cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ကုန်းလမ်းပို့ဆောင်ရေး ညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာန
သမိုင်း​ကြောင်း
မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ မော်တော်ယာဉ်များ ရောက်ရှိလာသည်နှင့်အညီ မော်တော်ယာဉ်နှင့် ယာဉ်သွားလာမှုဆိုင်ရာများအား ကြီးကြပ်မှုများကို တစ်နိုင်ငံလုံး အတိုင်းအတာဖြင့် မှတ်ပုံတင် လုပ်ငန်းကို ဆောင်ရွက်ရန် လိုအပ်ခဲ့ရာ ၁၉၆၃ ခုနှစ် ကုန်းလမ်းနှင့် ပြည်တွင်းရေကြောင်းပို့ဆောင်ရေးလုပ်ငန်းများ ဥပဒေ ပြဋ္ဌာန်းချက်အရ ၁၉၆၃ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ(၁)ရက်နေ့တွင် ကုန်းလမ်းနှင့် ပြည်တွင်းရေကြောင်း သယ်ယူပို့ ဆောင်ရေး အာဏာပိုင်အဖွဲ့ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး မော်တော်ယာဉ်နှင့် ယာဉ်မောင်း လိုင်စင်လုပ်ငန်းများကို ၁၉၆၃ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ(၇)ရက်နေ့မှစ၍ ရဲတပ်ဖွဲ့ထံမှ လွှဲပြောင်း ရယူခဲ့သည်။ ၁၉၇၂ခုနှစ်၊ မတ်လတွင် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးနှင့် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနကို ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ကုန်းလမ်းနှင့် ပြည်တွင်း ရေကြောင်း အာဏာပိုင်အဖွဲ့ သည်လည်း ကုန်းလမ်းပို့ဆောင်ရေး ညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာန အမည်သို့ ပြောင်းလဲလာခဲ့ပြီး ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန လက်အောက်ရှိ ဦးစီးဌာနတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၁၉၉၂ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလတွင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနကို ပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာနနှင့် ဆက်သွယ်ရေး၊ စာတိုက်နှင့် ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန ဟူ၍ဝန်ကြီးဌာန (၃)ခုခွဲ၍ ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ကုန်းလမ်းပို့ဆောင်ရေး ညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာနသည် ရထားပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာနအောက်တွင် ပါဝင်လာခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ(၁)ရက်နေ့တွင် ပို့ဆောင်ရေးစီမံကိန်းဦးစီး ဌာနအား ဖျက်သိမ်း၍ လုပ်ငန်းလိုင်စင်နှင့်သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးကြီးကြပ်ညှိနှိုင်းမှုဌာန အဖြစ် ကုန်းလမ်း ပို့ဆောင်ရေး ညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာနတွင် သွတ်သွင်း ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။၂၀၁၅ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ(၇)ရက်နေ့တွင် မော်တော်ယာဉ်ဥပဒေ (၂၀၁၅ ခုနှစ်၊ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၊ ဥပဒေအမှတ်-၅၅)အားထုတ်ပြန်သည်။ ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၊ နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံး၏ ၃၀-၃-၂၀၁၆ ရက်စွဲပါ အမိန့်အမှတ် (၃/၂၀၁၆) ဖြင့် ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန ၊ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန နှင့် ဆက်သွယ်ရေးနှင့် သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာ ဝန်ကြီးဌာန တို့အား ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန အဖြစ် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာနအမည်ကို ပြောင်းလဲသတ်မှတ်ခဲ့ပြီးနောက် ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ၏ လက်အောက်ခံဦးစီးဌာနတစ်ခု ဖြစ်လာသည်။
လုပ်ငန်းလိုင်စင်နှင့်သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးကြီးကြပ်ညှိနှိုင်းမှုဌာန
၁၉၇၂ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၆ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း၊ အုပ်ချုပ်ရေးစနစ်တစ်ရပ်ကို ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းခဲ့ရာ၊ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးနှင့် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနကို ပို့ဆောင် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနဟု ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ထိုဝန်ကြီးဌာန လက်အောက်တွင် ဗဟိုပို့ဆောင် ဆက်သွယ်ရေးကော်ပိုရေးရှင်းအမည်ဖြင့်ဌာနတစ်ခုကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။၁၉၇၄ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနအောက်ရှိ ဗဟိုပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးကော်ပိုရေးရှင်း၊ စစ်ဆေးရေးညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာန၊ လေ့ကျင့်ရေး ညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာန၊ မှတ်တမ်းနှင့်စာရင်းအင်းညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာနများကိုပူးပေါင်း၍ ပို့ဆောင် ဆက်သွယ်ရေးစီမံကိန်းနှင့် လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ရေးဦးစီးဌာန ဟု ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။၁၉၉၂ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနကို ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ဆက်သွယ်ရေးစာတိုက်နှင့် ကြေးနန်း ဝန်ကြီးဌာနဟူ၍ ဝန်ကြီးဌာန(၃)ခုအဖြစ် ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းခဲ့ရာတွင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး စီမံကိန်းနှင့်လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ရေးဦးစီးဌာနသည် ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန အောက်တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးစီမံကိန်းနှင့် လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ရေးဦးစီး ဌာနကို ဦးစီးဌာန(၂)ခုအဖြစ် ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ရာ အစိုးရအဖွဲ့ရုံး၏ ၁၉၉၂ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၁၀ ရက်နေ့စွဲပါ စာအမှတ်၊ ၃၅/၉၂(၂၁) နဝတဖြင့် ဦးစီးဌာနတစ်ခုမှာ ပို့ဆောင်ရေး ဦးစီးဌာန အမည် ဖြင့် ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာနအောက်တွင်လည်းကောင်း၊ ဦးစီးဌာနတစ်ခုမှာ ပို့ဆောင်ရေးစီမံကိန်းဦးစီးဌာန အမည်ဖြင့် ရထားပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန အောက်တွင် လည်းကောင်း အသီးသီး ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။၂၀၁၅ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ(၁)ရက်နေ့မှစ၍ ပို့ဆောင်ရေးစီမံကိန်းဦးစီးဌာန၏ ဖွဲ့စည်းပုံ အချို့ကို ဝန်ကြီးရုံးအသစ်တွင်သွတ်သွင်း၍လည်းကောင်း၊ ကျန်အင်အားကို ကုန်းလမ်းပို့ဆောင်ရေး ညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာနနှင့်ပေါင်းစပ်၍လည်းကောင်း၊ ပို့ဆောင်ရေးစီမံကိန်းဦးစီးဌာနအား  ကုန်းလမ်း ပို့ဆောင်ရေးညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာန၊"လုပ်ငန်းလိုင်စင်နှင့်သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးကြီးကြပ်ညှိနှိုင်းမှုဌာန"အဖြစ် ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
ဖွဲ့စည်းပုံ
ဤဦးစီးဌာန၏ ဖွဲ့စည်းပုံမှာ အရာထမ်း(၂၈၀)ဦး၊ အမှုထမ်း(၂၇၁၀)ဦး၊ စုစုပေါင်း (၂၉၉၀)ဦးဖြစ်ပြီး၊ လက်ရှိအရာထမ်း(၁၅၂)ဦး၊ အမှုထမ်း(၁၃၅၃)ဦး၊ စုစုပေါင်း (၁၅၀၅)ဦးဖြင့် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
လုပ်ငန်းတာဝန်များ
ဤဦးစီးဌာန၏ လုပ်ငန်းတာဝန် (၄) ရပ်မှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။
ယာဉ်မောင်းသင်တန်းကျောင်းများ ဖွင့်လှစ်သင်ကြားပေးခြင်း
အရည်အချင်း ပြည့်ဝသော ယာဉ်မောင်းများ မွေးထုတ်ပေးနိုင်ရေး အတွက် ကုန်းလမ်းပို့ဆောင်ရေး ညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာနအနေဖြင့် ယာဉ်မောင်း သင်တန်းကျောင်း ဖွင့်လှစ်သင်ကြား ပေးခြင်းနှင့် ပုဂ္ဂလိကယာဉ်မောင်း သင်တန်းကျောင်းများကိုလည်း ဖွင့်လှစ်မှတ်ပုံတင်ပေးခြင်းများ ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
NGC 3223
NGC 3223 သည် ကြယ်စုတန်း အန်သလီယာမှ မှေးမှိန်သော ခရုပတ်ပုံစံ ဂယ်လက်ဆီ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အန်သလီယာ
ကျုံဇရပ်ရွာ၊ လေးတူး (အနောက်)
ကျုံဇရပ်ရွာ၊ လေးတူး (အနောက်)
သာရဝေါ
သာရဝေါ
သံတမန်
သံတမန်ဟူသည် တိုင်းပြည်တစ်ပြည်နှင့်တစ်ပြည်၊ မင်းတစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး၊ လူတစ်ယောက်နှင့် တစ်ယောက်အကြား သွားလာဆက်သွယ်သူ ဖြစ်သည်။ ထိုသံတမန်ကိုဝိနည်းပါရာဇိကဏ် ပါဠိတော် သဉ္စရိ တ္တ သိက္ခာပုဒ်၌အောင်တမန်ဟုသုံးစွဲသည်။ ယောက်ျားမိန်းမတို့အကြားလင်မယားဖြစ်စေရန်သွားလာသူ အောင်သွယ်ဖြစ်သည်။ ဥပရိပဏ္ဏာသပါဠိတော်၌နတ်တမန်၊ သေမင်းတမန်ဟုသုံးစွဲသည်။ (၁)ဇာတိ·ပဋိ သန္ဓေနေ၍မွေးဖွားစဖြစ်သောသူငယ်၊ (၂) ဇရာ·ရင့်ရော်ကုန်းကွနေသောသူအို၊ (၃)ဗျာဓိ·သေလုမျောပါး ဖြစ်နေသောသူနာ၊ (၄)အာဝုဓ·မင်းဒဏ်သင့်သူကို ညဉ်းဆဲသတ်ဖြတ်နေသောလက်နက်၊ (၅)ဖူးရောင်ပုတ်ပွနေသော သူသေဟူ၍ငါးပါးဖြစ်သည်။ ပိဋကတ်တော်အခြားနေရာတို့၌ တမန်ဟုသုံးစွဲသည်။ ပျို့၊ ကဗျာ၊ လင်္ကာ၊ မော်ကွန်း၊ ရာဇဝင်၊ စာဟောင်းစာတမ်းတို့၌ကားထိုသံတမန်ကိုတမန်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ တံဆေး ဟူ၍လည်းကောင်း၊ သုံ့သေးဟူ၍လည်းကောင်း၊ သံဟူ၍လည်းကောင်း၊ မင်းစေဟူ၍လည်းကောင်းငါးပါးခွဲ၍သုံးစွဲကြသည်။ ထိုငါးပါးတို့တွင် အရှင်မှာတိုင်းဆိုသူကိုတမန်၊ မင်းနှစ်ပါးသင့်အောင်ဆိုသူကိုတံဆေး၊ သူ့စကားကိုထောက်၍ယုတ်လွန်မရှိ ဆိုသူကိုသုံ့သေး၊ လိုသည်ကိုတောင်းလာသည်ကိုသံ၊ မှာတိုင်းဆို၍စေဖက်ရမှသွားသူကို မင်းစေဟုခေါ်သည်။
ထိုသံတမန်ကား (၁)မန္တိနီ·မင်းတိုင်ပင်အမတ်၊ (၂)သေနာနိ·ဗိုလ်မှူးအမတ်၊ (၃)အက္ခဒေဿာ ·တရားဆုံးဖြတ်သောအမတ်၊ (၄)ဒေါဝါရိကော·တံခါးမှူးအမတ်၊ (၅)အနိကဋ္ဌေ·ကိုယ်ရံတော်အမတ်၊ (၆)မလ္လာကေ·လက်ပန်းသည်အမတ်၊ (လက်ဝေအမတ်)၊ (၇)သေဝကော·မင်းခစားအမတ်၊ (၈) ဟေရညိကော· ရွှေငွေမှု၌စံကိုင်ပွဲစားအမတ်၊ (၉) အဓိကကော·တစ်ရွာ၌ကြီးကဲသော အမတ်၊ (သူကြီး·ကလန်အမတ်)၊ (၁ဝ)ဂေါပေါ·ရွာအများ၌ကြီးကဲသောအမတ် (တိုက်သူကြီး·သံပျင်အမတ်)၊ (၁၁)စရော·သူ လျှိုအမတ်၊ (၁၂)ဒူတော·သံတမန်အမတ်၊ (၁၃)ဂဏကော·ဂဏန်းဟူးရားတတ်အမတ်၊ (၁၄)လခကော·စာရေးစာချီအမတ်ဟူ၍ ၁၄ ပါးတွင် တစ်ပါးအပါအဝင်ဖြစ်သည်။
ထိုသံတမန်မှာ တိုင်းပြည်၏ကိုယ်စားတိုင်းတစ်ပါးသို့ စေလွှတ်ရသော ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ အောက်ပါအင်္ဂါတို့နှင့်ပြည့်စုံသူ ဖြစ်ရသည်။ သို့မှတိုင်းကျိုးပြည်ကျိုးကိုဆောင်ရွက်နိုင်သည်။ သံတမန်အင်္ဂါကိုလည်း အမျိုးမျိုးပြဆိုကြသည်။
ရာဇနီတိ၌သံတမန်အင်္ဂါခြောက်ပါးကား· (၁)ပညဝါ·ဉာဏ်ပညာရှိခြင်း၊ (၂) ဝါကျဆေက·စကားတတ်ခြင်း၊ စကားပြောလိမ်မာခြင်း၊ (၃)သူရ·ရဲစွမ်းသတ္တိရှိခြင်း၊ (၄)ပရစိတ္တဇာနန·သူတစ်ပါး၏ စိတ်နေစိတ်ထားကိုသိခြင်း၊ (၅) ဒန္တ·ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့ခြင်း၊ (၆)ပဋိဝါကျ·သူတစ်ပါးသင်ဆိုသောစကားကိုပြန်လည် ခြေပနိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။
တစ်နည်း သုတောဒိတ မဟာရာဇဝင်ကြီးတတိယ တွဲ၌·သံတမန်အင်္ဂါ ရပါးကား· (၁)အမျိုးမြတ်ခြင်း၊ (၂)တတ်သိလိမ်မာခြင်း၊ (၃)တည်ကြည်ခြင်း၊ (၄)ရဲရင့်ခြင်း၊ (၅)အရိပ်အခြည်သိခြင်း၊ (၆) စည်းစိမ်ချမ်းသာရှိခြင်း၊ (ရ)တော်မှန်ခြင်းဖြစ်သည်။ (အင်္ဂါရှစ်ပါးဆိုသော်လည်း ရပါးသာရှိသည်)။ တစ်နည်းအင်္ဂုတ္တရပါဠိတော်စသည်တို့၌ သံတမန်အင်္ဂါရှစ်ပါးကား (၁)သောတာ·မှာကြားလိုက်သော စကားတို့ကိုနားလည်ခြင်း၊ (၂)သာဝေတာ·မှာကြားလိုက်သော အတိုင်းပြောဆိုနိုင်ခြင်း၊ (၃) ဥဂ္ဂ မောတာ·မမေ့မလျော့အောင် မှတ်သားထားနိုင်ခြင်း၊ (၄) ဓာရေတာ·မချွတ်မယွင်းအောင်ဆောင်နိုင်ခြင်း၊ (၅)ဝိညာတာ·စကားရှိတိုင်းအနက်အဓိပ္ပာယ်ကိုသိနားလည်ခြင်း၊ (၆)ဝိညာပေတာ· သူတစ်ပါးနားလည်အောင်ပြောဆိုတတ်ခြင်း၊ (ရ)သဟိတာသဟိတကုသလာ·အကျိုးရှိသည်မရှိသည်၌ တတ်သိလိမ်မာခြင်း၊ (၈) နောစကလဟကာရက· ငြင်းခုံခိုက်ရန်မဖြစ်အောင်ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။
တိုင်းတပါးသို့စေလွှတ်ခန့်ထားသည့် သံတမန်ကား အလွန်အရေးကြီးသည်။ အထက်ပါအင်္ဂါရပ်တို့နှင့် ပြည့်စုံ လုံလောက် သောပုဂ္ဂိုလ်တို့ကိုသာ စေလွှတ်ခန့်ထားရသည်။ ထိုသို့စေလွှတ်ခန့်ထားရာ၌လည်း ပုဂ္ဂိုလ်၊ သံတမန်ကြီး၊ သံတမန်လတ်၊ သံတမန်ငယ်ဟုသုံးစားရှိသည်။ တိုင်းပြည်ဘက်ကကြည့်ပြန်လျှင်လည်း တိုင်းပြည်ကြီး၊ တိုင်းပြည်လတ်၊ တိုင်းပြည်ငယ်ဟူ၍ သုံးစားရှိပြန်သည်။ ထိုသို့ရှိရာသံတမန်နှင့် တိုင်းပြည်လိုက်လျောအောင် တိုင်းပြည်ကြီးသို့ သံတမန်ကြီး၊ တိုင်းပြည်လတ်သို့ သံတမန်လတ်၊ တိုင်းပြည်ငယ်သို့သံတမန်ငယ်ကို စေလွှတ်ခန့်ထားရာသည်။
ထိုထိုနိပါတ်တော်၊ ရာဇဝင်၊ သာသနာဝင်၊ နီတိ စသောစာအုပ်စာတမ်းတို့၌ သံတမန်စေလွှတ်ခြင်း ခန့်ထားခြင်းနှင့် စပ်လျဉ်းသောအကြောင်းအရာတို့ကို တွေ့မြင်ရသဖြင့် သံတမန်စေလွှတ်ခြင်း၊ ခန့်ထားခြင်း အလေ့အထမှာရှေးရှေးအခါကပင်ရှိခဲ့ကြောင်းထင်ရှားသည်။ ယခုအခါလည်းကမ္ဘာပေါ်ရှိ တိုင်းပြည်အသီးသီးတို့သည် တိုင်းပြည်တစ်ခုနှင့်တိုင်းပြည်တစ်ခု မဟာမိတ်ဖြစ်၍ အဆက်အသွယ်ကောင်းရန် သံတမန် အလဲအလှယ်ပြုကာ တိုင်းပြည်တစ်ခုက တိုင်းပြည်တစ်ခုသို့ သံတမန်စေလွှတ်ခန့်ထားကြသည်။
ပြည်ပိုင်အစိုးရသည် သံတမန်တို့ကို နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်း ခြင်း၊ သတ်ဖြတ်ခြင်းကိုမပြုရ၊ ပြေပြေပြစ်ပြစ် ဆက်ဆံရသည်။ တစ်ပြည်နှင့်တပြည်စစ် ချစ်ကြည်အေးချမ်းနေသောအခါ၌ ထားဘိဦး၊ စစ်ဖြစ်နေသောအခါ စစ်တိုက်နေဆဲအခါ ဖြစ်သော်လည်း တစ်ပြည်မှတစ်ပြည်သို့ စေလွှတ်သောသံတမန်၊ စစ်တပ်တစ်ခုမှစစ်တပ်တစ်ခုသို့ စေလွှတ်သောသံတမန်တို့ကို နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်း၊ သတ်ဖြတ်ခြင်းကိုမပြုရ၊ ပြေပြေပြစ်ပြစ်ဆက်ဆံရသည်။
သက္ကရာဇ် ၆၁ရ ခု၊နန်းတက်သော ပုဂံပြည် နရသီဟပတေ့မင်းလက်ထက် ၆၄၃ ခုတွင်တုတ်ပြည် ဥတည်ဘွားက ရွှေထမင်းအိုး၊ ငွေထမင်းအိုး၊ ရွှေပေါင်းချောင်၊ ငွေပေါင်းချောင်၊ ရွှေယောက်မ၊ ငွေယောက်မ၊ ရွှေဟင်းချို၊ ငွေဟင်းချိုအနော်ရထာမင်းလက်ထက်ကဆက်ဖူးသည်ဟူ၍ အမတ်တစ်ကျိပ်နှင့်မြင်းသည် တစ်ထောင်တို့ကိုစေလွှတ်၍ တောင်းလာသည်။ တုတ်သံတို့သည် မင်းကြီးရှေ့တော်တွင် မတော်မလျော်မကျစ်မလျစ်၊ပြုချေ၏။ ဤမတ်တစ်ကျိပ်နှင့် မြင်းသည်တစ်ထောင်တို့ကို တစ်ယောက်မလွတ်သတ်စေဟု အမိန့်တော်ရှိသည်။
ထိုအခါ အနန္တပစ္စည်းအမတ်သည် ဘုန်းတော်ကြီးသော ဘုရာ တုတ်ဥတည်ဘွား သံတို့သည် ရာဇဝတ်မလိမ်မာ၍ မခြေမငံကျင့်မိသော်လည်း မှတ်သား၍ ဥတည်ဘွားသို့ စေတော်မူလျှင်လည်းစေတော်မူရသည်။ သည်းခံတော်မူ၍ ပြည်ရေးရွာမှုပြေလည်အောင် မိန့်တော်မူသင့်လျှင်လည်း မိန့်တော်မူရလေသည်။ မင်းအဆက်ဆက်တို့သည် သံတမန်ကို သတ်သောထုံးစံမရှိ။ သည်းခံမှသင့်မည်ဟုလျောက်သည်။
မင်းကြီးလည်း ငါကဲ့သိုသောမင်းကို မခန့်မရည်ကျင့်ပြီး သတ်လေသည်မိန့်တော်မူ၏။ အမတ်တို့လည်းမင်းကြီး အာဏာကိုကြောက်သဖြင့် တစ်ယောက်မလွတ်သတ်လေ၏။ ထိုအကြောင်းကိုဥတည်ဘွားကြားလျှင် ပြင်းစွာအမျက် ထွက်၍ စစ်သည်ဗိုလ်ပါ မြောက်မြားစွာစီရင်၍ ချီလာလျှင် အမျိုးမျိုးတိုက်ခိုက်ခုခံပါသော်လည်း မခံနိုင်သည်တွင် မင်းကြီးလည်းပုသိမ်သို့ပြေးရ၏။ နောက်အခါ မင်းနှင့် တကွတိုင်းပြည်လည်းပျက်စီးရ၏၊ မင်းလည်းရာဇဝင်တွင် တုတ်ပြေးမင်းဟုတွင်ရစ်သည်။
(ဤကားသန်တမန်ကိုသတ်မိ၍ပျက်စီးသောထုံးတည်း)။
ထို့ပြင်သံတမန်နှင့်စပ်လျဉ်း၍ဗဟုသုတတိုးပွားစေရန် သုတောဓိတမဟာရာဇဝင်ကြီး၊ တတိယတွဲ· ရာဇသန်စေလွှတ်သည့်စာများအကြောင်းမှထုတ်နှုတ်ပြဆိုပါအံ့။ တစ်ရံရောအခါအဒိဋ္ဌသဟာယဖြစ်သော ဟံသာဝတီပြည်ဓမ္မစေတီမင်း၏၊ အမြော်အမြင်ပညာကိုစုံ စမ်းလိုသဖြင့်ကြီးစွာသောတံတင်း(သေတ္တာ)၌ လောင်စာအပြည့်ထည့်၍ဖွင့်သောအဝ၌သော့ကျင်ကိုထိကာမျှ ဖြင့်မီးလျှံဖြစ်လာအောင်ကျောက်နှင့်သံကိုစီရင်ပြီးမှ ရာဇသန်ရွှေပေတွင် (ကရောဘ·စောလ·ရောင်းက) စကားသုံးခွန်းကိုရေး၍ ဓမ္မစေတီမင်းအားဆက်သစေ၏။ ဓမ္မစေတီမင်းလည်းအမှာစာနှင့် လက်ဆောင်တံတင်း ကိုမြင်လျှင် မသက်မသာရှိလျက်ဆယ်ရက်၊လခွဲနှိုက်နဲတွေးယူ ကြံတော်မူပြီးမှစကားရကိုကျနတော်မူ၏။ စကားသုံးခွန်းတွင် (ကရောဘ) ကားဖဦး ထုပ်နောက်ဆုပ်ဆိုလိုသည်ဖြစ်သော ကြောင့် (ပ)စောက်အက္ခရာ၊ (စောလ) ကား မြေးအဘိုးဆိုလိုသည်ဖြစ်သောကြောင့် (လ)အက္ခရာ။ (ရောင်းက) ငါးမျှော်သည်ဆိုလိုသောကြောင့် ငါးမျှော်သောသတ္တဝါကား ဥဗျိုင်းဖြစ်၏။ ဥဗျိုင်းကို(ပေါက်)ခေါ်သောကြောင့် သုံးလုံးပေါင်းလျှင် (ပ·လ·ပေါက်)ဖြစ်၏။ မြန်မာလိုမ ဖွင့်နှင့်ဆိုသည်။ ဌို ကြောင့်ထိုတံတင်းကိုမြင်းနှင့်တင်ကာမြို့ပြင်သို့အမြန်ထုတ်၍ သော့ကျင်ကိုနှက်စေရာ မီးတောက်၍လောင်ကျွမ်းသဖြင့် အံ့ဖွယ်သူရဲဖြစ်လေသည်။
(ဤကားစကားဝှက်ရေး၍လက်ဆောင်ဖြင့် ပညာစမ်းခြင်းတည်း။) တစ်ရံရောအခါရခိုင်မင်းကလက်ဆောင်ပဏ္ဏာများစွာနှင့် ပတ္တမြားကျည်တောက်တစ်ခုတွင်မြေမှုန့် တစ်ခုတွင်ထုံးမှုန့်ထည့် ၍ အင်းဝမင်းခေါင်အား ရွှေနန်းတော်သို့တက်၍ မတ်တပ်ဆက်သရ၏။ အင်းဝမင်းခေါင်လည်း ပတ္တမြားကျည်တောက်တွင် မြေမှုန့်နှင့်ထုံးမှုန့်ကိုမြင်သော် အံ့ဖွယ်သရဲဖြစ်လျက် မြေကြီးအထုနှင့်တူသောဗိုလ်ပါအများနှင့် ငါချီလာရက၊ အင်းဝပြည်သည်ထုံးမှုန့်နှင့် အတူမကြေလောဟု ယူဆကာ၊ မရွှင်သောမျက်နှာဖြင့် အဆောတလျင်အဆောင် တော်သို့ဝင်သည်ကိုနားတောင်းများဟူသော အမတ်ပညာရှိသိမှ အတွင်းတော်သို့ဝင်၍ အရှင်၏အချစ်တော်ရခိုင်မင်းက မြေမှုန့်လက်ဆောင်ဆက်သရာမှာ (ကျွန်ုပ်ကိုသူကောင်းမှတ် လျင်မြေခြားကိုမှတ်ပါ) ဟုလျှောက်လိုသည်။
ထုံးမှုန့်လက်ဆောင်ဆက်သရာမှာ(အဖိုးအခွန်တော်မှာရှေး ထုံးအတိုင်းဆက်သပါမည်ဟုလျှောက်လိုသည်ဟုကြားလျှောက်မှ စိတ်တော်ပြေ၍သို့ ဖြစ်လျှင်မြေခြားကို သတ်မှတ်လေ။ ရှေးထုံးအစဉ်အလာရှိသည့်အတိုင်းလည်းအဖိုးအခွန် ဆက်ရောက်စေဟူ၍ ရခိုင်သို့စေရပြန် သည်။ (ဤလည်း စကားဝှက်ရေး၍လက်ဆောင်ဖြင့်ကျွန်ခံမြဲခံခြင်းတည်း) ယိုးဒယားမင်းနှင့်ဇင်းမယ်မင်းတို့သည် မိတ်ဖွဲ့ကြ လျက်စစ်မက်မထိုးကြဘဲ ၊ခဲခက်သည့်အရာ ပြဿနာ အမေးအထွေထွေကိုစီရင်စေ၍ မဖြေနိုင်လျှင်ရွှေပိဿာတစ်ရာ၊ ငွေပိဿာတစ်ရာ၊ ဆင်ပေါက်တစ်စီးဆက်ရမည်ဟု ကတိထားကာ ယိုးဒယားမင်းကဇင်းမယ်သို့ (စွတ်၏၊ နစ်၏၊ ပစ်၏။) ဟူသောပြဿနာသုံးထွေကိုရွှေပေရာဇသန်တွင် စီမံရေးသားစေပြီလျှင် အထွေထွေသောလက်ဆောင်ပဏ္ဏာ၊နှင်ဇင်းမယ်မင်းသို့ပိုရ၏။
ဇင်းမယ်မင်းလည်းပြဿနာသုံးထွေကို ရဟန်းပညာရှိတို့နှင့်တိုင်ပင်ဆွေးနွေး၍၊ (စွတ်၏) ဟူသော စကားသည်ဘုရားလောင်းတေမိမင်းသားကို ဖွားမြင်သောအခါ မိုးကြီးစွာရွာသဖြင့် လူအပေါင်း တို့ကို စွတ်စို စေသောကြောင့် (စွတ်၏) ဟုဆိုလိုသည်။ (နစ်၏) ဟူသောစကားသည်ဘုရား လောင်းမဟာ ဇနကမင်း သားသည်သမုဒ္ဒရာအလယ်တွင် သင်္ဘောပျက်သောအခါရေတွင်နစ်သောကြောင့် (နစ်၏)ဟု ဆိုလိုသည်။ (ပစ်၏) ဟူသောစကားသည် ဘုရားလောင်းသုဝဏ္ဏသျှံကို ပီဠိယက္ခမင်းကြီး ကလေးနှင့် ပစ်သောကြောင့် (ပစ်၏) ဟူဆိုလိုသည်။ ဤသို့ပြဿနာသုံးထွေကိုဖြေကြား၍ ရွှေပေတွင်ရေးပြီးလျှင် လက်ဆောင်ပဏ္ဏာနှင့်တကွယိုးဒယားသို့ပို့ရသည်။ (ဤကားအလောင်းအစားပြု၍ စကားဝှက်ကာမေးသော ပြဿနာကိုဖြေ စေခြင်းတည်း။)
တစ်ဖန် ဇင်းမယ်မင်းကယိုး ဒယားမင်းသို့ (အဋ္ဌမေကီဒိသော စန္ဒော၊ ဒုဋ္ဌဣတ္ထိံ ကိံ ကရေယျ၊ သဗ္ဗတ္ထပူဇိ တော ကောနု·ရှစ်ရက်မြောက်သောနေ့၌ လသည်အဘယ်သို့ သဏ္ဌာန်ရှိသနည်း။ ယုတ်မာပျက်စီးသောမိန်းမကို အဘယ်သို့ ပြုရမည်နည်း။ အလုံးစုံသောအရပ်၌ ပူဇော်အပ်သောသူကားအဘယ်သူနည်း) ဟု အမေးပြဿနာ သုံးချက်ကိုရှစ်လုံးဖွဲဂါထာသုံးပါဒစီကုံး၍ ရွှေပေတွင်ရေးပြီးလျှင်လက်ဆောင်ပဏ္ဏာနှင့်တကွ ပို့ပြန်၏။ (ဤလည်းစကားဝှက်ကာမေးသောပြဿနာကိုဖြေစေခြင်းတည်း။) နောက်ထပ်တစ်ဖန် ယိုးဒယားမင်းကဇင်းမယ်မင်းသို့ ရာဇသန်ရွှေပေတွင်ရေး၍ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာ နှင့်တကွ (သစ္စေးကျည်တောက်၊ ပြာမှုန့်၊ လိပ်ခွံ၊ စူးငယ်၊ ကရားငယ်။)ဤငါးပါးမျိုးကို အနားရေးတစ်ရာရှိသော မုနောလင်ပန်း၌ထည့်၍ပို့ပြန်၏။
ဇင်းမယ်မင်းလည်းမှာစာကိုကြား၍ လက်ဆောင်တို့ကိုမြင်သော်အလွန်စိုးရိမ်သဖြင့်ရဟန်းပညာရှိလူ ပညာရှိတို့နှင့်တိုင်ပင်နှီးနှောသောအခါ ယွန်းတို့အလိုသစ္စေးကျည်တောက်ကို (ရက်)ဟုခေါ်သည်။ ပြာ မှုန့်ကို (တော်)ခေါ်သည်။ လိပ်ခွံကို (တော)ဟုခေါ်သည်။ စူးငယ်ကို (စီ)ဟုခေါ်သည်။ ကရားငယ် ကို(ဝိတ်)ဟုခေါ်သည်။ အက္ခရာငါးလုံးပေါင်းသော်( ရက်·တော်·တော·စီ·ဝိတ်)ဖြစ်၏။ (အသက်ထက် ဆုံးချစ်ကြည်ရမည်ဆိုလိုသည်ဟူ၍ ရာဇသံရွှေပေတွင်ရေးပြီးလျှင် ရှေးကထက်မြင့်မောက်သော လက်ဆောင်ပဏ္ဏာများနှင့်တကွယိုးဒယားမင်းသို့ပို့ပြန်၏။ (ဤကား လက်ဆောင်ပစ္စည်းတို့ကိုစကားဝှက်ပြုလုပ် ၍မိတ်ဆက်ပြန်ခြင်းတည်း။ )
နောက်ထပ်တစ်ဖန်ဇင်းမယ်မင်းကယိုးဒယားမင်းသို့ (မြတ်သော ပတ်ယပ်လက္ခဏာယတယာရသော ဆင်ဖြူရတနာကို ဥဗျိုင်းမငယ်တစ်ခုသည် ချီဆောင်နှော၍ ကျူတောဝယ်ချလေသောကြောင့်ဗျာပါသောက ရှိရချေသည်။) ဟူသော မှာစာကိုရွှေပေတွင်ရေး၍ လက်ဆောင် ပဏ္ဏာနှင့်တစ်ကွပို့စေပြန်သည်။
ယိုးဒယားမင်းသည်ပညာရှိအပေါင်းနှင့်တိုင်ပင်ဆွေးနွေး ပြီးမှ (မြတ်သောပတ်ယပ်လက္ခဏာယတ ယာရသောဆင်ဖြူ ရတနာနှင့်တူသော ဆရာကြီးကို ဥဗျိုင်းမငယ်နှင့်တူသော မိန်းမပျိုသည် ဖျက်ဆီးမည်ကြံ၍ ကျူမီးလျှံနှင့်တူသောရာဂတော၌ချလေသောကြောင့် စိုးနှောင့် ဗျာပါ ပူဆာသောကရှိရသည်။) ဖြေဆိုပြီးမှရွှေပေတွင်ရေး၍ ဇင်းမယ်မင်းသို့ပို့စေပြန်၏။ (ဤကားစကားဝှက်ဖြင့်မေး၍ဖြေခြင်းတည်း။)
ဇင်းမယ်ပြည်သို့ရောက်လျှင် ဇင်းမယ်ဘုရင်သည် ပညာရှိတို့နှင့်တိုင်ပင်နှီးနှော၍ဤမြစ်ကား ယိုးဒယားနှင့်ဇင်းမယ်စီးသွားသည်မှန်၏။ သို့သော်လည်းငါတို့ပြည်မှာသည်ငါးကိုမရ၊ ယိုးဒယားမှာသာ ဩဘာနိမိတ်အတိတ်ပြန်လို၍ရသည်ကိုသူတို့က အလိမ္မာနှင့်ဇင်းမယ်ပြည်မှာသာဘေးဖြစ်လိမ့်မည်အဟန် ကြံဖန်ပြုသည်ဖြစ်သောကြောင့် ယင်း ( ဒ·ဘ·အ·တ)အက္ခရာလေးလုံးကိုပင်· ဒသဂဇံ ကုလံ ရဋ္ဌံ၊ ဘယံ စောရ သတ္ထန္တရံ။ အစိရေန ဝိနဿန္တိ၊ တသ္မာ ဒီပံ ကရောဓီရောဟု တစ်ဖန်ဂါထာဖွဲ့စီပြန်၏။ အဓိပ္ပာယ်ကား (ဆင်ဆယ်မျိုးအရှင်စီရင်အုပ်ချုပ်သောယိုးဒယား ပြည်သည်သူခိုး ဓားပြဘေး၊ လက်နက်စွဲကိုင်ကာ ညှဉ်းဆဲသတ်ဖြတ်ခြင်းဘေးနှစ်ပါးကြောင့်မကြာမတင် ဆောလျင်စွာပျက်စီးကုန်လတ္တံ့။ ထိုကြောင့်ပညာရှိသော ပြည်ကြီးရှင်သည် မှီခိုရာကိုင်းကျွန်းသဖွယ်ဖြစ်သော ရတနာသုံးပါးကိုလှူဒါန်းပူဇော်ခြင်းကိုပြုရာ၏။) ဟုရွှေပေတွင်ရေး၍ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာနှင့်တကွ ယိုးဒယားပြည်သို့ပြန်ပို့စေ၏။ (ဤကားတစ်ပြည်နှင့်တစ်ပြည် မိမိတို့ထင်မြင်ယူဆချက်အတိုင်းဂါထာစီကုံး၍၊ ရေးသားစေကြ ခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုအတိုင်းပင်နှစ်ပြည်ထောင်လုံး ဆင်ဖြူများရှင်လက်သို့ရောက်၍ပျက် စီးကြရသည်။)
ယခုခေတ်၌လည်းသံတမန်သည် တစ်နိုင်ငံနှင့်တစ်နိုင်ငံ နိုင်ငံရေးအရသော်လည်းကောင်း၊ စီးပွားရေးအရသော်လည်းကောင်း၊ ဆက်ဆံရာ၌အလွန်အရေးကြီး လှပေသည်။ သံတမန်သည်အခြား အချုပ်အခြာအာဏာပိုင် နိုင်ငံခြားတိုင်းပြည်တစ်ပြည်သို့ မိမိ၏ပြည်ပိုင်အစိုးရကိုယ်စား တရားဝင်စေလွှတ်ခန့်အပ်ခြင်းခံရသောပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏အစိုးရသည် အခြားတစ်နိုင်ငံနှင့်ဆက်သွယ်လို သော ဆန္ဒရှိပါက သံတမန်များမှတ ဆင့်ဆက်သွယ်လိုကြောင်း သဝဏ်လွှာကိုပို့ရမြဲဖြစ်သည်။ တစ်နိုင်ငံနှင့်တစ်နိုင်ငံ စစ်မက်အင်္ဂါဖြစ်ပွားပါက ဦးစွာပထမသံတမန်များကို မိမိတို့ တိုင်းပြည်များသို့ ပြန်ခေါ်ရသည်။
သံတမန်၏တာဝန်ဝတ်တရားများကား ကြီးလေးလှပေ သည်။ အမြော်အမြင်ကြီး၍ပရိယာယ်ကြွယ်ဝပြီးလျှင် ဆက်ဆံမှု၌လည်းလိမ်မာရေးခြားရှိရပေသည်။ သို့မှသာနှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေးသည်ပြေပြစ်ချောမော၍ ကြာရှည်ချစ်ကြည်လေးစားစွာပေါင်းသင်းသွားနိုင်လေသည်။ သံတမန်သည် တစ်နိုင်ငံနှင့်တစ်နိုင်ငံ စက်မက်အင်္ဂါဖြစ်ပွားစေနိုင်သည့် အထင်မှားအမြင်မှားမှုမျိုးမရှိစေရန်ကိုလည်း အထူးသတိပြုရပေသည်။ အရေးကြီးသည့်တာဝန်တစ်ခုမှာ မိမိအားစေလွှတ်ထားရာနိုင်ငံ၏ လူထုသဘောထားကို လေ့လာစုံစမ်းပြီးလျှင် နိုင်ငံရေးအရ မည်သည့်အခြေအနေတွင်ရှိ၍၊ မည်သို့တိုးတက် ပြောင်းလဲလျက်ရှိကြောင်းများကို မိမိ၏အစိုးရထံသို့ အမြဲအစီရင်ခံရခြင်းပင်ဖြစ်ပေသည်။ သံတမန်အဆင့်အတန်းအမျိုးမျိုးရှိ၏။ တိုင်းပြည်ကြီး တိုင်းတွင်သံအမတ်ကြီး၊ သို့မဟုတ် ပြည်တော်နေသံအမတ်များ ကို မိမိတို့၏ကိုယ်စား အခြားတိုင်းနိုင်ငံများ၏ နေပြည်တော်များ၌ စေလွှတ်ခန့်အပ်ထားကြသည်။
တစ်ခါတစ်ရံအထူးအာဏာကုန် လွှဲအပ်ခြင်းခံရသော သံအမတ်ကြီးများကို စာချုပ်လက်မှတ်ရေးထိုးရန်အတွက်သော်လည်းကောင်း၊ နိုင်ငံရေးကိစ္စတခုခု ဆွေးနွေး စေ့စပ် ရန်သော်လည်းကောင်း၊ စေလွှတ်လေ့ရှိသည်။ ဤသံကြီး၊ သံလတ်၊ သံငယ်များအပြင် ထိုသံတမန်များကိုကူညီ ဆောင်ရွက်ရန်ပထမအတွင်းဝန်၊ ဒုတိယအတွင်းဝန်၊ တတိယအတွင်းဝန်စသည်ဖြင့် အတွင်းဝန်အမျိုးမျိုးကိုလည်း စေလွှတ်ခန့်ထားသေးသည်။
အခြားကြည့်ရန်
သံအမတ်နှင့်ကောင်စစ်ဝန်
သင်္ကြန်မိုး
သင်္ကြန်မိုးသည် ၁၉၈၄ ခုနှစ်က ရိုက်ကူးခဲ့သော မြန်မာရုပ်ရှင် ဇာတ်ကား တစ်ကား ဖြစ်ပြီး ၁၉၈၅ ခုနှစ် မြန်မာ့ ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆုပေးပွဲတွင် ဇာတ်ကားဆု၊ ဒါရိုက်တာဆု နှင့် ဓာတ်ပုံဆု အကယ်ဒမီ ဆု ၃ ခု ရရှိခဲ့သော ဇာတ်ကား တစ်ကား ဖြစ်သည်။ မန္တလေး သင်္ကြန်ကို နောက်ခံထား၍ ရိုက်ကူးထားပြီး သင်္ကြန်မိုး ဇာတ်ကားမှ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ဝင် တေးသီချင်းများမှာ နှစ် ၂၀ ကျော် ကြာသည့်တိုင်အောင် သင်္ကြန် သီချင်းများ အဖြစ် ပရိသတ်များ အကြားတွင် ရေပန်းစားလျက် ရှိသည်။ ဇာတ်လမ်း အမည်ဖြစ်သော သင်္ကြန်မိုး တေးသီချင်းကို တေးရေးဆရာ အဉ္စလီမောင်မောင် က ရေးဖွဲ့ ပေးခဲ့သည်။
ဇာတ်လမ်း
ဂီတသမား တစ်ဦးဖြစ်သော စန္ဒရားငြိမ်းမောင်မှာ သူဌေးသမီး ခင်ခင်ထားနှင့် ချစ်ကြိုက်ခဲ့သည်။ ငြိမ်းမောင်မှ ခင်ခင်ထားအား ခိုးပြေးရန် ချိန်းဆိုထားသော နေ့တွင် အချိန်မီ ရောက်မလာနိုင်ခဲ့ဘဲ ခင်ခင်ထား၏ မိဘများမှ ပြန်လည် ခေါ်ယူသွားကာ မိဘချင်း သဘောတူထားသူနှင့် ပေးစားခဲ့သည်။ ငြိမ်းမောင်မှာ အိမ်ထောင်ကျ၍ သက်ထွေးဆိုသော သားတစ်ဦး မွေးဖွားခဲ့သည်။ ခင်ခင်ထားမှာလည်း နွယ်နွယ်ဆိုသော သမီးတစ်ဦး မွေးဖွားခဲ့သည်။
သင်္ကြန်ပွဲတော် နီးကပ်လာသော အခါ သက်ထွေးတို့၏ မိတ်ဆွေ ကိုလတ်သည် မန္တလေးသို့ ရောက်လာခဲ့သည်။ သင်္ကြန်ပွဲတော်တွင် အလှပြကားဖြင့် လှည့်လည် ဖျော်ဖြေရန် သီချင်းတိုက်နေစဉ် ကိုငြိမ်းမောင်မှ သက်ထွေးနှင့် အတူ တီးမှုတ်မည့် သူများမှာ ခင်ခင်ထား၏ သားသမီးများ ဖြစ်ကြောင်း သိရှိသွားသဖြင့် သက်ထွေးအား ဆက်မလုပ်ရန် တားမြစ်ခဲ့သည်။
သင်္ကြန် အတက်နေ့တွင်မှ သက်ထွေးက သူ၏ ဖခင် ကိုငြိမ်းမောင်၏ အရက်ကို ယူသောက်ရာမှ သားအဖချင်း စကားများကြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ကိုငြိမ်းမောင်မှ သက်ထွေးအား နောက်ဆုံးညတွင် ဖျော်ဖြေခွင့် ပေးလိုက်သည်။ ကိုလတ်မှ နွယ်နွယ်အား အတက်နေ့ညတွင် ဖွင့်ပြောမည်ဟု ပြောထားပြီး မဏ္ဍပ်သို့ အရောက်တွက် အထုပ် တစ်ထုပ် လက်ဆောင်ပေးခဲ့သည်။ အထုပ်ထဲတွင် သက်ထွေး၏ နွယ်နွယ်အား ချစ်ကြောင်း ရေးသားထားသော ဒိုင်ယာရီကို ထည့်သွင်း ပေးခဲ့သဖြင့် သက်ထွေးနှင့် နွယ်နွယ်တို့ အဆင်ပြေ သွားကြသည်။
ဆုများ
သင်္ကြန်မိုး ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားသည် ၁၉၈၅ ခုနှစ် မြန်မာ့ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆု ပေးပွဲတွင် အကောင်းဆုံး ဇာတ်ကားဆုကို လည်းကောင်း၊ အကောင်းဆုံး ဒါရိုက်တာဆုကို မောင်တင်ဦးမှ လည်းကောင်း၊ အကောင်းဆုံး ဓာတ်ပုံဆုကို ချစ်မင်းလူ မှလည်းကောင်း အသီးသီး ရရှိခဲ့သည်။
ရိုက်ကူးခြင်း
ဤဇာတ်ကားကို ရီမြင့်ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးက ရိုက်ကူးခဲ့​သော်လည်း ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆု​ပေးပွဲတွင် ဇာတ်ကားဆု ရ​သော် သူရိယပညာရုပ်ရှင်က ရခဲ့သည်။ မန္တလေးရုပ်ရှင်ကုမ္ပဏီဒါရိုက်တာ အဖွဲ့ဝင် မိသားစုများမှ ဆင်းသက်လာ​သော ရီမြင့်ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးသည် ထိုအချိန်က အစိုးရ၏ စီးပွားရေးမူအရ ပြည်ပကဖလင်ကို ဝယ်လို့မရ​သော​ကြောင့် ထုတ်ဝေခွင့်ရှိ​သော ရုပ်ရှင် ကုမ္ပဏီတွေနာမည်ယူကာ အစိုးရဆီမှ ဖလင်ဝယ် ရိုက်ကူးရခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့​ကြောင့် မင်းသား တက္ကသိုလ်မျိုးချစ်နဲ့ မင်းသမီး ခင်အုန်းမြင့်တို့ ပိုင်​သော သူရိယပညာရုပ်ရှင်အမည်နှင့် ထုတ်ခဲ့ရသည်။​ဒေါ်ခင်အုန်းမြင့်သည် ခင်သန်းနု၏ မိခင်​နေရာမှ ဝင်​ရောက်ရိုက်ကူးခဲ့သည်။
ရိုက်ကွင်းကို မန္တလေးဆိုင်းတန်းရပ်ရှိ ရီမြင့်ရုပ်ရှင် အဆောက်အအုံနှင့် ပွဲကုန်းရပ်ရှိ ဒေါက်တာသိန်းအောင်တိုက်တွင် ရိုက်ကူးခဲ့ကာ စန္ဒရားကိုငြိမ်းမောင်အိမ်အတွင်းခန်းကို ရန်ကုန်ရှိ စိန်မောင်စတူဒီယိုတွင် ရိုက်ကူးခဲ့သည်။
ဤကားကို ဝတ္ထု ခင်မောင်အေး (မန္တလေး)ဟု ဖော်ပြခဲ့​သော်လည်း ဒါရိုက်တာမောင်တင်ဦး၏ ဇာတ်လမ်းသာ ဖြစ်မည်ဟု ဆိုကြသည်။ ခင်မောင်အေး (မန္တလေး)သည် ထိုစဉ်က သတင်းနှင့်စာနယ်ဇင်း ကော်ပိုရေးရှင်းတွင်ဦးဆောင်ညွှန်ကြားရေးမှူး တာဝန်ထမ်းဆောင်​နေ​သော ဗိုလ်မှူးကြီးတယောက် ဖြစ်ကာ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ အစ်ကိုတဝမ်းကွဲ တော်သည်။ ထိုစဉ်က ဦးခင်​မောင်​အေး တန်ခိုးထွား​နေချိန်ဖြစ်၍ ဝတ္ထုဇာတ်လမ်းတင်ရာမှာ ချောချောမွေ့မွေ့ ခွင့်ပြုချက်ရရန် ခင်မောင်အေး (မန္တလေး) ဝတ္ထုဟုဆိုကာ နာမည်တပ်ခဲ့​ကြောင်း ​ပြောဆိုခဲ့ကြသည်။
ဤဇာတ်ကားကို စပြချိန်တွင် မျက်နှာသစ်သရုပ်​ဆောင်များနှင့် ရိုက်ကူးထား၍ သိပ်မ​အောင်မြင်​သော်လည်း ​နောက်ပိုင်းတွင် အင်မတန်​အောင်မြင်ခဲ့သည်မှာ ယ​နေ့ထက်တိုင်ဖြစ်သည်။
ဘိုးရာဝဲရွာ၊ မလက်တို
ဘိုးရာဝဲရွာ၊ မလက်တို
ချော့မယ်ဟာ
ချော့မယ်ဟာ သည် အယ်လ်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံအရှေ့မြောက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည့် endorheic ဆားကန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤကန်၏ အမြင့်ဆုံးဧရိယာသည် ၆၇၀၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂၆၀၀ စတုရန်းမိုင်) ခန့် ရှိသည်။ ဤကန်သည် အယ်လ်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံတွင် အကြီးဆုံးကန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤကန်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်၏ အောက်တွင် လုံးဝနီးပါး ရှိနေသည်။ ထို့အပြင် ဤကန်သည် အယ်လ်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံ၏ အနိမ့်ဆုံးအပိုင်း −40 မီတာ (−130 ပေ )တွင် ပါဝင်သည်။ ဤကန်၏ အရွယ်အစားသည် နှစ်တစ်လျှောက်လုံး ပြောင်းလဲမှု ရှိသည်။ အနီးအနားရှိ မြို့များမှာ Biskra (60 ကီလိုမီတာ, အနောက်မြောက်ဘက်), El Oued နှင့် Touggourt (85 ကီလိုမီတာ, တောင်ဘက်) တို့ ဖြစ်ကြသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အယ်လ်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
ထိန်နန်ရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
ထိန်နန်ရွာ(Htingnang)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်၊ ထိန်နန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၆၉၆ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တောင်ပုံရွာ၊ မုံရွာမြို့နယ်
တောင်ပုံရွာ (Taungpon)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာခရိုင်၊ မုံရွာမြို့နယ်၊ ပုရစ်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၀၈၇ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မုံရွာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တောင်နဖားကြီး
တောင်နဖားကြီး (Dendrocitta formosae) ကို ဟိမဝန္တာ၊ အိန္ဒိယတိုက်ငယ်၊ အင်ဒိုချိုင်းနား၊ တရုတ်နိုင်ငံနှင့် ထိုင်ဝမ်တို့တွင် တွေ့ရလေ့ရှိသည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ယင်းငှက်ကို မျိုးဆက်ပျက်သုဉ်းမည့်အန္တရာယ်ရှိသဖြင့် ကာကွယ်ထားသည့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ဟိမဝန္တာတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ဟောင်ကောင်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ထိုင်ဝမ်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:လာအိုနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ယူနန်ပြည်နယ်တွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
ဘုမ္မရွာ၊ ရေစကြိုမြို့နယ်
ဘုမ္မရွာ (Bonma)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ရေစကြိုမြို့နယ်၊ ရပ်သာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၃၆၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရပ်သာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၂၈ ဦး၊ မ ၁၂၁၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၁၄၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေစကြိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြင်းသည်ရွာ၊ တံတားဦးမြို့နယ်
မြင်းသည်ရွာ (Myinthei)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်၊ တံတားဦးမြို့နယ်၊ မြင်းသည်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၁၀၄ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြင်းသည်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၅၇ ဦး၊ မ ၁၅၅၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၉၁၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တံတားဦးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ယောင်ကိုင်းရွာ၊ မိုင်းမောမြို့နယ်
ယောင်ကိုင်းရွာ (Yawngkaing)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ဝ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ဟိုပန်ခရိုင်၊ မိုင်းမောမြို့နယ်၊ ယောင်ပန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၇၉၃၅ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းမောမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ထာစိုင်းရွာ၊ မတူပီမြို့နယ်
ထာစိုင်းရွာ(Htarsaing)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ မတူပီမြို့နယ်၊ ဖနိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၀၆၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဖနိုင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၉၂ ဦး၊ မ ၅၆၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၆၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မတူပီမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဆေးကျွန်းရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်
ဆေးကျွန်းရွာ (Saykyun)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်၊ နတ္တောင့်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၅၇၂ ဖြစ်သည်။
ပါလိုက်ရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ပါလိုက်ရွာ (Parlaik)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်၊ မိုးဗြဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၇၇၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုးဗြဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၅၈၇ ဦး၊ မ ၁၃၆၇၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၂၆၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖယ်ခုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အင်းတရော်ညောင်ကုန်းရွာ၊ အင်းတရော်
အင်းတရော်ညောင်ကုန်းရွာ၊ အင်းတရော်
တံပိုး (တူရိယာ)
တံပိုး(တူရိယာ)
တံပိုး(တူရိယာ)ဆိုသည်မှာ အလွန်ရှေးကျလှသော လေမှုတ်တူရိယာတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ယင်းတူရိယာကို မြန်မာနိုင်ငံ သရေခေတ္တရာခေတ်ကပင် စတင်၍ တီးမှုတ်နေကြသည်။ တံပိုး တူရိယာမှာ ကျွဲချို၏ အလယ်တွင် ဖောက်၍ အခင်ပြားကလေးကို လိုသလို ဖိနှိပ်မှုတ်နိုင်ရန် တပ်ဆင်ထားသည်။ အသံမှာ သုံးလေးသံထွက် ခရာသံများကဲ့သို့ သာယာစူးရှသည်။ ပုဂံခေတ် စေတီပုထိုးများတွင် စည်တီးဝိုင်း၌ ထည့်သွင်း တီးမှုတ်ဟန်ကို တွေ့ရသည်။ အင်းဝခေတ် ထွက်တော်မူ စည်တီးဝိုင်း သုံးဝိုင်းရှိသည့်အနက် စည်ဝန်းတီးဝိုင်းများ၌ တံပိုးကို တွေ့နိုင်သည်။ တူရိယာ ငါးမျိုးရှိသည့်အနက် သုသိရ ဟုခေါ်သော အခေါင်းရှိ စည်မျိုးတွင် ``တံပိုးမျိုးရှစ်ပါး´´ ပါဝင်သည်။
ယင်းတို့ကား-
ရွှေဘုံနိဒါန်း အဆိုအရမူ တံပိုးမှာ အလောင်းစည်သူလက်ထက် ဇမ္ဗူ့သပြေပင်၏ အကိုင်းအခွ အကွေးအဝိုက်ကို လေတိုး၍ မြည်သံစွဲသည်။ များသောအားဖြင့် တံပိုးကို တိရစ္ဆာန် ချိုနှင့် လုပ်ကြမှုတ်ကြပြီး ယင်းကို စစ်ချီရာ၌ သုံးကြသည်။
စိုးမင်းကြီးကျောင်း
စိုးမင်းကြီးကျောင်းသည် မြင်းကပါရပ် နဂါးရုံဘုရားနှင့် အပယ်ရတနာဘုရားနှင့် မနီးမဝေး ပုဂံမြို့သစ်သို့သွား လမ်းမကြီး နံဘေးတွင် တည်ရှိသည်။
ကျောင်းတည်ဆောက်ပုံ
ပုဂံခေတ်တွင် ဗုဒ္ဓဆိုင်ရာ ပုထိုးစေတီဂူဘုရားများနှင့် ဓမ္မဆိုင်ရာ ပိဋကတ်တိုက်များ သံဃဆိုင်ရာကျောင်းများကို ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းခဲ့ကြလေသည်။ ရဟန်း၊ သံဃာတော်များအတွက် ဥတုသုံးလီပျော်ပိုက် သီတင်းသုံးနေထိုင်ရန် အရိပ်အာဝါသနှင့် ပြည့်စုံသော ကျောင်းများကို သစ်သားဖြင့်လည်းကောင်း၊ အုတ်အင်္ဂတေတို့ဖြင့်လည်းကောင်း ဆောက်လုပ်ခဲ့ကြသည်။ အုတ်နှင့်ဆောက်သော ကျောင်းကို ကုလားကျောင်း ခေါ်၍ ထိုအဆောက်အအုံများကိုသာ ပုဂံ၌ တွေ့ရတော့သည်။
ယင်းကုလားကျောင်းများတွင် ပုံစံသုံးမျိုး ကွဲပြားသည်။
စိုးမင်းကြီးကျောင်း ပုံစံသည် တတိယပုံစံမျိုးဖြစ်သည်။ ပန္နက်ပုံမှာ စတုရန်းဖြစ်သည်။ အရှေ့ဘက်၌ အာရုံခံခန်းမရှိ၍ အနောက်ဘက်၌ နှစ်ထပ်တိုက် ဘုရားဆောင်ရှိသည်။ အလယ်ဗဟို၌ ခန်းမကြီးရှိ၍ တောင်ဘက်မြောက်ဘက် တစ်လျှောက်တွင် အခန်းကျဉ်းကလေးများ ဖွဲ့ထားသည်။ အရှေ့တောင်ထောင့် တနေရာတွင် အမိုးဆီသို့ တက်နိုင်သည့် လှေကားတစ်ခုရှိ၏။ အမိုးသည် သစ်သားဖြင့် ဆောက်လုပ်ထားပြီး ပြန့်နေဟန် ရှိလေသည်။
လှိုင်းတာရွာ၊ မလက်တို
လှိုင်းတာရွာ၊ မလက်တို
ထိန်နှစ်ပင်
ထိန်နှစ်ပင်
ရင်းတိုက်ကုန်းရွာ၊ ရင်းတိုက်ကုန်း
ရင်းတိုက်ကုန်းရွာ၊ ရင်းတိုက်ကုန်း
နဖားကြူးမျက်နှာမဲ
နဖားကြူးမျက်နှာမဲ (Dendrocitta frontalis) ကို ဟိမဝန္တာတောင်တန်း၊ မြန်မာနိုင်ငံ၊ နီပေါနိုင်ငံနှင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတို့တွင် တွေ့ရလေ့ရှိသည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ယင်းငှက်ကို မျိုးဆက်ပျက်သုဉ်းမည့်အန္တရာယ်ရှိသဖြင့် ကာကွယ်ထားသည့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:ဘူတန်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
မယ်ဇယ်တန်း
မယ်ဇယ်တန်း သည် အမရပူရ အရှေ့ဘက် တောင်သမန်အင်းစောင်းတွင် တည်ရှိသည်။ အေဒီ ၁၈၇၅-ခန့်က ရေချမ်းဒါယကာ ဦးကြီး၊ ဒေါ်အိုတို့မှ စိုက်ပျိုးခဲ့ပြီး မူလမယ်ဇယ်ပင် အရေအတွက် ၁၀၃-ပင် ရှိခဲ့သည်။ ယခု ၉၅-ပင် ရှိသည်။ အမရပူရ တောင်သမန်အင်း အနောက်မြောက်ဘက် လင်းဇင်းတံတားနှင့် ဦးပိန်တံတားအကြား တည်ရှိသည်။
ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်
ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော် (Bago Region Hluttaw) သည် မြန်မာနိုင်ငံ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၏ ဥပဒေပြုလွှတ်တော် တစ်ခုဖြစ်သည်။ လွှတ်တော်တစ်ရပ်တည်းရှိသော လွှတ်တော်အမျိုးအစားဖြစ်ပြီး အမတ်ဦးရေ ၇၆ ဦး (ရွေးကောက်ခံ ၅၇ ဦးနှင့် တပ်မတော်သား ကိုယ်စားလှယ် ၁၉ ဦး) ရှိသည်။
ဆည်ကြီးတောရွာ၊ မုံရွာမြို့နယ်
ဆည်ကြီးတောရွာ (Segyitaw)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာခရိုင်၊ မုံရွာမြို့နယ်၊ ဆည်ကြီးတောကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၀၈၃ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မုံရွာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နိုင်ကဘာရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
နိုင်ကဘာရွာ(Naingkabar)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်၊ ထိန်နန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၇၀၀ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကမ္မဝါစာ
ကမ္မဝါစာဟူသည် ကမ္မပုဒ်နှင့် ဝါစာပုဒ်တွဲစပ်ထားသော ပါဠိစကားတည်း။ ဤ၌ကမ္မ ဟူသည် ဝိနည်းကံတည်း။ ဝါစာဟူသည် ထိုဝိနည်းကံ ဆောင်သည့်အခါ ရွတ်ဖတ် အပ်သော စကား ဝါကျ တည်း။ ထိုကြောင့် ကမ္မဝါစာဟူသည် ရဟန်းသံဃာများ ဝိနည်းကံဆောင်သည့်အခါ အများ သဘောတူညီချက် ရယူရန် ရွတ်ဖတ်အပ်သော စကားဝါကျများ ဖြစ်သည်ဟု မှတ်ရမည်။ မြန်မာလို ကမ္မဝါဟူ၍ ခေါ် အပ်သော စကားသည်လည်း ဤကမ္မဝါစာဟူသော ပါဠိ စကားကိုလိုက်၍ ခေါ်ခြင်းသာ ဖြစ်ပေသည်။ ရဟန်း သံဃာ များ ဝိနည်းကံဆောင်သည့်အခါ ကမ္မဝါစာများ ရွတ်ဖတ်၍ အများသဘောတူ ဆုံးဖြတ်ချက် ချမှတ် ရသည်။ ကမ္မဝါစာ၌ `ဉတ္တိဒုတိယကမ္မဝါစာနှင့် ဉတ္တိစတုတ္ထကမ္မဝါစာ အဓိပ္ပါယ် ပြဆိုလျှင် လုံလောက်၏။ သို့ရာတွင် ဝိနည်းကံ အပြည့်အစုံ ပြဆိုမှ ထင်ရှားမည်ဖြစ်၍ ဤ၌ဝိနည်းကံတို့ကို ပြဆိုပေအံ့။
YGN နိုင်ငံခြားသားမှတ်ပုံတင်
ပြည်ပနိုင်ငံအသီးသီးမှ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြည်ဝင်ဗီဇာ တစ်မျိုးမျိုးဖြင့် ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး၊ ရက်ပေါင်း ၉၀ ကျော်လွန်နေထိုင်သူများသည် ၁၉၄၈ နိုင်ငံခြားသားများ မှတ်ပုံတင်ရေး နည်းဥပဒေ အပိုဒ် ၆ (၁)(ခ)(ဂ)တို့အရ YGN သင်္ကေတဖြင့် ထုတ်ပေးသည့် နိုင်ငံခြားသား မှတ်ပုံတင်လက်မှတ်ကို ကိုင်ဆောင်ကြရသည်။ ၎င်း လက်မှတ်သည် နှစ်စဉ် နိုဝင်ဘာ ၃၀ ရက်တွင် သက်တမ်းကုန်ဆုံးပြီး၊ ၁၉၄၈ နိုင်ငံခြားသားများမှတ်ပုံတင်ရေး နည်းဥပဒေ အပိုဒ် ၇(၂)(ဂ)အရ သက်တမ်းကုန်ဆုံးသည့် နေ့မှ ရက်ပေါင်း သုံးဆယ်အတွင်း နိုင်ငံခြားသားမှတ်ပုံတင်လက်မှတ် လဲလှယ်ခြင်းလုပ်ငန်းကို ဆောင်ရွက်ရမည် ဖြစ်သည်။ ယင်းသို့ ဆောင်ရွက်ရာ၌ နှစ်စဉ် ဒီဇင်ဘာ ၁ ရက်မှ ၃၀ ရက်အတွင်း သတ်မှတ်အခငွေ ကန် ၉ ဒေါ်လာ ပေးသွင်း၍ နိုင်ငံခြားသား မှတ်ပုံတင်လက်မှတ် လဲလှယ်ခြင်းလုပ်ငန်းကို ဆောင်ရွက်ရသည်။ ထိုသို့ သတ်မှတ်ကာလကုန်ဆုံးသွားပြီး ဇန်နဝါရီ အတွင်း လာရောက်လဲလှယ်ပါက၊ နည်းဥပဒေ အပိုဒ် ၁၇(၃)အရ ကျသင့်ငွေ၏ နှစ်ဆ ပေးဆောင်ရသည်။
ကမ္မဝါစာ
ကမ္မဝါစာလုံး
ကမ္မဝါစာရေးသားရာတွင် အင်းဝခေတ်ဟန် လေးထောင့်ဆန်သော ပန်းစာလုံးခေါ် စာညှင်းစာလုံးကိုရေးသားနည်းမှာတမျိုး၊ မြန်မာအက္ခရာဝိုင်းစက်စွာဖြင့် ရေးသားနည်းကတစ်မျိုးဟူ၍ နှစ်မျိုးရှိသည်။
YGN နိုင်ငံခြားသားမှတ်ပုံတင်
၂၀၂၀ ကပ်ရောဂါကာလတွင် လက်မှတ်ကိုင်ဆောင်သူ နိုင်ငံခြားသားများ အဆင်ပြေအောင် နိုဝင်ဘာ ၁၆ ရက်သို့ ပြောင်းရွှေ့လိုက်ကာ၊ ရန်ကုန် ကျောက်တံတားမြို့နယ်၊ ပန်းဆိုးတန်းလမ်းရှိ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဦးစီးဌာနတွင် ဆောင်ရွက်ရသည်။
စကွယ်ဈေးပိုင်းရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
စကွယ်ဈေးပိုင်းရွာ (Sakweizaypaing)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ တောင်ကြီးခရိုင်၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်၊ မိုးဗြဲကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၇၇၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိုးဗြဲကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၅၈၇ ဦး၊ မ ၁၃၆၇၅ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၇၂၆၂ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖယ်ခုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မလက်တိုရွာ၊ မလက်တို
မလက်တိုရွာ၊ မလက်တို
လွိုင်လိုင်ရွာ၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်
လွိုင်လိုင်ရွာ (Loilai)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)၊ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ မိုင်းကိုင်မြို့နယ်၊ မြို့မဆင်ခြေဖုန်း (မြောက်)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၄၃၈၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြို့မဆင်ခြေဖုန်း (မြောက်)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၈၂ ဦး၊ မ ၅၅၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၄၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းကိုင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တောင်ရင်းရွာ၊ အထက်ပြူးမ
တောင်ရင်းရွာ၊ အထက်ပြူးမ
တောင်သမန်အင်း
တောင်သမန်အင်း သည် အမရပူရမြို့ အရှေ့ဘက်ရှိ အလွန်ထင်ရှားသော အင်းကြီးတစ်ခုဖြစ်သည်။ အင်းကြီးအား ဖြတ်ဆောက်ထားသည့် ဦးပိန်တံတားမှာ အလွန်ထူးခြားလှသော သစ်လုံးတံတားဖြစ်သည်။ အင်းဘေးတွင် ကျော်ကြားသော မယ်ဇယ်ပင်တန်းကြီးများ ရှိသည်။
ကျုံတုံးရွာ၊ ရင်းတိုက်ကုန်း
ကျုံတုံးရွာ၊ ရင်းတိုက်ကုန်း
မယ်မြန်မာ ကမ္ဘာ ၂၀၁၈
မယ်မြန်မာ ကမ္ဘာ ၂၀၁၈ပြိုင်ပွဲသည် Yay Kuu Amplified Broadcast Station၌ ၂၀၁၈ခုနှစ် ဇူလိုင် ၁၈ရက်နေ့တွင် ကျင်းပသော အကြိမ် (၅)မြောက် မယ်မြန်မာ ကမ္ဘာပြိုင်ပွဲ ဖြစ်သည်။
ဆန်ကာတင် ၂၀ဦး
မယ်မြန်မာ ကမ္ဘာ ၂၀၁၈ ကို ပြိုင်ပွဲဝင် ၂၀ဦး ဝင်ရောက် ယှည်ပြိုင်သည်။
ဆန်ကာတင် ၄၀ဦး
မယ်မြန်မာ ကမ္ဘာ ၂၀၁၈ ဆန်ကာတင် ၂၀ဦးရွေးချယ်ခြင်းကို ဇွန်လ ၁၁ရက်နေ့တွင် Chatrium Hotel Royal Lake ရန်ကုန်၌ကျင်းပခဲ့သည်။
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အလှမယ်ပြိုင်ပွဲများ
တော်သမန်တိုက်
တော်သမန်တိုက်
မန္တလေးမြို့ရှိ ထင်ရှားသော ကျောင်းတိုက်ကြီး တစ်ခုအမည်။ မေဃဝတီ တောင်သမန်တိုက်ဟု အမည်ရှိသည်။ မန္တလေးအနောက်ပြင် ၈၉-လမ်း၊ ကျောက်ဆစ်မီးသတ်၏မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။
ဘုမ္မကျွန်းရွာ၊ ရေစကြိုမြို့နယ်
ဘုမ္မကျွန်းရွာ (Bonmakyun)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ရေစကြိုမြို့နယ်၊ ရပ်သာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၃၆၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရပ်သာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၂၈ ဦး၊ မ ၁၂၁၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၁၄၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေစကြိုမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပြည်သူ့စစ်ကုန်းရွာ၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်
ပြည်သူ့စစ်ကုန်းရွာ(Pyithusitkone)သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ပူတာအိုခရိုင်၊ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်၊ ထိန်နန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၇၆၉၈ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ငှက်မြီးစောင်း
ငှက်မြီးစောင်း (Crypsirina temia) ကို မြန်မာနိုင်ငံ၊ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ အင်ဒိုချိုင်းနား၊ ဆူမတြာကျွန်း၊ ဂျာဗားကျွန်းနှင့် ဘာလီတို့တွင် တွေ့ရှိရတတ်ပြီး ရွာနှင့်နီးသော ဝါးရုံတောများတွင် နေထိုင်တတ်သည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ သစ်တောဦးစီးဌာနမှ ယင်းငှက်ကို မျိုးဆက်ပျက်သုဉ်းမည့်အန္တရာယ်ရှိသဖြင့် ကာကွယ်ထားသည့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှတွင် တွေ့ရှိရသော ငှက်များ
ကွင်းစပ်ရွာ၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်
ကွင်းစပ်ရွာ (Kwinsat)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်၊ ညောင်ကိုင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၆၉၂ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ယင်းမာပင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကန်ကုန်းရွာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ကန်ကုန်းရွာ (Kankone)သည် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ညောင်ဦးခရိုင်၊ ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ လှိုင်သာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၁၈၅၀ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လှိုင်သာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၄၁၉ ဦး၊ မ ၁၈၀၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၂၂၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပလောင်ရွာ၊ မလက်တို
ပလောင်ရွာ၊ မလက်တို
ပလင်ရွာ၊ အင်းတရော်
ပလင်ရွာ၊ အင်းတရော်
သီအိုလော်ဂျီ
သီအိုလော်ဂျီ သည် နတ်ဘုရားတို့၏ အတွေးအခေါ်နှင့် သူတို့၏ သဘာဝများကို လေ့လာသော ဘာသာရေးယုံကြည်မှုဆိုင်ရာလေ့လာမှု ပညာရပ်တစ်ခုဖြစ်သည်။
ဖနိုင်ရွာ၊ မတူပီမြို့နယ်
ဖနိုင်ရွာ(Phaneng)သည် ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီခရိုင်၊ မတူပီမြို့နယ်၊ ဖနိုင်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၅၀၅၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဖနိုင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၉၂ ဦး၊ မ ၅၆၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၀၆၀ ဦး နေထိုင်သည်။
ခနောင်ရွာ၊ မင်းဘော
ခနောင်ရွာ၊ မင်းဘော
ညောင်အိုင်ရွာ၊ ရင်းတိုက်ကုန်း
ညောင်အိုင်ရွာ၊ ရင်းတိုက်ကုန်း
ရွာသစ်ကြီး
ရွာသစ်ကြီး
ကိုးကား
ရွာသစ်ကြီး
သစ်ညိုပင်ရွာ၊ မုံရွာမြို့နယ်
သစ်ညိုပင်ရွာ (Thitnyopin)သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မုံရွာခရိုင်၊ မုံရွာမြို့နယ်၊ ဆည်ကြီးတောကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၃၀၈၄ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မုံရွာမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
သာဂေါင် (ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်)
ဦးသာဂေါင်သည် တစ်ချိန်က မြန်မာ့ရုပ်ရှင်လောကတွင် လူသိများခဲ့သော သရုပ်ဆောင် တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ဦးသာဂေါင်ကို တောင်ငူမြို့၊ ကုန်သည် ဦးဘိုးသာ၊ ဒေါ်ရွှေမြင့်တို့မှ ၁၂၇၂−ခုနှစ်၊ တပေါင်းလပြည့်နေ့တွင် မွေးဖွားသည်။ မွေးချင်း ရှစ်ယောက်အနက် အကြီးဆုံးသား ဖြစ်ပြီး ငယ်နာမည် မောင်ရွှေပြည့် ဖြစ်သည်။ နာမည်ရင်းမှာ လှမောင်ဖြစ်ကာ ဓာတ်ပုံဆရာကြီး ဦးလှမောင်ဟု ခေါ်ကြသည်။
တောင်ငူရှိ ဘုန်းကြီးကျောင်းသား ဘဝမှ ရန်ကုန်မြို့သို့ စွန့်စားထွက်လာခဲ့ပြီး လှမောင် အမည်သစ်ဖြင့် ၁၉၂၆-ခုနှစ်တွင် ကြို့ကုန်းရှိ သိန်းတန်စတူဒီယိုတွင် ခြံစောင့် လုပ်ခဲ့သည်။ ခြံစောင့်ဘဝမှ ဒါရိုက်တာ ဦးမောင်ကလေး၏ နဝရတ်မယ်၊ ဒါရိုက်တာ ဦးဘသန်း၏ ဂန္ဓမာဗွေ၊ ဒါရိုက်တာ ဦးဘချစ်၏ တပင်ရွှေထီး ဇာတ်ကားများတွင် မထင်မရှား ဆိုက်ပတ်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သည်။
ကင်မရာမင်း
ရုပ်ရှင်ဓာတ်ပုံပညာကို ကင်မရာမင်း ဦးပုထံတွင် စသင်ခဲ့ပြီး မြန်မာအဆွေသို့ ရောက်သောအခါ ကင်မရာမင်း ဦးမြတ်ကျော်နှင့် ဒါရိုက်တာ ဦးညီပုတို့ထံတွင် ဓာတ်ပုံပညာကို ဆက်လက်သင်ကြားခွင့် ရခဲ့သည်။ နန်းညွန့်နွယ် အသံတိတ်ဇာတ်ကားမှစ၍ တွဲဖက်ကင်မရာမင်း ဖြစ်ခဲ့ပြီး မြန်မာအဆွေမှ အေဝမ်းသို့ နာမည်ပြောင်းချိန် ချစ်မဟာ (၁၉၃၆)မှ စ၍ ကင်မရာမင်း ဖြစ်လာသည်။ ထို့နောက် C.C ဓာတ်ပုံဆရာချုပ် လုပ်ခဲ့သည်။ လူရွှင်တော်အဖြစ် မင်းကတော် (၁၉၃၀)မှ စခဲ့ပြီး သာဂေါင်ဆိုသော နာမည်ကို စာရေးဆရာ ဒဂုန်နတ်ရှင်က မှည့်ခေါ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
ဦးလှမောင် ခေါ် သာဂေါင်ကြီးသည် ကိုလိုနီခေတ်တွင် နယ်ချဲ့ ဗြိတိသျှကို ဆန့်ကျင်ခဲ့သည်။ ရေနံမြေသပိတ်ကြီး ချီတက်လာသည့် သတင်းကား၊ တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားသပိတ် သတင်းကား၊ ဗိုလ်အောင်ကျော်ရုပ်ရှင် သတင်းကားနှင့် ပုလိပ် သတင်းကားတို့ကို ဓာတ်ပုံရိုက်ကူး မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည်။
ဦးသာဂေါင်သည် အေဝမ်းရုပ်ရှင်မှ ပန်းချီမြတ်ကျော်၏စည်းရုံးချက်အရ တို့ဗမာအစည်းအရုံးသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး သခင်လှမောင်အမည်ဖြင့် နယ်ချဲ့ဗြိတိသျှ ဆန့်ကျင်ရေးတွင် ပါဝင်ဆင်နွဲခဲ့သူဖြစ်သည်။
၁၉၄၁-ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလတွင် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီး ရန်ကုန်မြို့သို့ ကူးဆက်လာရာ ဦးသာဂေါင် မိသားစုသည် မှော်ဘီမြို့သို့ စစ်ပြေးအဖြစ် တိမ်းရှောင်ခဲ့ရသည်။
ဂျပန်ခေတ်ဦး စစ်ပြေးဘဝတွင် မိုးကြိုးဦးအုန်းခင်နှင့် သခင်တင်မောင်ကြီးတို့ လာရောက်စစ်သားစုဆောင်းရာ ဗမာ့လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် (BIA)သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ရှေးဦးစွာ ဗိုလ်မင်းခေါင်၏ တပ်သားအဖြစ် ရခိုင်ဘက်သို့ ချီတက်ခဲ့ရသည်။ ရခိုင်မှတစ်ဆင့် အထက်မြန်မာပြည်သို့ ချီတက်ကြရသည်။ (BIA) တပ်ကို ဖျက်သိမ်းပြီး BDA တပ်ကို ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းချိန်တွင် သူ့ဆရာ အေဝမ်းဦးတင်မောင်နည်းတူ တပ်မှ နုတ်ထွက်ခဲ့သည်။
ဂျပန်ခေတ်ဘဝ
ဂျပန်ခေတ် တလျောက်လုံးတွင် အခြားသော ရုပ်ရှင်ပညာသည်များကဲ့သို့ ပြဇာတ်ဝင်မကဘဲ ကုန်သည်၊ ဈေးရောင်း၊ မြင်းလှည်းမောင်းစားပြီး အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းပြုကာ အေဝမ်းခြံတွင် နေထိုင်ခဲ့သည်။ ဖက်ဆစ်ဂျပန်တော်လှန်ရေးကာလတွင် ဗိုလ်မင်းခေါင်တို့နှင့်အတူ စစ်တောင်း၊ ခင်ကန့်လန့်တိုက်ပွဲတွင် ပါဝင်ဆင်နွှဲခဲ့ပြန်သည်။ ထို့ကြောင့် ၁၉၅၉-ခုနှစ်တွင် လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းဝင် (တတိယအဆင့်) ချီးမြှင့်ခြင်းခံရသည်။
စစ်ပြီးခေတ်
စစ်ပြီးခေတ်တွင် အေဝမ်းဖလင်၌ ဓာတ်ပုံဆရာ၊ လူရွှင်တော်အဖြစ် ပြန်လည်လုပ်ကိုင်ပြီးနောက် ၁၉၅၃-ခုနှစ်၌ ကုမ္ပဏီလုပ်သားအဖြစ်မှ နုတ်ထွက်ကာ ပြင်ပရုပ်ရှင် ကုမ္ပဏီများတွင် ကန်ထရိုက်အဖြစ် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ရိုက်ခဲ့သည်။ ကိုယ်ပိုင် ကေတုမတီ ရုပ်ရှင်ကုမ္ပဏီကိုလည်း တည်ထောင်ပြီး ဒါရိုက်တာအဖြစ် ဒေါက်တာမာလာ (၁၉၅၉) အသံထွက် ဇာတ်ကားကိုလည်းကောင်း၊ ရွှေစင်ရုပ်ရှင်မှ လူယောက်ျား(၁၉၅၆) အသံထွက် ဇာတ်ကားကိုလည်းကောင်း ရိုက်ကူးခဲ့သည်။ ဦးသာဂေါင်သည် အသံတိတ်၊ အသံထွက် ဇာတ်ကားပေါင်း (၆၀)ကျော်ခန့် ပါဝင်ရိုက်ကူးခဲ့သည်။ သူပါဝင်ခဲ့သမျှ ဇာတ်ကားများအနက် ချစ်သက်ဝေ(၁၉၅၂)နှင့် ရတနာပုံ(၁၉၅၃)တို့ကို အနှစ်သက်ဆုံးဟု ပြောဆိုဘူးသည်။
ဦးသာဂေါင်သည် ရပ်ကျိုးရွာကျိုး၊ တိုင်းပြည်အကျိုးကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သူဖြစ်ရာ စမ်းချောင်းရပ်ရှိ အလယ်တန်းကျောင်း တစ်ကျောင်းကို အထက်တန်းကျောင်းအဆင့် ရရှိရေးအတွက် မမောနိုင် မပန်းနိုင် သူနှင့် ခင်မင်ရင်းနှီးစွဲ နိုင်ငံတော် ခေါင်းဆောင်ကြီးထံသို့ သွားရောက်တွေ့ဆုံကာ ရရှိအောင် လုပ်ဆောင်ပေးခဲ့ဘူးသည်။ ရုပ်ရှင်စက်မှုလုပ်သားများအရေးကိုလည်း ခေါင်းဆောင်ကာ ရရှိအောင် တောင်းဆိုပေးခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။
ဘဝနိဂုံး
ဦးသာဂေါင်သည် ၁၉၇၆-ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ (၂၂)ရက်နေ့တွင် ဆီးချို၊ သွေးတိုးရောဂါဖြင့် စမ်းချောင်းမြို့နယ်၊ ကျိုက်လတ်လမ်းနေအိမ်၌ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ကွယ်လွန်သူ ဦးသာဂေါင်၏ ဆန္ဒအရ ကြွင်းကျန်သော သူ၏ရုပ်ကလာပ်ကို ဆေးတက္ကသိုလ်သို့ လှူဒါန်းခဲ့သည်။ မကွယ်လွန်မီ သူစုဆောင်းရိုက်ကူးထားသမျှ ရုပ်ရှင်ဖလင် သတင်းကားများနှင့် သမိုင်းဝင်ဓာတ်ပုံများကို စစ်သမိုင်းပြတိုက်သို့ လှူဒါန်းခဲ့သည်။
မနီလာလျှော်
မနီလာလျှော်
မနီလာလျှော်သည် ဖိလစ်ပိုင်ကျွန်းဟုနှင့် ဆန်ဒါကျွန်းစုများတွင် ပေါက်ရောက်သော တိုင်းရင်း အမည် အဗက ငှက်ပျောပင်မှရသည့် အမျှင်ဖြစ်သည်။ ယင်းအပင်၏ ရုက္ခဗေဒအမည်မှာ တက်စတိုင်းလစ်ဖြစ်၍ မည်သည့်မြေတွင် မဆို စိုက်ပျိုးနိုင်သည့် ငှက်ပျောပင်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ၉ ပေ မှ ၁၈ ပေအထိမြင့်သော နှစ်ကြာခံ ပင်မျိုးဖြစ်၍ ငှက်ပျော ပင်ကဲ့သို့ရှည်ဖားဖားအရွက်ကြီးများ ရှိသည်။ အမျှင်များကို အရွက်များမှရရာ ထိုအမျှင်များကို ယခင်က ဖိလစ်ပိုင်ကျွန်းစု ၏ မြို့တော်ဖြစ်သော မနီလာမြို့၌ အကြီးအကျယ် ရောင်းဝယ် ဖောက်ကား ပြုလုပ်သဖြင့် ယင်းမြို့ကို အစွဲပြု၍ မနီလာလျှော် ဟု ခေါ်သည်။ လျှော်အချောစားကို အထည်အလိပ်များ ရက် လုပ်၍ အကြမ်းစားကို မနီလာကြိုး၊ ပတ္တူ၊ ကောဇောစသည်တို့ ပြုလုပ်ကြသည်။ မနီလာမှထွက်သော မနီလာလျှော် တစ်ဝက် ကျော်ကျော်လောက်ကို ကြိုးကျစ်ရန် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု နိုင်ငံသို့တင်ပို့ရသည်။ မနီလာကြိုးကား ကမ္ဘာပေါ်တွင် ထင်ရှားသော ကြိုးပင်ဖြစ်လေသည်။
စုပေါင်းရွာ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဖယ်ခုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဥပုသ်
ဥပုသ်စောင့်ခြင်း
“ဥပ+ ဝသထ” ဟုပုဒ်ခွဲ၊ “ဥပ”- ညစာ မစားခြင်း၊ “ဝသထ”နေခြင်း၊ ညစာမစား ခြင်း၊ သူ့အသက်မသတ်ခြင်း၊ စသော အင်္ဂါရှစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော သီလကို ခံယူဆောက်တည် ၍ ဘုရားဂုဏ်တော်၊ တရားဂုဏ်တော် စသော အာရုံများကို အာရုံပြုကာ (ဘာဝနာ) ပွားလျက် အကုသိုလ်စိတ်များ မဖြစ်စေဘဲ စိတ်စင်ကြယ်အောင် စောင့်စည်းနေထိုင်မှုကို ဥပုသ်စောင့် ဟုခေါ်သည်။
(ဆောင်ပုဒ်) မိမိ စိတ်မှာ စင်ကြယ်လာအောင် အင်္ဂါရှစ်တန် သီလခံ၍ ခြိုးခြံ အောင့်အည်း တဖြောင့်တည်းဖြင့်၊ စောင့်စည်း အားထုတ် တရားကုတ် ဥပုသ်စောင့် ဟုမှတ်။
အခြားလူမျိုးတို့၏ ဥပုသ်နေ့
ကမ္ဘာပေါ်ရှိ လူမျိုးတိုင်းလိုလိုပင် ယခုအခါတွင် ခုနစ်ရက် တစ်ပတ်လျှင် တစ်ရက်သက်သက်ကို နေ့အားအဖြစ် သတ် မှတ်ထားလေ့ရှိကြသည်။ ထိုသို့ ထားရာတွင် အချို့လူမျိုးများ အဖို့ကား ထိုနေ့သည် နေ့စဉ်အလုပ်တာဝန်များကို ရပ်ဆိုင်း ထားသော အားလပ်ရက်မျှသာ မဟုတ်ပဲ လောကုတ္တရာလမ်းစဉ် ဖြစ်သော အယူဝါဒဆိုင်ရာ ကိစ္စများကို ဆောင်ရွက်ရသော နေ့ထူးနေ့မြတ်လည်း ဖြစ်ပေသည်။ ထိုကြောင့် ထိုကဲ့သို့ သောနေ့မျိုးကို သီတင်းနေ့၊ သို့မဟုတ် ဥပုသ်နေ့ဟု ခေါ် လေသည်။
ရှေးနှစ်ပေါင်း များစွာကပင် အီဂျစ်လူမျိုး၊ ဗက်ဗီလုံးနီး ယန်းလူမျိုး၊ ဟိန္ဒူလူမျိုး၊ ပါးရှင်းလူမျိုး၊ ဂရိလူမျိုးနှင့်ရောမ လူမျိုးများသည် ခုနစ်ရက်တစ်ပတ်တွင် တစ်ရက်ကို အားလပ် ရက်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားခဲ့ကြသည်။ နောက်ခေတ်တွင် တီဗြူ လူမျိုးများသည် ဗက်ဗီလုံးနီးယန်းလူမျိုးများမှ တစ်ဆင့် ခုနစ် ရက် တစ်ပတ်တွင် တစ်ရက်ကို အားလပ်ရက်အဖြစ်ထားသော အလေ့ကို ဆက်ခံရရှိဟန် တူလေသည်။ သို့ရာတွင် ဟီဗြူ လူမျိုးတို့၏ အားလပ်ရက်မှာ သူတို့၏ အယူဝါဒဆိုင်ရာ နေ့ ထူးနေ့မြတ်လည်း ဖြစ်ပေသည်။ ထိုနေ့မှာ အီဂျစ်လူမျိုးများ၏ အညှဉ်းဆဲခံ လက်အောက်ခံ ဘဝမှ ဟီဗြူလူမျိုးများ လွတ် မြောက်သောနေ့ဖြစ်၍ ရက်သတ္တတစ်ပတ်တွင် ခုနစ်ရက် မြောက်နေ့ဖြစ်သော စနေနေ့ ဖြစ်လေသည်။
အင်္ဂလိပ် အမေရိကန် စသော ခရစ်ယာန်အယူဝါဒီများ၏ ဥပုသ်နေ့မှာ တနင်္ဂနွေနေ့ဖြစ်၏။ ခရစ်ယာန်များသည် တနင်္ဂနွေကို ဥပုသ်နေ့အဖြစ် သတ်မှတ်ရခြင်းမှာ ထိုနေ့တွင် ခရစ်တော် ရှင်ပြန်ထမြောက်လာသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ရက်သတ္တတပတ်၏ ပထမနေ့ဖြစ်သော တနင်္ဂနွေနေ့တိုင်းတွင် ခရစ်ယာန်များသည် ခရစ်ယန် ဘုရားရှိခိုးကျောင်းများသို့ သွားရောက်၍ ဝတ်တတ်ကြလေသည်။
ဥပေါသထမှ ဥပုသ်
ဗုဒ္ဓဝါဒီ မြန်မာလူမျိုးများတွင် ဥပုသ်နေ့ဟူ၍ သတ်မှတ် ထားခြင်း ရှိလေသည်။ ဥပုသ်ဆိုသော စကားသည် ဥပေါသထ ပါဠိဘာသာစကားမှ ဖြစ်ပေါ်လာ၍ အဓိပ္ပာယ်မှာ ရတနာ သုံးပါးကို ဆည်းကပ်၍ သီတင်း သုံးခြင်း၊ ရှစ်ပါးသီလကို ထိန်းခြင်း၊ သို့မဟုတ် ပါတိမောက်ကိုပြခြင်းဖြစ်သည်။ တစ်ဖန် ဥပုသ်သုံးမျိုး ရှိပြန်ရာ (၁) ဂေါပါလဥပုသ် (၂) နိဂဏ္ဌဥပုသ် နှင့် (၃) အရိယာဥပုသ်ဟူ၍ ဖြစ်သည်။
ဥပုသ်သုံးမျိုး
(၁) ဂေါပါလဥပုသ်ဆိုသည်မှာ ဥပုသ်သီလကို ဆောက်တည် ပြီးနောက် ရတနာသုံးပါး၏ဂုဏ်တော်၊ ကျေးဇူးတော်ကို မအောက်မေ့ မပွားများပဲ ဝတ်ရေးစားမှု အစုစုတို့ကိုသာ ကြံစည်အောက်မေ့နေသော ဥပုသ်မျိုး ဖြစ်သဖြင့် အကျိုး ပေးနည်းသည်။
(၂) နိဂဏ္ဌဥပုသ်ဆိုသည်မှာ တိတ္ထိတို့ဆောင်သော ဥပုသ်မျိုးဖြစ်သည်။ ပမာအားဖြင့် မိုင်တစ်ရာအတွင်း ရှိသော သတ္တဝါကိုသာ သတ်ပါမည် စသည့် သိက္ခာပုဒ်မျိုးကို ဆောက် တည်ခြင်း ဖြစ်၍ အပြစ်ရှိသည်။
(၃) အရိယာဥပုသ်ဆိုသည်မှာ ဥပုသ်ဆောက်တည်ပြီးလျှင် အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ အသုဘတရားတို့ကို ဆင်ခြင်စဉ်းစား ပြီး၊ ရတနာသုံးပါးတို့၏ ဂုဏ်တော်ကျေးဇူးတော်များကို အောက်မေ့ပွားများခြင်းများ ပြုလုပ်သဖြင့် များမြတ်သော အကျိုးရှိ၏။
ဥပုသ်စောင့်သည့်နေ့
ဥပုသ်ဆောက်တည်ရသောနေ့ကား ပကတိဥပုသ်နေ့၊ ပဋိဇာဂရ ဥပုသ်နေ့၊ ပါဋိဟာရိယပက္ခဥပုသ်နေ့ အားဖြင့် သုံးပါးအပြား ရှိ၏။
ထိုသုံးပါးတွင် ပဉ္စမီ-ငါးရက်နေ့၊ အဋ္ဌမီ-ရှစ်ရက်နေ့၊ စတုဒ္ဒသီ-တဆဲ့ လေးရက်နေ့၊ ပန္နရသီ -တစ်ဆဲ့ငါးရက်နေ့ဟူ၍ လဆန်းလဆုတ် လေးရက်စီ အားဖြင့် တစ်လရှစ်ရက်သည် ပကတိ ဥပုသ်မည်၏။
ထိုပကတိဥပုသ်နေ့ကို အကြိုအပိုပြု၍ ဆောက်တည်သော နေ့သည် ပဋိဇာဂရဥပုသ်နေ့မည်၏။ အကြို အပို ပြုဟန်ကား ငါးရက်နေ့ဥပုသ်ကို ကြိုသော် လေးရက်နေ့၊ ပိုသော် ခြောက် ရက်နေ့၊ ရှစ်ရက်နေ့ ဥပုသ်ကို ကြိုသော် ခုနစ်ရက်နေ့၊ ပိုသော် ကိုးရက်နေ့။ တစ်ဆဲ့လေးရက်နေ့ ဥပုသ်ကို ကြိုသော် တစ်ဆဲ့ သုံးရက်နေ့၊ အပိုမရှိ။ တစ်ဆဲ့ငါးရက်နေ့ ဥပုသ်ကို ပိုသော် တစ်ရက်နေ့ အကြိုမရှိ။ ဤသို့ အကြိုအပိုပြု၍ လဆန်း လဆုတ် ခြောက်ရက်စီအားဖြင့် တစ်လလျှင် တစ်ဆဲ့နှစ်ရက် သည် ပဋိဇာဂရဥပုသ်နေ့ မည်၏။
ဝါတွင်းသုံးလသည်လည်းကောင်း၊ သီတင်းကျွတ်လပြည့်နှင့် တန်ဆောင်မုန်းလပြည့်အကြား တစ်လသည် လည်းကောင်း၊ သီတင်းကျွတ်လပြည့်ကျော် အထွတ်တစ်ရက်နေ့မှ လကွယ် နေ့တိုင် တစပက္ခသည် လည်းကောင်း ပါဋိဟာရိယပက္ခဥပုသ်နေ့ မည်၏။
ဥပုသ်နေ့ လုပ်ငန်းများ
ဥပုသ်နေ့များတွင် ရတနာသုံးပါးကို ရိုသေကိုင်းရှိုင်းသော ဗုဒ္ဓဝါဒီများသည် ဥပုသ်သီလဆောက်တည်ကြသည်။ ထိုနေ့မျိုး တွင် ပစ္စည်းဥစ္စာ ကုံလုံပြည့်စုံသူများက ရဟန်းသံဃာတော် များအား လှူဖွယ်ဝတ္ထုများကို ဆက်ကပ်လှူဒါန်းကြသည်။ အချို့သောသူများကမူ ဘုရားတန်ဆောင်းများနှင့် ဘုန်းတော် ကြီးကျောင်းများသို့ သွားရောက်၍ ကုသိုလ်ကောင်းမှုပြုလုပ် ကြသည်။ ဗုဒ္ဓဝါဒီများသည် ဥပုသ်ဆောက်တည်ရာ၌ မြတ်စွာ ဘုရား ထံတွင် အာရုံပြု၍ဖြစ်စေ၊ သံဃာတော်များထံမှဖြစ်စေ သီလကို ခံယူဆောက်တည်ကြလေသည်။ ဗုဒ္ဓတရားတော်အရ ဥပုသ်စောင့်သုံးသူတစ်ယောက်သည် ဥပုသ်ဆောက်တည် သည့်နေ့တွင် မွန်းလွဲသည့်အချိန်မှစ၍ နက်ဖြန်မိုးသောက်အထိ ဝိကာလဘောဇနာဟူသောသိက္ခာပုဒ်အရ မည်သည့်အစာ အာဟာရကိုမျှ မှီဝဲခြင်း မပြုနိုင်တော့ပေ။ ထို့အပြင် နေ့စဉ် ပြုလုပ်နေကျဖြစ်သော အိမ်မှုကိစ္စအလုပ်တာဝန်များနှင့် အခြား လောကီရေးရာ လုပ်ငန်းဆောင်တာများကို မပြုလုပ်ကြပဲ ပုတီးစိပ်ခြင်း၊ ဘုရားတရားတော်များကို ဖတ်ကြားနာခံခြင်း၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းဘာဝနာစီးဖြန်းခြင်း အစရှိသော လောကုတ္တရာ ကျင့်စဉ်များကို အားထုတ်ကြလေသည်။
(၁) ဥပုသ် (၃) မျိုးနဲ့ အကျိုးကျေးဇူး။
ဥပုသ် ဆိုတာ ပါဠိလို ဥပေါသထ ၊ တနည်း၊ ဥပဝသထ = ကောင်းမြတ်သော အကျင့် ဖြင့် နေထိုင်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
ဥပုသ်ဆိုတာ တိကနိပါတ် အင်္ဂုတ္တရ အလို (၃) မျိုးရှိပါတယ်။
(၁) နိဂဏ္ဌဥပုသ်
(၂) ဂေါပါလဥပုသ်
(၃) အရိယာဥပုသ် တို့ဖြစ်ပါတယ်။
(၂) ဂေါပါလဥပုသ် ဆိုတာကတော့ နွားကျောင်းသားဟာ သူ့နွားတို့ကို စားကျက်အတွင်းမှ မထွက်ရအောင် စောင့်ရှောက်ရုံသာ စောင့်ရှောက်နေဘိသကဲ့သို့ သီလခံယူပြီး စားရန်၊သောက်ရန်၊စကားပြောရန်သာ ကြံစည်တယ်။ ရတနာ(၃)ပါးဂုဏ်ကျေးဇူးကို အာရုံမပြု၊အချိန်ကုန်အိမ်ပြန်ရန်မျှသာ ဖြစ်သဖြင့် အကျိုးမများလှ။
(၃) အရိယာဥပုသ် ဟူသည်မှာ ဥပုသ်သီလဆောက်တည်ပြီး တရားနာခြင်း ၊ ရတနာ(၃)ပါးဂုဏ်ကျေးဇူးကို အောက်မေ့စီးဖြန်းခြင်း ၊ မေတ္တာပွားခြင်း ၊ လှူဒါန်းခြင်း ၊ သမထ ထူထောင်ခြင်း ၊ ဘာဝနာပွားခြင်း ၊ တရားစကားကို ဆွေးနွေးဟောပြောခြင်း စသည်ဖြင့် ကုသိုလ်အာရုံစိတ်နဲ့ သာနေခြင်း မျိုးဖြစ်ပါတယ်။ အကျိုးကျေးဇူးအများဆုံးဖြစ်ပါတယ်။
ဒါ တိကနိပါတ် အင်္ဂုတ္တရ အလိုအရ အကျိုးကျေးဇူးကွာတယ်လို့ ဖြေရပါမယ်။
(၂) ဥပုသ်နဲ့ အရုဏ်တက်ချိန် ။
ကျွန်တော်ကို ရုရှားကရော ၊ အမေရိက ၊အင်္ဂလန်ကရော သူငယ်ချင်းတွေ ၊ ညီလေး၊ညီမလေးတွေ အင်တာနက်ကနေ မေးကြတယ်။ ဒီရက်ပိုင်း အာရုံတက်ချိန်ကို အတိအကျမသိတော့ ဥပုသ်သည်တွေ ဘယ်အချိန်အထိ စောင့်ရမှန်းမသိဖြစ်နေကြတယ်။ အာရုံတက်တာ တစ်လနဲ့ တစ်လ မတူပါဘူး။ အဲဒါနဲ့ ပတ်သက်လို့ ကမာရွတ်ရွာမဆရာတော်ဘုရားက အရုဏ်တက်ပုံနဲ့ နေဝင်ပုံကို ဇယားဆွဲပေးထားပါတယ်။
(၃) ဥပုသ်နဲ့ သီလယူပုံ (၂) မျိုး
ဥပုသ်မှာ သီလတစ်ပါးကျိုးတာနဲ့ ကျန်တာအားလုံး ကျိုး ၊ မကျိုးကတော့ အစသီလယူပုံ ၊ သီလပေးပုံပေါ်မှာ မူတည်ပါတယ် ။ သီလမှာ တစ်ပေါင်းတည်းယူနည်း ၊ တစ်ပါးချင်းယူနည်း ဆိုပြီး (၂) မျိုးရှိတယ်။ တစ်ပေါင်းတည်း ယူရင် တစ်ပါးကျိုးတာနဲ့ အားလုံးပျက်ကျိုးပါတယ်။ တစ်ပါးချင်း ယူခဲ့ရင်တော့ တစ်ပါးကျိုးတာနဲ့ အားလုံးမပျက်ကျိုးပါဘူး။
တစ်ပေါင်းတည်း ယူပုံက -
အဟံ ဘန္တေ တိသရဏေနသဟ ပဉ္စသီလံ သမာဓိယာမိ အဋ္ဌ ဥပေါသထင်္ဂါနိ သမာဓိယာမိ (လယ်တီ )
ပဉ္စင်္ဂ သမန္နာဂတံ သီလံ သမာဓိယာမိ ( ဦးဗုဓ်)
ဒီပုံစံကို ဒီခေတ်မှာ ယူတာနည်းပါတယ်။ တရားပွဲကအချိန်သိပ်နည်းနေတာမျိုးမှာတော့ တရားဟောဆရာတော်က ဒါမျိုး တစ်ပေါင်းတည်းယူနည်းနဲ့ သီလပေးတတ်ပါတယ်။
တစ်ပါးစီယူတာကတော့ -
ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိ သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ …စသည် ကျွန်တော်တို့ ယူနေကြတဲ့ ပုံစံမျိုးပေါ့. ဒါက တစ်ပါးကျိုးရင် ကျန်တာ မကျိုးပါဘူး။
(၄) မှန်ကန်စွာ ခြိုးခြံကျင့်ကြံ ခြင်း ဟာ သူတော်ကောင်းတွေရဲ့ အကျင့်ဖြစ်ပါတယ်။ ဘာကို ခြိုးခြံကျင့်ကြံမလဲဆိုတော့ အာရုံ (၅) ပါး (တစ်နည်း) အာရုံ (၆) ပါး နဲ့ ကာမဂုဏ်ခံစားမှုကို ခြိုးခြံကျင့်ကြံရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ နှိပ်စက်တဲ့ အထိဖြစ်သွားရင် တပ ခေါ် အစွန်းရောက်ကျင့်စဉ် ဖြစ်သွားပြန်တယ်။ ဒါကိုလည်း မြတ်စွာဘုရားက ဓမ္မစကြာတရားတော်မှာကို အစွန်း(၂)ပါးရှောင်ဖို့ ဟောထားတာ သတိထားမိမှာပါ။ ဥပုသ် (၈) ပါးသီလကို ပြန်ဆန်းစစ်ရင် ကာမေသုက ခွဲထွက်လာတာကို တွေ့ရလိမ့်မယ်။
ကာမေသု မိ စ္ဆာ စာရ ကံဟာ လောကပါလ တရားကို ဖျက်ဆီးတဲ့ တရားအပေါင်းမှာ အပြစ်အကြီးဆုံးတရားဖြစ်ပါတယ်။ ဒီကံ ဖောက်ထားသူအတွက် ဘယ်လောက်ပဲ ဘုန်းမီးနေလ တောက်ပနေစေကာမူ တစ်ခုသော အခါမှာ ဒီအကုသိုလ် အကျိုးကို ပြန်ခံရမယ် လို့ ဆိုတယ်။ သူများသားမယား ပြစ်မှားမှုကို သမုတိနယ်မှာ ကာမေသု မိစ္ဆာ လို့ ယူပေမယ့် ၊ ပရမတ္ထနယ်မှာတော့ ကာမေသုကို ကာမဂုဏ်တရား (၅)ပါး အဖြစ်ယူတယ်။ ရူပါရုံ ၊ သဒ္ဒါရုံ ၊ဂန္ဓာရုံ ၊ ရသာရုံ ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံ တွေ ပါလာတယ်။ ပြင်ပ ဒီအာရုံတွေ က ဆွဲဆောင်တာကို ကိုယ့်မှာ ရှိတဲ့ ကိလေသာ က လက်ခံတယ် ။ ခံစားတယ် ဆိုရင် ကာမေသုပဲ ။ ဆွဲဆောင်နေဆဲမှာ ရပ်နေရင် ကာမေသု မဖြစ်သေးဘူး။ ပါသွားရင် သာ ကံမြောက်တယ်။ ဒါပေမယ့် ရှေးဆရာတွေက သားမယားစော်ကားခြင်းကို ပဲ လူတွေ စောင့်ဖို့ သတ်မှတ်ပေးလိုက်ပြီးတော့ ကျန်တာတွေကို သီလခွဲထုတ်လိုက်တယ်။