြို့ဖြစ်သည့် ကြီးလုံမှ အနောက်တောင်ဘက် ၂၅ ကီလိုမီတာအကွာ တန့်ဆွေမြစ် (淡水河)၊ ကြီးလုံမြစ် (基隆河) နှင့် ရှင်းတျန့်မြစ် (新店溪) မြစ်သုံးမြစ်ဆုံရာ ချိုင့်ဝှမ်းတွင် တည်ရှိသည်။ အနောက်ဘက်မှလွဲ၍ အခြားအရပ်မျက်နှာများတွင် တောင်တန်းများရှိကာ အထူးသဖြင့် မြောက်ဘက်တွင် ၁၁၂၀ မီတာမြင့်သည့် ခြည်းရှင်းစန်း (七星山) တည်ရှိသည်။ ရာသီဥတုမှာ ပူအိုက်စွတ်စိုသည့် အပူလျော့ပိုင်း ရာသီဥတုဖြစ်သည်။
ထိုင်ပေမြို့သည် ထိုင်ဝမ်၏ နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေး၊ ယဉ်ကျေးမှု အချက်အချာဖြစ်ပြီး ထိုင်ပေမြို့တော် မြူနီစပယ်အစိုးရအား လူထုမှ တိုက်ရိုက်မဲပေး ရွေးကောက် တင်မြှောက်ထားသည့် မြို့တော်ဝန်မှ ဦးစီးကြီးကြပ်သည်။ ထိုင်ပေမြို့၊ ကြီးလုံမြို့နှင့် ထိုင်ပေခရိုင်ပါဝင်သည့် ဒေသအား ထိုင်ပေမြို့ပြဒေသအဖြစ် ခေါ်ဝေါ်လေ့ရှိသည်။
ထိုင်ပေမြို့ပြဒေသသည် ထိုင်ဝမ်စက်မှုလုပ်ငန်း၏ အချက်အချာဖြစ်သည်။ အထည်အလိပ်စက်ရုံ အများစုသည်နှင့် လျှပ်စစ်ပစ္စည်း ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်း၊ သင်္ဘောတည်ဆောက်ရေး လုပ်ငန်းများ တည်ရှိသည်။ ထိုင်ပေမြို့မှ ထိုင်ဝမ်၏ အခြားဒေသများသို့ ရထား၊ ကျည်ဆန်ရထား၊ အဝေးပြေးယာဉ်များ၊ လေယာဉ်များဖြင့် အလွယ်တကူ သွားလာနိုင်သည်။ ထိုင်ပေမြို့တွင်းရှိ စုန်းစန်းလေဆိပ်မှာ ပြည်တွင်းလေကြောင်းများနှင့် ထိုင်ဝမ်-ပြည်မ လေကြောင်းအချို့အား ဝန်ဆောင်ပေးလျက်ရှိပြီး ထောင်ယွမ် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လေဆိပ်မှာ ထိုင်ပေမြို့နှင့် အနောက်တောင်ဘက် ကီလိုမီတာ ၄၀ အကွာ ထောင်ယွမ်ခရိုင်တွင် တည်ရှိသည်။
ထိုင်ပေမြို့ကို ၁၈ ရာစု စောစောပိုင်းတွင် တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ၁၉ ရာစုနှစ်တွင် အရေးပါသည့် ကုန်သွယ်ရေး အချက်အချာ ဖြစ်လာသည်။ ၁၈၉၅ ခုနှစ် ပထမတရုတ်ဂျပန်စစ်ပွဲအပြီးတွင် ဂျပန်တို့က ထိုင်ဝမ်အား ကိုလိုနီနယ်အဖြစ် အုပ်ချုပ်ခဲ့ပြီး ထိုင်ပေမြို့အား အစိုးရရုံးစိုက်ရာမြို့အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်မှာ ၁၉၄၅ ခုနှစ် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးအပြီး ဂျပန်တို့ စစ်ရှုံးပြီးနောက် ထိုင်ဝမ်အား ကွန်မင်တန်အစိုးရထံ ပြန်လည်အပ်နှင့်ခဲ့သည်အထိ ဖြစ်သည်။ ၁၉၄၉ ခုနှစ် တရုတ်ပြည်တွင်းစစ်ကို ရှုံးနှိမ့်ကာ ကွန်မင်တန်အစိုးရ ထိုင်ဝမ်သို့ ပြောင်းရွှေ့လာပြီးနောက် ချန်ကေရှိတ်သည် ထိုင်ပေမြို့အား တရုတ်သမ္မတနိုင်ငံ၏ မြို့တော်အဖြစ် ကြေညာခဲ့သည်။
သမိုင်း
ထိုင်ပေချိုင့်ဝှမ်းသည် ၁၈ ရာစု မတိုင်မှီကာလများတွင် ခဲတာဂလန်လူမျိုးများ နေထိုင်ကျက်စားရာ ဌာနေဖြစ်သည်။ တရုတ်ပြည် ဖူကျန့်ပြည်နယ်မှ ဟန့်တရုတ်လူမျိုးများသည် ၁၇၀၉ ခုနှစ်မှစ၍ ထိုင်ပေချိုင့်ဝှမ်းတွင် အခြေချနေထိုင်လာကြသည်။ ၁၉ ရာစု နှောင်းပိုင်းတွင် ထိုင်ပေနှင့် တန့်ဆွေဒေသသည် ကုန်သွယ်ရေးဆိပ်ကမ်းဖြစ်၍ နိုင်ငံခြား ကုန်သွယ်ရေး အထူးသဖြင့် လက်ဖက်ခြောက် တင်ပို့မှု ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာသည့်အလျောက် ထိုင်ဝမ်မြောက်ပိုင်းဒေသ၏ စီးပွားရေး အချက်အချာ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ချင်းမင်းဆက်သည် ၁၈၇၅ ခုနှစ်တွင် ထိုင်ဝမ်မြောက်ပိုင်းဒေသအား ထိုင်ဝမ်ပြည်နယ်မှ ခွဲထုတ်ကာ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေသစ် ထိုင်ပေနယ်အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ မြေဆီကြွယ်ဝသည့် ဗန်းကာ (ဝမ့်ဟွာ)နှင့် တွာတူရှာ (တာ့တောက်ချိန်) မြို့နယ်များကိုပါ ပေါင်းစည်းလိုက်ပြီး အစိုးရရုံးစိုက်ရာ မြို့သစ်ကို “ချိန်နေ့” (အတွင်းမြို့တော်) ဟု သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ၁၈၇၅ ခုနှစ်မှ ဂျပန်ကိုလိုနီအုပ်ချုပ်ရေး စတင်သည့် ၁၈၉၅ ခုနှစ်အထိ ထိုင်ပေမြို့သည် ထိုင်ပေနယ် တန့်ဆွေခရိုင်အပိုင်မြို့နှင့် ထိုင်ပေနယ် ရုံးစိုက်ရာမြို့ ဖြစ်သည်။
ဂျပန်နှင့် တိုက်ခိုက်သည့် စစ်ပွဲတွင် တရုတ်တို့ ရှုံးနှိမ့်ခဲ့ပြီးနောက် မာကွမ်းစာချုပ် (Treaty of Shimonoseki) အရ ၁၉၈၅ ခုနှစ်တွင် ထိုင်ဝမ်အား ဂျပန်တို့ထံ စစ်လျော်ကြေးပေးခဲ့သည်။ ဂျပန်တို့ ထိုင်ဝမ်အား သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် ထိုင်ပေမြို့အား ဂျပန်ဘာသာဖြင့် ထိုင်ဟိုခု ဟုခေါ်ဝေါ်သည်။ ဂျပန်တို့သည်လည်း ထိုင်ပေအား မြို့တော်အဖြစ် ဆက်လက်သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး ဂျပန်ကိုလိုနီအစိုးရ၏ နိုင်ငံရေး အချက်အချာ ဖြစ်လာသည်။ ဂျပန်ကိုလိုခေတ်အတွင်း ရုံးသုံး အဆောက်အဦးများကို ဆောက်လုပ်ခဲ့သည်။ လက်ရှိသမ္မတအိမ်တော်သည် ဂျပန်ကိုလိုနီခေတ်၏ ဘုရင်ခံရုံးဖြစ်သည်။
အထိန်းအမှတ်ခန်းမများနှင့် ပြတိုက်များ
ချန်ကေရှိတ်ရင်ပြင်သည် တရုတ်သမ္မတနိုင်ငံ၏ ကွယ်လွန်သူ သမ္မတဟောင်း ချန်ကေရှိတ်အား အထိန်းအမှတ်ပြုသည့်အနေဖြင့် တည်ဆောက်ခဲ့သည့် အဆောက်အဦးဖြစ်သည်။ အလယ်ဗဟိုတွင် ချန်ကေရှိတ်ခန်းမ တည်ရှိပြီး ခန်းမရှေ့တွင် ကျယ်ဝန်းသည့် ရင်ပြင်ရှိကာ ဘေးတဖက်တချက်တွင် အမျိုးသား ပြဇာတ်ရုံနှင့် အမျိုးသား ဂီတခန်းမ တည်ရှိသည်။ လမ်းတပြအကွာတွင် သမ္မတအိမ်တော် တည်ရှိသည်။
ဆွန်ယက်ဆင်ခန်းမသည် တရုတ်သမ္မတနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်ဖခင် ဒေါက်တာဆွန်ယက်ဆင်၏ အထိန်းအမှတ်အဖြစ် ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် တည်ဆောက်ခဲ့သည့် အဆောက်အဦးဖြစ်သည်။ ခန်းမဖွင့်လှစ်ခဲ့ချိန်မှစ၍ ထိုခန်းမတွင် အဓိကအားဖြင့် ဒေါက်တာဆွန်ယက်ဆင်နှင့် စပ်လျဉ်းသည့် ချင်းမင်းဆက် တော်လှန်ရေး လှုပ်ရှားမှုများကို ပြသထားသည်။ လတ်တလောတွင်မူ ပြည်သူအများ အပန်းဖြေရာ လူမှုရေး၊ ပညာရေး၊ ယဉ်ကျေးမှုစင်တာအဖြစ် အသွင်ပြောင်းလာပြီ ဖြစ်သည်။  ဆွန်ယက်ဆင်ခန်းမသည် ထိုင်ဝမ်၏ အမြင့်ဆုံးမိုးမျှော်တိုက် ထိုင်ပေ ၁၀၁ နှင့် မနီးမဝေးတွင် တည်ရှိသည်။
အမျိုးသားကုကုန်းပြတိုက်တွင် အဓိကအားဖြင့် ရှေးဟောင်းတရုတ်ပြည် မင်းအဆက်ဆက်မှ သိမ်းဆည်းထားသည့် အနုပညာ လက်ရာပစ္စည်းများကို စုဆောင်းပြသထားသည်။ ထိုင်ပေကုကုန်းပြတိုက်သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ရှေးဟောင်းတရုတ် လက်ရာပစ္စည်း အများဆုံး စုဆောင်းသိမ်းဆည်းထားသည့် ယဉ်ကျေးမှုပြတိုက် တခုအဖြစ် တည်ရှိသည်။
ထိုင်ပေ အနုပညာပြတိုက်အား ၁၉၇၃ ခုနှစ်တွင် တည်ဆောက်ခဲ့ပြီး ထိုင်ဝမ်၏ ပထမဦးဆုံးသော မော်ဒန်အနုပညာပြတိုက် ဖြစ်သည်။ ထိုင်ပေအနုပညာပြတိုက်တွင် အဓိကအားဖြင့် ထိုင်ဝမ်အနုပညာရှင်များ၏ လက်ရာပစ္စည်းများကို ပြသထားသည်။ လက်ရှိတွင် လက်ရာပစ္စည်းပေါင်း ၃၀၀၀ ကျော်ရှိသည်။ အများစုမှာ ၁၉၄၀ နောက်ပိုင်း လက်ရာများ ဖြစ်ကြပြီး အုပ်စု ၁၃ ခုအဖြစ် ခွဲခြားထားသည်။ ၂၀၀၀ ခုနှစ်တွင် ဒစ်ဂျစ်တယ်နည်းပညာဖြင့် ဖန်တီးထားသည့် အနုပညာလက်ရာများကို ပြသခဲ့ဖူးသည်။ ထိုင်ပေ ခေတ်ပြိုင် အနုပညာပြတိုက်ကို (台北當代藝術館;MOCA Taipei) ၂၀၀၁ ခုနှစ်တွင် ထိုင်ပေမြို့တော်ခန်းမဟောင်းတွင် ဖွင့်လှစ်တည်ထောင်ခဲ့သည်။ လက်ရှိ မြို့တော်ခန်းမမှာ ထိုင်ပေ ၁၀၁ အနီးတွင် တည်ရှိသည်။
အမျိုးသား ထိုင်ဝမ်ပြတိုက်သည် ထိုင်ဝမ်တွင် ခေတ်ကာလ အရှည်ကြာဆုံး ပြတိုက်တခုဖြစ်သည်။ ယင်းပြတိုက်အား ဂျပန်ကိုလိုနီအစိုးရက ၁၉၀၈ ခုနှစ် ထိုင်ဝမ်ရထားလမ်းနှင့် တချိန်တည်းတွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ဂျပန်ကိုလိုနီအစိုးရက ထိုင်ဝမ်ဘုရင်ခံပြတိုက်ကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ကနဦးတွင် လက်ရာပစ္စည်းပေါင်း ၁ သောင်းကျော် စုဆောင်းခဲ့သည်။ ၁၉၁၅ ခုနှစ်တွင် အဆောက်အဦးအသစ်ကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ယင်းပြတိုက်သည် ဂျပန်ကိုလိုနီခေတ်တွင် အရေးပါသည့် ပြည်သူပိုင် အဆောက်အဦးဖြစ်လာသည်။
လည်ပတ်စရာနေရာများ
ခရီးသွားများ စိတ်ဝင်စားသည့် နေရာအများစုသည် မြို့ပတ်အမြန်ရထားဘူတာ အနီးတွင် တည်ရှိကြသည်။ ထိုင်ပေ မြို့ပတ် အမြန်ရထားဘူတာများတွင် တရုတ်၊ အင်္ဂလိပ် နှစ်ဘာသာဖြင့် လမ်းညွှန်ထားသောကြောင့် အလွယ်တကူ သွားရောက်နိုင်သည်။ ခရီးသည်များ အဆင်ပြေစေရန် မြို့ပတ်ရထားပေါ်၌ ဘူတာဆိုက်ခါနီးတွင် ဘူတာအမည်ကို တရုတ်၊ မင်နန်၊ ဟတ်ကား၊ အင်္ဂလိပ် ၄ ဘာသာဖြင့် ကြေညာပေးသည်။ ထိုင်ပေမြို့သည်လည်း ကြိုးမဲ့အင်တာနက် ချိပ်ဆက်နိုင်သည့် နေရာပေါင်း ၂ သောင်းကျော် ရှိသောကြောင့် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ကြိုးမဲ့အင်တာနက်ကွန်ယက် ချိပ်ဆက်မှု အကောင်းဆုံး မြို့တမြို့ဖြစ်သည်။
ထိုင်ပေမြို့တွင် လူသိများသည့် အပန်းဖြေရန် နေရာတခုမှာ အနီးဝန်းကျင်ရှိ ရန်မင်စန်း (陽明山) ဖြစ်သည်။ ရန်မင်စန်းနှင့် တောင်ခြေရှိ ပေထိုသည် ရေပူစမ်းနှင့် ချယ်ရီပန်းများကြောင့် နာမည်ကျော်ကြားသည်။ ထိုင်ပေမြို့အရှေ့ဘက်ရှိ မောင်းခုန်းသည် လက်ဖက်ရည်ကြမ်းဆိုင်များဖြင့် လူသွားများသည့် နေရာတခုဖြစ်သည်။ ၂၀၀၇ ခုနှစ်မှစ၍ မောင်းခုန်း ကွန်ဒိုလာကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့သောကြောင့် သွားရောက်လည်ပတ်သူ ပို၍ များပြားလာသည်။ ထိုင်ပေခရိုင်ရှိ ပိထန် (碧潭) မှာ ရေပေါ်ကစားစရာများနှင့် လှေလှော်ရန် အကောင်းဆုံးနေရာအဖြစ် ကျော်ကြားသည်။
ထိုင်ပေမြို့တဝိုက်တွင် သွားရောက်လည်ပတ်စရာ ညဈေးများရှိပြီး လူသိအများဆုံးမှာ ရှိလင်ညဈေး (士林夜市) ဖြစ်သည်။ ရှိလင်ညဈေးတန်းတွင် ထိုင်ပေမြို့ခံများအပြင် အနယ်နယ်အရပ်ရပ်မှ ခရီးသည်များ၊ ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်များဖြင့် စည်ကားလေ့ရှိသည်။ အထူးသဖြင့် ညနေ ၄ နာရီကျော်လျှင် အနီးတဝိုက်မှ ကျောင်းဆင်းလာသည့် ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများဖြင့် ပြည့်နှက်နေတတ်သည်။ ညဈေးတန်းများသည် များသောအားဖြင့် ည ၁၁ နာရီ တချက်ထိုးအထိ ဖွင့်လှစ်ကြသည်။
ထိုင်ပေမြို့ အနောက်ခြမ်းရှိ ရှီးမင်တင်း (西門町) သည် ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ်များမှစ၍ ခေတ်ပေါ်အဝတ်အထည်ဆိုင်များ၊ ရုပ်ရှင်ရုံများ၊ နိုင်ငံစုံအစားအစာများ ရရှိနိုင်သည့် စားသောက်ဆိုင်များ ပြည့်နှက်နေသည့် နေရာဖြစ်သည်။ လူငယ်များ အသွားများသည့် နေရာလည်းဖြစ်သည်။ စနေ၊ တနင်္ဂနွေနှင့် ရုံးပိတ်ရက်များတွင် လမ်းသွားလမ်းလာများ အဆင်ပြေစေရန် အချို့လမ်းများအား မော်တော်ကား၊ မော်တော်ဆိုင်ကယ်များ မဝင်ရန် တားမြစ်ထားသည်။
စီးပွားရေး တိုးတက်လာသည်နှင့်အမျှ ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်နောက်ပိုင်းတွင် ထိုင်ပေမြို့ အရှေ့ခြမ်း ရှင့်ယိမြို့နယ်သည်လည်း စည်ကားစပြုလာသည်။ ထိုင်ပေမြို့တော်ခန်းမ၊ ထိုင်ပေ ၁၀၁ စသည့် ထိုင်ပေမြို့၏ သင်္ကေတဖြစ်သည့် အဆောက်အဦးများသည် ဤနေရာတွင် တည်ရှိကြသည်။ ကုန်တိုက်ကြီးများ၊ ရုပ်ရှင်ရုံများ၊ ရှော့ပင်းမောများလည်း အရှိုရှိုဖွင့်လှစ်လာသောကြောင့် ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်များ ထိုင်ပေရောက်လျှင် မသွားမဖြစ် သွားကြသည့် နေရာတခုဖြစ်လာသည်။
ထိုင်ပေ ၁၀၁
ထိုင်ပေ ၁၀၁ သည် အထပ်ပေါင်း ၁၀၁ ထပ်ရှိသည့် မိုးမျှော်တိုက်ကြီးဖြစ်ပြီး ၂၀၀၄ ခုနှစ် စတင်ဖွင့်လှစ် အသုံးပြုခဲ့ချိန်တွင် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အမြင့်ဆုံး အဆောက်အဦးဖြစ်ခဲ့သည်။ ထိုင်ပေ ၁၀၁ သည် မြေပြင်မှ ၄၄၉ မီတာ (၁၄၇၄ ပေ) မြင့်သည်။ အမိုးရှိ အင်တာနာပါပေါင်းလျှင် ၅၀၉ မီတာမြင့်သည်။ (လက်ရှိကမ္ဘာပေါ်တွင် အမြင့်ဆုံး အဆောက်အဦးမှာ ဆောက်လုပ်ဆဲဖြစ်သည့် ဒူဘိုင်းတာဝါ ဖြစ်သည်။)
၈၉ ထပ်နှင့် ၉၁ ထပ်တွင် လူအများ ထိုင်ပေမြို့၏ ရှုခင်းကို ကြည့်ရှုနိုင်ရန် ဖွင့်လှစ်ပေးထားသည်။ ၈၉ ထပ်သည် အင်ဒိုးဖြစ်ပြီး ၉၁ ထပ်မှာ အောက်ဒိုးဖြစ်၍ အပြင်ထွက်ကြည့်နိုင်သည်။ ထိုင်ပေ ၁၀၁ ရှိ ဓာတ်လှေကားများသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အမြန်ဆုံးအဖြစ် စံချိန်တင်ထားဆဲဖြစ်သည်။ နှစ်ကူးအကြိုညတွင် ထိုင်ပေ ၁၀၁ မှ မီးရှူးမီးပန်းလွှတ်ခြင်းကို နှစ်စဉ် အရေးပါသည့် ပွဲတရပ်အဖြစ် ရုပ်မြင်သံကြား ဌာနများမှ ထုတ်လွှင့်ပြသလေ့ရှိသည်။ ထိုင်ပေ ၁၀၁ ၏ အောက်ထပ်များတွင် ရှော့ပင်းမော တည်ရှိသည်။
ရာသီဥတု
ထိုင်ပေမြို့၏ ရာသီဥတုမှာ စွတ်စိုသည့် အပူလျော့ပိုင်း ရာသီဥတုဖြစ်သည်။ တနှစ်ပတ်လုံး၏ ပျမ်းမျှအပူချိန်မှာ 23.6 °C (74.5 °F) ဖြစ်ပြီး နွေရာသီတွင် ပျမ်းမျှ 29.4 °C (84.9 °F) နှင့် ဆောင်းရာသီတွင် ပျမ်းမျှ 11.0 °C (51.8 °F) ရှိသည်။ နွေရာသီတွင် စွတ်စိုပြီး ရံဖန်ရံခါ ထစ်ချုန်းမိုး ရွာသွန်းလေ့ရှိကာ ထိုင်ဖုန်းမုန်တိုင်း တိုက်ခတ်လေ့ရှိသည်။ ဆောင်းရာသီမှာ ကာလတိုတောင်းပြီး အအေးလွန်ခြင်း မရှိပေ။
ထိုင်ဝမ်သည် ပစိဖိတ် သမုဒ္ဒရာအတွင်း၌ တည်ရှိသောကြောင့် နှစ်စဉ် ဇွန်လမှ အောက်တိုဘာလ အကြားတွင် ထိုင်ဖုန်းမုန်တိုင်း ဝင်ရောက်တတ်သည်။
ခအိ - ခမိယဘူတာ
ခအိ - ခမိယဘူတာ' (紀伊神谷駅 ခိအိ - ခမိယ- အဲခိ '') သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဝါခါယာမခရိုင်၊ အိတိုတိုင်း၊ ခိုးယမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
နှစ်ထပ်ကိန်းရင်း
အနားတစ်ဖက်အလျား
၅cm
ရှိသော စတုရန်းတစ်ခု၏ ဧရိယာသည်
၅cm.၅cm
ဖြစ်သည်။ အပြန်အလှန်အားဖြင့် စတုရန်းတစ်ခု၏ ဧရိယာသည်
၂၅cm ၂
ဖြစ်လျှင် ယင်း စတုရန်း၏ အနားတစ်ဖက်သည်
ရှိ၏။ ဤတွင် တစ်ဖက်အလျား
သည် ဧရိယာ
၏ နှစ်ထပ်ကိန်းရင်း ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အခြေခံ သင်္ချာ
ဖင်လန်ရောက် မြန်မာနိုင်ငံသားများ
ဖင်လန်နိုင်ငံသို့ မြန်မာနိုင်ငံသား အများစုသည် အဓိကအားဖြင့် ထိုင်းဒုက္ခသည်စခန်းများမှ ရောက်ရှိလာကြသူများဖြစ်ကြသည်၊ နိုင်ငံရေး ခိုလှုံခွင့်ဖြင့် လျှောက်ထားနေထိုင်ကြသူများလည်း နှစ်စဉ် ရှိသည်။ ဒုက္ခသည်ဖြင့် ရောက်ရှိလာသူများကို လက်ခံစီစဉ်ပေးသည့် မြို့နယ်များတွင် အခြေချနေထိုင်ကြရသည်။ နေထိုင်ရန် အစီအစဉ်ချရာတွင်၊ မြန်မာများလက်ရှိနေထိုင်လျက်ရှိသော နေရာများကို ပိုမိုဦးစားပေး စီစဉ်စေသည်။ တချို့သော မြို့များသည် မြန်မာဒုက္ခသည်များကို ခေါ်ယူခြင်းမရှိခြင်းမှာ၊ မြို့တွင် လက်ရှိမြန်မာများ မရှိခြင်း၊ ဘာသာပြန်ရရှိရန် အခက်အခဲကြောင့် ဖြစ်သည်ဟုဆိုသည်။ အများဆုံးနေထိုင်ကြသည့် ဒေသများမှာ ဟယ်လ်စင်ကီး ဗန်တာမြို့၊ ယူဗားစကူးလား နှင့် ကူအိုပီအို၊ မစ်ကယ်လီ ၊ ကယ်မီတို့တွင် အများအားဖြင့် နေထိုင်ကြသည်။
၂၀၀၅ မှ ၂၀၀၉ ခုနှစ်အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံမှ ဒုက္ခသည်များ ၁၂၄၅ယောက်ခန့် အခြေချနေထိုင်ခွင့်ခေါ်ဆောင်လာမှုကြောင့် ရောက်ရှိလာကြသည်၊ အများစုမှာ ကရင်နီလူမျိုးများဖြစ်ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် မြန်မာနိုင်ငံမှ ဒုက္ခသည်များဖြစ်သောကြောင့် အများမှာ မြန်မာနိုင်ငံသား မှတ်ပုံတင်မရှိကြပေ၊ ထိုင်းနိုင်ငံဒုက္ခသည် စခန်းများတွင် နှစ်ရှည်လများ နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး၊ ဖင်လန်နိုင်ငံမှ ကုလသမဂ္ဂဒုက္ခသည် ပြန်လည်ချထားရေး အစီအစဉ်ဖြင့် မြန်မာဒုက္ခသည်များကို နှစ်စဉ်သက်မှတ်ထားသည့် အရည်အတွက်ဖြင့် အခြေချနေထိုင်နိုင်ရန် စီစဉ်ပေးခြင်းဖြစ်သည်။ ဒုက္ခသည် တချို့မှာ မိခင်ဘာသာစကားသာ ပြောဆိုနိုင်ပြီး၊ မြန်မာဘာသာစကား နားလည်သော်လည်း မပြောဆိုနိုင်သည့် သူများရှိသည်။ နိုင်ငံရှိ အခြား ကူးပြောင်းနေထိုင်လာကြသူများ နှင့်ယှဉ်သော် မြန်မာလူဦးရေသည် မပြောပလောက်သည့် နေရာတွင်ရှိပြီး၊ ခိုလှုံခွင့်လျှောက်ထားသူများတွင်လည်း မြန်မာနိုင်ငံသားများသည် အနည်းဆုံးနေရာတွင် ပါဝင်သည်။
နိုင်ငံ၏ အခြေချနေထိုင်လာရောက်သူများအတွက် ထောက်ပံ့မှု အစီအစဉ်များကောင်းခြင်းကြောင့်၊ မြန်မာနိုင်ငံသားများသည် အဆင်ပြေစွာ နေထိုင်နိုင်ကြသည်။ အလုပ်လက်မဲ့ ထောက်ပံ့ကြေးများ၊ အခြေချနေထိုင်နေချိန်အတွင်း ထောက်ပံ့ကြေးများ၊ ကလေးထောက်ပံ့ကြေးများ၊ ကလေးများအတွက် ပညာရေးလျင်မြန်စွာ တက်ရောက်နိုင်ရန် အထူးအစီအစဉ်များလည်း ပြုလုပ်ပေးသည်။ မြန်မာကလေးများသည် ဖင်လန်စကားလျင်မြန်စွာ တတ်ရောက်ကြသော်လည်း၊ လူကြီးများမှာ ဖင်လန်၏ ခက်ခဲသော ဘာသာစကားကို တတ်ရောက်နိုင်မှု အားနည်းကြသည်။
ဟိုက်ဒရိုဂျင်ဗုံး
၁၉၂၂ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလန်နိုင်ငံမှ ဖရန်စစ်ဝီလျံ အက်စတန်က ဟိုက်ဒရိုဂျင် အက်တမ်မှ ထုတ်လွှတ်သော စွမ်းအင်သည် လွန်စွာ ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းလိမ့်မည်ဟု ယုံကြည်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့လေသည်။ ဟိုက်ဒရိုဂျင်အက်တမ်များသာ အကယ်၍ ပေါက်ကွဲပါက ကွင်းဆက် တုန့်ကန်မှုများဖြစ်ပေါ်လာပြီးလျှင် ကမ္ဘာကြီးကိုပင် ပျက်စီးသွားစေလိမ့်မည်ဖြစ်၍ စိုးရိမ်သည်ဟု ဆိုလေသည်။ သို့သော် ထိုကိစ္စသည်ဖြစ်နိုင်ရန် လွန်စွာခဲယဉ်းလေသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော သဘာဝအလျောက် တွေ့ရှိရသော သာမန် ဟိုက်ဒရိုဂျင်မျိုးသည် ထိုကဲ့သို့သာ တုံ့ကန်မှုမျိုးကို မဖြစ်စေနိုင်ချေ။
မူမှန် သို့မဟုတ် ပေါ့သော ဟိုက်ဒရိုဂျင်၌ ဒြပ်ထု ရှိသည်။ ထိုသို့ဖြစ်ရသည်မှာ ပေါ့သည့် ဟိုက်ဒရိုဂျင်၏ နျူကလိယတွ င်လျှပ်စစ်အဖိုဓာတ်ရှိသော ပရိုတွန်ခေါ် အမှုန်တစ်ခုသာ ရှိခြင်းကြောင့်ဖြစ်သည်။ လေးသော ဟိုက်ဒရိုဂျင် သို့မဟုတ် ဒျူတီရီယမ်တွင် ဒြဗ်ထု ၂ ရှိသည်။ သာမန်ဟိုက်ဒရိုဂျင်နှင့် ဒျူတီရီယမ်တို့ ကွဲလွဲချက်မှာ ဒျူတီရီယမ်အတွင်း၌ အမှုန်ပိုတစ်ခုပါရှိနေ၍ ထိုအမှုန်သည် လျှပ်စစ်သဘောအရ ကြားနေဖြစ်ကာယင်းကို နျူထရွန်ဟုခေါ်သည်။ ဒြပ်စင်အားလုံး၏ နျူကလိယပ်များတွင် နျူထရွန်နှင့် ပရိုတွန်များ ပါရှိနေလေသည်။
ပရိုတွန် အရေအတွက်ချင်း မတူညီသော အက်တမ်များသည် ဒြဗ်စင်ကွဲများ ဖြစ်ကြလေသည်။ အက်တမ်များ၌ အရေအတွက်တူညီသည့် ပရိုတွန်များ ပါရှိသော်လည်း နျူထရွန် အရေအတွက်တွင် မတူညီလျှင် ယင်းတို့ကို အိုက်ဆိုတုပ်များဟု ခေါ်လေသည်။
ဖော်ပြပါ ဟိုက်ဒရိုဂျင် အိုက်ဆိုတုပ်မျိုးကို ဟဲရိုးယူရီက ၁၉၃၂ ခုနှစ်တွင် တွေ့ရှိခဲ့လေသည်။ ရေ၏ အဆပေါင်း ၅ဝဝဝ အနက်မှ ဟိုက်ဒရိုဂျင်တဆကို ခွဲထုတ်ယူနိုင်သည်။ ထိုအိုက်ဆိုတုပ်ကိုလေးသော ဟိုက်ဒရိုဂျင်ဟု ခေါ်သည်။ ထိုဟိုက်ဒရိုဂျင်မျိုးသည် ရိုးရိုးဟိုက်ဒရိုဂျင်မျိုးထက် နှစ်ဆပိုလေး၍ ယင်းကို ဒျူတီရီယမ်ဟုလည်း ခေါ်သည်။ ၁၉၃၄ ခုနှစ်က လက်တွေ့ စမ်းသပ်ခန်းအတွင်း၌ ပြုလုပ်ခဲ့သည့် ဟိုက်ဒရိုဂျင်တစ်မျိုး ရှိသေးသည်။ ထိုဟိုက်ဒရိုဂျင်မျိုးသည် ရိုးရိုးဟိုက်ဒရိုဂျင်ထက် သုံးဆပိုလေး၍ ယင်းကို ထရစ်တီယမ်ဟုခေါ်သည်။ လစ်သီယမ်သတ္တုကို နျူထရွန်များနှင့်ပစ်ခွင်းလျှင် ထရစ်တီယမ် ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ ဖြစ်ပေါ်ပုံမှာ လစ်သီယမ်အက်တမ်တစ်ခုကို နျူထရွန်တစ်ခုက ထိမှန်တိုင်း ဟီလီယမ်အက်တမ်တစ်ခုနှင့် ထရစ်တီယမ် အက်တမ်တစ်ခု ဖြစ်ပေါ်လေ့ရှိသည်။ ထရစ်တီယမ်ကို အချိန်အကန့်အသတ်မရှိ သိမ်းဆည်း၍ကား မထားနိုင်ချေ။
အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ၁၂ နှစ်ကြာတိုင်း ရေဒီယိုသတ္တိကြွမှု ပျက်စီးသွားသဖြင့် သိမ်းဆည်းထားသော ထရစ်တီယမ်တဝက်မျှ ဆုံးပါးသွားခြင်းကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဟိုက်ဒရိုဂျင်ဗုံး ပြုလုပ်ရာတွင် လေးသော ဟိုက်ဒရိုဂျင်(ဒျူတီရီယမ်)အက်တမ်များကိုသော်လည်းကောင်း၊ သာ၍လေးသော ဟိုက်ဒရိုဂျင် (ထရီတီယမ်)အက်တမ်များကိုသော်လည်းကောင်း အသုံးပြုနိုင်သည်။ လစ်သီယမ်ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်သည်ဟု အချို့ သိပ္ပံပညာရှင်များက ယုံကြည်ကြသည်။
ဟိုက်ဒရိုဂျင်ဗုံးသည် အက်တမ်များ အပူရှိန်ကြောင့် အရည်ပျော်၍ ပေါင်းစပ်သွားသောအခါတွင် ပေါက်ကွဲလေသည်။ ထိုသို့ အက်တမ်များ အရည် ပျော်၍ ပေါင်းစပ်စေရန်မှာ အလွန်မြင့်မားသော အပူချိန်၌သာ ဖြစ်ပွားနိုင်ရာ အပူချိန်ပေါင်း ၅ဝဝဝဝဝဝဝ (ငါးကုဋေ)ခန့်ရှိရန် လိုလေသည်။ ထိုအပူချိန်မျိုးကို ဤကမ္ဘာ၌ အက်တမ်ဗုံး (အနုမြူဗုံး) တလုံးကသာ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်လေသည်။ ထိုကြောင့် ဟိုက်ဒရိုဂျင်ဗုံးကို ဖောက်ခွဲရာ၌ အက်တမ်ဗုံးကို ခလုတ်အဖြစ် အသုံးချရန် လိုပေသည်။
အက်တမ်ဗုံးမှာ လိုအပ်သော အပူချိန်ကို ဖြစ်ပေါ်စေသော အခါတွင် ဟိုက်ဒရိုဂျင် အက်တမ်များသည် အရည်ပျော်၍ ပေါင်းစပ်သွားကြပြီးလျှင် စွမ်းအင်သည် အပူနှင့် ပြင်းထန်သောရောင်ခြည်များအဖြစ်ဖြင့် လွတ်ထွက်လာကြသည်။ ဟိုက်ဒရိုဂျင်သည်လည်း ဟီလီယမ်အဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲသွားတော့သည်။ ပထမဆုံး(အက်တမ်ဗုံး) ပေါက်ကွဲပြီးနောက် ငါးနှစ်မျှအကြာ ဖြစ်သော ၁၉၅ဝ ပြည့်နှစ် ဇန္နဝါရီလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု၏ သမ္မတ ဟယ်ရီ၊ အက်ဂ(စ်)ထရူးမင်းက အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု အနုမြူစွမ်းအင်ကော်မရှင်သို့ ဟိုက်ဒရိုဂျင်ဗုံးဖြစ်မြောက်ရေးကို ဆက်လက်ဆောင်ရွက်ကြရန် ညွှန်ကြားလိုက်သည်။ ထိုကော်မရှင်သည် လိုအပ်သော အစီအစဉ်များကို ပြုလုပ်ပြီးနောက် ၁၉၅၂ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ အတွင်း၌ ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာအတွင်းရှိ အင်တီဝီတုတ်ကျွန်းတွင်ဟိုက်ဒရိုဂျင်ဗုံးတလုံးကို အောင်မြင်စွာ စမ်းသပ်ဖောက်ခွဲနိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၃ ခုနှစ် ဩဂုတ်လတွင် ဆိုဗီယက်ယူနီယံကလည်း ဟိုက်ဒရိုဂျင်ဗုံးတလုံး စမ်းသပ်ဖောက်ခွဲပြီးကြောင်း ကြေညာသည်။
၁၉၅၆ ခု မေလအတွင်း၌ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက အင်နီဝီတုတ်ကျွန်းအနီးတွင် စမ်းသပ်ဖောက်ခွဲသော ဟိုက်ဒရိုဂျင်ဗုံးတစ်လုံး၏ စွမ်းအင်သည် တီအင်တီခေါ် ပေါက်ကွဲစရာပစ္စည်းတန်ချိန် ၁၅ဝဝဝဝဝဝ (တကုဋေခွဲ) နှင့် ညီမျှ၍ ပထမဆုံး အသုံးပြုခဲ့သော အက်တမ်၏စွမ်းအင်သည် တီအင်တီ တန်ချိန် ၂၂ဝဝဝ နှင့် ညီမျှသည်ဟု ဆိုလေသည်။ ၁၉၆၇ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၇ ရက်နေ့တွင် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံကလည်း ဟိုက်ဒရိုဂျင်ဗုံးစမ်းသပ် ဖောက်ခွဲပြီးကြောင်း ကြေညာသည်။
အက်ဒွပ် ဂရေး
လစ်ဗရယ်ပါတီ ခေါင်းဆောင် နန်းရင်းဝန် ဂလက်စတုန်းသည် ၁၈၉၂ ခုနှစ်တွင် ဂရေးအား နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကလေးအဖြစ် ခန့်ထားခဲ့သည်။ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဖြစ်သူ လော့ရို စဘရီ၏ လက်ထောက်အဖြစ်ဖြင့် ပါလီမာန်တွင် ဆောင်ရွက်ရသည်။ ၁၈၉၅ ခုနှစ်တွင် ဂရေးသည် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကလေး ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၁၈၉၅ ခုနှစ်မှ ၁၉ဝ၅ ခုနှစ်အထိ လစ်ဘရယ်ပါတီသည် အာဏာလက်လွတ်ဖြစ်၍ ကွန်ဆားဗေးတစ်ပါတီကသာ အစိုးရဖွဲ့ခဲ့သည်။ ၁၉ဝ၅ ခုနှစ်တွင် လစ်ဘရယ်ပါတီက တစ်ဖန် ရွေးကောက်ပွဲတွင် မဲသာပြန်သဖြင့် ကင်းဗဲ ဗင်းနားမန်းက နန်းရင်းဝန်အဖြစ် ခေါင်းဆောင်၍ လစ်ဘရယ်အစိုးရဖွဲ့ ဖွဲ့နိုင်ပြန်လေသည်။ ထိုအခါ ဂရေးကို နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ခန့်လိုက်သည်။
ဂရေးသည် ဗြိတိသျှ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးအဖြစ်ဖြင့် မိမိ တာဝန်ကို နိုင်နင်းကျွမ်းကျင်စွာ ထမ်းရွက်ခဲ့သည်။ ပြင်သစ်နိုင်ငံနှင့်လည်းကောင်း၊ ဗဲလဂျီယမ်နိုင်ငံလည်းကောင်း၊ ရုရှအင်ပိုင်ယာကြီးနှင့်လည်ကောင်း၊ ဂျပန်နိုင်ငံနှင့်လည်းကောင်း၊ မဟာမိတ်စာချုပ်များ ချုပ်ဆိုကာ ဗြိတိန်၏ အင်အားကို ကမ္ဘာတွင် တောင့်တင်းစေခဲ့သည်။ ဂရေးသည် ဂျာမန်ဧကရာဇ်၏ စစ်ဖြစ်ရေးခြေလှမ်းကို အကဲခတ်မိသည့်အတိုင်း ဗြိတိန်က ကြံ့ကြံ့ခံနိုင်စေရန် လိမ္မာပါးနပ်စွာ မဟာမိတ်များကို ရှာကြံဖွဲ့ခဲ့သည်။ ပထမကမ္ဘာစစ်ကြီး မဖြစ်မီအချိန်ကာလတွင် စစ်မက်မဖြစ်ပွားရအောင် ဂရေးသည် စေ့စပ်ကမ်းလှမ်းနည်းအမျိုးမျိုးဖြင့် အစွမ်းကုန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်။ ကြိုးပမ်းချက်များ မအောင်မြင်ဘဲ ဂျာမန်တို့က စစ်စတင်တိုက်ခိုက်သောအခါ ဗြိတိသျှတစ်မျိုးသားလုံးက စစ်ကြေညာရေးကို ထောက်ခံအားပေးလာအောင် ဂရေးသည် ထိရောက်စွာ ဟောပြော၍ အစွမ်းကုန် ဆောင်ရွက်ခဲ့လေသည်။
၁၉၁၆ ခုနှစ်တွင် ညွန့်ပေါင်းအစိုးရခေါင်းဆောင် အက် စကွစ် နန်းရင်းဝန်ရာထူးမှ နုတ်ထွက်သောအချိန်၌ ဂရေးသည် မျက်စိရောဂါ စွဲကပ်လာသဖြင့် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးအဖြစ်မှ နုတ်ထွက်လိုက်လေသည်။ သူ၏တိုင်းပြည်အတွက် အမှုထမ်းခဲ့သည့် ကျေးဇူးကို အသိအမှတ်ပြုသောအားဖြင့် အင်္ဂလိပ် ဘုရင်မင်းမြတ်က လော့အဆင့်အတန်းတွင် အပါအဝင်ဖြစ်သော ဗိုင်းကောင့်ဘွဲ့ဖြင့် ချီးမြှင့်ခြင်းပြုသည်။ ထို့အတွက် ဂရေးအား ပထမဗိုင်းကောင့်ဂရေး အော့ဖယ်လိုဒွန်ဟူ၍လည်း စာအုပ်စာတမ်းများတွင် ရေးသားခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ တစ်ခါတစ်ရံလည်း 'ဂရေးအော့ဖယ်လိုဒွန်'၊ သို့မဟုတ် 'လော့ဖယ်လိုဒွန်'ဟု ခေါ်ဝေါ်ရေးသားကြသည်။ ဂရေး ရေးသားခဲ့သော စာအုပ်များအနက် '၁၈၉၂ ခုမှ ၁၉၁၆ ခုနှစ်အထိ ၂၅ နှစ်ကာလ'ဟူသော စာအုပ်နှင့် 'ဖယ်လိုဒွန်စာတမ်းများ'(၁၉၂၆)ဟူသောစာအုပ်မှာ သမိုင်းမှတ်တမ်းတင်စာအုပ်များ ဖြစ်သည်။
ဥပါဒါန်
ဥပါဒါန် ဆိုသည်မှာ "ဥပါဒိယတီတိ ဥပါဒါနံ" မြဲစွာစွဲလမ်းတတ်သောကြောင့် "ဥပါဒါန်" မည်သည်။ တဏှာကြောင့် ဥပါဒါန် ဖြစ်ပေါ်သည်။
ခိုင်မြဲကြပ်တည်းစွာ မလွှတ်ရက်ပဲ စွဲလမ်းသောတရားကို "ဥပါဒါန်" ဟု ဆိုသည်။ အကြင်တစ်စုံတစ်ရာသော အရာဝတ္ထုကို သာယာစွဲလမ်းမှုကြောင့် အလွန်များပြားသော ဆင်းရဲဒုက္ခကို ရပါသော်လည်း ထိုဝတ္ထုကို မစွန့်ပစ်နိုင်၊ အပြစ်ဒေါသ အာဒီနဝတို့ကို မြင်ပါသော်လည်း ထိုဝတ္ထုကို မစွန့်လွှတ်နိုင်။ ဖားကို မြွေမြို၍ ထားသကဲ့သို့ အတင်းစွဲလမ်းသည်ကို "ဥပါဒါန်" ဟူ၍ ဆိုလိုသည်။
ကာမုပါဒါန်
ချစ်ခင်နှစ်သက် စုံမက်သာယာဖွယ်ဖြစ်သည့် ရူပါရုံအစရှိသည့် ကာမဝတ္ထုတို့၌ မလွှတ်ရက်ဘဲ ပြင်းစွာစွဲလမ်းသော ကာမတဏှာသည် "ကာမုပါဒါန်" မည်သည်။
ဒိဋ္ဌုပါဒါန်
မှားယွင်းသောအယူတို့၌ လည်းကောင်း၊ ဒိဋ္ဌိနှင့်ဆိုင်သော ဝတ္ထုတို့၌လည်းကောင်း၊ ကျမ်းဂန်တို့၌ လည်းကောင်း ဤအယူသာ မှန်၏ အခြား အယူများကား အမှားချည်းတည်းဟူ၍ ပြင်းထန်ခိုင်မြဲစွာ စွဲလမ်းသော ဒိဋ္ဌိသည် "ဒိဋ္ဌုပါဒါန်" မည်သည်။ (ကာလာမသုတ်ကို ကြည့်ပါ)
သီလဗ္ဗတုပါဒါန်
သမာဓိကို ဖြစ်စေတတ်သော ဘာဝနာ(တရားကျင့်ခြင်း), ပညာကို ဖြစ်ပွားစေတတ်သော ဘာဝနာလမ်း(တရားလမ်း)မှ ရှောင်ထွက်၍ မိမိကိုယ်ကို ပူပန်အောင်ကျင့်ခြင်းစသော အတ္တကိလမထာနုယောဂအကျင့်, အချည်းနှီးစက်ဆုပ်ဖွယ်ကျင့်သောအကျင့်, နွားတို့အကျင့် နွားတို့အလေ့သို့လိုက်သော အကျင့် ဤကဲ့သို့သော ဗာဟိရကတိတ္ထိတို့၏ အကျင့်မျှနှင့် သံသရာမှ စင်ကြယ်စွာ ထွက်မြောက်နိုင်သည်၊ ဒုက္ခမှ ကင်းလွတ်နိုင်သည်ဟူ၍ အခိုင်အမြဲ စွမ်းလမ်းသော ဒိဋ္ဌိတ်မျိုးသည် "သီလဗ္ဗတုပါဒါန်" မည်သည်။
အတ္တဝါဒုပါဒါန်
သတ္တဝါတို့မှာ ခိုင်မြဲသော အတ္တရှိ၏။ ထိုအတ္တဖြင့် တစ်ဘဝမှ တစ်ဘဝသို့ ကူးပြောင်း၏။ လူသေ၍ ပြောင်းလဲသော်လည်း အတ္တသည် မပြောင်းလဲ၊ "ငါ" ဧကန်ရှိသည်၊ "သူတစ်ပါး" ဧကန်ရှိသည်၊ "ယောက်ျား မိန်းမ ပုဂ္ဂိုလ် သတ္တဝါ" ဧကန်ရှိသည် ဟူ၍ အပြင်းအထန်စွဲလမ်းသော ဒိဋ္ဌိတစ်မျိုးသည် "အတ္တဝါဒုပါဒါန်" မည်သည်။ တစ်နည်းမိမိကိုယ်ကို စွဲလမ်းမှု၊ သတ္တဝါ (သို့) တစ်ဦးတစ်ယောက်တို့အပေါ်၌ ပြင်းစွာစွဲလမ်းမှုကြောင့် နောင်ဘဝပဋိသန္ဓေထပ်မံနေရန် အားထုတ်ခြင်း စွဲလမ်းမှုကို ဆိုလိုသည်။
ထိုအတ္တဝါဒုပါဒါန်ကို အတ္တဒိဋ္ဌိဟူ၍လည်းကောင်း၊ အတ္တာနုဝါဒဒိဋ္ဌိဟူ၍လည်းကောင်း၊ သက္ကာယဒိဋ္ဌိဟူ၍လည်းကောင်း ဆိုအပ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာ ဝေါဟာရများ
သနပ်တောင်ရွာ၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်
သနပ်တောင်ရွာ (Thanattaung)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်၊ မကျီးကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၀၄၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မကျီးကုန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၁၇၆ ဦး၊ မ ၂၁၆၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၃၄၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရပ်စောက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ့်တောလွယ်ဟိုင်းပါရွာ၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်
နမ့်တောလွယ်ဟိုင်းပါရွာ (Namtawloihaipar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ မိုင်းရယ်မြို့နယ်၊ ဟတ်လုံတာဟုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၆၃၅ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းရယ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရှမ်းလေးစုရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အရှေ့ရေချိုစု
အရှေ့ရေချိုစု
ဟိုက်ဒရိုမီတာ
ဟိုက်ဒရိုမီတာသည် များသောအားဖြင့် ဖန်ပြွန်သေးသေး တချောင်း ဖြစ်လေ့ရှိပြီးလျှင် ထိုဖန်ပြွန်၏ အောက်ခြေတွင် လေးသော ပစ္စည်းတစ်မျိုးမျိုးကို ထည့်ထားလေ့ရှိသည်။ အရည် တစ်မျိုး၏ သိပ်သည်းခြင်းကို သိလိုသောအခါ ထိုအရည် အတွင်းသို့ ဖန်ပြွန်ကလေးကိုထည့်၍ ကြည့်ရလေသည်။ ဖန်ပြွန်ကလေး၏ ဘေးပတ်လည်တွင် အတိုင်းအတာ စကေး များကို ရေးမှတ်ထားသည်။ သာဓကအဖြစ်ဖြင့် ထိုကိရိယာကို ရေထဲသို့ ထည့်၍ကြည့်လျှင် ခြောက်စင်တီမီတာ ရောက်သည် အထိ နစ်သွားသည်ဟု ဆိုကြပါစို့။ တစ်ဖန် ထိုကိရိယာကိုပင် အခြားအရည်တစ်မျိုးအတွင်းသို့ ထည့်၍ကြည့်ပြန်ရာ ရှစ်စင်တီ မီတာရောက်သည်အထိ နစ်သွားသည်ကို တွေ့ရလျှင် ဒုတိယ အရည်၏ သိပ်သည်းခြင်းသည် ရေ၏ သိပ်သည်းခြင်းနှင့်စာက ၆/၈ Ó ့၇၅ ရှိ သည်ကို တွေ့ရလေသည်။ သို့မဟုတ် ရေ သိပ်သည်းခြင်း၏ လေးပုံသုံးပုံရှိသည်ကို တွေ့ရလေသည်။ တိုင်းတာရမည့် အရည်များ၏ သိပ်သည်းခြင်းများကို နှိုင်းယှဉ် ၍ ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် ရောစပ်ထားသည့် အရည်များ၏ ပမာဏ များကို သတ်မှတ်နိုင်လေသည်။
ပစ္စည်းတစ်ခု၏ သိပ်သည်းခြင်းသည် ယင်း၏ အလေးချိန် ကို ထိုနေရာယူသော ပစ္စည်းထုထယ်ဖြင့် စားခြင်းနှင့် ညီမျှ သည်။ သိပ်သည်းဆမှာ ပစ္စည်းတစ်ခု၏ အလေးချိန်ကို ထုထယ်တူ ရေအေး၏ အလေးချိန် ဖြင့် ရောစပ်ထားသည့် အရည်များ၏ ပမာဏာများကို သတ်မှတ်နိုင်လေသည်။ ပစ္စည်းတစ်ခု၏ သိပ်သည်းခြင်းသည် ယင်း၏ အလေး အချိန် ထုထယ်တူတာရာ၌ အသုံးပြု၍ အယ်လကိုဟောလို မီတာမျိုးကို အယ်လကိုဟောကို စမ်းသပ်ရာ၌ အသုံးပြုကြ သည်။ ပင်လယ်ကူးသဘေ‡ာများ၏ ဗွိုင်လာများရှိ ဆားရည်၏ အပြင်းအပျော့ကို ဆယ်လီနိုမီတာမျိုးဖြင့် တိုင်းလေ့ရှိကြသည်။ လျှပ်စစဓာတ်အား သိုလှောင်သည့် ဗက်ထရီများကို စမ်းသပ်ရန် အထူးစီမံပြုလုပ်ထားသော ဟိုက်ဒရို မီတာမျိုးကို အက်ဆီဒီမီတာဟု ခေါ်သည်။ ထိုဟိုက်ဒရိုမီတာမျိုးကို ဗက်ထရီ များအတွင်းရှိ အက်ဆစ်၏ ပမာဏကို သတ်မှတ်ရန် အသုံးပြု ကြလေသည်။ ဗက်ထရီအတွင်းရှိ အက်ဆစ်ရည်သည် ပြင်း လေလေ အလေး ချိန်ပိုလာလေလေ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဓာတ်ခွဲခန်း ကိရိယာ
ပေါက်ချောင်းရွာ၊ တောကျောင်း
ပေါက်ချောင်းရွာ၊ တောကျောင်း
ကန်ဆယ်ကုန်းရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
ကန်ဆယ်ကုန်းရွာ၊ သက္ကယ်ကုန်း
ခဲခယူးရှင်းခိုယဆုဘူတာ
ခဲခယူးရှင်းခိုယဆုဘူတာ (京急新子安駅 ခဲခယူးရှင်းခိုယဆု- အဲခိ ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ခါနာဂါဝါခရိုင်၊ ယိုကိုဟားမားမြို့၊ ခနဂဝရပ်ကွက်တွင် တည်ရှိသည့် ဘူတာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ကျဲသရောက် (၂)ရွာ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်
ကျဲသရောက် (၂)ရွာ (Kyethayauk(2))သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ နန်းယွန်းမြို့နယ်၊ ကျဲသရောက် (စွန်ပါ)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၆၈၈၆ ဖြစ်သည်။  ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:နန်းယွန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပေါင်မြို့နယ်
ပေါင်မြို့နယ် သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မွန်ပြည်နယ်၊ သထုံခရိုင်တွင် ပါဝင်သော မြို့နယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ ပေါင်မြို့ ဖြစ်သည်။ ပေါင်မြို့နယ်တွင် ဇင်းကျိုက်တောင်ဆံတော်ရှင်စေတီနှင့် နွားလပို့တောင်ဆံတော်ရှင်၊ ကျိုက်ပေါင်းဆံတော်ရှင်စသည့် စေတီပုထိုးများစွာ ကိန်းဝပ်လျှက်ရှိသည်။
ထေးရှင်းရွာ၊ မင်းတပ်မြို့နယ်
ထေးရှင်းရွာ(Htayshin)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မင်းတပ်ခရိုင်၊ မင်းတပ်မြို့နယ်၊ လာလောင်းထွီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၉၀၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လာလောင်းထွီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၉၇ ဦး၊ မ ၆၈၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၂၈၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မင်းတပ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ