cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
သေဋ္ဌိလ
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်နှင့် ဆရာတော်
လန်ဒန်မြို့သည် ၁၉၃၉ စက်တင်ဘာ၌ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ဒဏ် ခံစားရ၏။ အင်္ဂလန်နိုင်ငံတွင် နေထိုင်ကြသော မြန်မာနိုင်ငံက ပညာသင်သူများ နေရပ်သို့ ပြန်ကြသော်လည်း အရှင်သေဋ္ဌိလကား မပြန်ခဲ့ပေ။ အရှင်အာဒိစ္စဝံသကလည်း ပြန်ရန်စီစဉ်ပေးတော်မူခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် ရည်ရွယ်ချက် မပြီးမြောက်သေး သဖြင့် လန်ဒန်၌ ဆက်လက်နေထိုင်ခဲ့သည်။ စစ်ကြီးသည် ဆိုးရွားသထက်ဆိုးရွာလာခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံနှင့်လည်း အဆက်အသွယ်ပြတ်တောက်ခဲ့သည်။ ဤသို့ခေါင်းမာစွာ ဆက်လက်နေခဲ့သော်လည်း အရှင်သေဋ္ဌိလထံတွင် နေစားစရိတ်မရှိ ပြတ်လတ်သွား၏။ အိမ်လခနောက်တစ်ပတ်စာ ပေးစရာမရှိ၊ ထိုနေ့ ဆွမ်းအတွက်ငွေသုံးပြီး နောက်တစ်နေ့အတွက် ဘာမျှမရှိတော့သည်အထိ ဖြစ်ခဲ့ရသည်။ ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာနှင့် သစ္စာတရားတို့ကို အာရုံပြု၍ သစ္စာဆိုခဲ့ သည်။ ""ငါသည် မှန်ကန်သော ရည်ရွယ်ချက်၊ ခိုင်မာသောလုံ့လဖြင့် မဖောက်မပြန်လမ်းမှန် လျောက်ခဲ့သူဖြစ်သည်။ ဤမှန်ကန်သောသစ္စာကြောင့် ဤအခြေအနေဆိုးမှလွတ်မြောက်ပါစေသား”"
သိကျွမ်းမိခဲ့သော ခရစ်ယာန်ဘုန်းတော်ကြီး ဂျွန်ကုတ်သည် နေ့လယ်မတိုင်မီ (၁၁)နာရီ၌ ရုတ်တရက် ရောက်ရှိလာပြီး အကျိုးအကြောင်းမေးလေရာ အခက်ခဲရှိမှန်းသိသဖြင့် စားသောက်ဆိုင်တစ်ခု၌ နေ့ဆွမ်းလိုက်ကြွေးသည်။ ထို့နောက် ၎င်းနေထိုင်ရာသို့ ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့လေသည်။ လန်ဒန်၌ ဗုံးကြဲ တိုက်ခိုက်မှုများ ခံရသောအခါ ထိုခရစ်ယာန်ဘုန်းတော်ကြီးကပင် ဆမ်းမားဆက်(Somerset) ကျေးလက်သို့ ခေါ်ဆောင်ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ ခိုင်းရန် အစေခံ တစ်ဦး၊ အခန်းတစ်ခန်းပေး၏။ စစ်မပြီးမချင်းနေနိုင်သည်ဟုလည်း ပြောကြားခဲ့သည်။
ထိုအိမ်သည် အိမ်ကြီးရခိုင်မျိုးဖြစ်၏။ ယင်း၌ အလကားနေရသည်ကို အရှင်သေဋ္ဌိလကား စိတ်မသန့်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဝိနည်းလည်း မဖောက် သင့်တော် သည့်ဘက်၌ ဝင်ရောက်ကူညီလုပ်ဆောင်ပေးခဲ့သည်။ ဥပမာ။ ။ စစ်လေယာဉ်များလာသောအခါ လျှပ်စစ်မီးများပိတ်ပေးခြင်း၊ ခြံကြီးအတွင်း အမှိုက်ကောက် သန့်ရှင်းစေရန် လုပ်ဆောင်ပေးခြင်းစသဖြင့် ပါဝင်ကူညီခဲ့သည်။ ထို၌ နေစဉ် စစ်၏ အကျိုးဆက် ဒဏ်ရာရလူနာများကို သူနာပြုစုပေးခြင်းများလည်း ပြုလုပ် ခဲ့ပေသည်။ ဤအလုပ်ကား မြတ်ဗုဒ္ဓအဆူဆူ ချီးမွန်းသော အလုပ်၊ မေတ္တာကရုဏာကို လက်တွေ့ဖော်ဆောင်ရသော အလုပ်မျိုးဖြစ်သောကြောင့် အရှင်သေဋ္ဌိ လမှာ စိတ်အားထက်သန်စွာဖြင့် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ဘုန်းတော်ကြီး ဂျွန်ကုတ်၏ ထိုအိမ်ကြီး၌ ငါးလကြာမြင့်စွာနေထိုင်ခဲ့ပေသည်။
အကျိုးပြုလုပ်ငန်းများ
နောက်ဆုံး ကိုယ်တိုင်အတွက်အထောက်အပံ့ကို နည်းမျိုးစုံဖြင့် ရှာခဲ့ရာ ဘီဘီစီမြန်မာပိုင်း ရေဒီယိုအစီအစဉ်တွင် ကြေညာသူအဖြစ်သော်လည်း လုပ်ဆောင်ခဲ့ သည်။ အကြောင်းအရင်းမှာ ဘီဘီစီမြန်မာပိုင်းအစီအစဉ်တစ်ခုအား ပြန်လည်စတင်ရန် သက်ဆိုင်ရာက အရှင်သေဋ္ဌိလကို အကူအညီတောင်းခံလာခဲ့ သည်။ သာသနာပြုအလုပ်ပင် မဟုတ်သော်လည်း အေးချမ်းသော အချိန်ကာလ မဟုတ်သည့်အတွက် တိုင်းပြည်နှင့် လူမျိုးအတွက်ဆိုသည့် စိတ်ဓာတ် ဖြင့်ပင် ဆောင်ရွက်တော်မူခဲ့သည်။ သတင်းများကို စုဆောင်းရေးသား၍ အသံလွှင့်ပေးခဲ့ရသည်။
ဒေါက်တာ စတူးဝပ် (Dr. Stewart ) တည်ထောင်သူအဖြစ် လုပ်ဆောင်သော မြန်မာ-အင်္ဂလိပ်အဘိဓာန်အဖွဲ့တွင်လည်း ပါဝင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ဒေါက်တာ လှဖေနှင့် တွဲဖက်လုပ်ဆောင်ခဲ့ရသည်။
အနောက်အရပ်၌ သာသနာရေးဆောင်ရွက်ချက်များ
စစ်ပွဲကြီးပြီးဆုံးသောအခါ ဆရာတော်မှာ တဖြည်းဖြည်းချင်း အကူညီအထောက်အပံ့များဖြင့် တရားဟောပြောမှုများ ပြန်လည်လုပ်ဆောင်လာခဲ့ရာ အလုပ် သမားများ ပညာရေးဆိုင်ရာအဖွဲ့အစည်း(the Workers' Educational Association)၏ အဖွဲ့ဝင်များတစ်ဦးခြင်းဆီသို့ တရားဟောပြောမှု (၁၇)ခုကို နှစ်ပိုင်းခွဲ၍ အတွဲလိုက် ဟောပြောမှုများလည်း ပါခဲ့လေသည်။ ဆေးရုံမှ လူနာများဆီသို့၎င်း အကျဉ်းထောင်မှ အကျဉ်းကျသူများဆီသို့၎င်း သွားရောက်ခဲ့သည်။ အကူညီအချိတ်အဆက်တချို့မှနေ၍ စာသင်ကျောင်းတချို့သို့လည်း လေ့လာသွားရောက်ကာ တရားဟောပြောမှုများရှိခဲ့၏။
အင်္ဂလန်ရှိမိဘများက ၎င်းတို့သားသမီးများအား ပြုစုပျိုးထောင်ပုံကို အနည်းငယ်သော မိသားစုများ၏ လိုလိုလားလားရှိမှုဖြင့် လေ့လာနိုင်ခဲ့ပြီး ထိုမိသားစုများကပင် ဆရာတော်၏ ရည်ရွယ်ချက်အတွက် ၎င်းတို့အိမ်သို့ ဖိတ်ကြားနေခွင့်ပြုခဲ့ကြသည်။ ဆက်နွယ်တွေ့ကြုံခဲ့ရသော ကလေးများနှင့် ပတ်သတ်၍ ၎င်းတို့၏ ကျောင်းသားဘဝနှင့် ၎င်းတို့အပေါ်အိမ်မှ လွှမ်းမိုးမှုရှိသည်ကိုလည်း လေးလေးနက်နက် လေ့လာနိုင်ခဲ့သည်။ မတူညီသော ဘာသာရေးနောက်ခံရှိသည့် မိသားစုများနှင့် အတူနေထိုင်စဉ် အနောက်တိုင်းလူနေထိုင်မှုဘဝပုံစံသာမက လူငယ်အတော်များများအား ၎င်းတို့၏ ငယ်စဉ်ဘဝက အကျိုးသက်ရောက်မှုရှိသည်ဆိုသည့် အခြေအနေတို့နှင့် ပတ်သက်သည့် အသိပညာအား မြှင့်တင်နိုင်ခဲ့သည်။
ဓမ္မတရားနှင့် ပတ်သတ်၍ ဆရာတော်၏ အထူးချွန်ဆုံးအချက်မှာ အဘိဓမ္မာအကျဉ်းဖြစ်သည့် အဘိဓမ္မသင်္ဂ္ ဟအား ဗုဒ္ဓအဆုံးမကို စိတ်ဝင်စားသူများနှင့် အဘိဓမ္မာပိုင်းကို ကိုင်တွယ်သင်ကြားပေးရန် အထူးတောင်းဆိုသူများသို့ စတင်သင်ကြားပို့ချ၍ အနောက်တိုင်းသို့ မိတ်ဆက်ပေးလိုက်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ပါဠိသင်တန်းများ၊ နိကာယ်သင်တန်းများ၊ အဘိဓမ္မာသင်တန်းများကိုလည်း အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် ကျွမ်းကျင်စွာ ပို့ချပေးတော်မူခဲ့သည်။
အနောက်နိုင်ငံတွင် ပထမဆုံးအကြိမ်အနေဖြင့် အခြေခံမှစ၍ နောက်ဆုံးပိဋကတ်ထိတိုင် အဆက်မပြတ် အနေအထားဖြင့် လေးနှစ်ကျော် အချိန်ယူ၍ စနစ်တကျ သင်ကြားပေးခဲ့သည်။ ဤပို့ချချက်များသည် ဗုဒ္ဓဘာသာအခြေခံနှင့် ပတ်သတ်၍ သိလိုသင်လိုသောသူများအဖို့ ခိုင်ခန့်သော အခြေခံစံတခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဆရာတော်၏ စိတ်ရှည်သည်းခံမှု၊ ကျွမ်းကျင်ပိုင်နိုင်မှုနှင့်တကွ အနောက်တိုင်းသားတို့၏ အကြောင်းရာကိစ္စများအပေါ် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ၊ အတွေးခေါ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စဉ်းစားသုံးသပ်မှုနည်းလမ်းများနှင့် ပတ်သတ်၍ ၎င်းတို့အခက်အခဲကို ကျော်လွှားတတ်စေရန် ဗုဒ္ဓဘာသာဖက်က ရှုမြင်တင်ပြပုံနှင့် နှိုင်းယှဉ်၍ ကူညီခဲ့ခြင်းသည်လည်း ဆရာတော်၏ တပည့်များအပေါ် ကြီးစွာသော ဂရုစိုက်ပေးမှုပင်ဖြစ်သည်။ ထိုအချက်များမှာ လက်တွေ့ပိုင်းဆရာနှင့် စာပေပိုင်းဆရာသမား ကွာခြားချက်၏ ထင်ရှားမှုပင်ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့ဘဝ၏ မည်သည့်အပိုင်းအတွက်မဆို ဆုံးမဩဝါဒပေးရန် တောင်းဆိုလာသည့် အခါ၌လည်း မပျက်မကွက် အကူညီပေးခဲ့သည်။
၁၉၄၉ခု မတ်လတွင် ဆရာတော် အရှင်သေဋ္ဌိလ၏ ဆောင်ရွက်မှုများအား ကူညီရန်အလို့ငှာ မြန်မာကပ္ပိယကိုးဦးပါဝင်သောအဖွဲ့က လန်ဒန်တွင် သာသနကာ ရီဝိဟာရကို တည်ထောင်ခဲ့ကြသည်။ ဆရာတော်အတွက် အနောက်အရပ်သို့ ရောက်ရှိကတည်းက သံဃာကို ထောက်ပံ့တတ်သော အရှေ့အရပ်၏ အစဉ်အလာနှင့် နီးစပ်မှုကို ပထမဆုံးအနေဖြင့် ခံစားတွေ့ကြုံနိုင်ခဲ့ရာ အသက်ရှင်ရပ်တည်မှုအတွက် မိမိကိုယ်ကို မှီခိုခြင်းမှ လွတ်ကင်းခဲ့လေသည်။
သင်တန်းများပို့ချသင်ကြားပေးရာတွင် အောင်မြင်သည့်ဆောင်ရွက်ချက်များမှာ ကျဆင်းသွားခြင်းမရှိပေ။ ၁၉၄၉ မှ ၁၉၅၁ ခုထိ နှစ်နှစ်တာကာလအတွင်း မှတ်တမ်းများအရ ဆရာတော်သည် သံဃာတစ်ပါး၏ ပုံမှန်လုပ်ရိုးလုပ်စဉ် တခြားတာဝန်များအပြင် သင်ကြားမှုဆိုင်ရာ ဆောင်ရွက်မှုပေါင်း နှစ်ရာ့ငါးဆယ် ထက် ပိုမိုလုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလန်တွင်နေထိုင်သော တစ်ပါးတည်းသောရဟန်းဖြစ်၍ ထိုထိုထွေထွေတာဝန်များက ဆရာတော်၏ အရေးပါသော အချိန်အများစုကို ကုန်ဆုံးစေခဲ့သည်။
ကံမကောင်းစွာဖြင့် အင်္ဂလန်ရှိ မြန်မာအဖွဲ့၏ မရှောင်လွှဲနိုင်သော မတည်မြဲနိုင်သည့် အခြေအနေများကြောင့် သာသနကာရီဝိဟာရအတွက် အဆက်မပြတ် ထောက်ပံ့မှုမှာ မရေရာဖြစ်လာကာ ရဟန်းတစ်ပါးအတွက်ပင် ထောက်ပံ့ပေးနိုင်ရန် လုံးဝမလုံလောက်လာသည့်အချိန် ၁၉၅၂ ခုတွင် ဆရာတော်အား ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှနေ၍ ဘီအေ၊ အမ်အေကျောင်းသားများအား အဘိဓမ္မာတရားသင်ကြားပို့ချပေးပါရန် ဖိတ်ကြားလာသဖြင့် လက်ခံခဲ့လေသည်။
ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် အဘိဓမ္မာကထိက
တက္ကသိုလ်တွင် ကထိကရာထူးဖြင့် အဘိဓမ္မာသင်ရိုးများအား အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် စတင်ပို့ချရာတွင် ဓမ္မသင်္ဂဏီ၊ ဝိဘင်း၊ ပုဂ္ဂလပညတ်တို့ကို ၄နှစ်သင်တန်း ဘီအေ၊ အမ်အေအတွက် လျှော်ကန်သလို ပိုင်းခြားကန့်သတ်သည်။ ဘီအေအတွက် အထက်အောက် အတန်းနှစ်တန်းနှင့် အမ်အေအတွက်လည်း ထိုအတိုင်း ပင် ခွဲဝေပြဋ္ဌာန်းသင်ကြားပေးခဲ့သည်။
ဤသို့ စာသင်ကြားနေစဉ်တွင်ပင် မောရစ် (ဓမ္မရောင်ခြည် အယ်ဒီတာ)နုတ်ထွက်သွား၍ ထိုအယ်ဒီတာရာထူးဖြင့် နှစ်နှစ် လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ဆက်လက်၍ သုတေသနဌာနမှူးအဖြစ်လည်း လုပ်ဆောင်ခဲ့ပြန်သည်။ ဤသို့ဖြင့် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် အဘိဓမ္မာကထိကရာထူးအား လေးနှစ်သက်တမ်းကုန်ဆုံးသောအခါ တက္ကသိုလ်ရှိလူကြီးများ၏ တောင်းပန်မှုကြောင့် နောက်ထပ်လေးနှစ် စုစုပေါင်းရှစ်နှစ်ကြာ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့လေသည်။
ဥရောပသို့ သာသနာပြု
၁၉၆၄ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလန်ရှိ တပည့်များ၏ ပင့်ဖိတ်မှုကြောင့် ကြွရောက်ပြီး နှစ်နှစ်တာ နေထိုင်သာသနာပြုခဲ့သည်။ ၁၉၈၂ခုနှစ် သက်တော် ၈၆-၈၇ ခန့်တွင် ဗြိတိန်နိုင်ငံသို့ ထိုနိုင်ငံရှိ အင်္ဂလိပ်ဒကာ/မ များ၏ ပင့်ဖိတ်လျက်အရ သဲကုန်း သီတဂူဆရာတော်နှင့် အတူကြွရောက်ခဲ့သေးသည်။ လန်ဒန်ပါဠိစာပေအသင်းကြီး၏ အတွင်းရေးမှူး(ကွယ်လွန်)၏ ဇနီး မစ္စစ်ကလောဒင်း အစ် ဂဲလ်ဒန် (Mrs. Claudine W. Iggleden)နှင့် မစ္စတာ ဒေးဗစ်ဆန်တို့က လာရောက်ကြိုဆိုကာ မစ္စစ် ကလောဒင်း အစ် ဂဲလ်ဒန်၏ နေအိမ်ကိုသာ ကျောင်းအဖြစ် သီတင်းသုံးနေထိုင်ခဲ့ရသည်။ သီတဂူဆရာတော်နှင့် မြောင်းမြ ဆရာတော်တို့သည် ယူကေသို့ ပထမဆုံးအကြိမ် လိုက်ပါလာခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ မစ္စစ် ကလောဒင်း အစ် ဂဲလ်ဒန်သည် ဆရာတော်ကြီးကြောင့် သက်ဝင်ယုံကြည် လာသော ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်ဖြစ်လာခဲ့ကာ ယခုတစ်ခေါက် ဆရာတော်ကြီးနှင့်တကွ သီတဂူဆရာတော်၊ မြောင်းမြဆရာတော်တို့ ဝိနည်းနှင့်အညီ သီတင်းသုံး နိုင်စေရန် ဆွမ်းကပ်သည့် အချိန်မှလွဲ၍ တစ်ခြားဆွေမျိုးတစ်ဦး၏ အိမ်တွင်သွားရောက်နေထိုင်ခဲ့သည်။ ထို၌ သီတင်းသုံးစဉ် အခြားဒေသများဖြစ်သော အောက်စဖို့ဒ်၊ မန်ချက်စတာ စသည်တို့မှ ပင့်ဖိတ်သောအခါ လေယာဉ် (သို့) ကားဖြင့် ကြွရောက်ဟောပြောပေးခဲ့သည်။
ဘဝနတ်ထံပျံလွန်တော်မူခြင်း
ဤသို့ဖြင့် အရှင်သေဋ္ဌိလ ဆရာတော်ကြီးသည် ပြည်တွင်းပြည်ပ နှစ်ဌာနအတွက် ဗုဒ္ဓသာသနာစည်ပင်ပြန့်ပွားရေးအတွက် သက်တော်ကြီးရင့်သည့်တိုင် အောင် နိုင်ငံခြားတိုင်းပြည် အသွယ်သွယ်သို့ တရားပြခြင်း၊ တရားဟောခြင်း၊ သင်တန်းများ ပို့ချခြင်း၊ ကျမ်းစာများ ပြုစုခြင်းစသည်တို့ကို လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၃၅၈ ခုနှစ်၊ နတ်တော်လပြည့်ကျော် (၉) ရက် (ခရစ် ၁၉၉၇ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၃ ရက်) သောကြာနေ့ နံနက် (၀၆:ဝဝ)နာရီအချိန် သက်တော်(၁၀၁)နှစ်အရ တွင် ဘဝနတ်ထံ ပျံလွန်တော်မူခဲ့သည်။
သင်တန်းများပို့ချခြင်း
အနောက်အရပ်၌ ဗုဒ္ဓဘာသာအပေါ်တွင် စိတ်ဝင်စားသူကို နှစ်မျိုးခွဲခြားနိုင်သည်။
ပါဠိသင်တန်း
ပါဠိဘာသာစကားကို လေ့လာပါက ပါဠိဖြင့် ရေးသားထားသော ဗုဒ္ဓစာပေကို မလေ့လာခြင်းငှာ မဖြစ်ပါ။ ဤသို့ ပါဠိဓမ္မစာပေများကို ထိတွေ့လာရသောအခါ ဘာသာပြန်များကို အားမရဖြစ်နိုင်ပေသည်။ ထိုသို့နည်းအားဖြင့် ဘာသာစကားလေ့လာမှုမှ ဓမ္မတရားလေ့လာမှုကို ပြောင်းလဲလာကြသည်။ နောက်ဆုံး ဗုဒ္ဓ ဓမ္မကို လက်တွေ့ကျကျလေ့လာချင်လာသော သူများ အနောက်ဥရောပနှင့် အမေရိကတို့တွင် တိုးပွားလာကြသည်။ ဤရည်ရွယ်ချက်တစ်ခုအား ဖြည့်စည်းရန် လန်ဒန်၌ ပါဠိစာပေသင်တန်းများ ပို့ချခဲ့သည်။
စစ်ကာလအတွင်းမှစတင်ကာ ဗုဒ္ဓဘာသာကို စိတ်ဝင်စားသောသူများကို တစ်ဦးချင်းသော်လည်းကောင်း အစုအဖွဲ့ဖြင့်သော်လည်းကောင်း ပို့ချပေးခဲ့ရသည်။ အရှင်သေဋ္ဌိလ၏ ရှင်းလင်းကျွမ်းကျင်စွာ သင်ကြားပေးမှု၊ ဟောပြောမှုတို့ကြောင့် နားထောင်သူများသည် တစ်ခေါက်နား​ထောင်ပြီးလျှင် နောက်တစ်ခါ လာချင်နေတော့သည်။ သင်ကြားရာ၌ ချားလ်စ် ဒူရိုင်ဆဲလ် (Charles Duroiselle)၏ ပါဠိ လက်တွေ့သဒ္ဒါကျမ်း (A Practical Grammar of the Pali Language) နှင့် သီဟိုဠ်ဆရာတော် ဗုဒ္ဓဒတ္တရေးသော ပါဠိသင်ရိုးသစ် စသည်များကို အခြေခံသင်ကြားပေးသည်။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ်ကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်နှင့် တွဲဖက်၍ ဖတ်စေသည်။ ပါဠိဝါကျရှည်များကို ခွဲခြားပြသ၍ ဝါကျတိုများ လုပ်ပြခြင်း၊ သဒ္ဒါဆိုင်ရာ ပုဒ်များကို ရှင်းလင်းပြသခြင်းစသဖြင့် ထိုသို့သောနည်းစနစ် များဖြင့် သင်ကြားပေးခဲ့သည်။ ထို့ပြင် မဇ္ဈိမနိကယ်မှ စာပေများ၏ သဒ္ဒါများ၊ အဓိပ္ပာယ်များရှင်းပြခြင်း၊ အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်စာအုပ်တချို့ကို ဖတ်ခိုင်း၍ ထိုဘာသာပြန်တွင် လိုနေသည့်နေရာများ၊ ပိုနေသည့်နေရာများကို ထောက်ပြခြင်း၊ တိကျသောဘာသာပြန်မှုလိုချင်လျှင် ဤသို့ပြန်နိုင်ကြောင်း၊ ဤသို့ အဓိပ္ပာယ်ကောက်ယူရမည်ဖြစ်ကြောင်း ရှင်းလင်းပြသခဲ့သည်။ သင်တန်းသား/သူများသည် ပါဠိစာပေလောက်သင်ကြားရခြင်းကို အားမရဖြစ်ကြ၏။
နိကာယ်သင်တန်း
ပါဠိသင်တန်းမှ အဆင့်မြင့်လာသူများအတွက် နိကာယ်သင်တန်းလည်းပို့ချပေးရသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် ပထမတွင် မရှည်မတိုရှိသော မဇ္ဈိမနိကယ်မှစတင်၍ သင်ကြား၏။ အဆင်မြင့်လာသောအခါ ဒီဃနိကာယ်ကို သင်ပေး၏။ နိကာယ်သင်တန်းသို့ လာရောက်နားထောင်သောသူ များပြားလာသကဲ့သို့ ပါဠိစာပေသင်တန်းသားများလည်း တိုးတက်များပြားလာသည်။ ထိုသင်ကြားပေးသော နိကာယ်မှ သုတ္တံများမှတဆင့် ဗုဒ္ဓလက်ထက်တော်ကာလ၏ လူတန်းစားများ၊ နေထိုင်မှုပုံစံနှင့် ဓလေ့ထုံးစံ၊ ထိုခေတ်ကာလ အုပ်ချုပ်ရေးပုံစံတို့ကို သိရှိနိုင်ခဲ့ကြသည်။ သင်တန်းတက်သူများမှာ စုံလင်သည်။ ပို့ချသင်ကြားရာတွင် အနတ္တသဘောကို လက်မခံသူများလည်းရှိ၏။ ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်များလည်း စိတ်ဝင်စားသဖြင့် လာရောက်ဆွေးနွေးခြင်း၊ သင်တန်းတက်ခြင်းများလည်းရှိ၏။ နိကာယ်ကို သင်ကြားရာ၌ ရံခါတွင် ပိုမိုရှင်းလင်းမြင်သာစေရန် အဘိဓမ္မာသဘောများကိုဆက်စပ်ရှင်းပြခဲ့ရသည်။ ဤသို့ဖြင့် သင်တန်းတက်သူများမှပင် အဘိဓမ္မာကို သင်ကြားခဲ့ချင်လာသည်။
အဘိဓမ္မာသင်တန်း
အရှင်သေဋ္ဌိလသည် အဘိဓမ္မာသင်တန်းများကိုလည်း ပို့ချသင်ကြားပေးခဲ့သည်။ အဘိဓမ္မာသင်ကြားရာတွင် သီဟိုဠ်ဆရာတော် အရှင် ဂျာဂဒီသျှကဆိယပ ရေးသော သင်္ဂြိုဟ်နှင့် ဦးရွှေဇံအောင် Abhidhamma Compendium စာအုပ်များကို အခြေခံ၍ သင်ကြားကာ သီဟိုဠ်ရဟန်းတော် အရှင် နာရဒ၏ A Manual of Abhidhamma စာအုပ်များ ကိုလည်းဖတ်စေသည်။ ကျမ်းတစ်ခုအားစတင်သင်မည်ဆိုပါက နောက်ခံသမိုင်း၊ အဖြစ်အပျက်၊ ဆက်နွယ်ပတ်သက်မှုများ စသည်တို့ကို ပြောပြသည်။ သင်ကြားပြီး စာမေးပွဲများလည်းစစ်သည်။ ဂုဏ်ထူးဖြင့် အောင်မြင်သူ၊ ရိုးရိုးအောင်မြင်သူ၊ ကျရှုံးသူများလည်းရှိခဲ့သည်။
ကမ္မဋ္ဌာန်းသင်တန်း
ပါဠိသင်တန်းများ၊ နိကာယ်သင်တန်းများ၊ အဘိဓမ္မာသင်တန်းများအားတက်ရောက်သူများသည် စာပေသဘောဖြင့် မလုံလောက်သဖြင့် လက်တွေ့သဘောကို လေ့လာချင်သူများလည်းရှိသည်။ ထို့ကြောင့် ကမ္မဋ္ဌာန်းသင်တန်းကိုလည်းပို့ချရပြန်သည်။ သတိပဋ္ဌာန်ဒေသနာမှ ကာယာနုပဿနာ၊ စိတ္တာနုပဿနာများကို အလေးထားပြသသည်။ ကာယနုပဿနာမှ အာနာပါနာသတိပိုင်းကို လက်တွေ့ကျင့်စေသည်။ ကမ္မဋ္ဌာန်းသဘောတရားတွင် သမာဓိနှင့် ပညာ၊ သမ္မထကမ္မဋ္ဌာန်း နှင့် ဝိပဿနာကမ္မဋ္ဌာန်းနှစ်မျိုးတို့ကိုလည်း ရှင်းလင်းပြသခဲ့သည်။
နိုင်ငံတကာတက္ကသိုလ်များနှင့် အခြားနိုင်ငံများ၌ ဟောပြောခြင်း
ဓမ္မဟူသည်မှာအမှန်တရား၊ အမှန်တရားဟူသည် တကယ်ရှိသည်။ လူ၏နှလုံးအတွင်းမှာရှိသောဥပဒေ, အမှန်တရား၏ထုံးနည်းလည်း ဓမ္မပင်ဖြစ်သည်။
အမှန်တရား၏ဥပဒေသဖြစ်သောဓမ္မသည် လူသား၏နှလုံးသားအတွင်း၌သာ ရှိသည်မဟုတ်၊ စကြဝဠာကမ္ဘာလောက၌လည်းရှိသည်။ စကြဝဠာ ကမ္ဘာအနန္တသည် ဓမ္မကိုအကောင်အထည်ဖော်ခြင်း၊ သရုပ်ဆောင်ခြင်းဖြစ်သည်။ လသည်ထွက်သည်။ ဝင်သည်။ မိုးရွာသည်၊ ကောက်ပဲသီးနှံများသီးကြသည်။ ရာသီဥတုပြောင်းလဲနေသည်။ ယင်းတို့ကား ဓမ္မကြောင့်ဖြစ်နေကြသည်။ အကြောင်းမူကား ဓမ္မဟူသည် စကြဝဠာကမ္ဘာ၏ ဥပဒေပင်ဖြစ်၍ ယင်းဥပဒေကကျွန်ုပ်တို့ သဘာဝသိပ္ပံလေ့လာ သင်ကြားရာ၌ ဖော်ပြထားသောနည်းလမ်းအတိုင်းဒြပ်ဝတ္ထုများကို အလုပ်လုပ်စေသောကြောင့်ဖြစ်သည်။""
နှင်းများကျ၍ အလွန်အေးသောရာသီဥတုမှသည် အလွန်တရာပူသောရာသီဥတု စသည့်တို့ကိုကြုံတွေ့ရင်ဆိုင်ရင်း တက္ကသိုလ်များ၌ စာသင်ကြားမှုပေါင်းတစ်ရာ့ခြောက်ဆယ်ကျော်နှင့် အစည်းဝေးများစီစဉ်ခဲ့ရင်း အချိန်ခြောက်လနီးပါးကြာမြင့်ခဲ့သည်။ဤသည်မှာ စီစဉ်မှုဖြစ်သော်လည်း ဆရာတော်သည် ၎င်း၏ဟောပြောမှုများကြောင့် ဟောပြောမှုကိုကြားနာဖူးကြသဖြင့် ဧည့်ဝတ်ကျေပွန်သော အမေရိကန်မိသားစုအတော်များများ၏ အစဉ်အဆက်ဆိုသလို ဖိတ်ကြားခံရသော ဧည့်သည်တစ်ဦးလည်းဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဆရာတော်၏ခရီးသွားအစီအစဉ်ထဲတွင် လော့စ်အိန်ဂျလိစ်မှ ဟာဝါရီအထိဖြစ်လေရာ ဟာဝါရီ ဟိုနိုလူလူတက္ကသိုလ်တွင် အဘိဓမ္မတရားအကြောင်းဆယ်ပွဲအပါအဝင် ဟောပြောပို့ချမှုပေါင်းနှစ်ဆယ်ပြုလုပ်ပေးပါရန်လည်း တောင်းဆိုကြသည်။ ထိုကဲ့သို့ အမေရိကတိုက်တွင်ရှိစဉ်၌ပင် ကနေဒါနိင်ငံ တိုရွန်တိုမြို့သို့လည်း သွားရောက်ခဲ့သေးသည်။
ထိုနှစ်များအတောအတွင်း ဩစတြေးလျသို့ ကြွရောက်ပါရန် ဖိတ်ကြားမှုသုံးခုကိုလည်းလက်ခံခဲ့သည်။ တရားထိုင်ခြင်းအကျင့်နှင့် ဓမ္မပဒလေ့လာမှုကိုလည်း ဆရာတော်သည် စိတ်အားထက်သန်စွာရှိခဲ့၏။ ဂျပန်သို့သွားရောက်ကာ ဇင်ကျင့်စဉ်တရားထိုင်သူများကို လေ့ကျင့်ပေးပုံ နည်းလမ်းများနှင့်ပတ်သက်၍ လေ့လာနိုင်ခဲ့ခြင်း၊ ဇင်ဗုဒ္ဓဘာသာကျွမ်းကျင်သူများနှင့် ဆွေးနွေးနိုင်ခဲ့ခြင်းစသည့် အခွင့်အရေးတို့ရရှိခဲ့လေသည်။ ထို့နောက် စင်္ကာပူ နှင့် ဟောင်ကောင် နှစ်နိုင်ငံသို့လည်း သွားရောက်ခဲ့သေးသည်။  သီးသန့်ရည်ရွယ်ချက်များအတွက် အင်ဒိုနီးရှား၊ ကမ္ဘောဒီးယား၊ နီပေါလ်၊ ထိုင်းသို့လည်းကြွတော်မူခဲ့သည်။
ဥရောပ၌ ၁၉၆၀မတိုင်ခင် ဘယ်လ်ဂျီယန်၊ ဆွစ်ဇာလန်၊ အီတလီ၊ ဂျာမနီ၊ ဟော်လန်၊ နော်ဝေး၊ ဆွီဒင်၊ ဒိန်းမတ်နိုင်ငံများသို့ တရားဟောရန်ဖိတ်ကြားမှုများရှိခဲ့ပြီး ပြင်သစ်တွင် ၁၉၃၈စစ်ကြိုခေတ်က ပထမဆုံးတရားဟောကြားမှုပြီးနောက်နှစ်ပေါင်းများစွာအကြာ ပြင်သစ်တွင်လည်းထပ်မံဟောကြားပေးပါရန်တောင်းဆိုမှုရှိခဲ့သည်။
၁၉၆၄၌ ဆရာတော်၏ အဘိဓမ္မာကျောင်းသားနှစ်ဦး၏ တိုက်တွန်းမှုဖြင့် အဘိဓမ္မာတရားတော်ဆက်လက်သင်ကြားပေးရန် အင်္ဂလန်သို့ကြွချီတော်မူခဲ့၏။ ဤသို့ကြွရောက်သင်ကြားပေးခြင်းပုံစံသည် ရည်ရွယ်ချက်နှစ်ခုကို အခြေခံပါသည်။ ပါဠိမှ အင်္ဂလိပ်ဘာသာသို့ ဆရာတော်ကိုယ်တိုင်ပြန်ဆိုသည့် ဝိဘင်း (ပါဠိ-ဝိဘင်္ဂ)ကျမ်း ကို ပထမဆုံးအနေဖြင့် သင်ကြားပေးခြင်းဖြစ်၏။ ၁၉၆၉တွင် ပါဠိစာပေအသင်းကြီးက အကျယ်သုံးသပ်ဝေဖန်နည်း စာအုပ် (The Book of Analysis) အမည်ဖြင့် ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
သင်ကြားနည်းစနစ်
ပရိယတ္တိ၊ ပရိပတ္တိ၊ ပရိဝေဒများနှင့်အညီ ကျွမ်းကျင်သော ဆရာတစ်ဦးအဖြစ် အနစ်နာခံကာ ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့်ပတ်သက်၍ တစ်ခုချင်းဆီကို ကိုင်တွယ်ရှင်းလင်းပြောပြပေးခဲ့သည်။ မတူညီသောဘာသာရေးနောက်ခံမှ အနောက်နိုင်ငံသားများအတွက် ဗုဒ္ဓအဆုံးအမများအား ဘာမှန်းလုံးဝမသိရှိကြသည်ကို နားလည်သဘောပေါက်သည်။ ဆရာတော်၏ နည်းလမ်းမှာ ဗုဒ္ဓဆိုသည်မှာမည်သို့ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ကြောင်း ရိုးရှင်းစွာဖြင့် ပထမရှင်းပြသည်။ နောက်ပိုင်းတွင်မှ တဖြည်းဖြည်းခြင်း တိတိကျကျရှင်းလင်းပေးသည်။ လူအများက ဗုဒ္ဓဆိုသည်မှာမည်သည့်ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသောဆိုသည်နှင့်ပတ်သက်ပြီး မှန်ကန်သော ဗဟုသုတ၊ စိတ်ကူးရလာသောအခါ ရိုးရှင်းသည့်ဝေါဟာရအသုံးအနှုန်းများဖြင့် တစ်စုံတစ်ဦးသည် ကိုယ်ကျင့်တရား၊ ဉာဏ၊ စိတ်ဓာတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တိုးတက်ဖို့လိုမည်ဆိုလျှင် ဗုဒ္ဓအဆုံးအမနှင့် အညီလိုအပ်မှု၊ သာမန်နေ့စဉ်ကိစ္စ၏ သမာအာဇီဝကျစွာလုပ်ကိုင်ခြင်းနှင့်စပ်လျဉ်း၍ ယုတ္တိသဘော၊ ကြောင်းကျိုးဆက်နွယ်မှုသဘောတရားများကို နားထောင်သူများစိတ်ဝင်စားစေရန် ရှင်းလင်းပြသပေးသည်။ နားထောင်သူပရိသတ်၏ စိတ်ပါဝင်စားမှု၊ အဆင့်အတန်း၊ နားလည်လက်ခံခြင်းတို့ကိုဆန်းစစ်၍ ၎င်းတို့၏ ယုံကြည်မှုများအခြေခိုင်စေရန် ဖြည်းဖြည်းချင်း အကြောင်းရာများကိုပြောပြသည်။ ဉာဏ်ရှိသောလယ်သမားကဲ့သို့ မစိုက်ခင် ထွန်ယက်သည်။ မြေပြင်ကို ပြင်ဆင်သည်။ အမျိုးမျိုးသော မြေဆီလွှာတွင် သင့်တင့်သော မျိုးစေ့ကို ရွေးချယ်ကာ သင့်လျှော်သော ဥတု၌ စိုက်ပျိုးတတ်သည်။ မတူသောမြေဆီဩဇာ၌ တူညီသောမျိုးစေ့ကျဲမိပါက မလျှော်ကန်၊ အကျိုးမဖြစ်ထွန်းသည်ကိုလည်းနားလည်သည်။
လူတချို့သည် ဓမ္မဆိုသည်နှင့်ပတ်သက်ပြီး လုံးဝမသိရှိကြခြင်းကို နားလည်လက်ခံပြီး ဤကိစ္စအတွက်မည်သည့်အခါမျှ စိတ်မပျက်ခဲ့ပါ။ ထိုသူများ၏ နားမလည်၊ လက်မခံခြင်းများရှိသည်ကို ကြုံတွေ့ပါကလည်း ရည်ရွယ်ချက်ကိုမစွန့်လွှတ် ပို၍သာ ကြိုးပမ်းအားထုတ်ခဲ့သည်။ ကိုယ်ကျင့်တရားကောင်းမွန်ခြင်းသည် နားလည်ခြင်း၊ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ခြင်း၏ အခြေခံမြေဆီလွှာပင်ဖြစ်ကြောင်းသိရှိ၍ ၎င်းတို့၏ ဘဝတွင် အနည်းဆုံး ငါးပါးသီလမြဲစေရန် ၎င်းတို့ဗဟုသုတနယ်ပယ်ကို အစပျိုး၊ ထိန်းသိမ်း၊ ချဲ့ထွင်ပေးနိုင်ခဲ့သည်။
ဆရာတော်သည် အရေးပါသောပြဿနာများကို ကိုင်တွင်ရင်း နေ့စဉ်ဖြစ်ပျက်နေသောဘဝထဲက သမ္မာသင်္ကပ္ပ၊သမ္မာဝါစာ၊ သမ္မာကမ္မန္တတို့ကို လူအများ၏ မသိနားမလည်ခြင်းများအကြောင်း ဆွေးနွေးပြောဆိုပေလိမ့်မည်။ ကမ္မဋ္ဌာန်းရိပ်သာများမှ အိမ်သို့ပြန်ရောက်သောအခါ ဆရာတော်သင်ပေးသည့်အတိုင်း "တို့တတွေ ဘယ်လိုတွေးမလဲ၊ ဘယ်လိုပြောဆိုမလဲ၊ ဘယ်လို ပြုမူတုံ့ပြန်ကြမလဲ" ဆိုတာများသည် ကိုယ်ကျင့်တရားပိုင်း၊ စိတ်ဓာတ်ပိုင်းများဘယ်ရွေ့ဘယ်မျှတိုးတက်လာသလဲဆိုသည်နှင့် ပတ်သက်ပြီး သဲလွန်စသက်သေများပင်ဖြစ်သည်။ ကမ္မဋ္ဌာန်းထိုင်ပြီး စိတ်တိုမှု ဒေါသတရားများနည်းပါးလာပါသလား၊ သူတစ်ပါးအပေါ် ပို၍ ကြင်ကြင်နာနာရှိလာပါသလား၊ နေ့စဉ်လောက၌ လိုချင်လောဘများ နည်းပါးလာပါသလား စသည့်မေးခွန်းများသည် မိမိကိုယ်ကိုပြန်လည်ဆန်းစစ်ရမည့် အကြောင်းအရာများဖြစ်သည်ဟု ဆရာတော်က သင်ပေးခဲ့ပေသည်။
ဘွဲ့တံဆိပ် နှင့် ဂုဏ်ထူးဝိသေသများ
နိုင်ငံတော်က ၁၉၅၆ ခုနှစ်တွင် အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတဘွဲ့၊ ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်တွင် အဘိဓဇမဟာရဋ္ဌဂုရုဘွဲ့တံဆိပ်တော်၊ ၁၉၉၃ ခုနှစ် အဘိဓဇအဂ္ဂမဟာသဒ္ဓမ္မဇောတိကဘွဲ့တံဆိပ်တော် တို့ကို ဆက်ကပ်ခဲ့သည်။
၁၉၆၆-၁၉၈၂ မြန်မာပြည်၌ နေထိုင်သီတင်းသုံးစဉ် နိုင်ငံတော်သံဃမဟာနာယက၏ ဩဝါဒစရိယဆရာတော်၊ ရွှေတိဂုံစေတီတော်၊ ဆူးလေစေတီတော်၊ ကမ္ဘာအေးစေတီတော် နှင့် ရန်ကုန်မြို့ရှိ အခြားထင်ရှားသော စေတီတော်များ၏ ဂေါပကအဖွဲ့ ဩဝါဒစရိယဆရာတော်အဖြစ်လည်း လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ရန်ကုန်မြို့ အဘိဓမ္မာပြန့်ပွားရေးအသင်းကြီး၏ စာစစ်သူလည်းဖြစ်သည်။
ပြင်ပလင့်ခ်များ
ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းများ ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာ ပြန့်ပွားအောင် ဆောင်ရွက်သူများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ အဘိဓာန်ပြုစုသူများ ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ပိန်းကျွန်းရွာ၊ မန်တုံမြို့နယ်
ပိန်းကျွန်းရွာ (Pingkyun)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ပလောင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ မန်တုံမြို့နယ်၊ ဆိုင်းလိန် (ပ)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၉၆၉ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆိုင်းလိန် (ပ)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၁၆ ဦး၊ မ ၂၁၂၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၀၃၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မန်တုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
အ.ထ.က (၂) အရှေ့ဒဂုံ
အမှတ် (၂) အခြခံပညာအထက်တန်းကျောင်း (အ.ထ.က ၂)၊ အရှေ့ဒဂုံသည် အမှတ် (၃) ရပ်ကွက်၊ ယောမင်းကြီးလမ်း၊ အရှေ့ဒဂုံမြို့နယ်တွင် တည်ရှိပြီး အောင်ချက်အမြင့်ဆုံး မြို့နယ်ဂုဏ်ဆောင် ကျောင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်မြို့ရှိ အထက်တန်းကျောင်းများ
ကံကြီးဝိုင်ရွာ၊ သနပ်ပင်မြို့နယ်
ကံကြီးဝိုင်ရွာ (Kangyiwaing)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ သနပ်ပင်မြို့နယ်၊ ကျီးပင်စုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၈၅၄၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျီးပင်စုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၅၉၅ ဦး၊ မ ၁၆၇၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၂၆၈ ဦးနေထိုင်သည်။
အလီဘာဘာ အုပ်စု
အလီဘာဘာ အုပ်စု (Alibaba Group Holding Limited၊ 阿里巴巴集团控股有限公司) သည် အီလက်ထရွန်းနစ်ကုန်သွယ်မှု၊ လက်လီ၊ အင်တာနက်နှင့် နည်းပညာများကို အထူးပြုသည့် တရုတ်နိုင်ငံ၏ နိုင်ငံပေါင်းစုံဆိုင်ရာ နည်းပညာကုမ္ပဏီတစ်ခုဖြစ်သည်။
နားဟွေးရွာ၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်
နားဟွေးရွာ (Narhway)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်၊ နမ့်ဟူးလွယ်ကာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၇၃၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်ဟူးလွယ်ကာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၇၈ ဦး၊ မ ၁၃၂၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၀၁ ဦးနေထိုင်သည်။
အလီဘာဘာ အုပ်စု
ပြင်ပလင့်ခ်
ကဏ္ဍ:အွန်လိုင်းကုမ္ပဏီများ
နားဟွေးရွာ၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ယန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
တင်ဇင်းနော်ဂေး
တင်ဇင်းနမ်ဂေး (Tenzing Norgay; ; ၂၉ မေ ၁၉၁၄ – ၉ မေ ၁၉၈၆) သည် နီပေါလ်လူမျိုး တောင်တက်သမား တစ်ယောက် ဖြစ်သည်။ ၁၉၅၃-ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်လူမျိုး အက်ဒမန်ဟီလာရီ နှင့်အတူ ကမ္ဘာ့အမြင့်ဆုံး ဧဝရက်တောင်ကို တက်ရောက်နိုင်ခဲ့ပြီး စံချိန်တင်နိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၃-ခုနှစ်၊ မေလ၊ ၂၉-ရက်နေ့ နံနက် (၁၁)နာရီခွဲတွင် တင်ဇင်းနော်ဂေးနှင့် အက်ဒမန်ဟီလာရီတို့သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အမြင့်ဆုံး တောင်ထွတ်ဖြစ်သည့် ဧဝရက်တောင်ထိပ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့ကြသော ပထမဆုံး လူသားများ ဖြစ်လာခဲ့သည်။
တင်ဇင်းနမ်ဂေးကို (တရုတ်နိုင်ငံ၏ နယ်မြေတစ်ခုဖြစ်သည့်) တိဘက်နိုင်ငံ၌ ၁၉၁၄-ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် နီပေါလ်နိုင်ငံသို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ပြီး ရှာပါလူမျိုးများ ရှိရာတွင် နေထိုင်ခဲ့သည်။ တိဘက်ပြည်မှ နီပေါလ်နိုင်ငံသို့ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်းများစွာက ပြောင်းရွှေ့အခြေချခဲ့ကြသည့် ရှာပါလူမျိုးများသည် နှစ်ပေါင်း ရာနှင့်ချီကာ တောင်တန်းဒေသများတွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ တင်ဇင်းနေထိုင်သည့် ရွာကလေးနှင့် မနီးမဝေးတွင် ဧဝရက်တောင်ကြီး ရှိလေသည်။ ဧဝရက်တောင်ထွတ်သည် ဟိမဝန္တာတောင်တန်း၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်ပြီး နီပေါလ်နှင့် တိဘက်နယ်စပ်တွင် တည်ရှိသည်။ ဥရောပတိုက်သားများ နီပေါလ်နိုင်ငံသို့ တောင်တက်ရန် လာကြသောအခါ ပစ္စည်းများ သယ်ဆောင်ရန်၊ တောင်များပေါ်သို့ လမ်းပြရန် ရှာပါလူမျိုးများကို ငှားရမ်းလေ့ရှိသည်။ တောင်တန်းဒေသတွင် နေထိုင်ရှင်သန်ကြသော အတွေ့အကြုံများကြောင့် ရှာပါများသည် လမ်းပြကောင်းများ၊ တောင်တက်သမားကောင်းများ ဖြစ်နေကြသည်။
တင်ဇင်းနမ်ဂေးသည် အသက် (၁၈)နှစ်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ ဒါဂျီလင်မြို့သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ တောင်တက်သမားများအတွက် ပစ္စည်းများ သယ်ဆောင်သော အလုပ်ကို လုပ်ကိုင်ရန် မျှော်လင့်ချက်နှင့် ဖြစ်သည်။ နောက် (၃)နှစ်ခန့် အကြာတွင် ဧဝရက်တောင်သို့ တက်ရောက်မည့် သုတေသနအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့နှင့် အတူ ပစ္စည်းသယ် အလုပ်သမားအဖြစ် လိုက်ပါခဲ့ရသည်။ နောင် နှစ်အနဲငယ် အကြာတွင် ဧဝရက်တောင်ပေါ်သို့ တက်မည့်ခရီးစဉ်များကို အခြားသော တောင်တက်သမားများထက် ပိုမိုလိုက်ပါခဲ့ရလေသည်။
တင်ဇင်းသည် မတူကွဲပြားသော လူများစုနှင့်အတူ အလုပ်လုပ်ရင်းနှင့် ဘာသာစကား (၇)မျိုးကို တတ်မြောက်လာခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဆာဒါ သို့မဟုတ် အထမ်းသမားခေါင်းဆောင် တစ်ယောက်ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဧဝရက်တောင်သို့ တက်ရောက်သူများကို ဆက်လက်လမ်းပြပေးခဲ့ပြီး တောင်တက်သမား များစွာကို လှုံ့ဆော်မှု ပေးနိုင်ခဲ့သည်။
၁၉၅၃-ခုနှစ်၊ တင်ဇင်းနမ်ဂေးနှင့် အက်ဒမန်ဟီလာရီတို့ ဧဝရက်တောင်ထိပ်သို့ တက်ရောက်ခဲ့ကြသည့် သမိုင်းဝင်ခရီးစဉ် အတောအတွင်း အက်ဒ်မန်မှာ ခြေချော်၍ အသက်ဆုံးရလုနီးပါး ဖြစ်ခဲ့သည်။ တင်ဇင်းမှာ ကြောက်ရွံ့စိတ်မရှိဘဲ ကြိုးကို မြဲမြံစွာကိုင်ထားပြီး သူ့ပုဆိန်ကို ရေခဲမျက်နှာပြင်ပေါ်တွင် ခိုင်မြဲစွာ စိုက်ထားခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် သူက တောင်တက်သမားတွေဟာ အမြဲတမ်း တစ်ယောက်ကို တစ်ယောက် ကူညီကြပါတယ်ဟု ရိုးသားစွာ ပြန်လည်ပြောပြခဲ့သည်။
သူ၏ သူရသတ္တိနှင့် သူရဲကောင်းဆန်မှု၊ ဧဝရက်တောင်ထိပ်သို့ ပထမဦးဆုံး တက်ရောက်နိုင်ခဲ့သူများထဲက တစ်ဦးဖြစ်နေမှုတို့ကြောင့် တင်ဇင်းနော်ဂေးသည် ဗြိတိသျှ ဂျော့ချ်ခရော့စ်ဆုနှင့် နီပေါလ်ကြယ် ဆုတို့ ရရှိခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် တင်ဇင်းနော်ဂေး စွန့်စားခန်းများ အမည်ရှိ ခြေလျင်တောင်တက် ကုမ္ပဏီကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ယခုအခါ သူ၏သားဖြစ်သူ ဂျမ်လင်းတင်ဇင်းနော်ဂေးက ဆက်လက်တာဝန်ယူလျက်ရှိသည်။ တင်ဇင်းနော်ဂေးသည် ၁၉၈၆-ခုနှစ်၊ မေလ (၉)ရက်နေ့၊ အသက် ၇၁-နှစ်အရွယ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ရေနံချပ်ရွာသစ်ရွာ၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်
ရေနံချပ်ရွာသစ်ရွာ (Yaenanchatywarthit)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်၊ ဆိက္ခဝကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၀၅၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆိက္ခဝကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၄၉၁ ဦး၊ မ ၅၈၈၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၃၇၅ ဦးနေထိုင်သည်။
ဒူလယ်ရွာ၊ ရေးမြို့နယ်
ဒူလယ်ရွာ(Dulel)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ မော်လမြိုင်ခရိုင်၊ ရေးမြို့နယ်၊ ဒုံဖီကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၃၉၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဒုံဖီကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၀၂၃ ဦး၊ မ ၂၁၃၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၁၅၄ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရေးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ့်ဖတ်ရွာ၊ မိုင်းပေါက်မြို့နယ်
နမ့်ဖတ်ရွာ (Namhpat)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ မိုင်းပေါက်-ဝအထူးဒေသ (၂)၊ မိုင်းပေါက်မြို့နယ်၊ ယောင်ဟတ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၆၂၉၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ယောင်ဟတ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၁၁၇ ဦး၊ မ ၁၉၈၀ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၀၉၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပေါက်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မိုင်းလားမြို့
မိုင်းလားမြို့ သည် ရှမ်းပြည်နယ်၊ မိုင်းလားခရိုင်၊ မိုင်းလားမြို့နယ်၏ ရုံးစိုက်ရာမြို့ဖြစ်သည်။
မိုင်းတုံလေဆိပ်
မိုင်းတုံလေဆိပ် သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရှမ်းပြည်နယ်၊ မိုင်းတုံမြို့တွင် တည်ရှိသည်။
နားတော်ရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
နားတော်ရွာ (Nartaw)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ ယမ်းခမ်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၂၂၁၅၂ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ယမ်းခမ်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၈၅ ဦး၊ မ ၁၀၄၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၃၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နမ့်ဖြစ်ရွာ၊ ကျောက်မဲမြို့နယ်
နမ့်ဖြစ်ရွာ (Namhpyit)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ ကျောက်မဲမြို့နယ်၊ ချုံးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၉၅၂၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ချုံးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၈၉၈ ဦး၊ မ ၁၀၅၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၅၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်မဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
Stop motion
thumb|ဥပမာ Stop motion သည် အန်နီမေရှင်းရုပ်ပုံတစ်ပုံ၏ မတူညီသောဒြပ်စင်များကို အခြားနည်းလမ်းများဖြင့် ဖန်တီးရန် ကာတွန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ စာရွက်တစ်ရွက် သို့မဟုတ် ဆဲလ်တစ်ချပ်ပေါ်တွင် ပုံဆွဲခြင်းအပြင် လက်ပေါ်တွင် အပေးအယူလုပ်ရန်ရှိခြင်း။ ထိုအရာများ၏ ပုံသဏ္ဌာန်ကို ဖြည်းဖြည်းချင်း ရွှေ့ပြီး ဖရိမ်အလိုက် ဖမ်းယူရန် ကင်မရာကို အသုံးပြုပါ။
ပြင်ပလင့်ခ်
ကဏ္ဍ:အထူးပြုလုပ်ချက်များ
ပါရယ်လက်ပုံနှိပ်တိုက်
ပါရယ်လက်ပုံနှိပ်တိုက်သည် အကျိုးအမြတ်မယူသည့် စာအုပ်များထုတ်ဝေသူ ဖြစ်ပြီး ဇင်ဆရာတစ်ဦးဖြစ်သည့် Thich Nhat Hanh က တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ Plum Village Community of Engaged Buddhism ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပါရယ်လက်၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ နောင်လာမည်အနာဂတ်လူသားများအတွက် စောင့်ရှောက်ပေးရန်နှင့် မည်သူတစ်ဦးတစ်ယောက်မဆို သင်ကြားမှုများကို ရရှိကာ နေ့စဉ်ဘဝတွင် သတိတရားနှင့် ပတ်သက်သည့် စာအုပ်များကို ဖတ်ရှုကာ အသုံးချသွားနိုင်ရန် ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ကုမ္ပဏီသည် ထိုအလုပ်များကို လက်ရှိ လူ့လောကကြီးအား ငြိမ်းချမ်းစေရန်နှင့် လူတို့၏ ကြောက်ရွံ့မှုများကို ပြေပျောက်စေရန် ရည်ရွယ်သည်။ စာရေးသူများတွင် Thich Nhat Hanh, Sister Chan Khong, Sister Annabel Laity, the 14th Dalai Lama, Joanna Macy, Brother Phap Hai, Larry Ward, Sister Dang Nghiem, Pablo d'Ors, Alberto Blanco (poet), Jaimal Yogis, and Mayumi Oda တို့ ပါဝင်သည်။ ၂၀၁၆ ခုနှစ် ဧပြီလကတည်းက ပါရယ်လက်ပုံနှိပ်တိုက်၏ စာအုပ်များကို Penguin Random House Publisher Services ဖြင့် ဖြန့်ဝေခဲ့သည်။
ထုတ်ဝေမှုများ
ပါရယ်လက်ပုံနှိပ်တိုက်သည် အောက်ပါထုတ်ဝေမှုသုံးခုကို ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:စာအုပ်ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေခြင်း
သူရဲစီးရွာ၊ ပန်းတောင်းမြို့နယ်
သူရဲစီးရွာ (Thuyesee)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ ပြည်ခရိုင်၊ ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ သရက်လိန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၁၅၉၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သရက်လိန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၇၇၉ ဦး၊ မ ၂၁၀၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၈၈၆ ဦးနေထိုင်သည်။
ကပ်
ကပ် (ကပ္ပ) ဆိုသည်မှာတရားအထူးတို့၏ ဖြစ်နေခိုက် ပိုင်းဖြတ်ကြောင်း ဖြစ်သော အချိန်ကာလကို "ကပ်" ဟု ဆိုသည်။ အချိန်ကာလအထူးပင် ဖြစ်သည်။
"ကပ္ပိယန္တတိ ပရိစ္ဈိဇ္ဇိယန္တိ နာနာဓမ္မပဝတ္တိယော ဧတေနာတိ ကပ္ပေါ" ဧတေန - ဤအချိန်ကာလဖြင့်၊ နာနာဓမ္မပဝတ္တိယော - တရားအမျိုးမျိုးတို့၏ ဖြစ်ခြင်းတို့ကို၊ ကပ္ပိယန္တိ ပရိစ္ဆိဇ္ဇိယန္တိ - ပိုင်းဖြတ်အပ်ကုန်၏၊ ဣတိတသ္မာ - ထို့ကြောင့်၊ ကပ္ပေါ - ကပ္ပမည်၏။
ကပ်ကြီးငါးပါး
(၁) မဟာကပ်၊
(၂) အသင်္ချေယျကပ်၊
(၃) အန္တရကပ်၊
(၄) အာယုကပ်၊
(၅) အန္တရာယကပ် တို့ ဖြစ်ကြသည်။
(၁) မဟာကပ်
ကပ်ငါးပါးတို့တွင် အရှည်ဆုံးဖြစ်သည့် ကပ်ကြီးကို "မဟာကပ်" ဟူ၍ ဆိုသည်။ ဤမဟာကပ်သည် အချိန်ကာလ ရှည်လျားပုံမှာ အလျား အနံ အထု တစ်ယူဇနာစတုရန်းရှိသည့် သက်သက်ကျောက်အတိပြီးသည့်တောင်ကြီးအား ယောက်ျားတစ်ယောက်သည် အလွန်နူးညံ့စွာ ဖတ်အပ်သည့် ကာသိကရာဇ်တိုင်းဖြစ် ဝါဂွမ်းဖြင့် အနှစ်တစ်ရာ တစ်ထောင်လွန်သည့်အခါမှ တစ်ကြိမ် တို့ထိပွတ်တိုက်၏။ ထိုသို့ ပွတ်တိုက်သည့်အတွက်ကြောင့် ကျောက်တောင်ကြီးသည် လျင်မြန်စွာ ကုန်၍သွားသော်လည်း သွားတန်ရာ၏။ သို့သော် မဟာကပ်သည် မကုန်ပေ။ မဟာကပ်သည် အချိန်ထိုမျှလောက် ကြာညောင်း၏။
လွန်ခဲ့သည့် အတိတ်ကာလတို့၌ ထိုကဲ့သို့ ရှည်လျားသည် မဟာကပ်ကြီး အဆက်ဆက်တို့သည် မည်မျှလောက် ကုန်ဆုံးခဲ့ပြီဟူ၍ မသိနိုင်။ အရေအတွက် သင်္ချာအားဖြင့် မဟာကပ်ပေါင်း မည်မျှရှိပြီဟူ၍ မဆိုနိုင်။ ထို့ကြောင့် လွန်ခဲ့သည့် အတိတ်မဟာကပ် အစဉ်အဆက်တို့ကို အတိတ်သံသရာကြီးတွေ ဟူ၍ ဆိုအပ်ကုန်၏။
ထိုသို့အတိတ်သံသရာကြီး၏ ရှည်လျားကြောင်းကို မြတ်စွာဘုရားသည် အနမတဂ္ဂသုတ်ပါဠိတော်တွင် - ""ရဟန်းတို့ အဝိဇ္ဇာဖြင့် ဖုံးလွှမ်းအပ်ကုန်သော တဏှာဖြင့် နှောင်ဖွဲ့ချည်တုပ်အပ်ကုန်သော၊ သံသရာစခန်းမှာ တပင်ပန်းပန်းပြေး၍ နေကြကုန်သော၊ တပတ်လည်လည် အတည်မကျ ကျင်လည်၍ နေကြကုန်သော သတ္တဝါတို့၏ ရှေ့သံသရာအစွန်းအစသည် မထင်ရှား (မရှိ)၊ ရဟန်းတို့ ဤသံသရာကြီးသည် မသိအပ်သော အစရှိ၏၊ အစကို မသိအပ်။""
ဟု ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။
(၂) အသင်္ချေယျကပ်
နှစ်တို့၏ အရေအတွက်အားဖြင့် ရေတွက်ခြင်းငှါ မတတ်ကောင်းသောကြောင့် အသင်္ချေယျ မည်၏။ အသင်္ချေယျကပ်သည် -
(၁) သံဝဋ္ဋအသင်္ချေယျကပ်၊
(၂) သံဝဋ္ဋဋ္ဌာယီအသင်္ချေယျကပ်
(၃) ဝိဝဋ္ဋအသင်္ချေယျကပ်
(၄) ဝိဝဋ္ဋဋ္ဌာယီအသင်္ချေယျကပ် ဟူ၍ လေးပါးရှိသည်။
(၁) သံဝဋ္ဋအသင်္ချေယျကပ်
ကမ္ဘာပျက်သည်ကို သံဝဋ္ဋကပ်ဟု ခေါ်သည်။ သံဝဋ္ဋကပ်သည် သုံးပါးရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ -
မီးတို့တွင် ကမ္ဘာကို လောင်သောမီးသည် အကြီးကျယ်ဆုံးဖြစ်၏။ ကမ္ဘာကို မီးလောင်ပါက ပထမဈာန် ဗြဟ္မာဘုံသုံးဘုံနှင့်တကွ အောက်တစ်ခွင်လုံး ရှိရှိသမျှဘုံများကို အကုန်လောင်၏။
ရေတို့တွင် ကမ္ဘာကို ပျက်ကျေစေတတ်သည့် ရေသည် အကြီးအကျယ်ဆုံး ဖြစ်၏။ ဤအရာ၌ မီးအစွမ်းထက် ရေအစွမ်းသည် ထက်မြက်၏။ ကမ္ဘာကို ပျက်စေသော ရေသည် ရေငန်ဖြစ်၏။ ရေသို့ကျသော ဆားခဲသည် မြေ့မြေ့ကျေပျက်လေဘိသကဲ့သို့ ကမ္ဘာဖျက်ရေနှင့် တွေ့ထိသောအခါ အလုံးစုံသော ကမ္ဘာ့အဆောက်အဦ ဟူသမျှတို့သည် ကျေမွပျက်စီးကြကုန်၏။ ရေဖျက်သောအခါ ဒုတိယဈာန် ဗြဟ္မာသုံးဘုံးနှင့်တကွ အောက်တစ်ခွင်လုံး ရှိရှိသမျှတို့သည် အလုံးစုံပျက်စီးကုန်ကုန်၏။
(၂) သံဝဋ္ဋဋ္ဌာယီအသင်္ချေယျကပ်
ပျက်ပြီးသောအတိုင်း တည်နေသည်ကို သံဝဋ္ဋဋ္ဌာယီကပ်ဟု ခေါ်သည်။
(၃) ဝိဝဋ္ဋအသင်္ချေယျကပ်
ကမ္ဘာဖြစ်ပေါ်လာသည်ကို ဝိဝဋ္ဋကပ်ဟု ခေါ်သည်။
(၄) ဝိဝဋ္ဋဋ္ဌာယီအသင်္ချေယျကပ်
ဖြစ်ပေါ်ပြီးသောအတိုင်း တည်နေသည်ကို ဝိဝဋ္ဋဋ္ဌာယီကပ်ဟု ခေါ်သည်။
ဤအသင်္ချေယျကပ် လေးခုပေါင်းကို မဟာကပ်ကြီးတစ်ကပ်ဟု ခေါ်သည်။ ထို့ကြောင့် အသင်္ချေယျကပ် တစ်ကပ်သည် မဟာကပ်၏ လေးပုံတစ်ပုံ ရှည်မြင့်၏။ ကမ္ဘာမြေပေါ်တွင် သတ္တဝါတို့သည် မဟာကပ်၏ လေးပုံတစ်ပုံဖြစ်သော ဝိဝဋ္ဋဋ္ဌာယီတစ်ကပ်မျှသာ နေထိုင်ကြရ၏။ ကြွင်းသော အသင်္ချေယျကပ် သုံးကပ်တို့တွင် ကမ္ဘာမြေ၌ တည်နေသော သတ္တဝါဟူ၍ မရှိပေ။
(၃) အန္တရကပ်
ဝိဝဋ္ဋဋ္ဌာယီအသင်္ချေယျကပ်တစ်ခုအတွင်း လူတို့၏ သက်တမ်းအဆုတ်အတက် အနိမ့်အမြင့်အားဖြင့် ကပ်ငယ်များကို အန္တရကပ်ဟူ၍ ဆိုသည်။
ပြင်လုံရွာ၊ မန်တုံမြို့နယ်
ပြင်လုံရွာ (Pyinlong)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ပလောင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ မန်တုံမြို့နယ်၊ ဆိုင်းလိန် (ပ)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၉၆၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆိုင်းလိန် (ပ)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၁၆ ဦး၊ မ ၂၁၂၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၀၃၇ ဦးနေထိုင်သည်။ ဒေသအခေါ်မှာ ပြိုင်လုံ ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မန်တုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ကပ်
(၃) အန္တရကပ်
ထို့နောက်တစ်ဖန် လူတို့သည် ကုသိုလ်တရားများ ပွားများလာကြသည်ရှိသော် ဆယ်နှစ်တမ်းမှ တစ်ဆင့်ထက်တစ်ဆင့်တက်ကာ သက်တမ်းတိုး၍ သွား၏။ အသင်္ချေယျတမ်းသို့တိုင်အောင် တိုးတက်၏။ ထိုကဲ့သို့ အတိုးအဆုတ်ဖြစ်သော အသက်တမ်းနှစ်ခုအပေါင်းကို "အန္တရကပ်တစ်ကပ်" ဟု ခေါ်သည်။
အန္တရကပ်တစ်ခုသည် အသင်္ချေယျကပ်ကို ခြောက်ဆယ့်လေးပုံ ပုံလျှင် တစ်ပုံခန့်ရှိသည်။ တစ်နည်းဆိုကပါက ဂင်္ဂါမြစ်ကြီးတွင် တစ်ယူဇနာတိုင်တိုင် အရပ်ရပ်မှာရှိသော သဲတို့ကို စုပုံ၊ တစ်နှစ်လျှင် သဲတစ်ပွင့်အားဖြင့် ရေတွက်ပါက တစ်ယူဇနာရှိသော သဲသောင်ပြင်သည် ကုန်ရာ၏။ အန္တရကပ်တစ်ကပ်၏ နှစ်သည် မကုန်နိုင်ရာဟု ကျမ်းဂန်တို့၌ ဆိုသည်။
(၄) အာယုကပ်
လူတို့၏ အသက်တမ်းများကို အာယုကပ်ဟူ၍ ဆိုသည်။ ဆုတ်ကပ်၌ အသက်အသင်္ချေမှစ၍ ဆယ်နှစ်တမ်းတိုင်အောင် လူတို့၏ အသက်တမ်းသည် အဆင့်ဆင့် အစားစားများစွာ ရှိ၏။ တက်ကပ်၌ ဆယ်နှစ်တမ်းမှစ၍ အသင်္ချေယျတိုင်အောင် လူတို့၏ အသက်တမ်းသည်လည်း များစွာပင် ရှိသည်။ အန္တရကပ်တစ်ခုအတွင်း၌ အယုကပ်ပေါင်းသည် အဆင့်ဆင့် အစားအစားများစွာရှိသည်ဟု ဆိုလိုသည်။
ဘုမ္မဇိုဝ်းနတ်တို့နှင့် အပါယ်လေးဘုံသားတို့သည် အသက်တမ်း အမြဲမရှိ။ စတုမဟာရာဇ်စသော ကာမာဝစရနတ်ပြည်ခြောက်ထပ်နှင့် ဗြဟ္မာ့ဘုံနှစ်ဆယ်တို့မှာ အသီးသီး မြဲသော သက်တမ်းရှိ၏။ ထို့အပြင် အရှေ့ကျွန်း, အနောက်ကျွန်း, မြောက်ကျွန်းတို့၌ မြဲသော သက်တမ်း ရှိ၏။ သမ္မော အဋ္ဌာကထာ ဓမ္မဟဒယဝိဘင်းတွင် အကျယ်ပြလျက်ရှိသည်။
(၅) အန္တရာယကပ်
လူတို့၏ အသက်ကို ဖျက်ဆီးတတ်သည့် ရောဂါဆိုး ဥပဒ်ဆိုးများကို အန္တရာယကပ်ဟု ဆိုသည်။ အန္တရာယ်ကပ်ဟုလည်း မည်သည်။ အန္တရာယ်ကပ်သည် အခါခပ်သိမ်း ဖြစ်ပေါ်လာသည်မဟုတ်။ ရပ်ရွာမြို့ပြတိုင်း၌ ဖြစ်ပေါ်လာသည်လည်း မဟုတ်။ တစ်ရံတစ်ခါ တစ်စုံတစ်ခုသော အရပ်ဌာနများတွင် ဖြစ်ပေါ်လာတတ်၏။ ထိုအသက်အန္တရာယ်ကပ်သည်လည်း -
(၁) သတ္ထန္တရာယ်ကပ်၊
(၂) ဒုဗ္ဘိက္ခန္တရာယ်ကပ်၊
(၁) သတ္ထန္တရာယ်ကပ်
ဓား၊ လှံ သေနတ် အစရှိသည့် လက်နက်များအတွက်နှင့် အသက်အန္တရာယ်ဖြစ်ပေါ်သည်ကို သတ္ထန္တရာယ်ကပ် ဟု ဆိုသည်။ အဓမ္မရာဂ, ဝိသမလောဘ, မိစ္ဆာဓမ္မ ဟူသည့် တရားဆိုးကြီးသုံးမျိုးတို့သည် လောက၌ ဖိစီးတိုက်ခိုက်လာသည့်အခါ လူတို့သည် တရားလက်လွတ်ကြကုန်၏။ ကိုယ်အမူအရာ နှုတ်အမူအရာတို့သည် ကြမ်းတမ်းရက်ရောစွာ ဖြစ်လာကြကုန်၏။ အမျိုးမျိုးသော လက်နက်တို့သည် ပေါ်လာကြကုန်၏။ ထိုလက်နက်တို့သည် လူတို့၏ အလိုသို့လိုက်၍ အဖော်သလဲကြီးများ ဖြစ်ကြလေကုန်၏။ တစ်ယောက်ကိုတစ်ယောက် သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ ထိုးခုတ်ခြင်း တို့သည် လောက၌ ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏။ လုယက်ခြင်း, သူခိုး ခိုးခြင်း, ဓားပြတိုက်ခြင်း စသည်တို့သည်လည်း ဖြစ်ပေါ်လာကုန်၏။ မြို့ရွာနိဂုံးတို့ကိုလည်း မီးရှို့ခြင်းတို့လည်း ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏။ မီးသည် တရားဆိုးသုံးပါးထွန်းကားသောအခါ လောက၏ လက်နက်ကြီးတစ်ပါး ဖြစ်၏။ ထိုသို့ဖြစ်သည့်အခါတွင် လူတို့သည် သေကျေပျက်စီးခြင်း၊ ပစ္စည်းဥစ္စာကုန်ဆုံးခြင်း၊ မြို့ပြပြည်ရွာတို့၌ မီးလောင်ခြင်းတို့ ဖြစ်ကုန်၏။
နိုင်ငံအချင်းချင်း စစ်ဖြစ်ကြလျှင် ကြီးစွာသော သတ္ထန္တရာယ်ကပ်ကြီး ဆိုက်သည်မည်၏။ ထိုအခါ စစ်တိုက်မှုကြောင့် လူများစွာတို့ သေကျေပျက်စီးကြရ၏၊ မြို့ရွာတို့သည်လည်း ပျက်စီးပြုန်းတီးကြရကုန်၏။ ထိုစစ်ပွဲများသည် အချို့သည် နှစ်နှစ် သုံးနှစ်ကြာ၏။ အချို့သည် လေးငါးခြောက်နှစ် ကြာမြင်၏။ အချို့မှာမူ ဆယ်နှစ်, ဆယ့်နှစ်နှစ်ကြာမြင့်၏။ စစ်ပွဲကြာသည်နှင့်အမျှ လူသတ္တဝါများ သေကျေပျက်စီးကြရလေ ဖြစ်၏။ ထိုသတ္ထန္တရာယ်ကပ်ကြီး တိုက်ခိုက်သည့်အခါ သတ္တဝါတို့သည် နည်းပါးယုတ်လျော့ကြကုန်၏။ဤသတ္ထန္တရာယ်ကပ်သည် လူနည်းပါးကြောင်း မြို့ရွာပျက်ကြောင်းပင် ဖြစ်သည်။
(၂) ဒုဗ္ဘိက္ခန္တရာယ်ကပ်
အစာဆန်ရေရှားပါးသော ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးမှုနှင့် အသက်အန္တရာယ်ဖြစ်ပေါ်လာသည်ကို ဒုဗ္ဘိက္ခန္တရာယ်ကပ် ဟု ဆိုသည်။ အဓမ္မရာဂ စသည့်တရားဆိုးသုံးပါးတို့သည် ကြီးဆိုးလာသည့်အခါတွင် မိုးကောင်းစွာ မရွာသွန်းချေ။ လူတို့၏ သန္တာန်မှ ဖြစ်ပေါ်လာသော တရားဆိုးတို့၏ အငွေ့အရှိန်တို့သည် မိုးရေမိုးပေါက်တို့ကို ခန်းခြောက်စေ၏။ မိုးရေမိုးပေါက်တို့သည် ကောင်းစွာနှစ်စဉ်အတိုင်း မရွာပါက အစားအစာအတွက် လူတို့သည် လုပ်ဆောင်နိုင်ခြင်း မရှိကြပေ။ ထိုအခါ အစားအစာ ခေါင်းပါးခြင်းဟူသည့် "ဒုဗ္ဘိက္ခန္တရကပ်ကြီး" ဆိုက်၏။ ထိုကပ်ကြီးဆိုက်သည့်အခါတွင် လူတို့သည် များစွာ သေကျေပျက်စီးကြ၏။ တိုင်းပြည်မြို့ရွာတို့သည်လည်း ပျက်စီးကြကုန်၏။ ဤဒုဗ္ဘိက္ခန္တရကပ်သည် လူနည်းပါးကြောင်း မြို့ရွာပျက်ကြောင်းပင် ဖြစ်သည်။
(၃) ရောဂန္တရာယ်ကပ်
ရောဂါဆိုး ဥပဒ်ဆိုး ဖြစ်ပေါ်လာသည့်အတွက်နှင့် အသက်အန္တရာယ်ဖြစ်ပေါ်လာသည်ကို ရောဂန္တရာယ်ကပ်ဟု ဆိုသည်။ လောက၌ အလွန်ကြမ်းတမ်းသည့် စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီးတို့၏ အုပ်စုနယ်တွင် အပါအဝင်ဖြစ်သည့် သူရဲသံဘက်၊ မြေဘီလူး၊ ရေဘီလူး၊ ကုန်းဘီလူး၊ ကောင်းကင်ဘီလူးတို့မည်သည် ရှိ၏။ ထိုဘီလူး စသည့် အဆိုးအဝါးတို့သည် လူတို့၏ အသွေးအသားကို သောက်စားတတ်ကြ၏။ ထိုဘီဘူး သံဘကတ်တို့သည် အလွန်ဆိုးသွမ်းကြမ်းတမ်းသည့်အတွက် အခါခပ်သိမ်း သူတို့သဘောအားဖြင့် မထားကြကုန်ဘဲ စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီးတို့သည် ဩဇာအာဏာဖြင့် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ထား၏။
လောက၌ လူတို့သည် တရားပျက်ယွင်းသည့်အခါ စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီးတို့၏ အမိန့်နှင့် ထိုသူရဲသံဘက် ရက္ခိုသ်ဘီလူးများကို လူ့ပြည်သို့ စေလွှတ်ကြ၏။ ထိုအခါ ထိုဘီလူးစသည်တို့သည် လူ့ပြည်လောကသို့ ချဉ်းနင်းဝင်ရောက်ကြ၍ အခွင့်ရရှိတိုင်း လူတို့၏ အသွေးအသားကို စားသောက်ကြ၏။ ထိုသို့ ဘီလူးတို့ လူ့လောကနယ်သို့ ရောက်လာသည့်အခါတွင် လူတို့၌ များစွာသော အန္တရာယ်ရောဂါတို့ ဖြစ်ကြ၏။ လျင်မြန်စွာ သေဆုံးကြ၏။ အဖျားရိုးရိုး အနာရိုးရိုး မဟုတ်ဘဲ ထူးဆန်းကြမ်းတမ်းသော အဖျားအနာရောဂါဆိုးတို့သည် ဖြစ်ကြ၏။ ဝမ်းသက်လျှော၍ မြန်စွာသေဆုံးခြင်း၊ မူးမေ့၍ အမြန်သေဆုံးခြင်း စသော ရောဂါဆိုးတို့ ဖြစ်ကုန်၏။ ထိုရောဂါဆိုးတို့ကိုပင် ရောဂန္တရာယ်ကပ်ဟူ၍ ဆိုသည်။
အဓမ္မရာဂ၊ ဝိသမလောဘ၊ မိစ္ဆာဓမ္မတရားဆိုး သုံးပါးတို့သည်ပင် ကပ်ဆိုးကြီး သုံးပါးဖြစ်အောင် ထူထောင်သော အကြောင်းအရင်း ဖြစ်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာ ဝေါဟာရများ
ကျီးပင်စုရွာ၊ သနပ်ပင်မြို့နယ်
ကျီးပင်စုရွာ (Kyeepinsu)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အရှေ့)၊ ပဲခူးခရိုင်၊ သနပ်ပင်မြို့နယ်၊ ကျီးပင်စုကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၈၅၄၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကျီးပင်စုကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၅၉၅ ဦး၊ မ ၁၆၇၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၃၂၆၈ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သနပ်ပင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နားယမ်းရွာ၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်
နားယမ်းရွာ (Naryang)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (အရှေ့)၊ ကျိုင်းတုံခရိုင်၊ မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်၊ ယမ်းခမ်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၃၉၃၆ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ယမ်းခမ်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၈၅ ဦး၊ မ ၁၀၄၉ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၀၃၄ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မိုင်းပျဉ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပန်ဝါ (လယ်)ရွာ၊ သိန္နီမြို့နယ်
ပန်ဝါ (လယ်)ရွာ (Pangwar (Middle))သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ သိန္နီမြို့နယ်၊ နားတီးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၄၂၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နားတီးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၉၉၉ ဦး၊ မ ၉၃၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၉၃၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သိန္နီမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
စန်ရှင်သွေ
စန်ရှင်သွေဟူသောအမည်သည် တရုတ်ဘာသာစကားတွင် "ကြယ်သုံးပွင့်"ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး ရှေးဟောင်းသုတေသနဌာန နှင့် ကြေးခေတ် ယဉ်ကျေးမှုပစ္စည်းများကို အလေးပေးပြသထားသည့် ၊တရုတ်နိုင်ငံ၊ စီချွမ်ပြည်နယ်၊ ကွမ်ဟန်မြို့ရှိ ပြတိုက်၏အမည်ဖြစ်သည်။ ၁၉၂၉ ခုနှစ်တွင်ပဏာမတွေ့ရှိချက်အပြီးတွင် ၁၉၈၆ ခုနှစ်တွင်ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်၊ ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရှင်များ သည်ဘီစီ ၁၂ ရာစုမှ ၁၁ ရာစုအတွင်း ရေဒီယိုကာဗွန်ချိန်းတွေ့ခြင်းမှ ထူးခြားသော ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများကို တူးဖော်တွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။ ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရှင်များသည် Sanxingdui ယဉ်ကျေးမှုအတွက် နေရာတစ်ခု ကိုရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရှင်များကရှေးဟောင်း Shu နိုင်ငံနှင့်ခွဲခြားသတ်မှတ်ခဲ့ကြသည်။ ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများကို Guanghan မြို့အနီးရှိ Sanxingdui ပြတိုက်တွင် ပြသထားသည်။
နောက်ခံ
thumb|Jinsha Site ပြတိုက် ရှိရွှေမျက်နှာဖုံး။ thumb|ပြူးမျက်စိနှင့်တစ်ဦးကကြီးမားသောကြေးဝါဦးခေါင်း, Cancong တစ်ဦးပုံဖော်တင်ဆက်ဖြစ်၏ Semi-ဒဏ္ဍာရီပဌမမင်းယုံကြည်သည် Shu left|thumb|250x250px|စန်ရှင်သွေနေရာကိုယဇ်ပူဇော်ရာနေရာ၊ နန်းတော်၊ အလုပ်ရုံများနှင့်လူနေအိမ်တို့အဖြစ်ခွဲထားသည် ဒုတိယယဇ်ပူဇော်ရာတွင်း၌တွေ့ရသောကြေးဝါပစ္စည်းများတွင်အထီးပန်းပုများ၊ တိရစ္ဆာန်များနှင့်ဆိုင်သောပန်းပုများ၊ ခေါင်းလောင်းများ၊ နဂါးများ၊ မြွေများ၊ ကျောက်မျက်များ၊ ကျောက်ပြားများ၊ ဓားများနှင့်ပြွန်များပါ ၀ င်သည်။ ကျောက်စိမ်းများမှပြုလုပ်သောအရာများသည်ရွှေနှင့်ပြုလုပ်ထားသောအရာများဖြစ်သည်။ ဆင်စွယ်အမြောက်အမြားလည်းရှိ၏။ သုတေသီများသည် တရုတ်အနုပညာ သမိုင်းတွင်လုံးဝမသိသောအနုပညာစတိုင်တစ်ခုကိုရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ကြသည်၊ အဘယ်မြစ်၏အခြေခံနှင့်အဝါရောင်မြစ်ယဉ်ကျေးမှု (များ) ၏သမိုင်းကြောင်းနှင့်ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများဖြစ်သည်။ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (March 2019)">ကိုးကားရန်လိုအပ်သည်  ]
ယဉ်ကျေးမှု
left|thumb|စန်ရှင်သွေမှကြေးဝါပင်
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရိုးရှင်းသော တရုတ်ဘာသာစကား စာသားပါဝင်သည့် ဆောင်းပါးများ
ဟဲခမ်းရွာ၊ ကျောက်မဲမြို့နယ်
ဟဲခမ်းရွာ (Hehkam)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ကျောက်မဲခရိုင်၊ ကျောက်မဲမြို့နယ်၊ ဟဲခမ်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၉၅၀၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဟဲခမ်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၀၄ ဦး၊ မ ၃၁၇ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၆၂၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကျောက်မဲမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
နောင်ဟီးတောင်ရွာ၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်
နောင်ဟီးတောင်ရွာ (Nawngheetaung)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ လားရှိုးခရိုင်၊ တန့်ယန်းမြို့နယ်၊ နမ့်ဟူးလွယ်ကာကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၆၇၃၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်ဟူးလွယ်ကာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၂၇၈ ဦး၊ မ ၁၃၂၃ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၆၀၁ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တန့်ယန်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မဟာမြတ်မုနိဘုရား (ကျိုင်းတုံမြို့)
မဟာမြတ်မုနိဘုရား  (Wat Phra Sao Luang ဟုလည်း သိကြ) သည် ရှမ်းပြည်နယ်၊ ကျိုင်းတုံမြို့တွင် တည်ရှိသည့် ဘုရားတစ်ဆူ ဖြစ်သည်။ ဤဘုရားသည် မန္တလေးရှိ မဟာမြတ်မုနိဘုရား၏ ပုံစံကို ကူးဘူကာ တည်ဆောက်ထားသဖြင့် ထင်ရှားသည်။
ဤရုပ်ပွားတော်ကို ၁၉၂၀ ခုနှစ်တွင် Wat Zaing Ngarm ၏ ကျောင်းထိုင်နှင့် ကျိုင်းတုံနယ် စော်ဘွား စဝ်ကွမ်ကျောက်အင်းတလိုင်း တို့က တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့သည်။ မန္တလေးရှိ မဟာမြတ်မုနိပုံစံတူ ရုပ်ပွားတော်ဖြစ်ပြီး ၁၉၂၁ ခုနှစ်တွင် ဦးသစ်နှင့် သူ၏ အလုပ်သမားတို့သည် သွန်းလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ရုပ်ပွားတော်ကို ၁၉၂၆ ခုနှစ်တွင် ကျိုင်းတုံမြို့နယ်အလယ်ရှိ ကျောင်းတော်အသစ်တစ်ခုတွင် ထားရှိခဲ့သည်။
မန္တလေးရှိ ရုပ်ပွားတော်ကြီးနှင့် တူစေရန် မျက်နှာတော်ကို တစ်လလျှင် နှစ်ကြိမ်မှ သုံးကြိမ်အထိ မျက်နှာတော်ကို ပွတ်တိုက်ဆေးကြောခြင်းများ ဆောင်ရွက်ခဲ့ရသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ စေတီပုထိုးများ
NGC 481
NGC 481 သည် စီတပ် ကြယ်စုတန်းမှ နှစ်ဘက်ခုံး ဂလက်ဆီဖြစ်ပြီး ၁၈၈၆ ခုနှစ်တွင် Lewis Swift ဆိုသူမှ ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။
ဟိုမိန်းမြို့
ဟိုမိန်းမြို့ သည် ရှမ်းပြည်နယ်၊ လင်းခေးခရိုင်၊ လင်းခေးမြို့နယ်ရှိ မြို့ဖြစ်သည်။
ချင်းကုန်းရွာ၊ ပန်းတောင်းမြို့နယ်
ချင်းကုန်းရွာ (Chinkone)သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အနောက်)၊ ပြည်ခရိုင်၊ ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ သူရဲတန်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၁၆၄၇ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ သူရဲတန်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၃၈၃ ဦး၊ မ ၁၄၉၆ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၂၈၇၉ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပန်းတောင်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ပြိန်းခါးရွာ၊ မန်တုံမြို့နယ်
ပြိန်းခါးရွာ (Pyinghkar)သည် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)၊ ပလောင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ မန်တုံမြို့နယ်၊ ဆိုင်းလိန် (ပ)ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၀၉၆၈ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆိုင်းလိန် (ပ)ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၉၁၆ ဦး၊ မ ၂၁၂၁ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၄၀၃၇ ဦးနေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မန်တုံမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မြန်မာနိုင်ငံရဲတပ်ဖွဲ့၏ ရာထူးအဆင့်များနှင့် အဆောင်အယောင်တံဆိပ်များ
အောက်ပါတို့သည် မြန်မာနိုင်ငံ ရဲတပ်ဖွဲ့၏ ရာထူးအလိုက် အဆင့်များဖြစ်သည်။အမြင့်ဆုံးရာထူးမှာ ရဲဗိုလ်ချုပ်ကြီး (Police General)ဖြစ်သည်။
ပြန်တမ်းဝင်မဟုတ်သောအရာရှိများ
အောက်တွင် ဖော်ပြထားသော ဒုရဲတပ်ကြပ်၊ ရဲတပ်ကြပ် နှင့် ရဲတပ်ကြပ်ကြီး ရာထူးတို့မှာ စစ်တပ်၏ ဒုတပ်ကြပ်၊တပ်ကြပ် နှင့် တပ်ကြပ်ကြီး တို့တွင် သုံးသော အနီရောင် ဘောင်ခတ်ထားသည့် အနက်‌ရောင် အရစ်များ ဖြစ်သည်။ လက်တွေ့တွင် ရဲများက အဖြူရောင်ဘောင်ခတ်ထားသည့် အပြာရောင် အရစ် များကို အသုံးပြုကြသည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရဲရာထူးအဆင့်များ
Enrique Iglesias
Enrique Miguel Iglesias Preysler (၁၉၇၅ မေ ၈ ရက် မွေးဖွား)သည် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းအားဖြင့် Enrique Iglesias ဟု သိကြပြီး အဆိုတော်၊ သီချင်းရေးဆရာ၊ ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆာင်နှင့် ထုတ်လုပ်သူဖြစ်သည်။ သူသည် King of Latin Pop ဟု လေးစားခြင်းခံရသည်။ Iglesias သည် အသက်မွေးကျောင်းကို ၁၉၉၀အလယ်တွင် အမေရိကန် စပိန်ဘာသာ မှတ်တမ်းတံဆိပ် enrique Martimez အမည်အောက်မှ ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။ လက်တင်အမေရိကတွင်နှင့် အမေရိကန်မှ Hispanic ဈေးကွက် အကြီးမားဆုံးကြယ်ပွင့်များထဲမှ တစ်ယောက်ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထောင်စုနှစ်အပြောင်းအလဲတွင် သူသည် mainstream ဈေးကွက်ထဲတွင် အောင်မြင်ခဲ့သည်။ Universal Music Latino နှင့် ၆၈သန်းအတွက် Universal Music Group အတွက် muti-album အရောင်းအဝယ်ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ သူ၏စပိန်album များနှင့် Interscope Records အင်္ဂလိပ် album များဖြန့်ချိရန်ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၁ တွင် Interscope Records နှင့် ခွဲခွာခဲ့ပြီး အခြားနိုင်ငံတကာဂီတအုပ်စုဖြစ်သည့် Republic Recordsနှင့် bilingual album များဖြန့်ချိရန် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။ ၂၀၁၅တွင် Iglesias သည် ပြန်လည်ခွဲခွာခဲ့ပြီး Sony Music နှင့်လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။ လာမည့် album များကို စပိန်ရှိ Sony Music Latin နှင့် အင်္ဂလန်ရှိ RCA Records တို့နှင့်ဆက်နွယ်ခဲ့သည်။
အစောပိုင်းဘဝနေထိုင်မှုနှင့် မိသားစု
Iglesias သည် မက်ထရစ်စပိန်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ စပိန်အဆိုတော် Julio Iglesias နှင့် Fillipina မဂ္ဂဇင်းသတင်းစာဆရာ Isabel Preysler ၏ အငယ်ဆုံးကလေးဖြစ်သည်။ Isabel ၏အဒေါ်သည် ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် Neile Adams ဖြစ်သည်။ အမေရိကန်မင်းသမီး Steve Mc Queen ၏ ပထမဇနီးနှင့် အဖွားမှာ သရုပ်ဆောင် steven R.Mc Queen ဖြစ်သည်။ သူသည် Chabeliနှင့် Julio ၏ညီအစ်ကိုရင်းဖြစ်သည်။ သူ၏မိဘများမှာ ၁၉၇၉ တွင် ကွာရှင်းခဲ့သည်။ ပထမတွင် IglesIa နှင့် သူ၏ မောင်နှမများ မိခင်အတူနေထိုင်ခဲ့သည်။ သို့ ၁၉၈၆တွင် Iglesia ၏ အဖိုး Dr.Julio Iglesias Puga သည် အကြမ်းဖက်အုပ် ETA မှပြပေးဆွဲခြင်းခံခဲ့ရသည်။ သူတို့လုံခြုံမှုအတွက် Enrique နှင့် သူ၏အစ်ကို Julio ကို သူ၏ဖခင်ရှိရာ Miami သို့ ပို့ဆောင်ခဲ့သည်။ သူသည် Belgrade, Serbia တွင် သူ၏မိခင်နှင့် တစ်နှစ်ခန့်နေထိုင်ခဲ့သည်။ သူ၏ဖခင်အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းလမ်းပေါ်သို့ ထိန်းသိမ်းနိုင်ခဲ့သည်။ သူသည် Gulliver Preparatory School ကျောင်းတက်ခဲ့ပြီး University of Miami တွင်အလုပ်အကိုင်ကို သင်ယူခဲ့သည်။
သီချင်းရေးခြင်း၊ ထုတ်လုပ်ခြင်းနှင့် သရုပ်ဆောင်ခြင်း
Iglesias သည် သီချင်းရေးဆရာ Gay Chamber နှင့် ပူးပေါင်း၍ Un Naovo Giorno ကို ရေးသားခဲ့သည်။ (Andrea Bocelli ၏ ပထမဆုံး pop album မှဦးဆောင်သီချင်း) ထိုသီချင်းကို နောက်ပိုင်းတွင် First Day of My Life ဟု အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် ပြန်ခဲ့သည်။ Spice Girl Melanie C ဖြင့် မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည်။ ထိုသီချင်းသည် ဥရောပဖြတ်သန်း၍ ကြီးမားလာခဲ့သည်။ များပြားစွာသော နိုင်ငံများသို့ နံပါတ်တစ်နေရာသို့ရောက်ရှိခဲ့သည်။ Iglesias American Idol မှ Clay Aiken အတွင်း The Way သီချင်းကို ပူးပေါင်းရေးခဲ့သည်။ UK တီးဝိုင်း The Hollies ၏ album တွင် သီချင်းလေးပုဒ်ကို Iglesias နှင့်ပူးပေါင်းရေးဆွဲခဲ့သည်။ ၂၀၀၀ idol Allstars:2010 (ဆွီဒင် idol စီးရီးမှ) All I Need is You သီချင်းကိုIglesias နှင့် Andreas Carlson၊ Kelle Engstram နှင့် Kritstan Ludin နှင့် အတူပူးပေါင်းရေးခဲ့သည်။ သူသည် Jennifer Lopez ၏သီချင်း Dance Again ကို ၂၀၁၂ တွင် ဖြန့်ချိခဲ့သည်။ Billboard Hot Dance Club songs တွင် နံပါတ်တစ်နေရာသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ၂၀၀၀ခုနှစ်တွင် Iglesias သည် off Broadway ကို ပူးပေါင်းထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။ show ပွဲကို ဆုံးဖြတ်ကျင်းပခဲ့သည်။ show တွင် များစွာသော ကိုးကားမှုများပါဝင်ပြီး classic ၊ လက်တင်နှင့် pop သီချင်းများပါဝင်သည်။
Antonio Banderas, Salma Hayek နှင့် Johhny Depp နှင့်အတူ Robert Rodriguez ၏ Once Upon a Time in Mexico တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၅တွင် သူသည် ရုပ်မြင်သံကြားဟာသဇာတ်လမ်း Two and a Half Mon တွင် Carpenter / handyman အဖြစ်ပါဝင်ခဲ့သည်။ သူသည် ၂၀၀၄ခုတွင် pepsiမှ evil Roman emperor တွင်တီးခတ်ခဲ့သည်။ သူသည် Tommy Hilfiger, Doritos နှင့် Vieroy နာရီများအတွက် စီးပွားရေးအရ သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဘဝ
Iglesias သည် သူမျက်နှာညာဘက်မှ အစွန်းအကွက်အတွက်၂၀၀၃ခုနှစ်တွင် ခွဲစိတ်ခဲ့သည်။ ကင်ဆာရောဂါဖြစ်နိုင်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၁ နောက်ပိုင်းတွင်သူသည် တင်းနစ်ကစားသမား Anna Kournikova နှင့်ချိန်းခဲ့သည်။ သူတို့သည် အောက်တိုဘာ ၂၀၁၃ ဆက်ဆံရေးဖရိုဖရဲ ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း ပြန်လည်သင့်မြတ်ခဲ့သည်။ Enrique Iglesias သည် မိုင်ယာမီကမ်းခြေတွင် အိမ်ဂေဟာအသစ်တစ်လုံးကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ခန့်မှန်းခြေ ၂၆ ဒေါ်လာခန့် တန်ကြေးရှိသည်။
လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှု အကြောင်းအရင်း
၂၀၁၀တွင် Iglesias သည် Music for Relief နှင့် အမေရိကန်တီးဝိုင်းLinkin Park ၏ Download to Donate တွင်ပါဝင်ခဲ့သည်။ သူသည် Download to Donate for Haiti album ၊ ၂၀၁၀ Haiti earthquake album ကို အဆိုတော် Mike Shinoda နှင့် ပူးပေါင်းထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။ များပြားစွာသော နေရာများတွင် album ကို တိုးမြှင့်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၃ တွင် Iglesias သည် သူနောက်လို်က်များကို ဖိလစ်ပိုင်မှ Typhoon Haiyan မှ ဒုက္ခသည်များကို ကူညီရန် အမေရိကန် ကြက်ခြေနီအသင်းသို့ ငွေများပေးလှုခဲ့သည်။ Typhoon မုန်းတိုင်းတွင် ငလျင်လုပ်ပြီးနောက် တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ Iglesias သည် Hope City Habitat for Humanity, Help for Heroes, Live Earth Muscular Dystrpohy Association၊ Music for Relief၊ Special Olympics တို့ကို ထောက်ပံခဲ့သည်။
ဒေးကင်းရွာ၊ ပေါင်မြို့နယ်
ဒေးကင်းရွာ(Daykin)သည် မွန်ပြည်နယ်၊ သထုံခရိုင်၊ ပေါင်မြို့နယ်၊ ဒေးကင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၉၅၆၇၁ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဒေးကင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၆၄ ဦး၊ မ ၅၈၈ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၅၂ ဦး နေထိုင်သည်။
ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပေါင်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ
မရေမရာ (ဂျပန်ရုပ်ရှင်)
မရေမရာ (曖昧) aka Waisetsu Netto Shūdan Ikasete!! (猥褻ネット集団　いかせて!!) နှင့် Group Suicide: The Last Supper (集団自殺　最後の晩餐)သည် တိုရှိယ အုအဲနို ဒါရိုက်တာတိုရှိယ အုအဲနို ရိုက်ကူးသော ၂၀၀၃ ဂျပန် ပန်းရောင်ရုပ်ရှင်ဖြစ်ပြီး၊ ပန်းရောင်ဂရင်းပရစ်ဆုပေးပွဲတွင် တစ်နှစ်တာအတွက် အကောင်းဆုံး ရုပ်ရှင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံရသည်။
ဇာတ်ကွက်
မိမိတို့၏ နေ့စဉ်ဘဝတွင် အဆင်မပြေ ဒုက္ခများစွာနှင့် ကြုံတွေ့နေရသော မတူကွဲပြားသည့် လူစုသည် အွန်လိုင်းတွင် တွေ့ဆုံပြီး၊ အတူတကွ သတ်သေကြရန် ဆုံးဖြတ်လိုက်သည်။ ကြီးထွားလာသော လူမှုဆက်ဆံရေးလောကမှ ထီးတည်း ကျန်နေရသော သူတို့သည် သတ်မှတ်ထားသော အချိန် နီးကပ်လာသောအခါ ရုပ်ပိုင်းဆိုင် ဆက်နွယ်မှုများ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။
ရွာနောင်ရွာ၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်
ရွာနောင်ရွာ (Ywarnaung)သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်၊ ဆိက္ခဝကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၈၈၀၅၃ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆိက္ခဝကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၅၄၉၁ ဦး၊ မ ၅၈၈၄ ဦး၊ လူဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၁၃၇၅ ဦးနေထိုင်သည်။
မရေမရာ (ဂျပန်ရုပ်ရှင်)
ဝေဖန်လက်ခံမှုများ
အင်္ဂလိပ်စကားပြော ပန်းရောင်ရုပ်ရှင်ပညာရှင် ဂျက်စပါ ရှာ့ပ်က မှတ်ချက်ပေးသည်မှာ၊ ခေတ်ပြိုင် ပန်းရောင်ရုပ်ရှင်အတွက် မတူသော ပရိသတ် နှစ်မျိုးရှိသည်ဟူ၍ ဖြစ်သည်၊ တမျိုးမှာ ဖန်သားပြင်ပေါ်တွင် လိင်ကိစ္စကို ကြည့်ရှုရသည်ကို ကြိုက်နှစ်သက်သူ အစဉ်အလာအတိုင်း ပန်းရောင်ရုပ်ရှင်ရုံသို့ သွားလေ့ရှိသူ ဖြစ်ကာ၊ တမျိုးမှာ P*G မဂ္ဂဇင်းနှင့် ၎င်းဝက်ဆိုက်ကဲ့သို့သော ထုတ်ဝေမှုများက ညွှန်းဆိုသော ပန်းရောင်ရုပ်ရှင်ရုံများကို ကြိုက်နှစ်သက်သူ ဖြစ်သည်။ ကိုကုအေး၏ ပန်းရောင်ရုပ်ရှင်များအတိုင်းပင် မရေမရာဇာတ်ကားသည် အဆိုးမြင်ထားသော အကြောင်းအရာကြောင့် ရိုးရာ အပြာစာအုပ်ပရိသတ်များ၏ အာရုံကို မဆွဲဆောင်နိုင်ခဲ့ချေ။ ရုပ်ရှင်ထဲရှိ လိင်ဇာတ်ဝင်ခန်းများသည် အဖော်အချွတ် ပန်းရောင်အမျိုးအစားဘက်သို့သာ ပြောင်းလဲ ရောက်ရှိသွားသော်လည်း ထိုနှစ်အတွင်း ဂျပန်လူမျိုး၏ လွတ်လပ်မှုကဏ္ဍအတွင်းတွင် အထိရောက်ဆုံး ရုပ်ရှင်ကား ဖြစ်သည်ဟု ရှာ့ပ်က ရေးသည်။
မဂ္ဂဇင်းဖတ်ရှုသူများက ရုပ်ရှင်ကို အကောင်းဆုံး ရုပ်ရှင်အဖြစ် မဲပေးကြပြီး၊ ဇာတ်ညွှန်းအတွက် ဟိဒဲခဇု တကဟာရကို ဒုတိယဆု ပေးကြသည်။